text:
Kacatur kacaritakeun cak kolot, dihiji tempat anu ayana di Kabupaten Bekasi, Kecamatan Bojongmangu, Desa Sukamukti aya hiji lembur nu ngarana Cipeucang. Kunaon eta lembur teh dingaranan Lembur Cipeucang, cak kolot baheula diieu lembur teh loba sasatoan terutama Peucang, Sato bangsaning embe anu awakna letikan ti embe.
Di ieu tempat teh aya cai anu ngocor titungtung kidul nepi tungtung kaler nu di sebut Cipamingkis. Tah di Cipamingkis ieu bangsaning sasatoan ngarinum terutama Peucang. Kusabab cai teh jadi tempat kahirupan mahluk anu harirup sato, tatangkalan oge jalma kabeh ngabutuhkeun cai.
Tah kusabab kitu ieu Lemburteh dingaranan Lembur Cipeucang. Asalna tina ngaran sato nyaeta Peucang jeung cai anu ngalir di eta tempat, Ci = Cai anu ngalir di eta tempat, Peucang = sato anu loba baheula didinya. Disebut weh Cipeucang.
Nepikeun kiwari oge masi aya keneh Cipamingkis anu ngalir di Cipeucang, jeung masi loba jalma lamun usum halodo kacarainateh ka Cipamingkis eta.
Jeung hiji deui di ieu lembur teh lahir saurang jajaka nu ganteng ngalempereng koneng loba nu resep jeung nu bogoh. Tepatna kaping 16 sasih Mei warsih 1987 di lahir keunana. Dugi ayeuna eta jajakateh aya keneh ayeuna kuliah di UPI Kampus Purwakarta nu jenenganana Ojim Suryana tea.
Jaman baheula dihiji tempat/werwengkon didinya teh kacaritakeun lembur anu kacida sarienen nana jelema ngaliwat kadinya, yen beja didinya ari peting tara aya lampu, pokona paroek jeng loba begal. Lamun aya jalma peting-peting liwat kandinya cak beja sok dicegat garong/begal pokona sakumaha harta nu dibawa ku jalma teh kudu dibikeun ka garong lamun hente diancam bakal dipaehan atawa disiksa.
Caritana yen brgal/garong anus sok nyegat ditempat etateh nyaeta jalma anu cicing di tempat eta, penduduk didinya kusabab kitu jalma sarieuneun liwat kadinya teh. Jeung deui anu jalma anu nempatan tempat eta teh jaragoan utamana jago kadugalan.
Kusabab kitu jalma nyarebutna eta tempat Siluman, lembur Siluman terusnamah.
Eta tempat teh aya di Kabupaten Subang, Kecamatan Pabuaran. Tah ayenamah Silumanteh jadi ngaran Desa nyaeta Desa Siluman. Da ayeunamah aman biasa wae kos daerah nu sejenna eweuh begal eweuh garong, kecuali katukangeun lembur etateh aya trotoang panjang da nepi ayeunage sok sarieuneun jalma liwat kadinya tipeuting mah.
Tah kitu caritana kunaon eta tempat teh disebut Siluman, nu ayeuna Desa Siluman.
Jaman baheula aya Kuya imah-imah di sisi muara. Gawena ngahuma, ngahumateh indit isuk datang sore magrib.
Hiji poe Kuya keur di huma, aya hujan geode bari jeung angina. Tatangkalan rarungkad imah Kuya oge kaapungkeun murag ka leuwi brus ti teleum. Sakadang Kuya sedih kacida, isukana manehna ngieun dei anu leuwih keker supaya te kabawa angina.
Hiji poe manehna balik ti hima, Kuya teh masak pikeun dahar sore. Sabot masak Kuya kacai hela, keur di cai katingali hasep ngebul dina suhunan imahna ku Kuya diburu tapi imah geus angus seneuna gede nakeranan. Kuya teh ceurik.
Keur kitu jol bae Monyet kolot. Monyet ngomong ka sakadang Kuya, “tong ceuri sakadang Kuya ngieun deui imahmah!”
“Anu matak sakadang Monyet lain sakali wae kacilakaan imah teh bareto kabawa angina. Kudu kumaha akalnanya supaya imah awet?” cak sakadang Kuya! Sakadang Monyet ngajawab, “gampang atuh, ngarah imah ulah cilakamah dibawa bae, ulah ditinggalkeun. Pek ngieun dei anu alus tur kuat ke lamun geus anggeus arang tangkodkeun kana tonggong anjeun, pantone sakira asup sirah supaya gampang ngelokeun sirah ka jero.
Eta papatah teh ku Kuya diturutkeun, saenggeus anggeus prak ditengkodkeun dina tonggongna, monyet anu memenerna. Nah ti haritamah imah sakadang Kuya teh sok dibabawa bae, digagandong.
Rincian Dongeng:
- Judulna : Kuya Ngagandong Imahna
- Bahasana : Kasar
- Palakuna : Sakadang Kuya jeung sakadang Monyet
- Watek palakuna :
Sakadang Kuya = Getol daek digawe, gampang putus asa an, te kuat kena musibah.
Sakadang Monyet = Daek babantu jeung mere saran
- Tempat/latar : Baheula dihiji kebon deket walungan
- Eusi/hikmah nu bisa di cokot :
Jadi jalma kudu getol kos sakadang Kuya tapi tong gampang putus asa jeung tong bodo. Jeung kudu daek babantu ka batur kos sakadang Monyet.
Kacaritakeun jaman baheula aya oray naga geus lila ngalamun hayang nyaba ka kahiyangan. Unggal isuk eta oray teh osok dangdan mapantes maneh. Tapi keukeuh teu ngarasa ginding lantaran teu boga perhiasan, mangkaning arek ngadeheus ka dewa.
Sanggeus mikir manehna inget ka sobatna sakadang titinggi, maksudna arek nginjeum tanduk ka sakadang jago haritamah jago teh aya tandukan menta di anteur ka titinggi. Sanggeus aprok dicaritakeun sakabeh pamasalahan naga ka jago. Maksudnamah nginjeum tanduk ka jago, engke dianteurkeuna deui ku sakadang titinggi cak sakadang naga.
Hayam jago teu nembalan lantaran apal jahat jeung licikna naga. Lila-lila naga ngarayu, jago oge merekeun tandukna ka sakadang naga. Cak naga ka jago “engke tandukna dibalikeun deui dianteurkeun ku titinggi samemeh balebat, lamun balebat can balik wae bisi kaula poho ngawangkong jeung dewa, anjeun mere tanda weh kongkorongok sing tarik.”
Geus kitumah jung weh naga jenug titinggi the arindit. Isukna samemeh balebat hayam jago kongkorongok satakerna. Sakali dua kali titinggi teu datang wae, terus jago teh kongkorongok sababaraha kali deui, tapi tetep titinggi teu dating keneh bae. Nepi ka brayna berang titinggi teu datang-datang.
“Keun sugan cenah peuting engke” pok hayam teh. Tapi weleh ditunggu nepi kasubuh titinggi teu dating keneh wae. Pohara ambekna hayam jago nepi ka nyancam lamun titinggi dating arek di pacok nepikeun ka paehna.
Ti harita hayam jago teh tiap-tiap subuh kongkorongok sarta mun papanggih jeung titinggi sok langsung dipacok nepi ka paehna, males pati dumeh kungsi ngabobodo.
Rincian Dongeng:
- Judulna : Hayam Kongkorongok Subuh
- Bahasana : Kasar
- Palakuna : Hayam Jago, Titinggi jeung Oray Naga
- Watek palakuna :
Oray Naga = jahat, sok nipu, teu sukur, sok hayang nu batur.
Titinggi = Daek wae di titah sanajan salah, teboga pamadegan.
Hayam Jago = Babari percaya, gampang dibobodo.
- Tempat/latar : Hiji tempat jaman bahela nyaeta di leuweung
- Eusi/hikmah nu bisa di cokot :
Ari hirup teh ulah sombong, adigung, ulah sok nipu, jiga Oray Naga. Ulah sok daek wae di titah lamun salah jiga Titinggi. Ulah gampang di bobodo bisi kaduhung, ulah gampang percaya ka jalma jiga sakadang Hayam Jago.
Kacatur jaman baheula aya dua jalma adi lancek. Nu cikal ngarana Jana, ari nu bungsu Jani.
Ki Jana ka asup jelema benghar, lega sawah lega kebon. Tapi koret, tara barang bere jeung tutulung. Tapi Ki Jani mah bari jeung miskin oge ari boga rejeki teh sok mere kanu butuh.
Hiji poe Ki Jani nginjem beas ka Ki Jana tapi manan dibere malah dicarekan. Untung pamajikan Ki Jana karunyaeun. Susulumputan ti salakina mere beas ka Ki Jani sacangkir jeung lauk asin. Bari nalangsa Ki Jani balik ditengah jalan aprok jeung aki-aki awakna begang lempangna rumanggieung, atuh karunyaeun diajakan ka imahna. Nepi imah beas dibubur saenggeus asak didalahar bareng. Isuk-isuk keneh aki-aki teh geus pamitan. Memeh indit aki-aki teh mere jimat ka Ki Jani mangrupa lilisungan jeung haluna tina perak. “Naon wae anu dipikahyang ku ujang, sebutkeun wae bari nyebut Tutu! Tutu! Tutu!’tilu kali,” ceuk aki-aki teh, engke tangtu haluna nutu sorangan, sarta anu dipikahayang kaluar tina jero lisung. Ngereunkeunana lisung kudu dibere taneuh saetik.
Gancangna carita Ki Jani geus benghar, tapi tetep resep ngabantu jeung tutulung kanu susah. Barang Ki Jana ngadenge adina beunghar manehna sirik , bari boga niat jahat hayang miboga jimat eta. Hiji peuting Ki Jana datang Ka Jani, ku Ki Jani dicaritekeun kabeh ka Ki Jana carana make lisung. Terus dibawa minggat ku lanceukna ka alas pentas. Mangsa dina kapal geus eweuh uyah Ki Jana menta kalisung uyah kaluar uyah teh teu ereun-ereun, Ki Jana poho teu mawa taneuh. Nepi ka kapalna kelebuh teleum. Ti harita cai laut jadi asin.
Rincian Dongeng:
Tema : Perang Duduluran
Judulna : Cai Laut Asin
Bahasana : Kasar
Alur/plot : Ngagunakeun alur maju
Cara Nyarita/ Sudut Pandang : orang ka 3 palaku utama
Palakuna : Dua urang adi lanceuk: lanceukna Ki Jana, Adina Ki Jani.
Watek palakuna :
Ki Jana = Sarakar, koret, embung tutulung kanu susah.
Ki Jani = Bageur, berehan, daek tutulung kanu susah.
Tempat/latar : Jaman baheula di hiji lembur.
Eusi/hikmah nu bisa di cokot :Jadi jalma ulah koret jeung jahat, siga Ki Jana anu tung-tungna bakal cilaka. Kudu kos Ki Jani bageur sok daek nulungan batur, hirupna jadi senang tur tentrem
Kacatur jaman baheula di Pulo Jawa Beulah kulon, aya hiji karajaan anu rajana Prabu Rakata. Sang Prabu gaduh dua putra. Anu cikal Raden Sundana anu bungsu Raden Topobrana. Haritamah Pulo Jawa sareung Sumatra teh ngahiji.
Kumargi Prabu Rakata parantos sepuh pisan, mangka karajaan teh di titipkeun ka putra-putrana, tur di bagi dua belah wetan ku Raden Sundana, belah kulon Raden Topobrana. Terus Sang Prabu teh indit ngabagawan anu tempatna dibates dua nagara nu dibagi dua tea, anjeunna teu nyandak nanaon tibang guci pusaka nu dicandak. Hiji mangsa dina taun ka genep Sang Prabu teh ngadangu yen putrana parasea Raden Sundana ngarugrug karajaan raina Raden Topobrana. Sang Prabu teh ceg ka guci anu tos dieusi cai laut tea, terus indit ka medan laga kasampak dua putrana keur perang campuh atuh bendu pisan si anjeunanana.
Ningali ramana sumping reg weh perang liren, dua putrana langsung nyampeurkeun cedok weh nyareumbah ka Prabu Rakata kitu dei para parajuritna. Atuh dua putrana beak bersih diseukseukan pampangnaman Raden Sundana nu wani ngarug-gug nagara raina. Dua putrana anu tarungkul teh nyarek, atuh Sang Prabuteh langsung gadeg, ceg kana guci pusaka tea. Terus cai laut anu dina guci dikucurkeun disapanjang wates dua nagara, teras guci anu tos teh kosong teh disimpen ditapal bates dua karajaan tea, anjeunanana indit deui ka tempat pang tapaanana. Teu lami eta bates anu tilas disiram ku cai laut teh ngajanggelek jadi selat. Nu kiwari disebut Selat Sunda. Nu mawi dinamian Selat Sunda lantaran Raden Sundana sarakah hoyong wilayah anu raina. Dugi ramana ngadamel wates nganggo guci pusaka anu caina dikucurkeun terus jadi selat. Tur guci anu disimpen dina wates teh ngajanggelek jadi gunung, nu katelah Gunung Rakata atanapi Gunung Krakatau. Tah kitu sasakala Selat Sunda sareng Gunung Krakatau teh.
Rincian Dongeng:
Tema : Perang Duduluran
Judulna : Selat Sunda Jeung Gunung Krakatau
Bahasana : Lemes
Aur/plot : Ngagunakeun alur maju
Cara nyarita/sudut pandang : orang ka 3 palaku utama
Palakuna : Prabu Rakata, sareng dua putrana: Raden Sundana sareng Raden Topobrana
Watek palakuna :
Prabu Rakata = Arip, adil, tur bijaksana.
Raden Sundana = Sarakah
Raden Topobrana = Embung ditindes
Tempat/latar : Jaman baheula di Pulo Jawa belah kulon.
Eusi/hikmah nu bisa di cokot : Jadi jalma kudu arif, jujur, adil tur bijak sana kawas Prabu Rakata, ulah Sarakah jiga Raden Sundana.
Kacariotakeun baheula dina hiji tempat aya oray naga keur nawu balong. Sungutna ngegel kana tangkal huni, buntutna dibrlitkeun kana pancuh tambakan beulah dieu. Awakna malang dina balong tea, tuluy di ayun keun goplak, goplak, goplak dipake nawu baloing tea.
Teu kungsi lila balong teh saat laukna sing kocopok loba. Jol datang gagak kadinya haritamah gagak teh buluna bodas ngeplak. Ujug-ujug corokcok weh laukna dipacokan nepi beak lauk nu baradagnamah.
Ku oray sanca katempoen gagak maling lauk, geuwat digenggereuhkeun, tapi gagak ngalah beuki ngahajakeun. Atuh oray ambek sebrut bae diudag gagakteh. Gagak teh hiber kuorang diobrot, gagak teh bingung da diberik wae sieunen katewak. Kabeneran aya nu keur neleum, gebrus bae gagak teh asup ka jero pijanaan. Atuh ari muncul deui teh geus lestreng .
Barang jol oray sanca teh panglingeun, da jadi hideung lestereng. Pok weh oray sanca nanya, “mahlik hideung maneh nempo sakadang gagak teu bieu liwat kadieu?”
Gagak teh sorana digedekeun, ngomongna oge basa Betawi, da sieunen katara, “Engga, gaaaa!”
Tah kitu sasakalana manuk gagak buluna hideung jeung sorana gaaa, gaaaak!
Rincian Dongeng:
- Judulna : Gagak Jadi Hideung
- Bahasana : Kasar
- Palakuna : Gagak jeung Oray Sanca
- Watek palakuna :
Gagak = Badeur, sok daek nyopet, te bisa digenggereuhkeun.
