text:
1Barang Jungjunan urang uninga, yen urang-urang Parisi nyarahoeun Anjeunna geus ngabaptis leuwih loba sarta kenging murid leuwih loba batan Yahya, 2— padahal anu ngabaptisna mah murid-murid-Na, lain Isa ku anjeun —, 3Anjeunna tuluy angkat deui bae ka Galilea, ngantunkeun Yudea. 4Ari jalanna kudu nyorang daerah Samaria. 5Angkat-Na geus nepi ka kota Sikar di daerah Samaria, teu jauh ti tanah milik Yakub anu diwariskeun ka Yusup, putrana. 6Di dinya, aya hiji sumur anu katelah sumur Yakub. Ku bawaning ngaraos cape urut angkat sakitu tebihna; gek, Isa calik sisi eta sumur. Harita teh kira-kira pukul dua welas beurang. 7Jol wae, aya awewe urang Samaria rek ngala cai. Ku Isa dipundutan, saur-Na, “Cik menta cai, hayang nginum!” 8Ari murid-murid mah teu araya, da keur ka kota meuli dahareun. 9Eta wanita ngawangsul, “Naha mundut ngaleueut ka abdi urang Samaria? Kapan Anjeun teh urang Yahudi!” (Urang Yahudi mah cadu cacampuran jeung urang Samaria). 10Waler Isa, “Lamun Nyai terang mah kana nugraha ti Allah, jeung wawuh ka nu menta nginum, tangtu Nyai anu menta nginum teh ka Kami, tur tangtu dibere cai cikahuripan.” 11Jawab eta awewe, “Timana Anjeun iasa masihan cai cikahuripan? Teu nyandak timba-timba acan, mangkaning jero pisan ieu sumur teh. 12Naha Anjeun teh langkung punjul ti Yakub karuhun abdi, nu ngawakapkeun ieu sumur ka urang dieu? Yakub ku anjeun sapala putra ngaleueutna teh di dieu, kitu deui ingon-ingonna.” 13Waler Isa, “Nginum tina sumur ieu mah bakal halabhab deui; 14tapi cai nu rek dibikeun ku Kami mah, moal matak halabhab-halabhab deui sapapanjangna oge. Sabab cai pamere Kami mah, bakal ngajadi cinyusu di jero diri nu nginumna; anu moal saat-saat nepi ka hirup di kalanggengan oge.” 15Cek eta awewe, “Mangga atuh pasihkeun ayeuna, supados abdi ulah halabhab-halabhab deui sareng teu kedah nimba-nimba deui ti dieu.” 16Saur Isa, “Teang heula salaki, sina ka dieu.” 17Tembalna, “Teu gaduh salaki abdi mah.” Saur Isa deui, “Bener, Nyai memang teu boga salaki. 18Tapi Nyai geus lima kali boga salaki. Nu ayeuna mah lain salaki. Pangakuan Nyai bener.” 19Tembalna, “Jungjunan, moal lepat, yakin yen Jungjunan teh nabi! 20Karuhun abdi ngalakonan ibadahna di dieu, di gunung; nanging sanggem urang Yahudi mah, kedah di Yerusalem.” 21Saur Isa, “Sing percaya ka Kami, engke mah ngabakti ka Allah teh di gunung ieu lain, di Yerusalem lain. 22Urang dieu mah, nyarembahna teh kana sesembahan anu asing, ari Kami mah wawuh saha Anu disembah teh. Sabab kasalametan mah, jalanna ti bangsa Yahudi. 23Tapi tangtu cunduk waktu datang mangsa, — malah ayeuna ge geus mimiti —, umat anu tulen ibadah teh, nya eta anu nyembah ka Rama kalawan roh jeung kayaktian. Kudu kitu, ngabakti nurutkeun pangersa Allah mah. 24Ari Allah teh sipat Ruh, jadi babakti ka Anjeunna ge ngalampahkeunana kudu kalawan roh jeung kayaktian.” 25Diwalon ku eta awewe, “Abdi ge terang, yen engke rek aya nu sumping, nya eta Al Masih tea. Upami Anjeunna parantos sumping, sagala rupi perkawis tangtos ku Anjeunna diterangkeun.” 26Saur Isa, “Kapan ieu Al Masih teh, nya anu ayeuna keur cacarita.” 27Sabot kitu murid-murid daratang; kacida hareraneunana nenjo Guruna keur sasauran jeung awewe teh; tapi saurang oge, teu aya nu wani naros: Nuju mundut naon? atawa: Nuju nyarioskeun naon? 28Ari awewe tea, cul buyung terus indit ka kota, hariweusweus ka batur-baturna; 29“Leuh, aya jelema wet nyahoeun kana sagala lampah kuring! Boa-boa Al Masih tea! Hayu urang ka ditu!” 30Bral bae arindit manggihan Anjeunna. 31Sajeroning kitu, murid-murid ngahaturkeun tuangeun, pokna, “Rabi mangga geura tuang.” 32Tapi waler-Na, “Geus boga dahareun mah. Tapi maraneh mah, acan nyaho kana rupana.” 33Murid-murid silih tanya pada batur, “Aya nu ngintunan kitu?” 34Saur Isa, “Kadaharan Kami mah, nya eta: Ngalampahkeun pangersa Anjeunna, Anu ngutus ka Kami jeung nganggeuskeun padamelana-Na. 35Opat bulan deui ge dibuat, lain kitu cek maraneh? Geura tuh, pasawahan sakitu legana! Parena geus karoneng, meujeuhna dipibuatan. 36Malah nu kudu dibuatna ge geus narima buruhanana, tinggal ngumpulkeun beubeunanganana, pibekeleun hirup di kalanggengan, supaya boh nu melak boh nu dibuat sarua suka bungahna. 37Sabab bener cek kacapangan: ‘Aya nu kudu melak, aya nu kudu ngala.’ 38Nya maraneh ku Kami dititah ngalana, da melakna mah geus nitah nu sejen; maraneh nu wajib metik hasilna.” 39Ku caritaan awewe nu tadi tea, anu nyebutkeun, “Anjeunna uningaeun kana kabeh lampah kuring;” ahirna, loba urang Samaria anu percaya ka Isa. 40Sanggeus pada terang, ku maranehna Anjeunna diandeg; sarta Anjeunna ngarereb heula dua poe di maranehna. 41Sanggeus ngadarenge kasaurana-Na, beuki loba bae urang Samaria anu percaya ka Anjeunna. 42Ceuk maranehna ka awewe tea, “Urang oge percaya ayeuna mah, tapi lain ku carita maneh bae; sabab ayeuna mah, geus ngadenge sorangan. Yakin urang oge, Anjeunna teh tetela Juru Salametna alam dunya.” 43Sanggeus dua poe tea, Isa angkat deui ti dinya ngabujeng ka Galilea, 44sabab Isa ku anjeun kungsi nyaurkeun, yen di lemburna sorangan mah nabi teh tara dihargaan. 45Sasumping-Na di Galilea, Anjeunna pada ngabageakeun. Sabab urang dinya, geus kungsi nyaraksian sakur anu ku Anjeunna dipidamel di Yerusalem, waktu maranehna keur milu kana pesta di dinya. 46Ti dinya Isa mulih deui ka lembur Kana (Galilea), tempat Anjeunna ngadamel cai jadi anggur tea. Di dinya, aya hiji pagawe karaton; anakna teh keur gering di Kapernaum. 47Barang ngadenge beja yen Isa geus mulih ti Yudea ka Galilea, teras bae nepungan, menta tulung supaya Anjeunna kersa sumping nyageurkeun anakna nu geus samar kana menyat deui. 48Saur Isa ka manehna, “Maraneh moal percaya, lamun henteu nenjo tanda-tanda jeung mujijat-mujijat mah!” 49Wangsul pagawe karaton, “Jungjunan, mugi sumping, meungpeung pun anak teu acan maot!” 50Saur Isa, “Geura mulang, anak anjeun hirup!” Eta jelema percaya pisan kana dawuhana-Na, tuluy balik. 51Di jalan keneh manehna papapag jeung bujang-bujangna, anu ngabejaan yen anakna geus cageur. 52Ka bujangna ditanyakeun pukul sabaraha mimiti cageurna. Dijawab, “Kamari, tabuh satu siang panasna rerep.” 53Bapa budak teh ingeteun yen wanci eta pisan Isa ngadawuh-Na, “Anak anjeun hirup.” Geus kitu mah, manehna — kitu deui kulawargana — jadi percaya ka Isa. 54Eta kajadian teh, tanda mujijat kadua — di Kana — anu dipidamel ku Isa, samulih-Na ti Yudea ka Galilea tea.
Copyright
Learn More


c: text/html

text:
Kota Jakarta Timur
Jakarta Timur nyaéta hiji kota di beulah wétan Daérah Khusus Ibukota Jakarta. Di beulah kaléreun Jakarta Timur wawatesan jeung Jakarta Utara, di beulah wétan jeung Bekasi, di beulah kidul jeung Dépok sarta di beulah kulonna jeung Jakarta Selatan jeung Jakarta Pusat. Lega wilayahna 187,73 km².
Kacamatan di Jakarta Timur[édit | édit sumber]
- Matraman, Jakarta Timur
- Pulo Gadung, Jakarta Timur
- Jatinegara, Jakarta Timur
- Durén Sawit, Jakarta Timur
- Kramat Jati, Jakarta Timur
- Makassar, Jakarta Timur
- Pasar Rebo, Jakarta Timur
- Ciracas, Jakarta Timur
- Cipayung, Jakarta Timur
- Cakung, Jakarta Timur
Wisata[édit | édit sumber]
- Bumi Perkémahan jeung Graha Wisata Pramuka
- Monumén Pahlawan Révolusi
- Taman Mini Indonésia Indah
- Féstival Kalimalang

