text:
Virus
- Ieu artikel ngabahas ngeunaan partikel biologis; pikeun istilah komputer, tingal virus komputer. Pikeun nu séjénna, baca virus (disambiguasi).
Virus (Lat. racun) atawa pirus hartina partikel submikroskopik nu bisa ngainféksi sél-sél organisme. Dina hambalan dasarna, pirus téh diwangun ku matéri genetik nu dikandung dina cangkang protéin nu disebut kapsid, nu jadi pangbéda jeung partikel kawas pirus samodél prion jeung viroid. Ulikan ngeunaan virus katelahna virologi, sedengkeun nu ngulik virus disebut virolog.
Virus téh sarupa jeung parasit intrasélulér obligat nu pada-pada teu boga alat réproduksi mun aya di luareun sél inang. Tapi, teu kawas parasit nu écés hirupna, pirus mah teu puguh.
Pirus nginféksi rupa-rupa organisme, boh eukaryote (kayaning sato, serangga, jeung tutuwuhan) atawa prokaryote (misalna baktéri). Pirus nu nginféksi baktéri disebut baktériofag (bacteriophage), atawa sok disebut fag (phage) wungkul.
Kahirupan virus masih haneut dipadungdengkeun, sabab virus teu nedunan sakabéh kriteria/sarat definisi hirup, utamana mah alatan euweuhna mémbran sél jeung métabolisme nu teu mandiri.
Daptar eusi
Asal-usul[édit | sunting sumber]
Asal-usul virus modéren can pati écés, sarta aya kamungkinan datangna ti sababaraha sumber. Kusabab can kungsi aya nu manggihan fosilna, hiji-hijina téhnik nu bisa dipaké nyaéta téhnik molekulér. Danget ieu aya dua tiori anu dianut:
- Virus leutik nu ngandung ukur sababaraha gén kamungkinan mangrupa asam nukléat anu leupas ti génom hiji organisme. Matéri genetikna bisa jadi diturunkeun tina unsur genetik nu bisa dipindahkeun, kayaning plasmid atawa transposon, nu condong pipindahan.
- Virus nu génomna leuwih badag, misalna poxvirus, bisa jadi asalna tina sél leutik nu marasitan sél inang nu leuwih badag. Gén-gén nu teu dipikabutuh pikeun kahirupan paratitikna lajeng leungit dina prosés retrograde evolution – hartina évolusi malik. Baktéri Rickettsia jeung Chlamydia mangrupakeun sél hirup nu, kawas virus, bisa baranahan mun aya dina sél inang.
Viroid, satelit, jeung prion mangrupakeun partikel inféksi lianna nu strukturna leuwih basajan batan virus.
Klasifikasi[édit | sunting sumber]
- Pikeun leuwih jéntré ngeunaan jejer ieu, mangga tingal Klasifikasi virus.
Dina taksonomi, klasifikasi virus geus kabuktian hésé kusabab euweuhna rékaman fosil, komo deuih statusna salaku mahluk hirup gé masih dipadungdengkeun. Virus teu asup kana domain klasifikasi biologi nu geus aya, sahingga ukur dimimitian tina hambalan kulawarga. Najan kitu, geus aya nu ngusulkeun ngaran domain Acytota, sahingga virus diperenahkeun sajajar jeung domain Eubacteria, Archaea, jeung Eukarya. Perlu diinget yén kiwari teu sakabéh kulawarga diklasifikasikeun kana ordo, teu sakabéh genera diklasifikasikeun kana kulawarga.
Salaku conto klasifikasi, virus cacar hayam asup kana kulawarga Herpesviridae, subfamili Alphaherpesvirinae jeung genus Varicellovirus, ari ordona mah can aya. Struktur umumnya mah kawas kieu:
Sistim klasifikasi nu aya ayeuna dikembangkeun ku Komite Internasional Taksonomi Virus (Internasional Committee on Taxonomy of Viruses, ICTV). Dina lebah ordo, ahli taksonomi kudu nimbang-nimbang tipeu asam nukléat nu aya, naha utas tunggal atawa ganda, sarta aya/henteuna amplop. Sanggeus tilu pasipatan ieu, nu ditimbang téh tipeu inang, bentuk kapsid, pasipatan imunologis, jeung tipeu panyakit nu dibalukarkeunana.
