text:
KITAB KAHIJI
ÉLMU JASAD MANUSA
Sabada
urang ngabandungan Bab Kajadian Dunya jeung Kajadian Mausa, ayeuna uranng papay
Bab anggahota badan nu aya dina jasad Manusa jeung naon sababna disebut hirup.
Sababna
manusa disebut hirup téh lantaran boga ‘usik-mailk’:
ninggali, ngareungeu, ngangseu, ngarasa, nyowara.
Jadi manusa
hirup téh kaciri pagawéanana ku parabot anggahota jeung
pancadriana, di antarana:
Nyowara ku
cangkem – Ngangseu ku Pangambung (irung) – ninggalo ku panon – ngarungu ku
cepil – ngarasakeun kadaharan ku létah, ngarasakeun
kasar-lemes/peurih-ateul ku kulit.
Jadi upama
eta prabot sakuma henteu digarawé, upama cepil molongo tapi teu
nguping, panon molotot tapi teu awas, canhkem teu nyowara, irung teu ngambeu,
jajantung teu ngempés. Éta jalma tangtu kaayanana teu béda ti bonéka. Hartina paéh. Jadi
nyirikeun hayat mah kudu kupagawéan MAJABI.
Ayeuna urang
terangkeun hiji-hijina parabot Majabi jeung pagawéanana, supaya urang bisa
nyaho kana hirup urang; ulah nepi kana pamuhitan parabot Mujabi, tapi kudu ka
Anu Suci jeung lalakona Suci, nyaéta: Alif Lam Lah Ha.
1. Panon.
Ieu parabot anu
pangapesna ti antara anu lima. Pangna disebut pangapesna nyaéta kusabab
pagawéanana ngan sapihak baé – ti HAREUP, sabab panon mah henteu sidik atawa
awas ka nu aya di tukangeun, tapi ari jalanna mah sarua jeung nu lian nyaéta ku
geteran aether.
Ari jalanna kieu:
sagala rupa wujud anu katinggal ku panon bérésna mah ku Uteuk mencarkeun
cahaya. Éta cahaya asup kana LÉNSA, terus ditepungkeun jeung parabot nu liana,
Nepi ka ngageterkeun tungtung urat syaraf anu aya dina panon. Lantaran cahaya
téh pagawéanana aether anu ngageter, éta urat syaraf jadi ngageter sapanjangna
nepi ka muarana, Uteuk téa. Ku geterna urat syaraf dina Uteuk tuluy ngaberebet
aya gambar anu katinggal ku panon tadi, jadi nu ngayakinkeun paninggal mah
nyaéta Uteuk.
2. Ceuli.
Kitu deui sora anu
karungu ku ceuli, éta ogé ku alatan geterna aether kénéh anu katarima ku ceuli.
Aether ngageterkeun lamad panglampud liang ceuli terus ngageterkeun Palu anu
longer antelna kana lamad. Tungtungna éta Palu keuna deui kana urat syaraf
pangrungu, terus ngageter nepi ka muarana nyaéta Uteukk. Nya di dinya
katetepanana manusa biga rungu sora.
3. Irung.
Pangangseu atawa
pangambeu ogé nya kitu ku ayana geteran aether tur ngambeuna mah disahkeun ku
Uteuk.
4. Kulit
Pangrasa ogé ku ayana
geteran aether kénéh anu katampa ku urat syaraf nu minuhan sakuliah kulit jeung
bubungkus liana.
Jadi nyata ka urang
Panon, Ceuli, Irung, Baham, Kulit bisana nampa pangrasa téh poko n amah ku
Uteuk, sabab di dieu angamuarana pancadria. Pantes pisan Uteuk ka anu tuna
ngajina sok di puhit jeung dipigusti. Omat urang ulah nepi ka kitu sabab Uteuk
moal bisa digawé lamun euweuh Hayat.
Tadi di hareup geus
disebutkeun panon parabot nu pangapesna, lantaran teu kawasa ninggal anu aya di
tukangeunana upama jirima henteu malik, kitu deui ka gigir, ka luhur jeung ka
handap upama teu ngarobah jirimna. Jadi ana kitu tanagana panon mah ngan saukur
kana adep-adepan baé, tur kudu aya dina kaayaan anu caang, ulah aya di nu poék.
Tapi sanajan kitu
kakuatan panon bisa ngagambarkeun anu katinggal téa, ieu geus ngajadikeun hiji
aahéngan. Kitu sababna sok aya jalma nu muhit kana panon kusabab panon téh
kaasup ogé jadi pagelaran cahaya.
Tanaga pangrungu
(Ceuli) kawasana leuwih tip anon, Sabab tara nanya ka anu di tukang atawa di
gigir, kitu deui di luhur jeung di handap, sumawonna nu di hareup. Kitu deui
ceuli mah tara tampikan, boh poék atawa caang – sarua jeung harkatna Pangambung
(irung). Tapi sanajan kitu éta pancadria teu meunang dipuhit sabab digawéna teu
kawasa sorangan, hartina kudu dibatuan ku nu liana. Buktina: anu ninggal –
ngarungu – ngangseu jeung ngarasa saenyana mah Uteuk. Sakali deui urang teu
meunang muhit kana Uteuk sabab uteju gé
masih ka purba ku Hirup (Hayat). Kusabab tepungna jeung Uteuk ka jalan getih
anu dikompa ku Jajantung atawa Ati Fu’ad. Kitu deui Jajantung ogé ulah dipuhit,
sabab kompa anu digeterkeun ku geteran aether téa. Kitu deui poma ulah muhit
kana Jajantung, malah sabagéan jalma aya nu teu werat nyebut jajantaung tapi
“Kembang Cau”, ieu hiji urussan anu kacida tunana.
Ana kitu jol tujuan ku
angkeuhan “Kumpulkeun baé kabéhanana”, jadi nu dipuhit téh MANUSA HAKIKI, nyaéta
MIM HA MIM DAL, ieu oge salah kénéh, sabab sarua jeung muhit kana Rasa, nyatana
kana badan bukti ADAM.
Aya deui anu muhit
kana panyambungan ti Bapa jeung ti Indung, nyaéta nu disebut: MANI-MADI-WADI-
MANINGKEM, gelarna Pangéran ka Indung Bapa, pokna : BAPA – BATIN – INDUNG
BATIN, beuki komo salahna!
Sabab pabéntar pisan
jeung patokan yén Allah ngan HIJI, kari-kari ayeuna jadi DUA nyaéta IBU-RAMA.
Atawa ADAM-HAWA. Omat nu diajar jeung ngaji Tarékat ulah nepi ka kitu, sumarambat nyieun panutan
atawa patokan anu apes.
Saterusna : “Anu mana
atuh anu SAH sarta kudu dipilampah?”
Ieu babaran boga jalan
sorangan, nyaéta mimitina kudu TAHKIK heula kana Surat Al Ikhlas (QS 112).
Sababna éta téh ngandung élmu Allah. Tambahan deui ku Surat AL Fatihah anu mangrupakeun ‘umul Qur’an, ogé nu boga lalandihan “Maklumat”.
Sok geura ulik sing
husu éta dua surat insya Allah urang bakal tajali kana dalil ALIF LAM LAM HA.
- Ditulis deui ku Ki Jagasatru VI.
BAB I - KAJADIAN ALAM
Dawuhan
Allah: “Sumastawa illassama-i wahiya duchaan”
Ari dunya téa miwah nu gelar, jadi upama urang rék nyukcruk Élmu Kajadian, utamana dimimitian ku ‘kajadian dunya heula’. Nyaéta ku lalakon dunya tina gaib nepi ka kanyaré’atna:
nyaéta ku bukti. Sabab moal kurang aya pananyaan: “Naon ari mimitina dunya?” –
“Jeung naon nu aya saméméhna aya bumi jeung langit?”
Dawuhan Allah:
Lajeng Anjeunna ngajugjug kana nyiptakeun langit tur langit téh masih ngarupakeun haseup,……." (QS Fushshilat, 41:11)
Tah ieu di handap dicoba
ngabahas kateranganana.
Menggah nu jadi kawit
alam katut eusina, nu teu meunang dikira-kira ku mamanahan, sabab aya hiji
musabab nu ngatur nu ditetepkeun ku “undang-undang alam:
Éta ‘dzat’ geus
ngandung pinten-pinten ‘perbawa’ jeung kakuatan anu bakatna ‘panas’. Tapi masih
kénéh ‘rengrem-reureuh’, tacan metakeun pagawéan. Hartina éta dzat geus
ngandung ‘perbawa’ jeung ‘kakuatan’, yén kitu kuduna! Tinggali bae endog hayam,
pék medal ti hayam, geus papisah tina badan biangna. Di jero éta endog téh ngan
aya bobodasna jeung kokonéngna wungkul. Ti dinya éta endog dihaneutkeun ku
panyileungleuman biangna. Terus jadi pitik. Tinggali ayeuna pasésaan endog téa,
yakin ku urang: anu jadi hayam téh nyaéta bobodasna jeung kokonéngna; sabab
cangkang jeung lamadna mah masih bukti aya wujudna angger kitu kéneh.
Hayu ayeuna
urang papay dina wujud anak hayam, geuning aya wujud bulu, tulang, pamatuk
jeung kuku. Éta sakumna wujud teuas, sedengkeun
tadi mah keur di jero endog kénéh teu aya wujud
nu tareuas. Nu aya ngan bobodasna jeung kokonéngna. Coba ti
mana jolna éta tulang, panatuk, kuku, bulu anak
hayam téh? Upama lain ‘perbawana pribadi’ – medal tina ‘kakuatan sorangan’. Kana
kaayaan tulang, bulu, pamatuk, kuku jeung sajabana jarang aya nu panasaran kana
kajadianana.
Kitu deui
kana dzat pibakaleun dunya jeung eusina. Dina soal ieu urang kacida
tingaleunana, aya kecap: teu kudu loba teuing kapanasaran, ceuk nu ngedul. Éta dzat pibakaleun téh bukti, matuh dalit jeung alamna,
tur jembar henteu kakurung ku waktu jeung wates. Lantaran éta dzat jeung alamna teu acan metakeun pagawéanana,
perbawana ‘tiis’ jeng ‘poék-mongkléng’, henteu
remeng-remeng acan.
Ceuk ahli élmu alam, Éta alam disebutna “Alam Ama”, jeung
dzat anu minuhan éta Alam Poék atawa Alam
Ama disebutna “DU”.
Tadi geus
diterangkeun yén éta DU atawa
Dzat jeung Alam Ama téa dalit ngahiji atawa gumulung
henteu papisah atawa aing-aingan, sumawonna maké aya antarana,
hartina: GUMULUNG!.
Dzat anu
ngandung rupa-rupa perbawa jeung kakuatan téa, ‘reureuh
salebeting reureuh’; pagawéanana ‘cicing nu anteng’, matak
perbawana poék. Jadi dina alam anu tanpa
wates-wangen tadi sanajan teu katinggali ku sing saha nu rék nganyahokeun kajaba ti Allah swt., éta téh geus aya ‘fa’al”, nyaéta DU, anu teu bisa di kira-kira
wujud jeung sipatna; kitu deui af’alna. Nyaéta reureuh nu
sipatna poék jeung tiis. Ari dzat DU téa perbawana panas.
Di palebah
dieu geus aya dua sipat, nyaéta ‘panas’ jeung ‘tiis’, anu teu
sarua kaayanana, teu bisa hanteu basa Arabna: “ismalat jadabeh asmal astadab” – ceuk
basa ilmiahna mah atawa basa Kimia “korabat so’aharat ‘alakoh hasyabah” – nyaéta kakuatan anu silih tarik kusabab hayang ngahiji.
Ku sabab
ayeuna datang BAKAT, jeung DU tadi ngandung ‘perbawa’ jeung ‘ kakuatan’ éta dzat henteu ‘tetep dina reureuh’’ , tapi ‘lilir’, anu tadina ‘cicing’
diganti ku ‘nyeuseup jeng meres’, ibarat dina barang nu wujud mah: KEMBUNG –
KEMPÉS.
Silokana: ‘hayat
ngariut jeung beukah’. Ti dieu DU téh jadi GAIB, nu disebutna HU.
Kusabab geus robah
tina reureuh jandi gerak jeung kakuatan bakatna tadi tambah rongkah, nya jadi
kakuatan KHOLAB, terus jadi kajadian IDTIRAB. Kusabab ayeuna geus jadi kakuatan
KHOLAB, nyaéta bakat panasna Dzat HU. Waktu gaib tambah nyambirat sipat poék
atawa nu tiis kapanasan, terus “nguap” jadi jinis anu ‘lemes’. Disebutn KOKABI,
nyaliara minuhan Alam Ama. DI ahir jadi wates Paninggal – hartina panghalang
katutasna Paninggal, ilahar ku urang ayeuna disebutna LANGIT. Ngan harita alam
masih kénéh poék – tah dina Al Qur’an ieu disebutna “dukhaan”.
Dawuhan Allah:
“ Jeung Anjeuna nyiptakeun di bumi éta gunung-gunung anu tohaga di luhurna. Anjeuna ngabarokahan
sareng Anjeunna nangtoskeun kadar katuangan (panghuni)na dina jero opat mangsa.
(Pangjawab) keur jalma-jalma nu nanyakeun’. (QS Fushshilat -
41:10).
Kecap ‘dukhaan’ loba
nu napsirkeun, aya nu nyebut ‘poék’, aya nu nyebur ‘haseup’. Tapi sajaba ti
haseup ogé sarua ‘poék’ kénéh baé. Ceuk ulama Alza Muchsori, ahli tafsir kieu:
“Éta haseup téh nguap tina cai, nyaéta bakat tiisna, poék téa anu jadi
dasar Tahta Pangéran. Nyerebung ka luhur, engké di ahir upama geus tuhur bakal
jadi bumi. Uap anu nyerebung téa jadi langit”
Dawuhan Allah: “Wasi’a
kursiyyuhush samaawati wal ard…..” “kursi Pangéran téh lega ngaliputan
Langit jeung Bumi ….”(QS Al Baqarah – 2: 255)
Kusabab HU teu
weléh-weléh ngedalkeun perbawa jeung kakuatanana, anu tadi geus disebutkeun,
dalit ngahiji jeung Alamna. Komo ayeuna alam geus dieusi ku dzat anu lemes
jeung geus miboga kakuatan “mahnetisme” – tina HU terus gelar Dzat deui anu
baris jadi wawadah “cahaya di ahir”, nyaéta SIR.
SIR ieu anu ngeusian
rupa-rupa jinis Dunya, sajabana dunya badag geus jejel pinuh ku rupa-rupa jirim
jeung wujud. Éta Sir rata eusina anu lowong jeung nu teu lowong. Hartina:
kilangbara lolongkrang-lolongkrang dunya, menggah manusa, batu, kai, cai,
seuneu jeung sajabana ti éta sapuratina kaeusian ku Sir ieu.
Ari Sir ieu jadi
wawadah kauatan jeung perbawa Hayat Dunya, dina saanggeusna ngajadi Maqom
Cahaya. Tapi waktu jaman dalil HU kénéh, ieu Sir tacan kaanjingan ku cahaya.
Sabab sagala kajadian masih kénéh tacan aya pagawéanana anu tetep, ukur mencarkeun
perbawa wungkul. Ogé ka Sir can aya sabab anu ngagerakkeun. Kusabab HU téa loba
perbawana jeung kakuatanana, henteu weléh-weléh mencarkeun perbawa jeung
kakuatanana. Tapi ayeuna mah rada pered sabab kapager ku Sir anu ngeusian
sakuliah Alam. Kitu deui sabab geus aya kakuatan “mahnitisme”. Jadi sakumna nu
geus gelar ngarubung katarik ku HU. Kawuwuh deui ieu naktu GAIB, teu
weléh-weléh ngariung jeung BAKAT. Nya gelar kakuatan tanaga “listrik”, basa Arabna
KAHRAB – nyaéta anu mereketengtengkeun HU. Hu sateruna muncrat kalawan muni,
nya bray baé CAHAYA anu jadi pangeusi Sir. Ieu Sir kaasupan Cahaya jeung tanaga
listrik, terus ngageter nu teu eureun-eureun, sahingga tacan nepa kana waktuna deui tina bakat tiis, poék tadi
ku KAHRAB jeung IDTIRAB jeung kaasupan ku Sir – dieusian ku Cahaya, jebul bae
anasir CAI. Geus puguh ku munculna HU, jadi Cahaya pasti gelar anasir SEUNEU.
