text:
1Alingbi azo kue ama yanga ti akota zo ti li ti kodro, ngbanga ti so komandema kue alondo na Nzapa; akota zo ti li ti kodro, Nzapa laa azia ala na ndö ti mbata ti komandema. 2Tongaso, zo so ake ti ma yanga ti akota zo ti li ti kodro, andaa lo ke ye so Nzapa aleke ni awe. Azo so asara ngangu li na akota zo ti li ti kodro, fade ala wani ayeke gi ngbanga na li ti ala. 3Zo so ayeke sara nzoni ye, mbeto ti azo ti komandema alingbi ti sara lo pepe, me zo so asara sioni ye, lo laa lo lingbi ti sara mbeto ti azo ti komandema. Tongana mo ye titene mbeto ti akota zo ti li ti kodro asara mo pepe, ayeke nzoni mo sara nzoni ye si fade ala gonda mo. 4Biani, akota zo ti li ti kodro ayeke sara kua na Nzapa ti pusu mo ti sara nzoni ye. Me tongana mo sara sioni ye, mo sara mbeto ti ala! So ala yeke na ngangu ti fango ngbanga na li ti azo, nda ni ayeke daa: tongana ala yeke fâ ngbanga, ala yeke sara kua na Nzapa ti sara si ngonzo ti lo alondo na tere ti azo so asara sioni. 5Ndani laa, ayeke nzoni ala ma yanga ti akota zo ti li ti kodro; ala sara ni gi ti kpe ngonzo ti Nzapa pepe, me ngbanga ti so ala hinga na be ti ala atene, so ayeke na legeni. 6Ndani so ala yeke futa nga lapo laa. Biani, azo ti rongo nginza ti lapo ayeke sara kua na Nzapa na ndembe so ala yeke sara kua ti ala. 7Ala futa na zo oko oko ye so alingbi ala futa na lo: ala futa lapo na azo ti rongo nginza ti lapo, ala futa nga lapo ti ndö ti aye nde nde na azo so alingbi ala futa ni na ala. Ala kpe mbeto ti zo so alingbi ala kpe mbeto ti lo, ala ne zo so alingbi ala ne lo. 8Ala sara si yongo ti mbeni zo angba na li ti ala pepe, me gi yongo ti yengo tere ti ala na popo ti ala. Zo so aye amba ti lo, andaa lo sara awe ye so kue Ndia atene tënë ni. 9Biani, atënë ti ndia atene: “Mo gi wali wala koli ti zo pepe, mo fâ zo pepe, mo nzi pepe, mo sara nzara ti ye ti zo pepe.” Andaa atënë ti ndia so na atanga ni kue abongbi oko na ya ti tënë oko so atene: “Mo ye mba ti mo zo tongana ti so mo ye tere ti mo wani.” 10Tongana zo aye mba ti lo, lo yeke sara sioni na mba ti lo ni pepe. Nilaa, zo so aye mba ti lo, andaa lo sara awe ye so kue Ndia atene tënë ni. 11Ala sara tongaso, ndali ti so ala hinga ngoi so e yeke daa fadeso awe: ngoi titene ala zingo na lango alingbi awe! Fadeso, ngoi titene Nzapa asoo e na kuâ aga nduru awe ahon ti lani so e ma na be. 12Ndo avuko aninga awe, ndo aga nduru ti han. Tongaso, e zia lege ti sarango aye ti vukongo ndo, e yu aye ti bira ti kota lâ. 13Alingbi fini ti e aduti na legeni mbirimbiri tongana ti azo so ayeke sara ye na kota lâ. E te kobe wala e nyon samba ahon ndoni pepe, e sara aye ti kirikiri wala aye ti ndumba pepe, e papa wala e sara kota be pepe. 14Me ala yu Kota Gbia Jésus Christ tongana ye ti bira. Ala zia lege pepe na be ti ala so ayeke pusu ala ti sara ye alingbi na asioni nzara ti lo.
Copyrighted Material
Learn More


c: text/html

text:
GIGI TI MBENI ZO
Ti sara ye so Nzapa ahunda aga na aye ti nzoni
A hunda na mbi na koli ti mbi nga na ita ti mbi ti koli na wali ti lo ti sara mbeni kua so ayeke nde. Hio e tene: “E yeke sara ni.” Nyen la apusu e ti yeda na kua ni? Jéhovah airi tënë nzoni na ndö ti e tongana nyen? Kozoni kue, zia mbi sara tënë na ala na ndö ti mbi wani.
