text:
1.
PODUKSI UJARAN
Saencan
ngabahas produksi ujaran, urang flash back heula kana bahasan tindak ujaran,
sangkan urang bisa paham kana istilah-istilah nu aya.
Numutkeun
Austin (dina Leech terjemahan Oka 1993: 306), sakumaha dikutip ku Nur Aini aya
tilu jenis tindakan ujar nya éta: (1) tindak lokusi (locuitionary act), (2)
tindak ilokusi (ilocuitionary act), jeung (3) tindak perlokusi (perlocuitionary
act).
Salasahiji
wangenan production/produksi nya éta kagiatan atawa proses nyieun hiji hal
sacara alami (Hornby, A.S. Oxford Advanced Learner’s Dictionary. 2000.p.1051.).
menurut Soenjono Dardjowidjojo, produksi kalimah merlukeun prosés psikologis
pikeun “ngaramu” unsur-unsur nu bakal diucapkeun dina urutan nu wajar jeung
koordinasi nu pas jeung neurobiology manusa (2010.p.115).
1.1
Keterangan Umum
Pengungkapan Pikiran (Production atawa Expression)
Nu dimaksud
ngébréhkeun pikiran di dieu nya éta kamampuhan hiji jalma pikeun ngébréhkeun
pikiranna ngaliwatan alat vocal atawa tulisan. Umumna psikolinguistik leuwih
nyoko kana pamahaman daripada ébréhan pikiran hiji jalma. Alesanna, yén para
ahli leuwih gampang pikeun nalungtik pamahaman (ti sudut pangregep) daripada
ébréhan pikiran (ti sudut panyatur) sabab ékspérimén-ékspérimén bisa méré hasil
(output) nu relative gampang pikeun diukur ku pakakas-pakakas di laboratorium
nu canggih.
Tapi, jiga
nu geus diébréhkeun di luhur, aya ogé sababaraha ékspérimén nu rélatif saeutik
nu dijieun ku para panalungtik pikeun mutolaah kamampuhan nyarita. Loba ahli
psikolinguistik nu boga pamadegan yén hiji “pemroses bahasa” (language
processor) bisa dipaké kalayan éféktif pikeun nalungtik sacara langsung
kamampuh nyarita hiji jalma. Tina sababaraha eksperimen éta, lolobana nya éta
dina “nyarita” jeung saeutik dina “ngarang”. Kusabab téori-téori ngeunaan ébréhan
lisan bisa dipaké pikeun rékaman (cassette recorder), ari pikeun nalungtik
“ngarang” kudu dipaké téknik-téknik nu leuwih hésé, ogé ngalibetkeun
aktivitas-aktivitas mekanis kawas otot-otot mana ti leungeun, pergelangan
tangan jeung ramo nu digawé, intensitasna baraha, jrrd. Iwal ti éta,
nyarita nya éta aktivitas nu leuwih spontan daripada ngarang, kusabab pola-pola
temporalna leuwih ngagambarkeun prosés-prosés linguistik ébréhan pikiran hiji
jalma.
Dina
ngaproduksi ujaran, kadang urang ngarasa loba hal nu mangaruhan tindak ujaran.
Hal ieu sering teu dipikaharti, kusabab posisi urang salaku panyatur, nu dina
komunikasi téh merlukeun perencanaan mental.
Aya
sababaraha aspék dina prosés ieu. Aspék kahiji aya pakaitna jeung pangaweruh
interlocutor (jalma nu diajak nyarita). Hiji kalimah teu miboga ma’na keur
pangregep, mun sakabéh informasi nu aya di jerona téh informasi anyar.
Aspék kadua
nya éta yén dina komunikasi unggal “peserta” miboga prinsipel kooperatif.
Salian ti éta, urang ge dituntut pikeun merhatikeun aspék-aspék pragmatic tina
omongan-omongan urang. Sedengkeun bahan pertimbangan dina ngalakukeun
perencanaan dina produksi nyarita numutkeun Clark & Clark (1977.p.225,226)
nya éta: (1) pangaweruh pangregep; (2) prinsip gawe bareng; (3) prinsip kanyataan;
(4) kontéks social; (5) ayana perangkat linguistik
Yule
nétélakeun, sakumaha dikutip Subuki, “Pragmatik mangrupa (1) bidang nu medar
ma’na panyatur; (2) bidang nu medar ma’na numutkeun kontéksna; (3) bidang nu
salian ti medar ma’na nu diucapkeun, leuwih nyoko medar ma’na nu
dikomunikasikeun atawa “terkomunikasikan” ku panyatur; jeung (4) bidang nu
medar bentuk ekspresi numutkeun jarak social nu ngawatesanan partisipan nu
kalibet dina hiji paguneman.
1.2. Léngkah Umum
dina Ngaproduksi Omongan
Bock & Levelt
(dina Soenjono. 2010. P.117) ngabagi prosés produksi omongan kana 4 tahapan.
(1) pesan (message), di mana pesan nu bakal ditepikeun diprosés; (2)
fungsional, dimana wangun léksikal dipilih tuluy dibéré peran jeung fungsi
sintaksis; (3) posisional, dimana konstituen diwangun jeung afiksasi
dilakukeun; (4) fonologi, dimana struktur fonologi omongan éta diwujudkeun.
1.
Dina tingkat pesan
(message), panyatur ngumpulkeun nosi-nosi
tina ma’na nu rék ditepikeun. Sakumaha ieu conto:
Noni keur ngahuapan anakna
Nosi-nosi nu aya dina benak
pembicaraan nya éta: (a) ayana hiji jalma; (b) jalma ieu téh awéwé; (c)
manéhna geus kawin; (d) manéhna geus boga anak; (e) manéhna keur ngalakukeun
hiji hal; (f) hiji hal éta nya éta ngahuapan anakna
2.
Dina tingkat fungsional, nu diprosés aya dua hal. Kahiji,
milih wangun leksikal nu saluyu jeung pesan nu rék ditepikeun jeung informasi
gramatikal pikeun masing-masing nu manéhna kenal, awéwé nu dukamsud téh Noni,
jeung kecap ieu nya éta ngaran hiji awéwé; hiji hal nu dilakukeun diwakilan ku
verba dasar huap; antara argument
Noni jeung anakna, Noni nya éta palaku ngalakukeun hiji hal sedengkeun anakna
nya éta resipienna.
3.
Dina tingkat pemrosésan posisional, diruntuykeun wangun léksikal pikeun ujaran
nu bakal dikedalkeun. Prosés ngaruntuykeun ieu lain dumasar kana leunjeuran
linear tapi hiji beungkeutan ma’na nu hierarkhis. Dina conto éta, kecap keur
patali jeung anak, jeung lain kana Noni atawa ngahuapan. Hierarki konstituen ieu nu jadu dadasar diagram pohon.
Sanggeus ngaruntuykeun réngsé, diprosés
afiksasi nu relevan. Dina basa Indo-Eropa kawas Basa Inggris, verba ngahuapan (to feed) pikeun kalimah éta
kudu meunangkeun afiks infleksional –ing
(feeding). Pikeun basa Indonesia, verba dasar huap kudu ditambah jeung suffix –i
(disagédéngeun perfiks meN-
sacara opsional).
4.
Hasil tina pemrosésan posisional ieu
“dikirim” ka tingkat fonologi keur diwujudkeun dina wangun sora. Prosés
fonologis ieu teu basajan sabab aya pakaitna ogé jeung prosés biologis
neurologis.
2. RINCIAN
PRODUKSI UJARAN
Masih numutkeun Clark &
Clark, kagiatan nyarita dibagi jadi dua, nya éta Planning/perencanaan jeung
eksekusi/pelaksanaan (1977.p.224). Kahiji, si
panyatur ngarencanakeun naon nu bakal diomongkeunna dumasar kumaha manéhna
hayang ngarobah mental state pangregepna. Tuluy, rencana éta diteruskeun ka
tahap eksekusi, omongan bagian-bagian, kekecapan, frasa-frasa, jeung
kalimah-kalimah nu ngahasilkeun perencanaan. Hal ieu ngawengku rencana
artikulasi jeung kumaha ngaartikulasikeunna.
Clark &
Clark ngadéfinisikeun prosedur ieu, sakumaha dikutip Djarwowodjodjo, sakumaha
di handap ieu:
a.
Wacana
Perencanaan
b. Kalimah
c.
Konstituen
Produksi
a.
Program artikulasi
Pelaksanaan
b.
Artikulasi
2.1. Proses Perencanaan jeung Eksekusi Nyarita
Sacara gurat badag prosés
perencanaan jeung éksékusi nyarita nya éta:
1.
Discourse plans/ perencanaan wacana.
Léngkah kahiji si pangregep nya éta nangtukeun
paguneman nu kumaha nu bakal dilakukeun. Unggal jenis paguneman miboga struktur
nu béda, jeung manéhna kudu ngarencanakeun omongan mana nu saluyu jeung kondisi
éta jeung unggal omongan kudu nepikeun pesan nu bener.
2.
Perencanaan kalimah
Si panyatur kudu milih kalimah jeung pesan nu pas nu bakal dipaké saluyu jeung niat jeung
wacana nu dipikahayang.
3.
Perencanaan konstituen
Nalika si panyatur geus netepkeun
karakteristik umum hiji kalimah, manéhna geus bisa mulai ngarencanakeun
konstituenna. Panaytur kudu milih kecap, frasa atawa idiom nu pas pikeun
nempatan unggal konstituen jeung diteundeun dina susunan nu pas.
4.
Program artikulatori
Nalika kecap dipilih, kecap éta
diwangun jadi hiji “program artikulatori” dina memori “buffer/ penyangga” nu bisa
diringkes kabéh kecap konstituen nu sakaligus direncanakeun. Hal ieu miboga
representasi bagian-bagian fonetik tekanan/stress jeung pola intonasi nu
dieksekusi dina léngkah satuluyna
5.
Artikulasi
Léngkah terahir nya éta
ngaéksékusi eusi program artikulatori. Hal ieu dilakukeun ku mekanisme kucara
nambahkeun runtuyan jeung ketepatan program artikulatori, ngarahkeun otot-otot
artikulatori naon kudu dilakukeun
satuluyna. Léngkah ieu ngahasilkeun sora nu bisa didéngé, nya éta paguneman nu
dipikahayang.
Hal nu kudu
diperhatikeun nya éta kasalahan pamahaman ngeunaan nyarita téh ngan mangrupa
kabalikan tina prosés ngaregepkeun. Hubungan prosés diantara dua éta nya éta
dina nyarita, ma’na dirobah jadi sora jeung dina ngadéngé sora dirobah jadi
ma’na. Bebedana, dina ihwal sora, nyarita merlukeun aktivasi motorik
organ-organ nyarita. Sedengkeun ngaregepkeun mah mangrupa analisa tanda-tanda
nyarita. Dua aktivitas ieu ngalibetkeun organ-organ nu béda. Dina hal ma’na,
nalika nyarita si panyatur dimimitian ku nita rék mangaruhan si pangregep jeung
ngarobah niat éta jadi rencana pengucapan. Sedengkeun nalika ngaregepkeun, si
pangaregep nyaho rencana si panyatur jeung nyindekkeun niat si panyatur éta.
2.2. Perencanaan
Produksi Wacana
Umumna wacana
dibagi jadi 2: (a) dialog jeung (b) monolog (Soenjono. 2010.p.120 jeung Clark
& Clark. 1977.p.227). Dina dialog, si panyatur kudu nyaluyukeun obrolanna
jeung obrolan batur nu séjén. Sedengkeun dina monolog, si panyatur kudu
ngarencanakeun sakabéh wacana tanpa ayana campur leungeun ti nu séjén. Jadi
bébéda utama antara dialog jeung monolog téh dina aya henteuna interaksi antara
panyatur jeung pangregep.
2.2.1.
Wacana dialog
Aya opat unsur dina
monolog: (1) personalia/personel (2) latar bersama/ common ground (3) perbuatan
bersama/ join action (4) kontribusi (H. Clarrk dina Soenjono. 2010. P.
212-125).
2.2.1.1. Personalia
Dina unsur ieu minimal kudu aya dua paartisipan, nya éta
panyatur jeung interlucator (jalma nu diajak nyarita). Aya ogé side participant
(jalma nu milu dina obrolan éta). Ogé bystander (partisipan nu miboga aksés
kana naon nu keur diobrolkeun panyatur jeung interlucator jeung kehadiranna diakui). Terakhir
eavesdroppers (pangregep. Jalma nu miboga aksés ogé dina éta paguneman tapi
ayana teu diaku).
2.2.1.2 Latar Bersama
Ieu konsép nyoko kana sawangan nu maca
jeung jalma anu diajak nyarita ngabogaan prasuposisi jeung pangaweruh anu sarua
ngeunan wacana anu dicaritakeun. Kasaruaan ieu anu dingaranan common
ground/latar bersama.
2.2.1.3 Perbuatan Bersama
Boh panyatur, boh interlokutorna
ngalakukeun hiji hal anu dina dasarna ngabogaan aturan anu dipikawanoh ku
babarengan. Misalna, hiji paguneman anu ngabogaan tilu unsur struktur: Bubuka,
eusi, jeung panutup anu masing-masing ngabogaan aturan séwang-séwangan. Conto:
Kalimah “Hai, Mr. Kasmudin” bakal dijawab “Hai juga Mr. Mas’ud. Apa kabar?”
jeung saterusna. Kalimah dina unggal unsur jeung antara unsur éta sorangan
ngabogaan patali ma’na. Lantaran ayana conditional relevance (relevansi
kondisional), ku kituna bakal muncul dua ujaran tina dua pamaca atawa leuwih
anu ngabogaan patali semantik anu disebut adjacency pair (pasangan dampingan)
2.2.1.4 Kontribusi
Kontribusi ngabogaan dua tahap: (1)
Presentasi, panyatur nepikeun hiji hal pikeun dipikapaham ku interlocutor, (2)
Pamahaman (acceptance), interlocutor geus maham naon n u ditepikeun ku
panyatur.
Prosés pikeun nyumponan latar bersama
disebut grounding. Grounding tumuwuh sacara akumulatif, nya éta mekar (bisa
robah) ti hiji kalimah k kalimah séjén, gumantung eusi paguneman
2.2.2 Wacana Monolog.
Monolog ngabogaan aturan anu béda jeung dialog. Aya opat factor anu
ngabogaan peran, nya éta: (1) Tina segi informasi anu bakal ditepikeun, jalma
bakal milih naon nu pantes jeung teu pantes pikeun diasupkeun dina paguneman.
(2) Panyatur ogé kudu mikir deui sapenting naon éta informasi ditepikeunna.
Faktor séjénna nya éta (3) Runtuyan penyajian, jeung nu terahir (4) Hubungan
antara hiji unsur jeung unsur séjén. Kaopat paktor ieu bakal ngawujudkeun
wacana monolog anu koheren, salaras yina segi ma’na.
2.3.
Perencanaan Produksi Kalimah
Dina tahap ieu, aya tilu kategori anu perlu diprosés, nya éta: (a)
Propositional content (b) Illocutionary content (c) Thematic structure (Clark
& Clark. 1977. p. 237 jeung Soenjono. 2010. p. 129)
2.3.1 Prpositional Content
Inti tina kalimah aya dina proposisina, anu mangrupa unit
ma’na anu ngarefleksikan ide-ide anu bakal ditepikeun ku si panyatur. Deskripsi
ngeunaan hiji apartement misalna, sigana bisa dipasing-pasing siga ieu
runtuyan:
Anda memasuki pintu
Pintunya berada di depan
Tempat tudurnya berada disebelah kiri pintu masuk
Dan sebagainya
Aya sababaraha hal anu
perlu diperhatikeun: (1) Pemilahan peristiwa atawa kaayaan. (2) Perencanaan
kalimah bisa dipangaruhan ku kodrat basa. Conto dina basa Sunda, nalika si
panyatur nanya ka jalma anu dianggap leuwih kolot, Bapa badé angkat kamana?
