text:
Welcome to Tai freedom
သင်ငူပ်ႉငီႉၵႄႈၶႆလႆႈပၼ်ႁႃ ၵၢၼ်ၶတ်းၶႂၢင်ႁႄႉႁၢမ်ႈ ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းၵူၼ်းမိူင်း ဢွၼ်တၢင်းလႆႈယဝ်ႉ ၸင်ႇတေ သိုပ်ႇၸတ်း ပၢင်ၵုမ်လူင် ပၢင်လူင်ၼႆ ၽူႈၼမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း 8-ၸုမ်းတႅပ်းတတ်း
- Created on 13 January 2018
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ယူႇတီႈပၢင်ၵုမ်ၶိုၵ်ႉ ၸုမ်းဢွၼ်ႁူဝ်ၼႃႈၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ် (PPST) ဢၼ်ပဵၼ်ၸုမ်းၽူႈၼမ်း ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း 8-ၸုမ်း လူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA (EAOs-8 NCA) သေ လႆႈတႅပ်းတတ်းၵႂႃႇဝႃႈ ပိူဝ်ႈတႃႇတေၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ၵုမ်လူင် လွင်ႈငမ်းယဵၼ်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢၼ်ပဵၼ် ပၢင်ၵုမ်လူင် ပၢင်လူင် 21 ႁူဝ်ပၢၵ်ႇပီႊ ပွၵ်ႈၵမ်း-3 ႁႂ်ႈၶွတ်ႇယွတ်ႈ ထိုင်တီႈလႆႈၼၼ်ႉ ၽၢႆႇ EAOs-8 NCA တေသိုပ်ႇဢုပ်ႇဢူဝ်းငူပ်ႉငီႉ ၸွမ်းၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း ၸိုင်ႈမိူင်းၵႂႃႇထႅင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။
ပၢင်ၵႅဝ်ႈ ပွႆးဝၼ်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ တီႈငဝ်ႈၸိုင်ႈလွႆတႆးလႅင်း ၵိုၼ်းၶွၼ်ႈ
- Created on 12 January 2018
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ပၢင်ၵႅဝ်ႈ ပွႆးဝၼ်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဢၼ်ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ် ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS) ဢွၼ်ႁူဝ်ၸတ်းႁဵတ်းတီႈ ႁူင်းႁဵၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ငဝ်ႈၸိုင်ႈလွႆတႆးလႅင်း မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းထီႉ 12 January 2018 ၼႆႉ မီးၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း ၶူးသွၼ် လႄႈ လုၵ်ႈႁဵၼ်း ႁူမ်ႈတင်းမူတ်း 1,113-ၵေႃႉ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ။
ၶၢဝ်းတၢင်း 3-ဝၼ်း ၸွမ်/ၽွင်းလူင် 3-တိူင်း ယွၼ်းထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇ ၸၼ်ႉထၢၼ်ႈပုၼ်ႈၽွၼ်းယဝ်ႉ 6-ၵေႃႉ
- Created on 12 January 2018
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 09-11 January 2018 ၶၢဝ်းတၢင်းသၢမ်ဝၼ်း ၼႆႉၵူၺ်း ၸွမ်ၽူင်းလူင် ၼႂ်းတိူင်းဢီႇရႃႇဝတီႇ ၵေႃႉၼိုင်ႈလႄႈ ၽွင်းလူင် ၼႂ်းတိူင်းဢီႇရႃႇဝတီႇ၊ တိူင်းမၵူၺ်း လႄႈ တိူင်းပၵူဝ်း ႁူမ်ႈတင်းမူတ်း 6-ၵေႃႉ လႆႈယွၼ်းထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇ ၼႃႈၵၢၼ် ၸၼ်ႉထၢၼ်ႈ ပုၼ်ႈၽွၼ်းၵႂႃႇ 6-ၵေႃႉ ယူႇယဝ်ႉ။
ၵူၼ်းမိူင်းၺႃးမတ်ႉၼွၼ်းတၢၵ်ႇၵတ်း ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵိၼ်လဝ်ႈမဝ်းသေ ႁၢတ်ႇၵွင်ႈယိုဝ်းၼႂ်းဝၢၼ်ႈ
- Created on 12 January 2018
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵေႃႉၼိုင်ႈ ၵိၼ်လဝ်ႈမဝ်းႁႅင်း ဢမ်ႇထိင်းတူဝ်ၵဝ်ႇလႆႈသေ ႁၢတ်ႇၵွင်ႈယိုဝ်း ၼႂ်းဝၢၼ်ႈတေႃႉၽေႇ ဢိူင်ႇၵုၼ်ၵေႃႇ ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်းမႄး ၸမ်သိပ်းၵမ်း၊ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၽၢႆႇၼိူဝ် ၵၢဝ်ႇၼႄးဝႃႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၶၢႆလဝ်ႈပၼ်ၼႆသေ တီႉမတ်ႉဢဝ် ၸဝ်ႈလၢၼ်ႉ လႄႈ ၵေႃႉၵႂႃႇႁပ်ႉႁွင်း ၼွၼ်းတၢၵ်ႇၵတ်း တင်းၶိုၼ်း ၼႆယဝ်ႉ။
TNLA ၸႂ်ႉဢႃႇၼႃႇသိုၵ်း လွၵ်ႇငိူတ်ႈႁိမ်တီႈလိၼ် ၵူၼ်းမိူင်းဝုၺ်း ဢၢင်ႈသိမ်းဢဝ်တႄႇဝၢၼ်ႈမႂ်ႇ
- Created on 12 January 2018
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ႁူဝ်ပဝ်ႈ ဝၢၼ်ႈပၢင်ႁၢင်ႇ ဢၼ်ပဵၼ်ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း ၼႂ်းၸုမ်းသိုၵ်းပလွင်ႈ (TNLA) ႁွင်ႉဢဝ်ႁႅင်းၵူၼ်း 10-ၵေႃႉပၢႆ ၶဝ်ႈၵႂႃႇၼႂ်းဝၢၼ်ႈမိူင်းဝုၺ်း ၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်းသေ ဢထမ်ႇမ တဵင်းယွၼ်းၵႃႈၶွၼ်ႇ တီႈလိၼ်သူၼ်ႁႆႈၼႃးၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၼိုင်ႈဢေႇၵလႂ် ၼပ်ႉဢၢၼ်ႇႁူဝ်သႅၼ်ပျႃး တေႃႇပီႊ ပေႃးဢမ်ႇပၼ်လႆႈ တေႁုပ်ႈသိမ်းဢဝ်လၢႆသေ ႁဵတ်းတီႈတႄႇတင်ႈဝၢၼ်ႈမႂ်ႇ ၼႆယဝ်ႉ။
More Articles...
- ဢမ်ႇမီးလွင်ႈယုမ်ႇယမ်ၼိူဝ် သၽႃးယဝ်ႉၼႆသေ ၽူႈၶဝ်ႈၶွမ်ႇမတီႇ ထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇထပ်းၵၼ် 4-ၵေႃႉ
- ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး ဢွၼ်ႁူဝ်ၸတ်းႁဵတ်း ပွႆးဝၼ်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ၼႂ်းၼႃႈတီႈ
- ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်း မူႇၸေႊ ၸွႆႈထႅမ်ငိုၼ်း ပုၼ်ႈတႃႇၵၢၼ်ပူၵ်းပွင် ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး
- ၵူၼ်းမိူင်းၼွင် သၢမ်ၵေႃႉပေႃႈမႄႈလုၵ်ႈ ထုၵ်ႇၵူၼ်းႁၢႆႉ ယိုဝ်းၸွမ်းတၢင်း တိူဝ်ႉၺႃးၵေႃႉပဵၼ်လုၵ်ႈ သဵင်ႈသၢၵ်ႈၵႂႃႇ
- PPST တေႁွင်ႉပၢင်ၵုမ်ၶိုၵ်ႉၶၢၵ်ႉၽူႈၼမ်း ဢုပ်ႇလွင်ႈၶွင်ႉၶမ် RCSS လႄႈ KNU


c: text/html

text:
ၶၢဝ်ႇသုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်း
TNLA သူင်ႇလိၵ်ႈလွၵ်ႇငိူတ်ႈၸူး ၵူၼ်းမိူင်းၼွင်ၶဵဝ် ဝႃႈတေၵဵပ်းသိုၵ်းၼိုင်ႈဝၢၼ်ႈလႂ် 10-ၵေႃႉ
- Details
- Created on 09 December 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၸုမ်းသိုၵ်းပလွင်ႈ (TNLA) တႅမ်ႈလိၵ်ႈလွၵ်ႇငိူတ်ႈ ၸီႉသင်ႇၸူးတီႈ ၵူၼ်းမိူင်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် ၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်ႉမႄး ဝႃႈယႃႇႁႂ်ႈႁပ်ႉၶႅၵ်ႇ လိုဝ်ႈၼွၼ်းၸွမ်းႁိူၼ်း သင်ဢမ်ႇၼၼ် တေၺႃးတၢမ်ႇ လူၺ်ႈၶဝ်ႈၵဵပ်းသိုၵ်း ၼိုင်ႈဝၢၼ်ႈလႂ် 10-ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
ၸုမ်းသိုၵ်းပလွင်ႈ ပူၵ်းႁွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းၵျွၵ်းမႄး ယၢမ်းၵၢင်ၶိုၼ်းတဵင်ႈ တဵၵ်းယွၼ်းငိုၼ်းသေ တဵင်ၵႂၢမ်းၼၵ်း ယႃႇႁႂ်ႈလၢတ်ႈၽႂ်
- Details
- Created on 07 December 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၸုမ်းသိုၵ်းပလွင်ႈ (TNLA) ၶဝ်ႈၵႂႃႇၼႂ်းဝၢၼ်ႈ ၼွင်ပိင်ဢွၼ်ႇ ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈၵျွင်း လႄႈ ဝၢၼ်ႈၸေႃးတိၵုင်း ဢိူင်းၼမ်ႉႁူးတွင်း ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်းမႄးသေ ဢထမ်ႇမပူၵ်းႁွင်ႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလုၵ်ႉယဝ်ႉ တဵၵ်းယွၼ်းဢဝ်ငိုၼ်း ယၢမ်းၵၢင်ၶိုၼ်းတဵင်ႈ 24:00-မူင်းသေ တဵင်ၵႂၢမ်းလွၵ်ႇငိူတ်ႈဝႆႉႁၢဝ်ႈႁႅင်း ယႃႇႁႂ်ႈလၢတ်ႈၽႂ် ၼႆယဝ်ႉ။
TNLA လွၵ်ႇငိူတ်ႈပွင်ႉလႃႇ ၵၢင်ႉႁဵင် မိူင်းလူင် ၵဵဝ်ႇၵၢၼ်ဢွၵ်ႇၶၢဝ်ႇ တီႈတႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
- Details
- Created on 06 December 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၸုမ်းသိုၵ်းပလွင်ႈ (TNLA) ႁွင်ႉထတ်းထၢမ်ပွင်ႉလႃႇ ၽူႈယႂ်ႇ ၵူၼ်းလူင် ၵၢင်ႉႁဵင် ၼႂ်းၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်းမိူင်းလူင် ၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်းမႄး ၵဵဝ်ႇၵပ်းၽူႈၵေႃႉသူင်ႇၶၢဝ်ႇ လွင်ႈ TNLA ဢထမ်ႇမၸီႉသင်ႇ ႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ဢဝ်ငိုၼ်းသုၼ်ႇတူဝ် သိုဝ်ႉၽၵ်းသိုဝ်ႉၼိူဝ်ႉ ၵႂႃႇသူင်ႇတီႈ တပ်ႉပႃႇတဵင်း တီႈတႆးလွတ်ႈလႅဝ်း လႆႈဢွၵ်ႇၶၢဝ်ႇဝႆႉ မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 07 November 2017 ၼၼ်ႉသေယဝ်ႉ လွၵ်ႇငိူတ်ႈဝႆႉႁၢဝ်ႈႁႅင်း ဝႃႈၼႆ။
TNLA ႁွင်ႉပၢင်ၵုမ်ထတ်းထၢမ် ၵူၼ်းမိူင်းယဵၼ်သေ လွၵ်ႇငိူတ်ႈၸီႉသင်ႇႁၢမ်ႈတၢပ်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်း
- Details
- Created on 05 December 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
မိူဝ်ႈၼႆႉဝၼ်းထီႉ 05 December 2017 ၸုမ်းသိုၵ်းပလွင်ႈ (TNLA) ႁႅင်းသိုၵ်း 100-ပၢႆ ႁွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ႁဵတ်းပၢင်ၵုမ်တီႈ ဝတ်ႉမုၼ်ၸဝ်ႈမိူင်းယဵၼ် ဢိူင်ႇမိူင်းယဵၼ် ၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉတူႈ ၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်းမႄးသေယဝ်ႉ ထတ်းထၢမ်ၵူၼ်းမိူင်း ၵဵဝ်ႇၵၢၼ်ဢွၵ်ႇၶၢဝ်ႇ TNLA ၼိူဝ်ၾဵတ်ႉပုၵ်ႉ၊ လွင်ႈယိုၼ်ႈလိၵ်ႈၸူး RCSS/SSA လႄႈဢိၵ်ႇလၢႆလွင်ႈသေ မီးလွင်ႈလွၵ်ႇငိူတ်ႈၸီႉသင်ႇႁၢမ်ႈတၢပ်ႈ ယႃႇႁႂ်ႈႁဵတ်းၸိူင်ႉၼႆထႅင်ႈ ႁၢဝ်ႈႁႅင်းဝႆႉၼႆ ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈ။
ၵူၼ်းမိူင်းပဵင်း လႆႈၶၢႆႉပၢႆႈဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈသူၼ် ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁေႃႈလိုပ်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်း
- Details
- Created on 04 December 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈဝႃႈ မီးသိုၵ်းတႆး ၸုမ်းလူင်းလၢႆးမိုဝ်း လိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆ NCA တူင်ႉၼိုင်ယူႇသဝ်း ၸွမ်းပိုၼ်ႉတီႈၼႆသေ ဢထမ်ႇမတဵၵ်းတဵင် ႁေႃႈလိုပ်ႈၸႂ်ႉၵူၼ်းမိူင်း ဝၢၼ်ႈယၢဝ် ဢိူင်ႇယၢင်းႁႆး ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းပဵင်း ၸႄႈတွၼ်ႈမိူင်းသၢတ်ႇ မိူင်းတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇ ႁႂ်ႈၶၢႆႉဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈ၊ ၵူၼ်းမိူင်းလႆႈပၢႆႈယူႇတၢင်ႇတီႈ။
More Articles...
- ၸုမ်းၸဝ်ႈႁႆႈၸဝ်ႈၼႃး ဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း တေႁူမ်ႈၵၼ် ၶတ်းၸႂ်တေႃႇသူႈ တုၵ်းယွၼ်းၶိုၼ်းသုၼ်ႇလႆႈ ဢၼ်သုမ်းၵႂႃႇ
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ 5-တပ်ႉ ႁူမ်ႈတင်းပျီႇတုၸိတ်ႉ ဢဝ်ၵၢၼ်ပဵၼ်ၵၢၼ်တၢႆသၢႆၸႂ်ၵူၼ်း ၼပ်ႉႁူဝ်ပၢၵ်ႇ လွၵ်ႇငိူတ်ႈၵူၼ်းမိူင်း
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ 517 ၶျႃႉၼွၼ်းၸွမ်းဝတ်ႉသေ ဢထမ်ႇမတဵၵ်းဢဝ်ၶူဝ်းၶွင် ၵူၼ်းမိူင်းပိူင်ႇ
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶျႃႉၼွၼ်းၸွမ်းဝတ်ႉယဝ်ႉ တဵၵ်းယွၼ်းၵိၼ်ၶဝ်ႈၽၵ်း ၵူၼ်းမိူင်းလွႆလႅမ်
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ 246 လၵ်ႉၵိၼ်ၵႆႇၵိၼ်ၽၵ်း လႄႈ ၶူဝ်းၶွင် ၵူၼ်းမိူင်းၵုၼ်ႁဵင် ထႅင်ႈႁႅင်းလိူဝ်ၵဝ်ႇ
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၼွၼ်းၸွမ်းဝတ်ႉသေ ႁၢတ်ႇၵွင်ႈယိုဝ်းသႂ်ႇ ၽုင်ၵူၼ်းမိူင်း
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢဝ်/ၵိၼ်လၢႆ ၶူဝ်းၶွင်ၵူၼ်းမိူင်း ၼင်ႇၽူႈလၵ်ႉ
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢထမ်ႇမႁူၺ်းသူၼ်း ႁႂ်ႈၵူၼ်းလူင်ဝၢၼ်ႈ ၽွတ်ႈၸုမ်းပျီႇတုၸိတ်ႉ
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပေႃႉထုပ်ႉ ၸႂ်ႉၵွင်ႈငႃၼႃႈၽၢၵ်ႇ လွၵ်ႇငိူတ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်း ယွၼ်ႉႁိမ်တီႈလိၼ်
- ၶွမ်ႇမတီႇၵူၼ်းမိူင်းတႆးပၢႆႈၽေး ၸတ်းပၢင်ႁွင်ႉၵႂၢမ်း ႁႃငိုၼ်းၵွင်ၵၢင် တႃႇၸွႆႈထႅမ်ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းပၢႆႈၽေး လႅၼ်လိၼ်တႆး-ထႆး

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ႁူဝ်ပဝ်ႈၶွင်ႊသီႊဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS) ဝႃႈ- ၶႂ်ႈႁႂ်ႈ ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈ လႆႈႁဵတ်းၵၢၼ် လွတ်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းလႅဝ်း၊ ဢမ်ႇတၢပ်ႈၵမ်ႉယၼ် ၸွႆႈထႅမ်ၵၢၼ်မိူင်း၊ ႁႂ်ႈၽုၵ်ႇၾင်ပၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇ ၸုပ်ႈသႅၼ်းမႂ်ႇ ႁၵ်ႉၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း။
ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းဢႃးတိတ်ႉတီႈ 22/02/2015 ဢိင်ၼိူဝ်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၶဝ်ႈႁူပ်ႉထူပ်းတွင်ႈထၢမ်သေ ႁူဝ်ပဝ်ႈၶွင်ႊသီႊဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS) ၸွမ်သိုၵ်းယွတ်ႈသိုၵ်း လၢတ်ႈဝႃႈ- ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈ ၾိင်ႈငႄႈၼႆႉ ထုၵ်ႇလႆႈႁဵတ်းၵၢၼ်လွတ်ႈလႅဝ်းတႃႇၶဝ်၊ ဢမ်ႇတၢပ်ႈၶဝ်ႈမႃးၸွႆႈၵၢၼ် ၼႂ်းပႃႊတီႊၵၢၼ်မိူင်း၊ ၼႂ်းၵေႃပွင်ၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ၵွပ်ႈဝႃႈ မၼ်းၵဵဝ်ႇၵၢၼ်မိူင်း။ ယူႇၼွၵ်ႈမၼ်းသေၵမ်ႉထႅမ်ၵေႃႈလႆႈ၊ သင်ဝႃႈ ၶႂ်ႈၶဝ်ႈမႃးၼႆၵေႃႈ လႆႈယူႇ။ သုၼ်ႇတူဝ်ၵေႃႈလႆႈ မုၵ်ႉၸုမ်းၵေႃႈလႆႈ။ ၵေႃႈလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈၼႆႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈၶဝ်တူင်ႉၼိုင်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းလွတ်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းလႅဝ်း။ ပေႃးဝႃႈ ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးၵေႃႈတူင်ႉၼိုင်ယူႇ၊ ၵၢၼ်မိူင်းၵေႃႈတူင်ႉၼိုင်ယူႇ မၼ်းသူၼ်သၢၼ်ၵၼ်၊ ပေႃးလူႉၵေႃႈလူႉၸွမ်းၵၼ်မူတ်း- ဝႃႈၼႆ။
ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈၼႆႉ ၵႃႈပူၼ်ႉမႃး ပေႃးဝႃႈတူင်ႉၼိုင်ၵၢၼ်လိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈၸိုင် ပေႃးမီးတိုဝ်ႉတၢင်းၵေႃႈ ၵမ်ႉၸွႆႈပၼ်လွင်ႈၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ၵုမ်၊ ၵမ်ႉၸွႆႈပၼ် ၼင်ႇႁိုဝ်ၽူႈၼမ်း CSSU လႆႈႁူပ်ႉထူပ်းၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းၼႆႉ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်း သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ- ဢမ်ႇတၢပ်ႈၸွႆႈသၢင်ႈပၼ်သင်။ ၸုမ်းၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈၼႆႉ ထုၵ်ႇလႆႈႁဵတ်းၵႂႃႇ ၼႃႈၵၢၼ်ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈၶွင်ၶဝ် လွတ်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းလႅဝ်းၵူၺ်း။ ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးၼႆႉ တႃႇတေၽုၵ်ႇၾင်ႁႂ်ႈၵူၼ်းၸုပ်ႈသႅၼ်းမႂ်ႇၶဝ် ႁႂ်ႈပေႃးမီးၸႂ်ႁၵ်ႉၶိူဝ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၶဝ်ႁဵတ်းၵႂႃႇလႆႈမူတ်း။ လွင်ႈသၢင်ႈပၢင်ၵုမ်ၼႆႉ ဢမ်ႇတၢပ်ႈသၢင်ႈပၼ်၊ ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်မိူင်းၶဝ် မီးပုၼ်ႈၽွၼ်းၵေႃႉလဵဝ်ၶဝ်- ဝႃႈၼႆ။


text:
ၼႃႈၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈ ဢၼ်တေၸတ်းႁဵတ်းၽွင်းႁူဝ်လိူၼ် ဢေႊပရိူဝ်ႊၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် ႁွင်ႉမွၵ်ႇသေ မီးၽူႈႁွင်ႉၽဵင်းၵႂၢမ်းတႆး ၸိုဝ်ႈသဵင်ယႂ်ႇလၢႆလၢႆၵေႃႉ မႃးႁွင်ႉၽဵင်းၵႂၢမ်း လဝ်ႇမူၼ်ႈတူၼ်ႈၸႂ်ပၼ် ၵူၼ်းမိူင်း၊ ပၼ်ႁႅင်းၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵေးသီး မိူင်းသူႈ။
ပၢင်ႁွင်ႉၽဵင်းၵႂၢမ်းၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ20/03/2017 (မိူဝ်ႈၼႆႉ) တင်ႈတႄႇၶၢဝ်းယၢမ်း 9 မူင်းၵၢင်ၼႂ် ထိုင် 3 မူင်းဝၢႆးဝၼ်း၊ ၸတ်းႁဵတ်းတီႈတူၼ်ႈမႆႉႁုင်း ၼွင်ၵေႃႈ ၸႄႈဝဵင်းၵေးသီး။ မီးၽူႈႁွင်ႉၵႂၢမ်းတႆးၸိုဝ်ႈသဵင်ယႂ်ႇမိူၼ်ၼင်ႇ ၸၢႆးဢွင်ႇထီးၶမ်း၊ ၸၢႆးသၢႆၾူၼ်၊ ၸၢႆးလဵၵ်ႉ ဢိၵ်ႇၽူႈႁွင်ႉၵႂၢမ်းထႅင်ႈလၢႆလၢႆၵေႃႉ ႁူမ်ႈၵၼ်မႃးႁွင်ႉၽဵင်းၵႂၢမ်း လဝ်ႇမူၼ်ႈတူၼ်ႈၸႂ် ပၼ်ႁႅင်းၵူၼ်းမိူင်း၊ တိုၵ်းသူၼ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းတႆး တွတ်ႈၶႅပ်းပၼ်သဵင် ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈ ဢၼ်တေၸတ်းႁဵတ်း ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 01/04/2017 တေထိုင်ၼႆႉ။
ၸၢႆးသၢႆၾူၼ် ၽူႈႁွင်ႉၽဵင်းၵႂၢမ်းတႆးၸိုဝ်ႈသဵင်ယႂ်ႇ ယၢမ်ႈလၢတ်ႈတီႈ ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ဝႃႈ- “ ယူႇတီႇႁဝ်းၶႃႈ ၽူႈႁွင်ႉၽဵင်း ၵႂၢမ်းလၢႆလၢႆၵေႃႉႁူမ်ႈၵၼ်သေ တေၵႂႃႇပၼ်ႁႅင်းလဝ်ႇမူၼ်ႈတူၼ်ႈၸႂ် ပီႈၼွင်ႉႁဝ်းၶႃႈ တၢင်းပွတ်းၸၢၼ်း။ ဢွၼ်တၢင်းသုတ်းတႄႉ ႁဝ်းၶႃႈတေၵႂႃႇပၼ်ႁႅင်း ပီႈၼွင်ႉႁဝ်းၶႃႈတၢင်းပွတ်းၵေးသီး၊ ယဝ်ႉၵေႃႈ မိူင်းၼွင်လႄႈ မိူင်းသူႈ။ လွင်ႈႁူပ်ႉထူပ်းပၼ်ႁႅင်းပီႈၼွင်ႉႁဝ်းၶႃႈသမ်ႉ ယူႇတီႈၸုမ်းပၢႆးမွၼ်းတႆးႁဝ်းၶႃႈ လႆႈဢဝ်ႁႅင်းတူဝ်ႁႅင်းၸႂ်သေ ဢဝ်ၼမ်ႉၸႂ်ၸေႇတၼႃႇသေလူင်းလဝ်ႇမူၼ်ႈတူၼ်ႈၸႂ် ပၼ်ႁႅင်း ပီႈၼွင်ႉႁဝ်းၶႃႈၵႂႃႇ တႃႇပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈ ဢၼ်တေထိုင်မႃးၼႆႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ တၢင်းပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း ၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းတုင်တႄႉ ႁဝ်းၶႃႈ ဢမ်ႇတၼ်းလႆႈၵႂႃႇလဝ်ႇမူၼ်ႈ ပၼ်ႁႅင်းပီႈၼွင်ႉႁဝ်းၶႃႈယဝ်ႉ”- ဝႃႈၼႆ။
ၸွမ်းၼင်ႇၶပ်ႉမၢႆပၢင်ပွႆးႁွင်ႉၽဵင်းၵႂၢမ်းမီးဝႆႉၼၼ်ႉ ဝၼ်းတီႈ 20/03/2017 ၸတ်းႁဵတ်းတီႈတူၼ်ႈမႆႉႁုင်း ၼွင်ၵေႃႈ ၸႄႈဝဵင်းၵေးသီး။ ဝၼ်းတီႈ 21/03/2017 တေၸတ်းႁဵတ်းတီႈ ပၢင်ႇပွႆးၾၢႆႇဢွၵ်ႇဝဵင်း မိူင်းၼွင်။ ဝၼ်းတီႈ 22/03/2017 တေၸတ်းႁဵတ်းတီႈ ပွၵ်ႉ 4 ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းသူႈ။ ၽူႈႁွင်ႉၽဵင်းၵႂၢမ်းၸိုဝ်ႈသဵင်ယႂ်ႇ ၸိူဝ်းမႃးႁွင်ႉၽဵင်းၵႂၢမ်း ၸွမ်းၼင်ႇလႆႈပူၵ်းပၢႆႉပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵႂႃႇၼၼ်ႉမီး ၸၢႆးလၢဝ်သႂ်၊ ၸၢႆးသႅင်ၸွမ်ၾႃႉ၊ ၸၢႆးဢွင်ႇထီးၶမ်း၊ ၸၢႆးထႅၼ်ႈလႅဝ်း၊ ၼၢင်းလၢဝ်ၼုမ်ႇႁွမ်၊ ယိင်းယိင်းၶိူဝ်း၊ ၸၢႆးသၢႆၾူၼ်၊ ၸၢႆးလဵၵ်ႉ လႄႈ ၸၢႆးၽွၼ်းမၢဝ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ။
မိူဝ်ႈပီ 2015 ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ ယူႇတီႈၸုမ်းပၢႆးမွၼ်းတႆး ၽူႈႁွင်ႉၽဵင်းၵႂၢမ်းတႆး လၢႆလၢႆၵေႃႉႁူမ်ႈၵၼ်သေ ဢတ်းဢွၵ်ႇၽဵင်းၵႂၢမ်း ပၼ်ႁႅင်းပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ်၊ လူင်းသူၼ်းတုမ် ႁွင်ႉၽဵင်းၵႂၢမ်း ပၼ်ႁႅင်း မႃးၸိူင်ႉၼႆၼင်ႇၵဝ်ႇ။
ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း ဢၼ်တေၶဝ်ႈၶႅင်ႇၵၼ် ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းသူႈ၊ ၵေးသီးၼႆႉ မီးပႃႇတီႇတႆး 2 ပႃႇတီႇ မိူၼ်ၼင်ႇ ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ်၊ ပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ၊ ၼွၵ်ႈသေၼၼ်ႉ ယင်းမီးပႃႇတီႇမၢၼ်ႈ မိူၼ်ၼင်ႇ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်းလႄႈ ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈၸိူဝ်းၼႆႉ။


text:
ၸၼ်ႉၸွမ်ၵဵင်းမႂ်ႇ မိူင်းထႆး တွၼ်ႈၼိူဝ် ၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်း လဵပ်ႈႁဵၼ်းလွင်ႈမိူင်း မၢၼ်ႈ၊ ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇလၢႆၸဝ်ႈ ဢုပ်ႇလၢတ်ႈတၢၼ်ႈၶႆႈ လွင်ႈသႃသၼႃတႆး၊ ၶိူဝ်းတႆး၊ မိူင်းတႆး လွင်ႈတႆးတင်းၼမ်။
ဝၼ်းတီႈ 24-26/7/2015 ၸၼ်ႉၸွမ်ၵဵင်းမႂ်ႇ မိူင်းထႆး၊ ၸၼ်ႉၸွမ်ဝဵင်းလိူဝ်ႇ (မၼ်းတလေး) မိူင်းမၢၼ်ႈ တင်း ၾၢႆႇၶူၼ်ႉၶႂႃႉဢေႊသျိူဝ်ႊ မိူင်းၼႄထိူဝ်ႊလႅၼ်ႊၻ် International Institute for Asian Studies (IIAS) Leiden, The Netherlands ဢိၵ်ႇလၢႆၾၢႆႇႁူမ်ႈၵၼ်သေၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်လဵပ်ႈ ႁဵၼ်းလွင်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈ International Conference on Burma / Myanmar Studies တီႈႁွင်ႈႁေႃးလ် Uniserv CMU ၼႂ်းၸၼ်ႉၸွမ်ၵဵင်းမႂ်ႇ – ၼႂ်းၼၼ်ႉဢုပ်ႇပႃးလွင်ႈတႆး တင်းၼမ်။
ၶူးလူင် (ဢႃးၸၢၼ်) Chayan လၢတ်ႈဝႃႈ “တႆး – ထႆးၼႆႉပဵၼ်ၶိူဝ်း ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈလဵဝ်ၵၼ် မႃးၶႂ်ႈႁႂ်ႈၾၢႆႇၶူၼ်ႉၶႂႃႉၶဝ်လဵပ်ႈႁဵၼ်းလွင်ႈတႆးလီလီ၊ ပိူဝ်ႈႁႂ်ႈႁူႉထိုင်သိူၵ်ႈ ပိုၼ်း ဝႃႈတႆး- ထႆး ပဵၼ်ပီႈၼွင်ႉၵၼ်” – ဝႃႈၼႆ။
ပၢင်တၢၼ်ႈၶႆႈ တီႈၸၼ်ႉၸွမ်ၵဵင်းမႂ်ႇၼၼ်ႉ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 25/7/2015 ၸဝ်ႈႁၢၼ် ယွင်ႁူၺ်ႈ (လုၵ်ႈၸၢႆးဢွၼ်ႇ ၸဝ်ႈၾႃႉလူင် မိူင်းယွင်ႁူၺ်ႈ) ၵေႃႈယင်းဢုပ်ႇလၢတ်ႈ လွင်ႈ “ၶၵ်ႉၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ် မိူင်းမၢၼ်ႈ” ။
ဝၢႆးပၢင်တၢၼ်ႈၶႆႈယဝ်ႉ မၼ်းၸဝ်ႈလၢတ်ႈတီႈ ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ( ၸုမ်းၶၢဝ်ႇပၢင်လူင်) ဝႃႈ -“ယႃႇပေၸႂ်လဵၵ်ႉလွင်ႈတုၵ်ႉၶလူင်ၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈၵူႈၵေႃႉလႆႈၶၢမ်ႇမႃးယဝ်ႉၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈယဝ်ႉ ႁဝ်းၵူႈၵေႃႉလူဝ်ႇၶတ်းၸႂ် ၊ ယႃႇပေၵူဝ်ပိူၼ်ႈသေ ပၢႆႈဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈမိူင်းႁဝ်းတိၵ်းတိၵ်း၊ ပေႃးႁဝ်းဢွၼ် ၵၼ်ပၢႆႈတိၵ်းတိၵ်း၊ မိူင်းႁဝ်းၵေႃႉတေလူႉယဝ်ႉ၊ ဢွၼ်ၵၼ်ႁဵၼ်းႁူႉပၺ်ႇၺႃႇ ယႃႇယွမ်းၵၢၼ်ႉ၊ သိုပ်ႇၶတ်းၸႂ်ၵႂႃႇၸိုင် ၶႃႈယုမ်ႇယမ်ဝႃႈမိူင်းတႆးႁဝ်းၵေႃႈ တေၸၢင်ႈလႆႈၶိုၼ်းသေ ၶိုၼ်ႈသၢင်ႉမႂ်ႇသုင်ႇမႃးယူႇ ” – ဝႃႈၼႆ။
ပၢင်တၢၼ်ႈၶႆႈ တီႈၸၼ်ႉၸွမ်ၵဵင်းမႂ်ႇ ဢၼ်ၸတ်းႁဵတ်း သၢမ်ဝၼ်းၼၼ်ႉ – ဝၼ်းတီႈ 24/7/2015 ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇ Takahiro Kojiong တၢၼ်ႈၶႆႈလွင်ႈ – “ၶိူဝ်းၶၢႆႇသႃသၼႃတႆး တီႈလႅၼ်လိၼ်ၶႄႇ – မၢၼ်ႈ” ၊ ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇ Tadayoshi Murakami တၢၼ်ႈၶႆႈလွင်ႈ – “တိုဝ်းၵမ်သႃသၼႃတႆး တီႈလႅၼ်လိၼ် ထႆး – မၢၼ်ႈ” ။ ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇ တွၵ်ႊတိူဝ်ႊ ဢမ်ႊၽွၼ်ႊ ၵျိတ်တိရၵွၼ်ႊ တၢၼ်ႈၶႆႈလွင်ႈ – “ၶူးဝႃး (သိၼ်ထမ်းၸဝ်ႈ) ဝုၼ်းၸုမ်ႈ” ၊ ဝၼ်းတီႈ 25/7/2015 ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇ Kevin Woods တၢၼ်ႈၶႆႈ လွင်ႈ – “ၵူၼ်းမိူင်းတႆး ဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၼႃးပၢင်ႇ တူၵ်းယၢၵ်ႈတူၵ်းၽၢၼ်” ။ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 26/7/2015 သမ်ႉ ၶူးမိၼ်ႉမိၼ်ႉၵျူႇ ၸၼ်ႉၸွမ်ဝဵင်းလိူဝ်ႇ လၢတ်ႈလွင်ႈ – ၸၢဝ်းၶိူဝ်း “ၵူဝ်းၵၢင်ႉ” ၼႂ်းမိူင်းတႆး ၊ ၶူးသူၺ်ႇၸိၼ်ႇမေႃႇ လၢတ်ႈလွင်ႈ”ၵၢၼ်ၵပ်းသိုပ်ႇ တႆး – မၢၼ်ႈ ၽွင်း ပၢႆ ႁူဝ်ပၢၵ်ႇ 19 ၸူဝ်ႈပီ” – ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။
ပၢင်တၢၼ်ႈၶႆႈၼႆႉ လွင်ႈ မိူင်းမၢၼ်ႈ လၢႆႁူဝ်ၶေႃႈ – မိူၼ်ၼင်ႇ ၵၢၼ်မိူင်းၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ၊ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ပႃးၸဵမ် လွင်ႈၾိင်ႈႁိတ်ႈႁွႆး၊ ပိုၼ်ႉတီႈဢႅဝ်ႇယဵမ်ႈ၊ လွင်ႈၶွပ်ႇၼမ်ႉလႅၼ်လိၼ် ၊ လွင်ႈယႃႈမဝ်းၵမ် ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆ- တၢၼ်ႈၶႆႈ ၵၼ်တင်းၼမ် တင်းလၢႆ။
ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇၼွၵ်ႈမိူင်းဢၼ်လုၵ်ႈမႃးတၢင်းမိူင်း သိင်ႊၵၿူဝ်ႊ ၊ ၻႅၼ်ႊမၢတ်ႊ ၊ ဢွတ်သ်ႊတီးလီႊယိူဝ်ႊ ၊ ဢမေႊရိၶိူဝ်ႊ၊ ဢိင်ႊၵလဵတ်ႊၸိူဝ်းၼႆၶဝ်ႈႁူမ်ႈ130 ၵေႃႉ ၊ ၵူၼ်းထႆး 100 ၵေႃႉပၢႆ ၊ ၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈၵေႃႈ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၸွမ်းမွၵ်ႈ170 ၵေႃႉပၢႆ ။ ဢိၵ်ႇၽူႈသူၼ်ၸႂ်ၶဝ်ႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းၸွမ်းတင်းၼမ် ။
ဢႃႊၸၢၼ်ႊ Chayan Vaddhanaphuti , Director,Center for ASEAN Studies . လၢတ်ႈဝႃႈ – “ယိူင်းဢၢၼ်လႆႈၸတ်းႁဵတ်းၼႆႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ မိူင်းမၢၼ်ႈလႅၵ်ႈ လၢႆႈမႃးတင်းၼမ်တင်းလၢႆ ပဵၼ်တီႈလုမ်ႈၾႃႉ သူၼ်ၸႂ်မႃး၊ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈ ၼႆႉပဵၼ်မိူင်း ဢၼ်မီးၶူဝ် ၶွင်ၵဝ်ႇၵႄႇ သၽႃႇဝၾိင်ႈတိုၼ်း၊ ၾိင်ႈငႄႈၾိင်ႈထုင်း၊ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းလၢၵ်ႇလၢႆ ၊ ၵူၺ်းၵႃႈၼႂ်းမိူင်းၵေႃႈဢမ်ႇ မီးလွင်ႈၼိမ်သဝ်း ယင်းတိုၵ်ႉမီးပၢင်းတိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်ယူႇၵူႈဝၼ်း။ ၵွပ်ႈၼၼ် ဢၼ်လႆႈၸတ်းႁဵတ်းပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉ ၵေႃႈၶႂ်ႈႁႂ်ႈၽူႈၶူၼ်ႉၶႂႃႉ ထႆးၶဝ်ၸဝ်ႈ လႆႈလဵပ်ႈ ႁဵၼ်းလွင်ႈ မိူင်းမၢၼ်ႈၸွမ်း။ ပႃးၸဵမ်ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇၾၢႆႇတၢင်း မိူင်းမၢၼ်ႈယဝ်ႉထႅင်ႈလွင်ႈ ၼိုင်ႈၵေႃႈပိူဝ်ႈတႃႇယူႇႁူမ်ႈၵၼ်ၵႂႃႇ ၼႂ်းတူင်ႇဝူင်း (ပရႃႊၶျႃႊၶူမ်ႊ) ဢႃသီႊယၼ်ႊ ဢၼ်တေထိုင်မႃးၼႆႉ” – ၼႆယဝ်ႉ။
ပၢင်လဵပ်ႈႁဵၼ်းလွင်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈၼႆႉ တီႈၼႂ်းၸိုင်ႈထႆး ၸတ်းႁဵတ်းမႃးလၢႆပွၵ်ႈယဝ်ႉ ဢၼ်ၸတ်း ႁဵတ်းယႂ်ႇလူင်ၸၼ်ႉၵူႈမိူင်းမိူင်းၸိူင်ႉၼႆတႄႉ ၸင်ႇႁႃမီးပွၵ်ႈၼႆႉၵူၺ်း။ မိူဝ်းၼႃႈမႃးၵေႃႈ တေဢၼ်းၶတ်းၸႂ်ၸတ်းႁဵတ်းထႅင်ႈယူႇ ဝႃႈၼႆ။


