text:
ထႅမ်းပလဵၵ်ႉ:Db-a3
ထႅမ်းပလဵၵ်ႉဢၼ်ၼႆႉ ၸွမ်းလူၺ်ႈ လွင်ႈမၵ်းမၢႆ တႃႇမွတ်ႇပႅတ်ႈၵမ်းလဵဝ်သေ၊ ပိူင်လူင် ၸႂ်ႉတႃႇ tag ၼႃႈလိၵ်ႈ တွၼ်ႈတႃႇ CSD A3 ယဝ်ႉ။ တွၼ်ႈတႃႇ လွင်ႈမၵ်းမၢႆ ဢၼ်လႂ်ဢၼ်ၼၼ်ႉၼႆႉ တူၺ်းတီႈ လွၵ်းသဵၼ်ႈ ဢၼ်မီး ၽၢႆႇၶႂႃႇ ၼၼ်ႉလႄႈ။
ထႅမ်းပလဵၵ်ႉဢၼ်ၼႆႉ တေဢဝ် ၼႃႈလိၵ်ႈ သႂ်ႇၶဝ်ႈပၼ်တီႈၼႂ်း ပိူင်ထၢၼ်ႈ ၸိူဝ်းတႃႇမွတ်ႇပႅတ်ႈၵမ်းလဵဝ် လႄႈ ၼႃႈလိၵ်ႈပဝ်ႇ ၸိူဝ်းတႃႇမွတ်ႇပႅတ်ႈ ၵမ်းလဵဝ် ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
လၢႆးၸႂ်ႉတိုဝ်း[မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ထႅမ်းပလဵၵ်ႉၼႆႉ ထုၵ်ႇလီဝႆႉတီႈၼိူဝ်သုတ်း တီႈၼႃႈလိၵ်ႈ ဢၼ်တေမွတ်ႇၼၼ်ႉ။
ပႃႇရႃႇမီႇတႃႇ[မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
{{db-a3}}
- ပိူင်ၼႆႉ ပဵၼ်ပိူင် ဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းꩪမ်မတႃယဝ်ႉ။
လွင်ႈပွင်ႇၶၢဝ်ႇၸူး ၽူႈသၢင်ႈၼႃႈလိၵ်ႈ (Author)[မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တေဢဝ် လွင်ႈမၵ်းမၢႆဢၼ်ၼႆႉသေ တေမွတ်ႇပႅတ်ႈၼႃႈလိၵ်ႈၼိုင်ႈဢၼ်ၼႆၸႂ်ႉၶူတ်ႉၽၢႆႇတႂ်ႈသေၵေႃႈ ဝူၼ်ႉၶွပ်ႈ တႃႇၵႂႃႇတႅမ်ႈပွင်ႇၶၢဝ်ႇပၼ်တီႈ ၼႃႈလိၵ်ႈတႃႇဢုပ်ႇ ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်း ဢၼ်တႄႇသၢင်ႈၼႃႈလိၵ်ႈၼႆႉမႃးလႄႈ။ တီႈ PageName ၼၼ်ႉ မွတ်ႇပႅတ်ႈသေ တႅမ်ႈသႂ်ႇ ၼႃႈလိၵ်ႈ ဢၼ်တၢင်ႇလဝ်ႈတႃႇမွတ်ႇပႅတ်ႈၼၼ်ႉလႄႈ။
{{subst:nocontent-warn|PageName|header=1}}
ပေႃးႁဵတ်းၼႆၼႆ မၼ်းတေၼႄပၼ် ထႅမ်းပလဵၵ်ႉ ပၼ်ၽၢင်ႉ ၽူႈၸႂ်ႉတိုဝ်း ယဝ်ႉ။
ဢၼ်ၼႆႉၼႆႉ သင်ဝႃႈပဵၼ် ပွင်ႈၵႂၢမ်း ဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ သၢင်ႈဢွၼ်တၢင်းသုတ်းၼႆၸိုင် လူပၼ် ၵူႈမိုဝ်း လၢႆးတႅမ်ႈ ပွင်ၵႂၢမ်းဢွၼ်တၢင်းသုတ်း ႁင်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇ လႄႈ။
မႂ်ႇသုင်ၶႃႈ။ လုၵ်ႉတီႈ ဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးသေ ႁပ်ႉတွၼ်ႈယူႇဢေႃႈ။ ဢၼ်ၼႆႉၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈပွင်ႇၶၢဝ်ႇထိုင်ဝႃႈ ၼႃႈလိၵ်ႈ [[:{{{1}}}]] ဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ သၢင်ႈဝႆႉၼၼ်ႉ လႆႈထုၵ်ႇမၵ်းမၢႆတႃႇမွတ်ႇပႅတ်ႈၵမ်းလဵဝ်း ၵႃႈတီႈဝီႇၶီႇၽီးတီးယႃးဢေႃႈ။ ဢၼ်ၼႆႉၼႆႉ လႆႈႁဵတ်းသၢင်ႈ ၸွမ်းလူၺ်ႈ လွင်ႈမၵ်းမၢႆ တႃႇမွတ်ႇပႅတ်ႈၵမ်းလဵဝ် တွၼ်ႈ A3 ၶႃႈဢေႃႈ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈသင်ၼႆ တီႈပွင်ႈၵႂၢမ်းၼႆႉ ဢမ်ႇလႆႈၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ လွင်ႈတၢင်းသင်၊ ဢမ်ႇၼၼ် ပဵၼ်လွင်ႈဢၼ်သႂ်ႇဝႆႉ ႁဵင်းၵွင်ႉၽၢႆႇၼွၵ်ႈ၊ သႂ်ႇဝႆႉပိူင်ထၢၼ်ႈ၊ တွၼ်ႈ "တႃႇတူၺ်းတၢင်ႇၸိူဝ်း"၊ ၶိုၼ်းတႅမ်ႈဝႆႉ ႁူဝ်ၶေႃႈ၊ ၶႂ်ႈမၢႆထိုင် ၵူၼ်းသေၵေႃႉၵေႃႉ ဢမ်ႇၼၼ် ၸုမ်းသေၸုမ်းၸုမ်း၊ ၶေႃႈထၢမ် ၸိူဝ်းလူဝ်ႇလႆႈထၢမ်တီႈ လွင်ႈၸွႆႈထႅမ်၊ လွင်ႈလၢတ်ႈတေႃႇၵၼ်၊ tag ထႅမ်းပလဵၵ်ႉ၊ ဢမ်ႇၼၼ် ယွၼ်ႉပဵၼ် ပွင်ႈၵႂၢမ်း ဢၼ်ၶဝ်ပႃးဝႆႉ ၶႅပ်းႁၢင်ႈလၢႆလၢႆၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ လၵ်းၸဵင်ၶေႃႈမၵ်းမၢႆ တွၼ်ႈတႃႇ ပွင်ႈၵႂၢမ်းပွတ်းၼၼ်ႉ တူၺ်းတီႈ Wikipedia:Stub လႄႈ။ လွင်ႈတၢင်း ဢၼ်ပႃးတီႈ ပွင်ႈၵႂၢမ်းၼႆႉ တေလႆႈမီး လွင်ႈၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင်သေ တွၼ်ႈတႃႇ ၼႄႉၼွၼ်းလႆႈၼၼ်ႉ ၽၢင်ႉပၼ်ဝႃႈ လူဝ်ႇလႆႈသႂ်ႇပၼ် လွင်ႈဢိင်ဢၢၼ်ႈ ဢၼ်မၼ်ႈၵႅၼ်ႇ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။{{safesubst:#if:|{{{secondparagraph}}}|သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ ၼႃႈလိၵ်ႈဢၼ်ၼႆႉ ဢမ်ႇထုၵ်ႇမွတ်ႈပႅတ်ႈ ယွၼ်ႉၶေႃႈမၵ်းမၢႆဢၼ်ၼႆႉ ၼႆၸိုင် ၊ [[:{{{1}}}|ၵႂႃႇတီႈ ၼႃႈလိၵ်ႈတႃႇဢုပ်ႇ]] သေ ၵႂႃႇၼဵၵ်းတီႈ "တႃႇသၢၼ်ၶတ်း လွင်ႈမွတ်ႇပႅတ်ႈၵမ်းလဵဝ်" ၼၼ်ႉသေၵေႃႈ သၢၼ်ၶတ်း လွင်ႈတၢင်ႇလၢတ်ႈ လႆႈယူႇ။ ပေႃးၼၼ် ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တေမီးသုၼ်ႇ သပ်းလႅင်းၼႄယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ ၼႃႈလိၵ်ႈၼိုင်ႈဢၼ်ၼႆႉ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ လႆႈထုၵ်ႇမၵ်းမၢႆ တႃႇမွတ်ႇပႅတ်ႈၵမ်းလဵဝ်ယဝ်ႉၼႆၸိုင် ၽၢင်ႉပၼ်ဝႆႉဝႃႈ တေၸၢင်ႈထုၵ်ႇမွတ်ႇပႅတ်ႈၵမ်းလဵဝ်ယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ် ၶေႃႈပၼ်ၽၢင်ႉ တႃႇမွတ်ႇပႅတ်ႈၵမ်းလဵဝ်ၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ယႃႇပေႈဢဝ်ပႅတ်ႈ။ သင်ဝႃႈ ၼႃႈလိၵ်ႈၼၼ်ႉ ထုၵ်ႇမွတ်ႇပႅတ်ႈယဝ်ႉသေ သင်ၶႂ်ႈၶိုၼ်းလႆႈ ၶေႃႈမုၼ်း ဢၼ်ထုၵ်ႇမွတ်ႇပႅတ်ႈၼၼ်ႉ တႃႇဢဝ်ႁဵတ်းပဵၼ် လွင်ႈဢိင်ဢၢင်ႈဝၢႆးလင်ၼႆ ၶႅၼ်းတေႃႈ ၵပ်းသိုပ်ႇၽူႈၵုမ်းၵၢၼ်(ဢႅတ်ႇမိၼ်ႇ) ၵေႃႉဢၼ်မွတ်ႇပႅတ်ႈၼၼ်ႉလႄႈ။


c: text/html

text:
ဢိင်ၼိူဝ် ၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ၽႄႈလၢမ်း ၸွတ်ႇတူဝ်ႈၵႂႃႇ ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉၼႆႉသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵႃႈၶၼ် ၼမ်ႉမၼ်းၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ လူတ်းလူင်းတႅမ်ႇသုတ်း ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း (18) ပီႊ လႄႈ တီႈၵဵပ်းၼမ်ႉမၼ်းလိပ်း လႅပ်ႈတေဢမ်ႇပဵင်းပေႃး။
မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းထီႉ 02 April 2020 သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ CNN ဢွၵ်ႇၼႄဝႆႉဝႃႈ ယွၼ်ႉၽွၼ်းယွၼ်ႈ ၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် Coronavirus 2019 ဢမ်ႇၼၼ် COVID-19 ၼၼ်ႉသေ ၵူႈမိူင်းမိူင်းၵေႃႈ လႆႈပိုၼ်ၽၢဝ်ၸႂ်ႉပိူင်ၵုမ်းၵမ် ဝၢၼ်ႈမိူင်း ၸွမ်းမၢႆမီႈငဝ်းလၢႆးၶိုၵ်ႉၶၵ်ႉ ပိၵ်ႉဢိုတ်းမိူင်းဝႆႉလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၸဝ်ႈၶွင်ႁူင်းဢိတ်ႇဢွၵ်ႇၼမ်ႉမၼ်းလိပ်း မိူၼ်ၼင်ႇ မိူင်းသေႃႇတီႇ ဢႃႇရေးပီးယႃး၊ မိူင်းရၢတ်ႉသျႃး၊ မိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ ႁႃလၢႆးတၢင်းၵႄႈလိတ်ႈ ဢမ်ႇလႆႈလႄႈ ၶၼ်ၼမ်ႉမၼ်း တေလူတ်းလူင်းတႅမ်ႇလိူဝ်သေၼႆႉၵေႃႈ ၸၢင်ႈပဵၼ်လႆႈ ဝႃႈၼႆ။
ၼင်ႇႁိုဝ် ၵူႈမိူင်းမိူင်း ပေႃးတေၵုမ်းၵမ်လႆႈ လွင်ႈၽႄႈလၢမ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ၼၼ်ႉသေ လႆႈပိၵ်ႉဢိုတ်းပႅတ်ႈ သၢႆၵၢၼ်မိၼ်၊ လူတ်ႉၵႃးဢၼ်လႅၼ်ႈၵႂႃႇမႃး ၸွမ်းသဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်း၊ ႁူင်းၵၢၼ်လူင် ဢၼ်ဢိတ်ႇဢွၵ်ႇ ၶိူင်ႈၵုၼ်ႇၵႃႉတၢင်းၶၢႆၵူႈလွင်ႈလွင်ႈၵေႃႈ ၵိုတ်းယိုတ်းဝႆႉတင်းမူတ်း ဝႃႈၼႆ။
ၸူဝ်ႈၽွင်းၼႆႉ ၵႃႈၶၼ်ၼမ်ႉမၼ်း လူတ်းလူင်းတႅမ်ႇသုတ်း (ပေႃးသုတ်း) ၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ဢွင်ႈတီႈတႃႇတေ ၵဵပ်းၼမ်ႉမၼ်းဝႆႉ၊ ၼႂ်းလွတ်ႇတေႃႉသူင်ႇၼမ်ႉမၼ်း ၸိုင်ႈမိူင်းတေႃႇၸိုင်ႈမိူင်း ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ တဵမ်ၵူႈပိုၼ်ႉတီႈသေ ယၢမ်းလဵဝ် လႆႈၵဵပ်းဝႆႉၼိူဝ်ႁိူဝ်း ဢၼ်မီးပိုၼ်ႉတီႈၵဵပ်း မွၵ်ႈႁူဝ်ပၢၵ်ႇ 20% ၼၼ်ႉၵူၺ်း ၼႆယဝ်ႉ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
မိူဝ်ႈၼႆႉဝၼ်းထီႉ 15 January 2021 (လိူၼ်ၵမ်မႂ်ႇ 3 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2115 ၼီႈ) ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ်ၼႆႉ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း (NLD) ႁူပ်ႉထူပ်းတင်း ပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ (SNDP) လႄႈ ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ၼႆယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈၼႆႉယၢမ်းၵၢင်ၼႂ်ၸဝ်ႉၼၼ်ႉ ၽူႈတၢင်တူဝ် ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း (NLD) လႄႈ ပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ (SNDP) ႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ၵႂႃႇ တီႈလုမ်းပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း ဝဵင်းလူင်တူၼ်ႈတီးၼႆယဝ်ႉ။
ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈ ၼႂ်းပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းၼၼ်ႉသေ ၸၢႆးၼွင်ႉ ၽူႈတႅၼ်းၽွင်းၸႄႈမိူင်း ၶဵတ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈမၢႆ (1) (မိူင်းပၼ်ႇ) ပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ − လႆႈဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ၵႂႃႇလွင်ႈ တေႁဵတ်းႁိုဝ် ႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ်သေ ၵေႃႇတင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၵႂႃႇမိူဝ်းၼႃႈၸွမ်းၵၼ်၊ လွင်ႈမုၼ်းလႅင်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ၊ ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ၊ ပၢႆးယူႇလီ၊ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၸႃႉၵႂႃႇ ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းလူဝ်ႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉလႄႈ လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။
ဝၢႆးၼၼ်ႉ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း (NLD) လႄႈ ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်တီႈ လုမ်းပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်းၵႂႃႇမိူၼ်ၵၼ်။
ဝၢႆးႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်ယဝ်ႉ ၸၢႆးၵျေႃႇၺုၼ်ႉ ၽူႈၼမ်းၼႂ်း (1) ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) လၢတ်ႈတီႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇဝႃႈ − ႁဝ်းၶႃႈ တေႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ်ၵႂႃႇတင်းတၢင်ႇၸုမ်းယူႇ၊ တေႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ်ၵႂႃႇ ၶၢဝ်းတၢင်းႁိုင်ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉတႄႉ တေဢိင်ၼိူဝ်ငဝ်းလၢႆးထႅင်ႈ၊ မိူဝ်ႈပီႊ 2015 ၼၼ်ႉၵေႃႈ ပၢႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း (NLD) ယၢမ်ႈယိုၼ်ႈမိုဝ်းမႃးၸူးႁဝ်းယူႇ၊ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၵုမ်ႇလႆႈႁဵတ်းသၢင်ႈၵၢၼ်ပႃႇတီႇ ယူႇၵူၺ်းလႄႈ မိူဝ်ႈၼၼ်ႉ ဢမ်ႇတၼ်းလႆႈၸွႆႈထႅမ်ၵၼ်၊ ၵမ်းၼႆႉတႄႉ သင်ဝႃႈ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း မီးလွင်ႈတၢင်းတႃႇႁူမ်ႈမိုဝ်းမႃးၼႆၵေႃႈ တေပၼ်တၢင်းၸွႆႈထႅမ်ၵႂႃႇယူႇ၊ ႁဝ်းၶႃႈသွင်ၸုမ်းၼႆႉ ႁူမ်ႈမိုဝ်းႁဵတ်းသၢင်ႈၵၢၼ်ငၢၼ်းၸွမ်းၵၼ်မႃးၵေႃႈ ၶၢဝ်းတၢင်းႁိုင် (30) ပီႊယဝ်ႉ၊ မိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃး (5) ပီႊၼႆႉတႄႉ လႆႈဝႃႈ လွင်ႈၵပ်းသိုပ်ႇႁဝ်း ႁၢင်ႇၵႆၵၼ်ၵႂႃႇဢိတ်းၼိုင်ႈ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၶေႃႈယိူင်းဢၢၼ်းႁဝ်းၶႃႈ သွင်ပႃႇတီႇတႄႉ တေဢမ်ႇပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်ၵႂႃႇ ၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းၼၼ်ႉ ၽၢႆႇပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) လႆႈတၢင်ႇထိုင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵႂႃႇ လွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ၊ ငဝ်ႈၶၢမ်ႇပိုၼ်ႉမူႇပိူင် ၼႂ်းၵၢၼ်ၵေႃႇတင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၾႅတ်ႇတရႄႇ လႄႈ လွင်ႈၵေႃႇတင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၾႅတ်ႇတရႄႇ ဢၼ်ၽၢႆႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶဝ် ၶႂ်ႈလႆႈၶႂ်ႈပဵၼ်၊ လွင်ႈမူၼ်ႉမႄး ထႅမ်ထွၼ် ပိူင်ပိုင်းၸိုင်ႈမိူင်း 2008၊ လွင်ႈသုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်း၊ လွင်ႈၵႅတ်ႇၶႄႇ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းဢွၼ်ႇ လႄႈ ၼႂ်းၵၢၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇမိူင်းတႆးလႄႈ ၵၢၼ်ဢုပ်ႉပိူင်ႇၵူႈလွင်ႈလွင်ႈၼၼ်ႉ တေႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ်ၵႂႃႇၸိူင်ႉႁိုဝ် ၸႃႉၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။
ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း (NLD) ၸွင်ႇတေမီးလွင်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈ ၽေႃႇၼမ်ႉၽေႃႇတူဝ်ပၼ် ဢၼ်ပႃႇတီႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶဝ် တၢင်ႇထိုင်ၼၼ်ႉလႆႈမွၵ်ႈၵႃႈႁိုဝ် ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉသေ ၸၢႆးၵျေႃႇၺုၼ်ႉ လၢတ်ႈဝႃႈ − ဢၼ်ၼႆႉတႄႉ ဢိင်ၼိူဝ် ၵူၼ်းၵေႃႉဢၼ်ယိပ်းၵမ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းဢၼ်ၼႆႉ တေဢဝ် ပုၼ်ႈၽွၼ်း ႁဵတ်းသၢင်ႈပၼ်လႆႈမွၵ်ႈၵႃႈႁိုဝ်၊ မိူဝ်ႈၽွင်းႁဵတ်းသၢင်ႈယူႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ၶဝ်တေလႆႈ တၢင်းႁူမ်ႈမိုဝ်းတီႈ ၵူၼ်းမိူင်းမွၵ်ႈၵႃႈႁိုဝ်၊ ၼႂ်းမိူင်းႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ ၸွမ်းၼင်ႇ ႁူႉၵၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းဢၼ်လဵဝ်ၵူၺ်း ႁဵတ်းၵၢၼ်ဢမ်ႇယဝ်ႉတူဝ်ႈလႆႈ၊ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈမီးၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ထႅင်ႈတင်းၼမ်၊ ယဝ်ႉၵေႃႈ မီး CSO ဢၼ်လႆႈဢိူမ်ႈၸမ်ၸွမ်းၵူၼ်းမိူင်းယူႇတႃႇသေႇ၊ ပေႃးႁဵတ်း ပၼ်လႆႈ ဢွင်ႈတီႈ သုၼ်ၵၢင် တႃႇၸုမ်းၸိူဝ်းၼႆႉတင်းမူတ်း မႃးၽွမ်ႉႁူမ်ႈၶွၼ်ႈၵၼ်သေယဝ်ႉၵေႃႈ ႁဵတ်းသၢင်ႈၵၢၼ်ငၢၼ်းႁူမ်ႈၵၼ်ၵႂႃႇပေႃးၼႆၸိုင် ၵဝ်ၶႃႈယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ (5) ပီႊဢၼ်တေမႃး တၢင်းၼႃႈၼႆႉ ၵၢၼ်ငၢၼ်းၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ တေမီးလွင်ႈၶိုပ်ႈၼႃႈၵႂႃႇယူႇ ၼႆယဝ်ႉ။
ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်း ပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉ ၽၢႆႇပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) မီးၸၢႆးလဵၵ်း ၽူႈၼမ်းၼႂ်းၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ လႄႈ ၸၢႆးၵျေႃႇၺုၼ်ႉ ၽူႈၼမ်းၼႂ်း (1) ႁူမ်ႈတင်း ၸၢႆးသၢမ်ၽူၼ်သႅင် ၽူႈၼမ်းၼႂ်း (2) ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ၼႆယဝ်ႉ။
ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃးတေပဵၼ်မႃး ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉၼၼ်ႉ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း (NLD) လႆႈၵႂႃႇႁူပ်ႉထူပ်းတင်း ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းၸၼ်ႉသုင် ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ထိုင်တီႈလုမ်း (2) ပွၵ်ႈ၊ မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 07 January 2021 ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း သူင်ႇတူဝ်တႅၼ်းၵႂႃႇႁူပ်ႉ ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး ႁူဝ်ပဝ်ႈ ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် တီႈဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ လႄႈ မိူဝ်ႈဝႃးဝၼ်းထီႉ 14 January 2021 တူဝ်တႅၼ်းပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း ၵႂႃႇႁူပ်ႉထူပ်းၸၢႆးၺုၼ်ႇလုၼ်ႇ (ၸၢႆးၼုတ်း) ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ (1) ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ်ထႅင်ႈပွၵ်ႈၼိုင်ႈၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပီႊ 2020 ၼၼ်ႉ ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် ဢွင်ႇပေႉပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ လႆႈတီႈၼင်ႈ ၼႂ်းသၽႃး (42) တီႈၼင်ႈၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း (2) ဝၼ်းၵူၺ်း ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း (NLD) ႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်တင်း ပႃႇတီႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၼႂ်းမိူင်းတႆးမိူၼ်ၼင်ႇ ပႃႇတီႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတဢၢင်း (TNP) ၊ ပႃႇတီႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈပဢူဝ်း (PNO) ၊ ပႃႇတီႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၵယၢၼ်း (KNP) ၊ ပႃႇတီႇမုၼ်းလႅင်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈလႃးႁူႇ (NLDP) ၊ ပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ (SNDP) ၊ ပႃႇတီႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈဝ (WNP) လႄႈ ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ႁူမ်ႈတင်း ပူၵ်ႉၵူဝ်ႇသုၼ်ႇတူဝ် ဢၼ်ဢမ်ႇၶဝ်ႈပႃႇတီႇသေ ဢွင်ႇပေႉပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ တီႈၼင်ႈသၽႃး တႅၼ်းၽွင်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၶၢင် ယဝ်ႉတူဝ်ႈၵႂႃႇယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းၵႂႃႇမႃး ၼိူဝ်တၢင်းလူင် ၼႂ်းဝဵင်းၵႃလီႉ ၽႂ်ဢမ်ႇတိုဝ်းမၢၵ်ႇႁူဝ်ရူတ်ႉၶိူင်ႈ၊ ဢမ်ႇသႂ်ႇၽႃႈတူမ်းသူပ်း ၸိုင် ၸုမ်းပျီႇတူႉၸိတ်ႉၵႃလီႉ ႁိုဝ် တပ်ႉၸုမ်း 7 ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇတေမႂ်ငိုၼ်း ႁူဝ်ႁဵင်တေႃႇႁူဝ်မိုၼ်ႇၵျၢတ်ႉ။
တႄႇဢဝ် လိူၼ်ဢွၵ်ႊထိူဝ်ႊပိူဝ်ႊ 2021 ၼႆႉမႃး ယူႇတီႈၸုမ်းပျီႇတူႉၸိတ်ႉ တပ်ႉၸုမ်း 7 လွႆတႆးလီ ဝဵင်းၵႃလီႉ ၸႄႈဝဵင်ၵုၼ်ႁဵင် ၸႄႈတွၼ်ႈလွႆလႅမ် ၸိုင်ႈတႆး ပွတ်းၸၢၼ်း ၵူတ်ႇထတ်းၵူၼ်းမိူင်း။ သင်ႁူပ်ႉႁၼ် ၽႂ်ၽူႈလႂ် ဢမ်ႇသႂ်ႇၽႃႈတူမ်းသူပ်း၊ တူမ်းၶူႈၼင်၊ ဢမ်ႇတိုဝ်းမၢၵ်ႇႁူဝ်ရူတ်ႉၶိူင်ႈ တေၺႃးတၢမ်ႇငိုၼ်း – ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းၵႃလီႉ ၵမ်ႈၽွင်ႈ ပွင်ႉၶၢင်းဝႃႈ – “ ၶႂ်ႈမႂ်ႁႅင်းဝႆႉဢေႃႈ။ တႃႇသိုဝ်ႉမၢၵ်ႇႁူဝ်ရူတ်ႉၶိူင်ႈ ၼိုင်ႈႁူၺ်ႇ မိုၼ်ႇပၢႆဢေႃႈ။ ၵမ်ႈၽွင်ႈ ဢမ်ႇမီး ငိုၼ်းသိုဝ်ႉ ၵူဝ်ၺႃးမႂ်ငိုၼ်းလႄႈ ပေႃးၶၢမ်ႇပႆတၢင်းၵႂႃႇသူၼ်၊ ၵႂႃႇႁႆႈ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ မီးတင်းၼမ်ၶႃႈဢေႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းႁေႃႈ တင်း ၵူၼ်းသွၼ်ႉ ၽႂ်ဢမ်ႇသႂ်ႇမၢၵ်ႇႁူဝ်ရူတ်ႉၶိူင်ႈ ၼိုင်ႈၵေႃႈ တေၺႃးတၢမ်ႇငိုၼ်း 10,000 ၵျၢတ်ႉ၊ ပေႃးဢမ်ႇသႂ်ႇၽႃႈတူမ်းသူပ်း ၼိုင်ႈၵေႃႉ 5,000 ၵျၢတ်ႉ၊ ပေႃးဢမ်ႇသႂ်ႇ တင်းသွင်ၵေႃႉ ၵေႃႈ တၵ်းတေလႆႈ ၺႃးတၢင်းသွင်ၵေႃႉ – ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းၼုမ်ႇ ၵႃလီႉ ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈၼႄၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၵွၼ်ႇၶဝ် တေလူင်းၵူတ်ႇထတ်းၼႆႉ ၶဝ်ၵေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ တၢင်းဢူတ်ႇ လူင်းၼႃႈဢွၼ် တၢင်းယူႇၶႃႈ။ ၸွမ်းၼႂ်းၵိဝ်ႇ ၼႂ်းပွၵ်ႉ သႂ်ႇဢုတ်ႇ တီႈဝတ်ႉသေ ပၢဝ်ႇဢေႃႈ။ လိူၼ်ၼႆႉ ၶဝ်တႄႇၵူတ်ႇမႃးမီး မွၵ်ႈ 3 ပွၵ်ႈယဝ်ႉ ၵမ်ႈၼမ် ၵူတ်ႇထတ်း တီႈတၢင်းၶဝ်ႈဢွၵ်ႇၵၢတ်ႇ။ ၶၢဝ်းယၢမ်းတႄႉၵေႃႈ တႄႇၵၢင်ၼႂ် 9 မူင်း ထိုင် 11 မူင်းၵၢင်ဝၼ်း ၵႃႈၼႆႉၶႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။
ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ၵူၼ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ၵမ်ႈၽွင်ႈထတ်းသၢင်ဝႃႈ တူဝ်ၵူၼ်းလူင်းထတ်းဢမ်ႇသႂ်ႇမၢၵ်ႇႁူဝ် ႁႄႉၽေးသမ်ႉတေႁႂ်ႈ ၵူၼ်းတၢင်းလၢႆသႂ်ႇ လႄႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈတူဝ်ယင်ႇလီၼႆသေတႃႉ ၵမ်ႈၼမ်ၵေႃႈ ႁၼ်လီ ၸွမ်း ယွၼ်ႉပဵၼ်တႃႇ ၵူၼ်းတၢင်းလၢႆ တေလႆႈ လွတ်ႈၽေးၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ ဝႃႈၼႆ။
“လီၶႃႈဢေႃႈ ၶၢဝ်းတၢင်းပဵၼ်ၼႆႉ ပေႃးၵႂႃႇတီႈၵူၼ်းၼမ် ႁႂ်ႈလႆႈသႂ်ႇၽႃႈတူမ်းသူပ်း သေ ၵႂႃႇ။ ပေႃးၶီႇရူတ်ႉ ၶိူင်ႈၼႆၵေႃႈ ႁႂ်ႈသႂ်ႇမၢၵ်ႇႁူဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ပၵ်းပိူင်ယဝ်ႉ။ ပေႃးတိုဝ်းမၢၵ်ႇႁူဝ်ႁႄႉၽေး သင်ႇၵႂႃႇလူမ်ႉၵေႃႈ တေဢမ်ႇပဵၼ်ၽေး မၼ်းပဵၼ်ၵၢၼ်ႁႄႈၵင်ႈတႃႇတူဝ်ၵဝ်ႇၵူၺ်း လီယူႇ ႁဵတ်းၸိူင်ႉၼႆၵေႃႈ” – ၵူၼ်းၵႃလီႉ လၢတ်ႈ။
တီႈဝဵင်းၵႃလီႉ ၼႆႉ မေႃသွၼ် ၼႂ်းႁူင်းႁဵၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၵေႃႉၼိုင်ႈ ယၢမ်ႈၶီႇသွၼ်ႉတၢင်းလင် ၵူၼ်းႁေႃႈ ရူတ်ႉၶိူင်ႈ၊ သမ်ႉၵႂႃႇတူၵ်းရူတ်ႉၶိူင်ႈသေ တၢႆၵႂႃႇ ၵေႃႈယၢမ်ႈမီးမႃး။ ပိူင်လူင်ပေႃးၶီႇၼႂ်းဝၢၼ်ႈ ၼႂ်းၵိဝ်ႇ “ယႃႇႁေႃႈ ဝႆး” ပေႃးၶီႇ ၸွမ်းတၢင်း လူင်တႄႉ ပေႃးဢမ်ႇသႂ်ႇမၢၵ်ႇႁူဝ်ႁႄႉၽေး ဢမ်ႇလီၵႂႃႇ၊ ၽႃႈတူမ်းသူပ်း တူမ်းၶူႈၼင် ၵေႃႈတေႃႈ ၼင်ႇၼၼ် ပေႃးတေၵႂႃႇတီႈ ၵူၼ်းၼမ် တိုၼ်းလူဝ်ႇလႆႈသႂ်ႇၵူႈၵေႃႉ။


text:
ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင် ႁူဝ်ၵူၼ်း 3 ႁဵင်ပၢႆ ပႆႇၸၢင်ႈပွၵ်ႈၶိုၼ်းႁိူၼ်းယေးဝၢၼ်ႈသူၼ်ၽႂ်မၼ်း ယၢမ်းလဵဝ် သမ်ႉၶဝ်ႈၶၢဝ်းၵတ်းမႃးယဝ်ႉလႄႈ လူဝ်ႇၽႃႈႁူမ်ႇၶူဝ်းၼွၼ်းလႄႈ သိူဝ်ႈၶူဝ်းဢုၼ်ႇ။
ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလၢႆဢိူင်ႇလၢႆဝၢၼ်ႈဢၼ်ပၢႆႈၽေးသိုၵ်းမႃးသွၼ်ႈဝႆႉလၢႆလၢႆတီႈၼႂ်း ဢိူင်ႇပၢင်ႇၵေႇတုတင်း ႁၢမ်းငၢႆး ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင်ႁူဝ်ၵူၼ်း 3,200 ပၢႆၼၼ်ႉ ယၢမ်းလဵဝ်ၶဝ်ႈၶၢဝ်းၵတ်းယဝ်ႉလႄႈ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ လူဝ်ႇတၢင်းၸွႆႈထႅမ် ၽႃႈႁူမ်ႇၶူဝ်းၼွၼ်းလႄႈ သိူဝ်ႈၶူဝ်းဢုၼ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ။
ၽူႈၸွႆႈထႅမ် ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင် ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈၼႄၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ မိူဝ်ႈၼႆႉ ၵၢင်ၼႂ် တီႈမိူင်းၵိုင်ၼႆႉ ၵတ်းႁႅင်းၼႃႇၶႃႈ။ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးၵေႃႈ ပႆႇလႆႈပွၵ်ႈၶိုၼ်းႁိူၼ်းယေးၵၼ် ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေ ၶဝ်ႈၼမ်ႉတၢင်းၵိၼ်ယဝ်ႉ ဢၼ် လူဝ်ႇႁႅင်းထႅင်ႈတႄႉ ၽႃႈႁူမ်ႇၶူဝ်းၼွၼ်းလႄႈ သိူဝ်ႈၽႃႈဢုၼ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉၶႃႈဢေႃႈ။ ယွၼ်ႉဝႃႈ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးႁဝ်းၶႃႈ ၵမ်ႈၼမ်သမ်ႉ ဢဝ်ၽႃႈယၢင်/ မူဝ်းၵႃႇ မုင်းၵၼ်သေ ယူႇၵၼ်ၵူၺ်းလႄႈ ဢွၼ်ၵၼ်ၵတ်းႁႅင်းၶႃႈဢေႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃး ၶၢဝ်းတၢင်း 3-4 ဝၼ်းၼၼ်ႉ ယူႇတီႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၼႂ်းဢိူင်ႇႁူဝ်ၶၢႆး ၶိုၼ်းဢွၼ်ၵၼ်ပွၵ်ႈမိူဝ်းႁိူၼ်းယေး ၵၼ်ၶိုၼ်း ၵမ်ႈၽွင်ႈယဝ်ႉ ယွၼ်ႉဝႃႈ တၢင်းပွတ်းတွၼ်ႈၼၼ်ႉ ငဝ်းလၢႆးယဵၼ်ဝႆႉ ဝႃႈၼႆ။
“ယၢမ်းလဵဝ် ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ဢၼ်ၵိုတ်းဝႆႉတႄႉ ၼႂ်းဢိူင်ႇပၢင်ၵေႇတု လႄႈ ႁၢမ်းငၢႆး။ ၵူၼ်းၼႂ်း ဢိူင်ႇႁူဝ်ၶၢႆးတႄႉ ဢွၼ်ၵၼ်ပွၵ်ႈမိူဝ်းႁိူၼ်း ၵမ်ႈၽွင်ႈယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉဝႃႈ ပွတ်းတၢင်းၼၼ်ႉ ပၢင်တိုၵ်းယဵၼ်လူင်းယဝ်ႉလႄႈ”- ၽူႈၸွႆႈထႅမ်ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။
ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ဢၼ်ၵိုတ်းဝႆႉၼၼ်ႉသမ်ႉ တီႈဢိူင်ႇပၢင်ႇၵေႇတု ႁူဝ်ၵူၼ်း 2,233 ၵေႃႉ၊ ဢိူင်ႇႁၢမ်းငၢႆး 988 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင်ၼႆႉ လႆႈဢွၼ်ၵၼ်ပၢႆႈမႃး မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 14/9/2021 ၼၼ်ႉ လႆႈပၢႆႈမႃး တေမီးၸမ်ၶၢဝ်းတၢင်း 1 လိူၼ် ယဝ်ႉ ယွၼ်ႉသိုၵ်း RCSS တင်း SSPP ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ်မႃးတၢင်း ဢိူင်ႇႁူဝ်ၶၢႆး ႁၢဝ်ႈႁႅင်း ၼႆယဝ်ႉ။
ဢိင်ၼိူဝ် လွင်ႈပၢင်တိုၵ်းၼႆႉသေ မၢၵ်ႇလူင်တူၵ်းသႂ်ႇၵူၼ်းမိူင်း လႆႈလူႉတၢႆ 1 ၵေႃႉ မၢတ်ႇၸဵပ်း 3 ၵေႃႉ။ ယဝ်ႉၵေႃႈ ၵူၼ်းမိူင်း ယဵပ်ႇၺႃးမၢၵ်ႇမႅင်း ၾင်လိၼ် လႆႈမၢတ်ႇၸဵပ်းၸွမ်း 2 ၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။


text:
လူမ်ႉလႅင်ႉ (Dennis) ၽတ်ႉၶဝ်ႈတီႈ မိူင်း တီႈမိူင်းဢင်းၵိတ်း လႄႈ ဝေးလ်သ် (Wales) လၢႆဝၼ်းထပ်းၵၼ် ႁဵတ်းႁႂ်ႈၼမ်ႉထူမ်ႈသုင် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ လႆႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ပဵၼ်ငဝ်းလၢႆးၶိုၵ်ႉၶၢၵ်ႉ သင်ႇႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ဢွၵ်ႇယူႇပိုၼ်ႉတီႈသုင်။
မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းထီႉ 18 February 2020 ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ၽၢႆႇလူလွမ် ၽေးသၽႃႇဝ ၸိုင်ႈမိူင်း ဢင်းၵိတ်း ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ လႆႈသင်ႇႁႂ်ႈၸဝ်ႈၼႃႈတီႈ ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း ဢဝ်ႁိူဝ်းတေႃႉတၢင်ႇ ၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းယူႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၼမ်ႉထူမ်ႈ ၶၢႆႉပၢႆႈၵႂႃႇယူႇ ဢွင်ႈတီႈပၢႆႈၽေးၼမ်ႉထူမ်ႈ ၸူဝ်ႈၶၢဝ်း လႄႈ လၢမ်းၶၢတ်ႈဝႆႉဝႃႈ ၼမ်ႉတိုၵ်ႉတေသိုပ်ႇထူမ်ႈထႅင်ႈ (594) ဢွင်ႈတီႈ ပွတ်းတွၼ်ႈ ၼိူဝ် မိူင်းဢင်းၵိတ်း ၼႆယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းၸၼ် ဝၼ်းထီႉ 17 ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ၼမ်ႉလႆႈထူမ်ႈတီႈ ဢွင်ႈတီႈ ပွတ်းတွၼ်ႈၼိူဝ် မိူင်းဢင်းၵိတ်း လႄႈ ဢၢႆလႅၼ်ႇၼိူဝ် ဢိၵ်ႇတင်း သၵွတ်ႉလႅၼ်ႇ သေ မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းထီႉ 18 February တီႈပွတ်းတွၼ်ႈ ၸဵင်ႇႁွင်ႇဝၼ်းတူၵ်း မိူင်းၾရင်ႇသဵတ်ႇၵေႃႈ လႆႈထုၵ်ႇလူမ်ႉလႅင်ႉ တၢႆႉၾူၼ်း (Dennis) ၽတ်ႉၶဝ်ႈသႂ်ႇမိူၼ်ၵၼ်လႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း ဢမ်ႇယွမ်း (60,000) ၵေႃႉ လႆႈထုၵ်ႇၼမ်ႉၶဝ်ႈထူမ်ႈႁိူၼ်းယေး သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်း လႄႈ ၾႆးၾႃႉ ထုၵ်ႇတတ်းၶၢတ်ႇဝႆႉယူႇ ဝႃႈၼႆ။
ယူႇတီႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မိူင်းဢင်းၵိတ်းၵေႃႈ ႁၢင်ႈႁႅၼ်းငိုၼ်း ဢမ်ႇယွမ်း (1,200) လၢၼ်ႉပွၼ်း ဢၼ်တူၵ်းမႅၼ်ႈငိုၼ်းထႆး (50,000) လၢၼ်ႉဝၢတ်ႇ တႃႇတေၸွႆႈထႅမ် ၵူၼ်းၸိူဝ်းထူပ်း ၽေးသၽႃႇဝ ၽေးၼမ်ႉထူမ်ႈ ပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉၵႂႃႇ ဝႃႈၼႆ။
ၶေႃႈမုၼ်း – Thairath
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ၸွမ်းၼင်ႇ ၶွမ်ႇပၼီႇ Pfizer လႄႈ BioNTech ဢၼ်ႁူမ်ႈၵၼ် ႁဵတ်းဢွၵ်ႇယႃႈယႃႁႄႉၵင်ႈၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 ဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းလႆႈ မွၵ်ႈ 95% ယဝ်ႉၼၼ်ႉသေ ယူႇတီႈမိူင်းဢင်းၵိတ်း လႆႈမၵ်းမၼ်ႈ ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ် ပၼ်ၶႂၢင်ႉၸႂ်ႉတိုဝ်းယႃႈယႃၼႆႉလႆႈ ပဵၼ်မိူင်းဢွၼ်တၢင်းသုတ်း ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ။
မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းထီႉ 02 December 2020 (လိူၼ်သိပ်းသွင်လွင်ႈ 3 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2114 ၼီႈ) သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ AFP ဢွၵ်ႇၼႄဝႆႉ ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈ ၶွမ်ႇပၼီႇ ၾၢႆႇသိူဝ်ႇရ် (Pfizer) မိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ လႄႈ ၶွမ်ႇပၼီႇ ပၢႆႇဢူဝ်ႇဢႅၼ်ႇထဵၵ်ႇ (BioNTech) ၶွင်မိူင်းၵျႃႇမၼီႇ တင်းသွင်ႁူမ်ႈၵၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ယႃႈယႃႁႄႉၵင်ႈၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 သေ ၸႂ်ႉတိုဝ်းလႆႈလီယဝ်ႉလႄႈ ယူႇတီႈတင်းသွင် ၶွမ်ႇပၼီႇၵေႃႈ လႆႈယိုၼ်ႈလိၵ်ႈတၢင်ႇထိုင် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ဝႆႉ ႁႂ်ႈလႆႈမၵ်းမၼ်ႈပၼ်ၶႂၢင်ႉ တႃႇသမ်းယႃႈယႃႁႄႉၵင်ႈၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 ဝႆႉယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ ဢမ်ႇပႆႇမၵ်းမၼ်ႈ ပၼ်ၶႂၢင်ႉၸႂ်ႉတိုဝ်း ယႃႈယႃႁႄႉၵင်ႈ ၸိူဝ်ႉမႅင်းၼႆႉ ၼႆသေတႃႉ၊ ယူႇတီႈ ႁွင်ႈၵၢၼ်ၽၢႆႇၵုမ်းၵမ်ယႃႈယႃ လႄႈ ပၢႆးယူႇလီ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မိူင်းဢင်းၵိတ်းတႄႉ လႆႈမၵ်းမၼ်ႈပၼ်ၶႂၢင်ႉႁႂ်ႈ ၸႂ်ႉတိုဝ်းယႃႈယႃႁႄႉၵင်ႈၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 ဢၼ်ယူႇတီႈ ၶွမ်ႇပၼီႇ Pfizer လႄႈ BioNTech ႁဵတ်းဢွၵ်ႇၼႆႉယဝ်ႉ ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ် လႄႈ မီးၽႅၼ်ၵၢၼ်တေသမ်းယႃႈယႃႁႄႉၵင်ႈၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 ၼႂ်းဝူင်ႈၼႃႈၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။
ၸွမ်ၽွင်းလူင် မိူင်းဢင်းၵိတ်း Boris Johnson လႆႈတႅမ်ႇလိၵ်ႈတၢင်ႇၶိုၼ်ႈ Social Media ဝႆႉဝႃႈ သင်ဝႃႈႁဝ်းၵုမ်းထိင်း လွင်ႈၽႄႈလၢမ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 လႆႈလီယဝ်ႉ မၼ်းတေႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်းၵူႈၵေႃႉ မႃးၸႂ်ႉၸၢတ်ႈပၼ်ၶိုၼ်းလႆႈမိူၼ်ၵဝ်ႇ လႄႈ ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ တေၸၢင်ႈၶႅမ်ႉလႅပ်ႈမႃး ၼႆယဝ်ႉ။
ဢွၼ်ၼႃႈ ပႆႇလႆႈမၵ်းမၼ်ႈ ပၼ်ၶႂၢင်ႉၸႂ်ႉတိုဝ်းယႃႈယႃႁႄႉၵင်ႈၸိူဝ်ႉမႅင်းၼႆႉ ယူႇတီႈ မိူင်းဢင်းၵိတ်း လႆႈသင်ႇသိုဝ်ႉယႃႈယႃႈ တီႈၶွမ်ႇပၼီႇ Pfizer လႄႈ BioNTech ႁူမ်ႈၵၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇဝႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ 40 လၢၼ်ႉတူတ်ႉသ် ယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ တေၵုမ်ႇထူၼ်ႈ ပုၼ်ႈတႃႇၵူၼ်းမိူင်း 20 လၢၼ်ႉၵေႃႉၼၼ်ႉယူႇ ဝႃႈၼႆ။ ယူႇတီႈ ၽၢႆႇပၢႆးယူႇလီ တေသမ်းယႃႈယႃႁႄႉၵင်ႈၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 ပၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းဢၼ်ၸမ်ပဵၼ် ၸုပ်ႈဢွၼ်တၢင်းသုတ်း တႃႇၵူၼ်း 8 သႅၼ်ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
တေႃႇထိုင် ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းထီႉ 03 December 2020 (လိူၼ်သိပ်းသွင်လွင်ႈ 4 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2114 ၼီႈ) ငဝ်းလၢႆး ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း COVID-19 တီႈမိူင်းဢင်းၵိတ်း ၶၢဝ်းတၢင်း 24 ၸူဝ်ႈမူင်း ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 16,170 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း တင်းမူတ်းမီး 1,659,256 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းလူႉသဵင်ႈတၢႆ တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 648 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈၵူၼ်းလူႉသဵင်ႈတၢႆ တင်းမူတ်းမီး 59,699 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းပဵၼ်ဢၼ်ယူတ်းယႃ ႁၢႆၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းၶိုၼ်းတႄႉ ယူႇတီတင်း ၽၢႆႇပၢႆးယူႇလီ မိူင်းဢင်းၵိတ်း ဢမ်ႇလႆႈတႅမ်ႈပႃးဝႆႉ။
မိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ ပဵၼ်မိူင်းဢၼ်မီး ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း ၼမ်သုတ်းၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 24 ၸူဝ်ႈမူင်း ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 203,427 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း14,313,941 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းလူႉသဵင်ႈတၢႆ တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 2,831 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈၵူၼ်းလူႉသဵင်ႈတၢႆ 279,865 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းယူတ်းယႃၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းၶိုၼ်းမီး 8,462,347 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
မိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 33,761 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈၵူၼ်းတိတ်းၸပ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်း 9,533,471 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းလူႉတၢႆတိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 498 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈၵူၼ်းလူႉတၢႆတင်းမူတ်းမီး 138,657 ၵေႃႉ၊ ယူတ်းယႃၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းၶိုၼ်း 8,970,104 ၵေႃႉ ပဵၼ်မိူင်းဢၼ်မီးၵူၼ်းပဵၼ် ၼမ်သုတ်း တီႈၼႂ်းၵုၼ်းဢေးသျႃး ၼႆယဝ်ႉ။
မိူင်းပရႃႇသီးလ် ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း တိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 48,124 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈၵူၼ်းတိတ်းၸပ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်း 6,436,650 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းလူႉတၢႆတိူဝ်းၶိုၼ်ႈထႅင်ႈ 669 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈၵူၼ်းလူႉတၢႆတင်းမူတ်းမီး 174,531 ၵေႃႉ၊ ယူတ်းယႃၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းၶိုၼ်း 5,698,353 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။
တေႃႇထိုင်မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းထီႉ 03 December 2020 (လိူၼ်သိပ်းသွင်လွင်ႈ 4 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2114 ၼီႈ) ၸိူဝ်ႉမႅင်း တၢင်းပဵၼ် COVID-19 ၽႄႈလၢမ်းၸွတ်ႇတူဝ်ႈၵႂႃႇ (218) မိူင်း (218 countries and territories)၊ ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်း ၸိူဝ်ႉမႅင်းတင်းပဵၼ် COVID-19 တင်းလုမ်ႈၾႃႉ ႁူမ်ႈတင်းသဵင်ႈမီး (64,844,711) ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းလူႉသဵင်ႈတၢႆမီး (1,499,346) ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းဢၼ်ယူတ်းယႃသေ ၸိုၼ်ႈၶႅၼ်းၶိုၼ်း သမ်ႉမီး (44,941,481) ၵေႃႉ ၸွမ်းၼင်ႇၶေႃႈမုၼ်း − www.worldometers.info/coronavirus/ ဝၼ်းထီႉ 03 December 2020 ၶၢဝ်းယၢမ်းၵၢင်ဝၼ်း 12:00 မူင်း။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ၵျႃႇပၢၼ်ႇ ၶိတ်ႇသဵၼ်ႈလႅင်ႁႄႉၵင်ႈလႅၼ်လိၼ် ႁွပ်ႈလွမ်ႉဝႆႉတီႈၵုၼ်သႅၼ်ႇၵႃႇၵူႇ (Senkaku) ဢၼ်ၶႄႇဢၢင်ႈဝႃႈ ပဵၼ်ၽူႈဢုပ်ႉပိူင်ႇၼႆၼၼ်ႉ ၸင်ႇလႆႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ တေၵႅတ်ႇၶႄထိုင်တီႈသုတ်း ၶႄႇသူင်ႇႁိူဝ်းတိုၵ်းမႃးၵႃႈႁိုဝ်ၵေႃႈ ၵျႃႇပၢၼ်ႇတေသူင်ႇႁိူဝ်းတိုၵ်းၵႂႃႇၵႃႈၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၼၼ်ၵေႃႈ ၼမ်လိူဝ်ၼၼ်ႉထႅင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။
ၼူဝ်ႇပူႇဢူဝ်ႇ ၵီႇသျီႇ (Nobuo Kishi) ၽွင်းလူင်ၽၢႆႇၵႅတ်ႇၶႄ မိူင်းၵျႃႇပၢၼ်ႇ လၢတ်ႈတီႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ CNN ၵႂႃႇဝႃႈ “ၵုၼ်သႅၼ်ႇၵႃႇၵူႇ (Senkaku) ၶႄႇႁွင်ႉဝႃႈ ၵုၼ်တဵဝ်ႉယိုဝ် (Diaoyu) ၼႆႉ တိုၼ်းပဵၼ်ၵုၼ်ၶွင်ၵျႃႇပၢၼ်ႇဢမ်ႇၽိတ်းဢမ်ႇပိူင်ႈ ယွၼ်ႉၼၼ်လႄႈ တေၵႅတ်ႇၶႄၵုၼ်ဢၼ်ၼႆႉႁႂ်ႈတဵမ်တီႈ လူဝ်ႇၼႄႁႂ်ႈႁၼ်လႆႈဝႃႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵျႃႇပၢၼ်ႇ ၵႅတ်ႇၶႄပၼ်ၽႅၼ်ႇလိၼ်ၵျႃႇပၢၼ်ႇတေႉတေႉယူႇ ၸွမ်းလူၺ်ႈႁိူဝ်းဢၼ်ယူႇႁိမ်းၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ မီးၼမ်လိူဝ်သေၶႄႇ” ၼႆယဝ်ႉ။
ၽၢႆႇၵျႃႇပၢၼ်ႇ လႆႈပွင်သၢင်ႈၶိူင်ႈၵမ်ႉၵႅမ်ဢဵၼ်ႁႅင်းသိုၵ်းမႃးယူႇတႃႇသေႇ တႃႇၵမ်ႉထႅမ်ႁႅင်းသိုၵ်း ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈ ႁိူဝ်းမိၼ်တိုၵ်း F-35 လႄႈ ႁိူဝ်းတိုၵ်းၼၼ်ႉ လႅၵ်ႈလၢႆႈပဵၼ် ႁိူဝ်းတၢင်ႇၶိူင်ႈမိၼ်မႃး ဢမ်ႇၵႃး ယင်းၵေႃႇသၢင်ႈ မႃးႁိူဝ်းတိုၵ်းလႅၼ်ႈဝႆး၊ ႁိူဝ်းလမ်ၼမ်ႉ ဢိၵ်ႇတင်း မၢၵ်ႇၼူၾႆး ၸိူဝ်းၼႆႉပႃး ၽၢႆႇတၢင်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵေႃႈ ဢမ်ႇယၢမ်ႈထဵင်ၶိုၼ်းဝႃႈ ဢၼ်လႆႈၵမ်ႉသၢင်ႈပၼ် ၼႂ်းတပ်ႉသိုၵ်းၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈတႃႇတေၶဵင်ႇတႃႉႁပ်ႉမိုဝ်းၸွမ်း တပ်ႉသိုၵ်းၶႄႇ ဢၼ်မီးဢဵၼ်ႁႅင်းတိူဝ်းၶိုၼ်ႈယူႇတိၵ်းတိၵ်းၼၼ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈပီႊ 2020 ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၶႄႇၵေႃႈ လႆႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ဝႆႉယူႇမိူၼ်ၵၼ် ဢၢင်ႈဝႃႈ ပဵၼ်ၽူႈဢုပ်ႉပိူင်ႇ ၵုၼ်တဵဝ်ႉယိုဝ် (Diaoyu) သေ ၽၢႆႇတင်း ၶႄႇၶဝ်ၵေႃႈ လၢတ်ႈဝႆႉဝႃႈ “ၵုၼ်တဵဝ်ႉယိုဝ် (Diaoyu) လႄႈ ၵုၼ်ထႅင်ႈလၢႆလၢႆဢၼ် ဢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၵၼ်တင်း ၵုၼ်ဢၼ်ၼႆႉၼၼ်ႉ ပဵၼ်ပွတ်းတွၼ်ႈဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈ ၼႂ်းလႅၼ်လိၼ်ၶႄႇတႄႉတႄႉ ႁဝ်းမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းတေၶဝ်ႈယူႇလႆႈလႄႈ ၸႂ်ႉတိုဝ်းပၵ်းပိူင်ၼႂ်းပွတ်းတွၼ်ႈၵုၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉလႆႈ” ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃးၸိူဝ်းၼႆႉ တွၼ်ႈတႃႇၼႄဝႃႈ ၶႄႇမီးဢၢမ်းၼၢတ်ႈ ဢုပ်ႉပိူင်ႇၼိူဝ်ၵုၼ်ဢၼ်ၼႆႉၼႆလႄႈ လႆႈသူင်ႇႁိူဝ်း ဢိၵ်ႇတင်းၵူၼ်းသေ ပႂ်ႉယၢမ်းၸွမ်းႁိမ်းၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇ တွၼ်ႈတႃႇလိုပ်ႈႁိူဝ်းတၢင်ႇမိူင်း ဢၼ်တေပူၼ်ႉပႅၼ်ၶဝ်ႈမႃးၼႂ်းၵုၼ်ၼႆႉ ၼႆယဝ်ႉ။
တၢင်းၽၢႆႇၵျႃႇပၢၼ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ “ႁိူဝ်းပႂ်ႉယၢမ်းလႅၼ်လိၼ်ၶႄႇၼၼ်ႉ လႆႈပူၼ်ႉပႅၼ်ၶဝ်ႈမႃး ၼႂ်းၼႃႈၼမ်ႉၵျႃႇပၢၼ်ႇထိုင် 12 Miles ၼၼ်ႉ ၼပ်ႉပွၵ်ႈမၼ်းမီးၵႂႃႇ 88 ပွၵ်ႈ မိူဝ်ႈႁူဝ်ပီႊပူၼ်ႉမႃး တေႃႇထိုင်ၼႂ်းလိူၼ် ထူၼ်ႈပႅတ်ႇ (August 2021) ၼႆႉ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ၶႄႇသူင်ႇႁိူဝ်း ၶဝ်ႈမႃးၼႂ်းလႅၼ်ၶႅၼ်ႈၼႃႈၼမ်ႉ ဢၼ်ဢမ်ႇၶဝ်ႈထိုင် 12 Miles ၼႆႉ ဢမ်ႇယွမ်း 851 ပွၵ်ႈယဝ်ႉ” ဝႃႈၼႆ။
ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇၶဝ်ၵေႃႈ လၢမ်းၶၢတ်ႈဝႆႉဝႃႈ ၼႆႉပဵၼ်လွၵ်းလၢႆးၶႄႇၶဝ် တမ်းဝၢင်းဢဵၼ်ႁႅင်းၵူၼ်း ၸွမ်းပိုၼ်ႉတီႈလႅၼ်လိၼ် ၸိူဝ်းပဵၼ်ပၼ်ႁႃ ၵၼ်ယူႇၼၼ်ႉသေ ၸႂ်ႉတိုဝ်းပၵ်းပိူင်ၶႄႇၼိူဝ်ၼႃႈတီႈၸိူဝ်းၼႆႉ ၵမ်းလိုၼ်းမႃး လႃႈၼမ်ႉလႄႈပိုၼ်ႉတီႈၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ တေလႅၵ်ႈလၢႆႈပဵၼ်ၶွင်ၶႄႇၵႂႃႇ ထိုင်တီႈလႅၵ်ႈလၢႆႈသင်ဢမ်ႇလႆႈၶိုၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၵုၼ်သႅၼ်ႇၵႃႇၵူႇ (Senkaku) ဢမ်ႇၼၼ် ၵုၼ်တဵဝ်ႉယိုဝ် (Diaoyu) ၼႆႉ ယူႇၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းတူၵ်း ဝဵင်းလူင်တူဝ်ႇၵျူဝ်ႇ ႁၢင်ႇၵႆၵၼ် 1,900 ၵီႇလူဝ်ႇမီႇတိူဝ်ႇ ပဵၼ်ၵုၼ်ဢၼ်ၶႄႇလႄႈ ၵျႃႇပၢၼ်ႇ ဢၢင်ႈဝႃႈ ပဵၼ်ၽူႈဢုပ်ႉပိူင်ႇမႃးလၢႆသိုပ်ႇလၢႆပၢၼ် ၼႆယဝ်ႉ။
လိူဝ်သေၼၼ်ႉ လႆႈမီးလွင်ႈႁိမ်ၼႃႈလိၼ်ၵၼ် မိူဝ်ႈပီႊ 2012 ၼၼ်ႉမႃးႁၢဝ်ႈႁႅင်း ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းၶိူဝ်းၵျႃႇပၢၼ်ႇ လႄႈ ၶိူဝ်းၶႄႇ မီးလွင်ႈၽိတ်းမေႃးထဵင်ၵၼ် တႄႇၸဵမ်ယႃႉလူႉၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇတီႈမိူင်းၵျႃႇပၢၼ်ႇ ထိုင်တီႈ ဢဝ်မၢၵ်ႇႁိၼ်ၽၢတ်ႈလုမ်းၽွင်းတၢင်ၵျႃႇပၢၼ်ႇ တီႈၼႂ်းဝဵင်းလူင်ပေႇၵျိင်း (Beijing) ၸိူဝ်းၼႆႉမႃးယူႇ။
ၵူၺ်းၵႃႈ လၢႆပီႊပူၼ်ႉမႃးၼႆႉၵေႃႈ မီးလွင်ႈယွၼ်ႇယၢၼ်းပၼ်ၵၼ်ၽွင်ႈယူႇ ၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ၸွမ်းလူၺ်ႈႁိမ်းႁွမ်းၵုၼ်ၼႆႉ မီးၵုၼ်ဢွၼ်ႇၵုၼ်ဢိတ်း ဢၼ်ၶႄႇပဵၼ်ၽူႈဢုပ်ႉပိူင်ႇမႃးသေ မီးၵူၼ်းယူႇသဝ်းမွၵ်ႈ 2,000 ၵေႃႉ လႄႈ ယူႇၸမ်ႁိမ်းၵုၼ်ထႆႇဝၼ်ႇမွၵ်ႈ 110 ၵီႇလူဝ်ႇမီႇတိူဝ်ႇ ၼႆယဝ်ႉ။
လွင်ႈဢၼ်ပဵၼ်မႃးတီႈထႆႇဝၼ်ႇၼၼ်ႉၵေႃႈ တေၸၢင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉ ပႃးတီႈၵျႃႇပၢၼ်ႇယူႇ ၸွမ်းလူၺ်ႈ ထႆႇဝၼ်ႇ လႆႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇမိူင်းတူဝ်ၵဝ်ႇပဵၼ် တီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇသေ ၸႅၵ်ႇဢွၵ်ႇမႃးတီႈၼႂ်းမိူင်းၶႄႇ ၵူၺ်းၵႃႈ ၶႄႇၶဝ်သမ်ႉတူၺ်းႁၼ်ဝႃႈ ထႆႇဝၼ်ႇပဵၼ်ၸႄႈမိူင်းဢၼ်ၼိုင်ႈ ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇၼႆလႄႈ လွင်ႈတၢင်းဢၼ်ၼႆႉယဝ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈထႆႇဝၼ်ႇတင်း ၵျႃႇပၢၼ်ႇ လႆႈပဵၼ်ဢူၺ်းလီၵၼ်မႃး ႁူမ်ႈၵၼ်ၶဵင်ႇတႃႉတေႃႇၶႄႇၶိုၼ်းၼႆယူႇယဝ်ႉ။
ၼူဝ်ႇပူႇဢူဝ်ႇ ၵီႇသျီႇ (Nobuo Kishi) လၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ “ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈ ၵၢၼ်သၢင်ႈလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၸွမ်း ထႆႇဝၼ်ႇၼႆႉ မၼ်းလမ်ႇလွင်ႈၼိူဝ် လွင်ႈမၼ်ႈၵိုမ်းၼိမ်သဝ်းမိူင်းၵျႃႇပၢၼ်ႇတေႉတေႉလႄႈ ဢၼ်ၵပ်းၵၢႆႇတင်း ထႆႇဝၼ်ႇၵေႃႈ မၼ်းၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၵၼ်တင်း ၵျႃႇပၢၼ်ႇ၊ လွင်ႈဢၼ်တေၵိူတ်ႇၶိုၼ်ႈ ပဵၼ်မႃးတီႈထႆႇဝၼ်ႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ၸၢင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉၵျႃႇပၢၼ်ႇပႃး ယွၼ်ႉၼၼ် ၵျႃႇပၢၼ်ႇၵေႃႈ တေလႆႈၸႂ်ႉၶၵ်ႉတွၼ်ႈဢၼ်ၸမ်ပဵၼ်သေ တိုၵ်းတေႃးၵႂႃႇၶိုၼ်း” ဝႃႈၼႆ။
လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ၸွမ်ၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇ သျီႇၵျိၼ်းၽိင်ႇၵေႃႈ ယၢမ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ ထႆႇဝၼ်ႇတိုၼ်းတေလႆႈမႃးယူႇတႂ်ႈဢၢမ်းၼၢတ်ႈဢုပ်ႇပိူင်ႇၶႄႇၶိုၼ်းလႄႈ ယွမ်းႁပ်ႉပႃးဝႃႈ တေၸႂ်ႉဢဵၼ်ႁႅင်းသိုၵ်းပႃး ၼင်ႇႁိုဝ်ပေႃးပဵၼ်မႃးၼႆယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈၼႂ်းလၢႆလိူၼ်ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉၵူၺ်း ၶႄႇလႆႈသူင်ႇႁိူဝ်းမိၼ်တိုၵ်းၶဝ်ႈမႃးၸမ်ႁိမ်းၵုၼ်ထႆႇဝၼ်ႇယူႇတႃႇသေႇ ၼႆယဝ်ႉ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း
ဢၢင်ႈဢိင်မႃးတီႈ TNN World


text:
ၽူႈမီးၼမ်ႉၸႂ် ၼႂ်းမိူင်းၼွၵ်ႈမိူင်း သူင်ႇႁႅင်းၸႂ်ပၼ် ၵေႃႉသိုၵ်း ၵေႃႉႁၢၼ် ဢၼ်မီးၼႂ်းၼႃႈသိုၵ်းလႄႈ ၸွႆႈငိုၼ်းတွင်း၊ ၶွင်ၵိၼ်ယႅမ်ႉ ဢိၵ်ႇ ၶူဝ်းၶွင်ၸႂ်ႉတိုဝ်းတင်းၼမ် တီႈတပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 30 September 2021 (လိူၼ်သိပ်းလွင်ႈ 10 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2115 ၼီႈ) ပီႈၼွင်ႉဝၢၼ်ႈပဵင်းလူင် ဢိူင်ႇပဵင်းလူင် ၸႄႈဝဵင်းႁႅင် ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းမႆႇ ၸိုင်ႈထႆး ဢဝ်သွၵ်းတိၼ်ၶဵဝ် 2,000 ၵူႈ တူၵ်းမႅၼ်ႈသၢင်ႉငိုၼ်းမၢၼ်ႈ 10,600,000 ပျႃး (သိပ်းလၢၼ်ႉႁူၵ်းသႅၼ်ပျႃးတဵမ်တဵမ်၊ ပီႈၼွင်ႉ ဝဵင်းၵဵင်းမႆႇ ၸိုင်ႈထႆး ထႅင်ႈၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ ဢဝ်မၢၵ်ႇထၢၼ်ႇ 15 တိူၵ်ႈ၊ ၽႃႈယၢင် 40 ၵဵၼ်၊ ၽၵ်းမီႇလႅင် 1 ထူင်၊ မၢၵ်ႇၶိူဝ်သူမ်ႈ 1 ထူင်၊ ၵိူဝ် 1 ထူင် တူၵ်းမႅၼ်ႈသၢင်ႉငိုၼ်းမၢၼ်ႈ 5,500,000 ပျႃး (ႁႃႈလၢၼ်ႉႁႃႈသႅၼ်ပျႃးတဵမ်တဵမ်) ၸွႆႈထႅမ်ပၼ်တီႈ ၵေႃႉသိုၵ်း တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ဢၼ်မီးၼႂ်းၼႃႈသိုၵ်း ဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 30 September 2021 ၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ ပီႈၼွင်ႉႁႅင်းႁၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ၸူဝ်ႈၶၢဝ်းမိူင်းထႆး ဢဝ်ငိုၼ်းမၢၼ်ႈ 200,000 ပျႃး (သွင်သႅၼ်ပျႃးတဵမ်တဵမ်) ၸွႆႈထႅမ်ငိုၼ်းတီႈ ႁူင်းယႃၽၢႆႇယူႇလီၵူၼ်းမိူင်း ၼႂ်းဢိူင်ႇတူင်ႇလၢဝ်း ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၵိုင်၊ ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေၼၼ်ႉ ၸုမ်းတုမ်ႇၵွၼ်ၶမ်း ထုင်ႉမၢဝ်း ဢဝ်ငိုၼ်းမၢၼ်ႈ 700,700 ပျႃး (ၸဵတ်းသႅၼ်ၸဵတ်းပၢၵ်ႇပျႃးတဵမ်တဵမ်) ၸွႆႈထႅမ်ပၼ်တီႈ ၽၢႆႇယူႇလီ တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA တႃႇသိုဝ်ႉၶိူင်ႈၵမ်ႉၵႅမ် ပၢႆးယူႇလီ ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 1 October 2021 (လိူၼ်သိပ်းလွင်ႈ 11 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2115 ၼီႈ) ပီႈၼွင်ႉၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းႁူဝ်ပူင်း လႄႈ ပီႈၼွင်ႉ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းလွၵ်ႉၸွၵ်ႇ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ႁူမ်ႈၵၼ်ဢဝ်ငိုၼ်းမၢၼ်ႈ 5,400,000 ပျႃး (ႁႃႈလၢၼ်ႉသီႇသႅၼ်ပျႃးတဵမ်တဵမ်)၊ ၸုမ်းႁႅင်းၽွမ်ႉၸွႆႈ ဢဝ်ငိုၼ်းမၢၼ်ႈ 1,000,000 ပျႃး (ၼိုင်ႈလၢၼ်ႉပျႃးတဵမ်တဵမ်)၊ ပီႈၼွင်ႉဝဵင်းမိူင်းပၼ်ႇ၊ ပီႈၼွင်ႉပၢင်ႇလႅင်းသႂ်၊ ပီႈၼွင်ႉဝဵင်းပၢင်လူင်၊ ပီႈၼွင်ႉဝဵင်းသီႇသႅင်ႇ လႄႈ ပီႈၼွင်ႉ ဝၢၼ်ႈပဵင်းလူင် ၸႄႈဝဵင်းႁႅင် ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းမႆႇ ၸိုင်ႈထႆး ႁူမ်ႈၵၼ် ဢဝ်ငိုၼ်းမၢၼ်ႈ 6,600,000 ပျႃး (ႁူၵ်းလၢၼ်ႉႁူၵ်းသႅၼ်ပျႃးတဵမ်တဵမ်) ၸွႆႈထႅမ်ပၼ်တီႈ ၵေႃႉသိုၵ်း တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ဢၼ်မီးၼႂ်းၼႃႈသိုၵ်း ႁႂ်ႈလႆႈပဵၼ်ငိုၼ်းၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ဝႃႈၼႆ။
ထိုင်မႃး မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းထီႉ 2 October 2021 (လိူၼ်သိပ်းလွင်ႈ 12 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2115 ၼီႈ) ယိူင်းဢၢၼ်းႁႂ်ႈလႆႈပဵၼ်ငိုၼ်းၸွႆႈထႅမ် ၵေႃႉသိုၵ်း တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ၼႆသေ ပီႈၼွင်ႉႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ၸူဝ်ႈၶၢဝ်းမိူင်းထႆး ႁူမ်ႈၵၼ်သူင်ႇငိုၼ်းပၼ်တီႈ ၸၢႆးၵေႃးၼၼ်ႉၵေႃႈ ယူႇတီႈၸၢႆးၵေႃး လႆႈၶိုၼ်းသိုပ်ႇသူင်ႇၸွႆႈထႅမ်ပၼ်တီႈ ၵေႃႉသိုၵ်း တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး RCSS/SSA ဢၼ်မီးၼႂ်းၼႃႈသိုၵ်း တႃႇသၢင်ႉငိုၼ်းထႆး 15,099 ဝၢတ်ႇ (ၼိုင်ႈမိုၼ်ႇႁႃႈႁဵင်ၵဝ်ႈသိပ်းၵဝ်ႈဝၢတ်ႇ) ယဝ်ႉတူဝ်ႈလီငၢမ်းၵႂႃႇ ယူႇယဝ်ႉ။
ယူႇတီႈမုၵ်ႉၸုမ်းၶွင်ႇသီႇဢဝ်ၶိုၼ်းၸိုင်ႈတႆး/တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး (RCSS/SSA) ၵေႃႈ ယိၼ်းၸူမ်းယုၵ်ႉယွင်ႈ ဢဝ်ၵုင်ႇမုၼ်ထိုင် ၽူႈမီးၼမ်ႉၸႂ် ၸေႇတၼႃႇ ၽိူၵ်ႇၸိုၼ်ႈၶၢဝ်သႂ်ႁဝ်းၶဝ်ၵူႈၵေႃႉၵူႈၸဝ်ႈလႄႈ လႆႈတႅမ်ႈတၢင်ႇ ၽိုၼ်လိၵ်ႈႁႂ်ႈပဵၼ်တီႈမၢႆတွင်း ၵိုၵ်းပိုၼ်းၵႂႃႇယူႇယဝ်ႉ။
ယွၼ်းသူးပၼ် ၽူႈမီးၼမ်ႉၸႂ် ၸေႇတၼႃႇ ၽိူၵ်ႇၸိုၼ်ႈၶၢဝ်သႂ်ႁဝ်းၶဝ်ၵူႈၵေႃႉ ႁႂ်ႈယူႇလီၵိၼ်ဝၢၼ် မၢၵ်ႈမီးလီပဵၼ် ၵတ်းယဵၼ်သိူဝ်းသႃႇသေ လွတ်ႈၵၢင်းယၢၼ် ၽေးၶဵၼ်ၵူႈသမ်ႇသႅၼ်ပိူင်သေၵမ်း ဝႃႈၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းထီႉ 13 March 2020 ၸွမ်ၸိုင်ႈ တူဝ်ႇၼႄႇထရမ်ႉ (Donald Trump) ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵႂႃႇဝႃႈ ယွၼ်ႉၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် Coronavirus 2019 ဢမ်ႇၼၼ် COVID-19 တိတ်းၸပ်းၽႄႈလၢမ်းႁၢဝ်ႈႁႅင်းလႄႈ ၸိုင်ႈမိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ် လႆႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ပဵၼ်ငဝ်းလၢႆးၶိုၵ်ႉၶၢၵ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၼၼ်ႉ လၢတ်ႈဝႆႉဝႃႈ တွၼ်ႈတႃႇတေယူတ်းယႃ လႄႈ တိုၵ်းတေႃးပႅတ်ႈ ၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ၼႆႉ တေၸႂ်ႉငိုၼ်းတေႃႇလႃႇ (50) ပီႇလီႇယၼ်ႇ သေ တႃႇငဝ်းလၢႆးၶိုၵ်ႉၶၢၵ်ႉၼႆႉ ယူႇတီႈႁူင်းယႃ ၵူႈမိူင်းမိူင်းၵေႃႈ ထုၵ်ႇလီႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝႆႉလူင်ႈၼႃႈ ၼႆယဝ်ႉ။
ၸွမ်းၼင်ႇမၢႆမီႈ Stafford ပီႊ 1988 သေ သင်ဝႃႈၸိုင်ႈမိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ ထူပ်းလွင်ႈတၢင်းၸမ်ပဵၼ်မႃး ပေႃးၼႆၸိုင် ယူႇတီႈၸွမ်ၸိုင်ႈ ၸႂ်ႉဢႃႇၼႃႇသေ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပဵၼ်ငဝ်းလၢႆးၶိုၵ်ႉၶၢၵ်ႉလႆႈယူႇ ဝႃႈၼႆ၊ ပေႃးပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ပဵၼ်ငဝ်းလၢႆးၶိုၵ်ႉၶၢၵ်ႉယဝ်ႉ ယူႇတီႈၽၢႆႇၽႅၼ်ၸတ်းပွင်ႈသၢင်ႈ ၼႂ်းငဝ်းလၢႆးၶိုၵ်ႉၶၢၵ်ႉ ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ (FEMA) ၵေႃႈ တေၸွႆႈထႅမ်လႆႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈပိုၼ်ႉတီႈ လႄႈ ၸႄႈမိူင်းဢၼ်ထူပ်းၽေး တၢင်းပဵၼ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ယူႇတီႈ ၽွင်းလူင်ၽၢႆႇပၢႆးယူႇလီ မိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ႇတႄႉ ယွၼ်ႉၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ၼႆႉသေ လႆႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပဵၼ်ငဝ်းလၢႆးၶိုၵ်ႉၶၢၵ်ႉ တင်ႈတႄႇ မိူဝ်ႈၼႂ်းလိူၼ် January 2020 ၼၼ်ႉ ယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ၸွမ်းၼင်ႇ ၽွင်းလူင်ၽၢႆႇပၢႆးယူႇလီ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပဵၼ်ငဝ်းလၢႆးၶိုၵ်ႉၶၢၵ်ႉသေ ယူႇတီႈၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း မိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ႇၵေႃႈ မီးသုၼ်ႇႁႄႉႁၢမ်ႈ ၵူၼ်းဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်း ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈမိူင်းၶႄႇ မႃးဢႅဝ်ႇလႄႇ ၸိုင်ႈမိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ ဢိၵ်ႇတင်း မီးသုၼ်ႇ တမ်းဝၢင်းႁဵတ်းသၢင်ႈလႆႈ လွင်ႈတႃႇတေၵႅတ်ႇၶႄႁႄႉၵင်ႈ ၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ၼႆႉ ထႅင်ႈတၢင်ႇလွင်ႈ ဝႃႈၼႆ၊ ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေၼၼ်ႉ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ပဵၼ်ငဝ်းလၢႆးၶိုၵ်ႉၶၢၵ်ႉလႄႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸႄႈမိူင်း မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ဢမေႇရိၵၢၼ်ႇၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ တေလႆႈတၢင်းၸွႆႈထႅမ်တီႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢမေရိၵၢၼ်ႇ ဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈပီႊ 2009 ပၢၼ်ၸွမ်ၸိုင်ႈ Barack Obama ၽွင်းထူပ်းလွင်ႈတၢင်းပဵၼ်ၶႆႈဝတ်းယႂ်ႇ (H1N1) ၼၼ်ႉၵေႃႈ ၸွမ်းၼင်ႇမၢႆမီႈ Stafford သေ ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ ယၢမ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပဵၼ်ငဝ်းလၢႆးၶိုၵ်ႉၶၢၵ်ႉယူႇ ၼႆယဝ်ႉ။
ယွၼ်ႉၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် Coronavirus 2019 ဢမ်ႇၼၼ် COVID-19 တိတ်းၸပ်းၽႄႈလၢမ်းႁၢဝ်ႈႁႅင်းၵႂႃႇ 145 ၸိုင်ႈမိူင်းယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ၊ တေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ယၢမ်းၵၢင်ဝၼ်း မီးၵူၼ်းတိတ်းၸပ်း 145,682 ၵေႃႉ လူႉတၢႆ 5,436 ၵေႃႉယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ၊ ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေၼၼ်ႉ တိူဝ်ႉၶိူၵ်ႈပႃး ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး မိူၼ်ၼင်ႇ ၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆ၊ ၵၢၼ်ဢႅဝ်ႇလႄႇ ဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်း၊ ၵၢၼ်ႁူင်းၸၵ်ႈ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ၸွတ်ႇတူဝ်ႈၵႂႃႇ ၵူႈမိူင်းမိူင်း ၼႆယဝ်ႉ။
မၢႆတွင်း − (1 ပီႇလီႇယၼ်ႇမီး= 1 ႁဵင်လၢၼ်ႉ)
ၶေႃႈမုၼ်း – VOA
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ၵပ်းသိုပ်ႇပၼ်လွင်ႈပိုၼ်းၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉၽႃၶမ်းလႄႈပိုၼ်းႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉၽႃၶမ်း
