text:
ၼႃႈလိၵ်ႈၸိူဝ်းလိင်ႉၸူး "ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1125"
ၼႃႈလိၵ်ႈၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉ မၼ်းၵွင်ႉသၢၼ် ဝႆႉၸူး ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1125:
Displayed 9 items.တူၺ်း (ဢၼ်ပူၼ်ႉမႃး 50 | သိုပ်ႇၼႃႈ 50) (20 | 50 | 100 | 250 | 500)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1129 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1128 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1127 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1126 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1124 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1123 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1122 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1121 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)
- ပိူင်ထၢၼ်ႈ:ၵူၼ်းၸိူဝ်းသဵင်ႈၵၢမ်ႇ ပီ 1120 (ႁဵင်းၵွင်ႉ | မႄးထတ်း)


c: text/html

text:
မိူဝ်ႈဝႃးဝၼ်းထီႉ 21 September 2020 (လိူၼ်သိပ်းမႂ်ႇ 5 ၶမ်ႈပီႊတႆး 2114 ၼီႈ) ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းတီႈ လုမ်းၸွမ်ၸိုင်ႈ မိူင်းၵူဝ်းရီးၸၢၼ်း လၢတ်ႈတီႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇဝႃႈ ယူႇတီႈၸွမ်ၽွင်းလူင် မိူင်းၵျႃႇပၢၼ်ႇၵေႃႉမႂ်ႇ ဢၼ်မီးၸိုဝ်ႈဝႃႈ ယူဝ်ႇသျီႇႁိတႃႇ သူႇၵႃ (Yoshihide Suga) လႆႈသူင်လိၵ်ႈထိုင် ၸွမ်ၸိုင်ႈ မိူင်းၵူဝ်းရီးယႃးၸၢၼ်း မုၼ်းၵျေးဢိၼ် (Moon Jae-in) တႃႇတိူဝ်းလွင်ႈမိုတ်းၵိုဝ်းၸမ်ၸႂ် ၵၼ်ၵႄႈၵၢင်သွင်မိူင်း ဝႃႈၼႆ။
ဝႆးသေ ယူဝ်ႇသျီႇႁိတႃႇ သူႇၵႃ (Yoshihide Suga) လႆႈၶိုၼ်ႈမႃးႁပ်ႉတၼ်းႁဵင်းပဵၼ် ၸွမ်ၽွင်းလူင် မိူင်းၵျႃႇပၢၼ်ႇၵေႃႉမႂ်ႇယဝ်ႉၼႆႉ လၢႆလၢႆမိူင်းၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉၵေႃႈ သူင်ၶေႃႈၵႂၢမ်း ယိၼ်းႁူမ်ၸူမ်းၸွမ်း ယူဝ်ႇသျီႇႁိတႃႇ သူႇၵႃ သေ မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 20 September 2020 ၼၼ်ႉၵေႃႈ ယူဝ်ႇသျီႇႁိတႃႇ သူႇၵႃ လႆႈႁပ်ႉဢုပ်ႇၵၼ်တၢင်းၾူၼ်းၸွမ်း ၸွမ်ၸိုင်ႈမိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ တူဝ်ႇၼႄႇ ထရမ်ႉ လႄႈ လႆႈၸႂ်ၵၼ်ဝႃႈ တေႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ်သေ ႁဵတ်းသၢင်ႈၵၢၼ်ငၼ်းၸွမ်းၵၼ် တိူဝ်းၶိုၼ်ႈလိူဝ်ၵဝ်ႇလႄႈ ၼွၵ်ႈလိူဝ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ ပေႃးထိုင်မႃးလိူၼ်ၼႃႈ (October 2020) ၼႆႉၵေႃႈ ဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ တေသူင်ႇ ၽွင်းလူင်ၽၢႆႇၼွၵ်ႈမိူင်း မိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ မႆႉ ၽွမ်းၽႄးဢူဝ်း (Mike Pompeo) ၵႂႃႇႁူပ်ႉၵၼ်တင်း ၸွမ်ၽွင်းလူင် မိူင်းၵျႃႇပၢၼ်ႇသေ ဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်လွင်ႈ တၢင်းပဵၼ် COVID-19 ဝႃႈၼႆ။
ၽိုၼ်လိၵ်ႈဢၼ်ၸွမ်ၽွင်းလူင် မိူင်းၵျႃႇပၢၼ်ႇ ယူဝ်ႇသျီႇႁိတႃႇ သူႇၵႃ (Yoshihide Suga) သူင်ႇၸူးတီႈ ၸွမ်ၸိုင်ႈမိူင်းၵူဝ်းရီးယႃးၸၢၼ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇႁၼ်လၢတ်ႈၼႄႁူဝ်ယွႆႈမၼ်း တီႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ သေတႃႉ ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း တီႈလုမ်းၸွမ်ၸိုင်ႈ မိူင်းၵူဝ်းရီးယႃးၸၢၼ်းတႄႉလၢတ်ႈဝႃႈ ပဵၼ်လွင်ႈၵၢၼ်ၵပ်းသိုပ်ႇ မိူင်းႁိမ်းႁွမ်းသွင်မိူင်း တႃႇႁူမ်ႈၵၼ်သၢင်ႈၶိုၼ်း လွင်ႈၵပ်းသိုပ်ႇသွင်မိူင်း တႃႇၵႂႃႇမိူဝ်းၼႃႈ လႄႈ ၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆတေႃႇၵၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။
ၵၢၼ်ၵပ်းသိုပ်ႇ မိူင်းၵျႃႇပၢၼ်ႇ လႄႈ မိူင်းၵူဝ်းရီးယႃးၸၢၼ်းၼႆႉ ယင်းတိုၵ်ႉမီးလွင်ႈၶဵင်ႈၶႅင်တေႃႇၵၼ် ယွၼ်ႉဝႃႈ မိူဝ်ႈပီႊ 1910 – 1945 ၽွင်းသိုၵ်းလုမ်ႈၾႃႉပွၵ်ႈသွင်ၼၼ်ႉ သိုၵ်းၵျႃႇပၢၼ်ႇ ယၢမ်ႈလႆႈတဵၵ်းတဵင်လူလၢႆ ၸႂ်ႉၵိၼ်ႁႅင်းလၢႆ ၼၢင်းယိင်းၵူဝ်းရီးယႃးၶဝ် တီႈၼႂ်းတပ်ႉသိုၵ်းၵျႃႇပၢၼ်ႇ လႄႈ ၵဵဝ်ႇလွင်ႈပၼ်ႁႃၼႆႉ သွင်မိူင်းယင်းတိုၵ်ႉယိပ်းၵမ်သေ ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵပ်းသိုပ်ႇၵၼ်ယူႇ။
ၼွၵ်ႈလိူဝ်ၼၼ်ႉ ယူႇတီႈလုမ်းတြႃး မိူင်းၵူဝ်းရီးယႃးၸၢၼ်းသေ ယၢမ်ႈယွၼ်းငိုၼ်းသၢႆႈတႅၼ်းၶိုၼ်း တီႈၶွမ်ပၼီႇ ဢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇသတီး မိူင်းၵျႃႇပၢၼ်ႇ ယွၼ်ႉၸႂ်ႉၵိၼ်ႁႅင်းလၢႆ ႁႅင်းၵၢၼ် ၵူၼ်းမိူင်းၵူဝ်းရီးယႃးၸၢၼ်းၶဝ် မိူဝ်ႈပီႊ 2018 ၼၼ်ႉဝႃႈၼႆသေ ၼင်ႇႁိုဝ်တေပဵၼ်ၵၢၼ်တုမ်ႉတွပ်ႇ လွင်ႈၼႆႉသေ မိူင်းၵျႃႇပၢၼ်ႇၵေႃႈ ၶိုၼ်းလႆႈၵိုတ်းယင်ႉပႅတ်ႈ ၵၢၼ်သူင်ႇၶိူင်ႈဢၢႆႇထီႇ (IT) ပၼ်မိူင်းၵူဝ်းရီးယႃးၸၢၼ်းမႃးယူႇသေ တေလႆႈႁၼ်ဝႃႈ သွင်မိူင်းၼႆႉၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈၸမ်ၸႂ်ၵၼ် ၵႃႈႁိုဝ် ဝႃႈၼႆ။
ယူႇတီႈၸွမ်ၸိုင်ႈ မိူင်းၵူဝ်းရီးၸၢၼ်းၵေႃႈ လႆႈသူင်ႇၽိုၼ်လိၵ်ႈ ယိၼ်းႁူမ်ၸူမ်းၸွမ်း ယူဝ်ႇသျီႇႁိတႃႇ သူႇၵႃ (Yoshihide Suga) ဢၼ်လႆႈၶိုၼ်ႈမႃးႁပ်ႉတၼ်းႁဵင်းပဵၼ် ၸွမ်ၽွင်းလူင် မိူင်းၵျႃႇပၢၼ်ႇၵေႃႉမႂ်ႇယူႇလႄႈ ယူႇတီႈတူဝ်မၼ်းၵေႃႈ မီးၵၢင်ၸႂ်ၶႂ်ႈၼင်ႈတေႃႇၼႃႈ ဢုပ်ႇဢူဝ်းၸွမ်း ယူဝ်ႇသျီႇႁိတႃႇ သူႇၵႃ (Yoshihide Suga) တႃႇတေႁဵတ်းႁႂ်ႈၵၢၼ်ၵပ်းသိုပ်ႇသွင်မိူင်း ပေႃးတေလီၶိုၼ်း လႄႈ ၶႂ်ႈဢုပ်ႇဢူဝ်းလႅၵ်ႈလၢႆႈပႃး လွင်ႈပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၸိူဝ်းၼႆႉဝႃႈၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ဢိင်ၶေႃႈမုၼ်း − CNA

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ၵေႃႉတွင်း၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ
ၸႄႈတွၼ်ႈၵေႃႉတွင်း (မၢၼ်ႈ: ကော့သောင်းခရိုင် ; ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Kawthaung District) ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈတွၼ်ႈ ဢၼ်ၼိုင်ႈ ဢၼ်ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ တီႈၼႂ်း ၸႄႈတိူင်းတၼိၼ်းတႃႇယီႇ၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း ပီ 2014 သေ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း တီႈၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈၵေႃႉတွင်းၼႆႉ မီး 221,277ၵေႃႉ[1]ယဝ်ႉ။
ၸႄႈဝဵင်း[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းပႃးၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈၵေႃႉတွင်းၼႆႉ မီးၼင်ႇ ၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ Provisional Results Census 26 August 2014 FINAL, ႁွင်ႈၵၢၼ် ဢဵၼ်ႁႅင်းၵူၼ်းမိူင်း, 26 August 2014, p. 17, archived from the original on 12 September 2014, retrieved February 26, 2015


text:
ၼထူဝ်းၵျီး၊ ၸႄႈဝဵင်း
ၸႄႈဝဵင်းၼထူဝ်းၵျီး (ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Natogyi), (မၢၼ်ႈ: နွားထိုးကြီးမြို့နယ်) ၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈမျိၼ်းၶျၢၼ်ႇ၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ၊ မိူင်းမျႅၼ်ႇမႃႇ ဢေႃႈ။ ဝဵင်းပၵ်းလုမ်းၸႄႈဝဵင်းတႄႉ ပဵၼ် ဝဵင်းၼထူဝ်းၵျီးယဝ်ႉ။ ၸႄႈဝဵင်းၼထူဝ်းၵျီးၼႆႉ မီးၼႂ်းႄၵႈ လတ်ႉတီႇတုတ်ႉ (21) တီႇၵရီႇ (17) မိတ်ႉၼိတ်ႉ (34) ၸႅတ်ႉၵၢၼ်ႉ လႄႈ (21) တီႇၵရီႇ (38) မိတ်ႉၼိတ်ႉ (42) ၸႅတ်ႉၵၢၼ်ႉ၊ လွင်ႇၵျီႇတုတ်ႉဢွၵ်ႇ (95) တီႇၵရီႇ (27) မိတ်ႉၼိတ်ႉ (54) ၸႅတ်ႉၵၢၼ်ႉ လႄႈ (95) တီႇၵရီႇ (58) မိတ်ႉၼိတ်ႉ (32) ၸႅတ်ႉၵၢၼ်ႉယဝ်ႉ။ တၢင်းၵႂၢင်ႈ ၼႃႈဢွၵ်ႇၼႃႈတူၵ်း မီး (30) လၵ်း (3) ၽႃႇလူင်ႇ၊ ၼႃႈႁွင်ႇၼႃႈၸၢၼ်း (22) လၵ်း (2) ၽႃႇလူင်ႇသေ တၢင်းၵႂၢင်ႈ မီး ( 481.2 ) လွၵ်းလၵ်းပၼ်ႇမူၼ်းယဝ်ႉ။ ပေႃးဢဝ်ဢေႇၵမၼ်းဝႃႈ မီးၵႂႃႇ (၃၀၇၉၆၈) ဢေႇၵ ယဝ်ႉ။
တီႈၸႄႈဝဵင်းၼထူဝ်းၵျီႈၼႆႉ မီး ပွၵ်ႉလူင် (6) ပွၵ်ႉ လႄႈ ပွၵ်ႉဢွၼ်ႇ (2) ပွၵ်ႉ။ ဢိူင်ႇ မီး (86) ဢိူင်ႇ လႄႈ ဝၢၼ်ႈ မီး (186) ဝၢၼ်ႈယဝ်ႉ။
ၽၢႆႇတူၵ်းၼႆႉ မီး ၸႄႈဝဵင်းမျိၼ်းၶျၢၼ်ႇ၊ ၽၢႆႇႁွင်ႇ မီး ၸႄႈဝဵင်းငၸုၼ်ႇ၊ ၽၢႆႇဢွၵ်ႇမီး ၸႄႈဝဵင်းမျိတ်ႉတႃး လႄႈ ၽၢႆႇၸၢၼ်း မီး ၸႄႈဝဵင်းဝၼ်းတုၼ်း၊ ၸႄႈဝဵင်းမလႅင်ႇ လႄႈ ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇတႃႇ ယဝ်ႉ။
ၸႄႈဝဵင်းၼထူဝ်းၵျီးၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈၼိူဝ် သဵၼ်ႈတၢင်းလူတ်ႉၵႃး မျိၼ်းၶျၢၼ်ႇ-တႃႈလိူဝ်ႇ လႄႈ မီးၼိူဝ်သၢႆတၢင်းလူတ်ႉလဵၼ်း ပူးၵမ်ႇ-တႃႈလိူဝ်ႇသေ မီးၽၢႆႇဢွၵ်ႇ ဝဵင်းမျိၼ်းၶျၢၼ်ႇ ယၢၼ်ၵႆ 19 လၵ်းယဝ်ႉ။ ၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈပိူင်လူင်မၼ်းပဵၼ် ၵုၺ်၊ ထၢၼ် လႄႈ ထူဝ်ႇၵူႈမဵဝ်းမဵဝ်း။ တီႈၸႄႈဝဵင်းၼထူဝ်းၵျီးၼႆ့ ပဵၼ်တီႈဢၼ် ႁိၼ်ဢိၼ်ႇၵျိၼ်း ဢၼ်ဢႃႇယုယႂ်ႇလႄႈ ဢၼ်ၼမ်ႉၸႂ်ႉလီ ဢွၵ်ႇယဝ်ႉ။
ယၢမ်းလဵဝ် ဢၼ်ပဵၼ်သဵၼ်ႈတၢင်းၽႂ်းလူင် တႃႈၵုင်ႈ-တႃႈလိူဝ်ႇၼၼ်ႉ ႁဵတ်းလတ်းၵႂႃႇႁိမ်း ဝၢၼ်ႈပျိၼ်ႇၸီႇ ဢၼ်မီးၽၢႆႇဢွၵ်ႇ ဝဵင်းၼထူဝ်းၵျီး ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပေႃးၵႂႃႇၸွမ်း တၢင်းသိုပ်ႇၸႄႈတွၼ်ႈၼႆ ၵႂႃႇၽႅဝ်တီႈ တႃႈႁိူဝ်းမိၼ်ၵူႈမိူင်းမိူင်း တႃႈလိူဝ်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၽြႃးဢၼ်တၼ်းၶူဝ်းယႂ်ႇသေပိူၼ်ႈ တီႈၼႂ်းဝဵင်းၼူဝ်းၵျီးၼႆႉ ပဵၼ် ၽြႃးသျိၼ်ႇပိၼ်ႇတႃႇတုၼ်းဢူးယဝ်ႉ။ ပွႆးၽြႃးၼႆႉ ႁဵတ်း လိူၼ်သၢမ်မႂ်ႇ (1) ၶမ်ႈ တေႃႇထိုင် လိူၼ်သၢမ်မူၼ်းယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ Provisional Results Census 26 August 2014 FINAL, ပြည်သူ့အင်အားဦးစီးဌာန, 26 August 2014, p. ၂၉, archived from the original on 12 September 2014, retrieved February 26, 2015


text:
ၸွမ်းၼင်ႇပေႃႇလသီႇၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉယႃႈမဝ်းၵမ် ၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS) မီးၼၼ်ႉသေ ၵေႃႉသိုၵ်း တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ၵူတ်ႇထတ်းတီႉၺွပ်းလႆႈ ယႃႈမဝ်းၵမ်တင်းၼမ် လႄႈ ၵူၼ်းတေႃႉသူင်ႇ ယႃႈမဝ်းၵမ် တီႈၼႂ်းဢိူင်ႇတူင်ႇလၢဝ်း ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ၼႆယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းထီႉ 10 October 2021 (လိူၼ်သိပ်းဢဵတ်းမႂ်ႇ 5 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2115 ၼီႈ) ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 07:00 မူင်း ၵေႃႉသိုၵ်း တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ဢၼ်ပႂ်ႉဢဝ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈပၼ် ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း တီႈႁိမ်းၶူဝ်ၼမ်ႉပုၵ်ႉ ၼႂ်းၵႄႈ ဝၢၼ်ႈတူင်ႇလၢဝ်း လႄႈ ဝၢၼ်ႈပၢင်ပွႆး ၼႂ်းဢိူင်ႇတူင်ႇလၢဝ်းၼၼ်ႉ ၵူတ်ႇထတ်းတီႉၺွပ်းလႆႈ ၵူၼ်းတေႃႉသူင်ႇယႃႈမဝ်းၵမ် ၸၢႆးၼိုင်ႈၵေႃႉ ယိင်းၼိုင်ႈၵေႃႉ (သွင်ၵေႃႉၽူဝ်မေး)၊ သိမ်းလႆႈပႃး ယႃႈမႃႉ မိၵ်ႈ WY 30,015 မဵတ်ႉ ဢၼ်မီးမိၵ်ႈမၢႆၼိူဝ်ႁေႃႇယႃႈ (37)၊ တူဝ်ငိုၼ်း 92,400 ပျႃး၊ ၾူၼ်း 2 လုၵ်ႈ လႄႈ ၶူဝ်းၶွင်ဢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၸွမ်းယႃႈမဝ်းၵမ် ၼႆယဝ်ႉ။
ၵူၼ်းတေႃႉသူင်ႇယႃႈမဝ်းၵမ်ၼႆႉ ၸိုဝ်ႈႁွင်ႉ လုင်းဝိၼ်း ဢႃႇယု 40 ပီႊ လႄႈ ၼၢင်းမီႉ ဢႃႇယု 38 ပီႊ တီႈယူႇပွၵ်ႉ 3 ဝၢၼ်ႈၵျွၵ်ႉၵူႇ ဢိူင်ႇၵျွၵ်ႉၵူႇ ၸႄႈဝဵင်းလွၵ်ႉၸွၵ်ႇ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်းသေ ၶဝ်သွင်ၵေႃႉၽူဝ်မေး ဢဝ်ယႃႈမဝ်းၵမ် တေႃႉတၢင်ႇမႃးတီႈၼိူဝ်လူတ်ႉၵႃး NISSAN မၢႆလူတ်ႉၵႃး SHN 3P-4545 ၼႆယဝ်ႉ။
ယူႇတီႈၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း RCSS/SSA လႆႈတွင်ႈထၢမ်တူၺ်းသေ ၶဝ်သွင်ၵေႃႉၽူဝ်မေး ယိုၼ်ယၼ်လၢတ်ႈၼႄတီႈ ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း RCSS/SSA ဝႃႈ ယႃႈမဝ်းၵမ်ၼႆႉ ၵူၼ်းၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵေးသီးၵေႃႉၼိုင်ႈ ဢဝ်မႃးသူင်ႇပၼ် တီႈဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈသေ ၶဝ်သွင်ၵေႃႉၽူဝ်မေးသမ်ႉ လုၵ်ႉတီႈဝဵင်းၼမ်ႉလၼ်ႈ တေသိုပ်ႇဢဝ်ၵႂႃႇသူင်ႇၶၢႆၸွမ်း ၵျွၵ်ႉၵူႇ၊ လွၵ်ႉၸွၵ်ႇ လႄႈ ၼွင်ၶဵဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။
ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၼႆလႄႈ ၵူၼ်းတေႃႉသူင်ႇယႃႈမဝ်းၵမ် ဢၼ်ၵေႃႉသိုၵ်း တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA တီႉၺွပ်းလႆႈၼႆႉ ၸွမ်းၼင်ႇပေႃႇလသီႇ မုၵ်ႉၸုမ်းၶွင်ႇသီႇ ဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆးမီးၼၼ်ႉ တေမူၼ်ႉမႄးပၼ် ဢၵျၢင်ႉတၢင်းယၢမ်ႈၸိူဝ်းၶဝ်ၵႂႃႇ ၼႆယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 29 September 2021 ၼၼ်ႉၵေႃႈ ၵေႃႉသိုၵ်း တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA တီႉၺွပ်းလႆႈ ၵူၼ်းၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ ယႃႈမဝ်းၵမ်ၼိုင်ႈၵေႃႉ၊ သိမ်းလႆႈပႃး ယႃႈမႃႉ မိၵ်ႈ WY 11 မဵတ်ႉ တီႈဝၢၼ်ႈပၢင်ဝႃႈ ဢိူင်ႇပၢင်သၵ်း ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင်။ ၵူၼ်းၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၸွမ်း ယႃႈမဝ်းၵမ်ၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၽူႈယိင်း ၸိုဝ်ႈႁွင်ႉပႃႈပဵင်း တီႈယူႇဝၢၼ်ႈပၢင်ဝႃႈ၊ ယွၼ်ႉမၼ်းၼၢင်းၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၸွမ်း ယႃႈမဝ်းၵမ်သေ ယၢမ်ႈလႆႈတူၵ်းထွင်ႇမၢၼ်ႈမႃးယဝ်ႉသွင်ပွၵ်ႈ၊ ယူႇတီႈ RCSS ၵေႃႈ ယၢမ်ႈမူၼ်ႉမႄးပၼ် ဢၵျၢင်ႉတၢင်းယၢမ်ႈမၼ်းၼၢင်းမႃးယဝ်ႉပွၵ်ႈၼိုင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 23 August 2021 ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉၵေႃႈ ၵေႃႉသိုၵ်း တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ဢၼ်ပႂ်ႉဢဝ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈပၼ် ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း ၼႃႈတီႈၵုမ်းၵမ်တီႈၼိုင်ႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းလၢႆးၶႃႈၼၼ်ႉ ၵူတ်ႇထတ်းတီႉၺွပ်းလႆႈ ၵူၼ်းတေႃႉသူင်ႇ ယႃႈမဝ်းၵမ် 1 ၵေႃႉ၊ လူတ်ႉၵႃး 1 လမ်း ဢိၵ်ႇတင်း ယႃႈမ 5 ထႅဝ်ႉ (70,000 ) မဵတ်ႉ မိူၼ်ၵၼ်။
ယႃႈမဝ်းၵမ် ဢၼ်မီးမိၵ်ႈမၢႆၼိူဝ်ႁေႃႇယႃႈ (37) ဢၼ်ၵေႃႉသိုၵ်း တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA တီႉၺွပ်းလႆႈၼႆႉ မိူၼ်ၵၼ်တင်း ယႃႈမဝ်းၵမ် ဢၼ်ပလိၵ်ႈမၢၼ်ႈ တီႉၺွပ်းလႆႈ မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 7 October 2021 တီႈတၢင်းၶဝ်ႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် (ဢၼ်လုၵ်ႉတၢင်း ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ တေႃႉတၢင်ႇမႃးတီႈ ဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်) လႄႈ ဢၼ်တီႉၺွပ်းလႆႈ မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 15 August 2021 တီႈၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်းလူင် လွႆၵေႃႇ-သီႇသႅင်ႇ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းလွႆၵေႃႇၼၼ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
Monday, August 28, 2017
ၸုမ်းသင်ႇၶတႆး လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် မိူင်းၵွၵ်ႇ ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လူႇတၢၼ်းၵမ်ႉထႅမ်ၵၢၼ်ႁဵၼ်း ပွၵ်ႈၵမ်း(13) တီႈမိူင်းၵွၵ်ႇ မီးတၵ်ႉၵႃႇသတ်ႉထႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈလူႇတၢၼ်းၸွမ်းၼမ်
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 27.08.2017 လိူၼ်သိပ်းလွင်ႈ(6)ၶမ်ႈ၊ ဝၼ်းဢႃးတိတ်ႉၼၼ်ႉ ၸုမ်းသင်ႇၶတႆး လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် မိူင်းၵွၵ်ႇ ၸိုင်ႈထႆး လႆႈဢွၼ်ႁူဝ်ၼမ်းၼႃႈတၵ်ႉၵႃႇသတ်ႉထႃး ၼႂ်းမိူင်းၵွၵ်ႇ ၸိုင်ႈထႆးသေ ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လူႇတၢၼ်း ၵမ်ႉထႅမ်ၵၢၼ်ႁဵၼ်း သင်ႇၶလုၵ်ႈႁဵၼ်းတႆး ပွၵ်ႈၵမ်း(13) တီႈဝတ်ႉမႂ်ႇတႆး သႃထုပရႃႈတိတ်ႇ မိူင်းၵွၵ်ႇ ၸိုင်ႈထႆး ၼယဝ်ႉ။
ၼႂ်းပၢင်လူႇတၢၼ်းၵမ်ႉထႅမ်ၵၢၼ်ႁဵၼ်းပွၵ်ႈၵမ်း(13)ၼႆႉ တွၼ်ႈၵၢင်ၼႂ် မီးပၢင်ထွမ်ႇၶေႃႈသင်ႇသွၼ် ၸဝ်ႈသြႃႇ ဝတ်ႉမႂ်ႇတႆး လႄႈ ၸဝ်ႈၶူးလူင်ၶဝ်လၢႆလၢႆၸဝ်ႈ မႃးမွၵ်ႇလၢတ်ႈပၼ်ႁႅင်းလုၵ်ႈႁဵၼ်းမႂ်ႇၶဝ်ၵႂႃႇယူႇ ယဝ်ႉ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၶူးလူင် တွၵ်ႉတိူဝ်ႇ သႅင်ႁိူင်းၼႃရိၼ်တ မွၵ်ႇလၢတ်ႈပၼ်ႁႅင်းၵႂႃႇဝႃႈ'' ၸဝ်ႈႁဝ်းၶဝ် ဢၼ်ဢွၵ်ႇမႃးႁဵၼ်းထိုင် ၼွၵ်ႈမိူင်းၸိူဝ်းၼႆႉ ဢွၼ်တၢင်းသုတ်း ၸဝ်ႈႁဝ်းၶဝ်လူဝ်ႇဝႆႉၸႂ်ဝႃႈ ႁဝ်းပဵၼ်ၽူႈ တၢင်တူဝ်ၼႂ်းဝၢၼ်ႈမိူင်းၽႂ်မၼ်း သေမႃး၊ ဝၼ်းၼိုင်ႈမႃး ၸဝ်ႈႁဝ်းၶဝ် တေလႆႈမိူဝ်းပဵၼ်ၵူၼ်းလူင် ၼႂ်းဝၢၼ်ႈမိူင်းၽႂ်မၼ်းၶိုၼ်း ဢမ်ႇႁၢင်ႉ။ ၵွပ်ႈၼႆ ပေႃးဝႃႈႁဝ်းဢၢၼ်းမႃးၶုတ်းသႅင်ၵေႃႈ ႁႂ်ႈၸဝ်ႈႁဝ်းၶဝ် လႆႈသႅင်မိူဝ်းႁင်းၽႂ်ႁင်းမၼ်း၊ ယႃႇႁႂ်ႈၸဝ်ႈႁဝ်းၶဝ် လႆႈထၢၼ်ႇမီႈမိူဝ်းၶိုၼ်းသေၵမ်း"ၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းပၢင်ပွႆးလူႇတၢၼ်းၵမ်ႉထႅမ်ၵၢၼ်ႁဵၼ်း ပွၵ်ႈၵမ်း(13)ၼႆႉ မီးလုၵ်ႈႁဵၼ်း ၸၼ်ႉM.A (8)ၸဝ်ႈ၊ လုၵ်ႈ ႁဵၼ်းၸၼ်ႉ B.A (44) ၸဝ်ႈ၊ ႁူမ်ႈတၢင်းမူတ်း မီးယူႇ(52)ၸဝ်ႈ။ လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉM.A ၼိုင်ႈၸဝ်ႈလႂ် လႆႈငိုၼ်းၵမ်ႉထႅမ်ၵၢၼ် ႁဵၼ်း(7ႇ000)ဝၢတ်ႇ၊ လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉB.A သမ်ႉၼိုင်ႈၸဝ်ႈလႂ်လႆႈငိုၼ်းၵမ်ႉထႅမ် ၵၢၼ်ႁဵၼ်း(5ႇ000)ဝၢတ်ႇ လႄႈ သၢင်ႇၵၢၼ်း(1)ၸုမ်ႇဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။
ပၢင်ပွႆးလူႇတၢၼ်းၵမ်ႉထႅမ်ၵၢၼ်ႁဵၼ်းၼႆႉ ၸုမ်းသင်ႇၶတႆး လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် မိူင်းၵွၵ်ႇ ၸိုင်ႈထႆး လႆႈဢွၼ်ႁူဝ် ၼမ်းၼႃႈသေၸတ်းႁဵတ်းမႃးၵူႈပီပီ ၼိုင်ႈပီလႂ်တေၸတ်းႁဵတ်းၼိုင်ႈပွၵ်ႈဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။ ယိူင်းဢၢၼ်းတႄႉ ၼင်ႇႁိုဝ် ၸဝ်ႈပီႈၸဝ်ႈၼွင်ႉႁဝ်းၶဝ် ၸိူဝ်းဢၼ်ၶဝ်ႈမႃးႁဵၼ်းပီၼိုင်ႈ လႄႈ လုၵ်ႈႁဵၼ်း ၸိူဝ်းဢၼ်ႁဵၼ်းယဝ်ႉ ၸၼ်ႉB.A သေ သမ်ႉၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းထႅင်ႈ ၸၼ်ႉM.A ပီၼိုင်ႈၶဝ် ႁႂ်ႈပေႃးမီးႁႅင်းၸႂ်တေႃႇ သူႈၵၢၼ်ႁဵၼ်းၵႂႃႇမိူဝ်းၼႃႈၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ႁႂ်ႈလႆႈ ပဵၼ်ဢၼ်ၵမ်ႉထႅမ်ပႃးၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ ၼႂ်းၵၢၼ်ႁဵၼ်းၶဝ်ၸဝ်ႈ ဝႃႈၼင်ႇၼႆ။
ၼႂ်းပၢင်ပွႆးၼႆႉ မီးၸဝ်ႈၶူးလူင်ၶဝ်လၢႆလၢႆၸဝ်ႈလႄႈၸဝ်ႈပီႈၸဝ်ႈၼွင်ႉၶဝ် ဢၼ်တိုၵ်ႉႁဵၼ်းယူႇတီႈၼႂ်းၸၼ်ႉၸွမ်လၢႆ လၢႆတီႈ ဢွၼ်ၵၼ်မႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၼ်ႁႅင်းၸႂ် ႁူမ်ႈတၢင်းမူတ်း(123)ၸဝ်ႈၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး မီးတၵ်ႉၵႃႇ သတ်ႉထႃးၼႂ်း ၸိုင်ႈထႆးမႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈတၢင်းၼမ်၊ ဝၢႆးထွမ်ႇထမ်းလူႇတၢၼ်းယၢတ်ႇၼမ်ႉယဝ်ႉလီငမ်းၼၼ်ႉ သြႃႇလႄႈတၵ်ႉၵႃႇ ႁူမ်ႈၵၼ်ထၢႆႇႁၢင်ႈတီႈမၢႆတွင်းသေ ႁုပ်ႈသိမ်းပၢင်လူႇတၢၼ်းၵမ်ႉထႅမ်ၵၢၼ်ႁဵၼ်းၵႂႃႇ မိူဝ်ႈၶၢဝ်းယၢမ်း 04:00 မူင်းတဵမ် တဵမ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉၼႆ လႆႈႁူႉၸွမ်းၶၢဝ်ႇငဝ်းမီးမႃးၼင်ႇၼႆယဝ်ႉ။
ၸဝ်ႈတိုၼ်းႁၢၼ် လၢင်းၶိူဝ်း
27.08.2017
Posted by တႆးၼုမ်ႇ
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
ၵူၼ်းမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး လူႉတၢႆၼိုင်ႈဝၼ်း 3,500 ၵေႃႉ တိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း ၼိုင်ႈဝၼ်း တိူဝ်းၶိုၼ်ႈၸမ် 400,000 ယွၼ်ႉၶိူင်ႈၵမ်ႉၵႅမ်ပၢႆးယူႇလီ ဢမ်ႇၵုမ်ႇထူၼ်ႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ထုၵ်ႇၺႃးၸီႉၸမ်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်း။
မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းထီႉ 3 May 2021 (လိူၼ်ႁႃႈလွင်ႈ 7 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2115 ၼီႈ) လွင်ႈၽႄႈလၢမ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 ဢၼ်လႅၵ်ႈလၢႆႈၸိူဝ်ႉၽၼ်းမႂ်ႇ ဢၼ်ဢိၼ်းတီးယႃးႁွင်ႉဝႃႈ ၸိူဝ်ႉမႅင်းပင်းၵေႃးလ် ၸိုဝ်ႈႁွင်ႉပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်ဝႃႈ B.1.618 ၼၼ်ႉ တိုၵ်ႉယူႇၼႂ်းငဝ်းလၢႆး ၸၼ်ႉႁၢႆႉႁႅင်း ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေ ၽႄႈလၢမ်းဝႆးၽႂ်းယဝ်ႉ ယင်းၶႃႈသၢႆၸႂ် ၵူၼ်းမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး ဝႆးၽႂ်းထႅင်ႈလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းၼွၼ်းလူႉတၢႆ ၸွမ်းၽင်ႇတၢင်းလူတ်ႉၵႃး ဢမ်ႇပိူင်ႈသင်ၵၼ်တင်း ဝႂ်မႆႉႁူင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။
ယူႇတီႈ လၢႆၽၢႆႇထတ်းႁၼ်ဝႃႈ တႄႇၸဵမ်ႈမိူဝ်ႈ ၼႂ်းပီႊ 2008-2009 မႃးၼႆႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢိၼ်းတီးယႃး လႆႈၸႂ်ႉတိုဝ်းငိုၼ်း တွၼ်ႈတႃႇပၢႆးယူႇလီၸိုင်ႈမိူင်း 1.28% ၵူၺ်းလႄႈ တေလႆႈဝႃႈ ပဵၼ်တူဝ်ၼပ်ႉငိုၼ်း ဢေႇႁႅင်းတႄႉတႄႉ မိူဝ်ႈမႃးတႅၵ်ႈၼိူင်းၵၼ်တင်း ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်းမိူင်း၊ ပေႃးတႅၵ်ႈၼိူင်းၵၼ်တင်း ၽၢႆႇပၢႆးယူႇလီ ၸိုင်ႈမိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ႇၼၼ်ႉ ပဵၼ်ဢၼ်လီတူၵ်းၸႂ်လူင်လၢင်ယူႇ ယွၼ်ႉဝႃႈ ဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ ၸႂ်ႉတိုဝ်းငိုၼ်း တႃႇပၢႆးယူႇလီၸိုင်ႈမိူင်း ၼႂ်းတွၼ်ႈငဝ်းလၢႆးၶိုၵ်ႉၶၵ်ႉၵူၺ်း ၼမ်သုင်ထိုင် 17% လွင်ႈၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး ထုၵ်ႇၺႃးၸီႉၸမ်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်း ယွၼ်ႉဢမ်ႇဝႆႉလွင်ႈပၢႆးယူႇလီ ၸိုင်ႈမိူင်းပဵၼ်ယႂ်ႇ ၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းမိူဝ်ႈငိုၼ်းၸႂ်ႉတိုဝ်း ၽၢႆႇပၢႆးယူႇလီၸိုင်ႈမိူင်းဢေႇ ၶိူင်ႈၵမ်ႉၵႅမ် တႃႇယူတ်းယႃၵူၼ်းမိူင်း ၸွမ်းႁူင်းယႃၵေႃႈ ဢမ်ႇၵုမ်ႇထူၼ်ႈလႆႈသေ တႃႇႁႄႉၵင်ႈၵုမ်းထိင်းလႆႈ လွင်ႈၽႄႈလၢမ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်းၼႂ်းမိူင်းၼၼ်ႉ လႆႈထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇဝႆႉယူႇ ပႅၵ်ႉသမ်ႉလၢႆလၢႆၸိုင်ႈမိူင်း လႆႈပၼ်တၢင်းၸွႆႈထႅမ် ၶိူင်ႈၵမ်ႉၵႅမ်ၽၢႆႇပၢႆးယူႇလီမႃး ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ၽွင်းတၢင်မိူင်းၾရင်ႇသဵတ်ႇ တီႈၼႂ်းမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃးလၢတ်ႈဝႃႈ ပဵၼ်လွင်ႈၸႂ်ဢမ်ႇလီၸွမ်း လွင်ႈၵူၼ်းမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး လူႉတၢႆၼမ်ၸိူင်ႉၼင်ႇၼႆ သင်ဝႃႈ ၵူၼ်းႁဝ်းဢမ်ႇလွတ်ႈၽေး လုမ်ႈၾႃႉလူင်ၼႆႉၵေႃႈ တေဢမ်ႇလွတ်ႈၽေးလႆႈမိူၼ်ၵၼ် ၼႆသေ ၾရင်ႇသဵတ်ႇ လႆႈဢဝ်ၶိူင်ႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ဢွၵ်ႇသီႇၵျိၼ်ႇ ၸွႆႈထႅမ်ပၼ်ဢိၼ်းတီး 8 ၶိူင်ႈ လႄႈ ၶိူင်ႈၸွႆႈထူၺ်ႈၸႂ် ထႅင်ႈ 28 ၶိူင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 24 ၸူဝ်ႈမူင်း ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း တီႈၼႂ်းမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 370,059 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း တင်းမူတ်းမီး 19,919,715 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းလူႉသဵင်ႈတၢႆ တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 3,422 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈၵူၼ်းလူႉသဵင်ႈတၢႆမီး 218,945 ၵေႃႉ လႄႈ ယူတ်းယႃၶႅၼ်းၶိုၼ်းမီး 16,281,738 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
မိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ ပဵၼ်မိူင်းဢၼ်မီး ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း ၼမ်သုတ်းၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်းတင်းမူတ်းမီး 33,180,441 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းလူႉသဵင်ႈတၢႆမီး 591,062 ၵေႃႉ လႄႈ ယူတ်းယႃၶႅၼ်းၶိုၼ်းမီး 25,823,800 ၵေႃႉ၊ တီႈမိူင်းပရႃႇသီးလ် ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်းတင်းမူတ်းမီး 14,754,910 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းလူႉသဵင်ႈတၢႆမီး 407,775 ၵေႃႉ လႄႈ ယူတ်းယႃၶႅၼ်းၶိုၼ်းမီး 13,278,718 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းထီႉ 3 May 2021 ၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ၽႄႈလၢမ်းၸွတ်ႇတူဝ်ႈၵႂႃႇ 220 မိူင်း ႁူဝ်ႁုပ်ႈၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း ၸွတ်ႇတူဝ်ႈတင်းလုမ်ႈၾႃႉမီး 153,498,053 ၵေႃႉ၊ ႁူဝ်ႁုပ်ႈၵူၼ်းဢၼ်လူႉသဵင်ႈတၢႆ တင်းမူတ်းမီး 3,216,383 ၵေႃႉ လႄႈ ၵူၼ်းဢၼ်ယူတ်းယႃၶႅၼ်းၶိုၼ်းမီး 130,833,944 ၵေႃႉ ၸွမ်းၼင်ႇၶေႃႈမုၼ်း – www.worldometers.info/coronavirus/ ဝၼ်းထီႉ 3 May 2021 ၶၢဝ်းယၢမ်း 11:40 မူင်း။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
မၢၵ်ႇၸၢင်းပေႃး၊ ဝဵင်း
ဝဵင်းမၢၵ်ႇၸၢင်းပေႃး (မၢၼ်ႈ: မချမ်းဘောမြို့, ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Machanbaw) ၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်းဢၼ်ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်ႈ ၸႄႈဝဵင်းမၢၵ်ႇၸၢင်းပေႃး၊ ၸႄႈတွၼ်ႈပူႇတႂ်း၊ ၸႄႈမိူင်းၶၢင်၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇ သေ ပဵၼ်ဝဵင်းပၵ်းလုမ်း တႃႇ ၸႄႈဝဵင်းမၢၵ်ႇၸၢင်းပေႃးယဝ်ႉ။ မၢၵ်ႇၸၢင်းပေႃးၼႆႉ လုၵ်ႉတီႈ ၽႃႇသႃႇၵႂၢမ်းၶၢင် (Ma Chyang Baw) ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉသေ ပဵၼ်မႃးယဝ်ႉ။ ပဵၼ်တီႈ ႁွင်ႈမၵျၢၼ် လႄႈ မႄႈၼမ်ႉမလိၶ မႃးႁူမ်ႈၵၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
သၢႆပိုၼ်း[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
မၢၵ်ႇၸၢင်းပေႃးၼႆႉ လႆႈတႄႇတင်ႈပဵၼ်ဝၢၼ်ႈဢွၼ်ႇမႃး မိူဝ်ႈပီ 1972 ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈ ပီ 1960 ၼၼ်ႉ ဝၢႆးသေ ပိုၼ်ႇလုပ်းၸႄႈတွၼ်ႈ ထုင်ႉပွတ်းဢွၵ်ႇပူႇတႂ်း ၵႃႈတီႈ မၢၵ်ႇၸၢင်းပေႃးယဝ်ႉ ၸင်ႇလႆႈ ဢွၵ်ႇပဵၼ်မႃး ၸႄႈဝဵင်းမၢၵ်ႇၸၢင်းပေႃးယဝ်ႉ။ ထိုင် ပီ 1965 ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ယႃႉပႅတ်ႈ လွင်ႈဢုပ်ႉပိူင်ႇသၢပ်ႇလႅၼ်လိၼ်လႄႈ လႆႈထုၵ်ႇမၵ်းမၼ်ႈပဵၼ် ဝဵင်းပၵ်းလုမ်းၶုၼ်ပွင်ဝဵင်းမႃးယဝ်ႉ။[2]
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ (မေ ၂၀၁၅) သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ, ၂၀၁၄ ခုနှစ် လူဦးရေနှင့် အိမ်ထောင်စု သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ အတွဲ-၂. နေပြည်တော်: လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန, ၅၀.
- ↑ တင်နိုင်တိုး (ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၁၂). မြန်မာမြို့အဘိဓာန်, ပထမအကြိမ်, ဇေတဝန်စာအုပ်တိုက်၊ ရန်ကုန်.


