text:
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK Yukeu Yuliani Mustofa
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
1
Kakawihan Barudak
Kakawihan asal kecapna tina kawih. Kawih dina kamus basa Sunda miboga harti lagu sora jelema anu euweuh pupuhna, taya patokanana. Sedengkeun kakawihan nyaéta nyorakeun rupa-rupa kawih, biasana nu sok ngawih téh barudak di luhur tangkal bari eundeuk-eundeukan tandaning bungah, kakawihan mah tara aya anu dihariringkeun. Dina Danandjaya (1997 : 147) kakawihan barudak disebutna nyanyian permainan (play song). Nyanyian permainan (play song) yakni nyanyian yang mempunyai irama gembira serta kata-kata lucu dan selalu dikaitkan dengan permainan bermain (play) atau permainan bertanding(game). Kakawihan barudak ieu kaasup kana wangun folklore lisan anu ka asup kana nyanyian rakyat. Nyanyian rakyat nyaéta wangun lagu tradisional anu boga sababaraha wangun gumantung kana tempat nyebarna éta lagu. Definisi ieu sarua jeung definisi anu dipaparkeun ku Jan Harold Brunvand. “Nyanyian rakyat adalah salah satu genre atau bentuk folklore yang terdiri dari kata-kata dan lagu, yang beredar secara lisan di antara anggota kolektif tertentu, berbentuk tradisional, serta banyak mempunyai varian.” (Brunvand dalam Danandjaja, 1997 : 141)
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
2
Folklor sorangan asal kecapna tina folk jeung lore. Folk hartina sakelompok manusa anu miboga cirri-ciri fisik, social, jeung kabudayaan anu bisa dibedakeun jeung kelompok anu sejenna. Sedengkeun lore nyaéta tradisi folk atawa tradisi masarakat. Hartina sabagian tina kabudayaanna anu
diwariskeun turun temurun. Danandjaja maparkeun definisi folklore nyaéta: Sebagian kebudayaan suatu kolektif, yang tersebar dan diwariskan turun temurun, diantara macam kolektif apa saja, secara tradisional dalam versi yang berbeda, baik dalam bentuk lisan maupun contoh yang disertai dengan gerak isyarat atau alat pembantu pengingat (mnemonic device). (Danandjaja, 1997 : 2) Lamun ditilik-tilik kakawihan barudak ieu téh aya hubunganna jeung kaulinan barudak jeung sipatna dwitunggal teu bisa dipisahkeun antara kakawihan jeung kaulinan barudak. Ku sabab kakawihan barudak ieu sok di paké dina kaulinan barudak, sok sanajan teu kabéh kakawihan barudak ieu aya kaulinanna atawa teu kabéh kaulinan barudak aya kakawihanna. Tapi, ti waktu ka waktu, kakawihan geus teu dipaké deui ku barudak nu keur arulin. Loba pisan barudak anu geus teu wanoh kana naon anu disebut kakawihan barudak ieu. Kakawihan jeung kaulinan barudak saeutik-saeutik 3
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
kagantikeun ku kaulinan nu lain nu sifatna modern siga videogame atawa game-watch. Ngan aya sababaraha kakawihan barudak anu masih kénéh dipikawanoh ku barudak jaman ayeuna jeung masih katinggali sok dipaké ulin. Dunya budak jaman ayeuna jadi pasif. Anu kuduna lamun aya waktu téh budak bisa sosialisasi jeung baturbaturna, kalahkah dipaké keur ulin sorangan dina video-game, game watch, PS2, atawa ngan dipaké keur lalajo tivi wungkul. Ku kituna budak jadi leuwih egois jeung individulistik, komo lamun aya nu ngaganggu manéhna anu keur sibuk jeung kaulinanna. Éta jadi salah sahiji faktor kakawihan barudak teu di paké deui. Barudak jaman ayeuna geus teu wanoh kanu kakawihan jeung kaulinan barudak anu sifatna tradisional, tepi ka ngahambat kamajuan kaulinan tradisional. Kurangna peran serta ti nu jadi kolot ogé jadi faktor kakawihan barudak teu dipikawanoh deui. Kolot leuwih milih kaulinan anu praktis keur budakna, anu instan jeung bisa dibeli di bandingkeun kudu nyieun atawa ngajarkeun ka budakna. Ku kituna, ngan aya sababaraha kakawihan barudak anu masih kénéh dipikawanoh jeung rajeun dipaké kénéh keur kaulinan maranéhna, diantarana:
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
4
Pérépét jéngkol Pérépét jéngkol jajahéan Kadempét kohkol Jéjérétéan
Jaleuleuja Jaleuleuja Atulak tu ja éman gog Seureuh leuweung bay Jambé kolot bug Ucing katinggang songsong Ngék Oray-orayan (versi 1) Oray-orayan Oray naon Oray bungka Bungka naon Bungkalaut Laut naon Laut dipa Dipa naon Dipandeuri ………..
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
5
Oray-orayan (versi 2) + Oray-orayan luar léor mapay sawah - Entong ka sawah paréna keur sedeng beukah + Oray-orayan luar léor mapay kebon - Entong ka kebon loba barudak keur ngangon + Mending ka leuwi di leuwi loba nu mandi - Saha anu mandi – anu mandina pandeuri Cingcangkeling Cingcangkeling manuk cingkleung // Cindeten // Blos ka kolong bapa satar buleneng Ayang-ayang Gung Ayang-ayang gung Gung goongna ramé Ménak Ki Mas Tanu Nu jadi wadana Naha manéh kitu Tukang olo-olo Loba anu giruk Ruket jeung Kumpeni Niat jadi pangkat Katon kagoréngan Ngantos Kangjeng Dalem Lempa lempi lempong Ngadu pipi jeung nu ompong Jalan ka Batawi ngemplong
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
6
Bang kalima lima gobang (versi 1) Bang kalima lima gobang (bang) Bangkong di tengah sawah (wah) Wahéy tukang bajigur (gur) Guru sakola désa (sa) Saban poé ngajar (jar) Jarum paranti ngaput (put) Putri nu gareulis (lis) Lisung kadua halu (lu) Luhur kapal udara (ra) Ragrag di Jakarta (ta) Taun tujuh hiji (ji) Haji rék ka Mekkah (kah) Kahar tujuh rébu (bu) Buah meunang ngala (la) Lauk meunang nyobék (bék) Béker meunang muter (ter) Terus ka Cikampék (pék) Pékna dagang kalam (lam) Lampu eujeung damar (mar) Mari kuéh hoho (ho) Hotél panglédangan (ngan) Ngantos Kangjeng Dalem (lem) Lempa lempi lempong Ngadu pipi jeung nu ompong
Bang kalima lima gobang (versi 2) 7
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
Bang kalima lima gobang (bang) Bangkong di tengah sawah (wah) Wahéy tukang bajigur (gur) Guru sakola désa (sa) Saban poé ngajar (jar) Jarum paranti ngaput (put) Putri nu gareulis (lis) Lisung kadua halu (lu) Luhur kapal udara (ra) Ragrag di Jakarta (ta) Taun dua rébu (bu) Buah menang ngala (la) Lauk menang nyobék (bék) Békleun menang muter (ter) Terus ka cikampék (pék) Pék ngadukeun kuda (da) Dahar sangu goréng (réng) Réngkod aki ngaringkuk dibekok Sursér-sursér (versi 1) Sursér sursér Amis cau Amis kembang Hileud sita Tarungambang Yéy iyéy Tai manukan Yéy iyéy Tai manukan Sursér-sursér (versi 2) Sursér sursér 8
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
Amis cau Amis kembang Balakbak buah bungbulang Jol sémah Ngajak nyeupah ku papagan Papagan kadongdong nyemplong Trang-trang koléntrang Trang-trang koléntrang Si londok paéh nundutan tikusruk kana durukan mesat gobang kabuyutan Trang-trang koléntrang Si anggar nyingkah sing anggah jeung gancang muntahkeun bulan caang bulan didurukan Trang-trang koléntrang si nini urang tulungan imahna téh kapoékan bulan tempur nabrak siang Cingciripit Cingciripit Tulang bajing kacapit Kacapit ku bulu pare Bulu paré méméncosna Jol pa Dalang Mawa wayang jrék-jrék nong… Olé-olé Ogong Olé-olé ogong 9
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
melak cabé di tarogong dihakan ku embé ompong diteang kari sapotong au au ahéng beuleum cau tutung géhéng embé embé domba anak sapi tutunggulan ema ema weya si sahi kabuhulan hayang geura diinuman embé embé domba anak sapi tuntunggulan ema ema weya si sahi pupundukan ku baturna ditumbukan Paciwit-ciwit Lutung (versi 1) Paciwit-ciwit lutung ari gog gog ka luhur Paciwit-ciwit lutung ari gog gog ka luhur Paciwit-Ciwit Lutung (versi 2) Paciwit-ciwit lutung si lutung pindah ka tungtung Paciwit-ciwit lutung si lutung pindah ka luhur Paciwit-ciwit lutung nu ti handap pindah ka luhur
Cak Cung Cak cung bakowék 10
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
Kukuruyuk Anak careuh Ka kowét Bujurna bareuh Pacici Poci Pacici-cici poci Anyang-anyang bidadari Jalélé jakuwé Ja minta kembang apa? (milih ngaran kembang) Ba nona ba nona Ba (ngaran) ménta kembang eros Kabogohna ka Mang Eros Pacici Putri Pacici cici putri Selerek kembang celempung Ali-ali pamadatan Goréng adat digurubas Kalau mau kembang apa? Kembang pacar Manoné-manoné hayang kembang pacar Kabogohna mantri cacar!
Eundeuk-eundekan Lagoni (versi 1) + Endeuk-eundeukan lagoni 11
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
- Meunang peucang sahiji + Leupas deui ku nini - Beunang deui ku aki + Leupas deui ku ninina nini nini - Beunang deui ku akina aki-aki + Leupas deui ku ninina ninina ninina nini nini - Beunang deui ku akina akina akina akina aki-aki + Leupas deui ku ninina ninina ninina ninina ninina ninina nini nini………… - Beunang deui ku akina akina akina akina akina akina akina akina aki-aki …….. Eundeuk-eundeukan Lagoni (versi 2) Eundeuk-eundeukan lagoni Meunang peucang sahiji Leupas deui ku nyai Beunang deui ku abdi Eundeuk-eundeukan lagoni Meunang peucang sahiji Leupas deui ku nini Beunang deui ku aki
Endog-endogan Endog-endogan pepes hiji pepes kabéh Endog-endogan pepes hiji pepes kabéh Endog-endogan pepes hiji pepes kabéh Goléang-goléang mata sapi bolotot Aya hiji kurung pinuh ku japati 12
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
japati kaluar disada uok uokan Alim karamana alim ka ibuna hoyong kaputrana nu centik bulu socana Hiji sareng hiji sami sareng dua Lamun bisa ngaji pasti bisa ngadoa Dua tambah dua sami sareng opat Lamun ngadoa pasti meunang berkat Opat sareng opat sami sareng dalapan Lamun meunang berkat pasti dihakan Dalapan sareng dalapan sami sareng genep belas Lamun geus dihakan tanaga jadi beda Genep belas sareng genep belas sami sareng tilu puluh dua Lamun geus bedas bisa mantuan indung bapa Blung Blong Blung blong tampélét tampa gelom lalamis bulu maung cerentél cantél pakuong doblus
Tat tit tut daun kanyere (kaliki) 13
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
saha nu hitut budak awewe (lalaki) dibawa kasaung butut balikna ngaburusut Punteun-Mangga Punteun, mangga Ari ga, gatot kaca Ari ca, cau ambon Ari bon, bonténg asak Ari sak, sakit perut Ari rut, rujak asem Ari sem, sempal sempil Ari pil, pilem ramé Ari mé, méja makan Ari kan, kantong kosong Ari song, song-song lampu Ari pu, puak paok Ari wok, wok berewok Sepdur Sepdur, sepdur Mantra-mantri naam jadur Kalung-kalung Kahijina Kaduana Katilu boleh ditangkap
Cang ucang anggé Cang ucang anggé 14
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
Mulung muncang ka paranjé Digogog ku anjing gedé Anjing gedé nu Pa Lebé Ari gog gog cungunguuuung
Interpretasi Kakawihan Barudak
15
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
Dina rumpaka kakawihan ieu loba pisan anu bisa ku urang diteuleuman. Aya sababaraha anu narik pikeun diinterpretasi ku urang ngenaan kakawihan barudak ieu. Boh dina segi maknana atawa dina segi fungsi kakawihan ieu keur barudak. Unggal kakawihan barudak miboga makna sewangsewangan anu bisa ditingali dina rumpaka-rumpakana. Salah sahiji contona anu maparkeun yén dina kakawihan barudak miboga makna-makna nyaéta dina kakawihan Jaleuleuja, Ayang-ayang Gung, Oray-orayan, Bang Kalima Gobang, Pérépét Jengkol, jeung lianna. Makna-makna dina kakawihan barudak diantarana: 1. Gerentes haté Kakawihan dina Jaleuleuja mangrupa alat anu
digunakeun ku masyarakat, sangkan naon anu aya dina gerentes haténa anu teu kaharti ku batur anu aya di luar komunitasna bisa dibéjérbéaskeun ku bahasa sandi dina kakawihan barudak. Contona, Jaleuleu ja. Lagu ieu téh cenah dijieun dina mangsa tatar Sunda diserang ku Mataram. Lagu Jaleuleu Ja aya anu nyurahan siga kieu : Jaleuleu ja ( aya Jawa)
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
16
Atulak tu ja éman - gog (Nitah ka jang Éman lamun aya Jawa kudu nyadiakeun tulak (keur panakol) sarta nagog atawa pasang kuda-kuda, anu miboga harti kudu siap-siap) Seureuh leuweung - bay (seureuh leuweung téh biasa ogé disebut gebay, bentukna siga taméng, kukituna lamun aya Jawa, salian ti kudu siap téh, anu dina harti rumpaka tadi nagog téa, ogé urang kudu nyiapkeun taméng) Jambé kolot - bug (jambé kolot téh di Sunda mah disebut jebug, jadi lamun musuh datang kudu digebug) Ucing katinggang songsong - Ngék (ngagebugna nepi ka siga ucing katinggang songsong – ngék …….) Dina kakawihan Ayang-ayang Gung ogé aya makna anu sarua jeung Jaleuleuja, nyaéta pikeun nunjukeun gerentes haté ku bahasa sandi téa. Lagu Ayang-ayang Gung ieu nyaritakeun masyarakat di hiji wilayah anu sahéng (Ayang-ayang gung Gung goongna ramé) nyaritakeun kalakuan pamingpinna nyaéta ménak Ki Mas Tanu nu jadi wadana. Pangna diaromongkeun téh kusabab kalakuanana olo-olo (naha manéh kitu – tukang oloolo), giruk ruket (ngabalad jeung kumpeni). Tujuanana mah taya lian sangkan bisa naék pangkat, sanajan bari jeung (kalakuan kitu téh) goréng. Ningali wadana anu kitu petana, saenyana rahayat ngaharepkeun dalem – tapi dalem ogé sarua 17
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
misleukna (Ngantos kang jeung dalem, Lempa lempi lempong, Ngadu pipi jeung nu ompong) Ngeunaan jalan ka batawi ngemplong bisa dihartikeun yén pamingpin jaman baheula ogé leuwih oriéntasi ka luhur alias ka batawi.
2. Kaayaan atawa Kajadian Tina kakawihan barudak urang ogé bisa
ngagambarkeun kaayaan. Lamun analisa di luhur bener, kakawihan téh bisa jadi dijieunna patula-patali jeung hiji kajadian (aya faktor waktu). Contona, Jaleuleu dikira-kira dijieunna dina jaman Dipati Ukur, nya kitu ogé Ayang-Ayang Gung dikira-kira dijieunna dina jaman penjajahan.
3. Ngaramalkeun ka harep Aya ogé kakawihan barudak anu hartina téh
ngaramalkeun ka hareup. Nyaéta waktu Sukarno tibeubeut tina kalunguhanana, anu kababawa téh lain ngan ukur manéhna, tapi ogé anték-antékna. Ninggali kaayaan kieu aya nu nyarita, cenah kakawihan Oray-orayan ngajelaskeun kajadian éta. Dimana oray bungka dina rumpaka Oray-orayan téh nyaéta Bung Karno téa jeung naon anu dinyanyikeun dina rumpaka kakawihan éta jadi kanyataan, kabeh anu nutur-nutur
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
18
(dipandeuri)
Bung
Karno
kalaut
nyaéta
turun
dina
kalungguhanna.
