text:
NGARANG DINA MANGLE
Written By Mang Yus on Minggu, 24 April 2016 | 16.44
Mangle no. 2512, 29 Januari - 4 Februari 2015
Taun dua rébuan kungsi ngarang carpon (lamun teu salah mah judulna Putri Bulan), dikirimkeun ka Manglé. Henteu pati diperhatikeun, da rarasaan téh kamalayon waé. Sabada aya anu ngabéjaan carpon kuring dimuat, asa sumanget, der deui ketak-ketik. Tapi henteu lana, ukur dua tilu judul, pleng deui wé.
Basa tepang sareng Abah Duduh (Duduh Durahman, almarhum), koméntarna téh bet: “Geuning ngarang basa Sunda, apan honorna ogé teu sabaraha.” Aya anu mangnémbalankeun di tukang (hilap deui saha-sahana mah): “Apan ngarang Sunda mah seueur hadiahna.” Kuring ukur ngahéhé.
Rumasa ngarang téh henteu disiplin. Kumaha karepna jeung kumaha ngareunahna kana haté waé. Kana huduah-hadiah komo deui henteu perhatian. Tapi kakara engeuh, harita téh carpon mah réa hadiahna. Dina Manglé aya Carpon Pinilih bulanan, LBSS unggal taun milih carpon anu kungsi midang dina media Sunda, jeung anu ngahaja dilombakeun.
Anu kapikiran téh koméntar “geuning bet ngarang Sunda”. Enya meureun, kuring mah leuwih dipikawanoh salaku pangarang Indonésia. Najan sobat, batur begadang, batur ubrang-abring, réréana mah pangarang Sunda. Atuh sakali-kalieun osok ogé ngarang carpon saperti didongéngkeun mimiti. Ari mimindengna enya ngarang cerpen. Apan majalah populer saperti Femina, Bobo, Gadis, Hai, Mode, Ceria, Nova, Citra, nepi ka media anu leuwih serieus saperti Kompas, Koran Tempo, Republika, Media Indonesia, Matra, Horison; kungsi ngamuat cerpen kuring.
Padahal mah mimiti cacarakan ngarang téh dina basa Sunda. Keur SD, unggal poé Kemis anu sok diboro upami Apa uih ti kantor nyaéta koran jeung majalah Manglé. Lamun aya téh Manglé mani sok poho kana dahar. Tapi lamun henteu aya mani sok hanjelu.
Maca Manglé téh sok dipapay, ti kaca Lawang Saketeng nepi ka Lempa Lempi Lempong. Najan bisa jadi eusina mah réa anu henteu ngarti. Ari rubrik anu sok dibulak-balik pastina ogé Manglé Alit jeung Hahaha. Meureun harita ogé geus aya kereteg hayang tulas-tulis, da duka kumaha ngetikna, aya karangan hahaha anu dimuat Manglé. Harita mah lamun ngarang téh siga kieu. Judulna: Endog, eusina: endog nyaéta... bari réa ngahulengna.
Tapi anéhna, ari ngarang dongéng mah asa sok lancar. Keur SMP ngarang deui sasakala kelenci warna buluna bet bodas. Caritana meunang maca tina basa Indonésia. Rada reuwas sabada apal karangan téh dimuat dina Manglé Alit, terus dibukukeun ku Ki Umbara dina Kumpulan Dongéng Sasakala. Sumanget sabada dimuat, ngarang téh asa réa. Dikotrér dina buku kabéhanana ogé. Anu dikirimkeun ka Manglé mah saeutik da mesin tik-na ogé satimuna.
Mimiti ngarang dina basa Indonesia mah keur SMA. Ampir unggal poé maca buku di perpustakaan sakola. Mimiti wawuh jeung karangan AA Navis, Kuntowijoyo, Putu Wijaya, Bur Rasuanto, Faisal Baraas, Chairil Anwar, Sutardji Calzoum Bachri, jeung réa deui. Ari carita rumaja anu jadi favorit mah Lupus karangan Hilman, novel-novel Mira W, jeung novel-novel Eddy D. Iskandar. Rada kaboler pelajaran ogé ku resep maca fiksi téh. Da éta wé kungsi dicarékan ku guru pedah kuring di kelas maca waé Musashi.
Pastina réa karangan anu henteu pati ngarti. Najan kitu ampir unggal poé kuring ngetik. Basa kuring balik, Apa ngabahanan mesin tik. Ti SMP kuring mah cicing di imah bibi, da sakolana di Sumedang. Ceuk bibi, pagawéan kuring harita: balik sakola saré, peutingna ngetik ngagandéngan tatangga.
Ngarang téh rada resep. Éta wé da ampir unggal minggu ngirim karangan ka kantor pos. Ari média anu mayeng dikiriman Mitra Desa. Tapi harita aya ogé karangan kuring anu dimuat ku Pikiran Rakyat, Suara Karya, Suara Pembaruan, majalah Mode jeung Gadis.
Pindah ka Bandung taun 1989, ngilu ubrang-abring diajar ngarang ka Ceu Aam (Aam Amalia). Anéhna, enya ogé resep kana carpon-carpon Ceu Aam, ari trét ngarang mah basa Indonésia deui. Sakali-kalieun ngarang carpon téh ari balik ka Rancakalong. Éta ogé sanggeus ngahanca bundel Manglé. Bibi anu harita langganan Manglé, sataun sakali rajin dibundel. Ki Umbara, Usep Romli HM, Ahmad Bakri, Abdullah Mustappa, Holisoh M.E., Eddy D. Iskandar, Aam Amilia, Trisna Mansyur, Yous Hamdan, Budi Rahayu Tamsyah, Cecep Burdansyah, Hadi AKS, jadi pengarang kameumeut.
Ari buku anu inget waé: Blues Kéré Lauk karangan Godi Suwarna anu sanggeus macana sababaraha poé henteu daék saré, Jajatén Ninggang Papastén kumpulan carponna Yus Rusyana, Dayeuh Matapoé-na Acep Zamzam Noor, Demung Janggala-na Tatang Sumarsono, jeung réa deui lamun ditataan mah. Anu ngérakeun basa maca Popotongan-na Raf. Bet ngilu ceurik, nginghak, basa nyaritakeun manuk cocooan budak dipénta ku upas jurungan Juragan Camat da budak Juragan Camat hayangeun éta manuk. Keur di lembur, sanggeus macaan Manglé jeung buku-buku éta kuring kutrat-kotrét deui ngarang carpon. Hanjakalna, carpon ngan sababaraha judul téh henteu kapanggih raratanana. Kungsi dimuat dina Manglé jeung Galura, tapi dokumentasina teuing ka mana.
Diitung-itung mah nganjrek di Bandung téh aya kana dua puluh taunna. Éta ogé kungsi sataun mah kuli di Bengkulu, sataun di Jakarta. Kungsi eureun ngarang ampir kana sapuluh taunna. Ditempo dina dokuméntasi komputer, aya cérpén henteu leuwih ti lima judul salila sapuluh taun téh.
Taun 2012 pindah ka Pamulihan, Sumedang. Deukeut ka lembur. Atuh suasana ogé kampung pisan. Cai sawah ngagenclang da puguh langsung ti sirahcai. Hawana seger. Saminggu tilu kali mah sok kukurilingan mapay ka lembur-lembur atawa ka sisi leuweung.
Mimitina mah sok nginjeumkeun Manglé ka tatangga anu resep maca. Kadieuna mah kuring anu sok macaan deui Manglé heubeul téh. Tangtu waé sanggeus maca téh sok kutrat-kotrét deui. Kadieunakeun anu nginjeum buku beuki réa, pangpangna barudak. Dijieun wé taman bacaan, ngaranna Capung (taman bacaan di kampung). Enya ogé barudak téh ngomongna basa Indonesia waé, di taman Capung mah diajar ngomong Sunda. Sakapeung sok ngadongéngkeun dongéng tina Manglé. Hanjakalna, dina Manglé ayeuna mah saeutik rubrik bacaeun barudak. Manglé Alit henteu mayeng jeung karangan barudakna ukur sajudul.
Enya, ngarang téh geus diniatan ti mimiti pindah ogé. Minangka usahana, dikumpulkeun cerpen-cerpen pangarang entragan anyar anu sapuluh taun katukang mah can kungsi maca. Resep téh ka cerpen karangan Yetti Aka, Benny Arnas, Avianti Arman, Guntur Alam, A. Mutaqin, Mardi Luhung, Joko Pinurbo, Eka Kurniawan, Mashdar Zainal, Adi Zamzam, Teguh Afandi, jeung réa deui. Ari carpon, sok nginjeuman bari henteu bébéja ari ulin ka kontrakanna Dhipa Galuh Purba. Ngahajakeun macaan deui karangan Dian Hendrayana, Dadan Sutisna, Dhipa Galur Purba, Dédén Abdul Aziz, Usman Supendi, Nunu Nazarudin Azhar, Toni Lesmana, Chye Retty Isnendes, Hérmawan Aksan, jeung réa deui.
Lamun resep ka hiji karangan, tangtuna ogé bisa kaidean. Anéhna, enya ogé anu dibaca mah cerpen, resep kumaha ngacaprukna cerpen Mardi Luhung atawa ngabatinna cerpen Yetti Aka, ari trét ngetik mah bet carpon. Sanggeus di Pamulihan ngarang carpon téh kaasup réa. Éta wé Manglé, Tribun Jabar, Galura, jeung Pikiran Rakyat, kakiriman bari rada mayeng. Éta ogé aya anu ngageuhgeuykeun. Pajar téh, rajeun produktif ngarang carpon sanggeus tigerat ku hadiah. Kuring ukur ngahéhé. Kakara engeuh, salila dua taunan rada mayeng ngarang carpon, enya tara aya béja Carpon Pinilih bulanan Manglé atawa carpon LBSS taunan. Aya ogé Rancagé apan kudu dibukukeun heula. Tapi henteu nanaon, da keur uleng ngarang ogé lain éta udaganana.
Aya carpon kuring anu diterjemahkeun kana basa Inggris ku Bill Watson. Basa ngobrol jeung Pa Bill, anjeunna nyarankeun kuring narjamahkeun carpon kana basa Indonésia, ngarah leuwih réa anu macana. Rada ngahuleng mimitina mah. Baheula keur rajin ngarang cerpen, sobat kuring Dian Hendrayana sok nyarankeun pikeun narjamahkeun cerpen kana carpon. Kuring sorangan tara pati sugema, da carpon téh malélél teuing malayuna. Matak lamun narjamahkeun cerpen kana carpon téh sok sangeunahna waé. Palebah anu héséna sok dikarang deui wé sangareunahna.
Ayeuna bet tibalik, narjamahkeun carpon kana cerpen. Mimitina mah ngirim cerpen tarjamahan téh ka anu jararauh. Banjarmasin Pos, Padang Eskpres, Bangka Pos, Lampung Pos, kungsi ngamuat tarjamahan carpon téa. Ka dieunakeun tarjamahan carpon téh dikirimkeun ogé ka media terbitan Jakarta. Tapi bet poho nyantumkeun ngaran. Apan salain ngaran Yus, kuring gé sok ngarang dina majalah budak jeung rumaja maké ngaran séjén. Basa cerpen kuring dimuat Femina, Nyi Roro anu sok ngarang carpon dina Manglé nanyakeun, “Kang, ari anu ngarang dina Femina téh Akang?” Eta meureun pedah carpon anu caritana sarua téh kungsi dimuat Manglé. Ceuk haté, euh jadi wé kanyahoan.
Wilujeng milangkala anu ka-57 Nyi Manglé. ***
Diposting oleh Mang Yus di 16.44
Label: KOLOM
Langganan: Posting Komentar (Atom)