A DÜ mbi na ngu 1923 na Hemsworth, mbeni kete gbata ti Yorkshire, na Angleterre. Mbi yeke na mbeni yaya ti mbi ti koli so iri ti lo ayeke Bob. Na ngoi so mbi yeke na ngu gumbaya tongaso, babâ ti e avo ambeni mbeti so afa tongana nyen la abungbi ti vorongo ti wataka ayeke handa azo. Ye so lo diko na yâ ti ambeti so apika bê ti lo mingi ndali ti so a nzere na lo ape so akota zo ti Nzapa ayeke sara ye ti handango lê ti zo. Angu kete na pekoni, Bob Atkinson aga na da ti e na lo zia mbeni diskur ti Ita Rutherford so a zia na ndö ti phonographe e mä ni. E hinga so a yeke oko groupe ti azo so la asigi na ambeti so Babâ adiko ni lani. Babâ na mama ti mbi atene na Ita Atkinson ti ga ti te ye lakue na ndo ti e na lakui na ti kiri tënë na gbâ ti ahundango ndo ti e na ndö ti Bible. Lo tisa e ti gue na abungbi so a yeke sara na da ti mbeni ita so ayo mingi na ndo ti e ape. E komanse ti gue lakue na abungbi, na mbeni kete congrégation abâ gigi na Hemsworth. A ninga mingi na pekoni ape, e komanse ti tisa aserviteur ti zone (so a iri ala fadeso asurveillant ti circonscription) ti ga ti lango na ndo ti e nga ti tisa apionnier ti acongrégation so ayeke nduru na e ti ga ti te ye na ndo ti e. Aita so apusu mbi ti sara anzoni ye.
E komanse lani ti dë buze, me Babâ atene na ita ti mbi ti koli, lo tene: “Tongana mo ye ti ga pionnier, e yeke zia ande dengo buze so.” Bob ayeda, na ngu 21, lo quitté ndo ti e lo gue ti sara kua ti pionnier. Ngu use na pekoni, na ngoi so mbi yeke na ngu 16, mbi ga pionnier. Na anda-yenga, mbi na aita e yeke fa tënë, me na yâ ti yenga ni, mingi ni mbi fa tënë gï mbi oko. Mbi yeke sara kua na carte ti fango tënë nga na phonographe. Me Jéhovah asara si mbi komanse ti manda Bible na mbeni zo so ague na li ni nzoni. Na nda ni, afami ti lo mingi aga na yâ ti tâ tënë. Ngu oko na pekoni, mbi ga pionnier spécial, mbi na Mary Henshall. A tokua e na mbeni territoire so ade a tokua mbeni zo dä ape na kodro ti Cheshire.
Na ngoi so Use bira so amû sese kue angbâ ti kporo, a hunda na awali ti sara akua ti mû maboko na yâ ti bira ni. E so e yeke lani apionnier spécial, e pensé so a yeke mû lege na e ti duti yamba, tongana tanga ti awakua ti abungbi ti nzapa. Me ada-ngbanga ake, tongaso a dë ngbanga ti kanga ti lango 31 na li ti mbi. Ngu oko na pekoni, na ngoi so mbi yeke na ngu 19, mbi zia iri ti mbi na popo ti azo so conscience ti ala ake na ala ti sara bira. A gue na mbi na gbele ngbanga fani use, me a zi mbi. Na yâ ti kpale so kue, mbi hinga so yingo vulu amû maboko na mbi na Jéhovah agbu maboko ti mbi, lo sara si mbi luti ngangu na mbi kpengba.—És. 41:10, 13.
