text:
Kamis, 12 September 2013
Biografi Pahlawan Dalam Bahasa Sunda
Do you like this story?
Cut Nyak Dhien dibabarkeun di kulawarga bangsawan nu taat kana agama di Lamdinang, wilayah VI Mukim dina tahun 1848. Ramana nu namina Teuku Nanta Setia, mangrupi uleebalang VI Mukim, tur katurunan Machmoed Sati, nu ngumbara ti Sumatera Barat. Machmoed Sati kamungkinan dongkap ka Aceh dina abad ke 18 waktos kesultanan Acehdiparentah ku Sultan Jamalul Badrul Munir. kumargi eta, Ramana Cut Nyak Dhien ngagaduhan darah ti Minangkabau[4][2]. Ibu Cut Nyak Dhien nyaeta putri uleebalang Lampagar.
Waktos alitna, Cut Nyak Dhien mangrupi gadis nu kakoncara kageulisanna.[2] Anjeunna kenging atikan dina widang agama (nu dididik ku sepuhna atanapi guru agama) sareng lingkungan kulawargana nbgagaduhan kabiasaan ngatik budak gadis pikeun: masak, ngalayanan caroge, tur taat kana atikan). Seueur pameget nu kapincut ku Cut Nyak Dhien sareng pada ngalamar.
Dina yuswa 12 tahun, anjeunna tos dinikahkeun ku sepuhna, nyaeta taun1862 sareng Teuku Cek Ibrahim Lamnga[4][2], putra ti uleebalang Lamnga XIII. Aranjeunna ngaggaduhan hiji-hijina putera pameget.
Teuku Umar, salah sahiji tokoh nu melawan Belanda, ngalamar Cut Nyak Dhien. Kawitna Cut Nyak Dhien nolak, tapi kumargi Teuku Umar ngawidian pikeun ulubiung di medan perang, Cut Nyak Dhien satuju pikeun rimbitan sareng anjeunna dina tahun 1880 nu nyababkeun ngahudangkeun moral pasukan perlawanan Aceh. Aranjeunna dipaparin budak isteri nu dipasihan nami Cut Gambang.[1]
Saatos rimbitan sareng Teuku Umar, anjeunna sareng Teuku Umar tempur ngalawan Belanda. Mung, Teuku Umar gugur waktos nyerang Meulabohdina tanggal 11 Februari 1899, nu nyababkeun anjeunna berjuang nyalira di pedalaman Meulaboh sareng pasukan alit.
Cut Nyak Dien waktos eta tos sepuh tur ngaggaduhan panyakit encoksareng rabun, numawi pasukanna nu namina Pang Laot ngalaporkeun kaayaan anjeunna, alatan ngaraos iba.[2][3] anjeunna akhirna ditangkep tur dicandak ka Banda Aceh. Ti dinya, anjeunna dirawat sareng panyawatna mulai damang. Kaayaan anjeunna ngahudangkeun sumanget perlawanan rakyat Aceh tur kalayan bubunian masih hubungan sareng pejuang Aceh nu teu acan katangkep, alatan hal eta, anjeunna dialihkeun ka Sumedang. Tjoet Nyak Dhien pupus dina tanggal 6 November 1908kalayan dimakamkeun di Gunung Puyuh, Sumedang.
Cut Nyak Dhien (Lamdinang, Kerajaan Aceh, 1848 – Sumedang, Jawa Barat, 6 November 1908; dimakamkeun di Gunung Puyuh, Sumedang) nyaeta Pahlawan Nasional Indonesia ti Aceh nu berjuang ngalawan Walanda dina waktos Perang Aceh. Waktos wilayah VI Mukim diserang, anjeunna ngungsi, sementawis carogena Ibrahim Lamnga tempur ngalawan Belanda. Ibrahim Lamnga pupus di Gle Tarum tanggal 29 Juni1878 nu nyababkeun Cut Nyak Dhien janten ambek tur sumpah bade ngahancurkeun Belanda.
BJ Habibie
residen ka tilu Republik Indonesia, Bacharuddin Jusuf Habibie lahir di Pare-Pare, Sulawesi kidul, dina 25 Juni 1936. Beliau ngarupakeun putra ka ompat ti dalapan bersaudara, pasangan Alwi Abdul Jalil Habibie sarta RA. Tuti Marini Puspowardojo. Habibie nikah jeung Hasri Ainun Habibie dina tanggal 12 Mei 1962 ini dikaruniakeun ku dua urang putra nyaeta Ilham Akbar sarta Thareq Kemal.
Mangsa leutik Habibie diliwatan babarengan saudara-saudaranya di Pare-pare, Sulawesi Kidul. Sipat teges nyekelan dina prinsip geus ditembrakkeun Habibie saprak kanak-kanak. Habibie anu boga kegemaran nunggangan kuda ieu, kudu kaleungitan bapana anu pupus dina tanggal 3 Séptember 1950 sabab kakeunaan serangan jantung. Teu lila sanggeus bapana pupus, Habibie pindah ka Bandung pikeun nungtut élmu di Gouvernments Middlebare School. Di SMA, Beliau mimitian kasampak menonjol prestasinya, utamana dina palajaran-palajaran eksakta. Habibie jadi sosok favorit di sakolana.
Sanggeus tamat SMA di bandung taun 1954, Beliau asup Universitas Indonésia di Bandung (Ayeuna ITB). Anjeunna meunang gelar Diploma ti Technische Hochschule, Jerman tahun 1960 anu saterusna meunangkeun gelar Doktor ti tempat anu sarua taun1965. Habibie nikah taun 1962, sarta dikaruniaan dua urang anak. taun 1967, beliau jadi Profesor Kahormatan (Guru Besar) di Institut Téknologi Bandung.
Léngkah-léngkah Habibie loba dikagumi, pinuh kontroversi, loba pengagum tapi teu saeutik ogé anu teu sapamadegan kalayanana. Unggal, peraih pangajén bergengsi Theodore van Karman Award, éta mulih ti “habitat”-na Jerman, Beliau sok jadi berita. Habibie ngan sataun kuliah di ITB Bandung, 10 taun kuliah nepi ka ngahontal gelar doktor konstruksi pesawat di jerman jeung meunang predikat Summa Cum laude. Tuluy digawé di industri pesawat terkemuka MBB Gmbh Jerman, saméméh minuhan panggero Présidén Soeharto pikeun balik ka Indonésia.
Di Indonésia, Habibie 20 tahun nyekel ngajabat Menteri Nagara Ristek/Kepala BPPT, mingpin 10 parusahaan BUMN Industri Strategis, dipilih MPR jadi wakil Présidén RI, sarta disumpah ku Pupuhu Mahkamah Agung jadi Présidén RI ngagantikeun Soeharto. Soeharto mikeun jabatan présidén éta ka Habibie dumasar Pasal 8 UUD 1945. Nepi ka pamustunganana Habibie dipaksa ogé lengser alatan refrendum Timor Wétan anu milih merdeka. Biantara Pertanggungjawabanana ditampik MPR RI.beliau ogé jadi deui warga nagara nu biasa,sarta mulih bermukim ka Jerman
Di Indonesia, Habibie 20 tahun menjabat Menteri Negara Ristek/Kepala BPPT, memimpin 10 perusahaan BUMN Industri Strategis, dipilih MPR menjadi Wakil Presiden RI, dan disumpah oleh Ketua Mahkamah Agung menjadi Presiden RI menggantikan Soeharto. Soeharto menyerahkan jabatan presiden itu kepada Habibie berdasarkan Pasal 8 UUD 1945. Sampai akhirnya Habibie dipaksa pula lengser akibat refrendum Timor Timur yang memilih merdeka. Pidato Pertanggungjawabannya ditolak MPR RI. Beliau pun kembali menjadi warga negara biasa, kembali pula hijrah bermukim ke Jerman
This post was written by: Franklin Manuel
Franklin Manuel is a professional blogger, web designer and front end web developer. Follow him on Twitter


c: text/html

text:
K
K nyaéta hurup ke-11 dina alfabét Latin. Dina basa Indonésia, ngaranna disebut ka; dina basa Inggris disebut kay, dibaca [ˈkɛɪ].
Daptar eusi
Sajarah[édit | sunting sumber]
Hurup K asalna ti hurup K (kapa) Yunani, anu dicokot ti hurup kap dina abjad basa Semitik, anu ngawangun lambang leungeun kabuka.[1] Hurup kap éta meureun diinjeum ku kaum Semit anu cicing di Mesir ti hiéroglif wangun "leungeun" anu melambangkan sada /d/ dina kecap "leungeun" dina basa Mesir Kuna, nyaéta d-r-t. Urang Semit netepkeun sada /k/ pikeun hurup ieu alatan kecap "leungeun" dina basa maranéhanana dimimitian jeung sada kasebut.[2]
Dina prasasti kuna babasa Latin, hurup C, K sarta Q dipaké pikeun melambangkan sada /k/ sarta /g/ (anu henteu dibédakeun dina penulisan). Dina hal ieu, Q dipaké pikeun melambangkan /k/ atawa /g/ saméméh vokal buleud, K saméméh /a/, sarta C sajaba ti éta. Saterusna, pamakéan C (sarta G minangka variannya) ngagantikeun loba pamakéan K sarta Q. K cangkaruk ngan dina sawatara éjahan anu tinggaleun jaman kawas Kalendae, 'poé kahiji unggal bulan'.[3]
Sabot kecap-kecap Yunani diserep ka dina basa Latin, hurup Kapa dirobah jadi C, jeung sawatara pengecualian kawas praenomen Kaeso.[1] Sawatara kecap ti alfabét séjénna ogé dialihaksarakan jadi C. Mangka ti éta, rungkun basa Roman ngan ngandung K dina kecap-kecap ti basa séjén. Rungkun basa Keltik ogé condong ngagunakeun C batan K, sarta pangaruh kasebut kabawa ka dina basa Inggris Kuna. Di mangsa kiwari, basa Inggris nyaéta hiji-hijina basa ti rungkun basa Jermanik anu giat ngagunakeun hurup C teuas di gigireun / sabeulah hurup K (sanajan basa Walanda ogé maké hurup C dina kecap pinjaman basa Latin sarta nuturkeun hukum pembedaan "lembut teuas" dina kecap-kecap kasebut, kitu ogé basa Perancis sarta Inggris, tapi henteu pikeun kosakata Walanda pituin).
Sawatara ahli basa Inggris condong membalikkan prosés alih aksara Latin pikeun kecap-kecap has Yunani, contona mengeja Hecate jadi "Hekate". Penulisan basa-basa anu henteu ngabogaan sistem tulisan sorangan ku kituna ngagunakeun alfabét Latin biasana milih K pikeun sada /k/, kawas Kwakiutl.
Dina Alfabet Fonetik Internasional, [k] mangrupa lambang konsonan letup wiati-wiati tukang nirsuara.
Sawatara aksara séjén ogé némbongkeun aksara bersudut seukeut anu nandakeun sada /k/ atawa suku kecap anu dimimitian jeung sada /k/, contona: ك abjad Arab, כ abjad Ibrani, sarta ㄱ Koréa. Hubungan fonétik-visual kawas ieu kungsi dikaji ku Wolfgang Köhler. Kumaha ogé, loba ogé conto-conto hurup berbunyi /k/, kawas ค dina aksara Thai sarta Ք dina alfabét Arménia.
Kode komputasi[édit | sunting sumber]
Tempo ogé[édit | sunting sumber]
Catetan suku[édit | sunting sumber]
- ↑ a b "K". The Oxford English Dictionary, 2nd ed., 1989, online [1]
- ↑ Cyrus H. Gordon: The Accidental Invention of the Phonemic Alphabet
- ↑ Sihler, Andrew L. (1995). New Comparative Grammar of Greek and Latin, illustrated, 21, New York: Oxford University Press.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Diantara tokoh tokohna harita teh saperti Pa Sobana, bu Enok, Aki Jumanta, Pa Soma, Ibu Erum, bi Iroh, kang Sobarna dan lainya, sangat menghayati pentokohan cerita tersebut.
Caritana ringan saujratna teu dijieun-jieun luyu jeung judulna jeung pameranna. Sok ku ki sobat bandingkeun jeung sinetron nu ayeuna anu ngajual kamewahan saperti keur jaya-jayana telenovela persis pisan, teu katinggali maknana boro-boro aya kritik sosial nu jelas. teu pararuguh nyambung salila-lila, euweuh juntrungna, teuing ngan saukur kejar tayang wungkul jeung langkung nonjolkeun kahirupan glamor hiji kulawarga. Kuring ah sok nineung lakon tokoh-tokoh dina inohong di Bojong rangkong, komo pak Somaanu sok nyarios chapetang bari dituntungan ku kecap tren harita teh, "Beu!!'" sanes kitu iroh... "
Bari kadangu laguna nu kieu


text:
Semar
Semar atawa lengkepna Semar Badranaya, salasaurang tokoh dina carita Mahabarata, nyaéta salasaurang badéga nu ngawulaan para Pandawa. Semar sok ogé disebut Lurah Semar Kudapawana.
Carita[édit | sunting sumber]
Nurutkeun caritana, Semar tadina boga dedeg pangadeg kasép ngalémpéréng konéng, terah déwa anu sakti pilitanding, ngaranna Batara Ismaya atawa Sang Hyang Munget, putra Sang Hyang Wenang, nu hirup di Kalampit Sireng, Kahyangan.
Diusir ti Kahyangan[édit | sunting sumber]
Dina hiji waktu, Semar kabita ku jimat Layang Jamus Kalimusada nu dipimilik ku adina, Sang Hyang Rancasan. Bakat ku kabongroy ku éta pusaka, manéhna jeung adina nu hiji deui, Sanghyang Antaga, ngahurup Sanghyang Rancasan nepi ka tiwasna. Malah bugangna didalahar ku duaan, sedengkeun pusakana leungit taya tapakna. Sanggeus kitu, Semar jeung adina ngadadak saralin jinis, robah jadi dedegan jalma nu pikahinaeun. Maranéhna dialusir ku ramana, Sanghyang Wenang, dibuang ka Marcapada: Sanghyang Ismaya jadi Semar, sedengkeun Sanghyang Antaga jadi Togog.
Kumawula ka Pandawa[édit | sunting sumber]
Semar kacida ngarasa kaduhung ku hiji ku dua, tina gagah gandang sampulur, dedeganana robah jadi goréng patut: beuteung bucitreuk, beungeut pias, pakulitan hideung, sirah kukuncungan, jadi hina diusir ti Kahyangan. Tapi najan kitu, manéhna sadar sahingga bisa nampa kalawan sadrah ka Pangéran, rumasa tina kasalahanana sorangan.
Pikeun nebus kasalahanana, Semar kumawula ka manusa turunan Batara Wisnu Saka nu sarakti atawa ka nu ngagem jimat Jamus Layang Kalimusada, kajeung diri lara balangsak. Pikeun tamba keueung, Semar nyiptakeun tilu putra: Astrajingga/Cépot, Udel/Dawala, jeung Garéng. Tilu putrana éta ogé mibanda rupa nu teu parayus, tapi saparipolahna: pikalucueun.
Ki Semar migarwa Déwi Sutiragén, putra raja Sekar Rumumbé, nu salawasna satia satuhu ka anjeunna.