Béda jeung lamun jalma nu ditanyana dianggap sarua/saumur atawa leuwih ngora,
Manéh rék indit kamana? (3) Umumna jalma nurutan cara nepikeun anu paling
basajan, iwal aya alesan pikeun ngalakukeun hal séjén, misalna: lantaran
sherriff umumna lalaki, jadi lamun aya sherriff awewe jalma pasti ngomong the
sherriff here is not a man lain the sherriff here is a woman. (3) umumna manusa
nitih tolak pamadegan tina sisi positif ka sisi negatif, saperti how tall is
your new boyfriend? Lain how short is your new boyfriend?
2.3.2 illocutionary content
Dina ngarencanakeun hiji kalimah, panyatur kudu megatkeun muatan
ilokusionerna. Nya eta ma’na nu bakal ditepikeun eta bakal diwujudkeun dina
kalimah saperti naon. Di dieu peran tindak ujaran timbul (Soenjono, 2010:131).
Conto proposisi : john will be here. Ieu proposisi bisa dijieun dina loba
tindak ujaran
Udin rék
kadieu. (hiji pernyataan)
Udin rék kadieu? (hiji patalékan)
Udin rék kadieu! (hiji peringatan)
Jrrd.
Pilihan mangrupa hal anu penting dina éta wacana. Ieu tindak ujaran bisa
dijieun kucara anu béda ogé.
2.3.3 Themtic Structure
Ieu konsép patalina jeung ayana penentuan rupaning unsur dina kaitanna
jeung fungsi gramatikal atawa semantik dina kalimah. Masalah nu kudu
direngsekeun ku panyatur nya eta piihan ma’na nu kuduna dipilih pikeun tujuan
satuluyna. Misalna :
Pa samsul maledog eta anjing (aktif)
Eta anjing dibaledog ku pa samsul (pasif)
Sanajan katingalina sarua, dua kalimah diluhur teh beda. Kalimah nu kahiji
panyatur boga anggapan yen pa samsul miboga informasi heubeul jeung informasi
anyar nu keur ditepikeun nya eta maledog eta anjing. Sedengkeun kalimah nu
kadua eta anjing nu keur dibaledog ku pa samsul.
2.4
Perencanaan produksi konstituen
Dina ieu tahap kecap nu ma’nana saluyu bakal dipilih tepat saperti nu
dipikahayang. Rea hal anu aya di dieu. Misalna, hiji referen miboga “landihan”
leuwih ti hiji. Ir. Soekarno, bisa ditunjuk salaku (a) presiden kahiji RI, (b)
proklamator bangsa, (c) pendiri partai nasionalis indonesia (d) penentang gigih
penjajahan belanda (e) penggemar wanita, (f) ayah dari megawati jeung sajabana.
Faktor séjén diantarana nu boga peran penting nya
eta konteks kalimah. Contona:
Kamari Asri anyar meuli sapatu
eta sapatu warnana kayas
Lamun panyatur nyebutkeun hal saperti sapatu (jiga kalimah nu kahiji) tuluy
panyatur bakal nyoko ka sapatu nu sarua eta, maka nyokona kana barang nu geus
disebutkeun samemehna. Eta kudu ditandaan ku urang (jiga kalimah nu kadua).
Lamun kecap eta diganti jadi hiji hal, misalna hiji hal sapatu warna kayas.
Jeung lain sapatu eta, ku kituna panyatur henteu keur ngobrol ngeunaan sapatu
nu anyar dibeulu ku asri.
Lamun nu diacu nya eta bagean wajibna tina sapatu, (misalna sol, tali) ku
kituna nu dipakena lain eta tapi saperti dina kecap ieu :
Solna geus lecet
Talina geus kotor
Milih kecap oge sok ditangtukeun ku prinsipel kaayaan/distinguishability
principle
Conto : (clark & clark, 1977 : 251 jeung soenjono, 2010 : 135)
3.
NGÉBRÉHKEUN PIKIRAN
SACARA LISAN
Dina ékspérimén-ékspérimén nu
diayakeun ku para ahli psikolinguistik pikeun néangan jawaban tina naon
ciri-ciri ébréhan pikiran sacara lisan, aya sababaraha pertanyaan nu
ditanyakeun nya éta:
Sajauh mana, dina
ngébréhkeun pikiran sacara lisan atawa nyarita, ciri-ciri sintaksis jeung
semantic hiji kalimah ditangtukeun saencan kalimah diucapkeun?
Apa wangun hiji
klausa dianggeuskeun saencan klausa éta diucapkeun atawa aya sababaraha bagian
ti éta klausa diwangun sambil diucapkeun?
Kumaha perencanaan
hiji kalimah dina nyarita?
“Nyarita” dipelajari kucara tilu metode, nya éta
Panalungtikan-panalungtikan
nyarita nu menyimpang (kurang bener);
Panalungtikan-panalungtikan
jeung réspondén nu normal atawa séhat pikiranna; jeung
Dijieunna
programming nu dibantuan ku program computer (artificial intelligence).
Sistem nyarita nu menyimpang (kurang bener). Sistem
nyarita hiji jalma bisa teu berfungsi sakumaha kuduna (teu lancar) kusabab
sababaraha factor. Sakabéh sora ucap éta aya kahenteu-lancaran, jeung ieu
bervariasi ti panyatur nu hiji jeung panyatur nu séjén; tina kontéks nu hiji
jueng kontéks nu séjén. Ieu masih dianggap hal nu wajar, jeung lamun teu
kaliwat ékstrim kasalahan (penyimpangan)
sora ucap éta, moal nyababkeun problem dina pamahaman ti pihak pangregep atawa
lawan nyarita. Tipe-tipe nu paling umum dina “kasalahan” atawa teu lancarna nya
éta: keraguan, jeda, pembetulan, awal nu salah, pengulangan, kegagapan
(stuttering) jeung létah nu “keseleo”. Hal-hal éta masih dianggap hal nu wajar
jeung bisa ditarima ku lawan nyarita, sabab ngan saeutik atawa teu sama sekali
ngaganggu komunikasi. Kasalahan-kalasahan nu geus disebutkeun tadi mangrupa
ciri-ciri “wacana otentik”, nya éta nu dipaké ku para panyatur nu teu nyiapkeun
topik obrolan saméméhna, atawa kusabab pikiranna teu dupuserkeun kana topic
obrolan salila nyarita. Nu leuwih sérius nya éta mun teu lancar nyarita kusabab
“poho basa” (aphasia).
Masih dina topic kasalahan dina
nyarita, tadi geus disebutkeun kasalahan keragu-raguan
jeung jeda, kajeun teuing ieu
lain kasalahan dina harti nu sabenernakusabab ieu ciri-ciri basa nu oténtik.
Tapi mun ditilik tina sudut psikolinguistik, ieu mangrupa tanda-tanda ayana
“kesaratan beban” (overloading) nya éta didorong ku perasaan nu was-was (contona nyanghareupan ujian
atawa papanggih jeung jalma nu dipikasieun) atawa kusabab kurang ngawasaan
matéri nu bakal diobrolkeun ku panyatur. Dua gejala éta bisa disababkeun
panyatur kaganggu perhatianna ku hiji hal nu nyababkeun konsentrasina buyar.
Kasalahan-kasalahan kawas
“pembetulan”, “permulaan nu salah”, “gagap” jeung létah nu “keseleo”,
tilu-tiluna téh gejala nu bisaana aya dina komunikasi. Nu nayababkeunna
rupa-rupa, nya éta kapangaruhan teuing ku perasaan aféktif nepi ka pikiran
jeung ucapan teu kasambung sacara bener; héséna dina ngucapkeun kekecapan nu
teu sering didéngé; jeung kurang ngawasaan topic.
Panalungtikan jeung responden nu
sehat pikiranna. Lamun dina pamahaman atawa persepsi sora ucap informasi éta
diolah jadi “representasi” dina pikiran atawa hiji “model mental” ti akayaan
hiji dunya nu sabenerna atawa dunya jieunan (imajinasi), ku kituna dina
ngébréhkeun pikiran (= nyarita) éta prosés nu sabalikna kajadian
Hiji teori umum tina nyarita nu
sok disebut ku ahli psikolinguistik nya éta yén nyarita téh diatur ku
tujuan-tujuan umum panyatur, nu nunjukkeun topik-topik nu bakal diébréhkeun ku
éta panyatur. Salasahiji aspék tina kaparigelan nyarita nya éta ngagunakeun/
ngamangpaatkeun situasi jeung kontéks sangkan naon diomongkeun éta wajar jeung
bisa ditarima ku alwan nyaritana (panyatur). Dumasar kontéks éta, jeung hal nu
bakal ditepikeun, saurang panyatur ngagunakeun pangaweruh semantic jeung
pragmatikna pikeun milih wangun-wangun basa nu bisa ngébréhkeun ma’na nu
dimaksud ku panyatur. Umumna, ahli psikolinguistik miboga asumsi yén aya basa
mental nu miheulaan ma’na-ma’na nu diébréhkeun dina wangun-wangun basa. Ieu
disebut ku Fodor (1976) nu dilaporkeun Garret (1970) “basa pikiran” (language
of thought) atawa mentalese. Basa
ieu, numutkeun Fodor, nya éta deukeut jeung “basa alamiah”, jeung miboga loba
unsur-unsur semesta pikeun panyatur-panyatur rupa-rupa basa.
Pancén nu terahir tina
sistem kognitif tina ébréhan ieu nya éta ngolah ma’na harfiah nu geus dipilih
panyatur éta jadi kecap, frasa, kalimah atawa saperangkat kalimah. Pikeun
ngahontal tujuan ieu bagian sistem kognitif make aturan-aturan sintaksis jeung fonologi
tina basa, ogé kandaga kecap basa. Iwal ti éta, unsure - unsur sintaksis jeung
semantic ge kudu dimangpaatkeun pikeun milih kekecapan pikeun ngébréhkeun
ma’na-ma’na nu husus.


c: text/html

text:
Palias Urang Jadi Sato
Sunan Gunung Djati-Mun urang ngaleunyeupan ayat-ayat al-Quran, copelna aya opat istilah tumali jeung kecap manusa bari mibanda harti anu teu sarua. Kahiji, basyar. Kecap basyar biasana dilarapkeun ka manusa dina harti mahluk biologis. Butuh dahar, nginum, laki rabi, jeung saterusna.
Tong aneh lamun Kanjeng Nabi tina segi basyar teu dipiceun sasier jeung urang-urang. Anjeuna barang tuang, ngaleueut, gaduh garwa, sareng saterasna. Unggelna dina al-Quran ana basyarun mitslukum (kaula teh manusa kawas aranjeun).
Kadua, bani adam. Kecap ieu dalit panca kakikna jeung manusa ditilik lebah intelektual psikologisna. Pikeun ngaronjatkeun ajen inajen diri jeung nyumponaan hanaang rasa kanyaho (curioucity) manusa dialajar, akalna diseketan, otakna dipinuhan. Apanan lain bahela anu ngabalukarkeun malaikat sumujud ka Nabi Adam alatan Adam mibanda pangaweruh anu teu dipimilik ku malaikat. Wa allama adamal asma’al husna.
Katilu, an-nas. Kecap ieu loba pakuat pakaitna jeung manusia dina harti mahluk sosial-antropologis. Kusabab manusa teh lain mahluk anu bisa hirup sosorangan nya manehna perlu aktualisasi jeung sosialisasi diri. Ti lebih dieu pisan ulekan kahirupan miang. Dunya jadi rame. Lingkungan euyueb ku paripolah manusa ti mimiti abringan anu harayang dihargaan, anu awong-awongan menta diperhatikeun, aya oge anu ceceremed nilep anggaran tepi ka jadi jugala ahirna dipikaserab jeung dihiap-hiap ku balarea sok pedah reumeun ngawur-ngawur duit anu hakekat namah duit-duit urang keneh. Jeung rea-rea deui lajuning laku manusia dina raraga ngamotekarkeun lebah an-nas na.
Kaopat, al-insan. Kecap ieu lumrah digunakeun dina harti manusa sabagai mahluk, ceuk legegnamah, spiritual teologis. Manusa anu salilana eling kana sarakan tempat dimana manehna bakal mulang kanu Kagungan. Manusa anu teu weuleh ngagelung kana pitrohna anu suci. Sadar sapuratina kana temah wadi. Mieling kana pasini jangji moal baha ka Mantena di mangsa ajali waktu urang kumeuleunang di alam rohani. Alastu birobbikum? qalu bala syahdina. Hirup henteu ieuh ngaberung napsu tunggul dirarud catang dirumpak, tapi estuning nincak hambalan papagon Pengeran sareng Kanjeng Rosul. Juhd
Saur Imam Gozali, hirup hurip urang teh taya lian kumaha sangkan opat potensi kamanusaan tadi bisa dicumponan kalayan saimbang. Henteu berat sabelah. Dunya dipaju (lain dudunya) aherat dikeureuyeh. Ceuk al-Quran tea mah wa la tansa nasihabakan minad dunya. Kudu siger tengah tea meureun. Dina dawuhan Rosul tea mah khairul umur ausathuha.
Sabalikna, nalika berat sabelah, tanwande moal bowa bakal mawa bahla. Sok we tingali sababiyah motekarna korupsi apanan kaayaan hiji bangsa bisa balangsak. Kangaranan korupsi, contona wae, lain dilakukeun ku jurig jarian, tapi ku jalma-jalma keneh ngan hanjakkal jalma anu salilana mupusti segi basyar lat poho kualitas insaniyahna. Balukar lengit jati diri insaniayahna (spiritualitasna), tong boro-boro kejo, apan leuweung geledegan oge dihakan tepi ka bulester, walungan diperes tepi ka ngoletrak, laut dikeruk, aspal disuruput, oli diuyup, minyak tanah dileguk, gula dileg-leg. Cohagnamah hancengan batur dikoredaskeun tepi ka te kabagean, atuh dina ayana oge orokaya hargana nyeukek. Nges ledis kakara ngumumkan sangkan kadangwarga hirup basajan, sok padahal ti baheula mula oge leuwih ti basajan dalah kudu ngalaman busung lapar sagala lain. Mun jalma terus-terusan mupusti basyariyah-na tepi ka poho kana purwadaksi (insaniah), dijamin tungtungna rengkakna badis sato malah lewih sasar. Ulaika kal an’ami bal hum adhall. Mujahadah
Palebah dieu pisan jigana pentingna ngagedurkeun juhd teh. Juhd anu hartina daria didieu ngawengku tilu perkara: kahaji dina raraga meruhkeun hawa napsu. Juhd samodel kieu katelahna mujahadah anu biasa dilakonan ku ahli torekat. Mujahadah teh hiji taktik sangkan hate urang wening (tazkiyatun nafsi). Mujahadah lain hartina ngajauhan dunya tapi kumaha sangkan dunya eta teu paparentah ka urang tapi sabalikna curuk urang anu tuntunjuk marentahkeun dunya. Ceuk Imam Ali tea mah yamlikud dunya wa la tamlikuh. Mampu ngontrol dunya lain dikontrol dunya.
Nya perang ngalawan hawa nafsu ieu pisan anu kamari disabit-sabit Nabi ku jihad rongkah tea. Sakumaha kacaturkeun dina hiji riwayat, “Samulihna ti tempat pangperangan Nabi cumarios, ‘Urang sararea kakara mulang tina jihad letik ayeuna keur nyorang jihad badag”. Para sohabat kaget margi aranjeuna gaduh panyangka rehna jihad anu nembe dirandapan anu nandonkeun nyawa, harta jeung raga eta jihad gede teh tapi malah ku Nabi disebut jihad letik. ‘Apami kitu naon atuh jihad anu ageng teh, gusti?’. Rosul ngawaler, ‘Jihad rongkah teh nyaeta nalika hiji jalma mampu meruhkeun hawa napsuna.”