4. Kritik Sosial Makna tina kakawihan Paciwit-ciwit Lutung, di jerona aya makna kritik sosial. Rumpaka dina kakawihan ieu lain ngan saukur ngagambarkeun aktivitas paciwit-ciwit leungeun, tapi kecap lutung tina rumpaka éta jadi konci maknawi kapongahan jelema anu hayang boga kalungguhan. Si Lutung boga kahayang aya waé diluhur leungeun batur. Paciwit-ciwit Lutung ogé mangrupakeun ekspresi hiji rasa ihwal ngenaan kajujuran jeung takdir yén jadi juragan atawa bawahan kudu bisa sanasib sapanggungan.
5. Ulin Kecap Dina kakawihan Bang Kalima Gobang jeung PunteunMangga mah makna na ngan ukur ngajelaskeun ulin kecap. Nyaéta dina rumpakana katinggali padalisan anu tungtung dijadikeun padalisan anu anyar.
6. Heureuy atawa Kagumbiraan DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK 19
Aya ogé anu rumpakana téh ngan ukur heureuy biasa, saperti dina Pérépét Jéngkol jeung Cingcangkeling fungsi kakawihan ieu murni pikeun rekreatif barudak anu keur arulin. Tapi dina kaulinanna, Pérépét Jéngkol boga makna husus nyaéta kagumbiraan jeung guyonan ngenaan kasusah hirup, dimana barudak anu keur maénkeun kaulinan Pérépét Jéngkol ieu bisa ngarasa gumbira padahal anu dipaénkeun ku maranéhna téh pinuh ku rasa kasakit.
7. Étika Kakawihan barudak anu ngandung makna étika nyaéta kakawihan Punteun-Mangga. Dina kakawihan ieu fungsi awalna pikeun namu. lamun urang rék namu ka imah batur kudu nyebut punteun anu hartina sarua jeung sampurasun, jeung nu boga imahna kudu nembalan mangga ka nu rék namu.
Diajar dina Kakawihan Barudak
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK 20
Kakawihan barudak mangrupakeun salah sahiji bagéan tina sastra lisan anu miboga fungsi lain ngan ukur pikeun rekreatif wungkul, tapi ogé kakawihan barudak téh boga fungsi-fungsi atawa manpaat anu lainna, diantarana: 1. Ngembangkeun Intelektual Kakawihan barudak boga fungsi ngembangkeun
intelektual budak nyaéta pikeun pangajaran keur barudak. Dina sababaraha kakawihan barudak aya anu
nawarkeun pikeun nambah kapinteran dina widang pangajaran matematika. Lagu-lagu tina kakawihan barudak ieu lain ngan ukur rumpaka anu dikawihkeun ku barudak, tapi dina kakawihan barudak ieu aya narasi carita dongéng jeung wangun sastra anak lianna, nyaéta budak bisa diajar matematika dina kakawihan. Dina ngawih atawa nyanyi ku teu sadar budak keur diajar matematika. Conto kakawihan barudak anu aya patula-patalina jeung pangajaran matematika nyaéta Sepdur jeung Eundeukeundekan Lagoni.
Sepdur Sepdur, sepdur DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK 21
Mantri-mantri naam jadur Kalung-kalung Kahijina Kaduana Katilu boleh ditangkap Dina kawih sepdur ieu budak diajar ngurutkeun angka ti hiji nepi ka tilu. Ku ngapalkeun dina kakawihan budak bakalan gancang apalna. Eundeuk-eundeukan Lagoni + Endeuk-eundeukan lagoni - Meunang peucang sahiji + Leupas deui ku nini - Beunang deui ku aki + Leupas deui ku ninina nini nini - Beunang deui ku akina aki-aki + Leupas deui ku ninina ninina ninina nini nini - Beunang deui ku akina akina akina akina aki-aki + Leupas deui ku ninina ninina ninina ninina ninina ninina nini nini………… - Beunang deui ku akina akina akina akina akina akina akina akina aki-aki ……. Kakawihan Eundeuk-eundeuk Lagoni éta lamun
dirumuskeun ngahasilkeun pola bantun-tambah ku soal carita. DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK 22
Ku kakawihan samodel kieu budak dibeukeulan kamampuan pikeun mereskeun soal anu aya patalina jeung kukurangan ogé jeung tatambahan. Lamun kakawihan éta dipolakeun kanu angka bakal siga kieu : 0+1=1 1–1=0 0+1=1 (nepi ka beres) Conto anu lianna ngajarkeun budak tatambahan jeung ngajarkeun moral ka budak. Diantarana moral budak ka indung bapana jeung moral budak ka Gusti Allah. Hiji sareng hiji sami sareng dua Lamun bisa ngaji pasti bisa ngadoa Dua tambah dua sami sareng opat Lamun ngadoa pasti meunang berkat Opat sareng opat sami sareng dalapan Lamun meunang berkat pasti dihakan Dalapan sareng dalapan sami sareng genep belas Lamun geus dihakan tanaga jadi beda Genep belas sareng genep belas sami sareng tilu puluh dua Lamun geus bedas bisa mantuan indung bapa
Salian ti kakawihan anu aya di Sunda anu ka asup kana Sastra Sunda, dina Sastra Indonesia hususna sastra anak ogé 23
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
ngabogaan leuwih loba kakawihan atawa lagu-lagu budak anu dijerona boga fungsi pangajaran matematika keur budak, diantarana : Dua mata saya hidung saya Satu dua kaki saya pakai sepatu baru. Dua tangan saya yang kiri dan kanan satu mulut saya tidak berhenti makan Tek kotek-kotek-kotek, anak ayam turun sepuluh, mati satu tinggal sembilan, tek kotek-kotek-kotek, anak ayam turun sembilan, mati satu tinggal delapan, tek kotek-kotek-kotek, anak ayam turun delapan, mati satu tinggalah tujuh, tek kotek-kotek-kotek, anak ayam turunnya tujuh, mati satu tinggalah enam, tek kotek-kotek-kotek, anak ayam turunnya enam, mati satu tinggalah lima, tek kotek-kotek-kotek, anak ayam turunnya lima, 24
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
mati satu tinggalah empat, tek kotek-kotek-kotek, anak ayam turunnya empat, mati satu tinggalah tiga, tek kotek-kotek-kotek, anak ayam turunnya tiga, mati satu tinggalah dua, tek kotek-kotek-kotek, anak ayam turunnya dua, mati satu tinggalah satu, tek kotek-kotek-kotek, anak ayam turunnya satu, mati satu tinggal induknya, Empat anak bebek pergi berenang, Naik ke Gunung lalu menghilang Induk bebek mencari wek,, wek,, Hilang satu tinggalah tiga tigat anak bebek pergi berenang, Naik ke Gunung lalu menghilang Induk bebek mencari wek,, wek,, Hilang satu tinggalah dua dua anak bebek pergi berenang, Naik ke Gunung lalu menghilang Induk bebek mencari wek,, wek,, Hilang satu tinggalah satu
Satu sepatu Dua durian DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK 25
Tiga mentega Empat ketupat Lima delima Enam tanaman Tujuh maju mundur Delapan naik papan Sembilan orang bulan Sepuluh kue bolu Sebelas naik kelas Dua belasmenjadi patung Aya ogé lagu anu langsung tina wangun tatambahan tapi ku barudak sok dinyanyikeun, teu maké carita. Fungsi dinyanyikeun didinya méh budak bisa leuwih babari apal kusabab aya fungsi rekreatif dina lagu. Satu ditambah satu, sama dengan dua Dua ditambah dua, sama dengan empat Empat ditambah empat, sama dengan delapan Delapan ditambah delapan, sama dengan enam belas
Terus aya lagu Balonku anu salian ti ngajarkeun matematika ngenaan kukurangan, ogé ngenalkeun ka budak ngenaan warna-warna. Jeung lagu Sayang Semuanya
ngajarkeun matematika ogé ngajarkeun budak boga rasa silih mikanyaah. Balonku ada lima Rupa-rupa warnanya DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK 26
Hijau, kuning, kelabu Merah muda dan biru Meletus balon hijau (daarrr) Hatiku sangat kacau Balonku tinggal empat Ku pegang erat-erat Satu-satu aku sayang ibu Dua-dua juga sayang ayah Tiga-tiga sayang adik kakak Satu, dua, tiga, sayang semuanya Salian ti fungsi pangajaran matematika, kakawihan barudak ieu boga fungsi pedagogies anu sejénna. Diantarana budak bisa diajar fungsi-fungsi barang, tempat cicingna sasatoan, atawa ngenaan sipat-sipat jeung lianna. Conto na dina kakawihan Bang-bang Kalima Gobang rumpakana ngajarkeun budak naon nu can di pikanyaho ku maranéhna. Bangkong di tengah sawah (tempat cicingna) Guru sakola désa Saban poé ngajar (fungsi guru) Jarum paranti ngaput (fungsi) Putri nu gareulis (sipat) Lisung kadua halu (sipat) Buah menang ngala (cara) Lauk menang nyobék (cara) Békleun menang muter (fungsi) Dina Sastra Indonesia leuwih loba deui fungsi lagu-lagu barudakna diantarana lagu Pelangi ngajarkeun budak ngenaan DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK 27
warna-warna jeung religiusitas anu nyiptakeunna. Aya ogé lagu-lagu ngenaan ngaran-ngaran poé pikeun barudak wanoh ka ngaran-ngaran poé.
Pelangi-pelangi Alangkah indahmu Merah, kuning, hijau Di langit yang biru Pelukismu agung Siapa gerangan Pelangi-pelangi Ciptaan Tuhan Senin, selasa, rabu,kamis Jum’at, sabtu, minggu Itu nama-nama hari (aya ogé anu nambahan rumpakana pikeun ngamotivasi barudak) Rajin belajar Cepat pintar Anak yang pemalas Tidak akan naik kelas
2. Pamahaman Kahirupan Sosial
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
28
Fungsi atawa manpaat anu séjénna nyaéta pamahaman ngenaan kahirupan social. Ieu ditunjukeun dina kaulinanna anu bisa ngadidik budak pikeun jadi budak anu sportif, bisa gawé bareng jeung nu lianna, numbuhkeun solidaritas, kapercayaan ka diri na sorangan, jeung nu lainna anu hubunganna jeung perkembangan psikologi anak. Dina kaulinan barudak anu sipatna siasat fungsina pikeun ngembangkeun daya pikir budak, jeung anu sipat kaulinanna katerampilan fisik bisa ngembangkeun kacekatan gerakna otot-otot (saraf motorik). Contona dina kakawihan Cingciripit, kaulinanna nyaéta di paénkeun ku duaan atawa leuwih, cara maénkeunna nyaéta leungeun salah sahiji budak ditangkarakeun tuluy manéhna jeung nu lianna leungeun panunjukna diacungkeun bari digerakeun-gerakeun méh leungeunna teu katéwak ku babaturanna bari ngawih Cingciripit, tulang bajing kacapit, kacapit ku bulu paré, bulu paré méméncosna, jol pa dalang mawa wayang jrék-jrék nong. Dina kaulinan Cingciripit éta budak diajar percaya ka dirina sorangan pikeun bisa nyieun strategi palebah mana manéhna kudu ngangkat leungeunna méh teu katewak ku baturna.
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
29
Lamun dina kaulinan Pérépét Jéngkol, budak bisa diajar gawé bareng nu hiji jeung nu lianna ngarah teu nepi ka labuh keur maénkeunna. Salian ti éta, kakawihan ogé boga fungsi pikeun ngaguyubkeun. Dina faktana, unggal kakawihan barudak anu aya kaulinanna, dipaénkeunna sok ku lobaan, paling saeutik ku dua budak. Ieu ngajarkeun budak pikeun guyub, daék gawé bareng, ogé diajar interaksi jeung batur-baturna. Budak ogé bisa diajar sosialisasi jeung lingkunganna, utamana méré pangaweruh yén hirup téh teu bisa sosorangan, pasti ngabutuhkeun bantuan batur. Intina, dina kakawihan, budak diajar sangkan bisa hirup guyub jeung nu sejenna, teu individulistis jeung egois. Dina kakawihan ogé bisa ngadeukeutkeun nu jadi indung atawa kolotna ka budakna. Contona dina kakawihan Sursér, urang bisa ningali kadeukeutan budak jeung indungna utamana mah. Hal éta alus pikeun psikologi perkembangan keur budak. Budak bakalan ngarasa dipikanyaah ku indungna nu bisa nyieun budak geus gedé gé tetep deukeut jeung kolotna.
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
30
3. Ngembangkeun Imajinasi Masa kanak-kanak mangrupakeun masa keur mejeuhmeujeuhna budak ngembangkeun imajinasina. Sastra pikeun hiji karya seni anu ngandeulkeun kakuatan imajinasi nawarkeun hiji panglaman imajinasi ka budak. Dina kakawihan budak bisa ngaimajinasikeun naon anu ku manéhna keur dikawihkeun. Contona dina kakwihan Trang-trang Koléntrang. Rumpaka dina éta kakawihan nawarkeun ka barudak pikeun ngimajinasikeun naon anu dikawihkeun ku maranéhna. Kusabab dina rumpaka Trang-trang Koléntrang loba pisan ngandung makna anu bisa diimajinasi ku barudak. Misalna dina kecap Si londok paéh nundutan, budak anu kreatif sabisabisa bakal ngaimajinasikeun kecap éta.
4. Ningkatkeun Kamampuan Basa Kakawihan boga manpaat pikeun ningkatkeun
kamampuan budak dina basa. Ku barudak ngawihkeun kakawihan sadar teu sadar geus ngembangkeun basa barudak, kekecapan jadi nambahan, ogé katerampilan budak dina ngomong jadi leuwih ningkat. Sanajan basa anu digunakeun dina kakawihan barudak teu kabéh babari jeung basajan keur barudak.
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
31
5. Pamahaman Estetika Dina kakawihan, barudak bisa diajar ngenaan nilai estetika atawa kaéndahan, diantarana kaulinan kecap, purwankanti, jeung pilihan diksi anu éndah.
6. Ngawanohkeun Budaya Budak diwanohkeun kanu kabudayaan Sunda ku wanoh kana kakawihan. Kakawihan barudak salah sahiji wangun dina kabudayaan, hususna kabudayaan Sunda. Ku cara nyieun budak resep kana kakawihan, urang geus nyieun budak resep ogé kana kabudayaan sorangan. Rék saha deui anu bisa ngamumulé budaya urang sorangan, lamun lain ku barudakna mah. Budak ayeuna nyaéta cikal bakal generasi penerus urang engké. Kusabab kitu, wawasan ngenaan kabudayaan
tradisional penting pikeun budak. Kakawihan jadi salah sahiji alat pikeun nambahan wawasan budak ngenaan kabudayaan éta.
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
32
7. Fungsi Rekreatif Dina genep mangpaat éta, manpaat atawa fungsi anu paling utama jeung pang lobana dina kakawihan barudak mah nyaéta fungsi rekreatifna. budak bakalan ngarasa bungah jeung meunang kanikmatan ngawihkeun kakawihan dina kaulinanna. Daya tarik dina kakawihan barudak ogé bisa meungkeut émosi budak tepi ka budak bisa kabandang ku kakawihan anu lianna.
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
33
DAPTAR PUSTAKA
Ampera, Taufik. 2010. Pengajaran Sastra, Teknik Mengajar Sastra Anak Berbasis Aktivitas. Bandung : Widya Padjadjaran. Nurgiyantoro, Burhan. 2005. Sastra Anak: Pengamtar Pemahaman Dunia Anak. Cetakan Pertama. Yogyakarta: Gajdah Mada University Press. Danadibrata, R.A. 2009. Kamus Basa Sunda. Citakan II. Bandung : PT Kiblat Buku Utama. Danandjaja, James. 1997. Folklor Indonesia Ilmu Gossip, Dongeng, Dan Lain-lain. Cetakan VII. Jakarta : PT Pustaka Utama Grafiti. Hidayat, Rachmat Taufik., dkk. 2005. Peperenian Urang Sunda. Bandung. PT Kiblat Buku Utama.
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
34
BIOGRAFI
Yukeu Yuliani Mustofa dibabarkeun di Bandung, 07 Januari 1992. Namatkeun sakolana ti MI (SD) nepi ka MA (SMA) di Pesantrén Persatuan Islam 24 Rancaékék ti taun 1998-2010. Satamatna ti SMA (2010), Yukeu Yuliani Mustofa ayeuna keur nyuprih élmu di Sastra Sunda Universitas Padjadjaran. Salian ti kuliah, aktip ogé di Himpunan Mahasisiwi Persis UNPAD ti taun 2010 nepi ka ayeuna. Salian ti éta aktip ogé di organisasi Pemudi Persis Rancaékék.
DIAJAR DINA KAKAWIHAN BARUDAK
35