text:
ၼင်ႇႁိုဝ် ပေႃးတေပဵၼ် ႁႅင်းၵမ်ႉၸွႆႈ ၼႂ်းၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၽၢႆႇၼိုင်ႈတၢင်းၼိုင်ႈၼႆသေ ပီႈၼွင်ႉ ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇ ဢဝ်ၶူဝ်းၶွင်ၵမ်ႉၵႅမ်ၼႂ်းၼႃႈသိုၵ်း ၸွႆႈထႅမ်ပၼ်တီႈ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 5 May 2021 (လိူၼ်ႁႃႈလွင်ႈ 9 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2115 ၼီႈ) ၽူႈမီးၼမ်ႉၸႂ် ၸေႇတၼႃႇ ၽိူၵ်ႇၸိုၼ်ႈၶၢဝ်သႂ် ဢၼ်ပဵၼ် ပေႃႈလဵင်ႉ မႄႈလဵင်ႉ ဢမ်ႇၶႂ်ႈဢွၵ်ႇၸိုဝ်ႈ ၼႂ်းၼႃႈႁိူၼ်းၼိုင်ႈ ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း သိုဝ်ႉၶူဝ်းၶွင်ၵမ်ႉၵႅမ် ၼႂ်းၼႃႈသိုၵ်းတင်းၼမ် ႁူမ်ႈတင်းမူတ်း တူၵ်းမႅၼ်ႈသၢင်ႉငိုၼ်း 2,000,000 ပျႃး (ငိုၼ်းမၢၼ်ႈသွင်လၢၼ်ႉပျႃးတဵမ်တဵမ်) ၸွႆႈထႅမ်ပၼ် တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ဢၼ်ပၵ်းသဝ်းဝႆႉ ၸွမ်းပိုၼ်ႉတီႈလွႆႁူၼ်း ၼႆယဝ်ႉ။
ၶူဝ်းၶွင်ၵမ်ႉၵႅမ်ၼႂ်းၼႃႈသိုၵ်း ဢၼ်ပေႃႈလဵင်ႉ မႄႈလဵင်ႉ ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၸွႆႈထႅမ်ၼႆႉ ႁွတ်ႈၽႅဝ်ထိုင်တီႈ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ဢၼ်ပၵ်းသဝ်းဝႆႉ ၸွမ်းပိုၼ်ႉတီႈလွႆႁူၼ်း ယဝ်ႉတူဝ်ႈလီငၢမ်းသေ ယူႇတီႈ ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း RCSS/SSA ႁူမ်ႈပႃးတင်း ၵေႃႉသိုၵ်း ၵေႃႉႁၢၼ်ၶဝ်ၵေႃႈ ယိၼ်းၸူမ်းၶွပ်ႈၸႂ်တေႉတေႉဝႃႈဝႃႈလႄႈ ၸင်ႇလႆႈတႅမ်ႈတၢင်ႇဝႂ်ယွင်ႈၵုင်ႇ ႁႂ်ႈပဵၼ်တီႈမၢႆတွင်းၵိုၵ်းပိုၼ်းၵႂႃႇယူႇ ၼႆယဝ်ႉ။
ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေၼၼ်ႉ ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း RCSS/SSA ယင်းယွၼ်းသူးပၼ် ၽူႈမီးၼမ်ႉၸႂ် ၸေႇတၼႃႇ ၽိူၵ်ႇၸိုၼ်ႈၶၢဝ်သႂ်ၶဝ် ႁႂ်ႈယူႇလီၵိၼ်ဝၢၼ် ၵတ်းယဵၼ်သိူဝ်းသႃႇ လွတ်ႈၽေးၶဵၼ် သေယဝ်ႉ ႁဵတ်းၵၢၼ်သင်ၵေႃႈ ႁႂ်ႈလႆႈမိူၼ်ၼင်ႇၵၢင်ၸႂ် ၶႂ်ႈလႆႈၶႂ်ႈပဵၼ်ၼၼ်ႉသေၵမ်း ဝႃႈၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ၸေႇယဝတီႇ၊ ဝဵင်း
ဝဵင်းၸေႇယဝတီႇ (မၢၼ်ႈ: ဝဵင်းၸေႇယဝတီႇ ; ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Zeyawaddy) ၼႆႉ ပဵၼ်ဝဵင်း ဢၼ်မီးတီႈ ၸႄႈဝဵင်းၽျူး၊ ၸႄႈတွၼ်ႈတွင်ႇငူႇ၊ ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇယဝ်ႉ။[1]
ပိုၼ်း[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸေႇယဝတီႇၼႆႉ ၶုၼ်တွင်ႇငူႇ မိၼ်းၵျီးၺူဝ်ႇ ၵေႃႉတင်ႈမႃးယဝ်ႉ။ ၼႂ်းၵႃႈဝဵင်းၵႅမ်တွင်ႇငူႇ 52 ဝဵင်းၼၼ်ႉ ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း ဝဵင်းၵႅမ်ၽၢႆႇၸၢၼ်း 9 ဝဵင်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဝဵင်းၵဝ်ႇ ၸေႇယဝတီႇၼႆႉ ပေႃးလုၵ်ႉတီႈ တႃႈရူတ်ႉရဵꧣ်းၸေႇယဝတီႇသေၼႆ ၵႆယၢၼ်မွၵ်ႈ 4 လၵ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈပၢၼ်ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉ တီႈဝဵင်းၸေႇယဝတီႇၼႆႉ ပၼ်တႃႈၶုၼ်ပူႇၵႄႇဝဵင်းသေ ဢုပ်ႉပိူင်ႇယဝ်ႉ။
ဝၢႆးပၢၼ်ဢႃႇဝ ထိုင်ပၢၼ် မႁႃႇထမ်ႇမရႃႇၸႃႇတိပတိ ၼၼ်ႉ ပူႇၵႄႇဝဵင်း ၼၼ်ႇတသူႇရ ၵေႃႉ ၽွင်းငမ်းဢုပ်ႉပိူင်ႇ တီႈ ၸေႇယဝတီႇယဝ်ႉ။ ၸိူဝ်းပဵၼ်ၼွင်ႉမၼ်း တိင်ႇၵဢွင်ႇ၊ ၼွင်ႉၸၢႆး ယႄးလႃႉၵျေႃႇၶွင်ႇတိၼ်ႇၶဝ် သိုပ်ႇပုတ်ႈယဝ်ႉ။ ပၢၼ် ပူဝ်းတေႃႇၽယႃး ပီ 1784 လိူၼ်မေႇ 23 ၼၼ်ႉ ပူႇၵႄႇဝဵင်း ယႄးလႃႉၵျေႃႇၶွင်ႇ တၢင်ႇသၢၵ်ႈသဵၼ်ႈမၢႆ ဝဵင်းၸေႇယဝတီႇယဝ်ႉ။[2]
ႁူင်းၵၢၼ်ၸၢၵ်ႈ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
တီႈၸေႇယဝတီႇၼႆႉ မီးဝႆႉ ႁူင်းၵၢၼ်ၸၢၵ်ႈၵိူဝ်ဝၢၼ်ႈၸေႇယဝတီႇ (ၸေႇယဝတီႇ) လႄႈ ႁူင်းၷၢၼ်ၸၢၵ်ႈႁုင်လဝ်ႈ ယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ Google. Google Maps.
- ↑ တင်နိုင်တိုး (ဒီဇင်ဘာလ၊ ၂၀၁၃). မြန်မာပြည်တစ်ခွင် လမ်းညွှန်. မဇ္ဈိမစာပေ, ၉၀.


text:
ၸၢဝ်းၵျူး
ၽႃႇသႃႇၵျူး[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇ Judaism ၼႆႉ ပဵၼ်ၽႃႇသႃႇ ၵိူဝ်းယမ် ပုၼ်ႈတႃႇ ၵူၼ်းၶိူဝ်းၵျူးၶဝ်။ ၽႃႇသႃႇဢၼ်ၼႆႉ ပဵၼ်ၽႃႇသႃႇၵဝ်ႇၵႄႇ ဢၼ်ၼိုင်ႈ [1] ဢၼ်ယုမ်ႇယမ် ပိုင်ႈဢိင်ၵိူဝ်းလီ ၸွမ်းၼင်ႇ ၽိုၼ်လိၵ်ႈ သမ်ႇမႃႇႁီႇၿရူးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းၶိူဝ်းၵျူးၶဝ်ၼႆႉ ယုမ်ႇမၢတ်ႈဝႃႈ ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇၼႆႉ ၽြႃးၸဝ်ႈ ၽၢၼ်ႇသၢင်ႈပဵၼ်မႃး ပုၼ်ႈတႃႇ လုၵ်ႈလၢၼ်ဢိတ်ႉၸရေးၶဝ် ၼႆယဝ်ႉ။ [2] လုၵ်ႈလၢၼ် ဢိတ်ႉၸရေးၶဝ်ၼႆႉ ငဝ်ႈတႄႇမၼ်း ၶဝ်လုၵ်ႉတီႈ ပူႇမွၼ်ႇ ပႅတ်ႉထရီႇဢၢတ်ႉၵျႅၵ်ႉၵွပ်ႉ ဢၼ်မႃးၼႂ်းၽိုၼ်လိၵ်ႈ သမ်ႇမႃႇၼၼ်ႉ သိုပ်ႇၽႄႈလူင်းမႃးသေ ပဵၼ်ၼႂ်းမူႇၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ထူၼ်ႈသိပ်းသွင်ၼၼ်ႉၼႆယဝ်ႉ။ ဢဝ်ၸွမ်းၼင်ႇ မူႇၸုမ်းတင်းသဵင်ႈဝႃႈတႄႉ ပၵ်းပိူင်ဢုပတေႇလႄႈ ၶေႃႈပႆးၺၢတ်ႈၸဝ်ႈၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၽြႃး ဢဝ်လိၵ်ႈ ဢဝ်သူပ်း လၢတ်ႈပၼ် မူဝ်းၸႅတ်ႉ Moses တမ်ႈတီႈ ၼိူဝ်လွႆသိၼႆး Sinai ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ [3] ၵူၺ်းၵႃႈ ၶႃႇရဵၵ်ႉၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇ Karaites Judaism ၵူၺ်း ၵုမ်းထိင်းဝႆႉ ဢၼ်ဢဝ်လိၵ်ႈတႅမ်ႈဝႆႉၼၼ်ႉၵူၺ်း။ ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇၼႆႉ မီးပိုၼ်းႁိုင်ႁီးမႃး ပီပွင်း 3000 လိူဝ်ယဝ်ႉသေ ၶဝ်ႈပဵၼ် ၽႃႇသႃႇၵဝ်ႇၵႄႇ ႁိုင်သေပိူၼ်ႈ သိုပ်ႇမီးဝႆႉ တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ်ယူႇ။ ၶေႃႈသင်ႇသွၼ်၊ ၽိင်ႈငႄႈ လႄႈ လွင်ႈဝႆႉၵႃႈၶၼ် ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇၼၼ်ႉ ဝၢႆးလင်မႃး သိုပ်ႇၽႄႈပဵၼ်မႃး ၽႃႇသႃႇၶရိယၢၼ်ႇ၊ ၽႃႇသႃႇဢိတ်ႉၸလၢမ်ႇ၊ လွင်ႈယုမ်ႇယမ်ၿႁေး လႄႈ ၽႃႇသႃႇဢေႇပရႃႇႁိမ်ႇယဝ်ႉ။ ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇၼႆႉ ၵမ်ႈၽွင်ႈႁွင်ႉဝႃႈ ၽႃႇသႃႇၵျူးၼႆသေ ပိူင်ၽၢင်ၵျူး ၸိူဝ်းပဵၼ် လွင်ႈတိုဝ်းၵမ်ယူႇသဝ်း ၵိၼ်သၢင်ႈလႄႈသင် လွင်ႈပၵ်းပိူင်ဝၢၼ်ႈမိူင်းလႄႈသင် ႁူမ်ႇငမ်းထိုင် မိူင်းဝၼ်းတူၵ်းၶဝ်ဝႆႉယူႇ။
လွင်ႈတိုဝ်းၵမ်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၵျူးၶဝ်ၼႆႉ ပဵၼ်ၶိူဝ်းၵူၼ်းၸုမ်းၽႃႇသႃႇဢၼ်ၼိုင်ႈသေ ၶဝ်ႈပႃး လုၵ်ႈလၢၼ်ၵူၼ်းၶိူဝ်းၵျူး လႄႈ ၶဝ်ႈပႃး ၸိူဝ်ႈၼပ်ႉယမ် ၽႃႇသႃႇၵျူးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပီ 2007 ၼၼ်ႉ တီႈၼႂ်းၵမ်ႇၽႃႇၼႆႉ ၵူၼ်းၶိူဝ်းၵျူး မီးယူႇ မွၵ်ႈ 13 လၢၼ်ႉသေ ဢၼ်ယူႇသဝ်းတီႈ မိူင်းဢိတ်ႉၸရေး မီး 40% ဢၼ်ယူႇသဝ်းတီႈ မိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ မီး 40%။ ၶဝ်ၵေႃႈ တေႃႈမီးဝႆႉ ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇၽိင်ႈၵဝ်ႇ၊ ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇ ဢၼ်ၸွမ်းလၢႆးၵဝ်ႇ လႄႈ ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇ ဢၼ်လႅၵ်ႈလၢႆႈၸွမ်းသၢႆငၢႆၼႆယူႇ။ လွင်ႈပႅၵ်ႇပိူင်ႈ ၸုမ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉတႄႉ ပဵၼ်လွင်ႈဢၼ် တိုဝ်းၵမ်ဢုပတေႇၵျူးၶဝ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇ ၽိင်ႈၵဝ်ႇ လႄႈ ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇ ဢၼ်ၸွမ်းလၢႆးၵဝ်ႇၼၼ်ႉတႄႉ မၵ်းမၢႆဝႃႈ တေလႆႈၸွမ်း ၽိင်ႈထုင်းဢုပတေႇၵျူးၼႆယူႇ။ ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇၽိင်ႈၵဝ်ႇၼၼ်ႉတႄႉ ၶဝ်ယင်းဢဝ်ပၢႆးဝူၼ်ႉမႂ်ႇ ၸိမ်သႂ်ႇဝႆႉၼႂ်းၶဝ် လိူဝ်သေ ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇဢၼ်ၸွမ်းလၢႆးၵဝ်ႇၼၼ်ႉၵွၼ်ႇ။ [4] ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇ ဢၼ်လႅၵ်ႈလၢႆႈၸွမ်းသၢႆငၢႆၼၼ်ႉတႄႉ မီးလွင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်း ထၢင်ႇႁၢင်ႈလိူဝ်သေ သွင်ၸုမ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ လွင်ႈသႂ်ႇၸႂ်ၶဝ်ၼၼ်ႉတႄႉ ဢုပတေႇၵျူးၼၼ်ႉ ၶဝ်မၢတ်ႈမၢႆဝႃႈ ပဵၼ်ၶေႃႈၸိသင်ႇ ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈၼႆၵူၺ်း၊ ၶဝ်ဢမ်ႇမၢတ်ႈမၢႆဝႃႈ ပဵၼ်ပၵ်းပိူင်ဢၼ်ႁႄႉႁၢမ်ႈ။ ၵူၺ်းၵႃး ၵၢင်ၸႂ်ၵျူးတင်းသဵင်ႈတႄႉ မီးဝႆႉ ၸႂ်ၵုမ်းထိင်း ဢုပတေႇၶဝ်ယူႇ။ ပေႃးဢဝ်ၸွမ်းပိုၼ်းဝႃးၸိုင် လုမ်းတြႃးၽိသဵတ်ႇၶဝ်ၼၼ်ႉ ၸႂ်ႈႁႂ်ႈၸွမ်း ပၵ်းပိူင်ဢုပတေႇၵျူးယဝ်ႉ။ ၵၢပ်ႈပၢၼ်ယၢမ်းလဵဝ် ပိၵ်ႉသမ်ႉ လုမ်းတြႃးၼၼ်ႉ သိုပ်ႇမီးဝႆႉယူႇသေတႃႉ တႃႇတေတိုဝ်းၵမ်ၸွမ်းၼၼ်ႉတႄႉ ၵမ်ႉပႃႈၼမ် ဢဝ်ၸွမ်းၼင်ႇ ၵၢင်ၸႂ်ၽႂ်မၼ်းၵူၺ်း။ ၵပ်းၵၢႆႇလူၺ်ႈ ၼႃႈၵၢၼ်ၽႃႇသႃႇလႄႈသင် ၼႃႈၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်ဢုပတေႇလႄႈသင် လွင်ႈဢၼ်ပၼ်ဢႃႇၼႃႇသုၼ်ႇႁဵတ်း တမ်ႈတီႈ သေၵေႃႉၵေႃႉ သေၸုမ်းၸုမ်းၼၼ်ႉတႄႉ ဢမ်ႇမီးၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ၽိုၼ်လိၵ်ႈၽိုၼ်ထမ်းၵႅဝ်ႈ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉတႄႉ ပဵၼ်ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇၵျူးၶဝ် ပိၼ်ႇတႅမ်ႈဢွၵ်ႇမႃးယဝ်ႉ။
ၶေႃႈသင်ႇသွၼ်ၽႃႇသႃႇလႄႈ လွင်ႈယုမ်ႇယမ်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇၶဝ်ၼႆႉ ယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ ၶဝ်ပိုင်ႈဢိင်ယုမ်ႇယမ် ၸဝ်ႈၽြႃးသူႇလဵဝ်ယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၸိူင်ႉၼၼ် တႃႇသေႇသေတႃႉ ပေႃးဢဝ်သၽေႃးတြႃးဝႃႈတႄႉ တေလႆႈယုမ်ႇယမ် ၸဝ်ႈၽြႃးသူႇလဵဝ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဢၼ်ၵႂႃႇယုမ်ႇယမ် တၢင်ႇၸိူဝ်ႉတၢင်ႇပိူင်ၵေႃႈ ယၢမ်ႈမီးမႃးလႄႈ တီႈၼႂ်း ၽိုၼ်လိၵ်ႈသမ်ႇမႃႇၵျၢမ်းၵဝ်ႇၵျူးၶဝ်ၼၼ်ႉ လႆႈႁၼ်တႅမ်ႈၵိၼ်ႇဝႆႉ လွင်ႈဢိတ်ႉၸရေးၶဝ် ၵႂႃႇယုမ်ႇယမ် ၽြႃးတၢင်ႇသူႇ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉယူႇ။ လွင်ႈပိၼ်တႅမ်ႈလိၵ်ႈ ၽႃႇသႃႇၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇၼၼ်ႉ တေႃႇပေႃးႁွတ်ႈထိုင် ပၢၼ်ၵရိ-ပၢၼ်ရေႃးမ တေႃႇပေႃးထိုင် ၽႃႇသႃႇၶရိယၢၼ်ႇ ပေႃႇပဵၼ်မႃးၼၼ်ႉၵေႃႈ ယင်းတိုၵ်ႉမီး လွင်ႈပႅၵ်ႇပိူင်ႈ တင်းၼမ်ယူႇ။ ၵၢပ်ႈပၢၼ်ယၢမ်းလဵဝ် ၸုမ်းတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းၵျူးၶဝ် ႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ ၽိုၼ်လိၵ်ႈသမ်ႇမႃႇၵျူးၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၵူၺ်းပဵၼ် ၵူၼ်းၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈၶဝ် တႅမ်ႈပဵၼ်မႃးသေ တၢင်ႇၽိုၼ်မၢႆၵိုၵ်းပိုၼ်းဝႃႈ ပဵၼ်ၸဝ်ႈၽြႃးၽီၼႆၼၼ်ႉ ၸိူဝ်းၶဝ် ဢမ်ႇႁပ်ႉၶၢမ်ႇ။ ပေႃးတူၺ်းၸွမ်းပိုၼ်းၸိုင် ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇၶဝ် ဢဝ်လွၼ်ႉမွၼ်း ၽႃႇသႃႇၵျူး ပူင်သွၼ်ပၼ်မႃး တင်းၼမ်သေ တုၵ်းယွၼ်းမႃးဝႃး ႁႂ်ႈပဵၼ်လွင်ႈတိုဝ်းၵမ် ယမ်ယုမ်ႇၸွမ်း ဝႃႈၼႆသေတႃႉ လွၵ်းလၢႆးလႄႈ ၶေႃႈသင်သွၼ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇလွတ်ႈ တၢင်းထတ်းသၢင်မႃး။ ဢၼ်ထၢင်ႇၸႅင်ႈသေပိူၼ်ႈတႄႉ ပဵၼ် ပိုၼ်ႉထၢၼ်လွင်ႈယုမ်ႇယမ် မၢႆႇမူဝ်ႇၼၢႆႉ ဢၼ်မီးမႃး မိူဝ်ႈပီႁူဝ်ပၢၵ်ႇ 12 ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပေႃးဢဝ် လွင်ႈယုမ်ႇယမ် မၢႆႇမူဝ်ႇၼၢႆႉဝႃႈၸိုင် ၵျူးၵေႃႉဢၼ်ပိုၼ်ႉပွႆႇပႅတ်ႈ ပိုၼ်ႉထၢၼ်သၽေႃးတြႃး ၼႂ်းလွင်ႈယုမ်ႇယမ် သေဢၼ်ဢၼ်ၸိုင် ၵျူးၵေႃႉၼၼ်ႉ တေလႆႈမၵ်းမၢႆဝႃႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းၵေႃႉဢၼ် ၸုၼ်ႉပႅတ်ႈဝႃႇတ၊ ပဵၼ်ၵေႃႉဢၼ်သၢၼ်ၶတ်းၽႃႇသႃႇ ၼႆယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ပိုၼ်ႉထၢၼ်သၽေႃးတြႃးၸိူဝ်းၼႆႉ တမ်ႈတီႈၼိူဝ် မၢႆႇမူဝ်ႇၼူဝ်လႄႈသင် တီႈၼိူဝ်ၵူၼ်းမိူဝ်ႈပၢၼ်ၼၼ်ႉလႄႈသင် ႁၼ်ထိုင်ဝႃး မၼ်းဢမ်ႇႁူမ်ႇတူမ်းလႆႈ ၼိူဝ်ၵူၼ်းၵျူးတင်းသဵင်ႈၼႆသေ ၵူၺ်းမၢတ်ႈမၢႆဝႃႈ ပဵၼ်ၶေႃႈၼႄႉၼၢမ်း ပၢၵ်ႈၼႄ လွၼ်ႉမွၼ်းၽိုၼ်ထမ်း ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ၵူၺ်း ၼႆယဝ်ႉ။ ၵဝိၽူႈမီးပၺ်ႇၺႃႇ ၵျူးၶဝ် ၵမ်ႈၽွင်ႈတႄႉ မီးတၢင်းႁၼ်ထိုင် ဢၼ်ပႅၵ်ႇပိူင်ႈ မၢႆႇမူဝ်ၼၢႆႉ ဢိတ်းဢီႈယူႇ။
ပိုၼ်ႉထၢၼ် သၽေႃးတြႃး မၢႆႇမူဝ်ႇၼၢႆႉ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၽွင်းမိူဝ်ႈ မၢႆႇမူဝ်ႇၼၢႆႉ တိုၵ်ႉမီးမိူင်းၵူၼ်းယူႇၼၼ်ႉ ႁႅတ်ႉသတၢႆး (Hasdai Crescas) လႄႈ ၵျူဝ်းသႅပ်ႉဢႄႇၿူဝ်ႇ (Joseph Albo) ယၢမ်ႈ ထတ်းသၢင် တီႈၼိူဝ် ၶေႃႈပူင်သွၼ်မၼ်းယဝ်ႉ။ ၶႃသွင်ၵေႃႉၼၼ်ႉ ထဵင်ဝႃႈ ပိုၼ်ႉထၢၼ် သၽေႃးတြႃး မၢႆႇမူဝ်ႇၼၢႆႉၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈ ပိုၼ်ႉထၢၼ်သၽေႃးတြႃး ဢၼ်တေၸၢင်ႈယုမ်ႇလႆႈၼမ်ၼႆယဝ်ႉ။ လွင်ႈသၢၼ်ၶတ်း ထဵင်ၶိုၼ်းၼင်ႇၼႆၼၼ်ႉ မၢႆႇမူဝ်ႇၼၢႆႉ ဝႆႉမိူၼ်ၼင်ႇ ၵူၼ်းဢၼ်မီးတၢင်းၽိတ်း ယူဝ်းယူဝ်း၊ ဝႆႉမိူၼ်ၼင်ႇ ၵျူးဢၼ်သၢၼ်ၶတ်း ၶေႃႈသင်ႇသွၼ်ဝႃႇတသေ ၸႅၵ်ႇၽႄၼႄဝႆႉ ၵူႈပိူင်ပိူင်ယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းတၢင်ႇၸိူဝ်းၵေႃႈ တေႃႈဢွၼ်ၵၼ် သၢၼ်ၶတ်း လွၼ်ႉမွၼ်း ၶေႃႈပူင်သွၼ်ငၢႆႈငႅမ်ႈ ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇယူႇ။ တီႈတႄႉမၼ်း မၼ်းၼႄပၼ်ဝႃႈ မိူၼ်ၼင်ႇ သဵၼ်ႈမၢႆ ၵူၼ်းဢၼ်ယုမ်ႇယမ် ၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸိမ်ႇ ယွမ်းလူင်းၵႂႃႇသေ ၼႄပၼ် ၵေႃႉဢၼ် ယုမ်ႇယမ် ၽိုၼ်လိၵ်ႈသမ်ႇမႃႇၵျူးတင်းသဵင်ႈ မီးဢႄႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵပ်းၵၢႆႇလူၺ်ႈ လွင်ႈၼႆႉသေ ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇပိုၼ်း မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇ ဢၼ်ၸိုဝ်ႈဝႃႈ ၵျူဝ်းသႅပ်ႉၽၢတ်ႉၸ် (Josephus) လၢတ်ႈဝႃႈ လွင်ႈၵျၢင်ႉၵမ် တိုဝ်းၵမ်ၼၼ်ႉ ဝႆႉၼမ်ႉၼၵ်းသေ လွင်ႈယုမ်ႇယမ်ယဝ်ႉ။ ပၵ်းပိူင်ဢုပတေႇၵျူးၼၼ်ႉ ၼင်ႇႁိုဝ် ၵူၼ်းၸိူဝ်းဢၼ်ၸုၼ်ႉၽႃႇသႃႇ တေၶဝ်ႈမႃးလႄႈသင်၊ ၸိူဝ်းဢၼ်ၶဝ်ႈမႃး ၼႂ်းၽႃႇသႃႇၵျူး လူဝ်ႇလႆႈ ထိူဝ်ပၢတ်ႇပႅတ်ႈ ၼင်ပၢႆၵၢၼ်ႈယဵဝ်ႈၼၼ်ႉလႄႈသင်၊ ၽိင်ႈထုင်း လွင်ႈယဵၼ်ႇငႄႈ လူဝ်ႇမီးမၢႆမီႈလႄႈသင် ၸိူဝ်းၼႆႉ တေလႆႈသိုပ်ႇထိင်းသိမ်း တိုဝ်းၵမ်ႁဵတ်းၸွမ်းယဝ်ႉ။ ပိုၼ်ႉထၢၼ်သၽေႃးတြႃး မိူဝ်းၼႃႈမႃး ပိုၼ်ႉထၢၼ်သၽေႃးတြႃး မၢႆႇမူဝ်ႇၼၢႆႉ တင်းၼမ် တေလႆႈၶၢမ်ႇ ပိူၼ်ႈဝႆႉမၢင်ဝၢင်းႁဵဝ်ႇယူႇ။ ၵမ်းလိုၼ်းမႃး ပိုၼ်ႉထၢၼ်သၽေႃးတြႃး ဢၼ်မၢၼ်ႇမႅၼ်ႈ သွင်ဢၼ် ဢၼ်ပဵၼ် “ဢႃႇၼီႇမဢႃႇမိၼ်ႇ” လႄႈ “ယိၵ်ႉတႄးလ်” (Ani Ma’amin and Yigdal) ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းၵျူးၶဝ် တင်းၼမ် တေမႃးႁူမ်ႈၵၼ် ဝႆႈၸဝ်ႈၽြႃးသေ ဝၢႆႇၼႃႈၵႂႃႇၸူး ဢၼ်မုင်ႈမွင်းဝႆႉဝႃႈ တင်းၵမ်ႇၽႃႇ တေႁပ်ႉၶၢမ်ႇယူႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵၢပ်ႈပၢၼ်ယၢမ်းလဵဝ်တႄႉ တႃႇတေ လုၵ်ႉတီႈငဝ်ႈၸိုင်ႈသေ တမ်းဝၢင်းပၼ် မူႇပိူင်ၽႃႇသႃႇ တႅတ်ႈၼႅတ်ႈတႅတ်ႈတေႃးၼၼ်ႉ တမ်ႈတီႈ ၼႂ်းၵျူႇၻႃႇဢိတ်ႉၸမ်ႇၼၼ် ဢမ်ႇမီး။ ဢိင်ပိုင်ႈလူၺ်ႈ လွင်ႈယုမ်ႇယမ်ပိုၼ်ႉထၢၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢၼ်ပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်ၼၼ်ႉသေ တၢင်းႁၼ်ထိုင် ၵျူႇတႃႇဢိတ်ႉၸမ်ႇၼၼ်ႉ ပဵၼ်လွင်ႈလီဝူၼ်ႉၸွမ်းဝႆႉယူႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵပ်းၵၢႆႇလူၺ်ႈ လွင်ႈတူင်ႉၼိုင် ပၢႆးၽႃႇသႃႇၵျူးၶဝ်ၼၼ်ႉ ဢၼ်လဵၵ်ႉသေဢမ်ႇဝႃႈ ဢၼ်ယႂ်ႇသေဢမ်ႇဝႃႈ ပိုၼ်ႉထၢၼ်မၼ်းတႄႉ ဢိင်ၼိူဝ် ၽိုၼ်ထမ်းသမ်ႇမႃႇ ႁီႇၿရူးလႄႈ ၶေႃႈသပ်းလႅင်း ထႄးလ်မၢတ်ႉ လႄႈ ၵႅတ်ႉၿႃႇလႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ Shaye J.D. Cohen 1999 The Beginnings of Jewishness: Boundaries, Varieties, Uncertainties, Berkeley: University of California Press; p. 7
- ↑ "Knowledge Resources: Judaism". Berkley Center for Religion, Peace, and World Affairs. Retrieved 22 November 2011.
- ↑ "What is the oral Torah?". Torah.org. Retrieved 22 August 2010.
- ↑ "Jewish Denominations". ReligionFacts. Retrieved 22 August 2010.