text:
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းတီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး တင်းမူႇၸုမ်းၸိူဝ်းဢၼ် ႁဵတ်းႁူင်းၾႆးမိၼ် ၼႂ်းဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ်ၼႄၵၢင်ၸႂ်တီႈ ပၢင်ႇဢဝူၺ်ႇယႃႇ ပၢင်တီႈပွႆႇႁူင်းၾႆးဝိၼ် (မီးပူင်းပျၢၼ်ႉၵုၼ်း) တီႈဝဵင်းလူင် တူၼ်ႈတီး မိူဝ်ႈဝႃးဝၼ်းတီႈ 01/11/2016 ၼႆႉ။ ၼႄၵၢင်ၸႂ်သၢၼ်ၶတ်း ဢမ်ႇႁၼ်လီ လွင်ႈၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ် တေမႃးၵေႃႇသၢင်ႈ (ပင်ႇၵလူဝ်ႇ) တီႈၼင်ႈတူၺ်းပွႆး ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ မိူဝ်ႈဝူင်ႉပူၼ်ႉမႃး ပိူဝ်ႈတႃႇသၢင်ႈတီႈၼင်ႈတူၺ်းပွႆး (ပင်ႇၵလူဝ်ႇ) ပွႆႇႁူင်းၾႆးဝိၼ်ၼႆႉ မီးပၢင်ၶႄႉၶႅင်ႇၵႃႈၶၼ်ၵၼ်၊ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ၶျႄႇရီႇၵုၼ်းႁေႃႊတႄႊ ပေႉၵႂႃႇ။ ၵွပ်ႈၼၼ် ဢၼ်ၸၼ်ၶွၼ်ႊထရႅၵ်ႊ သေႁပ်ႉၵေႃႇသၢင်ႈပဵၼ် ၶျႄႇရီႇၵုၼ်းႁေႃႊတႄႊ။ လွင်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 01/11/2016 ယၢမ်းဝၢႆးဝၼ်း 1 မူင်း၊ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းဝဵင်းတူၼ်ႈတီးၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇႁူမ်ႈၶွၼ်ႈတုမ်ၵၼ်တီႈ ဢဝူၺ်ႇယႃႇမီးပူင်ႇပျၢၼ်ႇၵုၼ်း (ပၢင်ႇပွႆႇႁူင်းၾႆးဝိၼ် တီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး)၊ ဢဵၼ်ႁႅင်းမီးမွၵ်ႈ 50 ပၢႆ၊ ယိပ်းပၢႆႉလိၵ်ႈသေၼႄၵၢင်ၸႂ်တေႃႇ ၶျႄႇရီႇၵုၼ်းႁေႃႊတႄႊ ၽူႈတေမႃးသၢင်ႈ တီႈၼင်ႈတူၺ်းပွႆး ။
ၼႂ်းပၢႆးၼၼ်ႉတႅမ်ႈဝႆႉဝႃႈ- တွၼ်ႈတႃႇပုၼ်ႈသုၼ်ႇတူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇသေ ယႃႇပေဢဝ်သၢႆၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းလႅၵ်ႈ။ ယႃႇပေဢဝ်ငိုၼ်းတွင်းမႃးလႅၵ်ႈဢဝ်၊ မႃးယႃႉပႅတ်ႈ ပွႆးၾိင်ႈငႄႈၾိင်ႈထုင်း။ ႁဝ်းၶႃႈဢမ်ႇထုၵ်ႇၸႂ် ဢမ်ႇၶႂ်ႈလႆႈတီႈၼင်ႈတူၺ်းပွႆး- ၼႆယဝ်ႉ ။
တိၼ်ႇမွင်ႇတူဝ်း ၵူၼ်းဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ဢၼ်မႃးၼႄၵၢင်ၸႂ်ၸွမ်းၼၼ်ႉ ၵေႃႈလၢတ်ႈဝႃႈ- ယွၼ်ႉၵွပ်ႈၵူၼ်းပွႆႇ ႁူင်းၾႆးဝိၼ်ၶဝ် ပွႆႇႁူင်းၾႆးဝိၼ်ၶိုၼ်ႈၵႂႃႇၼိူဝ်ၵၢင်ႁၢဝ်လႄႈ ၸင်ႇပဵၼ်ပွႆးႁူင်းၾႆးဝိၼ်မႃး။ တွၼ်ႈတႃႇၵူၼ်း ပွႆႇႁူင်းၾႆးဝိၼ်ၶဝ်ၼႆႉ ၶဝ်ဢမ်ႇမီးၼမ်ႉတွၼ်းၽွၼ်းလီသင်။ ၵွပ်ႈၼႆလႄႈ ဢၼ်ပဵၼ်ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီဢဝ်ၵူၼ်းမိူင်းပွႆႇႁူင်းၾႆးဝိၼ်၊ ၵူၼ်းႁၵ်ႉၾိင်ႈငႄႈၾိင်ႈထုင်းၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဵတ်းၼႃႈတိူဝ်ႈသေ ၵိၼ်ၸိၵ်းတွၵ်ႇၸွၵ်း ဢဝ်ၼမ်ႉတွၼ်း။ ၵွပ်ႈၼႆ ႁဝ်းၶႃႈဢမ်ႇဢဝ် ဢမ်ႇႁၼ်လီ ဢၼ်တေမႃးႁဵတ်းတီႈၼင်ႈတူၺ်းႁူင်းၾႆးမိၼ်၊ မႃးၵဵပ်းငိုၼ်းၵူၼ်းၶဝ်ႈတူၺ်းပွႆး၊ ႁဝ်းၶႃႈတိုၼ်းသၢၼ်ၶတ်း ။
ၵွပ်ႈသင်လႄႈလႆႈသၢၼ်ၶတ်း၊ ပေႃးဝႃႈႁဵတ်းပၼ်တီႈၼင်ႈ ႁႂ်ႈၵူၼ်းမႃးတူၺ်းပွႆးလႆႈၼင်ႈသေ တူၺ်းပွႆးၸိုင် ပေႃးဝႃႈႁူင်းၾႆးဝိၼ်တူၵ်းမႃး ၵူၼ်းတေဢမ်ႇၸၢင်ႈလႅၼ်ႈပၢႆႈ၊ တေလႅၼ်ႈပၢႆႈယၢပ်ႇ၊ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းတၢႆၼမ်။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ တီႈဢၼ်ၶဝ်တေႁဵတ်းၶူင်ႇတီႈၼင်ႈၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်တီႈၵူၼ်း မႃးတူၺ်းပွႆးၶဝ်ၵိုတ်းလူတ်ႉၵႃး၊ ပေႃးဝႃႈၶဝ်မႃးႁဵတ်းၶဵင်ႇၼင်ႈတူၺ်းပွႆး၊ ၵႃးၵေႃႈၵိုတ်းဝႆႉ တဵမ်ဝႆႉၼႆၸိုင် ပေႃးဝႃႈမီးလွင်ႈတၢင်းၶိုၵ်ႉၶၵ်ႉမႃး လူတ်ႉၵႃးႁူတ်းၾႆးၶႄၾႆးၵေႃႈ တေၶဝ်ႈမႃးယၢပ်ႇ။ ၵွပ်ႈၼၼ် ပေႃးဝႃႈမႃးႁဵတ်းတီႈၼင်ႈတူၺ်းပွႆး (ပင်ႊၵလူဝ်ႊ)ၼႆႉ မၼ်းမိူၼ်တင်းဢဝ်သၢႆၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်း မႃးလႅၵ်ႈတူၺ်းပွႆး။ ယွၼ်ႉၼၼ် ႁဝ်းၶႃႈၵူၼ်းမိူင်းတူၼ်ႈတီးဢမ်ႇႁၼ်လီ၊ ႁဝ်းသၢၼ်ၶတ်း။ ဢၼ်ၶဝ်တေႁဵတ်းတီႈၼင်ႈ တူၺ်းပွႆးၼႆႉၵေႃႈ ၶဝ်ဢမ်ႇယွၼ်းၵၢင်ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းတူၼ်ႈတီး၊ ၶဝ်ဢဝ်ၵၢင်ၸႂ်ၶဝ်သေ ႁဵတ်းၵႂႃႇႁင်းၵူၺ်း- တိၼ်ႇမွင်ႇတူဝ်း သိုပ်ႇလၢတ်ႈ ။
ၵူၼ်းတူၼ်ႈတီး ၵူဝ်ႇၸေႃႇဝိၼ်းထူး ဢၼ်ပဵၼ်ၽူႈၶဝ်ႈပႃးၼႂ်းၸုမ်း ဢၼ်တေပွႆႇႁူင်းၾႆးမိၼ် လၢတ်ႈဝႃႈ- ပေႃးဝႃႈၵေႃႇသင်ႈ ပင်ႇၵလူဝ်ႇ တီႈၼင်ႈတူၺ်းပွႆးၸိုင် မၼ်းမိူၼ်တင်းၸႅၵ်ႇၽႄၸၼ်ႉၵူၼ်းမိူင်း။ မိူဝ်ႈၵူႈပွၵ်ႈ ပေႃးႁဵတ်းပွႆး ဢမ်ႇမီးလွင်ႈၵဵပ်းၵႃႈၵဵပ်းၶၼ်မၼ်းသေပွၵ်ႈ၊ ၶဝ်ႈတူၺ်းလၢႆလၢႆလႆႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈပေႃးမႃးႁဵတ်း တီႈၼင်ႈၵေႃႈ တေၵဵပ်းငိုၼ်းယဝ်ႉ၊ ၽႂ်ပၼ်ငိုၼ်းလႆႈၼမ်ၵေႃႈ တေလႆႈတီႈၼင်ႈလီသေတူၺ်း၊ ၽႂ်ဢမ်ႇပၼ်ငိုၼ်းလႆႈၼမ်ၵေႃႈ တေလႆႈၼင်ႈတီႈဢမ်ႇပေႃးႁၼ်လီ၊ မၼ်းမိူၼ်ၸႅၵ်ႇၸၼ်ႉထၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း။ ၵွပ်ႈၼၼ် ႁဝ်းၶႃႈဢမ်ႇႁၼ်လီ။ ႁဝ်းၶႃႈတေဢၢၼ်းတႅမ်ႈလိၵ်ႈ တၢင်ႇထိုင်တီႈလုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆးသေ တေသၢၼ်ၶတ်းၵႂႃႇတိၵ်းတိၵ်း ။
ပၢင်ပွႆးပွႆႇႁူင်းၾႆးမိၼ် (တသွင်ႇတႅင်ႇ) တီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး ဢၼ်ၸတ်းႁဵတ်းမႃး ပဵၼ်ၼပ်ႉလၢႆႁူဝ်သိပ်းပီၼႆႉ ပဵၼ်ပွႆးၾိင်ႈငႄႈၾိင်ႈထုင်း ဢၼ်ၸိုဝ်ႈယႂ်ႇလိုဝ်းလင် ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈလႄႈ ၸိုဝ်ႈယႂ်ႇလိုဝ်းလင်ပႃး ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ။ ၵွပ်ႈၼၼ် ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီးၶဝ် ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီဢဝ်မႃးႁဵတ်းၼႃႈတိူဝ်ႈသေ ႁႃးလၢႆးၵိၼ်ၸိၵ်းတွၵ်ႇၸွၵ်း ႁႃလၢႆးၵိၼ်ငိုၼ်းၼိူဝ်ၵူၼ်းမိူင်း တွၼ်ႈတႃႇၼမ်ႉတွၼ်းၽွၼ်းလီၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ။
ၵူဝ်ႇၸေႃႇဝိၼ်းထူး လၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ- “ဢၼ်ႁဝ်းၶႃႈၼႄၵၢင်ၸႂ်ၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈယွၼ်ႉဝႃႈ ႁဝ်းဢမ်ႇၶႂ်ႈႁႂ်ႈၶဝ်ႁႃလၢႆး ၵိၼ်ငိုၼ်းပိူင်လဵဝ်ၵူၺ်း။ မၢင်ပွၵ်ႈမႃး ပေႃးရႃႇသီႇဢုတုဢမ်ႇလီ မိူၼ်ၼင်ႇလူမ်းႁႅင်းႁႃႉၸိူဝ်းၼႆႉ ပေႃးႁူင်းၾႆးဝိၼ်တူၵ်းလူင်းမႃးၵေႃႈ တေမႃးတူၵ်းသႂ်ႇၵူၼ်း၊ ၵူၼ်းၸိူဝ်းဢမ်ႇၸၢင်ႈပၢႆႈၵေႃႈတေတၢႆၼမ်၊ ဢၼ်ၼႆႉ ပဵၼ်ပိူင်လူင်မၼ်း၊ ၵွပ်ႈၼၼ် ၸင်ႇလႆႈၼႄၵၢင်ၸႂ်- ဝႃႈၼႆ ။
ပၢင်ပွႆးပွႆႇႁူင်းၾႆးမိၼ် လိူၼ်သိပ်းသွင်မူၼ်း (တသွင်ႇတႅင်ႇ) တီႈဝဵင်းလူင်တူၼ်ႈတီး ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်းၼႆႉ ပဵၼ်ပွႆးဢၼ်ၵိုၼ်းလိူဝ်ပိူၼ်ႈၼႂ်းမိူင်းတႆး။ ပဵၼ်ပွႆးဢၼ်ၸတ်းႁဵတ်းၼႂ်းလိူၼ်သိပ်းသွင်။ ပီ 2016 ၼႆႉ ၸတ်းႁဵတ်းၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 6-14/11/2016 ။ ၸွမ်းၼင်ႇမီးသဵၼ်ႈမၢႆဝႆႉၼၼ်ႉ ႁူင်းၾႆးမိၼ် ဢၼ်တေပွႆႇ ၵၢင်ဝၼ်း တင်းပွႆႇၵၢင်ၶိုၼ်း မီးႁၢင်ႈသတ်းလဵၵ်ႉတေႃႇထိုင်တူဝ်သတ်းယႂ်ႇ ႁၢင်ႈၸၢင်ႉၸိူဝ်းၼႆႉ ႁူမ်ႈၵၼ်တင်းမူတ်းမီး 400 လုၵ်ႈ- ၼႆယဝ်ႉ ။


text:
သိုၵ်းတႆး RCSS တင်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ် ပွတ်းသၼဵၼ်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းပၢင်လူင်။ ၾၢႆႇသိုၵ်းတႆးဝႃႈ ပဵၼ်ပိုၼ်ႉတီႈၼႃႈလိၼ် RCSS/SSA တူင်ႉၼိုင်၊ ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈဢမ်ႇပွင်ႇလၢတ်ႈလူင်ႈၼႃႈသေ ၶဝ်ႈမႃးလႄႈ လႆႈႁိုၵ်ႉၽႃႇၺႃးၵၼ် ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်း။
ဝၼ်းတီႈ 05/04/2017 (မိူဝ်ႈၼႆႉ) တင်ႈတႄႇယၢမ်း 12:30-13:00 မူင်း၊ ၶၢဝ်းတၢင်း 30 မိၼိတ်ႊ၊ ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး/ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS/SSA) ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ် တီႈႁိမ်းဝၢၼ်ႈၼမ်ႉသၢႆး ဢိူင်ႇတၢတ်ႇဢေ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းပၢင်လူင် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း။ ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈပဵၼ်တပ်ႉၶလယ 246 ႁႅင်းသိုၵ်းမီးမွၵ်ႈ 60 ၵေႃႉ [ပႃႈတႂ်ႈတိူင်းသိုၵ်းဝၼ်းဢွၵ်ႇၵၢင် ယလၶ (ၶူဝ်လမ်)] ။ ၾၢႆႇသိုၵ်းတႆး ပဵၼ်သၢႆသိုၵ်း ဢၼ်တူင်ႉၼိုင်ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ပွတ်းတွၼ်ႈၼႃႈလိၼ် ပၢင်လူင်၊ လွင်ႈလူႉသုမ်းတင်းသွင်ၾၢႆႇၼၼ်ႉ ယင်းပႆႇလႆႈႁူႉ- ၼႆယဝ်ႉ။
ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇ RCSS/SSA ၸဝ်ႈသိုၵ်းၸၢႆးငိုၼ်း လၢတ်ႈဝႃႈ -“ပၢင်တိုၵ်းပွၵ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ၾၢႆႇႁွင်ႇပၢင်လူင် ၵႄႈၵၢင်ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉသၢႆး-ၵုင်းႁီး၊ ယၢၼ်ဝဵင်းပၢင်လူင်မွၵ်ႈ 10 လၵ်းပၢႆ၊ ပဵၼ်ၼႂ်းၼႃႈတီႈႁဝ်း၊ ဢမ်ႇပေႃးၵႆဝၢၼ်ႈၵူၼ်း။ လွင်ႈတၢင်းဢၼ်ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၼႆႉ ၾၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ်ဢမ်ႇပွင်ႇလူင်ႈၼႃႈသေ ၶဝ်ႈမႃး၊ လႆႈမႃးၽႃႇႁိုၵ်ႉၺႃးၵၼ်သေ လႆႈပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်း 30 မိၼိတ်ႊ။ ပေႃးဢဝ်ပိူင်မၼ်းဝႃႈ ပေႃးယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ သေၶဝ်ႈမႃး ၶဝ်တေလႆႈပွင်ႇလၢတ်ႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ်မီးၽႅၼ်သေမႃးၼင်ႇၵဝ်ႇ၊ မိူဝ်ႈလဵဝ် ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ်ၶိုၼ်းထွႆထွၼ် ၵႂႃႇမီးဝႆႉၼႂ်းဝၢၼ်ႈၼမ်ႉသၢႆး”- ဝႃႈၼႆ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ တၢင်း RCSS/SSA ၵေႃႈလႆႈပွင်ႇလၢတ်ႈၵႂႃႇတီႈ JMC (ၶွမ်ႊမတီႊလူလွမ်ၵုမ်းတူၺ်း ၵၢၼ်ၵိုတ်းတိုၵ်း)၊ ၵွပ်ႈသင်လႄႈ ၾၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ်ဢမ်ႇပွင်ႇမႃး၊ ႁႂ်ႈၸွႆႈၵႄႈလိတ်ႈပၼ်။ ပေႃးဢဝ်ပိူင် NCA ဝႃႈ တေလႆႈပွင်ႇၵၼ်၊ ဢမ်ႇပွင်ႇလၢတ်ႈၵၼ်သေပႃးၵွင်ႈၵၢင်ႇမႃးၼႂ်းၼႃႈတီႈႁဝ်းၼႆႉ လႆႈဝႃႈၶဝ်ပူၼ်ႉပႅၼ်- ၸဝ်ႈသိုၵ်းၸၢႆးငိုၼ်း သိုပ်ႇလၢတ်ႈ။
ၶွင်ႊသီႊဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး/ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS/SSA)ၼႆႉ ပႃးၼႂ်းၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ဢၼ်လူင်းလၢႆးမိုဝ်း ၵၢၼ်ၵိုတ်းယိုဝ်းတူဝ်ႈမိူင်း (NCA) ဝႆႉ ၸွမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ။ ဝၢႆးလင်လူင်းလၢႆးမိုဝ်းမႃးယဝ်ႉ တပ်ႉပၢင်သဝ်း RCSS/SSA မိူၼ်ၼင်ႇပွတ်းတူင်ႇလၢဝ်း မိူင်းၵိုင်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ထုၵ်ႇသိုၵ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ ၶဝ်ႈယိုဝ်း။
ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈၽွင်းႁူဝ်လိူၼ်မၢတ်ႊၶျ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ ၾၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈတပ်ႉပႃႈတႂ်ႈၶမယ 504 ၊ ဢၼ်ပဵၼ်တပ်ႉ တူင်ႉၼိုင်ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ ၶဝ်ႈလေႃႇတိုၵ်းယိုဝ်း တပ်ႉပၢင်သဝ်း RCSS/SSA ဢၼ်မီးတီႈဢိူင်ႇဢုမ်မူႉ ၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ၊ ဢၼ်မီးၾၢႆႇႁွင်ႇဝဵင်းသီႇပေႃႉမွၵ်ႈ 7 လၵ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၾၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢိင်ဢၢင်ႈဝႃႈပဵၼ် ၶၵ်ႉၵၢၼ်ၵႂၢတ်ႇလၢင်ႉၼႃႈလိၼ်- ၼႆယဝ်ႉ။


text:
ပိူဝ်ႈတႃႇလွင်ႈငၢႆႈလူမ် ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း 3 ၸၢတ်ႈ လၢဝ်း ၊ ၵမ်ႇပူးၶျႃး ၊ မိူင်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈထႆး ၸတ်းပၼ် ႁႂ်ႈႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ၊ ၸိူဝ်းတေႃႇဝႂ်ဢၼုၺၢတ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ၵူႈၵေႃႉ ၵႂႃႇၸၢႆႇငိုၼ်းတီႈႁၢၼ်ႉ သႄႊဝႅၼ်ႊ ဢီႊလႄႊဝႅၼ်ႊလႆႈ ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 11/03/2016 ၼၢႆႊဢႃးရၵ်ႊ ၽရူမ်းမႃးၼီး ၽူႈၵွၼ်းႁွင်ႈၵၢၼ်လူင် ၾၢႆႇၸတ်းႁႃငၢၼ်း လႄႈၼၢႆႊဝီးရၻဵတ်ႇ ဢၵ်ႊၶရၽႃးၼိတ်း ၵႅမ်ၵေႃၵမ်ၵၢၼ်ၽူႈၸတ်းၵၢၼ် ၶွမ်ႊပၼီႊ ၶွင်ႊတိူဝ်ႊသိူဝ်ႊဝိတ်ႊသ် (Counter Service) ႁူမ်ႈလူင်းလၢႆးမိုဝ်းတူၵ်းလူင်း ၶေႃႈၵိၼ်ၵႅၼ်ႇၵႂႃႇ ။ ပိူဝ်ႈတႃႇႁႂ်ႈႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း 3 ၸၢတ်ႈ မျၢၼ်ႇမႃႇ ၊ လၢဝ်းလႄႈၵမ်ႇပူးၶျႃး ၸၢႆႇငိုၼ်းၵႃႈၶွၼ်ႇ ပိူဝ်ႈတႃႇယိုၼ်ႈယွၼ်း ႁဵတ်းဝႂ်ဢၼၺၢတ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ် တီႈၶွင်ႊတိူဝ်ႊသိူဝ်ႊဝိတ်ႊသ် ႁၢၼ်ႉသႄႊဝႅၼ်ႊဢီႊလႄႊဝႅၼ်ႊ (7/11) ၵူႈတီႈတူဝ်ႈမိူင်း – ၼႆယဝ်ႉ ။
ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 23/02/2016 ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈထႆး မီးၶေႃႈလႆႈၸႂ်တူၵ်းလူင်း ပိူဝ်ႈတႃႇပွင်ၵၢၼ်ပၼ် ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း 3 ၸၢတ်ႈ ၸိူဝ်းယိပ်းဝႂ်ႁဵတ်းၵၢၼ် ႁႂ်ႈယူႇၼႂ်းမိူင်းထႆးၵႂႃႇလႆႈ တေႃႇထိုင်ဝၼ်းတီႈ 31/03/2016 ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈသိုပ်ႇတေႃႇဝႂ်ဢၼုၺၢတ်ႈ ႁဵတ်းၵၢၼ်ၵႂႃႇထႅင်ႈ ။
ၼၢႆႊဢႃႊရၵ်ႊ လၢတ်ႈဝႃႈ – ႁွင်ႈၵၢၼ်လူင်ၾၢႆႇၸတ်းႁႃငၢၼ်း လႆႈႁႃလွၵ်းလၢႆးၸၢႆႇငိုၼ်းၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ ပိူဝ်ႈတႃႇႁႂ်ႈၼၢႆႊၸၢင်ႈ (ပေႃႈလဵင်ႉမႄႈလဵင်ႉ) လႄႈလုၵ်ႈၸၢင်ႈ (လုၵ်ႈလဵင်ႉ) ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း 3 ၸၢတ်ႈ ပေႃးမီးလွင်ႈငၢႆႈလူမ်၊ ၸၢႆႇငိုၼ်းလႆႈ 24 ၸူဝ်ႈမူင်း ၊ ဢမ်ႇလႆႈၶဝ်ႈထႅဝ်တေႃႇၶိဝ်ႊၵၼ်ယၢဝ်း ။ လိူဝ်သေငၢႆႈလူမ်ယဝ်ႉ ၵူၼ်းမၢင်ၸုမ်းဢၼ်ႁႃၵိၼ်ၼမ်ႉတွၼ်း ၼႂ်းၵႄႈၵၢင်မၼ်း မိူၼ်ၵႃႈပူၼ်ႉမႃးၵေႃႈ တေဢမ်ႇမီး ၊ ၵႃႈပွင်ၵၢၼ်ပၼ်ၵေႃႈ ၵႃႈပူၼ်ႉမႃး 15 ဝၢတ်ႇၼၼ်ႉ လူတ်းလူင်းလိူဝ် 10 ဝၢတ်ႇ – ဝႃႈၼႆ ။
သိုပ်ႇလၢတ်ႈပႃးဝႃႈ – ပေႃးဝႃႈႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်းၶဝ် ၵူတ်ႇထတ်းပၢႆးယူႇလီယဝ်ႉ ႁႂ်ႈၼၢႆႊၸၢင်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် တူဝ်ႁႅင်းၵၢၼ်ၶဝ် ၵႂႃႇၸၢႆႇၵႃႈပိူင်ၶွၼ်ႇ (ထမ်ႊၼဵမ်ႊ) တေႃႇဝႂ်ဢၼုၺၢတ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ် တီႈၾၢႆႇပွင်ၵၢၼ် ၶွင်ႊတိူဝ်ႊသိူဝ်ႊဝိတ်ႊသ်လႆႈ တူဝ်ႈမိူင်း။ ၵႃႈပိူင်ၶွၼ်ႇဢၼ်ယွၼ်းဝႂ်ဢၼုၺၢတ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ် 1,910 ဝၢတ်ႇ ၊ ၼႂ်းၼႆႉပႃးၵႃႈယိုၼ်ႈယွၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် 100 ဝၢတ်ႇ ၊ ၵႃႈဢၼုၺၢတ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ် ၶၢဝ်းတၢင်း 2 ပီ 1,800 ဝၢတ်ႇ ၊ လႄႈၵႃႈၶွင်ႊတိူဝ်ႊသိူဝ်ႊဝိတ်ႊသ် 10 ဝၢတ်ႇ ။ ပေႃးဝႃႈၼၢႆႊၸၢင်ႈ မီးလုၵ်ႈၸၢင်ႈၼမ်ၸိုင် ႁႂ်ႈတိတ်းတေႃႇၸၢႆႇငိုၼ်းလူင်ႈၼႃႈ ၊ ပေႃးၸၢႆႇငိုၼ်းယဝ်ႉ ၼႂ်းဝႂ်သလိပ်ႊဝႂ်ႁပ်ႉငိုၼ်းၼၼ်ႉ တေတတ်းမၵ်းဝၼ်းၽတ်း (ၶျဵင်ႊ) ႁႂ်ႈၵႂႃႇႁဵတ်းဝႂ်သီၶွင်ႇ လႄႈဝႂ်ဢၼုၺၢတ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ် တီႈသုၼ် OSS ဝၼ်ႊသတွပ်ႊသိူဝ်ႊဝိတ်ႊသ် ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဢၼ်မီးယူႇၵူႈၸႄႈတွၼ်ႈ – ၼႆယဝ်ႉ ။
ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ၼႂ်းမိူင်းထႆးၼႆႉ တင်းမူတ်းမီး 3 လၢၼ်ႉပၢႆ ။ ၶၢတ်ႈလၢမ်းဝႃႈ တေၸၢႆႇငိုၼ်းၽၢၼ်ႇ လွၵ်းလၢႆးၼႆႉ ၼမ်လိူဝ် 50% ။ ထႅင်ႈလၢႆးၼိုင်ႈ ၸၢႆႇတီႈႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇၸတ်းႁႃငၢၼ်း ၸႄႈတွၼ်ႈ ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၸၢႆႇၽၢၼ်ႇ ၶွင်ႊတိူဝ်ႊသိူဝ်ႊဝိတ်ႊသ်ၼႆႉ ငၢႆႈလိူဝ် ၊ ၸၢႆႇလႆႈ 24 ၸူဝ်ႈမူင်း ၊ ႁႅင်းၵၢၼ်ၶဝ် ပေႃးၵၢၼ်မႃးယဝ်ႉၵေႃႈ ၵႂႃႇၸၢႆႇလႆႈ ။ ၸႂ်ႉၶၢဝ်းယၢမ်းဢမ်ႇထိုင် 1 မိၼိၼ်ႉၵေႃႈ လႆႈဝႂ်တိုတ်းငိုၼ်း ၊ တီႈဝႂ်ႁပ်ႉငိုၼ်းၼၼ်ႉ တေတတ်းမၵ်းဝႆႉဝၼ်းႁဵတ်းဝႂ်ဢၼုၺၢတ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ် – သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇထႆး ဢွၵ်ႇၵႂႃႇၼင်ႇၼႆ ။
ႁူဝ်ၼႃႈၸုမ်းႁႅင်းၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈ (WSA) ၵဵင်းမႆႇ လၢတ်ႈဝႃႈ – မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ယင်းၵႂႃႇၸၢႆႇငိုၼ်း ၵႃႈႁဵတ်းဝႂ်တီႈႁၢၼ်ႉသႄႊဝႅၼ်ႊပႆႇလႆႈ ။ တႃႇတေပိုတ်ႇႁဵတ်းပၼ်ၼၼ်ႉ ႁွင်ႈၵၢၼ်လူင်ၾၢႆႇၸတ်းႁႃငၢၼ်း တေဢုပ်ႇၵၼ်ထႅင်ႈၵမ်းၼိုင်ႈ ၊ မီးၶၢဝ်ႇဝႆႉမႃးဝႃႈ တေပိုတ်ႇႁဵတ်းပၼ် တင်ႈတႄႇဝၼ်းတီႈ 25/03/2016 ၼႆႉၵႂႃႇ တေႃႇထိုင်လိူၼ်ၵျူႊလၢႆႊ – ဝႃႈၼႆ ။


