text:
Carita Pondok: Padma
Carpon Dadan Sutisna
PADMA ngajanteng sisi jalan. Semu cangcaya kana téténjoanana, maké jeung gigisik sagala rupa. Suku ngedégdég, tur teu karasa aya nu nyalangkrung dina kongkolak panonna. Enya, geus runtuh geuning. Sidik runtuh, lain ukur téténjoan.
Jelema mimiti ngagimbung. Sigana urang lembur tamplok ka dinya. Silih tanya jeung pada baturna. Nu kumecrék baé aya, atuh nu olohok mata simeuteun gé teu kurang-kurang.
“Geus kolot teuing atuda,” cék Aki Salhawi nu nangtung gigireun Padma, lir ngomong ka diri sorangan. Maké kénéh kopéah, disarung, sigana kakara turun ti tajug.
“Sabaraha taun kitu yuswa téh?” Mang Kaja nanya.
“Lain umur déwék, Kaja, itu wangunan sakola,” pokna semu mureleng.
“Manawi téh… Naha bet runtuh, Ki?”
“Tangtuna gé lantaran kaina geus bobo, témbokna geus lukutan. Kituna mah dijieunna téh taun 1970. Bahanna saayana, wantuning meunang gotong-royong. Nepi ka ayeuna can kungsi dioméan. Pantes runtuh gé.”
“Karunya ka barudak wé. Eureun meureun dialajarna!”
“Wah, diajar mah bisa di mana waé. Balé désa ngajugrug, atuh di tajug gé moal aya nu nyaram,”
“Ari pamaréntah teu kadugaeun ngoméanana kitu?”
“Tong nanya ka déwék. Tuh tepungan Kuwu, sugan nyahoeun,” cék Aki Salhawi bari ngusiwel muka wadah bako. Terus ngalinting.
“Bako kawak, Ki?”
“Heueuh, paméré Si Darmita. Bisi rék ngasaan?”
Mang Kaja milu nyewol bako tina wadah palastik.
“Sakitu gé untung kénéh, Ki. Sakola téh runtuhna tengah peuting. Teu kasawang mun ngagebruna ti beurang, kumaha nasib barudak?”
Barudak sakola geus mimiti jul-jol. Maké saragam bodas-beureum. Ukur bati colohokna nyaksian wangunan sakola lir rata jeung lemah. Ku guruna jeung kapala sakola, barudak téh sina ngumpul di imah Érté Ocim nu teu jauh ti dinya. Sababaraha urang mah kalah ka riweuh mukaan buku. Ingeteun kénéh meureun, yén poé ieu téh rék ulangan matématika.
“Geus, geus, teu kudu mukaan buku. Ulanganana teu tulus!” cék Bu Guru semu kesel.
“Janten ayeuna libur?” hiji budak nyelengkeung ti tukang.
“Cicing wé heula. Engké dangukeun piwuruk Bapa Kapala!”
*
KA beurangnakeun, urang kacamatan ngurunyung maké mobil dines. Kuwu Iros mani cuh-cih. Ibu-ibu PKK sina nyadiakeun tuangeun keur urang kacamatan. Urang lembur gé mimiti singkil. Ngambreg ka lebah wangunan nu runtuh. Kaina dibérésan, kenténg nu pareupeus ditambrukeun deukeut dapuran haur. Korsi jeung méja mah neundeunna dipisahkeun. Papan tulis nu teu rénggot-rénggot téh, masih kénéh nangtung di rohangan kelas hiji. Aksarana écés kénéh: ini sekolah budi.
Réa nu kapanggih sajeroning mérésan wangunan nu runtuh téh. Struk gajih kapala sakola katut daptar potonganana, sigana tinggaleun dina méja. Dina laci méja guru, lian ti daptar hadir murid téh, aya nu manggihan lipstik. Kitu deui buku-buku nu maké stémpel “tidak diperdagangkan”.
“Amankeun, ulah diganggu!” Kuwu Iros hahaok.
Sanggeus patingharéwos jeung Kuwu Iros katut kapala sakola, urang kacamatan téh terus baralik. Cék Pa Kadés basa ditanya ku urang lembur, cenah urang kacamatan rék sagancangna méré laporan ngeunaan éta kajadian ka DPRD. Ngarah SD Pasisian buru-buru diwangun deui.
*
PADMA ngajanteng kénéh. Teu ieuh maliré nu keur paciweuh. Teu hayangeun mantuan deuih. Nu ngolébat dina pipikiranana: runtuhna sakola téh sarua jeung runtuhna pakasaban manéhna. Kudu pindah gawé kana naon, teu kaimpleng. Ongkoh geus puluhan taun deuih, milu nyiruruk di dinya téh. Sakola téh geus asa imah sorangan, bali geusan pangbalikan.
Geus dua puluh taun manéhna digawé di éta sakola, jadi pasapon, sakalian jadi tukang jaga. Pagawéanana meresihan pakarangan sakola, ngaladénan guru jeung kapala sakola, purah diutuh-étah. Buruhna ukur ngandelkeun piwelas guru jeung kapala sakola, jumlahna henteu tangtu. Minangka émbohna téh, pamajikanana muka warung tukangeun sakola. Daganganana sabangsaning kadaharan keur barudak.
Kuduna mah manéhna nyaksian basa éta sakola runtuh téh. Da unggal peuting gé apan tara ingkah warung. Ari kamari, pamajikanana hayang dianteur ka kolotna. Cenah rék titirah heula tilu bulan mah, da puguh keur pibulaneun, sageuy mun ngajuru di warung téh. Lian ti hareurin téh, jauh ka paraji deuih. Komo deuih, lian ti nu di kandung téh, kudu ngurus budakna nu tilu nu laleutik kénéh.
Imah mitohana rada jauh, katambah hujan ngaririncik, matak wegah mun balik deui ka sakola téh. Tungtungna mah milu saré di imah mitohana, isukna rebun kénéh rék buru-buru balik.
Tadi, isuk-isuk, basa anjog ka sakola, ngagebeg lain meumeusan. Sakola téh geuning geus rata jeung lemah. Warungna gé milu nyanggéyéng, katinggang naon boa mah. Manéhna inget kénéh di jero warung téh aya dadagangan jualeun ka barudak poé ieu.
Lain, manéhna téh lain sieun teu narima gajih. Éstuning panineungan anu napel baé mah. Sasatna digawé di dinya téh geus 20 taun, purah ngajaga sakola jeung diutuh-étah ku guru. Mani dédéngéeun kénéh, sora barudak nu keur diajar maca, atawa haokna guru nu keur nyarékan murid.
Dua puluh taun, manéhna ngawula ka wayahna, da pamohalan ari diangkat jadi pagawé negeri mah. Riweuh ngurus itu-ieuna, katambah manéhna mah henteu tamat SD-SD acan.
SD Pasisian téh perenahna di désa nu mencil, di tutugan gunung. Barudak nu dialajar di éta sakola, kabéhanana gé budak bulu taneuh, nu kolotna nandonkeun hirup tina tatanén.
Padma gé baréto mah teu bisaeun maca. Ngan ku sabab unggal poé nyaksian barudak diajar maca jeung nulis, tungtungna mah asa jadi murid, najan ukur ngelol tina kaca. Atuh kana lagu wajib geus apal deuih, bubuhan sok ngadéngé unggal poé Senén mun barudak keur upacara. Ti mimiti lagu Indonésia Raya nepi ka Gugur Bunga.
Di éta sakola ngan aya tilu rohang. Guruna tiluan, nu hiji ngarangkep jadi Kapala Sakola-Pa Umar ngaranna. Lalaki tengah tuwuh geus cetuk huis, tapi duka ku naon tacan pangsiun waé. Lian jadi guru téh, urusan duit sakola gé dicekel ku manéhna. Barudak nu diajar téh aya nu bagéan isuk aya nu bagéan beurang, wantuning guru jeung rohanganana henteu nyukupan.
Ngaguruan di dinya mah, nu ngaranna indit Subuh balik peuting téh lain bobohongan. Pa Umar kudu nikreuh lima kilométer, mapay sawah jeung meuntas walungan. Nu matak arang pisan guru nu daékeun ditempatkeun di dinya mah. Tempatna mencil, muridna balangor tur sareuseut mayar SPP. Ari Padma, meunang buruhna éstuning kumaha kanyaah ti guru nu sadrah nyongcay gajih saban bulan.
Ayeuna mah sakola téh geus runtuh. Meureun manéhna gé geus moal meunang deui buruh.
Boro geus diajam ti imah mitoha kénéh, datang ka sakola téh rék terus nepungan Pa Umar. Rék ngumaha. Sasatna nyanghareupan nu rék ngajuru, moal enya teu nyekel sapésér-pésér acan mah. Tapi niatna bolay ku téténjoan poé ieu.
*
PADMA ngajanteng kénéh sisi jalan. Poé beuki ngarayap, teu kanyahoan geus reup deui peuting. Manéhna neuteup ka lebah sakola. Teuing ku leleb. Aya nu ngelemeng dina sirahna, éta sakola kudu buru-buru diwangun deui. Barudak kudu dialajar deui.
Geus kitu mah rurusuhan ngajugjug imah Kuwu Iros. Rék ditanyakeun, iraha cenah éta sakola diwangun deui téh. Kuwu Iros katémbong siga nu capé kénéh. Éta wé, sajeroning nyanghareupan Padma téh henteu némbongkeun budi nu marahmay.
“Nyieun sakola mah béda jeung gerakan nyieun solokan. Kudu itu heula, kudu ieu heula!” pokna, semu nu kesel.
“Kumaha atuh nasib barudak?” Padma nanya.
“Har, naha nanya kitu? Tapi sigana, saheulaanan mah, ték dihijikeun jeung sakola di désa tatangga,”
“Apan tebih, Pa Kuwu. Kudu meuntas walungan sagala rupa,”
“Aéh-aéh, Padma mah teu kudu milu ka ditu. Da lain budak sakola,”
“Kinten-kinten, iraha tah sakola urang tiasa diwangun deui?”
“Nu kitu mah urusan gegedén. Bapa teu nyaho!”
Puguh gé, jawaban Kuwu Iros téh henteu matak sugema. Bisa jadi peuting éta mah pédah keur capé. Nu matak isukna geus ngurunyung.
“Cék émutan, pendidikan téh kalintang pentingna, Pa Kuwu. Nu mawi kedah saénggalna diwangun deui!”
“Cék sasaha gé penting. Tapi leuwih penting deui mikiran saha nu rék méré waragad keur ngawangun éta sakola?”
“Pamaréntah tangtosna gé.”
“Enya, saréréa gé nyaho. Ngan naha bisa téréh kitu? Moal. Ngawangun sakola téh butuh waragad nu lain saeutik,”
“Teras, iraha atuh?”
“Isukan!” cék Kuwu Iros bari ngagebrag méja.
*
GEUS ngajengeléng sakola téh. Malah cék Kuwu Iros mah leuwih agréng manan sakola di kota kacamatan. Manéhna cenah, nu uras-urus ka kabupatén, aya kana dua taunna. Guru-guruna diganti ku nu anyar. Pa Umar geus pangsiun, atuh guru ti heula ngajar di dinya, pindah pacabakan kana tani.
Diresmikeunana ku Bupati. Maké jeung nanggap dangdut sagala rupa.
Padma ngajanteng sisi jalan. Nyérangkeun ti jauhna.***
sumber: daluang.com


c: text/html

text:
Sajarah Azerbaijan
Sajarah awal panyicing wewengkon nu ayeuna diwanoh salaku Azerbaijan nyaéta bangsa Albania Kaukasia, bangsa anu ngomong basa-basa Kaukasus anu kaluarna ti wewengkon ieu. Sajarahna mah, Azerbaijan geus ditangtayungan ku raloba bangsa, kaasup urang Pérsia, Yunani, Romawi, Arménia, Arab, Turki, Mongol, jeung Rusia.
Karajaan kahiji anu aya dina wewengkon Azerbaijan ayeuna nyaéta Mannae dina abad ka-9 SM, lumangsung nepi ka taun 616 SM basa jadi bagian ti Kakaisaran Média, anu saterasna jadi bagian ti Kakaisaran Pérsia dina taun 549 M. Kasatrapan Atropatene jeung Albania Kaukasia diwangun dina abad ka-4 SM sarta kaasup kirang leuwih wewengkon nagara kabangsaan Azerbaijan jeung bagian kidul ti Dagestan ayeuna.
Islam kasebar gancangna di Azerbaijan mimiluan futuhat dina abad ka-7–8. Saenggeus pamaréntahan Kakhalifahan Arab ngaleutik, sababaraha nagara semi-merdika geus kabentuk, salasahijina téh Kasultanan Shirvanshah. Dina abad ka-11, Turki Seljuk nu nalukkeun jadi kakuatan dominan di Azerbaijan jeung neundeun dasar étnis Azerbaijan ayeuna. Dina abad ka-13-14, wewengkon ieu ditarajang ku bangsa Mongol-Tatar.
Azerbaijan téh mangrupa bagian ti Kasultanan Pérsia Safawiyah dina abad ka-15–18. Ogé ngalaman waktos singket kapeupeusan bangsawan dina tetengahan abad ka-18 nepi ka mimiti abad ka-19, jeung diwangun kana kakhanan-kakhanan anu merdéka. Nyusul Perang Pérsia-Rusia antara Kasultanan Pérsia Qajar, kawas Ganja, Guba, Baku, jeung kakhanan-kakhanan merdika séjénna, jeung Kakaisaran Rusia, Azerbaijan direbut Rusia liwat Pajangjian Gulistan dina 1813, jeung Pajangjian Turkmenchay dina 1828, jeung sababaraha pajangjian nu leuwih awal antara tsar Rusia jeung para khan tepung ahir dina dasawarsa kahiji abad ka-19. Dina taun 1873, minyak ("emas hideung") dipanggihan di kota Baku, anu engkéna jadi ibu kota Azerbaijan.
Saenggeus labuhna Kakaisaran Rusia dina Perang Dunya I, Azerbaijan bareng Arménia jeung Géorgia jadi bagian ti Républik Fédérasi Démokratik Transkaukasia. Wanci républik éta bubar dina Méi 1918, Azerbaijan ngadéklarasikeun kamerdékaanna salaku Républik Démokratik Azerbaijan. RDA mangrupa nagara républik anu populasina mayoritas Muslim jeung ngan lumangsung 2 taun, ti 1918 nepi ka 1920, saméméh Tentara Beureum narajang Azerbaijan. Dina Maret 1922, Azerbaijan, bareng jeung Arménia jeung Géorgia, jadi bagian RSFS Transkaukasia (RSFST) dina Uni Soviét anu masih kénéh anyar kawangun. Dina 1936, RSFST bubar sarta Azerbaijan teras jadi républik bagian RSUS salaku RSS Azerbaijan.
Dina Perang Dunya II, Jérman Nazi narajang Uni Soviét. Tujuan utama panarajangan Operasi Édelwéiss Adolf Hitler nyaéta ngawasaan ibu kota beunghar minyak Azerbaijan, Baku. Lantaran alesan perang, pagawé minyak Soviét diwajibkeun gawé teteruesan sarta wargi nagarana ngagali parit jeung halangan antitank pikeun nyegah kamungkinan panarajangan musuh. Tapi, Operasi Édelwéiss gagal. Armada Jérman gagal dina pagunungan Kaukasus, manéhna éléh dina Patempuran Stalingrad.
Dina 1990, urang Azeri ngarumpul pikeun mrotés kakawasaan Soviét jeung ménta kamerdékaan. Démonstrasi éta dipareuman ku mimiluanna Soviét dina kajadian anu ayeuna disebat ku urang Azeri salaku Januari Hideung. Tapi dina 1991, Azerbaijan ngadéklarasikeun kamerdékaanna nalika labuhna Uni Soviét. Taun-taun awal kamerdékaanna dialihkeun ku perang ka Arménia jeung gerakan séparatis Arménia dina wewengkon Nagorno-Karabakh. Sanajan aya gencatan pakarang ti 1994, Azerbaijan heuteu ngaréngsékeun konflik jeung Arménia ngeunaan wewengkon anu kalobaannana dieusian ku urang Arménia. Saprak ahir perang, Azerbaijan heunteu boga kawasa deui dina 14% - 16% wewengkonna kaasup Nagorno-Karabakh. [1][2]
Tingali ogé[édit | sunting sumber]
- Républik Azerbaijan
- Républik Sosialis Soviét Azerbaijan
- Républik Démokratik Azerbaijan
- Républik Sosialis Féderatif Soviét Transkaukasus
- Républik Démokratik Féderasi Transkaukasus
- Januari Hideung
- Perang Nagorno-Karabakh
- Pajangjian Gulistan
- Pajangjian Turkmenchay
- Albania Kaukasus
- Atropates
Rujukan[édit | sunting sumber]
- ↑ Thomas De Waal. Black Garden: Armenia And Azerbaijan Through Peace and War. New York: New York University Press, h. 240. ISBN 0-8147-1945-7
- ↑ CIA — The World Factbook. Azerbaijan.
Tumbu kaluar[édit | sunting sumber]
- (en) Timeline starting in 1828 it BBC News
- (en) A Country Study: Azerbaijan Para Maret 1994 laporan it Perpustakaan Kongrés Amérika Sarikat
- (en) List of rulers it Rulers.org
- (en) Gasimov, Zaur: "A Short Sketch of One Century of Azerbaijani Historical Writing", Caucasus Analytical Digest No. 8 it Caucasus Analytical Digest

