text:
Battle News
မၢၵ်ႇၵွင်ႈ တိူဝ်ႉၺႃး ၽူႈမၢႆဝၢၼ်ႈပၢင်ၽႅၵ်ႇတၢႆ ယွၼ်ႉပၢင်တိုၵ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈလႄႈ (TNLA)
- Details
- Created on 27 March 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ သွၵ်ႈတဝ်ထိူၼ်ႇသေ တင်ႈၸႂ် ၵႂႃႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉဝႆႉ တပ်ႉသိုၵ်း ၸိူဝ်ႈၸၢတ်ႈပလွင်ႈ ပူတ်းပွႆႇ(TNLA) လႄႈ တပ်ႉသိုၵ်း (TNLA) တူၵ်းၸႂ်သေ ၶဝ်ႈၵႂႃႇယိုဝ်း မိူဝ်ႈၽွင်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢမ်ႇတၼ်းၾၢင်ႉတူဝ်လႄႈ လႆႈပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ် ႁၢဝ်ႉႁႅင်း မၢၵ်ႇၵွင်ႈ တိူဝ်ႉၺႃး ၽူႈမၢႆဝၢၼ်ႈ တၢႆထင်တီႈ တီႈၽၢႆႇတၢင်းၸၢၼ်း ပၢင်ၵွၼ် ၼႂ်းဝၢၼ်ႈပၢင်ၽႅၵ်ႇ ဢိူင်ႇသၼ်လွႆ တေႃႉသၢင်ႇမင်းၵုင်း ၽၢႆႇတူၵ်းၸေႈဝဵင်း ၵျွၵ်းမႄး။
ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ၶေႃႈၸိသင်ႇ ၽၢႆႇၼိူဝ်သေ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶလယ(391) သၢႆသိုၵ်း(2) ၸဝ်ႈႁၢၼ် တႅတ်ႉလုၼ်ႇမူဝ်း ဢွၼ်ႁူဝ် ႁႅင်းသိုၵ်း မွၵ်ႈ (1,000)ၵေႃႉ မူၵ်းသိူင်ႇဝႆႉ မွၵ်ႈ500ၵေႃႉ၊ တူင်ႉၼိုင်ၸွမ်းဝၢၼ်ႈ မွၵ်ႈ500ၵေႃႉ ယူႇပႃႈတႂ်ႈ ၵုမ်းၵမ် တပ်ႉမ(77) ဝႆႉၼၼ်ႉ ၶဝ်ႈၵႂႃႇ ၼႂ်းဝၢၼ်ႈပၢင်ၽႅၵ်ႇေသ ၵႂႃႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉဝႆႉ တပ်ႉသိုၵ်း ၸိူဝ်ႈၸၢတ်ႈပလွင်ႈ ပူတ်းပွႆႇ(TNLA) ဢၼ်မီး ဢဵၼ်ႁႅင်းသုိၵ်း (20)ေၵႃႉ ဝႆႉလႄႈ ၵူၺ်းၵႃႈ ၽၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်း (TNLA) တူၵ်းၸႂ်တိုၼ်ႇ သေ ၵုိင်ႉၵၢင်ႉ ၶဝ်ႈၵႂႃႇယိုဝ်း သုိၵ်းမၢၼ်ႈ ဢွၼ်တၢင်း မူိဝ်ႈၽွင်း သၢႆသုိၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ၵမ်ႈၽွင်ႈ တုိၵ်ႉမႃး ၼင်ႈၵိၼ်ၶဝ်ႈသွႆးဝႆႉယူႇ ၼႂ်းလၢၼ်ႉ မူိဝ်ႈလူိၼ်ပူၼ်ႉမႃး ဝၼ်းထီႉ (27.February.2014) ၶၢဝ်းယၢမ်း ၵၢင်ၼႂ် 9:30မူင်း ၼၼ်ႉေသ လႆႈပဵၼ်ပၢင်တုိၵ်းၵၼ် ႁၢဝ်ႉႁႅင်း ေတႃႇထုိင် 10:45မူင်း။
ၼႂ်းပၢင်တုိၵ်းၼႆႉ ၽၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ လႆႈလူႉတၢႆ 2ေၵႃႉ၊ မၢတ်ႇၸဵပ်း 2ေၵႃႉ၊ ၽၢႆႇတပ်ႉသုိၵ်း ပလွင်ႈသမ်ႉ လႆႈလူႉတၢႆ 4ေၵႃႉ၊ သုမ်းၶူိင်ႈၵွင်ႈၵၢင်ႇ 4လဝ်း ေသဢမ်ႇၵႃး မၢၵ်ႇၵွင်ႈ ၼႂ်းပၢင်တုိၵ်း သုိၵ်းမၢၼ်ႈႄလႈ သိုၵ်းပလွင်ႈၼၼ်ႉ လႆႈတူိဝ်ႉၺႃး ၽူႈမၢႆ ဝၢၼ်ႈပၢင်ၽႅၵ်ႇ ၸုိဝ်ႈႁွင်ႉၸၢႆးေၵျႃႇလူႇ ဢႃႇယု 40ပီႊ လႆႈလူႉတၢႆၵႂႃႇႄလႈ တိူဝ်ႉၺႃးထႅင်ႈ ၵူၼ်းၼႂ်းဝၢၼ်ႈ ဢမ်ႇလႆႈႁူႉၸၵ်းၸိုဝ်ႈ ေၵႃႉၼုိင်ႈ။
လွင်ႈလႆႈပဵၼ် ပၢင်တုိၵ်းၵၼ်ပွၵ်ႈၼႆႉ ယွၼ်ႉပူိဝ်ႈဝႃႈ ၽၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ၶဝ်ႈမႃးဝႅတ်ႉလွမ်ႉဝႆႉ တပ်ႉသိုၵ်း ၸိူဝ်ႈၸၢတ်ႈပလွင်ႈ ပူတ်းပွႆႇ(TNLA) ဢွၼ်တၢင်းၼႆႄလႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၽၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်း ပလွင်ႈ တူၵ်းၸႂ်ေသ လႆႈၶဝ်ႈၵႂႃႇယိုဝ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢွၼ်တၢင်းၼႆ ၵူၼ်းၼႂ်းပုိၼ်ႉတီႈေၵႃႉၼုိင်ႈ လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
တေႃႇထိုင် မိူဝ်ႈလဵဝ် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၸိူဝ်းယူႇဝႆႉ ၼႂ်းဝၢၼ်ႈပၢင်ၽႅၵ်ႇ ယင်းဢမ်ႇပႆႇထၢင်ႇႁၢင်ႈ ႁတ်းဢွၵ်ႇႁိူၼ်း ၵႂႃႇႁဵတ်းၵၢၼ်သင် ယင်းတိုၵ်ႉလႆႈၵူဝ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ထၢမ်ႁႃတၢင်းၽိတ်း ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဝႃႈ ပဵၼ်သိုၵ်း ပလွင်ႈၼႆသေ လွမ်ၵူဝ် သၢႆသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် လၢမ်းၶဝ်ႈၵႂႃႇထိုင် ၼႂ်းဝဵင်းၵျႂၵ်းမႄးယူႇၼႆ ၵူၼ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၵေႃႉၼိုင်ႈ သူင်ႇၶၢဝ်ႇမႃးၼင်ႇၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


c: text/html

text:
ပေႃးႁဝ်းတူၺ်းမိူင်းတႆးၼႆ ထုၵ်ႇလွမ်ႉဝႆႉ လူၺ်ႈမိူင်းၶႄႇ မိူင်းလၢဝ်းလႄႈ မိူင်းထႆးဝႆႉ။ မိူၼ်ထုၵ်ႇပိူၼ်ႈဢူမ်ဝႆႉ ၼႂ်းပၢၵ်ႇၶဝ်။ ငၢႆးပွတ်းဝၼ်းဢွၵ်ႇ မိူင်းယူးၶရဵၼ်း (Ukraine) ဢၼ်ထုၵ်ႇမိူင်းရတ်ႉသျိူဝ်း ဢူမ်ဝႆႉ။ ၸၢင်ႇဝႃႈမိူင်းတေႃႇမိူင်း မီးလွင်ႈဢမ်ႇပဵင်းပေႃးၸႂ် တီႈၵၼ်မႃးၸိုင် ထုၵ်ႇမိူင်းလူင် ရတ်ႉသျိူဝ်း ပၼ်တၢင်းယၢပ်ႇ ၸႂ်လူၺ်ႈ ၵၢၼ်သႄႇယူင်း ၵူၼ်းၼႂ်းမိူင်းယူးၶရဵၼ်း လဵၵ်ႉလဵၵ်ႉဢွၼ်ႇ။ မၼ်းပဵၼ်တူဝ်ယၢင်ႇ (Example) တႃႇႁဝ်းလဵပ်ႈႁဵၼ်း ဢဝ်မႃးပဵၼ်ၶေႃႈသင်ႇသွၼ်။
မိူင်းၶႄႇၼႆႉ ဝၢႆး 1976 မဝ်ၸိုဝ်တုင်း လပ်းတႃလိုမ်းမိူင်းၵႂႃႇယဝ်ႉၵေႃႈ လႅၵ်ႈလၢႆႈလၢႆးပူၵ်းပွင်ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးမႃး။ ၵေႃႉဢၼ်မႃးပုတ်ႈတႅၼ်းမဝ်ၸိုဝ်တုင်း ဢၼ်ပဵၼ်တိူင်ႉသႅဝ်ၽိင် ၼႆႉဝႃႈ “မႅဝ်းတေလမ် တေၶၢဝ် တေလၢႆး ဢမ်ႇပဵၼ်သင်၊ တီႈယဝ်ႉမၼ်းလူဝ်ႇတီႉၼူလႆႈၵူၺ်း” ၼႆသေ ၸႂ်ႉတိုဝ်းၵူႈလၢႆးလၢႆး ပူၵ်းပွင်ဝၢၼ်ႈမိူင်းမႃးၼႆႉ မိူဝ်ႈလဵဝ်မႃးပဵၼ်တီႈသွင် ၼႂ်းလူၵ်ႈ။ ဢမ်ႇႁိုင်ဢမ်ႇၼၢၼ်း တေသႅင်းၶၢမ်ႈပူၼ်ႉ မိူင်းဢမႄႇရိၵၼ်ႇသေ တေပဵၼ်တီႈၼိုင်ႈ။
ၵူၺ်းၵႃႈ မိူင်းဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ မိူၼ်ၵူၼ်း၊ မၼ်းမီးလွၵ်းဢူၼ်ႈ လွၵ်းၶႅင် ၼင်ႇၵၼ်။ လွၵ်းဢူၼ်ႈမိူင်းၶႄႇၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်း 750 လၢၼ်ႉ တိုၵ်ႉတူၵ်းယၢၵ်ႈတူၵ်းၽၢၼ်ယူႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပေႃးဢမ်ႇၵႄႈလႆႈ ပၼ်ႁႃၼႆႉ မၼ်းၸၢင်ႈထိုင်တီႈမိူင်းၸၢင်ႈတႅၵ်ႇယွႆႈ ပဵၼ်ၵႂႃႇလၢႆဝၢၼ်ႈလၢႆမိူင်းလူးၵွၼ်ႇ။ ၼႆႉပဵၼ်လွင်ႈၼိုင်ႈ ဢၼ်မိူင်းၶႄႇ လႆႈၽိုတ်ႉဢွၵ်ႇတၢင်းၼွၵ်ႈမႃး။
ထႅင်ႈလွင်ႈၼိုင်ႈၼႆႉ ထမ်ႇမတႃႇ မိူင်းမၢၵ်ႈမီးလီပဵၼ်မႃးၵေႃႈ ၶႂ်ႈမႄႇၶႂၢၵ်ႈႁႅင်းသိုၵ်းမႃးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈၼႆႉ တၢင်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ဢမႄႇရိၵၼ်ႇၵေႃႈ မႆႈၸႂ်သေ ၶတ်းၸႂ်သူၼ်းတုမ်မိူင်းႁိမ်းႁွမ်း မိူင်းၶႄႇၶဝ် မႄးလွမ်ႉၶိုၼ်းမိူင်းၶႄႇ ယႃႇႁႂ်ႈၽႄႇဢေႃးၸႃႇ ဢႃႇၼႃႇမႃးလႆႈတၢင်းၼွၵ်ႈယူႇ။ မိူင်းၸိူဝ်းၼႆႉ ပေႃးဢဝ်ထွႆႈၵႂၢမ်း တၢင်းပၢႆးၽူမိၵၢၼ်မိူင်း (Geopolitics) ၵေႃႈ ႁွင်ႉဝႃႈ ၽႅၼ်ႇလိၼ်ၸွမ်းႁိမ်း (Rimland) ႁိုဝ် လႅၼ်လိၼ် (Frontier) ။
ဢမႄႇရိၵၼ်ႇၼႆႉ သူပ်းတႄႉဢမ်ႇဝႃႈ ႁႂ်ႈၸွႆႈလွမ်ႉမိူင်းၶႄႇၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ၶဝ်ၵေႃႈတူၵ်ႇဢၢင်ႈ လွၵ်းပိူင် တီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇ သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်း ၶၵ်ႉၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ် ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းထုၵ်ႇၸႂ်ၼၼ်ႉမႃး။ ၼွၵ်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢၢင်ႈလွင်ႈပၼ်ႁႃယႃႈမဝ်းၵမ်၊ ၶူင်းၵၢၼ်ၼိဝ်ႇၶလီႇယိူဝ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉမႃး။ ၼွၵ်ႈလိူဝ်ၼၼ်ႉ ယွၼ်ႉဝႃႈ သႃသၼႃဢီႇသလၢမ်ႇ (Islam) ပဵၼ်ႁႅင်းလူင်ဢၼ်ၼိုင်ႈၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ (ပႃးလူၺ်ႈ မိူင်းဢႃရပ်ႉၶဝ် မီးၼမ်ႉမၼ်း ၸိူဝ်ႉၾႆး ဢၼ်လုမ်ႈၾႃႉၸႂ်ႉတိုဝ်းယူႇ) ၼၼ်ႉလႄႈ ဢၢင်ႈပၼ်ႁႃ ရူဝ်ႇႁိင်ႇယႃႇ (Rohingya) သေၶဝ်ႈမႃးယူႇ။
ၼွၵ်ႈသေဢမႄႇရိၵၼ်ႇ ယင်းမီးတၢင်ႇမိူင်းၶဝ်ပႂ်ႉတူၺ်းမိူင်းၶႄႇ လူၺ်ႈၸႂ်လိူတ်ႇၸႂ်မႆႈယူႇ မိူၼ်ၼင်ႇမိူင်း ဢိၼ်းၻီးယိူဝ်း ၵျပၼ်ႇလႄႈ မိူင်းလုၵ်ႈၸုမ်းၼႂ်းဢႃႇသီႇယၼ်ႇ (Asean မုၵ်ႉၸုမ်းမိူင်းဢေးသျိူဝ်း ၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းဢွၵ်ႇ) ၊ ၸိူင်ႉၼင်ႇၵျပၼ်ႇၼႆႉ ဢၢင်ႈၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်လုမ်ႈမႄႈၼမ်ႉၶွင် (Greater Mekong Sub-region) သေ ၶဝ်ႈမႃးႁႄႉၶႄႇဝႆႉ။
ၶႄႇတႄႉဝႃႈယူႇ၊ ၶဝ်ဢမ်ႇမီးၽႅၼ်ၵၢၼ်ပွႆႇတပ်ႉသိုၵ်း ဢွၵ်ႇၼွၵ်ႈလႅၼ်လိၼ်ၵႂႃႇ။ လွင်ႈၼႆႉ ၽႂ်ၸွင်ႇတေ တမ်းၸႂ်လႆႈ ?။
ပေႃးတူၺ်းလွင်ႈ ၸဝ်ႈပေႃႈလူင်ၼေႃႇၶမ်း ထုၵ်ႇလိုပ်ႈလူၺ်းတေႃႇပေႃး ထုၵ်ႇတိၺွပ်း တႅပ်းတတ်း ၶႃႈႁႅမ်ပႅတ်ႈပီၵၢႆ၊ ဝၢႆးသေၵူၼ်းၶႄႇ 13 ၵေႃႉ ထုၵ်ႇႁႅမ်တၢႆၼႂ်းသၢမ်ၸဵင်ႇၶမ်း မိူဝ်ႈ 5/10/2011 ၼၼ်ႉလႄႈ ၶႄႇၵမ်ၵိၼ်းႁႂ်ႈမၢၼ်ႈ လၢဝ်း ထႆး ၶဝ်ႈႁူမ်ႈမိုဝ်းၼႂ်းႁူမ်ႇလူမ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၶႄႇ ဢၼ်ၵႃႉၶၢႆယူႇၼွၵ်ႈမိူင်းၶႄႇၼၼ်ႉ လႄႈသင်။ တူၺ်းၼႂ်းပေႃႇလသီႇ ၵႅတ်ႇၶႄမိူင်းၶႄႇဝႃႈ တေၸႂ်ႉတိုဝ်းတပ်ႉသိုၵ်းၶႄႇ မိူဝ်ႈထုၵ်ႇပူၼ်ႉပႅၼ် ၼႃႈလိၼ်ႁိုဝ်ႉ၊ မိူဝ်ႈထုၵ်ႇပူၼ်ႉပႅၼ် ၽွၼ်းလီၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၶႄႇႁိုဝ်ႉ ၼၼ်ႉလႄႈသင်၊ ႁူႉတေဢမ်ႇမီးတီႈ ၵတ်းၸႂ်ၽႂ် (ၵမ်ႈၽွင်ႈတေဝႃႈဢုၼ်ႇၸႂ်ၽႂ်)။
တူၺ်းၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ် ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼႆႉ တေႃႇမိူဝ်ႈလဵဝ် တၢင်ႇမိူင်းပႆႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈပႃးၼႆသေတႃႉ ၶႄႇၼႆႉတႄႉ သူင်ႇမႃးၽူႈတႅၼ်းၶဝ် ဝင်ယိၼ်ႇၾၼ်း (Wang Yinfan) လႄႈ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၸိူဝ်း မေႃလိၵ်ႈမၢၼ်ႈၵႂၢမ်းမၢၼ်ႈ မႃးပႂ်ႉတူၺ်းပႂ်ႉထွမ်ႇၸွမ်း ပႂ်ႉလၢတ်ႈၸွႆႈၵေႃႈ တေၸၢင်ႈႁူႉလႆႈၸႅင်ႈလႅင်း။
မၼ်းပွင်ႇဝႃႈ ၼႆႉပဵၼ်မိူင်းႁဝ်း၊ ႁဝ်းႁဵတ်းလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ႁဝ်းၵေႃႈလၢႆး ပေႃးမိူင်းၼွၵ်ႈၶဝ် ဢမ်ႇႁၼ်လီၸိုင် မၼ်းႁူႉယၢပ်ႇ။
ယွၼ်ႉၼၼ် ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ႁဝ်းတင်းသဵင်ႈ ဢမ်ႇဝႃႈမၢၼ်ႈ ဢမ်ႇဝႃႈတႆး ၶၢင် ၶျၢင်း ယၢင်း မွၼ်း၊ ယႃႇၵုမ်ႇမိုင်ႉ သွၼ်ႇၾၢႆႇႁဝ်းၵူၺ်း ႁႂ်ႈမေႃသွၼ်ႇပႃးၾၢႆႇပိူၼ်ႈ။
ယႃႇႁႂ်ႈပိူၼ်ႈႁၼ်ဝႃႈ ႁဝ်းၼႆႉၶႂ်ႈဢိင်ၶႄႇႁိုဝ် ဢမႄႇရိၵၼ်ႇၼႃႇပူၼ်ႉတီႈ။ လွင်ႈၼႆႉ မိူၼ်ဢဝ်မိူင်းႁဝ်းမႃး ပဵၼ်တေးၼႃးၼႂ်းၵႄႈၵႂၢႆးလူင်သွင်တူဝ်တေႃးၵၼ်။ တင်ႈဢဝ်ပီ 1949 မႃးတေႃႇ 1989 ၵေႃႈႁဝ်းလႆႈ ပဵၼ်တေးၼႃး ၼႂ်းၵႄႈ သွင်မိူင်းလူင်ၼႆႉမႃးယဝ်ႉ ပွၵ်ႈၼိုင်ႈ။
ပေႃးဝႃႈပၢၼ်ႁဝ်းယင်းပၼ်ပဵၼ်ထႅင်ႈၵေႃႈ ၸိူဝ်းဢမ်ႇႁၵ်ႉၵူၼ်းမိူင်း ဢမ်ႇႁၵ်ႉဝၢၼ်ႈႁၵ်ႉမိူင်းမိူၼ်ႁဝ်း တေဢမ်ႇမီးၽႂ်ယဝ်ႉ။

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Rave's Blog
တိူင်းသိုၵ်းရလၶ ၶူဝ်လမ် လူင်းတိၺွပ်းၽဵဝ်ႈသိမ်း ယႃႈမဝ်းၵမ်
- Details
- Created on 21 April 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
တိူင်းသိုၵ်းမႂ်ႇ ပွတ်းဢွၵ်ႇၵၢင် (ရလၶ) ၸႄႈဝဵင်းၶူဝ်လမ် ႁွင်ႉဢဝ် ပလိၵ်ႈၸႄႈဝဵင်း၊ ၵၢင်ႉပွၵ်ႉၵူႈပွၵ်ႉ လႄႈ ၵူႈႁွင်ႈၵၢၼ် ဝဵင်းၶူဝ်လမ် ဢိုတ်းသဵၼ်ႈတၢင်းဢွၼ်ႇ/လူင် လူင်းၵူတ်ႇထတ်း တိၺွပ်းၽိဝ်ႈသိမ်း ယႃႈမဝ်းၵမ် ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၶူဝ်လမ်။
ဝၼ်းထိ 09.04.2014 ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ ၽူႈၵွၼ်းတိူင်းသိုၵ်းမႂ်ႇ ပွတ်းဢွၵ်ႇၵၢင် (ရလၶ) ၸႄႈဝဵင်းၶူဝ်လမ် ႁွင်ႉၽူႈၵွၼ်းပလိၵ်ႈ၊ ၵၢင်ႉပွၵ်ႉၵူႈပွၵ်ႉပွၵ်ႉလႄႈ ၽူႈၵွၼ်းႁွင်ႈၵၢၼ် ၵူႈႁွင်ႈၵၢၼ် ၶိုၼ်ႈပၢင်ၵုမ် တီႈၼႂ်းတိူင်းတပ်ႉသိုၵ်း ရလၶ ၶူဝ်လမ် ၵဵပ်ႇၵပ်း တေလူင်းၵူတ်ႇထတ်း တိၺွပ်းၵူၼ်းၵႃႉၶၢႆယႃႈလႄႈ ၵူၼ်းသူႇသမ်းၵိၼ်ယႃႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၶူဝ်လမ် တင်းသဵင်ႈ။
ဝၢႆးၶိုၼ်ႈပၢင်ၵုမ်ယဝ်ႉ ယၢမ်း 12:00မူင်းပၢႆၼၼ်ႉ ႁွင်ႉဢဝ်ႁႅင်းသိုၵ်းလႄႈ ပလိၵ်ႈ 30ၵေႃႉပၢႆ ဢိၵ်ႇတင်းၵၢင်ႉပွၵ်ႉ ၵူႈပွၵ်ႉလႄႈ ၵူႈႁွင်ႈၵၢၼ် ႁူမ်ႈလူတ်ႉၵႃး (7)လမ်း လူင်းဢိုတ်းသဵၼ်ႈတၢင်းဢွၼ်ႇ သဵၼ်ႈတၢင်းလူင် ၼႂ်းပွၵ်ႉ(4) ၸႄႈဝဵင်းၶူဝ်လမ် ၵူႈၽၢႆႇၽၢႆႇသေ ၵူတ်ႇထတ်းတိၺွပ်း ယႃႈမႃႉ၊ ယႃႈၽိၼ်ႇ၊ ယႃႈလမ် ဢမ်ႇဝႃႈလူတ်ႉလူင် လူတ်ႉဢွၼ်ႇလႄႈ ၵူၼ်းၵႂႃႇႁဵတ်းၵၢၼ်ႁႆႈ/ၼႃး ၵႂႃႇမႃးပႆၸွမ်းသဵၼ်ႈတၢင်း ၸိူဝ်းၼၼ်ႉတင်းသဵင်ႈ ဢမ်ႇၵႃး ၼႂ်းႁိူၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၶဝ်ႈၵူတ်ႇထတ်း တႃႇလင်ႁိူၼ်း 20လင် ဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းပွၵ်ႉ(4) ၸႄႈဝဵင်းၶူဝ်လမ်ၼႆႉ တိၺွပ်းလႆႈ
(1) ယႃႈလမ် ၼႂ်းႁိူၼ်းလုင်းၵႃႇဝိ ၼမ်ႉၼၵ်း (5)ၵျၢပ်ႈ၊
(2) ယႃႈမႃႉ ၼႂ်းမိုဝ်းဢၢႆႈမၢတ်ႈ (ၸၢဝ်းၵႃးလႃးမူႇသလိၼ်ႇ) တီႈႁိူၼ်းၼၢင်းဝုၼ်း
(3) ယႃႈလမ် ၼႂ်းႁိူၼ်း ၼၢင်းပုၼ်ႉ (1)ၵျၢပ်ႈ
(4) ယႃႈလမ် ၼႂ်းႁိူၼ်း ပႃႈသႅင် (80)ၶၼ် ႁူမ်ႈပႃး ၸိူဝ်ႉၽၼ်းယႃႈၽိၼ်ႇ (6)ပေႇ
(5) ၵွင်ႈပွတ်း ၼႂ်းမိုဝ်းၵူၼ်း ပီႇတုၸိတ်ႉ758 ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉႁူးၼႃးပွႆး (1)လဝ်း (ပဵၼ်ၸဝ်ႈလူတ်ႉၵႃး ၽွင်းတၢင်ႇၵူၼ်း ၵႂႃႇၶိုၼ်ႈလူင် (ၵႂႃႇၵၼ်ႇတေႃးပႃႇႁဵဝ်ႉ)) မိူဝ်ႈလဵဝ် တိၺွပ်းၵႂႃႇၶင်ဝႆႉၼႂ်းၶွၵ်ႈ တီႈႁူင်းပလိၵ်ႈ ၸႄႈဝဵင်းၶူဝ်လမ်။
ဢိင်ၼိူဝ် ပူႇၵၢင်ႉလႄႈ ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် ဝၢၼ်ႈမၢၵ်ႇမူင်ႈလဝ်း ပၼ်ၶႂၢင်ႉသေ ၶိုၼ်ႈတႆွႇယႃႉသေႃးႁိူၼ်း မႄႈပႃႈၸေႃး ဝၢၼ်ႈမၢၵ်ႇမူင်ႈလဝ်း မိူဝ်ႈၽွင်းၸဝ်ႈႁိူၼ်းၶတ်းသေႃး တိုၵ်ႉၵႂႃႇပၢင်မႃႇသႃႇယူႇ၊ တိၺွပ်းလႆႈယႃႈလႄႈ ၶိူင်ႈၶူဝ်း ၽိတ်းပၵ်းပိူင် တင်းၼမ် မီးၼႂ်းႁိူၼ်း မႄႈပႃႈၸေႃးသေ လူင်းၵႂႃႇတိၺွပ်း ဢဝ်တူဝ်မႄႈပႃႈၸူဝ်း တီႈပၢင်မႃႇသႃႇ ပွၵ်ႉ(2) ဝဵင်းၶူဝ်လမ် မတ်ႉၵႂႃႇၶင်ဝႆႉ ၼႂ်းႁူင်းပလိၵ်ႈ ၸႄႈဝဵင်းၶိူဝ်လမ် ဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းပွၵ်ႉ(4) ၸႄႈဝဵင်းၶူဝ်လမ်ၼႆႉ မီးၵူၼ်းၵႃႉၶၢႆယႃႈလႄႈ မီးၵူၼ်းၵႂႃႇမႃး သူႇသမ်း ၵိၼ်ယႃႈတင်းၼမ် ႁိုင်ယဝ်ႉဝႃႈၼႆလႄႈ ၽူႈၵွၼ်းတိူင်းသိုၵ်းမႂ်ႇ ပွတ်းဢွၵ်ႇၵၢင် (ရလၶ) ဝဵင်းၶူဝ်လမ် ၸင်ႇႁွင်ႉ ၽူႈၵွၼ်းပလိၵ်ႈၸႄႈဝဵင်း၊ ၵၢင်ႉပွၵ်ႉၵူႈပွၵ်ႉလႄႈ ၽူႈၵွၼ်းႁွင်ႈၵၢၼ် ၵူႈႁႂင်ႈၵၢၼ် ၶိုၼ်ႈပၢင်ၵုမ်သေ လူင်းၵူတ်ႇထတ်းတိၺွပ်း ဝႃႈၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
General News
ပၢင်သွၼ်ၾိင်ႈငႄႈပုတ်ႉထလႄႈ လိၵ်ႈလၢႆးတႆး ဢိူင်ႇမိူင်းၵူဝ်း ၸတ်းႁဵတ်းပွႆးလူင်းပၢင်ယဝ်ႉတူဝ်ႈ
- Details
- Created on 02 June 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ပၢင်သွၼ်ၾိင်ႈငႄႈပုတ်ႉထလႄႈ လိၵ်ႈလၢႆးတႆး ဢိူင်ႇမိူင်းၵူဝ်း တူင်ႇဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ႁူမ်ႈ11ဝၢၼ်ႈ ဢၼ်ပိုတ်ႇၽုၺ်ႇ ႁိုင်46ဝၼ်းၼၼ်ႉ လႆႈၸတ်းႁဵတ်း ပွႆးလူင်းပၢင်သွၼ် တွၼ်ႈသူး လုၵ်ႈႁဵၼ်း ၵတ်ႉၶႅၼ်ႇ ဢွင်ႇပူၼ်ႉၸၼ်ႉၵႂႃႇ ယဝ်ႉတူဝ်ႈလီငၢမ်း။
ၼႂ်းပွႆးလူင်းပၢင်သွၼ်ၼၼ်ႉ မီးၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် ၼႂ်းပွၵ်ႉ ၼႂ်းဢိူင်ႇလႄႈ ၼႂ်းတူင်ႇဝဵင်း ဢိၵ်ႇႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် ၼႂ်းတူင်ႇဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း လႆႈၵႂႃႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈ မွၵ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်း ပၼ်ႁႅင်းၸႂ် လုၵ်ႈႁဵၼ်းၶဝ် မိူဝ်းၼႃႈထႃႈပၢႆၵႂႃႇတၢင်းၼႃႈၼႆႉ ႁႂ်ႈလႆႈမီးႁႅင်းၸႂ်သေ မီးၼမ်ႉၵတ်ႉ တိူဝ်းလိူဝ်ၵဝ်ႇမႃး ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆၵႂႃႇယူႇ။
ပၢင်သွၼ်ၼႆႉ လႆႈတႄႇပိုတ်ႇ ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 03.April.2014 သေ လႆႈၸတ်းႁဵတ်းပွႆးလူင်းပၢင်သွၼ်ၵႂႃႇ ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 18.May.2014 မီးၶူးသွၼ် ၸုမ်းလုၵ်ႈႁဵၼ်းသင်ႇၶတႆးမိူင်းၵွၵ်ႇ (11)ပႃး၊ ၸဝ်ႈၶူးၼႂ်းဢိူင်ႇမိူင်းၵူဝ်း (3)ပႃး၊ မီးလုၵ်ႈႁဵၼ်း (525)ၵေႃႉသေ လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸိူဝ်းၶဝ်ႈတွပ်ႇလိၵ်ႈ မီး(322)ၵေႃႉ၊ လုၵ်ႈႁဵၼ်း ဢၼ်ဢွင်ႇပူၼ်ႉၸၼ်ႉ မီး(238)ၵေႃႉ ၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
Humanrights
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်တေတင်ႈတပ်ႉမႂ်ႇ တီႈဝၢၼ်ႈၵူဝ်ႇတွင်ႇၼမ်ႉၸၢင်ႉ ယိုဝ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈတၢႆ ယွၼ်ႉၸႂ်ၵႃႇမ
- Details
- Created on 18 June 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်တေတင်ႈတပ်ႉမႂ်ႇ တီႈဝၢၼ်ႈၵူဝ်ႇတွင်ႇၼမ်ႉၸၢင်ႉ ဢၢင်ႈတေၵၼ်ႉၸၼ် မေးၼၢင်း မျဵဝ်းဢွင်ႇလႅင်ႇ (ႁွင်ႉ) ပရၢၼ်ႇသျၢႆး(ၸၢဝ်းၶၢင်) ၼႂ်းႁိူၼ်းသေ ထူၵ်းၵွင်ႈယိုဝ်း ပရၢၼ်ႇသျၢႆး ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉၸၢင်ႉ ဢိူင်ႇၸႄႈလၢၼ်ႉ ၸႄႈဝဵင်းမူႇၸေႊ တၢႆထင်တီႈ၊ ၽၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၢင်ႈဢဝ်ငိုၼ်း ႁႃႈသႅၼ်ပျႃး ဢိုတ်းသူပ်း ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလႄႈ လုၵ်ႈလၢင်းၼၢင်းမေး ဢမ်ႇၶႂ်ႈပဵၼ်ၶၢဝ်ႇယႂ်ႇ ပၼ်ႁႃယႂ်ႇ။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တေတင်ႈတပ်ႉမႂ်ႇ တီႈထုင်ႉမၢဝ်း ယိူင်းဢၢၼ်းၽဵဝ်ႈသိမ်းပႅတ်ႈ ၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းမူၺ်ႉႁၢႆ
- Details
- Created on 16 June 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တဵၵ်းၶၢၼ်း မႆႉပူၵ်ႇ၊မႆႉသၢင်း ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ တေဢဝ်တင်ႈ(ႁဵတ်း)တပ်ႉမႂ်ႇ တီႈၵူဝ်ႇတွင်ႇၼမ်ႉၸၢင်ႉ ဢိူင်ႇၸေႊလၢၼ်ႉ ၸႄႈဝဵင်းမူႇၸေႊ မီးယိူင်းဢၢၼ်း ဢမ်ႇၶႂ်ႈႁႂ်ႈၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ တႆး၊ ၶၢင်၊ လွႆ ၶဝ်ႈၵႂႃႇမီးၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ပွတ်းထုင်ႉမၢဝ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸိၼႄးၸၢဝ်းၶိူဝ်းပလွင်ႈ ပဵၼ်သိုၵ်း TNLA သေ တိၺွပ်းၶျေႃးပေႃႉထုပ်ႉ
- Details
- Created on 14 June 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တပ်ႉမ (88) ၸိၼႄး ၸၢဝ်းၶိူဝ်းပလွင်ႈ(လွႆ) ဢၼ်ပဵၼ် ၵူၼ်းႁဵတ်းၵိၼ်ႁႆႈသူၼ်ၼႃး ဝႃႈပဵၼ်သိုၵ်း TNLAသေ တိၺွပ်းပေႃႉထုပ်ႉ တဵၵ်းတဵင် ပေႉၵိၼ်ပၼ် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ တီႈဝၢၼ်ႈၼွင်ဢၢင်ႇ၊ ၾႃလႅၼ်ႇ၊ သႅင်တင်ႈ၊ ဝၢၼ်ႈၵၢင်လႄႈ ဝၢၼ်ႈဢွမ်ႈ ဢၼ်မီး ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇသေ ၸႂ်ႉႁၢပ်ႇၶျေႃး ၸိၼႄတၢင်း။
ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၼႂ်းၵဵင်းမႆႇယႃႉလုႁိူၼ်း ၵူၼ်းႁႅင်းၵၢၼ်
- Details
- Created on 11 June 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၵႅမ်ၽူႈၵွၼ်းၸႄႈတွၼ်ႈ ၵဵင်းမႆႇ ဢွၼ်ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ၵူတ်ႇၸႅတ်ႈ ၵူၼ်းၶဝ်ႈမိူင်းလႄႈ သိုၵ်းႁၢၼ်ၶဝ် ဢဝ်တိုဝ်ႉတၢင်း ၼႂ်းၶူင်းၵၢၼ်ၸႅတ်ႈတတ်း ထတ်းမေးတူင်ႇဝူင်း ႁႂ်ႈပဵၼ်မင်ႇၵလႃႇ ၼၼ်ႉသေ ၶဝ်ႈထွၼ် ယႃႉႁိူၼ်း ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း (9)လင် ဢၼ်ပူၵ်းသဝ်းယူႇ တီႈပွၵ်ႉပႃႇၽႅင်ႉ ဢိူင်ႇပႃႇတၼ်ႊ၊ ၸႄႈဝဵင်းမိူင်း ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းမႆႇ လႄႈ ဢိူင်ႇၸၢင်ႉမွႆႉ၊ ၸႄႈဝဵင်းမိူင်း ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းမႆႇ ၸိုင်ႈထႆး။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တဵၵ်းတဵင် ယွၼ်းဢဝ်ငိုၼ်းလၢႆၵူၼ်းမိူင်း
- Details
- Created on 10 June 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁူမ်ႈတင်း ၸုမ်းPNO တဵၵ်းတဵင်ပေႉၵိၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ယွၼ်းဢဝ်ငိုၼ်းလၢႆၵူၼ်းမိူင်း ဢမ်ႇမီးလွင်ႈတၢင်း ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း လႆႈထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ ဢမ်ႇပၼ်ဢမ်ႇလႆႈ။
More Articles...
- ပီႇတူႉၸိတ်ႉPNOႁူဝ်ပူင်း ၵူတ်ႇထတ်းၵူၼ်းမိူင်း သွၵ်ႈဢဝ်ငိုၼ်း ၸီႉၼႄးဝႃႈ ၵႃႈၶၢႆယႃႈမဝ်းၵမ်ၼႆ
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢဝ်မိတ်ႈငႃၶေႃးလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ တဵၵ်းၸႅတ်ႈထၢမ်ၶၢဝ်ႇသိုၵ်းတႆး
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တဝ်ထိူၼ်ႇ တဵၵ်းထၢမ်ၶၢဝ်ႇသိုၵ်းတႆး တီႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈတဵၵ်းၸႂ်ႉၵူၼ်းမိူင်း သႂ်ႇၶွၼ်ႇၼႃး ပူၼ်ႉလိူဝ် လႄႈ ဢၢၼ်းတေသိမ်းဢဝ် ၼႃးၵူၼ်းမိူင်း
- ပႃႇတီႇတႆးသွင်ပႃႇတီႇသၢၼ်ၶတ်း လွင်ႈၶွမ်ႇပၼီႇလႃႉတႃႇတႃႇ တေမႃးလူင်းထုၼ်း တိုတ်ႉဢဝ်ၼမ်ႉမၢဝ်းသေ ၶိုၼ်းလဵင်ႉၵူၼ်းဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း
- ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်ႈၸႂ် ထူၵ်းၵွင်ႈယိုဝ်းၵူၼ်းမိူင်း ၸေႊလၢၼ်ႉတၢႆ
- တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢထမ်ႇမ သိမ်းတီႈလိၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ၸေႈဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး
- ၸုမ်းပီႇတုၸိတ်ႉ ပေႃႉထုပ်ႉ ဢၢင်ႈဢဝ်ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းတၢႆ
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်ႈၸႂ်ပွႆႇမၢၵ်ႇ တိူဝ်ႉၺႃးၵူၼ်းမိူင်း ဢီးတၢင်းၽိတ်းသႂ်ႇ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵုၼ်လူင်
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈတဵၵ်းၶၢၼ်း လူတ်ႉတၢင်ႇၶူဝ်းၶွင်ၵူၼ်းမိူင်း ပွတ်းထုင်ႉမၢဝ်းလႄႈ ႁဵတ်းပၢင်တိုၵ်းပွမ် ၼၼ်ႇၵွင်ႈယိုဝ်းၸွမ်းတၢင်း


