c: text/html

text:
Bajing
Bajing mangrupa ngaran umum pikeun rodensia ti kulawarga Sciuridae (Yun. skia "kalangkang" jeung oura "buntut"). Sacara husus, di urang bajing téh biasana nujul ka anggota genera Sciurus jeung Tamiasciurus, nyaéta bajing tangkal pituin Éropa, Asia, jeung Amérika. Anapon Sciuridae, ngawengku ogé bajing hiber jeung bajing taneuh.
Jenis[édit | édit sumber]
Aya sababaraha bajing anu boga ciri mandiri: 'Bajing Beureum Éropa' Sciurus vulgaris, 'Bajing Careuh' S. niger, 'Bajing Hawuk Wétan' S. carolinensis, 'Bajing Hawuk Kulon' S. griseus, 'Bajing Douglas' Tamiasciurus douglasii, jeung 'Bajing Beureum Amérika' Tamiasciurus hudsonicus. Di wewengkon Ontario, Quebec, Maryland, Virginia, jeung sababaraha tempat lianna aya Bajing Hideung, nu sabenerna mangrupa varian ti Bajing Hawuk Wétan; jadi hideung sigana salaku adaptasi sangkan bisa nyerep panas leuwih loba.
Populasi Bajing Beureum di Inggris, Irlandia, jeung Italia kiwari nyirorot, utamana alatan karuksakan habitat sarta kompetisi jeung Bajing Hawuk. Tarékah ngajaga kahirupan alami Bajing BEureum dijalankeun ku miara leuweung konifér nu dipikaresep ku Bajing Beureum.
Di Indonésia, nu paling ilahar nyaéta Bajing Hawuk. Ku para pangebon kalapa mah dianggap hama, sabab sok ngaruksak tatanénna.
Rujukan[édit | édit sumber]
- Squirrel, Wikipédia édisi basa Inggris (13 Juni 2006).
- Davidson, Alan. Oxford Companion to Food (1999), "Squirrel". kaca 750 ISBN 0-19-211579-0
Tumbu kaluar[édit | édit sumber]
- Raising a Squirrel
- Full list of the Sciuridae
- Squirrel Taxidermy and Squirrel Forms
- Save the Red Squirrel
- Jon's World o' Squirrels
- Looking to rehabilitate a baby Squirrel? Go here
- Those Darn Squirrels -- Squirrel Photography
- Squirrel Fishing
- Albino Squirrel Preservation Society
- Info about black squirrels in Canada
- Northern Ireland Forest Service - Red Squirrel Action Plan
- Giant squirrels and flying squirrels of India

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Trincomalee
Trincomalee nyaéta kota palabuan di wetan kalereun Sri Lanka. Kota ieu leuwih kasohor ogé ku ayana palabuan alamina, nu mana jadi salah sahiji basis penting keur armada sekutu nalika perang dunya.
Kota ieu ngampar dina hiji wewengkon nu aya pangeusian, nu kalolobaan bagéannana mangrupa urang Tamil. Organisasi Pangbébasan Macan Tamil Eelam (LTTE) - Liberation Tigers of Tamil Eelam usaha pikeun ngadegkeun nagara Tamil Eelam nu merdika.
Trincomalee ogé mangrupa salah sahiji kota nu katarajang tsunami taun 2004.


text:
Ovum
Ovum (atawa sacara bébas, endog atawa sél endog) nyaéta sél kelamin/séks bikang/wanoja atanapi gamét. Boh sato atawa siki tatangkalan mibanda endog. Istilah ovule dipaké pikeun endog siki tutuwuhan sarta pikeun endog ngora sato. Kecap ieu diturunkeun tina kecap Latin ovum (jamak ova) pikeun endog.
Dina sato nu leuwih luhur, endog dihasilkeun ku organ nu disebut ovarium. Dina sato ovipar (sakabéh manuk, kalolobaan lauk, amfibi, jeung réptil) endogna tumuwuhkeun lapisan panyalindungan nu dibawa ngaliwatan oviduk ka luar awak. Endog ieu dibuahan ku spérma jalu boh di jero (kawas manuk) atawa saluareun awak bikangna (kawas lauk). Satutasna dibuahan, lajeng tumuwuh émbrio, nu kaparaban ku gizi nu dikandung ku endog, terus megar di luar awak indungna. Baca endog (biologi) pikeun sawala ngeunaan endog sato ovipar.
Dina sato vivipar (kaasup manusa sarta sakabéh mamalia plaséntal), ovumna téh dibuahan di jero awak bikangna, nu lajeng émbriona tumuwuh dina rahim/uterus nepi ka borojolna. Salila dina kandungan, émbrio ieu nampa zat gizi langsung ti indungna.
Ovum mangrupakeun sél pangbadagna dina awak manusa, bisa ditempo ku panon langsung.
Aya sato ovovivipar panengah: émbriona tumuwuh sakumaha dina kasus ovipar, tapi terus kaluar méméh borojol. Nu kieu mah ilaharna sabangsaning lauk, réptil jeung invertebrata.


text:
Umar Wirahadikusumah
Jend. TNI (Purn.) Umar Wirahadikusumah (gumelar di Situraja, Sumedang, Jawa Barat, 10 Oktober 1924 – tilar dunya di Jakarta, 21 Maret 2003 dina umur 78 taun) nyaéta Wakil Présidén Républik Indonésia kaopat, nu mangsa baktosna taun 1983-1988.
Riwayat Hirup[édit | édit sumber]
di handap ieu riwayat singket Jend. Umar Wirahadikusumah :[1]
- Lahir dina tanggal 10 Oktober 1924 ti pasangan Raden Rengga Wirahadikusumah (Wedana Cibatu, Garut) jeung Nyi Raden Lesmana Ratnaningrum (Puri ti Patih Bandung Wetan).[1]
- Diajar di ELS (Europeesche Lagere School/SD) di Cicalengka, MULO/SMP di Cimahi, Tasikmalaya.[1]
- Dina masa pangdudukan Jepang nungtut élmu Seinendojo di Dago, Bandung jeung Tanggerang terus dituluykeun Pendidikan PETA di Bogor.[1]
- Sanggeus Proklamasi 17 Agustus 1945, anjeuna miluan BKR, Cikal Bakal TNI jeung tugas di Divisi Siliwangi, Anjeuna pernah jadi Ajudan Kolonél A.H.Nasution, Panglima Divisi III Siliwangi.[1]
- Salila tugas di Divisi Siliwangi anjeuna loba tugas dina operasi-operasi militer panumpasan pemberontak, saperti DI/TII Kartosuwiryo, PKI Madiun/Muso (Salila Hijrah Siliwangi), PRRI di Sumatera Kalér Gorombolan liar tukang ngaganggu saamanan séjénna.
- Saprak 31 januari 1959, Letkol Umar Wirahadikusumah di angkat salaku komandan Komando Militér kota Besar Djakarta Raja (KMKB-DR), anu terus ditaékkeun jadi KODAM V Jaya ieu anjeuna nanggungjawab anu pohara gedéna, Salian kudu ngahadepan gangguan-gangguan kaamanan anu masih kénéh osok aya, anjeuna ogé kudu nanggung jawab kana kaamanan proyek-proyek gedé anu keur éta giat-giatna dilakonan ku Bung karno (OSOK DISEBUT PROYEK MERCUSUAR), Saperti : Monumén Nasional (MONAS), anu puncak seuneu lapis emasna pernah diteundeun di KODAM V/Jaya, Pembangunan Gelora Senayan, Masjid Istiqlal, Hotél Indonesia jeung jakarta By Pass (ayeuna Jl. Jend. A. Yani).[1] Saprak éta, hubungan anjeuna jeung bung Karno jadi deukeut, malah anjeuna osok dipénta pikeun ngabaturan Bung Karno ka jatinegara lamun keur WAKUNCAR ka imah Yurike Sanger.[1]
- Saprak aya kajadian pemberontakan G30S/PKI 1965, salaku PANGDAM V/Jaya anjeuna maénkeun peran penting jeung gancang bertindak jeung pangkostad Mayjen Soeharto jeung Komandan RPKAD Kol. Sarwo Edhie Wibowo ngancurkeun Gerakan éta.[1]
- Tanggal 2 Desember 1965, anjeuna diangkat salaku Pangkostad jeung saterusna dina tanggal 4 Desember 1969 ngajabat salaku KASAD.[1]
- Tanggal 10 Agustus 1973 diangkat salaku ketua BPK salila 2 (dua) periode nepi ka taun 1983, sanggeus éta dina tanggal 11 Maret 1988.[1]
Wafat[édit | édit sumber]
Mantan Wakil Présidén RI ka-4 (1983-1988) Umar Wirahadikusumah ngantunkeun , kurang leuwih jam 17:53 WIB, Jum'at 21 Maret 2003 di Rumah Sakit Pusat TNI-AD Gatot Subroto, Jakarta Pusat, Sanggeus sempet dirawat intensif salila dua minggu.[2] Anjeuna hiji Putera Bangsa panghadéna anu jujur, handap haté, taat kana aturan maén jeung leuwih loba gawé daripada ngomong.[2] Mantan Ketua BPK ieu ogé kaasup relatif bersih tina KKn. Anjeuna ogé jalma anu legowo, teu ambisius, narima saayana.[2]


text:
Dina kahirupan sapopoe masyarakat ngan saukur nganggap kembang malati teh sebagai kembang hias hungkul nu ngan di budidayakeun jang di nikmati ka endahana hungkul,Teu aya nu apal sebener na teh malati boga loba manfaat nu bisa berguna jang ka hirupan sapopoe urang. Kusabab eta masyarakat teh kudu bisa ngabudidaya keun kembang malati ieu ku sabab bisa masihan loba kauntungan sapertos panghasilan anu gede.
Malati mangrupa keun tanaman kembang hias sapertos perudu berbatang tegak nu tiasa hirup mangtaun taun. Di Indonesia, salah sahiji jenis malati dijadi keun jang “puspa bangsa” atawa symbol nasional nyaeta malati bodas (Jasminum sambac), kusabab kembang leutik anu harum ieu ngalambang keun kasucian jeung kamurnian, jeung di kait keun ku berbagai tradisi nu loba di nagara ieu. Kembang ieu mangrupa keun hiji kaharusan hiasan rambut dina acara perkawinan dina berbagai suku nu aya di Indonesia,terutama suku jawa jeung suku sunda. Jenis lain nu popular di Indonesia nyaeta Malati gambir (J. officinale). Di saluruh wilayah Indonesia ngagaduhan macem-macem ngaran malati sapertos di Bali namina Menuh,di Aceh namina Meulu Cut, di Medan namina Melur,di Manado namina Manduru, di Bima jeung Sumba namina Mundu,di Timor namina Manyora, jeung di Madura namina Malete.
Di antara 200 jenis malati nu aya ngan aya salapan nu tos di budidaya keur tanaman potensial jang di jadi keun tanaman hias. Sabagian besar jenis malati tumbuh liar di hutan kusabab teu acan terungkap potensi ekonomi jeung social na. Malati ngagaduhan seueur pisan manfaat sapertos anu dilaku keun ku masyarakat di Itali,malati di kembang keun keur di jadi keun parfum anu ngagadun nilai jual anu tinggi, jenis malatina nyaeta melati casablanca (Jasminum officinalle), salain eta aya oge manfaat malati keur kasehatan sapertos ngaheunti keun ASI anu kaluar berlebihan,sakit mata (mata merah atawa belek), bengkak ku sabab lebah,demam,sakit kepala,jeung sesek napas.
Kusabab eta urang sabagai masyarakat kudu bisa mangfaat keun sumber daya alam nu aya di sakitar urang sapertos kembang malati ieu, ku sabab bisa mere loba kauntungan keur kahirupan urang.


