text:
မူႇၸုမ်းၵျီႇၼီႇေဝႃႊေၶႃးၼႆႉ ပဵၼ်မူႇၸုမ်းဢၼ်ၸုၵ်းမၼ်ႈယူႇႁင်းေၶႃ ၊ ဢမ်ႇတူၺ်းၼႃႈလဵၵ်ႉၼႃႈယႂ်ႇေသဢမ်ႇၵႃး တိုၼ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈမူႇၸုမ်း ဢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၵၼ်တၢင်းၸွမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ။ မူႇၸုမ်းၵျီႇၼီႇေဝႃႊေၶႃးၼႆႉ ဢုပ်ႇဢူဝ်းငူပ်ႉငီႉသၢၼ်မိုဝ်းၸွမ်း ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ တႃႇႁႂ်ႈၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈ ၵၢင်ႇေတၼပ်ႉထိုဝ်တိုဝ်းၵမ်ႊ ႁဵတ်းၸွမ်းၼင်ႇ ပၵ်းပိူင်မၢႆမီႊၸၼ်ႉလုမ်ႈၾႃႉတွၼ်ႈတႃႇ ၵၢၼ်ၸွၺ်ႈထႅမ်ၵၼ်လူၺ်ႈၼမ်ႉၸႂ်ၵူၼ်းၼၼ်ႉေဢႃႈ။
မူႇၸုမ်းၵျီႇၼီႇေဝႃႊေၶႃးၼႆႉ ၶတ်းၸႂ်ပွင်သၢင်ႈလွင်ႈၵႅတ်ႇႄၶေႁႉၵင်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းမီးယူႇၼႂ်းလႅၼ်လိၼ် ဢၼ်ပဵၼ်လွင်ႈၶွင်ႈၶမ် တိုၵ်းယိုဝ်းၵၼ်ၼၼ်ႉ။ လွင်ႈတူင်ႉၼိုင်ႁဵတ်းသၢင်ႈပိူင်လူင်မၼ်းႄတႉ မီးၸွမ်းၼင်ႇပႃႈတႂ်ႈၼႆႉၶႃႈ -
- ၵႅတ်ႇႄၶေႁႉၵင်ႈပၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ၸိူဝ်းတူၵ်းယူႇၼႂ်းၼႃႈတီႈ ဢၼ်ပဵၼ်လွင်ႈၶွင်ႈၶမ်တိုၵ်းယိုဝ်းၵၼ်။
- ေႁႉႁမ်ႈလွင်ႈပူၼ်ႉပႅၼ်ၼိူဝ်ၵႃႇမႃႉႄလႈ ၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉပႅတ်ႈလွင်ႈၸႅၵ်ႇႄၽႄသႉႄၼးၵၼ် ၼိူဝ်ပိူင်ပဵၼ်ၵူၼ်းၸၢႆးလႄႈ ၵူၼ်းယိင်း။
- ေႁႉႁမ်ႈလွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်း မၢၵ်ႇမႅင်းလိၼ်။
- ၽိုၼ်လိၵ်ႈေၶႃႈမၵ်းမၼ်ႈၸိုဝ်းၵမ်ႈ
ၽိုၼ်လိၵ်ႈေၶႃႈမၵ်းမၼ်ႈတိုဝ်းၵမ်ၼႆႉ ပဵၼ်ၽိုၼ်လိၵ်ႈေၶႃႈမၼ်ႈၵႅတ်ႇဢၼ်ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ၶဝ် လႆႈၸႂ်လူင်းလၢႆးမိုဝ်းယဝ်ႉေသ ပဵၼ်ၽိုၼ်လိၵ်ႈဢၼ်ၶဝ်ႈပိူင်ြတႃး တႃႇႁႂ်ႈၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၶဝ် ေတၼပ်ႉထိုဝ်တိုဝ်းၵမ်ႊ ပွင်သၢင်ႈၸွမ်း ပၵ်းပိူင်မၢႆမီႊ ၸၼ်ႉလုမ်ႈၾႃႉ တွၼ်ႈတႃႇၵၢၼ်ၸွၺ်ႈ ထႅမ်ၵၼ်လူၺ်ႈၼမ်ႉၸႂ်ၵူၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ယၢမ်းလဵဝ် မူႇၸုမ်းၵျီႇၼီႇေဝႃႊေၶႃး ၶိုင်သၢင်ႈဝႆႉ ၽိုၼ် လိၵ်ႈေၶႃႈမၼ်ႈၵႅၼ်ႇ (3)ၽိုၼ်ႈ -
- ၽိုၼ်လိၵ်ႈေၶႃႈမၼ်ႈၵႅၼ်ႇ ၼႂ်းဝူင်းၵၢၼ်သၢၼ်မိုဝ်းတႃႇေႁႉႁမ်ႈ ၵၢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းမၢၵ်ႇမႅင်းလိၼ် တႃႇၽဵဝ်ႉမူၺ်ႉမၢၵ်ႇမႅင်းလိၼ်။
- ၽိုၼ်လိၵ်ႈေၶႃႈမၼ်ႈၵႅၼ်ႇ ၼႂ်းဝူင်းၵၢၼ်သၢၼ်မိုဝ်းတႃႇၵႅတ်ႇႄၶေႁႉၵင်ႈပၼ် လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ယႃႇႁႂ်ႈထူပ်းေၽးၽွၼ်းယွၼ်ႈၶွင်ပၢင်တိုၵ်း။
- ၽိုၼ်လိၵ်ႈေၶႃႈမၼ်ႈၵႅၼ်ႇ ၼႂ်းဝူင်းၵၢၼ်သၢၼ်မိုဝ်းတႃႇေႁႉႁမ်ႈ လွင်ႈပူၼ်ႉပႅၼ်ၼိူဝ်ၵႃႇမႃႉ ႄလႈ တႃႇၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉပႅတ်ႈလွင်ႈၸႅၵ်ႇႄၽေသႉႄၼးၵၼ်ၼႂ်းပူိင်ပဵၼ်ၵူၼ်းၸၢႆးႄလႈ ၵူၼ်းယိင်း။
မူႇၸုမ်းၵျီႇၼီႇေဝႃးေၶႃးႁဝ်းၶႃႈ ေတလူလွမ်ပႂ်ႉပႃးၵမ်ႉၸွၺ်ႈပၼ်ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၸိူဝ်းဢၼ်လူင်းလၢႆးမိုဝ်း ၽိုၼ်ႈလိၵ်ႈေၶႃႈမၵ်းမၼ်ႈတိုဝ်းၵမ်ဝႆႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၼင်ႇႁိုဝ်သူၸဝ်ႈေတေၽႃႇ ၼမ်ႉေၽႃႇတူဝ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းလႆႈ ေၶႃႈမၵ်းမၼ်ႈတိုဝ်းၵမ်ႊ ၸွမ်းၼင်ႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်းဝႆႉၼၼ်ႉလႆႈလီ။
- သႅင်သိုၵ်း
- www.saisengserk.com


c: text/html

text:
ၺွင်ႇတူင်း၊ ၸႄႈဝဵင်း
ဝဵင်းၺွင်ႇတူင်း (မၢၼ်ႈ: ညောင်တုန်းမြို့နယ် ; ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Nyaungdon Township) ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈဝဵင်းဢၼ်ၼိုင်ႈ ဢၼ်မီးတီႈ ၸႄႈတွၼ်ႈမဢူႇပိၼ်ႇ၊ ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇ၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဝဵင်းပၵ်းလုမ်းၽၢႆႇဢုပ်ႉပိူင်ႇၼႆႉ ပဵၼ် ဝဵင်းၺွင်ႇတူင်းယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ် ၶူဝ်ၼမ်ႉၵဵဝ် (ၺွင်ႇတူင်း) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်းၺွင်ႇတူင်းယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ (မေႇ 2015) ၽိုၼ်လိၵ်ႈသဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း, ၽိုၼ်လိၵ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း လႄႈ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ပီ 2014 သွႆ့-2. ၼေႇပျီႇတေႃႇ: ထၢၼ်ၽွင်းလူင် ၵၢၼ်ႁႅင်းငၢၼ်း၊ ၵၢၼ်ၵူတ်ႇထတ်း ၵူၼ်းၶဝ်ႈဢွၵ်ႇမိူင်း လႄႈ ၵၢၼ်ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်းမိူင်း, 67.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
မႂ်ႇသုင်ၶႃႈ။
TMK Tai Le Converter (တႆး – ᥖᥭᥰ) ၼႆႉ တေၸွႆႈပၼ် ဢဝ်လိၵ်ႈတႆးတူဝ်မူၼ်း(တႆး) သေ ပိၼ်ႇပၼ် လိၵ်ႈတႆးတူဝ်ယၢဝ်း(ᥖᥭᥰ) ယဝ့်ၵေႃႈ ဢဝ်လိၵ်ႈတႆးတူဝ်ယၢဝ်း (ᥖᥭᥰ) သေ ပိၼ်ႇပၼ် လိၵ်ႈတႆးတူဝ်မူၼ်း ယဝ့်။
လၢႆးၸႂ်ႉတိုဝ်းမၼ်းတေ့ တီႈၼႂ်းဢႅပ်းၼႆႉ တေမီးဝႆႉ ဢၼ်တႅမ်ႈလိၵ်ႈ 2 ဢၼ်။
ပေႃးလိူၵ်ႈပၼ် တႆး – ᥖᥭᥰ သေ ဢဝ်လိၵ်ႈ တႆးတူဝ်မူၼ်းၼၼ့် သႂ်ႇဝႆႉတီႈ ဢၼ်တႅမ်ႈလိၵ်ႈ တီႈၼိူဝ်ၼၼ့်သေ ၼဵၵ့်ပၼ် CONVERT ၼႆ မၼ်းတေပိၼ်ႇပၼ်ႁႂ်ႈပဵၼ် လိၵ်ႈတႆးတူဝ်ယၢဝ်းယဝ့်။ မိူၼ်ၼင်ႇ ပေႃးသူတႅမ်ႈ “လိၵ်ႈတႆး” သေ ၼဵၵ်း CONVERT ၼႆ မၼ်းတေ ပိၼ်ႇပၼ် ႁႂ်ႈပဵၼ် “ᥘᥤᥐᥲᥖᥭᥰ” ယဝ့်။ ပေႃးသူသမ့် ၶႆႈႁႂ်ႈ တီႈလိၵ်ႈတႆးတူဝ်ယၢဝ်းၼၼ်ႉ မီးတူဝ်ယၢင်ႇ (space) မၼ်းၼႆၸိုင် ၼဵၵ်းပၼ် CONVERT ၼၼ့် ႁိုင်ႁိုင်ၼႆၵေႃႈ တေပိၼ်ႇပၼ်ယဝ့်။ မိူၼ်ၼင်ႇ “လိၵ်ႈတႆး” ၼၼ်ႉ တေပိၼ်ႇပၼ်ႁႂ်ႈပဵၼ် “ᥘᥤᥐᥲ ᥖᥭᥰ” ယဝ်ႉ။
ပေႃးသူသမ့်လိူၵ်ႈပၼ် ᥖᥭᥰ – တႆး ၼႆၸိုင် ပေႃးတႅမ်ႈလိၵ်ႈတႆးတူဝ်မူၼ်းသေ ၼဵၵ်းပၼ် CONVERT ၼႆ မၼ်းတေပိၼ်ႇပၼ် ႁႂ်ႈပဵၼ် လိၵ်ႈတႆးတူဝ်ယၢဝ်းယဝ့်။ မိူၼ်ၼင်ႇ ပေႃးသူတႅမ်ႈ “ᥘᥤᥐᥲᥖᥭᥰ” သေၼဵၵ်း CONVERT ၼႆ တေပိၼ်ႇပဵၼ် “လိၵ်ႈတႆး” ယဝ့်။
ထုင့်မၢဝ်းၶမ်း (မူႇၸေႊ)
ၽူႈၶူင်သၢင်ႈ – TMK Group


text:
ၵိူတ်ႇၽေးၾႆးမႆႈဝိႁၢရ်ႁူဝ်လၢၼ်း ဝၢၼ်ႈႁူဝ်လၢၼ်း ထုင်ႉၸလၢၼ်း ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းယႆ၊ ၶူဝ်းၶွင်ဝတ်ႉ/ၵျွင်း၊ ငိုၼ်းတွင်း လူတ်ႉၵႃး လူႉသုမ်းပႃးၵႂႃႇၸွမ်းၾႆး 2,000 သႅၼ်ပျႃး။
မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 14/11/2017 လႆႈၵိူတ်ႇၽေး ၾႆးၾႃႉသျွတ်ႉသေ ၾႆးမႆႈဝတ်ႉ/ၵျွင်း ဝိႁၢရ်ႁူဝ်လၢၼ်း ဝၢၼ်ႈႁူဝ်လၢၼ်း ထုင်ႉႁူဝ်လၢၼ်း ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းယႆ ၸႄႈတွၼ်ႈလႃႈသဵဝ်ႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။ ဢွင်ႈတီႈၾႆးတႄႇမႆႈပဵၼ်တီႈတၢင်းလင်ႁုၼ်ႇႁၢင်ႈပုတ်ႉထ/ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၼိူဝ်ဝိႁၢရ်၊ တင်ႈတႄႇၶၢဝ်းယၢမ်း တဵင်ႈဝၼ်းၸၢႆႉ 12:30 မူင်းတေႃႇထိုင်ၵၢင်ၶမ်ႈ 7:30 မူင်း ၾႆးၸင်ႇမွတ်ႇ။ ၶူဝ်းၶွင်ထုၵ်ႇၾႆးမႆႈၵႂႃႇတင်းမူတ်း ဢမ်ႇၵိုတ်းလိူဝ်သင်-ၼႆယဝ်ႉ။
ၸၢႆးသၢႆၾႃႉ ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈၼႂ်းထုင်ႉၸလၢၼ်း လၢတ်ႈဝႃႈ-“တီႈဝတ်ႉၼႆႉ မီးသြႃႇၸဝ်ႈတူၼ်ၼိုင်ႈလႄႈ ၸဝ်ႈသၢင်ႇ 5 တူၼ်။ ၾႆးမႆႈမိူဝ်ႈသြႃႇၸဝ်ႈတိုၵ်ႉသုင်းသွမ်း။ တီႈဝတ်ႉၼႆႉၵိုတ်းသြႃႇၸဝ်ႈတူၼ်လဵဝ် ၸဝ်ႈသၢင်ႇဢွၼ်ႇၶဝ် တိုၵ်ႉၵႂႃႇၶိုၼ်ႈၵျွင်း။ ၽိူဝ်ႇသြႃႇၸဝ်ႈသုင်းသွမ်းယဝ်ႉသေ ဢွၵ်ႇၵျွင်းသွမ်းမႃးယဝ်ႉၼႆ ႁၼ်ၾႆးမႆႈ၊ မၼ်းၸဝ်ႈသမ်ႉ ဢႅၼ်ႇၶိုၼ်ႈမိူဝ်းၼိူဝ်ၵျွင်း မိူဝ်းဢဝ်ၵၢၵ်ႇသေႃးၵႃး၊ ၾႆးႁုပ်ႇၺႃးတီႈႁူဝ်လႄႈတီႈတိၼ်ၾၢႆႇၶႂႃမၼ်းၸဝ်ႈ၊ ၵူၺ်းၵႃႈဢမ်ႇပေႃးႁၢဝ်ႈႁႅင်း၊ လႆႈသူင်ႇယူတ်းယႃတူဝ်ဝႆႉတီႈ ႁူင်းယႃၼမ်ႉပွင်ႈ-ၼႆယဝ်ႉ”-ဝႃႈၼႆ။
သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ-“ၾႆးတႄႇမႆႈမွၵ်ႈ 12 မူင်းၶိုင်ႈ၊ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းသူၼ်ၵႂႃႇၵၼ်မူတ်းလႄႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈၶႄၾႆး။ တီႈယူပ်ႈယွမ်းႁဝ်းၶႃႈတႄႉ သမ်ႉပဵၼ်ဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၼႃးပၢင်ႇလႄႈ ဢမ်ႇမီးလူတ်ႉၵႃးၶႄၾႆး။ ၶူဝ်းၶွင်ဢၼ်လႆႈပႃးၵႂႃႇ ၼႂ်းၾႆး လူတ်ႉၵႃးလမ်းၼိုင်ႈ၊ ၶဝ်ႈပိူၵ်ႇ 40 ထူင်၊ ၵွင်မွင်းသၢမ်သိူင်းလႄႈ ငိုၼ်းသြႃႇၸဝ်ႈဝႃႇလိင်ႇတ 18 သႅၼ်”- လၢတ်ႈတီႈၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၼင်ႇၼႆ။
ဝတ်ႉ/ၵျွင်းလင်ၼႆႉ ႁဵတ်းမႃးမိူဝ်ႈပီ 2012 ၊ (ပီသႃသၼႃ 2556)၊ ပဵၼ်ဝိႁၢရ်သွင်ၸၼ်ႉ၊ ၸၼ်ႉၼိူဝ်ပဵၼ်မႆႉပႅၼ်ႈ ၸၼ်ႉတႂ်ႈပဵၼ်မၢၵ်ႇဢုတ်ႇ။ ၶူဝ်းၶွင်ဢၼ်လႆႈလူႉသုမ်းၵႂႃႇတင်းမူတ်း ယွၼ်ႉၾႆးမႆႈဝတ်ႉ/ၵျွင်းလင်ၼႆႉ တေတူၵ်းမႅၼ်ႈငိုၼ်းမွၵ်ႈသွင်ႁဵင် (2,000) သႅၼ်-ၼႆယဝ်ႉ။
ဝၢၼ်ႈႁူဝ်လၢၼ်းၼႆႉမီးၾၢႆႇႁွင်ႇမိူင်းယႆ ယၢၼ်မိူင်းယႆမွၵ်ႈ 50 လၵ်းပၢႆ၊ ယၢၼ်ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ 30 လၵ်းပၢႆ။


text:
ၾၢႆႇပၢႆးပၺ်ၺႃ တဢၢင်း TNEC လၢတ်ႈဝႃႈၶတ်းၸႂ်ပိုတ်ႇႁူင်းႁဵၼ်းဢၼ်သွၼ်ပၼ်တင်းလိၵ်ႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ၼႆသေတႃႉ ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈဝႃႈတီႈတႄႉ ၶဝ်သွၼ်ပၼ် 3 ၽႃႇသႃႇ လိၵ်ႈဢိင်းၵလဵတ်ႈ လိၵ်ႈမၢၼ်ႈ လိၵ်ႈတဢၢင်း ၵူၺ်းလႄႈ လိၵ်ႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းၽႂ်မၼ်းၵေႃႈထုၵ်ႇလႆႈပႃးယူႇ ဝႃႈၼႆ။
တီႇတီႇပူဝ်းၵျဵၼ်ႇ ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ ၶွမ်ႇမတီႇပၢႆးပၺ်ၺႃတဢၢင်း လၢတ်ႈတီႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇမၢၼ်ႈ RFA ဝႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈပၢႆးပၺ်ၺႃ တႂ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ / သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵုမ်းၵမ်၊ ယူႇတီႈ TNEC ၶတ်းၸႂ်ပူင်သွၼ်ပၼ်လိၵ်ႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းၸိူဝ်းယူႇပိုၼ်ႉတီႈ၊ ယၢမ်းလဵဝ် ႁူင်းႁဵၼ်းၼႆႉပိုတ်ႇယဝ်ႉၵႂႃႇ 100 လင်ပၢႆ။ မီးတႃႈမုင်ႈယိူင်းမၢႆတေပိုတ်ႇႁႂ်ႈလႆႈထိုင် 370 လင် ဝႃႈၼႆ။
လွင်ႈၼႆႉၵူၼ်းၼမ်ႉၶမ်း လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ ၸွမ်းသၼ်ႇလွႆ ဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်းႁဝ်းၶႃႈ တီႈမူႇဝၢၼ်ႈၸၢဝ်းတဢၢင်းယူႇဝႆႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢွင်ႈ တီႈသိုၵ်းတဢၢင်းၵုမ်းၵမ်ဝႆႉ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၶဝ်ယိုတ်းဢဝ်ႁူင်းႁဵၼ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈသေ ၶဝ်ပူင်သွၼ်ပၼ်လိၵ်ႈဢေႃႈ ။ တေပဵၼ်ဝၢၼ်ႈ တႆး၊ ၶၢင်၊ ၶႄႇ ၸိူဝ်းယူႇတီႈၵႆ တီႈၸွၵ်ႉ ၸိူဝ်းၼႆႉဢေႃႈ။ ၶဝ်လၢတ်ႈဝႃႈတေသွၼ်ပၼ်လိၵ်ႈလၢႆးၸၢဝ်းၶိူဝ်းၸဝ်ႈၶွင်ပိုၼ်ႉတီႈၼႆသေတႃႉ တီႈတႄႉမၼ်းၶဝ်သွၼ်ပၼ် 3 ၽႃႇသႃႇ ။ ပဵၼ်လိၵ်ႈတဢၢင်း၊ လိၵ်ႈဢိင်းၵလဵတ်ႈလႄႈ လိၵ်ႈမၢၼ်ႈ ၵူၺ်းၶႃႈဢေႃႈ” ဝႃႈၼႆ။
တႄႇဢဝ်ၼႂ်းလိူၼ်မေႊ – ၵျုၼ်ႊ 2022 မႃးဢဝ်ႁူဝ်ၶေႃႈ တႃႇပၢႆးပၺ်ၺႃႇၵူၼ်းၸိူဝ်းမီးတိုဝ်ႉတၢင်းဢေႇၼႆသေ TNLA လႄႈ TNEC ႁူမ်ႈၵၼ် ၶဝ်ႈသွၼ်ပၼ်လိၵ်ႈပၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ၸွမ်းၸိူဝ်းဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၼႃးပၢင်ႇ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း၊ ၵူတ်ႉၶၢႆ၊ ၼမ်ႉတူႈ၊ ၵျွၵ်ႉမႄး ဢိၵ်ႇထႅင်ႈလၢႆလၢႆတီႈ ။
မေႃသွၼ် ဢၼ်ပူင်သွၼ်ပၼ်သမ်ႉ ပဵၼ်မေႃသွၼ် ႁူင်းႁဵၼ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၸိူဝ်းႁဵတ်း CDM သၢၼ်ၶတ်းဢႃႇၼႃႇသိုၵ်းဝႆႉ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၵူၼ်းၼမ်ႉၶမ်းသိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။
“ ၶဝ်ႁွင်ႉမႃး ပဵၼ်မေႃသွၼ် CDM ၶႃႈဢေႃႈ။ ငိုၼ်းလိူၼ်တႄႉ လႆႈငိၼ်းဝႃႈ တီႈၼမ်ႉၶမ်းၼႆႉမေႃသွၼ် 1 ၵေႃႉလႆႈ 8 မိုၼ်ႇပျႃး။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵဵပ်းၵၼ်သေ ထႅမ်ၸွႆႈပၼ်ထႅင်ႈဢေႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။
လွင်ႈၼႆႉ ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၵပ်းသိုပ်ႇၸူး ၾၢႆႇပွင်ႇၶၢဝ်ႇ TNLA လၢႆလၢႆၵမ်း တႃႇတွင်ႈထၢမ်ႁူဝ်ယွႆႈၼႆသေတႃႉ ၵပ်းသိုပ်ႇဢမ်ႇလႆႈ။
ၼွၵ်ႈသေ ဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်းယဝ်ႉ မိူၼ်ၼင်ႇ တၢင်းၸႄႈဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆ ၊ ၼႂ်းၼႃႈတီႈ TNLA ၵုမ်းၵမ်ၵမ်ႈၽွင်ႈ ဢိင်ၼိူဝ်ၶူင်းၵၢၼ်ပၢႆးပၺ်ၺႃႇ TNEC ၼႆႉၶဝ်ႈမႃးသေ ပေႃႈမႄႈလုၵ်ႈလၢင်း ၵမ်ႈၽွင်ႈ ၶၢႆႉလုၵ်ႈလၢင်း ၵႂႃႇႁဵၼ်းလိၵ်ႈတၢင်ႇတီႈတၢင်ႇဝဵင်း ၊ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵႂႃႇထိုင်ဝဵင်းလူင်တႃႈၵုင်ႈဝဵင်းလိူဝ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈမီး ၵူၼ်းၵူတ်ႉၶၢႆလၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၼင်ႇၼႆ။
ၼႂ်း TNEC ၼႆႉပႃးဝႆႉ ၸုမ်းတူင်ႉၼိုင်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းတဢၢင်း မိူၼ်ၼင်ႇ ၸုမ်းသင်ႇၶၸဝ်ႈ TSA, ၸုမ်းၼၢင်းယိင်း TWO, ၸုမ်းလုၵ်ႈႁဵၼ်းလႄႈၵူၼ်းၼုမ်ႇ TSYU လႄႈ ၸုမ်းမၢႆမီႈပၵ်းပိူင် TLA ၸိူဝ်းၼႆႉ လႆႈႁူႉၼင်ႇၼႆ။


text:
ႁူဝ်ပၢင်ႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ
ၸႄႈတွၼ်ႈႁူဝ်ပၢင်ႇ (IPA: [hǒ pɑ̀ŋ]); (မၢၼ်ႈ: ဟိုပန်ခရိုင်), (ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Hopan District), (သဵင်ဢွၵ်ႇ [Zetaun Hopaang]) ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈတွၼ်ႈ ဢၼ်ၼိုင်ႈ ၼႂ်းၵႃႈ ၸႄႈတွၼ်ႈသွင်ဢၼ် ဢၼ်မီးၼႂ်း တိူင်းဝႃႉၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ လႆႈတႄႇၽွတ်ႈႁႅၼ်းမႃး မိူဝ်ႈပီ 2011 ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မီးဝႆႉတီႈ ၼႃႈသုင်ပၢင်ႇလၢႆႇ မီး ၁၅၈၁ ထတ်း (၄၈၂ မီႇတိူဝ်ႇ)ယဝ်ႉ။ ႁူဝ်ၼမ်ၵူၼ်း တီႈၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈႁူဝ်ပၢင်ႇၼႆႉ ပေႃးဢဝ် သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်ၵူၼ်း မိူဝ်ႈပီ 2014 ၼၼ်ႉဝႃႈ မီးၵႂႃႇ ၃၂၆,၈၄၅ ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၸႄႈဝဵင်း လႄႈ ဝဵင်း[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸႄႈဝဵင်းလႄႈဝဵင်း ၸိူဝ်းၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈႁူဝ်ပၢင်ႇၼႆႉ မီးၼင်ႇၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉယဝ်ႉ။[2]
- ၸႄႈဝဵင်းႁူဝ်ပၢင်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းပၢင်သၢင်း
- ၸႄႈဝဵင်းၼႃးၽၢၼ်း
- ၸႄႈဝဵင်းပၢင်ဝၢႆ
- ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းမႂ်ႇ
ၽိုၼ်ဢိင်[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ GoogleEarth
- ↑ မြန်မာ သတင်းအချက်အလက် စီမံခန့်ခွဲရေးဌာန. Archived from the original on 2014-07-01။ Retrieved on 2017-12-22။


text:
မျၢၼ်ႇဢွင်ႇ၊ ဝဵင်း
ဝဵင်းမျၢၼ်ႇဢွင်ႇ (မၢၼ်ႈ: မြန်အောင်မြို့ ; ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Myanaung) ၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်းပၵ်းလုမ်း ၸႄႈဝဵင်းမျၢၼ်ႇဢွင်ႇ ဢၼ်မီးတီႈ ၸႄႈတွၼ်ႈႁိၼ်းတတႃႉ၊ ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇ၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မီးဝႆႉ ပွတ်းတူၵ်း ၼမ်ႉၵဵဝ်၊ မီးဝႆႉတီႈ ၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းဢွၵ်ႇ ဝဵင်းၵျၢၼ်ႇၶိၼ်း ယၢၼ်ပႅတ်ႇလၵ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပဵၼ်ဝဵင်းဢၼ်ႁိူဝ်းသၢင်းၽေႃး ဢၼ်ၵႂႃႇမႃး ပွတ်းတႂ်ႈပွတ်းၼိူဝ် မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၼၼ်ႉ ၵိုတ်းဝႄႉသေ ပဵၼ်ဝဵင်းတႃႈလူတ်ႉလဵၼ်း ဢၼ်မီးႁိမ်းၽင်ႇတၢင်းလူတ်ႉလဵၼ်း ႁိၼ်းတတႃႉ-ၵျၢၼ်ႇၶိၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ဝဵင်းမျၢၼ်ႇဢွင်ႇၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်းဢၼ်ၵိုၼ်းသေပိူၼ်ႈထူၼ်ႈသွင် တီႈၸႄႈတွၼ်ႈႁိၼ်းတတႃႉသေ ၸိူဝ်းပဵၼ် ႁူင်းယႃ၊ လုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ၊ တပ်ႉၸုမ်းပလိၵ်ႈ၊ လႄႈ ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉသုင် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ မီးဝႆႉယဝ်ႉ။ တႄႇမိူဝ်ႈပီ 1886 သေ လႆႈၽွတ်ႈႁႅၼ်းၸုမ်းမျူႇၼီႇၸီႇပႄႇသေၵေႃႈ လႆႈႁဵတ်းၵၢၼ် ဝဵင်းမူၼ်းၵူၼ်းၵိုၼ်း တႃႇဝဵင်းမႃးယဝ်ႉ။
ဝဵင်းမျၢၼ်ႇဢွင်ႇၼႆႉ ၵူၼ်းၶိူဝ်းမွၼ်းၶဝ် လႆႈတႄႇတင်ႈမႃး ၸဵမ်မိူဝ်ႈပီၶရိတ်ႉ 1250 ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈၼၼ်ႉ လႆႈၸိုဝ်ႈဝႃႈ ၵူႇထုတ်ႉၼႆသေ ထိုင်ပၢၼ်ဢလွင်းၽယႃး (ပီၶရိတ်ႉ 1754) မႃး ၸင်ႇမႄးပၼ်ၸိုဝ်ႈမႂ်ႇဝႃႈ မျၢၼ်ႇဢွင်ႇ ၼႆယဝ်ႉ။ ဝဵင်းမျၢၼ်ႇဢွင်ႇၼႆႉ မိူဝ်ႈတိုၵ်ႉပဵၼ်ၸိုဝ်ႈ ၵူႇထုတ်ႉၼၼ်ႉ ပဵၼ်ဝဵင်း ဢၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင်မႃးၼႂ်းပိုၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၽွင်း မၢၼ်ႈ လႄႈမွၼ်း ပဵၼ်သိုၵ်းၵၼ်ၼၼ်ႉ တီႈဝဵင်းၵူႇထုတ်ႉၼႆႉ လႆႈပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်ႉၸွမ်းသၢႆတၢင်းၼမ်ႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈၼၼ်ႉၼႆႉ ယၢမ်ႈပဵၼ်ဝဵင်းတပ်ႉၵင်ႈ တႃႇမွၼ်းၶဝ်ယဝ်ႉ။
တီႈၼႂ်းထုင်ႉမျၢၼ်ႇဢွင်ႇၼႆႉ ၶဝ်ႈပႃး ၸႄႈဝဵင်းမျၢၼ်ႇဢွင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျၢၼ်ႇၶိၼ်း လႄႈ ၸႄႈဝဵင်းဢိင်ႇၵပူႇ ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ၶူဝ်းၵုၼ်ႇပိူင်လူင် ဢၼ်ဢွၵ်ႇတီႈ ဝဵင်းမျၢၼ်ႇဢွင်ႇၼႆႉ ပဵၼ်ၶဝ်ႈသၢၼ်ယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈပီ 1964 ၼၼ်ႉ လႆႈၶုတ်းႁၼ် ၼမ်ႉမၼ်းမဵၼ်တီႈ ဝဵင်းမျၢၼ်ႇဢွင်ႇသေ လႆႈႁၢင်ႈႁႅၼ်းတႃႇႁဵတ်းဢွၵ်ႇ တႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း ပီ 1963 သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်းတီႈဝဵင်းမျၢၼ်ႇဢွင်ႇၼႆႉ မီး 12126 ၵေႃႉယဝ်ႉ။[1]
ၽိုၼ်ဢိင်[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇမၢၼ်ႈ၊ သွႆႉ (10)


text:
ၸူဝ်ႈၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်းမႃး ၶၢဝ်းတၢင်း 20 လိူၼ် (ပီပၢႆပႅတ်ႇလိူၼ်) ၼႆႉ ၵူၼ်းလႅၼ်ၵိၼ် ငိုၼ်းတၢင်းဢွၼ်ႊလၢႆႊ Online ၼမ်မႃး ၵူႈမိုဝ်ႉၵူႈဝၼ်း။
ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းၺႃးလႅၼ်ၵိၼ်ၼႆႉ (1) ၶျေႃးလႅၼ်တၢင်းဢွၼ်ႊလၢႆး၊ (2) ၶေႃးလႅၼ်ဢဝ်ငိုၼ်းတၢင်း K-Pay ၸႂ်ႉႁႂ်ႈဢူၼ်းငိုၼ်း၊ ၸၢႆႇၵႃႈၶူဝ်းၶွင် (3) သမ်ႉၵပ်းၾူၼ်းမႃးသေ တဵၵ်းၸႂ်ႉႁႂ်ႈဢူၼ်းငိုၼ်းပၼ်၊ ဢၢင်ႈလွင်ႈ မီးၵူၼ်းသူင်ႇၶူဝ်းမႃး သေ ၸႂ်ႉႁႂ်ႈဢူၼ်းၵႃႈၶူဝ်း၊ ၵႃႈသူင်ႇသေ ႁႂ်ႈၵႂႃႇဢဝ်ၶူဝ်းၶွင် တီႈႁူင်းသူင်ႇလိၵ်ႈ – ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉသေ ၵူၼ်းမိူင်း ပၢင်ႇဢူႈလူင်ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈဝႃႈ –“ဢူၼ်းငိုၼ်းဢမ်ႇလႆႈ ထၢင်ႇဝႃႈ ဢိၼ်ႊတႃႊၼဵတ်ႊဢမ်ႇလီလႄႈပဵၼ်ၵူၺ်း ၽိူဝ်ႇထူဝ်းထၢမ်တီႈ call center သမ်ႉဝႃႈ ၾၢႆႇၶဝ်ဢၢၼ်းပိၵ်ႉဝႆႉၸူဝ်ႈၶၢဝ်း ပေႃးၸိုဝ်ႈၼႂ်းမၢႆၾၢင်လႄႈ ၸိုဝ်ႈၼႂ်း Kpay ဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်။ တိုၼ်းပဵၼ်ၵူၼ်းလႅၼ်ၵိၼ်ယဝ်ႉ” – ဝႃႈၼႆ။
ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းဢႃႇၼႃႇ ၵေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉဝႃႈ Kpay ၸိူဝ်းဢၼ်ၸိုဝ်ႈၼႂ်းမၢႆၾၢင် တင်း ၸိုဝ်ႈ ဢၼ်လူင်းဝႆႉ တီႈမၢႆၾူၼ်း ပေႃးဢမ်ႇၶူပ်းငၢမ်ႇၵၼ်/ ဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ် ၸိုင် တၵ်းတေဢမ်ႇၸႂ်ႉ ငိုၼ်းတၢင်း K-Pay လႆႈယဝ်ႉဝႃႈၼႆသေ တႃႉ ၵူၼ်းၸိူဝ်း ၽၢမ်းပႅတ်ႉ ၶျေႃးလႅၼ်ၵိၼ်ငိုၼ်း တင်းဢွၼ်ႊလၢႆႊတႄႉတိုၵ်ႉမီးၼမ်ယူႇ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉသေ မႄႈၵႃႉ တၢင်းဢွၼ်ႊလၢႆႊ ၵေႃႉၼိုင်ႈၵေႃႈ လၢတ်ႈဝႃႈ “Kpay ၶႃႈၺႃး ႁႅၵ်ႉဝႆႉယူဝ်ႉ ငိုၼ်း 6 သႅၼ် ပႆႇလႆႈၸႂ်ႉသေဢိတ်း ႁၢႆလၢႆၵႂႃႇမူတ်းဢေႃႈ။ ထူဝ်းၾူၼ်းႁႃတီႈ call center ၵေႃႈဝႃႈ ဢွၼ်ႊလၢႆႊၵဵမ်းၶဝ် လႅၼ်ဢဝ်ၵႂႃႇၵူၺ်းဝႃႈၼႆသေ ဢမ်ႇႁၼ်ဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းသင်ၶႃႈ” – ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းၸိူဝ်းလႅၼ်ၵိၼ်ငိုၼ်းတၢင်းဢွၼ်ႊလၢႆႊ ၼႆႉ ဝၢႆးၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းဢႃႇၼႃႇ မီးလိူင်ႈလၢဝ်း ၵိူတ်ႇပဵၼ်မႃးၼမ်။ မၢင်ၵေႃႉ ၺႃးၵူၼ်း ၶျေႃးလႅၼ်ၵူႈငိုၼ်း၊ လွၵ်ႇငိုတ်ႈႁႂ်ႈသူင်ႇငိုၼ်းပၼ်၊ ႁႂ်ႈဢဝ်ငိုၼ်းသေ ၵႂႃႇႁပ်ႉဢဝ်ၶူဝ်းၶွင် လူၺ်ႈဢမ်ႇမီးၽႂ်သင်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈၵႆႉပဵၼ်လႄႈ ၸိူဝ်းမီးငိုၼ်းၶမ်းၼမ်တႄႉ ၸူဝ်းၵၼ် ဢဝ်ငိုၼ်းၵႂႃႇ ၾင်ဝႆႉတၢင်းၼွၵ်ႈမိူင်း ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈမီးလၢႆ လၢႆၵေႃႉ။
ၼႂ်းဝူင်ႈၼႆႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉဝႃႈ Kpay ၸိူဝ်းဢၼ်ဢမ်ႇသႂ်ႇၸိုဝ်ႈ မၢႆၾၢင်လႄႈမၢႆၾူၼ်း ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈၵၼ်ဝႆႉၼၼ်ႉတၵ်းလႆႈၵႂႃႇ ယုၵ်ႉမုၼ်း Up level 2 ။ ပေႃးဢမ်ႇၸႂ်ႈတႄႉ တေၺႃးႁႅတ်ႉၵၢၼ်ၸႂ်ႉ Kpay ဝႆႉၸူဝ်ႈၵမ်းဝႃႈၼႆ။ ဝၢႆးလင်ၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၼႆႉယဝ်ႉၵူၼ်းၸႂ်ႉ Kpay ၵမ်ႈၽွင်ႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်။ဢမ်ႇၸၢင်ႈဢူၼ်းငိုၼ်း ။ ၵူၺ်းၵႃႈၵမ်ႈၽွင်ႈတႄႉ ဢမ်ႇပႆႇမီးပၼ်ႁႃ ။