Datang ka dieu HU geus
ngalakonan tina poék jadi caang, nyaéta tina reureuh jadi digawé, nya ganti
jadi Dalil Allah anu unggelna kieu: “Allohu nurus samawaati wal ard….” “ Allah
téh (Nu Masihan) cahaya (ka)
langit
jeung bumi. (QS Nuur, 24:35).
Kitu deui Sir ngalalakon tina reureuh jadi ngageter, kawuwuh jadi wadah
cahaya, nya disebat NUR MUHAMMAD. Kitu deui anasir Seuneu jeung anasir Cai pada
ngalalakon, miwah ngedalkeun perbawa jeung kakuatanana séwang-séwangan. Sakumna anu kajadian tina HU jeung
sipatna henteu suwung tina perbawana tur kakuatanana, kitu deui teu
eureun-eureun pada digawé, dilantarankeun ku ‘geterna aether’ nu teu eureun-eureun téa.
Ayeuna ganti lalakon Alam. Tadina mah poék jeung reureuh, ayeuna jadi caang jeung digawé, tur sakumna bibit kadunyaan geus
kumpul, ngan dina wujud anu lemes kénéh, nyaéta can jadi saréat anu badag.
Ku kakuatan geteran aether téa jeung ku lemesna sakabéh wujud-wujud, ieu jirim-jirim anu
ngumpul téa tuluy boga gerakan
muntir saperti kincir, anu mawa tetep nepi ka ayeuna. Sanajan geus nyaréat bumi, langit, panon poé, bulan, béntang, pada tetep gerakanana
ngubeng-ngubeng baé kawengku ku aether anu teu eureun-eureun gerakna.
Ari barang anu lemes téa pageuh dina bakatna hayang paburencay – tetep sotéh ngagulung nya éta ku perbawa ngincir tea. Tapi
sanajan kitu henteu seweng-seweng aya anu kapeclengkeun, terus patepung jeung
jinis nu séjén deui saperti jinis seuneu tepung
jeung jinis cai atawa bumi; kitu deui jinis angin patepung jeung seuneu atawa
jinis nu opat ngagulung jadi hiji, nyaéta saperti adonanana bada Adam di ALam lemes
tadi. Asalna tina anasir bumi, cai, angin, seuneu, hayatna tina Cahaya, naktu
Gaib anu boga wawadah aether.
Tadi di hareup diterangkeun yén seuneu tina Ismu Jinis; Cai, Angin, Bumi tina
sipatul Af’al, jeung Hayat tina Cahaya Nijis. Nyata ayeuna mah yén dua rupa badan anu di manusa téh najan asalna tunggal hiji ogé aya nu tina sipatul Jinis, aya nu
ti Sipatul Af’al jeung Sipatul Sipat.
Lamun dibéjér-béaskeun mah kieu:
Badag tina sipatul Af’al
Getih
tina sipatul Sipat
GUMULUNG JADI HIJI
Hayat
tina sipatul Jinis
Nya terus ngalalakon
anu nimbulkeun Asma.
Di luhur geus dibabarkeun yén kakuatan jeung perbawa dalil HU jeung gelarna
SIR téa ngajadikeun opat
anasir nyaéta; Seuneu, Cai,
Angin, Bumi. Anu pada ngandung kakuatan jeung perbawa séwang-séwangan. Tina ieu opat anasir anu pada ngandung
tanagan jeung kadorong ku kakutan jeung perbawa aether terus aya rupa-rupa
campuran, nyaéta:
1) Seuneu dalit jeung
Cai, Angin, Bumi.
2) Seuneu dalit jeung
Cai, Angin – tinggal Bumi.
3) Seuneu dalit jeung
Cai – tinggal Angin jeung Bumi
4) Seuneu dalit jeung
Angin, Bumi – tinggal Cai.
5) Seuneu dalit jeung
Angin, tinggal Bumi keung Cai.
6) Seuneu dalit jeung
Bumi – tinggal Angin jeung Cai.
7) Cai, dalit
jeung Angin, Bumi – tinggal Seuneu.
8) Cai dalit jeung
Angin – tinggal Seuneu jeung Bumi.
9) Cai dalit jeung Bumi
– tinggal Seuneu jeung Angin.
10) Angin dalit jeung
Bumi – tinggal Cai jeung Seuneu.
Ieu sakumna kaeusian ku Sir jeung Cahaya, ngadatangkeun rupa-rupa
kajadian anyar anu jadi Bakat jeung Tabé’at Dunya badag. Kitu deui Roh Manusa nya ti
dinya asalna. Di dieu moal waka diwicik hiji-hiji, sabab bisi panjang teuing
lalakona, Ngan engké di hareup pasti kapanggih sambunganana. Tapi wicikan anasir-anasir dina
wujud tunggalna dina ieu bahasan urang gelarkeun saeutik-saeutik, sabab éta anu nyambung kana kajadian
Manusa.
WICIKAN ANASIR ALAM
Dina wujud dunya badag aya Lima Sipat anu dalit jadi hiji, nyaéta:
1. Jinis Seuneu
2. Jinis Cai
3. Jinis Angin
4. Jinis Bumi
5. Jinis Sir – wawadah
Cahaya.
Ieu séwang-séwang pada boga sipat reureuh jeung
digawé (gerak), ogé hadée jeung goréng. Jadi anu lima rupa jinis téa ka Dunya Badag mawa 4 x 5 tabé’at, sarua jeung 20 tabé’at.
Kusabab pada mawa séwang-séwang téa, éta
nu opat jinis (Seuneu, Cai, Angin, Bumi) watekna mumusuhan baé, lamun diantep
ku Sir. Hayu urang telek hiji-hiji.
1) Seuneu jeung Cai: upama loba teuing Seuneu ti batan Cai, Cai nu
éléh pasti Cai bakal saat. Sabalikna upama Cai loba teuing, Seuneu bakal pareum
kacéos ku Cai.
2) Seuneu jeung Bumi nya kitu deui,
3) Cai jeung Bumi, pon pilalagi. Loba teuing
Cai bumi bakal ngayur. Sabalikna, Cai anu nyerep kana Bumi, bakal saat.
4) Ari Seuneu jeung Angin atawa Cai jeung
Angin, sailih bantu perbawa, upama sarua tatandinganana. Gedé Angin: Seuneu
bakal ngagugudag, Angin ogé bakal ngaguruh. Cai jeung Angin nya kitu kénéh:
Gedé Angin – cai bakal umpal-umpalan ku lambak (tsunami). Gedé Cai angin
mingkin rosa. Dina silih bantuna antara Seuneu, Cai jeung Angin, éta kajadian
bakal ngakibatkeun guyur atawa ngaruksak
alam dunya. Ari Bumi jeung Angin aya dua rupa akibat: a) Loba teuing Angin:
Bumi bakal garing terus meledug, b) Sabalikna loba teuing Bumi, Angin bakal kapépéed,
jadi aber.
Kitu baé ieu
opat anasir salilana, upama ku Sir teu diatur kaayaan tatandinganana antara
lobana hiji-hijina anasir, supaya bisa akur nepi ka runtut-raut, rempug-jukung,
bisa digawé babarengan. Upama diantep mah nya moal séwang-séwang pacéngkadan
paséa saumur-umur, susah milampah sok riweuh ka nu eukeur. Kadang kala nu wajib
dipilain, nu salah dienya-enya. Kumaha atuh sangkan bisa akur?
Nyaéta Sir nu kudu
giat sarta unggul, sabab Sir téh ngeusian sakabéh anasir nu opat tadi. Nu matak
kudu unggul perbawana jeung tanagana ti anu opat tadi, Lamun teu kitu nya Dunya
badag moal bisa bérés atawa mawa aman lulus mulus, tangtu ngancik dina berewit
ku kasakit, matuh nyucud dina pakéwuh.
Ari jalanna
pikeun nguatan ieu Sir kudu ku tarékah, supaya tanaga atawa daya listrikna
(electricity jeung daya mahnitna (magnetic) tambah badag, nepi ka bisa
ngawengku jeung ngaheuyeuk anasir anu opat tadi, sina nepi ka tundukna datang
kana ngalakonan rintih-rapih, répéh
jempé, silih bantuan dina jalan kahadéan. Sarta silih geuing dina laku
kagoréngan, supaya pupugasanana nimukeun komara, pangaruh, peurah sarta
pangungsi kasucian Ati.
BAB II – KAJADIAN MANUSA
Dawuhan Allah:
“Ma asolakum
min hasanati faminallah. Wa maa asolakum min syayiatin famin nafsik”
Geus
kacaturkeun yén Adam nyaré’atna ku dosa, boga angkeuhan “ieu aing bisa
ngajadikeun”, malah disebutna ogé ABUL BASYAR. Kitu deui Hawa, kénging
lalandian jadi UMUL BASYAR. Henteu di angen-angen, yén loba pagawéan anu
gampang tapi teu jadi buah kajembaran. Geuning ayeuna ogé loba pisan anu
pupunjung-pupuja hayang boga anak tapi henteu baé. Malah anu jadi téa mah anu
henteu dimaksud-maksud acan, kadang kala nu dipigawéna, dijero lali.
Di dieu
nétélakeun, yén Adam aya nu ngawengku: “KU PERBAWA KAWI”. Yakin deui, yén
Sir-na buktina ku boga hayang tadi. Henteu kuat, sabab kalapud ku dosa, jadi
nyaréat, boga kurungan badag.
Kusabab Adam
nekanan dosa, tuluy nyaréat, katibanan hukum, jadi kakuatanana ngajadikeun ogé
kudu nyaréat – hartina kudu ikhtiar akal tarékat, nyatana ku pagawéan anu lumrah.
Tadi geus
dibabarkeun yén bangsa nu badag mah asalna tina af’al, nyaéta tina sipat
pagawéan. Jadi sagala rupa karepna ogé kdu ku af’al, atawa pagawéan anu af’alna
dimimitian ku lapad: Bismillahir rahmanirr rahiim.
Ieu ucapan anu
ngalakonan nyaréat, rumasa yén Adam-na mah teu daya teu upaya. Anging kudu
dibarengan ku kakuatan jeung perbawa ajali. Malah ku para wali mah ieu dalil
Bismillah téh keur tambahan ku kekecapan anu kieu unina:
“Bisroh kot, malrohkot,
Alloh Anu misrikot,
Roh anu asup kana jirim,
Rahim anu manjing kana Roh,
Roh sapatemu ning Dat Alloh”.
Dawuhan Allah:
Mangkana manusa kudu nangenan tina naon manéhanana dijieun. Manéhna diciptakeun tina cai nu
dipancerkeun, anu kaluar tina antara tulang cangkéng lalaki jeung tulang iga awéwé. (QS. ATh Thaariq, 86:5-7)
Nu kaunggel dina kitab Ikhbadul Ibad dicarioskeun: Allah swt. Badé midamel manusa pameget istri, teras
nyampur nuturkeun hukumna sareng dibantu ku hikmatna. Cimani anu murag tina Sulbi pameget kana rahim istri,
engké di dinya tepung
binih sareng binih. Ari dina cimani nu bijil ti lalaki téa aya mangrebu-rebu bibit pimanusaeun.
Lembutna lir ibarat rambut dibeulah opat. Wujudna panjang siga cacing keremi
anu obahna ngageleper, yakin ieu geus kaeusian ku Hayat.
Menggah dina cai mani istri éta binih téh baruleud lonjong siga endog. Nya
kitu deui lembut leuwih ti lembut. Tapi henteu motah saperti binih ti pameget;
ieu mah ngan ukur ngagulusur, ayem baé.
Kusabab binih di mani gerakna ngageter, tabé’atna obah ngageleper tur tarik
dipancerkeunana. Éta binih-binih téh ngarayap ka jero pianakan istri, néangan pilwaneunana anu geus aaya salebet éta pianakan. Ieu dua binih
kamanusaan henteu jadi ku sagawayah tepung. Sabab dina endog binih di istri téh aya hiji cungap. Upama amprokna
henteu milebahan éta cungap téa, sama sakali moal bisa aya kajadian.
Kusabab kitu tina éta binih anu mangrebu-rebu téa geus kasebat mulus lamun aya hiji
baé anu bener amprokna.
Ari kajadian éta binih pimanusaeun
téh, henteu béda ti kaayaan endog sasatoan, Upama
dicuculan cangkangna anu teuas jeung lamadna, tinggal bobodasna ngalampudan
beubeureumna. Beubeureumna dina endog téa, éta mata holang dina endog bibit manusa. Tapi di
dieu mah henteu biga pulas beureum, hideung, konéng, héjo, estu hérang anu ngagenclang baé.
Sabada binih ti pameget nyeceb kana endog ti
istri sajeroning pianakan, terus éta mata holang binih ti istri téa nyeuseup binih ti pameget dongkap
ka ambles kabéh, terus ngaduk jadi
hiji. Ti dieu datang perbawa éta binih, bisa mencar-mencarkeun sel jadi mangjuta-juta sajeroning
kurunganana; nepi ka opat puluh poé lilana éta ‘adonan’ henteu eureun-eureun mencarkeun
jeung henteu béda wujudna tina anu
hérang téa. Katelahna eta wujud “zutfah”.
Terus éta zutfah jadi getih kentel, lilana opat puluh
poé deui. Jeung henteu
petot-petot mencarkeun kakuatan. Waktu jadi getih kentel ngaranna “Alakah”nu geus mawa Piirungeun, Pipanoneun jeung Pilambeyeun.
Opat puluh poé jadi gentih kentel, nya terus jadi daging sarta asmana salin jadi ‘MUTFAH”. Nya bijil ceuli jeung liangna; malah nu ngaliputan jadi kulit. Mata holang anu asal tadi jadi Jajantung jeung nampa geteran aether; terus digawé nyeuseup lir kompa. Jadi ieu ngompa getih sina nyaliara ka sakuliah buleudanana. Dawuhan Allah:
Jeung satemenna Kami geus nyiptakeun manusa tina saripati (asalna) tina taneuh. Tuluy Kami jadikeun saripati éta cai mani (anu disimpen) di jero tempat anu tohaga (rahim). Tuluy cai mani éta Kami jadikeun getih kentel, terus getih kentel ieu Kami jadikeun sagundukan daging, jeung sagundukan daging
ieu Kami jadikeun tulang-taléng, tuluy tulang-taléng ieu Kami bungkus ku daging. Tuluy Kami jadikeun manéhna mahluk anu (wujudna) séjén. Mangka Maha Suci Allah, Nu Nyipta Nu Paling Hadé. (QA Al Muminuun 23
: 12-14)
Ayeuna éta pimanusaeun téh kudu barang dahar, henteu cara tadi éstu
hirup ku Hayat wungkul. Ari jalanna kadahareun téa ngaliwatan tali ari-ari anu
nyambungkeun udelna kana Bali, minangka akar rapet nyeuseup kana dingding
pianakan biangna. Sabab kadaharanana ka éta pamanusaeun téh dianteurken ku
getih biangna mapay tali ari-ari.
Saterusna éta bayi tulangan, uratan, nyaéta urat Roh jeung urat Syaraf;
ngan éta urat Rasa anu kaluarna tina Uteuk sirah palebah tukang mapay sungsum
tulang tonggong, terus mencar, nyaliara ngarancabang nepi ka pinuh sakuliah
bungkeuleukan. Tungtungna tina sakabéh urat pada ngancik dina kulit. Ari urat
getih mah bijilna tina Jajantung beulah kénc, nyaéta tina “Fu’ad”; terus mencar
minuhan sakuliah daging; engké ngumpul deui jadi hiji kuluwung, balik deui kana
Jajantung, jalanna ka beulah katuhu. Terus kana kamar jajantung anuhandap,
bijil dui kana Bayah. Sabada disaring jeung dibeuleum ku hawa ambekan dina
Bayah, asup deui kana Jajantung beulah kénca rék diperes deui sina nyaksrak ka
saluar awak. Kitu deui jalanna getih Saumur-umur kukurilingan nepi ka sakujur
awak ari can nepi ka waktuna balik mah.
Ari ‘pabrikna’ getih téh nyaéta Kalilipa. Ari napas mah jalanna ti
lawang panyambung hawa (oxigen) lebet ka jero mapay kuluwung hawa anu
ngaréndéng jeung genggerong, terus kana Bayah ngeusian sakumna kekempis hawa,
datang ka rembung antel jeung getih anu kaluar tina kamar Fu’ad palebah katuhu.