text:
AMPS
AMPS, singketan tina kecap-kecap basa Inggris Advanced Mobile Phone System nyaeta standar sistem telepon mobil analog anu dimekarkeun ku Bell Labs, sarta sacara resmi diwanohkeun di buana Amérika dina taun 1983[1][2].
Téknologi[édit | sunting sumber]
AMPS ngarupakeun téknologi sélulér generasi munggaran (1G) nu ngagunakeun frékuénsi atawa kanal nu béda pikeun tiap panelepon (tempo FDMA). Temahna, ieu téknologi merlukeun rubakpita nu lega. Sacara umum, AMPS sarupa pisan jeung "0G" nu leuwih ti heula, ngan baé ngagunakeun daya komputasi nu leuwih loba pikeun milih frékuénsi, pikeun hand off ka nomer-nomer sambungan PSTN, sarta pikeun ngatur tagihan jeung call setup.
Nu ngabédakeun AMPS ti téknologi lianna nu leuwih kolot nyaéta ayana "back end" call setup functionality. Dina AMPS, puseur-puseur sél bisa sacara fléksibel méré kanal kana handset dumasar kana kuatna sinyal nu dipancarkeun ku handset, temahna frékuénsi nu sarua bisa digunakeun deui di patempatan lianna tanpa ngakibatkeun gangguan. Tumerapna, AMPS bisa ngaladénan réa nomer langganan dina wilayah tinangtu. AMPS jadi panaratas istilah "sélulér" lantaran ieu téknologi nu munggaran ngagunakeun sél-sél héksagonal nu leutik dina sahiji sistem. [3][4]
Aya sawatara kakurang AMPS lamun dibandingkeun jeung téknologi digital kiwari. Lantaran ieu téknologi sifatna analog, AMPS uduh pisan ku gangguan statik jeung nois sarta teu boga panyalindungan tina panyadap (basa Indonesia: penyadap) sora nu ngagunakeun scanner. Dina taun 1990-an, "cloning" ngarupakeun panyakit épidemik nu ngarugikeun industri telekomunikasi trilyunan dolar. Panyadap nu teu jujur ieu kalayan ngagunakeun alat husus bisa nyadap nomer seri éléktronik (ESN) dina jero handset. ESN téh ngarupakeun pakét data nu dikirim ku handset ka koropak langganan dina sistem sélulér nu dimaksudkeun pikeun ngumpulkeun data tagihan. Sistem sélulér satuluyna ngabeunangkeun atawa ngalarang pamaké handset pikeun nelepon atawa ngagunakeun fitur tinangtu dumasar kana koropak langganan kasebut. Lamun ESN disadap, mangka nomer kasebut bisa ditiron (di-cloning) ku telepon lianna sarta digunakeun di daérah lian pikeun nelepon tanpa mayar. Sanajan cloning masih bisa dilakukeun kiwari dina jaman téknologi digital, saeutik pisan untungna sahingga masalah ieu leungit sorangan. Kiwari AMPS geus kasilih ku standar digital nu leuwih anyar saperti D-AMPS, GSM, jeung CDMA2000 nu nawarkeun kaamanan nu leuwih hadé sarta kamampuh nu leuwih gedé.
Pita frékuénsi[édit | sunting sumber]
Layanan telekomunikasi sélulér AMPS dijalankeun dina pita frékuénsi 800 MHz. Anatomi unggal kanal diwangun ku dua frékuénsi, nyaéta frékuénsi downlink ti base station jeung frékuénsi uplink ti handset. 416 frékuénsi uplink dina pita 824–849 MHz digunakeun pikeun ngirimkeun sora ti handset ka base station, papasangan jeung 416 frékuénsi downlink dina pita 869–894 MHz pikeun ngirimkeun sora ti base stations ka handset. Unggal situs sél (base station) baris ngagunakeun sabagéan tina kanal-kanal ieu, sarta kudu béda jeung situs sél sabudeureunana pikeun nyingkahan gangguan (interférensi). Hal ieu anu ngabalukarkeun jadi kurangna jumlah kanal dina unggal situs sél. Unggal kanal AMPS rubakna 30 kHz.
AMPS analog diganti ku nu digital[édit | sunting sumber]
Lantaran téknologi AMPS téh standarna analog, mangka ieu téknologi henteu éfisien dina ngagunakeun spéktrum frékuénsi. Kiwari, ampir kabéh pausahaan telekomunikasi pamaké AMPS geus ngaganti téknologina ku nu boga standar-standar digital saperti CDMA2000 atawa GSM. Téknologi digital saperti GSM jeung CDMA2000 nawarkeun kamampuh ngirimkeun réa sora dina hiji kanal jeung fitur mutahir saperti pangiriman pesen dua arah (two-way text messaging) jeung layanan data. Bell Mobility jeung Telus Mobility di Kanada, anu can ngabongkar jaringan AMPS bogana nepi ka bulan Pebruari 2008 téh.[1]. OnStar masih gumantung pisan kana layanan AMPS di Amérika Kalér. Sanajan kitu, ieu pausahaan kiwari keur migrasi kana sistem digital. ADT Security Services kiwari malah ménta FCC, regulator telekomunikasi di Amérika Sarikat, sangkan manjangkeun wates waktu pikeun nutup izin AMPS lantaran loba pisan sistem alarem bogana nu ngagunakeun téknologi analog pikeun komunikasi jeung puseur kadalina.[5]
Rujukan[édit | sunting sumber]
- ↑ Private Line.
- ↑ MilestonesPast.
- ↑ W. Rae Young, "AMPS: Introduction, Background, and Objectives", Bell System Technical Journal, vol. 58, 1, pages 1-14, January 1979. (Note: Young was the Bell Labs engineer who invented the hexagonal cell concept.)
- ↑ Z. C. Fluhr and Philip T. Porter, "AMPS: Control Architecture", Bell System Technical Journal, vol. 58, 1, pages 1-14, January 1979. (Note: Porter was the Bell Labs engineer who proposed that the cell towers be at the corners of the hexagons rather than the centers and have directional antennas that would transmit/receive in 3 directions into 3 adjacent hexagon cells.)
- ↑ ITWorld.


text:
Téori réliabilitas
Téori réliabilitas dimekarkeun tina bagean utama probabilitas jeung statistika. Mimiti digunakeun abad ka-19 keur mantuan pausahaan asuransi laut jeung asuransi jiwa dina ngitung kauntungan nu kudu dibayarkeun ka palangganna. Ayeuna, watesan "gagal" jeung "bencana" dipake bulak balik.
Rusakna mesin saperti kapal, kareta jeung mobil ampir sarua jeung hirup huripna mahluk biologi. Model statistik dipake keur ngadeukeutan ieu topik disebutna model "waktu-kajadian". Maot atawa ruksakna disebut "kajadian" sarta hasil ahir tina ieu proyek atawa ramalan nyaeta keur ngitung kamungkinan kajadian unggal individu dina populasi.
Lamun reliabiltas ku konsumen dianggap wujud tina teknologi atawa layanan, ukuran reliabilitas sabenerna jauh beda jeung reliabilitas nu katarima. Pangalaman goreng nu kalaaman ku konsumen bisa jadi gambaran gorengna produk nu bakal katarima. Ragragna hiji kapal udara nu nyababkeun maotna ratusan korban, jadi hal nu dipikasieun ku konsumen, ngurangan kapercayaan kana kaamanan kapal udara geus henteu dumasar kana data nu sabenerna.
Tempo oge[édit | sunting sumber]
- Actuarial science
- Availability
- Catastrophe modeling
- Extreme value theory
- Failure rate
- Fault tree
- Gompertz law
- Gompertz-Makeham law of mortality
- Réliabilitas
- Reliability engineering
- Reliability theory of aging and longevity
- Survival analysis
- Weibull distribution


text:
Urang tatar sunda sadayana pasti terang saha ari si Cepot. Marupi salah sawios tokoh dina karakter pawayangan sunda, anu sakapeung pikalucueun, sakapeung jadi tukang masihan pawejangan, kadang-kadang oge Si Cepot jadi Tokoh jagoan.
Di handap ieu sapalih koleksi gambar cepot lucu.
Koleksi Gambar Cepot Lucu
Urang tatar sunda sadayana pasti terang saha ari si Cepot. Marupi salah sawios tokoh dina karakter pawayangan sunda, anu sakapeung pikalucueun, sakapeung jadi tukang masihan pawejangan, kadang-kadang oge Si Cepot jadi Tokoh jagoan.


text:
Imunisasi
Imunisasi nyaéta prosés prévéntif keur ningkatkeun daya tahan awak, ku jalan ngasupkeun hiji bahan (agent) kana jero awak, supaya awak urang bisa ngawangun katahanan pikeun ngalawan bahan éta. Bahan éta dipikawanoh minangka imunogén. Imunisasi sarua jeung vaksinasi, lamun vaksinasi éta migunakeun bahan nu bisa nginféksi sacara aktif saperti nu dilakukeun waktu imunisasi. Sahingga, imunisasi mangrupakeun istilah anu ilahar pikeun vaksinasi jeung hal-hal anu dihasilkeun tina prosés ieu.
Nalika munggaran sistim katahanan manusa disanghareupkeun kana hiji panyakit, sistim katahanan eta bakal ngawangun kamampuan pikeun ngaréspon inféksi nu datang satuluyna. Ku sabab eta, ku jalan ngasupkeun imunogén kalayan cara-cara anu egus diatur, awak diharepkeun bakal bisa ngalindungan sorangannana tinu inféksi dina waktu-waktu saterusna salila hirup.