text:
Monday, October 22, 2012
ဢွၵ်ႇမႃးတူၺ်းၵၼ်လႄႈ
ၶၢဝ်းၼႆႉမႅၼ်ႈၽွင်း ၸၼ်ႉၸွမ်သႃ,သၼႃႇထေရဝႃတမိူင်းမၢၼ်ႈ တေၸတ်းႁဵတ်းပဵၼ် ပၢင်ပွႆးဢုပ်ႇ ဢူဝ်းလူၺ်ႈသႃႇသၼႃႇမီးႁူဝ်ၶေႃႈဝႃႈ- မႃးတူၺ်းလႄႈ ၼႆသေ ၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈၵေႃႈ ၶုၵ်ႉၸႂ်လႆႈဝႃႈ ဢွၵ်ႇမႃး တူၺ်းၵၼ်လႄႈ ၼႆသေၸွင်ႇလႆႈတႅမ်ႈဢွၵ်ႇမႃး ၽိုၼ်လိၵ်ႈၼႆႉယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃးၶၢဝ်းတၢင်းႁူၵ်းပီပၢႆပၢႆ ၽွင်းၸဝ်ႈတိုၵ်ႉႁဵၼ်းယူႇတီႈၸၼ်ႉ ၸွမ်သႃႇသၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်း၊ တႃႈၵုင်ႈ ပီလိုၼ်းသုတ်းၼၼ်ႉ လႆႈမိူဝ်းထူပ်းၸဝ်ႈသြႃႇ ဢၼ်လႆႈလုၵ်ႉ မိူင်းလင်းၵႃသေ ပွၵ်ႈမႃးၶိုၼ်းၼၼ်ႉၸဝ်ႈၼိုင်ႈယဝ်ႉ။ သင်ႇၶတႆး ႁဝ်းၵမ်ႈၼမ် ပေႃးၶႂ်ႈႁၼ်ၵၼ် ဢမ်ႇၼၼ်ပေႃးၶႂ်ႈထူပ်းၸဝ်ႈသင်ႇၶ ဢၼ်မႃး တၢင်ႇတီႈတၢင်ႇမိူင်းဢၼ်မီးၵၢၼ်ႁဵၼ်း လၢၵ်ႇလၢႆးၼၼ်ႉ လူဝ်ႇမႃးတီႈဝတ်ႉၵုၼ်ႇၸၵျႃႇသီႇ ဝဵင်းမယၢၼ်းၵူင်း၊ တႃႈၵုင်ႈ ၼႆႉယဝ်ႉ။
မီးဝၼ်းၼိုင်ႈ ၸုမ်းၸဝ်ႈၶဝ် လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် လွမ်လွမ်ဝႄႉမႃးႁႃၶူးဝႃးၸဝ်ႈတူၼ်လူင် ၶဝ်တီႈဝတ်ႉတႆးၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈၶဝ်ၸဝ်ႈဢုပ်ႇၵၼ်ယူႇၼၼ်ႉၸဝ်ႈၶဝ် လႆႈထွမ်ႇ ၵဵပ်းၸွမ်ႇသိမ်းဝႆႉလႆႈလၢႆၸိူဝ်ႉလၢႆပိူင်သေ ဝၢႆးသုင်းသွမ်းဝၼ်းယဝ်ႉၼၼ်ႉ ၶဝ်ၸဝ်ႈပိုတ်ႇပၼ်သဵၼ်ႈတၢင်းတႃႇၸဝ်ႈၶဝ်လၢတ်ႈၵႂၢမ်းလႄႈ လႆႈဢုပ်ႇၼႄဝႃႈ လွင်ႈၵၢၼ်ႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ်တီႈၸဝ်ႈၶဝ်ႁဵၼ်း မၼ်းလီၸိူင်ႉႁိုဝ် လႄႈ လွင်ႈသႃႇသၼႃႇ ထေရဝၢတ်ႈၼႆႉ လီလိူဝ်မႁႃႇယႃႇၼသေ ႁဵတ်းသင်သမ်ႉဢမ်ႇၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ ဢမ်ႇပိုၼ်ၽႄႈလႆႈပဵင်း
မိူၼ် ပုတ်ႉထၽႃႇသႃႇမႁႃႇယႃႇၼၶဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉယူႇယဝ်ႉ။ ၸဝ်ႈၵေႃႈလၢတ်ႈၼင်ႇၸဝ်ႈႁူႉ
ၸဝ်ႈႁၼ် ၽိတ်းႁိုဝ်ထုၵ်ႇ ဢမ်ႇႁူႉ ပေႃးၽိတ်းၵေႃႈ တေမီးၸဝ်ႈမီးၵၢၼ်ႁဵၼ်းသုင် လႄႈမီးၵၢၼ်တူဝ်ထူပ်း ၼမ်ၼၼ်ႉ တေၸွႆႈ မေးပၼ်ၶိုၼ်းဝႃႈၼႆသေ ဢုပ်ႇလၢတ်ႈၵႂၢမ်း ၸႂ်ႉၶၢဝ်းယၢမ်းမၼ်းၵႂႃႇႁိုင်ဢိတ်းၼိုင်ႈယူႇယဝ်ႉ။
ယၢမ်းၼၼ်ႉမီးၸဝ်ႈၼိုင်ႈလၢတ်ႈဢွၵ်ႇမႃးဝႃႈ- ဢၼ်ၸဝ်ႈလၢတ်ႈမႃးၼၼ်ႉ မႅၼ်ႈယူႇၵူႈလွင်ႈ မိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃးၵေႃႈ ၶႃႈယၢမ်ႈဝူၼ်ႉၼင်ႇၸဝ်ႈၶဝ်ဝူၼ်ႉၼၼ်ႉယူႇ။ ၵူၺ်းၼႃႇ တၢင်းၼွၵ်ႇၼႆႉ(ဢၼ်ဢမ်ႇၸႂ်ႈထေရဝၢတ်ႈၼႆႉ) မၼ်းမီးဢၼ်လီၶဝ် ၸိူင်ႉႁိုဝ် မၼ်းၸႂ်ႉလွၵ်း လၢႆးၸိူင်ႉႁိုဝ်သေ ပိုၼ်ၽႄႈသႃႇသၼႃႇယူႇဢၼ်ဝႃႈ ၼၼ်ႉ သင်ဝႃႈၶႃႈဢမ်ႇလႆႈဢွၵ်ႇၵႂႃႇ ႁဵၼ်းလိၵ်ႈၼွၵ်ႈမိူင်းၼႆၵေႃႈ ၶႃႈတေဢမ်ႇႁူႉ ၼင်ႇၵဝ်ႇယဝ်ႉ။ ၼႆႉၶႃႈဢမ်ႇဝႃႈ ၸဝ်ႈၶဝ်ဝူၼ်ႉၽိတ်း သင်ပဵၼ်လႆႈၸဝ်ႈၶဝ် ဢွၵ်ႇၵႂႃႇတူၺ်းၵၼ်တၢင်းၼွၵ်ႈသေ ဝၢႆႇတူၺ်းၶိုၼ်းတၢင်းၼႂ်း ႁဝ်းဢိတ်းၼိုင်ႈ ၼႂ်းၸႂ်ၸဝ်ႈၶဝ်တေပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၼႆ ၸၢမ်းတူၺ်းၵၼ်ၶႃႈလူးၼႆယဝ်ႉ။
ယွၼ်ႉၶေႃႈၵႂၢမ်းမၼ်းၸဝ်ႈဝႃႈ ၸဝ်ႈၶဝ်ဢွၵ်ႇၵႂႃႇတူၺ်းၵၼ် တၢင်းၼွၵ်ႈသေ ဝၢႆႇတူၺ်းၶိုၼ်းတၢင်းၼႂ်းႁဝ်းဢိတ်းၼိုင်ႈ ၼႆႉၵူၺ်းၸဝ်ႈပေႃးၵႂင်လူင်ၵႂႃႇတႄႉယဝ်ႉ။ ၶေႃႈၵႂၢမ်းမၼ်းၸဝ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇလိုၵ်ႉၵေႃႈ ၶိုၵ်ႉတႃႇၶႃႈ ၸဝ်ႈၶဝ်ၸိူဝ်းတိုၵ်ႉ ၶိုၼ်ႈမႂ်ႇၼႆႉ
တႄႉတႄႉယူႇ။ မၼ်းၸပ်းၸႂ် မၼ်းတိတ်းၸႂ် ၵူႈၶမ်ႈဝၼ်းၼႂ်သေ ဝူၼ်ႉၸွမ်း လွင်ႈၼႆႉ ဝႆႉပဵၼ်ၶၢဝ်းႁိုင်သေ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၸဝ်ႈၶဝ်ၵေႃႈထိုင်မႃးတၢင်းၼွၵ်ႈယဝ်ႉ။ လႆႈမႃးႁဵၼ်းလိၵ်ႈၼႂ်း
မိူင်းထႆး လႆႈမႃးမီးတႆးၵေႃႉမုၼ်ၸဝ်ႈထႆး မုၼ်ၸဝ်ႈမႁႃယၢၼ်း ဢၼ်ဢမ်ႇမီးတၢင်းႁၼ်ထိုင် တၢင်းတိုဝ်းၵမ်မိူၼ်ႁဝ်းၼၼ်ႉ တၢင်းၼမ်တၢင်းလၢႆယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈၼၼ်လႄႈၸဝ်ႈၵေႃႈ တေႇလူင်းမိုဝ်းဝူၼ်ႉတူၺ်း ၸွမ်းၶေႃႈၵႂၢမ်းဢၼ် ယၢမ်ႈလႆႈငိၼ်းမႃးၼၼ်ႉသေ လဵပ်ႈႁဵၼ်းဢဝ်ပႃးၵူႈလွင်ႈယူႇယဝ်ႉ။
ၵွပ်ႈဝႃႈတူဝ်ထူပ်းၸဝ်ႈတိုၵ်ႉမီးမိူင်းထႆးၵူၺ်းလႄႈ တီႈၼႆႈၸဝ်ႈတေလၢတ်ႈ ၼေလႆႈလွင်ႈမိူင်းၼႆႉလႄႈ သႃႇသၼႃႇမိူင်းၼႆႉၵူၺ်း။ ပုတ်ႉထသႃႇသၼႃႇမိူင်းထႆးၼႆႉ မီးတၢင်းထေရဝၢတ်ႈလႄႈ တၢင်းမႁႃယၢၼ်းယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈယူႇတၢင်းမိူင်းႁဝ်းၼၼ်ႉ ႁဝ်းထၢင်ႇဝႃႈၶဝ်ၼႆႉ ပဵၼ်မႁႃယၢၼ်းသေ မိူဝ်ႈမႃးထိုင်မိူင်းၶဝ် လႆႈငိၼ်းၶဝ်ဝႃႈ မိူင်းႁဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်မႁႃႇယၢၼ်းၼႆယဝ်ႉ။ ၵမ်ႈၼမ်ၶဝ်ၵေႃႈဢမ်ႇယၢမ်ႈဢွၵ်ႇၼွၵ်ႈမိူင်းမိူၼ်ၵၼ် ပေႃးပႆႇယၢမ်ႈဢွၵ်ႇတၢင်းၼွၵ်ႈၼႆ ၽႂ်ၽႂ်ၵေႃႈတေႁၼ်လီၸဝ်ႈၵဝ်ႇ လိူဝ်ၵူၼ်းတၢင်ႇၵေႃႉယူႇၼႆၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈတႄႉတေႇပွင်ႇၸႂ်သေတႃႉ ၶဝ်ၸဝ်ႈတႄႉတိုၵ်ႉႁၼ်ၽိတ်းၵၼ်ယူႇ။
လွင်ႈပုတ်ႉထသႃႇသၼႃႇ မႁႃယၢၼ်း မိူင်းထႆးၼႆႉ မီးဝႆႉသၢမ်ၼိၵၢႆး(ၵိူင်း) ႑ႉ ၼိၵၢႆးၶႄႇ၊ ႒ႉ ၼိၵၢႆးဢၼမ်မ ႓ႉ ၼိၵၢႆးၼိၶျိရဵၼ်ႉ ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ လွင်ႈၶဝ် ပဵၼ်ႁိုဝ်မီးႁိုဝ်ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉတႄႉ တီႈၼႆႈၸဝ်ႈတေဢမ်ႇလၢတ်ႈႁူဝ်ယွႆႈမၼ်း ယဝ်ႉ။ ၼႂ်းမိူင်းထႆးၼႆႉ ဝတ်ႉၶဝ်ဝတ်ႉလႂ်ဢမ်ႇဝႃႈ မီးၵၢၼ်ဝၢင်းၽႅၼ်လီလီ မီးၵၢၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇလီလီ မီးၵၢၼ်လွင်ႈၸတ်းၵၢၼ်ငိုၼ်းၶဝ်ႈဢွၵ်ႇလီလီ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဝတ်ႉထေရဝၢတ်ႇ မိူၼ်ၼင်ႇဝတ်ႉထမ်မၵၢႆး ၼႂ်းမိူင်းထႆးၼႆႉၵေႃႈ ၵွပ်ႈဝႃႈ ၶဝ်ဢဝ်လွၵ်းလၢႆး ၸတ်းၵၢၼ်တီႈမႁႃယၢၼ်းမႃးၸႂ်ႉၼၼ်ႉ(သင်ႇၶမိူင်းထႆးႁၼ် လီဢမ်ႇလီၼၼ်ႉဝႆႉသေၵွၼ်ႇ) ၶဝ်ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႃးဝႆးတႄႉတႄႉ။ တၢင်းမိူင်းထႆးၼႆႉဝႃႈ ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇဝႆးၼႃႇပေႃးလီၵူဝ်ၼႆယဝ်ႉ။
ပေႃးတေမႃးတူၺ်း ၽၢႆႇထေရဝၢတ်ႈ ၼႂ်းမိူင်းထႆးၵေႃႈ ဢၼ်ဢမ်ႇၶိုတ်း မိူင်းႁဝ်းၼၼ်ႉမီးတၢင်းၼမ် သေတႃႉ ဢၼ်ႁဝ်းဢမ်ႇၶိုတ်းၶဝ်ၵေႃႈ မီးတၢင်းၼမ်ယဝ်ႉ။ ပေႃးယူႇမိူင်းႁဝ်းသေတူၺ်းၶဝ်တႄႉ ႁၼ်ဢၼ်ၶဝ်ဢမ်ႇၶိုတ်းႁဝ်းၼၼ်ႉ ၵွၺ်း ဢၼ်ႁဝ်းဢမ်ႇၶိုတ်းၶဝ်ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇႁၼ်လႃးလႃး။ တင်ႈတေဢဝ်မိူဝ်ႈ ၸဝ်ႈတေႇလႆႈႁဵတ်းၵၢၼ်ၶူၼ်ႉၶႂႃႉ လွင်ႈၵၢၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇၽၢႆႇသင်ၶမႃးၼႆႉ ၸဝ်ႈလႆႈ ႁၼ်ပပ်ႉပၵ်းပိူင်ၶဝ် ၼႅၼ်ႈၼႃၼႃႇတႄႉတႄႉ။ ၶဝ်ဢမ်ႇႁဵတ်းၸွမ်းလႆႈၵူႈလွင်ႈ ၼႆသေတႃႉ ပၵ်းပိူင်ၶဝ်ၼႆႉ ႁႄႉၵင်ႈပၼ်တႃႇ သင်ႇၶၶဝ်တႄႉတႄႉ။ လွင်ႈတၢင်း ၼႂ်းပပ်ႉၼၼ်ႉ ပဵၼ်ႁိုဝ်မီးႁိုဝ်ၼႆ ၸဝ်ႈပႆႇဝႃႈယဝ်ႉ။ ပၵ်းပိူင်ၶဝ်ၼႆႉ မီးဝႆႉတၢင်း ၽၢႆႇထႆးလႄႈ ၽၢႆႇဢင်းၵိတ်ႉ သွင်ၽႃႇသႃယဝ်ႉ။ၼႃႈၵၢၼ်ၶဝ်တေလႆႈႁဵတ်းႁိုဝ်လၢႆလၢႆ တေလႆႈဢုပ်ႉပိူင်ႇၵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၼၼ်ႉ ႁူဝ်ငဝ်ႈလၵ်းမၼ်းၶဝ်မီးဝႆႉ (႖) ၶေႃႈ။ ၽၢႆႇပူၵ်းၶွင်း(ဢုပ်ႉပိူင်ႇ)၊ ၽၢႆႇၵၢၼ်ႁဵၼ်းသွၼ်၊ ၽၢႆႇၸွႆႈထႅမ်ၵၢၼ်ႁဵၼ်း၊ ၽၢႆႇပိုၼ်ႇၽႄသႃႇသၼႃႇ၊ ၽၢႆႇလုမ်းလႃးၶူဝ်းၶွင်ၵဝ်ႇ ၼႂ်းသႃႇသၼႃႇ(မိူၼ်ဝတ်ႉၵဝ်ႇ၊ ၵွင်းမူးၵဝ်ႇ၊ ပပ်ႉထမ်းၵဝ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ) လႄႈ ၽၢႆႇၸွႆႈထႅမ်တၵ်ၵႃႇ ယၢမ်းမိူဝ်ႈ ၶဝ်တူၵ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ(မိူၼ်ၼင်ႇထူပ်းၺႃး ၽေးၼမ်ႉထူမ်ႈ၊ ၽေးၾႆးမႆႈ၊ ၽေးပၢႆႈပၢင်သိုၵ်း) ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ပပ်ႉပၵ်းပိူင်ဢၼ်တေပၼ်တၢင်းဢုၼ်ႇၸႂ် ၸဝ်ႈသင်ၶတႆးႁဝ်း တႃႇတေမီးၽွၼ်းလီတေႃႇသင်ႇၶႃႇလႄႈတၵ်ႇၵႃႇတႆးႁဝ်း လႆႈတႄႉတႄႉၼၼ်ႉ ယႃႇပေဝႃႈတႆးႁဝ်းလႃႈ ပၵ်းပိူင်သင်ႇၶမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ယင်းဢမ်ႇႁၼ်မႅၼ်ႈလူးၵွၼ်ႇ။
မိူဝ်းၼႃႈမႃး သင်ႇၶတႆးႁဝ်း တေလႆႈပဵၼ်ၸိူင်ႉၼႆဢၼ်ဝႃႈ ၵၢၼ်ဝၢင်းၽႅၼ်ၶၢဝ်းယၢဝ်း တႃႇသင်ႇၶတႆးႁဝ်း ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ယူႇတီႈငဝ်ႈငုၼ်းသေ တမ်းဝၢင်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇႁၼ်မႅၼ်ႈ။ သင်ဝႃႈမီးယူႇလႄႈ ၸဝ်ႈဢမ်ႇႁၼ်မႅၼ်ႈၵူၺ်းၼႆၸိုင် ၶႅၼ်းတေႃႈပွႆႇဝၢင်းပၼ်ၸဝ်ႈသေၵမ်းၶႃႈ။ သင်ဝႃႈပႆႇမီးၼႆၸိုင် ႁဝ်းၶႃႈလီလႆႈ ၶတ်းၸႂ်ၶွတ်ႇၽွတ်ႈ ၸုမ်းၵေႃပွင်ႇပဵၼ်မၼ်းသေ ႁဵတ်းယူႇယူဝ်ႉ ၼႆၶႃႈ ၸဝ်ႈမီးၵႂၢမ်းၼႂ်းၸႂ်ၼင်ႇၼႆဢေႃႈ။
ၶေႃႈလူပ်းလင်
ဢၼ်လႆႈလၢတ်ႈမႃးၸိူဝ်းၼႆႉတၢင်းမူတ်း ႁူႉဝႃႈမၼ်းတေမီးလွင်ႈ ၶၼ်းႁူ ၸီးႁူယူႇၼႆၵေႃႈ ၵွပ်ႈဝႃႈၶႂ်ႈႁႂ်ႈ ႁူႉၵၼ်ဝႃႈ တၢင်းၼွၵ်ႈၼႆႉ ၶဝ်မီးတၢင်းယူပ်ႈယွမ်း တၢၼ်ႇလႂ်ၼႆသေတႃႉ ၶဝ်ၵေႃႈမီးတၢင်းလီတူၺ်း လီယိူင်ႈၸွမ်းတၢင်းၼမ်ယူႇ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈၵူႈၵေႃႉ ၵူႈၸဝ်ႈ ဢွၵ်ႇမႃးတူၺ်းၵၼ် ဢိတ်းၼိုင်ႈသေ ဢၼ်တီႈႁဝ်းၶႃႈ ဢမ်ႇမီးၼင်ႇတၢင်းၼွၵ်ႈၼႆႉ လီယိူင်ႈလီႁဵတ်းၸွမ်းယူႇႁိုဝ်ၼေႃးၼႆ မီးတၢင်းဝူၼ်ႉဢွၵ်ႇ မွၵ်ႇလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆယဝ်ႉ။ ၶႃႈၸဝ်ႈတႄႉ ဢဝ်ၶေႃႈၵႂၢမ်း မၼ်းၸဝ်ႈ(လုၵ်ႈႁဵၼ်းသီႇႁူဝ်ႇ)ၼၼ်ႉသေ လွမ်ဝူၼ်ႉတူၺ်းထႅင်ႈ ၸွင်ႇပွင်ႇၸႂ် ဝႃႈ ဢိူဝ်ႈၸဝ်ႈဢၼ် ၵေႃႉဢၼ် တိုၵ်ႉထၢင်ႇလဵၵ်ႉတၢင်ႇၵိူင်းၼႂ်းပုတ်ႉထသႃႇသၼႃႇ၊ တိုၵ်ႉထၢင်ႇလဵၵ်ႉၵၢၼ်သႃႇသၼႃႇၼွၵ်ႈမိူင်း၊ တိုၵ်ႉထၢင်ႇလဵၵ်ႉၼိူဝ်ၵၢၼ်ႁဵၼ်းၼွၵ်ႈမိူင်းၼၼ်ႉ ၶႅၼ်းတေႃႈႁႃတိုဝ်ႉတၢင်းသေ ဢွၵ်ႇမႃးတူၺ်းၵၼ်တၢင်းၼွၵ်ႈၼႆႉသေၵမ်းၼႆ ၶိုၼ်းဢဝ်ၶေႃႈၵႂၢမ်းမၼ်းၸဝ်ႈသေ ၶႃႈၸဝ်ႈ ၸင်ႇလႆႈ ယွၼ်းၽိတ်ႈမွၵ်ႇထိုင် ၸဝ်ႈပီႈၸဝ်ႈၼွင်ႉ ပေႃႈမႄႈဢွၵ်ႇတၵ်ၵႃႇသတ်ထႃးႁဝ်းၶဝ်ၼင်ႇၼႆယဝ်ႉ။
ၸဝ်ႈၸွမ်ႁၢၼ်
ၸူဝ်ႈၶၢဝ်းႁဵၼ်းလိၵ်ႈၼွၵ်ႈမိူင်း
(22.10.2012း 10:00 AM)
Posted by ꨅဝ္ꨳꨅြမ္ꨟꨤꨓ္
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး:ၵၼ်ႁဵၼ်း/တီႈၵွင်ႉၵၢႆႇ ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး
လွင်ႈဢဝ် ပွင်ႈလိၵ်ႈဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼင်ၵၼ် ၵွင်ႉၵၢႆႇၵၼ် ၼႆႉ ပဵၼ်ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈဝႆႉယဝ်ႉ။ ဢၼ်ၼၼ်ႉၼႆႉ မၼ်းႇတေႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၽႅဝ်ၵႂႃႇတီႈ ႁဵင်းၵွင်ႉဢၼ်ၵပ်းၵၢႆႇလူၺ်ႈတင်း ၼႃႈလိၵ်ႈ ဢၼ်ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်းၶဝ် လူယူႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
တေႁဵတ်းႁိုဝ်ၵွင်ႉၵၢႆႇ
တွၼ်ႈတႃႇ ၵွင်ႉၵၢႆႇ ၼႃးလိၵ်ႈဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး တၢင်ႇၸိူဝ်း (ႁွင်ႉဝႃႈ wiki link)၊ တေလႆႈၸႂ်ႉ ၶွပ်ႇၵၢင် သွင်ဢၼ်သွၼ်ႉၵၼ်ယဝ်ႉ :
- [[ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး|ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး]]
ပေႃးဝႃးသိမ်းယဝ်ႉ လွင်ႈမႄးထတ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇယဝ်ႉၼႆ ဢၼ်တေလႆႈႁၼ်ၼႆႉ : ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး
သင်ဝႃႈၵွင်ႉၵၢႆႇပွင်ႈလိၵ်ႈဢၼ်ၼိုင်ႈယဝ်ႉသေ တီႈလိၵ်ႈၵွင်ႉၵၢႆႇမၼ်းၼႆႉ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ၶႂ်ႈၸႂ်ႈလိၵ်ႈတၢင်ႇမဵဝ်းၼႆ ၸႂ်ႉ "|" (SHIFT + BACKSLASH တီႈၼိူဝ်ၶီးပူတ်ႉ) ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပိူင်ယၢင်ႇမၼ်း :
1. : ဢၼ်ပဵၼ်လိၵ်ႈၵွင်ႉ [[ပၢင်ႇဢူး၊ ဝဵင်း|မေႇမျူဝ်ႉ]] မၼ်းတေၼႄပၼ် 'မေႇမျူဝ်ႉ' ၼႆသေ တေၵွင်ႉၵၢႆႇပၼ် ပွင်ႈလိၵ်ႈ ဝဵင်းပၢင်ႇဢူးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
2. :[[တႃႈၵုင်ႈ၊ ၸႄႈတိူင်း|တႃႈၵုင်ႈ]] လႄႈ [[တႃႈၵုင်ႈ၊ ဝဵင်း|တႃႈၵုင်ႈ]] ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁူမ်ႈဝႃႈၼႄပၼ် တႃႈၵုင်ႈ မိူၼ်ၵၼ်သေတႃႉ မၼ်းပဵၼ်လွင်ႈၵွင်ႉၵၢႆႇ ဢၼ်ပွင်ႈလိၵ်ႈဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ် သွင်ဢၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၸၢင်ႈၵွင်ႉၵၢႆႇၸူးလႆႈ ၸိူဝ်းပဵၼ် ၵိင်ႇႁူဝ်ၶေႃႈ ဢၼ်မီးတီႈၼႂ်း ပွင်ႈလိၵ်ႈၼၼ်ႉ :
- [[Wikipedia:ၵၼ်ႁဵၼ်း/Target page#Target section|display text]]
တူဝ်ယၢင်ႇမၼ်း :
- [[Help:Link#လွင်ႈထႅမ်သႂ်ႇ Category|Category]]
ပေႃးၼၼ် တေလႆႈႁၼ် : Category
လိၵ်ႈဢၼ်ၵွင်ႉၵၢႆႇဝႆႉ ၼၼ်ႉ ဢဝ် တူဝ်လိၵ်ႈၵိူင်း ဢမ်ႇၼၼ် တူဝ်လိၵ်ႈၼႃသေၵေႃႈ ၼႄပၼ်လႆႈယူႇ။
- ''[[ပိုၼ်းၵႅပ်ႈ ၶၢဝ်းယၢမ်း|ပိုၼ်းၵႅပ်ႈ ၶၢဝ်းယၢမ်း]]''
ပေႃးၼၼ် တေလႆႈႁၼ်: ပိုၼ်းၵႅပ်ႈ ၶၢဝ်းယၢမ်း
ႁဵင်းၵွင်ႉ ဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ သႂ်ႇၵႂႃႇၼၼ်ႉ ၸွင်ႇမၼ်းၵွင်ႉၵၢႆႇမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈ ပွင်ႈလိၵ်ႈဢၼ်ၶႂ်ႈ ၵွင်ႉၵၢႆႇၸူးၼၼ်ႉၼႆ ၶိုၼ်းထတ်းသၢင်ႈပၼ်လႄႈ။ ပေႃးတေလႆႈၼႄ ပိူင်ယၢင်ႇမၼ်း တႃႈလိူဝ်ႇ ၼႆႉ ပဵၼ်ပွင်ႈလိၵ်ႈ ဢၼ်ယိူင်းၸူး ပွင်ႈလိၵ်ႈလွင်ႈဝဵင်းသေ လွႆတႃႈလိူဝ်ႇ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉတႄႉ ပဵၼ်လွင်ႈၵွင်ႉၵၢႆႇ ပွင်ႈလိၵ်ႈ လွႆ ဢၼ်မီးတီႈဝဵင်းတႃႈလိူဝ်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၸိူဝ်းပဵၼ် ၼႃႈလိၵ်ႈ "သဵင်မိူၼ် တူၼ်ႈထႅဝ်ပႅၵ်ႇ" ၵေႃႈမီးထႅင်ႈၵွၼ်ႇ။ မိူၼ်ၼင်ႇ ဝိၼ်းမျိၼ်ႉ (သဵင်မိူၼ် တူၼ်ႈထႅဝ်ပႅၵ်ႇ) ၼၼ်ႉတႄႉ သၢင်းလၢင်းယူႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ မိူၼ်ၼင်ႇ မိူင်းတႆး လႄႈ ၸႄႈမိူင်းတႆး ၼႆႉ ပေႃးလူတႄႉ ပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်ယူႇဢိတ်းဢိတ်းယဝ်ႉ။
တေၵွင်ႉၵၢႆႇ ၶၢဝ်းလႂ်
လွင်ႈသႂ်ႇ ႁဵင်းၵွင်ႉ လွင်ႈၵွင်ႉၵၢႆႇတီႈၼႂ်း ပွင်ႈလိၵ်ႈၼိုင်ႈဢၼ်ၼႆႉ ပဵၼ်ဢၼ်ၶႅမ်ႉလႅပ်ႈသၢင်ႇထုၵ်ႇယူႇယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ ပေႃးၼမ်ႁႅင်းပူၼ်ႉၵႂႃႇၵေႃႈ တေပဵၼ်လွင်ႈသုၵ်ႉယုင်ႈၸႂ် တႃလၢႆးၵႂႃႇဢေႃႈ။ တွၼ်ႈတႃႇ ငိူင်ႈဝႄႈလႆႈ လွင်ႈႁဵင်းၵွင်ႉ သွၼ်ႉၵၼ်ၼၼ်ႉၼႆ ၸိူဝ်းပဵၼ် လိၵ်ႈ ဢၼ်ဢမ်ႇ ပွင်ႈလိၵ်ႈ တီႈၼႂ်း ၽိုၼ်လိၵ်ႈၼိုင်ႈဢၼ်ၼႆႉ ထုၵ်ႉလီၵွင်ႉၵၢႆႇ တီႈ ၶေႃႈၸႂ်ႉ ၵမ်းဢွၼ်တၢင်းသုတ်း ၼၼ်ႉယဝ်ႉ (ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၼၼ် ႁဵင်းၵွင်ႉ တီႈၼႂ်း ပွင်ႈလိၵ်ႈထူဝ်းၼႃးၼႆႉ ၵႆႉၼမ်လိူဝ်သေ ပွင်ႈလိၵ်ႈတၢင်ႇဢၼ်ယဝ်ႉ)။ ၸိူဝ်းပဵၼ် ၶေႃႈၵႂၢမ်း "ၵမ်ႇၽႃႇ" လႄႈ "ၸႄႈမိူင်း" ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ ႁူမ်ႈဝႃႈ မီးပွင်ႈလိၵ်ႈတီႈ ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးယူႇသေတႃႉ ပေႃးဝႃႈ ၶေႃႈၵႂၢမ်းၸိူဝ်းၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈ ၶေႃႈၵႂၢမ်းလွင်ႈယႂ်ႇတႃႇ ပွင်ႈလိၵ်ႈၼၼ်ႉၼႆ ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီႁဵတ်းႁဵင်းၵွင်ႉ။
ပိူင်ထၢၼ်ႈ
တီႈၼႂ်းပွင်ႈလိၵ်ႈၼိုင်ႈဢၼ်ၼႆႉ ၸၢင်ႈသႂ်ႇလႆႈ ပိူင်ထၢၼ်ႈ တီႈတႂ်ႈႁူဝ်ၶေႃႈ ဢၼ်ၵဵဝ်ၵပ်းၼၼ်ႉ။ တီႈပွတ်းသုတ်းသုတ်း ပွင်ႈလိၵ်ႈၼၼ်ႉ သႂ်ႇပၼ် [[Category:]] ၼႆသေ သႂ်ႇပၼ်ၸိုဝ်ႈ ပိူင်ထၢၼ်ႈ တီႈၽၢႆႇလင် ":" ၼၼ်ႉလႆႈယူႇ။ တူဝ်ယၢင်ႇမၼ်း [[Category:ၵၼ်ႁဵၼ်း ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး]] ။ တွၼ်ႈတႃႇ ၵူၼ်းတၢင်ႇၸိူဝ်း ပေႃးတေသွၵ်ႈႁႃတူၺ်းလႆႈ ငၢႆႈလူမ်ၸႂ်ၼၼ်ႉ လွင်ႈသႂ်ႇပၼ် ပိူင်ထၢၼ်ႈ ဢၼ်မၢၼ်ႇမႅၼ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈဝႆႉယဝ်ႉ။ တေႁဵတ်းႁိုဝ်သႂ်ႇ ပိူင်ထၢၼ်ႈဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ဢၼ်ငၢႆႈသေပိူၼ်ႈတႄႉ ၸွမ်းတူၺ်းၼႃႈလိၵ်ႈမိူၼ်ၵၼ်သေၵေႃႈ ၶဝ်ႁဵတ်းႁိုဝ် သႂ်ႇပိူင်ထၢၼ်ႈဝႆႉ ၼႆ တူၺ်းဢဝ်ၶႃႈလႄႈ။
တွၼ်ႈ ႁဵင်းၵွင်ႉၽၢႆႇၼွၵ်ႈ
တီႈပွင်ႈလိၵ်ႈ ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး ၵမ်ႉပႃႈၼမ်ၼႆႉ ၵႆႉပႃးဝႆႉ ဢၼ်ပဵၼ် တွၼ်ႈ ႁဵင်းၵွင်ႉၽၢႆႇၼွၵ်ႈ ၼႆၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တွၼ်ႈဢၼ်ၼႆႉတႄႉ မၼ်းပဵၼ်ႈ တွၼ်ႈ ၼႃႈလိၵ်ႈဝႅပ်ႉသၢႆႉ ဢၼ်မီးလွၼ်ႉၶၢဝ်ႇမၼ်ႈၵႅၼ်ႇ တွၼ်ႈတႃႇ လွင်ႈတၢင်းဢၼ်ၵပ်းၵၢႆႇလူၺ်ႈတင်း ႁူဝ်ၶေႃႈပွင်ႈလိၵ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ထုၵ်ႇလီဢဝ် ႁဵင်းၵွင်ႉၽၢႆႇၼွၵ်ႈ ဢၼ်ဢေႇဢေႇ ဢၼ်ယမ်ယမ်သေၵေႃႈ သႂ်ႇပၼ်တီႈ တွၼ်ႈၼၼ်ႉ။ ၶေႃႈၸုင်ႁဵၼ်း ႁူဝ်ယွႆႈမၼ်းတႄႉ လူတူၺ်းလႆႈ တီႈ Wikipedia:External links ၼႆႈယူႇၶႃႈ။
တွၼ်ႈတႃႇသႂ်ႇ ႁဵင်းၵွင်ႉၽၢႆႇၼွၵ်ႈၼႆႉ တႅမ်ႈ URL ဢၼ်တဵမ်ႈထူၼ်ႈ သႂ်ႇတီႈၼႂ်း ၶွပ်ႇၵၢင်ၼိုင်ႈၵူႈ လႆႈယူႇ။ ပိူင်ယၢင်ႇမၼ်းတႄႉ :
- [http://www.example.com/ ၼႃႈလိၵ်ႈဝႅပ်ႉ ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်]
ၼႆၸိုင် : တေလႆႈႁၼ်


text:
ၽႂ်ယႃႇပၼ်ပဵၼ်ၵူၼ်းၸိုၵ်း
ၼီႈပိုၼ်း
လမ်ႉၵတ်ႉဢၼ်မႂ်းမီး ထုၵ်ႇႁဵတ်းပၼ်ၵၢၼ်ၼီႈပိုၼ်း ....ပၢႆးဝူၼ်ႉတီႈမႂ်းမီးၼမ် ထုၵ်ႇၸွႆႈတႃႇဢဵၼ်းဢၢၼ်းၵၢၼ်ပိုၼ်း....ၶိုၵ်ႉႁိုဝ်ဢမ်ႇၶိုၵ်ႉၵေႃႈယႃႇ သင်တၢႆၵေႃႈပႃးမိူဝ်းမူတ်းဢိူဝ်ႈ ...ဢၼ်ၵိုၵ်းတူဝ်မႂ်း ၸိူဝ်းၼၼ်ႉတင်းသဵင်ႈ ...
ၸူးၼမ်ႉၸႂ်ဝႆႉၶိုၵ်ႉ ဢမ်ႇဝႃႈၸိုၼ်ႇထႅမ်ၶွၼ်ႈႁႅင်း ... ဝၵ်ႉၵေႃႉၵမ်ၵူၺ်းၵေႃႈလီ သွၼ်ႇပဵၼ်တႃႇႁႅင်းၽွမ်ႉၵၼ်လႄႈ ...ႁူႉသေဢမ်ႇႁဵတ်းၼႆႉ တေပဵၼ်ၼီႈပိုၼ်းဝၢႆးမႃးဢိူဝ်ႈ ... ဝူၼ်ႉၶိုၼ်းတူဝ်လူး ပေႃးၵူဝ်ယၢမ်းပူၼ်ႉလၢႆ ....
* တႃႇၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း၊ ဝၢၼ်ႈမိူင်း ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင်ၼၼ်ႉ ဢိင်ႈပိုင်ၼိူဝ် ဢဵၼ်ႁႅင်းၵူၼ်းၼုမ်ႇ တႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈလႄႈ .... ၵူၼ်းၼုမ်ႇႁဝ်း ႁႂ်ႈလႆႈဢွၼ်ၵၼ်ၶတ်းၸႂ်ၵူႊၵေႃႉၼႆ ၶႂ်ႈယွၼ်းတိုၵ်းသူၼ်းယူႇၶႃႈဢေႃႈ ...*
ၸၢႆးသႅင်ၸွမ်ၾႃႉ