Terus éta getih diduruk ku oksigen supaya beresih deui. Getih balik deui ka
Jajantung. Hawa ayeuna jadi kotor sabab saolah-olah geus kaeusian ku rupa-rupa
racun anu ngotoran getih. Balik deui kana irung, bijil jadi hawa.
Ari perjalanan Rasa mah béda deui, urat syaraf nu geus nyaliara sakujur
kulit, henteu ngumpul deui jadi hiji balik ka asalna deui. Tapi tetep baé kitu.
Ari aya nu kudu dirasakeun, nyaéta kulit kaoyagkeun ku naon baé, éta urat
syaraf terus ngageter nepi ka Puseurna pisan, nyaéta Uteuk. Terus éta Uteuk
ngageter deui, ku ieu geteran urat syaraf bakal ngarasakeun nyeri, peurih,
panas, tiis jeung sajabana. Nyata ari nu ngarasakeun mah Uteuk saperti:
Paninggal, Pangangseu, Pangrungu, Pangrasa – éta sadayana padamelan Uteuk.
Engké ka hareup urang bahas dina pamuhitan ‘jalma anu ulah’.
Diunggelkeun ku para pakar dina kitab “Tasreh”: Hak Nu Maha Suci
ngajadikeun anggahota manusa téh tina sababaraha jinis tulang, urat, daging
jeung nu lianna. Di dinya disebutkeun yén sirah téh kumpulan sakitu tulang, nu disebut
KUBAH. Pangambung sareng garis Budi sakitu tulang; wawadah Akal sakitu tulang;
sakumna ditelek pisan bilanganana ku Akal. Dicaritakeun sotéh lain rék
ngukuhkeun bilanganana, tapi rék nerangkeun yén éta bilangan téh tafsirkeuneun
deui, supaya kapanggih rusiahna. Kitu deui rék nerangkeun yén rarangkén jasmani
téh mangratus-ratus anu séwang-séwang boga perbawa jeung kakuatan sorangan.
Tapi pikeun lalakon kamanusaan mah euweuh hiji bagéan anu bisa meta nyorangan,
kudu baé sili injeuman tanaga jeung babaturanana. Tuladanana bilangan aya hartina
jeung panyambunganana, kieu:
A. GETIH - Ceuk Kitab ‘Tasreh’ bilangan Getih
téh nyaéta TÉTÉS, beuratna disebut MISKOL atawa sakulak satengah (kulak ukuran
fitrah). Ari rupana getih aya opat:
1) Getih Bodas.
2) Getih Konéng.
3) Getih Beureum.
4) Getih Hideung.
B. DAGING - Ari beuratna
Daging aya dua puluh dalapan (28) kati. Kati ngaran anu pasti sarta geus
disahkeun ku para Ulama, Ari rupana daging aya opat:
1) Daging Bodas.
2) Daging Konéng.
3) Daging Beureum.
4) Daging Hideung.
C. BULU - Ari jumlahna Bulu aya 189,897 lambar.
D. KULIT- Rubakna kulit –
panjangna 5 kaki (feet), pongpokna 3
kaki (feet)
E. TULANG - Jumlah tulang
aya 224. Rupana tulang aya opat:
1) Tulang Bodas.
2) Tulang Konéng.
3) Tulang Beureum.
4) Tulang Hideung.
F. URAT - Jumlah urat aya 194.
Rupana aya opat:
1) Urat Bodas.
2) Urat Konéng.
3) Urat Beureum.
4) Urat Hideung.
G. JEROAN - Jumlah jeroan aya
tujuh rupa:
1) Ati Ngen – makamna Ati Sir
2) Jajantung – makamna Ati Sanubari
3) Bayah – makamna Ati Jinem
4) Kalilipa -
5) Ginjel (Kabungbuahan)
6) Hamperu
7) Peujit
Jajantung jeung Bayah ayana dina lebah gigir kénca sahandapeun susu
kénca. Kalilipa makamna Ati Fu’ad, ayana dina lebah susu kénca. Ari
Kabungbuahan Ati (ginjel) – Budi jeung Ati hangawi, ayana dina palenah beulahan
Dada, ari nu hiji deui ayana dina lebah susu katuhu.
Ari peujit makamna kadaharan – panjangna peujit 18 jeungkal; Buah Cai 5
jeungkal; Buah kadaharan lian ti cai 9 jeungkal; Buah panarik ambekan 4
jeungkal. Ari nu kebat kana Jubur tungtungna 9 jeungkal. Ari nu lepas kana
Kubul tungtungna 5 jeungkal. Kaluhurna mah sajalan baé. Tapi anu keur panarik
ambekan boga dua jalan: ka luhurna anu terus kana Sungut jeung kana Irung. Ari
nu kana Sungut nyaéta ambekan anu mawa rasa jeung ngadatangkeun rasa. Ari nu
kana Sirah nyaéta ambekan anu mawa rasa Ambeu sarta ngadatangkeun rasa Ambeu
jeung mawa rasa Tinggali sarta ngadatangkeun rasa Tinggali, jeung nu mawa rasa
Dangu sarta ngadatangkeun rasa Dangu. Jeung nu mawa asa Saré sarta
ngadatangkeun rasa sanggeusna Saré.
Ari kahandapna mah kana dua palawangan atawa kana suku; éta geus
kakurung ku rasa nu ka luhur ka nu jalan dua téa. Naha enya kitu?
Éstu pisan! Upama urang henteu muhit kana bilangan salancar. Gaibna mah
siloka getih téh enggon Hayat anu jadi lantaran sagala rupa parabot manusa
digawé. Bilangan lima (5) nerangeun asal
gaibna tina lima sipat: anasir Seuneu, Cai, Angin, Bumi jeung Sir. Terus
nyaréat bilangan tujuh (7), ditambah ku Badan badag jeung Pagawéan badag; ana
balikna kana enol (0) hartina Hajrul Hayat, nyaéta Alam.
Gelarna Lima anu asalna ti jero beuteung, béntangna ‘Mustari’, poéna
‘Kemis’, ciri wancina Udel. Terus Tujuh,
nyaéta lampah, béntangna ‘Juhal’, poéna Saptu, ciri wancina Suku anu lonyob
kana laku lampah kahéwanan, embung mawa kana kahadéan lamun henteu dipaksa.
Balikna deui engké kana enol, nyatana Hajrul Hayat. Dalilna dina Al Qur’an
surat Al An’am ayat 37, unggelna kieu:
Jeung sasatoan nu aya di bumi jeung sarupaning mamanukan nu hiber ku dua jangjangna, taya lian (anging) umat (ogé) siga anjeun. Moal kami popohokeun saeutik ogé dina Al-Kitab, tuluy maranéhanana bakal dikumpulkeun ka Pangéranna. (QS 6:38)
Ku ieu dalil geus disebutkeun balikna sakumna
umat, nya ka tempat anu lumrah. Silokana ku angka enol (0). Kitu deui poé jeung lintang kumna bakal balik deui ka asalna.
Tadi geus diteangkeun yén manusa téh hirupna kudu ‘sili injeuman
tanaga’. Urang kiaskeun baé ku barang bukti. Ki Dadap can nyaho kana rupana goong, ukur nyaho
ngaranna béja ti batur. Jadi
ana kitu Ki Dadap ngélmuna élmu Béja, Imanna iman Béja. ‘Gung’ aya sora ti kajauhan, kadéngé ku Ki Dadap, cék pikiranana: béjana nu kitu téh sora goong. Ki Dadap ayeuna hayang tétéla di rupana. Tah geuning ki Dadap téh boga kapanasaran, henteu cukup ku
dangu atawa katiginan haténa. Ku saksi ceulina wungkul. Da panonna ogé hayangeun sidik. Panonna moal
bisaeun sidik upama teu ngahiras tanagana suku sina leumpang. Suku ayeuna
leumpang nepi ka tempat goong. Sadatangna, teu aya panakol goong, tapi keukeuh
danguna hayang sidik deui kana sorana. Nya tuluy ngahiras tanaga leungeun, sina
nakol éta goong. Sanggeus
goong disada kakara Imanna pageuh. Ayeuna panonna tuluy ngarérét kana kendang. Bakating ku hayang disik kana
sorana nya tuluy ngahiras deui kana leungeunna. Tah ayeuna Ki Dadap kakara
yakin, élmuna jeung imanna
ogé ayeuna mah jadi
pengkuh, sabab lain béja.
Ku ieu kias nyata ayeuna ka urang yén rék ma’ripat téh geuning sakumna bagéan badan téh kudu ubyag pada arusik silih
injeuman tanaga jeung kakuatan, Upama peperencilan mah moal datang kana
ma’ripat. Kitu deui peta ma’ripat téh nyaéta dekna panakol dicekel ku leungeun
ditakolkeun kna goong téa; disaksi ku sakumna pancadria jeung ku sipat-sipat anggahota nu séjén. Upama henteu kitu nya Ki Dadap tetep dina
sagala rupa ngalap cukup ku béja wungkul. Nyasat manjing kana dalil kieu: Laa haola walaquwwata illa billahil aliyyul adiim.
Kanyataan sangsara hirup jero tugenah baé, midangdam Alloh- Allloheun, ku béja batur anu teu bisa ngayakinkeun.
Yakin kana sagala rupa nu aya di manusa téh henteu salah deui sakabéhna: Hikmat – Mangpaat – Hasiat
jeung Paédah, Kitu deui pada
béda-éda perbawana jeung kakuatanana, nyaéta aya nu cicing aya nu obah, aya nu
panas aya nu tiis, aya nu baseuh aya nu tuhur jeung sajabana.
Upama anu Panas ngéléhkeun anu Tiis atawa anu baseuh ngéléhkeun nu tuhur atawa ngeuwah-ngeuwah anu
cicing, éta kajadianana salah
timbangan jeung géséh patandingan di
jero awak urang, tuluyna jadi panyakit, atawa ngadatangkeun bakat goréng, ngalajur napsu ngumbar amarah,
henteu aya bédana jeung tabéat sato atawa jirim anu kurang
sampurna.
Dawuhan Allah:
Jeung satemenna Kami
ngajadieuan naraka Jahannam) lolobana ttina jinis jin
jeung manusa, maranéhanana boga haté, tapi teu digunakeun keur ngartikeun (ayat-ayat
Allah) jeung maranéhanana boga panon (tapi) teu digunakeun ker ninggali (tanda-tanda kakawadaanAllah), jeung maranéhanana boga ceuli (tapi) teu digunakeun keur ngadéngékeun (ayat-ayat Allah). Maranéhanana kawas ingon-ingon, malahan maranéhanana leuwih sasab. Maranéhanana jalma-jalma nu talangké. (QS Al A’raaf,
7:179).
Kitu manusa digelarkeunka Alam Dunya henteu
samata-mata, tapi aya maksudna, dawuhan Allah:
Jeung Kami henteu nyiptakeun jin jeung manusia lian ti supaya maranéhna ngabdi ka Kaula. (QS 51: 56)
Tah geuning pancén manusa téh kudu ngukuhkeun sarta totomplokan kana
kapercayaan ka Allah swt. Tapi sanajan geus dibéré pancén kitu ogé masih loba anu dholim jeung sambéwara, nepi ka poho pisan kana
kawajiban ngurus amanat Allah swt. Ku kecap “liya’buduun” duterangkeun deui,
kudu deuheus ka Allah swt. Jadi wawakilNa dina nata jeung ngeuyeuk Dunya.
Dawuhan Allah: “Ma asobaka min hasanatin faminallah,
wamaasobaka min sayiatin nafsik”. Bener pisan éta téh geus jadi
dadasarna manusa. Pan tadi ogé di luhur geus dipopoyankeun, yén dunya badag mah
enggon papaséaan wungkul. Nyasat teu eureun-eureun sabil sabab aslna ogé tina
jinis-jinis anu teu daékeun rapih jeung piri umpina. Tapi éta téh aya nu manco
nyaéta Sir, nu matak ieu Sir kudu kuat
supaya nanjung dina mimbar pangheuyeukanana ka para ponggawa anu opat, sina
alus sina rapih tina pacéngkadan anu opat.
Timbul baé rupa-rupa Roh anu ngandung perbawa jeung kakuatan
séwang-séwang, nyaéta:
1. Roh Rabani
2. Roh Idopi
3. Roh Rohani
4. Roh Jasmani
5. Roh Hewani
6. Roh Nabati
7. Roh Kudud anu asal
ti ka-Sucian.
Terusna kasélér-sélér ngan nepi ka jadi saksi wungkul, henteu
digunakeun keur ngeuyeuk ngajeujeuhkeun. Sabab Roh-roh ngan pabéntar baé, teu daékeun lulus dina enggoning
ngajalankeun pagawéanana. Samangsa-mangsa ngancik dina kagoréngan, tinangtu bakal jadi kotor, balukarna
kakuatan Roh anu hadé jadi apes. Nyatana hirup jadi sangsara, pinuh kanyeri, kabingung,
kasusah jeung rupa-rupa deui.
Urang ngalap conto, ti orok gubrag medal ka
Alam Lahir, teu usaha teu naon-naon, malah pancadriana ogé teu acan bisa digawé. Rohna masih beresih, hartina masih
Kudus masih kuat tur bedas. Geuning loba nu asih, murudul rejekina bari teu
kalawan disiar, sarta ka orok mah tara aya anu cua. Kitu watekna Roh Kudus,
upama teu kaéléhkeun pangaruhna ku Roh-roh anu séjén.
Lila-lila si orok ngagedéan, nungtut kakuatanana tarémbong, parabotna mimiti digarawé, nepi ka balég, sampurna anggahotana.
Sabab dina milampah kadéwasaan manéhna loba milampah nu goréng, kayaning bohong, salingkuh,
ambek ka pada babaturan jeung sajabana, harita geus témbong balukarna. Rizkina ngurangan
jeung loba kanyeri, loba kasusah. Mingkin gedé leuwih kotor, nepi ka nyiar rizki ogé kudu banting tulang dug nyuuh pet
nyawa. Terusna aral subaha, lampah ngabobodo manéh atawa dholim ka diri batur.
Lamun manusa geus kitu tandaning Kudusna nu
apes. Rohani, Idopi empés-empésan; Roh Jasmani
jeung Roh Hewani anu tatanding. Nimbulkeun talajak héwan. Terusna nirca kalakuanana,
terus nepi kana tabéat iblis. Karesepna sarakah, keukeureuweut kana hak batur, hayang
ngarampas atawa mergasa. Henteu diingetkeun yén rizki téh datangna kudu resmi, sah ti papada mahluk,
moal murag ti awang-awang. Kitu sarsilahna!
Dina badan manusa asalna Roh sadayana sarua
timbanganana, henteu aya nu beurat sabeulah. Lampahna éta jalma loba kana kagoréngan, ngarugikeun kana timbangan Roh
anu hadé. Nya ana tuluy goréngna Roh nu hadé mah nepi ka éléh hujah jeung tanagana. Sabalikna upama
ngagugulung kahadéan anu goréng bakal jadi hampang. Upama Roh Héwani ngagedéan dibarengan ku teu ngangen-ngangen kana
Rohani jeung Rabani éta manusa tungtungna jadi iblis.
Pasualanana mana anu hadé? Naha ngagugulung Robani jeung
Kudus wungkul, engké Jasmani, Héwani, Nabati bakal pareum. Ana pareum éta manusa kudu baé teu hayang dahar-paké; poho ka anak pamajikan, sarua
jeung nyangsara ka badan anu jadi amanat manéhna. Éta téh jadi dosa, moal luyu jeung pangaturan Islam.
Ari nu hade keur urang. Anu resep kénéh campur-gaul jeung batur, hirup kudu bisa
dahar-paké. Jadi hadéna mah sakumna Roh kudu sarua
timbanganana. Ka ditu ka dieu urang logor, balukarna hirup lulus jeung
ibadahna, tur dipikaasih ku sakumna mahluk.
Kumaha atuh supaya éta Roh-roh sarua timbanganana,
singgetna kieu:
“Kudu Shalat jeung Shaum. Ulah poho kana
tujuan Sahadat, supaya Kudus tetep langgeng perbawana jeung kakuatanana
ngeuyeuk, ngawengku Roh nu séjénna, ulah aya nu unggul sawaréh”
ÉLMU PILAMPAHAN NU RÉK MAOT.
Sugan aya mangpaatna ka anu keresa leukeun ngulik kana
hiji-hiji lalampahan nu rék maot. Nu dipilari teu aya sanés,
sugan bisa ngised-ngised tina jalan anu bakal ngabahayakeun, asup kana
paribasa:
“Cikaracak
ninggang batu, laun-laun jadi legok”- Ari leukeun
mah tur mayeng – sok aya tapakna.