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Kadu
Kadu atawa durén nyaéta ngaran tuwuhan tropis anu asalna ti Asia Tenggara, ogé ngaran buahna anu bisa didahar. Kecap durén dicokot tina ciri kulit buahna anu teuas sarta cucukan seukeut.
Tuwuhan ieu lain spésies tunggal tapi sagolongan tuwuhan ti marga (genus) Durio. Ngaran ilmiah kadu komérsial nyaéta Durio zibethinus. Jinis-jinis kadu séjén anu bisa didahar sarta kadangkala kapanggih di pasar-pasar di Asia Tenggara ngawengku D. kutejensis (lai), D. oxleyanus, D. graveolens (kadu kuya), sarta D. dulcis (lahong).
Warna buahna béda-béda ti mimiti héjo semu konéng, sarta miboga wangun mimiti lonjong nepi ka buleud. Kulit buahna tapasan sarta beungeutna dipinuhan ku cucuk nu seukeut. Buah kadu ngaluarkeun ambeu anu nyegak sarta has. Bagian buah anu bisa didahar nyaéta pamungkus siki anu boga warna semu konéng, anu nangtayungan sikina.
Réa jelema nganggap buah kadu minangka buah anu ngeunah. Tapi sawaréh deui henteu tahan ku ambeuna sarta nganggap ambeuna bau pisan. Richard Sterling (dinaThe Travelling Curmudgoen) nulis: "ambeuna jiga pisan jeung kokotor babi, terpentin sarta bawang, sarta dipapaésan ku kaos kaki kotor ti lapangan olah raga. Ambeuna kaangseu ti kajauhan." Aya ogé anu ngagambarkeun ambeu kadu kawas ambeu anu kaluar tina treuk runtah.
Daptar eusi
Gambaran
Tangkal naun, héjo langgeng (daun ngarangrangan henteu gumantung kana usum) tapi aya waktu nu tangtu pikeun numuwuhkeun daun-daun anyar (période flushing). Tumuwuh bisa ngahontal jangkung 40 méter. Daun wangunna lonjong, boga warna héjo kalawan tambahan konéng, bagian handap leuwih sepa. Tangkal kadu mimiti buahan sanggeus 4-5 taun, tapi dina budidaya bisa digancangan alatan ngagunakeun réproduksi vegetatif.
Kembang (ogé buahna) mecenghul langsung tina tangkal (cauliflorous). Dina D. zibethinus sarta nu séjén-séjénna kembang mecenghul tina dahan lain tina tangkal, tapi dina kadu kuya kembangna mecenghul dina puhu tangkal (ku kituna kuya bisa ngadahar buahna). Kembang mecenghul tina pucuk dorman, ngajumplok, mekar dina wanci soré sarta tahan sawatara poé. Kembangna nyebarkeun angseu seungit pikeun narik perhatian lalay minangka nu mantuan réproduksi.
Buah mekar sanggeus kawinan sarta merlukeun 4-6 bulan pikeun asak. Dina mangsa nunggu asak lumangsung persaingan antarbuah dina hiji jumplukan, sahingga ngan hiji atawa sawatara buah anu baris asak, sésana ngarangrangan. Buah baris murag sorangan lamun geus asak. Umumna beurat buah kadu D. zibethinus bisa ngahontal 1,5 nepi ka 5 kilogram, ku kituna kebon kadu jadi wewengkon anu picilakaeun dina mangsa usum kadu. Lamun murag kana luhur sirah hiji jalma, buah kadu bisa ngabalukarkeun tatu beurat atawa korban nyawa. Kulit buahna kandel, kulitna cucukan seukeut, sanajan ieu téh lain cucuk dina harti botani), boga warna héjo semu konéng nepi ka warna konéng. Saban buah ngabogaan 5 "kamar", anu némbongkeun lobana daun buah anu dipiboga.
Saban "kamar" kaeusi ku sawatara (biasana 3) siki. Siki kabungkus ku pamungkus siki nu warnana bodas nepi ka konéng caang kalawan kandel nu variatif, tapi dina kultivar nu punjul bisa ngahontal 3cm. Budidaya kadu diarahkeun pikeun ngahasilkeun siki anu leutik kalawan pamungkus siki anu kandel, alatan pamungkus siki ieu pisan bagian anu didahar. Sikina boga daging nu kandel sarta bisa didahar sanggeus dikulub. Siki kadu boga sipat recalcitrant, ngan bisa hirup kalawan kadar cai nu loba (di luhureun 30% beurat) sarta tanpa perlakuan nu tangtu ngan sanggup tahan hirup saminggu saméméh tungtungna émbriona paéh.
Sumebarna
Kadu asalna ti Indonésia, Malaysia, jeung Brunei, sanajan tangkalna bisa tumuwuh di sambarang cuaca anu sarupa. Puseur karageman biologi sarta ékologi kadu nyaéta Pulo Kalimantan). Tapi anu jadi éksportir penting kadu nyaéta Thailand, anu sanggup ngamekarkeun kultivar kalawan kualitas nu unggul. Tempat anu séjén di mana kadu dipelak kaasup ti antarana Mindanao di Filipina, Queensland di Australia, Kamboja, Laos, Viétnam, India, sarta Sri Lanka.
Di Filipina, puseur panghasil kadu nyaéta di wewengkon Davao di Pulo Mindanao. Féstival Kadayawan mangrupakeun paraya taunan pikeun kadu di dayeuh Davao.
Di Barat, kadu bisa kapanggih di toko-toko Asia milik urang Viétnam, Tionghoa, Thailand, jeung réa-réa deui.
Masalah ambeu
Alatan ambeuna anu kuat, sajumlah pausahaan ngahulag jelema mawa kadu, contona ka kabin pasawat udara, ka tutumpakan angkutan umum atawa dibawa ka hotél.
Pikeun nu resep kadu, ambéh henteu ngabalukarkeun hal-hal teu nyugemakeun jalma anu teu mikaresep ambeu kadu, aya cara gampang pikeun ngaleungitkeun ambeu kadu tina ramo-ramo leungeun sarta sungut. Carana, beresihkeun ramo leungeun ku cara ngaduk-ngaduk cai dina jero pangsa kadu (nyaéta ceruk kulit buah bagian jero, urut tempat daging sarta siki kadu némpél) sarta cai adukan kasebut ulah dipiceun, tapi dipaké pikeun kekemu. Oen Liang-hie sarta M. Soemartini 1998. The presence of 5-hidroxy-methyl-furfural in the shells of the kadu fruit (Durio Zibethinus Murr.) as minor deodorant and its possible role in the ripening process of the fruit (5-OH-METIL-FURFURAL dina kulit buah kadu salaku déodoran minor sarta kamungkinan boga andil dina prosés asakna buah). Sawatara masarakat ngagunakeun kulit kadu anu geus didahar minangka pangusir (repellent) beurit ku cara nyimpenna dina juru rohangan.
Milih kadu
Saban jelema miboga carana sorangan-sorangan dina milih buah kadu nu pangalusna. Unggal jelema percaya yén cara milihna bisa ngahasilkeun buah pangalusna.
Kadu nyaéta buah musiman anu baheulana dipanen sakali sataun. Ayeuna panén kadu bisa dipigawé nepi ka dua kali dina sataun. Hal ieu ngaronjatkeun persaingan di antara para padagang kéténgan (écéran).
Milih buah anu pas kacida pentingna lamun padagang ngajual buah sakumaha ayana tanpa kaci dibuka. Ayeuna padagang umumna daék muka buah pikeun ngabuktikeun eusina. Ku cara ieu, kaahlian dina milih ogé jadi kurang penting.
Jelema bisa milih kadu kalawan gampang di kebon. Buah tina tangkal anu sarua umumna miboga ciri-ciri anu sarupa. Sawajarna buah di kebon diantepkeun asak sarta murag tina tangkalna ("ragragan").
Pamilihan buah di luar kebon leuwih hésé. Di handap ieu nyaéta sawaréh tina pituduh anu bisa dipaké:
- Kasegaran buah bisa ditangtukeun tina gagangna. Lamun buah geus murag tina tangkal, gagangna baris mimiti ngagaringan. Padagang anu henteu jujur baris mecakan pikeun malur ngecét gagang kasebut supaya nu meuli teu bisa mikanyaho kasegaranana. Padagang anu kurang singer mah bisa jadi baris miceun gagang kadu.
- Lolobana nu resep kadu milih buah kadu anu garing sarta asak. Hiji cara gampang pikeun ngnyahokeun naha eusi kadu éta garing tanpa muka buahna nyaéta ku cara ngoclok-cgoclokkeun buah sarta ngarasakeun geteran leutik. Eusi kadu anu lembab némpél dina kulit buah. Eusi kadu anu garing condong misah tina dingding buah. Urang kudu ati-ati ambéh henteu katurih ku cucuk buah kadu sabot ngalakonan cara ieu.
- Kadu bisa diserang ku hileud anu endogan dina jero buah anu mekar jadi larva. Sabot meuli buah kadu, nu meuli kudu nyingkahan buah anu aya liangan dina kulitna alatan tanda ayana "hileud" dina jero buah.
Meulah kadu
Jelema anu anyar diajar meuli kadu sabisana meuli kadu anu geus siap dibuka alatan meulah kadu rada hésé. Biasana urang bisa kalawan gampang manggihan padagang anu ngaladénan meulah kadu. Lamun nu meuli geus sapuk pikeun meulina, padagang biasana baris meulah kadu minangka pangladénna. Buah kadu anu geus dibeulah perlu gancang didahar alatan buah éta condong ngahasilkeun cai. Lamun eusi kadu mimiti ngahasilkeun cai, buah kadu baris kaleungitan rasana sarta henteu réa gunana.
Urang bisa diajar meulah kadu kalawan ati-ati maké pakakas anu biasa. Pariksa kulit luar buah pikeun manggihan "gurat". Umumna aya nepi ka 5 gurat sapanjang beungeut buah kadu anu patepung dina titik dina dadasar buah. Lalaunan tojoskeun pakakas seukeut (péso) dina titik ieu. Tuluy turihkeun péso éta sapanjang "gurat" anu geus katémbong saméméhna. Leuwih hadé lamun urang maké sarung leungeun atawa salambar lawon anu kandel pikeun nyekel buah kadu ku sabeulah leungeun, samentara leungeun anu hijina deui nurih buah kadu. Urang kudu waspada kana mamala katurih ku cucuk kadu.
Lamun kulit buah kadu geus kabuka jadi dua bagian, eusina geus siap pikeun didahar. Kamar-kamar saleuwihna bisa dibeulah ku cara ngagunakeun dampal leungeun ku cara nyoékkeun tungtung kulit kadu saeutik dina sapanjang puseur titik tengah saméméhna.
Ciri-ciri
Kadu dianggap kadaharan panas, sanggeus dahar kadu biasana awak urang baris karingetan. Pikeun nungkulanana, kucurkeun cai kana bagian kulit buah anu geus kosong. Sajaba ti éta, usum kadu biasana lumangsung babarengan jeung manggu anu dianggap bisa niiskeun awak. Ku sabab éta, dua buah ieu biasana didahar babarengan.
Jelema anu miboga panyakit tekanan darah tinggi, mun bisa mah nyingkahan kadu alatan buah ieu dianggap bisa nambahan tekenan dina getih.
Kadu tanpa cucuk
Sawaréh kadu dijual "tanpa cucuk". Cucuk buah kadu ieu tétéla geus dipiceun sabot kaduna masih ngora. Jadi henteu alami. Sawaréh kadu memang ampir henteu cucukan alatan cucukna kurang ti 5 mm.
Ajén giji
Saban 100g pamungkus siki ngandung 90kkal (377kJ). Kadu ogé réa ngandung vitamin B1, B2, sarta vitamin C.
Kultivar kadu
Aya leuwih ti 55 wanda kadu hasil budidaya. Sajumlah kultivar geus dipilih sarta dianggap punjul oge diréproduksi sacara végetatif. Sawatara ti antarana
Sawatara ras lokal tacan diseléksi, ku kituna kapinunjulanana tacan kajamin. Biasana dingaranan luyu jeung lokasi géografi. Sawatara ti antarana nyaéta
- Kadu parung
- Kadu lampung
- Kadu jepara
- Kadu palembang
- Kadu padang
Di Malaysia, kadu pinunjul hasil seléksi dibéré kode nomer jeung hurup D di hareupeunana. Sawatara ti antarana nyaéta
- 'D24'
- 'D99'
- 'D123'
- 'D145'
- 'D158'
- 'D159' (klon sarua jeung variétas 'Montong').
- 'D169'


text:
Austronésia
Austronesia, dina jihat sajarah, nujul ka lemah cai manusa nu nyarita basa-basa Austronésia, nyaéta basa Malayu, Filipino, Indonésia, Sunda, Jawa, jeung sarébuan basa lianna. Nu jadi lemah cai, ceuk sawatara antropolog, nyaéta wewengkon Yunnan, Cina. Najan kitu, dina terminologi kiwari mah Austronésia téh nujul ka wilayah tempat dipakéna basa-basa Austronésia, nu ngampar ti Madagaskar di beulah kulon, nepi ka Pulo Easter (Polinésia) di beulah wétan. Austronésia salaku wewengkon sacara tradisional kabagi kana opat wilayah: Kapuloan Nusantara, Mikronésia, Mélanésia, jeung Polinesia.
Ngaran Austronésia dicokot tina basa Latin austrālis "pakidulan" jeung Yunani vήσoς (nêsos) "pulo".
Daptar eusi
Nusantara[édit | édit sumber]
Kapuloan Nusantara, atawa Kapuloan Malayu, ngawengku sababaraha nagara:
- Indonésia;
- Pilipina;
- Malaysia; jeung
- Timor Wétan
Pulo-pulo lianna nu populasina turunan Malayu di antarana Guam jeung Kapuloan Mariana Kalér.
Mikronésia[édit | édit sumber]
Istilah Mikronésia mimiti dipaké ku Jules D'Ormont taun 1893 tina basa Yunani nu hartina 'kapuloan leutik'.
Sacara politis, Mikronésia kabagi kana dalapan wilayah:
- Nagara Federasi Mikronésia;
- Républik kapuloan Marshall;
- Républik Palau;
- Persemakmuran Kapuloan Mariana Kalér;
- Républik Nauru;
- Républik Kiribati;
- Guam.
- Pulo Wake.
Mélanésia[édit | édit sumber]
Sarua jeung Mikronésia, istilah Mélanésia mimiti dipaké ku Jules D'Ormont taun 1893 tina basa Yunani nu hartina 'kapuloan hideung', dumasar kana fisiognomi urang Mélanésia.
Pulo-pulo di handap ieu ilaharna mah dianggap kaasup Mélanésia:
- Fiji
- Kalédonia Anyar
- Guinea Anyar, nu sacara pulitis kabagi antara Indonésia jeung Papua New Guinea
- Kapuloan Solomon
- Vanuatu
- Maluku, Indonésia
- Kapuloan Selat Torres, Australia
Pulo-pulo lianna nu populasina mangrupakeun campuran turunan Mélanésia, nyaéta:
- Nauru
- Timor, sacara pulitik kabagi antara Indonésia jeung Timor Wétan
- Tonga
- Maluku Utara, Indonésia
- Florés, Indonésia
- Sumba, Indonésia
Polinésia[édit | édit sumber]
Sarua ogé jeung Mélanésia, istilah Polinésia téh dijieun ku Jules D'Ormont taun 1893 tina basa Yunani nu hartina "pulo-pulo anu loba", nu ngagambarkeun lobana pulo di wewengkon Pasipik ieu.
Nu kaasup Polinésia, nyaéta:
- Samoa Amérika, AS
- Kapuloan Cook, Selandia Anyar
- Kapuloan Easter, Cili (ngaran aslina mah 'Rupa Nui')
- Polinésia Perancis, Perancis
- Hawai'i, AS
- Kapuloan Loyalty, Kalédonia Anyar
- Selandia Anyar (disebut Aotearoa dina basa Maori)
- Niue, Selandia Anyar
- Rotuma
- Samoa
- Kapuloan Swains, Samoa Amérika
- Tokelau, Selandia Anyar
- Tonga
- Tuvalu
- Wallis jeung Futuna, Perancis
Salian ti kapuloan di luhur, Polinésia ogé ngawengku wewengkon séjén nu boga budaya atawa maké basa Polinésia, kayaning Rennell atawa Tikopia di Kapuloan Solomon.
Sumber rujukan[édit | édit sumber]
- Austronesia, Wikipédia édisi basa Inggris (4 April 2006)


text:
Mérkurius
Mérkurius nyaéta planét pangleutikna di surya mandala sarta ogé anu pangdeukeutna ka Panonpoé kalawan waktu révolusi 88 poé. Planét ieu henteu gampang katempo alatan sudut tempona jeung panonpoé leutik. Mérkurius ngan bisa katémbong dina waktu subuh atawa magrib. Henteu réa anu dipikanyaho ngeunaan Mérkurius alatan ngan hiji pasawat antariksa anu kungsi ngadeukeutanana nyaéta Mariner 10 dina taun 1974 nepi ka taun 1975. Mariner 10 ngan hasil ngagambarkeun kira-kira 40 nepi ka 45 persén tina beungeut planét.
Jiga Bulan, Mérkurius miboga réa kawah sarta ogé henteu miboga satelit alami jeung atmosfir. Mérkurius miboga inti beusi anu nyiptakeun hiji médan magnet kalawan kakuatan 0.1% tina kakuatan médan magnét bumi. Suhu beungeut Mérkurius antara 90 nepi ka 700 Kelvin (-180 nepi ka 430 darajat C),
Pangimeutan Mérkurius nu munggaran kacatet nyaéta dina jaman bangsa Suméria dina milénium ka tilu saméméh maséhi. Bangsa Romawi méré ngaran planét ieu ku ngaran salah sahiji ti déwa maranéhanana, Merkurius (nu dipikawanoh ogé minangka Hermes dina mitologi Yunani jeung Nabu dina mitologi Babilonia). Lambang astronomis pikeun mérkurius nyaéta abstraksi ti sirah Mérkurius sang déwa kalawan topi jangjangan luhureun caduceus. Urang Yunani dina jaman Hesiod méré ngaran Stilbon jeung Hermaon alatan saméméh abad ka lima saméméh maséhi maranéhanana nganggap yén Mérkurius téh dua barang antariksa anu béda, anu hiji ngan kasampak dina waktu panonpoé medal sarta anu hijina deui ngan kasampak dina waktu panonpoé surup. Di India, Mérkurius dingaranan Budha (बुध), anak ti Candra sang bulan. Dina budaya Tiongkok, Koréa, Jepang jeung Viét Nam, Mérkurius dingaranan "béntang cai". Urang Ibrani méré ngaran Kokhav Hamah (כוכב חמה), "béntang ti anu panas" ("anu panas" maksudna panonpoé). Diaméter Mérkurius 40% leuwih leutik batan Bumi (4879,4 km), sarta 40% leuwih badag batan Bulan. Ukuranana ogé leuwih leutik (sanajan leuwih padet) batan bulan Yupiter, Ganymede sarta bulan Saturnus, Titan.