text:
General News
ၸိုင်ႈထႆးဢမ်ႇမီးပေႃႇလသီႇ ၽႅဝ်ႈမူၺ်ႉႁႅင်းၵၢၼ်
- Details
- Created on 13 June 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၽူႈတၢင်လၢတ်ႈတပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈထႆး လၢတ်ႈတီႈႁႅင်းၵၢၼ် ယႃႇဢွၼ်ၵၼ်တူၵ်းၸႂ်ၵူဝ်ႁေ ယွၼ်ႉၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ဢွၵ်ႈၸႅတ်ႈ တီႉၺွပ်းႁႅင်းၵၼ် ပဵၼ်ႁိုဝ်ၵေႃႈ တေႁဵတ်းၸွမ်း ပၵ်းပိူင်မၢႆမီႈ ဢၼ်မီးဝႆႉ။
ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 13.June.2014 ၽူႈတၢင်လၢတ်ႈ တပ်ႉသို်ၵ်းၼိူဝ်လိၼ် ၸိုင်ႈထႆး ၸဝ်ႈသိုၵ်းလူင် ဝိၼ်ႊထႆႊ သူႇဝႃႊရီႊ ဢွၵ်ႇၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇထိုင် ပီႈၼွင်ႉႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ၼႂ်းၸိုင်ႈထႆးဝႃႈ ၽၢႆႇတၢင်းၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၶဝ် ဢမ်ႇမီးပေႃႇလသီႇ တႃႇတေ ၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉႁႅင်းၵၢၼ် ၸွမ်းလွၵ်းလၢႆး ဢၼ်ဢမ်ႇထုၵ်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်းြတႃး မိူၼ်ၼင်ႇ ဢၼ်ပဵၼ်ၶၢဝ်ႇလိုဝ်းယူႇယၢမ်းလဵဝ်၊ ၸဝ်ႈသိုၵ်းလူင် ဝိၼ်ထႆ ၶိုၼ်းသိုပ်ႇလၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ ၽၢႆႇတၢင်းၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၶဝ် တိုၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် ၸွမ်းၶၵ်ႉတွၼ်ႈ မိူၼ်ၵဝ်ႇ၊ ၼင်ႇႁိုဝ်မၼ်းတေ ၵိုင်ႇဢၢပ်ႈၸွမ်းငဝ်းလၢႆး ယူႇတႃႇသေႇ တုၵ်းယွၼ်းထိုင် ပီႈၼွင်ႉႁႅင်းၵၢၼ် ယႃႇဢွၼ်ၵၼ် တူၵ်းၸႂ်ၵူဝ်ႁႄၼႃႈၽႅဝ်။
ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း ဝၼ်းထီႉ 9-13.June.2014 ယွၼ်ႉမီး ၶၢဝ်ႇၸဝ်ႈၼႃႈတီႈထႆးၶဝ် ဢွၼ်ၵၼ်ၶဝ်ႈသွၵ်ႈ တီႉၺွပ်း ႁႅင်းၵၢၼ် ၼႂ်းလၢႆလၢႆၸႄႈဝဵင်းလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ဢွၼ်ၵၼ်တူၵ်းၸႂ်ၵူဝ်ႁေသေ ၸူဝ်းၵၼ်ပွၵ်ႈမိူဝ်း ၶိုၼ်းမိူင်းၵဝ်ႇ (ဝၢၼ်ႈၵိူတ်ႇမိူင်းၼွၼ်း) ၵမ်ႈၼမ်ပဵၼ်ႁႅင်းၵၢၼ် ၵမ်ႇပေႃးတီးယိူဝ်း၊ လၢဝ်း၊ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ႈမျႅၼ်ႇမႃႇ။
ၸဝ်ႈသိုၵ်းလူင် ဝိၼ်ႊထႆႊ သူႇဝႃႊရီႊ ယွမ်းႁပ်ႉဝႃႈ ပၼ်ႁႃႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း တိုၵ်ႉပဵၼ်ပၼ်ႁႃ ဢၼ်မီးလွင်ႈ တုမ်ႉတိူဝ်ႉထိုင် လွင်ႈမၼ်ႈၵိုမ်းၸိုင်ႈမိူင်းတင်းႁိုင်ယဝ်ႉလႄႈ ၽၢႆႇတၢင်းၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၶဝ် တိုၼ်းလူဝ်ႇလႆႈ မေးၶိုင်သၢင်ႈ ႁႂ်ႈမၼ်းပေႃးတေၵိုင်ႇဢၢပ်ႈ ၸွမ်းငဝ်းလၢႆးမၼ်းလိူဝ်ၵဝ်ႇ ယွၼ်ႉဝႃႈၼႂ်းၸိုင်ႈထႆးၵေႃႈ တိုၼ်းမီးပၼ်ႁႃ ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် ဢမ်ႇၵုမ်ႇထူၼ်ႈယူႇ၊ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၶဝ် ၸင်ႇၶႂ်ႈၶို်ၼ်းမေးၸတ်းၵၢၼ် ၼႂ်းၽၢႆႇႁႅင်းၵၢၼ်ၼႆႉ ႁႂ်ႈမၼ်းလီတီႈသုတ်းၵူၺ်း။
ၵူၺ်းၵႃႈၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈ ယွၼ်းႁႂ်ႈပီႈၼွင်ႉႁဝ်းၶဝ် ႁႂ်ႈဢွၼ်ၵၼ် လမ်းတူၺ်းၶၢဝ်ႇႁႂ်ႈၶိုတ်းတၼ်းလႆႈ ၵူႈၶၢဝ်းယၢမ်း လႄႈ ၵႂႃႇမႃးတင်းလႂ်ၵေႃႈ ႁႂ်ႈဢဝ်ဝတ်းဝႂ် ၸပ်းတူဝ်ၵႂႃႇၸွမ်းတႃႇသေႇ၊ ၵူၼ်းၼုမ်ႇထုင်ႇလီငိူင်ႉဝႄႈ ၸိူဝ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဢၼ် ဝ်ႈၼႃႈတီႈၶဝ် ၸၢင်ႈၶဝ်ႈသွၵ်ႈထိုင်။
တႆးလွႆႈလႅဝ်း


text:
ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း (NLD) တႃႈၶီႈလဵၵ်း တင်း ၶွမ်ႇပၼီႇၶုတ်းၶမ်း ႁိမ်းဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင် ႁူမ်ႈၵၼ်ႁႂ်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ လူင်းလၢႆးမိုဝ်း၊ ႁပ်ႉငိုၼ်းၵႃႈတီႈလိၼ်သူၼ်/ၼႃးလုၵွႆ ယွၼ်ႉၵၢၼ် ၶုတ်းမိူင်ၶမ်း။
ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 07/04/2014 ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း (NLD) ၸၢႆးတုၺ်ႈ တႃႈၶီႈလဵၵ်း တင်း ၶွမ်ႇပၼီႇ ဢၼ်ၶုတ်းၶမ်း ႁူဝ်ဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင်၊ မႃးတီႈဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင်သေ ႁွင်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈမႃးႁူပ်ႉဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်သေဝႃႈ လွင်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလုသုမ်းတီႈလိၼ် ယွၼ်ႉၵၢၼ်ၶုတ်းၶမ်းၼၼ်ႉ တေသၢႆႈတႅၼ်းပၼ်ၼိုင်ႈဢေႇၵႃႉ 22,000 ဝၢတ်ႇ (ငိုၼ်းထႆး)။ ႁႂ်ႈႁၢၼ်ႉၸႂ်သေ လူင်းလၢႆးမိုဝ်းပၼ်/ ႁပ်ႉဢဝ်ငိုၼ်း- ဝႃႈၼႆ။
ၵႃႈၵွၼ်ႇပူၼ်ႉမႃးလၢႆပီၼၼ်ႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈပၼ်ပႃႇမိတ်ႉ (ဢၼုၺၢတ်ႈ) ၶုတ်းမိူင်ၶမ်း ၶၢဝ်းတၢင်းႁိုင် 3-4-5 ပီ၊ မိူဝ်ႈလဵဝ် ပၼ်ပီလႂ်ပီၼၼ်ႉၵူၺ်း။ ၵွပ်ႈၶဝ်တေလႆႈ တေႃႇဢႃႇယုၶွၼ်ႇၶုတ်းၶမ်း လႄႈၶဝ်ၵေႃႈမႃးတဵၵ်းႁိပ်ႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ လူင်းလၢႆးမိုဝ်း။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈဝႃႈ ပေႃးသၢႆႈတႅၼ်းပၼ်ၵႃႈတီႈလိၼ် ၼိုင်ႈဢေႇၵႃႉ 22,000 ဝၢတ်ႇ၊ ႁဝ်းတေၵိၼ်ႁၢႆၸၢႆႇသဵင်ႈၵူၺ်း တေဢမ်ႇမီးတီႈႁဵတ်းၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉၵႂႃႇၶၢဝ်းယၢဝ်းမိူဝ်းၼႃႈ၊ လွင်ႈၼႆႉ ပႆႇၸႂ်ႈလၢႆးၵႄႈလိတ်ႈတီႈလီ- ဝႃႈၼႆ။
ထႅင်ႈလွင်ႈၼိုင်ႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၶဝ်မႆႈၸႂ်ဝႃႈ- ပေႃးမီးၵၢၼ်သိုပ်ႇၶုတ်းၶမ်းၵႂႃႇၸိူင်ႉၼႆတိၵ်းတိၵ်း ဝၢၼ်ႈႁဝ်း တၵ်းႁၢမ်းဢမ်ႇႁၢင်ႉ။ မိူဝ်ႈပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း တင်း ၶွမ်ႇပၼီႇၶုတ်းၶမ်း မႃးတဵၵ်းႁႂ်ႈလူင်းလၢႆးမိုဝ်း ဝၼ်းတီႈ 07/04/14 ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၶဝ်ပႆႇယွမ်းလူင်းလၢႆးမိုဝ်း။ ၶွမ်ႇပၼီႇၶဝ်ၵေႃႈ လၢတ်ႈဝႆႉဝႃႈ တေမႃးထႅင်ႈ။ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၶဝ်ၵေႃႈ ႁူၺ်းသူၼ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဝႆႉဝႃႈ တေဢမ်ႇယွမ်းလူင်းလၢႆးမိုဝ်း။ ပေႃးဝႃႈ ဝၢႆးသွၼ်းၼမ်ႉသင်ၶၢၼ်(သၢင်းၵျၢၼ်ႇ)ယဝ်ႉ ၶွမ်ႇပၼီႇၶုတ်းၶမ်းၶဝ် တေမႃးတဵၵ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလူင်းလၢႆးမိုဝ်းထႅင်ႈ။ လွင်ႈၼႆႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၵေႃႈ ၶႂ်ႈႁွင်ႉ ဢဝ်ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇၶဝ်ၵႂႃႇဢဝ်ၶၢဝ်ႇ/ထၢႆႇႁၢင်ႈ/ တွင်ႈထၢမ်ၵၢင်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ- လႆႈႁူႉၼင်ႇၼႆ။
ၶၢဝ်းတၢင်း 2-3 ပီမႃးၼႆႉ လၢႆလၢႆၶွမ်ႊပၼီႊ မိူၼ်ၼင်ႇၶွမ်ႊပၼီႊၸၢႆးတိပ်ႉ/ လွႆၶမ်းလူင်/ ၸၢႆးမွၼ်းၶမ်း/ KML ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ်တင်းၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈသေ ၶုတ်းၶမ်း ၶိုင်ထွင်ၶမ်း လၢင်ႉၶမ်း၊ ပွတ်းဝၢၼ်ႈ ၼႃးႁႆးလူင်၊ ဝၢၼ်ႈၼေႃႇ ၼႂ်းဢိူင်ႇမိူင်းလဵၼ်း ၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ၸႄႈတွၼ်ႈတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇ။ ႁဵတ်းႁႂ်လိၼ်သူၼ်ႁႆႈၼႃးၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းလုၵွႆ၊ ဢမ်ႇၽုၵ်ႇၵိၼ်လႆႈ။ မႄႈၼမ်ႉႁွင်ႈ ၼမ်ႉၵႄးၸိူဝ်းၼႆႉ ၶုၼ်ႇဢူၼ်၊ ပႃးထၢတ်ႈၶေႊမီႊၶိူဝ်ႊလ်လႄႈ ယဵၼ်းပဵၼ်ၼမ်ႉပႅတ်ႈလၢႆ၊ ဢမ်ႇၸႂ်ႉလႆႈ။
ဢွင်ႈတီႈၶုတ်းၶမ်း ပွတ်းဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင် ဢိူင်ႇမိူင်းလဵၼ်းၼႆႉ မီးၾၢႆႇႁွင်ႇဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း၊ ပေႃးၶီႇလူတ်ႉၶိူင်ႈ ၵႂႃႇၶၢဝ်းတၢင်းမွၵ်ႈ 1 ၸူဝ်ႈမူင်း။
ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၶဝ်ၶုတ်းၶမ်း တၢင်းႁူဝ်ဝၢၼ်ႈသေ ပွႆႇၼမ်ႉလၢႆႇပႃးထၢတ်ႈၶေးမီးၶိူဝ်းလ် ဢၼ်ၸၢင်ႈပဵၼ်ၽေး လႆလူင်း ၸူးမႄႈၼမ်ႉ၊ လွင်ႈမႃးၸွမ်းၼမ်ႉ။ ပွႆႇၶီႈပိူဝ်ႉၶီႈၵူမ်ႇၶီႈဢုင် ဢၼ်ပဵၼ်လိၼ်ပဵၼ်သၢႆး လႆလူင်းလတ်းၶဝ်ႈဝၢၼ်ႈ၊ လတ်းတူင်ႈၼႃးၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းၼႆႉလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈလိၼ်သူၼ် ႁႆႈ ၼႃးၵူၼ်းမိူင်းမွၵ်ႈ 200 ဢေႇၵႃႉပၢႆလႆႈ လုၵွႆ၊ မေႃယႃ(သြႃႇမ)ၼၢင်းလႃႈ ၵေႃႉႁဵတ်းၵၢၼ်ၾၢႆႇယူႇလီပွတ်းတွၼ်ႈၼၼ်ႉ လၢတ်ႈ။


text:
ၵူၼ်းမိူင်းတႆး ဢွၼ်ၵၼ်သူင်ႁုမ်သိုဝ်ႉၵိၼ်ၼိူဝ်ႉပွမ်/ၵႅၵ်း ဢၼ်ႁဵတ်းမႃးမိူင်းၶႄႇ ယွၼ်ႉမိူၼ်ၼိူဝ်ႉတႄႉလႄႈ ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ ၵူၼ်းဢမ်ႇၵိၼ်ၼိူဝ်ႉပႃး။ ယွၼ်ႉဢမ်ႇႁူႉ မီးၵွင်ႉယၢင်/ၶေႊမီႊ၊ ၸပ်းတၢင်းပဵၼ်ငၢႆႈ။
ၵူၼ်းမိူင်းတႆး ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ၊ ၵမ်ႈၼမ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈ တင်ႈတႄႇၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး/ ၼမ်ႉတူႈ/ လႃႈသဵဝ်ႈ/ သႅၼ်ဝီၸိူဝ်းၼႆႉ ဢွၼ်ၵၼ်သူင်ႁုမ်သိုဝ်ႉၵိၼ်ၼိူဝ်ႉပွမ်/ၵႅၵ်း (ၼိူဝ်ႉတူႉ) ဢၼ်လုၵ်ႉမႃးမိူင်းၶႄႇ။ ၵွပ်ႈဝႃႈ ၼိူဝ်ႉပွမ်ၼႆႉ ၾၢင်ႁၢင်ႈမိူၼ်ၼိူဝ်ႉတႄႉတႄႉ၊ တႅၼ်းတၢင်ၼိူဝ်ႉလႆႈ၊ ၵႃႈၶၼ်ထုၵ်ႇ။ ထႅင်ႈလွင်ႈၼိုင်ႈ ယွၼ်ႉၼိူဝ်ႉႁႃယၢပ်ႇ၊ သမ်ႉမႅၼ်ႈၵၼ်တင်းၵူၼ်းဢမ်ႇၵိၼ်ၼိူဝ်ႉၵိၼ်ပႃ (ၵိၼ်ၸၢႆ ႁိုဝ် ၵူၼ်းၵိၼ်ဢႃႈသၢၵ်ႈလွတ်ႈ) ၶဝ်- ၼႆယဝ်ႉ။
ၼိူဝ်ႉပွမ်/ၵႅၵ်း ဢၼ်ႁဵတ်းမႃးမိူင်းၶႄႇသေ သိုဝ်ႉၶၢႆ/ၵိၼ်ၵၼ်ယူႇ ၼႂ်းမိူင်းတႆးယၢမ်းလဵဝ် မီးမိူၼ်ၼင်ႇ တပ်း၊ ၶႃၵႆႇ၊ လုၵ်ႈၸိၼ်ႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ မီးတင်းဢၼ်ႁႅင်ႈတင်းဢၼ်ယမ်း၊ ဢၼ်ယမ်းၼၼ်ႉ ၵမ်ႈၼမ်ဢဝ် ဢုပ်ႉၵိၼ်၊ ဢၼ်ႁႅင်ႈတႄႉ ၵမ်ႈၽွင်ႈဢဝ်ၸီႇၵိၼ်ၵေႃႈမီး- ၼႆယဝ်ႉ။
ၵူၼ်းပွတ်းလႅၼ်လိၼ်မိူင်းၶႄႇ ၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈၼႄဝႃႈ-ၼိူဝ်ႉပွမ်ၼႆႉ ၼဵဝ်ၼဵဝ်ဝႆႉ၊ တီႈတႄႉမၼ်း ပိူၼ်ႈဢဝ်ဝုၵ်း ဢဝ်ၽွင်ၶဝ်ႈႁဵတ်းၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ပိူၼ်ႈသႂ်ႇပႃးထၢတ်ႈၶေႊမီႊၼမ်၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸၢင်ႈပဵၼ်တၢင်းပဵၼ်ၶႅၼ်ႊသိူဝ်ႊ ငၢႆႈ ဝႆး။ ပီႈၼွင်ႉတႆးႁဝ်းသမ်ႉဢမ်ႇႁူႉ၊ မူတ်းဢႃႇယုယဝ်ႉၵေႃႈ သမ်ႉဝႃႈ ၵႃႈမၼ်းထုၵ်ႇၼႆသေ သိုဝ်ႉမိူဝ်းဢုပ်ႉၵိၼ် တူမ်ႈၵိၼ်၊ မိူဝ်ႈလဵဝ် ယွၼ်ႉၶူဝ်းၶွင်ၵိၼ်မိူင်းၶႄႇသေ တၢင်းပဵၼ်လၢၵ်ႇလၢၵ်ႇလၢႆးလၢႆးမီးမႃးၼမ်ႉတႄႉတႄႉ- ဝႃႈၼႆ။
ၼိူဝ်ႉပွမ် ဢၼ်ႁဵတ်းမႃးမိူင်းၶႄႇၼႆႉ ပွတ်းလႅၼ်လိၼ်မိူင်းၶႄႇ ထုင်ႉမၢဝ်း၊ ၼႂ်းၾင်ႇမိူင်းၶႄႇၸိူဝ်းၼႆႉ ဢမ်ႇႁၼ်ပိူၼ်ႈ ၵိၼ်၊ လႅပ်ႈတေပဵၼ်ပိူၼ်ႈႁဵတ်းမႃးတႃႇၶၢႆတေႃႇၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈၵူၺ်း။ ပေႃးၵႂႃႇၵိၼ်ၼႂ်း မိူင်းၶႄႇ၊ ၵူၼ်းမိူင်းၶႄႇၶဝ်ႁၼ် ပိူၼ်ႈယင်းထၢမ်ဝႃႈ ၵွပ်ႈသင်ၵိၼ်ၽၵ်းၸိူင်ႉၼႆ၊ မၼ်းဢမ်ႇငၢမ်ႇမႅၼ်ႈၵၼ်တင်းပၢႆးယူႇလီ၊ ပေႃးၵိၼ်တၢင်းၵိၼ် ဢၼ်ၼႆႉ ၸၢင်ႈၸပ်းတၢင်းပဵၼ်ၶႅၼ်ႊသိူဝ်ႊငၢႆႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ လွင်ႈဝႃႈတၢင်းၵိၼ်ဢၼ်ၼႆႉ မီးၽေး (ဢၼ်ႇတရႄႇ) တေႃႇတူဝ်ၶိင်းၵူၼ်းႁဝ်းတႄႉတႄႉၼႆၼၼ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်းတႆးႁဝ်းသမ်ႉပႆႇႁူႉ- ၵူၼ်းပွတ်းလႅၼ်လိၼ်မိူင်းၶႄႇ လၢတ်ႈပႃး ၼင်ႇၼႆ။


text:
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ၼႂ်းဢိူင်ႇမိူင်းလဵၼ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇ၊ တီႈဢၼ်ထုၵ်ႇၽေးၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆ ၵႃႈပူၼ်ႉမႃး တူၵ်းမႆႈၵိၼ်းၸႂ် ယွၼ်ႉၵၢၼ်ၶုတ်းၶမ်း/ လၢင်ႉၶမ်း၊ တီႈလိၼ်သူၼ် တိူၵ်ႇႁႆႈလွၵ်းၼႃးလူႉၵွႆ ဢမ်ႇၽုၵ်ႇၵိၼ်လႆႈ။
ၶၢဝ်းတၢင်း 2-3 ပီမႃးၼႆႉ လၢႆၶွမ်ႊပၼီႊ မိူၼ်ၼင်ႇၶွမ်ႊပၼီႊၸၢႆးတိပ်ႉ/ လွႆၶမ်းလူင်/ ၸၢႆးမွၼ်းၶမ်း/ KML ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ်တင်းၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈသေ ၶုတ်းၶမ်း ၶိုင်ထွင်ၶမ်း လၢင်ႉၶမ်း၊ ပွတ်းဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင်၊ ဝၢၼ်ႈၼေႃႇ ၼႂ်းဢိူင်ႇမိူင်းလဵၼ်း ၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ ၸေႈတွၼ်ႈတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇ။ ႁဵတ်းႁႂ်ႈလိၼ်သူၼ်ႁႆႈၼႃး ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းလူႉၵွႆ၊ ဢမ်ႇၽုၵ်ႇၵိၼ်လႆႈ။ မႄႈၼမ်ႉႁွင်ႈ ၼမ်ႉၵႄးၸိူဝ်းၼႆႉ ၶုၼ်ႇဢူၼ်၊ ပႃးထၢတ်ႈၶေႊမီႊၶိူဝ်ႊလ်လႄႈ ယဵၼ်းပဵၼ်ၼမ်ႉပႅတ်ႈလၢႆ၊ ဢမ်ႇၸႂ်ႉလႆႈ- ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၶဝ် လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
ဢွင်ႈတီႈၶုတ်းၶမ်း ပွတ်းဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆးလူင် ဢိူင်ႇမိူင်းလဵၼ်းၼႆႉ မီးၾၢႆႇႁွင်ႇဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း၊ ပေႃးၶီႇလူတ်ႉၶိူင်ႈၵႂႃႇ ၶၢဝ်းတၢင်းမွၵ်ႈ 1 ၸူဝ်ႈမူင်း။
ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၶဝ်ၶုတ်းၶမ်း တၢင်းႁူဝ်ဝၢၼ်ႈသေ ပွႆႇၼမ်ႉလၢႆႇ ပႃးထၢတ်ႈၶေႊမီႊၶိူဝ်ႊလ် ဢၼ်ၸၢင်ႈပဵၼ်ၽေး လႆလူင်း ၸူးမႄႈၼမ်ႉ၊ လွင်ႈမႃးၸွမ်းၼမ်ႉ။ ပွႆႇၶီႈပိူဝ်ႉၶီႈၵူမ်ႇၶီႈဢုင် ဢၼ်ပဵၼ်လိၼ်ပဵၼ်သၢႆး လႆလူင်းလတ်းၶဝ်ႈဝၢၼ်ႈ၊ လတ်းတူင်ႈၼႃးၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းၼႆႉလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈလိၼ်သူၼ် ႁႆႈ ၼႃး ၵူၼ်းမိူင်းမွၵ်ႈ 200 ဢေႊၶိူဝ်ႊပၢႆ လႆႈလူႉၵွႆ၊ မေႃယႃ(သြႃႇမ)ၼၢင်းလႃႈ ၵေႃႉႁဵတ်းၵၢၼ်ၾၢႆႇယူႇလီပွတ်းတွၼ်ႈၼၼ်ႉလၢတ်ႈ။
မၼ်းၼၢင်းၼမ်ႉတႃယိုင်ႈႁူၺ်ႇသေ ယင်းလၢတ်ႈဝႃႈ- ႁဝ်းယူႇတီႈၼႆႈ၊ ၵိူတ်ႇတီႈၼႆႈ ယႂ်ႇတီႈၼႆႈ။ ပူႇယႃႈႁဝ်းၶႃႈပၼ်ဝႆႉ မီးလိၼ်သူၼ်ႁႆႈၼႃးတင်းမူတ်း 12 ဢေႊၶိူဝ်ႊ၊ မိူဝ်ႈလဵဝ် တီႈလိၼ်သူၼ်/ၼႃးၸိူဝ်းၼႆႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈပိူၼ်ႈမႃးၶုတ်းၶမ်း လႄႈ ၽုၵ်ႇသွမ်ႈၵိၼ်ဢမ်ႇလႆႈမီးမွၵ်ႈ 3 ပီယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈၼႃႈပိူၼ်ႈပႆႇမႃးၶုတ်းၶမ်းၼၼ်ႉ ပေႃးဝႃႈၽုၵ်ႇၶဝ်ႈယဝ်ႉ ၼိုင်ႈပီၼိုင်ႈပီၼႆႉ ၶဝ်ႈၼႃးၶၢဝ်းႁိုဝ်ႉတင်းၶၢဝ်းႁႅင်ႈ (ၼႃးလေႃ)၊ ပေႃးမႃးၽႄဝႆႉ ၶဝ်ႈတႃႇၵိၼ်တီႈႁိူၼ်း ၶၢဝ်းတၢင်း ၼိုင်ႈပီယဝ်ႉသေဢဝ်ၵႂႃႇၶၢႆၼႆ လႆႈယူႇငိုၼ်းထႆးမွၵ်ႈ 2 သႅၼ်ပၢႆ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၽိူဝ်ႇထိုင်ၶဝ်မႃးၶုတ်းၶမ်းယဝ်ႉ လိၼ်သူၼ် ႁႆႈၼႃးလူႉၵွႆမူတ်း။ ၶဝ်သၢႆႈတႅၼ်းပၼ် ၵႃႈတီႈလိၼ်လူႉၵွႆယူႇၵေႃႈ ၼိုင်ႈပီၼႆႉလၢမ်းတူၺ်းဝႃႈ ၼိုင်ႈဢေႊၶိူဝ်ႊ တေဢွၵ်ႇၶဝ်ႈၵႃႈႁိုဝ်ၼႆသေ ၼိုင်ႈဢေႊၶိူဝ်ႊၼႆႉ ပၼ်ငိုၼ်းၼိုင်ႈမိုၼ်ႇဝၢတ်ႇပၢႆၵူၺ်း၊ ဢမ်ႇသၢႆႈတႅၼ်းတဵမ်ထူၼ်ႈ။ ပေႃးမိူၼ်ၼၼ် ႁဝ်းၶႃႈသမ်ႉတေႁဵတ်းႁိုဝ်သိုပ်ႇႁႃၵိၼ် ၵႂႃႇဝၼ်းတႃမိူဝ်းၼႃႈ။ ဝၢႆးမီးၵၢၼ်ၶုတ်းၶမ်းမႃးၼႆႉ ၵွပ်ႈလွင်ႈယူႇ လွင်ႈၵိၼ်ၵိၼ်းၸႂ်၊ ယၢပ်ႇၽိုတ်ႇလွင်ႈသူင်ႇၶဝ်ႈႁဵၼ်းလႄႈ လုၵ်ႈလၢၼ်ႁဝ်းၶႃႈပေႃးလႆႈဢွၵ်ႇႁူင်းႁဵၼ်း၊ ဢမ်ႇၸၢင်ႈႁဵၼ်း လိၵ်ႈလၢႆးၸိူဝ်းၼႆႉမီးမႃးတင်းၼမ်- ဝႃႈၼႆ။
ဢွင်ႈတီႈဝၢၼ်ႈဢၼ်ထုၵ်ႇၽေးပိူၼ်ႈၶုတ်းၶမ်းၼႆႉ ၸမ်တင်းမိူင်းထႆး မိူင်းလၢဝ်းၸိူဝ်းၼႆႉ။ ပွတ်းတွၼ်ႈၼႆႉ မိူဝ်ႈၵူႈပွၵ်ႈ တႄႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းသူၼ် ႁဵတ်းၵိၼ်ၵၢၼ်ၽုၵ်ႇႁႆႈသွမ်ႈၼႃးလဵင်ႉတွင်ႉၵူၺ်း၊ ဢမ်ႇတၢပ်ႈလႆႈၵႂႃႇ ႁဵတ်းၵိၼ်ၵၢၼ် တီႈမိူင်းပိူၼ်ႈ၊ ၵူၺ်းၵႃႈပီၼႆႉတႄႉ ၵူၼ်းၼုမ်ႇသီႇပုၼ်ႈၼႆႉ တႃႇသၢမ်ပုၼ်ႈ ဢွၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇႁဵတ်း ၵိၼ်ၵၢၼ်တၢင်း မိူင်းထႆးယဝ်ႉ၊ ၵွပ်ႈဝႃႈ ၵူၼ်းၼုမ်ႇလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉ ပေႃႈမႄႈၶဝ်ဢမ်ႇသူင်ႇၶဝ်ၶဝ်ႈ ႁူင်းႁဵၼ်းလႆႈယဝ်ႉ၊ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈ ၼႂ်းသူၼ်ၼႂ်းႁႆႈၵေႃႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈၽုၵ်ႇၵိၼ်သင်၊ ဢမ်ႇၸၢင်ႈသူင်ႇလုၵ်ႈလၢတ်ႁဵၼ်းလိၵ်ႈလၢႆး။ ၵွပ်ႈၼၼ် ဢဝ်ဢွၵ်ႇႁူင်းႁဵၼ်းသေ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ သူင်ႇၵႂႃႇႁဵတ်းၵၢၼ်တၢင်းမိူင်းထႆး၊ ဢၼႃႇၵၢတ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉ လႆႈလူႉလႅဝ်ၵႂႃႇၸွမ်း- ၸဝ်ႈၵွၼ်းဝတ်ႉ ၼႃးႁႆးလူင် လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
ၸဝ်ႈၵွၼ်းဝတ်ႉ လၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ- တီႈဝၢၼ်ႈႁဝ်းၼႆႉ တေႃႈလဵဝ်ပဵၼ်လိၼ်ပဵၼ်သၢႆး၊ ပဵၼ်ၶီႈပိူဝ်ႉမႃးထူမ်ဝႆႉ မွၵ်ႈၶိုင်ႈပၢႆပၢႆယဝ်ႉ။ မိူၼ်ၼင်ႇဝတ်ႉဝႃးႁဝ်းၼႆၵေႃႈ ထုၵ်ႇၽေးၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝႆသေ လႆႈမႄးၵုမ်း/ၵေႃႇသၢင်ႈၶိုၼ်း၊ တိုၵ်ႉႁႃယဝ်ႉသေ ယၢတ်ႇၼမ်ႉ ပီၵၢႆၵူၺ်း၊ ပီၼႆႉ ၶီႈလိၼ်ၶီႈပိူဝ်ႉပေႃးၶဝ်ႈမႃးၼႂ်းဝၢင်းဝတ်ႉထႅင်ႈယဝ်ႉ။ မိူဝ်းၼႃႈမႃးၼႆႉ ဝၢၼ်ႈၵေႃႈတေလူႉ ၸၢင်ႈႁၢမ်းထႅင်ႈ။ မိူဝ်ႈၵူႈပွၵ်ႈ မႄႈၼမ်ႉၶမ်း ဢၼ်လႆလတ်းၼႂ်းဝၢၼ်ႈ (ၼႃးႁႆးလူင်)ၼႆႉ သႂ်လီသေမီးပူမီးပႃ၊ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၶဝ်ၵေႃႈ ႁႃပူႁႃပႃ ၵိၼ်ငၢႆႈငၢႆႈ၊ မိူဝ်ႈလဵဝ် ပူပႃၵေႃႈဢမ်ႇမီး၊ မႄႈၼမ်ႉၵေႃႈဢမ်ႇဢွၵ်ႇၾၢင်ႁၢင်ႈမႄႈၼမ်ႉ ယဝ်ႉ၊ ပေႃးမဵၼ်ပေႃးသၢပ်ႇၵႂႃႇမူတ်းယဝ်ႉ၊ မိူင်းႁဝ်းၼႆႉ ပေႃးမိူၼ်ၼင်ႇ မိူင်းဢမ်ႇမီးၸဝ်ႈမီးၶုၼ်ယဝ်ႉ။ ၼင်ႇႁိုဝ်သၽႃဝ ၵဝ်ႇၵဝ်ႇဢၼ်ႁၢင်ႈလီ မိူၼ်ၼင်ႇမိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃး တေၶိုၼ်းမီးမႃးမိူၼ်ၵဝ်ႇၵဝ်ႇၼၼ်ႉ ဢမ်ႇလႆႈႁၼ်ထႅင်ႈယဝ်ႉယူဝ်ႉ။ လွင်ႈၼႆႉ ၽႂ်တေႁဵတ်းပၼ်လႆႈ၊ ၽႂ်တေမႃးၸွႆႈထႅမ်ပၼ်- ဝႃႈၼႆ။
ဢွင်ႈတီႈၶုတ်းၶမ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ၾၢႆႇၽွင်းငမ်းၼႂ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းဢိူင်ႇၵေႃႈ မႃးၵူတ်ႇထတ်းတူၺ်းယူႇ။ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၶဝ်ၵေႃႈ လႆႈလၢတ်ႈၼႄတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ ၵူႈၸိူဝ်ႉၵူႈလွင်ႈၸွမ်းၼင်ႇပိူင်ပဵၼ်မႃး။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၾၢႆႇၽွင်းငမ်းၶဝ် ယင်းပၢႆလၢတ်ႈ ဝႃႈ- လိၼ်သူၼ် ႁႆႈ ၼႃးလူႉၵႂႃႇယဝ်ႉၵေႃႈ မၼ်းလူႉၵႂႃႇယဝ်ႉလူး ၸၢင်ႈႁဵတ်းႁိုဝ်၊ ပေႃးၶဝ်ပၼ်ငိုၼ်းၵႃႈသၢႆႈတႅၼ်းယူႇၵေႃႈ ဢဝ်လႄႈ၊ ပၼ်ၵႃႈႁိုဝ်ၵေႃႈဢဝ်ၵႃႈၼၼ်ႉလႃႈ၊ ၶႅၼ်းသေသူဢမ်ႇလႆႈသေဢိတ်းဢိူဝ်ႈ။ ပေႃးသူႁပ်ႉဢဝ် ငိုၼ်းပိူၼ်ႈသၢႆႈ တႅၼ်းၼၼ်ႉ ယင်းၸၢင်ႈပဵၼ်ၵွၼ်ႈပဵၼ်ၶၼ် ဢိတ်းဢွတ်းၵွၼ်ႇ- သမ်ႉပၢႆၸုၵ်းၾၢႆႇၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ်သေ လၢတ်ႈထႅင်ႈၸိူင်ႉၼႆ- ၽူႈၵွၼ်းဝၢၼ်ႈၵဝ်ႇၵေႃႉၼိုင်ႈ လုင်းၸၢႆးဝုၼ်း လၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။
ၵူၼ်းၼုမ်ႇၵေႃႉၼိုင်ႈ ဢၼ်ယၢမ်ႈၵႂႃႇလဵပ်ႈႁဵၼ်းမႃးလွင်ႈၼႆႉၵေႃႈ ၶိုၼ်းလၢတ်ႈၼႄတီႈၸုမ်းၶၢဝ်ႇပၢင်လူင်ဝႃႈ- ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈငိၼ်းၶၢဝ်ႇမၼ်းသေ လႆႈၵႂႃႇလဵပ်ႈႁဵၼ်းတူၺ်း၊ လွင်ႈဝႃႈၵွပ်ႈသင်လႄႈ ၼမ်ႉမႃးထူမ်ႈဝၢၼ်ႈသူၼ် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼမ်လူင်လၢင်၊ တီႈၶူင်းၵၢၼ်ၶုတ်းၶမ်းမၼ်းပဵၼ်ႁိုဝ်ဝႆႉ၊ မီးဝႆႉလွၵ်းပိူင်ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈၶႂ်ႈၵႂႃႇဢႅဝ်ႇလဵပ်ႈႁဵၼ်းတူၺ်း၊ ၶႂ်ႈထၢႆႇၶႅပ်း ႁၢင်ႈပႃးၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ပီႇတုၸိတ်ႉ ဢၼ်မႃးဢဝ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈပၼ်ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇပၼ်ႁဝ်းၶဝ်ႈၵႂႃႇ တၢင်းၼႂ်းၶူင်းၵၢၼ်၊ လွၵ်ႇငိုတ်ႈဝႃႈ ပေႃးႁဝ်းၶဝ်ႈၵႂႃႇၵေႃႈ တေယိုဝ်းၼႆသေဢဝ်ၵွင်ႈငႃႁဝ်း- ဝႃႈၼႆ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၵၢၼ်ၶုတ်းၶမ်းၼႆႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းသူၼ်ၶဝ်ၵေႃႈ ၵႂႃႇတၢင်ႇလၢတ်ႈပႃႊတီႊၵၢၼ်မိူင်း မိူၼ်ၼင်ႇ ပႃႊတီႊ သိူဝ်ၽိူၵ်ႇ/ ႁူဝ်သိူဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁႂ်ႈၸွႆႈလၢတ်ႈပၼ် ႁႂ်ႈၵိုတ်းယိုတ်းပၼ်လွင်ႈၶုတ်းၶမ်း၊ ၼွၵ်ႈသေၼၼ်ႉ တီႈၽွင်းတႅၼ်း တႃႈၶီႈလဵၵ်း ၸၢႆးတဵင်းဢွင်ႇၵေႃႈ လႆႈၵႂႃႇတၢင်ႇလၢတ်ႈၼႄ။ ဝၢႆးၵႂႃႇတၢင်ႇလၢတ်ႈဢမ်ႇပေႃးႁိုင် ၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ်ဢဝ် ၾႆးၾႃႉၸႂ်ႉ ႁႅင်းလႅတ်ႇ (Solar) မႃးတမ်းပၼ် ႁိူၼ်းၸိူဝ်း ဢၼ်တေၸႂ်ႉလႆႈၾႆးၾႃႉ၊ မႃးမႄးပူၵ်းပွင်ပၼ်ၶိုၼ်းႁွင်ႈၼမ်ႉ လၢႆႇၼမ်ႉၸိူဝ်းၼႆႉ ႁႂ်ႈၼမ်ႉလႆလူင်းလႆႈလီၼႆယူႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ မႃးၶုတ်းမႃးမႄးပၼ်ဢိတ်းဢွတ်းၵူၺ်း၊ ဢမ်ႇမႄးပၼ်ၶႅမ်ႉလႅပ်ႈ၊ ၵွပ်ႈၶဝ်ဢမ်ႇၶုတ်း ပၼ်လီလီလႄႈ မႄးပၼ်ဢမ်ႇတၼ်းႁိုင် ၶီႈလိၼ်ၶီႈသၢႆးပေႃးမႃးထူမ်ႈၶိုၼ်းထႅင်ႈယဝ်ႉ။ ပေႃးၶီႈလိၼ်ၶီႈသၢႆး ၸိူဝ်းၼၼ်ႉမႃး ထူမ်ႈသေ ၼမ်ႉမၼ်းႁႅင်းၵႂႃႇယဝ်ႉ လိၼ်မၼ်းၵေႃႈတႅၵ်ႇၶၢပ်ႇ၊ ဢမ်ႇၸၢင်ႈၸႂ်ႉ ၽုၵ်ႇၵိၼ်လႆႈသေဢိတ်းယဝ်ႉ- ၵူၼ်းၼုမ်ႇ ၽူႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းလွင်ႈၼႆႉလၢတ်ႈထႅင်ႈ။
ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 21/03/13 ၶွင်ႊသီႊဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး/တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS/SSA) ဢွၵ်ႇၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ / ၾၢင်ႉတိူၼ်ထိုင်ၶွမ်ႊပၼီႊတင်းလၢႆဝႃႈ ၶူဝ်းၶွင်သၽႃဝမိူင်းတႆး/ ၶူဝ်းၶွင်မေႃႇတိုင်း ၼႂ်းမိူင်းတႆးၼၼ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်းတႆး ပဵၼ်ၸဝ်ႈၶွင်မၼ်း၊ မီးသုၼ်ႇၸၢမ်ႇပူၺ်ႈၽွၼ်းလီမၼ်း၊ ၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ် တေဢမ်ႇလႆႈယႃႉလူႉလႅဝ် ဢဝ်ႁဵတ်းၽွၼ်းလီ သုၼ်ႇတူဝ်။ ၵွပ်ႈၼၼ် ၵူၼ်းမိူင်းတႆးလႄႈ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ RCSS/SSA ၵိုင်ႇလီႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ် မႅတ်ႇပႅင်းပႂ်ႉပႃးၶူဝ်းၶွင်သၽႃဝ မိူင်းတႆး ၵူႈတီႈတီႈ။
ပေႃးထိုင်မႃးႁူဝ်ပီၼႃႈ (ဝၼ်းတီႈ 31/01/2014) RCSS/SSA တေႁၢမ်ႈၵၢၼ်တႅပ်းမႆႉ ၼႂ်းမိူင်းတႆးၵူႈတီႈ၊ သင်ဝႃႈတိုၵ်ႉသိုပ်ႇ ႁဵတ်းတၢင်း RCSS/SSA တေဢမ်ႇဢဝ်လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ၊ သင်ဝႃႈတေသိုပ်ႇႁဵတ်းၵႂႃႇ တၵ်းလႆႈမီးဝႂ်ဢၼုၺၢတ်ႈ RCSS/SSA ။ ၵၢၼ်ၶုတ်းႁႄႈၼိူဝ်လိၼ်တႂ်ႈလိၼ်/ၼႂ်းၼမ်ႉ ၼႂ်းမိူင်းတႆးၼၼ်ႉ လႆႈဢၼုၺၢတ်ႈ ၼေႇပျီႇတေႃႇယဝ်ႉၵေႃႈ တၵ်းလႆႈယွၼ်း ဢၼုၺၢတ်ႈတီႈ RCSS/SSA ၸွမ်း- ၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇလုမ်းပွင်ၵၢၼ်လူင် RCSS ဢွၵ်ႇၵႂႃႇၼင်ႇၼႆ။