MBI WARA MBENI FINI ZO TI TENE MBI NA LO E SARA KUA
Mbi na Arthur Matthews e wara terê na ngu 1946. Na peko ti so Arthur asara kanga nze ota ndali ti so conscience ti lo ake na lo ti sara kua ti turugu, lo gue na ndo ti ita ti lo Dennis, so ayeke pionnier spécial na Hemsworth. Babâ ti ala afa tënë ti Jéhovah na ala na ngoi so ala de foroto na ala wara batême na ngoi so ala yeke maseka. Hio a tokua Dennis na Irlande na Arthur angbâ lo oko. So Arthur so ade maseka ayeke pionnier so asara kua ngangu nga lo yeke sara ye na lege ni apika bê ti babâ na mama ti mbi mingi, ala tisa lo ti ngbâ na ndo ti ala. Na ngoi so mbi yeke gue na ndo ti ala, mbi na Arthur e yeke sukula asembe na peko ti tengo ye. A si na mbeni ngoi, e komanse ti tokua lettre na mba. Na yâ ti ngu 1948, Arthur akiri asara kanga ti nze ota. E sara mariage na janvier ngu 1949, na e leke na bê ti e ti ngbâ ti sara kua ti ngoi kue aninga. So Jéhovah asara tufa na ndö ti e nga e buba nginza ti e ape, na ngoi ti congé e yeke wara nginza na lege so e yeke ko alê ti keke, tongaso si e wara lege ti ngbâ ti sara kua ti pionnier.
Ngu oko na pekoni, a tokua e na Irlande du Nord, e gue kozo na Armagh na pekoni e gue na Newry, na ando ni so use kue aCatholique ayeke dä mingi. Na ando ni so azo ake amba ti ala ngangu ndali ti bungbi ti vorongo ti ala, tongaso a lingbi e sara hange mingi nga e bâ yâ ti aye nzoni na ngoi so e yeke fa tënë na azo. E sara bungbi na ndo ti ambeni ita so ayo na e kilomètre 16. Azo miombe la aga na bungbi ni. Tongana e lango kâ, e yeke lango na sese na ndade ni na ndapre e yeke te gbâ ti kobe. A nzere na e mingi ti hinga so fadeso aTémoin ayeke kâ mingi.
“E YEKE SARA NI”
Ita ti mbi ti koli na wali ti lo, Lottie, ayeke lani apionnier spécial na Irlande du Nord. Na ngu 1952 e osio kue e gue na mbeni kota bungbi ti lango ota na Belfast. Mbeni ita ti nzoni bê ayamba e kue na ndo ti lo, e na Pryce Hughes so na pekoni lo ga serviteur ti filiale na Grande-Bretagne. Na mbeni bï e sara lisoro na ndö ti fini brochure La voie de Dieu est une voie d’amour so a sigi na ni ndali ti azo ti Irlande. Ita Hughes atene so a yeke kete ye ape ti fa tënë na aCatholique ti République d’Irlande. A yeke tomba aita na ando so ala yeke lango dä nga aprêtre ayeke pusu azo ti sara ye ti ngangu na aita. Pryce atene: “Ti sara kapa ti kangbingo brochure ni na yâ ti kodro ni kue, e yeke na bezoin ti azo so ayeke na oto.” * Hio e tene: “E yeke sara ni.”
Mbeni ndo so apionnier alingbi ti duti dä lakue na Dublin ayeke ndo ti Mama Rutland, mbeni ita-wali so ayeke be-ta-zo teti angu mingi. Na peko ti so e gue e duti kâ kete nga e kä ambeni ye ti e, e osio kue e monté moto ti Bob so a zia mbeni ye ti yongo azo na terê ni na e gue e gi mbeni oto. E wara oto ti mbeni zo so lo ye ti kä ni na e hunda lo ti ga na ni na e, ndali ti so e hinga ti kpe na oto ape. Na lakui Arthur aduti na ndö ti gbogbo, lo sara ye mo bâ mo tene lo yeke kpe na oto ni. Na ndade ni na ndapre na ngoi so lo yeke gi ti sigi na oto ni, Mildred Willett, mbeni ita-wali missionnaire, so na pekoni lo na John Barr asara mariage, aga na ndo ti e. Ndali ti so lo hinga ti kpe na oto, lo fa na Arthur tongana nyen ti kpe na oto ni. E yeke fadeso nduru ti hon.