text:
Bapa/ ibu guru anu dipikahormat sareng rerencangan anu dipikacinta, sateuacana hayu urang panjatkeun puji sareng sukur ka gusti Alloh nu maha Esa, anu tos masihan rohmat sarta hidahyana ka urang sadayana. Ku kituna ayeuna urang tiasa ngumpul di tempat ieu.
Hadirin sadayana, Sa teu acana simkuring bade ngucapkeun nuhun ka bapa/ ibu guru anu parantos masihan waktos ka simkuring kangge medarkeun hiji biantara anu judulna “Pangaruh Internet Ka Rumaja”
Hadirin Sadayana, Sateu acan simkuring mitembeyan biantara, simkuring hoyong medarkeun watesan masalah anu bade dibacakeun, nyaeta diantara ; pangaruh internet tina segi positif sareng tina segi negative.
Internet, kecap anu teu asing di jaman ayeuna. Internet tiasa diakses dimana wae, cukup modal hp anu ngabogaan koneksi internet atawa cukup ku ngamodal duit sabaraha rebu perak, ayeuna mah ampir di unggal juru jalan, rek di kota atanapi di desa, ayeuna mah geus loba warung anu ngajual jasa internet atawa anu mana sok disebut “warnet”.
Seueur elmu anu aya di internet nu bisa ku urang dicokot. Sagala informasi naon wae anu aya di internet, informasi eta bisa dicandak kalayan gampang sagampang urang ngabalikeun talapak panangan sareng ngicepkeun soca. Terus naon hubunganna jeung siswa ? tangtu pohara seueurna hubungannana internet di jaman kiwari jeung siswa, sabab siswa heunteu luput tina anu namina informasi sareng elmu. Internet teh nyaeta media anu pang efektifna sarta gampang diakses dimana wae jeung kusaha wae. Sanajan teu bisa dipungkir yen ayeuna kabebasan ieu teh bisa oge disalah gunakeun jeung salah dina narepkeunana. seueur pisan fasilitas internet minangka sarana kriminalitas atanapi asusila.
Rea pisan hal-hal negatif tina internet, salah sahiji contona nyaeta :
Pikeun anu kakara mikawanoh kana internet nyaeta bisa ngabuka situs – situs, gambar – gambar, atawa video – video anu teu sawajarna
Kacanduan gim online nepikeun ka poho kana sagala
Bisa katipu tina iklan – iklan di internet
Tapi aya oge segi positifna :
Siswa bisa neangan informasi anu luwes mun dibanding ngan saukur diuk cicing ngaregepkeun guru nerangkeun
Bisa nambah rerencangan dina jejaring social, jsb
Rumaja nyaeta makhluk anu rentan kanu parobahan di sakurilingna. Rumaja biasana sok nurutkeun anu dominan anu aya disakurilingna. Mangka ti eta alusna lamun urang bisa bijak ngagunakaeun internet keur kamajuan diri sarta pribadi urang sorangan.
Sakitu wae biantara ti simkuring, hatur nuhun atos merhatikeun, akhirul kecap.
Wassalamualaikum wr.wb


text:
“Ha ha ha, kabeneran, aing keur lapar manggih hakaneun!” pokna bari ngadeukeutan Sakadang Kuya.
Jumat, 01 Juni 2012
soal-soal basa sunda
SOAL UAS BASA SUNDA
KELAS VII SEMESTER GANJIL 2012
WACANA 1 (PAGUNEMAN)
WACANA 1 (DONGENG)
Dina hiji poé Sakadang Kuya ulin ka sisi basisir. Manéhna cicing handapeun tangkal kalapa, katebak ku angin laut. Aya ku nimat. Bakating ku genah, nepi ka nundutan. Keur kitu, teu kanyahoan ti tadina, torojol Sakadang Maung, ngomong tarik ngagareuwahkeun anu keur anteng nundutan.
“Ha ha ha, kabeneran, aing keur lapar manggih hakaneun!” pokna bari ngadeukeutan Sakadang Kuya.
“Ha ha ha, kabeneran, aing keur lapar manggih hakaneun!” pokna bari ngadeukeutan Sakadang Kuya.
Sakadang Kuya reuwas kacida. Tapi teu bisa nyumput atawa lumpat. Dina biasa ogé kétang, kateuteu ari, da angger bakal katéwak ku Sakadang Maung anu kaceluk tarik lumpatna. “Ké heula, Sakadang Maung,” ceuk Sakadang Kuya, neger-neger manéh. “Naon deui? Anu jelas, sia bakal jadi eusi kadut aing!” ceuk Sakadang Maung, ngomongna angger bedas dibarung ku ngagerem sagala.
Langganan: Entri (Atom)


text:
Urang Jawa
Urang Jawa (Jawa Ngoko: wong Jawa, Krama: tiyang Jawi; Indonesia: suku Jawa) nya éta salasahiji kelompok étnis asli nu ngeusi utamana bagian tengah jeung wétan Pulo Jawa, Indonesia. 85 juta urang, mangrupa urang Jawa nu disebut ogé étnis panglobana di Pulo Jawa ogé di Indonesia. Maranéhna sabagéan badag aya di puseur bagéan timur di pulo ieu. Sanggeus mangabad-abad migrasi kiwari bisa dipanggihan di sabagéan wilayah Indonesia, Semenanjung Malaysia jeung Suriname di Amerika beulah kidul.[1] Dina abad ka-21 urang Jawa geus nyebar di sakuliah dunya. Populasina kurang leuwih 90 yuta.
Daptar eusi
Basa[édit | édit sumber]
Urang Jawa ngagunakeun basa Jawa dina pacariosan sapopoé. Jawa nya éta kulawarga basa Austronesia. Hal ieu aya patalina, tapi béda ti basa séjénna di Indonesia. Basa ieu leuwih nyoko ka kekecapan Sansekerta di sagala widang komo dina sastra mah. Hal ieu nyababkeun panjangna sajarah jeung pangaruh Hindu Budha di Jawa.[2]
Lolobana urang Jawa di Indonesia bilingual jeung ngagunakeun ogé basa Indonesia, nu mangrupa basa persatuan. Basa Jawa umumna ditulis ngagunakeun aksara Jawa, nu leuwih kawentar ku ngaran Hanacaraka atawa Carakan.[2]
Agama[édit | édit sumber]
Sacara historis, Jawa nyaluyukeun bentuk sinkretik Hindu, Budha jeung Kejawen sabab maranéhna ngahiji di handap karajaan Hindu/Budha mangabad-abad. Ti mimiti abad ka-15, Islam jeung Kristen datang ka Jawa jeung saeutik-sautik nyumebar. Islam nyumebar kalintang gancang dihandap karajaan Islam nu anyar. Sumebarna Kristen dibawa ku kakawasaan kolonial. Sakabéh agama gampang dicokot ku urang Jawa sabab saluyu jeung ajén inajén tradisional Jawa, nyiptakeun hiji sét anyar kayakinan kaagamaan nu unik keur budaya lokal. Bangsawan Jawa nu nolak ayana Islam, lumpat ka Bali.[3]
Tokoh-tokoh Jawa[édit | édit sumber]
- RA. Kartini, Pahlawan Nasional.
- Michelle Branch, Penyanyi internasional katurunan Jawa.
- Wage Rudolf Supratman, Pangripta lagu "Indonesia Raya".
- HM. Soeharto, Mantan Presiden Republik Indonesia.
- Soekarno, Proklamator lan mantan Presiden Republik Indonesia.
- Susilo Bambang Yudhoyono, Presiden Republik Indonesia.
- Megawati Soekarno Poetri, Mantan presiden republik indonesia sekaligus presiden wanita nu kapisan di Indonesia
- Abdurrahman Wahid, Mantan Presiden Republik Indonesia.
- Paul Salam Soemohardjo, Ketua Parlemen Suriname jeung Ketua Partai Pertjaja Luhur ing Suriname.
- Khofifah Indar Parawansa, Politikus jeung Mantan Menteri Negara Pemberdayaan Perempuan.
- Ahmad Dahlan, Ulama (Kyai) jeung pendiri organisasi Muhammadiyah.
- Saifullah Yusuf, mantan Menteri Negara Percepatan Pembangunan Daerah Tertinggal.
- Nurcholish Madjid, cendekiawan jeung budayawan.
- Purnomo Yusgiantoro, Menteri Energi jeung Sumberdaya Mineral.
- Wahid Hasjim, pahlawan nasional Indonesia jeung menteri negara kabinet kapisan Indonesia.
- Hasyim Asyari, Pendhiri Nahdatul Ulama.
- Julius Darmaatmadja, Uskup Agung Jakarta jeung Mantan Ketua KWI (Konferensi Waligereja Indonesia)2000-2006.
Catetan[édit | édit sumber]
- ↑ Shukri, M. A. M. (1986). Muslims of Sri Lanka: avenues to antiquity. Jamiah Naleemia Inst..
- ↑ a b Muljana, Slamet (2005). Runtuhnya kerajaan Hindu-Jawa dan timbulnya negara-negara Islam di Nusantara. Yogyakarta, Indonesia: LKiS. ISBN 979 8451 16 3.
- ↑ Geertz, Clifford (1976). The religion of Java. University of Chicago Press. ISBN 0226285103, 9780226285108.


text:
Wali songo
Wali Songo nyaéta wali nu jumlah walina aya salapan. [1] Salian ti éta wali songo ogé dihartikeun yén kecap songo/sanga asalna ti kecap tsana nu dina basa arab hartina mulia. [1] Aya ogé nu nyebutkeun yén kecap sana asalna ti basa Jawa, nu hartina tempat. [1]
Daptar eusi
Ngaran Wali[édit | édit sumber]
Sunan Gresik atawa Maulana Malik Ibrahim, Sunan Ampel atawa Raden Rahmat, Sunan Drajat atawa Raden Qasim, Sunan Bonang atawa Raden Makhdum Ibrahim, Sunan Kudus atawa Ja’far Shadiq, Sunan Giri atawa Raden Paku atawa Ainul Yaqin, Sunan Muria atawa Raden Umar Said, Sunan Gunung Jati atawa Syarif Hidayatulah, Sunan Kalijaga atawa Raden Said. [1]
Silsilah[édit | édit sumber]
Maulana Malik Ibrahim nya éta wali songo anu paling kolot. [2] Sunan Ampel nya éta anak Maulana Malik Ibrahim. [2] Sunan Giri nya éta keponakan Maulana Malik Ibrahim, hartina Aranjeuna ogé sepupu Sunan Ampel. [2] Sunan Bonang jeung Sunan Drajad nya éta anak Sunan Ampel. [2] Sunan Kalijaga nya éta sahabat sakaligus murid Sunan Bonang. [2] Sunan Muria nya éta anak Sunan Kalijaga. [2] Sunan Kudus nya éta murid Sunan Kalijaga. [2] Sunan Gunung Jati nya éta sahabat para Sunan nu séjénna, iwal ti Maulana Malik Ibrahim nu leuwih ti heula tilar dunya. [2]
Aranjeuna cicing di pantai utara Jawa ti mimiti abad 15 nepi ka pertengahan abad 16, nya éta di Surabaya - Gresik - Lamongan di Jawa Timur, Demak - Kudus - Muria di Jawa Tengah, sarta Cirebon di Jawa Barat. [2] Maranéhna nya éta para intelektual nu jadi panutan masarakat dina mangsana. [2] Aranjeuna ngawanohkeun sababaraha peradaban anyar saperti kaséhatan, tatanén, niaga, kabudayaan jeung kasenian, kamasarakatan nepi ka pamaréntahan. [2]
Peran[édit | édit sumber]
Pasantrén Ampel Denta jeung Giri nya éta dua institusi pendidikan paling penting basa harita. [2] Ti Giri, peradaban Islam sumebar ka sakabéh wilayah timur Nusantara. [2] Sunan Giri jeung Sunan Gunung Jati lain ngan saukur ulama, tapi ogé pamingpin pamaréntahan. [2] Sunan Giri, sunan Bonang, sunan Kalijaga, jeung sunan Kudus nya éta kreator karya seni nu miboga pangaruh gédé dina jamanna. [2] Sedengkeun Sunan Muria nya éta pangaping sajati kaum malarat. [2]
Era Walisongo nya éta éra runtugna dominasi Hindu - Budha dina budaya Nusantara nu digantikeun ku kabudayaan Islam. [2] Aranjeuna nya éta simbol sumebarna Islam di Indonésia, khususna di Jawa. [2] Masing-masing wali ieu miboga peran nu unik nalika nyebarkeun ajaran Islam. [2] Maulana Malik Ibrahim nu jadi tabib pikeun Karajaan Hindu Majapahit, Sunan Giri nu jadi paus dari Timur nepi ka Sunan Kalijaga nu nyiptakeun karya seni ku cara maké nuansa nu bisa dicangkem ku masarakat Jawa, nya éta nuansa Hindu jeung Budha. [2]


text:
Joule
Joule (dilambangkeun ku J) nyaéta hijian SI pikeun énergi kalayan dasar hijian kg.m2/s2.
Définisi[édit | édit sumber]
Joule didéfinisikeun minangka badagna énergi anu diperlukeun pikeun ngahasilkeun gaya sagedé hiji Newton sajauh hiji méter. Ku sabab éta, 1 joule sarua jeung 1 newton méter (lambang: N.m).
Sajaba ti éta, hiji joule ogé nyaéta énergi mutlak pangleutikna anu diperlukeun (dina muka bumi) pikeun ngangkat hiji barang sabeurat hiji kilogram saluhur sapuluh séntiméter.
Définisi hiji joule séjénna:
- Usaha anu diperlukeun pikeun mindahkeun muatan listrik sagedé hiji coulomb ngaliwatan béda poténsial hiji volt, atawa hiji coulomb volt (lambang: C.V).
- Usaha pikeun ngahasilkeun daya hiji watt mayeng salila hiji detik, atawa hiji watt sekon (lambang: W.s).
Konvérsi[édit | édit sumber]
1 joule nyaéta sarua jeung 107 erg.
1 joule ngadeukeutan:
- 6.241506363x1018 ev (éléktron volt)
- 0.239 kal (kalori)
- 2.7778x10-7 kwh (kilowatt-hour)
- 2.7778x10-4 wh (watt-hour)
- 9.8692x10-3 liter-atmosfer
Sajarah[édit | édit sumber]
Ngaran joule dicokot ti panimuna James Prescott Joule. Joule dilambangkeun ku aksara J. Istilah ieu mimiti diwanohkeun ku Dr. Mayer ti Heilbronn.


text:
Pabaru
Pabaru (atawa Taun Anyar, Taun Baru; Basa Indonésia: Tahun Baru) nyaéta hiji kariaan di mana nalika dipungkasna hiji taun sarta dimimitiannana taun satuluyna. Budaya nu ngitung dumasar kalénder taunan kabéhanana miboga kariaan Taun Anyar. Di Indonesia, taun anyar tumiba tanggal 1 Januari ku sabab Indonesia gadopsi kalénder Gregorian, kawas kalolobaan nagara Kulon.
Sajarah[édit | édit sumber]
Taun Baru munggaran dikariaankeun tanggal 1 Januari 45 SM.[1] Teu lila sanggeus Julius Caesar diangkat jadi kaisar Roma, anjeunna mutuskeun pikeun ngaganti paenanggalan tradisional Romawi nu geus diciptakeun ti abad ka-7 SM mula. Dina raraga ngarancang kalender anyar ieu, Julius Caesar dibantuan ku Sosigenes, ahli astronomi ti Iskandariyah, nu ngusulkeun sangkan pananggalan anyar dijieun dumasar kana révolusi sarangéngé, sakumaha nu dilakukeun ku urang Mesir. Sataun dina pananggalan anyar ieu diitung lobana 365 saparapat poe sarta Caesar nambahkeun 67 poe dina taun 45 SM sahingga taun 46 SM dimimitian ti 1 Januari. Caesar ogé marentahkeun supaya unggal opat taun, sapoe ditambahkan kana bulan Pébruari, nu sacara tioritis bisa ngaleungitkeun ayana panyimpangan dina kalender anyar ieu. Teu lila samemeh Caesar diala pati taun 44 SM, anjeunna ngarobah ngaran bulan Quintilis maké ngaranna, nyaéta Julius atawa Juli. Satuluyna, ngaran bulan Sextilis diganti ku ngaran nu ngagantina nyaéta Kaisar Agustinus, jadi waé bulan Agustus.
Rupa-rupa pabaru di sakuliah dunya[édit | édit sumber]
- Dina kalénder Bahá'í, pabaru dimimitian tanggal 21 Maret, ngaranna "Naw Ruz".
- Rosh Hasanah nyaéta ngareuah-reuh pabaru keur kaom Yahudi. Dina itungan kalender Gregorian kiwari, moal kungsi tumiba samemeh 5 September.
- Pabaru Tiongkok atawa Imlék tumiba dina peuting bulan anyar dina usum tiis (antara ahir Januari jeung awal Pébruari).
- Pabaru Muangtai dirayakeun ti 13 April nepi ka 15 April ku jalan nyiramkeun cai.
- Pabaru Vietnam dingaranan Têt Nguyen Dan. Dirayakeun unggal poé nu sarua jeung Imlék.
- Pabaru Hijriyah dina Kalénder Hijriyah dirayakeun unggal tanggal 1 Muharram.