text:
Didi: "Ceuk kuring mah mun mitoha teh ulah kagok nyaah, nya?" Dede: "Kumaha tea?" Didi: "Heueuh, pan kuring teh dibere anakna. Mun mere teh ulah anakna wungkul ... Sakalian jeung imahna, kebonna oge biayaan keur dahar sapopoena. Atuh kahayang teh deuih incuna jajanan unggal poe!" Dede: "Punten, nun. Ari sia eling?!" (Tetty Erhas - Bandung)
Ubar Sars
Rumus
Dosen: "Ari saderek mecahkeun soal-soal matematika basa ujian, ngagunakeun rumus naon atuh? Nanya soteh pedah we dina lembar jawaban gaduh saderek mah eusina beda ti nu sejen." Mahasiswa: "Eksperimen, Pa. Abdi ngagunakeun rumus ... togel." Dosen: "Beu, ari tukang judi sok aya-aya bae!"
Ngagakgak
Keur ngagakgak seuri, bus teh laleur asup kana sungut. Puguh we kuring jadi gagalapakan bari calawak. Teu kungsi samenit laleur kaluar deui, tapi jadi dua. Sihoreng laleur nu cikeneh asup teh nulungan sobatna nu leuwih ti heula asup kana sungut kuring.
Paingan
Nana: "Naon sababna euy, Si Odi ditewak pulisi?"
Ajat: "Ah, teu pira, mantuan ngagotong kulkas nu Pa RT."
Nana: "Hor, naha make ditewak?"
Ajat: "Enya da nu dibantuanana bangsat!"
Nana: "Paingan atuh ..."
Numawi
Dina beus kota jurusan Cibiru-Kebonkalapa, hiji ibu-ibu nyarita ka Jang Kosim anu diuk gigireunana.
Ibu-ibu: "Aduh, Ibu mah Cep, taun ayeuna mani lieur, anu hiji asup ka SMP, anu hiji ka SMU!"
Jang Kosim: "Nya, wayahna bae Ibu, urang kedah sing sabar."
Ibu-ibu: "Ari Encep sabaraha hiji putra teh?"
Jang Kosim: "Numawi ... abdi mah bujangan keneh Bu."
Imas: "Meunang meuli iraha kitu?"
Oneng: "Kamari meulina mah, ngan diteundeun dina kulkas!"
Imas: "Nya heueuh atuh ari diteundeun dina kulkas mah tiis."
Oneng: "Aeh heueuh nya."
Naya: "Keur naon?"
Suta: "Nebus KTP."
Naya: "Naha?"
Suta: "Kamari, ceuk silaing, dahar di rumah makan nu anyar dibuka tea sanguna mah tara diitung. Naha geuning angger sanguna oge kudu dibayar. Tungtungna KTP we ditinggalkeun, keur boreh."
Naya: "Uing mah ngomong soteh ... sanguna teu diitung, lain teu dibayar!"
Suta: "Heueuh nya."
Akang: "Kenging Akang naros?"
Eneng: "Kantenan."
Akang: "Ari Eneng teh nyalira keneh?"
Eneng: "Tos ganda ayeuna mah."
Akang: "Ganda ... campuran atawa putra-putri?"
Eneng: "Ganda kembang abdi mah."
Hiji mojang mere surat ka pamuda anu bogoheun ka manehna, tapi wanina teh ngan ngaheureuyan wae. Kieu unina:
Lamun bogoh ngomong langsung, lamun era nyuratan. Tapi lamun ngaweselan leuwih ditarima.
Oded: "Barisa ngabarohongna teh ..."
Oyod: "Saha, Ded?"
Oded: "Eta, tempat-tempat karaokean."
Oyod: "Na kumaha kitu?"
Oded: "Cenah bisa karaoke sagala rupa, tapi geuning euweuh karaoke wayang!"
Oyod: "Maneh nu teu hideng atuh eta mah!"
Safari: "Ayeuna mah beuki jarang budak sakola nu tuluy kuliah teh. Komo nu kuliah datang ka jadi sarjana mah."
Pupung: "Sigana, pedah ayeuna loba ... sarjana nganggur."
Safari: "Salah sorangan sarjana nganggur mah."
Pupung: "Salah sorangan kumaha?"
Safari: "Kieu geura. Sabab alesan manehna hayang kuliah teh ... tamba nganggur! Nya puguh, barang tamat jadi sarjana teh ... nganggur deui. Balik deui ka asalna!"
Rengse sholat, ret ka tukang. Gebeg ... Tukangeun, mayit mani ngabarugigag. Paingan atuh bujur teh mani asa aya nu nyomotan wae. Dasar, borangan teh hayoh dibekel ka tanah suci.
Di lembur, siki korma nu mahal teh ku kuring dipelak. Tina sakitu puluh, sasiki nu jadi. Ayeuna geus sataun, tangkal korma jangkungna geus sapuluh senti.
Kuring gede hate bakal jadi jalma beunghar. Jaga, jaganing jaga bakal boga untung tina dagang korma nu dipelak ayeuna. Mangkaning sakilona tujuhratus rebu. Tong sirik, nya?
"Ku naon teu milu piknik?"
"Ah, sok mabok dina beusna."
"Ari sok mabok mah, mawa keresek geura."
"Ah, basa eta ge mawa keresek sapuluh, angger we mabok!"
"Beu!"
Endah Kolot
Bi Endah keur ngajanteng sisi jalan nungguan beus. Lar aya angkot, kenekna gogorowokan, "Endah-Kolot ... Endah-Kolot!" cenah. Maksudna mah Bale Endah - Dayeuhkolot, "Bu, Kolot?" ceuk kenek deui bari nunjuk ka Bi Endah.
"Nyao siah, dasar kenek weureu!" ceuk Bi Endah bari ngacungkeun peureupna.
Kakara
"Halow, sareng saha ieu?"
"Ari ieu sareng saha?"
"Har, naha bet malik naros?"
"Puguh ieu teh nyobian telepon anyar, jadi sapencet-pencetna."
"Ih, dasar!"
Tutup Buku
Maleman Nisfu Syaban di masjid Al Imam.
"Ayeuna teh minangka tutup buku mun koperasi mah," ceuk Wa Didin.
"Nu urang mah sigana tekor bukuna teh," Mang Engkun mairan.
"Ku naon kitu?"
"Enya. Simpenan wajibna belang betong. Simpenan sukarela saeutik pisan. Ari hutang mah loba, da loba pamenta tea."
"Matak peuting ieu kudu ngadu'a, sugan we aya ... pemutihan."
Operasi Plastik
Si Emod keur ngelem ember plastik nu beulah. Lar Bi Emoh ngaliwat.
"Keur naon, Mod, mani husyu?" tanyana.
"Operasi plastik!" tembal Emod, sumanget.
Gede Bohong
Didin: "Sato naon nu gede bohong?"
Dadang: "Sato naon?"
Didin: "Sato hayam."
Dadang: "Na kumaha?"
Didin: "Geus puguh endog teh buleud lonjong, bebeja ka batur mah apan kotak-kotak-kotak!"
Dadang: "Heueuh, nya ..."
Gede Hate
Amin: "Naon pangna anjeun gede hate, yen cita-cita anjeun bakal kahontal?"
Uman: "Ah, najan teu gede hate ge pangrasa kuring, cita-cita kuring tangtu kahontal."
Amin: "Na naon cita-citana?"
Uman: "Hayang jadi ... rahayat leutik!"
Ngalindur
Abah: "Rek ka mana mawa pacul, Kabayan?"
Kabayan: "Rek sare di saung kebon, Bah."
Abah: "Geuning mawa pacul?"
Kabayan: "Sugan we abdi ngalindur. Kamari ge abdi ngimpi macul kebon, hanjakal teu nyandak pacul!"
Abah: "Na ari minantu aing!"
Komputer
Utad: "Jaman modern, nulis naskah masih make mesin tik, kuno!"
Ated: "Barabe, dua kali gawe!"
Utad: "Naha kitu?!"
Ated: "Make komputer mah lila, nulis heula kakara diprint!"
Utad: "Ari mesin tik?"
Ated: "Mun urang nulis, langsung ngeprint!"
Utad: "Bener oge nya!"
Supir: "Terang Pa, teu kenging liren di dieu!"
Pulisi: "Heueuh naha atuh kalah eureun?"
Supir: "Nu mawi Pa, angkot ieu mah teu tiasaeun maca. Ku abdi sina maju ge kalah mugen. Saurna mah lebar ku panumpang - nu rupina sami deuih buta hurup - kanggo nambih-nambih setoran."
Pulisi: "Lah loba alesan ka dieukeun SIM!"
Supir: "Sim abdi? Mangga sim abdi mah. Upami Surat Ijin Mengemudi kakantun!"
KOMPUTER
LANGLAYANGAN
Teu sabaraha lila Si Agan datang deui bari ceurik.
Pa Nana: "Naha make ceurik, pan geus dibere keur meuli langlayangan?"
Si Agan: "Langlayanganana teu daek ngapung, euweuh angin!"
Pa Nana: "Montong leweh siah! Jung meuli anginna ka dituh ka Bang Amir tukang tambal ban!" (bari ngasongkeun duit receh).
Si Agan jeung Pa Trisna arolohok.
TEU BISA MASAK
Salakina ngajawab: "Teu nanaon Nyai, sabab gajih Akang oge henteu cukup keur meuli pasakeunana."
UDUD
Incu: "Aki, tong nimba bari udud, bisi murag!"
Aki: "Moaaal ...!" (bareng jeung ngeclikna udud tina biwir Aki, ragrag ka sumur).
Incu: "Tuh nyaaa, ceuk uing ge!" (bari ngacir).
Aki: "Gara-gara sia ...!"
PEPERANGAN
Andi: "Peperangan, Ni. Abdi janten komandan Amerikana. Edo, Eon, Edi jeung Eko janten prajuritna."
Nini: "Ari nu tiluan deui, jadi naon?"
Andi: "Entat, Entit, Entut mah janten prajurit pasukan ti Inggris."
Nini: "Oooh. Ari Si Topan jadi naon tah? Geuning ditenjo-tenjo teh bet nyempod bae di juru?"
Topan: "Abdi mah janten ... Sadam Husen-na."
Nini: "Na, Sadam Husen teh ... olol leho?"
Topan: "Api-api kumisna kituh, Ni!"
NAHA?
Bubun: "Dihakanan bajing?"
Toto: "Ah, tara. Ngan duweganana sok dipupu!"
Bubun: "Nepi ka kiamat ge moal aya nu kolot, ari duweganana dipupu mah, seblu!"
NGALAMAR
Calon Minantu: "Atuh kantenan, Pa."
Calon Mitoha: "Nya ari kitu mah sae, ngan kade poho sarat-saratna kedah lengkep. Sapertos KTP, SIM, STNK, akte kelahiran, katerangan ti dokter, riwayat hidup, surat kelakuan baik ti pulisi, sareng eta we ... munding dua, duit genep puluh juta!"
Calon Minantu (tuluy nyingkah): "Geranatna mah tilu ge cekap nya, Pa?"
Ated: "Na ku naon, kitu?"
Utad: "Beuheungna ditalian ku rante gede, terus dibebetot tepi ka nonggeng, emh sedih!"
Ated: "Heueuh, naon atuh?"
Utad: "Can puas tepi ka nonggeng, dibebedol deui tepi ka ragrag ka handap nu tungtungna ancur paburantak!"
Ated: "Sok bejakeun, na naon atuh?"
Utad: "Eta patung Saddam Husein, nu diancurkeun ku pasukan gabungan Amerika jeung Inggris."
Ated: "Sugan teh dulur maneh kamusibahan!"
Adut: "Kabita euy ... hayang ngajual!"
Encun: "Si, dasar tukang loak. Balik kaituh! Kuriak tipi dewek dipaling. Mangkaning meunang ngiridit, can lunas!"
TUKANG SUMUR BOR
Pamajikan: "Na kumaha kitu, Kang?"
Salaki: "Dasar kurang gaul. Puguh ieuh, batur mah keur guyur, majar aya anu sok ngebor anyar jeung hade deuih, malahan mah pada nunggu-nunggu."
Pamajikan: "Eh ari Akang, eta mah lain tukang ngebor sumur siga Akang atuh. Tapi Inul Daratista si ratu ngebor tea, nu sok aya dina tv. Bisa ka sorangan teu gaul, bari manehna!"
Salaki: "Ke, ke ... na ari Si Inul usaha kana ngebor naon kituh?"
Pamajikan: "Menggeus ah, tanyakeun ka ditu ku sorangan!"
Yudi: "Geus cumpon acan sarat-saratna?"
Momon: "Saratna naon bae kitu?"
Yudi: "Sarat katilu, kudu boga SIM. Sarat nu kadua kudu tahan angin."
Momon: "Ari sarat nu kahiji naon kitu?"
Yudi: "Sarat nu kahiji mah kudu ... miskin! Mun beunghar mah poma ulah daek jadi tukang ojeg, mendingan jadi pemborong bae!"
Ated: "Parebut tv jeung dewek!"
Utad: "Ari kitu?"
Ated: "Pamajikan hayang lalajo Telenovela, ari dewek kagok keur lalajo Inul."
Utad: "Terus, sora naon nu ngagolombrang?"
Ated: "Seeng tibeubeut, kasenggol ku bujur Inul!"
Utad ukur seuri koneng, ngartieun.
HAYAM KUAT
Beak poe ka lima, sanggeus endogna beak, manehna meunang beja, hayang kuat pisan mah ngadahar endog teh kudu campur madu. Ahirna manehna beger deui! Iraha nyileungleumna, nya?
ASUP ANGIN
Emen: "Teu ngeunah awak, euy. Sirah rieut, awak muriang. Jigana mah asup angin."
Adut: "Oh, dikerokan atuh asup angin mah, ngarah tereh cageur."
Emen: "Dikerokan mah geus dua kali, tapi angger awak asa tariris, muriang."
Adut: "Ari kitu, make naon ngerok tonggongna?"
Emen: "Nya make duit benggol!"
Adut: "Eueuh ... paingan atuh ari kitu mah. Kuduna mah ngerokna make duit lambaran lima puluh rebuan anyar. Moal gagal, pasti gancang cageur geura!"
Emen: "Kutan ...?"
"Memang kudu kitu," ceuk Oyot.
"Lieur nu puguh mah ... Menyatu ... menyatu ... Mana dahareunana?"
Oyot melong bari ngahuleng.
UPRAT-APRET
"Anak-anak kalau makan di rumah jangan selalu disuapin oleh orang tua, tapi harus bisa makan sendiri, ya!"
Salah saurang murid nu rada wanteran ngacungkeun leungeun.
"Ada apa, Nak?"
"Tapi Bu, kata Mamah kalau makan sendiri teh suka uprat-apret."
"Keur naon Li siga nu sibuk?"
"Ieu Ray motor mogok teuing naonana!" ceuk Si Ali.
"Ke ... ke ... ke ... sigana bengsinna teu naek ieu mah!" Si Oray mairan.
"Naek kana naon?" ceuk Si Ali bari kerung.
"Enya naek kana spion!" tembal Si Oray bari ngaleos.
"Euh ... jurig teh hanas dibandungan," Si Ali kukulutus.
OVER DOSIS
Ema: "Aduh Bapa, tulungan. Si Ujang teh over dosis. Tuh di kamar teu usik-usik!"
Bapa: "Hah, na ngadahar naon?"
Ema: "Dahar sangu loba teuing."
Bapa: "Lain over dosis nu kitu mah atuh ... kamerekaan. Dasar budak gembul!"
PANGALAMAN NGAJAR
"Ti mimiti oge, murid-murid teh geus bisa seuri. Basa kadua kali ngajar ge, sarua bisa seuri ku dewek teh," cekeng teh.
"Wah, hebat atuh."
"Hebat naonana? Basa mimiti pisan mah lain seuri pedah kuring pinter ngajar, tapi ... nyeungseurikeun kuring nu luut-leet kesang, ngeleper, sora nyoroscos gancang teuing ..."
LEBE
Mang Haji: "Cenah nyarios nu ngawitan tujuhbelas pasangan! Kumaha ari Ki Lebe?"
Ki Lebe (ngaharewos): "Pasangan nu ka tujuhbelas mah ... Uing kawin deui. Peuting ieu rek bulan madu."
Mang Haji: "Nyaan? Kacipta capena!"
KACA SPION
Dudung: "Kaca spion mobil Pa Suta aya nu maling. Haduuuh ..."
Momon: "Nu kaleungitan batur, naha maneh nu bingungna?"
Dudung: "Eeeh ... dengekeun geura. Kaca spion mobil Pa Suta teh paranti dewek ngeunteung mun apel ka pembantuna!"
Momon: "Teuing atuh ari kitu mah!"
Deddy Mulyadi - Bangbayang
Edoy: "Apan enggeus kerja bakti di Rw mah minggu kamari. Meresihan saluran air, lin?"
Dodo: "Enya. Tah minggu isuk mah meresihan wc."
Edoy: "Ey, di mana?"
Dodo: "Wc di imah kuring!"
Edoy: "Pek we ku sorangan!"
SEKSI
Didi: "Awewe seksi nanahaon, bitisna ge jiga tukang beca!"
Daro: "Maksud kuring ge awewe seksi keamanan!"
Didi: "Tah, teuing mun kitu mah!"
ASIN
KAHURUAN
"Penyebabna keur ditalungtik," jawab pulisi.
"Penyebab kahuruan mah teu kudu ditalungtik sagala. sabab geus pasti ... seuneu!" Noni nyeletuk.
SARS
Neni: "Budak SD oge nyarahoeun atuh mimitina SARS mah!"
Nano: "Kumaha?"
Neni: "Mimitina SARS mah nya eta ... S!"
Nano: "Bedul teh!"
Iin: "Dokter anak."
Aan: "DOkter nu mariksa kandungan disebut dokter ...?"
Iin: "Dokter kandungan."
Aan: "Dokter nu mariksa jalma gelo ..."
Iin: "Dokter gelo!"
BOBOGOHAN
Akang: "Sumpah, kabogoh Akang mah Nyai."
Nyai: "Ari awewe nu itu?"
Akang: "Eta mah ... pamajikan Akang!"
Nyai ngalenggerek.
HITUNG DAGANG
Pangusaha obat: "Piraku saderek teu apal. Apan ari nu ngodeu teh sok lalieur mastakana. Ari nu lieur tea sok tuluy meser obat lieur, lin? Cobi, upami Togelna diberantas, otomatis nu jalangar baris ngurangan, alatan teu ngarodeu tea. Pon kitu deui, nu meser obat lieur baris ngurangan. Ka dituna mah ... pangusaha obat lieur moal henteu baris bangkrut!"
Wartawan: "Kahartos atuh ari kitu mah."
Odon: "Mun teu salah eta teh pihartieunana misalna dina hal pagawean anu hade anu goreng osok dipilampah bae."
Adun: "Pinter, maneh mah euy. Paingan atuh di dinya mah ibadah dipaju atuh kana kalakuan anu dilarang ku agama oge dipigawe."
Odon: "Kumaha uing we atuh euy."
Politikus
Isud: "Dupi linggih teh di mana?"
Joni: "Abdi di Jalan Pahlawan."
Isud: "Oh, putrana Jendral panginten nya."
Joni: "Ke, naha?"
Isud: "Apan pahlawan."
Joni: "Kumaha dinya bae..."
Hayam: "Cing Ung, kunaon eleh wae Persib teh?"
Maung: "Nya heueuh...! bulu aing dijual ka bule!. Kawalat siah!"
Hayam: "Ari kitu?"
Maung: "Aing jadi kieu!?....paehan sakalian atuh!"
Beurit: "Eudeuh-eudeuh...."
Adun: "Don, tugas uing tepi ka ayeuna teh geus tilu puluh opat taun lilana. Ku kituna uing mah rek istirahat we lah!"
Odon: "Meureun, meunang pangsiun nya ari pangalamanana geus puluh-puluh taun kitu mah."
Adun (bari nyerengeh): "Nyeta, hanjakalna teh teu meunang pangsiun euy ... da ... pangalaman tilu puluh opat taun soteh ngurus anak pamajikan. Tah anu pangpandeurina teh ... ngawinkeun anak anu bungsu tea. Beres we."
Odon: "Si, sugan teh pangalaman digawe, siah."
BLEK
Nolednad: "Lalawanan kumaha?"
Nolednad: "Kecap naon?"
Kabayan: "Kecap 'blek'."
Nolednad: "Hartina?"
Kabayan: "Dina basa Inggris mah blek teh hartina hideung."
Nolednad: "Ari dina basa Sunda?"
Kabayan: "Dina basa Sunda mah blek teh hartina ... bodas."
Nolednad: "Ceuk saha blek hartina bodas?"
Kabayan: "Ceuk bukti! Buktina, unggal uing ka warung meuli kurupuk blek, unggal dibere kurupuk bodas. Jadi jelas, ari blek teh hartina bodas!"
HIKMAH
Abun: "Contona?"
Uduy: "Anak kuring contona. Bakatna kagali ... bisa nyanyi di parapatan jalan raya."
Irvan Gemilang
GELO
Pejabat: "Nu bisa ngabedakeun mana nu bener mana nu salah."
Anak Pejabat: "Ari kitu mah Papih teh gelo atuh nya?"
Pejabat: "Naha?"
Anak Pejabat: "Da lamun Papih normal mah moal korupsi!"
Pejabat (ngagerentes): "Enya kitu aing teh teu normal ...?"
Ngarah Jangkung
Neneng: "Lamun hayang jangkung kudu kumaha, nya?" Herlina: "Cobaan we ngurab iwung." Neneng: "Pernah eta oge nyobaan, tapi asa angger wae." Herlina: "Euh, mun kitu mah geus teu mempan sigana." Neneng: "Jadi kudu kumaha?" Herlina: "Ayeuna mah, cobaan we ngurab pager, ari iwung geus teu metu mah!" Neneng: "Maneh mah, hanas rek diamalkeun."
Jaman ayeuna mah loba 'cekom' alias 'cewek komersil'. Teuing saha nu ngamimitian mere istilah kitu. Tapi teu salah-salah teuing.
Harita keur di rental komputer. Kurunyung Si Encep datang naek vespa. Tuluy ka jero. Teu pati lila, jam kursus komputer anggeus, barudak awewe nu kursus kalaluar. ABG keneh, kakara SMU kelas dua.
Kuring keur ngobrol jeung Si Encep di luar. Barudak awewe langsung tinglalieuk kana ... vespa antik Si Encep.
"Vespa saha eta, A?" Neneng nanya ka kuring.
"Ieu teh, nu A Encep," kuring nuduhkeun.
"Ku naon kitu, Neng?" Si Encep ngaheureuyan. "Bogoh ka vespa abdi? Sok wae ... tumpakan!"
Si Neneng langsung jamedud.


