text:
ဢွင်ႇပႅတ်ႇပိူင်
- ဢွင်ႇပႄႉ ၶုၼ်သူင်
- ဢွင်ႇပႄႉ သတ်ႉၸၵႃႉပရိပိူၵ်ႈ
- ဢွင်ႇပႄႉ ၸိၼ်ႇၸႃႉမႃၼႃႉဝိၵႃႇ
- ဢွင်ႇပႄႉ ၽီလူးလူင်ဢႃႇလႃႇဝၵႃႉ
- ဢွင်ႇပႄႉ ဢင်ႇၵုလိမႃႇလႃႉ
- ဢွင်ႇပႄႉ ၸၢင်ႉလူင်ၼႃႇလႃႇၵီႇရိ
- ဢွင်ႇပႄႉ ၼၵႃးလူင် ၼၼ်ႇတေႃးပၼၼ်ႇတႃႉ
- ဢွင်ႇပႄႉ ၶုၼ်သၢင်ပၵႃႉ
ဢွင်ႇပႄႉ ၶုၼ်သူင်ထတ်း
ၼေႃႇၶမ်းၸဝ်ႈ ၼင်ႈၼိူဝ်ပလၢင်ႇၶမ်း တႂ်ႈလမ်းမႆႉၺွင်ႇ တမ်းဝၢင်း ဢတိတ်ႉထၢၼ်ႇဝႃႈ "ၼိူဝ်ႉလိူတ်ႈၵဝ် ႁႅင်ႈႁဵဝ်ႇသေ ၵိုတ်းဝႆႉၼင်၊ ဢဵၼ်၊ လုပ်ႇၵူၺ်းၵေႃႈယဝ်ႉ ၸူဝ်ႈၵႃႈပႆႇပဵၼ်ၽြႃးၼၼ်ႉ ၵဝ်တေဢမ်ႇဢၢၼ်းလုၵ်ႉ" ၼႆယူႇ။ ၽွင်းၼၼ်ႉ ၶုၼ်သူင်လူင်ၸင်ႇဝူၼ်ႉဝႃႈ "ရႁၢၼ်းၵေႃးတမႃႉၼႆႉ မၼ်းၶၸ်ၸႂ်ဢဵၼ်းဢၢၼ်း ၶႂ်ႈဢွၵ်ႇလွတ်ႈ ၼႂ်းၸိုင်ႈသၢမ်ၶူင်ယူႇယဝ်ႈ။ ၵဝ်တေဢမ်ႇဢၢၼ်းပၼ်မၼ်း ဢွၵ်ႇလွတ်ႈလႆႈ ၼႂ်းၸိုင်ႈၵဝ်" ၼႆလႄႈ ၸင်ႇဢွၼ်ႁူဝ် သိုၵ်းၽီတင်းၼမ်တင်းလၢႆ တေဢၢၼ်းမႃးတိုၵ်းၼေႃႇၶမ်းၸဝ်ႈယူႇ။ သိုၵ်းၽီတင်းသဵင်ႈ ၼမ်ၼႃႇၽႅဝ် သမ်ႉပေႃးၽႅဝ်ထိုင် ၽႃသင်ႉၸၵျႃႇဝလႃႇပုၼ်ႉယဝ်ႈ။ သိုၵ်းၽီၶဝ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ မီးႁၢင်ႈၽၢင်ၵူႈပိူင်ပိူင်၊ ယိပ်းတိုဝ်းလၢၵ်ႈၼၢၵ်ႈ ၵူႈပိူင်ပိူင်ယူႇ။ ၶုၼ်သူင်လူင်တႄႉ ၽၢၼ်ႇဢဝ်မိုဝ်းမၼ်း ႁဵတ်းပဵၼ်ႁဵင်ၶွၼ် ယိပ်းၵမ်လၢၵ်ႈၼၢၵ်ႈ ႁဵင်ပိူင်၊ ၶီၼိူဝ်လင်ၸၢင်ႉ ၵီရိမေႇၶလႃႇသေ ၶီႇသိုၵ်း တေဢၢၼ်းမႃးတိုၵ်းၼေႃႇၶမ်းၸဝ်ႈယူႇ။ သဵင်ၶိုၼ်ႈသိုၵ်းၶဝ် သမ်ႉပေႃးမေႃးပၼ်းဢူၼ်လူင်ၵႂႃႇယူႇ။
ဢွင်ႇပႄႉ သတ်ႉၸၵႃႉပရိပိူၵ်ႈထတ်း
သတ်ႉၸၵပရိပ်ႉပႃႇၸၵ ဢၼ်ပဵၼ်ၸၢဝ်းဢၵ်ႉၵဝိတ်ႉသၼၼႆႉ ပဵꧣ်လုၵ်ႈပေႃႈမၢႆႈဢၼ်ၵတ်ႉၶႅၼ်ႇၽၢႆႇႁိမ်ၼမ်ႉၵႂၢမ်းၼၼ်ႉ။ ႁႃၶႄႉၶဵင်ႇႁိမ်ၼမ်ႉၵႂၢမ်း လၢႆတီႈလၢႆလႅၼ်သေ ၸင်ႇမႃးယူႇသဝ်းတီႈဝဵင်းဝေႇသႃႇလီ။ သတ်ႉၸၵၵေႃႈပဵၼ်ၵူၼ်းဢၼ်လၢတ်ႈၶႅၼ်ႇၵေႃႉၼိုင်ႈ။ ၶုၼ်လိတ်ႉသဝီႇၶဝ်ဢၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢွၼ်ၵၼ်ပိုင်ႈဢၼ်ၵိူဝ်းယမ်သတ်ႉၸၵမႃး။ သတ်ႉၸၵၼႆႉ ဢဝ်ၵုင်ႇမုၼ်လူၺ်ႈလွင်ႈၽၢႆႁိမ်ၼမ်ႉၵႂၢမ်းသေ ႁူဝ်ၸႂ်ၽႅၼ်သုင်ဝႆႉ။ မၼ်းလႄႇၵႆႉၵႆႉသမ်ႉၼႄဝႃႈ 'တီႈသၽႃး(လုတ်ႉတေႃႇ)ဝေႇသႃႇလီႇၼၼ်ႉ သင်ဝႃႈမၼ်းလႆႈၶႄႉၶဵင်ႇႁိမ်ၼမ်ႉၵႂၢမ်းၽူႇလူမ်းတေႃႇၵၼ်တင်း ပရမ်ႇမၼ၊ ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ပရမ်ႇမၼ၊ ၵႂၼ်းပၢႆးပရမ်ႇမၼ၊ သြႃႇပရမ်ႇမၼ၊ ရႁၢၼ်းတႃႇ၊ သမ်ႇမႃႇသမ်ႇပုတ်ႉထ ၶဝ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၼႆ ၶဝ်တေတူၵ်းၸႂ်လႆတိုၼ်တႄႉတႄႉ။ ႁိူဝ်ႇၶဝ်တေတူၵ်းတေယွႆႉ။ ယႃႇဝႃႈၶႄႉၶဵင်ႇၼမ်ႉၵႂၢမ်းတင်းၵူၼ်းလႃႈ တေႃႈၶႄႉၶဵင်ႇတင်းလၵ်းသဝ်ၵွႆးၵေႃႈ လၵ်းသဝ်ၼၼ်ႉ ယင်းတႄႉႁိူင်ႈၵိူင်းဝႆၵႂႃႇၵွၼ်ႇဢိူဝ်ႈ' ၵႆႉလႄႇသမ်ႇမႅၼ်ၸိူင်ႉၼႆ။
မီးဝၼ်းၼိုင်ႈ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈယေႃးၶိင်းမႃးမိူင်းဝေႇသႃႇလီႇ၊ လုၵ်ႈၼွင်ႉၸဝင်ႈဢၼ်ပဵၼ်ဢသ်ႉသၸိၼၼ်ႉ ၶဝ်ႈၵႂႃႇတုင်းသွမ်းၼႂ်းဝဵင်းသေ လႆႈထူပ်းၺႃးတင်းသတ်ႉၸၵ၊ သတ်ႉၸၵၸင်ႇထၢမ်ဢသ်ႉသၸိဝႃႈ 'ပုတ်ႉထဢၼ်ပဵၼ်သြႃႇသူၼၼ်ႉ သင်ႇသွၼ်ပၼ်သူဢီႈသင်'ၼႆ။ သတ်ႉၸၵၸင်ႇလႆႈႁူဝ်ၶေႃႈတီႈၶေႃႈတွပ်ႇၸဝ်ႈဢသ်ႉသၸိ တႃႇၶႄႉၶဵင်ႇႁိမ်ၼမ်ႉၵႂၢမ်း။ မၼ်းၸင်ႇၸူမ်းၸူမ်းသိူဝ်းသိူဝ်းသေ ၵႂႃႇၸူးၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ။ ယၢမ်းၼၼ် ၶုၼ်လိတ်ႉသဝီႇၶဝ်ႁႃႈပၢၵ်ႇၵေႃႈ မီးဝႆႉယူႇတီႈၼၼ်ႈ။ မၼ်းၸင်ႇလၢတ်ႈတီႈၶုၼ်လိတ်ႉၸဝီႇၶဝ်ဝႃႈ မၼ်းတေၶႄႉၶဵင်ႇႁိမ်ၼမ်ႉၵႂၢမ်းတင်းရႁၢၼ်းၵေႃးတမသေ တေပႄႉပုၼ်ႈမၼ်း။ ပေႃးၸဝ်ႈပုတ်ႉထလႆႈငိၼ်းၶေႃႈၵႂၢမ်းမၼ်းၼႆ မၼ်းတေတူၵ်းၸႂ်လႆတိုၼ်ႇယဝ်ႉ ႁိူဝ်ႇၸီႈႁိူဝ်ႇလႆတေဢဝ်ၶေႃႈၵႂၢမ်းမၼ်းၵမ်ထိုမ်ႈဝိုတ်ႉပႅတ်ႈၸဝ်ႈပုတ်ႉထၼင်ႇ ၵူၼ်းၸၢႆးဢၢႆႈႁႅင်းလူင် ၵမ်ထိုမ်ႈဝိုတ်ႉပႅတ်ႈၼၼ်ႉၵႂႃႈ - ၼႆယဝ်ႉ။ မၼ်းလၢတ်ႈဝႃႈ 'ၼႄႈ-ၶုၼ်လိတ်ႉသဝီႇၶဝ်တင်းလၢႆဢိူၺ်း-မႃးၸွမ်းလင်ၵဝ်သေ မႃးထွမ်ႇဢၼ်ႁႃးရႁၢၼ်းၵေႃးတမ ၶႄႉၶဵင်ႇၼမ်ႉၵႂၢမ်းၵၼ်ၼၼ်ႉလႄႈ' ၼႆယဝ်ႉ။ ၶုၼ်လိတ်ႉသဝီႇၶဝ်ႁႃႈပၢၵ်ႇၵေႃႈ ၶႂ်ႈႁူႉသတ်ႉၸၵ ၵေႃႉဢၼ်ၵတ်ႉၶႅၼ်ႇလႅၼ်ႇၽၢႆႇလွင်ႈလၢတ်ႈၸႃၵႂၢမ်းၼၼ်ႉ တေႁဵတ်းႁိုဝ်ပႄႉရႁၢၼ်းၵေႃးတမဢေႉ - ၼႆသေ မႃးၸွမ်းလင်မၼ်း။
သတ်ႉၸၵၵေႃႈ ပႃးတင်းၵူၼ်းယုမ်ႇယမ်ၵိူဝ်းလီမၼ်းသေ မႃးၸူးၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ။ တီႈပၢင်ၶႄႉၶဵင်ႇႁိမ်ၼမ်ႉၵႂၢမ်းၵၼ်ၼၼ်ႉ သတ်ႉၸၸင်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ 'ရုပ်ႈၼႆႉ၊ ဝေႇတၼႃႇၼႆႉ၊ သၺ်ႇၺႃႇၼႆႉ၊ သင်ႇၶႃႇရၼႆ့ လႄႈ ဝိၼ်ႇၺၼ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ဢတ်ႉတဢိူဝ်ႈ' ၼႆယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈၼၼ်ႉၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၸင်ႇဝႃႈ "ပေႃးၼၼ် မိူၼ်ၶုၼ်ႁေႃၶမ်း ဢၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇၽွင်းငမ်းၸတ်းၵၢၼ်လႆႈၼိူဝ်ၶႃႈဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၼၼ်ႉသေ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၵေႃႈ ဢုပ်ႉပိူင်ႇၽွင်းငမ်းလႆႈၼိူဝ် ရုပ်ႈ၊ ဝေႇတၼႃႇ၊ သၺ်ႇၺႃႇ၊ သင်ႇၶႃႇရ၊ ဝိၼ်ႇၺၼ်ႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉယူႇႁႃႉ။ ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းၼႆႉ မၼ်းပၼ်တၢမ်ႇတၢႆလႆႈ၊ မၼ်းပၼ်တၢမ်ႇလိုပ်ႈဢွၵ်ႇလႆႈၶႃႈဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းမၼ်းယူႇ။ သတ်ႉၸၵ - ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၵေႃႈ ပၼ်ၶေႃႈၸီႉသင်ႇၸႂ်ႉလႆႈရုပ်ႈၼၼ်ႉႁႂ်ႈပဵၼ်ၼႆ ယႃႇႁႂ်ႈပဵၼ်ၼၼ်ၼႆယူႇႁႃႉ " ထၢမ်ၼင်ႇၼႆ။ သတ်ႉၸၵဢမ်ႇတွပ်ႇလႆႈ။ မၼ်းၵွႆးၵုမ်ႇၵူမ်ႈႁူဝ်သေ ယူႇတဵတ်ႇတဵတ်ႇ ဢမ်ႇပၼ်ၶေႃႈတွပ်ႇသင်ယူယဝ်ႉ။
ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၸင်ႇသိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ "ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၼႆႉ လၢတ်ႈတီႈၵူၼ်းၼမ်တီႈသၽႃးပၢင်ၵုမ် ဝေႇသႃႇလီၶဝ်ၼၼ်ႉဝႃႈ ပေႃးၸဝ်ႈၵဝ်ႇၶႄႉၶဵင်ႇႁိမ်ၼမ်ႉၵႂၢမ်းၽူႇလူမ်းတေႃႇ ပရမ်ႇမၼ၊ ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ပရမ်ႇမၼ၊ ၵႂၢၼ်းပၢႆးပရမ်ႇမၼ၊ သြႃႇပရမ်ႇမၼလႄႈ ရႁၢတ်းတႃႇၶဝ် ဢမ်ႇၼၼ် သမ်ႇမႃႇသမ်ႇပုတ်ႉထၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၼႆ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇတေဢမ်ႇပဵၼ်လွင်ႈတူၵ်းၸႂ်လႆတိုၼ်၊ ႁိူဝ်ႇၸီႈၵေႃႈတေဢမ်ႇဢွၵ်ႇသင်ၼႆဢမ်ႇႁိုဝ်၊ တူၺ်းလႄႈ တေႃႈလဵဝ်၊ ႁိူဝ်ႇၸီႈတီႈၼႃႈၽၢၵ်ႇၸဝ်ႈၵဝ်ႇၼၼ်ႉ ပေႃးယွႆႉလူင်းမႃးယဝ်ႉဢမ်ႇႁိုဝ်၊ ၵဝ်ႇၸဝ်ႈတႄႉ ဢမ်ႇဢွၵ်ႇႁိူဝ်ႇသေဢိတ်း" ဝႃႈၼႆတီႈမၼ်း။
သတ်ႉၸၵ ဢမ်ႇတွပ်ႇသင်လႆႈ၊ ဢမ်ႇမီးၶေႃႈၵႂၢမ်းတႃႇတွပ်ႇ၊ ပဵꧣ်ဢၼ်ၸႂ်သုၵ်ႉယုင်ႈ၊ ၵူမ်ႈၵွမ်းတူဝ်မၼ်းသေ ငူမ်ႈၼွမ်းႁူဝ်မၼ်းဝႆႉယူႇ။ ၽူႈၵေႃႉဢၼ်ယၢမ်ႈလၢတ်ႈၽူႈလူမ်းၽူႇလႅင်ႉၼၼ်ႉ တီႈပၢၵ်ႇၼႃႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈတႄႉ တေႁဵတ်းႁိုဝ်တေႃႇသူႈလႆႈယဝ်ႉလႃႇ။
သၸ်ၸံႁႃယ မတိသၸ်ၸၵ ဝႃၻၵေတံု၊ ဝႃၻႃꧤိရေႃပိတမၼံ ဢတိဢၼတၽူတံ၊ ပၺ်ၺႃပၻီပ ꩡလိတေႃ ꩡီတဝႃ မုၼိၼ်ၻေႃ၊ တၼ်တေꩡသႃ ꧤဝတု မေ ꩡယမင်ၷလံ။ (ꩡယမင်ၷလဢꩦ်ၷႃထႃ)
ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၼႆႉ ၸင်ႇဢဝ်ၼမ်ႉၵတ်ႉပၺ်ႇၺႃႇၸဝ်ႈၵဝ်ႇသေ ပႄႉပုၼ်ႈသတ်ႉၸၵ ၽူႈၵေႃႉဢၼ်ၵႆယၢၼ်တင်းသတ်ႉၸႃႇတြႃးၼၼ်ႉ၊ ၵေႃႉဢၼ်လၢတ်ႈပႅတ်ႉလႅၼ်၊ ၵေႃႉဢၼ်ႁူဝ်ၸႂ်ၽႅၼ်သုင်၊ ဢတ်ႉတမႃႇၼယႂ်ႇသေ ဢမ်ႇႁၼ်လွင်ႈတြႃးမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၵေႃႈ ယွၼ်ႉၼမ်ႉၵမတ်ႉႁႅင်းၺၢၼ်ႇၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ဢၼ်ႁိူဝ်ႈလႅင်းၼၼ်ႉသေ ႁႂ်ႈဢွင်ႇပူၼ်ႉသေၵမ်း၊ ႁႂ်ႈမီးမင်ႇၵလႃႇလွင်ႈလီသေၵမ်းလူၺ်ႈ။
ဢွင်ႇပႄႉ ၸိၼ်ႇၸႃႉမႃၼႃႉဝိၵႃႇထတ်း
တြႃးၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်လွင်ႈတူဝ်ထူပ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇႁူႉႁၼ်ဢဝ်ႁင်ႈၵွႆးလႄႈ ပေႃးတိုဝ်းၵမ်တေႃႈလဵဝ် မီးၽွၼ်းလီတေႃႈလဵဝ်လႄႈ ၸင်ႇၽႄႈတိူၼ်းၵႂႃႇသေ မီးၽွၼ်းလီတႃႇၵူၼ်းတင်းၼမ်ယူႇယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈၼၼ်လႄႈ ၵူၼ်းၽိုၵ်းသႃတိုဝ်းၵမ် ၵၢၼ်ဝိပသ်သၼႃႇၼႆႉ ၼမ်တိူဝ်းမႃးတိၵ်းတိၵ်း။ ယၢမ်းၼၼ် ၵိူင်းလၢႆလၢႆၵိူင်း ဢၼ်ဢိင်ၼိူဝ်ငဝ်ႈၶၢမ်ႇပိုၼ်ႉတၢင်းယုမ်ႇယမ်ႁၼ်ၽိတ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ၵူၼ်ႇလႅဝ်ပင်းယၢႆႈမႃး။ လၢပ်ႈလႃႇၽလႄႈ ဢူဢၢႆဢၼ်ယၢမ်ႈလႆႈမီးမႃးဢွၼ်တၢင်းၵေႃႈ တူၵ်းမေႃႈမႃး ၵွပ်ႈၼၼ်လႄႈ သြႃႇလူင်ၵိူင်းၸိူဝ်ႈၼၼ်ႉ ၸင်ႇဝႆႉၸႂ်သူၺ်ႈၼိူဝ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈမႃး။ ၵူၺ်းၵႃႈ သမ်ႉမႅၼ်ႈၽွင်းယၢမ်း ဢၼ်ဢမ်ႇႁႄႉႁၢမ်ႈလႆႈ လွင်ႈၵုင်ႇမုၼ်ဢူဢၢႆလိုဝ်းလင် ၽြႃးပဵꧣ်ၸဝ်ႈၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။
သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၾိင်ႈယၢမ်ႈတၢင်းလီပုတ်ႉထၸဝ်ႈလႆႈၸွပ်ႈႁဵဝ်ႇလူႉလႅဝ်တႄႉ တေၸၢင်ႈႁႄႉႁၢမ်ႈလႆႈလွင်ႈၼႆႉသေ ႁဝ်းၵေႃႈ တေမိူၼ်မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်းယူႇၼႆ သြႃႇၵေႃႉၼိုင်ႈၸင်ႇႁၼ်ထိုင်ၼင်ႇၼႆ။ တင်းသဵင်ႈၵေႃႈ လႆႈၸႂ်ၸႁၼ်ထိုင်ဢၼ်ၼၼ်ႉလႄႈ ဢွၼ်ၵၼ်ႁၢႆလၢႆးတႃႇတေႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၾိင်ႈယၢမ်ႈတၢင်းၵမ်သီႇလပုတ်ႉထၸဝ်ႈ ၸွပ်ႈႁဵဝ်ႇလူႉလႅဝ်။ ႁဵတ်းၼၼ်သေ ၸင်ႇၵႂႃႇႁၼ် ၸိၼ်ႇၸမႃႇၼဝိၵႃႇ ဢၼ်ပဵၼ်ၼၢင်းယိင်းသၢဝ်းၼၢဝ်းၵေႃႉၼိုင်ႈ တႃႇတေၼႄၼမ်ႉတူဝ်ၽႅၼ်ၵၢၼ်ၶဝ်။ မၼ်းၼၢင်းၼႆႉ ႁၢင်ႈၾၢင်ငၢမ်းလဝ်းၼုမ်ႇၼုတ်းလီသေ လူင်ႉလႅၼ်ႇၽၢႆႇဢိတ်ႉထယမႃႇယႃႇၼၼ်ႉၵေႃႉၼိုင်ႈ။ သြႃႇလူင်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၸင်ႇၽႅၼ်ၵၢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈမၼ်းၼၢင်း မိူဝ်းတီႈၵျွင်းၸေႇတဝၼ်ႇ ၶၢဝ်းဢမ်ႇလီၵႂႃႇမႃးၼၼ်ႉသေ ပေႃးမိူင်ႈထၢမ်ႁႂ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ - ၵႂႃႇၼွၼ်းၸွမ်းရႁၢၼ်းၵေႃႉတမဢၼ်မီးတီႈၵျွင်းၸေႇတဝၼ်ႇၼၼ်ႉမႃးဢိူဝ်း ၼႆ။ ၼင်ႇၶဝ်ၸႂ်ႉၼၼ်ႉ ၸိၼ်ႇၸမႃႇၼၵေႃႈ ႁဵတ်းၸွမ်းၵမ်းလဵဝ်။ ၽိူဝ်ႇႁိုင်ႁိုင်မႃး ၶဝ်ၸင်ႇဢွၼ်ၵၼ်ပွႆႇၶၢဝ်ႇဝႃႈ မၼ်းၼၢင်းၸပ်းတူဝ်ပႃးတွင်ႉတင်း ရႁၢၼ်းၵေႃးတမယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆႉ။ ပေႃးပူၼ်ႉသေ ပႅတ်ႇလိူၼ်ၵဝ်ႈလိူၼ်ၵေႃႈ ၸိၼ်ႇၸမႃႇၼၸင်ႇၶဝ်ႈၵႂႃႇတီႈၵျွင်းၸေႇတဝၼ်ႇယူယဝ်ႉ။
မႅၼ်ႈၽွင်းၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈတိုၵ်ႉႁေႃးတြႃးၼႄ ရႁၢၼ်းၶဝ်လႄႈ ၽုင်ၵူၼ်းတင်းၼမ်ယူႇ။ ၸိၼ်ႇၸမႃႇၼၼႆႉ ဢဝ်ၶႅပ်းပႅၼ်ႈမတ်ႉၸပ်းပုမ်မၼ်းသေ ႁဵတ်းၼင်ႇပႃးတွင်ႉတူဝ်လူင်ဝႆႉယဝ်ႉ ၵႂႃႇၸူးတမ်ႈတီႈပႃႈၼႃႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈသေ "ပုၼ်ႈတႃႇလုၵ်ႈဢွၼ် ဢၼ်တေၵိူတ်ႇမႃးၼႆႉ သူဢမ်ႇၶပ်းၶိုင်ပၼ်သင်ဝႆႉ၊ ပေႃးပႆႇမီးၶိူင်ႈၶူဝ်းသင်ၵေႃႈ ၵႂႃႇႁႃယွၼ်းတီႈ ၵူၼ်းမီးၸိူဝ်းပဵၼ်ဢူၺ်းလီသူ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉလႄႈ" မၢပ်ႇမႂ်လၢတ်ႈၸႃႉလၢတ်ႈလၢႆတေႃႇၼင်ႇၼႆ။
ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈတႄႉ ပုၼ်ႈတႃႇဢၼ်မႃးမၢပ်ႇမႂ်ၸႂ်းသွၼ်ႈၼၼ်ႉ ၼႂ်းၵႄႈၵူၼ်းၼမ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇတူင်ႉတိုၼ်ႇသင်သေဢိတ်း။ ပၢႆမီးၵရုၼႃႇသေ "ၼွင်ႉယိင်းဢိူၺ်း လွင်ႈပဵၼ်တႄႉမီးတႄႉမၼ်း ဢၼ်မႂ်းလၢတ်ႈယူႇၼႆႉ မီးၵဝ်ႇလႄႈမႂ်းၵွႆးဢိူဝ်ႈတေႁူႉ" ပူင်လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
ၸိၼ်ႇၸမႃႇၼၵေႃႈ ၸင်ႇၶိုၼ်းဝႃႈတီႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈဝႃႈ "ၸႂ်ႈဢိူဝ်ႈ လွင်ႈႁႃးသွင်ၵေႃႉၼႆႉ လိူဝ်သေႁႃးၽႂ်တေႁူႉၸွမ်းလႃႇ၊ သူၼႆႉ မေႃၵျေႃႇၵွႆး၊ ဢမ်ႇမေႃဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ" ႁိုတ်းႁၢတ်ႇၸၢတ်ႇသဵင်သႂ်ႇၼင်ႇၼႆ။ လၢတ်ႈၸႃႉလၢတ်ႈလၢႆတေႃႇတၢၼ်ႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ၸိၼ်ႇၸမႃႇၼလႆႈႁၼ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ၼင်ႈယူႇဝႆႉၼိမ်ၼိမ်လႄႈ ၸင်ႇတူၵ်းၸႂ်တိုၼ်ႇၽၢၼ်ႈၵူဝ်ႁေမႃးသေ သင်ႇတင်းတူဝ်။ ၸိူၵ်ႈဢၼ်မတ်ႉဝႆႉၶႅပ်းပႅၼ်ႈၼၼ်ႉ ၸင်ႇယၢၼ်းလူင်းမႃးသေ ၶႅပ်းပႅၼ်ႈၸင်ႇသဵၼ်တူၵ်းလူင်းမႃးယူႇယဝ်ႉ။
ၵူၼ်းတင်းလၢႆၵေႃႈ ၸင်ႇပွင်ႉလႃႇႁိုတ်းထႃႉ ၸိၼ်ႇၸမႃႇၼယူႇယဝ်ႉ။ တႃႇၸူဝ်ႈပၢၼ်မၼ်းၼၢင်းတႄႉ ၵွႆႁၢင်မၼ်းတေႁၢင်ႈၸႃႉယဝ်ႉ။ တႃႇၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈတႄႉ ဢမ်ႇမီးၽေးၶႅၼ်သင်မႃးတုမ်ႉတိူဝ်ႉလႆႈ။ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈဢၼ်ပဵၼ် ၽူႈလွတ်ႈယၢၼ် ၵိလေႇသႃႇသေ ႁူႉႁၼ်ထိုင်တင်းသဵင်ႈတႄႉ ယူႇဝႆႉတဵတ်ႇတဵတ်ႇယဵၼ်ယဵၼ်ၵွႆး။ ပဵၼ်ၽူႈမျၢတ်ႈၵေႃႉမီးပၺ်ႇၺႃႇလူင် ဢၼ်မေႃယူႇလူၺ်ႈၺၢၼ်ႇၽႃႇၵၢင်ဝၢင်းၶိုင်ႈ၊ တေႃႇလွင်ႈသႄႉသွမ်းလႄႈ လွင်ႈယေႃးဢၢမ်းၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။
ဢွင်ႇပႄႉ ၽီလူးလူင်ဢႃႇလႃႇဝၵထတ်း
ၽီလူးလူင်ဢႃႇလႃႇဝၵၼႆႉ တၼ်းၶူဝ်းတေႇဝဢိတ်ႉထိပၢတ်ႈမၼ်းတဵမ်ထူၼ်ႈ။ ယွၼ်ႉတၼ်းၶူဝ်းဢိတ်ႉထိပၢတ်ႈမၼ်းသေ မၢၼ်ႇမႃႇၼမၼ်းၵေႃႈ ၽႅၼ်သုင်ၼႃႇ။
မီးပွၵ်ႈၼိုင်ႈ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈယေႃးၶိင်းၵႂႃႈ မိူင်းဢႃႇလႃႇဝီႇသေ ၵႂႃႇယူႇသဝ်းၼႂ်းသိုင်ႇႁေႃဢႃႇလႃႇဝၵၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။
ဢႃႇလႃႇဝၵၼႆႉ ၽိူဝ်ႇမၼ်းၽႅဝ်မႃးသိုင်ႇႁေႃမၼ်း၊ မၼ်းလႆႈႁၼ်ၶႅၵ်ႇၼႃႈမႂ်ႇၵေႃႉၼိုင်ႈၼင်ႈဝႆႉယူႇ ၼႂ်းသိုင်ႇႁေႃမၼ်းလႄႈ ယိၼ်းပဵၼ်ၸႂ်လမ်တေႃးသတႄႉတႄႉ။ ဢွၵ်ႇတေႃးသၼႃႇသေ ၸင်ႇဝႃႈႁင်းတီႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ "ႁိူၺ်း ရႁၢၼ်း- ဢွၵ်ႇၵႂႃႇတီႈသိုင်ႇၵဝ်ၼႆႉၵမ်းလဵဝ်လူး" ႁိုတ်းႁၢတ်ႇၸၢတ်ႇသဵင်သႂ်ႇၼင်ႇၼႆ။
ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၵေႃႈဝႃႈ "လီယဝ်ႉတၵ်ႉၵႃႇ" ဝႃႈၼႆသေ ဢွၵ်ႇၵႂႃႇၼႂ်းသိုင်ႇႁေႃၽီလူး။
ယူႇၸူဝ်ႈၵႅပ်ႉၼိုင်ႈ ၽီလူးဢႃႇလႃႇဝၵသမ်ႉဝႃႈထႅင်ႈ "ႁိူၺ်ႉ ရႁၢၼ်းလူင်ၵေႃးတမ ၶိုၼ်းၶဝ်ႈမႃးၼႂ်းသိုင်ႇႁေႃၼႆႉလူး" ဝႃႈၼႆလႄႈ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၵေႃႈဝႃႈ လီယဝ်ႉတၵ်ႉၵႃႇ ဝႃႈၼႆသေ ၶိုၼ်းၶဝ်ႈမႃးၼႂ်းသိုင်ႇႁေႃ။
ၽီလူးဢႃႇလႃႇဝၵၼႆႉ ၸႂ်ႉၶဝ်ႈဢွၵ်ႇသွင်သၢမ်ၵမ်း။ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၼႆႉ ဢဝ်ၸႂ်မႁႃႇၵရုၼႃႇၼၢမ်းၼႃႈသေ ဢဝ်ၸႂ်ဢူၼ်ႈၸႂ်ဢွၼ်ႇ ၸွမ်းပၼ်ၵၢင်ၸႂ်ၽီလူးယဝ်ႉ ၶဝ်ႈၶဝ်ႈဢွၵ်ႇဢွၵ်ႇယူႇႁဵတ်းၼၼ်။
ၽီလူးဢႃႇလႃႇဝၵၼႆႉ မိူဝ်ႈၵမ်းထီႉသီႇၼၼ်ႉ "ႁိူၺ်း ရႁၢၼ်းဢိူၺ်း ဢွၵ်ႇၵႂႃႇၼႂ်းသိုင်ႇႁေႃၼႆႉလႃႈ" ၸင်ႇႁိုတ်းႁၢတ်ႇၸၢတ်ႇသဵင်သႂ်ႇၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ။ မိူဝ်ႈၼၼ်ႉ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၵေႃႈ "တၵ်ႉၵႃႇၽီလူးဢႃႇလႃႇဝၵဢိူၺ်း ပွၵ်ႈၼႆႉတႄႉ ၵဝ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ဢမ်ႇဢွၵ်ႇယဝ်ႉ၊ မႂ်းၶႂ်ႈႁဵတ်းၸိုင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈ ႁဵတ်းလႃႈ" ၸင်ႇၼိမ်သဵင်သေ ပူင်လၢတ်ႈပုတ်းၶၢတ်ႇတေႃႇၼင်ႇၼၼ်။
ၽီလူးဢႃႇလႃႇဝၵၼႆႉ ပေႃးလႆႈႁၼ်ၼမ်ႉၸႂ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၼိမ်ႈမၼ်ႈပုတ်းၶၢတ်ႇၸိူင်ႉၼၼ်ၵေႃႈ တူၵ်းၸႂ်လႆတိုၼ်ၵႂႃႇ။ တေပဵၼ်ၽူႈဢၼ်မီးၽုင်းတၼ်းၶူဝ်းယႂ်ႇသုင်ထွတ်ႈမျၢတ်ႈသေ တေမီးပၺ်ႇၺႃႇၺၢၼ်ႇတဵမ်ထူၼ်ႈဝႆႉၵႂႃႈ ၸင်ႇဝူၼ်ႉဝႃႈၼင်ႇၼႆယူႇ။
ၶႂ်းၸၢမ်းတူၺ်း ၸွင်ႇၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ၽူႈမီးၽုင်းတၼ်းၶူဝ်းယႂ်ႇသုင်ထွတ်ႈမျၢတ်ႈဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉလႄႈ ၽီလူးၸင်ႇဝႃႈ "ၵဝ်တေထၢမ်ၸဝ်ႈ ၶေႃႈထၢမ်ပၼ်ႁႃ၊ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ဢမ်ႇတွပ်ႈလႆႈၼႆၸိုင် ၵဝ်တေႁဵတ်းႁႂ်ႈၸႂ်ၸဝ်ႈ လႆႈယွင်ႇမႃႈ၊ ၵဝ်တေႁဵတ်းႁႂ်ႈမၢၵ်ႇႁူဝ်ၸႂ်ၸဝ်ႈၵႅၵ်ႇလႅဝ်၊ ၵဝ်တေၵမ်တိၼ်ၸဝ်ႈ ဝိုတ်ႉထိုမ်ႈၵႂႃႇၽၢႆႇပုၼ်ႉၽင်ႇၼမ်ႉၵင်းၵႃ" ၸင်ႇလွၵ်ႇငိူတ်ႈၼင်ႇၼႆ။ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၸင်ႇဝႃႈ "တႄႇမိူင်းသၢင်၊ မိူင်းၽီ ၼႂ်းၶူင်းလေႃးၵလူင်ၼႆႉ ဢမ်ႇမီးၽႂ်ၽူႈလႂ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸႂ်ၵဝ်ႇယွင်ႇမႃႈလႆႈ၊ ဢမ်ႇမီးၽႂ်ၽူႈလႂ် ႁဵတ်းႁႂ်ႈမၢၵ်ႇႁူဝ်ၸႂ်ၵဝ်တႅၵ်ႇလႅဝ်လႆႈ၊ ဢမ်ႇမီးၽႂ်ၽူႈလႂ် ၸၼ်တိၼ်ၵဝ်ဝိုတ်ႉထိုမ်ႈၵႂႃႇၽင်ႇၽၢႆႇပုၼ်ႉၼမ်ႉၵင်းၵႃလႆႈ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢၼ်မႂ်းၶႂ်ႈထၢမ်ပၼ်ႁႃၼၼ်ႉ တွင်ႈထၢမ်မႃးလႄႈ" ပူင်လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
ၽီလူးလူင်ဢႃႇလႃႇဝၵၵေႃႈ ၸင်ႇတွပ်ႇထၢမ် ၶေႃႈထၢမ်ဢၼ်ၵဵဝ်ႇၵပ်း ထမ်ႇမတြႃးၼၼ်ႉ တမ်ႈတီႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈယူႇယဝ်ႉ။ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၵေႃႈ ၸင်ႇတွပ်ႇၵႄႈပၼ်ၶေႃႈထၢမ်ဢႃႇလႃႇဝၵ ႁႂ်ႈပေႃးႁၢၼ်ႉၸႂ်ၵႂႃႇယူႇယဝ်ႉ။ ပေႃးလႆႈငိၼ်းၶေႃႈတွပ်ႈၵႄႈ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၵေႃႈ ဢႃႇလႃႇဝၵၼႆႉ ၸင်ႇပွင်ႇၸႂ်ဝႃႈ ၽြႃႈပဵၼ်ၸဝ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၽူႈလၢႆထမ်ႇမတႃႇ ၼႆယူႇယဝ်ႉ။ ဢႃႇလႃႇဝၵၼႆႉ ပေႃးဝႃႈ လႆႈထွမ်ႇငိၼ်းဢဝ် ထမ်ႇမတြႃးၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၵေႃႈ ၸင်ႇပဵၼ်မႃးလုၵ်ႈၼွင်ႉသႃႇဝၵၵေႃႉၼိုင်ႈယူႇယဝ်ႉ။ ဝၢႆးသေၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ၼႄပၼ်သဵၼ်တၢင်းတႃႇတေလွတ်ႈဢွၵ်ႇသမ်ႇသရႃႇၼၼ်ႉ သုတ်းယဝ်ႉၼႆၵေႃႈ ဢႃႇလႃႇဝၵၼႆႉ ၸင်ႇလွတ်ႈယၢၼ်မၢၼ်ႇမႃႇၼမၼ်းလုမ်းလုမ်းယူႇယဝ်ႉ။ မၼ်းၵေႃႈ ၸင်ႇထိင်းၵမ်လႆႈတူဝ်ႁူဝ်ၸႂ်မၼ်းသေ လႆႈတၢင်းၵတ်းယဵၼ်ၵႂႃႇယူႇယဝ်ႉ။
ဢွင်ႇပႄႉ ဢင်ႇၵုလိမႃႇလႃႉထတ်း
ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃးသလၶဝ် ဢွၼ်ၵၼ်ၵူဝ်ႁႄ ၵူၼ်းမိူၵ်ႈၵေႃႉဢၼ်ၶႃႈႁႅမ်ပိူၼ်တၢႆသေ တႅပ်းဢဝ်ၼိဝ်ႉၸီႉၶဝ် သွႆႉႁွႆႈၶေႃးၼင်ႇတူင်ႇမွၵ်ႇၼၼ်ႉယူႇ။ လႆႈဢွၼ်ၵၼ်ငိူင်ႈဝႄႈ တီႈမၼ်းယၢမ်ႈၵႂႃႇယၢမ်ႈမႃးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉသိုၵ်းၶုၼ်ႁေႃၶမ်းၵေႃးသလပသေႇၼတီႇ ပႆႇၺွပ်းတီႉလႆႈမၼ်းလႄႈ တူဝ်ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းဢွၼ်ဝဢဝ်တပ်ႉသိုၵ်းမၼ်း ဢွၵ်ႇၵႂႃႇႁႃလမ်းတီႉၺွပ်းမၼ်းယူႇယဝ်ႉ။
ၽူႈမီးၵရုၼႃႇလူင် ဢၼ်ပဵၼ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၼႆႉ ၶႂ်ႈၵဵဝ်ႇၶႄၵူၼ်းတုၵ်ႉၶၶၢၼ်ၸႂ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉလႄႈ မီးၸႂ်ႈၶႂ်ႈႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူၵ်ႈလူင် ဢင်ႇၵုလိမႃႇလလွတ်ႈဢွၵ်ႇၵၢၼ်တၢင်းၽိတ်းဢၵုသူဝ်ႇမၼ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈၼၼ်လႄႈ ၸဝ်ႈၸင်ႇယေႃးၶိင်းၵႂႃႇတီႈ ဢၼ်ဢင်ႇၵုလိမႃႇလ မီးယူႇထင်ယူႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ဢင်ႇၵုလိမႃႇလၼႆႉ ယိပ်းၵမ်ဢဝ်မၢၵ်ႈလႅဝ်းမၼ်း လိုပ်ႈလမ်း တႃႇတေတႅင်းတႅပ်းၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ဢၼ်ႁေတ်းၶဝ်ႈမႃးၼႂ်း ၼႃႈတီႈမၼ်းၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ ဢင်ႇၵုလိမႃႇလၼႆႉ လိုပ်ႈလမ်းၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ဢၼ်ယၢင်ႈၵႂႃႇလွႆးလွႆးၼၼ်ႉၵေႃႈ ယွၼ်ႉၽုင်းတၼ်းၶူဝ်းၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈလႄႈ ဢမ်ႇၶိုၼ်းလႆႈသေ ၸင်ႇႁိုတ်းသႂ်ႇဝႃႈ "သမၼ၊ ၵိုတ်းလူး" ၼႆ။ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၵေႃႈ ၸင်ႇသဵင်ဢူၼ်ႈဢွၼ်ႇသေ "ဢေႃႈ ဢင်ႇၵုလိမႃႇလ၊ ၵဝ်ၸဝ်ႈတႄႉ ၵိုတ်းဝႆႉယူႇလူး၊ မႂ်းၵွႆးဢိူဝ်ႈ ၵုမ်ႇဢဝ်ၵူၼ်းတၢႆသေ လႅၼ်ႈယူႇဢမ်ႇလိုဝ်ႈဢမ်ႇသဝ်း ၼႂ်းသမ်ႇသရႃႇလူင်ၼႆႉ" ပူင်လၢတ်ႈပၼ်ၼင်ႇၼႆယူႇယဝ်ႇ။
ပွၵ်ႈၼႆႉတႄႉ လႆႈငိၼ်းၶေႃႈၵႂၢမ်းထမ်ႇမဢၼ်ၵတ်းယဵၼ်ၼၼ်ႉ ပဵꧣ်ပွၵ်ႈၵမ်းဢွၼ်တၢင်းသုတ်းလႄႈ ဢင်ႇၵုလိမႃႇလၼႆႉ ယိၼ်းပဵꧣ်ဢၼ်တူၵ်းၸႂ်လႆတိုၼ်ႁၢဝ်ႉႁႅင်းသေ တေႃးသမၼ်း၊ မၢၼ်ႇမႃႇၼမၼ်းၵေႃႈ ၸူမ်ႁၢႆၵႂႃႇယူႇယဝ်ႉ။ ၵိုင်ႉၵၢင်ႉႁူႉတူဝ်ၶိုၼ်းသေ ဢဝ်လႅဝ်းမၼ်းတမ်းဝၢင်းလူင်ၼိူဝ်လိၼ်ယဝ်ႉ ၸင်ႇႁပ်ႉပဵꧣ်လုၵ်ႈၼွင်ႉ တပႄးၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈယူႇယဝ်ႉ။ ဝၢႆးၼၼ်ႉ ၸင်ႇၸွမ်းမိူဝ်းတီႈၵျွင်းဝေႇလုဝၼ်ႇဢၼ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈယူႇသဝ်းၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။
ဢိၻ်ꩪိ ꧤိသင်ခတမၼေႃ ꩡိတွႃ မုၼိၼ်တေႃ "ပုတ်ႉထၼႆႉ ဢဝ်ၽုၼ်းတၼ်းၶူဝ်းမၼ်းပႄႉပုၼ်ႈဢင်ႇၵုလိမႃႇလယူႇယဝ်ႉ" (ꩡယမင်ၵလ၊ ဢꩪၵႃထႃ)
မီဝၼ်းၼိုင်ႈ ၶၢဝ်းဝၢႆးဝၼ်း၊ ၶုၼ်လူင်ပသေႇၼတီႇၼႆႉ လႆႈမုင်ႁၼ်ဢင်ႇၵုလိမႃႇလၼင်ႇယူႇႁိမ်းၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈလႄႈ ပဵꧣ်ဢၼ်တူၵ်းၸႂ်ၵူဝ်ႁႄၵႂႃႇ။ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၸင်ႇပၼ်ႁႅင်းဝႃႈ "ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းဢိူၺ်း၊ တေႃႈလဵဝ်ၼႆႉ ၸဝ်ႈဢမ်ႇလူဝ်ႇၵူဝ်ဢင်ႇၵုလိမႃႇလယဝ်ႉ၊ ဢင်ႇၵုလိမႃႇလၼႆႉ ပဵꧣ်သေႃးတႃႇပၢၼ်ႇယဝ်ႉ" ၼႆယူႇယဝ်ႉ။
ဝၢႆးၼၼ်ႉႁၢမ်ႉၶႂ်ႈႁိုင်ႁိုင်၊ ဢင်ႇၵုလိမႃႇလၼႆႉ တိုၵ်ႉၵႂႃႇႁႃတုင်းသွမ်းသေ ၵႂႃႇႁၼ်မႅၼ်ႈၼၢင်းယိင်းၵေႃႉၼိုင်ႈ ဢမ်ႇၵိူတ်ႇလုၵ်ႈလႆႈလႄႈ လႆႈပဵၼ်ဝေႇတၼႃႇၶၢၼ်ၸႂ်လူင်ဝႆႉ။ ၶိုၼ်းမိူဝ်းတီႈၵျွင်းၵမ်းလဵဝ်သေ လဝ်ႈလၢတ်ႈတီႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ႁႂ်ႈၵဵဝ်ႇၶႄပၼ်ၵေႃႉဢၼ်ဢမ်ႇၵိူတ်ႇလုၵ်ႈလႆႈၼၼ်ႉၼႆယဝ်ႉ။ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၸင်ႇၸီႉသင်ႇဝႃႈ "ၸဝ်ႈၵႂႃႇတီႈၼၢင်းယိင်းၼၼ်ႉၵမ်းလေဝ်သေ ၵႂႃႇတိူင်ႇၵၢဝ်ႇသတ်ႉၸႃႇဝႃႈ - ၵဝ်ၼႆႉတႄႇဢဝ်မိူဝ်ႈၵိူတ်ႇလႅင်မႃး ဢမ်ႇယၢမ်ႈဢဝ်သၢႆၸႂ်ၽႂ်ၶၢတ်ႇၼႆလႄႈ၊ ၵေႃႉပဵၼ်မႄႈလႄႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼၼ်ႉ တေလႆႈသိူဝ်းသႃႇယူႇယဝ်ႉ" ၼႆ။ ဢင်ႇၵုလိမႃႇလဢၼ်ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူၵ်ႈၶၢႈႁႅမ်ပိူၼ်ႈတၢႆၼႆႉ ဢၢမ်းလူင်ဢၢမ်းလၢင်၊ တူၵ်းၸႂ်တႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈသေ ၸင်ႇလဝ်ႈတီႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈဝႃႈ "ၶႃႈတပႄးၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းၶႃႈပိူၼ်ႈတၢႆတင်းၼမ်ၶႃႈဢေႃႈ" လဝ်ႈၼင်ႇၼႆလႄႈ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၸင်ႇဝႃႈ "ၸဝ်ႈၼႆႉ မိူဝ်ႈပဵၼ်မႃးသေႃးတႃႇပၢၼ်ႇၼၼ်ႉ ၵိူတ်ႇပဵၼ်ၽဝဢၼ်မႂ်ႇမႃးယဝ်ႉ၊ တႄႇဢဝ်ယၢမ်းၼၼ်ႉမႃး ၸဝ်ႈဢမ်ႇၶႃႈႁႅမ်ၽႂ်တၢႆယဝ်ႉလူး" သင်ႇသွၼ်ပၼ်ၼင်ႇၼႆ။ ဢင်ႇၵုလိမႃႇလၼႆႉ တိူင်ႇၵၢဝ်ႇသတ်ႉၸႃႇၼင်ႇၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈသင်ႇသွၼ်ၼၼ်ႉလႄႈ ၵေႃႉပဵၼ်မႄႈဢၼ်လႆႈၶၢမ်ႇဝေႇတၼႃႇလႄႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ လႆႈသိူဝ်းသႃႇၵႂႃႇ။ သၸ်ႉၸႃႇဢင်ႇၵုလိမႃႇလတိူင်ႇၵၢဝ်ႇၼၼ်ႉလီၵိူဝ်းယမ်တႄႉတႄႉ။
ဢွင်ႇပႄႉ ၸၢင်ႉလူင်ၼႃႇရႃႇၵီႇရိထတ်း
တေႇဝတၢတ်ႈ (တေဝဝတ်ႉတ)ၼႆႉ ၽႄႈတိူၼ်းလွင်ႈၵျၢင်ႉၵမ်သမထ (တြႃးၸၢၼ်ႇ)ၼၼ်ႉလႄႈ လႆႈတၼ်းၶူဝ်းဢၼ်လီဢၢမ်းဝႆႉယဝ်ႉ။ မႃႇၼမၼ်းၵေႃႈ ယိုင်ႈၶိုၼ်ႈသုင်မႃးတိၵ်းတိၵ်းသေ မီးၵၢင်ၸႂ်ဢၼ်ၶႂ်ႈပဵၼ်ၽူႈၼၢမ်းၼႃႈမူႇၸုမ်းသင်ႇၶႃႇၼၼ်ႉ ႁၢဝ်ႉႁႅင်းၼႃႇ။ ပေႃႈဝႃႈ ဢမ်ႇပဵၼ်မႃးၸွမ်းၼင်ႇၵၢင်ၸႂ်မၼ်းၼႆ မၼ်းၸင်ႇတႅပ်းတတ်းၸတ်းၵၢၼ်တႃႇၶႃႈႁႅမ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈယူႇယဝ်ႉ။ ၸတ်းၵၢၼ်ႁဵတ်းတေႃႇသွင်ပွၵ်ႈသွင်ၵမ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇပဵၼ်ဢၼ်ထိုင်တီႈလႄႈ ၸင်ႇၸတ်းၵၢၼ်ထႅင်ႈဢၼ်ၼိုင်ႈယူႇယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈယၢမ်းၼၼ်ႉ မီးၸၢင်ႉႁႅင်းလူင် ၼႃႇရႃႇၵီႇရိ ဢၼ်မူင်တူၵ်းဢွၵ်ႇသေ ၸႂ်ႁၢႆႉလိူင်းယူႇၼၼ်ႉတူဝ်ၼိုင်ႈ။ မီးၽေးတႃႇၵူၼ်းတင်းၼမ်လႄႈ ၸင်ႇလႆႈမတ်ႉမၼ်းဝႆႉယဝ်ႉ။ တေႇဝတၢတ်ႈၼႆႉ လွမ်လွမ်ၵႂႃႇႁူၺ်းၵူၼ်းထိင်းၸၢင်ႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈပွႆႇပၼ်ၼိူဝ်သၢႆတၢင်း ဢၼ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈတေမႃးတုင်းသွမ်းၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ ဢဵၼ်းဢၢၼ်းႁႂ်ႈၸၢင်ႉၼၼ်ႉယဵပ်ႇသႂ်ႇၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၼႆယဝ်ႉ။
ၵူၼ်းထိင်းၸၢင်ႉၶဝ်ၵေႃႈ ၸွမ်းၼင်ႇ တေႇဝတၢတ်ႈၸီႉသင်ႇဝႆႉၼၼ်ႉ ၸင်ႇပွႆႇၸၢင်ႉလူင်ၵႂႃႇၸွမ်းတၢင်း ဢၼ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈတေမႃးၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ ၼႃႇရႃႇၵီႇရိၵေႃႈ လေႃႈပုင်ႈလူင်မႃးၸူးၽၢႆႇၼႃႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၵမ်းလဵဝ်ယဝ်ႉ။ ရႁၢၼ်းၶဝ်လဝ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ ႁႂ်ႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈငိူင်ႉဝႄႈၼႆသေတႃႉၵေႃႈ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈတႄႉ သိုပ်ႇယေႃးၶိင်းၵႂႃႇႁဵတ်းၼၼ်ယူႇယဝ်ႉ။
ၸၢင်ႉလူင်ၵေႃႈ ပူၵ်းငူင်းမၼ်း၊ ဢဝ်ဝႂ်ႁူမၼ်း ၽတ်ႉၽၢပ်ႈၽၢပ်ႈသေ ႁွင်ႉသႅၼ်ႇသဵင်လင်ယဝ်ႉ ၶဝ်ႈမႃးၸူးၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈယဝ်ႉ။ ၸၢင်ႉၼၼ်ႉ ၸႂ်လမ်ဝႆႉလႄႈ ၸႂ်တူင်ႉတဵၼ်ႈတွတ်ႇဝႅၼ်သေ ပဵၼ်တုၵ်ႉၶယူႇႁင်းမၼ်း။ ၵရုၼႃႇမႅတ်ႉတႃႇၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ၸင်ႇသူင်ႇၼၢႆပိုၼ်ႈၽႄႈၸူးၸၢင်ႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ၊ ပေႃးဝႃႈႁွၼ်ၼမ်ႉမႅၼတ်ႉတႃႇၽၢင်ႇၽၢပ်ႈထိုင်ၸၢင်ႉၵႂႃႇၼႆၵေႃႈ ၸၢင်ႉလူင်ၸင်ႇဢဝ်တေႃးသမၼ်းယေႃႈယွမ်းလူင်းသေ တဵတ်ႇယဵၼ်ၵႂႃႇယူႇယဝ်ႉ။
မႃးမူးၸႃးၸမ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈသေ ဢဝ်ငူင်းမၼ်းဝၢင်းသိူဝ်ႇယဝ်ႉ ၶုပ်ႉၶဝ်ႇၸူးၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈယူႇႁဵတ်းၼၼ်။ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၵေႃႈ ၸင်ႇဢဝ်ၽႃႇမိုဝ်းလုပ်ႈပၼ်ၵွၵ်းႁူဝ်မၼ်း၊ ၸၢင်ႉလူင်ၵေႃႈ ဢဝ်ငူင်းမၼ်းတၢဝ်းဢဝ် လိၼ်ႁိမ်းတိၼ်ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈၸုၵ်းဝႆႉၼၼ်ႉသေ ဢဝ်ၽူႇပိုၼ်သႂ်ႇၼိူဝ်ၵွၵ်းႁူဝ်မၼ်းမၼ်းၶိုၼ်း။ ယၵ်ႉလူတူၺ်းၼႃႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈသေ သုတ်ႉထွႆလင်ၵႂႃႇ တေႃႇပေႃးဢမ်ႇမုင်ႈႁၼ်ၼႃႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈယူႇယဝ်ႉ။ ဢဝ်ၼမ်ႉၵတ်ႉမႅတ်ႉတႃႇသေ ဢွင်ႇပႄႉတေႃးသၼႆႉ ၸင်ႇၸႅတ်ႈၸၢင်ႇပဵၼ်ဢၼ်လီထီႉသုတ်းယဝ်ႉ။
"မိတ်တမ်ၿုသေၵ ဝꩡိၼႃ ꩡိတွႃ မုၼိတ်ၻေႃ" (ꩡယ မင်ၵလ ဢꩦ်ꩧၷႃထႃ)
ဢဝ်ၵရုၼႃႇၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ဢၼ်ဢမ်ႇမီးသင်တႅၵ်ႈလႆႈၼၼ်ႉသေ ဢွင်ႇပႄႉၸၢင်ႉလူင်ၼႃႇရႃႇၵီရိယဝ်ႉ။
"သၿ်ၿေၻသၿလူပေတႃ ဝေသႃရꩡ်ၸေႁု ပႃၷတေႃ"
(ꩪမ်မဝၼ်ၻႃၼႃ ဢႃတႃၼႃတိယသုတ်တ)
ၵရုၼႃႇၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ဢၼ်ဢမ်ႇမီးသင်တႅၵ်ႈလႆႈၼၼ်ႉ ဢဝ်ၽူၼ်မႅတ်ႉတႃႇတူၵ်းႁူတ်းပၼ်ၼိူဝ်ၸၢင်ႉလူင်ၼႃႇရႃႇၵီႇရိယူယဝ်ႉ။
ဢွင်ႇပႄႉ ၼၵႃးလူင် ၼၼ်ႇတေႃးပၼၼ်ႇတႃႉထတ်း
ဢွင်ႇပႄႉ ၶုၼ်သၢင်ပၵႃႉထတ်း
ၽိုၼ်ဢိင်ထတ်း
- ၼႃႈလိၵ်ႈ (႖႙)၊ တြႃးပုတ်ႉထႃႉၽႃႇသႃႇ (ၸၼ်ႉ ႁႃႈ၊ႁူၵ်း၊ ၸဵတ်း)
- ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရ သာသနာဝန်ကြီးဌာန၊ ဗုဒ္ဓဘာသာ တရားတော် (အထက်အဆင့် ရှမ်းဘာသာ)