text:
ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပီႊ 2020 ၼႆႉ ပိုၼ်ႉတီႈဢၼ်ထုၵ်ႇပၵ်းတႃပႂ်ႉတူၺ်း ၼႂ်းမိူင်းရၶႅင်ႇၼၼ်ႉ ပႃႇတီႇရၶႅင်ႇ (ANP) ဢွင်ႇပေႉတီႈၼင်ႈၼႂ်းသၽႃး ၼိုင်ႈၶိုင်ႈပၢႆယဝ်ႉဝႃႈၼႆ။
ၸုမ်းပၵ်းတႃပႂ်ႉတူၺ်း ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႂ်းမိူင်းရၶႅင်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ − ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပီႊ 2020 ၼႂ်းမိူင်းရၶႅင်ႇ ပႃႇတီႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈရၶႅင်ႇ (ANP) ဢွင်ႇပေႉတီႉၼင်ႈသၽႃးဝႆႉ ၼိုင်ႈၶိုင်ႈပၢႆယဝ်ႉဝႃႈၼႆ။
ယွၼ်ႉဝႃႈၼႂ်းမိူင်းရၶႅင်ႇ မီးလွင်ႈသုၵ်ႉယုင်ႈၵၢၼ်သိုၵ်း၊ ၸႄႈဝဵင်းၵမ်ႈပႃႈၼမ် ဢမ်ႇလႆႈၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ လႄႈ ၼေႃႇတႅၼ်းၽွင်းပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း ထုၵ်ႇသိုၵ်းရၶႅင်ႇ (AA) တီႉၺွပ်း မီးလွင်ႈသုၵ်ႉယုင်ႈလၢႆလၢႆလွင်ႈလႄႈ ပဵၼ်ပိုၼ်ႉတီႈ ဢၼ်ၵူၼ်းတင်းလုမ်ႈၾႃႉ ပၵ်းတႃပႂ်ႉတူၺ်း ဝႆႉယူႇသေ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၵေႃႈ ထုၵ်ႇၵူၼ်းတင်းၼမ်သူၼ်ၸႂ်ဝႆႉယူႇၼႆယဝ်ႉ။
ပႅၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ ၶွမ်ႇမသျိၼ်ႇပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢမ်ႇပႆႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပိုၼ်ႉတီႈတင်းမူတ်း ၼႂ်းမိူင်းရၶႅင်ႇသေတႃႉ တေႃႇထိုင်မိူဝ်ႈဝႃးဝၼ်းထီႉ 11 November 2020 (လိူၼ်သိပ်းဢဵတ်းလွင်ႈ 11 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2114 ၼီႈ) ပႃႇတီႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈရၶႅင်ႇ (ANP) ၼႆႉ ဢွင်ႇပေႉပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈဝႆႉ (15) တီႈၼင်ႈ ၼႂ်းသၽႃးၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းသၽႃးမိူင်းရၶႅင်ႇ တႃႇသၽႃးၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ၊ သၽႃးၵူၼ်းမိူင်း၊ သၽႃးၸႄႈမိူင်း (3) ဢွင်ႈတီႈၼႆႉ တီႈၼင်ႈမီး (63) တီႈ၊ တီႈၼင်ႈၽွင်းလူင်ၽၢႆႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶျၢင်း (1) တီႈၼင်ႈ ႁူမ်ႈတင်းမူတ်းမီး (64) တီႈၼင်ႈဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းၵႃႈ (17) ၸႄႈဝဵင်း မိူင်းရၶႅင်ႇ ဢၼ်ၸတ်းႁဵတ်းလႆႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ဝဵင်းတၢၼ်ႇတွႆး၊ ဝဵင်းၵႂႃႉ၊ ဝဵင်းယၢၼ်းပျႄး လႄႈ ဝဵင်းမၢၼ်ႇဢွင်ႇ (4) ၸႄႈဝဵင်းၼႆႉ ၸတ်းႁဵတ်းလႆႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ တူဝ်ႈတင်းဝဵင်းယူႇ၊ လိူဝ်ၼၼ်ႉတႄႉ ၸတ်းႁဵတ်းလႆႈမၢင်ပိုၼ်ႉတီႈၵူၺ်း ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပီႊ 2015 ၼၼ်ႉ ၶဵတ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈ ဢၼ်ပႃႇတီႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈရၶႅင်ႇ (ANP) ယၢမ်ႈဢွင်ႇပေႉ တၢင်းမိူင်းရၶႅင်ႇပွတ်းႁွင်ႇ မိူၼ်ၼင်ႇ ဝဵင်းပူးတီးတွင်ႇ၊ မွင်ႇတေႃး၊ ယတေႉတွင်ႇ၊ ပူင်ႇၼႃးၸုၼ်း၊ ၵျွၵ်ႉတေႃႇ၊ မျွၵ်ႉဢူး၊ မိၼ်းပျႃး၊ မျေႇပုင်ႇ လႄႈ ပွၵ်ႉတေႃး (9) ၸႄႈဝဵင်းၼႆႉ ဢမ်ႇၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈလႆႈ တူဝ်ႈတင်းဝဵင်း။
ၼွၵ်ႈလိူဝ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ ဝဵင်းလူင်ၸိတ်ႉတူၺ်ႇ၊ ဝဵင်းၵျွၵ်ႉၽိဝ်ႇ၊ ဝဵင်းတွင်ႇၵူၵ်ႉ လႄႈ ဝဵင်းဢမ်းၸိူဝ်းၼႆႉသမ်ႉ ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈလႆႈ ပဵၼ်ပိုၼ်ႉတီႈၵူၺ်းဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပီႊ 2020 ၼႆႉ ၼႂ်းမိူင်းရၶႅင်ႇ မီးပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း (11) ပႃႇတီႇ လႄႈ ၼေႃႇတႅၼ်းၽွင်းပူၵ်ႉၵူဝ်ႇသုၼ်ႇတူဝ် ဢၼ်ဢမ်ႇယူႇတႂ်ႈပႃႇတီႇ (21) ၵေႃႉ ႁူမ်ႈတင်းမူတ်း ၼေႃႇတႅၼ်းၽွင်း (154) ၵေႃႉ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၶႄႉၶဵင်ႇ ႁိမ်တီႈၼင်ႈ ၼႂ်းသၽႃးၵူၼ်းမိူင်း ၸၼ်ႉမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် မီး (8) တီႈၼင်ႈ၊ သၽႃးၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ (5) တီႈၼင်ႈ၊ သၽႃးၸႄႈမိူင်း (14) တီႈၼင်ႈလႄႈ ၽွင်းလူင်ၽၢႆႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶျၢင်း (1) တီႈၼင်ႈ ႁူမ်ႈ (28) တီႈၼင်ႈဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းၵႃႈ (28) တီႈၼင်ႈၼၼ်ႉ ပႃႇတီႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈရၶႅင်ႇ (ANP) ဢွင်ႇပေႉ တီႈၼင်ႈသၽႃးၸၼ်ႉမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် (8) တီႈၼင်ႈ ၸၼ်ႉၸႄႈမိူင်း (7) တီႈၼင်ႈ ႁူမ်ႈ (15) တီႈၼင်ႈ၊ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း ဢွင်ႇပေႉတီႈၼင်ႈသၽႃးၸၼ်ႉမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် (3) တီႈၼင်ႈ၊ ၸၼ်ႉၸႄႈမိူင်း (4) တီႈၼင်ႈ လႄႈ ၽွင်းလူင်ၽၢႆႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶျၢင်း (1) တီႈၼင်ႈ ႁူမ်ႈတင်းမူတ်း (7) တီႈၼင်ႈ၊ ပႃႇတီႇရၶႅင်ႇ (AFP) ဢွင်ႇပေႉတီႈၼင်ႈ သၽႃးၵူၼ်းမိူင်း (1) တီႈၼင်ႈ၊ သၽႃးၸႄႈမိူင်း (2) တီႈၼင်ႈ လႄႈ ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ ဢွင်ႇပေႉတီႈၼင်ႈသၽႃးၵူၼ်းမိူင်း (1) တီႈၼင်ႈ လႄႈ သၽႃးၸႄႈမိူင်း (1) တီႈၼင်ႈၼႆယဝ်ႉ။
ပေႃးမႃးတႅၵ်ႈၼိူင်းၵၼ်တူၺ်းၼႆၸိုင် ၼႂ်းဝဵင်းတွင်ႇၵူၵ်ႉ လႄႈ ဝဵင်းမၢၼ်ႇဢွင်ႇၼႆႉ မိူဝ်ႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပီႊ 2015 ၼၼ်ႉ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်းဢွင်ႇပေႉသေတႃႉ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပီႊ 2020 ၼႆႉတႄႉ ပႃႇတီႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈရၶႅင်ႇ (ANP) ဢွင်ႇပေႉၵိၼ်ၶၢတ်ႇ ၶဵတ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈတင်းမူတ်းပၼ်ႁႅင်း ANP ၼႆလႄႈ လွင်ႈၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ်ဢၼ်လၢၵ်ႇလၢႆးဝႆႉယူႇၼႆယဝ်ႉ။
လွင်ႈဢၼ်ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း လႆႈတူၵ်းသုမ်းတူၵ်းသုမ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၵႂႃႇၼႆႉၵေႃႈ တေၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၸွမ်း လွင်ႈဢၼ် ၼေႃႇတႅၼ်းၽွင်းပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း (3) ၵေႃႉ ဢၼ်တေၶဝ်ႈၶႄႉၶဵင်ႇ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇၵူၵ်ႉၼၼ်ႉ လႆႈထုၵ်ႇသိုၵ်းရၶႅင်ႇ (AA) တီႉၺွပ်းၵႂႃႇၵေႃႈ ၸၢင်ႈပဵၼ်လႆႈယူႇသေ တေႃႇထိုင် ယၢမ်းလဵဝ်ၵေႃႈ ပႆႇလႆႈႁူႉဝႃႈ သိုၵ်းရၶႅင်ႇ (AA) ပွႆႇပၼ်တူဝ်ၶိုၼ်းဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၵေႃႈ မုင်ႈမွင်းဝႆႉဝႃႈ ယွၼ်ႉဝႃႈပႃႇတီႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈရၶႅင်ႇ (ANP) ဢွင်ႇပေႉပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၼႆလႄႈ ပုၼ်ႈတႃႇၵူၼ်းမိူင်း တေမီးၽွၼ်းလီမႃးလိူဝ်ၵဝ်ႇ ဝႃႈၼႆ။
ၽူႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းၵၢၼ်မိူင်း ပဵၼ်ပႃးၵူၼ်းဝဵင်းတွင်ႇၵူၵ်ႉၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ − ပေႃးၶိုၼ်းမႃးတူၺ်း ၼႆၸိုင် မိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ၽွင်းမီးပၼ်ႁႃယူႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၼၼ်ႉ တႅၼ်းၽွင်းဢၼ်ပဵၼ်ၸၢဝ်းၶိူဝ်း ရၶႅင်ႇၵူၺ်း လၢတ်ႈတၢင်ႁဵတ်းတၢင် ၵူၼ်းမိူင်းၵူႈလွင်ႈ၊ ဢမ်ႇဝႃႈၼႂ်းသၽႃးႁိုဝ် ၼွၵ်ႈသၽႃးၵေႃႈယဝ်ႉ၊ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း NLD တႄႉဢမ်ႇႁဵတ်းပၼ်သင်လႆႈၵႃႈႁိုဝ်၊ ယွၼ်ႉၼၼ်လႄႈ မိူဝ်ႈၽွင်းၵူၼ်းမိူင်း တူၵ်းၵိၼ်းၼၼ်ႉ NLD ဢမ်ႇပေႃးတၢင်တူဝ်ၵူၼ်းမိူင်းလႆႈလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႈမီးသုၼ်ႇလိူၵ်ႈဢဝ် ဢၼ်လီလိူဝ်မၼ်းယူႇ ဝႃႈၼႆ။
ၵူၺ်းၵႃႈ ၸႄႈဝဵင်းဢၼ်မီးတၢင်းမိူင်းရၶႅင်ႇပွတ်းၸၢၼ်းၼၼ်ႉတႄႉ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုၵ်းဢွင်ႇပေႉသေ ပႃႇတီႇရၶႅင်ႇၶဝ်တူၵ်းသုမ်းဝႆႉလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းရၶႅင်ႇၶဝ် ၸီႉၸမ်ႈထတ်းသၢင်ဝႃႈ ပႃႇတီႇရၶႅင်ႇတင်းလၢႆ ထုၵ်ႇလီမီးလွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈ၊ လွင်ႈသူၼ်းတုမ်ၵူၼ်းမိူင်းၼမ်လိူဝ်သေၼႆႉယူႇ ဝႃႈၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ၵျွင်းၵူင်း၊ ၸႄႈဝဵင်း
ၸႄႈဝဵင်းၵျွင်းၵူင်း (မၢၼ်ႈ: ကျောင်းကုန်းမြို့နယ် ; ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Kyaunggon Township) ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈဝဵင်းဢၼ်ၼိုင်ႈ ဢၼ်မီး တီႈ ၸႄႈတွၼ်ႈပတဵင်ႇ၊ ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇ၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဝဵင်းပၵ်းလုမ်းၽၢႆႇဢုပ်ႉပိူင်ႇၼႆႉ ပဵၼ် ဝဵင်းၵျွင်းၵူင်းယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ (မေႇ 2015) ၽိုၼ်လိၵ်ႈသဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း, ၽိုၼ်လိၵ်ႈ သဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ႁိူၼ်း လႄႈ ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ပီ 2014 သွႆ့-2. ၼေႇပျီႇတေႃႇ: ထၢၼ်ၽွင်းလူင် ၵၢၼ်ႁႅင်းငၢၼ်း၊ ၵၢၼ်ၵူတ်ႇထတ်း ၵူၼ်းၶဝ်ႈဢွၵ်ႇမိူင်း လႄႈ ၵၢၼ်ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်းမိူင်း, 66.


text:
ၼင်ႇႁိုဝ်ၶၵ်ႉၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ် ပေႃးတေၶိုၼ်ႈၼႃႈၵႂႃႇလႆႈၼၼ်ႉ ၸုမ်းဢူၺ်းလီသိုၵ်းပွတ်းႁွင်ႇ (4) ၸုမ်း တပ်ႉသိုၵ်းရၶႅင်ႇ (AA)၊ တပ်ႉသိုၵ်းလွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃၶၢင် (KIA)၊ တပ်ႉသိုၵ်း (TNLA)၊ လႄႈ တပ်ႉသိုၵ်းၵူဝ်းၵၢင်ႉ (MNDAA) တူဝ်ႈတၼ်းတႃႇတေသိုပ်ႇဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်တင်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ဢူးလမၢႆႇၵုၼ်ႇၵျႃႇ ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း ၸုမ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းငူပ်ႉငီႉလွင်ႈငမ်းယဵၼ် (PCG) ဢၼ်ပဵၼ် ၸုမ်းယူႇၵႄႈၵၢင် ၸုမ်းဢူၺ်းလီပွတ်းႁွင်ႇ လႄႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသေငူပ်ႉငီႉပၼ်သွင်ၽၢႆႇၼၼ်ႉ လၢတ်ႈဝႃႈ −ၵဵဝ်ႇလွင်ႈငမ်းယဵၼ်သေ ၽၢႆႇၸုမ်းဢူၺ်းလီပွတ်းႁွင်ႇ (4) ၸုမ်းတႄႉ မိူၼ်ၵဝ်ႇၵူၺ်း၊ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၵေႃႈ တိုၵ်ႉပႂ်ႉလူင်ပွင်ၸိုင်ႈဝႆႉယူႇဝႃႈ ၶဝ်တေတူဝ်ႈတၼ်းမိူဝ်ႈလႂ်၊ ၽၢႆႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢမ်ႇပႆႇပွင်ႇၶၢဝ်ႇမႃးဢီႈသင် ၼႆယဝ်ႉ။
ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ၽႄႈလၢမ်းလႄႈ လွင်ႈႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၼႂ်းၵႄႈၵၢင် ၸုမ်းဢူၺ်းလီသိုၵ်းပွတ်းႁွင်ႇ (4) ၸုမ်းလႄႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ လႆႈၵိုတ်းယင်ႉၵႂႃႇသေ ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃးတေၶိုၼ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်လႆႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ၸုမ်း PCG ယူႇၵႄႈၵၢင်သေ ၶတ်းၸႂ်ငူပ်ႉငီႉပၼ်ယူႇၼႆယဝ်ႉ။
သင်ဝႃႈ ၽၢႆႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ယိုၼ်ႈမိုဝ်းမႃး တႃႇတေဢုပ်ႇဢူဝ်းလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၼႆ ၽၢႆႇၸုမ်းဢူၺ်းလီ သိုၵ်းပွတ်းႁွင်ႇ (4) ၸုမ်းတႄႉ တူဝ်ႈတၼ်းတႃႇတေႁူပ်ႉထူပ်းယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃးတေ ဢုပ်ႇဢူဝ်းငူပ်ႉငီတႃႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်းလိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆၵိုတ်းတိုၵ်း BCA ၼၼ်ႉၵေႃႈ သွင်ၽၢႆႇၸွင်ႇတေၸၢင်ႈဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်လႆႈ ၼႂ်းပီႊ 2020 ၼၼ်ႉႁိုဝ်ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉတႄႉ တေယူႇတီႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵူၺ်း၊ ယွၼ်ႉဝႃႈ ႁၢၼ်ႉတေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ၽၢႆႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢမ်ႇပႆႇၵပ်းသိုပ်ႇၵႂႃႇ တႃႇတေဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ၼႆယဝ်ႉ။
သင်ဝႃႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ တူဝ်ႈတၼ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၼႆၵေႃႈ တေပဵၼ်ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်လၢႆးလႂ် ဢမ်ႇပႆႇႁူႉ ယွၼ်ႉဝႃႈ ၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 တိုၵ်ႉၽႄႈလၢမ်းဝႆႉယူႇလႄႈ တေဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ၼိူဝ် Online ႁိုဝ် ဢမ်ႇၼၼ် တေႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်သေတီႈတီႈ တေႃႇၼႃႈၵၼ်သေ ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ႁႃႉ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉတႄႉ မိူဝ်ႈလဵဝ်တိုၵ်ႉလၢမ်းယၢပ်ႇဝႆႉယူႇ ၼႆယဝ်ႉ။
ၸုမ်းဢူၺ်းလီသိုၵ်းပွတ်းႁွင်ႇ (4) ၸုမ်းလႄႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈယၢမ်ႈႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ် ၵမ်းလိုၼ်းသုတ်း ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 13 December 2019 ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉသေ ႁိုင်ၵႂႃႇၶၢဝ်းတၢင်း (1) ပီႊသေတႃႉ သွင်ၽၢႆႇယင်းပႆႇလႆႈႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်ထႅင်ႈ ဝႃႈၼႆ။
ၵူၺ်းၵႃႈ ဝၢႆးပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပီႊ 2020 မႃးၼႆႉ ၸုမ်းသိုၵ်းရၶႅင်ႇ (AA) လႄႈ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ၼိူဝ် Online (1) ပွၵ်ႈလႄႈ ႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်တီႈ ပၢင်သၢင်း (1) ပွၵ်ႈယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ၼင်ႇႁိုဝ်ၶၵ်ႉၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ် ပေႃးတေၶိုပ်ႈၼႃႈၵႂႃႇလႆႈလီၼႆသေ ၽၢႆႇၸုမ်းဢူၺ်းလီသိုၵ်းပွတ်းႁွင်ႇ (4) ၸုမ်းၵေႃႈ မိူဝ်ႈလဵဝ်ယွၼ်ႇယၢၼ်း မူႇပိူင်ႇဢုပ်ႇဢူဝ်းငမ်းယဵၼ်ၶဝ်ဝႆႉဝႃႈ ဢုပ်ႇၵၼ်တင်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၵမ်းၸုမ်းၸုမ်းၵေႃႈလႆႈ ၵူၺ်းၵႃႈ တေလႆႈၸုၵ်းမၼ်ႈၼိူဝ် မူႇပိူင်ငမ်းယဵၼ် ဢၼ် (4) ၸုမ်း ႁူမ်ႈၵၼ်ၸုၵ်းမၼ်ႈၼၼ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ပၢင်ၵုမ်ႇ NCA-S-EA0
ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 3 ဝၼ်း ႄတႇမိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 15 .10.2018 ထိုင် 17.10.2018 ၼၼ်ႉ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၊ ၽၢႆႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ႄလႈၽၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်း ဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ် လႆႈေၶႃတူၵ်းလူင်းၵၼ် လႆႈေၶႃလႆႈၸႂ်ၵၼ် ေတမီးယူႇ 7 ႁူဝ်ေၶႃႈဝႆႉယူႇ။ ၼႂ်း 7 ႁူဝ်ေၶႃႈၼႆႉ ၽၢႆႇၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၵူႈၸုမ်းၸုမ်း ႁပ်ႉၶၢမ်ႇ တူၵ်းလူင်းလႆႈၸႂ်ဝႃႈ ေတဢုပ်ႇၵၼ်ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈဝႃႈ တႃႇေတႁဵတ်း မိူင်းၸိုင်ႈလဵဝ် တပ်ႉသိုၵ်းလုၵ်ႈလဵဝ် ( One Army One country ) ၼၼ်ႉယူႇ ဢၼ်ၵိုတ်းလိူဝ်ဝႆႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ေတဢဝ်ၵႂႃႇဢုပ်ႇၵၼ်ထႅင်ႈတီႈ ပၢင်ၵုမ် ပွၵ်ႈၵမ်းသွင်ထႅင်ႈလူင်ႈၼႃႈၼႆယူႇ။
ေၶႃႈပိုတ်ႇၽၢဝ်ႇ 7 ႁူဝ်ေၶႃႈ
ၼႂ်း ႁူဝ်ေၶႃႈ 7 ႁူဝ်ေၶႃႈၼၼ်ႉ ပဵၼ်
- ႄတႇတင်ႈမိူင်းတီႇမူဝ်ႇၶရီႇသီႇႄလႈပိူင်မိူင်းၾႅတ်ႇတႄရႈ
- ဢမ်ႇမီးသုၼ် ၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်
- ေတမီး သုၼ်ႇလႆႈတႅပ်းတတ်းၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ( သုၼ်ႇသၢမ်သုၼ်ႇ )
- တႃႇေတတႅမ်ႈမၢႆမီႈၸိုင်ႈမိူင်းၽႂ်မၼ်းၼၼ်ႉ ေတလႆႈတႅမ်ႈႁဵတ်းၸွမ်းလၵ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်
- ေတမီးသုၼ်ႇၸႅၵ်ႇႄၽ ဢၢပ်းၼၢမ်ႈၼႂ်းႄၵႈၵၢင်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵၢင်ႄလႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ႄၸႊမိူင်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းၽႂ်မၼ်း။
- ေတလႆႈႁပ်ႉႁဵတ်း ႁႂ်ႈပဵၼ်တပ်ႉသိုၵ်းလုၵ်ႈလဵဝ် ၸိုင်ႈမိူင်းၼိုင်ႈမိူင်း။
- ၸွမ်းလူၺ်ႈေၶႃႈလႆႈၸႂ်တူၵ်းလူင်းၵၢၼ်မိူင်း လွင်ႈႁူမ်ႈလူမ်ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈေတလႆႈ ၶဝ်ႈမႃးႁူမ်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈၸွမ်းၵၼ် ( မၢႆထိုင်ဝႃႈ ယႃႉတပ်ႉသိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းေသ ႁႂ်ႈၶဝ်ႈမႃးပဵၼ်ၸုမ်းပႃႈတႂ်ႇၶဝ် )
ၼႂ်း 7 ႁူဝ်ေၶႃႈၼႆႉ ေပႃးဢဝ် ပၢႆးဝူၼ်ႉၶႃႈ တၢင်းႁၼ်ထိုင်ၶႃႈလၢတ်ႈၼႆၸိုင်ႈ ၶႃႈႁဝ်း ႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ မၼ်းပႆႇထိုင်ၶၵ်ႉၼႆႉလူးၵွၼ်ႇ။ ၼႂ်း 7 ႁူဝ်ေၶႃႈၼႆႉ ဢၼ်လွင်ႈယႂ်ႇလိူဝ်ေသပိူၼ်ႈသုတ်းသုတ်းႄလႈ ဢၼ်ႁဝ်းထုၵ်ႇလီႁဵတ်းဢွၼ်တၢင်းပိူၼ်ႈၼၼ်ႉ ပဵၼ် လွင်ႈငမ်းယဵၼ် ( Peace Process ) ၼၼ်ႉဢိူဝ်ႈ။ ၶႃႈမႃးထတ်းတူၺ်း ၵွပ်ႈၼႂ်း 7 ႁူဝ်ေၶႃႈၼႆႉ ဢမ်ႇသႂ်ႇပႃးဝႆႉဝႃႈ လွင်ႈငမ်းယဵၼ် ၼႆႄလႈ ေတႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ တိုၵ်ႉၵုမ်ႇပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ်ယူႇတိၵ်းတိၵ်းႁိုဝ်ၼႆယူႇ။ တႃႇေတပဵၼ်မႃး 7 ႁူဝ်ေၶႃႈၼႆႉ ေတလႆႈမီးလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ဢွၼ်တၢင်းယဝ်ႉ လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၼႆႉ မၼ်းပဵၼ် ငဝ်ႈၶၢမ်ႈပိုၼ်ႉၵၢၼ်မိူင်းႄလႈၵၢၼ်လွင်ႈယုမ်ႇယၢမ်ၵၼ်ၼႂ်းႄၵႈၵၢင် ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင် ၸုမ်းၽႂ်ၸုမ်းမၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ သူပ်းေတႉသမ်ႉလၢတ်ႈယူႇ ႁွင်ႉႁဵတ်းပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်း လွင်ႈ ငမ်းယဵၼ် တၢင်းလင်သမ်ႉတိုၵ်ႉမီးပၢင် တိုၵ်းယိုဝ်းၵၼ်ယူႇၼႆၸိုင်ႈ ၶႃႈႁဝ်းေတႉႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ သိုၵ်း မၢၼ်ႊ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႊ ဢမ်ႇမီးၸႂ်သိုဝ်ႈယိုဝ်းေတႃႇ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းႁဝ်းၵူၺ်း။
ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း ဝၢႆးလူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA ယဝ်ႉၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 3 ပီႊၼႆႉ ၵၢၼ်မိူင်း ၵၢၼ်ၵိုတ်းတိုၵ်းႄလႈ ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းေပႃႈႄမႈၵူၼ်းမိူင်းၵူႈတီႈတီႈ ၸွမ်းလူၺ်ႈ လႆႈေၶႃႈလႆႈၸႂ်ၵၼ်မႃးၼၼ်ႉေၵႃႈ ၵမ်ႉဢမ်ႇႁၼ်ပဵၼ် မႃးလႆႈေသဢၼ်ၼၼ်ႉ လႆႈဝႃႈ တွၼ်ႈတႃႇ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၵူႈၸုမ်းၸုမ်းေတ ယုမ်ႇယၢမ်သိုၵ်းမၢၼ်ႊႄလႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႊ လႆႈၼၼ်ႉ လႆႈဝႃႈ ဝူၼ်ႉႁၼ်ယၢပ်ႇၸႂ်ဝႆႉယူႇ။ မိူၼ်ၼၼ် ၸုမ်း ဢမ်ႇပႆႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA ၸိူဝ်းၼၼ်ႉေၵႃႈ တႃႇၶဝ်ေတၶဝ်ႈမႃး လူင်းလၢႆးမိုဝ်း ၸွမ်းၼၼ်ႉ ေၵႃႉပဵၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႊႄလႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႊေၵႃႈ ဢမ်ႇေပႃးပၼ်တိုဝ်ႉတၢင်း သင်ေတႉေတႉ။ ၽၢႆႇၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ေၵႃႈ ဢမ်ႇပႆႇယုမ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႊေၵႃႈပႃးလႆႈယူႇ။ ၸုမ်းလူင်းလၢႆးမိုဝ်းေၵႃႈလီ ဢမ်ႇပႆႇလႆႈလူင်းေၵႃႈလီ တွၼ်ႈတႃႇ ေတပဵၼ်မႃးသွင်ၶၵ်းၸိူင်ႉၼႆ ေၵႃႉပဵၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႊ ေၵႃႉၸၼ်ႁၢင်ႈမၼ်းဢွၵ်ႇမႃးၵူၺ်း။
မိူဝ်ႈပီႊ 2011 ၼၼ်ႉ ၸုမ်း MPC ဢူးဢွင်ႇမိၼ်း ယၢမ်ႈလၢတ်ႈဢွၵ်ႇၼႂ်းသူပ်း ၼႂ်းပၢၵ်ႇမၼ်းၵူႈ ၶၢဝ်းၼၼ်ႉ တႃႇေတပဵၼ်မႃးလႆႈလွင်ႈငမ်းယဵၼ် ပတ်ႉပိုၼ်ႉၼၼ်ႉ မၼ်းေတႁွင်ႉႁူပ်ႉထူပ်း ၵူႈၸုမ်းၸုမ်း တႃႇေတလႆႈလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၼၼ်ႉေၵႃႈ ေတဢမ်ႇမီးၸုမ်းလႆႈၵိုတ်းဝႆႉ ေတလႆႈ ၶဝ်ႈပႃးၵူႈၸုမ်းၸုမ်း ( All Inclusive ) ၼႆၵူႈၶၢဝ်းယူႇ။ ထိုင်မႃး 2015 ပၢင်လူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA မႃး ဢၼ်လႆႈၸႂ်ေသလူင်းၵႂႃႇမီး 10 ၸုမ်းၵူၺ်း ဢၼ်ဢမ်ႇပႆႇလႆႈလူင်းၼၼ်ႉ မီးထႅင်ႈ 10 ၸုမ်းပၢႆဝႆႉယူႇ။ တႃႇေတပဵၼ်မႃး ၵၢၼ်လူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA ၼႆႉ ေၵႃႉပဵၼ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ( President ) ဢူးတိၼ်းၸဵင်ႇ ဢွၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႊၵႂႃႇ ဝၢႆးဝၢႆး ဝႆႉယူႇ။ ၵွပ်ႈဝႃႈသင်မၼ်း လိူၵ်ႈတင်ႈထႅင်ႈ 2015 မႃးမၼ်းၵူဝ် ဢမ်ႇေပႉလႆႈႄလႈ သင် NLD ႄလႈၸုမ်းပႃႇတီႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶဝ် ဢၼ်ယၢမ်သၢတ်ႇၶၢတ်း ၶဝ်မႃးၸိူဝ်း ၼၼ်ႉလႆႈၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၶုၼ်မႃးၼႆၸိုင်ႈ မၼ်းၸင်ႇမႃးတူမ်ႉတိုဝ်ႉၵၢၼ် ၵိုမ်းၵမ်မိူင်းႄလႈ ဢၢပ်းၼၢပ်ႈ ၶဝ်ႄလႈ ၶဝ်ေၵႃႇၸင်ႇၼႅင်ႇႁဵတ်း ပၢင်လူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA ၼႆႉဝႆးဝႆးယူႇ။
ပၢင်လူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA
ထိုင်မႃးဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ၶွပ်ႈၶူပ်ႇ 3ပီႊ ၵၢၼ်လူင်းလၢႆးမိုဝ်း NCA ၼႆႉေၵႃႈ ၽၢႆႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႊ သိုၵ်းမၢၼ်ႊၶဝ်ေပႃး ႁၢင်ႈႁႅၼ်းမႃးဝႆႉထႅင်ႈ 7 ႁူဝ်ေၶႃႈၼႆႉယူႇယဝ်ႉ။ ၼႂ်း 7 ႁူဝ်ေၶႃႈၼႆႉ မၼ်းေတၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈ လွင်ႈၵၢၼ်မိူင်း ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉႄလႈ လၵ်းမိူင်း ( Constitution 2008 )
ပႃးၽွင်ႈယူႇ ၸွမ်းလူၺ်ႈၶႃႈ ထတ်းႁၼ်မႅင်ႈၺႃး။
ေၶႃႈထီႉ - 1
ႄတႇတင်ႈမိူင်းတီႇမူဝ်ႇၶရီႇသီႇႄလႈပိူင်မိူင်းၾႅတ်ႇတႄရႈ
တႃႇေတ ႄတႇတင်ႈမိူင်းတီႇမူဝ်ႇၶရီႇသီႇႄလႈပိူင်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၾႅတ်ႇတႄရႇ ၼႆႉငဝ်ႈၶၢမ်ႈမၼ်း ၼႂ်းမိူင်းၵူႈမူႇမူႇ ၵူႈၸုမ်းၸုမ်းၵူႈၼႃႈတီႈ ေတလႆႈမီးလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ပႃးယူႇ။ လုၵ်ႉဢဝ်တီႈ ၼႂ်းမိူင်းၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႄလႈ သိုၵ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢမ်ႇပႆႇလႆႈလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၵၼ်မႃးၼၼ်ႉေသ ေတမႃးႄတႇတင်ႈ မိူင်းတီႇမူဝ်ႇၶရီႇသီႇလႆႈဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ လႆႈဝႃႈေတလႆႈႁဵတ်း ယၢပ်ႇႄလႈဝူၼ်ႉလႆႈယၢပ်ႇဝႆႉယူႇ။ တႃႇေတပဵၼ်မႃးမိူင်းတီႇမူဝ်ႇၶရီႇသီႇႄလႈ ပိူင်မိူင်းၾႅတ်ႇတႄရႇလႆႈၼၼ်ႉ ယၢမ်းမိူဝ်ႈလဵဝ်ဢၼ်ဢွၼ်ၵၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းဝႆႉ ပၵ်းပိူင်လၵ်းမိူင်း ဢမ်ႇၼၼ် မၢႆမီႈၸိုင်ႈမိူင်း 2008 ( Constitution 2008 )
ၼၼ်ႉေၵႃႈ ထုၵ်ႇလီဢွၼ်ၵၼ် ဝူၼ်ႉတႃႇေမးႄလႈတႃႇေတ ၶိုၼ်းတႅမ်ႈဢၼ်မႂ်ႇၶိုၼ်းယူႇ ၵွပ်ႈပၵ်းပိူင်လၵ်းမိူင်း 2008 ႄလႈ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင် ၵူႈၸၢဝ်းၸၢဝ်းလႆႈပဵၼ်ပၼ်ႁႃၵၼ် လႆႈၽိတ်းလႆႈေမႃးၵၼ် လႆႈထိင်ႇၼႃႈတီႈၵၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ေၵႃႈ လႆႈႁၼ်မီးမႃးယဝ်ႉ ၊ ပၵ်းပိူင်လၵ်းမိူင်း 2008 ၼႆႉမၼ်းတႅမ်ႈဝႆႉ ပၼ်သုၼ်ႇလႆႈတိုဝ်ႉတၢင်း ၸုမ်းၸၢဝ်း ၶိူဝ်းဢွၼ်ႇၶဝ်ၼမ်လိူဝ်ေသ ၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းလူင်ၶဝ်ဝႆႉယူႇ For Example
ၼႂ်းမိူင်းတႆးလူင်ႁဝ်းၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႊၶဝ် မႃးတႅမ်ႈၸႅၵ်ႇဝႆႉ ၼႃႈတီႈပၼ်ၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆးႁဝ်းပဵၼ်ပွတ်းပဵၼ်တွၼ်ႈေသ ထိုင်တီႈ ၸဝ်ႈႁိူၼ်းႄလႈၵူၼ်းၼႂ်းႁိူၼ်းေပႃးၽိတ်းၵၼ်မႃးၼၼ်ႉယူႇ။
သင်ဝႃႈႁဝ်းၶႂ်ႈၵႂႃႇ မိူင်းၾႅတ်ႇတႄရႇၸႅတ်ႈၸႅတ်ႈႄလႈ မိူင်းတီႇမူဝ်ႇၶရီႇသီႇ ႄတႉယူႇၼႆၸိုင်ႈ ဢွၼ်တၢင်းသုတ်း ဢၼ်ႁဝ်းလူဝ်ႇႁဵတ်း ငဝ်ႈၶၢမ်ႈပိုၼ်ႉမၼ်းၼႆႉ ေတမီးယူႇ သွင်ႁူဝ်ေၶႃႈၵူၺ်း 1) ၶိုၼ်းေမးတႅမ်ႈမၢႆမီႈၸိုင်ႈမိူင်း ဢမ်ႇၼၼ် ပၵ်းပိူင်လၵ်းမိူင်း 2008 2) ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ႇတႃႇေတပဵၼ်မႃး လွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၼၼ်ႉ ေတဢမ်ႇလႆႈၸႅၵ်ႇဝႆႉၸုမ်းဢွၼ်ႇၸုမ်းလူင်သင် သင်မၢၼ်ႊၶဝ်ႁဵတ်းပဵၼ်လႆႈ သွင်ႁူဝ်ေၶႃႈၼႆႉလႆႈလီယဝ်ႉၼႆၸိုင်ႈ တႃႇေတၵႂႃႇတီႈ မိူင်းတီႇမူဝ်ႇၶရီႇသီႇႄလႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ႇ ၾႅတ်ႇတႄရႇၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇယၢပ်ႇယဝ်ႉ။
ပၢင်ၵုမ်ႇ NCA-S-EAO
ေၶႃႈထီႉ - 2
ဢမ်ႇမီးသုၼ် ၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်
သိုၵ်းမၢၼ်ႊၶဝ်ႄလႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈၶဝ်ၼႆ ေပႃးၶဝ်လႆႈငိၼ်း ၼႂ်းသူပ်းၵူၼ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းႁဝ်း ၵူၼ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ၸၢဝ်းၶိူဝ်းဝႃႈ ၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇၼႆၸိုင်ႈ မၼ်းမိူၼ်ၼင် ပႃၺႃးၵိူဝ် ၼႂ်းပူၵ်းၼႂ်းဝႆႉ ၽႅတ်းၵႂႃႇၽႅတ်းမႃးဝႆႉယူႇ။ ၵွပ်ႈသင်သိုၵ်းမၢၼ်ႊႄလႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႊၶဝ် ဢမ်ႇပၼ်ၽၢတ်ႇ ဢွၵ်ႇၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ႇလႃႇ ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ တႆးႁဝ်း ၵူၼ်းမိူင်းၸိုင်ႈတႆးႁဝ်း လူဝ်ႇႁူႉပွင်ႇၸႂ်ဝႆႉဝႃႈ မိူင်းတႆးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႊ ဢဝ်သိုၵ်းၶိုၼ်ႈမႃးယိုဝ်းဢဝ်ေသသိမ်းဢဝ်ဝၢၼ်ႈမိူင်းႁဝ်း ၊ ယဝ်ႉေၵႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ တႆးႁဝ်းၼႆႉဢမ်ႇမီးမိူင်းႄလႈ တူၵ်းယွၼ်းမိူင်းဢဝ်ဢမ်ႇၸႂ်ႈ ၊ ႁဝ်းမီးဝၢၼ်ႈမီးမိူင်း ၵွပ်ႈႁဝ်းသူမ်းသုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ႁဝ်းမႃး ၊ ၵွပ်ႈႁဝ်းသူမ်းေၶႃႈတူၵ်းလူင်း လိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆပၢင်လူင် 1947 ၼၼ်ႉမႃးႄလႈ ႁဝ်းၸင်ႇလႆႈမႃးယိပ်းၵွင်ႈၶိုၼ်းတိုၵ်းဢဝ်ဝၢၼ်ႈဢဝ်မိူင်းႁဝ်းၵူၺ်း
ၸိူဝ်းဢၼ်ပဵၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇၼႂ်းမိူင်းၸိုင်ႈတႆးႁဝ်း ၵူၼ်းၼႂ်းဝဵင်းၶဝ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ မီးတႃယူႇေၵႃႈ မီးဢွၵ်းယူႇေၵႃႈ ၵွပ်ႈလႆႈႁဵၼ်းလႆႈၶိုၼ်ႈၵွျၵ်းမၢၼ်ႊမႃးၵူၺ်းႄလႈ သင်ၽႂ်သွၼ်ၺႃးလိၵ်ႈလၢႆး ႁူင်းႁဵၼ်း မၢၼ်ႊေၵႃႈ မၼ်းတိုၼ်း ဝူၼ်ႉဝႃႈ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၵူႈၸုမ်းၸုမ်းၼႆႉ ပဵၼ်ၸုမ်းေၵႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉႄလႈ ၸုမ်းဢမ်ႇမီးပၵ်းမီးပိူင်ဝႆႉယူႇ။
ႁိူၼ်းၼိုင်ႈလင် သင်ဝႃႈႁဝ်းယူႇၸွမ်းၵၼ် ဢမ်ႇမီးလွင်ႈၽႅင်ႈပႅင်းဢမ်ႇမီးလွင်ႈသုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်သင် ၶႂ်ႈႁဵတ်းသင်ေၵႃႈဢမ်ႇပၼ်ႁဵၼ်း ၸွမ်းယႃႉၵဝ်းႄလႈ ၸွမ်းဢဝ်ၵၢၼ်တၢႆၷူၺ်း ၼႆၸိုင်ႈ ၼႂ်းႁိူၼ်းလင်ၼၼ်ႉ မၼ်းတိုၼ်းဢမ်ႇၵတ်းယဵၼ်လႆႈလႃးလႃး ဝၼ်းၼိုင်ႈဢမ်ႇဝၼ်းၼိုင်ႈ မၼ်းတိုၼ်းလုၵ်ႉပဵၼ် ၾႆး ယူႇဢမ်ႇႁၢၼ်ႉ။ ေတႃႇၼင်ႇၽူဝ်ႇႄမးၵၼ် ေပႃးဢမ်ႇမႅင်ႈၵၼ်မႃး ပႅတ်ႈၵၼ် ၽၢတ်ႇၵၼ်တၢင်းလႆႈ သင်ဝႃႈၽႂ်ငိူဝ်ႈေသ ေတၶၢမ်ႈယူႇပဵၼ် ၶီႈၶႃ ၶၢမ်ႈယူႇပဵၼ် ၵူၼ်းယွၼ်းႄတႉဢမ်ႇႁူႉ။ ေပႃးမီးသုၼ်ႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈေၵႃႈေတလႆႈမီးသုၼ်ႇ ၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇယူႇ မိူဝ်ႈ 1947 ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးၽႂ်ႁႂ်ႈႁဝ်းၶဝ်ႈႁူမ်ႈႄလႈဢဝ်ၵၢင်ၸႂ်ႁဝ်းေသၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ဢဝ်လွင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်း သဝ်းေၶႃႈၸွမ်းမၢၼ်ႊ ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉသမ်ႉၵွပ်ႈသင် တႃႇေတၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇၼၼ်ႉ ၸိုဝ်ႊမၢၼ်ႊသမ်ႉ ဢမ်ႇၶႂ်ႈပၼ်ၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇလႃႇ ??? ေပႃးမႃးထတ်းတူၺ်း ၵွပ်ႈမိူင်းတႆးၼႆႉ မီးၶူဝ်းၶွင်ၼမ် မီးသၽဝႃႉ ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ဢမ်ႇတွၼ်ႉမီးေၽးသင် ႁႃၵိၼ်ငႆႈ ႁဵတ်းၵၢၼ်ငႆႈ လီယူႇလီၵိၼ် ႁႃပၢႆးမၢၵ်ႇမီးေၵႃႈလီ ႄလႈ ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ယွၼ်ႉၼၼ်ႄလႈမၢၼ်ႊၶဝ်ၸင်ႇဢမ်ႇၶႆႈပၼ်ႁဝ်းၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈ တုမ်ႇၼႆႉယူႇ။
>>>>> သိုပ်ႇတူၺ်းထႅင်ႈ လိၵ်ႈမၢႆ - 2 ထႅင်ႈေသၵမ်းၶႃႈ <<<<<
- သႅင်သိုၵ်း
- www.saisengserk.com
- ShanStateDefenceArmy