text:
Huséin Jayadiningrat
Prof. Dr. Pangéran Ario Huséin Jayadiningrat (éjahan heubeul Hoessein Djajadiningrat, Kramatwatu, Sérang, 8 Désémber 1886 - Jakarta, 12 Nopémber 1960). Ramana, R. Bagus Jayawinata (R. Bagoes Djajawinata) wadana anu tuluy jadi bupati Sérang anu boga pikiran maju, sedeng ibuna Ratu Saléhah urang Cipeté Sérang.
Lanceuk Huséin, Pangéran Ahmad Djajadiningrat terus jeneng jadi bupati di Serang jeung Hasan jadi tokoh Sarekat Islam anu gedé pangaruhna di Jawa Barat dina awal-awal pergerakan nasional—nepi ka pupusna dina taun 1920. Ahmad jeung Huséin jadi murid Snouck Hurgronje, tapi ngan Huséin anu méréskeun atikan nepi ka meunang gelar Doktor.[1]
Huséin teh salasahiji panaratas widang kaélmuan di Indonésia. Anjeunna dipikawanoh minangka jajaka anu motékar, boh kana élmu agama, boh élmu modérn. Anjeunna guguru ogé ka Snouck Hugronje anu satuluyna mindeng ngadiskusikeun karangan anu ditulis ku Huséin ku anjeun. Ningali poténsi katut bakatna, Snouck nyakolakeun Huséin ka Léiden. Taun 1905 Huséin resmi jadi Mahasiswa Universitas Léiden nepi ka nulis disertasina nu dijudulan Critische Beschouwing van de Sadjarah Banten tur meunang pangajén cumlaude ti promotorna Snouck Hurgronje.[2]
Disertasi Huséin geus muka jalan pikeun panalungtikan ngeunaan historiografi Indonésia nepi ka anjeunna ogé katelah minangka “bapak metodologi penelitian sejarah Indonesia”. Nya anjeunna urang Indonésia munggaran nu meunang gelar Doktor. Anjeunna dipikawanoh ogé minangka ahli kaislaman anu kawentar dina mangsana. Sajaba ti éta, anjeunna ogé gurubesar pribumi nu munggaran di Indonésia deuih.
Daptar eusi
Riwayat Hirup[édit | sunting sumber]
Lulus taun 1899 ti HBS, Huséin nuluykeun diajar ka Universitas Kerajaan di Leiden, milu kuliah salila lima taun (1905-1910). Salila sataun (ti Mei 1914-April 1915) anjeunna dumuk di Acéh pikeun diajar basa Acéh dina raraga nataharkeun kamus basa Acéh. Éta kamus téh diréngsékeun di Jakarta kalawan dibantuan ku Teuku Mohammad Nurdin, H. Abu Bakar Acéh, jeung Dr. Hazeu nu dijudulan Atjeh-Nederlandsch Woordenboek (1934). Taun 1919 ngadegkeun Java Instituut tur jadi rédaktur dina majalah Djawa nu diterbitkeun ku éta lembaga jeung Radén Ngabéhi Purbacaraka (Poerbatjaraka) ti taun 1921. Sajaba ti éta ogé nerbitkeun majalah Pusaka Sunda.
Taun 1924 diangkat jadi gurubesar di Rechtshoogeschool di Jakarta pikeun méré kuliah Hukum Islam, basa-basa Jawa, Malayu, jeung Sunda. Taun 1935 (jeung 1941) diangkat jadi anggota Dewan Hindia. Mangtaun-taun ogé kungsi jadi konservator naskah (manuskrip) di Bataviaasch Genootschap can Kunsten en Wetenschappen, jadi anggota diréksi, jeung ti taun 1936 jadi pupuhuna. Taun 1940 jadi Diréktur Pengajaran Agama, Jaman Jepang jadi Kepala Departemén Urusan Agama, tuluy Chuo Sangiin Pusat. Taun 1948 diangkat jadi Mentri Pengajaran, Kesenian, dan Ilmu Pengetahuan. Taun 1952 jadi gurubesar Fakultas Sastra Universitas Indonésia; Taun 1957 jadi pamingpin umum Lembaga Bahasa dan Budaya, ngarangkep anggota Komisi Istilah di LBB.
Daftar Karyana[édit | sunting sumber]
- (nl) Mohammedaansche wet en het geerstelsen der Indonesische Mohammedanen (pidato ilmiah di Sekolah Tinggi Hukum, 1925);
- (nl) De Magische achtergrond van de Maleische pantoen (pidato ilmiah dina raraga miéling tepung taun STH ka-9, 1933);
- (nl) De naam can den eerste Mohammedaanschen vorst in West Java (1933);
- (nl) Apa Artinya Islam (pidato ilmiah tepung taun UI ka-4)
- (id) Hari Lahirnya Djajakarta (1956);
- (nl) Konttekeningen bij “Het Javaanse Rijk Tjerbon un de eerste eeuwen van zijn bestaan (1957);
- (en) Islam in Indonesia (dina Kenneth D. Morgan, Islam the Straight Path, 1956);
- (id) Pengaruh Islam di Iran dina Islam di Indonesia (dina Ivan Noris, 1959);
- (en) Local Traditions and the Study of Indonesian History (dina Soedjatmoko, dkk., An Introduction to Indonesian Historiography, 1965).
Rujukan[édit | sunting sumber]
- ↑ (id) Korver, A.P.E. (1985 (hlm.251)). Sarekat Islam: Gerakan Ratu Adil?, Jakarta, Pustaka Utama Grafiti.
- ↑ (id) Apa dan Siapa Prof.Dr.Husein Djajadiningrat?, dikysumakarya.blogspot.com. Diaksés ping 23 Juli 2011.
Daftar Pustaka[édit | sunting sumber]
- Ajip Rosidi, dkk., 2000, Ensiklopedi Sunda: Alam, Manusia Budaya (termasuk Budaya Cirebon dan Betawi). Jakarta: Pustaka Jaya.
- Ensiklopedi Umum (1977). Jogjakarta:Kanisius.


text:
Terminal Tanjung Priok
Terminal Terpadu Tanjung Priok adalah terminal bus yang berada di Jalan Taman Stasiun Tanjung Priok. dan berada di kawasan Tanjung Priok, Jakarta Utara. Di sini terdapat pangkalan Bus AKAP, Metromini, Angkot, dan Mikrolet. Angkutan umum Jakarta yang berdestinasi di Terminal Tanjung Priok:
- Kosub Bersama jurusan Tanjung Priok-Cibinong (via Enggano - Yos Sudarso - Jend. A. Yani - DI Panjaitan - UKI - Tol Jagorawi - Citeureup)
- APTB Transjakarta jurusan Tanjung Priok-Bogor (via Koridor 10 - UKI - Tol Jagorawi)
- Maya Raya jurusan Tanjung Priok-Leuwiliang (via Enggano - Yos Sudarso - Tol Wiyoto Wiyono - Tol Jagorawi - Tol Lingkar Luar Bogor - Kedunghalang)
- KWK jurusan U01 Tanjung Priok-Cakung Cilincing (via Enggano - Sulawesi - Jampea)
- KWK jurusan U03A Tanjung Priok-Sukapura (via Enggano - Sulawesi - Jampea - Lagoa - Komp. UKA - Tipar Semper)
- KWK jurusan U05 Tanjung Priok-Bulak Turi (via Enggano - Sulawesi - Jampea - Lagoa - Cakung-Cilincing - Kebantenan - Bakti - Marunda Baru)
- KWK jurusan U06 Tanjung Priok-Walang Baru (via Enggano - Sulawesi - Jampea - Kramat Jaya - Alur Laut)
- KWK jurusan U07 Tanjung Priok-IGI (via Enggano - Yos Sudarso - Kramat Jaya - Pegangsaan Dua)
- KWK jurusan U08 Tanjung Priok-Rorotan (via Enggano - Sulawesi - Plumpang Raya - Semper)
- KWK jurusan U09 Tanjung Priok-Cilincing (via Enggano - Yos Sudaro - Plumpang Raya - Kramat Jaya)
- DAMRI jurusan Tanjung Priok-Bandara (via Enggano - Yos Sudarso - Tol Pelabuhan - Tol Sediyatmo)
- Mayasari Bakti jurusan AC07 Tanjung Priok-Kampung Rambutan (via Enggano - Yos Sudarso - Tol Wiyoto Wiyono - Tol Jagorawi - Ps. Rebo)
- Mayasari Bakti jurusan AC25 Tanjung Priok-Bekasi (via Enggano - Yos Sudarso - Tol Wiyoto Wiyono - Tol Jatibening - Tol Barat)
- Mayasari Bakti jurusan AC42 Tanjung Priok-Cileungsi (via Enggano - Yos Sudarso - Tol Wiyoto Wiyono - Tol Jagorawi - Cibubur)
- Mayasari Bakti jurusan AC49 Tanjung Priok-Blok M (via Enggano - Yos Sudarso - Tol Dalam Kota - Grogol - Slipi - Sudirman)
- Mayasari Bakti jurusan AC82 Tanjung Priok-Depok (via Enggano - Yos Sudarso - Cempaka Mas - Tol Wiyoto Wiyono - Tol Jagorawi - Tol Lingkar Luar - Lenteng Agung - Margonda)
- Mayasari Bakti jurusan AC135 Tanjung Priok-Ciputat (via Enggano - Yos Sudarso - Cempaka Mas - Rawamangun - Tol Wiyoto Wiyono - Tol Jagorawi - Tol Lingkar Luar - Cilandak - Lebak Bulus)
- Mayasari Bakti jurusan P14 Tanjung Priok-Tanah Abang (via Enggano - Yos Sudarso - Cempaka Putih - Senen - Tugu Tani - Medan Merdeka Selatan - Kebon Sirih)
- Mayasari Bakti jurusan R51 Tanjung Priok-Pulo Gadung (via Enggano - Yos Sudarso - Perintis Kemerdekaan)
- Maya Raya jurusan MYR Tanjung Priok-Cikarang (via Enggano - Yos Sudarso - Tol Wiyoto Wiyono - Tol Jatibening - Tol Cibitung)
- Metromini jurusan U23 Tanjung Priok-Cilincing (via Enggano - Yos Sudarso - Jampea - Cilincing Raya)
- Metromini jurusan U24 Tanjung Priok-Senen (via Martadinata - Sunter - Landas Pacu Timur)
- Mikrolet jurusan M15 Tanjung Priok-Kota (via Martadinata - Pademangan - Kampung Bandan)
- Mikrolet jurusan M15A Tanjung Priok-Kota (via Martadinata - Pademangan - Mangga Dua)
- Mikrolet jurusan M30A Tanjung Priok-Pulo Gadung (via Enggano - Yos Sudarso - Bulevar Artha Gading - Bulevar Kelapa Gading - Perintis Kemerdekaan)
- Mikrolet jurusan M49 Tanjung Priok-Kota (via Enggano - Yos Sudarso - Sunter - Pademangan - Gunung Sahari)
- Jasa Utama jurusan P125 Tanjung Priok-Blok M (via Martadinata - Gunung Sahari - Ps. Baru - Gambir - Monas - Thamrin - Sudirman)
- Jasa Utama jurusan P155 Tanjung Priok-Pasar Minggu (via Yos Yudarso - By Pass - Rawasari - UKI - Pancoran)
- Jasa Utama jurusan P159 Tanjung Priok-Grogol (via Martadinata - Gunung Sahari - Mangga Besar - Hayam Wuruk - Sawah Besar - Roxi)
- PPD jurusan R43 Tanjung Priok-Cililitan (via Enggano - Yos Sudarso - Jend. A. Yani - DI Panjaitan - UKI - Mayjen Sutoyo)
Di terminal ini terdapat halte Transjakarta (Busway) koridor 10 (Tanjung Priok - Cililitan) dan koridor 12 (Tanjung Priok - Pluit).


text:
Carrier-to-noise-ratio
Dina telekomunikasi, carrier-to-noise ratio, mindeng ditulis CNR atawa C/N, nyaeta mangrupakeun signal-to-noise ratio (SNR) sinyal nu dimodulasi. CNR mangrupakeun babagian antara daya pamawa nu dimodulasi rata-rata nu katarima C jeung daya noise rata-rata nu katarima sanggeus saringan dina panarima. Tujuan ayana istilah ieu nyaeta keur keur ngabedakeun CNR sinyal passband frekuensi radio tina SNR sinyal pesen pita dasar (base band) analog sanggeus demodulasi, contona sinyal pesen analog frekuensi radio. Lamun heug dibedakeunana hal ieu teh henteu perlu, istilah SNR mindeng oge dipake keur ngaganti CNR, kalayan definisi nu sarua.
Beuki luhur babandingan C/N hartina kualitas panarimaanana hade, contona bit error rate (BER) sinyal pesen digital nu leutik, atawa SNR sinyal pesen analog nu luhur.
C jeung N bisa diukur dina watt atawa volt kuadrat.
- ,
numana jeung patuturut mangrupakeun root mean square level tegangan sinyal pamawa jeung noise dina hijian volt.
Insinyur mindeng nangtukeun rasio C/N dina decibel (dB) antara daya dina pamawa sinyal ni dipiharep jeung daya noise total nu katarima, dumasar kana:
Rasio C/N diukur kawas cara ngukur signal-to-noise ratio (S/N), tur dua spesifikasi eta ngindikasikeun kualitas saluran komunikasi.
Dina teorema Shannon–Hartley nu kaohor, rasio C/N sarua jeung rasio S/N.
Rasio C/N ampir sarua jeung carrier-to-interference ratio (C/I, CIR), jeung carrier-to-noise-and-interference ratio, C/(N+I) atawa CNIR.
Tempo oge[édit | sunting sumber]
- Signal-to-noise ratio (SNR atawa S/N)
- Carrier-to-interference ratio (CIR or C/I)
- Pangukuran sistim audio
- Kualitas video
- Kualitas video subyektif
- Near-far problem
- Peak signal-to-noise ratio
- SINAD (rasio signal-plus-noise-plus-distortion jeung noise-plus-distortion)
- Eb/N0 (energi per bit relatif kana noise power spectral density)
- Es/N0 (energy per simbul relatif kana noise power spectral density)
- Carrier-to-receiver noise density C/N0


text:
Intip bumi
Intip bumi nyaéta lapisan Bumi pangluarna nu kabagi jadi dua kategori, nyaéta intip samudra jeung intip buana. Intip samudra kandelna kurang leuwih 5-10 km sedengkeun intip buana kandelna kurang leuwih 20-70 km.
Unsur-unsur kimia utama pangwangun intip bumi nyaéta: Oksigén (O) (46,6%), Silikon (Si) (27,7%), Aluminium (Al) (8,1%), Beusi (Fe) (5,0%), Kalsium (Ca) (3,6%), Natrium (Na) (2,8%), Kalium (K) (2,6%), Magnésium (Mg) (2,1%).
Intip bumi sarta sabagean mantel bumi ngawangun lapisan litosfér nu kandel totalna kurang leuwih 80 km.
Para ahli bisa ngarekonstruksi lapisan-lapisan nu aya di sahandapeun pabbeungeutan bumi dumasar kana analisis nu dilakukeun kana séismogram nu dirékam ku stasiun pangcatet lini nu aya di sakuliah dunya.