Dina kahirupan sapopoe, urang mineng sukses ngelehkeun musuh anu sipatna pisik, contona ngusir penjajah. Tapi kalolobaan tipadikes nalika nyanghareupan musuh ragot anu ngarongheap tina diri urang. Eleh jajaten nalika kudu naklukeun napsu anu ngaberung menta ditedunan. Antukna, ceuk paribasa Malayu tea mah, keluar dari mulut buaya masuk mulut harimau. Kamari dijajah ku dengeun ayena dijajah ku napsu. Kamari aya romusa, atuh kiwari loba karyawan, guru honor, jeung sajabana anu dibayar jauh tina samistina, kamari aya rodi anu diperes ku Walanda kiwari pabalatak tki/tkw anu tanagana dipeureut bari hak-hakna ditandasa sarta nagara saetik eweh ketak pikeun bumela, nagara ngan saukur merlukeun hungkul devisana, urang dijajah ku paripolah mahiwal KKN anu tug dugi ka mangsa kiwari teu eih-eih malah anu karasa beki mahabu. Ijtihad
Kadua, ijtihad. Kecap anu sarua menang nyokot tina juhd ieu pakait jeung kamotekaran utek. Jalmana disebut mujtahid. Ti beh ditu mula Islam kacida ngajenan akal pikiran. Malah lain ayat anu munggaran turun teh iqra. Iqra hartina maca ari maca mangrupakan ilapat tina paelmuan. Lamun urang neuleuman al-Quran loba pisan dawuhan Mantena anu dalit pakuat pakait jeung dunya atikan, panaluntikan, observasi atawa kontemplasi sakumaha kawengku ku ungkara afala tafakkarun, afala tadabbarun, afala ta’qilun. Malah lain ku kacida pentingna elmu ieu sahingga Allah ngadamel nami surat al-Qolam. Al-Qolam teh hartina patlot aro patlot pan eta teh silib tina ijtihad. Alloh dugi ka sumpah ngagunakeun kecap al-Qolam. Nun wal qolami wa ma yasthurun.
Atuh ngenteng kana sunnah Nabi sami mawon. Pan sakitu atrana mangpirang-pirang dawuhan Nabi anu netelakeun rehna elmu hukumna wajib disiar boh ku lalaki atawa awewe ti mimiti dina aisan tepi ka liang kubur, sok sanajan elmu eta ayana di wewengkon Cina. Lamun urang ninggal kabijakan anu dikaluarkeun ku Nabi teu weuleh diancokuen pikeun nanjerna paelmuan. Apanan salah sahiji opsi dibebaskeun nana tawanan perang kafir Quresy nyaeta lamun maranehna teu boga duit keur nebus nya kudu sayagi ngajar ka barudak muslim anu can barisaeun maca jeung nulis .
Roh ijtihad ieu anu jadi cukang lantaran umat Islam dina abad pertengahan jadi imam peradaban nalika urang Barat alam pikiranana masih keneh ditangkodan tahayul. Sajarah geus nyatet tokoh-tokoh anu boga yasa geude pikeun kamotekaran elmu. Saha anu teu apaleun Ibn Sina, Ibn Rusydi, Ibn Holdun, al-Howarizmi, al-Gozali, al-Biruni, jeung rea-rea deui. Maranehna pisan lain anu ngaguyah-guyah urang Barat sangkan gewat hudang nilepan simut mitos, cengkat ngeprakan dongeng teu karuhan anu nalekeuman pikirana.
Hanjakal deui wae, dina kaayeunakeun nalika urang Barat hudang tepi ka bisa megarkeun sain jadi teknologi, urang malah asup ka ‘enggon’: tibra sare diparanede carita bid’ah tepi ka kiwari can nguniang-nguniang. Ngan ukur bisa nostalgia mulangkeun panineungan mangsa makalangan bari teu dibarengan gawe anu rancage. Beh ditudana ku sabab teu bisa loba anu dilakukeun lantaran pikirana cupet antukna katepaan panyakit inperioritas, antukna gampang naek darah: patorong-torong madungdengkeun kunut jeung usholli. Batur mah lumpat teing geus ka mendi ieu masih keneh silih asah dalil ngeunaan awal jeung ahir Romadon. Lamun teu parasea jeung papada, nya panyakitna teh gampil nyalahkeun deungeun (Barat) atawa ngupahan maneh. Pajarken teh ken bae urang Barat mah ayeuna maju heheotan di dunya engke mah bakal kokoceakan dikerebekeun dina naraka. Aya oge anu mere lolongkrang cenah lamun urang hayang maju kudu ngahirupkeun deui syareat Islam, tampolana dina kanyataan nana anu katenjo singhoreng syareat dina harti anu heureut: seret kudu make baju koko jeung awewe wajib dikerem di imah
Geus tangtu sangkan ijtihad ieu teu nyebarkeun tales atel nya kudu dibarengan ku mujahadah. Supaya sains jeung teknologi teu nyilakakeun nya wajib dibalur ku spiritualitas. Jigana krisis ekologi, bom anu kamari merlayakan pengeusi Hirosima Nagasaki, Cernobil, jeeng rea-rea deui taya lian akibat coplokna spiritualitas tina rungkun ijtihad, sains jeung teknologi. Ceuk Sayyid Hossen Nasr mah bibit buit namah lantaran urang Barat geus ngudar Pangeran tina pakalangan. Mupusti pakta empirik bari ngusir realitas metapisik.
Jihad
Katilu, jihad. Geus tangtu jihad didieu lain hartina urang teu pupuguh geur merangan jalma kapir anu teu tuah teu dosa. Jihad (leuwih pasna mah qital) dina konsep al-Quran digedurkeun nalika sakabeh tarekah pikeun ngarengsekeun pasualan buntu atawa lamun urang teu hir teu walahir ujug-ujug deur diserang ku deungeun.
“Perangan jalma-jalma anu merangan anjeun, tapi anjeun ulah anu ngamimitian. Saestuna Allah teu rueseupen ka jalma-jalma anu ngalewihan wates…” (QS. al-Baqarah/2: 190-191).
Pamungkas
Hayang jadi jelma teh singhoreng teu gampang. Urang perlu ngeprakeun sagala potensi diri boh anu kasebutna hate (narekahan sangkan salilina nyaring), akal (ngusahakeun supaya pinuh ku pangaweruh), jeung jihad (sipat kahengker diganti ku rancage), sangkan kualitas kamanusaan urang bisa nerekel lain ukur seret basyar. Perlu kasab rehna anu pinter teh lain seret akal, tapi oge emosi jeung rohani.
Mun teu kitu, palias kualitas diri urang sed saeutik ti sato. Palangsiang lewih sasar. Mun kieu kaayaan nana tinangtu kahirupan urang salilana bakal bajred jeung weurit.*** [ASEP SALAHUDIN, Pengasuh Kolom Kesundaan Sunan Gunung Djati yang terbit setiap hari Kamis]
Sunan Gunung Djati Blogger UIN SGD Bandung
/sunangunungdjati
Sunan Gunung Djati adalah Harian Online Blogger Sunan Gunung Djati.
Semula berawal dari Komunitas Blogger Kampus UIN SGD Bandung yang terbentuk pada tanggal 27 Desember 2007.
Sejak 9 Februari 2009 dapat mengudara di Jagat Internet.
Staff Redaksi: Pimpinan Umum: Ibn Ghifarie| Pimpinan Redaksi: Sukron Abdilah| Pengelola dan Keamanan Website: Badru Tamam Mifka, Zarin Givarian, Ahmad Mikail| Desain: Nur Azis|
Kontributor Tetap: Pepih Nugraha (Senin-Ngeblog), Neng Hannah (Selasa-Gender), Bambang Q Anees (Rabu-Filsafat), Asep Salahudin (Kamis-Kesundaan), Afif Muhammad (Jumat-Teologi), ASM Romli (Sabtu-Media)
Tim Susur Facebook: Cecep Hasanuddin, Reza Sukma Nugraha
Tim Susur Blog: Amin R Iskandar, Jajang Badruzaman, Dasam Syamsudin, Dudi Rustandi.
Seputar Redaksi: redaksi@sunangunungdjati.com
Ayo Ngeblog, Ayo Berkarya!
Selengkapnya klik www.sunangunungdjati.com
Selengkapnya...

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Républik Rahayat Tiongkok
-
“Tiongkok” dialihkeun ka dieu. Pikeun kagunaan sejen, tingali Tiongkok (disambiguasi).
Républik Rahayat Tiongkok (Tionghoa basajan: 中华人民共和国; Tionghoa tradisional : 中華人民共和國; pinyin: Zhōnghuá Rénmín Gònghéguó tʂʊŋ˥xua˧˥ʐɛn˧˥mɪn˧˥kʊŋ˥˩xə˧˥kuɔ˧˥ , singgetna Tiongkok; ti 28 Juni 1967 nepi ka 14 Maret 2014[10] mah sok disebut Républik Rahayat Tjina/RRT atau Républik Rahayat Cina/RRC, literal: Républik Rahayat Tionghoa) nyaéta hiji nagara anu nganjrek di wewengkon Asia Kalér nu ibukotana téh di Béijing. Nagara ieu mibanda sajumlahing pangeusi anu kawilang panglobana di sakuliah dunya (kurang leuwih 1,35 milyar jiwa) jeung lega wewengkon 9,69 yuta kilométer pasagi, ngabalukarkeun nagara ka-4 panglegana di sakuliah dunya.[11] Nagara ieu diadegkeun dina taun 1949 sabérésna Perang Sadulur Tiongkok, ti harita dipingpin ku hiji partéy tunggal, nyaéta Partéy Komunis Tiongkok (PKT).[12]
Daptar eusi
- 1 Étimologi
- 2 Bandéra jeung Lambang
- 3 Sajarah
- 4 Pulitik
- 5 Ékonomi
- 6 Géografi
- 7 Infrastruktur
- 8 Atikan
- 9 Rujukan
Étimologi[édit | édit sumber]
Dina larapanana RRT téh leuwih dipikawanoh minangka Cina nu asalna tina kecap basa Pérsia Chin (چین), anu mangrupa serepan tina basa Sansakerta, nyaéta kecap Cīna (चीन).[13] Katerangan ieu mimiti dicatet dina taun 1516 dina jurnal urang Portugis Duarte Barbosa.[14] Jurnal éta ditarjamahkeun jeung dipedalkeun di Inggris dina taun 1555.[15] Téori séjén anu diusulkeun dina abad ka-17 ku Martino Martini, yén Cina asalna tina "Qin" (秦), wewengkon pangkulonna ti karajaan Cina mangsa Dinasti Zhou.[16] Kecap ieu ogé dipaké dina kitab suci Hindu mungguran, kaasup Mahābhārata (abad ka-5 SM) jeung Hukum Manu (abad ka-2 SM ).[17][18]
Ngaran resmi nagara modérnna mah Républik Rahayat Tiongkok (Tionghoa basajan: 中华人民共和国; pinyin: Zhōnghuá Rénmín Gònghéguó). Ngaran vernakularna mah nyaéta Zhōngguó (Tionghoa basajan: 中国, tina zhōng, "puseur" atawa "tengah", jeung guó, "nagara", atawa istilah modérnna mah "bangsa") ku kituna jadi wéh Zhōnghuá (Tionghoa basajan: 中华), sanajan dina runtuyan sajarahna ngaran resmi nagara ieu téh geus digunta-ganti waé ku dinasti-dinasti jeung pamaréntahan modérn. Istilah Zhōngguó nyangkaruk dina mangrupa-rupa téks kuna, kayaning sajarah klasik ti abad ka-6 SM, sarta dina mangsa pra-kakaisaran mah sok dipaké minangka konsép pikeun ngabédakeun jeung budaya séké sélér Huaxia anu dianggap "barbar". Istilah ieu bisa mangrupa tunggal atawa jamak, nujul ka kelompok nagara atawa propinsi di dataran tengah, tapi ti abad ka-19 mah teu dipaké deui minangka ngaran pikeun nagara ka sakumna wewengkon RRT.[19]
Bandéra jeung Lambang[édit | édit sumber]
Bandéra[édit | édit sumber]
Warna beureum dina bandéra Tiongkok ngalambangkeun révolusi Komunis jeung sakaligus ngaréfléksikeun warna tradisional masarakat Tiongkok. Béntang emas gedé ngagambarkeun Partéy Komunis Tiongkok, sedengkeun opat béntang leutik ngagambarkeun kelas sosial masarakat. Lima béntang sakumna ngagambarkeun pentingna angka lima pikeun pamikiran jeung sajarah Tiongkok. Warna konéng dina lima béntangna ngagambarkeun yén Tiongkok mangrupa kelompok étnis konéng.[12]
Lambang[édit | édit sumber]
Lambang nasional RRT ngagambarkeun kadaulatan Tiongkok anu eusina bandéra nasional RRT, Tiananmen, jeung beunyeur paré. Tiananmen ayana di handapeun cahya lima béntang sarta dikurilingan ku beunyeur paré jeung giri-giri di handapna.[12]
Lima béntang hartina kasatuan masarakat Tiongkok dina kapamingpinan Partéy Komunis Tiongkok. Tiananmen mangrupa tempat dilaksanakeunna upacara pangwangunan RRT. Beunyeur paré jeung giri-giri ngagambarkeun kaum patani jeung kelas pagawé. Sakumna mah, lambang nasional RRT ngacirikeun yén Tiongkok mangrupa nagara sosialis anu dipingpin ku kelas pagawé jeung dumasar kana aliansi pagawé–patani.[12]
Sajarah[édit | édit sumber]
Prasajarah[édit | édit sumber]
Ti jaman Néolitik mula, masarakat Tiongkok geus kaorganisir sarta netep dina ngalakonan kagiatan tani jeung peternakan. Kagiatan melak paré geus dimimitian ti taun 5000 SM. Sedengkeun barang tina perunggu geus kapanggih di Majiayao (antara taun 2300 SM - 2700 SM), hal ieu nétélakeun yén jaman perunggu di Tiongkok geus dimimitian kurang leuwih ti taun 2100 SM samangsa Dinasti Xia. Tapi sakumna pangwangunan perunggu téh bisa kaparenganana mah dina mangsa Dinasti Shang (1122 SM - 1766 SM).[20][21].
Dinasti Munggaran[édit | édit sumber]
Dinasti Xia mangrupa dinasti munggaran,[22] tapi can pernah kabukti sacara konkrit da nu ayana ngan saukur catetan sastrana wungkul.[23] Dumasar rujukan dina téks-téks kuna ieu, diperkirakeun yén Dinasti Xia geus maréntah sakitar taun 2205 SM, anu nujul kana tilu kaisar: Fu Xi, Shen Nong jeung Huang Di.[23] Dina mangsa saméméh dinasti ieu ngadeg, kakawasaan pangluhurna mah nyaéta mangsa transisi gagantian kakawasaan antara Dinasti Xia jeung Yi.
Dinasti munggaran Tiongkok anu ninggalkeun tapak sajarah mah nyaéta Dinasti Shang, anu mertahankeun sistem féodal saru di tungtung walungan Huáng Hé' antara abad ka-17 SM nepi ka abad ka-11 SM. Sanajan kitu, mimitina mah Dinasti Shang téh maréntah di Propinsi Shandong kidul[22] anu masih mangrupa daérah rawa kénéh dina mangsa harita mah, nepikakeun kakuatanna jadi leuwih gedé batan séké sélér nu aya di wewengkon wétan, anu sok disebut séké sélér yi.[22] Raja Tang, dianggap minangka raja anu luhung ku élmu jembar ku panalar sarta wijaksana dina mingpin Dinasti Shang, ibukota karajaanna dipuseurkeun di wewengkon Erligang.[22]
Tulisan Tiongkok pangkolotna anu kapanggih nyaéta ukiran tulang ahli nujum ti Dinasti Shang,[24] sarta ngandung tulisan tina karakter Tionghoa modérn. Dinasti Shang kaéléhkeun ku urang Zhou anu ngadegkeun Dinasti Zhou anu maréntah antara abad ka-12 SM nepi ka abad ka-5 SM, nalika kakawasaan Zhou laun-laun museur sarta sumebar jadi mangrupa kakawasaan féodal nepi ka antukna karajaan téh teu boga pangawasa, ti dinya bijil sawatara nagara indepénden anu silih merangan antar maranéhanana salila usum semi jeung usum gugur mangsa harita. Antara abad ka-5 SM jeung abad ka-3 SM éta mangrupa période nagara perang, nu mana wilayah Tiongkok kiwari kabagi jadi tujuh nagara ngadaulat, masing-masing dipingpin ku rajana sorangan, menteri jeung tentarana ogé dibentuk.