Na pekoni, e yeke lani na bezoin ti ndo ti lango. Aita atene na e ti lango pëpe na yâ ti kete da so a yeke gboto ni na oto ndali ti so azo so ayeke kanga lege na e alingbi ti gbi ni. Tongaso e gi mbeni da me gbä. Na bï ni so e kue e lango na yâ ti oto ni. Na ndade ni, e wara mbeni kete da, so a yeke gboto ni na oto, so kete gbogbo ti étage ayeke na yâ ni. Na a ga da ti e. A dö bê ti e so azo ti fango yaka so ayeke na nzoni bê ayeda ti tene e zia da ti e ni na ndo ti ala. E fa tënë na yâ ti territoire so ayo kilomètre 16 ti si na 24 na ndo so da ti e ni ayeke dä. Tongana e hon na da ti e na mbeni ndo nde, e yeke kiri ti fa tënë na azo na ndo so e zia lani da ti e ni dä.
E si na ayanga-da kue so ayeke na sud-est ti République d’Irlande sân ti wara kota kpale, e kangbi brochure ahon 20 000 na e tokua iri ti azo so ayeda na tënë ni na bureau ti filiale ti Grande-Bretagne. A yeke mbeni pendere ye so laso aTémoin ayeke kâ mingi.
E KIRI NA ANGLETERRE, NA PEKONI E GUE NA ÉCOSSE
Ambeni ngu na pekoni, a tokua e na sud ti Londres. Ayenga kete na pekoni, aita ti bureau ti filiale ti Grande-Bretagne airi Arthur na ala tene na lo ti komanse kua ti circonscription na ndade ni. A fa na e tongana nyen ti sara kua ni na yâ ti yenga oko, na pekoni e gue na circonscription ti e na Écosse. Arthur awara lani ngoi mingi ti leke adiskur ti lo ape, me so lo yeke ka nduru ti sara kua kue so a mû na lo na yâ ti kua ti Jéhovah akpengba mbi mingi. Kua ti circonscription ni anzere na e mingi. E sara angu mingi na yâ ti territoire so ade a tokua mbeni zo dä ape, na fadeso a nzere na e mingi ti duti na popo ti aita.
Na ngoi so a tisa Arthur na Ekole ti Galaad na ngu 1962, e yeke lani na mbeni kota desizion ti mû. Ekole ni ayeke sara lani nze bale-oko, me mbi peut ti gue na lo ape ndali ti so a tisa mbi ape. Na nda ni e tene a yeke nzoni Arthur ayeda na tisango ndo ni. Ndali ti so mbeni pionnier ayeke dä ape ti tene mbi na lo e fa tënë, a kiri na mbi na Hemsworth ti sara kua ti pionnier spécial. Ngu oko na pekoni, na ngoi so Arthur akiri, a tokua e ti sara kua ti district, e sara kua na Écosse, na nord ti Angleterre nga na Irlande du Nord.
FINI KUA NA IRLANDE
Na ngu 1964, a mû na Arthur mbeni fini kua. Lo ga surveillant ti bureau ti filiale na République d’Irlande. Kua ti guengo na ando nde nde anzere lani na e mingi, tongaso na tongo nda ni e sara mbeto ti changement ni. Tongana mbi gbu li ti mbi fadeso na ndö ti kua ni, mbi kiri singila mingi so mbi wara pasa ti sara kua na Béthel. Mbi bâ ti mbi so tongana zo ayeda ti sara mbeni kua même tongana a nzere na lo ti sara ni ape, Jéhovah ayeke iri tënë nzoni lakue na ndö ti lo. Na Béthel, mbi sara kua na yâ ti bureau, mbi zia ambeti na yâ ti acarton, mbi tö kobe nga mbi sara nettoyage. Na ambeni ngoi, e sara nga kua ti district na e wara lege ti tingbi na aita na yâ ti kodro ni kue. Ti hinga aita so nga ti bâ tongana nyen la azo so e manda Bible na ala ague na li ni, a sara si e duti na kpengba songo na sewa ti aita ti e na Irlande. So pendere pasa!
MBENI KPENGBA YE NDALI TI ATÉMOIN NA IRLANDE
A sara kozo assemblée internationale na Irlande na gbata ti Dublin na ngu 1965. * Atâa so azo akanga lege na e ngangu, assemblée ni apassé nzoni. Azo 3 948 aga, na azo 65 awara batême. Azo kue so amû ndo ti lango na aita 3 500 so alondo na akodro-wande aga awara mbeni lettre so a kiri singila na ala. Nga, azo so amû ndo ti lango na aita agonda lani anzoni sarango ye ti aita. A yeke biani mbeni kpengba ye ndali ti Irlande.