Pikeun tambahan, aya ogé sistim klasifikasi Baltimore nu merenahkeun virus dina hiji ti antara tujuh Golongan, nu misahkeun virus dumasar cara réplikasi jeung tipeu génomna.
Struktur[édit | sunting sumber]
Partikel virus nu lengkep, katelah virion, leuwih leutik batan transporter gén, diwangun ku asam nukléat hambalan paling dasar nu dikubeng ku bungkus protéin nu katelah kapsid. Ieu kapsid diwangun ku protéin nu disandi ku génom virus, bentukna jadi ciri morfologina. Unit protéin nu disandi virus, disebut protomér, bakal ngabentuk manéh jadi kapsid, tanpa merlukeun asupan ti génom virus - najan kitu, sababaraha virus nyandikeun protéin nu nungtun konstruksi kapsidna. Protéin nu ngabeungkeut asam nukléatna sacara téhnis disebut nukléoprotéin, sedengkeun beungkeutan antara protéin kapsid jeung asam nukléat virus disebut nukléokapsid.
Sacara umum, aya opat tipeu morfologi virus:
Ukuran[édit | sunting sumber]
Virus nu geus katalungtik, lolobana boga ukuran kapsid 10 jeung 300 nanométer (diaméter). Pikeun babandingan, virion ukuran sedeng dibandingkeun jeung kutu téh sarua jeung ukuran manusa dibandingkeun jeung gunung nu badagna dua kalieun Gunung Everest. Sababaraha filovirus panjangna bisa nepi ka 1400 nm, tapi diaméter kapsidna mah kira ukur 80 nm. Najan lolobana mah moal katempo ku mikroskop cahya, aya ogé virus nu leuwih badag batan baktéri nu pangleutikna sahingga bisa katempo mun maké pembesaran nu cukup. Pikeun nempo partikel virus, nu ilahar dipaké nyaéta mikroskop éléktron, boh transmisi atawa skén.
Virus nu anyaran kapanggih, mimivirus, teu galib ti nu séjén, diaméterna 400 nm. Virus pangbadagna ieu ukuran génomna nepi ka 1000 gén (sababaraha baktéri ngan boga 400) nu panjangna 1,2 mégabasa. Génomna ieu ngandung loba gén nu homolog jeung gén prokaryote sarta eukaryote[2]. Papanggihan ieu ngajurung para élmuwan mikiran deui kontrovérsi sabudeureun organisme jeung virus, nu saméméhna ukur dianggap unsur genetik nu bisa pundah-pindah.
Matéri genetik[édit | sunting sumber]
DNA atawa RNA aya dina spésiés virus, tapi tara sakaligus aya duanana. Nu aya duanana téh ukur dina sitomégalovirus manusa, nu ngandung DNA jeung mRNA. Asam nukléatna bisa utas tunggal, bisa ogé ganda, gumantung spésiésna. Ku kituna, virus ngawengku opat golongan tipeu asam nukléat: DNA lambar ganda, DNA lambar tungggal, RNA lambar ganda, jeung RNA lambar tunggal. Spésiés virus sato geus katalungtik mibanda opat rupa kombinasi di luhur, virus tutuwuhan ilaharna mah boga tipeu RNA lambar tunggal, sedengkeun baktériofag mah lolobana boga tipeu DNA lambar ganda. Asam nukléat dimaksud di luhur téh bisa linéar, bisa ogé sirkular nutup.
Ukuran génom dumasar beurat nukléotidana téh rupa-rupa gumantung spésiésna. Génom pangleutikna nyandi kira ukur opat protéin kalawan beurat dalton, sedengkeun nu pangbadagna kira dalton sarta nyandi leuwih ti saratus protéin. Sababaraha spésiés virus mibanda nukléotida nu ahéng, kayaning hidroksimétilsitosin (gaganti sitosin) salaku bagian normal génomna.