Kakaisaran Tiongkok[édit | édit sumber]
Qin Shi Huang saurang gubernur nagara Qin, anu ngadegkeun kasatuan nagara Tiongkok munggaran dina taun 221, mungkasan période perang antar nagara. Qin Shi Huang "Kaisar Munggaran" diproklamasikeun sarta loba ngayakeun réformasi, hususna mah kawajiban standarisasi basa Cina resmi, sistem ukur, sarta mata uang. Dinasti Qin ngan lumangsung 15 taun ti sanggeus maotna kaisar Qin Shi Huang, antukna bijil kawijakan legalisasi otoritér nu ngabalukarkeun béréndélan pangberontakan.[25]
Tuluy bijil Dinasti Han, anu mikawasa Tiongkok ti 206 M nepi ka 220 M, nyiptakeun idéntitas budaya pangeusina anu mayeng nepi ka kiwari. Dinasti ieu terus ngalegaan wilayah kakaisaran Tiongkokna liwat kampanyeu militér ngurilingan Koréa, Viétnam, Mongolia jeung Asia Tengah, ogé anu ngarojong dibabakanna Jalur Sutra.[25] Dinasti Han sacara tumuluy jadi nagara nu paékonomianna pangbadagna tur pangkolotna di dunya. Dinasti Han ngadopsi paham Konfusianisme minangka idéologi nagarana, idéologi anu dikembangkeun dina période usum semi jeung usum gugur. Sanajan sacara resmi ninggalkeun légalisme "idéologi nagara Qin", lembaga jeung kawijakan légalistikna mah tetep dijadikeun minangka dasar pamaréntahan Dinasti Han.[25]
Sanggeus runtuhna Dinasti Han, dituturkeun ku période séjén hasil tina susa-sésa Dinasti Han anu dipikawanoh minangka période Tilu Karajaan. Nagara-nagara anu bijil dina période ini, salasahijina karajaan Wu, ngajalin hubungan diplomatik jeung Jepang sarta ngawanohkeun sistem panulisan anu aya. Taun 558 Tiongkok balik deui aya dina kakawasaan Dinasti Sui, anu singget pisan da ku éléhna téa dina Perang Goguryeo-Sui (598-614).[25]
Dina pangawasaan Dinasti Tang jeung Dinasti Song, téknologi jeung budaya Tiongkok nepi kana jaman kaemasanna. Dinasti Tang tetep ngawasa nepi ka pertengahan abad ka-8, nalika pangberontakan An Shi ngancurkeun kasejahteraan kakaisaran. Dinasti Song nyaéta pamaréntahan munggaran di dunya anu nyetak tagihan sarta ngaberlakukeun kawijakan pikeun ngawangun tentara anu permanén.[25] Antara abad ka-10 nepi ka abad ka-11, pangeusi Tiongkok jadi dua kali lipet nyaéta sakitar 100 yuta jiwa, sawaréhna mah éta téh balukar tina tarékah lelegaan pamelakan paré di daérah tengah jeung kulon, sarta ngareuahna hasil panén. Salila pamaréntahan Dinasti Song loba hasil anu karasa diantarana dina widang filsafat jeung seni, saham ogé paniagaan sarta karya seni. Hiji kabinangkitan Konfusianisme ogé bijil dina nyanghareupan tumuwuhna paham Buddhisme salila pamaréntahan Dinasti Tang.[25]
Dina abad ka-13, Tiongkok saeutik-saeutik ditaklukeun ku kakaisaran Mongol. Taun 1271, pamingpin Mongol Kubilai Khan ngadegkeun Dinasti Yuan. Yuan naklukeun susa-sésa panungtung ti Dinasti Song taun 1279. Saméméh invasi Mongol, pangeusi Tiongkok Dinasti Song téh nyaéta 120 yuta jiwa, jadi ngurangan 60 yuta nalika sénsus taun 1300.[26] Saurang tukang tani nu ngaranna Zhu Yuanzhang ngagulingkeun Dinasti Yuan dina taun 1368 sarta sarta ngadegkeun Dinasti Ming. Dina pangawasaan Dinasti Ming, Tiongkok marengan jaman kaemasan lianna, ngembangkeun salasahiji armada laut pangkuatna sadunya tur ékonomi pangbeungharna sarta makmur di tengah ngembangna seni jeung budaya Tiongkok. Dinasti Ming salila période ieu ngistrénan Cheng Ho mingpin éksplorasi ka sakuliah dunya, nepi ka Afrika.[27] Dina mangsa awal Dinasti Ming, ibukota Tiongkok dipindahkeun ti Nanjing ka Béijing. Salila Dinasti Ming, filsuf saperti Wang Yangming loba ngritik sarta nyumebarkeun paham Neo-Konfusianismena ku konsép individualisme jeung moralitas bawaan.[28] Dina taun 1644, Béijing dikepung ku koalisi pasukan pangberontak anu dipingpin ku Li Zicheng, seurang pajabat Ming anu mingpin pangberontakan patani. Antukna Kaisar Ming Chongzhen maéhan manéh nalika kota éta dipikawasa.[28]
Républik Tiongkok (1912-1949)[édit | édit sumber]
Dina taun 1900, Tiongkok mangrupa tempat kajadianna Pangberontakan Boxer anu harita gagal.[29] Sékté kakaisaran anu gagal dina ngayakeun réformasi, antukna digulingkeun dina taun 1911 sarta didéklarasikeun wéh Républik Tiongkok bari nyokot wewengkon Tuva anu dipikawasa ku Uni Soviét jeung wewengkon Mongolia. Sedengkeun Tibét nyatakeun diri merdéka.[29] Pangadeg Républik Tiongkok, Sun Yat-sén anu jadi présidén munggaranna. Tapi karusuhan lumangsung di nagara ieu, kusabab jénderal jeung panglima perangna hayang narik perhatian. Dina taun 1928, para panglima perang diéléhkeun dina kapamingpinan Chiang Kai-shek. Didinya lumangsung ogé perang sadulur anu lila antara Nasionalis jeung Komunis, kapotong ku perang antara Tiongkok-Jepang. Jepang loba nyieun nagara-nagara bonéka di wewengkon Tiongkok anu ditaklukeunna. Taun 1941, Tiongkok meunangkeun perang Tiongkok-Jepang ku bantuan ti Amérika Sarikat, kaasup dina wangun pasokan senjata.[29]
Républik Rahayat Tiongkok[édit | édit sumber]
Sabérésna perang Tiongkok–Jepang dina taun 1945 balukar tina éléhna Jepang di Perang Dunya II, pasalingsingan antara PKT jeung Kuomintang angot deui.[30] Sanggeus éléhna Jepang, pamaréntah Républik Tiongkok rusuh nitah ka sakumna aparatur pikeun nyokot kadudukan tentara Jepang di sabudeureun wewengkon Tiongkok.[30] Sedengkeun Zhu Te, Panglima Angkatan Bersenjata PKC ngaluarkeun paréntah supaya sabagian Tentara Beureum asup ka Manchuria jeung nungtut ka pamaréntah Tiongkok supaya ngalocotan senjata sakabéh tantara Jepang.[30]
Harita Tentara Beureum ngawasaan daérah pilemberun anu lega pisan sangkan Pamaréntah Tiongkok hariwangeun. Ku kituna Pamaréntah Tiongkok ménta pitulung Amérika Sarikat mikeun nulungan ngabéréskeun masalahna di Tiongkok.[30] Présidén Truman ngutus Jénderal George Marshall pikeun lalampahan minangka panumbu dina sengketa antara Pamaréntah Nasionalis jeung Partéy Komunis Tiongkok.[30] Salasahiji anu direncanakeunna nyaéta palaksanaan paleburan tentara dua pihak jadi hiji tentara nasional.[30] Tapi sanggeuss Marshall indit mah perang antara Pamaréntah Nasionalis jeung PKT bijil deui malah mah mingkin lega cakupanna.[30]
Najan mimitina mah éléh waé, tapi Tentara Beureum mingkin ngalegaan pangaruhna komona di daérah pilemburan, tarékah éta liwat pulitik land reform ti PKT.[30] Taneuh-taneuh kabogaan tuan taneuh dicokot tur dibikeun ka para patani pikeun digarap.[30] Tentara Beureum anu ngawasaan wewengkon Tiongkok kalér gagancangan ka belah kiduleun Walungan Yang Tze. Tuluy ngarebut Nanking, ibu kota pamaréntahan Nasionalis Tiongkok.[30] Balukarna, pamaréntah Nasionalis Tiongkok kapaksa kudu mindahkeun ibu kotana ka Kanton. Tuluy wewengkon Hangou, Shanghai jeung Qingdao sacara tuluy-tumuluy beunang ku kaum komunis.[30]
Sanggeus sapasi ti wewengkon Tiongkok bisa kakawasaan, tidinya Mao Zedong mimiti nyiapkeun pangwangunan hiji Nagara Tiongkok anu sakumaha dicita-citakeun ku Partéy Komunis.[30] Léngkah munggaranna mah ku ngabentuk membentuk Panitia Sisiapan Majelis Pamusyawaratan Pulitik.[30] Panitia ieu ngahasil dina milih 21 urang pikeun ngajabat minangka Déwan Poéan ku Mao Zedong minangka pupuhuna sarta Chou Enlai minangka wakil pupuhu.[30]
Ku stratégi lembur ngepung kota, PKT bisa nyingkirkeun Kuomintang sarta dina tanggal 1 Oktober 1949 meroklamasikeun ngadegna Républik Rahayat Tiongkok (RRT) anu ibukotana di Béijing.[30] Pamingping pangluhurna tentara RRC nyaéta Zhu De, sedengkeun Chou Enlai jadi Perdana Menteri rangkepan jeung Menteri Luar Negeri.[30]
Tanggal 14 Oktober 1949 Kanton bisa dipikawasa ku Tentara Beureum, sangkan pamaréntah nasionalis kapaksa pindah ka Chongqing.[30] Dina tanggal 28 Nopémber 1949 Chongqing ogé beunang Tentara Beureum.[30] Tuluy Propinsi Yunnan jeung Hainan beunang, nu antukna pamaréntah nasionalis teu boga wewengkon deui di Tiongkok daratan. Pamaréntahan Chiang Kai Shek kabur ka Taipéi anu nganjrek di Pulo Formosa (Taiwan).[30] Dina tanggal 1 Maret 1950, Chiang Kai Shek ngajabat deui minangka présidén Républik Tiongkok.[30]
Sanggeus diproklamirkeunna Républik Rahayat Tiongkok, Uni Soviét ngakukeun kana kadaulatanna RRT sarta megatkeun hubungan diplomatikna jeung pamaréntahan Nasionalis Tiongkok.[30] India ogé ngakukeun kana kadaulatan RRT dina tanggal 30 Désémber 1949.[30] Dina tanggal 6 Januari 1950 Inggris ngakukeun kadaulatan RRT sahingga Inggris mangrupa nagara démokratis kulon munggaran anu ngayakeun hubungan jeung pamaréntahan RRT.[30]
Pulitik[édit | édit sumber]
Pamaréntahan[édit | édit sumber]
Ti mimiti diwanohkeunna réformasi ékonomi taun 1978, RRT geus jadi nagara anu ronjatan ékonomina paling gancang di dunya. Dina taun 2012, RRT téh nagara nu ékonomina pangbadagna kadua di dunya, sanggeus Amérika Sarikat, boh total nominal PDBna boh purchasing power parity/paritas daya beulina (PPP), ogé jadi éksportir jeung importir barang panggedéna kadua di dunya. RRT mibanda senjata nuklir jeung tentara panggedéna di dunya, ku anggaran tatahanan panggedéna kadua di dunya.[12]
Dibandingkeun jeung kawijakan closed-door RRT dina taun 1970-an, liberalisasi mah geus nyieun iklim administrasi di RRT jadi teu pati réstriktif. Partéy Komunis Tiongkok (PKT) nyekel peran paling penting dina struktur pulitik RRT.[12] Prosés demokratisasi jeung réformasi pulitik anu dijalankeun jeung China characteristic bareng jeung kamajuan ékonomi sarta tingkat kasejahteraan masarakat RRT geus ngabijilkeun konsép anyar di widang pangwangunan ékonomi anu dipiwanoh ku sebutan Beijing Consensus.[12] Konsép ieu nujul kana ngahasilna Pamaréntah RRT dina ngawangun jeung ngadorong paékonomian RRT sangkan bisa nahan tina hanteman krisis monétér global taun 2008–2009 anu ditulungan ku kuatna stabilitas pulitik jeung kaamanan nasional sangkan loba anu niléy yén RRT bisa jadi "modél anyar" dina ngawangun hiji nagara.[12]
National People’s Congress (NPC)[édit | édit sumber]
RRT nganut sistem unikameral, anu kakawasaan pangluhurna aya di National People’s Congress (NPC/Parlemén). Sanajan aya 9 partéy di jero NPC, tapi sora mayoritas aya di PKT.[12] Sedengkeun 8 partéy lianna, nyaéta Partéy Komite Révolusi Tiongkok Kuomintang, Liga Démokratik Tiongkok, Pangwangunan Nasional Démokratik, Partéy Kamajuan Démokrasi, Partéy Démokratik Tani jeung Buruh, Partéy Zhi Gong, Partéy Daérah Istiméwa Taiwan Démokrasi, sarta Partéy Asosiasi 9-3/3 Séptémber, ngan nepikeun aspirasi masarakat anu diwakilanna. Anggota NPC dipilih liwat pangumpulan sora sacara rusiah ku propinsi, daérah otonomi, jeung kotamadya anu langsung ditangtayungan pamaréntah puseur sarta militer.[12] Lian ti kitu, kelompok séké sélér minoritas ogé miboga wawakil di NPC, boh anu kagabung dina Partéy boh utusan daérah.[12]
NPC mibanda anggota 2.987 urang nu mangsa jabatanna 5 taun. NPC ngayakeun sidang paripurna unggal taun sakali jeung mun Komite Tetep nganggap perlu atawa mun leuwih ti 1/5 anggota NPC ngusulkeunna, NPC bisa ngayakeun sidang unggal waktu. NPC ngayakeun sidang munggaran dina taun 1954.[12]
NPC miboga fungsi jeung kakawasaan, diantara ngamandeménkeun UUD jeung mikaawas palaksanaanna; ngasahkeun status dasar nagara; milih présidén jeung wakil présidén; netepkeun perdana menteri luyu jeung usul présidén; netepkeun wakil-wakil perdana menteri, panaséhat nagara, menteri-menteri, auditor nagara, jeung sékjén déwan nagara dumasar usul perdana menteri; milih puhu Komite Militer Pusat jeung netepkeun anggota-anggotana; milih jaksa agung; milih puhu mahkamah agung; mariksa sarta nyatujuan rencana nasional pangwangunan ékonomi jeung sosial sarta laporan palaksanaanna; mariksa jeung nyatujuan anggaran nagara sarta laporan palaksanaanna; jeung mutuskeun masalah-masalah kanagaraan séjénna.[12]
Di sagigireun éta, RRT ogé mibanda lembaga panaséhat, nyaéta Chinese People's Political Consultative Conference (CPPCC) anu anggotana téh unsur PKT, Partéy-Partéy non-komunis (8 Partéy), golongan étnis minoritas, agama, cindikiawan, organisasi sosial, jeung organisasi masarakat, kayaning palang mérah, pamuda, jeung urang-urang Tiongkok parantauan. Anggota CPPCC kurang leuwih 2.237 urang.[12]
Lembaga Peradilan diantarana Mahkamah Rahayat Agung (MA), peradilan daérah luyu jeung tingkat daérahna, peradilan militér, jeung peradilan rahayat husus. Mangsa jabatan Puhu MA nyaéta 5 taun jeung bisa dipilih deui ngan pikeun 2 mangsa jabatan. MA miboga tanggung jawab ka NPC. Sedengkeun peradilan daérah miboga tanggung jawab ka lembaga nagara anu ngawangunna, tapi pangawasan administrasina dilakonan ku lembaga peradilan sacara jumenjang. MA ngaawas Peradilan Rahayat Daérah tingkat I, sedengkeun Peradilan Rahayat Daérah tingkat I ngaawas Peradilan Rahayat Daérah tingkat II.[12] Sidang NPC tanggal 5–14 Maret 2011, geus ngasahkeun Repelita ka-12 pangwangunan ékonomi jeung sosial RRT taun 2011–2015, jeung ngaklém geus nepi targét pangwangunan sistim hukum sosialis anu mikarakter Tiongkok. Pikeun RRT, Repelita ka-12 kacida penting pikeun ngawangun masarakat anu sejahtera dina segala rupa hal salian penting pikeun neuleuman réformasi jeung nembrakna sarta ngagancangkeun transformasi tumuwuhna ékonomi.[12]
Lian ti kitu, dina sidang NPC tanggal 5–14 Maret 2012 pamaréntah RRT boga angkeuhan bakal ngarurusuh réformasi pamaréntahan liwat ngalegaan démokrasi sosialis, palaksanaan pamilu, jeung panangtayungan hak nyora warga nagara kana jalanna pamaréntahan sarta nyiptakeun pamaréntahan anu bersih, nu bébas tina korupsi. Sidang ogé ngabahas ngeunaan amandemén Criminal Procedure Law anu leuwih nyanghareupkeun hak asasi manusa hususna patalian jeung hak katuduh palaku kriminalitas. Amandemén éta ogé ngatur ngeunaan larangan larapan kakerasan dina invéstigasi ka katuduh jeung ngklarifikasi prosedur jéntré ngeunaan hukuman maot. Larapan hukuman maot kudu meunang widi heula ti pangadilan luhur jeung lamun pangadilan luhur nolak hukuman maot, mangka kasusna akan dibalikeun ka pangadilan lokal.[12]
Taun 2012 mangrupakeun taun kacida pentingna pikeun RRT, nu mana dina tanggal 8-14 Nopémber 2012 geus diayakeun Kongrés Nasional PKT ka-18. Kongrés éta ngahasilkeun diantarana:
- Amandemén Konstitusi PKT, nyaéta ngasupkeun konsép pamikiran Pangwangunan Sacara Ilmiah minangka salasahiji tetekon gawé PKT bareng jeung Marxisme-Leninisme, Pamikiran Mao Zedong, Téori Deng Xiaoping jeung konsép Tilu Kawawakilan sarta rumojong kamajuan ékologi sosialis;
- Milih anggota Komite Tetép Politbiro PKT ka-18 anu lobana tujuh urang (saméméhna PKT ka-17 lobana salapan urang);
- Milih Xi Jinping minangka Sékjén PKT anu anyar ngagantikeun Hu Jintao;
- Milih Xi Jinping minangka Puhu Komisi Militér Puseur PKT.[12]
Sidang pléno munggaran NPC ka-12 anu lumangsung tanggal 5-17 Maret 2013, geus netepkeun kapamingpinan anyar RRT nyaéta alihan tina Generasi ka-4 ka Generasi ka-5 (Xi Jinping) pikeun mingpin RRT sapuluh taun kahareup. Sidang geus milih jeung netepkeun Xi Jinping minangka Présidén jeung Puhu Komisi Militér Puseur (KMP) Nasional RRT anu anyar ngagantikeun Hu Jintao anu pangsiun, jeung Li Yuanchao kapilih jadi Wakil Présidén ngagantikeun Xi Jinping. Sidang ogé geus milih jeung netepkeun Zhang Dejiang minangka Puhu Komite Tetep NPC ka-12 (Puhu DPR RRT).