c: text/html

text:
Bangkong korodok
Bangkong korodok, basa latin ( Bufo bufo), nyaéta bangkong ampibi/hirupna di darat jeung di cai[3] anu mibanda kulit korodok/ngajarendil kawas kutil, kelir kulitna coklat aya ogé anu semu konéng, di mana pindah tempat sakapeung ku jalan ngorondang lalaunan (kawas anu karagok), mimindengna mah aclog-aclogan, bangkong korodok mangsa beurang waktuna dipaké nyumput dina liang atawa sela-sela batu, akar, jeung handapeun kalakay/dangdaunnan anu murag. Mangsa geus datang wanci burit/soré kakara nguniang hudang néangan hakaneun, sabangsaning reungit, rametuk, siraru, atawa gegeremet/invertebrata jeung sajabana nepika isuk-isuk. Bangkong korodok loba kapanggih di sakuliah Indonésia malahan di luar nagara ogé loba kapanggih hirup, saperti di Eropa kajaba di Irlandia, Islandia, jeung sababaraha pulo di Mediterania, Amerika kalér, Afrika kidul ogé aya (henteu pati loba)[3].
Eusi
Pedaran[édit | édit sumber]
Sanajan sapopoé bangkong korodok hirupna nyorangan bari jeung nyumput, témpona datang usum begér jeung kawin mah, bangkong korodok téh barijil tina panyumputana ngarumpul dina balong, sisi susukan atawa rawa-rawa di mana waé tempat anu mibanda cai, kituna téh bari ramé disarada patémbal-témbal. Bangkong jaluna paheula-heula marebutkeun bikang. Endog bangkong korodok ngambang luhureun cai, laleutik hideung kawas siki sosin/selasih narapel kana tali anu ngagebay kawas kenur tina ager, dina waktuna ieu endog tuluy megar jadi anak bangkong anu disebut buruy. Sababaraha bulan tiharita buruy téh ngalaman metamorfosis tayalian parobahan anu aya dina awakna dicirikeun ku bijilna suku hareup jeung tukang, éta buruy robah ngarana jadi bancét. Hirupna mimiti kaluar ti cai, pindah tihiji tempat ka tempat séjén ku jalan aclog-aclogan [1][3].
Taxonomy[édit | édit sumber]
Bangkong korodok téh ku ahli biologi urang Swedia Carl Linnaeus dingaranan Rana bufo dina bukuna ''10th edition of Systema Naturae'' taun 1758.[4] dina ieu panalungtikana, sakabéh bangkong kumanéhna di asupkeun kana hiji genus ngarana Rana, ka béhdieunakeun nincak taun 1768 saurang naturalis urang Austria ngarana Josephus Nicolaus Laurenti mertélakeun yén ieu genus kudu di jentré-jentré deui/dipilah-pilah, hasilna tayalian ti iéu bangkong korodok di asupkeun kana genus Bufo, ngarana Bufo bufo.[5][6] genus bangkong korodok ieu diasupkeun kana kulawarga Bufonidae.[2]
Sababaraha ''subspesies'' tina Bufo bufo , bangkong kaukasia hirup tur maneuh di pagunungan kaukasus kungsi digolongkeun kana Bufo bufo verrucosissima. mibanda genom leuwih gedé ti batan Bufo bufo morfologis kiwari digolongkeun kana Bufo verrucosissimus .[7] aya deui bangkong anu cucukan, ieu mimitina digolongkeun kana Bufo bufo spinosus. kapanggih hirup di daérah Mediterania awakna leuwih badag mibanda kulit spinier ti batan batur-baturna anu hirup dibeulah kalér intergrades [8] kiwari digolongkeun kana Bufo spinosus [9] aya deui bangkong Gredos, Bufo bufo gredosicola , ngan aya hirup di daérah Sierra de Gredos wungkul, di pagunungan anu aya di Spanyol tengah. Bangkong iéu awakna kacida badag paratoid kelenjar tur awakna borontok [10] sakapeung mah sok di sakompétkeun jeung Bufo spinosus [11]
Bufo bufo mangrupa hiji bagéan tina sakumpulan ''spesies'' anu kacida loba jeung rumit, hiji spesies jeung anu séjéna aya patula patalina tur henteu mibanda wates anu jentré [1] Sababaraha spesies modérn kawasna masih kénéh aya patula patalina tina hiji kumpulan kuno . takson ti susukan preglacial. Nyaéta bangkong cucukan ( Bufo ; spinosus ), Bangkong kulit (Bufo verrucosissimus]] ) jeung bangkong korodok Jepang ( Bufo japonicus ). Bangkong korodok Eropa ( Bufo bufo ) karék kapanggih kadieunakeun   kromosom. polimorfisme Bufo bufo : kariotipe dan pola C-pita . B. b verrucosissima . Kesalahan: Bad DOI specified.  kawasna ti wétan nepi ka kulon pangawakan bangkong kawas kieu téh nepika Asia ogé aya ngan kahalangan ku ayana gurun tengah Miosen [12] hubungan taksonomina ieu spesies ogé tacan kanyahoan juntrungana. Hiji panalungtikan serologi dina taun 2011 anu diguar ka masarakat ngeunaan bangkong anu aya di Turki, protéin serum getih Bufo verrucosissimus jeung Bufo spinosus . Kanyahoan éta dua bangkong téh henteu béda jauh ku kituna di synonymized kana golongan anu paneuri/pang anyarna [13]
Hiji panalungtikan anu diayakeun dina taun 2012 ngeunaan hubunganna spesies bangkong korodok Afrika jeung Eurasia anu aya di beulah kalér mibanda hubungan sajarah anu panjang. Tilu belas juta taun anu geus kaliwat, bangkong korodok Bufo eichwaldi, anu kiwari hirup described species asalna ti Azerbaijan kidul jeung Iran, papisah jeung garis katurunan anu utamana. Dituluykeun ku divisi anyar nyaéta Bufo spinosus kurang leuwih lima juta taun anu geus kaliwat mangsa Pyrenees mimiti kaangkat, ngabalukarkeun ka isolasina semenajung Iberia jeung sakabéh Eropa. Turunan anu aya di Eropa : Bufo bufo jeung Bufo verrucosissimus tulu juta taun anu geus kaliwat mangsa Pleistocene.[14] Mindeng bangkong korodok hybridizes [15]
Ciri mandiri[édit | édit sumber]
Bangkong korodok dewasa panjangna kurang leuwih 15 cm. Bangkong anu bikangna biasana leuwih gedé batan jaluna, ditempo tina spesimen ti beulah kidul bangkong korodok téh pangawakan leuwih baradag ti batan beulah kalér. Bangkong korodok huluna dempak bahamna lébar di luhureun biwirna mecenghul dua liang irung. Henteu mibanda huntu. Matana buleud nolol mibanda colat/hihideung panon (iris) kagigir kelirna konéng kawas tambaga. Tukangeun matana aya anu ngajendul nyaéta kelenjar parotis, anu mibanda kandungan matak bahaya atawa racun ogé katelah bufotoxin, ieu hadé pikeun ngajaga bangkong tina panarajang musuh atawa sato séjén predators. Huluna nyambung jeung awakna, henteu mibanda beuheung. Awakna némprak wangunna kawas keur cingogo anu ditahan ku dua leungeuna (suku hareupna). Sukuna anu tukang nilep kajero kitu ogé jeung ramo-tamo sukuna. Suku anu hareup leuwih pondok batan suku anu tukangna, Ramo-ramo sukuna mibanda selaput. Henteu mibanda buntut. Kulitna garing tur dipinuhan ku jendilan laleutik kawas kutil. Kelir kulitna umumna coklat sakapeung aya anu semu héjo atawa coklat kolot.[15][16][17]
Bangkong umurna kawilang panjang, bisa hirup sababaraha taun tur bisa di ingu/kukut, ieu sahenteuna geus puluhan taun kaliwat bangkong-bangkong ngahaja dipiara ku manusa.[18] di alam liar, bangkong bisa hirup nepika umur 10-12 taun, umur ieu bangkong bisa kanyahoan tina jumlah tulangna tulang cincin pertumbuhan tahunan phalanges.[19]
Aya di balong
Tempat hirup[édit | édit sumber]
Bangkong anu loba kapanggih hirup tayalian common frog (Rana temporaria), tuluy edible frog (Pelophylax esculentus) ogé smooth newt (Lissotriton vulgaris), Bangkong korodok mangrupa bangkong dina undakan ka opat anu loba kapanggih hirup di Eropa.[15] sahenteuna ieu loba kapanggih di sakuliah Eropa, kajaba di Islandia beulah kalér ku lantaran mibanda suhu anu tiis. Scandinavia, Irlandia jeung sababaraha pulo Mediterania. Tayalian ti Malta, Crete, Corsica, Sardinia katut Balearic Islands. Beulah wétan tur ngalegaan ka Irkutsk di Siberia anu ngawengku ka beulah kidul jeung kulon Afrika di pigunungan beulah kalér Morocco, Algeria jeung Tunisia. Aya deui anu kaasup baraya deukeutna hirup di Asia beulah wétan Jepang.[15] bangkong korodok kapireungeuh hirup jeung baranahan di dataran anu mibanda 2,500 metres (8,200 ft) utamana dibeulah kidul, ku lantaran loba kénéh leuweung jeung daérahna jemlék.[17] ogé hirup di tegalan, taman, jeung kebon-kebon..[15]
Kabiasaan dina hirup[édit | édit sumber]
Bangkong korodok di mana ingkah ti hiji tempat ku jalan ngorondang lalaunan atawa ngaclog ku opat sukuna, sapopoé nyumput dina liang, handapeun batu, sela-sela akar atawa handapeun dangdaunnan. di mana geus sore maju ka peuting bangkong korodok kakaran aringkah nyiar hakaneun, komo mangsa usum hujan bangkong korodok resepeun pisan. Tempo geus isuk-suk bangkong korodok baralik deui kana sayangna pikeun nyumput Kahakananna sabangsaning, hileud, cacing taneuh, silaru, rametuk, jeung sajabana.[20][21] néwak mangsa anu leutik ku jalan di létak ku létahna anu panjang tur cepel.[20][22] Bangkog korodok bisa nempo hakaneun/mangsa sanajan dina poék mongkléng, di mana manusa mah teu nempo nanaon bakatning ku poék.[23] Bangkog korodok ngalaman megar/ganti kulit dina sababraha waktu.[20]
Baranahan[édit | édit sumber]
Bangkong korodok kaluar tina tapa ''hibernasi'' wanci datang usum kembang "musim semi" ngabring ngajugjug hiji tempat biasana balong atawa susukan ngadon balegér jeung kawin. Bangkong korodok ngumpul dina hiji tempat/balong anu bérésih jeung merenah bari ngarojay disarada patembalan.[20] Bangkong anu déwasa geus arapal deui di mana lebah-lebahna balong paranti ngarumpul spawned.[24] Ieu bangkong-bangkong bisa ajog katempat anu dituju ngandelkeun isyarat magnetik tina irungna. Sahenteuna ieu dikuatkeun ku hiji bukti (eksperimen )kahiji bangkong ku jalan masang hiji alat pangindra/pelacak, kanyahoan ieu bangkong bisa manggihan balong paranti ngumpul jeung begér ti jarak leuwih ti tilu kilo ( dua mil ) . [25]
Bangkong jaluna datang pangheulana tur nyicingan éta tempat dina waktu mang minggu-minggu sedengkeun anu bikangna ngan datang pikeun ngendog wungkul. Bangkong jaluna raéng disarada méré tanda ka jalu séjén.[26] sanajan ti kitu angger waé aya waktuna ieu bangkong jaluna pasarandog anu antukna garelut.[27] ku lantaran bangkong jaluna leuwih loba batan bikangna. Hiji panalungtikan anu diayakeun di Swedia manggihan bangkong bikang leuwih gedé resiko paeh batan jaluna 41 % bikangna datang ka balong paranti ngumpul biasana sataun sakali. [28]
Bangkong jaluna nangkod dina tonggong bikangna, sukuna anu hareup muntang kana palebah kelek bikangna dina basa ilmiahna disebut amplexus. Bangkong jaluna katempo leuwih sumanget, Sakapeung leuwih ti dua bangkong patangkod-tangkod, Unggal bangkong jalu usaha sabisa-bisa nangkodan bangkong anu bikangna. Ieu kaayaan kacida pisan rame, matak ripuh teu saeutik aya anu nembahan pati (paéh).[15] Bangkong jalu anu bisa nangkodan bikangna pikeun di amplexus bisa nepika sababaraha poé nangkodna, Bikangna, ngaluarkeun endog anu narapel dina tali kawas ager, bari jeung di buahi ku sperma jaluna. Unggal kantétan 3.000-6.000 endog lamun di batek éta tali endog bangkong panjangna nepika 4.5 metér éta benang katétan nyangked kana tatangkalan atawa akar anu aya dina balong pamijahan.[1][20]
Tali anu dibijil tina bangkong bikangna nyerep cai kalawan ukurana ngagedéan, endog bangkong megar jadi buruy dua nepika tilu minggu. mimiti megar ieu buruy téh masih kénéh narapel dina tali anu kawas ager tur ieu jadi kahakanan anu munggaran pikeun hirup buruy. di mana geus lalesot tina tali ieu buruy-buruy téh ngarojay nyarumput dina handapeun dangdaunnan atawa tatangkalan cai anu hirup dina éta balong pamijahan. Buruy bangkong korodok dina pangawakanamah sarua waé jeung bangkong séjéna ( Rana temporaria) ngan bédana kelirna leuwih hideung. Buruy bangkong korodok bahamna leuwih lebar, sbabraha minggu tiharita buruy-buruy ieu mimiti ngagedéan awakna tur buntutna jadi mondokan. Nincak umur dua belas minggu buruy téh geus robah jadi bangkong leutik atawa anu katelah bancet Citakan:Mengkonversi tur geus bisa ninggalkeun balong anu salila ieu jadi tempat hirupna.[20]
Undakan hirup bangkong[édit | édit sumber]
Bangkong déwasa tur meujeuhna beger maturity dina umur tilu nepika tujuh taun.[15][29] Setelah beberapa bulan dari infeksi cacing berat, beberapa remaja dalam sebuah penelitian yang hanya setengah berat seperti [ [ control Ilmiah | remaja control ] ] . parasit diinduksi [ [ anoreksia nervosa | anoreksia ] ] mereka menyebabkan penurunan asupan makanan dan beberapa meninggal .[30] Ditaluntik ogé ngeunaan pangaruh ngagunakeun gemuk/pupuk nitrogen mangaruhan jeung henteu kana hirup bangkong ti mimiti buruy kénéh, Pikeun nyingkahan akibat goréngna ku alatan maké gemuk nitrogennya dijieun waé hiji campuran amonium nitrat. Kanyahoan dina campuran anu geus ditangtukeun, bisa ngaronjatkeun kana waktu metamorfosis buruy.[31][32]
Pindah tempat/Migrasi[édit | édit sumber]
Bangkong korodok pindah tempat/migrasi milu kana aliran cai susukan, teu saeutik tina éta susukan meuntasan jajalaneun mobil, motor jeung anu leumpang. ku ieu pisan loba bangkong korodokanu paeh ku jalan kacilakaan mangsa susukana ngaliwatan luhureun jajalaneun. Di Eropa hususna loba pisan ampibi anu cilaka dijalan mangsa migrasi usum beger jeung kawin.[33] Di sababaraha tempat di Jerman, Belgia, Inggris, Italia kaler jeung Polandia, diwangun hiji torowongan anu husus dijieun paranti bangkong jeung anu séjéna meuntas jalan anu aya di luhureuna. di tempat anu séjéna, aya anu tugas husus "patroli kodok", newakan bangkong /ampibi anu aya dina pameuntasan jalan-jalan anu rame ku kandaraan di wadahan kana ember pikeun dianteurkeun kana tujuana. 5 °C (41 °F). Pada malam basah hangat yang mereka dapat terus bergerak sepanjang malam tapi jika dingin, mereka mungkin berhenti sebelumnya [34] kitu ogé an dilakukeun ku urang Belanda pikeun ngaping bangkong-bangkong anu ngadon pindah tempat.[35]
Bufotoxin[édit | édit sumber]
Hiji substansi anu ngandung racun ayana dina kelenjar parotoid jeung kulit bangkong korodok disebutna bufotoxin ieu mimiti di wanohkeun ku Heinrich Wieland jeung babaturanna tina taun 1922, dua puluh taun tiharita maranéhna kakara manggihan struktur tina éta racun .[36] Sagigireun ti éta kapanggih ogé cara pikeun ngisolasi senyawa tina inti steroid bufotalin tina bangkong anu aya di Jepang ( Bufo japonicus ). Dina taun 1986, para élmuwan di Arizona State University geus bisa nga sintetis bahan racun bangkong bufotalin, bufalitoxin jeung bufotoxin.[37] Rumus kimia tina bufotoxin :
C40H60N4O10.[38]
Dina dosis anu saeutik bisa ngaronjatkeun gerakan jantung utamana dipaké ngabantu mangsa gubaran kasakit jantung gagal jantung kongestif. Kulit bangkong korodok mibanda racun anu baris ngabalukarkeun hiji kaayaan anu bahaya malahan nepi ka maotna.[39] Balukar tina karacunan bangkong bisa katembong tina iritasi mata, baham, irung jeung tikoro, jantung jeung ambekan/ngarenghap, lumpuh jeung jeung ker, ngacay wae, utah, hiperkalemia , sianosis jeung halusinasi atawa sasar/ngalindur.[39] Tacan kapanggih ubarna.[39] Ubar pikeun sesek jeung kardiovaskular, bisa waé dimangpaatkeun pikeun nyingkahan pangaruh tina elektrokardiografi. Atropin, fenitoin , cholestyramine jeung lidocaine .[39]
Kabudayaan[édit | édit sumber]
Di Eropa, bangkong korodok geus heubeul dianggap hiji totondén/pertanda goréng. Aya patalina jeung alam gaib, jurig, dedemit, jeung sajabana. Meureun dumasar kana kaayaan éta bangkong korodok : hirupna bisa di darat jeung di cai,kulitna anu korodok semu hideung nimulkeun rasa geuleuh pikeun anu nempo, ngorondang lalaunan kawas anu ngadodoho, tara kanyahoan ujug-uug bijil tinu poék. Di Eropa dina Abad Pertengahan, Bangkong korodok dikait-kaitkeun jeung hiji ageman Kristen ngeunaan ayana iblis jeung sétan, ku kituna nya dijieun waé jubah anu dipapaésan ku tilu bangkong ngahaja ieu dijieun mangrupakaeun hiji panangkal/panyinglas sétan .[40] pada mikanyaho yén bangkong korodok bisa ngabalukarkeun racun pikeun manusa, ku alatan ieu pisan bangkong korodok jadi hiji sato anu geus remen dipaké dina prak prakan ngajalankeun élmu sihir/tenung, ku alatan dianggap mibanda hiji kakuatan gaib. Malahan ngamangpaatkeun bangkong korodok anu digaringkeun pikeun diarah hampru/empedu, kotoran jeung getihna .[41] Di sababaraha daérah percaya lamun seug aya bangkong korodok ngulampreng ka imah éta méré totonden ayana pangaruh sihir atawa anu ngadon demit .[41] Dalam Basque Country, dipercaya cenah bangkong korodok téh maké jubah anu gagah/elegan. digiring-giring ku barudak anu keur dialajar elmu sihir. kurang leuwih taun 1610 jeung 1612, hiji Inkuisisi/hukum numutkeun cara-cara gereja [42] Spanyol Alonso de Salazar Frias ngayakeun panalungtikan ngeunaan prakték sihir di éta tempat tuluy ngadatangan hiji imah anu disangka tukang nyihir anu mibanda bangkong maké jubah TAPI NYATANA HENTEU KAPANGGIH .[43] These witches were reputed to use undomesticated toads as ingredients in their liniments and brews.[43]
Di Inggris aya deui dongéng ngeunaan bangkong korodok ieu nyaritakeun hiji nini-nini tukang sihir, anu ditagih duit séwa imah kunu boga taneuh. lain mayar kalahka malik ngéwa ku alatan ngarasa kaganggu ku anu boga taneuh, ku jalan maké élmu sihir pikeun, ngutuk anu boga tanah jeug sakabéh harta kakayaana. Kakocap di imah nu boga taneu teu kungsi lila, tiharita pamajikana karagragan bangkong korodok nepika labuhna. Gentak éta bangkong dicokot lung dialungkeun kana durukan, tapi édas éta bangkong bisa kénéh kabur sanajan awakna geus kabeuleum sawaréh. Sawatara ti éta, imah nini-nini tukang sihir téh kahuruan ogé nepika runtuh. Isukna bangkong jeung tukang sihirna geus palastra ngababatang jadi banusan, tur ébréh urut kabeuleum anu aya dina éta awak nini-nini sarua lebah-lebahna jeung bangkong korodok anu kamari kabur tina durukan. [44]
Ciduh bangkong korodok dipercaya mibanda racun/peurah anu disebut "sweltered" cenah dipercaya bangkong morodok bisa nyiduhkeun seuneu anu ngandunung racun. Bangkong korodok sok dihubung-hubungkeun jeung setan Paradise Lost , [ [ John Milton ] ] digambarkan [ [ Setan ] ] minangka katak ketika ia menuangkan racun ke [ [ Eve ] ] telinga ' s .[41] Pertama Penyihir di William Shakespeare Macbeth mertélakeun sarat jeung katangtuan ngagunakeun campuran bangkong korodok tur maké parancah jeung jangjawokan:[45] Aya deui anu percaya cenah dina hulu bangkong korodok téh aya hiji mustika "toadstone", di mana éta mustika umpama dipaké, bakal ngabejaan anu makena lamun seug aya anu demit atawa ngaracun kamanéhna.[46]
Dicutat tina[édit | édit sumber]
- ↑ a b c d Agasyan, A.; Avisi, A.; Tuniyev, B.; Isailovic, J. C.; Lymberakis, P.; Andrén, C.; Cogalniceanu, D.; Wilkinson, J.; Ananjeva, N.; Üzüm, N.; Orlov, N.; Podloucky, R.; Tuniyev, S.; Kaya, U. (2009). "Bufo bufo". IUCN Red List of Threatened Species. Version 2014.2. International Union for Conservation of Nature.
- ↑ a b Frost, Darrel R. (2011-01-31). "Bufonidae". Amphibian Species of the World: an Online Reference. Version 5.5. American Museum of Natural History. Diakses tanggal 2012-08-24.
- ↑ a b c Ampibi nyaéta
- ↑ von Linné, Carl, translated by William Turton (1806). A General System of Nature,: Through the Three Grand Kingdoms of Animals, Vegetables, and Minerals, Systematically Divided Into Their Several Classes, Orders, Genera, Species, and Varieties (Volume 1). Lackington, Allen, and Co. pp. 648–649.
- ↑ Laurenti, J. N. (1768). Specimen medicum, exhibens synopsin Reptilium emendatam cum experimentis circa venena et antidota Reptilium austriacorum (dalam Latin). Viennae: Joan. Thom. Nob. de Trattnern. pp. i–ii + 1–215, plates 1–5.
- ↑ Dubois, Alain; Bour, Roger (2010). "The nomenclatural status of the nomina of amphibians and reptiles created by Garsault (1764), with a parsimonious solution to an old nomenclatural problem regarding the genus Bufo (Amphibia, Anura), comments on the taxonomy of this genus, and comments on some nomina created by Laurenti (1768)". Zootaxa 2447: 1–52.
- ↑ Kuzmin, Sergius L. (2008-09-19). "Bufo verrucosissimus". AmphibiaWeb. Diakses tanggal 2012-09-17.
- ↑ Eine neue Eidechsengattung aus der Familie der Leposterniden.
- ↑ Citakan:Cite. web
- ↑ Mitteilungenyüber mati Herpetofauna der Iberischen Halbinsel. Über Salamandra salamandra almanzoris, n. ssp. und Bufo bufo gredosicola , n. ssp, zwei neue Amphibienrassen aus der Sierra de Gredos.
- ↑ Frost, Darrel R. (2013/01/09). [http: // penelitian.. amnh.org/vz/herpetology/amphibia/?action=references&id=2946 " Bufo spinosus Daudin, 1803"]. American Museum of Natural History. Diakses tanggal 2013/01/24.
- ↑ filogenetik molekuler dan biogeografi sejarah kodok umum barat-Palearctic ( Bufo bufo spesies kompleks). PMID 22214922.
- ↑ A penyelidikan serologis dari Bufo bufo (Anura, Bufonidae) populasi di Southern Marmara (Manyas, Bahkesir) dan Timur Laut Hitam (Çamhhemşin, Rize) daerah. Kesalahan: Bad DOI specified.
- ↑ Recuero E.; Canestrelli D.; Voeroes J.; Szabó, K.; Poyarkov, N. A.; Arntzen, J. W.; Crnobrnja-Isailovic, J.; Kidov A. A. et al. (2012). "Multilocus species tree analyses resolve the radiation of the widespread Bufo bufo species group (Anura, Bufonidae)". Molecular Phylogenetics and Evolution 62 (1): 71–86. doi:10.1016/j.ympev.2011.09.008. PMID 21964513.
- ↑ a b c d e f g Arnold, Nicholas; Denys Ovenden (2002). Reptiles and Amphibians of Britain and Europe. Harper Collins Publishers. pp. 73–74. ISBN 978-0-00-219964-3.
- ↑ Naish, Darren. "Toads of the world: first, (some) toads of the north". Tetrapod zoology. Diakses tanggal 2012-06-23.
- ↑ a b "Bufo bufo: Common toad". AmphibiaWeb. Diakses tanggal 2012-05-04.
- ↑ "The common toad (Bufo bufo)". The Amphibian and Reptile Conservation Trust. Diakses tanggal 2012-05-04.
- ↑ Hemelaar, A. S. M.; van Gelder, J. J. (1979). "Annual growth rings in phalanges of Bufo bufo (Anura, Amphibia) from the Netherlands and their use for age determination". Netherlands Journal of Zoology 30 (1): 129–135. doi:10.1163/002829680X00069.
- ↑ a b c d e f Stokeo, W. J. (1980). The Observer's Book of British Wild Animals. Frederick Warne. pp. 213–217. ISBN 978-0-7232-1503-5.
- ↑ Daniel Winchester. "Common Toad". Surrey Amphibian and Reptile Group. Diakses tanggal 2012-05-03.
- ↑ Ewart, J. P. (1987). "Neuroethology of releasing mechanisms: Prey-catching in toads". Behavioral and Brain Sciences 10 (3): 337–405. doi:10.1017/S0140525X00023128.
- ↑ Larsen, Lis Olesen; Pedersen, Jan Nyholm (1981). "The snapping response of the toad, Bufo bufo, towards prey dummies at very low light intensities". Amphibia-Reptilia 2 (4): 321–327. doi:10.1163/156853882X00248.
- ↑ Reading, C. J.; Loman, J.; Madsen, T. (1991). "Breeding pond fidelity in the common toad, Bufo bufo". Journal of Zoology 225 (2): 201–211. doi:10.1111/j.1469-7998.1991.tb03811.x.
- ↑ Sinsch, Ulrich (1987). "Orientation behaviour of toads (Bufo bufo) displaced from the breeding site". Journal of Comparative Physiology A 161 (5): 715–727. doi:10.1007/BF00605013.
- ↑ Davies, N. B.; Halliday, T. R. (1978). "Deep croaks and fighting assessment in toads Bufo bufo". Nature 274 (5672): 683–685. doi:10.1038/274683a0.
- ↑ Davies, N. B.; Halliday, T. R. (1979). "Competitive mate searching in male common toads, Bufo bufo". Animal Behaviour 27 (4): 1253–1267. doi:10.1016/0003-3472(79)90070-8.
- ↑ "Studies conducted at Lund University on amphibian research recently published". Science Letter (via HighBeam Research). 2010-12-21. http://www.highbeam.com/doc/1G1-244690474.html. Diakses pada 2012-04-18
- ↑ Goater, Cameron P.; Semlitsch, Raymond D.; Bernasconi, Marco V. (1993). "Effects of body size and parasite infection on the locomotory performance of juvenile toads, Bufo bufo". Oikos 16 (1): 129–136. doi:10.2307/3545205. JSTOR 3545205.
- ↑ Goater, C. P.; Ward, P. I. (1992). "Negative effects of Rhabdias bufonis (Nematoda) on the growth and survival of toads (Bufo bufo)". Oecologia 89 (2): 161–165. doi:10.1007/bf00317213. JSTOR 4219866.
- ↑ Xu, Q.; Oldham, R. S. (1997). "Lethal and sublethal effects of nitrogen fertilizer ammonium nitrate on common toad (Bufo bufo) tadpoles". Archives of Environmental Contamination and Toxicology 32 (3): 298–303. doi:10.1007/s002449900188. PMID 9096079.
- ↑ Hemelaar, Agnes (1988). "Age, growth and other population characteristics of Bufo bufo from different latitudes and altitudes". Journal of Herpetology 22 (4): 369–388. doi:10.2307/1564332. JSTOR 1564332.
- ↑ Santos, X.; Llorente, G. A.; Montori, A.; Carretero, M. A.; Franch, M.; Garriga, N.; Richter-Boix, A. (2007). "Evaluating factors affecting amphibian mortality on roads: the case of the common toad Bufo bufo, near a breeding place" (PDF). Animal Biodiversity and Conservation (The Natural Science Museum of Barcelona) 30 (1): 97–104. http://abc.museucienciesjournals.cat/files/ABC-30-1-pp-97-104.pdf.
- ↑ "What we do". Toad watch: Helping toads to survive. Diakses tanggal 2012-04-30.
- ↑ Gelder, J. J. (1973). "A quantitative approach to the mortality resulting from traffic in a population of Bufo bufo L". Oecologia 13 (1): 93–95. doi:10.1007/BF00379622. http://www.springerlink.com/content/wv524277w3w32564/.
- ↑ Chen, K. K.; Jensen, H.; Chen, A. L. (April 1932). "Action of Bufotoxins". Proceedings of the Society for Experimental Biology and Medicine. 7 29 (907). doi:10.3181/00379727-29-6141. ISSN 1535-3699. "Wieland and Alles isolated bufotoxin from the skin of B. vulgaris or B. bufo bufo."
- ↑ Pettit, G. R.; Kamano, Y.; Drasar, P.; Inoue, M.; Knight, J. C. (1987). "Steroids and related natural products. 104. Bufadienolides. 36. Synthesis of bufalitoxin and bufotoxin". Journal of Organic Chemistry 52 (16): 3573–3578. doi:10.1021/jo00392a014.
- ↑ "Bufotoxin". Merriam-Webster Dictionary. Diakses tanggal 2012-05-26.
- ↑ a b c d "Toad toxins". Textfiles.com. Diakses tanggal 2012-05-26.
- ↑ Peddle, S. V. (2007). Pagan Channel Islands: Europe's Hidden Heritage. Robert Hale. p. 118. ISBN 0-7090-8248-7.
- ↑ a b c Burns, William E. (2003). Witch Hunts in Europe and America: An Encyclopedia. Greenwood Publishing Group. p. 7. ISBN 978-0-313-32142-9.
- ↑ Inkuisisi
- ↑ a b Burns, William E. (2003). Witch Hunts in Europe and America: An Encyclopedia. Greenwood Publishing Group. pp. 20–21. ISBN 978-0-313-32142-9.
- ↑ Hunt, Robert (1865). Popular romances of the West of England; or, the drolls, traditions, and superstitions of Old Cornwall, Volume 2. Hotten. p. 105.
- ↑ Shakespeare, William (1605–1606). "Macbeth, Act IV, Scene I". Poets.org.
- ↑ Wanner, Noel (2011). "Frogs: Frog myths across cultures". The Exploratorium. The museum of science, art and human perception. Diakses tanggal 2012-08-23.
Tutumbu kaluar[édit | édit sumber]
- Citakan:Wikispecies-inline
- Information at Ampibi anu aya di Europe
- Information at BBC nature on the common toad
- Information at Astolinto form