Na ngu 1966, a zia nord nga na sud ti Irlande na gbe ti bureau ti filiale ti Dublin. Dutingo beoko ti aita tongaso ayeke nde mingi na ti azo ti Irlande, so tënë ti poroso na ti vorongo Nzapa akangbi yâ ti ala. A nzere na e mingi ti bâ tongana nyen la aCatholique mingi aga na yâ ti tâ tënë na ala yeke sara kua maboko na maboko na aita ti ala so ayeke lani aProtestant.
KUA TI E ACHANGÉ NGANGU
Na ngu 2011, gigi ti e achangé ngangu na ngoi so filiale ti Grande-Bretagne na ti Irlande abungbi aga filiale oko na a tokua e na Béthel ti Londres. Na ngoi ni so, mbi komanse ti gi bê ti mbi na ndö ti seni ti Arthur. Lo yeke lani na mbeni ngangu kobela so a iri ni Parkinson. Na lango 20 ti mai ngu 2015, kamarade ti mbi so mbi na lo e sara ngu 66 akui.
Na yâ ti angu so ahon, vundu asara mbi mingi. Giriri, Arthur ayeke lakue dä ti mû maboko na mbi. So lo yeke dä ape, nzara ti lo asara mbi mingi. Me tongana mo hon na yâ ti mara ti akpale so, songo ti mo na Jéhovah ayeke kpengba mingi. A zia nga ngia na bê ti mbi ti hinga so azo mingi aye lani Arthur. Aita ti Irlande, ti Grande-Bretagne na même ti États Unis atokua alettre na mbi. Alettre so, legeoko na atënë ti kpengbango zo ti Dennis, ita ti Arthur ti koli, nga na ti wali ti lo Mavis na amolenge ti ala ti wali, Ruth na Judy, amû maboko na mbi mingi.
Mbeni versê so akpengba mbi mingi ayeke Ésaïe 30:18 so atene: “Jéhovah akanga bê ti lo, lo ku ti sara nzoni na ala, na lo yeke londo ti sara nzoni bê na ala, ndali ti so Jéhovah ayeke Nzapa ti mbilimbili. Ngia ayeke na azo kue so angbâ ti ku lo.” A dë bê ti mbi mingi ti hinga so Jéhovah akanga bê ti lo, lo ku ti leke akpale ti e kue na ti mû na e apendere kua ti sarango ni na yâ ti fini dunia ti lo.
Tongana mbi gbu li ti mbi na ndö ti gigi ti e ândö, mbi bâ tongana nyen la Jéhovah afa lege na e nga lo iri tënë nzoni na ndö ti kua ti fango tënë na Irlande. Mbi bâ ni tongana kota pasa ti mû mbage kete na yâ ti kua so. Kite oko ayeke dä ape so tongana e sara ye so Jéhovah ahunda na e, a yeke ga lakue na aye ti nzoni.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
GIGI TI E TI CHRÉTIEN
Fini ti e ayeke ti sepela na Jéhovah
Fini ayeke mbeni kota matabisi. Lege so e yeke sara kua na matabisi so lâ oko oko la ayeke fa wala e bâ ni na nene ni mingi. E aTémoin ti Jéhovah, e yeke sara ngangu ti sara kua na akode ti e nga na ngangu ti e ti sepela na Jéhovah, Lo so amû na e fini (Ps 36:9; Apc 4:11). Me, agingo bê ti e ti lâ oko oko na yâ ti sioni dunia so alingbi ti sara si e kiri na akua ti Jéhovah na peko (Mc 4:18, 19). A yeke nzoni zo oko oko ahunda terê ti lo: ‘Eskê mbi yeke mû na Jéhovah aye ti mbi so ayeke nzoni mingi? (Os 14:2). Kua ti mbi akanga lege na mbi ti sara na Jéhovah? Aye wa la mbi zia na gbele mbi ti si dä na yâ ti kua ti Jéhovah? Tongana nyen la mbi lingbi ti fa tënë mingi ahon ti kozo?’ Tongana mo bâ so ambeni ye ayeke dä ti changé, sambela Jéhovah ti mû maboko na mo nga sara achangement so a hunda. Biani, ti sepela Jéhovah lâ oko oko ayeke sara si e duti na ngia na yâ ti fini ti e.—Ps 61:8.
