text:
Assalamualaikum Wr. Wb...
Selamat pagi sobat-sobat bloger,, buat sobat-sobat, dulu waktu kita semasa kecil yang pernah mengaji pasti sudah tidak aneh lagi mendengar pupujian sunda Nabi Urang Sarerea iya gak?? hehehe dan berikut pupujian yang ane juga sempat hafal...
Nabi urang saréréa, Kangjeng Nabi anu mulya, Muhammad jenenganana, Arab Kurés nya bangsana.
Ramana Gusti Abdullah, Ibuna Siti Aminah, dibabarkeunana di Mekah, wengi Senén taun Gajah.
Robiul awal bulanna, tanggal k a-dua belasna, April bulan maséhina, tanggal kadua-puluhna.
Ari bilangan taunna, lima ratus cariosna, tujuh puluh panambihna, sareng sahiji punjulna.
Siti Aminah misaur, waktos babarna kacatur, ningal cahaya mani ngempur, di bumina hurung mancur.
Parangina Kangjeng Nabi, jatnika pinuh ku puji pinter tur gedé kawani, sabar nyaah ka sasami.
Keur opat taun yuswana, diberesihan manahna, nabi dibeulah dadana, malaikat nu meulahna.
Jibril kadua réncangna Mikail jenenganana, ngeusikeun kana manahna, elmu hikmah sapinuhna.
Tuluy dada Kanjeng Nabi, gancang dirapetkeun deui, sarta teu ngaraos nyeri, dicap ku Hotami Nabi.
Rama Nabi kacaturkeun pupusna kacarioskeun basa Nabi dibobotkeun dua sasih kaunggelkeun
Kagenep taun yuswana ditilar pupus ibuna Nabi dirorok eyangna Abdul Mutalib asmana
Kersana Rabbul’alamin Kangjeng Nabi nu prihatin yuswa dalapan taun yakin éyangna mulih ka batin
Sabada wapat éyangna Nabi dirawat pamanna Abi Talib kakasihna sadérék teges ramana
Kangjéng Nabi sering pisan dicandak ka Nagara Sam sok nyandak barang dagangan di dinya téh pajeng pisan
Kacatur di éta nagri loba pandita Yahudi sareng pandita Nasrani nu tepang jeung Kangjeng Nabi
Sadayana sasauran ieu jalmi mo nyalahan pinabieun ahir jaman Torét, Injil, geus ngiberan
Sipat Nabi panganggeusan aya di anjeunna pisan harita loba nu iman ka Nabi ngangken panutan
Karesepna Kangjeng Nabi ka Gusti Allah ngabakti di Gunung Hira maranti, ibadahna saban wengi.
Di dinya jol kasumpingan, Jibril nu nurunkeun Kur’an, kalawan dawuh Pangéran, Nabi didamel utusan.
Harita yuswana Nabi, patpuluh taun kawarti, diutus ku Allah pasti, ngémbarkeun agama suci.
Harita yuswana Nabi, patpuluh taun kawarti, diutus ku Allah pasti, ngémbarkeun agama suci.
Murangkalih nu nonoman, anu pangheulana iman, Sayidina Ali pisan, ka Nabi sadérék misan.
Jeung ari jalma beulian, anu pangheulana iman, Sayid Bilal kaleresan, anu jadi tukang adan.
Ari lolobana pisan ka Nabi téh ngamusuhan, nganiaya ngajailan, teu aya pisan ras-rasan.
Nuju tanggal tujuh likur, bulan Rajab nu kacatur, runut kaol nu kamashur Kangjeng Nabi téh disaur.
Dipapag ku malaikat, nyandak burok nu kasebat, leumpangna téh cara kilat, tutunggangan Nabi angkat.
Ti Mekah ka Baitul Maqdis, teu lami-lami antawis, ku jalmi henteu katawis, Kersana Gusti nu Wacis.
Ti Baétul Makdis terasna, naék tangga saterusna, mi’raj téa kasebatna, ka langit Nabi sumpingna.
Tujuh langit sadayana, sareng aras pangluhurna, disumpingan sadayana, katut surga-narakana.
Kangjeng Nabi ditimbalan, ku Gusti Nu Sipat Rahman, anjeunna kudu netepan, solat muji ka Pangéran.
Sadayana jalmi iman, sami gaduh kawajiban, solat nu lima giliran, henteu meunang dikurangan.
Solat éta minangkana, dina agama tihangna, jalmi nu luput solatna, nyata rubuh agamana.
Kapir Mekah kacaturkeun, barang Nabi nyarioskeun, mi’raj lain dimulyakan, anggur pada nyeungseurikeun.
Pada hasud ngakalakeun, ti dinya Allah ngersakeun, Kangjeng Nabi dialihkeun, ka Madinah disirnakeun.
Para sohabat pirang-pirang, nu buméla milu iang, milu ngalih saabrulan, henteu pisan sumoréang.
Tambih kamulyaan nabi, di madinah asal sepi, jadi ramé ku nu ngaji, muji ka Nu Maha Suci.
Wassalam


c: text/html

text:
Ku: Dede Kosasih*)
PURWAWACANA
Secara universal, sing saha baé mun rék mutalaah hiji budaya baris pancakaki jeung tilu aspék, nyaéta: tujuan, postulat jeung cara ngahontalna (Alwasilah,2009:43). Tujuan budaya nya éta angen-angen, naon-naon nu hayang dihontal atawa udaganana. Demi postulat budaya minangka ajén-inajén, persepsi, orientasi hirup atawa kapercayaan hiji masarakat. Sedengkeun cara ngahontalna mangrupa strategi naon nu baris digunakeunana.
Ngaguar perkara ajen-inajen kasundaan, tangtu kudu wanoh kumaha ari urang Sunda dina cara mikirna, paripolahna, jeung naon bae karya nu dihasilkeunana. Salah sahiji karya nu kebek ku ajén-inajén teh nyampak dina idiom Sunda, nya éta wangun babasan/paribasa. Nurutkeun Rosidi (2005), boh babasan boh paribasa téh minangka kakayaan batin urang Sunda. Kapan urang gé mun seug diajar basa asing katut budayana, kudu nyangkem kana warnaning idiom, sabab dina idiom nyangkarukna kakayaan basa jeung budaya nu mibogana.
Hasil kajian Suwarsih Warnaén, spk. (1987) ngeunaan tradisi lisan jeung sastra Sunda, nétélakeun yén tujuan hirup urang Sunda téh nyaéta: hirup bagja, tingtrim ngahenang-ngahening, luhur darajat, ngeunah angeun ngeunah angen, sarta sampurna dunya aherat. Demi nu jadi postulat secara kolektif urang Sunda ngeunaan orientasi hirup, persepsi, jeung angen-angenna, saperti: hurip waras, cageur, bageur, bener, pinter, ludeung, silih asah, silih asih, silih asuh, jeung sineger tengah. Boh tujuan boh postulat kultural, duanana téh sipatna idéal jeung normatif. Ngan anu jadi pasualan téh kumaha cara atawa strategi nu jetu pikeun ngajanggelekeun éta tujuan jeung postulat kultural téa. Bawirasa strategi nu jitu téh lebah matéakeun prilaku budaya anu nyata sarta operasional téh ku cara numuwuhkeun etos kewirausahaan jeung ngarobah mindset ngeunaan etos kerja urang Sunda.
Mindset ngeunaan etos kerja urang Sunda salila ieu, dianggap sélér anu héngkér jiwa wirausahana, beda jeung etnis-etnis séjénna saperti etnis: Tionghwa, Padang, atawa Bugis (Makasar). Udagan urang Sunda mah masih kénéh museur atawa mentalna jadi pagawe (nagri). Sabab dina konsepsina jadi pagawe mah najan leutik asal mirilik. Cindekna jadi wirausahawan mah gede resikona (rugi, bangkrut jste), ari jadi pagawe mah saeutik resiko nu karandapanana. Padahal mun dilenyepan mah, justru jadi pagawe oge kapan sakitu gede resikona téh, saperti: diPHK, gajih dipotong, pangsiun, gajih teu sabanding jeung biaya hirup, jsté. Hartina dina sagala rupa hal (pagawéan) ngabogaan resiko anu lain lumayan. Jadi wirausahawan memang gede resikona tapi baris saimbang jeung hasil usahana, komo bari wirausahana sukses tangtu hasilna bakal leuwih mucekil.
Ari nu nyababkeun héngkérna jiwa/etos kewirausahaan bawirasa ku sabab kasang tukang sosial budaya hususna tina sistim pakasaban urang Sunda, nu masih pageuh dina budaya agraris tradisional alias ‘bulu taneuh’. Ngan nu pangpatalna aya ajén-inajén nu patojaiyah jeung etos kewirausahaan, ku ayana sikep teu miroséa kana kahirupan jeung teu ngabogaan orientasi ka mangsa nu bakal datang, konsep nu dicekelna: kumaha engké atawa geletuk batuna, kecebur caina.
TANTANGAN JEUNG PELUANG DINA WIRAUSAHA
Kamajuan elmu pangaweruh jeung teknologi dina alam globalisasi nu kiwari ku urang keur karandapan dina seuhseuhanana geus mere manfaat dina kahirupan, hirup éstu jadi sarwa gampang, jeung sarwa gancang. Geus puguhing ari wates rohang jeung waktu mah sasat geus teu jadi pasualan deui, sarwa nembrak, sarwa atra lantaran ku kamajuan elmu jeung teknologi tea, mampuh mangaruhan kana pandangan jeung persepsi masarakat dunya. Atuh lebah patalimarga antar nagara, utamana pasualan perdagangan tétéla mingkin ngurangan, antukna arus barang jeung jasa antar nagara téh jadi sarwa gancang jeung gampang deuih. Tapi disagedengeun éta, balukar tina globalisasi téh témbong undakna persaingan anu kawilang rohaka. Pikeun nu euweuh hojah atawa gadag mah nya lapur bakal kalindes atawa kasingkirkeun. Ku sengitna kompetisi, ieu fenomena téh pikeun jalma nu ngabogaan jiwa wirausaha mah baris jadi tantangan sakaligus peluang.
Thoby Mutis dina awal tulisanana, judul bukuna “Kewirausahaan Yang Berproses”, mani plastis pisan mere ilustrasi kumaha rancagéna MacGyver metakeun akal dina waktu anu kacida walurat jeung samporétna. Tah wirausahawan oge dina ngayonan globalisasi ieu kapan enas-enasna mah kudu jiga MacGyver, utamana kudu bisa ngamangpaatkeun tina kesempitan jadi kesempatan. Nurutkeun Stephen Covey dina bukuna “First Thing First” strategi model kitu disebutna MacGyver Factor. Jadi, pikeun ngajanggelekeun tujuan hirup manusa Sunda nu unina: hirup tingtrim, ngahenang-ngahening, ngeunah nyandang, ngeunah nyanding; buncir leuit loba duit jste., carana nya kudu prak singkil pikeun mitembeyan wirausaha nu diwewegan ku ajén-inajén kasundaan.
DENGEUN PIKEUN ENTEUNG, PANGGEURI NITÉNAN DIRI
Pikeun ngaguar kumaha dalitna antara idiom Sunda jeung kawirausahaan, urang tangtu perlu ngeunteung ka hiji sosok wirausahawan nu sukses. Maksudna urang téh kudu bisa nyonto ka nu geus mapan, kalawan bisa introspeksi boh kahéngkér boh kaonjoyan diri urang. Bawirasa urang teu kudu ngeunteung ka nu jauh, teu kudu ngarawelan anu anggang, anu nampeu wé nya éta H. Ma’soem (1923-2001) minangka wirausahawan Muslim anu jugala. Sosok wirausahawan nu pamianganana tina kabasajanan bisa ngajaul jadi pribadi anu mandiri.
Ajén-inajén kasundaaan tétéla kebek jeung kaunggel dina pribadi H. Ma’soem. Ieu sosok teh wedel ku adeg-adeg kasundaan jeung kaislaman nu ahirna ngajaulkeun dirina jadi wirausahawan anu jugala. Ieu bahasan téh rek dijojoan saperluna bae dumasar kana buku Biografina nu judulna: H.Ma’soem:Sosok Wirausaha Muslim karya Tatang Sumarsono.
Palakiah H. Moa’soem waktu mimiti mitembeyan usaha warungna, sangkan kaimpungan ku nu mareuli, koncina: kudu soméah, daréhdéh, henteu tungi. Ma’soem weruh pisan kana psikologi konsumen, lamun ngaladangan bari tungi, komo dibéré budi anu baketut haseum tangtu konsumen teh karapokeun nu ahirna kalabur. Nurutkeun prinsipna yen konsumen teh ibarat raja, jadi mani ngomat-ngomatan:“Mun teu bisa seuri mah ulah hayang dagang, da seuri mah teu meuli ieuh!” Maksudna, salaku wirausaha dina keur nyanghareupan konsumen: kudu soméah, kudu seuri nembongkeun mimitran anu hade, nembongkeun budi nu marahmay, “kudu hadé tata, hadé basa”, kapan soméah téh bagéan tina ibadah.
Kangaranan usaha pasti aya baé pasang surutna. Hiji mangsa Ma’soem kungsi ngalaman ditipu ku nu deleka nepi ka modalna koredas. Najan méh-méhan usahana bangkrut, pikeun Ma’soem mah teu matak jadi peunggas pangharepan, anjeunna mah tanggoh, sabar jeung tawekal. Pangalaman ditipuna teh dijadikeun luang, tuluy ngorondang deui, henteu dipaké aral subaha. Ma’soem yakin luang pangalaman teh mangrupa guru anu utama, sakumaha nu kaunggel tina paribasa, luang teh bisa tina daluang, ti papada urang jeung tina burang/baruang.
“Urang kudu gancang hudang deui! Lamun batur bisa jadi agén, naha urang maké teu bisa? Apanan maranéhna ge sarua we jeung urang, ngarayap ti handap, tur kungsi ngalaman ti tatarajong, tapi lamun terus dipigawe kalawan enya-enya mah pasti bakal aya hasilna.” Tah ti saprak ditipu, Ma’soem tetep pageuh muntang ka Alloh, bari terus ihtiar. Leupas tina masalah takdir/nasib, Ma’soem sadar yén nu baris nangtukeun hasil henteuna ihtiar téh nya dirina pribadi, prinsipna nu teu weléh nganteng dina dirina, “tong ngadagoan hujan turun”.
Dina prinsip wirausahana, Ma’soem salawasna nembongkeun kréatifitas, tara sugema ku nu geus aya, sok néangan tarékah jeung palakiah anu anyar. “Mun urang geus nyaho rék neunggar témbok, mending muter.” Tarékahna dina harti dina ngokolakeun upayana kalawan efektif jeung efisien, tur saluyu nurutkeun galur jeung rambu-rambu hukum. Tarékahna salawasna bari ngabaidkeun pisan “jalan pintas/potong kompas”. Ceuk anggapanana ari “potong kompas” téh leuwih nyoko kana harti néangan gampangna bari ngeyéhkeun norma, aturan katut etika.
Manusa dibéré akal téh kapan pikeun digunakeun, “Manuk hiber ku jangjangna, manusa hirup ku akalna.” “Mun teu ngakal moal ngakeul, mun teu ngarah moal ngarih, mun teu ngoprék moal nyapék” Eta kalimah téh ditulis maké aksara gedé dina kertas karton, tuluy dipajangkeun dina tembok tokona.
Kitu deui, lamun Ma’soem gagal dina hiji tarékah (terobosan), Ma’soem mah tara kateug atawa reuntas di tengah jalan, malah beuki nyosok jero, mingkin sumanget néangan terobosan anyar. Kagagalan téh sok dima’naan tina jihat optimismeu, sapanjang aya dina jalan anu bener tur jujur. Nurutkeun anggapanana kapan ari kajujuran teh minangka “mata uang yang berlaku di mana-mana”. “Jadi jelema mah kudu jujur, lamun urang jujur, insya Alloh, di mana wae urang aya, bakal bisa hirup. Kapan dina paribasa ge, lamun munding dicekel dadungna, ari manusa nu dicekel téh omonganana.”
Geusan miara kapercayaan jeung mitra-bisnis, Ma’soem mah tara léléda dina urusan naur/mayar hutang-piutangna. Sabab ari kapercayaan teh modal utama dina usaha. “Mun urang keur saré, hég aya nu datang rék nagih hutang, peupeujeuh kudu dihudangkeun. Tapi lamun datangna rék mayar hutang mah teu kudu dihudangkeun, da engke oge lamun manéhna enya-enya rek mayar hutang mah bakal datang deui.” Kitu nurutkeun falasifah Ma’soem. Hutang teh raket patalina jeung urusan kapercayaan. Nu matak mun boga hutang téh kudu gasik dibayar. Mun kapercayaan rusak hartina ngaranna oge rusak. “Bau awak mah bisa diubaran, tapi lamun bau ngaran mah euweuh ubarna, bakal bau saumur-umur.”
Ma’soem téh minangka wirausahawan anu jugala, tapi hirupna teu weleh basajan, teu hayang nangarkeun manéh. Ku basajan-basajanna anjeunna mah tara maké barang kualitas nomer hiji, sabab prinsipna “ulah maké wol lamun rék balik deui kana sépé!” Kaasup dina urusan létah deuih, nu penting séhat jeung halal. Ma’soem mah “tara ngogo létah”.
Dina hirup kumbuh di masarakat, Ma’soem mah tara ngabéda-béda harkat manusa alatan status sosialna. Dina sawanganana manusa téh sarua darajatna mungguh payuneun Gusti mah, nu ngabédakeun teh amal-ibadahna. Najan geus jadi wirausahawan jugala, jadi warga masarakat anu pada “ngarambeuan”, lain hartina kudu mopohokeun maranehna nu can sarua nasibna. Nu matak Ma’soem mah teu kendat-kendat mepelingan ka para putra-putuna, “kahadé urang kudu inget ka purwadaksi”. Sabab lamun mopohokeun asal-usul hartina “kacang poho ka leunjeuran.”
Palakiah séjén nu sok jadi cecekelan dina ngajalankeun usahana sangkan hasil pamaksudan nya éta: “Mun hayang peurah kudu daék perih”. Dina sual keur ngarekahkeun usahana (ekspansi), tara jangji ngadegkeun tapi sok “maké saku dua” atawa “boga pikir rangkepan” jadi dipikir dibulak-balik. Anjeunna mah tara lali kana prinsipna:”Mending pait ti heula tinimbang pait tungtungna” bisi jadi pacogrégan di ahirna. Nu matak anjeuna mah teu weleh neneda ka Gusti, “lamun pimaslahateun sing jadi, tapi lamun matak ngamudaratkeun mah sing entong jadi.” Cag!
*Dipidangkeun dina Lokakarya Mengkaji Nilai-Nilai Kasundaan sebagai Upaya Menumbuhkan Etos Kewirausahaan Masyarakat Sunda, Bandung, 16 Pebruari 2012 penyelenggara LPSL (Lembaga Pengembangan Sumberdaya Lokal)