Dina tanggal 15 Maret 2013, sanggeus dinominasikeun ku Présidén Xi Jinping, Li Keqiang kapilih jadi Perdana Menteri RRT ngagantikeun Wen Jiabao anu pangsiun. Lian ti kitu, Zhou Qiang kapilih jadi Puhu Mahkamah Rahayat Agung RRT ngagantikeun Wang Shengjun jeung Cao Jiaming kapilih deui jadi Jaksa Rahayat Agung RRT.[12] Sedengkeun pikeun jabatan Wakil Puhu KMP, sanggeus dinominasikeun ku Présidén Xi Jinping, NPC netepkeun Fan Changlong jeung Xu Qiliang minangka Wakil KMP jeung ogé netepkeun dalapan anggota KMP nyaéta: Chang Wanquan, Fang Fenghui, Zhang Yang, Zhao Keshi, Zhang Youxia, Wu Shengli, Ma Xiaotian jeung Wei Fenghe.[12] Sidang éta ogé ngadopsi réstrukturisasi kabinét ti 27 kamenterian jadi 25 kamenterian anu tujuanna pikeun ngurangan birokrasi jeung nyieun pamaréntah nu leuwih éfisién pikeun ngajamin éféktivitas jalanna pamaréntahan kaasup pikeun neken prakték korupsi.[12]
Hubungan jeung Républik Tiongkok[édit | édit sumber]
Dina pakuat-pakaitna jeung Taiwan, hubungan kadua belah pihak aya dina kamajuan ti mimiti "Presiden" Taiwan Ma Ying-jeou ngajabat dina bulan Méi 2008. Sabulan sanggeus pangistrénan, runtuyan patemuan digelar antara lembaga semiresmi kadua belah pihak, nyaéta Association for Relations Across the Taiwan Straits (ARATS/Daratan) jeung Straits Exchange Foundation (SEF/Taiwan) anu sempet nagen salila salapan taun. Nepi ka taun 2012 katompérnakeun, kadua belah pihak geus nandatanganan 18 pajangjian, diantarana: palayaran langsung, pengawangan langsung, palayanan pos langsung, katahanan pangan, pajangjian gawé bareng kaséhatan, atikan, haki, pajangjian inspéksi produk jeung karantina, tutukeuran wisatawan, panangtayungan invéstasi sarta pajangjian rancangan gawé bareng ékonomi (Economic Cooperation Framework Agreement ECFA). Sawatara kasupaketan penting lianna nyaéta supaya kadua pihak geus mimiti ngabahas isu hubungan pulitik jeung militér sarta gawé bareng tutukeuran budaya.[12]
Hubungan Luar Negeri Lianna[édit | édit sumber]
Ti mimiti dicanangkeunna kawijakan réformasi taun 1978, pola kawijakan luar negeri RRT gé ngalaman parobahan dadasar. Sanajan tetep miharep kapentingan dina ngajaga weuteuhna wilayah jeung stabilitas kaamanan, tapi kawijakan pulitik luar negerina mah diarahkeun keur ngadukung suksésna pangwangunan nasional jeung marengkeun harmonisasi hubungan antarbangsa. Dina mimitina, RRT ngawanohkeun konsép peaceful rise, kiwari pemerintah RRT ngaganti ku istilah peaceful development. RRT kaciri ngamangpaatkeun sagala forum internasional/régional, ogé sacara bilateral sangkan bisa ngamankeun kapentingan nasionalna.[12]
Dina tingkat régional RRT martisipasi aktif, diantarana dina rarancang gawé bareng ASEAN, ARF, EAS, ESCAP, APEC, ACD, BRICS (Brasil, Rusia, India, RRT, jeung Afrika Kidul), G20, SCO (Shanghai Cooperation Organization), jeung Greater Mekong Subregion (GMS). Sedengkeun dina tingkat multilateral, RRT nyaéta salasahiji anggota tetep DK PBB (P5), ITU, ICAO, IMO, CEDAW, jeung badan husus PBB lianna. RRT jadi pihak mangrupa-rupa pajangjian internasional, diantarana Traktat Non-Proliferasi Nuklir (NPT), Konvénsi Sanjata Kimiawi, Konvensi Senjata Biologis, sarta Traktat Palarangan Sakabéhna Uji Coba Nuklir (CTBT).[12]
Sedengkeun dina hal ngabérésan aksi separatisme di Tibet, salasahiji tarékah anu dilakonan ku pamaréntah RRT nyaéta diwangunna jalur karéta api sapanjang 1.956 km, anu numbukeun kota Golmud di Propinsi Qinghai jeung kota Lhasa di Tibet, anu diresmikeun dina taun 1996. Babaraha pihak nilik pangwangunan jalur kareta api ieu minangka upaya Pamaréntah RRT pikeun ngadeukeutkeun Tibet jeung Béijing.[12]
Babagian Administratif[édit | édit sumber]
RRT dibagi jadi 22 provinsi (sheng), 5 daerah otonom (zizhiqu), jeung 4 kotamadya (shih) anu dikontrol langsung ku pamaréntah puseur). RRT ogé mibanda 2 daérah otonomi husus nyaéta Hong Kong jeung Makau sarta ngaklaim kadaulatan pikeun provinsi ka-23 nyaéta Taiwan, anu kadaptarna mah minangka nagara kapisah.[31] Euweuh hiji ogé tina babagian administratif ieu anu diaku ku pamaréntah Républik Tiongkok, anu ngaklaim sakabéh wilayah RRT.
Ékonomi[édit | édit sumber]
Sajarah Ékonomi[édit | édit sumber]
Ti taun 1970-an katompérnakeun, RRT geus ngarobah sistem paékonomianna tina sistem ékonomi katutup jeung centrally planned jadi sistem ékonomi anu leuwih nyoko kana pasar. Jeung ngaimpléméntasikeun kawijakan éta dina taun 2010 RRT suksés jadi éksportir pangbadagna sadunya. Réformasi ékonomi RRT dimimitian sacara tumahap nyaéta kaluar tina sistem patanian koléktif jeung ngalegakeunna dina liberalisasi harga, déséntralisasi fiskal, ngaronjatkeun otonomi BUMN, ngadiversifikasi sistem perbankan, ngembangkeun pasar saham, ngaronjatkeun tumuwuhna séktor swasta, jeung muka diri kana padagangan, sarta invéstasi luar negeri.[12]
Dina taun 2012, di tengah kajadian krisis kauangan global, RRT masih bisa mertahankeun tumuwuhna ékonomi anu stabil jeung tetep. Sawatara préstasi anu dicekel ku RRT di antarana nyaéta naékna GDP tina RMB 26,6 triliun (4,2 triliun USD) jadi RMB 51,9 trilyun (8,3 triliun USD), anu nempatkeun RRT di réngking kadua sacara global. Disagigireun éta, beubeunangan pamaréntah ogé naék tina RMB 5,1 triliun (822 miliar USD) jadi RMB 11,7 triliun (1,88 triliun USD) ku nambahna lapangan gawé saloba 58,7 yuta.[12]
Salasahiji konci ngahasilna Pamaréntah RRT dina mertahankeun tumuwuhna ékonomi di tengah krisis global nyaéta palarapan kawijakan fiskal anu pro-aktif, kawijakan easy moneter, palarapan kawijakan finansial nu sagembléngna, rumonjatanna balanja pamaréntah, jeung nyieun pangurangan pajak sacara struktural. Disagigireun éta, igé dilakonan panyaluyuan giro wajib minimum jeung suku bunga pikeun mertaankeun tumuwuhna anu pas dina suplai duit jeung krédit. Dina ngaréspon trén parobahan makro ékonomi, pamaréntah ogé sacara gancang nginténsifkeun impléméntasi kawijakan, ngurangan daya dorong ti kawijakan stimulus sacara tepat waktu, jeung ngimpléméntasikeun kawijakan fiskal pro-aktif jeung kawijakan monétér anu ati-ati. Dina raraga pikeun ngagancangkeun panyaluyuan struktur ékonomi jeung ngembangkeun kualitas sarta kinérja pangwangunan ékonomi, pamaréntah geus ngalakonan runtuyan tarékah pikeun ngadorong pamundutan doméstik. Minangka hasilna, kontribusi pamundutan doméstik kana tumuwuhna ékonomi ngaronjat.[12]
Industri[édit | édit sumber]
Di widang industri, RRT ngalakonan sawatara tarékah pikeun meromosikeun transformasi séktor industri anu antukna ngajadikeun industri manufaktur RRT panggedéna di dunya, ku tumuwuhna niléy tambah taunan rata-rata nepi 13,4%. Hal ieu sakaligus ngajadikeun manufaktur téknologi luhur minangka pilar utama ékonomi RRT. Disagigireun éta, dina période lima taun ieu, industri stratégis kawengku clean energy, konsérvasi energi, panangtayungan lingkungan, téknologi komunikasi jeung bio-medicines geus tumuwuh gancang. Kontribusi séktor jasa kana GPD ogé rumonjat kurang leuwih 2,7%, jeung ngajadikeun séktor ieu bisa nyiptakeun lapangan gawé leuwih loba batan séktor séjén.[12]
Padagangan internasional RRT dina waktu lima taun panungtung rata-rata tumuwuh 12,2%/taun jeung RRT aya dina réngking kadua nagara anu padaganganna pangbadagna di dunya. RRT geus jadi pangékspor pangbadagna sadunya sarta kontribusina ka pasar internasional ogé ngaronjat leuwih ti 2% tinimbang taun 2007. Pikeun invéstasi, salila lima taun pamaréntah geus ngagunakeun invéstasi asing saloba 552,8 miliar USD. Sarta pikeun ngarojong ékspansi pangusaha RRT kaluar negeri, pamaréntah ngalarapkeun stratégi go global.[12]
Géografi[édit | édit sumber]
Walungan[édit | édit sumber]
Dua walungan utama RRT, Huáng Hé' (Walungan Konéng) jeung Chang Jiang (Yangzi atawa Walungan Yangtze), sarta walungan mutiara (Zhu Jiang) sistem délta nu dicirian ku Xi Jiang (Walungan kulon) di kidul wétan RRT, geus aya rarancangan gawé pikeun ngembangkeun kagiatan tani jeung tumuwuhna populasi ti sapanjang sajarah Tiongkok.[32] Walungan séjén nyaéta Heilong Jiang (dipiwanoh ogé minangka walungan Amur ngaran Rusiana) nyirikeun wates antara RRT jeung Rusia. Dina mangsa baheula, daérah ieu nyaéta salasahiji konfrontasi antara dua nagara.[32]
Pagunungan[édit | édit sumber]
Himalaya, pagunungan anu pangluhurna di dunya, ngawangun wawatesan kidul kulon jeung India, Nepal sarta Bhutan, ogé didinya nganjrekna poncrot pangluhurna di dunya.[33] Nganjrekna poncrot pangluhurna Himalaya téh nyaéta di RRT, anu dipokawanoh minangka Gunung Everest, anu mangrupa gunung pangluhurna di dunya, sarta luhurna nepi kana 8.850 m.[33] Loba walungan anu bijil ti Himalaya, kaasup walungan Indus jeung Brahmaputra. Di bagéan kalér wétan, wawates RRT jeung Rusia ogé diwates ku pagunungan cingcin luhur.[33]
Gurun[édit | édit sumber]
Gurun Gobi mayakpak ti belah kulon ka wétan di sapanjang wawatesan jeung Mongolia.[33] Éta mangrupa topografi variatif ti gurun pasir ka tutugan gunung anu landeuh sarta dataran luhur anu ngabaris nepi ka Mongolia.[33] Halodo kateterusan ngabalukarkeun daérah kaserang badéy kekebul, sahingga RRT kaleungitan sayuta héktar per taunna wewengkon nu jadi gurun.[33] Titik panglandeuhna di RRT nyaéta logak gersang Tupan anu nganjrek di bagian kulon, sarta mangrupa titik panglandeuhna katilu di marcapada.[33]
Flora jeung Fauna[édit | édit sumber]
RRT mangrupa salasahiji ti 17 nagara mégadiversitas,[34] sarta nganjrek diantara dua ékologi pangbadagna di dunya: Paléarktik jeung Indomalaya. RRT mibanda leuwih ti 34.687 spésiés amfibi, manuk, mamalia, réptil jeung tutuwuhan vaskular, ogé minangka nagara katilu anu paling réa kaanékaragaman hayatina di marcapada, sanggeus Brazil jeung Kolombia.[35] Malah mah RRT téh imah pikeun 551 spesies mamalia (ka-3 di dunya)[36], 1.221 jenis manuk (ka-8 di dunya)[37], 424 spésiés réptil (ka-7 di dunya)[38] jeung 333 spésiés amfibi (ka-7 di dunya)[39]. Diantara spésiés éndemik mamalia di nagara ieu, nyaéta: panda, monyét bulu emas, maung tiongkok kulon, manuk Moron, ibis Jepang, lumba-lumba walungan bodas jeung aligator tiongkok.[40]
Di wewengkonna mah aya leuwih ti 32.000 spésiés tutuwuhan vaskular jeung mangrupa imah pikeun mangrupa-rupa leuweung konifer tiis.[40] Éta ngadominasi di kalér sarta mangrupa habitat pikeun saro sarupaning uncal, beruang hideung asia jeung leuwih ti 120 spésiés manuk.[40] Di rungkun konifer baseuh bisa dipanggihan leunjeuran awi.[40] Tangkal yew (Taxus chinensis) jeung juniper ayana di dataran luhur nu mana rododrendón ngagantikeun awi.[41] Leuweung subtropis, anu ngadominasi di puseur jeung kulon nyaéta imah pikeun leuwih ti 146.000 spésiés flora. Leuweung tropis jeung leuweung usuman, sanajan kawates ku Yunnan jeung Hainan tapina ngandung saparapat tina sakabéh spésiés sato jeung tutuwuhan anu kapanggih di RRT.[42] Di RRT tumuwuh leuwih ti 10.000 spésiés supa,[40] anu ampir 6.000-na mah nyaéta supa jarangkung. Spésiés tutuwuhan anu penting lianna kawengku: metasecouya, camara tiongkok, Cataya, pinus Taiwan, cemara fujiano davidia, guatapercha jeung campotecia.[42]