c: text/html

text:
ပွႆးသၢင်ႇလွင်းၾိင်ႈထုင်းတႆး ၸွမ်းၾိင်ႈထုင်းပုတ်ႉထသႃသၼႃ ဢၼ်တေၸတ်းတီႈဝတ်ႉၵူႇတဝ်ႈ ဢိူင်ႇသီၽုမ်း ဝဵင်းၵဵင်းမႆႇပီၼႆႉ မီးပႃးပၢင်ၶေႉၶႅင်ႇၼၢင်းသၢဝ်တႆး။ ပွႆးသၢင်ႇလွင်းၼႆႉ ၼႂ်းမိူင်းထႆးလၢႆလၢႆတီႈလၢႆၸႄႈဝဵင်းၵေႃႈ ၸတ်းႁဵတ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ။
ပွႆးသၢင်ႇလွင်းဝတ်ႉၵူႇတဝ်ႈ ဢိူင်ႇသီၽုမ်း မိူင်းၵဵင်းမႆႇ ပီသႃသၼႃ 2561 ၊ ၵမ်းထူၼ်ႈ 16 ၼႆႉ တူၵ်းမႅၼ်ႈ ဝၼ်းတီႈ 23-24-25 လိူၼ်မၢတ်ႊၶျ် 2018 (လိူၼ်ႁႃႈမႂ်ႇ 7 ၶမ်ႈထိုင် 9 ၶမ်ႈ) တေထိုင်ၼႆႉ။
ၸၢႆးသႅင်ယ ႁူဝ်ပဝ်ႈၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈတႆး (ၵဵင်းမႆႇ) လၢတ်ႈဝႃႈ- “သၢင်ႇလွင်းမီး 43 တူၼ်၊ ၸၢင်းလွင်းမီး 1 တူၼ်၊ ႁူမ်ႈ 44 တူၼ်။ ၼၢင်းသၢဝ်တႆး တေႁပ်ႉဢမ်ႇလိူဝ် 25 ၵေႃႉ၊ တေႁပ်ႉဝႂ်လဝ်ႈယိုၼ်ႈထိုင် ဝၼ်းတီႈ 22 ။ သူး/ရၢင်းဝလ်းမီးမိူၼ်ၼင်ႇ မူင်းၵုတ်ႊ၊ ထူၺ်ႈရၢင်းဝလ်း၊ ၽႃႈသၽၢႆး၊ ငိုၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ-” လၢတ်ႈတီႈၸုမ်းၶၢဝ်ႇ ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၼင်ႇၼႆ။
လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းမႆႇလၢႆၸႄႈဝဵင်း ယင်းမီးပွႆးသၢင်ႇလွင်းထႅင်ႈ လၢႆလၢႆတီႈ။ မိူၼ်ၼင်ႇ- ဝတ်ႉဝေႃးရဝဵတ်ႉဝိသိတ်ႇ (ဝၢၼ်ႈလိူဝ်ႇ) ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈဝႅၼ် ၸႄႈဝဵင်းႁၢင်ၻူင်း။ ဝတ်ႉၵူႇမၢၼ်ႉ မူင်းၶူၼ်းၶျႆး ဢိူင်ႇသၼ်ပူးလိူၺ်း ၸႄႈဝဵင်းလွႆသၵဵတ်း။ ဝတ်ႉၼွင်ဢုပူဝ်းသူတ်ႇ ဢိူင်ႇပႃႇၽႆႇ ၸႄႈဝဵင်းသၼ်သၢႆး။ ဝတ်ႉဝင်းမုၼ်ႉ ၸႄႈဝဵင်းမႄႈရိမ်း။ ဝတ်ႉရွင်ႉသၵ်ႇ ဢိူင်ႇသၼ်ၼႃးမဵင်း ၸႄႈဝဵင်းသၼ်သၢႆး။ ဝတ်ႉသၼ်မႃႉၵဵင် ၸႄႈဝဵင်းလွႆသၵဵတ်း။ ဝတ်ႉဢုပူဝ်းသူတ်ႇ ဢိူင်ႇမႄႈႁႄႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ပွႆးသၢင်ႇလွင်းဝတ်ႉပႃႇပဝ်ႈ ဢိူင်ႇသီၽုမ်းတႄႉ တတ်းမၵ်းဝႆႉဝၼ်းတီႈ 4-6 လိူၼ်ဢေႊပရိူဝ်ႊၵူႈပီ။
ပွႆးသၢင်ႇလွင်းၼႂ်းမိူင်းထႆးၼႆႉ တၢင်ႇၸႄႈတွၼ်ႈ တၢင်ႇၸႄႈဝဵင်း မိူၼ်ၼင်ႇၸႄႈဝဵင်းမႄႈတႅင်၊ ၸႄႈဝဵင်းမႄႈႁွင်ႈသွၼ်၊ ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၾၢင် (ဝၢၼ်ႈလၢၼ်း) ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၸတ်းၵူႈပီ။ တီႈၸႄႈဝဵင်းဝဵင်းႁႅင်ၼၼ်ႉ ပွႆးသၢင်ႇလွင်းဝတ်ႉပဵင်းလူင် ၸတ်းႁဵတ်းဝၢႆးပွႆးသွၼ်းၼမ်ႉသၢင်းၵျၢၼ်ႇ ၽွင်းႁၢင်လိူၼ်ဢေႊပရိူဝ်ႊၵူႈပီ။
ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းသိပ်းပီမႃးၼႆႉ ၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းမႆႇ ဢၼ်ပဵၼ်ၸႄႈဝဵင်းႁိမ်းႁွမ်း မိူၼ်ၼင်ႇၸႄႈဝဵင်းမႄႈရိမ်း၊ ၸႄႈဝဵင်းလွႆသၵဵတ်း၊ ၸႄႈဝဵင်းႁၢင်ၻူင်း၊ ၸႄႈဝဵင်းသၼ်သၢႆး၊ ၸႄႈဝဵင်းသၼ်ပႃႇတွင်း၊ ၸႄႈဝဵင်းမႄႈတႅင်၊ ပႃးၸဵမ်ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၾၢင်၊ ၸႄႈဝဵင်းမႄႈဢၢႆး ၸိူဝ်းၼႆႉ ၸတ်းႁဵတ်းၶိုၵ်ႉယႂ်ႇၵိုၼ်းၶွၼ်ႈၵူႈပီ။
ပွႆးသၢင်ႇလွင်းၼႆႉ သိူၵ်ႈပိုၼ်းမၼ်းၵမ်ႈၽွင်ႈ ၸွမ်းၼင်ႇၵေႃႉၸႂ်ႉၸိုဝ်ႈပၢႆၵမ် “ၵမ်ၸၢၵ်ႈၵျႃႇ” တႅမ်ႈဝႆႉၼႂ်းပပ်ႉလိၵ်ႈ “ပၢႆးႁၼ်” ဢၼ်ဢိတ်ႇဢွၵ်ႇမိူဝ်ႈပီ 1994 ၼၼ်ႉ လၢတ်ႈဝႃႈ- ပွႆးသၢင်ႇလွင်ႈ ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈမီးမႃးဝၢႆးပုတ်ႉထၽြႃး ပဵၼ်ၸဝ်ႈ ၶဝ်ႈၼိပ်ႉပၢၼ်ႇၵႂႃႇ လႆႈမွၵ်ႈ 200 ပီပၢႆပၢႆ။ ၽွင်းၼၼ်ႉ ၶုၼ်ႁေႃၶမ်း ဢသူဝ်ၵၽွင်းငမ်းဝၢၼ်ႈမိူင်း၊ မၼ်းၸဝ်ႈၼပ်ႉထိုဝ်ၵိူဝ်းလီ ယုၵ်ႉယွင်ႈသႃသၼႃပုတ်ႉထလူင်လၢင်သေ ႁဵတ်းတၢၼ်းၼမ်ႉမေႃႇ 84,000 (ပႅတ်ႇမိုၼ်ႇသီႇႁဵင်)၊ ၸေႇၻီႇၵွင်းမူး 84,000 ၊ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ပေႃးထိုင်လိူၼ် 12 မူၼ်းၵူႈပီၵေႃႈ တၢၼ်းၸီဝရသၢင်ႇၵၢၼ်း/ လဵင်ႉသွမ်းၸဝ်ႈရႁၼ်တႃဢၢၼ်ႇမိုၼ်ႇတူၼ်ၵူႈၼ်ႂ။
ပဵၵ်ႉသမ်ႉလႆႈႁႅၼ်းတၢၼ်း/ႁဵတ်းတၢင်းလီတင်းၼမ်ၵေႃႈ မၼ်းၸဝ်ႈပႆႇၶဝ်ႈၼႂ်းသၢႆမၢႆ (သႃသၼႃတႃယၸ်ႉၸ) မိူၼ်ၼၢင်းဝိသႃၶႃ၊ ၽူႈမၢၵ်ႈမီးသထေးလူင်ဢၼႃထပိၼ်ၶဝ်။ မၼ်းၸဝ်ႈၸင်ႇဢဝ်လုၵ်ႈၸၢႆး ၸဝ်ႈမႁိၼ်တ ၶဝ်ႈႁၢပ်ႇထၢမ်း ၵၢၼ်သႃသၼႃပုတ်ႉထလႄႈ ၸွမ်းၼင်ႇၾိင်ႈထုင်းၶုၼ်မီးၼၼ်ႉ ၸင်ႇၼုင်ႈၶူဝ်းၸဝ်ႈၸၢႆးၵႅမ်မိူင်း ၶိုၼ်ႈၶီႇမႃႉ၊ ၵႄႇမၢတ်ႈၽွင်းမိူင်း ၸိူင်ႉၼၢင်းၶဝ်ၵင်ႈၸွင်ႈၽိူၵ်ႇၸွင်ႈၶမ်းပၼ်သေ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ၸင်ႇလွမ်ႉႁွပ်ႈၸွမ်းၶၢင်ႈ/ၼႃႈ/လင် ဢဝ်လဵပ်ႈႁေႃၸဵတ်းႁွပ်ႈ ၸင်ႇဢဝ်မိူဝ်းတီႈဝတ်ႉလူင် ဢသူဝ်ၵရႃမ၊ ယဝ်ႉၼုင်ႈၽႃႈလိူင်သၢင်ႇၵၢၼ်းပဵၼ်ရႁၼ်။
လုၵ်ႉတီႈၼၼ်ႈသေ ၸွမ်းၼင်ႇသႃသၼႃပုတ်ႉထၽႄႈတိူၼ်းထိုင်မိူင်းတႆးလႄႈ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆးၵိူဝ်းလီပုတ်ႉထ ၸင်ႇယိူင်ႈႁဵတ်းၸွမ်းမႃးပၢၼ်သိုပ်ႇပၢၼ် ထိုင်တီႈယဵၼ်းပဵၼ်ၾိင်ႈထုင်းတႆးမႃး ပၢၼ်သိုပ်ႇပၢၼ် တႄႇၸဵမ်ပၢၼ်ပူႇပၢၼ်မွၼ်ႇ တေႃႇယၢမ်းလဵဝ်- ၼႆယဝ်ႉ။
ၵူၺ်းၵႃႈ ဢၼ်ၵမ်ႈၽွင်ႈဝႃႈ ယိူင်ႈၸွမ်းဢဝ်မိူဝ်ႈ ၸဝ်ႈၸၢႆးသိတ်ႉထတ်ႉထ ၼေႃႇတူၼ်လွင်းၶမ်းၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ဢွၵ်ႇပၢႆႈႁၢင်ႈႁေႃၶဝ်ႈထိူၼ်ႇယၢမ်း ၵၢင်ၶိုၼ်းၼႆၵေႃႈမီး။ ဢၼ်တႆးဝႃႈ ပေႃႈသၢၼ်ႈ/မႄႈသၢၼ်ႈ (ၵူၼ်းလုမ်းလႃး သၢင်ႇလွင်း) ၼၼ်ႉၵေႃႈ ဝႃႈပဵၼ်ဢမၢတ်ႈသၼ်ႇၼ (ဢၼ်ၵိူတ်ႇႁူမ်ႈၽၢၵ်ႈယၢမ်းလဵဝ်ၵၼ်တင်းပုတ်ႉထၸဝ်ႈ)သေ ၸွမ်းၸဝ်ႈၵႂႃႇမိူဝ်ႈ ၶဝ်ႈထိူၼ်ႇ။ ၵွပ်ႈၸိုဝ်ႈဝႃႈ “သၼ်ၼ” ၼႆလႄႈ ဝၢႆးမႃးတႆးႁွင်ႉ ဝႃႈ “ဢၢႆႈသၢၼ်ႈ” ဝႃႈၼႆၵေႃႈမီး။
ၾိင်ႈထုင်းပွႆးသၢင်ႇလွင်းၼႆႉ တႆးၵမ်ႈၼမ်တိုၵ်ႉယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ မီးမႃးၸဵမ်မိူဝ်ႈပၢၼ်ပုတ်ႉထၶမ်းၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ။ လိူဝ်သေဢၼ်ၵၢဝ်ႇလၢတ်ႈမႃးယဝ်ႉ ဢၼ်ဝႃႈလုၵ်ႉတီႈၶုၼ်ႁေႃၶမ်း ဢၸႃႇတသၢတ်ႈ ဢဝ်လုၵ်ႈၸၢႆးမၼ်းၶဝ်ႈ ႁၢပ်ႇၵၢၼ်သႃသၼႃ။ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈတူဝ်ၵဝ်ႇလႆႈၶႃႈႁႅမ်ပေႃႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇၶိုၼ်းသေ လႆႈၽိတ်းမႅၼ်ႈဢၼၼ်ႇတရိယၵၢမ်ႇ လႄႈ ၼင်ႇႁိုဝ်ပႃႇပဝူတ်ႈၼၵ်းလူင်ပေႃးတေပဵၼ်မဝ်မႃးၼၼ်ႉ ဝႃႈၼႆၵေႃႈယင်းမီးလူးၵွၼ်ႇ။