Oray Sanca = Getol, daek usaha, rajin.
- Tempat/latar : Caritana jaman baheula di hiji balong nu loba laukan
- Eusi/hikmah nu bisa di cokot :
Ari jadi jalma teh kudu getol daekan, ulet, usaha lamun hayang bog amah kos sakadang Oray Sanca. Ulah jiga Gagak baong, haying ngenah doing embung gawe.
SAKADANG KUYA JEUNG SAKADANG MONYET MIMITI SOSOBATANDI hiji leuweung, hirup sabubuhan monyét. Di antara monyét anu sakitu lobana téh, aya hiji monyét ngora anu kacida bangorna. Salian ti bangor téh harak deuih. Dipapatahan mah dipatatahan, boh ku kolot-kolotna boh ku monyét mandahna, angger teu euih-euih. Bedegong béak karep. Anu matak manéhna taya nu ngabaturan. Sasatna mah dipencilkeun wé ku babaturanana téh.
Lila-lila mah manéhna ogé teu betaheun aya di dinya téh. Atuda rék betah kumaha, hirup sosoranganan taya anu ngabaturan. Ulin sorangan, néangan hakaneun sorangan, nepi ka saré ogé kudu sorangan. Euweuh batur heureuy, euweuh batur pakumaha, euweuh batur ngobrol-ngobrol acan. Ari kalakuan teu daék robah. Angger baé bangor, bedegong, hayang meunang sorangan, jeung harak deuih.
Ahirna manéhna indit ti dinya, ninggalkeun kelompokna. Ceuk pikirna, ti batan aing hirup di dieu euweuh nu ngabaturan mah, mending indit ka tempat séjén. Sugan ari di tempat séjén mah manggih batur anu daék diajak sosobatan. Da tétéla, teu genah geuning hirup euweuh nu ngabaturan téh. Manéhna indit gugurayangan, luluncatan tina hiji tangkal kana tangkal séjénna. Ari datang peuting, saré dina tangkal anu gedé. Lamun beurang, neruskeun deui lalampahanana. Meunang sababaraha poé kituna téh. Ari dahareun mah, teu kurang-kurang, da di leuweung geledegan. Ngan ari pisobateun mah can manggih.
Nepi ka hiji mangsa, manéhna anjog ka muara. Walunganana kaitung gedé. Tuluy diuk dina tangkal kiara anu aya di sisi walungan. Rét ka handap, ku manéhna katingali aya kuya, keur cicing dina batu lémpar di sisi walungan. Jigana mah keur moyan. “Lakadalah, ieu sigana mah pibatureun aing téh,” ceuk Sakadang Monyét dina jero haténa. Jrut turun tina tangkal kiara, tuluykeun nyampeurkeun ka kuya. Kuya batok anu umurna geus kolot.
“Keur naon Sakadang Kuya?” Sakadang Monyét nanya.
“Ah, keur kieu wé, keur moyan,” témbal Sakadang Kuya bari nelek-nelek Sakadang Monyét, “Ké, uing mah asa kakara ningali anjeun. Anjeun téh anyar ka dieu nya?”
“Enya,” témbal Sakadang Monyét bari ngadeukeutan Sakadang Kuya, “Uing mah lain urang dieu. Jauh asal mah, tuh ti leuweung beulah hilir, deukeut hulu cai walungan.”
“Ambu-ambu, atuh jauh nya ari ti dinya mah. Rék naon atuh los-los ka dieu? Piraku sugan ari di ditu kurang hakaneun mah,” ceuk Sakadang Kuya.
“Ih, soal hakaneun mah, asal daék, loba jeung sagala aya deuih.”
“Enya, naha atuh los-los ka dieu?”
“Lah, nyaéta atuh. Keur naon sagala aya ogé ari euweuh batur mah,” ceuk Sakadang Monyét ngahelas.
“Na euweuh bangsa anjeun kitu di ditu?”
“Loba, malah nya di dinya pisan apan bangsa uing ngabubuhanana téh. Ngan, nyaéta atuh, hiji ogé euweuh anu daékeun babarengan jeung uing. Sasatna mah uing téh dipencilkeun wé. Anu matak uing lunta ti dinya, indit sakaparan-paran,” ceuk Sakadang Monyét semu humandeuar.
“Naon sababna cenah? Piraku sugan ari euweuh asal-muasalna mah. Da sagala rupa ogé apan kudu puguh sabab-musababna,” ceuk Sakadang Kuya.
“Puguh éta anu matak uing teu ngarti téh. Pajarkeun téh cenah uing bangor, harak, hayang meunang sorangan. Ah, loba-loba deui wé anu nyababkeunana téh. Padahal uing mah teu rumasa kitu. Éta mah saririk meureun, pédah uing kaasup monyét anu pinter jeung loba kabisa. Dasar monyét!” ceuk Sakadang Monyét, jadi ngarasa keuheul ka bangsana sorangan.
“Oh, kitu nya,” Sakadang Kuya mésem bari unggut-unggutan. “Ari ayeuna anjeun rék ka mana?”
“Duka atuh.”
“Enggeus wé atuh cicing di dieu. Kabeneran uing ogé euweuh batur. Sorangan.”
“Na ka marana kitu anu séjén?”
“Geus parindah batur mah, ka béh hilir. Ka tempat anu leuwih tenang. Ari sababna, di daérah ieu ayeuna geus aya bangsa manusa. Sarieuneun ku manusa.”
“Na atuh anjeun henteu milu pindah?”
“Nyaéta uing mah asa beurat mun kudu ninggalkeun ieu patempatan téh. Atuda ti leuleutik nepi ka ayeuna geus kolot kieu, can kungsi ingkah ti dieu, ari lain kapaksa mah. Sakali-kalieun. Hanas éta aya manusa, asal urang bisa nyingkahanana wé jeung ulah ngaganggu ka manéhna, tangtu manéhna ogé moal ngaganggu ka urang.”
“Enya kitu.”
“Tah, lamun anjeun daék, enggeus baé cicing di dieu jeung uing.”
“Nya ari Sakadang Kuya daék mah sosobatan jeung uing, atoh wé nu aya. Uing henteu hirup nyorangan deui. Sahenteuna atuh aya batur pakumaha,” ceuk Sakadang Monyét, paromanna marahmay.
Tuluy baé duanana uplek ngobrol dina luhureun batu. Sagala dicaritakeun, sagala diomongkeun. Duanana ngarasa bungah, copélna aya batur ngobrol. Jadi henteu tiiseun teuing.
Tah, ti harita mimiti sosobatanana Sakadang Kuya jeung Sakadang Monyét téh.
SASAKALA SITU BAGENDITDi wewengkon Garut aya situ anu ngaranna kawentar ka mana-mana, nyaéta Situ Bagendit. Cék sasakala mah, éta Situ Bagendit téh asal-muasalna kieu:
Baheula, aya hiji randa beunghar katelahna Nyi Endit. Ieu téh saenyana mah nénéhna, da ngaranna sajati mah Nyi Bagendit. Manéhna téh kacida pisan kumedna.
Geus taya nu bireuk deui kana kakumedanana téh. Salian ti pakacar-pakacarna mah, tara aya nu larsup ka imahna. Éstuning lain babasan éta mah hirup nyorangan téh. Ngahaja mencilkeun manéh, ngababakan di tengah pasawahan anu upluk-aplak. Maksudna taya lian, ku bawaning embung campur jeung batur, da sieun kasoro téa.
Kacaturkeun keur usum panén, di ditu di dieu ceuyah dibaruat. Ka sawah Nyi Endit ogé réa nu gacong. Ari réngsé dibuat jeung sanggeus paréna dikaleuitkeun, sakumaha tali paranti, Nyi Endit nyieun sidekah. Ngondang lebé jeung sawatara tatangga. Popolahna saniskara ku sorangan, teu aya nu ngabantuan. Barang geus tarapti, sakur nu mantuan ngakut tuluy diondang ngariung tumpeng. Atuh anu ngariung téh nepi ka ratusna. Tapi sadia tumpengna teu sabaraha, nepi ka ngan sakotéap gé geus bérés, bari tingkarétap kénéh.
Keur meujeuhna balakécrakan, solongkrong aya aki-aki bongkok nu nyampeurkeun. Ku pribumi teu ditari teu ditakon. Nya pok aki-aki téh waléh yén teu kawawa lapar, sugan aya sih piwelas. Ana gantawang téh Nyi Endit bet nyarékan, nyék-sék-nyéksékkeun, pajarkeun téh taya kaéra, teu ngahutang gawé, ménta bagian. Tungtungna nepi ka nundung, aki-aki dititah nyingkah. Cindekna mah geus lain picaritaeun wé.
Aki-aki indit bari jumarigjeug, bangun teu nangan. Méméh indit manéhna ngomong kieu, “Sagala gé boh ka nu hadé boh ka nu goréng, moal taya wawalesna.”
Ngomong kitu téh kasaksian ku sakur nu aya di dinya. Saréngséna nu dalahar tuluy amit rék baralik. Kakara gé patinglaléos, rug-reg ngarandeg, sabab aya nu tinggarero, “Caah! Caah!” cenah.
Henteu kanyahoan deui ti mana datangna cai, ngan leb wé pakarangan Nyi Endit téh geus kakeueum. Atuh kacida ributna, jalma-jalma geus teu inget ka diri batur, asal salamet dirina baé. Nyi Endit ogé nya kitu, niat rék nyingkiran cai, tapi barang kaluar pisan ti imahna, cai téh nepi ka lir ombak laut tinggaruling ka palebah Nyi Endit. Imahna terus kakeueum méh laput.
Nyi Endit angkleung-angkleungan, bari satungtung bisa mah teu weléh-weléh sasambat ménta tulung Tapi taya nu nulungan, da batur gé sarua ripuhna. Nyi Endit ngalelep. Beuki lila, cai téh beuki gedé baé. Nepi ka jadi situna, ngeueum sakabéh pakaya Nyi Bagendit.
BUDAK PAHATUJaman baheula aya dua budak pahatu, lanceukna lalaki, ari adina awéwé. Ari imahna deukeut hiji leuweung nu loba tangkal bubuahan nu ngareunah, kayaning: pari, kupa, huni, hanggasa, pining, jeung salianna.
Dina hiji mangsa, barudak téh rék ngala kupa ka leuweung. Barang datang ka leuweung, ceuk lanceukna, "Nyai, Akang arék ngala buahna, ku nyai pulungan."
"Heug, Akang," cék adina.
Térékél budak téh naék. Barang keur jongjon ngala kupa, léor aya oray sanca, nyampeurkeun adina anu keur diuk nyanghunjar lambar, nyarandé kana catang.
Gep ngégél oray téh kana sukuna. Budak téh hariring ngawih:
Kang tulungan, Kang tulungan,
aya nu gagaranyaman,
kana bitis jeung ngégélan,
cing geuwat kuring tulungan.
"Usap waé, Nyai, meureun sireum," cék lanceukna.
Budak awéwé téh, sapanjang bisa kénéh ngomong mah, teu eureun-eureun ngawih ménta tulung.
Tapi, ku lanceukna teu ditolih, marukna sireum, baé.
Tungtungna leg waé budak téh diteureuy buleud, sarta orayna tuluy asup ka jero leuwi.
Lanceukna reuwaseun naker, sabab adina répéh baé, teu kecét-kecét. Tuluy turun. Barang datang ka handap, manéhna kagéteun pisan sarta ngira yén adina dihakan oray. Tuluy disusul tapak oray téh. Kabeneran barang datang ka hiji tempat, orayna kapanggih keur gulang-guling waé, teu bisaeun indit.
Budak lalaki ngadéngé manuk haur disada, pokna, "Cukrik, cukrik, turih ku pucuk eurih."
Budak lalaki téh gancang ngala pucuk eurih sarta beuteung oray téh diturih.
Goréhél adina kapanggih di jero beuteung oray, tuluy dibawa balik. Barang datang dikedengkeun di tengah imah sarta tuluy digeberan:
Geber-geber hihid aing,
hihid aing kabuyutan,
titinggal nini awaking.
Kerenyed suku budak awéwé téh usik. Pok deui lanceukna ngawih. Kerenyed deui awakna usik; kitu baé satuluyna nepi ka hirupna deui budak awéwé téh.
Gabrug dirontok ku lanceukna bari diciuman, tina sukana, sarta omongna, "Nyai, tina manéh geus salamet deui, Akang boga pakaulan, rék lalayaran di Leuwi Cipatahunan."
Sanggeus kitu, isukna tuluy éta dua budak téh nyieun rakit. Poé éta kénéh rakitna anggeus sarta dipaké lalayaran ku duaan di Cipatahunan.
Kabeneran dina poé éta aya hiji raja eukeur bubujeng diiring ku pamatang-pamatang jeung balad-balad. Barang katémbong aya nu lalayaran téa, Si Léngsér unjukan ka Kangjeng Raja yén aya budak awéwé dibawa ku budak lalaki dina rakit.
"Mangkadé, urang kudu iatna!" témbal raja.
Éta budak lalaki téh dibaredilan, datang ka maotna, tuluy bangkéna dialungkeun ka jero leuwi.
Ari adina lenggerek waé kapaéhan. Ku raja tuluy dicandak mulih, kersana arék diangken putra.
Barang sumping ka karaton, budak téh inget deui. Ku raja budak téh tuluy dipariksa, ti mana asal-usulna, saha nya indung-bapa, jeung saha lalaki nu tadi téa.
Jawabna, "Nun Gusti, abdi téh parantos teu indung teu bapa. Dupi di rorompok mung duaan waé sareng pun lanceuk anu dipaéhan tadi di leuwi téa."
Barang raja ngadangu piunjuk budak awéwé kitu, anjeunna hanjakaleun pisan, tuluy nimbalan ka Si Léngsér, "Léngsér, ayeuna sia indit ka alun-alun, takol bendé, béjakeun ka jalma-jalma yén minggu hareup urang marak Leuwi Cipatahunan. Tapi, lain ngala laukna, saha-saha nu manggih tulang kudu dikumpulkeun!"
Si Léngsér nyembah, tuluy indit, ngemban timbalan raja.
Dina poé Jumaah, leuwi téh dipéngkong. Tuluy, sakur tulang nu kapanggih dikumpulkeun sarta disanggakeun ka Kangjeng Raja. Budak awéwé tuluy nyokot hihid. Tulang-tulang nu meunang ngumpulkeun téa digeberan ku manéhna bari ngawih:
Geber-geber hihid aing,
hihid aing kabuyutan,
titinggal nini awaking.
Kitu baé ngawihna nepi ka tujuh kalina. Tulang téh ujug-ujug jleg baé jadi deui jalma sarta hirup. Barang rét nénjo adina, gabrug silihrangkul, silihcium. Sanggeus kitu mah raja mulih ti pamarak¬an, budak nu duaan téh dicandak ka nagara sarta diangken putra.
SASAKALA KALAPAGENEPDi sisi Walungan Cimédang, aya hiji imah nenggang, dicicingan ku aki-aki. Geus lila pisan matuhna di dinya téh.
Manéhna téh geus teu dulur teu baraya, hirupna éstu nunggelis. Ari pagawéan sapopoé Si Aki téh kana ngahuma. Hasil tina tatanénna ukur cukup keur pangabutuh sasoranganeun waé. Jajauheun mun hirupna medah-meduh téh.
Pikeun nambah-nambah panghasilan, mun keur salsé Si Aki sok ngala lauk di walungan. Ngalana téh maké badodon, ditaheunkeun. Pasosoré diteundeun di tempat anu sakirana loba laukan, isukna ditéang terus diangkat. Mun beubeu-nanganana keur loba, lauk téh ku Si Aki sok digaringkeun sawaréh, keur bikeuneun lamun aya nu nganjang ka imahna.