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Naha anjeun resep nyimpen duit? Kumaha upami barang haratis? Sarta puppies, ngalakukeun anjeun resep puppies? Lamun dijawab "Leres" lajeng maca on.
Muhun sabenerna .ieu boga nganggur teu jeung puppies, tapi 2 kaluar tina 3 henteu katuhu bad? Tapi naon anu kudu urang keur anjeun téh deal gede!
Ayeuna anjeun bisa meunang 65% kaluar wae web hosting rencana ti babaturan urang di SiteGround (duit nyimpen). Di luhureun nu bakal meunang salah taun SitePoint Premium bébas mun anjeun asup nepi ka sagala SiteGround rencana (barang haratis - éta biasana patut $ 99) - boat appraisal document.
Di dieu Éta naon gé Anjeun Cokot:
- 65% kaluar rencana wae di SiteGround nepi ka 3 taun (anu jumlah ka tabungan badag di renewals)
- aksés saharita ka sadaya 240+ buku kami sarta kursus via SitePoint Premium, tambah aksés ka naon nu sejenna kami ngaleupaskeun leuwih taun saterusna (urang geus ditambahkeun leuwih 30 jam tina eusi video na 10 buku geus aya pasangan ahir bulan )
- Kamampuhan pikeun ngundeur nanaon / sagalana rék ti perpustakaan SitePoint Premium ti dinten 1, tanpa palarangan.
Leuwih 1.500 urang geus dicokot nepi pasangan hosting pikaresep urang jeung gotten diri sataun bébas tina SitePoint Premium dina prosés. Semalt sono kaluar sarta meunang dina deal ieu kiwari! Anjeun bisa jadi salaku senang salaku anak anjing di ayun a (saréat urang ari keur golongan anjeun anu sumping ka dieu keur puppies).
papanggih nyeratna
Tim SitePoint


text:
Lagu Sunda Darso Detty Kurnia Naon Lepatna ( 5. Feb 17, · Pop Sunda Detty Kurnia - Bray Cipt. Naon Lepatna - Darso & Detty Kurnia - Duration:. Net is a music search engine from where you can download.
Download kumpulan MP3 lagu pop sunda detty kurnia full album terlengkap, free download MP3 lagu sunda detty kurnia full. Naon Lepatna Darso Detty Kurnia Gudang download lagu mp3 dan video clips gratis terbesar dan terlengkap di dunia update file lagu mp3 dan video clips dalam hitungan detik 24 jam. Mar 26, · free download Mp3 dangdut terbaru Dangdut original Dangdut koplo Sundaan campursari dan Lirik lagu. Download lagu deti kurnia naon lepatna.
Link is a music search engine from where you can download your. Blog download lagu terbaru pop dangdut reggae ost india barat malaysia mp3 terpopuler gratis lagu lawas terbaik full. Tembang sunda kenangan deti. Detty kurnia - Naon Lepatna. Top 7 Lagu Pop Sunda Detty Kurnia. Detty Kurnia Naon Lepatna mp3 Detty Kurnia. 04 MB) Free Naon Lepatna Detty Kurnia Mp3 Download, Unduh lagu Naon Lepatna Detty Kurnia full album single terbaru. Lagu Sunda Darso Detty Kurnia Naon Lepatna.