Ari lalampahan nu rék
maot, numawi sok diaranggap seunggah ku sakumna jalma, taya sanés
lian ti horéam dina nyorang anu pikasieuneun atawa pinyerieun.
Malah mah sok seueur ogé nu ngajalankeun rupa-rupa bid’ah;
taya lian nu dipalar, ari pokona mah kieu:
1)
Embung nyorang lalampahan maot;
2)
Sieun gering;
3)
Sieun cilaka;
4)
Sieun apes.
Tapi kumaha buktina? Sakitu urang seueur milampah tarékah,
ari geus nepi kana waktuna mah teu burung dipaksa: mungkir ditambah nyeri – mungpang ditambah kasusah. Tah ayeuna
parantos kauninga hal paksaanana maot: Teu
aya isim anu mahi, teu aya du’a anu mental, sumawona bid’ah, najan doktor
nu kasohor, dukun lepus nu pinunjul. Éta ogé lapur, dina
palebah nyawa jeung badan geus waktuna papisah mah ngan kantun sadaya-daya.
Kitu ogé upama leukeun ngulik lalampahan maot, kakara pamojokanana kana
pasrah atawa tuluy kana: laahaola. Upami teu uninga mah kana
jalan-jalan maot, kadang-kala tuluy sasab!
Ari jalan nu rék maot aya TUJUH (7) lalampahan; éta nu tujuh lalampahan
aya panghuluna, nyaéta:
1)
B A H A M, nu jadi panghuluna:
PANGUCAPAN.
Upama
urang ngawula kana kahayang ucapan, teu dipikir saméméh
pok, engké di mana-mana upama nyawa rék
balik, nu jadi lantaranana sok nyeri
beuteung jeung seueul-angen. Sabab
éta
omongan urang nu matak teu ngeunah karasana ku diri batur, jalana kana
ceuli/cepil, cicingna dina ati, nu geus ngarasa kateungeunah ti urang téa.
Tah nu sarupa kitu, di mana-mana maot datang ka urang.
2)
CEULI, nu jadi panghuluna: PANGDANGU.
IRUNG, nujadi panghluna: PANGANGSEU.
Upama urang ngawula kana
pangangseu, naon sagala nu diangseu teu ngahiji jeung angin nu ka luar ka jero.
Engké di mana waktuna maot nu jadi lantaran panyakitna
ngarasa leuleus, lesu, teu nangan, atawa
saperti anu mengi (asma).
Upama urang ngawula kana paninggal,
teu sagawé jeung caangna, di mana engké rék
maot sok lila molototna. Sabab beubeunangan
paninggal urang léosna kana angen-angen atawa panglamunan. Naon baé
nu geus katinggal tur dipikabogoh saméméhna
kapimilik, éta panon sok nyileuk baé.
Najan tipeuting sok lila peureum, atawa hésé
saré.
Upama urang ngawula kana pangrasa nu aya di sakujur awak, tur nu
dikawulaan téh sabangsaning pakarepan dunya wungkul, teu pati
ngarasakeun kana jalan batin. Éta upama rék maot panyakitna sok
ngarasa eungap tur beurat, sabab beurat narik rsa-rasa nu
geus tumiba kana pancaindera téa.
Upama
urang ngawula kana pikiran, nyaéta paranti ngumpulkeun pikiran, di dnya mah
masing ati-ati, sabab untung-rugi di palebah dinya waktuna. Untung upama nampa
“diploma Islam”, cilaka upama nampa nu lian nu jauh jeung cita-cita. Sabab Iman
téh hiji pakakas anu kacida pentingna ti sakabeh jinis sipat.
7J JINIS.
Lamun urang hayang
kabawa ku nu katujuh ieu, nyaeta Pupuhuna ti anu genep téa, poma dina sagala
tingkah ulah muhit kana salah sahiji jinis. Kabéh sakur anu HAK mah mungguh
dina agama Islam éta anu kudu dikawulaan paréntahna, sarta kudu make
angger-angger atawa patokan dina hiji-hijina lalampahan. Sabab anu jadi
panghuluna teu napel atawa ngait ka ditu ka dieu; estu merdéka.
Jadi lamun urang dikersakeun aya
milik nepi ka meunang nugraha pakeun ngiring ka dunungan anu kagungan HAK,
nyepeng ka-ISLAM-an, éta geus lain darajat deui, péndékna sabéhditueun jalanna
Rahmat jeung Iman Tauhid Ma’rifat Islam.
Tah kitu jalan-jalanna nu rék maot téh; mana baé nu dipuhit di antara
anu tujuh, éta moal salah deui tangtu éta nu bakal mawa ka urang, lantaran
dunya geus nyobat sarta wanoh, tur geus dipikaresep ku urang.
Sabab Allah swt Nu Kagungan sipat Wahdiyah. Éta sipat anu pasti tur
tetep tara obah. Samangsa-mangsa HIJI lain DUA, DUA lain HIJI; beureum lain
hideung, hideung lain beureum; maot lain hirup, hirup lain maot, kitu
saterusna. Lamun urang hoyong terang kana kapastian hukum.
Perkara nu rék maot kateranganana
kieu:
a)
Dzat DAGING/GETIH, Éta kabéh ngumpul kana dasar UDEL.
dina UTEUK – nyaéta di alam WAHDAH.
Ti dinya turun kana MANAH; éta sok aya ciri: urat beuheung sok tarik waktu turunna.
Sanggeus ngahiji tuluy ROH JASMANI diangkat, keur waktu diangkat sok aya ciri: kawas anu kabeureuyan.
2)
Lamun mayit semu BEUREUM: éta nu ngawula kana
PANGDANGU.
3)
Lamun mayit semu KONÉNG; éta nu ngawula kana
PANINGGAL.
4)
Lamun mayit semu BODAS: éta nu ngawula kana
PANGANGSEU.
5)
Lamun cahayana semu GADING: éta mah anu geus BAGJA
téa, muhit kana ka-ISLAM-an.
Tah kitu selang-surupna lalampahan nu rék maot téh.
Ayeuna kantun ‘kuburan’ anu kedah diémutan sarta sing kahartos. Ari nu
utami pakeun nyorang kubur téa supaya jadi sampurna, taya lian ngan kudu: sabar, pasrah, narima, sumerah dina
Hakna. Sabab kajeun henteu loba élmu, tapi
urang nyekelan ‘kasabaran’ nu sampurna, éta geus mangpirang-pirang darajat; urang
dipaparin hiji pakakas ku Allah swt anu pohara mahalna. Tangtu éta nu dipaparin
kasabaran lain jalma joré-joré, tapi jalma seliran. Ngan ieu kasabaran kudu
nganggo titimbangan itungan – kieu ayat
kuburan téh:
1)
Mimita alamna nu
sina leungit: nyaréat dina kurungan. Éta mayit ‘ngaleutikan’: mimiti aya
alam “Insan Kamil’, saréatna leungit antara tuurna.
2)
Geus leungit sahiji alam, nyurup kana alam ‘Misal’.
Éta ogé surup deui, leungit deui semet biritna.
3)
Alam Misal surup deui kana alam “Ajsam”.
4)
Alam Ajsam surup deui kana alam ‘Arwah’. Kurungan
nungtutan leungit. Kantun sirah nu
masih aya.
5)
Alam Arwah surup deui kana alam ‘Wahidiyah’: les teu aya sirah. Di dinya geus euweuh
rupa. Ngahiji di palebah udel. Dina
akan Wahidiyah ngan tinggal kawas ‘cimani’.
6)
Ti dinya surup deui kana alam ‘Wahdah’; kumpul deui
kana jero sirah. Ti dinya mah tuluy leungit , ngan kantun cahaya pabeulit: hideung, beureum, konéng,
bodas lir ibarat katumbiri.
7)
Geus kitu éta cahaya tuluy nyurup deui:
Nu hideung ka nu beureum, nu beureum ka nu konéng, nu konéng ka nu bodas, nu bodas ka nu TUNGGAL, nyaéta jadi hiji CAHAYA NU SAMPURNA, hibar jeung CAHAYA TANDING. Iman Islamna geus ngahiji.
Ti dinya mah kumaha
kersa: lamun tetep di kuburan, ‘karamat’ ngaranna. Lamun euweuh di kuburan
ngalih kana amal tadi nyaéta ka ‘Tanah Mekah’. Lantaran asal ti dinya waktu
ngadeg bumi-langit katut eusina kabéh, ngaranna: Ma’unah.
Ari éta nu sok aya ‘susurupanana’ MU’JIZAT ngaranna, sabab sami ngantos bumi-langit katut jeung sakabéh alam.
Ari nu sok ‘ngaririwaan’, éta mah ruh/nyawa nu néangan jalan pibalikeun, tuluy ngalayang upruk-aprak ka mana menerna. Karesepna di nu suni, di nu bala. Ana manggih nu ngaliwat tuluy éta sukma atawa nyawa gancang nyampeurkeun; maksudna hayang dituduhkeun jalan pakeun balik. Ngan kusabab geus béda alam, nanyakeunana sok ku isyarah. Kitu deui sok aya nu nyurup kana jasad sato héwan, ma’lum nu linglung teu nyaho pijalaneun.
Ayeuna cobi manahan kapan urang jeung sakumna kaayaan asal tina ‘Nur Muhammad’ ayeuna sing bisa balik kana ‘Nur Nu Asal’. Alam ogé tangtu kitu teu béda jeung diri urang. Sababna tadi sabakal papada tina ‘Nur Muhammad”.
Ari éta nu sok nyiksa: urang ulah kagét. Lantaran Allah swt kawasa kabina-bina, bakal nibankeun hukum nu pasti, tara géséh ti gawéna. Margi aya dawuhanana dina Al Qur’an anu unggelna kieu:
“Lamun anjeun migawé hiji rupa pagawéan, boh nu hadé
boh nu goréng, sanajan sarua jeung sireum, tangtu éta pagawéan anjeun aya
wawalesna. Moal géséh ti nu geur diparigawé ku aranjeun. Kapan Kami téh sipatna
Wahdaniyah nyaéta pasti, tara gerak, tara robah. Atuh lamun robah mah lain
hukum Kami, tapi hukum nu dijalankeun ku umat Kami” (QS 99:7-8).
Ayeuna ku urang tiasa diemutkeun kantenan pisan. Upami robah-robah tangtu lain pasti, lalamunan atawa coba-coba. Allah swt lain kitu! Upami nyebat HIJI lain DUA kitu deui sabalikna.
Tah kitu hukum Yang
Agung kantun urangna ngémut-ngémut: “di dunya geus melak naon?” Pibekeleun keur
balik, boh bisi leuleus di jalan. Naon kabeuki geura prak ti ayeuna; Geura melak kana peujit pakir-miskin. Lantaran
éta tampatna pepelakan keur batin. Urus,
piara sing hadé, tur teu matak ngarugikeun kata kadaharan keur urang; ieu mah
ngan sésémpéran tinimbang jeung mubadir, teu ka ditu teu ka dieu menggah
katuangan gaplah; ulah diantep haraseum, anggur pelakkeun deui ka fakir jeung
ka miskin; engké tangtu bakal kasampeur jeung ka ala di alam batin.
BAB 2 – MAOT JEUNG RUKUN ISLAM
SYAHADAT – kaitanana jeung PANINGGAL – ari pagawéan panon nyangkingan kana syahadat.
2.
SHALAT – kaitanana jeung PANGANGSEU, irung nyangkingan
shalat.
3.
ZAKAT – kaitanana jeung PANGRUNGU, jasadna cepil
4.
PUASA – kaitanana jeung PANGRASA/LÉTAH/ wujudna BAHAM
5.
HAJI – kaitanana jeung SUKMA – nu nyangking sakabéh
rasa, éta sajatining sukma nu deuheus ka nu Islamna; éta gawéna nu LIMA geus
pasti tara pahili, pada boga cangkingan.
Jalma Islam kudu nyaho
ka dirina – kitu ceuk syahadat; teu aya deui Pangéran anging Allah Nu Hiji. Di
urangna sing kaharti nu laurna jeung jerona – kotéktak dina salira. Upama urang
rék nalungtik néangan nu luarna tangtu aya di antarana. Tapi nu hade mah jerona
heula, sabab nu di luar miwarangan deui ni di jero, molahkeun kurungan nu
tangtu aya wawakilna. Nu di jero ogé nya kitu ngawakilkeun deui henteu molah ku
manéh, tapi ku ATI nu disbut Muhammadiyah.
Dina badan geus
rumaket, gumulung jadi hii, raosna daging jeung tulang, digerakkeun,
dipolahkeun nya éta ku ati téa. Geura mangga intip: lamun aya salah sahiji
pancaindera anu tuna tangtu anu gerak téh ati. Ari nu nyaré’at nyerep jeung
kurungan bagéan Muhammadiyah. Tah di dinya coba raraoskeun gerakna ati ka mana
léosna?. Luar-jerona sing sidik, mana nu sok ngarawatna. Masing ngarti ka Allah
swt, pisah tunggal sing kaharti. Lamun nyaho kana diri, tangtu nyaho ka
Islamna. Upama urang teu ngarti, coba taroskeun ka nu geus kasebat Guru
pasualan perjalanan batin.
Ari pikiran urang ku
anu mana dirawatna? Kieu:
Éta anus ok amarah
Ati, di luar-jero geus jongok lawang nu opat ditutup, tuluy gumulung jadi hiji,
jampur dina Panghuluna nyaéta dina UTEUK (dina rukun nu Kalima). Éta anu
ngarawat piker nu geus deukeut kana Islam. Ari nu di luar mah yakin, nyaéta nu
ngaran ‘caang’ nu ngarawat ka sakabéh. Lamu caang kabéh surup, ati jalma kabeh
ngampih – sabab layanna geus surup. Nu di urang tangtu ngumpul ngahiji dina
tempatna. Lamun keukeuh nu aya di urang nyaring nepi ka bray beurang tara
paciweuh pipikiran, raos teunangan, leuleus. Malah ingetan sok ngurangan, dahar
teu pati mirasa sabab teu babarengan.
Cobi ayeuna
raraoskeun: mana nu ngarawat piker urang? Upama nuduh kana panon poé, lapur da
lain. Ngaku kana panon urang, éta oge salah, da kudu ka nu caang, margi dina kekecapan
‘caang’ kedah ‘yakin’. Di mana ayana éta anu ngarawatan pkiran urang téh?
Saenyana mah deukeut,
tapi jauh! Sok patepung tapi tara papangih! Reureujeungan tapi teu ngahii! Ana
tepung di nu suwung. Sabab sanajan panon poé pang bisana disawang mangpaatna
ari tepung jeung cahaya nu aya dip anon urang. Kitu deui panin urang, bisa
diarah gunana upama tepung jeung cahaya panon poé. Da ana teu tepung mah lapur
sok poékeun. Bisana digunakeun téh kudu babarengan. Bisa tepung di nu suwung!
Geura ayeuna raraoskeun:
upama nu caang di urang jeung cahaya nu aya di alam Kabir henteu babarengan,
éta tangtu salah sahiji pancadria atawa pakakas nu aya di urang sok aya
robahna, upamana: dina waktu saré – cobi éta nu saré laan calanana, sanajan
nepi kana oratna témbong ogé sigana moal ngarasa éra, lantaran teu babarengan
jeung layanna. Kitu deui, upama nu caang di urang nyaring, tapi nu aya di alam
Kabir surup atawa pareum, éta oge lapur moal beunang digunakeun, sabab teu
babarengan jeung caang nu aya di urang.
Tah nu sok bisa
ngampihkeun piker urang téh nyaéta ku gumulungna nu caang di urang jeung nu
caang di alam Kabir: “Bisa tepung di nu suwung!”.
Numatak, urang kudu
daék nyaring, nyaéta ngarah milu ka nu caang, napsu tungtut ised-sed sing
kabawa ku nu caang, ulah milu ka nu poék. Margi gawéna nu poék sok ngajak
salingkuh, ngabohongan kanu caang. Ari gawéna nu salingkuh ngabongohan anu
caang, keresepna jeung nu poék. Geura mangga sing kahartos: “Alam pang, poé
panjang”.
Ari pihartieunana
‘padang’ nyaéta caang. Ari ‘poé panjang’ nyaéta tanggal ‘opat-welas’. Beurang
disambung ku peuting, panon poé surup, diganti ku bulanm pada-pada sami caang:
jadi caangna panjang, béda ti sasari. Kitu pihartieunana ‘alam padang poé
panjang’.