မိူဝ်ႈၶႃႈႁဝ်းတိုၵ်ႉပဵၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼၼ်ႉ ၵႆႉလႆႈထွမ်ႇလွင်ႈဢပုမ်ႇပိုၼ်ႉမိူင်းသွင်ႁူဝ် လွင်ႈၼၢင်းၵိၼ်ပူလႄႈၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉၽႃၶမ်း ယွၼ်ႉဝႃႈဢပုမ်ႇတင်းသွင်ႁူဝ်ၼႆႉ မီးလွင်ႈၵဵဝ်ႇၶွင်ႉၵၼ်တင်းပိုၼ်းၼႂ်းပိုၼ်ႉသၢပ်ႇလိၼ်ထုင်ႉၵုၼ်ပွၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ပိုၼ်းၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉၽႃၶမ်းၼႆႉ ပဵၼ်ပိုၼ်းဢၼ်ၵွင်ႉၵၢႆႇၵၼ်တင်းဝတ်ႉထု(ၸႃႇတၵ)ၼေႃႇလွင်းၸဝ်ႈ ဢၼ်မီးဝႆႉၼ်ႂးၽိုၼ်ထမ်းလိၵ်ႈလင်ႇၵႃႇလူင်တႆးသေ ၶေႃႈဢၼ်လၢၵ်ႇလၢႆးၶိုၵ်ႉတွၼ်းမၼ်းတႄႉ တီႈၼႂ်းၼႃႈလိၼ်ထုင်ႉပွၼ်ႁဝ်းသမ်ႉမီးဝႆႉဢွင်ႈတီႈၼမ်ႉလိၼ်ႁိၼ်ၽႃ ႁူမ်ႈတင်းႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉၽႃၶမ်း၊ မီးမၢၵ်ႇႁိၼ်မိူၼ်ႁၢင်ႈၼူၵ်ႉလႄႈမၢၵ်ႇၽႃမိူၼ်ၼင်ႇႁၢင်ႈၽႃဝႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ဢွင်ႈတီႈလႄႈတင်းႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉၽႃၶမ်းၼႆႉ မီးဝႆႉတီႈႁိမ်းၽင်ႇၼမ်ႉပွၼ် ၸမ် ၵၼ်တင်းဝၢၼ်ႈလႄႈၵျွင်းၼႃးၸိုၼ်း ဢမ်ပေႃးၵႆဝၢၼ်ႈၼႃးတဵတ်ႇ တီႈဢၼ်မီးပိုၼ်းၵဝ်ႇၵႄႇ တီႈၼိုင်ႈၼ်ႂးထုင်ႉၵုၼ်ပွၼ် တီႈဢၼ်ၵူၼ်းႁဵတ်းသူၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈၶဝ် ၵႆႉၶုတ်းၺႃးမေႃႈယႃႈလိၼ်ၵူၼ်းမိူဝ်ႈၵွၼ်ႇ တီႈဢၼ်မီးၵွင်းမူးၵဝ်ႇၵွင်းမူးႁၢမ်း ၸိူဝ်းၼႆႉလ်ႂယဝ်ႉ။
ဢွင်ႈတီႈလႄႈတင်းႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉၽႃၶမ်းၼႆႉ မိူဝ်ႈၵူႈပွၵ်းတႄႉ ပွႆႇဝႆႉၸွမ်းသၽႃႇဝ ပဵၼ်ထိူၼ်ႇပဵၼ်ယုမ်း ဢၼ်မီးႁိမ်းၽင်ႇၼမ်ႉပွၼ်လႄႈၶၢင်ႈတူင်ႈၼႃးၼမ်ႉပွၼ်။ မိူဝ်ႈၶႃႈႁဝ်း ပဵၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇလဵၵ်ႉ ဢႃႇယုလႆႈမွၵ်ႈ 5−6 ၶူပ်ႇၼၼ်ႉ တၼ်းလႆႈႁၼ်ဢွင်ႈတီႈလႄႈႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉဢၼ်မီးၸွမ်းသၽႃႇဝၼၼ်ႉယူႇ၊ ယွၼ်ႉဝႃႈႁိူၼ်းႁဝ်းၶႃႈမီးတူင်ႈၼႃးၼမ်ႉပွၼ်လႄႈၼႃးၼမ်ႉႁူၺ်ႈ ႁိမ်းဝၢၼ်ႈၼႃးၸိုၼ်းသေ ယၢမ်ႈပဵၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇလဵင်ႉၵႂၢႆးၸွမ်းပၢင်ႇၼႃးၸိုၼ်း ၸိူဝ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၵူၺ်းၵႃႈ မိူဝ်းပူၼ်ႉမႃးမွၵ်ႈ 43 ပီ ၼ်ႂးပီ 1977 ၼၼ်ႉ မႅၼ်ႈၽွင်းသိုၵ်းၶွမ်ႇမိဝ်ႇၼိတ်ႉ မႃးသုၵ်ႉဢူၼ်ၵဝ်းၸွမ်းယွမ်ႇတူင်ႈတၢင်ႈဢိူင်ႇၽွင်းသႅင် ၽၢႆႇတူၵ်းၼမ်ႉပွၼ်သေ၊ ၶိုၼ်းၼိုင်ႈ မီးၽီၸဝ်ႈဝၢၼ်ႈၸဝ်ႈမိူင်းၸဝ်ႈၼိုင်ႈ ၼုင်ႈၶူဝ်းၽိူၵ်ႇၶူဝ်းၶၢဝ်သေ မႃးၶဝ်ႈၽၼ်ပေႃႈထဝ်ႈလုင်းသြႃႇထွၼ်းၼူႉ(သြႃႇမေႃလၢႆးလူင်) ဝၢၼ်ႈၼ်ႂးလိုင်းဝႃႈ ႁ်ႂႈမႄးလုမ်းလႃးႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉသေ ဝၢၼ်ႈမိူင်းတေၵတ်းယဵၼ်ၶိုၼ်ႈယ်ႂႇမ်ႂႇသုင်ၶိုၼ်း ၼႆလႄႈ တႄႇဢဝ်ယၢမ်းၼၼ်ႉမႃး ၵၢၼ်မႄးၵေႃႇၵုမ်းလုမ်းလႃးႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉၵေႃႈ မီးမႃးလၢႆၽဝ်ႇလၢႆပွၵ်ႈ။
လွင်ႈပိုၼ်းၼေႃႇလွင်းၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉလႄႈလွင်ႈလုမ်းလႃးၵုမ်းၵေႃႇႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၶူးတွၵ်ႉတိူဝ်ႇ ပၺ်ႇၺႃႇသီႇရိ သၢႆပွၼ် (ၸႃႇတိၸဝ်ႈဝၢၼ်ႈၼႃးၸိုၼ်း) ႁူမ်ႈတင်းသြႃႇတၵႃႇၵျွင်းၼႃးၸိုၼ်းလႄႈၽူႈယ်ႂႇၵူၼ်းလူင်ၼ်ႂးထုင်ႉၵုၼ်ပွၼ် ဢွၼ်ၵၼ်ၶပ်းၶိုင်ႁဵတ်းသၢင်ႈဝႆႉယူႇသေ ပ်ႂႉႁပ်ႉမုင်ႈမွင်းၸဝ်ႈၸေႇတၼႃႇ တီႈၸမ်တီႈၵႆႁဝ်းၶဝ် ႁူမ်ႈဢဝ်ၵုသူဝ်ႇတၢင်းလီ တႃႇသိုပ်ႇၵုမ်းၵေႃႇဢွင်ႈတီႈၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉၽႃၶမ်း ႁ်ႂႈၶႅမ်ႉလႅပ်ႈႁၢင်ႈလီ ႁ်ႂႈဝၢၼ်ႈမိူင်ႊႁဝ်းလႆႈၵတ်းယဵၼ်ၶိုၼ်ႈယ်ႂႇမ်ႂႇသုင်ၵႂႃႇမိူဝ်းၼႃႈၶၢဝ်းႁိုင်ၼၼ်ႉယူႇဢေႃႈ။
ပ်ႂႉသိုပ်ႇလူတူၺ်း ပိုၼ်းၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉၽႃၶမ်းလႄႈပိုၼ်းႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉၽႃၶမ်း တီႈၵႂၢင်ႈမၼ်း ဢၼ်ၸဝ်ႈၶူးတွၵ်ႉတိူဝ်ႇ ပၺ်ႇၺႃႇသီႇရိ သၢႆပွၼ် ဢွၼ်ၵဵပ်းႁွမ်တႅမ်ႈသေ တေပိုၼ်ဢွၵ်ႇၼ်ႂးပပ်ႉမၢႆၵိုမ်းပီၵွၼ်းငိုၼ်းပရိယတ်ႇတိသတ်ႉထမ်ႇမပႃႇလ ၵေႃၽႄ ထုင်ႉသၼ်လွႆၵုၼ်ပွၼ် ၼၼ်ႉသေၵမ်း။
ၶွပ်ႈၸ်ႂထိုင် ၸဝ်ႈၶူးတွၵ်ႉတိူဝ်ႇပၺ်ႇၺႃႇသီႇရိ သၢႆပွၼ် ၽူႈဢၼ်သူင်ႇပၼ်ပိုၼ်းၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉၽႃၶမ်း လႄႈပိုၼ်းႁုၼ်ႇႁၢင်ႈၸဝ်ႈဝုၼ်ႇၼူၵ်ႉၽႃၶမ်း ႁူမ်ႈတင်းၶႅပ်းႁၢင်ႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉယူႇဢေႃႈ။
ၶိူဝ်းယိုၼ်း
28/6/20
Categories: ပိုၼ်း


text:
ဢေႇရႃႇဝတီႇ၊ ၸႄႈတိူင်း
ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်ၼႃႈလိၼ် ဢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈၶဝ်ႈဢွၵ်ႇၼမ် ပဵၼ်ယႂ်ႇ တွၼ်ႈတႃႇမိူင်းမျႅၼ်ႇမႃႇယဝ်ႉ။ တၢင်းၵႂၢင်ႈမၼ်းမီး ႑႓,႕႖႗ လၵ်းပၼ်ႇမူၼ်းယဝ်ႉ။ ႁူဝ်ၼမ်ၵူၼ်းတႄႉ မီးဝႆႉ ႖.႕ လၢၼ်ႉသေ ၼိုင်ႈလၵ်းပၼ်ႇမူၼ်းၼႆႉ ပဵၼ် ႔႖႖ ၵေႃႉၼႆယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းၶိူဝ်း မၢၼ်ႈ လႄႈ ယၢင်းၶဝ် ယူႇပဵၼ်ယႂ်ႇသေ တီႈၽၢႆတူၵ်း ၸိူဝ်းသၢပ်ႇလႅၼ်ၼမ်ႉၼၼ်ႉ မီးၵူၼ်းၶိူဝ်းရၶႅင်ႇၶဝ် ယူႇဢိတ်းဢွတ်း။ ၵမ်ႉပႃႈၼမ်တႄႉပဵၼ် ၸၢဝ်းၶိူဝ်း ပုတ်ႉထၽႃႇသႃႇသေ ၸိူဝ်းပဵၼ်ၸၢဝ်း ၶရိတ်ႉယၢၼ်ႇ၊ ဢိတ်ႇသလၢမ်ႇ ၵေႃႈယူႇသဝ်းဝႆႉယူႇဢိတ်းဢွတ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ၽႃႇသႃႇၵႂၢမ်းလၢတ်ႈ ပဵၼ်ယႂ်ႇတႄႉ ပဵၼ်ၽႃႇသႃႇမၢၼ်ႈယဝ်ႉ။ ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇၼႆႉ တၢင်းၵႂၢင်ႈမၼ်းမီး ႑႓,႕႖႗ လၵ်းပၼ်ႇမူၼ်းသေ ဢဝ်ၸႄႈဝဵင်း ႒႖ ၸႄႈဝဵင်း ၽွတ်ႈႁႅၼ်းဝႆႉယဝ်ႉ။
ဢွင်ႈတီႈ ၼႃႈလိၼ်ပထဝီႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်ၼႃႈလိၼ်ၵုၼ်ပၢၵ်ႇမႄႈၼမ်ႉ မႄႈၼမ်ႉဢေႇယႃႇဝတီႇသေ မၼ်းမီးဝႆႉတီႈ ၸဵင်ႇၸၢၼ်းဝၼ်းတူၵ်း မိူင်းမျႅၼ်ႇမႃႇယဝ်ႉ။ ၸႄႈမိူင်းလႄႈ ၸႄႈတိူင်း ဢၼ်လႅၼ်လိၼ်ၶၼ်ႈၸပ်းၵၼ်ဝႆႉၼၼ်ႉ ပေႃးဢဝ်ပၼ်ႇၽၢႆႇၶႂႃဝႃႈ ၸဵင်ႇႁွင်ႇဝၼ်းတူၵ်းၼၼ်ႉ မီးမိူင်းရၶႅင်ႇ၊ ၽၢႆႇႁွင်ႇလႄႈ ၽၢႆႇဢွၵ်ႇၼၼ်ႉမီး ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ်သေ ၽၢႆႇဢွၵ်ႇမၼ်း မၼ်းဝႆႉ ၸႄႈတိူင်းတႃႈၵုင်ႈယဝ်ႉ။ ၽၢႆႇၸၢၼ်း လႄႈ ၽၢႆႇတၢင်းတူၵ်းမၼ်းၸမ်ႉ မီးဝႆႉ ပၢင်ႇလၢႆႇပိင်းၵလႃးယဝ်ႉ။ မီးဝႆႉ ၼႂ်းၵႄႈ လတ်ႉတီထုတ်ႉ ႑႕ တီႇၵရီႇ ႔႐ မိတ်ႉၼိတ်ႉ တေႃႇ ႑႘ တီႇၵရီႇ ႓႐ မိတ်ႉၼိတ်ႉ၊ လွင်ႇၵျီႇထုတ်ႉ ႙႔ တီႇၵရီႇ ႑႕ မိတ်ႉၼိတ်ႉ တေႃႇ ႙႖ တီႇၵရီႇ ႑႕ မိတ်ႉၼိတ်ႉ ယဝ်ႉ။ ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇၼႆႉ မၼ်းမီး ၼႃႈလိၼ်ႈၵႂၢင်ႈ ၼႃႈလိၼ်ပဵင်းတင်းၼမ်သေ ၸိူဝ်းပဵၼ် ႁွင်ႈ၊ မႄႈၼမ်ႉၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ မီးပေႃးသၢၼ်ၵၼ်ဝႆႉယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈဝႃႈ မၼ်းၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ သၢပ်ႇလႅၼ်ၼမ်ႉပွတ်းတႂ်ႈရၶႅင်ႇလႄႈ ၸိၵ်းသၼ်လွႆရၶႅင်ႇ ပွတ်းဢွၵ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။
ၾိင်ႈၾႃႉ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ယွၼ်ႉမၼ်းပဵၼ်ၼႃႈလိၼ် ဢၼ်ၸမ်ပၢင်ႇလၢႆႇလႄႈ ၾိင်ႈၾႃႉတႄႉ ၽူၼ်ၼမ်သေၼႃႈလိၼ်ယမ်းဝႆႉဢေႃႈ။
ၸႄႈတွၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်း၊ ဝဵင်းၸိူဝ်းၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸႄႈတွၼ်ႈ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇၼႆႉ ဢဝ်ၸႄႈတွၼ်ႈ 6 တွၼ်ႈၼင်ႇပႃႈတႂ်ႈၼႆႉသေ ၽွတ်ႈႁႅၼ်းဝႆႉယဝ်ႉ။
- ၸႄႈတွၼ်ႈပတဵင်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းႁိၼ်းတတႃႉ
- ၸႄႈတွၼ်ႈမျွင်းမျႃႉ
- ၸႄႈတွၼ်ႈမဢူႇပိၼ်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းၽျႃႇပူင်ႇ
- ၸႄႈတွၼ်လပုတ်ႉတႃႇ
ဢဝ်ၸႄႈတွၼ်ႈ ႖ ၸႄႈတွၼ်ႈ၊ ၸႄႈဝဵင်း (႒႖) ၸႄႈဝဵင်း လႄႈ ၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်း ႗ ဢၼ်သေ ၽွတ်ႈႁဵၼ်းဝႆႉယဝ်ႉ။
- ၸႄႈတွၼ်ႈပတဵင်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းပတဵင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းၵၢၼ်ႇၵျီးထွင်ႉ၊ ၸႄႈဝဵင်းငပုတေႃး၊ ၸႄႈဝဵင်းတႃႇပွင်း၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျွင်းၵူင်း၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျူင်ႇပျေႃႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းယေႇၵျီႇ၊ ငယူၵ်ႉၵွင်း၊ ၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်း|ၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်းငယူၵ်ႉၵွင်း၊ ႁၢႆးၵျီးၵျုၼ်း၊ ၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်း|ၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်းႁၢႆးၵျီးၵျုၼ်း၊ သူၺ်ႇတွင်ႇယႅၼ်ႇ၊ ၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်း|ၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်းသူၺ်ႇတွင်ႇယႅၼ်ႇ၊ ငူၺ်ႇသွင်ႇ၊ ၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်း|ၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်းငူၺ်ႇသွင်ႇ၊ ငတၢႆးၶျွင်း၊ ၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်း|ၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်းငတၢႆးၶျွင်း။
- ၸႄႈတွၼ်ႈႁိၼ်းတတႃႉ
- ၸႄႈတွၼ်ႈမျွင်းမျႃႉ
- ၸႄႈတွၼ်ႈမဢူႇပိၼ်ႇ
- ၸႄႈတွၼ်ႈၽျႃႇပူင်ႇ
- ၸႄႈဝဵင်းၽျႃႇပူင်ႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းပူဝ်ႇၵလေး၊ ၸႄႈဝဵင်းၵျႅၵ်ႉလၢတ်ႉ၊ ၸႄႈဝဵင်းတေးတယႄး၊ ၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်းဢမႃႇ
- ၸႄႈတွၼ်ႈလပုတ်ႉတႃႇ
- ၸႄႈဝဵင်းလပုတ်ႉတႃႇ၊ ၸႄႈဝဵင်းမေႃႇလမႅင်ႇၵျုၼ်း၊ ၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်းပျိၼ်ႇၸလူႇ
မီးဝႆႉ ဝဵင်း (႓႙) ဝဵင်း၊ ပွၵ်ႉ (႒႗႓) ပွၵ်ႉ၊ ဢိူင်ႇ (႑႙႑႙) ဢိူင်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈ (႑႑႙႐႗) ဝၢၼ်ႈယဝ်ႉ။ [2]
ဝၢၼ်ႈဝဵင်းတၢင်ႇၸိူဝ်း[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ဢၢႆႇတပျူႉ
- ယူၺ်းၵူင်း
- ဢၽျွၵ်ႉ
- ဢတူၵ်ႉ
- ပေႃႇမိ
- ထမိ
- ၵတူင်ႇၵၼိ
- ၶမွၵ်ႉၸူႉ
- ၵႂိၼ်းၵွၵ်ႉ
- ၵျႅၵ်ႉလၢတ်ႉ
- ၵျူင်းတႃး
- ၵျူင်ႇၵတုၼ်း
- ၵျူင်ႇမငေး
- လူႇၶွင်းၵျꧦၼ်း
- သၵႃႇၵျီး
- တၵရႅတ်ႉ
- မျူဝ်ႉၵႂိၼ်း
- ၼိပ်ႉပၢၼ်ႇ
- ဢူင်းပိၼ်ႇ
- ပတွႆႇ
- ပျိၼ်ႇၶယၢႆႇ
- ပျိၼ်ႇယႂႃႇ
- ၸႅၵ်ႉၵေႃႉ
- ၸႅတ်ႉသၢၼ်း
- သျၢၼ်းယႂႃႇ
- သျေႃးပျႃႇ
- သူၺ်ႇလွင်း
- သူၺ်ႇမျိၼ်ႇတိၼ်ႇ
- သူၺ်ႇတွင်ႇမေႃႇ
- သိၼ်ႇမ
- တွင်ႇၵလေး
- ယႂႃႇတိတ်ႉ
- တိတ်ႉပျူၵ်ႉ
- တူင်းၶႂႃႉ
- ထူးၵျီး
- ဢိၼ်ႇပိၼ်ႇ
- ယေႇလႄးၵလေး
- ၸီးၶျႅင်ႇ
- မႄးၸလီႇၵူင်း
- မျိၼ်းၵၵူင်း
- တႃးၵ
ဢွင်ႈတီႈလီၶဝ်ႈၸႂ်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ၽြႃးသူၺ်ႇမုၼေႃး
- ၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇငူၺ်ႇသွင်ႇ ဢွင်ႈတီႈလိုဝ်ႈႁိူဝ်ႉ
- ၽင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇၶျွင်းတႃႇ ဢွင်ႈတီႈလိုဝ်ႈႁိူဝ်ႉ
- ၽြႃးမေႃႇတိၼ်ႇၸုၼ်း
သၢႆတၢင်းၵပ်းသိုပ်ႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
မႄႈၼမ်ႉၵဵဝ် ဢၼ်လုၵ်ႉတီႈ ၸႄႈမိူင်းၶၢင်သေ လႆလူင်းမႃးၼၼ်ႉ လႆလတ်းလူင်းမႃး ၸႄႈမိူင်းၶၢင်၊ ၸႄႈတိူင်းၵႄႈၵႅင်း၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ၊ ၸႄႈတိူင်းမၵူၺ်း၊ ၸႄႈတိူင်းပႃႇၵိူဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉသေ လႆႈဢွၵ်ႇပေႃႇပဵင် ၵိင်ႇၽႄ ႁွင်ႈၼမ်ႉ၊ မႄႈၼမ်ႉတင်းၼမ်သေ လႆႈပေႃႇပဵၼ် ထုင်ႉၼိူဝ်ၵုၼ်ႁူဝ်မႄႈၼမ်ႉ ဢေႇယႃႇဝတီႇ မႃးယဝ်ႉသေ လႆႈလႆလူင်းၶဝ်ႈၵႂႃႇတီႈၼႂ်း ပၢင်ႇလၢႆႇၵပ်ႉပလီႇယူႇယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ်လႄႈ သၢႆတၢင်းၼမ်ႉၼႆႉ လႆႈဝႃႈပဵၼ် သၢႆတၢင်းပိူင်လူင် တွၼ်ႈတႃႇ ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇယူႇယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ်သဵၼ်ႈသၢႆတၢင်းလူတ်ႉလဵၼ်း (လူတ်ႉၽႆး)ၼၼ်ႉ ၵူၺ်းမီးသၢႆတၢင်းသဵၼ်ႈလဵဝ် ဢၼ်ပဵၼ် သၢႆတၢင်း ၵျၢၼ်ႇၶိၼ်း၊ ႁိၼ်းတတႃႉ၊ ပတဵင်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ တွၼ်ႈတႃႇ သၢႆတၢင်းပေႃးတေၶႅမ်ႉလႅပ်ႈၼၼ်ႉ လႆႈႁဵတ်းတၢင်းလူတ်ႉၵႃး သျေႃးပျႃႇၶျွင်းတႃႇ ဢၼ်မီးၽၢႆႇတူၵ်းပတဵင်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ် သဵၼ်ႈတၢင်းလူင်လူတ်ႉၵႃး ပတဵင်ႇမူင်ႇယႂႃႇၼၼ်ႉ လႆႈၶဝ်ႈတၢင်းတိုဝ်း တွၼ်ႈတႃႇ တေႃႉသူင်ႇၵုၼ်ႇသိၼ်လႄႈ ၵပ်းသိုပ်ႇတိတ်းတေႃႇ မိူင်းမၢၼ်ႈ ပွတ်းတႂ်းပွတ်းၼိူဝ်ယူႇ။
ၶူဝ်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ၶူဝ်ပူဝ်ႇမျႅတ်ႉထုၼ်း (ၺွင်ႇတူင်း)
- ၶူဝ်ႇဢေႇယႃႇဝတီႇ (ၺွ်ႇတူင်း)
- ၶူဝ်တေးတလူႇ (ၽျႃႇပူင်ႇ)
- ၶူဝ်တေးတယႄး
- ၶူဝ်ၵူင်ႇၺိၼ်းတၢၼ်း
- ၶူဝ်ၶတ်ႉတိယ (မဢူႇပိၼ်ႇ)
- ၶူဝ်တႃးၵ (တႃးၵ)
- ၶူဝ်ၵျွင်းၵူင်း
- ၶူဝ်မဢူႇပိၼ်ႇ
- ၶူဝ်မျွင်းမျႃႉ
- ၶူဝ်ၼၢတ်ႉၶျွင်း (ပူဝ်ႇၵလေး)
- ၶူဝ်ငဝုၼ်ႇ (မျူဝ်ႉၵႂိၼ်း)
- ၶူဝ်ငတၢႆးၶျွင်း
- ၶူဝ်ဢုတူဝ်ႇ (ၶျွင်းတႃႇ)
- ၶူဝ်ဝႃးၶႄႇမ
- ရႃႇၸူႇတၢႆႇ မၢႆ-႑ (မေႃႇၵျုၼ်း)
- ရႃႇၸူႇတၢႆႇ မၢႆ-႒ (မေႃႇၵျုၼ်း)
- ၶူဝ်ပတဵင်ႇ
ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈပဵၼ် ထုင်ႉၼိူဝ်ၵုၼ်ပၢၵ်ႇမႄႈၼမ်ႉလႄႈ ၶွၼ်ႇလီပဵၼ်ဢၼ်ၶႅမ်ႉသေ ၸိူဝ်းပဵၼ် လွင်ႈၽုၵ်ႈသွမ်ႈ ၶဝ်ႈ၊ ထူဝ်ႇလိၼ်၊ ပေႃ၊ ယႃႈ၊ မၢၵ်ၽိတ်ႉ၊ ၽၵ်းမီႇ၊ လႄႈ ထူဝ်ႇၵူႈမဵဝ်းမဵဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ဢၼ်ဢွင်ႇမၢၼ်တႄႉယဝ်ႉ။ ၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ ပဵၼ်ပိူင်ယႂ်ႇသေ ပဵၼ်ၸႄႈတိူင်းဢၼ်ၼိုင်ႈ တီႈၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ၶဝ်ႈဢွၵ်ႇၼမ်သေပိူၼ်ႈ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပဵၼ်ၸႄႈတိူင်း ဢၼ်ပေႃ ဢွၵ်ႇၼမ်သေပိူၼ်ႈၵေႃႈ ၸႂ်ႈယဝ်ႉ။ ၸိူဝ်းပဵၼ် မၢၵ်ႇဢုၼ်၊ ၵူၺ်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ဢွၵ်ႇတင်းၼမ်ယဝ်ႉ။ တီႈၼႂ်းၸႄႈတိူင်းၼၼ်ႉ ဢၼ်ပဵၼ် လွင်ႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇ မၵ်းသၵ်းလႄႈ မႆႉၵႅၼ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ မီးတၢၼ်ႇတၢၼ်ႇသေ ဢၼ်ပဵၼ် ပႃႇထိူၼ်ႇ လမု၊ ၵၼၸိူဝ်ႇ ၸိူဝ်းပဵၼ်ပႃႇထိူၼ်ႇ ၼမ်ႉယိုင်ႈ ဢၼ်ၸၢင်ႈဢဝ်ႁဵတ်းထၢၼ်ႇၼၼ်ႉၵေႃႈ မီးယဝ်ႉ။
ၼႃႈၵၢၼ်ဢၼ်လိုဝ်းလင်တီႈ ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇ ထႅင်ႈဢၼ်ၼိုင်ႈတႄႉ ပဵၼ်ၵၢၼ်ငၢၼ်းဢွၵ်ႇၼႂ်းၼမ်ႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ မီးႁွင်ႈၼမ်ႉ မႄႈၼမ်ႉၼမ်လႄႈ ၵုင်ႈဝႃႇပႃဝႃႇ ဢွၵ်ႇလိူင်ႇတႄႉတႄႉလႄႈ ၸိူဝ်းပဵၼ်ၵၢၼ်ငၢၼ်း ပႃၼဝ်ႈ၊ ပႃႁႅင်ႈ၊ ၵုင်ႈႁႅင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ႁဵတ်းတႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈယူႇယဝ်ႉ။ လိူဝ်သေ လွင်ႈၺွပ်းပႃၼမ်ႉဝၢၼ်သေဢမ်ႇၵၢၼ်း ႁဵတ်းပႃးၵၢၼ်ၺွပ်းပႃ ပၢင်ႇလၢႆႇၵႂၢင်ႈၵႂၢင်ႈၶႂၢင်ၶႂၢင်ယူႇယဝ်ႉ။ ၵၼ်လဵင်ႉလူ ပဵတ်းဝႃႇၵႆႇဝႃႇ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ မီးယဝ်ႉ။ တီႈၸႄႈဝဵင်းလပုတ်ႉတႃႇၼႆႉ ႁဵတ်းၵၢၼ်ငၢၼ်း ပႃၼဝ်ႈ၊ ပႃႁႅင်၊ ၵုင်ႈႁႅင်ႈသေဢမ်ႇၵႃး ႁဵတ်းပႃး ၵၢၼ်ငၢၼ်းၵိူဝ် ၵႂၢင်ႈၵႂၢင်ႈၶႂၢင်ၶႂၢင်ယူႇ။
ၵၢၼ်ၽႃႈၽႅၼ်ႇ၊ ၵၢၼ်သၢတ်ႇၽိဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ႁဵတ်းတီႈၼႂ်ႈ ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇယူႇယဝ်ႉ။ ၵၢၼ်ၸွင်ႈပတဵင်ႇ တီႈဝဵင်းပတဵင်ႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ပဵၼ်ၵၢၼ်ငၢၼ်းဢၼ်ၼိုင်ႈ ဢၼ်ႁႂ်ႈၵူၼ်းၼွၵ်ႈမိူင်းၶဝ် ၶဝ်ႈၸႂ်ယဝ်ႉ။ ဢၼ်ပဵၼ် ၵၢၼ်ငၢၼ်းၼမ်ႉမဵၼ် မျၢၼ်ႇဢွင်ႇ လႄႈ ဢၼ်ပဵၼ်ၵၢၼ်တမ်းၽႅၼ်လိၼ်ယၢင်ၵျၢၼ်ႇၶိၼ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢွင်ႇမၢၼ်ဝႆႉယူႇ။ တီႈဝဵင်းပတဵင်ႇၼၼ်ႉ လႆႈၵေႃႇသၢင်ႈဝႆႉ ၵၢၼ်ငၢၼ်းႁူင်းၵၢၼ်ၸၢၵ်ႈၶႅပ်းၵႅဝ်ႈယူႇ။ တီႈၼႂ်းၸႄႈတိူင်းၼႆႉ ၸိူဝ်းပဵၼ် ႁူင်းၵၢၼ်ၸၢၵ်ႈ မီးမွၵ်ႈ ႕႐ ဢၼ်ၼၼ်ႉသေ ဢၼ်ပဵၼ် ႁူင်းၵၢၼ်ၸၢၵ်ႈၶဝ်ႈ လႄႈ ႁူင်းၵၢၼ်ၸၢၵ်ႈပၼ်ႁႅင်းၽႆးၽႃႉၼႆႉ ၼမ်သေပိူၼ်ႈယဝ်ႉ။
ပၢႆးပႆႇၺႃႇ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
တွၼ်ႈတႃႇ ၸႄႈတိူင်းဢေႇယႃႇဝတီႇၼႆႉ လႆႈတႄႇပိုတ်ႇ ၶေႃးလဵၵ်ႉ ၵႃႈတီႈဝဵင်းပတဵင်ႇ မိူဝ်ႈပီ 1976 ၼၼ်ႉသေ ထိုင်မႃး ပီ 1978 လႆႈၶိုၼ်းသိုပ်ႇပိုတ်ႇ ၶေႃးလဵၵ်ႉပိုၼ်ႉတီႈထႅင်ႈဢၼ်ၼိုင်ႈ ၵႃႈတီႈဝဵင်းႁိၼ်းတတႃႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။[3]
ၸၼ်ႉၸွမ်လႄႈ ၶေႃးလဵၵ်ႉ[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ၸၼ်ႉၸွမ်ပတဵင်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ်ႁိၼ်းတတႃႉ
- ၸၼ်ႉၸွမ်မဢူႇပိၼ်ႇ
- ၶေႃးလဵၵ်ႉပၢႆးပႆႇၺႃႇပတဵင်ႇ
- ၶေႃးလဵၵ်ႉပၢႆးပႆႇၺႃႇပူဝ်ႇၵလေး
- ၶေႃးလဵၵ်ႉပၢႆးပႆႇၺႃႇမျွင်းမျႃႉ
- ၸၼ်ႉၸွမ်ပၢႆးၸၢင်ႈပတဵင်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ်ပၢႆးၸၢင်ႈႁိၼ်းတတႃႉ
- ၸၼ်ႉၸွမ်ပၢႆးၸၢင်ႈမဢူႇပိၼ်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ်ၶွမ်ႇပိဝ်ႇတႃႇပတဵင်ႇ
- ၸၼ်ႉၸွမ်ၶွမ်ႇပိဝ်ႇတႃႇႁိၼ်းတတႃႉ
- ၸၼ်ႉၸွမ်ၶွမ်ႇပိဝ်ႇတႃႇမဢူႇပိၼ်ႇ
ၽိုၼ်ဢိင်[မူၼ်ႉမႄး | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]
- ↑ (May 2015) Census Report, The 2014 Myanmar Population and Housing Census 2. Naypyitaw: Ministry of Immigration and Population, 17.
- ↑ နေပြည်တော် တိုင်းဒေသကြီး နှင့် ပြည်နယ်များရှိ ခရိုင်၊ မြို့နယ်၊ မြို့၊ ရပ်ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စု၊ ကျေးရွာ ဦးရေ စာရင်းချုပ် (၁၆. ၂. ၂၀၁၆)
- ↑ စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၁၉၇၉)
- ↑ စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၁၉၇၈)
- ↑ စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၁၉၈၂)
- ↑ D.P.S. MYANMAR GUIDE MAP. 2000.


text:
ဢွင်ႇသၢၼ်းၸုၵျီႇ
တေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းၸုၵျီႇ ၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ ၼၢင်းယိင်း ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်ၵၢၼ်မိူင်း ၵေႃႉၼိုင်ႈသေ ပဵၼ် ၽူႈလႆႈသူးငမ်းယဵၼ် ၼူဝ်ႇပႄးလ် တႃႇပီ 1991 သေဢမ်ႇၵမ်း၊ ပဵၼ်ၽွင်းတၢင် လႄႈ ပဵၼ် ၼၢင်းယိင်းၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈၵေႃႉၼိုင်ႈယဝ်ႉ။ မၼ်းၼႆႉ ပဵၼ် ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ် ဢမျူဝ်းတႃးတီႇမူဝ်ႇၶရေႇၸီႇ ဢၽွႆႉၶျူၵ်ႉ ၵေႃႉၼိုင်ႈသေ ယၢမ်းလဵဝ် ပဵၼ် ၽူႈၵိူဝ်းၵုမ် ၸိုင်ႈမိူင်းယဝ်ႉ။[2]
မၼ်းၼၢင်းၼႆႉ ၼႂ်းၵႃႈ 21 ပီၼႆႉ လႆႈထုၵ်ႇ ၶင်ၶွၵ်ႈႁိူၼ်း ႁိုင် 15 ပီယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈ ပႃႇတီႇၸုင်ႇ တီႇမူဝ်ႇၶရေႇၸီႇ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၵူႈထၢၼ်ႈ 1990 ၼၼ်ႉ လုၵ်ႉတီႈ ဢမျူဝ်းတႃး တီႇမူဝ်ႇၶရေႇၸီႇ ဢၽွႆႉၶျူၵ်ႉ ဢၼ်တေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းၸုၵျီႇ ဢွၼ်ႁူဝ်ၼၼ်ႉသေ လႆႈဢွင်ႇပႄႇမႃးတႄႉတႄႉဝႃႈဝႃႈသေ ႁူမ်ႈဝႃႈ ပဵၼ်လႆႈ ၼၢင်းယိင်းၸွမ်ၽွင်းလူင် ထူၼ်ႈၼိုင်ႈ တီႈမိူင်းမၢၼ်ႈသေတႃႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းၶဝ် ဢမ်ႇယိုၼ်ႁပ်ႉမႃး။ လႆႈၶဝ်ႈၶႄႉၶဵင်ႇ တီႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈ ဢၼ်ၸတ်းႁဵတ်းမိူဝ် ပီ 2012၊ ဢေႇပရႄႇ 1 ၼၼ်ႉ တေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းၸုၵျီႇၼႆႉ ပဵၼ်မႃး တႅၼ်းၽွင်း ၸႄႈဝဵင်းၵေႃႉမူး၊ ၸႄႈတိူင်းတႃႈၵုင်ႈယူႇယဝ်ႉ။[3]
မိူဝ်ႈ 1990 ၼၼ်ႉ မၼ်းၼၢင်း ထုၵ်ႇပၼ်သူး Rafto Prize လႄႈ တွၼ်ႈတႃႇလွင်ႈဝူၼ်ႉလွတ်ႈလႅဝ်းထၢင်ႇႁၢင်ႈၼႆသေ လႆႈထုၵ်ႇပၼ်သူး Sakharov Prize သေ၊ မိူဝ်ႈပၢၼ်တႂ်ႈမိုဝ်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းၼၼ်ႉ ယွၼ်ႉဢမ်ႇဢဝ်လွင်ႈႁုၵ်ႉႁၢႆႉတေႃႇသူႈသေ ၶဝ်ႈပၢင်တိုၵ်းမႃးလႄႈ မိူဝ်ႈပီ 1991 ၼၼ်ႉ လႆႈ သူးငမ်းယဵၼ် ၼူဝ်ႇပႄးလ် မႃးယဝ်ႉ။ ၼႂ်းၵႃႈ သဵၼ်ႈမၢႆၼၢင်းယိင်း ဢၼ်ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင်ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ (100) ၵေႃႉ ဢၼ်မႅၵ်ႇၵၸၼ်း Forbes လႆႈလိူၵ်ႈဝႆႉၼၼ်ႉ တေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းၸုၵျီႇၼႆႉ ထုၵ်ႇၼႄဝႆႉတီႈ မၢႆ 19 ယဝ်ႉ။ [4]
ၸိုဝ်ႈမႄးထတ်း
ၸိုဝ်ႈဢၼ်ဝႃႈ ဢွင်ႇသၢၼ်းၸုၵျီႇ ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ဢဝ် “ဢွင်ႇသၢၼ်း” တီႈ ၸိုဝ်ႈပေႃႈမၼ်းၼၢင်း ဢၼ်ပဵၼ် ၸွမ်ႁၢၼ်ဢွင်ႇသၢၼ်း၊ ဢဝ် “ၸု” တီႈ ၸိုဝ်ႈၼၢႆး တေႃႇၸု လႄႈ ဢဝ် “ၵျီႇ” တီႈ မႄႈမၼ်း တေႃႇၶိၼ်ႇၵျီႇ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။[5] ၸိုဝ်ႈၼၼ်ႉတႄႉ ပေႃးၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈၼႆ ၵႆႉသႂ်ႇ တေႃႇ ၼႆလႄႈ ၸူးႁွင်ႉဝႃႈ တေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းၸုၵျီႇၼႆသေ[6] မၢင်ၸိူဝ်းၵေႃႈ ႁွင်ႉဝႃႈ တေႃႇၸု၊ ဢမေႇၸု ၼႆယဝ်ႉ။[7][8] သိုဝ်ႇၵူႈၸိုင်ႈမိူင်း ၸႂ်ႉဝႆႉၼင်ႇၽႃႇသႃႇဢိင်းၵလဵတ်ႈဝႃႈ Ms. Suu Kyi သို့ Mrs. Suu Kyi ၼႆယဝ်ႉ။။[9][10]
ၸၢတ်ႈပၢၼ်မိူဝ်ႈလဵၵ်ႉမႄးထတ်း
လုၵ်ႉတီႈ ၸွမ်ႁၢၼ်ဢွင်ႇသၢၼ်း လႄႈ မႁႃႇသီႇရိသုထမ်မ တေႃႇၶိၼ်ႇၵျီႇ သေ လႆႈၵိူတ်ႇႁၼ်ၼႃႈ တီႈ ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ မိူဝ်ႈ ပီ 1945၊ ၵျုၼ်ႇ 19 ဝၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပေႃးမၼ်းၼႆႉ ၽွင်းတိုၵ်ႉၶတ်းၸႂ် တႃႇဢဝ် လွတ်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃ မိူင်းမၢၼ်ႈ ၵႃႈတီႈ ပရိတ်ႉတိတ်ႉၶဝ်သေ မိူဝ်ႈပႆႇလႆႈ လွင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃ ပီ 1947 ၼၼ်ႉ ထုၵ်ႇ ၽူႈၶေႉၶဵင် မၼ်း လႆႈ ဢဝ်တၢႆမႃးယဝ်ႉ။ မၼ်းၼၢင်းၼႆႉ ယူႇသဝ်းၸွမ်းၵူၼ်းႁိူၼ်းမၼ်း ၸိူဝ်းပဵၼ် ပီႈဢၢႆႈလူင် ဢွင်ႇသၢၼ်းဢူး၊ ပီႈဢၢႆၵၢင် ဢွင်ႇသၢၼ်းလိၼ်း သေ ယူႇသဝ်းတီႈ မၢႆ 25၊ သဵၼ်ႈတၢင်းတႃႇဝႃႇလဵင်း (ယၢမ်းလဵဝ် သဵၼ်ႈတၢင်းႁွင်ႈၼႄပိုၼ်းၸွမ်ႁၢၼ်ဢွင်ႇသၢၼ်း)၊ ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မၼ်းၼၢင်းၼႆႉ ပဵၼ် လုၵ်ႈယိင်းၵေႃႉထူၼ်ႈသၢမ်သေ ၼွင်ႉယိင်းမၼ်းတႄႉ ၵိူတ်ႇယဝ်ႉ ႁိုင် 5 ဝၼ်းသေ လႆႈတၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉ။ ၵေႃႉဢၼ်ပဵၼ် ပီႈဢၢႆႈမၼ်း ဢွင်ႇသၢၼ်းလိၼ်း (ဢႃႇယုပႅတ်ႇၶူပ်ႇ) ၼၼ်ႉၵေႃႈ လႆႈၸူမ်ၼမ်ႉတီႈ ၼွင်တၢင်းႁၢင်ႈလီသေ လႆႈတၢႆၵႂႃႇ တီႈႁိူၼ်းၼၼ်ႉၼင်ႇၵဝ်ႇ။
ဝၢႆးသေပဵၼ်လွင်ႈၼၼ်ႉ လုၵ်ႉတီႈႁိူၼ်းၼၼ်ႉ လႆႈၶၢႆႉၵႂႃႇတီႈ ၸႄႈဝဵင်းပႁၢၼ်း မၢႆ 54၊ ႁိူၼ်းဢၼ်မီးတီႈ သဵၼ်ႈတၢင်း တၵ်ႉၵတူဝ်ႇယဵၵ်ႉတႃႇ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ထိုင် ပီ 1949 မႃး မၼ်းၼၢင်းတႄႇၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉငဝ်ႈ တီႈႁူင်းႁဵၼ်းသဵင်ႉၾရၢၼ်ႇသိတ်ႉၶွၼ်ႉဝႅၼ်ႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။[11] မၼ်းပဵၼ်ၵေႃႉလဵပ်ႈႁဵၼ်းၽႃႇသႃႇၵႂၢမ်းလႆႈငၢႆႈ ၵေႃႉၼိုင်ႈယဝ်ႉ။ ပၢႆးပႆႇၺႃႇမၼ်းၼၢင်းၼႆႉ တႄႇဢဝ် ပီ 1957 တေႃႇ 1960 ၼႆႉ လႆႈၶိုၼ်ႈတီႈ ႁူင်းႁဵၼ်းဢိၵ်းၵလဵတ်ႉမႅတ်ႉတတိတ်ႉၶွၼ်ႇဝႅၼ်ႉ (ဢထၵ -1 တၵူင်ႇ) ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။[12]
ၵေႃႉပဵၼ်မႄႈမၼ်းၼၢင်း တေႃႇၶိၼ်ႇၵျီႇၼႆႉ ၼႂ်းၵႃႈ ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမႂ်ႇ မိူင်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉ ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင်ဝႆႉသေ၊ ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢၼ် ၸွမ်ၽွင်းလူင် ဢူးၼုဢွၼ်ႁူဝ်ၼၼ်ႉ လႆႈပၼ်ၵၢၼ် တေႃႇၶိၼ်ႇၵျီႇ ပဵၼ် ၽွင်းတၢင်မိူင်း ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး မိူဝ်ႈပီ 1960 မေႇ 19ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဝၢႆးသေ မႄႈမၼ်းၼၢင်း လႆႈပဵၼ် ၽွင်းတၢင်မိူင်းယဝ်ႉ မၼ်းၼၢင်း ၸွမ်းမႄႈမၼ်းၵႂႃႇယူႇတီႈ ဝဵင်းၼိဝ်းတေႇလီ၊ တီႈမိူင်းဢိၼ်းတီးယႃးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
လႆႈၶိုၼ်းသိုပ်ႇလဵပ်ႈႁဵၼ်းပၢႆးပႆႇၺႃႇတီႈ ႁူင်းႁဵၼ်းၶွၼ်ႇဝႅၼ်ႉ ယေႇသျု လႄႈ မႄႇရီႇ သေ မၼ်းလႆႈမေႃ လွင်ႈႁၢင်ႈၶိူင်ႈမွၵ်ႇၵျႃႇပၢၼ်ႇ၊ ပၢႆးမွၼ်း လႄႈ လွင်ႈၶီမႃႉ ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ မၼ်းၼၢင်း ႁူႉၸၵ်းမိုတ်ႈၵိုဝ်း တူင်ႇဝူင်းၵူႈၸိုင်ႈမိူင်း၊ ပိူင်လူင် ၸိူဝ်းပဵၼ် လုၵ်ႈလၢင်း ၽွင်းတၢင်မိူင်း ၵူႈၸိုင်ႈမိူင်း လႄႈ ၸိူဝ်းပဵၼ် လၢၼ် ၼေႇရူး ၵျဝႃႇႁႃႇလႃႇ ဢၼ်ပဵၼ် ၸွမ်ၽွင်းလူင်ဢိၼ်းတီးယႃး ၵေႃႉဢွၼ်တၢင်းသုတ်း၊ လႆႈမိုတ်ႈၵိုဝ်းပႃး သၢၼ်ႇၵျေး ၵေႃႉဢၼ်ပဵၼ် လုၵ်ႈၸၢႆး ဢိၼ်ႇတီႇရႃႇၵၼ်ႇတီႇ ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။ လႆႈယူႇတီႈႁိူၼ်း သဵၼ်ႈတၢင်းဢႅၵ်ႇၵပႃႇ မၢႆ (24) ပဵၼ်မဵဝ်းႁိူၼ်း ဢၼ်မၵ်းမၼ်ႈဝႆႉတႃႇ တႃၶူၼ်သုင်သုတ်းဢိၼ်းတီးယႃး ၶဝ်ယူႇၼၼ်ႉသေ မၼ်းၼၢင်းလဵပ်ႈႁဵၼ်း ပီႇယႃႇၼူဝ်ႇ မႃးယဝ်ႉ။ ႁိူၼ်းလင်ၼၼ်ႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈဢိၼ်းတီးယႃးၶဝ် ၼပ်ႉယမ်တေႃႇၶိၼ်ႇၵျီႇၼႃႇဢႃးလႃးလႄႈ ၸင်ႇပၼ်ၶႂၢင်ႉယူႇသဝ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၽိုၼ်ဢိင်မႄးထတ်း
- ↑ "Myanmar election commission announces NLD wins overwhelmingly in by-elections"၊ 2 April 2012။ ၶိုၼ်းမႄးၵူတ်ႇထတ်းဝႆႉယဝ်ႉမိူဝ်ႈ - 2 April 2012။။
- ↑ 7 Day Daily Newspaper ဆောင်းပါး
- ↑ တေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းၸုၵျီႇဢွင်ႇပႄႉ၊ လႆႈမုင်ႈမွင်းဝႃႈ ဢႅၼ်ႇဢႄႇလ်တီႇၵမ်ႉၼမ် တေဢွင်ႇပႄႉ
- ↑ ၼႂ်းသဵၼ်ႈမၢႆ ၽူႈၸိုဝ်ႈလိုဝ်လင် ႁင်း Forbes ၼၼ်ႉ တေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းၸုၵျီႇ ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉ
- ↑ Aung San Suu Kyi – Biography. Nobel Prize Foundation.