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်း ၵူတ်ႇထတ်းလမ်းတီႉၵူၼ်းၼုမ်ႇ တီႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ၶၢဝ်းတၢင်း 2 ဝၼ်း တီႉလႆႈ 20 ပၢႆ ၼႄးဝႃႈ ၸိူဝ်းၶဝ်ႁႃငိုၼ်းၵမ်ႉထႅမ် တႃႇၸွႆႈၸုမ်း PDF ဝႃႈၼႆ။
ဝၼ်းတီႈ 19/6/2022 ယၢမ်းၵၢင်ၶမ်ႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တီႉၺွပ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇလႃႈသဵဝ်ႈ ၵေႃႉၼိုင်ႈ ၼႄးဝႃႈ မၼ်းၸၢႆး တၢင်ႇ ယွၼ်းသူးဝၼ်းၵိူတ်ႇ တေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းသူႉၵျီႇတီႈ ၾဵတ်ႉပုၵ်ႉသုၼ်ႇတူဝ်မၼ်း ။ ဝၢႆးၼၼ်ႉထႅင်ႈဝၼ်းၼိုင်ႈ ဝၼ်းတီႈ 20 သိုၵ်းမၢၼ်ႈ သိုပ်ႇလမ်းတီႉၵူၼ်းၼုမ်ႇထႅင်ႈ 20 ပၢႆ ။
ၵူၼ်းလႃႈသဵဝ်ႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဝႃႈၶဝ်ၵူတ်ႇထတ်း ႁၼ်တီႈၼႂ်းၾူၼ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇၼၼ်ႉ လွင်ႈလူႇၶၢမ်ႇငိုၼ်း တႃႇၵမ်ႉၸွႆႈ NUG, PDF ၸုမ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၶဝ်ၼႆသေ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ၸင်ႇၶႆႈၸွမ်းငိူၼ်ႈမၼ်း လႄႈ လႆႈပဵၼ်သၢႆ ။ ၵူၼ်းၼုမ်ႇမၢင်ၵေႃႉၵေႃႈ ဢုပ်ႇဢူဝ်းငူပ်ႉငီႉဢဝ်ငိုၼ်းမွၼ်သေ လွတ်ႈဢွၵ်ႇမႃးၵေႃႈမီး”- ဝႃႈၼႆ။
ဢိင်ၼိူဝ်လွင်ႈၼႆႉသေ မိူဝ်းၼႃႈမႃး သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸၢင်ႈၵူတ်ႇထတ်းမိုဝ်းထိုဝ် ၊ ထဵတ်ႈထၢမ်လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈမႃးႁၢဝ်ႈႁႅင်းလႄႈ ၸၢင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတႃႇၵူၼ်းၵဵပ်းလွင်ႈၵမ်ႉၸွႆႈ ပႃးၸဵမ်ၵူၼ်းၵမ်ႉၸွႆႈ ၵူၼ်းၼုမ်ႇလႃႈသဵဝ်ႈၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
“ မိူဝ်းၼႃႈၼႆႉၸၢင်ႈတေယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ တႃႇတေလူႇၶၢမ်ႇငိုၼ်းတွင်း ၶူဝ်းၵိၼ်ယႅမ်ႉ တႃႇၸွႆႈထႅမ် ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈယဝ်ႉၶႃႈ။ ဢၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇၺႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈတီႉၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ လႆႈဝႃႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉပႃးလွင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းၵူၼ်း ၼႂ်းမုင်ႉႁေႃႁိူၼ်းၶဝ် ပီႈၼွင်ႉၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းၶဝ်။ မၢင်ႁိူၼ်း ပိၵ်ႉဢိုတ်းႁိူၼ်းယေးသေ ပၢႆႈ ၵေႃႈ မီးဢေႃႈ”- ၵူၼ်းလႃႈသဵဝ်ႈ သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်းမႃး ၶၢဝ်းတၢင်း ပီပၢႆၼႆႉ ပၼ်တၢင်းတုၵ်ႉၶယၢပ်ႇၸႂ် ၵူၼ်းမိူင်းမႃးဢမ်ႇထၢတ်ႇဢမ်ႇဝၢႆး။ လွင်ႈၵူတ်ႇထတ်းထဵတ်ႈထၢမ် လိုပ်ႈလမ်းတီႉၺွပ်းႁၢဝ်ႈႁႅင်း၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းဢမ်ႇမီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ၊ ပၢင်လွင်းလိူင်ႇၼမ် ၵၢၼ်ၵေႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉၵေႃႈလိူင်ႇၼမ်။ ၼႄးၵူၼ်းၼုမ်ႇၵွင်ႉၵၢႆႇၵပ်းသိုပ်ႇၸွႆႈထႅမ် သိုၵ်းၵႅတ်ႇၶႄၵူၼ်းမိူင်း PDF ၼႆသေ တီႉၺွပ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇယဵတ်ႈၶွၵ်ႈပၼ်တူတ်ႈတၢမ်ႇ ၊ မၢင်ၵေႃႉၼႄးဝႃႈၵေႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉၼႆသေထိုင်တီႈပၼ်တၢမ်ႇတၢႆၵေႃႈမီး။


text:
ၽူႈႁွင်ႉၵႂၢမ်းတႆးၸၢႆးလွမ်ႉဝုၼ်းလႄႈၸၢႆးႁၢၼ်လႅင်းတေၵႂႃႇႁူမ်ႈႁွင်ႉၽဵင်းၵႂၢမ်းမူၼ်ႈၸႂ်ပၼ်ပီႈ ၼွင်ႉႁႅင်းၵၢၼ် တီႈပွႆးၶၢဝ်းၵတ်း ဝဵင်းၵဵင်းမႆႇ။
ပွႆးၶၢဝ်းၵတ်း ပီ 2017 တေတႄႇၸတ်းႁဵတ်းဝၼ်းတီႈ 28 လိူၼ်ၼႆႉ၊ တေၸတ်းၶၢဝ်းတၢင်း10 ဝၼ်းပၢႆ ၸၢႆးလွမ်ႉဝုၼ်း ၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်းဝူင်းၸိူင်းလႅဝ်း တေႁွင်ႉဝၼ်းတီႈ 01/01/2018 ၊ ၸၢႆးႁၢၼ်လႅင်း တေႁွင်ႉမူၼ်ႈၸႂ်ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 04/01/2018 လိူဝ်ၼၼ်ႉၵေႃႈတေမီးၽူႈႁွင်ႉ ၵႂၢမ်းသႅၼ်းႁုၼ်ႈမႂ်ႇ ၸၢႆးပူးသႅင်လႄႈယိင်းသႅင်ၽွၼ်းၶဝ်ၵေႃႈလႆႈၶဝ်ႈႁူမ်ႈႁွင်ႉၵႂၢမ်း ဝူင်းတွႆႇတိုင်ႈ ပဵၼ်ၸုမ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆးၵဵင်းမႆႇ ဝႃႈၼႆ။
ၸၢႆးလွမ်ႉဝုၼ်း လၢတ်ႈဝႃႈ – “ၶႃႈႁဝ်းလႆႈမီးတိုဝ်ႉတၢင်းၶဝ်ႈႁွင်ႉၽဵင်းၼႂ်းပွႆးၶၢဝ်းၵတ်းၵဵင်းမႆႇၼႆႉလႆႈ5-6ပီယဝ်ႉၶႃႈ။ ယိၼ်းၸူမ်းတီႈလႆႈတိုဝ်ႉတၢင်းမႃးႁွင်ႉၽဵင်းၵႂၢမ်းတႆးၼႆႉလႄႈ ယိၼ်းၸူမ်းပီႈၼွင်ႉတႆး ဢၼ်မႃးၶဝ်ႈပွႆးသေပၼ်ႁႅင်းၵူႈၵေႃႉ ၶႃႈ။
ပွႆးၶၢဝ်းၵတ်း ဝဵင်းၵဵင်းမႆႇၼႆႉ ပီႈၼွင်ႉတႆးႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း မႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ပွႆးၵူႈပီ။ မၢင်ပီၵေႃႈ မီးလွင်ႈၽိတ်း ၽႅၵ်ႇပေႃႉထုပ်ႉၶႃႈႁႅမ်ၵၼ်။ ဢၼ်ၺႃးၸဝ်ႈၼႃႈတီႈပႂ်ႉၵူတ်ႇထတ်းၵေႃႈမီးလႄႈ ၸၢႆးလွမ်ႉဝုၼ်း သိုပ်ႇလၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ ႁႂ်ႈပီႈၼွင်ႉႁဝ်းဢွၼ်ၵၼ်ပႃးဝတ်းဝႂ်ၸပ်းတူဝ် ၊ ၵႂႃႇဢႅဝ်ႇၵေႃႈ ႁႂ်ႈလႆႈပဵၼ်လွင်ႈ ဢႅဝ်ႇမူၼ်ႈမူၼ်ႈသိူဝ်းသိူဝ်း ႁၵ်ႉၵၼ်ပႅင်းၵၼ် မီးသင်ဢမ်ႇထုၵ်ႇၸႂ်ၵၼ်ၵေႃႈယႃႇဝႆႉ ၸႂ်ၵၼ် ဝၢင်းၶႂၢင်ႉပၼ်ၵၼ်သေ ယႃႇႁႂ်ႈမီးလွင်ႈၽိတ်းမေႃးၵၼ် ” ဝႃႈၼႆ။
ပၢင်ပွႆးၶၢဝ်းၵတ်း (ငၢၼ်းရိုဝ်ႊၻူးၼၢဝ်) ဝဵင်းၵဵင်းမႆႇၼႆႉၸတ်းႁဵတ်းၵူႈပီ ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵႂႃႇပွႆးတေ လႆႈသိုဝ်ႉ ၶဝ်ႈ 20 ၿၢတ်ႇ ပေႃးတေၶဝ်ႈၼႂ်းပၢင်ႁွင်ႉၵႂၢမ်းၼႆတေ လႆႈသိုဝ်ႉၶဝ်ႈထႅင်ႈ ၵမ်းၼိုင်ႈ၊ ပီၼႆႉတေ ၸတ်းၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 28/12/2017 ထိုင် 08/01/2018 ဝႃႈၼႆ။


text:
မိူင်းထႆး ပွတ်းၵၢင် ဢၼ်ႁူႉဝႃး ထုင်ႉပွတ်းၵၢင် ၼႆႉ ပဵၼ် ၼႃႈလိၼ်တီႈတႅမ်ႇ ၶွင် မိူင်းထႆး ယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ်ဝဵင်းယႂ်ႇလူင် ၵုင်းထဵပ်ႈ ၼႆႉ ပဵၼ်ဢၼ်မီးဝႆႉ တီႈ ၵႅၼ်ၵၢင်မၼ်းယဝ်ႉ။
ၼႃႈလိၼ်[မူၼ်ႉမႄး]
မိူင်းထႆး ပွတ်းၵၢင် ၼႆႉ ၸၢင်ႈၸႅၵ်ႇ ၼႃႈလိၼ် ပဵၼ် သၢမ်တွၼ်ႈ -
ဝဵင်းလူင်[မူၼ်ႉမႄး]
- 1 ဢယုတ်ႉထယႃး — ဝဵင်းငဝ်ႈၸိုင်ႈၵဝ်ႇ ဢၼ်ဢဝ် ဢုတ်ႇလႅင်သေ ၵေႃႇသၢင်ႈဝႆႉ
- 2 ၵုင်းထဵပ်ႈ — ဝဵင်းယႂ်ႇသေပိူၼ်ႈ တီႈ မိူင်းထႆး၊ ပဵၼ်တီႈဢၼ် လွင်ႈမၢၵ်ႈမီး၊ လွင်ႈၵွတ်းၽၢၼ်၊ ၽိင်ႈငႄႈ လႄႈ လွင်ႈၵေႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉ လိူင်ႇၼမ်
- 3 ႁူဝ်ႁိၼ် — ဢွင်ႈတီႈလိုဝ်ႈသဝ်း ၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇ ဢၼ်ၵဝ်ႇၵႄႇသေပိူၼ်ႈ တီႈ မိူင်းထႆး၊ ပဵၼ်ပၢႆတၢင်း ၸၢဝ်းၶုၼ် မႃး ၸဵမ်မိူဝ်ႈ ပီႁူဝ်ပၢၵ်ႇ 19
- 4 ၵၢၼ်ၸၼပူးရီး — ၶူဝ် တီႈၼိူဝ် မႄႈၼမ်ႉၵႂၢႆး၊ မီးႁူင်းၼႄ သိုၵ်းၵမ်ႇၽႃႇ ပွၵ်ႈသွင် လႄႈ တီႈမုင်ႈသႃႇ သၽႃႇဝ
- 5 လူပ်ႉပူးရီး — ႁူႉၸွမ်း ဢၼ်မီး ၵျွင်းၽြႃးၶမဵၼ်ႇ လႄႈ လိင်းၵိၼ်ပူ
- 6 ၼၶွၼ်းပထူမ် — ဝဵင်းၵဝ်ႇၵႄႇသုတ်း တီႈ မိူင်းထႆး လႄႈ ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈ ၵွင်းမူးယႂ်ႇသုတ်း ၼႂ်းလူၵ်ႈ
- 7 ၼူၼ်းထပူးရီး —ဝဵင်းယႂ်ႇသုတ်း ထူၼ်ႈသွင် တီႈ မိူင်းထႆး ၼႂ်းၵႃႈ ၼႃႈလိၼ် ဝဵင်းလူင် ၵုင်းထဵပ်ႈ
- 8 ၽဵတ်ႉၶျ်ပူးရီး — ႁူႉၸွမ်း တွၼ်ႈတႃႇ လွႆၶဝ်ဝၢင်း လႄႈ ၸၢင်ႈႁွတ်ႈၽႅဝ်လႆႈ သူၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ
- 9 သမုတ်ႇသူင်ၶၢမ်း — ဝၢၼ်ႈဢၼ်လီၶဝ်ႈၸႂ် ဢိၵ်ႇတင်း ၵၢတ်ႇမႄႈၶလွင် လႄႈ ၵၢတ်ႇၼိူဝ်ၼမ်ႉ ဢၼ်မီးႁိမ်းၸမ်ၵၼ်။
ပၢႆတၢင်းတၢင်ႇၸိူဝ်း[မူၼ်ႉမႄး]
- ဢမ်ၽဝႃ — ၵၢၼ်ၼိူဝ်ၼမ်ႉ ဢၼ်မီးႁိမ်း သမုတ်ႇသူင်ၶၢမ်း
- ပင်းပဢိၼ်ႇ — ႁၢင်ႈႁေႃလၢၵ်ႇလၢႆး ဢၼ်မီး ၽၢႆႇၸၢၼ်း ဢယုတ်ႉထယႃး
- တမ်ႉၼိူၼ်သတုၵ်ႇ — ၵၢတ်ႇၼိူဝ်ၼမ်ႉ ဢၼ်ထူဝ်းရိတ်ႉၶဝ် ၵႆႉၵႂႃႇထႆႇၶႅပ်းႁၢင်ႈ
- သူၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၵႅင်ၵရၸၢၼ် — ၼမ်ႉတူၵ်းတၢတ်ႇ ပလဢူး ဢၼ်မီး 15 ၸၼ်ႉၼၼ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈပဵၼ် တၢင်းၸၼ်း တီႈၼႂ်းထိူၼ်ႇ
- သူၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ဢေႇရႃႇဝၢၼ်ႇ — ၼမ်ႉတူၵ်းတၢတ်ႇႁၢင်ႈလီ ဢေႇရႃႇဝၢၼ်ႇ ဢၼ်မီး ၸဵတ်းၸၼ်ႉ
- သူၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၶဝ်ႈသၢမ်ရွႆႈယွတ်ႈ — ဢႅဝ်ႇလႄႈ ထမ်ႈ ၽရယႃၼၶွၼ်းၶီရိ ဢမ်ႇၼၼ် ၵႂႃႇ တူၺ်းၼူၵ်ႉ
- ၵေႃႇၵရဵတ်ႉ — ၵုၼ်ဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဢၼ်ႁဵတ်မေႃႈ ဢၼ်မီးၽၢႆႇႁွင်ႇ ၵုင်းထဵပ်ႈ
ပွင်ႇၸႂ်[မူၼ်ႉမႄး]
ၵႂႃႇၸူး[မူၼ်ႉမႄး]
တင်း ႁိူဝ်းမိၼ်[မူၼ်ႉမႄး]
ၶႅၵ်ႇၵမ်ႉၼမ် ၸိူဝ်းမႃး ဢႅဝ်ႇလႄႇ မိူင်းထႆး ၼႆႉ ႁွတ်ႈၽႅဝ်တီႈ တႃႈႁိူဝ်းမိၼ် သုဝၼ်ႇၼၽူမ်း၊ ဢၼ်ပဵၼ် တႃႈႁိူဝ်းမိၼ်ယႂ်ႇသေပိူၼ်ႈ ၶွင် မိူင်းထႆး ဢၼ်မီး ၽၢႆႇဢွၵ်ႇ ၵုင်းထဵပ်ႈ ယၢၼ် 15 ၵီႇလူဝ်ႇမီႇတႃႇ (19 လၵ်း) ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပေႃးလုၵ်ႉဢဝ်တီႈ ၵၢင်ဝဵင်းၵုင်းထဵပ်ႈသေ တေလႆႈၶီႇလူတ်ႉ မွၵ်ႈ 45 မိတ်ႉၼိတ်ႉ ၼႆသေတႃႉ ပေႃးဝႃႈ လူတ်ႉသတ်ႉ ၸွမ်းသၢႆတၢင်းၼႆ တေၸၢင်ႈႁိုင် 1 မူင်း တေႃႇ 5 ၸူဝ်းမူင်းၼႆႉယဝ်ႉ။ တွၼ်ႈတႃႇ လွၼ်ႉၶၢဝ်ႇ လွင်ႈသၢႆၵၢၼ်မိၼ်ၼၼ်ႉ တေၸၢင်ႈႁၼ်လႆႈ တီႈၼႂ်း ပွင်ႈလိၵ်ႈ ၵုင်းထဵပ်ႈ ၼၼ်ႉယူႇ။
လူတ်ႉလဵၼ်း တႃႈႁိူဝ်းမိၼ် ဢၼ်ၵွင်ႉဢဝ် တႃႈႁိူဝ်းမိၼ် သုဝၼ်ႇၼၽူမ်း တင်း တႃႈလူတ်ႉလဵၼ်း တီႈၼႂ်းဝဵင်းၼႆႉ ၶဝ်ႈပႃး မၵ်ႉၵသၢၼ် လႄႈ ၽယထႆး တီႈဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တေၸၢင်ႈ လႅၵ်ႈလၢႆႈၶီႇ သၢႆလူတ်ႉလဵၼ်းဝဵင်းလူင် ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၸၢင်ႈၶပ်ႉထႅဝ်သေ ပႂ်ႉ တႃႇၶီႇ ထႅၵ်ႇၸီႇ ဢၼ်လဵၼ်ႈၸွမ်း မီႇတႃႇ၊ တီႈၸၼ်ႉၼိုင်ႈ၊ ၶၢဝ်းတၢင်း တႃႇၵႂႃႇၼႂ်းဝဵင်းၼႆႉ တေတူၵ်းၸူဝ်ႈ 250-450 ပၢတ်ႉ။ ၸႂ်ႉထႅဝ် ထႅၵ်ႇၸီႇ ဢၼ်ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်သေ ႁႂ်ႈၼႄႉၼွၼ်း ပိုတ်ႇမီႇတႃႇ၊ ပေႃးဢမ်ႇၼၼ် ဝၢႆးလင်မႃး တေၸၢင်ႈၵႂၢမ်းၼမ်ၵၼ်။
တင်း ၵႃး[မူၼ်ႉမႄး]
ထုင်ႉပွတ်းၵၢင်ၼႆႉ မီးလွင်ႈၵပ်းသိုပ်ႇ ၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉတင်း ပွတ်းဢွၵ်ႇ၊ ပွတ်းၸၢၼ်း၊ ပွတ်းႁွင်ႇ လႄႈ ၸဵင်ႇႁွင်ႇဝၼ်းဢွၵ်ႇ ၸိုင်ႈမိူင်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
သဵၼ်ႈတၢင်းလူင် သွင်သဵၼ်ႈ ၵွင်ႉသိုပ်ႇဝႆႉ ထုင်ႉပွတ်းၵၢင်တင်း မိူင်းထႆး ပွတ်းဢွၵ်ႇ။ သဵၼ်ႈတၢင်းလူင်ၼၼ်ႉတႄႉ ပဵၼ် သဵၼ်ႈတၢင်း သုၶုမ်ဝိတ်ႉ ဢၼ်ႁူႉဝႃႈ ပဵၼ် သၢႆတၢင်း 3 ဢၼ်တႄႇတီႈ ၵုင်းထဵပ်ႈ လႄႈ လုၵ်ႉတီႈ ၽတ်ႉထယႃး တေႃႇပေႃးထိုင် တရၢတ်ႇ လႄႈ လႅၼ်လိၼ်လၢဝ်းယဝ်ႉ။ ထႅင်ႈသဵၼ်ႈၼိုင်ႈတႄႉ ၵႂႃႇၽၢႆႇဢွၵ်ႇ ၵႂႃႇၸူး ဢရၼ်ယပရႃႇထဵတ်ႈ ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈ လႅၼ်လိၼ်ၵမ်ႇပေႃးတီးယႃးသေ ၸၢင်ႈလတ်းၶၢမ်ႈၵႂႃႇၸူး သဵမ်ရႅပ်ႉ လႄႈ သူၼ်မိူဝ်ႈမိုၼ်ႉၵွၼ်ႇ ဢင်းၵေႃး (ၵူၺ်းၵႃႈ ယႃႇပေဝူၼ်ႉလွင်ႈ တႃႇႁေႃႈလူတ်ႉ တီႈ ပွတ်းၽၢႆႇ ၵမ်ႇပေႃးတီးယႃး)။
လုၵ်ႉတီႈ ၽူးၵဵတ်ႇ၊ ၸႄႈမိူင်းၵရပီႇ လႄႈ ပၢႆတၢင်းတၢင်ႇၸိူဝ်း ၸိူဝ်းဢၼ်မီးတီႈ မိူင်းထႆး ပွတ်းၸၢၼ်း ၼၼ်ႉသေ ၵႂႃႇၸွမ်း သၢႆတၢင်း 4 ဢၼ်ၶဝ်ႈၸူး ထုင်ႉပွတ်းၵၢင် ဢၼ်ပူၼ်ႉ ၶျုမ်းၽွၼ်း ၵႂႃႇၼၼ်ႉ။ တေလႆႈလတ်းၶၢမ်ႈ ႁူဝ်ႁိၼ်၊ ၶျႃႉဢမ် လႄႈ သမုတ်ႇသူင်ၶမ်း၊ ပဵၼ်တၢင်းယၢဝ်း ဢၼ်ႁွတ်ႈထိုင် ၵုင်းထဵပ်ႈယဝ်ႉ။
ၸွၼ်ႇႁိမ်းႁွမ်း[မူၼ်ႉမႄး]
တူၺ်း[မူၼ်ႉမႄး]
တီႈထုင်ႉပွတ်းၵၢင်ၼႆႉ မီးတွၼ်ႈတႃႇတူၺ်း တင်းၼမ်ယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းဢႅဝ်ႇလႄႇ ၵမ်ႉၼမ်ၼႆႉ ႁွတ်ႈၽႅဝ်တီႈ ၵုင်းထဵပ်ႈ၊ ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈမီးၵႃႈၶၼ် ဢၼ်မီးဢွင်ႈတီႈၸၢင်ႈတူၺ်းတင်းၼမ်။ ဢွင်ႈတီႈ တႃႇတူၺ်းတႄႉ ႁၢင်ႈႁေႃလူင်၊ ဝတ်ႉၽူဝ်း၊ ဝတ်ႉဢရုၼ်ႇ လႄႈ ႁိူၼ်း ၸိမ်းတွမ်ႇသိၼ်ႇ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်ဢၼ်ပွတ်းဢွၼ်ႇတွၼ်ႈၼိုင်ႈ ဢၼ်ပဵၼ် တီႈၵိုၵ်းပိုၼ်း လႄႈ ၶူဝ်းပူၺ်ႈ ၽိင်ႈငႄႈ။ ၼႃႈလိၼ် ဝဵင်းလူင် ၵုင်းထဵပ်ႈ ၼႆႉ ဢမ်ႇသူႈၽိတ်ႈမွၵ်ႇ ၵူၼ်းၼွၵ်ႈမိူင်းသေတႃႉ တီႈၼၼ်ႈၼႆႉ မီးဢွင်ႈတႃႇၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တူၺ်း တင်းၼမ်ယဝ်ႉ။ တီႈ သမုတ်ႇပရႃၵၢၼ် ၼၼ်ႉ မီး ႁူင်းၼႄ ဢၼ်လီၶဝ်ႈၸႂ်၊ ဢမ်ႇၼၼ် ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၸၢင်ႈၶီႇ ႁိူဝ်း ၵႂႃႇၽၢႆႇႁွင်ႇ ၵႂႃႇၸူး ၼူၼ်းထပူးရီး၊ ဢမ်ႇၼၼ် ဢၼ်တိူဝ်းၶႅမ်ႉလိူဝ် ၵေႃႇၵရဵတ်ႇ
လုၵ်ႉတီႈ ၵုင်းထဵပ်ႈသေ မီးၶၢဝ်းတၢင်း ဢၼ်ၵႂႃႇဝၼ်းမႃးဝၼ်းလႆႈ တင်းၼမ်ယဝ်ႉ။ ႁၢင်ႈႁေႃၶၢဝ်းမႆႈ ၵႃႈတီႈ ပၢင်းပဢိၼ် ၼၼ်ႉ ပဵၼ်တီႈၵိုတ်း ၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉ ဢၼ်မီးတီႈၼိူဝ်တၢင်းၵႂႃႇ ဢယုတ်ႉထယႃး ဢၼ်ယၢမ်ႈပဵၼ်မႃး ဝဵင်းငဝ်ႈၸိုင်ႈ သယႅမ်ႇ ၶၢဝ်းတၢင်း 400 ပီ သေ ပိုၼ်းမၼ်းၵေႃႈ တိုၵ်ႉၵိုတ်းဝႆႉယူႇလႄႈ ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီလွတ်ႈ တႃႇၵႂႃႇဢႅဝ်ႇလႄႇ။ တီႈၼၼ်ႈၼႆႉ မီးယူင်ႉသၢင်ႈႁူဝ်ပၢၵ်ႇမၼ်း ဢၼ်ၽႄႈသေ ႁဵတ်းဝႆႉ တီႈႁိမ်းႁွမ်း ၵုၼ် လႄႈ ၶႂ်ႈပၼ်တၢင်းၶႆႈတႄႉ ၶၢတ်ႈ လႅင် ဢမ်ႇၼၼ် လူတ်ႉၶိူင်ႈဢွၼ်ႇၼႆႉ တိူဝ်းၶႅမ်ႉယဝ်ႉ။ ၶၢဝ်းတၢင်းၶီႇလူတ်ႉလဵၼ်း ဢၼ်ဢမ်ႇပေႃးႁိုင်ၼၼ်ႉ တေဢဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၵႂႃႇထိုင် လူပ်းပူးရီး၊ ပဵၼ် ဝဵင်းဢွၼ်ႇၵိုၵ်းပိုၼ်း ဢၼ်မီးလိင်း။ ၵူၼ်းဢႅဝ်ႇလႄႇ ၵမ်ႉၼမ် ၼႆႉ မိူဝ်ႈၶဝ်ႈပႆႇၶိုၼ်ႈ တီႈၼိူဝ် လူတ်ႉလဵၼ်း ဢၼ်ၵႂႃႇၸူး မိူင်းထႆး ပွတ်းႁွင်ႇ ၼၼ်ႉ ၶဝ်ဢွၼ်ၵၼ်မႃးဢႅဝ်ႇလႄႇ တီႈ လူပ်းပူးရီး ၼႆႉယဝ်ႉ။
တီႈ ပွတ်းဢွၵ်ႇ ၵုင်းထဵပ်ႈ ၼၼ်ႉ မီးဝႆႉ ၼွင်ၵုင်ႈ လႄႈ တူင်ႈၼႃး သုတ်းသၢႆတႃသေ မီးပႃး ၵၢတ်ႇၼိူဝ်ၼမ်ႉၵွၼ်ႇ။ ဢၼ်ၸိုဝ်ႈသဵင်ႇယႂ်ႇသေပိူၼ်ႈ ၼႂ်းၵႄႈ ၵူၼ်းၼွၵ်ႈမိူင်း ၸိူဝ်းမႃး ဢႅဝ်ႇလႄႇၼႆႉ ပဵၼ် တမ်ၼိူၼ်သတုၵ်ႇ၊ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈၶဝ်တႄႉ တိူဝ်းလႆႈၸႂ် ၵႂႃႇဢႅဝ်ႇလႄႇ ဢမ်ၽဝ ဢမ်ႇၼၼ် ထႃးၶၢမ်း။ သမုတ်ႇသူင်ၶၢမ်း ၼႆႉ ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈလီ တွၼ်ႈတႃႇၵႂႃႇၸူး ၵၢတ်ႇၼိူဝ်ၼမ်ႉယဝ်ႉ။ လၢႆးတႃႇႁွတ်ႈၽႅဝ်တီႈၼႆႈတႄႉ ပဵၼ် သဵၼ်ႈသၢႆတၢင်းလူတ်ႉလဵၼ်း မႄႈၶလွင်သေ၊ မီးလူတ်ႉလဵၼ်း ဢၼ်ၵႂႃႇ ထိူင်း လႄႈ လူတ်ႉလဵၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဢၼ်တေလူဝ်ႇလႆႈၶိုၼ်းၶီႇႁိူဝ်းသေ ၶၢႆႉၵႂႃႇၸူး ဝၢၼ်ႈတမ်ႇငႃႈ ၶွင် သမုတ်ႇသူင်ၶၢမ်း။ ၼၶွၼ်းပထူမ် တႄႉ တီႈဢၼ်ၵႂႃႇလႄႇ ၶိုင်ႈဝၼ်း တွၼ်ႈတႃႇ ၵႂႃႇတီႈ ၵွင်းမူးၽရပထူမ်၊ ဢၼ်ပဵၼ် ၵွင်းမူးသုင်သုတ်း ၼႂ်းလူၵ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ပေႃးၵႂႃႇၽၢႆႇတူၵ်းသေ ပေႃးၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၽႅဝ်တီႈ ဝင်ႇၵႄႈလွႆ မႄႈၼမ်ႉၶႂၢႆးၼႆ သၢႆငၢႆၼႃႈလိၼ်ၼႆႉ တိူဝ်းပဵၼ် ၵွင်းလွႆသုင်မႃးယဝ်ႉ။ ၵၢၼ်ၸၼပူးရီး ၼႆႉ ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈၵိုတ်း ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင် တွၼ်ႈတႃႇၶၢဝ်းတၢင်း လတ်းၶၢမ်ႈၶူဝ် မႄႈၼမ်ႉၶႂၢႆး လႄႈ ႁူင်းၼႄ သိုၵ်းၵမ်ႇၽႃႇပွၵ်ႈသွင် ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ မီးၶၢဝ်းယၢမ်းမွၵ်ႈလၢႆႈဝၼ်း တွၼ်ႈတႃႇ တီႈ ၼႃႈလိၼ်ၼႆႉၼႆ မၼ်းမီးဝႆႉ ဢွင်ႈတီႈလီၶဝ်ႈၸႂ် တီႈၸၼ်ၸၼ် ၸိူဝ်းၶဝ်ႈပႃး ၼမ်ႉတူၵ်းတၢတ်ႇ ဢႄႇရဝၢၼ်ႇ လႄႈ တီႈလတ်းၶၢမ်ႈၽႆးငရၢႆး။ ဢၼ်ၵူၼ်းလႆႈၸႂ်ၼမ် ဢၼ်ၼိုင်ႈတႄႉ ပဵၼ်ဢၼ်ၶီႇလူတ်ႉလဵၼ်း ၵႂႃႇတီႈၼိူဝ်ၶူဝ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တေၸၢင်ႈၵႂႃႇပႃးၸူး သင်ႇၶလပူးရီး လႄႈ ၽြႃးသၢမ်သူႇ၊ ၶီႇလူတ်ႉပၢတ်ႉသ် မွၵ်ႈ သီႇၸူဝ်ႈမူင်း တွၼ်ႈတႃႇ ထိုင် လႅၼ်လိၼ် မျၢၼ်ႇမႃႇ။
ပေႃးၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၵႂႃႇၽၢႆႇၸၢၼ်း၊ ဢၼ်ပဵၼ် ဢၢဝ်ႇပၢင်ႇလၢႆႇ ပွတ်းႁွင်ႇ ၼၼ်ႉၵေႃႈ မီးဝႆႉတင်းၼမ် တွၼ်ႈတႃႇ ၵူၼ်းၸိူဝ်းမႃးဢႅဝ်ႇလႄႇ။ တီႈၼၼ်ႈၼႆႉ ပဵၼ် ဢွင်ႈတီႈလိုဝ်ႈ ၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇ ၶွင် ႁူဝ်ႁိၼ်, ၶျႃႉဢၢမ်း လႄႈ ပၢၼ်းၶရုတ်ႇ။ ၽဵတ်ႉၶျ်ပူးရီး ၼႆႉ မီးဝႆႉ ပွၵ်ႉၵဝ်ႇၵဝ်ႇ ဢၼ်လီႁၵ်ႉသေ လုၵ်ႉတီႈ ၵုင်းထဵပ်ႈ၊ ႁူဝ်ႁိၼ် ဢမ်ႇၼၼ် ၶျႃႉဢၢမ်းသေ ၵႂႃႇဢႅဝ်ႇလႄႇ ၵႂႃႇဝၼ်းမႃးဝၼ်းလႆႈယူႇ။ ႁူဝ်ႁိၼ် ၼႆႉ ပဵၼ် ဢွင်ႈတီႈ ၼမ်ႉတူၵ်းတၢတ်ႇ ၶွင် သူၼ်ႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၵႅင်ႇၵရၸၢၼ် လႄႈ မီးတၢင်းႁၢင်ႈလီႈ သၽႃႇဝ ၶွင် သူၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၶၢဝ်းသၢမ်ရွႆႈယွတ်ႈ။ ၵမ်းလိုၼ်းသုတ်းတႄႉ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၸၢင်ႈသိုပ်ႇၵႂႃႇၸူး သၢႆတၢင်း ဢၼ်ၵႂႃႇၸူး ၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇ လႄႈ မူႇၵုၼ် ၶွင် မိူင်းထႆး ပွတ်းၸၢၼ်း ၼၼ်ႉယူႇ။
ႁဵတ်း[မူၼ်ႉမႄး]
ၵိၼ်[မူၼ်ႉမႄး]
တၢင်းၵိၼ်ထႆး (တၢင်းၵိၼ် ၸွမ်းတၢင်း)
သိုပ်ႇၵႂႃႇထႅင်ႈ[မူၼ်ႉမႄး]


text:
ၵူၼ်းၵေးသီး ႁူဝ်ၵူၼ်း 10 ပၢႆ ႁွတ်ႈထိုင် မိူင်းသၢတ်ႇ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း 10 ပၢႆ၊ ပႃးလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ၸဝ်ႈသၢင်ႇၸိူဝ်းၼႆႉလႄႈ လူဝ်ႇတၢင်းၸွႆႈထႅမ်လွင်ႈယူႇလွင်ႈၵိၼ် ၵူၼ်း မိူင်းသၢတ်ႇလၢတ်ႈ။
ၼႂ်းႁူဝ် လိူၼ်ၵျုၼ်ႊ 2022 ၼႆႉမႃး ၵူၼ်းၵေးသီး 12 ၵေႃႉ 3 မုင်ႉႁေႃႁိူၼ်း ဢွၼ်ၵၼ်ပၢႆႈမႃး သွၼ်ႈဝႆႉတီႈ ဝၢၼ်ႈႁူဝ်ၼႃး ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်း သၢတ်ႇ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း ၽွင်းပၢႆႈမႃးၼႆႉ ဢမ်ႇတၼ်းလႆႈၶူဝ်းၶွင်သင်ၼႆယဝ်ႉ။
ၵူၼ်းမိူင်းသၢတ်ႇ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ပဵၼ်ၵူၼ်းၵေးသီး ပၢႆႈမႃးတီႈမိူင်းသၢတ်ႇၼႆႉ တေမီး 3-4 ဝၼ်းယဝ်ႉ။ ဢမ်ႇတၼ်းလႆႈၶူဝ်းသင်မႃး။ ယၢမ်းလဵဝ် ပၢႆႈမႃးသွၼ်ႈဝႆႉ တီႈဝၢၼ်ႈႁူဝ်ၼႃးၶႃႈဢေႃႈ။ လႆႈငိၼ်းဝႃႈ ပၢႆႈလွင်ႈၵဵပ်းသိုၵ်း ၼႆဢေႃႈ။ ၸုမ်းလႂ်ၵဵပ်းတႄႉၵေႃႈ ပႆႇႁူႉ။ တိုၵ်ႉတေၵႂႃႇထၢမ်တူၺ်းႁူဝ်ယွႆႈယႅမ်းယူႇၶႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းၵေးသီး 12 ၵေႃႉ ဢၼ်ပၢႆႈမႃးသွၼ်ႈဝႆႉတီႈမိူင်းသၢတ်ႇၼႆႉ ပႃးဝႆႉ ၸဝ်ႈသၢင်ႇ 4 တူၼ်။ ယၢမ်းလဵဝ် လူဝ်ႇတၢင်းၸွႆႈထႅမ် ၶွင်ၵိၼ် ယႅမ်ႉၶူဝ်းၼုင်ဝႂ် ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ မိူင်းသၢတ်ႇလၢတ်ႈ။
(လွင်ႈၼႆႉ ႁူဝ်ယွႆႈယႅမ်း တေဢဝ်မႃးပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပၼ်ထႅင်ႈယူႇဢေႃႈ)


text:
ၵၢင်မိူင်း၊ ဝဵင်း
ဝဵင်းၵၢင်မိူင်း (မၢၼ်ႈ: ကာမိုင်းမြို့, ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Kamaing) ၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်း ဢၼ်ၶဝ်ႈပႃးတီႈၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်းၽႃၵၢၼ်ႉ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမိူင်းယၢင်း၊ ၸႄႈမိူင်းၶၢင်၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပေႃးဝႃႈ လုၵ်ႉတီႈ ဝဵင်းမိူင်းၵွင်းသေ ၵႂႃႇၸွမ်းသၢႆတၢင်းၼမ်ႉ ၶိုၼ်ႈၼိူဝ် ယၢၼ် မွၵ်ႈ ၇၀ လၵ်းၼၼ်ႉ မီးဝႆႉ ဝဵင်းၵၢင်မိူင်းယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃးဝႃး ပေႃးဢဝ်တၢင်းရူတ်ႉၵႃးၼႆ ၵႆမွၵ်ႈ ၂၅ လၵ်းၼၼ်ႉၵူၺ်း။ ဝဵင်းၵၢင်မိူင်းၼၼ်ႉ မိူဝ်ႈၵူႈပွၵ်ႈၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈၸႄႈၼႃးသေ ပဵၼ်ဝဵင်းပၵ်းလုမ်း ၽွင်းသၼ်လွႆ ဢၼ်ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈ ထုင်ႉသၼ်လွႆၵၢင်မိူင်း၊ ထုင်ႉသၼ်လွႆမိူင်းၵွင်း၊ ထုင်ႉသၼ်လွႆမိူင်းယၢင်း၊ ထုင်ႉသၼ်လွႆ ႁူးၵွင်း ထၢင်သႅင်ပတ်း ၸိူဝ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
တၢင်းၵႂၢင်ႈၶႂၢင်ဝဵင်းၼႆႉ မီး ၼိုင်ႈလွၵ်းလၵ်းသေ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း ပီ 2014 ၼၼ်ႉ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း မီးမႃး ၁၉,၄၃၀ ၵေႃႉယဝ်ႉ။[1] ၵူၼ်းတီႈဝဵင်းၵမ်ႉၼမ်ၼႆႉ ဢွၼ်ၵၼ် ႁဵတ်းၵၢၼ်တမ်ႇငႃႈ လႄႈ ၵၢၼ်ႁႆႈယဝ်ႉ။ တီႈႁူဝ်ၼမ်ႉ မိူင်းၵွင်းၼၼ်ႉ မီးဝႆႉသူၼ်တူၼ်ႈယၢင်သေ ဢွၼ်ၵၼ်ၵႃႉၶၢႆ ၶႅပ်းယၢင် လႄႈတင်း သႅင်ၶဵဝ်ယဝ်ႉ။
ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၾိင်ႈၾႃႉၵတ်းယမ်းလႄႈ ပေႃးၶၢဝ်ၽူၼ်မႃး တၢင်းပဵၼ်ၶႆႈၼၢဝ်လိူင်ႇယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈမီး လုမ်းၵဵပ်းၶွၼ်ႇ ၸိူဝ်းပဵၼ် ၶူဝ်းၶွင်ဢွၵ်ႇၼႂ်းလိၼ် ၼင်ႇ သႅင်ၶဵဝ်ၼၼ်ႉလႄႈ ၼိုင်ႈပီၼိုင်ႈပီ လႆႈၶွၼ်ႇတင်းၼမ်ယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ 1.0 1.1 (မေ ၂၀၁၅) သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ, ၂၀၁၄ ခုနှစ် လူဦးရေနှင့် အိမ်ထောင်စု သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ အတွဲ-၂. နေပြည်တော်: လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန, ၄၉.