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Osaka-Kobe-Kyoto
Ōsaka-Kōbe-Kyōto (Greater Osaka) nyaeta hiji wewengkon metropolitan nu ngahijikeun kota metropolitan Osaka di Préféktur Osaka, Kobe di Préféktur Hyōgo, jeung Kyoto di Préféktur Kyoto. Populasi di ieu wewengkon (dina taun 2000) nyaeta 18,644,000 jiwa tur legana 11,170 km².[1] Nomer dua panglobana populasi di Jepang sanggeus Greater Tokyo Area, nu ampir 15% populasi Jepang.
GDP ieu wewengkon (Osaka jeung Kobe) nyaeta $341 juta, ngajadikeun nomer hiji wewengkon pangproduktifna sadunya, ampir saruan jeung Paris tur London.[2]
Wewengkon ieu disebut oge Keihanshin (京阪神) dina Basa Jepang. Ngaran ieu keur ngagambarkeun kanji ti Kyoto (京都), Osaka (大阪), jeung Kobe (神戸), tapi ngagunakeun cara maca dina Basa China keur ngagantikeun cara maca dina Basa Jepang keur unggal karakter nu dicokot ti Osaka jeung Kobe.
Ekonomi[édit | sunting sumber]
- Wewengkon Industri Hanshin (Wewengkon Osaka jeung Kobe)
- Kota Elmu Kansai
Tempo oge[édit | sunting sumber]
- Wewengkon Kansai
- Kamigata
- Runtuyan wewengkon metropolitan di Jepang dumasa populasi
- Runtuyan wewengkon metropolitan dumasar kana populasi
Rujukan[édit | sunting sumber]
- ↑ Japan Statistics Bureau - "2000 Census: Table 92. Population in Major Metropolitan Areas and Metropolitan Areas", retrieved February 8, 2007
- ↑ - PWC report 2007, retrieved October 9, 2007


text:
Mang Ano imut basa rentang-rentang nenjo Neng Sari jeung Neng Anih baralik deui bari semu rurusuhan. Leungeunna niungan buukna ku kantong nyieuhkeun cihujan ngaririncik tabuh dalapan peuting.
''Mang Ano, hayu ah kana beca bae,'' ceuk Neng Sari.
''Tapi hoyong muter ka jalan komplek, alim ngaliwat ka pengkolan Giribig!'' Neng Anih mairan.
''Ari tadi moal kana beca?'' Mang Ano jual mahal. Tuda enya tadi mah ditawaran erek moalna kana beca dua mojang adi lanceuk teh nyebut moalna ge bari teu ngareret-reret acan. Ari ayeuna, sasat maksa.
''Naha alim ka jalan makam pengkolan Giribig?''
''Iiiiy...embung dua kali komo opat kali!'' Neng Sari ngabirigidig.
''Aya...jur, jur, jur.....!'' tambah Neng Anih.
''Aya juru tulis?'' Mang Ano ngaheureuyan.
''Yey, Si Mang Ano mah. Pokona sabaraha ongkosna mun jalan muter ka komplek?'' tanya Neng Sari.
''Nya nikel Neng. Sakieu!''
''Sakieu sabaraha, sing puguh atuh ih!''
''Dua puluh!''
''Mani mahal-mahal teuing?''
''Ka nu sanes mah tilu puluh, bubuhan ka eneng we ieu mah tatangga sa-RW!'' cenah. Kituna teh Mang Ano cimekblek keneh bangun teu napsu rek narik teh sok padahal duit sakitu teh gede pangajina keur tukang beca jaman kiwari anu geus arang langka nu marake mah da kalindih ku ojeg jeung angkot. Ojeg oge lain di pasisian ayeuna mah di puseur dayeuh ge galituk.
''Lima welas nya?''
''Sakitu bae Neng!''
Eleh deet Neng Sari jeung Neng Anih ngalacat kana beca. Puguh bae Mang Ano atoh kacida sasatna baris meunang upah ngaboseh badag. Gorolong beca maju ka kulonkeun mapay jalan gede, henteu mengkol ka jalan makam nu aya pengkolan Giribig.
''Jurig gelo!'' ceuk Neng Anih sabada beca ngageuleuyeung.
''Heueuh!'' tembal lanceukna.
''Jurig naon atuh nya?''
''Teuing atuh!''
Mang Ano bati imut we ngadedengekeun nu ngabuih bab jurig pengkolan Giribig teh. Jero hatena mah seuri malah nganuhunkeun sagala ka sakadang jurig teh da cenah gara-gara jurig pengkolan Giribig, beubeunangan ngabecana mucekil. Kaharti da ti beurang mah apan neangan panumpang sagorolong ge hese beleke. Jelema taya nu nawar beca, kalis leumpang bae najan kudu nyorang makam gereng ge. Kaharti deuih da moal enya aya jurig liar ti beurang, manasina rampog jaman kiwari, taya usumna. Ti peuting aksi ti beurang ngagalaksak. Jurig mah taat pakem.
Isukna, Neng Sari jeung Neng Anih ngabuih bab papanggihan jurig lebah pengkolan Giribig nu ngaheureuyan maranehna tas balik nyoping kapeutingan. Cenah mani jentre aya nu nyikikik seuri ditungtungan ceurik ngadingdiut.
''Iiiyyy.....amit-amit jabang bayi teu hayang ngaliwat ka dinya deui!'' ceuk Neng Sari.
Antukna tul tel beja pabeja-beja, guyur salelembur ear sadesa di pengkolan Giribig aya jurig.
''Percaya teu kana omongan Neng Sari?'' ceuk Si Ojo ka Si Udin.
''Wah wadul!'' tembal Si Udin.
''Sia mah can ngasaan meureun nya? Tong sok suaban euy!'' Si Ojo ngarasa teu ngeunah teu dipercaya teh da manehna mah yakin pisan naon nu dicaritakeun ku Neng Sari teh bener.
Si Udin kakara yakin basa manehna balik peuting ngaliwat ka dinya. Enya we naon nu diomongkeun ku Neng Sari teh teu nyalahan. Masing lalaki ge sieun diheureuyan jurig mah. Teu hade teu balik ka imah mah, antukna manehna ge siga Neng Sari jeung Neng Anih, minangsaraya ka Mang Ano, tumpak beca.
''Cenah moal kana beca Udin?''
''Moal tadina mah teu boga duit, kaya kieu mah nya kapaksa we,'' ceuk Udin bari cle kana beca. Meredih muter ka jalan komplek. Ngan basa dijelaskeun ongkosna kudu nikel mah embungeun. Ka jalan makam we cenah sugan aya batur mah moal keueung teuing.
''Mun aya jurig deui urang lawan ku duaan nya?'' ceuk Udin menta tanjakan. Kituna teh kusiwel ngaluarkeun bungkus roko, ditololkeun sabatang laju disodorkeun ka Mang Ano. Nyombo ti dituna mah.
''Tenang Din, dibekok ku aing mah jurigna!'' ceuk Mang Ano bari metot roko.
Nyaan disuwuk udud mah beca teh ngadius da teu kungsi saparapat jam geus anjog ka pengkolan Giribig.
''Mang, Mang Ano, aw, aw, awaaaas....!'' Udin hariweusweus bangbaungeun urut tadi.
''Aya naon Din?'' Tanya Mang Ano kalahanan ngeureunkeun beca pas lebah pengkolan Giribig nu camewek.
''Jur, jur, jur...Mang!''
''Sok lawan aing wani mah jurig! Tong disebut Ano mun kudu taluk ku dedemit!'' ceuk Mang Ano bari nulak cangkeng, malah meureup sagala. Jempling.
''Nyaan Mang Ano mah sakti!'' ceuk Udin sanggeus beak makam.
Isukna, basa ditanya ku Si Ojo, Udin teu bisa ngabantah deui da memang enya kaalaman ku sorangan.
''Ceuk uing ge,'' Ojo asa meunang.
''Tapi ditangtang ku Si Mang Ano mah jurig teh kalah nyingkir euy!''
''Kitu-kitu ge Si Mang Ano mah ngelmu.''
Iber yen Mang Ano jalma sakti dumeh bisa meruhkeun jurig pengkolan Giribig jadi nerekab. Teu wudu becana payu, boh ti beurang angot ti peuting.
Nu baralik peuting tur kudu ngaliwat jalan makam ngarah tereh tepi ngarasa aman tumpak beca Mang Ano da memang tara aya nu ngaganggu. Tapi, lamun ngedeplik, kudu aya bae jurig nu ngaheureuyan. Di lebah pengkolan Giribig, najan geus dipasang lampu angger matak keueung. Tong boro ti peuting bari hujan, dalah ti beurang oge matak muringkak, geueuman da puguh rea kakayon.
Katelah pengkolan Giribig pedah baheulana saacan makam ngalegaan di sisi jalan teh Bah Uya sok nyieunan jeung ngajual giribig lebah dinya. Ngan sabada Bah Uya maot euweuh nu nuluykeun da puguh giribigna ge tilem marengan pasawahan nu kalindih pabrik jeung gedong sigrong. Ari ngaranna mah nelah tepi ka kiwari. Puguh lelewek kaasup kota najan di sisi, boh beurang boh peuting sok aya bae nu lalar liwat, anu hayang tumpak beca disadiaan najan ukur Mang Ano saurang deui nu aya teh. Ngan sanggeus gujrud aya jurig, nu ngaliwat peuting pangpangna urang Cikembang rada merod.
Genjlongna jelema padasieun ku jurig pengkolan Giribig tepi ka Ustad Deden. Malah sual Mang Ano anu cenah bisa meruhkeun jurig ge apaleun. Ukur nyenghel we pangersa ustad teh. Nu matak basa peuting-peuting kira tabuh salapan balik ceramah ditawaran beca ku Mang Ano, ustad teh gogodeg.
''Bade ngabeca Tad?''
''Moal Mang ah.'' Lain teu boga duit, lain teu karunya ka Mang Ano, baning panasaran we hayang ngabuktikeun bener henteuna di pengkolan Giribig sok aya jurig. Kalah kumaha oge akidah umat kudu dilelempeng.
Teu kungsi lila ustad geus anjog ka lelewek kuburan. Hiuk angin ngagelebug, lebah pengkolan pisan. Dak dumadak listrik pareum. Cikikik aya nu seuri...terus ceurik ngadingdiut. Kang ustad teu wudu ngarenjag, sajongjongan ngumpulkeun pangacian jeung museurkeun kayakinan kana taohid. Tos leler, gantawang sasauran.
''Sok ganggu aing!'' socana ngulincer ka lebah datangna sora. Ditangtang kitu, dak dumadak jempe.
''Lamun sia embung datang, aing nu rek datang!'' Na atuh teu kungsi lila kadenge aya nu ngageblug ragrag. Beretek sada aya nu lumpat ka jalan. Sidik jelema. Ustad Deden rikat ngudag. Tayohna si itu geumpeur terus tikedewet. Geblug labuh. Puguh we ustad teu hese ngudag. Kerewek leungeun si itu dicerek.
''Ampun Tad, ampun!''
''Saha maneh hah?''
''Abdi Ojo!''
''Eueuh...nanaonan ari maneh Sarjo?''
''Punten, punten, da itu piwarang, piwarang.....''
''Titah saha?''
''Mang Ano.''
Geus dumuk kitu mah poe isukna Ojo Sarjo jeung Mang Ano digiring ka kantor RW.
''Nanaonan kitu peta Mang Ano?'' RW langsung papariksa.
''Rumaos nun abdi lepat,'' tembal Mang Ano halon. Anu cenah weduk bisa meruhkeun jurig pengkolan Giribig teh anggur ngeluk badis bueuk meunang mabuk.
Kilang kitu Mang Ano padananggap, cenah kitu peta teh baning ku bingung dumeh usaha ngabecana beuki dieu teh beuki surem. Tong ti beurang nu puguh loba saengan kayaning angkot jeung ojeg, ti peuting ge jelema teh teu ngareret-reret acan kana beca teh tingaremplad we leumpang teu sieuneun kuburan.
''Kahoyong teh cik atuh ari wengi mah rejeki teh bagean abdi,'' pokna ngageuri.
''Meunang sabaraha peresen ilaing, Jo?'' giliran Sarjo nu didakwa.
''Saparapat ongkos beca, lumayan kanggo nambih-nambih ngelun haseup roko.'' Ojo tokblak. Ngeunaan oprasi demitna, ceuk Mang Ano dideudeul nyetel sora nu seuri jeung ceurik ngadingdiut tina taperecorder katut HP. Mun peuting-peuting aya nu nekad leumpang, teu tumpak beca Mang Ano, mang Ano gancang ngontak Si Ojo nu imahna teu jauh ti makam sangkan eksen.
''Rek ngajungjurigan mah engke we geus maot, Jo!'' saur Ustad Deden bari keom, laju mapagahan Mang Ano jeung Ojo Sarjo ulah kitu-kitu deui. ***


