text:
ပုၼ်ႈၽွၼ်းၶႃႈႁဝ်းေတႉ ပဵၼ်တွၼ်ႈ တႃႇေတပူၵ်းပွင်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇေၼႃႈတဵၼ်းၶိူဝ်းႁဝ်း ၶႃႈႄလႈ တႃႇေတပၼ်တၢင်းႁူႉၼမ်ႉၵတ်ႉလုၵ်ႈ ဢွၼ်ႇ လုၵ်ႈႁဵၼ်းၵူၺ်းၶႃႈ။ ေပႃးမႃးတူၺ်းၼ်ႂး မိူင်းၸိုင်ႈတႆးႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇတႆးႁဝ်း ၶၢတ်ႇတၢင်းႁူႉတၢင်းေမႃ၊ ၶၢတ်ႇပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ၊ ၶၢတ်ႇလွင်ႈဢုၼ်ႇၸ်ႂတီႈေပႃႈႄမႈ ေသလႆးပဵၼ် ၽဝ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇဢမ်ႇမီးတၢင်းႁူႉသင် ၵႂႃႇပႅတ်ႈေတႃႇထိုင် ေပႃးေၵႃႉယ်ႂႇမႃးပဵၼ်ၵူၼ်းၸ်ႂႉပိူၼ်ႈ။ မိူဝ်ႈ လဵဝ်ဢၼ်ၶႃႈႁဝ်း ၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈ ၶ်ႂႈတႅမ်ႈသပ်ႉလႅင်းႄၼ ၽဝလုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁူင်းသဝ်း ႁူင်းႁဵၼ်းၸိူဝ်ႉ ၸၢတ်ႈငဝ်ႈၸိုင်ႈ လွႆတႆးလႅင်း။
ႁူင်းႁဵၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ လွႆတႆးလႅင်း
- လုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁူင်းသဝ်းၼႆႉလုၵ်ႉတီႈလ်ႂမႃး?
ေပႃးမႃးထၢမ်ႇဝႃႈ လုၵ်ႈႁဵၼ်းႁူင်းသဝ်းလုၵ်ႉတီးလ်ႂမႃးၼႆၸိုင်ႈ မၼ်းေၵႃႈေတလႆႈ လၢတ်ႈပႃးလွင်ႈ ၵၢၼ်ဝၢၼ်ႈၵၢၼ်မိူင်းပႃးၸွမ်းယူႇဢမ်ႇႁၢၼ်ႉ! လုၵ်ႈႁဵၼ်းႁူင်းသဝ်းၼႆႉ ေပႃးတီႈၼိူဝ် လွႆတႆးလႅင်းၼႆ ၶဝ်ေတဢွၼ်ၵၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ လုၵ်ႈႁဵၼ်း 100% ၼႆေသ ၊ လုၵ်ႈႁဵၼ်းဢၼ်ယူႇၼ်ႂးဝၢၼ်ႈ ေသမႃးၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းၼၼ်ႉသမ်ႉ ၶဝ်ေတဢွၼ်ၵၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ လုၵ်ႈႁဵၼ်း 75% ၼႆဝႆႉယူႇ။ မိူဝ်ႈလဵဝ်ေတႉ ၶႃႈႁဝ်းၶ်ႂႈလၢတ်ႈေၼ လွင်ၽဝလုၵ်ႈႁဵၼ်း ႁူင်းသဝ်း ( 100% ) ႁဝ်း ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူၼ်ပိူၼ်ႈဢမ်ႇမီး တိုဝ်ႉတၢင်းမိူၼ်ပိူၼ်ႈ ၊ ပဵၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇမိူၼ်ပိူၼ်ႈ ဢမ်ႇလႆးမီးသုၼ်ႇလႆႈမိူၼ်ပိူၼ်ႈၼၼ်ႉဝႆႉယူႇ။ လုၵ်ႈႁဵၼ်း ႁူင်းသဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ၽၢၼ်ေပႃႈၽၢၼ်ႄမႈ 70% ၊ ၸိူဝ်းမီးပီႈမီးၼွင်ႉသမ်ႉ 30% ဝႆႉယူႇ။ လုၵ်ႈႁဵၼ်းႁူင်းသဝ်းၼႆႉ လုၵ်ႉမႃးတီႈၼ်ႂးမိူင်းတႆးၵူႈေၸႈဝဵင်း၊ ၵူႈေၸႈတွၼ်ႈ ပဵၼ်လုၵ်ႈ ႁဵၼ်းဢၼ်လႆႈၺႃးၶၢမ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈေပႉၵိၼ် ဢဝ်ေပႃႈဢဝ်ႄမႈၶဝ်တၢႆ ယႃႉပႅတ်ႈၼႃႈႁူိၼ်းၶဝ်ပႅတ်ႈ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၵမ်ႉပႃႈၼမ်ယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈၼႆ ၽဝလုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁူင်းသဝ်း ၼႆႉလီေဢးလူႄလႈ လီၸ်ႂလဵၵ်ႉ ေၶႃးၶူမ်ၸွမ်းၶဝ်ႄတႉႄတႉ လိူဝ်ေသဢဝ်ၶူးၵုမ်းႁူင်းသဝ်းၶဝ်ဢမ်ႇၼၼ် ၶူးသွၼ်လိၵ်ႈၶဝ်ႁဵတ်းပဵၼ် ေပႃႈတၢင်းႄမႈၶဝ်ယဝ်ႉ ဢမ်ႇမီးတီႈပိူင်ဢိင်ႇသင် လႆႈဝႃႈပဵၼ်ဢၼ်လီၸ်ႂလဵၵ်ႉေၶႃးၶူမ်ၸွမ်းဝႆႉႄတႉ။
မိူဝ်ႈၶႃႈႄတႇၶဝ်ႈမႃး ႁပ်ႉဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်း ပဵၼ်ၶူးၵုမ်းႁူင်းသဝ်းၸၢႆးယိင်းၶဝ်ၼၼ်ႉ ပဵၼ်မိူဝ်ႈပီႊ 2015 - 2017 ( ၶၢဝ်းတၢင်း သွင်ပီႊပၢႆ 8လိူၼ် ) လုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁူင်းသဝ်းၸၢႆးမီး 286 ေၵႃႉ၊ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁူင်းသဝ်းယိင်းမီး 112 ေၵႃႉ ၊ ႁူမ်ႈၸၢႆးတၢင်းယိင်းမီး 398ေၵႃႉ။ ေပႃးမႃးတူၺ်းေတပဵၼ် လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၽွင်းမိူဝ်ႈၶ်ႂႈၵိၼ် ၽွင်းမိူဝ်ႈၶ်ႂႈေၵျႃႇ ၽွင်းမိူဝ်ႈၶွႆပိူၼ်ႈလၢႆလၢႆ လႆႈဝႃႈ ၽဝၶဝ်ၼႆႉ ၶိင်ႇၵိၼ် ၶဝ်ႈ ၶိင်ႇၼွၼ်း ၶိင်ႇလုၵ်ႉ ဢမ်ႇလႆႈငိၼ်းသဵင်ေပႃႈတၢင်းႄမႈ ဢမ်ႇလႆႈၵိၼ်ၶဝ်ႈၸွမ်းေပႃႈတၢင်းႄမႈၶဝ် ၵွပ်ႈဝႃႈ ေပႃႈႄမႈ ၶဝ်မီးယူႇၵႆၶဝ်ႄလႈ မၢင်ေၵႃႉေၵႃႈ ေပႃႈႄမႈဢမ်ႇမီးၼ်ႂးမိူင်းၶူင်းၵၢင်လူင်ၼႆႉယဝ်ႉ။
ၶႃႈလႆႈၶဝ်ႈမႃးႁပ်ႉဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းပဵၼ်ၶူးသွၼ် ငဝ်ႈၸိုင်ႈ လွႆတႆးလႅင်းၼႆႉ မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 06.07.2015 လႆႈႄတႇၶဝ်ႈမႃးပဵၼ်ၶူးသွၼ်ၼၼ်ႉ လႆႈႁၼ်ၼႃႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁူင်းသဝ်း ၶၢတ်ႇလွင်ႈ ဢုၼ်ၸ်ႂ ၊ ၵၢၼ်ၶဝ်ႈႁႃပၼ်ႁႅင်းၸ်ႂၶဝ်( Careful ) ႄလႈ ပၢႆးၸ်ႂ ( Psychiatric ) ၶဝ်ဝႆႉယူႇ။ ၵွပ်ႈဝႃႈ ၽဝၶဝ်ၼႆႉ လႆႈၽၢၼ်မႃးႄၸးလိူဝ်ေသၶႃႈႁဝ်းႄလႈ တၢင်ႇလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၵူႈေၵႃႉ ၊ ၶႃႈႄတႇၶဝ်ႈမႃးၵုမ်း ႁူင်းသဝ်းၸၢႆးၼၼ်ႉ လႆႈတွပ်ႇထၢမ်ႇ ၵၢင်ၸ်ႂ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇမွၵ်ႇဢႃႇယုႉ 6ၶူပ်ႈေၵႃႉၼိုင်ႈဝႃႈ
ၽဝလုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁူင်းသဝ်း
မဵဝ်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ၼ်ႂးၸ်ႂၶဝ်မီးသင်မီးၸိူင်ႉႁိုဝ်ေၵႃႈ ၶဝ်ေတလၢတ်ႈ ၼၼ်ႉၵူၺ်း ၼ်ႂးပၢႆးဝူၼ်ႉၶဝ်ၼၼ်ႉ ၵွပ်ႈတိုၵ်ႉပဵၼ်ၽႅၼ်ႇသီႇၶၢဝ်ဝႆႉ။ ၶႃႈထၢမ်ႇမၼ်းၸၢႆးၵႂႃႇယဝ်ႉ မၼ်း ၸၢႆးၶိုၼ်းတွပ်ႇမႃးဝႃႈ ၶႃႈလႆႈမႃးယူႇတီႈၼႆႈၼႆႉ ၵွပ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵွပ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်း ထၢင်ႇၽိတ်းဝႃႈေပႃႈ ၶႃႈၼႆႉ ၵပ်းသိုပ်ႇၵၼ်တၢင်းသိုၵ်းတႆးၼႆေသ ဢမ်ႇၸ်ႂႈႄတႉ ဢမ်ႇႁူႉလွင်ႈႄတႉသင်ႄလႈ ထုၵ်ႇၺႃး သိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုဝ်းတၢႆပႅတ်ႈၼ်ႂးႁူိၼ်းတၢင်းသွင်ေၵႃႉ မိူဝ်ႈၽွၼ်းၼၼ်ႉ ႁႃးတၢင်းပီႈၼၢင်းႁဝ်းတိုၵ်ႉၵႂႃႇ ဢၢပ်ႇၼမ်ႉ ၽိူတ်ႇထိုင်မႃးတီးႁိူၼ်း လႆႈမႃးႁၼ်တူဝ်တၢႆေပႃႈတၢင်းႄမႈ ၵၢမ်ႇလီလႃႇ တၢင်းမီးၸဝ်ႈ ြသႃႇႁွင်ႉလဵင်ႉႁႃးပီႈၼွင်ႉဝႆႉ ၵွပ်ႈႁႃးပီႈၼွင်ႉသမ်ႉၶႆႈၶိုၼ်ႈႁဵၼ်း ၶ်ႂႈမီးပၺ်ႇၺႃႇ ၶ်ႂႈၵႂႃႇႁဵၼ်းမိူၼ်ပိူၼ်ႈ ႄလႈၸဝ်ႈၶူးၸင်ႇဢဝ် ႁႃးသွင်ေၵႃႉပီႈၼွင်ႉ သူင်ႇၶိုၼ်ႈမႃးလဵပ်ႈႁဵၼ်း ၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းတီႈ လွႆတႆးလႅင်းၼႆႉ။ ေၶႃႈလိုၼ်းသုတ်းၶႃႈၶိုၼ်းသိုပ်ႇထၢမ်ႇမၼ်းၶိုၼ်းထႅင်ႈေၶႃႈၼိုင်ႈ ေပႃးသုတ်းႁဵၼ်းေၵႃႉယ်ႂႇမႃးေတၶ်ႂႈ ႁဵတ်းသင် မၼ်းၸၢႆးၶိုၼ်းတွပ်ႇပၼ်ေၶႃႈထၢမ်ႇၶႃႈပွတ်းပွတ်းဢွၼ်ႇၵူၺ်းေသ တွပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ ၶ်ႂႈႁဵတ်း သိုၵ်း ၊ ၶႃႈႁဝ်းၶိုၼ်းထၢမ်ႇဝႃႈ
ၽွၼ်းတိုၵ်ႉသွၼ်ၵၢၼ်သိုၵ်း ၼုမ်ႇႁၢၼ်ၸိုင်ႈမိူင်း
- ၵွပ်ႈသင်ႄလႈၶ်ႂႈႁဵတ်းသိုၵ်း?
ၶ်ႂႈၶိုၼ်းမိူဝ်းယိုဝ်းဢၢႆမၢၼ်ႈေၵႃႉဢၼ်ႇယိုဝ်းေပႃႈႁဝ်းႄမႈႁဝ်းတၢႆပႅတ်ႈၼၼ်ႉၶိုၼ်း ေဢႃႈ! ၶႃႈထွမ်ႇၺႃးၼမ်ႉၵႂၢမ်းမၼ်းလၢတ်ႈၼႆႉ ၼ်ႂးၸ်ႂမၼ်း ၼ်ႂးၼိူဝ်ႉလိူတ်ႈမၼ်းတူဝ်မၼ်းၼၼ်ႉ မီးၸ်ႂ ၸင်းပႅင်းႁႅင်းၵႂႃႇၼိူဝ်ဢၢႆမၢၼ်ႈၼၼ်ႉဝႆႉေတႉေတႉယဝ်ႉ လိူဝ်ေသၼၼ်ႉ တႃႇၶႃႈေတၵုမ်းႁူင်း သဝ်းၼၼ်ႉ ေတလႆႈႁူႉေၶႃႈမုၼ်းမၼ်း ေတလႆႈႁူႉပၢႆးၸ်ႂလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ေတလႆႈႁူႉလွင်ႈတီႈဢူၼ်ႈၶဝ် ေတလႆႈႁူႉလွင်ႈဢၼ်ၶဝ်လႆႈၸ်ႂႄလႈဢမ်ႇလႆႈၸ်ႂ လႆႈဝႃႈပဵၼ်လွင်ႈယၢပ်ႇၶႃႈႁဝ်းဝႆႉေတႉေတႉ။
ၽွင်းယၢမ်းၵၢၼ်ႁဵၼ်းၵၢၼ်သွၼ်
- ၵၢၼ်ယူႇၵိၼ်သဝ်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁူင်းသဝ်း
လွင်ႈယူႇလွင်ႈၵိၼ်ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈႄတႉယဝ်ႉတီႈမုၵ်ႉၸုမ်းၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး၊ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS/SSA) ႁူဝ်ပဝ်ႈလူင် ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်းႁဝ်းၶႃႈမူတ်း။ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁူင်းသဝ်း ၼိုင်ႈေၵႃႉ ၼိုင်ႈဝၼ်းလႆႈၵိၼ်ၶဝ်ႈ သၢမ်တႃႇမိူၼ်ပိူၼ်ႈေသ၊ ၼိုင်ႈလိူၼ်လႆႈပႃးငိုၼ်းၸွႆႈထႅမ်ႇၼိုင်ႈ ေၵႃႉလ်ႂ သွင်လွႆႉ ( 200Baht) ယူႇတီႈမုၵ်ႉၸုမ်းတၢမ်းပၼ်မႃးပၼ်ၵူႈလိူၼ်လိူၼ်။ လွင်ႈယူႇၵိၼ်သဝ်း မုၵ်ႉၸုမ်းၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး ဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းမူတ်းမူတ်း။ လႆႈဝႃႈမီးၽွၼ်းလီတွၼ်ႈတႃႇ လုၵ်ႈ ဢွၼ်ႇေၼႃႇတႅၼ်းၶိူဝ်းႁဝ်းမိူဝ်းၼႃႈဝႆႉေတႉေတႉ သင်ၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းယဝ်ႉတီႈၼိူဝ်လွႆယဝ်ႉၼႆႉၸိုင်ႈ သမ်ႉ ၶ်ႂႈၶိုၼ်းၵႂႃႇေတႃႇၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းၶိုၼ်းၼ်ႂးမိူင်းတႆး ဢမ်ႇၼၼ် ၼ်ႂးမိူင်းထႆးၸိုင်ႇ ယူႇတီႈပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ မုၵ်ႉ ၸုမ်းၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး ၶိုၼ်းသူင်ႇေတႃႇပၼ်ၶိုၼ်း ေတႃႇေပႃးလႆႈၸုမ်ႈႄလႈၸုမ်ႈၶူး။
ၽွင်းယၢမ်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁူင်းသဝ်းလဵၼ်ႈမၢၵ်ႇၵဵဝ်ႈ
- လီဢဝ်ၵုင်ႇမုၼ်ၸဝ်ႈႁူဝ်ပဝ်ႈလူင်
ၽွင်းယၢမ်းလႆႈမႃးႁပ်ႉဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းပဵၼ်ၶူးသွၼ်တီႈၼိူဝ်လွႆတႆးလႅင်းၼႆႉဢွၼ်တၢင်း သုတ်းၶႃႈႁဝ်းယွၼ်းဢဝ်ၵုင်ႇမုၼ်ၼပ်ႉထိုင်တီႈ ၸဝ်ႈႁူဝ်ပဝ်ႈလူင် ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်းႁဝ်းႄတႉႄတႉ တီႈႁဵတ်းပၼ် ႁူင်းသဝ်း တီႈႁပ်ႉၶၢမ်ႇလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၽၢၼ်ေပႃႈၽၢၼ်ႄမႈႄလႈ တီႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇတႆးႁဝ်း ၸိူဝ်းဢၼ်ၶ်ႂႈၶိုၼ်ႈႁူင်းႁဵၼ်း ၶ်ႂႈႁဵတ်းႁူႉပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ ၼၼ်ႉယ်ႂႇယ်ႂႇၼမ်ၼမ်ယူႇ။ လုၵ်ႈဢွၼ်ဝၼ်း မိူဝ်ႈၼႆႉပဵၼ် ဢႅၼ်ႁႅင်းမိူဝ်းၼႃႈ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ၸွမ်းၼင်ႇၸဝ်ႈႁူဝ်ပဝ်ႈႁဝ်း ၶ်ႂႈႁဵတ်းၶ်ႂႈသၢင်ႈၼၼ်ႉ ယုမ်ႇယၢမ်ဝႃႈ ဝၼ်းၼိုင်ႈ တိုၼ်းေတပဵၼ်မႃးယူႇ။
ဢမ်ႇတူၺ်းၼႃႈလဵၵ်ႉၼႃႈယ်ႂႇ ဢမ်ႇၸႅၵ်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းၵဝ်ၸၢဝ်းၶိူဝ်းမ်ႂး ဢဝ်ၵၢၼ်ႁဵၼ်း ပဵၼ်ယ်ႂႇေသ ပူၵ်းတင်ႈမႃးပၼ်တီႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇတႆးႁဝ်းၸိူဝ်းဢၼ်ၶ်ႂႈၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ လႆႈဝႃႈ ပဵၼ်ၽွၼ်းလီတွၼ်ႈတႃႇ ၵူၼ်းၼုမ်ႇ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇမိူင်းၸိုင်ႈတႆးႁဝ်းဝႆႉႄတႉႄတႉ။
သႅင်သိုၵ်း
www.saisengserk.com


c: text/html

text:
ရၶႅင်ႇ၊ ၸႄႈမိူင်း
ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ (မၢၼ်ႈ: ရခိုင်ပြည်နယ်), (ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Rakhine State), (သဵင်ဢွၵ်ႇ [Zemoeng Rakheng]) ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈမိူင်း ဢၼ် ၵူၼ်းၶိူဝ်းရၶႅင်ႇ ၶဝ် ယူႇသဝ်းမႃးပီယၢဝ်းၶၢဝ်းႁိုင်သေ မီးဝႆႉ ပွတ်းတူၵ်း မိူင်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇၼၼ်ႉ ပဵၼ်မိူင်းဢၼ် ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းရၶႅင်ႇ ၶဝ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇၽွင်းငမ်းမႃးယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈ ဢေႇတီႇ ႁူဝ်ပၢၵ်ႇပီ ႑႕ တေႃႇ ႁူဝ်ပၢၵ်ႇပီ ႑႗ ၼၼ်ႉ ၸိူဝ်းပဵၼ်ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းရၶႅင်ႇၶဝ်ၼႆႉ လႆႈဢဝ် ထုင်ႉ ဝဵင်းၸိတ်ႉတၵွင်း မိူင်းပင်းၵလႃးတဵတ်ႉ လႄႈ ထုင်ႉတြိပူႇရ မိူင်းဢိၼ်ႇတိယ ၸိူဝ်းၼႆႉ သိမ်းသႂ်ႇ တႂ်ႈမိုဝ်းမႃးယူႇယဝ်ႉ။ ၽွင်းမိူဝ်ႈ ၽုင်းၵၢမ်ႇ ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းရၶႅင်ႇၶဝ် ၶိုၼ်ႈသုင်ႈၼၼ်ႉ တၢင်းၵႂၢင်ႈၶႂၢင် မိူင်းၶုၼ်ႁေႃၶမ်းရၶႅင်ႇၼႆႉ တႄႇဢဝ် ဝဵင်းတႃႇယႃႇ၊ မိူင်းပင်းၵလႃးတဵတ်ႉ (ယၢမ်းလဵဝ်) ၼႆႉ တေႃႇ ပေႃးထိုင် ၸွမ်းသၢပ်ႇၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇ မေႃႇလမႅင်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ် မိူင်းရၶႅင်ႇငဝ်ႈတိုၼ်း ၶွင် ၵူၼ်းၶိူဝ်းရၶႅင်ႇၼႆႉ တႄႇဢဝ် ၼၢတ်ႉမျိတ်ႉဝ တီႈသၢပ်ႇလႅၼ်လိၼ် ပင်းၵလႃးတဵတ်ႉ တေႃႇထိုင် မေႃႇတိၼ်ႇၸုၼ်း (ယၢမ်းလဵဝ် လႅၼ်လိၼ်ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇ) ၼၼ်ႉသေ ပဵၼ် သၢပ်ႇလႅၼ်ၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆ ဢၼ်ယၢဝ်းလူင်ဝႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ဢွင်ႈတီႈလႄႈ တၢင်းၵႂၢင်ႈၶႂၢင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ ၼႆႉ ပဵၼ်ထုင်ႉၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇ ဢၼ်မီးဝႆႉတီႈၼႂ်းၵႄႈ သၼ်လွႆရၶႅင်ႇ လႄႈ ပၢၵ်ႈပၢင်ႇလၢႆႇပင်းၵလႃး ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပဵၼ်တီႈဢၼ် ၶူဝ်းပူဝ်ႈၾိင်ႈငႄႈ ၵူၼ်းၶိူဝ်းရၶႅင်ႇဢဝ် လိူင်ၼမ်ဝႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မီးဝႆႉပွတ်းတူၵ်းမိူင်းမၢၼ်ႈသေ ၸိူဝ်းပဵၼ် ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇ၊ ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်၊ ၸႄႈတိူင်းမၵူၺ်း၊ ၸႄႈမိူင်းၶျၢင်း၊ မိူင်းပင်းၵလႃးတဵတ်ႉ လႄႈ ပၢၵ်ႇပၢင်ႇလၢႆႇပင်းၵလႃး ၸိူဝ်းၼႆႉ လွမ်ႉႁွပ်ႈဝႆႉယဝ်ႉ။ မီးဝႆႉတီႈၼႂ်းၵႄႈ လတ်ႉတီႇတုတ်ႉႁွင်ႇ 17 တီႇၵရီႇ 30 မိတ်ႉၼိတ်ႉ၊ လွင်ႇၵျီႇတုၼ်ႉဢွၵ်ႇ 92 တီႇၵရီႇ 10 မိတ်ႉၼိတ်ႉ လႄႈ 94 တီႇၵရီႇ 20 မိတ်ႉၼိတ်ႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တၢင်းၵႂၢင်ႈၶႂၢင် ဢေႇရိယႃႇႁူမ်ႈသဵင်ႈ မီးယူႇ 14,200 လွၵ်းလၵ်းယဝ်ႉ။
ၸွမ်ပိဝ်ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ၸွမ်ပိဝ်ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ ၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်မိၵ်ႈမၢႆ ၸွမ်ပိဝ်ဢွင်ႇပႄႉ ဢၼ်ၸႂ်ႉမႃး ၸဵမ်မိူဝ်ႈမိုၼ်ႉမိူဝ်ႈၵွၼ်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
- ၼႃႈထတ်းၸွမ်ပိဝ်ဢွင်ႇပႄႉ ဢၼ်ၸႂ်ႉမႃးၵူႈပၢၼ်ၵူႈသိုပ်ႇၼၼ်ႉ တွၼ်ႈတႃႇပေႃးတေၸၢင်ႈၸႂ်ႉလႆႈ ႁႂ်ႈငမ်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်းၵၢပ်ႈပၢၼ်ယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉသေ လႆႈၶိုၼ်းမူၼ်ႉမႄးမႃး ၸွမ်းၼင်ႇပိူင်ငဝ်ႈတိုၼ်းမၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပိူင်ငဝ်ႈတိုင်းမၼ်းၼႆႉ ၼႃႈယၢဝ်းမီးၵဝ်ႈသွၵ်ႈ ၼႃႈသုင်မီး ႁူၵ်းသွၵ်ႈယဝ်ႉ။
- သီၸွမ်ပိဝ်ဢွင်ႇပႄႉၼႆႉ လႆႈမၵ်းမၼ်ႈ ႁႂ်ႈဝႆႉၼင်ႇ မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ သီငဝ်ႈတိုၼ်းမၼ်းၼႆႉ ပဵၼ်သီၽိူၵ်ႇၼိုင်ႈၶိုင်ႈ သီလႅင်ၼိုင်ႈၶိုင်ယဝ်ႉ။ ပွတ်းၶိုင်ႈၽၢႆႇၼိူဝ်ၼၼ်ႉ ပဵၼ်သီၽိူၵ်ႇသေ ပွတ်းၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်သီလႅင်ယဝ်ႉ။
- တီႈပွင်ႇမၼ်းတႄႉ ဢၼ်ပဵၼ် တွၼ်ႈသီႇၽိူၵ်ႇ ၽၢႆႇပွတ်းၼိူဝ်ၼၼ်ႉ ပွင်ႇ ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈရၶႅင်ႇ မီး ၼမ်ႉၸႂ်ၶၢဝ်သႂ်၊ ပႂ်ႉပႃးၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈသီႇလ၊ မီးထၢတ်ႈၸႂ် ၽိူၵ်ႇၸိုၼ်ႈၶၢဝ်သႂ်ႇမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈ၊ မီးၾိင်ႈယၢမ်ႈလီ ၸိူဝ်းၽိူၵ်ႇၸိုၼ်ႈဢၼ်လီပႂ်ႉပႃး ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ တီႈပွင်ႇသီလႅင်တႄႉၵေႃႈ မီးလွင်ႈႁတ်းႁၢၼ်လႄႈ မီးလိူတ်ႈႁၵ်ႉၸၢတ်ႈႁၵ်ႉၶိူဝ်း ဝႃႈၼႆႉယဝ်ႉ။
မိၵ်ႈမၢႆၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
တႅင်းၵႃးရၶႅင်ႇ ဢၼ်ၵူၼ်းၶိူဝ်းရၶႅင်ႇၶဝ် ၸႂ်ႉမႃး မိူဝ်ႈပၢၼ်ဝေႇသႃႇလီႇၼၼ်ႉ ဢဝ်မႂ်မွၵ်ႇႁဵတ်းပဵၼ်ပိုၼ်ႉဝႆႉယဝ်ႉ။ လွင်ႈဢၼ်လႆႈဢဝ်တႅင်းၵႃးရၶႅင်ႇ ပၢၼ်ဝေႇသႃႇလီႇသေၼႄႇၼႆႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၶႂ်ႈဢဝ်ဢွၵ်ႇၼႄဝႃႈ လွင်ႈပၢႆးမွၼ်းၾိင်ႈငႄႈရၶႅင်ႇၼႆႉ လႆႈႁုၼ်ႈမုၼ်းမႃး ၸဵမ်မိူဝ်ႈပၢၼ်ၵွၼ်ႇဢွၼ်ၼၼ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။ တႅင်းၵႃး ၶႅပ်းငိုၼ်း ပၢၼ်ဝေႇသႃႇလီၼၼ်ႉ ဢဝ် မွၵ်ႇတၸိၼ်ႇ သွင်ၶူဝ်ႈၶႂၢႆႇၶႃပေၵၼ်ဝႆႉယဝ်ႉ။ တီႈမိၵ်ႈမၢႆၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇၼႆႉ ၽၢႆႇၼိူဝ်မီး လၢဝ်ၽိူၵ်ႇလုၵ်ႈၼိုင်ႈၼိုင်ႈ၊ ၽၢႆႇတႂ်ႈ တႅမ်ႈဝႆႉဝႃႈ "ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ" ၼႆသေ ဢဝ်မွၵ်ႇသွင်ၶူဝ်ႈသေ ၵင်ႈဝႆႉယဝ်ႉ။
ၸႄႈလူင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸႄႈလူင် တီႈ ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇၼႆႉ ပဵၼ် ဝဵင်းၸိတ်ႉတူၺ်ႇ ၶႃႈဢေႃႈ။
ၾိင်ႈၾႃႉ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇၼႆႉ ယွၼ်ႉပဵၼ်ၼႃႈလိၼ်ၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇလႄႈ မီးၾိင်ႈၾႃႉမုၼ်းသုၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ လွင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈ မႆႈလႄႈၵတ်း ဢမ်ႇပေႃးႁၼ်ႁႅင်းၵႃႈႁိုဝ်။ တၢင်ႉမႆႈၽတ်ႉၽဵင်ႇ ၽွင်းၶၢဝ်းယၢမ်းမႆႈသေပိူၼ်ႈ ၼႂ်းလိူၼ်မေႇၼႆႉ မီး 84 တီႇၵရီႇၽႃႇရိၼ်ႇႁၢႆႉ သေ ၽွင်းၶၢဝ်းၶတ်းသေပိူၼ်ႈ ၼႂ်းလိူၼ် ၸၼ်ႇဝႃႇရီႇၼႆႉ မီး 70 တီႇၵရီႇၽႃႇရိၼ်ႇႁၢႆႉယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉပဵၼ်ၼႃႈလိၼ်ၽင်ႇပၢၢင်ႇလၢႆႇလႄႈသင် ယွၼ်ႉမီးသၼ်လွႆရၶႅင်ႇၼၼ်ႉလႄႈသင် ၽူၼ်မုၼ်းသုၼ်း မႃးလႄႈ လႆႈဝႃႈပဵၼ် ၼႃးလိၼ်ဢၼ်ၽူၼ်ၼမ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တၢင်ႉၼမ်ႉၽူၼ်ၽတ်ႉၽဵင်ႇ တႃႇၼိုင်ႈပီ တီးဝဵင်းတၢၼ်ႇတွႆးၼၼ်ႉ မီး ႒႒႑ ၼိဝ်ႉ၊ တီႈၸိတ်ႉတူၺ်ႇၼႆႉ မီး ႒႐႓ ၼိဝ်ႉယဝ်ႉ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉဢမ်ၵႃး ယွၼ်ႉလူမ်းလႅင်ႉ ဢၼ်ပဵၼ်မႃးၼႂ်း ပၢၵ်ႇပၢင်ႇလၢႆပင်းၵလႃးၼၼ်ႉ လႆႈၶၢမ်ႇတၢမ်ႇ လူမ်းလႅင်ႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉသေ ႁိူၼ်းလႆႈလူႉ လႄႈ ၼမ်ႉလူၵ်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၵမ်းၵမ်းပဵၼ်ယူႇယဝ်ႉ။ လူမ်းလႅင်ႉၵမ်ႉၼမ်ၼႆႉ ၵႆႉပဵၼ် ၼႃႈၶဝ်ႈၶၢမ်းၾူၼ်လႄႈ ဝၢႆးၶၢဝ်းၽူၼ်ၼၼ်ႉသေ မၢင်ပွၵ်ႈမၢင်လႂ်ၵေႃႈ ၼႂ်းၵၢင်ၶၢဝ်းၾူၼ်ၵေႃႈ ၵႆႉၽတ်ႉပဝ်ႇယူႇယဝ်ႉ။0
သၢႆတၢင်းၵပ်းသိုပ်ႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
မိူဝ်ႈၵူႈပွၵ်ႈၼႆႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈသၢႆတၢင်းၵပ်းသိုပ်ႇ ယၢပ်ႇယဵၼ်းလႄႈ လႆႈပိုင်ႈဢိင် သၢႆတၢင်းလူမ်း လႄႈ သၢႆတၢင်းၼမ်ႉ ပဵၼ်ပိူင်လူင်မၼ်းယဝ်ႉ။ တီႈ ၸိတ်ႉတူၺ်ႇ၊ တၢၼ်ႇတွႆး၊ ၵျွၵ်ႉၽျူႇ လႄႈ ဢၢၼ်းၼၼ်ႉ မီးၶူင်ႇႁိူဝ်းမိၼ်ယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ် တၢင်းလူတ်ႉၵႃး ၵျွၵ်ႉၽျူႇ-တႃႈၵုင်ႈၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ်တၢင်းလူတ်ႉၵႃး ဢၼ်လိုဝ်းလင်ယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ် သၢႆတၢင်းၵပ်းသိုပ်ႇၼႆႉ တိူဝ်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႃး ပီၼိုင်ႈလိူဝ်သေ ပီၼိုင်ႈယဝ်ႉ။
လိၵ်ႈလၢႆး၊ ၾိင်ႈငႄႈ လႄႈ ၾိင်ႈထုင်း[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
လိၵ်ႈလၢႆး[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၾိင်ႈငႄႈ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၾိင်ႈထုင်း[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸၼ်ႉၸွမ်လႄႈ ၶေႃးလဵၵ်ႉ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ၸၼ်ႉၸွမ်ၸိတ်ႉတူၺ်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ်ပၢႆးၸၢင်ႈၸိတ်ႉတူၺ်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ်ၶွမ်ႇပိဝ်ႇတႃႇ (ၸိတ်ႉတူၺ်ႇ)
- ၶေႃးလဵၵ်ႉပၢႆးပႆႇၺႃႇၵျွၵ်ႉၽျူႇ
- ၶေႃးလဵၵ်ႉပၢႆးၸၢင်ႈ (တၢၼ်ႇတွႆး)
- တီႇၵရီႇၶေႃးလဵၵ်ႉတွင်ႇၵူတ်ႉ
- ၶေႃးလဵၵ်ႉပၢႆးၸၢင်ႈ (ၵျွၵ်ႉၽျူႇ)
ၵုၼ်ႇသိၼ်ဢွၵ်ႇပိုၼ်ႉတီႈလႄႈ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
မီးၵၢၼ်ငၢၼ်း သွမ်ႈၶဝ်ႈ၊ တိၺွပ်းပႃၼႂ်းပၢင်ႇလၢႆႇ လႄႈ ၵၢၼ်မႆႉမွင်၊ တၼိ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆ့ယဝ်ႉ။ ဢဝ်ၵုၼ်ႇသိၼ်ဢၼ်ဢွၵ်ႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈသေ တၢင်ႇၶၢႆၸူး မိူင်းပင်းၵလႃးတိတ်ႉ လႄႈ မိူင်းမၢၼ်ႈပတ်ႉပိုၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။
ၶူဝ်းဢွၵ်ႇၼႂ်းလိၼ်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
တီႈယၢၼ်ၽင်ႇၼမ်ႉရၶႅင်ႇၼၼ်ႉ မီး မေႃႇဢၢႆၵႂၼ်းထၢတ်ႈ မိူင်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တီႈၵုၼ်ယၢၼ်းပျႄးလႄႈ တီႈၵုၼ်မူဝ်းၸီႇၼၼ်ႉ ဢွၵ်ႇၼမ်ႉမၼ်းမဵၼ်ဢိတ်းဢွတ်းယဝ်ႉ။ တီႈၼေႇပူႇတွင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇၵူၵ်ႉၼၼ်ႉ ဢွၵ်ႇႁိၼ်ၶၢဝ် ယဝ်ႉ။
ၸႄႈတွၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်း၊ ဝဵင်း၊ ပွၵ်ႉ၊ ဢိူင်ႇ လႄႈ ဝၢၼ်ႈး[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
တီႈၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇၼႆႉ ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ ၸႄႈတွၼ်ႈ (႕) ၸႄႈတွၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်း (႑႗) ၸႄႈဝဵင်း၊ ဝဵင်း (႒႖) ဝဵင်း၊ ပွၵ်ႉ (႑႗႐) ပွၵ်ႉ၊ ဢိူင်ႇ (႑႓႐႓႕)၊ ဝၢၼ်ႈ (႓႗႓႘) ဝၼ်ႈယဝ်ႉ။[2]
ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းၶဝ်ႈပႃး[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ၸႄႈဝဵင်းဢၢၼ်း
- ၸႄႈဝဵင်းၵႂႃႉ
- ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉတေႃႇ
- ၸႄႈဝဵင်းမိၼ်းပျႃး
- ၸႄႈဝဵင်းမျွၵ်ႉဢူး
- ၸႄႈဝဵင်းမၢၼ်ႇဢွင်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းမျေႇပူင်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းပွၵ်ႉတေႃး
- ၸႄႈဝဵင်းပူင်ႇၼႃးၵျုၼ်း
- ၸႄႈဝဵင်းယၢၼ်းပျႄး
- ၸႄႈဝဵင်းယတေႉယွင်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇၵူၵ်ႉ
- ၸႄႈဝဵင်းၸိတ်ႉတူၺ်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းပွၵ်ႉတေႃး
- ၸႄႈဝဵင်းပူးတီးတွင်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းမွင်ႇတေႃး
- ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉၽျူႇ
- ၸႄႈဝဵင်းတၢၼ်ႇတွႆး
ဢွင်ႈတီႈၸိူဝ်းလီၶဝ်ႈၸႂ်လႄႈ ၸိူဝ်းထုၵ်ႇလီလၢဝ်းလႄႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- မျွၵ်ႉဢူးၼၢၼ်းတေႃႇယႃႇ လႄႈ ၽြႃးၵွင်းမူး
- ၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇငပလီလႄႈ ဢွင်ႈလိုဝ်ႈႁိူဝ်ႉလိုဝ်ႈၸႂ်
- ၵွင်းမူးဢူးရၢတ်ႉတွင်ႇ
- တၺဝတီႇ၊ ဝဵင်းၵဝ်ႇ လႄႈ ၽြႃးၵျွၵ်ႉတေႃႇမႁႃမုၼိ
- ၽြႃးလူင်ဝေႇသႃႇလီႇ လႄႈ ဝေႇသႃႇလီႇ၊ ဝဵင်းၵဝ်ႇ
- ၸိတ်ႉတူၺ်ႇပႂၢႆႉ
ၵုၼ် ၸိူဝ်းမီးတီးၼႂ်း ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ (May 2015) Census Report, The 2014 Myanmar Population and Housing Census 2. Naypyitaw: Ministry of Immigration and Population, 17.
- ↑ နေပြည်တော် တိုင်းဒေသကြီး နှင့် ပြည်နယ်များရှိ ခရိုင်၊ မြို့နယ်၊ မြို့၊ ရပ်ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စု၊ ကျေးရွာ ဦးရေ စာရင်းချုပ် (၁၆. ၂. ၂၀၁၆)
- ↑ ပိုၼ်းပဵၼ် ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ
- ↑ D.P.S. MYANMAR GUIDE MAP. 2000.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
တွင်ႇငူႇ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ
ၸႄႈတွၼ်ႈတွင်ႇငူႇ (မၢၼ်ႈ: တောင်ငူခရိုင်), (ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Daungoo District), (သဵင်ဢွၵ်ႇ [Zetaun Taungngu]) ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈတွၼ်ႈ ဢၼ်မီးတီႈၼႂ်း ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ် ဢၼ်ၼိူင်ႈယဝ်ႉ။ ဝဵင်းပၵ်းလုမ်းၸႄႈတွၼ်ႈတႄႉ ပဵၼ် ဝဵင်းတွင်ႇငူႇ ယဝ်ႉ။ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း တီႈၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈတွင်ႇငူႇ ၸွမ်းလူၺ်ႈသဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်းၵူၼ်း ဢၼ်ၵဵပ်းမိူဝ်ႈ ပီ ႒႐႑႔ ၼၼ်ႉ မီးၵႂႃႇ ႑႑႒႒႖႗႘ ၵေႃႉ[1]ယဝ်ႉ။
ၸႄႈဝဵင်း[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းဢၼ်မီးတီႈၼႂ်ႈ ၸႄႈတွၼ်ႈတွင်ႇငူႇၼႆႉ မီးၼင်ႇပႃႈတႂ်ႈၼႆႉယဝ်ႉ။[2]
- ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇငူႇ
- ၸႄႈဝဵင်းယေႇတႃႇသျေႇ
- ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉၵျီး
- ၸႄႈဝဵင်းၽျူး
- ၸႄႈဝဵင်းဢူၵ်ႉတႂိၼ်း
- ၸႄႈဝဵင်းထၢၼ်းတပိၼ်ႇ
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ Provisional Results Census 26 August 2014 FINAL, ပြည်သူ့အင်အားဦးစီးဌာန, 26 August 2014, p. ၂၆, retrieved February 25, 2015
- ↑ မြန်မာ သတင်းအချက်အလက် စီမံခန့်ခွဲရေးဌာန