text:
ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 1 လိူၼ် April ပီ 2017 ၼၼ်ႉ ပႃႇတီႇတႆး 2 ဢၼ် ဢၼ်ပဵၼ် ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် SNLD လႄႈ ပႃႇတီႇ သိူဝ်ၽိူၵ်ႇ SNDP – ၶဝ်ႈၶေႉၶဵင်ႇ လိူၵ်ႈတင်ႈ တီႈၼင်ႈၽွင်း တႅၼ်းသၽႃး 7 တီႈ ၼႂ်းမိူင်းတႆး။ ၼႂ်းၼၼ်ႉပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် ဢွင်ႇပေႉလႆႈတီႈၼင်ႈ 6 တီႈ။ ၼႂ်းၸေႈ ဝဵင်းမိူင်းသူႈ 3 တီႈလႄႈ ၸႄႈဝဵင်းၵေးသီး 3 တီႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ တီႈၼင်ႈၽူႈတႅၼ်း သၽႃး ၸေႈမိူင်း ၶဵတ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈမၢႆ 2 ဝဵင်းၵဵင်းတုင် တီႈၼိုင်ႈၼၼ်ႉတေႉ ပႃႇတီႇတႆး ဢမ်ႇပေႉသေဢၼ်။ ပဵၼ်ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ USDP ဢွင်ႇပေႉလႆႈတီႈၼင်ႈၵႂႃႇပႅတ်ႈ။ ဢိင်ၼိူဝ်ၼႆႉသေ လုင်းၸၢႆးယွတ်ႈႁွင် ၼေႃႇၽူႈတႅၼ်းသၽႃးပႃႇတီႇ သိူဝ်ၽိူၵ်ႇ ဢၼ်ဢမ်ႇပေႉပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈ တီႈၵဵင်းတုင်ၼၼ်ႉ ႁၼ်ထိုင်ၸိူင်ႉႁိုဝ်။ ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ တွင်ႈထၢမ် ၼေႃႇၽူႈတႅၼ်းသၽႃးပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ လုင်းၸၢႆးယွတ်ႈႁွင် ဝႆႉၼင်ႇၼႆ။
လုင်းၸၢႆးယွတ်ႈႁွင်
ထၢမ်။ ။ ႁဵတ်းသင်လႄႈ ပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းတုင် လႆႈသုမ်းၵၢၼ်ႉ?
တွပ်ႇ။ ။ ၶႃႈၶဝ်ႁဵတ်းႁိုဝ်လႄႈၵၢၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈသွၼ်ႇဝႆႉ တီႈၵဵင်းတုင်ႁဝ်းၼႆႉ တပ်ႉ သိုၵ်းဢၼ်တေသႂ်ႇတွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် တင်းမူတ်းမီးယူႇ 9 တပ်ႉ၊ ၶႃႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ (ဝုၼ်ႇထၢၼ်း)ၵေႃႈမီး၊ သမ်ႉၼိူဝ်လွႆ တႃႇႁႃႈဢိူင်ႇၼၼ်ႉ မိူၼ်ၼင်ႇ ဢိူင်ႇၼမ်ႉဢိၼ်း၊ ဢိူင်ႇ ၼမ်ႉၶၢၵ်ႉ၊ ဢိူင်ႇၼွင်တွင်း၊ ဢိူင်းၼႃးပေႃႇ၊ ဢိူင်ႇမိူင်းဢိၼ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢၼ်ၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ်သၢင်ႇသီႈ ၵႂႃႇမူတ်း။ ၾၢႆႇသၢင်ႇသီႈ ပိူၼ်ႈၵႂႃႇႁဵတ်းတၢင်းဝႆႉ၊ ပၼ်ၾႆးဝႆႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢၼ်ၵူၼ်း ၼႂ်း ဢိူင်ႇၸိူဝ်း ၼႆႉသမ်ႉ မၼ်းတေပဵၼ်ၵူၼ်းၶဝ်သဵင်ႈသဵင်ႈယဝ်ႉ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ယူႇတီႈသြႃႇၶဝ်သေ လႆႈႁူႉဝႆႉ ၼင်ႇၼႆ။ ႁဵတ်းႁိုဝ်လႄႈၵၢၼ်ႉ/ သုမ်းၼႆ ၵူၼ်းမိူင်းမႃးသႂ်ႇ တွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် ႁူဝ်ပၢၵ်ႇလႂ် မီး 40 % ၵူၺ်းၶႃႈ ဢၼ်မႃးတွတ်ႈ။ ၵွပ်ႈဝႃႈ မိူၼ်ၼိူဝ်လွႆ၊ ၽူႈႁၢပ်ႇၵၢၼ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ တင်းသဵင်ႈသေ၊ သမ်ႉ တပ်ႉသိုၵ်း ပေႃးမီးလၢႆႁဵင်ယဝ်ႉ။ ၼွၵ်ႈလိူဝ်ၼၼ်ႉ ဢၼ်ပဵၼ် ၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်လူင်ႈၼႃႈသမ်ႉ ပေႃးမီး 773 ၶႅပ်းယဝ်ႉ။
ထၢမ်။ ။ လွင်ႈလႆႈသုမ်းၵၢၼ်ႉၵႂႃႇၼႆႉ မိူဝ်းၼႃႈမႃး ထုၵ်ႇလီမူၼ်ႉမႄးၸိူင်ႉႁိုဝ်?
တွပ်ႇ။ ။ ၶႃႈၶဝ်တႄႉ ပဵၼ်ႁိုဝ်ၵေႃႈပဵၼ် ၵၢၼ်ႉၵၢၼ်ႉပေႉပေႉ ယူႇတီႈပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇသေ ၶွတ်ႇ ၽွတ်ႈဝႆႉၵေႃၸဝ်ႈႁႆႈၸဝ်ႈၼႃး ႁႂ်ႈမၼ်းမၼ်ႈၵႅၼ်ႇၶႃႈ၊ သင်ဝႃႈ မၼ်းၵႅၼ်ႇယဝ်ႉၸိုင် တႃႇၸဝ်ႈႁႆႈ ၸဝ်ႈၼႃးႁဝ်း ႁူဝ်ပၢၵ်ႇလႂ် 60% ၸိုင် ပေႃးထိုင်မႃး ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ 2020 ၼႆႉ တႃႇတေပေႉ ၶပ်းၶိုင်ဝႆႉၼင်ႇၼႆၶႃႈ။
ထၢမ်။ ။ ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈလႆႈသုမ်းၵၢၼ်ႉၼႆႉသေ ၶႂ်ႈမွၵ်ႇလၢတ်ႈၼႄပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းၸိူင်ႉႁိုဝ်?
တွပ်ႇ။ ။ ဢၼ်ၶႃႈလၢတ်ႈတႄႉ ပီႈၼွင်ႉတႆးႁဝ်း ယႃႇပေႁူဝဝ်၊ ထွမ်ႇၵႂၢမ်းငၢႆႈ၊ ပီႈၼွင်ႉတႆးႁဝ်း တင်းသဵင်ႈ ႁူဝ်ၵူၼ်းႁဝ်းၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈ ၵူၺ်းၵႃႈ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်ဝႆႉၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ ၽႂ်ပဝ်ႇတၢင်း လႂ်ၵေႃႈ ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းၵႂႃႇတၢင်းၼၼ်ႉ၊ တႆးတေႃႇတႆးၵေႃႈ ဢမ်ႇမႅၼ်ႈၵၼ် ၵဝ်ပဵၼ်ႁူဝ်သိူဝ်၊ ၵဝ်ပဵၼ်သိူဝ်ၽိူၵ်ႇ သင်ႁဝ်းတႅၵ်ႇယၢႆႈၵၼ်ၸိူင်ႉၼႆတႄႉ ႁဝ်းတေဢမ်ႇပေႉပိူၼ်ႈသေပွၵ်ႈ ႁဵတ်းႁိုဝ် လႄႈၼႆ ပီႈၼွင်ႉတႆး ၼႂ်းၵဵင်းတုင်ၼႆႉ တင်းမူတ်းမီးယူႇ ၸဵတ်းမိုၼ်ႇပၢႆ ပေႃးဢဝ်% ဝႃႈၸိုင် တေမီး 38 % ဢၼ်မီးသုၼ်ႇတွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် ၼႂ်းပၢင်လိူၵ်ႈ တင်ႈ သွမ်ႈသမ်ႉ မီးသွင်မိုၼ်ႇပၢႆ တင်းမူတ်း တေသႂ်ႇတွတ်ႈၵႃႈႁိုဝ်ၵူၺ်း ၶိုင်ႈၼိုင်ႈတႄႉ တေဢမ်ႇမီးၶႃႈယူဝ်ႉ ၶႃႈဝႃႈတႄႉ သင်ဝႃႈ ဢမ်ႇၸႅၵ်ႇ ၽႄၵၼ်သေ ပၼ်ၵၼ်ပၼ်တီႈ ၽေပၼ်ၵၼ်သေ ၶဝ်ႈ လိူၵ်ႈတင်ႈတႄႉ ပႃႇတီႇတႆးႁဝ်းၶႃႈတေ ၸၢင်ႈပေႉၼႆ ႁဝ်းၶႃႈ ၶႂ်ႈသင်ႇလၢတ်ႈ ပၼ်ပီႈၼွင်ႉ ၵူၼ်းမိူင်း ႁဝ်းၶႃႈၸိူင်ႉၼႆၶႃႈ။
ထၢမ်။ ။ မိူဝ်းၼႃႈၼႆႉ ယူႇတီႈပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းတုင်သမ်ႉ တေဢၢၼ်းႁဵတ်းသၢင်ႈ သင်ၵႂႃႇထႅင်ႈ၊ ႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝႆႉၸိူင်ႉႁိုဝ်?
တွပ်ႇ။ ။ တႆးတေႃႇတႆး သိူဝ်တေႃႇသိူဝ်မႃးၶူပ်းၵၼ်တႄႉ မၼ်းတေဢမ်ႇပေႉလႆႈသေပွၵ်ႈ ၽိူဝ်ႇတႃႉ ႁဝ်းႁဵတ်းၸိူင်ႉၼႆ ႁဝ်းတေႃႇႁဝ်း ယႃႇပေၶူပ်းၵၼ် ႁဝ်းတေႃႇႁဝ်း ၽႄတီႈယူႇၵၼ်သေ မိူၼ်ၼင်ႇ ပီ 2020 ၼႆႉ ၽူႈတႅၼ်းသၽႃးၵူၼ်းမိူင်း သိူဝ်ၽိူၵ်ႇၶဝ်ႈလႄႈ၊ ၽူႈတႅၼ်းသၽႃးၸႄႈမိူင်းသမ်ႉ ႁူဝ်သိူဝ်ၶဝ်ႈလႄႈ၊ ႁဝ်းတေၽႄၵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈ ၵူၺ်းၵႃႈ ႁဝ်းယႃႇပေၵႂႃႇတုမ်ႉတိူဝ်ႉၵၼ် သင်ဝႃႈ သိူဝ်ၽိူၵ်ႇၶဝ်ႈၵေႃႈ ႁူဝ်သိူဝ်ယႃႇပေၶဝ်ႈ၊ သင်ဝႃႈ ႁူဝ်သိူဝ်ၶဝ်ႈၵေႃႈ သိူဝ်ၽိူၵ်ႇယႃႇပေၶဝ်ႈ သင်ႁဝ်း ဢုပ်ႇၵၼ်လႆႈၸိူင်ႉၼႆၸိုင် သင်ပႃႇတီႇတႆးႁဝ်း ၶဝ်ႈပဵၼ်တီႈပဵၼ်တီႈၸိူင်ႉၼႆ ဢွင်ႈတီႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉ သႂ်ႇပၼ်ႁူဝ်သိူဝ်သဵင်ႈသဵင်ႈ၊ သႂ်ႇပၼ်သိူဝ်ၽိူၵ်ႇသဵင်ႈသဵင်ႈ ၼႂ်းပီ 2020 ၼႆႉ ပႃႇတီႇတႆးႁဝ်း မၼ်း တိုၼ်းတေပေႉဢမ်ႇႁၢင်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈ ဢၼ်ၸတ်းႁဵတ်းၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 1 လိူၼ် April ၼၼ်ႉ ၼႂ်းမိူင်းတႆးၼႆႉ တီႈၼင်ႈ သၽႃးႁၢမ်းပဝ်ႇဝႆႉ 8 တီႈၼင်ႈ ပႃႇတီႇ တႆး 2 ဢၼ် ၶဝ်ႈၶေႉၶဵင်ႇ 7 တီႈၼင်ႈ။ 1 တီႈၼင်ႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်း ၵဵင်းတုင်တႄႉ ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ လႆႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်ၼမ်သုတ်း သေ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းယွင်ႈႁူၺ်ႈ 1 တီႈၼင်ႈ သမ်ႉ ပႃႇတီႇ ၼူၵ်ႉယူင်း ဢွင်ႇပေႉ ။ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈ ဢၼ်ၸတ်းႁဵတ်းၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ ပတ်းပိုၼ်ႉ 22 ၸေႈဝဵင်းၼႆႉ တီႈၼင်ႈ သၽႃးႁၢမ်းပဝ်ႇဝႆႉ 19 တီႈၼင်ႈ။ ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း 24 ဢၼ်သူင်ႇတူဝ် တႅၼ်း 87 ၵေႃႉ၊ ယူႇတီႈသုၼ်ႇတူဝ်သေၶဝ်ႈ ၶေႉၶႅင်ႇသမ်ႉ 7 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈတင်းမူတ်း 94 ၵေႃႉ ၶဝ်ႈၶေႉၶႅင်ႇၵၼ်။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ပႃႇတီႇ ၼူၵ်ႉယုင်းပေႉ 9 တီႈၼင်ႈ၊ ပႃႇတီႇ ႁူဝ်သိူဝ် ပေႉ 6 တီႈၼင်ႈ။ ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ 2 တီႈၼင်ႈလႄႈ ပႃႇတီႇရၶႅင်ႇ 1 တီႈၼင်ႈ ပႃႇတီႇ တီႊမွၵ်ႇၶရေသီႇ ၵူၼ်းၶိူဝ်းႁူမ်ႈ ( လူႇမဵဝ်းပွင်းၸူင်ႇ တီႊမွၵ်ႇၶရေသီႇပႃႇတီႇ) 1 တီႈၼင်ႈ။ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈၵမ်းၼႆႉ ၽူႈမီး သုၼ်ႇ တွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် မိူင်းမၢၼ်ႈပတ်းပိုၼ်ႉ မီး 2 လၢၼ်ႉပၢႆ။


text:
သင်ၶၸဝ်ႈ ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ၵုမ်ႁၢင်ႈႁႅၼ်း ပၢင်ၶဝ်ႈဝၢတ်ႈ/တိုဝ်းၵမ် တီႈဝတ်ႉထမ်မိၵ ပုပ်ႉပရႃမ (ဝတ်ႉၵၢတ်ႇတဝ်ႇ) ဝၢၼ်ႈၵၢတ်ႇ တဝ်ႇ ဢိူင်ႇၵၢတ်ႇတဝ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းတုင်။
ဝၼ်းတီႈ 22/12/2016 ယၢမ်း 18:00-21:00 မူင်း သင်ၶၸဝ်ႈလႄႈ တၵ်ႉၵႃႇသတ်ႉထႃး ဝၢၼ်ႈၵၢတ်ႇတဝ်ႇ ႁူမ်ႈၵၼ် ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ၵုမ် ဢုပ်ႇဢူဝ်း တႃႇႁၢင်ႈႁႅၼ်း တမ်းဝၢင်း ၼႃႈၵၢၼ်ၵၼ် တီႈဝတ်ႉထမ်မိၵ ပုပ်ႉပရႃမ (ဝတ်ႉၵၢတ်ႇတဝ်ႇ) ဝၢၼ်ႈၵၢတ်ႇတဝ်ႇ ဢိူင်ႇၵၢတ်ႇတဝ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းတုင် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇ၊ လႆႈၸႂ်တႅပ်းတတ်းဝႃႈ တေၸတ်းႁဵတ်းၶၢဝ်းတၢင်း 10 ဝၼ်း။
ၸဝ်ႈၶူးၵုလိသ ၽူႈပွင်ၵၢၼ်ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ၵေႃပွင်ပဵၼ် ပၢင်ၶဝ်ႈတိုဝ်းၵမ်/ၶဝ်ႈဝၢတ်ႈ လၢတ်ႈဝႃႈ “ ပီၼႆႉ ၵၢၼ်ၶဝ်ႈတိုဝ်းၵမ်/ၶဝ်ႈဝၢတ်ႈၼႆႉ တူၵ်းပုၼ်းၽွၼ်း တီႈဝတ်ႉႁဝ်း၊ ၸင်ႇလႆႈႁွင်ႉ ပေႃႈမႄႈပီႈၼွင်ႉ တၵ်ႉၵႃႇသတ်ႉထႃး တီႈၼႂ်းဝၢၼ်ႈၵၢတ်ႇတဝ်ႇ ဢုပ်ႇၵၼ် ၸႅၵ်ႇၽႄပုၼ်ႈၽွၼ်း တမ်းဝၢင်းပၼ်ၵၢၼ်ၵၼ် မိူၼ် ၾၢႆႇႁူင်မိုဝ်ႉ၊ ၾၢႆႇလိူမ်ႈလႆႇ၊ ၾၢႆႇႁူမ်ႇလူမ်ႈ၊ ၾၢႆႇတူၺ်းထိုင် လုမ်းလႃးသင်ၶၸဝ်ႈ၊ ၾၢႆႇလဵင်ႉလူ/ၵၢပ်ႈသွမ်း ၸႃႉၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။
သိုပ်ႇလၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ ပီၼႆႉ သင်ၶၸဝ်ႈၵိူင်းၾၢႆႇတႆး တၢင်းပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း တင်းမူတ်းလႆႈမွၵ်ႇပၢင်း ဝႆႉ ႁူဝ်ဝတ်ႉ/ၵျွင်း မီး 44 ဝတ်ႉ မိူၼ် ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းပဵင်း 6 ဝတ်ႉ၊ ၸႄႈဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း 5 ဝတ်ႉ၊ မိူင်းယၢင်း 2 ဝတ်ႉ၊ မိူင်းၶၢၵ်ႇ 1 ဝတ်ႇလႄႈ ၼႂ်းၵဵင်းတုင် 30 ဝတ်ႉ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။
ပၢင်တိုဝ်းၵမ်/ၶဝ်ႈဝၢတ်ႈ ပွၵ်ႈၵမ်း 67 ၵမ်းထူၼ်ႈ တီႈ 6 တီႈဝတ်ႉထမ်မိၵ ပုပ်ႉပရႃမ (ဝတ်ႉၵၢတ်ႇ တဝ်ႇ) ဝၢၼ်ႈၵၢတ်ႇတဝ်ႇ ဢိူင်ႇၵၢတ်ႇတဝ်ႇၼႆႉ သင်ၶၸဝ်ႈၵိူင်းၾၢႆႇတႆးသမ်ႉ တႄႇၶဝ်ႈ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 02-13/01/2017 ဝႃႈၼႆ။
သင်ၶၾၢႆႇမိူင်း(ၵိူင်းယူၼ်း)သမ်ႉ တေၸတ်းႁဵတ်း 3 တီႈ ဝတ်ႉသၢဝ်းပႅတ်ႇ၊ ဝတ်ႉသမၵ်းၶီး ဝၢၼ်ႈၵၢတ်ႇတဝ်ႇလႄႈ ဝတ်ႉယၢင်းၵႅဝ်ႈ ဢိူင်ႇၵၢတ်ႇထၢႆႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ တေတႄႇၶဝ်ႈဝၢတ်ႈ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 29/12/2016-09/01/2017 ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈပီ ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ သင်ၶၸဝ်ႈၵိူင်းၾၢႆႇတႆး လႆႈၶဝ်ႈတိုဝ်းၵမ် တီႈဝတ်ႉယၢင်းႁၢဝ်ႉ ဢိူင်ႇယၢင်းၵဵင် ၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းတုင် ဝႃႈၼႆ။
လႅင်ႇၶၢဝ်ႇ လႅတ်ႇၼုမ်ႇ မၢင်းရၢႆး


text:
ၶၢဝ်ႇသုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်း
TNLA ဢဝ်ယႃႈပူဝ်ႉသႂ်ႇႁူဝ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၵေႃႉပဵၼ်ၽူဝ်သေ တဵၵ်းယွၼ်းငိုၼ်းဢမ်ႇလႆႈလႄႈ ၶိုၼ်းတီႉၺွပ်းဢဝ် ၵေႃႉပဵၼ်မေး ယွၼ်းၵႃႈထုတ်ႇ တေႃႇပေႃးလႆႈ
- Details
- Created on 03 March 2018
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၸုမ်းသိုၵ်းပလွင်ႈ (TNLA) ၸတ်းသိုၵ်း ယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸေးမိုဝ်း ၶဝ်ႈၵႂႃႇၼႂ်းဝၢၼ်ႈပျွင်းပျႅၼ်ႇ ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈပၢတ်ႈ ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းမိတ်ႈ ၸႄႈတွၼ်ႈၵျွၵ်းမႄးသေ ၸႂ်ႉယႃႈမဝ်းၵမ်ႁဵတ်းၶိူင်ႈမိုဝ်း ပူဝ်ႉသႂ်ႇႁူဝ် ၵေႃႉပဵၼ်ၽူဝ် ၼႂ်းၼႃႈႁိူၼ်းၼိုင်ႈသေ ဢၢင်ႈပေႃႉတၢမ်ႇငိုၼ်း 10-သႅၼ် ၵူၺ်းဢမ်ႇလႆႈလႄႈ ၶိုၼ်းတီႉၺွပ်းဢဝ် ၵေႃႉပဵၼ်မေးၼၢင်း ၵႂႃႇယွၼ်းၵႃႈထုတ်ႇတူဝ် တေႃႇပေႃးလႆႈငိုၼ်း ၼႆယူႇယဝ်ႉ။
သိုၵ်းပျီႇတူႉၸိတ်ႉပဢူဝ်း ယိုဝ်းၵွင်ႈလွၵ်ႈငိူတ်ႈၵူၼ်းမိူင်း
- Details
- Created on 26 February 2018
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းပျီႇတူႉၸိတ်ႉပဢူဝ်း (PNO) 6 ေၵႃႉယိုဝ်းၵွင်ႈ ၼ်ႂးဝၢၼ်ႈၼ်ႂးသူၼ်ႄလႈ ၼႂ်းႁိူၼ်းၵူၼ်း ဝၢၼ်ႈၵုင်းၵွျင်း ႄၸႈဝဵင်းႁူဝ်ပူင်း ႄၸႈတွၼ်ႈတူၼ်ႈတီး မိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း။
ၵူၼ်းမိူင်းၼမ်ႉၶမ်းဝႃႈ သိုၵ်းပလွင်ႈ TNLA ဢဝ်ၵွင်ႈၸီႉတမ်ၵူၼ်းမိူင်းသေ ၵူတ်ႇထတ်းႁၢဝ်ႈႁႅင်း
- Details
- Created on 14 February 2018
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၼႂ်းဝူင်ႈဝၢင်ႈၼႆႉ ၸုမ်းသိုၵ်းပလွင်ႈ (TNLA) ဢမ်ႇတွင်ႈထၢမ် ၵႂၢမ်းသေၶေႃႈ တီႈၵူၼ်းမိူင်းသင်သေယဝ်ႉ ဢဝ်ၵွင်ႈၸီႉတမ် လွၵ်ႇငိူတ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းၵႂႃႇမႃး ပွတ်းမိူင်းဝုၺ်းသေ ၵူတ်ႇထတ်းႁၢဝ်ႈႁႅင်းၼႆ ၵူၼ်းမိူင်းဢၼ်ယူႇသဝ်း ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း (ထုင်ႉမၢဝ်း) ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ လၢတ်ႈတီႈၵေႃၶၢဝ်ႇ တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း။
ပူႇႁဵင်ႁွင်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၼႂ်းထုင်ႉမိူင်းဝၼ်း ၸတ်းပၢင်ၵုမ်ၶိုၵ်ႉၶၢၵ်ႉ ၵဵဝ်ႇလွင်ႈသိုၵ်းၶၢင် KIA ၵဵပ်းသိုၵ်း
- Details
- Created on 12 February 2018
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ပူႇႁဵင် ၸၢဝ်းတႆး ဢိူင်ႇပႅတ်ႇဝၢၼ်ႈ ထုင်ႉမိူင်းဝၼ်း ႁွင်ႉပၢင်ၵုမ်ၶိုၵ်ႉၶၢၵ်ႉ တႃႇၵႄႈၶႆ ပၼ်ႁႃလွင်ႈၶွင်ႉၶမ် တီႈတပ်ႉသိုၵ်းလွတ်ႈလႅဝ်း သဝ်းၶေႃၶၢင် (KIA) တဵၵ်းတဵင် ၶၢၼ်းယွၼ်းၵူၼ်းၸၢႆး ၸၢဝ်းတႆး 5-ၵေႃႉ ႁႂ်ႈၵႂႃႇႁဵတ်းသိုၵ်းၶၢင် လႄႈ လွင်ႈ KIA ဢဝ်သိုၵ်းၶဝ်ႈၵဵပ်းသိုၵ်း ၼႂ်းဝၢၼ်ႈသူၼ်ႁၢဝ်ႈႁႅင်း ၼႆယဝ်ႉ။
သိုၵ်းၶၢင် KIA တီႉၺွပ်းၵူၼ်းမိူင်း ၼႂ်းထုင်ႉမိူင်းဝၼ်းႁၢဝ်ႈႁႅင်း ဢဝ်ၵႂႃႇႁဵတ်းသိုၵ်းသွင်ပီႊ၊ ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ပၢႆႈၶဝ်ႈမိူင်းၶႄႇၼမ်
- Details
- Created on 10 February 2018
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၼႂ်းဝူင်ႈဝၢင်ႈ လိူၼ်-February 2018 ၼႆႉ တပ်ႉသိုၵ်းလွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃၶၢင် (KIA) မီးလွင်ႈပႂ်ႉၸွမ်းသူၼ် သဵၼ်ႈတၢင်း ႁူဝ်ႁၢင်ၵိဝ်ႇၵၢင်ဝၢၼ်ႈ ၸၢဝ်းတႆး ဢၼ်မီးၼႂ်းဢိူင်ႇပႅတ်ႇဝၢၼ်ႈ ထုင်ႉမိူင်းဝၼ်း ၸႄႈဝဵင်းလွႆၸေႊ ၸႄႈမိူင်းၶၢင် ႁိမ်းလႅၼ်လိၼ်ၶၢင်-ၶႄႇ ႁၢဝ်ႈႁႅင်းၵူႈဝၼ်းသေ တီႉၺွပ်းဢဝ်ၵူၼ်းမိူင်းၵႂႃႇတင်းၼမ် တႃႇၽိုၵ်းသွၼ်ၵၢၼ်သိုၵ်း ႁၢပ်ႇထၢမ်းႁဵတ်းသိုၵ်းၶၢင် တီႈဢႄႇသုတ်းသွင်ပီႊ၊ ၵူၼ်းမိူင်း ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဢွၼ်ၵၼ်ပၢႆႈၶဝ်ႈမိူင်းၶႄႇ တင်းၼမ်တင်းလၢႆ ၼႆယဝ်ႉ။
More Articles...
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶဝ်ႈသွၵ်ႈတဝ်ႁိူၼ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းပဵင်း 13-လင်ထပ်းၵၼ်
- ၽၢႆႇၵေႃႇသၢင်ႈႁဵတ်းၶူဝ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ပူၼ်ႉပႅၼ်ထႆဢဝ်တီႈလိၼ်သူၼ် ၵူၼ်းမိူင်း၊ တိူင်ႇထိုင် ၽၢႆႇဢုပ်ႉပိူင်ႇ ၸႄႈဝဵင်းၵေႃႈ ဢမ်ႇၸတ်းၵၢၼ်ပၼ်
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢထမ်ႇမ တဵၵ်းယွၼ်းငိုၼ်း တီႈၸဝ်ႈၵႃးလူင်
- လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် တီႈရတၼႃႇပူင်ႇ ၺႃးပူတ်းထွၼ်ဢွၵ်ႇႁူင်းႁဵင်း ယွၼ်ႉၵၢၼ်ၼႄၵၢင်ၸႂ်
- သိုၵ်းပလွင်ႈ TNLA တီႉမတ်ႉပေႃႉမင် ပူႇၵၢင်ႉ ဝၢၼ်ႈႁိူၼ်းဝူဝ်း-မိူင်းငေႃႉ တႅၵ်ႇဢွၵ်ႇလိူတ်ႈယၢင် မၢတ်ႇၸဵပ်းၸမ်သၢႆၸႂ်
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶဝ်ႈသွၵ်ႈတဝ်ႁိူၼ်း လႄႈ ဢဝ်လၢႆၶဝ်ႈၼမ်ႉတၢင်းၵိၼ် ၵူၼ်းမိူင်းၵႂႃႇ
- ၵူၼ်းၼုမ်ႇယၢင်းလႅင် ထုၵ်ႇၺွပ်းထႅင်ႈ 3-ၵေႃႉ ၵူၼ်းမိူင်းၸမ်ႁဵင် ႁူမ်ႈၵၼ်ၼႄၵၢင်ၸႂ် ၼႂ်းဝဵင်းလွႆၵေႃႇ ပဵၼ်ပွၵ်ႈ-3
- ၽွင်းတႅၼ်းသၽႃး တွၵ်ႇတႃႇဢေးမွင်ႇ ၺႃးပိုတ်ႇၶတီးဢဝ်တၢင်းၽိတ်း လူၺ်ႈၽွၵ်ႈသၸ်ႃႇၸိုင်ႈမိူင်း
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁဵတ်းမုၵ်ႉၽုင် ပေႃႉႁႅမ်ၵူၼ်းမိူင်းပၼ်ႇ ဢၼ်ပၢႆးယူႇလီဢမ်ႇတဵမ်ထူၼ်ႈ တႅၵ်ႇဢွၵ်ႇလိူတ်ႈ လႆႈယဵပ်ႉ တီႈႁူင်းယႃ ယွၼ်ႉလုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁဵၼ်း ၽိတ်းမေႃးၵၼ်
- 100-ၸုမ်းပၢႆ ႁူမ်ႈၵၼ်တုၵ်းယွၼ်း ႁႂ်ႈမႄးပွႆႇပၼ်ၶိုၼ်း ၵူၼ်းၼုမ်ႇၸိူဝ်းထုၵ်ႇၺွပ်း


text:
ၶၢဝ်ႇသုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶဝ်ႈသွၵ်ႈတဝ်ႁိူၼ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းပဵင်း 13-လင်ထပ်းၵၼ်
- Details
- Created on 10 February 2018
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢဝ်ႁႅင်းသိုၵ်းသေ ၶဝ်ႈသွၵ်ႈတဝ် ၼႂ်းႁိူၼ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼႃးယၢင်း ဢိူင်ႇမိူင်းၶႅင် မိူင်းပူးဢွၼ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းပဵင်း တႃႇ 13-လင်ထပ်းၵၼ် လူၺ်ႈဢမ်ႇႁူႉ လွင်ႈတၢင်းသေ ပေႃႉထၢႆႇၶႅပ်းႁၢင်ႈႁိူၼ်းၵႂႃႇ ၵူႈလင်ၼႆယဝ်ႉ။
ၽၢႆႇၵေႃႇသၢင်ႈႁဵတ်းၶူဝ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ပူၼ်ႉပႅၼ်ထႆဢဝ်တီႈလိၼ်သူၼ် ၵူၼ်းမိူင်း၊ တိူင်ႇထိုင် ၽၢႆႇဢုပ်ႉပိူင်ႇ ၸႄႈဝဵင်းၵေႃႈ ဢမ်ႇၸတ်းၵၢၼ်ပၼ်
- Details
- Created on 02 February 2018
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၽၢႆႇၵေႃႇသၢင်ႈႁဵတ်းၶူဝ် မၢႆ-2 လႄႈ မၢႆ-13 ၼႂ်းႁွင်ႈၵၢၼ်လူင် ၽၢႆႇၵေႃႇသၢင်ႈ ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢၼ်တူၵ်းပုၼ်ႈၽွၼ်း ႁဵတ်းၶူဝ်ဝႆႉၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်း မိူင်းၼၢႆး-မွၵ်ႇမႆႇ ၸႄႈဝဵင်းမွၵ်ႇမႆႇ ၸႄႈတွၼ်ႈလၢင်းၶိူဝ်း မိူင်းတႆး ပွတ်းၸၢၼ်း ၼၼ်ႉ မီးလွင်ႈပူၼ်ႉပႅၼ် ဢဝ်ၸၢၵ်ႈထႆယႃႉလူႉ သိမ်းဢဝ်တီႈလိၼ်သူၼ် ၵူၼ်းမိူင်း တႃႇၵေႃႇသၢင်ႈႁဵတ်းၶူဝ် ဢမ်ႇၵႃး လွင်ႈၼႆႉၽၢႆႇၵူၼ်းမိူင်း ၵႂႃႇတိူင်ႇထိုင် ႁွင်ႈၵၢၼ်ဢွၼ်ႁူဝ် ၽၢႆႇဢုပ်ႉပိူင်ႇၸႄႈဝဵင်းၵေႃႈ ဢမ်ႇၸွႆႈၸတ်းၵၢၼ်ပၼ်ၼႆ ၵူၼ်းမိူင်းပွင်ႉၶၢင်းလၢတ်ႈ တီႈတႆးလွတ်ႈလႅဝ်း။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢထမ်ႇမ တဵၵ်းယွၼ်းငိုၼ်း တီႈၸဝ်ႈၵႃးလူင်
- Details
- Created on 29 January 2018
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တပ်ႉၵွင် ၶမရ-508 ၵႂႃႇပႂ်ႉႁႄႉဢိုတ်း သဵၼ်ႈတၢင်းၵႃး တီႈတိုဝ်ႉၼမ်ႉဢုတ်ႇ ဢိူင်ႇပႃၶီး ၸႄႈဝဵင်းႁူဝ်ပူင်း မိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်းသေ ဢထမ်ႇမ တဵၵ်းတဵင်ယွၼ်းငိုၼ်း တီႈၸဝ်ႈၵႃးလူင်၊ ၵၢဝ်ႇၼႄးဝႃး ပဵၼ်ၵႃးတၢင်ႇမႆႉၼႆသေ ၼိုင်ႈလမ်းလႂ် ၸႂ်ႉပၼ်ငိုၼ်း 30,000-ပျႃးထိုင် 50,000-ပျႃး။
လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် တီႈရတၼႃႇပူင်ႇ ၺႃးပူတ်းထွၼ်ဢွၵ်ႇႁူင်းႁဵင်း ယွၼ်ႉၵၢၼ်ၼႄၵၢင်ၸႂ်
- Details
- Created on 27 January 2018
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ႁႂ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ တိူဝ်းၶိုၼ်ႈပၼ်ၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ ၼႂ်းၵၢၼ်ႁဵၼ်း ၼႆသေ လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် ႁိမ်း 70-ပၢႆ ဢွၼ်ၵၼ်ၼႄၵၢင်ၸႂ် တုၵ်းယွၼ်းၵႂႃႇတီႈ ၼႂ်းဝၢင်းႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် ရတၼႃႇပူင်ႇ တီႈဝဵင်းလိူဝ်ႇ 3-ဝၼ်းထပ်းၵၼ်၊ ယွၼ်ႉၵၢၼ်ၼႄၵၢင်ၸႂ်သေ ယူႇတီႈႁွင်ႈၵၢၼ်လူင် ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ လႆႈပူတ်းထွၼ်ပႅတ်ႈ သၢႆမၢႆၵၢၼ်ၶိုၼ်ႈႁဵၼ်း တႃႇလုၵ်ႈႁဵၼ်း 14-ၵေႃႉ ဢၼ်ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၼႄၵၢင်ၸႂ်။
သိုၵ်းပလွင်ႈ TNLA တီႉမတ်ႉပေႃႉမင် ပူႇၵၢင်ႉ ဝၢၼ်ႈႁိူၼ်းဝူဝ်း-မိူင်းငေႃႉ တႅၵ်ႇဢွၵ်ႇလိူတ်ႈယၢင် မၢတ်ႇၸဵပ်းၸမ်သၢႆၸႂ်
- Details
- Created on 24 January 2018
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၸုမ်းသိုၵ်းပလွင်ႈ (TNLA) တပ်ႉၵွင်-434 ႁႅင်းသိုၵ်းမွၵ်ႈ 100-ၵေႃႉ တီႉမတ်ႉဢဝ်တူဝ် ပူႇၵၢင်ႉ(ႁူဝ်ပဝ်ႈ) ဝၢၼ်ႈႁိူၼ်းဝူဝ်း ဢိူင်ႇၶိုမ်းၵဝ်ႇ ၵိင်ႇၽႄၸႄႈဝဵင်းမိူင်းငေႃႉ ဝဵင်းၵျွၵ်းမႄးသေ ၵႂႃႇပေႃႉမၢင် ၸွမ်းႁူဝ် ၼႃႈ တူဝ်ၶိင်း ဢမ်ႇၵႃး ယိုဝ်းၵွင်ႈလွၵ်ႇငိူတ်ႈ ၸွမ်းႁိမ်းတူဝ်ပႃး ထိုင်တီႈတႅၵ်ႇဢွၵ်ႇလိူတ်ႈယၢင် မၢတ်ႇႁဵပ်းႁၢဝ်ႈႁႅင်း ၸမ်ထိုင်သၢႆၸႂ် တေတၢႆႁိုဝ်လိပ်း ပႆႇၸၢင်ႈဝႃႈ ၼႆယူႇယဝ်ႉ။
More Articles...
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶဝ်ႈသွၵ်ႈတဝ်ႁိူၼ်း လႄႈ ဢဝ်လၢႆၶဝ်ႈၼမ်ႉတၢင်းၵိၼ် ၵူၼ်းမိူင်းၵႂႃႇ
- ၵူၼ်းၼုမ်ႇယၢင်းလႅင် ထုၵ်ႇၺွပ်းထႅင်ႈ 3-ၵေႃႉ ၵူၼ်းမိူင်းၸမ်ႁဵင် ႁူမ်ႈၵၼ်ၼႄၵၢင်ၸႂ် ၼႂ်းဝဵင်းလွႆၵေႃႇ ပဵၼ်ပွၵ်ႈ-3
- ၽွင်းတႅၼ်းသၽႃး တွၵ်ႇတႃႇဢေးမွင်ႇ ၺႃးပိုတ်ႇၶတီးဢဝ်တၢင်းၽိတ်း လူၺ်ႈၽွၵ်ႈသၸ်ႃႇၸိုင်ႈမိူင်း
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁဵတ်းမုၵ်ႉၽုင် ပေႃႉႁႅမ်ၵူၼ်းမိူင်းပၼ်ႇ ဢၼ်ပၢႆးယူႇလီဢမ်ႇတဵမ်ထူၼ်ႈ တႅၵ်ႇဢွၵ်ႇလိူတ်ႈ လႆႈယဵပ်ႉ တီႈႁူင်းယႃ ယွၼ်ႉလုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁဵၼ်း ၽိတ်းမေႃးၵၼ်
- 100-ၸုမ်းပၢႆ ႁူမ်ႈၵၼ်တုၵ်းယွၼ်း ႁႂ်ႈမႄးပွႆႇပၼ်ၶိုၼ်း ၵူၼ်းၼုမ်ႇၸိူဝ်းထုၵ်ႇၺွပ်း
- ၵူၼ်းမိူင်းၺႃးမတ်ႉၼွၼ်းတၢၵ်ႇၵတ်း ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵိၼ်လဝ်ႈမဝ်းသေ ႁၢတ်ႇၵွင်ႈယိုဝ်းၼႂ်းဝၢၼ်ႈ
- TNLA ၸႂ်ႉဢႃႇၼႃႇသိုၵ်း လွၵ်ႇငိူတ်ႈႁိမ်တီႈလိၼ် ၵူၼ်းမိူင်းဝုၺ်း ဢၢင်ႈသိမ်းဢဝ်တႄႇဝၢၼ်ႈမႂ်ႇ
- ၵူၼ်းမိူင်းၼွင် သၢမ်ၵေႃႉပေႃႈမႄႈလုၵ်ႈ ထုၵ်ႇၵူၼ်းႁၢႆႉ ယိုဝ်းၸွမ်းတၢင်း တိူဝ်ႉၺႃးၵေႃႉပဵၼ်လုၵ်ႈ သဵင်ႈသၢၵ်ႈၵႂႃႇ
- TNLA လွၵ်ႇငိူတ်ႈၵဵပ်းၶွၼ်ႇ ၸဝ်ႈသူၼ်ၼဵင်ႈ
- သိုၵ်းမၢၼ်ႈႁွင်ႉထတ်း ပူႇၵၢင်ႉဝၢၼ်ႈ မိူင်းပဵင်း ၵဵဝ်ႇၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင် RCSS/SSA