Pikeun virus nu asam nukléatna dina bentuk RNA, lambaranana téh cenah séns-positip (ogé katelah lambar-pleus, plus-strand) atawa séns-négatip (ogé katelah lambar-mineus, minus-strand), gumantung komplemén/henteuna jeung mRNA virusna. RNA virus séns-positip téh ciples jeung mRNA virus, sahingga bisa gancang ditranslasikeun ku sél inang. RNA virus séns-négatip kompleméntér jeung mRNA sahingga kudu dirobah jadi RNA séns-positip ku RNA polimérase saméméh translasi.
Larapan[édit | sunting sumber]
Élmu hayat[édit | sunting sumber]
Virus téh penting pikeun ulikan biologi molekulér jeung sél, sabab nyadiakeun sistim basajan nu bisa dimanipulasi sarta ditalungtik fungsi sélna. Ulikan jeung dipakéna virus nyadiakeun rupa-rupa émbaran ngeunaan biologi sél. Pikeun conto, virus geus ngabasajankeun ulikan genetika sarta ngabantu urang neuleuman mékanisme dasar genetika molekulér, kayaning réplikasi DNA, transkripsi, olah RNA, translasi, transpor protéin, jeung imunologi.
Para ahli genetika geus ilahar maké virus salaku véktor pikeun ngasupkeun gén kana sél nu keur diulik, misalna sangkan sélna ngahasilkeun zat asing, atawa pikeun ngulik pangaruh asupna gén anyar kana génom. Dina pola nu sarupa, viroterapi migunakeun véktor virus pikeun natambaan rupa-rupa kasakit, misalna dina terapi gén jeung kangker.
Élmu bahan jeung nanotehnologi[édit | sunting sumber]
Dina bulan April 2006, para elmuwan MIT (Institut Téhnologi Massachusetts) nyiptakeun kabel logam skala nano migunakeun virus hasil rékayasa genetik[3]. Kelompok MIT bisa maké éta virus pikeun nyiptakeun batré nu dénsitas énérgina tilu kali leuwih gedé batan bahan nu dipaké kiwari. Téhnologi ieu bisa dikembangkeun dina widang kristal cair, sél surya, sél suluh, jeung éléktronik lianna di mangsa nu bakal datang.
Pakarang[édit | sunting sumber]
Kusabab virus bisa ngabalukarkeun épidemi, aya kahariwang ti sabagian pihak yén virus bisa dijadikeun pakarang biologis, komo sanggeus ayana béja yén virus flu spanyol nu mahabu taun 1918 geus bisa dikembangkeun deui di lab[4].
Étimologi[édit | sunting sumber]
Kecap "virus" téh asalna dina basa Latin nu nujul ka racun jeung barang pibahyaeun lianna. Dina basa Inggris mah mimiti dipakéna téh taun 1392. Harti "agén nu ngabalukarkeun kasakit inféksi" munggaran kacatet taun 1728, saméméh kapanggihna virus ku ahli biologi Rusia-Ukraina Dmitry Ivanovsky taun 1892. Kiwari, kecap virus dipaké pikeun ngagambarkeun virus biologis sakumaha dipedar di dieu.
Sumberdaya séjén[édit | sunting sumber]
Baca ogé[édit | sunting sumber]
Tumbu kaluar[édit | sunting sumber]
- Chart of viral pathogens which contribute to indoor air pollution
- Viruses: The new cancer hunters - Artikel IsraCast ngeunaan viroterapi
- The Big Picture Book of Viruses - Gambar jeung émbaran umum ngeunaan rupa-rupa virus
Rujukan[édit | sunting sumber]
- Virus, Wikipédia édisi basa Inggris (5 Juli 2006)
- All the Virology on the WWW
- University of Leicester online notes - Virus Structure
- Chronic Active Human Herpesvirus-6 (HHV-6) Infection: A New Disease Paradigm
- Gelderblom, Hans R. (1996). 41. Structure and Classification of Viruses in Medical Microbiology 4th ed. Samuel Baron ed. The University of Texas Medical Branch at Galveston. ISBN 0-9631172-1-1
- Radetsky, Peter (1994). The Invisible Invaders: Viruses and the Scientists Who Pursue Them. Backbay Books, ISBNs 0316732168 (hc), 0316732176 (pb).
- Theiler, Max and Downs, W. G. (1973). The Arthropod-Borne Viruses of Vertebrates: An Account of the Rockefeller Foundation Virus Program 1951-1970. Yale University Press.