text:
Cijulang (disambiguasi)
Nyaéta ngaran sawatara kacamatan atawa désa di Jawa Kulon (Jawa Barat):
Kacamatan[édit | édit sumber]
- Cijulang, Ciamis, salasahiji kacamatan di beulah kidul Kabupatén Pangandaran, Jawa Kulon
Désa[édit | édit sumber]
- Cijulang, Cijulang, Pangandaran, salasahiji désa di kacamatan Cijulang, Kabupatén Pangandaran
- Cijulang, Cinéam, Tasikmalaya, salasahiji désa di kacamatan Cinéam, Kabupatén Tasikmalaya
- Cijulang, Jampang Tengah, Sukabumi, salasahiji désa di kacamatan Jampang Tengah, Kabupatén Sukabumi


text:
Kunaon wasta blog ieu “ngobrolsunda”, deuh ngango wasta sagala, nya ku kitu tea negeskeun pm blog teh sg manusa nu tiasa diajak ngobrol, dipapaes ku acuk sareng motif nu agreng..
Teu acan tiasa seh mapaes blog, ieu mung nyanggakeun ka sadaya palamitra hiji tempat kanggo nyukcruk dawuh kasono kana budaya urang sunda diantawisna ngobrol ku basa indung.
Nu gaduhna ieu blog nyadar pisan tos tebih tina basa sunda nu sajati, sadar sasadar sadarna teu tiasa ngmumule basa sunda. Nganggo basa indung teh kumargi asa sono tos tebih tina basa kaulinan, janten basa nu bade didugiken sanes basa sunda nu janten tawis urang sunda, basa nu aya lewih kana basa sunda nu tiasa dijantenken basa gaulna urang sunda..
Sok diantos pisan pami leres hoyong ngobrol kaditu kadieu ku basa sunda. Artikel nu didugikeun oge mangrupa topik sederhana nu aya di sakuriling urang…
Mangga diantos……….


text:
Asal - Muasalna Wayang - Bahasa Sunda.
Lamun urang pareng ngabandungan pagelaran wayang boh dina radio atawa dipanglalajoanan,sok ka kuping galindengna kawih pasinden unina saperti :Kasenian kabudayaan Titinggal karuhun urang.
Kumaha ari kasenian Wayang naha titinggal karuhun urang? Pikeun ngajawab ieu patarosan,bener atawa henteuna,tinangtu mikabutuh anu jembar. Di dieu urang cutat pamendak sareng pedaran para ahli tina bab wayang.
Numutkeun pedaran Bapa M. Wangsaatmaja dina gempungan para Dalang 1952 kaunggel :Kumaha asal-usulna nu mawi di urang (di P.Jawa) aya wayang? ringkesna : Lalakon wayang asal ti India anu kitabna kosohor disebat Mahabharata karangan Abiasa. Leresan ieu poma entong lepat mangartos,sanes model wayang anu saperetos di urang ayeuna:di ditu mah mung dongengna wungkul anu kitabna pohara di-pusti-pustina. Ditariru diconto didaramel misil,manawi ibarat urang didieu kana 'Qur'an'.
Kitab Mahabharata tadi sadongkapna ka Pulau jawa ngahudang kana ngadaramelan wawayanganana anu kawit digambir dina daun lontar,teras dipintonkeun dianggo 'propaganda' ngaliarkeun agama Budha.
Dina ngawitan ngadegna 'Agama islam',ieu kabudayaan Budha teh ku 'para wali' didaramel padika digulang-gaper kalayan disampurnakeun katut tatabeuhanana:lalakon-lalakonna dilebetan jatining ka-Islaman.
Geura sindirna oge dina 'murwa'disebatkeun sabada medarkeun aksara anu 20 (Ha-na-ca-ra-ka..sst).
Metukakeun malih
Wianjana Wianjani
Wianjana:Sir rama,Wianjani:
Sir ibu.
Sir kangjeng rama tumiba mareng
Sir kangjeng ibu.
Tumiba malih ning kenya puri
kenya iku wewadah puri: kera
ton.........pundi kang diangg
ge jejer ?
Keraton(Ngasti upa-mina).
Tah di dinya parantos rek tembong dunya sagir-na"
Kitu numutkeun pamendakna Bapa M. Wangsaatmaja mah. Gelarna kasenian wayang teh sadongkapna Kitab Mahabharata,samemeh sumebarna agama Islam,anu kawitna digambar dina daun lontar.
Ari pedaran Bapa Akip Prawirasuganda(almarhum) mah kieu unggelna : Ayeuna mangsa urang teraskeun ku ngawitan gelarna wayang,nanging ti sateu acana urang terangkeun heula,naon hartosna ari kecap wayang. Numutkeun pamendak para bujangga mah ieu teh ayanu kawit tina wayangaya anu nerangkeun deui tina 'wa-hyang'.
Wa aya nu nerangkeun hartosna:caang,terang,gambar,aya deui cenah eta teh rarangken di hareup margi aya keneh dina kitab kawi,sapertos : 'wahiri' anu hartosna hiri dengki.
Dupi kecap yang hartosna,teu ajeg atanapi owah-gingsir atanapi hanteu ajeg.
Jadi sami bae kecap wahyang sareng wayang teh hartosna gambar lelembutna,gambar roh,kalangkang jiwa.Sanajan yang sareng hyang benten hartosna,nanging upami nyukcruk diangkar kecapna mah sami bae tina yang hartosna-owah gingsir'.
Naon margina nu mawi wahyang; sareng 'wayang' teh hartosna gambar lelembutan atanapi owah gingsir,margi lelembutan teh ongkoh ceuk kapercayaan bangsa urang kapungkur dipandangna owah gingsir.
Naon margina nu mawi wayang disebat gambar lelembutan ?
Ti baheula dugi ka kiwari teh nyorang 5 jaman:
- Jaman nyembah ka bangsa lelembutan.
- Jaman ngagem agama Hindu.
- Jaman ngagem agama Islam dugi ka ayeuna.
- Jaman kadongkapan bangsa Eropa
- Jaman Merdeka
Kapercantenan nyembah ka bangsa lelembutan teh kapungkur mah meh sagala bangsa,najan di Eropa oge nya kitu bae.Di urang tanah Jawa,babakuna pisan di Pasundan percanten,yen urang di deu meh campur pagaliwota sareng lelembut anu langlangbuana sareng lelembut anu matuh aya di padumukanana.
Anu langlangbuana tadi pagaweanana ngan kakalayangan bae ka ditu-kadieu neangan mangsana.
Anu tetep tadi aya anu kumbuh sareng aya anu mencil.
Anu kumbuh cara anu kieuna bae,make ngadegkeun karajaan:aya raja,patih,mantrina..sst,sapertos lelembut Onom,anu di Gunung koromong,Lawang Sanga ...sst.
Dupi nu mencil caricingna dina batu-batu gede,tatangkalan,walungan...sst.
Kajabi ti eta aya deui lelembutan anu ngancik dina pakarang atanapi parabot,nya nu sok nimbulkeun kasiat,sapertos:Kujang,keris,gobang,goong.
Aya deui atuh ngancik dina sasatoan,sapertos ,maung,bagong,buhaya,manuk. nu mawi sok aya basa maung kajajaden bagong kajajaden,sareng kapercantenan : ngetek atanapi nyegik.
Badan manusa oge pangna tiasa kumelendang gaduh kahayang itu-ieu,kulantaran kaancikan lelembut tea,da upami lelembut nyingkah mah teu benten ti lisung,teu daya teu upaya.lelembut dina badan manusa ceuk kapercantenan bangsa urang,kapungkur,aya tilu,nyaeta : pangacian,lelembutan sareng nyawa.
Pangacian,Kaluarna upama kajadian urang sieun teuing atawa reuwas pohara dugi ka teras teu eling,tah ieu teh ku lantaran pangacian kaluar (kabur,nanging tara lami).Lelembutan ieu mah kaluarna waktu urang sare,ngider ka mana-mana,nya impian tea. Nyawa,ieu mah upami kaluar,nya maot tea,malah lelembutan sareng pangacian oge milu kaluar,marengan nyawa.
Ieu anu tilu rupi upami kaluar,iwal ti lelembutan mah matuh dina kuburan jasadna,malah sakapeung indit datang ka barayana,nangtayungan kulawargana nu masih keneh aya di kieuna,malah upami hayangeun ngedalkeun kapanasaran,malar kanyahoan,sok nyurup.
Ku lantaran Si-Lelembutan tea sok datang ka imah jeung anggapanana bisa nyieun kasenangan kitu deui kasesahan ka kulawargana,saterasna dina waktu anu mustari diayakeun sasajen,ku rupi-rupi kadaharan anu dipikaresep keur hirupna.
Upami kenging kererepet,lelembutan teh tiasa oge dihaturanan supaya sumping : dina waktu ngahaturanan atuh kajabi ti disayagikeun rupi-rupi sasajen sareng parupuyan,osok oge diayakeun tatabeuhan sareng boneka,ieu pakeun eunteupna Si Lelembutan: tatabeuhan ngarah senangeun. Sasajen atuh keur katedaanana: dupi menyan tadi kanggo pangayuh supados enggal sumping.
Lami-lami tina boneka,supados sami langkung mikaresepna nya digentos ku wayang,malar tiasa disaluyukeun kana sipat Si-Lelembutan,anu kakalayangan.
Sakitu pamendak Bapa Akib Prawira Suganda(almarhum),dupi pamendak-pamendak anu sanesna urang guar kapayun. Tina : Mangle no.283.tahun 1971.ku : Sajudi


text:
Serat Kanayagan
Serat kanayagan nyaéta sistim nuliskeun karawitan, boh sekar, boh gending, dina paélmuan musik umum disebut notasi.[1] Anapon serat kanayagan dipikawanoh ogé minangka titi laras.[1] Serat ngandung harti tulisan, dina hal ieu tulisan seni swara, mangrupa titi laras sagemblengna.[2] Kanayagan, jangkar kecapna nayaga ngandung harti nabeuh/ ngagending.[2] Parabot ngagending disebutna waditra.[2]
Daptar eusi
Fungsi Serat Kanayagan[édit | édit sumber]
- Dokuméntasi dina wangun tinulis boh lagu boh gending;[1]
- Sangkan leuwih gampang dina prosés diajar-ngajar karawitan;[1]
- Sangkan gampang dina prosés nyiptakeun atawa nyusun karya karawitan;[1]
- Mangrupa obyék panalungtikan anu aya hubunganana jeung karya karawitan, bohkarya-karya jaman baheula, boh karya-karya kiwari.[1]
Purwaswara jeung Murdaswara[édit | édit sumber]
purwa swara ngandung harti asal swara atawa anu ngabogaan sora asal/ mimiti, maksudna sora jelema.[2] Murdaswara teu ngabogaan sora, ukur mangrupa lambang swara anu bisa pindah-pindah.[2] Purwaswara ditulis ku aksara Latén kapital, sedengkeun murdaswara ditulis ku angka ti angka 1 tepi ka 5.[2]
Serat Kanayagan Da-Mi-Na-Ti-La[édit | édit sumber]
Serat Kanayagan da-mi-na-ti-la diciptakeun ku R. Mahyar Angga Kusumadinata dina taun 1924.[1] Da-mi-na-ti-la téh wancahan tina “Ada minangka pranataning laras” nu hartina gunakeun ieu saméméh aya nu anyar.[1] Lambang nada serat kanayagan da-mi-na-ti-la nyaéta
Aya ogé nada-nada seselan:
Nada-nada seselan aya dina laras pélog jeung Madenda.[1] Aya deui lambang nada pikeun nuduhkeun nada poko, dicokot tina istilah buhun (heubeul)[1]:
Lian ti lambang nada, aya tanda titik (.), tanda enol (0), garis nada, garis matra, tanda rajék (ulang), jeung tanda ligatura.[1]


text:
Daptar babasan jeung paribasa
Babasan jeung paribasa teh nuduhkeun hiji gambaran nu rupa-rupa ngeunaan kahirupan masarakat Sunda.
Babasan jeung paribasa nu nuduhkeun hubungan papada jalma[édit | édit sumber]
Ieu di handap sawatara conto babasan jeung paribasa nu nuduhkeun hubungan papada jalma.
- Buruk-buruk papan jati = sanajan ngewa atawa ngambek ka dulur (baraya) anu landes, tapi ari manehna meunang karerepet mah, teu weleh hayang nulungan jeung ngahampura kasalahanana. Teu tega ngantep.
- Datang katingali tarang, undur katingali punduk = datang kanyahoan, balik (indit) oge kanyahoan, menta idin heula.
- Galéhgéh gado = saréséh, soméah, akuan.
- Gedé gunung pananggeuhan = boga baraya atawa sobat luhur pangkat, gedé dunya anu dipaké andelan pibisaeun nulungan.
- Hade gogog hade tagog = hade basa, budi parangi, jeung sikep: nyaho tata – titi.
- Hadé ku omong goréng ku omong = sagala rupa perkara biasana dianggap hade atawa goréng ku batur gumantung kana caritaan urang atawa basa anu dipake ku urang.
- Handap asor = daek ngahargaan atawa ngahormat ka batur.
- Indung tunggul rahayu, bapa tangkal darajat = kasalamatan jeung kabagjaan nu jadi anak gumantung kana karidoan jeung do’a indung–bapa.
- Kabawa ku sakaba-kaba = kabawakeun teu puguh lampah ku batur, kapangaruhan ku batur nepi ka teu eucreug.
- Kawas gula jeung peueut = sarua layeutna atawa geugeutna.
- Kawas hayam panyambungan = talamba-tolombo dina riungan lantaran euweuh nu wawuh.
- Kawas himi-himi = meh salilana babarengan duaan, tara daek papisah.
- Kawas lauk asup kana bubu = hese kaluar tina hiji lingkungan atawa organisasi lantaran katalian ku jangji atawa ku aturan.
- Kawas tatah = teu hideng sorangan kudu di utuh-etah bae.
- Lantip budi = gancang ngarti kana maksud atawa kahayang batur sanajan teu diceplakkeun.
- Letah leuwih seukeut manna pedang = raheut hate ku omongan leuwih peurih karasana tibatan raheut biasa.
- Lolondokan = bisa ngaluyuken diri jeung kaayaan lingkungan atawa kaayaan jaman.
- Lungguh tutut bodo keong, sawah sakotak kaider kabeh = siga nu lungguh katenjona, padahal bangor.
- Macan biungan = jelema anu teu akur jeung batur salembur.
- Mani hayang utah iga = ngarasa kacida sebelna nenjo atawa ngadenge kalakuan batur anu pikaijideun.
- Maot nulah manggih tungtung, paeh ulah manggih beja = sing bener waktu keur hirup supaya ulah diomongkeun ari geus maot.
- Matak andeul-andeuleun = matak ngurangan kapercayaan nepi ka handeueul nu nitah.
- Matak pajauh huma = matak teu silipikanyaah, tara dibere rejeki jeung dulur lantaran parasea.
- Maung ompong, bedil kosong, kareta kosong = jelema anu boga komara mah sanajan geus teu nyekel kakawasaan oge teu weleh dipikaserab.
- Maung sarungkun = tunggal baraya, lain nu lian (sakaruhun), tapi dina bendengna (teu hadena) alah batan jeung deungeun-deungeun haseum.
- Mipit teu amit ngala teu menta = naon-naon the kudu bebeja heula.
- Misah badan misah nyawa = teu sarua boh lahir boh batin.
- Nepi ka pakotrek iteuk = nepi ka pakokolot.
- Nepung-nepung bangkelung = ngaraketkeun kabarayaan ku jalan bebesanan.
- Nyiruan teu resepeun nyeuseup nu pait-pait = umumna jalma tara resep sosobatan jeung nu miskin.
- Nyoo gado = ngaheureuykeun jalma nu pantes dihormat.
- Pindah cai, pindah tampian = ngaluyukeun diri kana adat jeung kabiasaan di tempat anyar.
- Pindah cai dibawa tampianana = aya di pangumbaraan mageuhan adat kabiasaan sorangan.
- Pondok jodo, panjang baraya = sanajan pondok jodo, sing nuluy (ulah pegat) jadi baraya.
- Sabata sarimbangan = sauyunan, layeut.