text:
Kumis ucing
Kumis ucing nya éta ngaran tutuwuhan anu kembangna siga kumis ucing. Ieu tutuwuhan téh tumuwuh ajeg, watangna pasagi, dina buku-bukuna aya akaran tapi teu siga akar nu dijero taneuh, tangkal kumis ucing téh jangkungna biasana nepi ka 2m.[1] Wangun daunna lonjong, tungtungna léncop, ukuranana ti 1 nepi ka 10 cm.[1] Makuta kembangna warna bungur ngora atawa bodas panjangna 13 – 27mm, di bagian luhur ditutupan ku bulu nu parondok warnana bungur atawa bodas.[1] Benang sari ukuranana leuwih panjang batan tabung kembang sarta ngaleuwihan biwir kembang bagian luhur.[1]
Kumis ucing rasana rada pait, asin, kesed, tur rada tiis.[2] Kumis ucing ngandung zat samak, minyak asiri, ortholiphonglikosida, minyak lemak, saponin, sapofonin, uyah kalium, jeung myoinositol.[2] Daun kumis ucing biasa dimangpaatkeun pikeun ubar rupa-rupa kasakit.[1] Di Indonésia daun anu garing dipaké minangka ubar pikeun ngalancarkeun kahampangan (diuretik) sedengkeun di India pikeun ubar reumatik.[1] Kumis ucing digunakeun ku masarakat minangka ubar tradisional pikeun batuk, nyeri cangkéng, asup angin sarta hésé ngising (sembelit).[1] Salian ti éta kumis ucing ogé biasana dimangpaatkeun pikeun ubar radang ginjal, wawatu, diabétés, albuminuria, sarta kasakit syphilis.[1] [2]


text:
Matsushima
Matsushima (松島?) mangrupakeun sesebutan pikeun kira-kira 260 pulo gedé jeung leutik nu aya di Teluk Matsushima, Préféktur Miyagi, Jepang. Pulo-pulo (shima) di Teluk Matsushima ditumuwuhan ku tangkal pines (matsu) jadina disebut Matsushima. Istilah Matsushima ogé dipaké pikeun nyebutan pamandangan di wewengkon Teluk Matsushima sarta papasiran di sakurilingna.
Matsushima kaasup salahsahiji ti Tilu Pamandangan di Jepang bareng jeung Amanohashidate di Préféktur Kyoto jeung Itsukushima di Préféktur Hiroshima.
Galeri[édit | sunting sumber]
Tumbu kaluar[édit | sunting sumber]
Tingali ogé Matsushima di Wikivoyage


text:
Kamis, 22 Juli 2010
Contoh Pidato Biantara Sunda 4
Itung-itung belajar basa sunda, isenk-isenk kita bikin pidato versi basa sunda. Karena masih banyak orang yang belum bisa membuat pidato versi basa sunda. Mohon maaf bila masih ada kekurangan dan banyak salahnya. Namanya juga masih belajar tho?!
BIANTARA KABERSIHAN SAKOLA
Assalamu’alaikum Wr. Wb.
Bapak kepala SMA Negeri 1 Mangunjaya nu ku simabdi dipihormat, Ibu miwah Bapak Guru anu dipihormat, para staf Tata Usaha nu sami-sami lingsih, kanca mitra, rerencangan saangkatan sareng adi-adi kelas anu ku abdi dipikacinta.
Langkung ti payun mangga urang sanggakeun puji sareng syukur ka Allah SWT nu parantos maparin waktos ka urang sadayana dugi ka tiasa patepang raray dina ieu acara. Teu hilap mugia shalawat sinareng salam urang sanggakeun ka junjungan urang Nabi Agung Muhammad SAW.
Para wargi anu ku simkuring dipihormat.
Dina ieu waktos, abdi bade nerangkeun sakumaha pentingna hirup sehat kanggo urang sadayana. Janten, urang sadaya kedah atawa wajib ngajaga lingkungan sareng awak nyalira pikeun urang sadaya tiasa ngajaga tina sagala panyakit. Ku margi kitu, urang kedah ningkatkeun pola hirup sehat kanggo kapayunna di kawitan ti ayuena.
Dina hadits oge diterangkeun, nyaeta :
Inna dhofatu minal iman
Nu hartosna : “Kabersihan teh sabagian tina Iman”
Tina hadits di luhur, urang tangtu tos ngartos maksad sareng tujuannana, nyaeta urang teh umat muslim anu ngagaduhan iman dina jero hate urang. Upami urang sadaya iman ka Allah, berarti urang kudu bersih atanapi suci tina sagala kokotor boh hadas alit atawa hadas ageung, nu sangkan nyebabkeun urang teu suci. Bersih tina eta sadaya teh nu didasarkeun tina bersihna sucina urang sareng lingkungan di sakitar urang. Urang kudu mikacinta kabersihan sangkan hate urang ge milu bersih.
Para wargi anu mulya.
Kaqbersihan teh aya marupi-rupi macemna, nyaeta aya bersih hate, bersih jiwa, bersih raga, sareng bersih rohani. Tah, urang kudu janten jalmi anu kaasup kana jalma anu bersih sadayana. Allohumma, amien... Hayu urang sami-sami ningkatkeun pola hirup sehat kanggo kasaean urang sadaya sangkan tiasa leuwih getol kana ibadah ka Gusti nu Maha Welas tur Maha Asih.
Para wargi anu mulya.
Cekap sakitu abdi nyanggakeun pihatur, pamungkas pisanggem, bilih aya basa anu kirang entep saeureuhna atanapi kecap anu kirang merenanh larapna, mugi kersa ngahapunten.
Wassalammu’alaikum Wr. Wb.
(http://asy-syakiri.blogspot.com/2010/04/pidato-bahasa-sunda.html)
2 komentar:


text:
RESEP MASAKAN CHICKEN KUNG PAOPosted by: / Category: Resep Masakan
Tags: ,, ., .com, .poto, 1 sendok, a, ar, as, ayam, ayam kungpao simpel, buah, buah-paprika, buat, cara, cara buat pao sayur, cara masak ayam kungpau, cara membuat chiken kungpau, cara membuat pao sayur, cara-membuat-, chenes food cara bikin saus kungpou, daging, daging ayam, daging paprik, ep masakan, esep masakan, g, g#sclient=psy-ab, go, id, iu, j, jagung, jus, kacang, kung pao chicken resep, kungpow chicken resep, kungpow chicken,resep, lada-bubuk, m, masakan, masakan chiken kungpaw, masakan cina chicken kungpao, masakan khas chenesfood, masakan kungpao chicken, masakan kungpow, masakan-china, masakanm, masakanmu.com, mata, menu makanan ckicken kungpao, mu, n, or, pao sayur, paprika, pau kacang hijau, pizza, pmasakan, pu, r, re, res, Resep, resep asli kungpao chicken, resep ayam chken, resep ayam kung pao, resep ayam kung poaw, resep ayam kung pow, resep ayam kungpaw, resep ayam kungpou, resep ayam kungpow, resep bao, resep bao sayur, resep chicken kung pao, resep chicken kungpao, resep chicken kungpaw, resep chicken kungpow, resep chiken kungpaw, resep kung pao chicken, resep kung pao chicken indonesia, resep kung paw chicken, resep kung pow chicken, resep kungpao chicken, resep kungpao chicken indonesia, resep kungpau chiken, resep kungpaw chicken, resep kungpaw chken, resep kungpo chicken, resep kungpow chicken, resep kungpuw chicken, resep m, resep ma, resep masa, resep masak kungpao chicken, Resep Masakan, resep masakan chicken kung pao, resep masakan gratis/kung pao chicken, resep masakan indonesia, resep masakan kungpow chicken, resep membuat chinese pao, resep p, resep pao, resep pao kacang hijau, resep pao sayur, resep pau china, resep pau kacang hijau asli china, resep pau kacang indonesia, resep pau sayur, resep rkungpow chicken, resep-masakan-terbaru, resepchickenkungpao, resepi buat pao, resepkungpaochicken, resepm, resepma, resepmasa, resepmasak, resepmasakan, resrp kungpao chiken, s, santan, sayur untuk pao, sendok-makan, sendok-teh, sep masakan, siung-bawang, teh garam, tempe, tepung-maizena, tu, tumis, tumis bawang putih, u, udang, us, w, web, wijen


text:
Ash Ketchum
Ash Ketchum (Satoshi dina versi Jepang) nyaeta adalah nami jang salahsahiji karakter fiksi dina serial TV Pokemon.
Profil[édit | sunting sumber]
Ash lahir di kota Pallet. Di yuswana nu 10 taun, dirina mutuskeun hoyong janten Pokemon trainer. Ku lantaran kitu, dirina teras ngadatangan Professor Oak, hanjakalna sakabeh Pokemon nu aya di Professor Oak tos diborong ku babaturan Ash, nyaeta Gary Oak, nu oge mangrupakeun alo ti Professor Oak.
Aya hiji deui Pokemon anu teu dicandak ku Gary, nyaeta Pikachu, hanjakalna Pikachu teh hese diatur, tapi lami-lami ahirna Pikachu janten sobat anu hade keur Ash. Pikachu oge sering ngadatangkeun bahya jang Ash nalika Pikachu rek direbut ku Team Rocket. Tapi Ash tiasa mereskeun eta masalah.
Salajengna, Ash sareng Misty (anu nagih wae sapedah pangganti anu direksak ku Pikachu), jeung Brock (mantan paningpin Pewter City Gym) ngalalana di wewengkon Kanto jeung Johto.
Di wewengkon Hoenn, Ash pendak sareng May jeung Max, dimana singhoreng May nyimpeun asmara sabab manehna bogoh ka Ash, tapi May era mun rek ngedalkeunana.
Di wewengkon Sinnoh, Ash pendak deui sareng babaturan anyar, namina Dawn. Teu kungsi lila, May balik deui nepungan Ash, samemeh ahirna manehna indit ka Kanto nepungan Misty. Ash tuluy ngalalana duaan sareng Brock.
Pangeusi sora Ash adalah aktris Veronica Taylor sareng Sarah Natochenny.


text:
Istilah dina Tatanen
Dina widang tatanen aya istilah-istilah anu remen dipake. Istilah-istilah anu osok dipake dina tatanen di kebon diantarana wae:
- Ngabukbak. Muka kebon atawa leuweung anu masih keneh loba tatangkalan pikeun dijadikeun lahan anu bakal dipelakan atawa dipake tatanen.
- Ngabaladah. Memener tempat atawa lahan anu arek dijadikeun tempat tatanen.
- Nyacar. Meresihan lahan anu arek dijadikeun tempat tatanen tina jujukutan jeung tatangkalan.
- Babad. Sarua jeung nyacar. Bedana, mun babad mah biasana make bedog, sedengkeun nyacar mah biasana make congkrang atawa arit.
- Ngahuru. Meuleuman tatangkalan meunang nyacar atawa babad.
- Ngadurukan. Meuleuman jukut jeung tatangkalan sesa ngahuru nepikeun ka beresih.
- Macul. Ngolah taneuh supaya lalempur kucara dipancongan make pacul.
- Ngawuluku. Ngolah taneuh ku jalan make tanaga sapi anu narik wuluku.
- Nemprang. Ngarempu-rempukeun taneuh anu masih keneh guluntungan meunang macul. Biasana make pacul.
- Ngarag. Miceunan sabangsaning akar-akaran tina taneuh meunang macul atawa nemprang.
- Ngaseuk. Nyieunan liang dina taneuh make aseuk (tongkat anu tungtung handapna diseukeutan) pikeun dipelakan bibinihan sabangsaning suuk atawa pare.
- Muuhan. Ngasup-ngasupkeun binih pepelakan kana liang meunang ngaseuk.
- Ngamalir. Nyieun jalan cai di kebon supaya ulah ngaganggu kana pepelakan.
- Ngagemuk. Merean gemuk kana pepelakan.
- Nyaangan. Ngalaanan jujukutan anu minuhan kebon anu dipelakan.
- Ngoyos. Sarua jeung nyaangan.
- Ngored. Miceunan jujukutan ti kebon make kored.
- Nyemprot. Ngabasmi hama pepelakan make panyemprot.
- Tunggu. Ngajaga kebon supaya ulah aya anu ngaganggu.
- Panen. Ngala pepelakan anu geus umurna diala.
Sedengkeun istilah anu osok dipake di lahan anu baseuh atawa sawah diantarana wae:
- Ngawuluku. Ngolah taneuh sawah make wuluku anu ditarik ku sapi atawa munding.
- Tebar. Nyieun pabinihan atawa melakeun binih saacanna dipindahkeun ka tempat melakna (sawah).
- Tandur. Melakeun binih pare ti tempat tebar ka sawah.
- Ngarambet. Miceunan jukut anu minuhan sawah supaya ulah ngaganggu pelak pare.
- Beuneur hejo. Kaayaan pare anu geus eusian tapi masih keneh warna hejo.
- Beuneur koneng. Kaayaan pare anu geus meujeuhna alaeun, geus beuneur atawa aya eusian jeung geus warna koneng.
- Dibuat. Ngala pare anu geus usumna diala.
Posted on 26 Januari 2010, in Babasaan, Tatanén and tagged kebon, sawah, tatanen. Bookmark the permalink. Tunda talatah.