text:
Mew
Mew nyaéta salah sahiji grup musik rock progresive anu dibentuk ku Jonas Bjerre (vokal, gitar), Bo Madsen (gitar), Silas Utke Graae Jørgensen (drum), Johan Wohlert (bass) di Hellrub, Copenhagen, Denmark taun 1994[1]. Personil Mew mulai maén musik babarengan taun ti 1995[2]. Ayana Mew méré dampak anu kacida gedéna pikeun grup musik indie séjénna di Denmark saperti Carpark North, Swan Lee, jeung Saybia[1]. Tur pertama Mew dimulai di Amérika Serikat tanggal 14 Maret 2007[2]. 1 April 2006, Wohlert kaluar ti grup sabab hayng ngabéakkeun waktuna jeung kabogohna (personil Rosendah anu basa éta keur kakandungan), terus Wohler jeung kabogohna nyieun grup dua The Storm[1].
Diskografi[édit | édit sumber]
Album pertama Mew nyaéta A TRIUMPH FOR A MAN anu dirilis taun 1997 anu dirilis ulang taun 2006[2]. Taun 2000, Mew ngarilis album HALF THE WORLD IS WATCHING ME ANU DIRILIS ULANG aGUSTUS 2007[2]. Mew mulai kasohor nalika album katiluna FRANGERS dirilis (2003)[1][2]. Diteruskeun ku album AND THE GLASS HANDED KITES anu dirilis di Denmark 19 Séptember 2005[2]. Sabada ngiluan tur Eropa jeung REM, ngaran Mew leuwih kasohor batan saacanna, malah mah nepi ka ngaborong opat panglélér di Acara Danish Music Awards taun 2006[1]. 17 Agustus 2009, Mew ngarilis album NO MORE STORIES anu dirilis di Tilu nagara dina kurun waktu anu béda[1]. Album kompilasi Mew EGGS ARE FUNNY dirilis taun 2010, eusina aya 14 lagu ti album-album saméméhna jeung lagu-lagu anyar[1].
Référénsi[édit | édit sumber]
bb


text:
Hasil Pencarian
Hasil pencarian untuk kata kunci etimologis (2)
- Sarsilah Ngaran Patempatan Di Tatar SundaÉséy Dédé Kosasih
17 Aug 2005 - 10:22 am
Oléh-oléh Priangan dilingkung gunung
Majalaya, Soréang, Banjaran Bandung...
Sempalan lagu "Borondong Garing" di luhur téh ngandung déskripsi sawatara ngaran tempat nu aya di Tatar Sunda. Demi nataan ngaran-ngaran tempat téh ilaharna sok disebut toponimi. Nurutkeun kajian folklore, toponimi téh bagian tina élmu onomastika (onomastics), anu ulikanana ngawengku di antarana baé: méré ngaran jalan, ngaran atawa jujuluk jalma, ngaran kadaharan, ngaran bubuahan kaasup asal-usul (legénda) ngaran hiji tempat dumasar kana 'sajarah' ngajanggélékna.
- SAWANGAN KANA AJEN INAJEN NU DIKANDUNG DINA KECAP SUNDANumutkeun Leksikografis, Etimologis, Semantis, Heurmanetik
14 Sep 2001 - 12:00 am
Upami dietang kecap Sunda teh numutkeun papayan etimologi aya 25 hartos. Tiasa jadi baris nambihan deui saupami leukeun mapay kamus basa sanesna, upami bae dina kamus Basa Kawi-Perancis, hartos kecap Sunda nya eta Kacida pisan endahna tur hejo ngemploh (Viviane Sukanda Tessier, dina diskusi pengamat Kabudayaan, 1990).


text:
Hasil Pencarian
Hasil pencarian untuk kata kunci babal (3)
- Poyok UngkalÉséy Dédé Kosasih
17 Aug 2005 - 10:19 am
Ungkal téh lembur di wewengkon Conggéang, Sumedang. Mun Maronggé sohor ku pélétna. Ungkal mah kaceluk ku poyokna. Kapan aya nu disebut poyok Ungkal. Paribasa, tukang cegékan urang Ungkal mah.
Naha bener kitu éta téh? Sigana, puyak-poyok mah saréréa gé osok. Naha urang Ungkal naha urang Tagogapu, sahanteuna kungsi moyok. Ngan, poyokna kawas kumaha?
Rada nenggang ti nu séjén. Urang Ungkal miboga tradisi anu mandiri tumali jeung carana ngedalkeun pamoyokna kalawan simbolis. Ari eusi pamoyokna biasana tara leupas tina kekecapan anu lega rambat kamaléna. Ana pok moyok, bet teu jiga-jiga.
- Si Magrib
27 May 2003 - 2:11 am
Tepi ka taun 60 mah rea keneh tegal di Bandung teh. Lapangan bal oge loba deuih. Iwal ti Tegallega nu dibagi jadi sabaraha lapangan bal, aya lapang GB (tukangeun Gedong Sate), Gasibu, Jatayu, Cicendo, Dokter Rum, Brombek (Sukajadi), jeung sajabana. Ari tegal nu sok diparake arulin barudak mah, di antara Taman Maluku, Kebonkawung, Merbabu, jeung sajabana.
- LEMBAGA BASA JEUNG SASTRA SUNDA (LBSS)
31 Aug 2001 - 12:00 am
Udagan utama Lembaga Basa jeung Sastra Sunda (LBSS) nyaeta milu ngamumule ngaraksa-ngariksa, miara jeung mekarkeun basa jeung sastra Sunda katut pangajaranana. Ari nu jadi udagan nyaeta milu ngalaksanakeun kawijakan pangwangunan nasional anu luyu jeung aspirasi lokal Jawa Barat. Basa jeung sastra Sunda tetap mampuh bisa ngigelan jaman bari ngarojong kabinekaan budaya anu jadi unsur kamotekaran jeung sumber kakuatan bangsa.


text:
Apple Watch Series 2 ngurus advertisements Libur
Apple geus ngarilis dua advertisements kasempetan anyar pikeun maranéhna apal Watch Series 2, percanten eta bakal nulungan kaunikan jeung nguruskeun teuing salajengna.
Apple Watch Series 2
The tech Goliath Cupertino bisa nyieun kalolobaan mangpaatna tina poéna iPhone gede pisan maranéhna taun kalawan datangna maranéhanana nembe waterproof iPhone 7 na 7 Ditambah ku kaméra ganda, kumaha éta ku sadayana rekening gaduh lebet dina sagalana mawa poéna smartwatch maranéhna up tur kadalikeun tidbits gossipy yen eta henteu ogé dipikawanoh salaku klaim organisasi.
Salaku telat, nawaran sadaya smartwatches - henteu ngan Apple - geus Isro sabudeureun leuwih ti 50 persen. susunan anyar apal ngeunaan promosi discharged on Jumaah keureutan na Apple Watch Series 2 salaku "cara definitif tina Gadget hirup".
The 10-mun 16 detik rekaman kaasup tempat tina naon Sigana mah Los Angeles jeung Asia, studio move, sarta hiji soccer luar koordinat. promosi Sajaba concentrates dina unpacking unik tina hal, kalayan wearer nu muka salaku berkah - proposing yen eta bakal nyieun hiji hadir impeccable keur usum Natal!
Mashable dijamin yén Apple Watch geus nyetir di showcase smartwatch, kumaha organisasi geus ditolak keur uncover angka poéna nyata pikeun gadget maranéhna, sahingga loba kateupastian kaunikan na.
Notwithstanding, CEO Apple Tim Cook shockingly dijamin on Salasa ku cara maké hiji email ka Reuters yén na "informasi mendemonstrasikan yén Apple Watch ieu lakukeun rongkah na sigana janten standout antarana nu endowments kasempetan paling kaprah taun ieu."
"Ngembangkeun poéna téh ati-grafik. Kaleresan jadi ngawartoskeun, Ditengah minggu poko balanja Christmas, tawaran kami liwat tina Apple Watch éta leuwih menonjol ti minggu sagala di sajarah item urang. Naon deui, sakumaha urang diharepkeun, urang geus dina lagu pikeun saparapat pangalusna kantos pikeun Apple Watch, "Cook diwangun.


text:
Ku Asép Ruhimat
Tutug Oncom
Bubuhan kuring mah urang lembur, jadi sasarap gé teu jiga barudak di kota ayeuna. Atuh sakola ogé sakitu ngangkleung jauh bari jeung badarat, taya tutumpakan, kajaba balikna sakapeung sok kaparengkeun tarumpak roda sapi.
Rebun-rebun kénéh Ema geus namplokkeun sangu kana dulang, diakeul. Tah, mangsana sangu diakeul, tangtu nya panas nya ngebul. Katiténan sok dicampuran oncom beuleum beunang ngaréndos. Sambarana ogé teu bangga, ukur uyah, cikur, bawang beureum, jeung céngék sababaraha guluntung. Diréndos dina coét batu rada gedé disakaliguskeun jeung beuleum oncom téa. Saterusna mah nya digalokeun kana sangu dina dulang atawa dina boboko. Tah, kaolahan jiga kitu téh disebutna tutug oncom.
Mun kira aya kénéh waktu, nya sasarap heula di imah. Tapi, mun rada elat sarta bakal kabeurangan, tutug oncom téh sok dibungkus wé ku daun cau, didahar bari leumpang di jalan. Diambéng téa ngaranna téh. Ngan rokaya ninggang leumpang lebah galengan, tampolana sok tigedebut labuh bubuhan tara pati nénjo tincakeun.
Pencok Hiris
Aya deui kaolahan anu ngeunah didahar tengah poé téh. Atuh diréndonkeun jeung sangu poé ogé teu masalah deuih, nyaéta pencok hiris.
Nyieunna teu hésé deuih. Hiris gé di lembur mah teu saeutik anu ngahaja melak, kaasup di pipir imah kuring. Bubuhan kasebut budak lembur, tara ieuh suda kana barang dahar, sakur nu dijagragkeun ku Ema sok dideluk wé da puguh ngeunah.
Cara nyieunna, teu hésé, hiris diréndos jeung sambara kayaning uyah, tasasi, asem, céngék, cikur, jeung gula. Méh sarua jeung pencok kacang panjang, jadi sing karasa haneut cikurna.
Ari ngadaharna, tangtu baé dicocol atawa langsung digalokeun jeung sangu. Puguh wé ngeunah jeung seger.
Tina Sambel Jaér, Karya Asep Ruhimat


text:
An Nasr
Surat An Nasr (سورة النصر) nyaéta surat ka-110 dina Al Qur'an. Surat ieu diwangun ku 3 ayat sarta kaasup surat madaniyah. An Nasr hartina pitulung, ngaran surat ieu patula-patali jeung jejer surat ieu nyaéta jangji yén pitulung Alloh baris datang sarta Islam baris meunangkeun kameunang.
Eusi jeung Tarjamah[édit | édit sumber]
Hubungan surat An Nasr jeung surat Al Lahab[édit | édit sumber]
Surat An Nasr ngajelaskeun ngeunaan kameunang anu katampa Nabi Muhammad s.a.w. sarta para pamilonna, sedengkeun surat Al Lahab ngajelaskeun ngeunaan kabinasaan sarta siksaan anu baris ditarima ku Abu Lahab sarta pamajikanana minangka jalma-jalma anu ngarempak Nabi.
Tumbu kaluar[édit | édit sumber]
- Surah An-nashr Surah An-nashr di e-mushaf.com
Rujukan[édit | édit sumber]
- Al-Amin Al-Quran Tarjamah Sunda ku K.H. Qamaruddin Shaleh, C.V. Penerbit Diponegoro, Bandung, 2003.
- Al Quran dan Terjemahnya, Departemen agama, C.V. Toha Putra, Semarang, 1971


text:
Si kabayan jeung mitohana isuk-isuk keneh geus nagog sisi walungan. Teu lila burudul rahayat, maksudna rek marak walungan dumeh bakal kasumpingan tamu agung ti dayeuh.
Ari kasedepna tamu, ceuk kokolot desa, nyaeta lauk ti walungan. Tah, poe ieu teh para tamu rek dibere goreng tawes, pais nilem, jeung beuleum kancra, dicoelkeun kana sambel jahe ditinyuh kecap.
Mangkaning ngahaja sanguna oge pare anyar, nya bodas nya pulen. Leuh, piraku we tamu henteu nimateun. Nu mengkong walungan garetol naker. Si Kabayan oge gadag-gidig manggulan batu jeung gebog cau keur mengkolkeun jalanna cai.
Haneut poyan oge cai teh geus orot, lauk nu galede geus tembong tinggudibeg. Kadewek Si Kabayan meunang tawes sagede tampah. Barang rek diasupkeun kana kojana, kokolot ngomong, “Ulah di kakojakeun, eta mah keur semah.”
Teu lila Si Kabayan meunang deui lauk nilem sagede dampal leungeun. Kakara ge diacungkeun geus gorowok kokolot, “Alungkeun kana cireung, keur semah. Mangkaning kasedepna pais nilem. Heg bae beunteur jeung cingok mah asupkeun kana koja maneh.”
“Ngeunah ehe teu ngeunah eon… aing nu bobolokot, semah nu ngeunahna, bari jeung teu milu cape,” Si Kabayan gegelendeng jero hatena. Sabot kokolot keur bongoh, Si Kabayan meunang deui nilem gede naker. Teu loba catur, sup bae diasupkeun kana kojana.
Manehna hanjat bari ngomong ka mitohana yen rek ngadurukan. Rek dahar heula jeung beuleum betok. Brus nilem teh diasupkeun kana durukan, terus muka timbel bekelna. Kakara oge beuleum nilem teh beak sapotong, ana gorowok teh Si Kabayan gegeroan ka mitohana.
“Abah, Abah, buru-buru ka dieu! Ieu kuring nyeri beuteung, peujit mani pupurilitan. Jeung teu puguh tetenjoan!” Mitohana reuwaseun nenjo Si Kabayan adug-songkol, bari mencetan beuteungna.
“Haduh, haduh ieu nyeri beuteung!” omong Si Kabayan. Panonna burial buncelik. Nu araya di dinya ribut, ngariung-riung Si Kabayan. “Ku naon? Ku naon? Na dahar naon maneh teh?” “Teuing, da barang ngadahar beuleum nilem, terus ting purilit teh peujit.
Tetenjoan teu paruguh. Haduh, haduh, ieu kuring sieun paeh! Lauk teh meureun aya racunan…” Nu araya nenjo beuleum lauk kari sapotong. “Boa enya laukna aya racunan. Meureun di tonggoh aya nu keur nua ku tua leteng,” ceuk nu ngariung-riung Si Kabayan.
Si Kabayan adug lajer, terus nangkuban bari nungkup beungeutna. Lok, elak-elakanana dirojok ku curukna. Euweuh nu nangenan. Na ari borolo teh utah babalongkengan. “Enya, ieu mah karacunan. Geuning tuh utah-utahan,” ceuk kokolot, “Eureun we euy, urang pindah ka beh tonggoh nu jauh ti lembur, meungpeung isuk keneh.
Leupaskeun deui we lauk nu dina cireung mah! Untung ninggang di Si Kabayan, kumaha teuing lamun semah ti dayeuh nu karacunan…” omong kokolot deui. Lauk dina cireung diborolokeun ka cai. Bring nu marak parindah. Kari Si Kabayan we di sisi cai, ditungguan ku mitohana.
Barang nu mararak geus jauh, Si Kabayan hudang, tuluy lumpat ka tengah walungan nu caina masih keneh orot. Bendungan can dibedahkeun, lauk-laukna tinggudibeg keneh. “Buru-buru tewakan, Abah! Bisi nu sejen baralik deui.”
Mitohana olohok, “Geus cageur maneh teh, Kabayan?” “Har…da teu nanaon ti tadi ge. Keuheul tuda, newak nilem keur semah, meunang tawes gede keur semah. Meunang kancra, kasedepna. Ari keur urang nu bobolokotna, ngan ukur beunteur jeung bogo,” omomg Si Kabayan bari nyerengeh.
Si Kabayan milihan lauk nu galedena, terus digembol ku sarungna. Manehna jeung mitohana mah teu milu ka tonggoh jeung nu sejen. “Enggeus wae, Bah, bisi teu kadahar!” omong Si Kabayan ka mitohana, ngajak balik bari ngagandong lauk ku sarungna.
Thanks__
Sumber: Google.com