text:
Al Ma'un
Surat Al Ma'un nyaéta surat ka-107 dina Al Qur'an. Surat ieu digolongkeun kana surat-surat makkiyah sarta diwangun ku 7 ayat. Kecap Al Maa'uun sorangan hartina barang-barang anu kapaké, dicokot tina ayat ka-7 ti surat ieu. Poko eusi suratna nyaritakeun anceman ka jalma-jalma anu digolongkeun ngabohongkeun ageman nyaéta maranéhanana anu nolak mikeun hakna budak yatim, henteu nulungan fakir miskin, ujub riya takabur (hayang katanggar ku sasama manusa) dina solatna, sarta seunggah nulungan ku cara méré barang-barang anu kapaké.
Eusi jeung Tarjamah[édit | sunting sumber]
Tumbu kaluar[édit | sunting sumber]
- Al Maun, المَاعون
- Al-Ma'un at Sacred Texts
- Al-Ma'un at Altafsir.com
Rujukan[édit | sunting sumber]
- Al-Amin Al-Quran Tarjamah Sunda ku K.H. Qamaruddin Shaleh, C.V. Penerbit Diponegoro, Bandung, 2003.
- Al Quran dan Terjemahnya, Departemen agama, C.V. Toha Putra, Semarang, 1971


text:
Doel Sumbang – Polisi Noban
Belilah kaset asli atau cd original dari album nya atau gunakan nada sambung pribadi agar meraka tetap bisa berkarya
Chord dan Lirik Lagu Doel Sumbang Polisi Noban
Download Video Clip
Download Video Klip Doel Sumbang Polisi Noban
Review & Pendapat
Komentar Penikmat musik terhadap lagu Doel Sumbang Polisi Noban
Download
Download mp3 lagu Doel Sumbang Polisi Noban
Lirik lagu Doel Sumbang Polisi Noban
poe kemis keur maraban hayam pelung
kuring nampa beja
nini kuring gering parna
di Rajapolah
kuring indit
maksud rek ngalongok
indit teh isuk isuk ti Bandung
ti Rajapolah
balik teh rada peuting,
bari panon geus rada cepel (da kamari kurang sare pan ngudak setoran, enya bulak balik)
nepi ka Bandung teh geus liwat teungah peuting
kota oge
geus rada jempling…
Samameh ka imah nyimpang heula ka Tegalega (maksud teh pan ieu lapar)
ngan nu dagang geus areweuh
nu aya teh tinggal tenda tenda gongli
di tengah lapang Tegalega
nu poek kawas di guha…
(ceunah mah eta teh tempat lalaki jangar nyiar liang belut, keu ngurek kang usep! ngurek. tukang ngurek mana?? gelap gelap)
nya akhirna kuring balik
padahal panon geus teu kuat, bunceeeulik
jalan hampir teu katenjo
nempo beca siga bemo (padahal jauh jauh nya beca jeung bemo) ku tunduh mah kitu
bakat ku tunduh…..
teu sadar kuring ngalenyap….
gas katincek setakerna
mobil ngoloyong ka kenca
hampir naek kana trotoar
kacida kuring reuwasna
rem di tincak satarikan
nepi ngajeurit sorana..
ngajerit maratan langit
kawas ABG katincak buta.. huehuheuh
eta reuwas ge can beak nya.. dijero teh
ujug ujug torojol weh mobil kijang
nya eusina eta aya polisi tilu
tuluy nu dua turun, nu dua turun, nu hiji mah cicing na jero mobil, teu kaciri da rupana poek
nanya SIM jeung STNK bari PEPELEUKEUK nyarita
” NYUPIRAN TEH TONG BARI MABOK ATUH EUY BISI NABRAK JELEMA EUY”
euh…. nah kedah namah sopan santun pulisi teh, nong make sesentak kitu atuh da sanes jaman na ayeuna HE EUH!.
kukuring geus dijeulaskeun
kuring teh tunduh kacida
ngalenyap henteu karasa
tapi angger, pulisi teu daek percaya..
malah ngomong ngomong menta denda dua puluh rebu
jeung bari setengah maksa
aya ku euweuh ka era…
padahal teu menang eta dina peraturan na kitu teh, ngan pikir pikir lah percuma
pasea oge henteu guna
da pasti nu menang maneh na
bari teru rido hate da kapaksa kuring mere
nya da ari meunang duit tina teu rido tea mah tuh moal jadi daging percuma, moal jadi bekok bekok acan,nu puguh mah jadi dosa, tapi bae lah da eta mah urusan maneh na.
ngan kuring mah jadi hayang nanya naha aya undang undang na jelema nyupiran ngalenyap di denda. tah eta nu can jelas teh, lamun seg aya peraturanna teu nanaon kuring ngarumas, nga lamun aweuh berati eta nu ngaranan OKNUM teh.. kitu…
maka kahatur ka bapak KAPOLDA
nu kitu teh teu kengin g aya
bilih ngareksak citra polisi
kan aya paribahasan
“karena nila setitik rusak susu sebelanga” kulantaran oknum dua Polisi ical wibawa.
teuing pokonamah polisi nateh torojol ti muhammad toha. weh tidinya
tah sakitu panginten, ka bapak bapak anu tiluhur nu gaduh wewenang, hatur nuhun pisan ti simkuring, rumasa simkuring mah rahayat leutik nu loba teu ngarti ku tingkah polah polisi, Wassalam.. abdi DOel SOembang dan Teman Teman…
Silahkan cek beberapa hari lagi.
Koleksi Download mp3 Doel Sumbang yang lain.


text:
Abjad Jawi
Aksara Pegon atawa Arab Pegon (disebut ogé aksara Jawi) nyaéta aksara Arab nu diadaptasi pikeun nulis basa Malayu, basa Jawa, jeung basa Sunda (jeung di Nusantara umumna nu kapangaruhan Islam?). Aksara ieu mangrupakeun salasahiji aksara resmi di Brunéi, sarta (kungsi) di paké di Malaysia, Filipina, Indonésia, jeung Singapura, utamana di kalangan Muslim.
Daptar eusi
Sajarah[édit | sunting sumber]
Aksara Pegon geus aya di Nusantara ti sababaraha abad ka tukang, tumuwuh nalika datangna Islam ka wewengkon ieu. Aksara ieu méh sarua jeung aksara Arab, ngan katambah ku sababaraha aksara pikeun nyaluyukeun jeung basa-basa nu dipaké di Nusantara.
Aksara Pegon mangrupakeun salasahiji tulisan munggaran nu dipaké di Malayu, dipaké ti mangsa Pasai, nepi ka mangsa Kasultanan Malaka, Johor, jeung Acéh abad ka-17. Bukti ngeunaan ieu bisa kapanggih dina prasasti Trengganu, taun 1303 (702 H), sedengkeun aksara Latin dipaké kira panungtungan abad ka-19.
Aksara[édit | sunting sumber]
Bacaan salajengna[édit | sunting sumber]
- H. S. Paterson & C.O. Blagden. 'An early Malay Inscription from 14th-century Trengganu', Journ. Mal. Br.R.A.S., II, 1924, pp. 258-263.
- R.O. Winstedt. 1962. A History of Malaya, ed. révisi. kaca 40.
- J. G. de Casparis. 1975. Indonesian Paleography. Kaca 70-71.


text:
Taman Kanak-kanak
Taman Kanak-kanak (disingket TK) nyaeta jenjang atikan pikeun barudak umur 6 taun atawa di handapna) dina wangun atikan formal. Kurikulum TK ditekenkeun kana méré rangsangan atikan pikeun mantuan tumuwuhna sarta mekarna jasmani jeung rohani budak ambéh budak ngabogaan kasiap dina ngasupan atikan satuluyna.
Lila mangsa diajar budak di TK biasana gumantung kana tingkat kacerdas budak anu dipeunteun dina rapor pér semester. Tapi sacara umum pikeun lulus TK merlukeun waktu 2 (dua) taun, nyaéta:
- TK 0 (enol) Leutik (TK leutik) salila sataun
- TK 0 (enol) Gedé (TK gedé) salila sataun
Umur rata-rata budak nu dibeunangkeun asuk ka TK saeutikna nyaéta 4-5 taun. Sedengkeun umur rata-rata pikeun lulus ti TK nyaéta 6-7 taun. Sanggeus lulus ti TK, atawa atikan formal jeung nonformal séjénna anu sadarajat, murid saterusna neruskeun ka jenjang atikan leuwih luhur nyaéta Sakola Dasar atawa anu sadarajat.
Atikan di TK[édit | sunting sumber]
Di TK, barudak dibéré kasempetan diajar dina kurikulum atikan anu luyu jeung umur unggal tingkatanana. Murid diajarkeun:
- Ngitung
- Maca (leuwih benerna mikawanoh aksara sarta éjahan)
- Nembang
- Gaul dina lingkungan kulawarga sarta babaturan sakaulinan
- Sagala rupa kaparigelan séjénna.
Tujuanana nyaéta pikeun ngaronjatkeun kreativitas anak sarta mecut pikeun diajar mikawanoh rupa-rupa élmu pangaweruh ngaliwatan pendekatan niléy moral ageman, sosial, émosional, fisik/motorik, kognitif, basa, seni, sarta kamandirian. Kabéh dirarancang sabagé usaha ngadewasakeun budak dina kahirupanana. Kabéh kagiatan atikan ieu dibungkus dina modél "diajar bari ulin".


text:
NU SAHA ? (1)
Aki-aki limpeuran tinggaleun padudan jeung bakona di imah anakna nu anyar pangantén.
Harita geus peuting pisan, tapi da karasa haseum, nya kapaksa indit ogé ka imah anakna.
Nepi ka imah anakna, panto geus narutup, si aki teu wanieun keketrok panto.
"Ari ieu damis nu saha ? ", kadéngé sora anakna ti jero kamar.
"Nu akang", minantuna ngajawab.
"Ari ieu lambey nusaha ?"
"Nu akang"
“Ari éta padudan jeung bako nu saha ?"
“Nu aki!!!”, aki ngagorowok ti luar imah.
NU SAHA ? (2)
Si Ibro bobogohan jeung si Imas di astana Cina nu bararesih.
"Kang urang calik di dieu baé nya, di bumi mah seueur gangguan", ceuk si Imas.
"Mangga geulis", ceuk si Ibro reueus ka si Imas anu nganyahokeun kahayangna.
"Ari ieu damis nu saha ? ", kadéngé sora si Ibro mimiti ngarayu.
"Nu akang", si Imas ngajawab rada ganjen.
"Ari ieu lambey nu saha ?"
"Nu akang"
"Ari ieu nu saha ?", si Ibro nanya bari ngusap pingping si Imas.
"Adaaaaa.... ajah !", aya sora ka tilu ti nu poék.
Berebet si Ibro lumpat ninggalkeun si Imas sorangan di astana.
Abah Téa.