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Antara Chang Hyun Sik jeung Park Siwon
Medal dina Mangle No. 2023, hal. 49-51, terbit tanggal 7 -13 Juli 2005
Ku Kang Ya (yr*@***.xxx)
Teuing geus sabaraha kali kuring kadieu, ka kuburan di mumunnggang pasir, pasir Ode lebah wates antara Korea Kaler jeung Kidul, teu pati jauh ti kota Seoul, lalakon 40 menitan mun nyetir sorangan mah. Geus ilaharna kuburan di Korea mah tara dina tanah datar tapi di mumunggang gunung atawa pasir, teu rek kitu kumaha panan Korea mah leuwih ti tujuh puluh persen lemahna mangrupa pagunungan. Wangunan kuburannana oge beda, taneuh digundukeun buleud lain manjang siga di urang. Sabeungkeut kembang eros beureum unggal kadieu tara poho sok ditunda na luhureun gundukan taneuh kuburan. Na tetengger atra tulisan ngaran Chang Hyun Sik ku huruf Hangeul, huruf asli Korea.
Teuing ku betah teuing ku tengtrem, tumaninah nganteur tineung di kuburan ieu teh. Sok wegah ninggalkeun, hayang ulin didieu sing seubeuh, nyacapkeun kasono, ngumbar lamunan kaliwat, hayang anyang-anyangan imah-imahan cara keur budak. Lamun ret ningal ka landeuh, pungkal-pengkolna walungan Imjin atra pisan. Walungan nu jadi wates antara Korea Kaler jeung Kidul.
Sakapeung teuing ku hemeng, alatan beda faham, nu hiji ku keukeuh komunis nu hiji cenah ngagem demokratis, papaseaan geus leuwih ti satengah abad. Karunya, jeung dulur pajauh, jeung baraya anggang papisah, boa moal kungsi panggih samemeh paragat nyawa. Sanajan enya cenah ayeuna aya program reuni kulawarga terpisah, tapi da teu cukup ku kitu, cenah mah eta program teh ngan ukur kahontal kunu kandel eusi dompetna, teu kabedag ku waragadna utamana ku urang Korea Kaler.
“Naon ari Empup ngadon kukulutus, keun bae atuh da sifatna kitu meureunan, jeung deui teu kemba teu sing, komo mun angkuhmah, sawajarna bae ceuk ieu mah Pup, pedah eta tara darehdeh, enya da bawaannana kitu meureun. Jeung deui Pup panan nu goreng budi mah henteu di urang Korea bae diurang ge nu goreng mah goreng nu alus mah alus”.
“Tuh nya Rini mah mangmeunangkeun bogoh nya ka Kapten Chang Hyun Sik!”
“Yey..maenya jol-jol bogoh”
“Lain ari ceuk Rini, Kapten Chang Hyun Sik teh kasep henteu? gandang henteu?”
“Kasep atuh da lalaki, mun Nona Kim Eun Seok geulis”
“Sing baleg atuh Rin diajak ngobrol teh”
“Enyalah…kasep”
“Enya kasepnamah kasep, ngan ceuk Empup mah Rin mendingan Kapten Shim Jae Seon, ramah, someah, eh…tapi ketang cunihin Rin, lamun sasalaman curukna sok diutek-utek”
“Har ari Empup na mani teu aya lalaki nu bener, kabeh dicawad, kumaha tah ari si Kang Yaya?”
“Kang Yaya? sorry dori mori yah saya mah Rin sudah melupakannyah, teuing dimana tah mangkeluk teh, leboy si Kang Yaya mah Rin, ceuk beja mah geus ka Hawaii cenah gawe diditu”
“Rek kana beus rek kana taksi Pup?”
“Kana beus bae ah Rin meh murah jeung bisa nundutan deuih”.
Keur nungguan beus jol teh Kapten Chang Hyun Sik nyampeurkeun bari nanya.
“Masih disini? Menginap di mana?”
“Eh…hanyong hasimnika1)” ceuk kuring jeung Puspita meh ampir bareng.
“Di wisma Halimun kagungan Dadali Air, Kapten sendiri tidur dimana?” ceuk Puspita.
“Saya tidur di Wisma Arirang milik Arirang Air” tembalna.
“Eh…kalau besok terbang kemana?” manehna nanya deui.
“Saya mah ke Taiwan, tapi Rini mah off” ceuk Puspita.
“Oh…betul off Rin? Kalau begitu tolong saya antar belanja ke Pasar Raya yah, saya harus kembali ke Seoul besok malam, tapi orang tua saya minta ole-ole, terutama kopi toraja dan dodol garut, mau kan Rin?” Ceuk Kapten Chang Hyun Sik bari neuteup ka kuring.
“Eu…baik” ceuk kuring pondok bari unggeuk.
Sabot kitu beus jurusan Gambir datang, sanggeus uluk salam jeung janjian tabuh sabaraha kuring rek nganteur Kapten Chang Hyun Sik. Kuring jeung Puspita naek kana beus biur indit, ninggalkeun Kapten Chang Hyun Sik nu masih keneh ngajanteng nungguan supir nu ngajemput.
“Nyaan kasep Rin, kasep pisan, lah aing mah goreng milik bet kudu hiber atuh isukan teh mun teu meureun uing nu nganteur teh Rin, gede milik Rini mah, sok we lah Rin ku Empup dido’akeun sing jadi”
“Naon..ieu teh Empup, bet teu gugur teu angin jol sing jadi bae, nya wajar bae atuh, panan lamun urang keur di Seoul oge sok dianteur ku urang Korea mun balanja teh”
“Inimah lain ceritanya atuh enden, naha teu ngajak Wida panan asli Jakarta beda jeung urang nu ti Bandung, komo panan Rini mah Bandung coret lain? Ti Sumedang Rini teh lain? Tah eta teh tandana aya hate aya karep, bujangan pan Kapten Chang Hyun Sik teh, jeung tacan aya beja boga kabogoh”
“Nyao ah….” ceuk kuring.
Ti harita kuring mimiti deukeut jeung Kapten Chang Hyun Sik, manehna pilot salah sahiji maskapai penerbangan Korea, Arirang Air. Dadali Air, hiji maskapi penerbangan Indonesia tempat kuring gawe, boga gawe bareng jeung Arirang Air, atuh kuring kalan-kalan sok kabagean hiber ka Korea, ka Seoul atawa ka Cheju. Kembang-kembang katresna mimiti mangkak, rasa deudeuh beuki nyayeud, kuring teh cenah kabogoh Kapten Chang Hyun Sik.
Rasa cinta ngelehkeun sagala halangan-harungan, sajanan pihak kulawarga kuring mimitinamah teu ngidinan kuring papacangan jeung bangsa sejen teh, tapi ku kasumangetan manehna, boh Ambu boh Apa antuknamah teu langkung Rini cenah. Enya harita ge pihak kulawarga manehnamah can pati ngidinan, utamana teu pati satuju lamun Chang Hyun Sik pindah kapercayaan kana ageman kuring.
Mangsa usum halodo, tempat nginum manuk disayagianan, diunggal juru taman-taman teu elat wadah cai pikeun nginumna manuk. Mun hiji tangkal aya sayang manukan, tara kungsi diganggu, mun komo dipaok endogna, dalah patugas kebersihan ge tara wani nigas dahan nu aya sayang manukan, nyaan estu ngeunah pisan hirup manuk teh, rahayu naker, dalah barudak ge bungah bisa ulin jeung manuk liar.
Ras inget ka nasib manuk di lembur sorangan, tong boroning sora rangkong, dalah sora jog-jog ge ngan ukur tinggal paribasana, boa-boa ketah naon ari hartina paribasa ”lir jog-jog mondok” oge geus teu aya nu nyahoeun. Baheula basa kuring keur budak, lamun halodo ngatrak-ngatrak sok rajeun kudu mandi ka tampian di lebak Cileutik, manuk saeran atawa sri gunting sok recet na runggunuk dapuran haur nu nyimbutan mata cai tampian.
Kungsi lebaran taun kamari ngadon ulin ka tampian jeung barudak, satadina hayang nunjukkeun yen di lembur aya manuk nu siga manuk kachi, nyaeta manuk saeran. Lebeng euweuh tapak-tapakna acan, dalah runggunukna dapuran haur oge geus suwung teuing kamana. Cenah mah lain saeran bae nu leungit teh, dalah piit ge geus ngacir, cangkurileung teuing dimana, boa-boa galejra ngejat, kitu deui jeung ki bondol mangprung ka alak paul.
Ret kaluhur, langit bulao, bulao kacida, bulao pisan, jeung asa teuing ku luhur, taya aling-aling, taya mega najan sagudrat, beresih banglas ka jomantara. Lain-lain pedah usum gugur, nu ilaharna mun usum gugur cunduk, langit sok beresih, bulao, jeung luhur pisan, ieu mah sigana kacampuran ku beresih hawa, beresih sabab polusi geus heubeul bisa kapiara, pabrik nurut kana aturan, limbah runtah puguh ngolahna, wahangan lain tempat pamiceunan, dalah jarian ge ceuk bohongna teuing ku asri. Kumaha di lembur urang, kabeh geus mancawura, runtah ngayang, polusi kandel, kabeh nyayeud, matakna kasakit mangpirang-pirang, getih barudak Bandung cenah mah loba logam beratna, teu rek kitu kumaha tuda polusi udara di Bandung geus lain pibarayaeun, deudeuh!
Enya cenah ngan can aya katerangan anu pasti saha-sahana awak pesawat nu jadi korban. Awak rampohpoy, leuleus taya tangan pangawasa.
Kapten Chang Hyun Sik, nu gagah, nu kungsi mapaesan hate kuring, nu geus mimiti diajar sahadat, nu geus teu murak deui daging babi, nu geus ngeureunan nginum soju2), nu faseh bahasa Indonesiana, nu lelengkah halu bahasa Sundana, nu geus menta kuring ka Apa jeung Ambu, nu geus neundeun lelepen na ramo kuring, nu geus janji satia salamina, ayeuna geus euweuh dikieuna ukur runggunukna lemah beureum dibaturan ku tetengger, make tulisan Hangeul.
Kuring sideku, teuing nu kasabaraha kali, kuring ukur mencrong neuteup gundukan taneuh, kuring geus buleud nyieun kacindekan, kuring nyarita sorangan “Chang Hyun Sik shi3), Rini cape, Rini bade liren jadi pramugari, moal aya tugas ka Korea deui, Rini bade wangsul ka Bandung, hapunten Rini moal tiasa ngalongokan deui, moal ngiriman deui kembang” teu kawasa kuring nyuuh na gundukan taneuh ceurik nyegruk.
“Rini shi….Rini shi…..” sora halon tapi jentre, tak-tak aya nu nyekelan, lalaunan kuring cengkat. Gebeg geuningan Park Siwon, manehna sobat Chang Hyun Sik, sobat dalit ti leuleutik, keur mah katalian ku dulur sasatna dulur sabrayna, panan cenah indung Chang Hyun Sik teh adi lanceuk jeung indung Park Siwon. Kungsi panggih sababaraha kali sabada papacangan jeung Chang Hyun Sik, dalah basa perpisahan maneh na nu rek neruskeun sakola doktor ka Amerika ge kuring hadir bubuhan keur aya tugas ka Korea. Ayeuna nganjanteng hareupeun kuring, tukangeunnana aya indung Chang Hyun Sik jeung indung Park Siwon nu carimbasbas rambay cimata, kuring ngeluk tungkul, cipanon juuh murubut.
“Rini shi neun chaju wachi?4)” sora indung Chang Hyun Sik. Saterusna kuring dikaleng dituyun dibawa balik.
”Oneul, Hotel eso chamchaji manko, urijib eso jumuseyo. Neil Park Siwoni konghangeuro tangsin be-ungkalkoyeyo5)” sora indung Park Siwon semu ngaharewos.
“Ih naha make timburuan sagala, apan sobat jeung dulur sorangan, jeung deui apanan geus euweuh dikieuna” Jeletot kuring nyiwit leungeun Park Siwon. Manehna ngajorowok.
“Koma ya palli ga6)” kuring ngageroan barudak.
Jisan jeung Jiwon nu keur ngudag-ngudag papatong lumpat nyalampeurkeun.
“Urineun Indonesia-e kalkoyeyo Appa?7)” ceuk barudak ka bapana.
“Omma Keunappa sarangheyo8)” ceuk Jisan nanya ka kuring.
“Ne…Appa do nomu sarangheyo9)” walon kuring
“Omma, Keunappa kwa Appa reul katteun saram iyeyo?10)” Jiwon nu nanya ayeunamah.
“Tanggeun ijji….11)” ceuk kuring bareng jeung bapana.
Pikeun kuring antara Chang Hyun Sik jeung Park Siwon, taya bedana, lelembutan Chang Hyun Sik siga nu nyurup kana raga Park Siwon, ampir sarua boh rupana, boh tindak tandukna, kitu deui kanyaahna, sarua sumangetna, henteu aneh mun Park Siwon ayeuna geus faseh nyarita bahasa Indonesia, dalah nyarita Sunda ge geus teu ham-ham deui.
Mobil sedan KIA ngadius ninggalkeun pasir Ode, pasir pangreureuhan Chang Hyun Sik, pasir pangulinan kuring sakulawarga mun pareng nyaba ka Korea. Enya sakali deui, Chang Hyun Sik, urut kabogoh kuring, sobat jeung lanceuk sabrayna salaki kuring, uana barudak kuring.
Tungtung Seoul, 10 Mei 2005.
Catetan:
- Ucapan salam, sapertos kumaha damang?
- Inuman tradisional Korea anu ngandung alkohol, sapertos arak.
- Sesebutan pikeun ngahargaan, sapertos agan mun ka lalaki, Neng mun ka awewe.
- Neng Rini sering sumping kadieu?
- Poe ieu mah ulah mondok di Hotel, hayu urang kulem di bumi abdi, enjing Park Siwon bakal ngajajapkeun Eneng ka Bandara.
- Barudak hayu urang arindit.
- Urang teh bade angkat ka Indonesia?
- Ema cinta ka Ua?
- Enya ka Bapa ge kacida cintana
- Ema, Ua jeung Bapa sarua bae?
- Tangtu bae, yakin pisan.