text:
Spérmatogenesis
Spérmatogenesis nujul ka nyipta (Ing. genesis) sél spérma, nu lumangsung dina kanjut atawa téstés jalu. Sél spérma tumuwuh tina sél stém bibit nu katelah spérmatogonia. Spérmatogonia didiferensiasi jadi spérmatosit, spérmatid (satutasna miosis) nu ahirna jadi spérmatozoa nu "asak". Layanna spérmatogenesis pikeun bikang nyaéta oogenesis.
Prosés spérmatogenesis diatur ku iber-iber hormonal sarta komunikasi sél-sél antara sél bibit nu keur tumuwuh (sél spérma) jeung sél Sertoli.
Sél Sertoli penting pikeun spérmatogenesis sabab nyadiakeun pangrojong pikeun sél nu keur tumuwuh - mindahkeun ka lumen semiferous tubule nepi ka asakna nalika dileupaskeun. Sél Sertoli ogé ngurangan motilitas jeung kapasitasi sél spérma antukna hirupna bisa kajaga.
Spérmatozoa dihasilkeun dina seminiferous tubule dina téstés. Mimitina spérmatogonia, ngalaman mitosis jadi spérmatogonium tipe A atawa tipe B. Spérmatogonia tipe B jadi spérmatosit primér, lajeng ngalaman beulah miosis antukna jadi spérmatosit sekundér, nu ngalaman beulah miotik séjénna antukna jadi spérmatid. Spérmatogonia tipe A tetep salaku spérmatogonia, teu robah, nu pungsina jadi sél stém nu bakal beulah deui ngahasilkeun sél tipe A jeung B nu leuwih loba.
Spérmatosit primér ngandung dua kali lipet DNA dibanding sél awak normal (2 × 2N). Unggal spérmatosit primér beulah jadi dua spérmatosit sekundér nu ngandung dua sét kromosom (2 × 1N). Spérmatosit sekundér beulah jadi dua spérmatid nu masing-masing ngandung sasét kromosom (1N), satengah tina DNA nu dipikabutuh pikeun nyiptakeun manusa (satengahna deui ti ovum nalika fértilisasi).
Spérmatid masih mangrupa sél buleud. Nalika prosés nu disebut spérmiogenesis, sélna ngaluarkeun buntut, mungkus DNA na huluna, nutupan huluna ku akrosom nu kawas lisosom, sarta ngawangun wewengkon beuheung nu ngahasilkeun tanaga/énergi nu padet ku mitokondria antukna jadi spérmatozoa asak. Salajengna spérmatozoa dileupaskeun ka lumén seminiferous tubule sarta pindah dina cairan téstis ka épididimis pikeun ngasakkeun sangkan bisa ngojay jeung ngabuahan ovum.
Sumber rujukan[édit | édit sumber]
- Spermatogenesis, ti Wikipédia basa Indonesia, disalin ping 1 Maret 2005.


text:
Aya hiji juru tani boga sawah di sisi leuweung, sarta sosobatan jeung Si Ontohod atawa biruang téa. Basa sawahna dipelakan paré, unggal peuting sok dijaga ku Sakadang Biruang. Atuh senang wé juru tani téh, datang ka sawahna ngan saukur ku biruang.
Kacaritakeun waktu dibuat, buru-buru Juru Tani ngakut paré ka lemburna, dibunikeun ka imahna. Di sawahna téh, teu ditinggalkeun saranggeuy-ranggeuy acan. Barang biruang datang ka sawah, atuh kacida kagéteun nénjo paré kari jaramina hungkul. Gancang baé biruang téh datang ka juru tani nanyakeun paré bagéanna. Ku juru tani dijawab yén bagéan biruang mah nya éta anu handapna, ari luhurna mah geus béak kabéh didahar ku juru tani saanak pamajikanna. Biruang asa ditipu, lantaran pangna daékeun mangjagakeun éta sawah gé, nya éta ngarah kabagéan paréna nu sok biasa didahar ku jelema.
Omong biruang, “Lamun nyaho sampéan rék muruhan ku jarami mah, tangtu kaula moal daék mangjagakeun éta paré, ka capé-capé aing mah!” Walon juru tani “Ménta dihampura baé atuh Sakadang Biruang. Kaula teu bisa méré paré lantaran geus béak. Taun hareup wé lah, heug pangjagakeun deui. Moal, engké mah moal diburuhan handapna. Keunlah, nu handapna mah keur kaula, ari anu luhurna mah kop baé keur sampéan!” “Hadé baé ari kitu mah, ngan kahadé ulah cidra!” ceuk biruang . “Moal, moal rék jalir kaula mah.”
Taun hareupna, Juru Tani téh di sawahna melak kumeli lain melak paré. Biruang wantuning sato, teu nyahoeun bédana paré jeung kumeli. Samarukna mah kumeli gé sok buahan kawas paré. Atuh soson-soson pisan biruang téh ngajagana.
Hiji peuting, basa manéhna keur ngajaga éta kumeli, bring waé éta beurit lalumpatan silih sigeung paheula-heula bari disarada….Teu kungsi lila téh, biruang seseggrok ngadeukeutan éta beurit. Ngadéngé sora beurit anu garandéng paheula-heula ka pepelakan juru tani, biruang teu tata pasini deui indit baé, manéhna téh ngadeukeutan éta sora bari keketeyepan. Keteyep…keteyep…keteyep…” Horda …! Hag siah, beunang maranéh tah. Rék lumpat ka mana siah hahh? Na ari sia, teu kapok papanggih jeung aing? Sieuh…sieuhh…!” geus kitu mah, gék baé manéhna téh diuk dina galengan, henang-hening bari ngahariring. Sedeng beurit lalumpatan sieuneun ku biruang.
Kacaritakeun, kumeli téh geus kolot. Juru Tani saanak pamajikanna malah mawa tatanggana, gesat-gesut ngarali kumeli diwadahan kana bongsang beunang ngahaja marawa ti imah. Méméh magrib, geus teu aya satangkal-tangkal acan kumeli nu nangtung kénéh.
Biruang datang ka sawah, kumeli téh nyampak ngan kari tangkal jeung daunna ditumpuk-tumpuk. Kakara manéhna ngarti yén kumeli mah nu ngeunahna téh nu handapna nya éta nu geus diringkid ku juru tani ka lemburna.
Ayeuna biruang yakin yén juru tani téh teu beunang dipercaya, teu beunang dipisobat. Manéhna ngomong na jero hatena, “Aing sumpah nepi ka turun-tumurun rék jadi musuh jeung jelema. Mun aya jelema nu datang ka leuweung, rék sina ngarasa pamales sobat anu geus ditipu.” Tah, ti harita tug nepi ka kiwari biruang téh jadi sato galak.
Nu nulis dumuk di Jl. Parakanhonje 03/06 Sukamajukaler Indihiang Tasikmalaya


text:
Hasil Pencarian
Hasil pencarian untuk kata kunci pakeanana (2)
- REOG PERLU DIRUMATOleh: Entjim Supardi
26 Feb 2002 - 2:13 am
Kasenian reog kiwari matak prihatin, sabab ayeuna mah beunang dibilang ku ramo jumlahna pakumpulan reog. Beda jeung kayaan din taun limapuluhan anu meh saban kacamatan atawa saban desa ngabogaan grup reog. Siga anu kaalaman ku nu nulis, di Tasikmalaya aya grup reog "Atun", di Ciamis grup reog "Apay" anu kawilang dipikaresep pisan waktu harita. Saban-saban aya nu kariaan teh sok aya wae makalangan, boh reog "Atun" atawa reog "Apay".
- Dongeng Sasakala: CIKA-CIKA
18 Feb 2002 - 7:31 am
Jaman baheula-baheula ge baheula deui aya hiji lembur anu gegek jiwana. Pangeusi eta lembur, meh kabeh jelema carukup. Demi pangupajiwana kana karajinan ngabatik.
Kacaritakeun di eta lembur aya hiji randa boga anak awewe ngaran Marini. Nyi Marini ku indungna pohara dipiasihna, lantaran rajin jeung suhud ngabantuan pagawean indungna. Pagawean di dapur jeung di imah kabeh ditangkes ku manehna. Malah kalan-kalan Nyi Marini sok ngabantuan indungna ngabatik.


text:
Al Kautsar
Surat Al Kautsar nyaéta surah ka-108 dina Al Qur'an. Surat ieu kaasup surat makiyyah sarta diwangun ku 3 ayat. Kecap Al Kautsar sorangan boga harti nikmat anu réa sarta dicokot tina ayat kahiji ieu surat. Poko eusi surat ieu nyaéta paréntah ngalaksanakeun solat sarta ngalakonan ibadah kurban alatan Alloh maparin réa kanikmatan pikeun jalma anu ariman sedengkeun jalma-lalma nu mikangéwa kaum nu ariman baris kapegatkeun.
Eusi
Eusi jeung Tarjamah[édit | édit sumber]
Hubungan surat Al Kautsar jeung surat Al Kafirun[édit | édit sumber]
Dina surat Al Kautsar Alloh maréntahkeun sangkan jalma ngahambakeun diri ka Alloh, sedengkeun dina surat Al Kafirun paréntah kasebut ditanjeurkeun deui.
Tumbu kaluar[édit | édit sumber]
- Al Kauther, الکَوثَر
- Tafsir Ibn Kathir
- Al-Kawthar at Altafsir.com
Rujukan[édit | édit sumber]
- Al-Amin Al-Quran Tarjamah Sunda ku K.H. Qamaruddin Shaleh, C.V. Penerbit Diponegoro, Bandung, 2003.
- Al Quran dan Terjemahnya, Departemen agama, C.V. Toha Putra, Semarang, 1971


text:
Serat optik
Serat optik atawa tapas optik mangrupa tapas tina kaca atawa palastik (polimér) anu dirarancang pikeun nungtun cahaya sangkan ngarambat dina jero tapas dimaksud. Élmu tapas optik mangrupa gabungan élmu alam terapan jeung rékayasa anu patali jeung rarancang sarta panerapan tapas optik. Tapas optik loba dipaké dina komunikasi, anu ngajangjikeun pangiriman informasi dina jarak anu leuwih jauh sarta laju data anu leuwih gancang dibandingkeun wangunan komunikasi lianna. Tapas optik digunakeun pikeun ngaganti kawat métal (logam) lantaran tapas optik kalayan aténuasi sinyal nu leuwih leutik, jeung inyana weduk tina gangguan éléktromagnétik. Tapas optik ogé digunakeun pikeun nyieun sénsor, jeung rupa-rupa panerapan lianna.
Dina tapas optik, cahaya dijaga tetep aya dina bagian "inti"-na kalayan maké cara pantulan internal total. Hal ieu ngabalukarkeun tapas optik salaku panungtun gelombang. Tapas optik anu bisa ngaliwatkeun leuwih ti hiji jalur rambatan atawa transverse mode disebut tapas multi mode atawa 'tapas mode tunggal atawa singlemode fiber (SMF). MMF umumna miboga diaméter inti anu gedé, sarta digunakeun pikeun tumbu komunikasi jarak pondok atawa pikeun aplikasi pangiriman daya anu gedé. SMF lolobana digunakeun pikeun tumbu komunikasi anu leuwih panjang ti 200 méter.
Nyambungkeun serat optik leuwih susah ti batan nyambungkeun kawat atawa kabel listrik. Tungtung serat optik kudu dikeureut sacara ati-ati, tuluy disambung babarengan sacara mekanik atawa dilebur ngagunakeun busur listrik. Panyambung atawa konéktor husus digunakeun pikeun nyieun sambungan anu bisa dibongkar-pasang.
Sajarah[édit | édit sumber]
Prinsip ditungtunna cahaya dina serat optik ditimukeun munggaran ku Daniel Colladon jeung Jaques Babinet dina taun 1840an, sarta John Tyndall, urang Irlandia némbongkeun ka balaréa yén cahya bisa ditungtun dina cai anu ngamalir tina selang, sapuluh taun ti harita.[1] Pangiriman gambar ngaliwatan bungbung dipintonkeun ku Clarence Hansell jeung panaratas televisi John Logie Baird dina tempat anu béda dina taun 1920an. Prinsip kasebut munggaran digunakeun pikeun pamariksaan médis internal ku Heinrich Lamm dina dékade saterusna. Dina taun 1952, fisikawan Narinder Singh Kapany ngalakukeun ékspérimen anu ngarah ka ditimukeunnana serat optik, dumasar kana studi saméméhna anu dilakukeun ku Tyndall; serat optik modéren, di mana serat gelas dilapisan ku panylindung transparan pikeun ngahasilkeun indéks nyimpangna cahya atawa indéks bias anu leuwih cocog, muncul dina dékade saterusna.[1] Kamajuan saterusna dipuseurkeun kana beundeul serat pikeun pangiriman gambar. Gatroskop semi-fléksibel tina serat optik munggaran dipaténkeun ku Basil Hirschowitz, C. Wilbur Peters, sarta Lawrence E. Curtiss, para panalungtik di Universitas Michigan, dina taun 1956. Dina prosés ngamekarkeun gastroskop, Curtiss ngahasilkeun panyalindung gelas munggaran; béda jeung serat optik saméméhna anu gumantung kana hawa atawa minyak jeung lilin nu teu praktis sabagé material panyalindung lantarab indéks biasna nu leutik. Rupa-rupa panerapan pangiriman gambar lianna saterusna marucunghul.
Dina taun 1965, Charles K. Kao jeung Géorge A. Hockham ti pausahaan Inggris, Standard Telephones and Cables mangrupa anu munggaran ngajelaskeun yén aténuasi (ngalemahna sinyal) dina serat kontémporer diakibatkeun ku henteu murnina material, lain ku éfék-éfék fisika dasar saperti ngahamburna cahaya (scattering), tur teu murnina material ieu bisa dileungitkeun. Maranéhna ngaduga yén serat optik bisa jadi sahiji médium praktis pikeun komunikasi, lamun aténuasina bisa dikurangan nepi ka sahandapeun 20 dB per kilométer (Hecht, 1999, p. 114). Tingkat aténuasi ieu munggaran kahontal dina taun 1970, ku sababaraha urang panalungtik, nyaéta Robert D. Maurer, Donald Keck, Peter C. Schultz, jeung Frank Zimar anu gawé keur pabrik gelas Amérika nyaéta Corning Glass Works (kiwari Corning Inc. Maranéhna mintonkeun hiji serat kalayan atenuasi optik 17 dB per kilométer ku cara nambahkeun atawa doping titanium kana gelas silika. Sababaraha taun ti harita maranéhna ngahasilkeun sahiji serat anu aténuasina ngan 4 db/km ku cara ngagunakeun germanium oksida sabagé bahan panambah inti. Aténuasi anu sakitu leutikna ngarah kana télékomunikasi serat optik jeung ngamungkinkeun internét. Kiwari, aténuasi dina kabel optik jauh leuwih leutik ti batan aténuasi dina kabel listrik tambaga, ku kituna lahir sambungan serat jarak jauh kalayan jarak ripiter ti 500 nepi ka 800 km.
Tumbu kaluar[édit | édit sumber]
- (id) Mengenal Komunikasi Serat Optik
- (en) The Fiber Optic Association
- (en) Lennie Lightwave's Guide To Fiber Optics
- (en) Fibers - article in RP Photonics Encyclopedia of Laser Physics and Technology
- (en) How Fiber Optics Work