text:
ၶျွင်းသူင်ႇ၊ ဝဵင်း
ဝဵင်းၶျွင်းသူင်ႇ (မၢၼ်ႈ: ချောင်းဆုံမြို့) ; (ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Chaungzon) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈၼိူဝ် ၵုၼ်ၽီလူး၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမေႃႇလမႅင်ႇ၊ ဢၼ်မီးတီႈ ပွတ်းတႂ်း မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ ၼၼ်ႉသေ ပဵၼ်ဝဵင်းပၵ်းလုမ်း ၸႄႈဝဵင်းၶျွင်းသူင်ႇ ယဝ်ႉ။ ၸႄႈဝဵင်းၶျွင်းသူင်ႇ ၼႆ့ ဢဝ် ဝၢၼ်ႈ 72 ဝၢၼ်ႈသေ ၽွတ်ႈႁႅၼ်းဝႆႉယဝ်ႉ။ မီးဝႆႉတီႈၼႂ်း ၵၢင် ထုင်ႉဝူဝ်ႇ ၵုၼ်ၽီလူးသေ တိုၼ်းပဵၼ်မႃး ဝၢၼ်ႈယၢဝ်း ဢၼ်ၵိုၼ်းမႃး ၸဵမ်မိူဝ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မီးပႃး လုမ်းၶုၼ်ၽွင်းဝဵင်း၊ ႁူင်းပလိၵ်ႈ၊ တိူၵ်ႈသူင်ႇလိၵ်ႈ၊ ႁူင်းယႃ လႄႈ ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ၸၢင်ႈဢဝ်တၢင်းလူတ်ႉၵႃးသေ ၸၢင်ႈၵႂႃႇၸူးလႆ ဝၢၼ်ႈမူးယိတ်ႉၵလေး ဢၼ်မီးၽၢႆႇၸၢၼ်း၊ ဝၢၼ်ႈၵလူၺ် ဢၼ်မီးၽၢႆႇႁွင်ႇ၊ တႃႈႁိူဝ်းၼတ်ႉမေႃႇ ဢၼ်မီးၽၢႆႇဢွၵ်ႇသုတ်းသုတ်း သေ လုၵ်ႉဢဝ် ၼမ်ႉမေႃႇ တေႃႇ မေႃႇလမႅင်ႇၼႆႉ မီးႁိူဝ်းၵႂႃႇမႃးယဝ်ႉ။ တီႈၸႄႈဝဵင်းၶျွင်းသူင်ႇၼႆႉ ၸိူဝ်းပဵၼ် ဝၢၼ်ႈယႂႃႇလုတ်ႉ ၊ ဝၢၼ်ႈမုတုၼ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင် ၽၢႆႇၵၢၼ်မိုဝ်းယဝ်ႉ။
တၢင်းၵႂၢင်ႈၶႂၢင် ၸႄႈဝဵင်းၶျွင်းသူင်ႇ ၼႆႉ ႁူမ်ႈဝႃႈ မီး 2457 လွၵ်းလၵ်းသေတႃႉ ဢွင်ႈတီႈ ဢၼ်ၸၢင်ႈသွမ်ႈၶဝ်ႈၼႆႉ မီး 190 လၵ်းၵူၺ်း။ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ ယွၼ်ႉ ၶွၼ်ႇလိၼ်ၶႅမ်ႉလႅပ်ႈလႄႈ ပဵၼ်ၸႄႈဝဵင်း ဢၼ်ၶဝ်ႈသၢၼ်လီ ဢွၵ်ႇၼမ် ဢၼ်ၼိုင်ႈယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်ထတ်း
- ↑ (မေႇ 2015) ၽိုၼ်လိၵ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း, ၽိုၼ်လိၵ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁႁူဝ်ႁိူၼ်း လႄႈ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ပီ 2014 သွႆႉ-2. ၼေႇပျီႇတေႃႇ: ထၢၼ်ၽွင်းလူင် ၵၢၼ်ႁႅင်းငၢၼ်း၊ ၵၢၼ်ၵူတ်ႇထတ်း ၵူၼ်းၶဝ်ႈဢွၵ်ႇမိူင်း လႄႈ ၵၢၼ်ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်းမိူင်း, 59.
- ↑ ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇမၢၼ်ႈ၊ သွႆႉ(2)


text:
Cursor (user interface)
ဢၼ်ပဵၼ် Cursor ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ မၼ်းပဵၼ် တူဝ်ၸီႉၼႄ ဢွင်ႈတီႈ ဢၼ်မီးတီႈၼိူဝ် ၼႃႈၸေႃး ၶွမ်ႇပိဝ်ႇတႃႇသေ မၼ်းၼႄပၼ် ဢွင်ႈတီႈ တွၼ်ႈတႃႇ ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်းၶဝ် တေလႆႈပေႃႉလိၵ်ႈသႂ်ႇႁိမ်းလႂ် ၼႆၶႃႈဢေႃႈ။ တီႈၼႂ်း ပိူင်သၢင်ႈ ဢၼ်ၸႂ်ႉဝႆႉ graphic user interface (GUI) ၼၼ်ႉၼႆ တေလႆႈႁၼ် Cursor ၼႆႉ ၶၢႆႉၸွမ်း၊ ၵႂႃႇၸွမ်း ပိုၼ်ၸီႉ ဢၼ်ၽႂ်ႉၸႂ်ႉတိုဝ်း ၶဝ်ၸႂ်ႉဝႆႉ မိူၼ်ၼင်ႇ Mouse, Touch pad ဢမ်ႇၼၼ် မိူၼ်ၼင်ႇ ၶိူင်ႈဢူၼ်း ၶေႃႈမုၼ်းသႂ်ႇ input device သေဢၼ်ဢၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵမ်ႉပႃႈၼမ်တႄႉ ပေႃးဝႃႈ Cursor ၼႆႉ မၼ်းတေပဵၼ်ၼင်ႇႁၢင်ႈ ပိုၼ်ဢွၼ်ႇသေ ပေႃးဝႃႈ ၸႂ်ႉတီႈ တွၼ်ႈတႃႇ ပေႃႉလိၵ်ႈသႂ်ႇၼႆႉတႄႉ မၼ်းတေပဵၼ်ဝႆႉၼင်ႇ underscore ဢၼ်ၽဵပ်ႉယုပ်းၽဵပ်ႉယုပ်းဝႆႉ ဢမ်ႇၼၼ် မၼ်းတေပဵၼ်ဝႆႉ သၢႆၸုၵ်း vertical bar ဢွၼ်ႇဝႆႉဢေႃႈ။ ၸိူဝ်းပဵၼ် ပိူင်သၢင်ႈၶွမ်း Operating Systems ၵမ်ႉပႃႈၼမ်တႄႉ ၶဝ်ပၼ်သုၼ်ႇႁႂ်ႈ ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်းၶဝ် လႅၵ်ႈလၢႆႈ ၸႂ်ႉ ၸိူဝ်းပဵၼ် ႁၢင်ႈ Cursor ယူႇ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၼၼ်လႄႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ လႆႈၸႂ်ၸႂ်ႉ ႁၢင်ႈၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈ ၸၢင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈသေ ၸႂ်ႉၵႂႃႇလႆႈယူႇ။ မၢင်ၸိူဝ်းၵေႃႈ တေႁူႉဝႃႈ ပဵၼ် i-cursor ၼႆဢေႃႈ။
ဝေႃးႁၢၼ် ၾိင်ႈတိုၼ်း[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ဝေႃးႁၢၼ် Cursor ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ မၼ်းပဵၼ် ဝေႃးႁၢၼ် Latin လႅတ်ႇတိၼ်ႇ သေ မၼ်းမီးတီႈပွင်ႇဝႃႈ 'runner' ၵူၼ်းဢႅၼ်ႇ (ၵူၼ်းလႅၼ်ႈ) ၼႆယဝ်ႉ။ ယဝ်ႉၵေႃႈ Cursor ၼႆႉ ထုၵ်ႇဢဝ်တၢင်ႇပၼ်ၸိုဝ်ႈ သဵၵ်ႈမၢႆလဵၵ်ႉလဵၵ်ႉ ဢၼ်မီးထၢၼ်ႇ သဵၼ်ႈၶူၼ်ႁူဝ် ဢၼ်ပိူၼ်ႈတႅမ်ႈမၢႆဝႆႉၼိူဝ် မႆႉထတ်း Slide rule ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဢိင်ၼိူဝ် တီႈပွင်ႇတီႈၸႂ်ႉမၼ်း ၶႂ်ႈႁၢမ်ႉငၢႆးၵၼ်ဝႆႉလႄႈ ဝေႃးႁၢၼ်ၶေႃႈၵႂၢမ်း ဢၼ်ၼႆႉ ၸင်ႇဢဝ်ၶၢႆႉမႃးၸႂ်ႉ တီႈၼႂ်း ဝေႃးႁၢၼ် Computer ယူႇယဝ်ႉ။
Text Cursor[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
Text Cursor ၼႆႉ ၵမ်ႉပႃႈၼမ် တေလႆႈႁၼ်တီႈ command-line-interfaces ဢမ်ႇၼၼ် တီႈ text editors ယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ် text cursor ၼႆႉ မၼ်းမီးၽၢင်ႈႁၢင်ႈ မၢႆလိၵ်ႈတူၵ်း ( ^ )၊ လွၵ်းသီႇၸဵင်ႇဢၼ်တၼ်၊ ဢမ်ႇၼၼ် သၢႆသဵၼ်ႈတင်ႈ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉသေ ၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉၼႆႉ မၼ်းတေၼႄဝႆႉပၼ်တီႈတႃႇဢၼ် လိၵ်ႈႁဝ်းပေႃႉသႂ်ႇၼၼ်ႉ တေၶဝ်ႈမႃးယူႇၼၼ်ႉၼႆဢေႃႈ (the insertion point)။ ပေႃးတိုၵ်ႉပဵၼ် ၽွင်းပေႃႉလိၵ်ႈ တႃႇတေဢဝ် cursor ဢၼ်ပဵၼ် သၢႆသဵၼ်ႈတင်ႈ ၽဵပ်ႉယုပ်းဢွၼ်ႇ ဢွၼ်ႇ ဢွၵ်ႇၼႄ ႁႂ်ႈမၼ်းလႆႈႁၼ် ၽွင်းမိူဝ်ႈ တိုၵ်ႉပေႃႉလိၵ်ႈဢွၵ်ႇ ဢမ်ႇၼၼ် တေၶိုၼ်းၽိူမ်ႉထႅမ်သႂ်ႇ တူဝ်လိၵ်ႈထႅင်ႈၼၼ်ႉတႄႉ မၼ်းတေဢမ်ႇပဵၼ်လႆႈ။ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၼၼ် ဢိင်ၼိူဝ် သၢႆငၢႆ၊ ဢွင်ႈတီႈမၼ်းသေ မၢင်တီႈမႃး လႆႈၸႂ်ႉ သၢႆသဵၼ်ႈတင်ႈ၊ မၢင်တီႈမႃးလႆႈၸႂ်ႉ cursor ဢၼ်ပဵၼ်ႁၢင်ႈ under socre ၊ ဢၼ်ပဵၼ်ႁၢင်ႈ block cursor။ ပေႃးပဵၼ် လိၵ်ႈတႆး လိၵ်ႈမၢၼ်ႈတႄႉ မၼ်းတၢင်ႈႁၼ်ငၢႆႈသေတႃႉ ပေႃးပဵၼ် လိၵ်ႈ ဢိင်းၵိတ်ႉမႃး ဢၼ်ပဵၼ် Cursor သၢႆသဵၼ်ႈတင်ႈ Vertical line ၼႆႉ မၼ်းၸၢင်ႈၵႂႃႇ လေႃးၵၼ်တင်း တူဝ်လိၵ်ႈ "I" ၶဝ်ၼၼ်ႉလႄႈ ၸင်ႇလႆႈၸႂ်ႉ ႁၢင်ႈ Cursor တၢင်ႇဢၼ်ယူႇယဝ်ႉ။ ဢၼ်ႁၼ်လႆႈ ထၢင်ႇၸႅင်ႈသေပိူၼ်ႈၼႆႉ မိူၼ်ၼင်ႇ ပေႃႉၶေႃႈပူင် Command line ၼၼ်ႉ Cursor မၼ်းၸႂ်ႉဝႆႉ ဢၼ်ပဵၼ်ႁၢင်ႈ Under score (-) ဢဝ်ဢေႃႈ။
ပေႃးပဵၼ်တီႈ ဢႅပ်ႇၽရီႇၶေးသျိၼ်း ဢၼ်ႁဵတ်းဝႆႉ တွၼ်ႈတႃႇ မႄးထတ်းလိၵ်ႈ ၵမ်ႉပႃးၼမ်တႄႉ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၸၢင်ႈၸႂ်ႉ arrow keys သီႇဢၼ်သေၵေႃႈ ၶၢႆႉၵႂႃႇ ၶၢႆႉမႃး ၶၢႆႉၶိုၼ်ႈ ၶၢႆႉလူင်းလႆႈယူႇ။ ပေႃးၶႂ်ႈၶၢႆႉဢဝ် ၶႃႇသႃႇ cursor ႁဝ်းၵႂႃႇတီႈ ၼႃႈလိၵ်ႈတၢင်ႇဢၼ် တၢင်ႇတီႈၼႆတႄႉ ႁဝ်းၶႂ်ႈၶၢႆႉၵႂႃႇတီႈလႂ်ၵေႃႈ ၵႂႃႇၼဵၵ်းၶလိၵ်ႉ Cliking ဢဝ်လႄႈ။ လွၵ်းလၢႆးၼႆႉတႄႉ မၼ်းၶႅမ်ႉလိူဝ်သေ ဢၼ်ႁဝ်းၸႂ်ႉ ၼဵၼ်ပိုၼ်သီႇႁၼ်သေ ၶၢႆႉဢဝ်ၼၼ်ႉဢေႃႈ။ မၼ်းၵေႃႈတေၸၢင်ႈ ၶၢႆႉၵႂႃႇလႆႈဝႆးဝႆး။ ပေႃးထိုင်တီႈၼႃႈလိၵ်ႈ ဢၼ်ႁဝ်းၶႂ်ႈဢဝ် ၶႃႇသႃႇ cursor ႁဝ်းၵႂႃႇဝႆႉၼၼ်ႉၵေႃႈ ၼဵၵ်းၶလိၵ်ႉပၼ် ၼိုင်ၵမ်းသေၵေႃႈ တင်းၶႃႇသႃႇ လႄႈ တူဝ်ၸီႉ pointer ၼႆႉ မၼ်းတေၵႂႃႇဢွၵ်ႇၼႄတီႈၼႃႈၸေႃး မိူဝ်ႈလဵဝ် ၵၼ်ယူႇယဝ်ႉ။
ဢၼ်ပဵၼ် ၶႃႇသႃႇတူဝ်လိၵ်ႈ ဢၼ်ၽႅပ်ႉယုပ်းၽႅပ်ႉယုပ်းၼၼ်ႉ ပေႃးဝႃႈမၼ်းၶၢႆႉတီႈမၼ်းၼႆႁဝ်း မၼ်းတေႁၢႆၵႂႃႇၸူဝ်ႈၵႅပ်ႉ။ ပေႃးဝႃႈ ႁဝ်းဢမ်ႇႁၼ်မၼ်းၼႆ ပဵၼ်မၼ်းၶၢႆႉဢွင်ႈတီႈယူႇ မၼ်းဢေႃႈ။ တႃႇတေၸွမ်းတူၺ်းလင်မၼ်းတႄႉ ယၢပ်ႇယူႇဢေႃႈ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ ဢၼ်မၼ်းၶၢႆႉၵႂႃႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ပဵၼ်ၸူဝ်ႈၵႅပ်ႉၽႅပ်ႉတႃၵူၺ်းလႄႈ တေဢမ်ႇႁၼ် ၽွင်းမၼ်းႁၢႆၵႂႃႇ။
ႁၢင်ႈတေႃႇၼႃႈ interface မၢင်ၸိူဝ်းၸမ်ႉ ၸႂ်ႉဝႆႉ underscore ဢမ်ႇၼၼ် ပႅၵ်ႈသၢႆသဵၼ်ႈလဵၵ်ႉလဵၵ်ႉဢွၼ်ႇ တွၼ်ႈတႃႇတေၸီႉၼႄပၼ် ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်း တႃႇႁဵတ်းၵၢၼ် ၸဵမ်သႂ်ႇ (insert mode) ၼၼ်ႉဢေႃႈ။ insert ၸဵမ်သႂ်ႇဢၼ်ဝႃႈ ၼၼ်ႉ ၶိုၼ်းဢဝ် လိၵ်ႈၽိူမ်ႉထႅမ်ၸဵမ်သႂ်ႇ ၼႂ်းၵႄႈ လိၵ်ႈ ၸိူဝ်းမီးဝႆႉၼၼ်ႉဢေႃႈ။


text:
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 19.10.2017 လိူၼ်ဢွၵ်ႇတိူဝ်ႇပိူဝ်ႇ 2560/2017 ၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈသြႃႇသုၶမိၼ်ႇတ (ၸဝ်ႈသုၶမ်း) ၽူႈမၢႆလူင် မုၵ်ႉၸုမ်းပရိယတိ သတ်ႉထမ်မႃပႃႇလ ၵႅၼ်ႇၸဝ်ႈၸိုင်ႈတႆး လႄႈ ၸဝ်ႈၼင်ႈဝတ်ႉ ဝတ်ႉလွႆတိုင်ၶမ်း၊ တူင်ႇဝဵင်းမူႇၸေႈ ဢွၼ်ႁူဝ်ထူဝ်းၼႃႈတၵႃႇသတ်ႉထႃးၼႂ်းမိူင်းတႆး လႄႈ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ၊ ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈသေ ဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းမႃးဝႆႈၽြႃး ၼႂ်းမိူင်းထႆးလၢႆလၢႆတီႈၼၼ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။
Saturday, October 21, 2017
The Robe Offering Ceremony to Tai Sanghas in Bangkok
On 19th-25th Oct, 2017, Venerable Jao Sar Sukhaminda (Jao Su Kham), the Secretary General of the Central Shan State Pariyatti Saddhammapala Examination Council and the Abbot of Wat Doi Diang Kham (Golden Deer Mountain Monastery), Muse, Shan State, leads some Tai Buddhist devotees from the Shan State and Mandalay and Yangon, pays a religious tour to the Kingdom of Thailand.
Friday, September 1, 2017
လင်ႇၵႃႇ ႁူမ်ၸူမ်း ဢၼုေမႃးတၼႃႇ ပ၊င်ပွႆးႁပ်ႉတွၼ်ႈလုၵ်ႈႁဵၼ်းသင်ႇၶႃႇတႆးမႃးမႂ်ႇ ၸုပ်ႈ (13) ( 27ႉ8.2017)
Posted by sirikham No comments:
Monday, August 28, 2017
ၸုမ်းသင်ႇၶတႆး လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် မိူင်းၵွၵ်ႇ ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လူႇတၢၼ်းၵမ်ႉထႅမ်ၵၢၼ်ႁဵၼ်း ပွၵ်ႈၵမ်း(13) တီႈမိူင်းၵွၵ်ႇ မီးတၵ်ႉၵႃႇသတ်ႉထႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈလူႇတၢၼ်းၸွမ်းၼမ်
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 27.08.2017 လိူၼ်သိပ်းလွင်ႈ(6)ၶမ်ႈ၊ ဝၼ်းဢႃးတိတ်ႉၼၼ်ႉ ၸုမ်းသင်ႇၶတႆး လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် မိူင်းၵွၵ်ႇ ၸိုင်ႈထႆး လႆႈဢွၼ်ႁူဝ်ၼမ်းၼႃႈတၵ်ႉၵႃႇသတ်ႉထႃး ၼႂ်းမိူင်းၵွၵ်ႇ ၸိုင်ႈထႆးသေ ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လူႇတၢၼ်း ၵမ်ႉထႅမ်ၵၢၼ်ႁဵၼ်း သင်ႇၶလုၵ်ႈႁဵၼ်းတႆး ပွၵ်ႈၵမ်း(13) တီႈဝတ်ႉမႂ်ႇတႆး သႃထုပရႃႈတိတ်ႇ မိူင်းၵွၵ်ႇ ၸိုင်ႈထႆး ၼယဝ်ႉ။
Tuesday, March 7, 2017
Wednesday, March 1, 2017
လုၵ်ႈႁဵၼ်းသင်ႇၶတႆး မိူင်းၵွၵ်ႇ ၶဝ်ႈၶေႉၶဵင်ႇ ပၢင်ႁိမ်ၼမ်ႉၵႂၢမ်းလႄႈ ပၢင်မွၵ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်း ၽၢႆႇဢင်းၵိတ်ႉ သင်ႇၶတႆး (01.30.217)
ဝၼ်းထိ 27-28.02.2017 ႁွင်ႈၵၢၼ်ၽၢႆႇၽႃႇသႃႇ ဢင်းၵိတ်ႉ ၽၢႆႇပၢႆးၾိင်ႈၵူၼ်း ( Department of Foreign Language faculty of Humanity) ၸၼ်ႉၸွမ်မႁႃႇၸုလႃး လူင်းၵွၼ်း ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ႁိမ်ၼမ်ႉၵႂၢမ်းလႄႈ
Saturday, February 18, 2017
ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈႁူဝ်ၼႃႈမႂ်ႇ သင်ႇၶတႆးလုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် ၸုပ်ႈထိ(13) မိူင်းၵွၵ်ႇၸိုင်ႈထႆး
ပီတႆး 2111 လိူၼ်သၢမ်လွင်ႈ 3 ၶမ်ႈ ဝၼ်းသဝ် 18.2.2017 တီႈဝတ်ႉမႂ်ႇတႆး သႃထုပရႃတိတ်ႇ သွႆး 44 /1 ၸႄႈတွၼ်ႈယၼ်းၼႃးဝႃး မိူင်းၵွၵ်ႇ
ၸွမ်းၼင်ႇသင်ႇၶတႆး လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် မိူင်းၵွၵ်ႇ ယၢမ်ႈၸတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ
ႁူဝ်ၼႃႈမႂ်ႇၼိုင်ႈပီႈၼိုင်ႈပွၵ်ႈၼၼ်ႉ ထိုင်မႃးၼႂ်းပီတႆး 2111 ၼီႈ၊ လိူၼ်သၢမ်လွင်ႈ 7 ၶမ်ႈ ဝၼ်းသဝ် 18.2.2017 ၼၼ်ႉ လႆႈၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈႁူဝ်ၼႃႈမႂ်ႇ၊
ၽူႈပွင်ၵၢၼ်မႂ်ႇထႅင်ႈ ပွၵ်ႈၵမ်း (13 )
Posted by တႆးၼုမ်ႇ 1 comment:
Tuesday, February 7, 2017
သင်ႇၶတႆး လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် မိူင်းၵွၵ်ႇ၊ ၸိုင်ႈထႆး ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်တႅမ်ႈလိၵ်ႈၶိုတ်းၸၼ်ႉ ၼႂ်းဝၼ်းပွႆးၸိူဝ်ႉ ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆႈ ၶွပ်ႈၶူပ်ႇ 70 ပီတဵမ်
ဢိင်ဢဝ်တိုဝ်ႉတၢင်း ၼႂ်းဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ၶွပ်ႈၶူပ်ႇ 70 ပီတဵမ်ၼႆႉသေ ၸုမ်းသင်ႇၶတႆး လုၵ်ႈႁဵၼ်း ၸၼ်ႉၸွမ် မိူင်းၵွၵ်ႇ၊ ၸိုင်ႈထႆး ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်တႅမ်ႈလိၵ်ႈၶိုတ်းၸၼ်ႉ (Academic Writing ) ၵႂႃႇတီႈ ၸၼ်ႉၸွမ်မႁႃၸုလႃးလူင်းၵွၼ်း၊ ဝၢင်းၼွႆႉ၊ ဢယုတ်ႉထယ၊ ၸိုင်ႈထႆးၼႆယူႇယဝ်ႉ။
Friday, January 6, 2017
Subscribe to: Posts (Atom)


text:
ၽိုၼ်ႁၢႆးငၢၼ်းမႂ်ႇ
ၵဝ်ႉငဝ်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းၸိုင်ႈတႆး
ဝၼ်းထိ 26/8/2021
လီဢွၼ်ၵႅတ်ႇၶႄမႄႈၼမ်ႉႁူၵ်ႈ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈသၢမ်ၸဵင်ႇၶမ်း
ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပၼ်ႁူင်းၵၢၼ်သိုၵ်းဝႃႉ UWSA သိုပ်ႇႁဵတ်းႁူင်းၵၢၼ် ဢၼ်တေႁဵတ်းႁႂ်ႈလူမ်း ဢမ်ႇၸိုၼ်ႈသႂ် ၼႂ်းဝူင်းၵႂၢင်ႈ
ႁူဝ်ႁုပ်ႈ
ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇ သၢၼ်ၶတ်းၶွမ်ႊပၼီႊႁူင်ႊ ပၢင်ႊဢၼ်သိုၵ်း ဝႃႉပဵၼ် ၸဝ်ႈၶွင်သေ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈပၼ်ႁႅင်းႁႂ်ႈသိုပ်ႇႁဵတ်းသၢင်ႈ ႁူင်းၵၢၼ် သွင်ဢၼ်ၼၼ်ႉမီး ၼိူဝ်လိၼ် ၵူၼ်း ဝၢၼ်ႈဢၼ်သိုၵ်း မၢၼ်ႈႁုပ်ႈယိုတ်း (သိမ်း) ဢဝ်၊ ႁူင်းၵၢၼ်ၼၼ်ႉတေႁဵတ်းႁႂ်ႈ လူမ်းဢမ်ႇၸိုၼ်ႈသႂ်ၼႂ်းပိုၼ်ႉ တီႈၵႂၢင်ႈၶႂၢင်။
ႁူင်းၵၢၼ်ၼၼ်ႉ ၽႅၼ်ၵၢၼ်သႂ်ႇၼိူဝ်တီႈလိၼ်တၢင်းၵႂၢင်ႈ 100 ဢေႊၵႃႊ ဢၼ်မီးတၢင်းဢွၵ်ႇဝဵင်း တႃႈၶီႈလဵၵ်း၊ ၼႆႉပဵၼ် ပွတ်းဢွၼ်ႇတွၼ်ႈၼိုင်ႈၼႂ်းတီႈလိၼ် 600 ဢေႊၵႃႊ ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈႁုပ်ႈ ယိုတ်းဢဝ်တီႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ႁွင်ႈလိုၵ်ႉ မိူဝ်ႈပီ 1998-1999 ပိူဝ်ႈတႃႇၵေႃႇသၢင်ႈႁူင်းၵၢၼ်ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ။ တီႈလိၼ် 100 ဢေႊၵႃႊ ၼၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢဝ်ပၼ် ၶွမ်ႊပ ၼီႊႁူင်ႊပၢင်ႊၼႂ်းပီ 2001 ဢၼ်သိုၵ်းဝႃႉ UWSA ပဵၼ်ၸဝ်ႈၶွင် ပိူဝ်ႈတႃႇၵေႃႇသၢင်ႈႁူင်းၵၢၼ် ၵူၺ်းၵႃႈဢမ်ႇသၢင်ႈ သေပွၵ်ႈ။
မိူဝ်ႈပီ 2011 ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁွင်ႈလိုၵ်ႉၶဝ်တႄႇဢဝ်လိူင်ႈမၼ်းတၢင်ႇတီႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ သၢင်ႇသီႈ (ပၢၼ်ၸွမ် ၸိုင်ႈ တဵင်းၸဵင်ႇ) ၼင်ႇႁိုဝ်တေလႆႈတီႈလိၼ်ၶဝ်ၶိုၼ်းၼႆသေ ၶဝ်ၶိုၼ်းဢွၼ်ၵၼ် တႄႇၽုၵ်ႇသၢင်ႈႁဵတ်း ၵိၼ် ၼိူဝ်ၼင်လိၼ် ၶဝ်ၶိုၼ်း တီႈဢၼ်ၸၢင်ႈႁဵတ်းလႆႈ။ ပဵၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ ၵူၼ်း ဝၢၼ်ႈၶဝ် ဢွၼ်ၵၼ် တုၵ်းယွၼ်းမႃး လၢႆပွၵ်ႈ လၢႆၵမ်း ဝၢႆးလူင် ပွင်ၸိုင်ႈ ၼူၵ်ႉယုင်း ၶိုၼ်ႈမႃးမီး ဢၢမ်းၼၢတ်ႈ (ဢႃႇၼႃႇ) ၸိုင်ႈမိူင်းသေတႃႉ မိူဝ်ႈ ဝၼ်း ထိ 5/9/2019 ၼၼ်ႉ လူင်ပွင် ၸိုင်ႈမိူင်းတႆး လႆႈပၼ်ၶႂၢင်ႉႁႂ်ႈၶွမ်ႊပၼီႊ သၢမ်သွင်း ဢၼ်ပဵၼ်ၶွမ်ႊပၼီႊ ႁူင်ႊ ပၢင်ႊ ၼၼ်ႉႁႂ်ႈၵေႃႇသၢင်ႈႁူင်းၵၢၼ် သွင်ဢၼ် ၼိူဝ်တီႈလိၼ် 100 ဢေႊၵႃႊ ၼၼ်ႉထႅင်ႈ – ပဵၼ်ႁူင်းၵၢၼ် ယၢင် တင်လႄႈႁူင်းၵၢၼ် ႁဵတ်းႁေႊမႅင်ႊၵႃႊၼိတ်ႊသ် (Manganese)။
မိူဝ်ႈလိူၼ် ဢွၵ်ႊထူဝ်ႊပိူဝ်ႊ 2019 ၼၼ်ႉၶွမ်ႊပၼီႊ သိုၵ်းဝႃႉ ၶဝ်ႁႃလွၵ်းလၢႆးတႄႇလွမ်ႉႁူဝ်ႉတီႈ လိၼ်ၼၼ်ႉ ယဝ်ႉ ၵူၺ်း ၵႃႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢွၼ်ႁႄႉႁၢမ်ႈ။ ၽၢႆႇၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ် ဢဝ်လိူင်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဝႃႈ ပူၼ်ႉပႅၼ်ၼႃႈတီႈ လႄႈ ယႃႉၶူဝ်းၶွင် ၶဝ်ၵွႆၼႆ သေဢမ်ႇသိုပ်ႇသၢင်ႈသင်။ ၽွင်းပီ 2020 လႄႈၸဝ်ႉပီ 2021 ၼၼ်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၶဝ် သိုပ်ႇ ႁႄႉႁၢမ်ႈၶွမ်ႊပၼီႊ ဢၼ်တေ မႃးလွမ်ႉႁူဝ်ႉတီႈၼႃးၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၼၼ်ႉထႅင်ႈသေ ဢဝ်လိူင်ႈမၼ်း တၢင်ႇထိုင် လုမ်းၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ႁႂ်ႈၸွႆႈဢဝ် ပၼ်တီႈလိၼ် ၶဝ်ၶိုၼ်း။
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 6/5/2021 ဝၢႆးသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းဢၢမ်းၼၢတ်ႈ(ဢႃႇၼႃႇ) ၸိုင်ႈမိူင်းမႃးယဝ်ႉသၢမ်လိူၼ်ၼၼ်ႉ ၶွမ်ႊ ပၼီႊ ၶဝ်ၵိုင်ႉၵၢင်ႉဢဝ်ရူတ်ႉ/ၵႃး ထုၺ်ႇမႃးထုၺ်ႇတီႈလိၼ်ႁႂ်ႈပဵင်း။ ၽွင်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ လႄႈ သင်ႇၶႃႇၸဝ်ႈ ဢွၼ် ၵၼ်ၵႂႃႇ ႁႄႉႁၢမ်ႈ ၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ/ယႄးမၢၼ်ႈၶဝ်ၵေႃႈမႃးႁႄႉၵင်ႈပၼ် ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၶွမ်ႊပၼီႊ ၶဝ်သေ လွင်ႈၼၼ်ႉၼႄဝႃႈ ၸဝ်ႈ ၼႃႈတီႈမႂ်ႇၶဝ်ၼၼ်ႉယူႇၽၢႆႇ ၽႅၼ်ၵၢၼ်သိုၵ်းဝႃႉ UWSA ၼႆၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၽွင်းၼႂ်းလိူၼ်မေႊလႄႈလိူၼ်ၵျုၼ်ႊၼၼ်ႉ ပဵၵ်ႉသမ်ႉမီးလွင်ႈလွၵ်ႇငိုတ်ႈသေတႃႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ယင်းႁတ်း ႁတ်း ႁၢၼ်ႁၢၼ်သေႁႃတၢင်းႁႄႉႁၢမ်ႈလွင်ႈၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ်ဢၼ်ႁႃလွၵ်းလၢႆး ၶိုင်ဢဝ် တီႈ လိၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၼၼ်ႉယူႇ၊ ၽၢႆႇၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ်သမ်ႉတိုၵ်ႉလႆႈၶႂၢင်ႉ တႃႇႁဵတ်းၵၢၼ်ယၢမ်း ၵၢင်ၶိုၼ်း ၽွင်းမီးပၵ်းပိူင်ႁႄႉ ႁၢမ်ႈ ဢွၵ်ႇၼွၵ်ႈ ႁိူၼ်းယွၼ်ႉတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႊ-19၊ ၶွမ်ႊပၼီႊ ၶဝ်ဢဝ်ယၢင်လိၼ် (ၽိလတ်ႉမြေႇ) မႃးၵေႃႇ ႁၢၵ်ႈလွမ်ႉႁူဝ်ႉ ႁႂ်ႈ ၵႅၼ်ႇၶႅင် တႃႇတေယႃႉဢွၵ်ႇၼၼ်ႉ ဢမ်ႇငၢႆႈတေႉတေႉ။ တင်ႈတႄႇၸဝ်ႉလိူၼ် ၵျူႊလၢႆႊမႃး လွင်ႈၶွမ်ႊ ပၼီႊ ၶဝ်လွမ်မႃးလွမ်ႉႁူဝ်ႉ ၼၼ်ႉၵေႃႈလႆႈၵိုတ်းၵႂႃႇ၊ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၶဝ်တႄႉလွမ်ထၢင်ႇထိူမ်ဝႃႈ ယွၼ်ႉ ၼႂ်းဝဵင်းတႃႈ ၶီႈ ထုၵ်ႇဢိုတ်းႁပ်း (လွၵ်ႊတွင်ႊ) ဝႆႉၼၼ်ႉၵူၺ်းၼႆယဝ်ႉ။
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵေႃႈဢွၼ်ၵၼ်သၢၼ်ၶတ်းလွင်ႈတေၵေႃႇသၢင်ႈႁူင်းၵၢၼ်ဢမ်ႇၵမ်ႉၵွႆးလွင်ႈၶဝ်လႆႈသုမ်းတီႈလိၼ် ၵူၺ်း ၶဝ် ယင်းမႆႈၸႂ်လွမ်ၵူဝ်ပႃးလွင်ႈၼမ်ႉတေဢမ်ႇၸိုၼ်ႈသႂ်၊ ၶုၼ်ႇဢူၼ် ပိူင်လူင်မၼ်း ၼမ်ႉႁူၵ်ႈ ဢၼ်လႆ ၽၢၼ်ႇၸူး ႁိမ်းႁွမ်း ဢွင်ႈတီႈႁူင်းၸၢၵ်ႈ ၼႃႈတေယဵၼ်းမႃးပဵၼ်ၼမ်ႉဢၼ်ၶႅၼ်ႈလႅၼ်လိၼ်တႆး-ထႆးသေ သိုပ်ႇ လႆ ၶဝ်ႈၸူးၼမ်ႉမႄႈၶွင် တီႈသၢမ်ၸဵင်ႇၶမ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃးလၢႆပီၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၽၢႆႇၼမ်ႉမိူင်းထႆးၶဝ် လႆႈထတ်းႁၼ်မႅၼ်ႈၸၼ်ႉၽေးႁၢႆႉ ႁေႊမႅင်ႊၵႃႊ ၼိတ်ႊသ် ၼႂ်းမႄႈၼမ်ႉႁူၵ်ႈ တီႈဢၼ်လႆႈၸုပ်ႇဢဝ်ၼမ်ႉမႄႈသၢႆၸႂ်ႉတိုဝ်းတႃႇၼႃႈႁိူၼ်းၽႂ်မၼ်းၼၼ်ႉ။ လွင်ႈ ၼႆႉ ၸၢင်ႈပဵၼ်ယွၼ်ႉ ၼမ်ႉၶုၼ်ႇဢူၼ်ဢၼ် လုၵ်ႉတီႈဢွင်ႈၶုတ်း ႁေႊမႅင်ႊၵႃႊၼိတ်ႊသ် တၢင်းႁွင်ႇဝဵင်း တႃႈၶီႈ လဵၵ်းလႄႈၵွင် ႁေႊမႅင်ႊၵႃႊ ၼိတ်ႊသ် ဢၼ်မီးႁိမ်း မႄႈၼမ်ႉႁူၵ်ႈ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵၢၼ်သၢင်ႈႁူင်းၵၢၼ် ႁေႊမႅင်ႊ ၵႃႊၼိတ်ႊသ် ဢၼ်မီးႁိမ်းၽင်ႇၼမ်ႉ ႁူၵ်ႈၵမ်းသိုဝ်ႈၼၼ်ႉ တိုၼ်းတေႁဵတ်းၼမ်ႉၶုၼ်ႇဢူၼ်မႃး လိူဝ်ၵဝ်ႇသေ တေပဵၼ်ၽေးႁၢႆႉၸႃႉ တုမ်ႉတိူဝ်ႉတေႃႇပၢႆးယူႇ လီလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၶဝ် ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၼွၵ်ႈသေၼၼ်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈယင်းဢွၼ်ၵၼ်မႆႈၸႂ်ပႃးလွင်ႈလူမ်းဢမ်ႇၸိုၼ်ႈသႂ် ဢၼ်တေ လုၵ်ႉ တီႈ ႁူင်းၵၢၼ်တင်းသွင်ဢၼ်ၼၼ်ႉမႃး၊ ပိူင်လူင်မၼ်းတေပဵၼ်ဢၢႆမဵၼ်လိပ်း ဢၼ်တေလုၵ်ႉ တီႈႁူင်း ၸၢၵ်ႈ ယၢင်တင် ၼၼ်ႉ မႃးသေ တေမႃးဢုမ်ႈသုမ်ႇသႂ်ႇတၢင်းပွတ်းဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၼႃးပၢင်ႇ ဢၼ်မီးတၢင်း ဢွၵ်ႇဝဵင်းတႃႈၶီႈ လဵၵ်းသေ ၼႃႈလိၼ် တိတ်းၸပ်းလႅၼ်လိၼ်ၾင်ႇထႆး တၢင်းမႄႈသၢႆ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ လွင်ႈၼၼ်ႉတေႁဵတ်း ႁႂ်ႈ တုမ်ႉတိူဝ်ႉ ပၢႆးယူႇလီ ႁၢဝ်ႉႁႅင်းလႄႈ တေတုမ်ႉတိူဝ်ႉ ပႃးပၢႆးၵၢၼ်လႄႇမိူင်းၼၼ်ႉပႃးဢမ်ႇႁၢင်ႉ။
ၵၢၼ်ၶုတ်းႁေႊမႅင်ႊၵႃႊၼိတ်ႊသ် လႄႈႁူင်းၸၢၵ်ႈယၢင်တင် ၼႂ်းတႃႈၶီႈလဵၵ်းၼႆႉ ပေႃးမီးလွင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉ သၽႃ ဝ လႄႈ ၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်းၶဝ်ယဝ်ႉ ၵွပ်ႈတႃႇပဵၼ်ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးႁဵတ်းႁႂ်ႈ သိုၵ်း မၢၼ်ႈၶဝ် မၢၵ်ႈမီး ယဝ်ႉယင်းႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းလူင်းတိုၼ်းဢၼ်လုၵ်ႉတၢင်ႇတီႈ မႃးလူင်းတိုၼ်းၼၼ်ႉထႅင်ႈ။ ၽႅၼ် ၵၢၼ်ႁူင်းၸၢၵ်ႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ယင်းႁဵတ်းႁႂ်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉၵူၼ်းမိူင်းတင်းသွင်ၽၢႆႇ(ၽၢႆႇထႆး-ၽၢႆႇတႆး) ၸွမ်းလႅၼ် လိၼ်ထႅင်ႈ။
ၵဝ်ႉငဝ်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းၸိုင်ႈတႆး ၵမ်ႉထႅမ်တၢင်းႁတ်းႁၢၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁွင်ႈလိုၵ်ႉ ဢၼ်ၶတ်းၸႂ်ၵႅတ်ႇၵင်ႈတီႈ လိၼ်ၶဝ် လႄႈႁဝ်းၶႃႈတုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈၶွင်ႊသီႊသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တင်းသိုၵ်းဝႃႉ (UWSA) ၶဝ်ၵိုတ်းယင်ႉ ၽႅၼ်ၵၢၼ် ၶူင်းၵၢၼ်ၶဝ်သေ ဢဝ်တီႈလိၼ်မွပ်ႈယိုၼ်ႈ (ဢၢပ်ႈ) ပၼ်ၶိုၼ်းၸဝ်ႈၶွင်မၼ်း။
လွင်ႈဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းယူႇၼႂ်းထုင်ႉမႄႈသၢႆ ဢွၼ်ၵၼ်ႁႄႉႁၢမ်ႈ ၶွမ်ႊပၼီႊႁူင်ႊပၢင်ႊ ဢၼ်ဢၢၼ်း ႁဵတ်း ႁူင်းၽဝ် ထၢၼ်ႇႁိၼ် တီႈတႃႈၶီႈလဵၵ်း မိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃး 20 ပီၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈၸူမ်းၸွမ်း တေႉတေႉသေ ယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်း ၼႂ်းထုင်ႉမႄႈသၢႆတေၶဝ်ႈႁူမ်ႈသၢၼ်ၶတ်း ပိူဝ်ႈတႃႇၵႅတ်ႇၵင်ႈမႄႈၼမ်ႉႁူၵ်ႈ ၼၼ်ႉထႅင်ႈယူႇ။
တွင်ႈထၢမ်
ၸၢႆးႁေႃသႅင် +66: 94-728-6696 (တႆး၊ ဢင်းၵိတ်း၊ ထႆး)
ၸၢႆးယွတ်ႈလိုၼ်း +66: 97-173-1530 (တႆး၊ မၢၼ်ႈ)