text:
ၸုမ်းၼမ်ႉၶူင်း ၶႅၵ်ႇလီပၢင်ၸႃႉတႆးဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ၵူတ်ႇထတ်းယူတ်းယႃပၼ် ပၢႆးယူႇလီၵူၼ်းမိူင်း၊ ၸွႆႈထႅမ်ပၼ် ၵၢၼ်ငၢၼ်းၵူႈၸိူဝ်ႉၵူႈလွင်ႈ လႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း လူမ်ၸႂ်ၶႅၼ်းၸႂ်။
တင်ႈတႄႇလိူၼ်ၾႅပ်ႊၿိဝ်ႊရီႊ (2013)မႃး တေႃႇထိုင်မိူဝ်ႈလဵဝ် ဢိင်ၼိူဝ်မီးၵၢၼ်ၵေႃႇတင်ႈမႃး ၸုမ်းၼမ်ႉၶူင်း ၶႅၵ်ႇလီပၢင်ၸႃႉတႆးဝဵင်းတူၼ်ႈတီး သေၸွႆႈထႅမ်ပၼ်ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းတီႈၸမ်တီႈၵႆ ၼွၵ်ႈဝဵင်းၼႂ်းဝဵင်း၊ ၸွႆႈထႅမ်တၢင်းပိူင်ၵူၼ်း ၵူႈၵူႈလွင်ႈလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈပီႈၼွင်ႉဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၼႃးပၢင်ႇၶဝ် ၸိူဝ်းထူပ်းၺႃးတၢင်း ယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ မီးလွင်ႈငၢႆႈလူမ်ၶႅၼ်းၸႂ်မႃးတင်းၼမ်၊ လွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇလူတ်းယွမ်းၵႂႃႇတင်းၼမ်- ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၶဝ်လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
ၸၢႆးၸၢႆး ၵူၼ်းဝဵင်းသီႇသႅင်ႇ ဢၼ်ႁွတ်ႈၽႅဝ်တီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး လၢတ်ႈဝႃႈ- ၸုမ်းၼမ်ႉၶူင်း ၶႅၵ်ႇလီပၢင်ၸႃႉ ဝဵင်းတူၼ်ႈတီးၼႆႉ ၶဝ်မီးၶူဝ်းၶွင်လၢႆၸိူဝ်ႉလၢႆပိူင် ပိူဝ်ႈတႃႇၸွႆႈထႅမ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း။ မိူၼ်ၼင်ႇပွႆးၶႅၵ်ႇလီ/ ပွႆးမင်ႇၵလႃႇၵေႃႈ တူၺ်းလွမ်လဵင်ႉလူလႆႈၵူၼ်း 500 ၵမ်းလဵဝ်။ လုမ်းၶဝ်မီးႁိမ်းဝတ်ႉ/ၵျွင်းဝေႇလုဝၼ်ႇ။ ၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်းၶဝ်ၵေႃႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းၵူႈဝၢၼ်ႈၵူႈမိူင်းမႃးႁူမ်ႈၵၼ်သေၶဝ်ႈဝႆႉ။ တင်ႈတႄႇၵေႃႇတင်ႈမီးမႃး ၸုမ်းၶႅၵ်ႇလီပၢင်ၸႃႉၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းသူၼ် လႆႈယူႇလူမ်ၸႂ်ၶႅၼ်းၸႂ်ဢိတ်းၼိုင်ႈ၊ ၵွပ်ႈဝႃႈၶဝ်ၸွႆႈထႅမ်ပၼ်လွင်ႈၶႅၵ်ႇလီ ပၢင်ၸႃႉ ၵူႈၸိူဝ်ႉၵူႈလွင်ႈ- ဝႃႈၼႆ။
ၸၢႆးသႅင်မိူင်း ၽူႈၼမ်းၼႂ်းၸုမ်းၶႅၵ်ႇလီပၢင်ၸႃႉၵေႃႈလၢတ်ႈဝႃႈ- ၸုမ်းႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ ၵေႃႇတင်ႈမႃးပိူဝ်ႈတႃႇ ၸွႆႈထႅမ်ပၢႆးပိူင်ၵူၼ်း၊ လွင်ႈၶႅၵ်ႇလီပၢင်ၸႃႉၵူႈၸိူဝ်ႉၵူႈလွင်ႈ၊ ႁဝ်းၶႃႈၵႂႃႇၸွႆႈထႅမ်ၵူႈတီႈ ဢမ်ႇလိူၵ်ႈၶိူဝ်းၵူၼ်း ဢမ်ႇလိူၵ်ႈၽႃသႃ၊ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈၼႂ်းဝဵင်းတူၼ်ႈတီးၵူၺ်း၊ တၢင်းၼွၵ်ႈမိူၼ်ၼင်ႇတၢင်ႇၸႄႈဝဵင်းၵေႃႈ ၵႂႃႇတူၺ်းသေၵႂႃႇၵူတ်ႇထတ်းပၼ်ပၢႆးယူႇလီၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းသူၼ်။ မိူဝ်ႈသိုၼ်း (ဝၼ်းတီႈ 07/12/13) ႁဝ်းၶႃႈတိုၵ်ႉၵႂႃႇၵူတ်ႇထတ်းပၼ်ပၢႆးယူႇလီၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ တၢင်းသီႇသႅင်ႇ-ၼွင်မွၼ်ၼႆႉမႃးၵူၺ်း၊ ဢဝ်လူတ်ႉ ဢဝ်ၵႃးတၢင်ႇယႃႈယႃၵႂႃႇၸွမ်း၊ လူတ်ႉၵႃးၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ်မိူင်းၵျပၼ်ႊၶဝ်ၵမ်ႉၸွႆႈႁဝ်းၶႃႈဝႆႉ။ ဢၼ်ၵႂႃႇၵူတ်ႇထတ်းပၼ်ပၢႆးယူႇလီၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼႆႉ ၸွႆႈပၼ်လၢႆလၢႆၵူၺ်း ဢမ်ႇဢဝ်ၵႃႈဢဝ်ႁူဝ်သင်- ဝႃႈၼႆ။
ၸၢႆးၼု ဢၼ်ႁွတ်ႈဝႆႉတီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီးၵေႃႈလၢတ်ႈဝႃႈ- မိူဝ်ႈဝူင်ႈပူၼ်ႉၼႆႉ ၵူၼ်းလၢင်းၶိူဝ်းၵေႃႉၼိုင်ႈမႃး ယူတ်းယႃတူဝ်တီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီးသေ သဵင်ႈၵမ်သုတ်းမုၼ်ၵႂႃႇ။ ၵွပ်ႈၸုမ်းၼမ်ႉၶူင်းၼႆႉၸွႆႈထႅမ်လႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈပေႃႈမႄႈပီႈၼွင်ႉၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းၵူၼ်းႁိူၼ်းမၼ်း လႆႈငၢႆႈလူမ်ၸႂ်ၵႂႃႇတႄႉတႄႉ၊ ဢမ်ႇပေႃးလႆႈႁူပ်ႉတၢင်း ယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ၊ လွင်ႈၼႆႉပဵၼ်ဢၼ်လီတႄႉတႄႉ။ တီႈဝဵင်းယႂ်ႇဝဵင်းလူင် မိူၼ်ၼင်ႇဝဵင်းတူၼ်ႈတီးၼႆႉ ပေႃးႁဝ်းဢမ်ႇမီးပီႈမီးၼွင်ႉ၊ မႃးယူတ်းယႃတူဝ်သေလႆႈတၢႆၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ ၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇမၼ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈငၢႆႈငၢႆႈ။ မိူၼ်ၼင်ႇ ၵူၼ်းၼမ်ႉသၢႆးၼႆႉ ၸုမ်းၼမ်ႉၶူင်းဢဝ်တၢင်ႇလူတ်ႉၵႃးသေ မိူဝ်းသူင်ႇၶိုၼ်းတီႈၼမ်ႉသၢႆးလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၶႅၼ်းၸႂ်ၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇတႄႉတႄႉ၊ ၵုၼ်းမုၼ်ယႂ်ႇတႄႉတႄႉ- ဝႃႈၼႆ။
ၼၢင်းလုမ်းလႃးၵူၼ်းပဵၼ် (Nurse) တီႈၸုမ်းၼမ်ႉၶူင်း ၵေႃႉၼိုင်ႈၵေႃႈလၢတ်ႈဝႃႈ ၸုမ်းႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ ပေႃးဝႃႈၵူၼ်းမိူင်းလႆႈၶႅၼ်းၸႂ်လူမ်ၸႂ်၊ ၵၢၼ်ငၢၼ်းၵေႃႈၶႅမ်ႉလႅပ်ႈၵေႃႈပေႃးယဝ်ႉ၊ ႁဝ်းၶႃႈဢမ်ႇမုင်ႈမွင်းသင်ၶိုၼ်း တီႈၵူၼ်းမိူင်း။ ၵူၺ်းၵႃႈ သင်ဝႃႈၽႂ်မီးၼမ်ႉၸႂ်ၸေႇတၼႃႇၶႂ်ႈမႃးၵမ်ႉမႃးၸွႆႈၵေႃႈ ႁဝ်းၶႃႈၸူမ်းသိူဝ်း ႁပ်ႉတွၼ်ႈယူႇ- ဝႃႈၼႆ။
တီႈလုမ်းၸုမ်းၼမ်ႉၶူင်း ၶႅၵ်ႇလီပၢင်ၸႃႉၼႆႉ ပိုတ်ႇဝႆႉပႃးႁွင်ႈယူတ်းယႃ၊ ပိုတ်ႇဝၼ်းၸၼ်ထိုင်ဝၼ်းသုၵ်း တင်ႈတႄႇဝၢႆးဝၼ်း 1 မူင်းတေႃႇထိုင် 3 မူင်းၶိုင်ႈ။ ၼွၵ်ႈသေၼၼ်ႉ ၵူႈဝၼ်းသဝ် ပွတ်းၼႂ်သမ်ႉ ပိုတ်ႇယူတ်းယႃပၼ်ပၢႆးယူႇလီမၢၵ်ႇတႃ။ ၸုမ်းၼမ်ႉၶူင်းၼႆႉ ႁူဝ်ပဝ်ႈပဵၼ်ၸၢႆးထုၼ်းမျၢတ်ႈ ၵုၼ်ႁဵင်- ၼႆယဝ်ႉ။
ၸုမ်းၼမ်ႉၶူင်း ၶႅၵ်ႇလီပၢင်ၸႃႉဝဵင်းတူၼ်ႈတီးၼႆႉ တင်ႈတႄႇလိူၼ်ၾႅပ်ႊၿိဝ်ႊရီႊ (2013) မႃးတေႃႇထိုင် လိူၼ်ၼူဝ်ႊဝႅမ်ႊၿိူဝ်ႊ (2013) သဵင်ႈၼႆႉ လႆႈယူတ်းယႃပၼ်ၵူၼ်းပဵၼ်မႃးတင်းမူတ်း 5,860 ၵေႃႉ၊ ယူတ်းယႃမၢၵ်ႇတႃသမ်ႉ 270 ပၢႆ၊ ဢၼ်ၽႃႇတတ်းပၼ်မၢၵ်ႇတႃသေႁဵတ်းပၼ်ဝႅၼ်ႈတႃသမ်ႉ 3 ၵေႃႉ၊ ဢၼ်လူႇတၢၼ်းလိူတ်ႈပၼ်ၵူၼ်းပဵၼ် 89 ၵေႃႉ၊ ၸွႆႈထႅမ်လွင်ႈလုတၢႆ 398 ၵေႃႉ- ၽူႈၼမ်းၼႂ်းၸုမ်း ၼမ်ႉၶူင်းလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။


text:
ပလိၵ်ႊမၢၼ်ႈၸုမ်းၼဢၽၶဝ် တိၺွပ်းပေႉၵိၼ်/မႂ်ငိုၼ်း ၼႄၼႃႈတိူဝ်ႈဝႃႈယွၼ်ႉဢမ်ႇၼပ်ႉယမ်ၵူၼ်းလူင်ၶဝ်- လႅင်ႇၶၢဝ်ႇ ပွင်ႇမႃးၼင်ႇၼႆ။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈထၢၵ်ႈသီႇၵေႃႉၵၼ်ႉၸၼ်ဢွၼ်ႇယိင်းဢႃႇယု 13 ၶူပ်ႇယဝ်ႉၶႃႈတၢႆ
ၼၢင်းယိင်းဢွၼ်ႇ ယူႇႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉ 7 လႆႈထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈထၢၵ်ႈတပ်ႉၵွင် 67 မိူင်းယႆ ၵၼ်ႉၸၼ်လူလၢႆ-ၶႃႈတၢႆ- လႅင်ႇၶၢဝ်ႇပွင်ႇမႃးၼင်ႇၼႆ။
ၵူၼ်းမိူင်းလႆႈသႂ်ႇငိုၼ်းတႃႇတေၸႂ်ႉတိုဝ်းၾႆးၾႃႉႁႅင်းၼမ်ႉမၢဝ်း
မိူင်းတႆး (ပွတ်းႁွင်ႇ) ဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ႁိမ်းမၢၼ်ႈတၢပ်ႈ ဢၼ်ဝၢင်းၽႅၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈႁူင်းၾႆးၾႃႉ၊ ႁႅင်းၼမ်ႉမၢဝ်းဝႆႉၼၼ်ႉ တေတႄႇပၼ် ၾႆးၾႃႉၼႂ်းဝဵင်းမူႇၸေႈ-ၼမ်ႉၶမ်း ၼႆလႄႈ တႄႇၵဵပ်းငိုၼ်း ၵူၼ်းမိူင်းၼိုင်ႈႁိူၼ်း 6 မိုၼ်ႇပျႃး- လႅင်ႇၶၢဝ်ႇပွင်ႇမႃးၼင်ႇၼႆ။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈတပ်ႉမ 55 ယိုဝ်းတၢႆၸဝ်ႈသၢင်ႇ/ၼၢင်းယိင်း/ၵူၼ်းလိုပ်ႈထိူၼ်ႇ
ၸဝ်ႈသၢင်ႇ 4 တူၼ်၊ ယိင်းဢွၼ်ႇ 2 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလိုပ်ႈထိူၼ်ႇ 2 ၵေႃႉ လႆႈထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈတပ်ႉမ 55 ယိုဝ်းတၢႆ လွၵ်ႇတၢႆလၢႆ၊ ၼွၵ်ႈသေၼၼ်ႉၵူၼ်းလိုပ်ႈထိူၼ်ႇ ၼပ်ႉသိပ်းၵေႃႉလႆႈထုၵ်ႇတိၺွပ်း ႁုပ်ႈယိုတ်း ၵွင်ႈယၢမ်း/ မၢပ်ႇမႂ် ၵိၼ်ငိုၼ်း ၼပ်ႉႁူဝ်သႅၼ်၊ ပူႇၵႄႇ ၵူၼ်းလူင်ဝၢၼ်ႈဢမ်ႇႁတ်းတၢင်ႇလၢတ်ႈတီႈလႂ်-လႅင်ႇၶၢဝ်ႇပွတ်း ၵၢင်ပွင်ႇမႃးၼင်ႇၼႆ။
ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းတီႈလိၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁိမ်းလၢၼ်ႇ 105 လၵ်း (ပွတ်းမူႇၸႄႈ)
တီႈလိၼ်သူၼ်ၼႃးၵူၼ်းဝၢၼ်ႈတႃႇႁႃႈဝၢၼ်ႈ ႁိမ်းၵဵတ်ႉ/လၢၼ်ႇ 105 လၵ်း ၸႄႈဝဵင်းမူႇၸႄႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ လႆႈထုၵ်ႇၸုမ်းသိုၵ်း မၢၼ်ႈႁုပ်ႈယိုတ်းဢဝ်လၢႆ၊ ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈဝႃႈလႅပ်ႈတေႁဵတ်းတႃႈလူတ်ႉၾႆး- လႅင်ႇၶၢဝ်ႇ ပွင်ႇမႃး ၼင်ႇၼႆ။
More Articles...
Page 67 of 70


text:
Humanrights
ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်ႈၸႂ် ထူၵ်းၵွင်ႈယိုဝ်းၵူၼ်းမိူင်း ၸေႊလၢၼ်ႉတၢႆ
- Details
- Created on 30 May 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶလယ-10 ၽၢႆႇတႂ်ႈတပ-88 ၵုမ်းၵမ် တင်ႈၸႂ်လၼ်ႇၵွင်ႈ ပွႆႇမၢၵ်ႇလူင် ၸွမ်းဝၢၼ်ႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈတိူဝ်ႉၺႃးၵူၼ်းမိူင်း သွင်ၽူဝ်မေး တီႈယူႇဝၢၼ်ႈၼမ်ႉၸၢင်ႉ ၸႄႈဝဵင်းၸႄႊလၢၼ်ႉ ဢိူင်ႇမူႇၸေႊ ပွတ်းထုင်ႉမၢဝ်း မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ဢၼ်ဢမ်ႇမီးတၢင်းၽိတ်းသင် မေးၼၢင်းတၢႆထင်တီႈ၊ ၽၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈ မႃးယဵမ်ႈမႃးတူၺ်း လွင်ႈၼႆႉထုၵ်ႇလီ ႁႂ်ႈၽၢႆႇၼိူဝ်ဢဝ်ဢယေးပၼ်ႁၢဝ်ႉႁႅင်း ၼႆ။
တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢထမ်ႇမ သိမ်းတီႈလိၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ၸေႈဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး
- Details
- Created on 17 May 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တပ်ႉ ၶမယ501 ၵျွၵ်းမႄး ဢထမ်ႇမ သိမ်းတီႈလိၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ တီႈၸေႈဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး ဝၢၼ်ႈၵျွၵ်းမႄးလူင် ဢၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလႆႈပိုင်ႈဢိင် ႁဵတ်းၵိၼ်မႃးၸဵမ်မိူဝ်ႈ ပၢၼ်ပူႇမွၼ်ႇၼၢႆးယႃႈၼၼ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။
ၸုမ်းပီႇတုၸိတ်ႉ ပေႃႉထုပ်ႉ ဢၢင်ႈဢဝ်ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းတၢႆ
- Details
- Created on 09 May 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၸုမ်းပီႇတုၸိတ်ႉ ဝၢၼ်ႈၼႃးယႆး ဢိူင်ႇၼမ်ႉလိတ်း ၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၸၢင် ယိုဝ်းၵွင်ႈလွၵ်ႇ၊ ပေႃႉထုပ်ႉၵူၼ်းမိူင်းသေ ဢဝ်ၵႂၢမ်းတႂ်ႈသိၼ်ႈတႂ်ႈသိူဝ်ႈ ပွင်ႉလႃႇပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းသေ ဢမ်ႇၵႃး ဢၢင်ႈထိူဝ်ၶေႃး ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းတၢႆပႃး။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်ႈၸႂ်ပွႆႇမၢၵ်ႇ တိူဝ်ႉၺႃးၵူၼ်းမိူင်း ဢီးတၢင်းၽိတ်းသႂ်ႇ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵုၼ်လူင်
- Details
- Created on 07 May 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်တူင်ႉၼိုင်ၵႂႃႇမႃး ၼႂ်းဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ တင်ႈၸႂ်ပွႆႇမၢၵ်ႇတႅၵ်ႇ ၸၢၵ်ႇမၢၵ်ႇတိုမ်ႉတိူဝ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်း လႆႈဝၢတ်ႇၸဵပ်း ဢီးတၢင်းၽိတ်းသႂ်ႇ ၵူၼ်ႈဝၢၼ်ႈ ဝၢၼ်းၵုၼ်လူင်သေ မတ်ႉတူဝ်ပေႃႉထုပ်ႉ။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈတဵၵ်းၶၢၼ်း လူတ်ႉတၢင်ႇၶူဝ်းၶွင်ၵူၼ်းမိူင်း ပွတ်းထုင်ႉမၢဝ်းလႄႈ ႁဵတ်းပၢင်တိုၵ်းပွမ် ၼၼ်ႇၵွင်ႈယိုဝ်းၸွမ်းတၢင်း
- Details
- Created on 03 May 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ပၵ်းသဝ်း တီႈတပ်ႉပၢင်သဝ်းၵဝ်ႇ (701) ဝၢၼ်ႈၼွင်မႃႉတႃႊ မၵ်းသေႃးတဵၵ်းၶၢၼ်း လူတ်ႉၵႃး ၵူၼ်းမိူင်း ဢၼ်ႁဵတ်းၵိၼ်ၵၢၼ် တၢင်ႇၶူဝ်းၶွင်(ၵုၼ်ႇ) တီႈတႃႈႁိူဝ်း ဝၢၼ်ႈႁွင်းလူင်လႄႈ ဝၢၼ်ႈၼွင်ၶမ်းတႂ်ႈ ၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ပွတ်းထုင်ႉမၢဝ်း မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ၊ ၶၢမ်ႈၼမ်ႉမၢဝ်း ၶဝ်ႈဢွၵ်ႇၵႂႃႇမႃး ၼႂ်းလႅၼ်လိၼ် မိူင်းမၢၼ်ႈလႄႈ မိူင်းၶႄႇ၊ တဵၵ်းႁႂ်ႈသူင်ႇၵူၼ်းသိုၵ်းသေ ၸတ်ႁဵတ်းပၢင်တိုၵ်းပွမ် ၼၼ်ႇၵွင်ႈယိုဝ်း ၸွမ်းတၢင်း ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း တိုၼ်ႇသၢၼ်ႈတူၵ်းၸႂ်ၸွမ်း။
More Articles...
- ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မျၢၼ်ႇမႃႇ ဢွၼ်လုၵ်ႉႁိုၼ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ် တူၵ်းယွၼ်းသုၼ်ႇႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း တီႈဝဵင်းၵဵင်းမႆႇ ၸိုင်ႈထႆး
- ၵူၼ်းမိူင်းၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး လုၵ်ႉႁိုၼ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ် သၢၼ်ၶတ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈလႄႈ လွင်ႈၵူၼ်းမိူင်း ဢမ်ႇလႆႈၸႂ်တင်းသဵင်ႈ
- ႁူဝ်ၼႃႈပီႇတူႉၸိတ်ႉဢိူင်ႇမိူင်းတၢင်ႈ ၸၢႆးဢွင်ႇမူဝ်း ၺႃးၵူၼ်းဢမ်ႇႁူႉၸၵ်းၸုမ်း ယိုဝ်းတၢႆ
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁဵတ်းပၢင်တိုၵ်းပွမ်သေ ယိုဝ်းၵူၼ်းမိူင်းႁဵတ်းၵိၼ်ၵၢၼ်တၢင်ႇထၢၼ်ႇ
- တိူင်းသိုၵ်းၶူဝ်လမ် သိမ်းဢဝ်တီႈလိၼ်ႁိူၼ်း ၵူၼ်းမိူင်း
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸႅတ်ႈထၢမ်ၶၢဝ်ႇသိုၵ်းတႆး ဢမ်ႇလႆႈလႄႈ မတ်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈပေႃႉထုပ်ႉ
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈႁူမ်ႈႁႅင်းသိုၵ်းၼမ်လၢႆ တိၺွပ်းပေႃႉထုပ်ႉ ၸူၼ်ဢဝ်ၶူဝ်းၵူၼ်းမိူင်း
- ၵူၼ်းမိူင်း မိူင်းၼၢႆး ထုၵ်ႇၽူႈမီးငိုၼ်းၶဝ် မႃးယႃႉၵဝ်း ၾိင်ႈတိုၼ်းပဵၼ် ဢၼ်မီးမႃး ၸဵမ်ႈမိူဝ်ႈပူႇမွၼ်ႇၼၢႆးယႃႈ
- သၢင်ႇၶႃႈၸဝ်ႈလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းၸိုင်ႈတႆး တုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈသွင်တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆးလႄႈ ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းတႆး ပဵၼ်ၼမ်ႉၼိုင်ႈၸႂ်လဵဝ်
- ၸုမ်းၵဵပ်းသၢႆမၢႆႁူဝ်ၵူၼ်းလႄႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁူမ်ႈၵၼ်တဵၵ်းၶၢၼ်း ၸႂ်ႉၵိၼ်ႁႅင်းလၢႆၵူၼ်းမိူင်း ၽွင်းလူင်းၵဵပ်းသဵၼ်ႈသၢႆမၢႆ


text:
ၶၢဝ်းတၢင်းမွၵ်ႈ 10 ပီမႃးၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်မီးလၢဝ်းပၢၼ်းၶႄႇ ၵဵပ်းသိုဝ်ႉမႆႉမွၵ်ႇသွမ်ႇ ၵႃႈယႂ်ႇၶၼ်လူင်သေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း တႆး ဢွၼ်ၵၼ်ႁွၼ်ႈထဝ်ႇႁႃတႅပ်းမႆႉမွၵ်ႇသွမ်ႇ ၼႂ်းထိူၼ်ႇ ၼႂ်းၶိူဝ်း၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈမႆႉမွၵ်ႇသွမ်ႇ ၼႂ်းမိူင်းတႆးၸမ်မူၺ်ႉမူတ်းဝၢႆး။
ပၢင်ၵုမ်ၶိုၵ်ႉၶၵ်ႉသၽႃးမိူင်းတႆး ဢုပ်ႇလွင်ႈငိုၼ်းၸႂ်ႉၸၢႆႇပီ 2014-15
ပၢင်ၵုမ်ၶိုၵ်ႉၶၵ်ႉသၽႃးမိူင်းတႆး ဢုပ်ႇဢူဝ်းလွင်ႈငိုၼ်းတွင်း။ ၽွင်းတႅၼ်းၶဝ်ႁၼ်ဝႃႈ ၵႃႈပူၼ်ႉမႃးမီးလွင်ႈၸႅၵ်ႇၸၢႆႇ ငိုၼ်းတွင်း ဢမ်ႇၽဵင်ႇၵၼ်။ ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ဝၼ်းလဵဝ် ဢမ်ႇယဝ်ႉသေလႆႈသိုပ်ႇဢုပ်ႇဝၼ်းတီႈသွင်။
ၵူၼ်းၸၢႆးၶၢႆတူဝ်ၼႂ်းၵဵင်းမႆႇၵမ်ႈၼမ် ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆး
ၵူၼ်းၸၢႆးၶၢႆတူဝ် ၼႂ်းမိူင်းထႆး ၵဵင်းမႆႇၵမ်ႈၼမ်ပဵၼ်ၵူၼ်း မိူင်းတႆး။ ၼွၵ်ႈသေၼၼ်ႉ မီးထႅင်ႈတၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းထႆး ၸိူဝ်းမီးပၼ်ႁႃၼႃႈႁိူၼ်း။
ၵဵင်းမႆႇတင်း ၵဵင်းတုင်သၢင်ႈလွင်ႈၸမ်ၸႂ် ႁပ်ႉတူင်ႇဝူင်းၵၢၼ်ၵႃႉဢႃႊသျႅၼ်ႊ
ၵဵင်းမႆႇ-ၵဵင်းတုင် သၢင်ႈလွင်ႈၸမ်ၸႂ် ႁႂ်ႈပဵၼ်ၸၼ်ႉဝၢၼ်ႈ ပီႈမိူင်းၼွင်ႉ၊ ပိုတ်ႇသဵၼ်ႈတၢင်းၵၢၼ်ၵႃႉလႄႈ ၵၢၼ်တွင်ႈတဵဝ်းဢႅဝ်ႇမိူင်း ႁပ်ႉၵၢၼ်ပိူတ်ႇတူင်ႇဝူင်းၵၢၼ် ၵႃႉဢႃႊသျႅၼ်ႊ ပီ 2015 ။
ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်း ပိုတ်ႇလၢတ်ႈလွင်ႈၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး မူႇၸုမ်းပႆႇပဵၼ်ၵၢၼ်
ႁူဝ်ပဝ်ႈ RCSS/SSA ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်း ပိုတ်ႇဢူၵ်းလၢတ်ႈ ၼႄလွင်ႈ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးၶွင်မူႇၸုမ်းပႆႇပဵၼ်။ တူဝ်ၵဝ်ႇႁဵတ်း ပိူဝ်ႈတႃႇမူႇၸုမ်းလႄႈၵူၼ်းမိူင်း၊ ႁပ်ႉႁူႉၸွမ်းလွင်ႈ တင်းလၢႆသႄႉသွမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်းႁၼ်သုၼ်ႇတူဝ်။
More Articles...
Page 2 of 14


text:
General News
ၵူၼ်းမိူင်းလိူတ်ႇမႆႈၸႂ် ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၽိူမ်ႉႁႅင်းသိုၵ်းတင်းၼမ်လႄႈ ၽင်မၢၵ်ႇလူင်ၸွမ်းဝၢၼ်ႈ
- Details
- Created on 24 May 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁၢင်ႈမၢၵ်ႇလူင် မူၵ်းၸွမ်းယုမ်းလႄႈ ၼႂ်းသူၼ်ၼႃး ၵူၼ်းမိူင်း ဢိူင်ႇထုင်ႉလွႆႁူဝ်သိူဝ် ၵူႈတီႈ၊ ယွၼ်ႉၽႅၼ်ၵၢၼ်ၶႂ်ႈၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉပႅတ်ႈ တပ်ႉသိုၵ်းလွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃၶၢင် KIA လႄႈၶႂ်ႈႁုပ်ႉသိမ်း ယိပ်းၵမ်ပႅတ်ႈ တီႈသၢပ်ႇၼမ်ႉ ပွတ်းထုင်ႉမၢဝ်း တင်းမူတ်း၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ဢမ်ႇႁတ်းဢွၵ်ႇႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉလႄႈ လႆႈသုမ်းၶူဝ်းသူၼ်ဢၼ်ၽုၵ်ႇဝႆႉသေ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈမီးလွင်ႈလိူတ်ႇမႆႈၸႂ်ၸွမ်းတင်းၼမ်။
သိုၵ်းၶႄႇတိၺွပ်းပီႈၼွင်ႉတႆး တႃႇႁဵတ်းတၢင်းလူတ်ႉၾႆး မိူင်းၼိူဝ်၊ သိုၵ်းမၢၼ်ႈႁၢင်ႈသိုၵ်း ဢၢင်ႈပိုတ်းတိုၵ်း KIAထႅင်ႈ
- Details
- Created on 24 May 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းၶႄႇ ၵူတ်ႇထတ်း ပပ်ႉၶၢမ်ႈမိူင်း(ပပ်ႉလႅင်)၊ ၸႅတ်ႈယဵဝ်ႈ၊ ၼႄးတၢင်းၽိတ်းသႂ်ႇ ၵူၼ်းမိူင်း ပဵၼ်ၵူၼ်း သူႇသမ်းၵိၼ်ယႃႈသေ တိၺွပ်းပီႈၼွင်ႉတႆး ၸိူဝ်းပၢႆႈၽေး ပၢင်တိုၵ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈလႄႈ KIA ဢဝ်ၵႂႃႇႁဵတ်းသဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၾႆး တၢင်းမိူင်းၼိူဝ်။ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တိုၵ်ႉသိုပ်ႇၽိူမ်ႉႁႅင်းသိုၵ်း ၼပ်ႉႁူဝ်ပၢၵ်ႇ ဢၢင်ႇပိုတ်ႇပၢင်တိုၵ်းၸူး KIA ပွတ်းဢိူင်ႇထုင်ႉလွႆႁူဝ်သိူဝ် ထႅင်ႈ။
ၸုမ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆး ဝဵင်းပၢင်လွင်း တုၵ်းယွၼ်းတၢင်းၸွႆႈထႅမ် တႃႇမႄးၵုမ်းလုမ်းလႃးၶိုၼ်း ပႃႇႁဵဝ်ႈၸဝ်ႈၾႃႉလူင် ပၢင်လွင်း
- Details
- Created on 24 May 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈ ၾိင်ႈငႄႈတႆး တူင်ႇဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇ ၶေႃႈတႅပ်းတတ်း မၢႆ(1/95)
- Details
- Created on 24 May 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
(1)လွင်ႈယႃႈမဝ်းၵမ် (2)လွင်ႈတေႃႇလွင်း (3)လိၵ်ႈၽိတ်ႈမွၵ်ႇ တေလႆႈပႃးလိၵ်ႈတႆး (4) ၵႂႃႇၶႅၵ်ႇလီပၢင်ၸႃႉ လႄႈပၢင်ပွႆး တေလႆႈၼုင်ႈၶူဝ်းတႆး (5)လွင်ႈၵူပ်ႉၵူႈပဵၼ်ႁိူၼ်း (6)လွင်ႈပွႆးၶၢမ်ႇသၢင်ႇ၊ၶၢမ်ႇၸၢင်း (7)တေဢမ်ႇလႆႈလဵင်ႉလဝ်ႈ ၼႂ်းပွႆးလူႇပွႆးတၢၼ်းလႄႈ ၼႂ်းဝၢင်းဝတ်ႉၵျွင်း (8)ၾိင်ႈထုင်းပိူၼ်ႈ တေဢမ်ႇလႆႈဢဝ်မႃးယိပ်းၸႂ်ႉတိုဝ်းလႃးလႃး (9)လွင်ႈပီႈၼွင်ႉမႃးယွၼ်းယူႇ၊ၵိၼ် ယွၼ်းႁဵတ်းလုၵ်ႈဝၢၼ်ႈသူၼ် (10)သင်မီးလွင်ႈၶွမ်ႈၶမ် တေဢမ်ႇလႆႈမၢပ်ႇမႂ်ၵၼ် လူၼ်ႉလိူဝ်ၼႆ။
လုမ်းလဝၵ ဝဵင်းလၢႆးၶႃႈ မၵ်းၵိၼ်ငိုၼ်းၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းၵႂႃႇႁဵတ်းဝႂ်ၵပ်းတူဝ် မိုၼ်ႇထိုင်သႅၼ်
- Details
- Created on 17 May 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
လုမ်းလဝၵ ဝဵင်းလၢႆးၶႃႈ မိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ႁဵတ်းမၢႆၾၢင် (ဝႂ်ၵပ်းတူဝ်) ပၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းလုၵ်ႉမိူင်းထႆး ပွၵ်ႈမိူဝ်းမိူင်းတႆး ၼိုင်ႈၵေႃႉ မၵ်းၵိၼ်ငိုၼ်း ႁႃႈမိုၼ်ႇပျႃး ထိုင် သႅၼ်ႁႃႈမိုၼ်ႇပျႃး၊ ၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈၵၼ် တႅမ်ႈလိၵ်ႈ တၢင်ႇထိုင် ၵူၼ်းလူင်ၽၢႆႇၼိူဝ်ၵေႃႈ ၵူၼ်းၽၢႆႇၼိူဝ် ဢမ်ႇမီးလွင်ႈလူင်းၵူတ်ႇထတ်းပၼ်သင်။
More Articles...
- မၢၵ်ႇတႅၵ်ႇတီႈ KBZ Bank(1) လႄႈ CB Bank ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ
- ငဝ်ႈငုၼ်းတီႇမူဝ်ႇၶရေႇၸီႇ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး(SNLD) ဢွၵ်ႇၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ၵဵဝ်ႇၵၢၼ်တိၺွပ်းၸၢႆးၸဵင် ၵဵင်းတုင်
- ၵူၼ်းၼုမ်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်တီႈ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ
- ၵၢၼ်ဢုပ်ႇငမ်းယဵၼ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈလႄႈ KIA ယဝ်ႉတူဝ်ႈ၊ မီးၶေႃႈလႆႈၸႂ် 5ၶေႃႈ
- လိူၼ်ႁူၵ်းမူၼ်း ဝၼ်းပုတ်ႉထၸဝ်ႈ ဝဵင်းၵေးသီး ၸတ်းႁဵတ်းပွႆးသွၼ်းၼမ်ႉ ၵွင်းမူးၼၢမ်ႇမိူင်း
- ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းၸေႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် လုၵ်ႉႁိုၼ်ႇ ႁိမ်ဢဝ်ၶိုၼ်းတီႈလိၼ် ၸိူဝ်းၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇၶဝ်သိမ်းၵႂႃႇ
- လုၵ်းႁဵၼ်းၼႅင်ႇၸျီးရီးယႃး ထုၵ်ႇၸုမ်းလုၵ်ႉႁိုၼ်ႇ သိုၵ်းပူဝ်ႇၵူဝ်ႇႁႃႇရမ်ႇ ဢၼ်ႁိူင်းၵိူင်းသႃႇသၼႃႇ ဢိတ်ႉသလမ်း တီႉၺွပ်းၵႂႃႇ 200ၵေႃႉပၢႆ
- မုၵ်ႉၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၵေႃႇမသျိၼ်ႇ တႃႇလိူၵ်ႈတင်းႁႃႁူဝ်ပဝ်ႈမႂ်ႇ
- ၼႂ်းတိူင်းဝဵင်းလိူဝ်ႇ တေဢမ်ႇလႆႈမီးၵၢၼ်ၵဵပ်းသဵၼ်ႈသၢႆမၢႆ ႁူဝ်ၼမ်ႉၵူၼ်းတႆး
- ၸေႈဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး ၸတ်းႁဵတ်းဝၼ်းပုတ်ႉထၸဝ်ႈ လိူၼ်ႁူၵ်းမူၼ်း ပွၵ်ႈၵမ်း(2)