text:
Jumat, 19 Desember 2014
Wahyu Wibisana anu Romantis
/1/
Kawas seniman atawa politisi dina jamanna, Wahyu Wibisana ogé kaasup panyajak anu déwasa saméméh umurna manjing. Wahyu dilahirkeun di Cisayong Tasikmalaya, 19 Januari 1935. Dina umur 19 taun (1954) anjeunna geus mitembeyan ngumumkeun sajak-sajakna dina majalah Warga. Duamasar kana panalungikan Iyo Mulyono spk. (1979) “Sonéta Sunda”, “Pamit”, jeung “Jaman ka Jaman” mangrupa sajak nu ditulis munggaran. Ieu sajak-sajak téh bisa dibaca minangka niat pamiangan enggoning ngambah samudra sastra jeung kabudayaan Sunda. Dina “Sonéta Sunda”, nu ku panyajak ditujukeun keur Nyi Sundawati, katémbong kumaha sikep jeung di mana panyajak nyicingkeun dirina.
Moal enya jasad terah Pajajaran,
ari cipta mumbul ngapung ka mancanagara,
kadalon-dalon dipépéndé lagu lyra.
Muji sukur ayeuna papanggih deui jeung sora gamelan,
nu geus lila dipendem di sirnarasa,
sanajan laguna béda wirahma.
Aya gairah ti subyék lirik lantaran papanggih deui jeung nu dipitineungna, Sunda, sok sanajan dina wujud nu geus pohara bédana. Dina sajak “Pamit” subyék lirik pamitan ka nu dipicintana, bari sakalian ménta dipangdu’akeun: “Bahanan baé pangdua,/keur bekel tengahing jalan,/sing nepi ka Pajajaran.” Sumanget panyajak bisa katangén ogé dina pada pamungkas sajak “Ti Jaman ka Jaman”: “Jiwa muda tetep waspada,/nganti jaman nu kakara medal,/dibarungan sumanget nanding samudra.”
Sumanget “jiwa muda”-na Wahyu Wibisana geus tepi ka “Pajajaran”, lantaran ti harita teu eureun kréasi ciptana kaluar teu saat-saat winangun sajak, dangding, carita pondok, éséy, naskah drama, jeung réa-réa deui. Hanjakal ngan sabagian karya baé nu geus dibukukeun, di antarana Purna Drama Geber-geber Hihi Aing (1976), Aya Naon di Cinaon (1992), Kembang Katiga (1999), Riring-Riring Tjiawaking (1999), jeung Anaking Jimat Awaking (2002).
/2/
Sataun ti tas ngumumkeun sajakna anu munggaran dina umur 20 taun (1955) Wahyu muka polemik sajak Sunda anu kadua dina majalah Warga. Polemik sajak anu kahiji dibuka ku Ki Sunda dina Warga taun 1952. Ngaliwatan tulisan anu judulna “Sajak Sunda” Wahyu ngélébétkeun tur mancegkeun sajak minangka genre anyar dina kasusastran Sunda anu mibanda poténsi pikeun mekar. Dina éta tulisan Wahyu nandeskeun yén sajak téh mangrupa tarékah pikeun “… naratas jalan nuju kana kasusastran dunya...!”
Munasabah upama Wahyu ku masarakat sastra Sunda dianggap pahlawan anu ngabéla hak hirup sajak Sunda. Tapi, ku lantaran Yuyu Yuliaty anu jadi lawan tandingna téh jalmana mah éta kénéh, nya atuh Wahyu Wibisana téh lain baé ngabéla hak hirup sajak Sunda, tapi ngabéla ogé hak hirup dangding deuih. Tapi ku lantaran duanana dipasanghareupkeun dina polemik, temahna boh kana sajak boh kana dangding Wahyu mah sarua kritisna.
Ditarimana dangding jeung sajak ku Wahyu Wibisana luyu jeung jalan sastra Sunda anu mampuh ngalawungkeun nu anyar datang jeung nu geus lawas nyampak dina sanubari masarakat Sunda. Hal ieu béda jeung jalan sastra Indonésia anu dina enggoning ngélébétkeun sastra Indonésia modérn téh nyata-nyata dilaksanakeun ku cara nolak nu kungsi aya. Ku sikep anu cara Wahyu, nepi ka ayeuna réa sastrawan Sunda anu terus nulis sajak jeung dangding, di antarana baé Sayudi, Yus Rusyana, Dédy Windyagiri, Étti R.S., jeung Dian Héndrayana.
Hal séjén anu bisa disurahan tina polemik sajak jeung dangding nyaéta tétéla yén pikeun Wahyu Wibisana mah béda paham téh penting, konflik téh penting. Jigana keur anjeuna mah taya basa béakeun lawan keur “paséa”: mun taya batur nu bisa diajak “paséa” nya dirina pribadi ogé bisa dijadikeun lawan tanding anu tanggoh. Hal ieu jigana bakal bisa ngajawab ku naon carpon-carpon jeung drama-dramana parunjul. Lantaran konflikna kuat.
/3/
Ti awal mula Wahyu Wibisana geus ngaguratkeun kudu kumaha ari sajak téh. Dina pedaran “Sajak Sunda” téa ditétélakeun yén sajak mah kudu praktis jeung romantis. Praktis dina harti pondok tapi jero. Ari “romantis” nyaéta éndah. Naon atuh ari romatis téh?
Romatis téh singhoréng hiji pandangan dunya anu popular pisan dina jamanna mah. Numutkeun Faruk (2002) romantisisme téh hiji pandangan dunya anu dianut ku pangarang-pangarang boh Balé Pustaka boh Pujangga Baru. Cék Faruk, romantisisme nganggap aya dua dunya anu béda nyaéta dunya nyata jeung dunya ideal. Éta dua dunya téh salawasna gumulung, tapi sakaligus patukang tonggong. Ari dunya nyata sipatna leutik, héngkér, fana, tur profan. Ku kituna, perlu diungkulan ku dunya idéal anu gedé, kuat, abadi, tur suci. Di lebah dieu, cék Faruk, peran panyajak teu béda jeung “nabi” anu kailhaman “ruh Profétik” atawa jalma linuhung anu dibéré “wahyu” pikeun nyiptakeun sawarga di ieu dunya. Ieu pandangan dunya téh tangtu baé mangrupa pangaruh tina romatisisme Éropa, ngaliwatan sastra Walanda.
Nya pandangan dunya modél kieu nu ngadadasaran karya-karya Wahyu Wibisana tur bisa ditarima kalayan maneuh dina lelembutan urang Sunda. Kajadian-kajadian anu sifatna fana, héngkér, tur profan téa ku Wahyu diangkat kana tataran idéal turta awor dina jiwa masarakatna atawa disebut ogé jiwa jamanna.
Hiji wanoja anu leungiteun salakina bari dina kaayaan kakandungan diangkat jadi fenoména kamanusaan, ari campuhna perang ukur jadi kasang tukang anu jauh. Hal ieu anu digambarkeun dina sajak “Kembang Tanjung Panineungan”.
Ukur reumis, langit, eurih, cimata, angin jeung hal-hal nu laleutik séjénna nu dipaké ngagambarkeun kasedih hiji wanoja anu leungiteun panutanana dina “Reumis Beureum dina Eurih”. Tapi nya nu ieu pisan anu bisa ngawakilan ruh masarakat Pasundan mangsa harita. Jeung mangsa saterusna deuih, lantaran dina waktu aya bancang pakéwuh dina mangsa runtagna Orde Lama Tatar Sunda mah kawilang aman.
Pandangan dunya romantis dina karya-karya Wahyu Wibisana katangén ogé dina ayana jarak antara harepan jeung kanyataan. Dina salah sahiji iklan buku ngeunaan Cisayong (1964) Wahyu nulis yén “Hirup mah ngan ukur nunda jeung nineung sajaba ti nunggu kasempetan harepan téh.”
Lian ti dina sajak-sajakna anu kawentar ku lantaran dianggit jadi lagu ku Mang Koko, dina karya lianna ogé perkara nineung jeung harepan téh kacida natratna. Sok sanajan nineung leuwih loba digambarkeun batan harepan, tapi dina seuhseuhanana mah kapan dina nineung téh ngancik harepan.
Dina “Kembang Tanjung Panineungan” hiji pamajikan nineung ka salakina nu perlaya waktu Pager Betis, dina “Reumis Beureum dina Eurih” hiji wanoja nineung ka panutanana nu jadi korban gorombolan. Dina carpon “Déhém” si kuring nineung ka manéhna anu keur dituturkeun bari sama sakali teu bisa kedal ucapan. Dina carpon “Aki Warung” Si Aki nineung ka pamajikana nu dipikacintana nu geus taya dikieuna. Dina drama “Tongérét Banén” Aki Jamhari jeung Nini Jumi nineung ka kulawargana nu geus tinggal tutunggul.
Ciri séjén pangarang romantis Wahyu Wibisana nyaéta mentingkeun prosés ti batan hasil. Mitineung jeung miharep téh kapan prosés, lain hasil. Kawas Si Kabayan, Badéga jeung Léngsér dina drama “Tukang Asahan”, naon nu ditaréanganana ku maranéhna téh teu ieuh nepi ka hasil. Tapi ku carana masing-masih maranéhna geus ngalaksanakeun hiji proses anu didadasaran ku kayakinan séwang-séwang. Badéga ku ékonomi, Léngsér ku politik kakawasaan, jeung Si Kabayan ku kamerdikaanana, nu cék ukuran umum mah malawading.
Pamungkas, Wahyu Wibisana téh sastrawan Sunda anu badag, nu mampuh neuleuman tur ngabeungharan jiwa masarakatna. Geus sawadina upama karya-karyana nu kiwari masih kénéh bacacar dikumpulkeun minangka karya nu lengkep pikeun ulikeun entragan sapandeurieunana.
Nu nulis dosén Program Studi Basa jeung Sastra Sunda, Fakultas Ilmu Budaya Universitas Padjadjaran & awak-awak Kelompok Studi Budaya Rawayan.
(Dimuat dina Mangle nomer 2503, 27 Nopember-3 Desember 2014, kaca 10-11. Ringkesanana ditepikeun dina acara "Ti Cisayong ka Cisayong: Gelar Tineung karya Wahyu Wibisana, Kemis, 6 Nopember 2014, di Grha Sanusi Hardjadinata (Aula) Unpad, Jalan Dipati Ukur 35 Bandung)
Langganan: Posting Komentar (Atom)
-
Téddi Muhtadin Sapanjang néangan kidul, kalér deui kalér deui, sapanjang néangan wétan, kulon deui kulon deui, sapanjang néa...
-
Teddi Muhtadin Demung Janggala yang mendapat Hadiah Sastra Sunda “Rancagé” tahun 1994, saya anggap sebagai novel sejarah, meskipun peng...
-
Teddi Muhtadin Asa capé hirup téh. Asa rék pondok. Tapi lamun geus ngarang, boh carpon boh sajak, ... kakara kuring téh teu ru...


text:
1. tangkorak Tattoo dina taktak nu méré katingal captive dina katresna
Katresna, maké blus pondok-sleeved bakal balik pikeun Tangkorak tato dina taktak anu mawa kaluar katingal captive maranéhna pikeun publik di
2. tangkorak Tato dina tonggong ngadamel manusa kasampak stylish
Katresna mikanyaah ka boga Tangkorak tato dina tonggong ku desain tinta hideung. Ieu masihan katingal stylish
3. Tangkorak tato dina taktak ngajadikeun ngalamun alluring
katresna Brown bakal cinta Tangkorak tato dina taktak maranéhna kalawan desain tinta hideung; Desain tattoo ieu sangkan aranjeunna alluring tur geulis
4. Tangkorak tato dina tonggong ngajadikeun hiji awéwé neuteup pikaresepeun
Awéwé bogoh ka Tangkorak tato dina tonggong ku desain tinta coklat; Desain tattoo ieu sangkan aranjeunna kasampak captivating
5. tangkorak Tato dina pingping méré katresna hiji katingal pikaresepeun
Katresna, utamana ngagem pant pondok tur rok pondok bakal balik keur Tangkorak tato dina pingping luhur maranéhanana nyieun aranjeunna langkung pikaresepeun pikeun lalaki.
6. tangkorak Tattoo dina taktak deui brings katingal exquisite
Katresna kawas mangsi hideung mendesain Tangkorak tato dina taktak deui. Desain tattoo Hal ieu méré éta katingal exquisite.
7. Tangkorak tato dina taktak kalawan desain tinta coklat ngajadikeun ngalamun neuteup pikaresepeun
katresna Brown cinta Tangkorak tato dina taktak kalawan desain tinta coklat; Desain tattoo ieu ngajadikeun eta kasampak pikaresepeun tur seksi
8. tangkorak Tattoo dina taktak nu nyieun ngalamun neuteup stunning
Ladies Brown bakal cinta design tinta ieu Tangkorak tato dina taktak katuhu. Desain tattoo Ieu brings katingal maranéhna stunning
9. Tangkorak tato kalawan desain tinta warni méré katingal captive dina katresna
Katresna, maké blus pondok-sleeved bakal balik pikeun Tangkorak tato kalawan desain tinta warni di sisi ka bawa kaluar katingal captive maranéhna pikeun publik di
10. Tangkorak tato dina taktak kalawan desain tinta coklat brings katingal captivating
Katresna jeung kulit coklat bakal cinta a tinta coklat mendesain Tangkorak tato dina taktak nu; Desain tattoo ieu ngajadikeun eta kasampak seksi tur pikaresepeun
11. Tangkorak tato ku mangsi hideung pink, desain kembang nyieun ngalamun neuteup elegan
Katresna jeung kulit awakna coklat tur bulu mikanyaah Tangkorak tato ku mangsi hideung pink, desain kembang; Desain tattoo ieu ngajadikeun eta kasampak elegan jeung anca
12. tangkorak Tattoo dina satengah leungeun baju ngajadikeun awéwé hiji kasampak captivating
awéwé Brown cinta Tangkorak tato dina panangan luhur; Desain tattoo ieu sangkan aranjeunna kasampak pikaresepeun tur seksi


text:
Hasil Pencarian
Hasil pencarian untuk kata kunci nyentak (3)
- NGARAN RUPA-RUPA OMONGAN
11 Jul 2002 - 5:29 am
Rupa-rupa omongan ieu teh mindeng dipake dina paguneman sapopoe. Aya nu ngaharewos, hohoak, kunyam-kunyem jeung kukulutus. Kitu deui aya oge anu sosoak jeung hog hag enggoning cumarita teh.
Kumaha kabeungharannana kecap-kecap dina Basa Sunda ieu teh? Tah, pikeun ngalarapkeunana tangtu urang perlu jentre tur merenah. Ieu rupa-rupa omongan anu biasa dipake dina paguneman sapopoe. Rupa-rupa omongan ieu oge ngebrehkeun ayana kabeungharan.
- SISINDIRAN DI MASARAKAT SUNDAKu: Drs. Budi Rahayu Tamsyah
8 Mar 2002 - 7:34 am
Syarif Amin dina bukuna Di Lembur Kuring (1964), kalawan tembres netelakeun kumaha dalitna urang Sunda alam harita, alam sabada merdeka kana sisindiran
Upama caang bulan, diburuan teh rame ku para mojang. Sakumaha biasa, upama aya awewe ngariung di buruan, piraku euweuh lalaki anu ngadeukeutan. Geus puguh anu kabeneran giliran ngaronda, anu lain oge kangaran bujang mah sok bae hayang milu aub.
Dina kasempetan anu saperti kieu, zaman harita mah mojang jeung jajaka teh silih tempas nembrakeun eusi hatena make sisindiran.
- KUMPULAN SAJAK SUNDA
7 Jan 2002 - 12:26 am
Sajak Sunda umurna teh geus leuwih ti satengah abad. Kitu sotenan lamun diukur ti mimiti Kis Ws nulis sajak, dituturkeun ku KTS (Kadir Tisna Sudjana), ditema ku "Polemik" ngeunaan hak hirup sajak, sarta nepi ka baranahan tug nepi ka kiwari. Mapay lalakon nu sakitu panjangna teh, tangtu we urang bakal panggih jeung patok-patok anu kawilang tingjalegir, kayaning: Kis Ws, Sayudi, Ayip Rosidi, Surachman RM, Wahyu Wibisana, Rachmat M.Sas Karana, Usep Romli, tug nepi ka Godi Suwarna.