text:
ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး:လွင်ႈၼႄႉၼွၼ်းမၵ်းမၼ်ႈလႆႈ
တီႈ ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ လွင်ႈၼႄႉၼွၼ်းမၵ်းမၼ်ႈလႆႈ (verifiability) ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ၽူႈၸိူဝ်းၸႂ်ႉတိုဝ်း ပပ်ႉသႅၼ်သမ်ႇၼႆႉ ၸၢင်ႈၵူတ်ႇထတ်းတူၺ်းဝႃႈ လွၼ်ႉၶၢဝ်ႇၼိုင်ႈဢၼ်ၼႆႉ မၼ်းလုၵ်ႉတီႈ ငဝ်ႈငႃႇ ဢၼ်ယုမ်ႇယမ်လႆႈ မႃးႁိူဝ် ၸႂ်ႈဢမ်ႇၸႂ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢၼ်ပဵၼ် လွင်ႈၶူၼ်ႉၶႂႃႉ ဢၼ်တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇႁဵတ်းဝႆႉၼၼ်ႉ ဢမ်ႇတၢင်ႇဝႆႉပၼ်။ လွင်ႈတၢင်းၸိူဝ်းမီးတီႈ ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ ဢဝ်လွင်ႈယုမ်ႇယမ် ဢမ်ႇၼၼ် တူဝ်ထူပ်း ၽူႈမႄးထတ်းသေ တႅပ်းတတ်း၊ ဢဝ် ၶေႃႈမုၼ်းလွၼ်ႉၶၢဝ်ႇ ၸိူဝ်းဢၼ်ပိုၼ်ဢွၵ်ႇမႃးၼၼ်ႉသေ တႅပ်းတတ်းယဝ်ႉ။ လွင်ႈတၢင်းၼိုင်ႈဢၼ်ၼႆႉ ႁူမ်ႈဝႃႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇႁူႉဝႃႈ မၼ်းမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈၼႄႉၼွၼ်းလီၼႆသေတႃႉ တွၼ်ႈတႃႇဢဝ်လွင်ႈတၢင်းၼၼ်ႉ ထႅမ်သႂ်ႇၼၼ်ႉ လူဝ်ႇလႆႈမီး လွင်ႈၼႄႉၼွၼ်းမၵ်းမၼ်ႈလႆႈယဝ်ႉ။[1] သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ငဝ်ႈငႃႇ ဢၼ်လႆႈတမ်းၸႂ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ မီးလွင်ႈတၢင်းႁၼ်ထိုင် ပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်ဝႆႉယူႇၼႆ တေယိပ်းၵမ် တၢင်းႁၼ်ထိုင် ဢၼ်ဢမ်ႇၵိူင်းၸူးၽၢႆႇလႂ်သေ တေဢဝ် လွင်ႈဢၼ် ငဝ်ႈငႃႇမၼ်းၼႄဝႆႉၼၼ်ႉ တၢင်ႇသေ တေႁႂ်ႈပဵၼ် ၽဵင်ႇၽဵင်ႇပဵင်းပဵင်းယဝ်ႉ။
လွင်ႈတၢင်းတင်းသဵင် ၸိူဝ်းၶဝ်ႈပႃးတီႈ ပွင်ႈၵႂၢမ်း၊ သဵၼ်ႈမၢႆ သေဢမ်ႇၵႃး လွင်ႈတၢင်းတင်းသဵင်ႈ ဢၼ်မီးတီႈ သဵၼ်ႈၸိုဝ်ႈငဝ်ႈငႃႇ ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃး ၼၼ်ႉ တေလႆႈထုၵ်ႇၼႄႉၼွၼ်းမၵ်းမၼ်ႈလႆႈယဝ်ႉ။ လွင်ႈၼႄႉၼွၼ်းမၵ်းမၼ်ႈလႆႈၼႆႉ လွင်ႈလၢတ်ႈ ဢၼ်ထုၵ်ႇတွင်ႈထၢမ်ၶိုၼ်း ဢမ်ႇၼၼ် ဢၼ်တေၸၢင်ႈထုၵ်ႇထၢမ် ဢၼ်ပဵၼ် လွင်ႈတၢင်းသင်သေဢမ်ႇဝႃႈ မၼ်းတေလႆႈၶဝ်ႈပႃး inline citation ဢၼ်ၵမ်ႉထႅမ်ၵမ်းသိုဝ်ႈပၼ် လွင်ႈတၢင်းဢၼ်ၼၼ်ႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ လူဝ်ႇ ငဝ်ႈငႃႇၼိုင်ႈဢၼ် ဢမ်ႇၼၼ် ပေႃးဢမ်ႇၶဝ်ႈပႃးဝႆႉငဝ်ႈငႃႇမၼ်းၼႆၸိုင် ပဵၼ်လွင်ႈတၢင်းသင်သေဢမ်ႇဝႃႈ တေၸၢင်ႈထုၵ်ႇ ဢဝ်ပႅတ်ႈယူႇယဝ်ႉ။ ပေႃးပဵၼ် လွင်ႈတၢင်း ဢၼ်တေၸၢင်ႈမီးလွင်ႈထဵင်မေႃး မိူၼ်ၼင်ႇ ပိုၼ်း ၵူၼ်းၸိူဝ်းတိုၵ်ႉမီးဢႃႇယု ဢၼ်ငဝ်ႈငႃႇမၼ်း ဢမ်ႇမီးၼမ်ၼၼ်ႉ ၶႅၼ်းတေႃႈ ဢဝ်ပႅတ်ႈၵမ်းလဵဝ်လႄႈ။
တွၼ်ႈတႃႇ လွၵ်းလၢႆးတႅမ်ႈ လွင်ႈဢိင်ဢၢၼ်ႈၼႆႉ တူၺ်းတီႈ ဢိင်ဢၢင်ႈ ငဝ်ႈငႃႇၼၼ်ႉလႄႈ။ လွင်ႈၼႄႉၼွၼ်းမၵ်းမၵ်ႈလႆႈ၊ လွင်ႈၶူၼ်ႉၶႂႃႉ ဢၼ်တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇႁဵတ်းဝႆႉ လႄႈ တၢင်းႁၼ်ထိုင် ဢၼ်ဢမ်ႇၵိူင်းၸူးၽၢႆႇလႂ် ၸိူဝ်းၼႆႉ မၼ်းပဵၼ် လၵ်းၵၢၼ် လွင်ႈတၢင်းပိူင်လူင် ႁင်း ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးယဝ်ႉ။ တွၼ်ႈတႃႇ တႅပ်းတတ်းလွင်ႈတၢင်းၼႆႉ ၸိူဝ်းပဵၼ် ၽူႈမႄးထတ်း ဢၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈၸွမ်းၵၼ်ၼၼ်ႉ ထုၵ်ႇလီပွင်ႇၸႂ် လွင်ႈလမ်ႇလွင်ႈႁင်း လၵ်းၵၢၼ်သၢမ်ဢၼ်ၼၼ်ႉယူႇ။ ပွင်ႈၵႂၢမ်းၼႆႉ တေလႆႈၸွမ်း လၵ်းၵၢၼ် သုၼ်ႇၸဝ်ႈၶွင် ယဝ်ႉ။
- ↑ This principle was previously expressed on this policy page as "the threshold for inclusion is verifiability, not truth".


text:
မ်ႂႇသုင် ၽူႈဢၢၼ်ႇလိၵ်ႈ လူလိၵ်ႈၶဝ်တၢင်းသဵင်ႈၵူႈေၵႃႇၶႃႈ။ ပိုၼ်းလွင်ႈတၢင်း ၶႃႈ ႁဝ်း သႅင်သုိၵ်း
လႆႈၶဝ်ႈမႃးႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၸူိဝ်ႉၸၢတ်ႈ တီႈငဝ်ႈၸုိင်ႈ လွႆတႆးလႅင်း ေတႉမၼ်း
ေၵႃႈ ဢမ်ႇလႆႈမီးလွင်ႈ ယၢဝ်းသင်
ေတႉေတႉ ၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ပွပ်ႈပႃးၸ်ႂ ႄလႈ မႃးႁဵတ်းသိုၵ်း ၊ ၵွပ်ႈပွင်ႇၸ်ႂ
ၼူိဝ်ၵၢၼ်ၸူိဝ်ႉ ၊ ၵွပ်ႈဢမ်ႇမီးသုၼ်ၽႅင်ႇပႅင်း ၊ ၵွပ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ ေပႉၵိၼ် ၊ ၵွပ်ႈတူၺ်း ၵူၼ်းၶိူဝ်းၼႃႈလဵၵ်ႉ ၼႃႈယ်ႂႇ ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ႄလႈ ၸွင်ႇလႆႈမႃး ႁဵတ်းသုိၵ်း ေတႃႇထုိင်ဝၼ်း
မူိဝ်ႈၼႆႉ။ တႃႇေတ ၶဝ်ႈမႃးႁဵတ်း သုိၵ်းေၵႃႈ တွၼ်ႈတႃႇၶႃႈ လႆႈဝႃႈ ယၢပ်ႇေတႉေတႉ ၊ မုၵ်ႉၸုမ်း ၼုိင်ႈ
ၸုမ်း တႃႇေတလႆႈ ၵူၼ်းသုိၵ်းၼုိင်ႈေၵႃႇၼႆႉ ေတလႆႈ ၺွပ်း ၊ ေတလႆႈ ႁၢပ်ႇထမ်း ၶၢၼ်း ၵူၼ်းၵူႈေၵႃႉ
တႃႇေတလႆႈ ၵူၼ်းသိုၵ်းမႃး။ ၵူၺ်းၶႃႈ ႁဝ်းသမ်ႉ ၽ်ႂဢမ်ႇမႃးၺွပ်း ၊ ၽ်ႂဢမ်ႇမႃးၶၢၼ်း ၊ ၽ်ႂဢမ်ႇမႃး
ႁွင်ႉႁဝ်း ပႃးၸ်ႂ မီးေၶႃႈယိူင်းဢၢၼ်း ႄလႈ ၸွင်ႇၶဝ်ႈမႃးႁဵတ်းသုိၵ်း ႁၢပ်ႇထမ်းၵၢၼ် ၸူိဝ်ႉၸၢတ်ႈ။
မူိဝ်ႈပီ 2014 ၶႃႈႁဝ်းမီးဝႆႉ တီႈမူိင်းမၢၼ်ႈ ဝဵင်းတႃႇၵုင်ႈ ( Yangon ) ယဝ်ႉႁဵၼ်းယဝ်ႉ ၶႆႈ
မႃးႁဵတ်းသုိၵ်း ၊ ၶႆႈမႃးၸွႆႈ ၵၢၼ်ၸူိဝ်ႉၸၢတ်ႈ ေသႁႃၵပ်ႉသိုပ်ႇ တီႈၸုမ်း ၶွင်သီဢဝ်ၶိုၼ်း ၸုိင်ႈတႆး ၊
တပ်ႉသုိၵ်းၸုိင်ႈတႆး ( RCSS/SSA ) ဝၢႆးမႃး ၺႃး ၽူႈၽၢႆႇပိင်ႇၽႃႇသႃႇ မၢၼ်ႈ ၸၢႆးမိူင်း ၼူိဝ် Facebook and G - Mail or G - Talk ( ဝၢႆးမႃးလႆႈႁူႉ ၸုိဝ်ႈမၼ်းၸဝ်ႈေတႉေတႉ ဝႃႈ ၸၢႆးသႅင်မူိင်း )
ၶႃႈၵပ်ႉသုိပ်ႇမႃးဝႃႈ ၶႃႈၶႆႈႁဵတ်းသုိၵ်း ပႃးၸ်ႂၶႆႈၶဝ်ႈၸုမ်း ေတလႆႈၵပ်ႉသုိပ်ႇတီႈလ်ႂ ေတလႆႈႁဵတ်းႁိုဝ် ၊
သမ်ႇဢမ်ႇတွပ်ႇမႃးသင် ဝၢႆးလိုၼ်းမႃး ၶိုၼ်းမွၵ်ႇလၢတ်ႈမႃးဝႃႈ ႁ်ႂႈသူင်ပၼ် ေၶႃႈမုၼ်းပိုၼ်းၵဵပ်ႈ တီႈၼ်ႂး
G - Mail ( rcss.ssa@gmail.com ) ေသ မီးၵႂႃႇၶၢဝ်းတၢင်း 4/5 လိူၼ်ေၵႃႈ ဢမ်ႇတွပ်ႇသင်မႃးႄလႈ
ၶႃႈေၵႃႈ လႆႈၸ်ႂလမ်ေသ တဵမ်ႈၵႂႃႇထႅင်ႈဝႃႈ / ၶႃႈၶႆႈမႃးႁဵတ်းသိုၵ်းၼႆႉ ၵွပ်ႈၵဝ်ယူႇမူိင်းမၢၼ်ႈ ၵွပ်ႈၵဝ်
သွၼ်လိၵ်ႈမၢၼ်ႈ ႄလႈ သူၶဝ်ဢမ်ႇယုမ်ႇၵဝ် ၵူဝ်ၵဝ်မႃးဢဝ်ၶၢဝ်ႇသူႁႃး ? ၊ လၢတ်ႈ ႄၼႈ တၢင်းၵႂႃႇ
မၼ်းသဵၼ်ႈတၢင်းမၼ်းေၵႃႈ ၶႃႈေပႃးယဝ်ႉ ၵႃႈၸရိပ်ႈတၢင်း ေတႉၶႃႈဢမ်ႇလူဝ်ႇ ၊ ၶႃႈပ်ႂႉ ေၶႃႈတွပ်ႇ
( Reply ) ၸဝ်ႈႁဝ်းေၵႃႈ ႁုိင်ၼႃႇယဝ်ႉ ၊ ၶႃႈေၵႃႈ လႆႈလၢတ်ႈၵႂႃႇၸူိင်ႉၼႆ ။ ယဝ်ႉဢမ်ႇၶိုၼ်းတွပ်ႇသင်
မႃးထႅင်ႈ ။ လိုၼ်းသုတ်းမႃး ၶႃႈေၵႃႈ ႁႃလၢႆးမၼ်းေသ လႆႈၵႂႃႇ ၵပ်ႉသိုပ်ႇၺႃး ၶူးလဵၵ်ႉ ဢမ်ႇၼၼ်
ၸဝ်ႈႁၢၼ်လၢဝ်သႅင် ( lekjaoyod@gmail.com ) ႄလႈ ၶႃႈေၵႃႈလႆႈ လုၵ်ႉတီႈတႃႇၵုင်ႈ( Rangoon ) ေသမႃးမူိင်းၵွၵ်ႇ ( Bangkok ) ။
ၶႃႈၶိုၼ်းဝူၼ်ႉတူၺ်း ပိူၼ်ႈသမ်ႉၵူဝ်လႆႈႁဵတ်းသုိၵ်း ဢွၼ်ၵၼ်ပၢႆႈ ၊ ၶႃႈသမ်ႉၵူဝ်ဢမ်ႇ
လႆႈႁဵတ်းသုိၵ်း သမ်ႉလၵ်ႉမႃးႁဵတ်းသုိၵ်း ၊ ၶႃႈေတႇမႃး ၶဝ်ႈႁဵတ်းသိုၵ်းမိူဝ်ႈပီႈ 2014 လိူၼ် 8 ( ဝၢႆးပွႆး
ပီႊမ်ႂႇတႆးဝဵင်းလူင်တူၼ်ႈတီး ) ဝၼ်းထီႉ 12 ( 12.08.2014 ) ၊ တႃႇေတမႃးႁဵတ်းသုိၵ်းၼႆႉ လႆႈဝႃႈ
တွၼ်ႈတႃႇၶႃႈ ယၢပ်ႇၸ်ႂေတႉေတႉ ၊ မႃးႁဵတ်းသုိၵ်းတႆး ဢမ်ႇေပႃးမီးၵူၼ်း ၶႆႈယုမ်ႇ ၶႆႈထၢင်ႇပဵၼ်တ်ႂႈ
ပဵၼ်ၼူိဝ်။ ၵွပ်ႈၶႃႈ ယူႇၼ်ႂးႄၵႈမၢၼ်ႈမႃး မၼ်းေၵႃႈထုၵ်ႇလီပဵၼ်ယူႇ ပဵၼ်ၸုမ်းလ်ႂ ပဵၼ်ၽ်ႂလ်ႂေၵႃႈယဝ်ႉ
ေပႃးလုၵ်ႉတီႈ မူိင်းမၢၼ်ႈ ေသေတမႃးႁဵတ်းသုိၵ်းၼႆႉ မီးပုၼ်ႈၽွၼ်း မီးသုၼ်ေတလႆႈထတ်း ေတလႆႈ
ပၵ်ႉတႃ တူၺ်းေသႇေသႇ ၼႆႉပဵၼ်ပူိင် ၵူႈတီႈတီႈ တွၼ်ႈတႃႇ မုၵ်ႉၸုမ်း တွၼ်ႈတႃႇ ေတဢမ်ႇတိူဝ်ႉ
ၵၢၼ်ၸူိဝ်ႉၸၢတ်ႈ မီးပုၼ်ႈၽွၼ်း ၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်းထတ်းႁဵတ်းသၢင်ႈၵူႈေၵႃႉ။ ၶဝ်ႈမႃးႁဵတ်းသုိၵ်းမူိဝ်ႈပီ 2014 လႆႈသွၼ်ၵၢၼ်တီႈၼ်ႂး ၵၢၼ်သွၼ်သုိၵ်းႁၢၼ် တီႈပၢင်မၢႆ - 3 ၼ်ႂးၶၢဝ်းတၢင်း ၸမ်ၸမ်ၼုိင်ႈပီ
လႆႈလူင်းၵၢၼ်သွၼ်ၵႂႃႇ 2015 ဝၢႆးပွႆး လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ လိူၼ် May - 2015 ၊ ( ပဵၼ်ၸုပ်ႈ ဢွၼ်တၢင်းမူိဝ်း
ေတႇေတႇပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ် တၢင်းသုိၵ်းလွႆ TNLA ) ဝၢႆးသွၼ်ၵၢၼ် သုိၵ်းႁၢၼ်ယဝ်ႉ လႆႈၶဝ်ႈမႃး
တူၵ်းပုၼ်ႈၽွၼ်း ၽၢႆႇပၢႆးပိၺ်ႇၺႃႇ တီႈႁူင်းႁဵၼ်း ၸူိဝ်ႉၸၢတ်ႈ ငဝ်ႈၸုိင်ႈ လွႆတႆးလႅင်း ၊ ေတႇၶဝ်ႈ
ႁဵတ်းၶူးသွၼ် ႁူင်းႁဵၼ်းၸူိဝ်ႉၸၢတ်ႈ မိူဝ်ႈပီ 2015 လိူၼ် July ဝၼ်းထီႉ 10 ၊ မူိဝ်ႈၼၼ်ႉ တုိၵ်ႉပဵၼ်
သိုၵ်း ( 5 ) ပီၵူၺ်း ပႆႇၸ်ႂႈ သုိၵ်းလွၼ်ႉ ။ ထုိင်မႃးဝၼ်းထီႉ 17.07.2015 မႃး ၶႃႈလႆႈၸ်ႂ ၶႆႈပဵၼ်သုိၵ်း
လွၼ်ႉၼႆႄလႈ ေတႇလႆႈသ်ႂႇ သၢႆမၢႆသုိၵ်းလွၼ်ႉၵႂႃႇ ေတႃႇထုိင်ဝၼ်းမူိဝ်ႈၼႆႉ ယူႇ။
မူိဝ်ႈၽွၼ်းယၢမ်းသွၼ်ၵၢၼ်သုိၵ်း ေၵႃႉသုိၵ်းႁၢၼ် တီႈပၢင်မၢႆ - 3 ၼၼ်ႉ မၢင်ပွၵ်ႈေၵႃႈ
ၸ်ႂၸႃႉ တုၵ်ႉၶ ၊ မၢင်ပွၵ်ႈေၵႃႈ ေၵျႃႇသူိဝ်း လႆႈယုမ်ႉ လႆႈၶူဝ် ( မူိဝ်ႈပၢၼ်ၶဝ်ႈပၢင်မၢႆ - 3 ၼၼ်ႉ ေတႇ
ၺႃးၸုပ်ႈ ၶူးၸၢမ်မူိင်း ၶူးမႆႉ ၶဝ် ) ၵၢင်ဝၼ်း သွၼ်ၵၢၼ်တၢင်းဝၼ်း ၊ ၵၢၼ်သွၼ်သုိၵ်း ၼႆႉမၼ်းပဵၼ်
ၵၢၼ်ပၢႆးပိၺ်ႇၺႃႇတၢင်းႁူႉၼုိင်ႈဢၼ် ၊ ၼ်ႂးၵၢၼ်သွၼ်ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီး လုၵ်ႈၸဝ်ႈ လုၵ်ႈၶုၼ် ၵူၼ်း
ၽၢၼ် ၵူၼ်းမီးသင် ၽဵင်ႇပႅင်း ၵၼ်မူတ်း ။
မၢင်ေၵႃႉ လႆႈၸုမ်ႈ ၼွၵ်ႈမူိင်း မႃးေၵႃႈမီး ၵူၼ်းေပႃးၶူးမၼ်း ၸ်ႂႉၵၢၼ်းေၵႃႈေတလႆႈၵၢၼ်း ေပႃးၸ်ႂႉၵိင်ႈေၵႃႈ ေတလႆႈၵိင်ႈ မၢင်ေၵႃႉ သမ်ႉႁဵတ်းၽိတ်း သမ်ႉၶႆႈၶူဝ်
ၵၼ် သွၼ်ၵၢၼ်သုိၵ်း ၵၢင်ဝၼ်းယဝ်ႉထုိင်မႃး ၵၢင်ၶမ်ႈ ဢွၼ်ၵၼ်မႃးၶဝ်ႈထႅဝ်ေသ ၽ်ႂေမႃႁွင်ႉၵႂၢမ်း
ၽ်ႂေမႃၵႃႈ ၽ်ႂေမႃ ႁွင်ႉၵႂၢမ်းပၼ်ၵဝ်ႇ ေၵႃႈႁွင်ႉ ၵူၼ်းဢၼ်ဢမ်ႇေမႃ ႁွင်ႉသမ်ႉ ၼင်ႈေသ ထွမ်ႇယဝ်ႉ
ႁုၼ်ႉၸွမ်း ၶူဝ်ၸွမ်း ၊ ၸိူဝ်းဢၼ်ဢမ်ႇၶႆႈ ထွမ်ႇၵႂၢမ်း ဢမ်ႇၶႆႈႁုၼ်ႉ ၸူိဝ်းၼၼ်ႉသမ်ႉ ၊ မၢင်ေၵႃႉ ေၵႃႈ
ၵႂႃႇႁႆႇၵွင် ႁႆႇမွင်းေသၵႃႈ လၢႆး ၊ ၵႃႈတူဝ်း ႄလႈ ၵႃႈၼူၵ်ႉ။ မၢင်ေၵႃႉသမ်ႉ တူၺ်း TV ၶူးၶဝ်ေတ ဢဝ် Projector ယ်ႂႇယ်ႂႇေသ မႃးႄၼႈ ၸူိဝ်း ။ ၵူၼ်းၸူိဝ်းဢမ်ႇၶႆႈ ႁဵတ်းသင် ၶႆႈလိုၼ်ႈ ၶႆႈၼွၼ်းေၵႃႈၼွၼ်း မၢင်ေၵႃႉသမ်ႉ ဢမ်ႇၶႆႈၼွၼ်း ၶႆႈယဝ်ႉၵၼ် ၊ ၶႆႈလူလိၵ်ႈ ၼႆေၵႃႈႁဵတ်းလႆႈ ယူႇလႆႈ လွတ်ႈလွတ်ႈ
လႅဝ်းလႅဝ်း ၶႃႈေတဝူၼ်ႉႁၼ်ထုိင်လွင်ႈၸူိင်ႉၼႆႉ ဝႃႈ မီးတၢင်းသိူဝ်းၸ်ႂေတႉေတႉ ႄလႈ မီးဢူၺ်းေၵႃႉ
ၼမ်ေတႉေတႉ လုၵ်ႉတီႈ ၵူႈဝၢၼ်ႈ ၵူႈမူိင်း ေသမႃးထူပ်းၵၼ်။
ဝူၼ်ႉယဝ်ႉ ၶုၵ်ႉၸ်ႂလႆႈ ၶိုၼ်းၵႂၢမ်းဢူၺ်းေၵႃႉ ႄလႈ ၶူးၶဝ်ၵႆႉလၢတ်ႈႁဝ်းၶဝ်
ဝႃႈ ႁဝ်းမႃးယူႇၸွမ်းၵၼ် တုၵ်ႉၸွမ်းၵၼ် ၵိၼ်ၸွမ်းၵၼ် ၵိၼ်ၶဝ်ႈေမႃလဵဝ်ၵၼ် သူိဝ်းၸွမ်းၵၼ် ဢူၺ်းေၵႃႉ ေၵႃႈလုၵ်ႉၵူႈတီႈၵူႈတၢင်းေသမႃး ၵူႈတီႈတီႈ သင်သူမူိဝ်းတူၵ်းၼႃႈတီႈ ဢမ်ႇၼၼ် မူိဝ်း
ေလႇထုိင်ဝၢၼ်းလ်ႂေၵႃႈယဝ်ႉ ၵွပ်ႈသူမီးဢူၺ်းေၵႃႉၼမ် ၵူႈတီႈတီႈ ႄလႈ တုိၼ်းေတဢမ်ႇဢုိပ်းၶဝ်ႈ
တီႈယူႇတီႈၼွၼ်း။ ၼ်ႂးၶၢဝ်းတၢင်း ယူႇသဝ်းၸွမ်းၵၼ်မႃးၼႆႉ လႆႈဝႃႈမီးၽွၼ်းလီမႃးေတႉေတႉ ေၵျႃႇ
ေၵႃႈေၵျႃႇေတႉေတႉ ၊ ဝၢႆးၶႃႈႁဝ်း သွၼ်ၵၢၼ်သုိၵ်း ပၢင်မၢႆ - 3 မႃးယဝ်ႉ လႆႈမႃးယူႇၸွမ်းႁွင်ႈၵၢၼ်ၼႆႉ
ေပႃးဢမ်ႇၶႆႈယူႇ ဢမ်ႇၶႆႈမုိၼ်ေသဢိတ်း ၊ ဢမ်ႇေၵျႃႇ ဢမ်ႇလႆႈၶူဝ် မိူၼ်မူိဝ်ႈသွၼ်ၵၢၼ် ပၢင်မၢႆ - 3
ေသဢိတ်းၵႂႃႇၵၼ်ေတႉေတႉဝႃႈဝႃႈ ။ ပိူၼ်ႈေတႉလၢတ်ႈဝႃႈ သွၼ်ၵၢၼ်ၼႆႉတုၵ်ႉၶ ဝႃႈၶႃႈသမ်ႉဝႃႈ
သွၼ်ၵၢၼ်ၼႆႉ ေၵျႃႇမီးတၢင်းသူိဝ်းၸ်ႂ ၊ ၵူၼ်းၼႆႉလုၵ်ႉမႃးေၵႃႉတီႈေၵႃႉတၢင်း ပဵၼ်ၽ်ႂ ပဵၼ်လုၵ်ႈႄမႈ
ၽ်ႂေၵႃႈဢမ်ႇႁူႉ ယူႇဝၢၼ်ႈလဵဝ်ၵၼ် မႃးႁဵတ်းသုိၵ်းတီႈလဵဝ်ၵၼ် သွၼ်ၵၢၼ်သုိၵ်းၸွမ်းၵၼ် ၵမ်ႉဢမ်ႇ
လႃလီၺႃးၵၼ် ( ၵွပ်ႈၵူၼ်းၼမ်ၼႃႇ ) ။
ၶၢဝ်းတၢင်း သွၼ်ၵၢၼ်သုိၵ်းယဝ်ႉၵႂႃႇလီငမ်းယဝ်ႉၼႆ ေတလႆႈၽၢတ်ႇၵၼ်မူိဝ်း မူိင်းၽ်ႂမူိင်းမၼ်း
ေတလႆႈမိူဝ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၽ်ႂၵၢၼ်မၼ်း ၸွမ်းၼူိဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်း ေၵႃႉသုိၵ်းေၵႃႉႁၢၼ် ႁဝ်းေသႄလႈ ထုိင်
မႃး ၼ််ႂးလိူၼ် May ၸူိဝ်းဢၼ်လႆႈဢွၵ်ႇမူိဝ်းေၵႃႈ ဢွၵ်ႇမူိဝ်း ၵႂႃႇၽ်ႂမၼ်းၵူႈေၵႃႉၵူႈတၢင်း။ ၼ်ႂးၶၢဝ်း
တၢင်း ၸမ်ၸမ်ၼုိင်ႈပီၼႆႉ ေတလႆႈၽၢတ်ႇၵၼ်မူိဝ်းၼႆႉ ဢွၼ်ၵၼ်ၼမ်ႉတႃတူၵ်း ၸ်ႂလဵၵ်ႉ ေၶႃးၶူမ်
ဢမ်ႇၶႆႈၽၢတ်ႇၵၼ်ေသမူိဝ်း ၊ လိုၼ်းသုတ်းမႃး ထုိင်တီႈ ၶူးသွၼ်ၵၢၼ်သုိၵ်းၶဝ်ေပႃးလႆႈ လိုပ်ႈမိူဝ်း
ၶူးၸၢမ်မူိင်းလၢတ်ႈဝႃႈ သူၶဝ်ၼႆႉ မူိဝ်ႈယူႇၸွမ်းၵၼ် မၢင်ပွၵ်ႈၽိတ်းၵၼ် ေမႃးၵၼ် ၵမ်ႉၼႆႉ ၸမ်ေတ
မူိဝ်းမႃး သမ်ႉမႃးႁႃ ဢွၼ်ၵၼ်ႁွင်ႉႁႆႈ ၼမ်ႉတႃတူၵ်းႁိုဝ်ႉ ။ သွၼ်ၵၢၼ်ယဝ်ႉ ႄလႈ ဢွၼ်ၵၼ် ဢွၵ်ႇ
မူိဝ်း မူိင်းၽ်ႂမၼ်းၵူႈေၵႃႉ။
ၼ်ႂးၶၢဝ်းတၢင်း ဢွၵ်ႇမူိဝ်း ၸုမ်း
ပီႈၼွင်ႉ ဢူၺ်းေၵႃႉ ေၵႃႉသုိၵ်းႁၢၼ်
ႁဝ်း ၸုမ်း ထုင်ႉမဝ်း ( 701 ) လႆႈ
မူိဝ်းၺႃး ၸုမ်းဢၢႆလွႆသုိၵ်း( TNLA )
ၶဝ် လၵ်ႉယိုဝ်း မူိဝ်ႈပီ 2015 ၼၼ်ႉ
ယဝ်ႉ ၊ တႃႇေတ ဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်း
မိူဝ်းပွတ်းၼၼ်ႉေၵႃႈ ၽၢႆႇသုိၵ်းႁဝ်း
( RCSS/SSA ) ေၵႃႈလႆႈပွင်ႇၶၢဝ်ႇ
ပၼ်ၶဝ်ယဝ်ႉ ဝႃႈေတလၢတ်းၵႂႃႇသဵၼ်ႈတၢင်းၼႆႉ။ လႆႈဝႃႈပဵၼ်တီႈမၢႆတွင်းၵႂႃႇေတႉေတႉ ၼ်ႂးၶၢဝ်းတၢင်း
သွၼ်ၵၢၼ်သုိၵ်းၸွမ်းၵၼ် တၢင်းဢူၺ်းေၵႃႉႁဝ်းၶဝ် ၵူႈမူိင်းမူိင်း ၵူႈတီႈတီႈ။ ေၶႃႈယိူင်းဢၢၼ်းမူိၼ်
ၵၼ် ၵိၼ်ၶဝ်ႈေမႃလဵဝ်ၵၼ်ေသ ႁ်ႂႈေမႃဢွၼ်ၵၼ် ႁၵ်ႉၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈႁဝ်း ယႃႇေပ ၵုမ်ႇ
မဝ်းၸွမ်းၵူၼ်းတၢင်းၶိူဝ်း ႁ်ႂႈမီးၸ်ႂ ေမႃပွင်ႇၸ်ႂ ၼူိဝ်ၵၢၼ်ၸူိဝ်ႉၸၢတ်း တႆးႁဝ်းေသ ၊ ႁ်ႂႈႁူႉပုၼ်ႈၽွၼ်း
တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ် ၽ်ႂမၼ်းေသ ဢွၼ်ၵၼ်ၶဝ်ႈမႃး ႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၸူိဝ်ႉၸၢတ်ႈေသၵမ်း။
ၶၢဝ်းတၢင်း လႆႈၶဝ်ႈမႃးႁဵတ်းသုိၵ်း ႄလႈ သွၼ်ၵၢၼ်သုိၵ်း ေတတဵမ်ႈဝႆႉၵႂႃႇႁ်ႂႈပဵၼ်တီႈမၢႆ
တွင်း ၊ ငိၼ်းၸူမ်းၼမ်ၼမ် ပီႈၼွင်ႉဢၼ်ၶဝ်ႈမႃး လူလိၵ်ႈ ဢၢၼ်ႇလိၵ်ႈၶႃးႁဝ်းၼၼ်ႉေသၵမ်း မ်ႂႇသုင်
ၶႃႈ။
ၸၢႆးသႅင်သုိၵ်း ( Tai management @ Tai Strategy )
Post >>> ShanStateDefenceArmy