text:
Wikimédia butuh pitulung anjeun
- Anglo-Saxon
- العربية
- Asturianu
- Бълrapckи
- Brezhoneg
- Català
- Česky
- Cymraeg
- Deutsch
- English
- Esperanto
- Español
- Eesti
- Suomi
- Français
- Galego
- עברית
- Hrvatski
- Magyar
- Íslenska
- Italiano
- 日本語
- 한국어
- Lëtzebuergesch
- മലയാളം
- Norsk (bokmål)
- Nederlands
- Norsk (nynorsk)
- Polski
- Português
- Română
- Pycckий
- Slovenčina
- Slovenščina
- Cpпckи / Srpski
- Basa Sunda
- Svenska
- ไทย
- Tiếng Việt
- Walon
- 中文(简体)
Yayasan Wikimédia katut puluhan rébu sukarélawan nu nyumbangkeun waktu, tanaga, jeung kaahlianana pikeun proyék-proyékna yakin yén pangaweruh téh kakuatan, sahingga geus sakuduna gratis.
Pangrojong ti salira parantos ngamungkinkeun Wikipédia jadi énsiklopédi pangbadagna di sakuliah dunya. Sababaraha taun ka tukang mah wikipedia.org téh teu asup kana ramatloka top 10.000; sedengkeun Nopémber 2005 kamari geus asup top 30 nu miboga dua satengah milyar kaca. Kalawan pitulung anjeun, taun payun mah mudah-mudahan puluhan juta jalma lianna bakal migunakeun Wikipédia katut proyék sawargina.
Pikeun ngindungan pamaca nu sakitu lobana, danana téh nérékél ti $15,000 taun 2003, $125,000 taun 2004, nepi ka $700,000 taun ieu. Taun payun, Yayasan Wikimédia perlu nyiapkeun jutaan pikeun miara sarta ngaronjatkeun software jeung métode sangkan mutu kandunganana leuwih hadé, sarta neruskeun hanca nyadiakeun pangaweruh kalawan gratis pikeun balaréa. Pamugi henteu alit manah, kieu sotéh pami urang sabilulungan silih bantu.
Wikipédia sawargi bisa ngadeg mun aya kontribusi: kontribusi para éditor nu sukaréla nyumbangkeun waktu jeung tanagana, sarta kontribusi para donor nu mantuan sacara finansial. Sakumaha éditan leutik nu geus bisa mantuan ngawangun eusina, sumbangan dana nu rata-rata $20 téh geus mantuan sangkan eusina éta bisa mangpaat.
Sumbangan ti sadérék sadaya nu bisa mertahankeun hirup-huripna ieu proyék téh. Sumbangan ka Yayasan Wikimédia tiasa disanggakeun nganggo artos luyu sareng pilihan sadérék, sarta tiasa ngirangan beban pajeg mun di AS mah. Di Jérman jeung Prancis, sumbangan ka Wikimédia lokal (Wikimedia Deutschland, Wikimedia France) ogé tiasa ngirangan beban pajeg.
Ayeuna pisan mangsana pikeun mantuan matéakeun dunya ku pangaweruh gratis.
Nuhun pisan kanggo kasaéan sadérék!
Jimmy Wales, Florence Devouard, Angela Beesley, sarta Tim Wikimédia lianna.


text:
1Harita, aya sababaraha jelema wawartos ka Isa ngeunaan sawatara urang Galilea, anu carekna mah getihna ku Pilatus dicampurkeun kana getih sato anu ku maranehna keur dikurbankeun. 2Waler Isa, “Na dikira ku maraneh, eta urang-urang Galilea teh leuwih doraka ti batan urang Galilea umumna, pedah nasibna nepi ka kitu? 3Cek Kami, henteu. Maraneh sorangan ge, ari henteu tarobat mah, tangtu cilaka kawas kitu. 4Nya kitu deui jelema-jelema anu dalapan belas urang, anu katinggang munara deukeut kota Siloam tea; naha maranehna teh leuwih doraka, batan urang Yerusalem nu lianna? 5Cek Kami, henteu. Maraneh sorangan oge, ari henteu tarobat mah, tangtu cilaka kawas kitu.” 6Geus kitu, Anjeunna nyarioskeun hiji misil, saur-Na, “Aya jelema anu boga tangkal kondang di kebon anggurna; tuluy ditanggahan sugan buahan, tapi henteu. 7Pok dibejakeun ka pangebonna, kieu, ‘Geus katilu usum ayeuna, ieu kondang teh unggal diilikan bet teu buahan-buahan. Tuar bae. Keur naon dipiara oge, ngaheurinan bae lahan!’ 8Cek pangebonna, ‘Ingkeun heula juragan sataun deui mah, urang cobi diputer sareng urang gemuk; 9manawi taun payun mah daekeun buahan. Upami teu buahan keneh bae, nembe tuar.’ ” 10Hiji mangsa, poe Sabat, Isa ngawulang di hiji tempat babakti. 11Di dinya aya hiji awewe anu diganggu roh jahat geus dalapan belas taun, nepi ka ngajadikeun panyakit bongkok; bengkung henteu bisa ajeg. 12Ku Isa disaur, tuluy ngalahir, “Ibu, geura cageur!” 13Anjeunna lajeng numpangkeun panangan ka manehna; anu terus cageur saharita keneh, tuluy muji sukur ka Pangeran. 14Tapi kapala tempat babakti mah anggur ambek, dumeh Anjeunna nyageurkeun dina poe Sabat. Pok, manehna, ngomong ka jalma rea, “Aya genep poe, waktu pikeun barang gawe teh. Coba datang ka dieu teh dina antara waktu eta, ari rek menta dicageurkeun mah, ulah dina poe Sabat!” 15Tapi ku Isa diwaler kieu, “Eh, jelema-jelema munapek! Aranjeun, najan keur poe Sabat, lain sok ngencarkeun sapi atawa kalde ti kandang, terus dibawa diinumkeun? 16Ieu awewe teh geus dalapan belas taun dibarogodna ku Iblis, naha ulah dileupaskeun sina bebas; da manehna ge turunan Ibrahim keneh?” 17Diwaler kitu, lawan-lawan Anjeunna jadi areraeun sorangan. Sabalikna, jalma rea mah, — nu nyaksian padamelan Anjeunna anu sakitu mulyana teh — semu saruka pisan. 18Saur-Na deui, “Saibarat naon ari Karajaan Allah? Jeung naon anu bisa dipake ngibaratkeunana? 19Saibarat siki sasawi nu diipuk dipelakkeun, ana geus jadi gede, dahan-dahanna nepi ka bisa dipake nyayang manuk. 20Kana naon deui diupamakeunana Karajaan Allah teh? 21Lir upama ragi, sasiki oge matak bisa ngahaseuman tipung tarigu tilu taker.” 22Isa jengkar, angkat ti kota ka kota, ti desa ka desa bari ngawulang, ngajugjug Yerusalem. 23Aya anu mihatur ka Anjeunna, “Jungjunan, leres kitu anu baris salamet teh mung saeutik?” 24Saur Anjeunna ka maranehna, “Kudu maksakeun maneh asup tina lawang anu sempit. Sabab cek Kami: Loba anu harayangeun asup mah, tapi teu barisaeun. 25Lamun nu boga imah geus tutulak, ari maraneh di luar nya bari keketrok, nya bari ngalengis: Juragan! Juragan! Menta dipangmukakeun panto tea; ku Anjeunna tangtu dijawab: Kami teu nyaho maraneh teh anu ti mana. 26Walon maraneh: Abdi-abdi kantos neda sareng nginum di payuneun Juragan; Juragan ge sok ngawuruk di sisi-sisi jalan di lembur abdi-abdi. 27Tapi saur Anjeunna: Kami teu nyaho maraneh teh anu ti mana. Nyingkah ka dituh, jelema-jelema jahat! 28Tangtu maraneh tinggarerung jeung kekerot huntu! Sabab engke ku maraneh katenjo Ibrahim, Isak, Yakub, jeung kabeh nabi-nabi, geus araya di Karajaan Allah; sedeng maraneh mah, baris dijongklok-jongklokkeun ka luareunana. 29Jeung engke oge katenjo jelema-jelema daratang ti Wetan, ti Kulon, ti Kaler, ti Kidul, ngarariung dalalahar di Karajaan Allah. 30Memang kitu buktina: Aya nu majuna pangpandeurina, ari datangna pangheulana; aya nu majuna pangheulana, ari datangna pangpandeurina.” 31Ti dinya, aya sawatara urang Parisi anu wawartos ka Isa, yen Raja Herodes geus siap arek nelasan ka Anjeunna. Jadi, Anjeunna kudu enggal-enggal angkat ti tempat eta. 32Tapi waler Isa, “Bejakeun ka eta si rubah, kieu: Kami ngusir setan, nyageur-nyageurkeun nu gering, ayeuna jeung isukan; ari dina poe nu katilu, kawajiban Kami baris anggeus kabeh. 33Tapi poe ieu, isukan, atawa pageto, ieu perjalanan ku Kami rek diteruskeun ka ditu. Sabab teu umum, pikeun nabi mah, lamun dipaehanana lain di Yerusalem teh. 34Beu Yerusalem, Yerusalem, tukang maehan nabi-nabi, tukang maledogan utusan-utusan ku batu! Mindeng Kami teh nyileuk hayang ngumpulkeun anak-anak maneh, — lir hayam mepende anak-anakna handapeun jangjang — tapi weleh teu daraekeun. 35Masing inget, saenyana, maneh teh bakal suwung pada naringgalkeun. Cek Kami: Maneh moal nenjo-nenjo Kami deui, nepi ka datang sa'atna maraneh ngucap: Mugi diberkahan Anjeunna, anu sumping ngemban jenengan Pangeran.”
Copyright
Learn More


text:
Pelak cau
Pelak cau nyaéta kaulinan nangkeup tihang imah ku sababaraha urang pauntuy-untuy. Aya hiji nu kudu nyobaan ngabetot budak ti nu pangtukangna sina leupas.
Cara ulinna hiji budak (biasana nu pangkuatna) nangkeup tihang imah. Ditukangeunna barudak sejen (bisa 2,3,4,5 jst) nangkeup ka eta budak, biasana mah budak nu panglembekna aya dipangtukangna. Ieu meureun asal ngaran kaulinan teh runtuyan budak diibaratkeun rungkun cau. Salian ti 'rungkun cau' ieu, aya salah saurang budak nu 'jaga' alias dihukum jadi 'patani' nu boga tugas mindahkeun pelak cau tea.[1]
Nu jaga ieu kudu ngawihkeun samacam kawih uluk panto tuluy nyoba ngabetot runtuyan barudak nepi ka leupas hiji-hiji mulai nu pangtukangna. Mun aya budak nu leupas ieu kudu milu jadi balad 'patani' tea, babarengan ngawih jeung nagbetotan babaturanna nu masih keneh nangkod dina rungkun, pakuat2 we nepi ka rungkun cau tea beak. Kaulinan ieu, mun barudakna karuat, bisa meakkeun waktu mangjam-jam.
Sumber[édit | édit sumber]
- ↑ Paguneman Komunitas Urang Sunda di Internét di milis urangsunda@yahoogroups.com. Dideskripsikeun ku Neng Iva.


text:
Heunceut
Heunceut atawa baga (di sababaraha wewengkon sunda, ieu kaasup basa kasar) nujul ka organ séks luar awéwé nu sacara umum disebut ogé palawangan (aya ogé sebutan pudendum). Heunceut manusa ngawengku labia mayora jeung labia minora (ngaran ieu ditarjamahkeun ka biwir "badag" jeung biwir "leutik", mindeng ogé "minora" leuwih badag sarta nonjol luareun "mayora"), itil, lawang urétra (meatus), sarta Liang Heunceut. Fungsi utama nu ngalibetkeun palawangan nyaéta kiih, paripolah séksual, kareseban, sarta babar.
Daptar eusi
Pedaran[édit | édit sumber]
Nu cendewok lebah hareup palawangan nyaéta mons pubis, atawa nu husus keur jelema, mons veneris atawa "gunung Vénus" nu sanggeus puber katutupan ku baok (pubic hair), nu jumlahna gumantung kana faktor turunan. Labia mayora atawa biwir badag manteng di dua sisi heunceut, nu ogé bisa katutupan ku baok. Labia mayora sagemblengna atawa sawaréh nyumputkeun bagian séjén palawangan.
Labia minora nyaéta dua tilep kulit lemes di antara labia mayora jeung dua sisi lawang heunceut. Itil ayana di lebah hareup heunceut tempat labia minora tepung. Tungtung itil nu katémbong, hulu itil (clitoral glans) sagemblengna atawa sawaréh katutupan ku 'tiung' jaringan (tiung itil).
Lawang heunceut ayana deukeut bagian tukang (atawa na bagian handap) palawangan; lawang urétra nu leuwih leutik aya di antara itil jeung heunceut. Di nu parawan kénéh, heunceut téh katutupan ku bagian kulit nu disebut selaput dara (hymen).
Handapeun, kénca-katuhueun lawang heunceut aya kelenjar Bartholin; nalika wanoja karangsang birahina, kelenjar ieu ngahasilkeun zat leuleueur pikeun ngagampangkeun dina prosés penetrasi.
Daérah antara heunceut jeung kérod salawé disebutna perineum.
Patalina jeung sirit[édit | édit sumber]
Anatomi palawangan patali jeung anatomi sirit ku ayana common developmental biology. Bagéan-bagéan nu babagi common developmental ancestry dina hal ieu disebutna homolog.
Hulu itil (clitoral glans) homolog jeung hulu sirit (glans penis) lalaki, sedengkeun tiung itil homologna jeung kulup sirit. Awak itil homolog jeung corpora cavernosa, hiji bagian tina sirit. Labia mayora homolog jeung kanjut (scrotum), sedengkeun vestibular bulb handapeun kulit labia minora homolog jeung corpus spongiosum, jaringan sirit sabudeureun urétra. Kalenjar Bartholin homolog jeung Kalenjar Cowper di lalaki.