- Prescott, L. (1993). Microbiology, Wm. C. Brown Publishers, ISBN 0-697-01372-3
- Artikel ieu ngandung bahan-bahan ti Science Primer nu medal ti NCBI, nu, salaku publikasi pamaréntah AS, aya dina domain publik (1).


c: text/html

text:
Brad Pitt
Brad Pitt mangrupa salasahiji aktor Hollywood anu kahot anu ngaran aslina William Bradley Pitt, mangrupa budak ti William Alvin Pitt jeung Jane Etta di Shawnee di Oklahoma ping 18 Desember 1963[1].
Karir akting Pitt dimimitian nalika manéhna sakola akting bareng jeung Roy London, saurang palatih akting[1]. Nalika dina karirna meunang kasempetan jang akting dihareupeun TV ngaliwatan serial sitkom Growing Pains 1987 dituluykeun kana opera sabun Dallas 1987, ogé 21 Jump Street 1987[1]. Ari maén dina film nya éta No Way Out, No Man's Land jeung Less Than Zero,sanajan acan ngirut panongton[1]. Popularitas Pitt dimimitian tina aktingna salaku J.D dina serial TV, Thelma & Louise taun 1991, bareng jeung Susan Sarandon ogé Geena Davis anu dituluykeun kana Johnny Suede 1991, A River Runs Throught It 1992, Kalifornia 1993, The Favor 1994, Interview With The Vampire 1994 anu ngabalukarkeun Pitt meunangkeun penghargaan munggaranana jang katégori Best Performance Male jeung Most Desirable Male dina acara MTV Movie Awards[1].
Sabada éta ngaran Pitt di Hollywood jadi leuwih moyan ogé meunangkeun deui sababaraha panglélér, kawas di Seven 1995 anu jang kaduakalina meunangkeun katégori Most Desirable Male dina MTV Movie Awards jeung Twelve Monkeys 1995 anu bisa ngahontal Best Supporting Actor dina Golden Globe Award[1]. Satuluyna Pitt maén dina Meet Joe Black 1998, Fight Club 1999, The Mexican 2001, Ocean's Eleven 2001, Spy Game 2001, Troy 2004, Ocean's Twelve 2004, Mr & Mrs Smith 2005, Babel 2006, Ocean's Thirteen 2007, jeung Burn After Reading 2008[1].
Teu ngan saukur jadi aktor, Pitt mimiti kairut pikeun jadi produser[1]. Troy 2004, The Departed 2006, Running With Scissors 2006, A Mighty Heart 2007, The Assassination Of Jesse James by The Coward Robert Ford 2007, The Time Traveler's Wife 2009, The Lost City of Z 2010 jeung Eat, Pray, Love 2011 nya éta film anu pernah di produseran ku Pitt[1]. Film The Departed nepi ka meunang nominasi BAFTA award jang katégori Best Film jeung film A Mighty Heart anu meunang nominasi dina Independent Spirit Award salaku Best Film[1].
Ti taun 2005, Pitt bobogohan jeung Angelina Jolie,Sabada ninggalkeun pamajikanana Jennifer Aniston anu dikawin ping 29 Juli 2000[1]. Salila babarengan jeung Jolie, Pitt boga budak munggaranana nya éta nalika ping 27 Mei 2006 anu dingaranan Shiloh Nouval Jolie-Pitt[1]. Lian ti budak teges, aya sababaraha hiji budak adopsi Jolie-Pitt nya éta Maddox Chivan Jolie-Pitt anu diadopsi ping 19 Januari 2006, Pax Thien Jolie-Pitt anu diadopsi ping 15 Maret 2007 sarta Zahara Marley Jolie-Pitt anu diadopsi 19 Januari 2006[1].
Nalika 12 Juli 2009, Pitt jeung Jolie disinugrahan budak kembar anu dibabarkeun di Nice, Perancis, jeung dibéré ngaran Knox Leon Jolie-Pitt jeung Vivienne Marcheline Jolie-Pitt[1].Hak cipta foto-foto munggaran orok kembarna dijual ka majalah People jeung Hello! anu hargana $14 juta (140 miliar Rupiah) anu jadi foto selebriti pangmahalna salila ieu[2].