text:
ပၢင်ပွႆးယုၵ်ႉယွင်ႈၸဝ်ႈၶူးမေႃတႆး ပွၵ်ႈၵမ်းထူၼ်ႈ 42 တီႈဝၢၼ်ႈမႂ်ႇမွၵ်ႇၸၢမ် ၼႂ်းပီ 2018 ၼႆႉ တေၶိုၼ်း သိုပ်ႇၸတ်းႁဵတ်းသၢင်ႈၵႂႃႇ မိူၼ်ပၵ်းၵဝ်ႇပိူင်ၵဝ်ႇ။ မီးပၢင်ၶႅင်ႇတႅမ်ႈလိၵ်ႈလၢႆး၊ ၾိင်ႈငႄႈၾိင်ႈထုင်းတႆး၊ ၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင်ပၢႆးယူႇလီ၊ ပၢင်မူၼ်ႈသိူဝ်းပၢၼ်ၵဝ်ႇပၢၼ်မႂ်ႇ လႄႈလၢႆၸိူဝ်ႉလၢႆလွင်ႈ။
ဢိင်ၼိူဝ် ၵေႃၵမ်ၵၢၼ်ႁၢင်ႈႁႅၼ်း ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ပွႆးယုၵ်ႉယွင်ႈ ၸဝ်ႈၶူးမေႃလိၵ်ႈတႆး ပၢင်ၵုမ်ဢုပ်ႇဢူဝ်း တႅပ်းတတ်းဝႆႉၼၼ်ႉ ဝၼ်းတီႈ 16-17-18/02/2018 တေၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ပွႆးယုၵ်ႉယွင်ႈၸဝ်ႈၶူးမေႃတႆး တီႈဝၢၼ်ႈမႂ်ႇမွၵ်ႇၸၢမ် ပွၵ်ႈထူၼ်ႈ 42 ဢိူင်ႇတႃႈတွၼ်း ၸႄႈဝဵင်းမႄႈဢၢႆး ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းမႆႇ မိူင်းၸိုင်ႈထႆး။
ႁူဝ်ပဝ်ႈၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈတႆး ၵဵင်းမႆႇ ၸၢႆးသႅင်ယ မွၵ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ- “ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈတႆး ၵဵင်းမႆႇၼႆႉ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပႃး ပဵၼ်ၵေႃၵမ်ၵၢၼ်ၸတ်းပၢင်ပွႆးယုၵ်ႉယွင်ႈ ၸဝ်ႈၶူးမေႃလိၵ်ႈတႆး တီႈဝၢၼ်ႈမႂ်ႇမွၵ်ႇၸၢမ်။ သုၼ်ႇၵၢင်ၵေႃႈပဵၼ်ပႃးၽူႈၼမ်းၼႂ်း ၽူႈႁၢင်ႈႁႅၼ်းၸတ်းပၢင်ပွႆး။ တႃႇၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးၼႆႉ ပိူင်လူင်မၼ်း ႁပ်ႉပုၼ်ႈၽွၼ်းၸတ်းႁွင်ႈၼႄၶူဝ်းပိုၼ်း။ ၵဵဝ်ႇၵပ်းလူၺ်ႈၸဝ်ႈမုၼ်ယႂ်ႇၶုၼ်ႁေႃၶမ်း မႃးယဵမ်ႈသူႇၸႂ်း ပီႈၼွင်ႉတႆးႁဝ်း တီႈဝၢၼ်ႈမႂ်ႇမွၵ်ႇၸၢမ် တင်ႈတႄႇပီ 1974 ၸိူဝ်းၼႆႉ”-လၢတ်ႈတီႈ ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၼင်ႇၼႆ။
ၼႂ်းပၢင်ပွႆးပွၵ်ႈၼႆႉ တႄႇႁေႃးလိၵ်ႈၵၢင်ၼႂ် ယၢမ်း 8 မူင်း၊ တင်ႈထႅဝ်ႁႄႇၶူဝ်းတၢၼ်းလႄႈ ႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၸဝ်ႈၶူးမေႃလိၵ်ႈတႆး တီႈၵၢတ်ႇမွၵ်ႇၸၢမ် ၶဝ်ႈၸူးပၢင်ပွႆး။ ၼႂ်းပၢင်ပွႆးမီးႁွင်ႈၼႄၶူဝ်းပိုၼ်း၊ ပၢင်ဢုပ်ႇၶႆႈလွင်ႈၾိင်ႈငႄႈတႆး၊ ပၢင်ၶႅင်ႇတႅမ်ႈလိၵ်ႈ ပွင်ႈၵႂၢမ်း/ဝွၵ်း၊ ၶႅင်ႇၵၢၼ်လဵၼ်ႈႁႅင်း၊ ပိတ်ႉမၢၵ်ႇၼင်၊ မၢၵ်ႇသွင်းဝၢႆလႄႈ ၶႅင်ႇတၢင်းလဵၼ်ႈလၢႆၸိူဝ်ႉလၢႆယၢင်ႇ။ တွၼ်ႈပၢင်မူၼ်ႈသိူဝ်းၼၼ်ႉ မီးတၢင်းၵႃႈၼူၵ်ႉ/တူဝ်း၊ ပၢႆးမွၼ်းပၢၼ်ၵဝ်ႇပၢၼ်ၵဝ်ႇ (ၸၢတ်ႈသႅင်းတႆး) ပႃးၸဵမ်လမ်းဝူင်းတႆးၶိုၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉ-ၼႆယဝ်ႉ။
ၸၢႆးသႅင်ယ လၢတ်ႈပႃးဝႃႈ-“ပၢင်ပွႆးၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈလႆႈမွၵ်ႇထိုင်ပီႈၼွင်ႉတၢင်းမိူင်းထႆးလႄႈ မိူင်းတႆးၼင်ႇၵၼ်။ မိူင်းထႆး မိူၼ်ၼင်ႇၵုင်းထဵပ်ႈ (မိူင်းၵွၵ်ႇ)၊ မႄႈႁွင်ႈသွၼ်၊ မႄႈသွတ်ႇ၊ ၵဵင်းႁၢႆး ထိူတ်ႉထႆး၊ မႄႈသၢႆၸိူဝ်းၼႆႉမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈ။ မိူင်းတႆး တၢင်းၵဵင်းတုင် မိူၼ်ၼင်ႇၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈ၊ ၸုမ်းမွၵ်ႇၵွၼ်ၼုမ်ႇ၊ ႁူင်းႁဵၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၵဵင်းတုင်၊ ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈ တႃႈၶီႈလဵၵ်း။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းၵေႃႈ လႆႈႁွင်ႉမွၵ်ႇထိုင်မႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈ။ ပၢင်ပွႆးယုၵ်ႉယွင်ႈၸဝ်ႈၶူးမေႃလိၵ်ႈတႆးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈပၢင်ပွႆးပီႈၼွင်ႉ ဝၢၼ်ႈမႂ်ႇမွၵ်ႇၸၢမ်ၵူၺ်း၊ ပဵၼ်ပၢင်ပွႆးပီႈၼွင်ႉတႆးတင်းသဵင်ႈ၊ ၵႃႈၼင်ႇပွင်ပဵၼ်လႆႈၼၼ်ႉ ၶႅၼ်းတေႃႈပီႈၼွင်ႉႁဝ်းၶဝ်မႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈၵၼ် ယႂ်ႇယႂ်ႇၼမ်ၼမ်သေၵမ်း” – သိုပ်ႇတိုၵ်းသူၼ်းပႃး ၼင်ႇၼႆ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈတေၸတ်းပၢင်ပွႆးပွၵ်ႈၼႆႉ ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 09/12/2017 ၼၼ်ႉ ၵေႃၵမ်ၵၢၼ်ႁၢင်ႈႁႅၼ်း ၸတ်းပွႆးယုၵ်ႉယွင်ႈၸဝ်ႈၶူးမေႃလိၵ်ႈတႆး ၸုပ်ႈထူၼ်ႈ 41 ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ၵုမ် ႁၢင်ႈႁႅၼ်းၸတ်းပွႆးယုၵ်ႉယွင်ႈ ၸဝ်ႈၶူးမေႃလိၵ်ႈတႆး ပွၵ်ႈထူၼ်ႈ 42 ၵမ်းတီႈ 1 တီႈဝတ်ႉ/ၵျွင်းပႅၼ်ႈ (ၵျွင်းတူၵ်း-မိူင်းၾၢင်)။ ပၢင်ၵုမ်တႅပ်းတတ်းဝႆႉဝႃႈ တေၸတ်းႁဵတ်းပွႆးယုၵ်ႉယွင်ႈ ၸဝ်ႈၶူးမေႃလိၵ်ႈတႆး ပွၵ်ႈထူၼ်ႈ 42 ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 16-18 လိူၼ်ၾႅပ်ႊၿိဝ်ႊရီႊ 2018 ။
ပၢင်ပွႆးယုၵ်ႉယွင်ႈၸဝ်ႈၶူးမေႃတႆး တီႈဝၢၼ်ႈမႂ်ႇမွၵ်ႇၸၢမ် ပွၵ်ႈထူၼ်ႈ 42 ၼႂ်းပီ 2018 ၼႆႉ မၵ်းတမ်းဝႆႉငိုၼ်းၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ 250,000 ဝၢတ်ႇ။ မီးၵၢၼ်ႁပ်ႉတၢၼ်းငိုၼ်းၵမ်ႉၸွႆႈ တီႈၽူႈမီးၸႂ်သတ်ႉထႃႇၶဝ်လႄႈ တေႁဵတ်းတူၼ်ႈငိုၼ်း (ၽႃႉပႃႇ) ပိူဝ်ႈတႃႇပီႈၼွင်ႉတီးၸမ်/ၵႆ ၸိူဝ်းၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ပွႆး လႆႈႁွမ်းငိုၼ်းၵမ်ႉၸွႆႈပၢင်ပွႆး၊ ႁႂ်ႈၵူႈၵေႃႉလႆႈမီးသုၼ်ႇႁူမ်ႈ-ၼႆယဝ်ႉ။
ပီႈၼွင်ႉတႆး ၶဝ်ႈမႃးပၵ်းတင်ႈတီႈယူႇတၼ်းသဝ်း ၼႂ်းမိူင်းထႆး တီႈဝၢၼ်ႈမႂ်ႇမွၵ်ႇၸၢမ် မိူဝ်ႈၽွင်းပီ 1962 ။ ထိုင်မႃးမိူဝ်ႈ 19 လိူၼ်ၵျႅၼ်ႊၼိဝ်ႊရီႊ 1973 ၸဝ်ႈမုၼ်ယႂ်ႇၶုၼ်ႁေႃၶမ်းထႆး (တူၼ်ႈတီႈ 9) မႃးယဵမ်ႈသူႇၸႂ်း ပီႈၼွင်ႉတႆး တီႈဝၢၼ်ႈမႂ်ႇမွၵ်ႇၸၢမ်၊ မႃးပၼ်တၢင်းၶႆႈၸႂ်လႄႈ ပၼ်တိုဝ်ႉတၢင်း ၸတ်းပၢင်ပွႆးယုၵ်ႉယွင်ႈ ၸဝ်ႈၶူးမေႃလိၵ်ႈတႆး။ တင်ႈတႄႇပၢၼ်ၼၼ်ႉမႃး ၸတ်းမႃးၵူႈသိုပ်ႇပီသေ ထိုင်ပီ 2018 ၼႆႉ ၶွပ်ႈထူၼ်ႈ 42 ပီ။


text:
ႁူၺ်ႈၵူႈ၊ ဝဵင်း
ဝဵင်းႁူၺ်ႈၵူႈ (မၢၼ်ႈ: ရွှေကူမြို့, ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Shwegu) ၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်း ဢၼ်ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်ႈ ၸႄႈဝဵင်းႁူၺ်ႈၵူႈ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈမၢၼ်ႈမေႃႇ၊ ၸႄႈမိူင်းၶၢင်၊ မိူင်းမၢၼ်ႈ သေ ပဵၼ်ဝဵင်းပၵ်းလုမ်း ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းမွၵ်ႇယဝ်ႉ။
ၸႄႈဝဵင်းႁူၺ်ႈၵူႈၼႆႉ ၽၢႆႁွင်ႇမီး ၸႄႈတွၼ်ႈၸႄႈၼႃး လႄႈ ၶႅၼ်ႈၵၼ်တင်းႁွင်ႈၵွၵ်ႉၵူၺ်ႉသေ ၽၢႆႇၸၢၼ်းၼႆႉ မီး ၸႄႈဝဵင်းမၢၼ်ႈပဵင်း ယဝ်ႉ။ ၽၢႆႇတၢင်းဢွၵ်ႇၼႆႉ တေႃႇထိုင်ႁွင်ႈသျိၼ်ႇၵၢၼ်ႇသေ ၽၢႆႇတၢင်းတူၵ်းၼႆႉ ဢိူမ်ႈၸပ်းၵၼ်တင်း ၸႄႈတွၼ်ႈၵၢတ်ႇသႃယဝ်ႉ။ ဝဵင်းႁူၺ်ႈၵူႈၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈၼိူဝ် ၽင်ႇၽၢႆသၢႆ ဢၼ်မီးတီႈ ၽၢႆႇတႂ်ႈ မႄႈၼမ်ႉၵႅပ်ႈမၢႆသွင် မႄႈၼမ်ႉၵဵဝ် ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဢဝ်တၢင်းသၢႆတၢင်းမႄႈၼမ်ႉၵဵဝ်သေ ယၢၼ်ၵႆတင်း ၽၢႆႇတူၵ်း ဝဵင်းမၢၼ်ႈမေႃႇ ၃၈ လၵ်း၊ ယၢၼ်ၵႆတင်း ၽၢႆႇၸၢၼ်း ဝဵင်းၸႄႈၼႃး ၁၂၉ လၵ်းယဝ်ႉ။ မၢၼ်ႈမေႃႇ လႄႈ ႁူၺ်ႈၵူႈၼႆႉ ႁူမ်ႈဝႃႈ မီးတၢင်းရူတ်ႉၵႃးသတေႃႉ ပေႃးဝႃႈၾိင်ႈၾႃႉၶႅမ်ႉလႅပ်ႈ ၸင်ႇၸၢင်ႈၵႂႃႇမႃးယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃး ဢၼ်ပဵၼ်သၢႆတၢင်းၼမ်ႉတႄႉ ၵႂႃႇမႃးလႆႈၵူႈၶၢဝ်းယဝ်ႉ။
တီႈႁိမ်းႁွမ်းၸႄႈဝဵင်းႁူၺ်ႈၵူႈၼႆႉ ယွၼ်ႉမႆႉလိူင်ႇလႄႈ ဢွၼ်ၵၼ်ႁဵတ်း ၵၢၼ်မႆႉ တႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ်လႄႈ ဝဵင်းႁူၺ်ႈၵူႈၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်းတႃႈႁိူဝ်းတႃႇ ၽၢႆႇႁွင်ႈၵၢၼ်ပႃႇမႆႉယဝ်ႉ။ ၶူဝ်းၵုၼ် ဢၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင် ဢၼ်ဢွၵ်ႇတီႈ ဝဵင်းႁူၺ်ႈၵူႈၼႆႉ ပဵၼ် ဢုမ်လိၼ် ယဝ်ႉ။ ဢုမ်ႁူၺ်ႈၵူႈၼႆႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ယွမ်ႉသီဝႆႉ ႁၢင်ႈလီႁၢင်ႈငၢမ်းလႄႈ ၵူၼ်းလႆႈၸႂ်ၼမ်ယဝ်ႉ။
တီႈၽၢႆႁွင်ႇဝဵင်း တီႈၵၢင်မႄႈၼမ်ႉၵဵဝ် ဢၼ်တီႈၼိူဝ်ၵုၼ်ၼၼ်ႉ မီးဝႆႉ ၽြႃးၵျုၼ်းတေႃႇၵျီး ႁွင်ႉ ၽြႃးသူၺ်ႇပေႃႇၵျုၼ်းသေ ပဵၼ်ၽြႃးဢၼ်တၼ်းၶူဝ်းယႂ်ႇ ဢၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းတီႈ ဝဵင်းႁူၺ်ႈၵူႈယဝ်ႉ။ တီႈၼိူဝ်ၵုၼ်ဢၼ်ၼၼ်ႉ တႄႇဝႆႉၽြႃးတင်းၼမ်ယဝ်ႉ။ ၽွင်းၼမ်ႉၵဵဝ်ၶိုၼ်ႈၼႆ ၼမ်ႉဢမ်ႇထူမ်ႈတီႈၼိူဝ် ၽၢၵ်ႈသိူဝ်ႇၼၼ်ႉ ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။ [2]
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ (မေႇ 2015) လိၵ်ႈတၢင်ႇလၢတ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း, လိၵ်ႈတၢင်ႇလၢတ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း လႄႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း ပီ 2014 သွႆႉ-၂. ၼေႇပျီႇတေႃႇ: ထၢၼ်ၽွင်းလူင် ၵၢၼ်ႁႅင်းငၢၼ်း၊ ၵၢၼ်ၵူတ်ႇထတ်း ၵူၼ်းၶဝ်ႈဢွၵ်ႇမိူင်း လႄႈ ၵၢၼ်ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်းမိူင်း, ၄၉.
- ↑ ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇမၢၼ်ႈ၊ သွႆႉ(၁၁)


text:
Mawn Khur TM
This blog is about sharing general knowledge in Tai (Shan).
Saturday, October 12, 2019
လွၼ်ႉမွၼ်းၵႂၢမ်း ၽူႈဢွင်ႇမၢၼ်ၼႂ်းလူၵ်ႈ ၵမ်ႈၽွင်ႈ
Saturday, September 7, 2019
လွၵ်းလၢႆးတႃႇမၢၵ်ႈမီးၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ သီႇပိူင် (ပၢႆးဝူၼ်ႉပုတ်ႉထၸဝ်ႈ)
လွၵ်းလၢႆးတႃႇမၢၵ်ႈမီးၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ သီႇပိူင် (ပၢႆးဝူၼ်ႉပုတ်ႉထၸဝ်ႈ)
Friday, September 6, 2019
ၵူၼ်းမၢၵ်ႈမီး လႄႈ ၵူၼ်းၽၢၼ် ပၢႆးဝူၼ်ႉၶဝ်ပိူင်ႈၵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်
ၵူၼ်းၸိူဝ်းဢၼ်မၢၵ်ႈမီးၶဝ်ၼၼ်ႉ မၢၵ်ႈမီးၶိုၼ်ႈယူႇတိၵ်းတိၵ်းသေ၊ ၵူၼ်းၽၢၼ်သမ်ႉ ၽၢၼ်လူင်းယူႇတိၵ်းတိၵ်း။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈသင်၊ ပဵၼ်သင်လႄႈ ပဵၼ်ၸိူင်ႉၼႆ၊ ႁဝ်းဢွၼ်ၵၼ် မႃးလဵပ်ႈႁဵၼ်းပၢႆးဝူၼ်ႉၶဝ် ပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်ဢိတ်းၼိုင်ႈ။
Wednesday, September 4, 2019
Eight Parts of Speech - ပိူင်ၵႂၢမ်းလၢတ်ႈ ပႅတ်ႇဢၼ်
ပိူင်ၵႂၢမ်းလၢတ်ႈပႅတ်ႇဢၼ် Eight Parts of Speech ၼႆႉ ပွင်ႇဝႃႈ ပဵၼ်ပိူင်ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်း လိၵ်ႈဢင်းၵိတ်ႉ။ မိူဝ်ႈတႅမ်ႈလၢတ်ႈၽႃႇသႃႇ ဢင်းၵိတ်ႉၼၼ်ႉ ၸႂ်ႉတိုဝ်းပိူင်ၵႂၢမ်းလၢတ်ႈပႅတ်ႇဢၼ်ၼႆႉသေ ၽွတ်ႈတင်ႈပဵၼ်တူၼ်းထႅဝ်ၶေႃႈၵႂၢမ်းယဝ်ႉ။
Monday, September 2, 2019
တေႁၵ်ႉ ဢၼ်ႁဝ်းႁဵတ်းႁိုဝ် တေႁဵတ်း ဢၼ်ႁဝ်းႁၵ်ႉ
ၶေႃႈထၢမ် ဢၼ်ၵႆႉၶမ်ၸႂ်ၸွမ်းတႃႇသေႇ မိူဝ်ႈထၢမ်တူဝ်ၵဝ်ႇၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၶေႃႈထၢမ်ဢၼ်ဝႃႈ ၵဝ်ႁၵ်ႉသင် ၵဝ်ၶႂ်ႈပဵၼ်သင် ၼႆၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းႁဝ်းၵူႈၵေႃႉ ၽႂ်ၽႂ်ၵေႃႈ ၶတ်းၸႂ်ၸွမ်းသွၵ်ႈႁႃ ဢၼ်တူဝ်ၵဝ်ႇႁၵ်ႉလႄႈ ဢၼ်တူဝ်ၵဝ်ႇၶႂ်ႈႁဵတ်းၼၼ်ႉ ႁင်းၽႂ်မၼ်း။ လွင်ႈတၢင်းတႄႉ ၵွပ်ႈဝႃႈ လႆႈထွမ်ႇၶေႃႈၵႂၢမ်း ဢၼ်ဝႃႈ ꧦႁဵတ်း ဢၼ်သူႁၵ်ႉလႄႈꧦ ၼႆၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မီးယူႇၶမ်ႈၼိုင်ႈ ၵဝ်ၶႃႈၼွၼ်းသေဝူၼ်ႉထိုင်လွင်ႈၼႆႉ။ မၼ်းႁဵတ်းႁႂ်ႈၵဝ် ၶႃႈဢမ်ႇသိူဝ်းၸႂ်သေဢိတ်း။ ယိုင်ႈဝူၼ်ႉယိုင်ႈၶမ်ၸႂ်မႃး၊ ၸူဝ်ႈပၢၼ်ၶႃႈၼႆႉ မၼ်းမိူၼ်ၵႂၢမ်းဢၼ်ပီႈၸႆၢးၸိူင်း ႁၢၼ်ႁွင်ႉဝႆႉဝႃႈ ꧦၸႂ်ၽႅဝ်တီႈယိူင်းဢၢၼ်းယဝ်ႉ တူဝ်ႁႃသဵၼ်ႈတၢင်းသမ်ႉပႆႇႁၼ်ꧦ ၼႆၼၼ်ႉဝႆႉ။ ၶႃႈၶႂ်ႈဢွင်ႇမၢၼ် ၵူၺ်းၵႃႈ ၶႃႈတေလႆႈႁဵတ်းသင် ဢၼ်ၼႆႉမိူၼ်တၼ်တိၵ်းၼိၵ်း ဢမ်ႇႁၼ်သဵၼ်ႈတၢင်းမၼ်းသေဢိတ်း။ ယွၼ်ႉလွင်ႈၼႆႉလႄႈ ၶႃႈၸင်ႇမႃးဝူၼ်ႉသေ တႃႇၵဝ်တေဢွင်ႇမၢၼ်ၼၼ်ႉ ၵဝ်တေလႆႈႁဵတ်းဢၼ်ၵဝ်ႁၵ်ႉယူႇႁ၊ ဢမ်ႇႁဵတ်းဢၼ်ၵဝ်ႁၵ်ႉသေ ၵဝ်ဢမ်ႇမီးတၢင်းသိူဝ်းၸွမ်းၵၢၼ်လႆႈႁ ၼႆ ထၢမ်ၶိုၼ်းတူဝ်ၵဝ်ႇယူႇ။
Thursday, November 15, 2018
Saturday, September 29, 2018
လုၵ်ႈၸႆၢးၽူႈမၢၵ်ႈ ယဵၼ်းပဵၼ်ၵူၼ်းယွၼ်း
လွၼ်ႉမွၼ်းၵႂၢမ်း ၽူႈဢွင်ႇမၢၼ်ၼႂ်းလူၵ်ႈ ၵမ်ႈၽွင်ႈ
မၢင်ပွၵ်ႈၵေႃႈ တႃႇတေဢွင်ႇမၢၼ်ၼၼ်ႉ ႁဝ်းထုၵ်ႇလီမီးၶေႃႈၵႂၢမ်း လွၼ်ႉမွၼ်းၵႅမ်တူဝ်သေ ႁဵတ်းသၢင်ႈၸွမ်း လွၼ်ႉမွၼ်းၼၼ်ႉယူႇ။ ၶေႃႈၵႂၢမ်းၶိုၵ်ႉယမ်မၢင်ဢၼ်...
-
လွၵ်းလၢႆးတႃႇမၢၵ်ႈမီးၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ သီႇပိူင် (ပၢႆးဝူၼ်ႉပုတ်ႉထၸဝ်ႈ) ၼႂ်းၶေႃႈသင်ႇသွၼ်ပုတ်ႉထၸဝ်ႈၼၼ်ႉ ၸိူဝ်းႁဝ်းပဵၼ်ၸၢဝ်းပုတ်ႉ ၵမ်ႈၼမ်ၼမ် တေဢွၼ်ၵၼ...
-
မၢင်ပွၵ်ႈၵေႃႈ တႃႇတေဢွင်ႇမၢၼ်ၼၼ်ႉ ႁဝ်းထုၵ်ႇလီမီးၶေႃႈၵႂၢမ်း လွၼ်ႉမွၼ်းၵႅမ်တူဝ်သေ ႁဵတ်းသၢင်ႈၸွမ်း လွၼ်ႉမွၼ်းၼၼ်ႉယူႇ။ ၶေႃႈၵႂၢမ်းၶိုၵ်ႉယမ်မၢင်ဢၼ်...
-
လွၼ်ႉမွၼ်းၵႂၢမ်း ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ် Leadership quote


text:
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ သုတ်ႉၶၢႆႉဝၼ်းႁႂ်ႈ SSPP/SSA ထွႆ 3 တပ်ႉ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းသူႈၼႆႉ တေႃႇထိုင်လိူၼ်ၼႆႉသဵင်ႈ ႁႂ်ႈပဵၼ်ဝၼ်း လိုၼ်းသုတ်း။
ဝၼ်းတီႈ 30/6/2022 တေထိုင်ၼႆႉ ႁႂ်ႈပဵၼ်ဝၼ်းလိုၼ်းသုတ်း ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်း ၸႂ်ႉပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး/ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး SSPP/SSA ထွႆ 3 တပ်ႉ တီႈဝၢၼ်ႈလွႆၼၢႆး 1 တီႈလႄႈ တီႈမၢၼ်ႈဝဵင်း 2 တီႈ ဢၼ်မီးတၢင်းၾၢႆႇႁွင်ႇဝဵင်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းသူႈ ၸႄႈတွၼ်ႈလွႆ လႅမ် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ။
ၽူႈမီးၸၼ်ႉ SSPP ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၾၢႆႇႁဝ်းၶႃႈတႄႉ တိုၼ်းပၼ်ၶေႃႈသင်ႇဝႆႉယဝ်ႉ တိုၼ်းတေဢမ်ႇလႆႈထွႆ။ တပ်ႉႁဝ်း ၶႃႈ 3 ဢွင်ႈတီႈ မိူၼ်ၼင်ႇ တီႈဝၢၼ်ႈလွႆၼၢႆး 1 တီႈလႄႈ မၢၼ်ႈဝဵင်း 2 တီႈၼၼ်ႉ ယွၼ်ႉဝႃႈ မၼ်းပဵၼ်တပ်ႉႁူမ်ႇလူမ်ႈႁဝ်းၶႃႈ ၵႂႃႇမႃးၶႃႈဢေႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။
တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ၾၢႆႇ သိုၵ်းမၢၼ်ႈႁႅၼ်းသိုၵ်းၶိုၼ်ႈမႃးတႄႉပႆႇမီး ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ သင်ဝႃႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶိုၼ်ႈမႃးတႃႇ ပိုတ်းယိုဝ်း တုမ်ႉတွပ်ႇၼၼ်ႉ ၾၢႆႇၵၢၼ်သိုၵ်း SSPP/SSA တႄႉ ႁၢင်ႈႁႅၼ်းတူဝ်ႈတၼ်းဝႆႉယဝ်ႉ ၽူႈမီးၸၼ်ႉ SSPP လၢတ်ႈ။
“ယၢမ်းလဵဝ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ႁႅၼ်းသိုၵ်းယႂ်ႇလူင်သေ ဢိူမ်ႈၸမ် ဝႆႉတႄႉ ပႆႇမီး။ သၢႆသိုၵ်းၶဝ် ဢိတ်းဢွတ်းတႄႉ တူင်ႉၼိုင်ၵႂႃႇမႃးယူႇ”- ၽူႈ မီးၸၼ်ႉ SSPP သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။
မိူဝ်ႈႁူဝ်လိူၼ်ၵျုၼ်ႊ ၼႆႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈသင်ႇႁႂ်ႈ ၸႂ်ႉ SSPP/SSA ထွႆထွၼ်တပ်ႉ ဝၼ်းတီႈ 10 လိူၼ်ၵျုၼ်ႊၼႆႉ ႁႂ်ႈပဵၼ်ဝၼ်းလိုၼ်းသုတ်း။ ၵူၺ်းၵႃႈ ယင်းပႆႇထိုင်ဝၼ်းတီႈ 10 သိုၵ်းမၢၼ်ႈသမ်ႉပေႃးသင်ႇလၢတ်ႈမႃးထႅင်ႈဝႃႈ လိူၼ်ၵျုၼ်ႊၼႆႉသဵင်ႈ ႁႂ်ႈပဵၼ်ဝၼ်းလိုၼ်းသုတ်း ဝႃႈၼႆဝႆႉ။


text:
ၼႃႈလိၼ် ပလွင်ႈ ၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃ
ၼႃးလိၼ်ပလွင်ႈၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃ (ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Palaung Self-Administered Zone), (မၢၼ်ႈ: ပလောင်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ)ၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ် လၵ်းမိူင်း ႒႐႐႘ သေ ဢဝ်ၸႄႈဝဵင်းသွင်ဢၼ် ဢၼ်မီးၼႂ်းမိူင်းတႆးသေ ၽွတ်ႈႁႅၼ်းပဵၼ် ၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃ ဢၼ်ၼိူင်ႈယဝ်ႉ။ [2]
ၸွမ်းလူၺ်ႈ ၾိင်ႈမိူင်း လၵ်းမိူင်း မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် မျၢၼ်ႇမႃႇ (ပီ ႒႐႐႘) ဢၼ်ပဵၼ် တွၼ်ႈ ၅၆(ဃ)ၼၼ်ႉ ဢၼ် ၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉသၼ်ႇ လႄႈ ၸႄႈဝဵင်းမၢၼ်ႈတူင်ႈ ၸိူဝ်းၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း မိူင်းတႆးၼၼ်ႉ ႁူမ်ႈၵၼ်သေ မၵ်းမၼ်ႈပဵၼ် ၼႃးလိၼ် ပလွင်ႈ ၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃ ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။
ၸႄႈဝဵင်း[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ (May 2015) Shan State, The 2014 Myanmar Population and Housing Census 3-M. Naypyitaw: Ministry of Immigration and Population, 18.
- ↑ (2008) ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈ ခုနှစ်). Archived 2015-11-19 at Archive.is


text:
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 15 May 2022 (လိူၼ်ႁူၵ်းလွင်ႈ 1 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2116 ၼီႈ) ယၢမ်းၵၢင်ၶိုၼ်း 21:00 မူင်း ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးၸၢဝ်းလီးသေႃး (လီႇသူး) ဢၼ်မီးတီႈဝၢၼ်ႈပၢင်ႇလေႃႉ ဢိူင်ႇမိူင်းယု ၸႄႈဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇၼၼ်ႉ ထုၵ်ႇသိုၵ်းၵူဝ်းၵၢင်ႉ MNDAA ၶဝ်ႈတီႉၺွပ်းၵႂႃႇ 12 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈပၢင်ႇလေႃႉၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈၼႄတီႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇဝႃႈ သိုၵ်းၵူဝ်းၵၢင်ႉ MNDAA ၶဝ်လၢတ်ႈဝႃႈ တေလႆႈၶိုၼ်ႈ ပၢင်သွၼ်ၼႆႁေၵေႃႈ ၶဝ်ႈတီႉၺွပ်း ၵူၼ်းပၢႆးၽေးၵႂႃႇ 12 ၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။
“ၶဝ်ၶဝ်ႈမႃးၼႂ်းႁူင်းပၢႆႈၽေးသေ တဵၵ်းၸႂ်ႉႁႂ်ႈၽူႈၸၢႆးၶဝ် ၸူႉတုမ်ၵၼ်ယဝ်ႉ တီႉၺွပ်းၵႂႃႇ၊ ၶဝ်လၢတ်ႈဝႃႈ တေလႆႈၶိုၼ်ႈပၢင်သွၼ်တႃႇၶၢဝ်းတၢင်း 3 လိူၼ်၊ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးၶဝ်ၵေႃႈ ၵူဝ်သေၵႃႈလႆႈၸွမ်းၶဝ်ၵႂႃႇ၊ မၢင်ၵေႃႉ ပၢႆပဵၼ်ပေႃႈၸဝ်ႈႁိူၼ်း ဢၼ်ႁႃလဵင်ႉလုၵ်ႈမေးၵွၼ်ႇၶႃႈဢေႃႈ၊ ၼႂ်းၵူၼ်းပၢႆႈၽေး 12 ၵေႃႉ ဢၼ်ၶဝ် တီႉၺွပ်းၵႂႃႇၼၼ်ႉ ၶဝ်ၶိုၼ်းပွႆႇပၼ် မိူဝ်ႈယၢမ်းၵၢင်ၶိုၼ်း 23:00 မူင်းၼၼ်ႉယူႇ ၵမ်ႈၽွင်ႈ ဢၼ်ၶဝ်ဢမ်ႇပႆႇပွႆႇပၼ်တႄႉ ၵိုတ်းယူႇ 4 ၵေႃႉ” ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 16 May 2022 ၼၼ်ႉၵေႃႈ သိုၵ်းၵူဝ်းၵၢင်ႉ MNDAA ၶဝ် ပွႆႇပၼ် ၽူႈၸၢႆးဢၼ်လႆႈတၢင်းမၢတ်ႇၸဵပ်း တီႈမိုဝ်းၵေႃႉၼိုင်ႈ ဢၼ်ၶဝ်တီႉၺွပ်းၵႂႃႇၼၼ်ႉ သေ လၢတ်ႈဝႃႈ တေလႆႈႁွင်ႉလုၵ်ႈၸၢႆး မႃးတႅၼ်းတၢင်ၶိုၼ်း ဝႃႈၼႆ။
“ၵူၼ်းၵေႃႉၼိုင်ႈ ဢၼ်လွတ်ႈဢွၵ်ႇမႃး ဝၼ်းထီႉ 16 May 2022 ၼၼ်ႉ မိုဝ်းမၼ်းၸၢႆးႁၵ်းဝႆႉ၊ ၵေႃႉပဵၼ်လုၵ်ႈၸၢႆးမၼ်းသမ်ႉ ဢွၵ်ႇတၢင်း၊ သိုၵ်းၵူဝ်းၵၢင်ႉ MNDAA ၶဝ်သမ်ႉလၢတ်ႈဝႃႈ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 2-3 ဝၼ်း တေလႆႈႁွင်ႉလုၵ်ႈၸၢႆး မႃးတႅၼ်းတၢင်ၶိုၼ်း၊ ပေႃးဢမ်ႇၸႂ်ႈၸိူင်ႉၼၼ်တႄႉ တေၶိုၼ်းမႃးတီႉၺွပ်းထႅင်ႈ ၼႆလႄႈ မၼ်းၸၢႆးၵေႃႈ လႆႈၵူဝ်ႁႄဝႆႉတေႉတေႉ” ဝႃႈၼႆ။
မွင်ႇဝႃႇၶျွင်းပွင်ႇ ဢႃႇယု 19 ပီႊ၊ မွင်ႇမိၼ်ႉၵူၺ်း ဢႃႇယု 21 ပီႊ၊ မွင်ႇဝိၼ်းဢူး ဢႃႇယု 26 ပီႊ၊ ၵူဝ်ႇတႃးငႄႇ ဢႃႇယု 31 ပီႊ ၸိူဝ်းၶဝ် 4 ၵေႃႉတႄႉ တိုၵ်ႉထုၵ်ႇတီႉၺွပ်းဝႆႉယူႇ ဢမ်ႇပႆႇပွႆႇပၼ် ဝႃႈၼႆ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေး တီႈဝၢၼ်ႈပၢင်ႇလေႃႉ ထုၵ်ႇတီႉၺွပ်းၼႆႉသေ ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇတပ်ႉသိုၵ်းၵူဝ်းၵၢင်ႉ MNDAA တႄႉလၢတ်ႈဝႃႈ ယၢမ်းၽွင်းတေႃႈလဵဝ် ဢမ်ႇပႆႇလႆႈႁပ်ႉႁူႉၸွမ်း သၢႆငၢႆငဝ်းလၢႆးလွင်ႈပိူင်ပဵၼ် ၵူၼ်းသိုၵ်းတၢင်းတႂ်ႈ၊ တေၵူတ်ႇထတ်းတူၺ်းၵွၼ်ႇ ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းပၢႆႈၽေး တီႈဝၢၼ်ႈပၢင်ႇလေႃႉၼႆႉ ႁူမ်ႈတင်းမူတ်းမီး 230 ၵေႃႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းၸၢဝ်းလီႇသူး ဝၢၼ်ႈငေႃႉငႃး ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆ၊ ယွၼ်ႉပၢင်တိုၵ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်း သိုၵ်းပလွင်ႈ TNLA မိူဝ်ႈပီႊ 2015 သေ ၸိူဝ်းၶဝ် လႆႈပၢႆႈမႃးယူႇသွၼ်ႈသဝ်း ၼႂ်းဢိူင်ႇမိူင်းယု ဝႃႈၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
တပဵၵ်ႉၵျိၼ်း၊ ၸႄႈဝဵင်း
ၸႄႈဝဵင်းတပဵၵ်ႉၵျိၼ်း (ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Thabeikkyin), (မၢၼ်ႈ: သပိတ်ကျင်းမြို့နယ်) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈပၢင်ႇဢူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ၊ မိူင်းမျႅၼ်ႇမႃႇ ဢေႃႈ။ ပဵၼ်ဝဵင်း ဢၼ်တူၵ်းၽၢႆႇႁွင်ႇသုတ်းသုတ်း တီႈ ၸႄႈတွၼ်ႈပၢင်ႇဢူးယဝ်ႉ။ ၽၢႆႇဢွၵ်ႇဝဵင်းၼႆႉ မီး မႄႈၼမ်ႉၵဵဝ်၊ ၽၢႆႇၸၢၼ်းၼႆႉ မီး ၸႄႈဝဵင်ႈၸိၼ်ႉၵူး၊ ၽၢႆႇဢွၵ်ႇ မီး ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵုတ်ႈ သေ ၽၢႆႇႁွင်ႇသမ်ႉ ထီႉၸပ်းၵၼ်ဝႆႉတီး ၸႄႈမိူင်းတႆး ဝႆႉယူႇယဝ်ႉ။[2] ဝဵင်းပၵ်းလုမ်းၸႄႈဝဵင်းတႄႉ ပဵၼ် ဝဵင်းတပဵၵ်ႉၵျိၼ်းယဝ်ႉ။
ၵၢၼ်ငၢၼ်းပိူင်လူင် ၸႄႈဝဵင်းတပဵၵ်ႉၵျိၼ်း ၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈသွမ်ႈ ၶဝ်ႈသေ ၵမ်ႉၼမ် ႁဵတ်းၵၢၼ်ႁႆႈယဝ်ႉ။ ၵၢၼ်ၼွင်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ႁဵတ်းယူႇ။ တီႈၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼႆႉ ဢမ်ႇမီးပႃႇမႆႉၵႃႈၶၼ်ယႂ်ႇ။ မီးမႆႉမွင်လႄႈ တူဝ်ထၼွင်း ၵမ်ႉၼမ်ၵူၺ်း။ ႁူမ်ႈဝႃႈ မီးၸမ် ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵုတ်ႈၼႆသေတႃႉ ႁႂ်ႈၵေႃႈဢွၵ်ႇ ၶူဝ်းသႅင်ၵႃႈၶၼ်ယႂ်ႇၵေႃႈ ဢမ်ႇပႄႉဢွၵ်ႇၵႃႈႁိုဝ်။ တီႈၵႂၢင်း ၸႄႈဝဵင်းတပဵၵ်ႉၵျိၼ်းၼႆႉ မီး 995 လွၵ်းလၵ်းပၼ်မူၼ်းယဝ်ႉ။[3]
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ (မေ ၂၀၁၅) သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ, ၂၀၁၄ ခုနှစ် လူဦးရေနှင့် အိမ်ထောင်စု သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ အတွဲ-၂. နေပြည်တော်: လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန, ၅၈.
- ↑ "Myanmar States/Divisions & Townships Overview Map" Myanmar Information Management Unit (MIMU)
- ↑ မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၃)