text:
ၸဝ်ႈၼုမ်ႇ၊ ၸဝ်ႈၾလၢႆးၶႃႈ
သရေႇၸီႇသူႇၸဝ်ႈၼုမ်ႇလၢႆးၶႃႈၼႆႉ ပဵၼ်ၸဝ်ႈၽူႈ ဢၼ်လူင်းလၢႆးမိုဝ်း လိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆ ပၢင်လူင် ၵေႃႉၼိုင်ႈ။ ၸဝ်ႈၼုမ်ႇလၢႆးၶႃႈၼႆႉ ပေႃႈၾၸဝ်ႈ ၸိုဝ်ႈဝႃႈ ၸဝ်ႈၶုၼ်လၢႆး မႄႈၾၸဝ်ႈ ၸိုဝ်ႈဝႃႈ ၸဝ်ႈၼၢင်းမွၼ်းသေ ၵိူတ်ႇႁၼ်မႃႈမိူဝ်ႈ 1906 လိူၼ်ဢွၵ်ႉထူဝ်ႇပိူဝ်ႇ 15 ဝၼ်း တမ်ႈတီႈ ဝဵင်းလၢႆးၶႃႈယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈဢႃႇယုၸဝ်ႈ လႆႈ (9) ၶူပ်ႇၼၼ်ႉ လႆႈၶိုၼ်ႈႁူင်းႁဵၼ်းလိၵ်ႈမၢၼ်ႈ တမ်ႈတီႈ ဝဵင်းလၢႆးၶႃႈသေ ဝၢႆးၼၼ်ႉ လႆႈၶိုၼ်းၵႂႃႇၶိုၼ်ႈ ႁူင်းႁဵၼ်းလုၵ်ႈလၢင်း ၸဝ်ႇၾတမ်ႈတီႈ ဝဵင်းတူၼ်ႈတီးသေ ဢွင်ႇပူၼ်ႉ ၸၼ်ႉ(10)ယဝ်ႉ။
- 1928 လႆႈၵႂႃႇၶိုၼ်ႈ ႁူင်းႁဵၼ်းၽူႈမီးၸၼ်ႉ ၽၢႆႇႁၢၼ် တမ်ႈတီႈ ဝဵင်းလိူဝ်ႇ။
- 1929 လႆႈၵႂႃႇၶိုၼ်ႈ ၶေႃးလဵၵ်ႉ ပရူဝ်ႇသႄးလ်ထရိမ်ႇၼိၼ်ႇ တမ်ႈတီႈ ဝဵင်းမိတ်ႉထိလႃႇသေ ၸွႆႈႁၢပ်ႇၵၢၼ် ၼႄႉပႅင်ႇဝုၼ်ႇထွၵ်ႈယဝ်ႉ။
- 1931 သိုပ်ႇပုတ်ႈၼင်ႈႁၢင်ႈႁေႃ ပေႃႈၽၸဝ်ႈ တမ်ႈတီႈ ဝဵင်းလၢႆးၶႃႈ။
မေးၼၢင်းၸဝ်ႈ ပဵၼ်ၸဝ်ႈၼၢင်းသူၺ်ႇဢိင်ႇ ဢၼ်ပဵၼ် လုၵ်ႈယိင်း ၸဝ်ႈၾၶုၼ်မုင်ႇ မိူင်းၵိုင်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၼၢင်းမႁႃႇတေႇတီႇၸဝ်ႈသူၺ်ႇဢိင်ႇ ၼွၼ်ႈၽေးၵႂႃႇ မိူဝ်ႈ 1959 ၼၼ်ႉ။
- ပီ 1940 ၽွင်းသိုၵ်းၵမ်ႇၽႃႇ ပွၵ်ႈသွင်ၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၼုမ်ႇ ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်းတပ်ႉသိုၵ်းတႆး မၢႆ(13) သေ ပဵၼ်ၵႅမ်ႁူဝ်သိုၵ်း လႆႈၼင်ႈလုမ်း တမ်ႈတီႈ ဝဵင်းမေႇမဵဝ်ႉ (ဝဵင်းပၢင်ႇဢူး)ယဝ်ႉ။
- 1942 ၵၢပ်ႈပၢၼ် ၵျပၢၼ်ႇၼၼ်ႉ တေႃႇၸဝ်ႈ ပွၵ်ႈမႃးလၢႆးၶႃႈသေ လႆႈၶၢမ်ႇ သိုၵ်းၵျပၢၼ်ႇၶဝ် တိၺွပ်းၵႂႃႇ။
- ထိုင်မႃး 1945 ၽွင်းမိူဝ်ႈ သိုၵ်းမႁႃႇမိတ်ႉၶဝ် ၶဝ်ႈမႃးၼၼ်ႉ တေႃႇၸဝ်ႈ ၸင်ႇၶတ်းၸႂ် ပၢႆႈဢွၵ်ႇလွတ်ႈ တႂ်ႈမိုဝ်းၵျပၢၼ်ႇၶဝ် တီႉၺွပ်းဝႆႉၼၼ်ႉသေ မႃးႁူမ်ႈႁွမ်းၸွမ်း တပ်ႉမႁႃႇမိတ်ႉ 101 ၊ ၶိုၼ်းတိုၵ်းၵျပၢၼ်ႇၶဝ်ယဝ်ႉ။
- ၽွင်းပီ 1946-47 ၼၼ်ႉ သၢႆငၢႆဝၢၼ်ႈမိူင်း လႅၵ်ႈလၢႆႈမႃးသေ တႃႇတေဢဝ် လွတ်ႈလႅဝ်းၵွၼ်းၶေႃ ႁူမ်ႈလူၺ်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉ ၽွင်းမိူဝ်ႈ ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ် 23 ၸဝ်ႈ မႃးႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ် တင်းဢွင်ႇသၢၼ်းၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၼုမ်ႇၼႆႉ ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်းၵေႃႇမတီႇ ၸုမ်းတႆး (14) ၸဝ်ႈၼၼ်ႉယူႇ၊ 1947 လိူၼ် ၾႅပ်ႉဝရီႇ 12 ဝၼ်း၊ ဝၼ်းဢၼ်လူင်းလၢႆးမိုဝ်း လိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆပၢင်လူင်ၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၼုမ်ႇ ပဵၼ်ၵေႃႉလူင်းလၢႆးမိုဝ်း မၢႆ(5)ယဝ်ႉ။
- ထိုင်မႃး 1949 မိူင်းမၢၼ်ႈ ပတ်းပိုၼ်ႉ သုၵ်ႉယုင်ႈဢူၼ်ၵဝ်းၼၼ်ႉ သိုၵ်းယၢင်း K.N.D.O ဢွၼ်ႁူဝ်သေ သိမ်းဢဝ် မိူင်းတႆး ပွတ်းႁွင်ႇ၊ ပွတ်းၸၢၼ်း ဢိၵ်ႇပွတ်းဢွၵ်ႇၵမ်ႈၽွင်ႈယူႇယဝ်ႉ။ ၽွင်းမိူဝ်ႈၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၼုမ်ႇ ၸင်ႇဢွၼ်ဢဝ် ၵူၼ်းမိူင်းလၢႆးၶႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းၼၢႆးသေ ၶိုၼ်းတိုၵ်းဢဝ်ၶိုၼ်း ဝဵင်းလွႆလႅမ်ယဝ်ႉ။
လိူဝ်သေၼၼ်ႉ တႃႇတေၶိုၼ်း သိမ်းဢဝ်လႆႈ ငဝ်ႈၸိုင်ႈဝဵင်းမိူင်းတႆး ဢၼ်ပဵၼ် ဝဵင်းတူၼ်ႈတီးၼၼ်ႉၵေႃႈ တူဝ်ၸဝ်ႈၼုမ်ႇ ႁူမ်ႈႁွမ်းၸွမ်း တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈသေ ၶဝ်ႈပွႆးတိုၵ်း ႁိုင်သီႇလိူၼ် တေႃႇပေႃးၶိုၼ်းသိမ်းလႆႈ ဝဵင်းတူၼ်ႈတီးယဝ်ႉ။
- 1958 လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မိူင်းမၢၼ်ႈ ၸင်ႇၼွပ်ႇဢၢပ်ႈပၼ် ၸဝ်ႈၼုမ်ႇ ၸုမ်ႈၶမ်းသရေႇၸီႇသူႇယဝ်ႉ။
- ထိုင်မႃး 1980 ၼၼ်ႉၵေႃႈ မိူင်းၽွမ်ႉႁူမ်ႈ သူဝ်ႇသျႄႇလိတ်ႉ မိူင်းမၢၼ်ႈ ၸုမ်းၵွင်ႇၸီႇ ၸိုင်ႈမိူင်း ၼွပ်ႇဢၢပ်ႈပၼ် ၸဝ်ႈၼုမ်ႇ ၸုမ်ႈၵုၼ်းမုၼ်မိူင်း (ၸၼ်ႉပထမ) နိုင်ငံတော်ဂုဏ်ရည် (ပထမဆင့်)ယဝ်ႉ။ ၸဝ်ႈၼုမ်ႇၼႆႉ လႆႈတၢင်တူဝ် မူႇၸုမ်းႁၵ်ႉႁူမ်ၵၼ်သေ လႆႈၵႂႃႇဢႅဝ်ႇ လႆႈၵႂႃႇႁူပ်ႉထူပ်း ၵူၼ်းလူင်ၼွၵ်ႈမိူင်း တမ်ႈတီႈ မိူင်းထႆး၊ မိူင်းဢိၼ်ႇတိယ၊ မိူင်းပြိတိၼ်ႇလႄႈ မိူင်းၶႄႇလႅင်ပုၼ်ႉယဝ်ႉ။
- ၸဝ်ႈၼုမ်ႇ လႆႈၼွၼ်းၽေးၵႂႃႇ မိူဝ်ႈ 1986 လိူၼ် ၵျၼ်ႇၼဝရီႇ (8) ဝၼ်း တမ်ႈတီႈ ႁေႃလၢႆးၶႃႈ ဝဵင်းလၢႆးၶႃႈပုၼ်ႉယဝ်ႉ


text:
ဢႃႇၸၺ်ႇၺ၊ ၸၢတ်ႈ
24 - ဢႃၸၺ်ၺၸၢတ်ႈ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
(ဢႃꩡၺ်ၺ = မႃႉႁတ်းႁၢၼ်) ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇၵေႃႈ၊ တေႃႈဢမ်ႇယွမ်းဝီႇရိယ
ဝတ်ႉထုပၸ်ႉၸုပၼ်ႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ပၸ်ႉၸုပၼ်ႇဝတ်ႉထုလႄႈ ဢတိတ်ႉဝတ်ႉထုတင်းသွင်ဢၼ် ၼႂ်းꩡၢတ်ႈဢၼ်ၼႆႉ မိူၼ်ၵၼ် တင်းꩡၢတ်ႈေꧤႃးꩡႃႇꩡႃႇၼီယၼၼ်ႉ တင်းသွင်ဢၼ်ယဝ်ႉ။ ပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်ၶုၼ်ႁၢၼ်မႃႉလႄႈ ၶုၼ်ႁၢၼ်လေႃႉမႃႉၵူၺ်း။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈပဵၼ် လေႃႉမႃႉလႄႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈမႃႉတူဝ်လဵဝ် ၸိူင်ႉၼင်ႇၸၢတ်ႈၽေႃးၸႃႇၸႃႇၼီႇယ ၼၼ်ႉသေ သမ်ႉပဵၼ်မႃႉသွင်တူဝ် ပီႈၼွင်ႉယဝ်ႉ။ ၼႂ်းၵႃႈမႃႉသွင်တူဝ်ၼႆႉ ၽွင်းမိူဝ်ႈၶဝ်ႈတိုၵ်း တပ်ႉၸုမ်းႁူၵ်း ၺွပ်းတီႉဢဝ်ၶုၼ်ထီႉႁူၵ်းၼၼ်ႉ မႃႉတူဝ်ပီႈၸင်ႇၺႃးမၢတ်ႇတိူဝ်ႉၸဵပ်းၵႂႃႇသေ ဢၢင်ႈလႅၵ်ႈ လၢႆႈမႃႉတၢင်ႇတူဝ်သေတႃႉ ဢမ်ႇၶၢမ်ႇလႅၵ်ႈသေ မႃႉတူဝ်ပီႈၸင်ႇၵႂႃႇလၢတ်ႈတီႈ ၶုၼ်ႁၢၼ်လေႃႉမႃႉ ႁႂ်ႈ သိုပ်ႇၸႂ်ႉမၼ်းၵႂႃႇၼႆ မုၼ်ၶမ်းၽြႃးၸင်ႇလၢတ်ႈႁေႃးၵႂႃႇၼင်ႇတီႈတႂ်ႈၼႆႉယဝ်ႉ-
ပႃႇꩮိ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- 24 - ယၻႃ ယၻႃ ယတ်ထ ယၻႃ၊ ယတ်ထ ယတ်ထ ယၻႃ ယၻႃ။
ဢႃꩡၺ်ၺေႃ ၵုရုတေ ဝေၷံ၊ ႁႃယၼ်တိ တတ်ထ ဝႃꩮဝႃ။
- ပိၼ်ႇတႆး
ၶုၼ်ႁၢၼ်လေႃႉမႃႉ... မိူဝ်ႈလႂ်သေဢမ်ႇဝႃႈ၊ တီႈလႂ်သေဢမ်ႇဝႃႈ၊ ၶၢဝ်းယၢမ်းလႂ်သေဢမ်ႇဝႃႈ၊ ပၢင်သိုၵ်းတီႈလႂ်သေဢမ်ႇဝႃႈ၊ လႆႈမၢတ်ႇတိူဝ်ႉၸဵပ်းၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈဢမ်ႇဝႃႈ မႃႉႁတ်းႁၢၼ်ၼႆႉၵူၺ်း ၶတ်း ႁႅင်းပွင်ပဵၼ်လႆႈ။ တႃႇတေၶတ်းႁႅင်းပွင်ပဵၼ်ၼင်ႇၼႆၼၼ်ႉ မႃႉၶုၺ်ႈမႃႉၺၢမ်ႉၶဝ်ၼၼ်ႉ တၢင်းၶတ်းႁႅင်း ၶဝ် ယူပ်ႈယွမ်းယူႇယဝ်ႉ။ (ၵွပ်ႈၼႆ ဢဝ်လေႃႉမႃႉၼၼ်ႉ မႃးႁၢင်ႈပၼ်ၵဝ်တႃႉ)။
- ႁူမ်ႈꩡၢတ်ႈ ။ ။ မႃႉတူဝ်ပီႈ မႃးပဵၼ် ၽြႃး။
ၶုၼ်လူင်ၿႃႇရႃႇၼသီႇ မႃးပဵၼ် ၸဝ်ႈဢႃႇၼၼ်ႇၻႃႇ။
- ၵၼ်သွၼ် ။ ။ (1) လွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတုၵ်ႉယၢၵ်ႈ၊ ဢဝ်ဝီႇရိယသေပၢၵ်ႈ။
(2)တေႃႇထိုင်ၸမ်တေတၢႆ ၊ ယႃႇပၼ်ႁၢႆဝီႇရိယ။
- ပႃႇရမီႇ ။ ။ ဝီႇရိယပႃႇရမီႇ။
- မင်ႇၷလႃႇ ။ ။ ပဵၼ်“ဢတ်တသမ်မႃပၼိတ မင်ၷလႃ”။


text:
မျိၼ်းလုတ်ႉ၊ ဝဵင်း
ဝဵင်းမျိၼ်းလုတ်ႉ (မၢၼ်ႈ: မြင်းလွှတ်မြို့ ; ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Myinlut) ၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်း ဢၼ်ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ တီႈၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်းမွင်ႇတေႃး၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမွင်ႇတေႃး၊ ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ ပီ 2016၊ လိူၼ်ၾႅပ်ႇဝႃႇရီႇ 2 ဝၼ်းၼၼ်ႉ ဢဝ်ဝၢၼ်ႈ ၸိူဝ်းမီးၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်းမွင်ႇတေႃး ၸိူဝ်းပဵၼ် ၵျိၼ်းတေႃး၊ ၽူၺ်ႇယႃႇ၊ ဝၢၼ်ႈၵဝ်ႇၵၢၼ်းၼႃး၊ မျေႃးၶျွင်း၊ မျိၼ်းလုတ်ႉ(ဢွၵ်ႇ)၊ မျိၼ်းလုတ်ႉ (ၵၢင်)၊ မျိၼ်းလုတ်ႉ (ၸၢၼ်း)၊ မျိၼ်းလုတ်ႉ (တူၵ်း)၊ မျိၼ်းလုတ်ႉဝၢၼ်ႈမႂ်ႇ၊ သျီးတႃး လႄႈ ၸူင်ႇၵလႃး (ၸူင်ႇၵရ) ၸိူဝ်းၼႆႉႁူမ်ႈၵၼ် ပဵၼ် ပွၵ်ႉၼိူဝ်ဝဵင်း 8 ပွၵ်ႉသေ ၽွတ်ႈႁဵၼ်းပဵၼ် ဝဵင်းမျိၼ်းလုတ်ႉမႃးယဝ်ႉ။[1][2]
တၢင်းၵႂၢင်ႈၶႂၢင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
တၢင်းၵႂၢင်ႈၶႂၢင် ဢေႇရိယႃႇ ဝဵင်းမျိၼ်းလုတ်ႉၼႆႉ မီး ႑႕.႕႕ လၵ်းပၼ်ႇမူၼ်း (႔႐.႓ ပၼ်ႇမူၼ်း ၶီႇလူဝ်ႇမီႇတႃႇ) ယဝ်ႉ။[2]
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ "Rakhine State PCodes" by Myanmar Information Management Unit, September 2017
- ↑ 2.0 2.1 (ဢွၵ်ႇထူဝ်ႇပႃႇ 2017) ၶေႃႈမုၼ်းၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈပိုၼ်ႉတီႈ ၸႄႈဝဵင်းမွင်ႇတေႃး. ႁွင်ႈၵၢၼ်ၽၢႆႇဢုပ်ႉပိူင်ႇၵူႈထၢၼ်ႈ ၸႄႈဝဵင်းမွင်ႇတေႃး. Retrieved on 29 ၵျူႇလၢႆႇ 2018.


text:
မႂ်ႇသုင်ၶႃႈ
တူင်ႉတၵ်ႉထိုင် ၽူႈႁၵ်ႉလိၵ်ႈလၢႆး ပၢႆးႁူႉႁဝ်းၶဝ်တၢင်းသဵင်ႈတီႈၶႃႈၼေႃႈ။ ၼင်ႇႁိုဝ် ၵူၼ်းႁဝ်းပေႃးတေမီးတၢင်းႁူႉတၢင်းႁၼ် ၼမ်ၵိုၼ်းလိူင်ႇမၢၵ်ႇၼမ်မႃးၼၼ်ႉ တိုၼ်းတေလႆႈလူလိၵ်ႈလူလၢႆး၊ တေလႆႈဢိင်ႇပိုင်ႈလိၵ်ႈလၢႆးပၢႆပႄႇယူႇဢမ်ႇႁၢင်ႉယဝ်ႉ။ တီႈၼႆႈတႄႉ ႁဝ်းၶႃႈတေလၢတ်ႈၼႄလွင်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆပပ်ႉ တီႈ ႁူင်းတူၺ်းလိၵ်ႈ ၸဝ်ႈၵၢင်းသိူဝ် မီးဝႆႉၵႃႈႁိုဝ်ယဝ်ႉ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း ပီ 2018 ၼႆႉယူႇယဝ်ႉ။ ၼႂ်းၵႃႈ ပပ်ႉဢၼ်မီးၼႂ်း ႁူင်းတူၺ်းလိၵ်ႈတၢင်းသဵင်ႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉ တေမီးဝႆႉ လၢႆလၢႆၽႃႇသႃႇဝႆႉ၊ မိူၼ်ၼင်ႇ
- ၽႃႇသႃႇ ဢင်းၵိတ်ႉ
- ၽႃႇသႃႇ တႆး ၊ လိၵ်ႈမိူင်း
- ၽႃႇသႃႇ ထႆး
- ၽႃႇသႃႇ မၢၼ်ႈ ၼႆ
တေလႆႈႁၼ်မီးဝႆႉယူႇ သီႇၽႃႇသႃႇယူႇဢေႃႈ။ ၼႂ်းၵႃႈ သီႇၽႃႇသႃႇၼၼ်ႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ ၸဝ်ႈၶူးလူင် Prof. Dr. ၶမ်းမၢႆ ꩪမ်မသႃမိ ႁဝ်းၶႃႈ မီးယိူင်းသုင်သုင်ၼိူဝ် လုၵ်ႈၼွင်ႉၶႃႈလႄႈ ၼင်ႇႁိုဝ် ပေႃးတေပဵၼ် ဢၼ်ၵမ်ႉဢၼ်ၸွႆႈလုၵ်ႈႁဵၼ်းလႆႈ ငၢႆႈငၢႆႈၸေးၸေးၸွတ်ႇၸွတ်ႇလီသေ ဢမ်ႇၵႃး ၼင်ႇႁိုဝ် ၼမ်ႉၵတ်ႉဢင်းၵိတ်ႉပေႃးတေၶိုၼ်ႈသင်ႉမႃးထႅင်ႈလိူဝ်ယဝ်ႉလိူဝ်တိူဝ်း မႃး၊ ၼင်ႇႁိုဝ် ပေႃးတေလႆႈႁူႉတၢင်းၸေးၸေးၸွတ်ႇၸွတ်ႇထႅင်ႈၼႆၵေႃႈ မၼ်းၸဝ်ႈ လႆႈႁွမ်တွမ်ဝႆႉပပ်ႉ ဢၼ်ၵႃႈၶၼ်ယႂ်ႇယႂ်ႇ ပပ်ႉမႂ်ႉမႂ်ႇ ဢၼ်ဢမ်ႇမီးမိူင်းၼႆႉၵေႃႈ ၶၢမ်ႇသိုဝ်ႉလုၵ်ႉဢဝ်တီႈ မိူင်းဢင်းၵိတ်ႉၼၼ်ႉသေ သိုဝ်ႉမႃးသႂ်ႇဝႆႉယူႇၼႆၵေႃႈ မီးဝႆႉတၢင်းၼမ် တၢင်းလၢႆယူႇ။
ၵူၺ်းၵႃႈ ၼႂ်းပပ်ႉၸိူဝ်းဢၼ်မီးၼႂ်းႁူင်းတူၺ်းလိၵ်ႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢၼ်ႁဝ်းယိမ်လႆႈၵေႃႈမီး ဢၼ်ဢမ်ႇယိမ်လႆႈသေ တူၺ်းတီႈႁူင်းတူၺ်းလိၵ်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈမီး ဢၼ်ဢမ်ႇပၼ်ဢဝ်ၵႂႃႇ ထုတ်ႇၽိုၼ်မိူၼ်ၵေႃႈမီး ၼႆယူႇယဝ်ႉ။
သဵၼ်ႈမၢႆပပ်ႉလိၵ်ႈ တၢင်းသဵင်ႈ ဢၼ်မီးဝႆႉ ၼႂ်းႁူင်းတူၺ်းလိၵ်ႈၸဝ်ႈၵၢင်းသိူဝ်ၼႆႉ ပေႃးဢဝ်ပီ 2018 ၼႆႉဝႃႈၸိုင် တေလႆႈႁၼ် ယူႇ –
- ပပ်ႉ ၽႃႇသႃႇဢင်းၵိတ်ႉ – 2511 ပပ်ႉ
- ပပ်ႉ ၽႃႇသႃႇထႆး – 463 ပပ်ႉ
- ပပ်ႉ ၽႃႇသႃႇတႆး – 1155 ပပ်ႉ
- ပပ်ႉ ၽႃႇသႃႇမၢၼ်ႈ – 695 ပပ်ႉ ၼႆသေ ပပ်ႉလိၵ်ႈၼႂ်း ႁူင်းတူၺ်းလိၵ်ႈ ၸဝ်ႈၵၢင်းသိူဝ် တီးမိူင်းသီႇႁူဝ်ႇ ၼႆႉ ပေႃးမႃးႁုပ်ႈတုမ်ၵၼ်တၢင်းသဵင်ႈ ၼႂ်းပီ 2018 ၼႆႉၸိုင် တေမီးယူႇ 4824 ပပ်ႉၼႆ တေလႆႈႁၼ်ယူႇၼင်ႇၼႆယဝ်ႉ။
ပပ်ႉဢၼ်ယိမ်ၵႂႃႇလႆႈ လႄႈ ဢမ်ႇယိမ်ၵႂႃႇလႆႈ –
ပပ်ႉတီႈၼႂ်းႁူင်းတူၺ်းလိၵ်ႈ ၸဝ်ႈၵၢင်းသိူဝ်းတၢင်းသဵင်ႈ ၸဵမ်ပပ်ႉ ဢင်းၵိတ်ႉ၊ ထႆး ၊တႆး ၊မၢၼ်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢၼ်ဢမ်ႇယိမ်ၵႂႃႇလႆႈ/ဢမ်ႇလႆႈယိမ်ဢွၵ်ႇၼွၵ်ႈႁူင်းတူၺ်းလိၵ်ႈလႆႈ တေလႆႈတူၺ်းတီႈၼႂ်းႁူင်းတူၺ်းလိၵ်ႈၵူၺ်းၼၼ်ႉသမ်ႉ မီးပပ်ႉဢင်းၵိတ်ႉ ၵမ်ႈၽွင်ႈ ၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇၶႃႈ ဢၼ်ၵိုတ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉတႄႉ ယိမ်တူၺ်းလိၵ်ႈ ဢဝ်လဵပ်ႈႁဵၼ်းလႆႈ မူတ်းမူတ်းၶႃႈ။ ၸိူဝ်းဢၼ် ဢမ်ႇယိမ်လႆႈၼၼ်ႉၸမ်ႉ ပဵၼ်မၢႆပပ်ႉ –
>>> 294.311 Tipitaka Pali
>>> 294.312 Tipitaka Translation
တေလႆႈႁၼ် မိူၼ်ၼင်ႇ သွင်ဢၼ်ၼႆႉယူႇၶႃႈယဝ်ႉ၊ တူႈ ဢၼ်ဝႆႉ ပပ်ႉ မၢႆသွင်ဢၼ်ၼႆႉၸိုင် တၵ်းတေတႅမ်ႈဝႆႉဝႃႈ Reference Only (Not to be borrowed) ၼႆၵမ်းလဵဝ်ယဝ်ႉ။ ဢၼ်ၵိူတ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉတႄႉ ယိမ်လႆႈၵူႈပပ်ႉ ၵူႈတူႈယဝ်ႉၼႆယူႇယဝ်ႉ။
သင်ဝႃႈ တူၺ်းၼႂ်းသဵၼ်ႈမၢႆမၼ်းသေ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈၸႅင်ႈလႅင်းၼႆၸိုင် Downlaod ၸၼ်ဢဝ်ဝႆႉ ၼႂ်း ၽူင်း၊ ၶွမ်း ၵေႃႈလႆႈ လိူဝ်သေၼႆႉဢမ်ႇၵႃး သင်ဝႃႈၸဝ်ႈပီႈၸဝ်ႈၼွင်ႉႁဝ်းၶဝ် သွၵ်ႈႁႃဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၶႂ်ႈလူ၊ ၶႂ်ႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးလႄႈ တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇမႃးသွၵ်ႈႁႃတူၺ်းတီး ႁူင်းတူၺ်းလိၵ်ႈ ၵေႃႈလႆႈ၊ ထႅင်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈ တိုၵ်ႉဝႃႈ ပႆႇမီးဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၶႂ်ႈလူၶႂ်ႈတူၺ်း ၼၼ်ႉၼႆသေ ၶႂ်ႈသွၵ်ႈႁႃတၢင်းၼွၵ်ႈ သိုဝ်ႉမႃးလူႇတၢၼ်းထႅမ်သႂ်ႇ ၼင်ႇႁႂ်ႈပေႃးတဵမ်ထူၼ်ႈမႃးထႅင်ႈၼႆၼၼ်ႉၵေႃႈ ယိုင်ႈၶႅၼ်း တိူဝ်းၶႅမ်ႉ ပုၼ်ႈတႃႇသူၵဝ်ႁဝ်းႁႃး မိူဝ်းၼႃႈၼၼ်ႉယူႇတႄႉတႄႉယဝ်ႉ။


text:
ပီႁူဝ်ပၢၵ်ႇ 15
ပီႁူဝ်ပၢၵ်ႇ 15 ၼႆႉ ပေႃးဢဝ် ပၵ်းယဵမ်ႈဝၼ်း ၵျူႇလီႇယႅၼ်ႇဝႃႈ တႄႇတီႈ ပီ 1401 တေႃႇထိုင် ပီ 1500 ယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ် မိူင်းၸဝ်ႈႁေႃၶမ်း Constantinople ႁင်း ဢႅမ်ႇပႃႇရႃႇပၼ်ၸိၼ်ႇတၢႆးၼၼ်ႉ ၶၢႆႉၸူး ဢႅမ်ႇပႃႇရႃႇ Ottoman သေ ပဵၼ်ၶၢဝ်းဝၼ်းၸၢႆႉ တွၼ်ႈတႃႇ ပၢၼ်ၵၢင်ပၼ်ႇၸိၼ်ႇတၢႆးယဝ်ႉ။[1] ၵူၼ်းယူးရူပ်ႉမိူင်းဝၼ်းတူၵ်းၶဝ်ၼႆႉ ၶဝ်သွၵ်ႈႁၼ်လွၵ်းလၢႆးမႂ်ႇတႃႇၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆၵုၼ်ႇယဝ်ႉ။ ၸႂ်ႉတင်းသၢႆတၢင်းပၢင်ႇလၢႆႇသေ ဝၢႆႇႁူဝ်ၸူး ၵၢပ်ႈပၢၼ်ၶူၼ်ႉႁႃသေ ပဵၼ်တိုဝ်ႉတၢင်း တွၼ်ႈတႃႇၶႂၢၵ်ႈၼႃႈလိၼ် ပေႃႇထူႇၵီႇ လႄႈ ဢႅမ်ႇပႃႇရႃႇသပဵင်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ် ပၢင်တိုၵ်းပၢၵ်ႇပီၼၼ်ႉ သုတ်းတူဝ်ႈတီႈ ပွႆးတိုၵ်း Castillon ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ Crowley, Roger (2006). Constantinople: The Last Great Siege, 1453. Faber. ISBN 0-571-22185-8. (reviewed by Foster, Charles (22 September 2006). The Conquestof Constantinople and the end of empire. Contemporary Review. Archived from the original on 22 August 2009။ “It is the end of the Middle Ages”


text:
ၼႃႈလိၵ်ႈၸိူဝ်းလိင်ႉၸူး "ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 352"
ၼႃႈလိၵ်ႈၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉ မၼ်းၵွင်ႉသၢၼ် ဝႆႉၸူး ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 352:
Displayed 9 items.တူၺ်း (ဢၼ်ပူၼ်ႉမႃး 50 | သိုပ်ႇၼႃႈ 50) (20 | 50 | 100 | 250 | 500)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 359 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 358 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 357 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 356 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 355 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 354 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 353 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 351 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 350 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)


text:
လွႆလႅမ်၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ
ၸႄႈတွၼ်ႈလွႆလႅမ် (IPA: [lɔ̌i lɛ̌m])(မၢၼ်ႈ: လွိုင်လင်ခရိုင်), (ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Loilem District), (သဵင်ဢွၵ်ႇ [Zetaun Lauilem]) ၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်ၸႄႈတွၼ်ႈ ဢၼ်မီးတီႈ မိူင်းတႆး ပွတ်းၸၢၼ်း ဢၼ်ၼိုင်ႈ။ တၢင်းသုင်တႄႇၼႃႈၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆသေ မီးယူႇ 4436 ထတ်း (1352 မီႇတႃႇ) ဢေႃႈ။ ဝဵင်းလွႆလႅမ် ၼႆႉ မၼ်းပဵၼ် ဝဵင်းဢၼ်လုမ်းၸႄႈတွၼ်ႈပၵ်းသဝ်းဝႆႉ။ ပေႃးဢဝ် သဵၼ်ႈမၢႆ ႁူဝ်ႁိူၼ်း ဢၼ်ၵဵပ်းမိူဝ်ႈ ပီ 2014 ၼၼ်ႉဝႃႈၸိုင် ၼႂ်းၵႃႈ ၸႄႈတွၼ်ႈ လွႆလႅမ်ၼႆႉ ႁူဝ်ၵူၼ်း တင်းၼမ်မၼ်း မီးၵႂႃႇ 565,141 ၵေႃႉ [2]ၼႆၶႃႈဢေႃႈ။
ၸႄႈဝဵင်း လႄႈ ဝဵင်း[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ဢၼ်ပဵၼ် ၸႄႈဝဵင်းလႄႈ ဝဵင်း ၸိူဝ်းပႃးတီႈၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈလွႆလႅမ်ၼႆႉ မီးဝႆႉယူႇ ၼင်ႇပႃႈတႂ်ႈၼႆႉၶႃႈယဝ်ႉ။[3]
- ၸႄႈဝဵင်း လွႆလႅမ်
- ၸႄႈဝဵင်း ၼမ်ႉၸၢင်
- ၸႄႈဝဵင်း လၢႆးၶႃႈ
- ၸႄႈဝဵင်း မိူင်းၵိုင်
- ၸႄႈဝဵင်း ၵေးသီး
- ၸႄႈဝဵင်း မိူင်းသူႈ
- ၸႄႈဝဵင်း ၵုၼ်ႁဵင်
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ GoogleEarth
- ↑ Provisional Results Census 26 August 2014 FINAL, ပြည်သူ့အင်အားဦးစီးဌာန, 26 August 2014, p. ၃၂, retrieved February 28, 2015
- ↑ မြန်မာ သတင်းအချက်အလက် စီမံခန့်ခွဲရေးဌာန