Si Aki getol pisan ibadahna. Sanajan keur gering ogé, tara kungsi ninggalkeun solat nu lima waktu. Lamun geringna keur ripuh pisan, dina sakalieun wudu ka pancuran di lebakeun imahna ogé kudu bari ngarandang heula.
Hiji waktu, basa Si Aki keur gering parna, saentasna wudu téh teu kuateun balik deui ka imahna. Kabeneran waé peutingna aya nu ngobor manuk. Si Aki dipangku dibawa ka imahna, terus diubaran ku pahinum papagan lamé meunang ngaléob.
Ti dinya mah Si Aki téh nya rada jagjag deui.
Hiji mangsa, dina keur usum ngijih, lahan anu dicicingan ku Si Aki téh kacaahan. Cai mani léb-léban. Najan kitu, manéh-na teu gancang-gancang ingkah ti dinya, tapi kalah naék kana suhunan imahna, bari mawa kalapa meunang ngantétkeun, kabéhna aya genep. Ari maksudna mah, bisi imahna terus laput kakeueum ku caah, manéhna arék ngojay bari numpakan kalapa meunang ngantétkeun téa.
Hujan taya eureunna, malah beuki gedé waé. Si Aki ogé tungtungna mah palid kabawa caah. Untungna téh ku sabab mawa kalapa téa, jadi awakna kabawa ngambang.
Si Aki ahirna tepi ka muara Walungan Cimédang. Di dinya mah caina teu pati tarik. Da geus rada ngajumbleng. Manéhna bisa ngaboséh ka sisi, alhamdulillah salamet, terus diuk dina dahan tepi ka caina orot. Ari kalapa mah kabeneran ngait kana dahan di hiji nusa. Isukna, Si Aki ditarulungan, dihanjatkeun ka darat. Kantétan kalapa mah diantep waé, ditinggalkeun di nusa.
Heuleut sawatara lila, éta kalapa téh genepanana sirungan, jadi kitri. Ku sabab lahanna subur, kitri téh tumuwuh mani morontod, tangkalna marontok, daunna ngarémploh. Beuki lila, beuki lila, éta tangkal kalapa nu genep téh ahirna mah tepi ka buahanana.
Ti harita, éta tempat téh katelahna Kalapagenep. Ayeuna mah kaasupna ka Kacamatan Cikalong beulah wétan, tapel wates jeung Kabupatén Ciamis.
Ditéangan ka ditu ka dieu, weléh teu kapanggih. Handapeun batu paranti nyumputna dirojokan ku awi, teu embol-embol. Na ka mana atuh Sakadang Kuya téh? Sakadang Monyét ampir putus asa. Terus leumpang ka jero leuweung. Sugan aya di leuweung keur néangan hakaneun.
Enya baé, Sakadang Kuya keur diuk mendeko handapeun tangkal nangka.
“Tah, kapanggih ayeuna mah mangkeluk anu julig téh,” ceuk Sakadang Monyét. “Hayoh siah rék lumpat ka mana? Beunang ayeuna mah!”
“Ssst, ulah geruh! Na teu nyaho uing téh keur nungguan goong Batara Guru?” ceuk Sakadang Kuya, ngomongna laun.
“Naon? Goong Batara Guru?” ceuk Sakadang Monyét, ngomongna angger bedas.
“Ssst, ceuk uing gé ulah geruh! Daék anjeun kabendon ku Batara Guru?” ceuk Sakadang Kuya deui.
“Mana goong Batara Guru téh?” ceuk Sakadang Monyét. Ayeuna mah ngomongna halon.
“Tuh, ténjo atuh di luhur!” ceuk Sakadang Kuya bari nunjuk kana sayang odéng, ampir sagedé nangka bakating ku gedé.
Sakadang Monyét teu ngomong. Gék diuk gigireun Sakadang Kuya bari panonna anteng neuteup goong Batara Guru.
“Sakadang Kuya, meunang henteu mun uing ngajaran nakol goong?” ceuk Sakadang Monyét.
“His, ulah atuh! Uing mah sieun kabendon ku Batara Guru. Tong boroning nakol, ngadeukeutan ogé uing mah teu wani!” témbal Sakadang Kuya.
“Sakali wé Sakadang Kuya!”
“Teu bisa!”
“Lalaunan ieu mah nakolna ogé, hayang ngadéngé sorana!”
“Rék lalaunan rék tarik, pokona mah teu bisa! Sabab uing diwanti-wanti pisan kudu enya-enya ngajaga ieu goong. “Jadi, hampura wé Sakadang Monyét.”
Tapi Sakadang Monyét keukeuh maksa.
“Sakadang Kuya mah kawas lain ka sobat baé,” ceuk Sakadang Monyét semu ngageuri.
Ahirna Sakadang Kuya nyarita, “Nya ari hayang-hayang teuing mah, sok baé atuh. Ieu mah pédah ka sobat wé, mun ka batur mah moal diidinan, sanajan sakumaha maksana ogé. Tapi saméméhna uing kudu ingkah heula ti dieu. Ari sababna, uing sieun dicarékan ku Batara Guru. Sieun disupata. Ké lamun uing geus jauh ti dieu, pék baé takol.”
Sakadang Monyét kacida atohna ngadéngé omongan Sakadang Kuya kitu téh. Ari Sakadang Kuya mah terus baé ngaléos. Ngadédod indit ka leuwi.
Sanggeus Sakadang Kuya jauh, térékél Sakadang Monyét naék kana tangkal nangka bari mawa pangpung. Gék diuk dina dahan handapeun sayang odéng téa.
“Cing ah urang takol goong Batara Guru téh,” ceuk Sakadang Monyét. Tuluy ditakol lalaunan ku pangpung.
Keplok, nguuungngng.
“Alah, ngeunah sorana ogé, meni bangbaraan,” ceuk Sakadang Monyét bari seuri. “Sakali deui ah!”
Keplok, nguuungngng.
Sakadang Monyét tangka ngalenggak-lenggak baé bakating ku nimat ngadéngékeun sora goong Batara Guru.
Keplok, nguuungngng.
“Cacakan ditakolna lalaunan, sorana geus agem kitu. Komo lamun tarik meureun, pasti sorana handaruan,” ceuk Sakadang Monyét dina jero haténa.
Sakadang Monyét ngawahan. Belatak sayang odéng anu disangka goong Batara Guru téh ditakol sataker tanaga nepi ka bencar. Odéngna kalaluar, kabéh napuk ka Sakadang Monyét. Nyareureud. Sakang Monyét tuturubun tina tangkal nangka, terus lumpat bari jéjéréwétan.
“Tuluuung! Alah ieung, tulung. tuluuungngng!” Awakna béak diseureud ku odéng. Lumpat ka mana baé ogé, terus diudag-udag ku odéng anu kacida lobana. Gebrus waé atuh manéhna ngagejeburkeun manéh ka leuwi. Terus teuleum bari nahan kanyeri. Awakna, sirahna, leungeunna, sukuna, irungna, ceulina … ah, kabéh euweuh nu kaliwat, barareuh diseureud ku odéng.
Sanggeus rada lila aya di leuwi, odéngna geus euweuh, Sakadang Monyét kakara wani hanjat. Tuluy cinutrung dina batu. Kabulusan. Haténa mah kacida ambekna ka Sakadang Kuya.
“Nyaan, Sakadang Kuya mah teu beunang dipisobat! Geus ti ayeuna mah aing moal daék deui sosobatan jeung Si Kuya téh. Dasar kuya kolot ku manéh!” ceuk Sakadang Monyét ngomong sorangan, nyarékan bébéakan ka Sakadang Kuya.
Ti harita Sakadang Monyét tara datang-datang deui nyampeurkeun ka Sakadang Kuya. Tapi ari cicingna mah angger baé di dinya, henteu ingkah ti leuweung sisi muara. Ari haténa mah angger baé ngunek-ngunek, hayang males kanyeri ka Sakadang Kuya.
“Alah, aya ku ngeunah éta sora suling. Saha anu niupna nya?” gerentes Sakadang Monyét.
Sakadang Monyét gagancangan néangan lebah datangna sora. Ari bréh, gebeg, sihoréng Sakadang Kuya anu niup suling téh. Jorojoy aya niat hayang ngarebut éta suling.
Sanggeus ngahuleng sakedapan, tuluy nyampeurkeun ka Sakadang Kuya.
“Sakadang Kuya! Sakadang Kuya!”
Sakadang Kuya teu eureun niup sulingna. Lain teu nyahoeun aya Sakadang Monyét, ngan api-api teu nyaho wé.
“Sakadang Kuya, meni alus suling téh. Sorana gé meni genah kadéngéna,” ceuk Sakadang Monyét.
Sakadang Kuya teu ngawaro.
“Cik ah, nginjeum sakeudeung wé.”
Sakadang Kuya eureun niup sulingna. Pok ngomong, “Nginjeum? Ih, ulah. Ieu mah lain suling samanéa, dijieunna ogé tina tulang maung.”
“Sakeudeung wé atuh.”
“Ulah, ah, bisi dibawa kabur!”
“Maenya teu percaya ka uing, apan urang téh lain wawuh anyar-anyar.”
“Anu matak teu dibikeun ogé kitu, sabab uing apal ka Sakadang Monyét téh. Apal luar-jerona, lah.”
Sakadang Monyét ngahuleng sakedapan.
“Kieu wé atuh, salila uing niup suling, pék tah gégél buntut uing,” ceuk Sakadang Monyét bari ngasongkeun buntutna.
“Heug atuh ari kitu mah,” ceuk Sakadang Kuya bari mikeun suling ka Sakadang Monyét.
Sakadang Monyét diuk dina dahan anu handap, ari Sakadang Kuya ngégél buntut Sakadang Monyét.
Sakadang Monyét niup suling.
Trét-trot trét trot,
suling aing tulang maung,
ditoktrokan ku caladi,
diliangan ku bangbara,
dipasieup ku sireupeun,
torotot héong, torotot héong.
“Sakadang Kuya, ulah lebah dinya ngégélna, di dinya mah urut borok. Cik handapan saeutik!” ceuk Sakadang Monyét.
Sakadang Kuya ngégélna pindah ka béh handap.
“Ih, di dinya mah nyeri, apan urut raheut téa.”
Sakadang Kuya pindah deui ngégélna rada ka handap.
“Éta-éta, di dinya gé ulah, bisi teu nyaho mah lebah dinya téh bagéan permatina!”
Kitu jeung kitu baé. Antukna Sakadang Kuya ngégél buntut Sakadang Monyét téh ditungtungna pisan.
“Tah, di dinya wé!” ceuk Sakadang Monyét bari ngajleng. Atuh puguh wé, Sakadang Kuya téh lésot ngégélna. Sakadang Monyét tuluy nérékél kana dahan anu pangluhurna. Gék diuk di dinya. Tuluy niup sulingna.
Trét-trot trét trot,
suling aing tulang maung,
ditoktrokan ku caladi,
diliangan ku bangbara,
dipasieup ku sireupeun,
torotot héong, torotot héong.
“Sakadang Monyét, ka dieukeun suling uing!” ceuk Sakadang Kuya.
“Cokot ka dieu ari hayang mah!” témbal Sakadang Monyét, terus niup suling.
Sakadang Kuya ukur bisa olohok. Rék naék, teu bisa.
Barang anjog ka sisi walungan, gok panggih jeung Sakadang Keuyeup.
“Ku naon Sakadang Kuya, bet jiga anu sedih kitu?” Sakadang Keuyeup nanya.
“Nyaéta, uing téh keur meunang kasusah,” ceuk Sakadang Kuya.
“Kasusah naon?”
Barabat atuh Sakadang Kuya nyaritakeun lalampahanana, ti mimiti panggih jeung maung, boga suling tina tulang maung, nepi ka sulingna dibawa kabur ku Sakadang Monyét.
“Emh, nyaan taya rasrasan pisan Sakadang Monyét mah,” ceuk Sakadang Keuyeup, “Jigana mah kudu diwarah.”
“Enya, ngan kumaha carana?”
“Keun éta mah bagéan uing. Ayeuna mah anteur baé uing ka tempat Sakadang Monyét!”
“Sukur atuh ari Sakadang Keuyeup bisa nulungan mah.”
“Tapi, henteu haratis. Lamun suling beunang deui, rék méré naon Sakadang Kuya ka uing?”
“Naon atuh, nya?”
“Kieu wé atuh, nya, uing téh geus lila hayang boga munding. Tah, kumaha lamun buruhna ku munding baé?” ceuk Sakadang Keuyeup.
“Jadi lah, ari munding mah uing gé boga sarakit. Pék nu jalu mah keur Sakadang Keuyeup, asal suling beunang deui.”
“Heug ari kitu mah, kuring daék nulungan Sakadang Kuya.”
Bring atuh Sakadang Kuya jeung Sakadang Keuyeup indit ngadatangan Sakadang Monyét. Kasampak Sakadang Monyét keur nyuling dina dahan kai pangluhurna.
“Sakadang Monyét, ka dieukeun suling téh!” ceuk Sakadang Kuya.
“Ceuk uing ogé bawa ku sorangan ka dieu! Naék mun bisa mah!” témbal Sakadang Monyét bari ngarenyohan.
“Pokona lamun teu dibikeun deui, rasakeun siah!” ceuk Sakadang Kuya.
Ngadéngé omong Sakadang Kuya kitu téh, Sakadang Monyét kalah nyeungseurikeun.
Waktu Sakadang Kuya jeung Sakadang Monyét paréa-réa omong, Sakadang Keuyeup naék kana tangkal kai, ngadeukeutan ka Sakadang Monyét. Beuki deukeut, beuki deukeut baé. Terus Sakadang Keuyeup cicing palebah buntut Sakadang Monyét anu nyampay dina dahan.
“Rék dibikeun moal?” ceuk Sakadang Kuya.
“Moal!” témbal Sakadang Monyét.
Bérés ngomong, ana gep téh buntut Sakadang Monyét dicapit satakerna ku Sakadang Keuyeup. Sakadang Monyét kacida reuwaseunana jeung nyerieun deuih.
“Oaduh, oaduuuh, oahahaha,” Sakadang Monyét gogorowokan, lantaran buntutna karasa nyeri dicapit ku Sakadang Keuyeup nepi ka buntung. Ari sulingna téa ragrag, tuluy disanggap ku Sakadang Kuya.
Sanggeus sulingna beunang, Sakadang Kuya muruhan munding ka Sakadang Keuyeup. Munding jalu. Bari hahariringan, Sakadang Keuyeup balik kana liangna di sisi walungan bari nungtun munding. Ngan barang asup kana liang, awakna katincak ku munding. Anu matak, cenah, nepi ka ayeuna dina tonggong keuyeup aya anu dekok siga tapak suku munding.
Ari Sakadang Monyét mah terus kabur. Malah teu datang-datang deui ka dinya. Jigana mah éraeun, lantaran buntutna buntung dicapit ku keuyeup téa. Malah mah cenah turunanana ogé areuweuh buntutan. Disebut baé “oa”, lantaran lamun keur karasa nyeri sok humarurung, “Oahahaha, oahahaha.” Nepi ka lila-lila mah sorana ogé kitu deuih.


c: text/html

text:
Wednesday, April 27, 2016
Humor Sunda Dokter-Pasien, Motor-Polisi
Hello Katabah!
[Edisi Bahasa Sunda]
Kamari, kuring maca-maca humor Sunda di Internet. Aya dua banyolan (humor) nu lumayan matak hayang seuri. Ieu yeu caritana ku kuring dipedar ku bahasa kuring sorangan:
DOKTER JEUNG PASIEN
Dokter: Karaos naon, jang?