text:
Franz Ferdinand
Franz Ferdinand nya éta grup musik asal Skotlandia anu dibentuk di Glasgow, Skotlandia taun 2002[1]. Personilna nya éta Alex Kapranos (vokal jeung gitar), Bob Hardy (bass), Nick McCarthy (gitar, keyboard jeung backing vocal) sarta Paul Thomson (drum, perkusi jeung backing vokal)[1]. [[Chateau jadi markas Franz Ferdinand pikeun latihan[2]. Chateau nya éta gudang kosong anu teu kapaké[2].
Debut pertamana dimuali taun 2004 kalayan judul album FRANZ FERDINAND anu rilis bulan Pébruari di Inggris terus bulan maret di Amerika. single tina ieu album nya éta take me out[1]. Album perdana ieu meunang panglélér, diantarana:Mercury Prize, MTV Awards dina katégori Breakthrough Video Award (Panglélér vidio klip inovatif) jeung Q Awards salaku Best Video pikeun lagu Take Me Out'[1].
Suksés di Album pertama diteruskeun di Album kadua. Alex saparakanca ngarilis albumYOU COULD HAVE IT SO MUCH BETTER di Taun 2005[1][2]. Di taun ieu pisan, Franz ferdinand dilélér jadi Best British Group (grup musik aliran British pangalusna) jeung Best British Rock Act dina ajang Brit Awards[1]. Tanggal 26 Januari 2009, Franz Ferdinand ngarilis album katiluna kalayan judul TONIGHT anu jadi single andalanna nya éta Ulysses[1]. Ieu album pernah aya dina peringkat 2 di UK Chart Album, lian ti éta ieu album geus kajual 31.000 CD dina saminggu tisaprak rilis[1].
Référénsi[édit | sunting sumber]
[bg:ФpaHц ФepдиHaHд (rpyпa)]]


text:
biantara tema paturay tineung smp
Naskah Prosesi Perpisahan ( Paturay Tineung...Diterbitkan pada Wednesday, 27 July 2011 Pukul 17.07
I. PROSESI SENI UPACAR paturay tineung SMPN 2 SUKAMANTRI TAUN PANGAJARAN 2010/2011 DIKAWITAN Narasi Embara kabalarea , bewara kanu araya. Kanca baraya nu pada lengah. Sugri pribumi nu pada linggih
Biantara/pidato Paturay Tineung Dina Ahir TaunDiterbitkan pada Friday, 20 April 2012 Pukul 19.23
Langkung ti payun sim kuring ngahaturkeun nuhun ka pihak panitia anu parantos masihan waktos kanggo sasanggem dina ieu acara. Hapunten anu kasuhun, saupami dina ieu biantara aya pisanggem anu kirang merenah,
Biantara Paturay TineungDiterbitkan pada Sunday, 18 March 2012 Pukul 22.45
biantara paturay tineung. 22.45 Fathandino Rahardiansyah Noments. Assalamualaikum Warahmatullohi Wabarakatuh. Para Hadirin. Syukur Alhamdulillah urang sanggahkeun ka robbul izzati Allah SWT nu maha kawasa anu parantos
Contoh Pidato SundaDiterbitkan pada Wednesday, 21 July 2010 Pukul 0.09
Rupina dinten ieu parantos cunduk kana waktu nu rahayu ,nitih wanci nu mustari jalaran akang sareng teteh kelas salapan parantos tiasa ngarengsekeun diajar di Paguron smp Pasundan Banjar ieu kalayan lulus sareng hasil anu nyugemakeun teu aya deui pibasaeunana , sim kuring sareng . Della : Tolong buatin pidato dg tema menyongsong masuk SMA/SMK soalnya ini buat tugas ujian praktek..thx kirim ke email ku. ------------------. Mangzales :Terima kasih
Paturay Tineung Smp Negeri 1 SumedangDiterbitkan pada Friday, 15 June 2012 Pukul 0.48
Contoh biantara Bahasa Sunda Bismillahirohmanirrohim Assalamualaikum Warohmatullohi Wabarokatuh Langkung tipayun hayu urang nyang Lomba Devile paturay tineung smp Negeri 1 Sumedang. Posted on Jumat
Contoh Biantara (pidato) Paturay Tineung Bahasa Sunda...Diterbitkan pada Sunday, 14 October 2012 Pukul 0.01
biantara paturay tineung I Assalamu'alaikum wr. wb. Puji sinareng sukur kasanggakeun ka Allah Illahi Robbi. Alhamdulillah wasyukurilah, Laillahhailallah, Subhanallah dina danget ieu urang sadaya tiasa riung mungpulung dina raraga
Pidato Perpisahan Bahasa Sunda (paturay Tineung)Diterbitkan pada Thursday, 31 January 2013 Pukul 21.49
Puji sinareng sukur kasanggakeun ka Allah Illahi Robbi. Alhamdulillah wasyukurilah, Laillahhailallah, Subhanallah dina danget ieu urang sadaya tiasa riung mungpulung dina raraga nyakseni acara paturay tineung, wireh
Upacara Adat Sunda Paturay TineungDiterbitkan pada Wednesday, 10 April 2013 Pukul 22.28
Di handap ieu Conto Upacara Adat Sunda paturay tineung pelepasan siswa sareng kenaikan kelas di sakola, SD/MI, smp/MTs, SMA/MA. Narator bubuka : Kum……..asalamualaikum. Sampurasun kanu ngariung. Neda widi kanu linggih.
Cari Iklan:
- Halaman ini diberdayakan oleh Google dan Bing! -


text:
Kumpulan Kata-Kata Lucu dan Gokil Bikin Ngakak Bahasa Sunda – Terbaru 2014
kata kata lucu bahasa sunda terbaru dan paling gokil pada halaman page ini diharapkan bisa menghibur anda semua, bagi anda yang mungkin sedang ingin hiburan menyenangkan yang santai dan mudah banget dilakukan dan kebetulan orang sunda atau orang bukan sunda yang mengerti bahasa sunda anda bisa menyimak dan membaca kata kata lucu bahasa sunda di bawah, mungkin anda sedang banyak waktu luang atau lagi liburan pengern refresh pikiran supaya bangkit tenaga yang segar pikiran yang fresh anda bisa mencoba baca baca hiburan simple praktis yang membuat kita bakalan tersenyum yaitu membaca kata kata lucu bahasa sunda, kebetulan saya sendiri adalah orang sunda jadi menulis halaman ini dan mencari cari resferensi kata lucu sunda yang benar benar lucu sambil tersenyum karena memang sangat lucu sekali
Kata-Kata Lucu dan Gokil Bikin Ngakak Bahasa Sunda Terbaru 2014
Berikut adalah kata kata lucu terbaru versi bahasa sunda :
Kata Lucu Facebooker’s
Ibu2 Facebooker keur paagul2.
Ibu I: “Ka akun abdi mah nu ngirim pesen via inbox téh aya ratusna.”
Ibu II: “Komo basa abdi ultah, nu ngawilujengkeun kana dinding akun abdi nepi ka rabul.”
Si Onah ngahuleng, da euweuh agulkeuneun manéhna mah, tapi milu nyarita ogé,“Puguh akun abdi mah rék dikontrakkeun tapi teu payu2.”
Ibu I & II: “ Naha?”
Onah: “Arembungeun meureun da di jerona ngabugbrug carita bohong wungkul!”
Kata Lucu Basa Sunda Terbaik
Basa Onah ka lemburna (Garut), manéhna kakara nyaho, yén urang lembur gé geus loba nu mopohokeun basa Sunda ku cara ngajak nyarita ku basa Indonésia ka anak2-na, bari campur aduk jeung basa Sunda. Saperti caritaan hiji indung ka anakna, kieu cenah,
“Héy jangan lulumpatan di atas sasak, nanti tiporos!”
Nging téh si budak ceurik diciwit ku lanceukna, ceuk indungna deui,
“Jangan diheureuyan ajah atuh, Ujang!”
Ma Unéh: “Kapan hajat ngawinkeun Nyi MIncreung téh sakeudeung deui, Nyi Onah. Naha geuning can katénjo olah, kuduna mah geus ngamimitian nyieun ulén, opak, ranginang, wajit, kolontong, meuyeum ketan jeung meuyeum cau, nyieun kuéh saroja nanahaon!”
Onah: “Ah nu kitu mah gampang Ma, ieu yeuh abdi mah keur riweuh kénéh nyetatus, ngoméntaran, ngabales koméntar, ngajempolan status batur, jeung ganti poto profil dina Pésbuk!”
Ma Unéh (keuheul): “Heueuh alus, engké téh sémah nu diondang kabéh suguhan nu kitu patut wé sakalian, méh teu olok kéjo!”
Sardung jeung Onah mah mun keur pabaeud-baeud sok silih remove akun Pesbuk, mun geus akur deui silih add deui (berteman deui). Terus we kitu jeung kitu, ceuk Si Kucrit tea mah, “Uyuhan cinggir Si Abah jeung Si Ema teu lecet balas hantem-hanteman dipake pacantel!”
Sardung: “Baheula mah barang nu dianggap anéh téh radio, nepi ka tatangga daratang ka imah nu bogaeun radio, rék milu ngadéngékeun siaranana.”
Onah: “Tuluy torojol TV. Najan harita ngan ukur TV hitam putih, pada ngarogrog ku nu teu barogaeun.”
Sardung: “TV geus teu anéh diganti ku internét. Di mamana boh budak boh kolot ngan OL jeung OL wé.”
Onah: “Mun internét geus teu anéh bakal diganti ku naon nya?”
Sardung: “Sigana mah bakal balik deui ka jaman baheula, boh budak boh kolot bakal ngariung deui hawu bari marubuy sampeu atawa mareuleum opak.”
Jenong: “Ema, teu nanaon mun abi boga kabogoh ka anak band?”
Onah: “Pék baé, asal ulah ka anak maung wé, sieun dikerekeb!”
Sardung: “Pan Abah gé baréto téh kungsi jadi anak band, Jenong!”
Jenong: “Wah…piraku? Naha atuh kakara nyarita ayeuna? Abah bagian nyekel naon? gitar atawa dram?”
Sardung (bari ngabéléhém): “Bagian nyekel Kecrék!”
Kaayaan dina angkutan kota, kadang-kadang sok mancing pipasèaeun. Aya panumpang mayarna kurang, supir tèh sok langsung hahaok. Kitu deui lamun supir ngebut sakarep ingsun, panumpang loba nu ngambek. Tina kaayaan kitu ahirna sok ngahudang napsu pigeluteun. Sanajan kaayaan dina angkutan kota kitu, tapi lamun pamnumpang jeung supir nyaritana makè sisindiran mah moal kungsi ngondang pipasèaeun. Upamana baè aya supir ngebut, panumpang teu kudu ngambek, cukup ku sisindiran.
Melak suplir makè huut,
dibawa ka Cicalèngka,
Ari nyupir ulah ngebut,
kumaha lamun cilaka?
Lantaran panumpang nyaritana makè sisindiran, atuh supir tèh moal kasigeung. Malah langsung ngajawab ku sisindiran deui.
Kacapanon dina jukut,
geus ruksak rèk diomèan.
Ku naon abdi bet ngebut,
apan keur ngudag setoran.
Tuh nya pan aman? Nyarita ku sisindiran mah ngalantarankeun kaayaan dina jero angkot jajauheun kana pigeluteun.
Sabada diterapkeun otonomi daèrah, asa mindeng kajadian dèmonstrasi nya? Teu sirikna ampir unggal poè aya baè anu dèmo tèh. Biasana kaayaan dèmo tèh sok harènghèng. Ngomong pacowong-cowong. Peureup pabuleud-buleud. Antukna sok nimbulkeun napsu nu ngagedur. Rombongan nu dèmo tèh sok terus patelak pisik jeung patugas kaamanan.Hoyong dèmo aman? Cobian geura cocorowokanana nganggo sisindiran. Upama aya rombongan PKL dèmo ka Pa Walikota, pingpinan dèmo dina nepikeun aspirasi tèh cukup makè sisindiran samodèl kieu:
Batu ali ti Cimindi,
Ngajul gedang makè gantar,
Pa Wali tulungan abdi,
Ngiring dagang di trotoar.
Ngabandungan pingpinan nu dèmo nyaritana makè sisindiran, Pa Walikota ogè ngawalerna tèh ku sisindiran deui. Saur Pa Wali:
Ti Cililin ka Sumedang,
surat kabar na karanjang,
Lain Bapa nyarèk dagang,
trotoar mah keur nu leumpang.
Aya ku kayungyun nya mun enya tèh nu dèmonstrasi saperti kitu.
Di tempat nu loba prèman saperti di terminal, pigeluteun tèh mani narampeu. Tapi lamun sarèrèa nyaritana makè sisindiran mah, dijamin pigeluteun tèh moal aya. Saperti aya jalma nu katincak sukuna ku prèman, ari nyaritana ku sisindiran mah ahirna jadi misobat. Apan ceuk èta jalma tèh:
Nginum arak matak weureu,
ditotor tinggal sakeclak
Mata sia henteu neuleu,
suku aing bet katincak.
Sanajan pok-pokanana garihal, tapi ari nepikeunanan makè sisindiran mah asa teu nyentug kana hatè. Apan èta prèman gè ngajawabna tèh kieu:
Saninten buah saninten,
Sukajadi pamoroan,
Hapunten abdi hapunten,
Suku abdi teu panonan.
gimana alias kumaha? Manawi katampi ieu Kata-Kata Lucu dan Gokil Bikin Ngakak Bahasa Sunda – Terbaru 2014 , pasti sangat lucu dan gokil kan? mudah mudahan semua para pembaca bisa terhibur dengan membacanya, kalo belum puas denga kata kata lucu bahasa sunda anda bisa mengunjungi postingan lainnya
halaman lain yang menarik untuk disimak :