text:
ၼႃႈလိၵ်ႈၸိူဝ်းလိင်ႉၸူး "ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 705"
ၼႃႈလိၵ်ႈၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉ မၼ်းၵွင်ႉသၢၼ် ဝႆႉၸူး ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 705:
Displayed 9 items.တူၺ်း (ဢၼ်ပူၼ်ႉမႃး 50 | သိုပ်ႇၼႃႈ 50) (20 | 50 | 100 | 250 | 500)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 709 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 708 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 707 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 706 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 704 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 703 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 702 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 701 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 700 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)


text:
ၼႃႈလိၵ်ႈၸိူဝ်းလိင်ႉၸူး "ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1407"
ၼႃႈလိၵ်ႈၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉ မၼ်းၵွင်ႉသၢၼ် ဝႆႉၸူး ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1407:
Displayed 9 items.တူၺ်း (ဢၼ်ပူၼ်ႉမႃး 50 | သိုပ်ႇၼႃႈ 50) (20 | 50 | 100 | 250 | 500)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1409 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1408 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1406 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1405 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1404 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1403 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1402 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1401 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1400 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)


text:
လၢႆးၸႂ်ႉတိုဝ်း BitTorrent
BitTorrent လႄႈ လၢႆးဢဝ် BitTorrent သေ ၻၢဝ်းလူတ်ႇ
1. BitTorrent ၼႆႉ ပွင်ႇဝႃႈသင် (ႁၢင်ႈ - A1)
BitTorrent ၼႆႉ ပဵၼ်ပရူဝ်းၵႅမ်း ဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းလွၵ်းလၢႆး peer-to-peer သေ သူင်ႇၽႄၶေႃႈမုၼ်း (data) ပၼ်ၵၼ် ၼိူဝ်ဢိၼ်ႇတႃႇၼႅတ်ႉယဝ်ႉ။ peer-to-peer ၼႆႉ ပွင်ႇဝႃႈ ဢဝ်ၶွမ်းလုၵ်ႈၼိုင်ႈ ဝႆႉပဵၼ် server သေ သူင်ႇၸူးၶွမ်းလုၵ်ႈၼိုင်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႈ။ ၼႂ်းၵႄႈၵၢင် ၶွမ်းလုၵ်ႈၼိုင်ႈလႄႈ လုၵ်ႈၼိုင်ႈ ဢၼ်ၸႅၵ်ႇၽႄၶေႃႈမုၼ်းပၼ်ၵၼ်ယူႇၼၼ်ႉ ဢမ်ႇလူဝ်ႇမီး server မႃးယူႇၼႂ်းၵၢင်မၼ်းၵေႃႈလႆႈ။ (ႁၢင်ႈ-A1) လွၵ်းလၢႆးဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်း peer-to-peer သေ ၸႅၵ်ႇၽႄၶေႃႈမုၼ်းပၼ်ၵၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇၼႆၼႆႉ ပဵၼ်လွၵ်းလၢႆးဢၼ် ၸႂ်ႉတိုဝ်းၵၼ်ၼမ်ဝႆႉတႄႉတႄႉယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈပီ 2009 လိူၼ် February ၼၼ်ႉ ၼႂ်းၵႃႈၵၢၼ်တေႃႉသူင်ႇၶေႃႈမုၼ်းၼိူဝ်ဢိၼ်ႇတႃႇၼႅတ်ႉ (Internet traffic) ၼၼ်ႉ လွၵ်းလၢႆး peer-to-peer ၼႆႉ ဢဝ်ၼႃႈတီႈဝႆႉ 43% တေႃႇထိုင် 70% ယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈပီ 2001 ၼၼ်ႉ မေႃတႅမ်ႈပရူဝ်းၵႅမ်း ဢၼ်ၸိုဝ်ႈ ၿရမ်ႇ ၶူဝ်ႇႁႅၼ်ႇ ၼၼ်ႉတႅမ်ႈပိူင်မၼ်းဢွၵ်ႇမႃးသေ လႆႈပိုၼ်ဢွၵ်ႇၵမ်းဢွၼ်တၢင်းသုတ်း မိူဝ်ႈ ပီ 2001 လိူၼ် July ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈလဵဝ် ၶူဝ်ႇႁႅၼ်ႇၶွမ်ႇပၼီႇ BitTorrent, Inc ၶဝ် သိုမ်ႇၵုမ်းထိင်းဝႆႉသေ ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်းမၼ်းၵေႃႈ တိူဝ်းလိူဝ်မႃးတင်းၼမ်တင်းလၢႆယူႇယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈ ပီ 2012, လိူၼ် January ၼၼ်ႉ BitTorrent ၼႆႉ မီးၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်း 150 လၢၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ ပေႃးဢိင်ၼိူဝ်သဵၼ်ႈမၢႆဢၼ်ၼႆႉဝႃႈၸိုဝ်ႈ ၼႂ်းၼိုင်ႈလိူၼ်ꧦၼႆႉ ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်ႈ BitTorrent တေမီးၼမ်လိူဝ်ၵႂႃႇ 250 လၢၼ်ႉပၢႆယူႇယဝ်ႉ။ ပေႃးတေဢဝ် ၶၢဝ်းယၢမ်းၼိုင်ႈဢၼ်သေ မႃးတႅၵ်ႈၵၼ်တူၺ်းၸိုင် ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်း FaceBook လႄႈတင်း YouTube မႃးႁူမ်ႈၵၼ်သေၵေႃႈ ယင်းပႆႇၼမ်တၢၼ်ႇ ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်း BitTorrent ၵွၼ်ႇ။ BitTorrent ၼႆႉ ၵမ်ႈပႃႈၼမ် ဢွၼ်ၵၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်း တႃႇတေသူင်ႇ၊ ၸႅၵ်ႇၽႄပၼ်ၵၼ် ၽဵင်းၵႂၢမ်း၊ ၼင်၊ ငဝ်းတူင်ႉ၊ ၵဵမ်း၊ ပပ်ႉလိၵ်ႈ၊ လႄႈ ပရူဝ်းၵႅမ်းၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ဢၼ်ဢဝ် BitTorrent သေ သူင်ႇ၊ ၸႅၵ်ႇၽႄပၼ်ၵၼ်ယူႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ၵမ်ႈပႃႈၼမ် ပဵၼ်ၶွင်ဢၼ် ဢမ်ႇလွတ်ႈၵူတ်းမၢႆ ၶွင်မိူင်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ မိူၼ်ၼင်ႇ မိူင်းဢင်းၵိတ်ႈ၊ မိူင်းဢမေႇရိၵ၊ မိူင်းꩡႃႇမၼီႇလႄႈ မိူင်းꩡပၢၼ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၽိတ်းၵူတ်းမၢႆမိူင်းလူင်သတေႃႉ ၵူၼ်းမိူင်းဢၼ်ယင်းတိုၵ်ႉၶိုၼ်ႈယူႇ မိူၼ်ၼင်ႇႁဝ်းႁႃးၼႆႉတႄႉ ယႃႇပဝေႃႈ သူင်ႇၸူးၵၼ်ၼိူဝ်ဢိၼ်ႇတႃႇၼႅတ်ႉလႃႈ တေႃႈၵႂႃႇႁႃသိုဝ်ႉဢဝ်ၸွမ်းၵၢတ်ႇ ယင်းလႆႈၵွၼ်ႇ။ ပရူဝ်းၵႅမ်း ဢၼ်ၸဝ်ႈၶွင်မၼ်းၶၢႆယူႇ ၵႃႈၶၼ်ဢၢၼ်ႇႁူဝ်ပၢၵ်ႇႁူဝ်ႁဵင်ေၻႃႇလႃႇၼၼ်ႉ ယင်းဢွၼ်ၵၼ်ဢဝ်မႃးပၢႆးၶၢႆယူႇၼႂ်းၵၢတ်ႇ ပေႃးတၢၼ်ႇဝႃႈလႆႈလၢႆလၢႆမႃး။
2. ၻၢဝ်းလူတ်ႇ BitTorrent
ဢွၼ်တၢင်းသုတ်း လူဝ်ႇလႆႈၵႂႃႇတီႈ http://www.bittorrent.com/downloads ၼၼ်ႉသေယဝ်ႉ ၻၢဝ်းလူတ်ႉဢဝ် ပရူဝ်းၵႅမ်း BitTorrent သေ လူင်းသႂ်ႇၼႂ်းၶိူင်ႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈၵဝ်ၶႃႈတိုၵ်ႉတႅမ်ႈလိၵ်ႈႁူဝ်ၼႆႉယူႇတႄႉ ၿိူဝ်းသျိၼ်းမၼ်းပဵၼ် (7.6.1 Build 27221) ယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈၽွင်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇၻၢဝ်းလူတ်ႇၼၼ်ႉတႄႉ တေသုင်ၵႂႃႇသေၼႆႉၵေႃႈ ၸၢင်ႈပဵၼ်လႆႈယဝ်ႉ။ ပေႃးၻၢဝ်းလူတ်ႇ BitTorrent သေ လူင်းၼႂ်းၶိူင်ႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇလႅပ်ႈလွႆႉယဝ်ႉၸိုင် လႆႈဝႃႈယဝ်ႉၵႂႃႇ ပွတ်းဢွၼ်ႇတွၼ်ႈၼိုင်ႈယဝ်ႉ။
3. လၢႆးဢဝ် BitTorrent သေ ၻၢဝ်းလူတ်
တႃႇတေဢဝ် BitTorrent သေ ၻၢဝ်းလူတ်ႇၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇလူဝ်ႇလႆႈမီး Torrent File ယဝ်ႉ။ (Torrent File ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ပဵၼ် File လဵၵ်ႉလဵၵ်ႉဢွၼ်ႇဢၼ်ၼိုင်ႈယဝ်ႉ။ ၼႂ်း File ဢၼ်ၼၼ်ႉ မၼ်းတေမီးဝႆႉၶေႃႈမုၼ်း လွင်ႈၾၢႆႇဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇတေၻၢဝ်းလူတ်ႇၼၼ်ႉ မီးတီႈလႂ်၊ တၢင်းယႂ်ႇမၼ်းမီးၵႃႈႁိုဝ်၊ ၵူၼ်းဢၼ်ၸႅၵ်ႇၽႄပၼ်မၼ်းမီးလၢႆၵေႃႉတေႇၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ) Torrent File ၼၼ်ႉ ၼိူဝ်ဢိၼ်ႇတႃႇၼႅတ်ႉ မီးတင်းၼမ်တင်းလၢႆယဝ်ႉ။ ဢၼ်ငၢႆႈထိသုတ်းတႄႉ ႁႃဢဝ်ၼႂ်း Google ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူၼ်ၼင်ႇဝႃႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၶႆႈၻၢဝ်းလူတ်ႇ Kung Fu Panda 2 ပေႃးၼႆၸိုင် ႁႃၼႂ်း Google ဝႃႈ Kung Fu Panda 2 torrent ၼႆၵေႃႈလႆႈယဝ်ႉ။
ဢမ်ႇၼၼ်ၵေႃႈ ၶဝ်ႈၵႂႃႇၼႂ်း ဝႅပ်ႉသၢႆႉတ်ဢၼ်မီးၸိုဝ်ႈသဵင် လွင်ႈၸႅၵ်ႇၽႄ Torrent File သေဢၼ်ဢၼ်သေ ၻၢဝ်းလူတ်ႇ Torrent File မႃးၵေႃႈလႆႈယဝ်ႉ။ ဝႅပ်ႉသၢႆႉတ် http://thepiratebay.se, http://kat.ph ၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ဝႅပ်ႉသၢႆႉတ် ဢၼ်ၸိုဝ်ႈသဵင်ယႂ်ႇလွင်ႈ Torrent file ယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇတေၻၢဝ်းလူတ်ႇ Torrent File သေဢၼ်ဢၼ်မႃးၼၼ်ႉ ဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇလူဝ်ႇလႆႈႁူႉထိုင်ဝႆႉၼၼ်ႉတႄႉ ပဵၼ် Seeder (SE) လႄႈ Leecher (LE) ယဝ်ႉ။ Seeder ၼႆႉ ပဵၼ်ၽူႈၸႅၵ်ႇၽႄၶေႃႈမုၼ်း သေ Leecher သမ်ႉပဵၼ် ၽူႈႁပ်ႉဢဝ်ၶေႃႈမုၼ်းလၢႆလၢႆ(ဢမ်ႇမီးလွင်ႈၸႅၵ်ႇၽႄ)ယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၼႆႉ Torrent File ဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇတေၻၢဝ်းလူတ်ႇၼၼ်ႉ သင်ဢမ်ႇမီး Seeder မၼ်းသေၵေႃႉၸိုင် ၸဝ်ႈၵဝ်ႇဢမ်ႇၸၢင်ႈၻၢဝ်းလူတ်ႇ၊ ယိုင်ႈမီး Seeder မၼ်းၼမ် ယိုင်ႈၻၢဝ်းလူတ်ႇလႆႈဝႆးယဝ်ႉ။
ဝၢႆးသေၻၢဝ်းလူတ်ႇ Torrent File လူင်းမႃးယဝ်ႉၼၼ်ႉ ဢဝ် BitTorrent သေ ပိုတ်ႇပၼ်မၼ်းယဝ်ႉ။ ဢမ်ႇၼၼ်ၵေႃႈ ၼဵၵ်းသွၼ်ႉသွင် (double-click) မၼ်းသေ ပိုတ်ႇၵေႃႈလႆႈ၊ ဢမ်ႇၼၼ် မိူဝ်ႈၽွင်း BitTorrent ယင်းတိုၵ်ႉပိုတ်ႇဝႆႉယူႇၼၼ်ႉ ၸၼ်ဢဝ် Torrent File မႃးပွႆႇသႂ်ႇၼႂ်း BitTorrent ၵေႃႈလႆႈယဝ်ႉ။ ပေႃးယဝ်ႉၸိုင် ၵၢၼ်ၻၢဝ်းလူတ်ႇၼၼ်ႉ ပဵၼ်ပုၼ်ႈမၼ်းယဝ်ႉ။ မၼ်းတေသိုပ်ႇႁဵတ်းၵၢၼ်ၵႂႃႇႁင်းၵူၺ်းမၼ်းၵူၺ်း။
သင်မၼ်းၻၢဝ်းလူတ်ႇပႆႇယဝ်ႉလႄႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၶႆႈႁပ်းၶွမ်းပႅတ်ႈၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇပဵၼ်သင်။ မိူဝ်ႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇပိုတ်ႇၶွမ်းမႃးထႅင်ႈပွၵ်ႈၼိုင်ႈၼၼ်ႉ မၼ်းတေသိုပ်ႇၻၢဝ်းလူတ်ႇၵႂႃႇႁင်းၵူၺ်းမၼ်းထႅင်ႈၵူၺ်း။
ပေႃးၸိူင်ႉၼႆၸိုင် ၸဝ်ႈၵဝ်ႇဢဝ် BitTorrent သေ ၻၢဝ်းလူတ်ႇဢဝ်လႆႈၶေႃႈမုၼ်းၼိူဝ်ဢိၼ်ႇတႃႇၼႅတ်ႉ ၵူႈမဵဝ်းယဝ်ႉ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ပေႃးၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ဢမ်ႇၶႆႈၸႂ်ႉ BitTorrent ၸိုင် ၸႂ်ႉတိုဝ်း uTorrent ၵေႃႈ မိူၼ်ၵၼ်ယဝ်ႉ။
ပီႈၸၢႆးလူင်


text:
ဝၢၼ်းတႂိၼ်း၊ ဝဵင်း
ဝဵင်းဝၢၼ်းတႂိၼ်း (မၢၼ်ႈ: ဝမ်းတွင်းမြို့), (ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Wandwin) ၼႆႉ ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈမဵၵ်ႉထီႇလႃႇသေ ပဵၼ်ဝဵင်းပၵ်းလုမ်း ၸႄႈဝဵင်းဝၢၼ်းတႂိၼ်းယဝ်ႉ။
ဝဵင်းဝၢၼ်းတႂိၼ်းၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈၼိူဝ် တၢင်းလူတ်ႉၵႃး တႃႈၵုင်ႈ-မဵၵ်ႉထီႇလႃႇ-တႃႈလိူဝ်ႇယဝ်ႉ။ ပေႃးလုၵ်ႉတီႈ ဝဵင်းမဵၵ်ႉထီႇလႃႇ ၼႆ ၵႆယၢၼ် 20 လၵ်းသေ တင်း ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈၸမ်ႉ ၵႆႇယၢၼ်ၵၼ် 358 လၵ်းယဝ်ႉ။ တင်းဝဵင်းတႄးတေႃး ဢၼ်မီးဝႆႉတီႈၼိူဝ် တၢင်းလူတ်ႉလဵၼ်း တႃႈၵုင်ႈ-တႃႈလိူဝ်ႇၼၼ်ႉ ၵႆယၢၼ်ၵၼ်သွင်လၵ်းၵူၺ်း။ ႁူဝ်ႁိူၼ်းတီႈၼိူဝ်ဝဵင်းၼႆႉ မီး 6072 သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း မီး 28,813 [1] ၵေႃႉယဝ်ႉ။ မီးလုမ်းၶုၼ်ၽွင်းဝဵင်းလႄႈ လုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ၊ ႁူင်းႁဵၼ်းသွၼ်လိၵ်ႈ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ဝဵင်းဝၢၼ်းတႂိၼ်းၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်းၵိုၼ်းၵႃႉၶၢႆ ဢၼ်ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈ ၽႅၼ်ႇတေႃးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မၢၵ်ႇၽိတ်းတႄးတေႃး ဢၼ်ဢွၵ်ႇတီႈ ၸႄႈဝဵင်းဝၢၼ်းတႂိၼ်းၼႆႉ ပဵၼ်မၢၵ်ႇၽိတ်းၽၼ်းလီ ဢၼ်လိုဝ်းလင်တီႈ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇယဝ်ႉ။ ၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ တီႈၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်းၵမ်ႉၼမ်ၼႆႉ ပဵၼ်လႆႈသႂၢင်းၼမ်ႉသေ ၽုၵ်ႇသွမ်ႈႄလႈ ၽၢႆၸိူဝ်းလိုဝ်းလင်တႄႉ ၽၢႆဢူးပူဝ်းထုၼ်း၊ ၽၢႆတွင်ႇပုလု၊ ၽၢႆဢလွင်းၸီႇတူႇ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။[2]
တီႈဝဵင်းဝၢၼ်းတႂိၼ်းၼႆႉ ဢၼ်ပဵၼ် တိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈတဵင်ႇတွင်ႇ၊ တိူၵ်ႈၵမ်ႇမထၢၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင်သေ ႁိမ်းႁွမ်းၼၼ်ႉ မီးဝႆႉ ၵွင်းမူးထၢတ်ႈပွင်း ယဝ်ႉ။
ၸိုဝ်ႈငဝ်ႈငႃႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ယွၼ်ႉသင်လႄႈ လႆႈတၢင်ႇၵိုၵ်းၸိုဝ်ႈဝႃႈ ဝဵင်းဝၢၼ်းတႂိၼ်းၼႆ ၵျၢၼ်ႇၸိတ်ႉတႃး ၼႆႉ ယွၼ်ႉမၼ်းထူပ်းၽေးၸႂ်သႅဝ်း ၶုၼ်ဢၼေႃႇယထႃႇလႄႈ ၽွင်းလႆႈပၢႆႈတဵတ်ႇယူႇၼၼ်ႉ မၼ်းႁၼ်ၺႃး ၵႂၢႆးထိူၼ်ႇတူဝ်ၼိုင်ႈ တီႈတႄႇဝဵင်းဝၢၼ်းတႂိၼ်းၼၼ်ႉသေ မၼ်းဢဝ်ႁွၵ်ႇယဝ်ႉတမ်တွင်ႉ ၵႂၢႆးထိူၼ်ႇ (မၢၼ်ႈ: ဝမ်းထွင်း ၼႆသေ ဝၢႆးမႃး ၸင်ႇပဵၼ်မႃး ဝၢၼ်းတုၼ်ႈ (မၢၼ်ႈ: ဝမ်းတွင်း) ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။[2]
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ 1.0 1.1 (စက်တင်ဘာ ၂၀၁၇) ဝမ်းတွင်းမြို့နယ် ဒေသဆိုင်ရာ အချက်အလက်များ. မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့.
- ↑ 2.0 2.1 မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၂)