c: text/html

text:
Kulawu
Kulawu atawa hawuk sabenerna lain warna, sarua jeung hideung katut bodas. Kulawu ngan saukur tingkat itensitas warna lamun ditarjamahkeun dina komposisi hideung-bodas.
Kulawu ogé bisa dihartikeun titik-titik hideung anu henteu sampurna kawas anu aya dina jero lukisan pointilisme.
Tapi campuran pigmén anu pas masih bisa ngadeukeutan définisi kulawu (kalawan kacondongan pikeun ngadeukeutan hiji pigmén dasar nu tangtu).
Dina widang desain, kulawu dicirikeun ku harga nu tangtu mimiti angka 0 (minangka ayana cahaya bodas sampurna) nepi ka 10 (poék sampurna).

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Keteyep disampeurkeun deui ku ménak. Bari aluman-alimen éra anu taya papadana, Néng Putri disampeurkeun ku nu lain muhrimna téh, kapaksa kakayidan pasini janji pasang subaya nyumponan kahayang ménak, daék dipirabi bari dumuk di pilemburan, sawios digentos anggoan oge cenah. Sareng deui, mangga akang mirabi abdi asal kedah tiasa ngéstokeun kahoyong abdi deuih. Akang ulah rék gana-gana pipilueun kana urusan sareng padamelan istri.
Geus kakayidan ti dua pihakanana kitu mah, éta ménak jeung nyi putri téh bumen-bumen di pilemburan, lembur ménak téa.
Dina hiji mangsa ménak téh teu nohonan jangjina. Nyi Putri bendu. Bus ka jero leuit, tadina mah pundung bari rék nyumput, ngan sabot ngaguar-guar tumpukan paré di hiji juru leuit panyumputanana, tamba kesel ngadon nyirekem, ari goréhél téh papakéan aslina anu baréto disumputkeun ku nu cunihin téh kapanggih ti dinya, henteu kahaja. Teu talangké rap disalin, biur ngapung ka kahiangan.
Atuh ménak téh saban wanci gawéna ngahurungbalung. Wuyung liwung migandrung nu pundung, sedih kingkin mikiran anu ngaleungit ngahiang teu terang raratanana.
Pikeun ubar kakeueung, tamba ngalangeu ngadaweung ngabangbrang tineung, ménak seja nisskeun pikir, ngababakan nyieun éémpangan leutik di tengah sawah deukeut tempat baréto putri marandi. Susuganan nya bisa kaeupanan kabita ku émpang anyar anu caina canémbrang hérang pikeun siram di dinya. Tapi lawas, didagoan, dipapantes bakal jol atawa ngurunyung ngadon siram téh saukur bati dina lamunan ukur dina gambar ciciptan wungkul, nu puguh mah ngan bati cau ambon dikorangan, cau lampe mah ka pipir-pipir. Lalaki ambon sorangan, awéwé mah teu mikir-mikir.
Unggal waktu sok ngahaja urang lembur loba nu disauran pikeun ngabaturan ruang-riung di saung babakan anyar. Ngahaja curak-curak barangtuang balakécrakan malar nu sok malaweung ngadaweung ngalangeu jarauh panineungan tiasa kabangbrangkeun sakeudeung-keudeungeun. Réngsé barangdahar, ménak téh kageterkeun angen kaoyagkeun pikiran maké hayang ngalungkeun cucuk lauk anu nyésa ngajepat dina piring urut alasna. Lung dialungkeun ka tengah empang anyar jieunanana téa. Dumadakan éta cucuk lauk anu limit téh bet jadi dagingan deui, aya sisitan, aya huluan aya buntutan sakumaha wajudna lauk cai. Ngan aya tambahna tina lauk anu séjénna, bet rimbil ku cucuk, sajaba sisit jeung cécépétna téh. Atuh rada ahéng, barang katénjo mimiti ngadudibeg tuluy sosoloyongan dina balong. Kokocépatan dina émpang antukna jadi tontonan balaréa. Ibur salelembur, éar sapadesaan, aya lauk ahéng. Rimbil ku cucuk dina awakna. Karuhan wé jadi tontonan nu matak panasaran hayang nyaho di kieuna ulah ngan sakadar béja. Brul merul nu ngajugjug ti jarauhna, daratang nu ti anggangna, jadi ngabeungharkeun ménak téa. Anu datang téh dikarcis. (Pindo Catur: Akub Sumarna / Galura)


text:
Oriflame
Oriflame mangrupa perusahaan kosmétika alami ti Swedia.[1] Diadegkeun taun 1967 di Swedia ku dua urang dulur nya éta Mr. Jonas jeung Rober af Jochnick.[1] Produk Oriflame dipasarkeun anu maké sistem ngajualna langsung (Direct Selling).[1] Ayeuna Oriflame geus sumebar leuwih tina 69 nagara di 5 benua, di dunya.[1] Oriflame ogé sumebar di Bursa Saham Stockholm.[1] Oriflame hiji-hijina perusahaan anu omsétna bisa nyaingan perusahaan Microsoft.[1] Oriflame asup di Indonésia dina taun 1987 di handap PT. Orindo Alam Ayu.[1]
Produk oriflame[édit | édit sumber]
Produk skin scare anu bakal dikaluarkeun dina ngolahna nepi ka 3 nepi ka 4 taun pikeun ngahasilkeun hasil pikeun nyugemakeun konsuména.[2] Produk-produk Oriflame nya éta produk import anu geus diuji coba saluyu jeung iklim Indonésia.[2] Nepi ka ayeuna, Oriflame nawarkeun 600 produk unggal katalogna.[2] Oriflame nyieun sorangan produk-produk kasebut di pabrikna anu perenahna di Dublin.[2] Sakabéh produk oriflame dijieun tina tutuwuhan euwueh tambahan unsur kimiawi, nepi ka aman pikeun kulit anu babari alérgi jeung halal pikeun musli.[2] Kandungan héwani anu aya dina produk-produk Oriflame nya éta madu jeung endog.[2] Oriflame nya éta perusahaan Direct Selling atawa MLM kosmétik anu sumebarna téréh di antara perusahaan kosmetik sadunya.[2] Oriflame hiji-hijina anu narima award dina konperensi Direct Selling disaluruh alam dunya di Singapura persisna bulan Novémber 2008.[2] Lantaran kamekaran Oriflame nepi ka 41%, jauh di luhur perusahaan Direct Selling atawa MLM laina.[2]


text:
Nami Pribados teh Erwan Suherwana Hadipermana, sadidinten mah sok disebut nami Erwan wae, abdi teh urang sunda asli, ari pun bapa urang sumedang ari ibu urang bandung, abdi teh putra katilu nya istilah namah abdi teh bungsu, ti pun rama namina Bapak Letkol (Purn), H, Drs Surachman Wiratha Hadipermana, MM sareng pun biang namina Ibu Hj. Yayah Rokayah dupi punl lanceuk namina nyaeta nu kahiji Erwin Sulwindria Hadipermana ST, MT sareng nu kadua Eryan Suparyana Hadipermana SE. Dupi Kalinggihan Abdi teh ayeuna linggih di Jalan Ciheulang no 5 Tubagus Ismail Bandung (Wilayah Dago).
Ti aalit abdi teh tinggal di Bandung, sakola oge ti Tk dugi ka kegengna gelar magister abdi teh di Bandung wae, nyaeta lamun Tk abdi nyaeta TK Raden Patah Bandung, SD di SDN Banjarsari 6 Bandung, SMP di SMP Negeri 5 Bandung ), SMA di SMA Negeri 20 Bandung , Perguruan tinggi di Universitas Padjadjaran Bandung Fakultas Hukum . Magister Hukum Pascasarjana Universitas Padjadjaran Bandung , (hoyoyng na mah neraskeun ka S3/Dr, tapi nyaeta teu acan aya biayana 🙂
Ari Pademalan Abdi ti tahun 2007 dugi ka 2010 di kantor Hukum Noegroho Hanantoseno and Associates jabatanna nya teu tebih tebih dina urusan staff legal, ngarangkap asisten advokat, ti ngawitan Januari 2010 abdimah tos ninggalkeun dunia advokat , ayeuna abdi bade nyobian janteun birokrat nyaeta PNS di Pemerintah Provinsi Jawa Barat nu pusat pemerintahannana di Gedung Sate tea, mugi-mugi iyeu iyeu teh janteun jalan terakhir abdi.
Ari Hooby abdimah Surfing Internet, tiasa oge abdi disebut gamers atou blogers and tukang desain grapis (diajar keneh), jalan-jalan gratisss heheheh. tapi anu pikaresep abdimah nyaeta nonton wayang golek giriharja 3 anu dalangna nu kasohor Asep Sunandar Sunarya. Ari musik karesepna naon wae asal tong nu teu kaharti mun tiasa musik yang menyetuh hate, anu tias ngangugah hate jadi wararaas kitu tah.


text:
“Punten, pami penyewaan kuda palih mana nya?” si juru ukur nanya ka patugas stasiun.
“Kulan? Panyewaan kuda? Ah, di palih dieu mah moal aya anjing liar-anjing liar acan, Kang, komo panyewaan kuda! Bade kamana kitu?”
“Ka Devkino, kebonna jendral Hohotov.”
“Euh,” ceuk kepala stasiun, “ka pengker stasiun we; biasana sok aya patani nu bade ka daritu, maranehna sok nyandak panumpang oge.”
Si tukang ukur ngarenghap lungse, tuluy leumpang bangun nu teu purun muru tukangeun stasiun. Sanggeus rada lila neneangan bari jeung nguat-nguat maneh, manehna ahirna manggih saurang patani, awakna gede tur dedeg. Beungetna sangar, pinuh ku tapak bared. Make jeket kulawu nu geus rangsak jeung sapatu tina jarami.
“Meuni alus kieu boga roda teh euy!” poyok si juru ukur bari kalacat unggah kana roda. “Nepi ka kuring teu bisa ngabedakeun mana hareup mana tukang.”
“Ah ma enya? Nu deukeut ka buntut kuda eta hareup, mun nu didiukan ku Bapa eta tukang.”
Kuda teh ngora keneh tapi begang, sukuna ceking tur ceulina sopak. Basa kusirna nangtung bari nyepretkeun pecutna, si kuda ukur gideug; basa si kusir kekecrek tarik bari nyepretkeun pecutna kadua kali, roda teh ngareket tur oyag jiga nu nirisan; dina cepretan katilu, roda ngadangheuak, dina nu kaopat, maju lalalunan.
“Biasana kieu ieu teh?” ceuk si juru ukur, reuwas campur heran nempo kabisa si kusir Rusia ngadumaniskeun karayap laon kuya si kuda jeung sora cepretan pecutna nu matak nyentug kana hate.
“Pokona mah nepi, Pa” si kusir ngareugreugkeun. “Kuda teh ngora keneh jeung rada kebluk. Tapi da mun geus leumpang mah sok hese eureun geura. Hudang jurig!”
Maranehna ninggalkeun stasiun basa meh reup-reupan. Di beh katuhu katembong ngemplang padataran nu poek tur sepi jempling. Legana satungtung deuleu nepi ka jigana mun pareng los-los ka lebah dinya moal salah bakal anjog ka tungtung nagri Ajrak. Panon poe usum murag daun nu tarariis teh lalaunan surup basa sisina saeutik-saeutik leyur ka langit. Di beh kenca, dina sesa-sesa cahaya, katembong pasir-pasir nu rarentul, bisa jadi leuweung geledegan atawa kebon nu geus dihumaan. Si juru ukur teu bisa nempo ka beh hareup lantaran pamandanganna kahalangan ku tonggong kusir nu rubak tur dedeg. Hawa karasa beuki nyecep, meh-mehan beku.
“Ku sepi-sepi teuing,” gerentes si juru ukur bari sabisa-bisa nutupan kadua ceulina ku kerah jaketna; “meuni taya pisan imah atawa saung! Beu, mun pareng cilaka atawa aya nu ngarampog, pantesna moal aya hiji-hiji acan jalma nu nangenan, moal, lamun teu nembakkeun kanon mah. Jeung si kusir jiga-jiga nu nyurigakeun deuih. Teuing aya jurig naon nu nyumput satukangeunna! Sungutna teu mantes, lir sato galak. Mang, mang,” si juru ukur nanya,”saha ngaran teh?”
“Ngaran kuring? Klim”
“Cing Klim, kumaha kira-kirana di dieu? Tara aya nanaon? Tara aya begal?”
“Oh, pangeran nangtayungan keneh, tara aya! Saha nu rek ngabegal di tempat kieu?”
“Enya sih. Tapi mun eta kajadian, kuring boga tilu pestol di dieu” – si juru ukur ngabohong – “jeung, sing apal, tong sakali-kali nyoba-nyoba heureuy jeung pestol. Hiji pestol cukup jang sapuluh rampogeun mah.”
Peuting mimiti turun. Ujug-ujug roda teh ngareket, sada nu humaregung, tuluy ngagoloprak mengkol ka kenca, jiga nu rek balik deui.
“Rek dibawa kamana aing teh cenah?” gerentes si tukang ukur. “Tadi manehna lempeng ka hareup, ayeuna ujug-ujug mengkol ka kenca. Moal boa si kehed teh rek mawa aing ka tegal nu sepi –- tuluy -– tuluy -– geus kabayang nu bakal kajadian. Mang,” manehna nyarita ka si kusir, “tadi ceuk emang tara aya nanaon di dieu? Hanjakal. Padahal kuring resep mun kudu gelut jeung begal. Kuring katempona leutik tur palaya-peleye, tapi tanaga mah wani ngadu jeung munding ge. Pernah kuring diserang ku tiluan, kuma cing? Ku kuring dipeupeuh saurang nepi ka –- paeh. Nu duaan deui dikirim ka panjara Siberia. Kuring ge teu apal timana boga kakuatan sakitu bedasna. Kuring bisa ngangkat jelema nu sagede akang ukur ku saleungeun – tuluy – tuluy – dibabetkeun!”
Klim ngalieuk ka si juru ukur, ngadengdekeun beungeutna bari tuluy mecut si kuda begang.
“Nyaan Mang” sambung si juru ukur. “Pangeran geus mere pitulung ku nyanghareupken para rampog teh ka kuring! Lain ngan ukur dipites-piteskeun leungeunna, tapi maranehna ge kudu mertanggungjawabkeun kajahatannana di hareupeun pangadilan, dimana hakim jeung pangacarana teh babaturan kuring kabeh. Kuring teh aparat pamarentah nu kacida pentingna. Lamun keur jalan-jalan jiga kieu, pamarentah pasti nyahoeun jeung nempatkeun mata-mata jang nalingakeun kasalametan kuring. Aya sababaraha hiji pulisi jeung kaptenna nu nyumput di rungkun sapanjang jalan. Heup! Heup!” si juru ukur ujug-ujug ngagorowok. “Rek kamana ieu teh? dibawa kamana kuring?”
“Pan ka ditu? Asup ka jero leuweung.”
“Jadi kitu,” gerentes si juru ukur. “Aing mimiti seber, tapi aing sabisa-bisa teu meunang nunjukkeun rasa. Jigana manehna geus nyahoeun yen aing sieun ku manehna. Kunaon ti tatadi manehna ngan ngalieukan bae ka aing? Manehna pasti keur ngarencanakeun hiji maksud jahat. Tadi pas mimiti indit roda teh ngarayap, tapi ayeuna meuni asa ngapung. Dengekeun yeuh Klim, kunaon di dinya ngajalankeun kuda teh meuni jiga nu rurusuhan?”
“Kuring teu rurusuhan, kudana nu lumpat sakahayangna. Ceuk kuring ge mun geus lumpat, si ieu mah tara aya nu bisa ngahalangan. Memang geus kitu ti dituna”
“Ekol wungkul siah, kuring nyaho di dinya ngabohong. Tong gancang-gancang teuing ngajalankeunnana. Tahan kudana ku di dinya, ngarti?”
“Naha?”
“Sabab –- sabab –- aya opat babaturan kuring nu keur nuturkeun ti stasiun. Maranehannya ameh bisa nyusul. Maranehna geus jangji rek panggih di ieu leuweung. Bakal reugreug mun araya maranehna mah. Awakna baradag jeung tanagana baredas, bari mawa pestol hiji sewang. Kunaon siah di dinya culang-cileung bae jeung teu daek cicing? Hah? Tempo kadieu, kuring – kuring – euweuh barang berharga di kuring, kuring teu mawa harta nanaon – salian ti pestol nu tilu tea! Yeuh lamun teu percaya ku kuring rek ditembongkeun – dagoan sakeudeung cuang buka.”
Si juru ukur api-api ngodok kana kantongna, nya harita pisan timbul kajadian nu jauh pisan tina panyangkana. Si Klim ujug-ujug ngajleng tina roda tuluy lumpat bari notog notog maneh ka jero leuweung.
“Ampun!” cenah. “Ampun! Sok bawa kuda jeung roda, tong disesaken, ngan kuring tong dinanaon! Ampun!”
Sada nu lumpat gogorobasan ngan sakeudeung kadengena. Jep jempling deui. Basa eta hal nu jauh tina panyangka teh kajadian, nu dipetakeun ku si juru ukur pangheulanan nyaeta ngeureunkeun kuda, tuluy merenahkeun tempat diukna dina roda bari mimiti mikir nya pilampaheun.
“Jadi manehna teh sieuneun jeung percayaeun kana caritaan aing, dasar belegug! Aduh, kudu kumaha pilakueun aing ayeuna? Aing teu nyaho jalan, jadi moal bisa indit sosoranganan, jeung deuih lamun kitu teh ke aing disangka nu maling kuda. Aduh, kudu kumaha aing, Klim! Klim!”
“Klim,” kadenge aweuhan sorana sorangan.
Boga pikiran kudu meuting di eta leuweung geledegan sosoranganan, ngadenge sora ajag di kajahuan, aweuhan sorana sorangan jeung haroshosna sora napas kuda begangna, bulu punduk si juru ukur mimiti muringkak, manehna tuluy diuk.
“Klim,” manehna ngagorowok. “Mang Klim! Mang! Dimana maneh?”
Aya kana dua jam manehna gogorowokan nepi ka peura, manehna geus lah-lahan rek meuting bae di eta leuweung basa dina hiliwir angin kadenge sora haroshos.
“Klim, maneh eta? Kadieu geuwat, hayu cuang indit!”
“Maneh –- maneh rek maehan kuring!”
“Kunaon, kuring mah ukur heureuy, Klim; caritaan kuring ukur bohong. Kuring teu mawa pestol! Kuring ngabohong sabab ku sieun. Hayu ah, kuring katirisan yeuh!”
Si Klim mikir, lamun enya-enya begal tangtu ti tatadi geus kabur mawa kuda jeung rodana, lalaunan manehna kaluar tina rungkun, nyampeurkeun roda bari masih taki-taki.
“Kunaon maneh bet jadi sieun, belegug? Kuring mah bobodoan, jeung didinya deuih matak pikeueungeun! Hayu asup!”
“Euh, juragan,” Klim kukulutus, bari tuluy naek kana roda, “mun nyaho rek kieu mah tadi teh ku kuring moal dibawa sanajan mayar saratus Rubel genan. Sugan teh rek paeh.”
Klim mecut kuda begangna –- roda gideug; Klim mecut sakali deui roda teh oyag; dina pecutan anu ka opat roda mimiti ngarayap lalaunan, si juru ukur narik kerah jaketna jang nutupan kadua ceulina bari tuluy nyarandekeun sirahna nu beurat.
Si Klim jeung jalan teh teu pikakeueungen deui ayeuna mah.
(Ditarjamah-bebaskeun tina Overseasoned karangan Anton Chekhov nu aya dina buku Selected Stories, Wordsworth Classic, 1996)