text:
Kamis, 17 Februari 2011
Guratan Ati
Maturan simpe peuting jeung tiisna
Niisan di panas beurang jeung ngajemplingkeun dina gandengna
Nu teu serab ku kaleuwihan kuring tapi narima kakurnagan kuring
Di mana manggihan asih nu sajati nu moal cidra
Nu teu kudu di imutan amis mimitina
Tapi bakal mere warna nu endah engkena
Mere rasa cinta, Asih nu sajti .........
Sagara geus di lewatan
Gunung geus ditaekan
Lewi geus di kojayan
Leweng geus di babad
Nu kapanggih ukur cidra cinta
Nu kapanggih ukur kapeurih
Tilam kanyaah mimitina
Beak di hakan Wanci
Iraha kuring manggihan cinta sajati
Keur naympurna keun hirup kuring
Keur nyampurna keun iman kuring
Ya Rabb... Buakkeun jalan na ....
Ya Rahaman Timu keun kuring jeung anjeuna dina jalan nu ku anjeun di pikahareup
Ya Rahim Timu keun kuring jeung panyampurana hirup kuring
Dimana manehna nu bakal maturan kuring
Dimana manehna nu bakal jadi mak'mum kuring
Dimana isuk jaga ning geto manehna ngalahirkeun putra - putri keur kuring
Kalayan ati nu hening kalayan simpena peutng kuring menta ka anjeun
Kuring teu daya teu upaya ....
Ukur jeleman nu keur neang hiji Cinta nu dipikarido ku anjeun
Sumedang, 17- Februari - 2011
Langganan: Poskan Komentar (Atom)
PADARINGAN
Ku Budaya Urang Napak Ku Budaya Urang Ngapak
Simkuring
- KASUNDAAN
- Sumedang, Jawa Barat, Indonesia
- Sampurasun Salam pangwanoh kasadayana ... teupangkeun simkuring sibudak angon ti sumedang sanes agul ku payung butut sanes oces ku karung soek ngan ukur nyimpenan arsip kolot urang bahela teungarasa asa pangpinterna teu ngarasa asa pangnyundana... tpi ngaraos nyaah kana kasundaan nana bilih aya catur nu teu matut hapunteun da simkuring mah nuju di ajar Cag Pun Budak Angon Rampes


text:
Kanggo abdi… Sakola abdi, kulawarga abdi Guru abdi, sepuh abdi Sobat abdi nyaéta sadérék abdi
Sakola… Tempat abdi maling élmu nu luhung Tempat abdi manggihan sinar dihiji poék sareng sunyi Masihan cai ti dahaga kabodoan
Abdi manggihan warna sosobatan nu éndah Ngahijikeun tali bébéntenan anu pernah pegat Tapak léngkah nu anjeun kantun Ngadewasakeun diri abdi, wahai guru abdi
Kapanggih jalan nu bulak – belok Tos sesah payah, ihtiar… Babarengan nyanghareupan cobaan Cobaan nu dirasakeun sobat SMA saangkatan
Cobaan atos anggeus Kumaha lamun abdi ninggalkeun anjeun Teu kedah ragu atawa bimbang kababawa angin Abdi ngan ninggalkeun, lain ngahilapkeun anjeun
Kantun ngitung poé Abdi lesot ti anjeun Waktu ninggang waktu nu disuguhkeun
Judul 2.Sadaya nu saé kanggo anjeun
Sakedap deui Abdi bade neraskeun ka jenjang pangajaran anu leuwih luhur Ngan dugi waktu abdi Abdi masih tiasa ngemutan anjeun
Yang harus ditambahin 1. Isinya 3. Pindahin ke power point
Mohon bantuannya !!
. Maknanya 4.