text:
မႂ်ႇသုင်ၵၼ်ၵူႈၵေႃႉၵူႈၵူၼ်းၶႃႈ
ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈပီႈၼွင်ႉၵျွၵ်ႉမႄးၶဝ် ဢွၵ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ်ပူၼ်ႉမႃးဝူင်ႈဝၢင်ႈၼႆႉသေယဝ်ႉ ယူႇတီႈၼႂ်းပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းတင်းသဵင်ႈၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ် ၸႂ်ၶိုၼ်ႈၸႂ်ယႂ်ႇၵူၺ်းသေဢမ်ႇၵႃး ၽိူဝ်ႇငိၼ်းမႃးဝႃႈ ယူႇၾၢႆႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢမ်ႇၼၼ်ၵေႃႈယူႇၾၢႆႇတပ်ႉမတေႃႇတေဢဝ်လိူင်ႈ တေၶိုၼ်းၸွႆးတြႃးမၢပ်ႇမႂ် ႁူဝ်ၼႃႈၵူၼ်းၸိူဝ်းဢၼ်ဢွၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၼႄၵၢင်ၸႂ်ၼၼ်ႉ ၼႆလႄႈ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈတူၵ်းၸႂ်လႂ်တိုၼ်ႇၶႃႈၼေႃႈ။
ပေႃးၼႆ ပိူင်ပဵၼ်မၼ်းၼၼ်ႉမီးၸိူင်ႉႁိုဝ်ပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်လႄႈ ယူႇတီႈႁဝ်းၶႃႈ ၵူၼ်းယူႇႁိမ်းႁွမ်းမၼ်း ၽူႈလႂ်ၽႂ်သမ်ႉတေၸၢင်ႈၸွႆႈထႅမ် ၵႄႇၽူတ်ႇၵၼ်လႆႈ ၵွပ်ႇၵူႈၵၼ်လႆႈၸိူင်ႉၼင်ႇႁိုဝ်ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈယွၼ်းတေႃႉတႆႇၶႆႈၼေၵၼ်ပွတ်းဢွၼ်ႇတွၼ်ႈၼိုင်ႈတေလီၶႃႈၼေႃႈ။
ပိူင်ပဵၼ်မၼ်းတႄႉ ၸိူင်ႉၼင်ႇၵူႈၵေႃႉ ႁူႈယဝ်ႉၼၼ်ႉၶႃႈၼႃႇၼေႃႈ ။
ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆးတပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS မီးၽႅၼ်ၵၢၼ်တႃႇၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉယႃႈမဝ်းၵမ် တေၸုတ်ႇၽဝ်ယႃႈမဝ်းၵမ် မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 26 လိူၼ်ၵျုၼ်ႊ ပဵၼ်ဝၼ်းသၢၼ်ၶတ်းယႃႈမဝ်းၵမ် လုမ်ႈၾႃႉၼၼ်ႉ ယူႇၾၢႆႇတပ်ႉမတေႃႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁၼ်ၽိတ်းသေယဝ်ႉ ဝႃႈတီႈသိုဝ်ႈၵေႃႈ ဢမ်ႇၶႂ်ႈႁႂ်ႈၾၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS လႆႈမႃးဢဝ်ၼႃႈဢဝ်တႃတေႃႇၵူၼ်းမိူင်း။ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈ ၸိူင်ႉၼႆလႄႈ ၶဝ်ႁၢမ်ႈႁႄႉသေ ၵမ်းလိုၼ်းမႃး ထိုင်တီႈပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်ၵၼ်ၶႃႈၼေႃႈ။
ပိၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ ယူႇၾၢႆႇ RCSS ၼႆႉသေႁဵတ်းၵၢၼ်ၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉယႃႈမဝ်းၵမ် ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 26 ၼၼ်ႉသေတႃႉ ၸဵမ်မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 25 ယူႇတီႈတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပေႃးထူဝ်းၼႃႈသိုၵ်းၶဝ်ႈၵႂႃႇ ၼႂ်းၼႃႈတီႈ ပုင်ႇဝူဝ်း ႁၢႆးၵုၺ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉသေယဝ်ႉ ၵိတ်ႇၶွင်ႈ ပိူဝ်ႈတႃႇၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈ တႆး တေဢမ်ႇၸၢင်ႈ ႁဵတ်းပၢင်ၽဝ်ယႃႈၼၼ်ႉၶႃႈၼႃ။
ႁဵတ်းၼၼ်သေၵေႃႈ ထိုင်တီႈဝၼ်းတီႈ 26 သဵင်ၵွင်ႈတေႃႉတႄႉတႅၵ်ႇသေယဝ်ႉ 27 -28 မႃးၼႆႉပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ် ႁၢင်ႇႁီႈႁၢင်ႇႁၢႆးၶႃႈၼေႃႈ။ ၽိူဝ်ႇပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ်ယဝ်ႉၼႆ ဝၼ်းတီႈ 28 ၼၼ်ႉ ၶဝ်ၶဝ်ႈၵႂႃႇၼႂ်းဝၢၼ်ႈဢႅၵ်ႉၵီးသေယဝ်ႉ ၵႂႃႇႁႃၵႂၢတ်ႇလၢင်ႉၼႂ်းဝၢၼ်ႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈတႄႉ ငိၼ်းသဵင်ၵွင်ႈသဵင်မၢၵ်ႇသေ ၶဝ်ပေႃးပၢႆႈဝႆႉထႃႈယဝ်ႉၶႃႈၼေႃႈ။ ၼႂ်းဝၢၼ်ႈဢမ်ႇမီးၽႂ်။ ၵူၺ်းလိူင်ႈဢမ်ႇလႄႇ သမ်းမီးထႅင်ႈ လုင်းမွင်ႇၶႄႇ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ မၼ်းၵႂႃႇၼွၼ်းပႂ်ႉတီႈထဵင်ႁႆႈမၼ်းသေ လဵင်ႉၵႂၢႆးလဵင်ႉဝူဝ်းတီႈၼႂ်းႁႆႈ ၶႃႈၼေႃႈ။
လိူင်ႈဢမ်ႇလႄႈ ဝၼ်းတီႈ 28 မၼ်းၵေႃႈပွၵ်ႈမႃးသေ မႃးထူပ်းၺႃးတပ်ႉသိုၵ်း ဢၼ်မီးယူႇၼႂ်းဝၢၼ်ႈ ဢႅၵ်ႉၵီး ။ သိုၵ်းၵေႃႈတီႉၺွပ်းဢဝ်မၼ်း ။ ဝၼ်းၼၼ်ႉတင်းဝၼ်း ၶိုၼ်းၼၼ်ႉတင်းၶိုၼ်း မတ်ႉဝႆႉမၼ်းသေယဝ်ႉ ၵၢင်ၼႂ် 29 ႁွင်ႉၵႂႃႇတီႈ ဝၢၼ်ႈပင်ၵႅၼ်။ ၽိူဝ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈတီႈၼၼ်ႈ မီးၵူၼ်းဢၼ်ၵႂႃႇသေႃႉယူႇဝႆႉ ပႅပ်ႉယူႇဝႆႉၼႂ်း ႁူင်းႁေႃ လိုဝ်ႈယဵၼ် ပိူဝ်ႈတႃႇ ၵျွင်းသြႃႇၶဝ်ယူႇသဝ်း ။
ၽိူဝ်ႇတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈထၢမ်မၼ်းဝႃႈ -ၼႂ်းၼၼ်ႉၸွင်ႇမီးၵူၼ်း။ မၼ်းၵေႃႈၸွမ်းၼင်ႇၽၢတ်ႇဝၢၼ်ႈၵႂႃႇႁိုင်ယဝ်ႉလႄႈ မၼ်းဢမ်ႇႁူႉဝႃႈတေမီးႁႃႉဢမ်ႇမီး။ ၵူၺ်းၵႃႈမၼ်းၵေႃႈတွပ်ႇၵႂႃႇဝႃႈ ဢမ်ႇမီး။ ပေႃးဝႃႈဢမ်ႇမီးၼႆ ၶဝ်ၵေႃႈၸႂ်ႉမၼ်းၵႂႃႇပိုတ်ႇၽၵ်းတူ ။ ၽိူဝ်ႇမၼ်းၵႂႃႇပိုတ်ႇၽၵ်းတူ ႁၼ်ၵူၼ်းၼႆၵေႃႈ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇထၢမ် ဢမ်ႇထွမ်ႇသင်သေယဝ်ႉ လၢၵ်ႈၵွင်ႈယိုဝ်းသႂ်ႇၵမ်းလဵဝ်။ တီႈၼႂ်းၼၼ်ႉတေမီးလုင်းသု ၊ မေးမၼ်းၼၢႆးသူၺ်ႇ ယဝ်ႉၵေႃႈ တႆးၵေႃႉမေးမၼ်း ၼၢႆးလႅင် ၊ ၼၢႆးသႂ်။ မီးၶဝ် 4 ၵေႃႉၶႃႈၼေႃႈ။ ပေႃးဝႃႈတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ယုၵ်ႉၵွင်ႈယိုဝ်းသႂ်ႇယဝ်ႉၵေႃႈ တိူဝ်ႉသႂ်ႇလုင်းသု တၢႆထင်တီႈ။ ၼၢႆးသႂ်တႄႉ မၢတ်ႇၵႂႃႇတီႈၵုမ်ႇမၼ်း။
ႁဵတ်းၼၼ်သေၵေႃႈ ၶဝ်ၵေႃႈ ပေႃးဝႃႈလႆႈယိုဝ်းမႅၼ်ႈယဝ်ႉ လုင်းမွင်ႇၶႄႇၼႆႉ ႁၼ်တႂ်ႈၼႃႈတၼ်းတႃၼႆ ၶဝ်ၵေႃႈပေႃႉထုပ်ႉမၼ်းၵမ်းလဵဝ်သေ ဢဝ်မၼ်းယဵတ်ႈၶမ်ဢုင်ယူႇတီႇ ၾၢႆႇၼႃႈႁူင်းလိုဝ်ႈသဝ်း (ယဵၵ်ႉတႃႇ- ဝုၼ်ႇထၢၼ်း) ၽူႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၶဝ်ၼၼ်ႉၶႃႈၼႃ။ ဢၼ်တီႈၶဝ်ၵႂႃႇပၢႆႈၺွပ်းၼၼ်ႉ။
ႁဵတ်းၼၼ်သေယဝ်ႉ ၵမ်းလိုၼ်းမႃး ၸင်ႇထိုင်တီႈ ၵူၼ်းမိူင်းလုၵ်ႉႁိုၼ်ႇၼေၵၢင်ၸႂ်။ ၵွပ်ႈသင်လႄႈၼႆ – ႁူႉယူႇၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁဝ်းတၢႆယူႇတင်းၵေႃႉ ၊ ဢၼ်မၢတ်ႇၸဵပ်းၵေႃႈမၢတ်ႇၸဵပ်း ။ လုင်းမွင်ႇၶႄႇၵေႃႈ ထုၵ်ႇ ၼိၵ်ႈၸၢၵ်ႈငႅၼ်းၶေႃးၶႃႈၼေႃႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈဢမ်ႇမီးၽႂ်ဢဝ်လိူင်ႈသေယဝ်ႉ ဢၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလႆႈလုတၢႆၵႂႃႇၼၼ်ႉလႄႈသင် ဢၼ်တိူဝ်ႉမၢတ်ႇၵႂႃႇၼၼ်ႉလႄႈသင် ဢမ်ႇမီးၽႂ်မႃးဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းလႄႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵေႃႈတိူဝ်ႉၸႂ်ၶႃႈၼေႃႈ။
ၵူၺ်းယူႇၾၢႆႇၼိုင်ႈတၢင်းၼိုင်ႈ ယူႇၾၢႆႇ ၽူႈတႅၼ်းၽွင်း ၼႂ်းၸေႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး။ ၽူႈတႅၼ်းၽွင်းၾၢႆႇၸေႈမိူင်း ၽူႈတႅၼ်းၽွင်းၾၢႆႇ ၵူၼ်းမိူင်း ၽူႈတႅၼ်းၽွင်းၾၢႆႇၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း ၶဝ်ၸဝ်ႈ 4 ၵေႃႉၵေႃႈ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 1 ၼၼ်ႉလႆႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈၵႂႃႇတီႈ (လူ့အခွင့်အရေး ကော်မရှင်) ၶွမ်ႊမသျိၼ်ႇၾၢႆႇသုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်း မိူင်းမၢၼ်ႈ။ တၢင်ႇလိၵ်ႈၵႂႃႇ ၸွမ်းၼင်ႇပိူင်ပဵၼ်မၼ်းမီးဝႃႈ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇၸႅတ်ႈဢမ်ႇထၢမ်သင်သေယဝ်ႉ ယုၵ်ႉၵွင်ႈယိုဝ်းသႂ်ႇပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း ၽၵ်းၵႃႇ။ ဢၼ်ၼႆႉမၼ်းဢမ်ႇၸွမ်းတြႃး ႁႂ်ႈလႆႈဢဝ်လိူင်ႈပၼ်ၼႆ ၶဝ်ၸဝ်ႈလႆႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈၵႂႃႇၸိူင်ႉၼၼ်ၶႃႈၼႃ။ ဝၼ်းတီႈ 2 ၶဝ်ၵေႃႈၶိုၼ်းတွပ်ႇလိၵ်ႈမႃးဝႃႈ – ၵဵဝ်ႇလွင်ႈဢၼ်ၼႆႉ ႁဝ်းလႆႈထတ်းထွင်သေယဝ်ႉ သိုပ်ႇသူင်ႇၵႂႃႇထိုင်လုမ်းငဝ်ႈငုၼ်းယဝ်ႉ။ တီႈၼေႇပျီႇတေႃႇယဝ်ႉဝႃႈၼႆၶႃႈၼေႃႈ။
ၽိုၼ်မိူၼ်မၼ်းၵေႃႈ သူင်ႇပၼ်တီႈလုမ်းၸွမ်ၸိုင်ႈဢမ်ႇၵႃး သူင်ႇပႃးတီႈ လုမ်း NRPC ဢၼ်တေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းၸုၵျီႇပဵၼ်ႁူဝ်ပဝ်ႈမၼ်းၼၼ်ႉၶႃႈ။ ဝၢႆးသေၼၼ်ႉၽိူဝ်ႇထိုင်မႃးဝၼ်းတီႈ 10 ယူႇတီႈၵူၼ်းမိူင်းတႄႉ ဢမ်ႇယိူၼ်ႉပႂ်ႉလႆႈယဝ်ႉဢၼ်ဝႃႈ ၾၢႆႇသုၼ်ႇလႆသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်း တေဢဝ်လိူင်ႈပၼ်ယူႇဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ။
ဝၼ်းၶဝ်မႃးၼေၵၢင်ၸႂ်ၼၼ်ႉၵမ်းလဵဝ် ယူႇတီႈၾၢႆႇပိဝ်ႇႁႃႇ လႃႈသဵဝ်ႈ ၵပ်းၾူၼ်းၸူးတေႃႇ ၶယႆႇ ယေးမူး ၾၢႆႇပလိၵ်ႈတီႈ ၸေႈတွၼ်ႈၵျွၵ်ႉမႄး။ လုၵ်ႉတီႈပလိၵ်ႈၼၼ်ႉၸင်ႇၵပ်းၾူၼ်းၸူးတီႈ ၽူႈတႅၼ်းၽွင်း ဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄးၶဝ် လၢတ်ႈဝႃႈ – ၸိူဝ်းဢၼ်မႃးၼႄၵၢင်ၸႂ် ယူႇၼႆႉႁႂ်ႈၶဝ်ၶိုၼ်း မိူဝ်းသေ လိူင်ႈဢၼ်ပဵၼ်ၵႂႃႇ လုင်းသုလႆႈလူႉတၢႆၼၼ်ႉ လႄႈၼၢႆးသႂ်လႆႈတိူဝ်ႉမၢတ်ႇၵႂႃႇၼၼ်ႉ ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃးတေဢွၵ်ႇမႃးပိူင်ပဵၼ်ဢၼ်တႄႉမၼ်းသေယဝ်ႉ ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃးတေၸၢင်ႈ ဢဝ်လိူင်ႈၵၼ် ၼၼ်ႉၵေႃႈ ယူႇတီႈၾၢႆႇႁဝ်းၶႃႈႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝႆႉယူႇယဝ်ႉ။ လွင်ႈၼေၵၢင်ၸႂ်ၼႆႉႁႂ်ႈလႆႈၶိုၼ်းမိူဝ်းသေ ဝႃႈၼႆ။
ၵူၺ်းၵႃႈၽူႈတႅၼ်းၽွင်းၶဝ်ၵေႃႈၶိုၼ်းတွပ်ႇဝႃႈ ၼႆႉတႄႉ မၼ်းပူၼ်ႉၵႂႃႇယဝ်ႉ။ ထိုင်တီႈၵူၼ်းပေႃးၶိုၼ်ႈမႃးၽႅဝ်ၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်းယဝ်ႉလႄႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈၵႂႃႇႁၢမ်ႈႁႄႉၵၼ်ယဝ်ႉ ဝႃႈၼၼ်သေယဝ်ႉ ၵမ်းလိုၼ်းထိုင်တီႈ လႆပွႆႇပၼ်ၼေၵၢင်ၸႂ်ၼၼ်ႉ ၶႃႈၼႃႇၼေႃႈ။ ဝၢႆးၼၼ်ႉသေယဝ်ႉ ထိုင်မႃးဝၼ်းတီႈ 10 ၵၢင်ၶမ်ႈ ယူႇတီႈပိဝ်ႇႁႃႇၶိုၼ်းသူင်ႇၶၢဝ်ႇမႃးတီႈ ၽူႈတႅၼ်းၽွင်းၶဝ်ထႅင်ႈ ၼင်ႇႁိုဝ်တေဢမ်ႇပဵၼ်ထႅင်ႈၼၼ်ႉ ၶဝ်ၵေႃႈၽွတ်ႈဝႆႉ ၸုမ်းတႃႇတေထတ်းထွင်သေဢမ်ႇၵႃး ႁႂ်ႈလႆႈႁွင်ႉၵူၼ်းၸိူဝ်းဢၼ်ႁူႉၸွမ်းႁၼ်ၸွမ်းၼၼ်ႉတေလႆႈထတ်းထိၼ်ၵၼ် ဝႃႈၸိူင်ႉၼႆၶႃႈၼေႃႈ။
ဢဝ်သူပ်းသေလၢတ်ႈၵူၺ်းမၼ်းဢမ်ႇပဵၼ်ၵၢၼ် ယူႇတီႈသူၸဝ်ႈတေလႆႈမီးလိၵ်ႈမီးလၢႆးသေ ႁွင်ႉမႃးႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈတေၸၢင်ႈၸွႆႈထႅမ် တႅၼ်းၽွင်းၶဝ်ဝႃႈၼၼ်ၶႃႈၼေႃႈ။ ထိုင်မႃးလိူၼ်ၵျူႊလၢႆႊ 12 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် ယူႇတီႈပိဝ်ႇႁႃႇ ယမၶ လႃႈသဵဝ်ႈ ဢၼ်တႅမ်ႈလိၵ်ႈထိုင်တီႈ ထူၺ်ႇဢူၵ်ႉ ၾၢႆႇၽွင်းငမ်းၵူႈလွင်ႈလွင်ႈၸေႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး။ ႁႂ်ႈႁွင်ႉမႃးပၼ်မေးၼၢင်း ၸၢႆးသု ဢၼ်ႁွင်ႉဝႃႈၼၢႆးသူၺ်ႇ။ ယဝ်ႉၵေႃႈ ၼၢႆးသႂ် ဢၼ်လႆႈတိူဝ်ႉမၢတ်ႇၵႂႃႇတီႈပုမ်ႈမၼ်း။ သမ်ႉလုင်းမွင်ႇၶႄႇ ဢၼ်ၶဝ်တီႉၺွပ်းၵႂႃႇၸႂ်ႉၼေတၢင်းပၼ်ၶဝ်ၼၼ်ႉ။
ယဝ်ႉၵေႃႈပႃးတင်းပူႇႁဵင်ဝၢၼ်ႈပၢင်ၵႅၼ် ယဝ်ႉသမ်ႉ ၸိူဝ်းဢၼ်ႁူႉႁၼ်ၸွမ်း လိူင်ႈပိူင်ပဵၼ်မၼ်းၼၼ်ႉ ထႅင်ႈသီႇၵေႃႉ ၊ ၸိူဝ်းၼႆႉဝၼ်းတီႈ 13 ႁႂ်ႈလႆႈမႃးၸႅင်ႈၵႂၢမ်းတီႈ လုမ်းပိဝ်ႇႁႃႇၶဝ် ဝႃႈၼႆ ၶႃႈၼေႃႈ။ ၼၼ်ႉပဵၼ်ဝၼ်းတီႈ 12 လိူၼ်ၵျူႊလၢႆႊၶႃႈၼေႃ။
ဝၢႆးၼၼ်ႉထႅင်ႈ ၽိူဝ်ႇဝႃႈပိူၼ်ႈႁၢင်ႈႁႅၼ်းၶပ်းၶိုင်ၸိူင်ႉၼၼ်ယဝ်ႉၸင်ႇ လႆႈႁၼ်ၸိူဝ်းဢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းတင်းၼမ်တင်းလၢႆ ၵေႃႈဢွၵ်ႇလိၵ်ႈ။ မိူၼ်ၼင်ႇ ပႃႇတီႇပၢႆးမိူင်းၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈဢွၵ်ႇလိၵ်ႈ ။ ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးၾိင်ႈငႄႈႁိုဝ်ႉ တင်းၼမ်တင်းလၢႆ ဢွၵ်ႇလိၵ်ႈၶႃႈ ။
ၵူၺ်းၵႃႈႁဝ်းၶႃႈမႃးထတ်းႁၼ်တႄႉ ၵွၼ်ႇၾၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပႆႇလႆႈႁၢင်ႈႁႅၼ်းသင်ၼၼ်ႉ ပႆႇဢွၵ်ႇမႃးလိၵ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉသေ ဝၢႆး ၶဝ်ႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝႃႈ တေထဵတ်ႈထၢမ်သေယဝ်ႉ ႁဵတ်းလိူင်ႈတေႃႇ ၵူၼ်းၸိူဝ်းဢၼ်ပူၼ်ႉပႅၼ်လူလၢႆၼၼ်ႉယူႇၼႆ ၸင်ႇႁၼ်ၽိုၼ်လိၵ်ႈမႃးၸွမ်း။
ပဵၼ်ႁိုဝ်မီးႁိုဝ်ၵေႃႈ ပဵၼ်ႁႅင်းၸႂ် ပိူဝ်ႈတႃႇၵူၼ်းၸိူဝ်းၵၼ်ၼေၵၢင်ၸႂ်ၼၼ်ႉ ယူႇၶႃႈၼေႃႈ။
ႁဵတ်းသင်လႄႈၼႆ ၾၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈသမ်ႉၶိုၼ်းပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ ၸိူဝ်းဢၼ်မႃးဢွၼ်ႁူဝ်ၼေၵၢင်ၸႂ်ၼၼ်ႉ တေဢဝ်လိူင်ႈ တေၸွႆးတြႃး ဝႃႈၼၼ်ၶႃႈၼႃႇၼေႃႈ။
လီယဝ်ႉတီႈၼႆႉႁဝ်းၶႃႈၶႆႈဝႃႈ ပေႃးဝႃႈ ယူႇတီႈၾၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်းၸိသင်ႇသေလႄႈ ယူႇတီႈၾၢႆႇ ပလိၵ်ႈၶဝ် လႆႈပိုတ်ႇလိူင်ႈဝႆႉ လူၺ်ႈၾိင်ႈမိူင်း ၾၢႆႇၵႅတ်ႇၶႄတၢင်းပဵၼ် ၸပ်းၽႄႈ ဢၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ (ကူးစက်ရောဂါ ကာကွယ်ရေးဆိုင်ရာဉပဒေ ပုဒ်မ ၁၈ ) ၼၼ်ႉလႄႈသင်၊ သမ်ႉထႅင်ႈ (ငြိမ်းစုစီ ပုဒ်မ ၁၉) ဢၼ်ပဵၼ် ၾိင်ႈမိူင်း လုၵ်ႉႁိုၼ်ႇသၢၼ်ၶတ်းၵၼ်းယဵၼ်ၼၼ်ႉၶႃႈၼေႃႈ။ တင်းသွင်လိူင်ႈၼႆႉၶဝ်ပိုတ်ႇဝႆႉယဝ်ႉ တီႈႁူင်းပလိၵ်ႈၵျွၵ်ႉမႄး။
ၵူၺ်းၵႃႈ ပိူဝ်ႈတႃႇတေ ဢဝ်လိူင်ႈၼၼ်ႉသမ်ႉ ၊ ပိူင်ပဵၼ်မၼ်းမီးၸိူင်ႉႁိုဝ် ၽႂ်ၵေႃႉၶွင်ႈမၢၵ်ႇတႄႉတႄႉ ၽႂ်ၵေႃႉပူၼ်ႉပႅၼ်တႄႉတႄႉဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ၾၢႆႇလႂ်ၽိတ်း ၾၢႆႇလႂ်ထုၵ်ႇဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ တေလႆႈလူင်းၵူတ်ႇထတ်းၵွၼ်ႇ။ ၶဝ်တႄႉပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉၸိူင်ႉၼၼ်ၶႃႈၼေႃႈ။
တႃႇတေလႆႈၵူတ်ႇထတ်းၸွမ်း ပိူင်ပဵၼ်ပိူင်မီးမၼ်းဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 13 ၼၼ်ႉယူႇတီႈၾၢႆႇပိဝ်ႇႁႃႇ ႁွင်ႉၵႂႃႇထဵတ်ႈထၢမ်ယဝ်ႉပွၵ်ႈၼိုင်ႈယဝ်ႉၶႃႈၼႃ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ပိူင်ပဵၼ်ပိူင်မီးၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈဢၼ်မႃးသၢၼ်ၶတ်း ၼေၵၢင်ၸႂ် ၵူၼ်းပဵၼ်ႁဵင် ပဵၼ်မိုၼ်ႇမၼ်း ၼၼ်ႉသမ်ႉ ၽႂ်ၽူႈလႂ်ဢွၼ်ႁူဝ်သေယဝ်ႉ လုၵ်ႉတီႈလႂ်သေမႃးဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈပေႃးလႆႈႁူႉၼႆသေမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 14 ယူႇတီႈပိဝ်ႇႁႃႇၸင်ႇၶိုၼ်းငူပ်ႉငိမႃးတီႈ ၽူႈတႅၼ်းၽွင်းၶဝ်။ ယူႇတီႈၾၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်း တေပွႆႇ ၸၼ်ႉပိဝ်ႇႁႃႇမူး 1 ၵေႃႉသေယဝ်ႉ ဢွၼ်ႁူဝ်ပႃးတင်းၾၢႆႇထူၺ်ႇဢူၵ်ႉ ပႃးတင်းၾၢႆႇပလိၵ်ႈ ၾၢႆႇယႄး ပႃးတင်း လဝၵ သေတေၶဝ်ႈၵႂႃႇၵူတ်ႇထတ်းတီႈတၢင်းဝၢၼ်ႈပုင်ႇဝူဝ်းႁၢႆးၵုၺ်ၼၼ်ႉၶႃႈၼေႃႈ။
ၵမ်းၼႆႉ ၽူႈတႅၼ်းၽွင်းၶဝ်ၵေႃႈဝႃႈ ပေႃးတေၵႂႃႇ ယႃႇပေပႃးၶိူင်ႈၵွင်ႈလၢၵ်ႈၼၢၵ်ႈၵႂႃႇ။ ပေႃးပဵၼ်လႆႈတႄႉ တေလႆႈႁွင်ႉပႃးၾၢႆႇသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇၶဝ်ၵႂႃႇႁေ ပႃးတင်းၸုမ်း ပရႁိတ ၶဝ် ႁႂ်ႈလႆႈပဵၼ်ၵူၼ်း ၵႄႈၵၢင်မၼ်းသေႁႂ်ႈလႆႈႁူႉႁၼ်ၸွမ်း ဝႃႈၼၼ်ၶႃႈၼေႃႈ။
တူၵ်းလူင်းၵၼ်ၼင်ႇၼၼ်သေယဝ်ႉၽိူဝ်ႇၵၢင်ၼႂ်ဝၼ်းတီႈ 15 မႃး တပ်ႉသိုၵ်းၼႆႉ ဢမ်ႇႁွင်ႉဢဝ်ၽူႈတႅၼ်းၽွင်းၶဝ် ။ သမ်ႉႁၢင်ႈႁႅၼ်း ၶိူင်ႈၶူဝ်းသိုၵ်း မၢၵ်ႇမိုဝ်ႈၸိုၼ်းယၢမ်း တဵမ်ထူၼ်ႈသေ သမ်ႉၶဝ်ႈၵႂႃႇၼႂ်း ပုင်ႇဝူဝ်းႁၢႆးၵုၺ်။ ပေႃးဝႃႈၵႂႃႇထိုင်တီႈၼၼ် သမ်ႉဢဝ်မၢၵ်ႇမွၵ်ႈလူင်ယိုဝ်းၶဝ်ႈၵႂႃႇသေယဝ်ႉ လၢင်ႉတၢင်းၵႂႃႇ သိူဝ်ႇတၢင်းၵႂႃႇ ၸိူင်ႉၼၼ်ၶႃႈၼေႃႈ။ မိူၼ်တၢင်းဝႃႈလွၵ်ႇငိုတ်ႈထႅင်ႈၵမ်းၼိုင်ႈ။ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵေႃႈပၢႆႈ။
ပေႃးဝႃႈၶဝ်ၽႅဝ်ၵႂႃႇတီႈတၢင်းၼႂ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ ၾၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆးၵေႃႈ သမ်ႉပႂ်ႉငွႆးၶဝ်ဝႆႉ။ ႁဵတ်းၼၼ်သေယဝ်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵေႃႈပၢႆႈ။ တႃႇတေထဵတ်ႈထၢမ် တႃႇတေ ဢဝ်လိူင်ႈဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၸၢင်ႈၵႂႃႇထၢမ်ၽႂ်ယဝ်ႉၶႃႈၼေႃႈ။ ၸင်ႇဝႃႈ မိူဝ်ႈဝႃးတၢမ်းၶမ်ႈလႄႈ ၼႂ်ၼႆႉ ၸင်ႇၶိုၼ်းၵပ်းသိုပ်ႇၸူး ၽူႈတႅၼ်းၽွင်းၶဝ်ဝႃႈ ႁႂ်ႈမိူဝ်းၸွႆႈၶဝ်။
ၽူႈတႅၼ်းၽွင်းၶဝ်ၵေႃႈ ၶိုၼ်းတွပ်ႇဝႃႈ – တၢမ်ၼင်ႇႁဝ်းၶႃႈယိုၼ်ႈယွၼ်းဝႃႈ ႁႂ်ႈသူ ၼုင်ႈၶူဝ်းၵူၼ်းမိူင်းသေၶဝ်ႈၵႂႃႇ ယႃႇပေႁႂ်ႈပႃးၵွင်ႈၵၢင်ႇမၢၵ်ႇမိုဝ်ႈၸိုၼ်းယၢမ်း ယႃႇပေႁႂ်ႈၵႂႃႇပိုတ်းယိုဝ်း ၼၼ်ႉၵေႃႈ သူၶဝ်ဢမ်ႇႁဵတ်း၊ ႁဝ်းၶႃႈ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈႁွင်ႉပႃး ၾၢႆႇသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇလႄႈ ၸုမ်းတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းၵႂႃႇ မိူၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇ ၸုမ်းၼမ်ႉၶူင်းႁိုဝ်ႉ ၼႆၵႂႃႇၸွမ်းၵေႃႈ သူဢမ်ႇၽွမ်ႉၸွမ်း လႄႈ ႁဝ်းၶႃႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈၵႂႃႇၸွႆႈ၊ မိူဝ်ႈလဵဝ် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ မီးတီႈလႂ် ၸွၵ်ႉလႂ် ၼႆၵေႃႈ ႁဝ်းၶႃႈဢမ်ႇၸၢင်ႈၵႂႃႇ ၸွႆႈႁႃ ပဵၼ်ဝႆႉၸိူင်ႉၼၼ်ၶႃႈၼေႃႈ။ ပေႃးၼၼ် ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈ ဢၼ်ၶဝ် ပိူတ်ႇလိူင်ႈ (အမှု ဖွင့် ) ၼၼ်ႉၶႃႈလႃႇ ၊ ပေႃးႁဝ်းတူၺ်း မတ်ႉတႃ 18 ဢၼ်ဝႃႈ ၾိင်ႈမိူင်း ၾၢႆႇၵႅတ်ႇၶႄႁႄႉတၢင်းပဵၼ် ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 ဢၼ်ဝႃႈ (ကူးစက်ရေး နှင့် ကာကွယ် ကုသ ရေးဆိုင်ရာ ပုဒ်မ ၁၈) ၼၼ်ႉၼႆၸိုင် ယူႇတီႈ ၽူႈၵွၼ်းႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇ ပၢႆးယူႇလီ တေလႆႈပိူတ်ႇလိူင်ႈ ၸွႆးတြႃးၶႃႈ ။ ပေႃးဝႃႈ ပဵၼ်လိူင်ႈၸွႆးတြႃးတေႉယဝ်ႉၼႆ တၢမ်ႇထွင်ႇမၼ်းတေႉ ၼမ်သုတ်း 6 လိူၼ်၊ တၢမ်ႇငိုၼ်း 5 မိုၼ်ႇၵျၢတ်ႉ၊ ဢမ်ႇၼၼ်ၵေႃႈ တၢမ်ႇငိုၼ်းတၢမ်ႇၶွၵ်ႈ တူၵ်းၸွမ်းၵၼ်ၵေႃႈ ပဵၼ်လႆႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ပေႃးဝႃႈ မီးၵူၼ်းၵႂႃႇႁပ်ႉႁွင်းၵမ်ႉဢဝ်ဢွၵ်ႇမႃးၼႆၸိုင် ဢမ်ႇတူၵ်းၶွၵ်ႈၸၢင်ႈပဵၼ်လႆႈၶႃႈ။
ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈ ငဵင်းၸုၸီႇ (ငြိမ်းစုစီပုဒ်မ ၁၉) ဢၼ်ဝႃႈ ၽိင်ႈမိူင်းလုၵ်ႉႁိုၼ်ႇ သၢၼ်ၶတ်း လွင်ႈၵတ်းယဵၼ်ၼၼ်ႉ မၼ်းၵဵဝ်ႇၵပ်းတင်းၾၢႆႇပလိၵ်ႈ လႄႈ ယူႇတီႈ ပလိၵ်ႈၵွၼ်းၸႄႈဝဵင်းတေလႆႈပိူတ်ႇလိူင်ႇ ဢမ်ႇၼၼ်ၵေႃႈ ယူႇတီႈၾၢႆႇထူၺ်ႇဢူၵ်ႉ မဵဝ်းၼႄႇဢူၵ်ႉၶျုၵ်ႉယေးမူးၼၼ်ႉတေလႆႈပိူတ်ႇလိူင်ႈ။
တီႈၼႆႉသမ်ႉၵွပ်ႈမၼ်းပဵၼ်ၵၢၼ် ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈတင်းပလိၵ်ႈၵမ်းသိုၵ်းၼႆလႄႈ ၶၢဝ်းတၢင်း 15 တေလႆႈဢဝ်ၶိုၼ်ႈ လုမ်းတြႃး။ ပေႃးၼႆ ဝၼ်းၶဝ်ၼႄၵၢင်ၸႂ်ၼၼ်ႉ ပဵၼ် ဝၼ်းတီႈ 10 ၊ တေႃႇလဵဝ် ဝၼ်းတီႈ 16 ၵိုတ်းထႅင်ႈ 9 ဝၼ်းၵူၺ်းယဝ်ႉလႄႈ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 9 ဝၼ်းၼႆႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၸိူဝ်းဢၼ်ၶဝ်ၵႂႃႇသေႃႉႁႃ ယူႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၸိူဝ်းဢၼ်ၵႂႃႇပၢႆႈမႅပ်းယူႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၸွင်ႇတေမႃး ၸႅင်ႈၵႂၢမ်းပၼ်ၶဝ်ႁိုဝ်၊ ၸွင်ႇတေမႃး သၢၵ်ႈသေႇ လၵ်းထၢၼ် ပၼ်ၶဝ်ႁိုဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉ ၶဝ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈႁပ်ႉပၢၵ်ႇလႆႈၶႃႈၼေႃႈ။ ၼႆႉ ဢၼ်ၼိုင်ႈၶႃႈ။ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ၵူၼ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢွၵ်ႇမႃး ၸႅင်ႈၵႂၢမ်းပၼ်ၶဝ်ယဝ်ႉ၊ ဢွၵ်ႇသၢၵ်ႈသေႇလၵ်းထၢၼ်တႅတ်ႈတေႃးယဝ်ႉ ၵူၼ်း 3 ၵေႃႉ ၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းဢွၼ်ႁူဝ်ႁဝ်းယဝ်ႉ မၼ်းယူႇၸိူင်ႉႁိုဝ် မၼ်းႁဵတ်းၸိူင်ႉႁိုဝ် ပေႃးဢွၵ်ႇမႃးၼႄ သၢၵ်ႈလၵ်းထၢၼ် တႅတ်ႈတေႃး ယဝ်ႉၼႆတေႉ တေၸၢင်ႈၺႃး တၢမ်ႇၶွၵ်ႈ ၼႆႉ 3 လိူၼ် တီႈၼမ်သုတ်းၶႃႈ ၊ ပေႃးပဵၼ် တၢမ်ႇငိုၼ်း သမ်ႉ 3 မိုၼ်ၵျၢတ်ႇတီႈၼမ်သုတ်းၶႃႈ ။ ဢမ်ႇၼၼ် တၢမ်ၶွၵ်ႈ တၢမ်ႇငိုၼ်း ၺႃးႁူမ်ႈၵၼ်ၵေႃႈ ပဵၼ်လႆႈၶႃႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈတီႈၼႆႈ ၾၢႆႇၽူႈမၢပ်ႇမႂ် (တယလူဝ်ႇ) ၼႆႉ ဢမ်ႇၼႄ လႆႈၸႅင်ႈလႅင်းဝႃႈ ၵူၼ်းသၢမ်ၵေႃႉ ၼၼ်ႉ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပႃး ၼႂ်းပၢင်ၼႄၵၢင်ၸႂ်တေႉဢိူဝ်ႈ ၼႆၸိုင် လိူင်ႈဢၼ်ၼႆႉ မၼ်းတေဢမ်ႇထိုင်တီႈလႆႈၶႃႈ။
ၸွမ်းၼင်ႇႁဝ်းၶႃႈ ဢၼ်လႆႈႁူႉတႄႉ ၽူႈတႅၼ်းၽွင်းၶဝ်ၵေႃႈဝႃႈ ၵူၼ်းသၢမ်ၵေႃႉ ဢၼ်ၶဝ် ဢဝ်လိူင်ႈဝႆႉၼႆႉ ၵူၼ်းသၢမ် ၵေႃႉၼႆႉ ဢမ်ႇၶဝ်ႈပႃးၼႂ်းပၢင်ၼႄၵၢင်ၸႂ်၊ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၸိူင်ႉၼႆ ၸွင်ႇသမ်ႉတေပဵၼ်လိူင်ႈမႃးတႄႉယူႇႁႃႉၼႆၵေႃႈ ပႆႇၸၢင်ႈဝႃႈၼႆ။ ၵူၺ်းၵႃႈတေလႆႈပႂ်ႉတူၺ်း။ တီႈၼႆႈႁဝ်းၶႃႈၶႆႈၸႅင်ႈၼေဢၼ်ၼိုင်ႈတႄႉ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈပဵၼ်လိူင်ႈမႃးၸိူင်ႉၼႆၼႆၸိုင် ၵူၼ်းသၢမ်ၵေႃႉၼၼ်ႉ ယူႇတီႈၾၢႆႇၽူႈတႅၼ်းၽွင်းၶဝ်လႄႈသင် ယူႇတီႈၾၢႆႇ ၽူႈတၢင်ၼႃႈၶဝ် ၸိူဝ်းပဵၼ် (ရှေ့နေ) ၼၼ်ႉလႄႈသင်ၼႆ ၼႂ်းၸေႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄးဢမ်ႇၵႃး ၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇၼႆႉ ဢၼ်ႁၢင်ႈႁႅၼ်းတူဝ်ႈတၼ်းဝႆႉၵေႃႈမီးယဝ်ႉ ၼႆၶႃႈၼေႃႈ။ တႃႇတေၸွမ်းပၼ်လိူင်ႈမၼ်း တႃႇတေပႆၵၢၼ်ပၼ်မၼ်းၼၼ်ႉ ၽူႈတႅၼ်းၽွင်း ဢိၵ်ႇလူၺ်ႈပႃးတင်း ၽူႈတၢင်ၼႃႈၶဝ် ႁၢင်ႈႁႅၼ်းတူဝ်ႈတၼ်းဝႆႉယဝ်ႉၼႆလႄႈ ႁႂ်ႈပေႃးပဵၼ်မႃးႁၢင်ႈၸႃႉတႄႉ တေဢမ်ႇပဵၼ် ။ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၸိူင်ႉၼႆ ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းဢၼ်မႆႈၸႂ်ၸွမ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ႁႂ်ႈပေႃးလႆႈယဵၼ်ၸႂ်ၼႆ ႁဝ်းၶႃႈတေႃႉတႆႇၶႆႈၼေၵၼ် ၵူၺ်းၶႃႈ။
တီႈၼႆႈ ပၢင်ပိူင်ပဵၼ်ဢၼ်ၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈတေလႆႈတွၼ်ႈသွၼ်ဢၼ်လီဢၼ်ၼိုင်ႈတႄႉ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈႁဝ်းၽွမ်ႉၵၼ်ၼႄလႆႈၵၢင်ၸႂ် ဢမ်ႇၼၼ် သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ပေႃးႁဝ်းၽွမ်ႉၵၼ် ႁဵတ်းသၢင်ႈလႆႈ ၸိူင်ႉၼင်ႇ ပီႈၼွင်ႉၵျွၵ်ႉမႄး ႁဵတ်းသၢင်ႈၼၼ်ႉၼႆၸိုင် လွင်ႈဢၼ်တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈလႄႈသင် လွင်ႈဢၼ်ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇသေၸုမ်းၸုမ်းလႄႈသင် လွင်ႈဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵူႈထၢၼ်ႈထၢၼ်ႈလႄႈသင် မႃးပေႉၵိၼ်လူလၢႆၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ႁဝ်းၸၢင်ႈသၢၼ်ၶတ်းလႆႈ ႁဝ်းၸၢင်ႈတေႃႇသူႈလႆႈ ႁဝ်းၸၢင်ႈၶွမ်ႈၶတ်းလႆႈယူႇဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ၼႆႉပဵၼ်တူဝ်ယၢင်ႇလီဢၼ်ၼိုင်ႈ ယဝ်ႉၼႆ ႁဝ်းၶႃႈယွၼ်းတေႃႉတႆႇၶႆႈၼေၵၼ် ပွတ်းဢွၼ်ႇတွၼ်ႈၼိုင်ႈသေ ယွၼ်းၶွတ်ႇယွတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်းတီႈၼႆႈၶႃႈၼေႃႈ ။
မႂ်ႇသုင်ၵၼ်ၵူႈၵေႃႉၵူႈၵူၼ်းသေၵမ်းၶႃႈ။
ႁိုၼ်း ၵႃယၢင်း
18/7/2020


text:
ၸီးၵူင်း၊ ၸႄႈဝဵင်း
ၸႄႈဝဵင်းၸီးၵူင်း (မၢၼ်ႈ: ဇီးကုန်းမြို့နယ် ; ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Zigon Township) ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈဝဵင်းဢၼ်ၼိုင်ႈ ဢၼ်မီးတီႈ ၸႄႈတွၼ်ႈသႃႇယႃႇဝတီႇ၊ ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။[2] ဝဵင်းပၵ်းလုမ်းၸႄႈဝဵင်းၼႆႉ ပဵၼ် ဝဵင်းၸီးၵူင်းယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ (မေႇ 2015) ၽိုၼ်လိၵ်ႈသဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း, ၽိုၼ်လိၵ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း လႄႈ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ပီ 2014 သွႆ့-2. ၼေႇပျီႇတေႃႇ: ထၢၼ်ၽွင်းလူင် ၵၢၼ်ႁႅင်းငၢၼ်း၊ ၵၢၼ်ၵူတ်ႇထတ်း ၵူၼ်းၶဝ်ႈဢွၵ်ႇမိူင်း လႄႈ ၵၢၼ်ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်းမိူင်း, 56.
- ↑ "Myanmar States/Divisions & Townships Overview Map" Myanmar Information Management Unit (MIMU)


text:
ၼႃႈလိၵ်ႈၸိူဝ်းလိင်ႉၸူး "ၵျွၵ်ႉတတႃး၊ ၸႄႈဝဵင်း"
ၼႃႈလိၵ်ႈၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉ မၼ်းၵွင်ႉသၢၼ် ဝႆႉၸူး ၵျွၵ်ႉတတႃး၊ ၸႄႈဝဵင်း:
Displayed 50 items.တူၺ်း (ဢၼ်ပူၼ်ႉမႃး 50 | သိုပ်ႇၼႃႈ 50) (20 | 50 | 100 | 250 | 500)
- တလ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တိင်ႇၵၢၼ်းၵျုၼ်း၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တုၼ်ႇတေး၊ ဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တုၼ်ႇတေး၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တူင်းၶႂႃႉ၊ ဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တူင်းၶႂႃႉ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တေႃးပူင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တွင်ႇဢူၵ်ႉၵလႃႇပ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တၢၼ်ႇလိၼ်ႇ၊ ဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တၢၼ်ႇလိၼ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တၵူင်ႇမျူဝ်ႉတိတ်ႉပွတ်းဢွၵ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တၵူင်ႇမျူဝ်ႉတိတ်ႉပွတ်းၸၢၼ်း၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တၵူင်ႇမျူဝ်ႉတိတ်ႉပွတ်းႁွင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တၵူင်ႇမျူဝ်ႉတိတ်ႉသဵၵ်ႉၵၢၼ်း၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တၵူင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တႃႇမူၺ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တႃႇၵေႇတ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တႃႈၵုင်ႈ၊ ဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တႃႈၵုင်ႈ၊ ၸႄႈတိူင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တႅၵ်ႉၵျီး၊ ဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- တႅၵ်ႉၵျီး၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ထၢၼ်းတပိၼ်ႇ၊ ဝဵင်း (ၸႄႈတိူင်းတႃႈၵုင်ႈ) (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ထၢၼ်းတပိၼ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ၸႄႈတိူင်းတႃႈၵုင်ႈ) (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပပႄးတၢၼ်း၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပူဝ်ႇတထွင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပွတ်းတူၵ်းတႃႈၵုင်ႈ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပွတ်းဢွၵ်ႇတႃႈၵုင်ႈ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပွတ်းၸၢၼ်းတႃႈၵုင်ႈ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပွတ်းႁွင်ႇတႃႈၵုင်ႈ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပၸုၼ်ႇတွင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပႁၢၼ်း၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- မယၢၼ်းၵူင်း၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- မိင်ႇၵလႃႇတူင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- မိင်ႇၵလႃႇတွင်ႇၺုၼ်ႉ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- မေႃႇပီႇ၊ ဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- မေႃႇပီႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- မျွၵ်ႉဢူၵ်ႉၵလႃႇပ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ယၢၼ်ႇၵိၼ်း၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- လၢၼ်းမတေႃႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- လႃႉတႃႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- လႄးၵူး၊ ဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- လႄးၵူး၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- လႅင်ႇတႃႇယႃႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- လႅင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ထႅမ်းပလဵၵ်ႉ:ၸႄႈတိူင်းတႃႈၵုင်ႈ (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- သူၺ်ႇပျီႇတႃႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- သဵၵ်ႉၵျီးၶၼွင်ႇတူဝ်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- သဵၵ်ႉၵၢၼ်း၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ဢလူင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ဢိၼ်းၸဵင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်း (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)


text:
ၽွင်းလူင်ၾၢႆႇၼွၵ်ႈမိူင်း မိူင်းဢိင်းၵလဵတ်ႈ ၻူဝ်ႊမိၼိၵ်း ရႅပ်ႉ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇမိူဝ်ႈဝၼ်းၸၼ် ဝၼ်းတီႈ 6/7/2020 ၼၼ်ႉဝႃႈ ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းလႄႈ ၵႅမ်ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈၼႆႉ တမ်းဝၢင်းၽႅၼ်ၵၢၼ်လီလီသေ ၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉၶိူဝ်းၵူၼ်း ရူဝ်ႊႁိၼ်ႊၵျႃႊလႄႈ ၸင်ႇလႆႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢဝ်လိူင်ႈပၼ်တူတ်ႈတၢမ်ႇၵႂႃႇ ဝႃႈၼႆ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ Mark Farmaner ဢၼ်ပဵၼ် ၽူႈၸိသင်ႇ တီႈ Burma Campaign UK လၢတ်ႈတီႈၶၢဝ်ႇ VOA ဝႃႈ – လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းဢိင်းၵလဵတ်ႈ ဢဝ်လိူင်ႈ ၼိူဝ်ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ ၼႆႉလႅပ်ႈတေဢမ်ႇပွင်ႇလွင်ႈသင်။ ယွၼ်ႉဝႃႈ ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ မၼ်းတေဢမ်ႇမႃးဢႅဝ်ႇယဵမ်ႈမိူင်း ဢိင်းၵလဵတ်ႈ ၊ ၾၢႆႇၼိုင်ႈပၢႆးမၢၵ်ႈမီးမၼ်းလႄႈ ငိုၼ်းမၼ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးၼႂ်းမိူင်းဢိင်းၵလဵတ်ႈလႄႈ တေဢမ်ႇတုမ်ႉတိူဝ်ႉသင်မၼ်း ဝႃႈၼႆ။
ၵူၺ်းၵႃႈမၼ်းၸၢႆးၸိၸမ်ႈဝႃႈ – တပ်ႉသိုၵ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈၼႆႉ ပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈၼိူဝ် ၵလႃးရူဝ်ႊႁိၼ်ႊၵျႃႊၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈၼႂ်းၼႃႈလိၼ်ၸၢဝ်းၶိူဝ်းပႃးယူႇတိၵ်းတိၵ်းလႄႈ ၽိူဝ်ႇဢဝ်လိူင်ႈပၼ်တၢမ်ႇတၢင်ႇဢၼ်ၼၼ်ႉ တႃႉသႂ်ႇႁႅင်း ႁၢမ်ႈလွင်ႈၼႆႉႁႂ်ႈလႆႈလူးၵွၼ်ႇ ၸင်ႇတေတိူဝ်ႉယမ် ဝႃႈၼႆ။
မၼ်းၸၢႆးလၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ – ထုၵ်ႇလီႁဵတ်းႁႂ်ႈ ပိၵ်ႉႁၢမ်ႈ ယႃႉလူမ်ႉလႆႈ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးသိုၵ်း ဢၼ်ပဵၼ် ၶွမ်ႊပၼီႊပၢႆးမၢၵ်ႈမီးသိုၵ်း (မျၢၼ်မႃႉ ဢူးပႅင်ႇ) ၊ MEC ၊ သိမ်းၾူၼ်း မၢႆႇတႄးလ်၊ မျၢၼ်ႊမႃႊပီႊယႃႊ ၸိူဝ်းၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။
ပိူင်လူင်တႄႉ မၼ်းၸၢႆးၸိၸမ်ဝႃႈ – လူင်ပွင်ၸိုင်ႈဢိင်းၵလဵတ်ႈၼႆႉ မၼ်းၵူၺ်းၶႆႈဢဝ်လိူင်ႈတပ်ႉသိုၵ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈယူႇ ၊ တုၵ်းတႃ ၶွမ်ႊပၼီ မိူင်းဢိင်းၵလဵတ်ႈသမ်ႉ ၵႂႃႇႁူမ်ႈႁဵတ်းပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၸွမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ တီႈမိူင်းမၢၼ်ႈယူႇၼၼ်ႉ ဢမ်ႇႁၢမ်ႈသင် – ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈပီၵၢႆ 2019 ၵေႃႈ ယူႇတီႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းဢမေႊရိၵၼ်ႊ လႆႈဢဝ်လိူင်ႈ ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈလႄႈ ၸုမ်းၸိူဝ်းမၼ်း 4 ၵေႃႉဝႆႉၼင်ႇၵဝ်ႇ။