Akting Pitt mimiti moyan deui sabada akting jadi Benjamin Button dina film The Curious Case Of Benjamin Button[1]. Ngaliwatan peranna ieu, Pitt dinominasikeun salaku aktor anu panghadéna di Piala Oscar[1].
Popularitasna salaku aktor anu moyan di Hollywood, ngabalukarkeun Pitt tungtungna dicalonkeun jadi walikota New Orleans[1]. Lian ti pamorna salaku sélébritis ogé rasa kamanusiaanana ka para korban badai katrina[1].
Dina acara Screen Actor Guild Awards, ngaliwatan film Inglourious Basterd 2009, Pitt meunang panglélér Outstanding Performance by a Cast in a Motion Picture[1].

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Ku Drs. H. Hidayat Suryalaga
PURWA WACANA
Luyu sareng udagan nu bade dihontal ku ieu “diskusi” nu diayakeun ku Balai Kajian Sejarah dan Nilai Tradisional Bandung, nyaeta “Sebuah Upaya Pewarisan Budi Pekerti kepada Siswa Sekolah” nu diluuhan ku para pangatik widang studi agama, hususna Agama Islam; sim kuring ngararancang bahan haturkeuneun dina ieu riungan teh diwangun ku sawatara lelengkahan/sistematika:
- Rawayan Jati – konsep “Cecekelan Hirup Kasundaan” anu Islami.
- Sad Kamanusaan – (6 Akhlak Kamanusaan).
- Metode Ngaanalisis Ajen-inajen anu Aya dina Seni Budaya Sunda.
- Tarekah Ilmiah kanggo Ngamangpa’atkeun Ajen-inajen nu Dikandung dina Seni Budaya Sunda.
- Ajen Inajen Sad Kamanusaan anu Dikandung dina Seni Budaya Sunda.
- Kacindekan.
Tujuan tina ieu pajemuhan teh pikeun milari tarekah geusan ngabekelan siswa ku ahlak, budi pekerti, katut tatakrama kamanusaan Islami anu dikandung dina seni-budaya Sunda. Ku sim kuring dihaturkeun cara-cara ngaanilisna dina Bab III sareng bab V.
I. Rawayan Jati, Konsep “Cecekelan Hirup Kasundaan” anu Islami.
Anu enas-enasna mah nyaeta kasadaran yen sakumna mahluk teh keur lumampah dina “rotasi akbar” Inalilahi wa inna Ilaihi Rojiuun” (Aos buku Kasundaan-Rawayan Jati. Hidayat Suryalaga. Wahana Raksa Sunda 2003)
II. SAD (6) KAMANUSAAN.
Akhlak sering disebat oge moral, budi-pekerti, tatakrama, sopan santun, etika, etiket, adab, sanaos aya gesehna sautak-saeutik. Kanggo ngagampilkeun “transformasi niley” sacara “eklitik” ku sim kuring dipasing-pasing jadi 6 (Sad) Kamanusaan, margi mung manusa anu ngagaduhan kasadaran akhlakiah mah, nyaeta:
- AMT = Ahlak Manusa ka Tuhan (Alloh), dicirian ku kualitas IMTAQ.
- AMP = Ahlak Manusa ka Pribadi, dicirian ku kualitas SDM.
- AMM = Ahlak manusa ka Papada Manusa, dicirian ku kamampuhna pikeun Habluminanas anu multi-religi, multi-etnis, multi-kultur.
- AMA = Ahlak Manusa ka Alam, dicirian ku kasadaran jadi Rahmatan Lil Alamin, boh alam sagir boh alam kabir. Hablumminal Alam. Ayana kasadaran Ekologi sareng Geo-politik.
- AMW = Ahlak Manusa kana Waktu. Dicirian ku ayana kasadaran kana “waktu Linear” sareng “waktu Cyclis”. Ieu teh enas-enasna surat Al-Ashr.
- AMLB = Ahlak Manusa dina nyumponan kaperluan Lahir Batin. dicirian ku hirupna mibanda etika, henteu sarakah, mampuh ngadalian napsu lahir-batinna.