text:
1Doakeun simkuring. Pangnedakeun, mugi-mugi sing bisa neruskeun nyebar pangandika Gusti, sina tumuwuh turta gancang kaala kalawan hasil anu gumilang saperti di aranjeun. 2Pangnedakeun simkuring sapara kanca, muga ucul ti nu hasud sarta bisa leupas ti nu niat jahat; ma'lum, da henteu kabeh jelema daraek percaya. 3Tapi Pangeran mah, satia. Dulur-dulur tangtu ku Mantenna baris dipaparinan kuat hate sarta diraksa ti Setan. 4Simkuring menta, demi Gusti, muga sagala papatah sarta pituduh simkuring, ku aranjeun teh dilakonan: Ayeuna jeung saterusna. 5Ka Gusti, simkuring nunuhun; mugia ati sanubari aranjeun dipingpin kana welas asihing Pangeran sarta tahan uji saperti Al Masih. 6Kalayan pajenengan Isa Al Masih, Gusti Jungjunan urang, simkuring seja meredih, sangkan dulur-dulur ngajauhkeun maneh ti jalma kedul, anu teu daek ngalampahkeun papatah anu ti simkuring sapara kanca. 7Simkuring geus mere conto: Salila di aranjeun, tara teuing ngalulungkut nangkeup tuur embung digawe. 8Sagala anu kadahar ku simkuring, teu aya anu teu dibayar; eta teh beunang dekal-dekul barang gawe beurang peuting, sangkan ulah matak ngaripuhkeun ka aranjeun. 9Lain ku dumeh simkuring teu layak meunang sokongan, tapi ku bawaning hayang mere conto pikeun turutaneun aranjeun. 10Basa keur di aranjeun tea, simkuring geus mere ieu pamadegan: “Mun teu ngoprek moal nyapek.” 11Sabab harita, simkuring ngadenge aya jelema-jelema anu taya gadag sarta gawena teh ngan ngarerecok urusan batur bae. 12Ka jalma-jalma nu kitu, demi Gusti Jungjunan urang, Isa Al Masih, simkuring sapara kanca ngawawadian: Kudu daek ngoprek jeung kudu daek susah payah, sangkan anu didahar teh beunang ladang kesang sorangan. 13Ari aranjeun, dulur-dulur! Ulah kapok-kapok tatalang reujeung tutulung. 14Teu mustahil, ieu pituah-pituah ti simkuring sapara kanca teh aya anu embung ngadenge. Upama aya cirian, ulah dirapetan, sina eraeun sorangan. 15Tapi ulah ari dimusuhan mah, leuwih hade pepelingan sakumaha pantesna ka dulur. 16Mugi-mugi Pangeran Nu jadi sumbering bagja, maparinkeun nugraha-Na ka aranjeun, dina sagala perkara. Mugi Mantenna kersa nangtayungan aranjeun. 17Ahirna, ayeuna, ieu simkuring ngotretkeun tulisan salam ku leungeun sorangan: “Salam sono ti Paulus.” Ieu teh cirina surat-surat simkuring. Tah kitu rupana tulisan simkuring teh! 18Mugia aya sih piwelas Isa Al Masih ka aranjeun.
Copyright
Learn More


text:
Cingcin
Cingcin nyaéta perhiasan anu wangunna buleud leutik anu dipaké dina jariji, aya nu maké permata aya ogé nu henteu[1].
Daptar eusi
Sajarah Cingcin[édit | édit sumber]
Sajarah Cingcin Kawin[édit | édit sumber]
Sajarah cingcin kawin mimitina ti Pharaohs of Egypt (pharaoh ti Mesir) anu ngajadikeun buleudan minangka simbul[2]. Buleudan mangrupa salasahiji hal anu teu miboga tungtung, ngawakilan simbul kaabadian[2].Ti mimiti jaman Romawi cingcin dijadikeun simbol kawin[2]. Mimitina cingcin kawin bahanna tina beusi[2]. Tuluy robah jadi emas kusabab katingali leuwih alus komo lamun dihijikeun jeung permata[2]. Simbol mimiti anu paling dipikawanoh minangka pamaés cingcin nyaéta batu ruby beureum anu nandakeun haté[2], batu safir warna biru tandaning surga, tapi anu pangdipikahayang mah nyaéta berlian, hiji batu anu teu bisa diancurkeun[2]. Tradisi tukeur cingcin nalika kawin mimitina diwanohkeun di gereja Yunani Orthodox kurang leuwih taun 1300-an[2]. Cingcin nepi ka ayeuna masih jadi simbol acara kawinan[2]. Sanajan unggal jaman, wangunna robah-robah ngigelan trend tapi ma'na nu nyangkaruk dina cingcin éta teu robah minangka pamatri, tandaning hiji pernikahan anu teu meunang peunggas luyu jeung wangun cingcin anu buleud nu teu miboga tungtung[2].
Cingcin Tunangan[édit | édit sumber]
Archduke Maximilian ti Austria, mangrupa jalma nu kudu “disalahkeun” kusabab ngawanohkeun cingcin berlian[2]. Nalika taun 1477, Maximilian méré ka kabogohna Mary of Burgundy cingcin berlian, ti harita mimiti gelarna cingcin tunangan jadi dipikawanoh[2].
Rupa-Rupa Cingcin[édit | édit sumber]
1. Cingcin belah rotan nyaéta cingcin anu teu aya permataan, buleud di luar jeung datar di jerona[1].
2. Cingcin berapit nyaéta cingcin anu miboga tilu permata, hiji permata aya ditengah-tengah di barengan ku dua permata nu laleutik[1].
3. Cingcin cap nyaéta cingcin anu maké cap atawa ngaran[1].
4. Cingcin dalima nyaéta cingcin anu maké batu dalima(permata anu warnana beureum ngora jiga dalima)[1].
5. Hidung Tern nyaéta cingcin anu dipaké dina sekat irung sapi jalu sangkan babari ditéwak atawa diuruskeun[1].
6. Cingcin kawin nyaéta cingcin polos, anu biasana teu aya permataan dibagéan jerona aya ngaran salaki atawa pamajikanana minangka tanda yén maranéhna geus kawin[1].
7.Cingcin mata Tern nyaéta kulit anu wangunna jiga cingcin anu ngurilingan panon hayam[1].
8.Meterai cingcin cap nyaéta penyetel Tek parabot jang ngukur atawa "menyetel kedudukan cincin" dina piston, cingcin tunangan minangka tanda geus aya pertunangan resmi[1].
8.Pintal tiga cingcin nyaéta cingcin anu dijieun tina kawat emas anu pinilih[1].


text:
Berikut sobat bisa baca dengan seksama Puisi Ibu yang telah saya siapkan sedari tadi, oke langsung dibaca:
Di peuting anu tiisNah itulah koleksi satu "Puisi Bahasa Sunda Tentang Ibu" yang semoga bisa berguna dan bermanfaat untuk sobat pembaca, sekian dan terima kasih.
Kalayan berselimut kasorangan
Kuterbangun melong wiati wiati kamar kuring
Terlintas di benak sosok engkau
Anu sok marengan kuring mapag isuk-isuk
Anu sok marengan kuring ngarasakeun panasnya sinar panonpoé
Anu sok marengan kuring nyaksian bulan sarta béntang
Sarta balik nganteur kuring ka dina saré anu panjang
Kabéh éta kiwari teu bisa deui kurasakan
Alatan ayeuna ku laér ti anjeun
Mekipun sabenerna ku teu bisa
Tapi ku yakin kabéh éta baris lekasan
Ibu………..
Kuring sono kalayan senyummu
Kuring sono jeung kaasih nyaah anjeun
Kuring sono kalayan belai lembutmu
Kuring sono baris pelukmu
Ku hayang kau weruh éta
Ibu……….
Kau sok aya
Dina unggal hembusan nafasku
Dina unggal léngkah suku kuring
Dina unggal naon anu ku gapai
Alatan kau kitu hartosna dina hirup kuring


text:
Réaksi kimiawi
Réaksi kimia atawa réaksi kimiawi ogé dipiwanoh salaku parobahan kimiawi, nu maksudna nyaéta parobahan dina struktur molekul. Réaksi ieu bisa mangrupa napelna hiji molekul kanu séjén ngahasilkeun molekul nu leuwih gedé, molekul beulah jadi dua atawa leuwih molekul nu leuwih leutik, atawa wangun ulang atom-atom jeroeun molekul. Réaksi kimiawi salawasna ngalibetkeun dibentuk atawa dipegatkeunana beungkeut kimia.
Daptar eusi
Rupa-rupa[édit | édit sumber]
Aya sababaraha rupa réaksi kimiawi dasar:
- Sintésis nu diwangun ku dua atawa leuwih atom, ion, atawa molekul mandiri nu ngahiji jadi hiji zat anyar.
- Dékomposisi nu sabalikna ti sintésis, nalika hiji sanyawa beulah jadi dua atawa leuwih atom, ion, atawa molekul mandiri.
- Dina réaksi nukeuran tunggal, salah sahiji atom diganti ku atom séjén.
- Dina réaksi nukeuran ganda (ogé katelah métatésis), atom-atom nu kabeungkeut na sakabéh réaktan silih tukeurkeun.
- Dina réaksi oksidasi-réduksi (ogé katelah réaksi rédoks), hiji réaktan ngaleupaskeun éléktron (molekulna dioksidasi), sedengkeun réaktan nu séjénna narima éléktron (molekulna diréduksi). Réaktan nu dioksidasi mangrupa agén pangréduksi, sedengkeun réaktan nu diréduksi salaku agén pangoksidasi.
Réaksi kimiawi teu ngarobah inti atom, nu robah ukur interaksi awan éléktron na atom-atom nu kalibet (parobahan wangunan inti atom disebutna réaksi inti, jeung teu dianggap salaku réaksi kimiawi, sanajan réaksi kimiawi bisa nuturkeun transformasi inti).
Réaksi kimiawi ampir salawasna ngalibetkeun parobahan énergi, nu pangmerenahna/panggampangna diukur dina parobahan panas. Béda énergi antara kaayaan "méméh" jeung "sanggeus" réaksi kimia bisa diitung sacara téoritis maké tabel data (atawa komputer). Pikeun conto, misalkeun réaksi CH4 + 2 O2 → CO2 + 2 H2O (ngadurukan métan dina oksigén). Ku jalan ngitung jumlah énergi nu diperlukeun pikeun megatkeun sakabéh beungkeut nu beulah kénca ("méméh") jeung katuhu ("sanggeus") persamaan, urang bisa ngitung béda énergi antara réaktan jeung produkna. Ieu disebutna AH, di mana A (Délta) ngandung harti béda, sedengkeun H salaku éntalpi, ukuran énergi nu sarua jeung panas nu dipindahkeun dina kaayaan tekanan angger (konstan). AH biasana ditunjukkeun dina unit kJ (rebuan joule) atawa dina kkal (kilokalori). Mun réaksi AH-na négatip, mangka énergi dileupaskeun. Réaksi rupa kieu disebutna éksotérmik (hartina panas luar atawa miceun panas). Réaksi éksotérmik leuwih dipikaresep sahingga leuwih gampang lumangsung. Conto réaksi nu tadi éksotérmik, nu geus biasa urang manggihan sapopoé, sabab ngaduruk gas dina hawa ngaluarkeun panas.
Réaksi bisa boga AH positip, hartina, sangkan bisa lumangsung, réaksi butuh asupan énergi ti luar. Réaksi rupa kieu disebut éndotérmik (hartina panas jero atawa nyerep panas).
Laju réaksi[édit | édit sumber]
Laju réaksi kimiawi gumantung ka:
- Konséntrasi réaktan
- Énergi aktivasi
- Temperatur
- Aya henteuna katalis.
Kabisamalikan[édit | édit sumber]
Unggal réaksi kimiawi sacara téoritis bisa malik (reversible). Dina hiji réaksi maju réaktan dirobah jadi produk, kitu ogé sabalikna. Kasatimbangan kimiawi mangrupa kaayaan nalika laju réaksi maju jeung sabalikna sarua, sahingga nahan jumlah réaktan jeung produkna.
Sanajan sakabéh réaksi bisa malik, sababaraha réaksi bisa kagolongkeun teu bisa malik (irreversible). Réaksi teu bisa malik bisa lumaku mun dina kasatimbangan ampir sakabéh molekul réaktan geus robah jadi produk.
Hukum polah massa[édit | édit sumber]
Konséntrasi réaktan jeung produk nangtukeun laju boh réaksi maju jeung malik.
Katalis[édit | édit sumber]
Katalis teu ruksak dina réaksi kimiawi, tapi nulung pikeun nurunkeun énergi nu dipikabutuh pikeun aktivasi sahingga ningkatkeun laju réaksi.