text:
ၸဝ်ႈဢမၢတ်ႈလူင် မိူင်းၼွင် ပဵၼ်ၸဝ်ႈဢၼ် မီးၵုင်ႇမုၼ်ၼိူဝ် ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆးလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းတႆးတင်းၼမ် တႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈယူႇ ၊ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၼၼ် ၸိူဝ်းႁဝ်းၵေႃႈၵိုင်ႇလီ ယုၵ်ႉယွင်ႈ ၼမ်ႉၵတ်ႉလႄႈ ပုၼ်ႈၽွၼ်းဢၼ်ၸဝ်ႈမီး တေႃႇတႆးဝႆႉယူႇယဝ်ႉ။ ပိုၼ်းၸဝ်ႈ ပဵၼ်ႁိုဝ် မီးႁိုဝ်ၼႆ ႁဝ်းမႃးလူတူၺ်းၶႃႈ။
- ၸိုဝ်ႈ – ၸဝ်ႈဢမၢတ်ႈလူင်မိူင်းၼွင်။
- ၸိုဝ်ႈမိူဝ်ႈလဵၵ်ႉ – ၸၢႆးသႃႇဢွင်ႇ။
- ၸိုဝ်ႈဢူႈ – လုင်းမၢၼ်ႇၸီႇ။
- ၸိုဝ်ႈမႄႈ – ပႃႈမၢၼ်ႇၸီႇ။
- ပီႊၵိူတ်ႇ – ပီႊတႆး-1949 ၼီႈ (ပီႊၶရေတ်ႈ1855)၊ လိူၼ်သိပ်းမႂ်ႇ(4) ၶမ်ႈ ဝၼ်းသုၵ်း။
- တီႈၵိူတ်ႇ – ဝၢၼ်ႈပၢင်ႇၸူင်ယၢဝ်း၊ ဝဵင်းမိူင်းၼွင်၊၊
ဢယုလႆႈ (7) ၶူပ်ႇ၊ မိူဝ်းယူႇဝတ်ႉ(ၵျွင်း) သူၺ်ႇပုတ်ႉထေႃး ဝၢၼ်ႈၸိင်း၊ မိူင်းၼွင်၊ ပဵၼ်ၵပ်ႉပီႇ ဝႃႇၼိုင်ႈ၊ ၶၢမ်ႇပဵၼ်ၸဝ်ႈသၢင်ႇ လႆႈၸိုဝ်ႈ သေႃးၽိင်ႉၼ ၼႆယဝ်ႉ။ ဝၢႆးၼႆႉၶၢႆႉမိူဝ်းယူႇ ဝတ်ႉ(ၵျွင်း) ႁူဝ်ဢုင်၊ ဢိူင်ႇႁႃႈဝၢၼ်ႈ၊ တူင်ႇဝဵင်းၵေႇသီႇ(ဝၢၼ်ႈၸၢမ်)၊ မိူဝ်ႈဢယုသိပ်းဢဵတ်းၶူပ်ႇ၊ ယူႇတီႈ ၼႆႈပီႊၼိုင်ႈသေ ၶၢႆႉမိူဝ်းယူႇထႅင်ႈတီႈဝတ်ႉ(ၵျွင်း)မိူင်းၼိမ် လႆႈႁူၵ်းပီႊ ၸင်ႇထႂၢၵ်ႈပဵၼ်ၵူၼ်း ႁိူၼ်းမိူဝ်ႈဢယုလႆႈ (18)ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းၼွင် ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်း ႁွင်ႉမိူဝ်းယူႇဝၢၼ်ႈပၢင်ႇသႃႇ ဝဵင်းမိူင်းၼွင်မိူဝ်ႈဢယုၸဝ်ႈ (19)ၶူပ်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ႁဵတ်းၾူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈသေ ၸဝ်ႈၾႃႉဢမ်ႇႁၼ်ၸႂ်လႄႈ ဢွၵ်ႇဢႅဝ်ႇမူိင်း မႃးတၢင်း လၢႆးၶႃႈ၊ တႅမ်ႈဢွၵ်ႇလိၵ်ႈၵႂႃႇၸွမ်းသၢႆတၢင်းသေ၊ သိုပ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းထႅင်ႈ ၼႂ်းမိူင်းယူၼ်း၊ မိူင်းထႆး၊ ၶိုၼ်းဢွၵ်ႇမႃးတၢင်းၵဵင်းတုင်၊မိူင်းလိူၼ်း၊ၽႅဝ်ႁွတ်ႈမႃးၶိုၼ်းမိူဝ်ႈပီႊတႆး-1982 ၼီႈ(ပီႊၶရဵတ်ႈ1888) ယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈပီႊတႆး-1991 ၼီႈ (ပီႊၶရေတ်ႈ-1901)၊ ၼၼ်ႉၸဝ်ႈၾႃႉလူင်မိူင်းၵိုင် ၸဝ်ႈၶုၼ်မုင်ႇ ယုၵ်ႉယွင်ႈပၼ်ၼႃႈတီႈပုၼ်ႈၽွၼ်း ႁႂ်ႈၸဝ်ႈပဵၼ်ၽွင်းမိူင်းလူင်(ဢမၢတ်ႈလူင်) ၼႂ်းႁၢင်ႈႁေႃၼႆယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈပီႊတႆး-1995 ၼီႈ (ပီႊၶရဵတ်ႈ-1905)၊ လိူၼ်သိပ်းသွင်မႂ်ႇ ပႅတ်ႇၶမ်ႈ ဝၼ်းၽတ်းၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၶုၼ်သၢင်ႇတူၼ်ႈႁုင်းမႃးပၢင်းလႄႈ ၸွမ်းၶိုၼ်ႈမိူဝ်းယူႇ မိူင်းသႅၼ်ဝီလူင်ယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈပီႊတႆး-1996 ၼီႈ (ပီႊၶရေတ်ႈ1906)၊ လိူၼ်ၸဵင်လွင်ႈ ပႅတ်ႇၶမ်ႈၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈလႆႈမိူဝ်းသိုဝ်ႉဢဝ် ၸၢၵ်ႈဢိတ်ႇလိၵ်ႈ တီႈတိူင်းတႃလိူဝ်ႇ(မၢၼ်းတလေး) သေမႃးတင်ႈဝႆႉတီႈဝဵင်းသႅၼ်ဝီယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈလွင်ႈႁဵတ်းတၢင်းသၢင်ႈ ဢမ်ႇပေႃးလႆႈၼင်ႇၸႂ်လႄႈၸဝ်ႈလႆႈၶိုၼ်ႈပွၵ်ႈမိူဝ်းမိူင်းၵိုင် မိူဝ်ႈပီႊတႆး-1996 ၼီႈ (ပီႊၶရေတ်ႈ1906)၊ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၼႂ်းပီႊၼၼ်ႉ မိူဝ်ႈလိူၼ်သိပ်းမႂ်ႇ ႁႃၶၢႆပပ်ႉလိၵ်ႈ တၢင်းၵွင်းႁိၼ်လမ်(ၵျွၵ်ႉမႄး) ယဝ်ႉ၊ ထိုင်မႃး မိူဝ်ႈပီႊတႆး-1996 ၼီႈ (ပီႊၶရေတ်ႈ1906)၊ လိူၼ်(10)လွင်ႈ (4) ၶမ်ႈ၊ ဝၼ်းသဝ်၊ ၵၢင်ၼႂ် (9)မူင်း၊ ၽွင်းဢယုၸဝ်ႈလႆႈ (51) ၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈလပ်းတႃလိုမ်းမိူင်းၵႂႃႇ တီႈဝၢၼ်ႈၵွင်းမူးပုတ်း၊ ဢိူင်ႇၵွင်းႁိၼ်လမ်(ၵျွၵ်ႉမႄး)ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ပပ်ႉလိၵ်ႈဢၼ်ၸဝ်ႈတႅမ်ႈဢွၵ်ႇဝႆႉသမ်ႉ မီးၽိုၼ်မၼ် (200)ပၢႆပၢႆၼႆယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင် ¶ ပပ်ႉၸဝ်ႈၶူးမေႃတႆး # “လုင်းၶုၼ်မႃႇႁႃႇတႅမ်ႈ”
(ၵဵပ်းႁွမ်တွမ်ဝႆႉမိူဝ်ႈ)12/October/2014


text:
ဢိင်ၼိူဝ်ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ၵမ်ႈၼမ်မီးပၼ်ႁႃ လိၵ်ႈလၢႆးသေ ပိူဝ်ႈတႃႇတႅမ်ႈတၢင်ႇ ဝႅပ်ႊၾွမ်ႊ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ 2020 ၼၼ်ႉ ၸုမ်းတႆးလၢႆလၢႆၸုမ်း တေၸွႆႈထႅမ်တီႈၼႂ်းၵဵင်းမႆႇ မိူင်းထႆး။
ပေႃးထိုင်မႃးဝၼ်းဢႃးတိတ်ႉ တီႈ 26/07/2020 တင်ႈတႄႇၶၢဝ်းယၢမ်း ၵၢင်ၼႂ် 9 မူင်းထိုင် ႁူဝ်ၶမ်ႈ 5 မူင်း၊ တူင်ႇဝူင်းတႆး ၸုမ်းတႆးလၢႆလၢႆၸုမ်း ၼႂ်းၵဵင်းမႆႇ ႁူမ်ႈၵၼ်တေႁပ်ႉၸွႆႈထႅမ် တႅမ်ႈထႅမ်ပၼ်ဝႂ် (ဝႅပ်ႊၾွမ်ႊ15) ပၼ်ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ၸိူဝ်းယိပ်းဝႂ် ပၢတ်ႊသပွတ်ႊဝႆႉသေ တေပၼ်သဵင်ၵၢင်ၸႂ် တွတ်ႈၶႅပ်း တႃႇပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ 2020 ဢၼ်တေၸတ်း ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 8 လိူၼ်ၼူဝ်ႊဝႅမ်ႊၿိူဝ်ႊ၊ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈ ၼႂ်းဝႂ်ဝႅပ်ႊၾွမ်ႊၼၼ်ႉ တေလႆႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈမၢၼ်ႈ တင်း လိၵ်ႈဢိင်းၵလဵတ်ႈၵူၺ်း- ၼႆယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဝႂ် ဢၼ်ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း တေလႆႈဢဝ်ၵိုၵ်းၵပ်းၸပ်းတူဝ်မႃးၼၼ်ႉ ပၢတ်ႊသပွတ်ႊ သီလႅင် မီးဢႃႇယု၊ ဢမ်ႇၼၼ် ပပ်ႉသီၶဵဝ် (CI) မီးဢႃႇယု၊ တင်းဝႂ်ၵပ်းတူဝ်/မၢႆၾၢင် (မၢတ်ႈပူင်ႇတိၼ်ႇ)။ ဝႂ်ၸိူဝ်းၼႆႉ တေလႆႈထၢႆႇၽိုၼ်မိူၼ်မႃး ဢၼ်လႂ် 2 ၸုမ်ႇ/ၶျုတ်ႉ။ ၵၢၼ်ၸွႆႈထႅမ် တႅမ်ႈထႅမ်ပၼ် ဝႂ်ဝႅပ်ႊၾွမ်ႊၼႆႉ ဢမ်ႇမီးၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇသင်-ၼႆယဝ်ႉ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 21/07/2020 ၼၼ်ႉ မူႇၸုမ်းတႆးလၢႆလၢႆၸုမ်း ႁူပ်ႉဢုပ်ႇၵၼ်သေ ႁၼ်ဝႃႈ- ပီႈၼွင်ႉႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်းႁဝ်းၼႆႉ ၵမ်ႈၼမ်မီးတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ တႃႇတေတႅမ်ႈ ဝႅပ်ႊၾွမ်ႊ ဢိၵ်ႇ မီးလွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ တႃႇတေၵပ်းသိုပ်ႇလုမ်းၽွင်းတၢင်။ ၵွပ်ႈၼၼ် ၸင်ႇႁၼ်လီလႆႈၸႂ်ႁူမ်ႈတႅပ်းတတ်း တေသူင်ႇတူဝ်တႅၼ်းၸွႆႈထႅမ် တႅမ်ႈတၢင်ႇပၼ်ဝႅပ်ႊၾွမ်ႊ။ လွင်ႈၼႆႉ လႆႈႁဵတ်းလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇမႃး- ၼႆယဝ်ႉ။
ၼၢင်းၶမ်းဢိင်ႇ ၽူႈတူင်ႉၼိုင်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ၼႂ်းၵဵင်းမႆႇ လၢတ်ႈတီႈၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ- “ပီႈၼွင်ႉႁႅင်းၵၢၼ်ႁဝ်း ဢၼ်ၽၢတ်ႇဝၢၼ်ႈယၢၼ်မိူင်းမႃး ႁႂ်ႈလႆႈၸႂ်ႉသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်း ႁဵတ်းၼႃႈတီႈပုၼ်ႈၽွၼ်းၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်း၊ ဢၼ်ၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈတၢင်းၵမ်ႉထႅမ်တႃႇၼႂ်းဝၢၼ်ႈ ၼႂ်းၼႃးႁဝ်း၊ တႃႇပေႃႈမႄႈပီႈၼွင်ႉႁဝ်း ဢၼ်ၵိုတ်းယူႇဝႆႉတၢင်းၼွင်ႈတၢင်းလင်၊ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈ ၼႂ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းၼႃးႁဝ်းၼၼ်ႉ မီးပၼ်ႁႃဢီႈသင် ၶၢတ်ႇဢီႈသင်ၼႆ ႁဝ်းလူဝ်ႇလႆႈလိူၵ်ႈႁႃ ၽူႈတၢင်တူဝ်သေ ၵႂႃႇတၢင်ႇလၢတ်ႈၼႂ်းသၽႃး”- ဝႃႈၼႆ။
သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ- “ႁူမ်ႈဝႃႈႁဝ်း ၽၢတ်ႇဝၢၼ်ႈယၢၼ်မိူင်းမႃးၼႆၵေႃႈ မၼ်းၵေႃႈပဵၼ်ဝၢၼ်ႈႁဝ်းမိူင်းႁဝ်း ၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ၊ ပေႃႈမႄႈပီႈၼွင်ႉႁဝ်းၵေႃႈတိုၵ်ႉမီးယူႇ။ ၼိုင်ႈၾၢႆႇၼိုင်ႈတၢင်းၵေႃႈ မၼ်းတေပဵၼ် လွင်ႈဢၼ် ၵမ်ႉထႅမ်ႁႂ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းႁဝ်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင်၊ ႁဝ်းမႃးႁႃငိုၼ်းတွင်း တီႈဝၢၼ်ႈမိူင်းၵႆၵေႃႈ ဢမ်ႇလီၸႂ်လဵၵ်ႉဝႃႈ ႁဝ်းဢမ်ႇႁဵတ်းသင်လႆႈတႃႇၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းႁဝ်း ဝၢၼ်ႈမိူင်းႁဝ်း။ သင်ဝႃႈႁဝ်းၵႂႃႇ တွတ်ႈပၼ်ၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် သဵင်ဢွၼ်ႇၼိုင်ႈသဵင်ၵူၺ်းၼႆၵေႃႈ တေပဵၼ်တၢင်းၵမ်ႉထႅမ်ယူႇ။ ၵွပ်ႈၼႆလႄႈ ၶႂ်ႈတိုၵ်းသူၼ်းႁႂ်ႈပီႈၼွင်ႉႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်းႁဝ်းၶဝ် ၸႂ်ႉသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းမိူင်း ၵႂႃႇတွတ်ႈပၼ်ၶႅပ်း ၵၢင်ၸႂ်၊ မီးတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇသင်ၼႆၵေႃႈ ႁႂ်ႈလႆႈယိူၼ်ႉယိူၼ်ႉသေ ၵႂႃႇသႂ်ႇပၼ်၊ 5 ပီၸင်ႇလႆႈသႂ်ႇ ၼိုင်ႈပွၵ်ႈ၊ ၵွပ်ႈၼႆလႄႈ ႁႂ်ႈၸႂ်ႉသုၼ်ႇလႆႈဢၼ်ၼႆႉသေ ၸွႆႈထႅမ်ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းဝၢၼ်ႈမိူင်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇၵႂႃႇ ၼႆၶႃႈဢေႃႈ” ဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ၸုမ်းတႆးလၢႆလၢႆၸုမ်းၼႆႉ ယင်းတိုၵ်းသူၼ်းပႃးဝႃႈ- “ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈယႂ်ႇတႃႇၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းဝၢၼ်ႈမိူင်းႁဝ်း၊ ၼင်ႇႁိုဝ်ႁဝ်းၶႃႈ တေလႆႈမီးၽူႈတၢင်တူဝ် ဝၢၼ်ႈႁဝ်းမိူင်းႁဝ်းၶိူဝ်းႁဝ်းသေ ၶဝ်ႈၵႂႃႇတၢင်ႇလၢတ်ႈပၼ်သုၼ်ႇလႆႈႁဝ်း ၼႂ်းသၽႃးၸိုင်ႈမိူင်းၼၼ်ႉ ၶႅၼ်းတေႃႈၸႂ်ႉသုၼ်ႇၵူၼ်းမိူင်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇသေ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈလိူၵ်ႈတင်ႈၵၼ်သေၵမ်း” ဝႃႈၼင်ႇၼႆ။
ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈယဝ်ႉ ၵၢၼ်ထႅမ်ဝႅပ်ႊၾွမ်ႊပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉ တိုၵ်ႉပဵၼ်ၶၵ်ႉတွၼ်ႈ ၽိုၼ်ယိုၼ်ႈယွၼ်း ဝႆႉၵူၺ်း။ ဝႅပ်ႊၾွမ်ႊ 15 ၼႆႉ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၶဝ်တေသူင်ႇၵႂႃႇ တီႈလုမ်းၽွင်းတၢင်ၼွၵ်ႈမိူင်း၊ လုၵ်ႉတီႈလုမ်းၽွင်းတၢင်ၼွၵ်ႈမိူင်း သိုပ်ႇသူင်ႇၵႂႃႇထိုင်တီႈၾၢႆႇ ၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်၊ ၶဵတ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈ ၸႄႈဝဵင်းၽႂ်ၸႄႈဝဵင်းမၼ်း။ ပေႃးဝႃႈထတ်းထွင်တူၺ်း ၸၢႆးၼႆႉ ၼၢင်းၼႆႉ မီးသဵၼ်ႈမၢႆၸိုဝ်ႈသဵင် ၼႂ်းသဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း ၶူပ်းငၢမ်ႇမႅၼ်ႈၵၼ်ယဝ်ႉ ၸင်ႇသူင်ႇမႃးၶိုၼ်း တီႈ လုမ်းၽွင်းတၢင်မၢၼ်ႈ တီႈမိူင်းထႆး၊ ယူႇတီႈလုမ်းၽွင်းတၢင် တေပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈၵေႃႉၼၼ်ႉ ၵေႃႉၼႆႉ မီးသုၼ်ႇလႆႈတွတ်ႈၶႅပ်း ၼႆယဝ်ႉၸင်ႇတွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်လႆႈ- ၼႆယဝ်ႉ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈႁူဝ်ယွႆႈမၼ်း ၵပ်းသိုပ်ႇတွင်ႈထၢမ်လႆႈတီႈ မၢႆၾူၼ်ႊ 089 6366895 ၊ 085 7174906 ၊ 081 4837912
ၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢွၵ်ႇလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 1/7/2020 ၼၼ်ႉဝႃႈ တေၸတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 8 လိူၼ် ၼူဝ်ႊဝႅမ်ႊပိူဝ်ႊ 2020 ။
ထိုင်မႃးမိူဝ်ႈ 03/07/2020 ယူႇတီႈလုမ်းၽွင်းတၢင် မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈ ဢၼ်ပၵ်းတီႈမိူင်းထႆး ဢွၵ်ႇလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉဝႃႈ ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ၸိူဝ်းယိပ်းဝႂ်ၶၢမ်ႈမိူင်း ပၢတ်ႊသပွတ်ႊ ဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသွင်ၸိုင်ႈမိူင်း ဢွၵ်ႇဝႆႉပၼ်ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ် ၊ ၸိူဝ်းမီးသဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း (ဢဵင်ႇထွင်ႇၸုၸႃႈယိၼ်း မိူင်းႁဝ်း) ၼၼ်ႉ တၢင်ႇယိုၼ်ႈဝႂ် တင်ႈတႄႇဝၼ်းတီႈ 3 လိူၼ် ၵျူႊလၢႆႊၼႆႉၵႂႃႇလႆႈယဝ်ႉ၊ ႁႂ်ႈတၢင်ႇယိုၼ်ႈ တင်ႈဢဝ်ဝၼ်းတီႈ 16 လိူၼ်ၵျူႊလၢႆႊၼႆႉတေႃႇထိုင် ဝၼ်းတီႈ 5 လိူၼ်ဢေႃးၵတ်ႊသ်ၼႃႈၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။
ယူႇတီႈႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်းၸိူဝ်းယူႇတီႈ ၵဵင်းမႆႇ၊ လမ်းပုၼ်း လမ်းပၢင်း၊ ဢုတ်ႇတရတိတ်ႇ၊ ၽရႄႉ၊ ၼၢၼ်ႉ၊ ၽယဝ်း၊ ၵဵင်းႁၢႆး၊ မႄႈႁွင်ႈသွၼ်တႄႉ တိတ်းတေႃႇၸူး လုမ်းၽွင်းတၢင်မၢၼ်ႈ (မျၢၼ်ႇမႃႇၵွင်ႇၸိတ်ႉဝုၼ်ႇယူင်း) ဢၼ်ပၵ်းတီႈၵဵင်းမႆႇ ၼၼ်ႉသေ ႁဵတ်းသၢင်ႈၸွမ်းၼင်ႇ လုမ်းၽွင်းတၢင် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၼၼ်ႉ ယိင်ႈၶႅၼ်းတေတိူဝ်းငၢႆႈလူမ်ဝႆးလီ ၼႆယဝ်ႉ။


text:
ၵူၼ်းမိူင်းတႆး ဢၼ်လုၵ်ႉတၢင်းမိူင်းထႆး ပွၵ်ႈၶဝ်ႈမႃးတၢင်းမျႃႉဝတီႇသေ ၶိုၼ်ႈမႃးတၢင်းမိူင်းတႆး ႁူဝ်ၵူၼ်းတင်းမူတ်း မီး 2,478 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
တင်ႈတႄႇဝၼ်းတီႈ 27/5/2020 မႃးတေႃႇထိုင် ဝၼ်းတီႈ 24/7/2020 ၽွင်းၶၢဝ်းထူပ်းၽေး တၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 ၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းတႆး လုၵ်ႉတၢင်းမိူင်းထႆး ပွၵ်ႈၶိုၼ်းတၢင်းပွတ်းမျႃႉဝတီႇ မိူင်းယၢင်းၽိူၵ်ႇသေ ၶိုၼ်ႈမႃးတၢင်းမိူင်းတႆး မိူဝ်ႈလဵဝ်မီးႁူဝ်ၵူၼ်း 2,478 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
ႁွင်ႈၵၢၼ်ပၢႆးယူႇလီ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢွၵ်ႇဝႆႉဝႃႈ “ၵူၼ်းမိူင်းတႆး 2,478 ၵေႃႉၼၼ်ႉ လႆႈသူင်ႇၵူတ်ႇထတ်း တၢင်းပဵၼ် တီႈတႃႈၵုင်ႈ မီးၵႂႃႇယဝ်ႉ 2,016 ၵေႃႉ။ ၼႂ်း 2,016 ၵေႃႉၼၼ်ႉ ဢၼ်ဢွၵ်ႇမႃးၶေႃႈတွပ်ႇ ဢမ်ႇတိတ်းၸပ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်းၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 မီး 1,981 ၵေႃႉ၊ ၵိုတ်းထႅင်ႈ 35 ၵေႃႉၼၼ်ႉ တိုၵ်ႉပႂ်ႉၶေႃႈတွပ်ႇယူႇ” ဝႃႈၼႆ။
ၼွၵ်ႈလိူဝ်ၼၼ်ႉ ၼႂ်းၵူၼ်း 2,478 ၵေႃႉၼၼ်ႉ ဢၼ်ပႆႇလႆႈသူင်ႇၵူတ်ႇထတ်း တၢင်းပဵၼ်ၸိူဝ်ႉမႅင်း တီႈတႃႈၵုင်ႈ ၵိုတ်းထႅင်ႈယူႇ 462 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
ၵူၼ်းၼႂ်းမိူင်းတႆး ဢၼ်ထၢင်ႇထိူမ်ၵဵဝ်ႇၵပ်းတၢင်းပဵၼ်ပွတ်ႇၵႂ်ႈသေ လႆႈၶိုၼ်ႈႁူင်းယႃ ယူတ်းယႃတူဝ် တင်းမူတ်းမီး 487 ၵေႃႉ၊ ၽူႈၸၢႆး 165 ၵေႃႉ၊ ၽူႈယိင်း 100 ၵေႃႉ။ ဢၼ်လႆႈလူင်းႁူင်းယႃယဝ်ႉ မီး 205 ၵေႃႉ၊ တိုၵ်ႉယူတ်းယႃတူဝ်ဝႆႉယူႇ 265 ၵေႃႉ ႁွင်ႈၵၢၼ်ပၢႆးယူႇလီ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢွၵ်ႇဝႆႉၼင်ႇၼႆ။
ၼႂ်းမိူင်းတႆးသမ်ႉ ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်းၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 တင်းမူတ်းမီး 10 ၵေႃႉ၊ တင်း 10 ၵေႃႉၼၼ်ႉ လႆႈၶႂၢင်ႉလူင်း ႁူင်းယႃယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ပတ်းပိုၼ်ႉသမ်ႉ ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်းၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 ယၢမ်းလဵဝ် မီးၵႂႃႇႁူဝ်ၵူၼ်း 350 ၵေႃႉ၊ လူႉတၢႆ 6 ၵေႃႉ၊ ယူတ်းယႃ 54 ၵေႃႉလႄႈ ယႃၶႅၼ်း 290 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ/ၵမ်ႇၽႃႇသမ်ႉ ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 တင်းမူတ်းမီး 16,413,954 ၵေႃႉ၊ လူႉတၢႆ 652,057 ၵေႃႉလႄႈ ယႃၶႅၼ်း 10,042,584 ၵေႃႉ ယူႇတီႈႁွင်ႈၵၢၼ်ပႂ်ႉတူၺ်းတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ ဝႅပ်ႊသၢႆႊ Worldmeters.info ဢွၵ်ႇဝႆႉၼင်ႇၼႆ။


text:
ၼွၵ်ႈမိူင်း၊ ၸႄႈဝဵင်း
ၸႄႈဝဵင်းၼွၵ်ႈမိူင်း' (မၢၼ်ႈ: နောင်မွန်းမြို့နယ်, ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Nogmung Township) ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈဝဵင်းဢၼ်ၼိုင်ႈ ဢၼ်မီးတီႈၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈပူႇတႂ်း၊ ၸႄႈမိူင်းၶၢင် ပွတ်းႁွင်ႇ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တီႈၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼၼ်ႉ ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ ဝဵင်းၼွၵ်ႈမိူင်း လႄႈ ဝဵင်းပၢင်ၼၢၼ်းတိၼ်ႇ သေ ဝဵင်းပၵ်းလုမ်းၸႄႈဝဵင်းၼႆႉ ပဵၼ် ဝဵင်းၼွၵ်ႈမိူင်းယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ (မေ ၂၀၁၅) သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ, ၂၀၁၄ ခုနှစ် လူဦးရေနှင့် အိမ်ထောင်စု သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ အတွဲ-၂. နေပြည်တော်: လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန, ၅၀.