Di urang sok aya
babasan “ngabungbang” – ti peuting sok nyegah saré, nu dimaksud nyaéta: hayang milu ka nu caang, lain aleut-aleutan
ka kuburan. Tapi sing nyaho gunana ‘nyaring
bari babacaan’ tur geus di ilaharkeun ku ulama.
Dawuhan Allah:
Sundana: Jeung dina sabagéan peuting
anjeun kudu shalat tahajud minangka
hiji ibadah tambahan keur anjeun; pamuga Pangéran anjeun ngangkat anjeun ka tempat anu pinuji. (QS 17:79)
Jeung éta roh upama rek bijil anu tinangtu nyeri heula, tapi lamun
kanyerina dipikanyaho sarta dipikawanoh nepi ka wawuh sugan baé aya hampurana
ka urang. Ari tarékahna supaya ulah pohara teuing nyerina, urang kudu wanoh
jeung ‘nu sok ngarawat kana pikir’. Hijikeun Imanna jeung Islamna sing dalit
jeung gumulung. Dalitna antara angin jeung caang. Éta nu sok narik Roh jeung
Sukma, anu caricingna di antara “teu napel jeung itu – teu napel jeung ieu”.
Jinis Roh.
1.
ROH NABATI. Padumukan Iman-Islam, pernahna dina UTEUK.
Ieu téh nu jadi panghulu ti antara sakabéh Roh. Ari rukun Islam tara cicing
sabab jadi Sukma anu muterkeun “nyaring” jeung “sare”, nu percaya ka Allah swt.
2.
ROH JASMANI. Cicingna dina dasar UDEL.
3.
ROH IDOPI. Cicingna dina ATI ngahiji jeung paninggal.
4.
ROH NURANI, pernahna dina JAJANTUNG ngahiji jeung
pangangseu.
5.
ROH HEWANI, pernahna dina BAYAH, ngahijina jeung
pangrungu.
6.
ROH RABANI, pernahna dina PEUJIT ngahiji jeung
pangucap.
7.
ROH KUDUS, cicingna “di antara nu teu napel kana
badan”. Damelna pulang-anting ‘ka jero jeung ka luar. Ieu tutunggangan anu
Islam, teu ngarasa nyeri-peurih, lantaran teu gumulung tea.
PANCÉN SAWATARA ROH
Ari Roh Idopi purah ngumpulkeun ‘ingetan’ dikirimkeun kana UTEUK sina
ngumpul jadi hiji jeung pagawéan Islam. Kira-kira ana bijil ‘metu ka martabat
soca’, tur kabéh sagala pikir jeung ingetan kumpul di dinya. Ari watekna manusa
tara eureun mikabingung, mikiran ayana alam naon nu jadi bakalna, kumaha
ngayakeunana. Roh Idopi ogé ngahiji jeung Paninggal – paninggal nu jadi
‘tungtungna Rasa’. Mun rék usik-malik rawuh jeung piker sakabéh dina badan nu
nyaréat mimitina tina panon, sabab irung mah tara nundutan. Kitu deui éta panon
upami pikiran pabeulit masih kénéh paburencay sok tara téréh saré da kedah
dilalanyahan heula. Pikiran sina lalindeuk sina turut jadi hiji kana puseurna
utusan, kakara bisa sirna.
Ari Roh Jasmani ngandelna ka Malaikat nu nyangking ‘Pangrasa sakudjur
badan’, tapi lamu lawang anu opat nutup ieu roh tara bisa jalan, teu bisaeun
usik-malik.
Roh Nurana percayana kana Al Qur’an, saban ari roh Nurani mah ngahijina
jeung pangangseu didingna dina jajantung. Lir ibarat Nabi Angin kaluar-kajero
nu jalanna ngalangkungan pangambung, inarat Muhammadiyah. Nu mantak ngandel ka
Qur’an, sabab hayangeun kaangken ku Kangjeng Nabi Muhammad saw, sedengkeun nu
kagungan Al Qur’an the Kangjeng Nabi Muhammad saw,
Ayeuna Roh Hewani anu teu percaya kana poé ahir anu ngahijina jeung
pangrungu, sabab kitu sok ngabantah, ari éléhna ngan ku maot. Sabab
angkeuhanana ngan haying unggul di dunya kajeun henteu di ahérat.
Ari Roh Rabano ngahijina jeung baham atawa pernahna dina peujit. Watekna
baham: omong hade, omong goréng, duanana dipilampah. Kitu deui kadaharan nu
halal, nu haram, nu makruh, riba nu sok tara karasa, lar-sup asup kana baham,
asal nu aya sagala bres. Nu matak sok jadi untung hade goréng kawadahan dina peujit.
Sakitu hubungan Roh jeung awak urang.
***
Dawuhan Allah:
“Allah
nu nyiptakeun tujuh langit nya kitu deui bumi” (QS 65: 12)
Jelas yén Allah
midamel tujuh lapis bumi sakumaha ayat di luhur – numutkeun élmu tarékat kieu
kaitanana jeung jasad manusa:
1)
Bumi nu kahiji kanyataanana PEUJIT.
2)
Bumi nu kadua kanyatanana BAYAH.
3)
Bumi nu katilu kanyataanana JAJANTUNG.
4)
Bumi nu kaopat kanyataanana ATI.
5)
Bumi nu kalmia kanyataanana HAMPERU.
6)
Bumi nu kagenep kanyataanana UTEUK.
7)
Bumi nu katujuh
kanyataanana ELAK-ELAKAN.
Supaya dippikahari ayeuna sugan cocog jeung engkéna. Sabab engké dina
waktu maot “nu boga imah’ meureun ngumpul jeung Roh Anu Genep. Anginna tangtu
nutup, ngaranna sampurna.
Ayeuna guaran tujuh lapis langit sing jadi misil ka diri ibaratkeun
jeung salira.
1)
Langit nu kahiji nu panghandapna, Roh Rabani anu
ngancikna dina baham, mun urang muhit pangucap tangtu di dinya cicingna.
2)
Langit nu kadua Roh Hewani, ngahijina jeung pangrungu,
mun urang muhit ka dinya nya di dinya ayana.
3)
Langit nu katilu, Roh Nurani ngahijina jeung
pangangseu, mun urang muhit kadinya nya di dinya ayana.
4)
Langit nu kaopat Roh Idopi nu ngahijina jeung
paninggal, mun urang muhit kana titinggalian nya di dinya cicingna.
5)
Langit nu kalima Roh Jasmani, nu nyicinganana ‘mabur’
– rasana daging jeung tulang, eta tempat nu ‘rajin’ saparo santri. Maksudna
rajin saparo santri: rajin ngaji bab agama, nyaritakeun batal jeung haram,
ngabahas bab zakat jeung fitrah – tapi sok salingkuh. Ari cumarita dalil jeung
hadist di tambah rajin muji jeung dzikir tapi tutulyunan kana ngupat,
nyaritakeun awak batur. Ari diri pribadi teu dipikir. Mangkana sasaran sing
apik! Tanwandé di urang aya nu goréng di awak batur. Upami urang muhit kanu
kitu nya tangtu merenahna di dinya.
6)
Langit kagenep Roh Nabati tempat ‘mandorna’. Upama
muhit ka dinya geus tangtu cicing di dinya. Ieu tempat keur calik nu daékan:
daék shalat, daék ngaji, daék éléh, daék nulung, daék mapatahan nu can ngarti
jsbn. Tah ieu ni disebut babasan ‘silih
asih, silih asuh, silih asah, silih caangan’ (SILIIH WANGI!).
7)
Langit katujuh ngaranna Roh Kudus nu sok pulang-anting
ka luar ka jero. Cicingna dina tutunggangan Islam, cicing di Langit Katujuh.
Tapi kadé sing waspada, lain daek ngaji wungkul ngorolang apal cangkem,
capéang pilih tanding, ari ditanya hartina: LAPUR teu pati bisa nerangkeun,
kalah ka tuluy gegelendeng malik pusing ka nu nanya: Majarkeun téh jalma comél,
make ngudak harti sagala. Teu perlu diladénan, nu ngaji hukum-hukuman naon
pigunaeunana, ku élmu syara oge cukup. Éta nu pasti syara téh langkung lengkep,
tapi lamun teu ngariung jeung nu di luar ku pangémut acan tangtu bisa cukup ku
sajalanm sabab élmu syara téh disebutna Pangaturan.
Tarékat jaalan Pangaturan, Hakékat anu ‘menerkeun kana lalampahan syara,
Ma’ripat anu mukakeun, nyaangan kana jalan syara – atawa ngaji.
Kitu anu kaémut, kedahna sadayana pacantél-cantél, ieu disebutna:
TASALSUL dina basa Arab mah.
Aya babasan kieu:
Élmu pakeun
nhanyahokeun.
Hakékat tukang menerkeun.
Akal tukang
mish-misah.
Supaya ulah pacorok nu salah jeung nu bener, nu lain jeung nu enya,
sapantesna, samistina, supaya ulah pahila tumerapna hukum-hukum.
Sabab lamun hukum geus salah, kaliru menerkeun éta sok papanjangan, jadi
cék-sok papaduan. Lain hukum anu salah atawa humum teu pasti, tapi nu metakeun
hukum lolobana teu ngarti. Ibarat hiji pakarang, najan alus sarta seukeut upama
salah makéna tangtu taya gunana. Ibarat metakeun bedog dipake nyacaran jukut,
coba mangga emutan, kumaha tapak-tapakna?
Sumawona dina hukum upama salah metakeun moal béda jeung pakakas tadi.
Ditulis deui ku Ki Jagasatru VI.
ÉLMU DAYA LADUNI
Guaran Ki Jagasatru VI
Dina hakékatnya diajar Élmu Hikmah kacida babarina keur jalma-jalma anu Yakin,Tekun, jeung Ikhlas. Sabab sajeroning diajar Élmu Hikmah kacida dalit kaitanna jeung Élmu Spiritual atawa Élmu Ibayah ka Allah SWT.
Satacan urang ngalengkah keur diajar Élmu Hikmah leuwih ti heula urang kukuhkeun Pondasi Élmu Spiritual urang Sang Khalik sabab Élmu Hikmah daya Laduni asalna langsung ti Allah SWT tur henteu bisa diganggu gugat ku makhlukna. KUN FAYAKUN…..
Firman Allah,anu hartina:
Satemena kaayaan kakawasaanNa lamun Anjeunna miharep aya hiji hal, Anjeuna ngan ngayawuh (hakekat) barang éta: ” Jadi andika! “. Maka manéhnaa terus jadi.
Baca SUrat Ya-Sin ayat 82.
NGEUNAAN ÉLMU LADUNI
Yé Makhluk ieu henteu kawasa, tapi Allah anu Maha Kawasa!
Diajar (nungtut élmu) diwajibkeun keur ssakumna Muslimin tur Muslimat (hadits).
Tapi Hakikatna élmu datangna ti Allah lian tina Atikan. Kitu deui rezeki datang lian tina gawé urang!
Urang diajar sabab diparéntah Allah tur Sunnah Nabi.
Lamun Allah miharep, jeung urang diajar – Allah maparin élmu
Lamu Allah mikahoyong, jeung urang diajar – tapi Allah henteu maparin élmu
Lamun Allah mikahoyong, tanpa diajar ogé – Allah maparin élmu
Laailaha illallah
Diajar téh makhluq, Allah anu Kawasa.
Kecap laduni dipetik ti ayat Allah anu unina:
“Tur kami geus ngajarkeun ka (Nabi khidhir) ti sisi Kami hiji élmu”. (Al Kahfi: 65)
Élmu laduni /élmu mauhub ngarupakeun salah sahiji élmu anu kudu dipiboga ku urang anu hayang jadi ahli tafsir Alqur’an. Disagigireun kudu ngawasa 14 cabang élmu séjénna saperti élmu lughah, nahwu, saraf, balaghah, isytiqoqo, élmu alma’ani, badi’, bayan, fiqh, aqidah, asbabunuzul, nasikh mansukh, élmu qiraat, élmu hadits, usul fiqih ( hukum-hukum furu’) tur élmu mauhub .
Élmu ieu nyaéta kurnia khusus ti Allah swt.
“man ‘amila bimaa ‘alima waratshullahu ‘ilma maa lam ya’lam”
Hartina : Nabi SAW mngayawuh :” SINGSAHA ANU NGAMALKEUN ÉLMU ANU MANÉHNA NYAHO MAKA ALLAH BAKAL MAPARINKEUN ANU TACAN DIPIKANYAHO KU MANÉHNA”
Perkara ieu geus dijelaskan ku Sayyidina ‘Ali ra. Nalika anjeunna ngajawab pananyaan balaréa, “naha anjeuna geus meunang élmu khusus atawa wasiat khusus ti Rasulullah saw. Anu ngan dibikeun ka anjeuna tur henteu ka jalma lian?”
Hazrat ‘Ali ra. ngajawab :” Demi Allah anu geus nyiptakeun sawarga tur jiwa-jiwa, kuring henteu pernah meuang nanaon kajaba élmu anu Allah paparinkeun ka ssalah saurang keur ngagem Alqur’an!”
Ibnu Abi Dunyarah ngadawuh yén pangaweruh tina Al-quran tur naon-naon anu ditangkep tina Alqu’an sakitu jembarna. Saurang ahli tafsir kudu mikawanoh 15 cabang élmu anu disebutkeun di hareup. Tafsiran jalma anu henteu mahir sajeroning élmu-élmu ieu nyaéta kaasup tafsiran bil-rakyi (tafsir numutkeun pikiran sorangan) anu hal ieu DICARAM KU SYARA’. Para sahabat ra. Meunang élmu basa Arab sacara tabii tur élmu-élmu lian maraéhna meunang langsung ti élmu kanabian (nabi SAW).
Nabi SAW ngadawuh:” SIngsaha anu mere fatwa sajeroning masalah agama, tanpa aya élmu maka keur manéhna meunang laknat Allah, malaikat tur manusia sakumna ” (HR. Imam suyuti).
Jadi Élmu laduni = Élmu ti Allah asbab hasil amal…sabab Allah geus nuduhkeun cara meunangkeunana ka urang .
TATA CARA BELAJAR ILMU LADUNI
Élmu laduni tur cara/jalan keur meunangkeunana di sajeroning ALQU’AN TUR HADITS :
1. SIEUN KA ALLAH
kitab alhikam, Syaikh Ibnu Athoillah aAasykandary (ka Madrasah Alazhar-asyarif abad 7 hijriah) nyebutkeun nukilan ayat ti Aalqur’anulkarim :
“wataqullaha wayu’alimukumullah” (Qs. Al baqarah ayat 282)
hartina : “Sieun ka Allah pasti Allah bakal ngawulang manéh “ (Qs. Al Baqarah ayat 282)
Sifat sieun/tunduk/tumut ngan ka Allah, kacida mulyana. Lian deui élmu laduni anu Allah paparinkeun tapi Allah bakal nundeukkeun sakumna makhluq, malahan malaikat ogé bakal khidmad tur satuluyna mantuan (kalayan izin Allah), sakumaha maksud tina haidts nabi SAW :
Nabi saw ngadawuh:
“man
khofa minallahi khofahu kulla syai waman khofa ghoirallah khofa min kulli syai”
hartina : “Singaha anu kasieunna ngan ka Allah maka sakumna bakal takut/tunduk kainyana. Singsaha sieun/tundukna ka salian ti Allah maka sakumna makhluq bakal (jadi asbab) pikasieunan keur inyana “
Paluruh alkisah-alkisah para salafushalih, kumaha pasukan dakwah sahabat milmpah jalan saluhureun cai meuntasan walungan Ttgris di Irak, pasukan dakwah sahabat anu leumpang meuntasan Laut Merah, Mu’adz bin Jabal ra shalat 2 rakaat maka gunung batu anu baradag beulah dua- muka jalan keur manéhna, para sahabat nu kasohor ngupingkeun dzikir barang paéh (roti tur mangkok) .
Abu Dzar Alghifary ra. Ku paréntah khalifah Umar ra., inyana ditugaskeun keur ngasupkeun deui ka jero lahar gunung seuneu anu geus kaluar tina kawahnaa. Maka kalayan izin Allah, lahar panas kasebut asup deui ka kawah gunung tkesebut hayatushabat).