- ↑ Myanmar Family Roles and Social Relationships. Government of Myanmar. Archived from the original on 26 October 2007။ Retrieved on 24 September 2007။
- ↑ Min Lwin။ "Suu Kyi Protester Arrested"၊ The Irrawaddy၊ 28 May 2009။ ၶိုၼ်းမႄးၵူတ်ႇထတ်းဝႆႉယဝ်ႉမိူဝ်ႈ - 7 August 2011။။[permanent dead link]
- ↑ "ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကို "အမေစု"ဟု အော်ဟစ် နှုတ်ဆက်" (in Burmese)၊ ဧရာဝတီ၊ 13 November 2010။ ၶိုၼ်းမႄးၵူတ်ႇထတ်းဝႆႉယဝ်ႉမိူဝ်ႈ - 7 August 2011။။[permanent dead link]
- ↑ "City honours democracy campaigner"၊ BBC၊ 4 March 2009။ ၶိုၼ်းမႄးၵူတ်ႇထတ်းဝႆႉယဝ်ႉမိူဝ်ႈ - 7 July 2010။။
- ↑ Beech၊ Hannah။ "The Lady Walks Free Again"၊ Time (magazine)၊ 29 November 2010။ ၶိုၼ်းမႄးၵူတ်ႇထတ်းဝႆႉယဝ်ႉမိူဝ်ႈ - 10 November 2020။။ Archived from the original on 28 April 2012။
- ↑ Stewart (1997), p. 31
- ↑ Stewart (1997), p. 32


text:
ယိင်းၼွင်ႉ ပဵၼ်လုၵ်ႈႁဵၼ်း ၸၼ်ႉၸွမ်ၶွမ်ႇပိဝ်ႇတိူဝ်ႇ ပီလိုၼ်းသုတ်း တမ်ႈတီႈ ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ။ မၼ်းၼၢင်း လုၵ်ႉတီႈ တၢင်ႉယၢၼ်းသေ မႃးၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းလႄႈ ပေႃးထိုင် ၶၢဝ်းဢိုတ်းႁဵၼ်း မၼ်းၼၢင်း ပွၵ်ႈမိူဝ်းၸႂ်း ႁိူၼ်းယူႇတႃႇသေႇ။
မိူဝ်းၸႂ်းႁိူၼ်းပွၵ်ႈလႂ်ၵေႃႈ မၼ်းၼၢင်း ၸႂ်ဢမ်ႇသိူဝ်း။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ ၼႂ်းႁိူၼ်းၶဝ် ထူပ်းပၼ်ႁႃဝႆႉ ၵူႈလွင်ႈ။ ပေႃႈမၼ်းၼၢင်း သမ်ႉပဵၼ်ၵူၼ်းပႃးဝႃႇသၼႃႇ တေႃႇလွင်း။ ပီႈဢၢႆႈမၼ်း ၵေႃႉၼိုင်ႈ သမ်ႉဝႃႈယၢပ်ႇ။
ၼွင်ႉၸၢႆးဢွၼ်ႇတႄႉ ဝႃႈငၢႆႈယူႇ။ မႄႈမၼ်းၼၢင်း ပႃႈလိုၼ်းတႄႉ ၽုၺ်ႇသႅင်ႇၶၢႆၶူဝ်း တီႈႁိူၼ်းသေႁႃလဵင်ႉ ၼႃႈႁိူၼ်းၶဝ်။
ပွၵ်ႈၼႆႉတႄႉ ဢိုတ်းႁဵၼ်း ၶၢဝ်းမႆႈလႄႈ မၼ်းၼၢင်း မႃးဢႅဝ်ႇၶိုၼ်းႁိူၼ်းသေ လႆႈမႃးၸွႆႈၵႄႈလိတ်ႈပၼ် ပၼ်ႁႃၸပ်းယႃႈ လွင်ႈပီႈဢၢႆႈမၼ်းယဝ်ႉ။ ၶဝ် ပေႃႈမႄႈလုၵ်ႈ ဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်ယူႇ။ ပႃႈလိုၼ်း ၸင်ႇဝႃႈ တီႈၽူဝ်မၼ်း လုင်းထုၼ်း
“သူ လုၵ်ႈၸၢႆးလူင်ႁႃးၼႆႉ ႁဝ်းတေလႆႈ ႁဵတ်းႁိုဝ် ပေႃးဝႆႉ ၸိူင်ႉၼႆတႄႉ မၼ်းၼႆႉ မိူၼ်ၽူႈလၵ်ႉလူင် ၼႂ်းႁိူၼ်း မိူၼ်ၵူၼ်းၸူၼ်လူင် ၼႂ်းႁိူၼ်းယဝ်ႉ“
လုင်းထုၼ်း ထူၺ်ႈၸႂ်လူင်ၵမ်းၼိုင်ႈသေ
“သူင်ႇၵႂႃႇ တီႈပိူၼ်ႈတိုတ်းယႃႈၵူၺ်းဢိူဝ်ႈ ဢမ်ႇလီႁႃႉ“ ယိင်းၼွင်ႉၸင်ႇဝႃႈ
"သူင်ႇၵႂႃႇတီႈ ႁူင်းယႃလႃႈသဵဝ်ႈၵေႃႈ လႆႈယူႇၶႃႈ ၼႃႇဢူႈ တီႈၼၼ်ႈ မီးတႆးၵေႃႉယိင်း ႁဵတ်းၵၢၼ်ဝႆႉဢေႃႈ ၶဝ်ၵေႃႈ ဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်း တိုတ်းပၼ်လီယူႇꧦ
“ပေႃးၼၼ်ၵေႃႈ ၶပ်းၶိုင်လွင်ႈၼႆႉ ႁႂ်ႈၸဵဝ်းယဝ်ႉတူဝ်ႈလႄႈ ဢႃႉ ၵူၼ်းၵိၼ်ယႃႈၽိၼ်ႇယႃႈမႃႉ မႃးမီး ၼႂ်းမိူင်းႁဝ်းၼႆႉ လီၼၵ်းၸႂ်တႄႉယဝ်ႉꧦ ပႃႈလိုၼ်း ၶိုၼ်းဝႃႈၶိတ်ႉ ၽူဝ်မၼ်း
“ၸႂ်ႈဢိူဝ်ႈ ယႃႈၽိၼ်ႇယႃႈမႃႉ မႃးမီးၼႂ်းမိူင်းႁဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ၶဵၼ်လူင် ဝၢၼ်ႈမိူင်း ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းဢိူဝ်ႈĳ ၵူၼ်းတေႃႇလွင်း မႃးမီးၼႂ်းႁိူၼ်းၼႆႉ သမ်ႉပဵၼ် ၶဵၼ်လူင် ၼႂ်းႁိူၼ်းဢိူဝ်ႈꧦ လုင်းထုၼ်း ဢမ်ႇၶႂ်ႈၶၢမ်ႇသေ
“ၼၢႆးၼႆႉ မႂ်းၶႂ်ႈဝႃႈၶိတ်ႉၵဝ်ႁႃႉ ႁႃ“
“ဝႃႈၶိတ်ႉဢမ်ႇၸႂ်ႈ ဝႃႈသိုဝ်ႈသိုဝ်းဢိူဝ်ႈ“
“ၵဝ်တေႃႇလွင်းသေ မျၢတ်ႈမႃးၼၼ်ႉ ၵဝ်မႃး ပၼ်သူယူႇလူး ဢမ်ႇၸႂ်ႈႁႃႉ“
“ၸႂ်ႈယဝ်ႉ ဢၼ်ပၼ်တႄႉ ဢေႇဢေႇ ဢၼ်ဢဝ်ၵႂႃႇၼၼ်ႉတႄႉ ၶႂ်ႈတႃႇသေႇ ဢမ်ႇၸႂ်ႈႁႃႉ၊ မဵဝ်းၵူၼ်းလွင်းၼႆႉ ပဵၼ်ၶုၼ်ၸဵတ်းဝၼ်း ပဵၼ်ဢၼၼၼ်ႉ ၸဵတ်းလိူၼ်ၼႆဢမ်ႇၸႂ်ႈႁိုဝ်ꧦ လုင်းထုၼ်း ၸႂ်လမ်သေ ဢၢင်ႈတေ လုၵ်ႉထုပ်ႉပေႃႉပႃႈလိုၼ်းယူႇ။
“မႂ်းၶႂ်ႈဝႃႈ ၵဝ်ပဵၼ်မႃၼႆႁႃႉ ႁႃ“
ယိင်းၼွင်ႉ ၼႅတ်ႈၵႂႃႇ ၸၼ်ဢူႈၶဝ်ဝႆႉသေ
“ဢူႈ ယႃႇပေမေႃးၵၼ်ယူႇယဝ်ႉၶႃႈ ပၢႆသလိူဝ် ပီႈဢၢႆႈႁဝ်း ပဵၼ်ၼင်ႇၼႆ ဢူႈတင်းမႄႈ သမ်ႉၵုမ်ႇ မေႃးၵၼ်ယူႇ ယိင်းတေ ၼင်ႈႁႆႈမင်ႁႅင်းႁႅင်းယဝ်ႉ ယိင်းမႃးႁိူၼ်း မိူဝ်ႈလႂ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇလႆႈသိူဝ်းသေပွၵ်ႈ"
ၶႃၽူဝ်မေး သမ်ႉႁၵ်ႉလုၵ်ႈယိင်းၶႃ ပေႃးတၢၼ်ႇ ၶႆႇလႄႈ ၶႃဢမ်ႇၶႂ်ႈႁၼ် လုၵ်ႈယိင်းၶႃ ၼမ်ႉတႃတူၵ်း၊ ၵွပ်ႈၼၼ် ၶႃၸင်ႇယဵၼ်ၵႂႃႇတင်းသွင်ၵေႃႉယူႇ။ ယိင်း ၼွင်ႉၸင်ႇၶိုၼ်းဝႃႈ
“ပေႃးၼႆ တႃႇတေဢဝ် ပီႈဢၢႆႈႁဝ်း သူင်ႇၵႂႃႇလႃႈ သဵဝ်ႈၼၼ််ႉ ယိင်းတေ ၵပ်းသိုပ်ႇဝႆႉ တႆးၵေႃႉယိင်းလႆ ဝၢႆးမၼ်းမႃး ပေႃးမၼ်း ဢွၵ်ႇမႃးၵေႃႈ-” လုင်းထုၼ်း ၸိမ်လၢတ်ႈ
“ပေႃးဢွၵ်ႇမႃးတႄႉ ၶိုၼ်းမႃးဝႆႉ တၢင်ႉယၢၼ်းၼႆႉ ဢမ်ႇသႆႉယူဝ်ႉ လုၵ်ႈယိင်းဝႃႈ”
“ၸႂ်ႈဢေႃႈ ယိင်းတေၶတ်းၸႂ် သူင်ႇမၼ်းၵႂႃႇ ႁဵတ်းၵၢၼ် မိူင်းထႆးၵေႃႈ တေသၢင်ႇထုၵ်ႇယူႇၶႃႈယူဝ်ႉ”
“ၵႂႃႇႁဵတ်းၵၢၼ် မိူင်းထႆး ၵႂႃႇႁဵတ်းၵၢၼ် ၼွၵ်ႈမိူင်း ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ မိူၼ်ၼင်ႇဝႃႈ ၵႂႃႇႁဵတ်းၶီႈၶႃႈပိူၼ်ႈၵူၺ်း ဢမ်ႇၸႂ်ႈႁႃႉ လုၵ်ႈယိင်းꧦ
“ဢေႃႈၶႃႈ လုၵ်ႈယိင်းႁၼ်ထိုင်တႄႉ ပဵၼ်ၶီႈၶႃႈ မိူင်းပိူၼ်ႈၼၼ်ႉ ၶႅၼ်းသေ ပဵၼ်ၶီႈယႃႈ မိူင်းႁဝ်းယူႇၶႃႈယူဝ်ႉၼေႃႈ”
“ဢိုဝ်ႈ မႂ်းလုၵ်ႈဝႃႈၼၼ်ၵေႃႈ တေႃႈဢမ်ႇၽိတ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ ၵူၺ်းၵႃႈ ပေႃးၵူၼ်းမိူင်းတႆးႁဝ်း ဢွၵ်ႇၵႂႃႇတိၵ်းတိၵ်း ဢဵၼ်ႁႅင်း ၼႂ်းမိူင်း သမ်ႉဢမ်ႇယွမ်းႁႃႉ”
“ယွမ်းတႄႉၵေႃႈ တေႃႈယွမ်းယူႇဢေႃႈ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ သင်ဝႃႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇတႆးႁဝ်း ဢၼ်ဢွၵ်ႇၵႂႃႇ ၼွၵ်ႈမိူင်း ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၵႂႃႇယူႇတီႈလႂ်ၵေႃႈ သိုပ်ႇပဵၼ်တႆးယူႇ၊ သိုပ်ႇဢဝ် ၶိူဝ်းတႆးၽႄႈယူႇ ၼႆတႄႉ ဝၢႆးၼႆႉ ၸၢင်ႈၶိုၼ်းမႃးပဵၼ် ဢဵၼ်ႁႅင်း ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း ဝၢၼ်ႈမိူင်း ယူႇၶႃႈဢေႃႈ”
“ဢိုဝ်ႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇတႆးႁဝ်း ၸွင်ႇသမ်ႉတေမီး ၼမ်ႉၵတ်ႉ မေႃဢဝ် ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း ၽႄႈၼႂ်းၵႄႈၵၢင်ပိူၼ်ႈ ယူႇႁႃႉ၊ ဝႆႉသေၵွၼ်ႇလႄႈ လုၵ်ႈယိင်း သမ်ႉတေယဝ်ႉ ၸၼ်ႉၸွမ် မိူဝ်ႈလႂ်လႃႇ၊ ပေႃးယဝ်ႉၸၼ်ႉၸွမ် လႆႈၸုမ်ႈမႃးယဝ်ႉ ၸွင်ႇတေလႆႈၵၢၼ်ယူႇႁႃႉ”
“ပေႃးလိူၼ်ဢွၵ်ႇထူဝ်ႇပိူဝ်ႇမႃး ယိင်းၶဝ် တေတွပ်ႇလိၵ်ႈယဝ်ႉၼင်ႇၵဝ်ႇဢေႃႈ၊ ပေႃးလႆႈၸုမ်ႈမႃးတႄႉ ၼႃႈၵၢၼ်ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ပေႃးမေႃႁႃၵေႃႈ တေ ၸၢင်ႈလႆႈယူႇၶႃႈဢူႈ”
“ဢိူဝ်ႈ ၵၢၼ်လႆႈဢမ်ႇလႆႈၼၼ်ႉ ဝႆႉသေၵွၼ်ႇ၊ လႆႈၸုမ်ႈဝႆႉၼၼ်ႉတႄႉ လီယူႇပိူင်ၼိုင်ႈယူႇလႆ လုၵ်ႈယိင်း သိုပ်ႇၶတ်းၸႂ်လႄႈ”
“ဢေႃႈၶႃႈ” ပႃႈလိုၼ်းၵေႃႈ လၢတ်ႈ
“ၵတ်ႉၵႃႈ လုၵ်ႈယိင်းမႄႈၼႆႉ တင်းပဵၼ်ၵူၼ်းဝႃႈငၢႆႈ ႁူႉၶေႃႈလႃႈ သင်ဢမ်ႇၼၼ် ၵုမ်ႇလႆႈမႆႈၸႂ်ၸွမ်း လုၵ်ႈၸၢႆး ၸွမ်းၸဝ်ႈၽူဝ်သေ မႄႈၼႆႉ တေၸဵဝ်းတၢႆ ယူႇယူဝ်ႉ”
“မႄႈႁဝ်းၵေႃႈ ယႃႇပေဝႃႈၼၼ်ၶႃႈလေႃႇ”
٭ ٭ ٭
သေလၢႆ
ယိင်းၼွင်ႉၶဝ်ပေႃႈမႄႈလုၵ်ႈ ၶပ်ႉၶိုင် ႁွင်ႉဢဝ် ပီႈဢၢႆႈမၼ်း ၵႂႃႇသူင်ႇပၼ် ဢွင်ႈတိုတ်းယႃႈ တီႈလႃႈသဵဝ်ႈသေ ယိင်းၼွင်ႉ လၢတ်ႈပၼ်တႆးၵေႃႉမၼ်း မေႃယႃၼၢင်းၸၢမ်ၼူၼ်း ႁႂ်ႈၸွႆႈလုမ်းလႃးပၼ် ယဝ်ႉ။ ၽွင်းမိူဝ်ႈ ယိင်းၼွင်ႉလႄႈ တႆးၵေႃႉမၼ်း မေႃယႃၼၢင်းၸၢမ်ၼူၼ်းထူပ်းၵၼ်ၼၼ်ႉ ယိင်းၼွင်ႉ ၸင်ႇ ထၢမ်
“ၸၢမ်ၼူၼ်း ၵူၼ်းၸပ်းယႃႈၼႆႉ ၸွင်ႇၶဝ် တိုတ်းလႆႈယူႇတႄႉတႄႉႁႃႉ ႁႃ”
“ၵေႃႉလႆႈၵေႃႈလႆႈယူႇ ၵေႃႉဢမ်ႇလႆႈၵေႃႈ ဢမ်ႇ လႆႈၵူၺ်း ယိင်းၼွင်ႉ”
“ၶႂ်ႈဝႃႈပွင်ႇသင် ၸၢမ်ၼူၼ်း”
“ၵေႃႉဢၼ်မေႃလႅၵ်ႈလၢႆႈၸႂ်ၶဝ်ၵႂႃႇ၊ ၵေႃႉဢၼ် မီးတၢင်းႁူႉၵႂႃႇ၊ ၵေႃႉဢၼ်ၽၢတ်ႇယၢၼ် တီႈဢမ်ႇ မီးယႃႈၼၼ်ႉတႄႉ ၶဝ်တိုတ်းလႆႈၵႂႃႇဢိူဝ်ႈ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵေႃႉဢၼ် ႁိမ်းႁွမ်းမၼ်း ဢမ်ႇလီၼၼ်ႉတႄႉ ၶႂ်ႈတိုတ်းယၢပ်ႇဝႆႉယူႇ”
“ပီႈဢၢႆႈႁဝ်းၼႆႉ ပေႃးမၼ်းတိုတ်းလႆႈမႃး ႁဝ်းတေ ၶႂ်ႈသူင်ႇမၼ်းၵႂႃႇႁဵတ်းၵၢၼ် ၼွၵ်ႈမိူင်းၼႆ ၸွင်ႇသၢင်ႇထုၵ်ႇႁိုဝ်”
“လီဢိူဝ်ႈၼၼ်ႉ ယိင်းၼွင်ႉ”
ယိင်းၼွင်ႉ ထူၺ်ႈၸႂ်လူင် ၵမ်းၼိုင်ႈယူႇလႄႈ ၸၢမ်ၼူၼ်း ၸင်ႇထမ်
“ၶမ်ၸႂ်သင် ယိင်းၼွင်ႉ”
“ၶမ်ၸႂ် ၵွပ်ႈပီႈဢၢႆႈႁဝ်း ၸပ်းယႃႈၼႆႉဢိူဝ်ႈ”
“ၸႂ်ႈတႄႉဢိူဝ်ႈ ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆးႁဝ်း ဢၼ်လႆႈတၢႆ ၵွပ်ႈလဝ်ႈ ၵွပ်ႈယႃႈၽိၼ်ႇ ယႃႈမႃႉၼၼ်ႉ ၼိုင်ႈပီၼိုင်ႈပီၼႆႉ ဢမ်ႇတႅမ်ႇ ၼိုင်ႈမိုၼ်ႇၵေႃႉၼႆဝႃႇ ႁဝ်းတႄႉ လီသေလၢႆမၢဝ်ႇတႆး လုၵ်ႈဢွၼ်ႇတႆးတႄႉယဝ်ႉ သူၶႂ်ႈႁူႉ၊ ႁဝ်းလႆႈႁၼ် ၸဝ်ႈၵႃးမၢင်ၵေႃႉ တႅမ်ႈဝႆႉ တီႈၽၢႆႇလင်ၵႃးၶဝ်ဝႃႈ (သေလၢႆသၢဝ်တႆး) ၼႆဝႃႇ၊ သင်ႁဝ်းမီးၵႃး ၸိူင်ႉၼင်ႇပိူၼ်ႈၼႆ ႁဝ်းၵေႃႈ ၶႂ်ႈတႅမ်ႈတူဝ်ယႂ်ႇယႂ်ႇဝႃႈ (သေလၢႆမၢဝ်ႇတႆး) ၼႆယူႇ”
“ၸႂ်ႈတႄႉဢိူဝ်ႈၼေႃ ၸၢမ်ၼူၼ်း ၵပ်းၵၢႆႇလူၺ်ႈ မၢဝ်ႇတႆးၼၼ်ႉ ႁဝ်းၵေႃႈ ဝူၼ်ႉယၢပ်ႇၶမ်ၸႂ်ဝႆႉဢိူဝ်ႈ သူၶႂ်ႈႁူႉ ပေႃးႁဝ်းႁၵ်ႉၶဝ်သေ ဢဝ်ၶဝ် သင်ဝႃႈ ၶဝ် သမ်ႉပဵၼ် ၶီႈလဝ်ႈ ၶီႈယႃႈၼႆ ႁဝ်းသမ်ႇတေၵႂႃႇ ၸၢင်ႈၸႂ်ယႂ်ႇသင်ၶဝ်လႃႇ”
“မၢဝ်ႇတႆးၵူႈၵေႃႉ ၵူႈပဵၼ် ၶီႈလဝ်ႈၶီႈယႃႈၵေႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၼင်ႇၵဝ်ႇလူး ယိင်းၼွင်ႉၵေႃႈ”
“ၸႂ်ႈယူႇလႆ”
“ႁဵတ်းသင် သဵင်ၵမ်ႉထႅမ်မၼ်း ဢမ်ႇပေႃးမီးႁႅင်းလႃႇ ယိင်းၼွင်ႉဢိူၺ်”
“ၶႂ်ႈၵမ်ႉထႅမ် ႁႅင်းႁႅင်းယူႇ ၵူၺ်းၵႃႈ”
“ၵူၺ်းၵႃႈ ယိင်းၼွင်ႉ သမ်ႉႁၵ်ႉဝႆႉ ၵူဝ်ႇမွင်ႇ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ ဢမ်ႇၸိုဝ်ႈႁိုဝ်၊ ပီႈမၢဝ်ႇတႆးၶဝ်တႄႉ တေလႆႈဝႃႈ သေလၢႆသၢဝ်တႆး ၼႆၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ ယဝ်ႉယူဝ်ႉၼေႃႈ”
ယိင်းၼွင်ႉ ထူၺ်ႈၸႂ်လူင်ၵမ်းၼိုင်ႈသေ
“တၢင်းႁၵ်ႉဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ မၼ်းလၢတ်ႈယၢပ်ႇဢိူဝ်ႈ ၸၢမ်ၼူၼ်း၊ ဢဵၼ်ႁႅင်းမၼ်း ယႂ်ႇၼႃႇလူး သူၵေႃႈႁူႉယူႇၼႃႇ၊ သူသမ်ႉ ႁၵ်ႉမၢဝ်ႇသူတၢၼ်ႇႁိုဝ်ၼႆ ဢမ်ႇၸႂ်ႈႁႃႉ”
“မၢဝ်ႇႁဝ်းတႄႉ ပဵၼ်မၢဝ်ႇတႆးၵူၺ်းလူး၊ သူမႃး ၶိုၼ်ႈၸၼ်ႉၸွမ် လႃႈသဵဝ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇမီးမၢဝ်ႇတႆး မႃးလမ်းသူႁႃႉ တေႃႈဝႃႈ”
“မီးယူႇ ၵူၺ်းၵႃႈ "
“ၵူၺ်းၵႃႈ ဢမ်ႇၶႄႉလႆႈ ၵူဝ်ႇမွင်ႇ ဢမ်ႇပႄႉလႆႈ ၵူဝ်ႇမွင်ႇၼႆႁႃႉ”
“ဝႆႉသေၵွၼ်ႇလႄႈ ႁဝ်ႈတေၵႂႃႇတၢင်းၼွၵ်ႈၵွၼ်ႇ ၼႃ ၸၢမ်ၼူၼ်းꧦ
ယိင်းၼွင်ႉ ဝႃႈၼႆသေ ဢွၵ်ႇၵႂႃႇယဝ်ႉ။
٭ ٭ ٭
ယိင်းၼွင်ႉလႄႈ ၵူဝ်ႇမွင်ႇ
ယိင်းၼွင်ႉ ဝူၼ်ႉၶိုၼ်း ၸိူင်းႁၵ်ႉဢွၼ်ႇမၼ်း လႄႈ ၵူဝ်ႇမွင်ႇ လွင်ႈဢၼ်ပူၼ်ႉသေ ပဵၼ်မႃးၼၼ်ႉယူႇ။ တေလႆႈဝႃႈ တၢင်းႁၵ်ႉၶႃသွင်ၵေႃႉၵေႃႈ တႄႇမႃး တမ်ႈတီႈ Online ၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ယိင်းၼွင်ႉ ပိုတ်ႇဝႆႉ facebook သေ ဢူၺ်းၵေႃႉၵေႃႉလႂ် invite မႃးၵေႃႈ မၼ်းၼၢင်းၸူမ်းႁပ်ႉ ၵူႈၵေႃႉလႄႈ ၵူဝ်ႇမွင်ႇၵေႃႈ ၶဝ်ႈၽႅဝ်မႃး ၼႂ်း Facebook မၼ်းသေ ပဵၼ်ၵေႃႉၵၼ်ၵႂႃႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵူဝ်ႇမွင်ႇၼႆႉ သမ်ႉပဵၼ် ၵူၼ်းမေႃတႅမ်ႈႁၢင်ႈ Designer ၵေႃႉၼိုင်ႈလႄႈ ၵႆႉၵႆႉ ဢဝ်ႁၢင်ႈယိင်းၼွင်ႉ မႄးႁၢင်ႈၶိူင်ႈသေ သူင်ႇပၼ် ယိင်းၼွင်ႉၶိုၼ်းယူႇ။ ယိင်းၼွင်ႉ မႃးပိုတ်ႇတူၺ်း ဢီးမေးလ်မၼ်း လႆႈႁၼ် ၾႆႇ(ပဝ်ႈ)ဢၼ်ၼိုင်ႈ လၢၵ်ႇꧦလၢႆးꧦ ၵိုၵ်းပႃး ၶႅပ်းႁၢင်ႈလႄႈ မၼ်းၼၢင်း ၸင်ႇၽုၺ်ႇတူၺ်း ၵမ်းလဵဝ်။ ၽိူဝ်ႇမႃးတူၺ်း လႆႈႁၼ်လိၵ်ႈ တႅမ်ႈပႃးၸွမ်း သၢမ်သီႇထႅဝ်။ ၼႂ်းလိၵ်ႈၼၼ်ႉဝႃႈ
ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ဢမ်ႇလႆႈယွၼ်းၶႂၢင်ႉ ယိင်းၼွင်ႉသေ လႆႈဢဝ် ၶႅပ်းႁၢင်ႈ ယိင်းၼွင်ႉ ႁၢင်ႈၶိူင်ႈ ႁဵတ်းမႃးၼင်ႇၼႆ ၶႅၼ်းတေႃႈ ဝၢင်းၶႂၢင်ႉပၼ်သေၵမ်း။ ယွၼ်ႉ ပိူဝ်ႈ ႁဝ်းၵေႃႈ တိုၵ်ႉၽိုၵ်းႁဵတ်း တိုၵ်ႉၶဝ်ႈၸႂ် လွင်ႈ တႅမ်ႈႁၢင်ႈ လွင်ႈတတ်းတေႃႇႁၢင်ႈၵူၺ်းလႄႈ ၶႂ်ႈၸၢမ်း ၼမ်ႉမိုဝ်းသေ သမ်ႉႁၼ် ၶႅပ်းႁၢင်ႈ ႁၢင်ႈလီꧦဢွၼ်ႇ ယိင်းၼွင်ႉ ၼိူဝ် Facebook လႄႈ ၸင်ႇလႆႈ copy ဢဝ်သေ မႄးသႂ်ႇပၼ် ႁၢင်ႈၽၢႆႇလင်မၼ်းၼင်ႇၼႆယဝ်ႉ။ သင်ဝႃႈ ဢမ်ႇလႆႈၸႂ်ၼႆၵေႃႈ ႁဝ်းတေ ဢမ်ႇ ဢဝ်ႁဵတ်းထႅင်ႈသေပွၵ်ႈ၊ တီႈၼႂ်းၶွမ်းႁဝ်းၵေႃႈ ႁဝ်း တေ မွတ်ႇပႅတ်ႈယူႇ။
komg
ယိင်းၼွင်ႉ လွမ်တူၺ်း ၶႅပ်းႁၢင်ႈမၼ်း ဢၼ်ၵူဝ်ႇမွင်ႇ မႄးႁၢင်ႈၶိူင်ႈဝႆႉပၼ်ၼၼ်ႉ သီမၼ်းၵေႃႈ ႁိူဝ်ႈမႃး၊ ပိုၼ်ႉလင် (Background) မၼ်ႈၵေႃႈ မႃးၵုမ်ႉပၼ် လႄႈ ႁၢင်ႈၽၢင်မၼ်းၼၢင်း ၶႅၼ်းဢၢပ်ႈႁၢင်ႈလီလိူဝ် ၵဝ်ႇတႄႉတႄႉယဝ်ႉ။ မၼ်းၼၢင်းၵေႃႈ ၶိုၼ်းတွပ်ႇ လိၵ်ႈပၼ်ၵႂႃႇပွတ်းပွတ်း
ၶွပ်ႈၸႂ်လူၺ်ႈ လွင်ႈမႄးပၼ်ၶႅပ်းႁၢင်ႈယူႇ
ၼႆၵူၺ်း။ ယိင်းၼွင်ႉၵေႃႈ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ မီးၵူၼ်း ၸွႆႈတႅမ်ႈႁၢင်ႈ ပၼ်မၼ်းၼၢင်း ၵေႃႉၼိုင်ႈလႄႈ မၼ်းၼၢင်းဝူၼ်ႉဝႃႈ မၼ်းၼၢင်း မီးသုၼ်ႇလီၼႆၵွၼ်ႇ။
ယိင်းၼွင်ႉတႄႉ ၽၢႆႇၶွမ်းတၢင်ႇၸိူဝ်ႉတၢင်ႇပိူင် ၵတ်ႉၶႅၼ်ႇယူႇသေတႃႉ ၽၢႆႇတႅမ်ႈႁၢင်ႈ ၽၢႆႇမႄးၶႅပ်း ႁၢင်ႈၼၼ်ႉ မၼ်းၼၢင်း ဢမ်ႇပႃးဝႃႇသၼႃႇ။ ၵွပ်ႈၼႆ မၢင်ပွၵ်ႈမၢင်လႂ် ပေႃးမၼ်းၼၢင်း လူဝ်ႇၶႅပ်းႁၢင်ႈ သေပိူင်ပိူင်ၼႆ ၵႆႉၵႆႉယွၼ်းတၢင်းၸွႆႈထႅမ် တမ်ႈတီႈ ၵူဝ်ႇမွင်ႇယဝ်ႉ။ တင်းၵူဝ်ႇမွင်ႇလႄႈမၼ်းၼၢင်း သမ်ႉၶိုၼ်ႈ ၸၼ်ႉၸွမ်ၶွမ်ႇပိဝ်ႇတိူဝ်ႇ ဢၼ်လဵဝ်ၵၼ်၊ ႁဵတ်းၼၼ် ၸမ်ၸႂ်ၵၼ်သေ လႆႈဝႃႈ ပဵၼ်ၵေႃႉႁၵ်ႉၵၼ်ၵႂႃႇ။
ဢၼ်ယိင်းၼွင်ႉ ႁၵ်ႉတႄႉ တေလႆႈဝႃႈ ပဵၼ်ၵူဝ်ႇ မွင်ႇၼႆသေတႃႉ ဢၼ်မၼ်းၸင်းသမ်ႉ မီးၵေႃႉၼိုင်ႈ။ ၼၼ်ႉတႄႉ ပဵၼ်ၸၢႆးၸၢႆး၊ ၶဝ်ပဵၼ်ၵူၼ်းၶိုၼ်ႈပၢႆးလဵဝ် ၵၼ်ၼင်ႇၵဝ်ႇ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ သမ်ႉပဵၼ် ၵူၼ်းတၢင်ႉယၢၼ်းၼင်ႇၵၼ်။ ၸဵမ်မိူဝ်ႈ မႃးၶိုၼ်ႈၸၼ်ႉၸွမ် ပီၼိုင်ႈ ပီသွင် ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ၶႃသွင်ၵေႃႉ လုၵ်ႉတၢင်ႉယၢၼ်း မႃးၶိုၼ်ႈၸွမ်းၵၼ်ယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈၸဝ်ႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းတၢင်ႉယၢၼ်း ဝဵင်းလဵဝ်ၵၼ်် လႄႈ ယိင်းၼွင်ႉ ၵႆႉၵႂႃႇပႆၸွမ်းမၼ်း မိူၼ်ၼင်ႇ ဢူၺ်းၵေႃႉၵၼ်တႃႇသေႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ဝၢႆးသေ မၢၵ်ႇႁူဝ် ၸႂ်ယိင်းၼွင်ႉ ၵိူင်းၸူး ၵူဝ်ႇမွင်ႇယဝ်ႉၼၼ်ႉ ယိင်းၼွင်ႉ ဢမ်ႇပေႃးၶႂ်ႈမိုတ်ႈၸမ်မၼ်းၸၢႆးယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ ၵူဝ်ၵူဝ်ႇမွင်ႇ ႁၼ်ၽိတ်း ၼိူဝ်မၼ်းၼၢင်း။
မိူဝ်ႈၸဝ်ႉၼၼ်ႉ ယိင်းၼွင်ႉၵေႃႈ လွမ်မုင်ႈမွင်း တၢင်းႁၵ်ႉ ၸၢႆးၸၢႆးယူႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၽိူဝ်ႇၽႅဝ်မႃး လႃႈသဵဝ်ႈ ၸၢႆးၸၢႆး ဢမ်ႇပေႃးၶဝ်ႈၸႂ် ၼိူဝ်မၼ်းသေ သမ်ႉႁၼ် ၸၢႆးၸၢႆး ၵႂႃႇၸွမ်း သၢဝ်တၢင်ႇၵေႃႉလႄႈ ၾၼ်မၼ်းၼၢင်း ဢမ်ႇပဵၼ်မႃး။ ၽွင်းၼၼ်ႉ ၵူဝ်ႇမွင်ႇ သမ်ႉမႃး ဢဝ်လႆႈ မၢၵ်ႇႁူဝ်ၸႂ်မၼ်းၼၢင်းၵႂႃႇ။
ၵွပ်ႈသင် မၼ်းၼၢင်း သမ်ႉၸင်းၸၢႆးၸၢႆးၼႆ ပေႃးမၼ်းႁၼ် ယိင်းၼွင်ႉမိူဝ်ႈလႂ်သေဢမ်ႇဝႃႈ ၵုမ်ႇႁွင်ႉၵႂၢမ်း “သူလီႁူႉယူႇ ႁဝ်းဢမ်ႇဝႃႈ” ၼၼ်ႉသေ ဝႃႈ ၶိတ်ႉမၼ်းယူႇတႃႇသေႇ။ ၶိုၼ်ႈႁွင်ႉၵႂၢမ်း ၼိူဝ်ၶဵင်ႇၵေႃႈ ႁၼ်မၼ်း ႁွင်ႉၵႂၢမ်းႁူဝ်ၼၼ်ႉတႃႇသေႇ။ ၵွပ်ႈၼႆ ယိင်းၼွင်ႉ ၵွႆႈယူႇ ၵွႆႈလွမ်ၸင်းမၼ်းမႃးတိၵ်းꧦသေ မၢင်ပွၵ်ႈ ၸႂ်ၶႂ်ႈၶတ်းမၼ်း ဢွၵ်ႇမႃးလႄႈ တင်ႈၸႂ် ႁၵ်ႉၵူဝ်ႇမွင်ႇ ၼမႄၼ်းယဝ်ႉ။
ပေႃးလၢတ်ႈသိုဝ်ႈ ၸၢႆးၸၢႆးလႄႈ ယိင်းၼွင်ႉၼႆႉ ပဵၼ်ဢူၺ်းၵေႃႉၵၼ်မႃး ၸဵမ်လဵၵ်ႉ။ မိူဝ်ႈတိုၵ်ႉပဵၼ် လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၵေႃႈ မိူဝ်ႈပွႆးပီမႂ်ႇလႂ်၊ ပွႆးဝၼ်းမိူင်းတႆးလႂ် ပိူၼ်ႈဢဝ် ၶႃသွင်ၵေႃႉ ၵႃႈၸွမ်းၵၼ်၊ ယႂ်ႇမႃးၵေႃႈ ၵႆႉႁွင်ႉၽဵင်း ၼိူဝ်ၶဵင်ႇၸွမ်းၵၼ်။ ထိုင်တီႈ မႃးၶိုၼ်ႈ ၸၼ်ႉၸွမ်ၵေႃႈ သမ်ႉလႆႈမႃး ၶိုၼ်ႈၸွမ်းၵၼ်တီႈလႃႈ သဵဝ်ႈလႄႈ ၼႂ်းတၢင်ႉယၢၼ်း ၽႂ်ၽႂ်ၵေႃႈ တေႃႈထၢင်ႇဝႃႈ ၶႃပဵၼ်ၸူႉႁၵ်ႉၵၼ်ၼႆယူႇ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ပေႃႈမႄႈၶဝ်ၵေႃႈ ပဵၼ်ၵူၼ်း မိုတ်ႈၵၼ်။ ၵူၺ်းၵႃႈ ယၢမ်း လဵဝ် ဢၼ်ပိူၼ်ႈထၢင်ႇၼၼ်ႉ ဢမ်ႇပဵၼ်မႃး။
٭ ٭ ٭
ၵႂၢမ်းႁၵ်ႉၵွင်ႉၸႂ်
လိူၼ်ၼိုင်ႈယဝ်ႉ လိူၼ်ၼိုင်ႈပူၼ်ႉၵႂႃႇ ယိင်းၼွင်ႉၶဝ် ပေႃးတၼ်းတွပ်ႇယဝ်ႉ ပီလိုၼ်းသုတ်းယဝ်ႉ။ မၼ်းၼၢင်း ၶိုၼ်းပွၵ်ႈၽႅဝ်မႃး တၢင်ႉယၢၼ်းသေတႃႉ ၶိုၼ်းၵႂႃႇ ၶုၵ်းၸႂ်လႆႈ ၶေႃႈၵႂၢမ်းဢၼ် ၵူဝ်ႇမွင်ႇ လၢတ်ႈတေႃႇမၼ်း ဝၼ်းလိုၼ်းသုတ်းၼၼ်ႉယူႇ။
“ယိင်းၼွင်ႉ ပေႃးႁပ်ႉၸုမ်ႈယဝ်ႉ ပီႈၶႂ်ႈယွၼ်း ၵူပ်ႉၵူႈၸွမ်း ယိင်းၵူၺ်းယဝ်ႉ ယိင်းတေဝႃႈႁိုဝ်”
“တိုၵ်ႉၸဝ်ႉယူႇယူဝ်ႉ ပီႈ”
“ဢမ်ႇၸဝ်ႉသႄႈ ပီႈၶႂ်ႈယူႇၸမ်ယိင်းၼႅၼ်ႇယဝ်ႉလူး ပေႃးယိင်းၽွမ်ႉၼႆ ပီႈတေႁွင်ႉ ဢူႈမႄႈပီႈ သေ မႃးတွင်ႈထၢမ်ဝႆႉၼႆဢိူဝ်ႈ”
“ယိင်းတေ မိူဝ်းထၢမ်တူၺ်း ၵၢင်ၸႂ်ပေႃႈမႄႈ တီႈတၢင်ႉယၢၼ်းၵွၼ်ႇ”
“ပေႃးပေႃႈမႄႈယိင်း ဢမ်ႇၽွမ်ႉလူး ပီႈၶဝ် တေလႆႈႁဵတ်းႁိုဝ်”
“ၼၼ်ႉတႄႉ မီးတီႈယိင်းၵူၺ်း”
“ယိင်းႁၵ်ႉပီႈယူႇၼႆ ပီႈယုမ်ႇယူႇ ႁႂ်ႈပီႈလႆႈတမ်းၸႂ်ၼႃႈယိင်း ပီႈႁၵ်ႉယိင်းတၢၼ်ႇႁိုဝ်ၼႆ ယိင်းၵေႃႈ တေႃႈတေႁူႉယူႇ”
“ဢေႃႈၶႃႈ တမ်းၸႂ်လႄႈပီႈ”
လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ယိင်းၼွင်ႉ ဝူၼ်ႉႁၼ်ပႃး ဝၼ်းဢၼ်ၸၢႆးၸၢႆး မႃးယွၼ်းတၢင်းႁၵ်ႉမၼ်းထႅင်ႈယူႇ။
"ယိင်းၼွင်ႉ ဢမ်ႇႁိုင်သင် ႁႃးတင်းသွင် ၸမ်တေယဝ်ႉႁူင်းႁဵၼ်းသေ တေလႆႈပွၵ်ႈမိူဝ်းယဝ်ႉၼေႃ"
"ၸႂ်ႈဢိူဝ်ႈ ၸၢႆးၸၢႆး ဢမ်ႇပႆႇၶႂ်ႈပွၵ်ႈမိူဝ်းႁႃႉ"
"ၶႂ်ႈမိူဝ်းလေႃႇ ၵူၺ်းၵႃႈ "
"ၵူၺ်းၵႃႈ ဢီႈသင်"
"ဢီႈသင်ၼႆ ယိင်းၼွင်ႉ ႁူႉယူႇၼႃႇ"
"ၶႂ်ႈဝႃႈ ဢၼ်ၵူၼ်းတၢင်ႉယၢၼ်းၶဝ် ဢွၼ်ၵၼ် ထၢင်ႇဝႃႈ ႁႃးပဵၼ်ၸူႉၵၼ်ၼႆၼၼ်ႉႁႃႉ"
"ၸႂ်ႈဢိူဝ်ႈ တႆးၵေႃႉၵဝ်ၵေႃႈ ၵမ်းၵမ်းထၢမ်ၵဝ် ၵဝ်ဝႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၼႆၵေႃႈ ၶဝ်တေႃႈ ဢမ်ႇယုမ်ႇ တေလႆႈႁဵတ်းႁိုဝ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇႁူႉယဝ်ႉ"
"ၶဝ်ၶႂ်ႈထၢင်ႇၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈ ပွႆႇၶဝ်ထၢင်ႇလႆႈယူႇၼႃႇ ၸၢင်ႈပဵၼ်သင်"
"ယိင်းၼွင်ႉ မၢင်ၵမ်း ၵဝ်ဝူၼ်ႉဝႃႈ ၶႂ်ႈပဵၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇၶဝ်ထၢင်ႇၼၼ်ႉမႃးဢိူဝ်ႈၼႆႉ"
"ဢီႈသင်ၵေႃ"
"ဢေႃ မၢင်ၵမ်း ၵဝ်ဝူၼ်ႉဝႃႈၶႂ်ႈပဵၼ် ၸိူင်ႉၼင်ႇ ၶဝ်ထၢင်ႇၼၼ်ႉယူႇၼႆယဝ်ႉ"
"ယႃႇမႃး လူမ်းလူင် ၽူႇၽီႈၽူႇၽႃႇယူႇလႃႈ ဢမ်ႇပဵၼ်လႆႈ ၵဝ်ၵေႃႈ တေႃႈမီး ၸူႉႁၵ်ႉၵဝ်ယူႇၼႆ မႂ်းႁူႉယူႇဢမ်ႇၸိုဝ်ႈႁိုဝ်"
"ႁူႉယူႇ ၵဝ်လူမ်းလူင်ၽူႇၽီႈၽူႇၽႃႇဢမ်ႇၸႂ်ႈသႄႈ တေလႆႈဝႃႈ ပွၵ်ႈၼႆႉ ဢွၵ်ႇမႃး ၼႂ်းတူၼ်ႈၸႂ်ၵဝ် တႄႉတႄႉဢိူဝ်ႈ"
"ပေႃးလႃႈ မိူဝ်ႈမွင်း ဢမ်ႇမႃး မိူဝ်ႈမႃး ဢမ်ႇမွင်း ၸိူင်ႉၼႆ တူၵ်းလိုၼ်းၵႂႃႇယဝ်ႉ"
ၼႃႈတႃၸၢႆးၸၢႆး ဢူၼ်ႉဢွၼ်ႇၵႂႃႇ ၵႅပ်ႉၼိုင်ႈ
"ယိင်းၼွင်ႉ ၵဝ်ႁိဝ်ႈတူၺ်း ၸႂ်ၵဝ်လီလီသေ မိူဝ်ႈၼႆႉ ၵဝ်ၸင်ႇမႃးလၢတ်ႈၵႂၢမ်းၶေႃႈၼႆႉယဝ်ႉ ဢမ်ႇဝူၼ်ႉဝႃႈ လွင်ႈႁၵ်ႉပိူင်လဵဝ်ၵူၺ်း။ ဝူၼ်ႉပႃး တႃႇၼႃႈ ႁေႃတေႃႁိူၼ်း မိူဝ်းၼႃႈ တေႃႇၸူဝ်ႈသုတ်းပၢၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ဝူၼ်ႉႁႃ တႃႇတေပဵၼ် ၵေႃႉၸုင်မိုဝ်းလီၼၼ်ႉ ၵဝ်ၵူၺ်း ဝူၼ်ႉႁၼ် ယိင်းၼွင်ႉၵူၺ်းယဝ်ႉ"