text:
By- ၸၢႆးငိုၼ်း (ပၢႆးပိုၼ်း)
ဝၢႆးၶႃႈႁဝ်း တမ်တူဝ်လႆႈထူပ်း ဢုပ်ႇဢူဝ်းလၢတ်ႈၸႃ တွင်ႈထၢမ် ၸဝ်ႈသႅင်ၸိုၼ်ႈ၊ သၶႁ၊ သႅင်ၶဝ်ႈႁႅင်ႈ၊ သူမ်ႈၶူမ်ႁိုၼ်း ….. တီႈလုမ်းၵွၼ်းၶေႃ၊ ၵဵင်းမႆႇ မိူဝ်ႈႁၢင်ပီႊ 2006 ယဝ်ႉၼၼ်ႉ ၶႃႈႁဝ်းမီးတိုဝ်ႉတၢင်း ၵႆႉလႆႈ ထူပ်း လႆႈၺႃး လႆႈႁၼ် မၼ်းၸဝ်ႈ တီႈပၢင်ၵုမ်လႂ်၊ ပၢင်ပွႆးယႂ်ႇလၢမ်းလူင်လႂ်၊ ပၢင်သွၼ်ဝွၵ်ႉသျွပ်ႉလႂ် ၸိူဝ်း ၼႆႉ လၢႆလၢႆပွၵ်ႈလႄႈ လွင်ႈမၼ်းၸဝ်ႈၵေႃႈ လႆႈႁူႉတိူဝ်းၼမ်မႃး၊ လွင်ႈႁူႉၸၵ်း မိုတ်ႈၵိုဝ်းၸမ်ၸႂ်ၵၼ်ၵေႃႈ ၼႅၼ်ႈၼႃလိူဝ်မႃး။
ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ ပဵၼ်တိုဝ်ႉတၢင်း တႃႇၶႃႈႁဝ်း လႆႈလၵ်ႉလွမ်လဵပ်ႈႁဵၼ်း ပၺ်ႇၺႃႇ တၢင်းမေႃ တီႈမၼ်းၸဝ်ႈမႃး၊ မိူၼ်ၼင်ႇ လၢႆးတႅမ်ႈလိၵ်ႈ၊ တႅမ်ႈဝွၵ်း၊ လၢႆးၸႂ်ႉၶေႃႈၵႂၢမ်း ၼိူဝ်ႉၵႂၢမ်း ထွႆႈၵႂၢမ်း၊ တႅမ်ႈၽဵင်းၵႂၢမ်း၊ လၢႆးလၢတ်ႈၸႃ ပႃႈၼႃႈၵူၼ်း ၼမ်၊ လၢႆးႁဵတ်းၵေႃႉၵူၼ်း၊ လၢႆးႁၼ်ၸႂ်လုၵ်ႈၼွင်ႉပွင်ႈပၢႆသေ ၸွႆႈထႅမ်တူၺ်းထိုင်၊ လွင်ႈၶတ်းၸႂ် ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ လၢႆ လၢႆဢၼ်မႃး။ ၼႂ်းၸႂ်ၶႃႈႁဝ်းမၵ်းမၼ်ႈ မၼ်းၸဝ်ႈပဵၼ် ၶူးလူင် ပူင်သွၼ်ၵေႃႉၼိုင်ႈ တႃႇၶႃႈႁဝ်းမႃး တႃႇသေႇ။
တီႈၼႆႈယွၼ်းၶုၵ်းထူပ်းၶႆႈၼႄ လွင်ႈၼမ်ႉၸႂ်၊ ပၢႆးဝူၼ်ႉပၢႆးႁၼ်၊ ပိုၼ်ႉႁူႉၼမ်ႉၵတ်ႉ မၼ်းၸဝ်ႈ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ မီးသင် လၢႆလၢႆ ၼႆၽွင်ႈ၊ ယူဝ်ၵူၼ်းသႅၼ်းႁုၼ်ႈမႂ်ႇၶဝ် တေၸၢင်ႈႁူႉၸွမ်းသေ ဢဝ်ပဵၼ်တူဝ်ယိူင်ႈယၢင်ႇလီ ယိူင်ႈႁဵတ်း ၸွမ်း ႁွႆးတိၼ်မၼ်းၸဝ်ႈ။
ၼမ်ႉၸႂ်
မၼ်းၸဝ်ႈၼႆႉ သူပ်းၵျၢမ်းသေတႃႉ ၸႂ်လီ၊ ပူင်ႇသႂ်၊ ၶၢဝ်ၸိုၼ်ႈ၊ မီးၸႂ်ဢမ်ႇယွမ်းၵၢၼ်ႉ၊ မီးတၢင်းၶတ်း ၸႂ်သုင်၊ မီးၸႂ်ၽႃႇၵၢင်ဝၢင်းၶိုင်ႈ၊ ပၼ်ၵၢၼ်ၼိုင်ႈဢၼ် တိုၼ်းႁဵတ်းႁႂ်ႈယဝ်ႉတူဝ်ႈထိုင်တီႈလွၼ်ႉလွၼ်ႉ ၼႆ ၵူၼ်း ၸိူဝ်း ယၢမ်ႈယူႇၸမ် ႁဵတ်းၵၢၼ်ၸွမ်းမၼ်းၸဝ်ႈ လၢႆၵေႃႉ ယၢမ်ႈၶႆႈၼႄ ၶႃႈႁဝ်းမႃး။
ၸဝ်ႈၶိုၼ်းသႂ်ႇ ၵေႃႉပဵၼ်ၽူႈထတ်းလိၵ်ႈ ၵွၼ်းၶေႃႈ လၢတ်ႈၼႄဝႃႈ “မၼ်းၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းပၢၵ်ႇၸႃႇသေတႃႉ ၸႂ်တေႉလီတေႉတေႉ၊ ၽိူၵ်ႇၸိုၼ်ႈၶၢဝ်သႂ်၊ ပဵၼ်ၵူၼ်းသိုဝ်ႈယူဝ်းၵေႃႉၼိုင်ႈ၊ မီးၵူၼ်းႁၵ်ႉမၼ်း ၼမ်တေႉတေႉ၊ မိူဝ်ႈပၢင်ၸႃႉမၼ်း၊ ၽွင်းႁွပ်ႇႁူဝ်ၶဝ်ႈႁဵဝ်ႈ လုၵ်ႉဝတ်ႉပႃပဝ်ႉၵႂႃႇတီႈပႃႇႁဵဝ်ႈ ဝတ်ႉသၼ်ၵူႇလဵၵ်းၼၼ်ႉ ပီႈၼွင်ႉတႆးၸွမ်းသူင်ႇၶၢပ်ႈတူဝ်မၼ်း ၼမ်ၼႃႇဢႃးလႃး လူၼ်ႉလိူဝ်ႁႅင်းလႄႈ ထိုင်တီႈ ပီႈၼွင်ႉထႆးၶဝ် ပေႃးထၢမ်ဝႃႈ ပဵၼ် ၸဝ်ႈၾႃႉတႆးသူ ပႃးလႂ် မႃးသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ၼႆယူႇ၊ ၼႂ်းၵႃႈ ပၢင်ၸႃႉၼႂ်းၵဵင်းမႆႇ လၢႆဢၼ်ၼႆႉ ပၢင်ၸႃႉမၼ်းၼၼ်ႉ ၵူၼ်းၶဝ်ႈႁူမ်ႈၼမ် သေပိူၼ်ႈၼႆ လိုဝ်းၵၼ်ဝႆႉ” ၼႆလႄႈ တူၺ်းတူဝ်ယၢင်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ တေလႆႈႁၼ် ဝႃႈ မၼ်းၸဝ်ႈပဵၼ်ၵူၼ်းသႅၼ်းလႂ် ၼႆယူႇၶႃႈ။
“သႅင်ၸိုၼ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းလဵပ်ႈႁဵၼ်း ဢမ်ႇထၢတ်ႇဢမ်ႇဝၢႆး၊ ပဵၼ်ၵူၼ်းဢဝ်ၵၢၼ်ပဵၼ်ယႂ်ႇ၊ မေႃၶွၵ်း ၶွၵ်း ၶႄႇၶႄႇ ႁႃၶၢဝ်ႇႁႃငၢဝ်းၸိူဝ်းၼႆႉ၊ တူၺ်းၼႃႈတႃမၼ်း ၶႅင်မႅၵ်းမႅၵ်းသေတႃႉ မေႃႁဵတ်းၵေႃႉ ၵူၼ်းလႆႈၵူႈ သႅၼ်း၊ ဢမ်ႇဝႃႈထဝ်ႈ ဢမ်ႇဝႃႈၼုမ်ႇ၊ ႁူဝ်ၸႂ်မၼ်းၼႆႉ ဢူၼ်ႈၼူၼ်း ပေႃးတၢၼ် ၼုၼ်ႈၵုၺ် လူးၵွၼ်ႇ” ၸဝ်ႈၶမ်းႁၢၼ်ၾႃႉ ၵေႃႉယၢမ်ႈယူႇထုၵ်းၼုၵ်းၼူ မႃးၸွမ်းမၼ်းၸဝ်ႈ လၢႆးသိပ်းပီႊ ၼၼ်ႉ ၶႆႈၼႄ။
ၽူႈႁွင်ႉၵႂၢမ်း ၸၢႆးဢူႈ ပိုတ်ႇၼႄဝႃႈ “ပီႈသႅင်ၸိုၼ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းပၵ်းပိူင်ယႂ်ႇ၊ မၼ်းၵေႃႈႁဵတ်းၸွမ်း ပိူၼ်ႈၵေႃႈ ၸႂ်ႉႁဵတ်းၸွမ်း၊ ႁဵတ်းၵၢၼ် ဢမ်ႇတွၼ်ႉဝႆႉၼီႈ၊ ၵၢၼ်လဵၵ်ႉလဵၵ်ႉၼွႆႉၼွႆႉၵူၺ်းၵေႃႈ မၼ်း ၸဝ်ႈဝႆႉ ၼမ်ႉၼၵ်းသေ ႁဵတ်းတေႉႁဵတ်းဝႃႈ၊ ၼိူဝ်ပိူၼ်ႈၵေႃႈ မၼ်းထတ်းသၢင်မူၼ်ႉမႄး၊ ပိူၼ်ႈထတ်းသၢင် ၼိူဝ် မၼ်းၵေႃႈ မၼ်းယွမ်းႁပ်ႉ မူၼ်ႉမႄးၸွမ်း၊ ၽိုၵ်းၵႂၢမ်း ႁွင်ႉၽဵင်းလဵၼ်း ၵူၺ်းၵေႃႈ ဝႆႉမိူၼ် ႁွင်ႉၼိူဝ်ၶဵင်ႇ Stage သေ ႁွင်ႉႁဵတ်း၊ ၵွပ်ႈၼႆလႄႈ ၵၢၼ်မၼ်းၸဝ်ႈႁဵတ်းၼႆႉ မီးလွင်ႈၶိုပ်ႈၼႃႈ ၶိုၼ်ႈသင်ႉ ၵူႈဢၼ် လွၼ်ႉလွၼ်ႉ” ၼႆလႄႈ တေလႆႈ ထတ်သၢင်ႁၼ်ၼိူဝ် မၼ်းၸဝ်ႈပဵၼ် ၵူၼ်းၸိူင်ႉႁိုဝ် ၼႆယူႇ။
မီးပွၵ်ႈၼိုင်ႈ ဝၢႆးပၢင်ႁွင်ႉၵႂၢမ်း တီႈဝတ်ႉပႃႇပဝ်ႉ ၵဵင်းမႆႇယဝ်ႉၼၼ်ႉ တႆးၵေႃႉသေႈမၼ်းၸဝ်ႈ ၸဝ်ႈပိုၼ် ၶမ်း တင်းယဝ်ႉယွၵ်ႇ တင်းဝႃႈတေႉႁင်းမၼ်းၸဝ်ႈဝႃႈ “သႅင်ၸိုၼ်ႈ၊ မိူဝ်ႈသူပႆႇၶိုၼ်ႈႁွင်ႉၵႂၢမ်းၼၼ်ႉ ၵူၼ်းပၼ် ႁႅင်း ပေႃးတဵမ် ဝၢင်းပွႆး၊ ၽိူဝ်သူၶိုၼ်ႈႁွင်ႉၵေႃႈ ၵူၼ်းႁၢင်ႇႁီႈႁၢင်ႇႁၢႆး ႁၢႆၸွႆမူတ်း ပၢႆႈသဵင်ႈယဝ်ႉ၊ သူလီႁူႉ ၸၼ်ႉ ထၢၼ်ႈ သဵင်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ မိူၼ်ႁိုဝ်ၼႆၽွင်ႈယူႇ” ၼႆႁင်းမၼ်းၸဝ်ႈလႄႈ တင်ႈတႄႇၼၼ်ႉမႃး မၼ်းပေႃးဢမ်ႇၶႂ်ႈသိုပ်ႇႁွင်ႉ ၵႂၢမ်းထႅင်ႈလႄႈ ၸိူဝ်းပဵၼ် ဢူၺ်းၵေႃႉၶဝ် ၸင်ႇလႆႈ ယူင်းသူၼ်း မႄးၶျေုးဝွၼ်း ပၼ်ႁႅင်းၸႂ်တေႉတေႉဝႃႈဝႃႈ ၸင်ႇတေပဵၼ် ႁွင်ႉၵႂၢမ်း ၶိုၼ်းၼႆ ၸဝ်ႈၶမ်းႁၢၼ်ႇၾႃႉ သိုပ်ႇၶႆႈၼႄ။ တီႈတေႉ မၼ်း ၸဝ်ႈပိုၼ်ၶမ်း ၶႂ်ႈလၢတ်ႈႁႃ ၵိူဝ်ႉယဝ်ႉယွၵ်ႇဝႃႈ “ႁူႉယူႇသဵင်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ” ဢမ်ႇလီသမ်ႉမႃးႁွင်ႉၵႂၢမ်း ၼႆ ႁင်းမၼ်းၸဝ်ႈ ၵူၺ်း၊ ဢမ်ႇမီး ယိူင်းဢၢၼ်း တႃႇႁၼ်တႅမ်ႇ ၼိူဝ်မၼ်းၸဝ်ႈသင် ၼင်ႇၵဝ်ႇသႄႈ ။
တီႈၼႆႈပွင်ႇဝႃႈ မၼ်းၸဝ်ႈၵေႃႈ မၢင်ပွၵ်ႈ မေႃၸႂ်လဵၵ်ႉၶေႃးၶူမ်ယူႇၼႆၼၼ်ႉၶႃႈယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈပဵၼ်ၵူၼ်း ႁူဝ်မူၼ်း ၸီႉၾႃႉ မိူၼ်ၵၼ်ၵူၺ်းလႄႈ လွင်ႈၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ ၽႂ်ၵေႃႈ ႁူႉၸၢင်ႈထူပ်းၺႃး မႃးယူႇ မိူၼ်ၵၼ်။
ၽူႈႁွင်ႉၵႂၢမ်း ၸၢႆးဢူး ၶႆႈၼႄဝႃႈ “ တင်ႈတေႇငိၼ်းၸဝ်ႈပိုၼ်ၶမ်း ယဝ်ႉယွၵ်ႇ ၸိူင်ႉၼၼ် ၼၼ်ႉမႃး မၼ်းၸဝ်ႈၸင်ႇတႅမ်ႈႁွင်ႉၵႂၢမ်း “သဵင်ၽိူဝ်ႉလၢၵ်ႈ မေႃႈတွင်း” ဢွၵ်ႇမႃးသေ ဢဝ်ပဵၼ်ၽဵင်းယႃဢူၵ်းယႃၸႂ် လွင်ႈ Feeling မၼ်းၸဝ်ႈ မီးၼိူဝ် “သဵင်” မၼ်းၸဝ်ႈ ၼၼ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
မၼ်းၸဝ်ႈၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်ၵၢၼ်ငၢၼ်းသေ မၢင်ပွၵ်ႈ မီးၸႂ်ႁိပ်ႈၼႅတ်ႈ ႁဵတ်းၵၢၼ်ႁဵတ်းငၢၼ်း၊ ၽိုၼ်ၶၢဝ်ႇ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ မၼ်းလူဝ်ႇဢွၵ်ႇ ၶိုတ်းတၼ်းငဝ်းလၢႆး ၶိုတ်းတၼ်းၶၢဝ်းယၢမ်းလႄႈ တင်းၸဝ်ႈပိုၼ်ၶမ်းသေ လႆႈႁူႉဝႃႈ ၵႆႉၵႆႉတွၵ်ႉတႅၵ်ႉ ၶိုတ်ႈၺႃးၵၼ်ဝႃႈၼႆ။
ၺႃးမိူဝ်ႈမၼ်းၸဝ်ႈ ဢမ်ႇၶိုတ်းၸႂ်ၼၼ်ႉ မၼ်းၸဝ်ႈၵႆႉပွင်ႉႁင်း ၸဝ်ႈပိုၼ်ၶမ်းဝႃႈ “သူၼႆႉ ၸိုဝ်ႈတေႉဝႃႈ ပိုၼ်ၶမ်း၊ ပေႃးပဵၼ်ပိုၼ်ၵၢင်ႇတေႉၸိုင် မိူဝ်ႈပိုတ်းၼၼ်ႉ မၼ်းလူဝ်ႇလႅၼ်ႈၽႂ်းဝႆး လႅတ်းၽၢႆလူး မၼ်းၸင်ႇတေတိူဝ်ႉပဝ်ႉမၢႆ၊ ပဝ်ႉမၢႆ တေဢမ်ႇတၼ်းႁူႉတူဝ်၊ ၶွင်.. လၢႆးႁဵတ်းသူၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈ ပိုၼ်ၶမ်းယဝ်ႉ ပဵၼ်တဝ်ႇၵူၺ်းယဝ်ႉ၊ တဝ်ႇၵေႃႈ ယင်းဢမ်ႇၸႂ်ႈတဝ်ႈၶမ်းလူင်၊ ပဵၼ်တဝ်လဵၵ်း တဝ်ႇတွင်းၼၼ်ႉၵမ်းလဵဝ်ယဝ်ႉ” ၼႆသေ လွင်ႈလူၺ်ႈ ၸဝ်ႈပိုၼ်ၶမ်းသမ်ႉ ပဵၼ် ႁဵတ်းၵၢၼ် တႅတ်ႈတေႃးၶႅမ်ႉလႅပ်ႈ ဢဝ်ၶၢဝ်းယၢမ်း ပႂ်ႉႁႂ်ႈMoodၶဝ်ႈ ၼမ်ပႅတ်ႈဢိတ်းၼိုင်ႈၼၼ်ႉ မၼ်းၸဝ်ႈ ၵႆႉပွင်ႉမေႃး ဢူမ်းဢူမ်း ၸိူင်ႉၼၼ်ၵေႃႈ ယၢမ်ႈမီး ၼႆၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၶမ်းႁၢၼ်ၾႃႉ သွပ်ႉသႅပ်ႉ ပိုတ်ႇပုမ်ႇလၢတ်ႈၼႄၶႃႈ မိူဝ်ႈဝႅင်းၽိူၼ် ၸွမ်းၵၼ်။ ၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ် ၾၢင်ႁၢင်ႈ မၼ်းၸဝ်ႈဢၼ် ၼိုင်ႈ ဢၼ် လီႁၵ်ႉ တွင်းၵိုမ်းပႃး။
ပၢႆးဝူၼ်ႉ ပၢႆးႁၼ်
ၸဝ်ႈပိုၼ်ၶမ်း ၵေႃႉပဵၼ်ၵေႃႉသႄႈလီ ၵေႃႉႁူမ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ၸွမ်းၵၼ် ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈၵႂၢမ်းတႆးသေ ၶႆႈထိုင်ၸိုဝ်ႈ မၼ်းၸဝ်ႈဝႃႈ “ၵႂၢမ်းတႆးႁဝ်းမီးယူႇ၊ ယႃႇၶူင်ဢွၵ်ႇမႂ်ႇထႅင်ႈ၊ ဢွၼ်ၵၼ်ဢဝ်ၸႂ်ႉလႄႈ၊ လိၵ်ႈတႆးႁူမ်ႈတူဝ် ၵႂၢမ်းတႆးႁူမ်ႈၶေႃႈၼႆႉ၊ မူတ်းပၢၼ်မၼ်းယဝ်ႉ၊ လီလႆႈပဵၼ် ၵႂၢမ်းတႆးႁူမ်ႈၶေႃႈ လိၵ်ႈတႆးၽႂ်မၼ်းၼၼ်ႉၵူၺ်း၊ ႁူႉပွင်ႇၵၼ်သေ ၶတ်းၸႂ်လႃႈ ပေႃးၶႂ်ႈႁႂ်ႈတႆးၽွမ်ႉၵၼ်၊ တႆးတင်းလုမ်ႈၾႃႉဢိူဝ်ႈ ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ” ၼႆႁင်း ၸဝ်ႈပိုၼ်ၶမ်း မိူဝ်ႈ2008 ၼႆလႄႈ တေလႆႈဝူၼ်ႉႁၼ်မႅၼ်ႈ လွင်ႈၵၢင်ၸႂ်မၼ်းၸဝ်ႈ မီးၼိူဝ် ၵႂၢမ်းတႆးႁဝ်း ဢၼ်ႁဝ်းၼင်ႇၵၼ် ဢဝ်ၸႂ်ႉလၢတ်ႈတေႃႇၵၼ် ဢမ်ႇပွင်ႇၼၼ်ႉယူႇ။
ပေႃးဢမ်ႇမေႃတူၺ်းၸွမ်း ဢၼ်ၸိုဝ်ႈၸိုဝ်ႈၸႂ်ႈၸႂ်ႈသေ ဢမ်ႇမီးပၢႆးႁၼ်ၶိုၵ်ႉၶၢႆးၸိုင် ငဝ်းလၢႆး လွင်ႈၵိူတ်ႇ ၶိုၼ်ႈ ၽုတ်းပဵၼ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ ႁူႉတေဢမ်ႇမေႃထတ်းသၢင် ၸႅၵ်ႇၽႄႁူႉႁၼ်လႆႈ ဢၼ်တေႉလႄႈ ဢမ်ႇ ၸၢင်ႈမၵ်းမၼ်ႈတႅပ်းတတ်းလႆႈထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ၊ ၶၢဝ်းယၢမ်းငဝ်းလၢႆး လွင်ႈပၢႆးတူင်ႉၼိုင် သၢင်ႈၶိုင်ၵိူတ်ႇပဵၼ် ႁူမ်ႈ ၵဵၼ် ပၢႆးဝူၼ်ႉ၊ မုင်ႈမူၼ်ႉတူၺ်းၸွမ်း ႁုပ်ႈတွမ် ပၢႆးႁၼ်၊ ၸႅၵ်ႇၵၼ်ထတ်းသၢင် ၸင်ႇတေဝီးလႆ ဢၼ်ၽၢင်း လိပ်ႈ၊ ပၢႆးဝူၼ်ႉပၢႆးႁၼ် ၶိုၵ်ႉၵေႃႈ ၵူၼ်းၶိုၵ်ႉၵၢၼ်ၶိုၵ်ႉ၊ ၾိင်ႈငႄႈလိၵ်ႈလၢႆးၶိုၵ်ႉ၊ ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၶိုၵ်ႉၼႆ မၼ်း ၸဝ်ႈသႅင်ၸိုၼ်ႈ တိုၼ်းလၢတ်ႈဢွၵ်ႇတႃႇသေႇမႃး။
ပိုၼ်ႉႁူႉၼမ်ႉၵတ်ႉ
လွင်ႈႁူႉ၊ တၢင်းႁူႉ၊ ငိူၼ်ႈႁူႉ၊ ၼဵၼ်ႁူႉ၊ ၵၢၼ်ႁူႉ၊ လၢႆးႁူႉ၊ ပိူင်ႁူႉ၊ ပၢႆးႁူႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁူမ်ႈတုမ်ပဵၼ်ပိုၼ်ႉႁူႉ၊ ၽၢၼ် ငိုၼ်းၶမ်း ဢမ်ႇၽၢၼ်ပိုၼ်ႉႁူႉၼႆႉ ၶိုၵ်ႉလိူဝ်ၽၢၼ်ႇပိုၼ်ႉႁူႉ ဢမ်ႇၽၢၼ်ငိုၼ်းၶမ်း၊ ၵပ်းၵၢႆႇပိုၼ်ႉႁူႉၼႆႉ ပူႇ မွၼ်ႇၼၢႆးယႃႈႁဝ်းၶဝ် ယင်းဝႆႉၵႃႈၶၼ်ၼမ်ႉၼၵ်းသေ မီးၵႂၢမ်းသွၼ်ဝႆႉလၢႆလၢႆၶေႃႈ။ မိူၼ်ၼင်ႇ “ဢမ်ႇႁူႉ မိူၼ်ၼမ်ႉတဝ်ႈဢမ်ႇႁူး၊ ၵေႃႉဢမ်ႇႁူႉဝႃႈၼၼ် ၵေႃႉဢမ်ႇႁၼ်ဝႃႈတေႉ၊ ဢမ်ႇႁူႉၼင်ႇတႃတၼ် ဢမ်ႇႁၼ် ၼင်ႇတႃမွတ်ႇ၊ မိူၼ်ပုင်ႇၼႃး ႁူၵ်းၵေႃႉ ၵမ်းၵွတ်ႇတူဝ်ၸၢင်ႉ၊ ႁဵတ်းၵေႃႉၵူၼ်းဢမ်ႇႁူႉ ပႃးၵၼ်လူႉသဵင်ႈ၊ ႁဵတ်းၵေႃႉၵူၼ်းဢမ်ႇႁၼ် ပႃးၵၼ်တၼ်မူတ်း၊ ၵူၼ်းဢိူၼ်ငိူဝ်ႈငႃႉ ပဵၼ်ၽူႈၵႃႉယွႆႉၵႃႉယိုတ်ႈ၊ ၵွပ်ႈ ဢမ်ႇမိုတ်ႈ သူင်ပိုၼ်ႉႁူႉ” ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉၼႆ ၵဵဝ်ႇၵပ်း ပိုၼ်ႉႁူႉၼႆႉ လမ်ႇလွင်ႈ ၶိုၵ်ႉလိုၵ်ႉ တၢၼ်ႇလႂ်ၼႆၼၼ်ႉ မၼ်းလၢတ်ႈ တူၵ်ႇလၢတ်ႈမႃးပၼ်။
လွင်ႈလူင်ႉလႅၼ်ႇ
ၸဝ်ႈၶမ်းႁၢၼ်ၾႃႉ လၢတ်ႈဝႃႈ “ယွၼ်ႉမၼ်းၶႅၼ်ႇ လိၵ်ႈတႆး၊ လိၵ်ႈမၢၼ်ႈ၊ ၵႂၢမ်းတႆး၊ ၵႂၢမ်းမၢၼ်ႈလႄႈ ပွင်ႈၵႂၢမ်း၊ ဝွၵ်း၊ ၽဵင်းၵႂၢမ်း ဢၼ်မၼ်းၸဝ်ႈတႅမ်ႈ ႁွင်ႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၸင်ႇပဵၼ်တီႈ ၵူၼ်းတင်းၼမ် ယွမ်းႁပ်ႉ ပၼ်ႁႅင်း” ၼႆယူႇ။
“သႅင်ၸိုၼ်ႈၼႆႉ ၸႂ်ႉမၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်သင်ၵေႃႈယဝ်ႇ ဢမ်ႇႁဵတ်းလႆႈၼႆ မၼ်းဢမ်ႇတွၼ်ႉလၢတ်ႈသေပွၵ်ႈ၊ တူဝ်ႇယၢင်ႇမၼ်း ပေႃးဝႃႈ ၶႂ်ႈလႆႈၶၢဝ်ႇၼႂ်းမိူင်း ၼႆၸိုင် မၼ်းတိုၼ်း ၸႂ်ႉလွၵ်းလၢႆး မၼ်းသေ ဢဝ်ႁႂ်ႈမၼ်းလႆႈမႃးတႃႇသေႇ၊ လွင်ႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈတႅမ်ႈလၢႆးၵေႃႈ မွၵ်ႇလၢတ်ႈၼႄ Idea မၼ်းၵူၺ်းၵေႃႈ မၼ်း ပေႃးတႅမ်ႈလႆႈ လိၵ်ႈ၊ ဝွၵ်း၊ ပွင်ႈၵႂၢမ်း ၶိုၵ်ႉတွၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ တင်းတႆးတင်းမၢၼ်ႈယဝ်ႉ” ၼႆ ၸဝ်ႈၶိုၼ်းသႂ်တေႃႉတႆႇ ၶႆႈၼႄ။
ၸွမ်သိုၵ်းလူင် ယွတ်ႈသိုၵ်း ႁူဝ်ပဝ်ႈလူင်RCSS ၵႆႉလၢတ်ႈၸပ်းသူပ်းၸပ်းပၢၵ်ႇတႃႇသေႇ တေႃႇၶႃႈႁဝ်းဝႃႈ “သင်သႅင်ၸိုၼ်ႈ တိုၵ်ႉမီးသၢႆၸႂ်ယူႇၸိုင် ၵၢၼ်ဢုပ်ႇဢူဝ်း ၵၢၼ်မိူင်း၊ ၵၢၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈ ၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ် မိူၼ်တေႃႈလဵဝ်ၼႆႉ မၼ်းႁိုဝ်ယၢပ်ႇသင်လႃႇ၊ လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ပေႃးမီးမၼ်းၸိုင် မၼ်းၵိၼ်မူတ်းယဝ်ႉ၊ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈ ၵူႈၽၢႆႇၵူႈလွင်ႈၼႆႉ မၼ်းမီး တၢင်းႁူႉပိုၼ်ႉႁူႉ တဵမ်တူဝ်”ၼႆ ၵဵဝ်ႇၵၢၼ်မိူင်းၼႆႉ မၼ်းၸဝ်ႈ ၵတ်ႉၶႅၼ်ႇ တၢၼ်ႇလႂ်ၼႆၼၼ်ႉ ၵႂၢမ်းလၢတ်ႈၼႆႉ ၸီႉၸမ်ႈၼႄႇယူႇ။
ၼမ်ႉၵတ်ႉၵၢၼ်တႅမ်ႈလိၵ်ႈလၢႆး
ၼႂ်းၽိုၼ်လိၵ်ႈ ၵၢၼ်မိူင်း၊ လၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ တေလႆႈႁၼ် ၼမ်ႉၵႂၢမ်း၊ ပွင်ႈၵႂၢမ်း၊ ၶေႃႈထတ်းသၢင်၊ ဝွၵ်းမၼ်းၸဝ်ႈ တင်းၼမ်တင်းလၢႆး ဢၼ်မီးလွၼ်ႉမွၼ်း ၶိုၵ်ႉတွၼ်း ပဵၼ်တီႈယိူင်ႈ တႃႇၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈ တင်းၼမ်။ တင်ႈတႄႇ လၢႆးတႅမ်ႈ၊ ၼိူဝ်ႉႁႃ၊ ၶေႃႈၸႂ်ႉ၊ လွင်ႈတၢင်း ၸိူဝ်းၼႆႉ မၼ်းတိုၼ်းလီသူၼ်ၸႂ်ၶဝ်ႈၸႂ် တေႉတေႉ။
ပွင်ႈၵႂၢမ်းမၼ်းၸဝ်ႈ ဢၼ်ၵူၼ်းတင်းၼမ် သူင်ႇဢၢၼ်ႇသေ ဢမ်ႇလူင်ႇလိုမ်း လႆႈၵွၵ်းၶိုၼ်း ဢဝ်ႁဵတ်း ၽိုၼ်ဢိင်၊ ၶေႃႈဢၢင်ႈဢိင် ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ မီးတင်းၼမ်တၢင်လၢႆ၊ တီႈၼႆႈ တေထူၵ်းၼႄ ၵမ်ႈၽွင်ႈ ႁႂ်ႈၸၢင်ႈ လူၸိမ်းတူၺ်း ၼမ်ႉဝၢၼ်မၼ်း။ မိူၼ်ၼင်ႇ “ၸဝ်ႈၶုၼ်သႃႇ ၸိုဝ်ႈၵိုၵ်းပိုၼ်ႉလုမ်ႈၾႃႉ လွင်ႈလီၸႃႉ မီးသင်”၊ “ပိုၼ်းၵႅပ်းဝူင်းၸိူင်းလႅဝ်း”၊ “ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝၼ်းတႆး၊ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝၼ်းၶိူဝ်းတႆး၊ ပဵၼ်ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၸိုင်ႈတႆး” ၊ “တပ်ႉသိုၵ်းမိူင်းဝႃႉၽွမ်ႉႁူမ်ႈ တေၼွမ်းၵူမ်ႈႁိုဝ် တေၶဵင်ႇတႃႉ”၊ “ ၸဝ်ႈသိုၵ်းလူင် ၵၢၼ်းယွတ်ႈ ပူၼ်ႉလွတ်ႈ ၸၢတ်ႈ ပၢၼ်ၵူၼ်း”၊ “ၵၢၼ်မိူင်းထႆးယုင်ႈယၢင်ႈ ယႃႇၶဝ်ႈၶၢင်ႈၸုၵ်းၸွမ်းၽၢႆႇလႂ်” ၸိူဝ်းၼႆႉၵူၺ်းၵေႃႈ တေလႆႈႁၼ် ၼမ်ႉၵတ်ႉတၢင်းၶႅၼ်ႇ လွင်ႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈမၼ်းၸဝ်ႈ ၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉၵႃႈႁိုဝ် ၼႆယူႇ။
ဝွၵ်း
ၼႂ်းၵႃႈဝွၵ်းမၼ်းၸဝ်ႈ လၢႆလၢႆႁူဝ်ၼၼ်ႉ တီႈၼႆႈ ယွၼ်းၸီႉၸမ်ႈၼႄ မိူၼ်ၼင်ႇ “တၵၢႆႇၶိုၼ်း၊ ပႅတ်ႈၸမ်ႈၼႃႈ”၊ “ဢၢႆႈထိုၵ်းၶဝ်ၵုၵ်ႉ”၊ “သူပ်းၵိၼ်မၢၵ်ႇ ႁူထွမ်ႇၵၢင်ႇ”၊ “တႆးၵူၺ်း ဢမ်ႇပဵၼ်ၾႆး”၊ “ တႅၼ် ႁူမ်ႈႁႅင်း ၸီးတႅင်းတေႃႇ”၊ “ၵွင်ႁွႆႈၽႅၼ်” လႄႈ “ယႃႇ” ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁႂ်ႈပဵၼ်တီႈမၢႆတွင်း မၼ်း ၸဝ်ႈ လူႉၶွႆႈ ၽၢတ်ႇယၢၼ်ႁဝ်းၶႃႈ ထူၼ်ႈ ၵဝ်ႈပီႊ။ ဢွၼ်ၵၼ် ၸိမ်းလႅမ်ႉတူၺ်း ဝွၵ်းမၼ်းၸဝ်ႈ ပႃႈတႂ်ႈၼႆႉ တူၺ်းၶႃႈလူး။
“တႆးၵူၺ်းဢမ်ႇပဵၼ်ၾႆး”
လွင်ႈလူမဝ်မၢင်ဝႆႉတိုၼ်ႇၼိူဝ်ပိူၼ်ႈ
ယွၼ်ႉငိူၼ်ႈၼႅၼ်ထၢင်ႇယႂ်ႇတူဝ်ၵဝ်ႇ
ပၢႆးဝူၼ်ႉၵူႈၽဝ်ႇၼႆႉ တၵ်းလႆႈၾၢင်ႉႁူႉ
လီႈသူး၊ထၼူႉ၊ၵူဝ်းၵၢင်ႉ၊ ဢၢင်းသႃး
ဝႃႉ၊လႃးႁူႇ၊ ဢၶႃႇ၊ၶၢင်၊ ပလွင်ႈ(တဢၢင်း)
တႆး၊ယၢင်းလမ်၊ယၢင်းလၢႆး၊ ပဢူဝ်း
ၵႃႈၸူဝ်ႈပႆႇၸူဝ်းပႃးလူင်ႉလႅင်းၽွမ်ႉၵၼ်
တၵ်းဢမ်ႇႁၼ်ယိူင်းမၢႆ
သၢႆတၢင်းပူတ်းပွႆႇၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်း
ယႃႇမၢင်ၵိူဝ်းၼွၼ်းၾၼ် ။
ၽဵင်းၵႂၢမ်း
မၼ်းၸဝ်ႈပဵၼ်ၵေႃႉႁူမ်ႈၵေႃႇတင်ႈ “ၸုမ်းၸိူင်းလႅဝ်း” သေ ပဵၼ်ၵေႃႉမီးလွၵ်းတွၼ်ႈ လမ်ႇလွင်ႈၵေႃႉၼိုင်ႈ ၼႂ်းၶၵ်ႉၽဵင်းပူၵ်းသူၼ်း ပူၵ်းတိုၼ်ႇ ပၢၼ်လၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉတႆးမႃး ပၢၼ်သိုပ်ႇပၢၼ်။ မၼ်းၸဝ်ႈ လၢတ်ႈၼႄ လွင်ႈသဵၼ်ႈတၢင်းပၢႆးမွၼ်းတႅမ်ႈၵႂၢမ်းႁွင်ႉၵႂၢမ်း မီးၸိူင်ႉႁိုဝ်ၼႆၼၼ်ႉ ၼင်ႇတႂ်ႈၼႆႉ။
“ၵႂၢမ်းၸိူဝ်းၶိုင်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇမႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈတႃႇပၢႆးမၢၵ်ႈမီး၊ ဢမ်ႇၸၢင်ႈတမ်းဝၢင်းၶၢႆလႆႈၵူႈတီႈ၊ ၵူၼ်းဢၼ် ထွမ်ႇၵမ်ႈၼမ်ၵေႃႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းသူင်ၵၢၼ်သိုၵ်းၵၢၼ်မိူင်း၊ တႄႇႁွင်ႉၵႂၢမ်းမႃး ဢမ်ႇတွၼ်ႉလႆႈငိုၼ်း ၼမ်ႉတွၼ်း ၸွမ်းသေပွၵ်ႈ၊ သုမ်းတႃႇသေႇ၊ ၶႅပ်းလႂ်လႆႈၶိုၼ်းတိုၼ်းမၼ်းၵေႃႈ လီၼႅၼ်ႇယဝ်ႉ၊ ပဵၼ်ၼၼ် ၵေႃႈ ၼႂ်းၸႂ်ဢမ်ႇတွၼ်ႉၶႂ်ႈသုတ်ႈထွႆ၊ ၵွပ်ႈမီးၸႂ်ႁၵ်ႉသူင်လႄႈ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈၵႂၢမ်းၶႅမ်ႉ ႁႂ်ႈပဵၼ်ယိူင်ႈယၢင်ႇ ၸုပ်ႈသႅၼ်း လင်” မၼ်းၸဝ်ႈထူၵ်းမွၵ်ႇလၢတ်ႈၼႄၸိူင်ႉၼႆ။
မၼ်းၸဝ်ႈၼႆႉ လႆႈဝႃႈပဵၼ် ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇၵတ်ႉၶႅၼ်ႇလွင်ႈၽႃႇသႃႇ. ၶေႃႈထွႆႈၵႂၢမ်းတႆးၵေႃႉၼိုင်ႈ၊ လိၵ်ႈ ဢမ်ႇၼၼ်ၵႂၢမ်း ဢၼ်မၼ်းၸဝ်ႈလႆႈတႅမ်ႈႁွင်ႉ ထွမ်ႇဢၢၼ်ႇ မိုတ်ႈသူပ်းမူၼ်ႈႁူ ထိုင်တီႈ ၸဝ်ႈၶိုၼ်းသႂ် ပေႃး ယွင်ႈဢၢမ်းဝႃႈ “သႅင်ၸိုၼ်ႈပဵၼ်ၵူၼ်းလူင်ႉလႅၼ်ႇၽႃႇသႃႇၵႂၢမ်းတႆးတေႉတေႉ၊ လၢတ်ႈလီထွမ်ႇ၊ ထွမ်ႇၶဝ်ႈ ၸႂ်ငၢႆႈ၊ ၵူၼ်းၵမ်ႈဢေႇၵူၺ်း ဢၼ်ႁူႉမေႃ မိူၼ်မၼ်းၼႆႉ” ၼႆလူးၵွၼ်ႇ။
ၽဵင်းၵႂၢမ်းၶူမ်းၽၢႆ ၶိုၵ်ႉတွၼ်း လွၼ်ႉမွၼ်းလိုၵ်ႉလမ်ႇ ၵိုၵ်းပိုၼ်း မၼ်းၸဝ်ႈမိူၼ်ၼင်ႇ “လုၺ်း”၊ “တူၼ်း ၽၵ်းႁီႉလူင် ဝၢၼ်ႈၶၢႆသိမ်ႇ”၊ “ႁိူဝ်း”၊ “ သဵင်ၽိူဝ်ႉလၢၵ်ႈမေႃႈတွင်း” ၸိူဝ်းၼႆႉ တေလႆႈဝႃႈပဵၼ် Master Piece ၶွင်မၼ်းၸဝ်ႈၼႆယူႇ။
“လုၺ်း” ပၼ်ႁႅင်း ယႃႇႁႂ်ႈယွမ်းၵၢၼ်ႉ၊ ပိုင်ႈဢိင်တူဝ်ၵဝ်ႇလိူဝ်သေ တၢင်ႇၵေႃႉ၊ ပဵၼ်ႁိုဝ်ၵေႃႈလီ တိုၼ်းတေ ႁဵတ်းသၢင်ႈ ယၢင်ႈႁႂ်ႈထိုင် ယိူင်းဢၢၼ်း ၼႆၼၼ်ႉ ၽူႈယၢမ်းထွမ်ႇမၼ်း တေႁူႉႁၼ်မႅၼ်ႈ ပၢႆးဝူၼ်ႉ ဢၼ်မၼ်း ၸဝ်ႈၶႂ်ႈၽၢၵ်ႇတွၼ်ႈပၼ်။
“ႁိူဝ်း” ၼႄႁႂ်ႈႁူႉလွင်ႈ ဢဝ်ၵၼ်ဝႃႈပႃးၵၼ်ပဵၼ်၊ လွင်ႈႁဝ်းပဵၼ်ႁဝ်း၊ လွင်ႈယိူင်းမၢႆ ၵၢၼ်မိူင်း၊ တႃႇၶိူဝ်း လဵဝ်ႁိုဝ် တႃႇတၢင်ႇၶိူဝ်းပႃး၊ တေဢဝ်ငဝ်းလၢႆးဝႃႈႁိုဝ်၊ တေသၢင်ႈငဝ်းလၢႆး ႁႂ်ႈဢွင်ႇပေႉ၊ လူဝ်ႇမီး ယိူင်းမၢႆ တႅၵ်ႇလႅင်းၸႅင်ႈႁၼ်လီ ၸိူဝ်းၼႆႉလႄႈ တေလႆႈဝႃႈ ၼမ်ႉၵႂၢမ်း ၼိူဝ်ႉၽဵင်းမၼ်း ၸဝ်ႈၼႆႉ ၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉ မီးၵႃႈ ၶၼ် ဢမ်ႇတႅၵ်ႈၼိူင်းလႆႈ။
ၵဵဝ်ႇ “ၸုမ်းၸိူင်းလႅဝ်း”သေ မၼ်းၸဝ်ႈ တႅမ်ႈဝႆႉဝႃႈ ၸိူင်းလႅဝ်း− ၵွင်လင်− မိူင်းမႅဝ်း၊ ၸိူင်းလႅဝ်း− တၵ်းသိုပ်ႇ− ႁိူင်းသႅဝ်း ၼႆလႄႈ လွင်ႈဝႃႈ ၼိူဝ်ၸိူင်းလႅဝ်းၼႆႉ ၵၢင်ၸႂ်မၼ်းၸဝ်ႈၶႂ်ႈႁႂ်ႈပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ် ၼႆၼၼ်ႉ ႁၼ်သိုဝ်ႈၼႃႈတၼ်းတႃ။
သၶႁ ႁိုဝ် သႅင်ၸိုၼ်ႈၼႆႉ မၼ်းၸဝ်ႈပဵၼ်ၵူၼ်းၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ မီးၼမ်ႉၵတ်ႉၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ ႁဵတ်းသၢင်ႈပၼ် ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ဢိၵ်ႇတင်း ၵၢၼ်လိၵ်ႈလၢႆး ပၢႆးမွၼ်း ၵၢၼ်သိုဝ်ႇၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ မီးယိူင်းဢၢၼ်း တႃႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ ႁပ်ႉၶၢမ်ႇယုမ်ႇယမ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ မီးပၢႆးဝူၼ်ႉပၢႆးႁၼ် ၸိူင်ႉႁိုဝ် ၼႆၼၼ်ႉ ပေႃးလၢတ်ႈၶႆၼႄမႃး မွၵ်ႈ ၼႆၵေႃႈ ႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ ၵူၼ်းသႅၼ်းပၢၼ်မႂ်ႇၶဝ် တေႁပ်ႉႁူႉလွင်ႈမၼ်းၸဝ်ႈ ၼမ်လႄႈၵေႇယူႇ။ ပေႃးပဵၼ် ၸိူင်ႉ ၼၼ်ႉယူႇၸိုင် တေလႆႈဝႃႈ ၵိုင်ႇၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈ လႆႈ တေႃႉတႆႇၶႆႈလွင်ႈမၼ်းၸဝ်ႈမႃး ပၼ်တင်းၼမ်။
ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇပၢႆးဝူၼ်ႉၶဝ်ႈၸဝ်ႈဝႃႈ “ၵူၼ်းၵေႃႉၼိုင်ႈ တေယူႇႁိုင်လႆႈၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉၵႃႈႁိုဝ်ၼႆၼၼ်ႉ မၼ်း ဢမ်ႇၸႂ်ႈလွင်ႈလိုၵ်ႉလမ်ႇ၊ ၵူၼ်းၵေႃႉၼၼ်ႉ မိူဝ်ႈမၼ်းယူႇၼႂ်းမိူင်းၵူၼ်းၼႆႉ မၼ်းသမ်ႉႁဵတ်းသၢင်ႈ ပၼ်လႆႈ ၽွၼ်းလီ ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ၊ ဝၢၼ်ႈမိူင်းလႄႈ ၽွၼ်းလီ ၵူၼ်းတၢင်းၼမ် လႆႈၵႃႈႁိုဝ် ၼႆၼၼ်ႉယဝ်ႉ ပဵၼ် လွင်ႈ လိုၵ်ႉလမ်ႇ မီးၵႃႈၶၼ်” ၼႆလႄႈ သၶႁသမ်ႉလူး ပဵၼ်ၵူၼ်းမဵဝ်းလႂ် ၼႆၼၼ်ႉ မီးတီႈ ၵူၼ်းတင်းၼမ် တႅပ်း တတ်း ပၼ်ၵူၺ်း။
- “ႁၢင်ႈၸႃႉၸႂ်ၶမ်း၊ ၼွၼ်းၸမ်ၸင်ႇႁူႉ” ၼႆလႄႈ ၽႂ်ၵေႃႉလႂ်ယၢမ်ႈႁဵတ်းၵေႃႉမၼ်းၸဝ်ႈၵေႃႈ တေႁူႉ လွင်ႈ ၸႂ်လီၸႂ်ဝၢၼ်၊ ဝႅပ်ႉပၢင်လူင်
- သႅင်ၸိုၼ်ႈ (သၶႁ)− ၼိုင်ႈၽဝလၢႆပၢၼ် ၽူႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ− (တႅမ်ႈ− ဢၢၼ်ႈတႆး ၶႆးၶၢၼ်ႇၾႃႉ)
- တွင်ႈထၢမ် ၽူႈယၢမ်းယူႇၸမ် ႁဵတ်းၵၢၼ်ၸွမ်းသၶႁ
ၸႂ်ႁတ်းၸႂ်ႁၢၼ်၊ ၸႂ်ႈဢူၼ်ႈၸႂ်ဢွၼ်ႇ၊ ၸႂ်ဢမ်ႇယွၼ်ႇတေႃႇၶဵၼ်၊ ၸႂ်ၼိမ်မၼ်ႈတိုင်ႈ၊ ၸႂ် ၶိုၼ်ႈ ၸၼ်ႉသုင်၊ ၸႂ်ၶုၼ်ၸႂ်ၸဝ်ႈ၊ ၸႂ်ၵဝ်ႈၵေႃႉၽၵ်းၵဝ်ႈၵမ်၊ ၸႂ်မုင်ႈႁၼ် တၢင်းၼႃႈ မၼ်းၸဝ်ႈယူႇ ဢမ်ႇၵၢတ်ႈ။
ၼႂ်းၽွင်းယၢမ်း မၼ်းၸဝ်ႈလူႉၶွႆႈထူၼ်ႈထိုင် (9)ပီႊၼႆႉ ယွၼ်းၶွၵ်းထုတ်ႇဢဝ်ဝွၵ်း ပိုၼ်ၶမ်း ၽယၵ်ႉဝူင်း ၵေႃႉပဵၼ် ၵေႃႉလီ သၶႁၼၼ်ႉ တႅမ်ႈတွၼ်ႈဝႃႈ “ၵဝ်ႈပီႊသၶႁ” ၼႆႉသေ ၶွတ်ႇယွတ်ႈ တီႈၼႆႈၶႃႈ။
“သူပ်းယၢပ်ႇၸႃႉ သဵင်ၸၢင်သူ၊ ၸိူဝ်းတူတိုၵ်ႉငိၼ်းယူႇ…။
ထူႇလူမ်းၽူင်ႉ တႃႇၵၢၼ်ၸၢတ်ႈ၊ ၵူဝ်ပလၢတ်ႈ တူၵ်းႁဵဝ်…။
ထိုင်တီႈလႂ်ၸီႉတမ်တႅင်း၊ ထွင်ႇပၼ်လႅင်းၾႆး..ၶဵဝ်။
ႁႂ်ႈၽႅဝ်တီႈဢၼ်တႆးယိူင်း၊ တႃႇဝၢၼ်ႈမိူင်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ …။”
မႂ်ႇသုင်
ၸၢႆးငိုၼ်း (ပၢႆးပိုၼ်း)
15 Sept 2020
ဢၢင်ႈဢိင်ၶေႃႈမုၼ်း−
- ၽိုၼ်ၶၢဝ်ႇၵွၼ်းၶေႃ
- ဝႅပ်ႉသၢႆႉပၢင်လူင်
- သႅင်ၸိုၼ်ႈ (သၶႁ)− ၼိုင်ႈၽဝလၢႆပၢၼ် ၽူႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ− (တႅမ်ႈ− ဢၢၼ်ႈတႆး ၶႆးၶၢၼ်ႇၾႃႉ)
- တွင်ႈထၢမ် ၽူႈယၢမ်ႈယူႇၸမ် ႁဵတ်းၵၢၼ်ၸွမ်းသၶႁ