text:
Finlandia
Républik Finlandia (basa Finlandia: Suomen tasavalta, Basa Swédia: Republiken Finland) mangrupakeun hiji nagara Skandinavia nu kaasup ogé nagara Nordik. Nagara ieu aya di Eropa Kalér jeung mangrupa anggota Uni Eropa. Finlandia tepung wates jeung Swédia, Norwégia, jeung Rusia upami wates lautna nya éta Laut Baltik di barat daya, Teluk Finlandia di kidul, jeung Teluk Bothnia di kulon. Ibu kota nagara ieu nya éta Hélsinki.
Daptar eusi
Sajarah[édit | sunting sumber]
Ti taun 1154, nagara ieu geus mangrupa bagian Karajaan Swédia. Dina abad ka-18, nagara ieu geus dikawasaan ku tentara Rusia dua kali. Dina taun 1808, Finlandia geus ditalukan tentara Kaisar Aleksandr I jeung teras minangka kadipatén ageung otonom dina Kakaisaran Rusia nepi ka ahir taun 1917.
Dina 6 Désémber, 1917, sababaraha bulan saenggeus Révolusi Bolshévik di Rusia, Finlandia geus ngadéklarasian kamerdékaanna. Sanajan kitu, nagara ieu miboga kamerdékaan nu resmi dina 3 Januari 1918 jeung paséa ngeunaan wawatesan geus diréngsékeun saenggeus Pajangjian Tartu ditandatanganan dina 1920. Tapi, ancaman Uni Soviét heunteu eunggeus di ditu hungkul. Wanci Perang Dunya II, Finlandia geus nolak Uni Soviét dua kali: kahiji dina Perang Usum Tiis antara 1939–1940 jeung Perang Sambungan antara 1941–1944. Dina 1944, Finlandia sakali deui ditarajang, ayeuna ku pihak Jérman dina Perang Laplandia 1944-1945, di mana tentara Finlandia hasil nundung tentara Jérman ti beulah kalér Finlandia. Saenggeus perang, pamaréntah Finlandia geus miboga pajangjian jeung tatanggina nya éta Uni Soviét, antara 1947-1948 sarta masihan sababaraha wewengkonna (Karélia, Salla, jeung Petsamo) ka nagara éta.
Saenggeus perang, Finlandia aya dina kaayaan nu bahya salaku nagara panyangga antara kawasa ageung komunis Uni Soviét jeung nagara démokratis nu lian di Éropa. Ku kituna, dina taun 1948, nagara ieu kapaksa nandatanganan pajangjian Finlandia–Soviét nya éta Pajangjian Sosobatan, Kerja sama, jeung silih nguntungkeun, nu kawanoh ogé salaku Pajangjian YYA. Pajangjian ieu penting pikeun mastikeun lumangsungna Finlandia salaku hiji nagara kapitalis démokratis. Dumasarna mah dina pajangjian ieu, Finlandia kedah minangka nagara nétral wanci Perang Tiis jeung ngabendung tarajangan nanaon wéh ka Uni Soviét liwat Finlandia.
Étimologi[édit | sunting sumber]
Asal ngaran Finlandia (Suomi dina basa Finlandia) teu terang, tapi, meureun kognatna nya éta kecap proto-Baltik zeme hartina "taneuh". Dumasar kana téori nu lian, ngaran ieu diturunan ti suomaa atawa suoniemi.
Éksonim Finlandia mirip jeung ngaran patempatan Skandinavia Finnmark, Finnveden jeung ratusan toponim lian nu awalna "Fin(n)" di Swédia jeung Norwégia. Sababaraha ngaran éta geus jelas diturunan ti finnr, kecap Jérmanik pikeun tukang ngumbara/pamanggih jeung saterasna kira-kira hartina "paninggaran-pangumpul" nomadik atawa patani tuar duruk. Teu kauninga kumaha, naha, jeung iraha "Finnr" mimiti ngaharti "Finlandia Asli".
Salah sahiji dokumén kahiji nu nyebutkeun "taneuh bangsa Finn" nya éta 2 batu rune. Aya 1 di Söderby, Swédia, jeung prasasti finlont (U 582) jeung 1 di Gotland, pulo bogaan Swédia di Laut Baltik, kalawan prasasti finlandi (G 319) nu asalna ti abad ka-11.[4]
Géografi[édit | sunting sumber]
Finlandia mangrupa hiji nagara kalawan rébuan dano jeung pulo; 187.888 dano jeung 179.584 pulo. Salah sahiji danona, Saimaa, nya éta nu ka-5 panglegana di Éropa. Wangun taneuh di Finlandia kalobaannana datar kalawan sababaraha pasir jeung titik pangluhurna, Haltitunturi dina 1.328 m, aya di tungtung kalér Laplandia. Salian ti loba danona, daratanna ogé didominasi ku leuweung pinus (kira-kira 68% ti lega daratan) jeung saeutik taneuh subur.
Raloba kapuloan nu aya dina bagian kidul-kulon nagri, bagian ti kapuloan Åland, jeung sapanjang basisir kidul di Teluk Finlandia. Finlandia mangrupa salah sahiji ti saeutik nagara di dunya nu tetep "numuwuh". Ku lantaran pangangkatan isostatik nu geus aya ti Jaman és pangtungtungna, lega wewengkon nagara ieu ogé tumuwuh kira-kira 7 kilométer persegi saban taun.
Iklim di Finlandia bagian kidul mangrupa iklim nengah kalér. Di bagian kalér Finlandia, utamana di Laplandia, kalobaannana iklim subarktik. Sabagian wewengkon Finlandia aya dina Lingkaran Arktik.
Démografi[édit | sunting sumber]
Padumuk Finlandia mayoritasna mangrupa Séké Finn jeung aya sababaraha minoritas Swédia Finlandia janten basa resmina nya éta basa Finlandia jeung Swédia. Basa minoritas nu séjén nya éta basa Rusia jeung basa Éstonia. Populasi Finlandia kalobaannana museur di wewengkon kidul nagri.
Politik[édit | sunting sumber]
Finlandia nganggo sistem semi-présidénsial jeung parlemén. Présidén Finlandia kagungan tanggung jawab kana kawijakan luar nagri. Upami kakawasaan éksekutif dilaksanakeun ku kabinétna, Valtioneuvosto atawa Statsrådet, nu diwangun ti perdana menteri jeung menteri pikeun rupa-rupa départemén.
Parlemén Finlandia, nu disebut Eduskunta atawa Riksdag, miboga anggota 200 urang jeung mangrupa otoritas législatif pangluhurna di nagara éta. Parlemén ieu bisa ngarobih Konstitusi Finlandia jeung ngéléhan hak véto présidén. Législasi bisa diusulkeun ku kabinét atawa ti anggota Eduskunta nu dipilih pikeun opat taun kalawan réprésentasi proporsional.
Ékonomi[édit | sunting sumber]
Finlandia mangrupa nagara industri, miboga ékonomi pasar bébas, jeung produksi per kapita kira-kira sami sareng Britania Raya, Perancis, Jérman, jeung Itali. Standar hidup di Finlandia luhur. Séktor konci ékonomi nya éta produksi, utamina di widang télékomunikasi. Dagang miboga peran penting nu ampir sapertilu PDBna. Finlandia mimiti nganggo Euro dina 1 Januari 1999.
Propinsi[édit | sunting sumber]
Ayeuna, Finlandia miboga 6 propinsi administratif (lääni, jamak; läänit), nya éta:
Kapuloan Åland miboga tingkatan otonomi sorangan. Dumasar kana pajangjian internasional jeung hukum Finlandia, pamaréntahan régional Åland ngurus sababaraha masalah nu kaasup ka otoritas propinsi di Finlandia Daratan.
Pamaréntahan lokal diorganisasi saterasna ku 432 kotamadya Finlandia. Ti 1977, teu aya bébédaan administratif antara "town", kota, jeung kotamadya nu séjén. Salian kotamadya, Finlandia ogé kabagi kana 20 wewengkon.
Basa[édit | sunting sumber]
Finlandia miboga dua basa resmi nu utama, nya éta basa Finlandia jeung bahasa Swedia. Basa resmi nu séjén nya éta Suomi, basa Romani, jeung basa Isyarah Finlandia. Basa asing lian nu penting nya éta basa Rusia jeung basa Éstonia.
Basa nu umum dianggo nya éta basa Finlandia (92% ti populasina) sarta basa Swédia (6% ti populasina). Panganggoan basa asing ayeuna nya éta basa Inggris (63%), basa Swédia (41%), basa Jérman (18%), jeung basa Perancis (3%).
Réferénsi[édit | sunting sumber]
- ↑ (en)Formerly a semi-presidential republic, it's now a parliamentary republic according to David Arter, First Chair of Politics at Aberdeen University, who in his "Scandinavian Politics Today" (Manchester University Press, revised 2008), quotes Jaakko Nousiainen in "From semi-presidentialism to parliamentary government" in Scandinavian Political Studies 24 (2) p95–109 as follows: "There are hardly any grounds for the epithet 'semi-presidential'." Arter's own conclusions are only slightly more nuanced: "The adoption of a new constitution on 1 March 2000 meant that Finland was no longer a case of semi-presidential government other than in the minimalist sense of a situation where a popularly elected fixed-term president exists alongside a prime minister and cabinet who are responsible to parliament (Elgie 2004: 317)". According to the Finnish Constitution, the President has no possibility to rule the government without the ministerial approval, and does not have the power to dissolve the parliament under his or her own desire. Finland is actually represented by its Prime Minister, and not by its President, in the Council of the Heads of State and Government of the European Union.
- ↑ a b c d "Finland". International Monetary Fund. Diakses pada 21 April 2011.
- ↑ "Human Development Report 2010". United Nations. 24 Oktober 2010. Diakses pada 5 Nopémber 2010. and "Human Development Index trends, 1980–2010". United Nations. 24 Oktober 2010. Diakses pada 7 Nopémber 2010.
- ↑ (en) "National Archives Service, Finland". Diakses pada 22 Januari 2007.
Tempo ogé[édit | sunting sumber]
Tumbu luar[édit | sunting sumber]
Albania · Andorra · Arménia1 · Austria · Azerbaijan1 · Bélarus · Bélgia · Bosnia jeung Hérzégovina · Britania Raya (Inggris, Irlandia Kalér, Skotlandia, Wales) · Bulgaria · Céko · Dénmark · Éstonia · Finlandia · Géorgia1 · Hungaria · Irlandia · Islandia · Italia · Jérman · Kazakhstan2 · Kroasia · Latvia · Liechtenstéin · Lithuania · Luksemburg · Makédonia · Malta · Moldova · Monako · Monténégro · Norwégia · Perancis · Polandia · Portugal · Romania · Rusia2 · San Marino · Sérbia · Siprus1 · Slovakia · Slovénia · Spanyol · Suis · Swédia · Turki2 · Ukraina · Vatikan · Walanda · Yunani


text:
Umang
Umang mangrupakeun Dékapoda crustacea ti superfamili Paguroidea, béda ti keuyeup dina infraordo Brachyura. Kalolobaan umang ngeusian cangkang pikeun ngajaga abdoménna nu leuleus. Nu geus kanyahoan aya kana 500 spésiés di sakuliah dunya; najan lolobana akuatik, aya ogé sababaraha spésiés darat.
Umang laut nu ilahar dipiara[édit | sunting sumber]
Aya sababaraha spésiés umang nu ilahar aya di pasar akuarium laut. Mangpaat spésiés omnivora atawa hérbivora ieu nyaéta pikeun ngahakanan gang-gang jeung pasésaan lianna.
Umang Karang Beureum (Red Reef hermit crab, Paguristes cadenati), mangrupakeun spésiés nu payu di pasar, kusabab lucu: awakna beureum caang, lebah panonna konéng, sarta ukuranana tetep leutik (kira 2-5 cm). Nu leuwih leutik di antarana umang sébra (sukuna coklat polét bodas), umang tip-beureum, jeung umang suku-bulao. Nu ilahar dikukut di AS mah umang Karibia (Coenobita clypeatus) jeung umang Pasipik (Coenobita compressus), sedengkeun di Éropa mah umang biasa (Pagurus bernhardus). Najan lolobana mah nu didagangkeun téh umang leutik, aya ogé nu bisa tumuwuh nepi ka badag (nu ti basisir pasipik mah bisa nepi ka 30 cm) sarta sok ngahakanan batu karang jeung sato lianna.
Umang biasana paling cocog hirup dina salinitas antara 1,023 jeung 1,025, sarta suhu antara 4-14°C (spésiés sedeng) nepi ka 24-27 °C (spésiés tropis), katut gang-gang sarta rupa-rupa 'imah' sangkan umangna bisa milih nu cocog.
Umur[édit | sunting sumber]
Umur hirup umang rupa-rupa pisan. Mun nu dikandangan, umurna dua nepi ka lima taun, tapi mun dipiara bener-bener mah bisa nepi ka likuran taun atawa leuwih. Kungsi ogé kabéjakeun aya umang nu umurna nepi ka 70 taunan, tapi ieu mah ukur kasus husus.
Baca ogé[édit | sunting sumber]
Rujukan[édit | sunting sumber]
- Hermit crab, Wikipédia édisi basa Inggris (23 Maret 2006)
- Harvey A. & Brodie R., (2001). "Development of the terrestrial hermit crab, Coenobita compressus, in the laboratory". Journal of Crustacean Biology, 21:715-732.
- ITIS Standard Report Page: Paguroidea
Tumbu kaluar[édit | sunting sumber]
- All Things Crabby Hermit Crab Blog.
- Hermit Crab Care Guide
- Crab Street Journal.
- CrabbyTalk - Hermit Crab Care and Pictures.
- Epicurean Hermit.
- Hermie Der Einsiedlerkrebs.
- Hermit Crab Addiction.
- Hermit Crab Association.com.
- Hermit Crab Association.
- Hermit-Crabs.com.
- Hermit Crabs R us
- Landhermitcrabs.com.
- Land Hermit Crabs.net.
- The Land Hermit Crab Owners Society.
- Naturally Crabby.


text:
Perhatikeun conto kalimah di handap!
1. Kang Dadan tumpak kuda.
2. Mang Idris keur nyieun kuda-kuda.
Dina kalimah di luhur aya kecap kuda jeung kuda-kuda. Duanana ogé mangrupa kecap barang. Tapi mibanda wangun jeung harti anu béda, ku lantaran geus kakeunaan ku prosés morfologis.
Kecap kuda ngandung harti ‘sato nu sukuna opat’, ari kecap kuda-kuda ngandung harti ‘barang (pakakas) anu mirip kuda’. Wangunna, kecap kuda mangrupa kecap asal. Ari kecap kuda-kuda mangrupa kecap asal atawa wangun dasar anu disebut dua kali. Dina élmu basa, nyebut dua kali wangun dasar leuwih wangun dasarna téh disebut ngarajék. Ari hasilna disebut kecap rajékan.
Tah, kecap kuda-kuda kaasup kana kecap rajékan. Conto séjénna: imah-imah, kotak-kotak, aki-aki, bapa-bapa.
Conto di luhur kabéh ogé mangrupa kecap rajékan sagemblengna.
Salian ti éta, aya deui kecap rajékan sabagian, boh bagian hareupna, boh bagian tengahna. Contonna: tatajong, babagi, sababaraha.
Kumaha carana nangtukeun, yén hiji kecap téh kecap rajékan atawa lain?
Perhatikeun conto kalimah di handap!
3. Pa Karjo keur ngala papatong.
Dina kalimah di luhur aya kecap papatong, kecap anu bagian hareupna disebut dua kali. Naha éta téh kecap rajékan?
Pikeun nangtukeunana, urang talék dumasar kana prosés morfologisna:
1. naha wangunna robah?
2. naha mibanda kagunaan ngawangun warna kecap?
3. naha ngawangun hari anyar?
Pikeun ngajawab patalékan kahiji, téangan wangun dasarna! Naha aya kecap patong? Dina basa Sunda, euweuh kecap patong. Lamun kitu, tangtu baé moal ngawangun warna kecap jeung harti anyar. Hartina, kecap papatong téh lain kecap anu wangun dasarna disebut dua kali hasil ngarajék. Anu kitu disebutna kecap rajékan semu.
Conto séjénna: kukupu, pipiti, téténong, cika-cika, kini-kini
Sumber: Galuring Basa Sunda
Diteraskeun waktos nu sanes....
Bersambung....


text:
Galileo Galilei
Galieo Galilei lahir di Pisa, Italia tanggal 15 Pébruari 1564.[1] Anjeunna nyaéta budak cikal ti tujuh duduluran.[1] Bapana nyaéta saurang musisi jeung padagan wol, anu miharep anak-anakna pikeun diajar kadokteran sabab bakal meunang leuwih loba duit tina widang kadokteran mah. Nalika umut sabelas taun, Galileo dikirim pikeun diajar di sakola Jesuit.[1]
Sabada opat taun, Galileo tuluy ngabéjaan bapana yén anjeunna mutuskeun jadi pendéta.[1] Hal ieu tangtu lain anu dipikahayang ku bapana, jadi Galileo kudu kaluar ti sakolana.[1] Dina taun 1581, nalika umur 17 taun, anjeunna asup ka universitas di Pisa pikeun diajar kadokteran, saperti anu dipikahayang ku bapana.[1]
Hasil timuan Galileo anu paling kawentar nyaéta dina widang astronomi.[2] Téori pabéntangan dina awal taun 1600-an aya dina kaayaan anu teu tangtu.[2] Aya rupa-rupa sawangan anu paguntreng antara nu milu kana téori Copernicus anu panon poé-séntris jeung anu milu kana téori nu leuwih kolot, bumi-séntris. Kira-kira taun 1609 Galileo nyatakeun kapercayaanana yén Copernicus aya dina pihak anu bener, tapi harita anjeunna teu nyaho cara ngabuktikeunana. Dina taun 1609, anjeunna ngadéngé kabar yén aya anu hasil nyieun téléskop di Walanda.[2] Sanajan anjeunna ngan saukur ngadéngé kalawan teu pati jelas éta kabar, tapi bakat ku jeniusna anjeunna mampuh nyiptakeun sorangan téléskop.[2] Ku alat anyar ieu anjeunna mindahkeun perhatianana ka langit jeung ngan ukur sataun anjeunna bisa hasil nyieun timuan gedé kalawan gedé.[2]


text:
Elba
Elba nyaéta salasahiji pulo di Toscana, Italia, 20 km ti kota Grosseto. Pulo ieu mangrupakeun pulo panggedéna di Semenanjung Toscana, sarta mangrupakeun pulo panggedéna katilu di Italia. Elba jeung pulo lianna di semenanjung eta (Pianosa, Capraia, Montecristo, Giglio jeung Giannutri) ditangytayungan di Taman Nasional Semenanjung Toscana.
Pulo ieu dibagi jadi dalapan komun: kota ibu kota Portoferraio, Campo nell'Elba, Capoliveri, Marciana, Marciana Marina, Porto Azzurro, Rio Marina jeung Rio nell'Elba.
Kaisar Perancis Napoleon Bonaparte dipiceun ka Elba nalika dilengserkeun (munggaran), nginspirasian sabaet palindrom nu kasohor: "Able was I ere I saw Elba."
Kiwari Elba kasohor ku anggurna.