"တၢင်းလၢတ်ႈၸိူင်ႉၼႆ ၵႂႃႇၶိုၼ်ႈ ပၢင်ၽိုၵ်းၽွၼ်ႉမၼ်းမႃး တီႈလႂ်"
"ဢႃ ယိင်းၼွင်ႉၵေႃႈ ၵဝ်လၢတ်ႈတႄႉဢိူဝ်ႈ ၼႆႉပဵၼ် ၵႂၢမ်းမုင်ႈမွင်း ၼႂ်းၸႂ်ၵဝ် ပဵၼ်ၾၼ်ၵဝ် ပုၼ်ႈတႃႇမိူဝ်းၼႃႈယဝ်ႉ ၵဝ်ဝူၼ်ႉဝႃႈ မႂ်းၵေႃႈ ႁူႉ လွင်ႈၵဝ် ၵဝ်ၵေႃႈ ႁူႉလွင်ႈမႂ်းဝႆႉယဝ်ႉလႄႈ ၵူၼ်းႁူႉလွင်ႈၵၼ်ၼႆႉ ပေႃးႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ်မႃးၵေႃႈ တေမေႃ ပွင်ႇၸႂ်ၵၼ်ငၢႆႈႁေ တေတိူဝ်းသၢင်ႇထုၵ်ႇလိူဝ်သေ ဢၼ်ႁဝ်းၵႂႃႇ ႁူမ်ႈမိုဝ်း ၵေႃႉပႆႇႁူႉလွင်ႈၵၼ်ၼၼ်ႉၼႆယဝ်ႉ"
"ၵႂၢမ်းဢၼ်မႂ်းလၢတ်ႈၼႆႉတႄႉ လီထွမ်ႇတႄႉယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵဝ်ဢမ်ႇယုမ်ႇမႂ်းလႆႈ"
"မႂ်းၶႂ်ႈယုမ်ႇၵဝ် ဢမ်ႇယုမ်ႇၵဝ်ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉတႄႉ ၵဝ်ဢမ်ႇၸၢင်ႈဝႃႈႁိုဝ်၊ ယၢမ်းလဵဝ်တႄႉ ၵဝ်ၶႂ်ႈ မွၵ်ႇလၢတ်ႈၼႄ ၵၢင်ၸႂ်ၵဝ် ႁႂ်ႈမႂ်းႁူႉၵူၺ်း၊ ၵဝ်လၢတ်ႈ တႄႉဢိူဝ်ႈ ယိင်းၼွင်ႉ ၵဝ်တေသိုပ်ႇမုင်ႈမွင်းဝႆႉယူႇ ၵူႈၶၢဝ်းၼႆတႄႉ ယုမ်ႇလႃႈ၊ ၵဝ်တေၵႂႃႇၵွၼ်ႇ"
ယိင်းၼွင်ႉ ဝူၼ်ႉၶိုၼ်း ဢၼ်ပူၼ်ႉမႃးသေ လွမ်ထူၺ်ႈၸႂ်လူင်ယူႇ ႁင်းၵူၺ်းမၼ်းယဝ်ႉ။ လွင်ႈၼႆႉ မၼ်းၼၢင်း တေလႆႈႁဵတ်းႁိုဝ် လၢတ်ႈၼႄပေႃႈမႄႈ မၼ်းၼႆ လွမ်ဝူၼ်ႉၵႂင်ဝႆႉယူႇ။
٭ ٭ ٭
ၽၢႆႉၵျေႃႇၵႃႇ
လုင်းထုၼ်း လုၵ်ႉတၢင်းၼွၵ်ႈသေ ၶဝ်ႈမႃး ၼႂ်းႁိူၼ်းယဝ်ႉ။ ၶၢဝ်းၼႆႉတႄႉ ပဵၼ်ၶၢဝ်းမၼ်း ၵႂႃႇတေႃႇလွင်းသေ ပွၵ်ႈမႃးမိူဝ်း တႃႇသေႇၼၼ်ႉလႄႈ ယိင်းၼွင်ႉ ၸင်ႇထၢမ်
“ဢူႈ မိူဝ်ႈၼႆႉ မျၢတ်ႈႁႃႉ သုမ်းႁႃႉ”
“မိူဝ်ႈၼႆႉ ဢူႈမျၢတ်ႈမႃး ဢမ်ႇတႅပ်းတတ်းလႆႈ ၵႃႈၶၼ်မၼ်းယဝ်ႉ လုၵ်ႈၶႂ်ႈႁူႉ”
“ၸႂ်ႈတႄႉၶႃႈႁႃႉ မျၢတ်ႈမႃးၵႃႈႁိုဝ်ၶႃႈဢူႈ”
“ဢိူဝ်ႈ ႁွင်ႉမႄႈသူလႄႈ ၼွင်ႉၸၢႆးဢွၼ်ႇမႂ်း မႃးထွမ်ႇလႄႈ ဢူႈမျၢတ်ႈမႃးတၢၼ်ႇႁိုဝ်ၼႆ ဢူႈတေ လၢတ်ႈၼႄသူတင်းသဵင်ႈ”
ယိင်းၼွင်ႉၵေႃႈ ၼႅတ်ႈၵႂႃႇႁွင်ႉမႄႈမၼ်းလႄႈ ၼွင်ႉၸၢႆးဢွၼ်ႇမၼ်း မႃးၼႂ်းႁွင်ႈၶႅၵ်ႇသေ မႃးၼင်ႈ တူၺ်းၼႃႈဢူႈၶဝ်ယူႇ။ ၼႃႈတႃ လုင်းထုၼ်းၼၼ်ႉ ၸိုၼ်ႈသႂ်လီ ၵေႃႈပႃး တိူဝ်ႉၸႂ်လူင်ၵေႃႈပႃးယဝ်ႉ။ မၼ်းၸင်ႇ လၢတ်ႈဝႃႈ
“တႄႇဢဝ် မိူဝ်ႈၼႆႉၵႂႃႇ ဢူႈတေဢမ်ႇတေႃႇဢမ်ႇလွင်းထႅင်ႈ သေပွၵ်ႈယဝ်ႉ”
ၶဝ်တင်းႁိူၼ်း ဢွၼ်ၵၼ်ဢၢမ်းၵႂႃႇသေ ယိင်းၼွင်ႉၸင်ႇထၢမ်
“ၵွပ်ႈသင် ဢူႈသမ်ႉဝႃႈၸိူင်ႉၼႆၶႃႈလႃႇ”
“ဢူႈဝႃႈတႄႉဢိူဝ်ႈၼႆႉ ဢူႈလႅၵ်ႈလၢႆႈၸႂ်ဢူႈ တီႈၼႂ်း ပၢင်လွင်းသေ ဢွၵ်ႇမႃးဢိူဝ်ႈၼႆႉ”
“လွင်ႈတၢင်းမၼ်း မီးၸိူင်ႉႁိုဝ် ၸွင်ႇဢူႈတေ ၶိုၼ်းၶႆႈၼႄလႆႈၶႃႈႁိုဝ်”
“လႆႈလေႃႇ ဢူႈၶႂ်ႈၶႆႈၼႄၼႃႇလႄႈ ၼႅတ်ႈပွၵ်ႈမႃးႁိူၼ်း ၽႂ်းၽႂ်းဢိူဝ်ႈၼႆႉ ထွမ်ႇလႄႈ မိူဝ်ႈၼႆႉ တီႈပၢင်ၽၢႆႉႁဝ်းၼၼ်ႉ ၶိင်းရၶႅင်ႇၵေႃႉၼိုင်ႈၵေႃႈ မႃး တေႃႇၽၢႆႉၸွမ်းႁဝ်းဢိူဝ်ႈ ၶႂ်ႈႁူႉၵေႃႈ လုၵ်ႉတီႈမၼ်း ဢွၼ်ဝႃႈသေ ၼႂ်းပၢင်ၽၢႆႉၼၼ်ႉ ၽႂ်ၽႂ် ၸၼ်လႆႈ ၶႅပ်းၽၢႆႉၵျေႃႇၵႃႇၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ ‘မႄႈတႆး သျၢၼ်းမႃႉ’ ၼႆယဝ်ႉ”
“ၵွပ်ႈသင် သမ်ႉဝႃႈၼၼ်ၶႃႈလႃႇ ဢူႈ”
“မဵဝ်းႁဝ်း တေႃႇၽၢႆႉၵျေႃႇၵႃႇ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ လႆႈလိူၵ်ႈဢဝ် တူဝ်ၼပ်ႉမၼ်းမိူၼ်ၵၼ်၊ လႆႈဢဝ် မွၵ်ႇၽၢႆႉမိူၼ်ၵၼ် တူဝ်ၼပ်ႉမၼ်း တၢမ်းၵၼ်သၢမ်ၶႅပ်း ဝႆႉတုၺ်ႇၵၼ်ဢိူဝ်ႈ။ ပေႃးမွၵ်ႇမၼ်း ဢမ်ႇမိူၼ် ၵၼ်ၼႆ ဢဝ်ဝႆႉၸွမ်းၵၼ် ဢမ်ႇလႆႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၶႅပ်းၽၢႆႉၵျေႃႇၵႃႇၼၼ်ႉ ဢဝ်ၵႂႃႇၵိုၵ်းၽၢႆႉမၢင်လႂ်ၵေႃႈ ၵိုၵ်းလႆႈသေ ၸၢင်ႈပႄႉပိူၼ်ႈယဝ်ႉ၊ ၵွပ်ႈၼႆ ပေႃးၽႂ် ၸၼ်လႆႈ ၽၢႆႉၵျေႃႇၵႃႇၼႆ မၼ်းၸူမ်းသေ ၵွႆႁွင်ႉမွၵ်ႇလၢတ်ႈပိူၼ်ႈဝႃႈ မၼ်းလႆႈၽၢႆႉၵျေႃႇၵႃႇၼႆ လူးၵွၼ်ႇ”
“ၵွပ်ႈသင် ၶဝ်သမ်ႉဢွၼ်ၵၼ်ဝႃႈ ၵျူဝ်ႇၵႃႇၼၼ်ႉ ပဵၼ်မႄႈတႆးၼႆၶႃႈလႃႇဢူႈ”
“ၼၼ်ႉယဝ်ႉ ဢူႈၵေႃႈ ၸႂ်လမ် လုၵ်ႉၵမ် ၶေႃးသိူဝ်ႈ ၶိင်းရၶႅင်ႇသေ ဢၢင်ႈမင်မၼ်းယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈသင် မႂ်းဝႃႈၸိူင်ႉၼႆ ၼႆသေ ၸႂ်လမ်တႄႉယဝ်ႉ။ မၼ်းၵေႃႈ ၸင်ႇၶိုၼ်းဝႃႈ တီႈၵဝ် ၼင်ႇၼႆဢိူဝ်ႈ သူၶႂ်ႈႁူႉ”
“ဝႃႈႁိုဝ်ၶႃႈဢူႈ”
လုင်းထုၼ်းၵေႃႈ ၶိုၼ်းၶႆႈၼႄ ဢၼ်ပဵၼ်မႃး တမ်ႈတီႈ ပၢင်ၽၢႆႉၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ
“လုင်းထုၼ်း မႂ်းဝူၼ်ႉတူၺ်းလႄႈ မႄႈတႆးသူၼႆႉ ၵဝ်ႁၼ်မႃး ဢဝ်ဢိဝ်လူင်ၵႂႃႇ ၵူၼ်းၵူႈၶိူဝ်းၶိူဝ်းယဝ်ႉ။ ၺႃးမၢၼ်ႈဢဝ်မၢၼ်ႈ ၺႃးၶႄႇဢဝ်ၶႄႇ ၺႃးၵလႃး ဢဝ်ၵလႃး၊ ၸမ်သင် ဢဝ်ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈႁႃႉ၊ ၵွပ်ႈၼၼ် မႄႈတႆးသူၼႆႉ မိူၼ်ၵျႃႇၵႃႇ ဢၼ်ၵိုၵ်းလႆႈ ၽၢႆႉၵူႈၶႅပ်းၼၼ်ႉလႄႈ ႁဝ်းၵူၼ်းတေႃႇၽၢႆႉၼႆႉ ပေႃး ၸၼ်လႆႈ ၽၢႆႉၵျေႃႇၵႃႇ ႁဝ်းၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈ 'မႄႈတႆး' ၼႆဢိူဝ်ႈ မႂ်းၶႂ်ႈၸႂ်လမ်ႁႃႉ တေႃႈဝႃႈ”
လုင်းထုၼ်းၶိုၼ်းထၢမ်ဝႃႈ
“ပေႃးၼႆ မႄႈရၶႅင်ႇသူ ဢမ်ႇဢဝ် ၵူၼ်းတၢင်ႇ ၶိူဝ်းႁႃႉ လၢတ်ႈမႃးလူး”
“ရၶႅင်ႇႁဝ်းၼႆႉ ႁဝ်းႁူႉတူဝ်ဝႃႈ ႁဝ်းပဵၼ် ၵူၼ်းၶိူဝ်းဢေႇၼႆလႄႈ ႁဝ်းၵႂႃႇၽႅဝ်မိူင်းလႂ် တီႈလႂ်ၵေႃႈယဝ်ႉ ႁဝ်းၼင်ႇၵၼ် ဢဝ်ၵၼ် ၵမ်ႉပႃႈၼမ်ယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းလူင်ႁဝ်းၶဝ်ၵေႃႈ သင်ႇသွၼ် လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ လၢတ်ႈၼႄလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ႁႂ်ႈႁူႉလွင်ႈၼႆႉဢိူဝ်ႈ။ သင်ဝႃႈ မႄႈရၶႅင်ႇႁဝ်း ၺႃးၽႂ်ၵေႃႈ ဢဝ်ဢိဝ်လူင်ၵႂႃႇ ၸိူင်ႉၼင်ႇ မႄႈတႆးသူၼၼ်ႉတႄႉ ၶိူဝ်းရၶႅင်ႇႁဝ်း ႁၢႆႁိုင်ၼႃႇယဝ်ႉ။ တႆးသူၼႆႉတႄႉ ယၢမ်ႈပဵၼ် ၶိူဝ်းယႂ်ႇမႃး လႄႈ တိုၵ်ႉၵိုတ်းတေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉၵႂႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈႁႃႉ၊ ပေႃးဝႃႈ သူတေ သိုပ်ႇႁဵတ်းၼႆၵႂႃႇ ဢမ်ႇမီး ၽႅၼ်ၵၢၼ်တႃႇမိူဝ်းၼႃႈၼႆ ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆးသူ တေယွမ်းၵႂႃႇတိၵ်းတိၵ်းသေ ဢမ်ႇႁၢႆၼႆ ၽႂ်တေဝႃႈလႆႈ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ယႃႇပေၽူမ်ႈဝႃႈ ၵူၼ်းၸၢႆးတႆးၵွၼ်ႇလႃႈ၊ သင်ဝႃႈ ၼၢင်းယိင်းတႆးသူ ဢဝ်ၽႂ်ၵေႃႈ မေႃဢဝ် လုၵ်ႈၶဝ် ပဵၼ်တႆးၼႆတႄႉ ၶိူဝ်းတႆးသူၼႆႉ ၼႂ်းၵုၼ် ဢေးသျႃးၼႆႉ တေၸၢင်ႈပဵၼ် ၶိူဝ်းယႂ်ႇလိူဝ်သေပိူၼ်ႈယူႇ”
လုင်းထုၼ်း ၶႆႈၼႄၵူၼ်းႁိူၼ်းၶဝ် ၼင်ႇၼႆသေ ထူၺ်ႈၸႂ်လူင်ၵမ်းၼိုင်ႈယဝ်ႉ သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ
"ဢိုဝ်ႈ ဝၢႆးသေ ၵဝ်ငိၼ်းၵႂၢမ်း ၶိင်းရၶႅင်ႇ လၢတ်ႈၼင်ႇၼၼ်ယဝ်ႉ ၵဝ်တိူဝ်ႉၸႂ် တူၵ်းၸႂ်ၵႂႃႇတႄႉသေ ဢွၵ်ႇပၢင်ၽၢႆႉမႃးယဝ်ႉ။ ၵဝ်တႅပ်းတတ်း ၸႂ်ၵဝ်ဝႃႈ တႄႇဢဝ် မိူဝ်ႈၼႆႉၵႂႃႇ ၵဝ်တေဢမ်ႇတေႃႇလွင်း သင်ယဝ်ႉၼႆယူႇ။ တႆးႁဝ်းၼႆႉ တေၶၢမ်ႇပဵၼ်ၽဝႃႉ ၵျေႃႇၵႃႇသေ ၵႂႃႇၵိုၵ်းပၼ်ၵေႃႉၼၼ်ႉ ၵေႃႉၼႆႉ ႁႂ်ႈပိူၼ်ႈ လႆႈသႆႉၵႂႃႇတိၵ်းတိၵ်း ၵူၺ်းယဝ်ႉႁႃႉ? ၼႆ ၵဝ်ဝူၼ်ႉမႃး တင်းတၢင်းယဝ်ႉ။ ႁဝ်းၵူၺ်းမီး လွၵ်းလၢႆး ၵႂႃႇၸူးပိူၼ်ႈ ၵႂႃႇပဵၼ်ပိူၼ်ႈယူႇတိၵ်းတိၵ်း ၵူၺ်းႁႃႉ။ တႃႇတေဢဝ်ပိူၼ်ႈ မႃးပဵၼ်ၶိူဝ်းတႆးႁဝ်း၊ တႃႇတေ ဢဝ်ၶိူဝ်းတႆးႁဝ်း သိုပ်ႇမၼ်ႈယိုၼ်းႁိုင် တႃႇတေႁႂ်ႈ ငိူၼ်ႈၶိူဝ်းတႆးႁဝ်း ဢဵၼ်ႁႅင်းၵူၼ်းတႆးႁဝ်း ယႂ်ႇၼမ် ၵိုၼ်း ၽႄႈထႅင်ႈၼမ်ၼမ်ၼၼ်ႉ တႆးႁဝ်း ဢမ်ႇႁဵတ်း လႆႈႁႃႉ ၼႆ ၵဝ်ဝူၼ်ႉမႃးတင်းတၢင်းသေ ၶမ်ၸႂ်ဝႆႉယဝ်ႉၼႆႉ"
ယိင်းၼွင်ႉၶဝ်မႄႈလုၵ်ႈ ဢွၼ်ၵၼ် ဝူၼ်ႉလိုၵ်ႉသေ ထွမ်ႇဝႆႉယူႇ။ ဝၢႆးသေ လႆႈငိၼ်း ၶေႃႈၵႂၢမ်း ပေႃႈမၼ်းၼၢင်း လၢတ်ႈၵႂႃႇၼင်ႇၼၼ် ၼႂ်းၸႂ်ယိင်းၼွင်ႉ ပဵၼ်ႁိုဝ်ၵႂႃႇၵေႃႈ မၼ်းၼၢင်း ဢမ်ႇမေႃလၢတ်ႈယဝ်ႉ။
٭ ٭ ٭
သဵင်သွပ်ႉသႅပ်ႉ
ၵၢင်ၶမ်ႈ ယိင်းၼွင်ႉ ၶဝ်ႈၽႃႈသေ ၼွၼ်းၵေႃႈ မၼ်းၼၢင်း ဢမ်ႇလပ်း။ သဵင်ၽူင်းမၼ်း လင်မေႃးမႃး လႄႈ မၼ်းၼၢင်း ၸင်ႇႁပ်ႉသေ လၢတ်ႈ
"ႁလူဝ်"
"ယိင်းၼွင်ႉ ႁဝ်းပဵၼ် ၸၢမ်ၼူၼ်းဢိူဝ်ႈ"
"လၢတ်ႈလႄႈ ၸၢမ်ၼူၼ်း"
"သၢႆငၢႆ ပီႈဢၢႆႈသူ လီမႃးယူႇ၊ ႁဝ်းၵေႃႈၶတ်းၸႂ် လၢတ်ႈပၼ်မၼ်း တၢင်းႁူႉတၢင်းႁၼ် ဢိၵ်ႇလူၺ်ႈ တၢင်းၽိတ်းလိုၵ်ႉ ယႃႈမဝ်းၵမ်ၼၼ်ႉ ၼိုင်ႈဝၼ်းၼိုင်ႈ ဢိတ်းယူႇ"
"ၸူမ်းယဝ်ႉ ၸၢမ်ၼူၼ်း"
"သဵင်ယိင်းၼွင်ႉ လၢတ်ႈၵႂၢမ်း ဢၢပ်ႈဢမ်ႇပေႃးမီး ႁႅင်းဝႆႉလႃႇ ပဵၼ်သင် ဢမ်ႇယူႇလီႁႃႉ"
"ယူႇလီယူႇ"
"ၸႂ် ဢမ်ႇယူႇလီယူဝ်ႉၼေႃ"
"ၸႂ်ႈဢိူဝ်ႈ ႁဝ်းဝူၼ်ႉယၢပ်ႇဝႆႉဢိူဝ်ႈ မိူဝ်ႈလဵဝ်"
"လွင်ႈၵူဝ်ႇမွင်ႇႁႃႉ ၸၢႆးၸၢႆး"
"တင်းသွင်ၵေႃႉယဝ်ႉ ၸၢမ်ၼူၼ်း တေလႆႈႁဵတ်း ႁိုဝ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇႁူႉ"
"ႁိုဝ်ႉ ၸၢမ်ၼူၼ်း ၶႂ်ႈႁွင်ႉၵႂၢမ်းဝႃႈ မိူဝ်းၼႃႈ ၶၢဝ်းၵႆ ဝူၼ်ႉလိုၵ်ႉလိုၵ်ႉသေ မူၼ်ႉမႄးၶိုၼ်းလႄႈ ယိင်းၼွင်ႉပီႈဢိူၺ်း ၼႆယူႇယဝ်ႉ"
"ၵႂၢမ်းၶေႃႈၼိုင်ႈ မႃးတိူဝ်ႉၸႂ်ႁဝ်းဝႆႉဢိူဝ်ႈ ယၢမ်းလဵဝ် ၸၢမ်ၼူၼ်း ၶႂ်ႈႁူႉၵေႃႈ"
"ၵႂၢမ်းၽႂ် ၵႂၢမ်းၸၢႆးၸႆးႁႃႉ ၵူဝ်ႇမွင်ႇႁႃႉ"
"ဢမ်ႇၸႂ်ႈ"
"ပဵၼ်ၵႂၢမ်းၽႂ်လႃႇ"
"ပဵၼ်ၵႂၢမ်း ၵူဝ်ႇရၶႅင်ႇဢိူဝ်ႈ"
"ႁႃ ဢီႈသင်ၵေႃ သူမီးဝႆႉ ၸူႉရၶႅင်ႇထႅင်ႈၵေႃႉၼိုင်ႈႁႃႉ ယိင်းၼွင်ႉ ႁဝ်းတမ်ႉဢမ်ႇႁူႉလႃႇ"
"ဢမ်ႇၸႂ်ႈသႄႈ ၸၢမ်ၼူၼ်း"
"သပ်းလႅင်းၼႄလူး ႁဝ်းတႄႉ ၵႂင်မူတ်းယဝ်ႉ"
"ဢူႈႁဝ်း ၵႂႃႇတေႃႇၽၢႆႉသေ ငိၼ်းမႃး ၼႂ်းပၢင်ၽၢႆႉလႄႈ မႃးလၢတ်ႈၼႄႁဝ်း ၵႂၢမ်းမၼ်းဢိူဝ်ႈ၊ ၵူၼ်းတေႃႇၽၢႆႉၶဝ်ၼႆႉ ပေႃးၶဝ် ၸၼ်လႆႈ ၶႅပ်းၽၢႆႉၵျေႃႇၵႃႇ ၵမ်းလႂ်ၵေႃႈ ၶဝ်ၸူမ်းသေ ၶဝ်ဢမ်ႇဝႃႈ ၶဝ်လႆႈ ၽၢႆႉၵျေႃႇၵႃႇ"
"ၶဝ်သမ်ႉဝႃႈႁိုဝ်လႃႇ ပေႃးၼၼ်"
"ၶဝ်ဝႃႈ ၽၢႆႉၵျေႃႇၵႃႇၼၼ်ႉပဵၼ် ၼၢင်းယိင်းတႆး ပဵၼ်မႄႈတႆး ၼႆဝႃႇ"
"ၵွပ်ႈသင် သမ်ႉဝႃႈၼၼ်လႃႇ ယိင်းၼွင်ႉ"
"ၵွပ်ႈၼၢင်းယိင်းတႆးႁဝ်းၼႆႉ ႁၼ်ၽႂ်ၵေႃႈ ဢဝ်ဢိဝ်လူင်ၵႂႃႇတိၵ်းတိၵ်းၼႆဝႃႇ၊ ၽၢႆႉၵျေႃႇၵႃႇၼႆႉၵေႃႈ မၼ်းၵိုၵ်းလႆႈ ၽၢႆႉၵူႈၶႅပ်းၼၼ်ႉလူး၊ ပေႃးဢွၼ်ၵၼ် ႁဵတ်းၼႆတိၵ်းတိၵ်း ၶိူဝ်းတႆး ဢမ်ႇႁၢႆ ၽႂ်တေဝႃႈလႆႈၼႆဝႃႇ"
"ယိင်းၼွင်ႉ ၵႂၢမ်းၶေႃႈၼႆႉ ပုၼ်ႈတႃႇ ၼၢင်းယိင်းတႆးႁဝ်း လီလႆႈဢဝ် သႂ်ႇၸႂ်ဝႆႉယူႇတႄႉယဝ်ႉ၊ ပေႃးမေႃဢဝ် မေႃၸွမ်းၵေႃႈ မီးၵႃႈၶၼ်တႃႇ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းႁဝ်း တႄႉဢိူဝ်ႈၼႆႉ တႃႇတေၵုမ်းထိင်း ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းႁဝ်းၼၼ်ႉ ၼၢင်းယိင်းတႆးႁဝ်း ပဵၼ်ၵူၼ်းလမ်ႇလွင်ႈလူင် ၵူႈၵေႃႉယဝ်ႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈႁႃႉ"
"ၸႂ်ႈယူႇလႆ"
"ၵူၺ်းၵႃႈ ၼႆသမ်ႉလူဝ်ႇမႃးထႅင်ႈႁႃႉ"
"လူဝ်ႇမႃးယူႇလေႃႇ မၢဝ်ႇတႆးႁဝ်း ၵူၼ်းၸၢႆးတႆး ႁဝ်းၵေႃႈ ၵမ်ႉပႃႈၼမ် ၵုမ်ႇမိုတ်ႈမၵ်ႉ ယႃႈမဝ်းၵမ်ယူႇၼၼ်ႉ ၸၢမ်ၼူၼ်း သမ်ႉတေ ၶႂ်ႈဢဝ်ႁဵတ်းငဝ်ႈၸဝ်ႈ ႁိူၼ်းယူႇႁႃႉ"
"ဢမ်ႇ ၼႃး"
"ၼၼ်ႉယဝ်ႉ"
"ၵူၼ်းမိူင်းတႆးႁဝ်း ၸပ်းတိတ်း ယႃႈမဝ်းၵမ်ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈ တၢင်းၽိတ်းၶဝ် တင်းသဵင်ႈၼင်ႇ ၵဝ်ႇသႄႈ"
"ပဵၼ်တၢင်းၽိတ်းၽႂ်လႃႇ"
"ပဵၼ်တၢင်းၽိတ်း ယွၼ်ႉဢမ်ႇႁူႉ ၽေးၶဵၼ် မၼ်းဢိူဝ်ႈ လွင်ႈပၼ် တၢင်းႁူႉတၢင်းႁၼ်ၵေႃႈဢေႇၼႃႇ၊ ၵူၼ်းႁဝ်းၵေႃႈ သမ်ႉဢမ်ႇမီးတၢင်းႁူႉသင်သေ ထွမ်ႇပိူၼ်ႈငၢႆႈ ယုမ်ႇပိူၼ်ႈငၢႆႈၵေႃႈပႃးယဝ်ႉ။ ပိူင်လူင်မၼ်းတႄႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ လူဝ်ႇလႆႈၽဵဝ်ႈပႅတ်ႈ ငဝ်ႈမၼ်း ႁႂ်ႈမူၺ်ႉဢိူဝ်ႈ၊ ပေႃးဝႃႈ ငဝ်ႈမၼ်း ဢမ်ႇမီးယဝ်ႉ ၼႆၵေႃႈ လွင်ႈၽေးၶဵၼ် ယႃႈမဝ်းၵမ်ၼၼ် မၼ်းတၵ်းႁၢႆၵႂႃႇယူႇ"
"ၵွပ်ႈသင် ပိူၼ်ႈသမ်ႉ ဢမ်ႇၽဵဝ်ႈပႅတ်ႈ ႁႂ်ႈမူတ်းလႃႇ ယႃႈမဝ်းၵမ်မိူင်းႁဝ်းၼႆႉၼေႃ"
"ဝူၼ်ႉၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈ ပဵၼ်ၸိူင်ႉၼၼ်ဢိူဝ်ႈ ပိူၼ်ႈတေတင်ႈၸႂ် ဝႆႉႁႂ်ႈမၼ်း ၽႄႈၼႂ်းမိူင်းႁဝ်း ႁႂ်ႈၵူၼ်းၼႂ်းမိူင်းႁဝ်း ၸပ်းတိတ်းယႃႈမဝ်းၵမ် ၸဵဝ်းလူႉ ၸဵဝ်းတၢႆၵေႃႈ ၸၢင်ႈပဵၼ်လႆႈယူႇ။ ထႅင်ႈပိူင်ၼိုင်ႈၵေႃႈ လႆႈဝႃႈ ပဵၼ်ပွႆးတိုၵ်းသိုၵ်း ယႃႈမဝ်းၵမ်ဢိူဝ်ႈ၊ ယႃႈမဝ်းၵမ် ယႃႈၽိၼ်ႇ ယႃႈမႃႉၼႆႉ လႆႈဝႃႈပဵၼ် မၢၵ်ႇၵွင်ႈ ဢမ်ႇဢွၵ်ႇသဵင်သေ ယိုဝ်းမၢတ်ႇသႂ်ႇ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇတႆးႁဝ်း တၢႆယူႇ ၶိူဝ်းၶိူဝ်းယႂ်းယႂ်းၵေႃႈ ဝႃႈလႆႈယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းၵႃႉၶၢႆမၼ်းၵေႃႈ ၼင်ႇႁိုဝ် ၶဝ်တေလႆႈၶၢႆလီ မီးငိုၼ်းၼၼ်ႉ ၶဝ်တင်ႈၸႂ် ဢွႆႇပိူၼ်ႈ ႁႂ်ႈပိူၼ်ႈမၵ်ႉသေ ဝၢႆးမႃး ၸင်ႇပွၼ်ႈဢဝ် ငိုၼ်းပိူၼ်ႈလွႆးလွႆးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းတႆးႁဝ်း ဢၼ်ဢမ်ႇမီးတၢင်းႁူႉၼၼ်ႉ မိူၼ်ၼင်ႇ ပႃႁၼ်ယိူဝ်ႇ ဢမ်ႇႁၼ်မဵတ်း ပိူၼ်ႈဢဝ်ႁဵတ်းၼမ်ႉၽိတ်ႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ၊ ယႃႈမဝ်းၵမ်ၼႆႉ မၼ်းမိူၼ်ၽႆးမႆႈႁိူၼ်း ဢၼ်မီးႁူဝ်ဝၢၼ်ႈသေ လူမ်းသမ်ႉ ပဝ်ႇထူဝ်းမႃး ႁၢင်ဝၢၼ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ သင်ႁဝ်းသမ်ႉဝႃႈ မႆႈႁူဝ်ဝၢၼ်ႈၵူၺ်း တိုၵ်ႉၵႆႁိူၼ်းၵဝ်ယူႇသေ ဢမ်ႇၵႂႃႇၸွႆႈၵၼ်ၶႄၼႆၸိုင် ဝၢႆးမႃး တေလၢမ်းမႃးတိၵ်းတိၵ်း သေ ႁိူၼ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇၵေႃႈ တေၵိုတ်းၽွင်တဝ်ႈမၼ်း ဢမ်ႇႁၢင်ႉ။ ၵွပ်ႈၼႆ ၵၢၼ်ၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉ ယႃႈမဝ်းၵမ်ၼၼ်ႉ မၼ်းၵပ်းၵၢႆႇ ၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်း ၵူႈၵေႃႉ ၵူႈမူႇ ၵူႈၸုမ်းယဝ်ႉ။ ပိူင်လူင်မၼ်းတႄႉ ၽေးၶဵၼ်ႁၢႆႉလူင် ယႃႈမဝ်းၵမ်ၼၼ်ႉ တႆးႁဝ်း လူဝ်ႇမီးတၢင်းႁူႉ တဵမ်ထူၼ်ႈသေ ငိူင်ႉဝႄႈဢိူဝ်ႈ၊ ပေႃးႁဝ်း ဢမ်ႇမီးတၢင်းႁူႉ သေ သမ်ႉၵႂႃႇၸပ်းတိတ်းၼႆၵေႃႈ တေၵႂႃႇၶဝ်ႈလွၵ်းႁဵဝ်ႉပိူၼ်ႈသေ ပိူၼ်ႈတေ ဢွၼ်ႁဝ်းဝႃႈ မၢဝ်ႇတႆးၼႆႉ ပဵၼ်ၶီႈလဝ်ႈ ပဵၼ်ၶီႈယႃႈၵူၺ်း ဢမ်ႇသႆႉၼႆသေ သၢဝ်တႆးႁဝ်းၵေႃႈ တေႃႈတေ ငိၼ်းၼင်ႇၼၼ် တေယုမ်ႇဝႃႈၼင်ႇၼၼ်သေ တေထၢင်ႇလဵၵ်ႉၵၼ်ၵႂႃႇ၊ ပေႃးႁဝ်း ထၢင်ႇလဵၵ်ႉၵၼ်ၵေႃႈ ၵႂႃႇထၢင်ႇယႂ်ႇပိူၼ်ႈသေ လိူၼ်ႈၸွမ်းပိူၼ်ႈ လႅၼ်ႈၸွမ်းပိူၼ်ႈ၊ ပေႃးႁဵတ်းၼၼ်ၵေႃႈ တူၵ်းလွၵ်းႁဵဝ်ႉပိူၼ်ႈၼၼ်ႉၼႃႇ ၵွပ်ႈၼၼ် လႄႈ မႄႈတႆးႁဝ်းၼႆႉ ၵူၼ်းတေႃႇၽၢႆႉၶဝ် ၸင်ႇဝႃႈ ၵျေႃႇၵႃႇၼၼ်ႉယိုင်၊ ၼင်ႇႁိုဝ် မႄႈတႆးႁဝ်း တေပဵၼ် ၵျေႃႇၵႃႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ယူဝ်ၶေး ပိူၼ်ႈတင်ႈၸႂ်ၽၢၼ်ႇၽၢႆႉပိူၼ်ႈမႃး တင်းႁိုင်ယဝ်ႉႁိုဝ် ဢမ်ႇႁူႉလူင်"
"တေၸႂ်ႈယူႇဢိူဝ်ႈၼေႃ ၸၢမ်ၼူၼ်း"
"ႁဝ်းယူႇတီႈႁူင်းယႃၼႆႉသေ ႁဝ်းဝူၼ်ႉတူၺ်းယူႇ၊ ၵၢပ်ႈပၢၼ်ယၢမ်းလဵဝ် ၵူၼ်းဢၼ်ၵိူတ်ႇမႃး တီႈႁူင်းယႃၼႆႉ ပေႃးဝႃႈ ၵိူတ်ႇလုၵ်ႈဢွၼ်ႇမႃး သိပ်းၵေႃႉၼႆ ပႅတ်ႇၵေႃႉၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၼၢင်းယိင်းဢိူဝ်ႈ၊ ၵူၼ်းၸၢႆးၼႆႉ သမ်ႉၵိူတ်ႇဢေႇၼႃႇ၊ ယွၼ်ႉၼၼ် မိူင်းႁဝ်းၼႆႉ ၼၢင်းယိင်း ၼမ်သေ ၵူၼ်းၸၢႆးဢိူဝ်ႈ"
"ၵွပ်ႈသင် သမ်ႉပဵၼ်ၼၼ်ၼေႃ"
"တေလႆႈဝႃႈ ၵၢမ်ႇၵူၼ်း ဢၼ်တေမႃးပဵၼ် ၼၢင်းယိင်းၼၼ်ႉ မၼ်းၼမ်လိူဝ်သေ ၵူၼ်းၸၢႆးၼႆ ယူဝ်ႉၼေႃ၊ ပေႃးဢဝ် ပၢႆးမေႃယႃၶဝ် ၶူၼ်ႉၶႂႃႉဝႃႈတႄႉ ၵူၼ်းယိင်း ၵူၼ်းၸၢႆး ဢၼ်ၵိၼ်လဝ်ႈ ၵိၼ်ပီႇယႃႇၼၼ်ႉ ၵမ်ႉပႃႈၼမ် လုၵ်ႈလၢင်းၶဝ်ၼႆႉ ႁၢမ်ႉၵိူတ်ႇဢွၵ်ႇ ပဵၼ်ၵူၼ်းယိင်းၼႆယဝ်ႉ"
"ၵွပ်ႈၼၼ်ယူဝ်ႉ ယိင်းၼွင်ႉ ယၢမ်ႈငိၼ်းဝႃႈ လဝ်ႈလႄႈ ပီႇယႃႇ ဢၼ်မႃး မိူင်းၶႄႇၼၼ်ႉ ပိူၼ်ႈဝႃႈ ၶႄႇၶဝ် တင်ႈၸႂ်ႁဵတ်းသေ မႃးၶၢႆမိူင်းႁဝ်း ႁႂ်ႈၵူၼ်း မိူင်းႁဝ်းၵိၼ် ႁႂ်ႈၵိူတ်ႇဢွၵ်ႇၼၢင်းယိင်းၼမ်ၼမ်။ တီႈမိူင်းၶဝ်သမ်ႉ ၵူၼ်းၸၢႆးသမ်ႉၼမ်လိူဝ်သေ ၵူၼ်းယိင်း၊ ၵွပ်ႈၼၼ် ပေႃးဝႃႈ မိူင်းႁဝ်း ၼၢင်းယိင်းၼမ်ၼႆ ၶဝ်ၸင်ႇမႃး ႁႃသိုဝ်ႉဢဝ် ၼၢင်းယိင်း မိူဝ်းႁဵတ်းပဵၼ် မေးၶဝ်၊ ယွၼ်ႉၼၼ် ၵူၼ်းႁႃပႅတ်ႉလႅၼ် ၵႃႉၶၢႆၵူၼ်းၵေႃႈ ဢွၵ်ႇမႃးၼႆၸွင်ႇၸႂ်ႈႁိုဝ် ၸၢမ်ၼူၼ်း"
"ယွၼ်ႉသင် ၵူၼ်းၸၢႆး သမ်ႉဢေႇ ၸၢမ်ၼူၼ်း"
"ၵူၼ်းၸၢႆးၼႆႉ ၵိူတ်ႇမႃးၵေႃႈဢေႇ၊ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ဢႃႇယုၶဝ် ပွတ်းသေ ၼၢင်းယိင်းဢိူဝ်ႈ"
"ႁႃ ၵွပ်ႈသင် ပဵၼ်ၼၼ်"
"ၵွပ်ႈတၢင်းၵိၼ်ၶဝ်ၼၼ်ႉၼႃႇ ပေႃးၶဝ် ၵိၼ်လဝ်ႈ ၵိၼ်ယႃႈၽိၼ်ႇ ယႃႈမႃႉၵေႃႈ ႁူႉတေႃႈ ဢႃႇယူႉ ပွတ်းလေႃႇ၊ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ ႁဵတ်း သိုၵ်းသေ တၢႆၸဝ်ႉ၊ ၵမ်ႈၽွင်ႈ သမ်ႉႁဵတ်းမုၼ်ၸဝ်ႈ ၼၼ်ႉၼႃႇ၊ ၵွပ်ႈၼႆ ၼၢင်းယိင်းတႆးၼႆႉ ၼမ်လိူဝ်သေ ၵူၼ်းၸၢႆးတႆး မွၵ်ႈသီႇပုၼ်ႈယဝ်ႉ။ ပေႃးၼၼ် သၢဝ် တႆးၵေႃႈ ၼမ်သေ မၢဝ်ႇတႆး သၢမ်သီႇပုၼ်ႈယူႇ"
"ပေႃးၼၼ် သင်ဝႃႈ မၢဝ်ႇတႆးၵူႈၵေႃႉ ဢမ်ႇဢဝ် ၵူၼ်းတၢင်ႇၶိူဝ်းသေ ဢဝ်သၢဝ်တႆးၵူၺ်းၵေႃႈသၢဝ်တႆး တိုၵ်ႉလိူဝ်ဝႆႉယူႇလေႃႇ"
"လိူဝ်လေႃႇ ၼႂ်းလေႃးၵၼႆႉ သင်ဝႃႈ ၵူၼ်းၸၢႆး ၶိုၼ်းဢဝ် ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းၶဝ်တိၵ်းတိၵ်းၵူၺ်းၵေႃႈ ၶိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇႁၢႆၼႆယဝ်ႉ"
"ပေႃးၼၼ် သၢဝ်တႆးႁဝ်း ၸိူဝ်းဢၼ်လိူဝ်ယူႇၼၼ်ႉ တေဢမ်ႇလႆႈဢဝ် ၵူၼ်းတၢင်ႇၶိူဝ်းၼႆ ၸွင်ႇသမ်ႉတေပဵၼ်လႆႈ ၸွင်ႇသမ်ႉတေဝႃႈလႆႈႁိုဝ်လႃႇ"
"ၸၢမ်ၼူၼ်းထၢင်ႇတႄႉ တေဢမ်ႇပဵၼ်လႆႈ၊ မူႇသလိၼ်ႇၶဝ်တႄႉ ၶဝ်ဢဝ် လွင်ႈၽႃႇသႃႇၵိူဝ်းယမ် ပဵၼ်ယႂ်ႇသေ ၼၢင်းယိင်းၶဝ်ၼၼ်ႉ ပေႃးဢဝ် ၵူၼ်း တၢင်ႇၶိူဝ်းၼႆ ၶဝ်ဝႆႉ တၢမ်ႇၼၵ်း တၢမ်ႇတၢႆလႄႈ ၶဝ်ထိင်းၵၼ်လႆႈသေတႃႉ တႆးႁဝ်းတႄႉ တေဢမ်ႇပဵၼ် လႆႈၼင်ႇၼၼ်"
"ပေႃးၼၼ် မႄႈယိင်းတႆး ဢၼ်လိူဝ်ဝႆႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၵိုင်ႇလီႁၢင်ႈႁႅၼ်းပၼ်ၶဝ် ၸိူင်ႉႁိုဝ်လႃႇ"
"ၼင်ႇႁိုဝ် တေဢမ်ႇလိူဝ်ၼၼ်ႉ လၢႆးမၼ်းမီးယူႇ ယိင်းၼွင်ႉ ၸွင်ႇၶႂ်ႈႁူႉ"
"ၶႂ်ႈႁူႉဢိူဝ်ႈ"
"ၼၼ်ႉတႄႉ ၵူၼ်းၸၢႆးတႆး လူဝ်ဢဝ်လၢႆး ၵူၼ်းၸၢႆးမူႇသလိၼ်ႇသေ ဢဝ်မေးသီႇႁႃႈၵေႃႉယူဝ်ႉ ၶိၵ်း ၶိၵ်း"
"ႁူး လႃႈလီႈဝႃႈဝီႈလူင်ၵႂႃႇ ၸၢမ်ၼူၼ်းၼႆႉ"
"ဝႃႈတႄႉၵေႃႈၸိုဝ်ႈ ဝႃႈလဵၼ်ႈၵေႃႈၸိုဝ်ႈဢိူဝ်ႈ ၼၼ်ႉၼႃĳ ၵူၼ်းၸၢႆးမူႇသလိၼ်ႇၶဝ်တႄႉ ၶဝ်ဢဝ် မေးလၢႆၵေႃႉၵေႃႈ ၶဝ်ၶၢမ်ႇႁႃလဵင်ႉလႆႈ ၵူႈၵေႃႉၼၼ်ႉ ၼႃႇ၊ ပေႃးၵူၼ်းၸၢႆးတႆး ႁႃလဵင်ႉလႆႈၵေႃႈ ၽႂ်တေႁူႉ ၶဝ်လႃႇ"
"ႁိုဝ်ႉ ယိင်းၼွင်ႉတႄႉ ဢမ်ႇလႆႈၸႂ်"
"သမ်ႉလႆႈၸႂ် မဵဝ်းလႂ်လႃႇ"
"လႆႈၸႂ် ၽူဝ်လဵဝ် မေးလဵဝ်ၼၼ်ႉဢိူဝ်ႈ"
"ၵၢပ်ႈပၢၼ် တီႇမူဝ်ႇၶရေႇၸီႇၸိူင်ႉၼႆ ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆးႁဝ်းၵေႃႈ လူဝ်ႇလႆႈၽႄႈၼမ်ၵူႈႁိူၼ်းၵွၼ်ႇ ၸင်ႇတေပႄႉပိူၼ်ႈဢိူဝ်ႈၼႃ၊ ၵူၼ်းလူင်တႆးႁဝ်းၵေႃႉၼိုင်ႈ ယၢမ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ တႆးႁဝ်းၼႆႉ ပိၵ်ႉသမ်ႉ ႁဝ်းပႆႇပဵၼ် ႁိူၼ်းၵူၼ်းမီးၼမ် (ႁိူၼ်းသထေးၼမ်) သေတႃႉ လူဝ်ႇလႆႈပဵၼ် ႁိူၼ်းမီးၵူၼ်းၼမ်ယူႇ ၼႆယဝ်ႉ။ ပေႃးယိင်းၼွင်ႉ လႆႈၸႂ် ၽူဝ်လဵဝ်မေးလဵဝ်ၼႆၵေႃႈ ႁိူၼ်းယိင်းၼွင်ႉၶဝ်ၼၼ်ႉ လူဝ်ႇလႆႈပဵၼ် ႁိူၼ်းမီးၵူၼ်းၼမ် ဢိူဝ်ႈၼႃ"
"ပေႃးလုၵ်ႈလၢင်းၼမ် ႁႃလဵင်ႉၵၼ်ယၢပ်ႇလေႃႇ ၸၢမ်ၼူၼ်းၵေႃႈ ဢဝ်လုၵ်ႈၼိုင်ႈၵေႃႉ သွင်ၵေႃႉၵေႃႈ ပေႃးယဝ်ႉၼႃႇ"