text:
ၶၢဝ်ႇၵူႈလွင်ႈ
ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈတႆး တူၼ်ႈတီး ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လူင်း ပၢင်ၽိုၵ်းၽွၼ်ႉ လၢႆးပူင်သွၼ် လိၵ်ႈလၢႆးတႆး
- Details
- Created on 13 June 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ပၢင်ၽိုၵ်းၽွၼ်ႉ လၢႆးပူင်သွၼ်လိၵ်ႈလၢႆးတႆး ဢၼ်ၸတ်းႁဵတ်းတီႈ ဝဵင်းတူၼ်ႈတီးၼၼ်ႉ ယဝ်ႉတူဝ်ႈသေ လႆႈၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်လူင်းၵၢၼ် ၽိုၵ်းၽွၼ်ႉၵႂႃႇ ဢွင်ႈတီႈႁူင်းႁေႃၵေႃလိၵ်ႈလၢႆး လႄႈ ၾိင်ႈငႄႈတႆး ဝဵင်တူၼ်ႈတီးသေ မီးၽူႈမီးပိုၼ်ႉႁူႉ ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇၶိုၼ်ႈႁွတ်ႈတင်းၼမ် ဝႃႈၼႆ။
ပၢင်ၽိုၵ်းၽွၼ်ႉ လၢႆးပူင်သွၼ်လိၵ်ႈလၢႆးတႆး ၼႆႉ လႆႈၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်လူင်းၵၢၼ်ၽိုၵ်းၽွၼ်ႉၵႂႃႇ ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 12 June 2017 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 9:00 မူင်းသေ ႁူဝ်ပဝ်ႈသၽႃးမိူင်းတႆး လုင်းၸၢႆးလူင်သႅင် ၊ ၽွင်းလူင် မိူင်းတႆး ၽၢႆႇလွင်ႈမူတ်းသႂ် လုင်းၸၢႆသုမ်ၶျႆး ၊ ၽွင်းလူင်ၽၢႆႇယေးငိုၼ်း လုင်းၸၢႆးသႅင်တိပ်ႉ ၊ ႁူဝ်ပဝ်ႈ ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆး လႄႈ ၾိင်ႈငႄႈတႆး လုင်းၸၢႆးတိၼ်ႇ ၊ လုင်းၸၢႆးၾႃႊ ၊ သင်ႇၶၸဝ်ႈ ၊ ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း လႄႈ ၸုမ်းတူင်ႉၼိုင် တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းတႆး လၢႆလၢႆၸုမ်း ၶိုၼ်ႈႁွတ်ႈ ပၼ်ႁႅင်းၸႂ် ၼႆယဝ်ႉ။
ၽွင်းလူင်ၽၢႆႇလွင်ႈမူတ်းသႂ် လုင်းၸၢႆးသုမ်ၶျၢႆး မွၵ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်းၵႂႃႇဝႃႈ ၼင်ႇႁိုဝ်လိၵ်ႈလၢႆးတႆးႁဝ်း ပေႃးတေၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ ႁိူဝ်ႈႁိူင်းၼၼ်ႉ လုၵ်ႈႁဵၼ်း ၸိူဝ်းဢၼ်ၶိုၼ်ႈ ႁဵၼ်းယဝ်ႉတူဝ်ႈၵႂႃႇၼႆႉ သင်ပွၵ်ႈ မိူဝ်းၶိုၼ်း တီႈယူႇၽႂ်မၼ်းၼႆ ႁႂ်ႈဝႆႉၸႂ် ႁတ်းႁတ်းႁၢၼ်ႁၢၼ်သေ သိုပ်ႇသွၼ်ပၼ် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းၵႂႃႇ ၼႆယဝ်ႉ။
ႁူဝ်ပဝ်ႈၵေႃလိၵ်ႈလၢႆး လႄႈ ၾိင်ႈငႄႈတႆး ဝဵင်းလူင်တူၼ်ႈတီး လုင်းၸၢႆးတိၼ်ႇ မွၵ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈ ၵႂၢမ်းၵႂႃႇဝႃႈ ၶိူဝ်းၵူၼ်း လႄႈ ၾိင်ႈငႄႈလိၵ်ႈလႆၢးၼႆႉ မၼ်းၵွင်ႉၵၢႆႇၵၼ်ဝႆႉ ပေႃးလိၵ်ႈလၢႆး ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်းၵေႃႈ ၶိူဝ်းၵူၼ်းၼၼ်ႉ ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်းၸွမ်း ၼႆယူႇယဝ်ႉ။
ၶူးပွင်သွၼ်လူင် လုင်းၸၢႆးၾႃႊ မွၵ်ႈလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်းၵႂႃႇဝႃႈ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵေႃႈ ပၼ်ႁႅင်းပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇမႃးယဝ်ႉ လႄႈ လိၵ်ႈလၢႆးတႆးႁဝ်းၵေႃႈ လႆႈသွၼ် တီႈၼႂ်းႁူင်းႁဵၼ်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈယဝ်ႉ ၊ မိူင်းတႆးၼႆႉ သမ်ႉဝႃႈပဵၼ်မိူင်းတႆးယူႇၵေႃႈ ႁူင်းႁဵၼ်းတႆးႁဝ်းယင်းဢမ်ႇမီး လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈယူပ်ႈယွၼ်း ၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆးႁဝ်းတႄႉတႄႉ ၼႆယူႇယဝ်ႉ။
ဝၢႆးသေ ၶူးပူင်သွၼ်လူင် လုင်းၸၢႆးၾႃႊ မွၵ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်းၵႂႃႇယဝ်ႉၼၼ်ႉ ၸုမ်းပွင်ပဵၼ် ပၢင်ၽိုၵ်းၽွၼ်ႉ လၢႆးပူင်သွၼ်လိၵ်ႈလၢႆးတႆး (ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈတႆး) ဝဵင်းလူင်တူၼ်ႈတီး တွၼ်ႈဝႂ်ယွင်ႈယေႃး တီႈၶူးသွၼ်လူင် လုင်းၸၢႆးၾႃႊ လႄႈ မေႃသွၼ်ထႅင်ႈလၢႆလၢႆၵေႃႉ ဢိၵ်ႇတင်းလုၵ်ႈႁဵၼ်း ၸိူဝ်းၶိုၼ်ႈႁဵၼ်း တင်းသဵင်ႈသေ သိုပ်ႇယိုၼ်ႈပၼ်ဝႂ်ယွင်ႈယေႃး တီႈၸဝ်ႈတႃႇၼ ၸိူဝ်းဢၼ်လႆႈၵမ်ႉၸွႆႈထႅမ် ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ၼႂ်းဝၼ်းပၢင်ၽိုၵ်းၽွၼ်ႉ ၼႆယူႇယဝ်ႉ။
ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈၾိင်ႈငႄႈတႆး တူၼ်ႈတီး ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လူင်း ပၢင်ၽိုၵ်းၽွၼ်ႉ လၢႆးပူင်သွၼ် လိၵ်ႈလၢႆးတႆးၵႂႃႇ ဢွင်ႈတီႈႁူင်းႁေႃ ၵေႃႇလိၵ်ႈလၢႆး လႄႈ ၾိင်ႈငႄႈတႆးၼၼ်ႉ ၽူႈမီးပိုၼ်ႉႁူႉ ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ ၊ သင်ႇၶၸဝ်ႈ ၊ ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း ၊ ၶူးသွၼ် လႄႈ လုၵ်ႈႁဵၼ်း ၶိုၼ်ႈႁွတ်ႈႁူမ်ႈ 300 ပၢႆ ၼႆယူႇယဝ်ႉ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ႁူဝ်ပဝ်ႈ ပႃႊတီႊသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ (SNDP) ၸၢႆးဢၢႆႈပဝ်း လၢတ်ႈဝႃႈ ယိူင်းဢၢၼ်းပႃႊတီႊ ၶႂ်ႈပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆး၊ ၶႂ်ႈပူၵ်းပွင်ပၼ် လွင်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုၼ်ၵူႈပၢႆးပၢႆး ပၼ်ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း၊ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈပီ 2015 ၼႆႉ တုၵ်းယွၼ်းၵူၼ်းမိူင်း တွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်ပၼ်။ လွင်ႈၼႆႉ တၢင်းၸုမ်းၶၢဝ်ႇ ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ လႆႈတွင်ႈထၢမ်မၼ်းၸဝ်ႈ ဝႆႉၼင်ႇၼႆ။
ထၢမ်- မႂ်ႇသုင်ၶႃႈ တႃႇပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈပီ 2015 ၼႆႉ ယူႇတီႈပႃႊတီႊသိူဝ်ၽိူၵ်ႇသေ ႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝႆႉၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ ထိုင်ၶၵ်ႉတွၼ်ႈလႂ်ယဝ်ႉၶႃႈယၢမ်းလဵဝ် ? ။
တွပ်ႇ- ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈတႄႉ ႁဝ်းတေၶဝ်ႈၶေႉၶႅင်ႇ မိူင်းတႆးႁေ၊ မိူင်းၶၢင်၊ တိူင်းၸၵၢႆး (ၸႄႈၵႅင်ႇ)၊ တိူင်းမၼ်းတလေး ၸိူဝ်းၼႆႉတင်းၼမ်ဝဵင်းမၼ်း 63 ဝဵင်း။ ပေႃႇလသီႇႁဝ်းတႄႉ ႁဝ်းယိူင်းဢၢၼ်းဝႃႈ ႁဝ်းဢၢၼ်းႁႂ်ႈပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မိူင်းတႆး၊ ႁဝ်းၵေႃႈသပ်းလႅင်းၼႄပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း။ တိုဝ်ႉတၢင်း (ဢၶႂၢင်ႉဢယေး) မၼ်းမီးမႃးယဝ်ႉ မၼ်းဢမ်ႇယၢပ်ႇသင်၊ လူဝ်ႇတွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်ပၼ် ပႃႊတီႊသိူဝ်ၽိူၵ်ႇၵူၺ်း၊ ပေႃးဝႃႈပႃႊတီႊသိူဝ်ၽိူၵ်ႇႁဝ်း ပေႉၼမ်တီႈမိူင်းၶၢင်၊ မိူင်းတႆး၊ မိူင်းယၢင်းလႅင် (ၵယႃးလႄႈ တင်းတိူင်းမၼ်းတလေး (ဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇ)ၵေႃႈ ႁဝ်းတေပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မိူင်းတႆးၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး၊ မၼ်းမီးၽွၼ်းလီပိူဝ်ႈတႃႇ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆးႁဝ်းတင်းသဵင်ႈ၊ ဢၼ်ၼႆႉပဵၼ်ပေႃႇလသီႇႁဝ်း ဢဵၼ်းဢၢၼ်းႁဝ်း။
ထၢမ်- ၵွပ်ႈသင်သမ်ႉ ၶႂ်ႈပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆး ၶႃႈလႃႇ? ။
တွပ်ႇ-ႁဝ်းၶႂ်ႈပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆးၼႆႉ ႁဝ်းမႃးတူၺ်းပီႈၼွင်ႉတႆးႁဝ်း ယူႇတီႈမိူင်းၶၢင်လႄႈသင်၊ မိူင်းတႆးလႄႈသင်၊ တိူင်းၸၵၢႆး (ၸႄႈၵႅင်ႇ)လႄႈသင်၊ မိူင်းယၢင်းလႅင်လႄႈသင်၊ ႁဝ်းယင်းတိုၵ်ႉတူၵ်းတႅမ်ႇလိူဝ်ပိူၼ်ႈလႄႈ ႁဝ်းၶႂ်ႈႁႂ်ႈပီႈၼွင်ႉတႆးႁဝ်း ပၢႆးယူႇလီလႄႈသင်၊ ပၢႆးပၺ်ၺႃလႄႈသင်၊ ပၢႆးၽုၵ်ႇသွမ်ႈ၊ ၾၢႆႇၵႃႉၶၢႆၸိူဝ်းၼႆႉလႄႈသင်၊ လွင်ႈၵူႈၸိူဝ်ႉၵူႈပိူင်၊ သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်း၊ ၾႆးၾႃႉၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဝ်းယင်းတိုၵ်ႉတူၵ်းတႅမ်ႇလိူဝ်ပိူၼ်ႈလႄႈ လွင်ႈယူႇတၼ်းသဝ်း ပီႈၼွင်ႉတႆးႁဝ်းတင်းသဵင်ႈ ႁႂ်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင်မႃး၊ ၸိူဝ်းၼႆႉပဵၼ်ယိူင်းဢၢၼ်းႁဝ်း ၶႂ်ႈႁဵတ်းပၼ်ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း။ ၵွပ်ႈၼႆ ႁဝ်းၸင်ႇၶႂ်ႈပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆး၊ ပႃးၸဵမ်မိူင်းၶၢင် မိူင်းယၢင်းလႅင်။
ထၢမ်-ပေႃးပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မိူင်းတႆးမႃးယဝ်ႉၶႃႈလူး၊ ဢွၼ်တၢင်းသုတ်း ဢၼ်တေႁဵတ်းပၼ်ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းတႆးၼႆႉ ပဵၼ်ဢီႈသင်ၶႃႈ ? ။
တွပ်ႇ-ဢွၼ်တၢင်းၼႆႉ ၼႂ်းၵႃႈႁူဝ်ပၢၵ်ႇ (100%)ၼႆႉ ပီႈၼွင်ႉတႆးႁဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ႁဵတ်းႁႆႈႁဵတ်းၼႃး။ ႁႆႈၼႃးႁဝ်း ဢၼ်ပိူၼ်ႈယိုတ်းဢဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဝ်းတေၶႂ်ႈၵႄႈၶႆပၼ်ဢွၼ်တၢင်း။ ၶႂ်ႈၵႄႈၶႆပၼ် ႁႂ်ႈပီႈၼွင်ႉ ၸဝ်ႈႁႆႈၸဝ်ႈၼႃးႁဝ်းလႆႈ ၼႃးၶဝ်ၶိုၼ်း၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸဝ်ႈႁႆႈၸဝ်ႈၼႃး လႆႈႁဵတ်းၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ၶႅမ်ႉလႅပ်ႈ ၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး၊ ယၢမ်းၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်ၾၢင်ႁၢင်ႈၾႅတ်ႊၻရႄႊလ်မႃးယဝ်ႉ၊ ပေႃးပဵၼ်ၾၢင်ႁၢင်ႈ ၾႅတ်ႊၻရႄႊလ်ၼႆႉ ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်းပီ 2008 ၵေႃႈ တေလႆႈပႃးမႃးယဝ်ႉ၊ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸႄႈမိူင်းၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၵူႈငိုၼ်းတီႈၼွၵ်ႈမိူင်းၵေႃႈလႆႈယဝ်ႉ၊ ပေႃးဝႃႈႁဝ်းၵူႈငိုၼ်းလႆႈတီႈၵမ်ႇၽႃႇ၊ ႁဝ်းမီးငိုၼ်းၼႆ ႁဝ်းမႃးပူၵ်းပွင် ပိူဝ်ႈတႃႇဝၢၼ်ႈမိူင်းႁဝ်း၊ ပိူဝ်ႈတႃႇၸဝ်ႈႁႆႈၸဝ်ႈၼႃးႁဝ်း ႁႂ်ႈပေႃးၶိုတ်းၵၢပ်ႈၶိုတ်းပၢၼ်၊ သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်း၊ ၾႆးၾႃႉ၊ လွင်ႈပၢႆးပၺ်ၺႃ၊ ပၢႆးယူႇလီၸိူဝ်းၼႆႉ ၵူႈၸိူဝ်ႉၵူႈပိူင် ႁဝ်းမီးၽႅၼ်ၵၢၼ်ဝႆႉယဝ်ႉ၊ ႁဝ်းဢွၵ်ႇၼွၵ်ႈမိူင်းၼႆႉ ႁဝ်းပေႃးၵပ်းသိုပ်ႇဝႆႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ၊ ပိူင်လူင်မၼ်း ႁဝ်းလူဝ်ႇပေႉ (ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ) ၵူၺ်း၊ ပေႃးပေႉတႄႉ ပီႈၼွင်ႉတႆးႁဝ်းၵေႃႈ တေလူမ်ၸႂ်မႃးတႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈ။ ႁႅင်းတဵၵ်းတဵင်ၵေႃႈ မၼ်းတေဢမ်ႇမီးယဝ်ႉ။
ထၢမ်-မိူဝ်ႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈပီ 2010 ၼၼ်ႉတႄႉ မီးပႃႊတီႊသိူဝ်ၽိူၵ်ႇဢၼ်လဵဝ်ၵူၺ်း၊ ထၢင်ႇႁၢင်ႈၶဝ်ႈၶႅင်ႇ ၼႂ်းၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈယူႇ၊ ၵမ်းၼႆႉတႄႉ ဢမ်ႇၵွမ်ႉၵႃႈပႃႊတီႊသိူဝ်ၽိူၵ်ႇၵူၺ်းယဝ်ႉ၊ ပႃႊတီႊႁူဝ်သိူဝ်ၵေႃႈမီး။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ တၢင်းမိူင်းၶၢင် တၢင်းတိူင်းၸၵၢႆးၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ မီးပႃႊတီႊတႆးလႅင် ပဵၼ် 2 ဢၼ်။ တၢင်းပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်းၵေႃႈ မီးမႃးထႅင်ႈပႃႊတီႊၵွင်တႆးထႅင်ႈလူးၵွၼ်ႇ၊ ၵွပ်ႈၼၼ် ငဝ်းလၢႆးတႃႇၶႅင်ႇၵၼ်ၼႆႉ ၼင်ႇႁိုဝ်တေပေႉသမ်ႉ ၶိုင်ဝႆႉၸိူင်ႉႁိုဝ်ၶႃႈ ? ။
တွပ်ႇ- ဢမ်ႇတၢပ်ႈမႆႈၸႂ်၊ ယူႇတီႈဢၼ်ႁဝ်းႁၼ်ၼႆႉတႄႉ ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း ပွင်ႇၸႂ်မႃးတႄႉတႄႉ။ မိူဝ်ႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၵမ်း 2010 ၼၼ်ႉ မီးပႃႊတီႊသိူဝ်ၽိူၵ်ႇႁဝ်းသေတႃႉၵေႃႈယႃႇ မၼ်းဢမ်ႇလွတ်ႈလႅဝ်း၊ လႆႈတၢင်းတဵၵ်းတဵင် လႆႈၵူဝ်လႆႈႁႄ၊ မိူဝ်ႈလဵဝ်တႄႉ ပီ 2015 ပေႃးဝႃႈႁဝ်းပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆးၼႆ မၼ်းတေၶႅမ်ႉလႅပ်ႈပိူဝ်ႈတႃႇၶဝ်၊ ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႈ ပွင်ႇၸႂ်တိၵ်းတိၵ်း။ လုင်းႁဝ်းၵႂႃႇမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ပွတ်းၸၢၼ်း ပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်းၼႆႉ ပိူၼ်ႈႁပ်ႉႁွင်းသိူဝ်ၽိူၵ်ႇတႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈယဝ်ႉ၊ ၵူၼ်းၶဝ်ႈပႃႊတီႊႁဝ်းၼႆႉ မိူဝ်ႈလဵဝ်မီးႁႃႈသႅၼ်ယဝ်ႉ၊ ႁႃႈသႅၼ်ယင်းလိူဝ်လူးၵွၼ်ႇ၊ ၸၢဝ်းဢႃးၶႃႇ လႃးႁူႇဝၼ်းဢွၵ်ႇၶူင်းၼႆႉ ပဵၼ်ႁဝ်းတင်းသဵင်ႈယဝ်ႉ၊ ပီႈၼွင်ႉဝႃႉယင်းၶဝ်ႈမႃး တေႃႈလဵဝ်ၼႆႉ။
ထၢမ်- ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႊတီႊသိူဝ်ၽိူၵ်ႇၼႆႉ ပဵၼ်ၽွင်းလူင် ၼႂ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆးယူႇ၊ ဢၼ်လႆႈႁဵတ်းပၼ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆးမႃး သမ်ႉမီးသင်ၽွင်ႈၶႃႈ ?။
တွပ်ႇ- လွင်ႈၼင်ႇလိၼ် (တီႈလိၼ်)ၼႆႉ ႁဝ်းယွၼ်းၶိုၼ်းလႆႈၼမ်ၼႅၼ်ႇယဝ်ႉ၊ လႆႈၼမ်မီးႁူဝ်မိုၼ်ႇ မၼ်းယဝ်ႉ။ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈသႅၼ်ဝီၵူၺ်း ႁဝ်းယွၼ်းၶိုၼ်းလႆႈႁူဝ်ႁဵင် ဢေႊၵႃႊမၼ်း၊ ႁဝ်းၵႂႃႇၵူႈဝဵင်းၵူႈဝဵင်းၼႆႉ တၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇၶဝ် (ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းတႆး) ၶဝ်လၢတ်ႈၵမ်းလဵဝ်၊ မၢင်ပိူင်ၵႄႈၶႆလႆႈၵမ်းလဵဝ်။ ပေႃးဝႃႈဢမ်းၼၢၸ်ႈမီးၼႂ်းမိုဝ်းႁဝ်းၼႆႉ မိူဝ်ႈလဵဝ်ႁဝ်းၵႄႈၶႆလႆႈ 10% ၼႆ ပေႃးဝႃႈႁဝ်းပဵၼ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းတႆး ႁဝ်းတေၵႄႈၶႆလႆႈ 100% ။
ထၢမ်- ၵမ်ႈၼမ်ၼႆႉ ဢွၼ်ၵၼ်ထတ်းသၢင်ဝႃႈ ပႃႊတီႊသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ ဢမ်ႇၼၼ်ၵေႃႈ တူဝ်ႁူဝ်ပဝ်ႈသိူဝ်ၽိူၵ်ႇၼႆႉ ၸမ်ၸႂ်ၵၼ်တင်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈပူၼ်ႉတီႈ ဝႃႈၼႆ။ လွင်ႈၼႆႉၶႃႈလူး ၶႂ်ႈတွပ်ႇၵႄႈၸိူင်ႉႁိုဝ်ၶႃႈ ?။
တွပ်ႇ-ႁဝ်းပႃးၼႂ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈသေတႃႉၵေႃႈယႃႇ၊ ႁဝ်းလၢတ်ႈပိူဝ်ႈတႃႇတေလႆႈ ၾႅတ်ႊၻရႄႊလ်ယူႇလႄႈ တေႃႈလဵဝ်လႆႈမႃးၵမ်ႈၽွင်ႈယဝ်ႉ။ ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်းၵေႃႈ ပိူဝ်ႈတႃႇတေမႄးၵႄႈၼႆႉပႃးယဝ်ႉ။ မိူၼ်ၼင်ႇတွၼ်ႈတႃႇ တေမီးသုၼ်ႇလႆႈလွင်ႈၵၢၼ်ၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇ သမ်ႉထႅင်ႈမိူၼ်ၼင်ႇတေဢဝ်ၵူၼ်းၼႂ်းသၽႃးသေ လိူၵ်ႈတၢင်ႇၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၸွမ်ၽွင်းလူင်ၸႄႈမိူင်း ၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ႁဝ်းတုၵ်းယွၼ်းမႃးယဝ်ႉ။
ထၢမ်-ၵၢင်ၸႂ် ၼႂ်းၸႂ်ၼႂ်းၶေႃး ဢၼ်ၶႂ်ႈလၢတ်ႈထႅင်ႈ မီးသင်ၶႃႈ? ။
တွပ်ႇ-ႁဝ်းၶႃႈၶႂ်ႈယွၼ်းၼွမ်း (တွင်းပၢၼ်ႇ) ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်း ယႃႇၵေၵႂင်ပေၵႃး၊ ပေႃးသူၸဝ်ႈၶႂ်ႈႁႂ်ႈ မိူင်းတႆးႁဝ်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင်၊ ပေႃးဝႃႈၶႂ်ႈႁႂ်ႈတႆးႁဝ်း ၶိုၼ်းၽွင်းငမ်းဝၢၼ်ႈမိူင်းတႆးႁဝ်းၸိုင် ၶႅၼ်းတေႃႈပေႃးထိုင် ပၢင်ပွႆးလိူၵ်ႈတင်ႈမႃး တွတ်ႈပၼ်ၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် ပႃႊတီႊသိူဝ်ၽိူၵ်ႇသေၵမ်း ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈၶႂ်ႈယွၼ်းပႃးတီႈ ပီႈၼွင်ႉၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး ယူႇၸဵမ်မိူင်းၶၢင်၊ တိူင်းၸၵၢႆး၊ တိူင်းမၼ်းတလေး၊ မိူင်းယၢင်းလႅင် တင်းသဵင်ႈတင်းလူင် ၵူႈတီႈၵူႈလႅၼ်၊ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈႁဝ်းၶႂ်ႈႁဵတ်းပၼ်ၽွၼ်းလီ ပိူဝ်ႈတႃႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး၊ မီးၼင်ႇၼႆ။
(ၵေႃႉထၢမ်) ဢေႃႈၶႃႈ ၸႂ်ယႂ်ႇၸႂ်ယၢဝ်းသေ လၢတ်ႈၼႄၼႆႉ ယိၼ်းၸူမ်းၶွပ်ႈၸႂ်ယႂ်ႇၼမ်တႄႉၶႃႈဢေႃႈ။


text:
ႁူဝ်ပဝ်ႈ RCSS ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်း တွပ်ႇလၢတ်ႈ ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၵဵပ်းသိုၵ်း၊ ဢၼ်ပဵၼ်လွင်ႈတိုၼ်ႇသၢၼ်ႈ တၢင်းမိူင်းၵိုင်။ မၼ်းၸဝ်ႈဝႃႈ ဝၢၼ်ႈမိူင်းဢမ်ႇမီး တပ်ႉသိုၵ်း မိူၼ်ၼိူဝ်ႉဢမ်ႇမီးလုပ်ႇ- ပႃဢမ်ႇမီးၵၢင်ႈ။ ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ တွင်ႈထၢမ်ဝႆႉၼင်ႇၼႆ။
ထၢမ်-ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၵဵပ်းသိုၵ်းၼႆႉ မိူဝ်ႈလဵဝ် ပွတ်းမိူင်းၵိုင် ၵူၼ်းမိူင်းပဵၼ်လွင်ႈတိုၼ်ႇသၢၼ်ႈၵၼ်သေ လိုဝ်းလင်ၵႂႃႇ။ လွင်ႈၼႆႉ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၾၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်း ဢမ်ႇမေႃသပ်းလႅင်းၼႄၵူၼ်းမိူင်း ဢမ်ႇမေႃသူၼ်းတုမ် ၵူၼ်းမိူင်းႁိုဝ်။ ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ လွင်ႈတၢင်းမၼ်းပဵၼ်မႃးၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ ထုၵ်ႇလီပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၶႃႈ ?။
တွပ်ႇ-ၼႂ်းလၵ်းၵၢၼ် (မူႇပိူင်) ႁဝ်းဝၢင်းဝႆႉၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းတႆးၵူႈၵေႃႉ ဢႃႇယု 18 ၶိုၼ်ႈၼိူဝ် တေလႆႈမႃး ႁၢပ်ႇၵိုတ်ႉၵၢၼ်သိုၵ်း၊ ၵူႈၶိူဝ်းၶိူဝ်း ဢမ်ႇၵွမ်ႉၵႃႈၶိူဝ်းတႆးၵူၺ်း။ ဢၼ်ၶဝ်မိူင်းၵိုင်တႅမ်ႈလိၵ်ႈမႃးဝႃႈ တၢင်တူဝ်ၵူၼ်းမိူင်း၊ ထူပ်းတၢင်းလိူတ်ႇႁွၼ်ႉဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ႁဝ်းယင်းၶႂ်ႈႁူႉၵေႃႉတႅမ်ႈမၼ်းဝႃႈ မၼ်းတၢင်တူဝ်ၵူၼ်းမိူင်းတႄႉယူႇႁႃႉ၊ ပေႃးဝႃႈတၢင်တူဝ်ၵူၼ်းမိူင်း ထူပ်းလွင်ႈလိူတ်ႇႁွၼ်ႉတႄႉယူႇ ဢမ်ႇတၢပ်ႈ (လူဝ်ႇ)မီးတပ်ႉသိုၵ်းၼႆတႄႉ မၼ်းဢမ်ႇယၢပ်ႇသေဢိတ်း၊ ႁဝ်းႁႂ်ႈၶဝ်မိူဝ်းႁိူၼ်းမူတ်းၵေႃႈလႆႈ၊ တပ်ႉသိုၵ်းၼႆႉဢမ်ႇမီးၵေႃႈလႆႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ပိူင်ႁဝ်းၼႆႉ ဢႃႇယု 18 ၶိုၼ်ႈၼိူဝ် တေလႆႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၵူႈၵေႃႉ။
ၵူၺ်းၵႃႈ ႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၼႆႉ ပိူင်ႁဝ်းမီးဝႆႉ 5 ပီ။ ပေႃးဝႃႈၵူၼ်းမိူင်းတႆးႁဝ်း ပွင်ႇၸႂ်သေၶဝ်ႈမႃးႁၢပ်ႇၵိုတ်ႉ ၵၢၼ်သိုၵ်း ႁင်းၵူၺ်းၼႆ ၼႂ်း 5 ပီၼႆႉ ၶႂ်ႈႁဵတ်း 2 ပီဢွၼ်တၢင်းၵေႃႈလႆႈ၊ ၶႂ်ႈႁဵတ်း 3 ပီၵေႃႈလႆႈ။ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈပုၼ်ႈၽွၼ်းၵူႈၵေႃႉလႄႈ တီႈတႄႉမၼ်း ႁဝ်းဢမ်ႇတၢပ်ႈၵႂႃႇၵဵပ်း။ ၵူၼ်းမိူင်းတႆးၵူႈၵေႃႉၼႆႉ ႁဝ်းတေလႆႈ ႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းႁဝ်း၊ ပုၼ်ႈတႃႇတပ်ႉသိုၵ်းႁဝ်း၊ ဝၢၼ်ႈမိူင်းဢမ်ႇမီးတပ်ႉသိုၵ်း မိူၼ်ၼိူဝ်ႉဢမ်ႇမီးလုပ်ႇ ပႃဢမ်ႇမီးၵၢင်ႈ။
ပေႃးဝႃႈတႄႉတႄႉမၼ်း ႁဵတ်းသင်လႄႈမိူင်းတႆးႁဝ်း ပဵၼ်မႃးၸိူင်ႉၼႆ၊ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၸဝ်ႈၾႃႉႁဝ်း ဢမ်ႇႁၢင်ႈႁႅင်းသိုၵ်းဝႆႉ တႃႇၵႅတ်ႇၶႄၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်း၊ ပိူၼ်ႈၵေႃႈဢဝ်လွင်ႈတၢင်းသေ ၶိုၼ်ႈမႃးငၢႆႈငၢႆႈ၊ လွင်ႈၼႆႉၽႂ်ၽႂ်ၵေႃႈႁူႉၵၼ်။ ၸင်ႇဝႃႈၵမ်းၼႆႉ ႁဝ်းၵေႃႈဝႆႉပိူင်။ မိူၼ်ၼင်ႇမိူင်းထႆးၼႆႉ 2 ပီၶိုင်ႈ ပိူၼ်ႈမႃးႁၢပ်ႇၵိုတ်ႉၼႃႈၵၢၼ်ၶွင်ပိူၼ်ႈ၊ သွၼ်ၵၢၼ်ယဝ်ႉပွၵ်ႈမိူဝ်းႁိူၼ်း၊ ပေႃးဢမ်ႇလႆႈႁဵတ်းသိုၵ်းၼႆႉ ၶိင်းၵၢင်ႉ ၶိင်းႁဵင် ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်မိူင်းၵေႃႈဢမ်ႇလႆႈပဵၼ်လူး၊ မိူင်းပိူၼ်ႈ ပိူၼ်ႈႁဵတ်းဝႆႉ။ ႁဝ်းၵေႃႈၶႂ်ႈႁႂ်ႈမၼ်းမီးပၵ်းပိူင် ၸိူင်ႉၼၼ်။
ထၢမ်-မၢင်ပိုၼ်ႉတီႈၼႆႉ မၼ်းယူႇတိတ်းၸပ်းၼႃႈလိၼ်လၢႆၾၢႆႇ၊ ပွတ်းႁွင်ႇၵေႃႈၵဵပ်း ပွတ်းၸၢၼ်းၵေႃႈၵဵပ်း၊ ၶဝ်သမ်ႉယူႇဝူင်ႈၵၢင်မၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၵမ်ႈၽွင်ႈသမ်ႉ ယူႇတိတ်းၸပ်းပီႈၼွင်ႉပဢူဝ်းၶဝ်၊ ပေႃးၼၼ် သိုၵ်းပဢူဝ်းၵေႃႈတေလႆႈႁဵတ်း သိုၵ်းတႆးၵေႃႈတေလႆႈႁဵတ်းႁႃႉ၊ ဢၼ်တိတ်းတၢင်းပွတ်းႁွင်ႇၵေႃႈ ၶၢင်ႁႃႉၸိူဝ်းၼႆႉ။ လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ မၢင်ၵေႃႉၵေႃႈထၢမ်မႃးဝႃႈ- ႁဝ်းၶႃႈတေလႆႈႁဵတ်းႁိုဝ်၊ တၢင်းသိုၵ်းတႆးၵေႃႈ တေလႆႈႁဵတ်း၊ ထႅင်ႈၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ တေလႆႈႁဵတ်းၼႄႇ၊ လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ မီးလွၵ်းလၢႆးၵႄႈလိတ်ႈ ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၶႃႈ ?။
တွပ်ႇ- လွင်ႈၼႆႉ ႁဝ်းဝၢင်းဝႆႉပိူင် ပိူဝ်ႈတႃႇမိူင်းတႆးပတ်းပိုၼ်ႉ၊ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈတွၼ်ႈလႂ်တွၼ်ႈၼၼ်ႉၵူၺ်း။ မိူင်းတႆးပတ်းပိုၼ်ႉၼႆႉ တေလႆႈမႃးပဵၼ်တပ်ႉသိုၵ်း ဢၼ်လဵဝ်ၵၼ်ၵူၺ်း။ မိူၼ်ၼင်ႇ ၸုမ်းပွတ်းႁွင်ႇ SSPP/SSA တင်းႁဝ်းၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်ၵၢၼ်ႁဝ်း ထုၵ်ႇလီ (လူဝ်ႇ) လႆႈႁူမ်ႈၵၼ်ၵူၺ်း။ ႁဵတ်းတၢင်းလႂ်ၵေႃႈယဝ်ႉ ပဵၼ်ၵၢၼ်တပ်ႉသိုၵ်း ၵၢၼ်ႁဝ်းတေလႆႈမႃးႁူမ်ႈၵၼ်ၵူၺ်း။
ထၢမ်-မိူၼ်ၼင်ႇၵူၼ်းၵေႃႉၼိုင်ႈ လႆႈမႃးႁၢပ်ႇၵၢၼ်သိုၵ်းတၢင်းၼႆႉ (ပွတ်းၸၢၼ်း) ယဝ်ႉၵေႃႈ ယဝ်ႉယဝ်ႉၶႃႈႁႃႉ ?။
တွပ်ႇ-ယဝ်ႉယဝ်ႉ၊ တေလႆႈမီးၶႅပ်းဝႂ်ၽၢၼ်ႇသိုၵ်း။ ႁဝ်းၼႆႉ ပေႃးဝႃႈႁဵတ်းသိုၵ်း 5 ပီ ပေႃးၵိုတ်းလိုဝ်ႈမိူဝ်းၵႂႃႇ ယဝ်ႉၼႆၵေႃႈ ႁဝ်းပၼ်ၶႅပ်းဝႂ်ယဝ်ႉ။ ပေႃးႁဝ်းပၼ်ဝႂ်ယဝ်ႉ ပွတ်းႁွင်ႇၵေႃႈဢမ်ႇတၢပ်ႈၵဵပ်းယဝ်ႉ။ ပွတ်းႁွင်ႇၵေႃႈ ပေႃးဝႃႈပၼ်ဝႂ်ယဝ်ႉ ႁဝ်းၵေႃႈဢမ်ႇတၢပ်ႈၵဵပ်းယဝ်ႉ။
ၵမ်းၼႆႉ မိူၼ်ၼင်ႇၸၢဝ်းပဢူဝ်း ပလွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆးၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ၶဝ်ၵေႃႈမီးတပ်ႉသိုၵ်း ႁင်းၶဝ်၊ ပုၼ်ႈတႃႇတပ်ႉသိုၵ်းတေႃႇတပ်ႉသိုၵ်း တေႁူမ်ႈၵၼ်ၼႆႉ လွင်ႈၼႆႉမၼ်းပဵၼ်ၵၢၼ်ႁဝ်း။ ပေႃးဝႃႈႁဵတ်းသိုၵ်းပလွင်ႈ (တဢၢင်း)ယဝ်ႉၼႆၵေႃႈ ႁဝ်းၵေႃႈဢမ်ႇၵႂႃႇယုင်ႈယဝ်ႉ၊ ႁဵတ်းသိုၵ်းပဢူဝ်းယဝ်ႉၼႆၵေႃႈ ႁဝ်းၵေႃႈဢမ်ႇၵႂႃႇယုင်ႈယဝ်ႉ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ တေလႆႈမီးဝႂ်။ ပေႃးဢမ်ႇမီးဝႂ်ၽၢၼ်ႇသိုၵ်းၵေႃႈ ႁဝ်းၵေႃႈတိုၼ်းဢဝ်ယူႇ။ ၸုမ်းလႂ်ၸုမ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ထုၵ်ႇလီဢွၵ်ႇဝႂ်ၽၢၼ်ႇသိုၵ်းပၼ်။
သင်ဝႃႈႁဝ်းၵူႈၸုမ်းမႃးႁူမ်ႈၵၼ်ယဝ်ႉၼႆၵေႃႈ ၵဵပ်းတီႈလဵဝ်ၵူၺ်းယဝ်ႉ။ ပိူင်ႁဝ်းၼႆႉဝႆႉ 5 ပီ၊ ပေႃးႁဝ်းမႃး ႁူမ်ႈၵၼ်မူတ်း ႁဝ်းတေလႆႈဝၢင်းပိူင်မႂ်ႇဝႃႈ ႁဝ်းတေဝႆႉလၢႆပီ တေမီးမႃးထႅင်ႈ။
(ၶႅၼ်းတေႃႇသိုပ်ႇတိတ်းတၢမ် ၸဝ်ႈယွတ်ႈသိုၵ်း လၢတ်ႈလွင်ႈပၢင်တိုၵ်း ဢၼ်ၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈၼႂ်းၼႃႈလိၼ်ၵူဝ်းၵၢင်ႉ)