text:
Céngék
Cabé rawit nya éta cabé anu buahna leutik tapi rasana lada pisan, buahna warnana héjo nalika ngora kénéh jeung lamun rada kolot warnana jadi beureum. [1] Tutuwwuhan ieu jangkungna 1 – 2.5 méter.[1] Seperti cabé beureum, kembang cabé bentukna jiga terompét leutik jeung umumna warna bodas. [1] Aya tilu jinis cabé rawit nya éta cengek leutik, buahna leutik jeung warna héjo, tuluy cengek domba atawa cengek bodas, buahna anu rada gedé dibanding céngék, warnana bodas lamun ngora kénéh sedengkeun mun geus kolot warnana jadi semu konéng kabodas-bodasan jeung nu terahir nya éta ceplik buahna gedé,héjo nalika ngora kolotna warna beureum euceuy.[1]
Daptar eusi
Kandungan[édit | sunting sumber]
Cabé rawit miboga kandungan kapssaisin, kapsantin, karotenoid, alkaloid, atsiri, resin, minyak menguap, sarta provitamin A jeung vitamin C anu loba dibandingkeun jeruk.[1] Kandungan vitamin A dina cabé leuwih loba tibatan wortel.[1] Loba kandungan zat antioksidan (saperti vitamin C jeung betakaroten), bisa dipaké pikeun nungkulan infertilitas, jeung afrodisiak.[1]
Sajarah[édit | sunting sumber]
Tutuwuhan ieu asalna ti Amérika tropik, resep tumuwuh ditempat nu garing, sarta kapanggih dina jangkungna 0,5-1.250 m dpl.[2] Batangna berbuku-buku atawa bagian luhur bersudut, daun tunggal, bertangkai, lokasi berselingan, bentuk daun buleud endog, tungtungna runcing, pangkal nyempitan, tepi rata, tulanganna menyirip, panjang 5-9,5 cm, rubak 1,5-5,5 cm, boga warna héjo.[2] Kembang kaluar ti kélék daun, mahkota wangun béntang, kembang tunggal atawa 2-3 kembang tempatna padeukeut, boga warna bodas, bodas kehijauan, sakapeung wungu. Buahna buah buni, ajeg, sakapeung merunduk, ngawangun buleud endog, lempeng atawa béngkok, tungtung meruncing, panjang 1-3 cm, rubak 2,5-12 mm, bertangkai panjang, sarta rasana lada.[2] Buah nu ngora boga warna héjo kolot, bodas kahéjoan, atawa bodas, buah anu asak boga warna beureum caang.[2] Sikina loba, buleud gepéng, berdiameter 2-2,5 mm, boga warna konéng kotor.[1] Cabé rawit diwangun ti tilu varietas, nyaéta cengek leutik anu buahna leutik, boga warna héjo, sarta nangtung ajeg dina tangkaina; cengek domba (cengek bodas) anu buahna leuwih badag ti cengek leutik, buahna ngora boga warna bodas, sanggeus kolot jadi oranyeu; sarta ceplik anu buahna badag, sadeui ngora boga warna héjo sarta sanggeus kolot jadi beureum.[2] Buahna dipaké pikeun sayuran, samara masak, acar, sarta asinan.[2] Daun ngora bisa dikukus pikeun lalap.[2]
Khasiat[édit | sunting sumber]
Cabé rawit rasana lada, sipatna panas, asup meridian jantung sarta pankreas.[2] Tutuwuhan ieu miboga khasiat tonik, stimulan kuat pikeun jantung sarta aliran getih, antirematik, ngancurkeun bekuan getih (antikoagulan), ngaronjatkeun napsu dahar (stomakik), perangsang kulit (lamun digosok kana kulit baris ngabalukarkeun rasa panas, dipaké minangka campuran ubar gosok), paluruh hitut (karminatif), paluruh késang (diaforetik), paluruh acay, sarta paluruh kiih (diuretik).[2] Ekstrak buah cabé rawit miboga daya hambat ka tutuwuhan Candida albicans.[2] Daya hambat ekstrak cabé rawit 1 mg/ml saimbang kalayan 6,20 mcg/ml nistatin dina formamid (Tyas Ekowati Prasetyoningsih, FF UNAIR, 1987).[2]


text:
Biantara B Sunda
-
Contoh Pidato Bahasa Sunda Singkat Blog BintangPosted on 30 Aug 2014 | No CommentsBingung membuat pidato dalam bahasa sunda. Berikut ini blog bintang sertakan berbagai contoh pidato singkat yang semuanya menggunakan sunda sebagai bahasa hanyacatatan bagaimana mengidentifikasi suatu masalah? bag 1 TEMUKAN DAN DEFINISIKAN MASALAHNYA! Ketika kita dihadapkan dengan masalah yang sulit, bagaimana seharusnya memulai memecahkannya dengan cara yang efisien contoh makalah pelestarian lingkungan ~ contoh tugas makalah Contoh Tugas Makalah Merupakan Portal Terbaik Seputar Tugas Makalah Pendidikan Indonesia yang Selalu Terbaru kamus basa sunda blogna kang héndry manfaatkeun SUNDA – INDONESIA ( A,B,C,D,E ) A Aang = Kakak Abah = Bapak Abdi (sim) = Saya Abot = Berat Acan = Belum Acuk / Raksukan = Pakaian Adat = Tabiat Adeuk = Akan
Contoh Tugas MakalahPosted on 30 Aug 2014 | No CommentsSEJARAH Sunda sebagai nama kerajaan kiranya baru muncul pada abad ke- 8 sebagai lanjutan atau penerus kerajaan Tarumanegara. Pusat kerajaannya berada disekitar Bogor seragam pramuka terbaru keputusan kwartir nasional Seragam Pramuka Terbaru (Keputusan Kwartir Nasional Gerakan Pramuka Nomor 174 Tahun 2012) kamus sunda indonesia sampurasun wilujeng sumping Mandala Maya (Website) keur sing saha bae nu hayang nyaho kana pangaweruh Ki Sunda, utamana basa, sastra, sajarah, seni-budaya, pangaweruh, adat jeung sajabana definisi tanah longsor penyebab dan cara Latar belakang dibentuknya BPUPKI, Pengurus BPUPKI, tugas BPUPKI; Pidato 17 agustusan dalam bahasa sunda atau biantara; Contoh pidato perpisahan sekolah dalam bahasa
Artikel Acil Kamus Indonesia SundaPosted on 30 Aug 2014 | No CommentsMohon bantuannya kepada yang peduli melestarikan Bahasa Sunda. Mari Belajar Bahasa Sunda bersama-sama. Hayu urang diajar Basa Sunda babarengan. kamus bahasa sundaindo indosunda forum tempat Kamus Bahasa Sunda-Indo & Indo-Sunda - Belajar Bahasa Lain. Kunjungi DISKUSI dan INFORMASI Kamus Bahasa Sunda-Indo & Indo-Sunda
0.07MB - 0.0009 seconds
-


text:
puisi urang sunda anu cawokah
Iezhal_boetoet: Sunda CawokahDiterbitkan pada Tuesday, 7 February 2012 Pukul 20.33
sunda cawokah. Lamun urang kawin. Wincik hiji-hiji. Jimat urang nu dihareup. Reup si Neneng sare. Rangkul sing tarapti. Tinggali rarayna. Naha gening imut. Mutiarana tembong. Bongkokeun lalaunan. Antelkeun si Badud. Dudut Tali kutang “amis tiis: cendol. merek semir: bastol. ubar panon: wortol. wadah cai: botol. amis legit: dodol. lanceuk peuteuy: jengkol. ari ateul: bentol. gobal gabel: pestol. lamun neunggeul: cetol. anu lada: menthol. paranti nyikat: odol.
Contoh Sisindiran (pantun) Bahasa SundaDiterbitkan pada Friday, 30 November 2012 Pukul 19.52
Sehingga sisindiran ini lebih menarik dari pantun biasa,puisi ataupun yang sering kita dengar dengan nama sajak.Sisindiran ini juga mungkin agak . pantun…lucu pikaserieun kadang jorok, tapi resep .. has urang sunda anu cawokah …. barade yeh ……. cawokah…..heheheheheheheheheheh… aya pantun ti kang asep yehh ,,, soloyong kapal udara digantelan lamak sutra …. lamun hoyong teu katara hayu urang mondok di filla ….. kangge anu resep salingkuh
Kumpulan Heureuy Urang SundaDiterbitkan pada Friday, 3 June 2011 Pukul 1.51
+ Tah anu aneh mah ningali barudak urang sunda aya di kota-kota Tatar sunda umur 9 tahun masih aya keneh anu tacan lancar basa Sundana. - Perkawis eta mah sim kuring moal ngomentaran ah.. Tukang Manuk
Kumpulan Sisindiran Sareng Pantun SundaDiterbitkan pada Tuesday, 28 September 2010 Pukul 23.49
Pantun…lucu pikaserieun kadang jorok, tapi resep .. has urang sunda anu cawokah …. barade yeh ……. cawokah…..heheheheheheheheheheh… aya pantun ti kang asep yehh ,,, soloyong kapal udara digantelan lamak
Guntur, Gedag Ku Cai Cacaah Selat Sunda (kumpulan Sajak...Diterbitkan pada Wednesday, 29 December 2010 Pukul 7.55
Ki sunda, Elmuning Basa. Wilujeng sumping dina blog nu teu sampulur ieu anu mentrang dina mayapada kayaning mega tinggurulung dina aampar langit. Blog ieu teh mangrupi curat-coret tambah kesel minangkana mah Guntur, Gedag ku Cai Cacaah Selat sunda (kumpulan sajak nu sakaeling). Ardi M. H. cai tinggorowok cawokah elekesekeng abdi ngabigeu kamana kakasi abdi? ieu merak tingbaranyay. Merak, 2010. Dikarang oleh Ardi Mulyana H., S.Pd.,
Sisindiran, Pantun SundaDiterbitkan pada Thursday, 26 February 2009 Pukul 23.52
Pantun…lucu pikaserieun kadang jorok, tapi resep .. has urang sunda anu cawokah …. barade yeh ……. cawokah…..heheheheheheheheheheh… aya pantun ti kang asep yehh ,,, soloyong kapal udara digantelan lamak
Kumpulan Cerita Lucu Bobodoran Bahasa SundaDiterbitkan pada Wednesday, 17 April 2013 Pukul 20.30
Bagi anda pencinta cerita lucu, terutama yang berasal dari daerah Jawa Barat alias sunda dan sekitarnya, atau yang memahami dan mengerti bahasa sunda, sangatlah bagus buat membaca cerita lucu bobodoran bahasa sunda dibawah ini yang Poztmo kumpulkan dari berbagai sumber, seperti facebook, Leres-leres nembongkeun kulawarga anu harmonis," ceuk saurang satpam di hiji mall nyarita ka Kang Suryana jeung Ceu Ikoh anu leumpang bari pacekel-cekel leungeun.
Lagu Jeung RumpakaDiterbitkan pada Thursday, 26 February 2009 Pukul 22.57
Aya anu winangun sisindiran, puisi, wawangsalan, pupuh jrrd. .. Alusna mah, memang urang sunda resep hal-hal anu cawokah, tapi waktu diterapkeun jadi rumpaka lagu, karasana aya kesan nu vulgar. Naon hal anu
Cari Iklan:
- Halaman ini diberdayakan oleh Google dan Bing! -


text:
conto dongeng sunda fabel jeung caritana
Dongeng Uing: Sakadang Kuya Silihduruk Jeung...Diterbitkan pada Thursday, 31 July 2008 Pukul 18.40
DINA hiji poé Sakadang Kuya ulin ka sisi basisir. Manéhna cicing handapeun tangkal kalapa, katebak ku angin laut. Aya ku nimat. Bakating ku genah, nepi ka nundutan. Keur kitu, teu kanyahoan ti tadina, torojol Sakadang
Dongeng Uing: Sakadang Kuya Jeung Sakadang...Diterbitkan pada Thursday, 31 July 2008 Pukul 18.34
SAKADANG KUYA jeung SAKADANG MONYET MELAK CAU. ANU pundung téh Manusa téa hararak jeung sagala beuki deuih!” caritana éta dua sobat téh geus marelak cau di tanah nu di sisi leuwi téa. Sakadang
Rumah Baca Buku Sunda: Dongeng-dongeng...Diterbitkan pada Tuesday, 2 February 2010 Pukul 7.09
Dicutat sacerewelena tina buku dongeng-dongeng sunda jilid I jeung jilid II beunang M.Saleh,medal taun 1910, iwal ti ejahanana nu dirobah teh. TILU SATO. Ajag ngomong ka bancet : “Naha maneh asoy-asoyan bae, mun
Dongeng (bahasa Sunda)Diterbitkan pada Sunday, 1 June 2014 Pukul 18.29
conto dongeng sato (fabel) : 1) sakadang kuya jeung monyet. 2) peucang nu licik. 3) beurit nu kacida bedegong na. 4) kuya silihduruk jeung maung. 2. dongeng Mite. dongeng tradisional anu carita na make palaku mahluk
Elga_syarah: Dongeng,carpon, Jeung NoveDiterbitkan pada Tuesday, 17 January 2012 Pukul 15.18
A. fabel. fabel, nyaet dongeng anu nyaritakeun sato bisa ngomong bisa lumampah cara jelema malah make aya rajana sagala. Contona dongeng fabel : Sakadang Peucang, Kuya jeung Monyet, Si Utun jeung si Uca, Peucang jeung Tutut, Jst. b. Legenda (sasakala) conto dongeng mitos/mite : Nyi Roro Kidul, Kuntilanak, Nyi Pohaci Sangiang Sri Dangdayang Tresmawati, Lutung Kasarung, Pusaka Ratu Teluh, Munjung, jeung Burak Siluman. d. Parabel. Parabel
Myfiles: Bahasa SundaDiterbitkan pada Saturday, 9 January 2010 Pukul 16.32
Ari nyebarna tatalepa sacara lisan. Bareto mah ngadongeng atawa mangdongengkeun teh jadi tradisi urang sunda. B) CIRI-CIRI dongeng 1. ngagunakeun alur nu sederhana 2. carita na singket jeung gerak cepat 3. karakter tokoh teu 5. aya pesan dina caritana 6. langsung 7. carita nu diangkat teh teu asup akal. C) JENIS dongeng TINA BASA sunda 1. Parabel 2. fabel 3. Legende 4. Sage 5. mite. D) PERBEDAAN JENIS-JENIS dongeng 1. Parabel:
Dongeng: Wangenan Jeung PapasinganDiterbitkan pada Friday, 19 October 2012 Pukul 14.29
Dongéng téh mangrupa gambaran dunya ciciptan atawa imajinasi hiji pangarang ngeunaan hiji kajadian nu diwujudkeun dina wangun carita, nu tumurun jeung sumebar ti hiji generasi ka generasi séjénna. Dongéng bisa Di antarana: Dongéng Sasatoan (Fable); Dongéng Jalma Biasa (Parable); Dongéng Sasakala (Legend); Dongéng Gaib (Mytos, Myte, Myth); Dongéng Babad (Sage, Semi-Historical Tale); Dongéng Perang jeung Kapahlawanan (Épic, Épos); jsb.
Kumpulan Dongeng Basa Sunda: Gagak Jadi HideungDiterbitkan pada Monday, 3 March 2003 Pukul 22.41
Palakuna : Gagak jeung Oray Sanca - Watek palakuna : Gagak = Badeur, sok daek nyopet, te bisa digenggereuhkeun. Oray Sanca = Getol, daek usaha, rajin. - Tempat/latar : caritana jaman baheula di hiji balong nu loba
Cari Iklan:
- Halaman ini diberdayakan oleh Google dan Bing! -