text:
SAKADANG KUYA SILIHDURUK JEUNG MAUNG
DINA hiji poé Sakadang Kuya ulin ka sisi basisir. Manéhna cicing handapeun tangkal kalapa, katebak ku angin laut. Aya ku nimat. Bakating ku genah, nepi ka nundutan.
Keur kitu, teu kanyahoan ti tadina, torojol Sakadang Maung, ngomong tarik ngagareuwahkeun anu keur anteng nundutan.
“Ha ha ha, kabeneran, aing keur lapar manggih hakaneun!” pokna bari ngadeukeutan Sakadang Kuya.
Sakadang Kuya reuwas kacida. Tapi teu bisa nyumput atawa lumpat. Dina biasa ogé kétang, kateuteu ari, da angger bakal katéwak ku Sakadang Maung anu kaceluk tarik lumpatna.
“Ké heula, Sakadang Maung,” ceuk Sakadang Kuya, neger-neger manéh.
“Naon deui? Anu jelas, sia bakal jadi eusi kadut aing!” ceuk Sakadang Maung, ngomongna angger bedas dibarung ku ngagerem sagala. “Ti kamari aing can baranghakan. Lumayan kuya kolot ogé!”
“Sabar, Sakadang Maung, sabar,” ceuk Sakadang Kuya, ngomongna leuleuy, “Lamun mémang geus waktuna jadi hakaneun anjeun, uing mah rido. Katambah uing sorangan geus kolot, geus bosen hirup. Ngan anjeun kudu nyaho, daging uing téh tiis jeung hampos. Lamun hayang ngeunah jeung gurih, euweuh deui carana, uing kudu diduruk heula.”
“Diduruk heula? Kumaha carana?” ceuk Sakadang Maung.
“Gampang atuh. Awak uing bugbrugan ku suluh, tuluy duruk.”
“Ari suluhna ti mana?”
“Ngala ka leuweung!”
“Ngala ka leuweung? Ha ha ha aing apal kana akal licik sia, dasar kuya! Waktu aing ka leuweung néangan suluh, sia rék kabur! Aing moal bisa katipo deuleu!” ceuk Sakadang Maung.
“Bisi anjeun teu percaya mah, pék tah talian awak uing, tuluy cangcang kana tangkal!” témbal Sakadang Kuya.
“Heug atuh ari kitu mah!” ceuk Sakadang Maung. Tuluy néangan areuy keur nalian kuya. Geus manggih, reketek awak Sakadang Kuya téh ditalian. Tungtung talina ditalikeun kana tangkal kalapa. Ngahaja talina dipanjangan, da kitu paménta Sakadang Kuya téh. Sanggeus yakin talina pageuh, Sakadang Maung indit ka leuweung rék ngala suluh.
Sabot Sakadang Maung ka leuweung, buru-buru Sakadang Kuya nyieun liang dina keusik. Liangna kawilang jero ogé, gedéna sapaseun awakna. Tuluy manéhna cicing dina luhureun éta liang, nepi ka henteu kaciri aya liang.
Jol Sakadang Maung manggul suluh, tuluy dibugbrugkeun kana awak Sakadang Kuya. Gur baé sukuh téh diseungeut. Teu hésé teurakna seuneu téh, kawantu suluh gararing. Sakeudeung ogé seuneuna geus ngabebela, teu bina ti nu keur nyieun api unggun. Ari Sakadang Kuya, barang durukan hurung téh, terus baé mubus kana liang anu aya di handapeunana.
“Sakadang Kuya!” ceuk Sakadang Maung.
“Kuk!”
“Can paéh?”
“Encan, seuneuna kurang gedé.”
Suluhna ditambahan deui.
“Sakadang Kuya!”
“Kuk!”
“Can paéh kénéh?”
“Encan, anéh di dieu mah seuneu téh bet haneut!” témbal Sakadang Kuya.
Suluhna ditambahan deui.
“Sakadang Kuya!”
Sakadang Kuya teu némbalan.
“Ah, jigana ayeuna mah geus paéh Sakadang Kuya téh.”
Barang durukan geus pareum, Sakadang Maung kurah-koréh kana durukan, néangan daging kuya. Keur kitu, Sakadang Kuya ngurumuy tina jero lebu durukan. Awakna jadi bodas ku lebu.
“Sakadang Kuya, geuning sia hirup kénéh?” ceul Sakadang Maung kacida kagétna.
“Puguh ceuk uing gé tadi, seuneuna téh jadi haneut di lebah dieu mah!” témbal Sakadang Kuya kalem.
“Baruk tiis nya?” ceuk Sakadang Maung deui bari nilik-nilik awak Sakadang Kuya. “Jeung deui awak silaing jadi bodas kitu? Asa leuwih kasép euy!”
Sakadang Kuya mésem. Pok ngomong, “Sakadang Maung hayang siga kuring?”
“Ih, puguh wé, ti baheula aing téh hayang boga kulit bodas. Meureun bakal leuwih tegep, nya!”
“Tangtu wé atuh. Komo Sakadang Maung mah, lamun boga kulit bodas téh, bakal leuwih gagah jeung kasép. Ayeuna ogé cacakan coréléng geus tegep.”
“Bisa kitu mun kulit uing hayang bodas kawas siliang ayeuna?” ceuk Sakadang Maung, rada sopan ayeuna ngomongna téh, teu uang-aing teuing.
“Nya bisa atuh, asal daék diduruk wé siga uing tadi,” ceuk Sakadang Kuya.
“Diduruk? Moal panas kitu?”
“Moal. Apan uing ogé henteu nanaon, malah kulit jadi bodas,” témbal Sakadang Kuya. “Lamun arék, jung atuh néangan suluhna heula!”
Teu loba tatanya deui, Sakadang Maung indit ka leuweung rék ngala suluh. Meunang sawatara lilana, Sakadang Maung datang bari manggul suluh gararing.
“Pék ngagolér di dinya, ku uing urang bugbrugan ku suluh!” ceuk Sakadang Kuya.
Sakadang Maung ngagolér, tuluy dibugbrugan ku suluh. Sut atuh suluh diseungeut. Jegur baé hurung, tangka ngabebela.
“Sakadang Maung!”
“Heuy!”
“Hirup kénéh?”
“Hirup, euy, ngan panas geuning!”
“Panas sotéh mimitina, engké mah moal geura.”
Suluhna ditambahan deui. Geus sawatara lilana, ditanya deui ku Sakadang Kuya.
“Sakadang Maung, hirup kénéh?”
“Hirup euy, ngan panas,” témbal Sakadang Maung, sorana ngalaunan.
Suluhna ditambahan deui. Geus sawatara lilana, ditanya deui ku Sakadang Kuya.
“Sakadang Maung, hirup kénéh?”
“Iup, han hanas heuy …,” Sakadang Maung némbal, sorana beuki teu kadéngé baé.
Teu talangké, suluhna dibugbrugan deui. Sanggeus sawatara lilana, pok ditanya deui ku Sakadang Kuya.
“Sakadang Maung, hirup kénéh euy?”
Sakadang Maung teu némbalan.
“Lah, kawasna mah geus paéh Si Belang téh,” ceuk Sakadang Kuya.
Teu lila kadéngé sora tingbeletuk tina durukan. Sirah jeung awak Sakadang Maung baritu. Kambeu deuih bau hangit daging jeung kulit anu kaduruk.
“Yakin geus paéh Si Belang téh. Keun, itung-itung wawalesna ka sato anu sok ngahakanan sato laleutik,” ceuk Sakadang Kuya.
SANGKURIANG
Sampurasun,
Ka sugri para wargi kisunda & urang sunda, mangga nyanggakeun ringkesan guaran simkuring ngeunaan makna carita Sangkuriang.
Urang Sunda Lain Turunan Anjing
(panyungsian dongeng Sangkuriang)
ku : Engkus Ruswana
Dongeng atawa oge sok disebut legenda atawa sakakala Sangkuriang mangrupakeun salah sahiji dongeng nu paling kakoncara di tatar Sunda, malahan dongeng ieu sumebar sanusantara, nu tangtu teu leupas jeung kasundaan.
Upama nilik dina jalanna carita, asa ku pamohalan pisan kunaon karuhun Sunda nyieun dongeng nu teu ilahar, jiga nu euweuh gawe nyawang teh sakahayang rasa, malahan aya sabagean urang Sunda nu ngarasa era jeung mungkin manghanjakalkeun ku ayana dongeng ieu, sabab ngabalukarkeun datangna pamoyokan batur, majar urang Sunda turunan Anjing (Si Tumang tea), urang Sunda teu uni hayang ngawin ka indung. Tapi ke heula ki dulur, didieu urang kudu lantip, da apan urang percaya luluhur sunda lain jalma barodo, da sabodo-bodona oge maenya nepi ka boga pamikiran yen jalma daek kawin jeung anjing kalayan ngahasilkeun anak jalma, jeung piraku deui parahu bisa ngajadi gunung mah.
Sabalikna malah urang percaya ku sababaraha bukti nu nganyatakeun yen luluhur Sunda sugih ku pangarti, jembar ku pangabisa. Didieu tangtu luluhur sunda ngahaja nguji pangarti jeung ngadidik turunanana sangkan motekar dina nalungtik naon pimaksudeunana, jeung apan geus jadi kabiasaan yen dina unggal carita ngandung siloka. Ku pinter-pinterna dina nyusun carita nepikeun unggal carita karasana hirup jeung jiga nu nyata ayana, kurang-kurangna lantip mah dina ngalenyepanana bisa ngabalukarkeun kasamaran.
Geura hayu urang guar naon atuh harti eta carita.
Ringkesan Carita :
Aya hiji putri raja di tatar Sunda nu geulis kawanti-wanti endah kabina-bina nu ngaranna Dayang Sumbi, tapi hanjakal manehna diasingkeun ka leuweung alatan nandang panyakit nu teu cageur-cageur, nu dianggap bisa ngabalukarkeun boborna wibawa jeung komara sang Raja.
Dina sajeroning pangasingan, pikeun ngaleungitkeun kakesel, nya sapopoena sok ngadon ninun di saung ranggonna Hiji mangsa keur anteng ninun, taropong paragi ngasupkeun benang kana rentangan anyaman benang murag ka handapeun saung. Kulantaran keur kagok digawe tambah hoream turun ti saung, Dayang Sumbi ngucap ka sing saha bae nu daek mangnyokotkeun jeung nganteurkeun eta alat ka manehna, lamun awewe rek dijadikeun dulur, mun lalaki rek dijadikeun salaki.. Nya harita aya anjing jalu nu ngaran si Tumang nyokot eta alat jeung nganteurkeun ka Dayang
Sumbi. Barang mireungeuh yen nu nganteurkeun taropong teh mangrupa anjing jalu atuh kacida ngagebegna ku alatan geus ragrag ucap nu keur elmu sunda mah ucap teh sarua jeung sumpah nu teu meunang dibolaykeun.
Bari ngaheruk ku lantaran geus sumpah tea, nya kapaksa Dayang Sumbi kudu ngalakonan kawin jeung anjing nu ngaran si Tumang, nepi ka boga budak lalaki nu kacida kasepna nu dingaranan Sangkuriang. Sangkuriang ti orok nepi ka mangkat baleg, salawasna diasuh jeung diaping ku Si Tumang, kamana Sangkuriang lumampah didinya si Tumang ngintil marengan. Hiji mangsa Dayang Sumbi hayangeun pisan jantung mencek, mani asa geus aya dina lentah, nya gancang nitah Sangkuriang sangkan moro mencek jeung kudu kabawa jantungna. Tapi dadak dumadakan harita nepi ka sapoe jeput teu panggih jeung sato naon-naon, sedeng waktu geus nyerelek maju ka burit. Sangkuriang bingung ku lantaran can hasil nedunan kahayang nu jadi indung, Sangkuriang sieun nu jadi indungna bendu mun mulang teu mawa hasil. Barang ret ka si Tumang nya timbul akalna, terus si Tumang dipanah jeung dicokot jantungna, terus dibawa jeung dipasrahkeun ka indungna. Ku Dayang Sumbi ditarima terus diasakan.
Dina sajeroning masak Dayang Sumbi ras inget ka si Tumang, anu saterusna ditanyakeun ka Sangkuriang kamana si Tumang. Barang ditanya kitu Sangkuriang ngabetem teu ngajawab, tapi sanggeus disedek, ahirna Sangkuriang wakca balaka, yen anu eukeur dipasak ku Dayang Sumbi teh eta jajantungna si Tumang. Atuh dadak sakala Dayang Sumbi ambek kacida sabab si Tumang the bapana Sangkuriang, bakat ku ambek sinduk batok nu keur dipake masak harita ditakolkeun kana sirah Sangkuriang nepi ka baloboran getih nu ngabalukarkeun sirahna pitak jeung terus diusir. Sangkuriang minggat teu puguh arah tujuan kalunta-lunta asup leuweung kaluar leuweung naek gunung-turun gunung, asup guha kaluar guha, nya bari ngelmu sakapan-paran.
Gancangna carita liwat welasan taun Sangkuriang tumuwuh jadi jajaka nu gagah kasep tur luhung ku elmu, jembar ku pangabisa. Kersaning nu Maha Kawasa, hiji
mangsa panggih jeung Dayang Sumbi nu sacara lahir wujudna teu robah lir parawan welasan taun geulis kabina-bina lir widadari ti kahiyangan, lantaran ngagem elmu awet jaya. Duanana pada-pada teu wawuh pangrasana karek tepung munggaran harita. Barang paamprok timbul tatali asih, pada-pada mentangkeun jamparing asih geugeut layeut lir gula jeung peueut teu bisa dipisahkeun, nya terus patali jangji rek hirup babarengan ngawangun rumahtangga ka cai jadi saleuwi ka darat jadi salogak Hiji mangsa Dayang Sumbi keur anteng nyiaran buuk Sangkuriang, katenjo aya pitak dina sirah Sangkuriang, harita Dayang Sumbi ngagebeg sabab ras inget ka nu jadi anakna waktu keur leutik ditakol ku sinduk persis palebah eta pitak. Nya gancang tatalepa tumanya ka Sangkuriang nalungtik sajarahna eta pitak. Sanggeus dicaritakeun nu sabenerna atuh kacida reuwasna horeng eta Sangkuriang teh anakna nu geus heubeul diteangan dianti-anti hayang kapanggih deui, atuh gancang ku Dayang Sumbi dibejer-beaskeun yen sabenerna manehna teh indungna kalayan menta ka Sangkuriang sangkan pamaksudan hayang hirup laki-rabi jeung manehna dibolaykeun, sabab teu mungkin anak kawin ka indung.
Ngadenge caritaan Dayang Sumbi kitu Sangkuriang teu percaya, alesanana teu mungkin wujud nu jadi indung bisa leuwih ngora tibatan dirina, Sangkuriang boga anggapan yen caritaan kitu teh, sakadar alesan pikeun ngabolaykeun jangji pasini. Dayang Sumbi terus ngajebejerbeaskeun ceuk paribasa nepi ka beak dengkak ngajelaskeun sangkan nu jadi anak sadar jeung narima kana kanyataan nu tumiba, tapi Sangkuriang tetep teu percaya jeung keukeuh maksa pikeun ngawujudkeun tali rarabi rumahtangga, malahan jadi ngabuburu sagala hayang harita keneh dilaksanakeun. Mireungeuh kahayang Sangkuriang kitu, Dayang Sumbi ngaheruk buntu laku beakeun jalan pikeun nyingkahan, harita timbul akal
sangkan tali rarabi bisa dibatalkeun ku jalan nyanggupan pikeun kawin tapi aya sarat, nyaeta Sangkuriang dina jero sapeuting kudu bisa ngabendung nyieun talaga gede jeung parahu pikeun lalayaran madukeun kaasih, nu ceuk pikirna pamohalan eta sarat bisa katedunan ku Sangkuriang.
Sangkuriang nyanggupan, kalayan gancang guragiru ngumpulkeun madia baladna bangsa lelembut nu katelah Guriang Tujuh, nya prak migawe naon nu dipikahayang Dayang Sumbi. Teu kungsi sapeuting eta pagaweaan ampir anggeus, atuh nempo kaayaan kitu Dayang Sumbi kacida reuwasna, sabab sieun ku dosa. Dayang Sumbi terus sidakep situhu tunggal mujasmedi, jumerit menta pituduh Nu Kawasa sangkan Sangkuriang teu bias nganggeuskeun pagaweanana. Sangeus nampa pituduh, gura-giru Dayang Sumbi ngerahkeun masyarakat di wewengkon eta sangkan ngebeberkeun jeung ngelebetkeun boeh rarang nu didamaran ku obor nu nimbulkeun pantulan cahaya katingalina mangrupa balebat tanda peuting rek ganti beurang, kitu oge ibu-ibu jeung para wanoja dikeprik dimana-mana sangkan gancang babarengan narutu lisung tutunggulan.
Ku ayana cahaya jeung lisung tutunggulan, hayam jago jadi reang pating kongkorongok. Mireungeuh kajadian kitu, Guriang Tujuh nu keur ngangsitkeun pagawean kacida reuwaseun, atuh gancang kalabur ngalaleungit deui teu sanggup neruskeun sabab sieun kabeurangan, nu balukarna naon nu jadi sarat ti Dayang Sumbi teu bias direngsekeun ku Sangkuriang.
Ngarasa ditipu Sangkuriang kacida ambekna, parahu nu can rengse terus ditalapung nya ragrag jadi Gunung Tangkuban parahu, tunggul-tunggul sesa nuar kai pikeun nyieun parahu robah ngajadi Gunung Bukittunggul, sedengkeun tumpukan dahan, pangpang, rerenteng jeung daun kai ngajadi Gunung Burangrang. Sangkuriang teu puas, anu saterusna ngudag-ngudag Dayang Sumbi, ceuk sakaol sapanjang jaman tepi ka wanci ayeuna Sangkuriang masih terus ngudag-ngudak Dayang Sumbi.
Harti dina carita nu kasungsi :
Galur carita Sangkuriang nu runtut kalayan cocog jeung kaayaan alam Pasundan, hususna wewengkon ”Danau Purba Bandung” karasa nyata tur hirup oge sakral. Hal ieu ngabuktikeun kalinuhungan luluhur sunda nu nyusun carita.
Sangkuriang asal tina kecap Sang Kuring atawa Ingsun. Gubragna Sangkuriang ka dunya hasil kawin si Tumang jeung Dayang Sumbi ku alatan taropong murag. Taropong hartina toropong nyaeta alat pikeun nempo sangkan leuwih talilti, eces tur museur. Tumang teh mangrupakeun anjing hideung tapi bangus jeung buntutna koneng. Dumasar kana simbul-simbol warna dina palsapah kasundaan, hideung perlambang bumi/lemah nu ngabogaan sifat kateguhan, katetepan, pengkuh, sedengkeun Koneng ngalambangkeun angin sifatna kadunyaan. Jadi tina wujud Tumang ngandung harti ieu carita perkara dunya jeung nu nuturkeun/turun ka dunya (manusa) nu mangrupakeun katetepan ti nu Maha Kawasa. ”Tumang” tina basa kawi hartina hawu atawa dapuran seuneu anu oge ngandung maksud hawa napsu, sedengkeun ”dayang” nyaeta sebutan keur awewe, harti lianna asal tina kecap dangiang/dahyang nu hartina bangsa lelembut atawa halus.
Dayang bisa oge dihartikeun asal tina kecap dang (= dangdang) jeung hyang (= suci = dewa). Sumbi nyaeta seuseukeutna katimang (sing seukeut nya nimang), sedengkeun upama dipenggel ngandung harti wujud diri (sum = sumsum = acining; bi = awewe = ibu pertiwi = bumi).
Jadi Dayang Sumbi ngandung harti sing seukeut tinimangan, kudu lantip dina nyungsi harti ngaguar rasa kanyahokeun sing taliti yen wujud diri teh hakekatna suci nu asal tina acining ibu pertiwi/bumi nu kaancikan ku napsu (Dayang Sumbi kawin ka si Tumang).
Palebah dieu nyata kalinuhungan luluhur urang Sunda dina milih kecap pikeun ngalarapkeun pasangan hawa napsu jeung wujud waruga, oge bisa luyu jeung harti lian nu masangkeun harti hawu jeung dangdang. Dayang Sumbi tetep geulis awet jaya, upama disungsi bakal nganyatakeun yen ti jaman ayana manusa di dunya tepi kaayeuna wujud diri manusa teh tetep geulis, pantes teu robah strukturna, manusa teu bisa nyieun wujud, sok sanajan tepi ka wujud geus pareot, ilaharna teu aya manusa nu hayang ninggalkeun warugana, malahan tetep dipikacinta dipikaasih, ku kuringna. Dina palsapah/kapercayaan Sunda netelakeun yen Sang Kuring atawa Ingsun lain sifat ragawi/lahir, oge lain
sifat rohani/batin, tapi anu dilahiran jeung dibatinan.
Ingsun (kuring)mangrupakeun dat suci nu asal ti Gusti Nu Maha Suci nu sapanjang di alam dunya ngancik dina wujud manusa sakuringna-sakuringna.
Gumelarna ingsun ka dunya ngaliwatan cukang lantaran indung bapa nu dina carita ngaliwatan indung nu ngaran Dayang Sumbi sarta bapa nu ngaran Tumang. Di dunya Ingsun ngancik dina wujud waruga/diri nu asal tina acining/ saripati dunya (dayang Sumbi), kulantaran kitu hawa napsu salawasna marengan Sangkuriang (Tumang sok ngintil marengan). Mun teu aya hawa napsu nu marengan raga, tinangtu moal aya kahirupan di dunya jeung moal aya ingsun nu gumelar ka dunya. Kusabab eta waktu si Tumang di paehan Dayang Sumbi kacida benduna, nu hartina lamun hawa napsu dipaehan tangtu kapentingan raga kaluli-luli nu balukarna bakal leungit kahirupan manusa di dunya (sawang kumaha balukarna mun sarupaning napsu dahar/nginum, napsu gawe, napsu birahi, napsu pikeun ningkatkeun diri jeung napsu-napsu lianna dipaehan, tinangtu kahirupan di dunya bakal punah), matak dina elmu Sunda mah teu aya ajaran pikeun maehan napsu, ngan tangtu kudu dikadalikeun, manusa sunda teu meunang ngasingkeun diri ninggalkeun urusan dunya.
Hirup ingsun di dunya kudu ngabogaan elmu hasil ngasah jeung olah pikir dina uteukna nu mancar dina gawe nu rancage, nu dina carita disimbulkeun sirah Sangkuriang ditakol ku sinduk tepi ka pitak.
Sangkuriang maksa hayang kawin ka Dayang Sumbi ngandung harti, yen kulantaran Ingsun asal ti Gusti nu hakekatna suci, tinangtu ngabogaan rasa jeung tanggungjawab pikeun nyalametkeun diri/waruga asal ti dunya nu diancikanana sangkan salamet kukuh mituhu teu ingkar tina papagon kamanusaan, ku cara ngamanunggalkeun kuring jeung kurungna dina hiji parahu nu sahaluan sapanjang ngumbara ngalakonan kahirupan di dunya (parahu pikeun lalayaran di talaga).
Dina ngalaksanakeun gawena, Sangkuriang dibantu ku Guriang Tujuh (= Guru hyang tujuh), maksudna tujuh pangawasa suci nu asal ti Gusti nu ngancik dina diri manusa, nyaeta : pangawasa/gerak-langkah, pangersa/kadaek, hirup, pangrungu/denge, awas, pangandika/ ucap, pangangseu/ambeu, nu jadi guru jati manusa pikeun nganyahokeun, ngarasakeun, nyaksikeun kaayaan dunya jeung pangeusina, lain cenah lain beja estuning dirasakeun ku sorangan sakuringna-sakuringna.
Pon kitu deui digunakeun pikeun ngalalakon kahirupan di dunya jeung ngudag kahayang/cita-cita sarta ningkateun harkat jeung martabat dirina. Boeh rarang dibeberkeun jeung dikelebetkeun dicaangan obor, nyimbulkeun akal pikiran nu dicaangan ku elmu/katerang/kanyaho nu ditembrakkeun/dikibarkeun atawa diwujudkeun dina kahirupan (gawe akal pikiran).
Lisung tutunggulan nyimbulkeun napsu nu ngagolak (gawe rasa/napsu), sedengkeun hayam jago pating kongkorongok ngalambangkeun kasombongan jeung katakaburan, nepak dada ngarasa ieu aing jago. Elmu spiritual Sunda ngajentrekeun yen aya tilu unsur dina diri manusa nu bisa ngawasa kana pamarentahan diri, nyaeta kakuatan akal/pikiran, kakuatan rasa/napsu, jeung kakuatan jati ingsun. Dina perkara ieu ingsun kudu bisa ngadalikeun akal-pikiran jeung rasa/napsu (ingsun jadi supir/nahoda). Lamun akal pikiran jeung rasa napsu geus miheulaan ingsun (Sangkuriang kabeurangan lantaran boeh dioboran jeung lisung tutunggulan nu terusna kongkorongok), tangtu kuring jeung kurung teu bisa kawin (teu bisa manunggal), balukarna hirup manusa lir ibarat parahu nangkub (Tangkubanparahu) teu bisa dipake ngalakonan kahirupan di dunya (lalayaran di talaga) nu didumasaran ku ajen luhung kamanusaan jeung kasucian, tungtungna ngan bati hanjelu kaduhung sagede gunung ibarat tunggul (Bukittunggul), hate nalangsa ngarangrangan ngarasa hirup euweuh ajen (Burangrang). Tapi sok sanajan batal kawin, ku lantaran ngarasa boga kawajiban salila gumelar di dunya, Ingsun (kuring) teu weleh ngudag-ngudag supaya kurung bisa dikawin, nu kadangkala deukeut, kadang jauh (Sangkuriang ngudag-ngudag Dayang Sumbi)
Intisari papatah nu dibewarakeun:
Sasakala Sangkuriang nyaritakeun kahirupan manusa nu gumelarna ka dunya mangrupakeun papasten ti Nu Maha Kawasa ngaliwatan cukang lantaran indung jeung bapa.
Ingsun ngumbara di dunya ngagunakeun raga nu asal tina saripati dunya, nyaeta acining bumi, acining cai, acining angin/hawa jeung acining seuneu ngaliwatan kadaharan jeung inuman nu dikonsumsi, napas jeung panas nu diserep. Kulantaran raga asal tina saripati dunya, nya tangtu timbul napsu-napsu dina diri manusa nu asal ti dunya, sedengkeun gumelarna ingsun ka dunya oge ngaliwatan raga nu ngabogaan napsu, sabab mun teu aya napsu tangtu moal aya kahirupan di dunya, kulantaran eta teu meunang maehan napsu, tapi kudu dikadalikeun sangkan teu kabetot ku kadunyaan. Elmu Sunda teu ngajarkeun manusa pikeun tatapa ninggalkeun urusan dunya, sabab eta hartina sarua jeung nu ngaleungitkeun hakekat kamanusaanana.
Keur kahirupan di dunya ingsun kudu motekar nempa diri sangkan luhung ku elmu jembar ku pangabisa, tapi kudu inget Ingsun lain urang dunya sabab asal ti Nu Maha Suci nu tangtu ngabogaan kawajiban pikeun ngaping jeung ngajaga diri sangkan sagala tekad, ucap jeung langkah teu ingkar tina papagon kamanusaan jeung kasucian (kawin/manunggaling kuring jeung kurung).
Dina raraga ngawulaan kabutuhan raga/kurung, ingsun(kuring) ngagunakeun tujuh Pangawasa Gusti nu ngancik dina dirina, nyaeta pangawasa, pengersa, hirup, pangrungu, pangandika, awas jeung pangangseu (guriang tujuh).
Kade masing taliti, yen dina diri manusa teh aya tilu kakuatan nu bisa marentah diri, nyaeta akal-pikiran, rasa-napsu jeung jati ingsun sorangan. Dina perkara ieu, ingsun nu kudu jadi nahoda ngadalikeun akal-pikiran jeung rasa-napsu pikeun kaperluan ingsun ngalakonan kahirupan di dunya, sabab lamun akal-pikiran jeung rasa-napsu geus miheulaan ingsun bakal timbul kasombongan adigung-adiguna nu ngabatalkeun manunggalna kuring jeung kurung pikeun ngahontal kahirupan di dunya nu didumasaran kamanusaan jeung kasucian. Mun nyana kitu lir ibarat parahu nangkub anu balukarna bakal kaduhung jeung ngarasa hirup euweuh hartina, tungtungna hate ngarangrangan nalangsa saendengna. Kulantaran kitu, mangkahade upama can bisa kawin, ingsun ulah eureun ngudag-ngudag kurung sangkan bisa manunggal.
Kitu intisari harti nu kasungsi tina legenda Sangkuriang, ku kituna pamuga pedaran ieu tiasa nambah kareueus parawargi urang Sunda, yen bukti geuning kalinuhungan luluhur urang Sunda teh. Nu leuwih penting deui sanggeus harti, hayu atuh urang nyungsi ka diri sorangan, naha tekad, ucap jeung lampah urang
geus tepi kana ”kawinna Sangkuriang ka Dayang Sumbi”?.
Sumangga atuh.
Hatur nuhun, rampes.
Pun Engkus.
Si kabayan di cukur
si kabayan teh kandulan pisan. ari kandulan teh jahe=jago he-es (beuki sare), teu kaop nyangkere atawa nyarande sok ker wae kerek.
sakali mangsa si kabayan teh di cukur. di cukurna handapeun tangkal gede disisi jalan supratman. ari tukang cukur teh ruruntuk dalang, tadina hayang jadi dalang tapi teu kataekan, kalah jadi tukang cukur. teu wudu payu nyukurna teh da eta ari nyukur sok bari ngadalang.
si kabayan ti barang gek diuk dina korsi panyukuran geus lelenggutan wae nundutan. saperti biasa tukang cukur teh ari ceg kana gunting jeung sisir tuluy wae ngabuih… ngadalang, pok na teh…. “tah kacatur keun di nagara alengka, rajana jenengan Dasamuka…. ari dasa hartina sapuluh… ari muka eta hartosna beungeut atanapi raray… “. si kabayan nu keur ngalenggut ngarasa ka ganggu ku nu keur ngadalang, bari heuay si kabayan nyarita “pondokeun wae mang…” trek-trek tukang cukur teh ngaguntingan buuk si kabayan bari pok deui… ” ari geus kitu… eta Dasamuka teh bogoh ka dewi Sinta, geureuhna sri Rama… ” “pondokeun wae mang…”ceuk si kabayan nyaritana selang seling antara inget jeung heunteu bakating ku tunduh, teu lila reup deui sare….. lilir sakeudeung, tukang cukur teh keur ngadongeng keneh, ..” urang tunda dewi Sinta nu keur di Alengka, sabab di paling ku Rahwana…. caturkeun sri Rama….” si kabayan asa ka ganggu sarena terus nyarita bari lulungu “pondokeun mang….”….terus reup deui peureum. trek..trek tukang cukur ngaguntingan buuk si kabayan bari nuluykeun ngadongengna. ari tiap si kabayan lilir, tukang cukur teh keur ngabuih keneh wae ngadalang, tapi ari leungeunna mah tetep teu eureun-eureun ngaguntingan buuk si kabayan. si kabayan keuheuleun pisan sabab sarena kaganggu ku sora tukang cukur, nu sakapeung sok ngagerem nurutan sora buta atawa ngajerit nurutan sora dewi sinta basa di paling ku Rahwana… antukna si kabayan ngambek ka tukang cukur bari nyarita ” ceuk aing ge pondokeun…pondokeun…” tukang cukur nembalan “dipondokeun kumaha ieu geus lenang kieu..” ari ret si kabayan kana eunteung enya wae sirahna geus gundul teu sa lembar-lembar acan, puguh wae si kabayan teh ambek “nu dipondokeun teh dongeng maneh lain lain buuk aing…” si kabayan morongos, tukang cukur nembalan bari nyentak “bongan sorangan, naha atuh sare wae batur di gawe teh, lain nuhun di embohan ku dongeng teh…” ngan hing wae si kabayan teh ceurik bakating ku handeueuleun jaba ari balik ku barudak di poyokan bari di abring-abring “…penjol….penjol….”
SASAKALA SITU BAGENDIT
Di wewengkon Garut aya situ anu ngaranna kawentar ka mana-mana, nyaéta Situ Bagendit. Cék sasakala mah, éta Situ Bagendit téh asal-muasalna kieu:
Baheula, aya hiji randa beunghar katelahna Nyi Endit. Ieu téh saenyana mah nénéhna, da ngaranna sajati mah Nyi Bagendit. Manéhna téh kacida pisan kumedna.
Geus taya nu bireuk deui kana kakumedanana téh. Salian ti pakacar-pakacarna mah, tara aya nu larsup ka imahna. Éstuning lain babasan éta mah hirup nyorangan téh. Ngahaja mencilkeun manéh, ngababakan di tengah pasawahan anu upluk-aplak. Maksudna taya lian, ku bawaning embung campur jeung batur, da sieun kasoro téa.
Kacaturkeun keur usum panén, di ditu di dieu ceuyah dibaruat. Ka sawah Nyi Endit ogé réa nu gacong. Ari réngsé dibuat jeung sanggeus paréna dikaleuitkeun, sakumaha tali paranti, Nyi Endit nyieun sidekah. Ngondang lebé jeung sawatara tatangga. Popolahna saniskara ku sorangan, teu aya nu ngabantuan. Barang geus tarapti, sakur nu mantuan ngakut tuluy diondang ngariung tumpeng. Atuh anu ngariung téh nepi ka ratusna. Tapi sadia tumpengna teu sabaraha, nepi ka ngan sakotéap gé geus bérés, bari tingkarétap kénéh.
Keur meujeuhna balakécrakan, solongkrong aya aki-aki bongkok nu nyampeurkeun. Ku pribumi teu ditari teu ditakon. Nya pok aki-aki téh waléh yén teu kawawa lapar, sugan aya sih piwelas. Ana gantawang téh Nyi Endit bet nyarékan, nyék-sék-nyéksékkeun, pajarkeun téh taya kaéra, teu ngahutang gawé, ménta bagian. Tungtungna nepi ka nundung, aki-aki dititah nyingkah. Cindekna mah geus lain picaritaeun wé.
Aki-aki indit bari jumarigjeug, bangun teu nangan. Méméh indit manéhna ngomong kieu, “Sagala gé boh ka nu hadé boh ka nu goréng, moal taya wawalesna.”
Ngomong kitu téh kasaksian ku sakur nu aya di dinya. Saréngséna nu dalahar tuluy amit rék baralik. Kakara gé patinglaléos, rug-reg ngarandeg, sabab aya nu tinggarero, “Caah! Caah!” cenah.
Henteu kanyahoan deui ti mana datangna cai, ngan leb wé pakarangan Nyi Endit téh geus kakeueum. Atuh kacida ributna, jalma-jalma geus teu inget ka diri batur, asal salamet dirina baé. Nyi Endit ogé nya kitu, niat rék nyingkiran cai, tapi barang kaluar pisan ti imahna, cai téh nepi ka lir ombak laut tinggaruling ka palebah Nyi Endit. Imahna terus kakeueum méh laput.
Nyi Endit angkleung-angkleungan, bari satungtung bisa mah teu weléh-weléh sasambat ménta tulung Tapi taya nu nulungan, da batur gé sarua ripuhna. Nyi Endit ngalelep. Beuki lila, cai téh beuki gedé baé. Nepi ka jadi situna, ngeueum sakabéh pakaya Nyi Bagendit.