text:
ဝၼ်းထိ 9/2/2019
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢိူင်ႇသၢႆးလႅင်ၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉသၢၼ်ၶတ်းၶွမ်ႇပၼီႇ UNIENERGY CO. LTD ဢၼ်ၶိုင်ႁၢင်ႈႁႅၼ်းၶူင်းၵၢၼ်တႃႇသၢင်ႈၽၢႆ
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈသၢႆးလႅင်၊ပဵင်းသႃႇလႄႈ ဝၢၼ်ႈသူပ်းတုင်း ၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ သၢၼ်ၶတ်းၽႅၼ်ၵၢၼ်ၶူင်းၵၢၼ်ၽၢႆႁႅင်းၼမ်ႉ ဢၼ်ၶွမ်ႇပၼီႇ UNIENERGY ၶဝ်တေသၢင်ႈတဵင်သႂ်ႇၼိူဝ်မႄႈၼမ်ႉသေ လၢတ်ႈဝႃႈတိုၼ်းဢမ်ႇယွမ်းႁပ်ႉၵၢၼ်ပၼ်ႁႅင်းသၢင်ႈၽၢႆလႃးလႃး။
ၶွမ်ႇပၼီႇဢၼ်ၼႆႉ ႁၢင်ႈႁႅၼ်းတေလူင်းႁူပ်ႉဢုပ်ႇၸွမ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၼႂ်းဢိူင်ႇသၢႆးလႅင် ၼႂ်းဝၼ်းထိ 11/2/2019 ၼႆႉ။ ဢူးမျိၼ်ႉၸေႃႇၽူႈၸတ်းၵၢၼ်ၶွမ်ႇပၼီႇ လႆႈႁဵတ်းလိၵ်ႈၽိတ်ႈႁွင်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ၵုမ်ၸွမ်း။
ၵူၺ်းၵႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈဢမ်ႇႁပ်ႉဢမ်ႇလႆႈၸႂ်တႃႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈၸွမ်းပၢင်ၵုမ်သေလၢတ်ႈဝႃႈႁဝ်းဢမ်ႇလူဝ်ႇၽၢႆ၊ သင်ဝႃႈသၢင်ႈၽၢႆမႃး ဢၼ်တေၺႃးၽေးလွင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းၵူၺ်း ၵွပ်ႈၼၼ်တိုၼ်းတေဢမ်ႇဢဝ်ၽၢႆ။
ယူႇတီႈႁဝ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၸင်ႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ ႁဝ်းတိုၼ်းတေဢမ်ႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ၵုမ်ဢၼ်ဢူးမျိၼ်ႉၸေႃႇတေဢွၼ်ၸတ်းၼၼ်ႉလႄႈ ႁဝ်းတိုၼ်းတေသၢၼ်ၶတ်းၵၢၼ်သၢင်ႈၽၢႆ။ ႁဝ်းတိုၼ်းသၢၼ်ၶတ်း လွင်ႈပၼ်ႁႅင်းၵမ်ႉထႅမ်ၵၢၼ်သၢင်ႈၽၢႆၵူႈၸိူဝ်းလႄႈ တိုၼ်းၼႄၵၢင်ၸႂ်ဝႃႈတိုၼ်းဢမ်ႇယွမ်းႁပ်ႉၶူင်းၵၢၼ်ၽၢႆ။
ၶွမ်ႇပၼီႇ UNIENERGY ၼႆႉ ၽႅၼ်ၵၢၼ်သၢင်ႈၽၢႆသႂ်ႇၼိူဝ်မႄႈၼမ်ႉတီႈဢၼ်ၼမ်ႉမႃႉလႄႈၼမ်ႉပွင်ႈၶွႆႈၵၼ်(ၸၢပ်ႈၵၼ်)။ တႃႇသၢင်ႈၽၢႆၼႆႉ ၶွမ်ႇပၼီႇဢၼ်ၼႆႉလႆႈလူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈသွင်ပွၵ်ႈယဝ်ႉ၊ ပွၵ်ႈဢွၼ်တၢင်းပဵၼ်ၼႂ်းပီ 2017 လႄႈ ပွၵ်ႈၵမ်းသွင်ပဵၼ်ၼႂ်းလိူၼ်ၸၼ်ႇၼႃႇဝႃႇရီႇ 2019 ၼႆယဝ်ႉ။
တွင်ႈထၢမ်
ၸၢႆးသႃႇလူႇ +95 (0) 94 732 0606
ၸၢႆးတဵင်းမျိၼ်ႉ +95 (0) 94 231 660 69
လုင်းဢႃႇလေႃးၵ +95 (0) 96 947 03269
PDF files:>>>


text:
ၶေႃႈပိုၼ်ၶၢဝ်ႇ
တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းတႆးလႄႈတႅၼ်းၽွင်းၵူၼ်းမိူင်းတုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈၵိုတ်းပႅတ်ႈၽၢႆၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈသိုၵ်းသိူဝ်မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇလႄႈမိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း
ဝၼ်းထိ 5/12/2018
တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းတႆးလႄႈတႅၼ်းၽွင်းပႃႇတီႇၶဝ်ႁဵတ်းပၢင်သပ်းၸႅင်ႈၶၢဝ်ႇမိူဝ်ႈၼႆႉၼႂ်းဝဵင်းလူင်တႃႈၵုင်ႈပိူဝ်ႈ တႃႇႁိၵ်ႈႁွင်ႉႁႂ်ႈၵိုတ်းပႅတ်ႈၽၢႆယေးယႂႃႇတွၼ်ႈၼိူဝ် ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇလႄႈၽၢႆၵဵင်းတွင်းတွၼ်ႈၼိူဝ် ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်းၵွပ်ႈဝႃႈတေတုမ်ႉတိူဝ်ႉသၽႃႇဝၾိင်ႈတိုၼ်းပဵၼ်လႄႈတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း သေတေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်သိုပ်ႇယိုတ်ႈယၢဝ်းၶၢဝ်းၵႆ။
ၽၢႆတင်းသွင်ဢၼ်ၼႆႉတိုၵ်ႉၵေႃႇသၢင်ႈသေပဵၼ်ၶူင်းၵၢၼ် ဢၼ်တႄႇသၢင်ႈမိူဝ်ႈပၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ သိုၵ်း မၢၼ်ႈၼဢၽ၊ၽွင်းတေတႄႇႁဵတ်းသၢင်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈၵူၼ်းမိူင်းဢမ်ႇလႆႈႁပ်ႉႁူႉသင်ၸွမ်းသေပဵၼ်ၼႂ်း ပိုၼ်ႉတီႈဢၼ်ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်ယူႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းသီႇပေႃႉပိုၼ်ႉတီႈဢၼ်ယင်း တိုၵ်ႉပဵၼ် ပၢင်တိုၵ်းယူႇထိုင်မိူဝ်ႈလဵဝ်ၶဝ်ၵမ်းၵမ်းလႆႈတၢင်ႇလိၵ်ႈတုၵ်းယွၼ်း ႁႂ်ႈၵိုတ်းပႅတ်ႈၽၢႆ ယေးယႂႃႇ တွၼ်ႈၼိူဝ်ၼိူဝ်မႄႈၼမ်ႉတူႈယူႇသေတႃႉဢၼ်တင်းၽၢႆႇတႅၼ်းၽွင်းၵူၼ်းမိူင်းလႄႈၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်း ပိုၼ်ႉ တီႈၶဝ်ၶတ်းၸႂ်ႁႃတၢင်းတုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈၵိုတ်းပႅတ်ႈၶူင်းၵၢၼ်ၽၢႆယူႇၼၼ်ႉ ၺႃးသၽႃးတီႈၼေႇပျီႇတေႃႇတွတ်ႈၶႅပ်း ၵၢင်ၸႂ်ၵမ်ႉထႅမ် ႁႂ်ႈသိုပ်ႇႁဵတ်းထႅင်ႈၵူၺ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ႁၢႆးငၢၼ်းမႂ်ႇဢၼ်သႂ်ႇၸိုဝ်ႈဝႃႈ“လုၵ်ႉတီႈၼႃႈလိၼ်သိုၵ်းလိူတ်ႇမႆႈလၢႆႈပဵၼ်ၼႃႈလိၼ်ႁႅင်ႈႁႅတ်ႇ”ဢၼ် ၵူၼ်းမိူင်းၽၢႆႇၶူၼ်ႉၶႂႃႉၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၶဝ်ၶူၼ်ႉဢွၵ်ႇသေထတ်းသၢင်ႈၼႄပၼ်ႁႃယုင်ႈယၢင်ႈယွၼ်ႉၽၢႆ ၼိူဝ် ၼမ်ႉတဵင်းၵဵင်းတွင်းၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၼၢႆးၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်းၼၼ်ႉၵေႃႈလႆႈပိုၼ်ဢွၵ်ႇ ၼႂ်းပၢင်သပ်း ၸႅင်ႈၶၢဝ်ႇၼႆႉယူႇယဝ်ႉ။ၽိုၼ်ႁၢႆးငၢၼ်းၼၼ်ႉၸီႉၸႅင်ႈၼႄလွင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈတဵၵ်းလိုပ်ႈႁေႃႈၶၢႆႉပၢႆႈ ၵူၼ်း မိူင်းၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်းၽွင်းပီ 1996-1998 ဢၼ်ပႃးၸွမ်းလွင်ႈတဵၵ်းၵၼ်ႉၸၼ်လူလၢႆ ၼၢင်း ယိင်း၊ၶႃႈႁႅမ်ၵူၼ်းမိူင်း၊လိုပ်ႈႁေႃႈႁႂ်ႈႁၢမ်းႁိူၼ်းယေးၸွမ်းသၢႆမႄႈၼမ်ႉတဵင်းၼၼ်ႉသေ ၶိုၼ်းပၢၵ်ႈတၢင်း ပၼ် ႁႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ်ႈပၵ်းတပ်ႉၶဝ်လႄႈသၢင်ႈၽၢႆၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၽၢႆၵဵင်းတွင်းဢၼ်ႁဵတ်းဢွၼ်တၢင်းၼၼ်ႉတဵၵ်းၸႂ်ႉပၢႆၵွင်ႈသေယဝ်ႉတူဝ်ႈၼႂ်းပီ 2009 တီႈပႃႈၼိူဝ်ၼမ်ႉ တူၵ်းတၢတ်ႇလူင်ၵဵင်းတွင်းသေႁဵတ်းႁႂ်ႈတၢင်းႁၢင်ႈလီတၢတ်ႇလူင်လုႁၢႆလႄႈယႃႉလုပႃးတိုင်းပႃယူႇယဝ်ႉ။လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃးယွၼ်ႉၾၢႆႇႁဵတ်းသၢင်ႈ (ဢိၼ်ႊၵျိၼ်ႊၼီႊယိူဝ်ႊ) ၶဝ်ၽိတ်ႈၽၢတ်ႈလႄႈၽၢႆ ဢၼ်ၼၼ်ႉၵူၺ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ဢိတ်ႇၼမ်ႉပဵၼ်ၾႆးဢိတ်းဢွၼ်ႇဢွတ်းၼိုင်ႈၵူၺ်း။ၽၢႆၵဵင်းတွင်းတွၼ်ႈ ၼိူဝ်ၼႆႉၵေႃႈတိုၼ်းတေႁဵတ်းႁႂ်ႈမီးလွင်ႈတုမ်ႉယွၼ်ႈလူင်လၢင်၊ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းၼပ်ႉႁဵင်ၸိူဝ်းယူႇ တွၼ်ႈတၢင်းတႂ်ႈၼႂ်းမိူင်းၼၢႆးလႄႈ လၢင်းၶိူဝ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉတေၺႃးလွင်ႈပၼ်ႁႃပၢႆးယူႇလီဢမ်ႇၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉ လႄႈ ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇၵၢၼ်ႁႃလဵင်ႉတွင်ႉ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၼမ်ႉတဵင်းတင်းၼမ်ႉတူႈၼႆႉမီးပိုၼ်းၶိုၵ်ႉၶၢႆးလႄႈၾိင်ႈထုင်းၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉဝႆႉတႃႇပီႈၼွင်ႉတႆး ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ၵွင်း မူး ၵဝ်ႇၵႄႇၸိူဝ်းၼႆႉတိုၼ်းမီးၸွမ်းသၢႆမႄႈၼမ်ႉတင်းသွင်ဢၼ်သေၵဵင်းတွင်းၼႆႉပဵၼ်တီႈၵိူတ်ႇၸၢႆး ႁၢၼ် ၼႂ်းၸိူင်းတၢင်းႁၵ်ႉတႆး “ၶုၼ်သၢမ်လေႃးၼၢင်းဢူးပဵမ်ႇ” ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၸၢႆးၶိူဝ်းသႅင်ၸုမ်းသၽႃႇဝသိင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉၸိုင်ႈတႆးလၢတ်ႈဝႃႈ“ မႄႈၼမ်ႉႁဝ်းၼႆႉတိုၼ်းပဵၼ်သၢႆလိူတ်ႈ လူင်ဢၼ်လႆလေႃႇလဵင်ႉတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းႁဝ်းမႃးၼပ်ႉလၢႆႁူဝ်ပၢၵ်ႇပီၼၼ်ႉယဝ်ႉ၊မိူဝ်ႈလဵဝ်လႆႈထုၵ်ႇလူင်ပွင် ၸိုင်ႈ ဢဝ်ႁဵတ်းၽၢႆ လႄႈၶၢႆပႅတ်ႈ။ၼႆႉတိုၼ်းတေႁဵတ်းႁႂ်ႈပဵၼ်ပၼ်ႁႃပၢင်တိုၵ်းၵမ်းသိုဝ်ႈယဝ်ႉ။ႁဝ်းၶႃႈ တုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈၵိုတ်းယင်ႉ လွင်ႈသၢင်ႈၽၢႆၼႂ်းမိူင်းတႆးႁဝ်းတင်းမူတ်းလႄႈႁႂ်ႈၵိုတ်းပႅတ်ႈ ၽၢႆယေးယႂႃႇ တွၼ်ႈၼိူဝ်တင်းၽၢႆၵဵင်းတွင်းတွၼ်ႈၼိူဝ်ၼႆႉ ဝႆႉၵွၼ်ႇ” ဝႃႈၼႆ။
ၼွၵ်ႈသေၼၼ်ႉ တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းတႆးလႆႈတၢင်ႇလိၵ်ႈထိုင်လုမ်းၽွင်းတၢင်ၼွၵ်ႈမိူင်းလႄႈၽူႈလူင်းတိုၼ်းလၢင်းၶဝ်ယႃႇႁႂ်ႈၵမ်ႉထႅမ်ၵၢၼ်သၢင်ႈၽၢႆ ၼႂ်းမိူင်းတႆး။ၶွမ်ႊပၼီႊၸိူဝ်းႁူမ်ႈပုၼ်ႈလူင်းတိုၼ်းလၢင်းၵၢၼ် သၢင်ႈၽၢႆၼိူဝ်မႄႈၼမ်ႉတူႈလႄႈမႄႈၼမ်ႉတဵင်းၼၼ်ႉပဵၼ်ၶွမ်ႊပၼီႊမိူင်းသဝိတ်ႊၸိူဝ်ႊလႅၼ်ႊ၊ၵျိူဝ်ႊ မၼီႊ၊ၼေႃႊဝူၺ်ႊ၊ၵျပၢၼ်ႊလႄႈၶႄႇၸိူဝ်းၼႆႉ။
ၶဝ်ႈတူၺ်းၽိုၼ်ႁၢႆးငၢၼ်း“လုၵ်ႉတီႈၼႃႈလိၼ်သိုၵ်းလိူတ်ႇမႆႈလၢႆႈပဵၼ်ၼႃႈလိၼ်ႁႅင်ႈႁႅတ်ႇ” လႆႈတီႈၼႆႈ ၶႃႈ။
ၵပ်းသိုပ်ႇတွင်ႈထၢမ်
ၸၢႆးၶိူဝ်းသႅင် +95 926-436- 2973
ၼၢင်းလၢဝ်ၶမ်း +95 926- 210- 8062
ၸၢႆးထမ်းဢၢႆး +95 997 -187- 9982
ၸၢႆးႁေႃသႅင် +66 62- 941-9600
PDF files:>>>


text:
မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 16/5/2022 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ်ၸဝ်ႉ မွၵ်ႈ 3 မူင်းပၢႆ ႁၢၼ်ႉၶၢႆၶူဝ်း ပၢၼ်မႂ်ႇ (fashion) ဢၼ်ပိုတ်ႇၶၢႆဝႆႉ တီႈၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်းပိဝ်ႇႁႃႇ (ဗျူဟာလမ်း) ပွၵ်ႉ 1 ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ႁၢၼ်ႉၶၢႆၶူဝ်း 3 ႁၢၼ်ႉ/ လၢၼ်ႉ တင်းမူတ်း လူႉသုမ်းၵႂႃႇ မွၵ်ႈ 20 သႅၼ်ပျႃး။
ၵူၼ်းလႃႈသဵဝ်ႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၸႂ်ႈၶႃႈဢေႃႈ ပဵၼ်ၽူႈၸၢႆး ၵေႃႉၼိုင်ႈ ၶဝ်ႈလၵ်ႉ ၼႂ်းႁၢၼ်ႉၶၢႆၶူဝ်း။ ၼႂ်းဝၢင်းၼၼ်ႉ တေမီးႁၢၼ်ႉၶၢႆ ၶူဝ်း၊ ၶၢႆၶဝ်ႈၽၵ်း၊ ၶၢႆတၢင်းၵိၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉ တေမီးမွၵ်ႈ 20 ႁၢၼ်ႉၼႆႉ။ ဢၼ်ၺႃးလၵ်ႉၵႂႃႇၼႆႉ ပဵၼ်ႁၢၼ်ႉၶၢႆၶူဝ်းပၢၼ်မႂ်ႇ ၽူႈၸၢႆး/ ယိင်း တင်းသၢမ် ႁၢၼ်ႉၶႃႈ ႁူမ်ႈၵၼ်တင်းမူတ်း တေလူႉသုမ်းၵႂႃႇ မွၵ်ႈ 20 သႅၼ်ၼႆႉၶႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းလၵ်ႉ ၵေႃႉၼၼ်ႉ ဢဝ်မိတ်ႈသေ ငၢၵ်ႈၵၢၵ်ႇသေႃး ၽၵ်းတူႁၢၼ်ႉၶၢႆၶူဝ်းတၢင်းလင်သေ ၶဝ်ႈလၵ်ႉ ၼႂ်းႁၢၼ်ႉ တင်းသၢမ်ႁၢၼ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။
“ၵူၼ်းလၵ်ႉၼၼ်ႉ မႃးၵေႃႉလဵဝ် တင်ႈတႄႇ ၵၢင်ၶိုၼ်းလိုၵ်း 1 မူင်းပၢႆၼႆႉ ပၼ်ႇၵႂႃႇပၼ်ႇမႃး ၸွမ်းႁိမ်းႁွမ်းၼၼ်ႉ ၽိူဝ်ႇထိုင် မွၵ်ႈ 3 မူင်းပၢႆ ၶဝ်ႈ လၵ်ႉၼႂ်းႁၢၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းလၵ်ႉၼၼ်ႉ ၸႂ်ယဵၼ်ၼႃႇ ဢဝ်လွႆးလွႆး ႁဵတ်းၼၼ်ႉ ယဝ်ႉၵေႃႈ ဢဝ်မိတ်ႈၽႃႉ ဢၼ်ဝၢင်းဝႆႉ ၸွမ်းၼႂ်းဝၢင်းၼၼ်ႉ ငၢၵ်ႈ ၵၢၵ်ႇသေႃးၶဝ်ႈ တၢင်းလင်ႁၢၼ်ႉၶႃႈဢေႃႈ ၸွမ်းၼင်ႇ လႆႈငိၼ်းတီႈၶဝ်လၢတ်ႈၼႄ ဢၼ်ႁၼ်ၼႂ်းၵွင်ႈထၢႆႇ CCTV ၼၼ်ႉ”- ၵူၼ်းလႃႈသဵဝ်ႈ သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
ၽူႈလၵ်ႉၼၼ်ႉဢဝ်ၵႂႃႇၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းဝႆ ဢၼ်မီးၵႃႈမီးၶၼ်လွၼ်ႉလွၼ်ႉ။
ဝၢႆးသေ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်းမႃးၼႆႉ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ၵႆႉမီးမႃး လွင်ႈလၵ်ႉၸူၼ်ၵၼ် ၶိူဝ်းယႂ်း ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈတႄႉ ၵမ်ႈၼမ် မီးၵႂၢမ်း ထၢမ်ထိုင် တီႈၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းၶဝ်ဝႃႈ လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၼႆႉ တေႁဵတ်းၸိူင်ႉႁိုဝ်သေ ၵႅတ်ႈၶႄႁႄႉၵင်ႈ ဢဝ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈပၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ၸွမ်းၼႂ်းဝၢၼ်ႈ၊ ၼႂ်းပွၵ်ႉ၊ ၼႂ်းဝဵင်း ၼင်ႇ ႁိုဝ် ပေႃးတေလႆႈမီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈလႄႈ ဢုၼ်ႇၸႂ် ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈဝႃး 15/5/2022 ယၢမ်းဝၢႆးဝၼ်း ႁိူၼ်းယေးၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ လင်ၼိုင်ႈ တီႈပွၵ်ႉၸၢၼ်း ထုၵ်ႇသွၵ်ႈတဝ် လႆႈၵႂႃႇငိုၼ်း ၼပ်ႉႁူဝ်သိပ်းသႅၼ်လႄႈ ပႃးၶူဝ်းၶွင်ႁိူၼ်းယေး ၵမ်ႈၽွင်ႈ ဝႃႈၼႆ။
မိူၼ်ၼႆ ၼင်ႇၵဝ်ႇ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 15 ၼႆႉၵူၺ်း တီႈၸႄႈဝဵင်းမူႇၸေႊ ပွၵ်ႉၸွၼ်ႊၸူဝ်ႇ ႁိူၼ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလင်ၼိုင်ႈ ၺႃးၵူၼ်းႁၢႆႉ 4 ၵေႃႉ ၶဝ်ႈၸူၼ် လႆႈၵႂႃႇ ငိုၼ်း 5 သႅၼ်ပျႃးလႄႈ ၾူၼ်း 2 လုၵ်ႈ။


text:
ပၢင်ပွႆးပီၵွၼ်းငိုၼ်း ၶုၵ်းထူပ်းယွင်ႈၵုၼ်းယေႃးမုၼ် တိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈဝတ်ႉၵွင်းမူးၶမ်း ဝဵင်းမူႇၸေႊ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။ မီးသြႃႇၸဝ်ႈလူင်/ ၸဝ်ႈတူၼ်ၶူးမဵတ်ႉတႃႇထမ်ႇမတေႇသၼႃႇ ႁေႃးထမ်းတြႃးလႄႈ ပၢင်တၢၼ်ႈၶႆႈ ၼႂ်းပၢင်ပွႆး။
ဝၼ်းတီႈ 17-19/03/2018 ၶၢဝ်းတၢင်း 3 ဝၼ်းၼႆႉ တေမီးပၢင်ပွႆးပီၵွၼ်းငိုၼ်း (ၶွပ်ႈၶူပ်ႇ 25 ပီ) တိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈ ဝတ်ႉၵွင်းမူးၶမ်း ဝဵင်းမူႇၸေႊ ၸႄႈတွၼ်ႈမူႇၸေႊ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းပွင်ႇ။ ၼႂ်းပၢင်ပွႆးၼႆႉ တေမီးသင်ၶၸဝ်ႈတူၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းယႂ်ႇ ၼႂ်းမိူင်းတႆးဢိၵ်ႇမိူင်းမၢဝ်း မႃးမဵတ်ႉတႃႇထမ်းမတေႇသၼႃႇ။ မီးၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇပၢႆးပိုၼ်း ဢိၵ်ႇတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ မႃးဢုပ်ႇလၢတ်ႈတၢၼ်ႈၶႆႈ ပၼ်တၢင်းႁူႉတၢင်းႁၼ်-ၼႆယဝ်ႉ။
ၽူႈၸွႆႈၵၢၼ် ၾၢႆႇပၢႆးပၺ်ၺႃ ၸဝ်ႈၶူးၻွၵ်ႊတိူဝ်ႊ မႁႃႇပၺ်းၺႃး လၢတ်ႈဝႃႈ- ” ၼႂ်းဝတ်ႉၵွင်းမူးၶမ်းၼႆႉ မီးႁူင်းႁဵၼ်းသင်ၶ၊ မီးႁူင်းႁဵၼ်းၶေႃႊလိၵ်ႊ။ ႁူင်းႁဵၼ်းသင်ၶၼႆႉပဵၼ် ႁူင်းႁဵၼ်းဢၼ်တေႁၢင်ႈႁႅၼ်း ၶိုၼ်ႈၶေႃႊလိၵ်ႊ။ ႁူင်းႁဵၼ်းသင်ၶၼႆႉ မီး 4 ၸၼ်ႉ- ၸၼ်ႉဢွၼ်၊ ၸၼ်ႉငဝ်ႈ၊ ၸၼ်ႉၵၢင်၊ ၸၼ်ႉသုင်။ ၼႂ်းသီႇၸၼ်ႉၼႆႉ လိူဝ်သေလိၵ်ႈမုၼ်ၸဝ်ႈ လိၵ်ႈပႃႇလိ၊ ၾိင်ႈထုင်းပုတ်ႉထ၊ လႆႈသွၼ်ပႃးပၢႆးၼပ်ႉ၊ လိၵ်ႈဢိင်းၵလဵတ်ႈ၊ လိၵ်ႈမၢၼ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ။ ပေႃးယဝ်ႉသီႇၸၼ်ႉ ၼႂ်းႁူင်းႁဵၼ်းသင်ၶၼၼ်ႉယဝ်ႉ တေလႆႈၶိုၼ်ႈ Diploma တီႈၶေႃႊလိၵ်ႉ ၶၢဝ်းတၢင်း 2 ပီ၊ သိုပ်ႇၼၼ်ႉၶိုၼ်ႈၸၼ်ႉၸွမ် B.A တႃႇ 3 ပီ၊ ၸၼ်ႉၸွမ် B.A ၵေႃႈမီးၼႂ်းဝတ်ႉၼႆႉၼင်ႇၵဝ်ႇ”-ဝႃႈၼႆ။
မၼ်းၸဝ်ႈသိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ- “ၶေႃႊလိၵ်ႊၼႆႉ ပိုတ်ႇမႃးၸဵမ်မိူဝ်ႈပီ 2013 ၊ ပဵၼ်ၸၼ်ႉၸွမ်သင်ၶ၊ မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်းပိုတ်ႇ Diploma (ၸၼ်ႉၸွမ်ဢွၼ်ႇ) တႃႇႁၢင်ႈႁႅၼ်းၶိုၼ်ႈၸၼ်ႉၸွမ်၊ မိူဝ်ႈလဵဝ်ပိုတ်ႇပႃး ၸၼ်ႉၸွမ် B.A ၊ ၸၼ်ႉၸွမ် B.A ၼႆႉ မီးလၵ်းသုတ်ႇ 3 ပီ၊ တေလႆႈၶိုၼ်ႈ Diploma 2 ပီဢွၼ်တၢင်း။ ပီၼႆႉ တေမီးၸဝ်ႈဢၼ်ၶဝ်ႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် တီႈၼႆႈသေ တေဢွင်ႇပူၼ်ႉၸုပ်ႈႁႅၵ်ႈ၊ ပေႃးလိူၼ်မေႊၼႆႉ တေႁပ်ႉၸုမ်ႈၶူးဢွၼ်တၢင်းသုတ်း”- လၢတ်ႈတီႈၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၼင်ႇၼႆ။
တွၼ်ႈပၢင်ထမ်းမတေႇသၼႃႇၼၼ်ႉ ဝၼ်းတီႈ 17/03/2018 (လိူၼ်ႁႃႈမႂ်ႇ 1 ၶမ်ႈ) ၵၢင်ၶမ်ႈယၢမ်း 7 မူင်း၊ ၸဝ်ႈသြႃႇဝၼ်ႇၼိတ မႁႃႇသတ်ႉထမ်ႇမၸေႃးတိတၸ၊ ၵျွင်းသႅင် မိူင်းဝၼ်း၊ မဵတ်ႉတႃႇပွၼ်ႈထမ်းတြႃးပၼ် ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်း ၽူႈၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ပွႆး။
ဝၼ်းတီႈ 18/03/2018 (လိူၼ်ႁႃႈမႂ်ႇ 2 ၶမ်ႈ) ၵၢင်ၶမ်ႈယၢမ်း 7 မူင်း၊ ၸဝ်ႈတူၼ်သုၶမိၼ်ႇတ (ၸဝ်ႈသုၶမ်း) ဢၵ်ႉၵမႁႃႇၵမ်ႇမတ်ႉထႃႇၼႃႇၸရိယ ဝတ်ႉလွႆတိုင်ၶမ်း ဝဵင်းမူႇၸေႊ၊ မဵတ်ႉတႃႇထမ်းတြႃး။
ဝၼ်းတီႈ 19/03/2018 (လိူၼ်ႁႃႈမႂ်ႇ 3 ၶမ်ႈ) ၵၢင်ၶမ်ႈယၢမ်း 7 မူင်း၊ ၸဝ်ႈၶူးမႁေႃႇသထႃႇလင်ႇၵႃႇရ မႁႃႇၵၼ်ႇထဝႃႇၸၵပၼ်ႇတိတ ဝတ်ႉဢွင်ႇၶျၢမ်းသႃႇ ဝဵင်းပၢင်တူႈ၊ မဵတ်ႉတႃႇထမ်းတြႃး။
တွၼ်ႈပၢင်ဢုပ်ႇၶႆႈ/ပၢင်တၢၼ်ႈၶႆႈၼၼ်ႉ ဝၼ်းတီႈ 17/03/2018 ၵၢင်ဝၼ်းယၢမ်း 11:30-12:30 မူင်း၊ မႄႈၶူးၶိူဝ်းသႅၼ် ဝဵင်းတူၼ်ႈတီး။ ၵၢင်ဝၼ်းယၢမ်း 12:30-13:30 မူင်း၊ Dr.ၸဝ်ႈၶူးဝႃးတိုၼ်းတႆး၊ မႁႃႇသတ်ႉထမ်ႇမၸေႃးတိၵထၸ ဝတ်ႉၵွင်းႁေႃၶမ်း မိူင်းမၢဝ်း။
ဝၼ်းတီႈ 18/03/2018 ၵၢင်ဝၼ်းယၢမ်း 11:30-12:30 မူင်း၊ ၸရေးၸၢႆးၵေႃႇမိူင်း ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉပႅၼ်ႈ မိူင်းသီႇပေႃႉ။ ဝၢႆးဝၼ်းယၢမ်း 12:30-13:30 မူင်း၊ ၸဝ်ႈၶူးသီႇရိထမ်ႇမ ဝတ်ႉၾႃႉဝဵင်းဢိၼ်း။
ဝတ်ႉၵွင်းမူးၶမ်း ဝဵင်းမူႇၸေႈၼႆႉ ပူၵ်းတင်ႈမႃးမိူဝ်ႈပီ ၶရိတ်ႉ 1910 ၼီႈ (မႅၼ်ႈမိူဝ်ႈပီသႃသၼႃ 2453 ၼီႈ)။ တိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈ တင်ႈမႃးမိူဝ်ႈပီ 1992 ၊ မႅၼ်ႈမိူဝ်ႈပီသႃသၼႃ 2535 ၼီႈ၊ လိူၼ်ပႅတ်ႇမႂ်ႇ 5 ၶမ်ႈ။ ထိုင်မႃးပီ 2000 ပိုတ်ႇပရိယတ်ႉတိသတ်ႉထမ်ႇမပႃႇလၵႅၼ်ႇၸဝ်ႈ။ 02/07/2008 ၵေႃႇတင်ႈတိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈ ႁူင်းႁဵၼ်းသင်ႇၶ ။ 24/04/2013 ၵေႃႇတင်ႈႁူင်းႁဵၼ်းၶေႃႊလိၵ်ႊသႃရိပုတ်ႉတ- ၼႆယဝ်ႉ။


text:
南掸邦军为村民清除德昂军埋置在庄稼地里的地雷
自由傣通讯社
南掸邦军为村民清除德昂军埋置在庄稼地里的地雷
因德昂军在村民的玉米地里埋置大量地雷,经常造成无辜村民受伤甚至死亡的情况,南掸邦军得知这一情况后,马上安排士兵到村民的玉米地里进行仔细的排查地雷,经过南掸邦军认真仔细的排查后果然在村民的玉米地里发现了德昂军埋置的地雷,南掸邦军不顾自己个人安危,发现地雷后立即投身到拆除地雷的工作中.
拆除完地雷后,南掸邦军还积极帮助村民收拾玉米.
据悉,2017年1月21日的时候,三名万雷村的小少女相约去树林里砍柴的时候,不辛踩到德昂军埋置在树林里的地雷,造成两人重伤一人送到细博镇医院后医治无效死亡的悲剧.
在此,南掸邦军郑重提醒村民:在去往树林或者在地里劳作时一定要多加小心,看到疑似地雷的东西一定要向南掸邦军报告,南掸邦军将派人对可疑物品进行清理,以保村民安全.
ယွၼ်ႉသိုၵ်းပလွင်ႈ TNLA တင်ႈၸႂ်ႁၢင်ႈမၢၵ်ႇ ၸွမ်းႁိမ်းသူၼ်ႁႆႈၼႃး ၵူၼ်းမိူင်းလႄႈ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA လႆႈၵူတ်ႇသွၵ်ႈ ထတ်းပူတ်း ယႃႉမၢၵ်ႇပၼ် ၸွမ်းသူၼ်ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇ ၵူၼ်းမိူင်း တီႈၼႂ်းဢိူင်ႇ ဢုမ်ႇမူႉ ၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 20/01/2017 ၼၼ်ႉ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး ၵူတ်ႇထတ်း သိမ်းလႆႈမၢၵ်ႇ သိုၵ်းပလွင်ႈ TNLA ၸွမ်းႁိမ်းသူၼ်ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇ ၵူၼ်းမိူင်းဝၢၼ်ႈပၢင်ၶႃး တင်းၼမ်ယဝ်ႉသေ ၸွႆႈၵူၼ်းမိူင်း ဢဝ်ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇ တီႈၼႂ်းသူၼ် လႄႈ ဢုပ်ႇလွင်ႈၵျေႃႇမူၼ်ႈၸႂ်ၵၼ်ၵႂႃႇ ၊ မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 21/01/2017 ၼၼ်ႉ ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း ဝၢၼ်ႈလွႆ ၵႂႃႇႁႃၽိုၼ်းၼႂ်းထိူၼ်ႇ ဢမ်ႇပွင်ႇၶၢဝ်ႇၸူး တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး လႄႈ ဢမ်ႇလႆႈဢဝ် လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ ၵူတ်းထတ်းပၼ်မၢၵ်ႇလႄႈ ၵႂႃႇၽႃႇၺႃးမၢၵ်ႇ ဢၼ်သိုၵ်းပလွင်ႈ TNLA ႁၢင်ႈဝႆႉၼႂ်းထိူၼ်ႇသေ တိူဝ်ႉဝၢတ်ႇ ၸဵပ်းႁၢဝ်ႉႁႅင်း 2 ၵေႃႉ တၢႆ 1 ၵေႃႉ။
ၵူၼ်းမိူင်းတိူဝ်ႉၺႃး မၢၵ်ႇႁၢင်ႈ သိုၵ်းပလွင်ႈ TNLA ၼၼ်ႉ ၸိုဝ်ႈ ၼၢင်းၶမ်းၼွင်ႉ ဢႃႇယု 14 ပီႊ ပဵၼ်လုၵ်ႈ လုင်းသႃႇႁိၼ်း + ပႃႈမူၼ်းဢုၼ်ႇ ၊ ၼၢင်းႁွမ် ဢႃႇယု 14 ပီႊ ပဵၼ်လုၵ်ႈ လုင်းၺဵင်း + ပႃႈၼၢင်းမီး ၊ ၼၢင်းသူၺ်ႇဢူႉ ဢႃႇယုႇ 23 ပီႊ ပဵၼ်လုၵ်ႈ ၸၢႆးလႃႉ + ပႃႈဢေႃးလွတ်ႈသႃႇ။
ဝၢႆးသေ ၶဝ် 3 ၵေႃႉ ၽႃႇၺႃးမၢၵ်ႇႁၢင်ႈ သိုၵ်းပလွင်ႈ TNLA ယဝ်ႉၼၼ်ႉ ၵူၼ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဢဝ်တူဝ်ၶဝ် 3 ၵေႃႉ ၵႂႃႇယူတ်းယႃတီႈ ႁူင်းယႃလူင် ဝဵင်းသီႇပေႃႉသေ ၼၢင်းသူၺ်ႇဢူႉ လႆႈတၢႆၵႂႃႇတီႈႁူင်းယႃ ၼႆ လႆႈႁူႉၸွမ်းၼင်ႇၼႆ။
ၵွၼ်ႇၼႃႈ ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းဝၢၼ်ႈလွႆ ပႆႇၽႃႇၺႃးမၢၵ်ႇၼၼ်ႉ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA လႆႈပၼ် ၾၢင်ႉသတိ မိူၼ်ၼင်ႇၵူၼ်းမိူင်း ဝၢၼ်ႈလွႆ ၊ ဝၢၼ်ႈပၢင်ၶႃး ၊ ဝၢၼ်ႈထၢင်ၸၢင်ႉ ၼႂ်းဢိူင်ႇဢုမ်မူႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ သင်ၵႂႃႇၼႂ်းထိူၼ်ႇၸိုင် ႁႂ်ႈမေႃၾၢင်ႉ ဝႆႉသတိသေၵႂႃႇမႃး ယွၼ်ႉသိုၵ်းပလွင်ႈ TNLA ႁၢင်ႈမၢၵ်ႇဝႆႉ တင်းၼမ် ၼႆယူႇယဝ်ႉ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ဢွမ်မွင်းတႆး ႑ႁူၺ်ႇ 135.00ယႅၼ်ႉ ဢွၵ်ႇပၼ်ၵႃႈသူင်ႇမၼ်း
သၢႆဢွမ်မွင်းမီးယူႇ2သၢႆ သၢႆၼိုင်ႈပဵၼ်သီလိူင်ၶဵဝ်လႅင်သၢႆၽႅၼ်ႇ ထႅင်ႈသၢႆၼိုင်ႈသမ်ႉ ပဵၼ်သၢႆသီငိုၼ်း သၢႆလဵၵ်း
ၵပ်းသိုပ်ႇမႃးလႆႈတီႈ Wechat ID- 105517171
单价:单件135.00元包邮(一块表配有两条表带 金属表带一条,黄 绿 红 三色布料表带一条)
联系微信:105517171
ၵႃႈၶၼ်1ၽုိၼ်=60ယႅၼ်
价格 = 单件 60元
ၵႃႈသူင်ႇ = 15 ယႅၼ်ႉ
邮费 = 15元
2ၽိုၼ်ၶိုၼ်ႈၼိူဝ် တေဢွၵ်ႇပၼ်ၵႃႈသူင်ႇ
两件以上包邮
ၵပ်းသိုပ်ႇမႃးလႆႈတီႈ Wechat ID- 105517171
联系微信:105517171
欢迎关注-勐傣在线
网址:(←长按复制)
掸邦中文网真诚为您服务QQ:105517171微信:mingzuxin官网:http://www.mengthai.org