text:
မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းထီႉ 27 December 2020 (လိူၼ်ၸဵင်မႂ်ႇ 13 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2115 ၼီႈ) ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 24 ၸူဝ်ႈမူင်း ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 ၼႂ်းမိူင်းတႆး တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈတင်းၼမ် ဝႃႈၼႆ။
ၽၢႆႇပၢႆးယူႇလီၶဝ် ဢဝ်ၶိူင်ႈၵူတ်ႇထတ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း RDT Test ၵူတ်ႇထတ်းၸႅတ်ႈတူၺ်းၵူၼ်း 611 ၵေႃႉသေ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ထူပ်းႁၼ်ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 တီႈမိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ထႅင်ႈ 7 ၵေႃႉ၊ ပဵၼ်ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵၢတ်ႇလေႃႉ 2 ၵေႃႉ လႄႈ ၸႄႈဝဵင်းလွႆလႅမ် 5 ၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။
ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေၼၼ်ႉ ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈ ၵူတ်ႇထတ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း လႄႈ သၢႆငၢႆထူပ်းႁၼ် ၸိူဝ်ႉမႅင်း ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈသေ ၶွမ်ႇမတီႇၽၢႆႇၵုမ်းထိင်းၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 “ဝ” (UWSA) ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵႂႃႇဝႃႈ မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 26 December 2020 ၵူတ်ႇထတ်းႁၼ် ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 တီႈဝဵင်းပၢင်သၢင်းထႅင်ႈ 5 ၵေႃႉ၊ ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 27 December 2020 သမ်ႉ ၵူတ်ႇထတ်းႁၼ်တီႈ ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းပွၵ်ႉထႅင်ႈ 6 ၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 15 December 2020 ၵူတ်ႇထတ်းႁၼ် ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 ၼိုင်ႈၵေႃႉ တီႈႁိမ်းဝဵင်းပၢင်သၢင်း လႅၼ်လိၼ် မိူင်းတႆး-မိူင်းၶႄႇ ဢွၼ်တၢင်းသုတ်းယဝ်ႉ ယွၼ်ႉဝႃႈ ၵူၼ်းပဵၼ်ၵေႃႉၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းၶႄႇ ၶဝ်ႈမႃးတၢင်းဝဵင်းမိူင်းလႃး ယဝ်ႉၵေႃႈ လုၵ်ႉတီႈ ဝဵင်းမိူင်းလႃး ဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်း လတ်းၽၢၼ်ႇ ၶဝ်ႈမႃးဝဵင်းပၢင်သၢင်းသေ ၽွင်းယၢမ်းတေပွၵ်ႈမိူဝ်းၶိုၼ်း မိူင်းၶႄႇၼၼ်ႉ ၽၢႆႇမိူင်းၶႄႇ ၵူတ်ႇထတ်းၸႅတ်ႈတူၺ်းယဝ်ႉ ၸင်ႇႁူႉဝႃႈ တိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 ၼႆလႄႈ ၽၢႆႇပၢႆးယူႇလီၶဝ်ၵေႃႈ ၵႅတ်ႇၶႄၵုမ်းထိင်း လွင်ႈၽႄႈလၢမ်းၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 လႄႈ ၵူတ်ႇထတ်းၼႅၼ်ႈၼႃယူႇ ဝႃႈၼႆ။
ဢူးၺီႇရၢၼ်း ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇ တပ်ႉသိုၵ်း UWSA လၢတ်ႈတီႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ 7 Day News ဝႃႈ ၼႂ်းၼႃႈလိၼ်ၵုမ်းၵမ် “ဝ” ၼႆႉ တႄႇဝၼ်းထီႉ 15 December 2020 တေႃႇထိုင် ဝၼ်းထီႉ 27 December 2020 ၽၢႆႇပၢႆးယူႇလီၶဝ် လႆႈၵူတ်ႇထတ်းၸႅတ်ႈတူၺ်း တူဝ်ယၢင်ႇၼမ်ႉမုၵ်ႈသႂ် 7,943 ၵေႃႉသေ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ထူပ်းႁၼ် ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 (38) ၵေႃႉယဝ်ႉလႄႈ ယၢမ်းၽွင်းတေႃႈလဵဝ် သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်း လႄႈ ႁူင်းႁဵၼ်း ပိၵ်ႉဢိုတ်းဝႆႉၸူဝ်ႈၶၢဝ်းသေ ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းၶဝ်ၵေႃႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၼႄႉၼမ်း ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈတႃႇၵႅတ်ႇၶႄၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ဢိၵ်ႇ ႁၢမ်ႈၵူၼ်းၸူႉတုမ်ၶွၼ်ႈၵမ်ၼမ် ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉယူႇ ဝႃႈၼႆ။
တႄႇဝၼ်းထီႉ 30 March 2020 တေႃႇထိုင် မိူဝ်ႈဝႃး ယၢမ်းၵၢင်ဝၼ်း 11 : 00 မူင်း ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 ၼႂ်းမိူင်းတႆး ႁူမ်ႈတင်းသဵင်ႈ မီး 831 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းပဵၼ်ဢၼ်လူႉသဵင်ႈတၢႆ မီး 3 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းပဵၼ်ဢၼ်တိုၵ်ႉယူတ်းယႃတူဝ်တီႈႁူင်းယႃ မီး 177 ၵေႃႉ လႄႈ ၵူၼ်းပဵၼ်ဢၼ်ယူတ်းယႃၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းၶိုၼ်းသေ လႆႈလူင်းႁူင်းယႃသမ်ႉ မီး 651 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
ၸွမ်းၼင်ႇႁွင်ႈၵၢၼ်ၽၢႆႇပၢႆးယူႇလီလႄႈ ၽၢႆႇလဵၼ်ႈႁႅင်း မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵႂႃႇ မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းထီႉ 27 December 2020 ယၢမ်းၵၢင်ၶိုၼ်း 20 : 00 မူင်း ၼၼ်ႉသေ ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 606 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းပဵၼ်ဢၼ်လူႉသဵင်ႈတၢႆသမ်ႉ တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 22 ၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။
တေႃႇထိုင်မိူဝ်ႈဝႃး ယၢမ်းၵၢင်ၶိုၼ်း 20 : 00 မူင်း ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ႁူမ်ႈတင်းသဵင်ႈ မီး 121,886 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းပဵၼ်ဢၼ်လူႉသဵင်ႈတၢႆ မီး 2,601 ၵေႃႉ လႄႈ ၵူၼ်းပဵၼ်ဢၼ်ယူတ်းယႃၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းသေ လႆႈလူင်းႁူင်းယႃသမ်ႉ မီး 103,223 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ၽၢႆႇၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉ ယႃႈမဝ်းၵမ် CCDAC Myanmar တီႉၺွပ်းလႆႈ ၵူၼ်းၵႃႉၶၢႆယႃႈမဝ်းၵမ် ဢၼ်တေႃႉတၢင်ႇယႃႈဢၢႆႉသ် လႄႈ ၶေးတမိၼ်ႇ ဢၼ်မီးၵႃႈၶၼ် 41.175 ပီႇလီႇယၼ်ႇ တီႈဝဵင်းၵျၢႆႉထူဝ်ႇ မိူင်းမွၼ်းၼႆယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 11 September 2021 (လိူၼ်သိပ်းမႂ်ႇ 6 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2115 ၼီႈ) ၽၢႆႇၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉယႃႈမဝ်းၵမ် လႆႈႁပ်ႉလၢႆးငၢၼ်းသေ လူင်းၵူတ်ႇထတ်း တီႈလၢၼ်ႇၵူတ်ႇထတ်းဝဵင်းၵျၢႆႉထူဝ်ႇ သဵၼ်ႈတၢင်းလူင် တႃႈၵုင်ႈ−မေႃႇလမျႅင်ႇ မိူင်းမွၼ်းသေ တီႉၺွပ်းလႆႈ ၵူၼ်းၵႃႉၶၢႆယႃႈမဝ်းၵမ် (5) ၵေႃႉ၊ ႁူမ်ႈတင်း ယႃႈမဝ်းၵမ် ယႃႈဢၢႆႉသ် 1000 ၵီႇလူဝ်ႇ၊ ယႃႈၶေးတမိၼ်ႇ 47 ၵီႇလူဝ်ႇ လႄႈ ငိုၼ်း 517.28 သႅၼ်ပျႃး ၼႂ်းလူတ်ႉၵႃး သွင်လမ်း ၼႆယဝ်ႉ။
ၵူၼ်းၵႃႉၶၢႆယႃႈမဝ်းၵမ် 5 ၵေႃႉၼၼ်ႉ ၸိုဝ်ႈႁွင်ႉဝႃႈ (1) မျိၼ်ႉၵူဝ်ႇ ဢႃႇယု 54 ပီႊ (2) တေႃႇမီႇမီႇဢေး (ႁွင်ႉ) မီႇမီႇဢေးၵျေႃႇ ဢႃႇယု 62 ပီႊ (3) ၸူဝ်းတူႇရ ဢႃႇယု 36 ပီႊ (4) မိၼ်းထိၼ်ႇ ဢႃႇယု 52 ပီႊ (5) ၸေႃးမျိၼ်ႉ ဢႃႇယု 59 ပီႊ ၼႆယဝ်ႉ။
ၸွမ်းၼင်ႇ ၵူၼ်းၵႃႉၶၢႆယႃႈမဝ်းၵမ် တွပ်ႇလၢတ်ႈတီႈ ၽၢႆႇၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉ ယႃႈမဝ်းၵမ်ဝႆႉၼၼ်ႉ ယႃႈဢၢႆႉသ် လႄႈ ယႃႈၶေးတမိၼ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢဝ်မႃးတီႈၸႄႈဝဵင်းၵေးသီး မိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း တေဢၢၼ်းၵႂႃႇသူင်ႇပၼ်တီႈ ဝဵင်းတႃႈဝၢႆ (ထႃးဝႄႇ) တိူင်းတၼိၼ်းတႃႇယီႇ လုၵ်ႉတီႈၼၼ်ႉ သိုပ်ႇတၢင်ႇၼိူဝ်ႁိူဝ်းၽၢၼ်ႇသဵၼ်ႈတၢင်းၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆႇသေ သူင်ႇၵႂႃႇတီႈ မိူင်းမလေးသျႃး ဝႃႈၼႆ။
ဝၢႆးၼၼ်ႉ ၸွမ်းၼင်ႇၵူၼ်းၵႃႉၶၢႆယႃႈမဝ်းၵမ်လၢတ်ႈၼၼ်ႉသေ ၽၢႆႇၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉယႃႈမဝ်းၵမ် သိုပ်ႇလမ်းတီႉၺွပ်း ၽူႈၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ ၼႂ်းၵၢၼ်တေႃႉတၢင်ႇယႃႈမဝ်းၵမ်ပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉထႅင်ႈ ၸိုဝ်ႈႁွင်ႉဝႃႈ ၵျေႃႇၸေႃးဝိၼ်း (ႁွင်ႉ) တႃးတႃး တီႈမျၢၼ်ႇမႃႇပလႃႇၸႃႇ ဝဵင်းပႁၢၼ်း တိူင်းတႃႈၵုင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။
ယၢမ်းလဵဝ် ၵူၼ်းၵႃႉၶၢႆယႃႈမဝ်းၵမ် (6) ၵေႃႉ ထုၵ်ႇၵုမ်းၶင်ဢဝ်တၢင်းၽိတ်း ၸွမ်းၼင်ႇမၢႆမီႈမီးၼၼ်ႉသေ ၽၢႆႇၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉယႃႈမဝ်းၵမ် တိုၵ်ႉသိုပ်ႇလမ်းႁႃ ၽူႈၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၼႂ်းၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆယႃႈမဝ်းၵမ် ဝႆႉယူႇ ၼႆယဝ်ႉ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
သိုၵ်းထႆးၵေႃႉၼိုင်ႈ ပႃးၶိူင်ႈယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸေးမိုဝ်း မီးလွင်ႈၶဝ်ႈပိုတ်းယိုဝ်း ၵူၼ်းတၢႆၼပ်ႉ လၢႆသိပ်းၵေႃႉ တီႈၼႂ်းသုၼ်ၵၢင်ၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆ TERMINAL 21 Shopping Mall ဝဵင်းၼၶွၼ်းရၢတ်ႉၶျသီမႃး ၸိုင်ႈထႆးသေ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ လႆႈၸႂ်ႉၶၢဝ်းယၢမ်း သိပ်းၸူဝ်ႈမူင်းပၢႆ ၸင်ႇတေၵိုတ်းယိုဝ်းလႆႈ။
ဢိင်ၼိူဝ် မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 08 February 2020 ၶၢဝ်းယၢမ်း 15:30 မူင်း ဝၢႆးဝၼ်းၼၼ်ႉ မီးသိုၵ်းထႆး ၵေႃႉၼိုင်ႈ ၸိုဝ်ႈ (ၸၵ်ၵၽၼ်း ထူမ်မႃး) ပႃးၶိူင်ႈယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၵႂႃႇပိုတ်းယိုဝ်း ႁူဝ်ၼႃႈ ၽူႈၵွၼ်းတပ်ႉတၢႆထင်တီႈသေ ၵူၼ်းႁၢႆႉၶိုၼ်းသိုပ်ႇၵႂႃႇပိုတ်းယိုဝ်း ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ဢၼ်ပႂ်ႉဝႆႉ ႁူင်းၵဵပ်းၶိူင်ႈၵွင်ႈၵၢင်ႇၼၼ်ႉတၢႆထႅင်ႈ လႄႈ ဢဝ်ၶိူင်ႈယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇတင်းၼမ် ဢိၵ်ႇတင်း လူတ်ႉၵႃးသိုၵ်း လမ်းၼိုင်ႈႁေႃႈဢွၵ်ႇတပ်ႉၵႂႃႇ ၼႆယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈၽွင်း ၵူၼ်းႁၢႆႉတိုၵ်ႉႁေႃႈလူတ်ႉၵႃး ၸွမ်းသဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်း ဢၼ်မုင်ႈၼႃႈၵႂႃႇၸူး တီႈၼႂ်းသုၼ်ၵၢင် ၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆ TERMINAL 21 Shopping Mall ယူႇၼၼ်ႉ ၵူၼ်းႁၢႆႉမီးလွင်ႈ ပိုတ်းယိုဝ်းလူတ်ႉၵႃး ဢၼ်ၵႂႃႇမႃး ၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်းလႄႈ မီးၵူၼ်းလႆႈလူႉတၢႆထႅင်ႈတင်းၼမ်သေ သိုပ်ႇၶဝ်ႈၵႂႃႇတီႈၼႂ်း TERMINAL 21 Shopping Mall ၼႆယဝ်ႉ။
သိုပ်ႇၼၼ်ႉ ၵူၼ်းႁၢႆႉမီးလွင်ႈ ၶဝ်ႈပိုတ်းယိုဝ်း ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းၵႂႃႇဢႅဝ်ႇလႄႇ ၸႂ်ႉၸၢႆႇသိုဝ်ႉၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်မီးယူႇဝႆႉတီႈ ၼႂ်းသုၼ်ၵၢင် ၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆၵုၼ်ႇ TERMINAL 21 Shopping Mall သေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈမီးၵူၼ်း လူႉသဵင်ႈတၢႆထႅင်ႈလႄႈ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ လႅၼ်ႈပၢႆႈဢဝ်တူဝ်လွတ်ႈ၊ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈထုၵ်ႇၵူၼ်းႁၢႆႉ တိၺွပ်းဝႆႉ ပဵၼ်ယိူဝ်ႇ ၼင်ႇႁိုဝ်ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ၽၢႆႇႁူမ်ႇလူမ်ႈ ပေႃးတေဢမ်ႇၸၢင်ႈၶဝ်ႈတီႉၺွပ်းလႆႈ ဝႃႈၼႆ။
ၸွမ်းၼင်ႇ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ၸုမ်းၶိုၵ်ႉတွၼ်း ၽၢႆႇပလိၵ်ႈ လႄႈ ၽၢႆႇတပ်ႉသိုၵ်း လႆႈမီးလွင်ႈ ၶဝ်ႈဝႅတ်ႉလွမ်ႉ ၵူၼ်းႁၢႆႉဝႆႉ ၶၢဝ်းတၢင်းႁိုင် 18 ၸူဝ်ႈမူင်းသေ ယွၼ်ႉၵူၼ်းႁၢႆႉသမ်ႉ မီးၶိူင်ႈယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ တုမ်ႉတွပ်ႇပိုတ်းယိုဝ်း ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၶိုၼ်းလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ၸုမ်းၶိုၵ်ႉတွၼ်း လႆႈလူႉသဵင်ႈတၢႆထႅင်ႈ (2) ၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။
ထိုင်မႃး ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 09 February 2020 ၶၢဝ်းယၢမ်း 08:45 မူင်း ၵၢင်ၼႂ်လႃႈၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ၸင်ႇတေပိုတ်းယိုဝ်းလႆႈ တူဝ်တၢႆၵူၼ်းႁၢႆႉ တီႈၸၼ်ႉတႂ်ႈလိၼ် ဢၼ်ပဵၼ်တီႈ သုၼ်ၵၢင်လၢၼ်ႉၶၢႆ တၢင်းၵိၼ်ယႅမ်ႉၼၼ်ႉသေ ၼႂ်းၸုမ်းၶိုၵ်ႉတွၼ်း ဢၼ်ၶဝ်ႈပိုတ်းယိုဝ်းၵူၼ်းႁၢႆႉ ပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉ ႁူဝ်ၼႃႈလူင် ၽၢႆႇပလိၵ်ႈမိူင်းၸိုင်ႈထႆး ၵေႃႉလူင်းပိုၼ်ႉတီႈ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈၵၢၼ်ငၢၼ်းၵႂႃႇ တေႃႇပေႃးပိုတ်းယိုဝ်းလႆႈ တူဝ်ၵူၼ်းႁၢႆႉ ၼႆယဝ်ႉ။
ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈ ဢၼ်သိုၵ်းထႆးၵေႃႉၼိုင်ႈ လႆႈပိုတ်းယိုဝ်းၵူၼ်းတၢႆ တႄႇၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 08 – 09 February 2020 ၶၢဝ်းတၢင်း 2 ဝၼ်းၼႆႉ မီးၵူၼ်းလႆႈလူႉသဵင်ႈတၢႆၵႂႃႇ တင်းမူတ်း (30) ၵေႃႉ လႄႈ မီးၵူၼ်းမၢတ်ႇၸဵပ်း ထႅင်ႈ (58) ၵေႃႉ ယၢမ်းလဵဝ်တိုၵ်ႉယူတ်းယႃတူဝ်ဝႆႉ တီႈႁူင်းယႃသေ၊ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ၽၢႆႇဢုပ်ႉပိူင်ႇ ဢိၵ်ႇတင်း ၽၢႆႁူမ်ႇလူမ်ႈၵေႃႈ လႆႈသပ်းလႅင်းၸႅင်ႈၶၢဝ်ႇ တႃႇတေ ၸွႆႈထႅမ်တွပ်ႇတႅၼ်းပၼ်ၶိုၼ်း ၵူၼ်းၸိူဝ်းလႆႈလူႉ သဵင်ႈတၢႆ ၵႂႃႇလႄႈ ၵူၼ်းမၢတ်ႇၸဵပ်း ၼႆယဝ်ႉ။
ၶေႃႈမုၼ်း – Khaosod
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ၸွမ်းၼင်ႇႁွင်ႈၵၢၼ်ၽၢႆႇပၢႆးယူႇလီလႄႈ ၽၢႆႇလဵၼ်ႈႁႅင်း မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵႂႃႇၼၼ်ႉသေ မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 30 August 2020 (လိူၼ်ၵဝ်ႈမႂ်ႇ 12 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2114 ၼီႈ) ယၢမ်းၵၢင်ၶိုၼ်း 20 : 00 မူင်း ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 26 ၵေႃႉ၊ မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းထီႉ 31 August 2020 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 08 : 00 မူင်းသမ်ႉ တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 12 ၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ဢၼ်တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ၽူႈၸၢႆး 21 ၵေႃႉ ၽူႈယိင်း 17 ၵေႃႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းၸႃႇတိ ၼႂ်းတိူင်းတႃႈၵုင်ႈ 6 ၵေႃႉ၊ မိူင်းရၶႅင်ႇ 32 ၵေႃႉ သေ ယၢမ်ႈမီးပိုၼ်းဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းၵႂႃႇမႃး ၼႂ်းမိူင်းရၶႅင်ႇ ဢိၵ်ႇ ယၢမ်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉယူႇႁိမ်းၸမ် ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ဢွၼ်တၢင်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ 19 ၵေႃႉ လႄႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းထုၵ်ႇၵဵပ်းတူဝ်ဝႆႉ ဢွင်ႈတီႈဢၼ် ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းၶဝ် တမ်းဝၢင်းဝႆႉပၼ်ၼၼ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ဢၼ်တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 38 ၵေႃႉၼႆႉ ယၢမ်းၽွင်းတေႃႈလဵဝ် ယူတ်းယႃတူဝ်ဝႆႉယူႇတီႈ ႁူင်းယႃတွင်ႇဢူၵ်ႉၵလႃႇပ တိူင်းတႃႈၵုင်ႈ 6 ၵေႃႉ၊ ႁူင်းယႃဝဵင်းၵျွၵ်ႉတေႃႇ မိူင်းရၶႅင်ႇ 2 ၵေႃႉ၊ ႁူင်းယႃဝဵင်းၵျွၵ်ႉၽိဝ်ႇ မိူင်းရၶႅင်ႇ 3 ၵေႃႉ၊ ႁူင်းယႃဝဵင်းမိၼ်းပျႃး မိူင်းရၶႅင်ႇ 4 ၵေႃႉ၊ ႁူင်းယႃဝဵင်းပွၵ်ႉတေႃး မိူင်းရၶႅင်ႇ 6 ၵေႃႉ၊ ႁူင်းယႃဝဵင်းပူင်ႇၼၸုၼ်း မိူင်းရၶႅင်ႇ 6 ၵေႃႉ လႄႈ ႁူင်းယႃဝဵင်းၸိတ်ႉတူၺ်ႇ မိူင်းရၶႅင်ႇ 11 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းၵူၼ်းတိတ်းၸပ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ဢၼ်တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 38 ၵေႃႉၼႆႉ ပႃးဢွၼ်ႇၸၢႆး ဢႃႇယု 1 ၶူပ်ႇ 1 ၵေႃႉ၊ ဢႃႇယု 10 ၶူပ်ႇ 1 ၵေႃႉ လႄႈ ဢႃႇယု 11 ၶူပ်ႇ 1 ၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။
ၸွမ်းၼင်ႇႁွင်ႈၵၢၼ်ၽၢႆႇပၢႆးယူႇလီလႄႈ ၽၢႆႇလဵၼ်ႈႁႅင်း မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵႂႃႇ မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 30 August 2020 ယၢမ်းၵၢင်ၶိုၼ်း 20 : 00 မူင်းၼၼ်ႉသေ ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ဢၼ်ယူတ်းယႃၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းၶိုၼ်း တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 1 ၵေႃႉ၊ ပဵၼ်ၵူၼ်းပဵၼ် ၵေႃႉထီႉ (361) ၽူႈၸၢႆး ဢႃႇယု 35 ပီႊ ၵူၼ်းၸႃႇတိၼႂ်းတိူင်းတႃႈၵုင်ႈ ဝႃႈၼႆ။
တေႃႇထိုင်မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းထီႉ 31 August 2020 (လိူၼ်ၵဝ်ႈမႂ်ႇ 13 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2114 ၼီႈ) ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 08 : 00 မူင်း ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ႁူမ်ႈတင်းသဵင်ႈ မီး 787 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းဢၼ်လႆႈလူႉသဵင်ႈတၢႆ မီး 6 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းပဵၼ်ဢၼ်ယူတ်းယႃ ၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းၶိုၼ်းသမ်ႉ မီး 352 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ဢိၼ်းတီးယႃး ၵူတ်ႇထူပ်းႁၼ် ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်း တၢင်းပဵၼ်ၸိူဝ်ႉမႅင်းသႃးလမ် (black fungus) ၼႂ်းၵူၼ်းပဵၼ် COVID-19 ၸမ်မွၵ်ႈ 9,000 ၵေႃႉ တိတ်းၸပ်းယဝ်ႉ ၸၢင်ႈလူႉတၢႆ ႁူဝ်ပၢၵ်ႇၵဝ်ႈသိပ်းသီႇ (94%) ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းထီႉ 23 May 2021 (လိူၼ်ႁူၵ်းမႂ်ႇ 13 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2115 ၼီႈ) သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ BBC ဢွၵ်ႇၼႄဝႆႉဝႃႈ ၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 ဢၼ်ၽႄႈလၢမ်းယူႇ တီႈၼႂ်းမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃးၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၸၼ်ႉႁၢႆႉႁႅင်းလႄႈ ၶႃႈသၢႆၸႂ်ၵူၼ်းမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး ၼမ်ထိုင် 3 သႅၼ်ပၢႆယဝ်ႉၼၼ်ႉ သမ်ႉပၢႆၵူတ်ႇထူပ်းၺႃး တၢင်းပဵၼ်ၸိူဝ်ႉမႅင်းသႃးလမ် (black fungus) ၼႂ်းၵူၼ်းပဵၼ်ထႅင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။
တၢင်းပဵၼ်ၸိူဝ်ႉမႅင်းသႃးလမ် (black fungus) ဢမ်ႇၼၼ်ႁွင်ႉ (Mucormycosis) ၼႆႉ လႆႈၵူတ်ႇထတ်းထူပ်းႁၼ် ၼႂ်းၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 တင်းၼမ် 8,800 ၵေႃႉ တႃႇၶိုင်ႈၼိုင်ႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 ၼႂ်းၸႄႈမိူင်း ၵူႇၵျရတ်ႉ (Gujarat) လႄႈ ၸႄႈမိူင်းမႁႃရတ်ႉထရႃႇ တႃႇထႅင်ႈ 15 ၸႄႈမိူင်း ၵူတ်ႇထူပ်းႁၼ် ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း 800-900 ၵေႃႉသေ ထႅင်ႈ 25 ၸႄႈမိူင်း လႆႈဢွၵ်ႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ တၢင်းပဵၼ်ၸိူဝ်ႉမႅင်းသႃးလမ် (black fungus) လႆႈၽႄႈလၢမ်းယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
မေႃယႃလူင် တီႈႁူင်းယႃ Maharaja Yeshwantrao လၢတ်ႈဝႃႈ တၢင်းႁူင်းယႃ လႆႈၸတ်းႁဵတ်း ႁွင်ႈယူတ်းယႃၵူၼ်းပဵၼ်ထႅင်ႈ 11 ႁွင်ႈ မီးၵူႇၼွၼ်းမွၵ်ႈ 200 ၵေႃႉ တႃႇယူတ်းယႃ ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ်ၸိူဝ်ႉမႅင်းသႃးလမ် (black fungus) ၼႆႉၵမ်းသိုဝ်ႈ ယွၼ်ႉဝႃႈ ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 ဝႆႉယဝ်ႉသေ သမ်ႉတိတ်းၸပ်း တၢင်းပဵၼ်ၸိူဝ်ႉမႅင်းသႃးလမ်ထႅင်ႈ ၸၢင်ႈပဵၼ်ၽေးထိုင်သၢႆၸႂ်လႆႈဝႆးၽႂ်း ႁူဝ်ပၢၵ်ႇၵဝ်ႈသိပ်းသီႇ (94%) ၼႆယဝ်ႉ။
တူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း CVOID-19 တီႈၼႂ်းမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး လူတ်းယွမ်းလူင်းသေတႃႉ တူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်းလူႉသဵင်ႈတၢႆ တိုၵ်ႉတိူဝ်းၶိုၼ်ႈယူႇၵူႈဝၼ်းဝၼ်း ၶၢဝ်းတၢင်း 24 ၸူဝ်ႈမူင်း ၵူၼ်းလူႉသဵင်ႈတၢႆဝ်းထႅင်ႈ 4,455 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈၵူၼ်းလူႉသဵင်ႈတၢႆ တင်းမူတ်းမီး 303,751 ၵေႃႉ ယွၼ်ႉဢမ်ႇမီး တီႈၸုတ်ႇၽဝ်ၵူၼ်းတၢႆယဝ်ႉသေ ၵမ်ႈၼမ်ၵူၺ်း ဢဝ်ၵႂႃႇၽင်ဝႆႉ ၸွမ်းၽင်ႇမႄႈၼမ်ႉ ၵႅၼ်ႇၵိတ်ႉသ် (Ganges) ၼၼ်ႉၵူၺ်းၼႆယဝ်ႉ။
ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 တီႈၼႂ်းမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး တင်းမူတ်းမီး 26,752,447 ၵေႃႉ လႄႈ ၵူၼ်းယူတ်းယႃၶႅၼ်းၶိုၼ်းမီး 23,728,011 ၵေႃႉ၊ မိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ ပဵၼ်မိူင်းဢၼ်မီး ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း ၼမ်သုတ်းၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်းတင်းမူတ်းမီး 33,896,660 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းလူႉသဵင်ႈတၢႆမီး 604,087 ၵေႃႉ လႄႈ ယူတ်းယႃၶႅၼ်းၶိုၼ်းမီး 27,502,255 ၵေႃႉ၊ တီႈမိူင်းပရႃႇသီးလ် ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်းတင်းမူတ်းမီး 16,083,573 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းလူႉသဵင်ႈတၢႆမီး 449,185 ၵေႃႉ လႄႈ ယူတ်းယႃၶႅၼ်းၶိုၼ်းမီး 14,492,167 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းထီႉ 24 May 2021 ၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ၽႄႈလၢမ်းၸွတ်ႇတူဝ်ႈၵႂႃႇ 220 မိူင်း ႁူဝ်ႁုပ်ႈၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း ၸွတ်ႇတူဝ်ႈတင်းလုမ်ႈၾႃႉမီး 167,534,501 ၵေႃႉ၊ ႁူဝ်ႁုပ်ႈၵူၼ်းဢၼ်လူႉသဵင်ႈတၢႆ တင်းမူတ်းမီး 3,478,602 ၵေႃႉ လႄႈ ၵူၼ်းဢၼ်ယူတ်းယႃၶႅၼ်းၶိုၼ်းမီး 148,574,424 ၵေႃႉ ၸွမ်းၼင်ႇၶေႃႈမုၼ်း – www.worldometers.info/coronavirus/ ဝၼ်းထီႉ 24 May 2021 ၶၢဝ်းယၢမ်း 14:30 မူင်း။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်းသေ ၶႃႈႁႅမ်တၢႆ ၽူႈယိင်းၵေႃႉၼိုင်ႈ တီႈၼႂ်းဢိူင်ႇၶူႉတုထ ၸႄႈဝဵင်းတွႆႇလူဝ်း ၸႄႈတွၼ်ႈၽႃႇပုၼ်ႇ မိူင်းယၢင်းၼၼ်ႉသေ ၵူၼ်းမိူင်းဢၼ်ယူႇသဝ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ မီးလွင်ႈဢမ်ႇႁၢၼ်ႉၸႂ်လႄႈ ၸင်ႇႁူမ်ႈၵၼ်ၼပ်ႉႁူဝ်ႁဵင် ၶိုၼ်းဢွၵ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ် သၢၼ်ၶတ်းတေႃႇ လၢႆးႁဵတ်းသၢင်ႈ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈထႅင်ႈ ပဵၼ်ပွၵ်ႈၵမ်းထီႉ 2 ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 28 July 2020 (တု-လိူၼ်ပႅတ်ႇမႂ်ႇ 9 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2114 ၼီႈ) ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 07 : 00 မူင်း ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်းယၢင်း ၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈၽႃႇပုၼ်ႇ ႁူမ်ႈၵၼ်တင်းၼမ် 4,600 ပၢႆ ဢွၵ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ်သၢၼ်ၶတ်းတေႃႇ လၢႆးႁဵတ်းသၢင်ႈ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈထႅင်ႈ လႄႈ တုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ပၵ်းသဝ်းဝႆႉ တီႈၼႂ်းဢိူင်ႇၶူႉတုထ ၼၼ်ႉ ထွၼ်ဢွၵ်ႇၵႂႃႇသဵင်ႈသဵင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။
ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈၼႆႉသေ မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 16 July 2020 (ပ-လိူၼ်ပႅတ်ႇလွင်ႈ 12 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2114 ၼီႈ) ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ 2 ၵေႃႉ ဢဝ်ၵွင်ႈယိုဝ်းၶႃႈႁႅမ်တၢႆ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈပူဝ်လူဝ်းထ တီႈၼႂ်းဢိူင်ႇၶူႉတုထ ၽူႈယိင်းၸိုဝ်ႈႁွင်ႉ ၼေႃႇမုၼေႃႇ သေဢမ်ႇၵႃး ၸူၼ်ဢဝ်ပႃးၶူဝ်းၶွင် ငိုၼ်းၶမ်း တီႈတူဝ်မၼ်းၼၢင်း၊ ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေၼၼ်ႉ ၼႂ်းပီႊ 2020 ၼႆႉ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵမ်းၵမ်းမီးလွင်ႈ ဢဝ်မၢၵ်ႇလူင် ပိုတ်းယိုဝ်းၶဝ်ႈၼႂ်းဝၢၼ်ႈသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ တူၵ်းၸႂ်ၵူဝ်ႁႄလႄႈ မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 22 July 2020 ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်းယၢင်း ဢၼ်ယူႇသဝ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ၸင်ႇႁူမ်ႈၵၼ်တင်းၼမ် 1,500 ပၢႆ ဢွၵ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ် သၢၼ်ၶတ်းတေႃႇၼႃႈ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ 4 ဢွင်ႈတီႈ ဢၼ်ပၵ်းသဝ်းဝႆႉ ၼႂ်းဢိူင်ႇၶူႉတုထ ၼင်ႇႁိုဝ် တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပေႃးတေထွၼ်တပ်ႉဢွၵ်ႇၵႂႃႇ ဝႃႈၼႆ။ မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းထီႉ 28 July 2020 ၼႆႉသမ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်းယၢင်း 4,600 ပၢႆ ၶိုၼ်းဢွၵ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ်သၢၼ်ၶတ်း တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈထႅင်ႈ ပဵၼ်ပွၵ်ႈၵမ်းထီႉ 2 သေ တုၵ်းယွၼ်း ႁႂ်ႈတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ပၵ်းသဝ်းဝႆႉ တီႈၼႂ်းဢိူင်ႇၶူႉတုထ ထွၼ်ဢွၵ်ႇၵႂႃႇ ၼႆယဝ်ႉ။
ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ် ၵူၼ်းၼႄၵၢင်ၸႂ် ၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈၼႄဝႃႈ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ဝႆႉၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းၶႃႈ မိူၼ်ၼင်ႇ ပဵၼ်ၽူႈၶဵၼ်ၶဝ်သေ ဢမ်ႇမီးတၢင်းၽိတ်းၵေႃႈ ႁႃတၢင်းၽိတ်း ယိုဝ်းၶႃႈႁႅမ်တၢႆ ။ ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေၼၼ်ႉ သင်တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တိုၵ်ႉသိုပ်ႇပၵ်းတပ်ႉဝႆႉယူႇ ပေႃးၼႆၸိုင် တွၼ်ႈတႃႇလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ ၵူၼ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ႁဝ်းၶႃႈ တေမီးလွင်ႈမႆႈၸႂ်သေ လွင်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ထုၵ်ႇၶႃႈႁႅမ်တၢႆၵေႃႈ တေၸၢင်ႈပဵၼ်မႃးထႅင်ႈ လႄႈ ႁဝ်းၶႃႈၵူၼ်းမိူင်း ၸင်ႇလႆႈႁူမ်ႈၵၼ် ၼႄၵၢင်ၸႂ်သၢၼ်ၶတ်း လၢႆးႁဵတ်းသၢင်ႈ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈလႄႈ တုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ပၵ်းသဝ်းဝႆႉ တီႈၼႂ်းဢိူင်ႇၶူႉတုထ ထွၼ်တပ်ႉဢွၵ်ႇၵႂႃႇသဵင်ႈသဵင်ႈ ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းၼႄၵၢင်ၸႂ် 4,600 ပၢႆ ၽႄႁဵတ်းပဵၼ် 2 ၸုမ်းသေ ပႆတၢင်းၼႄၵၢၼ်ၸႂ် ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵမမွင်း လႄႈ ၸႄႈဝဵင်းၽႃႇပုၼ်ႇသေ တုၵ်းယွၼ်းတွၼ်ႈတႃႇၵူၼ်းဢၼ် ထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶႃႈႁႅမ်တၢႆၵႂႃႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉ လႆႈလွင်ႈၽဵင်ႇပဵင်း လႄႈ ႁႂ်ႈတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ထွၼ်တပ်ႉဢွၵ်ႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ၼႆယဝ်ႉ။
လွင်ႈၵူၼ်းမိူင်းယၢင်း ၸိုဝ်ႈႁွင်ႉၼေႃႇမုၼေႃႇ ထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢဝ်ၵွင်ႈယိုဝ်း ၶႃႈႁႅမ်တၢႆ လႄႈ ၸူၼ်ဢဝ်ပႃး ငိုၼ်းၶမ်းတီႈတူဝ်မၼ်းၼၢင်းၼႆႉ တွၼ်ႈတႃႇတေၵူတ်ႇထတ်း လွင်ႈတၢင်းပိူင်ပဵၼ်ၼၼ်ႉ ယူႇတီႈႁူမ်ႈတုမ် ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈယၢင်း (KNU) ဢၼ်ပဵၼ်ၸုမ်းလူင်းလၢႆးမိုဝ်း လိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆၵိုတ်းတိုၵ်း ၸိုင်ႈမိူင်းပတ်းပိုၼ်ႉ (NCA) လႆႈတၢင်ႇထိုင် ၵေႃၵမ်ၵၢၼ်ႁူမ်ႈ တႃႇလူလွမ်ပႂ်ႉတူၺ်း ၵၢၼ်ၵိုတ်းယိုတ်းလွင်ႈတိုၵ်းယိုဝ်း (JMC) ယူႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢမ်ႇပႆႇမီးလွင်ႈတၢင်း ၶိုၼ်းပွင်ႇလႅင်းသင်မႃးသေလွင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
Photo – Thoolei New