text:
ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၼႃႈမိူင်း ဢမ်ႇၼိမ်သဝ်း တိုၵ်ႉပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်း ယူႇၶိူဝ်းၶိူဝ်းယႂ်းယႂ်းလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းတႆးႁဝ်း လႆႈပၢႆႈယၢၼ်တီႈၵိူတ်ႇယူႇ။ ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်းမိူၵ်ႈလိူင်း ၶဝ်မႃးယႃႉ မႃးၶီႈၼဵၵ်းတဵၵ်းတဵင် ပေႉၵိၼ်လူလၢႆ ၼၢင်းယိင်းတႆးႁဝ်းသေ ဢမ်ႇၵႃး ၽူႈၸၢႆးတႆးၵမ်ႈၽွင်ႈသမ်ႉ ထုၵ်ႇၵဵပ်းၵႂႃႇႁဵတ်းသိုၵ်းၶဝ် ၵမ်ႉၼမ်တႄႉႁၼ်ပဵၼ်ၶီႈယႃႉ ၶီႈယႃႉၶီႈလဝ်ႈ ၶီႈတေႃႇလွင်း ၸိူဝ်းၼႆႉတင်းၼမ် ။ ယွၼ်ႉၵူဝ်လႆႈၵႂႃႇ ႁဵတ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵေႃႈပိူင်ၼိူင်ႈ ၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးဢမ်ႇလီ ၵေႃႈပိူင်ၼိူင်ႈလႄႈ ၸၢႆးတႆးႁဝ်း ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈပၢႆးၵႂႃႇယူႇ တၢင်ႇမိူင်း မိူၼ်ၼင်ႇ မိူင်းထႆး၊ မိူင်းဢမေႇရိၵ၊ မိူင်းမလေးသျႃး၊ မိူင်းသိင်ႊၵႃႊပူႊ လႄႈမိူင်းၶႄႇ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ ပေႃးၶႂ်ႈမီးၵႂႃႇၵူႈမိူင်းမိူင်း ဢမ်ႇၵႃး ၽူႈယိင်းတႆးႁဝ်းၵေႃႈ တေႃႇၼင်ႇၼၼ်ယဝ်ႉ။
ႁဵတ်းၼၼ်သေ ၼၢင်းယိင်းတႆးႁဝ်း ဢၼ်ၵႂႃႇတူၵ်းမိူင်းပိူၼ်ႈ ဢမ်ႇၵႃးၼႂ်းမိူင်းႁဝ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ၵေႃႈထုၵ်ႇပိူၼ်ႈမႃးဢဝ်ၵႂႃႇ ႁဵတ်းၸဝ်ႈၶွင်ပႅတ်ႈမူတ်း။ ယွၼ်ႉႁၼ်ၵူၼ်းၸၢႆးတႆးႁဝ်း ပဵၼ်ၶီႈယႃႉ ၶီႈလဝ်ႈ တေႃႇလွင်းၼမ်လႃႇလႄႈ သမ်ႉဝႃႈၽွမ်ႉသေ ဢမ်ႇၽွမ်ႉသေၵေႃႈ လႆႈၽွမ်ႉၵႂႃႇၸွမ်း ၵူၼ်းၶိူဝ်းပိူၼ်ႈ ယွၼ်ႉဝူၼ်ႉဝႃႈ ၶႅၼ်းသေဢဝ်မၢဝ်ႇတႆး ဢၼ်ဢၵျၢင်ႉလူႉၼၼ်ႉၼႆယဝ်ႉ။ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ လၢတ်ႈဝႃႈၽူႈၸၢႆးတႆးၼႆႉ ဢမ်ႇမေႃႁၵ်ႉ ဢမ်ႇမေႃၸွမ်းၸႂ် မိူၼ်ၵူၼ်းၶိူဝ်းပိူၼ်ႈ သမ်ႉပၢႆႈမေႃ လၢႆၸႂ် မီးလၢႆၵေႃႉ ဢမ်ႇယုမ်ႇၸႂ် ဢမ်ႇတမ်းၸႂ်လႆႈၼႆယဝ်ႉ။
ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ လၢတ်ႈဝႃႈ “ၵူၼ်းၸၢႆးတႆးႁဝ်း ဢမ်ႇမီးငိုၼ်းမိူၼ် ၵူၼ်းတၢင်ႇၶိူဝ်းလူး ၽိူဝ်ႇတႃႉလိူၵ်ႈ မၢဝ်ႇတႆး တႃႉဢဝ်ၵူၼ်းၶိူဝ်းပိူၼ်ႈယဝ်ႉ” ၼႆယူႇ ပေႃႈမႄႈၵေႃႈ သမ်ႉပၼ်ႁႅင်း ၽၢႆႇၼိူင်ႈ ။ ၵွပ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉလႄႈ ၼင်ႇဝႃႈယဝ်ႉ လိၼ်ဢိုၼ်ၵူၼ်း ဢမ်ႇၸၢင်ႈႁၢႆၵူၺ်းၵႃႈ ၵူၼ်းဢိုၼ်ၵူၼ်း ၸၢင်ႈႁၢႆ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ တႆးႁဝ်းထုၵ်ႇလီႁူႉတူဝ် သေ မူၼ်ႉမႄးတူဝ်ၽႂ် တူဝ်မၼ်းယဝ်ႉ။ ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီ မႃးၼႄးၵၼ်ဝႃႈ ယွၼ်ႉမၼ်း၊ ယွၼ်ႉၵေႃႈၼၼ်ႉ ယွၼ်ႉၵေႃႉၼႆႉ တႃႉႁဝ်းမႃးမႄး တူဝ်ၸႂ်ၽႂ်မၼ်း တေလီယူႇ ယွၼ်ႉဝႃႈ ၼၢင်းယိင်းၵူႈၵေႃႉ ဢမ်ႇဝႃႈၽူႈလႂ် ၽႂ်ၵေႃႈ တေႃႈၶႂ်ႈလႆႈ ၸဝ်ႈၽူဝ်လီ ဢၼ်တီႈၸၢင်ႈၸႂ်ယႂ်ႇ လႆႈလႄႈ ႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ် ပွင်သၢင်ႈတႃႇ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းႁဝ်း ဢမ်ႇလီႁိုဝ် ၵေႃႉၸၢႆးတႆးႁဝ်းၶဝ်။
ဝၼ်းထိ-05/04/14
ဢွၼ်ၶိူဝ်း


text:
ၼႂ်းတိုဝ်ႉတၢင်းၸုမ်းၼွၵ်ႈမိူင်း (Transnational Institute -TNI) လႄႈၸုမ်း (Burma Centrum Nederland-BCN) ႁူမ်ႈၵၼ်ၸတ်းပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်း “သုၼ်ႇလႆႈၵဵဝ်ႇၵပ်းတီႈလိၼ် ၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ (Access denied Land Rights and Ethnic conflict) ၼႂ်းၵဵင်းမႆႇတီႈၼိုင်ႈ ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈ ဝၼ်းတီႈ 17/05/13 ၼၼ်ႉ ၸၢဝ်းၼွၵ်ႈမိူင်းဢၼ်ပဵၼ် ၸၢဝ်းၶိူဝ်းသပဵၼ်ႊၵေႃႉၼိုင်ႈ၊ ဢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်တီႈမိူင်းၼေႊ ထိူဝ်ႊလႅၼ်ႊသေ လႆႈၵႂႃႇလဵပ်ႈႁဵၼ်းတီႈမိူင်းၵႂႃႊထႃႊမႃႊလႃႊ (ဢၼ်ပဵၼ်သိုၵ်းသိူဝ် မႃးၼပ်ႉသိပ်းပီသေ ၵတ်းယဵၼ်ၵႂႃႇ) လၢတ်ႈၼႄတူဝ်ထူပ်းၼင်ႇၼႆ။
ၽႂ်ၵေႃႉသၢင်ႈ ၸေတီးၵၢတ်ႇၵူႇ ?
မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 01/01/2013 ၼႆႉတေလႆႈဝႃႈၵမ်လီႁိုဝ်ၵမ် ႁၢႆႉဢမ်ႇလၢတ်ႈလႆႈ ၽူႈတႅမ်ႈလႆႈၵႂႃႇလႄႇဝႆႈသႃထိုင်ၸေတီး (ၵွင်းမူး-မႃးတီႈထွႆႈၵႂၢမ်းမၢၼ်ႈၵွင်းမု၊ တႆးႁဝ်းယိမ်မႃး ၸႂ်ႉလႄႈ ပဵၼ်ထွႆႈၵႂၢမ်းယိမ်) ၵၢတ်ႇၵူႇ တီႈၼႂ်းပူင်း။
ၶေႃႈတြႃးဢပုမ်ႇသၢင်းၵျၢၼ်ႇ
လွင်ႈသၢင်းၵျၢၼ်ႇၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈပီႈၼွင်ႉၵဵပ်းမႃးတေႃႉတႆႇၶႆႈၼႄၵၼ်၊ ဢၼ်လႂ်ၸိုဝ်ႈၸႂ်ႈၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇပေႃးႁူႉလီလီ၊ ၵွပ်ႈဝႃႈၵဝ်ႁၼ်မႃးဢိူဝ်ႈ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးၽႂ်၊ မၼ်းပဵၼ်ထုင်းၵမ်ႇၽႃႇမီးမႃး၊ တြႃးၸဝ်ႈဝႃႈ ပေႃးဢမ်ႇၸႂ်ႈတႃသႅင်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ၽႂ်ဢမ်ႇႁၼ်တီႈတႄႇတီႈၵွႆမၼ်း။
ပၢႆးဝူၼ်ႉ ဢၼ်ပုတ်ႉထၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ၼႄပၼ် (ၵေတမုတ်ႉတိထမ်း)
မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 02/03/2013 ၽူႈတႅမ်ႈ လႆႈၵႂႃႇလႄႇမိူင်းဢိၼ်ႊတိယိူဝ်ႊလႄႈထိုင်ၵႂႃႇတီႈ ႁၢၵ်ႈထၢၼ်ၸေးၻီးၵဝ်ႇ တီႈၼိုင်ႈ ယူႇၼႂ်းဢိူင်ႇမိူင်းဝေးသႃလီး၊ လုၵ်ႉမိူင်းၵုသိၼ်ၼရႃႊမႃႊ ....
ဢမ်ႇၵိုတ်းဢမ်ႇယဵၼ် ၶဵၼ်လူင်ၵူၼ်းမိူင်း မိူၼ်ၾႆးၸုၼ်းၵွင်ၽိူင်းလၢမ်းတူင်ႈ
ဝၢႆးလူင်ပွင်ၸိုင်ႈတဵင်းၸဵင်ႇ ဢၢင်ႈၵၢၼ်ႁဵတ်းလွင်ႈငမ်းယဵၼ် တင်း ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၵူၼ်းၸႃႇတိၵိုၵ်းမိူင်း ဢၼ်ႁၢမ်း သုၼ်ႇလႆႈလွင်ႈထၢင်ႇႁၢင်ႈၸွမ်းၶေႃႈၵိၼ်ၵႅၼ်ႇပၢင်လူင် ဢၼ်ဢဝ်ၸိုင်ႈမိူင်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇ
The Father Day of Buddhist
မိူဝ်ႈၶမ်းၸဝ်ႈၽူတ်ႇဢဝ်ပေႃႈၸဝ်ႈ [ၸၢႆးၶမ်းပၢင်ႇတႅမ်ႈဝႆႉၽႃဝိႁၢရ်လူင် မိူင်းၸႄႈ]
လိူၼ်သီႇမူၼ်း ဝၼ်းပေႃႈၼႂ်းတူင်ႇဝူင်းပုတ်ႉထသႃသၼႃ
မႁႃမုင်ႉ (မိူင်းၸႄႈ)
ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်သင်ၶ ၵၢၼ်ပိၼ်ႇပိတၵတ်ႈ (ပႃလိ-ၽႄတႆး) ဝဵင်းပၢင်လူင်
သိုပ်ႇမိုတ်ႈ(Introduction)
ၽူႈတႅမ်ႈႁွတ်ႈၵႂႃႇဝဵင်းပၢင်လူင် မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 04/01/2013 တင်းၸၢႆးထုၼ်းလ (Tai Art) ၵႂႃႇလိုဝ်ႈတီႈႁူင်း သဝ်းၼၵ်ႃးလႅင် တီႈႁဵတ်းၵၢၼ်ပိၼ်ႇပိတၵတ်ႈတႆး တင်းၸဝ်ႈတႆးၶဝ်ၸဝ်ႈလၢႆလၢႆတူၼ် ဢၼ်မီးၸဝ်ႈၶူးၼၼ်တဝံသ (ၸဝ်ႈသြႃႇမိူင်းၵုတ်ႈ)၊ ၸဝ်ႈၶူးၸွင်းသႅင် ဝိၸိတ်ႉတ(မေႃႈလမ်းလိူင်း)၊ ၸဝ်ႈၶူးမၢဝ်းၶမ်း သုဝရ (လႃႈသဵဝ်ႈ)၊ ၸဝ်ႈၶူး Dr. သၢႆပွၼ်ပၺ်ၺႃသီရိလႄႈ ထႅင်ႈလၢႆလၢႆၸဝ်ႈ။ မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်း ၼိုင်ႈပီၼိုင်ႈပွၵ်ႈၽူႈတႅမ်ႈၵႆႉၵႆႉ လႆႈမႃးၶဝ်ႈပွႆးတႅမ်ႈတွပ်ႈလိၵ်ႈသတ်ႉထမ်မပႃလၵႅၼ်ႇ ၸဝ်ႈလႄႈ လႆႈမႃးလိုဝ်ႈၼွၼ်းတီႈဝတ်ႉမူၺ်ႇတေႃႇ၊ လႆႈမႃးႁူမ်ႈ ဢွၵ်ႇၶေႃႈထၢမ် တီႈၼႂ်းႁူင်းသဝ်းၼၵ်ႃးလႅင်ၼႆႉ။ ၵွႆးမိူဝ်ႈၼၼ်ႉပဵၼ်ႁူင်းသဝ်းမႆႉပႅၼ်ႈ၊ တႃးသီလႅင်ၵမ်ႇၼၼ်ႉၵွႆး။ မႃးၵမ်းၼႆႉ ၵွပ်ႈယၢၼ်ႁိုင်ထိုင် 30 ပီလိူဝ်ယဝ်ႉလႄႈ ဢမ်ႇထႃႈဝႃႈႁူင်းသဝ်းၼၵ်ႃးလႅင်လႃႈ တေႃႈတၢင်းၶဝ်ႈႁႃ ဝတ်ႉပိတၵတ်ႈ/ ဝတ်ႉမူၺ်ႇတေႃႇၵွႆးၵေႃႈ ပေႃးဢမ်ႇတွင်းလႆႈလႄႈ ပၼ်ႇၵႂႃႇပၼ်ႇမႃးၸွမ်းဝဵင်းယူႇတင်းႁိုင်၊ ၵမ်ႊလီ ၵွပ်ႈပဵၼ်ပၢၼ် ထဵၵ်ႉၼူဝ်ႊလူဝ်ႊၵျီႊ မီးမူၵ်ႇသွပ်ႉသႅပ်ႉ (ၾူၼ်း) ၸပ်းမိုဝ်းယဝ်ႉလႄႈၸင်ႇႁႃၵၼ်ၺႃးယူႇ။
ဝၼ်းသိလ်လိူၼ်သၢမ်မူၼ်း (Magha Puja Day)
ဝၼ်းလိူၼ်သၢမ်မူၼ်း ၼႂ်းပီ 1374 ၼီႈ (2013) ၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းမႃးၶပူးၸႃး၊ ဝၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၵုသူလ် ၸဵမ်ၵၢၼ် လူႇတၢၼ်းယိုၼ်ႈပၼ်၊ ၵၢၼ်ၵမ်သိလ်တိုဝ်းထမ်းႁႂ်ႈလႆႈၽွၼ်းလီပၢႆးၸႂ် ၼႂ်းၽဝၸူဝ်ႈၼႆႉလႄႈၸၢတ်ႈတၢင်းၼႃႈ။ ၼႂ်းၾိင်ႈသိပ်းသွင်လိူၼ် တႆးႁဝ်းမီးၾိင်ႈလူႇတၢၼ်းၵွင်လူဝ်ၼႂ်းဝၼ်းလိူၼ်သၢမ်မူၼ်းၼႆႉ။
More Articles...
Page 7 of 23


text:
ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS) တင်း ၸုမ်းၶိုင်ပွင်လွင်ႈငမ်းယဵၼ် ၸၼ်ႉၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် (UPWC) ႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်၊ လႆႈၸႂ်ၵၼ်ဝႃႈ မီးပၼ်ႁႃသင်ၵေႃႈ တေႁူမ်ႈမိုဝ်း ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ် ၵႄႈလိတ်ႈၵႂႃႇ။
ဝၼ်းတီႈ 19/06/2014 (မိူဝ်ႈၼႆႉ) ၸုမ်းလွႆတႆးလႅင်း ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး/ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS/SSA) တင်း သုၼ်ၵၢၼ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ်မၢၼ်ႈ MPC ၊ ၸုမ်းၶိုင်ပွင်လွင်ႈငမ်းယဵၼ် ၸၼ်ႉၸိုင်ႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် (UPWC) ၶွင်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၼေႇပျီႇတေႃႇ ႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်တီႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းသႅၼ် ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းႁၢႆး ၸိုင်ႈထႆးပွတ်းႁွင်ႇ။ ၾၢႆႇတႆးမီး ၸွမ်သိုၵ်းယွတ်ႈသိုၵ်းဢွၼ်ႁူဝ်၊ ၵႅမ်ၸွမ်ႁၢၼ်ပွင်ၶိူဝ်း၊ တီႈၵိူဝ်းၵုမ် RCSS ၸဝ်ႈၶိုၼ်းသႂ်၊ ၸဝ်ႈသိုၵ်းလူင်ၸၢႆးလႃႉ၊ ၸဝ်ႈသိုၵ်းၸၢႆးငိုၼ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၾၢႆႇမၢၼ်ႈမီး ႁူဝ်ႈပဝ်ႈ MPC လႄႈ ၵႅမ်ႈႁူဝ်ပဝ်ႈမၢႆ 2 UPWC ဢူးဢွင်ႇမိၼ်းဢွၼ်ႁူဝ်၊ ဢူးလႃႉမွင်ႇသူၺ်ႇ၊ ၺူဝ်ႇဢူင်းမိၼ်ႉ၊ ၻွၵ်းတိူဝ်ႇၵျေႃႇယိၼ်ႇလၢႆႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ- ၼႆယဝ်ႉ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ၸဝ်ႈသိုၵ်းလူင်ၸၢႆးလႃႉ လၢတ်ႈဝႃႈ-ဢုပ်ႇၵၼ်ပိူင်လူင်မၼ်းဢုပ်ႇၵၼ် 3 ၶေႃႈ- 1.သၢင်ႈလွင်ႈၶဝ်ႈၸႂ်ၵၼ်ၶိုၼ်း ဢၼ်ပဵၼ်ပၼ်ႁႃၼႂ်းဝူင်ႈၵၢင် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ တင်း ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်း ၸိုင်ႈတႆး၊ ဢၼ်မီးလွင်ႈဢမ်ႇၶဝ်ႈၸႂ်ၵၼ် ၵႃႈပူၼ်ႉမႃး။ 2.ဢုပ်ႇဢူဝ်းၶိုၼ်းၶေႃႈလႆႈၸႂ် ဢၼ်သွင်ၾၢႆႇ လႆႈၸႂ်ၵၼ်မႃး 31 ၶေႃႈ၊ ဢၼ်တီႈႁူမ်ႈၵၼ်သေ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇၼႄၼမ်ႉတူဝ် ၼႄၾၢင်ႁၢင်ႈမၼ်းလႆႈ မီးလၢႆၶေႃႈ၊ ဢၼ်ပႆႇႁဵတ်းၼႄၼမ်ႉၼႄတူဝ်လႆႈ မီးလၢႆၶေႃႈ။ ၵွပ်ႈသင်ပႆႇႁဵတ်းလႆႈ၊ မီးလွင်ႈၶွင်ႉၶမ်တီႈလႂ် ၸိူဝ်းၼႆႉ။ 3. ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ် လွင်ႈၵၢၼ်ၵိုတ်းယိုဝ်းပတ်းပိုၼ်ႉၸိုင်ႈမိူင်း၊ သိုပ်ႇၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈၸတ်းႁဵတ်းလႆႈ ပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၢၼ်မိူင်း ၵွၼ်ႇၼႃႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈပီ 2015 ။ ပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၢၼ်မိူင်း ဢၼ်မုင်ႈမွင်း ၶႂ်ႈပဵၼ်ယူႇၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈတုၵ်းယွၼ်း ႁႂ်ႈယူႇတီႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈသေ တႄႇႁဵတ်းၵႂႃႇၶၼ်ၶၼ်ဝႆးဝႆး ၸိူဝ်းၼႆႉ- ဝႃႈၼႆ။
ပၼ်ႁႃဢၼ်ႁဝ်းၶႃႈဢမ်ႇၶဝ်ႈၸႂ်ၵၼ်သေပဵၼ်မႃးၼႆႉ ပဵၼ်ဢၼ်ၵႆႉပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ်ဢိတ်းဢီႈ။ ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈၸႂ်ၵိုတ်းယိုဝ်းၵၼ်ယဝ်ႉ ၵွပ်ႈသင်သမ်ႉတိုၵ်ႉတိုၵ်းယိုဝ်းၵၼ်ယူႇတိၵ်းတိၵ်း၊ ယွၼ်ႉပၼ်ႁႃသင်။ ဢၼ်ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ၵၢၼ်သၢင်ႈလွင်ႈယုမ်ႇယမ်ၵၼ်သေ မီးၶေႃႈလႆႈၸႂ်ၵၼ်ဝႃႈ ၼႂ်းဝူင်ႈၵၢင် RCSS တင်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈမႃးပၼ်ႁႃသင်ၵေႃႈ တေၸႂ်ႉလၢႆးငမ်းယဵၼ်သေ ႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ် ၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃၵႂႃႇ။ ဢၼ်ပဵၼ်ပူၼ်ႉၵႂႃႇၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈမၼ်းယဝ်ႉၵႂႃႇ၊ သိုပ်ႇၵႂႃႇ ယႃႇႁႂ်ႈလႆႈၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ- ၸဝ်ႈသိုၵ်းလူင်ၸၢႆးလႃႉ သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
ဢွၼ်တၢင်းႁူဝ်ပဝ်ႈ RCSS ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်းယၢမ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ- ပေႃးဝႃႈၵိုတ်းယိုဝ်းၵၼ်ယဝ်ႉ ႁၼ်ၵၼ်တီႈလႂ်မိူဝ်ႈလႂ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီဢဝ်လွင်ႈတၢင်းတၢင်ႇၸိူဝ်ႉတၢင်ႇပိူင် ႁဵတ်းၼႃႈတိူဝ်ႈမၼ်းသေ ၸႂ်ႉၶိူင်ႈၵွင်ႈၵၢင်ႇယိုဝ်းၵၼ်။ ႁဝ်းၵိုတ်းယိုဝ်းၵၼ်ယဝ်ႉ ၵွပ်ႈသင်ႁဝ်းဢမ်ႇႁဵတ်းလႆႈ။ လွင်ႈတိုၵ်ႉၸိၼႄးၵၼ်ဝႃႈ ဢမ်ႇႁဵတ်းၸွမ်းၶေႃႈလႆႈၸႂ်ၵၼ်ၼႆသေ ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းယူႇၼႆႉ ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီပဵၼ်၊ ပေႃးၵိုတ်းယိုဝ်းၵၼ် ယဝ်ႉၵေႃႈ ထုၵ်ႇလႆႈၵိုတ်းယိုဝ်းတႄႉတႄႉ- ၼႆယူႇ။
ၾၢႆႇ RCSS လၢတ်ႈဝႃႈ ၵၢၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၼႆႉ ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း၊ ၸုမ်းတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း လႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းတင်းမူတ်း ထုၵ်ႇလႆႈႁူမ်ႈၵၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈ၊ ၵွပ်ႈဝႃႈမၼ်းၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၵၼ်တင်းမူတ်း။ ၵူၺ်းၵႃႈ ပေႃးဝႃႈၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၵၼ်မႃး ယႃႇပေႁႂ်ႈလႆႈဢဝ်မၢႆမီႈ မတ်ႉတႃ 17/1 မႃးဢဝ်လိူင်ႈၵူၼ်းမိူင်း လႄႈ ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း၊ ၸုမ်းတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ ယူႇတီႈ RCSS ၵေႃႈ လႆႈတုၵ်းယွၼ်းပႃး တီႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ- ၼႆယဝ်ႉ။
ၵပ်းၵၢႆႇလွင်ႈၼႆႉ ၾၢႆႇ UCWC လၢတ်ႈဝႃႈ- တေၼမ်းဢဝ်လွင်ႈၼႆႉ မိူဝ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းပၼ်ၶိုၼ်း တီႈၽူႈၵွၼ်း ႁွင်ႈၵၢၼ် ဢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ။ ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ တုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈ RCSS ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶွမ်ႇမတီႇ ပိူဝ်ႈတႃႇႁူမ်ႈၵၼ် ႁဵတ်းသၢင်ႈၵၢၼ်ငၢၼ်း လႄႈ ၶိုၼ်းၵႂႃႇၸူးတီႈၼေႇပျီႇတေႃႇ ပိူဝ်ႈတႃႇၶိုၼ်းထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ထႅင်ႈၵမ်းၼိုင်ႈ- ၼႆယဝ်ႉ။


text:
ၸွမ်းၼင်ႇမေႃယႃမိူင်းထႆးလႆႈၼတ်ႉ/ၽတ်းဝႆႉ မိူဝ်ႈမႃးယႃ တူဝ်ၵမ်းပူၼ်ႉသေ မိူဝ်ႈၼႆႉ ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူးတေလုၵ်ႉ မိူင်းမၢၼ်ႈ လူၺ်ႈသၢႆၵၢၼ်ဝိၼ် ၶဝ်ႈယူတ်းယႃတူဝ်မိူင်းထႆး ထႅင်ႈ။
ဝၼ်းထိ 22/08/12 မိူဝ်ႈၼႆႉ ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ႁူဝ်ပဝ်ႈငဝ်ႈငုၼ်းၻီႊမွၵ်းၶရေႊသီႊၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး ႁိုဝ် ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) တေၸွမ်းႁိူဝ်းဝိၼ် TG 306 လုၵ်ႉမိူင်းမၢၼ်ႈတႃႈၵုင်ႈ ယၢမ်း 19:45 (ၶၢဝ်းယၢမ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ) သေ တေၽႅဝ်ဝဵင်း လူင်မိူင်းၵွၵ်ႇမွၵ်ႈယၢမ်း 21:40 မူင်း။
ဝၢႆးၶဝ်ႈယူတ်းယႃတူဝ်မိူင်းထႆးသေ ပွၵ်ႈမိူဝ်းၶိုၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈတႃႈၵုင်ႈၼႆႉ ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး တူဝ်မဝ်ၸႂ်မဝ်ၵႂႃႇမႃးလႅတ်း သႅဝ်းလိူဝ်ၵဝ်ႇ၊ ၼမ်ႉၼၵ်းလူတ်းလူင်း 28 ၵီႊလူဝ်ႊ၊ ထူၺ်ႈၸႂ်ၵေႃႈလီ၊ ၼွၼ်းလပ်းလီ၊ ၼွၼ်းၵေႃႈဢမ်ႇၶူၼ်၊ မၼ်းၸဝ်ႈ လၢတ်ႈဝႃႈ မႃးယူတ်းယႃတူဝ်မိူင်းထႆးၼႆႉႁၢၼ်ႉၸႂ်ယူႇ- ၸၢႆးဢွင်ႇတဵင်း ၽူႈၵႅမ်တူဝ်မၼ်းၸဝ်ႈလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။
လွင်ႈတၢင်းတေၶဝ်ႈမိူင်းထႆးထႅင်ႈပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်မေႃယႃ ၼတ်ႉ/ၽတ်းဝႆႉ မိူဝ်ႈၶဝ်ႈယူတ်းယႃတူဝ်မိူင်းထႆးပူၼ်ႉမႃး မိူဝ်ႈႁူဝ်လိူၼ်ၵျူႊလၢႆႊ။ မေႃယႃၶဝ်ပၼ်ယႃႈယႃၵိၼ်မိူဝ်းၶၢဝ်းတၢင်းၼိုင်ႈလိူၼ်၊ ႁႂ်ႈမိူဝ်းၵိၼ်တူၺ်း၊ တၢင်းပဵၼ်ၶႅၼ်းၸႂ် လူတ်းယွမ်းလူင်းၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈ ႁႂ်ႈပွင်ႇၶၢဝ်ႇၸူးမေႃယႃၶဝ်- ၼႆယဝ်ႉ။


text:
Humanrights
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆး လိူဝ်ႁႅင်း
- Details
- Created on 19 June 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶလယ(502) ၵျွၵ်းမႄး ဢဝ်ၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၵႂႃႇလွၵ်ႇငိုတ်ႈ တဵၵ်းတဵင်ထၢမ်ၶၢဝ်ႇသိုၵ်းတႆး တီႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼွင်ပိင်တၢင်းၽႄ ဢိူင်ႇၼွင်ပိင် ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး ဢမ်ႇလႆႈသေ ဢဝ်သူၼ်ႈၵွင်ႈထုပ်ႉတွႆႇ ၸွမ်းတူဝ်/ၵွၵ်းႁူဝ်/သူပ်း ထိုင်တီႈတႅၵ်ႇဢွၵ်ႇလိူတ်ႈ၊ လၼ်ႇၵွင်ႈယိုဝ်းပႃး ၼႂ်းဝတ်ႉဝႃးၵျွင်းမုၼ်ၸဝ်ႈ 10ၵမ်း လွင်ႈၼႆႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ဢမ်ႇႁၢၼ်ႉၸႂ်သေ ၵႂႃႇတိူင်ႇတီႈလုမ်းပႃႇတီႇ ႁႂ်ႈဢဝ်ဢယေးႁၢဝ်ႉႁႅင်းပၼ် ၶၼ်ဝႆး။
ဝၼ်းထီႈ 16.June.2014 ယၢမ်းႁူဝ်ၼႂ်ၸဝ်ႉ မွၵ်ႈ 2:30မူင်းၼၼ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶလယ(502) မီးႁႅင်းသိုၵ်း 5ၵေႃႉ ပႃးတင်းၶိူင်ႈယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၵႂႃႇတိၺွပ်းတူဝ် လုင်းၸေႃး ဢႃႇယု 52ပီႊ၊ လုင်းၶျၢၼ်းတႃႇ ဢႃႇယု 48ပီႊ လႄႈ ၸၢႆးဢွင်ႇၵျေႃႇၸေႃး လုၵ်ႉတီႈၽူဝ်ႇထုၼ် (တီႈႁဵတ်းထုၼ်) ဢဝ်ၶဝ်သၢမ်ၵေႃႉ ၵႂႃႇမတ်ႉဝႆႉ တီႈဝတ်ႉၵျွင်းၵေႃပလၢဝ် (ပီလူင်းၶျၢၼ်းတႃႇၵျွင်း)သေ ၸႅတ်ႈထၢမ်လွင်ႈ တူင်ႉၼိုင်ၵႂႃႇမႃး သိုၵ်းတႆးလႄႈ တီႈယူႇသိုၵ်းတႆးၸိူဝ်းၼႆႉ ဢမ်ႇလႆႈသေ သို်ပ်ႇလွၵ်ႇငိုတ်ႈ ပေႃႉထုပ်ႉ။
လုင်းၸေႃး ႁႆႈဢွၵ်ႇၼမ်ႉတႃသေ လၢတ်ႈဝႃႈ “သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ဢဝ်ပၢၵ်ႇၵွင်ႈ ထုၺ်သႂ်ႇသူပ်းၵဝ်ၶႃႈ ပေႃးတႅၵ်ႇဢွၵ်ႇလိူတ်ႈ၊ ပေႃးယဝ်ႉဢဝ်သူၼ်ႈၵွင်ႈ ထုပ်ႉတွင်ႈသႂ်ႇ ၼႃႈဢူၵ်းၵဝ်သေ ဝၢႆႇပၢၵ်ႇၵွၵ်ႈ တိတ်းၸပ်းႁိမ်းႁူ ၵဝ်ၶႃႈသေ လၼ်ႇၵွင်ႈယိုဝ်း 3ၵမ်း၊ ဢဝ်သူၼ်ႈၵွင်ႈ ထုပ်ႉတွင်ႈ လုၵ်ႈၸၢႆးၵဝ်ၶႃႈ ၸၢႆးၵျေႃႇၸေႃး ၼိုင်ႈၵမ်း၊ ဢဝ်ၽႃႇမိုဝ်း တူပ်းသူပ်း/တူပ်းၼႃႈ ၼွင်ႉၸၢႆးၵဝ်ၶႃႈ လုင်းၶျၢၼ်းတႃႇ ၼိုင်ႈၵမ်း၊ ယဝ်ႉၵေႃႈ လၼ်ႇၵွင်ႈယိုဝ်း ၼႂ်းဝၢင်းၵျွင်းႁဝ်းၶႃႈ 10ၵမ်းသေ ယင်းပၢႆလၢတ်ႈတီႈႁဝ်းၶႃႈ သၢမ်ၵေႃႉဝႃႈ “ယႃႇပေဝႆႉၸႂ်သင်ၼိူဝ်ႁဝ်းၼႃႉ” ၼႆသေ ၸင်ႇပွႆႇပၼ်တူဝ်ႁဝ်းၶႃႈ ပွၵ်ႈၶိုၼ်းႁိူၼ်း” ၼႆ။
ပၼ်ႁႃလွင်ႈၼႆႉ လုင်းၸေႃးၶဝ်သၢမ်ၵေႃႉ ၵႂႃႇတိူင်ႇလၢတ်ႈၼႄ ၽူႈၵွၼ်းလုမ်းပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ လုင်းၸၢႆးမႃႇလႃႇ တီႈလုမ်းသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ ဢၼ်ပိုတ်ႇဝႆႉတီႈ ဝၢၼ်ႈၼွင်ပိင်သေ ႁႂ်ႈဢဝ်လွင်ႈၼႆႉၸွႆႈတၢင်ႇပၼ်ပႃႈၼိူဝ်သေ ၸွႆႈဢဝ်ဢေးႁၢဝ်ႉႁႅင်းပၼ် ၶၼ်ဝႆး၊ ၵူၺ်းၵႃႈ လွင်ႈၼႆႉ ၽၢႆႇပႃႇတီႇၶဝ် ပႆႇမီးလွင်ႈတုမ်ႉတွပ်ႇ လၢတ်ႈသင်ၵႂႃႇၶိုၼ်း ဝႃႈၼႆ။
လွင်ႈလႆႈမၢတ်ႇၸဵပ်းၸွမ်းတူဝ် ၸွမ်းၶိင်းတင်းၼမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ လုင်းၸေႃးၶဝ်သၢမ်ၵေႃႉ ၵႂႃႇၼႄတီႈႁူင်းယႃသေ ႁႂ်ႈမေႃဢဝ်ႈၸၢၵ်ႈ ထႆႇႁၢင်ႈၸဵပ်းၼႂ်းတူဝ် (Ultrasound)သေ ဢၢင်ႈဢဝ်ဢယေး ၼိူဝ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ လုင်းမၢတ်ႈ ဢႃႇယု 55ပီႊ ဢၼ်ပဵၼ် ပူႇႁဵင် ဝၢၼ်ႈၼွင်ပိင်တၢင်းၽႄ ၶိုၼ်းႁွင်ႉၶဝ်သၢမ်ၵေႃႉ ၵႂႃႇတီႈလုမ်းဢုပ်ႉပိူင်ႇၸႄႈဝဵင်း (မယၵ) ၵျွၵ်းမႄး ႁႂ်ႈႁပ်ႉငိုၼ်းၵႃႈယူတ်းယႃ တီႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈသေ တဵၵ်းၸႂ်ႉလူင်းလၢႆးမိုဝ်း။
ၵူၺ်းၶဝ်သၢမ်ၵေႃႉဢမ်ႇယွမ်းႁပ်ႉငိုၼ်း ၵႃႈယူတ်းယႃသေ လူင်းလၢႆးမိုဝ်းလႄႈ တေႃႇထိုင်မိူဝ်ႈလဵဝ် ပၼ်ႁႃလွင်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇပႆႇယဝ်ႉတူဝ်ႈ။
လုင်းၸေႃးၼႆႉ ပဵၼ်ၸဝ်ႈၶွင် ၽူဝ်ႇထုၼ်(တီႈႁဵတ်းထုၼ်)သေ ပဵၼ်ပေႃႈၸၢႆးၵျေႃႇၸေႃး၊ ပဵၼ်ပီႈဢၢႆႈ လုင်းၶျၢၼ်းတႃႇ ၶဝ်သၢမ်ၵေႃႉၵႂႃႇၼွၼ်းပႂ်ႉၽူဝ်ႇထုၼ် ဢၼ်မီးၽၢႆႇတူၵ်း ၵျွင်းၵေႃပလၢဝ် ဝၢၼ်ႈၼွင်ပိင်တၢင်းၽႄ ဢိူင်ႇၼွင်ပိင် ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇသေ လႆႈထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တဵၵ်းၸႅတ်ႈထၢမ်ပေႃႉထုပ်ႉ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
သင်ၶတင်းတၵ်ႉၵႃႇသတ်ႉထႃး ဝတ်ႉၼွင်ၵွၵ်ႇၶမ်း ဢိူင်ႇပဵင်းလူင် ၸတ်းပၢင်ပွႆးသႂၢင်းၵဵဝ်ႇ ၸဝ်ႈသြႃႇၼၼ်ႇတႃႇ ၽူႈယၢမ်ႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၼႂ်းၼုမ်ႇသိုၵ်းႁၢၼ် ပၢၼ်ၸဝ်ႈၼွႆႉ၊ ဢၼ်သဵင်ႈၵမ် သုတ်းမုၼ်လွၼ်ႇၵႂႃႇ ၽွင်းဢႃႇယု 87 ပီ။
ဝၼ်းတီႈ 1-3/05/2014 ၼႆႉ မီးၵၢၼ်ၸတ်းပၢင်ပွႆးသႂၢင်းၵဵဝ်ႇ (ၽဝ်ၶၢပ်ႈတူဝ်) ၸဝ်ႈသြႃႇၼၼ်ႇတႃႇ ဢမ်ႇၼၼ် ၸဝ်ႈသြႃႇထုၼ်းလူႇ သင်ၶလုၵ်ႈဝတ်ႉၼွင်ၵွၵ်ႇၶမ်း ဢိူင်ႇပဵင်းလူင် ၸႄႈဝဵင်းဝဵင်းႁႅင် ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းမႆႇ၊ ၽူႈယၢမ်ႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၼႂ်းတပ်ႉသိုၵ်းၼုမ်ႇသိုၵ်းႁၢၼ် ဢၼ်ၸဝ်ႈၼွႆႉ (သေႃးယၼ်ႇတ) ဢွၼ်ႁူဝ်။ မၼ်းၸဝ်ႈၼႆႉ သဵင်ႈၵမ်သုတ်းမုၼ်ၵႂႃႇ ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 23/02/2014 ၵၢင်ၶိုၼ်းယၢမ်း 23:25 မိၼိတ်ႉ လူၺ်ႈတၢင်းပဵၼ်ထဝ်ႈၵႄႇ ၽွင်းဢႃယုၸဝ်ႈလႆႈ 87 ပီ၊ 26 ဝႃႇသႃ။
ၸဝ်ႈသြႃႇၼၼ်ႇတႃႇ (ၸၢႆးထုၼ်းလူႇ) ၵိူတ်ႇမိူဝ်ႈပီ 1927 ၊ ပဵၼ်ၵူၼ်းၸႃႇတိဝၢၼ်ႈႁၢင်ၼႃး ဢိူင်ႇၼမ်ႉတွင်း ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းပၼ်ႇ။ ယၢမ်ႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်သိုၵ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ မိူဝ်ႈပၢၼ်ၸဝ်ႈၼွႆႉ ဢွၼ်ႁူဝ် ဢၼ်တႄႇၵၢၼ် လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉမိူဝ်ႈပီ 1985 ၊ ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်းၸုမ်းတႄႇတင်ႈၵၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ 31 ၵေႃႉ၊ ၵိၼ်ၼမ်ႉသၸ်ႉၸႃႇ၊ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ တိုၵ်းဢဝ်ၶိုၼ်းမိူင်းတႆး တီႈသူပ်းႁူၺ်ႈသမၢၼ်း ၾင်ႇမႄႈၼမ်ႉၶူင်း။
ဝၢႆးၸဝ်ႈၼွႆႉ (သေႃးယၼ်ႇတ) ၽႃႈဝၢင်းၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင်ၵၢၼ်သိုၵ်းသေ မွပ်ႈပၼ်ၸဝ်ႈၵွၼ်းၸိူင်း သိုပ်ႇႁပ်ႉပုၼ်ႈၽွၼ်းယဝ်ႉ ၼႂ်းပီ 1986 ၸၢႆးထုၼ်းလူႇ ၸင်ႇတႅပ်းတတ်းၸႂ်ၶဝ်ႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်သႃသၼႃ ၼုင်ႈပဵၼ်သၢင်ႇပဵၼ်ၸၢင်းသေ သႂ်ႇၸိုဝ်ႈႁွင်ႉ ၸဝ်ႈၼၼ်ႇတႃႇ။ ဝၢႆးၼၼ်ႉ လႆႈႁပ်ႉပဵၼ်ၸဝ်ႈၵွၼ်းဝတ်ႉ ၼမ်ႉတွင်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းပၼ်ႇ။ ထိုင်မႃးၼႂ်းပီ 2006 လႆႈၶဝ်ႈမိူင်းထႆး မႃးယူႇသဝ်းတီႈဝတ်ႉၼွင်ၵွၵ်ႇၶမ်း ဢိူင်ႇပဵင်းလူင် တေႃႇပေႃးလုလွၼ်ႇ သဵင်ႈၵမ်သုတ်းမုၼ်ၵႂႃႇၼႆႉ။