text:
ပႃႇတီႇဝႃႉၽွမ်ႉႁူမ်ႈ UWSP ႁူပ်ႉထူပ်းၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈမိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇသေလၢတ်ႈဝႃႈ ဝႃႉတေဢမ်ႇၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်၊ ႁႂ်ႈလႆႈတင်ႈၸႄႈမိူင်းဝႃႉ ဢၼ်မီးလွင်ႈၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇ၊ လွင်ႈၼႆႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈႁၼ်လီၸွမ်း – ဝႃႈၼႆ။
ဝၼ်းတီႈ 30/5/2022 ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ UWSP ဢူးလေႃႇယႃႇၵု ဢွၼ်ႁူဝ် လုၵ်ႈၸုမ်းၵႂႃႇႁူပ်ႉထူပ်းၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈမိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇတီႈၼေႇပျီႇတေႃႇ ။
ႁွင်ႈၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇ UWSP ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉဝႃႈ – ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ UWSP လၢတ်ႈၽွင်းႁူပ်ႉထူပ်းမိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇဝႃႈ- ႁႂ်ႈပၼ်ဝႃႉတင်ႈၸႄႈမိူင်းႁင်းၶေႃ၊ ၼွၵ်ႈလိူဝ်ၵၢၼ်ၵႅတ်ႇၶႄၸိုင်ႈမိူင်းလႄႈ ၵၢၼ်ၽွင်းတၢင် ၵပ်းသိုပ်ႇၼွၵ်ႈမိူင်း ၶွင်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈပၼ်ဝႃႉၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇ- ဝႃႈၼႆ။
လိူဝ်ၼၼ်ႉၾၢႆႇ UWSP လၢတ်ႈဝႃႈ တေႁၵ်ႉသႃႁဵတ်းၸွမ်း ၶေႃႈတူၵ်းလူင်း လိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆ လွင်ႈငမ်းယဵၼ် ၸၼ်ႉၸႄႈမိူင်းလႄႈ ၸၼ်ႉမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈဝႆႉၼၵ်း၊ လွင်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼၼ်ႉတႄႉ ပဵၼ်လွင်ႈ တၢင်းၼႂ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းမၢၼ်ႈလႄႈ ၼင်ႇႁိုဝ်တေဢမ်ႇမီးလွင်ႈသုၵ်ႉယုင်ႈတေႃႇၵၼ်ၼၼ်ႉ ၾၢႆႇဝႃႉတေဢမ်ႇၶွင်ႉၵဵဝ်ႇၸွမ်းဝႃႈၼႆ။
ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၼႆလႄႈ ဢိင်ၼိူဝ်ၼႂ်း မူႇပိူင် UWSP တႃႇဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၢၼ်မိူင်း ၼၼ်ႉၵေႃႈတႅမ်ႈဝႆႉပႃးယဝ်ႉလႄႈ ၸင်ႇလႆႈတုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈလႆႈတင်ႈၸႄႈမိူင်းဝႃႉ ဢၼ်မီးလွင်ႈၽဵင်ႇပဵင်း လႄႈ ပဵင်းၸၼ်ႉထၢၼ်ႈတင်းတၢင်ႇၸႄႈမိူင်းသေ ႁႂ်ႈလႆႈမီးသုၼ်ႇလႆႈၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇႁင်းၶေႃပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ် ဝႃႈၼႆ။
တီႈပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်ၼၼ်ႉ ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း လႆႈလၢတ်ႈလွင်ႈ ႁုၼ်ႈမုၼ်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ၊ လွင်ႈၵေႃႇသၢင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢၼ်ဢိင်ၼိူဝ်ၾႅတ်ႇတရႄႊလႄႈ တီႊမူဝ်ႊၵရေႊသီႊ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၾၢႆႇဝႃႉတူၵ်းလူင်းႁၼ်လီပႃးထႅင်ႈ ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢုပ်ႇလၢတ်ႈၼေလွင်ႈတေႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပႃးဝႃႈၼႆ။
ဝႃႉ UWSP လႄႈၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈႁူပ်ႉၵၼ်တီႈၼေႇပျီႇတေႃႇ ဝၼ်းတီႈ 30 လိူၼ်မေႊ တေႃႇထိုင်ဝၼ်းတီႈ 1 လိူၼ်ၵျုၼ်ႊ ၶၢဝ်းတၢင်း 3 ဝၼ်း။
ဢူးၺီႇယၢၼ်း ၽူႈမီးၸၼ်ႉတီႈလုမ်းၵပ်းသၢၼ်ဝႃႉ လၢတ်ႈတီႈၸုမ်းၶၢဝ်ႇမိတ်ႉသိမ ဝႃႈ ဢၼ်ၸုမ်း UWSP လၢတ်ႈလွင်ႈ ၶႂ်ႈၵေႃႇတင်ႈၸႄႈမိူင်းဝႃႉၼၼ်ႉ ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁၼ်လီၸွမ်းယူႇဝႃႈၼႆ။
“ပဵၼ်ၶေႃႈယၼ်ႇၸႂ်ႁဝ်းၶႃႈလႄႈပဵၼ်ၶေႃႈတုၵ်းယွၼ်းႁဝ်းၸဵမ်မိူဝ်ႈႁဝ်းတႄႇဢဝ်ငမ်းယဵၼ်မႃးတေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈလၢတ်ႈမႃး တုၵ်းယွၼ်းမႃးတႃႇသေႇ။ ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈလၢတ်ႈဝႃႈ တႃႇတင်ႈၸႄႈမိူင်းဝႃႉၼၼ်ႉ ၶဝ်ႁၼ်လီၸွမ်းယူႇၼႆၶႃႈဢေႃႈ” -ဝႃႈၼႆ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉၸွမ်သိုၵ်းၸေႃႇမိၼ်းထုၼ်း ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ လၢတ်ႈတီႈပၢင်သပ်းၸႅင်ႈၶၢဝ်ႇဢၼ်ၸတ်းၵႂႃႇဝၼ်းတီႈ 1/6/2022 မိူဝ်ႈဝႃး ဝႃႈ -“ႁၼ်လီၸွမ်းၵႂႃႈ။ ၵူၺ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈႁဵတ်းပၼ်ၵမ်းလဵဝ်ၼႃ။ တေလႆႈႁဵတ်းၵႂႃႇၵမ်းၸၼ်ႉၸၼ်ႉၼၼ်ႉၼႃႇ။ ပေႃးဝႃႈ တပ်ႉမတေႃႇႁၼ်လီၸွမ်းယဝ်ႉၼႆတႄႉ ပေႃးႁဝ်းမီး ပၢင်ၵုမ်သၽႃးမႃးၶိုၼ်း ႁဝ်းဢဝ်ဢုပ်ႇၼႂ်းသၽႃး။ ၽွင်းၼၼ်ႉ ၽႂ်ၵေႃႈတေဢမ်ႇဝႃႈယဝ်ႉ လွင်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇလႆႈၸႂ် ဢမ်ႇႁၼ်လီၸွမ်းၼႆ”- ဝႃႈၼႆ ။
တီႈပၢင် ဝႃႉလႄႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈႁူပ်ႉၵၼ်ၼၼ်ႉၼွၵ်ႈလိူဝ် ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ 2 ဢူးလေႃႉယႃႇၵု ယဝ်ႉယင်းမီးထႅင်ႈ ၽူႈမီးၸၼ်ႉႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇၵပ်းသိုပ်ႇတၢင်းၼွၵ်ႈ ဢူးပဝ်းဢၢႆႈၵေႃႇလႄႈ ဢူးၺီႇယၢၼ်း ၽူႈမီးၸၼ်ႉတီႈလုမ်းၵပ်းသၢၼ်ဝႃႉၵေႃႈ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပႃးၸွမ်း။


text:
ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ႁူဝ်ပဝ်ႈ(ၵဝ်ႇ) ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် SNLD လူႉၶွႆႈ ၶွပ်ႈတဵမ်လိူၼ် တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းတႆးၵဵင်းမႆႇ တေႁူမ်ႈၵၼ်ၸတ်း ပၢင်ၵႅဝ်ႈ ၶုၵ်းထူပ်းယေႃးမုၼ်။
ပၢင်ၵႅဝ်ႈၼႆႉတေၸတ်းႁဵတ်းၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 29/5/2022 ယၢမ်းဝၢႆးဝၼ်း 3 မူင်းၶိုင်ႈ တေႃႇထိုင် 5 မူင်းၶိုင်ႈ တေမီးပၢင် ပိုတ်ႇငဝ်းႁၢင်ႈသဵင်လႄႈ ဢုပ်ႇၶႆႈလွင်ႈတူင်ႉၼိုင် ၊ ပိုၼ်းမၼ်းၸဝ်ႈ တီႈဝတ်ႉၵူႇတဝ်ႈ ဢိူင်ႇသီႇၽုမ်း ၸႄႈ ဝဵင်းၵဵင်းမႆႇ ၸိုင်ႈထႆး။
ၼၢင်းၶမ်းဢိင်ႇ ၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်းပွင်ၵၢၼ် တႃႇတေၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ၵႅဝ်ႈ တီႈဝဵင်းၵဵင်းမႆႇ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ယိူင်းဢၢၼ်း ဢၼ်တီႈႁူမ်ႈ ၵၼ်ၸတ်းႁဵတ်းၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈ ပဵၼ်ဢၼ် ၶေႃးၶူမ်မွင်ၸႂ် တီႈဢၼ်မၼ်းၸဝ်ႈ ၽၢတ်ႇႁဝ်းၶႃႈၵႂႃႇသေ ႁဝ်းၶႃႈ တေယိူင်းၸူးမၼ်းၸဝ်ႈ လူႇတၢၼ်း ၶွပ်ႈႁွပ်ႈ တဵမ် 1 လိူၼ် တီႈမၼ်းၸဝ်ႈလူႉသဵင်ႈၵႂႃႇ တေသူင်ႇၵုသူဝ်ႇတၢင်းလီ တီႈဝတ်ႉၵူႇတဝ်ႈ ယဝ်ႉၵေႃႈ တေမီးပၢင်တၢၼ်ႈၶႆႈ တွၼ်ႈဝၢႆး ဝၼ်းထႅင်ႈ”- ဝႃႈၼႆ။
ၼင်ႇႁိုဝ်တေပဵၼ်လွင်ႈယွင်ႈယေႃးဢဝ်မုၼ်ဢၼ်ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ဢၼ်လႆႈပိုၼ်ႉပွႆႇပုၼ်ႈလီသုၼ်ႇတူဝ် သေ ႁဵတ်း သၢင်ႈ ပုၼ်ႈပၢင်ႈၵူၼ်းမိူင်းတႆးလႄႈၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တႃႇၵေႃႇတင်ႈလႆႈမိူင်း ၻီႊမူဝ်ႊၶရေႊသီႊၾႅတ်ႊၻရႄႊမႃး ။
ၾၢႆႇၼိုင်ႈ ပီႈၼွင်ႉႁႅင်းၵၢၼ်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ပီႈၼွင်ႉတႆး၊ ၵူၼ်းၼုမ်ႇ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇသႅၼ်းႁုၼ်ႈမႂ်ႇ ၸိူဝ်းပႆႇႁူႉလွင်ႈၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူးၵေႃႈႁႂ်ႈၸၢင်ႈလႆႈႁူႉမႃး၊ ၸိူဝ်းႁူႉယဝ်ႉၵေႃႈ ႁႂ်ႈလႆႈႁူႉပွင်ႇၸႅင်ႈလႅင်းၸႂ်လီ ဝႃႈ မၼ်းၸဝ်ႈပဵၼ်ၽႂ် မီးၵႃႈၶၼ်တႃႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းၸိူင်ႉႁိုဝ်ၼႆသေ တေႁဵတ်းႁွင်ႈၼႄပိုၼ်းလႄႈ ပၢင်ဢုပ်ႇၶႆႈ/ တၢၼ်ႈၶႆႈ လွင်ႈမၼ်းၸဝ်ႈပႃးထႅင်ႈ – ၼၢင်းၶမ်းဢိင်ႇ သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။
ၼႂ်းပၢင်ၵႅဝ်ႈၼၼ်ႉ တေမီးလၢႆးၵၢၼ် ဢၢၼ်ႇၼႄ တွၼ်ႈလိၵ်ႈၵၢၼ်မိူင်း ၵမ်ႈၽွင်ႈဢၼ်ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး တႅမ်ႈဝႆႉ၊ တေၼႄငဝ်းတူင်ႉဢၼ် မၼ်းၸဝ်ႈ တူင်ႉၼိုင်လၢတ်ႈၸႃဝႆႉလႄႈ တေမွၵ်ႇၽူႈႁူမ်ႈၽၢၵ်ႈ ၽူႈႁူႉၸၵ်းမၼ်းၸဝ်ႈ ၼႂ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း မႃးမွၵ်ႇလၢတ်ႈ ၶေႃႈၵႂၢမ်းၵၢင်ၸႂ်၊ လိူဝ်ၼၼ်ႉတေၼႄၶႅပ်းႁၢင်ႈတူင်ႉၼိုင် ၶၢဝ်းတၢင်းၸၢတ်ႈပၢၼ် မၼ်းၸဝ်ႈၸွမ်းၼင်ႇ ၵဵပ်းႁွမ်ဝႆႉလႆႈၼၼ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ဢႃယု 79 ပီလူႉသဵင်ႈသုတ်းမုၼ် တီႈႁိူၼ်းမၼ်းၸဝ်ႈ ဝၢၼ်ႈတႆး 9 လၵ်းဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 30/4/2022 ။ လုၵ်ႈ လၢင်းမေးၼၢင်းလႄႈ ပီႈၼွင်ႉတီႈၸမ်ၵႆ ၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်ႈဢဝ်ၶၢပ်ႈတူဝ်ႁွပ်ႇႁူဝ်ၶဝ်ႈပႃႇႁဵဝ်ႈယေႇဝူၺ်း မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 2/5/2022 ယၢမ်းဝၢႆး 4 မူင်း။ မီးတူဝ်တႅၼ်း ၵူႈပႃႇတီႇ ၊ ၵူႈမူႇၸုမ်း မႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈ။ ပႃးၸဵမ် ဢူးဢွင်ႇမိၼ်း ၽူႈႁဵတ်းၵၢၼ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ပၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ တဵင်းၸဵင်ႇ ယင်းမႃး ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ။
တဝ်ႈၽဝ်ႇလုပ်ႇမၼ်းၸဝ်ႈတႄႉ လုမ်းလၢင်းလႄႈၵူၼ်းမိူင်းသီႇပေႃႉ ဢဝ်မိူဝ်းၾင်ႁဵတ်းၶုမ်ၵုတ်းဝႆႉတီႈပႃႇႁဵဝ်ႈၸဝ်ႈၾႃႉဝဵင်းသီႇပေႃႉ။


text:
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵဵပ်းငိုၼ်းၵူတ်ႇထတ်း ၸဝ်ႈၵႃးၵူၼ်းဢွၵ်ႇတႃႈပႆတၢင်းၵႂႃႇမႃးႁၢဝ်ႈႁႅင်း ၼႂ်းၵႄႈၵျွၵ်ႉမႄး – လႃႈသဵဝ်ႈ ႁိုတ်းထႃႉလႃႇသတ်ႈသႂ်ႇ သဵင်ယႂ်ႇ/လူင်ထႅင်ႈ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 5/6/2022 ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်းတင်း ပလိၵ်ႈမၢၼ်ႈ ႁူမ်ႈၵၼ်ပႂ်ႉၵူတ်ႇထတ်း မၢႆၾၢင်၊ ဝႂ်ၵႃး လၢႆႊသဵၼ်ႊလႄႈ ဝႂ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ တီႈၵူၼ်းဢွၵ်ႇတၢင်း လႄႈ ၸဝ်ႈၵႃး ၼႂ်းၵႄႈၵျွၵ်ႉမႄး – လႃႈသဵဝ်ႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ယွၼ်းငိုၼ်း ပႃးထႅင်ႈလူးၵွၼ်ႇဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်း ဢွၵ်ႇတၢင်းၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “မိူဝ်ႈဝၼ်းၼၼ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်း ယႄးပလိၵ်ႈ ႁူမ်ႈၵၼ် ၵူတ်ႇထတ်းတီႈတၢင်း ၽႄၵျွၵ်ႉမႄး။ ၶဝ်ၵူတ်ႇထတ်းတူၺ်းဝႂ်ပၢႆးယူႇလီ၊ မၢႆၾၢင်လႄႈ ဝႂ်ၵႃး ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁၢဝ်ႈႁႅင်း။ သင်ပဵၼ်ၵႃးဢွၼ်ႇၼႆ ၶဝ်ယွၼ်းငိုၼ်းမိုၼ်ႇႁႃႈႁဵင်ပျႃး။ တင်းၵူတ်ႇထတ်း တင်းပွင်ႉ တင်းႁိုတ်းထႃႉလႃႇသႂ်ႇ ၵႂၢမ်းလိူင်းလိူင်းၵမ်းလဵဝ်ယဝ်ႉၶႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။
ၸူဝ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်းမႃးၼႆႉ လွင်ႈယူႇသဝ်းၵိၼ်သၢင်ႈယၢပ်ႇၸႂ်ၵူႈလွင်ႈ ။ ပႃးၸဵမ်ၵူၼ်းၵႃႉၵူၼ်းၶၢႆ ၵႂႃႇတႃႈပႆတၢင်းဢမ်ႇငၢႆႈလူမ်ၸႂ်မိူၼ်ၵူႈပွၵ်ႈ။
ၵူၼ်းမူႇၸေႊ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ မၢင်ပွၵ်ႈမႃး သိုၵ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ၼုင်ႈၶူဝ်းၵူၼ်းမိူင်းသေပႂ်ႉ ၵူတ်ႇထတ်း ။ မၢင်ပွၵ်ႈယိပ်းၵွင်ႈပွမ်သေ ပႂ်ႉလွၵ်ႇၵိၼ်ၵူၼ်းမိူင်း။ ဢမ်ႇမီးမၢႆမီႈလႄႈဢမ်ႇမီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈသင်သေဢိတ်းယဝ်ႉၶႃႈ”- ဝႃႈ ၼႆ။
ၽွင်းၶၢဝ်းႁႄႉၵူတ်ႇထတ်းၵူၼ်းမိူင်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ပေႃးပဵၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၸဵမ်ယိင်းၸဵမ်ၸၢႆး ယိင်ႈၶႅၼ်းၵူတ်ႇထတ်းႁႅင်း။ ပေႃးမီးလွင်ႈထၢင်ႇထိူမ် ယင်းပၢႆႈတီႉၺွပ်းဢဝ်လိူင်ႈထႅင်ႈလႄႈ ပဵၼ်ဢၼ်ဢမ်ႇမီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈသင်ယဝ်ႉၵူၼ်းမိူင်းၶၢင်းပွင်ႉၼင်ႇၼႆ။


text:
ဝၼ်းလိူၼ်ႁူၵ်းမူၼ်း ဢမ်ႇၼၼ်ဝိသႃၶပူၸႃ ပီ 2555 ၼႆႉ ပဵၼ်ပီၶူပ်းငၢမ်ႇမႅၼ်ႈဢၼ်ပုတ်ႉၽြႃး ပဵၼ်ၸဝ်ႈႁဝ်းလႆႈတြႃးမႅၼ်ႈ 2600 ပီ လႆႈဝႃႈပဵၼ်ပီမင်ႇၵလႃႇပဵၼ်တၢင်းႁူမ်ၸူမ်း သိူဝ်းတႃႇပီႈၼွင်ႉၸိူဝ်းၼပ်ႉယမ်ပုတ်ႉထသႃႇသၼႃႇလႄႈၸွတ်ႇတူဝ်ႈတင်းၵမ်ႇၽႃႇယူႇ မိူင်းၸိူဝ်း ဢၼ်ၼပ်ႉယမ်ပုတ်ႉထသႃသၼႃႇလၢႆမိူင်းၵေႃႈ လႆႈဢွၼ်ၵၼ်ႁၢင်ႈႁႅၼ်းပိူဝ်ႈတႃႇၸတ်းႁႅၼ်း လူႇပဵၼ်ပုတ်ႉထပူႇၸႃႇၶိုၵ်ႉယႂ်ႇလိူဝ်ၵူႈပီပူၼ်ႉမႃး၊
Tuesday, May 22, 2012
Saturday, May 19, 2012
ဢဝ်ၵုင်ႇမုၼ်ၸိူဝ်းဢွင်ႇလိၵ်ႈၸၼ်ႉသုင်လႄႈ ၶၢဝ်ႇပွႆးတွပ်ႇလိၵ်ႈငဝ်ႈငုၼ်းပၢင်လူင်
ဢွၼ်တၢင်းသုတ်း သုၼ်ႇတူဝ်ႇၶႃႈလႄႈ ၸဝ်ႈပီႈၸဝ်ႈၼွင်ႉ ၸိူဝ်းမႃးၶဝ်ႈပွႆးတွပ်ႇလိၵ်ႈ ပၢင်လူင်တင်း သဵင်ႈ ယိုၼ်ႇမွပ်ႇထိုင်ႈဝႃႈ ‘‘ႁူမ်ၸူမ်းၸွမ်းၶူးၶိူဝ်းယိုၼ်း - ဢၼ်ၸူပ်းပူၼ်ႉၸၼ်ႉ PhD လႄႈ ၸဝ်ႈၶူး ၶဝ် လၢႆတူၼ်လၢႆၸဝ်ႈ ၸိူဝ်းၸူပ်းပူၼ်ႉၸၼ်ႉသေ ႁပ်ႉၸုမ်ႈၵႂႃႇတီႈမိူင်းထႆးတင်းသဵင်ႈယူႇဢေႃႈ။
‘‘ၶေႃႈႁူမ်ၸူမ်းၸွမ်းၸဝ်ႈၶဝ်လႄႈ ၶေႃႈမုင်ႈမွင်းၼိူဝ်သူၸဝ်ႈၶိုၼ်းမႃးဢွၼ်ႁူဝ်ၼၼ်ႉတႄႉ’ ၶႃႈၶဝ် ၸိူဝ်းမူၵ်းၵိုတ်းဝႆႉယူႇတင်း သၼ်လွႆမႄႈမိူင်းတႆးၼႆႉတိုၼ်းမီးဝႆႉယူႇတဵမ်ပိုၵ်းၼႆဢေႃႈ။ ၸွမ်းၼင်ႇ ၸဝ်ႈႁဝ်းၶဝ် ၵႂႃႇဢွင်ႇပူၼ်ႉၼႂ်းဝၢၼ်ႈမိူင်းပိူၼ်ႈ ၸၼ်ႉၼိုင်ႈယဝ်ႉၸၼ်ႉၼိုင်ႈၼၼ်ႉ ၶဵၼ်းတေႃႈ ႁႂ်ႈၶိုၼ်းမႃး ဢွၼ်ႁူဝ်မႄႈမိူင်းတႆးႁဝ်းဢွင်ႇပူၼ်ႉ မွၵ်ႈမႄႈမိူင်းတႆးႁဝ်းမုင်ႈမွင်းၼၼ်ႉသေၵမ်း။
ႁူမ်ၸူမ်းထိုင်ၸူး ဝၼ်းႁပ်ႉၸုမ်ႈၶူးၸဝ်ႈႁတ်းႁၢၼ်တႆး
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 13 ဝၼ်းဢႃးတိတ်ႉလႄႈ ပဵၼ်ဝၼ်းသိၼ်လူင်မီးမင်ၵလႃႇ ပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ်လီ ႁူမ် ၸူမ်းၸွမ်းတႃႇၵေႃႉႁတ်းႁၢၼ်သႃႇသၼႃႇ တႆးႁဝ်းၼႆၵေႃႈဝႃႈလႆႈၶႃႈယဝ်ႉ၊ ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်း
Monday, May 14, 2012
လိၵ်ႈႁူမ်ၸူမ်းၸဝ်ႈသင်ႇၶတႆး ၸိူဝ်းႁပ်ႉၸုမ်ႈ B.A မိူင်းထႆး
Subscribe to: Posts (Atom)


text:
ၼႃႈလိၵ်ႈၸိူဝ်းလိင်ႉၸူး "ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 104"
ၼႃႈလိၵ်ႈၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉ မၼ်းၵွင်ႉသၢၼ် ဝႆႉၸူး ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 104:
Displayed 9 items.တူၺ်း (ဢၼ်ပူၼ်ႉမႃး 50 | သိုပ်ႇၼႃႈ 50) (20 | 50 | 100 | 250 | 500)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 109 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 108 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 107 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 106 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 105 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 103 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 102 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 101 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းၵိူတ်ႇ ပီ 100 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)


text:
ၵၢတ်ႇၸဝ်ႈၾႃႉ(ဢမ်ႇၼၼ်) ၵၢတ်ႇၵဝ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းတုင် ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းယုမ်ႇယမ် ၸတ်းႁဵတ်းမႃးၵူႈပီၼၼ်ႉ ပီၼႆႉၵေႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းၶဝ်ႈႁူမ်ႈသိုဝ်ႉၸၢႆႇၶၢႆၶူဝ်း ၵိုၼ်းၶွၼ်ႈၼမ်လိူဝ်ၵူႈပီ ဝႃႈၼႆ။
ဝၼ်းတီႈ 02/03/2018 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 6 မူင်း ထိုင် 12 မူင်း ၵူၼ်းမိူင်းၵဵင်းတုင် ၼႂ်းဝဵင်း/ ၼွၵ်ႈဝဵင်း ဢွၼ်ၵၼ်မႃးၶဝ်ႈ ႁူမ်ႈသိုဝ်ႉၸၢႆႇ/ ၶၢႆၶူဝ်း ၼႂ်းၵၢတ်ႇၸဝ်ႈၾႃႉ/ၵၢတ်ႇၵဝ်ႇ တီႈပွၵ်ႉႁူဝ်ၵၢတ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းတုင် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း။ ဝၼ်းၵၢတ်ႇၸဝ်ႈၾႃႉ/ ၵၢတ်ႇၵဝ်ႇၼႆႉ ၵမ်ႈၼမ် တူၵ်းမႅၼ်ႈဝၼ်းၵၢတ်ႇလီ ဝၼ်းဢၼ်ၸဝ်ႈၾႃႉမၵ်းမၢႆပၼ်ဝႆႉ။
ၸၢႆးယီႈ ၵူၼ်းၵဵင်းတုင် လၢတ်ႈတီႈၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ “ ႁဝ်းၶႃႈ မႃးဢႅဝ်ႇၵၢတ်ႇတင်ႈတႄႇ ၸဝ်ႉယဝ်ႉ ၵူၼ်း ၵိုၼ်းၽိုတ်ႉၵၼ်ဢီးၵၼ် လႆႈဝႃႈ ၵိုၼ်းလိူဝ် ၵူႈပီ။ ၼွၵ်ႈလိူဝ်ၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈ ဢွၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇဝႆႈသႃ ၼပ်ႉယမ် တႆႈတဵၼ်းတီႈၶုမ်ၸဝ်ႈၾႃႉလူင် ၵဵင်းတုင်ပႃးထႅင်ႈလူးၵွၼ်ႇ” ဝႃႈၼႆ။
ၵၢတ်ႇၸဝ်ႈၾႃႉ/ ၵၢတ်ႇၵဝ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းတုင်ၼႆႉ ၼိုင်ႈပီ ၸတ်းၼိုင်ႈပွၵ်ႈ ႁႂ်ႈတူၵ်းမႅၼ်ႈၼႂ်းဝၼ်းၵၢတ်ႇလီ သင်ဝႃႈ ပဵၼ်ဝၼ်းၵၢတ်ႇၸဝ်ႈၾႃႉၼႆ ၵၢတ်ႇယႂ်ႇ/ ၵၢတ်ႇဢွၼ်ႇ ၼႂ်းဝဵင်းၵဵင်းတုင် ဢိုတ်းၵူႈတီႈသေ မႃးသိုဝ်ႉမႃးၶၢႆတေႃႇၵၼ် တီႈၵၢတ်ႇၸဝ်ႈၾႃႉ/ၵၢတ်ႇၵဝ်ႇၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။
ၸၢႆးယီႈ လၢတ်ႈဝႃႈ ၸွမ်းၼင်ႇႁဝ်းၶႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းယုမ်ႇယမ်တႄႉ သင်ဝႃႈလႆႈမႃး ၶဝ်ႈၵၢတ်ႇၸဝ်ႈၾႃႉႁဝ်းၸိုင် တေယူႇ လီၵိၼ်ဝၢၼ်လႄႈ ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၵေႃႈ တေၶႅမ်ႉလႅပ်ႈတိူဝ်းတွၼ်းလိူဝ်ၵဝ်ႇ။ ယဝ်ႉၵေႃႈ တေၵတ်းယဵၼ် သိူဝ်း သႃႇ” ဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းဝၼ်းၵၢတ်ႇၸဝ်ႈၾႃႉ/ ၵၢတ်ႇၵဝ်ႇမိူဝ်ႈၼႆႉ မီးၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဢဝ်ၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်ဢွၵ်ႇၼႂ်းသူၼ်ၼႂ်းႁႆႈ၊ ၶူဝ်းၶွင်ဢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇၼႂ်းမိုဝ်း၊ သိူဝ်ႈၽႃႈသိူဝ်ႈၶူဝ်း၊ ၶွင်ၵိၼ်ၶွင်ယႅမ်ႉ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢဝ်မႃးသိုဝ်ႉၶၢႆတေႃႇၵၼ်။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ယင်းမီးထႅင်ႈ ပၢင်မူၼ်ႈသိူဝ်း၊ ႁွင်ႉၽဵင်းၵႂၢမ်းပၢၼ်မႂ်ႇ၊ ၵဝ်ႇ တၢင်းၵႃႈယိူင်း/ ၸိူင်း ၸိူဝ်းၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။
ၼွၵ်ႈလိူဝ်ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်းၵဵင်းတုင် ဢွၼ်ၵႂႃႇလုမ်းလႃးၶုမ်ၵုတ်းၸဝ်ႈၾႃႉလူင်ၵဵင်းတုင်-ၸဝ်ႈၵွၼ်ႈၵႅဝ်ႈဢိၼ်းထလႅင် တႆႈတဵၼ်းလႄႈ ဝႆႈသႃ။ ၶုမ်ၵုတ်း ၸဝ်ႈၾႃႉၵဵင်းတုင်ၼၼ်ႉ မီးယူႇဝႆႉတီႈပွၵ်ႉၵၢတ်ႇၵူၺ်း ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈပီ 1930 ၸဝ်ႈၵွၼ်ႈၵႅဝ်ႈ ဢိၼ်းထလႅင် ပူင်ဝႃႈ ၵၢတ်ႇၵဝ်ႇၼႆႉ မၼ်းၵႅပ်ႈ ၼႆသေ ၸင်ႇၶၢႆႉၵႂႃႇႁဵတ်း ၵၢတ်ႇထႅင်ႈ ဢၼ်ၼိုင်ႈ ပဵၼ်ၵၢတ်ႇလူင်ဝဵင်းၵဵင်းတုင် ယၢမ်းလဵဝ်။ တႄႇၶၢႆၵၢတ်ႇတီႈၵဵင်းတုင် မိူဝ်ႈပီ 1936 ။ ၼင်ႇႁိုဝ်ထုင်းတေ ဢမ်ႇႁၢႆၼၼ်ႉ ၶိုၼ်းမႃးၶၢႆတီႈၵၢတ်ႇၵဝ်ႇၶိုၼ်း ၼိုင်ႈပီ ၼိုင်ႈပွၵ်ႈ။