text:
Welcome to Tai freedom
UNFC ၸတ်းပၢင်ၵုမ်လူင် ပွၵ်ႈ-2
- Created on 20 June 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းဢင်းၵၢၼ်း ၶွင်ႇသီႇၾႅတ်ႇတရႄႇ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၽွမ်ႉႁူမ်ႈ (UNFC) ၸတ်းပၢင်ၵုမ်လူင် ပွၵ်ႈၵမ်း-2 တီႈဝဵင်းၵဵင်းမႆႇ မိူင်းထႆး ၽိတ်ႈမွၵ်ႇ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၸၢဝ်းၶိူဝ်း 20-ၸုမ်း၊ ၵူၺ်း TNLA, MNDAA လႄႈ WNO ဢမ်ႇၶိုတ်ႈႁွတ်ႈ။
ၽိတ်ႈမွၵ်ႇထိုင် ၸဝ်ႈၽူႈၵူၼ်းလီ တီႈၸမ်တီႈၵႆ ႁူမ်ႈလူႇႁူမ်ႈတၢၼ်း ၼႂ်းဝၼ်းပၢင်ပွႆးသၢင်းၵျူဝ်ႇ ၸဝ်ႈၶူးသီႇႁဝမ်ႇသ
- Created on 19 June 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၽိတ်ႈမွၵ်ႇထိုင် ၸဝ်ႈၽူႈၵူၼ်းလီၶဝ် ၸိူဝ်းယူႇတီႈၸမ်တီႈၵႆ ႁူမ်ႈလူႇႁူမ်ႈတၢၼ်း ၸွမ်းၵၼ် ၼႂ်းဝၼ်းပၢင်ပွႆးသၢင်းၵျူဝ်ႇ ၸဝ်ႈၶူး သီႇႁဝမ်ႇသ ဝတ်ႉသွၼ်ထမ်း သႃႇသၼဝိပုလ (ၵျွင်းတေႃး) ပွၵ်ႉဢွင်ႇမဵတ်ႉၼႃႇ ဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း။
ၵူၼ်းဢမ်ႇႁူႉၸၵ်းၸိုဝ်ႈ ယိုဝ်းၵူၼ်းမိူင်းတၢႆ ထင်တီႈ 1 ၵေႃႉ တီႈၼႂ်းဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း
- Created on 19 June 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၵူၼ်းဢမ်ႇႁူႉၸိုဝ်ႈ 2 ၵေႃႉ ဢဝ်ၵွင်ႈၵႂႃႇယိုဝ်း ၵူၼ်းမိူင်း ဢၼ်ၶၢတ်ႇႁွင်ႈယူႇသဝ်းဝႆႉ တီႈပွၵ်ႉ မၵ်ႇၵႃႇ ႁူဝ်ၶမ်း ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း တၢႆထင်တီႈၵႂႃႇ 1 ၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။
လုမ်းၵပ်းသၢၼ် ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ႁူပ်ႉတၢင်းယၢပ်ႇဝႆႉၼမ်လၢႆ ပိူဝ်ႈယွၼ်ႉတပ်ႉမတေႃႇမၢၼ်ႈ ယူႇၼိူဝ်ဝႆႉ
- Created on 19 June 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၽူႈၼမ်း ဢိၵ်ႇတူဝ်တႅၼ်း ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း 11-ၸုမ်း ႁူပ်ႉထူပ်းငူပ်ႉငီႉၵၼ် တီႈၵဵင်းမႆႇ မိူင်းထႆး ၵဵဝ်ႇလွင်ႈပုၼ်ႈၽွၼ်း လႄႈ သုၼ်ႇလႆႈပွင်သၢင်ႈ လုမ်းၵပ်းသၢၼ် ႁိုင်သွင်ဝၼ်း၊ လႆႈႁၼ်ဝႃႈ မီးလွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတင်းၼမ် ပိူဝ်ႈယွၼ်ႉ ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢမ်ႇပေႃးပၼ်လွင်ႈႁူမ်ႈမိုဝ်း ဢမ်ႇၵႃး တပ်ႉမတေႃႇမၢၼ်ႈၵေႃႈ ဢမ်ႇပေႃးဝႆႉၼမ်ႉၼၵ်းသေ ယူႇၼိူဝ် ၸၢဝ်းၶိူဝ်းဝႆႉ ၼႆယဝ်ႉ။
လုၵ်ႈႁဵၼ်းမိူင်းတႆး တွပ်ႇပူၼ်ႉၸၼ်ႉသိပ်း 15,000-ပၢႆ
- Created on 19 June 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၼႂ်းလုၵ်ႈႁဵၼ်း မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ပတ်းပိုၼ်ႉမျၢၼ်ႇမႃႇ ဢၼ်ၶဝ်ႈတွပ်ႇလိၵ်ႈ ၸၼ်ႉသိပ်း ပီႊ-2017 ၼႆႉ တင်းမူတ်းမီးယူႇ 7-သႅၼ်ပၢႆသေ ၽူႈတွပ်ႇပူၼ်ႉတင်းမူတ်း မီးယူႇ 2-သႅၼ်ပၢႆ၊ ၼႂ်းၼၼ်ႉ လုၵ်ႈႁဵၼ်းမိူင်းတႆး တွပ်ႇပူၼ်ႉလႆႈ 15,000-ပၢႆ ၼႆယဝ်ႉ။
More Articles...
- ပၢင်တိုၵ်း ၽၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး ပွင်လႅင်းၵပ်းသၢၼ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈသမ်ႉ တင်ႈၸႂ်ၶဝ်ႈမင် တိုၵ်းယိုဝ်း တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး ၊ ၼႃႈတီႈၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း ၵၢၼ်ပူၼ်ႉပႅၼ် လူလၢႆ ေၶႃႈတူၵ်းလူင်း ၵၢၼ်ၵိုတ်းတိုၵ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တၢႆ 4 မၢတ်ႇ 1 ၼႂ်းပၢင်တိုၵ်း
- တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS/SSA) တီႉၺွပ်းလႆႈ ၵူၼ်းၵႃႉၶၢႆ ယႃႈမဝ်းၵမ် လႄႈ ယႃႈမဝ်းၵမ် တင်းၼမ်
- ၽူႈတႅမ်ႈပွင်ႈၵႂၢမ်း ၵျီႇထွင်ႇၸုၸႅတ်ႉၸႃႇ ပူၼ်ႉလွတ်ႈဢွၵ်ႇၶွၵ်ႈ
- သိုၵ်းပလွင်ႈ TNLA တီႉၺွပ်းၵူၼ်းမိူင်း လႄႈ ႁႂ်ႈဢဝ်ငိုၼ်း ၼပ်ႉႁူဝ်သႅၼ် ထုတ်ႇတူဝ်ၶိုၼ်း
- မိူင်းသၢတ်ႇ ၸတ်းပၢင်ၶႄႉၶႅင်ႇလဵၼ်ႈႁႅင်း ႁိမ်သူးၸႄႈဝဵင်း 24-ဝၼ်း


text:
Welcome to Tai freedom
ၸူဝ်ႈပၢၼ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ NLD မီးၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈယူႇ 40-ပၢႆ၊ ၸိူဝ်းလႆႈတေႃႇသူႈၶတီး မီးၼပ်ႉႁူဝ်ပၢၵ်ႇ
- Created on 22 June 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၼႂ်းၸူဝ်ႈပၢၼ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ NLD ဢၼ်ၽူႈၵိူဝ်းၵုမ်ၸိုင်ႈမိူင်း တေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းသုၵျီႇ ဢွၼ်ႁူဝ်ယူႇၼႆႉ ယွၼ်ႉၵၢၼ်မိူင်းသေ မီးၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈဝႆႉယူႇ တီႈဢႄႇသုတ်းမွၵ်ႈ 40-ၵေႃႉ သေယဝ်ႉ ၵူၼ်းၸိူဝ်းလႆႈတေႃႇသူႈ ၶတီး ၼၼ်ႉသမ်ႉ မီးယူႇ 200-ပၢႆၼႆ ၵူဝ်ႇပူဝ်ႇၵျီႇ ၵႅမ်ၽူႈၼမ်းၼႂ်း ၸုမ်းလူလွမ်ပႂ်ႉပႃး ၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈၵၢၼ်မိူင်း (AAPP) လၢတ်ႈ။
သိုၵ်းမၢၼ်ႈလႄႈ ၸုမ်းပႆႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA ယိုဝ်းၵၼ်ႁၢဝ်ႈႁႅင်း
- Created on 22 June 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၽွင်းယၢမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ လႄႈ တင်းၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸိူဝ်းပႆႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA ႁၢင်ႈႁႅၼ်း တေဢုပ်ႇဢူဝ်းငူပ်ႉငီႉ လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၵၼ်ၼၼ်ႉ ၽၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ တင်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ လႆႈပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ် ၼႂ်းၸႄႈမိူင်းၶၢင် လႄႈ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ထႅင်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်း။
ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ (ပၢင်လူင်) ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ဢုပ်ႇၵုမ် သိုဝ်ႇၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ်
- Created on 21 June 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ (ပၢင်လူင်) ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ဢုပ်ႇၵုမ် သိုဝ်ႇၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ် လွင်ႈငမ်းယဵၼ် ၸတ်းႁဵတ်းၵႂႃႇတီႈ ႁူင်းလိုဝ်ႈသဝ်း 21st TGI ပွၵ်ႉပီႇတေႃႇတႃႇ ဝဵင်းလူင်တူၼ်ႈတီး ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း မီးၸုမ်းသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ လႄႈ ၸုမ်းႁဵတ်းၵၢၼ် တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းတႆး လၢႆလၢႆၸုမ်း ၶိုၼ်ႈႁွတ်ႈဢုပ်ႇၵုမ် ၵၼ်ၵႂႃႇတင်းၼမ်။
KIO/KIA သပ်းလႅင်း တီႈလႆႈထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇၼႂ်း UNFC
- Created on 21 June 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ယွၼ်ႉလူၺ်ႈ ငဝ်းလၢႆးပိုၼ်ႉတီႈ လႄႈ လွင်ႈလႆႈယူႇတႂ်ႈႁႅင်းမိပ်ႇ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ တင်း တပ်ႉမတေႃႇမၢၼ်ႈသေ ပဵၼ်မႃးငဝ်းလၢႆး တႃႇႁႂ်ႈၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၸၢဝ်းၶိူဝ်း ပွတ်းႁွင်ႇ ႁူမ်ႈပဵၼ်ၸုမ်းလဵဝ်ၵၼ်လႄႈ ၸင်ႇလႆႈယွၼ်းထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇ ၼႂ်းလုၵ်ႈၸုမ်း UNFC ၼႆ ၽူႈၼမ်း KIO/KIA သပ်းလႅင်းလၢတ်ႈ ၼင်ႇၼႆ။
ၶေႃႈထတ်းသၢင် လႄႈ ၶေႃႈႁၼ်ထိုင် ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး ၵပ်းၵၢႆႇလူၺ်ႈ ပၢင်ၵုမ်လူင် ငမ်းယဵၼ်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် (ပၢင်လူင် 21 ႁူဝ်ပၢၵ်ႇပီႊ ပွၵ်ႈၵမ်း 2)
- Created on 20 June 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
More Articles...
- UNFC ၸတ်းပၢင်ၵုမ်လူင် ပွၵ်ႈ-2
- ၽိတ်ႈမွၵ်ႇထိုင် ၸဝ်ႈၽူႈၵူၼ်းလီ တီႈၸမ်တီႈၵႆ ႁူမ်ႈလူႇႁူမ်ႈတၢၼ်း ၼႂ်းဝၼ်းပၢင်ပွႆးသၢင်းၵျူဝ်ႇ ၸဝ်ႈၶူးသီႇႁဝမ်ႇသ
- ၵူၼ်းဢမ်ႇႁူႉၸၵ်းၸိုဝ်ႈ ယိုဝ်းၵူၼ်းမိူင်းတၢႆ ထင်တီႈ 1 ၵေႃႉ တီႈၼႂ်းဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း
- လုမ်းၵပ်းသၢၼ် ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ႁူပ်ႉတၢင်းယၢပ်ႇဝႆႉၼမ်လၢႆ ပိူဝ်ႈယွၼ်ႉတပ်ႉမတေႃႇမၢၼ်ႈ ယူႇၼိူဝ်ဝႆႉ
- လုၵ်ႈႁဵၼ်းမိူင်းတႆး တွပ်ႇပူၼ်ႉၸၼ်ႉသိပ်း 15,000-ပၢႆ


text:
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း မိူင်းၵိုင်၊ သင်ၶၸဝ်ႈ၊ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈတပ်ႉသိုၵ်း RCSS/SSA ႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ် ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ် ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင်။ ၾၢႆႇသင်ၶၸဝ်ႈလႄႈၵူၼ်းမိူင်းၵိုင် ၸုၵ်းၼိူဝ်လွၵ်းၸုၵ်းၵဝ်ႇ ႁႂ်ႈၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ် ထွၼ်ဢွၵ်ႇမိူဝ်းပၢႆးၼႂ်းလိူၼ်မေႊၼႆႉ ပိူင်လဵဝ်။
ၵူၼ်းမိူင်းၵိုင် သင်ၶၸဝ်ႈ ႁူမ်ႈၵၼ်လုၵ်ႉႁိုၼ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ် သၢၼ်ၶတ်းလွင်ႈၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ် ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင် မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 11/04/2017
ဝၼ်းတီႈ 03/05/2017 (မိူဝ်ႈၼႆႉ) တင်ႈတႄႇယၢမ်းမွၵ်ႈ 10:30 မူင်းတေႃႇထိုင်တဵင်ႈဝၼ်း 12 မူင်း၊ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်း ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင်၊ သင်ၶၸဝ်ႈ၊ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး/ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS/SSA) မီးၵၢၼ်ႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ် တီႈဝတ်ႉဝဵင်းငိုၼ်း ဢိူင်ႇႁူဝ်ၼႃး ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း။ ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ် ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ် တီႈၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင်။ ၽူႈၶိုၼ်ႈႁွတ်ႈ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ သင်ၶၸဝ်ႈမီးမွၵ်ႈ 50 တူၼ်၊ ၵူၼ်းမိူင်း 150 ပၢႆ။ တင်းမူတ်းမွၵ်ႈ 200 ပၢႆ။ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ RCSS 10 ၵေႃႉပၢႆ- ၼႆယဝ်ႉ။
ၸဝ်ႈတူၼ်ၶူး ဢၵ်ႉၵသေၼ လၢတ်ႈၼႄဝႃႈ-“ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ RCSS တွင်ႈထၢမ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း တင်း သင်ၶၸဝ်ႈ လွင်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း တင်းသင်ၶၸဝ်ႈ သၢၼ်ၶတ်း လွင်ႈၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ်ၼၼ်ႉ ပဵၼ်လွင်ႈၸိုဝ်ႈၸႂ်ႈတႄႉႁႃႉ ဢမ်ႇၸိုဝ်ႈၸႂ်ႈႁႃႉ။ ပဵၼ်လွင်ႈထုၵ်ႇမႅၼ်ႈတႄႉႁႃႉဢမ်ႇထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ၊ ၸိူဝ်းၼႆႉၶဝ်ၶႂ်ႈမႃးၸွပ်ႇႁူႉတူၺ်းလွင်ႈၼၼ်ႉ။ ၾၢႆႇၸုမ်း RCSS ဢၼ်မႃးတွင်ႈထၢမ်ၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈသိုၵ်းၸၢႆးၸၢမ်ႇ၊ ၸဝ်ႈႁၢၼ်သေႃးၸိင်ႇ၊ ၸၢႆးထုၼ်း ၾၢႆႇၸႄႈဝဵင်း ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ႁဝ်းၵေႃႈတွပ်ႇၵႂႃႇ လွင်ႈထုၵ်ႇမႅၼ်ႈ တင်းလၵ်းထၢၼ်မၼ်း ၵူႈၸိူဝ်ႉၵူႈလွင်ႈ။ ဢၼ်တွပ်ႇလၢတ်ႈၵႂႃႇၼႆႉ ၾၢႆႇသင်ၶၸဝ်ႈမီး 3 တူၼ် ၸဝ်ႈၶူးသေႃးၸေႇယ ၊ ၸဝ်ႈတူၼ်ၶူးဢႃရိယ ၽူႈမၢႆသင်ၶၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင် (ၸဝ်ႈသြႃႇႁူဝ်ၶၢႆး)။ ၸဝ်ႈၶူးၵုမႃရ ဝတ်ႉၵျွင်းၶမ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၾၢႆႇၵူၼ်းမိူင်းမီး လုင်းၸၢႆးလူင်၊ ၸုမ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇ”- ဝႃႈၼႆ။
တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS ၼႆႉ ၶဝ်ဢမ်ႇယူႇၾၢႆႇလႂ်၊ ၶဝ်မီးပုၼ်ႈၽွၼ်းမႃးတွင်ႈထၢမ်လႄႈ ၶဝ်ၸုၵ်းၼႂ်းၵၢင် မၼ်းသေ ထၢမ်တွပ်ႇၵၼ်ၵႂႃႇၸိူင်ႉၼၼ်။ ဢမ်ႇၵွမ်ႉၵႃႈႁူပ်ႉထူပ်းၵူၼ်းမိူင်း သင်ၶၸဝ်ႈၵူၺ်း၊ တၢင်းၾၢႆႇၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ်ၵေႃႈ RCSS ၵႂႃႇႁူပ်ႉထူပ်းယူႇ။ ပၢင်ဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်ပွၵ်ႈၼႆႉ သင်ၶၸဝ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်း ဢမ်ႇလႆႈၸႂ် လွင်ႈၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ်၊ လႆႈၸႂ်ၵၼ်ဝႃႈ ႁႂ်ႈၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ် ထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇမိူဝ်းဝၼ်းတီႈ 13 လိူၼ်မေႊၼႆႉ။ ပေႃးဢမ်ႇဢွၵ်ႇမိူဝ်းၸိုင် ၵူၼ်းမိူင်းတင်းသင်ၶၸဝ်ႈ တေလုၵ်ႉႁိုၼ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ်သၢၼ်ၶတ်း ၵႂႃႇထႅင်ႈတိၵ်းတိၵ်း။ ပေႃးၶဝ်ဢွၵ်ႇမိူဝ်းၵေႃႈ လွင်ႈၵၢဝ်ႇၵိၼ်ႇဝႆႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ တေထွၼ်ၵႂၢမ်းၵၢဝ်ႇၵိၼ်ႇယဝ်ႉ တေပူတ်းဝၢင်းၶႂၢင်ႉပၼ်ယဝ်ႉ- ၸဝ်ႈတူၼ်ၶူး ဢၵ်ႉၵသေၼ လၢတ်ႈတီႈ ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၼင်ႇၼႆ။
ၽွင်းတႅၼ်းၸႄႈမိူင်း ၶဵတ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈမၢႆ 2 ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင် လုင်းၸၢႆးလူင် လၢတ်ႈဝႃႈ- “ယူႇတီႈၾၢႆႇသင်ၶၸဝ်ႈ တွပ်ႇလၢတ်ႈၵႂႃႇတီႈ RCSS ၼၼ်ႉ လွင်ႈၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ်ၼႆႉ ယူႇတီႈသင်ၶၸဝ်ႈလႄႈၵူၼ်းမိူင်းတႄႉ တိုၼ်းဢမ်ႇ ပၼ်ၶုတ်းထႅင်ႈယဝ်ႉ။ RCSS ၼႆႉ ထုၵ်ႇလီဢဝ်ပၼ်ပုၼ်ႈၽွၼ်း ႁူမ်ႇလူမ်ႈပၼ်လိၼ်မိူင်းႁဝ်း ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းယဝ်ႉ။ ၾၢႆႇ RCSS ၸဝ်ႈႁၢၼ်သေႃးၸိင်ႇ တွပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ ႁဝ်းၼႆႉယူႇၸွမ်း ၶေႃႈသင်ႇၵူၺ်း၊ ၶေႃႈၸီႉသင်ႇတၢင်းၼိူဝ် လူင်းမႃးၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈ တေလႆႈႁဵတ်းၸွမ်းၸိူင်ႉၼၼ်ၵူၺ်း”- ဝႃႈၼႆ။
လွင်ႈတၢင်းဢၼ် ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ RCSS လႆႈႁွင်ႉထူပ်းဢုပ်ႇၵုမ် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း သင်ၶၸဝ်ႈပွၵ်ႈၼႆႉ ယွၼ်ႉၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ် တၢင်ႇထိုင်တီႈငဝ်ႈၸိုင်ႈလွႆတႆးလႅင်း၊ လွႆတႆးလႅင်းသမ်ႉ ၸီႉသင်ႇလူင်းတီႈၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၶဝ်။ ၵွပ်ႈၼၼ် ယူႇတီႈ RCSS လႆႈလူင်းမႃးထတ်းတူၺ်းၵူၺ်း ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ RCSS လၢတ်ႈတီႈၵူၼ်းမိူင်း တင်းသင်ၶၸဝ်ႈ ၼင်ႇၼႆ။ ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းပွၵ်ႈၼႆႉ ဢၼ်မီးဝႆႉလွင်ႈငမ်းငဝ်းၼိူဝ်ၵၼ် ဝူင်ႈၵၢင်တပ်ႉသိုၵ်း တင်းၵူၼ်းမိူင်းၼၼ်ႉၵေႃႈ လႆႈလူင်ႉလႅင်းၵၼ်ၵႂႃႇ- လႆႈႁူႉၼင်ႇၼႆ။
ဢွင်ႈတီႈ ၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ်ၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ် ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင်
ၼႂ်းတိုဝ်ႉတၢင်းပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းပွၵ်ႈၼႆႉ လုင်းၸၢႆးလူင် ၵေႃႈၸႅင်ႈလၢတ်ႈတီႈ RCSS ဝႃႈ- “ၶႃႈႁဝ်းတႄႉ ပဵၼ်ၽူႈတႅၼ်းၵူၼ်းမိူင်း၊ ၵွပ်ႈဝႃႈၵူၼ်းမိူင်းလိူၵ်ႈတင်ႈၶိုၼ်ႈမႃးဝႆႉလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းၽိတ်းၵေႃႈယဝ်ႉ ထုၵ်ႇၵေႃႈယဝ်ႉ ၶႃႈႁဝ်းတေလႆႈၸုၵ်းၾၢႆႇၵူၼ်းမိူင်းၵူၺ်းယဝ်ႉ”- ဝႃႈၼႆ။
ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈ ၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ် ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင်ၼႆႉ ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 11/04/2016 သင်ၶၸဝ်ႈလႄႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း၊ ၽူႈတႅၼ်းၵူၼ်းမိူင်း၊ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ၊ ၽူႈၵွၼ်းဢိူင်ႇ၊ ၵူၼ်းၼုမ်ႇယိင်းၸၢႆးၶဝ် ၶွၼ်ႈတုမ်ၵၼ် တီႈၸဝ်ႈမိူင်း ၾၢႆႇၼိူဝ်ဝၢၼ်ႈလွႆသဵဝ်ႈ ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈယၢတ်ႇ ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင်။ တုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈၵိုတ်းယိုတ်း လွင်ႈၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ်လႄႈ ၸတ်းပႃးပၢင်ၵၢဝ်ႇၵိၼ်ႇ၊ ၵွပ်ႈဝႃႈ ၵၢၼ်ၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ် ပဵၼ်ၵၢၼ်ယႃႉလူႉလႅဝ် သၽႃႇဝ။ ၶေႃႈၵၢဝ်ႇၵိၼ်ႇၼၼ်ႉမီးဝႃႈ ၸုမ်းဢၼ်ၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ် တီႈၼႂ်းမိူင်းႁဝ်း ႁႂ်ႈထူပ်းၽေးၶဵၼ်၊ ႁႂ်ႈၸဵဝ်းလူႉလႅဝ်၊ ႁႂ်ႈၸဵဝ်းတၢႆ၊ ႁႂ်ႈၵွတ်းၽၢၼ်သေၵမ်း- ၼႆယဝ်ႉ။
ထိုင်မႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 13/04/2017 တင်ႈတႄႇတၢမ်းၶမ်ႈယၢမ်း 5 မူင်းၶိုင်ႈ မီးၵၢၼ်ႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ် ဝူင်ႈၵၢင်ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း သင်ၶၸဝ်ႈလႄႈ တူဝ်တႅၼ်းၶွမ်ႊပၼီႊၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ်ၶဝ် တီႈဝတ်ႉ/ၵျွင်းၵၢင် ပွၵ်ႉ 4 ဝဵင်းမိူင်းၵိုင်။ ဢၼ်မႃးႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်ပွၵ်ႈၼႆႉ ဢဵၼ်ႁႅင်းၾၢႆႇၵူၼ်းမိူင်း တင်းသင်ၶၸဝ်ႈမီးမွၵ်ႈ 50 ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉပႃးၸဵမ်ၽူႈၵွၼ်းပွၵ်ႉ၊ ၽူႈၵွၼ်းဢိူင်ႇ လုင်းတေႇဝိင်ႇ၊ ၽူႈတႅၼ်းလုင်းၸၢႆးလူင် ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၾၢႆႇတူဝ်တႅၼ်းၶွမ်ႊပၼီႊပျေႉဢွင်ႇႁိူင်း တင်းႁိူင်းမဵတ်ႉတႃႇၶဝ်သမ်ႉ မီးၼၢင်းႁၢၼ်ႇ၊ လုင်းထုၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ-ၼႆယဝ်ႉ။
ၸွမ်းၼင်ႇ ပၢင်ဢုပ်ႇၵုမ်တီႈဝတ်ႉ/ၵျွင်းၵၢင်ၼၼ်ႉ ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းတင်းသင်ၶၸဝ်ႈၶဝ် သၢၼ်ၶတ်းလွင်ႈၶုတ်း ထၢၼ်ႇႁိၼ်၊ ဢမ်ႇပၼ်ၶုတ်းထႅင်ႈၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ယင်းပၢႆတတ်းမၵ်းၶၢဝ်းယၢမ်း ႁႂ်ႈၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ် ထွၼ်ဢွၵ်ႇမိူင်းၵိုင် ပွၵ်ႈမိူဝ်း (13/05/2017)။ ၶွမ်ႊပၼီႊၶဝ်ၵေႃႈ ပေႃးဝႃႈထိုင်မႃးလိူၼ်မေႊ ဝၼ်းတီႈ 13 ၼႃႈၼႆႉ ၶဝ်တေဢွၵ်ႇမိူဝ်းယဝ်ႉ၊ ၶဝ်တေဢမ်ႇမႃးၶုတ်းထႅင်ႈ-ၼႆယဝ်ႉ။
ၵပ်းၵၢႆႇလွင်ႈၼႆႉ ၸဝ်ႈတူၼ်ၶူး ဢၵ်ႉၵသေၼ ၵေႃႈယၢမ်ႈလၢတ်ႈတီႈ ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ဝႃႈ- သင်ဝႃႈၶဝ်မႃးၶုတ်းထႅင်ႈၵေႃႈ ယူႇတီႈၵူၼ်းမိူင်းတင်းသင်ၶၸဝ်ႈ တေသိုပ်ႇတေႃႇသူႈၵႂႃႇထႅင်ႈတိၵ်းတိၵ်း။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ တိုၵ်းသူၼ်းၸုမ်းသိုဝ်ႇ Media ၵူႈမူႇၵူႈၸုမ်း၊ ပၵ်းႁူပၵ်းတႃ ပႂ်ႉတူၺ်းၸွမ်းပၼ် သၢႆငၢႆၵၢၼ်ၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ်- ၼႆယူႇ။
ၽူႈတႅၼ်းသၽႃးၵူၼ်းမိူင်း မိူင်းၵိုင် ၸၢႆးသႅင်မိူင်း ၵေႃႈလၢတ်ႈဝႃႈ-“ၶႃႈႁဝ်းတႄႉ ၸွမ်းၼင်ႇၵၢင်ၸႂ် ၵူၼ်းမိူင်းသေ မိူဝ်ႈလိူၼ်ၾႅပ်ႊၿိဝ်ႊရီႊ ဝၼ်းတီႈ 26 ၼၼ်ႉ လႆႈႁဵတ်းၶေႃႈထၢမ်ၵႂႃႇတီႈသၽႃးယဝ်ႉ။ ၸွမ်းၼင်ႇသုၼ်ႇလႆႈ/ ပုၼ်ႈၽွၼ်းၶႃႈႁဝ်းမီးၼၼ်ႉတႄႉ ႁဵတ်းၸွမ်းၼင်ႇၶၵ်ႉတွၼ်ႈမၼ်းၵႂႃႇယဝ်ႉ၊ ပႂ်ႉထွမ်ႇငိၼ်းၶေႃႈတွပ်ႇၾၢႆႇ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၶဝ်ၵူၺ်းယဝ်ႉ။ ယူႇတီႈၶႃႈႁဝ်းပဵၼ်ၽွင်းတႅၼ်း ပဵၼ်တူဝ်တႅၼ်းၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႉၼိုင်ႈသေ ၸွမ်းၼင်ႇၵၢင်ၸႂ်ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းၼၼ်ႉ တေၸုၵ်းမၼ်ႈၾၢႆႇပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းၵူၺ်း “- ၼႆယူႇ။
မိူဝ်ႈပီ 2014 ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ ၶွမ်ႊပၼီႊပျေႉဢွင်ႇႁိူင်း တင်းႁိူင်းမဵတ်ႉတႃႇ လႆႈဢၼုၺၢတ်ႈ/ၶႂၢင်ႉ ၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ် တီႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၼေႇပျီႇတေႃႇ တႃႇမႃးၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ် တီႈၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း။ ပိုၼ်ႉတီႈထၢၼ်ႇႁိၼ် ဢၼ်ၶဝ်ယွၼ်းလႆႈၼၼ်ႉ တၢင်းၵႂၢင်ႈမွၵ်ႈ 1,000 ဢေႊၶိူဝ်ႊ- ၼႆယဝ်ႉ။


text:
သိုၵ်းမၢၼ်ႈႁႅၼ်းသိုၵ်းလေႃႇတိုၵ်း သိုၵ်းတႆး RCSS/SSA ၾၢႆႇႁွင်ႇ ထတ်ႈၸႅတ်ႈၽြႃးၵၢင်ႉမေႃႇ (သီႇပေႃႉ) 7 လၵ်း၊ သိုၵ်းသွင်ၾၢႆႇသိုပ်ႇၶဵင်ႈၶႅင်တေႃႇ ၵၼ်တေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉသေတႃႉ ပွႆးလိူၼ်သီႇမေႃႇၵိူဝ် (ထၢတ်ႈၽြႃးၵၢင်ႉမေႃႇ/ ၽြႃးမေႃႇၵျူဝ်ႇ) ၵိုၼ်းၶွၼ်ႈလိူဝ်ၵူႈပီ။
ပွႆးၽြႃးၽီပၢင်း ထၢတ်ႈၵၢင်ႉမေႃႇ ဝဵင်းသီႇပေႃႉ တႄႇပိုတ်ႇပၢင် မိူဝ်ႈ ဝၼ်းတီႈ 7/3/2017 ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းမႃး ပွႆး မီးမွၵ်ႈ 4000 ။ ပၢင်ပွႆး တေမီးထိုင် လိူၼ်သီႇလွင်ႈ 1 ၶမ်ႈ (ဝၼ်းတီႈ 13/3/2017) ၶၢဝ်းတၢင်း 7 ဝၼ်း။
ႁူဝ်ပဝ်ႈၾၢႆႇပူၵ်းပွင်လုမ်းလႃး ထၢတ်ႈၵၢင်ႉမေႃႇ လုင်းသၢင်ႇၸၢႆး လၢတ်ႈၼႄ ဝႃႈ – “ပၢင်တိုၵ်း ပဵၼ် ၾၢႆႇႁွင်ႇ ၼႆႉမွၵ်ႈ 7 လၵ်းၵူၺ်းၶႃႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢမ်ႇတုမ်ႉယွၼ်ႈသင် တင်းပၢင်ပွႆးၽြႃးႁဝ်းၶႃႈ။ ပဵၼ်ပွႆး ထၢတ်ႈ ၸႅတ်ႈ ၶႃႈလူး။ ၵူၼ်းယင်းမႃး ၵိုၼ်းလိူဝ် ၵူႈပီၵွၼ်ႇဢေႃႈ” – ၼင်ႇၼႆ။
ဝၼ်းတီႈ 7/3/2017 ယၢမ်း ဝၢႆးဝၼ်း 2 မူင်းပၢႆ ၼၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပွႆႇမၢၵ်ႇလူင်သႂ်ႇတပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ဢၼ်ပၵ်းသဝ်းယူႇ ႁိမ်းလွႆ မုင်ႈၸု ၼႂ်းဢိူင်ႇဢုမ်မု ၾၢႆႇႁွင်ႇဝဵင်းသီႇပေႃႉ။ သွင်ၾၢႆႇ လႆႈပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ်တေႃႇႁူဝ်ၶမ်ႈ။ ယိုဝ်းၵၼ် ၶၢဝ်းတၢင်း 4 ၸူဝ်ႈမူင်းပၢႆ။
“ၶဝ်မႃးၶိုၼ်ႈယိုဝ်း လႄႈ လႆႈပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ်။ ၾၢႆႇၶဝ် မၢတ်ႇၸဵပ်းၼမ်လႄႈ ထွႆၵႂႃႇၶိုၼ်း။ ဢမ်ႇသိုပ်ႇ ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းထႅင်ႈသေတႃႉ သွင်ၾၢႆႇ ယင်းတိုၵ်ႉၶဵင်ႈၶႅင်ၵၼ်ဝႆႉယူႇဢေႃႈ၊ ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈယဝ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈ တႄႉ တေဢဝ်လၢႆးဢုပ်ႇဢူဝ်းသေ ၵႄႈလိတ်ႈၵႂႃႇၵူၺ်း” – ၼႆ ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇ ၶွင်ႊသီႊဢဝ်ၶိုၼ်း ၸိုင်ႈတႆး တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ၸဝ်ႈသိုၵ်းၸၢႆးငိုၼ်း လၢတ်ႈၼႄ ၼင်ႇၼႆ။
ပွႆးၽြႃးၵၢင်ႉမေႃႇပီၼႆႉ မီးပႃး ပၢင်ၸူၵ်းဝႂ် ၽူႈၵၢမ်ႇလီ – ၽူႈၵၢမ်ႇလီတီႈသုတ်း တေလႆႈ လူတ်ႉ ၵႃး ဝႅၼ်ႊ AD-VAN Nissan (ၵႃးၵျပၼ်ႊ) ၊ ထူဝ်ႊပီႊၵျိၼ်းၵျိပ်ႉ 2 လမ်း၊ လူတ်ႉၶိူင်ႈ 2 လမ်း၊ လူတ်ႉၶိူင်ႈ 3 လေႃႉ ၼိုင်ႈလမ်း၊ လူတ်ႉထႆ ၊ ၽတ်ႉလူမ်း၊ တူႈယဵၼ် ၸဵမ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ။
ၽြႃးၵၢင်ႉမေႃႇၼႆႉ မီးၵိုၵ်းမိူင်းတႆး မႃး ၸဵမ်လႂ်။ ထိုင်ပၢၼ် မိူင်းမၢဝ်းလူင် ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတႆး ႁူမ်ႈသၢင်ႈ ဢူၺ်းလီ ၵၼ် တင်း ႁေႃၶမ်းမၢၼ်ႈ ပူးၵမ်ႇ (ပၵၢၼ်ႇ) ။ ၸဝ်ႈၼၢင်းမွၼ်းလႃႈ ၵေႃႉပဵၼ် လုၵ်ႈသၢဝ် ၸဝ်ႈႁေႃၶမ်း မိူင်းမၢဝ်း ၵႂႃႇပဵၼ် ၼၢင်းၶၢင်းႁူဝ် မိူင်းပူးၵမ်ႇသေ ၺႃးၸိူင်ႉၼၢင်း (ၼၢင်းမၢၼ်ႈ) ၶဝ်ႈ ႁဵတ်းႁၢႆႉသႂ်ႇ။ မၼ်းၼၢင်းၸင်ႇ ငိူင်ႉပၢႆႈ ပွၵ်ႈၶိုၼ်း မိူင်းမၢဝ်းလူင် သေ မႃးလုသဵင်ႈသုတ်းမုၼ် တီႈ ႁိမ်းသီႇပေႃႉ။ ပိူဝ်ႈတႃႇပဵၼ်တီႈ မၢႆတွင်းသေ ၶႆႇသႅင်ၾၼ်းၶမ်း မိူင်းမၢဝ်းလူင် ၸင်ႇၵေႃႇတင်ႈ ထၢတ်ႈ (ၵွင်းမူး) ဝႆႉႁိမ်း ၽြႃးထၢတ်ႈ ၵၢင်ႉမေႃ ၊ ၶုမ်ၵုတ်း(ပႃႇႁဵဝ်ႈသၢင်းၶႅင်း) မၼ်းၼၢင်းၵေႃႈ မီးယူႇ ႁိမ်းၼၼ်ႉ ။


text:
သင်ၶၸဝ်ႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ဢွၼ်ႁူဝ်ၼမ်းၼႃႈ ပိုတ်ႇႁူင်းႁဵၼ်းထမ်ႇမ ပၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇတႆး တႃႇႁူင်းႁဵၼ်း 10 ႁူင်းႁဵၼ်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ဝႃႈၼႆ။
ဝၼ်းတီႈ 30/05/2017 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 9 မူင်း သင်ၶၸဝ်ႈတင်း ပေႃႈမႄႈပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်း ႁူမ်ႈၵၼ်သေ ပိုတ်ႇႁူင်း ႁဵၼ်းထမ်ႇမ တီႈဝတ်ႉၶိူဝ်းၼိမ်း ပွၵ့် 9 ၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။ ၼင်ႇႁိုဝ် လုၵ်ႈဢွၼ်ႇတႆး ပေႃးတေမေႃၶဝ်ႈဝတ်ႉဝႃး၊ ႁႂ်ႈႁူႉလွင်ႈထမ်ႇမလႄႈ တၢင်းယၢမ်ႈလီ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။
ၸဝ်ႈၶူးထမ်ႇမထၸ ဝိႁၢရ်တေႃးယ ၽူႈၼမ်းၼႂ်း ႁူင်းႁဵၼ်းထမ်ႇမ ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ လၢတ်ႈၼႄယိူင်း ဢၢၼ်းႁူင်း ႁဵၼ်းဝႃႈ “ ယိူင်းဢၢၼ်းဢၼ်လႆႈပိုတ်ႇႁူင်းႁဵၼ်းထမ်ႇမၼႆႉ 1) ႁႂ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁဝ်း မေႃမႃးတီႈဝတ်ႉဝႃး ၼပ်ႉယမ် ရတၼႃႇသၢမ်ၸဝ်ႈ၊ 2) ႁႂ်ႈမီးတၢင်းႁူႉၼႂ်းထမ်ႇမလႄႈ တၢင်းယၢမ်ႈလီ၊ 3) ႁႂ်ႈဢဝ်ထမ်ႇမသေ ပူၵ်းပွင် ၽဝၸဝ်ႈၵဝ်ႇ၊ 4) ႁႂ်ႈမီးလွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈ၊ 5) ႁႂ်ႈမေႃႁၵ်ႉသႃထိင်းသိမ်း ၽႃသႃ သႃသၼႃ၊ လိၵ်ႈလၢႆးလႄႈ ၾိင်ႈငႄႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ” ဝႃႈၼႆ။
ႁူင်းႁဵၼ်းထမ်ႇမ တီႈဝတ်ႉၶိူဝ်းၼိမ်း လွႆၸၢင်ႉၼႆႉ တေႃႈလဵဝ် လုၵ်ႈဢွၼ်ႇဢၼ်တေမႃးၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းသွၼ် ပၼ်သၢႆမၢႆဝႆႉ မီး 64 ၵေႃႉယဝ်ႉ။ ဝၼ်းႁပ်ႉသဵၼ်ႈသၢႆမၢႆ တႃႇလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၶိုၼ်ႈႁူင်းႁဵၼ်းထမ်ႇမ တႄႇႁပ်ႉ ဝၼ်းတီႈ 26/05/2017- 02/06/2017၊ တေပူင်သွၼ်ၽႃသႃလိၵ်ႈတႆးၵႂႃႇ ၵူႈဝၼ်းဢႃးတိတ်ႉ၊ တေတႄႇပူင်သွၼ် လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၵႂႃႇ လိူၼ်ၼႃႈ ဝၼ်းတီႈ 04/06/2017 ၶၢဝ်းယၢမ်း 09 မူင်း ထိုင် ဝၢႆးဝၼ်း 3 မူင်း ဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ဢၼ်ပိုတ်ႇႁူင်းႁဵၼ်းထမ်ႇမ တင်းမူတ်း မီး 10 တီႈ၊ မိူၼ်ၼင်ႇ ဝိႁၢရ်ၵၢင်မိူင်း၊ တႃႈပုင်ႇ၊ ဝတ်ႉတေႃးယ၊ ဝတ်ႉလူင်မူၼ်း၊ ဝတ်ႉမိူင်းယၢင်း၊ ဝတ်ႉၵုင်းသႃႇ၊ ဝတ်ႉပၢင်ထူဝ်ႇလိၼ်(ဝၢၼ်ႈၵဝ်ႇ)၊ ဝတ်ႉၵွင်းၵေး၊ ဝတ်ႉဢီႇၼၢႆး၊ ဝတ်ႉၶိူဝ်းၼိမ်း လွႆၸၢင်ႉ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။
လွင်ႈလႆႈပဵၼ်မႃးႁူင်းႁဵၼ်းထမ်ႇမၼႆႉ လုၵ်ႉမႃးတီႈငဝ်ႈငုၼ်းမုၵ်ႉၸုမ်းလူင် သင်ၶၸဝ်ႈၸိုင်ႈတႆး ဢွၼ်ႁူဝ်တႄႇ တင်ႈမႃး ၼင်ႇႁိုဝ်ပီႈၼွင်ႉၸၢဝ်းၶိူဝ်း ဢၼ်ယူႇၼႂ်းမိူင်းၸိုင်ႈတႆး၊ ပေႃးတေႁူႉၸၵ်းၵိူဝ်းယမ် ပုတ်ႉထၽႃသႃ ဝတ်ႉဝႃးမုၼ်ၸဝ်ႈ ပဵၼ်တီႈပိုင်ႈဢိင်သွၼ်ႁဵၼ်းတၢင်းႁူႉ-ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ဝတ်ႉဝႃးလႄႈၵူၼ်းၼုမ်ႇ ႁၢင်ႇၵႆၵၼ်မႃး ၵူႈမိုဝ်ႉၵူႈဝၼ်းလႄႈ ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃး တေၽိူမ်ႉထႅမ်ပၼ်တီႈယူပ်ႈ ယွမ်းၼႆသေ ၸင်ႇသၢင်ႈမႃးႁူင်းႁဵၼ်းထမ်ႇမၼႆႉ- ဝႃႈၼႆ။
ႁူင်းႁဵၼ်းထမ်ႇမၼႆႉ ငဝ်ႈငုၼ်းမုၵ်ႉၸုမ်းလူင်သင်ၶၸိုင်ႈတႆးပဵၼ်ငဝ်ႈသေ ၸဝ်ႈၶူးၸိူဝ်းၵႂႃႇႁဵၼ်း လိၵ်ႈတီႈ သီႇႁူဝ်ပွၵ်ႈမႃး ၶဝ်ၸဝ်ႈပၢၵ်ႈတၢင်း-ၶဵၼ်ႇတႅမ်ႈလၵ်းသုတ်ႇၵၢၼ်ႁဵၼ်းတႄႇပူင်သွၼ်မႃး မိူဝ်ႈပီ 2014။ ယၢမ်းလဵဝ် ၶႂ်ႈတူဝ်ႈၸိုင်ႈတႆးယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။