text:
Prasasti Ciaruteun
Prasasti Ciaruteun atawa prasasti Ciampéa nyaéta prasasti nu kapanggih di sisi walungan Ciaruteun, deukeut muara walungan Cisadané Bogor. Prasasti kasebut mangrupakeun titilar karajaan Tarumanagara.
Daptar eusi
Perenah[édit | sunting sumber]
Prasasti Ciaruteun perenahna di désa Ciaruteun Hilir, kacamatan Cibungbulang, Kabupatén Bogor persisna dina koordinat 0°7’2,76” BB (ti Jakarta) sarta 6°38’09”.
Tempat kapanggihna ieu prasasti mangrupa pasir datar nu kacapit ku tilu walungan: Cisadané, Cianten jeung Ciaruteun. Nepi ka abad ka-19, tempat ieu masih dilaporkeun salaku Pasir Muara, nu kaasup tanah swasta Ciampéa ( kiwari kaasup wilayah Kacamatan Cibungbulang).
Numutkeun Pustaka Rajya-rajya i Bhumi Nusantara parwa 2, sarga 3, kaca 161 kasebutkeun yén Tarumanagara téh boga rajamandala (bawahan) nu ngaranna "Pasir Muhara".
Panimuan[édit | sunting sumber]
Prasasti Ciaruteun dilaporkeun ku pupuhu Bataaviasch Genootschap van Kunsten en Weten-schappen (ayeuna Musieum Nasional) dina taun 1863. Alatan caah gedé dina taun 1893, prasasti ieu pindah tempat sawatara méter ka hilirkeun sarta bagian batu anu aya tulisan jadi tibalik ka handap. Saterusna dina taun 1903 prasasti ieu dipindahkeun ka tempat asalna. Dina taun 1981 Direktorat Perlindungan dan Pembinaan Peninggalan Sejarah dan Purbakala Departemen Pendidikan dan Kebudayaan ngangkat sarta mindahkeun prasasti ieu ambéh henteu keséréd deui ku caah.
Rupa Bahan[édit | sunting sumber]
Prasasti Ciaruteun dijieun tina batu alam.
Eusi[édit | sunting sumber]
Prasasti Ciaruteun ditulis maké aksara Pallawa anu disusun dina wangun siloka basa Sansakerta kalawan métrum Anustubh anu ngawengku tilu jajar sarta dina bagian handap tulisanana aya pahatan gambar beuti sarta sulur-suluran (pilin), sapasang tapak suku sarta lancah.
Teks:
- "vikkranta syavani pateh shrimatah purnavarmanah tarumanagarendrasya vishnoriva padadvayam"
Hartina numutkeun Vogel:
- "Dua tapak suku nu siga tapak suku Wisnu ieu kagungan raja dunya nu gagah perkosa nu kawentar Purnawarman nu ngawasa Tarumanagara."
Prasasti Ciaruteun mibanda gambar "pandatala" (tapak suku) nu nunjukkeun tanda kakawasaan (Purnawarman, 395-434 M) nu mingpin Tarumanagara.
Tempo ogé[édit | sunting sumber]
- Tarumanagara
- Basa Sansekerta
- Aksara Pallawa
- Basa Sunda
- Aksara Sunda
- Basa Jawa
- Aksara Jawa
- Basa Malayu
- Aksara Malayu
- Basa Portugis
Tumbu kaluar[édit | sunting sumber]
Rujukan[édit | sunting sumber]
- Richadiana Kartakusuma (1991), Anekaragam Bahasa Prasastidi Jawa Barat Pada Abad Ke-5 Masehi sampai Ke-16 Masehi: Suatu Kajian Tentang Munculnya Bahasa Sunda. Tesis (nu diajengkeun salaku sarat pikeun meunangkeun gelar Magister dina widang Arkeologi). Fakultas Pasca Sarjana Universitas Indonesia.
- Saléh Danasasmita. 1983. Sejarah Bogor (Bagian I). PEMDA DT II Bogor, Bogor.
- H.P.Hoepermans “Hindoe-Oudheden va Java (1864)” ROD 1913:75
- J.F.G.Brumund “Bijdragen tot de kennis va het Hindoeisme op Java” VBG.XXXIII 1868:64
- A.B.Cohen Stuart “Heilige Voetsporen op Java” BKI 3(X) ogé dina basa Inggris nu judulna: “Sacred Footprints in Java” Indian AntiQuary IV. 1875:355-dst
- D.van Hinloopen Labberton “Ueber di Bedeutung der Spinne in der Indischen Literatuur” Zeitschrift der Deutschen Morgenlandischen Geselschaft. 66. 1912:601
- H. Kern “Over de sanskrit-Opschrifte n van Jambu (Batavia) (± 450 A.D), Verspreide Geschriften VII. 1917:4-5.
- J.Ph.Vogel “the Earliest Sanskrit Inscription of Java” POD. I. l925:21-24. Plate 28-29
- N.J.Krom “Inventaris der Hindoe-oudheden” ROD. 1914, l915:30 (dina jero katerangan atawa cutatan nomer 61)
- R.M.Ng.Poerbatjaraka, Riwayat indonesia I l952:12
- L.Ch.Damais “Les Ecritures d’Origine Indienne en Indonesie et dans le Sud-Est AsiatiQue Continental” BSEI. XXX(4). L955:365-382. Hususna prasasti Ciaruteun.
- Bambang Soemadio (et.al. editor) Sejarah Nasional Indonesia II, Jaman Kuna. Jakarta: Departemen Pendidikan dan Kebudayaan l975:39-40; l984:40