"ပေႃးဢဝ် ၸၢမ်ၼူၼ်းဝႃႈတႄႉ ဢဝ်လုၵ်ႈ ၼိုင်ႈၵေႃႉ သွင်ၵေႃႉၼႆႉ တိုၵ်ႉဢေႇယူႇ၊ ယၢမ်းလဵဝ် ပဢူဝ်း ၶဝ်ၼႆႉ ၶဝ်တိုၵ်းသူၼ်းၵၼ် ႁႂ်ႈၽႄႈလုၵ်ႈၼမ်ၼႆ ယဝ်ႉ။ သင်ဝႃႈ ႁိူၼ်းလႂ် လဵင်ႉမႃးလုၵ်ႈႁူၵ်းၵေႃႉၼႆ ၶဝ်တေ ပၼ်သူးၼႆဝႃႇ။ ၼႆႉပဵၼ် ၶူးလၢႆးၽႄႈၶိူဝ်းၵူၼ်းပိူင်ၼိုင်ႈဢိူဝ်ႈ။ ၵူၼ်းႁဝ်းၼႆႉ မူၼမ်မူပႄႉမႃ မႃၼမ် မႃပႄႉမူၼၼ်ႉၼႃႇ။ ပေႃးတႆးႁဝ်း သမ်ႉဝႃႈ ၵူဝ်ႁႃလဵင်ႉၵၼ််ယၢပ်ႇ ၵူဝ်တၢင်းယၢပ်ႇသေ ဢမ်ႇႁတ်း လဵင်ႉလုၵ်ႈၼမ်ၼႆ ဝၢႆးၼႆႉ တေပဵၼ်ၵူၼ်းၶိူဝ်းဢွၼ်ႇသေ တေဢမ်ႇၶႄႉပိူၼ်ႈလႆႈ တေတူၵ်းသုမ်းယဝ်ႉ သုမ်းထႅင်ႈယူႇဢမ်ႇႁၢင်ႉ၊ ထုင်းၵႂၢမ်းတႆးႁဝ်းဝႃႈဝႆႉ မႃတႃမွတ်ႇ ဢမ်ႇဢိုပ်းၶီႈၼႆၵေႃႈ မီးဝႆႉယူႇၼႃႇ၊ ၵူၼ်းႁဝ်း ပေႃးၵိူတ်ႇမႃး ၽႂ်သေဢမ်ႇဝႃႈ မၼ်းတိုၼ်းပႃး ၵၢမ်ႇမၼ်းမႃးယူႇ။ မႄႈမူႇသလိၼ်ႇၶဝ်ၼၼ်ႉ ၶဝ်ဢမ်ႇလႆႈတတ်းပႅတ်ႈ ႁူင်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၶဝ်ၵူၺ်းၼႃ။ ၶဝ်ယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ ပေႃးၶဝ်ၵိူတ်ႇလုၵ်ႈၼမ်ၵေႃႈ လုၵ်ႈၶဝ်ၼၼ်ႉ ၽြႃးၶဝ်တေလဵင်ႉၼႆယဝ်ႉ။ ၸိူဝ်းႁဝ်းပဵၼ် ပုတ်ႉထၽႃႇသႃႇတႄႉ ႁဝ်းယုမ်ႇၵၢမ်ႇလႄႈ ၵၢမ်ႇၽႂ် ၵၢမ်ႇမၼ်း တေလဵင်ႉၵၼ်ၵႂႃႇၼႆ တေလႆႈယုမ်ႇၼင်ႇၼႆဢိူဝ်ႈ။ မႄႈၶႄႇၼႆႉတႄႉ ပေႃးၶဝ်ထဝ်ႈမႃး ၶဝ်ၸႂ်ယႂ်ႇလုၵ်ႈလၢင်းၶဝ်လႄႈ လႆႈႁၼ်ၶဝ် ၵိူတ်ႇလုၵ်ႈၼမ် ဢိူဝ်ႈ။ ၵွပ်ႈၼၼ် ၶိူဝ်းၶႄႇၵေႃႈ ၽႄႈၵႂႃႇၵူႈတီႈ ၵူႈမိူင်းယဝ်ႉ။ မႄးတႆးႁဝ်းသမ်ႉ ၵူဝ်လႆႈႁႃလဵင်ႉၵၼ်ယၢပ်ႇ ၼႆသေ ၵမ်ႈၽွင်း မီးလုၵ်ႈ ၼိုင်ႈၵေႃႉ သွင်ၵေႃႉၵေႃႈ ၵႂႃႇတတ်းပႅတ်ႈ ႁူင်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၶဝ် ယႃႇပေႁႂ်ႈမီး လုၵ်ႈထႅင်ႈၼႆလူး၊ တီႈႁူင်းယႃၵေႃႈ ပေႃးပဵၼ်မႄႈတႆး မႃးတတ်းႁူင်းလုၵ်ႈၼႆ ပိူၼ်ႈၸူမ်းတတ်းပၼ်ၼႃႇ ႁဝ်းဢမ်ႇႁူႉ ၽႅၼ်ၵၢၼ်လိုၵ်ႉပိူၼ်ႈလူး၊ ပေႃးဢဝ် ၸၢမ်ၼူၼ်းဝႃႈ ဢၼ်ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇလီတတ်းၵူၺ်း"
"ၵွပ်ႈသင် ဢမ်ႇလီလႃႇ ၸၢမ်ၼူၼ်း"
"ပေႃးတတ်းပႅတ်ႈ ႁူင်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈမီး လုၵ်ႈထႅင်ႈၼၼ်ႉၼႃႇ၊ ပေႃးႁဵတ်းၼၼ်သေ သလေႃႇဢမ်ႇတေႃႇ လုၵ်ႈႁဝ်း ဢၼ်ႁဝ်းလဵင်ႉဝႆႉ ၵေႃႉလဵဝ် ဢမ်ႇၼၼ် သွင်ၵေႃႉၵူၺ်းၼၼ်ႉ သင်ဝႃႈ သေၵေႃႉၵေႃႉ တၢႆပႅတ်ႈၼႆ ၶႂ်ႈလႆႈထႅင်ႈၵေႃႈ တေဢမ်ႇၸၢင်ႈလႆႈထႅင်ႈယဝ်ႉသေ ၸၢင်ႈထူပ်းၺႃးတၢင်း ယၢပ်ႇၼင်ႇၼၼ်ဢိူဝ်ႈ။ တီႈတႄႉမၼ်း လုၵ်ႈလၢင်းၼႆႉ ပဵၼ်သႅင်ဢေၼႂ်းႁိူၼ်း ၼိုင်ႈလင်ယဝ်ႉ။ ထႅင်ႈပိူင်ၼိုင်ႈ ၼၢင်းယိင်းဢၼ်တတ်းပႅတ်ႈ ႁူင်းလုင်ႈဢွၼ်ႇ ၼၼ်ႉ ၵမ်ႉပႃႈၼမ် ၶဝ်ႁူႉဝႃႈ ၶဝ်ဢမ်ႇမီးလႆႈလုၵ်ႈၼႆလႄႈ သိၼ်မၢႆသၢမ်ၵေႃႈ ၶဝ်ဢမ်ႇၵမ်သေ ၸၢင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၼႃႈႁေႃတေႃႁိူၼ်း သုၵ်ႉယုင်ႈၼႆယဝ်ႉ"
"ပေႃးမီးလုၵ်ႈလၢင်းၼမ်ၼႆ ဢမ်ႇၵေႃႉၼိုင်ႈၵေႃႈ ၵေႃႉၼိုင်ႈ ႁဝ်းၸၢင်ႈ ပိုင်ႈဢိင်ၶိုၼ်း ၽုင်းၵၢမ်ႇၶဝ်ၼၼ်ႉဢိူဝ်ႈ။ ၵူၼ်းၸၢႆးမူႇသလိၼ်ႇၶဝ်ၼႆႉ ၶဝ်ဢဝ် မေး သီႇႁႃႈၵေႃႉသေ ၽႄႈလုၵ်ႈလၢင်းၶဝ်လႆႈ ၵူႈဝၢၼ်ႈၵူႈမိူင်းလႄႈ ယၢမ်းလဵဝ် ၼႂ်းၵမ်ႇၽႃႇၼႆႉ ဢဵၼ်ႁႅင်းမူႇသလိၼ်ႇ ယႂ်ႇၼမ်မႃး ၵူႈတီႈၵူႈတၢင်းၼၼ်ႉၼႃႇ။ ၵွပ်ႈၼၼ် ႁိူၼ်းတႆးႁဝ်း ၵူႈႁိူၼ်းႁိူၼ်းၼၼ်ႉ ပႆႇပဵၼ် ႁိူၼ်းၵူၼ်းမီးၼမ် (ႁိူၼ်းသထေးၼမ်) သေတႃႉ လူဝ်ႇလႆႈပဵၼ် ႁိူၼ်းမီးၵူၼ်းၼမ်ၼႆ ႁူဝ်ၼႃႈ တႆးႁဝ်းၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈသင်ႇဝႆႉ ၼင်ႇၼႆယဝ်ႉ"
"ပေႃးတေ တူၺ်းတႃႇ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းၽႄႈၼမ် ၼၼ်ႉတႄႉ လၢႆးမူႇသလိၼ်ႇၶဝ်ၼႆႉ ၽႂ်းၽၢႆသေ ပိူၼ်ႈယဝ်ႉ၊ ၵွပ်ႈၼႆ လွင်ႈဢၼ် ၸဝ်ႈၾႃႉတႆးႁဝ်းၶဝ် ၵူႈပွၵ်ႈ ဢဝ်မေးၼမ်ၼၼ်ႉ ၸၢမ်ၼူၼ်းတႄႉ ဢမ်ႇႁၼ်ၽိတ်း၊ တႆးႁဝ်းၵမ်ႉပႃႈၼမ် ဢွၼ်ၵၼ် သႄႉၼႄးဝႃႈ ၸဝ်ႈၾႃႉ ၵုမ်ႇဢဝ်မေးၼွႆႉၼႆၵူၺ်း ၼႆယဝ်ႉ။ တီႈ တႄႉမၼ်း ၼင်ႇႁိုဝ် တႆးႁဝ်းၼင်ႇၵၼ် တေဢမ်ႇႁၼ်လီၵၼ် တေဢမ်ႇမီး လွင်ႈယုမ်ႇယမ်ၵၼ်ၼၼ်ႉ ပိူၼ်ႈတင်ႈၸႂ် ဢဝ်ၸိမ်မႃး ၸိမ်သႂ်ႇပၼ်သေ ႁဵတ်း ႁႂ်ႈႁဝ်း ႁၼ်ၽိတ်း ၸဝ်ႈၾႃႉတႆးႁဝ်းၵူၺ်း၊ ၵွပ်ႈႁဝ်း ႁၼ်ၽိတ်း ထၢင်ႇၽိတ်း ၼိူဝ်ၸဝ်ႈၸွမ်ႁဝ်းလႄႈ ႁဝ်းၵေႃႈ တူၵ်းသုမ်းမႃးၼၼ်ႉၼႃႇĳ ဢိူၺ်း မၢၵ်ႇ ထၢၼ်ႇၾူင်းၵဝ် တေသဵင်ႈယဝ်ႉ ပေႃးၵွၼ်ႇယဝ်ႉၼႃႈ ယိင်းၼွင်ႉ တၢင်ႇပွၵ်ႈ ၸင်ႇၵွႆႈလၢတ်ႈထႅင်ႈ"
"ဢိူဝ်ႈ ဢိူဝ်ႈ"
ဝၢႆးသေ ၸၢမ်ၼူၼ်း တမ်းၽူင်းၵႂႃႇ ယိင်းၼွင်ႉ ဝူၼ်ႉသေ ႁႃၶေႃႈတႅပ်းတတ်းၸႂ်မၼ်းယူႇ။
٭ ٭ ٭
ၶေႃႈၵႂၢမ်းသင်ႇ
ဝၼ်းၼိုင်ႈ ၸၢႆးၸၢႆးတင်း ယိင်းၼွင်ႉ ႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ်သေ ဢုပ်ႇၵၼ်ၼင်ႇၼႆယူႇ။
"ၸၢႆးၸၢႆး ၸူဝ်ႈယဝ်ႉႁူင်းႁဵၼ်းသေ ၶိုၼ်းပွၵ်ႈမႃး တၢင်ႉယၢၼ်းၼႆႉ တေဢၢၼ်းမႃးႁဵတ်းၵၢၼ်သင်"
"ႁဵတ်းၵၢၼ် မႄးၸၢၵ်ႈ ၸွမ်းဢူႈႁဝ်းၵူၺ်းဢိူဝ်ႈ ၸၢင်ႈၵႂႃႇႁဵတ်းၵၢၼ်သင်"
"ငိၼ်းၶၢဝ်ႇဝႃႈ ၸၢႆးၸၢႆး တေဢၢၼ်း မေးသဝ်ႇၼႆ ဢမ်ႇၸႂ်ႈႁႃႉ"
"ဢမ်ႇဝႃႈသေပွၵ်ႈ ၸၢင်ႈၵႂႃႇမေးသဝ်ႇ ႁဵတ်းသင် ႁဝ်းပဵၼ် ၸၢင်ႈလဵၵ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈ"
"ၸၢင်ႈလဵၵ်း မေးသဝ်ႇတႄႉ ဢမ်ႇမီးပျသၼႃႇသင်ၼႃး၊ ဢၼ်ဢမ်ႇၸႂ်ႈ ၸၢင်ႈလဵၵ်းသေ မေးသဝ်ႇ ၼၼ်ႉဢိူဝ်ႈ ပဵၼ်ပျသၼႃႇ ပၼ်ႁႃလူင်ယဝ်ႉ ၶႂ်ႈႁူႉ ၵေႃႈ"
"ဝႃႈသင်ၵေႃ ဢမ်ႇႁူႉတီႈပွင်ႇမၼ်းဢေႉ"
"မေးသဝ်ႇ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ၶႂ်ႈဝႃႈ မဝ်းသေႇ ၼႆဢိူဝ်ႈ"
"ဢႃ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၼင်ႇၵဝ်ႇ"
"ႁဵတ်းသင်ဝႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈ မႄႈၸၢႆးၸၢႆးၶဝ် မႃးလၢတ်ႈယိင်းၼွင်ႉဢိူဝ်ႈ ႁႂ်ႈယိင်းၼွင်ႉ ၸွႆႈလၢတ်ႈပၼ် ၽွင်ႈၼႆဝႃႇ ၵူဝ်လုၵ်ႈၸၢႆးမၼ်း ပဵၼ်ၶီႈလဝ်ႈၼႆဝႃႇ"
"ဝၼ်းၼၼ်ႉ ႁဝ်းၵႂႃႇၺႃး တႆးၵေႃႉသေ ၵိၼ်ၸွမ်းၵၼ် ဢိတ်းဢွတ်းၵူၺ်း၊ ၼိုင်ႈပွၵ်ႈၼိုင်ႈလႂ်ၵူၺ်း"
"ပေႃးၼိုင်ႈပွၵ်ႈၼိုင်ႈလႂ်ၼၼ်ႉ ထပ်းၵၼ်ၼမ်မႃးၵေႃႈ ပဵၼ်မေးသဝ်ႇ မဝ်းသေႇၼၼ်ႉၼႃႇ ပေႃးပဵၼ် မဝ်းသေႇၵေႃႈ ၽႂ်တေ ထၢင်ႇယႂ်ႇၸဝ်ႈၵဝ်ႇလႃႇ"
"ဝႆႉသေၵွၼ်ႇလႄႈ လွင်ႈမဝ်းလဝ်ႈၼၼ်ႉ မၼ်းယင်းမေႃပေႇယူႇ ဢၼ်မဝ်းသေ ဢမ်ႇမေႃပေႇၼၼ်ႉ မီးဢိူဝ်ႈ ၶႂ်ႈႁူႉၵေႃႈ"
"ဢၼ်လႂ် လၢတ်ႈတူၺ်းလူး"
"ဢၼ်ၸၢႆးၸၢႆး လၵ်ႉမဝ်းၸွမ်း ယိင်းၼွင်ႉၼၼ်ႉဢိူဝ်ႈ ဢမ်ႇပေႇလႆႈသေပွၵ်ႈ"
"ယႃႇပေမႃးလၢတ်ႈ လွင်ႈႁႃႇသႃႉယူႇလႃႈ"
"လၢတ်ႈတႄႉဢိူဝ်ႈၼႆႉ ယိင်းၼွင်ႉ"
"လိၼ်ႉဢမ်ႇမီးလုပ်ႇ ၶႂ်ႈဢုပ်ႇသင်ၵေႃႈ ဢုပ်ႇၵႂႃႇ ၵူၺ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈႁႃႉ"
"ၵႂၢမ်းၼႂ်းမၢၵ်ႇႁူဝ်ၸႂ် ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ၵူၼ်းဢႃႉ ဢမ်ႇမီးလိၼ်ႉၵေႃႈ တေႃႈမေႃလၢတ်ႈယူႇလူး"
"ပေႃးလႃႈ တၢင်းႁၵ်ႉၵဝ်ၼၼ်ႉ တေဢမ်ႇပဵၼ်လႆႈ တႃႇမႂ်းယဝ်ႉ ၸၢႆးၸၢႆး"
"ဢမ်ႇမီး တၢင်းမုင်ႈမွင်းသေဢိတ်းယဝ်ႉႁႃႉ"
"မုင်ႈမွင်းၵေႃႈ တေႃႈတေႁိူဝ်ႉလၢႆလၢႆၵူၺ်းဢိူဝ်ႈ ၵဝ်မီးဝႆႉ ၵေႃႉႁၵ်ႉယဝ်ႉၼႆ မႂ်းႁူႉယူႇလူး"
"ပေႃးၼႆ မႂ်းတႅပ်းတတ်းၸႂ်မႂ်းဝႃႈ တေႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ် တင်းၵူဝ်ႇမွင်ႇၵူၺ်းလေႃႇ"
"လွင်ႈၼႆႉတႄႉ ၵပ်းၵၢႆႇလူၺ်ႈ တူဝ်ၽႂ်ႇၸႂ်မၼ်းၵူၺ်းလူး ဢမ်ႇၸႂ်ႈႁႃႉ"
"ၸႂ်ႈယူႇလႆ ၵူၺ်းၵႃႈ"
"ၵူၺ်းၵႃႈ သင်ထႅင်ႈ"
"ၵူၺ်းၵႃႈ မႂ်းဢမ်ႇႁၵ်ႉၵဝ်လႆႈသေတႃႉ ၵဝ်ၶႂ်ႈတုၵ်းယွၼ်းဝႃႈ ယႃႇပေၸင်းၵဝ်ၼႆၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ၊ သမ်ႉထႅင်ႈ ပေႃးမႂ်း ႁၵ်ႉၵူဝ်ႇမွင်ႇသေ တေဢၢၼ်း ႁူမ်ႈမိုဝ်းမၼ်းတႄႉၸိုင် ၵဝ်မီးၵႂၢမ်း တႃႇတေသင်ႇလၢတ်ႈမႂ်း ၵမ်ႈၽွင်ႈဢိူဝ်ႈ"
"လၢတ်ႈတူၺ်းလႄႈ"
"တီႈတၢင်ႉယၢၼ်းႁဝ်းၼႆႉ ၵူႈပွၵ်ႈ မီးၼၢင်းၶမ်းယူင်ႇၼႆၵေႃႉၼိုင်ႈ ၶဝ်ယူႇတီႈ ပွၵ်ႉသီႇ၊ မၼ်းၼႆႉပဵၼ် ၵူၼ်းႁၢင်ႈလီ ၸိူင်ႉၼင်ႇ ယိင်းၼွင်ႉၼႆႉၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ပၢၼ်ဢွၼ်မၼ်း သမ်ႉၵႂႃႇၺႃး ၽူဝ်ပူဝ်ႇမၢၼ်ႈသေ လႆႈၸွမ်းၵႂႃႇၼႂ်းတပ်ႉယဝ်ႉ။ မၢဝ်ႇတၢင်ႉယၢၼ်းၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ် သေလၢႆမၼ်းၼၢင်းတႄႉတႄႉၼႆယဝ်ႉ"
"မႂ်းၶႂ်ႈဝႃႈ ၶိတ်ႉၵဝ်ႁႃႉ ၸၢႆးၸၢႆး"
"ၵဝ်ဝႃႈ ၶိတ်ႉဢမ်ႇၸႂ်ႈ ပႂ်ႉထွမ်ႇတေႃႇပေႃးသုတ်းလႄႈ မၼ်းၼၢင်း မီးမႃး လုၵ်ႈၸၢႆးၵေႃႉၼိုင်ႈ ဢိၵ်ႇ လုၵ်ႈယိင်းၵေႃႉၼိုင်ႈ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵႂႃႇယူႇၼႂ်းတပ်ႉသေ တႃႉ မၼ်းၼၢင်း ၵူၺ်းလၢတ်ႈၵႂၢမ်းတႆႈတေႃႇ လုၵ်ႈမၼ်းၵူၺ်း၊ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ၵူၼ်းယူႇႁူမ်ႈမၼ်းၵေႃႈ မၼ်းႁွင်ႉတႆးၵႂႃႇယူႇၸွမ်းမၼ်းသေ ၶတ်းၸႂ်ႁႂ်ႈလုၵ်ႈ မၼ်း မေႃၵႂၢမ်းတႆး တင်းသွင်ၵေႃႉယဝ်ႉ၊ တေလႆႈဝႃႈ မၼ်းၼၢင်း ၵတ်ႉၶႅၼ်ႇယူႇ။ တႆးႁဝ်း ၵမ်ႉပႃႈၼမ် ဢမ်ႇပဵၼ်ၼၼ်၊ ပေႃးၵႂႃႇယူႇၸွမ်းပိူၼ်ႈၵေႃႈ ယဵၼ်း ပဵၼ်ပိူၼ်ႈၵႂႃႇၵူၺ်း၊ မၢင်ၸိူဝ်း လႆႈလုၵ်ႈၶူၺ် တၢင်ႇၶိူဝ်း မႃးယူႇၼႂ်းႁိူၼ်းၵေႃႉလဵဝ်၊ သမ်ႉဢွၼ်ၵၼ် လၢတ်ႈၵႂၢမ်းပိူၼ်ႈတေႃႇ လုၵ်ႈလၢၼ်ၶဝ်တိၵ်းတိၵ်းသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ လုၵ်ႈလၢၼ်တႆး ဢမ်ႇမေႃ ၵႂၢမ်းတႆးၵေႃႈ မီးတင်းၼမ်။ တေလႆႈဝႃႈ ပိူၼ်ႈဢမ်ႇဢိုၼ်ႁဝ်း သေတႃႉ ႁဝ်းဝႅၼ်ၶဝ်ႈသူပ်းပိူၼ်ႈ ႁင်းၵူၺ်းႁဝ်းၼႆယူႇ။ သင်ဝႃႈ ယိင်းၼွင်ႉ ၵႂႃႇၸွမ်း ၶိူဝ်းပိူၼ်ႈၼႆ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈပဵၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇ ၼၢင်းၶမ်းယူင်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈ ၼၢင်းယိင်းတႆး တင်းသဵင်ႈ မိူၼ်ၼင်ႇ ၼၢင်းၶမ်း ယူင်ႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ ၵဝ်တေၵႂႃႇၵွၼ်ႇ"
"ၵမ်ႉၼိုင်ႈလႄႈ ၸၢႆးၸၢႆး၊ ၵဝ်ၵေႃႈ မီးၵႂၢမ်းသင်ႇလၢတ်ႈမႂ်းဢိူဝ်ႈ ၵႂၢမ်းဢၼ်မႂ်းဝႃႈၼၼ်ႉ ၵဝ်တေ ၽင်ဝႆႉ ၼႂ်းမၢၵ်ႇႁူဝ်ၸႂ်ၵဝ်လိုၵ်ႉလိုၵ်ႉယူႇ၊ ပုၼ်ႈတႃႇမႂ်း ဢၼ်ၵဝ်ၶႂ်ႈသင်ႇတႄႉ မီးလွင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉၸႂ်သင်သေတႃႉ ယႃႇပေဢဝ် ယႃႈမဝ်းၵမ်သေ ၵႄႈလိတ်ႈ ယႃၸႂ်။ ၵူၼ်းၸၢႆးသူၼႆႉ ပေႃးတိူဝ်ႉၸႂ်မႃး ၵူၺ်းဢဝ် လဝ်ႈဢဝ်ယႃႈသေ ၵႄႈလိတ်ႈၸႂ်ၼၼ်ႉ မၼ်းသမ်ႉႁၢႆလႆႈၵေႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈ၊ ထုၵ်ႇလီဢဝ် တၢင်းႁူႉသေ ၵႄႈလိတ်ႈၵူၺ်းဢိူဝ်ႈ ၸင်ႇတေလႆႈ။ ၸိူင်ႉၼင်ႇ ၼၢင်းၶမ်းယူင်ႇ ဢဝ်ၵူၼ်းတၢင်ႇၶိူဝ်းၵႂႃႇသေ မေႃဢဝ် လုၵ်ႈမၼ်းပဵၼ်တႆး ႁူႉၵႂၢမ်းတႆးၼၼ်ႉ ၵူၼ်းၸၢႆးတႆးၵေႃႈ ၵဝ်ၶႂ်ႈႁႂ်ႈပဵၼ်ၼၼ် တင်းသဵင်ႈယူႇၼင်ႇၵဝ်ႇ ဢၼ်ၵဝ်ၶႂ်ႈသင်ႇတႄႉ ၼင်ႇၼႆၵူၺ်း"
"ယိင်းၼွင်ႉ ၶေႃႈၵႂၢမ်းမႂ်း ၵဝ်တေဢဝ်သႂ်ႇၸႂ်ဝႆႉယူႇ၊ ပိၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ ပုၼ်ႈတႃႇၵဝ် ဢမ်ႇမီးတၢင်းမုင်ႈမွင်း ယဝ်ႉသေတႃႉ ၵဝ်တေ သိုပ်ႇမုင်ႈမွင်းဝႆႉယူႇ ၵႂႃႇ ႁႃး မိူဝ်း"
٭ ٭ ٭
သၢႆငၢႆႁိူဝ်ႈ
ၵူဝ်ႇမွင်ႇၵေႃႈ ၵႆႉၵႆႉသိုပ်ႇၽူင်းသေ ထၢမ်ၵၢင်ၸႂ် ယိင်းၼွင်ႉမႃးယူႇ တိၵ်းတိၵ်း။ ၵမ်းလိုၼ်းမႃး ယိင်းၼွင်ႉလၢတ်ႈဝႃႈ ပေႃးႁပ်ႉၸုမ်ႈယဝ်ႉ ၸင်ႇတေပၼ် ၶေႃႈတွပ်ႇမၼ်ႈၵႅၼ်ႇၼႆယဝ်ႉ။ ၸၢႆးၸၢႆး မီးလွင်ႈသုၵ်ႉၸႂ်ယူႇသေတႃႉ မၼ်းဢမ်ႇဢဝ် လဝ်ႈယႃၸႂ်မၼ်းယဝ်ႉ။ မၼ်းထွမ်ႇၵႂၢမ်းယိင်းၼွင်ႉသေ ဢဝ်တၢင်းႁူႉ ယႃၸႂ်မၼ်းၵႂႃႇၵူၺ်း။ ၼႃႈၵၢၼ် တီႈႁိူၼ်ႈၶဝ်ၵေႃႈ မၼ်းၸၢႆးသိုပ်ႇပုတ်ႈႁဵတ်းသေ ယူႇသဝ်းၵႂႃႇလီငၢမ်း လႄႈ လွင်ႈယူႇလွင်ႈသဝ်းမၼ်းၼၼ်ႉ မႄႈၸၢႆးၸၢႆးၶဝ် ၵႆႉလၢတ်ႈၵႂၢမ်းၶွပ်ႈၸႂ် ထိုင်တီႈ ယိင်းၼွင်ႉပေႃးဢမ်ႇ သုတ်းဢမ်ႇသဵင်ႈယဝ်ႉ။ လႆႈငိၼ်းၶၢဝ်ႇ ၸၢႆးၸၢႆး မေႃဝႆႉဝၢင်းၸႂ် မေႃမီး တၢင်းႁူႉမႃးၼင်ႇၼႆ ယိင်းၼွင်ႉ ၸူမ်းၸွမ်းယူႇတႄႉတႄႉ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈမၼ်းၼၢင်းသေ မၢဝ်ႇတႆးဢွၼ်ႇၵေႃႉၼိုင်ႈ မေႃၸုၵ်းပႆ ၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်း မၢၼ်ႇမႅၼ်ႈမႃးၼင်ႇၼႆ မၼ်းၼပ်ႉယမ်ၼမ်ၸႂ် ၸၢႆးၸၢႆးမႃးယဝ်ႉ။
٭ ٭ ٭
လိၵ်ႈၽိတ်ႈမွၵ်ႇ
ဝၼ်းၼိုင်ႈ ၸၢႆးၸၢႆး မႃးပိုတ်ႇတူၺ်းဢီးမေးလ်မၼ်း လႆႈႁၼ် လိၵ်ႈယိင်းၼွင်ႉ သူင်ႇမႃးပၼ်မၼ်း ၽိုၼ်ၼိုင်ႈ ၵိုၵ်းပႃးတင်း သွႆႉ Attach ဢၼ်ၼိုင်ႈယူႇ။ မၼ်းၸၢႆး ၸင်ႇမႃးပိုတ်ႇတူၺ်း သွႆ.ၼၼ်ႉ လႆႈႁၼ်ပဵၼ် လိၵ်ႈၽိတ်ႈမွၵ်ႇၽိုၼ်ၼိုင်ႈ၊ ၽိူဝ်ႇမၼ်းၸၢႆး လူတူၺ်း တႅမ်ႈဝႆႉဝႃႈ
လိၵ်ႈၽိတ်ႈမွၵ်ႇ ပွႆးၵူပ်ႉၵူႈ ၵူဝ်ႇမွင်ႇလႄႈ ယိင်းၼွင်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။ တေဝႃႈ ဢမ်ႇတူၺ်းၵေႃႈ သမ်ႉလႆႈႁၼ်ဝႆႉလႄႈ ဢမ်ႇသႃႇၸႂ်သေဢိတ်း၊ ၽွင်းၼၼ်ႉ ယိင်းၼွင်ႉၵေႃႈ မီးဝႆႉ ၼိူဝ် Online လႄႈ ယိင်းၼွင်ႉ ၼဵၵ်းလိၵ်ႈ ၶျၢတ်ႉၸူးမၼ်းၸၢႆးယူႇယဝ်ႉ။
= ၸၢႆးၸၢႆး ၸွင်ႇႁၼ် ၽိုၼ်လိၵ်ႈၽိတ်ႈမွၵ်ႇႁိုဝ်
٭ ႁၼ်ဢိူဝ်ႈ
= ၵူဝ်ႇမွင်ႇ ပဵၼ် Designer ၼႃႇလႄႈ မၼ်းႁဵတ်းသေ သူင်ႇမႃးဢိူဝ်ႈၼၼ်ႉ ၸွင်ႇႁၢင်ႈလီႁိုဝ် ၸွင်ႇလူဝ်ႇမႄး တီႈလႂ်ထႅင်ႈ
٭ လႆႈၸႂ်ၽႂ်ႇ လႆႈၸႂ်မၼ်းလူး
= ၵူဝ်ႇမွင်ႇ သူင်ႇမႃးဝႃႈ ယိင်းၼွင်ႉ ၶႂ်ႈမႄးတီႈလႂ် ႁႂ်ႈမႄးၼႆယဝ်ႉ။ ယိင်းၼွင်ႉ ဢမ်ႇပေႃးလူင်ႉလႅၼ်ႇ ၽၢႆႇမႄးႁၢင်ႈလႄႈ ၶႂ်ႈယွၼ်း တၢင်းၸွႆႈထႅမ် ၸၢႆးၸၢႆးမႄး ပၼ်ၸွင်ႇလႆႈႁိုဝ်
٭ လႆႈယူႇ တေလႆႈမႄးတီႈလႂ် လၢတ်ႈမႃးလႄႈ
= ၸူမ်းယဝ်ႉ မႄးပၼ်တႄႉတႄႉၼႃ
٭ လၢတ်ႈမႃးလႄႈ တေလႆႈမႄးတီႈလႂ်လၢႆလၢႆ
= ႁၢင်ႈၵႃႇတုၼ်း လုၵ်ႈၶူၺ်မႂ်ႇလႄႈ လုၵ်ႈပႂ်ႉမႂ်ႇၼၼ်ႉ ၶႅၼ်းတေႃႈ ၶိုၼ်းမႄးပၼ် ႁႂ်ႈၼုင်ႈသိူဝ်ႈၶူဝ်းတႆး ၸွင်ႇတေလႆႈႁိုဝ်ၸၢႆးၸၢႆး
٭ လႆႈယူႇ ပႂ်ႉၵမ်ႉလႄႈ တေမႄးပၼ် တီႈလဵဝ်ၵမ်းလဵဝ်ယဝ်ႉ
= ၸူမ်းယဝ်ႉ
ၸၢႆးၸၢႆး လူတ်ႇလူင်း(Download)ဢဝ် ၶႅပ်းႁၢင်ႈၼၼ်ႉသေ ၶိုၼ်းမႃးမႄးပၼ် ၸိူင်ႉၼင်ႇ ယိင်းၼွင်ႉ ၸႂ်ႉမႄးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ႁၢင်ႈဢၼ် ၵူဝ်ႇမွင်ႇ တႅမ်ႈမႃး ၼုင်ႈဝႆႉၽႃႈတူင်ႇ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၸၢႆးၸၢႆး ၶိုၼ်းမႄး ၼုင်ႈပၼ် ၵူၼ်တႆးယဝ်ႉ။ သိၼ်ႈလုၵ်ႈပႂ်ႉမႂ်ႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ၶိုၼ်းမႄးႁဵတ်းပၼ်ႁႂ်ႈပဵၼ် သိၼ်ႈတႆးယဝ်ႉ။ ပေႃးယဝ်ႉ ၶိုၼ်းမႄးသူင်ႇ ဢီးမေးလ်ပၼ် ယိင်းၼွင်ႉၵႂႃႇယဝ်ႉ။
٭ ယိင်းၼွင်ႉ မႄးယဝ်ႉသေ သူင်ႇပၼ်ၵႂႃႇယဝ်ႉ ၸွင်ႇလႆႈၸႂ်ႁိုဝ်ဢမ်ႇႁူႉ
= ၵမ်ႉလႄႈ ယိင်းၼွင်ႉ တေလူတ်ႇဢဝ်ၵွၼ်ႇ
ယိင်းၼွင်ႉ လူတ်ႇဢဝ်ၶႅပ်းႁၢင်ႈ ဢၼ်ၸၢႆးၸၢႆး မႄးဝႆႉယဝ်ႉသေ မႃးပိုတ်ႇတူၺ်း လႆႁၼ်ပဵၼ် ႁၢင်ႈလုၵ်ႈၶူၺ်မႂ်ႇ လုၵ်ႈပႂ်ႉမႂ်ႇ ၼုင်ႈသိူဝ်ႈၶူဝ်းတႆးဝႆႉလႄႈ မၼ်းၼၢင်း ထုၵ်ႇမႅၼ်ႈၸႂ်ၵႂႃႇတႄႉတႄႉ
= ၸူမ်းယဝ်ႉ ၸၢႆးၸၢႆး ႁၢင်ႈလီတႄႉယဝ်ႉ
မိူဝ်ႈၸဝ်ႉ ယိင်းၼွင်ႉထၢင်ႇဝႃႈ ၸၢႆးၸၢႆးတေ ၸႂ်လမ်သေ တေဢမ်ႇမႄးပၼ် ၶႅပ်ႈႁၢင်ႈမၼ်းၼၢင်းၼႆယူႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၸၢႆးၸၢႆး ဢမ်ႇၸႂ်လမ်သေ သမ်ႉမႄး ပၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇ မၼ်းၼၢင်းၸႂ်ႉမႄးၼၼ်ႉလႄႈ မၼ်းၼၢင်းလွမ်ယုမ်ႉ ၼႂ်းၸႂ်ဝႆႉယူႇယဝ်ႉ။
٭ တီႈလႂ် ဢမ်ႇပႆႇမႅၼ်ႈၸႂ်ၵေႃႈ ၸႂ်ႉမႄးလႆႈယူႇ
= ပႂ်ႉၵမ်းၼိုင်ႈလႄႈ တေထတ်းတူၺ်း လီလီၵွၼ်ႇ
ယိင်းၼွင်ႉ ထတ်းတူၺ်း ၶႅပ်ႈႁၢင်ႈ လိၵ်ႈၽိတ်ႈ မွၵ်ႇလီလီငၢမ်းငၢမ်းယဝ်ႉသေ
= ၸၢႆးၸၢႆး ၶႅပ်းႁၢင်ႈမၼ်းတႄႉ ထုၵ်ႇၸႂ်ယဝ်ႉ ၵူၺ်းၵႃႈ လူဝ်ႇမႄးထႅင်ႈ တီႈၼိုင်ႈဢိူဝ်ႈ
٭ တီႈလႂ် လၢတ်ႈမႃးလႄႈ
= တီႈၸိုဝ်ႈမၼ်းၼၼ်ႉဢိူဝ်ႈ
٭ ၸိုဝ်ႈၽႂ်
= ဢၼ်ဝႃႈ "ၵူဝ်ႇ" ၼႆၼၼ်ႉ မႄးသႂ်ႇပၼ် "ၸၢႆး" ၼႆ ၸွင်ႇတေလႆႈႁိုဝ်
٭ တေလႆႈသႂ်ႇဝႃႈ "ၸၢႆးမွင်ႇ" ၼႆႁႃႉ လႆႈယူႇလူး
= ဢမ်ႇၸႂ်ႈ
٭ တေလႆႈသႂ်ႇႁဵတ်းႁိုဝ်လႃႇ
= သုတ်းတီႈဝႃႈ တီႈ "ၵူဝ်ႇ"ၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈသႂ်ႇ"ၸၢႆး" ၼႆၵေႃႈ
٭ ဢိူဝ်ႈၼႃႇ ပေႃးတီႈ "ၵူဝ်ႇ" ၼၼ်ႉသႂ်ႇ "ၸၢႆး"ၼႆၵေႃႈ ၸွင်ႇဢမ်ႇပဵၼ် ''ၸၢႆးမွင်ႇ"ၼႆႁိုဝ်လႃႇ
= ဢႃ ယိင်ႈၼွင်ႉလၢတ်ႈပႆႇသုတ်း ပႂ်ႉထွမ်ႇတေႃႇပေႃးသုတ်းၵွၼ်ႇလႄႈ
٭ :( :)
= တီႈ"ၵူဝ်ႇ" ၼၼ်ႉၵေႃႈသႂ်ႇ"ၸၢႆး"၊ တီႈ "မွင်ႇ"ၼၼ်ႉ ၵေႃႈသႂ်ႇ "ၸၢႆး"သေလႃႈ
٭ ဢီႈသင်ၵေႃ ယိင်းၼွင်ႉ
= တီႈ"ၵူဝ်ႇမွင်ႇ"ၼၼ်ႉ သႂ်ႇ"ၸၢႆးၸၢႆး"ၼႆသေလႃႈ ဢမ်ႇမေႃသႂ်ႇႁႃႉ တေႃႈဝႃႈ
٭ ႁီး မေႃၼႃႇၽႅဝ်လေႃႇ တေသႂ်ႇပၼ်ၵမ်းလဵဝ်ယဝ်ႉ ၼႃ ပႂ်ႉဢဝ်လႄႈ ယိင်းၼွင်ႉ ဝႃႈတႄႈဢိူဝ်ႈၼႆႉၼေႃ
= ပေႃးၸၢႆးၸၢႆးသႂ်ႇတႄႉၵေႃႈ ဝႃႈတႄႉလေႃႇ
٭ ဝႃႈတႄႉႁႃႉ ယိင်းၼွင်ႉ ၵဝ်ၼွၼ်းၾၼ်တႄႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၼေႃ
= ယၵ်းတူၺ်း ၼိူဝ်ႉၸဝ်ႈၵဝ်ႇလေႃႇ
٭ ယၵ်းတူၺ်းယဝ်ႉ
= ၸွင်ႇႁူႉၸဵပ်းယူႇႁႃႉ
٭ ႁူႉဢိူဝ်ႈ
= ပေႃးၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈၾၼ် ပဵၼ်ဢၼ်တႄႉဢိူဝ်ႈ
٭ :-* ယိင်းၼွင်ႉ ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ၵဝ်သိူဝ်းၸႂ်သေ ပိူၼ်ႈယဝ်ႉ :-*
= :-* မႄးလႅၵ်ႈပၼ် ၸိုဝ်ႈၽႂ်းၽႂ်းလႄႈ
٭ ဢေႃႈၶႃႈ :D
ၸၢႆးၸၢႆးၵေႃႈ တီႈၸိုဝ်ႈ ၵူဝ်ႇမွင်ႇၼၼ်ႉ မႄးလႅၵ်ႈလၢႆႈသႂ်ႇဝႃႈ ၸၢႆးၸၢႆးၼႆသေ ၶိုၼ်းသူင်ႇပၼ် ယိင်းၼွင်ႉၵမ်းလဵဝ်ယဝ်ႉ။ ယိင်းၼွင်ႉၵေႃႈ လူတ်ႇဢဝ်သေ လွမ်တူၺ်း ၸိုဝ်ႈမၼ်းလႄႈ ၸၢႆးၸၢႆး တီႈၼိူဝ်လိၵ်ႈၽိတ်ႈမွၵ်ႇၼၼ်ႉ ႁၢၼ်ႉၸႂ် ႁၢၼ်ႉၶေႃးယူႇ။
= ၸၢႆးၸၢႆး ၶွပ်ႈၸႂ်ယဝ်ႉၼႃ ယိင်းၼွင်ႉ တေဢဝ် ဢၼ်ၼႆႉသေ သူင်ႇပၼ် ၵူဝ်ႇမွင်ႇၶိုၼ်းဢိူဝ်ႈ
٭ တႄႉႁႃႉ လိၵ်ႈၽိတ်ႈမွၵ်ႇတႆးၸိူင်ႉၼႆ ႁဝ်းၶႂ်ႈတႅမ်ႈ ၼမ်ၼမ်ၵွၼ်ႇဢိူဝ်ႈ ယိင်းၼွင်ႉ
= တီႈလဵဝ်တႄႉ တႅမ်ႈလိၵ်ႈၽိတ်ႈမွၵ်ႇႁႃးဢွၼ်တၢင်းၵွၼ်ႇလႃႈ လိူၼ်တေမႃး လူဝ်ႇမွၵ်ႇပိူၼ်ႈယဝ်ႉ
٭ ႁိူၺ်း ၼႂ်းမိူင်းၵူၼ်းၼႆႉ မိူဝ်ႈၼႆႉ ၵျေႃႇသေပိူၼ်ႈ ယဝ်ႉဢိူၺ်း ဢိူၺ်း :O
٭ ٭ ٭
လိၵ်ႈၽိတ်ႈမွၵ်ႇထႅင်ႈၽိုၼ်ၼိုင်ႈ
ယိင်းၼွင်ႉ ဢဝ်လိၵ်ႈၽိတ်ႈမွၵ်ႇ ဢၼ်ၸၢႆးၸၢႆး ၶိုၼ်းမႄး တႅမ်ႈပဵၼ် ႁၢင်ႈတႆးၼၼ်ႉသေ သူင်ႇပၼ် တမ်ႈတီႈ ၵူဝ်ႇမွင်ႇယဝ်ႉ။ ၵူဝ်ႇမွင်ႇ ထၢင်ႇဝႃႈ ယိင်း ၼွင်ႉတေမႄးမႃးသင်ၼႆသေ ၼႅတ်ႈၽုၺ်ႇတူၺ်း ဢီးမေးလ်မၼ်းၽႂ်းၽႂ်းယူႇ။ ၽိူဝ်ႇႁၼ်ဝႃႈ ႁၢင်ႈလုၵ်ႈ ၶူၺ်ႇမႂ်ႇ လုၵ်ႈပႂ်ႉမႂ်ႇၵေႃႈ ပဵၼ်ႁၢင်ႈတႆး တီႈၸိုဝ်ႈမၼ်း ၼၼ်ႉၵေႃႈ သမ်ႉပဵၼ် ၸိုဝ်ႈၸၢႆးၸၢႆးၼႆ မၼ်းဢမ်ႇ ၶႂ်ႈယုမ်ႇသၢႆတႃမၼ်းသေ ၸင်ႇၶိုၼ်းၼႅတ်ႈ Chat ၸူးယိင်းၼွင်ႉၵမ်းလဵဝ်ယဝ်ႉ။
= ယိင်းၼွင်ႉ ၵွပ်ႈသင် သမ်ႉၵႂႃႇလႅၵ်ႈႁၢင်ႈလႅၵ်ႈၸိုဝ်ႈ ပႅတ်ႈလႃႇ
+ ၵူဝ်ႇမွင်ႇ ၼၼ်ႉပဵၼ် ၵၢင်ၸႂ်လႄႈ တၢင်းတႅပ်းတတ်းၸႂ်ယိင်းၼွင်ႉ ၵမ်းလိုၼ်းသုတ်းယဝ်ႉ
= ယိင်းၼွင်ႉ ယႃႇပေ ယွၵ်ႇပီႈၼႃ
+ ဢမ်ႇယွၵ်ႇ ၼႆႉပဵၼ် လိၵ်ႈၽိတ်ႈမွၵ်ႇ ႁႃးသွင်ၵေႃႉ ၸၢႆးၸၢႆး ၽိတ်ႈမွၵ်ႇ ၵူဝ်ႇမွင်ႇဢိူဝ်ႈၼႆႉ လိူၼ်ၼႃႈမႃး ႁႃးတေ ၵူပ်ႉၵူႈၵၼ်တႄႉတႄႉယဝ်ႉ
= ယိင်းၼွင်ႉ ပီႈမီးတၢင်းၽိတ်းသင် လၢတ်ႈလူး ၵွပ်ႈသင် ယိင်းသမ်ႉ ႁဵတ်းၸိူဝ်ႉၼႆ ပီႈဢမ်ႇပွင်ႇၸႂ်
+ ပီႈဢမ်ႇမီးတၢင်းၽိတ်းသင်ၼင်ႇၵဝ်ႇ
= ၵွပ်ႈသင် သမ်ႉၵိုင်ႉၵၢင်ႉ ႁဵတ်းၸိူင်ႉၼႆလႃႇ
+ ၵွပ်ႈယိင်းၼွင်ႉ ဢမ်ႇၶႂ်ႈပဵၼ်ၵျေႃႇၵႃႇၼၼ်ႉဢိူဝ်ႈ
= ၵျေႃႇၵႃႇၸိူင်ႉႁိုဝ် လၢတ်ႈလူး ပီႈဢမ်ႇပွင်ႇၸႂ်
+ - - - - - - - - - - - -
ယိင်းၼွင်ႉၵေႃႈ သပ်းလႅင်းၼႄ ၵူဝ်ႇမွင်ႇ လွင်ႈၵျေႃႇၵႃႇ ငဝ်ႈတေႃႇပၢႆယဝ်ႉ။ ၵူဝ်ႇမွင်ႇတႄႉ သမ်ႉပေႃး ဢမ်ႇၶႂ်ႈယုမ်ႇ ၶေႃႈၵႂၢမ်းယိင်းၼွင်ႉလႆႈယဝ်ႉ။ ၶေႃႈ ၵႂၢမ်းဢၼ်မႃးထိပ်ႇတွင်ႈသႂ်ႇ မၢၵ်ႇႁူဝ်ၸႂ်မၼ်းၼၼ်ႉတႄႉပဵၼ် ၶေႃႈၵႂၢမ်းတီႈတႂ်ႈၼႆႉယဝ်ႉ။
ယိင်းၼွင်ႉ ဢမ်ႇၶႂ်ႈပဵၼ် ၵျေႃႇၵႃႇ
ယိင်းၼွင်ႉ ဢမ်ႇၶႂ်ႈပဵၼ် ၵျေႃႇၵႃႇ
ယိင်းၼွင်ႉ ဢမ်ႇၶႂ်ႈပဵၼ် ၵျေႃႇၵႃႇ
သုတ်းယဝ်ႉ
ၵၢပ်ႈပၢၼ်လႅၵ်ႈလၢႆႈမႃးယဝ်ႉလႄႈ ၼမ်ႉၸႂ်တႆး ဢမ်ႇလႅၵ်ႈလၢႆႈၼႆ ဢမ်ႇပဵၼ်ယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈၼၼ် ၸိူဝ်းႁဝ်းတႆးပၢၼ်မႂ်ႇ ဢဝ်ၸိူင်းပွတ်းႁူဝ်ၼႆႉ သႂ်ႇၸႂ်ဝႆႉ ၵူႈၵေႃႉ၊ ယႃႇပေၶျေႃႉယွၼ်ႇၼမ်ႉၸႂ်၊ ဢဝ်ၽႂ်ၵေႃႈ ႁႂ်ႈပဵၼ်တႆး၊ ႁဝ်းပိူင်းၽႆး သိုပ်ႇတႅမ်ႈပိုၼ်းမႂ်ႇၵႂႃႇ ႁႂ်ႈတႆးႁဝ်း ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလင် ၵိုၵ်းၵမ်ႇၽႃႇ။
ယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ ၼေႃႇတႅၼ်းၶိူဝ်း တႆးႁဝ်း တၵ်းတေ သိုပ်ႇပဵၼ် (ႁႅင်းၸႂ်ၶႅင်) ၵူႈၵေႃႉ ၵူႈတီႈ ၵူႈၶၢဝ်းယူႇ ၼႆသေ
ႁႅင်းသိူဝ်ၶႅင် (တၢင်ႉယၢၼ်း)[full_width]


text:
လူတ်ႉၵႃးလူင်းသူၼ်းတုမ်ႁႃသဵင်ၵၢင်ၸႂ် ၸုမ်းပႃႇတီႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈပဢူဝ်း (PNO) လမ်းၼိုင်ႈ ပဵၼ်ၽေးၵိုင်ႉၵၢင်ႉ ပိၼ်ႈၶွမ်ႈ တီႈႁိမ်းဝၢၼ်ႈယဵၼ်ႇ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းသီႇသႅင်ႇ မိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်းသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈမီးၵူၼ်းလူႉတၢႆ 3 ၵေႃႉ လႄႈ သဵၼ်တူၵ်းလူတ်ႉၵႃး လူႉတၢႆထႅင်ႈ 1 ၵေႃႉ ဝႃႈၼႆ။
သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇၼႂ်းမိူင်း လၢႆလၢႆဢၼ် တႅမ်ႈဢွၵ်ႇၵႂႃႇဝႃႈ မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 22 October 2020 (လိူၼ်သိပ်းဢဵတ်းမႂ်ႇ 6 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2114 ၼီႈ) ယၢမ်းႁူဝ်ၶမ်ႈ 18 : 00 မူင်းပၢႆ လူတ်ႉၵႃး ၸုမ်းပႃႇတီႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈပဢူဝ်း (PNO) ဢၼ်လူင်းသူၼ်းတုမ်ႁႃသဵင်ၵၢင်ၸႂ် ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းသီႇသႅင်ႇ မိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်းၼၼ်ႉ လူတ်ႉၵႃးတႃႇလမ်းၼိုင်ႈ မၢၵ်ႇၵႃးတႅၵ်ႇသေ ပဵၼ်ၽေးၵိုင်ႉၵၢင်ႉ ပိၼ်ႈၶွမ်ႈတီႈႁိမ်း ဝၢၼ်ႈယဵၼ်ႇ လႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းဢၼ်ၶီႇၸွမ်း ၼိူဝ်လူတ်ႉၵႃးၼၼ်ႉ လူႉသဵင်ႈတၢႆ 3 ၵေႃႉ၊ မၢတ်ႇၸဵပ်းၵမ်ႈၽွင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။
လူတ်ႉၵႃးလူင်းသူၼ်းတုမ် ႁႃသဵင်ၵၢင်ၸႂ် ပႃႇတီႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈပဢူဝ်း (PNO) ဢၼ်ပိၼ်ႈၶွမ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်လူတ်ႉၵႃး မၢၵ်ႇ 6 ႁူၺ်ႇ မီးၵူၼ်းၶီႇၸွမ်းဢမ်ႇယွမ်း 20 ၵေႃႉ၊ ယွၼ်ႉလူတ်ႉၵႃးပိၼ်ႈလႄႈ ဢၼ်လႆႈလူႉတၢႆၵႂႃႇ 3 ၵေႃႉၼႆႉ ပဵၼ်ၽူႈယိင်းတင်း 3 ၵေႃႉ သေ ၼႂ်းၵူၼ်းဢၼ်လႆႈမၢတ်ႇၸဵပ်း ၼၼ်ႉသမ်ႉ တႃႇၵေႃႉၼိုင်ႈ မၢတ်ႇၸဵပ်းႁၢဝ်ႈႁႅင်းဝႆႉလႄႈ ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းၶဝ် လႆႈဢဝ်သူင်ႇ ယူတ်းယႃတူဝ်ဝႆႉတီႈ ႁူင်းယႃၸဝ်ႈၸၢမ်ႇထုၼ်း ဝဵင်းလူင်တူၼ်ႈတီး ၼႆယဝ်ႉ။
သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ Mekong News တႅမ်ႈဢွၵ်ႇၵႂႃႇဝႃႈ မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 22 October 2020 ယၢမ်းၵၢင်ၶမ်ႈ ၸုမ်းပႃႇတီႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈပဢူဝ်း (PNO) ဢၼ်ဢဝ်လူတ်ႉၵႃး လူင်းသူၼ်းတုမ် ႁႃသဵင်ၵၢင်ၸႂ် ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းသီႇသႅင်ႇ မိူင်းတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ ၽွင်းတိုၵ်ႉပွၵ်ႈၶိုၼ်းၼၼ်ႉ မီးၽူႈၸၢႆးၵေႃႉၼိုင်ႈ သဵၼ်တူၵ်းလူတ်ႉၵႃး တီႈႁိမ်းပွၵ်ႉႁူဝ်ဝဵင်း ဝဵင်းႁူဝ်ပူင်းလႄႈ လႆႈလူႉတၢႆၵႂႃႇထႅင်ႈ 1 ၵေႃႉ မိူၼ်ၵၼ် ဝႃႈၼႆ။
ယွၼ်ႉႁေႃႈလူတ်ႉၵႃး ဢမ်ႇတူၺ်းသီႇတူၺ်းႁႃႈသေ ထိုင်တီႈပေႃးႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းၶီႇၸွမ်း သဵၼ်တူၵ်းၵႃး လူႉတၢႆလႄႈ ၵူၼ်းႁေႃႈလူတ်ႉၵႃး လူင်းသူၼ်းတုမ်ႁႃသဵင် ပႃႇတီႇ (PNO) ၼၼ်ႉတႄႉ ပလိၵ်ႈမၢၼ်ႈ ဝဵင်းႁူဝ်ပူင်း ပိုတ်ႇလိူင်ႈဢဝ်တၢင်းၽိတ်းဝႆႉယူႇ ၼႆယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 18 October 2020 (လိူၼ်သိပ်းဢဵတ်းမႂ်ႇ 2 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2114 ၼီႈ) ၼၼ်ႉၵေႃႈ ၸုမ်းပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် ဝဵင်းမူႇၸေႊ လူင်းသူၼ်းတုမ်ႁႃသဵင်ၵၢင်ၸႂ် တီႈထုင်ႉ (19) ဝၢၼ်ႈ ၸႄႈဝဵင်းဝၢၼ်ႈႁဵဝ်း ၸႄႈတွၼ်ႈမူႇၸေႊသေ လႆႈထူပ်းၽေးၵိုင်ႉၵၢင်ႉ ၵႃးလမ်းၼိုင်ႈ တူၵ်းၵႂႃႇၼႂ်းၼမ်ႉမၢဝ်းလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းၸွမ်းၵႃး လူႉတၢႆၵႂႃႇ (3) ၵေႃႉလႄႈ လွင်ႈၸွမ်းၼမ်ႉသေႁၢႆလၢႆဝႆႉ (1) ၵေႃႉ မိူၼ်ၵၼ်။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တေဢဝ်မႆႉၸိူဝ်းဢၼ်တီႉၺွပ်းလႆႈၼႂ်းမိူင်း ၼမ်ႉၼၵ်းၼပ်ႉႁူဝ်ႁဵင်တၢၼ်ႇ ၶၢႆပၼ်ၼွၵ်ႈမိူင်းသေ ႁႃငိုၼ်းၸရိပ်ႈ တႃႇမႃးၸႂ်ႉၼႂ်းၵၢၼ်သိုၵ်း ၼႆယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈဝႃးဝၼ်းထီႉ 26 May 2021 (လိူၼ်ႁူၵ်းလွင်ႈ 1 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2115 ၼီႈ) ၸုမ်းၶူၼ်ႉႁႃၶေႃႈမုၼ်းလွင်ႈသၽႃႇဝသိင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉ (EIA) ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉဝႃႈ ၼႂ်းဢမ်ႇႁိုင်သင်ၼႆႉ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တေၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ၵႃႉၶၢႆမႆႉ (သစ်လေလံပွဲ) သေ ၶၢႆပၼ်လွၵ်းၵၢတ်ႇမႆႉၼွၵ်ႈမိူင်း ႁႃငိုၼ်းတႃႇမႃးၸႂ်ႉၼႂ်းၵၢၼ်သိုၵ်း ၼႆယဝ်ႉ။
ပၢင်ၵႃႉၶၢႆမႆႉၼၼ်ႉၵေႃႈ ယူႇတီႈၸုမ်းၵႃႉၶၢႆမႆႉမိူင်းမၢၼ်ႈ (မြန်မာ့သစ်လုပ်ငန်း) ဢၼ်ၵုမ်းၵမ်ၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆမႆႉၼႂ်းမိူင်း တင်းမူတ်းၼၼ်ႉ တေဢွၼ်ႁူဝ်ၸတ်းႁဵတ်းၵႂႃႇ ဝႃႈၼႆ။
ၸုမ်းၵႃႉၶၢႆမႆႉမိူင်းမၢၼ်ႈၼႆႉ မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်းယူႇၽၢႆႇတႂ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ NLD သေတႃႉ ဝၢႆးသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းဢၢမ်းၼၢတ်ႈမႃးၼႆႉတႄႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵုမ်းၵမ်ဝႆႉမူတ်းယဝ်ႉဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းပၢင်ၵႃႉၶၢႆမႆႉၼၼ်ႉ တေမီးပႃးမႆႉ မိူဝ်ႈပၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ NLD တီႉၺွပ်းဝႆႉ ဢၼ်မီးၼမ်ႉၼၵ်းမွၵ်ႈ 203,209 တၢၼ်ႇ ၼႆယဝ်ႉ။
ၾဵၵ်ႉ တူဝ်ႇဝႃႇတီႇ Faith Doherty ႁူဝ်ၼႃႈၽၢႆႇပၼ်ၾၢင်ႉလွင်ႈပႃႇမႆႉ ၼႂ်းၸုမ်း EIA လၢတ်ႈဝႃႈ− ယူႇတီႈ ႁွင်ႈၵၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈဢၼ်ၼိုင်ႈသေ ဢဝ်မႆႉဢၼ်တီႉၺွပ်းဝႆႉၼၼ်ႉ ၶၢႆပၼ်ၼွၵ်ႈမိူင်း ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ တေလႆႈႁၼ်ဝႃႈ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် လူဝ်ႇၸႂ်ႉတိုဝ်းငိုၼ်းႁိပ်ႈၼႅတ်ႈ တႃႇဢဝ်မႃးၸႂ်ႉတိုဝ်း ၼႂ်းၵၢၼ်ၶီႇၼဵၵ်းတဵၵ်းတဵင် ၵူၼ်းမိူင်းၵူၺ်း၊ လွင်ႈၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈႁဝ်းႁၼ်ထိုင်လႄႈမၵ်းမၼ်ႈလႆႈဝႃႈ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸႂ်ႉတိုဝ်းမႆႉၸိုင်ႈမိူင်းသေ ႁႃငိုၼ်းၸရိပ်ႈ တႃႇတူဝ်ၵဝ်ႇၵူၺ်း ဝႃႈၼႆ။
ၸွမ်းၼင်ႇၶေႃႈမၵ်းမၼ်ႈ ပၢင်ၵႃႉၶၢႆမႆႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉ EIA ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉဝႃႈ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈမၵ်းမၼ်ႈၵႃႈၶၼ်ဝႆႉသေတႃႉ ၵူၼ်းၵႃႉဢၼ်တေၶဝ်ႈသိုဝ်ႉမႆႉၸိူဝ်းၼႆႉ တေလႆႈပၼ် ငိုၼ်းဝႆႉ 10,000 တေႃႇလႃႇဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ လူင်ႈၼႃႈဢွၼ်တၢင်းၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းပၢင်ၵႃႉၶၢႆမႆႉၼႆႉၵေႃႈ တေၸႂ်ႉငိုၼ်းတေႃႇလႃႇဢမေႇရိၵၢၼ်ႇမဵဝ်းလဵဝ်ၵူၺ်းသေ ၼႂ်းၵၢၼ်လွႆးဢၢပ်ႈငိုၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ပိၵ်ႉဢိုတ်းသၢၵ်ႈသေႇလၵ်းထၢၼ်ဝႆႉလႄႈ လမ်းၸွမ်းငဝ်ႈႁၢၵ်ႈသၢၵ်ႈသေႇမၼ်းယၢပ်ႇၼႆ EIA ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉၼင်ႇၼႆ။
ၽွင်းယၢမ်း ဢမေႇရိၵၢၼ်ႇလႄႈ မိူင်းၶႅၼ်ႇၼေႇတႃႇ ဢွၼ်ၵၼ်ပိၵ်ႉဢိုတ်း ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁူမ်ႈပႃး ၶွမ်ႇပၼီႇဢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈတင်း တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈယူႇၼႆႉ ၽၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈသမ်ႉ ဢဝ်မႆႉဢၼ်တီႉၺွပ်းလႆႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢွၵ်ႇမႃးၶၢႆပၼ် ၼွၵ်ႈမိူင်းၼႆယဝ်ႉ။
ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈမိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ၵူႈမိူင်းမိူင်းၵေႃႈ ႁပ်ႉႁူႉႁၼ်ၸွမ်း ငဝ်းလၢႆးမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢၼ်မီးသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းဢၢမ်းၼၢတ်ႈ ၵေႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉၵူႈဝၼ်းဝၼ်းၼႆႉသေ သင်ဝႃႈ ၸိုင်ႈမိူင်းလႂ် ဢမ်ႇၼၼ် ၸုမ်းၵႃႉၶၢႆၸုမ်းလႂ်ပၼ်ငိုၼ်းတေႃႇလႃႇသေ တင်ႈၸႂ်သိုဝ်ႉမႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ဢမ်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်းတြႃးၼႆၸိုင် ပွင်ႇဝႃႈၶဝ်ပၼ်ႁႅင်းလွင်ႈၵေႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉသေ ဢဝ်ၼမ်ႉမျၢတ်ႈၼမ်ႉတွၼ်းၼိူဝ်ၸိုင်ႈမိူင်းဢၼ်တိုၵ်ႉမီးလွင်ႈသုၵ်ႉယုင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။
ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ၵႆႉၵႆႉလၢတ်ႈဝႃႈ ႁဵတ်းၸွမ်းၼင်ႇမၢႆမီႈၸိုင်ႈမိူင်းမီးၼၼ်ႉၼႆသေတႃႉ တီႈတႄႉမၼ်းလွင်ႈဢၼ်ၶဝ်ဢဝ်မႆႉတီႉၺွပ်းဝႆႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢွၵ်ႇမႃးၶၢႆပၼ်ၼွၵ်ႈမိူင်းၼႆႉ ၼႄလႆႈၵမ်းသိုဝ်ႈဝႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶိုၼ်းပူၼ်ႉပႅၼ်မၢႆမီႈၸိုင်ႈမိူင်း ဢၼ်ၶဝ်မၵ်းမၼ်ႈၶိုၼ်ႈမႃးၼၼ်ႉႁင်းၵူၺ်း ဝႃႈၼႆ။
ၸိုင်ႈမိူင်းဢၼ်သိုဝ်ႉမႆႉမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်မိူင်းၶႄႇ၊ ဢိၼ်းတီးယႃး လႄႈ မိူင်းထႆးသေ တႄႇဢဝ်ပီႊ 2007 ထိုင် 2017 ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း (10) ပီႊ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၶၢႆဢွၵ်ႇမႆႉသၵ်း လႄႈ ပႅၼ်ႈ တႃႇသၢင်ႉငိုၼ်း 2.79 ပီႇလီႇယၼ်ႇ တေႃႇလႃႇဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ ၼႆယဝ်ႉ။ (ပဵၼ်သၢႆမၢႆဢၼ်ယိုၼ်ႈထိုင်လႆႈ)
မိူဝ်ႈလိူၼ်ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉၵေႃႈ လုမ်းတႅပ်းတတ်းတြႃးယူးရူပ်ႇ ဢၼ်မီးတီႈမိူင်းၵျႃႇမၼီႇ တႅပ်းတတ်းပၼ်တၢမ်ႇငိုၼ်း ၶွမ်ႇပၼီႇၵႃႉၶၢႆမႆႉ မိူင်းၵျႃႇမၼီႇ WOB Timber တႃႇသၢင်ႉငိုၼ်း 4 လၢၼ်ႉတေႃႇလႃႇဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ ယွၼ်ႉသိုဝ်ႉၶၢႆမႆႉမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် လူၺ်ႈၼွၵ်ႈမၢႆမီႈသေ သူင်ႇၵႂႃႇၶၢႆၼႂ်းယူးရူပ်ႇ ၼႆယဝ်ႉ။
ၸုမ်းၶူၼ်ႉႁႃၶေႃႈမုၼ်းလွင်ႈသၽႃႇဝသိင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉ (EIA) ၼႆႉ ငဝ်ႈလုမ်းပၵ်းဝႆႉတီႈ ဝဵင်းလူင်လၢၼ်ႇတၢၼ်ႇ မိူင်းဢင်းၵိတ်း ပဵၼ်ၸုမ်းဢၼ်ၶူၼ်ႉႁႃၶေႃႈမုၼ်း ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈ ပူၼ်ႉပႅၼ်ႁဵတ်းႁၢႆႉၸႃႉတေႃႇ သၽႃႇဝသိင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ၽူႈၵုမ်းၸီႉသင်ႇ (Director general) ၸုမ်းပၢႆးယူႇလီလုမ်ႈၾႃႉ (WHO) Tedros Adhanom Ghebreyesus လႆႈႁူပ်ႉထူပ်းတင်း တူဝ်တႅၼ်းၽၢႆႇၵၢၼ်မိူင်းလႄႈ ၽၢႆႇပၢႆးမၢၵ်ႇမီး ယူးရူပ်ႇယဝ်ႉသေ ၵဵဝ်ႇလွင်ႈတၢင်းပဵၼ် COVID-19 ၼၼ်ႉ လႆႈလၢတ်ႈၵႂႃႇဝႃႈ ၽေးၵႃႇလတၢင်းပဵၼ်ယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး လႄႈ လွင်ႈယူႇသၢင်ႈၵိၼ်သဝ်း ၼႂ်းတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ၼ်ၸီႉၼႄဝႃႈ လုမ်ႈၾႃႉဢမ်ႇမီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
သဵၼ်ႈတၢင်းဢၼ်တေၵိုတ်းယိုတ်းပႅတ်ႈ တၢင်းပဵၼ်ၵႃႇလလူင် COVID-19 ၼႆႉလႆႈ ၶၼ်ၶၼ်ၽႂ်းၽႂ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ပဵၼ်လွင်ႈလူဝ်ႇလႆႈႁပ်ႉယႃႈယႃႁႄႉၵင်ႈၸိူဝ်ႉမႅင်း တၢင်းပဵၼ် COVID-19 ၽဵင်ႇပဵင်းၵၼ် လႄႈ ၵူႈမိူင်းၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉၼၼ်ႉၵေႃႈ လူဝ်ႇဝႆႉၸႂ်ၽိူၵ်ႇၸိုၼ်ႈၶၢဝ်သႂ်သေ ႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈယူႇ ဝႃႈၼႆ။
သင်ဝႃႈ လွင်ႈလႆႈႁပ်ႉသမ်းယႃႈယႃႁႄႉၵင်ႈၸိူဝ်ႉမႅင်း တၢင်းပဵၼ် COVID-19 ပႆႇမီးလွင်ႈၽဵင်ႇပဵင်းၵၼ် ၵူၼ်းၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ ပႆႇလႆႈႁပ်ႉသမ်း မိူၼ်ၵၼ်ၵူႈၵေႃႉၼႆၸိုင် လွင်ႈယူႇၵိၼ်သဝ်းၵူၼ်းမိူင်း လွင်ႈပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ တေယူပ်ႈယွမ်းသူၼ်ႈသိၼ်းသၢၼ်သေ ပဵၼ်ၶၢဝ်းယၢမ်းလီ တႃႇၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 တေၸၢင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈ ၸိူဝ်ႉၽၼ်းမႂ်ႇတိၵ်းတိၵ်းၼၼ်ႉယူႇဝႃႈၼႆ။
ၸွမ်းၼင်ႇၶေႃႈမုၼ်းတီႈ ၸၼ်ႉၸွမ် Johns Hopkins ဢွၵ်ႇဝႆႉၼၼ်ႉ တူဝ်ႈလုမ်ႈၾႃႉၼႆႉ ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း တၢင်းပဵၼ် COVID-19 မီးယူႇ 234.6 လၢၼ်ႉသေ ၼႂ်းၼၼ်ႉ မီးၵူၼ်းလူႉတၢႆယူႇမွၵ်ႈ 5 လၢၼ်ႉ ၼႆႉယဝ်ႉသေ ငဝ်းလၢႆးၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း တၢင်းပဵၼ် COVID-19 တီႈယူးရူပ်ႇၵေႃႈ တေလႆႈဝႃႈ ပဵၼ်လွင်ႈဢၼ်လီတူၵ်းၸႂ်ယူႇသေ ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်း သုင်ၶိုၼ်ႈထိုင် 19 လၢၼ်ႉယဝ်ႉဝႃႈၼႆ။
လိူၼ်ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ တီႈမိူင်းရူဝ်ႇမေးၼီးယႃး (Romania) ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ် COVID-19 မီးယူႇမွၵ်ႈ ၼိုင်ႈႁဵင်ၼႆႉၵူၺ်းသေ ထိုင်မႃးယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ မီးယူႇမွၵ်ႈ 12,500 ၵေႃႉယဝ်ႉလႄႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵေႃႈ ဢွၵ်ႇမၢႆမီႈမႂ်ႇ ၵုမ်းထိင်းလွင်ႈၽႄႈလၢမ်းၸိူဝ်ႉမႅင်းတၢင်းပဵၼ်ယူႇသေတႃႉၵေႃႈ မီးၵူၼ်းမိူင်းၵမ်ႈၽွင်ႈ ဢွၵ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ် လွင်ႈမၢႆမီႈမႂ်ႇၼႆႉပႃးယူႇဝႃႈၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ဝၢႆးသေပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပီႊ 2020 ယဝ်ႉတူဝ်ႈၵႂႃႇယဝ်ႉ ၶွမ်ႇမသျိၼ်ႇပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ သဵၼ်ႈသၢႆမၢႆ ၽူႈမီးသုၼ်ႇတွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် တူဝ်ႈတင်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼၼ်ႉ မီးလွင်ႈၽိတ်းပိူင်ႈ တႃႇၵူၼ်း ၼိုင်ႈလၢၼ်ႉပၢႆဝႃႈၼႆ။
မိူဝ်ႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈယဝ်ႉတူဝ်ႈၵႂႃႇ ဝၼ်းထီႉ 9 November 2020 (လိူၼ်သိပ်းဢဵတ်းလွင်ႈ 9 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2114 ၼီႈ) ၼၼ်ႉ ၶွမ်ႇမသျိၼ်ႇပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ လႄႈ သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၶဝ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵႂႃႇဝႃႈ ၽူႈဢၼ်မီးသုၼ်ႇတွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် တူဝ်ႈတင်းမိူင်းၼႆႉ မီး 37 လၢၼ်ႉပၢႆ (37,268,876 ၵေႃႉ) ၼႆယဝ်ႉ။
ၵူၺ်းၵႃႈ မိူဝ်ႈဝႃးဝၼ်းထီႉ 2 December 2020 (လိူၼ်သိပ်းသွင်လွင်ႈ 3 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2114 ၼီႈ) သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၶိုၼ်းပိုၼ်ၽၢဝ်ႇသပ်းလႅင်းဝႃႈ သဵၼ်ႈသၢႆမၢႆ ၽူႈဢၼ်မီးသုၼ်ႇ တွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် တူဝ်ႈတၢင်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် 37 လၢၼ်ႉပၢႆၼႆႉ ဢမ်ႇပႆႇလႆႈသႂ်ႇပႃး သဵၼ်ႈသၢႆမၢႆၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းဢၼ်ယူႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဢမ်ႇလႆႈၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ဝႃႈၼႆ။
ယွၼ်ႉၼၼ် သဵၼ်ႈသၢႆမၢႆ ဢၼ်မၢၼ်ႇမႅၼ်ႈမၼ်း တေပဵၼ် 38 လၢၼ်ႉပၢႆ (38,271,447 ၵေႃႉ) ၼႆယဝ်ႉ။
ပေႃးၶိုၼ်းမႃးၼပ်ႉတူၺ်း ပိုၼ်ႉတီႈဢၼ်ဢမ်ႇလႆႈၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆၸိုင် တေမီးမိူင်းတႆး၊ မိူင်းရၶႅင်ႇ၊ မိူင်းၶၢင်၊ မိူင်းမွၼ်း၊ မိူင်းယၢင်းလႄႈ တိူင်းပႃႇၵိူဝ် ၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းၵႃႈ 38 လၢၼ်ႉပၢႆ ဢၼ်ပႃးသဵၼ်ႈသၢႆမၢႆၵူၼ်းမိူင်း မိူင်းရၶႅင်ႇ ဢၼ်တွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်လႆႈၼၼ်ႉ ပေႃးၶိုၼ်းမႃးတူၺ်းၼႆၸိုင် ႁူမ်ႈတင်းသဵင်ႈမီး 470,000 ပၢႆၵူၺ်း ၼႆယဝ်ႉ။
ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း ၶွမ်ႇမသျိၼ်ႇပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ မိူင်းရၶႅင်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ − ၼႂ်းမိူင်းရၶႅင်ႇၼၼ်ႉ ၽူႈဢၼ်မီးသုၼ်ႇတွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်တင်းမူတ်းမီး ၼိုင်ႈလၢၼ်ႉပၢႆ (1,694,753 ၵေႃႉ) ၼႆလႄႈ သင်ဝႃႈ မႃးႁူမ်ႈၵၼ်တူၺ်းထႅင်ႈၼႆၸိုင် သၢႆမၢႆၽူႈဢၼ်မီးသုၼ်ႇတွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် တေပဵၼ် 39 လၢၼ်ႉပၢႆ ၼႆယဝ်ႉ။
ဢၼ်ၶွမ်ႇမသျိၼ်ႇပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ ဢွင်ႈတီႈဢၼ်ဢမ်ႇၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆၼၼ်ႉ သၢႆမၢႆမိူင်းတႆးသမ်ႉၼပ်ႉပႃး ၵူႈပိုၼ်ႉတီႈယူႇၼႆယဝ်ႉ။
ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈၼႆႉသေ ၽူႈၵိူဝ်းၵုမ် ၽၢႆႇမၢႆမီႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်လၢတ်ႈဝႃႈ− လွင်ႈသဵၼ်ႈသၢႆမၢႆ ၽိတ်းပိူင်ႈၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ ပုၼ်ႈၽွၼ်းမီးတီႈ ၽူႈၵဵပ်းၶေႃႈမုၼ်း၊ သင်ဝႃႈမီးလွင်ႈၽိတ်းပိူင်ႈၸိူင်ႉၼႆသေ မီးလွင်ႈလႅၼ်ၵိၼ် ၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်ၵၼ်ၶိုၼ်ႈမႃးၼႆ ၽၢႆႇၶွမ်ႇမသျိၼ်ႇၶဝ် တေႁဵတ်းႁိုဝ်ၵႄႈလိတ်ႈ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ထုၵ်ႇလီဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်း သပ်းလႅင်းၼႄၵူၼ်းမိူင်း ႁႂ်ႈပေႃးၸႅင်ႈလႅင်းလီလိူဝ် သေၼႆႉယူႇၼႆယဝ်ႉ။
ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း လႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ ထတ်းသၢင်လၢတ်ႈဝႃႈ − ပုၼ်ႈၽွၼ်း ၶွမ်ႇမသျိၼ်ႇ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈႁဵတ်းသၢႆမၢႆၵူၼ်းမိူင်း၊ သၢႆမၢႆပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း (5) ပီႊ ႁႂ်ႈပေႃးမၢၼ်ႇမႅၼ်ႈၼႆလႄႈ လွင်ႈၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈယူပ်ႈယွမ်း ၶွမ်ႇမသျိၼ်ႇပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တဵမ်တဵမ်ယဝ်ႉဝႃႈၼႆ။
ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း United Nationalities Democracy Party (UNDP) လၢတ်ႈဝႃႈ − ဢၼ်ၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈယူပ်ႈယွမ်း ၶွမ်ႇမသျိၼ်ႇပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ၊ တႄႇၸဵမ်မိူဝ်ႈတႄႇမၼ်းယဝ်ႉ ၵမ်ႈၽွင်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇယုမ်ႇယမ်ၼိူဝ်ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈမိူင်းၼႆႉ၊ ဢမ်ႇပေႃးမီးလွင်ႈၽဵင်ႇပဵင်း၊ မီးလွင်ႈပႅတ်ႉလႅၼ် ၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်ၵၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉယူႇၼႆႉ ၶွမ်ႇမသျိၼ်ႇၶဝ်သမ်ႉ ဢွၵ်ႇမႃးပိုၼ်ၽၢဝ်ႇထႅင်ႈၸိူင်ႉၼႆ ႁဵတ်းႁႂ်ႈႁၼ်ဝႃႈ လွင်ႈဢမ်ႇယုမ်ႇယမ်ၼိူဝ်ၶွမ်ႇမသျိၼ်ႇပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼၼ်ႉ ၸႅင်ႈလႅင်းလီၶိုၼ်ႈမႃးထႅင်ႈ ဝႃႈၼႆ။
ယွၼ်ႉၼၼ်လႄႈ ပႅၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ယဝ်ႉတူဝ်ႈၵႂႃႇယဝ်ႉၼႆသေတႃႉ လွင်ႈၼႆႉ ယိုင်ႈၶႅၼ်းႁဵတ်းႁႂ်ႈ ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း မီးလွင်ႈမႆႈၸႂ်လႄႈ ဢမ်ႇတႅၵ်ႇလႅင်းၶိုၼ်ႈမႃး ၵူဝ်မီးၵူၼ်းလၵ်ႉယွၵ်ႇလႅၼ်တွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် ၼႆယဝ်ႉ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းလုၵ်ႈႁဵၼ်း
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 12.10.2018 လႆႈၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်း ေၼႃႇတႅၼ်းၶိူဝ်း လုၵ်ႈႁဵၼ်း ႁူင်းႁဵၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈႄလႈ ပၢင်ၵၼ်ႇေတႃးၶူးသွၼ် ဢိင်ႇပႃးၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင်ၼႂ်းႁွင်ႈၵၢၼ်ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉၶႃႈႁဝ်းလႆႈပၼ် ၵႂၢမ်းႁူႉလုၵ်ႈႁဵၼ်းႄလႈ ေၼႃႇတႅၼ်းၶိူဝ်းႁဝ်း ၶဝ်ၵႂႃႇ ေတမီးယူႇ 3 ႁူဝ်ေၶႃႈ
- ႁႂ်ႈမီးၽႅင်ၵၢၼ် ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းဢိုတ်းႁဵၼ်း
- ပၵ်းပိူင် ပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈ
- ႁႂ်ႈေမႃႁူႉၵုင်ႇမုင်
- ၽွင်းပိၵ်ႉႁူင်းႁဵၼ်းႁႂ်ႈမီးၽႅင်ၵၢၼ်ႁဵတ်း
ၼႂ်းပၢင်ပၼ်ၵႂၢမ်းႁူႉၼၼ်ႉ ၶႃႈႁဝ်းလႆႈပၼ် ၵႂၢမ်းႁူႉတီႈ ေၼႃႇတႅၼ်းၶိူဝ်းႁဝ်းၶဝ် မိူဝ်းၼႃႈဝႃႈ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းႁဝ်း ပိၵ်ႉႁူင်းႁဵၼ်းၼႆႉ ေတလႆႈမီႈၽႅင်ၵၢၼ်တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ယူႇ ယႃႇေပယူႇလၢႆလၢႆ ယႃႇေပယႃႉၶၢဝ်းယၢမ်းႁႂ်ႈမၼ်းသူမ်းၵႂႃႇလၢႆလၢႆ ၊ ၶၢဝ်းယၢမ်းၼႆႉ ဢဝ်ၶိုၼ်းဢမ်ႇလႆႈ။ တွၼ်ႈတႃႇ မိူဝ်ႈၽုၵ်ႇႁဝ်းေတႁဵတ်းၵၢၼ်သင် ႁဝ်းေတၵႂႃႇလႂ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ၽႂ်ၽႂ်ေၵႃႈထုၵ်ႇလီမီးၽႅင်ၵၢၼ် ၽႂ်ႁင်းမၼ်းယူႇ ၵူၼ်းၸိူဝ်းပိူၼ်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇၵူႈဝၼ်းဝၼ်း ၵူႈၶၢဝ်းၶၢဝ်းၼၼ်ႉ ၶဝ်ေတမီႈၽႅင်ၵၢၼ် ၸွမ်းၶၢဝ်းယၢမ်းၵူႈၶၢဝ်း သင်ဝႃႈႁဝ်းၶႂ်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမိူဝ်ႈပိူၼ်ႈ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈၸၢတ်ႈပၢၼ်ႁဝ်း ၶိုၼ်ႈၼႃႈမိူၼ်ပိူၼ်ႈၼႆေၵႃႈ ႁဝ်းထုၵ်ႇလီဢွၼ်ၵၼ် ၸၼ်ၽႅင်ၵၢၼ်ၽႂ်မၼ်းယူႇ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း ၶိုၼ်ႈႁူင်းႁဵၼ်းမႃး ၼႆႉ ပဵၼ်ၶၢဝ်းယၢမ်း ဢၼ်ႁဝ်းသၢင်ႈဝႆႉတွၼ်ႈတႃႇၸၢတ်ႈပၢၼ်ႁဝ်းမိူဝ်းၼႃႈ ၼိုင်ႈဢၼ်ေၵႃႈၸႂ်ႈ သင်ဝႃႈ ပိၵ်ႉႁူင်းႁဵၼ်းၵႂႃႇၼႆေၵႃႈ ယႃႇေပယူႇလၢႆၵိၼ်လၢႆ ႁႂ်ႈေမႃၸွႆႈၵၼ်ေပႃႈတၢင်းႄမႈႄလႈ ႁႂ်ႈေမႃထွမ်ႇၵႂၢမ်းေပႃႈႄမႈႁဝ်း။
ပၢင်ပၼ်ၵႂၢမ်းႁူႉလုၵ်ႈႁဵၼ်း
- ပၵ်းပိူင်တွပ်ႇလိၵ်ႈ
ၵၢၼ်တွပ်ႇလိၵ်ႈဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ မၼ်းမိူၼ်ၼင်ပၢင်တိုၵ်း သိုၵ်းၼိုင်ႈဢၼ်ယူႇ မၼ်းပဵၼ် ပၢင်တိုၵ်းဢွင်ႇေပႉၸၢတ်ႈပၢၼ်တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇႄလႈ တွၼ်ႈတႃႇ ဝၢၼ်ႈမိူင်းႁဝ်းမိူဝ်းၼႃႈယူႇ။ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 4လိူၼ် ၼႆႉဢၼ်ႁဝ်းလႆႈၶတ်းၸႂ်မႃး ဢၼ်ႁဝ်းလႆႈသုမ်းၶၢဝ်းယၢမ်းမႃး ဢၼ်ႁဝ်းလႆႈယၢပ်ႇလႆႈႁိုဝ်ႉမႃး ဢၼ်ႁဝ်းလႆႈႁဵၼ်းမႃးၵူႈလွင်ႈလွင်ႈၼႆႉ သင်ထိုင်မႃးဝၼ်းပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈမႃး ႁဝ်းေတလႆႈ ႄၼၼမ်ႉၵတ်ႉႁဝ်းႄလႈ တၢင်းႁူႉတၢင်းေမႃႁဝ်းယဝ်ႉ မၼ်းေၵႃႈၶႂ်ႈမိူၼ်ၼင် ပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်မိူၼ်ပိူၼ်ႈဝႆႉယူႇ။ ၶၢဝ်းယၢမ်းႁဝ်းၶဝ်ႈၵႂႃႇတွပ်ႇလိၵ်ႈၼၼ်ႉ ၸွမ်းလူၺ်ႈပၵ်းပိူင်ႁူင်းႁဵၼ်း ႁဝ်းမီးဝႆႉၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈေမႃဢွၼ်ၵၼ်ႁဵတ်းၸွမ်း ႁႂ်ႈေမႃဝႆႉၸႂ်ၼိမ်ၼမ်ႄလႈတွပ်ႇလိၵ်ႈ ႁၼ်ပိူၼ်ႈဢွၵ်ႇႁၼ်ပိူၼ်ႈၼွၼ်းယႃႇေပယိုၼ်ပိူၼ်ႈ သင်ႁဝ်းတွပ်ႇယဝ်ႉတႅမ်ႈယဝ်ႉၼႆၸိုင်ႈ ႁႂ်ႈေမႃဢွၼ်ၵၼ် ၶတ်းထတ်းတူၺ်း မၢႆၽိူၼ်ႁဝ်းႄလႈ Meaing လိၵ်ႈႁဝ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉၶိုၼ်း။ ၸွမ်းလူၺ်ႈပၵ်းပိူင် ဢၼ်ေတဢမ်ႇလႆႈႁဵတ်းၼႂ်းႁွင်ႈတွပ်ႇလိၵ်ႈႄလႈ ပၵ်းပိူင်ဢၼ်လုၵ်ႈႁဵၼ်းေတ လႆႈႁဵတ်းၸွမ်း ၼႂ်းႁွင်ႈပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ သူၶဝ်ေၵႃႈႁူႉလီယဝ်ႉ ယုမ်ႇယၢမ်ဝႃႈ ေတဢမ်ႇၶိုၼ်း မႃးလၢတ်ႈထႅင်ႈတိၵ်းတိၵ်း။
ၽွင်းယၢမ်းၶဝ်ႈထတ်းတူၺ်းပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈ
- ႁႂ်ႈေမႃႁူႉၵုင်ႇမုင်
ၼိုင်ႈပီႊၼိုင်ႈပွၵ်ႈဢမ်ႇၼၼ် သွၼ်ပွၵ်ႈ ႁႂ်ႈမီးပၢင် ၵၼ်ႇေတႃးၶူးသွၼ်ႁဝ်းၶဝ်ၵူႈပီႊပီႊ ၶူးသွၼ်ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ မၼ်းေၵႃႈၶႂ်ႈမိူၼ်ေပႃႈတၢင်းႄမႈႁဝ်းၵူၺ်း ၊ ၵူၼ်းၸိူဝ်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇလီပဵၼ်ၵႂႃႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၵူၼ်းဢၼ်လၢတ်ႈဝႃႈ ၵဝ်ဢမ်ႇယၢမ်ႈမီးၶူးသွၼ်ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ တိုၼ်းဢမ်ႇမီးၽႂ် ၽႂ်ၽႂ်ေၵႃႈလႆႈၽၢၼ်ႇဢွၵ်ႇမႃးတီႈ လုၵ်ႈႁဵၼ်းေသ ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင်မႃးၵူႈေၵႃႉ ။ ၶူးသွၼ်ဢၼ် ၸူၵ်းယူႇပႃႇၼႃႈသူၼႆႉေၵႃႈ မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်းယၢမ်ႈပဵၼ်လုၵ်ႈႁဵၼ်းမိူၼ်သူၶဝ်မႃးၼႆႉယူႇ ၶူးသွၼ်ၶဝ် ၵူႈေၵႃႉေၵႃႈ ယၢမ်ႈမီးၶူးသွၼ်မိူၼ်သူၶဝ်ၵူႈေၵႃႉ ၊ တႃႇႁဝ်းေတမီးတၢင်းႁူႉ တႃႇႁဝ်းေတၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ တႃႇႁဝ်းေတလႆႈလီလႆႈပဵၼ် တႃႇႁဝ်းေတပဵၼ်ၵူၼ်းလီမႃးၼၼ်ႉ ေၵႃႉပဵၼ်ၶူးသွၼ် ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ၶဝ်ပဵၼ်ၽူႈေၼသႅၼ်ႈတၢင်းႁဝ်း။ ေပႃးမႃးတူၺ်း ၶူးသွၼ် ႁူင်းႁဵၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ လွႆတႆးလႅင်းၼႆႉ လီဢဝ်ၵုင်ႇဢဝ်မုင်ၶဝ်ေတႉေတႉ ဢမ်ႇတူၺ်းငိုၼ်းလိူၼ်သုင်မိူၼ်ပိူၼ်ႈ ဢမ်ႇမုင်မွင်းသင် တီႈလုၵ်ႈႁဵၼ်း ႁႂ်ႈၶိုၼ်းမႃးႁဵတ်းသၢင်ႈပၼ်ၶူးသင် ၊ ဢမ်ႇတူၺ်းၼႃႈလဵၵ်ႉၼႃႈယႂ်ႇ ၊ မီးတၢင်းႁူႉသင် ေမႃသင်ေၵႃႈဢမ်ႇဢဝ် ၵဵပ်းသိမ်းဝႆႉေၵႃႉလဵဝ် ဢၼ်လႆႈသွၼ်ၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းမႃး ယဝ်ႉမႃးငိုၼ်း ဢၢၼ်ႇႁူဝ်သိမ်းသဵၼ်မၼ်းေၵႃႈ ေပႉၸႂ်မီးၸႂ်ေၸႇတၼႃႇေသ သင်ႇသွၼ်ပၼ်လုၵ်ႈ လၢၼ်ႈေၼႃႇတႅၼ်းၶိူဝ်းႁဝ်းၵႂႃႇၵူႈဢၼ်ဢၼ် ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈဝႆႉ ၵွပ်ႈၼႆ ၼိုင်ႈပီႊၼိုင်ႈပွၵ်ႈဢမ်ႇဝႃႈ ၼိုင်ႈပီႊသွင်ပွၵ်ႈ ႁႂ်ႈမီးပၢင်ၵၼ်ေတႃးၶူးသွၼ်ႁဝ်းၶဝ်ၵူႈပီႊပီႊ တွၼ်ႈတႃႇၶူးေတႉဢမ်ႇမႃးၵၼ်ႇ ေတႃးေၵႃႈလႆႈယဝ်ႉ ၶူးေတႉ ပွႆႇဝႂၢင်းၶႂၢင်းပၼ်သူၶဝ်မူတ်းမူတ်းယဝ်ႉ ၵွပ်ႈသူဢမ်ႇႁူႉသင်ႄလႈ ၸင်ႇႁဵတ်းၽိတ်း ႁူႉႁဵတ်းႄလႈ ႁဵတ်းႁူႉၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်ႄလႈ ၶူးပွႆႇဝႂၢင်းၶႂၢင်းပၼ် သူလႆႈၵူႈလွင်ႈလွင်ႈယဝ်ႉ ဢမ်ႇဝႃႈၶူးေၵႃႉလဵဝ်ၵူၺ်း ၶူးတၢင်းမူတ်းမူတ်းေၵႃႈေတမီးၸႂ်မိူၼ် ၼင်ၶူးၼႆႉၵူၺ်း။
ပၢင်ပၼ်ၵႂၢမ်းႁူႉလုၵ်ႈႁဵၼ်း
ၼႂ်းဝၼ်းထီႉ 13.10.2018 ၼႂ်းပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်း လုၵ်ႈႁဵၼ်း လွႆတႆးလႅင်း ဢမ်ႇၼၼ် ေၼႃႇတႅၼ်းၶိူဝ်းႁဝ်းၶႃႈၼၼ်ႉ ၶႃႈႁဝ်း ( သႅင်သိုၵ်း ) လႆႈပၼ်ၵႂၢမ်းႁူႉႄလႈ လႆႈမွၵ်ႇလၢတ်ႈေၶႃႈၵႂၢမ်း သူင်ႇထိုင်တီႈ လုၵ်ႈႁဵၼ်းၶဝ် ၵႂၢမ်းသၢမ်ႁူဝ်ေၶႃႈၼႆႉဝႆႉယူႇ။
ၽွင်းတိုၵ်ႉၶဝ်ႈထတ်းတူၺ်း လုၵ်ႈႁဵၼ်းတွပ်ႇလိၵ်ႈ
ငိၼ်းၸူမ်းၼမ်ၼမ်ၶႃႈ ထိုင်တီႈ ၽူႈၶဝ်ႈမႃး ဢၢၼ်ႇလူလိၵ်ႈတႆးႁဝ်းၶႃႈႄလႈ ၵၢၼ်တူင်ႉ ၼုင်ၶႃႈႁဝ်းၼႆႉ ယႂ်ႇယႂ်ႇၼမ်ၼမ်ယူႇၶႃႈ မႂ်ႇသုင်ၶႃႈ။
- သႅင်သိုၵ်း
- ShanStateDefenceArmy


text:
မိူဝ်ႈဝၼ်းထီႉ 12 October 2021 (လိူၼ်သိပ်းဢဵတ်းမႂ်ႇ 8 ၶမ်ႈ ပီႊတႆး 2115 ၼီႈ) ႁူမ်ႈတုမ်ယူးရူပ်ႇ EU ဢွၵ်ႇလိၵ်ႈတိုၵ်းသူၼ်းႁႂ်ႈပၼ်ၶႂၢင်ႉ ၽွင်းတၢင်ၶိုၵ်ႉတွၼ်းဢႃႇသီႇယၼ်ႇ ႁူပ်ႉထူပ်းတင်း ၽူႈၸိူဝ်းဢၼ်မၼ်း ၶႂ်ႈႁူပ်ႉၼၼ်ႉ ၼင်ႇလွတ်ႈလွတ်ႈလႅဝ်းလႅဝ်း ဝႃႈၼႆ။
ဝၢႆးသေ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢမ်ႇပၼ်ၶႂၢင်ႉ ၽွင်းတၢင်ၶိုၵ်ႉတွၼ်းဢႃႇသီႇယၼ်ႇ Erywan Yusof ႁူပ်ႉထူပ်းတင်း ၽူႈၵိူဝ်းၵုမ်ၸိုင်ႈမိူင်း တေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းသုၵျီႇ လႄႈ ၸွမ်ၸိုင်ႈဢူးဝိၼ်းမျိၼ်ႉသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၶၢဝ်းတၢင်း ၽွင်းတၢင်ၶိုၵ်ႉတွၼ်းဢႃႇသီႇယၼ်ႇ မႃးမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် လူႉၵႂႃႇယဝ်ႉၼၼ်ႉ ယူႇတီႈႁူမ်ႈတုမ်ယူးရူပ်ႇသေ ၸင်ႇလႆႈ မႃးဢွၵ်ႇလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ တိုၵ်းသူၼ်းလၢတ်ႈၵႂႃႇၼင်ႇၼႆ။
ၼႂ်းလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ EU ၼၼ်ႉ ယင်းလၢတ်ႈပႃးဝႃႈ တႃႇတေၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃ လွင်ႈသုၵ်ႉယုင်ႈ ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ ၽၢႆႇၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ လႄႈ ၸုမ်းဢၼ်သၢၼ်ၶတ်းၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ လူဝ်ႇလႆႈၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၢၼ်မိူင်း ဢၼ်ၼိုင်ႈသေ တီႈၼႂ်းပၢင်ၵုမ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ လူဝ်ႇမီး တူဝ်တႅၼ်းသၽႃးမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် (CRPH) ၊ ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ (NUG) ၊ ၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်၊ ၸုမ်းပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း လႄႈ တူဝ်တႅၼ်းၵူၼ်းၸိူဝ်းဢၼ်ၶႂ်ႈလႆႈ တီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇ ၶဝ် ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပႃးၸွမ်းသေ ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ယူႇဝႃႈၼႆ။
တီႈၼႂ်းပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၢၼ်မိူင်းဢၼ်ၼႆႉၵေႃႈ လိူဝ်သေတူဝ်တႅၼ်းၽွင်းတၢင်ၵူႈမိူင်းမိူင်းယဝ်ႉ ၽွင်းတၢင်ၶိုၵ်ႉတွၼ်း ၽူႈၼမ်းၼႂ်းၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ ၶဝ် လူဝ်ႇဢွၼ်ႁူဝ်ယူႇသေ ယူႇတီႈတၢင်း ႁူမ်ႈတုမ်ယူးရူပ်ႇၵေႃႈ တေၸွႆႈထႅမ်ၼင်ႇတဵမ်တဵမ်ထူၼ်ႈထူၼ်ႈ ယူႇဝႃႈၼႆ။
ပႅၵ်ႉသမ်ႉ ၽၢႆႇႁူမ်ႈတုမ်ယူးရူပ်ႇ မီးၵၢင်ၸႂ်ၶႂ်ႈႁႂ်ႈႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ယူႇၼႆသေတႃႉၵေႃႈ ၽၢႆႇၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈ ယၢမ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈတၢင်းသင်သေ တေႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇၸွမ်း ၸုမ်းၵေႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉ၊ ၽၢႆႇတၢင်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ (NUG) ၵေႃႈ လၢတ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈတင်းသင် တေဢုပ်ႇဢူဝ်းၸွမ်း ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆသေ သွင်ၽၢႆႇတုမ်ႉတွပ်ႇၵၼ်ဝႆႉၼင်ႇၼႆ။
ၶၢဝ်းတၢင်း ၽွင်းတၢင်ၶိုၵ်ႉတွၼ်းဢႃႇသီႇယၼ်ႇ Erywan Yusof မႃးမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် မိူဝ်ႈဝႃးဝၼ်းထီႉ 13 October 2021 ၼႆႉ မီးၽႅၼ်ၵၢၼ်ဢၢၼ်း ႁူပ်ႉထူပ်းလၢႆၽၢႆႇယူႇသေတႃႉၵေႃႈ ယွၼ်ႉၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈပၼ်ၶႂၢင်ႉ ႁူပ်ႉၵူၼ်းၸိူဝ်းဢၼ်ၶႂ်ႈႁူပ်ႉၼၼ်ႉတင်းမူတ်းသေ ၶၢဝ်းတၢင်း Erywan Yusof ၼႆႉ လႆႈလူႉၵႂႃႇ ယူႇဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း Erywan Yusof ပွၵ်ႈၼႆႉၵေႃႈ မီးလွင်ႈတုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈလႆႈႁူပ်ႉၸွမ်း ဢွင်ႇသၢၼ်းသုၵျီႇ လႄႈ ဢူးဝိၼ်းမျိၼ်ႉ ႁူပ်ႈပႃး ၽူႈၵဵဝ်ႇၶွင်ႈတင်းသဵင်ႈၼၼ်ႉ ဝႆႉယူႇ။
ၵဵဝ်ႇလွင်ႈၼႆႉသေ ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸွမ်ႁၢၼ် ၸေႃႇမိၼ်းထုၼ်းတႄႉ လၢတ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈတၢင်းသင် တႃႇတေပၼ်ႁူပ်ႉထူပ်းၸွမ်းၽူႈဢၼ်တိုၵ်ႉလႆႈတေႃႇသူႈတၢင်းၽိတ်း ဢမု( ၶတီး) ဝႆႉယူႇဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ရူမ်ႈတုမ်ယူးရူပ်ႇ ဢွၵ်ႇၵႂႃႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ယင်းတုၵ်းယွၼ်းလၢတ်ႈပႃးဝႃႈ ႁႂ်ႈပွႆႇပၼ် ၽူႈၵိူဝ်းၵုမ်ၸိုင်ႈမိူင်း တေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းသုၵျီႇ၊ ၸွမ်ၸိုင်ႈ ဢူးဝိၼ်းမျိၼ်ႉ ႁူမ်ႈပႃး ၽူႈၸိူဝ်းဢၼ်ထုၵ်ႇတီႉၺွပ်းဝႆႉၼၼ်ႉ တင်းသဵင်ႈၼႆယူႇ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း


text:
မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 29/11/2020 ယူႇတီႈ ႁွင်ႈၵၢၼ် ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ သင်ၶတႆး လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် မိူင်းၵွၵ်ႇ၊ ၸိုင်ႈထႆးလႄႈ သင်ၶၸဝ်ႈ တီႈဝတ်ႉမႂ်ႇတႆး ၸတ်းႁဵတ်း ပွႆးလူင်းပၢင်သွၼ် လိၵ်ႈဢင်းၵိတ်ႉ၊ လိၵ်ႈထႆး၊ ၶွမ်း ဢၼ်လႆႈသႂ်ႇၸိုဝ်ႈပၢင်သွၼ်ဝႃႈ CLLC (Computer and Language Learning Class) တီႈဝတ်ႉမႂ်ႇတႆး သႃထုပရႃႇတဵတ်ႇ၊ ယၼ်းၼႃးဝၢၼ်း၊ မိူင်းၵွၵ်ႇ၊ ၸိုင်ႈထႆးၼႆယဝ်ႉ။
တီႈၼႂ်းပွႆးလူင်းပၢင်သွၼ်လိၵ်ႈဢင်းၵိတ်ႉ၊ လိၵ်ႈထႆး၊ ၶွမ်း ၼႆႉမီးသင်ၶၸဝ်ႈ မိူၼ်ၼင်ႇၸဝ်ႈသြႃႇမႁႃႇၺႃႇၼိၼ်တ ၸဝ်ႈၵွၼ်းဝတ်ႉ ဝတ်ႉမႂ်ႇတႆး မိူင်းၵွၵ်ႇလႄႈ ၸဝ်ႈၶူးပိုၼ်းၼုမ်ႇ ပၼ်ႇတိတ (ႁူဝ်ပဝ်ႈသင်ၶတႆး လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် မိူင်းၵွၵ်ႇ၊ ၸိုင်ႈထႆး ၸုပ်ႈ-16) လႄႈ ၸဝ်ႈၶူးၶဝ်ထႅင်ႈလၢႆလၢႆတူၼ် မႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၼ်ႁႅင်း၊ ပၼ်ၶေႃႈဢေႃးဝႃႇတသေ တေႇတွၼ်ႈသူးပၼ်လုၵ်ႈႁဵၼ်းၵႂႃႇယူႇယဝ်ႉ။
ပၢင်သွၼ် CLLC ဢၼ်ႁွင်ႈၵၢၼ် ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ သင်ၶတႆး လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် မိူင်းၵွၵ်ႇ၊ ၸိုင်ႈထႆး ဢွၼ်ႁူဝ်သေပိုတ်ႇမႃးၼႆႉ လႆႈတႄႇသွၼ်မႃး မိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 23/08/2020 တေႃႇထိုင် 22/11/2020 ဝၼ်းဢႃးတိတ်ႉၵူႈဝူင်ႈသေ မီးလုၵ်ႈႁဵၼ်းၶိုၼ်ႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းဢဝ် မိူၼ်ၼင်ႇလုၵ်ႈႁဵၼ်းၶွမ်း 14 ၵေႃႉ၊ လုၵ်ႈႁဵၼ်းလိၵ်ႈဢင်းၵိတ်ႉ 27 ၵေႃႉ၊ လုၵ်ႈႁဵၼ်းလိၵ်ႈထႆး 13 ၵေႃႉ၊ ႁူမ်ႈ 54 ၵေႃႉၼႆယဝ်ႉ။
ပၢင်သွၼ် CLLC ၼႆႉယူႇတီႈ ႁွင်ႈၵၢၼ် ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ သင်ၶတႆး လုၵ်ႈႁဵၼ်းၸၼ်ႉၸွမ် မိူင်းၵွၵ်ႇ၊ ၸိုင်ႈထႆးသေ ၸတ်းႁဵတ်းၵႂႃႇၼႆႉပဵၼ်ပွၵ်ႈႁႅၵ်ႈသေတႃႉ မိူၼ်ၼင်ႇပၢင်သွၼ်လိၵ်ႈဢင်းၵိတ်ႉ၊ လိၵ်ႈထႆး၊ လိၵ်ႈၶႄႇ၊ ၶွမ်း ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈယၢမ်ႈၸတ်းႁဵတ်းမႃးတီႈ ၸၼ်ႉၸွမ်မႁႃႇၸူးလႃးလူင်းၵွၼ်း၊ ဝၢင်းၼွႆႉ၊ ဢယုတ်ႉထယႃး မိူင်းထႆးယူႇၵူႈပီပီယဝ်ႉ။


text:
ၵဵဝ်ႇလွင်ႈသုၵ်ႉယုင်ႈ ဢၼ်ပဵၼ်ယူႇတီႈၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဝၢႆးသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းဢၢမ်းၼၢတ်ႈ ၼႆႉသေ တေႃႇၸိၼ်ႇမႃႇဢွင်ႇ ၽွင်းလူင်ၽၢႆႇၼွၵ်ႈမိူင်း ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ (NUG) လႆႈဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်တင်း ၽွင်းလူင်ၽၢႆႇၼွၵ်ႈမိူင်း မိူင်းသဝိတ်ႇတဵၼ်ႇ ဢႅၼ်း လိၼ်ႇတီႇ Ann Linde ယူႇဝႃႈၼႆ။
ယူႇတီႈ သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ (NUG) သေ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇလၢတ်ႈဝႆႉဝႃႈ ၽွင်းလူင်သွင်မိူင်း လႆႈဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်လွင်ႈငဝ်းလၢႆးၵၢၼ်မိူင်း မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်၊ လွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ ဢၼ်ပဵၼ်မႃး ယွၼ်ႉၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶတ်းၸႂ်ယိုတ်းဢၢမ်းၼၢတ်ႈ ဝၢၼ်ႈမိူင်း ႁူမ်ႈပႃး ငဝ်းလၢႆးလွင်ႈတူင်ႉၼိုင်တႃႇလႆႈၶိုၼ်း တီႇမူဝ်ႇၶရေႇသီႇ ၸိူဝ်းၼႆႉဝႃႈၼႆ။
တီႈၼႂ်းပၢင်ၵုမ်ဢုပ်ႇဢူဝ်းပွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉ မီးပႃး ဢူးလိၼ်းတၼ်ႉ တူဝ်တႅၼ်း မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢၼ်ၵဵဝ်တင်း မိူင်းၶျႅၵ်ႉၼၼ်ႉ ၶိုၼ်ႈႁွတ်ႈထွမ်ႇငိၼ်းၸွမ်း ယူႇဝႃႈၼႆ။
ယူႇတီႈ တေႃႇၸိၼ်ႇမႃႇဢွင်ႇ ၽွင်းလူင်ၽၢႆႇၼွၵ်ႈမိူင်း ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ (NUG) ၵေႃႈ ၵၢႆႉၵၢႆႉမီးလွင်ႈလႆႈဢုပ်ႇဢူဝ်းၸွမ်း ၽွင်းလူင် တၢင်ႇမိူင်းၸိူဝ်းၼႆႉပႃးသေ မၼ်းၼၢင်းၵေႃႈ လႆႈသပ်းလႅင်းၼႄတၢင်းၼွၵ်ႈမိူင်း ႁႂ်ႈလႆႈႁပ်ႉႁူႉၸွမ်း ငဝ်းလၢႆးၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်လႄႈ ၶၵ်ႉၵၢၼ်ငၢၼ်းၸုမ်း NUG ၶဝ်ႁဵတ်းသၢင်ႈယူႇၸိူဝ်းၼႆႉပႃးဝႃႈၼႆ။
တႆးလွတ်ႈလႅဝ်း