text:
တီႈၼႂ်းထုင်ႉပူင်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်းၼႆႉ ဝၼ်းလိူၼ် 11 မူၼ်းၼၼ်ႉ ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ပွႆးဝၼ်းဢွၵ်ႇဝႃႇသႃ ၵူၺ်းပႆႇပေႃး ၊ ၸတ်းႁဵတ်းပႃးပၢင်ၽၢႆးႁိူဝ်းၶႅင်ႇၵၼ် ။ ပၢင်ပွႆးၼႆႉ ၶတ်းၸႂ်ႁဵတ်းမႃး 1 ပီၼိုင်ႈပွၵ်ႈ ၼင်ႇႁိုဝ်ၾိင်ႈႁိတ်ႈႁွႆး ၵၢၼ်ၶႅင်ႇၽၢႆးႁိူဝ်းတႆး ပေႃးတေဢမ်ႇႁၢႆ ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ၸၢႆးၼေႃႇၶမ်းၸိုၼ်ႈ လၢတ်ႈဝႃႈ – ၵၢၼ်ၶႅင်ႇၽၢႆးႁိူဝ်းၼႆႉ မိူၼ်ၼင်ႇ 2 ၵေႃႉႁိူဝ်းၼိုင်ႈလမ်း ၊ 4 ၵေႃႉ ႁိူဝ်း ၼိုင်ႈလမ်း ၊ 6 ၵေႃႉႁိူဝ်းၼိုင်ႈ လမ်း ၶႅင်ႇၵၼ် ။ ၶႅင်ႇၽၢႆးႁိူဝ်း ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 100 မဵတ်ႉ ။ တီႈပၢင်ၶႅင်ႇၽၢႆးႁိူဝ်းၼၼ်ႉ ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႊတီႊႁူဝ်သိူဝ် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ၸဝ်ႈၶမ်းပိူင်ႇၾႃႉ တင်းၶူးပူင်သွၼ်လိၵ်ႈတႆး လုင်းၸၢႆးၾႃႈ ၵေႃႈမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈ – ဝႃႈၼႆ ။
ၵၢၼ်ၽၢႆးႁိူဝ်းၶႅင်ႇၵၼ်ၼႆႉ ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းယူႇၼႂ်းထုင်ႉပူင်း တူဝ်တႅၼ်းဝၢၼ်ႈတေႃႇဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ မႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ၶႅင်ႇၵၼ် ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ၸၢႆးဢွင်ႇတၢၼ်း ၵေႃႉၵႂႃႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ၶႅင်ႇၽၢႆးႁိူဝ်း လၢတ်ႈဝႃႈ – ဢၼ်ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်း ထုင်ႉပူင်းၶဝ် ႁဵတ်းပၢင်ပွႆးၶႅင်ႇၽၢႆးႁိူဝ်းၵၼ်ၵမ်းၼႆႉ လီယွင်ႈယေႃးၼမ်ႉၸႂ်ၵူၼ်းထုင်ႉပူင်းတႄႉ ။ လီယွင်ႈယေႃးၼမ်ႉၸႂ်ၶဝ် ဢၼ်ႁၵ်ႉလိၵ်ႈလၢႆးတူဝ်ၵဝ်ႇ ၊ မေႃပႅင်းမႅတ်ႇၾိင်ႈႁိတ်ႈႁွႆးတူဝ်ၵဝ်ႇ ၊ လီယွင်ႈၵုၼ်းမုၼ်ၸွမ်း – ဝႃႈၼႆ ။
သိုပ်ႇလၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ – ၸၢဝ်းပလွင်ႈပႂ်ႉပႃးၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတူဝ်ၵဝ်ႇၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈလီ ၊ ၵွပ်ႈဝႃႈ ၼႂ်းထုင်ႉပူင်းၼႆႉ မၼ်းလႆႈယူႇၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းပဢူဝ်း။ ပေႃးဝႃႈ ပီႈၼွင်ႉတႆးထုင်ႉပူင်းၶဝ် ဢမ်ႇပႅင်းမႅတ်ႇၼႆ လွင်ႈၾိင်ႈငႄႈၾိင်ႈႁိတ်ႈႁွႆးၶဝ် တေႁၢႆၵႂႃႇၵူၺ်းယဝ်ႉ – ဝႃႈၼႆ ။
ပၢင်ပွႆးၶႅင်ႇၽၢႆးႁိူဝ်းၼႆႉ ၸတ်းႁဵတ်းဝၼ်းလိူၼ် 11 မူၼ်း တေႃႇထိုင်လိူၼ် 11 လွင်ႈၼိုင်ႈၶမ်ႈ (ၶၢဝ်းတၢင်း 2 ဝၼ်း) ။ ၵူၼ်းၸိူဝ်းယူႇၼႂ်းထုင်ႉပူင်းတင်းသဵင်ႈ ၵိုတ်းလိုဝ်ႈၵၢၼ်ငၢၼ်းသေ မႃးၶဝ်ႈၶေႉၶႅင်ႇ ၵၢၼ်ၽၢႆးႁိူဝ်း ။
ထုင်ႉပူင်းၼႆႉ ပဵၼ်ထုင်ႉဢၼ်ႁၢင်ႈလီ ဢွၵ်ႇမၢၵ်ႇၶဝ်ႈတဝ်ႈၼမ်ႉ ၼႂ်းမိူင်းတႆး ၼမ်ႉလိူဝ်တၢင်ႇတီႈထုင်ႉၼိုင်ႈ။ ယူႇၼႂ်းၼမ်ႉ 6 လိူၼ် ၼိူဝ်ၵွင်း 6 လိူၼ် ။ ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းထုင်ႉပူင်း ႁဵတ်းၵိၼ်ၵၢၼ်ၼႃး လဵင်ႉတွင်ႉတူဝ်ၵဝ်ႇ ။
ထုင်ႉပူင်းၼႆႉ လႆႈၸႅၵ်ႇဝႆႉပဵၼ် 3 ၾၢႆႇ ။ ၾၢႆႇၼိုင်ႈ တူၵ်းၵႂႃႇၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းႁူဝ်ပူင်း ၊ ၾၢႆႇၼိုင်ႈ တူၵ်းၵႂႃႇၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းသီႇသႅင်ႇ ၊ ၾၢႆႇၼိုင်ႈ တူၵ်းတႂ်ႈၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉတလူင်း ၸႄႈတွၼ်ႈတူၼ်ႈတီး ။


text:
သုၼ်လဵပ်ႈႁဵၼ်းလွင်ႈတႆး မႄႈႁွင်ႈသွၼ် ႁူမ်ႈၵၼ်တင်း ၸၼ်ႉၸွမ်ၵဵင်းမႆႇၸိုင်ႈထႆး ၸတ်းႁဵတ်းပၢင် ဢုပ်ႇဢူဝ်းလႅၵ်ႈလၢႆႈ လွင်ႈၾိင်ႈငႄႈၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆး။ ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇ၊ လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် ၊ မုၵ်ႉၸုမ်းတႆး ဢိၵ်ႇၽူႈသူၼ်ၸႂ် ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပိူဝ်ႈတႃႇႁူမ်ႈၵၼ် ဝၢင်းၽႅၼ်မိူဝ်းၼႃႈ။
ဝၼ်းတီႈ 24 လိူၼ်ၵျႃၼ်ႊ 2015 သုၼ်လဵပ်ႈႁဵၼ်းလွင်ႈတႆးမႄႈႁွင်ႈသွၼ် ႁူမ်ႈၵၼ်တင်း ၸၼ်ႉၸွမ် ၵဵင်းမႆႇ ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းလႅၵ်ႈလၢႆႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင် ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈ ၾိင်ႈငႄႈႁိတ်ႈႁွႆး လိၵ်ႈလၢႆးတႆး တီႈႁွင်ႈပၢင်ၵုမ်ၾၢႆႇၶူၼ်ႉၶႆႈတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း(สถาบันวิจัยสังคม) ၸၼ်ႉၸွမ်ၵဵင်းမႆႇ ၸိုင်ႈထႆး။
မီးၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် ၽူႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းလွင်ႈတႆး ၶူးသွၼ်ၸၼ်ႉၸွမ်ၵဵင်းမႆ ၊ ၸုမ်းတႆးမႄႈႁွင်ႈသွၼ် ၊ မိူင်းပၢႆး ၊ ၸုမ်းသမႃႊၶူမ်ႊပၢႆးပၺ်ၺႃလႄႈ ၾိင်ႈငႄႈတႆး ၊ ၸုမ်းသိုဝ်ႇႁႅင်းၼုမ်ႇ ၊ ၸုမ်းၼုမ်ႇတႆးၵတ်း ယဵၼ် ၊ မုၵ်ႉၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး၊ ၸုမ်းႁႅင်းၵၢၼ် ၊ ၸုမ်းလုၵ်ႈႁဵၼ်းဝတ်ႉသူၼ်ၻွၵ်ႇဢိၵ်ႇ ၽူႈသူၼ်ၸႂ် လဵပ်ႈႁဵၼ်းၶဝ်ႈႁူမ်ႈမွၵ်ႈ 50 ၵေႃႉ ။
ယိူင်းဢၢၼ်းပိူဝ်ႈတႃႈႁႂ်ႈမီးလွင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင် လွင်ႈတူင်ႉၼိုင်ၾိင်ႈငႄႈႁိတ်ႈႁွႆး ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆး လႄႈႁႂ်ႈမီးလွင်ႈႁူမ်ႈမိုဝ်းဢၼ်လီတေႃႇၵၼ်ၵႂႃႇမိူဝ်းၼႃႈဝႃႈၼႆ။
ၻွၵ်ႊတိူဝ်ႊ ၶျယၼ်ႊ ဝလ်ႊၽုတ်ႉ ၽူႈပွင်ၵၢၼ်သုၼ်ၸၢဝ်းၶိူဝ်းလႄႈလွင်ႈပူၵ်းပွင် ၸၼ်ႉၸွမ်ၵဵင်းမႆႇ ပိုတ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်း ႁပ်ႉတွၼ်ႈၽူႈမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈလႄႈ ပၼ်ႁႅင်းၸႂ်ႁႂ်ႈၵူႈၵေႃႉလဵပ်ႈ ႁဵၼ်းလွင်ႈၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇ။
ၻွၵ်ႊတိူဝ်ႊ ၸရုၼ်ႊ ၶမ်းၼူၼ်းၻႃႊႁူဝ်ပဝ်ႈသုၼ်လဵပ်ႈႁဵၼ်းလွင်ႈတႆးမႄႈႁွင်ႈသွၼ်ၵၢဝ်ႇ လၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်းပိုတ်ႇပၢင်ၵႂႃႇလႄႈၵၢဝ်ႇလၢတ်ႈယိူင်းဢၢၼ်းဢၼ်လႆႈၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ဢုပ်ႇ ဢူဝ်းလႅၵ်ႈလၢႆးဢိၵ်ႇတင်းႁႂ်ႈမီးလွင်ႈႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ်ၵႂႃႇၼင်ႇႁိုဝ်ၾိင်ႈငႄႈလိၵ်ႈလၢႆးၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး ပေႃးတေဢမ်ႇႁၢႆလႄႈၶႂ်ႈႁႂ်ႈပီႈၼွင်ႉတႆးလဵပ်ႈႁဵၼ်းလွင်ႈၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇၼမ်ၼမ်ၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းပၢင်ၵႅဝ်ႈၼႆႉမီးၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်မိူၼ်ၼင်ႇ ၻွၵ်ႊၻိူဝ်ႊယူဝ်ႊထိၼ်ႊ ၿုၼ်ႊသလိူၺ်ႊ၊ ၸၢႆးသႅင်မိူင်းမင်းၵွၼ်း မႃးၵၢဝ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်း – ဢၼ်လႆႈၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ လမ်ႇလွင်ႈတႃႇတေႁဵတ်းသၢင်ႈ ၵႂႃႇမိူဝ်းၼႃႈ –
– ထုၵ်ႇလီမီးလွင်ႈၵပ်းသၢၼ်ၵၼ်တင်းပီႈၼွင်ႉတႆးၼႂ်းမိူင်းလႄႈၼွၵ်ႈမိူင်း
– ႁဵတ်းလွင်ႈတူင်ႉၼိုင် ၼင်ႇႁိုဝ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇတေသူၼ်ၸႂ်ၼႂ်းၵၢၼ်လိၵ်ႈလၢႆးၾိင်ႈငႄႈ
– မုၵ်ႉၸုမ်းဢၼ်တေၶဝ်ႈထိုင်ပီႈၼွင်ႉတႆး
– ႁႂ်ႈပၼ်ပိုၼ်ႉထၢၼ်ၶေႃႈမုလ်း ၼႂ်းဢိူင်ႇ/ဝၢၼ်ႈ ဢၼ်မီးပီႈၼွင်ႉတႆးယူႇသဝ်း ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။
ၻွၵ်ႊၻိူဝ်ႊယူဝ်ႊထိၼ်ႊ ၿုၼ်ႊသလိူၺ်ႊ လၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ ၸွမ်းၼင်ႇဢၼ်လႆႈ လဵပ်းႁဵၼ်းမႃးၼႆႉ တႆး ဢမ်ႇၼၼ် ထႆးယႂ်ႇမီးပိုၼ်းမႃးဢမ်ႇယွမ်း 2000 ပီယၢမ်ႈမီး ဝၢၼ်ႈမိူင်း၊လိၵ်ႈလၢႆး ၊ ၽႃသႃ ၵႂၢမ်းလၢတ်ႈတူဝ်ၵဝ်ႇမႃးၸဵမ်မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇ မိုၼ်ႉသိုၼ်း ယၢမ်းလဵဝ် ပီႈၼွင်ႉတႆးယူႇတၢင်းမိူင်းၶႄႇ ၊ မိူင်းတႆး ၊ ဢိၼ်ႊၻီးယိူဝ်ႊ ၊လၢဝ်း ၊ ထႆး ၊ ၵမ်ႈၼမ်တႄႉယူႇတီႈမိူင်းတႆး ၼႆယဝ်ႉ။
လိူဝ်ၼၼ်ႉမီးလွင်ႈဢုပ်ႇၵုမ်ပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင် ပိုၼ်ႉငဝ်ႈတႃႇၶွင်ႊသီႊၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆး ၼႂ်းဢၼႃၵၢတ်ႈ မိူဝ်းၼႃႈ 5 – 10 ပီၼႆႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်မီးတၢင်းၶိုပ်ႈၼႃႈၸိူင်ႉႁိုဝ်ၼႆၼၼ်ႉၽႄႈ ၸုမ်းသေတမ်းဝၢင်းၽႅၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇယူႇဝႃႈၼႆ။
တၢင်းႁၼ်ထိုင်ၵူႈမူႇၸုမ်းဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉတူၵ်းလူင်းႁၼ်လီမိူၼ်ၵၼ်ဝႃႈ ၽႃသႃလိၵ်ႈလၢႆးတႆး ၊ ၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းဝႆတႆး တၢင်းၵိၼ်တႆး လႄႈၾိင်ႈငႄႈႁိတ်ႈႁွႆးတႆး ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁူမ်ႈၵၼ်ၵူႈၾၢႆႇၾၢႆႇသေ ထုၵ်ႇလီ မႅတ်ႇပႅင်းပႂ်ႉပႃး ပိုၼ်ၽႄႈၵႂႃႇ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ။
သုၼ်ၵၢၼ်ႁဵၼ်း (วิทยาลัย) မႄႈႁွင်ႈသွၼ်ၼႆႉ ၵေႃႇတင်ႈမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 17 လိူၼ်ဢေႊ ၿိူဝ်ႊ 2002 ဢွင်ႈတီႈၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်း ၸႄႈတွၼ်ႈမႄႈႁွင်ႈသွၼ် မီးၵၢၼ်ပူင်သွၼ်ပၼ် ၸၼ်ႉသုင် ( ระดับอนุปริญญา) လႄႈၵၢၼ်ႁဵၼ်းသွၼ် ၶၢဝ်းပွတ်း ။
လိူဝ်ၼၼ်ႉ ယင်းလႆႈၸတ်းတင်ႈႁွင်ႈၵၢၼ် ၾၢႆႇလဵပ်ႈႁဵၼ်းလွင်ႈတႆး (ศูนย์ไทใหญ่ศึกษา) ပိူဝ်ႈတႃႇႁႂ်ႈပဵၼ် ၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်တၢင်းၾိင်ႈငႄႈႁိတ်ႈႁွႆး မိူင်းမႄႈႁွင်ႈသွၼ်မီးၵၢၼ်ပၼ်ပၢင်သွၼ်ပိုၼ်း ၊ ပိုၼ်ႉတီႈဢႅဝ်ႇတွင်ႈတဵဝ်း ၊ ၾိင်ႈငႄႈႁိတ်ႈႁွႆး၊ လွင်ႈယူႇသဝ်းၵိၼ်သၢင်ႈ လွင်ႈယုမ်ႇယမ် ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။


text:
ပိုၼ်ႉႁူႉလီသူၼ်ၸႂ်
ဢီႈသင် ပဵၼ်လွၵ်းပိူင်ၽီႊဢႃႊ PR System (1)
- Details
- Created on 15 September 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ပိုၼ်ၶမ်း ၽယၵ်ႉဝူင်း
ၼႂ်းဝူင်းၵၢၼ်မိူင်း ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈ ယၢမ်းလဵဝ် ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈၶၢဝ်ႇငၢဝ်း လွၵ်းပိူင် ၽီႊဢႃႊ (PR System)ၼႆႉ ဢဝ်ပဵၼ်ၶၢဝ်ႇယႂ်ႇ ၶဝ်ႇႁူၼ်ႈၵႂႃႇတူဝ်ႈမိူင်းလႄႈ ၽီႊဢႃႊ(PR) ပဵၼ်သင်ၼႆၼၼ်ႉ တႆးႁဝ်းၵေႃႈ လီႁူႉၸွမ်းၽွင်ႈယူႇ၊ ပေႃးႁူႉၸင်ႇၸၢင်ႈ လိူၵ်ႈၵႃႈၸွမ်းလွၵ်းသႅၼ်ႉ မၼ်းၶိုတ်းၶိုတ်းၸမ်ၸမ် ၵွႆးဢမ်ႇၵႃး ႁႂ်ႈပေႃးၸၢင်ႈႁပ်ႉဢဝ်လႄႈ သၢၼ်ၶတ်းၸွမ်းၼင်ႇ ၽွၼ်းၵၢၼ်မၼ်း ဢွၵ်ႇမႃးၼႆၼၼ်ႉ ၽူႈတႅမ်ႈၸင်ႇဝၵ်ႉတၢဝ်းႁႃ ၽိုၼ်ဢိင်ၼမ်းတၢင်းသေ ၸူၵ်းမႃးလၢတ်ႈၼႄၵၼ် ၼင်ႇပႃႈတႂ်ႈၼႆႉ။
ဢၼ်လူဝ်ႇၶဝ်ႈၸႂ်ဝႆႉ ငၢႆႈငၢႆႈဢွၼ်တၢင်းၼႆႉ လွၵ်ႈပိူင်ၽီႊဢႃႊ (PR system) ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ မၼ်းၵဵဝ်ႇတင်းမၢႆမီႈ ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈႁႃၽူႈတၢင်တူဝ် ဢၼ်တေၵႂႃႇဝႃႈ ၵၢၼ်တႅၼ်းၵူၼ်းမိူင်း တီႈၼႂ်းသၽႃး (လူတ်ႈတေႃႇ) ၼႂ်းၵႃႈမီးလၢႆလၢႆလွၵ်းပိူင်ၼၼ်ႉ ၶဝ်ႈပႃးလွၵ်းပိူင်ၼိုင်ႈ၊ တင်းမၢႆမီႈ ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း (Constitution)ၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဢၼ်လဵဝ်ၵၼ်၊ လၵ်းပိူင်သဵၼ်းတၢင်းၵေႃႈ ပိူင်ႈၵၼ်၊ မၢႆမီႈပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်းၼႆႉ ပဵၼ်မၢႆမီႈသုင်သုတ်း တႃႇၸိုင်ႈမိူင်းၼိုင်ႈလုၵ်ႈ ဢၼ်မီးတင်း လၵ်းပိူင်မၢႆမီႈလႄႈ လၵ်းပိူင်ၵၢၼ်မိူင်း ႁူမ်ႈလေႃးၵၼ်ဝႆႉ ၼၼ်ႉသေ လွၵ်းပိူင်ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆႉ ပဵၼ်လၵ်းပိူင်မၢႆမီႈ ထမ်းမလႃး(ယူဝ်းယူဝ်း) ဢၼ်ၽူႈတၢင်တူဝ်ၵူၼ်းမိူင်း (ၽွင်းတႅၼ်း)ၶဝ် ဢဝ်ၵႂႃႇဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ် ၼႂ်းသၽႃး ၸွမ်းၼင်ႇဢႃႇၼႃႇသုင်သုတ်းၸိုင်ႈမိူင်း ပၼ်သုၼ်ႇဝႆႉ လွင်ႈဝႃႈတေၸႂ်ႉလွၵ်းလၢႆး ပိူင်လႂ်သႅၼ်းလႂ်သေ လိူၵ်ႈတင်ႈၸိူင်ႉၼႆ။
ဢႃႇၼႃႇသုင်သုတ်း ဢမ်ႇၼၼ် ဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်း (အချုပ်အခြာအာဏာ-နိုင်ငံတော် အာဏာ) ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်ဢႃႇၼႃႇ ဢၼ်ပၼ်သုၼ်ႇ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ႁႂ်ႈလႆႈၶပ်းၶိုင် ႁဵတ်းသၢင်ႈၵၢၼ်ဝၢၼ်ႈၵၢၼ်မိူင်း ပုၼ်ႈတႃႇ ၽွၼ်းပၢင်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းတူဝ်ၵဝ်ႇ လွတ်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းလႅဝ်းၼႆ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ဢႃႇၼႃႇသုင်သုတ်းၸိုင်ႈမိူင်းၼႆႉ ၼႂ်းၽိုၼ်လိၵ်ႈဢၼ် ၵဵဝ်ႇတင်းမၢႆမီႈလၢတ်ႈဝႆႉဝႃႈ-
(1) ဢႃႇၼႃႇတႅမ်ႈမၢႆမီႈ
(2) ဢႃႇၼႃႇၽွင်းငမ်းဝၢၼ်ႈမိူင်း
(3) ဢႃႇၼႃႇတႅပ်းတတ်းတြႃး ၼႆၼႄဝႆႉသၢမ်ပိူင်ၼႆႉ။
ဢႃႇၼႃႇသုင်သုတ်းၸိုင်ႈမိူင်းၼၼ်ႉ မီးၼႂ်းၵမ်မိုဝ်းၽႂ် ? ၼႂ်းၽိုၼ်မၢႆမီႈ ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း တူဝ်ႈလုမ်ႈၾႃႉ လႆႈႁၼ်တႅမ်ႈဝႆႉမိူၼ်ၵၼ်ဝႃႈ မီးၼႂ်းၵမ်မိုဝ်းၵူၼ်းမိူင်း၊ ၵူၼ်းမိူင်း ပဵၼ်ၸဝ်ႈၶွင်မၼ်း ၼႆၼၼ်ႉ ဢမ်ႇဝႃႈၸိုင်ႈမိူင်းလွၵ်းပိူင် တီႊမူဝ်ႊၶရေႊသီႊ လႄႈ ၸိုင်ႈမိူင်းလွၵ်းပိူင် ၶွမ်ႊမိဝ်ႊၼိသ်ႉတ်ယဝ်ႈ။
ၶိုၼ်းမႃးဝၢႆႇငွၵ်ႈတူၺ်း မၢႆမီႈပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း ၶွင်ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ႈမိူင်းမၢၼ်ႊ လူး၊ ၼႆႉၵေႃႈမိူၼ်ၵၼ် ဢမ်ႇဝႃႈမၢႆမီႈ ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း ပီႊ1947 (ပၢၼ်လွၵ်းပိူင် တီႊမူဝ်ႊၶ ရေႊသီႊ) ၼၼ်ႉလႂ်၊ မၢႆမီႈပိူင်ငဝ်ႈ ပိုင်းမိူင်း ပီႊ1974 (ပၢၼ်လွၵ်းပိူင် သူဝ်ႊသႄႊလိသ်ႉတ် ၸဝ်ႈဢမ်းၼၢၸ်ႈသိုၵ်း) ၼၼ်ႉလႂ်၊ ႁူမ်ႈတင်းမၢႆမီႈ ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း ပီႊ2008 (ပၢၼ်လွၵ်းပိူင် ၸဝ်ႈဢမ်းၼၢၸ်ႈ သိုၵ်းၼႂ်းၶၢပ်ႈတီႊမူဝ်းၶရေႊသီႊ) ၼၼ်ႉလႂ်ယဝ်ႈ၊ တႅမ်ႈဝႆႉ ၸွမ်းလၢႆးၽႂ်လၢႆးမၼ်းဝႃႈ- ဢႃႇၼႃႇသုင်သုတ်း ၶွင်ၸိုင်ႈမိူင်း မီးၼႂ်းၵမ်မိုဝ်းၵူၼ်းမိူင်း၊ ၵူၼ်းမိူင်းပဵၼ်ၸဝ်ႈၶွင် မၼ်းၼႆလွၼ်ႉလွၼ်ႉ လႆႈႁၼ်ၼင်ႇၼႆ။
လွင်ႈဝႃႈ ဢႃႇၼႃႇသုင်သုတ်းၶွင်ၸိုင်ႈမိူင်း မီးၼႂ်းၵမ်မိုဝ်းၵူၼ်းမိူင်း၊ ၵူၼ်းမိူင်းပဵၼ်ၸဝ်ႈၶွင် မၼ်းၼႆၼၼ်ႉ ပဵၵ်ႉဝႃႈၼႂ်းတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ၸိူဝ်းမီးၾိင်ႈၵူၼ်းလီ ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉယွမ်းႁပ်ႉလႄႈ ႁဵတ်းသၢင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်းၵၼ်မႃး ၼႆသေတႃႉၵေႃႈ ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းၵမ်ႈၽွင်ႈ ယင်းတိုၵ်ႉလႆႈႁၼ် ၸုမ်းၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇသိုၵ်း ဢဝ်ၵွင်ႈၵၢင်ႇ လၢၵ်ႈၼၢၵ်ႈသေ ယိပ်းၵမ်ဝႆႉဢႃႇၼႃႇသုင်သုတ်း ၶွင်ၸိုင်ႈမိူင်း ႁဵတ်းပဵၼ်ၶေႃႈယုၵ်ႉဝဵၼ်ႉ တႃႇၶဝ်ယူႇ။
ပေႃးတူၺ်းၶိုၼ်း ပိုၼ်းၵၢၼ်မိူင်းမၢၼ်ႈ မိူင်းတႆးႁဝ်းၵေႃႈ တေလႆႈႁၼ်ဝႃႈ- မိူဝ်ႈပၢၼ်ၶုၼ်ႁေႃ ၶမ်း၊ ပၢၼ်ၸဝ်ႈၾႃႉၼၼ်ႉ ၶုၼ်မိူင်းၵေႃႉလဵဝ် ယိပ်းဝႆႉဢႃႇၼႃႇသုင်သုတ်း ၶွင်ၸိုင်ႈမိူင်း ဢၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ ဢႃႇၼႃႇလၢပ်ႇယူႇၼိူဝ်ၶေႃးယူႇတႂ်ႈ ၼၼ်ႉသေ ၽွင်းငမ်းဝၢၼ်ႈမိူင်းမႃး။
ထိုင်ၼႂ်းပၢၼ် ၶူဝ်ႊလူဝ်ႊၼီႊ ဢိင်းၵလိသျ်ႊ ၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢႃႇၼႃႇသုင်သုတ်း ၵႂႃႇမီးၼႂ်းမိုဝ်း ၶႃႈလူင်ယႂ်ႇ ဢင်းၵိသျ်ႊၶဝ်ၵူၺ်း။
ထိုင်မႃး ပၢၼ်လွတ်ႈလႅဝ်းၵွၼ်းၶေႃ(1948) ၸင်ႇမႃးမီး ၼႂ်းၵမ်မိုဝ်းၵူၼ်းမိူင်း ၼၼ်သေတႃႉၵေႃႈ ၵူၼ်းမိူင်း တေႃႉတႄႉလႆႈယိပ်းမွၵ်ႈ 13-ပီႊၵူၺ်း၊ ဝၢႆးၼၼ်ႉ လႆႈထုၵ်ႇတင်း ၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇသိုၵ်း ႁုပ်ႈယိုတ်းဢဝ်ၵႂႃႇဝႆႉၼႂ်း မိုဝ်းၵူၼ်းၵေႃႉလဵဝ် မိူဝ်ႈပီႊ(1962)သေ ၽွင်းငမ်းၼင်ႇၸႂ်မီးမႃး။
ဝၢႆးၼၼ်ႉ ဢဝ်ပႃႊတီႊသူဝ်ႊသႄႊလိသ်ႉတ် (ပီႊ-1974ၼႆယဝ်ႉ၊ ဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈ မိူင်းၵႂႃႇမီးၼႂ်းၵမ်မိုဝ်းၵူၼ်း မွၵ်ႈၵမ်မိုဝ်းၼိုင်ႈၵူၺ်းသေ ၸႂ်ႉတိုဝ်းၵႃႈပွင်ႇၵႃႈပဵၼ်မႃး လၢႆလၢႆပီႊ၊ တင်ႈဢဝ်ပီႊ-1988 မႃး တေႃႇထိုင်ပီႊ-2011 ၼၼ်ႉၵေႃႈ ၸွမ်ၸိုင်ႈၸိၵ်းသိုၵ်းၵေႃႉလဵဝ် ယိပ်းၵမ်ဝႆႉဢၢမ်းၼၢတ်ႈသုင်သုတ်း ၶွင်ၸိုင်ႈမိူင်းမႃး။
ႁွတ်ႈမႃး ၼႂ်းငဝ်းလၢႆးမိူဝ်ႈလဵဝ် ၸင်ႇလႆႈႁၼ်တႅမ်ႈဝႆႉ ၼႂ်းမၢႆမီႈပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း ပီႊ-2008 ဝႃႈဢႃႇၼႃႇသုင်သုတ်း ၶွင်ၸိုင်ႈမိူင်း မီးၼႂ်းၵမ်မိုဝ်းၵူၼ်းမိူင်း၊ ပဵၼ်ၶွင်ၵူၼ်းမိူင်း ဝႃႈၼႆဝႆႉ မိူၼ်ႁူႉၵၼ်ႁၼ်ၵၼ်ယူႇ ၼႆႉယဝ်ႈ။
(ဢိင်မႃးၼႂ်းပပ်ႉၽီႊဢႃႊပဵၼ်သင်- PR ဘာလဲနှင့်ကင်တားနား၊ မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ၁၉၈၂မြန်မာနိုင်ငံသားဥပဒေ, မောင်ကိုနီ- တရားရုံးချုပ်ရှေ့နေ။ ဢၼ်ၸၢႆးသၢမ်တိပ်ႉသိူဝ် ပၼ်ယိမ်ဝႆႉ၊ တေသိုပ်ႇထႅင်ႈ…)
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ၸုမ်းတူင်ႉၼိုင်တူင်ႇဝူင်းတႆးလႄႈ ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်း ၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ တေၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ပွႆးဝၼ်း ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉ ယႂ်ႇလူင် တႃႇသွင်ဝၼ်း ဝႃႈၼႆ ။
ဝၼ်းတီႈ 07-08/02/2017 လိူၼ်ၼႃႈၼႆႉ ၸုမ်းတူင်ႉ ၼိုင် တူင်ႇဝူင်း တႆးလၢႆမူႇ လၢႆၸုမ်းလႄႈ တင်းပေႃႈမႄႈပီႈၼွင်ႉ ၵူၼ်းမိူင်း ၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ တေႁူမ်ႈၵၼ် ၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ပွႆးဝၼ်းၸိူဝ်ႉ ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ၶွပ်ႈၶူပ်ႇတဵမ် 70 ပီ တီႈႁူင်းႁေႃ ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈ ၾိင်ႈငႄႈတႆး ၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ ၸိုင်ႈတႆး ပွတ်းႁွင်ႇ။ ၼႂ်းပၢင်ၵႅဝ်ႈဝၼ်းၸိူဝ်ႉ ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးၼၼ်ႉ တေဢုပ်ႇၶႆႈၼႄ လွင်ႈပဵၼ်မႃး ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ႁဵတ်းႁိုဝ်ပဵၼ်မႃး ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဝႃႈၼႆ ။
ၼၢင်းသၢၼ်းသၢၼ်းဢေး ၽူႈတႅၼ်းသၽႃးၸႄႈမိူင်း ၶဵတ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈ မၢႆ 2 ၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ လၢတ်ႈဝႃႈ “ ပေႃးထိုင်မႃး ၼႂ်းဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးၸိုင် ႁဝ်းၶႃႈ တေဢုပ်ႇၶႆႈၼႄ လွင်ႈပဵၼ်မႃး ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ၼင်ႇႁိုဝ် လုၵ်ႈလၢၼ်ၸိူဝ်းမႃးၸွမ်းလင်ၼၼ်ႉ ပေႃးတေလႆႈႁပ်ႉႁူႉၵႂႃႇ တေသပ်းလႅင်းပိုၼ်းပဵၼ်မႃး၊ ယဝ်ႉၵေႃႈ တေမီးပႃးလွင်ႈၵႃႈလွင်ႈဝႅၼ် ၾိင်ႈငႄႈ၊ လိူဝ်ၼၼ်ႉ တေမီး ပႃး ပၢင်ႁိမ်ၼမ်ႉၵႂၢမ်းလႄႈ ဢိၵ်ႇထႅင်ႈလၢႆလၢႆဢၼ်” ဝႃႈၼႆ ။
သိုပ်ႇလၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ မိူဝ်ႈပီမႂ်ႇတႆးၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈဢမ်ႇလႆႈၸတ်းႁဵတ်း ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ တၢင်းပွတ်း ႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ မီးပၢင်တိုၵ်း တူၺ်းၼႃႈၵူၼ်းမိူင်း/ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ပဵၼ်ဢၼ် တုၵ်ႉၶယၢပ်ႇ ၶၢၼ်ၸႂ်၊ ႁဝ်းၶႃႈ ဢမ်ႇၶႂ်ႈႁဵတ်းၼႄ လွင်ႈပျေႃႇလွင်ႈမူၼ်ႈ” ဝႃႈၼႆ ။
ပၢင်ပွႆးဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ၶွပ်ႈၶူပ်ႇတဵမ် 70 ပီ ဢၼ်တေထိုင်မႃးၼႆႉ ယူႇတီႈဢွၼ်ႇယိင်း/ၸၢႆး ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ ဢွၼ်ၵၼ်လူင်းတူၵ်းသူး ႁႃငိုၼ်းၵွင်ၵၢင် တႃႇႁဵတ်းပၢင်ပွႆး ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး၊ တႄႇဢဝ် ဝၼ်းတီႈ 16/01/2017 တႄႇလူင်းတူၵ်းသူးၵႂႃႇ ပိူဝ်ႈတႃႇ ငိုၼ်းၵွင်ၵၢင် ၵႂႃႇတေႃႇထိုင် ဝၼ်းပွႆး ဝႃႈၼႆ ။
ပၢင်ပွႆးဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး တီႈသီႇပေႃႉၼႆႉ ပေႃးထိုင်မႃး ဝၼ်းတီႈ 7 ၸိုင် ၵူၼ်းမိူင်းသီႇပေႃႉ ဢွၼ်ၵၼ်ၸတ်းႁဵတ်းမႃးၵူႈပီ။ ၼွၵ်ႈလိူဝ်ၼၼ်ႉ ၼႂ်းမိူင်းတႆးၵူႈတီႈၵူႈတၢင်းလႄႈ ၸွမ်းလႅၼ်လိၼ် တႆး-ထႆး ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ်ၸတ်းႁဵတ်းမႃး။ ပီၼႆႉ တီႈငဝ်ႈၸိုင်ႈလွႆတႆးလႅင်းၵေႃႈ တေ ၸတ်းႁဵတ်း ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ၶွပ်ႈၶူပ်ႇ တဵမ် 70 ပီ ယႂ်ႇလူင် ၼင်ႇၵဝ်ႇ ဝႃႈၼႆ ။