Derekdek weh pasien teh nyebutan sagala kanyerina.
Dokter: Mangga calik di dieu, urang suntik we nya?
Pasien: Ah, disuntik mah alim Pak Dokter, engke batal puasana. Landongna we!
Dokter: Wios alim disuntik mah atuh. Ieu landongna dileueut enjing-enjing hiji, saatos lohor hiji, sateuacan magrib hiji.
Pasien: ….???
MOTOR JEUNG POLISI
Sakali mangsa Si Udin boga urusan jeung polisi di jalan.
Polisi: Punten, wilujeng siang, Pak!
Udin ngeureunkeun motorna ka sisi jalan.
Udin: Aya naon, Pak?
Polisi: Serat-seratna Pak!
Udin ngasongkeun SIM jeung STNK.
Polisi: SIM ieu tos teu berlaku. Janten Bapak ditilang.
Udin: Aduuuh…..!
Minggu hareupna Si Udin make motor deui dilengkepan SIM anyar ngaliwat deui ka polisi.
Polisi: Punten, wilujeng siang Pak!
Udin: Siang Pak. Ayeuna mah SIM abdi tos anyar Pak!
Si Udin bari pede nembongkeun SIM anyarna.
Polisi: Bapak tetep keuna tilang!
Udin: Har, memangna kunaon Pak? SIM-na palsu?
Polisi: Bapak nganggo motor teu nganggo helm.
Udin ngarentes dina hatena: “Aiiiih……! Duit deui, duit deui…!”
Kusabab tempat gawe Si Udin memang ngaliwatan Polisi nu kamari, bari rada sieun kaluar duit pikeun tilang deui, isukna Si Udin maksakeun ngaliwat deui ka jalan nu kamari manehna ditilang.
Si Udin pede pisan ngaliwat make helm mahal jeung mawa SIM.
Udin ngarentes: “Naha polisi teu nitah eureun?”
Reg weh Si Udin Eureun pas hareupeun polisi.
Udin: Pak ayeuna mah lengkep. SIM aya, helm oge nu Standar Nasional.
Polisi seuri….. bari ngomong dina hatena: “Dasar nu gelo…!”
Udin: Naha Bapak kalahkah seuri?
Polisi: Motorna mana Pak Udin…..?

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Siga sasari pasosoré barudak sok arulin di bumi Bah Odi. Harita, ngan Si Oléng nu teu ngiluan téh. Cenah ceuk Si Didi mah
Si Oléng gawéna ngan hulang-huleng siga hayam keur nguyung. Basa ku Si Didi ditanya, bari kuram-kireum, Si Oléng ngajawab cenah keur nyeri haté.
"Nyeri haté ku naon, Léng?"
"Ah, henteu," témbal Si Oléng teu betus. Tapi disedek-sedek mah teu burung balaka, cenah Si Oléng téh neundeun haté ka Néng Siti, putrana Pa Lurah, tapi Néng Siti embungeun.
Basa hal éta ditepikeun ka Bah Odi, Si Abah kéom, kagugu ku polah Si Oléng budak-budak geus 'patah hati' ku awéwé.
"Ka dieu kituh Di, urang parancahan ku Abah ngarah teu nyeri haté."
Teu kungsi lila Si Oléng datang, malah Néng Siti sabatur-batur gé daratang.
Sabada ngariung, Abah Odi tatan-tatan rék ngadongéng. Anapon dongéngna nu aya patalina jeung pangalaman Si Oléng jeung Néng Siti.
"Tong kaleuleuwihi bogoh ka awéwé, nya kitu deui nolak ogé bisi jadi laleur jeung bilatung!" Saur Bah Odi. Barudak tingbirigidig.
"Janten laleur jeung bilatung Abah?"
"Enya, ning laleur mah gawéna di paruntahan nu di jerona aya bilatung."
"Leres Abah. Éta téh aya sasakalana?"
"Aya nu ku Abah rék didongéngkeun ayeuna. Sok regepkeun ku maranéh."
Barudak saregep.
Jaman baheula aya pangéran. Éta pangéran anak raja kakoncara téh nya kasép ngalémpéréng konéng nya gagah. Awahing kasép kadia Kamajaya, loba awéwé nu kapéngpéongan hayang dijadikeun batur hirupna. Tapi pangéran teu kagoda da puguh manéhna geus boga ceungceuman, putri nu geulis kawanti-wanti éndahna kabina-bina, sarua anak raja.
Putri gé sarua deuih bogoheun ka sang pangéran. Cindekna mah batu turun keusik naék, itu purun ieu daék.
Orokaya pangéran jeung putri téh mani seuseut hayang patepung. Ari sababna, lamun pangéran kaluar ti karaton, kaom awéwé --teu parawan teu nu geus rimbitan-- mani napuk siga siraru bakating kataji ku kakasépan pangéran.
"Sapertos selebriti panginten nya Bah?" aya budak nu nyelang nyelok.
"Tah enya, mun ayeuna mah siga artis."
"Teras kumaha tah Bah?"
Nya saterusna mah sang pangéran néangan akal sangkan jongjon kaluar ti karaton bari henteu diganggu ku awéwé nu barogoheun. Kabeneran pangéran manggih akal, manéhna salin jinis jadi jelema rudin. Pakéan karajaan diudaran, laju beungeutna sina culang-célong dibalur areng. Blég baé pangéran téh jelema rudin tukang baramaén.
Geus kitu mah kencling pangéran ngabujeng karaton nyi putri bari sapanjang jalan jajaluk. Saurang gé taya nu nyahoeun yén éta téh pangéran nu keur nyamur.
Barang tepi tur cacarita satarabasna ka nu jaga yén manéhna pangéran seja nepungan putri. Puguh baé nu jaga teu ngidinan da moal enya aya pangéran bajuna rubag-rabig.
Pangéran maksa nepi ka kudu bitotama jeung jaga balang. Bubuhan pangéran sakti mandraguna, nu jaga téh ngan sakéak éléh wowotan. Pangéran laju ka kaputrén. Nénjo nu jajaluk sumolondo ka kaputrén, puguh baé para emban nu ngasuh putri tingjarerit. Gancang pangéran muka rusiah yén saenyana manéhna téh pangéran rék nepungan nyi putri. Tapi barang amprok jeung putri, putri gé sarua kalah ngocéak.
"Nyi, ieu téh engkang, ngahaja nyamur seja nepangan," ceuk pangéran.
"Yéy, amit-amit, bohong! Ka ditu nyingkah tong baramaén ka dieu!" saur nyi putri jejebris.
"Sing percanten nyi, ieu téh engkang," ceuk pangéran bari ngadeukeutan putri. Nyi putri sakilat ngejat, terus lumpat sakalumpat-lampét, dituturkeun ku para emban nu ngasuhna. Pangéran teu cicingeun. Teras ngudag putri
Tétéla putri ogé sakti. Lumpatna tarik kacida. Tapi lila-lila mah ngarasa capé, manéhna eureun. Terus ménta ka para emban sangkan nyamunian awakna ku naon baé. Nya para emban nurut, ngarungkupan salira nyi putri ku dangdaunan jeung naon baé nu aya nepi ka bunina.
Pangéran anjog ka dinya, leungiteun tapak. Barang rék ngaguar-guar dangdaunan ngadadak aya oray gedé pisan, rerenghos rék macok. Pangéran teu nguntup ngayonan oray, tiba sasambat nyalukan putri.
"Nyi, ieu akang, nyi ieu akang!" cenah sasambat, tapi nu digeroan teu némbalan, malah beuki mubus.
Kitu jeung kitu baé putri jeung pangéran téh. Lila-lila mah robah wujud, pangéran jadi laleur demi putri jadi bilatung. Tepi ka kiwari laleur sok napuk di paruntahan néangan nyi putri nu leungit. Bilatung gé nyamuni baé sieun kapanggiheun laleur. Demi oray téa, éta téh para emban nu ngajaga nyi putri.
"Tah kitu dongéng laleur jeung bilatung téh barudak. Nu matak sagala rupa gé tong kaleuleuwihi. Angot urusan kabogoh, anggur mah sing soson-soson dialajar di sakola, keur bekel hirup jaga," saur Abah Odi mungkas dongéngna.***
sae pisan lah "Hurip Sundalah Pokona mah"


text:
Kabupatén Purbalingga
Kabupatén Purbalingga nyaéta salah sahiji kabupatén di Propinsi Jawa Tengah. Ibukotana Purbalingga. Kabupatén ieu wawatesan jeung Kabupatén Pemalang di beulah kalér, Kabupatén Banjarnegara di wétan kidul, sarta Kabupatén Banyumas di beulah kuloneunnana.
Géografi[édit | édit sumber]
Purbalingga aya dina léngkob sababaraha pagunungan. Di beulah kalér aya pagunungan (Gunung Slamet jeung Dataran Luhur Diéng). Béh kidulna mangrupa Déprési Serayu, nu mana ngalir dua walungan gedé Kali Serayu jeung anak walungannana, Kali Pekacangan. Ibukota Kabupatén Purbalingga aya di beulah kulon wewengkon kabupatén, kurang leuwih 21 km wétaneun Purwokerto.
Babagian administratif[édit | édit sumber]
Kabupatén Purbalingga ngawengku 18 kacamatan, nu dibagi deuin jadi sajumlah désa jeung kalurahan. Puseur pamaréntahannana aya di Kacamatan Purbalingga.


text:
cara masang (install) font aksara sunda Oktober 28, 2008Posted by adhiawardana in Urang Sunda.
42 comments
file Aksara Sunda nu kamari teh yasana kang Dian Tresna Nugraha sareng kang Dadan Sutisna, mun file nu kamari geus di download, terus di ekstrak.. terus mimiti mah kopikeun file di folder FONT nu eusina 2 font (.ttf) ka direktori windows (biasana mah di c:/windows/fonts/
geus kitu dina folder Papan Tombol, jalankeun program SundaKb1_i386.msi ieu teh program jang masang papan tombol di windows.
hiji deui, dihandap ieu kuring nyobaan ngasupkeun aksara sunda dina gambar keyboard. aya dua gambar, nu kahiji gambar posisi normal, nu kadua gambar make SHIFT.
Sugan kapake.
Ngeunaan Aksara Sunda Oktober 27, 2008Posted by adhiawardana in Urang Sunda.
4 comments
poe saptu kamari, sakumaha direncanakeun saacanna, rengrengan kudihyang pajajaran janten ngayakeun diskusi ngeunaan aksara sunda.
nu aya dina pikiran teh rek diajar maca jeung nulis dina aksara sunda hungkul, sihoreng teh jauh leuwih tikitu.
ngobrol mimiti mah ngalor-ngidul, ngobrolkeun pakarang kujang jeung sajabana, mimiti geus sholat ashar kakarak ngobrol teh jadi leuwih serius. nu jadi nara sumber utamana nyaeta kang undang harsa, anjeuna boga karesep dina maluruh naskah-naskah kuno nu ditulis make aksara sunda. panjang pisan bahasan teh, nepi tilu jam ge teu karasa bakating ku ramena. ke ah naon materi na mah, ku kuring rek ditulis lengkep lamun elmuna geus nepi… ayeuna mah ngadongeng singketna we heula đ
ba’da magrib kakarak asup kana bahasan aksara sunda. nu sabenerna mah aksara sunda nu dibahas didieu teh lain kumaha carana nulis atawa maca dina aksara sunda, tapi ngadongengkeun kumaha caritana nepi ka aksara sunda teh asup dina unicode internasional. tah nu apal pisan kana masalah ieu teh kang dadan sutisna.
peun heula ah.. da can beres diajarna ge. ke we lamun geus bener kuring paham jeung apal kana materina didieu urang dongengkeun deui.
ayeuna mah kieu, bilih aya nu peryogi nganggo Aksara Sunda di komputer, mangga tiasa di unduh didieu.
sok pami aya patarosan mah, sugan kuring bisa ngabantuan.
cag ah..
Kudihyang Pajajaran Oktober 22, 2008Posted by adhiawardana in Urang Sunda.
17 comments
Geus sawatara waktu ka tukang, kuring ngilu riungan jeung sababaraha urang nonoman sunda nu masih keneh boga kareueus kana budayana.
asalnamah dina riungan eta teh can puguh rek jadi naon kahareupna, nu puguh mah tujuanna sarua, hayang nanjeurkeun deui budaya sunda jang balararea.
nu jadi simbol pangiket teh nyaeta kujang.
ari kujang teh panjang pisan sajarahna, jeung caritana ge moal cukup ku dibedah di hiji tulisan… intina wae, riungan teh di bere ngaran Kudi Hyang Pajajaran, nyaeta kecap dasar tina kujang tea.
jang nyaluyukeun kana pamaksudan diluhur, komunitas kudihyang pajajaran nu nempatan padepokan di alamat kuring, ngayakeun forum gempungan unggal dua mingguan, nu materi na mah rupa-rupa jeung di selang-seling antara gempungan diskusi umum, sareng diskusi khusus.
samentawis ayeuna kieu agenda diskusi umum teh:
– saptu 25 oktober 08 : ngabedah wawanohan aksara Sunda
– saptu minggu ka opat november : ngabedah Kasenian jeung budaya Sunda (jenis na ke di umumkeun deui)
– saptu minggu ka dua desember: ngabedah pakarang pusaka sunda
– saptu minggu kaopat januari 09 : ngabedah kaulinan budak
diselangan unggal minggu kaduana: ngabahas sunda aktual.
bilih aya baraya nu kaleresan aya di bandung, atanapi anu panasaran kana masalah nu rek dibahas, dihaturanan nyumpingan acara ieu.. samentawis mah kontak we heula ka sim kuring.
diantos.
Duh Indung . . . Oktober 21, 2008Posted by adhiawardana in Urang Sunda.
1 comment so far
Duh Indung, ngaraksa ngajaring anak
Najan rungsing matak pusing
Heunteu weleh deudeuh mikanyaah, asih
Dimongmong jeung dititimang
Duh Indung, ngaping ngadama-dama anak
Ngamumule buah hate
Ngajungjung tur ngugung-ngugung
Anak dijieun puputon
Duh, Indung, Duh Indung
Timang titi ngamongmong anak
Duh, Indung, Duh Indung
Teu kendat ngadudu’a
Duh, Indung mun peuting ngajempling nyaring
Mu beurang lewang hariwang
Keukeuh heunteu jongjon ku puputon, gawe
Ngahehegar ngalelenjar
Duh, Indung peuting hariringan, nyaring
Lain hariring birahi
Ngeyong mepende puputon
Sieun anak heunteu tibra
Duh, Indung, peuting hariringan nyaring
Lain hariring birahi
Ngeyong mepende puputon
Sieun anak heunteu tibra
—————————— mang koko——————–
loba pisan nu hayang dikomentaran ti ieu lagu… ngan hese kaluar. kapendem.
rumasa jadi budak teh can bisa ngabagjakeun nu jadi indung…
ningali budakna meunang musibah, nu mimiti ceurik teh indung.. ningali incuna kudu dirawat di rumah sakit, nu tereh pingsan teh indung, ninina.
ningali budakna meunang kabagjaan, nu mimiti bungah teh indung.. ningali budakna rek makalangan ka nagari jauh, sanajan bagja ge nu panggedena boga kamelang teh indung.
sieun budakna meunang karerepet, sieun budakna gering, sieun budakna meunang musibah..
rumasa kuring jadi budak teh hese… hese jang ngabagjakeun indung…
rumasa kuring mah sok ngadon era lamun indung nembongkeun kabagjana ka budakna ka jelema loba teh..
rumasa kuring mah sok hayang nyaho ngeunahna wae.. teu hayang mikir timana indung meunangkeun duit jang kabutuh kuring.. hayangna teh bro we geus aya mun kuring butuh teh.
duh indung….. hampura.. teu bisa nulis deui.