text:
1.1 Kasang Tukang Masalah
Tiap-tiap sélér bangsa tinangtu pada-pada mibanda ajén budaya. Ajén budaya hiji sélér bangsa bakal kagambar tina sakabéh perkara anu aya patalina jeung kahirupan manusana. Budaya mibanda harti:
“kelompok adat kebiasaan , pikiran, kepercayaan, dan nilai yang turun-temurun dipakai oleh masyarakat pada waktu tertentu untuk menghadapi dan menyesuaikan diri terhadap segala situasi yang sewaktu-waktu timbul, baik dalam kehidupan idividu maupun dalam kehidupan masyarakat sebagai keseluruhan” (Baried, 1983: 85-86).
Sakumaha anu kaunggel di luhur yén kabudayaan téh nya éta rupaning hal anu aya patalina jeung kahirupan. Dina raraga mikanyaho kabudayaan hiji sélér bangsa tinangtu perlu mikaweruh unsur-unsur budaya nu umum atawa universal. Nurutkeun Koentjaraningrat (1974,12) aya tujuh unsur budaya anu miboga sipat universal, nya éta 1) sistem réligi jeung upacara kaagamaan, 2) sistem organisasi kamasarakatan, 3) sistem pengetahuan, 4) basa, lisan jeung tinulis, 5) kesenian, 6) sistem pakasaban, jeung, 7) sistem téknologi jeung pakakas.
Kamekaran budaya Sunda dina kahirupan henteu leupas tina rupaning faktor anu mangaruhanana, salah sahijina nya éta minat jeung kahayang masarakat kana karya sastra. Ieu hal téh patali jeung kalungguhan sastra salaku karya seni. Karya seni mangrupa kréativitas manusa pikeun méré kasenangan jeung kani’matan éstétis. Dina ambahan nu leuwih lega, kalungguhan karya sastra téh nya éta salaku sarana pikeun nyumponan kapentingan, pikiran, jeung rasa manusa boh pikeun pribadi boh pikeun lingkunganana.
Karya sastra mangrupa salah sahiji wujud tina kabudayaan anu gumelar dina kahirupan manusa. Di Indonesia, hususna di masarakat Sunda karya sastra gelar dina rupa-rupa wanda. Ieu hal téh nuduhkeun kajembaran hasanah budaya Sunda. Ayana rupa-rupa wanda karya sastra lantaran masarakat Sunda anu rancagé, anu ngabalukarkeun di masarakat Sunda leubeut ku hasil karyana.
Karya sastra mangrupa rakitan basa nu éndah. Nu ngahudangkeun rasa éndah téh lain ngan ukur tina jihat basana wungkul, tapi leuwih nyoko kana eusina. Hal anu ditepikeun téh mangrupa tarékah pikeun nepikeun bebeneran. Jadi bisa disebutkeun yén basa téh mangrupa titiron dunya subjektif manusa. Karya sastra mibanda kalungguhan salaku karya seni nu digelarkeun ngagunakeun pakakas basa, salian ti mangrupa média pikeun ngébréhkeun idé, kahayang, gagasan hirup, katut intuisi sacara éstétis.
Sacara umum, nilik kana wangunna karya sastra kabagi jadi tilu bagian, nya éta wangun lancaran, wangun puisi, jeung wangun carita. Tilu wangun (génré) sastra ieu gelar ngaliwatan (medium) lisan jeung tulisan. Karya sastra anu gumelarna ngaliwatan tulisan tinangtu bakal leuwih lila tinimang karya sastra nu gumelar ngaliwatan lisan boh umurna boh kaaslianana. Ieu hal gé sajalan jeung pamadegan Iskandarwassid (2003:139) nu nétélakeun yén lamun nilik kana médiana, aya nu kagolongkeun kana sastra lisan jeung tinulis. Disebut karya sastra lisan lantaran tumuwuhna, mekarna, jeung sumebarna ngaliwatan media lisan (ucapan). disebut karya sastra tinulis nya éta anu hirupna dina média tulis.
Nurutkeun kana waktuna gelar karya sastra Sunda téh kabagi kana dua bagian nya éta: 1) karya sastra Sunda buhun, nu mangrupa jangjawokan; kakawihan; pupujian; sisindiran; pupuh; wawacan; carita pantun; dongéng; jeung 2) karya sastra Sunda modern nu mangrupa carita pondok (carpon); novel; sajak jeung carita drama (Koswara, 2003: 107).
Salah sahiji karya sastra buhun anu gumelar ngaliwatan lisan téh nya éta mantra. Éta karya téh mimiti langka, bisa disebutkeun geus teu dipaké tur diguar deui eusina. Padahal dina mantra sorangan nyangkaruk ajén-ajén budaya manusa Sunda. Ku lantaran kitu, sawadina urang Sunda ngayakeun panalungtikan ngaguar eusi jeung ajén budaya nu nyampak dina karya sastra buhun. Ieu hal mangrupa tarékah pikeun ngamumulé budaya Sunda karuhun anu geus diwariskeun ulah nepi ka teu dipikanyaho ku generasi Sunda kiwari sarta pikeun bahan pieunteungeun dina ngalakonan kahirupan.
Panalungtikan budaya bisa dilakukeun ku cara ngimvéntarisir, ngidéntifikasi, nganalisis jst. Aya sababaraha hal anu bisa dilakukeun dina ngidéntifikasi budaya. Kartodirjdo dina Herlina (makalah, 2008) nétélakeun yén idéntifikasi budaya bisa dilakukeun ku cara nilik jeung metakeun unsur-unsur anu nyampak dina gaya hirup salah sahiji masarakat, diantarana: 1) ngaran jeung gelar; 2) struktur imah; 3) étikét jeung basa; 4) kahirupan kaagamaan jeung kapercayaan; 5) pusaka jeung upacara sakral; 6) kasenian; jeung 7) rékréasi. Ku éta hal panalungtikan budaya bisa dilakukeun ku cara ngaidéntifikasi unsur-unsur budaya anu universal sakumaha anu geus disebutkeun di luhur ku Koentjaraningrat.
Naskah anu ditalungtik dina ieu panalungtikan nya éta naskah “Kumpulan Mantra”. Ieu naskah mangrupa salah sahiji naskah Sunda buhun. Aksara anu digunakeun nya éta aksara Arab-Pégon, jeung basa anu digunakeun nya éta basa Sunda, basa Arab, jeung basa Jawa.
Anu jadi dadasar nyokot ieu judul nya éta: 1) pikeun ngawanohkeun deui karya sastra Sunda buhun hususna mantra anu geus méh dipopohokeun; (2) naskah “Kumpulan Mantra” mangrupa téks fiksi, tapi éta téks teu leupas tina kahirupan budaya dina mangsa éta mantra ditulis jeung digunakeun jeung; (3) ngadeskripsikeun ajén budaya nu aya dina naskah “Kumpulan Mantra”.
Anu jadi puseur pedaran panalungtikan nya éta ajén budaya Sunda nu aya dina naskah “Kumpulan Mantra”. Lantaran dina éta naskah téh leubeut ku ajén-ajén budaya jeung kabiasan nu kungsi lumangsung. Ajén-ajén anu luhung titinggal karuhun tangtu baris ngahudangkeun rasa kareueus, ajén diri, anu satuluyna bakal ngaronjatkeun peradaban hirup urang Sunda.
Panalungtikan-panalungtikan ngeunaan mantra anu geus aya diantarana nya éta; “Bagbagan Puisi Mantra” (1970) ku Yus Rusyana jeung “Apréasiasi Puisi Kesusastraan Sunda” (1984) ku Yetty Kusmiati. Dina wangun skripsi diantarana nya éta; “Puisi Mantra pikeun Bahan Pangajaran Aprésiasi Sastra Sunda di SMP” (Lina Herlinawati, 1997), eusina ngeunaan téori mantra, conto analisis puisi mantra jeung model pangajaranana. “Analisis Téks jeung Kontéks Puisi Mantra di Kacamatan Nagrak Kabupatén Sukabumi” (Rétty Isnéndés, 1998), nu eusina ngeunaan analisis téks jeung kontéks puisi mantra. “Inventarisasi Puisi Jangjawokan di Kampung Anggacarang Kacamatan Bojongloa Kidul Kota Bandung pikeun Bahan Pangajaran Aprésiasi Sastra di SLTP” (Kiki Maria Hodijah, 2003), nu eusina ngeunaan pilihan référénsi jeung inovasi anyar dina nepikeun pembelajaran ngeunaan puisi jangjawokan. “Analisis Puisi Mantra di Désa Malati Kacamatan Naringgul Kabupatén Cianjur” (Dadang Gunawan, 2004), eusina ngeunaan cara meunangkeunana (ngulik) jeung cara makéna mantra, jeung “Puisi Mantra di Kampung Ciarileu Kacamatan Cikajang Kabupatén Garut: Inventarisasi jeung Analisis Ajén Éstétis Struktur” (Aneu Nurlela 2008).
Kalayan dikasang tukangan ku pentingna ngamumulé ajén-inajén budaya nu nyampak dina naskah-naskah heubeul ieu panalungtikan kudu dilakukeun. Panalungtikan anu baris dilakukeun nya éta ngidéntifikasi ajén budaya dina naskah heubeul wangun mantra, jadi ieu panalungtikan dibéré judul “Idéntifikasi Ajén Budaya Sunda dina Naskah Kumpulan Mantra”.
1.2 Masalah
1.2.1 Idéntifikasi Masalah
Naskah-naskah heubeul anu sumebar di masarakat mibanda kalungguhan anu penting, sabab mangrupa salah sahiji banda budaya bangsa. Pikeun mikaweruh tur ngamumulé warisan karuhun bisa dilakukeun ku cara ngaguar jeung ngimeutan karya-karya anu masih kénéh nyampak.
Ajén-ajén budaya anu ku para karuhun geus diwariskeun ka sélér Sunda geus loba ngalaman parobahan luyu jeung jaman. naskah “Kumpulan Mantra” salah sahiji naskah heubeul baris loba ngagambarkeun ajén-ajén budaya anu kungsi dipaké ku masarakat Sunda.
1.2.2 Watesan Masalah
Dumasar kana kasang tukang sakumaha nu diébréhkeun di luhur, sangkan ieu panalungtikan puguh jujutanana tangtu perlu diwatesanan. Dina naskah “Kumpulan Mantra” kawilang loba pisan ajén nu nyampak. Ku kituna,sangkan puguh garapanana ieu panalungtikan baris diwatesanan ku ngadadarkeun jeung ngagambarkeun (ngadeskripsikeun) ajén budaya nu aya dina naskah “Kumpulan Mantra”.
1.2.3 Rumusan Masalah
Dumasar kana watesan masalah anu diébréhkeun di luhur, ieu panalungtikan téh dirumuskeun heula masalahna dina wangun kalimah pananya saperti ieu di handap.
1) Kumaha déskripsi naskah “Kumpulan Mantra”?
2) Ajén budaya Sunda naon baé anu nyampak dina naskah “Kumpulan Mantra”?
1.3 Tujuan Panalungtikan
Satiap panalungtikan tinangtu mibanda tujuan. Sedengkeun Ieu panalungtikan mibanda tujuan anu dibagi jadi dua tujuan, nya éta tujuan umum jeung tujuan husus.
1.3.1 Tujuan Umum
Tujuan umum nu hayang dihontal nya éta:
1) bisa ngeuyeuban pamikiran, pangaweruh ka nu maca, utamana nu teu wanoh kana karya sastra Sunda buhun,
2) bisa mikawanoh jeung weruh kana budaya Sunda baheula,
3) mangrupa tarékah pikeun ngamumulé jeung ngahudangkeun rasa kareueus kana kabudayaan Sunda utamana karya sastra Sunda buhun dina wangun mantra.
1.3.2 Tujuan Husus Panalungtikan:
Tujuan husus nu hayang dihontal nya éta:
1) ngadéskripsikeun naskah “Kumpulan Mantra”,
2) transliterasi naskah “Kumpulan Mantra” kana aksara Latén dumasa pamaekan Rusyana,
3) ngadéskripsikeun ajén-ajén budaya Sunda nu aya dina naskah “Kumpulan Mantra” ngaliwatan unsu universal.
1.4 Mangpaat Panalungtikan
Ieu panalungtikan dipiharep bisa méré sababaraha mangpaat, saperti ieu di handap.
1) Pikeun panalungtik, enggoning ngaguar ajén budaya ngaliwatan naskah Sunda buhun,
2) Pikeun nu maca, bisa nambahan pangaweruh ngeunaan ajén nu aya dina mantra,
3) Pikeun ngadéskripsikeun budaya Sunda, jeung bisa jadi bahan pieunteungeun kana sajarah kamekaran sastra jeung budaya Sunda,
4) Pikeun ngajembaran pangaweruh kana ulikan sastra wangun fiksi,
5) Pikeun nungtun nu maca keur ngajembaran pangaweruh ngeunaan hasanah budaya Sunda tur ngahudangkeun rasa jeung karumasa sangkan mikawanoh kana dirina dina widang sastra hususna sastra Sunda buhun.
1.5 Anggapan Dasar
Anu jadi anggapan dasar dina ieu panalungtikan téh diantarana baé ébréh saperti ieu di handap
a. Karya sastra Sunda wangun mantra nu sumebar di masarakat jumlahna loba pisan. Ku kituna, diperlukeun tarékah pikeun ngayakeun panalungtikan pikeun ngaguar ajén-ajén budaya Sunda buhun nu aya dina éta karya sastra,
b. Mantra mangrupa karya sastra nu teu leupas tina fungsi sosial masarakatna,
c. Dumasar kana kamekaran sastra Sunda perlu dilakukeun hiji tarékah dina nyusun sajarah boh sastrana boh budayana.
1.6 Wangenan Operasional
Saméméh ngalakukeun panalungtikan, dipedar heula istilah-istilah anu aya patalina jeung ieu panalungtikan. Hal ieu penting lantaran pikeun ngawatesan masalah-masalah panalungtikan anu baris dilaksanakeun.
1) Mantra nya éta mangrupa puisi buhun anu dianggap ngandung kakuatan go’ib. Dipakéna tara sagawayah. Mantra biasana dipapatkeun atawa ditalar. Maksud anu mapatkeun nya éta sangkan manéhna bisa ngagunakeun kakuatan gaib pikeun ngahontal hiji tujuan (Rusyana 1981: 65).
2) Idéntifikasi nya éta mangrupa hiji prosés satuluyna tina prosés déskripsi naskah ku cara nangtukeun hal-hal nu aya patalina jeung budaya. Nurutkeun dina KBBI (1994) idéntifikasi téh nya éta tanda diri, bukti diri, atawa nangtukeun jeung netepkeun idéntitas bisa mangrupa barang, jsb.
3) Ajén nya éta nilai, harga, kadar, atawa kualitas loba jeung saeutikna eusi, sipat-sipat (hal-hal) nu penting atawa aya gunana pikeun manusa (KBBI 1994).
4) Budaya Sunda nya éta alat anu dihasilkeun ku pikiran, akal, jeung pangaweruh anu nyampak dina kahirupan masarakat anu kiwari aya diwewengkon administrasi Jawa Barat jeung Banten.
5) Naskan “Kumpulan Mantra” nya éta salah sahiji naskah buhun anu eusina rupa-rupa mantra, isim jeung paririmbon. Ditulis ngagunakeun aksara Arab Pégon, basana nu digunakeun Sunda, Arab, jeung Jawa.
BAB II
TATAPAKAN TEORI
2.1 Mantra
2.1.1 Wangenan Puisi Mantra
Puisi mantra mangrupa puisi anu dianggap ngandung kakuatan gaib. Dipakéna tara sagawayah. Mantra biasana dipapatkeun ditalar. Maksud anu mapatkeun nya éta sangkan manéhna bisa ngagunakeun kakuatan gaib pikeun ngahontal hiji tujuan (Rusyana dina Nurléla, 2008: 12).
Nurutkeun Rusyana dina Nurlela (2008:12-13), puisi mantra téh mangrupa puisi lisan anu kagolong kana golongan kaopat tina lima golongan puisi lisan, nya éta puisi anu patali jeung upacara, paneneda, jeung pamuji anu ditunjukeun ka rupa-rupa sesembahan.
Kecap mantra téh lain kecap Sunda pituin, tapi kecap anu asal muasalna tina basa Sansekerta. Dina basa Sansekerta kecap mantra ngandung dua harti; kahiji, mantra téh nya éta pikiran, angen-angen anu dikedalkeun kalayan tujul, dina waktu sumembah atawa dina keur muji, Kadua, mantra téh dipakéna dina upacara panglélér atawa ngistrénan nu diwujudkeun dina wangun kawih, pupujian, atawa tulis-tulisan penghormatan (il. Isnéndés, 1998: 18).
Kecap mantra di tatar Sunda téh geus kawilang ilahar sarta geus keuna deui kana harti anu dipimaksud. Malah dina naskah buhun taun 1518 ogé éta kecap teh geus ilahar dipaké, sakumaha katerangan ieu di handap.
Hayang nyaho di sakawéh ning aji mantra ma: jampa-jampa, geugeui(ing), susuratan, sasaranaan, kaséangan, pawayagahan, puspaan, susudaan, huriphuripan, tu(n)duk iyem, paparasén, pasakwan: sing sawatek aji ma sang brahmana Tanya. (Ruhaliah, 2002: 65)
Nurutkeun éta cutatan tétéla yén harita ogé puisi-puisi nu saperti kitu téh geus disebut “sakéhing aji mantra”. Bisa ditandeskeun yén masarakat Sunda baheula geus wanoh kana rupa-rupa mantra sakumaha nu disebut di luhur.
2.1.2 Gelarna Mantra
Nurutkeun sawatara ahli, mantra téh gumelarna dina mangsa animisme/dinamisme, raket patalina jeung kapercayaan urang Sunda alam harita. Dina kamekaranana, kapangaruhan ku ageman urang Sunda sapandeurieunana. Hal éta kapanggih dina sawatara mantra anu ngagunakeun kekecapan tina basa arab. Bisa jadi mangrupa bukti, sanajan urang Sunda geus ngagem agama Islam, tapi henteu ngaleupaskeun sagemblengna kapercayaan karuhun (Tamsyah, 1996:15).
Mantra gelar dina wangun lisan, biasana diapalkeun. Cara nyebarkeunana tatalépa ti hiji jalma ka jalma lian. Nu miboga mantra umumna jalma-jalma nu geus déwasa atawa dianggap déwasa. Hal ieu patali jeung cara nurunkeun mantra, baheula mah teu bisa sambarangan boh waktuna boh jalmana, kitu deui carana. Dina nurunkeun mantra aya tahap-tahap nu kudu dipilampah, aya nu kudu puasa heula, aya nu waktuna teu meunang sambarangan, jeung sajabana; sakapeung aya pakakas husus nu dipaké marengan nurunkeun mantra, upamana waé parupuyan sapuratina (Ruhaliah, 2002:65)
Mantra dipercaya bisa ngadatangkeun kakuatan go’ib, ku kituna loba aturan jeung pantrangan. Hal-hal nu kudu dipigawé sangkan meunang mantra atawa mantrana teu cambal disebutna pamali, saperti puasa, mati geni, tatapa, tirakat, ngisat diri, jeung sajabana (Rosidi dina Ruhaliah, 2002:65-66). Mantra baheula teu dipaké sambarangan, tapi biasana aya tujuan husus. Cara makéna ogé aya aturanana, nu ditangtukeun ku nu nepikeun atawa jalma nu dianggap ngawasa mantra. Kahirupan mantra robah luyu jeung kahirupan manusa nu makéna. Jalma-jalma nu ngagunakeun mantra kalawan tujuan magis kiwari geus teu pati loba. Kitu deui nu ngamilikna ngan ukur golongan kolot, nu umurna geus cueut ka hareup. Nu ngora kénéh mah langka pisan (Ruhaliah, 2002:66). Jaman kiwari mantra geus dipaké bahan pangajaran di lembaga pendidikan mangrupa salah sahiji pangajaran sajarah jeung aprésiasi sastra Sunda.
2.1.3 Papasingan Mantra
Ditilik tina pungsi, paranti naon dipakéna, jeung suasana ngedalkeunanana mantra dibagi jadi genep golongan nya éta, asihan, ajian, singlar, rajah, jampé jeung jangjawokan (Rusyana dina Nurléla, 2008: 13).
2.1.3.1 Asihan
Asihan dipapatkeun kalawan maksud sangkan nu séjén mikaasih ka diri urang. Nurutkeun Rusyana ngaliwatan Nurléla (2008: 14), asihan téh mangrupa mantra nu dipakéna pikeun ngawasa sukma nu lian, anu dipikacinta, sangkan bogoheun jeung sangkan anu mapatkeun éta asihan pinunjul kakasépanana atawa kageulisan tepi ka saréréa pada asih. Matak geus ilahar dina asihan mah sok ditungtungan ku ungkara kayaning; malik welas malik asih ka awaking, atawa sih asih ka awaking, atawa sira welas sira asih ka awaking.
Aya asihan anu maksudna ngararajét haté nu lian, tapi ngararajét di dieu mah maksudna rajét ku bakating asih. Ku parna-parnana asih, nu lian bisa tepi ka teu ngeunah dahar teu ngeunah nginum. Nepi ka aya asihan nu eusina kieu; “kéjo asa catang bobo, uyah asa akar manjah, cai asa tulak bari, lauk asa bau buruk atawa nu bogoh paboro-boro, nu hayang paheula-heula, nu beuki pagiling-giling, né banyu pagulung-gulung, né atma paheula-heula”, saperti conto ieu di handap
Asihan Si Burung Pundungi
Nu cunduk bayu si anu
nu datang atmana si éta,
reujeung satineung jeung aing
mangaka datang jeung ragana
mangka cunduk jeung bayuna
mangka baraya jeung satineung
mangka tunggal atmana
iya rasa nira iya rasa nisun
saking purbaning pangéran
asih ka asih ka awaking
nubogoh paboro-boro
nuhayang paheula-heula
nu beuki pagiling-giling
né banyu pagulung-gulung
né atma paheula –heula
mangka reujeung satineung
datungkul geusan jeung sukma
mangka lebur ucus rumangga bayahna
mangka rug-rug sagala
mangka asih ka awaking da urang reujeung sarasa,
da urang reujeung satineung
da urang reujeung sa bayu
daurang reujeung sarasa
da urang reujeung satineung
iya iku asihan sang uleut jati
asihan reumeuk salira.
(tina naskah Kumpulan Mantra: 62)
2.1.3.2 Ajian
Ajian mangrupa mantra anu dipapatkeun kalawan maksud pikeun kakuatan, kabedasan, jsb. Nurutkeun Rusyana ngaliwatan Nurléla (2008: 14) ajian mangrupa mantra nu dipakéna pikeun meunang kakuatan pribadi, sangkan jejem, gedé sima, boga pangabaran, ludeungan, henteu keuna ku rupa-rupa balai jeung wisaya, bedas jeung awét ngora. Kitu deui pikeun meunang karahayuan, pikeun ngajaga lembur, rajakaya, pepelakan, jeung ingon-ingon.
Karéréaana mah ajian téh dipakéna geusan meunang karahayuan jiwa, raga jeung pakaya. Tapi aya ogé anu sok dipaké pikeun maksud nandasa nu lian, nya éta ajian-ajian anu sok diparuhit ku tukang teluh. Ieu di handap conto ajian pikeun meunangkeun kakuatan pribadi
Paranti Asup kana Bilik
Les peteng nu peteng
les leungit tandana peteng
Nini Hanatik leutik
asup kana ruas leutik
awaking Si Raga Ruas
(tina Naskah Kumpulan Mantra:29)
2.1.3.3 Singlar
Singlar nya éta mantra anu dipapatkeun pikeun nyinglar atawa nyingkahkeun hal-hal anu teu dipikahayang, saperti kasakit, siluman-silemin, jeung sajabana. Numutkeun Rusyana ngaliwatan nurléla (2008: 15) singlar téh mangrupa mantra nu dipakéna pikeun nyinglar jurig, kuntilanak, lelembut, anu sakira sok ngaganggu ka manusa. Kitu deui sok dipaké nyinglar sasatoan, sato leuweung, hama, musuh, atawa tina gangguan alam kayaning ti nu guludug, jeung hujan angin, dina ngariksa kebon jeung pepelakan, jeung kasalametan diri. Singlar dipakéna geusan meunang karahayuan, jadi pikeun tujuan-tujuan anu hadé. Ieu dihandap conto singlar paranti ngajauhkeun/panolak tina sagala panyakit
Panolak sagala panyakit
Ong gambang-gambung
teluh katimpuh buta kasinglar
wong sira pada suminggah
ya wisésa
ya aing patapan masdaru
patapan daruni
ratu neluh buta ajur
Si Lumbak Si Atong
Si Ngudak Si Cocolongok
Si Kapulaga sira liman jeneng
ingsun Sutera Mangaya
luwas waluya walaidun desit
cundek kalacalu sipat nabi
Sipat iman iya Rosululloh
(tina Naskah Kumpulan Mantra:28)
2.1.3.4 Rajah
Rajah téh dipapatkeun maksudna salamet, henteu kakeunaan ku hal-hal anu teu dipikahayang, saperti barang aya nu maling, keuna ku panggawé batur, jeung sajabana. Numutkeun Rusyana ngaliwatan Nurléla (2008: 15) rajah nya éta mantra anu dipaké paranti ari ngambah alas sanget, muka pihumaeun, nalukkeun siluman-sileman, nulak gawé anu jail, ngaruat, caah atawa hujan, ngajampé anu gering, pamunah impian goréng, jeung sajabana. Éta maksudna mah pikeun meunangkeun karahayuan, dijauhkeun tina gangguan rupa-rupa dedemit jeung siluman-sileman. Ieu di handap conto rajah paranti pamunah hah-hal nu matak ngaganggu kana banda atawa bobogaan
Rajah Pamunah kana Sagala Raja banda
Bisi Keuna ku Longlongan
Bismillaahirrohmaanirrohiim
Nini Raja Puhara Aki Raja Puhara
ulah idi ka pepelakan aing
maring pare maring sipat sajeneng
kalawan ingsun sasipat
kalawan ingsun maojud maring datulloh
maring sipat béas
sajeneng kalawan isun
maojud maring datulloh
Sri asih ka bangsa tunggal kagungan
Sri suci mulya badan
sampurna tunggal iman
Ambu pancering iman
Bapa tangkaling iman
gagang aing gagang iman
salupih aing dadi lansip
dadi sasip dadi lancip
(tina Naskah Kumpulan Mantra: 34)
2.1.3.5 Jampé
Jampé mangrupa mantra nu dipapatkeun pikeun ngubaran atawa ngaleungitkeun kanyeri, kasakit, atawa kabiasaan anu teu hadé supaya jadi hadé, cageur, jsb. Nurutkeun Rusyana ngaliwatan Nurléla (2008: 15) jampé mangrupa mantra nu dipaké pikeun nyageurkeun kasakit jeung kacilakaan, upamana baé lamun kabeureuyan, dicoco kala, katerap kasakit puru rawit, jéngkoleun, jeung sajabana. Ieu di handap conto jampé anggota badan anu keuna ku panyakit
Paranti Ngajampé Ceuli nu ku Lenyé
Bismillaahirrohmaanirrohiim
Sri Wilayang wiyat guna mulih guna
Sira mati yamati ya mati ya.
(tina Naskah Kumpulan Mantra: 26)
2.1.3.6 Jangjawokan
Jangjawokan dipapatkeun pikeun ménta kasalametan dina nyorang hiji pagawéan. Nurutkeun Rusyana ngaliwatan Nurléla (2008: 16) jangjawokan téh mangrupa mantra nu dipaké pikeun milampah hiji pagawéan, anu dipalar sangkan pinunjul hasilna, sarta nu milampahna aya dina karahayuan. Dipapatkeun upama urang rék turun, leumpang, diuk, nangtung, midang, nganjang, masamoan, keupat, seuri, ngadeuleu, nyiuk béas, ngisikan, dahar, nginum, nyeupah, jsb. Ieu di handap conto jangjawokan paranti ngala lauk
Paranti Ménta Lauk
Aki Batara Gangga nu ti girang
Aki Batara Ginggi nu ti hilir
aing ménta ingon-ingon
geura top
(tina naskah Kumpulan Mantra: 07)
2.2 Wangenan Idéntifikasi
Istilah idéntifikasi sacara harfiah bisa dihartikeun ngaguar atawa menemukan atau menemukenali. Dumasar kana Kamus Besar Bahasa Indonesia (KBBI: 1994) idéntifikasi nya éta tanda kenal diri, bukti diri, penentu atau penetapan idéntitas seseorang atau benda, jsb.
Dina harti sacara heureut idéntifikasi nya éta mangrupa prosés ngaguar gejala budaya nu aya di hiji lingkungan masarakat. Ieu hal dilakukeun pikeun mikanyaho aya unsur budaya naon baé dina éta karya sastra.
Budaya Sunda ngawengku kana sababaraha aspék, nya éta ngaran jeung gelar, étikét, basa, papaés, pusaka, jeung upacara daur hirup manusa (Kroeber,1963: 3, Kartodirdjo, 1987, Abdullah, 1994, Herlina, 2008: 1).
1. Ngaran jeung Gelar
Saméméh kamerdékaan, ngaran nu dipaké ku urang Sunda, saluyu jeung status sosialna. Pikeun kaum ménak (bangsawan), ngaran diganti saluyu jeung umur, status, jeung jabatan. Nalika lahir biasa dibéré ngaran leutik nu ilahar disebut nénéh.
2. Étikét
Étikét atawa tatakrama nya éta wanda sopan-santun nu ngagambarkeun sikep, paripolah, jeung kalakuan. Dina harti séjén, tatakrama nya éta tingkah laku, lampah paripolah nu nyampak ngawengku gerak, papaés, jsb. Tatakrama dipaké pikeun nyieun lolongkrang antara hiji jalma jeung jalma lianna nu didasarkeun kana status sosial, boh ka nu luhur boh ka nu leuwih handap. Tatakrama ogé dipaké sakaligus pikeun nuduhkeun hiji darajat, jabatan, jeung kahormatan.
3. Basa
Basa cicirén bangsa, hiji jalma bisa diajén dumasar kana carana maké basa ka jalma nu lian. Saurang jalma bisa disebut hadé gogog hadé tagog saupama hadé basa jeung hadé paripolahna. Mangsa karajaan Sunda (Pajajaran), basa Sunda bisa disebutkeun basa nu démokratis, teu wanoh kana undakusuk basa Sunda atawa tingkatan basa. Sanggeus Priangan kaeréh, basa Sunda robah jadi basa nu feodalistik. Hal ieu balukar tina kakawasaan Mataram (1620-1677), basa Jawa jadi basa resmi pamaréntahan di Priangan. Salila tilu abad, basa Jawa dianggap basa nu luhur ajénna, sedengkeun basa Sunda jadi nu nomer dua. Pangaruhna kana basa Sunda leuwih gedé, nepi ka basa Sunda nu tadina démokratis jadi feodalistik, maké (undak-usuk basa Sunda), nya éta ayana basa lemes pisan, basa lemes, basa sedeng atawa basa lemes keur ka sorangan, basa kasar, jeung basa kasar pisan.
4. Papaés
Mode atawa fashion mekar saluyu jeung jamanna. Sok sanajan kitu aya pakéan nu jadi ciri has nu dianggap pakéan tradisi Sunda. Dina kamekaranana dimodifikasi ku ayana pangaruh deungeun (Cina, Barat, Arab), tapi wangun asli Sunda masih bisa dipikawanoh.
5. Réligi jeung Kapercayaan
Mangsa Karajaan Sunda, agama nu hirup di masarakat Sunda nya éta Hindu jeung Budha. Agama Hindu kaitung langgeng ti mimiti awal abad ka-5 nepi ka abad ka-16.
Pangaruh Islam asup ka Nusantara dimimitian ku ayana padagang-padagang bangsa Arab (kampung Arab Islam di Sumatera Barat) , Persia, jeung Gujarat abad ka 7 (Hamka dina Suryanegara, 1995: 86). Ku éta hal, bisa disebutkeun yén pangaruh Islam asup ka tatar Sunda téh teu jauh tina abad ka 7 ditandaan ku asupna Saudar Arab di Sunda Kalapa. anu satuluyna mekar kalawan bukti ayana perkawinan Nyai Lara Santang jeung Sultan Mahmud ti Mesir, satuluyna pasantrén Syéh Quro di Karawang. Dina abad ka-15, Islam disebarkeun ku Sunan Gunung Jati, Sultan Ratu ti Cirebon. Prosés Islamisasi ogé dilakukeun ku sababaraha ulama nu dianggap satengah wali, diantarana wé Syékh Abdul Muhyi di Pamijahan, Maulana Hasanudin jeung putrna Maulana Yusuf di Kasultanan Banten, jeung Sunan Godog di Garut. Aya masarakat Sunda nu teu bisa diIslamkeun nya éta masarakat Baduy di Kabupatén Lebak nu tetep ngagem agama Sunda Wiwitan.
Sésa-sésa ritual tradisi Hindu, témbong dina wangun sinkrétisme jeung agama Islam. Contona aya wangun Masigit nu suhunanana diéntép tilu, anu mangrupa wangun candi, kabiasaan acara tiluna, tujuhna, matang puluh, natus jeung néwu, jsb.
6. Pusaka
Umumna, pusaka nu aya di kaum ménak mah mangrupa keris, tumbak, pedang, taméng, gamelan, wayang, tempat seureuh, emas, naskah kuno, jsb.
Pusaka bisa dipimilik ku cara tapa ngaliwatan kakuatan gaib, atawa mangrupa warisan karuhun. Nu matak teu ahéng lamun aya pusaka dianggap boga kakuatan go’ib, ku kituna kudu disimpen di tempat nu hadé jeung kudu diopénan (dimandikeun unggal bulan Mulud, dibéré sasajén, meuleum menyan dina poé salasa jeung jumaah, jeung ngarajah heula mun rék dibaca).
7. Upacara Daur Hirup Manusa
Upacara daur hirup manusa di masarakat Sunda ngawengku kana tilu bagian, nya éta upacara lahir, nikah, jeung maot. Di masarakat Sunda, boh cacah boh ménak dina upacara lahiran, upacara nikahan, jeung maot teu pati béda. Anu ngabédakeun nya éta tina tingkat raraméanana wungkul.
2.3. Wangenan Sunda
Nurutkeun Ma'mun dina Rusdiana (2008: 25) kecap Sunda asalna tina kecap asing kabudayaan Hindu sarua jeung kecap Sumatra, Madura, Bali nu nuduhkeun hiji tempat. Salian ti nuduhkeun tempat, kecap Sunda ngandung harti saperti:
a. Tina basa Sansekerta miboga harti: asal Sund hartina moncorong (cahya), ngaran pikeun Déwa Wisnu, ngaran satria raksasa tina kisah Upasunda, ngaran Wanara tina kisah Ramayana, bodas dina legenda Gunung Sunda,
b. Tina basa Kawi miboga harti, nyusun, rangkep, naek, hiber, candrasangkala nunjukkeun angka dua;
c. Tina basa Sunda miboga harti tempat pikeun nyimpen barang, saperti paré, alus, unggul, senang, puas, satuju, lalaki kasép, awéwé jeung ngaran déwa.
Kamajaya, dina kamus Jawi Prancis, harti Sunda nya éta kacida pisan éndahna tur héjo ngémploh. Nétélakeun leuwih jero enggoning néangan harti kecap Sunda perlu ngalakukeun hiji tarekah semiotik, pikeun étnik Sunda dipikawanoh panca S nya éta silib, sindir, siloka, simbul, sasmita (Suryalaga dina Rusdiana, 2008: 26).
Ngaliwatan pendekatan semiotik, bisa ditilik tina segi harti anu aya dina pantun Sunda (Lutung Kasarung) dina abad ka-17 saperti ieu di handap:
Teundeun di handeuleum sieum
tunda dihanjuang siang
paragi nyokot ningalkeun
dituruban ku mandepun
diwadahan ku cupumanik astagina
diteundeun di liliwatan
dibuka ku nu ngaliwat
anu weruh ku semuna
anu apal ku basa
anu rancage hatena
anu rancingas rasana
dibuka patinghaleuang
Incu putu tigang ewu
Bagawan sawidak lima
Ma’na tina ieu pantun nétélakeun yén perluna sikep arif bijaksana dina jero ngahartikeun kabéh amanat ti karuhun Sunda.
Nurutkeun Gonda (dina Ekadjati, 1995: 3) Sunda téh mimitina tina kecap Suddha dina basa Sansekerta dilarapkeun kana hiji gunung nu jangkung beulah kulon Pulau Jawa. Dina Énsiklopedia Sunda disebutkeun nu dimaksud Sunda nya éta ngaran wilayah di beulah kulon Pulau Jawa. Beulah wétan diwatesanan ku Cipamali nepi ka abad ka-16, terus dipindahkeun ka Cilosari.
2.4. Wangenan Ajén Budaya
2.4.1 Ajén
Nurutkeun Kamus Umum Basa Sunda(LBSS), harti kecap ajén nya éta pangaji, nilai atawa harga sedengkeun nurutkeun pamadegan séjén, ajén téh nya éta hiji kayakinan atawa nu dipercaya minangka idéntitas nu méré ciri husus kana pola pikir, rasa, jeung tingkah laku (Darjat, spk, dina Rusdiana,2008:27). Nurutkeun Achadiati Ikram (1992: 14) nu disebut ajén téh nya éta pamadegan ngeunaan kahirupan nu dianggap penting ku hiji masarakat di lingkunganana. Sedengkeun nurutkeun Bertens dina Rusdiana (2008: 27) nu disebut ajén téh nya éta hal anu narik ati, anu ditéangan, anu matak nyenangkeun, anu matak dipikaresep, jeung dipikahayang.
Pamadegan-pamadegan di luhur, dina enas-enasna intina mah sarua. Jadi, bisa dicindekkeun yén ajén téh nya éta hal-hal nu mibanda ajén atawa harga anu hadé sarta dianggap penting pikeun kahirupan jalma sarta mibanda ciri nu husus jeung bisa dijadikeun cecekelan hirup manusa.
Ayana ajén dina kahirupan masarakat mangrupa alat ukur, nya éta salaku pangukur hadé jeung goréngna paripolah jalma di masarakat atawa di hiji tempat. Sumber ajénna sorangan bisa tina adat istiadat, lingkungan, agama, sastra lisan, sastra tinulis, jsb.
2.4.2 Budaya
Sacara étimologis kecap budaya téh asalna tina basa Sansekerta budi jeung daya, anu miboga harti usaha, tanaga, karep, pikiran sarta parasaan jelema ( Danadibrata, 2006: 108). Jadi harti budaya téh nya éta tanaga atawa kakuatan anu aya patalina antara akal jeung budi. Ku kituna budaya téh aya dina uteuk (kahayang) anu ngagelarkeun rupaning karya lantaran budaya diwengku ku sakabéh karya, rasa, jeung cipta.
Nurutkeun Kamus Umum Basa Sunda, anu disebut budaya téh nya éta pikiran, akal, jeung pangaweruh. Lian ti éta, kabudayaan téh nya éta sagala rupa hasil budaya manusa saperti basa, lembaga, agama (cara-cara ibadah).
Koentjaraningrat dina Herlina L. (2004: 1) nétélakeun yén budaya téh nya éta:
“seluruh totalitas dari pikiran manusia yang tidak berakar pada nalurinya dan karena itu hanya bisa dicetuskan oleh manusia setelah melalui suatu proses belajar, karena meliputi hampir seluruh aktivitas manusia dalam kehidupannya.”
Sanajan béda-béda pamadegan, tapi enas-enasna mah sarua. Tiap pamadegan miboga pamikiran nu sarua yén ngaku ayana hiji karya ciptaan manusa. Tina sababaraha wangenan di luhur bisa dicindekkeun, nu disebut budaya nya éta hasil buah karya manusa nu teu weléh dipangaruhan ku jamanna nu saluyu jeung manusana éta sorangan. Tina paripolah nu goréng jadi hadé tina hadé jadi leuwih hadé, anu ngawengku kaparigelan kana sakabéh widang kahirupan sapopoé. Sakabéh paripolah ieu aya patalina jeung kabudayaan sabab budaya téh mangrupa hiji beungkeutan pikiran, karya, jeung hasil karya manusa.
2.5 Wujud Kabudayaan
Wujud kabudayaan aya dua bagian nya éta kabudayaan materil jeung kabudayaan non materil. Wangun kabudayaan materil nya éta nu mangrupa cipta, rasa, karsa jeung karya manusa nu ngawujud benda. Kabudayaan materil nya éta hasil karya, cipta, rasa, karsa manusa nu mangrupa adat-istiadat, aturan-aturan, élmu pangaweruh, agama, seni, jsb.
Hakékat kabudayaan kudu ngandung sipat-sipat keluhuran jeung kehalusan nu nangtukeun luhur handapna ajén tina éta budaya. Tujuh unsur kabudayaan universal dibagi kana tilu wujud budaya. Nurutkeun Koentjaraningrat (1990; 186-188) wujud kabudayaan téh diwangun ku tilu rupa, nya éta wujud ideal, wujud social jeung wujud fisik.
a. Wujud Ideal
Ieu wujud téh sipatna abstrak, sabab ieu wujud nu kahiji mangrupa idé-idé (pamikiran jeung gagasan). Wujud ieu bisa nyampak saupama geus dijieun karangan, buku-buku, mikro film, jsb. Ieu wujud ogé bisa disebut adat tata paripolah nu ngatur, nangtukeun, jeung méré pituduh ka kahirupan manusa di masarakatna.
b. Wujud Sosial
Wujud sosial nya éta mangrupa aktivitas manusa dina paripolahna ngalakukeun hiji interaksi sosial, dumasar kana norma nu aya di lingkunganana. Miboga sipat konkrit, sabab interaksi sosial bisa diobervasi, jeung bisa didokuméntasikeun.
c. Wujud fisik
Wujud fisik mangrupa hasil karya dina wangun pakakas hasil tina karya manusa, ieu wujud sipatna paling kongkrit, sabab bisa dirampa, diobservasi, jeung didokuméntasikeun.
2.6 Unsur-unsur Kabudayaan
Koentjaraningrat dina Rusdiana (2008: 30) nétélakeun yén unsur-unsur kabudayaan miboga sipat universal. Hartina, unsur éta téh nyampak jeung bisa dipaluruh dina kabudayaan bangsa mana baé. Anapon unsur-unsur budaya nya éta:
1) peralatan atawa pakakas hirup manusa (sandang, papan, pakakas dapur, pakarang, alat produksi, transportasi, jsb.),
2) pakasaban jeung sistem ékonomi (pertanian, peternakan, sistem produksi, sistem distribusi),
3) sistem organisasi atawa kamasarkatan (sistem kekerebatan, organisasi politik, sistem hukum, sistem perkawinan, jsb),
4) sistem basa, unggal masarakat di dunya dina interaksi sosialna moal leupas
tina basa boh sacara lisan boh tulisan;
5) kasenian, pikeun ngébréhkeun rasa éndah, gumbira, sedih, bisa diwujudkeun dina wangun seni, bisa mangrupa seni gerak, seni rupa, sastra, seni tari, seni pahat, jsté.
6) sistem élmu pangaweruh, pikeun ngaronjatkeun ajén kahirupan di masarakat, bangsa, jeung nagara, unggal jalma kudu miboga élmu pangaweruh; jeung
7) sistem réligi jeung kapercayaan, unggal masarakat di dunya, ngabogaan sistem réligi jeung kapercayaan pikeun cecekelan hirupna, pon kitu deui masarakat Sunda. Ti jaman karuhun nepi kiwari masih kénéh aya anu ngagem pangaruh alam mistik.
Sakabéh unsur anu geus ditataan di luhur téh, ngajanggélék dina wangun budaya anu tilu, nya éta mangrupa wujud ideal, sistem budaya nu mangrupa sistem sosial, jeung anu mangrupa unsur-unsur budaya dina wangun pisik.