text:
မူႇၸေႈ၊ ၸႄႈတွၼ်ႈ
ၸႄႈတွၼ်ႈမူႇၸေႈ (IPA: [mù ʦē]); (မၢၼ်ႈ: မူဆယ်ခရိုင်), (ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Muse District), (သဵင်ဢွၵ်ႇ [Zetaun Muse]) ၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်ၸေႈတွၼ်ႈ ဢၼ်မီးတီႈ မိူင်းတႆး ပွတ်းႁွင်ႇ ဢၼ်ၼိုင်ႈ။ ပဵၼ်လႅၼ်လိၼ်ၵၢႆႇၵၼ် တင်းမိူင်းၶႄႇ ဢၼ်ဢဝ် မႄႈၼမ်ႉမၢဝ်း ၶႅၼ်ႈဝႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဝဵင်းမူႇၸေႈၼႆႉ မီးၼႂ်းဝူင်ႈၵၢင် သၢႆၼၢင်ႁွင်ႇ 23 တီႇၵရီႇ 45 မိၼိတ်ႉလႄႈ 24 တီႇၵရီႇ 18 မိၼိတ်ႉ ဢိၵ်ႇလူၺ်ႈ သၢႆၶႂၢင်ဢွၵ်ႇ 87 တီႇၵရီႇ 45 မိၼိတ်ႉ လႄႈ 98 တီႇၵရီႇ 37 မိၼိတ်ႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၽၢႆႇႁွင်ႇ မီးဝႆႉမိူင်းၶႄႇလႅင်၊ ၽၢႆႇၸၢၼ်း မီးဝႆႉၸႄႈဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆ၊ ၽၢႆႇတူၵ်းသမ်ႉ မီးဝႆႉၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်းသေ တၢင်းၵႂၢင်ႈၸႄႈဝဵင်း မီး 1308 လၵ်းပၼ်ႇႁွပ်ႈ (471074) ဢေႇၵ။ ဝဵင်းမူႇၸေႈၼႆႉ သုင်သေ ၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆႇ 2700 ပေႇ (822.96) မီႇတိူဝ်ႇယဝ်ႉ။[2] တၢင်းသုင်တႄႇၼႃႈၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆသေ မီးယူႇ ၂၅၉၅ ထတ်း (၇၉၁ မီႇတႃႇ) ဢေႃႈ။ ဝဵင်းမူႇၸေႈ ၼႆႉ မၼ်းပဵၼ် ဝဵင်းဢၼ်လုမ်းၸေႈတွၼ်ႈပၵ်းသဝ်းဝႆႉ။ ပေႃးဢဝ် သဵၼ်ႈမၢႆ ႁူဝ်ႁိူၼ်း ဢၼ်ၵဵပ်းမိူဝ်ႈ ပီ 2014 ၼၼ်ႉဝႃႈၸိုင် ၼႂ်းၵႃႈ ၸေႈတွၼ်ႈ မူႇၸေႈၼႆႉ ႁူဝ်ၵူၼ်း တင်းၼမ်မၼ်း မီးၵႂႃႇ ၄၅၂,၂၀၆ ၵေႃႉ ၼႆၶႃႈဢေႃႈ။
ၸေႈဝဵင်း လႄႈ ဝဵင်း[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ဢၼ်ပဵၼ် ၸေႈဝဵင်းလႄႈ ဝဵင်း ၸိူဝ်းပႃးတီႈၼႂ်း ၸေႈတွၼ်ႈမူႇၸေႈၼႆႉ မီးဝႆႉယူႇ ၼင်ႇပႃႈတႂ်ႈၼႆႉၶႃႈယဝ်ႉ။[3]
- ၸႄႈဝဵင်း မူႇၸေႈ
- ၸႄႈဝဵင်း ၼမ်ႉၶမ်း
- ၸႄႈဝဵင်း ၵူတ်ႉၶၢႆ
ၵတ်းမႆႈ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ရႃႇသီႇၵတ်းမႆႈ လႆႈဝႃႈၽဵင်ႇၵၼ်ယူႇ။ ႁႅင်းႁၢဝ်ႉမႆႈ ဢၼ်သုင်သုတ်း ၸၢင်ႈမီး 85 တေႃႇထိုင် 90 တီႇၵရီႇၾႃႇရိၼ်ႇႁၢႆႉယဝ်ႉ။ ၶူပ်ႇပီႊ ႁႅင်းၽူၼ်တူၵ်း မီးမွၵ်ႈ 60 သိၵ်ႈသေ လႆႈဢိင်ပိုင်ႈ ထုင်ႉမၢဝ်းသေ ႁဵတ်းၵိၼ် ၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈယူႇ။ ၼမ်ႉမၢဝ်း ဢၼ်လႆယူႇ ၽၢႆႇတူၵ်း ဝဵင်းမူႇၸေႈၼၼ်ႉ ပဵၼ်တၢင်းႁၢင်ႈလီလူင် ဢိူင်ႇထုင်ႉမၢဝ်းသေဢမ်ႇၵႃး လႆႈဝႃႈ ပဵၼ်လႅၼ်ၼမ်ႉ ဢၼ်ၶႅၼ်ႈမိူင်းၶႄႇလႄႈ မိူင်းၽွမ်ႉႁူမ်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈ ပဵၼ်ပွတ်းပဵၼ်တွၼ်ႈယူႇ။
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ GoogleEarth
- ↑ Sukham (Sao), History of Muse and Mao Velly, page 231
- ↑ မြန်မာ သတင်းအချက်အလက် စီမံခန့်ခွဲရေးဌာန. Archived from the original on 2014-07-01။ Retrieved on 2015-03-23။


text:
ႁႅင်းဢီးဢၼ်တေၸၢင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸၵၸ ၶဝ် ယွမ်းဢုပ်ႇ ၵၢၼ်မိူင်းၼၼ်ႉ ပဵၼ်ဢီႈသင်လၢႆလၢႆ
ပေႃးဝႃႈ တေဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၢၼ်မိူင်းၵၼ်ယဝ်ႉၼႆၸိုင် ပိူဝ်ႈတႃႇၵူၼ်းမိူင်းပတ်းပိုၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈ ယၢမ်းမိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်း ၽၵ်းၵႃႇၵမ်ႈၼမ်တႄႉ တိုၼ်းဝႃႈ ဢမ်ႇၶႂ်ႈထွမ်ႇ ဢမ်ႇၶႂ်ႈငိၼ်း။ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈ တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ပူၼ်ႉပႅၼ်လူၼ်ႉလိူဝ် ႁၢဝ်ႈႁႅင်းၼႃႇဢႃးလႃးယဝ်ႉလႄႈ...
လၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉတႆးလႄႈထႆႇဝၼ်ႇ
လၢႆးလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးႁဝ်းႁိုင်ယၢဝ်းၶၢဝ်းယဵတ်ႇမႃးလွင်ႈယႂ်ႇဢၼ်ၼိုင်ႈၼႆႉ လွင်ႈဢၼ်ဢမ်ႇမီး တၢင်းၸွႆႈထႅမ်မိူင်းၼွၵ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဝႅတ်ႉၼမ်းၼႆႉ လႆႈတေႃႇသူႈၵၼ်တင်းၾရင်ႇသဵတ်ႈလႄႈ US။ ၶဝ်ၵေႃႈၶႅၼ်ႇတႄႉ။ၵူၺ်းၵႃႈ ၼွၵ်ႈ သေၶႅၼ်ႇၶဝ်ၵေႃႈယင်းလႆႈႁပ်ႉလွင်ႈၸွႆႈထႅမ်တီႈၶႄႇတင်းရတ်ႉသျိူဝ်ႊ။ ႁဵတ်းၼၼ်သေ 1975 ၼႆႉလႆႈၶိုၼ်းမိူင်းၵႂႃႇ။ ပႃႇတီႇၶွမ်ႊမိဝ်ႊၼိတ်ႉမိူင်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်မႃးတင်ႈသဝ်းပိုၼ်ႉထၢၼ် (Base) ꨁၶဝ်ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆး...
ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၼႂ်းပီ 2023 ဢၼ်ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်း ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉၼၼ်ႉ ၸွင်ႇတေပဵၼ်မႃးတႄႉႁိုဝ်?
ယူႇတီႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ ပေႃးမႃးယူႇတီႈၸဵင်ႇ Geopolitics ဢၼ်ဝႃႈ ပၢႆးမိူင်းၼမ်ႉလိၼ်ႁိၼ်ၽႃသေ ဝူၼ်ႉၸိုင် ဢၼ်ႁဝ်းၶႃႈ ဢမ်ႇၵၢင်းလွတ်ႈလႆႈ ပိူင်ယႂ်ႇသုတ်းမၼ်းတႄႉ တေမီး 3 ၸိုင်ႈမိူင်း။ မိူင်းၼိုင်ႈ တေပဵၼ်...
KIA ႁၢင်ႈႁႅၼ်းၵၢၼ်မိူင်း ၵၢၼ်သိုၵ်း ဝႆႉၸိူင်ႉႁိုဝ်?
ပီ 2021 လိူၼ်ဢေႃႊၵတ်ႊသ် 24 ဝၼ်းၼႆႉ ယူႇတီႈ KIA ၸုမ်းလွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃ တပ်ႉသိုၵ်းၶၢင်ၶဝ် ဢွၵ်ႇၶေႃႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ပိူင်းၼႄလွၵ်းၸုၵ်းၵၢၼ်မိူင်းၶဝ် ဢၼ်မီးယူႇ 5...
ၵၢၼ်မိူင်းၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼႆႉ တူဝ်တႅၼ်း ဢႃႊသီႊယၼ်ႊၵေႃႈ ၸွင်ႇတေၸွႆႈၶိုင်လႆႈႁိုဝ် ?
တွၼ်ႈတႃႇလၢႆးၵၢၼ်ႁဝ်းၶႃႈ ဝူင်ႈၼႆႉ ႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝႆႉႁူဝ်ၶေႃႈဢၼ်ဝႃႈ တူဝ်တႅၼ်းၶိုၵ်ႉတွၼ်း ဢႃႊသီႊယၼ်ႊ တေမႃးပွင် သၢင်ႈပၼ်လႆႈၽွၼ်းလီၵၢၼ်မိူင်း ၸိူင်ႉၼင်ႇႁိုဝ် ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ။ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်မိၼ်းဢွင်ႇလႅင်ႇဢွၼ်ႁူဝ်ၼႆႉ ႁုပ်ႈယိုတ်းပႅတ်ႈဢႃႇၼႃႇ ၸိုင်ႈမိူင်းမိူဝ်ႈလိူၼ်ၾႅပ်ႊၿိဝ်ႊရီႊ 1 ဝၼ်းၼၼ်ႉသေ...
ၵူၼ်းမိူင်း ၸွင်ႇႁပ်ႉ ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶိၼ်ပဵၼ်ၽူႈပႂ်ႉမိူင်း
လိူၼ်ၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 1 ယူႇတီႈၼၸၵ ဢၼ်ပဵၼ်ၶွင်ႇသီႇၽွင်းငမ်းၸိုင်ႈမိူင်းၼၼ်ႉ ပိၼ်ႇပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈပႂ်ႉႁိူၼ်း ဢၼ် ဝႃႈၼၼ်ႉ ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈ ဢၼ်ၼၼ်ႉသေယဝ်ႉ ၸွင်ႇၶဝ်သမ်ႉ တေႁဵတ်းၸွမ်းၵႂၢမ်းမၼ်ႈၶဝ် ဢၼ်ၶဝ်ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ႁႂ်ႈပီႈၼွင်ႉ...
ၽူႈၸွႆႈထႅမ် ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း တုၵ်းယွၼ်း ႁႂ်ႈၵိုတ်းပၼ် ပၢင်တိုၵ်းၵၼ် ၶၼ်ၽႂ်း
ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ၼပ်ႉႁူဝ်ပၢၵ်ႇ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းသီႇပေႃႉ ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ လွင်ႈၶဝ်ႈၼမ်ႉတၢင်းၵိၼ်လႄႈ လွင်ႈ ယူႇသဝ်း ၽူႈၸွႆႈထႅမ် ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ႁူမ်ႈၵၼ် တုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈၵိုတ်း ပၢင်တိုၵ်းဝႆးဝႆး ဝႃႈၼႆ။ မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းတီႈ...
မီႊတီႊယႃႊလႄႈ ၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇ ပေႃးၶွင်ႉၵဵဝ်ႇၵၼ် ၸၢင်ႈပဵၼ်မႃးၸိူင်ႉႁိုဝ်?
မီႊတီႊယႃႊ ဢမ်ႇၼၼ် သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ မၼ်းႁဵတ်းႁိုဝ် ၵွင်ႉၵၢႆႇၵၼ်တင်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸိူင်ႉႁိုဝ်။ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၼၼ်ႉ ပေႃးသမ်ႉပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇၼႆ မၼ်းၸၢင်ႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈမီႊတီႊယႃႊ ဢမ်ႇၼၼ် သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇၼၼ်ႉ...
ပေႃးႁူမ်ႈၵၼ်လူတ်းယွၼ်ႇၶူဝ်ႊဝိတ်ႉလႆႈၵေႃႈ တၵ်းၸၢင်ႈလူတ်းယွၼ်ႇပၼ်ႁႃၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းလႆႈ
တွၼ်ႈတႃႇလၢႆးၵၢၼ် ဝူင်ႈၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈ ၶႂ်ႈဢဝ်လွင်ႈတၢင်းဢၼ်ဝႃႈ ဢဝ်လွင်ႈၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ လူတ်းယွၼ်ႇ လွင်ႈၶဵင်ႈၶႅင် ၵၢၼ်သိုၵ်း ၸွင်ႇတေလႆႈႁိုဝ် ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ။ ပေႃးမႃးဢုပ်ႇၸွမ်းလွင်ႈၼႆႉ ဢွၼ်တၢင်းသုတ်းတႄႉ လူဝ်ႇၸီႉၸမ်ႈၸီႉၼႄးတေႃႇ ၸၵၸ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ်...
ယိူင်းမၢႆၵၢၼ်မိူင်းတႆးလႄႈ လွၵ်းလၢႆးႁဵတ်းႁႂ်ႈၸိုင်ႈမိူင်းၵူၼ်ႇပင်း
တွၼ်ႈတႃႇဝူင်ႈၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝႆႉ လွင်ႈတၢင်းဢၼ်ဝႃႈ ၸိုင်ႈမိူင်းၵူၼ်ႇပင်း Fail State ၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ် မီးၸိူင်ႉႁိုဝ် ယွၼ်ႉလွင်ႈတၢင်းၸိူင်ႉၼင်ႇႁိုဝ် လႄႈ မၼ်းၸၢင်ႈၵိူတ်ႇပဵၼ်မႃး ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈလႆႈယွၼ်းတေႃႉတႆႇပၢႆး...
ပၢႆးမိူင်းၶွပ်ႇၼမ်ႉလႅၼ်လိၼ် Geopolitics ၼႆႉ ၸၢင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းလႄႈ တင်းလွင်ႈငမ်းယဵၼ် တင်းသွင်လွင်ႈ
ၼႂ်းလုၵ်ႈလိူၼ်ၵျုႊလၢႆႊ ဝူင်ႈတီႈၼိုင်ႈ ယဵပ်ႇၶဝ်ႈၸူးဝူင်ႈတီႈသွင်မႃးၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းတႆး လႆႈႁူပ်ႉႁၼ် တေႃႇသူႈ ယၢပ်ႇယၢၵ်ႈ ၵိၼ်းၸႂ်ၼႃႇဢႃးလႃးၼႆႉ ပိူင်လူင်သုတ်းမီး ယူႇ 2 လွင်ႈ။ 1) တၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ...
NCA တေသိုပ်ႇၵႂႃႇထႅင်ႈၸိူင်ႉႁိုဝ် ဝၢႆးၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းဢႃႇၼႃႇ ၸိုင်ႈမိူင်းမႃး မီးၶၢဝ်းတၢင်း 5 လိူၼ်ပၢႆ
လိူၼ်ၵျုႊလၢႆႊ ဝၼ်းတီႈ 1 ၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ် ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ယိုတ်းသိမ်း ဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်း ၶွပ်ႈတဵမ် 5 လိူၼ်ယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈ တဵမ်မႃး 5 လိူၼ်ယဝ်ႉၼႆ...
လၢႆးႁဵတ်း NUG မီးၽွၼ်းလီတႃႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းမွၵ်ႈႁိုဝ်
ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 24/6/2021 ၼႆႉ ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် ဢၼ်ဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်း လၢႆလၢႆတီႈ ၼႂ်း NUG လႄႈ CRPH ၼၼ်ႉတႅမ်ႈတၢင်ႇမႃးလိၵ်ႈၽိုၼ် ၼိုင်ႈသေယဝ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းပဵၼ်...
ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆး ပဵၼ်သိုၵ်းတူဝ်တႅၼ်း Proxy War ယူႇယဝ်ႉၼႄႇ ?
တင်ႈတႄႇ သွင်တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး လွႆတႆးလႅင်း လႄႈ ဝၢၼ်ႈႁႆး ယိုဝ်းၵၼ်ၸဵမ်မိူဝ်ႈ ပၢႆပီ 2017 ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်းတႆး လႄႈ ၵူၼ်းသိုၵ်းတႆး လႆႈလူႉသုမ်းၼမ်။ ပဵၼ်တႆးယဝ်ႉၵေႃႈ...
လွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၵူၺ်း တေၸၢင်ႈတေႃႇသူႈလွင်ႈၶဵင်ႇတႃႉ ၵၢၼ်မိူင်းဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ
ပီ 2021 လိူၼ်ၵျုၼ်ႊ 11 ဝၼ်း ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ လႆႈႁၼ်ၾၢႆႇၸုမ်းပလွင်ႈၶဝ် / ၸုမ်းပီႈၼွင်ႉတဢၢင်းၶဝ် ဢွၵ်ႇလိၵ်ႈမႃးၽိုၼ် ၼိုင်ႈ၊ ၼႂ်းၼၼ်ႉဝႃႈ ၸွမ်းလူၺ်ႈ ၶေႃႈၸီႉသင်ႇၶေႃႈၼႄႉၼမ်း...


text:
ၵူတ်ႉၶၢႆ၊ ၸႄႈဝဵင်း
ၸႄႈဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆ (IPA: [ko᷇t kɑ̌i]); (မၢၼ်ႈ: ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်), (ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Kutkai Township), (သဵင်ဢွၵ်ႇ [Zewaeng Kotkaai]) ၼႆႉပဵၼ်ၸႄႈဝဵင်းဢၼ်မီးၼႂ်း ၸႄႈတွၼ်ႈမူႇၸေႈ၊ ၸႄႈမိူင်းတႆး၊ မိူင်းမျၢၼ်ႇမႃႇသေ တီႈပၵ်းလုမ်း ၸႄႈဝဵင်းတႄႉ ပဵၼ်တီႈ ဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆယဝ်ႉ။[3] ဝဵင်းလုၵ်ႈၼႆႉ မီးဝႆႉ ၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်းၵႃး ဢၼ်လုၵ်ႉလႃႈသဵဝ်ႈ ၵႂႃႇမူႇၸႄႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵႆယၢၼ် ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ 48 လၵ်း၊ ၵႆယၢၼ် ဝဵင်းမူႇၸႄႈ 62 လၵ်းယဝ်ႉ။ ၸိုင်ႈပႅင်း ဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆၼႆႉတႄႉ ႁွင်ႉဝႃႈ ဝဵင်းလွႆသၢမ်သိပ်း။ ယွၼ်ႉဝႃႈ တီႈၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းဢွၵ်ႇ ႁိမ်းဝဵင်းၼၼ်ႉ မီးဝႆႉ လွႆသၢမ်သိပ်း ဢၼ်ၶပ်ႉယႆ တွၼ်ႇယႅၼ်းၵၼ်ဝႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈပၢၼ်ၸဝ်ႈၾႃႉ ၵူႈသိုပ်ႇသိုပ်ႇၼၼ်ႉတႄႉ ၵူတ်ႉၶၢႆၼႆႉ ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်း ၼႄႇ မိူင်းသႅၼ်ဝီယဝ်ႉ။ ၵႃႈၵွၼ်ႇတွၼ်းဢွၼ်တႄႉ ပဵၼ်ဝၢၼ်ႈဢွၼ်ႇ တီႈၵူၼ်းၶွၼ်ႈၵၼ် သိုဝ်ႉၶၢႆၽၵ်းယိူဝ်ႈၼၢင်းၶဵဝ်သေ ဝၢႆးလင်မႃး ၵူၼ်းၶွၼ်ႈမႃးသေ ပဵၼ်ဝၢၼ်းယႂ်ႇမႃးတၢၼ်ႇတၢၼ်ႇယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈ 1953 ၼၼ်ႉ လင်ႁိူၼ်းမီးမွၵ်ႈ 600 လင် ၵူၼ်းယူႇသဝ်း မီးမွၵ်ႈ 6000 ၵေႃႉ။ ၵူၼ်းၸိူဝ်းဢၼ်ယူႇသဝ်းတႄႉ ၵမ်ႉပႃႈၼမ် ပဵၼ်ၶၢင် လႄႈ ပလွင်ႈ (တဢၢင်း)ယဝ်ႉ။ တႆး၊ လီးသူး၊ ၶႄႇ ၵလႃးၵေႃႇရၶႃးၵေႃႈ မီးဝႆႉၵမ်ႈၽွင်ႈယူႇ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈလွႆသုင်သေ ဢမ်ႇပေႃးမီးၼႃးလႄႈ ၸႄႈဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆၼႆႉ ဝၢၼ်ႈတႆး ဢမ်ႇမီးၼမ်။ ဢွင်ႈတီႈ မီးၼႃးၸိူဝ်း ဝၢၼ်ႈမေႃႇႁၢၼ်၊ မိူင်းယု၊ ထုင်ႉမိူင်းၸီး ၸိူဝ်းၼၼ်ႉတႄႉ ပဵၼ်ဝၢၼ်ႈတႆးယဝ်ႉ။ လိူဝ်သေၸိူဝ်းၼၼ်ႉတႄႉ ပဵၼ်ဝၢၼ်ႈၶၢင် ဝၢၼ်ႈတဢၢင်းၵမ်ႉပႃႈၼမ်။ မိူဝ်ႈပီ 1950 ဢဝ်ၸွမ်းၼင်ႇ ၶပ်ႉမၢႆ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၸႄႈမိူင်းၶၢင်သေ လႆႈဢဝ် ၶၢင်တီႈၵူတ်ႉၶၢႆ တင်းၼမ်တင်းလၢႆၼႆႉ ၶၢႆႉၵႂႃႇ သၢပ်ႇႁူဝ်ၵွင်း ၼႂ်းၸႄႈမိူင်းၶၢင် ၸႄႈတွၼ်ႈမိူင်းယၢင်း (မိူင်းၵႃယၢင်း)ပုၼ်ႉယဝ်ႉ။
ဝဵင်းဢၼ်ပႃးၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်း ၵူတ်ႉၶၢႆ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ပထဝီႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
လႅၼ်လိၼ် ဢၼ်ၸပ်းၵၼ်ဝႆႉၼၼ်ႉ တီႈၽၢႆႇဢွၵ်ႇတႄႉ ပဵၼ် ၸႄႈတွၼ်ႈလဝ်ႉၵႆႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းလဝ်ႉၵႆႇ ဢေႃႈ။[4] ၽၢႆႇႁွင်ႉၸမ်ႉ ၸပ်းၵၼ်ဝႆႉတင်း ၸႄႈဝဵင်းမူႇၸေႈ၊ ၽၢႆႇဢွၵ်ႇၸမ်ႉ ၸႄႈဝဵင်းၵုၼ်လူင် တင်း ၼမ်ႉၶူင်း၊ ၽၢႆႇၸၢၼ်းၸမ်ႉ ၸႄႈဝဵင်းသႅၼ်ဝီ၊ ၽၢႆႇတူၵ်းၸမ်ႉ ၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း လႄႈ ၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉတူႈ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ ၸႄႈဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆႇၼႆႉ လႆႈတႄႇၽွတ်ႈႁႅၼ်းမႃး မိူဝ်ႈပီ ႑႙႗႒၊ လိူၼ်ၵျူႇလၢႆႇ ႑႕ ဝၼ်းၼၼ်ႉသေ ၶဝ်ႈပႃး ပွၵ်ႉ ႖ ပွၵ်ႉ၊ ဢိူင်ႇ ႗႕ ဢိူင်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈ ႖႔႐ ဝၢၼ်ႈၼႆယဝ်ႉ။ တၢင်းၵႂၢင်ႈမၼ်းတႄႉ မီး ႗.႐႖ လွၵ်းလၵ်းဢေႃႈ။
ၾိင်ႈၾႃႉ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၾူၼ်ၵႆႉတူၵ်း တႄႇဢဝ် လိူၼ်မေႇ တေႃႇ လိူၼ်ဢွၵ်ႇထူဝ်ႇပႃႇလႄႈ ၼိူင်ႈပီၼႆႉ တၢင်ႉၼမ်ႉၾူၼ် မီး ႗႐ ၼဵဝ်ႉယဝ်ႉ။ မီးဝႆႉယူႇ တီႈၼႃႈတၢင်းသုင်ပၢင်ႇလၢႆႇ ႔႔႐႐ ထတ်းသေ တၢင်ႉလူမ်းမႆႈ ဢမ်ႇတွၼ်ႉယၢမ်းပူၼ်ႉ ႓႐ တီႇၵရီႇသိၼ်ႇတီႇၵရဵတ်ႉသေပွၵ်ႈ။
ၽၢႆႇၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၼႂ်းဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆႇၼႆႉ မီးႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉသုင် ႔ လင်၊ ၵိင်ႇႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉသုင် ႑ လင်၊ ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉၵၢင် ႕ လင်၊ ၵိင်ႇႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉၵၢင် ႓ လင်၊ ႁူင်းႁဵၼ်းပူၼ်ႉၸၼ်ႉငဝ်ႈ ႒႐ လင် လႄႈ ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉငဝ်ႈ ႑႐႒ လင်ဢေႃႈ။ ႁူင်းယႃၵူႇၶဝ်ႈ ႒5 မီး ႒ လင်၊ ႁူင်းယႃၵူႇၶဝ်ႈ ႑႖ မီး ႓ လင်၊ ႁူင်းပၢႆးယူႇလီဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈ မီး ႗ လင်၊ ၵိင်ႇႁူင်းပၢႆးယူႇလီဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈ မီး ႓႕ လင် လႄႈ ႁူင်းပၢႆးယူႇလီဢိူင်ႇ မီး ႒ လင်ယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ Google map
- ↑ GoogleEarth
- ↑ ခရိုင်မြေပုံ - ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်ပိုင်း). မြန်မာသတင်းအချက်အလက် စီမံခန့်ခွဲမှုယူနစ် (စက်တင်ဘာ ၂၀၁၆). Archived from the original on 2017-03-17။ Retrieved on ၁၇ မတ် ၂၀၁၇။
- ↑ M-G. Archived from the original on 2011-10-02။ Retrieved on 2017-12-16။


text:
ၼႂ်းၽိုၼ်လိၵ်ႈ ၸုမ်းယုၵ်ႉမုၼ်းလွင်ႈသုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်း လႄႈ လွင်ႈတီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇ Freedom House ဢၼ်ငဝ်ႈငုၼ်းပၵ်းယူႇဝႆႉတီႈ ဝဵင်းလူင်ဝဵင်းလူင်ဝေႃႇသျိင်ႇတၼ်ႇ (Washington, D.C.) ၸိုင်ႈမိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ ၼၼ်ႉ ဢွၵ်ႇဝႆႉဝႃႈ မိူင်းဢၼ်မီးလွင်ႈၵုမ်းထိင်း ၵၢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းဢိၼ်ႇတိူဝ်ႇၼႅတ်ႇႁၢဝ်ႈႁႅင်း လႄႈ ဢၼ်ထုၵ်ႇတီႉၺွပ်း ယွၼ်ႉၸႂ်ႉဢိၼ်တိူဝ်ႇၼႅတ်ႇၼၼ်ႉ ပဵၼ်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် လႄႈ မိူင်းပေႇလႃႇႁုတ်ႉသ် ဝႃႈၼႆ။
ယူႇတီႈၸုမ်း Freedom House သေ လၢတ်ႈဝႃႈ လႆႈပၵ်းတႃပႂ်ႉတူၺ်း လွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်းဢိၼ်ႇတိူဝ်ႇၼႅတ်ႇ ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်း 41 မိူင်း ၶၢဝ်းတၢင်း 11 ပီႊၼၼ်ႉ ႁၼ်လႆႈဝႃႈ လွင်ႈၵုမ်းထိင်းၵၢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းဢိၼ်ႇတိူဝ်ႇၼႅတ်ႇ ၼၼ်ႉ သုင်ၶိုၼ်ႈႁႅင်းတေႉတေႉ ဝႃႈၼႆ။
မိူၼ်ၼင်ႇ တီႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼႆႉ တႄႇဢဝ် လိူၼ်ထူၼ်ႈသွင် (February 2021) ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းဢၢမ်းၼၢတ်ႈၵႂႃႇယဝ်ႉၵေႃႈ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ မီးၵၢၼ်တတ်းၶၢတ်ႇ လႅင်းဢိၼ်ႇတိူဝ်ႇၼႅတ်ႇ၊ ပိၵ်ႉဢိုတ်းလွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်း Social Media လၢႆဢၼ်လၢႆမဵဝ်း လႄႈ ၼင်ႇႁိုဝ် ပေႃးတေလႆႈၶေႃႈမုၼ်းသုၼ်ႇတူဝ် ၵူၼ်းၸႂ်ႉတိုဝ်း Social Media ၼၼ်ႉၵေႃႈ တဵၵ်းႁႂ်ႈၶွမ်ႇပၼီႇၸိူဝ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၽၢႆႇၵပ်းသိုပ်ႇၵပ်းသၢၼ်ၶဝ် ၸႂ်ႉတိုဝ်းၶိူင်ႈဢၢႆႇထီႇ ဢၼ်လၵ်ႉၶေႃႈမုၼ်း ၵူၼ်းၸႂ်ႉတိုဝ်းၸိူဝ်းၼႆႉဝႆႉယူႇဝႃႈၼႆ။
မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ပွတ်းၵၢင် လႄႈ 10 ၸႄႈဝဵင်း ဢၼ်မီးၼႂ်းမိူင်းၶၢင်ၼႆႉ ႁၢၼ်ႉတေႃႇထိုင် ယၢမ်းမိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉၵေႃႈ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယင်းတိုၵ်ႉပိၵ်ႉဢိုတ်း ၵၢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်း ဢိၼ်ႇတိူဝ်ႇၼႅတ်ႇဝႆႉယူႇဝႃႈၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 27 September 2020 (လိူၼ်သိပ်းမႂ်ႇ 11 ၶမ်ႈပီႊတႆး 2114 ၼီႈ) ၼႆႉ ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ႁူဝ်ပဝ်ႈ ပႃႇတီႇငဝ်ႈငုၼ်းတီႇမူဝ်ႇၶရေႇၸီႇၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး (ႁိုဝ်) ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ဢၼ်လႆႈႁပ်ႉ တၼ်းႁဵင်း ပဵၼ်ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႇတီႇမႃးၶၢဝ်းတၢင်း 30 ပီႊပၢႆၼၼ်ႉ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇလၢတ်ႈၵႂႃႇဝႃႈ ယွၼ်းထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇ ၵၢၼ်ႁပ်ႉတၼ်းႁဵင်းႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႇတီႇၼႆယူႇ။
ဢမ်ႇႁိုင်ဢမ်ႈၼၢၼ်း ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼႆႉ တေမီးပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၼႂ်းပီႊ 2020 ယဝ်ႉသေ မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းတိတ်ႉၼႆႉသမ်ႉ မီးၶၢဝ်ႇဢွၵ်ႇမႃးဝႃႈ ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ယွၼ်းထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇ တၼ်းႁဵင်း ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ၼႆႉသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းတႆး ႁူမ်ႈပႃး ၸုမ်းပႃႇတီႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း တင်းၼမ် ဢွၼ်ၵၼ်တူၵ်းၸႂ်ၵႂႃႇယူႇၵမ်းၼိုင်ႈ။
ၸၢႆးလဵၵ်း ၽူႈၼမ်းၼႂ်းၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် လၢတ်ႈၼႄတီႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ဝႃႈ လွင်ႈႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် ယွၼ်းထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇၼၼ်ႉ တေမီးသွင်လွင်ႈ ၼိုင်ႈၼႆႉ တေပဵၼ်ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈပၢႆးယူႇလီ ဢိၵ်ႇလူၺ်ႈၼႃႈၵၢၼ်မုင်ႉႁေႃတေႃႁိူၼ်း သွင်ၵေႃႈ တေပဵၼ်ယွၼ်ႉလွင်ႈၼႃႈၵၢၼ်ၼႂ်းၼႃႈႁိူၼ်း ဢၼ်ပဵၼ်လွင်ႈ ၼၢင်းၾႃႉ မေးၼၢင်းၸဝ်ႈၵျႃႇသႅင် ပၼ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းဝႆႉၼၼ်ႉၵေႃႈ တေလႆႈသိုပ်ႇႁဵတ်းသၢင်ႈၵႂႃႇ ထႅင်ႈၽၢႆႇၼိုင်ႈတၢင်းၼိုင်ႈ ၼႂ်းပႃႇတီႇၼႆႉၵေႃႈမီးဝႆႉသႅၼ်းႁုၼ်ႈမႂ်ႇ ၸိူဝ်းတေသိုပ်ႇပုတ်ႈတိၼ်တၢင်မိုဝ်းၵႂႃႇၵေႃႈမီး ဝႆႉယဝ်ႉၼႆ လႄႈ မၼ်းၸဝ်ႈၶႂ်ႈယွၼ်းပေႃးလိုဝ်ႈတၼ်းႁဵင်းႁူဝ်ပဝ်ႈယူႇသေ ၵဵဝ်ႇလွင်ႈတၢင်းၸိူဝ်း ၼႆႉၵေႃႈ မၼ်းၸဝ်ႈယၢမ်ႈလႆႈယိုၼ်ႈလိၵ်ႈၸူးတီႈ ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်ငဝ်ႈငုၼ်းပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် မႃးလၢႆလၢႆၵမ်းယူႇဝႃႈၼႆ။
ယွၼ်ႉဝႃႈ ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူးၼႆႉ ပဵၼ်ႁူဝ်ပဵၼ်ၵၼ်းပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ်မႃးၸဵမ်လႂ် ဢေႃးၸႃႇဢႃႇၼႃႇ ၵၢၼ်မိူင်းၵေႃႈယႂ်ႇသုင် လႄႈ တိူၵ်ႈတီႈဝႃႈ တၢမ်တူဝ်မၼ်းၸဝ်ႈ ဢမ်ႇလုၵ်ႉႁဵတ်းလႆႈၵမ်းသိုဝ်ႈၵေႃႈ မၼ်းၸဝ်ႈ ဢဝ်သူပ်းဢဝ်ၵႂၢမ်းသေ ၸီႉသင်ႇႁဝ်းၶႃႈ ဢွၼ်ႁူဝ်ႁဝ်းၶႃႈၵႂႃႇၵေႃႈ ယင်းတိုၵ်ႉလႆႈယူႇ ၼႆလႄႈ ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်ငဝ်ႈငုၼ်း (CEC) ႁူမ်ႈပႃးၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်းပွင်ၵၢၼ် တင်းသဵင်ႈၶဝ် ၸင်ႇမီးၵၢင်ၸႂ်ဝႃႈ ဢမ်ႇပႆႇယွမ်းႁပ်ႉလႆႈ လွင်ႈတႃႇတေပၼ် ထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇၼႆ ၸၢႆးလဵၵ်း ၽူႈၼမ်းၼႂ်း ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
ၵဵဝ်ႇလွင်ႈ ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်ငဝ်ႈငုၼ်း လႄႈ ၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်ငဝ်ႈငုၼ်းၶဝ် တေဢုပ်ႇဢူဝ်း တႅပ်းတတ်းလွင်ႈ ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ယွၼ်းထွၼ်တူဝ်ဢွၵ်ႇ ၼႂ်းတၼ်းႁဵင်းႁူဝ်ပဝ်ႈၼၼ်ႉသေ တေပၼ်ဢွၵ်ႇ ႁိုဝ်ဢမ်ႇပၼ်ဢွၵ်ႇဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ၽၢႆႇၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်ငဝ်ႈငုၼ်း ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် ယၢမ်ႈဢုပ်ႇၵၼ်ဝႆႉဝႃႈ ဝၢႆးသေ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပီႊ 2020 ၼႆႉယဝ်ႉ ၸင်ႇၶိုၼ်းမႃးၼင်ႈဢုပ်ႇၵၼ်ထႅင်ႈ ၵမ်းၼိုင်ႈၼႆသေ ၸင်ႇမီးၶၢဝ်ႇဢွၵ်ႇမႃးထႅင်ႈၵမ်းၼႆႉဝႃႈၼႆ။
ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ဢိင်ဢဝ်လွင်ႈတၢင်းဝႃႈ ဢႃႇယုမၼ်းၸဝ်ႈ ယႂ်ႇမႃးၵေႃႈပိူင်ၼိုင်ႈ ယွၼ်ႉမၼ်းၸဝ်ႈ ၶႂ်ႈပၼ်တိုဝ်ႉတၢင်းၵူၼ်းၼုမ်ႇ မႃးႁပ်ႉပုၼ်ႈၽွၼ်း ႁဵတ်းသၢင်ႈၵၢၼ်ငၼ်းၵႂႃႇၵေႃႈပိူင်ၼိုင်ႈၼႆ လႄႈ ယူႇတီႈတူဝ်မၼ်းၸဝ်ႈသေ ၸင်ႇလႆႈတႅမ်ႈတၢင်ႇလိၵ်ႈၵႂႃႇတီႈ ၸုမ်းၶွမ်ႇမသျိၼ်ႇ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် (UEC) ဝႃႈ တေယွၼ်းလိုဝ်ႈၵၢၼ်ႁပ်ႉတၼ်းႁဵင်း ပဵၼ်ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႇတီႇ ႁူဝ်သိူဝ် ဝႃႈၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ဢိင်ၶေႃႈမုၼ်း − Facebook page Shan Nationalities League for Democracy , shannews.org