text:
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး
Wikipedia ၼႆႉ ပဵၼ် ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇ (စွယ်စုံကျမ်း) ဢၼ်တၢင်ႇဝႆႉၼိူဝ် ဢိၼ်ႇထိူဝ်ႇၼႅတ်ႉ၊ ဢၼ်ၵူၼ်းၵူႈၵေႃႉ ထၢင်ႇႁၢင်ႈ ၶဝ်ႈယဵမ်ႈတူၺ်း လူဢၢၼ်ႇလႆႈ တင်းလိၵ်ႈ ၵူႈၶိူဝ်းၶိူဝ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၽႅၼ်ၵၢၼ် Wikipedia ၼႆႉ မုၵ်ႉၸုမ်းဢမ်ႇႁႃၼမ်ႉတွၼ်း (Non-profit Organization) ဢၼ်ၸိုဝ်ႈဝႃႈ Wikimedia Foundation ၶဝ် ဢွၼ်ႁူဝ်ၼၢမ်းၼႃႈ ႁဵတ်းသၢင်ႈမႃး။ ယၢမ်းၸင်ႇၼႆႉ (2014,Nov) ပွင်ႈၵႂၢမ်းတင်းသဵင်ႈ မီး 35 လၢၼ်ႉ (တႃႇလိၵ်ႈဢိင်းၵလဵတ်ႈ မီး 4.9 လၢၼ်ႉ)။ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ ၵူၼ်းၵေႃႉလဵဝ်၊ မုၵ်ႉၸုမ်းဢၼ်လဵဝ် တႅမ်ႈသႂ်ႇဝႆႉ။ ၵူၼ်းတင်းၵမ်ႇၾႃႇ ႁူမ်ႈၵၼ် ဢဝ်လိၵ်ႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းၽႂ်မၼ်း တႅမ်ႈသႂ်ႇဝႆႉယဝ်ႉ။ Wikipedia ၼႆႉ ၵေႃႇတင်ႈမႃး ၸဵမ်မိူဝ်ႈ (15.1.2001)။ ၽူႈၵေႃႇတင်ႈသွင်ၵေႃႉၸမ်း Jimmy Wales လႄႈ Larry Sanger ၶဝ်။ ဝၢႆးသေ ၵေႃႇတင်ႈယဝ်ႉၵေႃႈ လႆႈပဵၼ်တီႈ ၵူၼ်းတင်းလၢႆ လႆႈၸႂ်ယႂ်ႇ တႃႇလိၵ်ႈၽိုၼ်ပိုင်ႈဢိင် ၼိူဝ်ဢိၼ်ႇထိူဝ်ႇၼႅတ်ႉ ဢၼ်ယႂ်ႇသေပိူၼ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၸင်ႇၼႆႉ မီးၵူၼ်းၶဝ်ႈၽတ်းလူတူၺ်း 500 လၢၼ်ႉပၢႆ ယူႇယဝ်ႉ။[5] တေႃႇထိုင် ပီ 2014 လိူၼ်ၾႅပ်ႉဝရီႇၸိုင် ဝီႇၶီႇပီးတီးယႃး ၸႂ်ႉတိုဝ်းၽႃႇသႃႇလိၵ်ႈ 288 မဵဝ်းယူႇ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆ ဢၼ်တေႃႇထိုင် ပီ 2014 လိူၼ်ၼူဝ်ႇဝႅမ်ႇပႃႇၼၼ်ႉ ၽူႈၶဝ်ႈမႄးထတ်း ၸိူဝ်းတူင်ႉတိုၼ်ႇဝႆႉၼႆႉ မီးယူႇ မွၵ်ႈ 69,000 ၵေႃႉၼႆယဝ်ႉ။[3]
ၸိုဝ်ႈဢၼ်ဝႃႈ Wikipedia ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ပဵၼ် Larry Sanger ပၼ်ဝႆႉ။ ဢဝ်ၶေႃႈၵႂၢမ်း သွင်ၶေႃႈ wiki တင်း pedia မႃးၵပ်းတေႃႇၵၼ်ဝႆႉ။ wiki ၼႆႉ ပဵၼ်ၵႂၢမ်း ၶိူဝ်းၵူၼ်း ယူႇၼိူဝ်ၵုၼ်ၼမ်ႉ Hawaii သေ ပွင်ႇဝႃႈ “ဝႆး၊ ၽႂ်း”၊ pedia တႄႉ လုၵ်ႉတီႈ ၶေႃႈၵႂၢမ်းဢိင်းၵလဵတ်ႈ encyclopedia ဢၼ်ပွင်ႇဝႃႈ “ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇ” ၼၼ်ႉ တတ်းဢဝ် pedia ဝႆႉ။
သိုပ်ႇမိုတ်ႈ Wikipedia[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- 1. What is wiki? Wiki ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ပဵၼ်ဢီႈသင်?
- 2. What's the history of wiki? ပိုၼ်း wiki ပဵၼ်ႁိုဝ်မီးႁိုဝ်?
- 3. What is the difference between offline knowledge bank and online wiki? လွင်ႈလၢၵ်ႇလၢႆးပႅၵ်ႇပိူင်ႈ တၢင်းႁူႉသႅၼ်သမ်ႇ တမ်ႈတီႈပပ်ႉလိၵ်ႈလႄႈ တမ်ႈတီႈ wiki ၼိူဝ် online?
- 4. How to use wiki? တေလႆႈႁဵတ်းႁိုဝ် ၸႂ်ႉတိုဝ်း wiki?
- 5. What is the good and bad characteristics of wiki? လွင်ႈလီလွင်ႈၸႃႉ (လွင်ႈတိူဝ်းတွၼ်း လွင်ႈယူပ်ႈယွမ်း) တၢင်းၸႂ်ႉတိုဝ်း ဢၼ်လၢၵ်ႇလၢႆး (လွင်ႈၶဝ်ႈထႃႈ) wiki ၼၼ်ႉ ပဵၼ်ႁိုဝ် မီးႁိုဝ်ဝႆ့?
- 6. Can everyone create own wiki? ၵူႈၵေႃႉ ၶဝ်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈၼႂ်း wiki ႁင်းၶေႃ ၸွင်ႇလႆႈ?
- 7. What are the procedures to do so? တေသိုပ်ႇ ၶူင်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇသင်ထႅင်ႈ?
- 8. What is wiki free websites? ႁဵတ်းႁိုဝ်လႄႈဝႃႈ wiki ၼႆႉ ပဵၼ်ၼႅင်ႈၶၢဝ်ႇ လွတ်ႈလႅဝ်း?
- 9. Wiki for everyone ဝီႇၶီႇၼႆႉ ပဵၼ်ပုၼ်ႈတႃႇ ၵူႈၵေႃႉၵူႈၵူၼ်း။
www.wikipedia.org ၼႆ့ပဵၼ် ၸိုဝ်ႈၼႅင်ႈ ဢၼ်ၼိုင်ႈ တႃႇတေၶဝ်ႈတူၺ်းလႆႈ ၼၼ့်ယဝ်ႉ။ Wikipedia ဢၼ်ဝႃႈၼႆ့ ပဵၼ်ပပ့်သႅၼ်သမ်ႇ ၼိူဝ်ဢိၼ်ႇထိူဝ်ႇၼႅတ့် ဢၼ်ၶဝ်ႈပႃး လိၵ်ႈၶိူဝ်းၵူၼ်းတင်းၼမ် ဢၼ်လွတ်ႈလႅဝ်း မီးၸွတ်ႇမီးၸေးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တမ်ႈတီႈ ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇ ဝီႇၶီႇပီးၻီးယႃးၼႆႉ ၽႂ်ၽူႈလႂ်သေ ဢမ်ႇဝႃႈ ၶဝ်ႈလူတူၺ်းလႆႈ လွတ်ႈꧦလႅဝ်းꧦသေဢမ်ႇၵႃး တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၵေႃႈ ၶဝ်ႈတႅမ်ႈလႆႈ လွတ်ႈꧦလႅဝ်းꧦယူႇ။
လႆႈဢဝ် လိၵ်ႈၵူႈၶိူဝ်းၶိူဝ်း တႅမ်ႈဝႆႉသေ လွင်ႈဝႃႈ တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၵေႃႈ လူဝ်ႇလႆႈၶဝ်ႈပႃး ၼႂ်းဝီႇၶီႇပီးၻီးယႃးၼႆၼၼ်ႉ တမ်ႈတီႈ home page, wikipedia website ၼၼ်ႉ တေလႆႈႁၼ် ဢဝ်လွင်ႈလဵၼ်ႈမူၼ်ႈ Jigsaw သေ ၼႄပၼ် ႁၢင်ႈၽၢင်ဝႆႉယူႇ။ Wiki ၼႆႉ ၵျိမ်ႇမီႇဝေးလ်ၸ် လႄႈ လႄႇရီႇသိင်းၵိူဝ်း တႄႇတင်ႈဝႆႉ မိူဝ်ႈပီၶရိတ်ႉ 2001 လိူၼ်ၵျၼ်ႇၼဝရီႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၵႃႈၵွၼ်ႇတွၼ်းဢွၼ် တႃႇတေပဵၼ်မႃး ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇၶဝ်၊ ၸဝ်ႈၶူးမေႃၶဝ် လႆႈပၼ် ၶၢဝ်းယၢမ်းတင်းၼမ် တႅမ်ႈꧦမၢႆꧦသေ ႁဵတ်းပဵၼ်ပပ်ႉယဝ်ႉ။ ၵႃႈၶၼ်ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇ ၼိုင်ႈထဝ်ႇၼၼ်ႉၵေႃႈ တေႃႈဢမ်ႇငၢႆႈꧦ။ လႆႈပၼ်ငိုၼ်းတေႃႇလႃႇ ႁူဝ်ပၢၵ်ႇ ႁူဝ်ႁဵင်မၼ်းယူႇ။ ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇ Britannica တႄႉ ပဵၼ်ပပ်ႉၸိုဝ်ႈသဵင်ယႂ်ႇ လိူဝ်ပိူၼ်ႈယဝ်ႉ။ ထိုင်မႃး ၵၢပ်ႈပၢၼ် ၶွမ်ႇပိဝ်ႇတိူဝ်ႇတႄႉ လိၵ်ႈၼႂ်းပပ်ႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၽႅဝ်မႃးၼႂ်း ၶႅပ်း CD-ROM ယူႇ။ ၶႅပ်းသႅၼ်သမ်ႇ Encarta ဢၼ် Microsoft ႁဵတ်းဢွၵ်ႇၼၼ်ႉ လႆႈဝႃႈ ပဵၼ်ၸိၵ်းပဵၼ်ယွတ်ႈ တင်းသဵင်ႈယူႇ။ ၼၼ်ႉတႄႉ တေလႆႈဝႃႈ လုၵ်ႉတီႈၼႂ်းပပ်ႉသေ ၽႅဝ်မႃးၼႂ်း ၸီႇၻီႇၵူၺ်း။ လိၵ်ႈႁွမ်တွမ် တီႈၼႂ်း Britannica ၼၼ်ႉ မီး 80,000 ႁူဝ်သေတႃႉ တီႈၼႂ်း Microsoft Encarta တႄႉ မီး ၼိုင်ႈသႅၼ်ပၢႆယဝ်ႉ။
လွင်ႈလၢၵ်ႇလၢႆး wikipedia တႄႉ မၼ်းႁဵတ်းပၼ် ႁႂ်ႈလူဢၢၼ်ႇလႆႈ တီႈၼိူဝ် ဢိၼ်ႇထိူဝ်ႇၼႅတ်ႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈၸဝ်ႉတႄႉ ယိူင်ႈဢဝ်ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇ Nupedia သေ ႁဵတ်းမႃးသေတႃႉ ဝၢႆးလိုၼ်း မႄးလႅၵ်ႈလၢႆႈ Project သေ ၽိတ်ႈမွၵ်ႇ ႁႂ်ႈၵူႈၵေႃႉ လႆႈၶဝ်ႈပႃးၼၼ်ႉယူႇ။ ၼိုင်ႈၵေႃႉႁူႉၼိုင်ႈဢၼ် ၼိုင်ႈၵေႃႉႁၼ်ၼိုင်ႈလွင်ႈ ၼႆလႄႈ လွင်ႈတၢင်းဢၼ်ၼိုင်ႈၼၼ်ႉ သင်ဝႃႈသေၵေႃႉꧦတႅမ်ႈၼႄၵႂႃႇသေ သေၵေႃႉꧦ သမ်ႉႁူႉတွၼ်းသေ ၵေႃႉဢွၼ်တၢင်းၼၼ်ႉၸိုင် မၼ်းၶိုၼ်းၽိူမ်ႉထႅမ် တႅမ်ႈသႂ်ႇထႅင်ႈၵေႃႈလႆႈယဝ်ႉ။ တီႈဢၼ်ၽိတ်းဝႆႉၼၼ်ႉၵေႃႈ မႄးပၼ်လႆႈယူႇ။ သင်ဝႃႈ မီးလွင်ႈတၢင်း ပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်ၸိုင် တီႈၼႂ်းdiscussion ၼၼ်ႉ ဢုပ်ႇၵုမ်ငူပ်ႉငီႉၵၼ်ၵေႃႈ လႆႈယူႇ။
သင်ဝႃႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၶႂ်ႈတႅမ်ႈ လိၵ်ႈႁွမ်တွမ် ဢၼ်မႂ်ႇၸိုင် တေလႆႈႁဵတ်း register တမ်ႈတီႈ wikipedia website ၼၼ်ႉ ဢွၼ်တၢင်းယူႇ။ ႁူဝ်ၶေႃႈ လႄႈ လိၵ်ႈႁွမ်တွမ် ဢၼ်မီးဝႆႉၼၼ်ႉ သင်ဝႃႈ ၶႂ်ႈမႄးၼႆၸိုင် တေလႆႈၵႂႃႇၼဵၵ်းတီႈ edit ၶဝ်ႈၵႂႃႇၸူး တီႈမႄးလႆႈလိၵ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ လိၵ်ႈႁွမ်တွမ်မႂ်ႇၼၼ်ႉတႄႉ ၸွင်ႇမၼ်းမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈ ၸိုဝ်ႈၸႂ်ႈၼႆၼၼ်ႉတႄႉ တေလႆႈထတ်းတူၺ်းယူႇ။
တမ်ႈတီႈ ၼႂ်း Wikipedia ၼႆ့ လိၵ်ႈၵူႈၶိူဝ်းၶိူဝ်း ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ (288) ယၢင်ႇသေ လိၵ်ႈတႆးတႄႉ ပႆႇၶဝ်ႈပႃး၊ တိုၵ်ႉပဵၼ်ဝႆႉ ၶႆႇငွမ်း (incubator)ဝႆႉၵူၺ်း။ လိၵ်ႈႁွမ်တွမ် တင်းသဵင်ႈ မီးမႃး 35 လၢၼ်ႉလိူဝ်ꧦယူႇယဝ်ႉ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ လိၵ်ႈဢင်းၵိတ်း မီးဝႆႉ 4.9 လၢၼ်ႉလိူဝ်ꧦသေ သိုပ်ႇလိူဝ်မႃးယူႇတိၵ်းꧦ။ ပေႃးၶႂ်ႈတူၺ်း wiki ၽၢႆႇဢင်းၵိတ်းၸိုင် တူၺ်းတီႈ www.en.wikipedia.org လႆႈယူႇ။ ၽၢႆႇမၢၼ်ႈတႄႉ တူၺ်းလႆႈ တမ်ႈတီႈ www.my.wikipedia.org ယူႇ။ ၽၢႆႇတႆးတႄႉ ယၢမ်းလဵဝ် တူၺ်းလႆႈ တမ်ႈတီႈ https://shn.wikipedia.org လႆႈယူႇ။ သင်ဝႃႈ ၶႂ်ႈတူၺ်း ၽႃႇသႃႇတၢင်ႇဢၼ်ၸိုင် တူၺ်းတီႈ ငဝ်ႈငႃႇ wiki ဢၼ်ပဵၼ် www.wikipedia.org တႃႉ။
ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၶႂ်ႈၶဝ်ႈႁႃတူၺ်း လွင်ႈလႂ်သေဢမ်ႇဝႃႈ ၶဝ်ႈႁႃတူၺ်း တမ်ႈတီႈ လွၵ်း Search ၼၼ်ႉသေ ပေႃႉသႂ်ႇတူဝ်လိၵ်ႈ (ဢမ်ႇၼၼ်)လွင်ႈတၢင်းသေ ႁႃတူၺ်းလႆႈယူႇ။ တီႈၼႃႈလိၵ်ႈ ႁူဝ်ႁႅၵ်ႈၼႆႉတႄႉ တေၼႄဝႆႉ လိၵ်ႈႁွမ်တွမ်၊ ၶႅပ်းႁၢင်ႈ၊ လွၼ်ႉမွၼ်းၵႂၢမ်း၊ ဝၼ်းၵိူတ်ႇ ဢိၵ်ႇ ၶၢဝ်ႇပိတ်းပွတ်းယူႇ။ တမ်ႈတီႈ ၼႂ်းလိၵ်ႈႁွမ်တွမ်ၼၼ်ႉ သင်ဝႃႈ မီးဝေႃးႁႃႇရ၊ မီးလိၵ်ႈႁွမ်တွမ် ဢၼ်ၵႂၢင်ႈတၢင်ႇတီႈၼႆၵေႃႈ မၼ်းတေႁဵတ်းပဵၼ် တူဝ်လိၵ်ႈသီသွမ်ႇသေ link ၵွင်ႉၵႂႃႇၸူးပၼ်ဝႆႉယူႇ။ ႁူဝ်ၶေႃႈ ဢၼ်ၵွင်ႉၵၢႆႇၵၼ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ မၼ်းတေၼႄပၼ် တီႈၽၢႆႇတႂ်ႈ See also ၼၼ်ႉယဝ့်။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ Websites ၸိူဝ်းဢၼ်လီ ဢၼ်ၸိုဝ်ႈသဵင်ယႂ်ႇ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ မၼ်းတေဢဝ် External Links ၼွၵ်ႈၵွင်ႉသေ ၵွင်ႉဝႆႉပၼ်ယူႇ။ ၽိုၼ်ဢိင် References ၵေႃႈ ၼႄပၼ်ဝႆႉယူႇယဝ်ႉ။
တမ်ႈတီႈ ၼႂ်း wikipedia ၵူၼ်းသႃမႆး(သႃႇမၺ)ၶဝ်ၵေႃႈ ၶဝ်ႈတႅမ်ႈလႆႈ သမ်ႉဝႃႈၼႆဝႆႉလႄႈ ၸွင်ႇတေယၼ်မၼ်ႈဝႃႈလႆႈ မၼ်းပဵၼ် ဢၼ်မၼ်ႈၵႅၼ်ႇၼႅၼ်ႈၼႃ တႅတ်ႈၼႅတ်ႈ တမ်းၸႂ်လႆႈႁိုဝ်ၼႆ တေၸၢင်ႈမီး ၶေႃႈထၢမ်ယူႇသေတႃႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းတင်းၼမ် ႁူမ်ႈၵၼ်တႅမ်ႈဝႆႉလႄႈ မၼ်းၼႄလႆႈ လၵ်းထၢၼ်မၼ်ႈၵႅၼ်ႇ ၼႅၼ်ႈၼႃ ၸိုဝ်ႈၸႂ်ႈမႃးယူႇ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ဝႆႉပႃႇၸႃးပၼ် လွင်ႈတႅမ်ႈလွတ်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းလႅဝ်း ႁႂ်ႈၵူႈၵေႃႉ ၶဝ်ႈတႅမ်ႈလႆႈလႄႈ လွင်ႈတၢင်းဢၼ်လႂ်သေဢမ်ႇဝႃႈ ႁူႉတၵႃႈ ၵိုင်ႇလီဢဝ် ဢမ်ႇၵိုင်ႇလီဢဝ် ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉတႄႉ မၼ်းပၼ်ႁႅင်း ႁႂ်ႈမီးလွင်ႈထတ်းသၢင်ႈႁင်းၵူၺ်း တႅပ်းတတ်းႁင်း ၵူၺ်းယူႇ။
လိူဝ်သေ ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇၼၼ်ႉ Wikipedia ၼႆႉ မီးထႅင်ႈၽႅၼ်ၵၢၼ် တၢင်ႇပိူင်လူးၵွၼ်ႇ။ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉတႄႉပဵၼ် wiktionary ဢၽိထၢၼ်ႇ ၵူႈၽႃႇသႃႇ၊ လွၼ်ႉမွၼ်းၵႂၢမ်း wikiquote ၊ လွင်ႈလဵပ်ႈႁဵၼ်း ၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းသွၼ်ဢဝ် ၼိူဝ်ဢွၼ်ႇလႅင်း online wikiversity ဢိၵ်ႇ လဵပ်ႈႁဵၼ်းလႆႈထႅင်ႈ sister projects ဢၼ်ငၢႆးမိူၼ် wiki ၼၼ်ႉယူႇ။ တမ်ႈတီႈ ၽႅၼ်ႇလိၼ်လုမ်ႈၾႃႉၼၼ်ႉ သင်ဝႃႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၶႂ်ႈၼႄဝႆႉပၼ် ဢွင်ႈႁိူၼ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇ (တီႈယူႇၸဝ်ႈၵဝ်ႇ)ၸိုင် ၼႄပၼ်လႆႈ တမ်ႈတီႈ www.wikimapia.org ၼၼ်ႉယူႇ။
ပေႃးဢဝ် ၸုမ်းၶူၼ်ႉၶႂႃႉ www.alexa.com ဝႃႈၸိုင် တမ်ႈတီႈ ၼႂ်းသဵၼ်ႈမၢႆ website ဢၼ်ၵူၼ်းၶဝ်ႈတူၺ်း ၼမ်သေပိူၼ်ႈ သိပ်းဢၼ်ၼၼ်ႉ www.wikimapia.org ၵေႃႈ ၶဝ်ႈပႃးတီႈၼိူဝ် ၸိၵ်းၸွမ်ၼႆယဝ်ႉ။ သင်ဝႃႈ ၶႂ်ႈလူတူၺ်း ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇ တၢင်ႇပိူင်ၸိုင် ၶဝ်ႈတူၺ်းတမ်ႈတီႈ wiki ဢွၼ်တၢင်း သိုပ်ႇၶဝ်ႈႁႃတူၺ်း တီႈ List of encyclopedias သေ ႁႃတူၺ်းတႃႉ။ တၵ်းတေ လႆႈႁၼ် သဵၼ်ႈမၢႆပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇ ၼႂ်းလူၵ်ႈၵမ်ႇၽႃႇ ၵူႈပိူင်ပိူင်ယူႇ။
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ Registration is required for certain tasks such as editing protected pages, creating pages in the English Wikipedia, and uploading files.
- ↑ Roger Chapman. Top 40 Website Programming Languages. roadchap.com. Retrieved on September 6, 2011။
- ↑ How popular is wikipedia.org?. Alexa Internet.
- ↑ 3.0 3.1 Wikipedia Statistics – Tables – Active wikipedians. Stats.wikimedia.org. Retrieved on July 4, 2013။
- ↑ Kiss၊ Jemima။ "Wikipedia boss Lila Tretikov: 'Glasnost taught me much about freedom of information"၊ The Guardian၊ August 6, 2014။ ၶိုၼ်းမႄးၵူတ်ႇထတ်းဝႆႉယဝ်ႉမိူဝ်ႈ - August 21, 2014။။
- ↑ Jemielniak, Dariusz (2014). Common Knowledge?: An Ethnography of Wikipedia. Stanford University Press, 4.
ႁဵင်းၵွင်ႉၽၢႆႇၼွၵ်ႈ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ဝႅပ်ႉသၢႆႉ ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ် (မူဝ်ႇပၢႆး) – multilingual portal (ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉလဵင်ႉ ဢၼ်ၵႂႃႇၸူး ဝႅပ်ႉသၢႆႇဢၼ်ၸႂ်ႉဝႆႉ ၽႃႇသႃႇၵႂၢမ်းတၢင်ႇၸိူဝ်းၶႃႈဢေႃႈ)
- ဢၼ်မီးတီႈၼိူဝ် တုၺ်ႉတႃႇ ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး
- ဢၼ်မီးတီႈၼိူဝ် ၾဵတ်ႉပုၵ်ႉ ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး


text:
လၢႆးၶဵင်ႇၶွမ်းႁႂ်ႈမၼ်းပိၵ်ႉႁင်းၵူၺ်း automatic-shutdown-windows-10
ၸဝ်ႈသု(မိူင်းပၼ်ႇ) September 30, 2018 လွင်ႈၶွမ်း တူၺ်းယဝ်ႉ
1- တဵၵ်းတုမ်ႇ Window ယဝ်ႉတႅမ်ႈႁႃဝႃႈ Task Scheduler ယဝ်ႉပိုတ်ႇၶိုၼ်ႈမႃး
2- တဵၵ်း Create Basic Task
3- တႅမ်ႈသႂ်ႇၸိုဝ်ႈဝႃႈႁိုဝ်ၵေႃႈလႆႈ ယဝ်ႉNext>
4- လိူၵ်ႈတေႁဵတ်းပွၵ်ႈလဵဝ်ႁ ဢမ်ႇၼၼ် ၵူႈဝၼ်း ၵူႈဝူင်ႈ ၸၵႂႃႇ ၼင်ႇလႆႈၸႂ် ယဝ်ႉNext>
5- လိူၵ်ႈၶၢဝ်းယၢမ်း ဢၼ်ၶႂ်ႈႁႂ်ႈၶွမ်းပိၵ်ႉႁင်းၵူၺ်း ယဝ်ႉNext>
6- လိူၵ်ႈ Start a program ယဝ်ႉNext>
7- တဵၵ်း Browse... ယဝ်ႉ ၶဝ်ႈၵႂႃႇႁႃၽၢႆႇၼႂ်းၶွင်ႉ C:Windows > System32 ဢၼ်ပဵၼ်ၸိုဝ်ႈၾၢႆႇ shutdown ယဝ်ႉတဵၵ်း Open
8- တီႈ Add arguments (optional): ၼၼ်ႉထႅမ်သႂ်ႇဝႃႈ -s ယဝ်ႉတဵၵ်း Next>
9- တဵၵ်း Finish
မၢႆတွင်း- သင်ၶႂ်ႈမွတ်ႇၶိုၼ်းၼႆ ၶဝ်ႈမွတ်ႇၶိုၼ်းၼႂ်း Task Scheduler Library ၼၼ်ႉတ
လွင်ႈၶွမ်း
By ၸဝ်ႈသု(မိူင်းပၼ်ႇ) » ယၢမ်း» September 30, 2018
လွင်ႈတၢင်း» လွင်ႈၶွမ်း
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
ၼႃႈလိၵ်ႈၸိူဝ်းလိင်ႉၸူး "ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 751"
ၼႃႈလိၵ်ႈၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉ မၼ်းၵွင်ႉသၢၼ် ဝႆႉၸူး ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 751:
Displayed 9 items.တူၺ်း (ဢၼ်ပူၼ်ႉမႃး 50 | သိုပ်ႇၼႃႈ 50) (20 | 50 | 100 | 250 | 500)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 759 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 758 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 757 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 756 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 755 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 754 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 753 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 752 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 750 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)


text:
ပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး ၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်သွၼ်ယုၵ်ႉမုၼ်းၼမ်ႉၵတ်ႉပၢႆးဢွၼ်ႁူဝ်ၼၢင်းယိင်းၼုမ်ႇ ၸုပ်ႈထိ ၼိုင်ႈ
October,3,2016
ပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး/တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (SSPP/SSA) ၸတ်းႁဵတ်းပွႆးလိုဝ်ႈပၢင်သွၼ်ယုၵ်ႉမုၼ်းၼမ်ႉၵတ်ႉ ပၢႆးဢွၼ်ႁူဝ်ၼၢင်းယိင်းၼုမ်ႇ ၸုပ်ႈထိ ၼိုင်ႈ ၸတ်းႁဵတ်းတီႈ ငဝ်ႈငုၼ်းဝၢၼ်ႈႁႆး မီးၸုမ်းၼၢင်းယိင်းလႄႈ ၵူၼ်းၼုမ်ႇယိင်းၶိုၼ်ႈႁွတ်ႈ 100 ပၢႆ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 2/10/2016 ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉယူႇတီႈ ပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (SSPP/SSA) သေ ၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ပွႆးလိုဝ်ႈပၢင်သွၼ်ယုၵ်ႉမုၼ်းၼမ်ႉၵတ်ႉပၢႆးဢွၼ်ႁူဝ်ၼၢင်းယိင်းၼုမ်ႇ ၸုပ်ႈထိ ၼိုင်ႈ ၸတ်းႁဵတ်းတီႈ ငဝ်ႈငုၼ်းဝၢၼ်ႈႁႆး မီးၸုမ်းၼၢင်းယိင်း ၵူၼ်းၼုမ်ႇယိင်း လႄႈ ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် ၼႂ်းပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး ၶိုၼ်ႈႁွတ်ႈတၢင်းၼမ် 100 ပၢႆ။
ၼႂ်းပွႆးလိုဝ်ႈပၢင်သွၼ်ယုၵ်ႉမုၼ်းၼမ်ႉၵတ်ႉပၢႆးဢွၼ်ႁူဝ်ၼၢင်းယိင်းၼုမ်ႇ ပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉ မီး ၸွမ်ႁၢၼ်ၶုၼ်သႅင် ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈသွင် တၢင်တူဝ်ငဝ်ႈငုၼ်းပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး SSPP/SSA သေ ၶိုၼ်ႈမွၵ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်း ဢဝ်ႁူဝ်ၶေႃႈဢၼ်ဝႃႈ ၵႆႇမႄႈၶၼ်မိူင်းဢမ်ႇလႅင်း ၼၼ်ႉသေ ပိုတ်ႇၽုၺ်ႇပၢင်သွၼ် ၼႂ်းၶေႃႈၵႂၢမ်းၼၼ်ႉလၢတ်ႈဝႃႈ “ၶေႃႈၵႂၢမ်း ဢၼ်ဝႃႈ ၵႆႇမႄႈၶၼ်မိူင်းဢမ်ႇလႅင်း ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉဢမ်ႇၸႂ်ႈၵၢပ်ႈပၢၼ် မၼ်းယဝ်ႉ၊ ၼႂ်းၵၢမ်ႇၽႃႇလူင်ၼႆႉ ၼၢင်းယိင်းပိူင်ႇဝႆႉၶိူင်ႈၼိုင်ႈ၊ ၼၢင်းယိင်းၸိူဝ်းပဵၼ်ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၼႂ်းၵမ်ႇၽႃႇၼႆႉ ၵေႃႈမီးၼမ်မႃး သုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ် ၵၢၼ်ပၢႆးမိူင်းၵေႃႈ ပေႃးမီးၼမ်ႉၵတ်ႉ ၸွမ်ပွင်ၸိုင်ႈၵေႃႈပဵၼ်လႆႈ။
ပၢႆးဝူၼ်ႉၼၢင်းယိင်းႁဝ်းၵေႃႈလူဝ်ႇ မေႃလႅၵ်ႈလႆၢႈ မိူၼ်ႇၼင်ႇၼၢင်းယိင်းႁဝ်းၼႆႉလူဝ်ႇႁဵတ်းၵၢၼ်ၼႃႈႁိူၼ်း တူၺ်းလုၵ်ႈ ပႂ်ႉၵိၼ်ၽူဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉႁဝ်းလူဝ်ႇလႅၵ်ႈလႆၢႈပႅတ်ႈ ၼၢင်းယိင်းၵေႃႈမီးၼမ်ႉၵတ်ႉပဵင်းၵူၼ်းၸၢႆးလႆႈယူႇ ႁဝ်းလူဝ်ႇမေႃပွင်ႇၸႂ်ၵၼ်ၵူၺ်း။
ၸုမ်း ၼၢင်းယိင်းၸိုင်ႈတႆး ၼႆၼႆႉ တၢင်တူဝ်ဝႆႉၼၢင်းယိင်း ၸိုင်ႈတႆးၼႆလႄႈ ၼၢင်းယိင်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းဢွၼ်ႇ ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးႁဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ႁဝ်းလူဝ်ႇမေႃသူၼ်းတုမ်၊ ၵၢၼ်ဢၼ်ၼၢင်းယိင်းႁဵတ်းၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈတႃႇၼၢင်းယိင်းၵူၺ်း ပဵၼ်တႃႇၵူၼ်းၵူႈၵေႃႉယဝ်ႉ၊ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ပၢႆးပိင်ႇၺႃႇ ပၢႆးယူႇလီ ၸိူဝ်းၼႆႉၽႂ်ၶႂ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ပၢႆးလႂ်ၵေႃႈယဝ်ႉ မၼ်းဢမ်ႇၵၢင်းလႆႈၵၢၼ်မိူင်း၊ ၼၢင်းယိင်းႁဝ်းႁဵၼ်းယဝ်ႉ လူဝ်ႇၶိုၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ထူပ်းမိုဝ်းၶိုၼ်း၊ ပေႃးႁဝ်းတေ ႁဵတ်းၵၢၼ်မိူင်းၵေႃႈတေလႆႈလူတ်းယွမ်းၵၢၼ်သုၼ်ႇတူဝ် ပေႃးႁဵတ်းၵၢၼ်သုၼ်ႇတူဝ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈႁဵတ်း ၵၢၼ်မိူင်း၊ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းလႂ်ၵေႃႈယဝ်ႉ ပေႃးဢမ်ႇမႃးပေႉၵိၼ်ႁဝ်း မၼ်းၵေႃႈပဵၼ်ဢူၺ်းလီႁဝ်း၊ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းလႂ်ၵေႃႈယဝ်ႉ ပေႃးမႃးပေႉၵိၼ်ႁဝ်းမၼ်းၵေႃႈပဵၼ်ၽူႈၶဵၼ်ႁဝ်း။ မၢၼ်ႈၶဝ်ၼႆႉတိုၼ်းတင်ႈၸႂ် ပိုတ်ႇၽုၺ်ႇပၼ်ႁႂ်ႈႁဝ်းငိူဝ်ႈ ႁဝ်းၵႅၵ်း ၸဵမ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ လႄႈၼၢင်းယိင်း ပဵၼ်ၶီႈယႃႈ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈၶၢၼ်ႉႁဵတ်းၵၢၼ် ပၢႆႈၵႂႃႇမိူင်းထႆး ၺႃးပိူၼ်ႈပေႉၵိၼ်ၽွင်ႈ်၊ ၵူၼ်းၵႂႃႇယူႇမိူင်းထႆး ပီႈၼွင်ႉၽႂ်မၼ်းၵေႃႈလူဝ်ႇ ၶိုၼ်းသူၼ်းတုမ် ် မႃးၶိုၼ်းပူၵ်း ပွင်ဝၢၼ်ႈမိူင်းႁဝ်း ပေႃးႁႅင်းသိုၵ်းႁဝ်းမီးသႅၼ်ႁႃႈမိုၼ်ႇ လွတ်ႈဢုပ်ႇမၢၼ်ႈယဝ်ႉ၊ ၵမ်းလိုၼ်းသုတ်းၼႆႉ ယွၼ်းႁႂ်ႈမုၵ်ႉၸုမ်းၼၢင်းယိင်း ၸိုင်ႈတႆး ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင်သေၵမ်း။”
ၼႂ်းပွႆးလိုဝ်ႈပၢင်သွၼ်ယုၵ်ႉမုၼ်းၼမ်ႉၵတ်ႉပၢႆး ဢွၼ်ႁူဝ်ၼၢင်းယိင်းၼုမ်ႇ ပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉ ဢဝ်ပၢႆးၽႃႇသႃႇၵၢၼ်ႁဵၼ်းသွၼ်မိူၼ်ၼင်ႇ ပၢႆးၵူၼ်းမိူင်းလီ၊ တီႇမူဝ်ႇၶရေသီႇ၊ ပၵ်းပိူင်လၵ်းမိူင်း၊ သုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်း၊ လွင်ႈၸၢႆးယိင်း၊ ပၢႆးဢွၼ်ႁူဝ်တီႇမူဝ်ႇၶရေသီႇ၊ ပိုၼ်းမိူင်းတႆးလႄႈမိူင်းမၢၼ်ႈ၊ သၽႃႇဝၾိင်ႈတိုၼ်းပဵၼ်၊ ငဝ်ႈၶၢမ်ႇပိုၼ်ႉၶွမ်ႇပိဝ်ႇတႃႇ၊ ငဝ်ႈၶၢမ်ႇပိုၼ်ႉဢင်းၵိတ်ႉ၊ ပၢင်သွၼ်တႃႇပဵၼ်ၽူႈပူင်သွၼ်၊ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉသေပူင်သွၼ်ၵႂႃႇ။
ၼၢင်းၼူၼ်းမူဝ်တၢင်တူဝ်လုၵ်ႈႁဵၼ်းယိၼ်းၸူမ်းၶွပ်ႈၸႂ်ထိုင် ပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး/တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး ဢၼ်လႆႈၸတ်းႁဵတ်းပၢင်သွၼ်ပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉ လၢတ်ႈဝႃႈ “ၽွၼ်းလီဢၼ်လႆႈမႃးၶိုၼ်ႈႁဵၼ်း မီးပိုၼ်ႉႁူႉလွင်ႈ ပၢႆးပိင်ႇၺႃႇ ပၢႆးယူႇလီ လႄႈၵူႈပၢႆးပၢႆးၼမ်မႃး တႄႉတႄႉယူႇၶႃႈ ဢၼ်လႆႈႁဵၼ်းႁူႉၼႆႉ ဢမ်ႇလႆႈဢမ်ႇတွင်း တင်းသဵင်ႈသေတႃႉ ၵေႃႈႁဝ်းၶႃႈလုၵ်ႈႁဵၼ်း တေ ၶတ်းၸႂ်မိူဝ်းႁဵတ်း ၵၢၼ်ထူပ်းမိုဝ်းပူၵ်းပွင်ၵမ်ႉၸွႆႈ ၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းႁဝ်းၶႃႈယူႇၶႃႈၸွမ်းၼင်ႇဢဵၼ်းႁႅင်းလႄႈ ငဝ်း လႆၢးႁဵတ်းသၢင်ႈလႆႈ။
ပွႆးလိုဝ်ႈပၢင်သွၼ်ယုၵ်ႉမုၼ်းၼမ်ႉၵတ်ႉ ပၢႆးဢွၼ်ႁူဝ်ၼၢင်းယိင်းၼုမ်ႇ ၸုပ်ႈထိ ၼိုင်ႈ ပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉၸတ်းႁဵတ်းၼႂ်းဝၼ်းထိ 2/10/2016 ၶၢဝ်းယၢမ်း 8.00-17.00 ဝၼ်းလဵဝ် သေႁုပ်ႈသိမ်းပၢင်သွၼ်ၵႂႃႇ ယိူင်းဢၢၼ်းလူင်ပၢင်သွၼ်ပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉၵေႃႈပိူဝ်ႈတႃႇ ယုၵ်ႉမုၼ်းၼမ်ႉၵတ်ႉ ပၢႆးဢွၼ်ႁူဝ်ၼၢင်းယိင်းၼုမ်ႇသေ ယူႇတီႈပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး SSPP/SSA ဢွၼ်ႁူဝ်ၼမ်းၼႃႈသေ ၸတ်းႁဵတ်းၼႆၶႃႈယဝ်ႉ။
ၵေႃသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇၵူၼ်းမိူင်းတႆး
Photo SSPP/SSA