text:
ၽူႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇသၢဝ် ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ Shan Herald Agency for News ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ဝဵင်းလူင်ၸိုင်ႈတႆး ထုၵ်ႇပွင်ႁၢႆႉၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈသၢလ် လုမ်းတတ်းသိၼ်ဢဝ်လိူင်ႈၽဵင်ႇပဵင်းတဵင်ႈထမ်းပၼ်။
ယွၼ်ႉပွႆႇၵႅတ်ႉသ်သူင်ႇၶဝ်ႈမိူင်းၶႄႇ ၼင်လိၼ်မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ၶွၼ်းသၼ်ႇဝႆ
ဢိင်လူၺ်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈပွႆႇၵႅတ်ႉသ်သူင်ႇၶဝ်ႈမိူင်းၶႄႇႄလႈ ၸွမ်းသဵၼ်ႈသၢႆတၢင်းဢၼ်ဝၢင်းၾင်လွတ်ႇတေႃႇၵႅတ်ႉသ် လင်မေႃးသၼ်ႇၶွၼ်းဝႆ ၊ ၵူၼ်းမိူင်းတူၵ်းၸႂ်တိုၼ်ႇသၢၼ်ႈ။
ပေႃးဢမ်ႇၶိုၼ်းၵူတ်ႇထတ်းပၼ် တီႈလိၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ဢၼ်ထုၵ်ႇသိုၵ်းႁုပ်ႈယိုၼ်း တေၼႄၵၢင်ၸႂ်
ပေႃးဢမ်ႇၶိုၼ်းပၼ်ႁဵတ်းၵိၼ်တီႈလိၼ်သူၼ်ၼႃး ဢၼ်ထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈႁုပ်ႈယိုတ်းဝႆႉ ေတႁဵတ်းႁူင်းယႃသိုၵ်းမၢႆ 2 တႃႇၵူႇၼွၼ်း 700 လင်ၼၼ်ႉၸိုင် ပၢႆးၼႂ်း 1 လိူၼ် ၸၢဝ်းဝၢၼ်ႈးတေၶွၼ်ႈတုမ်ၵၼ်ၼႄၵၢင်ၸႂ်။
တႆးလႅင် တုၵ်းယွၼ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ယႃႇႁႂ်ႈသိုၵ်းၶၢင် ပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်း
ပီႈၼွင်ႉတႆးလႅင် ၼႂ်းၸႄႈမိူင်းၶၢင် ၶွၼ်ႈတုမ်ၸတ်း ပၢင်ၵႅဝ်ႈၵူၼ်းမိူင်း တီႈဝတ်ႉဝဵင်းသိူဝ် ဝဵင်းမျိတ်ႉၵျီးၼႃး။ တုၵ်းယွၼ်း တီႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ႁႂ်ႈၸွႆႈထႅမ်ပၼ်၊ ယႃႇႁႂ်ႈတပ်ႉသိုၵ်းၶၢင် (KIA) လႆႈပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်း ၼိူဝ်ပီႈၼွင်ႉတႆးလႅင်။
ၸဝ်ႈႁႆႈၸဝ်ႈၼႃးၼမ်ႉၶမ်း တုၵ်းယွၼ်းၶိုၼ်း တီႈလိၼ်ထုၵ်ႇယိုတ်း ၶၢႆပၼ်ၶႄႇ
ၸဝ်ႈႁႆႈၸဝ်ႈၼႃး ပွတ်းၼမ်ႉၶမ်း တုၵ်းယွၼ်းၶိုၼ်း တီႈလိၼ်/သူၼ်/ႁႆႈ/ၼႃး ၸိူဝ်းထုၵ်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းဢဝ်ၶၢႆပၼ်ၶႄႇ ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈမွၵ်ႈ 20 ပီ။
More Articles...
Page 10 of 70


text:
Wp/shn/ၸဝ်ႈသြႃႇလူင် ၺႃၼသမ်ႇၽႃႇရ
ၸဝ်ႈသြႃႇလူင် ၺႃၼသမ်ႇၽႃႇရ (ဢၵ်ၵမႁႃပၼ်တိတ)
မႁႃႇၼႃႇယၵလူင် မၢႆ (4)
ငဝ်ႈငုၼ်းမုၵ်ႉၸုမ်းလူင်သင်ႇၶႃႇၸိုင်ႈတႆး
ဝတ်ႉပိတၵၢတ်ႈ၊ ဝဵင်းပၢင်လူင်
Contents
ၸႃႇတိလႄႈပေႃႈမႄႈ[edit]
ၸိုဝ်ႈပေႃႈ ပူႇလွႆၼွႆႉၶျေႇ ၊ ၸိုဝ်ႈမႄႈ ပႃႈဢေးၼၢင်း။ ၸႃႇတိ ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉသၢႆး ၊ ပွၵ်ႉၽၢႆႇတူၵ်းၵျွင်း ၊ ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈႁၢတ်ႇ၊ တူင်ႇဝဵင်းၸဝ်ႈၾႃႉမွၵ်ႇမႆႇ။ ၵိူတ်ႇမႃး မိူဝ်ႈ ပီၵေႃးၸႃႇ 1286-ၼီႈ၊ လိူၼ်သိပ်းဢဵတ်းလွင်ႈ 2-ၶမ်ႈ၊ (14၊ 10 ၊ 1924) ဝၼ်းဢၢင်းၵၢၼ်း။ ၸိုဝ်ႈမိူဝ်ႈလဵၵ်ႉ ႁွင်ႉဝႃႈ ၸၢႆးထီး။
ပဵၼ်သၢင်ႇလႄႈၸၢင်း[edit]
ပဵၼ်သၢင်ႇမိူဝ်ႈပီ 1300 ၼီႈ၊ လိူၼ်သီႇလွင်ႈ (14)ၶမ်ႈ၊ (3၊ 3၊ 1939)၊ ပဵၼ်ၸၢင်း မိူဝ်ႈ 1306ၼီႈ၊ လိူၼ်သိပ်းသွင်မႂ်ႇ (8)ၶမ်ႈ၊ (23၊10၊1944)ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
တီႈၸဝ်ႈႁဵၼ်းလိၵ်ႈမႃး[edit]
ပီ 1308 ၼီႈ မၼ်းၸဝ်ႈၵႂႃႇသွၼ်ဢဝ်လိၵ်ႈ ၼႂ်းၼွင်ႁၢႆးယႃႈ တီႈၵျွင်းလႅင် တီႈၸဝ်ႈသြႃႇသေႃးၽိတ။ ပီၼႆႉၼင်ႇၵဝ်ႇ ၸွမ်းၸဝ်းသြႃႇဝိမလႃႇၽိဝမ်ႇသ ၵႂႃႇယူႇၵျွင်း ဝိသုတ်ႉထႃႇရူင်ႇမႂ်ႇ ဝဵင်းလိူဝ်ႇ။ ဝၢႆးဢွၵ်ႇဝႃႇမႃး ၸဝ်ႈၾႃႉယွင်ႈႁူၺ်ႇၶဝ် ၵႂႃႇပၢင်းၸဝ်ႈသြႃႇဝိမလႃႇၽိဝမ်ႇသ မႃးယူႇတီႈၵျွင်းၵၢၼ်ႇၵျီးလႄႈ ၸဝ်ႈသြႃႇၺႃႇၼသမ်ႇၽႃႇရၼႆႉၵေႃႈ လႆႈၶၢႆႉမႃးၸွမ်းယဝ်ႉ။ ယူႇတီႈၵျွင်းၵၢၼ်ႇၵျီးၼၼ်ႉ ၶၢဝ်းတၢင်းႁႃႈပီသေ ဢွင်ႇထိုင်ၸၼ်ႉသတ်ႉထ ၼႂ်းပၢင်ပွႆးဝိၼယႃႇတိၼုၵ်ႉၵႁ လႄႈ ၸၼ်ႉလူင် ၼႂ်းပႃႇလိပထမပျၢၼ်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈယဝ်ႉ။ ပီ 1315 ၼီႈၼၼ်ႉ ၵႂႃႇတွပ်ႇလိၵ်ႈ ထမ်ႇမႃႇၸရိယ တီႈယၼ်ႇၵုင်သေ ဢွင်ႇၵႂႃႇ 6 ၽိုၼ်ယဝ်ႉ။ မၼ်းၸဝ်ႈၵေႃႈ ဝၢႆးတွပ်ႇလိၵ်ႈယဝ်ႉ သိုပ်ႇယူႇတီႈၵျွင်း ပုတ်ႉထသႃႇဝၼသိပ်ႉပမ်၊ ၼႂ်ႈတိူၵ်ႈၸွႆးၸူင်ႇ၊ ယၼ်ႇၵုင်ၼၼ်ႉ သေ သွၼ်ဢဝ်လၢႆးပိၼ်ႇ ၽႃႇသႃလႂ်၊ လိၵ်ႈဢင်းၵလဵတ်ႈ လိၵ်ႈထႆးလႂ် ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ပီ 1316 ၼီႈၼၼ်ႉ မၼ်ႈၸဝ်ႈ ၶၢႆႉၵႂႃႇယူၵျွင်း ၵလႄႇတေႃးယ ဝဵင်းပႁၢၼ်းသေ သိုပ်ႇၶိုၼ်ႈလိၵ်ႈၸၼ်ႉၶူးလႄႈ ပီၼၼ်ႉ ဢွင်ႇပူၼ်ႉ သီုလၵ်ႉၶၼ်ႇယဝ်ႉ။ ပီ 1317 ၼီႈ ၶၢႆႉၵႂႃႇယူႇၵျွင်းၽြႃးလူင် ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇသေ ပီၼၼ်ႉၼင်ႇ ၵဝ်ႇ ဢွင်ႇပူၼ်ႉထမ်ႇမသင်ႇၵၼီႇယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈ ဢွင်ႇပူၼ်ႉထမ်မၸရိယ 8 ၽိုၼ်လႄႈ လႆႈၸုမ်ႈၸိုဝ်ႈ သႃဝၼထၸသီရိပဝရထမ်မႃၸရိယ သေလႄႈ လႆႈသူး ငိုၼ်း 800 ပျႃးယဝ်ႉ။
ၵျွင်းၸဝ်ႈၼင်ႈမႃး[edit]
ပီ 1318 ၼီႈၼၼ်ႉ လႆႈဢုပ်ႇၵုမ် တႃႇတေပိၼ်ႇလိၵ်ႈ တီႈဝတ်ႉမူၺ်ႇတေႃႇ ဝဵင်းပၢင်လူင်သေ ပီ 1320 ၼီႈ မိူဝ်ႈၵေႃႇသၢင်ႈ ဝတ်ႉပိတၵၢတ်ႈ တိုၵ်ႉယဝ်ႉ ၵျွင်းယွတ်ႈလႄႈ ၵျွင်းယၢဝ်းၵူၺ်းၼၼ်ႉ မၼ်းၸဝ်ႈ လႆႈမႃးပႂ်ႉထႃႈယဝ်ႉ။ ပီ 1321 ၼီႈ၊ ၼႂ်းဝႃႇသၢမ်လိူၼ်ၼၼ်ႉ မၼ်းၸဝ်ႈၵႂႃႇၸွႆႈထတ်းလိၵ်ႈပိတၵၢတ်ႈ ဢၼ်ပေႃႉဝႆႉ တီႈတႃႈၵုင်ႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဝၢႆးဢွၵ်ႇဝႃႇမႃး မၼ်းၸဝ်ႈသမ်ႉ ၶိုၼ်းမႃးယူႇတီႈ ဝတ်ႉမၢၵ်ႇၵႅင်းမူၼ်း ယိူင်းဢၢၼ်းဢၢင်ႈပိုတ်ႇတိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ် ၼႆသေတႃႉ ၵၢၼ်လိၵ်ႈတႆးမႂ်ႇမီးမႃးလႄႈ လႆႈဢုပ်ႇၵုမ် ၵၢၼ်လိၵ်ႈတႆးမႂ်ႇတီႈ တူၼ်ႈတီႈယဝ်ႉ။
ပီ 1322 ၼီႈၼၼ်ႉ မၼ်းၸဝ်ႈ လႆႈမႃးၼင်ႈၵျွင်း ၼွင်လႅင် ဝဵင်းပၢင်လူင်သေ သွၼ်ပၼ် ပရိယတ်ႉတိၽၢႆႇတႆးယဝ်ႉ။ ပီ 1337 ၼီႈ လိူၼ်ပႅတ်ႇမူၼ်းၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈသြႃႇရေဝတ ဝတ်ႉပိတၵၢတ်ႈ ဝဵင်းပၢင်လူင် ၶဝ်သြႃႇတၵႃႇမႃးၽိတ်ႈပၢင်း မိူဝ်းၼင်ႈဝတ်ႉပိတၵၢတ်ႈ ဝဵင်းပၢင်လူင်ယဝ်ႉ။
ယႃႇႁႂ်းၸွပ်ႈႁႂ်ႈဝၢႆး ၵၢၼ်ၸဝ်ႈႁဝ်းႁဵတ်းသၢင်ႈ[edit]
1။ တႄႇဢဝ်ပီ 1337 ၼီႈ တေႃႇ 1370 ႁဵတ်းပထႃႇၼႃယၵသေၼင်ႈၵျွင်းပိတၵၢၼ်ႈ ဝဵင်းပၢင်လူင်။
2။ ပီ 1336 ၼီႈတေႃႇ 1353 ၼီႈ ၶၢဝ်းတၢင်း 16 ပီ ဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်း ႁူဝ်ပဝ်ႈလူင် ပၢင်ပွႆးၶူၼ်ႉၶႆႈတႅမ်ႈတွပ်ႇလိၵ်ႈ ပရိယတ်ႉတိသတ်ႉထမ်ႇမပႃႇလ ၵႅၼ်ႇၸဝ်ႈ ၸိုင်ႈတႆး ဝဵင်းပၢင်လူင်။
3။ ပီ 1341 ၼီႈ၊ လိူၼ်သီႇလွင်ႈ 4 ၶမ်ႈ၊ (4၊3၊ 80)ၼၼ်ႉ လႆႈပဵၼ်ႁူဝ်ပဝ်ႈလူင် ငဝ်ႈငုၼ်းမုၵ်ႉၸုမ်းလူင် သင်ႇၶႃႇၸိုင်ႈတႆး
4။မိူဝ်ႈပၢင်ၵုမ်သင်ႇၶႃႇ သႃႇသၼႃႇၸိုၼ်ႈသႂ် ၽႄႈတိူၼ်းမၼ်ႈၵိုမ်း ၵူႈၵိူင်းၵိူင်း ၵမ်းတုတိယၼၼ်ႉ လႆႈပဵၼ်ၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်း ၼႅင်ငၢၼ်ႇတေႃႇ ပႁူဝ်သင်ႇၶဝုၼ်သွင်ႇ လႄႈ ၼႅင်ႇငၢၼ်ႇတေႃႇဝိၼႄးထူဝ်ႇ။
5။ ပီ 1361 ၼီႈ၊ လိူၼ်ႁူၵ်းလွင်ႈ 14 ၶမ်ႈ၊ မိူဝ်ႈပၢင်ၵုမ်ၶွပ်ႈၶူပ်ႇငဝ်ႈငုၼ်း ၵမ်း 11 ပွၵ်ႈၼၼ်ႉ လႆႈပဵၼ်မႁႃႇၼႃႇယၵ ငဝ်ႈငုၼ်းမုၵ်ႉၸုမ်းလူင် သင်ႇၶႃႇၸိုင်ႈတႆး။ (ပီ 1361-1370 ၼီႈ ပဵၼ်မႁႃႇၼႃႇယၵ ငဝ်ႈငုၼ်းမုၵ်ႉၸုမ်းလူင် သင်ႇၶႃႇၸိုင်ႈတႆး)
ၸုမ်ႈဢၼ်မၼ်းၸဝ်ႈလႆႈ[edit]
1။ ပီ 1354 ၼီႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မိူင်းမၢၼ်ႈ ၵၢပ်ႈလူႇတၢၼ်းၸုမ်ႈ ဢၵ်ႉၵမႁႃႇၵၼ်ႇထ ဝႃႇၸၵပၼ်ႇတိတ။
2။ ပီ 1360 ၼီႈၼၼ်ႉ ၸုမ်းသႃသၼႁိတၵႃႇရီ ဝဵင်းလိူဝ်ႇ ၵၢပ်ႈလူတၢၼ်းၸုမ်ႈ ပရိယတ်ႉတိသႃႇသၼႁိတထရ။
3။ ပီ 1366 ၼီႈၼၼ်ႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မိူင်းမၢၼ်ႈ ၵၢပ်ႈလူႇတၢၼ်းၸုမ်ႈ ဢၵ်ႉၵမႁႃႇပၼ်ႇတိတ ယဝ်ႉ။
လႆႈႁပ်ႉဢဝ်ၾိင်ႈမိူင်းၾႃႉ ယႃႇမိူင်းလုမ်ႈ[edit]
ထိုင်မႃး မိူဝ်ႈပီ 1370ၼီႈ။ လိူၼ်ပႅတ်ႇမႂ်ႇ 6 ၶမ်ႈ (8၊ 7၊ 2008) ဝၼ်းဢၢင်းၵၢၼ်း ၶၢဝ်းယၢမ်း ႁူဝ်ၶမ်ႈ 7 မူင်းပၢႆ 12 မဵတ်ႉၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၽွင်းလိူဝ်လႆႈ သၽေႃးတြႃးဢၼိတ်ႉၸသေ ၸဝ်ႈသြႃႇလူင်ႁဝ်းၺႃႇၼသမ်ႇၽႃႇရ ၼႆႉ လႆႈလပ်ႉလွႆငိုၼ်းလွႆၶမ်း လႆႈႁပ်ႉဢဝ် ၵွၵ်းမွၵ်ႇမိူင်းၽီ ၵႂႃႇပႅတ်ႈ သင်ႇၶႃႇလႄႈ တၵႃႇၶဝ်တင်းလၢႆ။


text:
ထုင်ႉပၢင်ႇလႅင်းသႂ် ၼႃႈတီႈၵုမ်းၵမ်ၸုမ်းသိုၵ်းၵူၼ်းမိူင်း (MTA) မၢၵ်ႇၵႅင်း၊ ႁၢင်ႈႁႅၼ်းၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ပွႆး မႁႃႇမဵတ်ႉတႃႇ ၽိတ်ႈပၢင်းသင်ၶႁပ်ႉတၢင်းလူႇ တၢင်းတၢၼ်း 1528 တူၼ်၊ တၢင်ႇယွတ်ႈထၢတ်ႈ ၸေႇတီႇလူင် လႄႈ ပွႆးပိုတ်ႇႁူင်းႁဵၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ။
ၼွင်ၵွၵ်ႇၶမ်း ၸတ်းပၢင်ပွႆးသၢင်းၵဵဝ်ႇ ၸဝ်ႈသြႃႇၼၼ်ႇတႃႇ
သင်ၶတင်းတၵ်ႉၵႃႇသတ်ႉထႃး ဝတ်ႉၼွင်ၵွၵ်ႇၶမ်း ဢိူင်ႇပဵင်းလူင် ၸတ်းပၢင်ပွႆးသႂၢင်းၵဵဝ်ႇ ၸဝ်ႈသြႃႇၼၼ်ႇတႃႇ ၽူႈယၢမ်ႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၼႂ်းၼုမ်ႇသိုၵ်းႁၢၼ် ပၢၼ်ၸဝ်ႈၼွႆႉ၊ ဢၼ်သဵင်ႈၵမ် သုတ်းမုၼ်လွၼ်ႇၵႂႃႇ ၽွင်းဢႃႇယု 87 ပီ။
ပီႈၼွင်ႉတၢင်ႉယၢၼ်းတေလူႇတၢၼ်း ႁုၼ်ႇႁၢင်ႈတွင်းလေႃႇ ၸဝ်ႈသုၶမ်း
ပီႈၼွင်ႉတၵ်ႉၵႃႇဝဵင်းတၢင်ႉယၢၼ်း မီးၸႂ်သတ်ႉထႃႇ ႁူမ်ႈႁွမ်းၵၼ် ႁပ်ႉပဵၼ်ၸဝ်ႈတႃႇၼလူႇတၢၼ်း ႁုၼ်ႇႁၢင်ႈတွင်းလေႃႇ ၸဝ်ႈသုၶမ်း၊ ၵႃႈၶၼ်ၼပ်ႉ ပၢၵ်ႇသႅၼ်၊ ပိူဝ်ႈတႃႇႁႂ်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း လႆႈလူႇတၢၼ်းဝႆႈသႃ။
ၵူၼ်းၶုတ်းသၢႆးၺႃးႁုၼ်ႇႁၢင်ႈပုတ်ႉထၸဝ်ႈ ၼႂ်းမႄႈၼမ်ႉႁူၵ်ႈ
ၵူၼ်းလုတ်ႇ/ၶုတ်းသၢႆး ဢၼ်ပဵၼ်လုၵ်ႈၼွင်ႉ ၽွင်းတႅၼ်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း၊ ၺႃးႁုၼ်ႇႁၢင်ႈပုတ်ႉထ (ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ) ၼႂ်းမႄႈၼမ်ႉႁူၵ်ႈ တင်းမူတ်း 12 သူႇ။ ထူပ်းၺႃး ၸွမ်းၼင်ႇၶူးဝႃးဝုၼ်းၸုမ်ႉ ၼွၼ်းၾၼ်ဝႆႉ။
ၼမ်ႉၶမ်းပိုတ်ႇပၢင်ပူၵ်းပွင် ၼမ်ႉၵတ်ႉၶူးမေႃသွၼ်ထမ်းမ
ပိူဝ်ႈတႃႇမီးပၢင်သွၼ်ထမ်းမ တီႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်းၼၼ်ႉ ယၢမ်းလဵဝ်တိုၵ်ႉပိုတ်ႇပၢင်သွၼ်ပူၵ်းပွင်/ ၾိုၵ်းၾွၼ်ႉ ၼမ်ႉၵတ်ႉ ၶူးသွၼ် ထမ်းမ ဝႆႉယူႇ။ ဝၢႆးပၢင်သွၼ်ယဝ်ႉ ဢၢၼ်းပိုတ်ႇၵႂႃႇ။
More Articles...
Page 2 of 13


text:
Wp/shn/မိူင်းမၢၼ်ႊ
ၸိုဝ်ႈမိူင်းမၢၼ်ႊ ဢၼ်ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်ၼၼ်ႉၸမ်း ႁိၵ်ႈႁွင်ႉဝႃႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ႊ ပွင်ႁင်းၵူၼ်း မႅၼ်ႇမႃႇ။ ပဵၼ်မိူင်းဢၼ်လႅင်ႊမိူင်းယႂ်ႇသေပိူၼ်ႈ ၼႂ်းၵႃႊမိူင်းဢေးသျိူဝ်းၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းဢွၵ်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ လႆႈၵွၼ်းၶေႃ တီႈဢင်းၵိတ်ႉၶဝ်မႃး မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 4 လိူၼ်ၸၼ်ႇဝႃႇရီႇ 1948။ မိူဝ်ႈၼၼ်ႉ ႁွင်ႉဝႃႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ႊမႅၼ်ႇမႃႇ။ ဝၢႆးမႃး မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 4 လိူၼ်ၸၼ်ႇဝႃႇရီႇ 1974 ၼၼ်ႉ လႅၵ်ႈလၢႆႊႁွင်ႉဝႃႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ႊ ပွင်ႁင်းၵူၼ်း သူဝ်ႇသႄႇလိသ်ႉ မႅၼ်ႇမႃႇ၊ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 23 လိူၼ်သႅပ်ႇထႅမ်ႇပိူဝ်ႇ 1988 ၼၼ်ႉ လႅၵ်ႈလၢႆႊႁွင်ႉဝႃႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ႊမႅၼ်ႇမႃႇ။ ၵူၺ်းၵႃႊ မုၵ်ႉၸုမ်းၸိူဝ်းဢမ်ႇယိုၼ်ယၼ် လူင်ပွင်ႊၸိုင်ႈ ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႊၼၼ်ႉတႄႉ သိုပ်ႇႁိၵ်ႈႁွင်ႉဝႃႈ ပိူဝ်းမိူဝ်း (Burma) ၼႆၵွၺ်း။ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 21 လိူၼ်ဢွၵ်ႇထူဝ်ႇပိူဝ်ႇ 2010 ၼၼ်ႉတႄႉ လႅၵ်ႈလၢႆႊၶီႉတုင်းမႂ်ႇ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ႊ ပွင်ႁင်းၵူၼ်း မႅၼ်ႇမႃႇ ဢၼ်ယိုၼ်ယၼ်ဝႆႉၼႂ်း ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း 2008 ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။


text:
တတ်းမၵ်းဝၼ်းၸတ်းပၢင်ပွႆးသၢင်ႇလွင်းဝတ်ႉၵူႇတဝ်ႈ (ၵဵင်းမႆႇ ၸိုင်ႈထႆး) လီငၢမ်းယဝ်ႉၵေႃႈ ဝၼ်းတႄႉတႄႉမၼ်း လႅပ်ႈၸၢင်ႈမီးပၼ်ႁႃ ၵွပ်ႈမႅၼ်းဝၼ်းၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၽွင်းတႅၼ်းသၽႃးသုင် ၸိုင်ႈထႆးလႄႈ ဝၼ်းဢဝ်သၢင်ႇလွင်း ၼၼ်ႉ တၢင်းဝတ်ႉလႄႈၸုမ်းၶျူၼ်းၶဝ် တေလႆႈဢုပ်ႇၵိူဝ်း ၵုမ်ၵၼ် ၵွပ်ႈၼႂ်းဝတ်ႉၵူႇတဝ်ႈၼၼ်ႉပဵၼ်ပိုၼ်ႉတီႈ (ၼူၺ်ႇ) လိူၵ်ႈတင်ႈ။
ဝၼ်းတီႈ 30/03/2014 ၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်တၢင်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းထႆး တေမီးၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈၽွင်းတႅၼ်း သၽႃးသုင် (သေႃဝေႃး) တီႈၼႂ်းဝၢင်းဝတ်ႉၵူႇတဝ်ႈ ဢိူင်ႇသီၽုမ်း ဝဵင်းၵဵင်းမႆႇ၊ ၸွမ်းၼင်ႇ ၼူၺ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈ (ဢွင်ႈတီႈၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ) မီးဝႆႉၼႂ်းၵၢင်ၶူင်ႇဝတ်ႉၵူႇတဝ်ႈႄလႈ ပွႆးသၢင်ႇလွင်းၵေႃႈ ပဵၼ်ပွႆးၾိင်ႈႁိတ်ႈ (ငၢၼ်းပရႃၸမ်ပီ) ဢၼ်ဝတ်ႉ ၵူႇတဝ်ႈၸတ်းမႃးၵူႈပီ ၽွင်းဝၼ်းသဝ်/တိတ်ႉ ပၢႆလိူၼ်မၢတ်ႉၶျ် ဢၼ်ပဵၼ်ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 28-30/03/2014 ထူၼ်ႈထိုင် ပွၵ်ႈတီႈ 12 ပီၼႆႉ ၸွမ်းၼင်ႇ ပၢင်ဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်သေ တတ်းမၵ်းဝၼ်းဝႆႉၼၼ်ႉ မၢင်ၽဝ်ႇ ၶေးေတၸၢင်ႈလႆႈ လိူၼ်ႈၶၢႆႉဝၼ်းၸတ်းပၢင်ပွႆးၵေႃႈပဵၼ်လႆႈ။ ၵွပ်ႈဝႃႈ တႃႇပုိၼ်ႉတီႈ (ၼူၺ်ႇ) လိူၵ်ႈတင်ႈတေၶၢႆႉၼၼ်ႉဢမ်ႇငၢႆႈ ၵွပ်ႈပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်/ပဵၼ်ၵူတ်းမၢႆၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈၽွင်းတႅၼ်းသၽႃးသုင် ၶွင်ၸိုင်ႈမိူင်း။
ပိူဝ်ႈတႃႇတတ်းမၵ်း ဝၼ်းၸတ်းပၢင်ပွႆးသၢင်ႇလွင်း တီႈဝတ်ႉၵူႈတဝ်ႈ ပီ 2014 ဝၼ်းတီႈ 22 လိူၼ်ၾႅပ်ႉပိဝ်ႊရီႊ ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ ၾၢႆႇသင်ၶ တၢင်းဝတ်ႉ တင်း ၵေႃၵမ်ၵၢၼ်ဝတ်ႉ၊ တၵ်ႉၵႃႇသတ်ႉထႃးပေႃႈမႄႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဢၼ်တေဢဝ်လုၵ်ႈလၢၼ်ႁဵတ်း သၢင်ႇလွင်း တင်းမူတ်းမီးလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ 70 ၵေႃႉ ဢိၵ်ႇၵေႃ လိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈတႆး (ၵဵင်းမႆႇ) လႆႈႁွင်ႉပၢင်ၵုမ်ၵၼ်သေ တႅပ်းတတ်းတတ်းမၵ်းဝၼ်းဝႆႉ ၸွမ်းၼင်ႇယၢမ်ႈၸတ်း မႃးၵူႈပီ ဝၼ်းသဝ်/တိတ်ႉ ၽွင်းႁၢင် လိူၼ်မၢတ်ႊၶျ်၊ ပီၼႆႉၵေႃႈ လိူၵ်ႈဢဝ်တီႈ 28-29-30/03/2014 ၊ ပီသႃသၼႃ 2557 ၊ ၽွင်းႁၢင်လိူၼ်မၢတ်ႊၶျ် ပဵၼ်ဝၼ်းပွႆးသၢင်ႇလွင်း။
ႁူဝ်ပဝ်ႈၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈတႆး ၸၢႆးသႅင်ယ လၢတ်ႈၼႄဝႃႈ- ဝၢႆးလင်ဢုပ်ႇၵုမ်တတ်းမၵ်းဝၼ်း ပွႆးသၢင်ႇလွင်းယဝ်ႉ၊ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈထႆးသမ်ႉ ပူင်တမ်းတတ်းမၵ်းမႃး ဝၼ်းလိူၵ်ႈတင်ႈ ၽွင်ႈတႅၼ်းသၽႃးသုင် ပီ 2014 ၼႆႉ ပဵၼ်ၼႂ်း ဝၼ်းတီႈ 30/03/2014 ။ ၼူၺ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈ သမ်ႉမီးဝႆႉၼႂ်းဝၢင်းဝတ်ႉၵူႇတဝ်ႈ။ ၸွမ်းၼင်ႇမၢႆမီႈမိူင်းထႆးၼၼ်ႉ ပေႃးဝႃႈတေၸတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈမိူဝ်ႈၽုၵ်ႈ၊ တင်ႈတႄႇၶမ်ႈၼႆႉ 18.00 မူင်း(ဝၼ်းတုမ်း)ၵႂႃႇ တေႃႇၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ ယဝ်ႉတူဝ်ႈၼႂ်းဝၼ်းလိူၵ်ႈတင်ႈ ဝၢႆးဝၼ်း 18.00 မူင်း။ တိုၼ်းတေဢမ်ႇလႆႈမီးလွင်ႈၶွၼ်ႈတုမ်ၵၼ်၊ ဢမ်ႇလႆႈသိုဝ်ႉၶၢႆ/ သူတ်ႉလိုမ်ႇၼမ်ႉမဝ်းသူႇရႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ ၵွပ်ႈၼႆ ဢၼ်တေၸတ်း ပွႆးသၢင်ႇလွင်းတီႈဝတ်ႉၵူႇတဝ်ႈၼႆႉၵေႃႈ တေလႆႈပႂ်ႉထွမ်ႇ တၢင်းဝတ်ႉလႄႈၶျုမ်းၶျူၼ်းဝတ်ႉၵူႇတဝ်ႈ၊ ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးၾိင်ႈငႄႈတႆးတႄႉ ၵႃႈလႆႈဢဝ်တၢင်းဝတ်ႉဝႃႈၵူၺ်း ၵွပ်ႈပဵၼ် ၵူၼ်းၸွႆႈထႅမ်ၾၢႆႇၸတ်းပွႆးသၢင်ႇလွင်းပိူဝ်ႈႁႂ်ႈပဵၼ်ၸွမ်းၾိင်ႈႁိတ်ႈႁွႆးထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ ၼၼ်ႉၵူၺ်း - ဝႃႈၼႆ။
သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ- မိူဝ်ႈလဵဝ် ပေႃႈမႄႈသၢင်ႇလွင်းၶဝ်ၵေႃႈ ႁဵတ်းလိၵ်ႈဝွၵ်ႇၸိူၼ်းၶႅၵ်ႇပီႈပီႈၼွင်ႉၼွင်ႉတီႈၸမ်/ၵႆ ၶဝ်ဝႆႉယဝ်ႉ။ ဝၼ်းလိူၵ်ႈတင်ႈၽွင်းတႅၼ်းသၽႃးသုင်သမ်ႉ တမ်းပူင်လူင်းမႃးၵမ်းလိုၼ်းလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈဝၼ်းၸတ်းပၢင်ပွႆးၵမ်းၼႆႉ တၵ်းထုၵ်ႇ လႆႈၶၢႆႉဝၼ်းႁိုဝ်ပႆႇႁူႉ။ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ တေလိူၼ်ႈၶၢႆႉဝၼ်းပွႆးသၢင်ႇလွင်းႁႃႉ၊ ဢမ်ႇၼၼ် တၢင်းၼူၺ်ႇ လိူၵ်ႈတင်ႈတေၶၢႆႉၵႂႃႇၸတ်း ဢွင်ႈတီႈႁူင်းႁဵၼ်းဢၼ်မီးႁိမ်းႁွမ်းၼၼ်ႉႁႃႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ သင်ဝႃႈ ၼူၺ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈၶၢႆႉၵႂႃႇ ၸတ်းတၢင်ႇတီႈၵေႃႈ ဢမ်ႇလိူၼ်ႈၶၢႆႉ ဝၼ်းၸတ်းပွႆးသၢင်ႇလွင်းၵေႃႈလႆႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၼူၺ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈၼၼ်ႉ ၵွပ်ႈပဵၼ် ၵူတ်းမၢႆသုင်သုတ်းၶွင်ၸိုင်ႈမိူင်းလႄႈ တၵ်းတေလႆႈ လိူၼ်ႈၶၢႆႉဝၼ်းၸတ်းပွႆးသၢင်ႇလွင်းႁိုဝ်ၼႆယူႇ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ လႆႈႁူႉဝႃႈတၢင်းဝတ်ႉ သင်ၶ၊ ၵေႃၵမ်ၵၢၼ်ဝတ်ႉ၊ တၵ်ႉၵႃႇသတ်ႉထႃးၼႂ်းဝၢၼ်ႈဢိူင်ႇ၊ ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆး လႄႈၾိင်ႈငႄႈတႆး ဢိၵ်ႇၵေႃပွင်ပဵၼ်ပၢင်ပွႆးသၢင်ႇလွင်းတေႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇၵၼ်ထႅင်ႈ၊ တေလႆႈၶေႃႈတႅပ်းတတ်းဢွၵ်ႇမႃး ၸိူင်ႉႁိုဝ် ပႆႇႁူႉလႆႈ။