text:
Basa Jepang
Basa Jepang (日本語, Nihongo ) digunakeun ku leuwih ti 127 milyar jalma, ngarupakeun basa utama di Jepang, salian ti eta dipake oge ku komunitas imigrant Jepang di sakuliah dunya. Basa Jepang dianggap salaku basa persatuan sarta kawentar ku sistem honorifik kompleks nu ngagambarkeun hirarki alami kahirupan Jepang, kecap gawe sarta susunan kalimahna nembongkeun hubungan antara nu ngobrol jeung nu diajak ngobrol. Intonasi dina ngobrol relatif leutik, sarta mibanda sistem beda-leksikal dina pitch accent. Hal ieu dumasar kana rekaman kajadian ti mimiti abad kadalapan, nu mana aya tilu pola Basa Jepang heubeul nu digabungkeun.
Basa Jepang ditulis ku tilu jenis huruf anu beda nyaeta: tulisan Cina (disebut kanji), sarta dua skrip syllabic, hiragana jeung katakana. Hurup Latin (disebut rōmaji) oge dipake dina Basa Jepang modern, hususna keur ngaran parusahaan, iklan, sarta lamun ngasupkeun data Basa Jepang dina komputer. Angka Arab ilahar dipake keur nulis nomer, sanajan kitu angka tradisional China/Jepang oge ilahar dipake.
Kosa kata Basa Jepang meunang pangaruh nu kuat ku injeuman tina basa sejen. The Japanese vocabulary has been heavily influenced by loans from other languages. Loba kecap dina Basa Jepang ngarupakeun kecap injeuman tina Basa Cina, atawa dijieun tina molde Basa Cina, leuwih ti 1,500 taun kaliwat. Mimiti ahir abad kasalapanbelas, Basa Jepang make kecap injeuman ti basa daerah kulon, utamana Basa Inggris.
Daptar eusi
Klasifikasi[édit | édit sumber]
Ahli sajarah bahasa nu nalungtik Basa Jepang sacara husus percaya yen aya dua kulawarga di Basa Jepang nyaeta kulawarga basa Japonic jeung kulawarga basa Ryukyuan. (Pamanggih sejenna, utamana nu teu nalungtik Basa Jepang sacara umum, dina Basa Jepang aya basa nu misah, salah sahijina nyaeta dialek basa Ryukyuan).
Sacara rundayan kulawarga Basa Japonic teu dipikanyaho pasti. Sababaraha teori nu diusulkeun, pakait kaditu kadieu jeung kulawarga basa sejen, kaasup basa lastari nu dipake dina sajarah budaya di semenanjung Korea; basa Korea; basa Altaic; sarta basa Austonesia, sarta nu sejenna. Oge aya nu ngusulkeun yen Basa Jepang ngarupakeun basa creole nyaeta gabungan tina sababaraha basa. Sababara teori dijelaskeun leuwih jentre dina artikel utama. Hal nu penting, taya teori nu bisa ditarima sakabehna bener tur masih didiskusikeun.
Distribusi geografis[édit | édit sumber]
Sanajan basa Jepang sacara eksklusif dipake di Jepang, Basa Jepang kadangkala dipake di tempat sejen. Basa Jepang ngajajah Korea, Taiwan, sarta sabagean Chinese darata, jueng sababaraha pulo di Pasipik, di sababaraha tempat eta nagara dipaksa kudu diajar Basa Jepang dina raraga ngalegaan pangaruh kaisar. Hasila, nepi ka kiwari loba nu masih keneh bisa Basa Jepang di eta nagara salian ti basa indungna. Komunitas imigran Jepang (sabagean gede netep di Brazil) ilahar make Basa Jepang salaku basa utamana. Salian ti di Brasil, imigran Jepang oge kapanggih dina populasi nu loba di Peru, Australia (hususna Sydney, Brisbane, jeung Melbourne), jeung di Amerika (utamana di California jeung Hawaii). Aya oge sakumpulan leutik imigran Jepang di Davao, Philippines. Katurunanna (disebut nikkei 日系, sacara Basa Jepang hartina katurunan), jarang migunakeun Basa Jepang. Kira-kira aya sababaraha juta salian ti urang Jepang nu diajar basa Jepang, saperti di sakola, boh utama atawa sekunder.
Status resmi[édit | édit sumber]
Basa Jepang nyaeta basa resmi Jepang sarta ngan Jepang nu make Basa Jepang salaku basa resmi pagawean. Aya dua bentuk basa standar: hyōjungo (標準語?) atawa basa Jepang standar, jeung kyōtsūgo (共通語?) atawa Basa Jepang ilahar. Kawijakan pamarenta ngamodernisasi Basa Jepang, ngajadikeun lobana nu teu jelas basa diantara kaduana. Hyōjungo diajarkeun di sakola tur dipake dina acara tipi sarta resmi dina komunakasi sarta versi Basa Jepang itu nu dijelaskeun dina ieu artikel.
Basa Jepang standar dibagi oke kana bungo (文語?) atawa "basa literatur," jeung kōgo (口語?) atawa "basa paguneman", numana ngabogaan beda aturan grammar jeung sababara variasi dina kosa kata. Bungo nyaeta metoda utama nulis Basa Jepang nepi ka ahir taun 1940-an tur masih keneh di pake ku sajarawan, sastrawan jeung ahli hukum (loba hukum Jepang nu masih dipake sanggeus Perang Dunya Kadua masih keneh ditulis dina bungo, sanajan aya sababaraha usaha keur ngamodernisasi). Kōgo nyaeta metoda nu dominan dipake dina ngobrol jeung nulis Basa Jepang kiwati, sanajan grammar jeung kosakata bungo kadangkala dipake dina Basa Jepang modern.
Dialek[édit | édit sumber]
Puluhan dialek paguneman di Jepang. Kaayaan ieu kusabab sababaraha alesan nyaetea lilana pulo dicicingan, pulo nu daerah pagunungan sarta panjangna sajarah Jepang nu kapisah boh kaluar atawa ka jero. Tipe dialek dibedakan ku aksen, infleksi morfologi, kosakecap, jeung partikel nu dipake. Sanajan teu ilahar, aya beda oge dina vokal jeung konsonan.
Dialek utama nu beda dina Basa Jepang nyaeta antara tipe Tokyo (東京式, Tōkyō-shiki) sarta tipe beulah kulon (京阪式, Keihan-shiki), sanajan tipe dialek Kyushu rada beda saeutik jadi tipe katilu. Tiap tipe dialek dibagi duei kana sub bagean. Dialek tipe-kulon sabenerna aya di wewengkon tengah, watesan kasarna nyaeta Préféktur Toyama, Kyōto, Hyōgo, jeung Mie; sabagian dialek Shikoku kaasup oge dialek tipe Kulon. Dialek beuki ka kulon sabenerna tipe Tokyo. Kategorei panungtung dialek nyaeta turunan tina dialek Jepang Kuno beulah Wetan; dialek ieu dipake di Hachijojima, Tosa, sarta sababaraha tempat sejen.
Dialek ti sababaraha wewengkon, saperti Tōhoku atawa Tsushima, bisa oge kaharti ku bagean sejen di Jepang. Sababaraha dialek nu dipake di Kagoshima di kalereun Kyūshū salah sahiji nu kawentar teu dipikaharti lain ngan ku pamake Basa Jepang standar tapi dialek sejen nu di Kyūshū, kamungkinnan bagean dialek Kagoshima dina cara ngucapkeunna, kaasup ayana suku kata nu nutup (contona suku kata dina ahir konsonan, saperti /kob/ atawa /koʔ/ keur Standard Japanese /kumo/ "spider"). Kosakata dialek Kagoshima 84% sarua jeung dialek standar Tokyo. Kansai-ben, salah sahiji grup dialek di tengah-kulon Jepang, loba di pake ku urang Jepang; dialek Osaka salah sahiji bageanna nu loba dipake dina acara bodor.
Basa Ryukyu, pakait raket jeung urang Jepang, aya beda nu cukup keur nganggap beda jeung cabang kulawarga Basa Japonik, sarta tanya dialekna dina Basa Jepang. Dipake di Kapuloan Ryukyu sarta sababarha pulo nu sacara politik kaasup kana Prefektur Kagoshima. Basa ieu teu ngan sakadar teu dipikaharti ku urang Jepang, tapi ku nu migunakeun basa Ryukyu sejenna.
Ayeuna, Basa Jepang Standar dipake di sakabeh wewengkon Jepang, teu ngan ukur dina tipi jeung radio, tapi oge dipake dina tanda-tana lalu lintas di sakuliah Jepang saperti dina sistim jalan raya, kareta api jeung bandar udara. Para pamuda ilahar make dialek lokal tur basa standar, sanajan dina sababaraha kasus, basa lokal dipangaruhan ku basa standar, jeung versi "standar" Basa Jepang wewengkon oge dipangaruhan ku dialek-lokal.
Sora[édit | édit sumber]
Hurup hirup dina Basa Jepang ngarupakeun sora "murni", sarimbag jeung Basa Spanyol, Yunani jeung Itali. Ngan hurup hirup nu teu ilahar nyaeta hurup hirup luhur /ɯ/, nu saperti /u/, tapi dipadetkeun ngaganti nu buleud. Basa Jepang mibanda lima hurup hirup, sarta hurup hirup panjang nyaeta ponetik, mangka mibanda versi pondok jeung versi panjang.
Grammar[édit | édit sumber]
Struktur Kalimah[édit | édit sumber]
Susunan dasar kecap Basa Jepang nyaeta Subyek Obyek Kecap Gawe. Subyek, Obyek, jeung hubungan grammatikal ilaharana ditandaan ku partikel, numana ahiran dina kecap dimodifikasi, sarta saterusna disebut postposition.
Infleksi jeung konjugasi[édit | édit sumber]
Kecap barang dina Basa Jepang henteu dumasar boh kana jumlah atawa jenis. Upamana hon hartina "buku" atawa "buku-buku". Hal ini sacara eksplisit bisa nembongkeun leuwih ti hiji, bisa ku cara nambahkeun jumlahna (biasana make kecap itungan) atawa ku nambahkeun ahiran (jarang dipake). Kecap keur jalma umumna dina harti tunggal. Upamana Tanaka-san hartina Bapa/Ibu Tanaka. Kecap anu nembongkeun jalma atawa sato nu loba dijieun ku nambahan ahiran kolektip (kecap benda nu nembongkeun loba), saperti -tachi. Kecap saperti hitobito "jalma", salawasna leuwih ti saurang, kecap benda dina Basa Jepang tanpa awalan boh keur tunggal atawa jamak. Hito (人) hartina "saurang" atawa "jalma", ki (木) hartina "satangkal" atawa "tatangkalan" boh keur tunggal atawa jamak.
Kecap gawe nyaeta gabungan nu nembongkeun "tenses", nu aya dua, nyaeta: baheula jeung kiwari, atawa lain-baheula, nu dpake keur kiwari jeung nu bakal datang. Kecap gawe ngagambarkeun nu dipilampah, bentuk-te iru nembongkeun terus lumangsung (atawa tacan rengse). Conto sejen parabohan kaayaan, bentuk -te iru nembongkeun pagawean nu sampuran dipigawe. Contone, kite iru hartina "Manehna geus datang (tur masih di dieu)", tapi tabete iru hartina "Manehna keur dahar".
Basa lemes[édit | édit sumber]
Teu saperti siga basa kulon, Basa Jepang mibanda sistim gramatikal keur nembongkeun kasopanan jeung resmi.
Nu ilahar dipake dina Basa Jepang aya tilu tingkatan kasopanan nyaeta: ka sasama (kudaketa 砕けた atawa futsuu 普通), ka saluhureun (teineigo 丁寧語) sarta kanu dipihormat (keigo 敬語).
Kosa kata[édit | édit sumber]
Basa Jepang asli atawa basa Jepang nu dianggap asli ti masarakat Jepanga raket pakait jeung bagean sajarah jeung Jepang kiwari, disebutna yamato kotoba (大和言葉 atawa 大和詞, contona "kecap-kecap Yamato"), nu ku sababaraha konteks kadangkala disebut salaku wa-go (倭語 atawa 和語, contona "basa Wa"). Kecap tambahan tina basa asli ieu, kaasup dina Basa Jepang kiwari nu ngawengku sajumlah kecap injeuman tina basa Cina atawa dijieun tina akar basa Cina ku nuturkeun pola Basa Cina. Kecap-kecap ieu disebutna kango, nu asup kana basa asli dina abad ka lima belas salila pakait jeung budaya Cina, boh langsung atawa ngaliwatan Korea. Dumasar kana sababaraha kira-kira, kecap Basa Cina kurang leuwih aya 70 persen dina kosa kata Basa Jepang modern tur kecap-kecap ieu dipake dina paguneman.
Sistim Nulis[édit | édit sumber]
Samemeh abad kalima, Basa Jepang teu ngobagaan sistim tulisan sorangan. Basa Jepang mimiti ngasupkeun tina tulisan Cina kaasup oge sababaraha aspek budaya Cina sanggeus diwanohkeun ku pandita jeung pangajar Korea dina abad kalima jeung kagenep masehi.
Mimitina, tulisan Basa Jepang ngagunakeun Basa Cina klasik, numana ngaran Jepang digambarkeun ku karakter nu dipake dumasar kana sora ucap lain kana harti kecapna. Saterusna, ieu prinsip dipake dina nuliskeun sajak jeung karya sastra Jepang asli, sababaraha kecap ditulis make karakter nu dumasar kana hartina lain kana sora ucap baca Cina. Conto tina campuran ieu nyaeta Kojiki, nu ditulis dina taun 712 SM. Hal ieu ngarupakeun munggaran tina make karakter Cina dina nuliskeun Basa Jepang, disebutna man'yōgana, hiji tulisan nu make karakter CIna keur sora ucap dina ngaruntuykeun kecap Basa Jepang keur diucapkeun unggal kecapna.
Diajar Basa Jepang[édit | édit sumber]
Pamarentah Jepang ngayakeun tes standar keur ngukur kamampu maca jeung nulis Basa Jepang keur pamake basa kadua: nu pangilaharna nyaeta Japanese Language Proficiency Test (JLPT). Japanese External Trade Organization JETRO ngayakeun Business Japanese Proficiency Test, keur nguji kamampu pangaweruh Basa Jepang keur kaperluan bisnis.
Tempo oge[édit | édit sumber]
- Common phrases in Japanese
- Henohenomoheji
- Budaya Jepang
- Basa Jepang jeung komputer
- Literatur Basa Jepang
- Ngaran urang Jepang
- The lists of Japanese words and words in other languages that have been derived from Japanese at Wiktionary, the free dictionary and Wikipedia's sibling project
- Swadesh list of Japanese words
- Kamus Basa Jepang
- Sino-Jepang
- Yojijukugo
Tumbu kaluar[édit | édit sumber]
- Ethnologue report for language code JPN
- Definitions of the different Japanese dialects
- A page dealing with the Kansai dialect of Japanese
- interactive flashcard system, very good for JLPT
- blog website with intemediate japanese articles for learners to read
- AKSER Brasil - Let´s Learn Japanese in Videos
Bibliografi[édit | édit sumber]
- Bloch, Bernard. (1946). Studies in colloquial Japanese I: Inflection. Journal of the American Oriental Society, 66, 97-109.
- Bloch, Bernard. (1946). Studies in colloquial Japanese II: Syntax. Language, 22, 200-248.
- Chafe, William L. (1976). Giveness, contrastiveness, definiteness, subjects, topics, and point of view. In C. Li (Ed.), Subject and topic (pp. 25–56). New York: Academic Press. ISBN 0-12-447350-4.
- Kuno, Susumu. (1973). The structure of the Japanese language. Cambridge, MA: MIT Press. ISBN 0-262-11049-0.
- Kuno, Susumu. (1976). Subject, theme, and the speaker's empathy: A re-examination of relativization phenomena. In Charles N. Li (Ed.), Subject and topic (pp. 417–444). New York: Academic Press. ISBN 0-12-447350-4.
- Martin, Samuel E. (1975). A reference grammar of Japanese. New Haven: Yale University Press. ISBN 0-300-01813-4.
- McClain, Yoko Matsuoka. (1981). Handbook of modern Japanese grammar: 口語日本文法便覧 [Kōgo Nihon bumpō]. Tokyo: Hokuseido Press. ISBN 4-590-00570-0; ISBN 0-89346-149-0.
- Miller, Roy. (1967). The Japanese language. Chicago: University of Chicago Press.
- Miller, Roy. (1980). Origins of the Japanese language: Lectures in Japan during the academic year, 1977-78. Seattle: University of Washington Press. ISBN 0-295-95766-2.
- Mizutani, Osamu; & Mizutani, Nobuko. (1987). How to be polite in Japanese: 日本語の敬語 [Nihongo no keigo]. Tokyo: Japan Times. ISBN 4-7890-0338-8; ISBN 4-7890-0338-9.
- Shibatani, Masayoshi. (1990). Japanese. In B. Comrie (Ed.), The major languages of east and south-east Asia. London: Routledge. ISBN 0-415-04739-0.
- Shibatani, Masayoshi. (1990). The languages of Japan. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-36070-6 (hbk); ISBN 0-521-36918-5 (pbk).
- Shibamoto, Janet S. (1985). Japanese women's language. New York: Academic Press. ISBN 0-12-640030-X. Graduate Level
- Tsujimura, Natsuko. (1996). An introduction to Japanese linguistics. Cambridge, MA: Blackwell Publishers. ISBN 0-631-19855-5 (hbk); ISBN 0-631-19856-3 (pbk). Upper Level Textbooks
- Tsujimura, Natsuko. (Ed.) (1999). The handbook of Japanese linguistics. Malden, MA: Blackwell Publishers. ISBN 0-631-20504-7. Readings/Anthologies