text:
မ်ႂႇသုင် ၽူႈဢၢၼ်ႇလိၵ်ႈ လူလိၵ်ႈၶဝ်တၢင်းသဵင်ႈၵူႈေၵႃႇၶႃႈ။ ပိုၼ်းလွင်ႈတၢင်း ၶႃႈ ႁဝ်း သႅင်သုိၵ်း
လႆႈၶဝ်ႈမႃးႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၸူိဝ်ႉၸၢတ်ႈ တီႈငဝ်ႈၸုိင်ႈ လွႆတႆးလႅင်း ေတႉမၼ်း
ေၵႃႈ ဢမ်ႇလႆႈမီးလွင်ႈ ယၢဝ်းသင်
ေတႉေတႉ ၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ပွပ်ႈပႃးၸ်ႂ ႄလႈ မႃးႁဵတ်းသိုၵ်း ၊ ၵွပ်ႈပွင်ႇၸ်ႂ
ၼူိဝ်ၵၢၼ်ၸူိဝ်ႉ ၊ ၵွပ်ႈဢမ်ႇမီးသုၼ်ၽႅင်ႇပႅင်း ၊ ၵွပ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ ေပႉၵိၼ် ၊ ၵွပ်ႈတူၺ်း ၵူၼ်းၶိူဝ်းၼႃႈလဵၵ်ႉ ၼႃႈယ်ႂႇ ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ႄလႈ ၸွင်ႇလႆႈမႃး ႁဵတ်းသုိၵ်း ေတႃႇထုိင်ဝၼ်း
မူိဝ်ႈၼႆႉ။ တႃႇေတ ၶဝ်ႈမႃးႁဵတ်း သုိၵ်းေၵႃႈ တွၼ်ႈတႃႇၶႃႈ လႆႈဝႃႈ ယၢပ်ႇေတႉေတႉ ၊ မုၵ်ႉၸုမ်း ၼုိင်ႈ
ၸုမ်း တႃႇေတလႆႈ ၵူၼ်းသုိၵ်းၼုိင်ႈေၵႃႇၼႆႉ ေတလႆႈ ၺွပ်း ၊ ေတလႆႈ ႁၢပ်ႇထမ်း ၶၢၼ်း ၵူၼ်းၵူႈေၵႃႉ
တႃႇေတလႆႈ ၵူၼ်းသိုၵ်းမႃး။ ၵူၺ်းၶႃႈ ႁဝ်းသမ်ႉ ၽ်ႂဢမ်ႇမႃးၺွပ်း ၊ ၽ်ႂဢမ်ႇမႃးၶၢၼ်း ၊ ၽ်ႂဢမ်ႇမႃး
ႁွင်ႉႁဝ်း ပႃးၸ်ႂ မီးေၶႃႈယိူင်းဢၢၼ်း ႄလႈ ၸွင်ႇၶဝ်ႈမႃးႁဵတ်းသုိၵ်း ႁၢပ်ႇထမ်းၵၢၼ် ၸူိဝ်ႉၸၢတ်ႈ။
မူိဝ်ႈပီ 2014 ၶႃႈႁဝ်းမီးဝႆႉ တီႈမူိင်းမၢၼ်ႈ ဝဵင်းတႃႇၵုင်ႈ ( Yangon ) ယဝ်ႉႁဵၼ်းယဝ်ႉ ၶႆႈ
မႃးႁဵတ်းသုိၵ်း ၊ ၶႆႈမႃးၸွႆႈ ၵၢၼ်ၸူိဝ်ႉၸၢတ်ႈ ေသႁႃၵပ်ႉသိုပ်ႇ တီႈၸုမ်း ၶွင်သီဢဝ်ၶိုၼ်း ၸုိင်ႈတႆး ၊
တပ်ႉသုိၵ်းၸုိင်ႈတႆး ( RCSS/SSA ) ဝၢႆးမႃး ၺႃး ၽူႈၽၢႆႇပိင်ႇၽႃႇသႃႇ မၢၼ်ႈ ၸၢႆးမိူင်း ၼူိဝ် Facebook and G - Mail or G - Talk ( ဝၢႆးမႃးလႆႈႁူႉ ၸုိဝ်ႈမၼ်းၸဝ်ႈေတႉေတႉ ဝႃႈ ၸၢႆးသႅင်မူိင်း )
ၶႃႈၵပ်ႉသုိပ်ႇမႃးဝႃႈ ၶႃႈၶႆႈႁဵတ်းသုိၵ်း ပႃးၸ်ႂၶႆႈၶဝ်ႈၸုမ်း ေတလႆႈၵပ်ႉသုိပ်ႇတီႈလ်ႂ ေတလႆႈႁဵတ်းႁိုဝ် ၊
သမ်ႇဢမ်ႇတွပ်ႇမႃးသင် ဝၢႆးလိုၼ်းမႃး ၶိုၼ်းမွၵ်ႇလၢတ်ႈမႃးဝႃႈ ႁ်ႂႈသူင်ပၼ် ေၶႃႈမုၼ်းပိုၼ်းၵဵပ်ႈ တီႈၼ်ႂး
G - Mail ( rcss.ssa@gmail.com ) ေသ မီးၵႂႃႇၶၢဝ်းတၢင်း 4/5 လိူၼ်ေၵႃႈ ဢမ်ႇတွပ်ႇသင်မႃးႄလႈ
ၶႃႈေၵႃႈ လႆႈၸ်ႂလမ်ေသ တဵမ်ႈၵႂႃႇထႅင်ႈဝႃႈ / ၶႃႈၶႆႈမႃးႁဵတ်းသိုၵ်းၼႆႉ ၵွပ်ႈၵဝ်ယူႇမူိင်းမၢၼ်ႈ ၵွပ်ႈၵဝ်
သွၼ်လိၵ်ႈမၢၼ်ႈ ႄလႈ သူၶဝ်ဢမ်ႇယုမ်ႇၵဝ် ၵူဝ်ၵဝ်မႃးဢဝ်ၶၢဝ်ႇသူႁႃး ? ၊ လၢတ်ႈ ႄၼႈ တၢင်းၵႂႃႇ
မၼ်းသဵၼ်ႈတၢင်းမၼ်းေၵႃႈ ၶႃႈေပႃးယဝ်ႉ ၵႃႈၸရိပ်ႈတၢင်း ေတႉၶႃႈဢမ်ႇလူဝ်ႇ ၊ ၶႃႈပ်ႂႉ ေၶႃႈတွပ်ႇ
( Reply ) ၸဝ်ႈႁဝ်းေၵႃႈ ႁုိင်ၼႃႇယဝ်ႉ ၊ ၶႃႈေၵႃႈ လႆႈလၢတ်ႈၵႂႃႇၸူိင်ႉၼႆ ။ ယဝ်ႉဢမ်ႇၶိုၼ်းတွပ်ႇသင်
မႃးထႅင်ႈ ။ လိုၼ်းသုတ်းမႃး ၶႃႈေၵႃႈ ႁႃလၢႆးမၼ်းေသ လႆႈၵႂႃႇ ၵပ်ႉသိုပ်ႇၺႃး ၶူးလဵၵ်ႉ ဢမ်ႇၼၼ်
ၸဝ်ႈႁၢၼ်လၢဝ်သႅင် ( lekjaoyod@gmail.com ) ႄလႈ ၶႃႈေၵႃႈလႆႈ လုၵ်ႉတီႈတႃႇၵုင်ႈ( Rangoon ) ေသမႃးမူိင်းၵွၵ်ႇ ( Bangkok ) ။
ၶႃႈၶိုၼ်းဝူၼ်ႉတူၺ်း ပိူၼ်ႈသမ်ႉၵူဝ်လႆႈႁဵတ်းသုိၵ်း ဢွၼ်ၵၼ်ပၢႆႈ ၊ ၶႃႈသမ်ႉၵူဝ်ဢမ်ႇ
လႆႈႁဵတ်းသုိၵ်း သမ်ႉလၵ်ႉမႃးႁဵတ်းသုိၵ်း ၊ ၶႃႈေတႇမႃး ၶဝ်ႈႁဵတ်းသိုၵ်းမိူဝ်ႈပီႈ 2014 လိူၼ် 8 ( ဝၢႆးပွႆး
ပီႊမ်ႂႇတႆးဝဵင်းလူင်တူၼ်ႈတီး ) ဝၼ်းထီႉ 12 ( 12.08.2014 ) ၊ တႃႇေတမႃးႁဵတ်းသုိၵ်းၼႆႉ လႆႈဝႃႈ
တွၼ်ႈတႃႇၶႃႈ ယၢပ်ႇၸ်ႂေတႉေတႉ ၊ မႃးႁဵတ်းသုိၵ်းတႆး ဢမ်ႇေပႃးမီးၵူၼ်း ၶႆႈယုမ်ႇ ၶႆႈထၢင်ႇပဵၼ်တ်ႂႈ
ပဵၼ်ၼူိဝ်။ ၵွပ်ႈၶႃႈ ယူႇၼ်ႂးႄၵႈမၢၼ်ႈမႃး မၼ်းေၵႃႈထုၵ်ႇလီပဵၼ်ယူႇ ပဵၼ်ၸုမ်းလ်ႂ ပဵၼ်ၽ်ႂလ်ႂေၵႃႈယဝ်ႉ
ေပႃးလုၵ်ႉတီႈ မူိင်းမၢၼ်ႈ ေသေတမႃးႁဵတ်းသုိၵ်းၼႆႉ မီးပုၼ်ႈၽွၼ်း မီးသုၼ်ေတလႆႈထတ်း ေတလႆႈ
ပၵ်ႉတႃ တူၺ်းေသႇေသႇ ၼႆႉပဵၼ်ပူိင် ၵူႈတီႈတီႈ တွၼ်ႈတႃႇ မုၵ်ႉၸုမ်း တွၼ်ႈတႃႇ ေတဢမ်ႇတိူဝ်ႉ
ၵၢၼ်ၸူိဝ်ႉၸၢတ်ႈ မီးပုၼ်ႈၽွၼ်း ၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်းထတ်းႁဵတ်းသၢင်ႈၵူႈေၵႃႉ။ ၶဝ်ႈမႃးႁဵတ်းသုိၵ်းမူိဝ်ႈပီ 2014 လႆႈသွၼ်ၵၢၼ်တီႈၼ်ႂး ၵၢၼ်သွၼ်သုိၵ်းႁၢၼ် တီႈပၢင်မၢႆ - 3 ၼ်ႂးၶၢဝ်းတၢင်း ၸမ်ၸမ်ၼုိင်ႈပီ
လႆႈလူင်းၵၢၼ်သွၼ်ၵႂႃႇ 2015 ဝၢႆးပွႆး လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ လိူၼ် May - 2015 ၊ ( ပဵၼ်ၸုပ်ႈ ဢွၼ်တၢင်းမူိဝ်း
ေတႇေတႇပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ် တၢင်းသုိၵ်းလွႆ TNLA ) ဝၢႆးသွၼ်ၵၢၼ် သုိၵ်းႁၢၼ်ယဝ်ႉ လႆႈၶဝ်ႈမႃး
တူၵ်းပုၼ်ႈၽွၼ်း ၽၢႆႇပၢႆးပိၺ်ႇၺႃႇ တီႈႁူင်းႁဵၼ်း ၸူိဝ်ႉၸၢတ်ႈ ငဝ်ႈၸုိင်ႈ လွႆတႆးလႅင်း ၊ ေတႇၶဝ်ႈ
ႁဵတ်းၶူးသွၼ် ႁူင်းႁဵၼ်းၸူိဝ်ႉၸၢတ်ႈ မိူဝ်ႈပီ 2015 လိူၼ် July ဝၼ်းထီႉ 10 ၊ မူိဝ်ႈၼၼ်ႉ တုိၵ်ႉပဵၼ်
သိုၵ်း ( 5 ) ပီၵူၺ်း ပႆႇၸ်ႂႈ သုိၵ်းလွၼ်ႉ ။ ထုိင်မႃးဝၼ်းထီႉ 17.07.2015 မႃး ၶႃႈလႆႈၸ်ႂ ၶႆႈပဵၼ်သုိၵ်း
လွၼ်ႉၼႆႄလႈ ေတႇလႆႈသ်ႂႇ သၢႆမၢႆသုိၵ်းလွၼ်ႉၵႂႃႇ ေတႃႇထုိင်ဝၼ်းမူိဝ်ႈၼႆႉ ယူႇ။
မူိဝ်ႈၽွၼ်းယၢမ်းသွၼ်ၵၢၼ်သုိၵ်း ေၵႃႉသုိၵ်းႁၢၼ် တီႈပၢင်မၢႆ - 3 ၼၼ်ႉ မၢင်ပွၵ်ႈေၵႃႈ
ၸ်ႂၸႃႉ တုၵ်ႉၶ ၊ မၢင်ပွၵ်ႈေၵႃႈ ေၵျႃႇသူိဝ်း လႆႈယုမ်ႉ လႆႈၶူဝ် ( မူိဝ်ႈပၢၼ်ၶဝ်ႈပၢင်မၢႆ - 3 ၼၼ်ႉ ေတႇ
ၺႃးၸုပ်ႈ ၶူးၸၢမ်မူိင်း ၶူးမႆႉ ၶဝ် ) ၵၢင်ဝၼ်း သွၼ်ၵၢၼ်တၢင်းဝၼ်း ၊ ၵၢၼ်သွၼ်သုိၵ်း ၼႆႉမၼ်းပဵၼ်
ၵၢၼ်ပၢႆးပိၺ်ႇၺႃႇတၢင်းႁူႉၼုိင်ႈဢၼ် ၊ ၼ်ႂးၵၢၼ်သွၼ်ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီး လုၵ်ႈၸဝ်ႈ လုၵ်ႈၶုၼ် ၵူၼ်း
ၽၢၼ် ၵူၼ်းမီးသင် ၽဵင်ႇပႅင်း ၵၼ်မူတ်း ။
မၢင်ေၵႃႉ လႆႈၸုမ်ႈ ၼွၵ်ႈမူိင်း မႃးေၵႃႈမီး ၵူၼ်းေပႃးၶူးမၼ်း ၸ်ႂႉၵၢၼ်းေၵႃႈေတလႆႈၵၢၼ်း ေပႃးၸ်ႂႉၵိင်ႈေၵႃႈ ေတလႆႈၵိင်ႈ မၢင်ေၵႃႉ သမ်ႉႁဵတ်းၽိတ်း သမ်ႉၶႆႈၶူဝ်
ၵၼ် သွၼ်ၵၢၼ်သုိၵ်း ၵၢင်ဝၼ်းယဝ်ႉထုိင်မႃး ၵၢင်ၶမ်ႈ ဢွၼ်ၵၼ်မႃးၶဝ်ႈထႅဝ်ေသ ၽ်ႂေမႃႁွင်ႉၵႂၢမ်း
ၽ်ႂေမႃၵႃႈ ၽ်ႂေမႃ ႁွင်ႉၵႂၢမ်းပၼ်ၵဝ်ႇ ေၵႃႈႁွင်ႉ ၵူၼ်းဢၼ်ဢမ်ႇေမႃ ႁွင်ႉသမ်ႉ ၼင်ႈေသ ထွမ်ႇယဝ်ႉ
ႁုၼ်ႉၸွမ်း ၶူဝ်ၸွမ်း ၊ ၸိူဝ်းဢၼ်ဢမ်ႇၶႆႈ ထွမ်ႇၵႂၢမ်း ဢမ်ႇၶႆႈႁုၼ်ႉ ၸူိဝ်းၼၼ်ႉသမ်ႉ ၊ မၢင်ေၵႃႉ ေၵႃႈ
ၵႂႃႇႁႆႇၵွင် ႁႆႇမွင်းေသၵႃႈ လၢႆး ၊ ၵႃႈတူဝ်း ႄလႈ ၵႃႈၼူၵ်ႉ။ မၢင်ေၵႃႉသမ်ႉ တူၺ်း TV ၶူးၶဝ်ေတ ဢဝ် Projector ယ်ႂႇယ်ႂႇေသ မႃးႄၼႈ ၸူိဝ်း ။ ၵူၼ်းၸူိဝ်းဢမ်ႇၶႆႈ ႁဵတ်းသင် ၶႆႈလိုၼ်ႈ ၶႆႈၼွၼ်းေၵႃႈၼွၼ်း မၢင်ေၵႃႉသမ်ႉ ဢမ်ႇၶႆႈၼွၼ်း ၶႆႈယဝ်ႉၵၼ် ၊ ၶႆႈလူလိၵ်ႈ ၼႆေၵႃႈႁဵတ်းလႆႈ ယူႇလႆႈ လွတ်ႈလွတ်ႈ
လႅဝ်းလႅဝ်း ၶႃႈေတဝူၼ်ႉႁၼ်ထုိင်လွင်ႈၸူိင်ႉၼႆႉ ဝႃႈ မီးတၢင်းသိူဝ်းၸ်ႂေတႉေတႉ ႄလႈ မီးဢူၺ်းေၵႃႉ
ၼမ်ေတႉေတႉ လုၵ်ႉတီႈ ၵူႈဝၢၼ်ႈ ၵူႈမူိင်း ေသမႃးထူပ်းၵၼ်။
ဝူၼ်ႉယဝ်ႉ ၶုၵ်ႉၸ်ႂလႆႈ ၶိုၼ်းၵႂၢမ်းဢူၺ်းေၵႃႉ ႄလႈ ၶူးၶဝ်ၵႆႉလၢတ်ႈႁဝ်းၶဝ်
ဝႃႈ ႁဝ်းမႃးယူႇၸွမ်းၵၼ် တုၵ်ႉၸွမ်းၵၼ် ၵိၼ်ၸွမ်းၵၼ် ၵိၼ်ၶဝ်ႈေမႃလဵဝ်ၵၼ် သူိဝ်းၸွမ်းၵၼ် ဢူၺ်းေၵႃႉ ေၵႃႈလုၵ်ႉၵူႈတီႈၵူႈတၢင်းေသမႃး ၵူႈတီႈတီႈ သင်သူမူိဝ်းတူၵ်းၼႃႈတီႈ ဢမ်ႇၼၼ် မူိဝ်း
ေလႇထုိင်ဝၢၼ်းလ်ႂေၵႃႈယဝ်ႉ ၵွပ်ႈသူမီးဢူၺ်းေၵႃႉၼမ် ၵူႈတီႈတီႈ ႄလႈ တုိၼ်းေတဢမ်ႇဢုိပ်းၶဝ်ႈ
တီႈယူႇတီႈၼွၼ်း။ ၼ်ႂးၶၢဝ်းတၢင်း ယူႇသဝ်းၸွမ်းၵၼ်မႃးၼႆႉ လႆႈဝႃႈမီးၽွၼ်းလီမႃးေတႉေတႉ ေၵျႃႇ
ေၵႃႈေၵျႃႇေတႉေတႉ ၊ ဝၢႆးၶႃႈႁဝ်း သွၼ်ၵၢၼ်သုိၵ်း ပၢင်မၢႆ - 3 မႃးယဝ်ႉ လႆႈမႃးယူႇၸွမ်းႁွင်ႈၵၢၼ်ၼႆႉ
ေပႃးဢမ်ႇၶႆႈယူႇ ဢမ်ႇၶႆႈမုိၼ်ေသဢိတ်း ၊ ဢမ်ႇေၵျႃႇ ဢမ်ႇလႆႈၶူဝ် မိူၼ်မူိဝ်ႈသွၼ်ၵၢၼ် ပၢင်မၢႆ - 3
ေသဢိတ်းၵႂႃႇၵၼ်ေတႉေတႉဝႃႈဝႃႈ ။ ပိူၼ်ႈေတႉလၢတ်ႈဝႃႈ သွၼ်ၵၢၼ်ၼႆႉတုၵ်ႉၶ ဝႃႈၶႃႈသမ်ႉဝႃႈ
သွၼ်ၵၢၼ်ၼႆႉ ေၵျႃႇမီးတၢင်းသူိဝ်းၸ်ႂ ၊ ၵူၼ်းၼႆႉလုၵ်ႉမႃးေၵႃႉတီႈေၵႃႉတၢင်း ပဵၼ်ၽ်ႂ ပဵၼ်လုၵ်ႈႄမႈ
ၽ်ႂေၵႃႈဢမ်ႇႁူႉ ယူႇဝၢၼ်ႈလဵဝ်ၵၼ် မႃးႁဵတ်းသုိၵ်းတီႈလဵဝ်ၵၼ် သွၼ်ၵၢၼ်သုိၵ်းၸွမ်းၵၼ် ၵမ်ႉဢမ်ႇ
လႃလီၺႃးၵၼ် ( ၵွပ်ႈၵူၼ်းၼမ်ၼႃႇ ) ။
ၶၢဝ်းတၢင်း သွၼ်ၵၢၼ်သုိၵ်းယဝ်ႉၵႂႃႇလီငမ်းယဝ်ႉၼႆ ေတလႆႈၽၢတ်ႇၵၼ်မူိဝ်း မူိင်းၽ်ႂမူိင်းမၼ်း
ေတလႆႈမိူဝ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၽ်ႂၵၢၼ်မၼ်း ၸွမ်းၼူိဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်း ေၵႃႉသုိၵ်းေၵႃႉႁၢၼ် ႁဝ်းေသႄလႈ ထုိင်
မႃး ၼ််ႂးလိူၼ် May ၸူိဝ်းဢၼ်လႆႈဢွၵ်ႇမူိဝ်းေၵႃႈ ဢွၵ်ႇမူိဝ်း ၵႂႃႇၽ်ႂမၼ်းၵူႈေၵႃႉၵူႈတၢင်း။ ၼ်ႂးၶၢဝ်း
တၢင်း ၸမ်ၸမ်ၼုိင်ႈပီၼႆႉ ေတလႆႈၽၢတ်ႇၵၼ်မူိဝ်းၼႆႉ ဢွၼ်ၵၼ်ၼမ်ႉတႃတူၵ်း ၸ်ႂလဵၵ်ႉ ေၶႃးၶူမ်
ဢမ်ႇၶႆႈၽၢတ်ႇၵၼ်ေသမူိဝ်း ၊ လိုၼ်းသုတ်းမႃး ထုိင်တီႈ ၶူးသွၼ်ၵၢၼ်သုိၵ်းၶဝ်ေပႃးလႆႈ လိုပ်ႈမိူဝ်း
ၶူးၸၢမ်မူိင်းလၢတ်ႈဝႃႈ သူၶဝ်ၼႆႉ မူိဝ်ႈယူႇၸွမ်းၵၼ် မၢင်ပွၵ်ႈၽိတ်းၵၼ် ေမႃးၵၼ် ၵမ်ႉၼႆႉ ၸမ်ေတ
မူိဝ်းမႃး သမ်ႉမႃးႁႃ ဢွၼ်ၵၼ်ႁွင်ႉႁႆႈ ၼမ်ႉတႃတူၵ်းႁိုဝ်ႉ ။ သွၼ်ၵၢၼ်ယဝ်ႉ ႄလႈ ဢွၼ်ၵၼ် ဢွၵ်ႇ
မူိဝ်း မူိင်းၽ်ႂမၼ်းၵူႈေၵႃႉ။
ၼ်ႂးၶၢဝ်းတၢင်း ဢွၵ်ႇမူိဝ်း ၸုမ်း
ပီႈၼွင်ႉ ဢူၺ်းေၵႃႉ ေၵႃႉသုိၵ်းႁၢၼ်
ႁဝ်း ၸုမ်း ထုင်ႉမဝ်း ( 701 ) လႆႈ
မူိဝ်းၺႃး ၸုမ်းဢၢႆလွႆသုိၵ်း( TNLA )
ၶဝ် လၵ်ႉယိုဝ်း မူိဝ်ႈပီ 2015 ၼၼ်ႉ
ယဝ်ႉ ၊ တႃႇေတ ဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်း
မိူဝ်းပွတ်းၼၼ်ႉေၵႃႈ ၽၢႆႇသုိၵ်းႁဝ်း
( RCSS/SSA ) ေၵႃႈလႆႈပွင်ႇၶၢဝ်ႇ
ပၼ်ၶဝ်ယဝ်ႉ ဝႃႈေတလၢတ်းၵႂႃႇသဵၼ်ႈတၢင်းၼႆႉ။ လႆႈဝႃႈပဵၼ်တီႈမၢႆတွင်းၵႂႃႇေတႉေတႉ ၼ်ႂးၶၢဝ်းတၢင်း
သွၼ်ၵၢၼ်သုိၵ်းၸွမ်းၵၼ် တၢင်းဢူၺ်းေၵႃႉႁဝ်းၶဝ် ၵူႈမူိင်းမူိင်း ၵူႈတီႈတီႈ။ ေၶႃႈယိူင်းဢၢၼ်းမူိၼ်
ၵၼ် ၵိၼ်ၶဝ်ႈေမႃလဵဝ်ၵၼ်ေသ ႁ်ႂႈေမႃဢွၼ်ၵၼ် ႁၵ်ႉၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈႁဝ်း ယႃႇေပ ၵုမ်ႇ
မဝ်းၸွမ်းၵူၼ်းတၢင်းၶိူဝ်း ႁ်ႂႈမီးၸ်ႂ ေမႃပွင်ႇၸ်ႂ ၼူိဝ်ၵၢၼ်ၸူိဝ်ႉၸၢတ်း တႆးႁဝ်းေသ ၊ ႁ်ႂႈႁူႉပုၼ်ႈၽွၼ်း
တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ် ၽ်ႂမၼ်းေသ ဢွၼ်ၵၼ်ၶဝ်ႈမႃး ႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၸူိဝ်ႉၸၢတ်ႈေသၵမ်း။
ၶၢဝ်းတၢင်း လႆႈၶဝ်ႈမႃးႁဵတ်းသုိၵ်း ႄလႈ သွၼ်ၵၢၼ်သုိၵ်း ေတတဵမ်ႈဝႆႉၵႂႃႇႁ်ႂႈပဵၼ်တီႈမၢႆ
တွင်း ၊ ငိၼ်းၸူမ်းၼမ်ၼမ် ပီႈၼွင်ႉဢၼ်ၶဝ်ႈမႃး လူလိၵ်ႈ ဢၢၼ်ႇလိၵ်ႈၶႃးႁဝ်းၼၼ်ႉေသၵမ်း မ်ႂႇသုင်
ၶႃႈ။
ၸၢႆးသႅင်သုိၵ်း ( Tai management @ Tai Strategy )
Post >>> ShanStateDefenceArmy


text:
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ပဵꧣ် ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇဢွၼ်ႇလၢႆးဢၼ်ၼိုင်ႈသေ ပဵၼ် လွင်ႈၵေႃႇသၢင်ႈ ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇ ဢၼ်မီးၼမ်ႉၸႂ်ႉသုင်၊ ဢၼ်မီးလွင်ႈၶဵင်ႇၼပ်ႉယမ်ၼိူဝ်ၵၼ်၊ တီႈလွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ပဵၼ် တူင်ႇဝူင်း ဢွၼ်ႇလၢႆး ဢၼ်ၸိူဝ်း ၽူႈသူင်ၸႂ်ၶဝ် ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ ၵေႃႉလႂ်ၵေႃၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ် မီးဝႆႉၶေႃႈၵမ်ႈၽွင်း ဢၼ်ဝႃႈ ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈပဵၼ်သင် ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇၼိူဝ်ၸေႈ ဢၼ်ၼိုင်ႈမႄးထတ်း
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇၼိူဝ်ၸေႈသေ မၼ်းပဵၼ် လၢႆးၵၢၼ်ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇ တီႇၵျိတ်ႇတႄႇ ဢၼ်ၼိုင်ႈယဝ်ႉ။ လိူဝ်သေ လွင်ႈမၵ်းမၼ်ႈၼႄႉၼွၼ်းလႆႈ လႄႈ ၸိူဝ်းဢၼ်ၼႄဝႆႉတၢင်ႇၸိူဝ်း တီႈၼႂ်းၼႃႈလိၵ်ႈၼႆႉသေ ဢၼ်ပဵၼ်ႁူဝ်ၼပ်ႉႁူဝ်ၶေႃႈ ဢၼ်ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး ႁူမ်ႇငမ်းလႆႈ ဢမ်ႇၼၼ် ႁူဝ်ၼပ်ႉတင်းသဵင်ႈၼိူဝ် လွင်ႈတၢင်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇလႆႈမီး လွင်ႈမၵ်းၶၢၼ်းသင်ဝႆႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ ၼင်ႇ § ၶေႃႈတၢင်း ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး ဢၼ်ၼႄဝႆႉၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉ မီးဝႆႉ လွင်ႈပႅၵ်ႈပိူင်ႈလမ်ႇလွင်ႈ တီႈၼႂ်းၵႄႈ ဢၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈ လႆႈ လႄႈ ဢၼ် ထုၵ်ႇ ႁဵတ်းသၢင်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ်လႄႈ ပိူင်ၵၢၼ်ဢၼ်ၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈမႂ်တိုတ်း တွၼ်ႈတႃႇသုၼ်ႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈသေ ၸိူဝ်းတေလႆႈႁဵတ်းၸွမ်းတႄႉ ပဵၼ် ပိူင်ၵၢၼ်လွင်ႈတၢင်း ဢၼ်ငမ်ႇမႅၼ်ႈ၊ ပိူင်လူင်မၼ်း ၸိူဝ်းပဵၼ်လွင်ႈတၢင်း ဢၼ်ၼႄဝႆႉတီႈ ပဝ်ႉမၢႆလူင်ႁႃႈယိူင်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ယွၼ်ႉမၼ်းမီးၽွၼ်းၵမ်းသိုဝ်ႈၼိူဝ် ႁူဝ်ၵမ်း ဢၼ်လူတ်ႇလူင်းၼႃႈလိၵ်ႈလႄႈ တွၼ်ႈတႃႇတေလႆႈထိင်းသိမ်းပၼ် သႅၼ်းသတ်ႉပွင်ႈၵႂၢမ်း ႁႂ်ႈမၼ်းသၢင်ႇထုၵ်ႇၼႆ မၼ်းလမ်ႇလွင်ႈ တွၼ်ႈတႃႇ ႁႂ်ႈၸႂ်ႉဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးလႆႈငၢႆႈငၢႆႈ (ပိူင်လူင်မၼ်း တွၼ်ႈတႃႇၽူႈၸိူဝ်းလူၸွမ်း dial-up လႄႈ mobile browserၼၼ်ႉ)ယဝ်ႉ။ ၸႅၵ်ႇဢဝ်ၸိူဝ်းပဵၼ်ပွင်ႈၵႂၢမ်း ဢၼ်ယၢဝ်းယၢဝ်းၼၼ်ႉသေ ၵူၺ်းဝႆႉပၼ် ႁူဝ်ႁုပ်ႈတီႈၵႅပ်ႈမၼ်းၼႆႉ မၼ်းပဵၼ် လွၵ်းလၢႆး တေႁဵတ်းႁႂ်ႈ ႁူဝ်ၶေႃႈပွင်ႈၵႂၢမ်းဢၼ်ၼိုင်ႈ တိူဝ်းတွၼ်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႃးယဝ်ႉ (see Wikipedia:Summary style)။ ႁူဝ်ၶေႃႈၵမ်ႈၽွင်ႈၼႆႉ တေၸၢင်ႈၶဝ်ႈပႃး ႁူဝ်ႁုပ်ႈၵႃႈတီႈ ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇပဵၼ်ပပ်ႉၼၼ်ႉသေတႃႉ တိူဝ်းသႂ်ႇပၼ်ၶေႃႈမုၼ်း၊ ႁဵင်းၵွင်ႉၽၢႆႇၼွၵ်ႈ တီႈဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးသေ တေၸၢင်ႈႁဵတ်း လွင်ႈမူၼ်ႉမႄးပၼ်လႆႈ ၽႂ်းၽႂ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၶေႃႈတၢင်း ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးမႄးထတ်း
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈပပ်ႉသပ်းဢၼ်ၼိုင်ႈမႄးထတ်း
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဢွင်ႈတီႈ တွၼ်ႈတႃႇ ပိုၼ်ၽႄႈပၢႆးဝူၼ်ႉၶွင်တူဝ်မႄးထတ်း
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈတွၼ်ႈတႃႇ ယုၵ်ႉတၢင်ႇလွင်ႈၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆမႄးထတ်း
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဢွင်ႈတီႈ တႃႇဢဝ် ႁဵင်းၵွင်ႉ၊ ၶႅပ်းႁၢင်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် ႁၢင်ႈထုတ်ႇ ၾၢႆႇမီႇတီႇယႃႇ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ သိမ်းဝႆႉမႄးထတ်း
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈ ပလွၵ်ႉ၊ ၵၢၼ်ႈၸွႆႈသၢင်ႈ လွင်ႈပိုတ်ႇတၢင်ႇဝႅပ်ႉ၊ ၵၢၼ်ၸွႆႈသၢင်ႈၵွင်ႉသၢၼ်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ဢမ်ႇၼၼ် ဝႅပ်ႉသၢႆႉမၢႆတွင်းမႄးထတ်း
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၵူႈမိုဝ်းဢၼ်ၼိုင်ႈမႄးထတ်း
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈ ပပ်ႉၵႅမ်မိုဝ်း၊ ပပ်ႉၵူႈမိုဝ်း၊ ပပ်ႉတင်ႈၵၢၼ်၊ ဢမ်ႇၼၼ် ၵျႃႇၼႄႇၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈပၢႆးသၢႆႊဢၼ်ၼိုင်ႈမႄးထတ်း
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈ မၢၵ်ႇၵႅဝ်ႈသႅင် ဢၼ်လၢတ်ႈႁေႃးလွင်ႈမိူဝ်းၼႃႈမႄးထတ်း
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈလိၵ်ႈၽိုၼ်ၶၢဝ်ႇဢၼ်ၼိုင်ႈမႄးထတ်း
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဢွင်ႈတီႈ ဢၼ်သိမ်းဝႆႉၶေႃႈမုၼ်း ၵႃႈပွင်ႇၵႃႈလၼ်မႄးထတ်း
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇႁဵတ်းသိၼ်ႇသႃႇမႄးထတ်း
မုၵ်ႉၸုမ်းတူင်ႇၵူၼ်းမႄးထတ်း
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈပိူင်ႁၢမ်းၶုၼ် ဢမ်ႇၼၼ် ဢမ်ႇၸႂ်ႈဢွင်ႈတီႈ လၢတ်ႈပၢဝ်ႇလၢတ်ႈလႆႈ လွတ်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းလႅဝ်းမႄးထတ်း
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈပိူင်တီႇမူဝ်ႇၶရေႇၸီႇမႄးထတ်း
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈပိူင်ႇပျူႇရူဝ်ႇၶရေႇၸီႇမႄးထတ်း
ႁဵင်းၵွင်ႉၽၢႆႇၼွၵ်ႈမႄးထတ်း