text:
BEWARA
Bewara (ind. Pengumuman) sarua jeung beja, wawaran,
atawa embaran anu ditepikeun ku salah saurang jalma ka jalma loba. Tujuanana
sangkan nu dibere beja teh apal kana naon-naon anu ditepikeun.
Bewara oge bisa disebut iklan, tapi anu disebutkeun iklan
mah miboga ciri-ciri sejen nu leuwih husus, lantaran tujuanana sangkan leuwih
bisa mincut hate batur, bisa ku caranepikeunana kaleuleuwihi (bombastis), sarta
sifatna mangaruhan (persuasif).
Ciri-ciri beware
- Judul bewara;
- Aya jejer anu dibewarakeun;
- Aya eusi anu dibewarakeun, ngawengku ngaran
kagiatan atawa barang anu dibewerakeun, tempat jeung waktu kagiatan,
tujuan bewara.
Ciri-ciri IKLAN
- Aya judul iklan;
- Aya jejer anu diiklankeun;
- Kalimahna parondok;
- Kecap-kecap anu dipake leuwih jentre hartina;
- Sifatna mangaruhan (persuasif)
MIKAWERUH SASTRA LAGU
Istilah lagu leuwih dipikawanoh ti batan kawih atawa tembang. Rupa-rupa kawih
kaayeunakeun. Upamana wae, kawih nu dijieun sarta dihaleuangkeun ku Doel
Sumbang, Nining Meida, Dety Kurnia, Bungsu Bandung, jsb. Kawih anu bieu leuwih
dipikawanoh ku istilah lagu. Saenyana anu dimaksud lagu nyaeta susunan nada anu
dipidangkeun saalus-alusna nepi ka endah jeung genah kadengena.
Lagu disebut oge susunan
wirahma (ritme), panjang pondokna atawa ajen (harga) nada. Lagu dipake oge
pikeun turun-naekna, sarta panjang pondokna sora dina maca, tembang, jeung
ngaji. Wangun
ugeran, puisi atawa syair anu dipake midangkeun lalaguan, kawih, jeung tembang,
(Indonesia: nyayian), disebut rumpaka. Rumpaka minangka
katerangan tina tema atawa lagu. Anu dihaleuangkeun tadi kaasup kawih modern. Kawih modern anu nadana
pentatonis disebut lagu pop.
Istilah kawih diartikeun
rakitan basa sabangsa dangding, sarta kawih mah henteu make patokan pupuh.
Kawih mangrupa sekar anu kauger ku embat atawa tempo kalawan rumpaka atawa
syair anu tangtu. Kawih biasana disusun ku ahli husus nu disebut panyanggi
(Ind: komponis). Kawih
sok dihaleuangkeun ku sinden atawa juru sekar, sarta biasana dipirig ku gamelan.
Rupa-rupa kawih buhun atawa klasik saperti Mojang Priangan, Hariring Kuring,
jsb. Seniman anu sok nyanggi kawih di antarana bae: Mang Koko, Nano S, Doel
Sumbang, jsb.
Beda jeung lagu atawa kawih,
aya oge nu disebut tembang. Tembang mangrupa seni sora lagu anu wirahmana
bebas, tapi biasana sok kauger ku patokan pupuh. Tembang sok dipirig ku kacapi suling. Aya rupa-rupa
tembang Sunda, di antarana bae: tembang beluk (nembangkeun wawacan), Cianjuran
(ti Cianjur), Ciawian (ti Ciawi, Tasikmalaya), jeung Cigawiran (ti Cigawir,
Limbangan Garut). Tembang umumna sok ngagunakeun patokan pupuh anu 17. Salian
ti lagu/kawih atawa tembang aya oge nu disebut kakawihan, nyaeta lalaguan anu
sok dihaleuangkeun ku barudak.
MINGPIN RAPAT
Rapat kaasup kana kagiatan komunikasi jeung interaksi
sosial, disebut kagiatan komunikasi lantaran dina rapat aya pesen-pesen anu
ditepikeun ku pamingpin rapat ka pamilon rapat. Jadi rapat nya eta babadamian
pikeun ngarengsekeun hiji masalah dina organisasi. Dina rapat oge silih tempas
omongan pikeun madungdengkeun eusi nu dirapatkeun.
TANGGUNG JAWAB PAMINGPIN
RAPAT
- Ngajaga atawa miara lancarna diskusi;
- Ngalelempeng jalanna diskusi sangkan ngahontal
tujuan nu dipiharep;
- Nampung jeung ngamalirkeun kahayang katut
pamadegan pamilon diskusi;
- Nyieun kacindekan saheulaanan tina hasil diskusi;
- Ngarumuskeun hasil nu bisa ditarima ku sakumna
pamilon.
Tatahar pikeun jadi panumbu
catur anu alusPersiapan
- pribadi pikeun jadi panumbu catur (pamingpin
rapat), di antarana:
a) nyiapkeun bahan-bahan anu dipake pikeun ngatur
diskusi;
b) miboga gambaran anu jentre ngeunaan sasaran atawa
hasil tina diskusi;
c) siap nyanghareupan sagala hal nu bakal kajadian,
upamana aya beda pamadegan.
.2.
Persiapan keur nyanghareupan pamilon (audien),
di antarana:
a) komunikasi anu alus jeung pamilon;
b) mikawanoh watek (karakteristik) umum para pamilon
samemehna; jeung
c) alusna mah aya hubungan anu loma (akrab) samemeh
diskusi lumangsung.
HAL-HAL ANU KUDU DITITENAN
UPAMA JADI PANUMBU CATUR
- Panumbu catur perlu merhatikeun tata cara sopan
santun protokoler hiji daerah;
- Omongan panganteur kana kagiatan diskusi alusna
mah singget tapi jentre (jelas;
- Perlu miboga sikep objektif tur tumarima (terbuka)
ka sakur pamilon;
- Kudu bisa jadi panengah pamilon nu patorog-torog
ku cara nu alus sarta bisa mangaruhan (persuasif);
- Omongan panumbu catur bisa ditarima ku para
pamilon.
Mikawanoh istilah organisasi
- Pupuhu: ketua atawa
kepala;
- Girang serat:
sekretaris atawa juru tulis;
- Panata harta: bendahara;
- Pangaping: pembimbing
- Papayung: pelindung
- Notulen: jalma nu sok
nuliskeun lumangsungna rapat;
- Sekretariat: alamat
(kantor) organisasi;
- Panata calagara:
panitia acara;
- Komite: panitia atawa
sawatara jalma anu dipapancenan ngalaksanakeun putusan pamarentah, putusan
rapat, jsb.
- Lembaga: badan atawa
pakumpulan (organisasi) nu maksudna nalungtik salah sahiji widang
pangaweruh katut usaha ngamekarkeunana;
- Seksi acara: pangurus
dina organisasi nu kapapancenan nguruskeun acara;
- Seksi angkang-ingking:
pangurus widang nu nguruskeun transportasi jeung akomodasi;
- Seksi humas: pangurus
dina organisasi nu kapapancenan nguruskeun hubungan jeung masarakat;
- Seksi kasenian:
pangurus dina organisasi nu kapapancenan nguruskeun widang kasenian;
- Seksi konsumsi:
pangurus dina organisasi nu kapapancenan nguruskeun konsumsi;
- Yayasan: badan atawa
organisasi anu disahkeun ku notaris pikeun ngalaksanakeun tujuan sosial,
saperti ngadegkeun sakola, jsb.
CARPON
Carpon nyaeta karangan
rekaan (fiksi) dina wangun lancaran (prosa) anu wangunna pondok. Galur caritana
relatif basajan lantaran jumlah caritana henteu rea, museur kana hiji kajadian
utama. Palakuna oge ukur dua atawa tilu urang. Ku lantaran kitu, carita pondok
mah ukuran caritana oge pondok , sarta caritana nyaritakeun kahirupan sapopoe.
CIRI-CIRI CARPON
1. Sumebarna sacara tinulis;
2. Wangunna relatif pondok;
3. Palakuna teu pati loba;
4. Galurna basajan;
5. Dipikanyaho anu nulis atawa
ngarangna;
6. Eusina mangrupa rekaan tina
realitas kahirupan sapopoe.
RIWAYAT HIRUP
Nya éta karangan anu eusina
nyaritakeun kajadian atawa peristiwa dina runtuyan waktu. Aya dua rupa riwayat
hirup, nya éta autobiografi jeung biografi. Autobiografi nya éta riwayat hirup
anu nepikeunana pribadi sorangan, biasana ngagunakeun sesebutan jalma ka hiji
“kuring”. Ari biografi nya éta riwayat hirup anu nepikeunana jalma lian,
biasana ngagunakeun jalma ka tilu “manéhna”. Hal-hal anu kudu aya dina riwayat
hirup, di antarana:
- Ngaran lengkep;
- Tempat, tanggal, bulan, jeung
taun dilahirkeun;
- Ngaran kolot (indung jeung
bapa);
- Pangalaman atikan atawa sakola
jeung taun lulusna;
- Pangalaman gawé, ti mimiti nepi
ka disusuna riwayat hirup;
- Kagiatan nu diiluan dina
organisasi, kagiatan kamasarakatan, jsb;
- Karya-karya anu kungsi dijieun;
- Pangajén (penghargaan) anu
kungsi ditarima.
Pancakaki
nya éta pernahna jalma ka jalma lian anu sakulawarga atawa baraya.