Abdullah Atthoyar
ra. Bisa hiber kawas
malaikat anu boga jangjang,
maka nalika ditanya ku Rasulullah, naon anu jadi asbab Allah masihan karomah kasebut, maka anjeuna ngawaler ”kaula ogé teu nyaho,
tapi mungkin sabab kaula ti saméméh asup Islam
nepi ka ayeuna kaula teu
pernah nginum khamr, jst”.
2. MENGAMALKAN ÉLMU ANU DIPIKANYAHO
SALAH SAHIJI hadits shohih yebutkeun yén nabi Muhammad saw ngadawuh:
“man ‘amila bimaa ‘alima waratshullahu ‘ilma maa lam ya’lam”
Hartina : Nabi SAW ngadawuh:” SINGSAHA ANU NGAMALKEUN ÉLMU ANU DIPIKANYAHO KU INYANA MAKA ALLAH BAKAL MAPARINKEUN ÉLMU ANU TACAN DIPIKANYAHONA”
3. HENTEU MIKAASIH DUNYA
‘Alammah Auyuti ra. ngadawuh :“andika nganggap yén élmu mauhub nyaéta di luar kamampuhan jalma. Dina hakékatna henteu kitu,malahan cara keur ngahasilkeun ĩlmu ieu ku ayana sababaraha asbab. Ngaliwatan ieu Allah swt. geus ngajagnjieuan élmu kasebut. Asbab-asbab ieu nyaéta : ngamal keun élmu anu dipikawanoh, henteu mikanyaah dunya tur nu lian-lian….”
Sskumaha kaunggel dina hadits, yén Nabi SAW ngadawuh: “Sing saha anu zuhud kana dunya (henteu cinta dunia), maka bakal dipaparin élmu ku Allah tanpa diaajar” (Fadhilatushaqat).
4. NGADO’A
Sagala datang ti Allah, maka Rasulullah maparin conto ka urang supaya terus ngadoa supaya dipaparin élmu tur hidayah ti Allah swt.
Keur nuwuhkeun rasa sieun ka Allah jeung dzikir. Keur nuwuhkeun zuhud ka jeung mujahayah.
Sedengkeun Doa bakal ditarima lamun urang ikhlash. Ku kituna urang kudu diajar tur dibingbing ku guru-guru anu mursyid.
5. DAKWAH
Lamun urang ngamalkeun dakwah (Aamr bil ma’ruf wa nahya ‘anil munkar) atawa ngajak kana kahadéan tur nyegah kamungkaran maka Allah bakal maparin ‘ilm wa hilm (’ilmu tur kalembutan haté) langsung ti qudrat Allah swt.
Sakumaha kaunggel dina hadits qudsi (kurang leew maknana) nalika Allah ngadawuhkeun kautamaan umat akhir zaman ka Nabi Isa as., maranéhanana make sarung dina beuteung-beuteungna, lamun maranéhana laleumpang di tanah anu rata maranéhna dzikir “alhamdulillah”, di tanah anu anjak maranéhna dzikir “allhuakbar” , lamun leumpang di tanah anu mudun maranéhna dzikir “subhanallah” tur maranéhna ngajak kana kahadéan tur nyegah kemungkaran (dakwah) , padahal maraneéhanana téh bodo (henteu boga élmu) tur kasar (henteu hilm).
Maka Nabi Isa as. naros : “Kumaha maranéhna bakal bisa dakwah padahal maranéhanana téh henteu boga ‘ilm tur hilm (kalembutan haté)?
Maka Allah ngadawuh:”Kami sorangan anu bakal mere ilm tur hilm ka maran” (Muntakhob ahadits)
Élmu laduni nyaéta karunia khusus/khas keur hambaNa, komo keur maranéhanana anu geus ma’rifat. Jalma nu geus ma’rifat bakal meunagkeun sagala-galanaa sabab henteu aya kahayang kadunyaan sajeroning hatén.
Nabi SAW ngadawuh:
“man
wajayallah wajaya kulla syai, man faqayallah faqaya kulla syai”
hartina : Singaha wanoh ka Allah maka manéhna bakal meunang sagala-galana. Singsaha anu henteu wanoh ka Allah maka manéhna bakal kaleungitan sagala-galana.”
Cag.
GURU MURSYID.
Dawuhan
Allah:
Tuluy maranéhna panggih jeung saurang hamba di
antara hamba-hamba Kami, anu geus dibéré ku
h Kami ka manéhna rahmat ti sisi Kami, jeung anu geus
diajarkeun ku Kami élmu tii sisi Kami. (QS AL Kahfi,
18:65)
Lamun urang rék diajar hiji élmu pangaweruh tangtu kudu boga hiji guru. Pantar nabi
ogé, nyaéta Nabi Musa a.s. hayang miboga hiji élmu kudu manggihan hiji guru,
nya pendak jeung hiji Hamba sakumaha nu ditulis dina ayat di luhur, Hamba anu
geus dipaparin ému ti Allah swt. Ceuk ahli tafsir hamba Allah nu dikamsud dina
ieu ayat (guru Mursid) nyaéta Nabi Khidir, wallohu ‘alam.
Ayeuna lamun
urang rék diajar kudu manggihan hiji guru anu geus meunang élmu ti Allah swt. Tah ieu di handap
dibabarkeun kriteras salah sauhiji jalma nu pantes disebut guru.
I.
KAWAJIBAN GURU.
1. Bangsawan – hartina
nyangking kaagungan.
2. Ulama – ngarti kana
satara kitab.
3. Ahli tapa.
4. Mujana – nu diselir
tina sakabéh ahli
kaalusan.
5. Gunawan – anu pinter tur ngarti
ngajalankeun kapinteranana.
6. Prawira – anu dipisepuh ku para akhli séjénna.
7. Hartawan
– kaya tur jembar manah.
8. Sufatia – ahli tani tur satia.
Tangtina ieu boga panafsiran anu disaluyukeun jeung kaayaan jaman.
II. PANGANGGO GURU.
1. Kidu bisa nulis sakurang-kurangna 3
aksara.
2. Kunu ngarti kana élmu basa.
3. Kudu bisa mapantes kaluarna ucapan.
4. Kudu
paham kana élmu Sya’I, bisa mapantes kana kaluarna sora lagu (kasidah dina basa
Arabna mah), karawitan ceuk urang Sunda mah).
5. Sugih ku carita, kaharti ku murid
(retorika nu alus).
6. Sugih ku pangarti, asor hujahna.
7. Seukeut pikiranana (cerdas)
8. Jejeg ingetanana.
III.
ANGGER-ANGGER ANU JADI GURU.
1. Nyaah ka murid.
2. Rajin dina ngajarna.
3. Teu ngajeng-ngajeng pangasihan murid.
4. Cakep kaluarna carita.
5. Suci tina sagala sangkaan murid.
6. Henteu ngalucon pananyaan murid.
7. Teu nyapirakeun patanyaan murid – bener
nerangkeunana.
8. Henteu ngarah pujian atawa ngaluhurkeun
manah tina sagala élmuna – jembar manah.
IV. UTAMANA NU JADI GURU
1. Mulus bandanna.
2. Lemah-lembut caritaanana – henteu galak
tur bengis.
3. Mulus dina sagala kalakuanana.
4. Tetep teguh akal-budina.
5. Adil dina nerapkeun hokum-hukumna.
6. Taliti tina sagala panyawanganana.
7. Mulus tina sagala tapakna.
8. Tara sieun meunang sorangan atawa migawé
raos ku anjeun.
Nu jadi murid boga
kawajiban pikeun nyampurnakeun hirup:
1. Hadé turunan.
2. Sabangsa.
3. Saagama.
4. Sabasa.
5. Bisa nulis.
6. Akil balég.
7. Séhat.
8. Teu loba panyela atawa cawadan ka batur.
Upama cicirén
sakumaha anu diebutkeun bieu geus cumpon, kakara kawajiban hiji guru jeung
pimurideun téa kudu boga WUDHU.
Sakitu
ngeunaan criteria Guru Mursyid.


c: text/html

text:
Modulasi amplitudo
Modulasi amplitudo nyaéta modulasi dimana sinyal (gelombang) pamawana dinyatakeun ku:
.
Amplitudo gelombang pamawa A(t) sacara liniér patali jeung informasi m(t). Modulasi amplitudo kalan-kalan disebut modulasi liniér. Gumantung kana sifat hubungan spéktral antara m(t) jeung A(t), modulasi amplitudo digolongkeun kana: modulasi pita sisi ganda atawa modulasi double-sideband (DSB), modulasi amplitudo biasa atawa ordinary amplitude modulation (AM), modulasi pita sisi tunggal atawa single-sideband (SSB), jeung modulasi pita sisi vestigial atawa vestigial-sideband modulation VSB).
Tempo ogé[édit | sunting sumber]
- modulasi pita sisi ganda (double-sideband modulation)
- Modulasi amplitudo biasa (ordinary amplitudo modulation)
- modulasi pita sisi tunggal (single-sideband modulation)
- Modulasi pita sisi vestigial (vestigial-sideband modulation)
Rujukan[édit | sunting sumber]
- Hsu, Hwei P., Schaum's Outline of Theory and Problems of Analog and Digital Communications, McGraw Hill, 1993

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Sabtu, 17 Desember 2011
Prosesi Nikahan Adat Sunda
Nikahan téh nya panganténan. Ari panganténan téh tina pangantian, perkara nu di anti – anti. Lain upacara guyon kawinan mah malah ieu upacara téh disebut upacara sakral. Nu diharepkeun sakali saumur hirup. Teu sagawayah dina ngajalankeuna ogé, komo di sunda mah. Komo deuih lamun make tata cara nikahan adat sunda nu bener – bener nuturkeun kumaha susunan upacara nikahan dina adat sunda. Upama di tilik kalayan denget mah ieu prosesi téh kawilang bangga. Da gening loba ogé tahapan nu kudu di lakonan téh. Timimiti pranikah nepi ka poénan akad katut resepsina. Aya sababaraha susunan prosesi nikahan adat sunda. Najan dina enas – enasna campur jeung guyon da dasar urang sunda, nanging saéstuna kabéh ogé miboga ajén – ajén anu hadé jeung gedé pisan alaeunana.
Cikan kumaha atuh ari prosesi atawa tata cara nikahan adat sunda téh?.
· Susunan upacara pranikah :
1. Neundeun omong.
Pihak lalaki datang ka pihak awéwé, nepikeun pamaksudanana yén manehna boga niat hayang ngajdikeun piminantueun. Dina ha lieu nu dibutuhkeun nya éta kaparigelan dina nyarita.
2. Narosan.
Narosan sarua jeung ngalamar. Meminang calon istri. Narosan hampir sarua jeung neundeun omong. Pihak lalaki datang ka pihak awéwé, bedana dina lamaran mah ti pihak lalaki sok bari babawaan, jiga seserahan. dina ieu adat ti dua Beulah pihak geus mimiti ngomongkeun poé pikeun lumangsungna acara.
3. Papancangan.
Papancangan nya éta tunangan. Ari alam kiwari mah gening papancangan téh da make ali. Diiket ku ali, tukeur cincin téa ceuk budak ngora ayeuna mah. Tapi gening baheula mah papancanga téh da cenah ku patukeur beubeur tameuh nu di serahkeun ka pihak awéwé.
4. Seserahan.
Seserahan nya éta parabot nu di bawa ku calon pangantén lalaki, baheula mah biasa na seserahan téh ti 3 – 7 poé saacan poénan.
5. Ngaras ( sungkeman ).
Sungkeman Dituluykeun ku upacara siraman nu di lakonan ku calon pangantén awéwé jeung calon pangantén lalaki. Di imah masing – masing. Siraman ku cara ngucurkeun cai ku nu jadi indung, bapa, baraya nu geus nikah. Nu jumlah kudu ganjil. Cai dicampur jeung 7 rupa kembang, disiram timimiti rambut nepi ka tungtung suku. Parabotan sejena nu dibutuhkeun dina siraman nya éta sarung, kaén batik, kabaya, payung gedé jeung lilin. Peutingna disambung ku upacara ngeuyeuk seureuh. Ari ngeuyeuk seureuh téh ngolah, patula – patali jeung juru rias.
· Susunan acara ti akad nepi ka poénan nikahan :
6. Mapag calon pangantén lalaki.
7. Ngalungan kembang.
Kalungan kembang mangrupa pangbagéa ka calon pangantén pameget, nu di kalungkeun ku calon mitoha istri.
8. Nyerahkeun jeung nampi calon pangantén lalaki.
9. Akad nikah.
Akad nikah mah ti baheula nepi ka ayeuna gé tetep sarua, urusana jeung KUA ngeunaan akad mah. Ngocapkeun ayana ijab – kobul.
10. Sawéran.
Sawér anu nepikeunana ku cara di tembangkeun dina wangun pupuh, nu eusina mangrupa papatah jeung nasehat keur kadua pangantén anyar. Pituduh kumaha dina ngajalankeun kahirupan rumah tangga. Sanggeus beres nu mupuh, dina jero bokor sawéran biasana eusina nya éta béas, duit récéh, konéng jeung kembang gula ( nu amis – amis ). Wur, diawurkeun kanu naringali. Kitu ilaharna upama aya nu hajat kawinan téh kapan nu didagoan téh sawéranana. Nya ari sawéran téh tas akad nikah téa, jadi bari ningali akad nikahna, tuluy ngadagoan sawéranana. Kitu tah tradisi di urang mah. Sawéran lain ngan saukur ngawur – ngawur duit atawa béas wungkul tapi sawéran ogé ngandung ajén anu luhur. Sawér mangrupa panggeuing yén dina kahirupan téh urang kudu daék babagi jeung dina naon – naon nu diawurkeun téh sing aya mangpaatna keur pangantén anyar. Jiga ma’na ngawurkeun nu amis – amis, contona permén . aya pangharepan yén mugia nu bakal ngawangun rumah tangga téh sing aya dina amisna kahirupan rumah tangga.
11. Meuleum harupat.
12. Buka pintu.
Biasana buka pintu nya éta paguneman semu heureuy kadua pangantén.
13. Nincak endog.
Endog ditincak ku pangantén lalaki, tuluy dampal suku pangantén lalaki dibersihan ku cai tina kendi ku pangantén awéwé, anu ayeuna mah geus jadi pamajikanana. Sanggeus bersih. Éta kendi tuluy dipeupeuskeun ku duaan. Ieu tradisi téh ngalambangkeun kumawulana istri ka salakina.
14. Ngaleupas japati.
Ngaleupaskeun japati miboga simbol yén ti ayeuna kolot geus ngaleupas tanggung jawab ka nu jadi anak. budak geus boga kahirupan sorangan, geus bisa mawa dirina.
15. Huap lingkung.
Huap lingkung, silih huapan. Pangantén jeung kolot – kolotna. Aya sangu konéng jeung sangu ketan nu di buleud – buleud nu engkéna di huapkeun ku cara silih pahuap – huap. Mimiti ku ibuna, ku apana teras papada panganténa.
16. Pabetot – betot bakakak.
Prosesi nikahan dina adat sunda téh nya éta téa teu gampang, aya sababaraha runtuyan tata cara nu kawilang bangga. Ari ditilik dina alam kiwari mah loba pisan tradisi nu geus tara diparakéna. Malah bisa disebut geus leungit. Saupama di bandingkeun mah, nu euweuhna gé pohara pisan. Tradisi nu baheula aya, komo nepi ka tektek bengékna mah geus jarang nu mikanyaho. Har, boa enya geus leungit. Ulah ah ari nepi ka kitu mah. Kumaha deuih peran Ki Léngsér dina upacara adat sunda?. Tah nu ieu gé saeutik – saeutik geus rada teu karopéa.
Diposkan oleh Ambuaby Arini Batara Yuda di 01.52
Langganan: Poskan Komentar (Atom)


text:
Category Archives: Peperangan
Cécéntangan Ku Karét Geulang
Cécéntangan, asal kecap tina céntang. Céntang mah biasana nojokeun atawa némbakeun anu dicéntangkeunana kana tempat atawa barang anu ditojo. Ampir sarua reujeung bedil, anu ngabédakeunana téh cécéntangan mah biasana maké karét (geulang) wungkul. Anu dicéntangkeunana bisa disebut ku pélor sanajan lain pélor bedil.
Cécéntangan mangrupakeun hiji kaulinan barudak anu ngagunakeun karét geulang dikaitkeun kana ramo leungeun terus ditarik ku laungeun sabeulah deui. Panarikna ngagunakeun palapah sampeu anu diteuteukan. Karét geulang minangka paranti nyéntangna, sedengkeun palapah sampeu minangka pélorna.