text:
Logam alkali
Logam alkali hartina dérét unsur nu kaasup Golongan 1 (cara IUPAC) dina tabél periodik: litium (Li), natrium (Na), kalium (K), rubidium (Rb), césium (Cs), jeung fransium (Fr) (tengetkeun yén hidrogén, najan kaasup Golongan 1, jarang pisan némbongkeun paripolah nu sarupa jeung logam-logam alkali). Logam alkali téh hiji conto rimbagan pasipatan dina tabél periodik, anu ti luhur nepi ka handap watekna homolog.
Ciri[édit | édit sumber]
Logam alkali kagolongkeun unsur réaktif, nu matak di alam jarang kapanggih dina bentuk dasarna. Pikeun kaperluan di laboratorium, ieu bahan dikeueum dina minyak mineral. Najan kaasup logam, ieu unsur hipu bisa dikeureut, sabab dénsitasna kurang. Kalium jeung rubidium kaasup radioaktif lemah (teu matak bahya), sabab durasi isotop radioaktifna panjang.
Réaksina dina amonia[édit | édit sumber]
Logam alkali dina amonia cair ngahasilkeun leyuran bulao nu paramagnétik. Mun geus ngadeukeutan jenuh, warnana jadi bungur, laju jadi métalik.
Kusabab leyuranana ngandung éléktron bébas, volumna jadi nambahan leuwih ti jumlah volum logam jeung amoniana. Ayana éléktron ogé ngajadikeun ieu leyuran alus salaku réduktor jeung konduktor listrik. Ieu leyuran henteu stabil, sabab biasana robah jadi amida. Ieu réaksi, mun digancangkeun ku ayana katalis (biasana beusi (III) nitrat), dipaké pikeun ngahasilkeun amida natrium:
Amidana bisa diékstrak atawa dirobah jadi azida natrium ku cara ngabulukbukkeun oksida nitrogén kana leyuran amonia:
Kacondongan[édit | édit sumber]
Logam-logam alkali mibanda sababaraha pola mun dipapay ti luhur ka handap - misalna waé éléktronégativitas nurun, réaktivitas naék, sarta nurunna titik lééh jeung golak. Dénsitasna biasana ngaronjat, iwal kalium nu hampang batan natrium.
Rujukan[édit | édit sumber]
- Alkali metal, ti Wikipédia basa Inggris (19 Péb. 2008)
Tumbu kaluar[édit | édit sumber]
- Science aid:Alkali metals A simple look at alkali metals
- Doc Brown, Alkali metals
- Atomic and Physical Properties of the Group 1 Elements An in-depth look at alkali metals