text:
General News
လုမ်းလဝၵ ဝဵင်းလၢႆးၶႃႈ မၵ်းၵိၼ်ငိုၼ်းၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းၵႂႃႇႁဵတ်းဝႂ်ၵပ်းတူဝ် မိုၼ်ႇထိုင်သႅၼ်
- Details
- Created on 17 May 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
လုမ်းလဝၵ ဝဵင်းလၢႆးၶႃႈ မိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ႁဵတ်းမၢႆၾၢင် (ဝႂ်ၵပ်းတူဝ်) ပၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းလုၵ်ႉမိူင်းထႆး ပွၵ်ႈမိူဝ်းမိူင်းတႆး ၼိုင်ႈၵေႃႉ မၵ်းၵိၼ်ငိုၼ်း ႁႃႈမိုၼ်ႇပျႃး ထိုင် သႅၼ်ႁႃႈမိုၼ်ႇပျႃး၊ ၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈၵၼ် တႅမ်ႈလိၵ်ႈ တၢင်ႇထိုင် ၵူၼ်းလူင်ၽၢႆႇၼိူဝ်ၵေႃႈ ၵူၼ်းၽၢႆႇၼိူဝ် ဢမ်ႇမီးလွင်ႈလူင်းၵူတ်ႇထတ်းပၼ်သင်။
မၢၵ်ႇတႅၵ်ႇတီႈ KBZ Bank(1) လႄႈ CB Bank ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ
- Details
- Created on 17 May 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
မၢၵ်ႇတႅၵ်ႇတီႈ ပၢၼ်ႇငိုၼ်း ၵမ်ႇပေႃးၸ (KBZ Bank) 1 ႄလႈ ပၢၼ်ႇငိုၼ်းၸီႇပီႇ (CB Bank) ဢၼ်မီးတီႈ ဝဵင်းလူင်လႃႈသဵဝ်ႈ မီးလွင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉပႃး ႁူင်းတူၺ်းငဝ်းတူင်ႉၸၼ်ႉသုင် ဢွင်ႇသီႇရီ3D ဢၼ်တေပိုတ်ႇမႂ်ႇ လႄႈ ႁိူၼ်းႁိမ်းႁွမ်းတင်းၼမ်။
ငဝ်ႈငုၼ်းတီႇမူဝ်ႇၶရေႇၸီႇ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး(SNLD) ဢွၵ်ႇၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ၵဵဝ်ႇၵၢၼ်တိၺွပ်းၸၢႆးၸဵင် ၵဵင်းတုင်
- Details
- Created on 17 May 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၵူၼ်းၼုမ်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်တီႈ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ
- Details
- Created on 17 May 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၵူၼ်းၼုမ်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း တႆး၊ ၶၢင်၊ လွႆ (3)ၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ၵုမ် တီႈၸေႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ပုၼ်ႈတႃႇၵေႃႇသၢင်ႈ လွင်ႈယုမ်ႇယမ် ၸမ်ၸႂ်ၵၼ်လႄႈ လွင်ႈႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ်သေ ႁဵတ်းသၢင်ႈၵၢၼ်ငၢၼ်း တွၼ်ႈတႃႇ လွင်ႈသုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၼႆယဝ်ႉ။
ၵၢၼ်ဢုပ်ႇငမ်းယဵၼ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈလႄႈ KIA ယဝ်ႉတူဝ်ႈ၊ မီးၶေႃႈလႆႈၸႂ် 5ၶေႃႈ
- Details
- Created on 17 May 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၵၢၼ်ဢုပ်ႇဢူဝ်းလွင်ႈငမ်းယဵၼ် ၽၢႆႇၵေႃႇသၢင်ႈလွင်ႈငမ်းယဵၼ် မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တင်း တပ်ႉသိုၵ်း လွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃၶၢင် KIA ဢၼ်ၸတ်း တီႈဝဵင်းမိတ်ႉၵျီးၼႃး ယဝ်ႉတူဝ်ႈ၊ သွင်ၽၢႆႇ တူၵ်းလူင်းလႆႈၸႂ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇ 5ၶေႃႈ။
More Articles...
- လိူၼ်ႁူၵ်းမူၼ်း ဝၼ်းပုတ်ႉထၸဝ်ႈ ဝဵင်းၵေးသီး ၸတ်းႁဵတ်းပွႆးသွၼ်းၼမ်ႉ ၵွင်းမူးၼၢမ်ႇမိူင်း
- ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းၸေႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် လုၵ်ႉႁိုၼ်ႇ ႁိမ်ဢဝ်ၶိုၼ်းတီႈလိၼ် ၸိူဝ်းၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇၶဝ်သိမ်းၵႂႃႇ
- လုၵ်းႁဵၼ်းၼႅင်ႇၸျီးရီးယႃး ထုၵ်ႇၸုမ်းလုၵ်ႉႁိုၼ်ႇ သိုၵ်းပူဝ်ႇၵူဝ်ႇႁႃႇရမ်ႇ ဢၼ်ႁိူင်းၵိူင်းသႃႇသၼႃႇ ဢိတ်ႉသလမ်း တီႉၺွပ်းၵႂႃႇ 200ၵေႃႉပၢႆ
- မုၵ်ႉၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၵေႃႇမသျိၼ်ႇ တႃႇလိူၵ်ႈတင်းႁႃႁူဝ်ပဝ်ႈမႂ်ႇ
- ၼႂ်းတိူင်းဝဵင်းလိူဝ်ႇ တေဢမ်ႇလႆႈမီးၵၢၼ်ၵဵပ်းသဵၼ်ႈသၢႆမၢႆ ႁူဝ်ၼမ်ႉၵူၼ်းတႆး
- ၸေႈဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး ၸတ်းႁဵတ်းဝၼ်းပုတ်ႉထၸဝ်ႈ လိူၼ်ႁူၵ်းမူၼ်း ပွၵ်ႈၵမ်း(2)
- ၽၢႆႇၵူတ်ႇထတ်း တီႈလိၼ် ၸိုင်ႈတႆး၊ယၢင်း လူင်းႁူပ်ႉထူပ်းၸဝ်ႈႁႆႈၸဝ်ႈၼႃး ဝဵင်းၶူဝ်လမ်
- ပၢင်သွၼ်လိၵ်ႈတႆး လႄႈ ၾိင်ႈငႄႈပုတ်ႉထ ဝတ်ႉသုဝုၼ်ႇသီရီ ႁူင်းၶမ်း ၸေႈဝဵင်းၵေးသီး ယဝ်ႈတူဝ်ႈ
- ပၢင်သွၼ်လိၵ်ႈလၢႆးတႆးလႄႈ ၾိင်ႈငႄႈပုတ်ႉထၶၢဝ်းမႆႈ ဝၢၼ်ႈထိူတ်ႉထႆး ၵဵင်းႁၢႆး ၸိုင်ႈထႆး
- ၸွမ်ၽွင်းလူင် မိူင်းထႆး ယိင်လၵ်ႉသျိၼ်ႇၼႃႇဝတ်ႉ ထုၵ်ႇထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇ ၼႂ်းၵၢၼ်မိူင်း တႃႇႁႃႈပီႊ


text:
Article
လီသူၼ်ၸႂ်ၵၢၼ်လုၵ်ႉၼႄၵၢင်ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းထႆး
- Details
- Created on 31 March 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၵၢၼ်ႁၵ်ႉၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈထႆး၊ ၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင်ၵၢၼ်မိူင်းထႆး ၵူၼ်းမိူင်းတူင်ႉတိုၼ်ႇ လုၵ်ႉႁိုၼ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ်ပွၵ်ႈၼႆႉ လီသူၼ်ၸႂ်။ လီဢဝ်ၵုင်ႇမုၼ်ၼမ်ႉၸႂ်ႁၵ်ႉၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈထႆးတႄႉတႄႉ။ တႆးႁဝ်းလီဢဝ်ပဵၼ် တူဝ်ယၢင်ႇ တွၼ်ႈသွၼ် လဵပ်ႈႁဵၼ်းႁူႉတႄႉတႄႉ။ ၵၢၼ်လုၵ်ႉႁိုၼ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ်ပွၵ်ႈၼႆႉ သၢင်ႈႁၼ်လွင်ႈတၢင်း(3)ပိူင်။ (1)ယွၼ်ႉ………….သေႉၼႄးၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းႁေႃၶမ်း။ (2) ယွၼ်ႉၵိၼ်သူးၵိၼ်လၢပ်ႈ ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း ဢမ်ႇသိုဝ်ႈယူဝ်းၸိုၼ်ႈသႂ်ၼိူဝ် ၵူၼ်းမိူင်းသေ ဢွၵ်ႇၵူတ်းမၢႆပူတ်းပွႆႇပၼ်တၢင်းၽိတ်း ၶႃႈၵူၼ်းတၢႆလႄႈ ၵူၼ်းၽိတ်းပၵ်းပိူင်ဢူႉပတေႇ။ (3) ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈႁႂ်ႈတီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇ ၵႅၼ်ႇၶႅင်မီးလွင်ႈတၢင်းလူင် (3)ပိူင် လႆႈႁၼ်ၼင်ႇၼႆ။
ပေႃးမႃးဝၢႆႇတူၺ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းတႆးႁဝ်းလူး သိုၵ်းမၢၼ်ႈမႃးပူၼ်ႉပႅၼ် ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈႁဝ်း၊ လူလၢႆၼိူဝ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးႁဝ်းမႃးၼႆႉ ၼပ်ႉတႄႇမိူဝ်ႈၸဝ်ႈႁေႃၶမ်း သိူဝ်ၶၢၼ်ႇၾႃႉ သဵင်ႈၵၢမ်ႇသုတ်းမုၼ် ၵႂႃႇယဝ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈ လူလၢႆတႆးႁဝ်းမႃး။ တၢင်းၼိူဝ်ၵေႃႈ သိုၵ်းၶႄႇၶဝ်လူလၢႆ တႆးႁဝ်းမႃး။ ဢူငဝ်း ဝၢၼ်ႈမိူင်းၵေႃႈ ဢူၼ်ႈဢွၼ်ႇလူင်း။ ၸဝ်ႈၾႃႉၶဝ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇၽွမ်ႉၵၼ် တႅၵ်ႇၵၼ် တိုၵ်းၵၼ်မႃး တေႃႇပေႃးလႆႈၸုၼ်ႉဢႃႇၼႃႇ။ ပၢၼ်ဢၢင်းၵိတ်ႉ မိူဝ်ႈပီ 1886သေ ယူႇၸႂ်ႈၽွင်းငမ်းဢင်းၵိတ်ႉ ၶုၼ်မိူင်းတႆး တႆးႁူၵ်းမိူင်းၶိူဝ်းယႂ်ႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ၶုၼ်ဢင်ၵိတ်ႉၶဝ်မႃးၸႅၵ်ႇၽႄပဵၼ် 33မိူင်းသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈတႆးဢမ်ႇၽွမ်ႉၵၼ်။
ၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းႁွင်ႇမိူင်းၸၢၼ်းၽိတ်းၵၼ်။ ထိုင်ငဝ်းလၢႆးဝၢၼ်ႈမိူင်းလႅၵ်ႈလၢႆမႃး ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႂ်းမိူင်းတႆးၵေႃႈ တူင်ႉၼိုင်ၵၢၼ်မိူင်းမႃးသေ ထိုင်မႃးပီႊ1947 ႁဵတ်းပၢင်ၵုမ်ပၢင်လူင် ၶၢင်သၼ်လွႆမိူင်းတႆးၵေႃႈ ယွၼ်းၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇမိူင်းတႆး။ ယွၼ်ႉႁႂ်ႈမီးၸေႈမိူင်းၶၢင်မႃး။ တႆးၵေႃႈလႆႈၽႄပၼ်မိူင်းၶၢင်ၵႂႃႇ။ ပၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ 1958မႃး တေႃႇယၢမ်းလဵဝ်ၵေႃႈ လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ တီႈၽႂ်တီႈမၼ်း ဢမ်ႇၽွမ်ႉၵၼ်။ ပၢၼ်ၸဝ်ႈၾႃႉ ဢမ်ႇထုၵ်ႇၵၼ် တိုၵ်းၵၼ်ၼေးၵၼ် ထိုင်ပၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉမႃးၵေႃႈ မီးၸဝ်ႈၾႃႉႁုၼ်ႈတေႃႇဢွၵ်ႇမီးမႃး ၼႂ်းထိူၼ်ႇထႅင်ႈသေ ဢမ်ႇၽွမ်ႉၵၼ်။ ၶိုင်ႁႃၽွမ်ႉၵၼ်မႃးၵေႃႈတႅၵ်ႇၵၼ်ၶိုၼ်းတိၵ်းတိၵ်းၼၼ်ႉ ႁဝ်းတေထတ်းႁၼ်လႆႈဝႃႈ ဝၢႆးသေႁေႃၶမ်း ၸဝ်းသိူဝ်ၶၢၼ်ႇၾႃႉသဵင်ႈမုၼ်ယဝ်ႉၵေႃႈ သုၼ်ႇႁူမ်ႈႁူဝ်ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးယဝ်ႉ။ ပေႃးတီႈယုမ်ႇယမ်ပိုင်ႈဢိင် ဢမ်ႇမီးယဝ်ႉၵေႃႈ ၶႂ်ႈၶိုင်ၽႂ်ၶိုင်မၼ်းသေ ႁႃဢဝ်တူဝ်လွတ်ႈႁၢင်းၽႂ်ႁၢင်းမၼ်း။ ၵမ်းလိုၼ်းသုတ်းတႄႉၵေႃႈ ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈလူမ်ႉၸူမ်သေ ၽႂ်ၵေႃႈဢမ်ႇတၢင်တူဝ်ဢွၼ်ႁူဝ်လႆႈ။
ဢၼ်ပဵၼ်ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတႆးႁဝ်း ၵိုင်ႇလီမုင်ႈတူၺ်း ၽၢႆႇလင်သေ ဝူၼ်ႉႁဵတ်းယၢင်ႈၵႂႃႇၽၢႆႇၼႃႈလီလီ။ ပီႈၼွင်ႉထႆးၶဝ်ၵေႃႈ ၵွပ်ႈၵူဝ်သုၼ်ႇႁူမ်ႈႁူဝ်ၸႂ်လူင် ဢႃႇၼႃႇၸဝ်ႈႁေႃၶမ်း ၵူၼ်ႇပင်းလႄႈၸင်ႇလႆႈလုၵ်ႉႁိုၼ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ် ၼပ်ႉႁူဝ်ၵူၼ်းပဵၼ်လၢၼ်ႉလၢၼ်ႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတႆးႁဝ်းၵေႃႈ ၼင်ႇႁိုဝ်ႁဝ်းတေၵူႈဢဝ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈႁဝ်းလႆႈမႃး ၶိုၼ်းၼၼ်ႉ ၵိုၼ်ႇလီႁူႉတူဝ်သေ ဢဝ်တွၼ်ႈသွၼ် ဢၼ်ၽၢၼ်ႇပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉသေ ဝူၼ်ႉမႄးၶပ်းၶိုင် ႁႂ်ႈတႆးႁဝ်းမႃးၶွၼ်ႈတုမ်ၵၼ်သေ ၶိုၼ်းၽွမ်ႉၵၼ် တိုၵ်းဢဝ်သုၼ်ႇလႆႈတႆးႁဝ်း ၶိုၼ်းႁႂ်ႈလႆႈ။ မၢၼ်ႈၶဝ်တေၸႅၵ်ႇၽႄတႆးႁဝ်းၵႂႃႇထႅင်ႈၶၢဝ်းၼႃႈၼႆႉ မီးလၢႆပိူင်လၢႆလၢႆး။ ႁဝ်းလူဝ်ႇဝူၼ်ႉၶိုတ်းသေ ၵႅတ်ႇၶႄၵႂႃႇ ၵူႈလၢႆးလၢႆး တူဝ်ယၢင်ႇမိူၼ်ၼင်ႇတေၵဵပ်းသဵၼ်ႈသၢႆမၢႆၵူၼ်းၼႆႉ တႆးႁဝ်းလႆႈထုၵ်ႇလၢႆႈၸိုဝ်ႈ ရုမ်း-ဗမာ တႆးၵေႃႈ ၸႅၵ်ႇဝႆႉလၢႆမဵဝ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ပဵၼ်လၢႆးဢူမ်ဢိုၼ်ၵၼ်မဵဝ်းၼိုင်ႈ။
ဝၢႆးသေလႆႈလွတ်ႈလႅဝ်းၵွၼ်ႈၶေႃ တီႈဢင်းၵိတ်ႉၼၼ်ႉ ႁူမ်ႈၵၼ်တႅမ်ႈပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း 1947ၼၼ်ႉၵေႃႈ ထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ်ၸႂ်ႉဢႃႇၼႃႇသိုၵ်း ယႃႉသိၵ်ႇပႅတ်ႈ။ ထိုင်မႃး 1974 ၼႄႇဝိၼ်း မေးတႅမ်ႈမႂ်ႇ ပဵၼ်လၢႆးဢုပ်ႉပိူင်ႇသူဝ်ႇသႄႇလိတ်ႉသေ ဢဝ်ဢႃႇၼႃႇသိုၵ်း ဢုပ်ႇပိူင်ႇမႃး။ ထိုင် 2008 တႅမ်ႈမူႇပိူင် ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း ႁူမ်ႈတုမ်မႃးထႅင်ႈ ၼႂ်းလၵ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼၼ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၽႅၼ်ႇလိၼ် ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶဝ် ႁၢႆၵႂႃႇလွႆးလွႆးသေ ႁႂ်ႈၽႅၼ်ႇလိၼ်ၵိုၵ်းပိုၼ်း ၸၢဝ်းၶိူဝ်းယဵၼ်းပဵၼ် ၽႅၼ်ႇလိၼ်ဝၢၼ်ႈမိူင်းလဵဝ်သေ ဢူမ်ဢိုၼ်ပိုၼ်းလႄႈ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းႁႂ်ႈႁၢႆလွႆးလွႆးၼၼ်ႉ လႆးႁၼ်ၸႅင်ႈဝႆႉယူႇ။ ၵွပ်ႈၼႆတႆးၵူႈၵေႃႉ တႆးၵူႈတီႈ ၵိုင်ႇလီတူင်ႉတိုၼ်ႇတူဝ်တူင်ႉၼိုင်ၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း ဝၢၼ်ႈမိူင်းယဝ်ႉႁိုဝ်? ၵၢၼ်ယႂ်ႇၵၢၼ်လူင် ၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း ဝၢၼ်ႈမိူင်းၼႆႉ မိူဝ်ႈတိုဝ်ႉတၢင်းငဝ်းလၢႆးပၼ်မႃးၼၼ်ႉ လူဝ်ႇဢွၼ်ၵၼ် ဢွၵ်ႇႁႅင်းတူင်ႇၼိုင် ၶပ်းၶိုင်တႄႉတႄႉမၼ်းတူၵ်းလိုၼ်း ငဝ်းလၢႆးသေ ၵၢၼ်တေဢမ်ႇဢွင်ႇ ဢမ်ႇထိုင်တီႈလႆႈ။ ပေႃးၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းလူမ်ႉၸူမ်ၵေႃႈ ပႃးၵၼ်ၵူးၵေႃႉ ပႃးၸဵမ်သၢင်ႇၶႃႇ ၵူၼ်းမီးပိင်ႇၺႃႇ၊ ၸဝ်ႈပၢႆးမွၼ်း၊ ၵူၼ်းမိူင်းၵူႈၵေႃႉယဝ်ႉ။ မီးပိင်ႇၺႃႇၵေႃႈ မိူၼ်ဢမ်ႇမီးၵူၺ်း ႁတ်းႁၢၼ်ၵေႃႈ မိူၼ်ၵူၼ်းၶီႈယၢၼ်ႈၼၼ်ႉၵူၺ်းၼႆၼၼ်ႉ လီဢွၼ်ၵၼ်ဝူၼ်ႉၵၼ်ၵူႈၵေႃႉသေ ၶပ်ႉၶိုင်တူင်ႉၼိုင်သေၵမ်း။ မွၵ်ႇၵွၼ်တႆးၶႂ်ႈယွၼ်းတိုၵ်းသူၼ်းၼင်ႇၼႆ။
တႆးၸိူဝ်းမႃးယူႇမိူင်းထႆး တူင်ႉၼိုင်ႁဵတ်းၵၢၼ် ႁႃၵိၼ်လႄႈသင် ထႆးတူင်ႉၼိုင်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းတႆးလႄႈသင် ၵိုင်ႇလီႁူႉတူဝ်သေ ယိူင်ႈပိူၼ်ႈႁၵ်ႉၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈသေ ႁၵ်ႉၽွမ်ႉၵၼ်။ ယႃႇပေပဵၼ်ၽၢင်ႁၢင်ႈၶေႉၶဵင်ႇၵၼ်ၼႄၽၢင်ႁၢင်ႈသမ်ႉမႅၼ်ႈၼႄၵၼ်။ တီႈတႄႉမၼ်းၽႂ်ဢမ်ႇႁူႉလိူဝ်ၽႂ်။ ၼမ်ႉၸႂ်ႁၵ်ႉၶိူဝ်းၵေႃႈ ၽႂ်ဢမ်ႇလိူဝ်ၽႂ်။ ၼမ်ႉၸႂ်ႁတ်းႁၢၼ်ၵေႃႈ ၽႂ်ဢမ်ႇလိူဝ်ၽႂ်။ ပေႃးႁဝ်းဢမ်ႇၽွမ်ႉၵၼ်တႄႉ ၵျႃႉယူႇတီႈၽႂ်တီႈမၼ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၵိူတ်ႇပဵၼ် ၽွၼ်းလီၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းလႄႈ ပေႃးၸိုဝ်ႈသဵင်ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း ဢူငဝ်းဢူၼ်ႈဢွၼ်ႇၵေႃႈ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းဢမ်ႇမီးၵုင်ႇမုၼ်သင်။ ထုၵ်ႇပိူၼ်ႈတၢင်ႇၶိူဝ်းလူလၢႆႁဝ်းၵူႈၵေႃႉၼႆၼၼ်ႉ ၵိုင်ႇလီႁူႉတူဝ်ဝူၼ်ႉထိုင်ယဝ်ႉ။
ပီႇတူႉၸိတ်ႉလႄႈ ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် မိူင်းမၢၼ်ႈၼႆႉၵေႃႈ ၵိုင်ႇလီဝူၼ်ႉထိုင် ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ဝၢၼ်ႈမိူင်း လိူဝ်သေသုၼ်ႇတူဝ်ယူႇ။ ဢၼ်ပဵၼ်ယူႇမိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းၵေႃႈ ပဵၼ်ၶိူင်ႈမိုဝ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မိူဝ်ႈလဵဝ်သေ ၵမ်ႉယၼ်ပၼ်ႁႂ်ႈဢႃႇၼႃႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၶဝ် မၼ်ႈၵိုမ်းၵူၺ်း။ ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းၶဝ်ႁၼ်သုၼ်ႇလႆႈပႃႇတီႇ ၽႂ်လိူဝ်သေ သုၼ်ႇလႆႈဝၢၼ်ႈမိူင်းၼႆၼၼ်ႉ ၼႄလႆႈသၢၵ်ႇသေႇမၼ်းလၢႆလွင်ႈယူႇ။ သင်ဝႃႈပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းၶဝ် မီးၸႂ်ၶႂ်ႈတေႃႇသူႈ ႁႂ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင်ယူႇတႄႉတႄႉၸိုင် တေဢမ်ႇလႆႈႁူမ်ႈမိုဝ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ လူဝ်ႇပဵၼ်ပႃႇတီႇၽၢႆႇၶတ်းၶၢၼ်ႉ ထတ်းသၢင်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၶဝ်ႁဵတ်း ဢမ်ႇၸွမ်းတြႃးၼၼ်ႉ ၼႄပၼ်ၵူၼ်းမိူင်း။ ၵူၺ်းၵႃႈပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇႁတ်းထတ်းသၢင် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသေ ၶိုၼ်းႁူမ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ႁပ်ႉတၼ်းႁဵင်းတီႈၼင်ႈဝုၼ်ႇၵျီးလႆႈသုၼ်ႇလႆႈ ပႃႇတီႇသေႁတ်းထတ်းသၢင် သင်ဝႃႈထတ်းသၢင်ၵေႃႈ တေထုၵ်ႇပူတ်းဢွၵ်ႇသေ တေလူႉသုၼ်ႇတူဝ် သုၼ်ႇပႃႇတီႇလႄႈ ဢမ်ႇႁတ်းတႅၵ်ႈလႅင်းၼၼ်ႉ ၼေလႆႈသၢၵ်ႈသေႇမၼ်း တႅၵ်ႇလႅင်းယူႇယဝ်ႉ။
ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းတုၵ်ႉၶ၊ တပ်ႉသိုၵ်းၶဝ်လူလၢႆပူၼ်ႉပႅၼ် သုၼ်လႆႈၵူၼ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉလႄႈသင် ၵူၼ်းမိူင်းထုၵ်ႇလွၵ်ႇငိုတ်ႈ၊ ထုၵ်ႇသိမ်းတီႈလိၼ်မႃးၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ပႃႇတီႇၶဝ်ဢၼ်ယူႇၽၢႆႇၵူၼ်းမိူင်းသေ တေႃႇသူႈလၢတ်ႈပၼ်ၼၼ်ႉ မီးၵေႇဢေႇမၢင်တႄႉတႄႉ။ ၵူၼ်းမိူင်းလႆႈၶိုၼ်းပိုင်ႈဢိင် ဢဵၼ်ႁႅင်းၵူၼ်းမိူင်းၼႄၵၢင်ၸႂ် ၶိုၼ်းဢဝ်ႁၢင်းၵူၺ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းၶဝ် ဢမ်ႇသူၼ်ၸႂ်သင် ဢမ်ႇၵေႈၶၢႆပၼ်သင်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၼႄလႆႈသၢၵ်ႈသေႇမၼ်းဝႃႈ ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼႆႉ ပႆႇၸႂ်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၸႅတ်ႈၸၢင်ႇ ပႆႇၸႂ်ႈလၢႆးဢုပ်ႇပိူင်ႇတီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇၼႆၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တင်းတပ်ႉသိုၵ်းပလွင်ႈ (TNLA) ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်း တီႈဝၢၼ်ႈပဵင်းမၢၵ်ႇမူင်ႈ ဢိူင်ႇတေႃႉသၢင်ႇမင်းၵုင်း ၼႂ်းဝူင်ႈၵၢင် လွႆဢၢင်ႇလႄႈ လွႆသႃႇ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး၊ ယွၼ်ႉပေႃႇလသီႇ တပ်ႉသိုၵ်းမၵ်းတမ်းသေ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢဝ်မၢၵ်ႇလူင် ယိုဝ်းၶဝ်ႈၼႂ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်း 4လုၵ်ႈ။
ပူၼ်ႉမႃး ဝၼ်းထိ 21.04.2014 ယၢမ်း 14:00မူင်းၼၼ်ႉ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶမရ(85) ႁွင်ႉဢဝ် ႁႅင်းသိုၵ်းမွၵ်ႈ 30ၵေႃႉပၢႆသေ တင်ႈၸႂ်သွၵ်ႈတဝ် တပ်ႉသိုၵ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈပလွင်ႈ ပူတ်းပွႆႇ(TNLA)သေ တင်းသွင်ၽၢႆႇ လႆႈပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ် တီႈဝၢၼ်ႈပဵင်းမၢၵ်ႇမူင်ႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈတၢႆ 4ၵေႃႉ။
ၽၢႆႇသိုၵ်းပလွင်ႈ လႆႈငိူင်ႉဝႄႈ ထွႆဢွၵ်ႇပၢႆႈပႅတ်ႈ ဢွၼ်တၢင်းလႄႈ ဢမ်ႇတၼ်းလႆႈ ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ်ႁိုင်၊ ၵူၺ်းၵႃႈၽၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢမ်ႇႁၢၼ်ႉၸႂ်သေ သိုပ်ႇတၢမ်းလမ်းၸွမ်း တၢင်းလင် သိုၵ်းပလွင်ႈ ၵႂႃႇထိုင်ၼႂ်းဝၢၼ်ႈလွႆသႃႇသေ ထုၵ်ႇမၢၵ်ႇၵွင်ႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုဝ်းတိူဝ်ႉၺႃး ၵူၼ်းသိုၵ်းပလွင်ႈ မႅၼ်ႈၽွင်းတိုၵ်ႉ ၵိုတ်းၵိၼ်ၶဝ်ႈ လႆႈဝၢတ်ႇၸဵပ်းၼိုင်ႈၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။
ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈပေႃႇလသီႇ ၼႂ်းတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ မၵ်းတမ်းဝႆႉဝႃႈ တေလႆႈၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉ ၵႂၢတ်ႇလၢင်ႉပႅတ်ႈ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းလႄႈ ၵူၼ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ဢၼ်ယူႇၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ႈမၢၼ်ႈ တင်းသဵင်ႈ ႁႂ်ႈဝွတ်ႈဝၢႆးႁၢႆလၢႆၼႆလႄႈ ၼႂ်းဝၢၼ်ႈဢမ်ႇမီး သိုၵ်းပလွင်ႈ ယူႇသဝ်းသေတႃႉၵေႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်ႈၸႂ် ဢဝ်မၢၵ်ႇလူင် တႃႇ4လုၵ်ႈ ပိုတ်းယိုဝ်းၶဝ်ႈ ၼႂ်းဝၢၼ်ႈလွႆသႃႇ ဢၢင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလႆႈလူႉတၢႆၸွမ်း၊ ၵၢမ်ႇလီလႄႈ မၢၵ်ႇတၼ်းတိူဝ်ႉၺႃး ႁိူၼ်းၵူၼ်းလႄႈ ၶိူင်ႈၶူဝ်းၸႂ်ႉတိုဝ်းၵူၺ်း ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈတႄႉ ဢမ်ႇတၼ်းလႆႈ တိူဝ်ႉဝၢတ်ႇၸဵဝ်းတီႈလႂ် ၼႆ။
ပၢင်တိုၵ်းယဵၼ်ယူႇယဝ်ႉၵေႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈယင်းတိုၵ်ႉ သိုပ်ႇလမ်းတၢမ်းၸွမ်းထႅင်ႈ သိုၵ်းပလွင်ႈသေ ၶိုၼ်ႈၵူတ်ႇထတ်းၼိူဝ်ႁိူၼ်းလႄႈ ၸႅတ်ႈထၢမ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁၢဝ်ႉႁႅင်း၊ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢမ်ႇႁူႉၵေႃႈ တဵၵ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁူႉၸွမ်း ထိုင်တီႈႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၵူဝ်ႁႄသေ ဢမ်ႇႁတ်းယူႇသဝ်းတီႈႁိူၼ်း လႆႈဢွၼ်ၵၼ်ၶၢႆႉ ဢွၵ်ႇပၢႆႈ ၵႂႃႇလိုဝ်ႈသဝ်းယူႇဝႆႉ တီႈဝၢၼ်ႈမင်းၵုင်း ဢိူင်ႇမင်းၵုင်း၊ ၼႂ်းဝၢၼ်ႈၼၼ်ႉ မိူဝ်ႈလဵဝ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယူႇသဝ်းၵိၼ်ထင်ဝႆႉ ၶႂ်ႈဢဝ်သင်ၵိၼ်ၵေႃႈၵိၼ် ၶႂ်ႈလႆႈသင်ၵေႃႈ ဢဝ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းၵႂႃႇၵူႈလွင်ႈ ဝႃႈၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
General News
ပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်း ပၵ်းပိူင်မၢႆမီႈၸိုင်ႈတႆး ယုၵ်းယၢင်ႇယဝ်ႉတူဝ်ႈ
- Details
- Created on 25 March 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 3.1.2014 ၼၼ်ႉလႆႈဢုပ်ႇဢူဝ်းၵဵဝ်ႇၵပ်းလူၺ်ႈ လွင်ႈမၢႆမီႈၼၼ်ႉယဝ်ႉတူဝ်ႈၵႂႃႇမိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 5.2.2014 ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်မႃးၼၼ်ႉ ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်တႆး၊ ၽူႈမီး ပုၼ်ႈၽွၼ်း တႅမ်ႈမၢႆမီႈၶဝ် ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းတၢင်ၼႃႈၶဝ်၊ ၸဝ်ႈသၢင်ႇၶႃႇၶဝ်လႄႈ ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်း လႆႈၶေႃႈတူၵ်းလူင်းမိူၼ်ၵၼ် ၵမ်ႈၼမ် ၼႆယဝ်ႉ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလူၺ်ႈပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်း ပၵ်းပိူင်မၢႆမီႈၸိုင်ႈတႆး ဝၼ်းလိုၼ်းသုတ်းၼႆႉ ၼႂ်းပၢင်ၵုမ်ၼၼ်ႉ တၢင်တူဝ်ၵူၼ်းမိူင်းလုၵ်ႉမွၵ်ႇလၢတ်ႈၼႄၶေႃႈၵႂၢမ်းၼႂ်းၸ ၵႂႃႇဝႃႈ “လွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၵၼ်ၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈယႂ်ႇ သေပိူၼ်ႈယဝ်ႉ”ဝႃႈၼႆ။
ၼွၵ်ႈသေၼၼ်ႉၵေႃႈ ၸဝ်ႈႁူဝ်ပဝ်ႈလူင်ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်း ယင်းၶိုၼ်း မွၵ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်း ပၼ်တၢင်းႁူႉၵႂႃႇဝႃႈ ႁႂ်းၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းမီးတၢင်းႁူႉ လႄႈ ႁႂ်ႈမီးၸႂ်ႁတ်းႁၢၼ်၊ ႁႂ်ႈလႆႈမီး လွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၵၼ်သေ တေႃႇသူႈၵႂႃႇလႆႈဝၼ်းတႃႈမိူဝ်းၼႃ လႄႈ ၵၢၼ်မိူင်းဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ႁဝ်းလီလဵပ်ႈႁဵၼ်းလွင်ႈလွၵ်ႈလၢႆးၵၢၼ်မိူင်း တီႈၵူၼ်းၼွၵ်ႈမိူင်းၶဝ် မိူၼ်ၼင်ႇ East Timor ၊ တႃႇတေ တေႃႇသူႈလႆႈၽူႈၶႂၢၵ်ႈမိူင်းၶဝ်ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်းတႆးႁဝ်းဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ထုၵ်ႇ လီၽွမ်ႉႁူမ်ႈၵၼ်သေ ႁဵတ်းၵႂႃႇယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈဝႃႉ ဢမ်ႇၸႅင်ႈလူင်ႈၼႃႈသေ ၵိုင်ႉၵၢင်ႉ လူင်းႁၢမ်ႈၵူၼ်းၶၢႆၵၢတ်ႇ၊ ၶၢႆၶူဝ်းၶွင်ၵုၼ်ႇသိၼ်ၵႃႉ ၶဝ်ဝႃႈ ၽႂ်တေဢမ်ႇလႆႈၶၢႆၶူဝ်းၶွင် ၶိူင်ႈၵိၼ်တင်းယႅမ်ႉ ဢၼ်သႂ်ႇတဝ်ႈၵႅဝ်ႈ (တဝ်ႈပလႅင်း)။ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢမ်ႇလၢတ်ႈပႃးဝႃႈ ပေႃးၶၢႆ တေပၼ်တူတ်ႈ(တၢမ်ႇ)သင်။
ဝၼ်းတီႈ 30/06/2014 (မိူဝ်ႈဝႃး) ၼႆႉ တပ်ႉသိုၵ်းမိူင်းဝႃႉၽွမ်ႉႁူမ်ႈ (UWSA) ငဝ်ႈငုၼ်းပၢင်သၢင်း ၸီႉသင်ႇလူင်း ၼႂ်းၼႃႈလိၼ်ဝႃႉၽွင်းငမ်းၵုမ်းၵမ် ၵူႈဝဵင်း ၵူႈပွၵ်ႉ ၵူႈဢိူင်ႇဝႃႈ ၽႂ်တေဢမ်ႇလႆႈၶၢႆတဝ်ႈၵႅဝ်ႈ(ပလႅင်း)။ ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈ တၢင်းၵိၼ်တၢင်းယႅမ်ႉ ဢၼ်ၸႂ်ႉသႂ်ႇတဝ်ႈ မိူၼ်ၼင်ႇယႃႈယႃ၊ ၼမ်ႉလဝ်ႈသူႇရႃႇ၊ ပီႊယိူဝ်ႊ၊ လီႊပူဝ်ႊ၊ ၵထိင်းၻႅင်း ၶိူင်ႈၶွင်ၵိၼ်ယႅမ်ႉတင်းလူင်ၸိူဝ်းသႂ်ႇတဝ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ၽႂ်တေဢမ်ႇလႆႈၶၢႆ- ၼႆယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈဝႃႈတဝ်ႈၵႅဝ်ႈၼႆႉ မၼ်းၸၢင်ႈ တႅၵ်ႇၸၢင်ႈၵွႆသေ မေႃၸၢင်ႈသဵပ်ႇ ၸူၵ်ႉ ဝၢတ်ႇတိၼ်ဝၢတ်ႇမိုဝ်း- ဝႃႈၼႆ။
ၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇဝႃႉၼႆႉၸွမ်းၼင်ႇပိူင်ၽွင်းငမ်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း 2008 တတ်းမၵ်းဝႆႉ မီး 6 ၸႄႈဝဵင်း ပၢင်သၢင်း၊ ပၢင်ဝၢႆ၊ ၼႃးၽၢၼ်း၊ မိူင်းမႂ်ႇ၊ ႁူဝ်ပၢင်ႇ၊ မၢၵ်ႇမၢင် ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၸွမ်းပိူင်ၽွင်းငမ်းဝႃႉ မီး 4 ၸႄႈဝဵင်း၊ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ပၢင်သၢင်း၊ ပၢင်ဝၢႆ၊ ၼႃးၽၢၼ်း၊ မိူင်းမႂ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၼႂ်း 4 ၸႄႈဝဵင်းၼႆႉ မီး 20 ၸႄႈဝဵင်းပၢႆ၊ ပွၵ်ႉ တင်းဢိူင်ႇမီး 171 ဢိူင်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမီး 1,015 ဝၢၼ်ႈ၊ ၼႃႈလိၼ်ဝႃႉၼႆႉ တၢင်းၵႂၢင်ႈမီး 17,000 ၵီႇလူဝ်ႇမီႇတိူဝ်ႇ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈ 22-23/06/2014 ၽူႈမီးၸၼ်ႉတီႈပၢင်သၢင်း ပဝ်းယဵဝ်ႇယီး လူင်းမႃးတီႈ မိူင်းပွၵ်ႉ၊ ပိုၼ်ႉတီႈတပ်ႉၸုမ်း 468 ၵုမ်းၵမ်သေ ႁွင်ႉပၢင်ၵုမ်ၽူႈမီးၸၼ်ႉ၊ ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်ဝၢၼ်ႈဢိူင်ႇ/ ပွၵ်ႉယွမ်ႇသေ ၸီႉသင်ႇၵႂႃႇဝႃႈ တႄႇဢဝ်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉၵႂႃႇ ၽႂ်တေဢမ်ႇလႆႈၶၢႆယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈၼၼ် ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းပဵၼ်ၸဝ်ႈၵုၼ်သိၼ်ၵႃႉ၊ ၸဝ်ႈၵၢတ်ႇၶဝ် ႁူပ်ႉထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ၊ ၵွပ်ႈဝႃႈ သင်ႇဢဝ်ၶူဝ်းၶွင် တၢင်းမိူင်းထႆး မႃးၵေႃႈၼမ်၊ သင်ႇဢဝ်တၢင်းမိူင်းၶႄႇမႃးၵေႃႈၼမ်။
ၵပ်းၵၢႆႇလွင်ႈၼႆႉ ဢၢႆႈၼပ်း လၢတ်ႈတီႈၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ- တီႈႁၢၼ်ႉၵဝ်ၶႃႈၼႆႉ ၶၢႆၶူဝ်းၶွင်မိူၼ်ၼင်ႇ ၼမ်ႉသူမ်ႈသူႇ၊ ၼမ်ႉပႃ၊ (ငၢၼ်ႇပျႃႇယေႇ)၊ ပီႊယိူဝ်ႊ၊ ဝၢႆႊ၊ သပၢႆႊ၊ လီႊပူဝ်ႊ၊ M 150 ၊ M 100 ၸိူဝ်းၼႆႉ မီးၶၢႆၼမ်၊ ၵႃႈၶၼ်ငိုၼ်းၶႄႇ ဢမ်ႇယွမ်းသၢမ်မိုၼ်ႇ၊ တေတူၵ်းငိုၼ်းမၢၼ်ႈမွၵ်ႈ 48 သႅၼ်၊ ၶူဝ်းၶွင်ၸိူဝ်းၼႆႉ တေၵႂႃႇပႅတ်ႈတီႈလႂ်။ ဝၢၼ်ႈမိူင်းၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉၼႆႉ ႁဵတ်းၸိူင်ႉၼင်ႇဝႃႉၼႆႉယူႇၶႃႈႁႃႉ၊ ၵဝ်ၶႃႈတႄႉ ဢမ်ႇႁူႉတီႈပွင်ႇမၼ်း။ မိူဝ်ႈလဵဝ်တႄႉ တူၵ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတႄႉယဝ်ႉ- ဝႃႈၼႆ။
ၽူႈမီးၸၼ်ႉၾၢႆႇၽွင်းငမ်းဝၢၼ်ႈဢိူင်ႇ ၼႂ်းၼႃႈလိၼ်မိူင်းပွၵ်ႉၵေႃႈ လၢတ်ႈတီႈၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ- ပိူင်လူင်မၼ်း တႄႉ မိူၼ်ၼင်ႇတဝ်ႈပီႊယိူဝ်ႊ၊ လီႊပူဝ်ႊ၊ ၵထိင်းၻႅင်းၸိူဝ်းၼႆႉ ဢမ်ႇပၼ်ၶၢႆသေဢိတ်းယဝ်ႉၶႃႈ၊ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ ပေႃးသိုဝ်ႉၵိၼ်ယဝ်ႉ ၵူၼ်းၵိၼ်မၼ်းသမ်ႉဝိုတ်ႉပႅတ်ႈမၢၵ်ႇမိူဝ်။ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းဝႃႉႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ ဢမ်ႇသူင်ၵၼ် တိုဝ်းၶႅပ်းတိၼ်၊ ပေႃးၵႂႃႇႁႆႈၵႂႃႇသူၼ်ၼႆ ၵႆႉၸူၵ်ႉတိၼ် ဝၢတ်ႇမိုဝ်း၊ ၵွပ်ႈၼၼ် ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ၵူၼ်းလူင်ၸၼ်ႉတၢင်းၼိူဝ် ႁၢမ်ႈႁႄႉလူင်း မႃး ဢမ်ႇမီးဝၼ်းတတ်းမၵ်း၊ တင်ႈတႄႇဢဝ်ဝၼ်းၼႆႉၵႂႃႇ တိုၼ်းတေဢမ်ႇလႆႈၶၢႆၵၼ်ယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈၽႂ်ၶၢႆ တေပၼ်တူတ်ႈ(တၢမ်ႇ)ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၼႆတႄႉ ဢမ်ႇလၢတ်ႈပႃး၊ ၶေႃႈပူင်တႄႉ ၽႂ်တေဢမ်ႇလႆႈၶၢႆၼႆၼၼ်ႉၶႃႈယဝ်ႉ။