Eusi atanapi ajen-inajen Seni Budaya anu ku urang kedah diterapkeun ka siswa teh nyaeta anu mibanda Sad Kamanusaan. “Peristiwa/kajadian seni-budaya” nu karandapan ku unggal guru tangtos moal sami, bakal benten. Unggal daerah pada kagungan seni budayana masing-masing, ku kituna para guru kedah tiasa “ngaanilis” ku anjeun.
III. METODE NGAANALISIS AJEN-INAJEN ANU AYA DINA SENI BUDAYA SUNDA.
“Kriteria Sad Kamanusaan” di luhur eta teh jadi patokan/kriteria nalika urang ngaanilis kandungan ajen-inajen naon anu nyampak dina Seni-Budaya Sunda anu ku urang nuju ditalungtik. Dugi ka urang tiasa netepkeun ajen-inajen ahlak anu mana ti antawis Sad Kamanusaan tea. Ku kituna urang sabage guru tiasa langkung adil tur wijaksana dina maparin “dadasar hukum” kana seni budaya (pabid’ahan) nu aya di masarakat.
Guru mah kedah unggul pisan dina tataran kualitas IQ (Inteleqtual Quotient = Kecerdasan Intelek, Luhung elmuna), EQ (Kecerdasan Emosi, Jembar budayana), SQ (Kecerdasan Spiritual, Pengkuh agamana) sareng AQ (Kecerdasan Aksional, Rancage gawena). Kangggo conto ngaanilis ajen-inajen anu dikandung dina seni budaya Sunda, dipedar dina bagian V, anu insya-Alloh baris didugikeun sacara lisan .
IV. TAREKAH ILMIAH NGAMANGPA’ATKEUN AJEN-INAJEN NU DIKANDUNG DINA SENI BUDAYA SUNDA.
Urang sadaya parantos pada maphum yen mungguhing Seni Budaya mah estu hasil Cipta, Rasa, Karsa sareng Karya manusa, ku kituna tangtos bae boh dina pidangan atanapi ajen-inajenna aya anu “parantos luyu sareng akhlak Islami, aya anu samasakali henteu luyu sareng ahlak Islam, aya oge anu campur-aduk/paselup”. Palih dieu pisan peryogina para guru tiasa “ngaanilis” kandungan ajen-inajen seni budaya Sunda teh.
Upami ku urang parantos kapendak kandungan ajen-inajen anu aya dina eta seni-budaya, nembe aya sawatara TAREKAH ILMIAH anu kedah dipilampah ku para guru, nyaeta:
- REVITALISASI , tegesna eta seni budaya katut ajen-inajenna, dihirupkeun deui, didorong sina tumuwuh kalawan subur.
- REAKTUALISASI, tegesna seni budaya katut ajen-inajenna di-aktualkeun deui, sangkan miindung ka usum- mibapa ka jaman.
- REVISI, tegesna dibebener deui tujuanana tina eta seni budaya.
- RESTRUKTURISASI, tegesna diropea deui strukturna, supados luyu sareng pajamanan.
- FILL IN, tegesna eta seni budaya nu parantos nyampak teh di-EUSIAN ku ajen-inajen anyar anu Islami.
- INOVASI, tegesna diropea deui supados langkung narik perhatian balarea, henteu eleh ku budaya anyar anu malah teu luyu sareng pribadi Sunda nu islami.
- KREASI, tegesna hasil karya seni budaya anyar anu nya nyunda nya islami. Para Guru sareng seniman-budayawan Sunda kedah rancage nyiptakeun seni budaya Sunda-islami anu anyar. Tanpa kreatifitas ti urang pribadi, bakalna teh urang ngan jadi “korban pasar” sareng jadi jarian budaya deungeun.
- DELETE, tegesna aya hal-hal anu kedah dileungitkeun tina aspek seni budaya tea, kumargi patukang tonggong sareng akhlak Islam.
Lengkah-lengkah “cendekia” nu disebatan di luhur, MUTLAK kedah dipibanda ku guru, hususna guru-guru agama anu bade ngamangpa’atkeun Seni Budaya Sunda kanggo ngabebener ahlak bangsa (da’wah bid tamaddun, da’wah kultural).