text:
Sakilas cutatan rasa katineungna urang sunda di pangumbaraan anu hoyong ngamumule budaya karuhun ulah leungit dugi ka incu-buyut Jeung impian jadi inohong dinagri luar...
Selasa, 20 Desember 2011
Ubar Tradisional Kaligata
Penderita kaligata leuwih hadé loba dahar sayuran sarta buah-buahan. Kubis mah kedah dijauhan tiheula. Lalaukan atawa kadaharan anu kaangseu hanyir kudu di pantang pisan. Lamun mandi ulah make cai tiis, tetapi kudu cai haneut.langkung hade mah, mandi bari ngagunakeun ubar tradisional kaligata séjénna nyaéta rebusan daun mimba boh rebusan daun mindi.
tah aya ubar biduran anu dicokot ti sabbaraha blog.
Bahan:
Kulit batang pule..................... 3 ramo leungeun
Temulawak sagedé endog itik... 1 siki
Konéng sagedé endog kotok....... 1 siki
Cara meramu:
Kumbah bersih kabéh bahan, iris ipis temulawak sarta konéng.Kulub bahan dina 4 gelas cai nepi ka cangkaruk 3 gelas.
Aturan paké:
Inum ramuan ubar tradisional kalayan dosis dewasa 3 kali sapoé unggal 1/2 gelas.Inum ramuan sageus dahar.
Resep 2 Ubar Tradisional Biduran (Kaligata)
Bahan:
Daun sambiloto.................. 11 lembar
Meniran.............................. 3 pepelakan
Konéng sagedé endog kotok....1 siki
Cara meramu:
Kumbah kabéh bahan, potong meniran, kupas sarta iris ipis konéng.Kulub kabéh bahan dina 4 gelas cai nepi ka cangkaruk 3 gelas.Angkat sarta saring.
Aturan paké:
Inum ramuan ubar tradisional kalayan dosis dewasa 3 kali sapoé unggal 1/2 gelas.
Pilih salah sahiji resep sarta pigawé sacara teratur saeutikna selam 4 minggu.
Catetan:
Leuwih ti 22 warsih Pamajikan kuring nalangsara biduran (kaligata), ti saprak leutik seingatnya ti umur 7 taunan geus mindeng kena ateul-ateul.Sumawona lamun hujan-hujaan atawa cuaca deui dingin-dinginnya atawa tiduran di lanté biduran (kaligata) ieu mindeng datang narajang.
Mimiti kuring tawarkan pikeun diobati kalayan inum jamu tradisional manéhna ragu,masa da jeung pepelakan liar anu loba dipanggihan di semak-semak bisa menyembuhkan panyakit anu mangtaun-taun, kitu cenah...
Sanggeus kuring yakinkan pamustunganana manéhna daék mecakan ubar tradisional biduran (kaligata) ieu.Kuring paké resep 1 di luhur salila 4 minggu sanggeus reureuh 3 poé, inum ubar tradisional dituluykeun deui salila 2 minggu total 6 minggu rutin tanpa pegat 1 poé ogé.
Alhamdullilah geus leuwih ti 3 warsih ieu, biduran (kaligata) henteu kungsi kanceuh deui, cacak mindeng kena hawa tiis atawa tiduran di lanté.Susuganan sembuh total sarta saprak harita ayeuna manéhna jadi yakin baris keampuhan ubar tradisional.Jadi ka Anjeun atawa aya anggota kulawargana anu mindeng kena biduran (kaligata) ulah ragu pikeun mecakan, kulawarga kuring sorangan geus ngabuktikeun khasiat ubar tradisional biduran (kaligata) di luhur.
Kitu tulisan ayeuna muga méré mangpaat, Terimakasih.
1 komentar:
Neang ubar kali gata doktor ngan saukur nyebut alergi, tapi obatna euwuh nu metu, ari baheula sok ngaduruk samak atawa sapu pare tapi ayeuna baroraah loba bahan tina palastik, komo deui sapu pare waahh nyebutna zaman tai kotok dilebuan, geuning disorang kaligata, doktor saukur ngarampaan jeung ngilikan aah jadi teu uni. Cing kirim ramuan karuhuan panolak bala .....BalasHapus