text:
i love you uum
Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.
TehUUM,tolongatuhtarima jam 2nana.mun tiasamahpakesalah sahiji.teh UUM I LOVE YOU.terserah bade ngajawabnairaha wae.mun ditarimaatawteuditarimaabdikuteh UUM abdiikhlas rido.nu pentingmahteh UUM jujurbenerteucinta ka urang.mun teh UUM narimaabditapi hate teh UUM teuserasiatawteujujursarengucapannaabdiasakurang seneng.nu pentingmahteh UUM ngajawabnaanubenercek hate tehUUM,meskipunabdiditarimahenteuna.parasaanabdi ka the UUM toslami,sampe-sampesokmimpikeunwae.kunaoncobaabdimasihancoklatsareng jam.eta tehsabagaibukticinta,ayahijialesandeuiabdingarasasalahteusaharusnaabdinulis I LOVE UUM dibordiharepenbabaturanloba,da kudu kumahadeuiabdihoyongnyariosisinsarengbisingaganggu.
I LOVE YOU UUM


text:
Léptop
Léptop (dipikawanoh ogé kalayan istilah notebook) nya éta komputer pribadi anu ukurana rada leutik, anu bisa dibabawa jeung bisa ditendeun dina lahunan. [1] Diwangun ku hiji perangkat anu ngawengku tombol, layar tampilan, mikroprosesor, biasanan dilengkepan ku batré anu bisa diisi ulang.[2] .
Batré atawa adaptor mangrupa asal listrik tina léptop, urang henteu kudu nyambungkeun léptop kana arus listrik kawas komputer. [3] Batré laptop umumna bisa tahan kira-kira sajam nepi ka genep jam, gumantung pamakéan, spésifikasi, sarta ukuran batré. [3]
Minangka komputer pribadi, Léptop ngabogaan fungsi anu sarua jeung Komputer Desktop. [4] Komponén anu aya dijerona mah sarua waé jeung anu aya dina Komputer Desktop, ngan ukuranana leuwih leutik, leuwih hampang, henteu panas sarta irit listrik. [4] Léptop lolobana ngagunakeun layar LCD (Liquid Crystal Display) ukuranana 10 inci nepi ka 17 inci gumantung kana ukuran léptop éta sorangan. [4] Sajaba ti éta, keyboard anu aya dina léptop ogé dilengkepan touchpad atawa dipikawanoh ogé minangka trackpad anu boga fungsi minangka penggerak kursor beubeuritan. [4] Keyboard sarta beubeuritan tambahan bisa dipasang ngaliwatan sokét USB. [4]
Sajarah Kamekaran Léptop[édit | édit sumber]
- Taun 1970 Alan Kay ti Xerox Palo Alto Research Center miboga visi nyieun komputer jingjing anu henteu merlukeun kabel, anu ukuranana leutik saperti buku, tuluy dingaranan Dynabook.[5] Dynabook ieu boga kamampuh network wireless.[5]
- Taun 1979, William Moggridge ti korporasi Grid System nyiptakeun komputer jinjing anu munggaran nya éta The Grid Compass Computer 1109. Miboga 340 kilobyte memory, kotak die-cast magnesium kalayan layar lipat electrominescent nu bisa ditutupan (ditilep) jeung dipaké program ruang angkasa.[5]
- Taun 1983 Gavilan komputer nyieun leptop anu cara gawéna alus nya éta MS-DOS dina processor 8088.[5] Diproduksi kalayan RAM 64 K, bisa di up-grade ka 128K.[6] Beuratna 9 pounds, miboga touchpad atawa mouse. [6]
- Apple 1984 kira-kira beuratna 5 kg, monitor monochrome 9-inci, jeung LCD panel optional. Apple IIc mangrupa notebook anu ukuranna saperti komputer, miboga microprosesor 65C02, memori 128 kilobytes jeung floppy drive 5.25-inch internal, dua port serial, port mouse, modem card, power supply external, sarta bisa ditilep layarna. Adumanis antara komputer jeung panel LCD anu geus ngajadikeun tampilan komputer portable.[6]
- IBM 1985 IBM PC mangrupa PC convertible anu bener-bener jiga leptop. Miboga memori 256 kilobyte, microprocessor 8088, layar LCD, dua floppy drive 3,5 inchi (8,9 cm), ruang modem internal, paralél jeung port serial printer, sarta dilengkepan ku software dasar nu ngolah kecap, tanggal kalénder, buku alamat, jeung software kalkulator.[6] PC ieu miboga beurat 5,4 kg. Mangrupa leptop munggaran kalayan design clamshell saperti laptop jaman ayeuna.[6]
Pausahaan lain saperti IBM, ngawanohkeun komputer jingjing.[6] Komputer jinjing nu munggaran dijual nya éta IBM PC. Henteu jiga Apple IIc, PC convertible téh bener-bener komputer leptop saperti Komputer Gavilan nu diwanohkeun taun 1986.[6] Meuweuhna kamajuan téknologi ngabalukarkeun léptop loba rupana, ti mimiti nu leutik nepi ka anu gedé, tina spesifikasi basajan nepi ka spesifikasi anu hadé. [6]