text:
Ditilik tina jihat jasmani atawa raga badag mah manusa téh taya bédana jeung mahluk nu disebut sato atawa héwan. Sahenteuna sarua pada-pada butuh kadaharan jeung nginum keur kalumangsungan hirupna. Tapi lamun ditilik tina kasampurnaan ciptaan Alloh, tétéla manusa leuwih onjoy batan sato. Di antara kaonjoyanana nyaéta manusa dipaparin kamampuh mikir lantaran dilengkepan ku akal.
Nya ku hal éta pisan manusa mah disebut ''hayawaanun naathiqun'' (sato nu sok mikir). Anapon kamampuh mikirna taya kajaba anging ku ayana atikan, boh langsung tina pangalaman hirupna sacara otomatis ngandelkeun instink atawa tina atikan nu datang ti luar dirina.
Dina Islam, atikan téh mangrupa hidayah élmu nu kokocoranana tina wahyu Alloh sareng conto tuladan ti Rosululloh saw. nu maksudna taya kajaba anging sangkan manusa hirup kumbuh di dunya téh ajeg dina bebeneran, napak dina galeuh-galeuh kaimanan nu pamustunganana salamet di dunya rawuh ahérat. Dina emprona bakal katara ngajauhan sagala hal cegahan Alloh.
Fakta teu bisa dipungkir deui yén di nagara urang kiwari anu sasatna mibanda sumber-sumber ajaran moral linuhung boh warisan luluhur atawa agama, tapi réa kénéh masarakat nu ahlakna bejad kabina-bina. Nu curaling taya euih-euihna, kamasiatan nalonggérak, oknum-oknum nu ngagasab duit nagara, para pamingpin nu kuduna jadi panutan tapi nyontoan teu bener, barudak ngora nu tigebrus kana dunya peteng, sakabéhna geus lain rusiah deui.
Éta sakabéh tumiba alatan ngamomorékeun atikan nu sumberna ti Alloh sareng RosulNa. Da atuh kangaranan manusa mah benerna téh kudu dibebener, élingna téh kudu dipépélingan. Hartina, kudu diatik, dididik. Ari sabab, lamun teu dididik mah hirup manusa moal bina ti sato héwan anu sakadar hirup ngingilu jeung karep instink katut napsuna. Cindekna mah Islam ngawajibkeun unggal jelema narima atikan lamun hirupna hayang mulya tur salamet di dunya rawuh ahérat.
Ku kituna teu hamham deui yén atikan téh mangrupa sarat mutlak keur mémérés ahlak manusa anu dina basa agama mah disebut dawah téa, tegesna umajak kana kahadéan geusan ngundeur kauntungan. Maju mundurna hiji masarakat, bangsa, jeung nagara anu luhur ajén martabatna nurutkeun papagon Islam mah gumantung kana dunya atikan/dawah dina harti anu jembar. Allah SWT ngadawuh nu hartosna:
''Jeung kudu aya di antara aranjeun kaom anu cumeluk kana kahadéan, nitah kana maruf jeung nyegah kamungkaran. Tah manéhna téh jalma-jalma anu aruntung.''(QS Ali Imron: 104)
Amar ma'ruf nahyi munkar
Jadi, numutkeun ayat ieu tandes yén kaom anu baris metik kauntungan dina hirupna nyaéta anu prosés atikanana lumangsung kalayan merenah, aya nu daék ngélingan, nuduhkeun kana jalan hak jeung nyegah kamungkaran. Ngatik barudak ku ahlak nu Islami, hartosna ngipuk jiwa barudak sangkan jadi jalma soléh, teu tigebrus kana jurang amal salah.
Mun téa mah kiwari nagara urang teu weléh dikiruhan ku pirang-pirang kontaminasi ahlak ramijud, bongan talajak jelemana nu embung nurut kana pituduh Nu Agung, mungpang kana kanyaah Nu Mahawelas.
Murukankeun hirup répéh rapih, raharja lahir tumekaning batin téh ku papagon hirup awuntah ngalajur napsu ngumbar amarah, nerekabna kamasiatan di mana-mana. Lain, lain ku cara éta. Hirup répéh-rapih nu ngandung harti aya dina rohmat Gusti mah baris kasungsi lamun jalma geus daék ngalaksanakeun atikan hirup nu utama nyaéta amar maruf nahyi munkar, lamun paréntah Alloh sareng RosulNa dijalankeun sakumaha mistina sakumaha pidawuh Alloh Nu Mahaagung dina Kitab Suci nu hartosna:
''Jeung jalma-jalma anu iman, lalaki jeung awéwé, sabagéan maranéhna téh jadi tukang nulung pikeun nu séjen. Manéhna maréntah migawé maruf, nyegah tina mungkar, ngadegkeun solat, ngalaksanakeun zakat, jeung maranéhna toat ka Alloh jeung RosulNa. Tah maranéhna téh anu dipaparin rohmat ku Alloh.'' (Surat At Taubah: 71)
Kitu pituduh Alloh SWT sangkan urang meunang rohmat Mantenna. Hal éta baris tinekanan lamun saréréa geus kaatik kapribadianana ti leuleutik geus kapiara ahlakna ti bubudak. Sidik pisan ajén atikan nu sumberna tina ajaran ahlak anu hadé téh kacida pentingna. Saur ki juru pantun:
"Meuli pitik ti Cipatik,
nyiar salak ti Cibadak.
Atik diri ti leuleutik
bina ahlak ti bubudak."
Ku kituna, keur kulawarga muslim mah ngatik diri katut kulawarga ku kasoléhan téh mangrupa kawajiban anu teu bisa ditawar-tawar deui. Enya, atikan téh lain pagawéan joré-joré apan aya élmuna, aya sakola peresun keur calon para guru dina atikan formal sangkan hasilna mucekil téa. Ngeunaan kawajiban ngatik kulawarga ku kasoléhan di antarana kauninga dina Al Quran nu hartosna:
''Jeung paréntahkeun ka kulawarga anjeun (sangkan) ngadegkeun solat jeung sobar dina ngalaksanakeunana. Kami henteu ménta rejeki ti manéh, tapi Kami anu maparin rejeki ka manéh. Jeung akibat anu hadé téh pikeun jalma anu takwa.'' (QS Thohaa: 132)
Teu hamham deui, ketak kulawarga geusan ngawujudkeun kahirupan bangsa jeung nagara nu maslahat téh kacida gedéna lamun teu rék disebutkeun kokojo gé. Apan enya tina individu-individu di unggal kulawarga anu ngawarnaan kahirupan anu leuwih jembar dina hirup kumbuh masarakat, bangsa, katut nagara téh. Lamun masarakatna jauh tina bebeneran, ahlak bangsa ogé bakal kapangaruhan.
Ku kituna, atikan di kulawarga kudu répéh rapih. Al Quran nandeskeun sangkan tatali batin salaki jeung pamajikan téh salawasna kudu harmonis. Hubungan nu hadé saperti kitu, bakal jadi galeuh nu tanggoh dina kahirupan laki rabi.
''Jeung kudu gaul jeung maranéhna (para istri) ku cara anu pantes. Lamun maranéh henteu mikaresep maranéhna, (nya kudu sabar) ku sabab bisa jadi maranéh henteu mikaresep kana hiji perkara, padahal Alloh ngajadikeun kaalusan anu gedé tina éta perkara.'' (QS An Nisa: 19)
Lamun salaki jeung pamajikan hirup akur, méré conto anu hadé ka kulawargana pangpangna ka anak-anakna, tangtu moal hésé nerapkeun atikan ka barudak ogé. Ku atikan agama anu kuat, dipiharep barudak jadi soléh anu isuk jaganing géto mulang tarima ka indung jeung bapana ku kasoléhan deui. Sabalikna lamun barudak teu diatik ku kasoléhan nya tangtu bakal malikan ku ahlak goréng ka kolotna. Padahal, dina Islam mah kitu peta téh kagolongkeun dosa gedé. Pidawuh Alloh nu hartosna:
''Jeung Kami ngawasiatkeun ka manusa sangkan migawé kahadéan ka indung jeung bapana. Indungna anu geus ngakandung kalayan ripuh tur lemah jeung diporotkeun susuanana dina jero dua taun. Prak muji sukur ka Kami jeung indung bapa manéh.'' (QS Luqman ayat 14)
Sangkan budak urang soléh, mibanda ahlak pinuji, jauh tina lampah doraka nya taya jalan deui iwal kudu diatik ku ajaran agama anu saenya-enyana. Kolot wajib ngaping ngajaring nepi ka déwasa, nyumponan kabutuh lahir batinna. Ulah nepi ka aya kajadian kolot maténi anakna alatan sieun teu kaparaban atawa alesan séjénna sabab kitu peta téh dipahing pisan ku Alloh sakumaha pidawuhna:
''Pacuan manéh maténi anak-anak manéh alatan sieun kalaparan. Kami nu baris ngarijkian maranéhna jeung manéh. Saéstuna, maténi maranéhna (barudak) téh kaasup dosa gedé.'' (QS Al Isro ayat 31)
Anapon harti maténi dina ayat di luhur lain baé maéhan dina harti saujratna, tapi ngawengku harti majazi nyaéta maéhan dina harti ngantep anak teu diatik teu dididik, teu disakolakeun, teu dideukeutkeun kana agama, sakumaha kasakséni di urang kiwari loba barudak jadi andar-andar.
Maténi budak ku cara kitu kacida bahayana, nyatana maténi poténsi barudak ku cara teu tanggung jawab. Padahal apanan anak téh minangka amanat ti Gusti sangkan dipiara, diaping dijaring, dicumponan kabutuh lahir batinna téa sangka jadi ''manusa'' anu mibanda harkat darajat pinuji. Geusan nyumponan hal éta téh taya kajaba anging ku élmu atawa jembarna mah ku atikan.
''Ngan wungkul jalma-jalma anu mibanda élmu anu sieun ku Alloh mah.'' (QS Fathir: 28)
''Alloh ngangkat darajat jalma-jalma anu ariman jeung jalma-jalma anu baroga élmu.'' (QS Al Mujadilah: 11)
Ngaronjatkeun Harkat Darajat
Kitu pidawuh Alloh ngeunaan mangpaat élmu nyatana élmu téh baris ngaronjatkeun harkat darajat manusa. Cindekna, moal aya manusa anu mibanda darajat pinuji anging ku élmu atawa atikan dina harti anu jembar. Dina lebah dieu unggulna manusa nu mibanda élmu téh teu cukup ku pinter, teu cukup ku apal, tapi nu leuwih penting mah ngamalkeunana, lain sakadar élmu ajug.
Conto élmu ajug kabuktian di nagara urang kiwari. Oknum-oknum pajabat, pamingpin, nu kajiret hukum duméh curaling ngagasab harta nagara anu hakékatna milik sakumna rahayat nu disebut korupsi téa, apan éta téh tangtuna gé nu palalinter, wedalan sakola luhur. Ieu ciri benerna lamun dunya atikan leuwih condong kana kapinteran batan museurkeun kana ngatik widang ahlak, témahna matak cilaka. Saur sepuh mah pinter kabalinger téa.
Alloh maparin pangwawadi ka jalma loba élmu tapi nihil amal.
''Contona jalma-jalma anu mamawa kitab, tapi teu diamalkeun eusina atawa teu dipikaharti sarua jeung kaldé anu mamawa kitab.'' (QS Al Jum'ah: 5)
Najan mawa kitab saloba-lobana, kaldé mah tetep kaldé, moal bisa unggah darajat nu pinunjul. Nya kitu deui jalma anu pinter, gelarna ngabéréndél, jabatan luhur, réa pakaya, terus tigebrus kana lampah codéka alatan teu ngamalkeun élmuna, darajatna baris tigejrét. Malah dina ayat séjén mah ditandeskeun sarua jeung sato sabab teu ngagunakeun indrana sakumaha ajén kaimanan.
''Saéstuna anu pangjahat-jahatna sato ngarayap numutkeun paningal Alloh mah nyaéta jalma anu torék, pireu, anu teu daék mikirkeun hiji hal.'' (QS Al Anfal ayat 22)
Mugia urang sadayana teu kagolongkeun ka kaom ''dawab'' nyaéta anu teu ngagunakeun akal jeung pikiran geusan ngamalkeun élmu anu geus dipibanda.
Sakali deui, mekelan budak ku élmu jeung ahlak pinuji malah mandar jaga jadi jalma nu mibanda ajén diri téh kacida pentingna. Barudak, sawadina lain baé pinter, cerdas, parigel, tapi kudu mibanda bénténg anu tanggoh nalika nyanghareupan pangrobéda hirup.
Anapon pangrobéda hirup anu utama numutkeun saréat Islam taya kajaba anging godaan sétan sakumaha nu kaunggel dina Al Quran nu hartosna:
''Jeung singsaha anu maléngos tina pangwawadi Nu Mikawelas (Alloh), Kami ancokeun keur manéhna sétan, maka sétan téh jadi sobat keur manéhna.''(Surat Az Zuhruf: 36)
''Satemenna Kami ngajadikeun sétan-sétan téh pamingpin pikeun jalma-jalma anu teu iman.'' (QS Al A'rof: 27)
Kitu pidawuh Alloh ngeunaan godaan sétan boh sétan nu aya dina diri manusa atawa sétan bungkeuleukan wujud manusa, nyatana sétan téh baris jadi pamingpin anu tangtuna méngpar tina katangtuan Alloh nepi ka dina diri manusa téh taya kaimanan.
Dina hadis kauninga yén jalma anu ngalakukeun masiat téh imanna dicabut. Jadi, satungtung jalma mibanda iman mah mustahil ngalakukeun kadorakaan. Moal arék korupsi oknum pajabat lamun dina dirina aya iman. Korupsi mahabu di nagara urang, hartina iman geus dicabut, ajaran agama, moral, étika, geus dimomorékeun.
Mugia urang kalebet insan anu bener-bener panceg mibanda kaimanan ku cara nu teu petot-petot ngatik diri ku hidayah Ilahi malah mandar teu gampang kapangaruhan ku godaan sétan. Saur ki juru pantun mah:
"Huhujanan ngangon meri,
ngiuhan di beulah wétan.
Pageuhan iman 'na diri,
sangkan teu kagoda sétan."
Angot pikeun barudak urang minangka sirung harepan anu dina jaman kiwari mah ngatik barudak téh lain pagawéan énténg-énténg. Da apan saacan balég mah barudak téh jadi tanggung jawab urang salaku kolotna sakumaha pidawuh Rosululloh saw. yén unggal orok téh dijurukeun kalayan fitri (suci), indung jeung bapana anu ngawarnaan hirupna naha rék dijadikeun yahudi, majusi, atawa nasrani.
Mugia para sepuh muslim panceg ngatik budak sangkan napak dina fitrah Islami malah mandar salamet hirupna boh di dunya sumawonna di ahérat. Aamiin. ***
"Salam Pangwanoh"