text:
မိူဝ်ႈၼႂ်းပီႊ 2000 မိူင်းဢႅပ်ႉၾၵၢၼ်ႇၼိတ်ႉသတၢၼ်ႇ (Afghanistant) မီးပၼ်ႁႃ ပၢင်တိုၵ်းၵၼ် ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈ ၵၢၼ်သႃႇသၼႃႇႄလႈ ၾိင်ႈထုင်း ႁဵတ်းႁႂ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်း တူၵ်းၵိၼ်းၵွတ်းၽၢတ်ႇၵႂႃႇ ႁၢဝ်ႉႁၢဝ်ႉႁႅင်းႁႅင်း။ ၵၢၼ်ၽုၵ်ႇၵၢၼ်ႁဵတ်းသူၼ်ယႃႈ ေၵႃႈၼမ်လိူဝ်ေသပိူၼ်ႈသုတ်း ၼႂ်းၵၢမ်ႇၾႃလူင်ၼႆႉ။ ေပႃးမႃးတူၺ်း မိူဝ်ႈၼႂ်းပီႊ 2000 မိူဝ်ႈၽွင်း ၸုမ်းသိုၵ်း ဢေမႇရိႇၵၼ်ႇ ၶဝ်ဢမ်ႇပႆႇၶဝ်ႈမိူဝ်း တမ်းတပ်ႉပၢင်သၢဝ်းၼၼ်ႉ ေတလႆႈႁၼ် ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ၼႂ်းမိူင်းဢႅပ်ႉၾၵၢၼ်ႇၼိတ်ႉသတၢၼ်ႇ ၶဝ်ၵိၼ်းၵူႈလွင်ႈ။
မိူဝ်ႈၽွင်း ၸုမ်းတႃႇလီႇပၼ် (Taliban) ၶဝ်ပဵၼ်ယႂ်ႇ ယိပ်းၵုမ်းၵမ်မိူင်းဝႆႉၼၼ်ႉ ဢမ်ႇပႆႇၼၢင်းယိင်း ၶိုၼ်ႈႁူင်းႁဵၼ်း ၊ ဢမ်ႇပႆႇၼၢင်းယိင်းေႁႃလူတ်ႉႄလႈ ေႁႃၵႃး ၊ ဢမ်ႇပႆႇၼၢင်းယိင်းၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း ၵၢၼ်ၽွင်းငမ်းမိူင်းသင် ၊ ၵၢၼ်ပၢႆးယူႇလီၶွင်ၵူၼ်းမိူင်းၶဝ်ေၵႃႈ ဢမ်ႇၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ ၊ ႁူင်းႁဵၼ်းဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ၼိုင်ႈၶႅၼ်းဝႆႉၵႆၵႆ ၊ ၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇၵၢၼ်ငဝ်း ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈေၵႃႈ ပိၵ်ႉပႅတ်ႈၵူႈတၢင်း ၊ ၼၢင်းယိင်းၵူႈေၵႃႉ ေတလႆႈတူမ်းၼႃႈတူမ်းတူဝ် လိူဝ်ေသေတလႆႈပွႆႇႁၼ်ႁူးတႃ လွင်ႈလဵဝ်ၵူၺ်း။
ၵမ်ႉပႃႇၼမ် မိူဝ်ႈ တႃႇလီႇပၼ်ၶဝ် ၵုမ်းၵမ်ယိပ်းမိူင်းၼၼ်ႉ ပၵ်းပိူင်ၶဝ် တဵၵ်းၼၢင်းယိင်းႁၢဝ်ႉႁႅင်း ၵၢၼ်ၼၢင်းယိင်းၼႆႉ လိူဝ်ေသေတလႆႈႁဵတ်းၵၢၼ်ပၼ် ၸဝ်ႈၽူဝ်ႇႄလႈ ၵိူတ်ႇပၼ်လုၵ်ႈ လွင်ႈလဵဝ်ၵူၺ်း ၵူၼ်းၸၢႆးၵူႈေၵႃႉ မီးသုၼ်ႇဢဝ်ေမးဢဝ်ၽူႈယိင်းလႆႈ (3 ၊ 4) ေၵႃႉ ၸဝ်ႈေမးၼၢင်း ဢမ်ႇမီးသုၼ်ႇေတၶတ်းလၢႆးႁဵတ်းသၢင်ႈၸဝ်ႈၽူဝ်။ ေတလႆႈႁၼ်ၼၢင်းယိင်း ၸိူဝ်းဢႃႇယု ဢမ်ႇပႆႇတဵမ် (18) (15) ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၵႆႉလႆႈႁၼ်ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈၺႃးႁဵတ်း ႄမႈမွၵ်ႇယႃႈ ၵမ်ႉၼမ် ဢမ်ႇေပႃးသူႈမီး တိုဝ်ႉတၢင်း ႁဵတ်းသၢင်ႈၸွမ်းၼင် ၽူႈၸၢႆးၶဝ်ႁဵတ်း။ေပႃးပဵၼ်ၼၢင်းယိင်း ေတႃႇၼင် ယူႇၼႂ်းႁိူၼ်းတူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇေသ ၼင်ႁွင်ႉၵႂၢမ်းဢွၼ်ၵူၺ်းေၵႃႈ ၵမ်ႉဢမ်ႇႁဵတ်းလႆႈ မၼ်းၽိတ်းပၵ်းၿိူင်ၶဝ်ႄလႈ ၽိတ်းၾိင်ႈထုင်းၶဝ်ၼႆယူႇ။
ယွၼ်ႉၸုမ်းသိုၵ်း တႃႇလီႇပၼ် ဢမ်ႇမီးမိူၼ်ၸႂ်ၵူၼ်း ဢမ်ႇမီးၸႂ်ြတႃးေတႃႇၵူၼ်းမိူင်းႄလႈ ၼၢင်းယိင်းၸိူဝ်းၶႆႈၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ၶဝ်ဢွၼ်ၵၼ်လၢတ်ႈဝႃႈ ၶႂ်ႈပဵၼ်ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းဝၼ်းတူၵ်းၼႆတိၵ်းတိၵ်းပႅတ်ႈယူႇ ထိုင်တီႈေပႃးမီးပၼ်ႁႃၵၼ်မႃးတၢင်း ၽူႈယိင်းႁတ်းႁၢၼ် မႃႇလႃလႃ မႃးယူႇ။ဝၢႆးေသ ၸုမ်းသိုၵ်းဢေမႇရိႇၵၼ်ႇ US ၶဝ် မီးပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ် တၢင်းၸုမ်း တႃႇလီႇပၼ် (Taliban) ၶဝ်ယဝ်ႉၵႂႃႇလီငမ်းယဝ်ႉၼၼ်ႉ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း (20)ပီႊ ၸုမ်းသိုၵ်းဢေမႇရိႇၵၼ် ပၵ်းသဝ်းယူႇဝႆႉၼႂ်းမိူင်းဢႅပ်ႉၾၵၢၼ်ႇၼိတ်ႉသတၢၼ်ႇၼၼ်ႉ လႆႈထွႆႇဢွၵ်ႇမိူဝ်းပႅတ်ႈ မူတ်းမူတ်းၵႂႃႇယူႇ။ လွင်ႈတၢင်း ၸုမ်းသိုၵ်းဢေမႇရိႇၵၼ် ၶဝ်ၶဝ်ႈမႃး ပၵ်းတပ်ႉဢဝ်ပၼ်လွင်ႈႁူမ်ႈလူမ်ႈပၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ဢႅပ်ႉၾၵၢၼ်ႇၼိတ်ႉသတၢၼ်ႇၼၼ်ႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ၸုမ်းတႃႇလီႇပၼ်ၶဝ်ၼႆႉ ပၼ်ႁႅင်းၸုမ်းသိုၵ်း IS ၶဝ်ေၵႃႈပႃး ထႅင်ႈလွင်ႈၼိုင်ႈ ယွၼ်ႉယႃႈမဝ်းၵမ်ႄလႈ ယွၼ်ႉသုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်းေၵႃႈပႃးယူႇ။ ဝၢႆးေသ မီးပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်ယဝ်ႉၼၼ်ႉ ယူႇတီႈ ၸုမ်းသိုၵ်းဢေမႇရိႇၵၼ်ႇၶဝ် တူၵ်းယွၼ်း ေတဢမ်ႇလႆႈပၼ်ႁႅင်းၸုမ်း IS ႄလႈ ပူၵ်းပွင်ပၼ်ၶဝ် ေတဢမ်ႇလႆႈၵပ်ႉသိုပ်ႇၵၼ်တၢင်းၸုမ်းသိုၵ်း IS ၶဝ်။ ၼႂ်းႄၵႈၵၢင် တပ်ႉသိုၵ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢႅပ်ႉၾၵၢၼ်ႇၼိတ်ႉသတၢၼ်ႇႄလႈ ၸုမ်းသိုၵ်းတႃႇလီႇပၼ် ၶဝ်ႁႂ်ႈဢဝ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၵၼ်ေသ ႄၵႈၶၢႆပၼ်ႁႃ ယႃႇေပေၵႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉေသ ႁႂ်ႈတိုဝ်ႉသုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်းၼႆၵူႈလွင်ႈလွင်ႈဝႆႉယူႇ။
ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း (20)ပီႊပၢႆ ၸုမ်းသိုၵ်းဢေမႇရိႇၵၼ်ႇ မႃးပၵ်းသဝ်း ပူၵ်းပွင်ပၼ်ၵူၼ်းမိူင်းႄလႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ပူၵ်းပွင်ပႃးၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈတပ်ႉသိုၵ်းမိူင်း ဢႅပ်ႉၾၵၢၼ်ႇၼိတ်ႉသတၢၼ်ႇမႃးမိူၼ် ၵၼ် ယွၼ်ႉသင် သိုၵ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢႅပ်ႉၾၵၢၼ်ႇၼိတ်ႉသတၢၼ်ႇ ဢမ်ႇႁၼ်မီးလွင်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႃးႄလႈ မီးၼမ်ႉၵတ်ႉသင်ၶိုၼ်ႈမႃး။
ဝၢႆးေသ ၸုမ်းသိုၵ်း ဢေမႇရိႇၵၼ်ႇၶဝ် ဝၢႆႇပွၵ်ႈမိူဝ်းၶိုၼ်းၵႂႃႇလီငမ်းယဝ်ႉ ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ၼႂ်းမိူင်းဢႅပ်ႉၾၵၢၼ်ႇၼိတ်ႉသတၢၼ်ႇ ၶဝ်ေၵႃႈ ဝဵင်းၼိုင်ႈယဝ်ႉဝဵင်းၼိုင်ႈ တီႈၼိုင်ႈယဝ်ႉတီႈၼိုင်ႈ ၸုမ်းသိုၵ်းတႃႇလီႇပၼ် ၶဝ်ေၵႃႈၶဝ်ႈသိမ်းဢဝ်မႃးလႆႈၵူႈဝၼ်းဝၼ်းၵႂႃႇယူႇ။ မိူဝ်ႈၸုမ်းသိုၵ်းဢေမႇရိႇၵၼ် ၶဝ်ပၵ်းသဝ်းယူႇဝႆႉၼႂ်းမိူင်း ဢႅပ်ႉၾၵၢၼ်ႇၼိတ်ႉသတၢၼ်ႇၶဝ်ၼၼ်ႉ ၸုမ်းသိုၵ်း တႃႇလီႇပၼ် ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ဢမ်ႇေပႃးသူႈလႆႈႁၼ်တူဝ်ၶဝ်ဢွၵ်ႇမႃးသင်ေတႉေတႉ ၵႆႉလႆႈႁၼ်ၶဝ်ၵႂႃႇႁႃယူႇၼႂ်းထိူၼ် ၼိူဝ်လွႆ မူၵ်းၸွၵ်းမူၵ်းၸဵင်ႇလၢႆလၢႆၵူၺ်း။ ေပႃးမႃးတူၺ်း ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ေတလႆႈႁၼ်ဝႃႈ ပဵၼ်တၢင်း ၶတ်းၸႂ် ၸုမ်းသိုၵ်းတႃႇလီႇပၼ်ၶဝ်ၼႆေၵႃႈဝႃႈလႆႈယူႇ ၸုမ်းသိုၵ်းတႃႇၽၢႆႇၼိုင်ႈသမ်ႉ ထၢင်ႇဝႃႈပိူၼ်ႈ ေတဢဝ်လွင်ႈႁူမ်ႈလူမ်ႈပၼ်ႁဝ်းဝႆႉယူႇတႃႇေသႇ ဢမ်ႇတွၼ်ႉသူၼ်ၸႂ်ၵၢၼ်သိုၵ်း ၵၢၼ်မိူင်းၵၢၼ်တိုၵ်းသင်ေတႉေတႉႄလႈ ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉေၵႃႈ ေတလႆႈႁၼ်တူၵ်းသူမ်းၵႂႃႇပႅတ်ႈယူႇ။
- တွၼ်ႈသွၼ် ႁႂ်ႈဝူၼ်ႉ
ပိူၼ်ႈၶႂ်ႈလီေတႃႇႁဝ်းၵႃႈႁိုဝ်လီ ပိူၼ်ႈၶႂ်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈပၼ်ႁဝ်းၵႃႈႁိုဝ်ႁဵတ်းသၢင်ႈ ေပႃးႁဝ်း ဢမ်ႇသႂ်ႇၸႂ်သႂ်ေၶႃးေသ ၶတ်းၸႂ်ႁဵတ်းသၢင်ႈဢဝ်ၼၼ်ႉ မၼ်းေၵႃႈဢမ်ႇပွင်လွင်ႈသင် ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း (20)ပီႊ ၼႆႉေတလႆႈႁၼ်ဝႃႈ ၶၢဝ်းယၢမ်းသုမ်းၵႂႃႇပႅတ်ႈလၢႆလၢႆတွၼ်ႈတႃႇ ၸုမ်းသိုၵ်းဢႅပ်ႉၾၵၢၼ်ႇၼိတ်ႉသတၢၼ်ႇၶဝ်ယူႇ။ ၽူႈဢၼ်မီးေၶႃႈယိူင်းမၢႆ ေၶႃႈယိူင်းဢၢၼ်းသုင်သုတ်း မိူၼ်ၼင် ၸုမ်းသိုၵ်းတႃႇလီႇပၼ်ၶဝ် ယူႇမႃးၼႂ်းထိူၼ် ယူႇၸွမ်းလွႆ ၵိၼ်ၸွမ်းလိၼ် ဢမ်ႇတွၼ်ႉႁူၼ်လင် မုင်ႈႁၼ် ေၶႃႈယိူင်းမၢႆၶဝ်ေသ ၶတ်းၸႂ်ေတႃႇသူႈမႃးဝၼ်းမိူဝ်ႈ ထိုင်မႃးၶၢဝ်းတၢင်း (20)ပီႊယဝ်ႉေၵႃႈ မိူင်းဢႅပ်ႉၾၵၢၼ်ႇၼိတ်ႉသတၢၼ်ႇၼႆႉ ေတၶိုၼ်းတူၵ်းၼႂ်းမိုဝ်း ၸုမ်းတႃႇလီႇပၼ်ၶဝ်ၶိုၼ်းယဝ်ႉႁိုဝ်။ ၵၢၼ်မိူင်းၼႆႉ မၼ်းလႅၵ်ႈလၢႆႈဝၼ်းၼႃႇ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းဢွၼ်ၸူဝ်ႈၵဵပ်ႈၵူၺ်းေၵႃႈ ေပႃးေမႃဢဝ်တိုဝ်ႉတၢင်းႄလႈ ေမႃႁဵတ်းသၢင်ႈၵႂႃႇၸွမ်းၼႆၸိုင်ႈ ဢမ်ႇႁိုင်မၼ်းေၵႃႈ တိုၼ်းေတႁွတ်ႈထိုင်တီႈယိူင်းမၢႆၽႂ်မၼ်းယူႇ။ ၵူၺ်းႁူႉ ထၢင်ႇဝႃႈပိူၼ်ႈေတယူႇၸွမ်းႁဝ်းၵူႈၶၢဝ်းၵူၺ်းႄလႈ ဢမ်ႇလႆႈႁၢင်ႈႁႅၼ်းသင်ဝႆႉေသ ထိုင်မႃးဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ လႆႈၼႅင်ၸႂ်ၶိုၼ်းၸွမ်းယဝ်ႉႁိုဝ်။
- သႅင်သိုၵ်း
- www.saisengserk.com