text:
တၢင်ႇၾၢႆႇတၢင်ႇၶတ်းၸႂ်ၶတ်းတႃႉႁႅင်းၼမ်ႉၸႅဝ်ႈမႃးလၢႆသိုပ်ႇလၢႆပၢၼ် မိူၼ်ဢဝ်ၶႆႇပိုဝ်ႈသႂ်ႇၵမ်ႇပႅင်း ႁူဝ်ႉဢုတ်ႇလူင် မႃး ၶႆႇပေႃးမူတ်းလၢႆလဝ်ႉ လၢႆၸုပ်ႈၵေႃႈ ၵၢၼ်ငၢၼ်းႁဝ်းယင်းပႆႇႁၼ်ထိုင်တီႈ။ လူမ်ႉလုၵ်ႉၶုပ်ႉၵၢၼ်း ပိၼ်ႇႁုၼ်ႈ ပုတ်ႈ သႅၼ်းသိုပ်ႇၵၼ်မႃးယဝ်ႉလၢႆပၢၼ် ၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းႁဝ်း ယင်းပႆႇႁၼ်မီးလွင်ႈပႅၵ်ႇပိူင်ႈတီႈဢၼ်လီၸႂ်ယႂ်ႇ ၸႂ်ၵႂ်ႈၼႄလႆႈၾၢင်ငဝ်းမိၵ်ႈမၢႆ။
ပုၼ်ႈတႃႇတူင်ႇဝူင်းဢၼ်ၼိုင်ႈၼႆႉ ယွမ်းႁပ်ႉၵေႃႈလီ ဢမ်ႇယွမ်းႁပ်ႉၵေႃႈလီ ပေႃးၶိုၼ်းမႃးထတ်းသၢင်တူၺ်းၼႆ ၸဵမ်မိူဝ်ႈၵေႃႇၵဝ်ႉငဝ်ႈငႃႇပိုၼ်ႉထၢၼ် ၵၢၼ်ၵေႃႇတူဝ် တႄႇပူၵ်းတိုၼ်ႇလုၵ်ႉမႃးဢွၼ်ၵၼ်တူင်ႉၼိုင်ႁဵတ်းသၢင်ႈၵၢၼ် တႃႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းႁဝ်း ပိူဝ်ႈတႃႇႁႂ်ႈမီးလွင်ႈထၢင်ႇႁၢင်ႈ မီးလွင်ႈလႆႈၶိုၼ်းပူၵ်းပွင် လႄႈ မီးတိုဝ်ႉတၢင်းၶိုင်သၢင်ႈ ၵမ်ႊၸႃးတႃၶွင်ႁဝ်း လူၺ်ႈၼမ်ႉမိုဝ်းႁဝ်းၼၼ်ႉ တေႃႇဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ယင်းပႆႇထိုင်လႂ် ၵွမ်ႉလူၺ်ႈၼမ်ႉမိုဝ်း ၼမ်ႉၸႂ် ၼမ်ႉၵတ်ႉ ငိုၼ်းတွင်းလႄႈဢဵၼ်ႁႅင်း ဢၼ်ႁဝ်းမီးၼၼ်ႉ ယွၼ်ႉဢမ်ႇပဵင်းပေႃးၵုမ်ႇထူၼ်ႈၵိုင်ႇငၢမ်ႇတင်းၼႃႈၵၢၼ် ဢၼ်ယႂ်ႇလူင် ဢိၵ်ႇတင်း ဢဵၼ်းဢၢၼ်းယိူင်းမၢႆလူင် ႁဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈဝႃႈလႆႈ။
ၶၢဝ်းတၢင်းၸဵတ်းသိပ်းပီပၢႆ တင်ႈတႄႇလႆႈလွတ်ႈလႅဝ်းၵွၼ်ၶေႃမႃးၼႆႉ ၸူးၵႃႈၼမ်ႉၸႂ်လႄႈႁႅင်းငိုၼ်းတွင်းၵူၼ်းမိူင်း ပဵၼ်တိုၼ်းၽုၵ်ႇသၢင်ႈၵူၺ်း တေႃႇႁၢၼ်ႉမိူဝ်ႈလဵဝ် ၼႂ်းမိူင်းတႆးပတ်းပိုၼ်ႉဢိုပ်းယွၼ်ႉ ၽၢၼ်ယွၼ်ႉ ၸဵပ်းယွၼ်း တၢႆယွၼ်ႉမၼ်းမႃး ၼပ်ႉဢမ်ႇထူၼ်ႈ တေသိုပ်ႇမိူၼ်ၼႆၵႂႃႇထႅင်ႈၼၼ်ႉ ဢမ်ႇငၢႆႈယဝ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်းဢမ်ႇလိူဝ်သင်ယဝ်ႉ ယႃႇဝႃႈတေၸၢင်ႈသိုပ်ႇၸွႆႈထႅင်ႈလႃႈ တႃႇတေႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတူဝ်ၸႂ်ၼႃႈႁိူၼ်းၶဝ်ၵႂႃႇၵွႆးၵေႃႈ ပေႃးပဵၼ်ၵိၼ်းလူင် ယူႇယဝ်ႉ။
ၼႆႉပဵၼ်ၵၢၼ်လူင်ဢၼ်ဢဝ်ၼိူဝ်ႉလိူတ်ႈသၢႆၸႂ်ၶႅင်ႇတႃႉလႅၵ်ႈမႃး တေႃႇသိုပ်ႇၵႂႃႇၼႆႉ တေဢဝ်လၢႆးၵဝ်ႇပိူင်ၵဝ်ႇသေ ႁဵတ်းၵႂႃႇၼၼ်ႉ ဢမ်ႇလႆႈယဝ်ႉ ၽူႈၼမ်းႁဝ်းတၵ်းတေလႆႈဝူၼ်ႉႁႃလၢႆးမႂ်ႇ ထုၵ်ႇလီလႆႈယင်ႇထတ်းတူၺ်းၶိုၼ်းယူႇ တီႈႁဝ်းယူပ်ႈယွမ်း တီႈႁဝ်းဢူၼ်ႈဢွၼ်ႇ ပဵၼ်တီႈလႂ်တွၼ်ႈလႂ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ ႁူႉလီႁင်းၽႂ်ႁင်းမၼ်းယူႇ။
လူၺ်ႈလွင်ႈပဵၼ်ႁဵတ်ႇ ၵႂၢမ်းသႄႉၼႄးၵၼ် ပဵၼ်လွင်ႈတၢင်းႁဵတ်းႁႂ်ႈၽိတ်းမေႃးထဵင်ၵၼ် တႅၵ်ႇယၢႆႈၵၼ် လွင်ႈငဝ်း လၢႆးဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ် လၵ်းၼမ်းဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ် လွင်ႈၽွၼ်းလႆႈၽွၼ်းလီဢမ်ႇၽဵင်ႇပဵင်းၵၼ် လွင်ႈလဵၵ်ႉလဵၵ်ႉဢွၼ်ႇ ထိုင်ပေႃးပဵၼ်လွင်ႈယႂ်ႇလႂ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဝ်းမႃးထတ်းတူၺ်းၶိုၼ်း ပဵၼ်ႁူဝ်ၶေႃႈၶေႃႈ ဢၼ်လႂ်တီႈလႂ်ႁဝ်းတေၸၢင်ႈမႄး ၸၢင်ႈၵႄႈ ၸၢင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈပိၼ်ႇပႅင်။ ၵွပ်ႈသင်ထိုင်ပေႃးဢမ်ႇၸၢင်ႈယွၼ်ႇယၢၼ်း ၶဝ်ႈႁႃၵၼ်လႆႈၼၼ်ႉ ၼႂ်းတွၼ်ႈလႂ် လိူင်ႈလႂ်။
ၸိူင်ႉၼင်ႇၵၢၼ်သႄႉၼႄးၼၼ်ႉ ၼႂ်းၵၢၼ်ယႂ်ႇၵၢၼ်လူင်ဢၼ်ၼိုင်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ၵႂၢမ်းဢၼ်ပိူၼ်ႈဢမ်ႇဝႆႉၼမ်ႉၼၵ်း ဢမ်ႇဝႆႉၵႃႈၶၼ် လွင်ႈၼႆႉဢမ်ႇလီဢဝ်သႂ်ႇၸႂ် ပေႃးဢဝ်သႂ်ႇၸႂ်ၵေႃႈလွင်ႈၽိတ်းမေႃးၵၼ်ၼၼ်ႉ ၸၢင်ႈတေတၢမ်မႃး ပဵၼ်ၵၢၼ်ထဵင်မေႃးၵၼ်လႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈပဵၼ်ပၼ်ႁႃတေႃႇၼႃႈတီႈၵၢၼ်ငၢၼ်းယႂ်ႇႁဝ်းတေလူႉလႅဝ် ၵွမ်ႉလူၺ်ႈလိူင်ႈ ဢမ်ႇပဵၼ်လိူင်ႈ (မွၵ်ႈၵႃႈပဵၼ်ၸၼ်ႉၵႂၢမ်းပေႉၵၼ် ၵႂၢမ်းယွႆႈၵႂၢမ်းယႅမ်းၵွႆး ဢမ်ႇၸႂ်ႈၸၼ်ႉၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ယႂ်ႇၵၢၼ် လူင်)။
ၵၢၼ်တႅၵ်ႈယၢႆႈၵၼ်ယွၼ်ႉသင် ပေႃးတေဢိင်ဢဝ်ၶေႃႈဢဵၼ်းဢၢၼ်းမၼ်ႈၵႅၼ်ႇ ဢၼ်ဢတိထၢၼ်ဝႆႉပဵၼ်လၵ်းၵၢၼ် ၸဵမ်မိူဝ်ႈတႄႇၶဝ်ႈမႃးႁၢပ်ႇၵၢၼ်မုၵ်ႉ မူႇ ၸုမ်း ၵေႃ ၼႆႉၸိုင် တၵ်းတေဢမ်ႇထိုင်ၸၼ်ႉတေတႅၵ်ႇယႅၵ်ႈၵၼ်လႆႈ လူၺ်ႈ ႁဵတ်ႇၽူလ်သင်ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈလီ တၵ်းမီးတၢင်းၵႄႈလိတ်ႈၵႄႈၶႆ ၶေႃႈၶွင်ႈၸႂ်လွင်ႈၵိူတ်ႇပဵၼ်ပၼ်ႁႃ လူၺ်ႈဢမ်ႇမီး ၽူႈယူႇၶၢင်ႈယွၵ်ႈမွၼ်သူၼ်းသႄႇ လွင်ႈၼႆႉၶိုၵ်ႉၶမ်ႇလမ်ႇလွင်ႈၼိူဝ်ၽူႈၼမ်းဢၼ်မီးဢူငဝ်းၼႃႈတႃ တေႃႇ မုၵ်ႉ မူႇ ၸုမ်း ၵေႃ ၼၼ်ႉတႄႉတႄႉ။
လွင်ႈၽဵင်ႇပဵင်းၼၼ်ႉပဵၼ်ပၼ်ႁႃယႂ်ႇလူင် တႃႇ မုၵ်ႉ မူႇ ၸုမ်း ၵေႃ ၵွႆးဢမ်ႇၵႃး တေႃႈၼင်ႇၸၼ်ႉၽူႈယႂ်ႇၵေႃႈ ယင်းတေလႆႈၾၢင်ႉတႄႉတႄႉ ဢမ်ႇၵွမ်ႉၵႃႈတူဝ်ၽူႈၼမ်းၵွႆး တေလႆႈမေႃယူႇမေႃၵိၼ် လုၵ်ႈလၢင်းၼၢင်းမေးၵေႃႈ ၸၢင်ႈပဵၼ်ႁဵတ်ႇ ႁဵတ်းႁႂ်ႈတၢင်ႇၵေႃႉၸၢင်ႈၶဝ်ႈၸႂ်ၽိတ်းလႆႈ။ ၸိူင်ႉၼင်ႇၾၢင်ႁၢင်ႈလွင်ႈပဵၼ်ယူႇ ပေႃးဢိူၵ်ႇၵိူၵ်ႇ လူၼ်ႉႁူလူၼ်ႉတႃပူၼ်ႉတီႈၽႅဝ်ၵေႃႈ ၸၢင်ႈမီးၵႂၢမ်းႁီႉၵႂၢမ်းၼႄးၵႂၢမ်းသႄႉသွမ်း လွင်ႈဢမ်ႇႁၢၼ်ႉၸႂ်လႂ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈမီးမႃး ႁူမ်ႈဝႃႈဢမ်ႇလႆႈႁၼ်ၵမ်ႈၼႃႈၵမ်ႈတႃသေယိၼ်းပိူၼ်ႈလၢတ်ႈၵၢဝ်ႇၶၢၼ်ၵွႆးၵေႃႈ တေၸၢင်ႈၶဝ်ႈၸႂ် ၽိတ်းၸွမ်း တင်းဢၼ်ၸႂ်ၶႂ်ႈထၢင်ႇ ၼၼ်ႉယူႇ။
ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈလီ ၵႆႉလႆႈႁၼ်မၢင်ၵေႃႉ ဢၼ်ပဵၼ်ၽူႈၵေႃႉၸမ်ၸႂ်ၽူႈၼမ်း ႁိုဝ် ယူႇဢိူမ်ႈၶၢင်ႈၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် ၵေႃႉဢၼ်ဢွၼ်ႁူဝ် မုၵ်ႉ မူႇ ၸုမ်း ၽုင် ၼၼ်ႉ မီးၸႂ်လီၸႂ်ၵႂၢင်ႈ ၸႂ်ၶၢဝ်ၽိူၵ်ႇၸိုၼ်ႈ ဢမ်ႇထိုဝ်ၼိူဝ်ႉထိုဝ်တူဝ် ထူႇထႆႁူမ်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈ ၸွႆႈထႅမ်ပၼ်ႁႅင်း တူင်ႉၼိုင်ၸွမ်းၼႃႈၵၢၼ်တႃငၢၼ်းတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ဢမ်ႇဝႃႈ ၵၢၼ်ၾိင်ႈ ႁိတ်ႈႁွႆး ၵၢၼ်လူႇတၢၼ်း ၵၢၼ်ၶႅၵ်ႇလီပၢင်ၸႃႉ ၸိူဝ်းၼႆႉပဵၼ်တူဝ်ယၢင်ႇဢၼ်လီငၢမ်းယူႇ။ ၼႆႉၵေႃႈၼႄထိုင် ပဵၼ် ႁႅင်းၵမ်ႉၸွႆႈၾၢင်ႁၢင်ႈၽူႈၼမ်း ႁိုဝ် ၵူၼ်းယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်ၵေႃႉၼၼ်ႉ ယိင်ႈပဵၼ်ၵၢၼ်ၽိူမ်ႉထႅမ်ဢူငဝ်းပႃရမီႇထႅင်ႈ လူးၵွၼ်ႇ။
ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ ၵဵဝ်ႇလွင်ႈၵၢၼ်ၾိုၵ်းၾွၼ်ႉ ၵၢၼ်ႁဵၼ်းႁူႉ ၵၢၼ်ယူၵ်ႉမုၼ်းၸၼ်ႉထၢၼ်ႈ ၽဝၸၢတ်ႈပၢၼ်တႆးႁဝ်း ၼၼ်ႉ ယင်းလီ မိူဝ်ႈလဵဝ်မီးၸုမ်း NGO ၶဝ်ႈမႃးၵမ်ႉၸွႆႈထႅမ်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆး လၢႆလၢႆတီႈ လၢႆလၢႆၸုမ်း ဢၼ်တင်ႈတူဝ်ပူၵ်းသၢင်ႈၶိုၼ်ႈမႃးပဵၼ်တူဝ်ႁဵတ်းၵၢၼ်တႅၼ်း ၵမ်ႉၸွႆႈၵၢၼ်ပၢႆးပၺ်ၺႃ ပၢႆးယူႇလီ ပၢႆးၵၢၼ်ပူၵ်းပွင် ၽဝလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ လႄႈ ၼၢင်းယိင်း တင်းဢၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇႁဝ်းလႆႈမႃးၾိုၵ်းၵၢၼ် မေႃၵၢၼ် ႁဵတ်းၵၢၼ် ၸၢင်ႈၶဝ်ႈမႃး ၸွႆႈထႅမ်ၶိုၼ်းၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းဝၢၼ်ႈမိူင်းတူဝ်ၵဝ်ႇ တႃႇပၢႆးပၺ်ၺႃလႄႈပူၵ်းပွင်ၼမ်ႉၵတ်ႉၵူၼ်းယူႇယၢမ်းၼႆႉ ၸိူဝ်းၶဝ်လႆႈ ႁပ်ႉ လွင်ႈၸွႆႈထႅမ်ၵမ်ႉႁႅင်းတီႈ NGO သေ ဢမ်ႇထိုင်တီႈလႆႈၵႂႃႇၵဵပ်းငိုၼ်းၵဵပ်းတွင်း တီႈပေႃႈမႄႈပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်း မႃးၸွႆႈ(မိူၼ်ၾၢႆႇၵၢၼ်သိုၵ်း)။
ပေႃးဢမ်ႇမီးၵၢၼ်ယူၵ်ႉမုၼ်းၸၼ်ႉထၢၼ်ႈၽဝၵူၼ်းမိူင်းၶိုၼ်ႈသုင်လႆႈ ၼမ်ႉၵတ်ႉတၢင်းႁူႉၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းၵေႃႈ တေ ဢမ်ႇၶိုတ်းပိူၼ်ႈ တေဢမ်ႇဝူၼ်ႉတၼ်းလဵမ်ႇၶူမ်းပိူၼ်ႈ ဢိၵ်ႇတင်းၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး ၵၢၼ်မိူင်း ၵၢၼ်ယူႇႁူမ်ႈၵၼ်ၼႂ်းတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉသေတေဝူၼ်ႉၸွမ်းၸႂ်ၶႂ်ႈလႆႈၶႂ်ႈပဵၼ်ၵူၺ်း လွင်ႈတေပဵၼ်လႆႈဢမ်ႇပဵၼ် လႆႈၼၼ်ႉဢမ်ႇႁူႉ။ မိူဝ်ႈပၢႆးဝူၼ်ႉႁဝ်းဢမ်ႇမီးလၵ်းမီးၶွပ်ႇ ဢမဢ်ႇမီးႁဵတ်ႇမီးၽူလ် မၼ်းၵေႃႈၸင်ႇၵိူတ်ႇပဵၼ် လွင်ႈ လႆႈထဵင်ၵၼ်ဢမ်ႇယဝ်ႉဢမ်ႇတူဝ်ႈ ၽႂ်ၵေႃႈဝႃႈမၼ်းၸႂ်ႈ ယွၼ်ႉၵွပ်ႈႁဝ်းဢမ်ႇမီးမႆႉထတ်းတႅၵ်ႈၽိတ်းထုၵ်ႇ ဢမ်ႇမီး ၵူတ်းမီးပိူင်။
ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ မႆႉၵႄႇလတ်းဢမ်ႇလႆႈၵေႃႈ လတ်းမႆႉၼုမ်ႇ ႁႂ်ႈမၼ်းသိုဝ်ႈမၼ်းၵႅၼ်ႇၶႅင် ပဵၼ်ႁႅင်းတႃႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ မိူဝ်းၼႃႈလႄႈမီးၵႃႈၶၼ်ၶိုၵ်ႉၶမ်ႇလမ်ႇလွင်ႈယႂ်ႇလူင်တႃႇႁဝ်းတႄႉတႄႉ။


text:
တႅၵ်ႉၵလ၊ ဝဵင်း
ဝဵင်းတႅၵ်ႉၵလ (မၢၼ်ႈ: သက္ကလမြို့ ; ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Thet Ka La) ၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်း ဢၼ်မီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၵဝ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈပႃႇၵိူဝ်၊ ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။[1]
ပထဝီႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
မီးဝႆႉတီႈၼႂ်းၵႄႈ လတ်ႉတီႇတုတ်ႉႁွင်ႇ 16 တီႇၵရီႇ 55 မိတ်ႉၼိတ်ႉ 84 ၸႅၵ်ႉၵၢၼ်ႉ လႄႈ လွင်ႇၵျီႇတုတ်ႉဢွၵ်ႇ 94 တီႇၵရီႇ 35 မိတ်ႉၼိတ်ႉ 32 ၸႅၵ်ႉၵၢၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၼႃႈယၢဝ်း တၢင်းဢွၵ်ႇတၢင်းတူၵ်း မီး (1.5) လၵ်း သေ ၼႃႈယၢဝ်း ႁွင်ႇတေႃႇၸၢၼ်း မီး (1) လၵ်းယဝ်ႉ။ ဢေႇရိယႃႇတၢင်းၵႂၢင်း မီး 6.72 လွၵ်းလၵ်းယဝ်ႉ။ ဝဵင်းတႅၵ်ႉၵလ ၼႆ့ မီးဝႆႉတီႈသုင် ၼႃႈပၢင်ႇလၢႆႇ (13.38)ထတ်းယဝ်ႉ။
လႅၼ်လိၼ်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၽၢႆႇဢွၵ်ႇဝဵင်းတႅၵ်ႉၵလၼႆႉ မီးဝႆႉ ဝၢၼ်ႈၵတိတ်ႉပိၼ်ႇ လႄႈ ဝၢၼ်ႈတၵေႃးၵၼူၵ်ႉ၊ ၽၢႆႇၸၢၼ်း ဢိူမ်ႈၸပ်းၵၼ်ဝႆႉတင်း ဝၢၼ်ႈမႅၵ်ႉၵပိၼ်း ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ၽၢႆႇတၢင်းတူၵ်းသမ်ႉ ဢိူမ်ႈၸပ်းဝႆႉတင်း ဝၢၼ်ႈၶမုၼ်ႇၵၢၼ်ႇၵျီႈ သေ ၽၢႆႇႁွင်ႉသမ်ႉ ဢိူမ်ႈၸပ်းၵၼ်ဝႆႉတင်း ဝၢၼ်ႈမုတု ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၼႃႈလိၼ်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ဝဵင်းတႅၵ်ႉၵလၼႆ့ မီးဝႆႉ ၼႃႈလိၼ်ပဵင်း လႄႈ ႁွင်ႈၼမ်ႉမႄႈၼမ်ႉ ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။
ၼမ်ႉ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ဝဵင်းတႅၵ်ႉၵလ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵဝ ၼႆႉ ဢိူမ်ႈၸပ်းၵၼ်တင်း ၼမ်ႉၸဵမ်း ၼမ်ႉၸိတ်ႉတွင်းသေ ၸိူဝ်းပဵၼ်ႁွင်ႈၵၢမ်ႇဢွင်ႇ လႄႈ ႁွင်ႈတၢၼ်ႇတိၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ႁူမ်ႈၵၼ်တီႈဝၢၼ်ႈတယႅတ်ႉၵူင်းသေ လႆႈၶဝ်ႈတီႈ ဝဵင်းတႅၵ်ႉၵလယဝ်ႉ လုၵ်ႉတီႈႁွင်ႈသႄႇမယဝ်ႉ ၶိုၼ်းလႆၶဝ်ႈတီႈၼႂ်း ၼမ်ႉပႃႇၵိူဝ် လႄႈသင်၊ လုၵ်ႉတီႈ ဝဵင်းတႅၵ်ႉၵလယဝ်ႉ လႆႈၸူး ဝဵင်းၶယၢၼ်း ယၢၼ် (30) လၵ်းသေ လႆၶဝ်ႈၼႂ်းႁွင်ႈၸဵင်းလၢၼ်းယဝ်ႉ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉဢမ်ႇၵႃး ၸိူဝ်းပဵၼ်ႁွင်ႈ၊ မႄႈၼမ်ႉၸိူဝ်းၼႆႉ ၵူၺ်းလႆႈၼမ်ႉ တႄႇဢဝ်ၶၢဝ်းၽူၼ် တေႃႇ ႁူဝ်လိူၼ်တီႇသႅမ်ႇပႃႇၵူၺ်းသေ ပေႃးဝႃႈ ထိုင်ၶၢဝ်းႁႅင်ႈမႃး ၼမ်ႉႁႅင်ႈသေ ဢဝ်ၸႂ်ႉႁဵတ်းပဵၼ်တၢင်းၵႃးျဝ်ႉ။ ပေႃးၶၢဝ်းၽူၼ်မႃး လႆႈၼမ်ႉဝၢၼ်သေ ပေႃးၶၢဝ်ႈမႆႈမႃးတႄႉ လုၵ်ႉတီႈႁွင်ႈၸဵင်းလၢၼ်း (30)လၵ်းၼၼ်ႉသေ မီးသၢႆငၢႆ ၸၢင်ႈလႆႈၼမ်ႉဝၢၼ်ယဝ်ႉ။
ၾိင်ႈၾႃႉ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ဝဵင်းတႅၵ်ႉၵလၼႆႉ မီးၾိင်ႈၾႃႉမႆႈႁွၼ်ႉမိုၵ်းယမ်းသေ တၢင်ႉလူမ်းမႆႈ ဢၼ်သုင်သုတ်းၼႆႉ မီး (40 C) သေ တၢင်ႉလူမ်းမႆႈ ဢၼ်တႅမ်ႇသုတ်းၼႆႉ မီး (14 C)ယဝ်ႉ။
တူၼ်ႈမႆႉ ၸိူဝ်းဢွၵ်ႇသၽႃႇဝ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
တီႈဝဵင်းတႅၵ်ႉၵလၼႆႉ မီးဝႆႉ တူၼ်ႈမႆႉၸိူဝ်းဢၼ်ဢွၵ်ႇသၽႃႇဝမၼ်း မိူၼ်ၼင်ႇ မႆႉၵူၵ်ႉၵူဝ်ႇ၊ တူၼ်ႈမႆႉၺွင်ႇ၊ တူၼ်ႈသပေႇ၊ တူၼ်ႈမၢၵ်ႇဢုၼ်၊ တူၼ်ႈထၢၼ်၊ တူၼ်ႈမၢၵ်ႇမူင်ႈ၊ တူၼ်ႈၸဵင်ႇပၢၼ်း၊ တူၼ်ႈမွၵ်ႇၸလီ၊ တူၼ်ႈမၢၵ်ႇၵႅင်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၽူႈၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- မျိၼ်ႇဢွင်ႇ(ၸၢႆးငဝ်း)
- မူဝ်ႉမူဝ်ႉမျိၼ်ႇဢွင်ႇ (ၼၢင်းငဝ်း)
- ၼေႇမိၼ်း (ၸၢႆးငဝ်း)
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ Google. Google Maps.


text:
တႃႇၸီႇ ၼႆႉ ပဵၼ် ဝဵင်းဢွၼ်ႇ ဢၼ်မီးတီႈ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ ပွတ်းၵၢင် ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
လီပွင်ႇၸႂ်ဝႆႉ[မူၼ်ႉမႄး]
တႃႇၸီႇၼႆႉ ပဵၼ် တီႈၵိင်ႇၽႄတွၼ်ႈတႃႇ ၵၢၼ်တေႃႉသူင်ႇယဝ်ႉ၊ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈသင်ၼႆ ဢွင်ႈတီႈမၼ်းၼႆႉ ပဵၼ်တီႈဢၼ်ၸႅၵ်ႇၽႄၵႂႃႇၵူႈတီႈ တႃႇတင်းမိူင်းယဝ်ႉ။
ၵႂႃႇၸူး[မူၼ်ႉမႄး]
ၵႂႃႇၸွမ်း လူတ်ႉလဵၼ်း[မူၼ်ႉမႄး]
မၼ်းမီးဝႆႉ လူတ်ႉလဵၼ်းဝၢႆးဝၼ်း ဢမ်ႇၼၼ် တၢမ်းၶမ်ႈ ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈ တႃႈလိူဝ်ႇ ၸူး တႃႇၸီႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ လူတ်ႉလဵၼ်းသွင်လမ်း ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈ တႃႈၵုင်ႈ သေမႃးၼၼ်ႉၵေႃႈ လဵၼ်ႈယူႇ၊ တႃႇလမ်းၼိုင်ႈတႄႉ လမ်းဢၼ်ဢွၵ်ႇမႃးၵၢင်ၼႂ်ၼၼ်ႉ မႃးၽႅဝ်တႃႇၸီႇ ႁူဝ်ၶမ်ႈသေ ႁူဝ်ၶမ်ႈတႄႉ လဵၼ်ႈသွင်လမ်းယဝ်ႉ။
ပေႃးဝႃႈတေလုၵ်ႉတီႈ ၼွင်ႁၢႆးယႃႈသေ ၵႂႃႇတီႈ ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼႆ တေၽႅဝ် ၵၢင်ၵၶမ်ႈ 19:00 ယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ် ႁၢင်ႈႁႅၼ်း တႃႇၵိၼ်တႃႇယႅမ်ႉသေ ၵႂႃႇၸွမ်း လူတ်ႉလဵၼ်း 5:00 မူင်း။ ၵူၼ်းတီႈၼႆႈတႄႉယၢမ်ႈယဝ်ႉလႄႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တႄႇ လူဝ်ႇလႆႈႁၢင်ႈႁႅၼ်းသင် ၵူၼ်းႁေႃႈလူတ်ႉ တႃႇမႃးႁၢပ်ႉၸဝ်ႈၵဝ်ႇယဝ်ႉ။ ပေႃးဢမ်ႇၼၼ်တႄႉ တေလႆႈၸႂ်ႉၶၢဝ်းယၢမ်းယူႇတီႈ တႃႇၸီႇတင်းဝၼ်းသေ တေလႆႈၵႂႃႇၸွမ်း လူတ်ႉလဵၼ်းတၢမ်းၶမ် ဢမ်ႇၼၼ် ၶီႇပၢတ်ႉသေ ၵႂႃႇတီႈ မဵၵ်ႉထီႇလႃႇ။
ဢႅဝ်ႇလႄႇ[မူၼ်ႉမႄး]
တႃႇၸီႇၼႆႉ ပဵၼ် ဝဵင်းဢွၼ်ႇၵူၺ်းလႄႈ ပႆတိၼ် သေၵေႃႈ ဢႅဝ်ႇလႄႇလႆႈယူႇ။
တူၺ်း[မူၼ်ႉမႄး]
ႁဵတ်း[မူၼ်ႉမႄး]
ၵိၼ်[မူၼ်ႉမႄး]
တီႈၸွမ်းၶၢင်ႈတၢင်းလူင် ပေႃးၶၢမ်ႈ တၢင်းလူတ်ႉလဵၼ်းယဝ်ႉ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇတေလႆႈႁၼ် Ever Restaurant လႄႈ Power Cafe ယူႇ။
ဢိုၵ်ႉဢွၵ်ႉ[မူၼ်ႉမႄး]
ၼွၼ်း[မူၼ်ႉမႄး]
လွင်ႈလိူၵ်ႈတင်းသွင်ဢၼ်ၼႆႉ ၸၢင်ႈၶီႇလေႃႉမႃႉ (2,000 ၵျၢပ်ႈ):
- Moonlight guest house - ဢွင်ႈတီႈသင်း ၵႃႈၶၼ်သၢင်ႇထုၵ်ႉ ပေႃးပႆတၢင်း 15 တႃ ဢမ်ႇၼၼ် လုၵ်ႉတီႈ တႃႈလူတ်ႉလဵၼ်းၼႂ်းဝဵင်းသေ ၶီႇထႅၵ်ႇၸီႇဢဝ်ၵေႃႈလႆႈ။
- Wonderful guesthouse, ☏ +95 9 793969068, ✉ weijilwpa@gmail.com. တႃႇလိူၵ်ႈတူၺ်းထႅင်ႈတၢင်ႇၸိူဝ်း။ တွၼ်ႈတႃႇ လူင်ၼႃႈသင်ႇဢဝ်တီႈၼႆႉ သူင်ႇဢီးမေးလ် လႆႈယူႇ။ ပဵၼ်ဢၼ်မုင်ႉႁေႃႁိူၼ်းၵေႃႇပိုတ်ႇဝႆႉသေ ၸဝ်ႈၶွင်မၼ်း ၸႂ်လီ မေႃၸွႆႈထႅမ်တႄႉ။
သိုပ်ႇၵႂႃႇထႅင်ႈ[မူၼ်ႉမႄး]
- ၵၢတ်ႇလေႃႉ – ၶီႇလူတ်ႉလဵၼ်းဢၼ်ထိူင်းထိူင်း တၢင်းႁိုဝ် 6 ၸူဝ်ႈမူင်း၊ ပဵၼ်တီႈၵိုတ်းလီ တွၼ်ႈတႃႇ သူၺ်ႇၺွင်ႇ
- ၼွင်ႁၢႆးယႃႈ – ၶီႇလူတ်ႉလဵၼ်းဢၼ်ထိူင်းထိူင်း ၵႂႃႇၸူး သူၺ်ႇၺွင်ႇ (တၢင်းႁိုဝ် 12 ၸူဝ်ႈမူင်း)
- တႃႈလိူဝ်ႇ – လူတ်ႉလဵၼ်း တၢင်းႁိုဝ် 3 ၸူဝ်ႈမူင်း။ ပေႃးၶီႇဢၼ်ဢွၵ်ႇတၢမ်းၶမ်ႈ လမ်းၼိုင်ႈတေၽႅဝ် 02:00 လႄႈ 05:00မူင်း။\
- တႃႈၵုင်ႈ – တၢင်းႁိုဝ် 12 ၸူဝ်ႈမူင်း


text:
ၾၢႆႇပႃႇမႆႉ ဝဵင်းႁူဝ်ပၢင်ႇ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ၶိုင်ဢၢင်ႈ ယိုတ်း တီႈလိၼ် ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဢဝ်ႁဵတ်းႁွင်ႈၵၢၼ် တိူင်းသိုၵ်းဝႃႉ တႃႇ 30 ဢေႊၶိူဝ်ႊ ၵူၼ်းမိူင်းဢမ်ႇၽွမ်ႉ ဢွၼ်ၵၼ်ၼႄၵၢင်ၸႂ်သၢၼ်ၶတ်း ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းတီႈ 8/6/2022 ယူႇတီႈၾၢႆႇပႃႇမႆႉ ဝဵင်းႁူဝ်ပၢင်ႇ ၶိုင်ဢၢင်ႈမႃးတႅၵ်ႈဢဝ်တီႈလိၼ် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ပွၵ်ႉမိူင်းပၢင်းတႆး ဢၼ်မီးၾၢႆႇႁွင်ႇ ဝဵင်း ၸႄႈဝဵင်းႁူဝ်ပၢင်ႇ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ။ တီႈလိၼ်ၼႆႉ ၶဝ်တေယိုတ်းဢဝ်လၢႆသေ တေဢဝ်ႁဵတ်းႁွင်ႈၵၢၼ် လုမ်းတိူင်းသိုၵ်းတွၼ်ႈတႃႇသိုၵ်းဝႃႉ ၼႆ ယဝ်ႉ။
ၵူၼ်းႁူဝ်ပၢင်ႇ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၶဝ်တေမႃးသိမ်းဢဝ် တီႈလိၼ်ႁဝ်းၶႃႈ 30 ဢေႊၶိူဝ်ႊ တေဢဝ်ႁဵတ်း လုမ်း ဝႃႉ(ဝ တိုင်းရုံး) ၼႆၶႃႈ ဝႃႇ။ တီႈလိၼ်ၼႆႉ ပဵၼ်ၶွင်ပူႇမွၼ်ႇၼၢႆးယႃႈႁဝ်းႁဵတ်းၵိၼ်မႃး ၸဵမ်မိူဝ်ႈပၢၼ်ၵွၼ်ႇ ၸဵမ်မိူဝ်ႈႁဝ်းပႆႇ ၵိူတ်ႇၶႃႈ။ ၶဝ်တေမႃးႁဵတ်းလုမ်းသေ မႃး ယိုတ်းဢဝ် တီႈလိၼ်ၵႂႃႇၼႆ မၼ်းဢမ်ႇတူၵ်းထုၵ်ႇ။ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁဝ်းၶႃႈ ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၵၼ်သေ သၢၼ်ၶတ်း တႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈၶႃႈဢေႃႈ ၵူၺ်းၵႃႈ ပႆႇ ထိုင်တီႈ”- ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလၢတ်ႈ တီႈလိၼ်ၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈၶဝ်တေသိမ်းသေ ၵႂႃႇၽုၵ်ႇသွမ်ႈ တူၼ်ႈမႆႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ် ပေႃးဢမ်ႇၶတ်းၸႂ် သၢၼ်ၶတ်းၸိုင် ၶဝ်တေၸၢင်ႈသိုပ်ႇယိုတ်းၵႂႃႇထႅင်ႈ လၢႆ တီႈယူႇ -ဝႃႈၼႆ။
“ႁဝ်းၶႃႈတႄႉ တိုၼ်းဢမ်ႇၶႂ်ႈႁႂ်ႈၶဝ်မႃးသိမ်း/ မႃးၵဝ်းၶႃႈ။ မၼ်းပဵၼ်တီႈလိၼ်တႆးႁဝ်း ၼႂ်းဝၢၼ်ႈႁဝ်း။ ပေႃးႁဝ်းၶႃႈ ဢမ်ႇသၢၼ်ၶတ်းတိၵ်းတိၵ်း ၼႆၸိုင် မိူဝ်းၼႃႈမႃး ပေႃးၶဝ်ယိုတ်းလႆႈ တီႈၼိုင်ႈယဝ်ႉ ၶဝ်ၸၢင်ႈၵႂႃႇသိမ်း ဢဝ်ထႅင်ႈ တီႈၼိုင်ႈၶႃႈဢေႃႈ။ ၶႃႈတူၺ်းတႄႉ တၢင်းလင်ၾၢႆႇပႃႇမႆႉၼႆႉ လႅပ်ႈမီးၵူၼ်းယူႇၾၢႆႇလင်ၶဝ်ယူႇ။ ၸိူဝ်းၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ ၶဝ်တေသိမ်းဢဝ် ၽုၵ်ႇတူၼ်ႈမႆႈ”- ၵူၼ်းႁူဝ်ပၢင်ႇ သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ၶတ်းၸႂ်ၵပ်းသိုပ်ႇၸူး UWSA ၵေႃႈ တိတ်းတေႃႇဢမ်ႇလႆႈ။
ၸႄႈဝဵင်းႁူဝ်ပၢင်ႇ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇၼႆႉ ယူႇၼႂ်းၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇ တပ်ႉသိုၵ်းဝႃႉ ဢၼ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈတႅမ်ႈဝႆႉၼႂ်း ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း 2008 လူၺ်ႈဢမ်ႇထၢမ်ၵၢင်ၸႂ်ၵူၼ်းတင်းမိူင်း ။ ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ ႁဵတ်းၵိၼ်ၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇ၊ ထူဝ်ႇ၊ ဢွႆႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ။
သင်ဝႃႈ တီႈႁဵတ်းႁႃၵိၼ် လိၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ထုၵ်ႇယိုဝ်းၵႂႃႇၼႆၸိုင် ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ တေၸၢင်ႈထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇႁႅင်းတႃႇၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်း မိူဝ်းၼႃး ၼႆယဝ်ႉ။