BÂ VIDÉO MÛ AKODE TI MO TI SARA NA JÉHOVAH, NA PEKONI KIRI TËNË NA AHUNDA SO GE:
Ngbanga ti nyen a yeke na lege ti ndara ape ti tene mo mû akode ti mo ti sara na kua na dunia ti Satan so? (1Jn 2:17)
Azo so amû aye ti ala so ayeke nzoni mingi na Jéhovah ayeke wara aye ti nzoni wa?
Akua wa so ayeke nzoni-kue mo lingbi ti duti volontaire ti mû ahingango ye ti mo nga na akode ti mo ti sara na ni?


text: 14 Bâ sese so azo ti Israël awara tongana héritage na sese ti Canaan, so prêtre Éléazar nga na Josué, molenge ti Nun, nga na amokonzi ti ahale ti akotara ti ala amû ni na ala ti ga héritage ti ala.+2 A bi mbeni ye so amû lege na ala ti soro amara ni si a kangbi na ala sese ni,+ gï tongana ti so Jéhovah amû yanga lani na Moïse ti sara na amara gumbaya na ndambo.+3 Moïse amû héritage ti ambeni mara use na ndambo na ala lani awe na mbage* ti Ngu ti Jourdain,+ me Moïse amû lani héritage pëpe na azo ti mara ti Lévi na popo ti azo ti Israël.+4 A bâ lani ahale ti Joseph tongana amara use,+ mara ti Manassé na ti Éphraïm.+ A mû lani sese pëpe na azo ti mara ti Lévi na popo ti ala, azo ti mara ti Lévi awara gï agbata+ ti lango dä, ando ti tengo pere ndali ti anyama ti ala nga ndali ti akungba ti ala.+5 Azo ti Israël akangbi yâ ti kodro ni gï tongana ti so Jéhovah amû lani yanga na Moïse ti sara.6 Na pekoni, azo ti Juda ague awara Josué na Guilgal.+ Caleb,+ molenge ti Jéphunnéh so ayeke zo ti Kénaz, atene na Josué: “Mo hinga nzoni mingi tënë so Jéhovah atene lani+ na Moïse, wakua ti tâ Nzapa,+ na ndö ti mbi nga na ndö ti mo na kodro ti Cadès-Barnéa.+7 Mbi yeke lani na ngu 40 na ngoi ni so, na Cadès-Barnéa, Moïse, wakua ti Jéhovah, atokua mbi ti gue ti bembe ndo na sese ni,+ na tongana mbi kiri, mbi fa na lo tâ tënë na ndö ti ye so mbi bâ* lani.+8 Atâa so aita ti mbi, so mbi na ala e gue lani, asara si bê ti azo ni kue awoko,* mbi mû peko ti Jéhovah Nzapa ti mbi na bê ti mbi kue.+9 Na lango ni, so Moïse adeba yanga ti lo, lo tene: ‘Sese so mo tambela na ndö ni so ayeke ga ande héritage ti mo na amolenge ti mo biani biani, ngbanga ti so mo mû peko ti Jéhovah Nzapa ti mbi na bê ti mo kue.’+10 Tongaso, Jéhovah asara ye alingbi na zendo so lo mû lani.+ Jéhovah abata mbi na fini+ ngu 45, ngbene ye na ngoi so lo mû zendo so na Moïse tongana azo ti Israël ayeke tambela lani na yâ ti désert.+ Fadeso, bâ mbi yeke na ngu 85.11 Laso, mbi ngbâ na ngangu tongana ti ngoi so Moïse atokua mbi lani. Ngangu so mbi yeke na ni laso angbâ tongana ti kozo, mbi lingbi ti sara bira nga ti sara ambeni kua nde.12 Tongaso, mû na mbi ando so ahoto ayeke dä so Jéhovah amû zendo ni lani. Atâa so mo mä so azo ti Anak+ ayeke kâ na yâ ti agbata so angangu gbagba ayeke na terê ni,+ biani* Jéhovah ayeke duti ande na mbi,+ mbi yeke tomba ala* gï tongana ti so Jéhovah amû zendo ni.”+13 Tongaso, Josué airi tënë nzoni na ndö ti Caleb, molenge ti Jéphunnéh, na lo mû na lo Hébron ti ga héritage ti lo.+14 Ndani la Hébron aga ti Caleb, molenge ti Jéphunnéh so ayeke zo ti Kénaz, na a ngbâ ti lo juska laso, ngbanga ti so Caleb amû peko ti Jéhovah Nzapa ti Israël na bê ti lo kue.+15 Iri ti Hébron ayeke ândö Kiriath-Arba+ (Arba ayeke lani koli so ayeke kota zo mingi na popo ti azo ti Anak.) Kodro ni aduti na siriri na bira ayeke dä pëpe.+