text:
SOAL BAHASA SUNDA
1. Omongan dua jalma atawa lewih
a. Paguneman b. caritaaan d. ngabandungan d. ngajenan
2. Sinta : Dukanya ari kana kesenian sunda the Sinta mah teu reuseup we.Rarasaan the asa kuno,tinggaleun jaman
Wening : Teuh lain kasenian sunda anu kuno tingaleu jaman ,tapi pikiran sinta anu tingaleun kareta.!
Naon eusi paguneman diluhur………….
a. Kasenian Sunda b. Kasenian sunda katingaleun jaman c. Debat sinta jeung Wening b. Kasenian sunda hanteu tingaleun jaman
3. Basa sunda anu digunakeun dina paguneuman Sinta jeung Wening diluhur nyaeta….
a. Basa lemes b. Basa loma c. Basa kasar d. Basa Sopan
4. Dewimah bageur jaba pinter deuih]
Dina kalimah diluhur anu kaasup kecap pangantet kecap………….
a. Jaba b. mah jeung deuih c. Bageur d. Pinter
5. 1. gek manehna diuk digireun kuring
2. Euleuh ,kacipta ramena,nya?
3. jep jempe barudak the lantaran aya Bu Nina asup kakelas
4. Wah,rame pisan ,Bu
a. 1 jeung 2 b. 2 jeung 3 c. 1 jeung 3 d. 3 jeung 4
6. Basa poe mingggu ,kuring ulin kakebon binatang,inditna sakulawarga ,da adi-adi kuring oge harayangen milu .barungaheun pisan katenjona adi-adi the mamah sasdiaan timbel dipurakna engke lamun geus
Saha nu nyaritakeun pangalaman diluhur…………
a. Mamah b. Pangarang c. Kuring d. Adi-adi
7. Anu kaasup carita babad ,dihandap ieu iwal……………
a. Putri subang larang b. Kawung baduy c. Gunung tangkuban parahu d. Sumedang
8. Wah jalma gurat batu mah dipapatahan kumaha wae ge moal nurut.kecap gurat batu hartina……….
a. Babari ambek b. mawa karep sorangan c sombong d. ngomong kasar
9. Riwayat hirup jalma dina wangun tulisan kaharna sok diwuwhan ku potret disebut…..
a. Autobiografi b. Biografi c. Fotografi d. Abografi
10. Eling-eling dulur kabeh
Ibadah ulah campoleh
beuarang peuting ulah weleh
Bisi kaburu paeh
ESIAN
1. Jieun kalimah anu make kecap pangantet
2. Jelaskeun hartina babad jeung dongeng!
3. Sebutkeuen naon ari pupujian!
4. Jieun wawaran anu eusina ‘’ Sakola ngayakeun kagiatan olahraga’’!
5. Jieun karangan tina pangalaman panjangna opat paragraph!
6. jieun kalimah tina babasan dihandap iue :
a. Awak sampayan
b. Gede hulu
c. Getas harupateun
d. Heuras geunggeurong
e. Tiis leungeun