Anu teu kinten pibahlaeunana mah upami urang RUSUH TEUING NGA-DELETE , ngaleungitkeun/numpes seni budaya nu parantos aya, margi upami seug kajadian KOSONG BUDAYA, eta kakosongan teh bakal DIEUSIAN KU BUDAYA ASING anu ajen-inajenna malah patojaiahna pisan sareng ahlak Islam. Ayeuna oge parantos kaalaman ku urang sadaya, ieu teh balukar tina proses komunikasi anu didominasi ku budaya asing nu sekuler-profan (budaya duniawiah tanpa ajen religius), sareng urangna pribadi kirang daya kreatif seni-budayana.
V. AJEN INAJEN SAD KAMANUSAAN ANU DIKANDUNG DINA SENI BUDAYA SUNDA.
Sacara umum, konsep atikan kabudayaan di sakola-sakola di nagara urang dumasar kana konsep Kuntjaraningrat & C. Kluckhohn, anu ngawilah-wilah kabudayaan jadi 7 aspek, nyaeta:
- Adat Istiadat & Religi
- Basa
- Seni/Kasenian
- Sistim Kamasarakatan
- Sistim Pangupa Jiwa
- Sistim Elmu Pangaweruh
- Sistim Peralatan.
Sawatara aspek/unsur Seni Budaya anu bade dianalisis:
a. Adat Istiadat & Religi
- ngaras, ngeuyeuk seureuh, nyawer, nincak endog.
- ngembang (nyekar), sasajen, tapa/semedi.
- dangdaunan nu dianggo dina upacara adat (mayang jambe, seureuh, hanjuang, kananga, suji, handeuleum, koneng, mamangkokan, waregu, waluh sste).
- sste (Mangga pilarian deui, lajeng dianalisis ku anjeun).
b. Basa
- Harti & ma’na kecap SUNDA.
- Tatakrama basa ( Undak usuk Basa Sunda – UUBS).
- Aksara Sunda. sste.
c. Seni
- Rumpaka PAPATET (Tembang Sunda Cianjuran)
- Ibing Lenyepan
- Tata busana pria
- Tumpeng
- Munjungan/anun
- Karawitan. sste.
d. Sistim Kamasarakatan
- Pancakaki
- KAM (Kawajiban Azasi Manusa) sareng HAM (Hak Azasi Manusa) sste.
e. Sistim Pangupa Jiwa
- Hirup anu cukup
- Saeutik mahi, loba nyesa.
- Ulah botoh bisi kokoro (Ulah sarakah bisi sangsara) Prasasti Kawali 8, abad 13 M)
f. Sistim Elmu Pangaweruh
g. Sistim Peralatan
Nanging dina kahirupan di masarakat mah aspek Kabudayaan anu kalintang seringna kapendak sadidinten nya eta aspek Adat Istiadat/Religi, Basa sareng Seni sareng kamasarakatan. Ku kituna kanggo dina kasempetan ayeuna urang dihususkeun kana tilu aspek ieu bae heula.
VII. Kacindekan
Dina alam kasajagatan (era globalisasi), aya PENJAJAHAN WANDA ANYAR nyaeta “PENJAJAHAN BUDAYA” — dominasi budaya. Balukar tina penjajahan budaya ieu anu pangheulana ancur lebur teh nya eta ajen-inajen AKHLAK/MORAL.
Ayeuna pisan waktosna urang kedah babarengan rempug jukung sauyunan ngabentengan ahlak/moral bangsa ku rupi-rupi cara, boh ku aspek ajen-inajen Seni Budaya seler Bangsana (Sunda, Jawa, Bali sste), atanapi ku akhlak agama. Ulah pakia-kia, pagirang-girang tampian antawis konsep budaya sareng konsep agama.
Pikeun GURU, nya alam ayeuna pisan diperedih pati ditorta tugas kawajiban KAGURUANANA pikeun ngajaga sareng ngomean ahlak/moral bangsa.


text:
Kulkas
Lomari És atawa kulkas nya éta lomari beusi anu dialus-alus, di jerona aya mesin otomatis pikeun niiskeun bahan dahareun, inumeun jst, sangkan rasana tetep seger jeung tiis.[1].