text:
Kabagjaan Nu Taya Tedeng Aling-aling
Kacida bagjana eta kalimat nu pantes kanggo negeskeun tadi sonten nu tos kalangkungan. Teu ngareka-reka sakedik-kedik acan, Alhamdulillah sadayana ngagambarkeun hate nu pinuh kabungah alias kabagjaan dumeh tadi sonten abdi tiasa pendak sareng wargi-wargi boh nu tos kantos patepang anatapi nu leres-leres sateuacanna teu acan patepang.
Abdi sarengrengan tadi ngaraos kacida pisan bingahna kumargi aya hiji wargi kersa breh-brehan dina ngabagi rizkina kanggo buka saum dinten tadi. Sadaya nu kempel tadi tiasa diyakinkeun teu aya sajalmi oge nu ngaraos nyesel komo deu dugikeun ka sumutut tur jamedud mah ku kameumeut atanapi kadeudeuh hiji wargi eta, anjeuna sakedik ge teu gaduh sifat ngepel kana banda, kayungyun pisan keur mah geulis camperenik, jangkung lenjang, ah pokonamah carogena pasti kacida bagjana ngengingkeunnana. Kayungyun, someah, komo mun tos imut ngagelenyu katinggal pisan kasomeahannana.
Eta hajatan buka sasarengan teh di ayakeun di “Roemah nenek” nu aya di daerah Taman Cibeunying. Dina ngawujudkeun eta hajatanana dibantosan ku wargi caket abdi oge nyaeta Maseko. Nya akhirna kawujudkeun alias janten kanyataan tur ngabalareakeun ka sadayana nu dongkap.
Nu aya dina eta hajatan tadi lumayan seueur, diantawisna Kang Amal, Cep Ihwan, Mas Narapandita, Jang Adit, Neng Fathinanjani, Ceu Sireum sareng nusanesna nu teu tiasa disebatkeun hiji2. Mung aya sakedik hanjakalna, abdi rada telat dongkapna ka eta hajatan kumargi mayunan tamu heula nu ahirna teu nyandak alat kanggo pengemut-ngemut mangrupa dokumentasi. Tapi teu sawios da nu lian aya nu nyandak kanggo juprat-jepret mah.
Dina akhir carita, abdi sareng wargi-wargi nu sanesna mung tiasa ngahaturnuhunkeun ka kasomeahan. Teu hilap ngadu’a mugi2 aya kalanggengan laki-rabina, dipanjangkeun yuswana tur di gampilkeun rizkina, Amin.
Nu gaduh hajat sih moal ngaos ieu seratan kumargi teu ngartoseun


text:
Jaipongan hiji kasenian wanda kiwari hasil tina paduan seni tradisional nu dimodernkeun, alhasil buah karya kreativitas seniman asal Bandung Gugum Gumbira. Perhatianana kana kasenian rakyat nu salah sahijina ketuk tilu nu dipola kana gerak ibing nu nyampurkeun pola-pola gerak tari tradisi Kliningan/Bajidoran atau Ketuk Tilu. Gerak-gerak bukaan, pencugan, nibakeun jeung sababaraha ragam gerak mincid tina kasenian tadi cukup ngabogaan inspirasi keur dikembangkeun kana tari atawa seni anu ayeuna disebut Jaipongan.
Samemeh kabentuk seni pintonan eta, aya sababaraha pangaruh nu jadi kasang tukang lahirna tari jaipongan. Di Jawa Barat tari pergaulan ngarupakeun pintonan anu teu leupas tina ayana ronggeng jeung pamogoran. Ronggeng tina tari pergaulan geus teu mancen gawe kana upacara tapi geus mintonkeun hiburan anu mere daya tarik ka kaum pamogoran. Misalna wae dina tari Ketuk Tilu nu kacida kentel seni ti masyarakat Sunda, tur populer dina taun 1916. ngarupakeun seni pintonan rakyat, kasenian ieu di dukung ku unsur unsur nu sederhana, waditra rebab, kendang jeung dua siki kulanter, tilu ketuk jeung goong. Kitu deui dina gerak tari teu loba gerak baku, kostum ge nyerminkeun pakean rakyat.
Waktu ketuk tilu geus mimiti ditinggalkeun mantan pamogoran ngalihkeun perhatian masyarakat kana seni pintonan kliningan nu populer di wewengkon pantau kaler, di karawang, bekasi, purwakarta, subang jeung indramayu. Didinya nu tadina populer ku ngaran seni ketuk tilu, doger atawa tayub perhatianana dialihkeun kana kliningan nu istilah di wewengkon eta disebut Kliningan Bajidoran anu pola tarina jeung ngayakeun pintonan eta kasenian teh mirip jeung kasenian memehna nyaeta ketuk tilu doger jeung tayub eta. Sawatara eta, di karawang mah rame ku tari-tarian anu disebut Topeng Banjet kalawan pola gerak Bajidoran nyurup kana tarian Topeng Banjet ieu. koreografis tarian eta masih nembongkeun pola-pola tradisi (Ketuk Tilu) anu ngadukung unsur gerak-gerak bukaan, pencugan, nibakeun jeung sababaraha ragam gerak mincid anu jadi dasar lahirna tari Jaipongan. Munculna tarian karya Gugum Gumbira dina awalna disebut Ketuk Tilu perkembangan, nu kadieukeunana disebut Jaipongan
Karya Jaipongan dimimitian ku populerna tari “Daun Pulus Keser Bojong” jeung “Rendeng Bojong” anu kaduana ngarupakeun jenis tari putri jeung tari papasangan. Penari Jaipong harita nu muncul aya Tati Saleh, Yeti Mamat, Eli Somali, jeung Pepen Dedi Kurniadi. Awalna mah ayana tari jaipong eta jadi bahan gunjingan nu dianggap deukeut kana porno. Ngan bae loba jadi bahan omongan boh dimedia cetak jeung elektonik, malah kasenian ieu mingkin populer di masyarakat.
Lahirna Jaipongan mere sumanget gede keur para seniman tari untuk keur leuwih aktif ngagali tarian rakyat nu samemehna kurang diperhatikeun. Ku munculna Jaipongan dimanfaatkeun ku para seniman tari keur ngayakeun keurseus keurseus tari jaipong diunggal sanggar. Dipintonkeun ti mimiti dina hajatan nepi ka di pub pub malam keur pamikat nu lalajo.
Dina taun 1980-1990an Gugum Gumbira nyiptakeun tari sejen model toka toka, setra sari, sonteng, pencug, kuntul mangut, iring iring daun puring, rawayan jeung tari kawung anten. Tari tari eta muncul jeung para seniman tari nu geus moyan boga ngaran saperti Iceu Effendi, Yumiati Mandiri, Miming Mintarsih, Nani, Erna, Mira Tejaningrum, Ine Dinar, Ega, Nuni, Cepy, Agah, Aa Suryabrata, dan Asep. Kaayeunakeun identitas kasenian di jawa barat jaipongan sok dipake mapag tamu agung boh tamu di jero nagara atawa tamu asing ti luar negeri.


text:
GPRS
General Packet Radio Service (GPRS) nyaéta layanan data mobil anu ngagunakeun sistem komunikasi packet switch minangka cara pikeun nganteurkeun datana. Packet switch nyaéta hiji sistem di mana data anu baris dianteurkeun dibagi jadi bagian-bagian leutik (pakét) tuluy dianteurkeun sarta dirobah jadi data sakumaha asalna. Sistem ieu bisa nganteurkeun rébuan malah jutaan pakét tiap detikna. Pangiriman data dipigawé ngaliwatan PLMN (Public Land Mobile Network) kalayan ngagunakeun jaringan tulang tonggong protokol Internét (bahasa Inggris: IP backbone).
Layanan GPRS disadiakeun pikeun pamaké telepon sélulér Global System for Mobile Communications (GSM) jeung IS-136 sanajan jaringaan GPRS misah ti GSM. GPRS bisa dipaké pikeun layanan saperti aksés Wireless Application Protocol (WAP), Short Message Service (SMS), Multimedia Messaging Service (MMS), sarta pikeun layanan dina komunikasi Internét saperti aksés émail jeung World Wide Web. Sistem sélulér 2G anu digabungkeun jeung GPRS mindeng disebut "2.5G", nyaéta hiji téknologi telepon sélulér antara generasi kadua (basa Inggris: 2nd generation atawa 2G) jeung generasi katilu (basa Inggris: 3rd generation atawa 3G). Ieu téknologi nyadiakeun laju pamindahan data anu sedeng. GPRS diintegrasikeun kana GSM Release 97 sarta kaol standar GSM lianna anu leuwih anyar. Awalna ieu standar téh dipigawé ku European Telecommunications Standards Institute (ETSI), tapi ayeuna dipigawé ku 3rd Generation Partnership Project (3GPP).
Dina téorina GPRS nawarkeun laju data ti 56 kbps nepi ka 114 kbps, sahingga ngamungkinkeun aksés internet, pengiriman data multimedia ka komputer, komputer jingjing sarta terminal telepon seluler. Tapi, dina prak-prakanana, hal kasebut pohara gumantung kana faktor-faktor:
- Konfigurasi sarta alokasi time slot dina level BTS
- Software anu dipaké
- Pangrojong fitur sarta aplikasi terminal telepon seluler anu dipaké
Ieu ngécéskeun ku naon dina waktu-waktu nu tangtu sarta di patempatan nu tangtu pangiriman data dina GPRS karasana laun, malah leuwih laun manan pangiriman data ngaliwatan jaringan switch circuit nu boga laju data 9,6 kbps.
Komponén-komponén utama jaringan GPRS nyaéta:
- GGSN (Gateway GPRS Support Node): gerbang panyambung jaringan GPRS kana jaringan Internét. Guna komponén ieu téh salaku antarmuka ka jaringan data publik (Public Data Network - PDN), ngaruteukeun informasi, network screening, user screening, jeung address mapping.
- SGSN (Serving GPRS Support Node): gerbang panyambung jaringa sélulér ka jaringan GPRS. Komponén ieu boga guna pikeun nganteurkeun pakéet data ka terminal telepon sélulér, ngasupkeun data langganan kana HLR, sarta registrasi langganan anyar.
- PCU: komponén di level BSS dina jaringan sélulér anu nyambungkeun terminal ka jaringan GPRS
Pangiriman data dina GPRS umumna dipénta bayaran pikeun tiap kilobyte data anu dipindahkeun, samentara dina komunikasi data nu ngaliwatan circuit switch tradisional, pangiriman data ditagih dumasar jumlah menit waktu sambungan, henteu maliré naha pamaké bener-bener geus mindahkeun data atawa henteu (dina kaayaan nganggur).
Eusi
Dasar-dasar[édit | édit sumber]
WAP ngan sakadar hiji gapura (gateway) anu dipaké pikeun asup (aksés) ka Internét ngaliwatan telepon sélulér sarta sabalikna. Biasana, data anu dikirimkeun ngaliwatan GPRS téh ditagih dumasar jumlah kilobyte informasi anu dikirim jeung ditarima, sedengkeun sambungan data circuit-switchditagih dumasar jumlah detik pamakéan. Tagihan dumasar jumlah waktu pamakéan mah henteu éfisién lantaran mangsa euwueh data anu dipindahkeun, jalur data nganggur sarta henteu dibikeun ka calon pamaké jalur data lianna nu ngabutuhkeun.
Métoda aksés leuwih ti hiji (multiple access method) anu digunakeun dina GSM anu dilengkepan ku GPRS didasarkeun kana frequency division duplex (FDD) jeung FDMA. Dina pamakéan ieu téknologi, pamaké dibéré sapasang channel frékuénsi up-link jeung down-link. FDD jeung FDMA ieu dicampur jeung statistical multiplexing domain waktu, nyaéta komunikasi mode pakét, anu ngamungkinkeun sababaraha pamaké babagi channel frékuénsi anu sarua. Pakét-pakét kasebut boga panjang anu tetep, luyu jeung hiji slot waktu GSM. Frékuénsi down-link ngagunakeun jajadwalan pakét first-come first-served, sedengkeun frékuénsi up-link maké pola anu sarua jeung reservation ALOHA.
GPRS mimitina (dina téori) ngarojong sambungan Internet Protocol (IP), Point-to-Point Protocol (PPP) katut X.25. Sambungan X.25 ilaharna digunakeun pikeun panerapan saperti terminal babayar nirkabel, sanajan X.25 geus dihapus tina standar. X.25 masih bisa dipaké dina PPP, atawa malah IP, tapi makéna mibutuh hiji router pikeun ngalakukeun encapsulation atawa intelejénsi kana terminal palanggan. Dina prakték, lamun digunakeun browser pikeun alat nu bagerak (mobil) mangka kudu digunakeun IPv4. Dina modél kieu, PPP mindeng ditarima ku operator telepon mobil, sedengkeun IPv6 henteu acan populér. Tapi lamun terminal mobil digunakeun salaku modem nu disambungkeun kana komputer, mangka PPP dipaké pikeun nyambungkeun IP kana telepon. Hal ieu ngamungkinkeun DHCP pikeun méré alamat IP Address jeung balukarna maké IPv4 lantaran alamat IP anu digunakeun dina alat nu bagerak condong lumaku dinamis.
Kelas Kapabilitas (Kabisa)[édit | édit sumber]
- Kelas A
- bisa disambungkeun kana layanan GPRS jeung layanan GSM (sora, SMS), ngagunakeun duanana dina waktu nu bareng.
- Kelas B
- bisa disambungkeun kana layanan GPRS jeung layanan GSM (sora, SMS), tapi ngan ngagunakeun salah sahijina dina waktu tinangtu. Salila maké layanan GSM, (sora jeung SMS), layanan GPRS ditunda heula, saenggeus layanan GSM (sora jeung SMS) réngsé, layanan GPRS bisa diteruskeun sacara otomatis. lolobana alat terminal GPRS mangrupa Kelas B.
- Kelas C
- disambungkeun kana layanan GPRS jeung layanan GSM (sora, SMS). Pamakéan layanan GPRS jeung GSM diatur dipindah-pindah sacara manual (ku leungeun).
Alat anu bener-bener kelas A dikudukeun mancarkeun sinyal dina dua frékuénsi nu béda dina waktu nu bareng, sahingga merlukeun dua radio. Pikeun nyumponan sarat nu mahal ieu, telepon mobil GPRS bisa maké kaistiméwaan (basa Inggris: féature) dual transfer mode (DTM).
Kelas multislot[édit | édit sumber]
Laju data dina GPRS boga hubungan langsung jeung jumlah sesela waktu (time slot) TDMA anu dibikeun. Kamampuh maksimum alat telepon mobil dinyatakeun dina kelas-kelas anu disebutGPRS Multislot Class[1][2].
Kelas multislot GPRS anu paling ilahar:
-
- Kelas 2
- standar minimal.
- Kelas 4
- ngunduh 50% leuwih gancang ti batan Kelas 2.
- Kelas 6
- ngunggah leuwih alus ti batan Kelas 4.
- Kelas 8
- ngunduh 33% leuwih gancang ti batan Kelas 4 jeung Kelas 6.
- Kelas 10
- ngunggah leuwih alus ti batan Kelas 8.
- Kelas 12
- standar pangalusna, kalayan unjuk gawé ngunggah anu maksimum.
Pola pangkodeuan[édit | édit sumber]
Laju pamindahan data gumantung ogé kana cara pangkodeuan kanal anu digunakeun. Pola pangkodeuan anu kurang aman tapi panggancangna (CS-4) digunakeun lamun handset deukeut base transceiver station (BTS), sedengkeun pola pangkodeuan nu paling aman (CS-1) digunakeun mangsa handset jauh ti BTS.