text:
ပႃႇၵိူဝ် (မၢၼ်ႈ - ပဲခူးမြို့၊ ဢိင်ႈၵလဵတ်ႈ - Bago) ဢၼ်ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်ဝႃႈ ႁၢင်းသႃႇဝတီႇ ၼႆႉ ပဵၼ် ဝဵင်းငဝ်ႈၸိုင်ႈ ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်သေ ပဵၼ်ဝဵင်းယႂ်ႇသုတ်း ထူၼ်ႈ 4 ၶွင် မိူင်းမျၢႇၼ်ႇမႃႇ သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း မီးယူႇ 254,000 (ၼင်ႇသဵၼ်ႈမၢႆ ပီ 2014) ယဝ်ႉ။
လီႁူႉဝႆႉ[မူၼ်ႉမႄး]
လုၵ်ႉတီႈၸိၵ်းလွၵ် ၵွင်းမူးမႁႃႇၸေႇတီႇသေၵေႃႈ ပေႃႈၶၢဝ်းလႅၵ်ႇတူၵ်းၼႆ တေလႆႈႁၼ် တီႈမုင်ႈယဵမ် တၢင်းႁၢင်ႈလီ ၵွင်းမူး ႁိမ်းႁွမ်းလႄႈ တၢင်းႁၢင်ႈလီ သၽႃႇဝႁိမ်းႁွမ်း ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ႁိပ်ႈၼႅတ်ႈၼႆတႄႉ ၶၢတ်ႈလူတ်ႉၶိူင်ႈသေ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း သၢမ်သီႇၸူဝ်ႈမူင်းၼႆႉ တေၸၢင်ႈၵႂႃႇဢႅဝ်ႇလႄႇ ဢွင်ႈတီႈၸိုဝ်ႈသဵင်ယႂ်ႇသေ ၵေႃႈ ၶိုၼ်းသိုပ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၵႂႃႇလႆႈယူႇ။
ၵႂႃႇၸူး[မူၼ်ႉမႄး]
လူတ်ႉပၢတ်ႉသ်[မူၼ်ႉမႄး]
1 တႃႈလူတ်ႉပၢတ်ႉသ် တီႈၵႆ ၼႆႉ ၸၢင်ႈပႆတိၼ်သေၵေႃႈ ၵႂႃႇလႆႈငၢႆႈငၢႆႈယူႇ။ သင်ၸိူဝ်ႉၸဝ်ႈၵဝ်ႇ မီးၶပ်ႉမၢႆ တႃႇလႅၵ်ႈပၢတ်ႉသ် တီႈ ပႃႇၵိူဝ်ၼႆႉ ၽၢင်ႉပၼ် ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ လူဝ်ႇလႆႈၵႂႃႇလူင်းလူတ်ႉ ႁိမ်းၼၼ်ႉ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵႃႈတီႈ 2 တီႈ လူတ်ႉပၢ်ႉသ် ၵိုတ်း ဢၼ်မီးၸမ်ၵၼ်တင်း ႁူင်းႁႅမ်း သၼ်ႇၾရၢၼ်ႇသိတ်ႉသ်ၵူဝ်ႇ။ ပိူင်လူင်မၼ်းတႄႉ တွၼ်ႈတႃႇလူတ်ႉပၢတ်ႉသ် ဢၼ်လုၵ်ႉၽၢႆႇၸၢၼ်းမႃး မႃးလႄႈ တွၼ်ႈတႃႇ ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈ ၼွင်ႁၢႆးယႃႈ ၽၢႆႇႁွင်ႇ မႃးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တီႈၼၼ်ႈၼႆႉ တေမီး တီႈၶၢႆမႂ်တိုတ်း လူတ်ႉပၢတ်ႉသ်သေ မၼ်းတေဝႃႈ တီႈပႃႇၵိူဝ်ၼႆႉ ဢမ်ႇမီး တႃႈလူတ်ႉပၢတ်ႉသ်လူင်သေ တေႁဵတ်းဝႃႈ မၼ်းပဵၼ် တီႈလဵဝ် တႃႇၶၢႆမႂ်တိုတ်း ဢၼ်တႃႇသိုပ်ႇၵႂႃႇ (ၵႃႈၶၼ် ၶႂ်ႈပဵၼ်သွင်ပုၼ်ႈ)။ ၼၼ်ႉမၼ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈ၊ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၸၢင်ႈပႆ ဢမ်ႇၼၼ် ဢဝ်ၵၢၼ်တေႃႉသူင်ႇသေဢၼ်ဢၼ်သေၵေႃႈ ၵႂႃႇလႆႈ တႃႈလူတ်ႉပၢတ်ႉသ် တီႈဢၼ်ၵႃႈၶၼ် မၢၼ်ႇမႅၼ်ႈၼၼ်ႉ။
- တႃႈၵုင်ႈ – 3,000 ၵျၢပ်ႈ၊ 2 ၸူဝ်ႈမူင်း ဢွၵ်ႇၶၢဝ်း 07:00 မူင်း။ လုၵ်ႉတီႈ တႃႈလူတ်ႉ ဢွင်ႇမိင်ႇၵလႃႇ ဢမ်ႇၼၼ် ၸဵင်ႇသဵၼ်ႈတၢင်းၽင်ႇၼမ်ႉ လႄႈ သဵၼ်ႈတၢင်း ၽြႃးသူးလေႇ။ တၢင်းလိူၵ်ႈ ဢၼ်ၵႃႈၶၼ်ထုၵ်ႇတႄႉ ၶီႇလူတ်ႉပၢတ်ႉသ် 51 ၸူး တႃႈလူတ်ႉပၢတ်ႉသ် ၸေႃႇပႂႃးၵျီးၵူင်း ဢၼ်ၸမ်ၵၼ်တင်း တႃႈႁိူဝ်းမိၼ် တီႈဢၼ်လူတ်ႉပၢတ်ႉသ် ပႃႇၵိူဝ် ဢွၵ်ႇၼၼ်ႉလႄႈ။ ၶၢဝ်းတၢင်းၼႆႉ တေႁိုင် 1-2 ၸူဝ်ႈမူင်းသေ တေတူၵ်းၸူဝ်ႈ 1,000 ၵျၢပ်ႈ။
- ၵျႅၵ်ႉထီးယူဝ်း – လူတ်ႉပၢတ်ႉသ် ၵမ်ႉၼမ်ၼႆႉ လုၵ်ႉတီႈ ၵိၼ်ႇပုၼ်းသေ ဢွၵ်ၢၶၢဝ်း 06:00၊ 08:00၊ 09:00 လႄႈ 13:00 သေ တေတူၵ်းၸူဝ်ႈ 5,000 ၵျၢပ်ႈ (ၵူၺ်းၵႃႈ ၸၢင်ႈယွမ်းပၼ်လႆႈထိုင် 4,000 ၵျၢပ်ႈ)။ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တေၸၢင်ႈပႂ်ႉႁႄႉၶီႇလူတ်ႉပၢတ်ႉသ် တီႈ ၵျႅၵ်ႉထူဝ်ႇ ဢၼ်ၵႂႃႇၸူး သဵၼ်ႈတၢင်းလူင်ၵမ်းလဵဝ် ဢၼ်လတ်းၶၢမ်ႈၵႂႃႇ ၽႃဢၢင် ဢမ်ႇၼၼ် မေႃႇလမႅင်ႇ။
- ၽႃဢၢင်ႇ – လူတ်ႉပၢတ်ႉသ် လႆႈပၼ် 5-7,000 ၵျၢပ်ႈ၊ တၢင်းႁိုင် 4-5 ၸူဝ်ႈမူင်း၊ လုၵ်ႉတီႈ ၶဵင်ႇယၢမ်းမူင်းသေ ဢွၵ်ႇ။
- မေႃႇလမႅင်ႇ – လူတ်ႉပၢတ်ႉသ် ဢႄးၵွၼ်း ဢွၵ်ႇၶၢဝ်း 07:00၊ 08:00၊ 09:00 လႄႈ 12:30။ 5-10,000 ၵျၢပ်ႈ။
- ၼွင်ႁၢႆးယႃႈ – လူတ်ႉပၢတ်ႉသ် ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈ ယွင်ႁူၺ်ႈသေဢွၵ်ႇၼႆႉ တီႈဢေႇသုတ်း မီးသၢမ်လမ်း၊ ဢွၵ်ႇၶၢဝ်း 15:30၊ 17:30၊ လႄႈ 18:30 သေ တင်းသဵင်ႈၼႆႉ ႁွတ်ႈၽႅဝ် ၵၢင်ၼႂ်။ တေတူၵ်းၸူဝ်ႈ 10-20,000 ၵျၢပ်ႈ။
ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈတၢင်းလူင် ဢၼ်မီးတီႈၼႂ်းၵႄႈ တႃႈလိူဝ်ႇ လႄႈ တႃႈၵုင်ႈ ၼၼ်ႉသေ လူတ်ႉပၢတ်ႉသ်တင်းသဵင်ႈ ၸိူဝ်းဢၼ်လုၵ်ႉ ၽၢႆႇႁွင်ႇမႃး (တႃႈလိူဝ်ႇ၊ ပူးၵမ်ႇ၊ ၼေႇပျီႇတေႃႇ) ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၸၢင်ႈႁွတ်ႈၽႅဝ်လႆႈၸူး ပႃႇၵိူဝ်ယူႇ။ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇလူဝ်ႇလူင်းတီႈ သဵၼ်ႈတၢင်းလူင်သေ ၶိုၼ်းသိုပ်ႇၶီႇ ပိၵ်ႉၵပ်ႉ တႃႇ 26 ၵီႇလူဝ်ႇမီႇတႃႇယဝ်ႉ။
ၽၢင်ႉၵႂၢမ်းၽႅတ်ႉ- ပေႃးၸဝ်ႈၵဝ်ႇလုၵ်ႉၽၢႆႇၸၢၼ်း မႃး မၢင်ပွၵ်ႈမၢင်လႂ် လူတ်ႉပၢတ်ႉသ် တေၵိုတ်း တီႈၽၢႆႇၼွၵ်ႈဝဵင်း ယၢၼ် 4 ၵီႇလူဝ်ႇမီႇတႃႇ။ ၽွင်းၼၼ်ႉ ၵူၼ်းႁေႃႈသၢမ်လေႃႉ တေၶို်ၼႈမႃးတီႈၼိူဝ်ပၢတ်ႉသေ တေလၢတ်ႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇဝႃႈ လူတ်ႉပၢတ်ႉသ်ၼႆႉ ဢမ်ႇၸၢင်ႈၵိုတ်း တီႈၼႂ်းၵၢင်ဝဵင်း၊ ၼၼ်ႉၶဝ်ၽႅတ်ႉလႅၼ်ၵူၺ်း။ ယႃႇၶဝ်ႈၸႂ်ၶဝ်၊ သိုပ်ႇယူႇတီႈၼိူဝ်ပၢတ်ႉသ် သေ လၢတ်ႈၵူၼ်းၸွမ်းပၢတ်ႉသ်ဝႃႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၶႂ်ႈၵႂႃႇ တီႈၼႂ်းၵၢင်ဝဵင်း ၼႆလႄႈ။
လူတ်ႉလဵၼ်း[မူၼ်ႉမႄး]
လူတ်ႉလဵၼ်းၼႆႉ မီးတၢင်းၵႂႃႇလွတ်ႈလႅဝ်း တႃႇၶဝ်ႈဢွၵ်ႇ တီႈ ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ၊ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ တႃႈလူတ်ႉလဵၼ်းတႃႈၵုင်ႈၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈၵၢင်ဝဵင်း ဢၼ်ပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်တင်း တႃႈလူတ်ႉပၢတ်ႉသ် တႃႈၵုင်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တွၼ်ႈတႃႇ တီႈၼင်ႈထၢၼ်ႈသုင် ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈ တႃႈၵုင်ႈမႃးၼႆႉ တေလႆႈပၼ် 1,150 ၵျၢပ်ႈ (ပေႃးပဵၼ်ထၢၼ်ႈယူဝ်းယူဝ်း ၼႆႉ 600 ၵျၢပ်ႈ)၊ ပေႃးလုၵ်ႉ မေႃႇလမႅင်ႇမႃး 3,150 ၵျၢပ်ႈ၊ ပေႃးလုၵ်ႉတီႈ တႃႈလိူဝ်ႇမႃး မွၵ်ႈ 9,000 ၵျၢပ်ႈသေ ပေႃးလုၵ်ႉတီႈ ၼေႇပျီႇတေႃႇမႃးတႄႉ တေလႆႈပၼ် မွၵ်ႈ 5,000 ၵျၢပ်ႈၼႆႉယဝ်ႉ။
- 3 တႃႈလူတ်ႉလဵၼ်း ပႃႇၵိူဝ် ၼႆႉ ၼိုင်ႈဝၼ်းၼိုင်ႈဝၼ်း ၸိူဝ်းပဵၼ်လူတ်ႉလဵၼ်း ဢၼ်လုၵ်ႉတႃႇႈၵုင်ႈမႃးၼၼ်ႉ မီးဝႆႉတင်းၼမ်ယဝ်ႉ၊ လုၵ်ႉတီႈ တႃႈလူတ်ႉလဵၼ်းတႃႈၵုင်ႈ ဢွၵ်ႇ 06:00၊ 08:00၊ 11:00၊ 15:00၊ 17:00၊ 20:30 သေ ပေႃးႁိုင် 2 ၸူဝ်ႈမူင်းၼႆႉ ႁွတ်ႈၽႅဝ်ယဝ်ႉ။
- လူတ်ႉလဵၼ်း ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈ မေႃႇလမႅင်ႇ မႃးၵေႃႈ မီးဝႆႉယူႇ သၢမ်လမ်းသေ ဢွၵ်ႇမႃး ၶၢဝ်း 08:00၊ 19:30 လႄႈ 20:55 သေ လတ်ႈၶၢမ်ႈ ၵျႅၵ်ႉထူဝ်ႇ မႃးသေ ဝၢႆးႁိုင် 7 မူင်းပၢႆ 15 တႃ ၼၼ်ႉ ႁွတ်ႈၽႅဝ်ယဝ်ႉ။
- လူတ်ႉလဵၼ်း ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈ တႃႈလိူဝ်ႇ ဢွၵ်ႇမႃး ၶၢဝ်း 06:00၊ 15:00 လႄႈ 17:00 ၼၼ်ႉ (ဝၢႆးႁိုင် 2 ၸူဝ်ႈမူင်း 45 တႃ) ၼၼ်ႉ ၵိုတ်းတီႈ တႃႇၸီႇ၊ (ဝၢႆးႁိုင် 6 ၸူဝ်ႈမူင်း) ၵိုတ်းတီႈ ၼေႇပျီႇတေႃႇ လႄႈ (ဝၢႆးႁိုင် 8-9 ၸူဝ်ႈမူင်း) ၵိုတ်းတီႈ တွင်ႇငူႇ သေ ဝၢႆးႁိုင် 13 ၸူဝ်ႈမူင်းတႄႉ ႁွတ်ႈၽႅဝ်ယဝ်ႉ။
- လူတ်ႉလဵၼ်း ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈ ၼေႇပျီႇတေႃႇ ဢွၵ်ႇမႃး ၶၢဝ်း 02:00၊ 08:00 လႄႈ 20:00 ၼၼ်ႉ ၵိုတ်ႈတီႈ တွင်ႇငူႇ (ဝၢႆးႁိုင် 2-3 ၸူဝ်ႈမူင်း) သေ ဝၢႆးႁိုင် 7-9 ၸူဝ်ႈမူင်းတႄႉ ႁွတ်ႈၽႅဝ်ယဝ်ႉ။
ထႅၵ်ႇၸီႇ[မူၼ်ႉမႄး]
ၶီႇလူတ်ႉထႅၵ်ႇၸီႇ (US$40-50) သေၵေႃႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၸၢင်ႈလုၵ်ႉတီႈ တႃႈၵုင်ႈ သေ ဢွၵ်ႇမႃး ၵၢင်ၼႂ်လႆႈယူႇ။ ထႅၵ်ႇၸီႇတႄႉ ပဵၼ်တၢင်းလိူၵ်ႈ ဢၼ်လူမ်ၸႂ်တႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈ (သေတႃႉ ၵႃႈၶၼ်မၼ်းတိုၵ်ႉယႂ်ႇဝႆႉယူႇ) ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈသင်ၼႆ ပေႃးၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ဢဝ်တင်းထႅၵ်ႇၸီႇမႃးၼႆ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တေႁၼ် တႃႇတူၺ်း တီႈၼႂ်းပႃႇၵိူဝ် ၸိူဝ်းဢၼ်မီးဝႆႉ တီႈၵႆတၢၼ်ႇတၢၼ်ႇ။ ယဝ်ႉၵေႃႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၸၢင်ႈၵိုတ်းလႆႈတီႈ ထွၵ်ႉၵျၢၼ်ႉ ဢၼ်မီးဝႆႉတီႈၼိူဝ် သၢႆတၢင်းၼၼ်ႉ။
ၸွၼ်ႇတူၺ်း[မူၼ်ႉမႄး]
ပႆတၢင်း[မူၼ်ႉမႄး]
ဢွင်ႈတီႈလႄႇတူၺ်း တီႈၼႂ်းပႃႇၵိူဝ်ၼႆႉ ပႆတိၼ်သေၵေႃႈ ၸၢင်ႈဢႅဝ်ႇလႄႇလႆႈသေ ဢၼ်ၼိုင်ႈလႄႈ ဢၼ်ၼိုင်ႈၼႆႉ မီးၼႂ်း 2 ၵီႇလူဝ်ႇမီႇတႃႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ ပေႃးလႅတ်ႇမႆႈ ဢမ်ႇၼၼ် ၽူၼ်မႃးၼႆတႄႉ ၼၼ်ႉ မၼ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈ လွၵ်းလၢႆးလီၼင်ႇၵဝ်ႇ။ လွၵ်းလၢႆးၵႄႈလိတ်ႈမၼ်းတႄႉ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တင်းပႆ တင်းၶီႇတုၵ်ႉတုၵ်ႉ မဵဝ်းၶီႇႁူမ်ႈၵၼ် (200 ၵျၢပ်ႈ)။ ပိူင်လူင်မၼ်း တီႈလႄႇတူၺ်း ဢၼ်မီး ၽၢႆႇတူၵ်းဝဵင်းသုတ်းသုတ်း (ႁိမ်းႁွင်း ၽြႃးသူၺ်ႇတႃႇလျွင်း) ၸိူဝ်းၼႆႉ တၢင်းၵႆ ဢၼ်ပႆတၢင်းထိုင်လႆႈ၊ တေႃႈ ၽြႃးမႁႃႇၸေႇတီႇၼၼ်ႉၵေႃႈ လုၵ်ႉတီႈ ၽြႃးၵိင်းသေ လႆႈပႆ မွၵ်ႈ 5-10 တႃ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
လႅင်[မူၼ်ႉမႄး]
ဢွင်ႈတီႈၶၢတ်ႈလႅင်တႄႉ မီးယူႇလၢႆတီႈ၊ ထၢမ်တူၺ်းတီႈ ႁူင်းႁႅမ်း တီႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇလိုဝ်ႈသဝ်း ဢမ်ႇၼၼ် တီႈ ႁူင်းႁႅမ်း သၼ်ႇၾရၼ်ႇသိတ်ႇသ်ၵူဝ်ႇ၊ ပေႃးဝႃႈ ဢမ်ႇမႆႈႁႅင်းၼႆတႄႉ ၶီလႅင်လႄႇၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ်လွၵ်းလၢႆးလီဢၼ်ၼိုင်ႈယူႇ။ ၵႃႈၶၢတ်ႈလႅင်ၼႆႉ တေမီး ၼႂ်းၵႄႈ 1,000 လႄႈ 2,000 ၵျၢပ်ႈ ယဝ်ႉ။
ႁူမ်ႈၵၼ်ၶီႇ[မူၼ်ႉမႄး]
ၸွမ်းသဵၼ်ႈတၢင်းလူင်ၼၼ်ႉ တေလႆႈႁၼ် တုၵ်ႉတုၵ်ႉ လႄႈ ပိၵ်ႉၵပ်ႉ မဵဝ်းလႆႈ ၶီႇႁူမ်ႈၵၼ်။ ၵႃႈတႃႇ ၵၢၼ်တေႃႉသူင်ႇၼၼ်ႉ ယႃႇပေပၼ်လိူဝ်ႇသေ ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ - ပေႃးၶီႇ တုၵ်ႉတုၵ်ႉ ဢမ်ႇၼၼ် လူတ်ႉပိၵ်ႉၵပ်ႉ မဵဝ်းလႆႈ ၶီႇၸွမ်းပိူၼ်ႈၼႆ 200 ၵျၢပ်ႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ ၵူၼ်းႁေႃႈ လူတ်ႉၶိူင်ႈ လႄႈ ၵူၼ်းႁေႃႈ တုၵ်ႉတုၵ်ႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ တေဢွၼ်ၵၼ်မႃးပဵၼ်ၽုင်သေ တေမႃး ၶျေႃး ႁႂ်ႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇပၼ် 1,000 ၵျၢပ်ႈယဝ်ႉ။ ပႆၵႂႃႇႁႂ်ႈယၢၼ်ၵႆၶဝ်သေ ၵႂႃႇႁႄႉတုၵ်ႉတုၵ်ႉ/လူတ်ႉပိၵ်ႉၵပ်ႉ ဢၼ်တိုၵ်ႉလတ်းၵႂႃႇ တီႈ သဵၼ်ႈတၢင်းလူင်ၼႆ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တေဢမ်ႇလႆႈထူပ်းပၼ်ႁႃ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
လူတ်ႉၶိူင်ႈ[မူၼ်ႉမႄး]
ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၸၢင်ႈၶၢတ်ႈလူတ်ႉၶိူင်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် တုၵ်ႉတုၵ်ႉ တွၼ်ႈတႃႇတင်းဝၼ်း တေလႆႈပၼ် 6,000 ၵျၢပ်ႈ၊ ပေႃးဢုပ်ႇၵၼ်ဢိတ်းဢိတ်းၼႆ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တေၸၢင်ႈၶၢတ်ႈလူတ်ႉၶိုင်ႈ ဢမ်ႇပႃးၵူၼ်းႁေႃႈမၼ်း။ ပေႃးဝႃႈ ၵၼူ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇၶဝ်ၼမ် ဢမ်ႇၼၼ် ပေႃးၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၶႂ်ႈလႄႇတူၺ်းတင်းဝၼ်း တေႃႇထိုင် မိူင်းပေႃးလပ်းသိင်ႇၼႆတႄႉ မၼ်းၵေႃႈ ၵိုင်ႇၵႃႈမၼ်းယူႇ။ ပေႃးဝႃႈ ပဵၼ်ၵေႃႉလဵဝ်ၵူၺ်းတႄႉ ၶီႇတုၵ်ႉတုၵ်ႉႁူမ်ႈတင်းပိူၼ်ႈၼႆႉ တိူဝ်းၶၼ်ထုၵ်ႇယဝ်ႉ။ ပိူင်လူင်မၼ်းတႄႉ ဢွင်ႈတီႈလႄႇ ဢၼ်မီးတီႈ ၽၢႆႇတူၵ်းဝဵင်းသုတ်းသုတ်းၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၶၢဝ်းတၢင်း ဢၼ်ပႆတိၼ်ႁွတ်ႈၽႅဝ်လႆႈယဝ်ႉ (မွၵ်ႈ 20 တႃ ဢမ်ၼၼ် ယွမ်းသေၼၼ်ႉ)။
ၶီႇလူတ်ႉ သုၼ်ႇတူဝ်[မူၼ်ႉမႄး]
ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၸၢင်ႈႁွင်ႉ တုၵ်ႉတုၵ်ႉ ဢမ်ႇၼၼ် လူတ်ႉၶိူင်ႈ သုၼ်ႇတူဝ် တီႈ ၸဵင်ႇတၢင်းၵမ်ႉၼမ်၊ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ ၶဝ်တေယွၼ်းၵႃႈ မၼ်းတိူဝ်းလိူဝ် (ၶဝ်တေၶႂ်ႈလႆႈ ပေႃးၶီႇၼိုင်ႈၵမ်း 1,000 ၵျၢပ်ႈ သေ ပေႃးၶၢတ်ႈ တႃႇၼိုင်ႈၸူဝ်ႈမူင်း 5,000 ၵျၢပ်ႈ)။ ပေႃးပဵၼ်ၼၼ်တႄႉ ပႆၵႂႃႇတီႈၵႆသေ ၵႂႃႇထၢမ်တူၺ်းထႅင်ႈတၢင်ႇလမ်း ဢမ်ႇၼၼ် ဢဝ် တုၵ်ႉတုၵ်ႉ/ပိၵ်ႉၵပ်ႉ မဵဝ်းၶီႇႁူမ်ႈၵၼ်။ ပေႃးပဵၼ်လူတ်ႉၶိူင်ႈတႄႉ ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈၶဝ် ပၼ် 500 ၵျၢပ်ႈ။ ပေႃးၵႂႃႇဢႅဝ်ႇလႄႇတီႈ ၵွင်းမူးၽြႃး ၼႆ ပေႃးပဵၼ်ၵူၼ်းၼွၵ်ႈမိူင်းတႄႉ တေလႆႈပၼ် ၶွၼ်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ 10,000 ၵျၢပ်ႈ။ တီႈၶဝ်ၵဵပ်းၵႃႈၶဝ်ႈမၼ်းၼႆႉ မီးဝႆႉ သွင်တီႈၵူၺ်း။ ၸၢင်ႈဝႄႈလႆႈငၢႆႈငၢႆႈယူႇ။ တွၼ်ႈတႃႇ ၵူၼ်းႁေႃးထႅၵ်ႇၸီႇတႄႉ ဢမ်ႇလူဝ်ႇၼင်ႇၵဝ်ႇ။
တူၺ်း[မူၼ်ႉမႄး]
ပေႃးၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ပဵၼ်ၵူၼ်းၼွၵ်ႈမိူင်းၼႆ ၶွၼ်ႇ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ် ဢၼ်တေလႆႈပၼ် တႃႇဢႅဝ်ႇလႄႇ ဢွင်ႈတီႈၸိုဝ်ႈသဵင်ယႂ်ႇ တီႈပႃႇၵိူဝ်ၼႆႉ ပဵၼ် 10,000 ၵျၢပ်ႈယဝ်ႉ။ တီႈၽြႃးသူၺ်ႇတႃႇလျွင်း၊ ၵွင်းမူးသူၺ်ႇမေႃႇတေႃး လႄႈ တီႈ ႁေႃၶမ်းၵမ်ႇပေႃးꩡတႃၻိ ၼၼ်ႉတႄႉ လႆႈမၵ်းမၢႆဝႆႉ တႅၵ်ႇတႅၵ်ႇလႅင်းလႅင်းယဝ်ႉ။
- 1 ၵွင်းမူး မႁႃႇၸေႇတီႇ (ဝၢႆးသေ ၶၢမ်ႈၶူဝ် ဢၼ်လတ်းၶၢမ်ႈတၢင်းလူတ်ႉလဵၼ်းယဝ်ႉ မိူဝ်ႈပႆႇထိုင် တၢင်းငွၵ်းလူင်ၽၢႆႇသၢႆႉၼၼ်ႉ ၵႂႃႇၸွမ်း သဵၼ်ႈတၢင်းဢွၼ်ႇ ဢၼ်မီးၽၢႆႇၶႂႃ ဢၼ်ၵႂႃႇၽၢႆႇတူၵ်းၼၼ်ႉလႄႈ). ပဵၼ်ၵွင်းမူး မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇ၊ ယွၼ်ႉၶိုၼ်းမႄးၵုမ်းဝႆႉလႄႈ မိူၼ်ႁၢင်ႈပဵၼ်ဢၼ်မႂ်ႇဝႆႉ။ ၵူၼ်းၸၢႆးၵူၺ်းတေၸၢင်ႈၶိုၼ်ႈ ၽၢႆႇၼိူဝ်မၼ်းသေ လုၵ်ႉတီႈၼၼ်ႈသေၵေႃႈ တေၸၢင်ႈမုင်ႈႁၼ်လႆႈ တၢင်းႁၢင်ႈလီ ဝဵင်း ယဝ်ႉ။ ပေႃးႁူမ်ႇတူၺ်းတင်းသဵင်တႄႉ ၵွင်းမူးၼႆႉ လီထၢင်ႇယႂ်ႇလိူဝ်သေ ၵွင်းမူး သူၺ်ႇမေႃႇꩪေႃး ဢၼ်ၶႂ်ႈငၢႆးမိူၼ်ၵၼ်တင်း သူၺ်ႇတၵူင်ႇ တီႈ တႃႈၵုင်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၶွၼ်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၵဵပ်းတီႈၼႆႈ၊ ၵႃႈၵွင်ႈထႆႇ 300 ၵျၢပ်ႈ။
- 2 ၵွင်းမူး သူၺ်ႇမေႃႇꩪေႃး (Golden God Temple). တၢင်းသုင်မီး 114 မီႇတႃႇ၊ ၵွင်းမူးသူၺ်ႇမေႃႇꩪေႃး ၼႆႉ ပဵၼ် ၵွင်းမူး ဢၼ်သုင်သုတ်း တီႈၼႂ်းမိူင်းယဝ်ႉ။ မၼ်းၶႂ်ႈငၢႆးမိူၼ်ၵၼ်တင်း ၵွင်းမူး သူၺ်ႇတၵူင်ႇ တီႈ တႃႈၵုင်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် ၵွင်းမူးဢုပႃတတၼ်တိ တီႈၼေႇပျီႇတေႃႇ။ ၵဵပ်းၶွၼ်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ တီႈ တၢင်းၶဝ်ႈ တင်းသီႇတီႈ။
- 3 ၷမ်ႇၿေႃးꩡတႃၻိ / ႁေႃၶမ်း လႄႈ ႁွင်ႈၼႄပိုၼ်း ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ (လုၵ်ႉတီႈ ၶဵင်ႇယၢမ်းမူင်း ဢၼ်မီးၽၢႆႇဢွၵ်ႇၼမ်ႉၼၼ်ႉသေ ၵႂႃႇၸွမႂ်းသဵၼ်ႈတၢင်းလူင် ဢၼ်ၵႂႃႇ ၽၢႆႇဢွၵ်ႇသိုဝ်ႈသိုဝ်ႈၼၼ်ႉ). ႁေႃၶမ်းၼႆႉ လႄႈ ႁွင်ႈၼႄပိုၼ်း ၸိူဝ်းႁွပ်ႈဝႆႉၼႆႉ မၼ်းမီးဝႆႉ လွၼ်ႉၶၢဝ်ႇပိုၼ်းဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈ တႃႇ ဝဵင်း လႄႈ ဢွင်ႈတီႈႁိမ်းႁွမ်း ပိူင်လူင်မၼ်း တႃႇ ဝဵင်းၵဝ်ႇပႃႇၵိူဝ် ဢၼ်မီးမႃး မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇဢွၼ်ၼၼ်ႉ။ ႁွင်ႈၼႄပိုၼ်းတႄႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ ၶိုၵ်ႉၶမ်ႇလူင်လၢင်သေတႃႉ ပေႃးဝႃႈ လႆႈပၼ်ၶွၼ်ႇ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈယဝ်ႉၼႆတႄႉ ၵိုင်တၢင်းမႃးဢႅဝ်ႇလႄႇတူၺ်းယူႇ။ Gov. fee enforced။
- 4 ၵျွင်းၽြႃး သူၺ်ႇတႃႇလျွင်း. ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈ ၽြႃးၵိင်း ဢၼ်ၸိုဝ်ႈသဵင်ယႂ်ႇ၊ ဢၼ်မီးတၢင်းယၢဝ်း 55 မီႇတႃႇ တၢင်းသုင် 16 မီႇတႃႇ ၼ်ႂ်းၵႃႈ ၽြႃးၵိင်းဢၼ်သူႇယႂ်ႇသုတ်းၼႆႉ ၶဝ်ႈပႃးသူၼိုင်ႈသေ တၢင်းယႂ်ႇမၼ်းတႄႉ တၢမ်းၽၢႆႇလင် ဢၼ်မီးတီႈ မေႃႇလမႅင်ႇ တင်း ဢၼ်မီးတီႈ ထဝႄႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ယုမ်ႇယမ်ဝႆႉဝႃႈတႄႉ ၽြႃးၼႆႉ လႆႈသၢင်ႈမႃး မိူဝ်ႈပီ 994 ၽွင်းပဵၼ်ၵၢပ်ႈပၢၼ် ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းမွၼ်း မိၷၻေပ ၼၼ်ႉၼႆယဝ်ႉ။ ၶွၼ်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၼႆႉ ၵဵပ်းတီႈ ႁူးၶဝ်ႈတီႈၽၢႆႇၼႃႈၼၼ်ႉသေ ဢၼ်ပဵၼ် သုမ်ႉလတ်းတႃႇ ၵၼူ်းၼွၵ်ႈမိူင်းၶဝ်ႈၼၼ်ႉ မီးဝႆႉတီႈႁိမ်းၵၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။။
- 5 ၽြႃးမျႃႉတႃႇလျွင်း (မီးၽၢႆႇၸၢၼ်း ၸဝ်ႈပီႈမၼ်း). လႅပ်ႈတိူဝ်းႁၢင်ႈလီသေ ဢၼ်မီးတီႈ ၵွင်းမူးသူၺ်ႇတႃႇလျွင်းၼၼ်ႉ။ ၽြႃးၵိင်းသူႇၼႆႉ ပဵၼ်ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈၼိူဝ် ၵွင်းမူး မႁႃႇၸေႇတီႇသေ လႆႈမုင်ႈႁၼ် မီးဝႆႉတီႈၼႂ်းၵႄႈ သိုင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉ ဢၼ်ၶဵဝ်ယဝ်ႉ။ တီႈၽၢႆႇတူၵ်းသိုဝ်ႈသိုဝ်ႈၼၼ်ႉ မီးဝႆႉ ၼွင်ဢွၼ်ႇသေ တေလႆႈႁၼ် မီးတဝ်ႇ မွၵ်ႈလၢႆသိပ်း ၽွင်းလဵင်ႉတၢင်းၵိၼ်ၶဝ် မိူဝ်ႈၵၢင်ဝၼ်းပႆႇတူၵ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပေႃးပႆတၢင်း လတ်းၶၢမ်ႈ သူၼ်မွၵ်ႇတီႈ ၵျွင်းၽြႃးၼႆၸိုင် ထွတ်ႇၶႅပ်းတိၼ်လႄႈ။ တေၸၢင်ႈလတ်းပႆၶၢမ်ႈၵႂႃႇတီႈၼႂ်း ၵျွင်းမုၼ်ၸဝ်ႈ တီႈၸဝ်ႈသင်ႇၶႃႇၶဝ်ယူႇသဝ်းၼၼ်ႉ၊ ထၢမ်တူၺ်း တၢင်းၵႂႃႇမၼ်းလႄႈ။ ဢမ်ႇတဵၵ်းၵဵပ်းၵႃႈၶဝ်ႈ။
- 6 ၽြႃးသီႇၼႃႈ (လေးမျႅတ်ႉၼႃႇ ၽယႃး) (မီးၽၢႆႇသၢႆႉ တီႈတၢင်းၽႄ တီႈဢၼ်တေလႆႈႁၼ်ပႃး ၽြႃးမျႃႉတႃႇလျွင်း). ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈ ဢၼ်ပီးၽြႃးၸုၵ်း ဝၢႆႇၼႃႈတေႃႇ သီႇၼႃႈမိူင်း။ ပေႃးၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၽႅဝ်ဝႆႉတီႈဢွင်ႈၼၼ်ႉၼႆတႄႉ ၵိုင်ႇယဝ်ႉ၊ တူဝ်ႇယၢင်ႇမၼ်း တႃႇ ၽြႃးၵိင်း ဢမ်ႇၼၼ် ၵွင်းမူး မႁႃႇၸေႇတီႇ။
- 7 သိမ်ႇ မႁႃႇၵလျႃႇၼီႇ. မီးႁုၼ်ႁၢင်ႈပုတ်ႉထထႅင်ႈတင်းၼမ်။
- 8 ၽြႃးၵျႅၵ်ႉပုၼ် (မီးတီႈ ၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းတူၵ်း ဝဵင်း၊ ၵႆတၢင်းတၢၼ်ႇတၢၼ်ႇ). ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈ ဢၼ်မီး ၽြႃးၼင်ႈ သီႇသူႇ၊ တၢင်းသုင် မီး 27 မီႇတႃႇ၊ သေ ပဵၼ်ၽြႃး ဢၼ်ၼင်ႇ ဝၢႆႇၼႃႈတေႃႇ သီႇၼႃႈမိူင်း၊ ၼင်ႈၵွင်လင်ၸူးၵၼ်။
- 9 ၽြႃးငူး လႄႈ ၽြႃးသူၺ်ႇဢွင်ႇယူၺ်း (မီးတီႈၽၢႆႇ ၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းဢွၵ်ႇဝဵင်းသေ ၵႆတၢင်းဝႆႉတၢၼ်ႇတၢၼ်ႇ). ပေႃးၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ဢမ်ႇယၢမ်ႈႁၼ် ငူးလိူမ်လူင်ဢၼ်ယႂ်ႇယႂ်ႇၼႆတႄႉ ၼႆႉတေလီတူၺ်းဝႆႉယူႇ တၢၼ်ႇတၢၼ်ႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ ၶၢဝ်းတၢင်း (ၵျွင်းမုၼ်ၸဝ်ႈၼႆႉ ၵႆတၢင်းဝႆႉ) ၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇပေႃးၵိုင်ႇ။ ပေႃးၸဝ်ႈၵဝ်ႇ လႆႈၽႅဝ်ဝႆႉတီႈၼၼ်ႈယဝ်ႉၼႆတႄႉ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၸၢင်ႈၵႂႃႇၸူး ၽြႃးသူၺ်ႇဢွင်ႇယူၺ်း ဢၼ်မီး ၽၢႆႇႁွင်ႇ တီႈၼိူဝ် ၸိၵ်းလွႆဢွၼ်ႇ၊ တီႈဢၼ်ၸၢင်ႈမုင်ႈႁၼ်လႆႈ ဝဵင်း။ ပေႃးမႃးသွၼ်ႇတူၺ်းတႄႉ ၽြႃးဢၼ်မီးတီႈၼိူဝ်လွႆၼႆႉ တိူဝ်းၶႅမ်ႉလိူဝ် ၽြႃးငူးယဝ်ႉ။ Free။
ႁဵတ်း[မူၼ်ႉမႄး]
လိူဝ်သေဝႃႈ ပႆတၢင်း ဢမ်ႇၼၼ် ၶီႇလူတ်ႉ သေ ဢႅဝ်ႇလႄႇ ဢွင်ႈတီႈမုင်ႈတူၺ်းတင်းၼမ်သေ တီႈပႃႇၵိူဝ်ၼႆႉ ဢမ်ႇၸၢင်ႈႁဵတ်းသင် တင်းၼမ်ၼင်ႇၵဝ်ႇ။
သိုဝ်ႉ[မူၼ်ႉမႄး]
ၵိၼ်[မူၼ်ႉမႄး]
လၢၼ်ႉတၢင်းၵိၼ်ဢွၼ်ႇၼႆႉ ၶႂ်ႈဝႆႉ မီးၸွတ်ႇၵႂႃႇတင်းဝဵင်းသေ လႆႈ ၼမ်ႉၽၵ်း၊ ၶဝ်ႈသွႆး လႄႈ တၢင်းၵိၼ်မၢၼ်ႈ ၵမ်ႉၼမ်။ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ပဵၼ်ဢၼ်သႅၼ်ႈသႂ်ယူႇ။ တၢင်းၵိၼ်ၵမ်ႉၼမ်ၼႆႉ ၵႆႈလႆႈပၼ် ဢမ်ႇပူၼ်ႉ 1,000 ၵျၢပ်ႈသေ မၢင်ၸိူဝ်းပၢႆမီး ဢမ်ႇပူၼ်ႉ 500 ၵျၢပ်ႈၵွၼ်ႇ။
- 1 လၢၼ်ႉ တီႈၵၢတ်ႇ (လုၵ်ႉတီႈ ႁူင်းႁႅမ်း ဢႅမ်ႇၽႃႇရႃႇ သေ ၶၢမ်ႈၼမ်ႉၵႂႃႇHotel). ၵၢတ်ႇၵၢင်ၼႂ်ၼႆႉ မီးၵူၼ်းၶၢႆၵၢတ်ႇတင်းၼမ်သေ လႆႈတၢင်းၵိၼ်ၽိင်ႈငႄႈ။
- ၶဵင်ႇယၢမ်းမူင်း (လုၵ်ႉတီႈ ၶဵင်ႇယၢမ်းမူင်းသေ ၵႂႃႇၸူး ၽၢႆႇ ၵွင်းမူးသူၺ်ႇမေႃႇတေႃး၊ တီႈတၢင်းထူၼ်ႈသွင်ၼၼ်ႉ မီးဝႆႉ ၵၾေး). ၽိူၼ်တမ်းၽၢႆႇၼွၵ်ႈ၊ လႆႈပီႈယႃႇၵတ်းၵတ်း သေ ႁိမ်းႁွမ်းယိၼ်းႁပ်ႉတွၼ်ႈ။ တူၺ်းႁႃ ပၢႆႉမျၢၼ်ႇမႃႇပီႇယႃႇ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၶဝ်တေမီးပႃး မိၵ်ႈပီႇယႃႇတၢင်းၸိူဝ်းသေၼင်ႇၵဝ်ႇ၊ မိူၼ်ၼင်ႇ တၢႆႉၵႃး၊ တွၼ်ႈတႃႇ ၵူၼ်းၶႂ်ႈဝႄႈ ၶူဝ်းၶွင် လူင်ပွင်ႈၸိုင်ႈသိုၵ်း။ ပီႇယႃႇတၢႆးၵႃး ၼိုင်ႈတဝ်ႈ 1,800 ၵျၢပ်ႈ၊ ၶဝ်ႈသွႆးၶူဝ်ႈၼိူဝ်ႉမူ လႄႈ ၼမ်ႉၽၵ်း တင်း မီႇၵီးဢၼ်တမ်းပၼ် ၼႆႉ 1,500 ၵျၢပ်ႈ။
- သတႃး ၶိင်း (Star King) (မီးႁိမ်း ႁူင်းႁႅမ်း ဢႅမ်ႇၽႃႇရႃႇ ဢၼ်တၢင်းၵႂႃႇ မႄႈၼမ်ႉ). လၢၼ်ႉ ဢၢႆးၶရိမ်ႇ။ ၸႂ်ႉလႆႈ ဝၢႆႇၾၢႆႇ လၢႆလၢႆ။ ၶဝ်ႈမုၼ်း၊ သႅၼ်းဝိတ်ႉ၊ ၼမ်ႉမၢၵ်ႇမႆႉ၊ ၵေႃႇၾီႇ၊ ပီႇယႃႇ။ ၶဝ်ႈသွႆးတီႈၼၼ်ႈတႄႉ ၶႂ်ႈပၼ်တၢင်းၶႆႈၸႂ်ယူႇ။
ဢိုၵ်ႉဢွၵ်ႉ[မူၼ်ႉမႄး]
တီႈၽၢႆႇဢွၵ်ႇ တႃႈလူတ်ႉလဵၼ်း လႄႈ တၢင်းလူတ်ႉလဵၼ်းၼၼ်ႉ မီးဝႆႉ လၢၼ်ႉ ပီႇယႃႇ တင်းၼမ်။ ပေႃးဢမ်ႇၼၼ်ၵေႃႈ ၵိၼ်တီႈ ၸိူဝ်းမီးႁိမ်း ၶဵင်ႇယၢမ်းမူင်း ဢၼ်လၢတ်ႈမႃး ၽၢႆႇၼိူဝ်ၼၼ်ႉ။
ၼွၼ်း[မူၼ်ႉမႄး]
ႁူင်းႁႅမ်း ၸိူဝ်းမီးၸွမ်း သဵၼ်ႈတၢင်းလူင်ၼၼ်ႉ ယွၼ်း ဢွင်ႈၼွၼ်း ဢၼ်မီးၽၢႆႇလင် ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ တီႈသဵၼ်ႈတၢင်းလူင်ၼၼ်ႉ လူတ်ႉၵႂႃႇမႃး ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈတႃႈၵုင်ႈ ၵႂႃႇၽၢႆႇဢွၵ်ႇ ၼႆႉ လတ်းၵႂႃႇလတ်းမႃး၊ ပႃးၸဵမ်ၵၢင်ၶမ်ႈယဝ်ႉ။
- 1 ႁူင်းႁႅမ်း ၵမ်ႇꧤေႃးꩡ ႁၢင်းသႃႇ (KBZ Hinthar Hotel), မၢႆ- A1၊ သဵၼ်ႈတၢင်းၿထူး၊ ပွၵ်ႉ 2, ☏ +95 9977454543, ✉ info@kbzhinthar.com. ပဵၼ်ႁူင်းႁႅမ်း လၢဝ်သၢမ်လုၵ်ႈ ပိုတ်ႇမႃး မိူဝ်ႈ ပီ 2014။ ပဵၼ်ပင်ႇၵလူဝ်ႇ ဢၼ်ၶႅမ်ႉလႅပ်ႈသႅၼ်ႈသႂ် ဢိၵ်ႇတင်း ထီႇဝီႇၽႅပ်ႉ လႄႈ ဢႄးၵွၼ်း။ US$50။
- 2 ႁူင်းႁႅမ်း ပၵူဝ်းသတႃး (Bago Star Hotel), သဵၼ်ႈတၢင်း ၵျႅၵ်ႉပုၼ် (မီးတီႈၼိူဝ် သဵၼ်ႈတၢင်းၵႂႃႇ ၽြႃးၵျႅၵ်ႉပုၼ်), ☏ +95 9 477 84517. ႁူင်းလႅမ် ဢၼ်မေႃမိုတ်ႈၵိုဝ်း ဢၼ်မီးပႃး ၼွင်လုၺ်းၼမ်ႉ၊ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ ဢွင်ႈၼွၼ်း လပ်းသိုင်ႇ လႄႈ ႁူမ်ႈဝႆႉ။ ၶဝ်ႈပႃးတၢင်းၵိၼ်ၵၢင်။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဢွင်ႈတီႈမၼ်းလႄႈ ယဵၼ်ဝႆႉဢႃးလႃး။ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ ၵႃႈၶၼ်ယႂ်ႇ တွၼ်ႈတႃႇ ၵၢၼ်ၸွႆႈသၢင်ႈ လႄႈ တၢင်းၶႅမ်ႉ ဢၼ်ပၼ်ဝႆႉ။
- 3 ႁူင်းႁႅမ်း ဢႅမ်ႇၽႃႇရႃႇ (Emperor Hotel), သဵၼ်ႈတၢင်းလူင် (မီးဝႆႉ ၽၢႆႇတူၵ်းၼမ်ႉ တီႈတိၼ်ၶူဝ်). ဢွင်ႈၼွၼ်း ၸိူဝ်းဝၢႆႇၼႃႈၸူး တၢင်းလူင်တႄႉ တေလႆႈယိၼ်း လွင်ႈလူတ်ႉၵႂႃႇမႃးယူႇ၊ တီႈၽၢႆႇလင်တႄႉ တိူဝ်းယဵၼ်လီသေတႃႉ တီႈၽၢႆႇလင် ႁူင်းႁႅမ်းၼၼ်ႉ မီးဝႆႉ ၵျွင်းပလီႇယဝ်ႉ။ ဢွင်ႈၼွၼ်းလဵၵ်ႉလဵၵ်ႉဢွၼ်ႇသေ ၶိုၵ်ႉဝႆႉၼင်ႇၵဝ်ႇ။ တီႈႁူင်းႁႅမ်း မျႃ့ၼၼ်ႇတႃႇ ဢၼ်လႆႈၶၢမ်ႈတၢင်းၵႂႃႇၼၼ်ႉတႄႉ ၵႃႈမၼ်းတေတိူဝ်းၵိုင်ႇလီ။ ၶဝ်ႈပႃး ဝၢႆႇၾၢႆႇ။ တႄႇ 10,000 ၵျၢပ်ႈ၊ တွၼ်ႈတႃႇ ၶွင်ႉသုၼ်ႇတူဝ် ဢၼ်ပႃး ဢႄးၵွၼ်း၊ တွၼ်ႈတႃႇ ၶွင်ႉသွင်ၵေႃႉ 26,000 ၵျၢပ်ႈ။
- 4 ႁူင်းႁႅမ်း မျႃႉၼၼ်ႇတႃႇ, 10 သဵၼ်ႈတၢင်းလူင် (မီးတေႃႇၼႃႈ ႁူင်းႁႅမ်း ဢႅမ်ႇၽႃႇရႃႇ), ☏ +955 219 799, +95 52 9 501 9799, +95 52 2275, +95 52 24576. မၼ်းလႅပ်ႈ တိူဝ်းၵိုင်ႇသေ ႁူင်းႁႅမ်း ဢႅမ်ႇၽႃႇရႃႇ၊ ပေႃးတူၺ်းၽၢႆႇၼွၵ်ႈမၼ်းတႄႉ ဢွင်ႈၼွၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ တိူဝ်းၶႅမ်ႉလိူဝ် တိူဝ်းယႂ်ႇလိူဝ်။ ဢၼ်လိူဝ်မၼ်းတႄႉ မၼ်းမီး ဢိၼ်ႇထႃႇၼႅတ်ႉ။ ဢၼ်မိူၼ်ၵၼ်တင်း ႁူင်းႁႅမ်း ဢႅမ်ႇၽႃႇရႃႇၼႆႉတႄႉ ယွၼ်ႉမၼ်း တေႃႇၼႃႈၸူးတၢင်းလႄႈ သဵင်လူတ်ႉၵႂႃႇမႃးတႄႉ မေႃးပၼ်းဝႆႉ။ ၶဝ်ႈပႃး တၢင်းၵိၼ်ၵၢင်ၼႂ် လႄႈ ဝၢႆႇၾၢႆႇ။ US$10/20 ၵေႃႉလဵဝ်/သွင်ၵေႃႉ ဢိၵ်ႇတင်း ဢႄးၵွၼ်း။
- 5 မူဝ်ႇတႄႇလ် သၼ်ႇၾရၢၼ်ႇသိတ်ႇသ်ၵူဝ်ႇ (San Francisco Motel), 14 သဵၼ်ႈတၢင်းလူင်, ☏ +95 52 2222265, +95 52 21394, +95 52 22264. မူဝ်ႇတႄႇလ်ၼႆႉတႄႉ ၼၢင်းယိင်းၸိူဝ်းမေႃမိုတ်းၵိုဝ်းၶဝ် ၵေႃႉႁဵတ်း၊ ဢွင်ႈၼွၼ်း ၶႅမ်ႉလီ သႅၼ်ႈသႂ်လီ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ဝႃႈ မီးၽတ်ႉလူမ်းၵူၺ်း၊ ဢမ်ႇမီး ဢႄးၵွၼ်း။ ၶဝ်ႈၵေႃႈ မီးဝၢႆႇၾၢႆႇ ၼင်ႇၵဝ်ႇ။ 10/15/18/25,000 ၵျၢပ်ႈ (ၵေႃႉလဵဝ်/သွင်ၵေႃႉ/သွင်ၵေႃႉ ဢႅၼ်းသုတ်ႉ/သွင်ၵေႃႉ ဢႄးၵွၼ်း)။
ၵႂႃႇထႅင်ႈ[မူၼ်ႉမႄး]
ပႃႇၵိူဝ်ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢွင်ႈတီႈ ဢၼ်လူမ်ၸႂ် တႃႇသိုပ်ႇၵႂႃႇပၢႆတၢင်း ထႅင်ႈတင်းၼမ်၊ ပေႃးၵႂႃႇ ၽၢႆႇဢွၵ်ႇ တႃႈၵုင်ႈ လႄႈ ငူၺ်ႇသွင်ႇ၊ ပေႃးၵႂႃႇ ၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းဢွၵ်ႇ ၵျႅၵ်ႉထီးယူဝ်း လႄႈ မေႃႇလမႅင်ႇ၊ ပေႃးၵႂႃႇၽၢႆႇႁွင်ႇတႄႉ လုၵ်ႉတီႈ သဵၼ်ႈတၢင်းၽႂ်းလူင် သေ ၵႂႃႇလႆႈ ပူးၵမ်ႇ လႄႈ တႃႈလိူဝ်ႇ။ တေၸၢင်ႈလိူၵ်ႈယၢပ်ႇယူႇ၊ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ ၽၢႆႇဢွၵ်ႇ လႄႈ ၽၢႆႇႁွင်ႇၼၼ်ႉ ၸၢင်ႈႁူမ်ႈၵၼ်ပဵၼ် တူင်ႇလူင်၊ တူဝ်ယၢင်ႇ ၼင်ႇ လုၵ်ႉတီႈ မျွၵ်ႉဢူး။
လူတ်ႉပၢတ်ႉသ်[မူၼ်ႉမႄး]
- တႃႈၵုင်ႈ – ၵူႈၶၢဝ်း၊ တၢင်းႁိုင် 2 မူင်း တေႃႇထိုင် 18:00။ 3-4,000 ၵျၢပ်ႈ။ တူၺ်း တၢင်းႁၼ်ထိုင် လွင်ႈလူတ်ႉလဵၼ်း တီႈၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉ။
- ၵျႅၵ်ႉထီးယူဝ်း – ၸိုဝ်ႈသဵင်ယႂ်ႇ ၸွမ်း ၵွင်းမူးမၢၵ်ႇႁိၼ်ၶမ်း။ လူတ်ႉပၢတ်ႉသ် ၵမ်ႉၼမ်ၼႆႉ ၵူၺ်းၵိုတ်းတီႈ ၵျႅၵ်ႉထူဝ်ႇသေ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ လူဝ်ႇဢဝ် ၵၢၼ်တေႃႉသူင်ႇ (လူတ်ႉသွင်ထႅဝ်) ၵႂႃႇၸူး ၵိၼ်ႇပုၼ်း ("တီႈတိၼ်လွႆ") လုၵ်ႉတီႈၼၼ်ႈသေ ိၶုၼ်းၶီႇလူတ်ႉတၢင်ႇၵူၼ်း ဢၼ်ၶိုၼ်ႈလွႆႈၸူး ၵျႅၵ်ႉထီးယူဝ်း တီႈမီး ၵွင်းမူးမၢၵ်ႇႁိၼ်ၶမ်းၼၼ်ႉ။ လူတ်ႉပၢတ်ႉသ် ဢၼ်ၽႅဝ်ၸူး ၵိၼ်ႇပုၼ်းၵမ်းသိုဝ်ႈၵေႃႈ မီးဝႆႉယူႇ၊ ထၢမ်တူၺ်းပိူၼ်ႈလႄႈ။ လူတ်ႉပၢတ်ႉသ်ၼႆႉ တေႁိုင် မွၵ်ႈ 2-3 ၸူဝ်ႈမူင်းသေ တူၵ်းၸူဝ်ႈ 4-6,000 ၵျၢပ်ႈယဝ်ႉ။
- ၽႃဢၢင်ႇ – ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင် ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ မီးထမ်ႈတင်းၼမ်လႄႈ ၸွမ်းႁိမ်းႁွမ်း မီးပႃႇထိူၼ်ႇၶဵဝ်။ ၶီႇလူတ်ႉပၢတ်ႉသ်ၽႅဝ်ၵမ်းသိုဝ်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် ဢၼ်ၵႂႃႇၸူး မေႃႇလမႅင်ႇ။ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ဢမ်ႇတၼ်းလႆႈ လူတ်ႉပၢတ်ႉသ် ဢၼ်ၽႅဝ် ၽႃဢၢင်ႇၵမ်းသိုဝ်ႈၼႆ လူင်းတီႈ သထူင်ႇႀေ တေၸၢင်ႈႁႄႉလူတ်ႉသွင်ထႅဝ် ဢမ်ႇၼၼ် လူတ်ႉပၢတ်ႉသ် ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈ ၵျႅၵ်ႉထီးယူဝ်းမႃး ဢၼ်တေႁွတ်ႈၽႅဝ် ၽႃဢၢင်ႇ။ ၵမ်ႉၼမ်တႄႉ တၢင်းႁိုင် 4-5 ၸူဝ်ႈမူင်း၊ 5-10,000 ၵျၢပ်ႈ။
- မေႃႇလမႅင်ႇ – ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင် မီး ႁုၼ်ႁၢင်ႈၽြႃးၵိင်း ဢၼ်ယႂ်ႇသေပိူၼ်ႈ တီႈမျၢၼ်ႇမႃႇ၊ ယဝ်ႉၵေႃႈ ပဵၼ်ဝဵင်းယႂ်ႇသေႈပိူၼ်ႈ ထူၼ်ႈသၢမ် တီႈ မျၢၼ်ႇမႃႇ။ တၢင်းႁိုင် 6-7 ၸူဝ်ႈမူင်း၊ 5-10,000 ၵျၢပ်ႈ။
- ၼွင်ႁၢႆးယႃႈ – ၼႂ်းၵႃႈ ပၢႆတၢင်း ဢၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင်သေပိူၼ်ႈ တီႈမျၢၼ်ႇမႃႇၼၼ်ႉ ၶဝ်ႈပႃး ၼွင်ႁၢႆးယႃႈၼႆႉ ဢၼ်ၼိုင်ႈ၊ တၢင်းႁိုင် 14 ၸူဝ်ႈမူင်း။ လူတ်ႉပၢတ်ႉသ် ၵၢင်ၶမ်ႈ ဢၼ်ၵႂႃႇၸူး ယွင်ႁူၺ်ႈ ၼႆႉ ဢွၵ်ႇမွၵ်ႈ ၶၢဝ်း 18:30 သေ တူၵ်းၸူဝ်ႈ 13,000 ၵျၢပ်ႈ။
- ၼေႇပျီႇတေႃႇ – ဝဵင်းငဝ်ႈၸိုင်ႈ ၶွင် မျၢၼ်ႇမႃႇ၊ ဢမ်ႇပေႃးမီး ဢၼ်လီၶဝ်ႈၸႂ်သင်၊ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ ပဵၼ်တီႈၵိုတ်းယင်ႉ တီႈၼိူဝ်တၢင်းၵႂႃႇ ပူးၵမ်ႇ ဢမ်ႇၼၼ် တႃႈလိူဝ်ႇ၊ ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈ တႃႇထူဝ်းရိတ်ႉၶဝ် ၵႂႃႇဢႅဝ်ႇလႄႇ ဢိတ်းဢွတ်း တီႈ ၵွင်းမူးဢုပႃတတၼ်တိ။ တၢင်းႁိုင် 8 ၸူဝ်ႈမူင်း၊ 8,000 ၵျၢပ်ႈ။
လူတ်ႉလဵၼ်း[မူၼ်ႉမႄး]
ၵႃႈၶၼ် ၸိူဝ်းဢၼ်ၼႄဝႆႉၼၼ်ႉ ပဵၼ်တွၼ်ႈတႃႇ တီႈၼင်ႈထၢၼ်ႈသုင်သေ ဢၼ်ပဵၼ် ထၢၼ်ႈယူဝ်းယူဝ်းၼၼ်ႉတႄႉ ၵႃႈၶၼ်တေတိူဝ်းထုၵ်ႇလိူဝ်သေတႃႉ မၼ်းတေၸၢင်ႈတဵမ်ဝႆႉယဝ်ႉ။ တွၼ်ႈတႃႇ ႁူဝ်ယွႆႈမၼ်း တူၺ်းတီႈ Seat61.com ဢမ်ႇၼၼ် ၵႂႃႇတီႈ တႃႈလူတ်ႉလဵၼ်းၵမ်းသိုဝ်ႈသေ ၵႂႃႇသိုဝ်ႉမႂ်တိုတ်း တီႈၼၼ်ႈ။
- ဢၼ်ၼႆႉ ပဵၼ်တၢင်းလိူၵ်ႈ ဢၼ်ၶႅမ်ႉသေပိူၼ်ႈ တႃႇၶဝ်ႈၸူး တႃႈၵုင်ႈ၊ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈသင်ၼႆ ဢၼ်ဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်တင်း တႃႈလူတ်ႉပၢတ်ႉသ် တႃႈၵုင်ႈၼၼ်ႉတႄႉ တႃႈလူတ်ႉလဵၼ်း ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈၼႂ်း ၵၢင်ဝဵင်း။ လူတ်ႉလဵၼ်း ဢၼ်လုၵ်ႉ ပႃႇၵိူဝ် ၸူး တႃႈၵုင်ႈ ဢၼ်ႁိုင် 2 ၸူဝ်ႈမူင်းၼႆႉ ဢွၵ်ႇၶၢဝ်း 02:45၊ 02:58၊ 03:16၊ 04:13၊ 05:49 လႄႈ 12:11၊ 15:24၊ 18:59 (1,150 ၵျၢပ်ႈ)။
- လူတ်ႉလဵၼ်း ဢၼ်ၵႂႃႇၸူး မေႃႇလမႅင်ႇ တၢင်းႁိုင် 7½-hr (3,150 ၵျၢပ်ႈ) ၼၼ်ႉ ဢွၵ်ႇၶၢဝ်း 21:04၊ 20:19 လႄႈ 22:50 သေ ၵိုတ်းပႃး တီႈ ၵျႅၵ်ႉထူဝ်ႇ (2,450 ၵျၢပ်ႈ) ဝၢႆးႁိုင် 2.5 မူင်း။
- လူတ်ႉလဵၼ်း ဢၼ်ၵႂႃႇၸူး ၼေႇပျီႇတေႃႇ တၢင်းႁိုင် 7-9 ၸူဝ်ႈမူင်း (~5,000 ၵျၢပ်ႈ) ၼၼ်ႉ ဢွၵ်ႇၶၢဝ်း 09:43၊ 13:16 လႄႈ 20:13သေ ၵိုတ်းတီႈ တွင်ႇငူႇ ဝၢႆးႁိုင် 5 ၸူဝ်ႈမူင်း။
- လူတ်ႉလဵၼ်း ဢၼ်ၵႂႃႇၸူး တႃႈလိူဝ်ႇ ဢၼ်ႁိုင် 13 ၸူဝ်ႈမူင်း တႃႇတင်းတၢင်း (~9,000 ၵျၢပ်ႈ) ၼၼ်ႉ ဢွၵ်ႇၶၢဝ်း 19:48၊ 16:44 လႄႈ 18:48 သေ ဝၢႆးႁိုင် 4 ၸူဝ်ႈမူင်း ၵိုတ်းတီႈ တွင်ႇငူႇ၊ ဝၢႆးႁိုင် 7-9½ ၸူဝ်ႈမူင်း ၵိုတ်းတီႈ ၼေႇပျီႇတေႃႇ (~5,000 ၵျၢပ်ႈ) လႄႈ ဝၢႆးႁိုင် 10 ၸူဝ်ႈမိူင်း ၵိုတ်းတီႈ တႃႇၸီႇ (~7,000 ၵျၢပ်ႈ)။
- Has custom banner
- ဢၼ်မီးဝႆႉ တီႈမၢႆ ႁၢင်ႈၽႅၼ်ႇလိၼ်
- Has mapframe
- Maps with non-default size
- ဢၼ်မီးဝႆႉ သဵၼ်ႈမၢႆ see
- Listing with Wikipedia link but not Wikidata link
- ဢၼ်မီးဝႆႉ သဵၼ်ႈမၢႆ eat
- Eat listing with no coordinates
- ဢၼ်မီးဝႆႉ သဵၼ်ႈမၢႆ sleep
- မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ ပွတ်းၸၢၼ်း
- ပွင်ႈလိၵ်ႈ ပၢႆတၢင်း တင်းသဵင်ႈ
- Has Geo parameter
- Usable ဝဵင်းလူင်
- Usable articles
- City articles
- ၼွၼ်း
- Pages with maps