text:
Jagat Marcapada
Sasih Mei 2006:
NALUNGTIK PANGAYUGAAN
JAGAT MARCAPADA
k u
IRFAN ANSHORY
DINA kitab suci Al-Qur’an, Allah SWT ngadawuh yén jagat marcapada (universe; alam semesta) diyugakeun ku Anjeunna dina genep periodeu (fi sittati ayyam). Katerangan ngeunaan hal ieu téh aya dina Surat Al-A`raf 54, Yunus 3, Hud 7, Al-Furqan 59, As-Sajdah 4, Qaf 38, jeung Al-Hadid 4.
Kecap yaum (katut pluralna ayyam) dina Al-Qur’an téh sihoréng loba pihartieunana, nyaéta: waktu lana nu henteu kacipta panjangna (Al-Fatihah 4), atawa lima puluh rébu taun (Al-Ma`arij 4), atawa sarébu taun (As-Sajdah 5), atawa sausum (Ali Imran 140), atawa sapoé (Al-Baqarah 184), atawa sakiceup (Al-Qamar 50), atawa waktu nu leuwih sakeudeung ti sakiceup (An-Nahl 77), atawa waktu nu henteu kacipta pondokna (Ar-Rahman 29). Ku kituna, istilah fi sittati ayyam dina pangayugaan jagat marcapada sigana leuwih merenah mun dihartikeun “dina genep periodeu”.
Éta genep periodeu téh ditétélakeun ku Gusti dina Fusshilat 9 – 12:
(9) Yeuh pangbéjakeun: Naha enya maranéh téh kalapir ka Gusti nu ngayugakeun bumi dina dua periodeu sarta maranéh nyarieun ka Anjeunna tandingan-tandingan? Anjeunna téh Pangéran Nu Murbéng Alam.
(10) Anjeunna ngajadikeun di bumi rawasiya (pamageuh) ti luhurna, sarta Anjeunna ngaberkahan katut nangtukeun aqwat-na (daya panjagaanana) dina opat periodeu. (Rawasiya éta téh) sarua pikeun anu naranya (para élmuwan anu nalungtik).
(11) Saterusna, Anjeunna ngajugjug ka langit anu mirupa haseup (partikel-partikel mikro), tuluy ngadawuh ka langit jeung ka bumi: “Pék daratang maranéh duaan, boh suka boh kapaksa.” Duanana (langit jeung bumi) némbalan: “Abdi sadaya darongkap kalayan suka.”
(12) Anjeunna ngayugakeun tujuh langit dina dua periodeu sarta ngawahyukeun ka unggal langit urusanana. Kami ngahias langit dunya ku béntang-béntang jeung pangraksaan. Éta téh takdir Nu Maha Gagah tur Maha Uninga.
Ku sabab langit jeung bumi diyugakeun dina waktu nu sarua (ayat 11), dua periodeu pangayugaan langit (ayat 12) tangtu idéntik jeung dua periodeu pangayugaan bumi (ayat 9). Dua periodeu pangayugaan langit jeung bumi éta téh kudu lumangsung sabadana opat periodeu pangayugaan rawasiya (ayat 10), sabab ayat 10 jeung ayat 11 dihubungkeun ku kecap tsumma (“tuluy, saterusna, sabada ti éta”). Cindekna mah, genep periodeu pangayugaan jagat marcapada téh dimimitian ku opat periodeu pangayugaan rawasiya (pamageuh), tuluy disusul ku dua periodeu pangayugaan matéri (langit jeung bumi).
R a w a s i y a
Ari rawasiya téh naon téa? Tapsir-tapsir nu araya réréana mah ngahartikeunana “gunung”. Mémang salah sahiji fungsi gunung téh nyaéta pikeun mageuhan bumi. Ngan ulah sakabéh kecap rawasiya dina Al-Qur’an dihartikeun “gunung”. Apan urang Arab sorangan ti jaman baheula nepi ka ayeuna teu kungsi nyebutkeun gunung maké kecap rawasiya.
Kecap rawasiya téh turunan tina kecap dasar rasa (tilu hurup ra-sin-alif) nu hartina “mageuhkeun, meungkeut, nyimpai, atawa nyangcang”. Jadi, rawasiya téh harti harpiahna mah “pamageuh”. Mangga urang tengetan dawuhan Allah dina Al-Qur’an: “Kami ngajadikeun di bumi rawasiya (pamageuh) supaya bumi muter nguriling jeung maranéhna” (Al-Anbiya’ 31). “Anjeunna ngayugakeun langit tanpa tihang anu katénjo ku maranéh, jeung nyayagikeun rawasiya (pamageuh) di bumi supaya muter nguriling jeung maranéh” (Luqman 10).
Bari muter di sumbuna sorangan (rotasi) dina gagancang (velocity) 1667 km/jam, bumi muter ngurilingan panonpoé (révolusi) dina gagancang 108.000 km/jam atawa 30 km/detik. Panonpoé katut sakabéh eusina tatasurya muter ngurilingan puseur Galaksi Bimasakti (Milky Way) dina gagancang 225 km/detik. Galaksi Bimasakti, nu diwangun ku kumpulan 100 miliar panonpoé atawa béntang, muter deuih ngurilingan puseur Superkluster Virgo. Jumlah-jamléh, bumi urang téh muter dina gagancang 300 km/detik kana puseur Superkluster. Buktina urang mah aman-aman baé muter jeung bumi téh, ngarasa cicing tur anteng, henteu tisolédat saeutik-saeutik acan, sanajan bumi muter sakitu gancangna.
Naon rawasiya (pamageuh) nu nyangcang urang dina bumi téh? Naon rawasiya nu ngajaga planét-planét jeung béntang-béntang panceg dina orbitna séwang-séwangan? Naon rawasiya nu nahan éléktron-éléktron henteu lésot tina atom? Naon rawasiya nu meungkeut proton jeung nétron dina inti atom? Cindekna, naon rawasiya anu ngatur sakabéh prosés dina ieu jagat marcapada?
Tah, ayeuna para élmuwan geus nyarahoeun yén sakumna prosés di jagat marcapada diatur jeung dipageuhan ku opat rupa interaksi (gaya, force), nyaéta:
Kahiji, Interaksi Gravitasi, gaya nu nyangcang sakabéh partikel nu miboga massa, ngatur silih-kenyang (tarik-menarik) hiji matéri jeung matéri nu séjén, ti mageuhkeun urang dina bumi nepi ka ngadegkeun tatasurya jeung galaksi.
Kadua, Interaksi Éléktromagnétik, gaya nu nyimpai sakabéh partikel nu miboga muatan listrik, ngatur saniskara réaksi kimia, ti mimiti kajadian atom-atom nepi ka prosés mikir dina uteuk manusa.
Katilu, Interaksi Rohaka (Strong Interaction), gaya nu meungkeut proton jeung nétron supaya panceg dina inti atom.
Kaopat, Interaksi Héngkér (Weak Interaction), gaya nu ngatur parobahan hiji atom jadi atom séjén, ti prosés karadioaktifan (transmutasi inti) nepi ka parobahan atom hidrogén jadi atom hélium dina panonpoé jeung béntang sangkan salawasna mancerkeun cahaya.
Cindekna, rawasiya (pamageuh) anu disayagikeun ku Allah pikeun jagat marcapada téh mangrupa opat macem interaksi nu ngatur sakabéh mékanismeu langit jeung bumi, nyaéta gaya gravitasi, gaya éléktromagnétik, gaya rohaka, jeung gaya héngkér. Panalungtikan mutahir nétélakeun yén éta gaya nu opat téh sihoréng maniféstasi ti gaya tunggal anu sarua, tuluy misah hiji-hiji dina opat tahapan pangayugaan jagat marcapada.
Dawuhan Allah dina Fusshilat 10, yén rawasiya (pamageuh) diyugakeun dina opat periodeu (fi arba`ati ayyam) jeung rawasiya téh sarua pikeun anu naranya (sawa’an li s-sa’ilin), nu diwahyukeun dina abad ka-7 kakara kaguar hartina dina abad ka-20! Kecap aqwat (plural tina qut) dina ieu ayat sering dihartikeun “dahareun”. Padahal hartina nu bener mah nyaéta “daya panjagaan”, sabab ieu istilah saluyu jeung salah sahiji sipat Allah, Al-Muqit (Maha Ngajagi), nu kaunggel dina An-Nisa’ 85.
Big Bang (Beledug Rongkah)
Dina Al-Anbiya’ 30, Allah ngadawuh: “Naha jalma-jalma nu kalapir téh teu nyarahoeun yén langit jeung bumi téh mimitina ngahiji, tuluy duanana ku Kami dipisahkeun. Jeung Kami ngajadikeun tina cai sakabéh anu hirup. Naha atuh maranéhna henteu ariman?”.
Katerangan ti Allah yén sakabéh mahluk hirup dijadikeun tina cai téh babari kapaham tur kaharti, sabab 75-80% eusina sél-sél mahluk hirup (manusa, sasatoan, tutuwuhan, jeung mikroorganismeu) téh nyaéta cai. Kahirupan nembé aya di bumi sabada aya cai. Loba mahluk hirup nu teu merelukeun oksigén mah, tapi taya mahluk anu tiasa hirup tanpa cai. Cing mangga ayeuna urang ngabahas katerangan ti Allah yén langit jeung bumi téh mimitina ngahiji tuluy dipisahkeun ku Anjeunna.
Dina taun 1929, astronom Amerika nu ngaranna Edwin Powell Hubble nalungtik yén garis spéktreum cahaya tina galaksi-galaksi di luareun Galaksi Bimasakti ngagésér ka panjang galura nu leuwih gedé, istilah fisikana mah ngagésér ka “beureum” (red shift). Dumasar kana hukum fisika nu disebut Éfék Doppler, hartina galaksi-galaksi téh silih ngajauhan hiji jeung nu séjén. Beuki jauh éta galaksi, beuki gancang ngajauhanana. Jadi, jagat marcapada téh aya dina kaayaan ngajembar (ékspansi; terus ngalegaan).
Konsékuénsina, jagat marcapada kapungkur tangtu leuwih raket ti batan ayeuna. Dina taun 1946, George Gamow ti Universitas George Washington nyieun hipotésis: mimitina mah sakabéh eusina jagat marcapada ngahiji dina kapadetan nu taya hinggana (infinite density), tuluy ku prosés Big Bang (“Beledug Rongkah”) ujug-ujug jol ieu jagat marcapada téh.
James Peebles ti Universitas Princeton dina taun 1964 ngamprédiksi yén mun bener jagat marcapada diyugakeun tina prosés Big Bang, tangtuna sésa radiasi beledug rongkah téh ayeuna aya kénéh. Numutkeun itungan manéhna, éta sésa radiasi téh saluyu jeung suhu tilu nepi ka lima Kélvin. Sataun ti harita, 1965, Arno Penzias jeung Robert Wilson ti Laboratorieum Bell, New Jersey, bisa néwak éta sésa radiasi Big Bang maké anténeu nu supersénsitif, nyaéta radiasi anu saragam di sakabéh jihat jagat marcapada (istilah urang ditu mah cosmic microwave background) anu saluyu jeung suhu tilu Kélvin, jejegna mah 2,726 K. Tina panalungtikanana, Penzias jeung Wilson meunang hadiah Nobél fisika taun 1978.
Ayeuna, kajadian Big Bang nu ngamimitian pangayugaan jagat marcapada téh lain ngan sakadar téori wungkul, tapi geus jadi paradigma élmu fisika jeung astronomi modéren. Tah, iraha lumangsungna éta kajadian Big Bang téh? Atawa, sabaraha umurna jagat marcapada ayeuna? Pikeun ngajawabna, urang kudu ngagunakeun Renggenek Hubble atawa Hubble Constant (H), nyaéta gagancangna galaksi-galaksi silih ngajauhan: 70 kilométer per detik per mégaparsék. Hiji mégaparsék téh sarua jeung 3,26 juta taun-cahaya; sataun-cahaya sarua jeung 9,4605 x 10(12) km atawa kurang-leuwih 10 triliun km. Bandinganana, kurilingna bumi ngan ukur 40 rébu km, sarta anggang ti bumi ka panonpoé ngan ukur 150 juta km.
Jadi, galaksi-galaksi nu anggangna 3,26 juta taun-cahaya silih ngajauhan dina gagancang 70 km/detik. Dumasar kana gagancang cahaya 300.000 km/detik, sarta waktu téh anggang dibagi ku gagancang, umurna jagat marcapada ayeuna geus bisa kaitung, nyaéta 3,26 x 10(6) x 3 x 10(5) dibagi 70 = 1,397 x 10(10) taun atawa kurang-leuwih 14 miliar taun.
Hakékat Matéri
Jagat marcapada dina hakékatna mah mangrupa beungkeutan atom-atom nu unggal waktu disusun-ulang (dirakrakan tuluy dipasangkeun deui), kalayan diatur ku opat rupa rawasiya (pamageuh). Nu matak sakur nu aya dina jagat marcapada téh taya nu langgeng. Panta rhei, ceuk urang Yunani mah, “sadaya ngocor”, sakabéhna fana. Mung Allah SWT wungkul anu tetep lana.
Anu ngaranna atom téh diwangun ku inti atom jeung éléktron-éléktron nu dipageuhan ku rawasiya éléktromagnétik. Pikeun misahkeun éléktron-éléktron tina inti atom, diperelukeun énérgi hiji éléktron-volt (1 eV) nu saluyu jeung suhu 10(4) K (sapuluh rébu darajat). Suhu rata-rata jagat marcapada ayeuna nyaéta tilu Kélvin (-270 darajat Célcius). Dina jaman bihari mah suhu jagat marcapada téh tangtu baé jauh leuwih gedé. Numutkeun itungan, jagat marcapada téh miboga suhu 10(4) K basa umurna kakara 1,2 x 10(13) detik atawa 380.000 taun sabada “Waktu Enol” (Time Zero). “Waktu Enol” téh kajadian Big Bang nu ngamimitian pangayugaan ieu jagat marcapada. Jadi, atom kakara aya basa jagat marcapada umurna 380.000 taun. Saméméhna mah jagat marcapada ngan mangrupa kumpulan inti-inti atom jeung éléktron-éléktron nu teu acan mampuh ngagabung jadi atom, lantaran suhu harita gedé kénéh.
Inti atom diwangun ku nukléon-nukléon (partikel-partikel inti). Aya dua rupa nukléon téh, nyaéta proton jeung nétron, nu ngagabung jadi inti atom kalayan dipageuhan ku rawasiya gaya rohaka (strong interaction). Pikeun misahkeun inti atom jadi proton-proton jeung nétron-nétron nu bébas, diperelukeun énérgi sajuta eV, nu saluyu jeung suhu 10(10) K (sapuluh miliar darajat), nyaéta suhu basa 180 detik atawa tilu menit sabada Waktu Enol. Jadi, inti atom kakara aya basa jagat marcapada umurna tilu menit. Saméméhna, énérgi katut suhu gedé kénéh, nu matak proton-proton jeung nétron-nétron teu acan mampuh ngagabung jadi inti atom.
Kakara ti taun 1963 (ku pamanggihna Murray Gell-Mann ti Institut Téhnologi Kalifornia nu meunang hadiah Nobél fisika taun 1969), para élmuwan nyarahoeun yén proton jeung nétron téh sihoréng diwangun ku partikel-partikel nu leuwih leutik deui, nyaéta nu disebut quark. Pikeun misahkeun proton jeung nétron jadi quark-quark, diperelukeun énérgi samiliar eV, nu saluyu jeung suhu 10(13) K (sapuluh triliun darajat), nyaéta suhu basa 10(-6) detik (sapersajuta detik sabada Waktu Enol). Jadi, proton jeung nétron kakara aya basa jagat marcapada umurna 10(-6) detik. Saméméhna, jagat marcapada ngan mangrupa kumpulan quark-quark jeung lépton-lépton. Anu ngaranna “lépton” téh partikel-partikel nu massana leutik pisan, nyaéta éléktron saparakanca.
Téori Kamanunggalan
Dina taun 1950, Albert Einstein nyieun hipotésis yén gravitasi jeung éléktromagnétik ukur dua maniféstasi tina hiji “gaya tunggal” nu sarua. Tapi nepi ka maotna Einstein dina taun 1955, ieu konsép téh karék hipotésis wungkul. Kakara dina dasawarsa 1970-an, sabada aya akselerator partikel, éta téori “kamanunggalan gaya” kabuktian ku ékspérimén.
Ti taun 1967 nepi ka taun 1974, tilu ahli fisika sacara sorangan-sorangan, nyaéta Steven Weinberg ti Institut Téhnologi Massachusetts, Sheldon Glashow ti Universitas Harvard, tur Abdus Salam ti Imperial College London, pada-pada manggihan yén gaya éléktromagnétik jeung gaya héngkér mangrupa gaya nu idéntik dina énérgi 10(11) eV atawa suhu 10(15) K (sarébu triliun darajat). Énérgi sagedé kitu téh ngan bisa dihasilkeun ku akselerator mutahir. Numutkeun itungan, jagat marcapada miboga suhu 10(15) K basa umurna 10(-10) detik (sapersapuluh miliar detik sabada Waktu Enol). Atuh tiluanana meunang hadiah Nobél fisika taun 1979.
Téori Weinberg-Glashow-Salam ngaramalkeun ayana partikel boson-boson panengah (intermediate bosons), nyaéta partikel-partikel W jeung Z anu mawa gaya héngkér. Partikel-partikel ieu téh kapanggih taun 1983 ku Carlo Rubbia ti Puseur Riset Nuklir Eropah (CERN) di Jenéwa. Rubbia kénging hadiah Nobél fisika taun 1984, sabab manéhna geus ngabuktikeun écésna téori Weinberg-Glashow-Salam.
Ayeuna para élmuwan hayang ngahijikeun gaya éléktromagnétik-héngkér jeung gaya rohaka. Ieu nu disebut Téori Kamanunggalan Agung (Grand Unification Theory). Tilu gaya éta téh baris ngahiji lamun aya énérgi 10(24) eV atawa suhu 10(28) K (sapuluh rébu triliun triliun darajat). Nepi ka ayeuna tacan aya akselerator nu mampuh ngahasilkeun énérgi anu sakitu gedéna mah. Suhu 10(28) K dipiboga ku jagat marcapada basa umurna 10(-35) detik (sapersaratus miliar triliun triliun detik sabada Waktu Enol). Sihoréng gaya gravitasi gé bisa dihijikeun jeung tilu gaya nu séjén (Super Unification Theory) dina suhu 10(32) K (saratus juta triliun triliun darajat), nyaéta suhu jagat marcapada basa umurna 10(-43) detik (sapersapuluh juta triliun triliun triliun detik sabada Waktu Enol).
Lamun ieu pananglutikan diteruskeun nepi ka Waktu Enol, urang baris manggihan kaayaan anu disebut singularitas, nyaéta kaayaan “taya rohang taya waktu”. Pananya di mana jeung iraha taya hartina, sabab rohang jeung waktu tacan aya. Nu Aya mah mung Allah SWT. “Anjeunna Nu Maha Awal tur Maha Ahir (teu gumantung kana waktu), sarta Nu Maha Zohir tur Maha Batin (teu gumantung kana rohang). Anjeunna Maha Uninga kana sagala perkara.” (Al-Hadid 3).
Tahap-Tahap Pangayugaan
Periodeu Kahiji
Tepat dina Waktu Enol, Allah Nu Maha Suci tur Maha Kawasa mimiti ngayugakeun rohang jeung waktu ku prosés Big Bang. Dina Al-Qur’an, Allah nganggo kalimah kun fa yakun (‘jadi’, jleg ngajadi) nu wangunna present tense atawa fi`il mudhari`, teu kungsi Anjeunna nganggo kalimah kun fa kana (‘jadi’, jleg ngajadi) nu wangunna past tense atawa fi`il madhi. Pihartieunana, Allah ngayugakeun ieu jagat marcapada téh ku prosés anu sinambung, malahan nepi ka ayeuna “Anjeunna nambahan kana dadamelana-Na naon baé anu ku Anjeunna dikersakeun” (Fathir 1).
Dina Periodeu Kahiji, jagat marcapada masih mangrupa énérgi jeung hiji gaya tunggal. Ngajembarna jagat marcapada ngakibatkeun suhu jadi lungsur. Periodeu Kahiji téh lumangsung nepi ka 10(-43) detik sabada Waktu Enol, nyaéta basa jolna gaya gravitasi salaku gaya nu mandiri.
Periodeu Kadua
Periodeu Kadua dimimitian dina 10(-43) detik sabada Waktu Enol (suhu 10(32) K), basa kakara aya dua gaya, nyaéta gravitasi jeung gabungan éléktromagnétik-héngkér-rohaka. Ku sabab gravitasi téh mangaruhan saniskara anu miboga massa, dina Periodeu Kadua sabagian énérgi ngalaman transformasi jadi matéri mangrupa partikel-partikel mikro (dukhan), numutkeun Hukum Einstein: E = m c(2). Quark jeung lépton tacan tiasa dibedakeun, sabab gaya rohaka jeung gaya héngkér harita téh idéntik kénéh.
Periodeu Katilu
Periodeu Katilu dimimitian dina 10(-35) detik sabada Waktu Enol (suhu 10(28) K), basa gaya rohaka norojol jadi gaya nu mandiri. Jadi, aya tilu gaya di jagat marcapada harita téh, nyaéta gravitasi, gaya rohaka, jeung gabungan éléktromagnétik-héngkér. Dina Periodeu Katilu, jagat marcapada ngalaman inflasi (ujug-ujug ngajembaran pisan) sarta muncul partikel-partikel quark nu dipangaruhan ku gaya rohaka.
Periodeu Kaopat
Periodeu Kaopat dimimitian dina 10(-10) detik sabada Waktu Enol (suhu 10(15) K), basa gaya héngkér misah ti gaya éléktromagnétik, sarta muncul partikel-partikel lépton nu dipangaruhan ku gaya héngkér. Tah, dina Periodeu Kaopat kakara lengkep opat rupa rawasiya (pamageuh) anu disayagikeun ku Gusti pikeun mageuhkeun sakumna prosés di jagat marcapada.
Jagat marcapada terus ngajembaran (ékspansi), sarta suhuna nyirorot nepi ka 10(13) K. Opat periodeu pangayugaan rawasiya téh disusul ku dua periodeu pangayugaan atom, nyaéta partikel dasar sakumna matéri di langit jeung di bumi.
Periodeu Kalima
Periodeu Kalima dimimitian dina 10(-6) detik sabada Waktu Enol (suhu 10(13) K), basa quark-quark mampuh ngagabung jadi partikel-partikel nu disebut hadron-hadron, nyaéta baryon (diwangun ku tilu siki quark) jeung méson (diwangun ku dua siki quark). Baryon aya dua rupa: nukléon (baryon anu nyusun inti atom) jeung hipéron (baryon anu teu nyusun inti atom). Tuluy nukléon aya dua rupa deuih: proton (diwangun ku dua quark u tur hiji quark d) jeung nétron (diwangun ku hiji quark u tur dua quark d).
Hipéron-hipéron jeung méson-méson téh partikel anu henteu panceg (henteu stabil), sabab umurna pondok pisan, kurang tina 10(-7) detik, nu matak ieu partikel ngan kapanggih dina sinar kosmis atawa akselerator nu miboga énérgi gedé. Jadi, hadron anu mampuh ngawangun inti atom mah ngan nukléon-nukléon (proton jeung nétron).
Periodeu Kagenep
Periodeu Kagenep dimimitian dina tilu menit sabada Waktu Enol (suhu 10(10) K), basa proton jeung nétron mampuh ngagabung jadi inti atom. Inti-inti atom anu munggaran kawangun nyaéta hidrogén-1 (hiji proton), hidrogén-2 (hiji proton tur hiji nétron), hidrogén-3 (hiji proton tur dua nétron), hélium-3 (dua proton tur hiji nétron), sarta hélium-4 (dua proton tur dua nétron). Inti-inti atom ieu téh boga muatan positif lantaran aya proton. Maranéhna sayagi pikeun néwak lépton nu panceg (stabil) tur boga muatan négatif, nyaéta éléktron-éléktron.
Periodeu Kagenep lumangsung nepi ka 380.000 taun sabada Waktu Enol (suhu 10(4) K), basa inti-inti atom mampuh ngagabung jeung éléktron-éléktron pikeun ngawangun atom hidrogén jeung atom hélium, bahan dasar jeung eusi utama jagad marcapada ayeuna.
Tumuwuhna Jagat Marcapada
Sabada ngayugakeun atom hidrogén jeung hélium, Allah kalayan sagala kawasa-Na (istawa `ala l-`arsy, “kawasa dina Arasy”, ceuk Surat Yunus 3 mah) ngatur tumuwuhna ieu jagat marcapada (yudabbiru l-amr) ngalangkungan opat rupa rawasiya (pamageuh). Gaya rohaka mageuhkeun inti atom. Gaya éléktromagnétik mageuhkeun atom, tuluy ngatur simpay (ikatan) atom-atom dina réaksi-réaksi kimia. Gaya héngkér ngajadikeun atom-atom salian ti hidrogén jeung hélium, nyaéta karbon, nitrogén, oksigén, sakabéh logam-logam, jrrd. Atom-atom anu rupa-rupa jinisna téh silih nyimpai hiji jeung nu séjén, ngajadikeun sakumna matéri dina jagat marcapada: superkluster, kluster (gugus), galaksi (kumpulan béntang), béntang (panonpoé), planét katut sakabéh eusina, nu dipageuhkeun dina kelompok-kelompok ku gaya gravitasi.
Nepi ka awal taun 2006 geus aya 116 rupa atom téh, nu aya dina tabél Sistim Periodik Unsur-Unsur. Sakabéh jinis atom téh seuweu-siwina atom hidrogén jeung hélium. Ayeuna, opat welas miliar taun sabada Waktu Enol atawa Big Bang, suhu rata-rata jagat marcapada téh tilu Kélvin atawa -270 darajat Celcius, nyaéta suhu rohang antar-béntang. Eusina jagat marcapada rélatif henteu robah: 92% atom hidrogén, ampir 8% hélium. Atom-atom nu séjén ngan ukur 0,1% tina sakumna atom di jagat marcapada.
Carl Sagan ti Universitas Cornell nétélakeun yén lamun umurna jagat marcapada diriutkeun jadi sataun, pangayugaan jagat marcapada lumangsung dina kaping 1 Januari, galaksi Bimasakti kawangun 1 Méi, tatasurya norojol 9 Séptémber, bumi urang kakara aya dina 14 Séptémber, mahluk hirup pangmimitina (mikroorganismeu sél tunggal) muncul 9 Oktober, jaman dinosaurus lumangsung 24-28 Désémber, manusa nembé éksis 31 Désémber tabuh 23.00, sarta Nabi Isa Al-Masih a.s. dilahirkeun opat detik nu bieu. “Perhatikeun waktu! Saéstuna manusa téh bener-bener aya dina karugian….”, kitu dawuhan Allah SWT.
Komposisi Jagat Marcapada
Jagat marcapada téh diwangun ku puluhan superkluster (adigugus), di antarana (sakadar nyebutkeun sawatara ngaran) Virgo, Hydra, Pérséus, Opiuchus, Herculés. Urang aya dina Superkluster Virgo, anu diaméterna 100 juta taun-cahaya (hiji taun-cahaya = 10 triliun km!), diwangun ku ratusan kluster (gugus), di antarana Kluster Lokal, Céntaurus, Fornax, Puppis, Coma. Urang aya dina Kluster Lokal, anu diaméterna tilu juta taun-cahaya, diwangun ku tilupuluhan galaksi, di antarana Bimasakti (Milky Way), Androméda, Awan Magellan, Sagittarius Cébol, Triangulum.
Urang téh aya dina Galaksi Bimasakti, galaksi mangrupa spiral anu diaméterna 120 rébu taun-cahaya, diwangun ku 100 miliar béntang-béntang. Salah sahiji tina éta 100 miliar béntang téh ngaranna Panonpoé, kagolong béntang anu leutik, nyicingan leungeun Orion nu anggangna 28 rébu taun-cahaya ti puseur galaksi. Panonpoé urang téh tuluy-tumuluy towaf ngurilingan puseur Galaksi Bimasakti dina gagancang 225 km/detik, sakali nguriling lilana 250 juta taun. Béntang-béntang tatangga Panonpoé di leungeun Orion di antarana nyaéta Alpha Céntauri (béntang tatangga pangdeukeutna nu anggangna ngan 4,3 taun-cahaya atawa 43 triliun km!), Barnard (6 taun-cahaya), Sirius (9 taun-cahaya), Altair (16 taun-cahaya), Véga (25 taun-cahaya), Capélla (41 taun-cahaya), Aldébaran (60 taun-cahaya), Bétélguése (500 taun-cahaya), jeung Rigél (815 taun-cahaya).
Panonpoé urang diaméterna 1.393.200 km, massana 2 x 10(30) kg, dikurilingan ku dalapan planét, tilu planét leutik, 166 bulan (ieu data taun 2006, panginten engké nambahan deui), rébuan astéroid, météoroid jeung komét. Planét nu dalapan téh nyaéta Mérkurius atawa Buda (teu boga bulan), Vénus atawa Sukra (ogé taya bulan), Bumi (boga bulan hiji), Mars atawa Anggara (boga bulan dua), Yupiter atawa Respati (planét panggedéna, boga 63 bulan), Saturnus atawa Tumpek (56 bulan), Uranus (27 bulan), jeung Néptunus (13 bulan). Planét leutik aya tilu, nyaéta Cérés, Pluto (boga bulan tilu), jeung Éris (sihoreng boga bulan hiji, nembé kapendak taun 2006). Bumi urang diaméterna 12.756 km, massana 6 x 10(24) kg, anggangna 150 juta km (500 detik-cahaya) tina panonpoé. Bumi urang gé tuluy-tumuluy towaf ngurilingan panonpoé dina gagancang 30 km/detik, sakali nguriling lilana 365,25 poé (sataun).
Sabada urang nalungtik umurna jagat marcapada, naha urang keukeuh kénéh baris ngaengké-engkékeun pikeun ngeusi ieu kahirupan nu sakedét nétra ku fastabiqu l-khairat, “paheula-heula nyieun kahadéan”? Sabada urang paham yén bumi téh sihoréng ngan ukur keusik leutik dina jagat marcapada, kawas lebu sakumaha leutikna amal soléh anu ku urang baris dipikareueus nyanghareupan Gusti tuluy urang téh mani teu isin ménta sawarga-Na? Saha atuh anu teu hayang sujud ka Allah Nu Maha Asih bari nyuhunkeun hampura sangkan bébas tina siksa naraka-Na? “Naha maranéhna naréangan salian ti agama Allah? Padahal ka Anjeunna geus sumerah saniskara anu aya di langit jeung di bumi, boh suka boh kapaksa, jeung ka Anjeunna sakabéhna baris dipulangkeun” (Ali Imran 83).***