Pamakéan CS-4 ngamungkinkeun palanggan ngahontal laju 20.0 kbit/det dina tiap time slot. Ngan, ngagunakeun cara ieu téh ngabalukarkeun kurangna wengkuan hiji sél turun nepi ka 25% ti kaayaan normal. CS-1 ngan bisa ngahontal laju 8.0 kbit/det pikeun tiap time slot, tapi boga kamampuh ngawengku 98% tina cakupan normal. Alat jaringan telekomunikasi anu leuwih anyar bisa ngaluyukeun laju pamindahan data sacara otomatis gumantung kana lokasi handset.
Sarua jeung CSD, HSCD ngagunakeun circuit-switched sarta langganan biasana ditagih dumasar kana jumlah menit. Pikeun hiji aplikasi saperti download, HSCSD mungkin leuwih dipisuka, lantaran data circuit-switched biasana dibéré prioritas leuwih manan data packet-switched dina hiji jaringan sélulér atawa jaringan mobil.
GPRS dumasar kana pakét data. Mangsa TCP/IP digunakeun, tiap handset bisa mibanda hiji atawa leuwih IP address. GPRS baris nyimpen sarta ngirimkeun pakét-pakét IP kana handset dina waktu handover (mangsa langganan pindah ti hiji sél ka sél lianna).
Layanan jeung hardware[édit | édit sumber]
GSM nu maké GPRS bisa nyadiakeun:
- Layanan Multimedia Messaging Service (MMS)
- Aplikasi Internet pikeun Alat Pinter ngaliwatan Wireless Application Protocol (WAP)
- Layanan Point-to-point (PTP): internetworking jeung Internet (protokol IP)
- Layanan pesen singket atawa Short Message Service (SMS)
- Tambahan kamampuh dina mangsa nu bakal datang: fleksibel pikeun nambahkeun fungsi-fungsi anyar, saperti kapasitas anu leuwih badag, pamaké anu leuwih réa, aksés anyar, protokol anyar, jaringan radio anyar.
Modem GPRS USB[édit | édit sumber]
Modem GPRS USB ngagunakeun interface nu mirupa terminal USB 2.0 jeung vérsi nu leuwih anyar, format data V.42bis, sarta RFC 1144 jeung anteneu éksternal. Modem bisa disupkeun dina jero kartu (pikeun laptop) atawa alat USB éksternal anu wangun jeung ukuranna sarua jeung mouse komputer.
GPRS bisa digunakeun sabagé bearer pikeun SMS. Lamun urang ngirim SMS dina GPRS, urang bisa ngahontal laju pangiriman SMS 30 pesen SMS per menit. Laju ieu leuwih gancang manan pangiriman SMS dina GSM, nu lajuna kira-kira 6 nepi ka 10 pesen SMS per menit.
Tempo ogé[édit | édit sumber]
Rujukan[édit | édit sumber]
- ↑ "3GPP Specification 45.002". 3GPP. Diakses tanggal 2007-10-25.
- ↑ "GSM World". Diakses tanggal 2007-11-17.
Tumbu ka luar[édit | édit sumber]
- Introduction of high-speed data in GSM/GPRS networks
- GPRS Security Information
- Free GPRS Resources
- Free online tutorial.
- GSM World, the trade association for GSM and GPRS network operators.
- Palowireless GPRS Resource Center
- GPRS Attach and PDP Context Activation Sequence Diagram
- GPRS Tutorial How machines use the GPRS network
- GPRS to Wi-Fi How-to The Yellow Subterfuge GPRS Blog


text:
G
Hurup G atawa g nyaéta hurup ke-7 dina alfabét Latin. Dina basa Indonésia sarta Malayu, hurup G ngawakilan konsonan letup wiati-wiati tukang bersuara (/ɡ/). Hurup G ogé dipaké dina dwihuruf "ng" pikeun konsonan sengau wiati-wiati tukang (/ŋ/). Dina basa Inggris, hurup G dipaké pikeun konsonan letup wiati-wiati tukang bersuara sarta ogé konsonan gesek pascarongga-gigi bersuara (/dʒ/).
Sajarah[édit | édit sumber]
Hurup G diwanohkeun dina jaman Latin Kuna minangka hiji wangun séjén pikeun hurup C pikeun ngabédakeun konsonan wiati-wiati tukang bersuara (/ɡ/) jeung anu henteu bersuara (/k/).
Jelema kahiji anu dipikanyaho nulis hurup G ialah Spurius Carvilius Ruga, urang Romawi kahiji anu muka sakola kudu mayar, sarta mengajar kira-kira 230 SM. Sabot éta, hurup K beuki kurang dipaké, sedengkeun hurup C anu mulanya ngawakilan sada /ɡ/ sarta /k/ saméméh sada vokal kabuka, saterusna ngan ngawakilan sada /k/ dina saban kalungguhan.
Nempatkeun G ku Ruga némbongkeun yén susunan alfabét, anu patali jeung peunteun hurup éta minangka angka Yunani, metot perhatian dina abad ke-3 SM. Sampson (1985) boga pamadegan yén: "Écés sakali yén susunan alfabét dirasakeun minangka perihal anu kitu konkrit ku kituna hiji hurup kakara kaci ditambah di tengah susunan ngan lamun aya 'rohangan' sanggeus menggeser hurup anu lila."[1] Nurutkeun sawatara catetan, hurup katujuh saméméhna, nyaéta Z, disingkirkan ti alfabét Latin dina mimiti abad ke-3 SM ku saurang censor Romawi, Appius Claudius, anu ngarasa hurup éta deungeun sarta henteu penting.[2]
Henteu lila saterusna, kadua konsonan wiati-wiati tukang /k/ sarta /ɡ/ ngalaman prosés palatalisasi sarta alofon saméméh vokal di hareup; mangka ti éta, hurup C sarta G miboga peunteun sada béda dina rungkun basa Roman, sarta ogé basa Inggris (alatan pangaruh basa Perancis).
Hurup g leutik miboga dua wangun dasar anu nu béda: "g berekor kabuka" sarta "g berekor melingkar" .
Tipografi[édit | édit sumber]
Hurup leutik ‹g› mangsa kiwari mibanda dua variasi tipografi: buntut kabuka () sarta buntut melingkar (). Vérsi buntut kabuka asalna ti wangun hurup kapital G kalayan naékkeun sérif anu ngabédakeunana jeung hurup C, ku kituna nutupan lengkungan C kawas hurup D terbalik (Ɑ), saterusna penambahan gurat vértikal ti handap bingkeng ka kénca. Vérsi buntut melingkar ogé lumangsung alatan hal sarupa, kalayan variasi anu lumangsung ku kituna lengkungan ka kénca nuju deui katuhu tuluy balik ka kénca deui ku kituna lumangsung hiji bunderan. Vérsi buntut melingkar dawam dipaké dina tipe hurup Roman sarta populér dipaké waktu pencetakan ngagunakeun tipe hurup Roman alatan wangun buntut melingkar condong leuwih pondok ku kituna celah antarbaris henteu rubak teuing. Dina hurup G vérsi buntut melingkar, gurat leutik di palebah katuhu luhur, kawas gurat ahir anu ngajaul, disebut ear.
Pamakéan[édit | édit sumber]
Basa non-roman biasana ngagunakeun ‹g› pikeun melambangkan sada /ɡ/ tanpa mempedulikan posisi. Di antara basa-basa Éropa, basa Walanda nyaéta pengecualian alatan henteu ngandung sada /ɡ/ dina kosakata aslina, sabalikna ‹g› melambangkan sada konsonan desis wiati-wiati tukang bersuara (IPA: /ɣ/), sada anu euweuh dina basa Inggris modérn. Basa Faroe ngagunakeun ‹g› pikeun melambangkan /dʒ/, sajaba /g/, sarta ogé makéna pikeun mengindikasikan sada semivokal.
Peunteun lembut ti pengucapan ‹g› berbéda-béda dina rungkun basa Roman (/ʒ/ dina basa Perancis sarta Portugis; [(d)ʑ] dina basa Katalan; /d͡ʒ/ dina basa Italia sarta Romania; sarta /x/ dina basa Spanyol dialek Castilla, /h/ dina dialek basa Spanyol séjénna). Dina rungkun basa kasebut, kajaba Italia sarta Romania, pelafalan "G lembut" sarua kawas pelafalan hurup J dina basa bersangkutan.
Dina basa Inggris, hurup G bisa melambangkan konsonan gesek pascarongga-gigi bersuara (IPA: /dʒ/; "G lembut"), kawas dina kecap giant, ginger, sarta géology; atawa konsonan letup wiati-wiati tukang bersuara (IPA: /ɡ/; "G teuas"), kawas dina kecap goose, gargoyle, sarta game. Dina sawatara kecap anu asalna ti basa Perancis, "G lembut" dilafalkan minangka konsonan desis (/ʒ/), kawas dina kecap rouge, beige, sarta genre. Umumna, ‹g› diucapkan lembut saméméh ‹e›, ‹i›, sarta ‹y› dina kecap-kecap anu asalna ti basa Roman, sajaba ti éta ngagunakeun "G teuas"; aya loba kosakata Inggris anu henteu asalna ti basa Roman anu ngagunakeun "G teuas" tanpa mengacuhkan posisi (contona get), sarta tilu kecap (gaol, margarine, algae) anu diucapkan lembut saméméh hurup hirup ‹a›.
Sawatara dwihuruf anu ngandung G umum ditepungan dina basa Inggris. Dwihuruf ‹gh› anu mecenghul sanggeus pamakéan yogh dihapuskan ti alfabét, nyokot peunteun sada anu berbéda-béda ngawengku /ɡ/, /ɣ/, /x/, sarta /j/. Dwihuruf éta kiwari ngandung loba peunteun sada, kaasup sada /f/ dina kecap enough, /ɡ/ dina kecap serapan kawas spaghetti, sarta minangka indikator pengucapan sada panjang dina éjahan kecap-kecap kawas eight sarta night. ‹Gn› jeung peunteun sada /nj/ ogé umum aya dina kecap serapan, kawas kecap lasagna (sanajan dina mimiti kecap, kawas gnome, hurup ‹g› henteu diucapkan).
Dina basa Italia sarta Romania, ‹gh› dipaké pikeun melambangkan sada /ɡ/ saméméh vokal hareup, sajaba ‹g› minangka lambang sada lembut. Dina basa Italia sarta Perancis, ‹gn› dipaké pikeun melambangkan sada konsonan sengau wiati-wiati /ɲ/, sada anu dilambangkan ku dwihuruf ‹ny› dina kecap nyamuk dina basa Indonésia. Dina basa Italia, trihuruf ‹gli›, waktu ditulis saméméh hurup hirup, konsonan hampiran-sisi wiati-wiati /ʎ/; dina artikula nu tangtu sarta kecap ganti gli (IPA: /ʎi/), dwihuruf ‹gl› melambangkan sada anu sarua.
Hurup G ogé dipaké minangka basa gaul pikeun kecap Gangster atawa Gangsta, biasana digunaka dina frasa kawas My grand dad is a 'G' (aki kuring saurang Gangster).
Dina lolobana basa, kawas basa Denmark, Filipino, Indonésia, Inggris, Maori (Te Reo Māori), Malayu, sarta Viétnam, ‹g› dikombinasikan nyieun dwihuruf ‹ng› sangkan melambangkan konsonan sengau wiati-wiati tukang /ŋ/ sarta dilafalkan kawas ‹ng› dina kecap "tong".
G ogé dipaké dina élmu pasti. Dina Fisika, G nyaéta simbol konstanta gravitasi, sedengkeun g nyaéta simbol percepatan gravitasi. G mangrupa singgetan ti prefiks Giga anu hartosna 1.000.000.000. Dina Sistem Hijian Internasional, g nyaéta singgetan ti unit massa: gram.
Aksara séjénna[édit | édit sumber]
Alatan ortografi unggal basa mangka hurup ‹g› heneuweuh dina aksara séjénna, tapi sada konsonan letup wiati-wiati tukang bersuara anu dilambangkannya aya dina sagala rupa basa sarta ditulis kalayan grafém anu berbéda-béda.
Analog ‹g› dina alfabet Sirilik nyaéta ‹r› (contona dina basa Rusia, Bulgaria, Makedonia, Serbia, sarta sajabana.) atawa ‹ґ› (dina basa Ukraina minangka hurup tambahan kalayan pelafalan anu rada béda). Analog dina abjad Ibrani nyaéta gimel ‹ג›.
Basa Arab Klasik henteu ngandung sada /ɡ/ datar dina kosakata aslina (wangun /ɡʲ/ anu dipalatalisasikan atawa /ɟ/ dipercaya kungsi dipaké), tapi sada éta umum dina basa Arab Modérn di Mesir. Alatan [ɡ] nyaéta sada standar dina basa Arab dialek Mesir, mangka kecap serapan umumna ditulis ‹ج› (Jīm). Kumaha ogé, kecap-kecap deungeun anu ngandung /ɡ/ bisa ditulis jeung hurup séjén, kawas: گ (Gāf, lain bagian ti hurup Arab standar), ق (qāf), ك (kāf), غ (Ghain) dina kecap-kecap serapan atawa sagala rupa dialek basa Arab, kajaba di Mesir, alatan ‹ج› biasana dilafalkan [ɡ].


text:
Universitas Pakuan
Universitas Pakuan (UNPAK) diadegkeun taun 1961 ku ngaran Universitas Bogor.[1] Dina bulan Séptémber 1977, Kopertis IV jeung Wali Kota Madya Bogor, paguron luhur ieu narima penggabungan sababaraha paguron luhur swasta nu aya di Bogor (saperti Akademi Bahasa Asing, IKIP PGRI, Akademi Pariwisata, Akademi Sekretaris jeung Manajemen Indonésia, sarta Akademi Ilmu Agama Islam).[1] Ku alatan penggabungan ieu, ngaran paguron luhur ieu dirobah jadi Universitas Pakuan dina taun 1980.[1]
Visi & Misi[édit | édit sumber]
Visi[édit | édit sumber]
Salaku puseur kamekaran panalungtikan nu bisa ngalarapkeun hasil-hasilna sacara unggul, mandiri jeung miboga karakter, dina raraga pemberdayaan masarakat pikeun ngalancarkeun pangwangunnan daérah jeung nasional nu tumuluy, pikeun ningkatkeun kabagjaan masarakat.[2]
Misi[édit | édit sumber]
- Ngalaksanakeun kagiatan panalungtikan pikeun ngamekrkeun élmu pangaweruh.[2]
- Ngamekarkeun kmitraan jeung instansi/lembaga, parusahaan jeung perorangan dina ngamekarkeun panalungtikan.[2]
- Ningkatkeun poténsi sumber daya manusa Universitas Pakuan jeung masarakat ngaliwatan gawé bareng panalungtikan atikan.[2]
- Meré informasi hasil panalungtikan dina widang hukum, ekonomi, sosial budaya, sains jeung téknologi nu berlatar lingkungan.[2]
Tujuan[édit | édit sumber]
- Ngalaksanakeun panalungtikan pikeun ngagali élmu pangaweruh, téknologi jeung seni dina hal kamasarakatan, budaya jeung lingkungan hirup, saluyu jeung lingkup kakhususan kaélmuan para panalungtik di lingkungan Universitas Pakuan.[2]
- Ngamekarkeun hasil panalungtikan élmu pangaweruh , téknologi jeung seni boh tina segi kuantitas boh segi élmu pangaweruh, téknologi jeung seni nu spesifik, khususna dina masalah kamasarakatan, budaya jeung lingkungan hirup.[2]
- Ngamekarkeun pangaweruh para panalungtik Universitas Pakuan antukna palaksanaan panalungtikan ni dilakukeun bisa leuwih kualitas jeung bisa dimanfaatkeun para stakeholder khususna dina masalah kamasarakatan, budaya jeung lingkungan hirup.[2]
- Méré palatihan panalungtikan nu aya pakaitna jeung lingkungan hirup, antukna hasil panalungtikan nu dilakukeun bisa dimekarkeun boh ku panitén sorangan, institusi Lembaga Penelitian jeung Pengembangan/Universitas Pakuan, boh ku para stakeholder, pamangku kapentingan.[2]


text:
CA CA RI TA AN
CA CA RI TA AN
sok ah .... bener henteuna.. duka atuhnya...:p
OPAT taun ka tukang. Harita kuring masih kénéh digawé di Carnival
Cruising Lines, nyaéta pausahaan kapal pesiar anu jalurna téh ti Miami ,
Florida , tepi ka Kapuloan Bahama. Boga pancén téh jadi waiter dina dék
kapal.