text:
ၽိုၼ်တၢမ်းငဝ်းလၢႆး ၵဝ်ႉငဝ်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းၸိုင်ႈတႆး မႆၢ 03/2016
ဝၼ်းထိ 01/06/2016
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပေႃႉထုပ်ႉ၊ ၶႃႈႁႅမ်လႄႈဢဝ်ၵူၼ်းမိူင်းႁဵတ်းႁူဝ်ႉၶႄတူဝ် ၽွင်းပိုတ်ႇၼႃႈသိုၵ်းမႂ်ႇတေႃႇ SSPP/SSA ႁိမ်းႁွမ်း ဢွင်ႈတီႈသၢင်ႈၽၢႆယႄးယႂႃႇတွၼ်ႈၼိူဝ် ၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်းမႄး
ၽွင်းၼႂ်းလိူၼ်မေႊ ပီ 2016 ၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်းႁဝ်းႁႅင်း ထိုင်ၶၵ်ႉၵၢၼ် ၽိတ်းပူၼ်ႉပႅၼ်ပိူင် သိုၵ်း (War crime) ၽွင်းၶဝ်ပိုတ်ႇၼႃႈသိုၵ်းမႂ်ႇတေႃႇပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး / တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး SSPP/ SSA ၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်း ၵျွၵ်းမႄး ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ၊ ဢွင်ႈတီႈႁိမ်းၸမ် တီႈတေသၢင်ႈၽၢႆယႄးယႂႃႇတွၼ်ႈၼိူဝ် ၼိူဝ်မႄႈၼမ်ႉတူႈ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 03/05/2016 သိုၵ်မၢၼ်ႈသီႇတပ်ႉ ဢဵၼ်ႁႅင်းမွၵ်ႈ 500 လုၵ်ႉတီႈတပ်ႉ 325၊ 502၊ 503 ႄလႈ 114 ဢမ်ႇပၼ် ၾၢင်ႉ သင်သေ လေႃႇတိုၵ်းၼႃႈတီႈၽွင်းငမ်းပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး/တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး ဢၼ်ယူႇၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး တၢင်း ၸၢၼ်း ပဵၵ်ႉသမ်ႉ ပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး/တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆးၼႆႉ ပဵၼ်ၸုမ်းဢၼ်ၵိုတ်းယိုဝ်းဝႆႉၸွမ်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈယဝ်ႉ ၵေႃႈယဝ်ႉ သေ ပိုၼ်ႉတီႈၼႆႉပဵၼ်ပိုၼ်ႉတီႈပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး ယူႇသဝ်းတူင်ႉၼိုင်မႃးၶၢဝ်းတၢင်းလၢႆသိပ်းပီ။
ဝႆၢးပၢင်တိုၵ်းႁၢဝ်ႉႁႅင်းၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈဝူင်ႈၼိုင်ႈယဝ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈသူင်ႇၶိူင်ႈမိၼ်တိုၵ်း ႁိူဝ်းမိၼ်မႅင်းမီႈ ၶဝ်ႈတိုၵ်းၸွမ်းမိူဝ်ႈ ဝၼ်းထိ 13/ 05/2016 သေပွႆႇမၢၵ်ႇလူင်းၸွမ်းမူႇဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းယူႇသဝ်း လႄႈၽွင်းၵၢင်လိူၼ်မေႊၼၼ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶလယ 23၊ ၶမယ 501၊ 504၊ 115 ႄလႈ 17 မွၵ်ႈ 1,000 လႆႈႁုပ်ႈယိုတ်းဢဝ်ပိုၼ်ႉတီႈၸွမ်းႁိမ်းႁွမ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းမိူင်း 1,000 ပၢႆလႆႈ ပိုၼ်ႉ ပွႆႇပႅတ်ႈ ႁိူၼ်းယေးသေ ပၢႆႈၽေးသိုၵ်းသိူဝ်ယွၼ်ႉပၢင်တိုၵ်းၼႆႉ။
လွင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းႁၢဝ်ႉႁႅင်းၵမ်းၼႆႉ ၽွင်းၶဝ်ပိုတ်ႇၼႃႈသိုၵ်းတေႃႇပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး/ တပ်ႉသိုၵ်း ၸိုင်ႈတႆး ၼႆႉမီးလွင်ႈပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းမိူင်း 43 ၵေႃႉႁူမ်ႈပႃးၼၢင်းယိင်း၊ တဵၵ်းဢဝ်ၵူၼ်းမိူင်းႁဵတ်းႁူဝ်ႉ ၶႄတူဝ်ၶဝ်၊ ပေႃႉထုပ်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ 5 ၵေႃႉလိူဝ်ႁႅင်း၊ ၶႃႈႁႅမ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈမၢၵ်ႇမိူဝ် (ဢမ်ႇမီးပၵ်းမီးပိူင်) တီႈဢေႇသုတ်းမၼ်း 3 ၵေႃႉ လႄႈမီး ၶၢပ်ႈတူဝ်တၢႆထႅင်ႈ 5 ၵေႃႉဢၼ်ယင်းပႆႇၸၢင်ႈၵူတ်ႇထတ်းႁႃလၵ်းထၢၼ်မၼ်း။
ပႃႈတႂ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ႁူဝ်ႁုပ်ႈလွင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈပူၼ်ႉပႅၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ
ၵဝ်ႉငဝ်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းႁဝ်းၶႃႈ သၢၼ်ၶတ်း လွင်ႈပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းႁၢဝ်ႉႁႅင်း ဢၼ် သမ်ႉပေႃးထိုင်ၶၵ်ႉၵၢၼ်ၽိတ်း ပူၼ်ႉ ပႅၼ် ပိူင်သိုၵ်းၼႆႉႁၢဝ်ႉႁၢဝ်ႉႁႅင်းႁႅင်းသေ တုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈၵိုတ်းယိုတ်းပႅတ်ႈ လွင်ႈပွႆႇဝၢင်းၶႂၢင်းပၼ်ၵေႃႉႁဵတ်းၽိတ်း/ ၵေႃႉပူၼ်ႉ ပႅၼ် ဢမ်ႇလႆႈႁပ်ႉတၢင်းၽိတ်းၼၼ်ႉယူႇ။
တူင်ႇဝူင်းၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ လူဝ်ႇလႆႈဢွၵ်ႇၸိၸမ်ႈထတ်းသၢင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈပိုတ်ႇၼႃႈသိုၵ်း လႄႈၵၢၼ်ပူၼ်ႉ ပႅၼ်ပိူင်သိုၵ်း ဢၼ်ပဵၼ်တူဝ်ယၢင်ႇႁၢႆႉၸႃႉ တွၼ်ႈတႃႇ ၶၵ်ႉၵၢၼ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၼႆႉယူႇ။ ၵဝ်ႉငဝ်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းၸိုင်ႈ တႆးႁဝ်း ၶႃႈ ငိၼ်းၼႅင်ၸႂ်ၸွမ်း ၶၢဝ်းတၢင်းတူဝ်တႅၼ်းမိူင်းယူႊရူပ်ႊဢၼ်လေႇယဵမ်ႈသီႇပေႃႉ (ၾၢႆႇတၢင်းဢွၵ်ႇၵျွၵ်းမႄး) မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 16/05/2016 လွင်ႈဢၼ် ဢမ်ႇတူၵ်ႇလၢတ်ႈသေႉၼေးသိုၵ်းမၢၼ်ႈသေၸိူဝ်ႉသေပိူင် ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈပၢင်တိုၵ်းၼႆႉႄလႈ တၢင်း ႁဵတ်း ႁၢႆႉၸႃႉလူင်သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉၵေႃႈ ဢမ်ႇဢဝ်ဢွၵ်ႇလၢတ်ႈၼေသင်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
လိူဝ်ၼၼ်ႉၵဝ်ႉငဝ်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းၸိုင်ႈတႆးႁဝ်းၶႃႈ ၶႂ်ႈသိုပ်ႇသပ်းၸႅင်ႈၼႄပၢင်တိုၵ်းဢၼ်ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈ ႁိမ်းႁွမ်းဢွင်ႈတီႈၽၢႆ ယႄးယႂႃႇ တွၼ်ႈၼိူဝ်ၼၼ်ႉယူႇ။ ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈတိုၼ်းဝႃႈဢွၵ်ႇသဵင် သၢၼ်ၶတ်းၶူင်းၵၢၼ်ၼႆႉယဝ်ႉသေ လွင်ႈတၢင်းဢၼ် လႆႈၵိူတ်ႇ ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းပွၵ်ႈၼႆႉၵေႃႈသၢႆငၢႆလႅပ်ႈတိုၼ်းၶႂ်ႈပဵၼ်ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶႂ်ႈၵုမ်းၵမ်ပိုၼ်ႉတီႈၼႆႉ ပိူဝ်ႈတႃႇဢဝ်လွင်ႈႁူမ်ႇ လူမ်ႈ တႃႇလွင်ႈတိုၵ်ႉၵေႃႇသၢင်ႈၽၢႆၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ႁဝ်းၶႃႈၶႂ်ႈသိုပ်ႇတုၵ်းယွၼ်းထိုင်ၶွမ်ႊပၼီႊၼွၵ်ႈမိူင်းၸိူဝ်းႁူမ်ႈၸွမ်း ၶူင်း ၵၢၼ်ၼႆႉ လႄႈၽၢႆတၢင်ႇ ဢၼ်ၼိူဝ်မႄႈၼမ်ႉတူႈ ဢၼ်ၶွမ်ႊပၼီႊ မိူင်းသဝိတ်ႊၸလႅၼ်ႊ၊ ၵျိူဝ်ႊမၼ်ႊ၊ ၼေႃႊဝူၺ်ႊ၊ ၵျပၢၼ်ႊ လႄႈ ၶႄႇၶဝ်ႁူမ်ႈပုၼ်ႈၸွမ်း ႁႂ်ႈၵိုတ်းယိုတ်းပႅတ်ႈၵၢၼ်လူင်းတိုၼ်းလၢင်း ဢမ်ႇၼၼ် ဢၼ်ၶၢမ်ႇၸုၼ်ႉပၼ်ႁႅင်း(လူင်းတိုၼ်း) ၵၢၼ်ပူၼ်ႉပႅၼ် ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁဵတ်းၽိတ်းဝႆႉ ပိူဝ်ႈတႃႇတီႇၽဵဝ်ႈ သဵၼ်ႈတၢင်း တႃႇသၢင်ႈၽၢႆၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ႁူဝ်ယွႆႈလွင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး ဝၼ်းထိ 11-20/05/2016
ၵူၼ်းမိူင်း 30 ၵေႃႉလႆႈထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈတဵၵ်းဢဝ်ႁဵတ်းႁူဝ်ႉၶႄတူဝ်
ဝၼ်းထိ 11/05/2016 သိုၵ်းမၢၼ်ႈမွၵ်ႈ 100 ၵေႃႉ တိၺွပ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼမ်ႉဢုၼ်ႇ ၼႃးမူၼ်း ဢိူင်ႇၵုင်းၼိဝ်ႉ 30 ၵေႃႉသေ ၸိ သင်ႇ ႁႂ်ႈၶဝ်ဢွၼ်ၼမ်းတၢင်းၵႂႃႇၸူးဝၢၼ်ႈၽႃႉလိူမ်ႈ။ ၸိူဝ်းၶဝ် လႆႈထုၵ်ႇတဵၵ်းၸႂ်ႉၵႂႃႇဢွၼ်တၢင်းသိုၵ်းၶဝ်။
ၸိူဝ်းၶဝ်လႆႈတႄႇၶၢဝ်းတၢင်း ယၢမ်း 07:00 မူင်းၵၢင်ၼႂ် ဝၼ်းထိ 11/05/2016 လႆႈပႆၼမ်းတၢင်းၵႂႃႇ တင်းၶိုၼ်း တင်းဝၼ်း တေႃႇပေႃးထိုင်ဝၢၼ်ႈၽႃႉလိူမ်ႈ ယၢမ်း 09:00 မူင်းၵၢင်ၼႂ်ထႅင်ႈဝၼ်းၼိုင်ႈ သေ ၸင်ႇလႆႈ ထုၵ်ႇပွႆႇ။ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း ၼၼ်ႉသိုၵ်း မၢၼ်ႈတိုၼ်းဢမ်ႇလဵင်ႉၶဝ်ႈလဵင်ႉၼမ်ႉသင်။ မၢင်ၸိူဝ်း ယင်းလႆႈ ထုၵ်ႇၸႂ်ႉတေႃႉတဵင်ႇထူင်ပိူဝ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵွၼ်ႇ။
တင်ႈၸႂ်ဢဝ်ႁိူဝ်းမိၼ်ပွႆႇမၢၵ်ႇသႂ်ႇၵူၼ်းမိူင်း
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 13/05/2016 ၼၼ်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၸဝ်ႈႁႆႈၼႃးၵေႃႉၼိုင်ႈ ဢႃယု 60 ပီ လႆႈထုၵ်ႇသိုၵ်း မၢၼ်ႈယူႇ ၼိူဝ်ႁိူဝ်း မိၼ်မႅင်း မီႈၶဝ်သေဢဝ်မၢၵ်ႇပွႆႇလူင်းလႄႈဢဝ်ၵွင်ႈယိုဝ်းသႂ်ႇသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉ ပၢႆးၸႂ်ႁၢဝ်ႉႁႅင်း။
မိူဝ်ႈဝၼ်းၼၼ်ႉ လုင်းဢွင်ႇထုၼ်း ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ဢႅၵ်းၵျီး ဢိူင်ႇႁၢႆးၵုၺ် ၵႂႃႇႁဵတ်းႁႆႈသူၼ်မၼ်းဢၼ်မီး ၼွၵ်ႈဝၢၼ်ႈ။ ၽွင်းမၼ်း လႆႈငိၼ်းသဵင်ႁိူဝ်းမိၼ်မိၼ်မႃးၼိူဝ်ႁူဝ်မၼ်းၼၼ်ႉ မၼ်းဢွၵ်ႇၼႂ်းႁႆႈမၼ်းမႃးယူႇတီႈပၢင်ႇပဵင်း သေမုင်ႈတူၺ်း။ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ် ယူႇၼိူဝ်ႁိူဝ်းမိၼ်ၼၼ်ႉႁၼ်မၼ်းသေဢဝ်မၢၵ်ႇ ပွႆႇလူင်းၸူးမၼ်းသၢမ်လုၵ်ႈလႄႈဢဝ်ၵွင်ႈၸၢၵ်ႈယိုဝ်းသႂ်ႇၸူးမၼ်း။ ၵၢမ်ႇ လီ လႄႈ ဢမ်ႇတိူဝ်ႉမၼ်း၊ ၵူၺ်းၵႃႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉပၢႆးၸႂ်ႁၢဝ်ႉႁႅင်းတေႉတေႉ။ မၼ်းလႅၼ်ႈမိူဝ်းၸူးပီႈၼွင်ႉလုၵ်ႈမေးမၼ်းသေ လၢတ်ႈ ၼေလွင်ႈတၢင်းမၼ်း၊ ၵူၺ်းၵႃႈတင်ႈတႄႇၼၼ်ႉမႃး မၼ်းၼႆႉတုမ်ႉတိူဝ်ႉပၢႆးၸႂ် ႁၢဝ်ႉႁၢဝ်ႉ ႁႅင်းႁႅင်း သမ်ႉပေႃး ဢမ်ႇတွင်း ဝႃႈ ၽႂ်ပဵၼ်ၽႂ် ၼႂ်းႁိူၼ်းၼႂ်းယေးမၼ်းယဝ်ႉ။ မၼ်းတႄႇၼႃႈႁိူၼ်းယဝ်ႉ မီးလုၵ်ႈလၢင်းသွင်ၵေႃႉ။
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ 5 ၵေႃႉလႆႈထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈပေႃႉထုပ်ႉသေဢဝ်ၾႆးသျွတ်ႉ လႄႈတဵၵ်းၸႂ်ႉႁၢပ်ႇၶျေႃး
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 14/05/2016 ၼၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶမယ တပ်ႉ 504 တိၺွပ်းလႄႈပေႃႉထုပ်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ႁႃႈၵေႃႉၶၢဝ်းတၢင်းသွင် ၶိုၼ်းသေ တဵၵ်းၸႂ်ႉၶဝ်ႁၢပ်ႇၶျေႃး။ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁႃႈၵေႃႉၼၼ်ႉ
- ၸၢႆးသိင်ႇ ဢႃယု 28 ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢႅၵ်းၵျီး
- ၸၢႆးပၼ်ၸိတ်တ ဢႃယု 36 ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢႅၵ်းၵျီး
- ၸၢႆးၼၼ်တိယ ဢႃယု 36 ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢႅၵ်းၵျီး
- လုင်းမွင်ႇၵၢၼ်ႇ ဢႃယု 40 ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ဢႅၵ်းၵျီး
- ၸၢႆးသုၸေယ ဢႃယု 45 ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼမ်ႉၽၢတ်ႇ
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢႅၵ်းၵျီးၵမ်ႉၼမ် ဢွၼ်ၵၼ်ပၢႆႈၽေးသိုၵ်းသိူဝ်ၵႂႃႇပိုင်ႈႁူမ်ႈတီႈဝတ်ႉ/ၵျွင်းပၢင်ႇလေႃႉ တင်ႈတႄႇဝၼ်းထိ 12-13/ 05/2016 ၼၼ်ႉယဝ်ႉ၊ ၵူၺ်းၵႃႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢႅၵ်းၵျီးသီႇၵေႃႉ ၸၢႆးသိင်ႇ၊ ၸၢႆးပၼ်ၸိတ်တ၊ ၸၢႆးၼၼ်တိယ လႄႈလုင်း မွင်ႇၵၢၼ်ႇ ၶဝ်သီႇၵေႃႉၼႆႉ ယူႇဝႆႉပႂ်ႉလူလွမ်တူၺ်း ႁိူၼ်းယေး။ ၵူၺ်းၵႃႈ မိူဝ်ႈၶဝ်ငိၼ်းသဵင်မၢၵ်ႇ သဵင်ၵွင်ႈႁူၼ်ႈပၼ်းမႃး မိူဝ်ႈ ဝၼ်းထိ 14/05/2016 ၼၼ်ႉ ၶဝ်ၵေႃႈဢွၼ်ၵၼ်ပွႆႇပႅတ်ႈႁိူၼ်းယေးသေ ဢၢင်ႈၵႂႃႇပိုင်ႈႁူမ်ႈပၢင်ႇလေႃႉၼင်ႇၵဝ်ႇယဝ်ႉ။ ၽွင်းၶဝ် တိုၵ်ႉပႆ ၽၢတ်ႈၵႂႃႇတၢင်းဝတ်ႉၼမ်ႉၽၢတ်ႇၽွင်းၶၢဝ်းယၢမ်း 08:00 မူင်းၵၢင်ၼႂ်ၼၼ်ႉ ၵႂႃႇႁူပ်ႉၺႃးသႂ်ႇ သိုၵ်းမၢၼ်ႈသေ လႆႈထုၵ်ႇ တိ ၺွပ်း။ တီႈၼၼ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈမီး မွၵ်ႈ 100 ၵေႃႉယူႇဝႆႉတီႈ ၼမ်ႉၽၢတ်ႇ ၽွင်းၼၼ်ႉ။
ၽွင်းၼၼ်ႉၼင်ႇၵဝ်ႇ ၸၢႆးသုၸေယ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼမ်ႉၽၢတ်ႇ ၵေႃႉဢၼ်ပၢႆႈၽေးၵႂႃႇတီႈပၢင်ႇလေႃႉ ယဝ်ႉၼၼ်ႉၵေႃႈ ၶိုၼ်းပွၵ်ႈ မႃး ပိူဝ်ႈတႃႇမိူဝ်းပွႆႇဝူဝ်းၵႂၢႆးမၼ်းတီႈႁိူၼ်း၊ ၵူၺ်းၵႃႈသမ်ႉလႆႈထုၵ်ႇ သိုၵ်းမၢၼ်ႈတိၺွပ်း ၽွင်းမၼ်းၸၢႆးတိုၵ်ႉပႆၽၢတ်ႈၵႂႃႇ တၢင်း ဝတ်ႉၼမ်ႉၽၢတ်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁႃႈၵေႃႉၼႆႉ လႆႈၺႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈပိတ်ႉလႄႈဢဝ်ၶွၼ်ႉ၊ ဢဝ်သူၼ်ႈၵွင်ႈပေႃႉထုပ်ႉ၊ လိူဝ်ၼၼ်ႉလႆႈၺႃးသိုၵ်း မၢၼ်ႈ ဢဝ် မိတ်ႈထိူဝ်ၶဝ်ထႅင်ႈ။ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ထၢမ်ၶဝ် ၸွင်ႇၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၸွမ်းသိုၵ်းတႆး ဢမ်ႇၼၼ် ၸွင်ႇဢဝ်ၶဝ်ႈဢဝ်ငိုၼ်းၸွႆႈထႅမ် သိုၵ်း တႆး ၼႆ ၸိူဝ်းၼႆႉ။
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈသွင်ၵေႃႉ ၸၢႆးၼၼ်တိယလႄႈၸၢႆးသုၸေယ လႆႈၺႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈဢဝ်ၾႆးသျွတ်ႉ ၸွမ်းတူဝ်ၶဝ်သေ ၸႅတ်ႈထၢမ်။
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉလႆႈၺႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈဢဝ်ၸိူၵ်ႈမတ်ႉမိုဝ်းပေလင်သေဢဝ်သိၼ်ႈမတ်ႉပူၵ်ႉတႃၶဝ်။ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵုမ်းၶင် ၶဝ်ဝႆႉ ၼႂ်းသွင်ႇၾႆးဝတ်ႉ ၶၢဝ်းတၢင်းသွင်ၶိုၼ်း ဢမ်ႇလဵင်ႉၶဝ်ႈလဵင်ႉၼမ်ႉသင်။
ၸၢႆးၼၼ်တိယ လၢတ်ႈၼႄတူဝ်ထူပ်းမၼ်းဝႃႈ ” သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ်ဢဝ်မိတ်ႈထိူဝ်ၸွမ်းၶေႃးၶႃႈလႆၢလၢႆၵမ်း။ ၶဝ်ဢဝ်သူၼ်ႈ ၵွင်ႈ သွင်ႉပၼ်ၼႃႈတႃ၊ ၶူးလင်၊ ၵႅမ်ႈလႄႈသူပ်းၶႃႈ။ ယဝ်ႉၵေႃႈဢဝ်ၾႆးသျွတ်ႉ တၢင်းလင်ၶႃႈ၊ ႁူဝ်မႃႇၶႃႈၶွၼ်ၶႂႃ၊ ၸွမ်းဢူၵ်းၶႃႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၶဝ်ဢဝ်သူၼ်ႈၵွင်ႈသွင်ႉထုပ်ႉပၼ်ၼႃႈၶႅင်ႈၶႃႈသေမတ်ႉတိၼ်မတ်ႉမိုဝ်းၶႃႈ။ ဢဝ်ၽႅၼ်ႇပူၵ်ႉတႃၶႃႈ။ ၽွင်းၼၼ်ႉ တႄႉ သူပ်း ၶႃႈၵေႃႈဢွၵ်ႇလိူတ်ႈဢွၵ်ႇယၢင်။ သိူဝ်ႈၶူဝ်းၶႃႈၵေႃႈၼုၵ်းၵူဝ်ႈလိူတ်ႈၵူဝ်ႈယၢင်ၵႂႃႇသဵင်ႈ။ တႃၶႃႈၵေႃႈၸဵပ်း။ ၶဝ်ဢမ်ႇ ပၼ် ႁဝ်းၶႃႈ လပ်းၼွၼ်း တႃႇသွင်ၶိုၼ်း” ၼႆ။
ထိုင်ၼႂ် ဝၼ်းထိ 16/05/2016 ၼၼ်ႉၵေႃႈၶဝ်တိုၵ်ႉၺႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈပူၵ်ႉတႃ၊ ၺႃးတဵၵ်းၸႂ်ႉႁၢပ်ႇၶျေႃး တႃႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ်လႄႈ ၼိုင်ႈၵေႃႉလႂ်လႆႈပႃးထူင်သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢၼ်ၼမ်ႉၼၵ်း မီးမွၵ်ႈ 10 ၵီႊလူဝ်ႊ။ ၶဝ်လႆႈၺႃးတဵၵ်းၸႂ်ႉပႆတၢင်းလုၵ်ႉ ဢဝ်ဝတ်ႉၼမ်ႉ ၽၢတ်ႇ ၵႂႃႇၸူးဝတ်ႉပၢင်ႇလေႃႉ (ၵႆၵၼ်မွၵ်ႈ 5 ၵီႊ လူဝ်ႊ မဵတ်ႊ=3 လၵ်းပၢႆ) ၸင်ႇတေၵီႈပၼ်သိၼ်ႈပူၵ်ႉတႃၼၼ်ႉၶိုၼ်း။ တႃႇတေ လႆႈထုၵ်ႇပွႆႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵမ်ႈၽွင်ႈလႄႈ သင်ၶၸဝ်ႈတူၼ်ၼိုင်ႈလႆႈယိုၼ်ယၼ်ၵမ်ႉထႅမ်ဝႃႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ တေႉတေႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈသိုၵ်းတႆး ၼႆၵွၼ်ႇ ၸင်ႇတေပွႆႇပၼ် ၼႆယဝ်ႉ။
ၸၢႆးၼၼ်ႇတိယၼႆႉ လႆႈဢဝ်ၵႂႃႇယူတ်းယႃတူဝ်တီႈႁူင်းယႃၵျွၵ်းမႄး ၵွပ်ႈဝႃႈ မၼ်းၸၢႆးၺႃး သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပေႃႉထုပ်ႉ ႁၢဝ်ႉႁႅင်း ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ႁႅမ်တၢႆၵူၼ်းမိူင်း သၢမ်ၵေႃႉ ၼင်ႇႁၢမ်းပၵ်းႁၢမ်းပိူင်
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 19/05/2016 ၼၼ်ႉ လႆႈထူပ်းႁၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈသၢမ်ၵေႃႉဢၼ်ထုၵ်ႇၽဝ်ၼၼ်ႉမီးယူႇတၢင်းၸၢၼ်း ဝၢၼ်ႈပၢင်ႇ လေႃႉ၊ ၶဝ်သၢမ်ၵေႃႉၼႆႉလႆႈထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈတိၺွပ်းမိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 14/05/2016။
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈသၢမ်ၵေႃႉၼၼ်ႉပဵၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼွင်ၵႂၢင်။ ၸိုဝ်ႈသဵင်ၶဝ်မီးၼင်ႇပႃႈတႂ်ႈၼႆႉ
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 13/05/2016 ၼၼ်ႉ ၸၢႆးဢႃၸိၼ်ၼ လႆႈထုၵ်ႇၺႃးယိုဝ်းသႂ်ႇတီႈၵွင်ႇၵေႃႈ ပွင်ႇတၢင်းလွတ်ႇၶေႃး ၽွင်းဢဝ် ၶဝ်ႈၼမ်ႉ သူင်ႇပၼ် ပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး/ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး SSPP/SSA ၽွင်းပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ်တင်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁိမ်း ဝၢၼ်ႈ ဢႅၵ်းၵျီး။ မၼ်းၸၢႆး မီး ၾူၼ်းဢၼ်ၼိုင်ႈသေထူဝ်းႁႃပီႈၼွင်ႉမၼ်းၸၢႆးမႃးၸွႆႈဢဝ်ၵႂႃႇ။ မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 14/05/2016 ၼၼ်ႉပီႈဢၢႆႈမၼ်း ၸၢႆးဢၢႆႈ မၢတ်ႈလႄႈတင်းပီႈၼွင်ႉၶႅၼ်ႈတွင်ႉၶဝ်ၸၢႆးတိင်ႉ ၶီႇတင်းရူတ်ႊၶိူင်ႈသေဢၢင်ႈၵႂႃႇႁပ်ႉဢဝ်မၼ်း။ ၶဝ်ၵေႃႈဢဝ်မၼ်းသွၼ်ႉ ရူတ်ႊ သေ ၶီႇရူတ်ႊၶိူင်ႈမႃး တၢင်း ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉၽၢတ်ႇ ယဝ်ႉ လႆႈထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၸႂ်ႉၵိုတ်းလႄႈ တိ ၺွပ်း ဝႆႉ။ လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၼမ်ႉၽၢတ်ႇၵမ်ႈ ၽွင်ႈ လႆႈႁၼ်မႅၼ်ႈ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 19/05/2016 ၼၼ်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈပၢင်ႇလေႃႉ ႁူၵ်းၵေႃႉဢၼ်လႆႈထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈတဵၵ်းၸႂ်ႉၼမ်းတၢင်း ၵႂႃႇ ၸူး ဝၢၼ်ႈ ၼွင်ၵႂၢင်ၼၼ်ႉ ဢွၼ်ၵၼ်ပွၵ်ႈႁိူၼ်းသေ ၽွင်းၶဝ် ပႆၽၢတ်ႈၵႂႃႇၼၼ်ႉ လႆႈထူပ်းႁၼ်ၵွင်တဝ်ႈ ၵူၼ်းသၢမ် ၵေႃႉၼၼ်ႉ ၵိုတ်းဝႆႉတီႈ ၵွင်းမၢၵ်ႇမူင်ႈၵၢၼ်ႈလႅင် ၼႂ်းၵႄႈ ၼမ်ႉ ၽၢတ်ႇ လႄႈပၢင်ႇလေႃႉ။ ၽွင်းၶဝ်ႁွတ်ႈထိုင် ပၢင်ႇလေႃႉ ၶိုၼ်းၼၼ်ႉ ၶဝ်ၶိုၼ်း ၶႆႈ လၢတ်ႈၼႄၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ တီႈ ၼၼ်ႈသေ ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် တီႈၼၼ်ႈတွင်းလႆႈဝႃႈ ပဵၼ် ၵူၼ်း ဝၢၼ်ႈၼွင် ၵႂၢင်သၢမ်ၵေႃႉ ဢၼ်လႆႈထုၵ်ႇတိၺွပ်း မိူဝ်ႈ ဝၼ်းထိ 14/05/2016 ၼၼ်ႉၼႆယဝ်ႉ။ ၶဝ်ၵေႃႈၶိုၼ်း သိုပ်ႇ ၾူၼ်း ႁွင်ႉႁႃပူႇၵႄႇ ဝၢၼ်ႈၼွင်ၵႂၢင် သေ မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 19/05/2016 ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၵမ်ႈၽွင်ႈဢဝ်ထူဝ်ႈသေၵႂႃႇတူၺ်းတီႈ ၵွင်တဝ်ႈ။ ၶဝ်ပွႆႇ ၵွင်တဝ်ႈ ဝႆႉတေႃႇ ထိုင် ထႅင်ႈဝၼ်းၼိုင်ႈ ဝၼ်းထိ 20/05/2016 သေၸင်ႇတေၶိုၼ်းၵဵပ်းဢဝ်လုပ်ႇ ၵႂႃႇတီႈဝတ်ႉ ပၢင်ႇလေႃႉ။ ဝၼ်းထိ 21/05/2016 ၼၼ်ႉ ၸင်ႇၸတ်းပၢင်ၸႃႉ(ပၢင်မႃႇသႃႇ)လဵၵ်ႉလဵၵ်ႉဢွၼ်ႇပၼ်ၶဝ်။
လွင်ႈယႃႉၵွႆၶဝ်ႈၼမ်ႉတၢင်းၵိၼ်လႄႈၶူဝ်းၶွင်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ သၢမ်ဝၢၼ်ႈ
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 14/05/2016 ၼၼ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸိူဝ်းပၵ်းယူႇ ၼႂ်းဝၢၼ်ႈၼမ်ႉၽၢတ်ႇ (ဢၼ်မီး 40 လင်ႁိူၼ်း) ၵႂႃႇသွၵ်ႈတဝ် ႁိူၼ်း ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ႁိူၼ်းၼိုင်ႈယဝ်ႉႁိူၼ်းၼိုင်ႈသေ ယႃႉၽၵ်းတူ ႁိူၼ်း လႄႈယႃႉၵွင်ယွင်ၶဝ်ႈယႄးၶဝ်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ။ ၶဝ်ယႃႉ ပႅတ်ႈ ထူင် ၶဝ်ႈ၊ ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇ လႄႈပုၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉပေႃးမၢၵ်ႇမိူဝ်ၵႂႃႇ ၼိူဝ် လိၼ် သဵင်ႈမူတ်း။ လိူဝ်ၼၼ်ႉဢဝ်ၵိူဝ်သႂ်ႇၼႂ်း ထၢင်ၼမ်ႉ မၼ်း ၶိူင်ႈ ရူတ်ႊၶိူင်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ။ လွင်ႈၼႆႉသင်ၶၸဝ်ႈတူၼ်ၼိုင်ႈ တီႈ ဝတ်ႉလႆႈႁၼ်မႅၼ်ႈ။
ၽွင်းဝၼ်းထိ 14-16/05/2016 ၼၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယႃႉလႅဝ်ၶူဝ်း ၶွင်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢႅၵ်းၵျီး (ဢၼ်မီးလင်ႁိူၼ်း 25) လႄႈဝၢၼ်ႈ ဝူဝ်းလူင် (ဢၼ်မီးလင်ႁိူၼ်း 32) မိူၼ်ၼႆထႅင်ႈ။ ၼႂ်းဝၢၼ်ႈဝူဝ်းလူင် ၼႆႉႁိူၼ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈသွင်လင်လႆႈထုၵ်ႇ ၽဝ်ပႅတ်ႈထႅင်ႈသေ ရူတ်ႊၶိူင်ႈလႄႈၸၢၵ်ႈထႆၼႃးၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလမ်းၼိုင်ႈၵေႃႈၺႃးယႃႉၵွႆထႅင်ႈ။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢဝ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁူၵ်းၵေႃႉ ႁဵတ်းႁူဝ်ႉၶႄတူဝ်
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 18/05/2016 ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈပၢင်ႇလေႃႉ 6 ၵေႃႉ လႆႈၺႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈတဵၵ်းၸႂ်ႉၼမ်းတၢင်း လုၵ်ႉဝၢၼ်ႈ ပၢင်ႇ လေႃႉ ၵႂႃႇၸူးဝၢၼ်ႈၼွင်ၵႂၢင် ဢၼ်ၵႆမွၵ်ႈ 9 လၵ်း။
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉလႆႈထုၵ်ႇတဵၵ်းၸႂ်ႉၼမ်းတၢင်း ၵႂႃႇဢွၼ်တၢင်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈဢၼ်မီးဢဵၼ်ႁႅင်းမွၵ်ႈ 100 ၵေႃႉၵႂႃႇတင်းၶိုၼ်း။ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢမ်ႇလႆႈၵိၼ်ၶဝ်ႈၵိၼ်ၼမ်ႉသင်။ ထိုင်ထႅင်ႈဝၼ်းၼိုင်ႈ ဝၼ်းထိ 19/05/2016 ၼၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸင်ႇပွႆႇၶဝ်ၼႂ်း ဝၢၼ်ႈပၢင်ႇလေႃႉ။
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁူၵ်းၵေႃႉလႆႈၺႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈတဵၵ်းဢဝ်ႁဵတ်းႁူဝ်ႉၶႄတူဝ်
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 20/05/2016 ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ 5 ၵေႃႉလႄႈပူႇၵႄႇဝၢၼ်ႈ ဢူးတေႇဝိင်ႇ ဝၢၼ်ႈၼွင်ၵႂၢင် လႆႈၺႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈ 100 ၵေႃႉတဵၵ်းၸႂ်ႉၶဝ်ၼမ်းတၢင်းၵႂႃႇၸူးဝၢၼ်ႈၼမ်ႉဝႃႈ။ ၶဝ်တႄႇဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈၼွင်ၵႂၢင်မွၵ်ႈၶၢဝ်းယၢမ်း 2:00 ၵၢင်ၼႂ်ၸဝ်ႉ သေႁွတ်ႈ ၵႂႃႇတီႈဝၢၼ်ႈၼမ်ႉဝႃႈ မွၵ်ႈၶၢဝ်းယၢမ်း 5:00 ၵၢင်ၼႂ် ဝၼ်းထိ 21/05/2016။ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢမ်ႇလႆႈၵိၼ်ၶဝ်ႈၵိၼ် ၼမ်ႉသင်။ ဝႆၢးၼၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶိုၼ်းပွႆႇၶဝ်ပွၵ်ႈႁိူၼ်းၶိုၼ်း။
ၼႂ်းၼၼ်ႉၸိုဝ်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈသွင်ၵေႃႉပဵၼ် ၸၢႆးမျိၼ်ႉ ဢႃယု 35 လႄႈၸၢႆးၸၼ်တိမႃ ဢႃယု 32။
ထူပ်းႁၼ်ၶၢပ်ႈတူဝ်တၢႆၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁႃႈၵေႃႉၼႂ်းဝၢၼ်ႈဝူဝ်းလူင်
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 12-13/05/2016 ၼၼ်ႉ မီးပၢင်တိုၵ်းႁၢဝ်ႉႁႅင်းႁိမ်းႁွမ်းဝၢၼ်ႈဝူဝ်းလူင်။ ၽွင်းၼၼ်ႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဝူဝ်းလူင် ၵမ်ႈၼမ် ဢွၼ်ၵၼ်ပွႆႇပႅတ်ႈႁိူၼ်းယေးသေပၢႆႈၽေးသိုၵ်း၊ ၵမ်ႈၼမ်ၵႂႃႇပိုင်ႈႁူမ်ႈတီႈဝတ်ႉပၢင်ႇလေႃႉ။
ၽွင်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈပွၵ်ႈၶိုၼ်းႁိူၼ်းၶဝ် ဝၼ်းထိ 20/05/2016 ဝႆၢးပၢင်တိုၵ်းၼၼ်ႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလႆႈထူပ်းႁၼ်ႁိူၼ်းယေးလႄႈ ၶူဝ်း ၶွင်ၶဝ်လႆႈထုၵ်ႇယႃႉၵွႆ သေ ႁိူၼ်းသွင်လင်လႆႈထုၵ်ႇၾႆးၽဝ်ပႅတ်ႈ။ ၵွင်တဝ်ႈႁိူၼ်းဢၼ်ၵိုတ်းဝႆႉၼၼ်ႉ ပဵၼ်ႁိူၼ်း မေႃယႃ လုင်းသေႃးပေတလႄႈ လႆႈထူပ်းႁၼ်ပႃးၶၢပ်ႈတဝ်ႈတူဝ်တႆၢသွင်ၵေႃႉ။
တီႈလင်ႁိူၼ်းလုင်းထုၼ်းဢွင်ႇ ၼႂ်းလုၵ်းထၢင်ၽၢႆႈၼၼ်ႉ ထူပ်းႁၼ်ပႃးၶၢပ်ႈ တူဝ်တၢႆၵူၼ်းဢၼ်ထုၵ်ႇၽဝ်ပႃး။
ၶၢပ်ႈတူဝ်တၢႆဢၼ်ထုၵ်ႇၽဝ်ထႅင်ႈဢၼ်ၼိုင်ႈ လႆႈထူပ်းႁၼ်တီႈၼွၵ်ႈဝၢၼ်ႈ ဢၼ်ၵႆမွၵ်ႈ 15 ၼႃးထီး ပေႃးပႆလုၵ်ႉတီႈ ဝၢၼ်ႈၵႂႃႇ သေ မီးဝႆႉတီႈၶၢင်ႈတၢင်း။
ၶၢပ်ႈတူဝ်တၢႆၸိူဝ်းၼႆႉယင်းပႆႇၸၢင်ႈၵူတ်ႇထတ်းတူၺ်း၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ပႃႈတႂ်ႈၼႆႉလႆႈႁၢႆလၢႆဝႆႉ တင်ႈတႄႇဝၼ်းထိ 13/05/2016 သေ လွမ်ၵူဝ် ဝႆႉဝႃႈ ယူဝ်ၸၢင်ႈပဵၼ်ၸိူဝ်းၶဝ်။
- ၸၢႆးၵျေႃႇလူၼ်း ဢႃယု 40 ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဝူဝ်းလူင် (ပေႃႈမႄႈ လုင်း လၢႆးၶမ်း ၼႆၢးတိ)
- ၸႆၢးပေႃႇ ဢႃယု 23 ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဝူဝ်းလူင် (ပေႃႈမႄႈ လုင်းၸေႃး ပႃႈၺုၼ်ႉ)
- ၸၢႆးထုၼ်းသူၺ်ႇ ဢႃယု 33 ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢႅၵ်းၵီး (မေးၼၢင်း ၼၢင်းသႅင်လႃႇ)
- ၸၢႆးၵေႃး ဢႃယု 22 ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈပၢင်ၵႅၼ် (ပေႃႈမႄႈ လုင်းသၢင်ႇထုၼ်း ပႃႈထုၼ်း)
ၵပ်းသိုပ်ႇတွင်ႈထၢမ်
ၸၢႆးႁေႃသႅင် +66 (0) 62- 941-9600 (ဢင်းၵိတ်း၊တႆး)
ၸၢႆးၶိုၼ်းမႂ်ႇ +66 (0) 94-638-6759 (ဢင်းၵိတ်း၊မၢၼ်ႈ)