text:
ၽွင်းတႅၼ်းပႃႊတီႊသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ (SNDP) တႃႈၶီႈလဵၵ်း ထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇပႃႊတီႊသေ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၼႂ်း ပႃႊတီႊႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်၊ မီးၵူၼ်းၼုမ်ႇၸိူဝ်း ၵမ်ႉထႅမ်ၵမ်ႈၽွင်ႈ ထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇၸွမ်း။
ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 10/01/2015 ၽွင်းတႅၼ်းသၽႃးၵူၼ်းမိူင်း ၻီႊမူဝ်ႊၶရႅတ်ႊတိၵ်ႊ ပႃႊတီႊၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး ႁိုဝ် ပႃႊတီႊသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ (SNDP) တီႈတႃႈၶီႈလဵၵ်း၊ ၸၢႆးတဵင်းဢွင်ႇ ထွၼ်ဢွၵ်ႇပႃႊတီႊ ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်သေ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ၼႂ်းငဝ်ႈငုၼ်းၻီႊမူဝ်ႊၶရေႊၸီႊ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး ႁိုဝ် ပႃႊတီႊႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်- ၼႆယဝ်ႉ။
ဝၢႆးသေမႃးပိုတ်ႇလုမ်းၵိင်ႇၽႄ တီႈပုင်ႇပႃႇၶႅမ် ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းတူၼ် ၸိုင်ႈပွတ်းဢွၵ်ႇ၊ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 08/01/2015 ယဝ်ႉ ဢိင်ၼိူဝ်တၢင်းၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် တီႈၼေႇပျီႇတေႃႇ ႁွင်ႉမႃးပိူဝ်ႈတႃႇဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်သေ ႁူဝ်ပဝ်ႈၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး လႆႈသိုပ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းၵႂႃႇ ၼေႇပျီႇတေႃႇ။
ထိုင်မႃးဝၼ်းတီႈ 11/01/2015 ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႊတီႊႁူဝ်သိူဝ် ၸၢႆးၸေႃးဢွင်ႇ၊ ၽူႈမီးၽူႈၼမ်းၼႂ်းၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ၸၢႆးၼုတ်း လႄႈ တင်းလုၵ်ႈၸုမ်း ၵႂႃႇပိုတ်ႇလုမ်းၽႄ တီႈမိူင်းယၢင်း ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းတုင်။ ၸၢႆးတဵင်းဢွင်ႇ တင်း ၵူၼ်းၼုမ်ႇၸိူဝ်းဝႃႈလႆႈပွင်ပဵၼ် တီႈတႃႈၶီႈလဵၵ်းၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ ၸပ်းၸွမ်းႁွမ်းပႆၵႂႃႇၸွမ်း။ မီးၵေႃၵမ်ၵၢၼ်ငဝ်ႈငုၼ်း (CEC) ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း/ ပွတ်းႁွင်ႇ၊ ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်း တႃႈၶီႈလဵၵ်း၊ မိူင်းယွင်း၊ မိူင်းၽျၢၵ်ႈ၊ ၵဵင်းတုင် လႄႈ မိူင်းယၢင်း ၸိူဝ်းၼႆႉၶဝ်ႈႁူမ်ႈႁိမ်းႁဵင်။ လႆႈႁူႉဝႃႈ ပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်းၼႆႉ တေပိုတ်ႇလုမ်းထႅင်ႈလၢႆတီႈ- ၼႆယဝ်ႉ။
လႆႈႁူႉထႅင်ႈဝႃႈ- တီႈတႃႈၶီႈလဵၵ်းၼႆႉ ၵူၼ်းၼုမ်ႇ လုၵ်ႈၸုမ်းပႃႊတီႊသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ ၸိူဝ်းၵမ်ႉထႅမ် ၸၢႆးတဵင်းဢွင်ႇ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ ထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇပႃႊတီႊသိူဝ်ၽိူၵ်ႇသေ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၼႂ်းပႃႊတီႊႁူဝ်သိူဝ်ၼင်ႇၵဝ်ႇ- ၼႆယဝ်ႉ။
ပႃႊတီႊႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ၼႆႉ ႁပ်ႉလွၵ်းပိူင် 8 ၸႄႈမိူင်း/တိူင်း၊ (ဢၼ်မိူင်းမၢၼ်ႈ 7 တိူင်း မႃးႁူမ်ႈၵၼ်ပဵၼ်ၸႄႈမိူင်းလဵဝ်) သေ ႁူမ်ႈၵၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၸိုၼ်ႈၸၢင်ႇ။ မီးယိူင်းဢၢၼ်း ပိူဝ်ႈတႃႇႁႂ်ႈလႆႈမႃး သုၼ်ႇလႆႈၽဵင်ႇပဵင်း၊ ၵေႃႇတင်ႈၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၾႄႊၻရိူဝ်ႊလ်/ ၸိုၼ်ႈၸၢင်ႇ၊ မီးလွင်ႈထၢင်ႇႁၢင်ႈၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇႁင်းၶေႃ ၸိူဝ်းၼႆႉ။
ပႃႊတီႊႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ၼႆႉ မိူဝ်ႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈပီ 1990 ၼၼ်ႉ ပေႉၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႂ်းၸိုင်ႈတႆး တီႈ 1 ။ ပႃႊတီႊၼူၵ်ႉယုင်း NLD လႆႈတီႈ 2 ။ ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ပတ်းပိုၼ်ႉ ပႃႊတီႊၼူၵ်ႉယုင်း လႆႈတီႈ 1 ၊ ပႃႊတီႊႁူဝ်သိူဝ် လႆႈတီႈ 2 ။


text:
ၼုမ်ႇၸၢႆးတႆး ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ၼႂ်းၵဵင်းမႆႇ၊ ၵူၼ်းမိူင်းၸၢင် ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းသူႈ ၶီႇလူတ်ႉၶိူင်ႈထူပ်းၽေး ၵိုင်ႉၵၢင်ႉ လူတ်ႉၵႃးၽႃႇၺႃး ယၢမ်းၵၢင်ၶမ်ႈၵၢင်ၶိုၼ်း ၶမ်ႈၶိုၼ်းၾူၼ်တူၵ်းႁႅင်း၊ တိူဝ်ႉဝၢတ်ႇၸဵပ်းလိူဝ်ႁႅင်း ယူတ်းယႃဢမ်ႇလႆႈ လူႉသဵင်ႈတၢႆၵႂႃႇ တီႈႁူင်းယႃပႃႇငႄႉ (ၼၶွၼ်းၽိင်း) ဝဵင်းၵဵင်းမႆႇ မိူင်းထႆး ။
ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 10/11/2016 ၼၼ်ႉ ၶၢဝ်းယၢမ်းၵၢင်ၶိုၼ်းမွၵ်ႈ 10 မူင်း၊ ၼုမ်ႇၸၢႆးတႆး ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ၸိုဝ်ႈၸၢႆးပီး ၶီႇလူတ်ႉၶိူင်ႈၵိူတ်ႇၽေးၵိုင်ႉၵၢင်ႉ၊ ၽေးဢုပၢတ်ႈ ထုၵ်ႇလူတ်ႉၵဵင် ဢၼ်ၸဝ်ႈၶွင်ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းထႆး ၽႃႇၺႃးတီႈၶူဝ်လင်ၼိုင်ႈ ႁိမ်းသႃလႃးၵၢင် ၼႂ်းဝဵင်းၵဵင်းမႆႇ။ သူင်ႇၶဝ်ႈယူတ်းယႃတူဝ်ဢမ်ႇလႆႈသေ လႆႈလူႉသဵင်ႈတၢႆၵႂႃႇ တီႈႁူင်းယႃပႃႇငႄႉ (ၼၶွၼ်းၽိင်း)- ၼႆယဝ်ႉ ။
ဝၼ်းတီႈ 15/11/2016 ဢဝ်ၶၢပ်ႈတူဝ်မၼ်းၸၢႆး မႃးဝႆႉတီႈဝတ်ႉပႃႇပဝ်ႈ ဢိူင်ႇသီၽုမ်း ဝဵင်းၵဵင်းမႆႇ။ ၾၢႆႇၸွႆႈထႅမ်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ဢိၵ်ႇၾၢႆႇပီႈၼွင်ႉၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း လႄႈဢူၺ်းၵေႃႉဢူၺ်းသေႈ ၵူၼ်းႁူႉၸၵ်းၸိူဝ်းၼႆႉ တိုၵ်ႉႁႅၼ်းတၢၼ်းႁဵတ်းတၢင်းလီပၼ်ဝႆႉ ၸွမ်းၾိင်ႈထုင်းပုတ်ႉထသႃသၼႃ တီႈဝတ်ႉပႃႇပဝ်ႈ၊ တေပူၼ်ႉၶၢပ်ႈတူဝ်-ႁွပ်ႇႁူဝ်ၶဝ်ႈႁဵဝ်ႈ ၼႂ်းဝၼ်းၽတ်းတီႈ 17/11/2016 ၼႆႉ ၽွင်းယၢမ်းဝၢႆးဝၼ်း တီႈပႃႈႁဵဝ်ႈသၼ်တီႇထမ်း ဢိူင်ႇၸၢင်ႉၽိူၵ်ႇ ဝဵင်းၵဵင်းမႆႇ- ၼႆယဝ်ႉ ။
ၸၢႆးလိူၼ်ၶမ်း ၽူႈတူင်ႉၼိုင်ၼႂ်းတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းတႆး ၸွႆႈထႅမ်ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ၼႂ်းၵဵင်းမႆႇ လၢတ်ႈဝႃႈ- ၶိုၼ်းဝၼ်းတီႈ 10 ၼၼ်ႉ ၾူၼ်ၵေႃႈတူၵ်းႁႅင်း။ ၸၢႆးပီးၼႆႉ ၶီႇလူတ်ႉၶိူင်ႈမႃးၵေႃႉလဵဝ်သေ ထုၵ်ႇလူတ်ႉၵဵင်ၵူၼ်းထႆး တမ်ၽႃႇၺႃးတီႈၶူဝ်လင်ၼိုင်ႈ ႁိမ်းသႃလႃးၵၢင်သေ လႆႈတိူဝ်ႉဝၢတ်ႇၸဵပ်းလိူဝ်ႁႅင်း။ ၶႃမၼ်းႁၵ်းဝႆႉတင်းသွင်ၶွၼ်၊ မိုဝ်းၾၢႆႇၶႂႃၵေႃႈႁၵ်း။ ငိုၼ်းၵႃႈႁူင်းယႃၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ၾၢႆႇၸဝ်ႈလူတ်ႉၵဵင် ႁပ်ႉၽိတ်းသေ ဢဝ်ဝႂ် ၵၢၼ်ႁပ်ႉႁွင်းၸွႆႈထႅမ်ၽေႊၵိုင်ႉၵၢင်ႉတၢင်းလူတ်ႉလူင် (พ.ร.บ รถยนต์) ဢွၵ်ႇပၼ်တင်းမူတ်း။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ တႃႇၵႃႈသၢႆႈတႅၼ်း (ၵႃႈႁူဝ်) ၵေႃႈ ၸဝ်ႈၶွင်လူတ်ႉၵဵင် တေသၢႆႈတႅၼ်းပၼ်တီႈပီႈဢၢႆႈမၼ်း ၸၢႆးဝုၼ်း တီႈပၢၵ်ႇၼႃႈလုမ်းတြႃး ဢမ်ႇႁိုင်တၢင်းၼႃႈၼႆႉ ဢမ်ႇပူၼ်ႉမွၵ်ႈသွင်လိူၼ်- ဝႃႈၼႆ ။
သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ- ၸၢႆးပီးၼႆႉ တူဝ်မၼ်းၵေႃႈဢမ်ႇမီးဝတ်းဝႂ်သင်၊ လူတ်ႉၶိူင်ႈဢၼ်မၼ်းၶီႇၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးဝႂ်ၶွၼ်ႇ ဢမ်ႇမီးဝႂ်ႁပ်ႉႁွင်းလွင်ႈၸွႆႈထႅမ်တၢင်းပိူင်ၵူၼ်း။ မိူဝ်ႈလူတ်ႉၽႃႇၵၼ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးၽႂ်ႁၼ်ၸွမ်း၊ တီႈၼၼ်ႈၵွင်ႈထၢႆႇၵမ်းသိုဝ်ႈ (CCTV) ၵေႃႈဢမ်ႇမီး၊ ၵတ်ႉၵႃႈၸဝ်ႈလူတ်ႉၵဵင် ယင်းႁပ်ႉၽိတ်းသေယွမ်းဢဝ် ဝႂ်ႁပ်ႉႁွင်းၸွႆႈထႅမ်ၽေးၵိုင်ႉၵၢင်ႉၾၢႆႇလူတ်ႉၵႃး ဢွၵ်ႇပၼ်တင်းမူတ်း။ မၼ်းၸၢႆးၼႆႉ တိူဝ်ႉဝၢတ်ႇၸဵပ်း လိူဝ်ႁႅင်းသေ သမ်ႉပေႃးၶႂ်ႈလႅပ်ႈၸမ်တၢႆၸဵမ်တီႈ လူတ်ႉၽႃႇၺႃးၼၼ်ႉၵွၼ်ႇယဝ်ႉ ။ မၼ်းၸၢႆးၼႆႉ လႅပ်ႈတၢႆၵႂႃႇမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 11/11/2016 ၊ ၵွပ်ႈတၢင်းမေႃယႃၶဝ်လၢတ်ႈဝႃႈ မိူဝ်ႈၵႂႃႇႁပ်ႉမႃးၼၼ်ႉ မၼ်းၸၢႆးပႆႇတၢႆလီ၊ မၼ်းမႃးတၢႆတီႈႁူင်းယႃ။ လႆႈႁူႉၶၢဝ်ႇသေ လႆႈၵႂႃႇႁဵတ်းလိူင်ႈ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 14 ၊ ဢုပ်ႇတၢင်းမေႃယႃ၊ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈထႆး၊ ဢုပ်ႇၵၼ်တင်းၸဝ်ႈၶွင်လူတ်ႉဢၼ်ၽႃႇၺႃးမၼ်းၼၼ်ႉ တေႃႇပေႃးယွမ်းၸၢႆႇပၼ်ငိုၼ်းသေ ဝၼ်းတီႈ 15 ၸင်ႇလႆႈဢဝ်ၶၢပ်ႈတူဝ်မၼ်း ဢွၵ်ႇႁူင်းယႃမႃး- ၸၢႆးလိူၼ်ၶမ်း လၢတ်ႈတီႈၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ။
ၼၢင်းမူၺ်ၽူး မုၵ်ႉၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး ၵေႃႈလၢတ်ႈဝႃႈ- မၼ်းၸၢႆးဢမ်ႇမီးပီႈၼွင်ႉ၊ ပေႃႈမႄႈဢၼ်မီးယူႇတီႈ မိူင်းၸၢင် မိူင်းသူႈၵေႃႈၵႄႇထဝ်ႈယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈၼႆ တိုၵ်းသူၼ်းထိုင်ပီႈၼွင်ႉႁဝ်းၶႃႈၵူႈမူႇၵူႈၸုမ်း ၸဵမ်သုၼ်ႇတူဝ် ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၸွႆႈထႅမ်ပၢင်ၸႃပၼ ဝၼ်းလိုၼ်းသုတ်းၶွင်ၸၢႆးပီးၼႆႉ ယႂ်ႇယႂ်ႇၼမ်ၼမ်- ဝႃႈၼႆ ။
ၸၢႆးပီး ဢႃယု 18 ပီ၊ ၵူၼ်းမိူင်းၸၢင်ၼႆႉ ၸိုဝ်ႈပေႃႈလုင်းမၢတ်ႈ၊ ၸိုဝ်ႈမႄႈပႃႈၼၢင်း။ ၶဝ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ၼႂ်းမိူင်း လႆႈမွၵ်ႈ 1 ပီ၊ ဝတ်းဝႂ်ဢၼုၺၢတ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ် ဢၼ်ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်းမၢႆမီႈမိူင်းထႆးၵေႃႈ ဢမ်ႇပႆႇမီးသင်။ လူတ်ႉၶိူင်ႈဢၼ်မၼ်းၸၢႆးၶီႇသေ ၵႂႃႇၵိူတ်ႇၽေးဢုပၢတ်ႈၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ်ၶွင်ပေႃႈလဵင်ႉမၼ်း- ၼႆယဝ်ႉ ။
မိူင်းၸၢင်ၼႆႉ ယူႇၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းသူႈ ၸႄႈတွၼ်ႈလွႆလႅမ် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ။


text:
ၼႃးယဝ်ႉၶႃႈၵႂၢႆးထိုၵ်း သိုၵ်းယဝ်ႉၶႃႈၶုၼ်ႁၢၼ် ၼႃးၵေႃႈပႆႇတၼ်းယဝ်ႉ သိုၵ်းၵေႃႈပႆႇတၼ်းယဵၼ် မၢၼ်ႈပေႃးႁၼ် ၸဝ်ႈႁၢၼ် ပဵၼ်ၶဵၼ်လႄႈတတ်းၼႃႈ မိူၼ်ၶႃႈတၢႆတင်းၸၼ်းယဝ်ႉ။
ၸဝ်ႈႁၢၼ် လုၵ်ႈၸၢႆး ၵေႃႉလိုၼ်းသုတ်း ၶွင် ၸဝ်ႈၾႃႉလူင်ယွင်ႁူၺ်ႈ (ၸဝ်ႈသူၺ်ႇတႅၵ်ႈ ၸွမ်ၸိုင်ႈ ၵေႃႉႁႅၵ်ႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် 1948) ဢၼ်ပဵၼ်ႁႅင်းၵေႃႇသၢင်ႈၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆးလႄႈၵူၼ်းၶိူဝ်းၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် မႃးၸွမ်းၸဝ်ႈၸၢင်ႉ ယွင်ႈႁူၺ်ႈ ၵေႃႉပဵၼ်ပီႈဢၢႆႈလႄႈ ယူႇၼွၵ်ႈမိူင်းသေတူင်ႉၼိုင်ၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ်။ ဝၢႆးပီႈဢၢႆႈသဵင်ႈၵမ်သုတ်းမုၼ်ၵႂႃႇမိူဝ်ႈ 24 ၵျူႊလၢႆႊမိူဝ်ႈပီ 2004 ယဝ်ႉ ၸဝ်ႈႁၢၼ် ယွင်ႁူၺ်ႈၵေႃႈ သိုပ်ႇတၢမ်ၸွမ်းႁွႆးသဵၼ်ႈတၢင်း ဢၼ်ပီႈဢၢႆႈ ၸဝ်ႈၸၢင်ႉ ယွင်ႁူၺ်ႈႁဵတ်းမႃး ပိူင်လူင်မၼ်း ႁႂ်ႈ 3 ၾၢႆႇလႆႈမီးလွင်ႈဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ် ။
ထိုင်မႃးပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ 2010 သၢင်ႇသီႈ SNDP ပေႉ တဵင်းၸဵင်ႇ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၸွမ်ၸိုင်ႈ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 2010-2015 ၸဝ်ႈႁၢၼ် ယွင်ႁူၺ်ႈ ပဵၼ်ဢဵၼ်ႁႅင်းလူင်ဢၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈ တႃႇပဵၼ်ၵၢၼ်ႁူပ်ႉဢုပ်ႇလွင်ႈငမ်းယဵၼ် ႁႂ်ႈလၢႆၸုမ်း လႆႈၸႂ်ၶဝ်ႈပႃး မီးသုၼ်ႇဢုပ်ႇထဵင်ၸွမ်းၼင်ႇ သဵၼ်ႈတၢင်းလႄႈဢဵၼ်းဢၢၼ်းၸုမ်းၶိူဝ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၽႂ်မၼ်း လူၺ်ႈ တၢင်းမႆႈ တၢင်းတုၵ်ႉယၢပ်ႇၾိုတ်ႇ ယွၼ်ႉထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁိမ်ၸိင်းႁဵတ်းၶုၼ်မိူင်းမႃး 50 ပီပၢႆသေ ဝၢၼ်ႈမိူင်း ၵွတ်းၽၢၼ် ၵူၼ်းဢမ်ႇမီးၵၢၼ်မီးငၢၼ်း ၵိူတ်ႇသိုၵ်းၼႂ်းမိူင်း ၵူၼ်းလူႉတၢႆ ၸီးဝိတ်ႉသၢႆၸႂ်ငမ်းငဝ်း ထုၵ်ႇပူၼ်ႉပႅၼ် လူလၢႆ ႁၢမ်းႁႅၵ်းတိူၵ်ႇႁႆႈလွၵ်းၼႃး ႁိူၼ်းယေး ၶူဝ်းၶွင် သတ်းလဵင်ႉ ထုၵ်ႇၵၼ်ႉၸၼ်ၼႂ်းထိူၼ်ႇၼႂ်းၶိူဝ်း ၼႂ်းဝၢၼ်ႈ ၼႂ်းသူၼ် ၼႂ်းႁိူၼ်းၼႂ်းယေး တေႃႇၼႃႈၸဝ်ႈၽူဝ် ၼပ်ႉသွၼ်ႇဢမ်ႇလႆႈ။
မႃးထိုင်ပၢၼ် ၼၢင်းသုၵျီႇ ဢၼ်ပဵၼ်လုၵ်ႈယိင်းၸွမ်သိုၵ်းဢွင်ႇသၢၼ်း ဢမ်ႇၵွမ်ႉၵႃႈမၢၼ်ႈလႄႈ ၵူၼ်းၶိူဝ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၵူၺ်း ၵူၼ်းၼွၵ်ႈမိူင်း ႁိုဝ် လုၵ်ႈၸုမ်းၵႅၼ်ႇၸိုင်ႈလူၵ်ႈ (လုမ်ႈၾႃႉ) တင်းသဵင်ႈ ၽႂ်ၵေႃႈထၢင်ႇဝႃႈ မၼ်းၼၢင်း တေမႅတ်ႇပႅင်းပႂ်ႉပႃးႁၵ်ႉသႃၵႄႈလိတ်ႈပၼ် ပၼ်ႁႃပၢၵ်ႇတွင်ႉ၊ သိုၵ်း၊ ၵၢၼ်မိူင်းလႄႈ ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၶိူဝ်းၵူၼ်းၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၸွမ်းၼင်ႇဢဵၼ်းဢၢၼ်း သဵၼ်ႈတၢင်းဢၼ်ပေႃႈမၼ်းၼၢင်း ဢွၼ်ႁဵတ်းမႃးၼႆလႄႈ ပဵၼ်တီႈၸႂ်ယႂ်ႇၸႂ်ၵႂ်ႈသေ ဢွၼ်ၵၼ်ၵမ်ႉၸွႆႈပၼ်ႁႅင်း တင်း သူပ်းတူဝ်ႁူဝ်ၸႂ်ငိုၼ်းတွင်း ၸုမ်းၾၢႆႇလွင်ႈငမ်းယဵၼ်လူၵ်ႈ ယင်းယုၵ်ႉယွင်ႈမွပ်ႈရၢင်ႊဝလ်းၼူဝ်ႊပေလ် (Nobel) လူးၵွၼ်ႇ။ ၸဵမ်မိူဝ်ႈၼႃႈ 1990 ၼၼ်ႉ လၢႆၶိူဝ်းၵူၼ်း ၼႂ်းမိူင်း ႁူမ်ႈတုမ် ၸိူဝ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈမၢၼ်ႈၵေႃႈ မုတ်းၶဝ်ႈသုၵ်ႉႁူဝ်ၾၢၵ်ႇတူဝ် ၼႂ်းပႃႇတီႇ ၼူၵ်ႉယုင်း(LND) ။
ထိုင်မႃး 2015 ၵူၼ်းမိူင်းလႆႈလိူၵ်ႈပႃႇတီႇဢၼ်မၼ်းၼၢင်းဢွၼ်ႁူဝ်ၼၼ်ႉ ပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ။ တင်းၸုမ်းၾၢႆႇငမ်း ယဵၼ်လႄႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသုၵျီႇ ဢွၼ်ၸတ်းပၢင်ၵုမ်လူင် ႁူဝ်ပၢၵ်ႇ ပီ 21 ၼႆၵေႃႈ တမ်းပိူင်ႁၢမ်ႈႁႅတ်ႉ- တၵ်းတေဢမ်ႇ လႆႈၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇ၊ တပ်ႉသိုၵ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၸိူဝ်းၼႆႉဝႆႉၸဵမ်ပိုင်း။ ၶေႃႈၵိၼ်ၵႅၼ်ႇ ဢၼ်ၸွမ်သိုၵ်းဢွင်ႇသၢၼ်းတင်း ၽူႈၼမ်းတႄးႁူတ်ႈသၼ်လွႆၶဝ်တမ်းဝၢင်းဝႆႉ ႁဝ်းတေယူႇႁူမ်ႈၵၼ် 10 ပေႃးဢမ်ႇမိူၼ်ၸႂ် ၶႂ်ႈၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇမိူဝ်ႈလႂ် ၵေႃႈလႆႈ။ လွင်ႈတပ်ႉသိုၵ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ၸွမ်သိုၵ်းဢွင်ႇသၢၼ်းဢမ်ႇလႆႈလၢတ်ႈဝႃႈ – တပ်ႉသိုၵ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တၵ်းတေ လႆႈပဵၼ်တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၵူၺ်း။
ပိူင်လူင်မၼ်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈပၢၼ်တဵင်းၸဵင်ႇ (ၶႂ်ႈဝႃႈလုၵ်ႉတီႈသိုၵ်းသေမႃးပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႈယဝ်ႉ) ၸုပ်ႈၼၼ်ႉ ႁူမ်ႈဝႃႈၶႅင်ၵႃႈႁိုဝ်ၵေႃႈ ယင်းယွမ်းႁပ်ႉပၢႆးဝူၼ်ႉလႄႈယွမ်းဢုပ်ႇၵိူဝ်းၵုမ်လၢႆၾၢႆႇ ပၢႆယင်းယွမ်းႁပ်ႉႁႂ်ႈ ၸဝ်ႈႁၢၼ် ယွင်ႁူၺ်ႈ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၶိုင်သၢင်ႈလွင်ႈငမ်းယဵၼ်မႃးလၢႆၶၼ်ႉလၢႆတွၼ်ႈ လၢႆၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ယွမ်းႁပ်ႉႁူမ်ႈ မိုဝ်း တေႃႇမႃးၶဝ်ႈထိုင်ၼႂ်းသၽႃးဝၼ်း မိူဝ်ႈၼႆႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ မိူဝ်ႈလဵဝ် ဢၼ်ၵူႈၵေႃႉၵူႈၾၢႆႇ တူဝ်ႈလူၵ်ႈ မၢႆၸႂ်ၵၼ်ဝႃႈ – ဢွင်ႇသၢၼ်းသုၵျီႇပဵၼ်ၵူၼ်းမီးၸႂ်ၻီႊမွၵ်ႉၶရေႊသီႇ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ သမ်ႉႁၢမ်ႈ ၸဝ်ႈႁၢၼ် ယွင်ႁူၺ်ႈ ၶဝ်ႈမိူင်း( ဢမ်ႇပၼ်(ဝီႊသႃႊ ၶဝ်ႈမိူင်း) ၶဝ်ၵူဝ်သင် ၸဝ်ႈႁၢၼ် ယွင်ႁူၺ်ႈ။ လွင်ႈၼႆႉ လုမ်းၽွင်းတၢင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈၼွၵ်ႈမိူင်း ယင်းဢၢမ်း။
ပၢၼ်သိုၵ်းၽွင်းငမ်းႁဵတ်းၶုၼ်မိူင်းၼၼ်ႉ ၻွၵ်ႉတိူဝ်ႊၸဵင်ႇဝဵင်း ဢၼ်ပဵၼ်ၶိူဝ်းၺၢတ်ႈပီႈၼွင်ႉၵၼ်တင်းသုၵျီႇ ပၢႆႈဢွၵ်ႇ ၼွၵ်ႈမိူင်းသေၵႂႃႇတင်ႈတူဝ်ပဵၼ်ၸွမ်ၽွင်းလူင် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈငဝ်း (NCGUB) ၼၼ်ႉ (ဢၼ်လႆႈႁူႉၸွမ်းၼႂ်းတႆးၼၼ်ႉ) မီးၸၢႆးထုၼ်း ႁူဝ်ပဝ်ႈၸုမ်းၶိူဝ်းတႆးသႃမၵ်းၶီး မိူင်းၵွၵ်ႇ လႄႈၸဝ်ႈႁၢၼ် ယွင်ႁူၺ်ႈ လႆႈၸွႆႈထႅမ်မႃးတႄႉတႄႉ။ ဢမ်ႇဝႃႈ ၼႂ်းၼၢမ်းၸိုဝ်ႈလုၵ်ႈႁဵၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ 8888 ၵေႃႈ ၸၢႆးထုၼ်း လႆႈႁူမ်ႈဢွၼ်ႁူဝ် ပႃးၶူဝ်းၶွင်ငိုၼ်းတွင်းၵမ်ႉထႅမ်မႃး။
ၼမ်ႉၸႂ်တႆး ၼမ်ႉၸႂ်ပၢင်လူင်ၼၼ်ႉ တႆးၽိူၵ်ႇၸိုၼ်ႈၶၢဝ်သႂ်ၵႃႈႁိုဝ် တႆးမီးသၸ်ႉၸႃးတေႃႇတူဝ်ၵဝ်ႇလႄႈပိူၼ်ႈ ၵႃႈႁိုဝ်။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈလီ မၢၼ်ႈဢမ်ႇဝႆႉၼမ်ႉၼၵ်း ၶဝ်ပၵ်းၸႂ်ယူႇဝႃႈ ပေႃးလၢတ်ႈလွင်ႈပူၵ်းပွင်ၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃၵေႃႈ ၶဝ်ၶဝ်ႈၸႂ်ဝႃႈ ၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇ။ မိူၼ်တင်း လဵၵ်းတၢမ်ၾႆး ၸူၵ်ႉတမ်သဵပ်ႇတႅင်းသႂ်ႇမၢၵ်ႇႁူဝ်ၸႂ်လူင်ၶဝ်ယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈၼၼ် ထွႆႈၵႂၢမ်း ဢၼ်ဝႃႈၽၢတ်ႈဢွၵ်ႇၼႆၼၼ်ႉ ပဵၼ် ၽီလူင် ဢၼ်လွၵ်ႇလွၼ်ၵႂၼ်ၶဝ်ယူႇၵူႈၶၢဝ်းယၢမ်းယဝ်ႉ။
ထႅင်ႈလွင်ႈၼိုင်ႈၵေႃႈ ၵူဝ်တႆးၽွမ်ႉၵၼ် ပေႃးတႆးၽွမ်ႉၵၼ်တေႁႅင်းယႂ်ႇလိူဝ်တၢင်ႇၶိူဝ်းၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢမ်ႇဝႃႈ ႁူဝ်ၵူၼ်း ၶူဝ်းၶွင် ငိုၼ်းၶမ်း လႄႈၼမ်ႉၵတ်ႉ။ ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ ၶဝ်ယုမ်ႇယမ်ၵၼ်ဝႃႈ တႆးဢမ်ႇမီးၼႂ်းမိူင်းတႆးတီႈလဵဝ် ၸဵမ်မိူင်းၵလႃး မိူင်းၶႄႇ မိူင်းထႆး မိူင်းလၢဝ်း ဝႅတ်ႉၼၢမ်း။ ပိူင်လူင်မၼ်း တႆးၼႂ်းမိူင်းၶႄႇ လႄႈထႆး ပဵၼ်ဢၼ်လီ ယုပ်းၽၢၼ်ႈလိူဝ်တႆးၵူႈတီႈ။


text:
ၶွမ်ႊမတီႊငဝ်ႈငုၼ်း ၾၢႆႇၽွင်းငမ်း ပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး SSPP လူင်းႁူပ်ႉထူပ်းၵူၼ်းမိူင်း ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ၊ သပ်းလႅင်းလွင်ႈပိူင်ၵၢၼ် လႄႈ ငဝ်းလၢႆးဝၢၼ်ႈမိူင်း ၼႂ်းၼႃႈတီႈၵုမ်းၵမ်။
တင်ႈတႄႇဝၼ်းတီႈ 21/04/2017 ၼၼ်ႉ ယူႇတီႈၽူႈၸတ်းၵၢၼ် ၾၢႆႇၽွင်းငမ်း (ဢုပ်ႉပိူင်ႇ) ၸွမ်ႁၢၼ်ၸဝ်ႈသၢႆၾႃႉ လႄႈ ၵႅမ်ၽူႈၸတ်းၵၢၼ်ၾၢႆႇၽွင်းငမ်း ၸဝ်ႈသိုၵ်းထိူၼ်ႇမိူင်း ဢွၼ်ႁူဝ်ၼမ်းၼႃႈသေ လူင်းသူၼ်းတုမ် ႁူပ်ႉထူပ်းၵူၼ်းမိူင်း၊ သပ်းလႅင်းၼႄ ၶေႃႈယိူင်းဢၢၼ်း ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းလႄႈ လွင်ႈတမ်းဝၢင်းမီးမႃးလွၵ်းပိူင် ၵၢၼ်ၽွင်းငမ်း ပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး/တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (SSPP/SSA) ။
ဢိင်ၼိူဝ်ၽႅၼ်ၵၢၼ်ငဝ်ႈငုၼ်းသေ SSPP/SSA ၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ၵုမ်ၵူၼ်းမိူင်းၵူႈၸၼ်ႉၸၼ်ႉ တေႃႇပေႃးထိုင် ပၢင်ၵုမ်လူင်ၶွမ်ႊမတီႊငဝ်ႈငုၼ်း ၶူပ်ႇပီ 2 ပွၵ်ႈ၊ ပၢင်ၵုမ်လူင်ႁူဝ်ပီ လႄႈ ပၢင်ၵုမ်လူင်ႁူဝ်ႁုပ်ႈပီ။ မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်းတႄႉ ယူႇတီႈၶွမ်ႊမတီႊၾၢႆႇၸႄႈဝဵင်းၶဝ်ၵူၺ်း ၸတ်းႁဵတ်းၵႂႃႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈပီၼႆႉ ယူႇတီႈ ၽူႈၸတ်းၵၢၼ်ၾၢႆႇၽွင်းငမ်းလႄႈ ၵႅမ်ၽူႈၸတ်းၵၢၼ် ၾၢႆႇၽွင်းငမ်း လုၵ်ႉတီႈငဝ်ႈငုၼ်းဢွၼ်ႁူဝ် လူင်းႁူပ်ႉထူပ်းၵူၼ်းမိူင်း၊ လူင်းထွမ်ႇသဵင်ႁူဝ်ၸ်ႂၵူၼ်းမိူင်း၊ မီးၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ မႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈ တီႈဢေႇသုတ်း ၼိုင်ႈၸႄႈဝဵင်းၸမ်သွင်ႁဵင်၊ ၼမ်သုတ်းသၢမ်ႁဵင်ပၢႆၵေႃႈမီး။
ၵႅမ်ၽူႈၸတ်းၵၢၼ်ၾၢႆႇၽွင်းငမ်း လၢတ်ႈဝႃႈ- ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈငဝ်းလၢႆးဝၢၼ်ႈမိူင်းလႅၵ်ႈလၢႆႈမႃးယဝ်ႉလႄႈ ႁႂ်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းၶႃႈ မေႃဝူၼ်ႉ ႁႂ်ႈၶိုတ်းတၼ်းၵၢၼ်မိူင်း၊ မိူၼ်ၼင်ႇတပ်ႉသိုၵ်းႁဝ်း ၾၢႆႇၽွင်းငမ်းႁဝ်း ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ မၼ်းဢမ်ႇမိူၼ်ၵဝ်ႇယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃး ငဝ်ႈငုၼ်းႁဝ်းၶႃႈမီးတီႈသႅင်ၵႅဝ်ႉ။ ဢိင်ၼိူဝ်ငဝ်းလၢႆး မိူဝ်ႈၽွင်းပီ 2010 ၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈလႆႈထုၵ်ႇတင်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် မိပ်ႇငႅၼ်း ႁႂ်ႈႁဵတ်းတပ်ႉပႂ်ႉလႅၼ်လိၼ် ပီႇတုၸိတ်ႉၼႆလႄႈ တပ်ႉၸုမ်းၼိုင်ႈႁဝ်းၶႃႈ ဢမ်ႇယွမ်းႁဵတ်းလႄႈ ၸင်ႇလႆႈယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉမႃးၵူႈပၢႆးပၢႆး တေႃႇထိုင်ႁၢၼ်ႉဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉယဝ်ႉ- ဝႃႈၼႆ။
ဢၼ်ႁဝ်းၶႃႈလူင်းႁူပ်ႉထူပ်းၵူၼ်းမိူင်း လူင်းထွမ်ႇသဵင်ၵၢင်ၸ်ႂၵူၼ်းမိူင်း ပွၵ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၾၢႆႇၽွင်းငမ်း ဢၼ်လဵဝ်ၵူၺ်း၊ ႁဝ်းၶႃႈမီးၾၢႆႇၼၢင်းယိင်း၊ ၾၢႆႇၸုမ်းၶၢဝ်ႇ၊ ၾၢႆႇယူႇလီၸိူဝ်းၼႆႉ။ လူင်းပၼ်ပိုၼ်ႉႁူႉလႄႈ ၸွႆႈယူတ်းယႃပၼ်ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းပႃး ၼႆယဝ်ႉ။
လွင်ႈႁူပ်ႉထူပ်းၵူၼ်းမိူင်းပွၵ်ႈၼႆႉ ယွၼ်ႉၶႂ်ႈႁူႉသဵင်ၵၢင်ၸ်ႂၵူၼ်းမိူင်း၊ လွင်ႈယူႇၵိၼ်သၢင်ႈ လွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ၊ လွင်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ၊ လွင်ႈၾၢႆႇၽွင်းငမ်း၊ လွင်ႈၵူၼ်းမိူင်းယူႇသဝ်းၵိၼ်သၢင်ႈ ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၸတ်းႁဵတ်းပုင်း သဵင်ၵၢင်ၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းသေ ၽူႈလႂ်ၵေႃႉလႂ် ဢမ်ႇႁတ်းတၢင်ႇလၢတ်ႈၼႆၵေႃႈ ႁႂ်ႈတႅမ်ႈသႂ်ႇၼႂ်းမၢင်ၸေႈ၊ ဢမ်ႇတႅမ်ႈပႃးၸိုဝ်ႈသေ တွတ်ႈသႂ်ႇၼႂ်းပုင်း၊ ပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်မူၼ်ႉမႄး ၼိူဝ်ပႃႇတီႇ၊ ၼိူဝ်တပ်ႉသိုၵ်း၊ ၼိူဝ်ၾၢႆႇၽွင်းငမ်းၸိူဝ်းၼႆႉ လႆႈလွတ်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းလႅဝ်း- ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ- ႁဝ်းၶႃႈယိၼ်းၸူမ်းတႄႉတႄႉ၊ ဢၼ်ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်ငဝ်ႈငုၼ်း ႁဝ်းမႃးႁူပ်ႉထူပ်း ၵူၼ်းမိူင်းၸိူင်ႉၼႆ။ မႃးပၼ်ပိုၼ်ႉႁူႉၵူႈပၢႆးပၢႆး မိူၼ်ၼင်ႇပၢႆးပၺ်ၺႃ၊ ၾၢႆႇၼၢင်းယိင်း၊ ပၢႆးယူႇလီၸိူဝ်းၼႆႉ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ မႃးၸွႆႈယူတ်းယႃ ဢမ်ႇဢဝ်ၵႃႈဢဝ်ႁူဝ်သင်ၸိူဝ်းၼႆႉ။ မိူဝ်ႈၵႃႈၵွၼ်ႇပူၼ်ႉမႃး လွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ပႆႇယၢမ်ႈမီးမႃး၊ မိူၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇ ၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းၶႃႈထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇလႄႈ ဢမ်ႇႁတ်းလၢတ်ႈႁတ်းၸႃၼၼ်ႉ ယူႇတီႈၵူၼ်းလူင်ႁဝ်းၶႃႈ မီးပုင်းသဵင်ၵူၼ်းမိူင်းပၼ်ၼႆႉ လွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ၊ လွင်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ/ယူပ်ႈယွမ်း ၸွမ်းၼင်ႇႁဝ်းၶႃႈၶႂ်ႈလၢတ်ႈ ပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇႁတ်းလုၵ်ႉလၢတ်ႈၼႆၵေႃႈ တႅမ်ႈသႂ်ႇၸေႈသေ ပၼ်သဵင်ၵၢင်ၸႂ်လႆႈလွတ်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းလႅဝ်း၊ ႁဵတ်းၸိူင်ႉၼႆ ပဵၼ်ဢၼ်ၸူမ်းသိူဝ်းတႄႉတႄႉၶႃႈ- ဝႃႈၼႆ။
ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ ၸွမ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၼႃးပၢင်ႇ ၸၢဝ်းပီႈၼွင်ႉလွႆ ပီႈၼွင်ႉတႆး ၊ ပီႈၼွင်ႉဝႃႉ ၊ ဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းဢၼ်ၵႆဝဵင်းၼၼ်ႉ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၵမ်ႈၼမ် ၶၢတ်ႇပၢႆးပၺ်ၺႃၵေႃႈပိူင်ၼိုင်ႈ၊ ၶၢတ်ႇပၢႆးပိုၼ်ႉႁူႉၵေႃႈ ပိူင်ၼိုင်ႈလႄႈ လွင်ႈပၢႆးယူႇလီၼႆႉ မီးလွင်ႈယူပ်ႈယွမ်းႁႅင်းဝႆႉတႄႉတႄႉ။
မေႃယႃ ဢၼ်လႆႈယူတ်းယႃပၼ် ၵူၼ်းမိူင်း ၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ- ၵူၼ်းမိူင်းဢၼ်ႁဝ်းၶႃႈ ယူတ်းယႃမႃး ပွတ်းတွၼ်ႈတၢင်းၼႆႉ ၵမ်ႈၼမ် ပဵၼ်တၢင်းပဵၼ် ၶူမ်း ၊ ႁဝ်ႈ ၊ လိူတ်ႈၶိုၼ်ႈ ၊ တႃႇလႅင် တႃၸဵပ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ ၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈယဝ်ႉ၊ တၢင်းပဵၼ် ဢၼ်ပဵၼ်ယူႇၸိူဝ်းၼႆႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ ၼမ်ႉၵိၼ် ၼမ်ႉဢၢပ်ႇဢမ်ႇၸိုၼ်ႈသ်ႂ ၵေႃႈပိူင်ၼိုင်ႈ၊ လွင်ႈတၢင်းၵိၼ်ယႅမ်ႉ ဢမ်ႇမူတ်းသႂ်ၵေႃႈပိူင်ၼိုင်ႈ၊ ၵွပ်ႈၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်း ၶၢတ်ႇလွင်ႈပိုၼ်ႉႁူႉလႄႈ ၸင်ႇပဵၼ်ၸိူင်ႉၼႆယဝ်ႉ- ဝႃႈၼႆ။
ပိုၼ်ႉတီႈဢၼ်ၾၢႆႇၽွင်းငမ်း ငဝ်ႈငုၼ်းဝၢၼ်ႈႁႆး လူင်းသူၼ်းတုမ်ပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉ ပဵၼ်ပွတ်းတွၼ်ႈပွတ်းႁွင်ႇ မိူၼ်ၼင်ႇသၢႆ တၢင်ႉယၢၼ်း၊ မိူင်းၵၢဝ်၊ ၼမ်ႉလဝ်း မႃးတၢင်းမိူင်းသူႈ ၵေးသီး ၵႂႃႇတၢင်း ပွတ်းတွၼ်ႈ မိူင်းယႆ သီႇပေႃႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ မိူဝ်းၼႃႈမႃးၵေႃႈ တေၶတ်းၸ်ႂ လူင်းၵႂႃႇထႅင်ႈယူႇ၊ ၸိူဝ်းပွတ်းတွၼ်ႈၼႃႈတီႈ ဢၼ်ႁဝ်းၶႃႈ ဢမ်ႇပႆႇလႆႈၵႂႃႇၵေႃႈမီးတင်းၼမ်၊ ၼင်ႇႁိုဝ်ၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းၶႃႈ ပေႃးတေပွင်ႇၸႂ်ၼိူဝ်ပွင်ၵၢၼ်ပၢႆးၽွင်းငမ်း ႁဝ်းၶႃႈၼၼ်ႉ တေသိုပ်ႇၶတ်းၸႂ်ႁဵတ်းသၢင်ႈၵႂႃႇတိၵ်းတိၵ်းၼႆ- ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် ၼႂ်းပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး ၸဝ်ႈၼိုင်ႈလၢတ်ႈၼႄၵႂႃႇၼင်ႇၼႆ။