text:
Tomat
Tomat (lycopersicon esculentum) nya éta sayur anu watang jeung daunna buluan lemes. Ilaharna buah tomat téh buleud, warnana héjo, lamun asak warnana beureum, aya anu sikian aya anu henteu. Biasana dipaké pikeun nyayur atawa didahar langsung ilaharna buah.[1] Tomat mangrupa salah sahiji buah lokal Indonesia anu loba kandungan vitamin C jeung lycopene.[2]
Daptar eusi
Gambaran[édit | sunting sumber]
- Tomat kaasup kana tutuwuhan samusim.[3]
- Miboga watang anu leuleus jeung baseuh.[3]
- Dauna segitilu.[3]
- Kembangna warna konéng.[3]
- Buahna buah buni.[3]
- Héjo nalika ngora kénéh jeung konéng atawa beureum nalika geus kolot.[3]
- Loba sikina.[3]
- Bentukna buleud tur lonjong.[3]
- Bodas atawa krem, kulit siki buluan. [3]
Asal-usul sarta sumebarna[édit | sunting sumber]
Tomat asalna ti Amerika Selatan, mimitina buah tomat téh kapanggih di Peru ku Ekuador jeung Bolivia. [4] Lila kalilaan tomat téh sumebar ka Mexico jeung jadi salah sahiji sumber kadaharan suku Aztec.[5] Lalampahan ti Eropa anu daratang ka Amerika Utara jeung Selatan téh alatan mawa éta tomat ka Eropa.[5] Pepelakan ieu dibudidayakeun di Spanyol jeung Italia, saencan diadopsi ku Inggris.[5] Bukti tinulis nu munggaran ngeunaan tomat di Eropa nya éta taun 1544.[5] Catetan éta téh meunang Pietro Andrea Mattioli anu pakasabana dokter jeung ahli botani Italia.[5] Di Prancis mah tomat téh dingaranan apel cinta atawa pomme d’amour. Dingaranan apel cinta ku sabab tomat dipercaya mampuh nyagerkeun lemah syahwat jeung ningkatkeun jumlah sperma.[6]
Manfaat[édit | sunting sumber]
Manfaat tomat sabenerna geus ditalungtik ti baheula, saperti panalungtikan DR. John Cook Bennet ti Wiloughby University, Ohio, persisna bulan Nopember 1834. [7] Numutkeun dokter gizi, Dr. Leane Suniar Manurung, MSc, tomat bisa dikonsumsi ku saha waé ku sabab tomat miboga kandungan vitamin C jeung vitamin A, anu mangpaatna pikeun ningkatkeun kekebalan awak. [8] Numutkeun Leane tomat anu alus pikeun dikonsumsi nya éta, tomat anu beureum. [8] Tomat miboga kandungan tomatine anu mangpaatna pikeun anti radang, sedengkeun kandungan karoten jeung vitamin C dina tomat mangpaatna pikeun anti oksidan pikeun ngalawan radikal bebas.[9] Salain ti éta aya deui sababaraha mangpaat liana nya éta :
- Alus pikeun panon
Tomat nu beureum kandungan vitamin C jeung vitamin A lima kali leuwih loba dibandingkeun jeung tomat héjo.[8] Salain ti éta tomat miboga kandungan beta carotene.[9] Ku sabab kitu tomat alus pikeun dikonsumsi ku budak leutik ku lantaran alus pikeun kaséhatan panon.[8]
- Najauhkeun Kangker
Lycopene dina tomat bisa nyingkahan karusakan sél anu ngarojong kangker rahim, kanker prostat pikeun lalaki, kangker beuteung jeung kangker kolorektal.[8]
- Nyéhatkeun Jantung
Hasil panalungtikan Rowett Research Institute di Aberdeen, Skotlandia, yén dina tomat téh kapanggih aya gel warna konéng anu ngabungkus siki tomat.[7] Ku lantaran kitu bisa nyingkahan ngabekuna getih, stroke jeung panyakit jantung. [7] Salain ti éta kandungan kalium jeung vitamin B anu aya dina tomat bakal ngabantu nurunkeun tekanan darah jeung kadar kolestrol.[8]
- Nyéhatkeun Buuk
Dahar tomat unggal poé sacara teratur bisa ngabantu nguatkeun akar buuk, ngajadikeun buuk téh hérang tur kandel.[8]
- Kaséhatan Tulang
Tomat miboga vitamin K jeung kalsium anu alus pikeun nguatkeun tulang jeung huntu.[8]
- Pungsi Pencernaan jeung nafsu dahar
Tomat miboga kandungan uyah mineral anu loba.[9] Uyah mineral téh gunana pikeun ngaluarkeun ciduh.[9] Ciduh ngandung enzim anu diperlukeun pikeun pencernaan.[9] Mineral tina tomat bisa ningkatkeun napsu dahar sedengkeun enzim anu ka luar bisa ngalancarkeun pencernaan.[9]
- Ngarawat Kulit
Asam sitrat anu aya dina tomat bisa ngabersihkeun kulit.
Kandungan giji[édit | sunting sumber]
Buah tomat ngandung giji tina 5-10 persén beurat garing euweuh caian jeung 1 persén kulit jeung siki.[10] Lamun tomat digaringkeun, sakitar 50 persen tina beurat garingna anu ngawengku tina gula-gula pereduksi (utamana glukosa jeung fruktosa), sisana asam-asam organik, mineral, pigmen, vitamin, jeung lipid.[10] Tomat bisa digolongkeun sumber vitamin C anu alus(excellent)ku sabab 100 gram tomat bisa nepi ka 20 persen atawa leuwih tina kabutuhan vitamin C dina sapoé.[10] Vitamin C gunana pikeun kesehatan huntu jeung gusi, nyageurkeun raheut, nyingkahan panyakit Scurvy (skorbut).[10] Salain ti éta, tomat téh sumber vitamin A anu alus ku sabab 100 gram tomat bisa nyumbangkeun sakitar 10-20 persen tina kabutuhan vitamin A sapoéna.[10] Vitamin A diperlukeun pikeun kaséhatan saperti, sistem kekebalan awak, pertumbuhan, jeung reproduksi. Vitamin A jeung C dina tomat miboga peran pikeun antioksidan.[10] Sari buah tomat ngandung vitamin jeung mineral.[10] Tina 100 gram jus tomat aya kalsium 7 mg, fosfor 15 mg, zat besi 0,9 mg, natrium 230 mg, jeung kalium 230 mg.[10] Vitamin anu aya dina 100 gram sari buah tomat nya éta vitamin A (1.050 IU), vitamin B1 (0,05 mg), vitamin B2 (0,03 mg), dan vitamin C (16 mg. [10]
Kandungan gizi dina 100 gram tomat nya éta :
- fosfor 27 gm
- kalium 360 mg
- besi 6 mg
- kalsium 11 mg
- vitamin C 23 mg
- Thiamine 56 mg
- Protein 1 gram
- vitamin A 1000 UI
- vitamin K
Jenis-Jenis[édit | sunting sumber]
Di Indonesia aya sababaraha jenis tomat, dumasar kana ukuran jeung bentuk fisikna [11] :
- Kelas 1, tomat ieu ukurana leutik nya éta 3-4 cm, contona tomat cherry, bentukna rélatif buleud jeung warna kahéjo-héjoan. [11]
- Kelas 2, tomat ieu ukurana 4-5 cm, tomat ieu biasana tumuwuhna di daratan rendah, bentukna relatif lonjong jeung warnana beureum ngora, contona tomat manis. [11]
- Kelas 3, tomat ieu ukurana 5-6 cm, tomat ieu biasana osok dibudidayakeun ku warga Indonésia, warnana beureum euceuy. [11]
- Kelas 4, kelas ieu ogé sok disebut kelas ékstra, dimana ukurana diluhur 6 cm, lobana jenis ieu asalna ti Thailand anu dimekarkeun ku cara hidroponik.[11]
Numutkeun Saptarini (1999), jenis tomat di Indonesia cukup loba, di antarana [11]:
- Tomat Céri, bentuk buahna laleutik sagedé kaléci.[11] Buahna beureum jeung rasana amis. [11]Jenis ieu alus pikeun ngalengkepan salad.[8] Ayeuna mah osok dipelak ku cara hidroponik. [11]
- Tomat Biasa, bentuk buahna buleud jeung dempyak jeung miboga alur anu jelas di deukeut tangkainya sarta leuwih leuleus. Jenis tomat ieu cocokna di pelak di dataran rendah. [11]
- Tomat Apel, bentuk buahna buleud, rada teuas saperti buah apel atawa pir. Tomat jenis ieu leuwih cocok di pelak di dataran nu luhur. [11]
- Tomat Kentang, bentuk buahna buleud, rada teuas jeung gedé.[11]
- Tomat Galing, tomat ieu disebut galing ku sabab dauna galling jiga beunang ku hama. Bentuk buahna saeutik lonjong, teuas, jeung miboga kulit anu kandel nepi ka tahan pikeun di angkut jarak jauh.[11]
- Tomat Plum, ku sabab bentukna mirip buah plum.[8] Lonjong jeung kulitna téh ipis jeung daging buahna loba kandungan cai.[8] Tomat jenis ieu biasana osok ditumis, salai ti éta osok jadi bahan dasar saos, sup tomat. [8]
- Tomat Beef, ukurana paling gede dibandingkeun tomat anu laina, daging buahna kandel.[8] Tomat jenis ieu leuwih cocok pikeun salad atawa sandwich.[8]
- Tomat Héjo, Warnana héjo kalayan daging buahna rada teuas. Rasana saeutik rada haseum jeung kandungan caina paling saeutik dibandingkeun tomat nu lain.
- Tomat Anggur, bentukna hampir sarua jeung buah anggur, leutik jeung buleud.[8] Leuwih leutik dibandingkeun tomat céri atawa tomat plum.[8] Biasana dimangpaatkeun pikeun campuran salad. [8]Ilaharna tomat anggur aya dua warna nya éta warna beureum jeung konéng.[8]
Galeri[édit | sunting sumber]
Sarat tumuwuhna[édit | sunting sumber]
- Suhu hawana 23°C lamun beurang sedengkeun lamun peuting mah 17°C. [3]
- Taneuh anu cocog pikeun pepelakan tomat nya éta taneuh anu liat, tur loba ngandung keusik, humus, gembur, kalayan pH taneuhna 6-7.[3]
- Tomat cocog dipelakkeun dina tempat anu luhurna 0 - 1.250 m dpl jeung tumuwuh di daratan luhur >750 mdpl.[3]
Nalika Panén
- Panén nu munggaran nalika umur 3 bulan.[12]
- Dipilih anu sakirana geus kolot jeung ulah ngala anu baseuh kénéh, ku sabab moal lila tahana.[12]
- Buah ulah nepi ka murag jeung ulah aya codékana.[12] ku sabab bisa nurunkeun kualitas jeung jadi sumber asupna bibit panyakit.[12]
- Panén dilakukeun sababaraha kali, antara 10-15 kali ngala buah kalayan selang 2-3 poé sakali.[3]
- Ngala tomat bisa isuk-isuk atawa soré.[3]
Hasil olahan tina tomat[édit | sunting sumber]
- Saos Tomat [13]
- Salad Tomat Bangkok [14]
- Sandwich [15]
- Sambel Tomat [16]
- Bubur Havermut Tomat [16]
- Jus Tomat Chacha [17]
Cara milih tomat[édit | sunting sumber]
- Pilih tomat anu teu pati beureum sangkan awét diteundeun, iwal ti tomat anu arék dipasak. [18]
- Lamun arék langsung didahar, pilih tomat anu asak dina tangkalna jeung warna beureumna rata.[18]
- Pilih tomat anu beuratna sarua jeung gedéna tomat.[18]
- Pilih tomat anu kulitna lemes pisan.[18]
- Pilih tomat anu warnana beureum, jeung seger tur kandel nalika dirampa.[18]
Di Australia biasana maké bungkus plastik polyethylen biasa anu bendeulan leuitk di jeronaanu eusina KMNO4.[19] KMNO4 leuwih éféktif dina nyerep ethylen. Tapi balukarna harga tomat téh jadi mahal. [19] Sedengkeun di Indonésia mah aya cara paling gampang, aman tur murah nya éta tomat-tomat téh ditendeun dina wadah tina awi anu higroskopis nepi ka bisa nyerep H2O jeung di bagian handapna dibéré kapur tohor atawa Ca(OH)2 pikeun ngiket CO2, sarta ditendeun di tempat anu garing jeung iuh nepi ka ethylen bisa diteken.[19] Lamun tomat anu warnana kahéjo-héjoan ditendeun ku cara kieu bisa nahan segerna tomat salila 2 minggu.[19]
Referensi[édit | sunting sumber]
- ↑ [1](diakses pada tanggal 7 oktober 2011)
- ↑ ANALISIS SIFAT-SIFAT PSIKO-KIMIA BUAH TOMAT (LYCOPERSICON ESCULENTUM) JENIS TOMAT APEL, GUNA PENINGKATAN NILAI FUNGSI BUAH TOMAT SEBAGAI KOMODITI PANGAN LOKAL (diakses pada tanggal 6 oktober 2011)
- ↑ a b c d e f g h i j k l m n [2]
- ↑ [3]
- ↑ a b c d e Tips Kuliner: Manfaat, Sejarah & Fakta Menarik tentang Tomat (diakses pada tanggal 8 oktober 2011)
- ↑ [4] (diakses pada tanggal 8 oktober 2011)
- ↑ a b c [5] (diakses pada tanggal 8 oktober 2011)
- ↑ a b c d e f g h i j k l m n o p q r [6] (diakses pada tanggal 8 oktober 2011)
- ↑ a b c d e f [7] (diakses pada tanggal 8 oktober 2011)
- ↑ a b c d e f g h i [8]
- ↑ a b c d e f g h i j k l m [9](diakses pada tanggal 7 Oktober 2011)
- ↑ a b c d [10] (diakses pada tanggal 8 Oktober 2011)
- ↑ (id) [11] (diakses pada tanggal 8 Oktober 2011)
- ↑ [12] (diakses pada tanggal 8 Oktober 2011)
- ↑ [13] (diakses pada tanggal 8 Oktober 2011)
- ↑ a b [14] (diakses pada tanggal 8 Oktober 2011)
- ↑ [15] (diakses pada tanggal 8 Oktober 2011)
- ↑ a b c d e [16](diakses pada tanggal 9 oktober 2011)
- ↑ a b c d [17](diakses pada tanggal 9 oktober 2011)


text:
Karangan Éséy
Anu
di maksud éséy nyaéta karangan pondok dina wangun lancaran. Pangna di sebut
pondoktéh dumeh dina karangan éséy mah tara aya anu maké bab atawa pasal tapi
ngaguluyur .
Éséy
téh di ajangkeun pikeun bacaeun umum anu matak, eusina téh kudu ngasipatan komunikatif.
Dina nyieun judulna ogé kudu ngagunakeun ungkara kalimah anu ngahudang pikeun kapanasaran.
Anu di bahasna lain pasualan anu pabaliut
tur beurat , namung gaya bahasana hampang.
matak karangan éséy umumna di muat dina
koran atawa majalah.
Tujuan nana pikeun ngadiskusikeun
hiji pasualan, midangkeun pandangan, atawa ngajak balaréa narima poko pikiran
anu keur di pedarkeun. Ari anu sok di jieun jejerna mah bisa ngeunaan naon waé
, bebas , sanajan éséy téh kaasup bacaan hampang, tapi angger waé sok di
barengan ku data jeung hasil talaah atanapi pakta.
Ciri cirina éséy diantawisna :
- Dina Gaya bahasa na hampang.
-Ngabahas pasualan anu hampang tur sederhana.
-Teu ka iket ku jejer, Jejerna mah bisa bebas.
-Di barengan ku pakta tur hasil talaahan.
-Mangrupa Karangan pondok dina wangun lancaran.
Aya sababaraha hiji
tujuan pikeun nulis éséy, diantawisna:
-Pikeun ngabahas hiji pasualan.
-Midangkeun hiji pandangan anu ka ukur.
-Ngajak kanu maca pikeun bisa narima kana pikiran anu di pedarkeun.
Contoh éséy:
Bisa
basa sunda loba manfaatna
Kiwari
loba masyarakat utamana anu aya di kota gedé anu geus ninggalkeun basa sunda.
Maranéhna geus tara nyarita maké basa sunda, sok sanajan asli ti lingkungan kulawarga
sunda. Malah asli natéh ti kampung, sabab di kotamah ukur ngumbara.
Maké
basa sundamah di anggapna tinggaleun jaman jeung kampungan atawa bisa waé
pangna teu ngagunakeun basa sunda téh sabab ngarasa sieun salah tur padahal
basa indonesia anu di pake ku manehna lain basa indonesia anu alus jeung bener.
Ukur basa indonesia anu gedé kapangaruhan ku basa malayu betawi.
Umpamana
waé ngagunakeun kecap ngabenerin, ngemaluin, ngebayangin, membikin,
jeung sajabana anu ceuk aturan bahasa indonesia mah salah.
Sok rajeun aya kolot anu boga anggapan mun ankna di ajar basa sunda, engkénatéh
bakal ngagokakan dina geus mimiti di ajar bahasa indonesia di sakola, jadi geus
waé sina langsung di ajar bahasa indonesia, ngarah éngké basa indonesiana
pinter.
Tétéla
éta anggapan téh salah. Ceuk hasil panalumpikan, lamun budak di wanohkeun heula
kana basa sunda, dina engké di ajar basa indonesia natéh leuwih babarieun.
Malah engké natéh budak bakal leuwih pinter basa indonesiana tibatan budak anu
teu di ajar basa sunda.
Cindekna: budak anu alus basa sunda na geus bisa di pastikeun bakal alus basa
indonesiana.


text:
Cipeuw
Cipeuw (Aegithina tiphia) téh hiji spésiés manuk bacéo leutik nu hirup di wewengkon Asia Kidul (Pakistan, India, Sri Langka) nepi ka wétan di Indonésia. Hirupna di leuweung atawa wewengkon nu loba tatangkalanana. Sakali anakan endogna dua nepi ka opat, dina sayang bentuk mangkok leutik nu diwangun tina jujukutan.
Cipeuw nu geus sawawa panjangna bisa nepi ka 25 cm. Nu jalu punduk jeung tonggongna hideung (tangkaran) atawa semu héjo (liar), sedengkeun bagian handapna konéng enay. Jangjangna semu hideung polét bodas. Bikangna sarua jeung jalu liar, iwal jangjangna anu hideung-hawuk.
Rujukan[édit | sunting sumber]
- BirdLife International (2004). Aegithina tiphia. 2006 IUCN Red List of Threatened Species. IUCN 2006. Dipulut ping 12 Méi 2006.
- Birds of India karya Grimmett, Inskipp & Inskipp, ISBN 0-691-04910-6
Tumbu kaluar[édit | sunting sumber]
- BirdLife Species Factsheet
- Common Iora videos di Internet Bird Collection


text:
Ozon
Ozon (O3) mangrupakeun hiji alotrop oksigén, molekul nu diwangun ku tilu atom oksigén, molekul triatomik, nu leuwih teu stabil batan O2 nu diatomik.
Ozon ngarupakeun gas nu warnana bulao dina suhu jeung tekenan baku. Dina suhu handapeun -112 °C, ozon jadi cairan kelir bulao kolot, sarta bakal beku dina suhu -193 °C. Ozon mangrupakeun bahan pangoksidasi nu kuat; sipatna teu stabil sarta bakal robah jadi oksigén biasa dina réaksi:
2O3 → 3O2. Réaksi ieu lumangsung leuwih gancang mun suhuna leuwih panas sarta tekenan leuwih leuwik.
Dina atmosfir Bumi, kadar ozon téh leutik: ozon di sabudeureun urang dianggap polutan, sabab bisa ngaruksak bayah, tapi pancénna di awang-awang penting pisan pikeun niungan beungeut Bumi tina cahya ultrabungur. Ozon bisa dihasilkeun tina O2 nalika aya gelap.
Sababaraha alat listrik bisa ngahasilkeun ozon, misalna telepisi, printer laser, jeung mesin potokopi nu maké tegangan badag.
Lapisan ozon[édit | sunting sumber]
.
Lapisan atmospir nu panglobana ngandung ozon nyaéta stratospir, dina wewengkon nu disebut ogé lapisan ozon. Lapisan ieu nyaring cahya ultrabungur (270-400 nm) nu kurang ti 320 nm ti Panonpoé nu bisa nyilakakeun kahirupan di Bumi. Najan kitu, panjang gelombang éta ogé penting pikeun ngahasilkeun vitamin D, nu penting pisan pikeun kaséhatan manusa. Ukuran baku pikeun kandungan ozon dina atmospir migunakeun unit Dobson. Ozon nu dipaké di industri diukur dina ppm jeung persén massa atawa beurat.
Papanggihan ozon[édit | sunting sumber]
Ozon mimiti dikenalkeun ku Christian Friedrich Schönbein taun 1840, diturunkeun tina basa Yunani nu hartina 'bau' (ozein), sabab ozon nu dihasilkeun tina gelap bisa dicirikeun ku bauna [1]. Bau tina gelap téh asalna tina éléktron nu dibébaskeun nalika aya parobahan kimia, lain ozonna sorangan [2]. Dina kadar 0,015 ppm, bau ozon bisa kaangseu, sedengkeun mun kadarna 1 ppm mah bauna kawas walirang.
Mangpaat lianna[édit | sunting sumber]
Ozon sok dipaké di spa atawa solobong panas (batan klorin atawa bromin) pikeun maéhan jaram (baktéri) dina cai. Di nu kitu, ozonna dihasilkeun tina lampu ultrabungur atawa corona discharge chip nu lajeng disuntikkeun kana pipa saluran.
Baca ogé[édit | sunting sumber]
- déplési ozon, kaasup nu kawentar Liang Ozon.
- lapisan ozon
- ozon Troposfir
Tumbu kaluar[édit | sunting sumber]
- NASA's Earth Observatory article on Ozone
- International Day for the Preservation of the Ozone Layer
- International Chemical Safety Card 0068
- NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards
- National Institute of Environmental Health Sciences Ozone Alerts
- WHO-Europe reports: Health Aspects of Air Pollution (2003) (PDF) jeung "Answer to follow-up questions from CAFE (2004) (PDF)
- Ground-level Ozone Air Pollution
Rujukan[édit | sunting sumber]
- ^ Ibanez, Jorge G., Rodrigo Mayen-Mondragon, & M. T. Moran-Moran. 2005. Laboratory Experiments on the Electrochemical Remediation of the Environment. Part 7: Microscale Production of Ozone. J. Chem. Ed. 82:1546 Abstract
- Seinfeld, John H.; Pandis, Spyros N. 1998. Atmospheric Chemistry and Physics - From Air Pollution to Climate Change. John Wiley and Sons, Inc. ISBN 0-471-17816-0