Hiji mangsa kapal kuring katatamuan ku grup band ti New Jersey , New
York . Saha deui mun lain Bon Jovi. Batur sapagawéan mani hariweusweus
ngomongkeun Jon Bon Jovi saparakanca. Sok komo barudak awéwé mah teu
sirikna histeris. Kuring mah haré-haré baé. Rék Bon Jovi rék Metallica,
mangsa bodo! Kuring mah teu pati resep kana musik brang-bréng-brong siga
rock music téh. Resep gé kana musik slow panineungan anu biduanna Matt
Monroe, Engelbert Humperdink, jeung Simon 'n Garfunkel.
Hiji poé wanci haneut moyan. Para tamu réa nu ngadon moé awak dina dék
kapal. Pon kitu deui Mr. Jon Bon Jovi, Mr. Richie Sambora, Mr. David
Brian, Mr. Tico Torres, jeung Mr. Alec John Such. Kabeneran kuring
ngaliwat ka palebah maranéhna.
"Hi, waiter, come here, please!" Mr. Bon Jovi ngagentraan. Manéhna ménta
orange juice, gancang baé ku kuring ditedunan. Waktu kuring mikeun
pesenan Mr. Bon Jovi, Mr. Sambora pesen
lemon tea, kuring rikat
mangmawakeun. Waktu mikeun pesenan Mr. Sambora, Mr. Torres hayang diet
coke jeung kuéh pancake, teu talangké kuring nyadiakeun. Waktu mikeun
pesenan Mr. Torres, Mr. John Such ménta susu jeung roti sandwich. Kuring
mimiti keuheul. Waktu mikeun pesenan Mr. John Such, kuring kukulutus
maké Basa Sunda, "Ieu mah jelema, aya ku ngagawékeun. Cik atuh ari pesen
dahareun téh disakalikeun!"
Naha atuh ari pok téh Jon Bon Jovi ngomong, "Éta mah risiko pagawéan
manéh atuh, Céng!"
Gebeg kuring reuwas. Baruk Jon Bon Jovi bisaeun ngomong Basa Sunda?
"Har, geuning Sadérék téh tiasa nyarios Basa Sunda?" kuring nanya tamba
éra. "Apan karuhun déwék téh ti Cisurupan," témbalna kalem. Leng kuring
ngahuleng. Asa ngimpi. Naha enya kitu Jon Bon Jovi téh bibit buitna ti
Cisurupan Garut? Panasaran kuring nanya deui, "Is that right, Sir?"
"Silaing cangcaya?Ayeuna déwék rék nanya, ari silaing urang mana?" "Abdi
ogé sami ti Garut." "Garut palebah mana?" "Singajaya." "Nyaho
Kampung
Mariuk di wewengkon Singajaya?" "Tangtos atuh da abdi téh urang dinya."
"Wawuh ka Mang Sadeli tukang nyadap?" "Kenal pisan." "Bisi teu nyaho,
anjeunna téh baraya déwék, geureuhana téh rayina Ajengan Syukron ti
Cisurupan, ari déwék ka Ajengan pernahna kapiemang." Kuring ngan bati
olohok. Teu sangka, Jon Bon Jovi biduan hardrock nu kasohor saalam dunya
téh geuning masih kénéh teureuh Garut.
Ti harita kuring jadi mindeng ngawangkong jeung manéhna. Anu matak
kuring jadi apal silsilah kulawargana. Bapana téh jenenganana Haji
Suja'i patani tomat anu beunghar ti Cisurupan. Ari indungna téh Mrs.
Mary Joe Martin, pituin urang New Jersey . Aranjeunna tepang di Kota
Madinah, dina mangsa munggah haji. Haji Suja'i henteu mulih deui ka
Indonésia tapi ngiring sareng ingkang geureuha ka Amérika. Di New
Jersey , padamelan Haji Suja'I tetep baé ngebon tomat. Mrs. Suja'i
banget
suhud ngawulaan carogé. Tepi ka waktu kakandungan ku si cikal, Mrs.
Suja'i méh baé sabrol- broleun di kebon tomat, duméh tas nganteuran
timbel keur Mang Haji. Éta nu jadi matak si cikal lalaki téh ku bapana
dingaranan Ujang Obon Suja'i.
Tapi ku lantaran lingkungan gaul urang bulé, babaturan ulinna téh
hararésé ngucapkeun ngaranna. Nya tuluyna mah dilandi baé jadi Jon Bon
Jovi.
Sanggeus ngangkleung salila sapuluh poé, kapal balik deui ka Palabuan
Miami . Jon Bon Jovi saparakanca jrut tarurun tina kapal rék nuluykeun
lalampahanana ka New Mexico . Béjana rék shooting vidéoklip "Blaze of
Glory". Barang rék jrut turun, Jon ngaharéwos, "Iday, lamun silaing rék
mulang ka Garut, béjaan déwék, nya. Rék ku télépon, faksimil atawa e-
mail, kumaha silaing baé. Déwék hayang milu. Haté téh geus kumejot
hayang moro bagong jeung Mang Sadeli ka Cikuray." Kuring ngaheueuhkeun.
TILU bulan ti harita, kuring meunang cuti taunan. Maksud téh rék nyelang
balik ka Garut. Ku lantaran kitu kuring nélépon ti Miami ka New Jersey
ngabéjaan Ujang Obon. Ngan ampun rudetna. Kuring dipingpong ka ditu ka
dieu. Ti imahna dititah nélépon ka Fans Club. Ari pék téh ti FC kudu
asup heula waiting list. Lamun henteu kudu ngomong langsung ka promotion
manager, kakara nungguan akréditasi. Jeung deui anu nampa télépon téh
budak lalaki nu ngomongna semu selébor siga biduan rap music maké basa
Inggris
lentong Brooklyn , New York . "Hi, man... stay cool okay...easy
buddy, easy..," pokna. Moal salah, pasti urang négro barayana M.C.
Hammer. Bakat ku pusing, ceuleuweung baé kuring dina telepon, "Hi,
stupid American... listen to me! You just tell to your boss, this phone
call is from Iday. I came from Singajaya... What?... No! Singajaya is
located in Indonesia , not Africa ... Do you understand?" Naha atuh
témbalna ti béh ditu, "Har... geuning Kang Iday," ayeuna
mah sora budak
awéwé mani halimpu jeung maké basa Sunda.
Kuring curinghak banget ku atoh, "Dupi ieu sareng saha?"
"Abdi téh adi kelas akang waktos sakola di Madrasah AliyahMusaddadiyah
Garut." "Saha nya?" "Atikah." "Nyimas Atikah putrana Haji Tamim ti
Bungbulang?" "Sumuhun." "Naha Nyimas aya di New Jersey ?" "Di dieu téh
abdi digawé di Bon Jovi Management, diajak ku Mang Haji Suja'i." "Oh,
kitu... kieu baé Nyimas, wartoskeun ka Jon Bon Jovi, urang miang ka
Garut téa. Ngarah teu réncéd, akang rék hiber langsung ka Honolulu,
diantos baé di Hotél Sheraton Waikiki , Hawaii ." "Mangga, Insya Alloh ku
abdi badé didugikeun." Plong haté téh ngemplong. Teu sakara-kara geuning
ari ngomongjeung baraya salembur mah.
Opat poé ti harita, pasosoré, Boeing 747 Northwest Airlines anu mawa
kuring jeung Ujang Obon alias Jon Bon Jovi geus eunteup di Bandara
Soekarno-Hatta. Sanggeus nyokot babawaan ti pabéan, Ujang Obon ngomong,
"Iday, urang ngéndong di
Bandung baé, déwék mah teu betah saré di Batawi
téh." "Heueuh, lah." "Ayeuna urang rék maké naon miang ka Bandung ?" "Nya
tumpak beus ti Terminal Kampung Rambutan, atuh." "Ah embung déwék mah,
... ari di dieu aya séwaan limousine?" "Silaing mah olo-olo pisan! Apan
di New York ogé tuman naékangkot!"
Jon Bon Jovi keukeuh hayang tumpak limousine alias sédan méwah sasis
panjang téa. Sok nyeri cangkéng lamun tumpak sédan biasa mah, basana
téh. "Dasar milyunér, mani élodan pisan!" kuring kukulutus. Kapaksa
kuring mapay néléponan réntal mobil sa-Jakarta. Untung baé aya nu
nyéwakeun sédan pangantén, Volvo 960 Limo-turbomatic, hiji- hijina mérek
sédan limousine anu asup ka Indonésia.
Tabuh salapan peuting. Sakadang Volvo anu ditumpakan ku kuring duaan
jeung Ujang Obon katilu supir geus tepi ka Bandung anu saterusna
langsung check-in di Grand Hotel Preanger. Bakat ku capé jeung tunduh,
rérés salat isa teu kungsi mandi heula, kuring dugsek saré mani tibra.
Kira-kira tabuh satengah dua peuting, panto kamar aya anu ngetrokan.
Kuring ngoréjat, "Saha?" "Déwék, Obon." Bari lulungu, kuring mukakeun
panto, "Aya naon, Jang?" Beungeut Jon kaciri mani sepa. Ku naon yeuh?
gerentes haté.
"Teuing euy, déwék téh teu bisa
saré...tamba kesel tuluy nyieun lagu.
Rumpakana mah geus anggeus, tinggal nyieun judulna wungkul." "Geus atuh,
ayeuna mah saré baé heula...mikiran pijuduleun lagu mah isuk deui baé,"
témbal kuring bari merelek heuay. "Anu matak teu bisa peureum-peureum
acan. Kieu balukarna lamun béakeun barang téh. I have no stuff anymore,"
ceuk Jon bari meubeutkeun manéh kana korsi. Kuring kerung. Béakkeun
barang? Dina basa American slank, kecap stuff hartina sarua
jeung dope
atawa drugs alias obat bius. Boa-boa Ujang Obon sok tripping? Ongkoh
geus ilahar pikeun kaom American celebrities mah ngonsumsi narkotika
sabangsaning héroin, kokain, atawa crack (kokain sintétis) téh. "Barang
naon? PTP? LSD? Ecstacy? Diazepam? Amphetamine? Rék meuli anu kitu di
dieu mah hésé." "Lain atuh, ieu mah ududeun." "Mariyuana? Hashish?
Ganja? Sarua héséna, Jang." "Silaing mah nyangka goréng baé ka déwék
téh! Ieu mah udud roko biasa, deuleu!" témbal Ujang Obon bari nyeuneu.
"Oh...gampang atuh ari
nu kitu mah. Meuli baé di kafé, sugan buka
kénéh." "Anu matak euweuh." "Euweuh? Piraku euweuh Marlboro, Lucky
Strike, Camel, Mild Seven, Chesterfield ?" "Lain éta roko kabeuki déwék
mah." "Oh, roko kéréték? Dji Sam Soe, Gudang Garam Filter, atawa
Bentoel?" "Lain, lain éta." "Roko mérek naon atuh kabeuki silaing téh?"
kuring mimiti keuheul.
Jon Bon Jovi melong ka kuring. Bari meureudeuy semu éra, manéhna ngomong
lalaunan, "Roko Cap Gentong..." Leng kuring ngahuleng, awahing ku reuwas
awor jeung hayang seuri. Baruk Jon Bon Jovi nyandu udud roko Cap
Gentong? Naha teu salah kitu? Tagog baé vokalis hardrock music nomer
wahid, lamun indit- inditan kudu baé maké sédan limousine, ari heug
kalandep kana ngudud roko Cap Gentong?! Kungsi sotéh kuring meuli roko
nu kitu mangsa kuring keur kaédanan lalajo ronggéng dombrét di basisir
Blanakan, Subang.
Jon Bon Jovi sahinghingeun ceurik. Euh, aing mah! Lamun henteu digugu
kahayangna kuriak matak gujrud sakuliah hotél. Ngérakeun pisan! Sanajan
horéam
nataku, kuring maksakeun manéh, "Hayu atuh, urang néangan."
Manéhna mani haripeut. "Ka mana néanganana, nya?" "Urang mapay baé, ka
Pasarbaru, ka Bojongloa, ka Tegallega, ka Cicadas, lamun kapaksa-kapaksa
teuing mah urang meuli baé roko klembak menyan di tukang rampé," témbal
kuring ngaheureuyan manéhna. Jon nyéréngéh.
Jon jeung kuring kaluar ti hotél tumpak taksi. Palebah Cicadas, taksi
dieureunkeun. Jrut turun, tuluy leumpang mapay émpér toko bari miharep
susuganan aya jongko anu ngajual roko kameumeutna Jon Bon
Jovi.
Kabeneran leumpang téh ngaliwatan riungan tukang béca anu keur maén
gapléh dina trotoar jalan. Ari heug téh kadéngé aya anu ngomong, "Najis,
aing mah...balak kosong!" Ger riungan téh sareuri éak-éakan. Ngadéngé
kitu, Jon ngarandeg bari tuluy ngahuleng. "Ku naon, Jang?" kuring nanya
rada hariwang.
Manéhna teu némbal. Rada lila manéhna ngahuleng. Naha atuh ari gorowok
téh, " Eureka ! that's right! Éta pisan pijuduleun lagu téh!"
Jon katempo jigrah pisan.
"Iday, hayu urang balik ka hotél!"
"Apan urang néangan roko téa?" banget kuring teu ngarti.
"Teu kudu, urang meuli roko saaya-aya baé di hotél!" témbal manéhna
sumanget naker.
"Har...
ari silaing?!" kuring ukur werat ngageremet.
Ayeuna kuring geus teu digawé dina kapal deui. Miami, Kingston, Nassau,
Puerto Rico, Bahamas, Antigua ngan kari waasna. Ti saprak kuring kawin
meunangkeun parawan urang Cikajang, kuring eureun ngalalana. Pagawéan
kuring ayeuna mah ngabantuan bapa mitoha kana ngebon engkol jeung
wortel.
Sabulan ka tukang, grup band Bon Jovi ngayakeun
konser
musik "Crossroad to The East" di Jakarta. Ujang Obon ngahaja ngirim
télégram ka Cikajang. Sono hayang panggih, basana téh.
Éra-éra ogé kuring nedunan ondanganana. Harita kuring indit ka Batawi
téh sakalian iang wortel ka Pasar Induk Kramatjati. Sabalikna ti pasar,
kuring nyimpang ka Hotél Hilton International. Barang sup ka lobby
hotél, aya nu ngagentraan. "Kang Iday!" cék sora awéwé.
Ari dilieuk, kuring olohok mata simeuteun. Atikah imut. Aduh, ieung...
urut kabogoh téh mani jadi démplon kieu, gerentes haté. Hanjakal baheula
kalah ditinggalkeun...hé...hé... Diteuteup ti luhur ka handap, katara
awakna tambah ngeusi jeung tambah geulis, ngan dangdosan mah tetep baé
nganggo busana muslimah, leungeun katuhu ngeupeul Nokia, leungeun kénca
ngajinjing IBM Notebook.