text:
Jawa Kulon
Jawa Barat (Jawa Kulon) nyaéta salasahiji propinsi di Indonésia, ayana di Pulo Jawa nu ibukotana di Bandung.
Daptar eusi
Sajarah[édit | sunting sumber]
Sajarah nunjukkeun yén Jawa Kulon kaasup salasahiji propinsi munggaran Indonésia, dumasar kana pernyataan ti Staatblad nomer 378. Taun 1950 nu ngawawarkeun yén propinsi Jawa Kulon jadi salasahiji propinsi di Indonésia.
Tanggal 17 Oktober 2000, Jawa Kulon dimekarkeun ku diadegkeunnana propinsi Banten.
Géografi jeung Démografi[édit | sunting sumber]
Jawa Barat (sanggeus Banten misah) populasina 35.500.611 (perkiraan taun 2000) jeung legana 34736 Km2.
Jawa Barat diwatesan ku Jakarta jeung propinsi Banten di beulah kulon, jeung Jawa Tengah di beulah wétan. Di beulah kalér Laut Jawa. Di beulah kidul Samudra Hindia. Teu saperti umumna propinsi di Indonesia nu ibukotana di daérah basisir, ibukota Jawa Barat Bandung ayana di daérah pagunungan sarta daérahna dilingkung ku gunung.
Basa resmi anu digunakeun nya éta Basa Indonesia, basa séjénna anu populér nya éta basa Sunda. Di sababaraha daérah pakidulan anu deukeut ka wates Jawa Tengah, migunakeun basa Jawa. Di wewengkon Cirebon jeung sabudeureunana (Majalengka, Indramayu, Sumber), dipaké dua rupa basa nu nyoko ka basa Sunda jeung basa Jawa.
Pamaréntahan[édit | sunting sumber]
Daptar kabupatén jeung kota di Jawa Barat:
- Kabupatén Bandung
- Kabupatén Bandung Kulon
- Kabupatén Bekasi
- Kabupatén Bogor
- Kabupatén Ciamis
- Kabupatén Cianjur
- Kabupatén Cirebon
- Kabupatén Garut
- Kabupatén Indramayu
- Kabupatén Karawang
- Kabupatén Kuningan
- Kabupatén Majalengka
- Kabupatén Purwakarta
- Kabupatén Subang
- Kabupatén Sukabumi
- Kabupatén Sumedang
- Kabupatén Tasikmalaya
- Kota Bandung
- Kota Banjar
- Kota Bekasi
- Kota Bogor
- Kota Cimahi
- Kota Cirebon
- Kota Depok
- Kota Sukabumi
- Kota Tasikmalaya
Sumber Daya Alam[édit | sunting sumber]
Bahan baku alami[édit | sunting sumber]
- Emas
- Gunung Pongkor (Kabupatén Bogor)
- Kapur
- Padalarang (Kabupatén Bandung Kulon)
- Minyak bumi
- Sababaraha lapangan minyak lepas basisir di Laut Jawa
- Panas bumi
- Gunung Darajat (Garut)
- Gunung Kamojang (Bandung)
- Gunung Malabar (Bandung)
- Pasir Laut
- Pesisir selatan Jawa Kulon
Daérah perkebunan[édit | sunting sumber]
- Karét
- Ciamis
- Tasikmalaya
- Kalapa
- Tasikmalaya
- Teh
- Cikalong Wétan (Kabupatén Bandung Kulon)
- Ciwidey (Kabupatén Bandung)
- Gunung Mas (Kabupatén Bogor)
- Rancabali (Kabupatén Bandung)
- Subang
- Sukawarna (Kabupatén Bandung Barat)
Sababaraha bendungan keur kaperluan pembangkit listrik[édit | sunting sumber]
Pariwisata[édit | sunting sumber]
Wisata alam[édit | sunting sumber]
- Cipanas, kabupatén Garut
- Cipanas Conggeang, kabupatén Sumedang
- Cipanas Galunggung, kabupatén Tasikmalaya
- Cukang Taneuh (Green Canyon), kabupatén Ciamis
- Curug Cibeureum, kabupatén Sukabumi
- Curug Cindulang, kabupatén Bandung
- Curug Maribaya, kabupatén Bandung Kulon
- Gunung Tangkubanparahu, kabupatén Bandung Kulon
- Kawah Putih, kabupatén Bandung
- Kebon Raya Cibodas, kabupatén Cianjur
- Lembang, kabupatén Bandung Barat
- Pantai Batukaras, kabupatén Ciamis
- Pantai Blanakan, kabupatén Indramayu
- Pantai Cipatujah, kabupatén Tasikmalaya
- Pantai Palabuhanratu, kabupatén Sukabumi
- Pantai Pangandaran, kabupatén Ciamis
- pantai tanjung baru, kabupaten karawang
- Pantai Pondok Bali, kabupatén Subang
- Pantai Rancabuaya, kabupatén Garut
- Pantai Santolo, kabupatén Garut
- Puncak, kabupatén Bogor
- Selabintana, kabupatén Sukabumi
- Situ Bagendit, kabupatén Garut
- Situ Ciburuy, kabupatén Bandung Kulon
- Situ Cileunca, kabupatén Bandung
- Situ Gede, kota Tasikmalaya
- Situ Lido, kabupatén Sukabumi
- Situ Paténgang, kabupatén Bandung
- Taman Buah Mekarsari, kabupatén Bogor
- Taman Bunga Nusantara, kabupatén Cianjur
- Taman Safari Indonesia, kabupatén Bogor
- Waduk Cirata, kabupatén Bandung Kulon
- Waduk Darma, kabupatén Kuningan
- Waduk Jatiluhur, kabupatén Purwakarta
- Waduk Saguling, kabupatén Bandung
Wisata budaya[édit | sunting sumber]
- Candi Bojongmenje, kabupatén Bandung
- Candi Cangkuang, kabupatén Garut
- Istana Bogor, kota Bogor
- Istana Cipanas, kabupatén Cianjur
- Kampung Kuta, kabupatén Ciamis
- Kampung Naga, kabupatén Tasikmalaya
- Karang Kamulyan, kabupatén Ciamis
- Kraton Kacirebonan, kota Cirebon
- Kraton Kanoman, kota Cirebon
- Kraton Kasepuhan, kota Cirebon
Wisata modern[édit | sunting sumber]
- Pangandaran Waterpark, kabupatén Ciamis
- The Jungle Waterpark, kota Bogor
- Waterboom Lippo Cikarang, kabupatén Bekasi
Wisata rohani[édit | sunting sumber]
- Makam Cut Nyak Dien, kabupatén Sumedang
- Makam Sunan Gunung Djati, kota Cirebon
- Makam Syech Abdul Muhyi, Pamijahan, kabupatén Tasikmalaya
- Situ Cangkuang, kabupatén Garut
- Situ Panjalu, kabupatén Ciamis