Sahenteuna 840 spésiés sato kaancam punah, utamana kusabab tarékah manusa kayaning parusakan habitat, polusi jeung moro sato pikeun dahareun, kulit sarta bahan-bahan pikeun ubar tradisional.[43] Spésiés kaancam punah anu ditangtayungan ku hukum dina taun 2005 aya leuwih ti 2.349 wewengkon lindung ngawengku legana 149.950.000 ha, 15% tina wilayah PRT.[44] Tanggal 11 Juni 1992 pamaréntah PRT nandatanganan Konvénsi Kaanékaragaman Hayati Rio de Janeiro, sarta jadi anggota Konvénsi dina tanggal 5 Januari 1993. Satuluyna ngahasilkeun hiji stratégi jeung rancangan aksi nasional kaanékaragaman hayati, yén sanggeus tinjauan ditarima ku konvénsi dina tanggal 21 Séptémber 2010.[45]
Infrastruktur[édit | édit sumber]
Tumuwuhna Pangwangunan[édit | édit sumber]
Dina widang infrastruktur, salila période lima taun, pamaréntah geus suksés ngabangun leuwih ti 18 yuta unit imah nu disubsidi jeung ngoméan 12 yuta unit imah di daérah pasisian. Disagigireun éta, ogé geus suksés diwangun 19.700 km jalur kareta api, numana 8951 km na nyaéta jalur kareta api éksprés. Pamaréntah ogé geus ngawangun 609.000 km jalan anyar, jeung 42.000 km na mangrupa jalan tol, anu nambah panjang jalan tol sacara sakabéhna jadi 95.600 km. Leuwih jerona, ogé geus diwangun 31 bandara jeung 602 palabuan pikeun 10.000 ton kapal sarta pangwangunan proyék badag pikeun ngamalirkeun gas jeung listrik ti kulon ka wétan.[12]
Jalan[édit | édit sumber]
Jalan tol Tiongkok nu panjangna 65.000 kilométer mangrupa jalan tol pangpanjangna kadua di dunya, handapeun Amérika Sarikat.[46]
- Taun 2020 pamaréntah RRT geus ngarencanakeun pikeun méréskeun tilu yuta kilométer jalan tol jeung jalan raya, naék ti nu tadina dua yuta kilométer dina taun 2008.[46]
- RRT mangrupa puseur jalan tol, kusabab jalan tol RRT téh 70% ti total jalan tol di sakuliah dunya.[46]
- Pamaréntah RRT ngabiayaan ampir sakabéh proyék jalan ku anggaranna sorangan, sedengkeun séktor swasta miboga perang nu kawates.[46]
- Séktor jalan tol téh salah sahiji bisnis anu nguntungkeun pisan di RRT pikeun taun 2009, bareng jeung bisnis real estate sarta kauangan.[46]
Karéta Api[édit | édit sumber]
Galur karéta api RRT dina taun 2008 katompérnakeun, geus nepi kana 79,687.5 km, aya dina réngking kahiji sa-Asia.[47] Ti wétan ka kulon, kalér ka kidul, dikombinasikeun ku diwangunna galur nu cukup gedé nyaéta galur karéta api Ganzhi nu jadi faktor ronjatanna.[47]
Pangoperasian transportasi karéta api di RRT geus dimimitian ti taun 2008,[48] kabagi jadi karéta api nasional sarta karéta api pagawé nu tujuanna pikeun ngalarapkeun konsép pangwangunan ilmiah, dinas ogé ngutamakeun kapentingan rahayat, nu inovasina terus maju dina kasatuan, ogé pikeun miceun runtuyan kamacétan, pangwangunan transportasi karéta api RRT geus nepi kana préstasi anu luar biasa.[48]
Atikan[édit | édit sumber]
Dina taun 1986, RRT geus ngarumuskeun tujuan jangka panjang pangwangunan wajib diajar salapan taun pikeun sakumna budak. Dina taun 1997, RRT miboga 628.840 sakola dasar, 78.642 sekolah luhur jeung 1.020 sakola husus.[49] Dina bulan Pébruari 2006, pamaréntah ngarévisi target pikeun ngayakeun atikan wajib diajar salapan taun tur haratis, kaasup nyadiakeun buku pangajaranna sarta di tingkat kuliahanna ogé, di propinsi belah kulon kawilang miskinna.[50]
Dina taun 2002, tingkat masarakat anu beunta kana widang atikan di RRT nyaéta 90,9%, anu komposisina 95,1% lalaki jeung 86,5% awéwé.[51] Dina bulan Maret 2007, RRT ngumumkeun kaputusan pikeun ngajadikeun atikan minangka "Prioritas Stratégis Nasional", ku anggaran nasionalna tilu kali lipet dina dua taun sarta tambahan 223.500.000.000 yuan disadiakeun salila lima taun pikeun ngaronjatkeun atikan wajib di daérah kapencil.[52]
Kualitas universitas RRT mah variatif nu kalolobaanna mah daptarna téh di Béijing University, Universitas Rahayat Tiongkok (Renmin University of China), jeung Tsinghua University di Béijing, Fudan University, Shanghai Jiao Tong University, Xi'an Jiaotong University di Xi'an, Nanjing University di Nanjing, Universitas Sains jeung Téknologi RRT di Hefei, Universitas Zhejiang di Hangzhou sarta Wuhan University di Wuhan.[53][54]
Di RRT, sistem atikanna dibagi jadi tilu kategori: atikan dasar, atikan luhur, dan atikan déwasa. Geus ditetepkan yén unggal budak téh kudu miluan wajib diajar salapan taun dina atikan formal.[55]
Atikan Dasar[édit | édit sumber]
Atikan dasar di Tiongkok diantarana atikan pra-sakola, atikan dasar jeung atikan menengah biasa. Prasakola, atawa taman kanak-kanak, paling lila nepi ka tilu taun, nu patokanna ti umur tilu taun nepi ka umur genep taun, liwat ti éta sok langsung di ka sakola dasarkeun.[55] Taun akademik anu dilarapkeunana dibagi jadi dua seméster.[55] Atikan menengah dibagi jadi atikan menengah umum jeung husus, SMK atawa atikan téknik. Atikan menengah umum dibagi geui jadi sakola menengah umum handap jeung sakola menengah umum luhur.[55] Lulusan sakola dasar nu hayang neruskeun kudu nyokot ujian asup anu dikokola sacara lokal, anu dipertimbangkeun ka hareupna boh leuwih cocog ka sakola menengah umum atawa ka menengah kajuruan. Sakola menengah kajuruan kagiatanna antara dua nepi ka opat taun sarta dilatih jadi pagawé calakan, patani, ogé jadi tanaga manajerial jeung tanaga téknis.[55] Sedengkeun sakola téknik kagiatanna opat taun pikeun ngalatih tanaga téknis.[55]
Atikan Luhur[édit | édit sumber]
Atikan luhur nyaéta tingkatan sarjana kayaning paguron luhur junior 2-3 taun(sakapeung mah disebut siklus pondok paguron luhur), paguron luhur 4 taun, sarta universitas anu nawarkeun program pangajaran akademik jeung kajuruanna.[55] Loba ogé paguron luhur jeung universitas menawarkan program pascasarjana anu nojo ka tingkat master atawa Ph.D.[55] Atikan luhur Tiongkok di tingkat sarjana dibagi jadi program tilu taun jeung program opat taun.[55]
Atikan Déwasa[édit | édit sumber]
Kategori atikan jalma déwasa patumpang-tindih jeung tilu kategori dina atikan luhur.[55] Atikan déwasa tingkat dasar kaasup Sakola Dasar, Sekolah Dasar Patani-Pagawé, jeung kelas kaaksaraan.[55] Atikan menengah déwasa kawengku sakola menengah husus radio/TV, sakola menengah husus pikeun kader, sakola menengah husus pikeun staf jeung pagawé, sakola menengah husus pikeun patani sarta sakola husus palatihan guru jeung koréspondénsi sakola.[55] Atikan dewasa tingkat luhur kaasup universitas radio/TV, lembaga kader, paguron luhur pagawé, paguron luhur patani, paguron luhur koréspondénsi sarta paguron luhur atikan.[55]
Rujukan[édit | édit sumber]
- ↑ Chan, Kam Wing (2007). "Misconceptions and Complexities in the Study of China's Cities: Definitions, Statistics, and Implications". Eurasian Geography and Economics 48 (4): 383–412. kaca 395
- ↑ "What are China's largest and richest cities?" University of Southern California, 2007. Diaksés 30 April 2015.
- ↑ "Law of the People's Republic of China on the Standard Spoken and Written Chinese Language". Gov.cn. Diakses pada 30 April 2015.
- ↑ "China". Encyclopædia Britannica. Retrieved on 17 March 2015.
- ↑ "Communiqué of the National Bureau of Statistics of People's Republic of China on Major Figures of the 2010 Population Census". Stats.gov.cn. Diakses pada 30 April 2015.
- ↑ a b c d "China". International Monetary Fund. Diakses pada 30 April 2015.
- ↑ CIA World Factbook [Gini rankings]
- ↑ "Human Development Report 2011". United Nations. 29 Agustus 2011. Diakses pada 17 April 2015.
- ↑ "ICANN Board Meeting Minutes". ICANN. Diakses pada 30 April 2015.
- ↑ SBY ganti istilah China jadi Tionghoa Diaksés 30 April 2015
- ↑ "Countries of the world ordered by land area". Listofcountriesoftheworld.com. Diakses pada 30 April 2015.
- ↑ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z aa ab ac ad ae "Informasi Dasar RRT". Kementerian Luar Negeri Republik Indonesia. Diakses pada 30 April 2015.
- ↑ "The American Heritage Dictionary of the English Language : China". Boston and New York: Houghton-Mifflin. Diakses pada 6 Méi 2015.
- ↑ "China". Oxford English Dictionary (1989). ISBN 0-19-957315-8.
The Book of Duarte Barbosa (bagian judul "The Very Great Kingdom of China"). ISBN 81-206-0451-2. In the Asli basa Portugisna, bagian judul "O Grande Reino da China".
- ↑ Eden, Richard (1555). Decades of the New World: "The great China whose kyng is thought the greatest prince in the world."
Myers, Henry Allen (1984). Western Views of China and the Far East, Volume 1. Asian Research Service. p. 34.
- ↑ Martino, Martin, Novus Atlas Sinensis, Vienna 1655, Preface, p. 2.
- ↑ Liu, Lydia He (2009). The Clash of Empires: the invention of China in modern world making. Harvard University Press. pp. 77–78. ISBN 9780674040298.
- ↑ "The Polity of Yelang and the Origin of the Name 'China'". Geoff Wade. Diakses pada 6 Méi 2015.
- ↑ Wilkinson, Endymion (2000). Chinese History: A Manual. Cambridge, MA: Harvard University Press. Rev. and enl. kaca 132. ISBN 0-674-00247-4.
- ↑ Aedeen Cremin. 2007. Archaeologica: the world's most significant sites and cultural treasures, Global Book Publishing. kaca 246.
- ↑ Patricia Buckley Ebrey. 1996. The Cambridge illustrated history of China, Cambridge University Press. kaca 22.
- ↑ a b c d Diario del Pueblo. "Breve cronología histórica de China". People.com.cn. Diakses pada 7 Méi 2015.
- ↑ a b "Las dinastías Xia y Shang (China)". Arte Historia.jcyl.es. Diakses pada 7 Méi 2015.
- ↑ "Zhengzhou". International Dictionary of Historic Places: Asia and Oceania. (1996). Ed. Schellinger, Paul E.; Salkin, Robert M..
- ↑ a b c d e f "Northern Song Dynasty (960–1127)". MetMuseum.org. Diakses pada 7 Méi 2015.
- ↑ Ping-ti Ho. "An Estimate of the Total Population of Sung-Chin China". dina Études Song. Séri 1. Nomor 1. 1970. kaca 33–53.
- ↑ Rice, Xan, "Chinese archaeologists' African quest for sunken ship of Ming admiral", The Guardian, 25 July 2010. Disalin 5/7/2015.
- ↑ a b "Wang Yangming (1472—1529)". Internet Encyclopedia of Philosophy. Diakses pada 7 Méi 2015.
- ↑ a b c "Boxer Rebellion". Diakses pada 7 Méi 2015.
- ↑ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w Ririn Darini, M.Hum. "Garis Besar Sejarah China Era Mao". Fakultas Ilmu Sosial - Universitas Negeri Yogyakarta. Diakses pada 8 Méi 2015.
- ↑ "China Provinces". www.statoids.com. Diakses pada 5 Méi 2015.
- ↑ a b "Chinese Geography: Readings and Maps". afe.easia.columbia.edu. Diakses pada 5 Juni 2015.
- ↑ a b c d e f g "Geography of China". www.worldatlas.com. Diakses pada 5 Juni 2015.
- ↑ "Biodiversity Theme Report". Environment.gov.au. 12 Oktober 2009.
- ↑ "Countries with the Highest Biological Diversity". Mongabay.com. Diakses pada 6 Méi 2015.
- ↑ "IUCN Initiatives – Mammals – Analysis of Data – Geographic Patterns 2012". IUCN Red List.com. Diakses pada 6 Méi 2015.
- ↑ "Countries with the most bird species". Mongabay.com. Diakses pada 6 Méi 2015.
- ↑ "Countries with the most reptile species". Mongabay.com. Diakses pada 6 Méi 2015.
- ↑ "IUCN Initiatives – Amphibians – Analysis of Data – Geographic Patterns 2012". IUCN Red List.com. Diakses pada 6 Méi 2015.
- ↑ a b c d e "Countries with the most vascular plant species". Mongabay.com. Diakses pada 6 Méi 2015.
- ↑ "El bambú: ¿un recurso sustentable?". Varas, Eugenio J.. Diakses pada 6 Méi 2015.
- ↑ a b "Flora y fauna de China". Diakses pada 6 Méi 2015.
- ↑ "Top 20 countries with most endangered species IUCN Red List". MNN.com. Diakses pada 6 Méi 2015.