Jadi anu diperlukeun pikeun maén cécéntangan mah ngan ukur karét geulang reujeung palapah daun sampeu. Ditambah waé ku ramo leungeun pikeun nyéntangkeunana. Karét geulang anu alus mah nyaéta karét anu kereng kénéh supaya tarik dina nyéntangna. Pikeun pélorna sabenerna mah henteu kudu maké palapah sampeu. Pélorna bisa maké naon waé nu penting mah bisa dicéntangkeun. Naha arék maké jujukutan atawa nyéré.
Cara maén cécéntangan, kacida gampangna. Bisa maké leungeun katuhu pikeun nyéntangna atawa bisa ogé maké leungeun kénca. Leungeun anu sabeulah deui dipaké pikeun narik pélor anu dicéntangkeunana. Jadi kudu maké dua leungeun. Karét geulang téh dikaitkeun dina curuk jeung jempol leungeun anu hiji (kénca atawa katuhu). Jempol jeung curukna dianggangkeun supaya aya lolongkrang diantara curuk jeung jempol. Sanggeus anggang, karét bagéan luar ditarik ka jero maké palapah sampeu meunang neukteukan bari ditilepkeun supaya bisa ngait. Narikna maké leungeun anu sabeulah deui. Ditarik nepikeun ka béak ngenyodna éta karét. Terus arahkeun ka tempat anu arék dicéntangna, leupaskeun cekelan palapah sampeuna. Éta palapah sampeu bakal ngabelesat ka tempat anu dicéntangkeun.
Prak-prakan ieu cécéntangan mah osok dipaké nalika peperangan. Peperangan maké sanjata cecentangan. Lamun keuna kana kulit téh lumayan peureus. Barudak anu maén peperangan silih céntang bari lulumpatan jeung nyumput. Saméméhna ngumpulkeun heula pélorna paloba-loba, diteundena dina wadah atawa pésak baju.
Bebedilan
Bebedilan, sakumaha ngaranna mangrupakeun kaulinan barudak anu nyaruaan kana bedil. Bebedilan, asal kecap tina bedil. Bedil dipaké pikeun mentangkeun atawa nyéntangkeun atawa némbakeun pélor kana tempat atawa barang anu ditojo saperti manuk (ngabedil manuk). Bebedilan ogé dadasarna mah kitu. Ngan kusabab ngaranna ogé kaulinan atawa kaheureuyan barudak, bedil téh henteu dipaké saperti bedil nyaan. Malahan mah aya bebedilan anu euweuh péloran. Dina aya péloran ogé henteu bisa dipaké pikeun ngala manuk.
Dina prak-prakanana aya sababaraha rupa bebedilan anu osok dipaké kaulinan ku barudak. Aya bebedilan anu dijieunna tina tangkal awi, anu biasa disebut bedil jeprét, anu pangokangna tina awi anu dirautan. Salian ti éta aya deui bebedilan tina tangkal awi anu paranti narik pélorna tina karét geulang. Aya ogé bedil anu dijieunna tina dahan cau.
Sanajan kitu, dina prak-prakanana mah henteu diwawatesanan ku wangunan anu tangtu. Dina nyieun bebedilan, gumantung ogé kana motékarna budak anu nyieunna. Najan geus aya wangunan anu tangtu yén bebedilan téh sarupa kitu wujudna atawa tangtunganana, ari dina nyieun mah bisa waé robah. Hal ieu salian ti gumantung kana motékarna barudak, ogé gumantung kana bahan anu sayaga atawa bahan anu aya. Najan hayang nyieun bebedilan saperti bedil jeprét, ari bahanna kurang atawa euweuh mah bisa maké bahan anu séjén anu geus nyampak.
Ari mangpaat bebedilan dina kaulinan barudak nyaéta bebedilan biasana osok dipaké pikeun peperangan atawa tétémbakan.
(Gambar diropéa meunang nginjeum ti http://www.disparbud.jabarprov.go.id/)
Peperangan
Peperangan.
Asal kecapna tina perang. Mangrupakeun kaulinan barudak anu osok rame. Biasana dipaenkeunana ku barudak lalaki, sanajan buda awewe oge euweuh anu nyaram. Dina kaulinan ieu mun kateterusan osok jadi gelut. Kusabab teu adil dina ngajalankeun aturan maen peperangan atawa kusabab asa kaelehkeun, atawa oge kasigeung.
Peperangan biasana dipigawe ku dua grup. Sagrupna bisa saurang atawa leuwih. Eta mah kumaha barudakna wae. Dina milih grupna bisa ngagunakeun aturan jumlah masing-masing grupna sarua atawa beda. Milih anak buah grupna, bisa kusabab dimana cicingna atawa imahna, atawa oge bisa ku babaturan raketna dina ulin sapopena, bisa oge kualatan dibagi rata.
Dina peperangan ieu bisa ngagunakeun sababaraha pakarang atawa bebedilan. Anu biasa digunakeun mah diantarana wae pepeletokan, bedil tina karet geulang jeung dahan tangkal sampeu, kekembangan anu osok narapel dina buuk atawa baju, atawa oge bebedilan tina dahan cau anu teu make pelor. Salian ti eta bisa oge ngagunakeun ketepel atawa sumpit. Ngan make nu ieu mah langka, da bisi nyeri kana awak mun keuna teh, jeung bisi cilaka. Mun arek oge, pelorna digenti. Mun make sumpit, pelor anu dipakeuna henteu seukeut, tapi diganti make buah saliara.
Dina ngalaksanakeun maenna, biasana milih tempat anu rada nenggang, bisa dikebon atawa di buruan anu lega. Utamana wae anu loba tempat pikeun nyumput jeung lumpat pikeun silih udag. Tapi eta oge kumaha bedil atawa pakarang anu digunakeunana. Mun pakarangna make karet geulang jeung tangkal sampeu mah biasana neangan anu deukuet jeung kebon sampeu, supaya gampang mun beakeun pelor. Mun maen peperanganana make kekembangan anu matak napel, biasana di jalan atawa di kebon anu rada loba kekembangan anu dipakena. Mun make pepeletokan, nya bisa make tempat di kebon atawa buruan. Mun pelor anu dipakena buah saliara, nya neangan tempat anu aya buah saliara. Tapi sanajan kitu, sabenerna mah perkara tempat bisa bebas. Da nu ngaranna pelor mah bisa disadiakeun samemehna masing loba.
Dina aturan maenna, dina peperangan mah aya basa katembak terus paeh. Anu katembak sanajan henteu nyeri, kuduna mah paeh atawa eleh jeung teu bisa maen deui. Eta aturan awalna mah. Tapi dina prak-prakanana mah osok aya bedana. Anu katembak kadangkala tara terus paeh atawa eleh, jadi bisa maen deui atawa maen terus. Kusabab kitu, dimimitina kudu jelas heula aturan maenna supaya engkena henteu jadi pecogregan jeung pasalia. Anu tungtungan jadi pahereng-hereng terus kamalinaan jadi wae garelut.


text:
Minggu, 17 Maret 2013
UTS BASA Sunda kelas VII
25 Maret 2013
Pilih jawaban nu paling bener!
1. Karangan nu eusina medar atawa ngajelaskeun hiji proses kagiatan, tujuan, katut gunana disebut karangan…
a. Argumentasi
b. Deskripsi
c. Eksposisi
d. Narasi
2. Nu kaasup salah sahiji conto karangan pedaran nyaeta…
a. Nyaritakeun kahirupan pa RT
b. Ngagambarkeun hiji tempat
c. Nepikeun alesan pentingna beberesih
d. Medar proses nyieun dodol
3. Karangan pedaran ngabogaan tilu bagean penting nu kudu dipibanda, nyaeta…
a. Bubuka, Eusi, panutup
b. Bubuka, pedaran, kacindekan
c. Bubuka, pananya, jawaban
d. Bubuka, pananya, kacindekan
4. Istilah ekonomi nyaeta,,,
a. Sagala rupa hal nu aya patalina jeung ekonomi
b. Sagala rupa nu aya patalina jeung ekspor
c. Sagala rupa hal nu aya patalina jeung impor
d. Sagala rupa halnu aya patalina jeung barter
5. Kecap di handap ieu mangrupa conto istilah ekonomi, iwal (kecuali)…
a. Impor, ekspor, dagang
b. Gamelan, barter, saham
c. KUD, untung rugi
d. Modal, untung, rugi
6. Lianti ngajual barang-barang dagangan kang husni mah kadang-kadang sok barter jeung babaturan nu sarua padagang. Kecap barter dina kalimah di luhur hartina,,,
a. Ngajual barang nu hargana murah
b. Ngajual barang ku harga nu mahal
c. Nukeurkeun barang jeung barang deui atawa nu lian
d. Ngobral barang nu geus teu payu
7. Rugi nyaeta,,,
a. Meunang untung nugede pisan
b. Teu meunang untung
c. Teu meunang kios di pasar
d. Teu meunang modal ti KUD
8. Paribasa nyaeta,,,
a. Ucapan teu matok mangrupa lakuning hirup
b. Ucapan matok nu mangrupa siloka lakuning hirup
c. Ucapan nu aya hartina
d. Jawaban a jeung c bener
9. Mana ungkara di handap ieu nu mangrupa conto paribasa nu bener,,,
a. Adat kakurung ku iga
b. Bengkok tikoro
c. Gede hulu
d. Panjang leungeun
10. Sifat atawa tabeat indung jeung bapa sok turun kanu jadi anak-anakna, ieu the luyu jeung paribasa,,,
a. Asa aing uyah kidul
b. Uyah tara tees kaluhur
c. Buruk-buruk papan jati
d. Gede hulu
11. Adat kakurung kuiga , hartina,,,
a. Tabeat nu gamapang dirobahna
b. Tabeat nu teu bisa dirobahna
c. Tabeat tabib
d. Jawaban kabeh salah
Carita Pantun!
Munding Laya Dikusumah
Kocap dina hiji waktu Prabu Siliwangiraja di karajaan Pajajaran kagungan putra ti Prameswarina nu jenengan Padmawati. Rta putra Prabu Siliwangi the dipasihan jenengan Munding Laya Dikusumah. Ti keur kandungan keneh Munding laya Dikusumah dijodokeun sareng Dewi Asri, putrid Nyai Gambir Wangi ti Karajaan Muara Beres. Guru gantangan ngarasa salempang sieun anak kukutna Munding laya ngarebut kakawasaan. antukna
Munding Laya Dikusumah di penjara terus diterebkeun di leuwi Sipatahunan, alesanana mah ceunah sina tatapa di jero eta leuwi, nu padahal maksudna nu sabenerna mah diperdaya sangkan Munding Laya palastra.
12. Saha ari Munding Laya Dikusumah teh,,,
a. Raja karajaan Muara Beres
b. Putrana Guru Gantangan
c. Putrana Prabu Siliwangi
d. Putrana Nyai Gambir Wangi
13. Ti barang dijero kandungan keneh Munding Laya teh geus dijodokeun jeung putrid ti MUara Beres nu jenengan,,,
a. Dewi Asri
b. Gambir Wangi
c. Padmawati
d. Pohaci Mananggay
14. Naon sababna Munding Laya the diterebkeun di leuwi Sipatahunan ku guru Gantangan,,,
a. Sangkan Munding Laya tambah elmuna
b. Kasieunan Munding Laya ngarebut kakawasaan
c. Haying ngerebut kakawasaan pajajaran ti Prabu Siliwangi
d. Sieun ngarebut Dewi Asri
15. Dimana diterebkeuna Munding Laya Dikusumah the,,,
a. Di leuwi Sipatahunan
b. Di leuwi
c. Di jurang
d. Di laut kidul
16. Karya sastra prosa buhun nu diwangun ku ayana rajah, nyaeta,,,
a. Prosa
b. Carita buhun
c. Carita pantun
d. Dongeng sakakala
17. Bagean carita pantun nu mangrupa bagean anu pagunemkeun disebut,,,
a. Dialog
b. Rajah
c. Monolog
d. Narasi
18. Anu dimaksud struktur dasar carita panyun nyaeta,,,
a. Susunan sababaraha unsure anu raket patalian pikeun ngebrehkeun tema carita
b. Susunan unsure tema carita
c. Sababaraha unsure nu aya patalina jeung tema carita
d. Jawaban dilihur bener
19. Struktur dasar carita pantun aya tilu, nyaeta,,,
a. Dialog, monolog, narasi
b. Miang, ujian, mulang
c. Dialog, miang, ujian
d. Mulang, monolog, ujian
20. Bagean anu dicaritakeun, nyaeta,,,
a. Narasi
b. Monolog
c. Dialog
d. prolog
21. Seutikna 100 urang tilar dunya basa kapal udara Nigeria nu kakara ngapung ti lapangan udara di Abuja ragrag…kaasup kana
a. Warta
b. Carita pangalaman pribadi
c. Carita pantun
d. Karangan
22. Warta asalana tina basa sangsakerta,,lemesna wartos,,, hartina
a. Beja atawa berita nu ditepikeun
b. Baja nukatingali langsung kajadiana
c. Beja nu can tangtu
d. Beja
23. Warta nu ditepikeun bisa ngaliwatan,,,iwal (kecuali)
a. Televise, radio
b. Telepon. internet
c. Koran, majalah
d. Sms, beja
24. Warta the bisa ditepikeun ku cara,,,
a. Lisan
b. Tulisan
c. Lisan atawa tulisan
d. Ceurik
25. Kecap-kecap nu asalana ti luareun basa sunda tapi geus dipake tur diasupkeun kana kabeungharan basa sunda disebut,,,
a. Kecap serepan
b. Kecap langsung
c. Kecap resepan
d. Kecap tina basa walanda
26. Dihandap ieu aya hiji conto kecap serepan tina basa arab,,,
a. Solat
b. Sultan
c. Warta
d. Korban
27. Kecap serepan nu asalna tina basa sansakerta, nyaeta…
a. Sholah
b. Imam
c. Warta
d. sultan
28. Gaya basa kedalon nyaeta,,,
a. Rakitan basa nu ngagunakeun kecap-kecap katalanjuran atawa ngagunakeun kecap-kecap nu sabenerna teu perlu
b. Rakitan basa nu sabenerna teu perlu
c. Rakitan basa nu katalanjuran
d. Jawaban ba jeung c bener
29. Conto gaya basa kadalon, nyaeta,,,
a. Maju ka tukang
b. Mundur ka tukang
c. Naek ka luhur
d. Maju kaluhur
30. ucing diuk teh,,,,,,, asa ku heurin-heurin teuing
a. Maju ka hareup
b. Naek kaluhur
c. Ngeser ka gigir
d. Mundur katukang
Essay
1. Jentrekeun naon nu dimaksud
a. Narasi
b. Dialog
c. Monolog
2. Tuliskeun 3 conto kecap serepan tina basa Arab jeung larapkeun ku hidep kana kalimah anu bener
3. Teangan 2 paribasa jeung artina
4. Jieun hiji conto warta nu kungsi kaalaman ku babaturan hidep
5. Teangan hati istilah ekonomi diahnadap ieu, sanggeus kapanggih hartina, cing larapkeun dina kalimah
a. Rugi
b. Kontan
c. Impor
Langganan: Poskan Komentar (Atom)


text:
Chéchnya
Républik Chéchnya (basa Rusia: ЧeчeHckaя Pecпyблиka; basa Chechnya: HoxчийH Pecпyблиka/Noxçiyn Respublika), atawa ngan Chéchnya (basa Rusia: ЧeчHя, basa Chéchnya: Hoxчичbo/Noxçiyçö), Chechnia atawa Chechenia, mangrupakeun hiji konstituén Féderasi Rusia.
thumb|250px|Lokasi Chéchnya di peta Kaukasus
Chéchnya tepung wates jeung Krai Stavropol di kalér-kulon, républik Dagestan di kalé-wétan jeung wétan, Géorgia di kidul, jeung républik Ingushétia sareng Ossétia Kalér di kulon, Chéchnya aya di pagunungan Kaukasus Kalér. Ibu kotana nya éta Grozny.


text:
BIANTARA NYERAHKEUN PANGANTEN PAMEGET
Bismillahirrahmannirrahim ;
Assalamu’alaikum Wr.Wb.
Alhamdulillahi Robbil ‘Alamin, Alhamdulillahi ladzi hadzana li hadza wamakunna linahtadya laula an haddzanallah. Laqad ja’akum rosulullahi min Robbina bil haqi bashiron wanadziro.
Asyhadualla illaha illalloh, waasyhadu anna Muhammadan Rosululloh.