text:
Peuteuy
Peuteuy, (Parkia speciosa) mangrupakeun tutuwuhan ti kulawarga peuteuy-peuteuyan (Fabaceae), sub kulkawarga peuteuy-peuteuyan (Mimosoidae). Tutuwuhan ieu sumebar lega di Indonésia bagian kulon. Sikina, anu disebut "peuteuy" ogé, didahar sabot masih ngora, boh atah boh dikulub.
Tangkal peuteuy luhurna bisa ngahontal 20m sarta saeutik dahanna. Daunna majemuk, kasusun sajajar. Kembang majemuk, kasusun ku bongkol (has Mimosoidae). Kembang mecenghul biasana deukeut tungtung régang. Buahna badag, manjang, wanda buah peuteuy. Ti hiji bongkol bisa kapanggih nepi ka welasan buah. Dina hiji buah aya nepi ka 20 siki, anu boga warna héjo sabot ngora sarta kabuntel selaput rada kandel boga warna coklat hérang. Buah peuteuy baris jadi garing sarta ngaleupaskeun siki-sikina lamun asak.
Siki peuteuy, anu bauna has sarta rada sarupa jeung bau jéngkol, didahar atah atawa dijadikeun bahan campuran sajumlah asakan. Sambell goréng ati henteu pepek tanpa peuteuy.


text: 1Panghulu Agung mariksa, “Enya kitu, eta dakwaan teh?” 2Stepanus ngawalon, “Saderek-saderek sareng bapa-bapa sadaya, darangukeun. Allah, anu Maha Mulya, ngebrehkeun salira ka Ibrahim, rama karuhun urang, di Mesopotami; samemeh anjeunna ngalih ka tanah Haran. 3Kieu timbalana-Na: “Geura incah ti lemah cai lembur kiwari, tinggalkeun babarayaan. Teang hiji nagri, anu baris dituduhkeun ku Kami.” 4Ibrahim jengkar ngantunkeun tanah urang Kasdim, teras mukim di tanah Haran. Saparantos ramana pupus, ku Allah ditimbalan ka dieu, nya ka tempat pamatuhan aranjeun ayeuna. 5Nanging anjeunna henteu dipasihan tanah sacangkewok-cangkewok acan, mung dijangjian wungkul, yen ieu tanah tanwande jadi milik anjeunna sareng turunanana. Padahal harita anjeunna teu acan kagungan putra. 6Kieu dawuhan Allah teh, nya eta: Turunan anjeunna baris nyiruruk di tanah deungeun, dibudakkeun, sareng dikakaya ku eta bangsa salami opat ratus taun. 7Tapi bangsa anu nganiayana, moal henteu dihukum ku Kami; saterusna, maranehna bakal budal ti pangumbaraan baris babakti ka Kami di ieu tempat. 8Ibrahim, ku Allah, dipaparin sarat sunat. Kitu nu mawi saparantos anjeunna puputra Isak, putrana oge dina yuswa dalapan dinten disepitan. Isak puputra Yakub, Yakub puputra dua belas urang, anu jadi luluhur urang sadaya. 9Luluhur-luluhur urang sirik dengki ka Yusup, raina. Yusup dijual ka Mesir, nanging Yusup diaping ku Allah. 10Ahirna, Yusup dikersakeun leupas tina kabalangsakan tur mendak kurnia sareng dikersakeun pinter wijaksana di payuneun Piraon raja Mesir. Ku Piraon dijenengkeun raja anom, ngurus nagri Mesir sareng saeusi karaton. 11Salajengna, timbul bahla kalaparan di sakuliah Mesir sareng tanah Kanaan, anu tigeratna, nepi luluhur karuhun urang teu mendak pisan bahan tedaeun. 12Aya wartos ka Yakub yen di Mesir aya gandum; lajeng Yakub ngajurung karuhun urang ka ditu; eta teh, iangan anu ngawitan. 13Dina iangan kadua kalina, aranjeunna ditepangan ku Yusup anu ngenalkeun anjeun, dugi ka Piraon uningaeun kana asal-usul Yusup. 14Yusup ngangkir Yakub, ramana, ka Mesir katut wargi-wargina; sadayana aya tujuh puluh lima jalmi. 15Yakub jengkar sareng matuh di Mesir. Anjeunna, kitu deui karuhun-karuhun urang, parupusna di Mesir. 16Nanging dikurebkeunana mah di tanah Sekem, di hiji pajaratan kenging ngagaleuh Ibrahim ti anak ki Hemor urang Sekem. 17Beuki caket kana laksanana jangji Allah ka Ibrahim tea, bangsa urang di Mesirna wuwuh jembar; 18tug, dugi ka jumenengna raja Mesir anu anyar, anu sama sakali henteu uningaeun ka Yusup. 19Eta raja, ngatur tipu daya pikeun ngagencet bangsa urang. Karuhun urang diteungteuinganan, orok-orok bangsa urang diparentah kedah dipiceun, supados bangsa urang ulah ngarekahan. 20Nya dina jaman eta, Musa dibabarkeun; kasepna teh kabina-bina. Dirorokna di bumi ibu ramana teh mung kenging tilu sasih, teras bae dipiceun. 21Saparantos dipiceun, Musa, dipulung ku putri Piraon, tuluy diasuh sareng diasih lir ka putra ku anjeun. 22Ku putri, Musa, dipiwarang dididik sareng diwulang elmu panemu urang Mesir, nepi ka perceka, pinter nyarita, sarta ageung pangaruhna. 23Musa, dina yuswa opat puluh taun, jorojoy kahoyongna maluruh kaayaan dulur-dulur sabangsana, bangsa Israil. 24Hiji waktos, anjeunna ningali urang Israil anu dipahala ku urang Mesir, enggal dibelaan, ku jalan urang Mesirna dipaehan. 25Dina panggalihna, tangtos dulur-dulur sabangsa teh baris ngartos yen anjeunna dikersakeun ku Allah pikeun nyalametkeun bangsana; nanging panggalihna mencog. 26Enjingna deui, anjeunna ningali urang Israil duaan garelut, enggal disapih saurna, ‘Dulur-dulur, ku naon garelut silih pahala pada bangsa?’ 27Nanging ku anu saurang, nya eta anu lepat tea, Musa disuntrungkeun bari sanggemna: 28‘Na saha anu ngangkat anjeun jadi kapala jeung hakim urang! Rek maehan deuih, ka kuring, cara kamari maehan urang Mesir?’ 29Kenging walonan kitu Musa enggal kabur, nyiruruk di tanah Midian. Di dinyana puputra dua, lalaki sadayana. 30Heuleut opat puluh taun, anjeunna ningali malaikat nembongan di Gunung Sinai, di tegal keusik, dina seuneu hurung anu ngagedur dina rungkun cucuk. 31Atuh kalintang heraneunana. Lajeng nyaketan hoyong nyidikkeun, nanging aya gentra Pangeran, dawuhana-Na: 32‘Kami teh Allah nu disembah ku karuhun maneh, nya eta Allah nu disembah ku Ibrahim, Isak, jeung Yakub.’ Musa dugi ka ngadegdeg sareng teu wantuneun ningali. 33Allah nimbalan deui, ‘Laan tarumpah maneh sabab tempat anu ditincak ku maneh teh, suci. 34Kami nyaho pisan yen kaayaan umat Kami di Mesir teh balangsak; Kami ge, geus ngadenge rarumahuhna. Ayeuna Kami turun rek ngaleupaskeun. Ku sabab eta, hiap, maneh rek diutus ka Mesir.’ 35Musa, anu ku jelema kantos ditolak ku omongan, ‘Na saha anu ngangkat anjeun jadi pamingpin jeung hakim teh?’ Nanging ku Allah, anjeunna anu diutus jadi pamingpin jeung anu ngaleupaskeun bani Israil; kalayan pitulung malaikat anu tembong tina rungkun cucuk tea. 36Nya anjeunna anu mingpin budalna urang Israil, ku jalan ngayakeun tanda-tanda sareng kaahengan-kaahengan di Mesir, di Laut Kolsum, sareng di tegal keusik salami opat puluh taun. 37Nya anjeunna oge, anu ngalahir yen, ‘Maraneh ku Gusti Allah bakal dibere hiji nabi anu saperti kami, asal ti maraneh keneh.’ 38Nya anjeunna keneh, anu sasauran dina pajemuhan di tegal keusik, jadi perantara antawis karuhun urang sareng malaikat anu ngalahir di Gunung Sinai tea. Nya anjeunna anu ngemban dawuhan-dawuhan, pangandika anu hurip nu baris ditepikeun ka aranjeun. 39Nanging ku karuhun urang henteu diturut, anjeunna ditolak; karuhun urang anggur malik tibelat ka Mesir. 40Salajengna, maranehna meredih ka Harun, ‘Cik pangdamelkeun arca-arca aallahan pikeun lulugu urang; margi Musa, anu ngabudalkeun urang ti Mesir teu sumping-sumping, duka katarajang naon.’ 41Nya lajeng maranehna ngadamel hiji arca anak sapi tea; teras si berhala bubuatanana sorangan teh, disasajenan sareng dipuja-puja. 42Kitu nu mawi, lajeng ku Allah ditilar, diantep sina nyarembah ka dangiang-dangiang, cocog sareng anu kaserat dina kitab nabi-nabi: ‘Na osok maraneh, sajero opat puluh taun di gurun alas mere pangbakti atawa kurban peuncitan ka Kami, eh, bani Israil? 43Tara! Maraneh anggur mamawa tempat si Molok jeung bebentangan dewa Repan! Sesembahan maraneh arca. Ku sabab eta maraneh ku Kami baris dibuang ka beh ditueun tanah Babul.’ 44Di karuhun urang, di gurun alas, aya Kemah Suci anu dipidamelna numutkeun pituduh Allah ka Musa. 45Nalika ngarebut ieu tanah, ti bangsa lian anu diusir ku Allah ti hareupeun karuhun, dina pingpinan Yosua; eta Kemah teh ngiring dibantun ka ieu tanah, tug dumugi ka jaman Daud. 46Daud, anu ginuluran rahmat kurnia Allah, mundut diwidian ngadegkeun wangunan kanggo panglinggihan Allah nu disembah ku Yakub. 47Nanging Sulaeman, anu kalaksanakeun ngadegkeunana mah. 48Nanging Anu Maha Agung mah tangtos moal linggih di tempat kenging nyieun jalmi, sakumaha saur nabi: 49‘Singgasana Kami teh, langit; sedengkeun tatapakan suku Kami, nya eta bumi. Imah nu kumaha, nu ku maneh rek dijieun pikeun Kami?’ — timbalan Pangeran — ‘atawa tempat nu kumaha pikeun Kami reureuh teh? 50Eta sakabeh, naha lain beunang leungeun Kami?’ ” 51“Aranjeun teh bangsa bedegong, hate jeung ceuli teu disunat, teu diberesihan. Sapapanjangna ngalawan ka Ruh Allah, saruana jeung nu jadi karuhun. 52Nabi mana anu henteu dikaniaya ku karuhun aranjeun? Sadayana dipaehan, oge iber-iber anu ngiberan pisumpingeunana Sampurnaning Manusa teh, ku aranjeun dihianat tug dumugi ka dipaehan pisan. 53Kalayan jalan anu aheng aranjeun dipaparin kitab Toret, katampina ti panangan para malaikat, nanging ku aranjeun teu dipake!” 54Barang anggota-anggota Mahkamah Agama ngadarenge omongan sarupa kitu, mani ngagalidir awakna bari tikekereket. 55Ari Stepanus, anu pinuh ku Ruh Allah, tanggah ka langit; breh ningal kamulyaan Allah jeung Isa ngadeg di tengeneun Allah. 56Pok sasauran, “Tuh, simkuring ningal langit muka. Putra Manusa katingal nuju ngadeg di tengeneun Allah!” 57Dijawab ku nu tingsaroak bari nyarocokan ceuli, breg bae anjeunna diambreg; 58tuluy anjeunna disered ka luareun kuta; geus kitu, maranehna pada maledogan, ka anjeunna, ku batu. Nu keur narapsu teh, maruka jubahna; suk-sok, jarubahna teh, diteundeunan deukeut hiji budak ngora ngaran Saulus. 59Stepanus sasambat, “Nun Isa, Gusti Jungjunan simabdi, mugi tampi nyawa abdi.” 60Bari sideku anjeunna ngagero, “Nun Gusti Pangeran, ieu jalmi-jalmi teh mugi dihampura!” Geus kitu les bae lastari.