text:
Monday, May 16, 2016
မုၵ်ႉၸုမ်းသင်ၶတႆး လႄႈ ပီႈၼွင်ႉတႆးယၢၼ်မိူင်း ၵူႈမူႇၵူႈၸုမ်း၊ ၼႂ်းမိူင်းၵွၵ်ႇ၊ ၸိုင်ႈထႆးတင်းသဵင်ႈ ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ႁူမ်ၸူမ်းႁပ်ႉတွၼ်ႈ ၽူႈႁပ်ႉလႆႈၸုမ်ႈၶူး ၼႂ်းပီ 2016
မုၵ်ႉၸုမ်းသင်ၶတႆး လႄႈ ပီႈၼွင်ႉတႆးယၢၼ်မိူင်း ၵူႈမူႇၵူႈၸုမ်း၊ ၼႂ်းမိူင်းၵွၵ်ႇ၊ ၸိုင်ႈထႆးတင်းသဵင်ႈ ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ပွႆးႁူမ်ၸူမ်းႁပ်ႉတွၼ်ႈ ၸဝ်ႈဢၼ်ႁပ်ႉလႆႈၸုမ်ႈၶူး B.A M.A လႄႈ ပေႃႈဢွၵ်ႇလူင် Dr. ၸၢႆးမွၵ်ႇၶမ်း ဢၼ်ႁပ်ႉလႆႈၸုမ်ႈ Ph.D ၽၢႆႇပၢႆးပၺ်ၺႃ ဢၼ်ၸၼ်ႉၸွမ်မႁႃၸုလႃးလူင်းၵွၼ်းၶဝ် မွပ်ႈဢၢပ်ႈယိုၼ်ႈပၼ် တီႈဝၢင်းၼွႆႉ၊ ဢယုတ်ႉထယ၊ ၸိုင်ႈထႆး။
ဝၼ်းတီႈ 15/5/2016 တင်ႈတႄႇၵၢင်ၼႂ် တေႃႇထိုင်ဝၢႆးဝၼ်း 3 မူင်းၼႆႉ တင်းၸၼ်ႉၸွမ်မႁႃၸုလႃးလူင်း ၵွၼ်း၊ ဝၢင်းၼွႆႉ၊ ဢယုတ်ႉထယ၊ ၸိုင်ႈထႆး လႆႈၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ပွႆးႁပ်ႉၸုမ်ႈၶူးယႂ်ႇလူင်သေ ၼႂ်းၼႆႉ ပေႃႈဢွၵ်ႇ လူင် Dr. ၸၢႆးမွၵ်ႇၶမ်း ႁဝ်းၵေႃႈ ႁပ်ႉလႆႈၸုမ်ႈၶူး Ph.D ၽၢႆႇၸတ်းၵၢၼ်ပၢႆးပၺ်ၺႃ လႄႈ ႁူမ်ႈလူၺ်ႈ ၸဝ်ႈသင်ၶတႆး လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ်မႁႃၸုလႃးလူင်းၵွၼ်း ႁပ်ႉလႆႈၸုမ်ႈၶူး (20) ၸဝ်ႈ၊ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈဢၼ် ႁပ်ႉလႆႈၸုမ်ႈၶူး M.A သၢမ်ၸဝ်ႈ လႄႈ B.A (17) ၸဝ်ႈၼႆယဝ်ႉ။
တီႈၼႂ်းပၢင်ႁပ်ႉၸုမ်ႈၼႆႉ မီးမုၵ်ႉၸုမ်းတႆးလၢႆလၢႆၸုမ်း ၼႂ်းမိူင်းၵွၵ်ႇ လႄႈ ၸုမ်းဝေယႃဝိၸ်ၸ လၢႆလၢႆၸုမ်း မႃးၵႃႈၼႄ ၾိင်ႈငႄႈၾိင်ႈထုင်းတႆး သေဢမ်ႇၵႃး မႃးၸႃၵလဵင်ႉလူပႃး ပီႈၼွင်ႉၼႂ်းမိူင်း/ၼွၵ်ႈမိူင်းသေ ဝၢႆးၼၼ်ႉ မိူဝ်ႈ (16.30 – 19.00) မူင်း၊ လႆႈဢွၼ်ၵၼ်ၸတ်းႁဵတ်းပႃး ပၢင်ႁူမ်ၸူမ်းႁပ်ႉတွၼ်ႈ ပေႃႈဢွၵ်ႇလူင် Dr. ၸၢႆးမွၵ်ႇၶမ်း ၵႂႃႇတီႈၼႂ်း ႁွင်ႈပၢင်ၵုမ်၊ ၸၼ်ႉၸွမ်မႁႃၸုလႃးလူင်းၵွၼ်း၊ ဝၢင်းၼွႆႉ၊ ဢယုတ်ႉထယ၊ ၸိုင်ႈထႆး ၼၼ်ႉထႅင်ႈၼႆယူႇယဝ်ႉ။
တီႈၼႂ်းပၢင်ႁူမ်ၸူမ်းၸွမ်းပေႃႈဢွၵ်ႇလူင် Dr.ၸၢႆးမွၵ်ႇၶမ်းၼႆႉ မီးၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်ၶဝ် ၸဵမ်ၼႂ်းမိူင်း/ၼွၵ်ႈမိူင်း ၶိုၼ်ႈႁွတ်ႈပၼ်ႁႅင်းၼမ်လၢႆသေဢမ်ႇၵႃး မီးၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်ၶဝ်လၢႆလၢႆၸဝ်ႈ ၶိုၼ်ႈမွၵ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်း ႁူမ်ၸူမ်းပႃးထႅင်ႈ ၼႆယူႇယဝ်ႉ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ တေမီး Most Ven. Prof. Dr. Brahmapundit ႁူဝ်ၼႃႈလူင် ၸၼ်ႉၸွမ်မႁႃ ၸုလႃးလူင်းၵွၼ်း၊ ၸဝ်ႈၶူးလူင် Dr. ၶမ်းမၢႆ ꩪမ်မသႃမိ (Oxford) ၽူႈၵေႃႇတၢင်ႈ ၸၼ်ႉ ၸွမ်ၿုတ်ႉထ၊ မိူင်းတႆး၊ Phra Sophonvachirabhon, Vice Rector for Foreign Affairs ၊ ၸဝ်ႈ သြႃႇမႁႃၺႃၼိၼ်တ ၸဝ်ႈ ၵွၼ်းဝတ်ႉ၊ ဝတ်ႉမႂ်ႇတႆး၊ ၵုင်းထဵပ်ႈ၊ ဢူးဝိၼ်းမွင်ႇ ႁူဝ်ၼႃႈ လုမ်းၽွင်းတၢင်မၢၼ်ႈ၊ မိူင်းၵွၵ်ႇ လႄႈ ႁူမ်ႈလူၺ်ႈ ပေႃႈမႄႈဢွၵ်ႇတၵ်ႉၵႃႇသတ်ႉထႃး၊ ႁူမ်ႈပႃးၵေႃသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ ၼႂ်းမိူင်း/ၼွၵ်ႈမိူင်း ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ တၢင်းမူတ်းမီး (426) ၵေႃႉသေ ဝၢႆးၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်ၶဝ် မွၵ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်းႁူမ်ၸူမ်းယဝ်ႉၼၼ်ႉ ၽူႈၶဝ်ႈ ႁူမ်ႈပၢင်ႁူမ်ၸူမ်း လႄႈ ၽူႈ ယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်ၶဝ် ထၢႆႇႁၢင်ႈတီႈမၢႆတွင်းၵိုၵ်းၵၼ်ယဝ်ႉ ႁုပ်ႈသိမ်းပၢင်ႁူမ်ၸူမ်းၵႂႃႇ မိူဝ်ႈၶၢဝ်း ( 19.30) မူင်းၼၼ်ႉလႆႈလီငၢမ်းၼႆ လႆႈႁူႉၸွမ်းၶၢဝ်ႇငၢဝ်း မီးၼင်ႇၼႆယဝ်ႉ။
Posted by တႆးၼုမ်ႇ
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
တႃႈလိူဝ်ႇ၊ ဝဵင်း
ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ (မၢၼ်ႈ: မန္တလေးမြို့), (ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Mandalay) ၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်းဢၼ်ယႂ်ႇသေပိူၼ်ႈ မၢႆသွင် ၼႂ်း မိူင်းမျႅၼ်ႇမႃႇ ၼႆႉသေ ပဵၼ်ၸႄႈလူင်တီႈ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇယဝ်ႉ။ ဢိင်ၼိူဝ်သဵၼ်ႈမၢႆ ႁူဝ်ၼပ်ႉႁူဝ်ႁိူၼ်း ဢၼ်ၵဵပ်းမိူဝ်ႈ ပီ 2014 ၼၼ်ႉသေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း မီးၵႂႃႇ 1,225,553 ၵေႃႉယဝ်ႉ။ ၵႆႇယၢၼ်ၵၼ်တင်း ဝဵင်းပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ဝဵင်ႈတႃႈၵုင်ႈ 445 လၵ်းသေ မီးၽၢႆႇဢွၵ်ႇ မႄႈၼမ်ႉၵဵဝ်ယဝ်ႉ။ ၼႂ်းသၢပ်ႇလႅၼ် ၸႄႈလူင်တႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ၸႄႈဝဵင်း 6 ၸႄႈဝဵင်းသေ ၵႅမ်ၸႄႈဝဵင်း မီးဝႆႉယူႇ 1 ဝဵင်းယဝ်ႉ။ ပဵၼ်ဝဵင်းႁေႃၶမ်း ပၢၼ်ၶုၼ်ၵူင်းပွင်ႇ ၵမ်းလိုၼ်းသုတ်း တႃႇမိူင်းမၢၼ်ႈယဝ်ႉ။ ယၢမ်းလဵဝ်တႄႉ ပဵၼ်ဝဵင်းပၵ်းလုမ်း ၸႄႈတွၼ်ႈတႃႈလိူဝ်ႇ တႃႇ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ၊ ပွတ်းၼိူဝ်မိူင်းမျႅၼ်ႇမႃႇယဝ်ႉ။ ပေႃးဝႃႈ ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ ယဝ်ႉ ပဵၼ်ဝဵင်းဢၼ်ယႂ်ႇထီႉသွင်ယဝ်ႉ။ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ မီးတီႈပွတ်းၵႅၼ်ၵၢင် မိူင်းမျႅၼ်ႇမႃႇသေ ပဵၼ်ဝဵင်းဢၼ် ၾိင်ႈမျႅၼ်ႇမႃႇ မီးၸုတုမ်ၵၼ်ဝႆႉၵေႃႈၸႂ်ႈယဝ်ႉ။ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆ လႆႈလတ်းၶၢမ်ႈမႃး ပၢၼ်သၢမ်ပၢၼ်ယဝ်ႉသေတႃႉ တိုၵ်ႉမီးလွင်ႈလိုဝ်းလင်ဝႆႉယူႇ။ မိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃး ၼႂ်း 100 ပီၼၼ်ႉ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ လႆႈထုၵ်ႇၺႃးၽေးၾႆး၊ လႆႈထုၵ်ႇၺႃးတၢမ်ႇ သိုၵ်းၵမ်ႇၽႃႇပွၵ်ႈသွင်လႄႈ လႆႈမီးလွင်ႈလူႉလႅဝ်မႃးသေ တႃႉ ၶိုၼ်းမႄႈတင်ႈၶိုၼ်းမႂ်ႇမႃးယူႇ။ မီးဝႆႉတီႈၼႂ်းၵႄႈ လတ်ႉတီႇၵျုႁွင်ႇ 21 တီႇၵရီႇ 98 မိတ်ႉၼိတ်ႉလႄႈ လွင်ႇၵျီႇၵျုဢွၵ်ႇ 96 တီႇၵရီႇ 08 မိတ်ႉၼိတ်ႉ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ ယွၼ်ႉမၼ်းပဵၼ်ဝဵင်းႁေႃႇၶမ်း မိူင်းမၢၼ်ႈ ၵမ်းလိုၼ်းသုတ်းလႄႈ ၶူဝ်းပူၺ်ႈမိူဝ်ႈမိုၼ်ႉၵွၼ်ႇၼႆႉ ၵိုတ်းဝႆႉတင်းၼမ်တင်းလၢႆယဝ်ႉ။
သၢႆပိုၼ်း[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
မိူဝ်ႈပီ 1857 ၼၼ်ႉ ႁူမ်ႈဝႃႈ ရႁၢၼ်းလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းၶဝ် ဢၼ်ၵၼ်သၢၼ်ၶတ်းသေတႃႉ ၶုၼ်မင်းတုင်း တႄႇတင်ႈမႃး ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ (မၢၼ်းတလေး) ၼႆႉယူႇယဝ်ႉ။ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ(မၢၼ်းတလေး) ၼႆႉ တေႃႇထိုင် ပီ (1860-1885) မိူဝ်ႈပႆႇထိုင် ပၢင်တိုၵ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢင်းၵိတ်ႉပွၵ်ႈထိသၢမ် မိူဝ်ႈပီ 1885 ၼၼ်ႉၼႆ ပဵၼ်မႃး ဝဵင်းၼေႇပျီႇတေႃႇ ၶုၼ်မၢၼ်ႈ ဢၼ်လွတ်ႈလႅတ်း မႃးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉၽၢႆႇသၢႆႉ ၼိူဝ်ၽင်ႇၼမ်ႉမႄႈၵဵဝ်သေ မီးၼႂ်းၵႄႈ မႄႈၼမ်ႉၵဵဝ် လႄႈ သၼ်လွႆတႆး တၢင်းၵႂၢင်ႈမၼ်းမီး 8 လၵ်းသေ ပဵၼ်တီႈၼႃႈလိၼ်ပဵင်းဝႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တၢင်းၵႂၢင်ႈဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉ 25 လၵ်းပၼ်မူၼ်းသေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်းၼႆႉ မိူဝ်ႈပီ 1963 ၼၼ်ႉ လၢမ်းဝႃႈ မီး 215,426 ၵေႃႉၼႆယဝ်ႉ။ မီး 38 ပွၵ်ႉ၊ လင်ႁိူၼ်းမီး 35000 ၼႆႉယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းၵူႈမဵဝ်း ဢွၼ်ၵၼ်ယူႇသဝ်းၼင်ႇ ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ ၼၼ်ႉၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ၾိင်ႈၾႃႉယႃႇသီႇတႄႉ မႆႉသေ ႁႅင်ႈႁွင်ဝႆႉယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈၵူႈပွၵ်ႈတႄႉ လႆႈၸိုဝ်ႈဝႃႈ "ရတၼႃႇပူင်ႇ" ၼႆသေတႃႉ ဝၢႆးလင်မႃး ဢိင်ၸွမ်းၸိုဝ်ႈ "မၢၼ်းတလေးတွင်ႇ" သေ ၸင်ႇလႆႈၸိုဝ်ႈဝႃႈ "မၢၼ်းတလေး" ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။
တႃႈလိူဝ်ႇ ၵၢပ်ႈပၢၼ်ၶူဝ်ႇလူဝ်ႇၼီႇ (၁၈၈၅ တေႃႇ ၁၉၄၈)[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ဝၢႆးသေ ပၢင်သိုၵ်း ဢင်းၵိတ်ႉ - မၢၼ်ႈ ပွၵ်ႈၵမ်းသၢမ် ယဝ်ႉတူဝ်ႈၵႂႃႇ မိူဝ်ႈပီ 1885 ၼၼ်ႉ မိူင်းမၢၼ်ႈၼႆႉ လႆႈသုမ်း လွင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃသေ တူၵ်းတႂ်ႈမိုဝ်း ဢင်းၵိတ်ႉၵႂႃႇယူႇယဝ်ႉ။ ႁူမ်ႈဝႃႈၶၢႆႉဢဝ် ဝဵင်းငဝ်ႈၸိုင်ႈ ၵႂႃႇပဵၼ်တႃႈၵုင်ႈသေတႃႉ ဢၼ်ပဵၼ်ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ဝဵင်းပဵၼ်ၵႅၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၼႆႉၵေႃႈ ဢမ်ႇပၼ်ယူပ်ႈယွမ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ၶဝ်တႄႇၵေႃႇသၢင်ႈပၼ် ၵၢၼ်တေႃႉသူင်ႇလူတ်ႉလႅၼ်း မိူဝ်ႈပီ 1889 ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈပီ 1925 ၼၼ်ႉၸမ်ႉ ပိုတ်ႇၽုၺ်ႇပၼ် ၶေႃးလဵၵ်ႉတႃႈလိူဝ်ႇ မႃးယူဝ်ႉ။
ၵၢပ်ႈပၢၼ်ၶူဝ်ႇလူဝ်ႇၼီႇၼၼ်ႉ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ လႆႈပဵၼ်ဝဵင်းၵႅၼ်ၵၢင် တွၼ်ႈတႃႇပူင်သွၼ် လွင်ႈၾိင်ႈငႄႈပုတ်ႉထ လႄႈ ပၢႆးမွၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။
ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ လႆႈၶၢမ်ႇတၢမ်ႇ သိုၵ်းၵမ်ႇၽႃႇပွၵ်ႈသွင် ႁၢဝ်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်းႁႅင်းမႃးယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈပီ 1942၊ လိူၼ်ဢေႇပႄႇ 3 ဝၼ်းၼၼ်ႉ ၵျပၢၼ်ႇၶဝ် ဢဝ်ႁိူဝ်းမိၼ်သေ ၶဝ်ႈတိုၵ်းလႄႈ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ လႆႈလူႉလႅဝ်ၵႂႃႇ ႁႃႈပုၼ်ႈသၢမ်ပုၼ်ႈသေ ၵူၼ်း 2000 လႆႈတၢႆယွၼ်ႉမၼ်းယဝ်ႉ။
တႃႈလိူဝ်ႇ ပၢၼ်ယၢမ်းလဵဝ် (1948 တေႃႇ ယၢမ်းလဵဝ်)[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ဝၢႆးသေ လႆႈလွင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃ ၵႃႈတီႈ ဢင်းၵိတ်ႉၶဝ် မိူဝ်ႈပီ 1948 ၼၼ်ႉယဝ်ႉယဝ်ႈၵေႃႈ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ သိုပ်ႇပဵၼ်ဝဵင်း ၵႅၼ်ၵၢင်တွၼ်ႈတႃႇ ၾိင်ႈငႄႈ၊ ပၢႆးပႆႇၺႃႇ လႄႈ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၸိူဝ်းၼႆႉယူႇယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈပႆႇထိုင် 1991 ၶၢဝ်းယၢမ်းၼၼ်ႉ တီႈပွတ်းၼိူဝ် မိူင်းမၢၼ်ႈ (မျႅၼ်ႇမႃႇ) ၼႆႉ မီး ၸၼ်ႉၸွမ်တႃႈလိူဝ်ႇ၊ ၸၼ်ႉၸွမ်ပၢႆးမေႃယႃတႃႈလိူဝ်ႇ လႄႈ ၸၼ်ႉၸွမ်ပၢႆးသိုၵ်း ၸိူဝ်းၼႆႉၵူၺ်း။ တီႇၵရီႇၶေႃးလဵၵ်ႉ တီႈဝဵင်းဢွၼ်ႇၵမ်ႈၽွင်ႈၵူၺ်း မႃးၵွင်ႉၵၼ်တီႈ ၸၼ်ႉၸွမ်တႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉသေသွၼ်ယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈပီ 1959 လိူၼ်ၼူဝ်ႇဝႅမ်ႇပႃႇၼၼ်ႉ ၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ပွႆး တႃႈလိူဝ်ႇတဵမ်ပၢၵ်ႇပီ ၵႃႈတီႈ တိၼ်လွႆတႃႈလိူဝ်ႇ (မၢၼ်းတလေးတွင်ႇ) ၼၼ်ႉသေ ယင်းႁဵတ်းဢွၵ်ႇ တသဵၵ်ႉၶွင်းမႃးၵွၼ်ႇ။
လၢၵ်ႈထၢၵ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈပႃႇတီႇလဵဝ် (1962-1988) ၼႆႉ ယွၼ်ႉၸႂ်ႉလၢႆးၵၢၼ်ႁပ်ႉၽၵ်းတူ မႃးလႄႈ ၽၢင်ႁၢင်ႈဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ လႆႈတူၵ်းယွမ်းလူင်းမႃး။ မိူဝ်ႈၸဝ်ႉ 1980 ၼၼ်ႉ လင်ႁိူၼ်းတႅမ်ႇ ဢၼ်မႂ်ႇ ဢွၵ်ႇမႃးတင်းၼမ်ယဝ်ႉ။ ၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်းၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ မီးလႅင်တၢင်းၼမ်သေ ပေႃးလႆႈၸိုဝ်ႈဝႃႈ ဝဵင်းလႅင် (စက်ဘီးမြို့တော်) ဝႃးၼႆယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၾႆးမႆႈမိူဝ်ႈ 1981 လိူၼ်မေႇၼၼ်ႉသေ လင်ႁိူၼ်း လႆႈလူႉသုမ်းၵႂႃႇ မွၵ်ႈ 6000 လင်ၼႆႉသေ ၵူၼ်း 36000 ပၢႆ လႆႈပဵၼ်ၵူၼ်းၽၢၼ်ႁိူၼ်းၽၢၼ်ယေးၵႂႃႇယဝ်ႉ။ 1984 လိူၼ်မၢၶျ်ႉ 24 ဝၼ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ၾႆးမႆႈထႅင်ႈလႅင်ႈ လင်ႁိူၼ်း 2700 လႆႈလူႉသုမ်းၵႂႃႇသေ ၵူၼ်း 23000 လႆႈၽၢၼ်ႁိူၼ်းၽၢၼ်ယေးၵႂႃႇထႅင်ႈ။ ယွၼ်ႉလွင်ႈၾႆးမႆႈၸိူင်ႉၼၼ်ၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်လွင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈလွင်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ ထိူင်းၵႂႃႇယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈပီ 2008 လိူၼ်ၾႅပ်ႉဝႃႇရီႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ၾႆးလႆႈမႆႈ ၵၢတ်ႈလူင် ယတၼႃႇပူင်ႇ ဢၼ်ယႂ်ႇထီႉသွင် တီႈဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၾႆးဢၼ်မႆႈထႅင်ႈ ယႂ်ႇယႂ်ႇလူင်လူင်ၼႆႉ မႆႈမိူဝ်ႈ ပီ 2009 လိူၼ်ၾႅပ်ႉဝႃႇရီႇ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မႆႈၵႂႃႇ လင်ႁိူၼ်း 320 လင်သေ ၵူၼ်း 1600 လႆႈၽၢၼ်ႁိူၼ်းၽၢၼ်ယေးၵႂႃႇ။
ဢွင်ႇတီႈၸိူဝ်းလိုဝ်းလင်[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ၽြႃးလူင် မႁႃႇမုၼိ၊
- လွႆတႃႈလိူဝ်ႇ (မၢၼ်းတလေးတွင်ႇ) လႄႈ ၽြႃးၵျွၵ်ႉတေႃႇၵျီး၊
- ၵုတူဝ်ႇတေႃႇ၊
- ၸၼ်ႇတႃႇမုၼိ၊
- ယၢၼ်ႇၵိၼ်းတွင်ႇ၊
- ယေႇတၶုၼ်ႇတွင်ႇ၊
- တွင်ႇပျူင်း၊
- ယတၼႃႉၵူႇ၊
- ၽြႃးသူၺ်ႇၸႃႇယၢၼ်ႇ၊
- တွင်ႇတမၢၼ်ႇဢိၼ်း လႄႈ ၶူဝ်ဢူးပဵင်ႇ၊
- ႁေႃၶမ်းတႃႈလိူဝ်ႇ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။
မႁႃႇမုၼိ[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ႁူၼ်ႁၢင်ႈ ၽြႃးလူင် မႁႃႇမုၼိ ဢၼ်မီးတီႈ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈ ဢၼ်ၸိုဝ်ႈသဵင်လိုဝ်းလင် တီႈၼိုင်ႈယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ၵေႃးတမ ဢဝ်ဢၢႆဢူၵ်းမၼ်းၸဝ်ႈ ပၼ် 7 ပွၵ်ႈလႄႈ ဢွၼ်ၵၼ်ယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ မီးၸႂ် ၼႆယဝ်ႉ။ ပၢၼ် ပူဝ်းတေႃႇၽယႃး ၶုၼ်ပတူင်ႇ မိူဝ်ႈပီ 1784 ၼၼ်ႉ ၵေႃႉပဵၼ်လုၵ်ႈၸၢႆးမၼ်း ၸဝ်ႈၵႅမ်မိူင်း ဢူးပေႃႇၼႆႉ ၵႂႃႇပၢင်းမႃးတီႈ ရၶႅင်ႇ ၼႆယဝ်ႉ။
လွႆတႃႈလိူဝ်ႇ (မၢၼ်းတလေႈတွင်ႇ)[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
လွႆမၢၼ်းတလေးၼႆႉ မီးဝႆႉ ၽၢႆႇႁွင်ႇဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ (မၢၼ်းတလေး) ယဝ်ႉ။ မီးဝႆႉတီႈ တၢင်ႉသုင် ၼႃႈပၢင်ႇလၢႆႇ 230 မီႇတႃႇယဝ်ႉ။ တႄႇဝႆႉၵွင်းမူးတင်းၼမ်ယဝ်ႉ။ လွႆမၢၼ်းတလေးၼႆႉ မိူၼ်မႂ်းသုမ်ႇမုင်းဝႆႉတီႈၼိူဝ် ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇဝႆႉလႄႈ ပေႃးလုၵ်ႉတီႈၼိူဝ်လွႆမၢၼ်းတလေးၼၼ်ႉတူၺ်းၼႆ တေလႆႈႁၼ် ႁူဝ်ဝဵင်းၵဝ်ႇ၊ ၶူးဝဵင်းလႄႈ ၽၢင်ႈႁၢင်ႈယဵမ်ႈ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ပေႃးမုင်ႈတူၺ်း ၽၢႆႇတၢင်းဢွၵ်ႇၼႆ တေလႆႈႁၼ် သၼ်လွႆတႆးသေ ပေႃးမုင်ႈတူၺ်း ၽၢႆႇတူၵ်းသမ်ႉတေလႆႈႁၼ် ၽင်ႇၼမ်ႉၵဵဝ်ယူႇယဝ်ႉ။ ၶေႃႈၵႂၢမ်းဢၼ်ဝႃႈ မၢၼ်းတလေး ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ မၼ်းလုၵ်ႉတီႈ 'မဏ္ဍလ' ဢၼ်ဝႃႈ 'မဏ္ဍလေး' ၼႆသေ ဝၢႆးၼႆႉ ၸင်ႇပဵၼ်မႃး 'မန္တလေး' ဝႃႈၼႆႉယဝ်ႉ။ တီႈပွင်ႇမၼ်းၼႄႉ ပဵၼ်တီႈလိၼ် မူၼ်ႈသိူဝ်းသႃႇယႃႇ ဝႃႈၼႆႉယဝ်ႉ။ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈဝႃႈ လုၵ်ႉတီႈ 'မန္ဓရေး' သေ လၢႆႈပဵၼ်မႃးၼႆၵေႃႈဝႃႈ။ တီႈပွင်ႇမၼ်းတႄႉ ပဵၼ်တီႈ ဢၼ်မီးၽုင်းဢူ ၼႆၵေႃႈဝႃႈ။ ၵမ်ႈၽွင်းၵေႃႈဝႃႈ မိူဝ်ႈပၢၼ်ပူးၵမ်ၼၼ်ႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈပဵၼ်လွႆ ဢၼ် ၶုၼ်သျိၼ်ႇၸေႃး မိၼ်းၵလေး မႃးထင်သဝ်းၵႂႃႇလႄႈ ၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈ မိၼ်းၵလေးတွင်ႇ ၼႆသေ ဝၢႆးၼႆႉပဵၼ်မႃး မၢၼ်းတလေးတွင်ႇ ၼႆၵေႃႈဝႃႈ။ ယွၼ်ႉၸွမ်းႁိမ်းႁွမ်းလွႆၼၼ်ႉ မႃးတင်ႇဝဵင်းလႄႈ ၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈ ဝဵင်းမၢၼ်းတလေး ၼႆၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ်ဝႃႈယဝ်ႉ။ [4]
ႁၢင်ႈႁေႃ တႃႈလိူဝ်ႇ (မၢၼ်းတလေး ၼၢၼ်းတေႃႇ)[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ႁေႃၶမ်းလူင်တႃႈလိူဝ်ႇ (မၢၼ်းတလေးၼၢၼ်းတေႃႇ) ဢၼ်ဢဝ်ၶူးဝႄးလႄႈ ႁူဝ်ဢုတ်ႇလူင် ၵင်ႈဝႆႉၼၼ်ႉ ပဵၼ်ႈတီႈ ဢၼ် ၶုၼ်ၵူင်းပွင်ႇ ၶဝ် ဢုပ်ႉပိူင်ႇၽွင်းငမ်းမႃးယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈၽွင်း သိုၵ်းၵမ်ႇၽႃႇပွၵ်ႈသွင် ၼၼ်ႉ ၵမ်းၵမ်းထုၵ်ႇၺႃး မၢၵ်ႇပွႆႇသႂ်ႇလႄႈ လႆႈလူႉလႅဝ်ၵႂႃႇသေတႃႉ ဝၢႆးလင်မႃး ၶိုၼ်းမႄးၵေႃႈတင်ႈ ႁၢင်ႈႁေႃ မျႃႉၼၢၼ်းၸၢမ်ႇၵျေႃႇ မႃးယဝ်ႉ။ တီႈၼႂ်းႁေႃမၢၼ်းတလေးၼၼ်ႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ ငဝ်ႈငုၼ်းတိူင်းသိုၵ်းပွတ်းၵၢင်ၶဝ် ဢဝ်ပၵ်းႁဵတ်းတီႈယူႇၶဝ်ဝႆႉလႄႈ တွၼ်ႈတႃႇ ၵူၼ်းမိူင်းၶဝ် တေၶဝ်ႈဢႅဝ်ႇလေႇၼႂ်းမၼ်းတႄႉ ဢမ်ႇပေႃးငၢႆႈ။
ၽၢႆႇတေႃႉသူင်ႇလႄႈ ၵပ်းသိုပ်ႇတိတ်းတေႃႇ[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ ယွၼ်ႉမီးဝႆႉတီႈ ၵႅၼ်ၵၢင်မိူင်းမၢၼ်ႈ (မျႅၼ်ႇမႃႇ) လႄႈ တွၼ်ႈတႃႇ ၵပ်းသိုပ်ႇတိတ်းတေႃႇ သူင်ႇၶူဝ်းတေႃႉၶူဝ်းၵႂႃႇမႃးၸူး မိူင်းႁိမ်းႁွမ်းၵၼ်ၼၼ်ႉ လႆႈဝႆႉပဵၼ်ၵႅၼ်မၼ်းယဝ်ႉ။ တွၼ်ႈတႃႇ ၵၢၼ်တေႃႉသူင်ႇ ၼႂ်းဝဵင်းတႄႉ ႁူမ်ႈဝႃႈမီး လူတ်ႉၵႃးပၢတ်ႉၸ် ပၼ်ဝဵင်းယူႇသေတႃႉ ဢမ်ႇပေႃးဢွၼ်ၵၼ်ၸႂ်ႉၵႂၢင်ႈၵႂၢင်ႈၶႂၢင်ၶႂၢင်။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ၵမ်ႉၼမ်ၼႆႉဢွၼ်ၵၼ်ၸႂ်ႉ လႅင် လႄႈ လူတ်ႉၶိူင်ႈ ၵူၺ်း။ မိူဝ်ႈၵူႈပွၵ်ႈ ယင်းႁွင်ႉဝႃႈပဵၼ် ဝဵင်းလႅင် ၼႆသေတႃႉ ယၢမ်းလဵဝ်တႄႉ သမ်ႉပေႃးတေလႆႈႁွင်ႉဝႃႈပဵၼ် ဝဵင်းလူတ်ႉၶိူင်ႈ ၼႆယူႇယဝ်ႉ။
သၢႆႁိူဝ်းမိၼ်[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
မိူဝ်ႈၵူႈပွၵ်ႈတႄႉ ဢွၼ်ၵၼ်ၸႂ်ႉ တႃႈႁိူဝ်းမိၼ်ၶျၢၼ်းမႃႉတႃႇၸီႇ မႃးသေ ၽိူဝ်ႇထိုင် ပီ 2000 မႃး ၶၢမ်ႇသဵင်ႈငိုၼ်း တေႃႇလႃႇဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ 150 လၢၼ်ႉသေၵေႃႈ ႁဵတ်းသၢင်ႈပိုတ်ႇၽုၺ်ႇမႃး တႃႈႁိူဝ်းမိၼ်ၵူႈမိူင်းမိူင်း တႃႈလိူဝ်ႇ ၵႃႈတီႈ ဝဵင်းတတႃးဢူး ၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ ၵႆယၢၼ်ၵၼ်တင်း ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ 28 လၵ်းယဝ်ႉ။ ပိူင်လူင်မၼ်းတႄႉ သၢႆႁိူဝ်းမိၼ်ၼႂ်းမိူင်း ဢွၼ်ၵၼ်ၶိုၼ်ႈလူင်းသေ ၸိူဝ်းပဵၼ် သၢႆႁိူဝ်းမိၼ်ၼွၵ်ႈမိူင်းတႄႉ ၵွင်ႉသိုပ်ႇမိၼ်ၸူး မိူင်းၶႄႇ၊ ဝဵင်းၶူၺ်းမိၼ်ႈ၊ မိူင်းထႆး ဝဵင်းမိူင်းၵွၵ်ႇ၊ မိူင်းသိင်ႇၵႃႇပူႇ ဝဵင်းသိင်ႇၵႃႇပူႇ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။
သၢႆၼမ်ႉ[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ႁူမ်ႈဝႃႈ တၢင်းလူတ်ႉလဵၼ်း လႄႈ တၢင်းလူတ်ႉၵႃး ၶႅမ်ႉလႅပ်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႃးသေတႃႉ ဢၼ်ပဵၼ်မႄႈၼမ်ႉၵဵဝ် ဢၼ်ၸိုဝ်ႈသဵင်လိုဝ်းလင်တီႈမိူင်းမျႅၼ်ႇမႃႇၼၼ်ႉတႄႉ သိုပ်ႇပဵၼ်တီႈဢၼ်တေႃႉသူင်ႇ ၶဝ်ႈသၢၼ်၊ ၼမ်ႉမၼ်း၊ ၵိူဝ်၊ မၢၵ်ႇၽိတ်ႉ၊ မႆႉပွင်လႄႈ ၶူဝ်းၶွင်တၢင်ႇၸိူဝ်းယူႇၼင်ႇၵဝ်ႇ။
တၢင်းလူတ်ႉလဵၼ်း[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
တႃႈလူတ်ႉလဵၼ်းဝဵင်းလိူဝ်ႇ ၼႆႉ မၼ်းမီႈတီႈ တၢင်းၽႄဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈ တွၼ်ႈတႃႇ မိူင်းမၢၼ်ႈ (မျႅၼ်ႇမႃႇ)ယူႇ။ လုၵ်ႉတီႈ ဝဵင်းလိူဝ်ႇသေ ဢဝ်တင်းသၢႆလူတ်ႉလဵၼ်း ၵႂႃႇၸူးလႆႈ ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ၊ ၼေႇပျီႇတေႃႇ၊ ဝဵင်းပၢင်ႇဢူး၊ ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ၊ ဝဵင်းမူင်ႇယႂႃႇ၊ ဝဵင်းပၶူၵ်ႉၵူႇ၊ ဝဵင်းၵလေး၊ ဝဵင်းၵၢၼ်ႉၵေႃး၊ ဝဵင်းသူၺ်ႇပူဝ်ႇ၊ ဝဵင်းၵေႃလၢင်း (ၵေႃးလိၼ်း)၊ ဝဵင်းၼပႃး၊ ဝဵင်းၵၢၼ်ႉပလူႇ၊ ဝဵင်းမိူင်းယၢင်း (မူဝ်းၺိၼ်း)၊ ဝဵင်းႁူဝ်ပၢင်ႇ (ႁူဝ်ႇပိၼ်ႇ)၊ ဝဵင်းမိူင်းၵွင်း (မူဝ်းၵွင်း)၊ ဝဵင်းၸႄႈၼႃး (မျိတ်ႉၵျီးၼႃး) ၸိူဝ်းၼႆႉယူႇယဝ်ႉ။
တီႈဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်း မီး လူတ်ႉလဵၼ်းထၢတ်ႈ ပၼ်ႇႁွပ်ႇဝဵင်းသေတႃႉ ယၢမ်းလဵဝ်တႄႉ ပိူင်လူတ်ႉလဵၼ်းထၢတ်ႈပၼ်ႇဝဵင်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးယဝ်ႉ။
တၢင်းလူတ်ႉၵႃး[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈ ဢွင်ႈတီႈလီ တွၼ်ႈတႃႇၵပ်းသိုပ်ႇၸူး မိူင်းဢဵၼ်ႁႅင်းယႂ်ႇ ၸိူဝ်းပဵၼ် မိူင်းၶႄႇ လႄႈ မိူင်းဢိၼ်းတီးယႃးယဝ်ႉ။ သဵၼ်ႈတၢင်းလူင်းဢေးသျႃးၼႆႉၵေႃႈ လတ်းၶၢမ်ႈဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇဝႆႉယူႇယဝ်ႉ။
- သၢႆတၢင်းလူတ်ႉၵႃး မျႅၼ်ႇမႃႇ - ၶႄႇ : သဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၵႃး တႃႈလိူဝ်ႇ - တၵွင်း - မၢၼ်ႈမေႃႇ - ၸႄႈၼႃး၊ သဵၼ်ႈတၢင်း တႃႈလိူဝ်ႇ - မိူင်းၵုတ်ႈ - မၢၼ်ႈမေႃႇ၊ သဵၼ်ႈတၢင်း တႃႈလိူဝ်ႇ - လႃႈသဵဝ်ႈ - မူႇၸေႊ
- သၢႆတၢင်းလူတ်ႉၵႃး မျႅၼ်ႇမႃႇ - ဢိၼ်းတီးယႃး : တႃႈလိူဝ်ႇ - ၸႄႈၵႅင်း - မူင်ႇယႂႃႇ - ၵလေးဝ - တူပ်းမိုဝ်း (တမူး)
- သဵၼ်ႈတၢင်းလူင် တႃႈၵုင်ႈ - ၼေႇပျီႇတေႃႇ - တႃႈလိူဝ်ႇ
ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ဢိင်ၼိူဝ်ၶေႃႈလၢမ်း ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉသေႄႈ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ မိူဝ်ႈပီ 2007 ၼၼ်ႉ တင်းသဵင်ႈ မီးမွၵ်ႈ 1 လၢၼ်ႉ ဝႃႈၼႆႉယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉလွင်ႈတိူဝ်းတွၼ်းႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်းလႄႈ ပေႃးထိုင် ပီ 2025 မႃးၼႆ ၵူၼ်းယူႇၼႂ်းဝဵဝ်းၼႆႉ တေမီးမႃးမွၵ်ႈ 1.5 လၢၼ်ႉၼႆႉၼႆ လႆႈလၢမ်းဝႆႉမီးၼင်ႇၼႆယဝ်ႉ။ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ဢၼ်ပဵၼ်ဝဵင်းၾိင်ႈငႄႈ တွၼ်ႈတႃႇ မိူင်းမၢၼ်ႈ (မျႅၼ်ႇမႃႇ) ၼႆႉ ၸဵမ်မိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃး 20 ပၢႆၼၼ်ႉ ၵူၼ်းၶိူဝ်းၶႄႇၶဝ် လႆႈၸိုမ်းၶဝ်ႈမႃးသေ ၾိင်ႈငႄႈၶႄႇၵေႃႈ လႆႈၸိုမ်းၶဝ်ပႃးမႃးယူႇယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းၶိူဝ်းၶႄႇၼႆႉ ၶဝ်ဢမ်ႇလႆႈ ၶႅပ်းမႂ်တူဝ် ဢဝ်ၶဝ်ႈၸွမ်းတြႃးမၼ်း။ ၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈ လူႇထုတေႃႇဢမႃႇ ဝႃႈမႃး "ၸၢဝ်းၶိူဝ်းယူႇၼၢၼ်ႇၶဝ်ၼႆ့ ဢမ်ႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇသိုၵ်းသေ ၶႂၢၵ်ႈမိူင်းမႃး" ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။ ယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ ၼႂ်းၵႃႈၵူၼ်းယူႇၼႂ်းဝဵင်းၼႆႉ ၸိူဝ်းပဵၼ်ၵူၼ်းၶိူဝ်းၶႄႇ မီးဝႆႉ ႁူဝ်ပၢၵ်ႇ 30 တေႃႇ ႁူဝ်ပၢၵ်ႇ 40 ယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းၶိူဝ်း ဢိၼ်းတီးယႃးၶဝ်ၵေႃႈ ယူႇသဝ်း တီႈဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ၼႆႉၼင်ႇၵဝ်ႇ။
ၽႃႇသႃႇၵႂၢမ်းမၢၼ်ႈ ၼႆႉ ပဵၼ်ၽႃႇသႃႇပိူင်လူင်မၼ်းယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ်ၽႃႇသႃႇၵႂၢမ်းၶႄႇတႄႉ ဢွၼ်ၵၼ်ၸႂ်ႉၸွမ်း တႅဝ်းၵၢတ်ႇၶႄႇ လႄႈ ၸွမ်းၵၢတ်ႇၸေးၶျူဝ်ႇ ၼၼ်ႉယူႇ။ ဢၼ်ပဵၼ်ၶေႃႈၵႂၢမ်းၽႃႇသႃႇ ဢင်းၵိတ်ႉတႄႉၵေႃႈ ဝႆႉပဵၼ် ၽႃႇသႃႇၶေႃႈၵႂၢမ်း ထီႉသၢမ်သေ လၢတ်ႈယူႇယဝ်ႉ။
ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်ဝဵင်းပိူင်လူင် တွၼ်ႈတႃႇပၢႆးမၢၵ်ႈမီး မိူင်းမၢၼ်ႈပွတ်းၵၢင်လႄႈ ပွတ်းၼိူဝ်ယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ သၢႆတၢင်းလွင်ႈၵႃႉၶူဝ်းၸူး ၼွၵ်ႈမိူင်း ၼင်ႇ မိူင်းၶႄႇ လႄႈ ဢိၼ်းတီးယႃးၼႆႉ လႆႈလတ်းၶၢမ်ႈ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၵႂႃႇယဝ်ႉ။ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးပိူင်လူင်မၼ်းတႄႉပဵၼ် လွင်ႈၽႅၼ်ႇပူဝ်း၊ တတ်းၽႃႇ သူၺ်း တၢင်ႇသီ သႅင်ၶဵဝ်၊ ၵၢၼ်ႁဵတ်းၶူဝ်းမႆႉ၊ ၵၢၼ်ဢဝ်သႅင်ႁၢင်ႈၶိူင်ႈ၊ ၵၢၼ်ႁဵတ်း ၽြႃးႁိၼ်ၶၢဝ် လႄႈ ႁူၼ်ႁၢင်ႈၽြႃႈမႆႉ၊ ၵၢၼ်ႁဵတ်း ၶႅပ်းငိုၼ်း၊ ၶႅပ်းၶမ်း၊ ၶမ်းသိူင်း ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။
ၸႄႈဝဵင်း[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉတႂ်ႈၽွင်းငၢမ်းဢုပ်ႇပိူင်ႇ ၵေႃႇမတီႇႁူၼ်ႈမုၼ်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ ယဝ်ႉ။ ၶႅပ်ႇလိၼ် တီႈၼႂ်း ၵေႃႇမတီႇႁူၼ်ႈမုၼ်းၶိုၼ်းယႂ်ႇ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ မၼ်းပႃးဝႆႉ ၸေႈဝဵင်း (႗) ဝဵင်းယဝ်ႉ။
- ၸႄႈဝဵင်းဢွင်ႇမျေႇတႃႇၸၢၼ်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းၶျၢၼ်းဢေးတႃႇၸၢၼ်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းၶျၢၼ်းမျႃႉတႃႇၸီႇ
- ၸႄႈဝဵင်းမႁႃႇဢွင်ႇမျေႇ
- ၸႄႈဝဵင်းပျီႇၵျီးတၶုၼ်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းဢမရပူႇရ
- ၸႄႈဝဵင်းပတဵင်ႇၵျီး
ၸၼ်ႉၸွမ် လႄႈ ၶေႃးလဵၵ်ႉ[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ၸၼ်ႉၸွမ် ဝဵင်းလိူဝ်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ် ယတၼႃႇပူင်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ် ပၢႆးၵေႃႇသၢင်ႈ ဝဵင်းလိူဝ်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ် ပၢႆးမေႃယႃ ဝဵင်းလိူဝ်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ် ၽႃႇသႃႇၼွၵ်ႈမိူင်း ဝဵင်းလိူဝ်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ် ၶွမ်ႇၽိဝ်းတိူဝ်ႇ ဝဵင်းလိူဝ်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ် ပၢႆးယႃႈယႃ ဝဵင်းလိူဝ်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ် ပၢႆးဢႃႇယႃး ဝဵင်းလိူဝ်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ် ပၢႆးမေႃယႃ ၽၢႆႇၶဵဝ်ႈ ဝဵင်းလိူဝ်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ် သွၼ်တီႈၵႆ ဝဵင်းလိူဝ်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ် ပၢႆးမေႃၽၢႆႇယႃႈယႃ ဝဵင်းလိူဝ်ႇ
ၾိင်ႈငႄႈ လႄႈ ပၢႆးမွၼ်း[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
တီႈဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆႉ တႄႇဢဝ် ၶၢဝ်းဢွၵ်ႇဝႃႇ ႁၢၼ်ႉတေႃႇပေႃးထိုင် လိူၼ်သီႇၼႆႉ ပွႆးပေႃးသိုပ်ႇပေႃးတၢမ်းၵၼ်လူင်ၵႂႃႇယဝ်ႉ။ ပွႆးၽြႃး၊ ပွႆးၵထိၼ်ႇ၊ ပွႆးလူႇ၊ ပွႆးယၢတ်ႇၼမ်ႉၵျွင်း၊ ပွႆးမုၼ်ၸဝ်ႈလွၼ်ႇ၊ ပွႆးပၢင်ၶႅၵ်ႇ၊ ပွႆးဝၼ်းၵိူတ်ႇ၊ ပွႆးယွင်ႈၵုင်ႇ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ပေႃးပဵၼ် ပွႆးၽြႃးၼႆႉ ၵႆႉဢွၼ်ၵၼ် သႂ်ႇပႃး ၸၢတ်ႈသႅင်း ၸိူဝ်းၼႆႉသေၵွၼ်ႇဢေႃႈ။
တီႈလီၶဝ်ႈၸႂ်[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ဝဵင်းပီႈၼွင်ႉၵၼ်[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- သီႇရီႇပုၼ်ႇ၊ မိူင်းဢိၼ်ႇတူဝ်ႇၼီးသျိူဝ်း
- ၶူၺ်းမိင်ႈ၊ မိူင်းၶႄႇ
- ၽၼွၼ်းပိၼ်ႇ၊ မိူင်းၵမ်ႇပေႃးတီးယိူဝ်း
ၾိင်ႈၾႃႉ[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ႁွင်ႈၼႄ[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ႁၢင်ႈၽၢႆႇၼႃႈ တႃႈလူတ်ႉလဵၼ်းလူင်
ၽိုၼ်ဢိင်[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ United Nations World Urbanization Prospects, 2007 revision. The United Nations Population Division. Archived from the original on 18 December 2008။ Retrieved on 24 January 2009။
- ↑ Zon Pann Pwint, Minh Zaw and Khin Su Wai (18–24 May 2009). Mandalay marks 150th birthday. The Myanmar Times. Archived from the original on 2 June 2009။ Retrieved on 20 March 2018။
- ↑ Myanmar Area Codes. Archived from the original on 2009-12-01။ Retrieved on 2018-03-20။
- ↑ မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)
- ↑ Myanmar Climate Report 26-36. Norwegian Meteorological Institute. Archived from the original on 8 October 2018။ Retrieved on 8 October 2018။
- ↑ World Weather Information Service – Mandalay. World Meteorological Organization. Archived from the original on 6 May 2012။ Retrieved on 23 February 2013။
- ↑ Station Mandalay (in French). Meteo Climat. Retrieved on 11 June 2016။
- ↑ Myanmar – Mandalay (in Danish). Climate Data for Selected Stations (1931–1960). Danish Meteorological Institute. Archived from the original on 27 April 2013။ Retrieved on 23 February 2013။ Archived 27 April 2013 at the Wayback Machine.