"Hey, teu kénging melong sapertos kitu. Engké ku abdi iwartoskeun ka Ceu
Empat di Cikajang geura," manéhna ngagonjak. uring ngélémés éra ngadéngé
Atikah nyebut ngaran pamajikan.
"Kang, Ujang Obon tos ngantosan ti tatadi, hayu!" Kuring nuturkeun
manéhna naék lift. Reg lift eureun di tingkat pangluhurna, president
suite.
Barang amprok jeung Jon Bon Jovi, manéhna ukur maké kaos utung jeung
disasarung. Manéhna teu sirikna ngagabrug. Saterusna kuring jeung
manéhna alécok ngawangkong.
Sanggeus rinéh, "Iday, silaing inget kénéh waktu nganteur déwék néangan
roko ka Cicadas téa?" "Tangtu baé atuh. Naha kumaha kitu?" "Apan omongan
tukang béca anu keur maén gapléh téa jadi judul lagu kokojo keur albeum
déwék anu panganyarna," témbalna semu agul bari ngasongkeun CD anu
weuteuh kénéh. Barang maca judul lagu kokojo anu dicitak dina bungkus
CD, cakakak kuring seuri ngeunah pisan. Atuda kuring ogé milu ngadéngé,
atra pisan tukang béca téh ngomong, "Najis, aing mah!... balak kosong!"
Naha atuh ari dina judul lagu bet jadi robah kieu? Teuing Jon Bon Jovi
anu ceuli léntaheun atawa pédah nulisna maké basa nggris lentong New
Jersey . Nu sidik, dina éta CD téh ngajeblag ulisan anu unina, "Best cut:
This ain't a Love Song." .
------------------------dicandak tina notes rerencangan di facebook... hade pisan----------
_________________
PLGD apa lu mau gw ada
Sesungguhnya kehidupan dunia hanyalah permainan dan sendagurau. Dan jika kamu beriman dan bertaqwa, Allah akan memberikan pahala kepadamu dan Dia tidak akan meminta harta-hartamu. (QS.47:36).
ainKobra
- Staff Pengurus
-
Jumlah posting : 492
Age : 32
Lokasi : .:luhurgunungnyanghareupkakulon duapuluhtilusetengahdarajatkakaler:.
Registration date : 21.04.07
-
Re: CA CA RI TA AN
adhitya prihadiatna
- Budak Anyar
-
Jumlah posting : 1
Age : 25
Lokasi : kuamang kuning
Registration date : 11.06.10
-
Re: CA CA RI TA AN
adhitya prihadiatna wrote:hoream macana loba eing
nya tong dibaca atuh.
_________________
PLGD apa lu mau gw ada
Sesungguhnya kehidupan dunia hanyalah permainan dan sendagurau. Dan jika kamu beriman dan bertaqwa, Allah akan memberikan pahala kepadamu dan Dia tidak akan meminta harta-hartamu. (QS.47:36).
ainKobra
- Staff Pengurus
-
Jumlah posting : 492
Age : 32
Lokasi : .:luhurgunungnyanghareupkakulon duapuluhtilusetengahdarajatkakaler:.
Registration date : 21.04.07
-
Sponsored content
-


text:
Congklak
Congklak atawa daku nyaéta kaulinan maké papan kai atawa palastik, nu panjanngna kurang leuwih 40cm, lebarna kurang leuwih 15 cm, luhurna maké logak sababaraha hiji.[1] Unggal logak dieusian kewuk, siki salak, siki asem atawa batu leutik.[1] Geus aya lombang-lombangna 7, ngajajar.[1] Di hareupeun lombang 7 gé aya deuih 7 lombang, 2 lombang badag digigir-gigirna.[1] Éta lombang téh dieusian ku siki asem atawa siki congklak (nu geus disadiakeun), atawa baréto mah mun congklakna dina taneuh, sikina sok ku batu laleutik.[1]
Cara maén[édit | édit sumber]
Lombang dieusian masing-masing 7 siki. Ari lombang gedé minangka lombang rajana mah henteu dieusian, dipaénkeun ku 2 urang teu bisa leuwih. Sanggeus kabéh lombang leutik dieusian, tuluy salah sahiji nu maén nyokot lombang, nya dipapaykeun nepi ka béakna siki.[2] Giliran ieu nu lombang gedé (tabungan manéhna, nu beulah kéncaeun nu maén) gé dieusian sasiki, lasutna téh mun siki nu pamungkas nempatan lombang nu kosong. Mun dina nu lombang luhur aya eusian disebutna "némbak", siki nu lombang kosong, jeung siki luhureunana dibawa jadi hak milik nu maén éta. Nya geus kitu mah bagilir bagéan pamaén lawanna da lasut téa.[2]
Sumber[édit | édit sumber]
- ↑ a b c d e Drs. Ahmad Hadi, Dkk (2009). PEPERENIAN. Bandung: Geger Sunten. p. 232. ISBN 978-602-7784-11-6.
- ↑ a b Paguneman Komunitas Urang Sunda di Internét di milis urangsunda@yahoogroups.com. Dideskripsikeun ku Teh Pupi


text:
Khutbah Bahasa Sunda
NUZULUL QUR’AN
Alloh Ta’ala berfirman,
“Bulan Ramadan nyaéta bulan anu di jerona diturunkeun Al-qur’an, minangka petunjuk pikeun manusa sarta guaran-guaran ngeunaan petunjuk éta sarta jadi pembeda (furqan, antara anu haq jeung anu bathil)” (Al-baqarah: 185).
Bulan Ramadan mangrupa anu di jerona terlimpah berjuta ni’mat, salah sahijina alatan Al-qur’an mimiti diturunkeun dina bulan ieu sarta dina bulan ieu ogé turunna kasinugrahan “lailatul qadar”.
Sisi séjén sarta diturunkeunana Al-qur’an nyaéta minangka penyadaran pikeun umat yén Al-qur’an nyaéta petunjuk anu sampurna sarta paripurna pikeun jalma-jalma bertaqwa (Al-baqrah: 2). Sarta minangka petunjuk kahirupan, sakuduna urang jadikan Al-qur’an minangka pengarah léngkah kahirupan urang, pijakan saban amal urang, parameter sarta barometer sagala kahirupan urang. Alatan Alloh geus negeskeun yén petunjuk Al-qur’an lah anu pang “terjamin” sagala kesempurnaannya -mengatur masalah saréat sarta tata cara palaksanaanana, (Al-maidah: 48,50) atawa kemurnian (ashalah sarta orisinalitas) ajaranana (Al-hijr: 9).
Tapi nyaah loba urang saksian umat Islam balik ka Al-qur’an sanggeus ngalaman sagala rupa krisis kahirupan. Al-qur’an ngan dijadikeun buronan sabot euweuh deui “cara pemecahan” séjénna. Ieu hartosna Al-qur’an anu asalna nyaéta “cahya kahirupan” anu kudu urang letakkan di hareup léngkah urang, kakara dicokot cahya éta sabot “tersandung sarta murag”. Sakuduna urang henteu bersikap kitu, alatan lamun urang hayang suksés dunya ahérat, Al-qur’an kudu sok aya di hareup urang sarta memandu sakumna amal urang.
Naha urang kudu berhukum dina Al-qur’an?
Kahiji, alatan Al-qur’an memuat sagala aturan sarta masalah kahirupan urang, sarta jawabannya tina sagala sisi kahirupan manusa. Hal ieu pohara logis alatan Al-qur’an diturunkeun ku Sang Maha Panyipta, Anu Maha Nyaho sakumna ciptaan-nya sarta sagala seluk-beluknya anu pohara rinci. Ku kituna ngan Allah-lah anu pang pantas nangtukeun aturan kahirupan ieu. Minangka gambaran panggampangna contona hiji pabrik melemparkan produk motor ka pasaran. Pabrik kasebut tinangtu ngararancang mesin kasebut sasampurna meureun, ku kituna manéhna anu pang weruh seluk-beluk motor anu dialung ka pasaran. Digigireun / sabeulah ngabalangkeun produk, hiji pabrik ogé baris menyertakan “caution”, nyaéta petunjuk pamakéan sarta perawatan mesin. Gunana ambéh motor anu dijual bisa leumpang boh salila nuturkeun petunjuk perawatan, kawas katangtuan check-up, ganti oli, perawatan mesin, bahan beuleum anu kudu dipaké, reujeung larangan-larangan boh pantangannya. Pikeun maranéhanana “patuh” dijamin motor awét sarta tahan lila sarta bisa boga fungsi alus sakumaha sakuduna. Tapi pikeun maranéhanana anu “henteu patuh atawa ngeyel” anyar kénéh geus diprotoli, mangka dijamin moal lila “umur motor kasebut”.
Kitu ogé manusa diciptakeun Alloh dilengkepan aturan “pamakéan sarta perawatan” atawa juklak. Salila manusa lantip ka aturan ulin, Insya Alloh dijamin awét, lancar sarta méré mangpaat dunya ahérat, sarta membahagiakan diri sarta batur.
Kadua, Al-qur’an nyaéta juklak kahirupan anu terjamin orisinalitasnya. Minangka perundang-undangan kahirupan, Al-qur’an hiji-hijina kitab anu tahan uji sarta tahan ka sagala rupa usaha pikeun menyelewengkan atawa ngarusak Al-qur’an. Sakumaha pasini atawa komitmen Alloh yén,
“Kami geus nurunkeun Al-qur’an sarta Kami-lah anu sok ngajagana” (Al-hijr: 9).
Alloh Azza wa Jalla berfirman,
“…Anu henteu datang pikeun manéhna (Al-qur’an) kebathilan, boh ti hareup boh ti tukang” (Fushilat: 42).
Komitmen ieu dibuktikeun kalayan ayana mukjizat Al-qur’an anu gampang dihafal, dipahaman sarta diamalkan. Ieu luyu jeung tabéat basa Arab anu gampang dihafal sarta gampang dipahaman sarta diamalkan. Kitu ogé loba urang tempo ajengan sarta hafidz anu sok ngajaga kemurnian Al-qur’an, tumuwuhna mujaddid (pembaharu) anu sok ngajaga sarta mulangkeun Islam dina kemurniannya. Tumuwuh suburnya Taman Atikan Al-qur’an, TPA, TPQ, TK Al-qur’an sarta sajabana. Ku kituna lamun aya hiji hurup anu digantian, pasti Alloh baris membeberkan kejahatan jalma-jalma anu mecakan ngarusak Al-qur’an.
Katilu, Al-qur’an lah hiji-hijina undang-undang kahirupan anu pangpasna pikeun manusa dn sakabéh semesta raya. Alatan Al-qur’an geus ngajamin pikeun jelema berpijak di luhurna kalayan bener, moal sesat salawasna. Alloh Azza wa Jalla berfirman,
“Saéstuna Al-qur’an ieu méré petunjuk ka (jalan) anu leuwih lempeng” (Al-isra’: 9).
Rasulullah SAW bersabda,
“Kuring tinggalkeun pikeun maranéh dua perkara anu lamun nyekelan pikeun manéhna niscaya moal kasasar salawasna, nyaéta Al-qur’an sarta Sunah”.
Al-qur’an sanggup némbalan patarosan badag anu aya dina saban pikiran manusa, min aina…ilaa ainaa…limadzaa? Ti mana urang asalna? Rék kamana? Sarta pikeun naon urang hirup di dunya ieu? Di jero Al-qur’an didadarkeun arah sarta tujuan kahirupan, sajarah umat mangsa katukang sarta prediksi (gambaran) kahirupan mangsa hareup, sagala rupa kajadian-kajadian badag dina kahirupan sarta sakumna anu diperlukeun. Kabéhanana aya dina Al-qur’an.
Ogé luhur patarosan “fitrah” pangbadagna anu aya dina benak urang ngeunaan saha anu geus nyiptakeun urang? Ka saha hadéna urang mengabdi sarta memohon pertolongan? Sarta kumaha ambéh urang bisa hirup teratur, bagja sarta sejahtera salawasna? Al-qur’an lah anu baris némbalan, nyaéta ngaliwatan risalah anu dibawa ku Rasulullah Shallallahu ‘alaihi wa sallam, Alloh Ta’ala berfirman,
“Manéhna anu geus ngutus Rasul-nya kalayan mawa Al-huda (nyaéta Al-qur’an) sarta dipanggihan haq (Nyaéta Al-islam), pikeun meunang di tina sagala ageman, sanajan jalma-jalma musyrik membencinya” (Ash-shaff: 9).
Naha? Alatan di jero Al-qur’an anu geus dibawa Rasulullah Shallallahu ‘alaihi wa sallam baris menunjuki manusa ngeunaan panyipta anu Haq, nyaéta Alloh Ta’ala. Menunjuki manusa ngeunaan cara hirup anu teratur nyaéta jeung aturan Islam.
Keutamaan-keutamaan Al-qur’an
Digigireun / sabeulah éta aya sawatara hal anu kudu dicatet ku unggal muslim ngeunaan keutamaan Al-qur’an, keutamaan maca sarta ngapalkeunana. Ieu dina raraga ngaronjatkeun iman sarta asih ka Al-qur’an dina hususna, sarta Al-islam sacara sakabéh.
Al-qur’an nyaéta kitab anu diberkahi (mubarak), pemberi cahya (nuur), pembeda haq sarta bathil (furqan), ubar panyakit haté sarta jiwa (syifa’ul limaa fish-shuduur), penjelas sagala pasualan (al-bayan), petunjuk (al-huda) sarta loba kénéh ngaran Al-qur’an luyu fungsinya.
Ahli Qur’an nyaéta sebaik-baik manusa
Rasulullah SAW bersabda, “Khairukum man ta’allamal Qur’aana wa ‘allamahu… Rawahul Bukhari… sebaik-baik maranéh nyaéta anu diajar Al-qur’an sarta ngajarkeunana… hadits riwayat Bukhari”.
Jelema anu diajar sarta ngajarkeun Al-qur’an nyaéta sebaik-baik generasi, nyaéta generasi rabbani qur’ani, Alloh Ta’ala berfirman, “jadilah maranéh jalma-jalma (generasi) rabbani (generasi anu sampurna iman sarta taqwanya), alatan maranéh sok ngajarkeun Al-qur’an sarta disebabkan maranéh sok diajarna” (Ali Imran: 79).
Ahli Qur’an digolongkan minangka ka Alloh.
Rasulullah SAW bersabda, “Saéstuna Alloh miboga dua kulawarga di antara manusa”. Maranéhanana nanya, “Saha téa maranéhanana éta, enya Rasulullah?” Anjeunna bersabda, “Ahli Qur’an nyaéta kulawarga Alloh sarta jalma-jalma anu husus (pilihan)” (HR. Nasa’i, Ahmad sarta Ibnu Majah).
Menduduki kalungguhan luyu ahir ayat anu dibacana.
Rasulullah SAW bersabda, “Disebutkeun ka jelema anu beriman jeung Al-qur’an, “Bacalah sarta bacalah sakali deui sarta tartilkanlah, kawas anu lengkau akukan di dunya, alatan manzilahmu (kalungguhan anjeun) perenahna di ahir ayat anu engkau baca”. (HR. Tirmidzi, Lebu Dawud, Ahmad, Al-baghawi, Ibnu Hibban, sarta Hakim).
“HABIS BACA JANGAN LUPA TINGGAL KAN BEKAS NYA DENGAN BERKOMENTAR DISINI” WARM REGARD
Posted on Oktober 12, 2011, in Artikel and tagged artikel, contoh khutbah, khutbah, sunda. Bookmark the permalink. Tinggalkan komentar.