text:
Gita Gutawa
Gita Gutawa (ngaran lengkepna Aluna Sagita Gutawa).[1] nya éta saurang penyanyi pop anu neuleuman dunya musik saprak masih leutik kénéh, alatan manéhna sorangan nyaéta anak ti komposer sarta penyanyi Erwin Gutawa.[1]
Préstasi[édit | édit sumber]
Gita anu loba ngabogaan prestasi dina widang akademis éta, kungsi duet jeung Donny, vokalis AdA Band dina lagu Yang Terbaik Bagimu.[1] Sajaba ti éta ogé kungsi duet jeung penyanyi sholawat Hadad Alwi, dina album Jalan Cinta 2.[1] Dina umurna nu ka-13 taun, gita geus ngarilis albumna nu bertajuk GITA GUTAWA (self title). Dina album kasebut Gita mawa salah sahiji lagu karya Sarah Silaban, babarengan jeung Andi Rianto sarta Pink-Pink.[1]
Penjualan album wanoja anu laris minangka béntang modél iklan éta junun ngahontal Platinum Awards kalayan ngahontal penjualan leuwih ti 150 rébu kopi dina 4 bulan waé. Hal éta saterusna nganteurkeun dirina minangka Penyanyi Pendatang Anyar Pangalusna sarta Album Pangalusna AMI Award 2008.[1] Gadis anu cikénéh ngahontal jawara umum dina the 6th International Nile Children Song Festival (INCSF) di Kairo, Mesir éta, ogé ngajajal dunya akting liwat sinetron pondok AJARI AKU CINTA sarta AJARI LAGI AKU CINTA. Cacak loba tawaran, Gita anu riweuh kénéh sakola ieu henteu loba ngamekarkeun bakatna di dunya akting. Alatan sora sopranna, Gita ditawaran ngabawakeun soundtrack film. Di antarana nyaéta soundtrack pikeun film LOVE sarta film fenomenal, LASKAR PELANGI. Pelantun single Yang Terbaik Bagimu barengan Ada Band ogé laris ngabintangan sagala rupa pariwara, di antarana Indomie, Es Krim Walls Conello sarta Pond's.[1]


text:
Kopi anjing
Kopi anjing atawa namnam (Lat. Cynometra cauliflora) nyaéta tutuwuhan pituin Asia Tenggara, utamana Indonésia nu kaasup kulawarga kakacangan. Tangkal kopi anjing mah leutik (3-15 m), tapi dahanna ngarangkadak, kembangna leutik (diaméter 1,2 cm).
Daptar eusi
Daun[édit | édit sumber]
Daun kopi anjing boga dua anak daun, nu mun teu ditelek-telek mah kawas dua daun. lambaran daunna téh teu simétris, ukuranana 5-15 cm (panjang) jeung 2,5-7,5 cm (lébar), kelirna héjo bagedod.
Buah[édit | édit sumber]
Buah kopi anjing bentukna kawas ginjal, panjang 5-10 cm, lébar 5 cm. Cangkang buahna teu beulah, tapi aya urat beubeulahanana. Kulitna kasar jeung rada kerejut, kelirna héjo pias semu coklat. Daging buahna baseuh kelir konéng, aya bauan, rasana haseum, sikina gedé.
Baranahan[édit | édit sumber]
Tutuwuhan ieu sumebar tina sikina, najan bisa ogé dicangkok.
Sebutan séjén[édit | édit sumber]
Di sababaraha wewengkon, kopi anjing disebut ogé heunceut anjing atawa pukih. Dina basa séjén, ieu tangkal katelah namnam (Jawa, Madura), kuwanjo (Bali), anjing-anjing (Malayu), puci anggi (Bima), puti anjeng (Makassar), arepa (Bugis), aloma (Seram), lamuta (Ambon), kfamute (Buru), namet (Halmahera Kidul), jeung namo-namo (Ternaté).
Sumber rujukan[édit | édit sumber]
- Namnam. Disalin 29 Agustus 2007.
- Sentra Informasi Iptek. Kopi Anjing (Namnam). Disalin 29 Agustus 2007.


text:
1Dina poe anu kahiji, — minggu eta — rebun-rebun keneh, Maryam Magdalena geus indit ka pajaratan. Sadatangna, kasampak, batu tutup pajaratan teh geus aya anu mindahkeun. 2Manehna balik deui, lumpat, manggihan Simon Petrus jeung murid nu dipikaasih ku Isa tea; terus hariweusweus bebeja, pokna, “Jungjunan teh aya nu maling, ti makam, duka dibawa ka mana!” 3Simon Petrus lumpat gagancangan muru ka pajaratan, 4duaan jeung anu saurang deui tea. Manehna mah, lumpatna leuwih tarik batan Petrus. Datangna ka makam oge, pangheulana. 5Sadatangna, terus nempo ka jero, tapi ngan tembong boeh bae ngalumbruk dina taneuh. Manehna teu terus asup. 6Ari Simon Petrus mah, datang-datang teh, terus bae asup beh kana boeh; 7ari lawon bungkus mastaka-Na kapanggih aya di tempat anu rada anggang ti dinya, geus beunang nilepan. 8Sup, murid anu saurang deui oge, nuturkeun asup. Sanggeus sidik kana kaayaan di dinya, kakara manehna percaya kana maksud Kitab Suci anu nyebutkeun: Anjeunna tangtu gugah deui tina pupusna. Tadina mah, eusi Kitab Suci teh weleh ku maranehna teu kahalartieun. 10Geus kitu duanana marulang deui ka imahna. 11Ari Maryam Magdalena mah, ngajentul keneh bae deukeut pajaratan; tuluy anjeunna tumpa-tempo ka jero, bari ceurik. 12Ana breh teh aya malaikat duaan, panganggona sarwa bodas, keur caralik dina urut layon Isa: Nu saurang palebah mastaka; ari anu saurang deui, beh tunjangeun. 13Malaikat teh mariksa, “Ibu, ku naon nangis?” Jawab Maryam, “Jungjunan abdi aya nu maling, duka dibantun ka mana!” 14Geus kitu, manehna malik ngalieuk ka luar; breh bae, nenjo Isa keur ngadeg, tapi manehna teu nyangka yen eta teh Isa. 15Ku Isa dipariksa, “Ku naon ceurik? Aya anu diteangan?” Samaruk Maryam, eta teh tukang kebon di dinya; pok, manehna ngajawab, “Bapa, manawi bapa anu nyandakna, wartoskeun dicandak ka mana? Ku abdi bade dibantun deui.” 16Saur Isa, “Maryam!” Maryam ngaranjug, terus ngucap ku basa Ibrani, pokna, “Rabuni!”, hartina: Guru. 17Saur Isa deui, “Kade, ulah waka nyabak ka Kami sabab Kami acan ngadeuheus ka Rama. Ayeuna mah, tepungan bae dulur-dulur Kami, bejakeun yen Kami ayeuna rek mulang ka Rama anu jadi Rama maraneh oge: Allah nu disembah ku Kami jeung Allah nu disembah ku maraneh.” 18Maryam Magdalena terus nepungan murid-murid. “Kuring mah geus tepung deui jeung Jungjunan!” Pokna, bari nyaritakeun deui kasauran-kasauran Anjeunna dina waktu tepung tea. 19Poe eta keneh, wanci magribna, murid-murid Isa karumpul di hiji imah; pantona ditulakan lantaran sarieuneun ku urang Yahudi. 20Sabot kitu, breh bae, Isa geus ngadeg di tengah-tengah maranehna. Anjeunna uluksalam: “Assalamualaikum!” Sanggeus ngucapkeun salam, Anjeunna nembongkeun panangana-Na, tuluy angkeng-Na oge. Murid-murid pohara barungaheunana barisa tepung deui jeung Jungjunanna teh. 21Isa nyarios deui, “Mugia maraneh salamet! Sakumaha Rama geus ngutus ka Kami; Kami oge, ayeuna, rek ngutus maraneh.” 22Geus kitu, murid-murid teh ku Anjeunna ditiup sarta tuluy nyarios, “Geura tarampa ieu Ruh Allah. 23Sing saha anu dosana ku maraneh dihampura, geus tangtu bakal dihampura; tapi sabalikna, upama ceuk maraneh eta jelema teh dosa, tangtu tetep dosana teh.” 24Ari Tomas, — salah saurang murid ti nu dua belas, anu katelah Didimus — waktu Isa sumping teh, manehna mah teu milu kumpul di dinya. 25Barang dibejaan ku babaturanana “Urang mah geus patepung deui jeung Jungjunan.” Manehna ngajawab, “Mun can sidik, nenjo sorangan, panangana-Na anu bolong tapak paku jeung acan nyolokkeun curuk kana angkeng-Na, kuring mah moal rek ngandel.” 26Heuleut dalapan poe ti harita, murid-murid teh karumpul deui di imah anu geus kacaritakeun tea; Tomas oge, harita mah, aya. Panto kabeh ditarulakan, tapi ari breh teh Isa geus aya di tengah-tengah maranehna bari uluksalam: “Assalamualaikum!” 27Tuluy sasauran ka Tomas, “Ilikan yeuh leungeun Kami. Colokkeun curuk maneh. Rampa ku leungeun maneh ieu palebah cangkeng Kami. Maneh sing percaya, ulah terus cangcaya.” 28Cek Tomas, “Duh Gusti Jungjunan simabdi sarta Allah panutan simabdi!” 29Waler Isa, “Ayeuna maneh percaya lantaran geus pajonghok jeung Kami. Bagja, sakur anu percaya ka Kami, sanajan teu pajonghok.” 30Loba keneh tanda-tanda anu dipintonkeun ku Isa sarta nu kasaksian ku murid-murid-Na, tapi henteu dimuat dina ieu Kitab. 31Sanajan kitu, sagala rupa anu geus dimuat di dieu, kabeh geus dicatet, supaya aranjeun palercaya yen Isa teh Al Masih, Putra Allah. Upama aranjeun percaya ka Anjeunna, tinangtu hirup aranjeun teh aya dina nugrahing jenengana-Na.
Copyright
Learn More