text: ဝႆးရသ်းၵူႈသႅၼ်း ၸၢင်ႈၵၢႆၽၼ်းလႆႈၸွမ်းထမ်းမၸၢတ်ႈၶွင်မၼ်းလႄႈ Sars-CoV-2 ဢၼ်ၵေႃႇရူၶ်ႈၶူဝ်ႊဝိၻ်ႉ-19 ဢမ်ႇမီးၵၢၼ်ပွႆႇဝဵၼ်ႉ ၼပ်ႉတင်ႈတႄႇႁူပ်ႉႁၼ်ၸိူဝ်ႉရူၶ်ႈၼႆႉမိူဝ်ႈပၢႆပီ 2021 လႆႈႁၼ်မၼ်းၵၢႆၽၼ်းယဝ်ႉလၢႆပွၵ်ႈ။ ႁဵၵ်ႈၸိုဝ်ႈဝႆႊရသ်းဢၼ်ၵိူတ်ႇၵၢၼ်ပိၼ်ႇလၢႆႈတၢင်းၸိူဝ်ႉၽၼ်းၼႆႉဝႃႈ"ၸိူဝ်ႉရူၵ်ႈၵၢႆၽၼ်း"မုၵ်ႉၸုမ်းလူင်ပၢႆးယူႇလီၶွင်လူၵ်ႈ(WHO)ၸီႉၸမ်ႈဝႃႈ ၵၢၼ်လႅၵ်ႈလၢႆႈသူၼ်ႇယႂ်ႇသူင်ႇၽူလ်ဢိတ်းဢီႈတေႃႇၸိူဝ်ႉရူၶ်ႈၶွင်ဝႆႊရသ်း တၵ်းၵွႆႈၵွႆႈၸၢင်ႁၢႆၵႂႃႇၸွမ်းၶၢဝ်းယၢမ်း ၵွႆးၵႃႈၼၢၼ်းၼၢၼ်း ၼိုင်ႈပွၵ်ႈ ဝႆႊရသ်းတေၵၢႆၽၼ်းၼႂ်းလၵ်းသၼ ဢၼ်ၸွႆႈႁဵတ်းႁႂ်ႈမၼ်းယူႇလွတ်ႈလႆႈလႄႈၽိူမ်ႉထႅမ်ႁႂ်ႈၼမ်ၶိုၼ်ႈလႆႈ။ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၽူႈလႅၼ်ႇၵၢၼ်ပၢႆးၸိူဝ်ႉဝႆႊရသ်းတူဝ်ႈလူၵ်ႈပၵ်းတႃတူၺ်းၸွမ်းၵၢၼ်ယူၵ်ႉမုၼ်းၶွင်ၸိူဝ်ႉရူၶ်ႈ...


text:
ၸုမ်းတူင်ႉၼိုင်သုၼ်ႇလႆႈလွင်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇလႄႈ ၸုမ်းတူင်ႉၼိုင်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ၸတ်းပၢင်ဢုပ်ႇ ဢူဝ်းလႅၵ်ႈလၢႆႈ ပိူဝ်ႈသၢၼ်မိူဝ်းၵၼ်မိူဝ်းၼႃႈ ။
ၸုမ်းတူင်ႉၼိုင်သုၼ်ႇလႆႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ Save the Children တင်းၸုမ်းတူင်ႉၼိုင်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းလႅၵ်ႈလၢႆႈ တီႈဝဵင်းသႃႇ ဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 16/11/2017 ။
ၼႂ်းပၢင်ၼႆႉဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်လၢႆလွင်ႈမိူၼ်ၼင်ႇ လွင်ႈတူင်ႉၼိုင်ၸုမ်းၽႂ်မၼ်း၊ လၢႆးႁဵတ်းၵၢၼ်ၸုမ်း ၽႂ်မၼ်း၊ တႃႇၵွင်ႉသၢၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇမိူဝ်းၼႃႈၸိူဝ်းၼႆႉ၊ ၼႂ်းပၢင်ၼႆႉမီးလၢႆၸၢဝ်းၶိူဝ်းမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈမိူၼ်ၼင်ႇ ယၢင်းလႅင်၊ ၶၢင်၊ တဢၢင်း၊ တႆးၸိူဝ်းၼႆႉလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းၼမ်ႉၶမ်းၶဝ်ႈႁူမ်ႈ 100 ပၢႆ ။
ၼၢင်းၵေသီ ၽူႈၸတ်းၵၢၼ် ၸုမ်းၽႅၼ်ၵၢၼ်ငဝ်ႈငႃႇငမ်းယဵၼ်ၸၢဝ်းၶိူဝ်း (EPRP) မိူင်းတႆး ဢၼ်ၶဝ်ႈ ႁူမ်ႈပႃးၼႂ်းပၢင်ၼႆႉ လၢတ်ႈဝႃႈ- “ ပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ တေလႆႈဝႃႈမီးၽွၼ်းလီ ၼင်ႇႁိုဝ်ၸၢဝ်းၶိူဝ်း ဢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်ၼႂ်းတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း တေမီးလွင်ႈၸမ်ၸႂ်ၵၼ်၊ မီးၵၢၼ်သင်မႃးၵေႃႈ တေၸၢင်ႈၸွႆႈ ၵၼ်ၵႂႃႇ ” ဝႃႈၼႆ။
ၸုမ်းတူင်ႉၼိုင်သုၼ်ႇလႆႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ Save the Children ၼႆႉတူင်ႉၼိုင်လွင်ႈသုၼ်ႇလႆႈလုၵ်ႈ ဢွၼ်ႇ ၊ ၸွႆႈထႅမ်မႄႈလႄႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ၊ ႁႂ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇလႆႈမီးတိုဝ်ႉတၢင်းႁဵၼ်းလိၵ်ႈလၢႆး လိူဝ်ၼၼ်ႉ သၢၼ်မိုဝ်းတင်းၸုမ်းတူင်ႉၼိုင်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းသေ ၸွႆႈထႅမ်တၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉ။


text:
ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈ
ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈ ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ပၢႆးၸၢၵ်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် ပဵၼ်ဢၼ်ၵူၼ်းၶဝ် ႁဵတ်းဝႆႉဢၼ်ပွမ်ႇသေ ပဵၼ် ဢၼ်ႁႂ်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈတႃႇၵၢၼ်ငၢၼ်း ၼႆ ၸၢင်ႈပိုတ်ႇတီႈပွင်ႇၼင်ႇၼႆယဝ်ႉ။ ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈ ၼႆႉ ပေႃးဢဝ်ၽၢင်ႁၢင်ႈမၼ်းဝႃႈလႄႈသင်၊ ပေႃးဢဝ် လွင်ႈတူင်ႉၼိုင်ၵႂႃႇမႃးလႄႈသင် မၼ်းမီးတၢင်းႁၼ်ထိုင် ဝႃႈ ပဵၼ်ဢၼ်တူင်ႉၼိုင် ႁဵတ်းသၢင်ႈႁင်းမၼ်း ၼႆယဝ်ႉ။ ၸၢၵ်ႈမဵဝ်းလႂ် တေၸၢင်ႈမၵ်းမၼ်ႈပဵၼ် ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉတႄႉ တိုၵ်ႉဢွၼ်ၵၼ် ဢုပ်ႇဢူဝ်းထဵင်မေႃးၵၼ်ယူႇသေတႃႉ ၵမ်ႉၼမ်တႄႉ ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈၼႆႉ ထုၵ်ႇလီငမ်ႇမႅၼ်ႈ လွင်ႈတၢင်းၸိူဝ်းၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇဝႃႈ တင်းသဵင်ႈတင်းမူတ်ႈၵေႃႈ ထုၵ်ႇလီငမ်ႇမႅၼ်ႈတင်း ၶေႃႈၵမ်ႈၽွင်ႈယူႇယဝ်ႉ။
- ၸၢင်ႈတူင်ႉၼိုင်ၵႂႃႇမႃးလႆႈ
- မီးမိုဝ်း ဢၼ်ဢဝ်ပၢႆးၸၢၵ်ႈသေ ႁဵတ်းဝႆႉ
- ၸၢင်ႈႁူႉလႆႈဢႃႇယူင်ႇ ဝဵတ်ႉလွမ်ႉ လႄႈ ၸတ်းၵၢၼ်
- ၸၢင်ႈမေႃယိူင် လွၵ်းလၢႆးယူႇသဝ်း ၵူၼ်းလႄႈ တူဝ်သတ်း ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈမၵ်းမၼ်ႈ ၵမ်ႉၼမ်ယဝ်ႉ။
လွင်ႈမၵ်းမၼ်ႈ ၽၢင်ႁၢင်ႈ ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈ[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၵပ်းၵၢႆႇလူၺ်ႈ ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈသေ ၶေႃႈပိုတ်ႇတီႈပွင်ႇ ဢၼ်မၢၼ်ႇမႅၼ်ႈတႃႇသေႇ ဢၼ်ပဵၼ်ပိူင်လဵဝ် ဢမ်ႇမီးသေတႃႉၵေႃႈ ၸိူဝ်းပဵၼ်ၶေႃႈၽၢႆႇတႂ်ႈ တင်းသဵင်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် ၵမ်ႈၽွင်ႈတႄႉၵေႃႈ ထုၵ်ႇလီ ငမ်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်းယူႇယဝ်ႉ။
- ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ ပဵၼ်ၸွမ်းၽိင်ႈတိုၼ်းသေ ပဵၼ်ၵူၼ်း ၵေႃႉၶူင်သၢင်ႈဝႆႉ
- ၸၢင်ႈႁူႉလႆႈ ဢႃႇယူင်ႇ လႄႈ ၸၢင်ႈယိပ်းတိူဝ်ႉလႆႈ ၶူဝ်းၶွင် ၸိူဝ်းမီးတီႈ သိူင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉၼၼ်ႉ
- ယွၼ်ႉၽရူဝ်ႇၶႅမ်ႇ ဢၼ်သႂ်ႇလူင်ႈၼႃႈဝႆႉၼၼ်ႉလႄႈသင် ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ လွင်ႈၵုမ်းၵမ်ႁင်းမၼ်းလႄႈသင် တီႈသိူင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉမၼ်းၼၼ်ႉ မၼ်းမီးၼမ်ႉၵတ်ႉ လိူၵ်ႈသၢင်ႈလႆႈ
- ၸၢင်ႈဢဝ် ၶပ်ႉမၢႆ ဢၼ်မၵ်းမၼ်ႈဝႆႉလူင်ႈၼႃႈ (ၽရူဝ်ႇၶႅမ်ႇ) သေ သႂ်ႇပၼ်လႆႈ
- ၸၢင်ႈၶၢႆႉၵႂႃႇမႃးလႆႈ ၼိူဝ် ၵၢၼ်းသိုဝ်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် ၵၢၼ်းဢၼ်ပၼ်ႇၼၼ်ႉ
- ၸၢင်ႈၶၢႆႉၵႂႃႇမႃး ဢၼ်ၼႄႉၼွၼ်း ၵႃႈတီႈၼႂ်း Coordinate System
- ယွၼ်ႉမီးၶေႃႈယိူင်းဢၢၼ်းလႄႈ လႆႈဢွၵ်ႇပေႃႇပဵၼ်မႃး တႃႇတၢင်တူဝ်ၵူၼ်းသေၵေႃႈ ႁဵတ်းသၢင်ႈၼႃႈၵၢၼ်
ပေႃးဝႃႈ ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈ ၼႆ ၵႆႉလႄႇမီးတၢင်းဝူၼ်ႉဝႃႈ တေငၢႆးမိူၼ် ၵူၼ်း၊ မႃ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းပဵၼ် တူဝ်မီးၸႂ် ၼႆ ၼၼ်ႉဢမ်ႇမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈ။ ၸိူဝ်းပဵၼ် ရူဝ်ႇပွတ်ႉဢၼ်ၸႂ်ႉၼႂ်းၼႃႈၵၢၼ် ၵမ်ႉၼမ်ၼႆႉ တွၼ်ႈတႃႇ ႁႂ်ႈမၼ်းပေႃး ႁဵတ်းၵၢၼ်ငၢႆႈလူမ်ၸႂ်ၼၼ်ႉ ပဵၼ် မိုဝ်းပွမ် ဢၼ်မီးၼမ်ႉၵတ်ႉ ႁဵတ်းသၢင်ႈၵုမ်းသိမ်းၼႃႈၵၢၼ်ႁင်းမၼ်းၼၼ်ႉသေ တွၼ်ႈတႃႇ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇလႆႈ ၵုၼ်ႇၶူဝ်းၶွင်ၼႆလႄႈ လႆႈၵေႃႇသၢင်ႈဝႆႉ ႁႂ်ႈမၼ်းသၢင်ႇထုၵ်ႇယဝ်ႉ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉဢမ်ႇၵႃး ၸိူဝ်းပဵၼ် လွင်ႈၵူတ်ႇၸၢမ်း ပၢႆးႁၢင်ႈ၊ ပၢႆးထၢတ်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉလႄႈသင်၊ ၸိူဝ်းပဵၼ် ၼႃႈၵၢၼ် ၼိဝ်ႇၵလီးယႃး ဢၼ်မီးၽေးၶဵၼ်ၼမ် တွၼ်ႈတႃႇၵူၼ်းၼၼ်ႉလႄႈသင် ၸႂ်ႉ ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈ ၵႂၢင်ႈၵႂၢင်ႈၶႂၢင်ၶႂၢင်ယူႇယဝ်ႉ။
သၢႆပိုၼ်း[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸဵမ်မိူဝ်ႈဢွၼ်ဢွၼ်တၢင်းၼၼ်ႉ လႆႈမီးလွင်မုင်ႈမွင်းမႃးဝႃႈ တွၼ်ႈတႃႇ ၶူင်သၢင်ႈ ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈၵူႈမဵဝ်းမဵဝ်း (ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈၵူၼ်း၊ ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈၸၢင်ႉ၊ ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈမႃႉမိၼ်) ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉသေ ဢၢၼ်းႁႂ်ႈမီး ၼမ်ႉၵတ်ႉၶႅမ်ႉ ဢၼ်ၸၢင်ႈၽၢင် မိူၼ်ၵၼ်တင်းၵူၼ်းတႄႉတႄႉၼၼ်ႉၼႆယဝ်ႉ။ တီႈတိူင်းၶေႃးမ၊ တီႈတိူင်းရေႃးမ (မႁႃႇပူႇတ) ၼၼ်ႉ မီးၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇ ဢၼ်လႅၼ်ႇမေႃ လွင်ႈၽၢႆႇႁဵတ်းသၢင်ႈ ၵၢၼ်ၸၢၵ်ႈ ဢၼ်မေႃတူင်ႉၼိုင် ႁင်းၵူၺ်း ဢၼ်လၢၵ်ႇလၢႆးသေ ၶဝ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ လပ်ႉတူဝ်သေ ယူႇဝႆႉၼႆယဝ်ႉ။
ရူဝ်ႇပွတ်ႉ[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈ ဢၼ်ပဵၼ် Robot ၶေႃႈၵႂၢမ်းဢၼ်ၼႆႉ ၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈ Karel Capek, R.U.R ၵူၼ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶျႅၵ်ႇၵူဝ်ႇသလူဝ်ႇဝႅၵ်ႉၶီးယႃး မၼ်းတႄႇၸႂ်ႉတီႈၼႂ်း ၸၢတ်ႈၸိူင်း Rossum’s Universal Robots မၼ်း ဢၼ်မၼ်းတႅမ်ႈမႃး မိူဝ်ႈပီ 1920 တဵမ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၼၼ်ႉမၼ်းပဵၼ်ၶေႃႈၵႂၢမ်း ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈ ၽႃႇသႃႇၶျႅၵ်ႉ ဢၼ်ဝႃႈ Robota ပဵၼ် ၽူႈလႆႈႁဵတ်းၵၢၼ် ပေႃးၶႂ်ႈလီၶၢၼ်ႉ (ဢမ်ႇၼၼ်) ၵၢၼ် ၶႃႈလိၼ်လႆႈႁဵတ်း ၼႆသေ ပေႃးဢဝ်ၽႃႇသႃႇၵႂၢမ်း သလူဝ်ႇဝႅၵ်ႉဝႃႈ မီးတီႈပွင်ႇ ၵၢၼ် ၼႆယဝ်ႉ။ ၸၢတ်ႈၸိူင်းဢၼ်ၼၼ်ႉ ပဵၼ် ၸၢတ်ႈၸိူင်းဝူၼ်ႉႁၼ်ပၢႆးသၢႆႊ ႁူဝ်ၼိုင်ႈယဝ်ႉ။ ရူဝ်ႇပွတ်ႉၼႆႉ ပေႃးဢဝ်ၵႂၢမ်းပၢၼ်မႂ်ႇၼႆႉဝႃႈ ပဵၼ် ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈ ဢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်လႆႈ ႁင်းမၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။[1]
ၵၢပ်ႈပၢၼ်ယၢမ်းလဵဝ်[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
လွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်း ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈၼႆႉ တီႈ ၵုၼ်ဢေးသျႃး ၼႆႉ မီးၶိုင်ႈပုၼ်ႈ ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈတင်းၵမ်ႇၽႃႇသေ၊ တီႈၵုၼ်ရူးရူပ်ႉၼႆႉ မီး ၃၂%၊ တီႈ ၵုၼ်ဢမေႇရိၵႁွင်ႇ ၼႆႉ မီး ၁၆%၊ တီႈ ဢေႃးသတြေးယႃး ၁% လႄႈ တီႈ ဢႃႇၽရိၵ မီး ၁% ယဝ်ႉ။ ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈ တီႈ မိူင်းၵျပၼ်ႇ ၼႆႉ ပေႃးဢဝ်ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈတင်းၵမ်ႇၽႃႇဝႃႈ မီး ၃၀% ယဝ်ႉ။ ၶႂ်ႈဝႃႈတႄႉ မိူင်းၵျပၢၼ်ႇၼႆႉ ၶဝ်ပိူင်ႇႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈၼမ်သေပိူၼ်ႈ တင်းမိူင်းတၢင်ႇမိူင်း တီႈၼႂ်းၵမ်ႇၽႃႇၼႆႉ ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။ ပေႃးတေလႆႈလၢတ်ႈၵေႃႈ မိူင်းၵျပၢၼ်ႇၼႆႉ ပေႃးၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈ ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈမႃး ပဵၼ်မိူင်း ဢၼ်ဢွၼ်ႁူဝ်မိူင်းၼိုင်ႈ တီႈၼႂ်းၵမ်ႇၽႃႇၼႆႉသေ ၵျပၢၼ်ႇၶဝ်ပေႃးလၢတ်ႈဝႃႈ မိူင်းၵျပၢၼ်ႇၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်းႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈဝဵင်းၼိုင်ႈ တီႈၼႂ်းၵမ်ႇၽႃႇၼႆႉ ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။
မိူင်းၵျပၢၼ်ႇလႄႈ မိူင်းၵူဝ်းရီးယႃးၸၢၼ်း ၼႆႉ ဝၢႆးမႃး ၶဝ်ဢၢၼ်းၶႂ်ႈယုၵ်ႉသုင် ပၢႆးဝူၼ်ႉႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈ ႁႂ်ႈမၼ်းၸၼ်ႉသုင်မႃး ၼႆယဝ်ႉ။ မိူင်းၶႄႇၼႆႉ ပေႃးၸႃႇၵဝ် ဢမေႇရိၵ၊ ၵုၼ်ရူးရူပ်ႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉၸိုင် တိုၵ်ႉပဵၼ်ဢၼ်တူၵ်းလိုၼ်းသေတႃႉ လွင်ႈႁၼ်ထိုင် ဢၼ် မိူင်းၵျပၢၼ်ႇလႄႈ မိူင်းၵူဝ်းရီးယႃးၸၢၼ်းၶဝ် ႁုၼ်ႈမုၼ်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇၼိူဝ် လွင်ႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈၼၼ်ႉတႄႉ ပဵၼ်ဢၼ်မၢၼ်ႇမႅၼ်ႈဝႆႉယူႇၼႆ လႆႈမွၵ်ႇလၢတ်ႈမႃးၼင်ႇၼႆယဝ်ႉ။ တီႈၵုၼ်ဢေးသျႃးပွတ်းဢွၵ်ႇ (ၵျပၢၼ်ႇ၊ ၵူဝ်းရီးယႃးၸၢၼ်း၊ ၶႄႇ) ၸိူဝ်းၼႆႉ ၶဝ်ယုမ်ႇယမ်ဝႆႉဝႃႈ တေဢၢၼ်းႁဵတ်းလႆႈမႃး ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈ ဢၼ်တေၸၢင်ႈၸွႆႈထႅမ်ႈလႆႈ ၵူၼ်းထဝ်ႈၶဝ်လႄႈသင် ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈ ဢၼ်တေၸၢင်ႈ သွၼ်ပၼ် ထိင်းပၼ် လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ၼင်ႇႁိုဝ် လုၵ်ႈဢွၼ်ႇပေႃးတေမေႃလဵၼ်ႈ ၼၼ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ မိူင်းဝၼ်းတူၵ်းၶဝ်တႄႉ တေလႆႈဝႃႈပဵၼ် ဢၼ်သၢၼ်ၶတ်းၵၼ်ဝႆႉယူႇယဝ်ႉ။ ပၢႆးဝူၼ်ႉၶဝ်တႄႉ ဝၢႆးၼႆႉမႃး ၸိူဝ်းပဵၼ် ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ တေၶဝ်ႈတႅၼ်းတၢင် ဢဝ်တီႈယူႇၵူၼ်းမႃးၼႆ ဢဝ်ပၢႆးဝူၼ်ႉဢၼ်ၼႆႉသေ ပိုတ်ႇဢွၵ်ႇၼႄၵႃႈတီႈ ငဝ်းတူင်ႉ၊ ပပ်ႉ ၸိူဝ်းပဵၼ် သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉယူႇယဝ်ႉ။ ၽူႈၸိူဝ်းပႂ်ႉလူလွမ်တူၺ်းၶဝ်လၢတ်ႈဝႃႈၵေႃႈ ၶၢဝ်းတၢင်းမိူဝ်းၼႃႈ ၵူၼ်းႁဝ်းၶဝ်ၼႆ့ ၸိူဝ်းပဵၼ် ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈၼႆႉ တေၸၢင်ႈလွၵ်ႇငိူတ်ႈမႃး ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။
တႃႇတူၺ်းတၢင်ႇၸိူဝ်း[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၽိင်ႈပိူင်ႁၢင်ႈၸၢၵ်ႈ သၢမ်ယိူင်ႈ
ၽိုၼ်ဢိင်[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ သိပ္ပံနှင့်နည်းပညာ ဂျာနယ်၊ အမှတ်(၁၉)၂၀၀၆-ခု၊ မတ်လ
- Robot [1]
- Simple English [2][permanent dead link]
- Wikimyanmar [3]