text:
Hibru 6:4-6
4-6Du dakwa ras Gotna kundi taale yékunmba vékundarén. Vékundaka Got det yékun yandén. Yandéka Gotna Yaamambi deku mawulémba randén. De Gotna kundi yékunmba vékute wandarén, “Wan yéku kundi wa.” Wunga wate Gotna mayé apaké ras vékusék-ndarén. Kukmba nané Gotna akwi mayé apaké yékunmba vékusék-nganangwa. Wani du dakwa déku mayé apaké ras vékusékte kukmba Gorké kalik yate déké kuk kwayéndarén. De wunga yate Gotna nyaanét nakapuk takwemimba baangtaka pulak wa yandarén. Wunga yandaka nak du dakwa dat wasélékndakwa. Gotna kundi taale yékunmba vékwe kukmba déké kuk kwayén du dakwa Gorké yénangwa yaambumba nakapuk yéké yapati-kandakwa. Yapatiké yandakwanngé vékulakate nané taale kwayénanén kundi nakapuk katik kwayéké nané.
7Ani gwaaménja kundi ma véku. Némaamba apu maas viyaandékwa képmaamba. Viyaandéka gu képmaamba daawulindékwa. Wani képmaamba du dakwa kakému yaanandaru yéku kakému yaalandu, Got wani képmaaké wakandékwa, “Wan yéku képmaa wa.” Naakandékwa.


text:
Rohendi Pandeglang
#Sarébu Léngkah#
"Lam yah talil khotuto
Hamud lakon abada
Wamatasa aba'ats
Lafilmada jamani
Bil mudawa ... "
Raong kolot budak pupujian sarumanget jasa, padahal kulit ngariut, murungkut, paréot tungtung ramo ku tirisna subuh, nu ngahiliwir nabrak kobong di liliwatan jajalaneun ka Sumur Tujuh Gunung Karang.
Sarébu léngkah lebakeunana, masih singgariyet kénéh ngalagé, sawirahma bedug India, ngalagu nyiaran cinta, majarkeunna eta.
Tah ieu mah teu péot ramo, teu murungkut ngariut kulit, malah teu kadeuleu doang nu tiris-tiris acan. Nu aya sabalikna, haneut, deukeut-deukeut kana panas, awak, otak, haté. Kalah ka pagégéyé silih tangkeup bari ngalagé.
Sarébu léngkah deui lebakeunana, di lemburna para padagang, masih kénéh pabeulit bitis, parangkul sikut, paadek beuteung, jeung éwé-éwéna séwang-séwangan. Padahal lapak di pasar Badak paranti nyiar kipayah maranéhna, geus ditaranggoan langganana.
Sarébu léngkah ka baratkeun, kula ngahuleng, mikiran pilangkaheun, kudu ka rébu léngkah nu mana, kula kudu ngeunteung?!.


text:
Goréng endog
Goréng endog nyaéta kadaharan tina endog nu disiapkeun ku cara ngagoreng endog maké minyak goréng atawa mantéga panas dina katél.
Aya sababaraha cara midangkeun goreng endog di antarana:
- Dahdar endog, ku cara ngocok endog tuluy digoreng. Bungbu keur dahdar endog nyaéta uyah, jeung lamun seneng bisa ditambahan goréng bawang, daun bawang jeung cabé/céngék
- Ceplok endog, endog henteu dikocok heula tapi langsung diabrukkeun kana minyak panas dina katel, tuluy dipurulukan ku uyah. Variasi sejen tina ceplok endog nyaéta endog mata sapi


text:
Waduh, lami teu update. Komo deui album Pop Sunda Majalengka ieu anu tos disiapkeun ti kapungkur karek tiasa dipedalkeun ayeuna.. hapunten ka Kang Eka Virtual, MP3 na nembe di posting ayeuna. Kamari khan atos 2 lagu anu tos di bagi-bagi link download na, ayeuna sadayana, kirang langkung 10 lagu anu aya di Album Pop Sunda Majalengka.
Kuer sadayana anu hoyong terang saha-saha wae ngiring berpartisipasi dina pembuatan album ieu, mangga tiasa di tingali di dieu (sok, diklik seratan “di dieu” na..hehehe).
Pokonamah panyanyi istri namina na Teh Rekha Dewi Asgarini tea, urang Bantarujeg. [baca terusanna, klik di dieu...]
Langsung wae ah, ieu Bendungan Rentang tea, lokasina teh di Rentang, Desa Panongan kitu lebetna, duh, padahalmah tatangga pisan (Abdi di Desa Salawana tea) tapi teu apal statusna asup Desa naon..hehehe.. Tah, di handap ieu peta Bendungan Rentang anu di candak ti Peta Google alias Google Maps, foto-foto sanesna ngke di ahir tulisan ieu..
Jiga kumaha bendungan rentang teh kaayaanana? Mangga di simak deui wae lirik lagu Bendungan rentang nu dinyanyikeun ku Kang JK alias Jojo Karjo.. Owh, can apal lirikna mana? cobi klik didieu pami bade ningali mah, tos aya dipostingkeun kok.. MP3 Bendungan Rentang oge atos dipostingkeun link downloadna, cobi klik didieu geura.
Atos ah, sakieu heula bewara na, da ieu teh tos disiapkeun di kapungkur, kantung ngopi paste hungkul, kusabab nuju sibuk simkirungna, jadi weh dugi nembe ayeuna di pedar… emang sibuk naon Kang? Pan tara [baca terusanna, klik di dieu...]
Ahirna, sanajan rada telat, postingan Lirik lagu sunda Majalengka Mapag Bagja tiasa di pedalkeun ayeuna.hehehe.. Simkuring ngahaturkeun nuhun ke Teh Rere (Rekha Dewi A.) anu tos ngintunkeun lirik lagu ieu.
Mangga ah, langsung wae, nu hoyong ngahaleuang tiasa sambil di aos lirik na di handap. Tapi, hapunten wae, mp3 atanapi video na tacan aya versi nu karaoke. Ngke gampil pami tos aya mah di bagi-bagi didieu. Jreeeenggggg ahhhhh… [baca terusanna, klik di dieu...]
Moal seueur nyarita, da simkuring oge teu tiasa seueur nyarita. Mung ayeuna mah simkirung bade nga-posting photo-photo Bunderan Munjul, atanapi lengkapna mah Taman Bunderan Munjul. Tah eta ngaran nu aslina, saperti anu dituliskeun dina batu peresmian nu ditandatangan ku Bupati Majalengka ayeuna, Bapa H. Sutrisno.
Katingali dina foto diluhur, Taman Bunderan Munjul teh diresmikeun kaping 30 Desember 2009. Di tengah taman bunderanna, aya patung lauk cai, lauk naon nya? Ari ceuk beja mah ti salah saurang sumber, katingali na mah jiga lauk Patin cenah, anu panjang kaluhur. Aya lauk [baca terusanna, klik di dieu...]
Postingan ayeuna bade nuliskeun salah sahiji lirik lagu pop sunda nu aya di Album Pop Sunda Majalengka. Nyaeta lagu Bendungan Rentang nu di nyanyikeun ku Kang JK (Jojo Karjo).
Bendungan Rentang aya di kecamatan Jatitujuh, di Dusun Rentang. Nya keur photo-photo na mah ngke wae dina tulisan anu sanes bade dipedar..
Ayeuna mah urang tingali wae heula lirik lagu na.. kemon Kang…!!! [baca terusanna, klik di dieu...]
Wajah baru, wajah baru, ceuk Basa Indonesia na mah..hehehe.. Alhamdulillah, tema anyar keur blog Kang Iwan parantos beres di jieun, sakumaha nu katingali ku pamiarsa sadaya, tema nu anyar ayeuna nyaeta di namian Majalengka.hehehe.. ieu mah pedah gambar header (hulu) na weh gambar alun-alun Majalengka jeung Masjid Agung Majalengka. Jadi tema wordpress ieu kusimkuring di ngaranan Majalengka. Jeung hiji deui, blog basa sunda ieu masih didukung atawa ngagunakeun mesin WordPress Basa Sunda, tiasa di download di http://su.wordpress.org.
Nah, dihandap ieu tampilan blog Kang Iwan basa ngagunakan tema nu heubeul, jieunan jalma sejen.
Sapertos nu katingali ayeuna, tampilan blog ieu tos rubah, ngagunakeun tema anyar jieunan Kang Iwan sorangan. Bari diajar weh [baca terusanna, klik di dieu...]
Sip lah, ayeuna simkuring rek mulai nulis profile tokoh, cie ileh tokoh, hhehehehe.. nya pokoknamah jalmi atawa saha kitu nu aya di Kabupaten Majalengka, mulai ti Blogger, artis, seniman, atawa saha wae lah nu aya kakaitanna sareng Majalengka.
Nah nu kahiji, simkuring rek nulis ngenaan profile salah sahiji blogger nu asalna ti Kabupaten Majalengka, saha eta?? hehehe.. Iwan Susanto jenengan aslina. Asalna ti Blok Salasa, Desa Salawana, Kecamatan Dawuan. Salawana teh dimana? pasti moal apal, nu teu apal mah. Yeuh, Salawana teh sanes Sawala (kadipaten), atawa Wanasalam, atawa Sukawana. Salawana mah asupna mun ti Jatiwangi mah, lewat jl. Lanud Sukani, trus bisa lewat Desa JatiSura, Terus Surawangi, terus lewat jalan sawah (tilas jalan rel sepur). Atawa ti jalan Lanud Sukani, terus ka Kertasari (arah ka Desa Beber), terus lewat Desa Cibogor, Dusun Kampek, sampe Desa Salawana. Mun ti Kadipaten, asupna ti Desa Gandu, belah wetan RSUD Cideres, terus lewat Balida, belok ka kaler arah ka Desa Karanganyar / Panongan, Nah, saacanna Panongan teh aya parapatan, ka kulon ka Karanganyar, ka wetan teh ka Salawana. Mun ti Jatitujuh oge bisa, lewat Rentang tea, nu aya Bendungan Rentang, terus lewat desa Panongan. Jadi Salawana mah emang perbatasan di Kecamatan Dawuan teh, ka kulon terus ngaler, eta geus Kecamatan Jatitujuh (desa Panongan), ka wetan terus ngaler kecamatan Ligung (desa Cibogor), mun ka wetan rada ngidul geus kecamatan Jatiwangi (desa Surawangi). tenang weh, ayeuna mah jalanna tos di HOTMIX… Lancarrrrrrrrrrrrrrr…hehehe..
"B" teh Baturuyuk, tiasa lewat dinya, trus ka Mandapa.
Nah, ayeuna carita Kang Iwan. Urang Sunda nu teu bisa [baca terusanna, klik di dieu...]
Alhamdulillah simkuring ngumumkeun yen Album Pop Sunda Majalengka teh nu dicaritakeun kamari tea ayeuna geus mulai disebarkeun. Sok sanajan karek sababaraha wae, soalna keur tahap kahiji, Album Lagu Pop Sunda Majalengka karek disebar ka Sakola SMP jeung SMA nu aya di Kabupaten Majalengka anu mulai dibagikeun dinten ayeuna, ping 7 Desember 2009.
Coverna ganti deui euy…hehehe..
Tahap kadua InsyaAlloh kaping 21-an, bade disebar deui ka sakola SD jeung instansi pamarentahan sa-Kabupaten Majalengka. Nah, keur tahap kadua mah masih teu acan di jieun CD/DVD na, soalna kudu nyiapkeun nu rada seueur. Nya sakalian keur icaleun ka masyarakat umum jigana. Nya mudah-mudahan Album Pop Sunda ieu tiasa ditampi ku masyarakat urang Sunda, khususna ku urang Majalengka na keneh.
Rengsena Album ieu pastina teu aya sanes atas dukungan ti Pamarentah Kabupaten Majalengka, Bapa Bupati sareng Wakilna, Ketua DPR Majalengka, sareng dinas-dinas nu kakait kana kacumponanna Album ieu.
Oiya, didieu anjeun sadaya tiasa ngunduh atanapi download MP3-na lagu Majalengka Mapag bagja nu janten judul utama dina Album Pop SUnda Majalengka tea. ALhamdulillah tos kenging izin ti pihak pelaksana, tapi MP3 na wungkul. InsyaAlloh videona [baca terusanna, klik di dieu...]
Alhamdulillah…. ahirna, datang mangsana pikeun ujian atanapi tes calon pegawai negeri sipil (CPNS) di Kabupaten Majalengka sasih Nopember 2009. Kaleresan rencang simkuring mah tos kenging Kartu Tanda Peserta Ujian CPNS, kumaha sareng aranjeun, tos kenging?
Nah, nu tos kenging mah kantun siap-siap wae atuh. Kusabab sakumaha nu dituliskeun dina kartu tanda peserta ujian CPNS Majalengka yen ujianna teh dilaksanakeun dina dinten Minggu, kaping 22 Nopember 2009. Kaleresan tempatna mah dibagi atanapi disebar di sababaraha sakola nu aya di sakuriling kota Majalengka. Rencang simkirung mah kenging di SMAN [baca terusanna, klik di dieu...]
Wah, anu resep kana olah raga volly siap siap maen yeuh, mun teu tiasa maen nya siap-siap wae nonton pertandingannana.heuheuy…
Nah, di Kabupaten Majalengka rek diayakeun pertandingan atanapi turnamen Bola Volly. Iraha cenah waktunya, waktuna teh ping 20 November dugi ka 13 Desember 2009. Tapi hnteu unggal dinten pertandingannana, waktuna ukur dinten Jumat, Sabtu, jeung minggu.
Nah, mun dinten Jumat sareng Sabtu mah acarana dimulai [baca terusanna, klik di dieu...]