text:
Di lamping Gunung Karang aya sumur anu anéh, réana tujuh, ku nu percayaan mah sok dipuja. Éta sumur do¬ngéngna kieu:
Raja Pajajaran anu panutup, Sang Prabu Siliwangi kagungan hiji pingitan piselireun, putri geulis jenenga¬nana Lénggangkancana, nyaéta putra Pandita Puncakmanik di Gunung Pulosari. Ku lantaran anom kénéh, éta putri teu énggal-énggal ditikah ku Sang Raja, tapi teu meunang ka mana-mana geus sababaraha taun dipingit di kaputrén, malah ari saenyana mah geus sedeng rumaja putri, tapi unggal dipariksa ku Kangjeng Raja, ngan nyuhuu¬keun sarantos bae. Geus ti dituna meureun kudu manjang¬keun lalakon.
Kacarita hiji peuting malem Juma'ah, putri teu ker¬saeun kulem, ngaguligah teu puguh nu dimanahan, bingbang hareudang bayeungyang, nepi ka medal ti kaputrén, lungsur ka patamanan. Harita téh nuju ngebrak caang bulan, ning¬gang tanggal opat welas, pikaresepeun anu ngarora. Kabe¬neran nu ngajaga sararé kabéh, lir keuna ku panyirep, atuh Putri kacida laluasana ameng ngurilingan taman, teu aya nu nyisikudi. Kekembangan keur sedeng mangkak bareukah, sumeleber nyambuang sapakarangan. Nji Putri raos kagagas, ras émut ka ibu-rama nu mangkuk di Puncakmanik.
Sigeug Putri nu keur aya di patamanan, kocapkeun di awang-awang aya satria kayangan jenengan Dewaputra, keur ngalayang mulih guguru ti Sang Wiku di Gunung Méga¬mendung. Barang nepi ka luhureun tamansari, Sang Déwa¬putra ngarandeg, réh ningali nu geulis kawanti-wanti nu éndah kabina-bina. Lir kukupu katarik ku kembang seungit nu matak uruy maduna, anjeunna énggal nyirorot, teu nganggo tata pasini, gapruk putri téh disamber, biur deui ka luhur, cag baé diécagkeun dina méga, di madyagantang.
“Mugi ulah rengat manah,” cék Déwaputra ka putri, “anu mawi dibantun ka dieu téh, badé didamel pupujan. Sakahoyong tinangtos ditedunan. Bilih hoyong teras amengan di taman, ieu tempat ayeuna badé dicipta, sing jadi pata¬manan.”
Déwaputra neneda ka paradéwa, sarta harita kénéh gé, jleg baé di awang-awang aya taman anu kacida alusna. Atuh putri teu kira-kira kagétna, sajongjongan teu iasa sasaurun. Saenyana ari dina manahna mah, putri téh ngaraos bagja, ditepangkeun jeung nu kasép, raos kagunturan madu kaurugan menyan putih. Tapi wantuning kakara sasarengan jeung pameget di nu singkur, manahna teu weléh risi jeung teu ngartos kana maksud Déwaputra. Pok sasa-uran kieu, “Bilih gamparan henteu uninga, abdi téh pigar¬waeun Sang Prabu Siliwangi. Ayeuna abdi aya di dieu teu ka¬layan idin anjeunna, mana teuing benduna. Hukuman naon anu bakal ditibankeun ka diri abdi, gamparan tangtos uninga. Nanging ieu sadayana lepat gamparan. Saéna mah disuhunkeun heula ka Sang Prabu Siliwangi. Boh dipaparin¬keun boh henteu, teu panasaran. Ari lampah ngiwat téa sanés panata utami, sanés laku sinatria. Ayeuna mah saupami teu wantun patutunggalan sareng Prabu Siliwangi, kedah énggal abdi pulangkeun ka Pajajaran.”
Déwaputra hémeng galih, réh nembé umur-umuran, aya anu ngaweweléh, éstuning béak wirasat, teu iasaeun ngajawab, pung ngapung ka Mégamendung, rék naros ka Sang Pandita. Sinigeug nu ngawang-ngawang jeung Putri Léng-gangkancana di Taman Jomantara.
Kacarita Sang Pandita Puncakmanik rama Nyi Putri, ku Sang Prabu Siliwangi diperih pati kedah ngilari Nyi Putri. Saupami teu kapanggih, baris dihukum. Wantuning pandita sakti, weruh sadurung winarah, gancang sukmana ngalayang ka Taman Jomantara nepangan putra. Pok sasauran kieu, “Hé Nyai anak Ama, ieu Ama datang teu jeung raga badag. Dihin pinasti anyar pinanggih. Naon-naon nu dilakonan ku urang, geus dipastikeun ti baheula ku Gusti Maha Kawasa. Nyai ulah susah-susah, ngan kari sumerah baé ka Pangéran. Lalakon Nyai téh panjang, bakal nyorang kaprihatinan, tapi bakal ditungtungan ku kamulyaan. Ayeuna urang pa¬panggih panungtungan, sabab Ama rék nyingkir ti Puncak¬manik, rék néangan lembur singkur mandala singkah, mé¬méh ditibanan hukuman ku Sang Prabu Siliwangi. Ari satria nu ngiwat Nyai jenengan Déwaputra, asal terah Kahiangan, kersana mileuleuheungkeun ka diri Nyai. Tapi Nyai méméh kawin kudu aya tanjakan heula, nyaéta nyuhunkeun bumi di tengah patamanan di Gunung Karang anu maké sumur tujuh katut pamandianana. Sakitu wasiat Ama. Muga-muga Nyai sing sabar tawekal jeung sing percaya kana caritaan Ama. Ayeuna Ama amit.”
Nyi Putri Lénggangkancana ngahuleng sajongjongan, raos dina pangimpénan. Manahna teu weléh sangsi, naha enya anu sumping téh ramana atawa lain. Ngan lantaran anjeunna émut kana kaluhungan rama, tungtungna per¬caya ogé, yén ramana anu tadi ngawejang téh. Anjeunna jangji lebeting manah, rék ngéstokeun kana piwejang ramana. Sanggeus kitu ras deui anjeunna émut kana kadar anu bakal karandapan, tur harita lieuk leuweung lieuk lamping henteu aya deremaga, lieuk deungeun lieuk lain henteu aya kuIawarga, turug-turug nu nyandak ti Pajajaran ngiles; Déwaputra teu puguh ka mana losna. Segruk baé Nyi Lénggangkancana nangis, raos diteungteuinganan ku pa¬meget anyar pinanggih. Sabot kitu jol baé aja jurig ti Gunung Carélang, nu diutus ku babaturanana néangan piratueun.
Barang manéhna awaseun ka Nyi Putri, jleg baé mangrupa hileud, sarta tuluy Nyi Putri diteureuy buleud. Sigeug éta, kocap deui Déwaputra nu nuju kabungbulengan ku nu geulis, teu iasa lami-lami patebih sareng jungjunan. Ari sumping ka Taman Jomantara, Putri teu aya, atuh pohara benduna. Sabot katatang-kotéténg, rét anjeunna ningali hileud sagedé gulungan kasur. Anjeunna teu samar deui, yén Nyi Putri digunasika ku éta hileud. Énggal baé anjeunna téh metik daun seureuh bodas nu uratna pate¬pung, dianggo nurih tonggong hileud. Goréhél Putri kapendak nuju kulem. Jung dipangkon lalaunan, diébogkeun dina bangku handapeun tangkal kai. Barang gugah, rét ningali nu kasép, nyéh imut bari mapatkeun asihan. Ti dinya Putri haturan, yén tadi ngaweweléh téh lain teu niat ngi¬ringan kana pangersa, ngan seja ngémutan baé kana lam¬pah kajatnikaan.
“Gamparan téh,” cék Nyi Putri, “sanés jalma joré-¬joré, terah déwa, jadi kedah mintonkeun kahormatan. Menggah diri abdi onaman, didamel dua saduit ogé teu naon¬-naon. Mung numutkeun kabiasaan, pameget téh sok aya panglamarna ka pigeureuhaeunana. Luhur handapna mar¬tabat hiji pameget, sok katawis dina rupi panglamarna. Ayeuna upami yaktos badé mileuleuheungkeun ka abdi, urang gunung bau lisung anu nya awon nya bodo, henteu kedah maparin dunyabrana, mung nyuhunkeun dipangda¬melkeun taman di Gunung Karang sareng bumina katut pamandianana anu nganggo sumur tujuh. Upami aya je-lema nu hayang terang kana panglamar gamparan, jadi mung kantun nuduhkeun. Mung sakitu panuhun abdi.”
Déwaputra keur ti tadi ngait manah ka Nyi Putri, turug-¬turug ditambahan ku daya kemat, kapangaruhan ku asihan sileugeut teureup, atuh geus taya petana mungpang kana pamundut jungjunan téh. Boro-boro aya pamundut sakitu, najan sapuluh kitu gé mo burung ditedunan.
Harita kénéh ku anjeunna disanggeman, sarta biur baé ngapung ka Gunung Karang. Sajajalan anjeunna nga¬manah-manah, lebah mana pantesna ngadamel taman. Sabot kitu séot aya gagak, putih hiber di payuneunana. Teu lila monténg, turun lebah Gunung Karang. Teup eunteup dina hiji batu gedé. Di dinya gagak kikiplik tuluy mébér-mébér jangjang bari ngaluis, nyemukeun nu keur mandi. Déwa¬putra teu jauh ti éta gagak, ningalikeun saparipolahna gagak. Ku anjeunna geus kasurti, yén di dinya pitempateun pangsiraman nu dipundut ku buah manah téa. Gancang anjeunna menekung ka paradéwa, nyuhunkeun dibuktikeun sakahoyong Nyi Putri téa. Tina cengengna paneda, harita kénéh geus bukti. Urut leuweung luwang-liwung salin rupa jadi tamansari resmi, di tengahna aya bumi nu pereték parabotna, katut perhiasanana. Sumur nu tujuh ngabaris. Pangsiramanana lucu, surup pisan pangsiraman putra jeung putri. Ngider sakuliah dunya moal aya tamansari nu sarina cara Taman Sumur Tujuh.
Gancanging carita baé Déwaputra jeung Nyai Léng¬gangkancana geus ngaralih ti Taman Jomantara ka Taman Sumur Tujuh. Ari sasarenganana nu kasép jeung nu geulis téh ti beurang baé. Ti peuting mah napsi-napsi, Nyi Putri kulem di bumi, ari Déwaputra di luar. Urang tunda carita di lebah dinya.
Taman Sumur Tujuh téa tina kaahénganana geus kace¬luk kaawun-awun kawentar ka mana-mana, malah ka Sa¬wargaloka geus kawangikeun, sarta dina hiji mangsa aya tujuh widadari ti Sawargaloka daratang ka Sumur Tujuh ngadon mandi, sanggeus mandi tuluy maretikan kembang, kakara baralik deui ka Kahiangan. Nu kagungan tamansari teu uningaeun kana lampah éta para widadari, ngan bati kagétna baé, réh pepelakan barusik, kekembangan nu aralus nu sareungit rigil urut nu metikan.
Déwaputra sasauran ka Nyi Putri, yén anu boga dosa téh tangtu parawidadari ti Kayangan. Upama isuk pagéto aya katumbiri nutug ka Sumur Tujuh, éta tanda yén widadari daratang. Kitu saur Déwaputra.
Kocap dina hiji poé Déwaputra jeung Nyi Putri nari¬ngali katumbiri. Énggal baé Déwaputra ka awang-awang, hoyong awas kana lampah widadari, di marcapada.
Ari éta widadari anu tujuh sajolna ka Sumur Tujuh, gancang baé cucul-cucul tuluy mandi. Sabot kitu, Nyi Putri Lénggangkancana ngadeukeutan keketeyepan sarta nyumput di nu buni. Anjeunna héroy kacida ningali anggoan wida¬dari nu sakitu aralusna nu tara aya di dunja. Bawaning ku panasaran, mimitina hoyong uninga lésangna, dirampaan anggoan widadari téh. Pék dicandak ka panyumputan, rap diajaran, wet resep, tuluj baé anggoanana diteundeun dina urut anggoan widadari. Koléséd ti panyumputan angkat nganggo dangdosan ahéng bari teras metikan kembang. Ka¬tingali ku Déwaputra ti awang-awang marukan widadari. Prak baé ngagayuh angin. Atuh harita kénéh ge hiuk angin ngagelebug, nebak Nyai Lénggangkancana. Gancanging carita baé Nyi Putri téh geus aya di Kahiangan kabawa angin.
Widadari anu tujuh bada mandi rup-rap darangdan. Ngan widadari nu bungsu nu kahémengan, lantaran anggo¬anana aya nu ngahilian. Malah anu genepan gé tingharuleng, henteu nyana bakal kajadian kitu. Sabot kitu ngong baé di awang-awang aya sora tan katingalan, kieu pokna, “Dé¬waputra teu kaidinan ku paradéwa garwaan ka urang Marcapada. Nyi Putri Lénggangkancana lantaran taya dosana, ayeuna geus diasupkeun ka Kahiangan. Ku sabab éta, ang¬goan Nyi Lénggangkancana ayeuna kudu dianggo ku wida¬dari bungsu, pigarwaeun Déwaputra, geus ditetepkeun ku paradéwa. Pék ayeuna anggoan téh geura anggo, sarta gan¬cang tepangan Déwaputra.” Ngan sakitu ungeling sora téh.
Ari éta widadari nu bungsu téh lir beubeulahan térong jeung Nyai Lénggangkancana; pamuluna, dedeganana, goloyorna malah gentrana sarua. Turug-turug anggoanana tilas Nyai Lénggangkancana, atuh ieu-ieu ogé geus tangtu ka¬bedil langit kabéntar-méga. Komo deui Déwaputra ningalina ti awang-awang. Éta widadari bungsu diiringkeun ku wida¬dari nu genep, ngajugjug ka bumi kalangenan Déwaputra, sarta nu kagungan bumi geus waspada, geus lungsur ti awang-awang lebet ka bumi. Srog widadari tujuh nepi ka latar, Déwapatra énggal lungsur mapag garwa. Teu samar teu asa-asa, yén widadari bungsu téh garwana, turug-turug anu disangka garwa téh iasa pisan ngarobah prak-prakan kawidadarian, satingkah saparipolah téh taya pisan bédana jeung Nyai Lénggangkancana, lantaran ngéstokeun téa kana kersa paradéwa.
Gancanging carita widadari anu genep amitan mundur, biur ngarapung ka langit, katingal ti kajauhan melengkung katumbirina, minangka cicirén widadari nuju lumaku. Ari widadari bungsu rendéngan jeung Déwaputra sinaksénan paradéwa ti Kahiangan. Tuluy putra jeung putri téh tetep renggenek ngageugeuh Sumur Tujuh.
Kamis, 24 Juli 2008
SASAKALA SUMUR TUJUH
Di lamping Gunung Karang aya sumur anu anéh, réana tujuh, ku nu percayaan mah sok dipuja. Éta sumur do¬ngéngna kieu:
Posted by Budi Rahayu Tamsyah at 19.48
Labels: Dongeng Sasakala


text:
MPEG
Moving Picture Experts Group atawa MPEG nyaéta hiji grup ISO/IEC nu tanggung jawab kana urusan pengembangan standar énkoding video jeung audio. Meeting munggarannana bulan Méi 1988 di Ottawa, Canada. Nepi ka taun 2005, MPEG geus tumuwuh tur miboga 350 anggota dina saban meeting-na, nu datang ti rupa-rupa institusi industri, universitas sarta risét (pananlungtikan). Tanda resmi MPEG nyaéta ISO/IEC JTC1/SC29 WG11.
MPEG (dikedalkeun EM-peg) geus nytandarkeun format jeung ancilliary komprési saperti nu kasebut:
- MPEG-1: Standar komprési video jeung audio nu munggaran. Satuluyna digunakeun minangka standar keur Video CD, kaasup format komprési audio MPEG Layer 3 (MP3) nu kasohor.
- MPEG-2: Standar keur ngangkut video jeung audio keur televisi nu boga kualitas siaran. Digunakeun keur televisi digital nu di udara (ATSC, DVB jeung ISDB, palayanan TV satelit digital saperti Dish Network, sinyal televisi kabel digital, jeung (kalayan modifikasi saeutik) keur DVD).
- MPEG-3: Aslina dirancang keur HDTV, tapi bolay nalika MPEG-2 ogé geuningan geus cukup keur HDTV.
- MPEG-4: Ngembangkeun MPEG-1 keur ngarojong obyék video/audio, eusi 3D, éncoding nu bitrate-na rendah sarta ngarojong kana Digital Rights Management. Sababaraha standar video anyar nu éfisiénsina leuwih luhur (leuwih anyar tinimbang MPEG-2 Video) sakabéhna diasupkeun (jadi alternatif pikeun MPEG-2 Video), hususna, Advanced Simple Profile jeung Advanced Video Coding.
- MPEG-7: Sistim formal keur ngajelaskeun eusi multimédia.
- MPEG-21: MPEG nerangkeun standar keur ka hareupna ieu minangka multimedia framework.
Tempo ogé[édit | édit sumber]
Tumbu Luar[édit | édit sumber]
- (en) Ramatloka Resmi MPEG
- (en) Panunjuk jeung sumber nu aya hubungannana jeung MPEG
- (en) Sawangan ngeunaan MPEG2
- (en) Daptar terbuka ngeunaan naskah, pustaka, jeung sumber MPEG


text:
Johannes Diderik van der Waals
Johannes Diderik van der Waals (23 Nopémber 1837 – 8 Maret 1923) nyaéta saurang élmuwan Walanda anu kawentar alatan karyana dina persaman gas cairan, nu antukna anjeunna meunang panglélér Nobel dina widang fisika taun 1910.[1] Van der Waal nyaéta anu mimiti sadar yén pohara perluna nginget yén volume molekul jeung gaya antarmolekul (kiwari disebut gaya van der Waals) dina ngadegkeun hubungan antara tekanan, volume, jeung suhu gas jeung cairan.[1]
Dina taun 1866 anjeunna jadi diréktur sakola dasar di den Haag.[1] Dina taun 1873 anjeunna meunang gelar doctor di handapeun Pieter Riejke alatan perhatianana anu judulna Over de Continuïteit van den Gas- en Vloeistoftoestand (kana kontiuitas kaayaan gas jeung cair).[1] Dina taun 1876, anjeunna diangkat minangka profésor munggaran di Universitas Amsterdam.[1]
Gaya van der Waals dina élmu kimia ngarujuk kana jenis nu tangtu gaya antar molekul.[2] Ieu istilah téh mimitina mah ngarujuk kana sakumna jenis gaya antar molekuk jeung nepika kiwarikadang-kadang masih dipaké dina harti anu kitu, tapi kiwari mah leuwih umum ngarujuk kana gaya-gaya anu timbul tina polarisasi molekul jadi dipol.[2]
Sumber[édit | édit sumber]
- ↑ a b c d e (id)Johannes Diderik van der Waals, Ilmuwan Belanda (diakses tanggal 15 November 2011)
- ↑ a b (id)Johannes Diderik van der Waals (diaskes tanggal 15 Nopember 2011)


text:
NASDAQ
NASDAQ, aslina hiji singgetan pikeun National Association of Securities Déalers Automated Quotations, nyaéta hiji bursa saham anu dioperasikan ku National Association of Securities Dealers. Ti mimiti mitembeyan perdagangan dina 8 Pebruari 1971, NASDAQ mangrupa bursa saham éléktronik munggaran sadunya.
Ti saprak taun 1999, NASDAQ jadi hiji bursa saham pangbadagna di Amérika kalawan leuwih ti satengah jumlah pausahaan anu diperdagangkan di AS dicatet di dieu. NASDAQ diwangun ti NASDAQ National Market sarta NASDAQ Smallcap Market. Bursa utamana perenahna di Amérika Sarikat, kalayan cabang di Kanada sarta Jepang. NASDAQ ogé miboga asosiasi jeung bursa saham di Hong Kong sarta Éropa.
Dina 17 Juli 1995 NASDAQ ditutup dina level luhur 1.000 poin pikeun munggarannana. Penclutna lumangsung dina 10 Maret 2000, di mana indéks ngahontal 5048,62 poin.
NASDAQ ditutup ti 11 nepi ka 14 Séptémber 2001 alatan lumangsungna Serangan Téroris 11 Séptémber 2001.
Tempo ogé[édit | édit sumber]
- NYSE (Bursa Saham New York)
- Dow Jones Industrial Average


text:
Ini adalah Jawaban Tersertifikasi
Argumentasi nyaeta mangrupa salahsahiji bentuk penulisan paragraf. Eusi tina paragraf argumentasi nyaeta mangrupa pandangan, pendapat atawa kayakinan penulis ngeunaan kana hiji persoalan. Paragraf argumentasi biasana ditungtungan ku kesimpulan pikeun ngayakinkeun pendapat anu nulis. Tujuan tina eta paragraf argumentasi teh nyaeta pikeun ngayakinkeun atawa mangaruhan ka anu maca eta tulisan sangkan pendapat anu maca eta tulisan sarua atawa saluyu jeung pendapat anu nulis eta paragraf.
Salain ti paragraf argumentasi, aya jenis paragaf lain nu dina ngagunakeunnana sok pahili jeung paragaf argumentasi, paragraf eta disebut paragraf eksposisi. Memang kadang-kadang dua paragraf eta sok pahili, kulantaran eta dua paragraf teh ngabogaan sifat nu sarua, nyaeta sarua ngagunakeun data aktual. Tapi data aktual nu digunakeun dina paragraf ekposisi ngan saukur pikeun ngajelaskeun, sedengkeun data aktual nu digunakeun dina paragraf argumentasi digunakeun pikeun ngabuktikeun yen pendapat anu nulis teh bener.