Allohumma sholli ala Muhammad wa’ali Muhammad. Amma Badu.
Bapa naib ti kantor urusan agama ( KUA ) nu kusimkuring dipikahormat, keluarga ti panganten istri nukusimkuring di pikahormat, sareng para undangan nuparantos dongkap sami nukusimkuring dipikahormat jeung dipikadeudeuh .
Puji sinareng syukur urang sanggakeun ka Gusti nu Maha Suci anu Maha Welas tur Maha Asih henteu aya pilih kasih kasugri nu kumelip di ieu bumi, anu parantos maparin mang rebu-rebu nikmat ka urang sadayana. Ku nikmat sareng hidayah mante-Na dina danget ieu simkuring tiasa silaturahmi, patepung lawung patepang raray dina ieu waktos.
Solawat miwah salam mugia salamina dilungsurkeun ka jungjunan alam Nabi Panungtung anu Parantos ngalungsurkeun cahaya ka imanan ka Umatna, Nabi panutan urang, Nabi Muhammad S.A.W. teu hilap rahmat sareng salam oge di lungsurkeun ka kulawargana, katut muslimin sareng muslimat sadayana. Amin Ya Robbal a’lamin.
Paratamu undangan nukusimkuring dipikahormat, dina danget ieu urang tiasa patepung lawung patepang raray dina acara hajatana bapa darsono sakaluwargi, numaksadna nikahkeun neng euis ka ujang panji.
Simkuring didieu salaku wawakilan tipangersana panganten pameget nyaeta ujang panji, simkuring dipasihan kapercayaan ku keluarga ujang panji supados jadi wawakil kangge nyerahkeun panganten pameget ujang panji.
Tapi sateacannaeta simkuring bae ngahaturken nuhun kakulawarga tipanganten istri parantos nampi kadongkapanna kaluarga panganten pameget ka ieu tempat.
Bapa,ibu, oge kapara unangan nukusimkuring dipikahormat.
Maksadna simkuring aya di ieu tempat, simkuring salaku wawakil tikaluarga panganten pameget bade masrahkeun panagnten pameget nu nami jang panji, getihna satetes rambutna salembar tos teungagauh-gaduhan simkuringmah ayenamah tos dipasrahkeun kapanganten istri nunami neng euis.
Sabada diwalimahan, mugi-mugi hidep duaan sing tiasa ngawangun rumah tangga nu
ngarunggunuk kawas dukuh, ngarandakah kawas manjah, ngaréndékéh kawas séréh. Sing ayem
tengtrem kutaraharja. Runtut raut sauyunan, sareundeuk saigel sabata sarimbagan sabobot
sapihanéan. Ka cai jadi saleuwi ka darat jadi salebak. Ka cai sing getol mandi, ka darat sing getol
solat. Sing tiasa silih simbeuh ku kadeudeuh, silih kojayan ku kanyaah, titih rintih mupusti rasa
kaasih, tebih tina hiri dengki anggang tina pacéngkadan. Sing jauh tina salingkuh, guyub akur
sauyunan, ngawangun rumah tangga nu sakinah mawadah wa rohmah.
Bapa miwah ibu, hadirin palawargi hormateun sim kuring, rupina pisanggem sim kuring urang
cekapkeun sakitu waé. Mugi agung cukup lumur, jembar hapuntenna anu diteda, bilih langkung
saur bahé carék. Bilih aya budi anu kajingjing ti tepis wiring, basa anu kacandak ti padésaan. Bilih
aya nu kabadug kalbu kagedag manah, kabentur tuur kabéntar taar, kababuk punduk kapangkék
kélék, kaciwit imbit katajong tonggong sareng bobokong. Hapuntenna anu kasuhun.
Pamungkas pisanggem, hatur séwu nuhun kana sanéskawis perhatosanana.
Saninten buah saninten
Dibawa ka parapatan
Hapunten abdi hapunten
Bilih aya kalepatan
Wabillahi taufik wal hidayah. Wassalamu’alaikum wr. wb


text:
Translate This Blog
✖
01 November 2013
Sinopsis Novel “Maju Jurang Mundur Jungkrang”
Sulanjana anu profesina guru sakola anu pinter ngibing, kasep jeung pikaresepeun jalma disakurilingna boh anu deukeut atawa anu rada jauh. Guru Jana teh anak tihiji awewe katurunan juragan anu katelah kabeungharanana, baheulana indungna kawin kahiji lalaki nu can diwawuhanana, da geus bogoh tea langsung bae indung Sulanjana teh kawin kalalaki eta, anu can katelah watek jeung kalakuanana tea. Sanggeus kawin indung Sulanjana teh manggihan kumaha watek anu saenyana ti salakina, salakina sok maen jeung palacuran. Anu leuwih parahna sanggeus rada lila ti eta, salakina kapanggih maehan akina Sulanjana. Sanggeus kitu breg bae indung Sulanjana gering ripuh, harita teh manehna geus lila diserahkeun ku salakina kusabab geus teu boga deui harta banda keur modal salakina maen jeung palacuran.
Harita manehna dibaturan ku Sulanjana anu keur mejeuhna imut.Indungna ngomong ka Sulanjana yen lamun dikersakeun indungna maot indungna mere amanat ka Sulanjana yen manehna kudu maehan bapana anu geus maehan akina jeung nganyerihatekeun indungna.Bapa Sulanjana teh nyaeta kuwu Surangga nu korup tur bejad ahlakna.Sanggeus Sulanjana gede tur wanian manehna nyieun acara drama anu tujuanana pikeun ngingetan bapana supaya disadarkeun.Acara etateh nyaritakeun kahirupan Sulanjana baheula keur aya keneh Indungna.Acara eta dihadiran ku menak, pulisi, camat, tur kuwu Surangga jeung rahayat. Keur lumangsung eta drama, anu kabeneran sulanjana jadi pamaenna, sulanjana geus teu kuat nahan nafsu anu nyuruwuk tina dirina, tuluy Sulanjana turun tina panggung mawa bedog bari neangan Surangga. Karek ge deuk kapanggih, Surangga teh geus dipaehan ku jalma anu lian anu boga dendem ka Surangga. Tidinya sulanjana ngarasa salah sabab manehna geus boga niat maehan bapa sorangan. Tapi diwaktu eta teh Sujanjana rada kahibur, kusabab dibaturan ku Nok Saniah anu katelah geulisna anakna kiai bapa terena Sulanjana, Nok Saniah maatahan ka Sulanjana yen manehna teh kudu tobat ka Allah, jeung didinya teh Nok saniah ngebrehkeun ka Sulanjana yen manehna teh daek ngajadikeun sulanjana panutanana.
Sinopsis Novel “Buron”
Andika téh pangalana ukur tina nulis jeung sakapeung sok buburuh narjamahkeun artikel atawa nyusun skripsi mahasiswa-mahasiswa. Manéhna deudeuh pisan ka Umi.Naon waé dilakonan demi ngabungahkeun Umi. Sanajan kitu, Manéhna sok ngarasa dosa lamun mangnyieunkeun skripsi batur lantaran ngarasa geus ngabobodo nagara ku beuki lobana sarjana-sarjana nu make skripsi lain jieunan sorangan. Nepika di hiji poé, naskah Manéhna di tolak ku rédaksi.Padahal Manéhna haying pisan ngabungahkeun Umi ku nyumponan angen-angen nu dipikahareup ku Umi.Minuhan imah ku parabot anu di beuli ku Manéhna sorangan.
Tapi teu lila ti éta Andika ditawaran mémérés susunan kalimah acak-acakan dina buku palajaran keur barudak SD ku Partuji. Pagawéan anu teu sabaraha bari gajih gedé. Singhoréng éta tempat gawé Manéhna téh mangrupakeun sindikat narkotika.Buku nu dijualna mah ukur sapeuti, séjénna mah lain buku.Lantaran ku kitu, manéhna jeung Umi pindah ka kampong.Manéhna ngarasa geus jadi buron.
Di kampung téh Umi ngarasa teu betaheun. Tuluy Andika nitah Umi pikeun ngasupkeun naskah nu make ngaran Umi ka panerbit di kota. Sanggeus kitu, ngaran Umi Sumirah téh jadi kasohor sangkan pangarang wanoja di éta kota. Di kota éta, Umi kapanggih jeung pangarang bageur nu ngaranna Asmara. Tuluy Asmara téh resepeun ka Umi.Ngan hanjakal Umi téh keukeuh embung lantaran geus boga salaki di kampong.
Dina hiji poé, gunung di kampong Umi téh bitu.Andika salaku salakina téh ngaleungit.Umi anu meunang karangan ti Andika geus teu biasa nanaon.Manéhna kabur ka salah sahiji kampong lantaran sieun ku wartawan nu tatanya ngeunaan kahirupan Manéhna.
Di kampung éta téh Umi nyumput ti serbuan wartawan.Saking ku sieunna ka wartawan, Manéhna di anggeup jelema gélo.Tapi untungna aya dokter bageur anu nulungan jeung ngadatangkeun Asmara nu mérv nyaho kaayaan Andika.Sanggeus kitu nganterkeun Umi papanggih jeung Andika.
Sinopsis Novel “Nu Kaul Lagu Kaleon”
“Ke…ke… naon bentenna ari kawih nu disebut lagu panambih sareng nu sok dipirig ku gamelan?” cek Yati bangun panasaran.
“Taya bentenna meueus-meueus acan,” walon Kang Atma, “Eta-eta keneh hakekatna mah.Bentenna ngan ukur lebah lagam ngahaleuangkeun. Ku margi lagamna lagam mamaos, tur dipirigna ku kacapi indung sareng rincik sareng suling ; sareng ku margi geus matuh sok dikantetkeun jeung kawih lagu panambih. Padahal upami eta lagu panambih dihaleuangkeun dina pirigan gamelan, kontan harita keneh moal disebat lagu panambih, tapi lagu kawih! Moal disebat nembangkeun deuih, tapi tangtuna oge ngawihkeun.Sabalikna, upami lagu kawih nu biasa dipirig ku gamelan, dialihkeun kana pirigan kacapi sareng suling, dihaleuangkeun nganggo lagam mamaos, harita keneh baris disebat lagu panambih sarta disadapurankeun jeung mamaos.”
Nu ngadengekeun teh arunggut-unggutan bangun ngarti.
Sinopsis Novel “Panganten”
Rinrin, tokoh utamana dina ieu novel boga kabogoh anu ngaranna Iyang alias Gumilang. Iyang teh maot gara-gara OD di Cipanas.Leungiteun ku Iyang, Rinrin layeut jeung Ben babaturan sakamarna Iyang.Terus dalit jeung Suminar alias Lisa Kudrow.Di Partenon teh Rinrin jeung Suminar sok ngaroko jeung nguyup arak.Saking layeutna Rinrin jeung Suminar teh sok diajak maok ka unggal Mall jeung sok sare bareng di Partenon.Tapi Suminar teh maot, maotna teh ku lantaran aborsi, da keur kakandungan teuing ku saha.Dina pamustungannana Rinrin gé hayang kawin teuing ka saha jeung teu jelas sabab kusababna manéhna hayang kawin.Nu sidik, sanggeus Rinrin nelasan manéh tepi ka hanteuna, manéhna ngarasa geus laksana papanganténan.
Sinopsis Novel “Babalik Pikir”
Eméd nyaéta budak anu bangkarwarah nepi ka diasupkeun kana bui. Tapi, ahirna mah jadi tobat, tara deui ngalawan ka kolotna.
Ti mimiti dicaritakeun, si Eméd téh budak nu ngedul, sok ngalawan ka kolotna, mawa karep sorangan jeung teu nurut ka omongan kolotna. Contona, dina carita basa indungna nitah nganteurkeun deungeun sangu pikeun bapana tuang, malah ulin langlayangan nu si Junan nepi ka pegatna. Atuh dicarékan ku kolot si Junan.Kitu baé kalakuanna, ngan ulin udar-ider.
Basa harita bapana balik ti sawah, bapana dipacok oray nepi ka maotna.Tapi, carita didieu Samsoedi ngasupkeun kana kasedihan si Eméd, yén si Eméd boga kénéh rasa prihatin.Si Eméd jadi getol barang gawé.Tapi ngan saukur sakeudeung.Nepi ka indungna pusingeun.Si Eméd dititah indit ku indungna teras manéhna teu dihaja nonjok si Jasim nepi ka mastakana ninggang batu curi seukeut nepi ka baloboran getih, raheutna héjo.
Si Eméd indit ka dayeuh teras disangka jadi bangsat.Diasupkeun wékana bui.Tapi, di ahir carita, caritana sedih tura aya bungahna ogé.Sedihna, sobatna nyaéta si Joko nu sok mangbélakeun basa manéhna di bui, maot.Sabab bus nu ditaekkan basa geus kaluar ti bui asup ka jungkrang.Bungahna, si Eméd bisa balik ka lemburna teras diaku kénéh ku indungna jeung dihampura kasalahanna.Si Eméd geus boga pagawéan nu sarua jeung pangabisana, nyaéta manday.Heunteu deui ngan ulin udar-ider.
Resensi Novel Sunda "Payung Butut" [Rani
Ismayani]
Resensi novel Payung Butut
Jejer buku : Payung butut
Panulis : Ahmad Bakri
Pamedal : Tjupumanik, 1968
Citakan : Rahmat Cijulang
Kandel buku : 100 kaca
Kadatangan Naib anyar geus jadi bahan omongan batur sa Desa. Naib nu di pandang darajatna kusabab katurunan ningrat, tapi sifatna teu sombong sareng teu mandang darajat.Tapi naib anyar ieu beda, Naib ieu sombong kusabab katurunan ningrat jeung sok mandang darajat.
Naib anyar ngagaduhan istri sareng anak nu bageur, sifat sombong Naib teu diturunkeun ka anak sareng istrina.Naib anyar ieu gaduh putri nunamina Siti Habibah nu sok dipanggil Ebah, 17 taun. Di hiji poe siti habibah papendak sareng Suganda, salasahiji anak kuwu atawa kapala desa. Siti habibah sareng Suganda duanana tos ngagaduhan hate.Duanana ngagaduhan niat keur kawin, Suganda nyobaan dek ngalamar. Basa bapana Suganda ngalamar hanjakal ditolak ku pa Naib kusabab Suganda lain katurunan ningrat jeung teu pantes kawin jeung katurunan ningrat.
Di hiji poe Desa eta kadatangan saorang juru nulis kawedanaan, namina R. Wiraatmaja. Sanggeus babaraha poe di desa, Wiraatmaja papendak Siti Habibah. Wiraatmaja bogoh ka Siti habibah tuluy Wiraatmaja ngalamar Siti habibah. Dibarengan ku hate bungah pa Naib narima lamaran Wiraatmaja sabab Pa Naib tos ninggal tinamina nu aya R na, marukankeun raden nu katurunan ningrat. Tapi pas dicaritakeun asal usul Wiraatmaja apekteh Wiraatmaja sanes katurunan ningrat tuluy di tolak lamaran eta.
Neng ebah geuring teu katulungan.Cenah geuring usus buntu, geus dioperasi tapi kurang darah.Pa Naib miwarang ka barudak pasantren titah ngadonorkeun getih kanggo neng Ebah.Tapi barudak aya nu satuju aya nu henteu, nu satuju ngan Suganda sareng nu lainna nu satuju. Ngadonorkeun getih kanggo neng ebah janten, Suganda sareng nu lain di ngadonorkeun getihna kanggo neng Ebah. Neng ebah sehat deui tuluy, Suganda jadi deukeut deui sareng neng ebah sakaligus kulawargina.Eta kasempatan moal disia-siakeun ku Suganda kusabab aya peluang keur Suganda kawin sareng neng ebah.Lila kalilaan Pa Naib sadar tuluy nyatujuan lamaran suganda.Akhirna Neng ebah sareng Suganda kawin tuluy bahagia salamina.
Backlink Please !
Sobat sedang membaca artikel tentang Kumpulan Resensi Novel Basa Sunda. Oleh Admin, Sobat diperbolehkan mengcopy paste atau menyebar-luaskan artikel ini, namun jangan lupa untuk meletakkan link dibawah ini sebagai sumbernya ↓Jangan Lupa Tinggalkan Jejak Setelah Membaca Artikelnya.>. Coment Atau Share.. Okk!!! Blog ini sudah dilindungi oleh DMCA>> jadi hati-hati kalau copy-Pate
Blogger Comments
Blogger Comments
Facebook Comments
Facebook Comments