Sajarah jeung Kamekaran[édit | sunting sumber]
Kulkas atawa basa Walandana koelkast, éta lalandihan téh diwanohkeun ku urang Walanda nalika Walanda keur ngajajah Indonésia, harita téh urang Walanda mamawa barang anu salah sahijina nya éta kulkas.[2] Kulkas atawa lomari és mimitina digagas ku ilmuwan Jerman ngarana Carl Paul Gotfried Von Linde dina taun 1876.[2] Sababaraha taun kahareup persisna taun 1911, ku General Electric Company gagasan éta téh diwujudkeun jadi pakakas Refrigerator atawa pakakas paranti niiskeun. [2]Gagasan ieu teu leupas ti pingpinan ilmuan ti Perancis anu ngarana Abbe Audiffren.[2] Saencan aya lomari és, urang Romawi kuno ngawétkeun dahareun ku cara ngangkutan és ti puncak gunung.[2] Sedengkeun di Méksiko, suku Aztek cara ngawétkeun dahareuna ku cara éta nyieun liang anu lumayan rada gedé, tuluy bagian dasarna di kurilingan ku suluh atawa jarami tuluy di asupan salju atawa és di jerona, dahareun di tendeun tina tumpukan salju.[2] Tuluy ditutup nepi ka arapet jeung buni, éta dahareun téh bisa jadi awét.[2] Ku sabab manusa boga akal jeung pikiran nya aya kahayang kumaha carana sangkan praktis dina deundeun dahareun, di abad ka-18 urang Inggris nyieun lemari és, bentuk kulkas anu munggaran nya éta ukurana gedé sagedé panto imah.[2] Dijieuna tina beusi, kandel jeung beurat.[2] Di Inggris kulkas geus mimiti ngeuyeuban ka unggal imah, tapi hiji mangsa aya anu maot lantaran bocorna gas beracun anu dipaké pikeun niiskeun dina éta kulkas. [2] Taun 1929, gas diganti ku Freon ieu gas mah teu ngandung racun.[2] Tapi sanggeus ditalungtik Freon téh bisa ngarusak ozon dina atmosfer bumi.[2] Ahirna, gas Freon diganti ku bahan laina anu sarua pikeun niiskeun tapi aman pikeun manusa jeng lingkungan


text:
Logo
Logo nya éta grafik tanda atawa lambang nu umum digunakeun ku pangusaha komersil, organisasi jeung individu keur ngabantuan sarta ngapromosikeun ka publik sacara instan. Logo nu hadé nya éta logo nu murni grafik (simbol atawa ikon) atawa eusina ngaran organisasi (logotype atawa kekecapan).[1]
History[édit | sunting sumber]
Sababaraha pamanggih jeung tehnik geus méré konstribusi keur nyieun logo kontemporér, kaasup segel silinder (c.2300 BCE), Koin (c.600 BCE), difusi trans-budaya logo basa, lambang, tanda, pérak unggulan jeung ngamekarkeun sajarah printing.[2]
Salaku revolusi industri nu dikonversikan ku masarakat kulon ti séktor agraria atawa tatanén keur industri di abad ka-18 jeung 19, fotografi jeung lotografi nu boga konstribusi nu kakoncara pisan di industri iklan nu kaintegrasi ku tipografi jeung citra dina hiji kaca nu sarua. Iwal ti éta, tipografi éta sorangan ngalaman révolusi bentuk jeung ekspresi nu mekar. [2]
Kamekaran Logo, ayeuna geus kacida mekarna. Kumargi unggal kagiatan dina widang iklan, ngabutuhkeun logo nu sabenerna sacara teu langsung bakal ngirut konsumén nu nempo iklan éta. Sakapeung konsumén leuwih kairut ku Logo hiji instansi tibatan kudu nempo spesifikasi hiji hal.[2]
Catetan[édit | sunting sumber]
- ↑ Wheeler, Alina. Designing Brand Identity ©2006 John Wiley & Sons, Inc. (page 4) ISBN 978-0-471-74684-3
- ↑ a b c Meggs, Philip B. (1998). A History of Graphic Design, Third, 159–161, John Wiley & Sons, Inc..