text:
Bangbara, eta penting pisan pikeun Anjeun pikeun ngakuan nu MYTO nu, dina perkenalan, datang babarengan jeung subsidi pamarentah ngeunaan ongkos pikeun segmen kaitung pangdeukeutna ti tungtung (sosio-ékonomis) tina pamakéna, nu Warga 1 (R1) kategori. Salaku "subsidi teu balik wae salawasna", ieu bakal dipupus ku pertengahan 2014, sanggeus dibéré kamar kacukupan keur adjustment masarakat ka naon brings swasta pasar disetir listrik.
Nu Nigerian Muatan listrik Komisi Regulasi atawa NERC ieu straddled jeung tanggung jawab nangtukeun naon payable salaku bil ku konsumén listrik, teu ieu pausahaan sebaran daya listrik dioperasikeun pribadi atawa operator jaringan Distribusi (DNO). Tariffs ti MYTO nu teu sarua keur sakabeh DNOs.
Warga Buba, nyangka hiji ka luhur (sanajan marginal) gerak ongkos listrik salaku mana waktu dina. Ieu téh cukup eksplisit di tariffs NERC sacara, diterbitkeun dina Juni 2012, kadua muatan energi jeung muatan layanan bulanan tetep dibéré bareng jeung, pikeun rupa-rupa kategori konsumén, nu rada ningkat taunan. Dina sistim tarif Nigeria sacara, harga listrik nu reviewed saban lima taun, guna nyieun pikeun pangaluyuan jeung mastikeun recovery ongkos pikeun investor. Kami cukup watchful of teu competing jeung rékaman pegat (teu keur repetitive) leuwih ti nu nunjukkeun ayana kaluar sababaraha grounds pikeun ongkos nambahan (sanajan marginal) keur fallout tina privatisasi sector daya, saprak mah geus reasoned di sepanjang garis ieu.
Kuring teu tempo ongkos listrik rising ka dibebankeun protés umum, bade ku NERC sacara keji kawas Pakem dina bedah, jeung eling pamarentah nu mana wae éfék ripple nguntungkeun, komo mana kaayaan disruptive tina hal di handap ieu persist:
Asupan Gas (shortfall di supply gas ka tutuwuhan generasi ngajadikeun pikeun rezim daya epileptic); alokasi beban goréng dua DNO (ieu dumasar kana persentasi generasi énergi total dina nagara. Salaku mah nulis ieu, pausahaan sebaran nu komo narima kurang tina persentase nu nangtukeun); pameseran listrik bulk (sababaraha DNOs teratur kapasitas 'wobbly' meuli listrik bulk ti pasar listrik, jual di ongkos ritel pikeun ngeureunkeun pamaké); ogé sababaraha DNOs ayeuna mintonkeun tanda awal 'kacapean finansial', ku kituna keu pos-privatisasi 'galur finansial' serius - A cerminan henteu mampuh ka Cope jeung biaya operasi, suntikan dana pikeun pangropéa infrastructural jeung perluasan.
Kuring pangjurung teu ka mopohokeun naon Nigeria ieu confronted jeung geuwat – Dipasang kapasitas generating nu hovers kira-kira 9000mw; kapasitas hade dipake aya teu exceeding 5,000mw; jeung paménta nagara geuwat ditaksir di ngeunaan 16,000mw. Kaayaan ieu téh jauh tina naon urang nu kudu thumb chests urang ngeunaan. Tapi, lalaki ka tempat urang kabéh kahayang teu hiji hal leuwih-peuting, tapi ngawengku kavling kagiatan-prosés dumasar nu pasti bakal ngahasilkeun hasil positif saterusna.
Bangbara, skepticism ngeunaan bedah teu kudu nunda Anjeun off lengkep, atawa anjeun bakal sono ka leutik dina naon unfolding kagiatan dina ngahasilkeun sector di alatan tangtu. My saterusna, jeung katilu, judul di runtuyan ieu dina kakawasaan listrik sebaran pamasaran di Nigeria, "Gold di séktor power" mantuan nyabut sababaraha skala off panon anjeun.
Mah si Eneng rarasaan nu Buba masih awaits (sanggeus 'sagala grammar lila ieu') naon anu kudu dipigawé pikeun douse dampak ngaronjat bedah listrik dina ratepayers.
Geus eta lumangsung ka anjeun anu has Nigerian meakeun listrik, lamun aya, teu keur mindful nu pisan disimpen ngaliwatan ngurangan di konsumsi dina? Kuring curiga geus adegan ilahar di lingkungan Anjeun boga sababaraha lampu listrik (disebut lampu kaamanan dina wangunan) keur perpetually dina, komo di pertengahan poé. Sarua nahan bener keur bentuk sejen tina konsumsi gagabah daya. Maranéhanana anu indulge saperti dina mindeng maranéhanana anu kasurupan loudest lamun listrik tagihan 'ingkar' tetep dina tingkat maranéhanana giji. Ieu ngandung kategori konsumén anu kudu dididik dina léngkah nya éta tindakan saperti ngarobah off panerapan, lampu, atawa televisi lamun ieu teu dipake; ngarobah pikeun make florescent ci bulbs cahya; teu ngumbah pakean Atang, jsb.
Geura-giru sanggeus clamor umum hadir pikeun méter geus catered for ku nu DNOs, Kuring pangjurung ka 'pencét jalan' dumasar paménta-Sisi-Management (DSM) program - DNOs kudu teu kaulinan jeung ieu atawa bakal kuciwa. Salaku hinted dina judul saméméhna, DSM nyaéta atikan pamakéna ku Utiliti ngeunaan cara ngatur paménta listrik maranéhanana jeung beban. Ringkesanana, DSM nyadiakeun tips jeung wawasan para nasabah ngeunaan cara neukteuk dina konsumsi (nyimpen ongkos dina énergi, jeung pamustunganana nyimpen duit).
Kuring boga paket pencerahan (kaasup komo strategi kampanye umum) dina ieu, nu clarifies kumaha nyimpen panerapan sarta insentif ka konsumén énergi (e.g. bedah puncak) bisa merangsang kapentingan antara Nigerians ngeunaan cara pikeun ngahemat daya. Bangbara, teu aya magic ngeunaan eta. Motong tina konsumsi 'teu diperlukeun listrik' nya alungan pangalusna anjeun dina dousing dampak ngaronjat bedah listrik.
Salaku jalma teu ngarobah jadi gancang salaku lingkunganana, teu aya gain nyebutkeun yén jeung atikan konsumen intensip, Nigerians pasti bakal robah sapanjang naon portends Urutan anyar. Marilah urang mikir positif, jeung refrain ti keur unduly kritis – Sok smelling beurit bari cockroaches bisa ditempo crawling sakumna tempat nu.
Sedengkeun kuring milih tetep panyadia leyuran dipake dina nélépon mah salaku konsultan di pamasaran, Mah keukeuh anjeun jeung oge kulawarga Anjeun, jeung mamatahan nu kudu sok tetep warga nagara nu alus nagara gede ieu.
Salam hormat,
May Anokuru


text:
Jambu air
Sajarah Singget[édit | édit sumber]
Jambu aèr asalna ti wewengkon Indo Cina sarta Indonésia, sumebar ka Malaysia sarta pulo-pulo di Pasifik. Salila ieu masih terkonsentrasi minangka pepelakan pekarangan pikeun konsumsi kulawarga. Buah Jambu aér henteu ngan saukur amis jeung nyegarkeun, tapi ngabogaan karagaman dina panampilanana. Jambu aér (Eugenia aquéa Burm) dikategorikan salah sahiji jenis buah-buahan poténsial anu tacan loba ditoél pembudidayanna pikeun tujuan komérsial.[1]
Séntra Penanaman[édit | édit sumber]
Nurutkeun data statistik ti Dines Tatanén Pepelakan Pangan, Jawa Kulon, Kabupatén Karawang, Tangerang, Bogor, Sukabumi, Cianjur, Bandung, Garut, Cirebon, Subang sarta Bekasi kaasup 10 badag sentra penanaman tangkal jambu. Jambu aér Cincalo beureum loba aya di Karawang sarta kaceluk jeung jambu Bolang anu lamun asak bener boga warna beureum kolot kebiruan jeung rasa amis-hasem seger sedengkeun Jambu cai Semarang (beureum sarta bodas) loba aya di Indramayu.[1]
Mangpaat jambu air mangrupa buah anu dominan ngabogaan loba cai tinimbang dagingna ieu pohara alus pikeun kaséhatan. Kesegaran ti buah ieu karasaeun waktu urang ngadaharna waktu beurang. Teu ngan alus pikeun kaséhatan, tétéla buah jambu aér alus ogé pikeun kacantikan. Ku kituna, hayu urang telik sawatara mangpaat jambu cai kasebut.[1]
Kandungan sarta mangpaat:[édit | édit sumber]
ku sabab buah ieu ngabogaan kandungan cai anu leuwih loba tinimbang dagingna, hal ieu bisa mantuan kaperluan cairan dina awak urang. Cairan pohara penting pikeun ngabersihkeun ginjal ti asam urine sarta uréa. Kadua kokotor awak ieu kudu dilarutkan dina cai leuwih tiheula saméméh dipiceun babarengan cai kasebut. Lamun di jero ginjal henteu sadia cukup cai, kokotor awak kasebut henteu bisa dikaluarkeun kalayan lancar. Balukarna kokotor bisa nyieun batu ginjal.
Vitamin A anu aya dina buah ieu tétéla ogé cukup badag. Vitamin A pohara diperlukeun ku awak urang pikeun ngajaga kaséhatan panon, ngaronjatkeun imunitas sarta pungsi sél getih bodas minangka anti bodi sarta antivirus di jero awak urang. Dilaporkeun ogé kajadian kakurangan vitamin A dina jelema anu terinfeksi HIV.
Dina jambu cai ieu tétéla ogé ngandung vitamin C anu diperlukeun ku awak urang. Kira-kira dina 100 gram jambu cai aya vitamin C anu saimbang jeung jeruk mandarin nyaéta 22 mg. Jeung lobana vitamin C anu kaeusi dina buah ieu bisa mantuan ngaronjatkeun kekebalan awak urang. Vitamin C minangka antioksidan sajaba bisa ngabenerkeun sél awak sarta raramat kulit anu garah alatan radikal leupas. Dina ngarawat kacantikan, vitamin C ngabogaan peran penting dina ngalancarkeun perédaran darah ku kituna kulit kasampak leuwih seger. Vitamin ieu ogé baris ngarangsang pembentukan kolagén kulit sarta ngajagana ti karuksakan. Vitamin C ngabogaan sipat minangka water holder (nunda cai) ku kituna sanggup ngajaga kelembaban kulit sarta nyegahna ti kekeringan.
Kandungan ti buah jambu aér teu ngan sawates éta waé. Alatan jambu cai ngabogaan serat pangan anu cukup luhur. Buah ieu ogé ngandung asal mineral beusi, magnesium, asam sulfuric, asam sitrat, mangan, protein, tambaga, séng, kalium, fosfor, magnesium, kalium sarta kalsium [2]