text:
Sél (biologi)
Sél ngarupakeun unit struktural jeung fungsional sadaya organisme hirup. Sababaraha organisme, kayaning baktéri, unisélular, ngan diwangun ku sél nunggal. Organisme séjén, kayaning manusa, kaasup multisélular, (manusa mibanda kira 100 triliun sél). Tiori sél, munggaran dikembangkeun abad ka-19, ngunikeun yén sadaya organisme diwangun ku hiji atawa leuwih sél; sadaya sél datangna ti sél nu saméméhna geus aya; sadaya fungsi vital hiji organisme lumangsung jeroeun sél sarta yén sél ngandung informasi turunan nu dipikabutuh pikeun ngatur fungsi sél sarta pikeun neruskeun informasi ka sél wedalan salajengna.
Kecap sél asalna tina basa Latin cella, rohangan leutik. Ngaran ieu dipilih ku Robert Hooke sabab anjeunna nempo kamiripan antara sél gabus jeung rohangan leutik.
Daptar eusi
- 1 Ihtisar
- 2 Komponén sél
- 3 Anatomi sél
- 4 Fungsi sél
- 5 Sasakala sél
- 6 Sajarah
- 7 Jejer nu patali
- 8 Rujukan
Ihtisar[édit | sunting sumber]
Pasipatan sél[édit | sunting sumber]
Unggal sél mangrupakeun éntitas nu mulasara diri: bisa ngasupkeun gizi, ngarobah gizi jadi énergi, migawé pungsi husus, sarta baranahan sakumaha perluna. Unggal sél neundeun paréntah-paréntah sorangan pikeun migawé tiap kagiatan-kagiatanana.
Sadaya sél mibanda sababaraha kabisa:
- Réproduksi ku pembelahan sél.
- Métabolisme, kaasup ngasupkeun bahan kasar, ngawangun komponén sél, "nyiptakeun" énergi, sarta ngaluarkeun produk sampingan. Lumangsungna fungsi sél gumantung kana kabisana pikeun nyerep jeung migunakeun énergi kimia nu diteundeun dina molekul organik. Énergi ieu diturunkeun tina jalur métabolik.
- Biosintésis protéin, mesin sél kayaning énzim. Sawatara sél mamalia ngandung nepi ka 10.000 rupa protéin.
- Némbal kana stimuli internal atawa éxternal kayaning parobahan temperatur, pH, atawa kadar gizi.
- Patali marga vésikel.
Tipe sél[édit | sunting sumber]
Hiji cara pikeun ngagolongkeun sél, nyaéta naha maranéhna hirup nyorangan atawa ngagorombol. Aya rupa-rupa organisme, ti mimiti sél tunggal (disebut organisme unisélular) nu hirup sacara mandiri atawa ngabentuk koloni jeung sél lianna, nepi ka bentuk multisélulér nu masing-masing sélna babagi pancén sahingga teu bisa hirup sosoranganan. Awak multisélulér manusa ngandung kira 220 tipeu sél jeung jaringan.
Sél bisa digolongkeun kana dua kategori dumasar struktur internalna:
- sél prokariot nu strukturna basajan; aya dina organisme sél tunggal. Dina sistim tilu domain klasifikasi ilmiah, sél prokariot aya dina domain Archaea jeung Eubacteria.
- sél eukariot nu mibanda organél katut mémbranna masing-masing; organisme eukariot sél tunggal téh rupa-rupa, tapi nu ngabentuk koloni jeung multisélulér gé aya (kingdom multisélulér di antarana Animalia, Plantae, jeung Fungi nu sakabéhna eukariot).
Komponén sél[édit | sunting sumber]
Sadaya sél boh prokariot atawa eukariot mibanda mémbran, nu ngabungkus sél, misahkeun interiorna tina lingkungan sabudeureunana, sacara ketat ngontrol naon nu asup jeung kaluar sarta mulasara poténsi listrik sél. Di jero mémbran aya sitoplasma (zat nu ngeusian ampir sakabéh eusi sél) nu asin. Sadaya sél mibanda DNA, bahan wawarisan gén, jeung RNA, nu ngandung informasi nu dipikabutuh pikeun ngéxprésikeun rupa-rupa protéin kayaning énzim, mesin utama sél. Sajeroeun sél dina rupa-rupa wanci aya rupa-rupa biomolekul séjén. Artikel ieu bakal ngabahas sacara ringkes komponén-komponén utama ieu lajeng diteraskeun ku dadaran ringkes pungsina.
Mémbran sél - jakét panyalindung sél[édit | sunting sumber]
Artikel utama: mémbran sél
Wates luar sél eukariot disebut mémbran plasma, sedengkeun di prokariot ilahar disebut mémbran sél. Mémbran ieu pikeun misahkeun sarta panyalindungan pikeun sél ti lingkungan sabudeureunana, diwangun utamana tina lapis ganda lipid (molekul sarupa lemak) jeung protéin. Nu narapel na éta mémbran nyaéta rupa-rupa molekul nu meta salaku torowongan jeung kompa, nu mindahkeun molekul-molekul ka jeung ti sél.
Sitoskeleton - rorongkong sél[édit | sunting sumber]
Artikel utama: Sitoskeleton
Sitoskeleton nyaéta komponén sél nu penting, pajeulit, sakaligus dinamis, nu meta pikeun nyusun/ngatur sarta mertahankeun bentuk sél; nyangsangkeun organél dina tempat samistina; mantuan nalika éndositosis, ngasupkeun bahan luar ku sél; sarta mindahkeun bagian-bagian sél dina prosés tumuwuh jeung motiliti. Aya loba pisan protéin nu patali jeung sitoskeleton, nu masing-masing ngatur struktur sél ku ngarahkeun, ngagulungkeun, sarta nyambungkeun filamén.
Sitoplasma - rohangan jero sél[édit | sunting sumber]
Artikel utama: Sitoplasma
Jeroeun sél aya rohangan badag nu dieusi cairan nu disebut sitoplasma, kadang disebut sitosol. Na prokariot, rohangan ieu rélatif teu kabagi-bagi. Na eukariot, sitosol mangrupa "sop" tempat pagalona sagala organél. It is also the home of the cytoskeleton. The cytosol contains dissolved nutrients, helps break down waste products, and moves material around the cell through a process called cytoplasmic streaming. The nucleus often flows with the cytoplasm changing its shape as it moves. The cytoplasm also contains many salts and is an excellent conductor of electricity, creating the perfect environment for the mechanics of the cell. The function of the cytoplasm, and the organelles which reside in it, are critical for a cell's survival.
Bahan genetik[édit | sunting sumber]
Aya dua rupa bahan genetik: asam déoxiribonukléat (DNA) jeung asam ribonukléat (RNA). Organisme lolobana diwangun tina DNA, tapi aya sababaraha virus nu mibanda RNA salaku bahan genetikna. Informasi biologis nu dikandung ku organisme disandikeun dina runtuyan DNA atawa RNAna.
Bahan genetik prokariot diatur dina struktur sirkular basajan nu aya na sitoplasma. Bahan genetik eukariot leuwih pajeulit sarta dibagi kana unit diskrét nu disebut gén. Bahan genetik manusa dijieun tina dua komponén béda: génom inti jeung génom mitokondria. Génom inti kabagi kana 24 molekul DNA liniér, nu masing-masing dikandung dina kromosom nu béda. Génom mitokondria nyaéta molekul DNA sirkular nu misah ti DNA inti. Najan génom mitokondria leutik pisan, tapi nyandi sababaraha protéin nu penting pisan.
Organél[édit | sunting sumber]
Artikel utama: Organél
Awak manusa ngandung pirang-pirang organ, kayaning jantung, burih, ginjal, nu masing-masing ngajalankeun pungsi nu béda. Sél ogé mibanda sakumpulan "organ leutik" nu disebut organél, nu diluyukeun atawa dihususkeun mibanda hiji atawa leuwih pungsi penting. Organél ngan aya na eukariot jeung salawasna dikuriling ku mémbran panyalindung.
- 'Inti sél - puseur sél: Inti sél is the most conspicuous organelle found in a eukaryotic cell. It houses the cell's chromosomes and is the place where almost all DNA replication and RNA synthesis occur. The nucleus is spheroid in shape and separated from the cytoplasm by a membrane called the nuclear envelope. The nuclear envelope isolates and protects a cell's DNA from various molecules that could accidentally damage its structure or interfere with its processing. During processing, DNA is transcribed, or synthesized, into a special RNA, called mRNA. This mRNA is then transported out of the nucleus, where it is translated into a specific protein molecule. In prokaryotes, DNA processing takes place in the cytoplasm.
- Ribosom - mesin produksi protéin: Ribosom nyaéta organél leutik sarta mundel dina sél nu boga fungsi minangka tempat sintésis protéin. Ribosom berdiaméter kira-kira 20 nm sarta diwangun luhur 65% RNA ribosom (rRNA) sarta 35% protéin ribosom (disebut Ribonukleoprotein atawa RNP). Organel ieu menarjamahkeun mRNA pikeun nyieun rantai polipéptida (nyaéta protéin) ngagunakeun asam amino anu dibawa ku tRNA dina prosés translasi. Di jero sél, ribosom tersuspénsi di jero sitosol atawa terikat dina rétikulum éndoplasma garihal, atawa dina mémbran inti sél.
- Mitokondria jeung kloroplas - generator: Mitokondria nyaéta hiji organél nu aya na sél kalolobaan eukariot. Mitokondria kadang didadarkeun salaku "pembangkit listrik sélular" sabab tujuan utamana pikeun ngarancang wangun adénosin trifosfat, nu dipikabutuh salaku sumber énergi.
- Rétikulum éndoplasma jeung awak Golgi - ménéjer makromolekul:: The endoplasmic reticulum (ER) is the transport network for molecules targeted for certain modifications and specific destinations, as compared to molecules that will float freely in the cytoplasm. The ER has two forms: the rough ER and the smooth ER. The rough ER is labeled as such because it has ribosomes adhering to its outer surface, whereas the smooth ER does not. Translation of the mRNA for those proteins that will either stay in the ER or be exported (moved out of the cell) occurs at the ribosomes attached to the rough ER. The smooth ER serves as the recipient for those proteins synthesized in the rough ER. Proteins to be exported are passed to the Golgi apparatus, sometimes called a Golgi body or Golgi complex, for further processing, packaging, and transport to a variety of other cellular locations.
- Lisosom jeung peroxisom - the cellular digestive system: Lysosomes and peroxisomes are often referred to as the garbage disposal system of a cell. Both organelles are somewhat spherical, bound by a single membrane, and rich in digestive enzymes, naturally occurring proteins that speed up biochemical processes. For example, lysosomes can contain more than three dozen enzymes for degrading proteins, nucleic acids, and certain sugars called polysaccharides. Here we can see the importance behind compartmentalization of the eukaryotic cell. The cell could not house such destructive enzymes if they were not contained in a membrane-bound system.
Anatomi sél[édit | sunting sumber]
Sél prokariot[édit | sunting sumber]
Prokariot dibédakeun ti eukariot dumasar susunan intina, hususna ku teu ayana mémbran inti. Prokariot ogé teu boga organél-organél nu has sél eukariot. Fungsi organélna lolobana, kayaning mitokondria, kloroplas, jeung awak Golgi, diwengku ku mémbran plasma prokariot. Svl prokariot mibanda tilu wewengkon arsitéktural: appendages called flagella and pili—proteins attached to the cell surface; a cell envelope consisting of a capsule, a cell wall, and a plasma membrane; and a cytoplasmic region that contains the cell genome (DNA) and ribosomes and various sorts of inclusions. Other differences include:
- The cytoplasm of prokaryotes (the liquid which makes up most of the cell volume) is diffuse and granular due to ribosomes (protein factories) floating in the cell.
- The plasma membrane (a phospholipid bilayer) separates the interior of the cell from its environment and serves as a filter and communications beacon.
- Most prokaryotes have a cell wall (some exceptions are Mycoplasma (a bacterium) and Thermoplasma (an archaeon)). It consists of peptidoglycan in bacteria, and acts as an additional barrier against exterior forces. It also prevents the cell from "exploding" from osmotic pressure against a hypotonic environment.
- A prokaryotic chromosome is usually a circular molecule (an exception is that of the bacterium Borrelia burgdorferi, which causes Lyme disease). Even without a real nucleus, the DNA is somehow condensed in a nucleoid. Prokaryotes can carry extrachromosomal DNA elements called plasmids, which are usually circular. Plasmids can carry additional functions, such as antibiotic resistance.
- Some prokaryotes have flagella which enable them to move actively instead of passively drifting.
Sél eukariot[édit | sunting sumber]
Sél eukariot ukuranana kurang leuwih sapuluh kalieun sél prokariot sarta eusina bisa nepi ka 1000 kalieunana. Bébéda utama antara prokariot jeung eukariot nyaéta sél eukariot mah ngandung kompartemén nu napel na mémbran tempat lumangsungna kagiatan métabolik husus. Utamana inti, a membrane-delineated compartment that houses the eukaryotic cell’s DNA. It is this nucleus that gives the eukaryote—literally, true nucleus—its name. Eukaryotic organisms also have other specialized structures, performing dedicated functions, the aforementioned organelles.. Other differences include:
- The cytoplasm of eukaryotes does not appear as granular as that of prokaryotes, since an important part of the ribosomes are bound to the endoplasmic reticulum.
- The plasma membrane resembles that of prokaryotes in function, with minor differences in the setup. Cell walls may or may not be present.
- The eukaryotic DNA is organized in one or more linear molecules, called chromosomes, which are highly condensed (e.g. folded around histones). All chromosomal DNA is stored in the cell nucleus, separated from the cytoplasm by a membrane. Some eukaryotic organelles can contain some DNA.
- Eukaryotes can become mobile using cilia or flagella. The flagella are more complex than those of prokaryotes.
Fungsi sél[édit | sunting sumber]
Pertumbuhan jeung métabolisme sél[édit | sunting sumber]
Artikel utama: Pertumbuhan sél, Métabolisme sél
Between successive cell divisions cells grow through the functioning of cellular metabolism. Cell metabolism is the process by which individual cells process nutrient molecules. Metabolism has two distinct divisions; catabolism, in which the cell breaks down complex molecules to produce energy and reducing power, and anabolism, where the cell uses energy and reducing power to construct complex molecules and perform other biological functions. Complex sugars consumed by the organism can be broken down into a less chemically complex sugar molecule called glucose. Once inside the cell, glucose is broken down to make adenosine triphosphate (ATP), a form of energy, via two different pathways.
The first pathway, glycolysis, requires no oxygen and is referred to as anaerobic metabolism. Each reaction is designed to produce some hydrogen ions that can then be used to make energy packets (ATP). In prokaryotes, glycolysis is the only method used for converting energy. The second pathway, called the Kreb's cycle, or citric acid cycle, occurs inside the mitochondria and is capable of generating enough ATP to run all the cell functions.
Nyieun sél anyar[édit | sunting sumber]
Main article: Cell division
Cell division involves a single cell (called a mother cell) dividing into two daughter cells. This leads to growth in multicellular organisms (the growth of tissue) and to procreation (vegetative reproduction) in unicellular organisms. Prokaryotic cells divide by binary fission. Eukaryotic cells usually undergo a process of nuclear division, called mitosis, followed by division of the cell, called cytokinesis. A diploid cell may also undergo meiosis to produce haploid cells, usually four. Haploid cells serve as gametes in multicellular organisms, fusing to form new diploid cells. DNA replication, or the process of duplicating a cell's genome, is required every time a cell divides. Replication, like all cellular activities, requires specialized proteins for carrying out the job.
Sintésis protéin[édit | sunting sumber]
Artikel utama: Biosintésis protéin
Sintésis protéin nyaéta prosés nalika sél ngawangun protéin. Transkripsi DNA nujul ka sintésis molekul RNA utusan (Ing. messenger RNA, mRNA) tina citakan DNA. Prosés ieu mirip pisan jeung réplikasi DNA. Sanggeus mRNA dijieun, molekul protéin anyar mitembeyan disintésis ngaliwatan prosés translasi.
Mesin sélular nu boga tanggung jawab dina sintésis protéin nyaéta ribosom, nu diwangun ku RNA struktural jeung kira 80 rupa protéin. Nalika ribosom tepung jeung mRNA, mangka prosés translasi mRNA jadi protéin dimimitian. Ribosom nampa a new transfer RNA, or tRNA—the adaptor molecule that acts as a translator between mRNA and protein—bearing an amino acid, the building block of the protein. Another site binds the tRNA that becomes attached to the growing chain of amino acids, forming the a polypeptide chain that will eventually be processed to become a protein.
Sasakala sél[édit | sunting sumber]
Sasakala sél nu patali pisan jeung sasakala hirup, kungsi jadi salasahiji hambalan pangpentingna dina évolusi hirup. Lahirna sél nandaan jalan ti kimia prébiotik ka kahirupan biologis.
Sasakala sél munggaran[édit | sunting sumber]
Mun hirup disawang tina jihat réplikator, nyaéta molekul DNA dina organisme, sél nyumponan dua kaayaan fundaméntal: pangjaga ti lingkungan luar sarta ngawadahan aktivitas biologis. The former condition is needed to maintain the fragile DNA chains stable in a varying and sometimes aggressive environment, and may have been the main reason for which cells evolved. The latter is fundamental for the evolution of biological complexity. If freely-floating DNA molecules that code for enzymes that are not enclosed into cells, the enzymes that advantage a given DNA molecule (for example, by producing nucleotides) will automatically advantage the neighbouring DNA molecules. This might be viewed as "parasitism by default". Therefore the selection pressure on DNA molecules will be much lower, since there is not a definitive advantage for the "lucky" DNA molecule that produces the better enzyme over the others: all molecules in a given neighbourhood are almost equally advantaged.
If all the DNA molecule is enclosed in a cell, then the enzymes coded from the molecule will be kept close to the DNA molecule itself. The DNA molecule will directly enjoy the benefits of the enzymes it codes, and not of others. This means other DNA molecules won't benefit from a positive mutation in a neighbouring molecule: this means that positive mutations give immediate and selective advantage to the replicator bearing it, and not on others. This is thought to have been the one of the main driving force of evolution of life as we know it. (Note. This is more a metaphor given for simplicity than complete accuracy, since the earliest molecules of life, probably up to the stage of cellular life, were most likely RNA molecules, acting both as replicators and enzymes: see RNA world hypothesis . But the core of the reasoning is the same.)
Biochemically, cell-like spheroids formed by proteinoids are observed by heating amino acids with phosphoric acid as a catalyst. They bear much of the basic features provided by cell membranes. Proteinoid-based protocells enclosing RNA molecules could (but not necessarily should) have been the first cellular life forms on Earth.
Sasakala sél eukariot[édit | sunting sumber]
Évolusi sél eukariot sigana ngaliwatan prosés simbiosis sél-sél prokariot. It is almost certain that DNA-bearing organelles like the mitochondria and the chloroplasts are what remains of ancient symbiotic oxygen-breathing bacteria and cyanobacteria, respectively, where the rest of the cell seems to be derived from an ancestral archaean prokaryote cell. There is still considerable debate on if organelles like the hydrogenosome predated the origin of mitochondria, or viceversa : see the hydrogen hypothesis for the origin of eukaryotic cells.
Sajarah[édit | sunting sumber]
- 1632-1723: Antony van Leeuwenhoek kalawan otodidak nyieun lénsa jeung mikroskop, sarta ngagambar protozoa, kayaning Vorticella tina cihujan jeung baktéri tina bahamna sorangan.
- 1665 : Robert Hooke manggih sél dina cork, lajeng dina jaringan tutuwuhan migunakeun mikroskop.
-
- ...I could exceedingly plainly perceive it to be all perforated and porous, much like a Honeycomb...these pores or cells, were not very deep, but consisted of a great many little boxes... – Hooke describing his observations on a thin slice of cork.
- 1839 : Theodor Schwann jeung Matthias Jakob Schleiden nu ngabuktikeun prinsip yén tutuwuhan jeung sato diwangun ku sél-sél, jinek yén sél mangrupakeun unit struktur jeung tumuwuh nu ilahar, salajengna ngedalkeun Tiori sél.
- Kapercayaan yén bentuk kahirupan bisa lumangsung sacara ngadadak kitu baé (spontan, generatio spontanea) dibantah ku Louis Pasteur (1822-1895).
- Rudolph Virchow nyebutkeun yén sél salawasna borojol tina pameulahan sél (omnis cellula ex cellula).
- 1931: Ernst Ruska nyieun mikroskop transmisi éléktron di Universitas Berlin. Taun 1935 anjeunna geus nyieun mikroskop éléktron nu résolusina dua kalieun mikroskop cahaya, revealing previously unresolvable organelles.
- 1953: Watson jeung Crick munggaran ngawawarkeun struktur hélix ganda DNA (Pébruari 28).
- 1981: Lynn Margulis medalkeun Symbiosis in Cell Evolution nu ngadadarkeun tiori éndosimbiosis.
Jejer nu patali[édit | sunting sumber]
- Biologi
- Biologi sél
- Cariologi, nyaéta ulikan ngeunaan inti sél.
- Eukariot
- Kultur sél
- Sél fungi
- Sél manusa
- Sél prokariot
- Sél sato
- Sél tutuwuhan
- Sitotoxisiti
- Syncytium
- Tipe sél
Rujukan[édit | sunting sumber]
Sumber[édit | sunting sumber]
- Artikel ieu ngandung bahan-bahan ti Science Primer nu medal ti NCBI, nu, salaku publikasi pamaréntah AS, aya dina domain publik (1).
Tumbu kaluar[édit | sunting sumber]


text:
Anatomi
Anatomi (tina basa Yunani anatome, tina ana-temnein, nyiksik), ngarupakeun cabang biologi nu ngurus struktur jeung organisasi mahluk hirup; sahingga aya anatomi sato (zootomi) jeung anatomi tangkal (fitonomi). Cabang utama anatomi nyaéta anatomi komparatif jeung anatomi manusa.
Anatomi sato bisa ngawengku ulikan struktur sato-sato nu béda mun disebut anatomi komparatif atawa morfologi sato. Mun diwates ukur hiji sato, disebutna anatomi husus.
Tina jihat mangpaat, ulikan ngeunaan manusa ngarupakeun bagéan nu pangpentingna dina anatomi husus, sarta anatomi manusa ieu bisa ditilik tina jihat nu béda-béda ogé. Tina jihat médis, ieu ngawengku pangaweruh ngeunaan wujud sabenerna, posisi, ukuran, jeung hubungan antara rupa-rupa struktur awak manusa dina kasehatan. Sarta pikeun ulikan ieu kaluar istilah anatomi deskriptif atawa topografis, najan mindeng oge disebut salaku antropotomi.
Sangkan meunangkeun pangaweruh nu tepat sacara rinci awak manusa, butuh waktu panenget mangtaun-taun nu pinuh kasabaran nu ngan bisa dipigawé ku saeutik jalma. So intricate is man's body that only a small number of professional human anatomists are complete masters of all its details, and most of them specialize on certain parts, such as the brain, viscera, &c.; contenting themselves with a good working knowledge of the rest. Topographical anatomy must be learned by each person for himself by the repeated dissection and inspection of the dead human body. It is no more a science than a pilot's knowledge is, and, like that knowledge, must be exact and available in moments of emergency.
Tina jihat morfologis, anatomi manusa ngarupakeun ulikan nu ilmiah tur matak pogot, sabab tujuanna nu hayang nyingkabkeun sasakala struktur tangtungan jelema, and needing a knowledge of the allied sciences of émbriologi or developmental biology, filogeni, and histologi.
- Sistim-sistim na awak (manusa):
- Organ na awak (manusa):
- Tulang na rorongkong manusa:
- Kalenjar na awak (manusa):
- Tissues in the (human) body:
- Bagéan luar awak (manusa) nu katempo:
- Istilah anatomik séjén (teu digolongkeun):
Artikel nu patali[édit | sunting sumber]
- Sajarah anatomi
- Organ (anatomi)
- Superficial anatomy
- List of human anatomical features
- zootomical terms for location.
- Daptar jejer anatomis