text:
Agama jeung Kapercayaan Sunda Asli
To: Subject: [UrangSunda] AGAMA & KAPERCAYAAN SUNDA ASLI
Date: Tuesday, December 16, 2003 10:43 AM
AGAMA & KAPERCAYAAN SUNDA ASLI
Nu ngagem:Urang Sunda Kanekes (ngaran topna: Baduy).
Kanekes teh ngaran hiji tempat di Banten.
Ngaran Agama & Kapercayaan: Sunda Wiwitan. Wiwitan teh hartina mimiti, asal, poko, jati.
Ngaran sejen: Sunda Asli, Jatisunda (jati, sanes mahoni)
Ngaran Pangeran: Sang Hiyang Keresa (Nu Maha Kuasa), Nu ngersakeun (Yang Maha Menghendaki).
Sebutan sejen: Batara Tunggal (Tuhan Yang Maha Esa), Batara Jagat (Tuhan Penguasa Alam) Batara Seda Niskala (Tuhan Yang Maha Gaib)
Tempat Pangeran:Buana Nyungcung Kabeh dewa dina konsep agama Hindu (Brahmana, Syiwa, Wisnu, Indra, Yama,jrrd) tunduk ka Batara Seda Niskala.
Konsep Alam ceuk 'mitologi' atawa 'kosmologi' urang Kanekes aya tilu:
- Buana Nyungcung, tempat linggih Sang Hiyang Keresa, pangluhurna
- Buana Panca Tengah, tempat jelema, sato, tatangkalan (kaasup tangkaljengkol jeung peuteuy) jeung sadaya mahluk sejena (sireum, tongo, tumbila,jeung sajabana)
- Buana Larang , naraka.
Kapangaruhan Hindu Saeutik Mun noong ngaran-ngaran batara ('utusan' Sang Hiyang Keresa: Wisawara, Wisnu, Brahma), tetela aya pangaruh ti Hindu kana ieu sistem kapercayaan urang Kanekes. Tapi kapercayaan Urang Kanekes ieu lain Hindu.
Buana Panca Tengah Ieu wilayah jelema jeung mahluk sejenna, dibagi numutkeun tingkat kasucianana:
- Sasaka Pusaka Buana, dianggap paling suci, ampir ngarendeng jeungSasaka Domas (atawa Salaka Domas). Ieu pusat dunya.
- Kampung Jero, Pusat lingkungan Desa Kanekes
- Kampung Luar/panamping/penyangga/bumper, Desa Kanekes, jadi pusat Banten
- Banten, jadi pusat Sunda
- Tanah Sunda
- Luar Tanah Sunda
Buyut/Pamali Aya dua jinis:
- Buyut Adam Tunggal, pamali nalian urang Tangtu (warga kampung jero). Buyut ieu pamali nu nalian hal poko jeung nu sejenna/rinci
- Buyut Nuhun, pamali nu berlaku jang orang Panamping jeung Dangka (wargaKanekes Luar). Buyut ieu mah ngan jang nu poko. Jadi nu di Panamping atawa Dangka kaci dilakukeun, tapi di daerah Tangtu/Kampung Jero mah teu kaci. Pamali bin buyut ieu ngandung udagan:
- melindungi kasucian jeung kamurnian suka manusa
- melindungi kamurnian mandala/tempat cicing
- melindungi tradisi Buyut atawa pamali (tabu) diayakeun bisa jadi jang melindungi mandala Kanekes, karena ti samet Karajaan Sunda ancur (1579 Masehi), teu aya deui karajaan nu ngalindungi. Malah sok aya pertentangan kapentingan antara urang Kanekes jeung Kasultanan Banten oge pamarentah kolonial.
Tah, ceunah, cara jang melindungi diri sendiri teh make eta pamali atawa buyut! Teu kawasa, ucapan nu kaluar mun kudu ngarempak buyut.Hukuman atawa sanksi jang nu ngarempag buyut: dikaluarkeun/dipiceun/ditamping ti lingkungan asal dina jangka waktu nutangtu, biasana 40 poe. Upacara pelaksanaan hukuman disebut Panyapuan.
Konsep Daur Hirup Sukma atawa roh jelema asalna ti Kahiyangan, mun hirup di Buana Panca Tengah angges, sukma balik deui ka Kahiyangan (ngahiyang tea meureun!). Waktu sukma turun ti Kahiyangan ka Buana Panca Tengah, kondisina rahayu, alus, balik oge kudu kitu. Mun henteu beresih tapi kotor alatan lobabuyut/pamali nu dirempag, nya ka naraka. Alus gorengna sukma waktu rek mulang gumantung kana amal perbuatan di Buana Panca Tengah saluyu jeung tugas hidup masing-masing. Dina raraga mancen tugas, sukma dibekelan 10 indra. Enyaan, sapuluh, lain salah nulis!
Geus ah, cape euy!
-------------------------
Catetan: Meunang niron ti Edi S. Ekadjati, Kebudayaan Sunda (Suatu PendekatanSejarah), Pustaka Jaya, 1995. (Bukuna meunang nginjem ti Arie Kusuma Argadipa, urut mahasiswa si kuring, teu kaburu dibalikeun, da si eta nageus lulus manten, hehe-)
mj
geocities.com/mangjamal


text:
Nu Aero L-39 Albatros mangrupa-kinerja luhur pesawat jet palatih dimekarkeun di Cékoslowakia papanggih sarat keur "C-39" (C pikeun cvičný - palatih) salila 1960s pikeun ngaganti L-29 Delfín. Ieu nu kahiji trainers jet kadua generasi, sarta palatih turbofan-Powered kahiji dihasilkeun, sarta saterusna diropéa salaku L-59 Super Albatros jeung salaku L-139 (prototipe L-39 jeung engine Garrett TFE731).
A perkembangan salajengna desain nu, L-159 ALCA nu, mimiti produksi di 1997. Pikeun date, leuwih ti 2,800 L-39s geus dilayanan jeung leuwih gaya hawa 30 sakuliah dunya. Nu Albatros nyaéta jet palatih paling loba dipaké di dunya; salian ngajalankeun latihan pilot dasar jeung maju, eta oge geus flown misi ngempur dina peran cahya-serangan. Atypically, geus kungsi katarima ngaran ngalaporkeun NATO.
Luhung tambihan-on jeung modeling kualitas luhur, sora adat, VC jeung gauges jeung saklar (no panel 2D), kaasup jeung 3 repaints: Czech Angkatan Udara, Angkatan Udara jeung Lituanian Biele Albatrosy. Cocog jeung FSX jeung Prepar3D (koreksi canopy.bmp tékstur)


text:
Mihapé sisir jeung minyak,
kadé kaancloman leungeun.
Mihapé pikir jeung niat,
kadé kaangsonan deungeun.
Ditilik tina eusina, rarakitan téh bisa digolongkeun kana tilu golongan, nyaéta rarakitan silihasih, rarakitan piwuruk jeung rarakitan sésébréd.
Rarakitan silihasih, nyaéta anu eusina ngeunaan silihasih, cinta, atawa birahi; contona:
Sapanjang jalan Soréang,
moal weléh diaspalan.
Sapanjang tacan kasorang,
moal weléh diakalan.
Rarakitan piwuruk, nyaéta rarakitan anu eusina piwuruk atawa naséhat; contona:
Sing getol nginum jamu,
nu guna nguatkeun urat.
Sing getol neangan élmu,
nu guna dunya ahérat.
Rarakitan sésébréd, nyaéta rarakitan anu eusina banyol, lulucon, atawa cawad (kritik); contona:
Rarasaan ngala mayang,
teu nyaho cangkeuteuk leuweung.
Rarasaan konéng umyang,
teu nyaho cakeutreuk hideung.


text:
Tuesday, 22 March 2011
sedar . SEDAR . sedar
tdik . tme masa laz sbel0m blit . tme sjarah lha . aku ng x sba nggu ku p0n result . ku pkei lha bgus . C ka pat ku . 0ke lha kit . bab ku ng taget sjarah ku C ba . hm ~ tang lha tek cegu lu cramah . kos exam tok suma PALOI -PALOI ta nya , aku ng dh nabes nya mdh pia . tkt result ku tr0k . dh nya mdh spar0h drpd klaz tr0k . P nak , result aku ng tr0k p0n . HAHAHAA ! yha nya lu cramah . ng SENTAP abz ku dga cramah nya . mcm2 jak dpah nya . eb0h maen gk pa suma lha . yha ku lu ada rasa wak mlz ma0 maen2 gk . nyesal ku , lmk ni gk nak SPM tok ? 7 bln lbh gk asa ku lha . huh ~ sepek bna ku . dh gk nya tek mdh ada miak s0ag tek nya ambk result SPM nya suma gagal abz2 . HAH ! pa lha gk aku . lu tkt trus dga yha eh ~ kan pa , tkt aku cmyha jwk lak nak ? p ku dh sedar jwk t0k , mlz ku nak maen2 gk . xbani bna ku . k lha . kepak dh tgn ku dh . chall0bethe !
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Kayakinan yen Alloh anu kawasa, anu gaduh kersa bakal ngalahirkeun kapastian laku jeung lampah diri urang salaku hamba, sabalikna anu teu boga kayakinan moal boga kapastian laku jeung lampah. Sahingga anu aya dina diri ngan wungkul kamang-mangan jeung kasieunan, atuh laku lampahna oge teu ngalahirkeun karya anu manfaat. Manfaat jang dirina atawa jang anu séjéna.
Penjelasan
Satiap takdir jeung kajadian nu nimpa ka diri eta dihaja ku Alloh pikeun media amal jeung ningkatkeun kataqwaan. Datang pikabungaheun lain jang ukur seuri, loba duit, loba rizki, dulur jeung baraya calageur tur balageur. Dagang rugi, awak cilaka, pasar kahuruan, lain jang ukur ceurik, sedih, dibeja-beja ka sarerea. Tapi eta kabeh lahan amal, media ibadah, da teu aya hiji kajadian nu lepas tina rencana Alloh.
Tingali surat Al-Mu’minun ayat 115.
أَفَحَسِبۡتُمۡ أَنَّمَا خَلَقۡنَٰكُمۡ عَبَثٗا وَأَنَّكُمۡ إِلَيۡنَا لَا تُرۡجَعُونَ ١١٥
“Naha aranjeun nyangka yen aranjeun diciptakeun teh ngan ukur heuheureuyan?, kabeh ge maraneh teh rek di balikeun ka kami”
Sakumaha saur Syekh Ibnu Athoillah, lamun jalma apal yen disatukangeun masalah teh aya parentah Allah, mun apal aya benang merah disatukangeun kabungah jeung kasusah, maka manusa bakal boga hiji karya anu luar biasa, leungeunna bakal teges nyabakna, sukuna bakal jelas nincakna, nu akhirna bisa ngalahirkeun hiji karya anu luar biasa. Tapi lamun teu apal, bakal sabalikna. Dina harti teu boga kepastian akibat teu yakin yen Allah teh Qudrot, teu yakin yen anu terjadi eta teh kabeh kahendak Allah, nepika teu katingali dibalik Qudrot Irodat aya benang merahna.
Kadituna, leungeunna bakal salah cabak, letahna salah ngomong, sukunna oge salah nincak. Dimana leungeun geus salah, letah geus salah, suku geus salah, maka moal terbentuk hiji karya anu manfaat jang dirina.
Nu jadi masalah, urang teu salilana apal jeung ngarti yen aya benang merah dina kahirupan. Kumaha atuh carana sangkan urang bisa manggihkeun kana benang merah kahirupan?? nyaeta ku boga kayakinan.
Lamun jalma geus boga kayakinan hirup tina ladang ngarti benang merahna kahirupan, maka dina setiap masalah bakal ngajadi anugrah. Tapi sabalikna, lamun teu boga kayakinan hirup, boro-boro kasusah, dina kabungahna ge bakal jadi masalah jang dirina.
Mudah-mudahan gambaran tina kasauran Syekh Ibnu Athoillah ieu tiasa muka wawasan urang dina nyanghareupan mangpirang-pirang poe nu bakal karandapan, sahingga urang dipaparinan taufiq hidayah ku Allah SWT. sangkan bisa manggihkeun kana benang merahna kahirupan. Amin yaa Robbal ‘Alamin.
Editor : K. Dodo Aliyul Murtadlo
Penulis : Dede M. Rifqi