text:
မျွင်းမျႃႉ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ
ၸႄႈတွၼ်ႈမျွင်းမျႃႉ (မၢၼ်ႈ: မြောင်းမြခရိုင် ; ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Myaungmya District) ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈတွၼ်ႈဢၼ်ၼိုင်ႈ ဢၼ်ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ တီႈၼႂ်း ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇ၊ ပွတ်းတႂ်ႈ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၽၢႆႇႁွင်ႇ မီး ၸႄႈတွၼ်ႈမဢူႇပိၼ်ႇ၊ ၽၢႆႇဢွၵ်ႇမီး ၸႄႈတွၼ်ႈၽျႃႇပူင်ႇ၊ ၽၢႆႇၸၢၼ်းမီး ပၢင်ႇလၢႆႇပင်းၵလႃး၊ ၽၢႆႇတူၵ်းမီး ၸႄႈတွၼ်ႈပတဵင်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ ၶႅၼ်ႈၶၼ်ႈၵၼ်ဝႆႉယဝ်ႉ။ ၸႄႈတွၼ်ႈဢၼ်ၼႆႉ တၢင်းၵႂၢင်ႈၶႂၢင် မီး 2835 လွၵ်းလၵ်းယဝ်ႉ။
သၢႆပိုၼ်း[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
တီႈၼႂ်းၽိုၼ်လိၵ်ႈ ၸမ်ႇပူႇတီႇပ ဢုတွင်းၵျၢမ်းၼၼ်ႉဝႃႈ ၽၢႆႇဢွၵ်ႇ ၼမ်ႉပၢၼ်းမဝတီႇၼႆႉ ပဵၼ် ၼႃႈလိၼ်မျွင်းမျႃႉ၊ ၽၢႆႇတူၵ်းၼႆႉ ပဵၼ်ၼႃႈလိၼ်ပတဵင်ႇၼႆ ၶုၼ်မၢၼ်ႈပၢၼ်သိုပ်ႇပၢၼ်ၶဝ် မၵ်းမၼ်ႈမႃး ဝႃႈၼၼ်ယဝ်ႉ။ ပေႃးဝႃႈ မျွင်းမျႃႉၼႆႉ တေၶုၵ်းၸႂ်လႆႈ ၽူႈၵိၼ်မျွင်းမျႃႉ လွၵ်ႉၽျႃးယူႇယဝ်ႉ။ ၽူႈၵိၼ်မျွင်းမျႃႉလွၵ်းၽျႃးၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းၶိူဝ်းမွၼ်း မျူဝ်ႉၸႃးလူင် ဢၼ်ႁိူဝ်ႈႁိူင်းမႃး မိူဝ်ႈပီၶရိတ်ႉ 1317 ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ လွင်ႈပိုၼ်းမျွင်းမျႃႉလႆႈလိုဝ်းလင်မႃးၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်လွင်ႈ မျူဝ်ႉၸႃးလွၵ်ႉၽျႃး လႆႈလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ၶုၼ်မွၼ်းရႃႇၸႃႇတရိတ်ႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ပီၶရိတ်ႉ 1410 ၼၼ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢၼ်လုၵ်ႉတီႈ ဢႃႇဝၼၼ်ႉ ယၢမ်ႈမႃးတိုၵ်း ဝဵင်းမျွင်းမျႃႉယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢမ်ႇဢွင်ႇမၢၼ်။ ဢၼ်ပဵၼ်ဝဵင်းမျွင်းမျႃႉၵိုၵ်းပိုၼ်းၼၼ်ႉ လႄႈ တင်းဝဵင်းမျွင်းမျႃႉ ယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ ၵႆယၢၼ်ၵၼ် မွၵ်ႈ 7 လၵ်း ဢၼ်မီးတီႈ ၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းတူၵ်း ဢၼ်မီးတီႈ တိၼ်လွႆသူၺ်ႇၽုင်ႇတႃႇ ဢၼ်ၵူၼ်းၶိူဝ်းယၢင်းၶဝ် ယူႇသဝ်းတင်းၼမ် တီႈ ဝဵင်းၵဝ်ႇ ဢၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ ယႂႃႇတၢၼ်းသျေႇၵျီးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈ သိုၵ်းဢင်းၵိတ်ႉမၢၼ်ႈ ပွၵ်ႈၵမ်းသွင်ၼၼ်ႉ ၵမ်ႇမတူဝ်ႇလမ်းပတ်ႉ (ၵူဝ်ႇမူဝ်ႇတႃႇလမ်းပတ်ႉ) ၼႆႉ လႆႈၶိုၼ်ႈသိုၵ်းၸူး ဝဵင်းပတဵင်ႇသေ သိမ်းဢဝ်ယဝ်ႉ ဝၢႆးၼၼ်ႉ တီႈၼႃႈလိၼ်ပတဵင်ႇပတ်ႉပိုၼ်ႉ ဢိၵ်ႇပႃးမျွင်းမျႃႉၼၼ်ႉ ၸိူဝ်းပဵၼ် ၸၢဝ်းၶိူဝ်းတင်းလၢႆ ဢွၼ်ၵၼ် သၢၼ်ၶတ်းဢင်းၵိတ်ႉမႃးယဝ်ႉ။ ၽွင်းၼၼ်ႉ ဢၼ်ပဵၼ် ၵမ်ႉပတဵင်ႇၾၢႆႉ ဢၼ်ႁဵတ်းပဵၼ် ၶုၼ်ၽွင်းၸႄႈတွၼ်ႈၼႆႉ လႆႈတိုၵ်းၶိုၼ်းယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈပီ 1853 ၼၼ်ႉ ၸိူဝ်းပဵၼ် ၸၢဝ်းၶိူဝ်းယၢင်း ၵူၼ်းထင်သဝ်းၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈ တီႈ ၼႃႈလိၼ်မျွင်းမျႃႉၼႆႉ လုၵ်ႉတီႈ ဝဵင်းမျွင်းမျႃႉသေ တႄႇလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉဢင်းၵိတ်ႉၶဝ်မႃးယဝ်ႉ။ ၵပ်ႉပတဵင်ႇၾၢႆႉ လႆႈဢွၼ်ႁူဝ် ႁိူဝ်းဢွၼ်ႇသွင်လမ်း ဢၼ်ပဵၼ် ၸီးၼူဝ်းဝီးယႃး လႄႈ ၼိၼ်းမသိတ်ႉ ၼၼ်ႉလႄႈ တင်း ၵူၼ်းႁိူဝ်း လႄႈ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းယၢင်းၵမ်ႈၽွင်ႈသေ လႆႈၶိုၼ်း တိုၵ်းတေႃးမႃးယဝ်ႉ။ တီႈပၢင်ႇတိုၵ်းလိုၼ်းသုတ်း တီႈဝဵင်းမျွင်းမျႃႉၼၼ်ႉ ၸိူဝ်းပဵၼ်တပ်ႉပႆလိၼ် ၸၢဝ်းၶိူဝ်းမတရႅတ်ႉၶဝ်ၼႆႉ လႆႈဢဝ်တၢႆ ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ် ၸိူဝ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ လႄႈ မုၼ်ႈၸဝ်ႈပၢႆးၼိုင်ႈ ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။
ပီ 1893 ၼၼ်ႉ ဢဝ် ၸိူဝ်းပဵၼ် တီႈ ၸႄႈဝဵင်းၽၢႆႇတူၵ်း တီႈ ၸႄႈတွၼ်ႈတူင်းၶႂႃႉ (ယၢမ်းလဵဝ် မဢူႇပိၼ်ႇ) လႄႈ တီႈ ၸႄႈဝဵင်းၽၢႆႇဢွၵ်ႇ တီႈ ၸႄႈတွၼ်ႈပတဵင်ႇၼၼ်ႉ ႁူမ်ႈၵၼ်သေ ပဵၼ်မႃး ၸႄႈတွၼ်ႈမျွင်းမျႃႉၼႆယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈၽွင်းၼၼ်ႉ တီႈ ၸႄႈတွၼ်ႈမျွင်းမျႃႉၼၼ်ႉ ၶဝ်ႈပႃး ၸႄႈဝဵင်းမျွင်းမျႃႉ၊ ၸႄႈဝဵင်း တီးၵႂိၼ်း (ယၢမ်းလဵဝ် ဢဵင်ႇမႄး)၊ ၸႄႈဝဵင်းဝႃးၶႄႇမ လႄႈ ၼႃႈလိၼ်ၵုၼ်မေႃႇလမႅင်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ် ၸႄႈဝဵင်းလပ်ႉပုတ်ႉတႃႇၼၼ်ႉ ၸင်ႇလႆႈၽွတ်ႈႁႅၼ်း မိူဝ်ႈပီၶရိတ်ႉ 1900 ပၢႆၼၼ်ႉၵူၺ်း။ ဢၼ်ပဵၼ် ၸႄႈဝဵင်းၵၢၼ်ႇပႄႉၼၼ်ႉတႄႉ တႄႇၽွတ်ႈႁႅၼ်းမႃး မိူဝ်ႈပႆႇပဵၼ် သိုၵ်းၵမ်ႇၽႃႇပွၵ်ႈသွင် မွၵ်ႈ 10 ပီၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ ထိုင် ပီ 1931 မႃး ၶိုၼ်းလႆႈ ယႃႉသိမ်းပႅတ်ႈ ၸႄႈဝဵင်းၵၢၼ်ႇပႄႉသေ ၶိုၼ်းဢဝ်သႂ်ႇၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်းလပ်ႉပုတ်ႉတႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ၸႄႈဝဵင်းၵၢၼ်ႇပႄႉၼႆႉ ပႆႇလႆႈတႄႇတင်ႈၶိုၼ်း။ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ မိူဝ်ႈပီ 1903 ၼၼ်ႉ ၽိူဝ်ႇတႄႇတင်ႈ ၸႄႈတွၼ်ႈၽျႃႇပူင်ႇၼႆ လႆႈမႄးမၵ်းမၼ်ႈ လႅၼ်လိၼ်ၶိုၼ်းယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈၽွင်းၼၼ်ႉ လႆႈဢဝ် ၸႄႈဝဵင်းပၢၼ်းတၼေႃႇ တီႈ ၼႃႈလိၼ်ဝႃးၶႄႇမ ဢၼ်ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈမျွင်းမျႃႉၼၼ်ႉ လႆႈသႂ်ႇၶဝ်ႈပၼ်ၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈမဢူႇပိၼ်ႇသေ၊ ဢၼ်ပဵၼ် ၸႄႈဝဵင်းပျိၼ်ႇတယႄႇ ဢၼ်ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈတူင်းၶႂႃႉၼၼ်ႉ လႆႈဢဝ်သႂ်ႇၶဝ်ႈၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈမျွင်းမျႃႉယူႇယဝ်ႉ။
ပထဝီႇ[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸႄႈဝဵင်းမျွင်းမျႃႉၼႆႉ ငဝ်ႈငႃႇမၼ်း ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈပတဵင်ႇယဝ်ႉ။ လႅၼ်လိၼ်မိူဝ်ႈၽွင်းၼၼ်ႉ တီႈ ၽၢႆႇဢွၵ်ႇ လႄႈ ၽၢႆႇတူၵ်းၼၼ်ႉ လႆႈဢဝ် ပျိၼ်ႇၸလူႇ၊ ပျႃမလေႃး၊ သၢႆၼမ်ႉတႅတ်ႉၵႄႇတွင်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ တတ်းၼႃႈလိၼ်ဝႆႉယဝ်ႉ။ ၽၢႆႇႁွင်ႇၼႆႉ ပဵၼ် ဝဵင်းမျွင်းမျႃႉယဝ်ႉ။ တေႃႇထိုင် ၶလွၵ်ႉၶၶျုၵ်ႉ (ယၢမ်းလဵဝ် ၶလွၵ်ႉတႅၵ်ႉ) ၼႆႉ ပဵၼ် ဢၼ် မျွင်းမျႃႉပိူင်ႇယဝ်ႉ။
တီႈၽၢႆႇတူၵ်း ဝဵင်းမျွင်းမျႃႉ ယၢၼ် မွၵ်ႈ 30 လၵ်းၼၼ်ႉ မီးလွႆဢွၼ်ႇလုၵ်ႈၼိုင်ႈ ဢၼ်ပဵၼ် သၢႆသိုပ်ႇ သၼ်လွႆရၶႅင်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ လိူဝ်သေလွႆၼၼ်ႉ ၸႄႈတွၼ်ႈမျွင်းမျႃႉၼႆႉ ယွၼ်ႉပဵၼ် ၼႃးလိၼ်ၵုၼ်သူပ်းၼမ်ႉလႄႈ ပဵၼ်ၼႃႈလိၼ်တဵမ်ႇ ၼႃႈလိၼ်ပဵင်းသေ ပေႃးၶိင်ႇၶၢဝ်းၼမ်ႉၶိုၼ်ႈၼႆ ၼႃႈလိၼ်ၼႆႉ တေႃႉတႄႉဝႃႈ ပူၼ်ႉၼႃႈၼမ်ႉဢိတ်းဢွၼ်ႇၵူၺ်း။ တီႈၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈပတ်ႉပိုၼ်ႉၼႆႉ ၸိူဝ်းပဵၼ် ႁွင်ႈၼမ်ႉ မႄႈၼမ်ႉ ၵေးၼမ်ႉ လႆလူင်းဝႆႉယူႇယဝ်ႉ။ တီႈၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈႁိၼ်းတတႃႉ ဢၼ်ပဵၼ် ၼမ်ႉပၢၼ်းမဝတီႇ ဢၼ်ၽႄဢွၵ်ႇမႃးတီႈ ၼမ်ႉၵဵဝ်ၼၼ်ႉ လႆလူင်းၽၢႆႇတူၵ်း ၸႄႈတွၼ်ႈမျွင်းမျႃႉသေ ၼမ်ႉပျႃႉမလေႃးၼႆႉ လုၵ်ႉတီႈၵၢင်ၸႄႈတွၼ်ႈသေ လႆႈၶၢင်းၵၼ်တင်း ၼမ်ႉၵဵဝ် လႄႈ ၼမ်ႉပၢၼ်းမဝတီႇယဝ်ႉ လႆလူင်းၸူးပၢင်ႇလၢႆႇယဝ်ႉ။ ၸမ်တေလႆၶဝ်ႈၸူးပၢင်ႇလၢႆႇၼၼ်ႉ လႆႈၸႅၵ်ႇပဵၼ် ပျႃႉမလေႃး လႄႈ ပျိၼ်ႇၸႃႇလူႇ မႄႈၼမ်ႉသွင်ဢၼ်သေ လႆၶဝ်ႈၼႂ်း ပၢင်ႇလၢႆႇယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ်ၼမ်ႉသူၺ်ႇလွင်း တီႈၸဵင်ႇႁွင်ႇဝၼ်းဢွၵ်ႇၸႄႈတွၼ်ႈၼၼ်ႉ ပဵၼ်မႄႈၼမ်ႉ ဢၼ်ၽႄဢွၵ်ႇမႃးတီႈ ၼမ်ႉၵဵဝ်သေ တီႈယၢၼ်ၵႆ ပၢင်ႇလၢႆႇ 24 လၵ်းၼၼ်ႉ ၶိုၼ်းႁူမ်ႈၵၼ်တင်း ၵိင်ႇၼမ်ႉၵဵဝ်ဢၼ်ၼိုင်ႈသေၵေႃႈ ဢဝ်တင်းၸိုဝ်ႈ ၵျုၼ်းပျႃႉသၢတ်ႈၼႆသေၵေႃႈ ၶိုၼ်းလႆၶဝ်ႈၸူးၼႂ်း ၼမ်ႉၵဵဝ်ယူႇယဝ်ႉ။ ဢမ်ႇၵႃးမႄႈၼမ်ႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵူၺ်း၊ ၸိူဝ်းပဵၼ် ႁွင်ႈဢွၼ်ႇၵႄးဢွၼ်ႇၵေႃး မီးဝႆႉတင်းၼမ်ယဝ်ႉ။ ၸိူဝ်းပဵၼ် ႁွင်ႈၼမ်ႉ မႄႈၼမ်ႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ပဵၼ်ဢၼ်ၶဝ်ႈတၢင်းတိုဝ်း တွၼ်ႈတႃႇ သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်းၵႂႃႇမႃးယဝ်ႉ။ တွၼ်ႈတႃႇ ၵပ်းသိုပ်ႇတင်းၽၢႆႇၼွၵ်ႈ ၸႄႈတွၼ်ႈၼႆႉ သၢႆတၢင်းၼမ်ႉၼႆႉ ပဵၼ်ပိူင်လူင်ယဝ်ႉ။
ၾိင်ႈၾႃႉ[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၾိင်ႈၾႃႉတီႈ ၸႄႈတွၼ်ႈမျွင်းမျႃႉၼႆႉ ပေႃးၶၢဝ်းၽူၼ်ၼႆႉ ၽူၼ်သိင်းလီသေ မိုၵ်းယမ်းဝႆႉယဝ်ႉ။ ပေႃးၶၢဝ်းမႆႈၸမ်ႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈလႆႈလူမ်းပၢင်ႇလၢႆႇလႄႈ သၢၵ်ႈသႃႇတၢင်းမႆႈယဝ်ႉ။ တၢင်ႉၼမ်ႉၽူၼ် တႃႇတင်းပီၼႆႉ မီး 103.78 ၼိဝ်ႉယဝ်ႉ။ တၢင်ႉလူမ်းမႆႉ ဢၼ်တႅမ်ႇသုတ်းၼႆႉ မီး 65 တီႇၵရီႇသေ တၢင်ႉလူမ်းမႆႈ ဢၼ်သုင်သုတ်းၼႆႉ မီး 95 တီႇၵရီႇယဝ်ႉ။ ၸႄႈတွၼ်ႈမျွင်းမျႃႉၼႆႉ ၽူၼ်လီသေ ယွၼ်ႉပဵၼ် ၼႃႈလိၼ် လိၼ်ၼုမ်ႇၼိူဝ်ၵုၼ်လႄႈ ၽုၼ်ႇလိၼ်ၶႅမ်ႉလီလႄႈ တီႈၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈၼၼ်ႉ ဢွၼ်ၵၼ် ၽုၵ်ႇသွမ်ႈၶဝ်ႈ တင်းၼမ်ယဝ်ႉ။ ဢေႇၵၽုၵ်ႇသွမ်ႈၶဝ်ႈတင်းသဵင်ႈၼႆႉ မီး 641,140 ဢေႇၵယဝ်ႉ။
လွင်ႈၵူၼ်းယူႇသဝ်း လႄႈ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း ပီ 2014 သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း တီႈၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈမျွင်းမျႃႉၼႆႉ မီး 780,576 ၵေႃႉ[1]ယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းၵမ်ႉၼမ် ၼႂ်းၵႃႈ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်းၼၼ်ႉ ပဵၼ် ၵူၼ်းၶိူဝ်းမၢၼ်ႈ ၸၢဝ်းပုတ်ႉထ ၵမ်ႉၼမ်သေ ဢၼ်ၼမ်ႉထူၼ်ႈသွင်ၼႆႉ ပဵၼ် ၵူၼ်းၶိူဝ်းယၢင်းယဝ်ႉ။
တီႈၼႃႈလိၼ် ဢၼ်တူၵ်းၽၢႆႇပၢင်ႇလၢႆႇ ဢၼ်မီး ၽၢႆႇၸၢၼ်းၸႄႈတွၼ်ႈၼၼ်ႉ မီးဝႆႉထိူၼ်ႇၽိုၼ်း ၸိူဝ်းပဵၼ် လမု၊ လမႄႉ၊ ၵၼၸူဝ်ႇ ၸိူဝ်းဢၼ်ၸၢင်ႈဢဝ်ႁဵတ်း ၽိုၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵၢၼ်ငၢၼ်းၵုၼ်ႇသိၼ်ႇ ဢၼ်ဢွၵ်ႇတီႈ ဝဵင်းမျွင်းမျႃႉၼႆႉ ပဵၼ် ၽိုၼ်းယဝ်ႉ။ ၵၢၼ်ငၢၼ်းပိူင်လူင် တီႈၸႄႈတွၼ်ႈၼၼ်ႉ ပဵၼ် ၵၢၼ်ငၢၼ်းၶဝ်ႈသၢၼ်သေ ၼႂ်းမိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈတွၼ်ႈဢၼ်ၼိုင်ႈ ဢၼ်ၶဝ်ႈသၢၼ်ဢွၵ်ႇၼမ်သေပိူၼ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵၢၼ်ၶဝ်ႈသၢၼ်၊ ၵၢၼ်ထၼိသေ ဢမ်ႇၵႃး ၸိူဝ်းပဵၼ်ၵၢၼ်သူၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈႁဵတ်းျဝ်ႉ။ ၵမ်ႉၼမ် ဢွၼ်ၵၼ်ႁဵတ်း သူၼ်ၵူၺ်ႈသေ မၢၵ်ႇဢုၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃး ဢွၵ်ႇၼမ်ယဝ်ႉ။ ယၢမ်းလဵဝ် တီႈၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈၼႆႉ ဢွၼ်ၵၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈပေႃသေ ပဵၼ်ၵၢၼ်ဢွင်ႇမၢၼ်ဝႆႉယူႇ။
ဢၼ်ပဵၼ် ၵၢၼ်ငၢၼ်းလမ်ႇလွင်ႈထႅင်ႈဢၼ်ၼိုင်ႈတႄႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ပဵၼ် ၼႃႈလိၼ်ၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇလႄႈ ပဵၼ်ၵၢၼ် ၵိူဝ် လႄႈ ပႃႁႅင်ႈပႃႈၼဝ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ တိုၵ်ႉပဵၼ်ၵၢၼ် ဢၼ်ၵူၼ်းႁူႉဢႄႇယူႇ။ ၼႂ်းၵႃႈ ၵၢၼ်ငၢၼ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢၼ်ပဵၼ်ၵၢၼ်ငၢၼ်းထႅင်ႈဢၼ်ၼိုင်ႈတႄႉ ပဵၼ်ၵၢၼ်ၽဝ်ထုၼ် တီႈ ဝၢၼ်ႈထူင်းၽူဝ်ႇ တီႈ ၸႄႈဝဵင်းမျွင်းမျႃႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ် လိၼ်ၼဵဝ်လိၼ်လႅင် တီႈ ၸႄႈဝဵင်းမျွင်းမျႃႉၼႆႉ မၼ်းၶႅမ်ႉတွၼ်ႈတႃႇၽဝ်ဢုမ်လိၼ်လႄႈ မိူဝ်ႈၵူႈပွၵ်ႈ လႆၽဝ်ႈဢုမ်လိၼ်မႃးၼႆယဝ်ႉ။ တီႈ ဝဵင်းလပ်ႉပုတ်ႉတႃႇ ၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈမျွင်းမျႃႉၼၼ်ႉ ႁဵတ်းၵၢၼ် ပႃၼဝ် လႄႈ ၵိူဝ် တႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈယဝ်ႉ။ တီႈႁိမ်းဝဵင်းဢဵင်ႇမႄး တီႈၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈၼၼ်ႉ ႁဵတ်းဝႆႉ မေႃလိၼ်၊ ၵွၵ်းလိၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ တွၼ်ႈတႃႇသိူဝ်ႇတၢင်းတီႈၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈမျွင်းမျႃႉၼႆႉ ၶုတ်းဢဝ်လႆႈ ႁိၼ်ၵဝုၼ်ႇယဝ်ႉ။ တီႈၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈမျွင်းမျႃႉၼႆႉ ႁူမ်ႈဝႃႈ ၽုၵ်ႇသွမ်ႈၶဝ်ႈတႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈသေတႃႉ ဢမ်ႇမီး ၽၢႆ ဢမ်ႇမီးႁွင်ႈၶုတ်း ယႂ်ႇယႂ်ႇလူင်လူင်သင်။ တီႈၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်းဝႃးၶႄႇမ တီႈၽၢႆႇႁွင်ႇၼၼ်ႉ မီးဝႆႉ ၽၢႆႁႄႉၼမ်ႉသူၺ်ႇလွင်း ဢၼ်မီးတၢင်းယၢင်း 12 လၵ်းၶိုင်ႈၼၼ်ႉ ဢၼ်ၼိုင်ႈသေ လုၵ်ႉတီႈ ၽၢႆႇၼၼ်ႉသေ လႆႈႁႄႉပၼ် ယႃႇႁႂ်းၼမ်ႉထူမ်ႈ ဢေႇၵၼႃး 7,000 ပၢႆၼၼ်ႉယဝ်ႉ။[2]
ၸႄႈဝဵင်း လႄႈ ဝဵင်း[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸႄႈဝဵင်း လႄႈ ဝဵင်း ၸိူဝ်းဢၼ်မီးတီႈၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈမျွင်းမျႃႉၼႆႉ မီးၼင်ႇၽၢႆႇတႂ်ႈ ၼႆႉယဝ်ႉ။[3]
ၽိုၼ်ဢိင်[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ Provisional Results Census 26 August 2014 FINAL, ႁွင်ႈၵၢၼ်ဢဵၼ်ႁႅင်းၵူၼ်းမိူင်း, 26 August 2014, p. ၃၆, archived from the original on 12 September 2014, retrieved February 25, 2015
- ↑ ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇမၢၼ်ႈ၊ သွႆႉ (9)
- ↑ ႁွင်ႈၸတ်းၵၢၼ် လွၼ်ႉၶၢဝ်ႇမျၢၼ်ႇမႃႇ. Archived from the original on 2014-07-01။ Retrieved on 2019-08-09။


text:
မိူင်းမိတ်ႈ၊ ဝဵင်း
ဝဵင်းမိူင်းမိတ်ႈ (IPA: [mɤ́ŋ mi᷆t]), (မၢၼ်ႈ: မိုးမိတ်မြို့), (ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Mongmit), (သဵင်ဢွၵ်ႇ [Moengmit]) ၼႆႉ မီးၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းမိတ်ႈ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမိူင်းမိတ်ႈ၊ ၸႄႈမိူင်းတႆး၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၶႃႈဢေႃႈ။
သၢႆပိုၼ်း[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၶိူဝ်းၵူၼ်းလႄႈ ၽႃႇသႃႇၵိူဝ်းယမ်[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
လၢႆးပၵ်းသဝ်းဢွင်ႈတီႈဝဵင်း[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးလႄႈၶူဝ်းၵုၼ်ႇၵႃႉၶၢႆ[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၵၼ်တေႃႉသူင်ႇလႄႈပၢႆးၵပ်းသိုပ်ႇ[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ဢွင်ႈလီၶဝ်ႈၸႂ်တီႈၼႂ်းဝဵင်း[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ဢွင်ႈလီၶဝ်ႈၸႂ်ႁိမ်းႁွမ်းဝဵင်း[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၽိုၼ်ဢိင်[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ (မေ ၂၀၁၅) သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ, ၂၀၁၄ ခုနှစ် လူဦးရေနှင့် အိမ်ထောင်စု သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ အတွဲ-၂. နေပြည်တော်: လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန, ၆၆.


text:
ပိုၼ်းၵႅပ်ႈသြႃႇၸဝ်ႈလူင်ၸတိလ ဝတ်ႉသၼဵၼ်း
သြႃႇၸဝ်ႈလူင်ၸတိလၼႆႉ ပဵၼ်ၸႃႇတိၵူၼ်းသၼဵၼ်းသေ ပဵၼ်ၸဝ်ႈၼင်းၵျွင်းတူၼ်ထူၼ်ႈၸဵတ်း တႄႇပဵၼ်ၸဝ်ႈၼင်ႈၵျွင်းမိူဝ်ႈပီ 1362 မႃးတေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ်။
သြႃႇၸဝ်ႈႁဝ်းၵိူတ်ႇႁၼ်ၼႃႈမႃး မိူဝ်ႈပီ1314ၼီႈ(ပီၶရဵတ်ႉ1952) လိူၼ်ပႅတ်ႇမႂ်ႇ13ၶမ်ႈ ဝၼ်းဢၢင်းၵၢၼ်း? ၸိုဝ်ႈပေႃႈ ႁွင်ႉဝႃႈ လုင်းၸေရးသၢင်ႇယုင်း ၸိုဝ်ႈမႄႈႁွင်ႉဝႃႈ ပႃႈဢိင်ႇ၊ ၸႃႇတိဝၢၼ်ႈ ပၢင်ပွႆးၸႃး ဢိူင်ႇသၼဵၼ်း တူင်ႇဝဵင်းပၢင်လူင် ၸႄႈတွၼ်ႈလွႆလႅမ် မီးပီႈၼွင်ႉ(14)ၵေႃႉ၊ ၸႆးႁူၵ်းၵေႃႉ ယိင်းၸဵတ်းၵေႃႉ၊ ၸဝ်ႈပဵၼ်ၵေႃႉလိုၼ်းသုတ်းပိူၼ်ႈ၊ ၸိုဝ်ႈမိူဝ်ႈလဵၵ်ႉႁွင်ႉဝႃႈ ၸႆၢးၵျေႃႇ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်သၢင်ႇမိူဝ်ႈဢႃႇယုပႅတ်ႇၶူပ်ႇ မိူဝ်ႈပွႆးသၢင်ႇလွင်း တီႈပၢင်မႆႉၺွင်ႇ ပၢင်ႇၼိမ်းမူၼ်းၼႂ်းဢိူင်ႇသၼဵၼ်း တမ်ႈတီႈသြႃႇၸဝ်ႈလူင်ၵုမ်ႇမႃႇရ ဝတ်ႉလူင်သၼဵၼ်း တူင်ႇဝဵင်းပၢင်လူင် ၸႄႈတွၼ်ႈလွႆလႅမ် မိူဝ်ႈပီၵေႃးၸႃႇ 1322ၼီႈ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ထိုင်မႃးပီၵေႃးၸႃႇ1333 (ပီၶရဵတ်ႉ 1971)ၼီႈ လိူၼ်သီႇၼၼ်ႉ ပေႃႈမႄႈသွင်ၸဝ်ႈလႄႈပီႈဢႆၢႈ ပီႈၼၢင်းႁူမ်ႈတင်းပေႃႈထဝ်ႈလုင်းၸၢင်းဢွင်ႇမိူင်း မႄႈထဝ်ႈၸၢင်းၼူၼ်း မႄႈထဝ်ႈၸၢင်းလဵၵ်ႉ ၶဝ်ၸဝ်ႈ ၶၢမ်ႇပဵၼ်ပၸ်ႉၸယႃႇၼုၵ်ႉၵႁရႁၢတၼ်းတၵ်ႉၵႃႇသြႃႇၸဝ်ႈႁဝ်းၶႃႈသေလႄႈ သြႃႇၸဝ်ႈလူင်ပၼ်ႇတိ ဝတ်ႉၽွင်းသႅင် ဢိူင်ႇၽွင်းသႅင် ႁဵတ်းပဵၼ်ဢုပၸ်ႉသျေႇသေ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ရႁၢၼ်းမျၢတ်ႈတမ်ႈတီႈၼႂ်းသိမ်ႇၶၼ်ႇထလူင် ဝတ်ႉသၼဵၼ်းၼႆႉယူႇယဝ်ႉ။
တီႈဢၼ်သြႃႇၸဝ်ႁဝ်းယၢမ်ႈလႆႈယူႇသဝ်းလဵပ်ႈႁဵၼ်းတၢင်းႁုမႃး
၁။ ဝတ်ႉသီရိမင်ႇၵလႃႇၵျွင်းလူင်သၼဵၼ်း
၂။ ဝတ်ႉပိတၵၢတ်ႈ ငဝ်ႈငုၼ်းမုၵ်ႉၸုမ်းလူင်သင်ႇၶႃႇၸိုင်ႈတႆး
၃။ ဝတ်ႉတွင်ႇၵျွင်းၵျီး ဝဵင်းလူင်တူၼ်ႈတီး
၄။ ဝတ်ႉဢွင်ႇမင်ႇၵလႃႇတိူၵ်ႈတိတ်ႉ ၸႄႈဝဵင်းဢလုင်ႇတႃႈၵုင်ႈ
၅။ ဝတ်ႉငႃးထၢပ်ႈၵျီးၽြႃး တွင်ႇတုၺ်းၵျီးၵျွင်းတိူၵ်ႈ ၸႄႈဝဵင်းပႁၢၼ်းတႃႈၵုင်ႈ
၆။ ဝတ်ႉဢၼွၵ်ႉမူဝ်းၵွင်းၵျွင်းတိူၵ်ႈဝဵင်းလိူဝ်ႇ
၇။ ဝတ်ႉတွင်ႇပွၵ်ႉ ဝဵင်းမေႃႇလမႅင်ႇ မိူင်းမွၼ်း တႄႇၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆသေ ၶိုၼ်းမႃးယူႇသဝ်း ႁဵတ်းၵၢၼ်သႃႇသၼႃႇတီႈဝတ်ႉသꧣဵၼ်းႁဝ်းယဝ်ႉ။
ၼႃႈၵၢၼ်သႃႇသၼႃႇ ဢၼ်ယၢမ်ႈႁဵတ်းမႃး
ယၢမ်ႈႁဵတ်းၶူးသွၼ်လိၵ်ႈ ပူင်သွၼ်ပၼ်လိၵ်ႈ လုၵ်ႈၼွင်ႉတႄပးၼႂ်းဝတ်ႉသီရိမင်ႇၵလႃႇလူင် သၼဵၼ်းမႃးၶၢဝ်းတၢင်း၃၅ပီလိူဝ်႒ယဝ်ႉသေ ပဵၼ်ၽူႈမႆၢလူင်ၼႂ်ႈၸုမ်းၵၼသင်ႇၶိၵ ထုင်ႉသၼ်လွႆၵုၼ်ပွၼ်သၼဵၼ်း။ ပဵၼ်ၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်းၼႃႇယၵႁူဝ်ပဝ်ႈပၢင်ပွႆးၶူၼ်ႉၶႆႈလိၵ်ႈ ပရိယတ်တိသတ်ႉထမ်ႇမပႃႇလ ၵေႃၽႄ ထုင်ႉသၼ်လွႆၵုၼ်ပွၼ်၊ ယၢမ်ႈဢွၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈမႃးၽြႃးလူင် သိမ်ႇၶၼ်ႇထလူင် ၵျွင်းသႃႇသၼပႃႇလ ၵျွင်းၸိၵ်ႉတသုၶ ၵျွင်းသုင်းသွမ်း ၵျွင်းလူင်သီရိမ်င်ႇၵလႃႇဝတ်ႉသၼဵၼ်းႁဝ်းလင်မႆၢ(5) တႄႇၵႂႃႇတင်းၼမ် ဢၼ်မီးၼႂ်းထုင်ႉၽသၼဵၼ်းႁဝ်း။ တႄႇဢဝ်ပီၵေႃးၸႃႇ(၁၃၆၂)ၼီႈမႃး တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ပဵၼ်ႈၽူႈၵွၼ်းဝတ်ႉလူင်သၼဵၼ်း ဢွၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈၶိုၼ်ႈမႃးဝတ်ႉဝႃးၸေႇတီႇၵွင်းမူးၵူႈလွင်ႈ႒ ဢွၼ်ဢဝ်တၵ်ႃႇဢုပႃႇလူႇတၢၼ်းမႃးၵူႈသမ်ႇသႅၼ်ပိူင်ႁႂ်ႈသႃႇသၼႃႇ ပေႃးႁိူဝ်ႈႁိူင်းပိူင်းသႂ်ၶိုၼ်ႈမႃးၼႂ်ႈမိူင်းလွႆႁဝ်းတေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉယဝ်ႉ။
တႅမ်ႈပိုၼ်း ၸဝ်ႈၵေႃးဝိ ဝတ်ႉသၼဵၼ်း
ဢိင်/ပပ်ႉမႆၢတွင်း ပၢင်ပွႆးလူတၢၼ်းယၢတ်ႇၼမ်ႉဝတ်ႉသီရိမင်ႇၵလႃႇၵျွင်းလူင်သၼဵၼ်း
ၽူးၽိမ်းသ်ႂႇၼႅတ်ႇလႄႈသူင်ႇၶႅပ်းႁၢင်ႈပၼ်
ၸဝ်ႈၶေႇမိၼ်ႇတ ဝတ်ႉပၢင်ႁူႈ
June 2020


text:
ဝၼ်းတီႈ 17.04.2016 ယၢမ်းဝၢႆးဝၼ်း 1.00 – 4.30 မူင်း၊ ၸဝ်ႈၶူးတွၵ်ႉတိူဝ်ႇသႅင်ႁိူင်း ၼရိၼ်တ ဢွၼ်ႁူဝ် ၼမ်းၼႃႈ လုၵ်ႈၸုမ်းသင်ၶတႆး မိူင်းၵွၵ်ႇသေ ၸတ်းပၢင် ၵၼ်ႇတေႃးသြႃႇၸဝ်ႈလူင်မႁႃၺႃၼိၼ်တ ဝတ်ႉမႂ်ႇတႆး
ၵႂႃႇလီငၢမ်းယဝ်ႉ။ ဝၢႆးၼၼ်ႉ မုၵ်ႉၸုမ်းသင်ၶတႆးလုၵ်ႈ ႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် မိူင်းၵွၵ်ႇ ၸတ်းပႃးပၢင်ၵုမ်ၵူႈလွင်ႈ လွင်ႈသေ ၼႂ်းၼၼ်ႉ မီးၸဝ်ႈၶူးတွၵ်ႉတိူဝ်ႇ သႅင်ႁိူင်း ၼရိၼ်တ၊ ၸဝ်ႈၶူးပၺ်ၺႃၽေႃၵ ႁိူင်းသႅင် (မိူင်းသူႈ)
ၸဝ်ႈၶူးၵိတ်တိသႃရ (မိူင်းသူႈ)လႄႈ လုၵ်ႈၸုမ်းသင်ႇၶတႆး ၶိုၼ်ႈႁွတ်ႈ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈတင်းမူတ်းမီးယူႇ (77) ပႃးၼႆယဝ်ႉ။ ၼႂ်းပၢင်ၵုမ်ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈၼၼ်ႉ လႆႈဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်ၵႂႃႇ မီးယူႇလၢႆၶၵ်ႉလၢႆတွၼ်ႈ၊ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ၼႂ်းၶၵ်ႉတွၼ်ႈၼိုင်ႈ ၼႆႉ လႆႈဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်ၵႂႃႇ လွင်ႈပပ်ႉသႅင်သယမ် မၢႆ 1 တေႃႇထိုင် မၢႆ 4 ၊ ဢိၵ်ႇပႃးထႅင်ႈ လွင်ႈၶိုပ်ႈ ၼႃႈတိူဝ်း တွၼ်း ပပ်ႉသႅင်သယၢမ်မၢႆ 5 ယူႇယဝ်ႉ။
ၶၵ်ႉတွၼ်ႈသွင် လႆႈဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ် လွင်ႈတႃႇတေၸတ်း ႁဵတ်းပၢင်ပွႆးႁပ်ႉၸုမ်ႈ ၼႂ်းပီ 2016 တီႈၸၼ်ႉၸွမ် မႁႃၸုလႃး၊ ဝင်းၼွႆႉ၊ ဢယုတ်ႉထယ၊ ၸိုင်ႈထႆး၊ လႆႈႁူႉဝႃႈ ၼႂ်းပၢင်ႁပ်ႉၸုမ်ႈ လုၵ်ႈႁဵၼ်းသင်ၶတႆး မိူင်းၵွၵ်ႇ၊
ၸိုင်ႈထႆးပီၼႆႉ ၵွပ်ႈဝႃႈ ပေႃႈဢွၵ်ႇလူင် တွၵ်ႉတိူဝ်ႇ ၸၢႆးမွၵ်ႇၶမ်း (လႃႈသဵဝ်ႈ)ၵေႃႈ တေမႃးႁပ်ႉ ၸုမ်ႈတွၵ်ႉတိူဝ်ႇ ၸွမ်းႁဝ်းၶႃႈ ၸုမ်းသင်ႇၶတႆးၼႆလႄႈ ပီၼႆႉ လႆႈတူၵ်းလူင်းၵၼ်ဝႃႈ တေၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ႁူပ်ႉ ထူပ်း လႄႈ ပၢင်ႁူမ်ၸူမ်းၸွမ်း တွၵ်ႉတိူဝ်ႇ ၸၢႆးမွၵ်ႇၶမ်း ပႃးၼႆယူႇယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈၼႆ ပီၼႆႉ တေၸတ်းႁဵတ်းသွင် ဢွင်ႈတီႈ ၸွမ်း ၵၼ်ၵႂႃႇ ၼႂ်းဝၼ်း 15.05.2016 ၼၼ်ႉၼႆယူႇယဝ်ႉ။
ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈၼႆႉသေ ၸဝ်ႈၶူးတွၵ်ႉတိူဝ်ႇ သႅင်ႁိူင်း ၼရိၼ်တ မွၵ်ႇလၢတ်ႈၵႂႃႇဝႃႈ- "ပီၼႆႉ ၵွပ်ႈပေႃႈဢွၵ်ႇလူင် တွၵ်ႉတိူဝ်ႇ ၸၢႆးမွၵ်ႇၶမ်း တေမႃးႁပ်ႉၸုမ်ႈတွၵ်ႉတိူဝ်ႇ တီႈမႁႃၸုလႃးလႄႈ ၸဝ်ႈၶူးလူင်ႁဝ်း တွၵ်ႇတိူဝ်ႇ ၶမ်းမၢႆ ꩪမ်မသႃမိ ၵေႃႈ တေမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၼ်ႁႅင်းၸွမ်း၊ ၵွပ်ႈၼႆ ပီၼႆႉ တေပဵၼ်ၸတ်းႁဵတ်းဢွင်ႈတီႈတႃႇသွင်
ဢွင်ႈတီႈ"ၼႆယူႇယဝ်ႉ။ မၼ်းၸဝ်ႈသိုပ်ႇ လၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ-
"တီႈၼိုင်ႈ ႁႂ်ႈပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈ ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းလႄႈ ႁူမ်ၸူမ်း ၸွမ်း တွၵ်ႉတိူဝ်ႇ ၸၢႆးမွၵ်ႇၶမ်း၊ ထႅင်ႈတီႈၼိုင်ႈ တေပဵၼ် ဢွင်ႈတီႈ ဢၼ်ႁဝ်းယၢမ်ႈၸတ်းမႃးၵူႈပီပီ၊ ၼႂ်းပၢင်ႁူပ်ႉ ထူပ်းၼႆႉ ၶႂ်ႂ်ႈႁႂ်ႈပီႈၼွင်ႉတႆးႁဝ်း ၸိူဝ်းဢၼ်ၵႂႃႇ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ တီႈပၢင်ႁပ်ႉၸုမ်ႈၼၼ်ႉ မႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ထွမ်ႇငိၼ်းၸွမ်း ၼမ်ၼမ်" ၼႆယူႇယဝ်ႉ။
ဝၢႆးၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၶူးသုမၼ မွပ်ႇဢၢပ်ႈလူႇတၢၼ်း ငိုၼ်းၵွင် ၵၢင်မုၵ်ႉၸုမ်း ဢၼ်ၸဝ်ႈပေႃႈသိၼ် ထမ်းဝုၼ်းၸုမ်ႉ လူႇတၢၼ်းမႃးၸွမ်း တီႈၸဝ်ႈၶူးလူင် တွၵ်ႉတိူဝ်ႇ ၶမ်းမၢႆ ꩪမ်မသႃမိၼၼ်ႉ ထိုင်တီႈၽူႈယိပ်းငိုၼ်း ၸဝ်ႈဢိၼ် တႃၸရသေ၊ ဝၢႆးၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၽူႈမၢႆ ဢၢၼ်ႇၼႄၶေႃႈ တူၵ်းလူင်းပၢင်ၵုမ်ယဝ်ႉ လႆႈၶွတ်ႇယွတ်ႈပၢင်ၵုမ်ၵႂႃႇ လီ ငၢမ်းယူႇယဝ်ႉ။
ၸဝ်ႈၶူးတေႇတဝမ်ႇသ တိုၼ်းႁၢၼ်
17.4.2016


text:
လွင်ႈၸွႆႈထႅမ်:လွင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈမႂ်ႇမႂ်ႇ
ၼႃႈလိၵ်ႈ လွင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈမႂ်ႇမႂ်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈပႅၵ်ႈၽၢႆႇသၢႆႉ ၼႃႈၸေႃးၶိူင်ႈၸႂ်ႉၸဝ်ႈၵဝ်ႇၼၼ်ႉသေ ၵႂႃႇၸူးလႆႈငၢႆႈငၢႆႈယူႇယဝ်ႉ။ တီႈမၼ်းၼၼ်ႉ ႁဵတ်းဝႆႉပၼ်သဵၼ်ႈမၢႆ လွင်ႈမႄးထတ်း ဢၼ်တိုၵ်ႁႃႉႁဵတ်းၵႂႃႇ တီႈ ၼႃႈလိၵ်ႈ ၸိူဝ်းမီးတီႈ ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၸႂ်ႉၼႃႈလိၵ်ႈၼႆႉသေ ၸၢင်ႈပႂ်ႉတူၺ်း ထတ်းသၢင်လႆႈ လွင်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈ ၸိူဝ်းႁဵတ်းၵႂႃႇ ၵမ်းလိုၼ်းသုတ်းၼၼ်ႉလႄႈသင်၊ ၸၢင်ႈၶူၼ်ႉႁႃ မႄးထတ်း လွင်ႈၽိတ်းပိူင်ႈလႄႈသင်၊ ၸၢင်ႈၶူၼ်ႉႁႃတူၺ်း လွင်ႈမိုဝ်းလူၼ်း လႄႈ ၸၢင်ႈၶိုၼ်းမူၼ်ႉမႄးပၼ်လႆႈယူႇ။
တီႈလွင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈမႂ်ႇမႂ်ႇၼၼ်ႉ ၸၢင်ႈလိူၵ်ႈမၵ်းမၼ်ႈ ၸိူဝ်းဢၼ်တွၼ်ႈတႃႇၼႄပၼ် ၼင်ႇ ၸိုဝ်ႈၸီႉ၊ လွင်ႈမႄးထတ်း ႁဵင်းလိၵ်ႈဢၢႆႇၽီႇ၊ လွင်ႈမႄးထတ်းပွတ်ႉ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉဢမ်ႇၵႃး ၸၢင်ႈဢဝ် tagsသေၵေႃႈ ထွင်ထတ်းတူၺ်းလႆႈယူႇ (e.g.: visual editor, ဢဝ်တႃႁၼ်မႄးထတ်း၊ မႄးထတ်းဢၼ်ပဝ်ႇ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉ)။
တွၼ်ႈတႃႇ ၶေႃႈသပ်းလႅင်းႁူဝ်ယွႆႈမၼ်း တူၺ်းတီႈ ၼႃႈလိၵ်ႈ တၢင်းၸွႆႈထႅမ်ႈ လွင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈမႂ်ႇမႂ်ႇ ဢၼ်မီးတီႈ MediaWiki ၼၼ်ႉၶႃႈလႄႈ။


text:
ၼႃႈလိၼ် ၵူဝ်းၵၢင်ႉ ၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃ
ၼႃးလိၼ်ၵူဝ်းၵၢင်ႉၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃ (ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Kokang Self-Administered Zone, မၢၼ်ႈ: ကိုးကန့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ ဒေသ)ၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ် လၵ်းမိူင်း ႒႐႐႘ သေ ဢဝ်ၸႄႈဝဵင်းသွင်ဢၼ် ဢၼ်မီးၼႂ်းမိူင်းတႆးသေ ၽွတ်ႈႁႅၼ်းပဵၼ် ၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃ ဢၼ်ၼိူင်ႈယဝ်ႉ။ [1]
ၸွမ်းလူၺ်ႈ ၾိင်ႈမိူင်း လၵ်းမိူင်း မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် မျႅၼ်ႇမႃႇ (ပီ ႒႐႐႘) ဢၼ်ပဵၼ် တွၼ်ႈ ႕႖ (င)ၼၼ်ႉ ဢၼ် ၸႄႈဝဵင်းၵုင်းၸၢင်ႉ လႄႈ ၸႄႈဝဵင်းလဝ်ႉၵႆႇ ၸိူဝ်းၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း မိူင်းတႆးၼၼ်ႉ ႁူမ်ႈၵၼ်သေ မၵ်းမၼ်ႈပဵၼ် ၼႃးလိၼ် ၵူဝ်းၵၢင်ႉ ၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃ ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။
ၸႄႈဝဵင်း[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၽိုၼ်ဢိင်[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ (2008) ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈ ခုနှစ်). Archived 2015-11-19 at Archive.is Archive copy. Archived from the original on 2015-11-19။ Retrieved on 2022-09-20။