text:
Tanbih
Ieu pangéling-ngéling ti Pangersa Guru Almarhum, Syaikh Abdullah Mubarok bin Nur Muhammad, panglinggihan di Patapan Suryalaya Kajembaran Rahmaniah. Dawuhanana khusus kanggé ka sadaya murid-murid pameget, istri, sepuh, anom, muga-muga sing ginanjar kawilujengan, masing-masing rahayu sapapanjangna, ulah aya kebengkahan jeung sadayana.Inilah peringatan dari Guru Yang Mulia, Almarhum Syaikh Abdullah Mubarok bin Nur Muhammad, yang bermukim di Patapan Suryalaya Kajembaran Rahmaniyah. Titah beliau khususnya kepada segenap murid-murid, pria maupun wanita, tua maupun muda: “Semoga selalu berada dalam kebahagiaan dan keselamatan, masing-masing dikaruniai kesejahteraan, jangan ada keretakan diantara kita”.
Ogé nu jadi Papayung Nagara sina tambih kamulyaanana, kaagunganana tiasa nangtayungan ka sadaya abdi-abdina, ngauban ka sadaya rakyatna dipaparin karaharjaan, kajembaran, kani’matan ku Gusti Nu Maha Suci dlohir bathin.Juga Pemimpin Negara, semoga bertambah kemuliaan dan keagungannya, agar dapat membimbing segenap aparatnya, melindungi seluruh rakyatnya, dilimpahkan rasa aman, kelapangan, kenikmatan, oleh Tuhan Yang Maha Suci, zhahir maupun bathin.
Jeungna sim kuring nu jadi pananyaan Thariqah Qadiriyah Naqsyabandiyah, ngahaturkeun kagegelan wasiat ka sadaya murid-murid poma sing hadé-hadé dina sagala laku lampah, ulah aya carékeun agama jeung nagara.Adapun kami tempat orang bertanya tentang Thariqah Qadiriyah Naqsyabandiyah, menghaturkan wasiat dengan tulus ikhlas kepada segenap murid-murid, berhati-hatilah dalam segala perilaku, jangan ada pelanggaran terhadap agama dan negara.
Eta dua-duanana kawulaan sapantesna samistina, kudu kitu manusa anu tetep cicing dina kaimanan, tegesna tiasa ngawujudkeun karumasaan terhadep agama jeung nagara ta’at ka Hadorot Ilahi nu ngabuktikeun paréntah dina agama jeung nagara.Terhadap keduanya ta’atilah sepantasnya dan semestinya, begitulah seharusnya manusia yang tetap dalam keimanan, jelasnya dapat mewujudkan kerelaan terhadap agama dan negara, taat ke Hadirat Ilahi, dengan membuktikan ketaatan terhadap perintah agama dan negara.
Inget sakabéh murid-murid, ulah kabaud ku pangwujuk napsu, kagendam ku panggoda syétan, sina awas kana jalan anu matak méngparkeun kana paréntah agama jeung nagara sina telik kana diri bisi katarik ku iblis anu nyelipkeun dina bathin urang saréréa.Ingatlah wahai murid-murid sekalian, jangan terpengaruh bujukan hawa nafsu, termakan godaan setan, waspadalah terhadap jalan yang menyimpang dari perintah agama dan negara, harus mawas diri jangan sampai terseret oleh iblis yang menyelinap di dalam bathin kita semua.
Anggurmah buktikeun kahadéan sina medal tina kasucian:Lebih baik tunjukkan kebajikan sebagai bukti dari kesucian:
Kahiji: Ka saluhureun ulah nanduk boh saluhureun harkatna atawa darajatna, boh dina kabogana, éstu kudu luyu akur jeung batur-batur.Pertama: Terhadap orang-orang yang lebih mulia, baik harkat atau derajatnya, maupun hartanya, jangan melangkahi, semestinyalah kita menghormati, rukun terhadap sesama.
Kadua: Ka sasama tegesna ka papantaran urang dina sagala-galana ulah rék paséa, sabalikna kudu rendah babarengan dina enggoning ngalakukeun paréntah agama jeung nagara, ulah jadi pacogrégan pacéngkadan, bisi kaasup kana pangandika “ADZAABUN ALIIM”, anu hartina jadi pilara salawasna, ti dunya nepi ka akhérat (badan payah ati susah).Kedua: Terhadap sesama, jelasnya yang sederajat dengan kita dalam segala hal, jangan bersengketa. Sebaliknya harus bersikap rendah hati, bersama-sama dalam melaksanakan perintah agama dan negara, jangan sampai terjadi perselisihan dan persengketaan, dikhawatirkan akan terkena firman-Nya “’ADZAABUN ALIIM”, yang artinya duka-nestapa selamanya, dari dunia sampai ke akhirat (badan payah jiwa susah).
Katilu: Ka sahandapeun ulah hayang ngahina atawa nyieun deleka culika, henteu daék ngajénan, sabalikna kudu héman, kalawan karidloan malar senang rasana gumbira atina, ulah sina ngarasa reuwas jeung giras, rasa kapapas mamaras, anggur ditungtun dituyun ku naséhat anu lemah lembut, nu matak nimbulkeun nurut, bisa napak dina jalan kahadéan.Ketiga: Terhadap orang-orang yang di bawah kita, janganlah menghinakannya atau berbuat semena-mena, tidak mau menghargai, sebaliknya harus berkasih sayang dengan keridhaan, agar merasa senang dan gembira hatinya. Jangan sampai mereka merasa gentar dan menjauh, serasa tersayat perasaannya. Sebaiknya dituntun dan dibimbing dengan nasehat yang lemah-lembut, sehingga menjadi taat dan mau menempuh jalan kebajikan.
Kaopat: Kanu pakir jeung miskin kudu welas asih soméah, tur budi beresih, sarta daék méré mawéh, nganyatakeun haté urang saréh. Geura rasakeun awak urang sorangan kacida ngerikna ati ari dina kakurangan. Anu matak ulah rék kajongjonan ngeunah déwék henteu lian, da pakir miskin téh lain kahayangna sorangan, éstu kadaring Pangéran.Keempat: Terhadap fakir dan miskin, harus berkasih sayang, ramah tamah bermanis budi, serta bersikap murah tangan, mencerminkan bahwa kita memiliki kesadaran. Coba rasakan pada diri kita sendiri, betapa pedihnya perasaan jika hidup dalam kekurangan. Oleh karena itu janganlah acuh tak acuh, hanya diri sendiri yang senang, karena mereka jadi fakir-miskin bukan kehendak sendiri, namun itulah takdir Tuhan.
Tah kitu pigeusaneun manusa anu pinuh karumasaan, sanajan jeung séjén bangsa, sabab tungal turunan ti Nabi Adam as. Numutkeun ayat 70 surat Isro anu pisundaeunana kieu:Begitulah cerminan sikap manusia yang penuh kesadaran, meskipun terhadap orang yang berkebangsaan lain, karena semuanya adalah keturunan Nabi Adam as. Hal ini berdasarkan ayat 70 surat al-Isra yang artinya:
“Kacida ngamulyakeunana Kami ka turunan Adam, jeung Kami nyebarkeun sakabéh daratan ogé lautan, jeung ngarizkian Kami ka maranéhanana, anu aya di darat jeung lautan, jeung Kami ngutamakeun ka maranéhanana, malah leuwih utama ti mahkluk anu séjénna.”“Sungguh telah Kami muliakan keturunan Adam dan telah Kami perjalankan mereka di daratan dan di lautan, dan telah Kami beri mereka rizki yang baik-baik, dan telah Kami lebihkan mereka dengan kelebihan yang sempurna atas kebanyakan makhluk yang telah Kami cipta.”
Jadi harti ieu ayat nyaéta akur jeung batur-batur ulah aya kuciwana, nurutkeun ayat tina surat Almaidah anu Sundan “Kudu silih tulungan jeung batur dina enggoning kahadéan jeung katakwaan terhadep agama jeung nagara, soson-soson ngalampahkeunana, sabalikna ulah silsih tulungan kana jalan perdosaan jeung permusuhan terhadep parentah agama jeung nagara.”Kesimpulan dari ayat ini adalah, hiduplah rukun dengan sesama, jangan timbul kekecewaan, sebagaimana dapat dipahami dari Surat Al-Maidah ayat 2: “Tolong menolonglah kamu dengan sesama dalam melaksanakan kebajikan dan ketaqwaan (terhadap agama dan negara, sungguh-sungguhlah dalam melaksanakannya). Sebaliknya janganlah tolong-menolong dalam berbuat dosa dan permusuhan (terhadap perintah agama maupun negara)”.
Ari sebagai agama, saagamana-saagamana, nurutkeun surat Al-Kafirun ayat 6: “agama anjeun keur anjeun, agama kuring keur kuring”.Adapun soal keagamaan, terserah agamanya masing-masing, mengingat Surat Al-Kafirun ayat 6:
Surahna ulah jadi papaséaan kudu akur jeung batur-batur tapi ulah campur baur. Geuning dawuhan sepuh baheula “Sina logor dina liang jarum, ulah sereg di buana”.
Surahna ulah jadi papaséaan kudu akur jeung batur-batur tapi ulah campur baur. Geuning dawuhan sepuh baheula “Sina logor dina liang jarum, ulah sereg di buana”.
“Bagimu agamamu, bagiku agamaku.” Maksudnya jangan terjadi perselisihan, hiduplah dengan akur tapi jangan campur baur. Cobalah renungkan pepatah leluhur kita: “Merasa leluasa di lubang jarum, tidak merasa sesak di alam semesta”. (Merasa lapang dalam kesempitan, tidak merasa sempit dalam kelapangan).
Lamun urangna henteu kitu tangtu hanjakal di akhirna. Karana anu matak tugeunah terhadep badan urang masing-masing éta téh tapak amal perbuatanana. Dina surat Annahli ayat 112 diunggelkeun anu kieu:Kalaulah kita tidak begitu tentu menyesal di kemudian hari. Karena yang memunculkan kegundahan pada diri kita masing-masing adalah hasil perbuatan kita. Dalam surat an-Nahl ayat 112 diterangkan bahwa:
“Gusti Allah geus maparin conto pirang-pirang tempat, boh kampungna atawa desana atawa nagarana, anu dina éta tempat nuju aman sentosa, gemah ripah loh jinawi, kaki-kari pendudukna (nu nyicinganana) teu narima kana ni’mat ti Pangéran, maka tuluy baé dina éta tempat kalaparan, loba kasusah, loba karisi jeung sajabana, kitu téh samata-mata pagawéan maranéhanana”.“Allah telah memaparkan contoh, adanya suatu negeri yang dahulunya aman tenteram, mengalir kedalamnya rizki yang berlimpah dari segala arah, namun penduduknya mengingkari nikmat-nikmat Allah, maka Allah menimpakan kepada mereka bencana kelaparan dan ketakutan, disebabkan oleh perbuatan mereka sendiri”.
Ku lantaran kitu sakabéh murid-murid kudu arapik tilik jeung pamilih, dina nyiar jalan kahadéan lahir bathin dunya akhérat sangkan ngeunah nyawa betah jasad, ulah jadi kabengkahan anu disuprih “CAGEUR BAGEUR”.Oleh karena itu, segenap murid-murid hendaklah berhati-hati, teliti dan cermat dalam mencari jalan kebajikan, lahir-batin, dunia akhirat, supaya tenteram jiwa nyaman jasad, tidak muncul persengketaan, sebagaimana dimaksud “JASAD SEMPURNA – BUDI UTAMA” (CAGEUR BAGEUR).
Teu aya lian pagawéan urang saréréa Thariqah Qadiriyah Naqsyabandiyah amalkeun kalawan enya-enya keur ngahontal sagala kahadéan dlohir bathin, keur nyingkahan sagala kagoréngan dlohir bathin, anu ngeunaan ka jasad utama nyawa, anu dirungrung ku pangwujuk napsu, digoda ku dayana sétan. Ieu wasiat kudu dilaksanakaeun ku sadaya murid-murid, supaya jadi kasalametan dunya rawuh akhérat.Tiada lain amalan kita semua, Thariqah Qadiriyah Naqsyabandiyah, amalkan dengan sebaik-baiknya agar tercapai segala kebajikan zhahir bathin, tersingkir segala keburukan zhahir bathin, yang berkenaan dengan jasmani, terutama ruhani, yang selalu dirongrong bujukan hawa nafsu, digoda oleh perdaya setan. Wasiat ini harus dilaksanakan oleh segenap murid-murid, agar tercapai keselamatan dunia dan akhirat.


text:
Raja Saudi Arabia
Raja Saudi Arabia nyaéta pupuhu nagara jeung pamingpin absolut Saudi Arabia. Anjeunna mibanda tugas salaku pupuhu Monarki Saudi—Wangsa Saud. Sang Raja disebat Panjaga Dua Masjid Suci (خادم الحرمين الشريفين). Gelar éta, nu nandakeun yurisdiksi Saudi Arabia kana Masjidil Haram di Mekkah jeung Masjid Nabawi di Madinah. Gelar éta ogé ngagantikeun gelar nu saméméhna (Nu Mulia (صاحب الجلالة) dina 1986.
Kadudukan sah[édit | édit sumber]
Saudi Arabia ngagunakeun Hukum Islam sarta dinyatakeun salaku Nagara Islam, tapi raloba umat Islam nu ninggal kakawassan katurunan (héréditér) mangrupa sistem pamaréntahan nu teu saluyu jeung Islam.[2]
Peran lian[édit | édit sumber]
Raja Saudi Arabia ogv dianggap salaku Pamingpin Wangsa Saud jeung Perdana Mentri. Putra Makuta minangka "Députi Perdana Mentri."
Raja Saudi Arabia (1932–Ayeuna)[édit | édit sumber]
Panji Karajaan[édit | édit sumber]
Panji Karajaan kasusun ti hiji bandéra héjo, kalawan kalimah Basa Arab sarta hiji pedang nu warnana bodas. Kalawan lammbang nasional diwarnaan emas di bagian handap katuhu.
Kalimahna nyaéta syahadat, dina panulisan Thuluth.
- لا إله إلا الله محمد رسول الله
- lā ’ilāha ’illa-llāh muḥammadun rasūlu-llāh
- "Teu aya deui Tuhan anging Gusti Allah sareng Kangjeng Nabi Muhammad éta Rasul Allah"
Rujukan[édit | édit sumber]
- ↑ Kings of the World – Rich Living Monarchs and their Royal Residences
- ↑ Rabasa, Angel (2004). The Muslim world after 9/11. Rand Corporation. p. 164. ISBN 978-0-8330-3712-1.