text:
ၸုမ်းလွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃၶၢင် (KIO)၊ ၸုမ်းသိုၵ်းပလွင်ႈ (TNLA)၊ ၸုမ်းသိုၵ်းၵူဝ်းၵၢင်ႉ (MNDAA) လႄႈ မုၵ်ႉၸုမ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈဝ (WNO) 4-ၸုမ်းဢၼ်လႆႈတၢင်ႇလိၵ်ႈ ယွၼ်းထွၼ်တူဝ်ဝႆႉၼၼ်ႉ ယူႇတီႈ ပၢင်ၵုမ်လူင် ပွၵ်ႈၵမ်း-2 UNFC ဢၼ်ၸတ်းတီႈ ဝဵင်းၵဵင်းမႆႇ မိူင်းထႆး ၼႂ်းဝၼ်းထူၼ်ႈ-3 လႆႈတႅပ်းတတ်း ပၼ်ၶႂၢင်ႉဢွၵ်ႇ တီႈလုၵ်ႈၸုမ်း ၵႂႃႇယဝ်ႉၼႆ။
ၽၢႆႇတၢင်းတူဝ်တႅၼ်း ၸိူဝ်းၶိုၼ်ႈႁွတ်ႈပၢင်ၵုမ် တုၵ်းယွၼ်းထိုင်တီႈ ၸုမ်းလွတ်ႈလႅဝ်း သဝ်းၶေႃၶၢင် (KIO) ဢၼ်ပဵၼ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ ဢွၼ်ႁူဝ် UNFC ႁႂ်ႈလႆႈသိုပ်ႇၸုၵ်းမၼ်ႈၸွမ်း UNFC ၵႂႃႇထႅင်ႈၼႆသေတႃႉ ၽၢႆႇတၢင်း KIO တႄႉဝႃႈ တေထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇ ၼႂ်းလုၵ်ႈၸုမ်းသေ တေၵႂႃႇသိုပ်ႇႁွမ်းၸွမ်း ၸုမ်းဢူၺ်းလီပွတ်းႁွင်ႇ ဢၼ်ၸုမ်းဝ UWSP ဢွၼ်ႁူဝ် ၵူၺ်းယဝ်ႉၼႆ။
ၵူၺ်းၵႃႈ ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃးတေၸၢင်ႈ သိုပ်ႇၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၵႂႃႇၸွမ်း UNFC ထႅင်ႈတၢင်းၼႃႈၼၼ်ႉသမ်ႉ KIO တေပၼ်ပုၼ်ႈၽွၼ်း တွၵ်ႇတႃႇလႃႉၵျႃႇ လႄႈ ၸဝ်ႈသိုၵ်းလူင် လႃႉဢွင်ႇ ႁႂ်ႈႁဵတ်းပဵၼ် ၼင်ႇၽူႈလဵပ်ႈႁဵၼ်း ၸိူင်ႉၼၼ်သေ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပႃးၸွမ်း မိူဝ်ႈမီးပၢင်ၵုမ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၼႆ လႆႈႁၼ်ၼႂ်းၶၢဝ်ႇ RFA ဢွၵ်ႇဝႆႉ။
တီႈဢၼ်ၶဝ်သီႇၸုမ်း လႆႈထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇ ၼႂ်း UNFC ၼၼ်ႉ ပဵၼ်ယွၼ်ႉ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းႁိမ်းႁွမ်း 2-ပီႊၼႆႉ ငၢဝ်းလၢႆးၶၵ်ႉၵၢၼ် UNFC ဢမ်ႇမီးလွင်ႈၶိုၼ်ႈၼႃႈ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈထွႆလင် သေၵိုတ်းယူႇဝႆႉၶိုင်ႈၵၢင်၊ ၵဵဝ်ႇၵၢၼ်ဢုပ်ႇဢူဝ်း ၸွမ်းၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈပုတ်းၶၢတ်ႇ ၸိူင်ႉၼႆလႄႈ ၶဝ်ၸင်ႇလႅၵ်ႈလၢႆႈၵႂႃႇတၢင်းၽၢႆႇ ၸုမ်းဢူၺ်းလီပွတ်းႁွင်ႇ ဢၼ်မီးမိူင်းၶႄႇ ယူႇၼႂ်းၵႄႈၵၢင်သေ ႁဵတ်းၶဵဝ်ပၼ်၊ ဝူၼ်ႉဝႃႈတၢင်းၼၼ်ႉ တေၸဵဝ်းထိုင်တီႈ။
မိူဝ်ႈလဵဝ် ဢၼ်တေၸၢင်ႈတႅပ်းတတ်းပၼ်လႆႈ ၵၢမ်ႇၵျၢမ်ႇမႃႇ ၶၢဝ်းတၢင်းၼႃႈ UNFC ၼၼ်ႉ တေလႆႈဢိင်ၼိူဝ် 2-ၸုမ်း ဢၼ်ပဵၼ် ပႃႇတီႇမိူင်းမွၼ်းမႂ်ႇ (NMSP) လႄႈ ပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ယၢင်းလႅင် (KNPP) ၵူၺ်းယဝ်ႉ၊ ယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ ၶဝ်သွင်ၸုမ်းၼႆႉၵေႃႈ တေဢွၼ်ႁူဝ် ယၢင်ႈၼႃႈထိုင်လႆႈ ၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ် ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းမုင်ႈမွင်း ၶႂ်ႈလႆႈဝႆႉၼၼ်ႉယူႇၼႆ ၸဝ်ႈသိုၵ်းလူင် ၶုၼ်ႇဢူၵ်ႉၵႃႇ (PNLO) ထတ်းသၢင်လၢတ်ႈတီႈ VOA။
တႃႇၶဝ် 4-ၸုမ်း ဢၼ်ထွၼ်တူဝ်ၵႂႃႇ တေမႄးဝၢႆႇၼႃႈပွၵ်ႈႁႃ ႁူမ်ႈႁွမ်း UNFC ၶိုၼ်းၼၼ်ႉတႄႉ တေဢမ်ႇငၢႆႈ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ တီႈဢၼ်ၶဝ် တေၸၢင်ႈမေႃၶိုၼ်းႁွမ်းၵၼ်ၼၼ်ႉ မီးတၢင်းလဵဝ်ၵူၺ်း၊ တၢင်းၼၼ်ႉၵေႃႈ သင်ၶဝ်လူင်းလၢႆးမိုဝ်း လိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆ NCA ယဝ်ႉၸိုင် ၵဵဝ်ႇၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ် လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၼၼ်ႉ ၸၢင်ႈတေမီးငဝ်းလၢႆး မေႃၶိုၼ်းမႄး ႁူမ်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈၸွမ်းၵၼ်ၵႂႃႇလႆႈ ငၢႆႈငၢႆႈယူႇ ၼႆယဝ်ႉ။
ၶွင်ႇသီႇၾႅတ်ႇတရႄႇ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၽွမ်ႉႁူမ်ႈ (UNFC) ၼႆႉ မီးၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း 12-ၸုမ်း ႁူမ်ႈၵၼ်ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၶိုၼ်ႈမႃး မိူဝ်ႈပီႊ-2011 လိူၼ်-February ဝၼ်းထီႉ-16 ၊ ၼႂ်းၼၼ်ႉ KNO (ထွၼ်ဢွၵ်ႇ)၊ KNU (ထွၼ်ဢွၵ်ႇ- Sep 2014)၊ TNLA လႄႈ MNDAA (ယွၼ်းဢွၵ်ႇ - May 2015)၊ PNLO လႄႈ CNF (ယွၼ်းယင်ႉ - Nov 2015)၊ KIO လႄႈ WNO (ယွၼ်းဢွၵ်ႇ - 2017)။
မိူဝ်ႈလဵဝ် ၼႂ်းလုၵ်ႈၸုမ်း UNFC ၼႆႉ ၵိုတ်းဝႆႉထႅင်ႈ ၸုမ်းယႂ်ႇ မိူၼ်ၼင်ႇ NMSP, KNPP, SSPP သေ ၸုမ်းဢွၼ်ႇ မိူၼ်ၼင်ႇ ANC, LDU 5-ၸုမ်းၼႆသေတႃႉ ၵူၺ်းၵႃႈ မိူၼ်ၼင်ႇ ပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး SSPP ၼႆႉသမ်ႉ ၸုၵ်းဝႆႉၼိူဝ်တၢင်းသွင်သဵၼ်ႈ၊ တၢင်းၼိုင်ႈယွၼ်ႉဢမ်ႇၶႂ်ႈႁႂ်ႈ UNFC တႅၵ်ႇသေ သိုပ်ႇမီးဝႆႉ၊ ထႅင်ႈတၢင်းၼိုင်ႈသမ်ႉ ပဵၼ်တၢင်းၸုမ်းဢူၺ်းလီပွတ်းႁွင်ႇ FPNCC 7-ၸုမ်း ဢၼ် UWSP ဢွၼ်ႁူဝ်။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ၶၢဝ်ႇသုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်း
ၽူႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ 3-ၵေႃႉ ထုၵ်ႇၵုမ်းၶင်တီႈၶွၵ်ႈသီႇပေႃႉသေ ပိုတ်ႇၶတီး 17/1 ဝႆႉ
- Details
- Created on 29 June 2017
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၽူႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ DVB လႄႈ Irrawaddy 3-ၵေႃႉ ဢၼ်ၵႂႃႇဢဝ်ၶၢဝ်ႇ ၸုမ်းသိုၵ်းပလွင်ႈ TNLA တီႈဝဵင်းၼမ်ႉသၼ်ႇ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇသေ ထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တီႉၺွပ်းၵုမ်းၶင်ဝႆႉၼၼ်ႉ မိူဝ်ႈလဵဝ် လႆႈဢဝ်တူဝ်ၶဝ် ၵႂႃႇဢၢပ်ႈဝႆႉတီႈ ႁူင်းပလိၵ်ႈမၢၼ်ႈ သီႇပေႃႉသေယဝ်ႉ လႆႈပိုတ်ႇၶတီး ၵဵဝ်ႇလွင်ႈၵပ်းသိုပ်ႇ ၸုမ်းဢမ်ႇတြႃး လူၺ်ႈမတ်ႉတႃ-17/1 သေ ဢဝ်လိူင်ႈဝႆႉယူႇၼႆ။
ၵဵဝ်ႇလွင်ႈၼႆႉသေ ၸဝ်ႈႁၢၼ် လုမ်းပလိၵ်ႈမၢၼ်ႈ ၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ လၢတ်ႈၼႄ လွင်ႈဝႃႈ- မိူဝ်ႈလဵဝ် လႆႈပိုတ်ႇၶတီး ၸုမ်းဢမ်ႇတြႃး 17/1 ဝႆႉယူႇ၊ ပိုတ်ႇမိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းထီႉ-28 ယၢမ်းဝၢႆးဝၼ်း 12:30-မူင်း၊ တီႈလုမ်းတႅပ်းတတ်းတြႃး ယွၼ်းၶေႃႈပူင်ၵုမ်းၶင်သေယဝ်ႉ ၶိုၼ်းဢဝ်တူဝ်ၶဝ် ၵႂႃႇသူင်ႇဝႆႉတီႈ ၶွၵ်ႈၶင် ဝဵင်းသီႇပေႃႉ၊ ၵဵဝ်ႇပၢႆးယူႇလီ ၶဝ်သၢမ်ၵေႃႉ ဢမ်ႇလႆႈမႆႈၸႂ်ၸွမ်းသင်၊ ယူႇလီၵၼ်ယူႇ၊ ၵူၺ်းၼႃႈတႃၶဝ်တႄႉ သဝ်ႈဢိတ်းဢိတ်း ၼႆယဝ်ႉ။
ၶတီးၶဝ် 3-ၵေႃႉၼၼ်ႉ တေဢဝ်တႅပ်းတတ်း တီႈလုမ်းတြႃး ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 11 July 2017 ဝၼ်းဢင်းၵၢၼ်း၊ ပေႃးတႅပ်းတတ်းတြႃး ဢဝ်လိူင်ႈ ၸွမ်းၼင်ႇမၢႆမီႈ ၸုမ်းဢမ်ႇတြႃး မတ်ႉတႃ-17/1 မီးၼၼ်ႉၸိုင် ၸၢင်ႈမေႃတူၵ်းၶွၵ်ႈလႆႈထိုင် 3-ပီႊ ၼႆယဝ်ႉ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းၵၢၼ်ပိုတ်ႇၶတီး 17/1 ဢဝ်လိူင်ႈ ၽူႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ 3-ၵေႃႉၼႆႉသေ လႆႈမီးသဵင်ၸီႉၸမ်ႈထတ်းသၢင် ဢွၵ်ႇတင်းၼမ်ဝႃႈ- ဢၼ်ႁၢင်ႈႁႅၼ်းပိုတ်ႇၶတီး ဢဝ်လိူင်ႈၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ ၸၢင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉၼိူဝ် လွင်ႈထုၵ်ႇမေႃပေႃးၵႂၢမ်း ၼႂ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်းသေ သၢၼ်ၶတ်းတင်း မၢႆမီႈ-2008 ဢၼ်မီးၶေႃႈႁပ်ႉႁွင်းဝႆႉဝႃႈ မီးသုၼ်ႇပိုတ်ႇလၢတ်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈလႆႈ လွတ်ႈလႅဝ်း ၼႆၼၼ်ႉပႃး၊ ၼင်ႇႁိုဝ်တေပဵၼ်တၢင်းၽိတ်း 17/1 ၼၼ်ႉ တေလႆႈပဵၼ်လုၵ်ႈၸုမ်း ၸုမ်းဢမ်ႇတြႃး၊ တေလႆႈဢဝ်တူဝ် ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပႃး ၼႂ်းပၢင်ၵုမ်၊ တေလႆႈၸွႆႈထႅမ်/ ႁပ်ႉယွၼ်း ၶူဝ်းၶွင်ငိုၼ်းတွင်း၊ တေလႆႈၸွႆႈထႅမ် ဢၼ်ၵဵဝ်ႇတင်းၸုမ်းၶဝ် ဢိတ်းဢိတ်း ၸိူဝ်းၼႆႉၵွၼ်ႇ ၸင်ႇဝႃႈမီးတၢင်းၽိတ်း၊ ၵူၺ်းၵႃႈဢၼ်ၼႆႉသမ်ႉ ႁၼ်ယူႇတႂ်ႈတႃႈဝႃႈ ဢမ်ႇၵဵဝ်ႇသင် ၵွပ်ႈၶဝ်ပဵၼ်ၽူႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇသေ ၵႂႃႇဢဝ်ၶၢဝ်ႇ ၸွမ်းၼင်ႇပုၼ်ႈၽွၼ်းၶဝ် မီးၼၼ်ႉၵူၺ်း၊ ၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်းၵေႃႈဢမ်ႇၸႂ်ႈ၊ ၸွမ်းၼင်ႇမၢႆမီႈမီးၼၼ်ႉ ၵႂႃႇဢဝ်ၶၢဝ်ႇလၢႆလၢႆသေ တေဢမ်ႇမီးၵၢၼ်ဢဝ်မၢႆမီႈ ဢဝ်လိူင်ႈၵၼ်၊ ဢၼ်ၼႆႉ ပွင်ႇဝႃႈ မၢႆမီႈၸိုင်ႈမိူင်းၼၼ်ႉ လႅၵ်ႈလၢႆႈၵႂၢႇၵမ်းလဵဝ်ယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ၵူၺ်းၵႃႈ ၽၢႆႇၽူႈတၢင်လၢတ်ႈ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း (NLD) ဢူးဝိၼ်းထဵင်ႇ သမ်ႉဝႃႈ- ဢၼ်ၶဝ်ၵႂႃႇႁူပ်ႉၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႆႉ ပေႃးဢဝ်မၢႆမီႈဝႃႈၸိုင် ပဵၼ်လွင်ႈပူၼ်ႉပႅၼ် ႁဵတ်းတၢင်းၽိတ်းယဝ်ႉ၊ တၢင်းၽိတ်းၼၼ်ႉ ယူႇတီႈတပ်ႉမတေႃႇမၢၼ်ႈသေ တေဢမ်ႇဢဝ်လိူင်ႈ ၵူၺ်း ၽၢႆႇဢုပ်ႉပိူင်ႇၼႂ်းမိူင်း တေဢဝ်လိူင်ႈၵႂႃႇ၊ ဢၼ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ ပဵၼ်ပလိၵ်ႈမၢၼ်ႈ၊ ၵဵဝ်ႇၵပ်းၵၢၼ်တုမ်ႉတိူဝ်ႉ ၼိူဝ်သုၼ်ႇလႆႈလွတ်ႈလႅဝ်း မီႇတီႇယႃႇ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢမ်ႇမီး၊ ၵူၺ်းသင်ၵႂႃႇႁူပ်ႉထူပ်း ၽူႈၸိူဝ်းၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ လွင်ႈငမ်းယဵၼ် လႄႈ မိူဝ်ႈတိုၵ်ႉဢုပ်ႇလွင်ႈငမ်းယဵၼ် ၼၼ်ႉၸိုင် ဢမ်ႇမီးပၼ်ႁႃတႃႇ 17/1 ၊ သင်ဢမ်ႇၵဵဝ်ႇ လွင်ႈငမ်းယဵၼ်သေ သမ်ႉၵႂႃႇႁူပ်ႉထူပ်းၸိုင် ဢၼ်ၼႆႉပဵၼ် 17/1 ၵမ်းသိုဝ်ႈယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ဢူးဢေးၼၢႆႇ၊ ဢူးပျေႉပူင်းဢွင်ႇ ဢၼ်ပဵၼ် ၽူႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ ၸၼ်ႉသုင်ၼႂ်း DVB လႄႈ ဢူးတဵင်းၸေႃႇ (ႁွင်ႉ) လႃႉဝီႇဝမ်ႇ ၽူႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇၼႂ်း Irrawaddy ၶဝ်သၢမ်ၵေႃႉ ၵႂႃႇဢဝ်ၶၢဝ်ႇ ၵဵဝ်ႇပၢင်ၽဝ်ယႃႈမဝ်းၵမ် ၸုမ်းသိုၵ်းပလွင်ႈ (TNLA) တီႈၼမ်ႉသၼ်ႇ ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 26 June 2017 သေ ၽွင်းပွၵ်ႈၶိုၼ်းၼၼ်ႉ လႆႈထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵူတ်ႇထတ်းတီႉၺွပ်း ၵုမ်းၶင်တူဝ်ဝႆႉ။တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ပႃႇတီႇမႂ်ႇသုင်ၸိုင်ႈတႆး/တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (SSPP/SSA) ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ၵႅဝ်ႈ ဝၼ်းၵိူတ်ႇလၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸိုင်ႈတႆး ၶွပ်ႈၶူပ်ႇ 59 ပီတဵမ် တီႈႁူင်းႁဵၼ်းသိုၵ်း ငဝ်ႈငုၼ်းဝၢၼ်ႈႁႆး၊ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 21/05/2017 မိူဝ်ႈၼႆႉ။
ၼႂ်းဝၼ်းပၢင်ၵႅဝ်ႈၼႆႉ ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်၊ ၽူႈၵွၼ်းတပ်ႉ၊ လုၵ်ႈတပ်ႉလႄႈ ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းၶဝ်ႈႁူမ်ႈမီး 640 ၵေႃႉ။ ၸွမ်သိုၵ်းလူင်သိူဝ်ထႅၼ်ႈ ၽူႈၼမ်းၼႃႈ (1) SSPP/SSA မွၵ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်းပိုတ်ႇပၢင်ၵႅဝ်ႈ၊ ၸဝ်ႈသိုၵ်းၵျေႃႇလႃႉ ၽူႈၼမ်းၼႂ်း (2) လူဢၢၼ်ႇတၢင်းၼႄပိုၼ်းၵႅပ်ႈ လၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸိုင်ႈတႆး၊ ၸွမ်ႁၢၼ်ၶုၼ်သႅင် ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ (2) မွၵ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်းၵိုတ်းလိုဝ်ႈပၢင်ၵႅဝ်ႈ- ၼႆယဝ်ႉ။
ၸွမ်သိုၵ်းလူင်သိူဝ်ထႅၼ်ႈ မွၵ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်းဝႃႈ- “ၵွပ်ႈပႆၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်းထုၵ်ႇမႅၼ်ႈလႄႈ ငဝ်းလၢႆးဢမ်ႇၼိမ်သဝ်း၊ မီးလွင်ႈၶိုၼ်ႈ/လူင်းသေတႃႉ ၸုၵ်းမၼ်ႈၵႅတ်ႇၶႄႁႄႉၵင်ႈပၼ် ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းလႆႈ တေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ၊ လွင်ႈလီလွင်ႈၸႃႉတိုၼ်းမီးတႃႇသေႇလႄႈ ႁႂ်ႈဢူတ်းယိူၼ်ႉၸႂ်သေ သိုပ်ႇၵႅတ်ႇၶႄႁႄႉၵင်ႈ၊ ႁဵတ်းသၢင်ႈပၼ်ၽွၼ်းလီ တႃႇပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းထႅင်ႈသေၵမ်း”- ဝႃႈၼႆ။
ၸဝ်ႈသိုၵ်းၵျေႃႇလႃႉ မွၵ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ- “ဝၼ်းၵိူတ်ႇလၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸိုင်ႈတႆးႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်ပိုၼ်းပိူင်ပဵၼ်ၵၢၼ်ပၢႆးမိူင်း ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးႁဝ်းၶႃႈ ဢီးသူၼ်းတုၵ်းယွၼ်းမႃးလႄႈ ၸင်ႇလႆႈၽုတ်းပဵၼ်မီးမႃး၊ ပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ်ထွတ်ႈမျၢတ်ႈ ယႂ်ႇလူင်တႃႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆးႁဝ်း၊ ၸင်ႇဢမ်ႇလူင်လိုမ်းသေၸတ်းႁဵတ်းမႃးယူႇၵူႈပီ”- ဝႃႈၼႆ။
သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ-“ပီၼႆႉတႄႉ ဢိင်ၼိူဝ်ငဝ်းလၢႆးဢၼ်မီးသေ လႆႈႁုပ်ႈသေႁဵတ်း၊ မီးပၢင်ၵႅဝ်ႈ 2 ပၢင်၊ ပၢင်ၵႅဝ်ႈလူႇတၢၼ်း ႁဵတ်းတၢင်းလီၵုသူလ်ပၼ် ၽူႈႁတ်းႁၢၼ်လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ဢၼ်လႆႈတူၵ်းသုမ်းမႃး ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းလၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸိုင်ႈတႆး လႄႈပၢင်ၵႅဝ်ႈမွၵ်ႇလၢတ်ႈၶေႃႈၵႂၢမ်း လူဢၢၼ်ႇၼႄပိုၼ်းၵႅပ်ႈလၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸိုင်ႈတႆး။ ၼႂ်းဝၼ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၼႆႉ ဢၼ်ၶႂ်ႈသင်ႇလၢတ်ႈႁႅင်းႁႅင်းတႄႉ ယၢမ်းလဵဝ် ၸၢဝ်းၶိူဝ်းဢွၼ်ႇၶဝ်မေႃလၢတ်ႈၵႂၢမ်း ယွၼ်းသုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်မႃးလႄႈ လွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၼႂ်းၵႄႈၵၢင်တႆးလႄႈ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းဢွၼ်ႇၶဝ်ၼႆႉ ပဵၼ်ဢၼ်လီမႆႈၸႂ်ၸွမ်းတႄႉတႄႉ။ ၵွပ်ႈၼၼ် ႁဝ်းလူဝ်ႇႁူမ်ႈၵၼ်ၵေႃႇသၢင်ႈ လွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈတႆးႁဝ်းလႄႈ လွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸၢဝ်းၶိူဝ်း လႆႈလီလီငၢမ်းငၢမ်း။ ပေႃးၼၼ်ၵွၼ်ႇ လွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိုင်ႈတႆးႁဝ်း ၸင်ႇမၼ်ႈၵႅၼ်ႇၼႅၼ်ႈၼႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။
လၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸိုင်ႈတႆးၼႆႉ တႄႇမႃးမိူဝ်ႈပီ 1958 လိူၼ်မေႊ 21 ဝၼ်း။ ၸဝ်ႈၼွႆႉ (သေႃးယၼ်ႇတ) ဢွၼ်ႁူဝ်ၼမ်းၼႃႈၽူႈႁၵ်ႉၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး ၸိူဝ်းဢၼ်မီးၸႂ်ႁတ်းႁၢၼ်တူင်ႉတိုၼ်ႇ 31 ၵေႃႉသေ ႁဵတ်းပၢင်ၵၢဝ်ႇၵိၼ်ႇ ၵိၼ်ၼမ်ႉသၸ်ႉၸႃႇ ပၼ်ႈၵႅၼ်ႇၼႅၼ်ႈၼႃၵၼ် တီႈႁူၺ်ႈပူႉ ႁိမ်းသူပ်းၼမ်ႉၵျွတ်ႈ ၼႂ်းဢိူင်ႇမိူင်းႁၢင် ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းတူၼ် ႁိမ်းလႅၼ်လိၼ်တႆး-ထႆး၊ ၸင်ႇၽွမ်ႉလႆႈၸႂ်ၵၼ်ပူၵ်းတင်ႈမႃး “တပ်ႉသိုၵ်း ၼုမ်ႇသိုၵ်းႁၢၼ် ႁဵတ်းၵၢၼ်ၵွၼ်းၶေႃၸိုင်ႈတႆး” ဢၼ်တႄႇႁႅၵ်ႈဝၢၼ်ႇပၼ်ၸိူဝ်ႉၽၼ်း လၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၸိုင်ႈတႆးမႃး။


text:
တၢင်းႁၼ်ထိုင်ၽူႈဢၢၼ်ႇ
ၶေႃႈထတ်းသၢင်ႁၼ်ထိုင် လွင်ႈၼၢင်းဢွင်ႇသၢၼ်းၸုၵျီႇလႄႈမိၼ်းဢွင်ႇလႅင်ႇႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်
- Details
- Created on 26 January 2016
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်း ၼၢင်းဢွင်ႇသၢၼ်းၸုၵျီႇလႄႈ ၸွမ်သိုၵ်းလူင်မိၼ်းဢွင်ႇလႅင်ႇ မိူဝ်ႈဝႃးဝၼ်းထီႉ 25.1.2016 ၼႆႉ ၽူႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းပၢႆးၵၢၼ်မိူင်းမိူင်းမၢၼ်ႈ ၵေႃႉၼိုင်ႈထတ်းသၢင်ဝႃႈ တွၼ်ႈတႃႇ ၼၢင်းဢွင်ႇသၢၼ်းၸုၵျီႇတေ ၶဝ်ႈငူပ်ႉငီႉၼႂ်း လွင်ႈငမ်းယဵၼ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈလႄႈ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼၼ်ႉ တေၸၢင်ႈပဵၼ် လွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတႃႇမၼ်း၊ ၼွၵ်ႈသေၼၼ်ႉ ပၢင်ၵုမ်ပွၵ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၵူၺ်း ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႇတီႇလႄႈ ၸွမ်သိုၵ်းလူင်လၢႆလၢႆယဝ်ႉ ႁွင်ႉပႃး ၵူၼ်းယုမ်ႇယမ်ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်းပၢင်ၵုမ်လႄႈ ယုမ်ႇဝႃႈ ၵူၼ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းယုမ်ႇယမ် တေပုတ်ႉတႅၼ်းၵၼ်လႆႈ ၼႆယဝ်ႉ။
ပိုတ်ႇၼႄ ၶေႃႈယၼ်ႇၸႂ် ၵူၼ်းမိူင်းၸိုင်ႈတႆး ၵဵဝ်ႇတပ်ႉသိုၵ်းလႄႈ ၵၢမ်ႇၵျၢမ်ႇမႃႇၸိုင်ႈတႆး
- Details
- Created on 16 July 2015
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ဢၼ်တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း လႆႈတင်ႈၶေႃႈထၢမ် ၵဵဝ်ႇၶေႃႈယၼ်ႇၸႂ် (သဵင်ၵၢင်ၸႂ်) ၵူၼ်းမိူင်းၸိုင်ႈတႆး လူၺ်ႈလွင်ႈ တပ်ႉသိုၵ်းတႆး လႄႈ ၵၢမ်ႇၵျၢမ်ႇမႃႇၸိုင်ႈမိူင်းတႆး (3-ႁူဝ်ၶေႃႈ) ၶၢဝ်းတၢင်းႁိုင် ၼိုင်ႈလိူၼ်တဵမ်တဵမ်ၼၼ်ႉ ၶိုၼ်းပိုတ်ႇၸႅင်ႈႄၼ မိူဝ်ႈၼႆႉ။
ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းၵိုၵ်းပိုၼ်း သွင်ၸူဝ်ႈမူင်းပၢႆ တီႈႁိူၼ်းႁေႃၸွမ်ၸိုင်ႈ
- Details
- Created on 02 November 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၵေႃႉဢၼ်ႁွတ်ႈထိုင်မႃးဢွၼ်တၢင်းသုတ်း ၼႂ်းပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းၵိုၵ်းပိုၼ်း ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်သုင်သုတ်း ဢၼ်ၸတ်းႁဵတ်းတီႈ ႁိူၼ်းႁေႃၸွမ်ၸိုင်ႈၼၼ်ႉပဵၼ် ၽူႈၵွၼ်းသိုၵ်းသုင်သုတ်း တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸွမ်သိုၵ်းလူင် မိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇ လႄႈ ၵႅမ်ၽူႈၵွၼ်းသိုၵ်းသုင်သုတ်း တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ။
ၵေႃႉလႅတ်းၽၢႆ မေႃႁၢင်ႈႁႅၼ်း တေယူႇၽၢႆႇပေႉ
- Details
- Created on 31 March 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ယွၼ်းဢဝ် တၢင်းဝူၼ်ႉဢွၼ်ႇ ၾၢၵ်ႇထိုင် ၽူႈႁၵ်ႉၸၢတ်ႈႁဝ်းၶဝ်
- Details
- Created on 31 March 2014
- Written by တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်/ ၽူႈႁၵ်ႉၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ဝၢၼ်ႈမိူင်း ၸိုင်ႈတႆးၵူႈၵေႃႉ/ ၵူႈၸဝ်ႈၸဝ်ႈလႄႈ ၽူႈပွင်ၵၢၼ် ၶွင်ႇသီႇဢဝ် ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆးႁဝ်းၶဝ် ၸိူဝ်းဢၼ် ၶၢမ်ႇၽၢတ်ႇ ယၢၼ်ပီႈ ယၢၼ်ၼွင်ႉ ၸိူဝ်ႉငိူၼ်ႈ ၶိူဝ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ပေႃႈမႄႈ လုၵ်ႈ လၢင်း ၼၢင်းမေးၸဝ်ႈ ၵဝ်ႇသေ ၶၢမ်ႇပိုၼ်ႉပွႆႇပႅတ်ႈ သုၼ်ႇတူဝ် လွင်ႈမၢၵ်ႈမီး ၶၢမ်ႇလူႇၼိူဝ်ႉ လိူတ်ႈသၢႆၸႂ် ၵႂႃႇ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉလႄႈသင် ၸဵမ်ၸိူဝ်းမီး ၸေႇတၼႃႇ ၸွႆႈထႅမ်ႁႅင်းငိုၼ်း ႁႅင်းတူဝ် ႁႅင်းၸႂ် လွင်ႈၵႂႃႇမႃး တင်းသဵင်ႈ ၼၼ်ႉလႄႈသင် ၵဝ်ၶႃႈမီး တၢင်းၼပ်ႉယမ် တၵ်ႉယမ် ဢဝ်ၵုင်ႇမုၼ် ၸွမ်းတင်းသဵင်ႈ ၶႃႈဢေႃႈ။
သိုပ်ႇလူ