text:
သိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်း PNO ႁူမ်ႈၵၼ် ပိုတ်းယိုဝ်း ၸုမ်းသိုၵ်း PDF ၶဝ်ႈပၵ်းတပ်ႉယူႇသဝ်း ၼႂ်းႁိူၼ်းယေးၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ တီႈ ၸႄႈဝဵင်းၾၢႆၶုၼ် ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ တုၵ်းယွၼ်း ႁႂ်ႈထွၼ်ဢွၵ်ႇ။
တႄႇဢဝ် လိူၼ်မေႊမႃး ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်းတင်း ၸုမ်းပျီႇတူႉၸိတ်ႉ ပဢူဝ်း PNO ပိုတ်းယိုဝ်းၵၼ် တင်း ၸုမ်းၵႅတ်ႇၶႄၵူၼ်းမိူင်း PDF ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၾၢႆၶုၼ် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း။ ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ ၽူင်ႉပၢႆႈဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈ ၼပ်ႉႁူဝ်ႁဵင်။ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပၵ်းတပ်ႉ ယူႇၼႂ်းႁိူၼ်းယေးၵူၼ်းဝၢၼ်ႈမႃး တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ပႆႇထွၼ်။
ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ဝၢၼ်ႈလႃႈႁႄ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ႁဝ်းၶႃႈ တုၵ်းယွၼ်း ႁႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တင်း PNO ဢၼ် ပၵ်းတပ်ႉယူႇဝႆႉ ၼႂ်း ဝၢၼ်ႈ ၸွမ်းႁိူၼ်းယေးၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ထွၼ်ဢွၵ်ႇ ၶႃႈဢေႃႈ။ ဝၢၼ်ႈႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ ပဵၼ်ဝၢၼ်ႈတႆး ဢမ်ႇမီးၸုမ်း PDF မႃးယူႇ။ ႁဝ်းၶႃႈ ၶႂ်ႈပွၵ်ႈမိူဝ်း ၽုၵ်ႇသွမ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ် ၶိုၼ်းလီလီ ။ လွင်ႈၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈ တုၵ်းယွၼ်းထိုင်တႄႉတႄႉၶႃႈဢေႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။
လိူဝ်ၼၼ်ႉ တုၵ်းယွၼ်းပႃးထႅင်ႈဝႃႈ ၸွမ်းႁိမ်းႁွမ်းဝၢၼ်ႈလႄႈ ၼႂ်းဝၢၼ်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ႁႂ်ႈလႆႈမႃး ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ်ထႅင်ႈ ဝႃႈၼႆ။
ၽူႈၸွႆႈထႅမ် ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ဝဵင်းသီႇသႅင်ႇ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၸႂ်ႈၶႃႈဢေႃႈ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ဢွၼ်ၵၼ်တုၵ်းယွၼ်းတႄႉၶႃႈ ႁႂ်ႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ထွၼ်ဢွၵ်ႇၼႂ်းဝၢၼ်ႈ။ ၼႂ်းဝူင်ႈဝၢင်ႈၼႆႉၵူၺ်း ၵူၼ်းပၢႆႈၽေး ပွၵ်ႈမိူဝ်းႁိူၼ်းၵမ်ႈၽွင်ႈ ၊ယၢမ်းလဵဝ်သမ်ႉ ယွၼ်ႉပၢင်တိုၵ်းလႄႈ ၶဝ်ၶိုၼ်းပွၵ်ႈမႃးသီႇသႅင်ႇ။ သိုၵ်းမၢၼ်ႈသမ်ႉ ဢိုတ်းတၢင်းဝႆႉ တီႈဝၢၼ်ႈၼႃးၵူင်းတင်း တိုဝ်ႉၸၢႆးၶႃး ၼႂ်းၵႄႈ သီႇသႅင်ႇ – ၾၢႆၶုၼ် လႅၼ်လိၼ်တႆး – ယၢင်းလႅင်၊ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်းဢမ်ႇၸၢင်ႈၶဝ်ႈမႃးသီႇသႅင်ႇၶိုၼ်း လႆႈမွၵ်ႈ ဝူင်ႈၼိုင်ႈယဝ်ႈၶႃႈၼႆႉ”- ဝႃႈၼႆ။
ယၢမ်းလဵဝ် ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ၸႄႈဝဵင်းၾၢႆၶုၼ် ပၢႆႈႁွတ်ႈထိုင်ဝႆႉ တီႈၼႂ်းဢိူင်ႇတၢမ်ၽၢၵ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းသီႇသႅင်ႇၼႆႉ တေမီးမွၵ်ႈ 1 ႁဵင်။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ပၢႆႈ ႁွတ်ႈထိုင်ၵႂႃႇတၢင်း ၸႄႈမိူင်းယၢင်းလႅင်ၵေႃႈ ဢမ်ႇယွမ်းႁဵင် တႄႇဢဝ် ၼႂ်းလိူၼ်မေႊၼၼ်ႉမႃး။
မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 12 လိူၼ်မေႊ 2022 ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တပ်ႉ 421 တင်း 336 ဢၼ်ပၵ်းဝႆႉ တီႈၼႂ်းဝဵင်းၾၢႆၶုၼ်ၼၼ်ႉ ယိုဝ်းမၢၵ်ႇလူင် သႂ်ႇၼႂ်းဝၢၼ်ႈ တူၵ်းသႂ်ႇတီႈဝၢၼ်ႈလွႆပဝ်း 2 လုၵ်ႈလႄႈ တီႈႁိမ်းဝၢၼ်ႈလႃႈႁႄ လုၵ်ႈၼိုင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။


text:
လူင်ပွင်ၸိုင်ႈထႆး ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇတေဢၢၼ်းပိုတ်ႇၶူဝ် တႃႈၶီႈလဵၵ်း-မႄႈသၢႆ မၢႆ 1 ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 1/6/2022 တေ ထိုင်ၼႆႉၼႆသေ ယိုၼ်ႈလိၵ်ႈၸူးၽူႈၵွၼ်းၸႄႈတွၼ်ႈတႃႈၶီႈလဵၵ်း-ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 13/5/2022 ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ယူႇတီႈၽူႈၵွၼ်းၸႄႈတွၼ်ႈ ၵဵင်းႁၢႆး ၸိုင်ႈထႆးတွၼ်ႈၼိူဝ် ဢွၵ်ႇလိၵ်ႈ ယိုၼ်ႈၸူး ထိုင် ၽူႈၵွၼ်းၸႄႈ တွၼ်ႈတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း လွင်ႈတႃႇတေပိုတ်ႇၶိုၼ်း လၢၼ်ႇလႅၼ်လိၼ်တႆး – ထႆး တင်းမူတ်း 7 ဢွင်ႈတီႈ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ပႃးၶူဝ် မိုတ်ႈၵိုတ်းမၢႆ 1 တင်း မၢႆ 2 မႄႈသၢႆ – တႃႈၶီႈလဵၵ်း ဝႆႉ ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၸႂ်ႈၶႃႈဢေႃႈ တၢင်းထႆးတႄႉ ႁၼ်ဢွၵ်ႇဝႆႉ ၸိူင်ႉၼၼ် တၢင်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ပႆႇဝႃႈႁိုဝ်ၶႃႈ။ မၢၼ်ႈၼႆႉ မိူၼ်ၶဝ်ၶႂ်ႈလဵၼ်ႈတူဝ်ဝႆႉၶႃႈၼႄႈ ႁႂ်ႈတၢင်းထႆး ယွမ်းႁပ်ႉဢၼ်ၼႆႉ ဢၼ်ၼၼ်ႉ တီႈၶဝ်ၵွၼ်ႇ။ ဢမ်ႇပိုတ်ႇၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇဝႃႈ၊ ပိုတ်ႇဢိူဝ်ႈၼႆႉၵေႃႈ ဢမ်ႇဝႃႈ။ ငိၼ်းၶၢဝ်ႇလိုဝ်းၵၼ်ဝႃႈ တေပိုတ်ႇယဝ်ႉၼႆ ပေႃးပႆႇႁၼ်တႂ်ႈတႃ ပိုတ်ႇၽၵ်းတူမိူင်းတႄႉၼႆ ပႆႇၸၢင်ႈမုင်ႈမွင်းတႄႉတႄႉၶႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။
ယွၼ်ႉတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 ၽႄႈ လၢမ်းႁႅင်းလႄႈ လၢၼ်ႇလႅၼ်လိၼ် ၸွမ်းသၢပ်ႇမႄႈၼမ်ႉသၢႆ – တႃႈၶီႈလဵၵ်းၼႆႉ ဢိုတ်းမႃး မီးၶၢဝ်းတၢင်း 2 ပီ ပၢႆ တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ။
ၼႂ်းလၢၼ်ႇလႅၼ်လိၼ် 7 ဢွင်ႈတီႈၼၼ်ႉ တႃႇ 2 တီႈ ပဵၼ်လၢၼ်ႇၶဝ်ႈဢွၵ်ႇ ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ် လၢၼ်ႇၽၵ်းတူ ၶူဝ်မိုတ်ႈၵိုဝ်းမၢႆ 1 တင်း မၢႆ 2 တႃႈၶီႈလဵၵ်း – မႄႈသၢႆ။ တႃႇ 5 တီႈၼၼ်ႉသမ်ႉ ပဵၼ်လၢၼ်ႇၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆ ၶူဝ်းၶွင်ၵုၼ်ႇ ၸူဝ်ႈၶၢဝ်း မိူၼ်ၼင်ႇ – လၢၼ်ႇၵႃႉၶၢႆ ပိုၼ်ႉတီႈ တႃႈဝၢၼ်ႈသၢႆလူမ်းၸွႆး ဢိူင်ႇဝဵင်းၽၢင်ၶမ်း ၸႄႈဝဵင်းမႄႈသၢႆ၊ လၢၼ်ႇၵႃႉၶၢႆ တႃႈဝၢၼ်ႈၵေႃႇသၢႆး ဢိူင်ႇမႄႈသၢႆ ၸႄႈဝဵင်းမႄႈသၢႆ၊ လၢၼ်ႇၵႃႉၶၢႆ တႃႈဝၢၼ်ႈပၢင်းႁႃႉ ဢိူင်ႇၵေႃႇၸၢင်ႉ ၸႄႈဝဵင်းမႄႈသၢႆ၊ လၢၼ်ႇၵႃႉၶၢႆ တႃႈၻိၼ်းလႅင်း မူႇ 5 ဢိူင်ႇၵေႃႇၸၢင်ႉ ၸႄႈ ဝဵင်းမႄႈသၢႆလႄႈ လၢၼ်ႉၵႃႉၶၢႆ ပၢၼ်ႉသူပ်ႇလူၵ်ႉ မူႇ 1 ဢိူင်ႇဝဵင်း ၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းသႅၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉ။
ၼႂ်းလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ဢၼ်ၽူႈၵွၼ်းၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းႁၢႆး ယိုၼ်ႈၸူးထိုင် ၽူႈၵွၼ်းၸႄႈတွၼ်ႈတႃႈၶီႈလဵၵ်းၼႆႉ ဢွၵ်ႇဝႆႉဝႃႈ လွင်ႈၵၢၼ်ၶဝ်ႈဢွၵ်ႇ သွင်ၸိုင်ႈမိူင်းၼႆႉ ဢမ်ႇဝႃႈၵူၼ်း/ ၶူဝ်းၵုၼ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁႂ်ႈႁဵတ်းၸွမ်းပၵ်းပိူင်မၢႆမီႈ သွင်ၸိုင်ႈမိူင်း ႁႂ်ႈၽဵၼ်ႈၽဵၼ်ႈ ယဝ်ႉၵေႃႈ ၼင်ႇႁိုဝ် ပေႃးတေ ၵုမ်းၵမ် ၵႅတ်ႇၵင်ႈလႆႈတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 ပေႃးတေဢမ်ႇၽႄႈလၢမ်းလႄႈ ႁႂ်ႈႁဵတ်းၸွမ်းပိူင်ပၢႆးယူႇလီ ဢၼ်တၢင်းသွင်မိူင်း တမ်းဝၢင်းဝႆႉပၼ် ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၶၵ်ႉၵၢၼ်လၢႆးႁူဝ်ယွႆႈမၼ်းတႄႉ ယူႇတီႈတၢင်းသွင်ၸိုင်ႈမိူင်း တေၶိုၼ်းႁဵတ်းပၢင်ၵုမ် ႁူပ်ႉဢုပ်ႇငူပ်ႉငီႉၵၼ်ထႅင်ႈၵမ်းၼိုင်ႈ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 24/5/2022 တေထိုင်မႃးၼႆႉသေ ဝၢႆးၼၼ်ႉ တေပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ပၼ်ၶိုၼ်းထႅင်ႈၵမ်းၼိုင်ႈ ဝႃႈၼႆ။
“လွင်ႈၼႆႉတႄႉ ႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ ပႆႇယိုၼ်ယၼ် လႆႈငိၼ်းပိူၼ်ႈသွပ်ႉသႅပ်ႉၵၼ်တႄႉ တၢင်းမိူင်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ယွၼ်းငိုၼ်းတၢင်းၾင်ႇထႆး တႃႇ 20 လၢၼ်ႉ ဝၢတ်ႇ တႃႇတေပိုတ်ႇၽၵ်းတူၼႆႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ်လႄႈ ၶဝ်ပႆႇတူၵ်းလူင်း ၵၼ်လႆႈႁိုဝ် ဢမ်ႇႁူႉ တၢင်းမိူင်းထႆးတႄႉ ၶႂ်ႈပိုတ်ႇၼႃႇယဝ်ႉ”- ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ တႃႈၶီႈလဵၵ်းလၢတ်ႈ။
တႄႇဢဝ် ဝၼ်းတီႈ 23/3/2020 ၼၼ်ႉမႃး ယွၼ်ႉတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 ၽႄႈလၢမ်းႁႅင်းသေ ယူႇတီႈၽူႈၵွၼ်းၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းႁၢႆး သင်ႇပိၵ်ႉ ဢိုတ်းၽၵ်းတူ လႅၼ်လိၼ်တႆး – ထႆး (မႄႈသၢႆ – တႃႈၶီႈလဵၵ်း) မႃးမီးၶၢဝ်းတၢင်း 2 ပီပၢႆယဝ်ႉ ပႆႇပိုတ်ႇ ၼႆယဝ်ႉ။


text:
မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းတီႈ 30/5/2022 ယၢမ်းႁူဝ်ၶမ်ႈမွၵ်ႈ 5 မူင်း ဢွၼ်ႇၸၢႆး ဢႃယု 3 ၶူပ်ႇ ယိပ်းၺႃးသၢႆၾႆး တီႈၼႂ်းႁိူၼ်းၶဝ်သေ သျွတ်ႉၺႃးမိုဝ်း ထိုင်တီႈလူႉတၢႆ တီႈပွၵ်ႉၼိူဝ် ၸႄႈဝဵင်းမူႇၸေႊ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။
ၵူၼ်းမူႇၸေႊ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၸႂ်ႈၶႃႈဢေႃႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဢႃယုမွၵ်ႈ 3 ၶူပ်ႇ လဵၼ်ႈၼႂ်းႁိူၼ်းၶဝ်။ ၵႂႃႇယိပ်း ၺႃးသၢႆၾႆးၾႃႉၼႂ်းႁိူၼ်း၊ သၢႆၾႆးလႅပ်ႈတေပွင်ႇဝႆႉလႄႈ ဢဝ်ၾႆး ၾႃႉသျွတ်ႉၺႃးသေ လႆႈလူႉတၢႆၵႂႃႇ”- ဝႃႈၼႆ။
ဢိင်ၼိူဝ် လွင်ႈၼႆႉ ပေႃႈမႄႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇလႄႈ ပီႈၼွင်ႉၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း ၵူၼ်းႁိမ်းႁွမ်း ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈမူႇၸေႊ ဢွၼ်ၵၼ်ပဵၼ်ၸႂ်ဢမ်ႇလီ ငိၼ်းသေလၢႆမွင်ၸႂ် ၸွမ်းတင်းၼမ် ၼႆယဝ်ႉ။
“ၽႂ်ၽႂ်ၵေႃႈ လႆႈႁူႉႁၼ်ၸိူင်ႉၼႆသေ ဢွၼ်ၵၼ်တိူဝ်ႉၸႂ်သေလၢႆ မွင်ၸႂ်ၸွမ်းတင်းၼမ်ၶႃႈ။ မိူဝ်းၼႃႈမႃး ၵူၼ်းၸိူဝ်းမီး လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၶဝ် ၶႂ်ႈႁႂ်ႈဢွၼ်ၵၼ်ဝႆႉလွင်ႈယႂ်ႇ တူၺ်းလုၵ်ႈလၢင်းၵၼ်လီလီ ႁႂ်ႈဢဝ်ဢၼ်ၼႆႉ ပဵၼ်တွၼ်ႈသွၼ်တႃႇႁဝ်းၶႃႈ ၵူၼ်းတင်းၼမ်ဝႆႉသတိၵၼ် ယႂ်ႇၼမ်သေၵမ်း”- ၽူႈ တူင်ႉၼိုင် ၼႂ်းတူင်ႇဝူင်း မူႇၸေႊ ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈတီႈ ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၼင်ႇၼႆ။
မဵဝ်းဢၼ်ၸၢင်ႈပဵၼ်ၽေးသႂ်ႇလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ႁႂ်ႈဢွၼ်ၵၼ်ဝႆႉသတိ မိူၼ်ၼင်ႇ ၾႆးၶိတ်ႇ လႄႈ ပုင်းၼမ်ႉမၼ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ ၸၢင်ႈပဵၼ်ၾႆးမႆႈႁိူၼ်းယေး ။ ထုၵ်ႇလီဢွၼ်ၵၼ်ဝႆႉသတိၼမ်ၼမ် ၽူႈတူင်ႉၼိုင်ၼႂ်းတူင်ႇဝူင်းမူႇၸေႊ လၢတ်ႈ။


text:
မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 19/5/2022 ၸွမ်သိုၵ်းလူင် ယွတ်ႈသိုၵ်း ႁူဝ်ပဝ်ႈ ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး/ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ဢွၼ်ႁူဝ် ၽူႈတၢင်တူဝ် ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း ဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းၵႂႃႇၼေႇပျီႇတေႃႇ တႃႇဢုပ်ႇဢူဝ်းလွင်ႈငမ်းယဵၼ် ဢၼ်ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ ၽိတ်ႈမွၵ်ႇယိုၼ်းမိုဝ်းဝႆႉၼၼ်ႉ ။
ၽူႈမီးၸၼ်ႉၼႂ်းတပ်ႉသိုၵ်း RCSS ၵေႃႉၼိုင်ႈ ဢမ်ႇၶႂ်ႈဢွၵ်ႇၸိုဝ်ႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၸႂ်ႈယဝ်ႉၶႃႈ တူဝ်ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်း ႁဝ်းၶႃႈၵေႃႉဢွၼ်ႁူဝ်ၵႂႃႇၶႃႈဢေႃႈ။ တႄႇလုၵ်ႉတီႈတႃႈၶီႈလဵၵ်းသေ ၼင်ႇၶိူင်ႈ မိၼ် ၵႂႃႇၼေႇပျီႇတေႃႇ တေပဵၼ်တွၼ်ႈဝၢႆးဝၼ်းၼႆႉ”- ဝႃႈၼႆ။
ၸွမ်းၼင်ႇ သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ တႃႈၶီႈလဵၵ်းမၢၼ်ႇတၢႆႇ (တာချီလိတ် မဏ္ဍိုင်) ဢွၵ်ႇဝႆႉတႄႉ ၸွမ်သိုၵ်းလူင် ယွတ်ႈသိုၵ်း RCSS ဢွၼ်ႁူဝ် လုၵ်ႈၸုမ်းႁွတ်ႈ ထိုင် တီႈတႃႈၶီႈလဵၵ်းမိူဝ်ႈၼႆႉၵၢင်ၼႂ်။ တေသိုပ်ႇဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်း ၵႂႃႇၼေႇပျီႇတေႃႇ။ ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈတႃႈၶီႈလဵၵ်း လၢႆၸၢဝ်းၶိူဝ်း ႁူမ်ၸူမ်းႁပ်ႉတွၼ်ႈ ၸွမ်းသူင်ႇ တီႈ ဝၢင်းႁိူဝ်းမိၼ် ဝႃႈၼႆ။
ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းလွင်ႈငမ်းယဵၼ် ၵမ်းၼႆႉ တူဝ်ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တေၵေႃႉႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇၵုမ်ၵမ်းသိုဝ်ႈ။
ၸွမ်ႁၢၼ် ၸေႃႇမိၼ်းထုၼ်းတႄႉသပ်းၸႅင်ႈၶၢဝ်ႇၵႂႃႇဝႃႈ – ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်တေပဵၼ်မိူဝ်ႈၽုၵ်ႈ ဝၼ်းတီႈ 20/5/2022 ။ တေဢုပ်ႇၵမ်းၸုမ်းၸုမ်း၊ RCSS ႁွတ်ႈဝႆႉၼေႇပျီႇတေႃႇယဝ်ႉလႄႈတေႁူပ်ႉ ဢွၼ်တၢင်းသုတ်း။- ဝႃႈၼႆ။
လိူဝ်ၼၼ်ႉၸွမ်ႁၢၼ်ၸေႃႇမိၼ်းထုၼ်းယင်းလၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ – တီႈပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်ၼၼ်ႉ – တေထၢမ်ၵၢင်ၸႂ် ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း EAO ၶဝ်ၶႂ်ႈလႆႈၶႂ်ႈပဵၼ်မီးသင်၊ တေလၢတ်ႈၼႄၵၢင်ၸႂ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢၼ်ၶႂ်ႈပဵၼ်ၼၼ်ႉသေ တေဢဝ်မႃးၶဝ်ႈႁႃငူပ်ႉငိၵၼ်တင်း ဢၼ်ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶႂ်ႈပဵၼ်။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ တေဢုပ်ႇၵၼ်တႃႇမိူဝ်းၼႃႈၼႆႉ တေၸၢင်ႈ ႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈသင်၊ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ဝၢႆးၼၼ်ႉတႄႉ 3 ဝၼ်း 1 ပွၵ်ႈတေႁပ်ႉႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်တင်းၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းၸိူဝ်းႁွတ်ႈထိုင်မႃးတႃႇဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ- ဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း 10 ၸုမ်းၼႆႉ ဢၼ်ပဵၼ်ႁူဝ်ပဝ်ႈၵေႃႉမႃးႁူပ်ႉတီႈၼေႇပျီႇတေႃႇၼႆႉမီး 3 ၸုမ်းၵူၺ်း ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉတႄႉ လႆႈႁူႉဝႃႈ တေသူင်ႇၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈလႄႈ ၽူႈၼမ်းၼႂ်း မႃးၵူၺ်း ဝႃႈၼႆ။
ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း တေၶဝ်ႈ ႁူမ်ႈ ဢုပ်ႇဢူဝ်းၸွမ်း တင်းမူတ်းမီး 10 ၸုမ်း မိူၼ်ၼင်ႇ ပဵၼ်သိုၵ်းယၢင်း DKBA, ၸုမ်းမွၼ်း MNSP, သိုၵ်းတႆး RCSS, သိုၵ်းရၶႅင်ႇ ALP, ပဢူဝ်း PNLO လႄႈ လႃးႁူႇ LDU ၸိူဝ်းၼႆႉသမ်ႉ လူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA ဝႆႉ။ ထႅင်ႈ 3 ၸုမ်းသမ်ႉ ပဵၼ်ၸုမ်းဝႃႉ UWSA မိူင်းလႃး NDAA လႄႈ သိုၵ်းတႆး SSPP ၸိူဝ်းၼႆႉသမ်ႉ ပႆႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်း ၵိုတ်းတိုၵ်းတူဝ်ႈမိူင်း NCA ၼႆယဝ်ႉ။


text:
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး:ၵူႈမိုဝ်းလၢႆးတႅမ်ႈ ပွင်ႈၵႂၢမ်းၶႅမ်ႉ
တီႈၼႃႈလိၵ်ႈၼႆႉ တေသပ်းလႅင်းသၢင်းလၢင်းပၼ်ၵႂႃႇဝႃႈ တေႁဵတ်းႁိုဝ်တႅမ်ႈ ပွင်ႈၵႂၢမ်းယမ်ဢၼ်ၼိုင်ႈ ၵႃႈတီႈဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး၊ တေႁဵတ်းႁိုဝ် တမ်းပိူင်မၼ်း၊ ၼင်ႇႁိုဝ်တေမီးလွင်ႈၸၼ်ၸႂ်ၼၼ်ႉ တေႁဵတ်းႁိုဝ်ဢဝ်ၶႅပ်းႁၢင်ႈသႂ်ႇ၊ တွၼ်ႈတႃႇတေပဵၼ် ပွင်ႈၵႂၢမ်းၶႅမ်ႉဢၼ်ၼိုင်ႈ ဢၼ်မီးၵႃႈၶၼ်၊ ဢၼ်ၵဵဝ်ႇၵပ်းလူၺ်ႈလွင်ႈတၢင်း ဢၼ်သၢင်းလႅင်း ၸႅင်ႈလႅင်းလီ တွၼ်ႈတႃႇ ၽူႈလူလိၵ်ႈၼိုင်ႈၵေႃႉၼၼ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။
- ၵပ်းၵၢႆႇလူၺ်ႈ လွင်ႈတၢင်းဢၼ်တေတႅမ်ႈၵႃႈတီႈ ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼၼ်ႉသေ၊ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ မီးလွင်ႈတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ လွင်ႈပိၼ်ႇၽႃႇသႃႇ ဢၼ်ၸၢင်ႈမီးတီႈပွင်ႇသွင်ၶေႃႈၼၼ်ႉလႄႈသင်၊ ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈပၼ်ႁႃ ပိူင်တႅမ်ႈလိၵ်ႈ၊ လွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်းၶေႃႈၵႂၢမ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉလႄႈသင် သင်ဝႃႈမီးမႃး လွင်ႈတၢင်းတႃႇတေတွင်ႈထၢမ်ၼႆၸိုင် ၶဝ်ႈသေတွင်ႈထၢမ်လႆႈ ၵႃႈတီႈ ပိူင်ထၢၼ်ႈထၢမ်တွပ်ႇၼၼ်ႉလႆႈယူႇ။
- သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ၽူႈလူလိၵ်ႈႁဝ်းၶဝ် ၶႂ်ႈလူတူၺ်း ပွင်ႈၵႂၢမ်းဢၼ်မီးၵႃႈၶၼ်ၼႆၸိုင် ၵႂႃႇလူတူၺ်းလႆႈ ၵႃႈတီႈ ၼႃႈလိၵ်ႈ ပွင်ႈၵႂၢမ်း ဢၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းၼၼ်ႉလႆႈယူႇ။
- ပေႃးတႅမ်ႈပွင်ႈၵႂၢမ်း တီႈဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ၽွင်ႈမိူဝ်ႈတႅမ်ႈၼႄ ၶေႃႈဢိင်ဢၢင်ႈ ၽၢႆႇၼွၵ်ႈလႄႈသင်၊ ပေႃးၶႂ်ႈဢဝ် ပွင်ႈၵႂၢမ်းတီႈၼႂ်း ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼင်ႇၵဝ်ႇ ဢိင်ဢၢင်ႈၵၼ်လႄႈသင်ၼႆ လဵပ်ႈႁဵၼ်းတူၺ်းလႆႈ ၵႃႈတီႈၼႃႈလိၵ်ႈ ႁူဝ်ႁုပ်ႈ လၢႆးၸႂ်ႉတိုဝ်း ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးလႄႈသင်၊ တီႈၼႃႈလိၵ်ႈ [[Help:Link|လွင်ႈၵွင်ႉၵၢႆႇၵၼ်]ၼၼ်ႉလႄႈသင်၊ ပေႃးၶႂ်ႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းတီႈၵႂၢင်ႈမၼ်း တူၺ်းတီႈ ၼႃႈလိၵ်ႈ လွင်ႈၸွႆႈထႅမ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ လႆႈယူႇၶႃႈ။
- တွၼ်ႈတႃႇ ၽူႈလူလိၵ်ႈ၊ ၽူႈလဵပ်ႈႁဵၼ်း ပွင်ႈၵႂၢမ်းဢၼ်ၼိုင်ႈ ၵႃႈတီႈဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼၼ်ႉ ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃးတေၸၼ်ၸႂ် ၼင်ႈယႃႇပေႁႂ်ႈပေႃးၶႂ်ႈလုၵ်ႉၼၼ်ႉၼႆ တေလႆႈမႄးၽၢင်ႁၢင်ႈ မၼ်းၸိူင်ႉႁိုဝ်ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ၵႂႃႇတူၺ်းလႆႈတီႈ ၼႃႈလိၵ်ႈ ဢၼ်တိုၵ်ႉၶတ်းၸႂ်ပိၼ်ႇၽႃႇသႃႇတႆး ဢၼ်ပဵၼ်ၼႃႈလိၵ်ႈ ၵူႈမိုဝ်းသတၢႆႇၼၼ်ႉလႆႈယူႇ။
- တီႈဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼၼ်ႉ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ သေၵေႃႉၵေႃႉ တႅမ်ႈဝႆႉလွင်ႈတၢင်းသေဢၼ်ဢၼ် (ပွင်ႈၵႂၢမ်းၼိုင်ႈဢၼ်)သေ ယွၼ်ႉလွင်ႈတႅမ်ႈၼႄမၼ်း ၽိတ်းပိူင်ႈဝႆႉလႄႈသင်၊ ဢမ်ႇၼၼ် ၶႂ်ႈၶိုၼ်းမႄးၽိူမ်ႉထႅမ်သႂ်ႇပၼ် လွင်ႈတၢင်းဢၼ်တိူဝ်းသၢင်ႇထုၵ်ႇၶႅမ်ႉလႅပ်ႈလႄႈသင်ၼႆ တႃႇလဵပ်ႈႁဵၼ်းတူၺ်းလႆႈဝႃႈ တေႁဵတ်းႁိုဝ် မႄးထတ်း ပွင်ႈၵႂၢမ်းၼိုင်ႈဢၼ် ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ တူၺ်းလႆႈတီႈ ၼႃႈလိၵ်ႈ [[ႁူဝ်ႁုပ်ႈ လၢႆးၸႂ်ႉတိုဝ်း ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးလႄႈသင်၊ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃး ၶႂ်ႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းတူၺ်း တီႈၵႂၢင်ႈမၼ်းၼႆၸိုင် လဵပ်ႈႁဵၼ်းတူၺ်းလႆႈၵႃႈတီႈ ၼႃႈလိၵ်ႈ လွင်ႈမႄးထတ်း ပွင်ႈၵႂၢမ်းၼၼ်ႉလႆႈယူႇၶႃႈ။
- ၽွင်းတႅမ်ႈ ပွင်ႈၵႂၢမ်းတီႈဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼၼ်ႉ ၸိူဝ်းဢၼ်လူဝ်ႇမၼ်း မိူၼ်ၼင်ႇ လၢႆးၸႂ်ႉတိုဝ်းၶႅပ်းႁၢင်ႈ၊ လွင်ႈတႄႇတႅမ်ႈ ၼႃႈလိၵ်ႈဢၼ်မႂ်ႇ လႄႈ လွင်ႈၸီႉၸမ်ႈၼႄ ပၼ်ႁႃ၊ လွင်ႈသႂ်ႇ လွၵ်းသဵၼ်ႈ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ ၸၢင်ႈၶဝ်ႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းတူၺ်းလႆႈယူႇၶႃႈ။
တီႈဝႆႉတီႈဝၢင်း[မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ပေႃးဝႃႈတေတႅမ်ႈ ပွင်ႈၵႂၢမ်းဝီႇၶီႇယဝ်ႉၼႆၸိင် ၼင်ႇႁိုဝ် ပွင်ႈၵႂၢမ်းဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇတေတႅမ်ႈၼၼ်ႉ ပေႃးတေမီးလွင်ႈၸၼ်ၸႂ်ၼႆ လွင်ႈဝူၼ်ႉဝႆႉလူင်ႈၼႃႈဝႃႈ တေတႅမ်ႈၸိူင်ႉႁိုဝ် တေဝႆႉတေဝၢင်း တေႁၢင်ႈႁႅၼ်း ၸိူင်ႉႁိုဝ် ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ပဵၼ်ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈဝႆႉယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈသင်ၼႆ လိူဝ်သေ လွင်ႈဝႆႉလွင်ႈဝၢင်းပွင်ႈၵႂၢမ်းၼိုင်ႈဢၼ်ဢမ်ႇၵႃး ဢၼ်ပဵၼ် ၶေႃႈလၢတ်ႈႁူဝ်ႁႅၵ်ႈ ဢၼ်ၸႅင်ႈလႅင်းလီ၊ ၵၢင်တူဝ် ဢၼ်ယမ်ဢၼ်လႅတ်းၽၢႆ၊ ၶွတ်ႇယွတ်ႈ ဢၼ်မီး လွင်ႈဢိင်ဢၢင်ႈတဵမ်ထူၼ်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ တေလႆႈၼႄဝႆႉပၼ်ယဝ်ႉ။ ပေႃးဢဝ် လွင်ႈတၢင်း ၶေႃႈမုၼ်းၸိူ်ဝးၼၼ်ႉ ႁၢင်ႈၶိူင်ႈလႆႈ ပွင်ႈၵႂၢမ်းၼိုင်ႈဢၼ်ၼႆ ပွင်ႈၵႂၢမ်းၼၼ်ႉ ၸင်ႇတေတၢင်ႇမၢႆၵႂႃႇဝႃႈ ပဵၼ်ၼႃႈလိၵ်ႈ ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး (ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇဢွၼ်ႇလၢႆး) ဢၼ်ပဵၼ်ၼႃႈလိၵ်ႈ ဢၼ်မီးၵႃႈၶၼ် တွၼ်ႈတႃႇဢိင်ဢၢင်ႈ တွၼ်ႈတႃႇ ၵူၼ်းမိူင်းတႆး ၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး ၼေႃႇတႅၼ်းၶိူဝ်း မိူဝ်းၼႃႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။


text:
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 28 လိူၼ်ၽေႇၽေႃႇဝႃႇရီႇ 2011 သၢႆသိုၵ်း ၼႂ်းတပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး လႆႈၶဝ်ႈသိမ်း ႁူင်းႁုင်တူမ်ႈ ယႃႈမဝ်းၵမ် ဢၼ်ပဵၼ်တပ်ႉ ပီႇတုၸိတ်ႉ ယူႇပႃႈတႂ်ႈ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ (ၸုမ်းပီႇတုၸိတ်ႉ ဢွင်ႇၶမ်းထီႇ) ၸိူဝ်း ပၵ်းသဝ်း တပ်ႉၶဝ်ယူႇတီႈ ဢိူင်ႇမိူင်းၸိတ်ႇ ၼမ်ႉၸၢင်သေ တပ်ႉသိုၵ်း ၸိုင်ႈတႆး သိမ်းလႆႈယႃႈမဝ်းၵမ်၊ ယႃၾိၼ်ႇလႄႈ တင်းၼမ်ႉယႃၶေးမီး တႃႁုင်တူမ်ႈ ယႃႈမဝ်းၵမ်ၶဝ်တင်းၼမ်။
တီႈသၢႆသိုၵ်း တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး လႆႈၶဝ်ႈသိမ်းႁူင်းႁဵတ်း ယႃႈမဝ်းၵမ်ၶွင် ၸုမ်းပီႇတုၸိတ်ႉ ဢွင်ႇၶမ်းထီႇ ဢၼ် ယွမ်းႁပ်ႉ ယူႇပႃႈတႂ်ႈ ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် 3 တီႈပဵၼ် 3 တပ်ႉ။ တႃႇသွင်တပ်ႉၼၼ်ႉ ပဵၼ်တီႈတပ်ႉ လွႆယေး၊ တႃႇတပ်ႉၼိုင်ႈၼၼ်ႉ ပဵၼ်တီႈ တပ်ႉဝၢၼ်ႈႁႅင်ႈ။ တပ်ႉသၢမ်တပ်ႉ ၼင်ႇဝႃႈၼၼ်ႉ မီးယူႇၽၢႆႇၸၢၼ်းဝဵင်း ၼမ်ႉၸၢင်၊ ယၢၼ်ၵႆ တင်းဝဵင်းၼမ်ႉၸၢင် သဵၼ်ႈသိုဝ်ႈမွၵ်ႈ 40 ၵီးလူဝ်းမီႇတိူဝ်ႇ။
တီႈၵၢၼ်ၶဝ်ႈသိမ်း ႁူင်းယႃႈမဝ်းၵမ်ၼၼ်ႉ ၵွပ်ႈၸုမ်းပီႇတုၸိတ်ႉၶဝ် တိုၵ်းႁႄႉၵႅတ်ႇၶႄ ႁူင်းယႃႈမဝ်းၵမ် ၶဝ်လႄႈ လႆႈပိုတ်းယိုဝ်းတိုၵ်းၵၼ် တႄႇ11မူင်း ထိုင် 18မူင်းပၢႆ ႁိုင် 7 ၸူဝ်ႈမူင်းပၢႆ။
တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး သိမ်းလႆႈ ယႃႈၾိၼ်ႇလမ် 100 ၸွႆႉပၢႆလႄႈ ယႃၶေးမီး တႃႇႁုင်တူမ်ႈယႃႈၾိၼ်ႇၽိူၵ်ႇ 5 ထၢင် (ပုင်းပီႇပႃႇ) တူဝ်တၢႆ ၸုမ်းပီႇတုၸိတ်ႉ တီႈႁူမ်ႇလူမ်ႈပၼ် ႁူင်းႁဵတ်းယႃႈမဝ်းၵမ် ႁေးရူဝ်းဢိၼ်း 6 ၵေႃႉ။ ၵွင်ႈဢဵမ်ႇ 79၊ ၼိုင်ႈလဝ်း၊ မေႃႇထႃႇ 60ဢဵမ်ႇဢဵမ်ႇ ၼိုင်ႈလဝ်း၊ ၵွင်ႈၵျီႇ 3ၼိုင်ႈလဝ်း၊ ဢဵမ်ႇ 16သွင်လဝ်း၊ လူတ်ႉၶိူင်ႈ 3လမ်းလႄႈ မၢၵ်ႇယၢမ်း တင်းၼမ်။
တပ်ႉပီႇတုၸိတ်ႉ ၸုမ်းဢွင်ႇၶမ်းထီႇ ၶဝ်ၼႆႉ လႆႈၵိုတ်းသိုၵ်းၵၼ်ဝႆႉ တင်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ၸဵမ်မိူဝ်ႈ ပီႊ 1991 သေ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈလႆႈပၼ် သုၼ်ႇလႆႈ ႁဵတ်းၵၢၼ် ၵႃႉၶၢႆၶဝ်ဝႆႉ ၼင်ႇထၢင်ႇႁၢင်ႈ။
ဝၢႆးၼႆႉ မႃးၶိုၼ်း ယွမ်းႁပ်ႉ ပဵၼ်တပ်ႉ ပီႇတုၸိတ်ႉၵႂႃႇသေ ပၵ်းသဝ်းတူင်ႉၼိုင် ယူႇဝႆႉ ပွတ်းတွၼ်ႈၼႃႈ လိၼ် မိူင်းတႆး ပွတ်းၸၢၼ်း ၸိူဝ်းၽၢႆႇၸၢၼ်း ၸေႈဝဵင်းၼမ်ႉၸၢင် သီႇသႅင်ႇ၊ ထုင်ႉပူင်း၊ တွင်ႇၵျီး၊ ၵျွၵ်ႉတလူင်း၊ ၵျွၵ်ႉ တၢၼ်း။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း…