- ↑ "Nature Reserves". China.org.cn. Diakses pada 6 Méi 2015.
- ↑ "List of Parties". CBD.int. Diakses pada 6 Méi 2015.
- ↑ a b c d e "Roads Sector in China". asiatradehub.com. Diakses pada 15 Méi 2015.
- ↑ a b "China Railways- Overview". asiatradehub.com. Diakses pada 15 Méi 2015.
- ↑ a b "The operation of rail transport in China". asiatradehub.com. Diakses pada 15 Méi 2015.
- ↑ "Education". Orasia co., ltd.. Diakses pada 7 Méi 2015.
- ↑ "China pledges free 9-year education in rural west". China Economic Net. Diakses pada 7 Méi 2015.
- ↑ "Chinese People". TravelBlog. Diakses pada 7 Méi 2015.
- ↑ "Premier Wen announces hefty educational investment". news.xinhuanet.com. Diakses pada 7 Méi 2015.
- ↑ "Chinese University Ranking unveiled". China Daily. Diakses pada 7 Méi 2015.
- ↑ "All-around Ranking". Netbig rank. Diakses pada 7 Méi 2015.
- ↑ a b c d e f g h i j k l m "Education System in China". China Education and Research Network. Diakses pada 7 Méi 2015.


text:
És
És nyaéta bentuk padet cai. Transisi fasena lumangsung nalika cai cair ditiiskeun nepi ka handapeun 0 °C (273.15 K, 32 °F) dina tekenan atmosfir baku. És bisa dihasilkeun dina hawa nu leuwih panas dina lingkungan nu diteken (tekenan luhureun tekenan baku), sarta bisa ogé tetep cair atawa gas nepi ka -30 °C dina tekenan nu leuwih handap. És nu kabentuk dina tekenan luhur mibanda struktur kristal jeung dénsitas nu béda ti és biasa.
És, cai, jeung uap cai bisa babarengan aya dina titik tripel, nu sistimna 273.16 K kalawan tekenan 611.73 Pa.
Fitur nu teu ilahar és nu beku dina tekenan 1 atm nyaéta yén padetanana mibanda dénsitas 8% handapeun cai cair. És mibanda dénsitas 0.917 g/cm³ dina 0 °C, sedengkeun cai mibanda dénsitas 0.9998 g/cm³. Cai cair mibanda dénsitas pangbadagna, 1.00 g/cm³, dina 4 °C sarta jadi "leuwih hampang" nalika molekul caina mitembeyan ngabentuk kristal héksagonal és mun hawana turun nepi ka 0 °C (kanyataanana, kecap "kristal" diturunkeun tina kecap Yunani pikeun beku). Ieu alatan ayana beungkeut hidrogén nu kabentuk antarmolekul cai, nu nyusun molekul-molekulna leuwih carang (volumena leuwih badag) nalika caina beku. Hasilna, és ngambang na cai cair, nu mangrupakeun faktor penting dina iklim Marcapada.
Salaku padetan kristalin, és dianggap salaku mineral.
Daptar eusi
Tipe-tipe és[édit | édit sumber]
És nu ilahar jeung salju kaasup és Ih, atawa és héksagonal. Gumantung tekenan nu leuwih gedé jeung hawa nu béda-béda, és bisa kabentuk jadi salosin fase nu béda. Nu saeutik leuwih teu stabil (métastabil) batan Ih nyaéta és struktur kubus (Ic), tapi niiskeun Ih ngabalukarkeun kabentukna susunan nu béda alatan pindahna proton, XI.
Ku jalan ditiiskeun jeung diteken, urang bisa ngahasilkeun tipe-tipe nu béda deui, gumantung diagram fase ésna: II, III, V, VI, VII, VIII, IX, jeung X. Tipe-tipe ieu dibédakeun dumasar struktur kristalin, susunan, jeung dénsitasna. Aya ogé dua fase métastabil és nu diteken, nu duanana ngalaman kalainan hidrogén, nyaéta IV jeung XII. És XII kapanggih taun 1996. Sakumaha bentuk kristalin, cai padet bisa aya dina kaayaan amorf: cai padet amorf, és amorf dénsitas handap, és amorf dénsitas luhur, és amorf dénsitas luhur pisan, jeung hyperquenched glassy water.
És ogé bisa ngabentuk ésikel, panémbongna sarupa jeung stalaktit, alatan ngucurna cai nu terus beku deui.
Klatrat hidrat nyaéta bentuk és nu ngandung molekul gas nu kacerek dina jero kisi kristalna.
Sababaraha zat séjén (hususna bentuk padet tina nu biasa kapanggih cair) ogé sok disebut "és": és garing, misalna, mangrupakeun istilah umum pikeun karbon dioksida padet.
Hubungan manusa jeung és[édit | édit sumber]
Nalika és cair, énergi panas (panas fusi) bakal kaserep, nu ajénna sarua jeung manaskeun massa cai nu sarua nepi ka 80 °C, sedengkeun hawana angger 0 °C. Mangpaatna, és dipaké pikeun niiskeun barang. Nepi ka kiwari, gedong Parlemén Hungaria migunakeun és nu dipanén nalika usum tiris ti situ Balaton salaku sumber tanaga utama AC-na.
Taun 400 MM di Iran, insinyur Pérsia geus ngawasa téhnik nyimpen és nalika usum panas di sagara keusik. És golondongan dibawa nalika usum tiis ti pagunungan sarta disimpen dina kulkas nu dirancang sacara alami nu disebut yakh-chal (hartina tempat neundeun és). Ieu tempat digali nepi ka 5000 m³), témbokna kandel (sahanteuna 2 m dasarna) dijieun tina sarooj, campuran keusik, taneuh liat, bobodas endog, lime, goat hair, and ash in specific proportions, and which was resistant to heat transfer. This mixture was thought to be completely water impenetrable. The space often had access to a Qanat, and often contained a system of windcatchers that could easily bring temperatures inside the space down to frigid levels in summer days. The ice was then used to chill treats for royalty during hot summer days.
Tempo ogé[édit | édit sumber]
- kebul inten
- gunung és
- cai padet amorf
- és amorf dénsitas leutik
- és amorf dénsitas badag
- és amorf dénsitas badag pisan
- hyperquenched glassy water
- és laut
- frazil ice
- pancake ice
- és hideung
- cai
- polynya
- deicing
- és krim
- Eropa, bulan nu kabungkus és
- Firn
Istilah-istilah nu patali[édit | édit sumber]
- A rusticle is a rust formation similar to an icicle.
- Isaz is the Proto-Germanic rune for "ice".
- Ice is a slang term for methamphetamine.


text:
Wiski
Wiski nya éta sarupaning spirit nu dibeunangkeun ku cara distilasi tina prosés ngaragian bubur siki-sikian paré (Ryewheat, corn, barley, maize atawa paré) sarta dipendem dina tong kai. [1]Aya 200 jenis wiski.[1] Wiski mangrupa inuman nu ngandung alkohol nu dijieun tina campuran sababaraha jenis siki-sikian.[2] Wiski-wiski tadi miiboga taste/rasa nu béda-béda antara jieunan nu hiji jeung lianna.[1] Aya opat kelompok wiski,nya éta; Scoth whisky (Johnie Walker, Chivas Regal); Irish whisky (Old Busmills, John Power); Canadian whisky (Seagrams V.O., Canadian Club); American whisky (Old Grand Dad, Jim Bean).[1]


text:
Buddha
- Pikeun kagunaan séjén tina Buddha, tempo Buddha (disambiguasi).
Buddha (Sangsekerta: बुद्ध hartina anu saradar atawa anu nepi kana pangcerahan pituin, tina kecap Sangsekerta: "Budh" anu maknana pikeun mikanyaho) nyaéta gelar pikeun pribadi anu sadrah kana poténsi maranéhna sagemblengna pikeun ngamajukeun diri jeung ngamekarkeun kasadaranna. Dina pamakéan saheulaanan mah sok dipaké pikeun ngarujuk Siddharta Gautama, guru ageman sarta pangadeg Agama Buddha (dianggap "Buddha nu kiwari"). Dina pamakéan séjén mah mangrupa tarikan sarta conto pikeun manusa anu geus éling.
Pangagem Buddha henteu nganggap Siddharta Gautama minangka sang hyang Buddha munggaran atawa pamungkas. Sacara téknis, Buddha téh saha baé anu manggihan Dharma atawa Dhamma (anu maksudna: Kahadéan; perkara anu sabenerna, akal budi, karuwed jalma, jeung jalan bener kana kabébasan liwat Kasadaran, datang sabérés karma anu hadé (tujuan) dilanggengkeun saimbang jeung sakabéh tarékah goréng téh kudu dipiceun. Pamarengan nirwana (nibbana) di antara katilu jenis Buddha nyaéta sarupa, tapi Samma-Sambuddha leuwih nekenkeun kana kualitas jeung usaha tinimbang jeung dua lianna. Tilu jenis golongan Buddha téh nyaéta:
- Samma-Sambuddha anu meunang kasadaran sagemblengna tanpa guru, ngan ku usahana sorangan
- Pacceka-Buddha atawa Pratyeka-Buddha anu nyrurup Samma-Sambuddha, tapi rajeun cindeten sarta neundeun pamarengan Dharmana dina dirina sorangan
- Savaka-Buddha anu mangrupa Arahat (panutur kasadaran), tapi marengan undak kasadaran jeung ngadédéngékeun Dhamma.
Kitab Suci agama Buddha nyaéta Tripitaka dina basa Sangsekerta atawa Tipitaka dina basa Pali. Citakan:Topik Buddha


text: 1Simkuring nitipkeun Pebe, dulur urang nu awewe, anu ngabantu jamaah di Kengkrea. 2Demi Gusti, pangnarimakeun sakumaha pantesna ka umat nu suci. Bantu-bantu tugasna, dina perluna. Manehna sorangan geus pohara ngabantuna ka jalma rea; kitu deui ka simkuring. 3Pangnepikeun salam katineung ka Priskila jeung Akwila, anu kungsi babarengan lakon gawe jeung simkuring demi Isa Al Masih. 4Maranehna geus naruhkeun pati, ngabelaan nyawa simkuring. Ka maranehna, lain simkuring bae anu nganuhunkeun teh, malah sakumna jamaah nu lain Yahudi oge. 5Kitu deui ka anggota-anggota jamaah anu caricing di imahna, salam ti simkuring. Salam ka Epenetus, katineung simkuring, cikalna panganut Al Masih ti Asia. 6Salam ka Maryam, anu geus digawe keur aranjeun sakitu temen wekelna. 7Salam ka Andronikus jeung Yunias, batur sabangsa simkuring anu kungsi bareng dipanjara jeung simkuring. Di antara rasul-rasul, duanana oge jelema-jelema terpandang, tur jadina Masihi oge heulaeun simkuring. 8Salam ka Ampliatus katineung simkuring, papada anut ka Al Masih. 9Salam ka Urbanus, batur gawe demi Al Masih, oge ka Setakis. 10Salam ka Apeles anu geus kauji percayana ka Al Masih. Salam ka saeusi imah Aristobulus. 11Salam ka Herodion, baraya simkuring. Salam ka sakur nu anut ka Gusti Jungjunan urang di imahna Narkisus. 12Salam ka Tripena jeung Triposa, anu geus banting tulang digawe pikeun Gusti. Oge ka Persis anu geus enya-enya digawe pikeun Gusti. 13Salam ka Rupus; kitu deui ka ibuna, anu karasana ku simkuring mah, lir ka indung teges. 14Salam ka Asinkritus, ka Plegon, ka Hermes, ka Patrobas, ka Hermas, katut kum duduluran Masihi sakumbuhan eta. 15Oge ka Pilologus jeung Yulia, Nerkus jeung dulurna nu awewe, jeung ka Olimpas, katut umat-umat suci lianna nu araya di maranehna. 16Muga aranjeun pada patarema leungeun masing-masing, sasalaman saiklasing ati minangka wawakil simkuring. Aya oge salam ti sakumna jamaah Al Masih, ka aranjeun. 17Aya keneh nasehat ti simkuring, nya eta muga aranjeun sing telik jeung ati-ati ka jelema-jelema anu boga niat ngalindih pangajaran anu ku aranjeun geus kacekel, niat ngagoda, jeung ngabengkahkeun. Poma, nu karitu mah, ku aranjeun teh kudu dijauhan. 18Jelema-jelema anu karitu teh, saenyana mah, lain rek lakon kumawula ka Al Masih, Gusti Jungjunan urang; tapi maranehna mah, ngan rek ngaradon ngabelaan beuteung wungkul. Lamun kurang-kurang awasna, lamun urangna bolostrong, weu, matak katipu enya-enya; ma'lum maranehna teh palalinter ngolo, maranis omonganana. 19Simkuring pohara bungahna ngadenge aranjeun tigin jeung satia tur kagurnita ka mana mendi. Ku simkuring didoakeun pisan sing parigel ngalakonan anu hade, ulah mirucaan kagorengan. 20Mugi-mugi Allah nu jadi sumberna kabagjaan, sing enggal-enggal ngancurkeun Iblis dina dampal suku aranjeun. Mugi-mugi aranjeun pinarinan berkahna Isa, Gusti Junjungan urang. 21Salam ti Timoteus, anu ngabantu simkuring. Kitu deui ti Lusius, Yason, jeung Sosipater, batur sabangsa simkuring. 22(Panyelang ti simkuring Tertius, anu mangnyeratkeun ieu serat. Simkuring oge, sami-sami saiman sareng aranjeun, nyanggakeun salam baktos). 23Salam ti Gayus, anu mere tempat tumpangan ka simkuring jeung mere tempat ka sajamaah. Salam ti Erastus panitera kota; kitu deui ti Kwartus nu saiman keneh jeung urang. 24Mugi-mugi aranjeun ditangtayungan ku sih kurniana Isa Al Masih, Gusti Jungjunan urang. Amin. 25Simkuring ngahaturkeun pirang-pirang nuhun ka Mantenna, anu kawasa nguatkeun ka aranjeun sabada meunang wawaran ti simkuring, jeung ku hibaring piwulang Isa Al Masih ku anjeun. Eta teh cocog jeung eusi rasiah, anu kiwari mah geus ditembrakkeun. 26Eta rasiah anu geus mangabad-abad diarep-arep teh, kiwari mah malah geus kamashur. Eusina cocog jeung anu diwartakeun dina kitab-kitab paranabi kalawan parentah Allah Nu Maha Langgeng, diwawarkeun ka sagala bangsa, supaya maranehna ngabakti ka Mantenna lantaran geus palercaya tea. 27Demi Isa Al Masih, anging ka Mantenna anu jumeneng Allah, pulangna sagala kamulyaan salalanggengna. Amin. Wassalam, Paulus.


text:
Conto judul-judul Dongéng Babad Sunda: Babad Galuh, Babad Pakuan, Babad Sumedang, Babad Siliwangi, Babad Kéan Santang, Babad Cikundul, Babad Sukamulya-Kuningan, Babad Pajajaran, jsb. 3. Dongéng
Contona dongéng “Sasakala Situ Bagendit” jeung “Sasakala Talagawarna”. c. Dongeng Babad (sagé) nyaéta dongeng anu eusina nyaritakeun kajadian atawa jelema anu ngandung unsur sajarah. Upamana baé “Dongéng
Conto Biantara Basa Sunda : BABAD SINGKAT SUKAMULYA - KUNINGAN JAWA BARAT Dina danget ieu sim kuring bade ngadadarkeun babad singkat Sukamulya. Sateuacana taun 1740 Sakitu manawi dongeng babad Sukamulya.
Dongéng Babad nya éta dongéng anu ngandung unsur sajarah ngeunaan hiji tempat/daérah, palaku atawa kajadian, tapi masih kudu ditalungtik deui ajén bebeneran sajarahna. Conto judul-judul Dongéng Babad Sunda:
Cerita Dongeng Indonesia adalah Portal Edukasi yang memuat artikel tentang Cerita Legenda Babad Banyumas dan Asal Usul Banyumas, Dongeng Anak Indonesia, Makna Kata Banyumas, Cerita sejarah Kerajaan-Kerajaan di kabupaten Keturunan Galuh Kuno lalu melanjutkan Pemerintahan kerajaan di Garut – Kawali (Ciamis) yang sudah memiliki budaya Sunda, dan kemudian terjadi kawin silang dengan keturunan kerajaan Kalingga (Jawa Tengah).