text: 1Tan-taretan jema'adda Allah e Korintus ban sadajana ommadda Allah e saantero Akhaya. Kaula, Paulus, rasulla Isa Almasih, se eangkat kalaban karsana Allah, sareng taretan Timotiyus, 2ngarep moga-moga Allah Ramana sampeyan sareng kaula sadaja sarta Guste Isa Almasih apareng berkat sareng kataremtemman ka sampeyan sadaja. 3Tore asokkor ka Allah Ramana Guste Isa Almasih. Salerana Rama se paleng sae, ban Allah se apareng kakowadan ka manossa. 4Salerana makowat ate kaula sadaja e dhalem kasossa'an se eadhebbi kaula sadaja, sopaja kalaban kakowadan se etarema kaula sadaja dhari Allah ganeka kaula sadaja jugan bisa makowat atena reng-oreng se ngadhebbi kasossa'an. 5Kasossa'an-kasossa'an se ealame Almasih ampon bannya' jugan se ealame kaula sadaja. Kalaban parantara'anna Almasih jugan atena kaula sadaja epakowat. 6Mon kaula sadaja ngalame kasossa'an, ganeka kaangguy makowat atena sampeyan, sopaja sampeyan sadaja salamet. Mon ate kaula sadaja epakowat, sampeyan noro' epakowat jugan, daddi sampeyan kowat e dhalem kasossa'an-kasossa'an akadi se etanggung kaula sadaja jugan. 7Kaula sadaja yakin ban ta' mangmang parkara sampeyan, sabab kaula sadaja oneng ja' sampeyan noro' nyandhang sangsara asareng kaula sadaja. Ban lantaran gapaneka sampeyan noro' epakowat jugan asareng kaula sadaja. 8Tan-taretan! Kaula ngarep sampeyan sadaja ngaonenge parkara kasossa'an se ealame kaula sadaja e dhaera Asia. Kasossa'an se esandhang kaula sadaja ganeka ce' berra'na rassana, kantos kaula sadaja ta' ngarep gi' bisa'a odhi' pole; 9rassana akadi se eokom mate. Nangeng kadaddiyan ganeka kalakon sopaja kaula sadaja ta' ngandellagi kakowadan dibi', nangeng ngandellagi kakowadanna Allah se maodhi' oreng mate. 10Salerana panyalamet kaula sadaja dhari babaja pate se raja ka'issa'. Ban Salerana jugan se masalamedda kaula sadaja dhaggi' e budhi are, sabab kaula sadaja ngarep ka Salerana. 11Kaula yakin ja' polana sadajana du'ana sampeyan se nyo'onnagi kaula sadaja, Allah tanto masalamet kaula sadaja dhari babaja. Allah kasokan aberkadi kaula sadaja menangka jawaban ka du'a se sabannya'na se nyo'onnagi kaula sadaja, ban lantaran ganeka bannya' oreng se bakal asokkora ka Allah. 12Kaula sadaja gumbira polana arassa yakin e dhalem ate ja' odhi'na kaula sadaja e dunnya paneka -- kong-langkong hubungan kaula sadaja sareng sampeyan -- bi' kaula sadaja ampon ejalannagi kalaban ehlas sarta morne. Kaula sadaja ajalannagi ganeka banne kalaban kabicaksana'anna manossa, nangeng kalaban kamampowan paparengnga Allah. 13- 14Se etoles kaula sadaja ka sampeyan paneka pera' parkara pa-ponapa se ekenneng baca sareng epahame sareng sampeyan sadaja. Samangken sampeyan sadaja pera' ngarte sabagiyan parkara kaula sadaja, nangeng kaula ngarep dhaggi' sampeyan bakal ngarteya onggu parkara kaula sadaja. Kalaban sapaneka, e bakto Guste Isa rabu pagi', sampeyan sadaja bakal arassa'a gumbira polana kaula sadaja, akadi kaula sadaja gumbira polana sampeyan sadaja. 15Polana kayakinan ganeka kaula dha'-adha'na gadhuwan rancana entara ka sampeyan sadaja sopaja sampeyan narema berkat bannya'na dhu kalena. 16Kaula amaksod entara ka sampeyan e dhalem parjalanan ka Makedoniya, ban nyepperra pole papalemanna, sopaja sampeyan sadaja bisa nolonge kaula nerrossagi parjalanan ka Yudea. 17Nangeng kaula ngoba neyat ganeka. La, ponapa ganeka noduwagi ja' kaula ta' gadhuwan karep se koko? E bakto agabay rancana, ponapa kaula agabay rancana menorot karep kaula dibi', sakejja' ngoca' "Iya", ban sakejja' ngoca' "Enja'"? 18Bit asmana Allah se ekenneng parcaja, janji kaula ka sampeyan banne "Iya" otaba "Enja'". 19Sabab Isa Almasih, Pottrana Allah, se eberta'agi ka sampeyan sareng Silas, Timotiyus sarta sareng kaula dibi' banne oreng "Iya" otaba "Enja'" Sabaligga Salerana ganeka jawaban "Iya" dhari Allah. 20Sabab kalaban parantara'anna Salerana Allah ampon anyata'agi "Iya" ka sadajana janjina. Kalaban dhasar ganeka sampeyan sareng kaula sadaja mator "Amin" ka Allah polana Isa Almasih, sopaja Allah emolja'agi. 21Allah dibi' se makoko sampeyan sareng kaula sadaja daddi settong sareng Almasih; Salerana jugan se mele sampeyan sareng kaula sadaja kaagem Salerana. 22Kaangguy ganeka Allah ampon ngessa'agi sampeyan sareng kaula sadaja daddi kaagunganna ban marengngagi Errohna e dhalem atena sampeyan sareng kaula sadaja menangka tanggungan ja' Salerana marengana sampeyan sareng kaula sadaja pa-ponapa se ampon ejanjiyagi Salerana. 23Allah sakse kaula -- sabab Salerana ngagali essena ate kaula -- ja' kaula burung se entara ka Korintus polana kaula ta' masossa'a panggaliyanna sampeyan. 24Kaula ta' maksa'a sampeyan parkara pa-ponapa se kodu eparcaja sampeyan, sabab sampeyan ampon ce' parcajana ka Almasih. Kaula pera' alako areng-sareng bi' sampeyan sopaja sampeyan sajan senneng panggaliyanna.


text:
Station Karawang
Karawang is een spoorwegstation in de Indonesische provincie West-Java.
Bestemmingen[bewerken]
- Patas Purwakarta: naar Station Purwakarta en Station Jakarta Kota
- Serayu: naar Station Jakarta Kota en Station Kroya
- Tegal Arum: naar Station Jakarta Kota en Station Tegal
- Tawang Jaya: naar Station Pasar Senen en Station Semarang Poncol
- Kutojaya Utara: naar Station Tanahabang en Station Kutoarjo
- Progo: naar Station Pasar Senen en Station Yogya Lempuyangan
- Senja Bengawan: naar Station Tanahabang en Station Solo Jebres
- Gaya Baru Malam Selatan: naar Station Jakarta Kota en Station Surabaya Gubeng
- Brantas: naar Station Tanahabang en Station Kediri


text:
KECAP SEREPAN
KECAP SEREPAN
(Sumber: http://astriecollections.blogspot.com/2010/10/kecap-serepan.html
Di handap aya tulisan ngeunaan kecap serepan dina basa Sunda. tulisanna ti blog babaturan nya eta http://astriecollections.blogspot.com.
I. Kecap Serepan
a. Kecap Serepan tina Basa Indonesia
Umumna urang Sunda téh nggunakeun dua basa (dwibahasawan) dina hirup kumbuh sapopoéna, nyaéta basa Sunda jeung basa Indonesia. Munasabah upama loba kecap-kecap basa Idonesia anu asup kana basa Sunda. Kecap-kecap anu diserep sagemblengna, biasana mangrupa istilah anu euweuh sasaruanana dina basa Sunda.
Kecap-kecap basa Sunda nu mangrupa serepan tina basa Indonesia, diantarana: arus, obat bius, jabatan, jatah, mandiri, rumah sakit, ganjil, perkebunan, perairan, tabungan, persatuan, canggih, pertandingan, penjaga sakola, penyair, percitakan, taun baru, cabang, banjir, liburan, manis, rumah makan, mérah jambu, serah terima, perikanan, nada, ruang tunggu, limbah, perumahan, pembantu, siaran (radio), nyuci (poto), penerbit, jst.
b. Kecap Serepan tina Basa Daérah Séjén
Tatar Sunda kungsi diéréh ku Karajaan Mataram (Islam) kira-kira abad ka-17. Munasabah upama pangaruh basa Jawa téh asup kana basa Sunda. Kecap-kecap basa Sunda nu mangrupa serepan tina basa Jawa, diantarana: kocak, luruh, natus, pamong, pungkas, sima, céték, gabah, pirimis, kangen, lemah, mangkat, pancén, saking, jst.
c. Kecap Serepan tina Basa Asing
Basa asing nu gedé pangaruhna kana basa Sunda ku cara ngabeungharkeun kosa kecapna nyaéta basa Arab, Walanda, jeung Sangsekerta. Tina basa séjén ogé loba, saperti tina basa Kawi, Cina, Portugis, Jepang, Inggris, Spanyol, jeung Prancis. Tapi jumlahna henteu loba cara nu asalna tina tilu basa tadi.
1. Serepan tina Basa Arab
Asupna pangaruh basa Arab kana basa Sunda marng jeung asup sarta mekarna agama Islam di Tatar Sunda. Komo deui umumna urang Sunda ngagem agama Islam. Conto serepan tina basa Arab, di antarana: ahir, akal, batal, gaib, hadiah, hajat, halal, hasil, iblis, kiblat, lahir, mahluk, ajaib, badan, darurat, hidayah, hakim, haram, hilap, ibadah, idin, jubah, kamus, kitab, lisan, makam, maksud, mupakat, pasal, rijki, salat, sukur, malarat, pikir, rahim, saréat, saum, tawakup, jst.
2. Serepan tina Basa Walanda
Sanajana Walanda geus asup ka urang ti awal abad ka-17, tapi meuwuhna pangaruh basa Walanda kana basa Sunda mah dina awal abad ka-20. Éta pangaruh asup sabada loba bangsa urang anu sakola. Conto serepan tina basa Walanda, diantarana: akte, aspal, baki, ban, baud, bohlam, bulao, anduk, bak, balok, bangku, baskom, béngkél, buku, buncis,dasi, dongkrak, émbér, gelas, hélem, kasur, kenék, laci, montir, pas, panik, setir, selang, setrum, dines, duit, elap, elat, erok, got, istal, kelas, kompor, lédeng, modél, peunteun, bor, sekrup, setrip, treuk, jst.
3. Serepan tina Basa Sangsekerta
Dina basa Sunda mah tina basa Sangsekerta téh kawilang loba. Bisa jadi lantaran dina hiji mangsa basa Sangsekerta kungsi jadi basa resmi sawatara karajaan di Tatar Sunda, saperti nu katembong dina prasasti-prasasti. Conto serepan tina basa Sangsekerta, di antarana: agama, angka, asmara, banda, ganda, garuda, guha, jaksa, jiwa, mangsa, méga, murka, naraka, nyata, paripurna, pidana, saksi, upacara, usaha, wacana, aksara, angkasa, budaya, cahaya, gapura, jagat, kuta, mastaka, mitra, nagara, nila, pahala, perkara, sukma, tresna, utama, jasa, jst.
4. Serepan tina Basa Kawi
Dumasar kana Kamus Umum Basa Sunda wedalan LBSS (1981), kecap serepan tina basa Kawi téh, di antarana: angkara, déwangga, doraka, hiang, layu, ménak, sarana, wibawa, daya, hingga, lalu, maya, sekar, wisma, jst.
5. Serepan tina Basa Portugis, diantara: baju, dadu, garpuh, karéta, korsi, méja, bako, bonéka, jandéla, mantéga, pésta, péstol, roda, sapatu, rénda, ronda, onar, jst.
6. Serepan tina Basa Perancis, di antarana: akur, komisi, losmén, medali, supir, karantina, kliseu, kongkur, perangko, sabun, kado, jst.
7. Serepan tina Basa Cina, di antarana: angpaw, cap, cét, emih, kecap, kuéh, loténg, tauco, bapaw, capcay, cingcaw, ginséng, lihay, pécay, moci, siomay, tahu, jst.
8. Serepan tina Basa Inggris, di antarana: bodi, hen, pinalti, serial, pérs, komputer, spiker, mik-ap, fotokopi, tip, terminal, diskét, bodigar, televisi, robot, jst.
Belum ada komentar.
Berikan Balasan
-
Arsip
- September 2014 (1)
- Agustus 2014 (2)
- Desember 2013 (2)
- September 2013 (1)
- Juli 2013 (2)
- April 2013 (1)
- Maret 2013 (1)
- Desember 2012 (2)
- Oktober 2012 (2)
- September 2012 (2)
- Agustus 2012 (1)
- Juni 2012 (3)
-
Kategori
-
RSSEntries RSS
Comments RSS