text: 1Sanggeus eta, breh aya malaikat sejen, turun ti sawarga; ieu malaikat teh, gagah perkosa. Cahaya kamulyaanana, sumirat ka sajagat buana. 2Tuluy eta malaikat cumeluk handaruan: “Geus rugrug! Babul nu sohor teh geus rugrug! Geus jadi panonoban setan-setan, tempat nyilib roh-roh najis, tempat kumbuh manuk-manuk nu gareuleuh piijideun. 3Sabab geus nyekok bangsa-bangsa ku anggur kamasiatanana anu pohara ngaruksakna. Raja-raja di saalam dunya geus marilu lacur ka dinya. Napsuna nu taya kaseubeuhanana geus ngabeungharkeun ka parasudagar!” 4Geus kitu, aya deui sora sejen anu datangna ti sawarga: “He umat Kami, geura kaluar ti dinya, ulah kabaud kana dosana, bisi kabawa cilaka. 5Sabab dosana geus sundul ka sawarga, kajahatanana hamo diantep ku Allah. 6Geura bales sakumaha kalakuanana ka maraneh. Bales dua kalieun. Eusian lumurna ku anggur anu kerasna dua kalieun ti anggur anu ku eta arek dicekokkeun ka maraneh. 7Siksa sarta nalangsakeun, satimpal jeung kamulyaan kasenanganana tadina. Sabab ceuk pangrasana: ‘Tenjo ieu aing ratu! Aing lain randa. Aing moal pernah nyaho disusah!’ 8Ku sabab eta, balaina geus nuturkeun, wawalesna rek disapoekeun, diragragan panyakit, kalaraan jeung kalaparan. Dirina ge bakal diduruk, dihakan seuneu; nandakeun yen Pangeran, Allah, — anu mutus perkarana — Mahaperkosa!” 9Raja-raja sabuana, anu geus kapincut ku dayaning napsuna eta awewe nepi ka lacur jeung manehna, baris midangdam aluk-alukan, nyeungceurikan kota anu eukeur ngabulak-bulak ku seuneu, haseupna pating peledug. 10Maranehna narenjokeun ti kaanggangan sabab gimir ku eta balai. Aromongna: “Nya pohara! Babul nu sohor nu tohaga! Ngan ukur sajam, andika tumpes sapisan!” 11Parasudagar sadunya kabeh marilu ngaheruk, lantaran moal bisa dagang deui jeung manehna. 12Barang-barang dagangan nu aya di dinya geus hamo aya nu meuli deui: emas, perak, inten, mutiara, lawon lenen, lawon wungu, sutra, sakelat, barang-barang tina kai, tina gading, tina kayu kelas satu, tina parunggu, tina beusi, tina marmer, 13kayu manis, bungbu-bungbu, seuseungitan, menyan, emur, anggur, minyak, tipung, gandum, sapi, domba, kuda, kareta, budak-budak beulian, malah nyawa manusa pisan. 14Ceuk eta parasudagar: “Barang-barang kahasilan anu dipicangcam ku anjeun, ayeuna kabeh geus musna. Nu aralus nu arendah sarta sakitu lobana, ayeuna kabeh geus sirna, hamo kapimilik deui!” 15Ari sudagar-sudagar anu geus baleunghar ku bati dagang jeung eta kota, ukur nareuteup ti kajauhan; lantaran gimir ku balai, nu nyorang ka eta kota. 16Aromongna deui: “Nya pohara! Cilaka kabina-bina eta kota anu sakitu gedena! Urut midang saban poe ku pakean nu harade, tina lenen, lawon wungu reujeung sakelat, jeung reuceum ku perhiasan emas inten jeung mutiara! 17Kakayaan sakitu lobana ayeuna di jero sajam ledis beresih pisan!” Nangkoda-nangkoda, pagawe-pagawe kapal, kalasi-kalasi, kitu deui anu pakasabanana di laut, 18tingkoceak ti kajauhan barang narenjo eta kota keur ngagegedur kahuruan, haseupna mulek ka awang-awang. Aromongna: “Eta kota euweuh nu mapakan!” 19Seug maranehna ngawurkeun lebu kana sirah bari micangcam: “Lebar temen ku eta kota! Nasibna matak ginggiapeun! Urut sakitu ngabeungharkeunana ka parajuragan kapal ku barang-barangna anu aralus, ayeuna geus tumpes di jero sajam!” 20He sawarga, kitu deui umat Allah, rasul-rasul jeung paranabi! Masing barungah! Tukang nyiksa aranjeun, ayeuna ku Allah enggeus dihukum! 21Ti dinya, hiji malaikat ngangkat batu gede naker, sagede batu panggilingan; tuluy eta batu, ku malaikat teh dibalangkeun ka laut, bari cumeluk: “Kieu petana maneh, Babul Raya, baris dibalangkeun, moal katenjo-tenjo deui ku manusa. 22Sora kacapi, sora kawih, sora suling jeung tarompet, di maneh geus hamo kadenge deui. Geus moal aya deui pagawe, moal aya deui sora panggilingan! 23Moal nenjo-nenjo deui sinar lampu. Moal kadenge deui gerendengna panganten anyar. Sudagar-sudagar maneh anu pangjegud-jegudna di sakuliah bumi, kitu deui rayat maneh sagemblengna, ku maneh enggeus disihir nepi ka salalasar!” 24Eta kota teh geus ngajagal nabi-nabi, paraumat Allah, jeung parasahid lianna.


text:
Réliabilitas (statistika)
Dina statistika, réliabilitas hartina runtuyan ukuran nu angger atawa alat keur ngukur. Réliabilitas henteu pakait langsung jeung validitas. Réliabilitas nyaéta ukuran nu bisa dipercaya keur ngukur sacara angger, tapi teu perlu kana naon anu diukur. Conto, sanajan loba tes anu bisa diandelkeun, tapi teu sakabeh tes nembongkeun hasil nu hade keur ngagambarkeun hij pagawaean.
Dina elmu percobaan, reliabilitas nyaeta ukuran tes nu masih keneh angger sanggeus tes dipigawe sababaraha kali kana subyek nu sarua dina kaayan nu ampir sarua oge. Hij percobaan bisa diandelkeun lamun hasilna angger dina unggal ukuran, sarta teu bisa diandelkeun lamun hasilna beda.
Estimasi[édit | sunting sumber]
Reliabilitas bisa diestimasi ku sababaraha cara nu bisa dikelompokkeun kana dua tipe nyaeta: administrasi-tunggal jeung administrasi-multiple. Metoda administrasi-multiple merlukeun dua peniley dina administrasina. Dina metoda test-retest, reliabiliti dianggap salaku Pearson product-moment correlation coefficient antara dua ukuran administrasi nu sarua. Dina metoda alternate forms, reliabiliti diitung make Pearson product-moment correlation coefficient tina dua bentuk nu beda, ilaharna di-administrasi-keun babarengan. Metoda administrasi-tunggal kaasup split-half sarta internal consistency. Metoda split-half ngawengku ukuran dua halves salaku bentuk alternatipna. Ieu estimasi "halves reliability" saterusna dilajuning lakukeun ku cara make Spearman-Brown prediction formula. Ukuran internal nu ilahar dipake nyaeta Cronbach's alpha, nu ilaharna dianggap salaku mean keur sakabeh koefisien split-half.
Baca ogé[édit | sunting sumber]
- Akurasi
- Homogénitas
- Hambalan ukuran
- Présisi
- Téori réliabilitas
- Métode ilmiah
- Statistika
- Validitas (statistika)
- Variasi
Tumbu kaluar[édit | sunting sumber]
- Reliability
- Uncertainty models, uncertainty quantification, and uncertainty processing in engineering
- The relationships between correlational and internal consistency concepts of test reliability
- The problem of negative reliabilities


text:
Gending Gending Tayub Free Mp3 Download
MUST READ
:
1. Download Link will working with Browser MOZILLA FIREFOX & CHROME
only.
2. Don't use IE (Internet Explorer)
browser.
Gending Tayub Orek-orek Ngesti Laras Mp3
Gending Gending Lanjut Joget Tayub Mp3
Gending Tayub Mp3
Gending Tayub - Joko Mlarat Mp3
Gending Tayub - Titip Tresno Mp3
05 Gending Tayub Karawitan Judul Srampat Puspo Warno Mp3
Gending Tayub Damarwulan Jithul S Vs Yetvia Eny Ardila Mp3
Damarwulan Gending Tayub Mp3
Gending Tayub Bung Karno Putro Fajar Mp3
Gending Tayub - Nagih Janji Mp3
Gending Tayub - Cewek Gaul Endang S Vs Damiatun Mp3
Gending Tayub Dadi Ati Mp3
02 Gending Tayub Karawitan Judul Gunung Sari Mp3
Gending Tayub - Ilat Tanpo Balung Mp3
Gending Jawa Tayub Mp3
Siraman Tayub Betiharjo Semanding Tuban -gending Pangkur Mp3
Gending Tayub Sunan Kalijogo Jithul Vs Via Mp3
Gending Tayub Roro Jonggrang Hi 30680 Mp3
14 Gending Tayub Karawitan Judul Klinci Ucul Mp3


text:
Kamus
Kamus nya éta buku anu nerangkeun hiji-hijina kecap.[1] Kamus miboga fungsi pikeun nambahan pangaweruh hiji jalma ngeunaan kandaga kecap ti mimiti harti kecapna, asal-usulna (etimologi) hiji kecap tug nepi ka cara ngagunakeun éta kecap.[2] Kecap kamus asalna tina basa Arab qamus (قاموس) kalawan wangun jama'na qawamis.[1] Kecap qamus sorangan asalna tina basa Yunani Ωkeavός (okeanos) nu miboga harti sagara.[3]
Daptar eusi
Rupa-rupa Kamus[édit | sunting sumber]
Dumasar basa nu digunakeun[édit | sunting sumber]
- Kamus Ekabasa
Kamus anu eusina mangrupa kandaga kecap hiji basa nu disusun sacara alfabétis kalawan ébréhan ma’na katut contona dina basa nu sarua.[4] Biasana digunakeun pikeun ngébréhkeun harti hiji kecap.[5] Conto kamus ekabasa nya éta Kamus Basa Sunda R.A Danadibrata.[4]
- Kamus Dwibasa
Kamus anu eusina mangrupa gabungan kecap dua basa anu disusun sacara alfabétis kalawan ébréhan ma’na katut contona dina basa lianna anu béda; kamus nu disusun ngagunakeun dua basa nu béda.[4] Biasana ieu kamus digunakeun pikeun narjamahkeun hiji basa kana basa lianna. Contona: Kamus Sunda-Indonesia jeung Kamus Sunda-Inggris (Dictionary of Sunda Language of Java).[4]
- Kamus Anéka Basa
Ieu kamus paling saeutik ngagunakeun tilu basa atawa leuwih dina eusina.[4] Conto: Kamus Girimukti Bergambar Tiga Bahasa:Sunda-Indonesia-Inggris jeung Nederduitsch-Maleisch en Soendasch Woordenboek nu dijieun dina tilu basa Walanda-Malayu-Sunda.[4]
Dumasar kana eusi[édit | sunting sumber]
- Kamus Mini
Ieu kamus miboga ukuran nu kacida leutikna (mini) nepi ka bisa diteundeun dina jero saku.[4] Kandelna kurang ti 2 cm.[4]
- Kamus Kecil
Kamus nu eusi kandaga kecapna kawatesanan kana hiji hal.[4] Salian ti éta, ieu kamus gampang dibawa kamamana.[4]
- Kamus Besar
Kamus anu eusina mangrupa ébréhan sagala léksikal nu aya dina hiji basa, kaasup dijerona istilah-istilah tina widang paélmuan nu lianna.[4] Unggal kecap dijelasken kalawan lengkep, biasana ukuranna gedé tur teu bisa dibabawa kamana waé.[4]
Sajarah Kamus[édit | sunting sumber]
Leksikografi mangrupa bagéan tina léksikologi anu maluruh cara ngumpulkeun jeung ngolah kandaga kecap jadi kamus.[6] Unsur nu aya dina kamus ilaharna léma (éntri), wangun kecap, ucapan jeung éjahan, warna kecap, sinonim, tahap-tahap makéna kecap, wangenan, catetan makéna kecap, ilustrasi, derivasi kecap, conto makéna kecap, frasa, kecap, kosta, jeung acuan.[6] Dua tokoh nu ngamimitian nyarungsum kamus nya éta Samuel Johnson (1709-1784) jeung Noah Webster (1758-1843).[3] Johnson, ahli basa Inggris nyieun Dictionary of the English Language dina taun 1755.[3] Di Amerika, Webster mimiti nyieun kamus An American Dictionary of the English Language. Sanggeus kitu dina taun 1884 dikaluarkeun Oxford English Dictionary.[3]
Kamekaran Kamus Basa Sunda[édit | sunting sumber]
Kamus basa Sunda nu munggaran disusun ngagunakeun basa Sunda nya éta kamus beunang R.Sacadibrata (Jakarta, 1949 jeung 1954).[7] Nilik kana kekecapan nu aya di jerona, ieu kamus disusun dumasar Soendaneesch-Hollandsch Woordenboek (Leiden, 1884 jeung 1913).[7] Salaku guru nu miboga kahayang sangkan urang Sunda bisa maké basa Sunda kalawan bener tur hadé, Sacadibrata dina nyusun kamusna ngaleungitkeun kekecapan nu ku manéhna dianggap salah, saperti kecap samen nu diganti ku kecap eksamen, padahal dina kahirupan sapopoé, kecap samen leuwih dipikawanoh tur mindeng dipaké ku masarakat.[7] Salian ti éta, dialék nu dianggap kurang pamakéna ogé milu dileungitkeun.[7] Kulantaran manéhna urang Sumedang, sacara teu langsung nu dijadikeun standar atawa patokan bener henteuna éta basa téh nya éta basa nu tumuwuh tur mekar di Sumedang.[7] Sanajan kitu, kekecapan nu mangrupa kecap serepan tina basa lain sacara taliti disebutkeun kecap asal jeung basa asalna.[7] Nalika ieu kamus rék medal nu katilu kalina kalawan hasil ropéa Prof. Dr. Huséin Jayaningrat, aya sawatara hal nu ngabalukarkeun ieu kamus teu bisa medal.[7] Nepi ka medalna Kamus Umum Basa Sunda, kamus Sacadibrata mangrupa hiji-hijna kamus basa Sunda pikeun urang Sunda.[7] Salian ti nyusun ieu kamus ekabasa, Sacadibrata ogé nyusun kamus dwibasa nya éta Kamus Leutik Indonesia-Sunda jeung Sunda-Indonesia, Kamus Sunda-Indonesia, jeung Kamus Indonesia-Sunda.[7] Sawatara kamus nu kiwari masih kénéh medal[2]:
- Kamus Sunda-Indonesia beunang Maman Somantri.
- Kamus Umum Basa Sunda beunang LBSS taun 1976.
- Kamus Kecil Sunda-Indonesia beunang M.O Koesman taun 1982.
- Kamus Idiom Bahasa Sunda beunang Budi Rahayu Tamsyah taun 1988.
- Kamus Istilah Populer Basa Sunda beunang A.Marzuki taun 1989.
- Kamus Lengkep Sunda-Indonesia Indonesia-Sunda beunang Budi Rahayu Tamsyah taun 1995.
- Kamus Istilah Sastra beunang Iskandarwassid taun 1996.
- Kamus Populer Sunda-Indonesia beunang Tatang Sumarsono taun 2001.
- Kamus Girimukti Bergambar Tiga Bahasa:Sunda-Indonesia-Inggris beunang Tim Penerbit Girimukti Pasaka taun 2002.
- Sundanese English Dictionary beunang R.R Hardjdjadibrata taun 2003 pamedal Pustaka Jaya.
- Kamus Basa Sunda beunang R. Satjadibrata taun 2005 pamedal Kiblat Buku Utama.
- Kamus Istilah Élmuning Basa Sunda beunang Yayat Sudaryat taun 2005 pamedal CV Karya IPTEK.
- Kamus Suci Bahasa Sunda, Indramayu, Cirebon, Indonesia beunang Yayat Sudaryat taun 2005 pamedal CV Karya IPTEK.
- Kamus Basa Sunda beunang R.A Danadibrata taun 2006 pamedal Kiblat Buku Utama.
- Kamus Populer Remaja (Rumaja) Indonesia-Sunda Sunda Indonesia beunang Dinas Kebudayaan dan Pariwisata taun 2006.
Salian ti kamus nu masih kénéh medal nepi ka kiwari, aya sawatara kamus nu dianggap babon pikeun kamus basa Sunda nu ayeuna, diantarana waé:
- Nederduitsch-Maleisch en Soendasch Woordenboek beunang Andres de Wilde taun 1841. Ieu kamus mangrupa kamus munggaran nu dijieun dina tilu basa Walanda-Malayu-Sunda.
- Dictionary of Sunda Language of Java beunang Jonathan Riggs taun 1862. Ieu kamus mangrupa kamus dwibahasa, Sunda-Inggris.
- Soendaneesch-Hollandsch Woordenbook beunang Sierks Coolsma taun 1884 dina basa Sunda-Walanda.
- Soendaneesch-Hollands Woordenboek beunang F.S Eringa taun 1894 dina basa Sunda-Walanda.
Kamus Istilah Sastra[édit | sunting sumber]
Pangdeudeul Pangajaran Sastra Sunda beunang Iskandarwassid (Bandung,1992) mangrupa usaha nu munggaran pikeun méré wangenan (definisi) kana istilah-istilah sastra boh istilah nu aya dina sastra Sunda boh istilah asing nu dianggap perlu dipikaweruh ku saha-saha waé nu miboga karesep kana dunya sastra.[8]
Kamus Umum Basa Sunda[édit | sunting sumber]
Kamus Umum Basa Sunda disusun ku LBSS (Bandung,1976).[3] Disusun minangka hasil kaputusan kongrés LBSS 1958, sanajan mimiti dipigawéna mah ti taun 1961.[3] Anu jadi panatanya nya éta R.Momon Wirakusumah, R.I Adiwijaya, I.B Jayawiguna, M.A Salmun, R.H Muh. Kurdi, Drs. R.M Atmamiharja, Patah Nataprawira, M.O Kusman, Épé Sjafe’I Adisastra, Koswara Sumbiratmulyana jeung Maman Sumantri.[3] Naskahna réngsé dipigawé dina taun 1975 alatan sawatara alesan saperti kurangna waragad, jeung sababaraha urang panata tilar dunya nepi ka aya sababaraha kali parobahan panata.[3] Kulantaran nu nyusun ieu kamus mangrupa jalma-jalma nu miboga kasang tukang sarta wewengkon asal nu beda, Kamus Umum Basa Sunda teu miboga kahéngkéran saperti Kamus Sacadibrata.[3]
Cara Nyusun Kamus[édit | sunting sumber]
Nyusun kamus lain hiji hal nu gampang, biasana disarungsum ku kelompok kalawan tahapan-tahapan nu tangtu.[3] Sacara umum dina nyusun kamus aya sababaraha léngkah nu kudu dilakukeun, diantarana:[3]
- Ngararancang
- Data korpus
- Nyusun data dumasar abjad
- Ngolah data
- Méré ma’na kecap
Ngararancang[édit | sunting sumber]
Dina tahap kahiji ieu nu nyusun kamus kudu nangtukeun hal-hal saperti di handap ieu:[3]
- Tujuan nyieun kamus
- Metode gawéna
Data korpus[édit | sunting sumber]
Dina tahap ieu, panyusun ngasupkeun kekecapan nu pernah digunakeun ku masarakat.[3] Tim panyusun kamus bisa maca karya-karya sastra atawa ngalakukeun hal séjénna sangkan bisa meunangkeun kekecapan nu pernah hirup di masarakat pikeun dijadikeun éntri dina éta kamus. [3]Kekecapan ieu dicatet kana kartu, hiji kecap hiji kartu.[3]
Nyusun data dumasar abjad[édit | sunting sumber]
Ieu tahapan mangrupa léngkah nu pangpentingna kusabab tiap kecap nu geus dicatet dina kartu disusun dumasar abjad.[3] Sacara manual, ieu tahapan bisa dilakukeun ku cara nyatet kekecapan nu aya dina kartu, hiji kecap hji kartu sangkan ieu kekecapan bisa disusun kalawan gampang.[3] Sanggeus kitu kartu-kartu ieu disimpen dina katalog.[3]
Ngolah data[édit | sunting sumber]
Sanggeus kekecapan dikumpulkeun tur disusun dumasar abjad, ieu data kudu dianalisis.[3] Dina ieu tahapan panyusun kamus kudu ngabagi kekecapan ieu kana sababaraha golongan saperti:[3]
- Kekecapan nu teu perlu
- Kekecapan nu anyar
- Kekecapan neologisme (kekecapan anyar nu jarang digunakeun)
- Kekecapan nu ngalaman parobahan ma’na.
Sanggeus kitu, panyusun kamus bakal miceun kekecapan nu dianggap teu perlu, neundeun kekecapan neologisme sarta nganalisis kekecapan anyar jeung kekecapan nu ngalaman parobahan ma’na kana tahapan méré ma’na.[3]
Méré ma’na kecap[édit | sunting sumber]
Ieu tahap miboga tujuan pikeun ngajelaskeun ma’na atawa harti hiji kecap.[3] Léngkah ieu bisa dilakukeun ngagunakeun élmu semantik jeung pragmatik.[3] Panyusun kamus bisa ngagunakeun bahan réferénsi saperti kamus nu geus aya, daptar istilah jeung réa-réa deui pikeun néangan harti hiji kecap.[3]
Referensi[édit | sunting sumber]
- ↑ a b Danadibrata,R.A. 2006. Kamus Basa Sunda. Bandung:PT Kiblat Utama Kaca 314
- ↑ a b Mengenal Kamus Sunda (id) (Diakses tanggal 20 September 2011)
- ↑ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x Ibrahim Ahmad.1994.Perkamusan Melayu Suatu Pengenalan.Kuala Lumpur:Dewan Bahasa dan Pustaka (id)
- ↑ a b c d e f g h i j k l Departemen Pendidikan dan Kebudayaan.1995.Kamus Besar Bahasa Indonesia.Jakarta:Balai Pustaka Hal 438 (id)
- ↑ Mengetahui Jenis dan Peran Kamus dalam Proses Translate Bahasa Sunda (Diakses tanggal 20 September 2011)(id)
- ↑ a b Sudaryat,Yayat.2004.Élmuning Basa.Bandung:Walatra Kaca 41
- ↑ a b c d e f g h i Tim Redaksi.2000.Ensiklopedi Sunda Alam, Manusia dan Budaya.Jakarta:Pustaka Jaya dan Yayasan Kebudayaan Rancage Kaca322 (id)
- ↑ Tim Redaksi.2000.Ensiklopedi Sunda Alam, Manusia dan Budaya.Jakarta:Pustaka Jaya dan Yayasan Kebudayaan Rancage Kaca323 (id)