text:
Kongres Pamuda Sunda
Kénging Édi S. Ékajati
Teungteuingeun eunteung beureum,
Keretas daluang Cina
Teungteuingeun deungeun-deungeun,
Neken téh kabina-bina
Paneungteuinganan deungeun dina dasawarsa 1950-an anu jadi kasangtukang diayakeunana Kongrés Pamuda Sunda téh. Mimitina muncul isu pulitik “non” jeung “co”.Urang Sunda dituduh “co”, gawé bareng jeung Walanda dina mangsa revolusi kamerdekaan taun 1945-1949. Hartina dituding hianat kana perjoangan.
Terus dituduh provinsialistis jeung ngagegedékeun sukuismeu deuih. Loba gegedén urang Sunda anu digésér sacara teu étis tina kalungguhanana di pamaréntahan di Tatar Sunda. Nu ngagantina deungeun-deungeun anu tacan puguh kamampuhna.
Gangguan kaamanan teu eureun-eureun. Gorombolan Kartosuwiryo ngagalaksak padésaan. Rajakaya rahayat dirampas, imahna diduruk, nyawana didorhos (dipaténi).Nya loba urang pasisian anu ngungsi ka kota-kota bari henteu mawa bekel modal jeung kaparigelan. Puguh wé hirupna kadungsang-dungsang.
Para nonoman nu rék nyiar pangarti ka paguron luhur réa barebedanana. Hayang kuliah téh kudu indit ka Yogyakarta atawa Jakarta. Harita mah di lembur sorangan mah tacan renung paguron luhur cara ayeuna. Aya gé ITB (Institut Téhnologi Bandung), tapi da éta mah keur para nonoman sa-Nusantara, katurug-turug ngan ngulik élmuning téhnik baé.
***
TINA beurat ku bangbaluh, kuniang urang Sunda téh hudang, terus singkil. Dug-deg organisasi kasundaan anu udaganana pikeun ngabéla diri, ngahadéan nasib, jeung merjoangkeun pikahareupeun. Boh sepuh boh nonoman parahi ngadegkeun organisasina masing-masing. Aya Pangauban Sunda, Sunda Budaya, Daya Sunda, Daya Mahasiswa Sunda, Nonoman Sunda, katut Putra Sunda.
Sangkan henteu aing-aingan, organisasi urang Sunda anu réa rupana téh aya nu meungkeut. Sawatara organisasi ti kalangan sepuh ngahiji dina Badan MusawarahSunda (BMS) anu dipingpin ku Mr. Iwa Kusuma Sumantri. Ari organisasi para nonomanna ngahiji ngariung dina dapuran Front Pamuda Sunda (FPS).
Gagasan Kongrés Pamuda Sunda jolna ti Ajip Rosidi, anu harita umurna kakara 18 taun. Puguh wé aya kasang tukangna. Harita sumebar pamflet ti Front Pamuda Sunda anu ditawis ku Adeng S. Kusumawijaya minangka Ketua Umum, katut Ajam Syamsupraja, minangka Sekretaris Jenderal. Pamflét téh kalawan ngagunakeun basa anu sugal garihal eusina ngiritik, malah nyarékan ka pamingpin Partéy Nasional Indonesia (PNI) Jawa Barat, pamaréntah pusat (Présiden Sukarno), jeung urang Jawa.
Réa nu méré koméntar, babakuna papada urang Sunda. Aya nu panuju, aya deuih nu nolak kana eusi jeung cara nepikeunana éta pamflét. Urang Sunda parebut bener jeung urang Sunda.
Dina karéta api ka-Bandungkeun, pok Ajip nyarita ka baladna, Olla S. Sumarna Putra, “Lamun kitu, perelu pisan diayakeun hiji Kongrés, sangkan sakabeh urang Sunda, tokoh-tokohna, bisa madungdengkeun naon jeung kumaha kahayangna. Ulah cara ayeuna, dibandunganana dina surat-surat kabar nu paraséa téh bet Sunda pada Sunda, pédah béda-béda pamanggih jeung kapentingan; nu temahna mah baris ngarugikeun urang Sunda umumna baé.”
Gagasan pikeun ngayakeun Kongrés, meunang pangbagéa ti papada aktivis kasundaan. Prak tatahar, antarana ku jalan ngariung di bumina Létnan Kolonel Akil Prawiradirja, di Jalan Salatiga, Jakarta. Ngariung deui di Bogor, di panganjrekanana Saikin Suriawijaya,anu harita masih keneh mahasiswa IPB (Institut Pertanian Bogor), di Jalan Tampomas.
Nu ruang-riung téh sawatara pamuda katut mahasiswa Sunda, babakuna anu dumuk di Bogor jeung Jakarta. Aranjeunna mutuskeun, yén Kongrés Pamuda Sunda baris diayakeun di Bandung, puseur dayeuh Tatar Sunda, tur waktuna bulan Oktober bari sakalian miéling Sumpah Pamuda.
Panitia katut rarancang Kongrés disusun dina riungan di Gang Maksudi, Pabaki, Bandung, di bumina Tatang Suriaatmaja, bulan Séptémber 1956. Nu ngariungna leuwih rempeg. Aya utusan ti Jakarta, Bogor, Tasikmalaya, Ciamis, Cianjur, jeung ti kota séjénna, sagédéngeun wawakil pribumi ti Bandung.
Panitia Kongrés dipingpin ku R.A.F. (Rahmatullah Ading Afandie) minangka Ketuana kalawan Tatang Kosasih nu jadi Sékértarisna. Demi masalah anu rék di-sawalakeun nyindekel kana tilu widang: (1) kaamanan, (2) sosial ekonomi, jeung (2) kabudayaan. Anu kapeto ngajejeranana nyaéta Jerman Prawirawinata katut Hamara Éffendi dina widang kaamanan, Sukhyar Tejasukmana katut Dayat Harjakusumah dina widang sosial ékonomi, jeung Buyung Saleh Puradisastra katut Mh. Rustandi Kartakusuma dina widang kabudayaan.
Méméh prung Kongrés, panitia ngayakeun sosialisasi Kongrés ka sakuliah Tatar Sunda, sakalian umajak sangkan réa nu milu Kongrés. Ari nu ngadongdon ka daérah-daérah téh aya sawelas urang, nyaéta R.A.F., Tatang Kosasih, Saikin, Alibasyah, Sanusi, Ajam Syamsupraja, Parma D. Sunarya, Nana Sutresna, Utuy Tatang Sontani, Olla S. Sumarna Putra, jeung Ajip Rosidi.
Umumna panarimaan ti urang daérah kayaning ti Subang, Sumedang, Cirebon, Kuningan, Ciamis, Tasik, Garut téh hadé pisan. Urang daérah gé nyanggupan rék ngirimkeun utusanana. Sajeroning kukurilingan téh anggota rombongan nyaksian sorangan kumaha gangasna gorombolan Kartosuwiryo jeung kumaha matak ngerikna kasungkawa rahayat.
Luyu jeung nu geus ditataharkeun, Kongrés Pamuda Sunda diayakeun di Bandung, tanggal 4-7 Nopember 1956. Acara pembukaaanna lumangsung di Hotél Orient (kiwari geus sirna), Jalan Asia Afrika. Ari sawalana mah lumangsung di gedong YPK (Yayasan Pusat Kabudayaan), Jalan Naripan.
Dina prungna Kongrés, teu wudu réa pisan nu miluna. Basa Kongrés dibuka nu nungkulan moal kurang ti 300 urang. Lian ti utusan ti daérah-daérah sa-Tatar Sunda (20 kabupatén jeung kotabesar), aya deuih utusan ti Jakarta, Yogyakarta, Semarang, jeung Tanjungpinang minangka wawakil masarakat Sunda nu mangkuk di éta kota. Dijumlah-jamléh, utusan nu datang ka Kongrés téh 111 urang.
Gegedén gé sarumping. Ti antarana baé aya Walikota Bandung, R. Enokh; Wakil Panglima TT III (kiwari Kodam III Siliwangi) Letkol Sambas; Mentri Dalam Negeri RI (anu munggaran) manten R.A.A. Wiranatakusumah, Mentri Dalam Negeri manten Sewaka, Mentri Pertahanan manten Mr. Iwa Kusuma Sumantri, katut Kolonel Sukanda Bratamanggala.
Basa biantara poéan muka Kongrés, 4 Nopember 1956, ba’da Magrib, Ketua Panitia R.A.F. nyebutkeun, “Pamuda nyekel tanggung jawab anu bangga dina sagala pasualan masarakat. Soal daérah jadi hiji soal munel dina pasualan-pasualan nasional. Masarakat Pasundan beuki dieu beuki ramijud dina sagala lapangan. Beuki meuweuhna rasa katugenah jeung kateusugema nu nyangkaruk di lingkungan masarakat Sunda, ku meuweuhna kapincangan-kapincangan nu karasa.
“Pasualan daérah teu bisa ngan wungkul dipasrah-keun ka deungeun-deungeun, tapi pangpangna kudu di-garap ku urang daerah pribadi… Panitia dibere kawajib-an ngawujudkeun Kongrés Pamuda Sunda nu tujuanana baris nyieun jalan nu kongkrit, nu positif, enggoning me-reskeun ieu kaamanan lembur matuh nu sakieu kacekek-na, pikeun ngahadean sosial ekonomi nu sakieu ramijud-na, sarta madungdengkeun soal kabudayaan Sunda, anu ayeuna tanda hirupna téh pedah ngambekan wungkul,
“Jadi… .ieu Kongrés sanés badé jadi aréna pikeun ngaduregengkeun kateusugema, tapi bakal jadi musawarah pikeun manggihan jalan-jalan anu kongkrit pikeun ngubaran katugenah jeung kateusugema nu aya, sarta pikeun nyegah timbulna deui katugenah jeung kateusugema.”
Ti para gegedén, nu maparin biantara téh antarana ti Kolonel Suprayogi minangka Pj. Panglima T.T. III Siliwangi. Biantarana biantara tinulis anu didugikeun ku Letkol. Sambas. Mr. Iwa Kusuma Sumantri, Ketua Badan Musawarah Sunda, deuih nu ngiring sasauran téh.
Saur Pj. Panglima T.T. Ill Siliwangi, “Waktu yang Saudara-saudara pilih (di antara Sumpah Pemuda dan Hari Pahlawan) … sangat tepat sekali. Tempat yang Saudara-saudara pilih ialah kota Bandung, ialah tempat di mana beberapa hari lagi akan dilangsungkan pelantikan Dewan Konstituante, Déwan yang akan menyusun Undang-undang Dasar yang tetap bagi negara kita…
“Tidak ada gunanya kita marah karena kekecewaan-kekecewaan yang telah dialami. Tidak ada gunanya kita menyesali kesalahan-kesalahan di masa lampau. Kekecewaan dan kesalahan itu justru harus bisa kita pergunakan untuk membenarkan langkah di masa depan, supaya kesalahan jangan berulang, supaya kekecewaan jangan melimpah.”
Ari saur Mr. Iwa Kusuma Sumantri, “Pamuda Sunda perlu leuwih mentingkeun olah-raga keur kaséhatanana, perlu leuwih mentingkeun pangajaran keur ngangkat kanyahona, sarta perlu leuwih giat digawé keur perékonomianana. Sanajan kitu, ku lantaran urang Sunda hirup kumbuh sarta berjuang babarengan jeung suku-suku bangsa Indonesia lianna, tangtu baé rasa kasundaanana kasengker ku rasa solidaritas jeung suku-suku bangsa Indonésia nu séjén téa…
Tapi tangtu bae urang henteu sudi kasered batur, henteu sudi jadi kékéséd batur. Ku lantaran éta para nonoman Sunda ayeuna ngoréjat hudang singkil taki-taki maju kahareup dina sagala lapangan élmu pengetahuan jeung perékonomian. Di sawatara nagara séjén mah pulitik nyanghareupan pasualan sukubangsa téh henteu picik saperti di dieu. Basa jeung kamajuan suku-suku bangsa téh kacida diperhatikeunana sarta dimumuléna. Ngahaja diadegkeun akademi-akademi suku bangsa nu ngulik basa-basana, sajarahna sarta kabudayaanana. Malah tulisanana nu geus tara dipaké ogé dihirupkeun deui sarta dimumulé. Para nonomanana ngahaja disarakolakeun maké ongkos nagara.”
UPAMA urang nyieun tingkesanana, aya sababaraha hal anu mindeng ditepikeun ku nu milu kongres. Tangtu baé pangna remen dibahas téh ku lantaran dianggap penting minangka masalah utama anu dianghareupan ku urang Sunda harita. Ti antarana nu bisa ditingkeskeun téh nyaéta yén:
1. Rahayat anu jadi korban kateuamanan kudu gancang dijait;
2. Wangunan nagara kesatuan, hadéna dirobah jadi federasi;
3. Aya imperialismeu suku bangsa, tur tumali jeung éta pagawé di Pasundan kudu urang Sunda;
4. Masalah non jeung co kudu dileungitkeun;
5. Basa daérah kudu diundakkeun fungsina dina pangajaran sakola, kitu deui medalkeun buku-buku Sunda;
6. Urang Sunda perlu boga pahlawan (aya urang Sunda anu diangkat jadi pahlawan nasional);
7. Perlu aya paguron luhur di Tatar Sunda cara di Yogyakarta;
Anu penting dicatet téh deuih hasil Kongrés Pamuda Sunda anu mangrupa proklamasi beunang ngarumuskeun Séksi Kabudayaan, anu unina:
PROKLAMASI
Kongrés Pamuda Sunda I nu diayakeun ti tanggal 5, 6, jeung 7 Novémber di Bandung, mroklamasikeun:
Yén istilah Jawa Barat diganti ku Sunda, sarta minangka konsékuénsina istilah Jawa Tengah diganti ku Jawa Barat, sarta ngaran Pulo Jawa jadi Nusa Selatan luyu jeung conto ti pamaréntah anu geus ngarobah istilah Sunda Kecil jadi Nusa Tenggara.
Yén Ki Tapa, Déwi Sartika, jeung Oto Iskandar di Nata minangka Pahlawan Nasional.
Yén Déwi Sartika jeung Oto Iskandar di Nata kudu dipiéling ku urang Sunda saban taun minangka ibu jeung bapa Sunda.
Yén Gajah Mada téh lain pahlawan nasional, malah sabalikna Gajah mada téh penjajah nu geus nimbulkeun perpecahan di antara suku-suku bangsa, ku sabab éta mitos nu patali jeung éta kudu diancurkeun.
Kitu diantara pertélaan ngeunaan Kongrés Pamuda Sunda anu harita dipokalan ku para nonoman Sunda anu umurna rata-rata 20 taunan.***
Artikel Bahasa Sunda
Kongres Pamuda Sunda
1 komentar:
- Rakean Agung } at: 27 Desember 2013 12.24 mengatakan...
-
Anu jelas mah,sajarah tos nyutet Perjoangan Para Nonoman Sunda,harita.Khususna mah,Front Pemuda Sunda (FPS) oge KPS I (Kongres Pemuda Sunda I).Malahan dicutet dina salah sahiji buku karya Ajip Rosidi,nu oge jadi palaku sajarah harita.Jadi,keur generasi kadieunakeun tiasa jadi eunteung sajarah keu kapayuneun.Meh teu pareumeun obor,tea. Kukituna,aya anu kedah ditambihkeun sareng dilelempeng.Sapertos,Kang Adeng sumping nyalira,sanes ditangkep atawa tertangkep,sebagi pertombangan seu'eur nonoman Sunda nu ditarewakan dijebloskeun,tanpa sabab naon kasalahanana.Oge,paska FPS,sinareng KPS I, aya utusan ti Bung Karno,nu harita Presiden RI I,anu maksudna nawisan ka Kang Adeng salah sahiji kalungguhan diKabinetna,nayeta janten Menteri,Menteri Dalam Negeri.Tapi,naon atuh eta utusan teh ngegel curuk..sabab Kang Adeng...menolaknya!.Eta,diantawisna,masih seu'eur anu teu acan kauninga,oge ka catet ku balarea,kupara palaku sok komo kuumumna. Langkung sae ti eta,langkah naon keur ti ayeuna kapayuneun,sapertos KPS II,..Salam.
-