text:
Hiji mangsa, anjeunna nimbalan Patih ngadamel saém-bara, saha-saha anu bisa ngalandongan Raja sareng Pramés-wari, nepi ka kagungan putra, bakal diganjar duit salaksa dinar jeung imah katut pakaranganana.
Dukun lepus paraji sakti, datang ti mana ti mendi, ngabrul milu saémbara. Tapi hiji ogé taya nu hasil. Dukun teu metu, paraji teu matih, Pandita teu mental, Kangjeng Raja angger teu aya totondénna baris kagungan putra.
Kangjeng Raja ngaraos kalangkung bingungna. Teras baé atuh neneda ka Nu Maha Suci, nangis ngagukguk nyuhunkeun putra anu utama baris pigentoseun ngeréh nagara. Tina ce-ngengna paneda, dina hiji wengi anjeunna ngadangu sora tan katingal, pokna, “Paménta manéh ku Nu Maha Suci bakal dikabul, tapi henteu aya bagja boga anak lalaki, ngan dibéré hiji anak awéwé.”
Henteu sabaraha lilana ti harita Praméswari kagungan putra istri, mulus taya kuciwana, sarta dinamian Putri Éndang Mayang.
Kabingahan Kangjeng Raja taya papadana, malah poéan Putri diparasan, Raja ngayakeun pésta, lilana tujuh poé tujuh peuting, sarta ngulem sakabéh pohaci papayung éta nagara.
Dina waktuna kabéh parapangagung nagara kaasup parapohaci, sumping ngaluuhan kana upacara diparasanana Putri. Ngan aya saurang anu henteu kaulem téh nya éta Nyi Rara Demit anu ngageugeuh hulu dayeuh. Duka kumaha, dumadakan lat baé Kangjeng Raja téh teu émut.
Sanajan teu kaulem, Nyi Rara Demit angger sumping kana upacara parasan Putri. Maksudna taya lian ti arék mulangkeun katugenah ka Kangjeng Raja, pédah asa teu dihargaan, ku cara nyupata Putri dina waktu ngadunga sabada neukteuk buuk orok. Ngan niat Nyi Rara Demit téh kabadé ku salasaurang pohaci, anu kamashurkeun luhur élmuna nyaéta Pohaci Wiru Mananggay. Énggal baé Pohaci Wiru Mananggay téh nyumput dina bokor anu dieusi cai pikeun ngabaseuhan embun-embunan orok anu diparasan téa.
Dina waktuna diparasan, sadayana pohaci ngadungakeun sangkan Nyi Putri jadi istri anu panggeulisna sarta pangdipika-asihna ku saréréa. Na ari palebah giliran Nyi Rara Demit, pokna téh, “Ieu orok patina aya dina kincir tinun; engké lamun geus sawawa, dina sumedeng rumaja putri, bakal raheut leungeun-na ku kincir sarta éta raheut moal beunang diubaran, sabab nya éta anu ngalantarankeun patina.”
Kabéh tatamu anu ngadarangu karagéteun, komo paraistri mah réa anu patinghareruk, tina teu nyangka Nyi Rara Demit bakal nyupataan kitu.
Kangjeng Raja teu iasa sasauran, pameunteuna pias awahing keu reuwas. Komo Praméswari mah, geus lain caturkeuneun deui, nepi ka les baé kapiuhan.
Teu lila, jol Pohaci Wiru Mananggay anu nyumput dina jero bokor téa kaluar sarta nyaur bedas, “Sadayana ulah reuwas, ulah rémpan, kaula anu can nétéskeun cirasa ka ieu orok. Ieu cirasa kapaliasan, watekna panyinglar sagala bahya; tapi tina matihna supata Nyi Rara Demit, pati Nyi Putri téa teu bisa disinglar, ngan bisa digantian ku saré lilana saratus taun. Jadi, di mana Nyi Putri raheut ku kincir, moal tulus pupus, ngan kapiuhan baé, tuluy saré tibra saratus taun lilana; lamun geus jangkep baris digeuingkeun ku putra raja anu kasép tur pinter taya tandingna.”
Ngadangu cariosan Pohaci Wiru Mananggay, Kangjeng Raja katut sadayana anu hadir ngaros lejar deui manahna.
Kacarioskeun sanggeus tujuh welas taun lilana, Kangjeng Raja sareng Praméswari langkung-langkung bingah manahna, duméh Agan Putri mulus taya pisan ririwitna, tur geulis dibéakkeun ku sorangan, éstu taya cawadeunana. Keur geulis téh soméah jeung hadé basa, teu cegikan teu cedihan, berbudi rajin binangkit. Ah, pokona mah putri mustikaning putri, Éndang Mayang téh.
Dina hiji mangsa, Agan Putri ngersakeun jalan-jalan ka luar karaton, diiring ku paraemban. Barang anjog ka hareupeun imah leutik camperenik, Agan Putri ngarasa panasaran kana sora anu kakara kadangu ku anjeunna. Sabada pupuntenan, sup ka jero imah, kasampak aya nini-nini anu keur muterkeun kincir.
Agan Putri teu ngiceup-ngiceup ningali kana kincir, anu ceuk anjeunna mah barang ahéng, da kakara ningali téa.
“Eukeur naon, Nini?” ceuk Agan Putri.
“Eukeur ngincir, Eulis, ngagolongan benang tinuneun!”
“Cing, abdi ngajaran ngincir, meunang teu NIni?”
“Mangga baé, Eulis!” ceuk nini-nini bari ngised diukna saeutik. Gék Agan Putri calik gigireun nini-nini téa. Ceg nyepeng kana gagang kincir. Kakara pisan muterkeun saputeran, ces panangan Agan Putri katojos ku sisi kincir anu geus rogok, kawantu kincir geus butut; rumpuyuk baé kapiuhan.
Nini-nini jeung paraemban pahibut bari tulung-tulungan. Teu lami Kangjeng Raja sareng Praméswari sumping. Barang Kangjeng Raja ningali pameunteu Agan Putri, tétéla lain kapiuhan, tapi kulem tibra pisan. Ras anjeunna émut kana supata Nyi Rara Demit, ti dinya pok sasauran, “Ayeuna mah leuwih hadé ieu Putri bawa baé ka karaton, ulah diceungceurikan, sabab geus nepi kana jangjina keuna ku supata Nyi Rara Demit; Nyi Putri lain kapiuhan, tapi keur kulem tibra.”
Agan Putri énggal baé atuh dicandak ka karaton, dipernahkeun di kamar beunang mapaésan, simbutna sutra déwangga, anggoanana digentos ku nu saraé, sarta dikemitan ku emban-emban.
Teu lami sumping Pohaci Wiru Mananggay anu sakti téa. Barang bréh ningali Putri, Pohaci ngahuleng sakeudeung ngawatek ajianana. Teu lami pok sasauran, “Engké lamun geus jangkep saratus taun, Nyi Putri bakal gugah. Ngan supados henteu bingungeun dina waktosna gugah, kudu aya nu ngawulaan anu geus wawuh. Anu matak sakabéh pangeusi nagara, iwal Kangjeng Raja jeung Praméswari, ku kula arék disirep supaya sararé saratus taun lilana. Kitu deui jeung karaton katut sakabéh eusina. Tah, ayeuna mah Kangjeng Raja sareng Praméswari, geura angkat baé ti dieu, geura ngababakan ngadamel nagara anyar di tempat séjén.”
Pohaci Wiru Mananggay ngawatek sirepna, sakabéh pangeusi nagara sararé harita kénéh. Iwal ti Kangjeng Raja sareng Praméswari. Duanana nurut kana omongan Pohaci Wiru Mananggay, lunta ngantunkeun nagara. Ari karaton anu ditinggalkeunana, harita kénéh ku Pohaci anu sakti téh dipager ku tutuwuhan anu kacida galedéna, nepi ka teu katingali aya karaton di jerona. Nya ahirna mah nelah baé jadi Leuweung Larangan.
Kacaritakeun sanggeus sababaraha puluh taun, éta tempat téh jadi tempat pamoroan, sampalan badak jeung uncal, malah éta tanah patilasan nagara téh geus kaeréh ku hiji raja gedé. Éta raja kagungan putra hiji pameget, teuing ku kasép, satingkah-saparipolahna matak pikayungyuneun baé, jenenganana Pangéran Lingga Wisésa. Ari karesepna kana moro; beunang disebut taya dungus nu kalarung, taya sampalan nu kaliwat. Ari mulih ti pamoroan téh tara teu beubeunangan, kudu baé nyandak banténg atawa uncal.
Dina hiji poé, morona anjog ka Leuweung Larangan téa. Teu ku hanteu atuh, harita mah morona téh teu beubeunangan pisan. Tuluy baé timbul karepna hayang asup ka jero Leuweung Larangan. Tapi sakabéh pangiringna taya nu wanieun milu, lantaran éta leuweung téh loba kacaturkeunana. Leuweung anu kacida angkerna, dijaga ku dedemit jeung siluman-silemin.
Mulih ka karaton, sawewengi Pangéran Anom henteu kersa kulem, panasaran ku Leuweung Larangan. Sanggeus asak dimanahan, isukna Pangéran Lingga Wisésa nganggo anggoan kaperjuritan; nyungkelang pedang pusaka. Sanggeus tarapti, jut lungsur ti kaputran, clak tumpak kuda, Si Barong, ulesna dawuk ruyung, kuda anu geus biasa dibawa ka pangperangan.
Gancangna kuda digitik, derengdeng lumpat sataker tanaga. Jog baé ka sisi Leuweung Larangan. Pangéran Anom ngawatek ajianana, teu sakara-kara leuweung téh kawas nu muka, méré jalan ka Sang Pangéran.
Pangéran Anom tuluy lebet ka Leuweung Larangan; bréh baé aya karaton kacida agréngna. Di palebah lawang sakéténgna aya dua welas perjurit anu ngajaraga, nyorén pedang nyekel tumbak. Tapi kabéh sararé. Malah komandanna mah, anu berengos, nyarandé kana pilar bari nulak cangkéng, ari panonna peureum, kérékna sugar-segor.
Pangéran Anom lebet ka jero karaton. Ti palebah kamar anu pantona nutup, papaésna béda ti nu séjén sarta leuwih éndah jeung leuwih hurung-hérang, anjeunna ngarandeg. Lalaunan pantona dibukakeun. Ari bray téh muka, Pangéran Anom olohok sajongjongan. Éta kamar eusina istri wungkul, lolobana mah kawasna bangsa emban, sararé ngurilingan hiji pajuaran anu alus kabina-bina.
Pangéran Anom haténa ratug tutunggulan. Tuluy angkat lalaunan nyaketan pajuaran. Bréh katingal aya istri anu kacida geulisna, kulem tibra. Haté Pangéran beuki ratug baé, aya rasa suka pacampur jeung risi. Sukana asa mendakan istri anu salami ieu dianggo panyileukan, ari risina sieun ditampik ku nu geulis tanding pohaci.
Beuki diteuteup ditelek-telek, beuki ngaraos lalanjung baé. Tina bakating ku bogoh ka Agan Putri, tapi sieun ditampik, rumpuyuk baé kapiuhan sarta nyuuh kana sisi pajuaran. Pananganna anu katuhu nyampay kana panangan Agan Putri.
Teu lami hiliwir angin panghurip nebak ka jero puri ku kawasana Pohaci Wiru Mananggay. Sakur anu katebak, patingkulisik nyararing tina saréna. Manahoréng geus datang kana mangsana, béak supata Nyi Rara Demit.
Kulisik Agan Putri gugah. Ari bréh téh ningali ka beulah katuhu, aya pameget keur nyuuh kana sisi kasur, pananganana nyampay kana panangan anjeunna. Agan Putri henteu geruh, da tos diwartosan ku Pohaci Wiru Mananggay dina impénan. Éta pameget téh raja-putra anu baris jadi carogéna.
Kulisik Pangéran Anom lilir. Teup paadu teuteup. Duanana ngaraos kajamparing asih, kapentang panah katresna.


text:
Loba babaturanana nu geus baroga pasantrén sorangan. Atuh santri-santri anyar jul-jol, ngaganti nu geus taramat. Ari manéhna teu menyat-menyat. Tungtungna ngarasa éra sorangan. Éra ku sasama santri, éra ku Ajengan.
Tina geus teu kuat nahan kaéra, hiji poé manéhna nepungan Ajengan di bumina. Maksudna rék terus terang, niat balik ka lemburna. Barang tepung pok nyarita, “Ajengan abdi seja amitan, badé mulang ka lembur,” cenah.
“Mulang téh mulang kumaha, apan lain waktuna peré?” témbal Ajengan.
“Mulang teras, moal wangsul deui ka pasantrén. Da bongan geuning, mangtaun-taun masantrén, teu aya pisan kamajengan.”
Ajengan henteu buru-buru ngidinan. Malah terus ngawurukan, sangkan ulah babari pegat harepan. Unggal jelema kamampuhna teu sarua, cenah. Aya nu gancang bisa nagkep pangajaranana, teu kurang-kurang anu butuh waktu rada lila, kakara manéhna ngarti.
“Ulah, manéh ulah mulang, mending balik deui ka pondok. Hég diajar leuwih rajin!” saurna deui.
Tapi manéhna keukeuh ménta diidinan mulang. Basana, ti batan miceunan waktu di pasantrén, mending sagawé-gawé di lembur. Diajar néangan pangupa jiwa.
Ku sabab niatna geus pageuh, ahirna Ajengan teu tiasa naon-naon.
“Rék iraha manéh mulang, apan ayeuna mah geus burit?”
“Badé énjing saatosna solat subuh,” cenah, teu poho ménta didungakeun.
Isukna, rebun-rebun pisan manéhna ninggalkeun pasantrén. Ti pasantrén ka leburna téh, lilana kira-kira sapoé. Sajaba ti éta kudu ngaliwatan leuweung, ngurilingan pasir, sarta turun ngaraas walungan. Tengah poé kakara meunang satengahna pasir. Hartina satengah poé deui, kakara nepi ka lemburna.
Lantaran ngarasa capé, Ki Santri eureun heula niat reureuh. Gék diuk handapeun tangkal kai. Kaayaan di sakurilingeunana kacida tiiseunana. Nu kadéngé téh ukur sora angin nebak tatangkalan, paselang jeung cluk-clakna cikaracak. Tapi, ku sabab capé, guher manéhna saré tibra pisan.
Hudang-hudang beuteungna ngarasa lapar. Rét ka luhur, panonpoé mimiti déngdék ngulon. Kop kana bekel bawana. Réngsé dahar tuluy beberesih, nginum sakalian wudu tina solokan leutik, teu jauh ti tempat manéhna reureuh. Bérés wudu, terus solat lohor luhureun batu lémpar.
Tah, waktu manéhna solat, sora cai nyakclak kadéngéna beuki jelas. Clak…clak…clak…, cenah, siga meunang ngatur. Méh baé solatna batal.
Tutas solat, panasaran hayang nyaho asalna sora. Sabada ditéangan, bréh … katénjo, cai tina sela-sela batu, ngarayap mapay aakaran, méméh ragrag ninggang batu lémpar.
Ieu geuning asal datangna sora téh, gerentesna.. Ngan édas mani siga beunang ngatur. Sora rag-ragna ngalagu, sarta angger wirahmana. Persis sora tik-tekna jarum jam. Kalakuan cai ku manéhna terus diperhatikeun. Ti mimiti barijil tina sela-sela batu, tuluy mapay aakaran, nepi ka tingkareclak ragrag kana batu téa.
Ana diteges-teges, geuning batu anu kacakclakan cai téh nepi ka legokna. Hég ku manéhna dipikiran, batu sakitu teuasna bisa legok ukur karagragan cikaracak. Pasti lain waktu sakeudeung-sakeudeung. Bisa jadi mangpuluh-puluh taun.
Heueuh ari leukeun jeung sabar mah, cai nu ukur sakeclak-sakeclak, bisa ngalegokan batu nu sakitu teuasna. Naha ari aing…, tungtungna inget kana kalakuan sorangan. Pédah diajar ngaji teu bisa-bisa, gancang ngarasa éléh. Nepi ka milih balik ka lembur, ti batan diajar leuwih soson-soson.
Harita kénéh manéhna ngagidig seja balik deui ka pasantrén. Dina jero haténa jangji rék leuwih rajin diajar. Cenah éta boga uteuk kacida beletna, rék nurutan laku cai. Teu bisa sataun, dua taun. Dua taun teu bisa kénéh, matak naon tilu taun. Sugan ari leukeun jeung sabar mah laun-laun kataékan.
Kajurung ku sumanget rék diajar leuwih getol, leumpangna satengah lumpat. Atuh méméh magrib téh geus datang deui ka pasantrén. Rasa éra duméh geus amitan balik deui, buru-buru disingkirkeun.
“Aéh, geuning ilaing?” Ajengan kagét nénjo santrina balik deui.
“Leres, abdi Ajengan,” cenah.
Méméh Ajengan naros papanjangan, leuwih ti heula manéhna ngadadarkeun lalakonna. Nyaéta manggihan cikaracak, ragrag nyakclak ninggang batu, nepi ka éta batu jadi legok.
“Piraku abdi, manusa, kudu éléh ku cai jeung batu,” cenah ka Ajengan.
Ku sabab diajarna leuwih enya-enya, sakitu taun ti harita, masantrénna teu burung tamat. Kabéjakeun éta santri belet téh nepi ka boga pasantrén gedé, sarta sohor ajengan luhung élmuna.


text:
Berita duka, Innalillahi wa inna illaihi raji’un, sakali deui dunia seni khususna seni sunda kaleungitan hiji maestro dinten senen ieu (12 September 2011), parantos mulih kajati mulang ka asal, Bapak Hendarso atanapi nu parantos kakoncara nami panggungna Darso, mugia iman islamna di tampi ku Alloh subhanahu wata’ala, dicaangkeun pakuburanana, dihapunteun sadaya dosa – dosana. Atuh kangge senina nu parantos dipidangkeun cing janten pahala, dikenang salalawasna ku dunia, diteraskeun ku kawula muda sunda. Amin.
Gambar dicandak ti: Inilah.com & pikiran-rakyat.com
Cag ah,
Baktos simkuring: Lilis Mayasari/ LieZMaya.