Dongeng Sunda Si Kabayan ka Puskesmas : Eta mah Si Kabayan mani unggal poe Kemis ka Puskesmas teh, tayoh aya pikir kadua, sagede carangka da buktina, geus puguh rieut ka Dokter, nyeri beuteung ka Dokter, digegel sireum oge ka
Girang pangajen anu ku sim kurning dipihurmat, para wargi sadayana anu mikacinta kana budaya Sunda, khususna seni dongeng Sunda. Saparantos maluruh sababaraha referensi di antawisna buku babad Cianjur, oge sim kuring kantos
Dalam Babad Cirebon dan tradisi Lisan Legenda Kuningan bokor kuningan itu digunakan untuk menguji tokoh ulama Islam (wali) bernama Sunan Gunung Jati. Jalan ceritanya kurang lebih sama dengan cerita Ciung
- Halaman ini diberdayakan oleh Google, Bing!, dan Blekko -


text:
pop sunda jadul DropMusics Free Mp3 And Music Download
pop sunda jadul DropMusics Free Mp3 And Music Download lagu sunda jaman dulu jadul lawas pulan pop pop sunda jadul by tumaritiz only cinta music cinta sebening embun pagi lagu tarling cirebon terbaru daerah populer sunda pop lagu pop sunda jadul lamun daeka karlita pop sunda jadul DropMusics Free Mp3 And Music Download.
pulan Lagu Sunda Lawas 9.1
Lagu Pop Sunda Jadul Lamun Daek (a Karlita)
Ewateun (Pop Sunda); Darso,a Karlita & Pabaliut Group
KEMBANG KATRESNA inah karlina MP3 slide Foto @ lagu tarling lama jadul lawas
Pop sunda - budak jalanan mp3
aha - Sampling pop Sunda doel sumbang ft wildan


text:
Ampibi
Ampibi (kelas Amphibia; tina basa Yunani auφις "duanana" jeung Bιoς "hirup") hartina takson sato nu ngawengku sakabéh tétrapoda (vertebrata suku opat) nu teu boga endog amniotik éktotérm nu leuwih loba hirup di darat. Ampir kabéh ampibi teu bisa nyaluyukeun manéh pikeun sagemblengna hirup di darat sakumaha tétrapoda modérn (amniota). Kiwari, aya kira 6.000 spésiés ampibi di sakuliah dunya. Ulikan ngeunaan ampibi jeung réptil disebut herpetologi. Ampibi bisa ngarénghap ngaliwatan kulitna, sahingga sato ieu mah sénsitip pisan.
Daptar eusi
Karakteristik Sato amphibi[édit | édit sumber]
- Amfibi ngabogaan tulang tukang.[1] nyaeta vertebrata.[1]
- Amfibi mangrupakeun sato getih tiis.[1] Maranéhanana teu bisa ngatur suhu awak sorangan.[1]
- Amfibi méakkeun saeutikna bagian kahirupan maranéhanana di cai jeung di darat.[1]
- Amfibi teu boga sisit jeung kulit nu permeabel (molekul jeung gas bisa nembus).[1]
- Amfibi ngabogaan asang keur sahenteuna bagian kahirupan maranéhanana.[1] Sababaraha spésiés ngabogaan asang kur salaku larva, sedengkeun nu lianna bisa boga asang sakuliah kahirupan maranéhanana.[1]
- Lolobana amfibi ngalaman métamorfosis.[1]
Jinis-jinis ampibi di Indonésia[édit | édit sumber]
Amfibi (amphibia) dibagi kana tilu ordo, nyaéta Anura (bangkong jeung katak), caudata (salamander), sarta gymnophiona (Cecilia).[2]
- Orde Anura; Dipikawanoh ogé minangka bangkong atawa katak.[2] Ordo ieu diwangun kira-kira 55 famili kalawan jumlah spésiés nepi ka 6455 spésiés di sakuliah dunya.[2] Indonesia ngabogaan 351 spésiés bangkong jeung katak anu geus pasti.[2] Conto amfibi tina ordo anura nu hirup di Indonesia, diantarana bangkong Pelangi (Ansonia Latidisca), bangkong sihungan (Limnocetes sp.), Bangkong Getih (Leptophryne cruentata), Bangkong Walungan (Phrynoidis aspera), Bangkong jeram (Huia masonii), bangkong tangkal suku bodas (Philautus pallidipes), bangkong sawah (Fejervarya cancrivora), Bancét héjo (occidozyga lima), Precil Jawa (Microhyla Achatina), jeung bangkong tangkal jawa (Rhacophorus javanus).[2]
- Orde Caudata; Dipikawanoh ogé minangka salamander.[2] Ordi ieu diwangun ku 10 famili jeung jumlahna nepi ka 671 rupa spésiés. Ordo ieu teu aya di Indonésia.[2] Conto amfibi ordo Caudata, diantarana, salamander raksasa Cina (Andrias davidianus) anu hirup di Cina, salamander tonggong beureum (Plethodon cinereus) di Amérika Kalér jeung Asiatik Salamander (Hynobius kimurae).
- Order Gymnophiona; Dipikawanoh ogé minangka Cecilia. Ordo diwangun ku 10 family kalawan total spésiés ngahontal 200 spésiés.[2] Anggota amfibi tina famili Gymnophiona anu hirup di Indonésia (pulo Sumatra, Jawa jeung Kalimantan) nyaéta ti genus Ichthyophis sp. Sababaraha spésiés nu hirup di Indonesia, diantarana:[2] Indonesia Caecilians (Ichthyophis bernisi), Billiton Island Caecilian (I. billitonensis), Elongated Caecilian (I. elongatus), Javan Caecilian (I. hypocyaneus), java Caecilian (I. javanicus), black caecilians (I. monochrous), Kapahiang Caecilian (I. paucidentulus), Yellow-banded Caecilian (I. paucisulcus), sarta Sumatra Caecilian (I. sumatranus).[2]
Ti sagala rupa ampibi éta, nu loba dipikawanoh di Indonésia nyaéta anggota ordo Anura.[2] Sedengkeun amfibi tina runtuyan Gymnophiona, masih kurang dipikawanoh jeung jarang diulik.[2] Kadang Caecilian di Indonésia (hususna di Jawa) disebut minangka "ulo Duwel".[2]
Sumber rujukan[édit | édit sumber]
- Amphibian, WIkipédia édisi basa Inggris (per 15 Januari 2007)
Tumbu kaluar[édit | édit sumber]
- American Museum of Natural History: Department of herpetology
- The Global Amphibian Assessment
- AmphibiaWeb
- Amphibians of central Europe
- USGS--Online Guide for the Identification of Amphibians in North America north of Mexico
- Herpetological Conservation and Biology
- General amphibian biology information - Living UnderWorld
- AmphibianIndia


text:
Bawang beureum
Bawang beureum atawa Allium Cepa Var Agregatum L, mangrupa pepelakan anggota familia lilaceae anu loba tumuwuh di Indonésia utamana di provinsi Jawa Tengah perenahna di Kabupatén Brebes.[1] Bawang beureum miboga ngaran lokal di antarana bawang abang mirah (Acéh), bawang abang (Palémbang), dasun merah (Minangkabau), bawang suluh (Lampung), bawang beureum (Sunda), Brambang abang (Jawa), babang merah (Madura). [1]
Gambaran[édit | édit sumber]
- Akarna serabut. [1]
- Miboga beuti anu boga loba lapisan.[1]
- Daun wangunna silinder jerona kohok, euweuh esian.[1]
- Warna beutina beureum, rada bodas dina bagian jero beutina.[1]
- Mahkota kembangna wangunna buleud kawas endog.[1]
Kandungan Gizi[édit | édit sumber]
Tina hasil panalungtikan, yén beuti bawang beureum miboga dosis 250 mg/kg bb, anu ngabalukarkeun nurunkeun kadar gula getih normal saloba 23,46%.[2] dina tolbutamid dosisna 250 mg/kg bb sacara oral, nembongkeun yén turuna kadar gula getih normal sebesar 22,21%, jeung nambahna air suling kalayan takarana 5 ml/kg bb sacara oral nandakeun yén nurunan kadar gula getih normal nu lobana 3,00%.[2] Salain ti éta kandungan bawang beureum nya éta minyak atsiri, sikloaliin, metilaliin, dihidroaliin, flavonglikosida, kuersetin, saponin, peptida, fitohormon, vitamin, jeung zat pati.[3]
Rujukan[édit | édit sumber]
- ↑ a b c d e f g Bawang Merah (Dicutat tanggal 14 Oktober 2011)
- ↑ a b Manfaat Bawang Merah (Dicutat tanggal 14 Oktober 2011)
- ↑ Khasiat Bawang Merah (Dicutat tanggal 14 Oktober 2011)


text:
Ari méja jeung korsi asalna tina basa deungeun. Méja tina basa Portugis “méza”, ari korsi tina basa Arab “kursiy”. Salian ti méja jeung korsi, aya bangku deuih, anu mangrupa serepan tina basa Walanda “bank”; sopa tina
Serepan tina Basa Arab. ahir, akal, batal, gaib, hadiah, hajat, halal, hasil, iblis, kiblat, lahir, mahluk, ajaib, badan, darurat, hidayah, hakim, haram, hilap, ibadah, idin, jubah, kamus, kitab, lisan, makam, maksud, mupakat, pasal,
NGADANGUKEUN CERAMAH DI MASJID MULUDAN mangrupi kecap serepan ti bahasa Arab nyaeta maulid nu hartosna poe lahir, Sob. muludan oge biasana dirayakeun pikeun ngingetan kana poe lahirna kanjeng Nabi
KECAP SUNDA SEREPAN BAHASA ARAB. Posted by wisnu arditya | File under : Artikel. · Solat; · Dikir; · Korsi; · Waktos; · ahir; · akal; · bata,; · gaib; · hadiah; · hajat; · halal; · hasil; · iblis; · kiblat; · lahir; · mahluk; · ajaib; · badan
KATA SERAPAN ARAB-SUNDA. Standar. • makalah dari kata maqalatun • lafal dari kata lafazh • resmi dari kata rasmiyyun • alam (1) (عالم `ālam) – dunia Navigasi pos. Silabus Kuliah Gizi · Kecap Serepan tina Basa Asing
Kecap serepan tina basa arab. Dina pangajaran basa sunda aya sababaraha kecap anu dibawa tina basa deungeun. Naon ari basa deungeun teh? Basa deungeun nyaeta basa nu lain tina basa asli urang salaku bangsa indonesia.
6. Dina bahasa sunda anak ucing sok disebut …. a. burayak b. bilatung c. pedet d. bocokok. 7. Ki Ihin manggul cau mani …. a. sapapan b. saleunjeur c. saturuy d. sakompet. 8. Kecap serepan tina bahasa arab diantarana …
Asupna pangaruh basa Arab kana basa Sunda marng jeung asup sarta mekarna agama Islam di Tatar Sunda. Komo deui umumna urang Sunda ngagem agama Islam. Conto serepan tina basa Arab, di antarana: ahir, akal,
- Halaman ini diberdayakan oleh Google, Bing!, dan Blekko -


text:
Teks khutbah (Basa Sunda) Sabda Asa XII IPS
Assalammuallaikum Wr.Wb.
Allhamdullillah wasyukurillah dina dinteun anu tos di ridhai Gusti nu Maha Suci ,arurang sadayana tiasa kempeul di ieu acara ,nu mang rupa tos jadi kawajiban sadayana salaku umat islam di dunia.
Dina kasempetan emas ieu khatib ngawasiat ka jamaah Masjid Abdurrahman Bin Auf khususna ka diri pribadi oge ,Tema dinteun ieu nyaeta “Berpikir Dewasa” , nah berpikir dewasa teh kudu di aplikasikeun dina kahirupan umat muslim sapopoe ,sabab jaman ayeuna mah umur teu jadi jaminan can tangtu umur kolot ge berpikiran dewasa , can tangtu oge budak leutik teu bisa berpikir dewasa, bisa di contoh dina kahirupan ngorana Rassullullah SAW. , dina umurna nu ngora Rassullullah ntos bisa mimpin pasukan perang islam, eta ngacerminkeun bahwa Rassullullah keur ngorana ntos bisa jadi panutan umatna sabab Rassullullah dikaruniakeun ku Gusti Allah berpikiran dewasa sejak dini, pun kitu arurang sadayana kedah ngacontoh Rassullullah anu mangrupan tauladan umat beragama islam di saluruh dunya, dina kahirupan jaman ayeuna tos aya budaya anu kolot pasti berpikiran dewasa salajeung na budak mah encan, padahal eta can tangtu ngajamin sabab ayeuna mah seeur kawula – kawula muda nu ntos ngabuktikan
bahwa maranehanana ntos bisa berpikir dewasa jeung boga prinsip , teu saetik pengusaha – pengusaha muda nu tos maju ngabanggakeun ieu bangsa Indonesia .
Dimana kawula muda ka cap na nyeta masa pubertas tinggi , atawa proses neangan jati diri , dina kaca panon jelema tradisional atawa awam anu teu apal jaman mah , kawula muda ngan bisa nyieun masalah wae , sabab pipikereuna na ge pondok keneh alias can dewasa , padahalmah dina jaman ayeuna mah eta sudut pandang teh tos teu bisa di jadikeun suatu panutan ngalainkeun ngarusak citra kawula muda bangsa sorangan. Malah dina kanyataana mah nu loba nyieun masalah teh nyaeta kolot – kolot bangsa anu sering disebut para wakil rakyat , dina data statistik tos seeur kasus korupsi anu ngarugi keun bangsa sorangan nyaeta bangsa Indonesia, rek kumaha maju ? rek kumaha alus kawula – kawula muda jaman ayeuna ? ari kolotna sorangan can ngacerminkeun tauladan sapertos kahirupan Rassullullah , padahal dina Islam ntos di jelaskeun yen saha eta jalma anu ngagarap harta anu lain hak manehanana jaminana nyaeta naraka di yaumul akhir , ntos kuduna kawula muda hayoh bangkit buktikeun ka bangsa ieu bahwa kawula bangsa Indonesia anu mayoritasna umat muslim ntos kuduna nembongkeun pikiran – pikiran anu bisa dijadikeun tauladan sapertos Rasullullah SAW. , mung kitu kolot- kolot sadaya kudu ngadidik eta anak – anak nameh jadi jelema anu sukses di dunya oge di akhirat , supaya anu salah tiasa nga cermin ka nu bener sabab ari teu aya cermin kahirupan mah dunya ntos porakporanda jiganamah , Rassullullah
dina kahirupanana pinuh ku pelajaran – pelajaran anu tiasa arurang sadayana di pelajari jeung tauladani.
Alhamdullilah , alhamdullillahirobil allamin urang sadayana salaku umat muslim kudu nemongkeun yen umat muslim teh patut jadi tauladan umat laina , mun sakitu khutbah kangget Jumat ieu , Wassallamuallaikum Wr.Wb.


text:
Daptar Perdana Mentri Walanda
1815-1945[édit | édit sumber]
Di handap ieu nyaéta daptar Pupuhu Déwan Menteri Walanda antara warsih 1815-1945.
¹ 13 Méi-15 Méi 1940 Jéndral Henri Winkelman (sanggeus pamaréntahan pindah ka London, ngaliwatan Menteri Max Steenberghe anu masih aya di Walanda, kalayan paréntah ratu sarta kabinét tuluy nunjukna minangka Sirah Eksekutif pikeun nyerah)
1945 sarta saterusna[édit | édit sumber]
Di handap ieu nyaéta daptar Perdana Menteri Walanda saprak warsih 1945 sarta saterusna.