text:
ၼၢင်းယိင်းလႄႈၵူၼ်းၼုမ်ႇမိူင်းတႆး ႁူႉၸၵ်းလွင်ႈသုၼ်ႇလႆႈ တူဝ်ႇၵဝ်ႇမႃး ဝၢႆးသေၶဝ်ႈႁူမ်ႈလဵပ်ႈႁဵၼ်း ပၢင်သွၼ်ပူၵ်းပွင် ၼမ်ႉၵတ်ႉၵူၼ်းၼုမ်ႇလႄႈ ၼၢင်းယိင်း တီႈဝၢၼ်ႈႁႆး ၸႄႈဝဵင်းၵေးသီး။
ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းလွင်ႈ ယူႊၼီႊၶူတ်ႉ ၼႂ်းၵဵင်းမႆႇ
ပိူဝ်ႈတႃႇယူႊၼီႊၶူတ်ႉ (Unicode) လိၵ်ႈတႆး ဢၼ်ထုၵ်ႇမႅၼ်းၸွမ်းလၵ်းၸဵင် လွၵ်း “မၢႆ” (ၵူတ်ႉ) ပိူင်ၽဵၼ်ႈၽဵၼ်ႈမၼ်း လႄႈၵူၼ်းၼုမ်ႇၸိူဝ်းႁူမ်ႈ ၶူၼ်ႉသွၵ်ႈသၢင်ႈယူႊၼီႊၶူတ်ႉသေ လႅၵ်ႈလၢႆႈပိၼ်ႇ ပႆႇတၢင်းႁူႉ ပိုၼ်ၽႄႈ ၼႂ်း www.shanload.com ႁိုဝ် ၼိူဝ် facebook ပုမ်ပႅင်လႄႈပုမ်ၶႆၶဝ် ႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ် တီႈလုမ်း MAP ၼႂ်းၵဵင်းမႆႇ။
ၼင်ႇႁိုဝ်လိၵ်ႈတႆးတေၸႂ်ႉတိုဝ်းၽႄလၢႆၼၼ်ႉ ၸုမ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆးပွတ်းႁွင်ႇၸတ်းပၢင်ၵုမ်
ပိူဝ်ႈတႃႇလိၵ်ႈတႆးတေၸႂ်ႉတိုဝ်းၸွတ်ႇၵႂၢင်ႈၽႄႈၼမ်ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းၼုမ်ႇၼႂ်းဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇၶဝ် ႁွင်ႉမွၵ်ႇမေႃသွၼ်ၸၢႆးယိင်း ႁဵတ်းပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵုမ်ၵၼ်။
ပပ်ႉပိုၼ်းသၢမ်မိူင်း/သၢမ်ၸုမ်း မိူင်းၶႄႇၾၢႆႇတႆးမၢႆ 3 ဢွၵ်ႇမႃးထႅင်ႈ
ၶူးမိူင်းလီ (ၶမ်းၸၢမ်ႇႁိူင်း) ၶိုင်ပွင်ဢိတ်ႇဢွၵ်ႇပိုၼ်ၽႄႈ ပပ်ႉပိုၼ်းသၢမ်ၵူၵ်း (3 မိူင်း/ၸုမ်း) မိူင်းၶႄႇ မႃးထႅင်ႈပပ်ႉမၢႆ 3 ၊ ဝၢႆးဢွၵ်ႇမႃးပပ်ႉမၢႆ 2 တင်းလေႃးၵၼီတိ။ ယိူင်းဢၢၼ်း ပိူင်လူင် ႁႂ်ႈၸၢဝ်းတႆးမီးတၢင်းႁူႉတၢင်းႁၼ် မေႃၽွမ်ႉႁူမ်ႈၵၼ် ႁဵတ်းသၢင်ႈၵၢၼ်ငၢၼ်း။
ပွႆးလူင်းပၢင်သွၼ်လိၵ်ႈတႆးၶၢဝ်းမႆႈ ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း
ပၢင်သွၼ်လိၵ်ႈတႆး ဢၼ်လႆႈၸတ်းႁဵတ်းၼႂ်းၶၢဝ်းမႆႈပီၼႆႉ တီႈၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်းယဝ်ႉတူဝ်ႈၵႂႃႇသေ လိုၼ်းသုတ်းလႆႈႁဵတ်းပွႆးလူင်းပၢင် ၵႂႃႇတီႈဝတ်ႉလူင် ႁွင်ႈလိုၵ်ႉ ဢိူင်ႇႁွင်ႈလိုၵ်ႉ ၸႄႈဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း။
More Articles...
Page 4 of 9


text:
Humanrights
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တဵၵ်းတဵင် ယွၼ်းဢဝ်ငိုၼ်းလၢႆၵူၼ်းမိူင်း
- Details
- Created on 10 June 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁူမ်ႈတင်း ၸုမ်းPNO တဵၵ်းတဵင်ပေႉၵိၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ယွၼ်းဢဝ်ငိုၼ်းလၢႆၵူၼ်းမိူင်း ဢမ်ႇမီးလွင်ႈတၢင်း ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း လႆႈထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ ဢမ်ႇပၼ်ဢမ်ႇလႆႈ။
ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 11.5.2014 ယၢမ်း 14:00 မူင်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸၵၶ (12) ၸႄႈဝဵင်းလွႂႆလႅမ် ႁႅင်းသိုၵ်း(21)ၵေႃႉ လႄႈႁူမ်ႈပႃးတင်းၸုမ်း PNO ၸဝ်ႈႁၢၼ် ပၺ်ႇၺႃႇဝူၵ်ႉ ဢၼ်ၼင်ႈလုမ်းတူၼ်ႈတီး ၼႆယဝ်ႉ။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈႁႅင်းသိုၵ်း(21)ၵေႃႉလႄႈ ႁူမ်ႈတင်း ၸုမ်း PNO (15) ႁူမ်ႈတင်းမူတ်းမီး (36)ၵေႃႉၼၼ်ႉ လုၵ်ႉဝၢၼ်ႈတွင်ၼဝ်ႈ ၵႂႃႇဝၢၼ်ႈၼမ်ႉမေႃႇလိၼ်လိူင် ဢိူင်ႇသင်ႇၶေႇၽုင်း ၸေႈဝဵင်းလွႆလႅမ် မိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ႁူမ်ႈၵၼ်ၵႂႃႇယွၼ်း ၵိၼ်ငိုၼ်း၊ ဢဝ်ၶွင်လၢႆၵူၼ်းမိူင်း ၼႆယဝ်ႉ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းလႆႈ ပၼ်ငိုၼ်းၼၼ်ႉ-
1.ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉမူဝ်ႇ ဢိူင်ႇၼမ်ႉမူဝ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းလွႆလႅမ် လႆႈပၼ်ငိုၼ်း 30000 ပျႃး
2.ဝၢၼ်ႈသၢမ်ပူး ဢိူင်ႇသင်ႇၶေႇၽုင်း ၸႄႈဝဵင်းလွႆလႅမ် လႆႈပၼ်ငိုၼ်း 30000ပျႃး
3.ဝၢၼ်ႈလူင်ၶေႃ ဢိူင်ႇသင်ႇၶေႇၽုင်း ၸႄႈဝဵင်းလွႆလႅမ် လႆႈပၼ်ငိုၼ်း 30000ပျႃး
4.ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉမေႃႇလိၼ်လိူင် ဢိူင်ႇသင်ႇၶေႇၽုင်းၸႄႈဝဵင်းလွႆလႅမ် လႆႈပၼ်ငိုၼ်း 200000ပျႃး၊ တီႈဝၢၼ်ႈၼမ်ႉမေႃႇလိၼ်လိူင် ဢိူင်ႇသင်ႇၶေႇၽုင်းၼႆႉ သမ်ႉပၢႆလႆႈသို်ဝ်ႉပၼ် မၢၵ်ႇထၢၼ်ႇၸၢၵ်ႈလၢတ်ႈၶဝ် ပႃးထႅင်းၵွၼ်ႇ ငိုၼ်းၼၼ်ႉ တၢင်တူဝ်ပူႇၵၢင်ႉၶဝ်လႆႈၵႂႃႇသႂၢင်းပၼ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈတီႈဝၢၼ်ႈၼမ်ႉမေႃႇလိၼ်လိူင်ၼႆ ၵူၼ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ပွင်ႇၶၢဝ်ႇပၼ်ၼင်ႇၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢွၵ်ႇငႃးသိုၵ်း ပွတ်းမိူင်းယဵၼ် ယဵပ်ႇၺႃးမၢၵ်ႇတၢႆၵေႃႉၼိုင်ႈ၊ ဝၢႆးၼၼ်ႉ ႁွၼ်ႈထဝ်ႇသွၵ်ႈတဝ်ႁိူၼ်း ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၽဵဝ်ႈဢဝ်ၶူဝ်းၶွင်ငိုၼ်းၶမ်း ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ။
ၵူၼ်းမိူင်းသူႈယဵပ်ႇၺႃးမၢၵ်ႇ တၢႆၼႂ်း ၼႃႈလိၼ်ပၢင်တိုၵ်း
ဢိင်ၼိူဝ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တင်းသိုၵ်းတႆး တိုၵ်းယိုဝ်း ၵၼ်မႃး ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းသူႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း မႃးလၢႆမိုဝ်ႉလၢႆဝၼ်းသေ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းဢွၵ်ႇတၢင်းၵႂႃႇမႃး ယဵပ်ႇၺႃးမၢၵ်ႇ လူႉတၢႆၵႂႃႇ 2 ၵေႃႉ၊ ဝၢတ်ႇၸဵပ်း 1 ၵေႃႉ။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶၢၼ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈသူင်ႇပၼ်မႆႉ ပိူဝ်ႈတႃႇႁဵတ်းတပ်ႉ
သိုၵ်းမၢၼ်ႈတပ်ႉၶလယ 10 တႂ်ႈတပ်ႉၸုမ်းလူင် 88 ဢၼ်မႃးပၵ်းသဝ်းၼႂ်းထုင်ႉမၢဝ်း၊ ၶၢၼ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ လၢႆဝၢၼ်ႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမူႇၸႄႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ၊ မႃးသူင်ႇမႆႉသူင်ႇၶႃးပၼ်ၶဝ် ပိူဝ်ႈတႃႇႁဵတ်းတပ်ႉ ။
ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းထွၼ်လၵ်းၶႅၼ်ႈလႅၼ်လိၼ် ၽဝ်ၾႆး ထုၵ်ႇႁွင်ႉၾၢင်ႉ
ဝၢႆးၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ထွၼ်လၵ်းၶႅၼ်ႈလႅၼ်လိၼ် ၽဝ်ၾႆးပႅတ်ႈယဝ်ႉ၊ ၽူႈၵွၼ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ႁွင်ႉၵႂႃႇဢုပ်ႇ၊ တိူၼ်ၾၢင်ႉ ယႃႇႁဵတ်းထႅင်ႈ၊ လွင်ႈၼႆႉ တေမီးၵၢၼ်ဢုပ်ႇၵၼ်ထႅင်ႈယူႇ။
ၶႄႇ-မၢၼ်ႈတႅၵ်ႈလႅၼ်လိၼ်သွင်မိူင်း ၵိၼ်ပႃးတီႈလိၼ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆး
သွင်ၸိုင်ႈမိူင်း ၶႄႇတင်းမၢၼ်ႈ တႅၵ်ႈလႅၼ်လိၼ်လူၺ်ႈၵၢၼ်ပၵ်းလၵ်း၊ တီႈလိၼ်သူၼ်ၼႃးၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၼႂ်းၾင်ႇ မိူင်းတႆး ၶဝ်ႈပႃးၵႂႃႇၼႂ်းမိူင်းၶႄႇ ပၢၵ်ႇ ဢေးၵိူဝ်း ပၢႆ၊ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းမိူင်းတႆး ဢမ်ႇႁၢၼ်ႉၸႂ် ထွၼ်လၵ်းဢွၵ်ႇ ၽဝ်ၾႆးပႅတ်ႈ။
More Articles...
Page 4 of 70


text:
ဢၼ်ယုမ်ႇယမ်ဝႃႈၾႆးၾႃႉသျွတ်ႉၵိုင်ႉၵၢင်ႉလုၵ်ႉမႆႈၶႅမ်ႉ/တီႈ လိုဝ်ႈသဝ်းၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈပႃးၸဵမ်ႁွင်ႈႁဵၼ်းလုၵ်ႈ ဢွၼ်ႇၼႂ်းၵဵင်းမႆႇ၊ ထိုင်တီႈႁႅင်းငၢၼ်းၶဝ်ဢမ်ႇတၼ်းလႆႈ
ၶူဝ်းသင်၊ ၵမ်ႈၼမ်ၵိုတ်းၶူဝ်းၸပ်းတူဝ်ၵူၺ်းၼၼ်ႉမီးလၢႆ ၸုမ်းၶဝ်ႈၸွႆႈ။
ႁႅင်းၵၢၼ်တႆးၸိူဝ်းၺႃးၾႆးမႆႈၶႅမ်ႉၵေႃႇသၢင်ႈၼႂ်း ၵဵင်းမႆႇမီးလၢႆၸုမ်းၶဝ်ႈၸွႆႈထႅမ်
ဢၼ်ယုမ်ႇယမ်ဝႃႈၾႆးၾႃႉသျွတ်ႉၵိုင်ႉၵၢင်ႉလုၵ်ႉမႆႈၶႅမ်ႉ/တီႈ လိုဝ်ႈသဝ်းၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈပႃးၸဵမ်ႁွင်ႈႁဵၼ်းလုၵ်ႈ ဢွၼ်ႇၼႂ်းၵဵင်းမႆႇ၊ ထိုင်တီႈႁႅင်းငၢၼ်းၶဝ်ဢမ်ႇတၼ်းလႆႈ
ထႆးတေဢွၵ်ႇဝႂ် ႁဵတ်းၵၢၼ်ပၼ်ႁႅင်းၵၢၼ် ၶၢမ်ႈမိူင်းၼႂ်း ၵၢင်လိူၼ်ၵျုၼ်ႊ
ၼႂ်းလိူၼ်ၵျုၼ်ႊၼႆႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈထႆးတေဢွၵ်ႇပၼ် ဝႂ်ဢၼုၺၢတ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ပၼ် ႁႅင်းၵၢၼ်ၶၢမ်ႈမိူင်း 3 ၸၢတ်ႈ (မၢၼ်ႈ-လၢဝ်း-ၵမ်ႇပူးၶျႃး) ၸိူဝ်းႁဵတ်း ၵၢၼ် ၽိတ်းမၢႆ မီႈလႄႈၸိူဝ်းဢမ်ႇမီးဝႂ်သင် တႃႇယူႇသဝ်းႁဵတ်း ၵၢၼ်ၼႂ်းမိူင်းထႆး ၵႂႃႇထႅင်ႈၸူဝ်ႈၶၢဝ်း 1 ပီ။
ထႆးတေဢွၵ်ႇဝႂ်ႁဵတ်းၵၢၼ်ပၼ် ႁႅင်းၵၢၼ်ၶၢမ်ႈ မိူင်းထႅင်ႈၼႂ်း လိူၼ်ၵျုၼ်ႊ
ၼႂ်းလိူၼ်ၵျုၼ်ႊၼႆႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈထႆးတေဢွၵ်ႇပၼ် ဝႂ်ဢၼုၺၢတ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ပၼ် ႁႅင်းၵၢၼ်ၶၢမ်ႈမိူင်း 3 ၸၢတ်ႈ (မၢၼ်ႈ-လၢဝ်း-ၵမ်ႇပူးၶျႃး) ၸိူဝ်းဢမ်ႇမီးဝႂ်သင် တႃႇယူႇၸူဝ်ႈၶၢဝ်း 1 ပီ၊ ၼၢႆးၶျလိူမ်ၶျႆး သီဢွၼ်ႇၽွင်း လူင် ႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇႁႅင်းငၢၼ်း ထႆးလၢတ်ႈၵႂႃႇၼင်ႇၼႆ။
ၸုမ်းႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း တၢင်ႇလိၵ်ႈယွၼ်း တၢင်းၸွႆႈ ထႅမ်တီႈ ၽူႈၽွင်းငမ်း ၵဵင်းမႆႇလွင်ႈၵႃႈႁႅင်း
ၸုမ်းႁႅင်းၵၢၼ်ၶၢမ်ႈမိူင်း ၼႂ်းၵဵင်းမႆႇတၢင်ႇလိၵ်ႈထိုင် ၽူႈၽွင်းငမ်း (ၽူႈဝႃႈၵၢၼ်) ၵဵင်းမႆႇ၊ယွၼ်းတၢင်း ၸွႆႈထႅမ်ႁႂ်ႈလႆႈ ငိုၼ်းၵႃႈႁႅင်းပဵင်းပိူၼ်ႈၸွမ်းၼင်ႇ မၢႆမီႈတတ်းမၵ်းဝႆႉ။
ႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇႁႅင်ႈၵၢၼ် ႁၢင်ႈႁႅၼ်းပိုတ်ႇႁပ်ႉႁႅင်းၵၢၼ် ၶၢမ်ႈမိူင်းႁွပ်ႈမႂ်ႇ
ႁွင်ႈၵၢၼ်ႁႅင်းၵၢၼ်ႁၢင်ႈႁႅၼ်းပိုတ်ႇ လူင်းသၢႆမၢႆၸိုဝ်ႈသဵင် ႁႅင်းၵၢၼ်ၶၢမ်ႈမိူင်း ပိူဝ်ႈၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃ လွင်ႈၶၢတ်ႇႁႅင်း ၵၢၼ် ၼႂ်းႁူင်းၵၢၼ်ၵူင်းၸၢၵ်ႈ လႄႈ တေမီးႁႅင်းၵၢၼ်ယူႇၼႂ်းလွၵ်းပိူင် ၼမ် လိူဝ်မႃးထႅင်ႈ 2 လၢၼ်ႉၵေႃႉ။
More Articles...
Page 8 of 11


text:
ယွၼ်ႉၾူၼ်တူၵ်းႁႅင်း/လွႆၵူၼ်ႇ လိၼ်ထူမ်ႈတဵင်ႁွင်ႈ ၼမ်ႉသႂ်ႇၶဝ်ႈၼႃး၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၼႃးဢမ်ႇမီးၼမ်ႉ၊ တူၼ်ႈၶဝ်ႈ ၼႂ်းၼႃးလူမ်ႉတၢႆလႄႈ ၽွင်းတႅၼ်းသၽႃးၵူၼ်းမိူင်း ၼၢင်းၶမ်းဢေး (ၼမ်ႉတူႈ) ဢွၼ်ႁူဝ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ မႄးၶုတ်း/လၢင်းႁွင်ႈ။
ၸုမ်းၵပ်းသၢၼ်ၸွႆႈထႅမ်ၵူၼ်းၺႃးၽေးၼမ်ႉထူမ်ႈ ပွတ်းၵဵင်းတုင်
ၸုမ်းၵပ်းသၢၼ် ၸွႆႈထႅမ်ၽူႈထူပ်းၽေးၼႂ်းမိူင်းတႆး ဢၼ်ပၵ်းၼႂ်းမိူင်းထႆး ၸွႆႈထႅမ်ပၼ်ဢဵၼ်ႁႅင်းငိုၼ်းတွင်း တီႈၵူၼ်း ထူပ်းၽေးၼမ်ႉထူမ်ႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းတုင် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇ။
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈထူပ်းၽေးၼမ်ႉထူမ်ႈ ပွတ်းၵဵင်းတုင် ၶႂ်ႈလႆႈတၢင်းၸွႆႈထႅမ်
ယွၼ်ႉၾူၼ်တူၵ်းႁႅင်းသေ ၵိူတ်ႇၼမ်ႉထူမ်ႈထႅင်ႈပွၵ်ႈၵမ်း 2 ပွတ်းၵဵင်းတုင်၊ ယုၵ်းယၵ်းႁၢၵ်ႈႁူဝ်တူၼ်ႈမႆႉတူၼ်ႈတွၵ်ႇ လိၼ်သၢႆးလႆလွင်ႈလူင်းမႃးၶၢင်ႉၶမ် ၸွမ်းသူၼ်/ၼႃး/ ဝၢင်းႁိူၼ်း၊ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢမ်ႇၸၢင်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်သင်။ ၼႂ်းမိူင်းတႆး ၵေႃႈ ၺႃးၽေးၼမ်ႉထူမ်ႈလၢႆတီႈလၢႆဝဵင်း။
ၾူၼ်တူၵ်းႁႅင်းလွႆၵူၼ်ႇ/ ၼမ်ႉလုပ်ႈထူမ်ႈႁႆႈၼႃးပွတ်းႁွင်ႇ
ဝူင်ႈဝၢင်ႈၼႆႉ ယွၼ်ႉၾူၼ်တူၵ်းႁႅင်းလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၼမ်ႉလုပ်ႇထူမ်ႈသူၼ်ႁႆႈ/တူင်ႈၼႃး ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ဢိၵ်ႇၼႂ်းမိူင်းတႆး လၢႆတီႈၵေႃႈ ၺႃးၽေးၼမ်ႉၼွင်းလုပ်ႇထူမ်ႈ။
ၸုမ်းတႆးဢွၵ်ႇလိၵ်ႈတုၵ်းယွၼ်း ၵိုတ်းၶူင်းၵၢၼ်တေႃႈၵႅတ်ႊသ်/ၼမ်ႉမၼ်း
ဢိင်ၼိူဝ်ၸုမ်းတူင်ႇဝူင်းတႆး (Shan CBO) ဢွၵ်ႇလိၵ်ႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 16/05/13 ၊ တုၵ်းယွၼ်း ႁႂ်ႈၵိုတ်းယိုဝ်းၶူင်းၵၢၼ်တေႃႈလွတ်ႇၵႅတ်ႊသ်/ၼမ်ႉမၼ်းမဵၼ် ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇသေ ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ လႆႈတွင်ႈထၢမ်ၸၢႆးၶိူဝ်းသႅင် ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇမူႇၸုမ်းဝႆႉၼင်ႇ ၼႆ။
More Articles...
Page 4 of 16


text:
ဢိင်ၼိူဝ် ၵၢၼ်သၢင်ႈၶူဝ်လဵၵ်းမႂ်ႇ ၼိူဝ်မႄႈၼမ်ႉတၢမ်ၽၢၵ်ႇ တီႈဝၢၼ်ႈၼွင်ၸၢင်ႉ ဢိူင်ႇထုင်ႉပူင်းယဝ်ႉတူဝ်ႈယဝ်ႉလႄႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၸတ်းပၢင်ၵႅဝ်ႈပိုတ်ႇၶူဝ်မႂ်ႇ၊ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈပဢူဝ်း မႃးပိုတ်ႇပၢင်ၵႅဝ်ႈၵႅတ်းမႆလၢႆႈ။
ဝၼ်းတီႈ 19/06/2014 မီးၵၢၼ်ၸတ်းပၢင်ၵႅဝ်ႈ ပိုတ်ႇၶူဝ်မႂ်ႇ ဢၼ်ၶၢမ်ႈၼမ်ႉတၢမ်ၽၢၵ်ႇ တီႈဝၢၼ်ႈၼွင်ၸၢင်ႉ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းႁူဝ်ပူင်း ၸႄႈတွၼ်ႈတူၼ်ႈတီး ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း။ တီႈဝၢၼ်ႈၼွင်ၸၢင်ႉၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း ၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းပဢူဝ်းသေ မီးၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ၸုမ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈပဢူဝ်း (PNO) မႃးပိုတ်ႇၶူဝ်၊ ၵႅတ်းမႆႈလၢႆႈပၼ်- ၼႆယဝ်ႉ။
ဝၢၼ်ႈၼွင်ၸၢင်ႉၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်မီးမႄႈၼမ်ႉတၢမ်ၽၢၵ်ႇၶႅၼ်ႈဝႆႉသေ ၸႅၵ်ႇဝႆႉပဵၼ် 3 ၾၢႆႇ။ ၾၢႆႇၼိုင်ႈ တူၵ်းၶဝ်ႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းႁူဝ်ပူင်း၊ ၾၢႆႇၼိုင်ႈ မီးၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းသီႇသႅင်၊ ၾၢႆႇၼိုင်ႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉတလူင်း၊ ပဵၼ်ဝၢၼ်ႈဢၼ် ပီႈၼွင်ႉၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆးယူႇသဝ်းၼမ်၊ ၵူၺ်းၵႃႈ တူၵ်းၵႂႃႇၼႂ်းၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်း ပဢူဝ်း။
ၶူဝ်ဢၼ်ပိုတ်ႇမႂ်ႇလင်ၼႆႉ ဢမ်ႇပႃးငိုၼ်းၵမ်ႉထႅမ် တၢင်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ။ ၵႃႈပူၼ်ႉမႃး ပိူဝ်ႈတႃႇသၢင်ႈၶူဝ် တီႈဝၢၼ်ႈ ၼွင်ၸၢင်ႉ ႁႂ်ႈၵူၼ်းၵႂႃႇမႃး လူတ်ႉၵႃးပေႃးၵႂႃႇလႆႈၼၼ်ႉ တၢင်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈတူၵ်းမႃးယဝ်ႉၼင်ႇၵဝ်ႇ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢိင်ၼိူဝ် ငဝ်းလၢႆးသေ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၽူႈမီးဢမ်းၼၢၸ်ႈ (ဢႃႇၼႃႇ) ၼႂ်းဝၢၼ်ႈဢိူင်ႇသမ်ႉ ဢဝ်ၵႂႃႇႁဵတ်းပၼ်ၶူဝ်တၢင်ႇတီႈ တၢင်ႇဝၢၼ်ႈ။ ဢိင်ၼိူဝ်ပႆႇမီးၶူဝ်ႄလႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၸင်ႇလႆႈ ယွၼ်းတီႈၸဝ်ႈတႃႇၼလူင် ဢၼ်တေတၢၼ်းၶူင်းလဵၵ်း ပိူဝ်ႈတႃႇႁဵတ်းၶူဝ်ၼႆႉသေ လႆႈပဵၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈမႃး။
ၶူဝ်လဵၵ်းလင်ၼႆႉ ပဵၼ်ၸၢဝ်းၶိူဝ်း သဝိတ်ႉသိူဝ်ႇလႅၼ်ႇ ဢႃႇယုမွၵ်ႈ 47-48 ၊ ၸိုဝ်ႈဝႃႈထူဝ်ႇၼီႇ ရူႇထီႇမႅၼ်ႇ (Toni Ruttimann) ၶတ်းၸႂ်ၶိုင်ပွင်ပၼ်။ တူဝ်မၼ်းၼႆႉ ဢႅဝ်ႇႁႃႁပ်ႉငိုၼ်းၵမ်ႉၸႆွႈ (လူႇၶၢမ်ႇ) မိူင်းၼိုင်ႈယဝ်ႉ မိူင်းၼိုင်ႈ မိူၼ်ၼင်ႇမိူင်းဢီႇတလီႇ၊ ဢႃႇၵျိၼ်ႇတီႇၼႃး၊ မႅၵ်ႉသီႇၵူဝ်ႇ၊ သဝိတ်ႉသိူဝ်ႇလႅၼ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ပေႃးလႆႈမႃးၵေႃႈ ဢဝ်တေႃႉတၢင်ႇမႃးတၢင်းႁိူဝ်းသေ ဢႅဝ်ႇႁႃႁဵတ်းၶူဝ်ပၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း တီႈၼိုင်ႈယဝ်ႉ တီႈၼိုင်ႈ- ၼႆယဝ်ႉ။
ဢၼ်လၢၵ်ႇလၢႆးမၼ်းၸမ်း ႁဵတ်းသၢင်ႈပၼ်ၶူဝ်လဵၵ်းတီႈလႂ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇဢွၵ်ႇၸိုဝ်ႈသဵင်မႃးသေပွၵ်ႈ၊ သၢင်ႈမိူဝ်ႈပီလိူၼ် ဝၼ်းလႂ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇတွၵ်ႇလိၵ်ႈလၢႆးမၢႆဝႆႉ။ ဢၼ်မႃးလူင်းႁဵတ်းၶူဝ်လဵၵ်းပၼ် ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈၼႆႉ မီးမႃး ၶၢဝ်းတၢင်း 5 ပီပၢႆ၊ ၼႂ်း 5 ပီပၢႆၼႆႉ ႁဵတ်းသၢင်ႈပွတ်းၼႂ်းတိူင်းၼမ်ႉၵဵဝ် ၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈ။ ၼွၵ်ႈသေၼၼ်ႉ မိူၼ်ၼင်ႇ ၼႂ်းၸႄႈမိူင်းယၢင်း၊ တိူင်းမၵူၺ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၶူဝ်လင်ဢၼ်ႁဵတ်းမႃး ၵူႈတီႈၸိူဝ်းၼႆႉ တီႈဢေႇသုတ်း တၢင်းယၢဝ်းၶူဝ် ၼိုင်ႈလင် မီး 100 ထတ်း/ပေႇ။
ဢွၼ်ၼႃႈတေၵေႃႇသၢင်ႈၶူဝ်လူင်ၼႆႉ မီးၵၢၼ်ထတ်းတူၺ်း ႁႅင်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ တင်းငိုၼ်းတွင်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵွၼ်ႇ။ မိူၼ်ၼင်ႇ ဢၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၶႂ်ႈလႆႈၶူဝ်သေ ယွၼ်းမႃးၼႆႉ ဢဵၼ်ႁႅင်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈမီးၵႃႈႁိုဝ်၊ ငိုၼ်းတွင်း ဢၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၵဵပ်းၵၼ်ၼၼ်ႉ ၸွင်ႇပဵင်းပေႃး ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၵွပ်ႈဝႃႈ ပေႃးႁဵတ်းၶူဝ်မႃး ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵေႃႈ တေလႆႈၸွႆႈၵၼ်၊ လႆႈဢွၵ်ႇ ၵႃႈရူတ်ႉၵႃး ပိူဝ်ႈတႃႇၵႂႃႇတၢင်ႇဢဝ်ၶူင်းလဵၵ်းၶူဝ် တီႈတႃႈႁိူဝ်းသီႇမႃႇလၢႆႇ တီႈတႃႈၵုင်ႈ မိူင်းမၢၼ်ႈ၊ ၵႃႈတၢင်ႇ ၶူင်းလဵၵ်းမၼ်းၵူၺ်း ၸႂ်ႉငိုၼ်းၼႂ်းၵႄႈ 10-20 သႅၼ်။ မိူဝ်ႈတေႁဵတ်းၶူဝ် တွၵ်ႇလၵ်း ၽႅၼ်ၸိူၵ်ႈလဵၵ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ လႆႈဢွၵ်ႇငိုၼ်းၵႃႈသိုဝ်ႉပုၼ်သိူဝ်ႇမၼ်း- ၼႆယဝ်ႉ။
ၶူဝ်လဵၵ်းၼႆႉ တၢင်းၵႂၢင်ႈၼႃႈပွတ်းမီး 5 ထတ်း၊ ၼႃႈယၢဝ်း 6 ထတ်း။ ပိူဝ်ႈတႃႇၵူၼ်းပႆ၊ လူတ်ႉၶိူင်ႈၵေႃႈ ၶီႇၶၢမ်ႈလႆႈ၊ ၵူၺ်းၵႃႈလူတ်ႉၵႃးတႄႉ ဢမ်ႇပၼ်ၶၢမ်ႈ။ လႆႈႁူႉဝႃႈ ၶူဝ်လၢႆလၢႆတီႈ မိူၼ်ၼင်ဢၶူဝ်လင်ၼႆႉ ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် မၢၼ်ႈယၢမ်းလဵဝ် ႁဵတ်းယဝ်ႉတူဝ်ႈၵႂႃႇတင်းမူတ်း ဢမ်ႇယွမ်းမွၵ်ႈ 80 လင်၊ ႁဵတ်းပၼ်ၼႂ်းမိူင်းတႆး မိူၼ်ၼင်ႇတီႈမိူင်းၵိုင်၊ တူင်ႇလၢဝ်း၊ ဝၢၼ်ႈလီႈ၊ လၢႆးၶႃႈ၊ မိူင်းပွၼ်၊ မိူင်းယဵၼ်၊ သႅၼ်ဝီ (2 လင်)၊ ပၢင်လူင်၊ သီႇသႅင်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉၵေႃႈ တီႈဝၢၼ်ႈၼွင်ၸၢင်ႉ၊ ၼႂ်းမိူင်းတႆးၵူၺ်းသိပ်းလင်ပၢႆ။


text:
Humanrights
ပိဝ်ႇႁႃႇမူး ႁူဝ်မိူင်း ငႅၼ်းၶေႃးပေႃႉထုပ်ႉၵူၼ်းမိူင်း ယဝ်ႉဢဝ်လူတ်ႉလူင်ၵူၼ်းမိူင်း တူၵ်းလူင်းတႂ်ႈလွႆသုင်
- Details
- Created on 24 June 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ပိဝ်ႇႁႃႇမူး ႁူဝ်မိူင်း ၸိၼႄးၸဝ်ႈလူတ်ႉလူင် ၸိုဝ်ႈလုင်းဢုင်း ဢၼ်တေႃႉတၢင်ႇတူၼ်ႈမၢၵ်ႇမႆႉၵိၼ် ဝႃႈဢမ်ႇႁူႉၵႂၢမ်းမၢၼ်ႈလႄႈ ပဵၼ်သိုၵ်းထိူၼ်ႇၼႆသေ ဢဝ်မိုဝ်းငႅၼ်းၶေႃးတိၺွပ်း ပေႃႉထုပ်ႉလုင်းဢုင်း ဢီးလူတ်ႉလူင်လုင်းဢုင်း တူၵ်းလူင်းတႂ်ႈၵူၼ်ႈလွႆသုင် ဢဝ်သေႃးလူတ်ႉထိုမ်ႈပႅတ်ႈပႃး ၼႂ်းယုမ်း။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆး လိူဝ်ႁႅင်း
- Details
- Created on 19 June 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶလယ(502) ၵျွၵ်းမႄး ဢဝ်ၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၵႂႃႇလွၵ်ႇငိုတ်ႈ တဵၵ်းတဵင်ထၢမ်ၶၢဝ်ႇသိုၵ်းတႆး တီႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼွင်ပိင်တၢင်းၽႄ ဢိူင်ႇၼွင်ပိင် ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး ဢမ်ႇလႆႈသေ ဢဝ်သူၼ်ႈၵွင်ႈထုပ်ႉတွႆႇ ၸွမ်းတူဝ်/ၵွၵ်းႁူဝ်/သူပ်း ထိုင်တီႈတႅၵ်ႇဢွၵ်ႇလိူတ်ႈ၊ လၼ်ႇၵွင်ႈယိုဝ်းပႃး ၼႂ်းဝတ်ႉဝႃးၵျွင်းမုၼ်ၸဝ်ႈ 10ၵမ်း လွင်ႈၼႆႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ဢမ်ႇႁၢၼ်ႉၸႂ်သေ ၵႂႃႇတိူင်ႇတီႈလုမ်းပႃႇတီႇ ႁႂ်ႈဢဝ်ဢယေးႁၢဝ်ႉႁႅင်းပၼ် ၶၼ်ဝႆး။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်တေတင်ႈတပ်ႉမႂ်ႇ တီႈဝၢၼ်ႈၵူဝ်ႇတွင်ႇၼမ်ႉၸၢင်ႉ ယိုဝ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈတၢႆ ယွၼ်ႉၸႂ်ၵႃႇမ
- Details
- Created on 18 June 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်တေတင်ႈတပ်ႉမႂ်ႇ တီႈဝၢၼ်ႈၵူဝ်ႇတွင်ႇၼမ်ႉၸၢင်ႉ ဢၢင်ႈတေၵၼ်ႉၸၼ် မေးၼၢင်း မျဵဝ်းဢွင်ႇလႅင်ႇ (ႁွင်ႉ) ပရၢၼ်ႇသျၢႆး(ၸၢဝ်းၶၢင်) ၼႂ်းႁိူၼ်းသေ ထူၵ်းၵွင်ႈယိုဝ်း ပရၢၼ်ႇသျၢႆး ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉၸၢင်ႉ ဢိူင်ႇၸႄႈလၢၼ်ႉ ၸႄႈဝဵင်းမူႇၸေႊ တၢႆထင်တီႈ၊ ၽၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၢင်ႈဢဝ်ငိုၼ်း ႁႃႈသႅၼ်ပျႃး ဢိုတ်းသူပ်း ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလႄႈ လုၵ်ႈလၢင်းၼၢင်းမေး ဢမ်ႇၶႂ်ႈပဵၼ်ၶၢဝ်ႇယႂ်ႇ ပၼ်ႁႃယႂ်ႇ။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တေတင်ႈတပ်ႉမႂ်ႇ တီႈထုင်ႉမၢဝ်း ယိူင်းဢၢၼ်းၽဵဝ်ႈသိမ်းပႅတ်ႈ ၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းမူၺ်ႉႁၢႆ
- Details
- Created on 16 June 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တဵၵ်းၶၢၼ်း မႆႉပူၵ်ႇ၊မႆႉသၢင်း ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ တေဢဝ်တင်ႈ(ႁဵတ်း)တပ်ႉမႂ်ႇ တီႈၵူဝ်ႇတွင်ႇၼမ်ႉၸၢင်ႉ ဢိူင်ႇၸေႊလၢၼ်ႉ ၸႄႈဝဵင်းမူႇၸေႊ မီးယိူင်းဢၢၼ်း ဢမ်ႇၶႂ်ႈႁႂ်ႈၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ တႆး၊ ၶၢင်၊ လွႆ ၶဝ်ႈၵႂႃႇမီးၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ပွတ်းထုင်ႉမၢဝ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸိၼႄးၸၢဝ်းၶိူဝ်းပလွင်ႈ ပဵၼ်သိုၵ်း TNLA သေ တိၺွပ်းၶျေႃးပေႃႉထုပ်ႉ
- Details
- Created on 14 June 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တပ်ႉမ (88) ၸိၼႄး ၸၢဝ်းၶိူဝ်းပလွင်ႈ(လွႆ) ဢၼ်ပဵၼ် ၵူၼ်းႁဵတ်းၵိၼ်ႁႆႈသူၼ်ၼႃး ဝႃႈပဵၼ်သိုၵ်း TNLAသေ တိၺွပ်းပေႃႉထုပ်ႉ တဵၵ်းတဵင် ပေႉၵိၼ်ပၼ် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ တီႈဝၢၼ်ႈၼွင်ဢၢင်ႇ၊ ၾႃလႅၼ်ႇ၊ သႅင်တင်ႈ၊ ဝၢၼ်ႈၵၢင်လႄႈ ဝၢၼ်ႈဢွမ်ႈ ဢၼ်မီး ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇသေ ၸႂ်ႉႁၢပ်ႇၶျေႃး ၸိၼႄတၢင်း။
More Articles...
- ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၼႂ်းၵဵင်းမႆႇယႃႉလုႁိူၼ်း ၵူၼ်းႁႅင်းၵၢၼ်
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တဵၵ်းတဵင် ယွၼ်းဢဝ်ငိုၼ်းလၢႆၵူၼ်းမိူင်း
- ပီႇတူႉၸိတ်ႉPNOႁူဝ်ပူင်း ၵူတ်ႇထတ်းၵူၼ်းမိူင်း သွၵ်ႈဢဝ်ငိုၼ်း ၸီႉၼႄးဝႃႈ ၵႃႈၶၢႆယႃႈမဝ်းၵမ်ၼႆ
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢဝ်မိတ်ႈငႃၶေႃးလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ တဵၵ်းၸႅတ်ႈထၢမ်ၶၢဝ်ႇသိုၵ်းတႆး
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တဝ်ထိူၼ်ႇ တဵၵ်းထၢမ်ၶၢဝ်ႇသိုၵ်းတႆး တီႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈတဵၵ်းၸႂ်ႉၵူၼ်းမိူင်း သႂ်ႇၶွၼ်ႇၼႃး ပူၼ်ႉလိူဝ် လႄႈ ဢၢၼ်းတေသိမ်းဢဝ် ၼႃးၵူၼ်းမိူင်း
- ပႃႇတီႇတႆးသွင်ပႃႇတီႇသၢၼ်ၶတ်း လွင်ႈၶွမ်ႇပၼီႇလႃႉတႃႇတႃႇ တေမႃးလူင်းထုၼ်း တိုတ်ႉဢဝ်ၼမ်ႉမၢဝ်းသေ ၶိုၼ်းလဵင်ႉၵူၼ်းဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း
- ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်ႈၸႂ် ထူၵ်းၵွင်ႈယိုဝ်းၵူၼ်းမိူင်း ၸေႊလၢၼ်ႉတၢႆ
- တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢထမ်ႇမ သိမ်းတီႈလိၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ၸေႈဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး
- ၸုမ်းပီႇတုၸိတ်ႉ ပေႃႉထုပ်ႉ ဢၢင်ႈဢဝ်ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းတၢႆ