text:
သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ ၼႂ်းမိူင်း လႄႈ ၼွၵ်ႈမိူင်း လၢႆးငၢၼ်းလၢတ်ႈဝႃႈ ၸူဝ်ႈၽွင်းၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၸိူဝ်းဢၼ် လၵ်ႉၶဝ်ႈ ၵႂႃႇႁဵတ်းၵၢၼ် တီႈၼႂ်းမိူင်းထႆး ၶႅၼ်းတိူဝ်းၼမ်ၶိုၼ်ႈမႃးယူႇ တႄႇဢဝ် ဝၼ်းထီႉ 1 September 2021 တေႃႇထိုင် ဝၼ်းထီႉ 4 October 2021 ၶၢဝ်းတၢင်း ၼိုင်ႈလိူၼ်ၼႆႉၵူၺ်း ၽၢႆႇထႆး တီႉၺွပ်းလႆႈ ၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် မီးယူႇ မွၵ်ႈ 500 ၵေႃႉၼႆႉဝႃႈၼႆ။
ၽူႈတူင်ႉၼိုင်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈပၼ် လွင်ႈၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈတီႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇဝႃႈ ဝၢႆးသေလူင်ပွင်ၸိုင်ႈထႆး ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ ၶဝ်တေႁဵတ်းပၼ်ဝႂ်ၶႂၢင်ႉႁဵတ်းၵၢၼ်ပၼ် ၵူၼ်းႁႅင်းၵၢၼ် ဢၼ်မႃးမီးယူႇဝႆႉၼႂ်းမိူင်းထႆး ၸိူဝ်းဢမ်ႇထုၵ်ႇမၢႆမီႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉၼႆၵေႃႈ ၵူၼ်းႁႅင်းၵၢၼ် ဢၼ်လၵ်ႉၶဝ်ႈမႃးမိူင်းထႆး ၶႅၼ်းတိူဝ်းၼမ်မႃးလိူဝ်ၵဝ်ႇယူႇဝႃႈၼႆ။
ႁူဝ်ပဝ်ႈၸုမ်းတူင်ႉၼိုင်ႈလွင်ႈၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် (JACBA) ၵေႃႈလၢတ်ႈဝႃႈ ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းဢၢမ်းၼၢတ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းယဝ်ႉ ၵၢၼ်မိူင်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢမ်ႇၼိမ်သဝ်းၵေႃႈပိူင်ၼိုင်ႈ၊ ၵၢၼ်ငၢၼ်းဢေႇမၢင်လူင်းသေ ဢမ်ႇမီးငိုၼ်းၶဝ်ႈ ၵေႃႈပိူင်ၼိုင်ႈ ႁူမ်ႈပႃး လၢၼ်ႇသဵၼ်ႈတၢင်းၶဝ်ႈမိူင်းထႆးၵေႃႈ ဢမ်ႇႁူႉတေပိုတ်ႇၶိုၼ်းမိူဝ်ႈလႂ်သေ ၸႂ်ဢမ်ႇယၢဝ်း ဢမ်ႇပႂ်ႉလႆႈ လႄႈ ၶဝ်ႈမႃးမိူင်းထႆး ၵေႃႈပိူင်ၼိုင်ႈ ၽၢႆႇထႆးၵေႃႈသမ်ႉဝႃႈ တေႁဵတ်းပၼ်ဝႂ်ယဝ်ႉၼႆသေ ႁႅင်းၵၢၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၸင်ႇလႆႈပၼ်ငိုၼ်းၵူၼ်းၸၢင်ႈၵႃႈၵႃႈသေ ဢွၼ်ၵၼ်လၵ်ႉၶဝ်ႈၼႂ်းမိူင်းထႆးယူႇဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈလိူၼ် September 2021 ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈထႆး ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵႂႃႇဝႃႈ တႃႇၵူၼ်းႁႅင်းၵၢၼ် ၸိူဝ်းဢၼ်ႁွတ်ႈၽႅဝ်ယူႇဝႆႉ ၼႂ်းမိူင်းထႆး ဢမ်ႇဝႃႈလွၵ်းလၢႆးလႂ်ၵေႃႈယဝ်ႉ ဢမ်ႇမီးဝတ်းဝႂ်သင်သေ ယူႇဝႆႉၼႂ်းမိူင်းထႆး လူၺ်ႈဢမ်ႇထုၵ်ႇမၢႆမီႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉ တေႁဵတ်းပၼ် ဝႂ်ႁႅင်းၵၢၼ် တႃႇၶၢဝ်းတၢင်း 2 ပီႊ ဝႃႈၼႆ။
ၸွမ်းၼင်ႇလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၼၼ်ႉၼႆၸိုင် ဢၼ်မီးသုၼ်ႇတေလႆႈဝႂ်ႁႅင်းၵၢၼ်ဢၼ်ၼႆႉၵေႃႈ တေပဵၼ် ၵူၼ်းႁႅင်းၵၢၼ် ဢၼ်ယူႇဝႆႉၼႂ်းမိူင်းထႆး ဢၼ်ဢမ်ႇထုၵ်ႇမၢႆမီႈ လႄႈ တႃႇႁႅင်းၵၢၼ် ၸိူဝ်းဢၼ်ယိပ်းဝႂ် ၸွမ်းၼင်ႇၶေႃႈလႆႈၸႂ် လိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆ MOU မီးၼၼ်ႉသေ ဢႃႇယုဝႂ်တေမူတ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉဝႃႈၼႆ။
ၽူႈဢၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈပၼ်လွင်ႈၵူၼ်းႁႅင်းၵၢၼ်ၵေႃႉၼိုင်ႈၵေႃႈလၢတ်ႈပႃးဝႃႈ ၵူၼ်းဢၼ်လၵ်ႉၶဝ်ႈၼႂ်း မိူင်းထႆးသေ ႁဵတ်းၵၢၼ် ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉၵေႃႈ မီးမႃးၸဵမ်လႂ်ယဝ်ႉသေ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ ၸင်ႇႁႃမီးမႃး ၵမ်ႈၽွင်ႈၼႆႉ လႆႈပၼ်ငိုၼ်းတီႈ ၵူၼ်းဢွၼ်ၵႂႃႇ (ပွႆးၸႃး) မိုၼ်ႇႁႃႈ ထိုင် သွင်မိုၼ်ႇ ငိုၼ်းထႆးၸိူဝ်းၼႆႉသေၶဝ်ႈၵႂႃႇ ၽိူဝ်ႇၵႂႃႇထိုင်ယဝ်ႉ ထိုင်ၵမ်းထုၵ်ႇတီႉၺွပ်းမႃးၵေႃႈ ပိူၼ်ႈၶိုၼ်းပွႆႇမႃးၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ယူႇဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 4 – 5 October 2021 ၼႆႉ ၽၢႆႇထႆးတီႉၺွပ်းလႆႈ ၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၼႂ်းၸႄႈတွၼ်ႈ ၵၢၼ်ၵျၼပူႇရီး၊ ပရႃႇၵျူပ်ႇၶီးရီးၶၼ်၊ တၢၵ်ႇ လႄႈ ၵဵင်းမႆႇၼႆႉ မီးယူႇမွၵ်ႈ 200 ပၢႆၼႆႉသေ တီႈၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၾၢင်ၵေႃႈ မီးယူႇ 15 ၵေႃႉ ၼႆႉဝႃႈၼႆ။
လိူၼ်ထူၼ်ႈပႅတ်ႈ (August 2021) ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ ၽၢႆႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈထႆး လႆႈႁၢင်ႈႁႅၼ်းတႃႇတေႁွင်ႉဢဝ် ႁႅင်းၵၢၼ် တီႈမိူင်းႁိမ်းႁွမ်း မိူၼ်ၼင်ႇ မိူင်းၵမ်ႇပေႃးတီးယႃး၊ မိူင်းလဝ်း လႄႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် မွၵ်ႈ 4 သႅၼ်ပၢႆ တႃႇႁဵတ်းသၢင်ႈၵၢၼ်ငၢၼ်း ၼႂ်းမိူင်းထႆး ၸွမ်းၼင်ႇၵၢၼ်ငၢၼ်းဢၼ်လူဝ်ႇၼၼ်ႉသေ တေႁွင်ႉဢဝ်လူၺ်းလၢႆးတၢင်း MOU ယဝ်ႉ တေပၼ်ဝႂ်ႁဵတ်းၵၢၼ် တႃႇသွင်ပီႊ ဝႃႈၼႆ။
ဝႂ်ႇၶႂၢင်ႉႁဵတ်းၵၢၼ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ ၽၢႆႇထႆး တေတႄႇႁဵတ်းသၢင်ႈၵႂႃႇ ၼႂ်းလိူၼ်ထူၼ်ႈသိပ်း (October 2021) ၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။
ငဝ်းလၢႆးယၢမ်းလဵဝ် ၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢၼ်တၢင်ႇမၢႆၽၢင်ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်သေ ႁဵတ်းၵၢၼ်ယူႇၼႂ်းမိူင်းထႆး မီးယူႇ 1.15 လၢၼ်ႉ ၼႆႉသေ ဢၼ်ယူႇသၢင်ႈၵိၼ်သဝ်း လႄႈ ဢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်ယူႇၼႂ်းမိူင်းထႆး ဢၼ်ဢမ်ႇပႆႇထုၵ်ႇမၢႆမီႈၼၼ်ႉၵေႃႈ မီးယူႇ မွၵ်ႈ 1 လၢၼ်ႉပၢႆ ဝႃႈၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ရၶႅင်ႇ၊ ၸႄႈမိူင်း
ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ (မၢၼ်ႈ: ရခိုင်ပြည်နယ်), (ဢိင်းၵလဵတ်ႈ: Rakhine State), (သဵင်ဢွၵ်ႇ [Zemoeng Rakheng]) ၼႆႉ ပဵၼ်ၸႄႈမိူင်း ဢၼ် ၵူၼ်းၶိူဝ်းရၶႅင်ႇ ၶဝ် ယူႇသဝ်းမႃးပီယၢဝ်းၶၢဝ်းႁိုင်သေ မီးဝႆႉ ပွတ်းတူၵ်း မိူင်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇၼၼ်ႉ ပဵၼ်မိူင်းဢၼ် ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းရၶႅင်ႇ ၶဝ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇၽွင်းငမ်းမႃးယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈ ဢေႇတီႇ ႁူဝ်ပၢၵ်ႇပီ ႑႕ တေႃႇ ႁူဝ်ပၢၵ်ႇပီ ႑႗ ၼၼ်ႉ ၸိူဝ်းပဵၼ်ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းရၶႅင်ႇၶဝ်ၼႆႉ လႆႈဢဝ် ထုင်ႉ ဝဵင်းၸိတ်ႉတၵွင်း မိူင်းပင်းၵလႃးတဵတ်ႉ လႄႈ ထုင်ႉတြိပူႇရ မိူင်းဢိၼ်ႇတိယ ၸိူဝ်းၼႆႉ သိမ်းသႂ်ႇ တႂ်ႈမိုဝ်းမႃးယူႇယဝ်ႉ။ ၽွင်းမိူဝ်ႈ ၽုင်းၵၢမ်ႇ ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းရၶႅင်ႇၶဝ် ၶိုၼ်ႈသုင်ႈၼၼ်ႉ တၢင်းၵႂၢင်ႈၶႂၢင် မိူင်းၶုၼ်ႁေႃၶမ်းရၶႅင်ႇၼႆႉ တႄႇဢဝ် ဝဵင်းတႃႇယႃႇ၊ မိူင်းပင်းၵလႃးတဵတ်ႉ (ယၢမ်းလဵဝ်) ၼႆႉ တေႃႇ ပေႃးထိုင် ၸွမ်းသၢပ်ႇၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇ မေႃႇလမႅင်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ် မိူင်းရၶႅင်ႇငဝ်ႈတိုၼ်း ၶွင် ၵူၼ်းၶိူဝ်းရၶႅင်ႇၼႆႉ တႄႇဢဝ် ၼၢတ်ႉမျိတ်ႉဝ တီႈသၢပ်ႇလႅၼ်လိၼ် ပင်းၵလႃးတဵတ်ႉ တေႃႇထိုင် မေႃႇတိၼ်ႇၸုၼ်း (ယၢမ်းလဵဝ် လႅၼ်လိၼ်ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇ) ၼၼ်ႉသေ ပဵၼ် သၢပ်ႇလႅၼ်ၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆ ဢၼ်ယၢဝ်းလူင်ဝႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ဢွင်ႈတီႈလႄႈ တၢင်းၵႂၢင်ႈၶႂၢင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ ၼႆႉ ပဵၼ်ထုင်ႉၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇ ဢၼ်မီးဝႆႉတီႈၼႂ်းၵႄႈ သၼ်လွႆရၶႅင်ႇ လႄႈ ပၢၵ်ႈပၢင်ႇလၢႆႇပင်းၵလႃး ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပဵၼ်တီႈဢၼ် ၶူဝ်းပူဝ်ႈၾိင်ႈငႄႈ ၵူၼ်းၶိူဝ်းရၶႅင်ႇဢဝ် လိူင်ၼမ်ဝႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မီးဝႆႉပွတ်းတူၵ်းမိူင်းမၢၼ်ႈသေ ၸိူဝ်းပဵၼ် ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇ၊ ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်၊ ၸႄႈတိူင်းမၵူၺ်း၊ ၸႄႈမိူင်းၶျၢင်း၊ မိူင်းပင်းၵလႃးတဵတ်ႉ လႄႈ ပၢၵ်ႇပၢင်ႇလၢႆႇပင်းၵလႃး ၸိူဝ်းၼႆႉ လွမ်ႉႁွပ်ႈဝႆႉယဝ်ႉ။ မီးဝႆႉတီႈၼႂ်းၵႄႈ လတ်ႉတီႇတုတ်ႉႁွင်ႇ 17 တီႇၵရီႇ 30 မိတ်ႉၼိတ်ႉ၊ လွင်ႇၵျီႇတုၼ်ႉဢွၵ်ႇ 92 တီႇၵရီႇ 10 မိတ်ႉၼိတ်ႉ လႄႈ 94 တီႇၵရီႇ 20 မိတ်ႉၼိတ်ႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တၢင်းၵႂၢင်ႈၶႂၢင် ဢေႇရိယႃႇႁူမ်ႈသဵင်ႈ မီးယူႇ 14,200 လွၵ်းလၵ်းယဝ်ႉ။
ၸွမ်ပိဝ်ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ၸွမ်ပိဝ်ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ ၼႆႉ ဢိင်ၼိူဝ်မိၵ်ႈမၢႆ ၸွမ်ပိဝ်ဢွင်ႇပႄႉ ဢၼ်ၸႂ်ႉမႃး ၸဵမ်မိူဝ်ႈမိုၼ်ႉမိူဝ်ႈၵွၼ်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
- ၼႃႈထတ်းၸွမ်ပိဝ်ဢွင်ႇပႄႉ ဢၼ်ၸႂ်ႉမႃးၵူႈပၢၼ်ၵူႈသိုပ်ႇၼၼ်ႉ တွၼ်ႈတႃႇပေႃးတေၸၢင်ႈၸႂ်ႉလႆႈ ႁႂ်ႈငမ်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်းၵၢပ်ႈပၢၼ်ယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉသေ လႆႈၶိုၼ်းမူၼ်ႉမႄးမႃး ၸွမ်းၼင်ႇပိူင်ငဝ်ႈတိုၼ်းမၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပိူင်ငဝ်ႈတိုင်းမၼ်းၼႆႉ ၼႃႈယၢဝ်းမီးၵဝ်ႈသွၵ်ႈ ၼႃႈသုင်မီး ႁူၵ်းသွၵ်ႈယဝ်ႉ။
- သီၸွမ်ပိဝ်ဢွင်ႇပႄႉၼႆႉ လႆႈမၵ်းမၼ်ႈ ႁႂ်ႈဝႆႉၼင်ႇ မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ သီငဝ်ႈတိုၼ်းမၼ်းၼႆႉ ပဵၼ်သီၽိူၵ်ႇၼိုင်ႈၶိုင်ႈ သီလႅင်ၼိုင်ႈၶိုင်ယဝ်ႉ။ ပွတ်းၶိုင်ႈၽၢႆႇၼိူဝ်ၼၼ်ႉ ပဵၼ်သီၽိူၵ်ႇသေ ပွတ်းၽၢႆႇတႂ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်သီလႅင်ယဝ်ႉ။
- တီႈပွင်ႇမၼ်းတႄႉ ဢၼ်ပဵၼ် တွၼ်ႈသီႇၽိူၵ်ႇ ၽၢႆႇပွတ်းၼိူဝ်ၼၼ်ႉ ပွင်ႇ ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈရၶႅင်ႇ မီး ၼမ်ႉၸႂ်ၶၢဝ်သႂ်၊ ပႂ်ႉပႃးၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈသီႇလ၊ မီးထၢတ်ႈၸႂ် ၽိူၵ်ႇၸိုၼ်ႈၶၢဝ်သႂ်ႇမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈ၊ မီးၾိင်ႈယၢမ်ႈလီ ၸိူဝ်းၽိူၵ်ႇၸိုၼ်ႈဢၼ်လီပႂ်ႉပႃး ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ တီႈပွင်ႇသီလႅင်တႄႉၵေႃႈ မီးလွင်ႈႁတ်းႁၢၼ်လႄႈ မီးလိူတ်ႈႁၵ်ႉၸၢတ်ႈႁၵ်ႉၶိူဝ်း ဝႃႈၼႆႉယဝ်ႉ။
မိၵ်ႈမၢႆၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
တႅင်းၵႃးရၶႅင်ႇ ဢၼ်ၵူၼ်းၶိူဝ်းရၶႅင်ႇၶဝ် ၸႂ်ႉမႃး မိူဝ်ႈပၢၼ်ဝေႇသႃႇလီႇၼၼ်ႉ ဢဝ်မႂ်မွၵ်ႇႁဵတ်းပဵၼ်ပိုၼ်ႉဝႆႉယဝ်ႉ။ လွင်ႈဢၼ်လႆႈဢဝ်တႅင်းၵႃးရၶႅင်ႇ ပၢၼ်ဝေႇသႃႇလီႇသေၼႄႇၼႆႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၶႂ်ႈဢဝ်ဢွၵ်ႇၼႄဝႃႈ လွင်ႈပၢႆးမွၼ်းၾိင်ႈငႄႈရၶႅင်ႇၼႆႉ လႆႈႁုၼ်ႈမုၼ်းမႃး ၸဵမ်မိူဝ်ႈပၢၼ်ၵွၼ်ႇဢွၼ်ၼၼ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။ တႅင်းၵႃး ၶႅပ်းငိုၼ်း ပၢၼ်ဝေႇသႃႇလီၼၼ်ႉ ဢဝ် မွၵ်ႇတၸိၼ်ႇ သွင်ၶူဝ်ႈၶႂၢႆႇၶႃပေၵၼ်ဝႆႉယဝ်ႉ။ တီႈမိၵ်ႈမၢႆၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇၼႆႉ ၽၢႆႇၼိူဝ်မီး လၢဝ်ၽိူၵ်ႇလုၵ်ႈၼိုင်ႈၼိုင်ႈ၊ ၽၢႆႇတႂ်ႈ တႅမ်ႈဝႆႉဝႃႈ "ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ" ၼႆသေ ဢဝ်မွၵ်ႇသွင်ၶူဝ်ႈသေ ၵင်ႈဝႆႉယဝ်ႉ။
ၸႄႈလူင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸႄႈလူင် တီႈ ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇၼႆႉ ပဵၼ် ဝဵင်းၸိတ်ႉတူၺ်ႇ ၶႃႈဢေႃႈ။
ၾိင်ႈၾႃႉ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇၼႆႉ ယွၼ်ႉပဵၼ်ၼႃႈလိၼ်ၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇလႄႈ မီးၾိင်ႈၾႃႉမုၼ်းသုၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ လွင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈ မႆႈလႄႈၵတ်း ဢမ်ႇပေႃးႁၼ်ႁႅင်းၵႃႈႁိုဝ်။ တၢင်ႉမႆႈၽတ်ႉၽဵင်ႇ ၽွင်းၶၢဝ်းယၢမ်းမႆႈသေပိူၼ်ႈ ၼႂ်းလိူၼ်မေႇၼႆႉ မီး 84 တီႇၵရီႇၽႃႇရိၼ်ႇႁၢႆႉ သေ ၽွင်းၶၢဝ်းၶတ်းသေပိူၼ်ႈ ၼႂ်းလိူၼ် ၸၼ်ႇဝႃႇရီႇၼႆႉ မီး 70 တီႇၵရီႇၽႃႇရိၼ်ႇႁၢႆႉယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉပဵၼ်ၼႃႈလိၼ်ၽင်ႇပၢၢင်ႇလၢႆႇလႄႈသင် ယွၼ်ႉမီးသၼ်လွႆရၶႅင်ႇၼၼ်ႉလႄႈသင် ၽူၼ်မုၼ်းသုၼ်း မႃးလႄႈ လႆႈဝႃႈပဵၼ် ၼႃးလိၼ်ဢၼ်ၽူၼ်ၼမ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တၢင်ႉၼမ်ႉၽူၼ်ၽတ်ႉၽဵင်ႇ တႃႇၼိုင်ႈပီ တီးဝဵင်းတၢၼ်ႇတွႆးၼၼ်ႉ မီး ႒႒႑ ၼိဝ်ႉ၊ တီႈၸိတ်ႉတူၺ်ႇၼႆႉ မီး ႒႐႓ ၼိဝ်ႉယဝ်ႉ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉဢမ်ၵႃး ယွၼ်ႉလူမ်းလႅင်ႉ ဢၼ်ပဵၼ်မႃးၼႂ်း ပၢၵ်ႇပၢင်ႇလၢႆပင်းၵလႃးၼၼ်ႉ လႆႈၶၢမ်ႇတၢမ်ႇ လူမ်းလႅင်ႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉသေ ႁိူၼ်းလႆႈလူႉ လႄႈ ၼမ်ႉလူၵ်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၵမ်းၵမ်းပဵၼ်ယူႇယဝ်ႉ။ လူမ်းလႅင်ႉၵမ်ႉၼမ်ၼႆႉ ၵႆႉပဵၼ် ၼႃႈၶဝ်ႈၶၢမ်းၾူၼ်လႄႈ ဝၢႆးၶၢဝ်းၽူၼ်ၼၼ်ႉသေ မၢင်ပွၵ်ႈမၢင်လႂ်ၵေႃႈ ၼႂ်းၵၢင်ၶၢဝ်းၾူၼ်ၵေႃႈ ၵႆႉၽတ်ႉပဝ်ႇယူႇယဝ်ႉ။0
သၢႆတၢင်းၵပ်းသိုပ်ႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
မိူဝ်ႈၵူႈပွၵ်ႈၼႆႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈသၢႆတၢင်းၵပ်းသိုပ်ႇ ယၢပ်ႇယဵၼ်းလႄႈ လႆႈပိုင်ႈဢိင် သၢႆတၢင်းလူမ်း လႄႈ သၢႆတၢင်းၼမ်ႉ ပဵၼ်ပိူင်လူင်မၼ်းယဝ်ႉ။ တီႈ ၸိတ်ႉတူၺ်ႇ၊ တၢၼ်ႇတွႆး၊ ၵျွၵ်ႉၽျူႇ လႄႈ ဢၢၼ်းၼၼ်ႉ မီးၶူင်ႇႁိူဝ်းမိၼ်ယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ် တၢင်းလူတ်ႉၵႃး ၵျွၵ်ႉၽျူႇ-တႃႈၵုင်ႈၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ်တၢင်းလူတ်ႉၵႃး ဢၼ်လိုဝ်းလင်ယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ် သၢႆတၢင်းၵပ်းသိုပ်ႇၼႆႉ တိူဝ်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႃး ပီၼိုင်ႈလိူဝ်သေ ပီၼိုင်ႈယဝ်ႉ။
လိၵ်ႈလၢႆး၊ ၾိင်ႈငႄႈ လႄႈ ၾိင်ႈထုင်း[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
လိၵ်ႈလၢႆး[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၾိင်ႈငႄႈ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၾိင်ႈထုင်း[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸၼ်ႉၸွမ်လႄႈ ၶေႃးလဵၵ်ႉ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ၸၼ်ႉၸွမ်ၸိတ်ႉတူၺ်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ်ပၢႆးၸၢင်ႈၸိတ်ႉတူၺ်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ်ၶွမ်ႇပိဝ်ႇတႃႇ (ၸိတ်ႉတူၺ်ႇ)
- ၶေႃးလဵၵ်ႉပၢႆးပႆႇၺႃႇၵျွၵ်ႉၽျူႇ
- ၶေႃးလဵၵ်ႉပၢႆးၸၢင်ႈ (တၢၼ်ႇတွႆး)
- တီႇၵရီႇၶေႃးလဵၵ်ႉတွင်ႇၵူတ်ႉ
- ၶေႃးလဵၵ်ႉပၢႆးၸၢင်ႈ (ၵျွၵ်ႉၽျူႇ)
ၵုၼ်ႇသိၼ်ဢွၵ်ႇပိုၼ်ႉတီႈလႄႈ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
မီးၵၢၼ်ငၢၼ်း သွမ်ႈၶဝ်ႈ၊ တိၺွပ်းပႃၼႂ်းပၢင်ႇလၢႆႇ လႄႈ ၵၢၼ်မႆႉမွင်၊ တၼိ ၸၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆ့ယဝ်ႉ။ ဢဝ်ၵုၼ်ႇသိၼ်ဢၼ်ဢွၵ်ႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈသေ တၢင်ႇၶၢႆၸူး မိူင်းပင်းၵလႃးတိတ်ႉ လႄႈ မိူင်းမၢၼ်ႈပတ်ႉပိုၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။
ၶူဝ်းဢွၵ်ႇၼႂ်းလိၼ်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
တီႈယၢၼ်ၽင်ႇၼမ်ႉရၶႅင်ႇၼၼ်ႉ မီး မေႃႇဢၢႆၵႂၼ်းထၢတ်ႈ မိူင်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တီႈၵုၼ်ယၢၼ်းပျႄးလႄႈ တီႈၵုၼ်မူဝ်းၸီႇၼၼ်ႉ ဢွၵ်ႇၼမ်ႉမၼ်းမဵၼ်ဢိတ်းဢွတ်းယဝ်ႉ။ တီႈၼေႇပူႇတွင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇၵူၵ်ႉၼၼ်ႉ ဢွၵ်ႇႁိၼ်ၶၢဝ် ယဝ်ႉ။
ၸႄႈတွၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်း၊ ဝဵင်း၊ ပွၵ်ႉ၊ ဢိူင်ႇ လႄႈ ဝၢၼ်ႈး[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
တီႈၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇၼႆႉ ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ ၸႄႈတွၼ်ႈ (႕) ၸႄႈတွၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်း (႑႗) ၸႄႈဝဵင်း၊ ဝဵင်း (႒႖) ဝဵင်း၊ ပွၵ်ႉ (႑႗႐) ပွၵ်ႉ၊ ဢိူင်ႇ (႑႓႐႓႕)၊ ဝၢၼ်ႈ (႓႗႓႘) ဝၼ်ႈယဝ်ႉ။[2]
ၸႄႈဝဵင်းၸိူဝ်းၶဝ်ႈပႃး[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ၸႄႈဝဵင်းဢၢၼ်း
- ၸႄႈဝဵင်းၵႂႃႉ
- ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉတေႃႇ
- ၸႄႈဝဵင်းမိၼ်းပျႃး
- ၸႄႈဝဵင်းမျွၵ်ႉဢူး
- ၸႄႈဝဵင်းမၢၼ်ႇဢွင်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းမျေႇပူင်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းပွၵ်ႉတေႃး
- ၸႄႈဝဵင်းပူင်ႇၼႃးၵျုၼ်း
- ၸႄႈဝဵင်းယၢၼ်းပျႄး
- ၸႄႈဝဵင်းယတေႉယွင်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းတွင်ႇၵူၵ်ႉ
- ၸႄႈဝဵင်းၸိတ်ႉတူၺ်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းပွၵ်ႉတေႃး
- ၸႄႈဝဵင်းပူးတီးတွင်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းမွင်ႇတေႃး
- ၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉၽျူႇ
- ၸႄႈဝဵင်းတၢၼ်ႇတွႆး
ဢွင်ႈတီႈၸိူဝ်းလီၶဝ်ႈၸႂ်လႄႈ ၸိူဝ်းထုၵ်ႇလီလၢဝ်းလႄႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- မျွၵ်ႉဢူးၼၢၼ်းတေႃႇယႃႇ လႄႈ ၽြႃးၵွင်းမူး
- ၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇငပလီလႄႈ ဢွင်ႈလိုဝ်ႈႁိူဝ်ႉလိုဝ်ႈၸႂ်
- ၵွင်းမူးဢူးရၢတ်ႉတွင်ႇ
- တၺဝတီႇ၊ ဝဵင်းၵဝ်ႇ လႄႈ ၽြႃးၵျွၵ်ႉတေႃႇမႁႃမုၼိ
- ၽြႃးလူင်ဝေႇသႃႇလီႇ လႄႈ ဝေႇသႃႇလီႇ၊ ဝဵင်းၵဝ်ႇ
- ၸိတ်ႉတူၺ်ႇပႂၢႆႉ
ၵုၼ် ၸိူဝ်းမီးတီးၼႂ်း ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ (May 2015) Census Report, The 2014 Myanmar Population and Housing Census 2. Naypyitaw: Ministry of Immigration and Population, 17.
- ↑ နေပြည်တော် တိုင်းဒေသကြီး နှင့် ပြည်နယ်များရှိ ခရိုင်၊ မြို့နယ်၊ မြို့၊ ရပ်ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စု၊ ကျေးရွာ ဦးရေ စာရင်းချုပ် (၁၆. ၂. ၂၀၁၆)
- ↑ ပိုၼ်းပဵၼ် ၸႄႈမိူင်းရၶႅင်ႇ
- ↑ D.P.S. MYANMAR GUIDE MAP. 2000.


text:
သိုၵ်းမၢၼ်ႈ လႄႈ ၸုမ်းဢူၺ်းလီပွတ်းႁွင်ႇ 3 ၸုမ်း ဢၼ်ႁူမ်ႈၵၼ်သေ ယူႇဝႆႉတပ်ႉလဵဝ်ၵၼ် တီႈၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းတူၵ်း ဝၢၼ်ႈမိူင်းပေႃႈ ဢိူင်ႇမိူင်းပေႃႈ ၸႄႈဝဵင်းပၢင်ႇသၢႆး ၸႄႈတွၼ်ႈမူႇၸေႊ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇၼၼ်ႉ ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ်ႁိုင်ဝႆႉ လႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းၵမ်ႈၽွင်ႈ ဢမ်ႇႁူႉဝႃႈ ပဵၼ်ၸုမ်းလႂ် တင်းၸုမ်းလႂ်ယိုဝ်းၵၼ် ၼႆယဝ်ႉ။
ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈပၢင်တိုၵ်းၼႆႉ လႆႈပဵၼ်ၵႂႃႇ မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 19 December 2020 (လိူၼ်ၸဵင်မႂ်ႇ 5 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2115 ၼီႈ) ယၢမ်းႁူဝ်ၶမ်ႈ ထိုင် ၵၢင်ၶိုၼ်း သေ ပဵၼ်ၽွင်းၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဢိူင်ႇမိူင်းပေႃႈ ၵမ်ႈၽွင်ႈ တိုၵ်ႉလိုဝ်ႉၵၢၼ် ၽႂ်မၼ်း လႄႈ ပွၵ်ႈၶိုၼ်းတင်းႁိူၼ်းၵူၺ်း ၼႆယဝ်ႉ ၊ ယွၼ်ႉပၢင်တိုၵ်း သိုၵ်းသွင်ၽၢႆႇသေ ၵူၼ်းမိူင်း လႆႈမၢတ်ႇၸဵပ်းၸွမ်းတႄႉ ဢမ်ႇမီး ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဢိူင်ႇမိူင်းပေႃႈၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈၼႄဝႃႈ − ၼႂ်းဢိူင်ႇမိူင်းပေႃႈၼႆႉ မီးသိုၵ်း တူင်ႉၼိုင်ယူႇသဝ်းၼမ်ဝႆႉ လႄႈ ဢမ်ႇႁူႉၸုမ်းလႂ်တင်းၸုမ်းလႂ်ယိုဝ်းၵၼ် ၊ သဵင်ၵွင်ႈသဵင်မၢၵ်ႇတႄႉ တႅၵ်ႇတီႈလွႆၵွင်းတုၺ် ၼၼ်ႉၶႃႈ ၊ ၼႂ်းဢိူင်ႇမိူင်းပေႃႈ မီးသိုၵ်းၶၢင် ၊ ပျီႇတူႉၸိတ်ႉ ၊ သိုၵ်း SSPP ၊ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၊ သိုၵ်းၵူဝ်းၵၢင်ႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ တူင်ႉၼိုင်ယူႇသဝ်းဝႆႉၶႃႈ ၊ လွင်ႈသိုၵ်း AA ၼၼ်ႉ ႁဵတ်းႁိုဝ်သေ မႃးတူင်ႉၼိုင်ထိုင် မိူင်းပေႃႈ တႄႉ ၶႃႈႁဝ်းဢမ်ႇႁူႉ − လၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။
တင်းၽၢႆႇ SSPP/SSA ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵႂႃႇဝႃႈ မိူဝ်ႈယၢမ်း 5:56 မူင်း ထိုင် 8:15 မူင်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တပ်ႉၶလယ 79 ႁႅင်းၵူၼ်း 60 ၵေႃႉ ၶိုၼ်ႈလေႃႇတိုၵ်း တပ်ႉဢူၺ်းလီ 3 ၸုမ်း တီႈလွႆၵွင်းတုၺ် ဢိူင်ႇမိူင်းပေႃႈ ၸႄႈဝဵင်းပၢင်ႇသၢႆး ၊ တပ်ႉဢူၺ်းလီ 3 ၸုမ်း ဢၼ်ပၵ်းတီႈယူႇဝႆႉ ၼိူဝ်လွႆၵွင်းတုၺ်ၼၼ်ႉ ပဵၼ် SSPP/SSA , MNDAA , AA ယူႇသဝ်းၸွမ်းၵၼ် ၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းလိူၼ် December 2020 ၼႆႉ မီးၶၢဝ်ႇလိုဝ်းဝႆႉဝႃႈ KIA,TNLA,AA,MNDAA လုၵ်ႈၸုမ်းဢူၺ်းလီပွတ်းႁွင်ႇ 4 ၸုမ်းၼႆႉ တူဝ်ႈတၼ်း တႃႇတေႁူပ်ႉဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်တင်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆသေတႃႉ ၽၢႆႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈတႄႉ ဢမ်ႇပႆႇႁၼ်တွပ်ႇဝႃႈႁိုဝ် ၊ ထႅင်ႈလွင်ႈၼိုင်ႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ လႄႈ လုၵ်ႈၸုမ်းဢူၺ်းလီပွတ်းႁွင်ႇ ၵမ်ႈၽွင်ႈ ၵႆႉပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ် ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၽႂ်မၼ်းဝႆႉ ၼႆယဝ်ႉ။
သိုၵ်း TNLA,AA,MNDAA ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵိုတ်းတိုၵ်းဝႆႉၽၢႆႇလဵဝ် တေႃႇထိုင်ပီႊ 2020 သဵင်ႈလႄႈ ၽၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ သမ်ႉပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵိုတ်းတိုၵ်းဝႆႉ တေႃႇထိုင်ပီႊ 2020 သဵင်ႈမိူၼ်ၵၼ်သေ ဢွင်ႈတီႈဢၼ်မီးၸုမ်းသိုၵ်း AA ဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မၵ်းမၼ်ႈပဵၼ်ၸုမ်းၵေႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၵိုတ်းတိုၵ်းပႃး ဝႃႈၼႆ။
SSPP/SSA ဢမ်ႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵိုတ်းတိုၵ်းၽၢႆႇလဵဝ်ၸွမ်း TNLA,AA,MNDAA သေတႃႉ SSPP/SSA ပဵၼ်ၸုမ်း လူင်းလၢႆးမိုဝ်းၵိုတ်းတိုၵ်း ၸၼ်ႉၸႄႈမိူင်း လႄႈ ၸၼ်ႉမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ဝႆႉ လႄႈ ပိုၼ်ႉတီႈဢၼ် SSPP/SSA ၵုမ်းၵမ်ဝႆႉ ၵမ်ႈၽွင်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ပဵၼ်ဝႆႉၼႃႈလိၼ်ၶိုၵ်ႉတွၼ်း မၢႆ 3 ထႅင်ႈယူႇယဝ်ႉ။
SSPP/SSA,TNLA,AA,MNDAA,KIA,NDAA,UWSA 7 ၸုမ်းၼႆႉ ပဵၼ်ဢူၺ်းလီၵၼ်သေ ပဵၼ်ပႃးလုၵ်ႈၸုမ်း ၶွမ်ႇမတီႇဢုပ်ႇဢူဝ်းငူပ်ႉငီႉၵၢၼ်မိူင်း မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် FPNCC လႄႈ ပဵၼ်ၸုမ်းၸိူဝ်း ဢမ်ႇပႆႇတူဝ်ႈတၼ်း တႃႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်း လိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆ NCA ၼႆယဝ်ႉ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း