text: 1Ieu uaran Injil, nya eta bewara hal Isa Al Masih, Putra Allah. 2Uaranana geus ti jaman Nabi Yesaya keneh, diserat dina kitabna, kieu: “Dawuhan Pangeran: Ieu utusan Kami. Ku Kami diutus ti heula, pikeun nyadiakeun jalan keur Hidep. 3Aya nu cumeluk di tegal kikisik: ‘Sadiakeun jalan kanggo Pangeran; nya jalan anu lempeng!’ ” 4Jol Nabi Yahya ka tegal kikisik, ngumumkeun baptisan sarta biantara, “Geura tarobat tina dosa, tuluy dibaptis, malar dihampura nya dosa ku Pangeran!” 5Merul anu dararatang ngupingkeun biantarana; sanggeusna, disusul ku ngawakcakeun dosa. Eta jelema-jelema teh, asal ti sabudeureun Yudea jeung sakur nu di Yerusalem. Tuluy ku nabi dibaptis, di walungan Ciyordan. 6Nabi Yahya teh anggoanana tina bulu onta; disabuk ku sabuk kulit. 7Ari tuangna simeut jeung madu leuweung. Anjeunna ngumumkeun bewara kieu, “Sanggeus kami, engke, aya deui nu bakal sumping; Anjeunna mah leuwih agung tur kawasa. Ngudar tali tarumpah-Na ge, kami teu wani. 8Kami ngabaptis maraneh teh, ku cai; ari Anjeunna mah, ku Ruh Allah.” 9Heuleut teu lila, Isa oge, — ti Nasaret wewengkon Galilea — sumping ka Yahya. Terus ku nabi dibaptis di walungan Ciyordan. 10Sanggeus hanjat ti cai, ngadak-ngadak brah bae langit beulah; terus aya nu turun siga japati, nya eta Ruh Allah; tuluy eta anu siga japati teh, eunteup ka Anjeunna. 11Ngeng, ti awang-awang, aya sora kieu, “Hidep teh, Putra Kami, anu dipikanyaah sarta anu kamanah ku Kami!” 12Geus kitu, Anjeunna digerakkeun ku Ruh Allah kedah angkat ka tegal kikisik: 13Di tegal kikisik, — kenging opat puluh poe bari nadah gogoda Iblis — di antara sato galak tea, Anjeunna dilayanan ku malaikat-malaikat. 14Sanggeusna Nabi Yahya ditangkep, Isa mulih deui ka Galilea sarta ngawitan ngayakeun hutbah-hutbah ngeunaan Injil ti Allah Nu Mahaagung. 15Kieu hutbah-Na, “Kiwari teh, geus tepi ka wancina; ayeuna, geus meh datang mangsana Karajaan Allah baris ngadeg. Geura tarobat jeung kudu percaya ka Ieu Injil!” 16Hiji mangsa, Anjeunna angkat mapay talaga Galilea. Anjeunna ningali palika, duaan, keur lintar; nu saurang ngaranna Simon, nu saurang deui dulurna, ngaranna Andreas. 17Ku Anjeunna digentraan, “Hiap milu ka Kami; engke, maraneh, ku Kami diajar ngala jelema!” 18Nu disaur teu talangke; cul heurapna ditinggalkeun, terus ngiring ka Anjeunna. 19Anjeunna jengkar deui. Teu lila, beh deui palika, duaan; duanana anak Sebedeus, nu saurang ngaranna Yakobus, nu saurang deui Yahya, keur ngabenahan heurap dina parahu arek lintar. 20Tuluy ku Isa, duanana, disaur diajak ngiring. Ieu oge, terus nurut; cul, bapana jeung kuli-kuli, ditinggalkeun ngiring ka Anjeunna. 21Isa sarta murid-murid-Na, tepi ka hiji kota anu ngaran Kapernaum. 22Dina poe Sabat, Anjeunna ngawulang di tempat ibadah. — Anu ngabarandungan piwulang-Na, kabeh mikahelok lantaran karasa bedana ti ahli-ahli Kitab, turug-turug karasa aya wibawa-Na — 23Harita, di dinya, aya jelema anu kasurupan roh jahat ngagorowok, 24“Rek naon Isa urang Nasaret datang ka urang? Arek ngabinasa? Urang nyaho, Anjeun teh Jelema suci, utusan Allah!” 25Timbalan Isa ka eta roh jahat, “Repeh maneh, hayoh nyingkah ti eta jelema!” 26Tuluy nu kasurupan teh ngagibrig, ari roh jahatna ngagero bari terus ingkah. 27Saayana jelema di tempat ibadah bati arolohok, tuluy tingkucuwes, “Aneh, aneh! Geus puguh hutbah-Na barang anyar. Omongana-Na ge, gede pangaruhna; bisa dipake marentah ka roh-roh jahat, nepi ka narurut kitu.” 28Eta kajadian teh, bejana, gancang pisan sumebar ka sakuliah wewengkon Galilea. 29Tas ti tempat ibadah, Isa ngabujeng ka imah Simon jeung Andreas, katut Yakobus jeung Yahya. 30Barang sumping, terus Anjeunna diwartosan, yen mitoha awewe ki Simon keur gering, muriang panas. 31Ku Anjeunna ditingali, terus leungeunna dicepeng disina cengkat. Rep bae muriangna rerep, cageur ngadak-ngadak; malah mah, anjeunna teh bisa ngalalayanan ka tamuna. 32Wanci sareupna, hul-hol urang dinya marawa nu garering jeung anu kasarurupan roh jahat. 33Saayana urang dinya tumplek ka eta imah. 34Ku Anjeunna nu garering teh dicageur-cageurkeun; ari nu kasarurupan, roh-roh jahatna diusir. Eta roh-roh jahat, kabeh ge, wawuheun ka Anjeunna; tapi eta roh-roh jahat, ku Anjeunna sama sakali teu dibere kasempetan ngomomg naon-naon. 35Isukna, poek-poek keneh, Jungjunan geus angkat; angkatna teh, — nyalira bae — ka luareun kota, nya eta ka hiji tempat anu sepi. 36Anjeunna, ku ki Simon sabatur-batur, ditareangan. 37Sanggeus kapendak maranehna unjukan, “Jungjunan dipilarian ku sadaya.” 38Ari waler-Na, “Mending urang terus ka kampung-kampung sakuriling ieu. Eta oge perlu didatangan. Maranehna oge perlu diwawaran Injil ku Kami. Sabab eta pisan perluna Kami datang ka alam dunya teh!” 39Sanggeus ngalahir kitu, terus Anjeunna jengkar pikeun ngideran sakuliah tanah Galilea, hutbah di tempat-tempat ibadah, sarta ngusir setan-setan anu nyarurup ka manusa. 40Kocap, aya nu katerap kasakit lepra datang ka Isa ngadeuheus. Brek sideku bari unjukan yen manehna hayang cageur. Piunjukna, “Saupami Jungjunan kersa, mung Jungjunan anu iasa nyageurkeun kasakit abdi.” 41Jungjunan ngahelas manahna, tuluy nu lepra teh dicabak. “Heug, cageur!” timbalana-Na. 42Les bae, kasakit leprana, leungit tanpa lebih; awakna jadi pulih beresih. 43Ku Isa ditimbalan balik buru-buru bari dipesen, “Kade, ulah cacarita ka sasaha. 44Tapi maneh, kudu nembongkeun eta awak maneh ka imam. Jaba ti eta, maneh ge kudu nyanggakeun kurban panarima, nurutkeun tetekon ti Nabi Musa, tandaning awak geus pulih beresih.” 45Tapi sakitu diomat-omatanana ge, teu weleh cacarita ka ditu ka dieu nepi ka nyebar bejana ka mana-mana. Ku sabab eta, Isa teu iasa terang-terangan ka jero kota; atuh kapaksa Anjeunna teh di luar kota bae, di nu sepi-sepi. Tapi teu kalis ku kitu, nu daratang mah, angger bae merul ti mana-mana.


text:
Produk doméstik bruto
Di widang ékonomi, produk doméstik bruto (PDB) nyaéta ajén pasar sakabéh banda jeung jasa nu diproduksi ku hiji nagara dina hiji période. PDB mangrupa salasahiji cara keur ngétangan pamasukan nasional. PDB lain jeung produk nasional bruto ku lantaran mimilukeun pamasukan faktor produksi ti luar nagri nu gawé di nagara éta. Jadina PDB ngan ngétang jumlah produksi ti hiji nagara tanpa merhatoskeun produksi éta dilakukeun kalawan maké faktor produksi jero nagri atawa heunteu. Sabalikna, PNB merhatoskeun asal faktor produksi nu dipaké.


text:
Dina seratan anu kapungkur urang parantos ngabahas ngeunaan naon bae kecap- kecap serepan tina basa arab anu jadi basa urang sunda sapopoe. Estuna atuh urang minangka pituin sunda asli mibanda amanat pikeun mipit teu amit kana budaya sunda. Atuh urang sadaya satuju yen salah sahiji cirri anu bisa ngangkat harkat basa sunda teh nyaeta salahsahiji ku ngariksa jeung ngajaga budaya sangkan henteu mangkat.
Ah tibatan lami- lami ngaler ngidul der ah didieu urang jentrekeun naon bae kecap- kecap sunda anu serepan tina basa dengeun utamana tina basa Inggris.
1. Komputer asalna tina kecap computer
2. Konsep asalna tina kecap concept
3. Konser asalna tina kecap concert
4. Konsumsi asalna tina kecap consumption
5. Kontak asalna tina kecap contact
6. Koperasi asalna tina kecap cooperation
7. Ekspor asalna tina kecap export
8. Instal asalna tina kecap install
9. Dijital asalna tina kecap digital
10. Super asalna tina kecap super
11. Belender asalna tina kecap blender
Salian ti conto anu dijentrekeun diluhur, saleresna masih keneh aya bentuk anu lian tina serepan basa inggris ka basa sunda. Mugia, mung sakitu bae anu tiasa dipihatur dina ieu artikel.
Penulis Asli:
(Tisna Sulegar, Mahasiswa FISIP UNPAD, jurusan HI )