text:
လွင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶဝ်ႈၵူတ်ႇသွၵ်ႈလုမ်း RCSS/SSA (လွႆတႆးလႅင်း) တီႈၵဵင်းတုင်ၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်းဝႃႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ ထုၵ်ႇလႆႈၵႄႈလိတ်ႈ။ ပေႃးဢမ်ႇၵႄႈ လိတ်ႈၵေႃႈ ပဵၼ်ပေႃႇလသီႇ၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈလွင်ႈငမ်းယဵၼ် ၸၢင်ႈလူႉလႅဝ်၊ ထိုင်တီႈလႆႈတိုၵ်းယိုဝ်းၵၼ်ၶိုၼ်း။
ဢဝ်လၢႆးငမ်းယဵၼ်ၵႄႈပၼ်ႁႃၵၢၼ်မိူင်း ဢမ်ႇလႆႈ၊ ၵႃႈလႆႈၶဝ်ႈပၢင်တိုၵ်း
လွႆတႆးလႅင်း ဢွၵ်ႇၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၼႂ်း ဝၼ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ၶွပ်ႈၶူပ်ႇ 56 ပီ၊ ပေႃးဢဝ်လၢႆးငမ်းယဵၼ်ၵႄႈလိတ်ႈ ပၼ်ႁႃ ၵၢၼ်မိူင်းဢမ်ႇလႆႈၵေႃႈ ၵႃႈလႆႈယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၶဝ်ႈပၢင်တိုၵ်းၶိုၼ်း။
ၸုမ်းပႂ်ႉပႃးလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ မိူင်းထႆး ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇယိုတ်းဢမ်းၼၢၸ်ႈ ဝၢၼ်ႈမိူင်း
ၸုမ်းပႂ်ႉပႃးလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၸိုင်ႈထႆး၊ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇယိုတ်း ဢမ်းၼၢၸ်ႈ ဝၢၼ်ႈမိူင်း ပိူဝ်ႈတႃႇ ၸတ်းသၢင် ႁႂ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်း ၸဵဝ်းငမ်းယဵၼ် ဝႆးဝႆးလႄႈ မီးလွင်ႈပဵၼ်ထမ်းတေႃႇၵူႈၾၢႆႇ။
တႆးပဵၼ်တပ်ႉသိုၵ်းလဵဝ် ဢမ်ႇမီးတပ်ႉႁွင်ႇတပ်ႉၸၢၼ်း
ၼႂ်းတိုဝ်ႉတၢင်းဝၼ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ၶွပ်ႈၶူပ်ႇ 56 ပီၼႆႉ SSPP/SSA ႁဵတ်းလိၵ်ႈယိုၼ်ႈထိုင် RCSS/SSA မၢႆတွင်းဝၼ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉဝႃႈ SSA ပဵၼ်တပ်ႉဢၼ်လဵဝ်ၵၼ်ၵူၺ်း၊ ဢမ်ႇမီးတပ်ႉႁွင်ႇ တပ်ႉၸၢၼ်း။
သိုၵ်းထႆးပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ဢဝ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈၵတ်းယဵၼ်ႁိၼ်ႉၼွၼ်း ၵုမ်းႁူင်းပွႆႇသဵင်/ႁၢင်ႈသဵင်မိူင်းထႆး
သိုၵ်းထႆးပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ဢဝ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈလွင်ႈၵတ်းယဵၼ် ႁိၼ်ႉၼွၼ်းၵုမ်းၵမ်ၵၢၼ် ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်း၊ ဢိင်ဢၢင်ႈ ပိူဝ်ႈတႃႇပႂ်ႉပႃးလွင်ႈငမ်းယဵၼ်လႄႈ ႁႄႉၵင်ႈလွင်ႈသုၵ်ႉယုင်ႈ ဢူၼ်းမေႃးၼႂ်းမိူင်း။
More Articles...
Page 6 of 206


text:
ပေႃးဢုပ်ႇၵၼ်ပုၼ်ႈမိူင်းတႆး တွၼ်ႈတႃႇဝၢင်းၽႅၼ်မိူဝ်းၼႃႈၵေႃႈ တၵ်းလႆႈထတ်း သၢင်ႁူႉႁၼ်ငဝ်းလၢႆး (ၵူႈၾၢႆႇၵူႈပၢႆး) လီငၢမ်း၊ လၢမ်းႁဵတ်းၵေႃႉလၢႆးလၢႆးဢမ်ႇလႆႈ၊ တေဢမ်ႇၶဝ်ႈလွၵ်းၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈ။ ငဝ်းလၢႆးႁဝ်း ပဵၼ်ၽွင်းတေႃႇသူႈ တိုၵ်းတေႃးၶဵၼ် ၶႂၢၵ်ႈမိူင်း၊ ပႆႇၸႂ်ႈၸၼ်ႉပူၵ်းပွင်မိူၼ်မိူင်းဝႅတ်ႉၼၢမ်း၊ လၢဝ်း ၶဝ်လႄႈတေလႆႈဢုပ်ႇ ၵုမ်ၵၼ်ၼမ်ၼမ်။ ၵၢၼ်မိူင်းၼႆၵေႃႈတေလႆႈ ဢိင်ၵၢၼ်သိုၵ်း။ တေလႆႈႁူႉၸၵ်းၽူႈ ၶဵၼ်တႅၵ်ႇလႅင်း။
ပေႃးဢမ်ႇၼၼ်ၸၢင်ႈၵႂႃႇႁဵတ်းၵေႃႉၶဵၼ်။ ပေႃးဢမ်ႇႁူႉၸၵ်းၽူႈၶဵၼ် တေဢမ်ႇၸၢင်ႈတႅပ်းတတ်းလိူၵ်ႈသဵၼ်ႈတၢင်း။ ဢမ်ႇၸၢင်ႈတမ်းဝၢင်းယိူင်းမၢႆ။ ပေႃးဢမ်ႇမီးသဵၼ်ႈတၢင်းယိူင်းမၢႆၵေႃႈ ၵၢၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈလွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈ တေဢမ်ႇမၼ်ႈၵိုမ်း။ တေဢမ်ႇၶဝ်ႈတိၼ်ၶဝ်ႈမိုဝ်းၵၼ်။ တေၽွမ်ႉၵၼ်ပဵၼ်ပၢင်လဝ်ႈလေႃႇၵွၵ်း မႂ်ႇသုင်သေတႅၵ်ႈယၢႆႈပၢႆႈၶိုၼ်း။ပေႃးႁၼ်တႃၵိၼ် မႃးတေႁိမ်ၵၼ် ၽိတ်းၵၼ်။ၵၢၼ်ယၢပ်ႇတေ ၼိင်ႈၵၼ်ႁဵတ်း။ ပေႃးၽႄၵၼ် ဢမ်ႇၽဵင်ႇ ယွၼ်းၵၼ်ဢမ်ႇလႆႈမႃး တေယိုဝ်းၵၼ် - ၸိူင်ႉၼင်ႇဢၼ်ယၢမ်ႈထူပ်းမႃး။ ပေႃးၵုမ်ႇပၼ်တူင်ႇၸိူင်ႉၼၼ်ၵေႃႈ တေဢမ်ႇမီးဝၼ်းႁွတ်ႈ ယိူင်းမၢႆလႆႈ။
ၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈလွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸုမ်းမႅၵ်ႇၵွင်ႈၵူၺ်းပဵၼ်ပိူင်လူင်။ ပိူင်လူင်ၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈ တႅပ်းတတ်း - သဵၼ်ႈတၢင်းယိူင်းမၢႆ၊ ၽူႈၶဵၼ်၊ သုၼ်ႇလႆႈၵၢၼ်မိူင်း ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၼႆႉ ႁႅင်းတူဝ်ႁႅင်းၸႂ်၊ ၶိူင်ႈၶွင်၊ တၢင်းႁူႉတၢင်းမေႃ၊ လၢႆးႁဵတ်းၵိုင်ႇလီႁူမ်ႈၵၼ်လႆႈ။
ၵူၼ်းမိူင်း - ပေႃႈႁႆႈမႄႈၼႃး ၵမ်ႉၸွႆႈၶဝ်ၼမ်ႉငိုၼ်းတွင်းၵူၺ်းပုၼ်ႈၽွၼ်းယဝ်ႉတူဝ်ႈဢမ်ႇၸႂ်ႈ။ ၼင်ႇႁိုဝ်သိုၵ်းတေ ဢမ်ႇလုၵေႃႈ ထုၵ်ႇလႆႈၸွႆႈမူၼ်ႉမႄးၵုမ်းတူၺ်း ပွင်ႇၶၢဝ်ႇ။ ၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းၵမ်ႈၼမ်တိုၵ်ႉၶဝ်ႈၸႂ်ဝႃႈ ၽႂ်ယိပ်းၵွင်ႈၵေႃႈ မီးပုၼ်ႈၽွၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် မိူင်း-ၼႆၼၼ်ႉပႆႇၸႂ်ႈ။ ၵူၼ်းမိူင်းၵူႈၵေႃႉမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းတႃႇၵမ်ႉၸွႆႈ၊ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ၊ႁဵတ်းပႃးၵၢၼ် ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ။
တွၼ်ႈတႃႇၵူၼ်းႁိူၼ်းၼႂ်းႁိူၼ်းလင်ၼိုင်ႈၽွမ်ႉၵၼ်ၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈပုၼ်ႈၽွၼ်းၵူၼ်းၵွၼ်းၼႃႈႁိူၼ်းၵေႃႉလဵဝ်။ "ပဵၼ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းၵူႈၵေႃႉ။"


text:
လွင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶဝ်ႈၵူတ်ႇသွၵ်ႈလုမ်း RCSS/SSA (လွႆတႆးလႅင်း) တီႈၵဵင်းတုင်ၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်းဝႃႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ ထုၵ်ႇလႆႈၵႄႈလိတ်ႈ။ ပေႃးဢမ်ႇၵႄႈ လိတ်ႈၵေႃႈ ပဵၼ်ပေႃႇလသီႇ၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈလွင်ႈငမ်းယဵၼ် ၸၢင်ႈလူႉလႅဝ်၊ ထိုင်တီႈလႆႈတိုၵ်းယိုဝ်းၵၼ်ၶိုၼ်း။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ႁူဝ်ပဝ်ႈၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး/ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS/SSA) ၸွမ်သိုၵ်းယွတ်ႈသိုၵ်း လၢတ်ႈဝႃႈ- လွင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ၶဝ်ႈၵူတ်ႇသွၵ်ႈလုမ်းၵပ်းသၢၼ် RCSS/SSA တီႈၵဵင်းတုင်ၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်ၵူၼ်းတၢင်းတႂ်ႈ ႁၼ်ၽိတ်း ႁၼ်ပိူင်ႈၵၼ်ၵေႃႈ ၸၢင်ႈပဵၼ်လႆႈ။ မၼ်းဝူၼ်ႉလႆႈ ထတ်းသၢင်လႆႈ 2-3 လၢႆး။ 1. ၵူၼ်းတၢင်းတႂ်ႈၶဝ် ထၢင်ႇၽိတ်းတီႈလုမ်း ၵဵင်းတုင်ႁဝ်း တိတ်းတေႃႇၵပ်းသိုပ်ႇၵူၼ်းၵႃႉယႃႈ ၼႆၵေႃႈပဵၼ်လႆႈ။ 2.ၶဝ်ၵူဝ်ႁဝ်းၵပ်းသိုပ်ႇ ၵူၼ်းမိူင်း၊ၵူဝ်ၵူၼ်းမိူင်းၶဝ်ႈမႃးၸူး လုမ်းႁဝ်းၼမ်ၼမ်၊ ပဵၼ်မၢၵ်ႇႁိၼ်ၶႂၢင်တၢင်း။ 3.ပဵၼ်ပေႃႇလသီႇတၢင်းၼိူဝ်ၵေႃႈ ၸၢင်ႈပဵၼ်လႆႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈ လွင်ႈၼႆႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈတေလႆႈၵႄႈလိတ်ႈ၊ ပေႃးဝႃႈဢမ်ႇၵႄႈလိတ်ႈ မၼ်းပဵၼ်ပေႃႇလသီႇ၊ ၸၢင်ႈၶဝ်ႈၸႂ်ၽိတ်းၵၼ်။ ပေႃးပဵၼ်ပေႃႇလသီႇၶဝ်ၵေႃႈ ပေႃးပဵၼ်တီႈၵဵင်းတုင်ၵေႃႈ တၢင်ႇတီႈၵေႃႈ တေသိုပ်ႇပဵၼ်ထႅင်ႈ၊ ပေႃးပဵၼ်ၸိူင်ႉၼၼ်မႃး လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၼႆႉ တေဢမ်ႇၸၢင်ႈၶိုပ်ႈၼႃႈၵႂႃႇလႆႈယဝ်ႉ။
ၶဝ်ထၢင်ႇၽိတ်းၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈလီ၊ ပေႃးဝႃႈထၢင်ႇၽိတ်းလွင်ႈယႃႈမဝ်းၵမ်ၵူၺ်းတႄႉ ၶဝ်ထုၵ်ႇလႆႈႁွင်ႉထၢမ်၊ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈ လုမ်းၵပ်းသၢၼ် တင်ႈမႃးပိူဝ်ႈတႃႇၵပ်းသၢၼ်ၵၼ်။ ဢၼ်ႁဝ်းတင်ႈလုမ်းၵပ်းသၢၼ်တီႈၵဵင်းတုင်ၼႆႉ ပိူဝ်ႈတႃႇၵပ်းသၢၼ် ၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ။ ပေႃႇလသီႇယႃႈမဝ်းၵမ်ၼႆႉ ႁဝ်းၵေႃႈပေႃးယွၼ်းႁူမ်ႈမိုဝ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈယဝ်ႉ။ ပေႃးၵုမ်ႇထၢင်ႇ ထိူမ်ႁဝ်းတိုၵ်ႉၵဵဝ်ႇၶွင်ႈယႃႈမဝ်းၵမ်ယူႇ တေႁဵတ်းႁိုဝ်သၢင်ႈလွင်ႈ ယုမ်ႇယမ်ၵၼ်။ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵေႃႈပူၼ်ႉယၢၼ်ယႃႈ မဝ်းၵမ်၊ လွင်ႈတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၵိၼ်သူးၵိၼ်လၢပ်ႈ လွင်ႈယႃႈမဝ်းၵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႈ ႁူႉမူတ်း၊ လွင်ႈၼႆႉၶဝ် လႅၼ်ဢမ်ႇလႆႈ။
မိူၼ်ၼင်ႇၼႂ်းမိူင်းတႆးႁဝ်းၼႆႉ ယႃႈမဝ်းၵမ်ပေႃးဝိူဝ်မိူင်းၵႂႃႇသဵင်ႈ၊ မၼ်းလုၵ်ႉတီႈလႂ်မႃး ၵူၼ်းမိူင်းႁူႉမူတ်း၊ ဢမ်ႇၸႂ်ႈ ဢမႄႇရိၵၼ်ႇႁဵတ်းၶၢႆ၊ မၼ်းပဵၼ်ၵူၼ်းၼႂ်းမိူင်းႁဵတ်းၶၢႆၶိုၼ်း ၼႂ်းမိူင်းၵူၺ်း။ လွင်ႈၼႆႉမၢၼ်ႈၵေႃႈႁူႉ၊ ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႈႁူႉ၊ ၶဝ်သမ်ႉဢမ်ႇၽဵဝ်ႈ၊ ၶဝ်သမ်ႉပၼ်ႁႅင်း။ ၸိူဝ်းၼႆႉပေႃးၶဵင်ႇၼႄးၵၼ် မၼ်းဢမ်ႇယဝ်ႉ၊ လွင်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီ ၼႄးၵၼ်။ ၵူၺ်းၵႃႈ ႁဝ်းထုၵ်ႇလႆႈမႄး။ ႁဝ်းတေႁဵတ်းႁိုဝ်မႄးၼၼ်ႉ ပေႃးႁဝ်းသၢင်ႈ လွင်ႈယုမ်ႇယမ်လႆႈ၊ ႁဝ်းႁူမ်ႈၵၼ် ႁဵတ်းၵၢၼ် လႆႈၵေႃႈ လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၵေႃႈၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈလႆႈ။ လွင်ႈတီႈၵဵင်းတုင်ၼႆႉ ပေႃးၶဝ်ဢမ်ႇၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃ မၼ်းဢမ်ႇယဝ်ႉ၊ လုၵ်ႉတီႈပၼ်ႁႃတီႈၼႆႈသေ မၼ်းၸၢင်ႈလၢမ်းယႂ်ႇၵေႃႈ ပဵၼ်လႆႈ- ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်းလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
လွင်ႈဢၼ်တၢင်းလွႆတႆးလႅင်း RCSS/SSA တႅမ်ႈလိၵ်ႈထိုင် ၸွမ်ၸိုင်ႈတဵင်းၸဵင်ႇ၊ ႁႂ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၵႄႈလိတ်ႈပၼ်လွင်ႈၶဝ်ႈ ၵူတ်ႇသွၵ်ႈလုမ်းၵပ်းသၢၼ် တီႈၵဵင်းတုင်ၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်းလၢတ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇတွပ်ႇသင်မႃးႁၢၼ်ႉတေႃႇမိူဝ်ႈလဵဝ်။ ပေႃးၶဝ်မီးၼႃႈၵၢၼ်တီႈႁဝ်းတႄႉ လိၵ်ႈၵမ်းၵမ်းမႃး။ လိၵ်ႈမၼ်းလၢႆးမႃးလၢႆးမႃးၵမ်းလဵဝ်၊ မိူၼ်ၼင်ႇၶဝ်ဝႃႈ ႁဝ်းတီႉ ၵူၼ်းၶဝ်ၼၼ်ႉ ဢူးဢွင်ႇတူႇ ၵႆႉၵႆႉတႅမ်ႈလိၵ်ႈ မႃးတီႈႁဝ်း။ ၵူၺ်းၵႃႈ ပေႃးပဵၼ်ႁဝ်းႁဵတ်းလိၵ်ႈၵႂႃႇၸူးၶဝ် သမ်ႉယဵၼ်သႅပ်း။ ပေႃးၸိူင်ႉၼႆ မိူၼ်ၼင်ႇဝႃႈ တိုၵ်ႉႁၼ်ၵၼ်တႅမ်ႇပူၼ်ႉတီႈ၊ ႁဝ်းၶႂ်ႈႁဵတ်းသင်ႁဝ်းႁဵတ်းလႆႈ၊ သူၶႂ်ႈႁဵတ်း သင် သူဢမ်ႇႁဵတ်းလႆႈ။
ဢိင်ၼိူဝ်ၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ RCSS/SSA ၼႂ်းဝၼ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ၶွပ်ႈၶူပ်ႇ 56 ပီ၊ လိူၼ်မေႇ 21 ဝၼ်း ဢၼ်ၸတ်း တီႈငဝ်ႈၸိုင်ႈ လွႆတႆးလႅင်း လၢတ်ႈဝႃႈ- ပေႃးဢဝ်လၢႆးငမ်းယဵၼ်ၵႄႈလိတ်ႈဢမ်ႇလႆႈၵေႃႈ ႁူႉၵႃႈလႆႈဢဝ်လၢႆး ၵၢၼ်သိုၵ်းတိုၵ်းတေႃးတေႃႇ သူႈၶိုၼ်းၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်းလၢတ်ႈဝႃႈ- လွင်ႈၼႆႉ ႁဝ်းလၢတ်ႈဢၼ်မႅၼ်ႈမၼ်း၊ ႁဝ်းဢမ်ႇလၢတ်ႈပိၼ်ႈၵႂႃႇပိၼ်ႈမႃး။ ပေႃးဢဝ်လၢႆးငမ်းယဵၼ်ၵႄႈလိတ်ႈဢမ်ႇလႆႈၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးတၢင်းလိူၵ်ႈယဝ်ႉ၊ ၵႃႈလႆႈဢဝ်ၵွင်ႈၵၢင်ႇသေတိုၵ်း- ဝႃႈၼႆ။
ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈယဝ်ႉ ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်း လၢတ်ႈပႃးဝႃႈ- ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ 1.ႁဝ်းပႂ်ႉတူၺ်းၶဝ် တေၵႄႈလိတ်ႈပၼ် ဢမ်ႇၵႄႈ။ ပေႃးၵႄႈလိတ်ႈပၼ် ၶဝ်တေၵႄႈၸိူင်ႉႁိုဝ်။ 2.ပႂ်ႉတူၺ်းဝႃႈ လွင်ႈလူင်းလၢႆးမိုဝ်းၵိုတ်းသိုၵ်း (လူင်းလၢႆးမိုဝ်း ၵိုတ်းယိုဝ်း ပတ်းပိုၼ်ႉၸိုင်ႈမိူင်း) ၼႆႉ တေပဵၼ်ဢမ်ႇပဵၼ်၊ တေႁဵတ်းႁႃႉဢမ်ႇႁဵတ်း။ တီႈတႄႉမၼ်း လူင်းလၢႆးမိုဝ်း ၵိုတ်းသိုၵ်းၼႆႉ ငၢႆႈငၢႆႈၵူၺ်း၊ လွင်ႈၼႆႉ ၶဝ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈမၼ်းယၢပ်ႇၵူၺ်း။ ဢၼ်ၶဝ်ၼႄးၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း NCCT (ၶွမ်ႇမတီႇ ၵပ်းသၢၼ်ၵၢၼ်ၵိုတ်း ယိုဝ်းပတ်းပိုၼ်ႉ ၸိုင်ႈမိူင်း) ၸိူဝ်းၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈ၊ မၼ်းယူႇတီႈမၢၼ်ႈၵူၺ်း။ တီႈတႄႉမၼ်း ႁဝ်းပေႃးၵိုတ်းသိုၵ်းဝႆႉၸၼ်ႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈယဝ်ႉလူး၊ ႁဝ်းမႃးႁူမ်ႈၵၼ် ဢုပ်ႇၵၼ်လူင်းလၢႆးမိုဝ်းသေ သိုပ်ႇဢုပ်ႇၵၢၼ်မိူင်း ၵႂႃႇၵေႃႈလႆႈ။ မၢၼ်ႈၶဝ် ႁဵတ်းႁႂ်ႈမၼ်း ယၢပ်ႇၵူၺ်း။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ မၼ်းၸဝ်ႈလၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ- ပေႃးဢမ်ႇၵႄႈလိတ်ႈပၼ်လႆႈ၊ ဢမ်ႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်း ၵိုတ်းသိုၵ်းလႆႈၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈသင်၊ ယုၵ်ႉလိူၵ်ႈ (ၵိုတ်း) မူတ်းသေ တိုၵ်းၵၼ်ၶိုၼ်းထႅင်ႈၵမ်းၼိုင်ႈ၊ တိုၵ်းၵေႃႈ ဢဝ်ႁႂ်ႈမၼ်းတဵမ်တီႈ၊ သူၵေႃႈၽဵဝ်ႈႁဝ်းႁႂ်ႈလႆႈလႄႈ၊ ႁဝ်းၵေႃႈတေၽဵဝ်ႈသူႁႂ်ႈမၼ်းလႆႈ။ ႁဝ်းယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ ၸုမ်းၵူႈၸုမ်းၵေႃႈ မၼ်းတေမိူၼ်ၼႆၵူၺ်း။ ၵူၺ်းၵႃႈ ႁဝ်းၵူႈၸုမ်းၸုမ်းဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ႁဝ်းထုၵ်ႇလႆႈမႃးၽွမ်ႉႁူမ်ႈ ၵၼ်သေဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်၊ လူင်ႉလႅင်းၵၼ်။ မိူဝ်ႈလဵဝ် ႁဝ်းယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ ဢၼ်ၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း သႅၼ်ပဵၼ်သႅၼ်ၺႃးယူႇၼႆႉ မၼ်းမိူၼ်ၵၼ်မူတ်း- ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်းသိုပ်ႇလၢတ်ႈ ၵႂႃႇၼင်ႇၼႆ။


text:
ပေႃႇလသီႇႁေႃၶမ်းမၢၼ်ႈၶဝ်ၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈမိူင်းၸဝ်ႈၾႃႉတႆးႁဝ်းဢူၼ်ႈဢွၼ်ႇ ဢမ်ႇၽွမ်ႉၵၼ်၊ ထၢင်ႇပိူင်ႈၵၼ်ၵူဝ်ၸႂ် ၵၼ်သေ ႁႂ်ႈမီးၸႂ်ၶႂ်ႈပိုင်ႈဢိင်ၼိူဝ်ႁေႃၶမ်း မၼ်းတလေးမႃးတိၵ်းတိၵ်းသေတႃႉၵေႃႈ ၼမ်ႉၸႂ်ဢၼ်ၶႂ်ႈယူႇလွတ်ႈလွတ်ႈ လႅဝ်ႈလႅဝ်းၼၼ်ႉတႄႉ ဢမ်ႇတဵတ်ႇဢမ်ႇယဵၼ် လုၵ်ႉမႆႈယူႇၼႂ်းမၢၵ်ႇႁူဝ်ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆး မႃးယူႇတႃႇသေႇ။ ယွၼ်ႉၼမ်ႉၸႂ် ဢၼ်ၶႂ်ႈယူႇလွတ်ႈလႅဝ်းၵွၼ်းၶေႃၼၼ်ႉ ႁၢဝ်ႈႁႅင်းပူၼ်ႉတီႈလႄႈ တင်ႈတႄႇပီ 1850 ပွတ်းသႅၼ်ဝီ လႆႈၵိူတ်ႇဢွၵ်ႇ လၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ပဵၼ်မႃး။
ပေႃႇလသီႇႁေႃၶမ်းမၢၼ်ႈၶဝ်ၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈမိူင်းၸဝ်ႈၾႃႉတႆးႁဝ်းဢူၼ်ႈဢွၼ်ႇ ဢမ်ႇၽွမ်ႉၵၼ်၊ ထၢင်ႇပိူင်ႈၵၼ်ၵူဝ်ၸႂ် ၵၼ်သေ ႁႂ်ႈမီးၸႂ်ၶႂ်ႈပိုင်ႈဢိင်ၼိူဝ်ႁေႃၶမ်း မၼ်းတလေးမႃးတိၵ်းတိၵ်းသေတႃႉၵေႃႈ ၼမ်ႉၸႂ်ဢၼ်ၶႂ်ႈယူႇလွတ်ႈလွတ်ႈ လႅဝ်ႈလႅဝ်းၼၼ်ႉတႄႉ ဢမ်ႇတဵတ်ႇဢမ်ႇယဵၼ် လုၵ်ႉမႆႈယူႇၼႂ်းမၢၵ်ႇႁူဝ်ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆး မႃးယူႇတႃႇသေႇ။ ယွၼ်ႉၼမ်ႉၸႂ် ဢၼ်ၶႂ်ႈယူႇလွတ်ႈလႅဝ်းၵွၼ်းၶေႃၼၼ်ႉ ႁၢဝ်ႈႁႅင်းပူၼ်ႉတီႈလႄႈ တင်ႈတႄႇပီ 1850 ပွတ်းသႅၼ်ဝီ လႆႈၵိူတ်ႇဢွၵ်ႇ လၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ပဵၼ်မႃး။ ဢွၼ်တၢင်းသုတ်းၼႆႉ ၶုၼ်သၢင်ႇႁၢႆႉဢွၼ်ႁူဝ်တိုၵ်းႁုပ်ႈ ယိုတ်းဢဝ်ၶိုၼ်း မိူင်းသႅၼ်ဝီ မိူဝ်ႈပီ 1856 သေ လိုပ်ႈသိုၵ်းႁေႃၶမ်းမၢၼ်ႈၶဝ်ဢွၵ်ႇသႅၼ်ဝီတင်း သဵင်ႈယဝ်ႉ။ မၢၼ်ႈၶဝ်ၵေႃႈဢမ်ႇၶဝ်ႈလႆႈ မိူင်းသႅၼ်ဝီယဝ်ႉ။ ထိုင်မႃးပီ 1877 ၶုၼ်ႁေႃ ၶမ်းမၼ်းတလေးၸဝ်ႈမင်းတုင်း (1853-1878)ၸင်ႇႁွင်ႉဢဝ်ပႃးၸဝ်ႈၾႃႉ ၼႂ်းမိူင်းတႆး ၶဝ်တင်းၼမ် ၶိုၼ်းမႃးတိုၵ်းၶုၼ်သၢင်ႇႁၢႆႉ။ ဢဵၼ်ႁႅင်း ဢမ်ႇငၢမ်ႇၵၼ်လႄႈၶုၼ်သၢင်ႇႁၢႆႉလႆႈငိူင်ႉဢွၵ်ႇၵႂႃႇတၢင်း ဢွၵ်ႇၶူင်း။
ထိုင်မႃး ပီ 1879 ၶုၼ်သၢင်ႇတူၼ်ႈႁုင်း ဢၼ်ပဵၼ်လုၵ်ႈၶူၺ်ၶုၼ်သၢင်ႇႁၢႆႉ ၶိုၼ်းဢွၼ်ႁူဝ်တိုၵ်းပႅတ်ႈမၢၼ်ႈၶဝ် ၼႂ်း သႅၼ်ဝီသေ ယိုတ်းဢဝ်မိူင်း သႅၼ်ဝီပဵၼ်မိူင်း ၵွၼ်းၶေႃမႃးယူႇ။ မၢၼ်ႈၶဝ်ၵေႃႈဢမ်ႇၶိုၼ်းၶဝ်ႈသႅၼ်ဝီလႆႈထႅင်ႈသေ ပွၵ်ႈႁၢၼ်ႉတေႃႇထိုင်ဢိင်းၵလဵတ်ႈၶဝ်ၽႅဝ်မႃးၼၼ်ႉယဝ်ႈ။
ထိုင်မႃးပီ 1881 ၸဝ်ႈၾႃႉသီႇပေႃႉ ၸဝ်ႈၶုၼ်သႅင်ၼႆႉၵေႃႈ ၶိုၼ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉသၢၼ်ၶတ်း ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းတီႇပေႃး (1878-1885)။ ၼႂ်းပီၼႆႉ ၼင်ႇၵဝ်ႇ ပွတ်းၵဵင်းတုင်ၼႆႉ ၸဝ်ႈၾႃႉၵဵင်းတုင်ၸဝ်ႈၵွင်တႆးဢွၼ်ႁူဝ်သေလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉႁေႃၶမ်း မၢၼ်ႈပႅတ်ႈ။ ၽူႈၵွၼ်းတပ်ႉၶဝ်လႄႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်မီးယူႇတီႈ ၵဵင်းတုင်တင်းသဵင်ႈၼႆႉလႆႈထုၵ်ႇတၢင်းၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉ ပႅတ်ႈတင်းသဵင်ႈ ယူႇယဝ်ႈ။ တင်ႈတႄႇမိူဝ်ႈၼၼ်ႉသေ မိူင်းၵဵင်းတုင်ၵေႃႈပဵၼ်မိူင်းၵွၼ်းၶေႃ ၵႂႃႇယဝ်ႉ။
ၼႂ်းပီ 1882 ၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းၼၢႆး ၸဝ်ႈၶုၼ်ၵျီႇ ဢဝ်တၢႆပႅတ်ႈၶုၼ်မၢၼ်ႈတင်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈၸိူဝ်းဢၼ်မႃးယူႇ ၼႂ်းမိူင်း ၼၢႆးၼၼ်ႉသေ ၶိုၼ်းၽိုၼ်ႉပႅတ်ႈဢႃႇၼႃႇႁေႃၶမ်း မၢၼ်ႈထႅင်ႈယဝ်ႈ။ မိူင်းၼၢႆးပဵၼ်ငဝ်ႈငုၼ်းၵၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇၶွင်ႁေႃၶမ်း မၼ်းတလေး ဢၼ်မႃးပၵ်းဝႆႉၼႂ်းမိူင်းတႆးယဝ်ႉ။ ပေႃးၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းၼၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉမၢၼ်ႈ ယဝ်ႉၵေႃႈ ၸဝ်ႈၾႃႉလွၵ်ႈၸွၵ်ႇ ၸဝ်ႈဝႅင်း၊ ၵိၼ်မိူင်း (ႁွင်ႉ) မျဵဝ်ႉၸႃး မိူင်းပဵင်း (ၼႂ်းလွၵ်ႉၸွၵ်ႇ)၊ မိူင်းၼွင်၊ မွၵ်ႇမႆႇ၊ သႃးတွင်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈယဵၼ်ႇ၊ ၼွင်မွၼ်၊ ၼမ်ႉၶူၵ်ႉ၊ ႁူဝ်ပူင်း ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၾၢႆႇမိူင်းၼၢႆးသေ ဢွၼ်ၵၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉႁေႃၶမ်းမၢၼ်ႈယဝ်ႈ။
ႁေႃၶမ်းမၢၼ်ႈၸဝ်ႈသီႇပေႃႉၵေႃႈ ႁွင်ႉဢဝ်ၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းၵိုင်၊ လၢႆးၶႚႈ၊ ၵေးသီး၊ ဝၢၼ်ႈၸၢမ်၊ ယွင်ႁူၺ်ႈသေႁၢင်ႈႁႅၼ်း သိုၵ်းၶိုၼ်းမႃးတိုၵ်း ၸုမ်းမိူင်းၼၢႆးယူႇယဝ်ႈ။ ၸုမ်းၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းၼၢႆးၵေႃႈႁူမ်ႈႁွမ်းဢဵၼ်ႁႅင်းၸဝ်ႈၾႃႉ ၵဵင်းတုင်သေ ၶိုၼ်းတိုၵ်း။ ဝၢႆးလင်မႃးၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းပွၼ် ၸဝ်ႈၶုၼ်ထီးၵေႃႈပႃးမႃးၸွမ်းၾၢႆႇလုၵ်ႉ ၽိုၼ်ႉသေဢဵၼ်ႁႅင်းၸုမ်း လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၼႆႉယိုင်ႈၶႅၼ်းႁႅင်းယႂ်ႇမႃးယဝ်ႉ။
ၸုမ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉဢၼ်ၸဝ်ႈၾႃႉၵဵင်းတုင်၊ ၸဝ်ႈၾႃႉမိူင်းၼၢႆးၶဝ်ဢွၼ်ႁူဝ်ၼႆႉဢဵၼ်းဢၢၼ်းတႃႇတေတိုၵ်းပႅတ်ႈမၢၼ်ႈ ဢွၵ်ႇၼႂ်းမိူင်းတႆးၵူၺ်းဢမ်ႇ ၵႃးဢၢၼ်းယိုတ်း ဢဝ်ပႃးႁေႃၶမ်းမၼ်းတလေးသေ ပူတ်းလူင်းပႅတ်ႈၶုၼ်ႁေႃၶမ်းသီႇပေႃႉ၊ ဢၢၼ်းဢဝ်ၶုၼ်မၢၼ်ႈ ဢၼ်တေပဵၼ်ၶိူင်ႈမိုဝ်းၶဝ် ၼၼ်ႉတင်းပဵၼ်ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းမၼ်း တလေး။ၸွမ်းၼင်ႇတီႈ ဢဵၼ်းဢၢၼ်းၼႆႉသေ ၶဝ်ၸင်ႇၽိတ်ႈမွၵ်ႇႁွင်ႉဢဝ်ၶုၼ်မၢၼ်ႈ လိၼ်းပိၼ်ႇ ဢၼ်ပဵၼ် လုၵ်ႈၸၢႆးၵႅမ်မိူင်းၵၼွင်ႇ (ၼွင်ႉ ၸၢႆးမိၼ်းတူင်းၼႂ်းႁေႃ ၶမ်းၼင်ႇၵၼ် ၶိုၼ်းၽိုၼ်ႉၵၼ်သေ လႆႈထုၵ်ႇဢဝ်တၢႆပႅတ်ႈ) ဢၼ်လႆႈဢွၵ်ႇပၢႆႈၵႂႃႇမီးၸွမ်း ဢိင်းၵလဵတ်ႈၶဝ်တီႈမေႃႇလမႅင်ႇၼၼ်ႉ။ၶုၼ်မၢၼ်ႈလိၼ်းပိၼ်ႇၼႆႉလုၵ်ႉ မေႃႇလမႅင်ႇႁွတ်ႈၽႅဝ်မႃးတီႈၵဵင်းတုင် ၼႂ်းပီ 1885 လိူၼ်ဢွၵ်ႉထူဝ်ႇၿိူဝ်ႊရ် သေ မႃးႁူမ်ႈၸုမ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၶဝ်ယူႇယဝ်ႈ။
ယွၼ်ႉၸဝ်ႈၾႃႉၶဝ် ၽွမ်ႃၵၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉလႄႈႁေႃၶမ်းမၼ်းတလေးၵေႃႈဢမ်ႇယိပ်းၵမ်လႆႈၼိူဝ်မိူင်းၸဝ်ႈၾႃႉတႆး ၶဝ်ယဝ်ႈ။ဢၼ်ႁေႃၶမ်းမၢၼ်ႈတိုၵ်ႉယိပ်း ၵမ်ၸိူၵ်ႈ လႆႈယူႇၼၼ်ႉမီးၸဝ်ႈၾႃႉၸိူဝ်းဢၼ်တိုၵ်ႉၸွမ်းလင်ၶဝ်ယူႇၼၼ်ႉ ၵူၺ်း။
ထိုင်မႃးပီ 1885 လိူၼ်ၼူဝ်ႊၿႅမ်ႊၿိူဝ်ႊရ်ၼႆႉ ႁေႃၶမ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈ လႆႈထုၵ်ႇဢိင်းၵလဵတ်ႈမႃးႁုပ်ႈယိုတ်းဢဝ်ပႅတ်းသေ ဢႃႇၼႃႇၸၢၵ်ႈ ႁေႃၶမ်းမၢၼ်ႈ ၵေႃႈ လႆႈသုတ်းသဵင်ႈၵႂႃႇယဝ်ႈ။
မိူင်းၸဝ်ႈၾႃႉတႆးၶဝ်တင်းသဵင်ႈၵေႃႈ လႆႈပူၼ်ႉလွတ်ႈပူတ်းပွႆႇၸွမ်းယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈယွၼ်ႉၸဝ်ႈၾႃႉၶဝ်တိုၵ်ႉသိုပ်ႇႁိမ်ဢႃႇ ၼႃႇ တိုၵ်းၵၼ်ပဵၼ်သိုၵ်း ၼႂ်းမိူင်းလႄႈ ဝၢၼ်ႈမိူင်းပႆႇမီးလွင်ႈၵတ်းယဵၼ်။