text:
Yenga ti 9-15 janvier
ÉSAÏE 29-33
Bia 123 na sambela
Atënë ti tongo nda ni (ahon pn. 3 pëpe)
ANZONI YE SO AYEKE NA YÂ TI BIBLE
“Mbeni gbia ayeke komande ande ndali ti mbilimbili”: (pn. 10)
És 32:1
—Gbia so ayeke komande ande ndali ti mbilimbili ayeke Jésus Christ (w14 15/2 l. 6 par. 13)
És 32:2
—Jésus so ayeke na ndo ti trône amû amokonzi ti bâ lege ti kundu ti ataba ni (ip-1 l. 332-334 par. 7-8)
És 32:3, 4
—A fa ye na awakua ti Jéhovah nga a leke ala tongaso si ala sara ye mbilimbili (ip-1 l. 334-335 par. 10-11)
-
Gi anzoni ye so ayeke na yâ ti Bible: (pn. 8)
És 30:21
—Jéhovah ayeke sara tënë na awakua ti lo na alege wa? (w14 15/8 l. 21 par. 2)
És 33:22
—Lawa la Jéhovah aga Juge, Zo ti lungo andia nga Gbia ti azo ti Israël? Lo ga aye ni so tongana nyen? (w14 15/10 l. 14 par. 4)
Nyen la dikongo Bible ti yenga so afa na mbi na ndo ti Jéhovah?
Aye wa la ayeke na yâ ti dikongo Bible ti yenga so, so mbi lingbi ti sara kua na ni na fango tënë?
-
Dikongo Bible: (ahon pn. 4 pëpe) És 30:22-33
MAÏ AKODE TI FANGO TËNË TI MO
Kozo tingbingo tere: (ahon pn. 2 pëpe) Kota mama-tene ti wp17.1. Kiri tënë na mbeni zo so asara ngonzo.
Vizite: (ahon pn. 4 pëpe) Kota mama-tene ti wp17.1. Diko aversê ni na ndo ti téléphone wala tablette ti mo.
Étude: (ahon pn. 6 pëpe) lv l. 31-32 par. 12-13. Fa tongana nyen ti ndu bê ti zo.
GIGI TI E TI CHRÉTIEN
Bia 119
‘Ndo ti honde tere dä ndali ti pupu’ (És 32:2): (pn. 9) Zia vidéo so ayeke na ndo ti jw.org. (A yeke na ndo ti compte so a zia ndali ti a-ancien, gue na MULTIMÉDIA.)
Mä tënë na ngoi ti abungbi: (pn. 6) Zia vidéo Mä tënë na ngoi ti abungbi so ayeke na ndo ti jw.org. (Gue na li ti tënë AMBETI TI E > AVIDÉO.) Na pekoni, tisa ambeni molenge so mo soro ala kozo awe ti ga na ndo ti estrade, nga hunda atënë so na ala: Nyen la alingbi ti sara si mo mä tënë na ngoi ti abungbi ape? Nyen la alingbi fade ti si tongana Noé adengi mê pëpe ti mä Jéhovah na ngoi so lo yeke fa tongana nyen ti leke arche ni? Ngbanga ti nyen a yeke kota ye ti tene amolenge amä tënë na ngoi ti abungbi?
Mandango Bible ti Congrégation: (pn. 30) kr chap. 6 par. 16-24, kiri na ndo ti encadré “Royaume ni ayeke biani tâ ye na lê ti mo?”
Kiri kete na ndo ti ye so ala manda nga fa ye so ala yeke bâ na yenga ti peko (pn. 3)
Bia 40 na sambela


text:
1So Jésus ahunzi tënë so awe, lo zia sese ti Galile si lo gue na sese ti Judée, na mbage ti ngu ti Jourdain. 2Gba ti azo amu peko ti lo si lo kai kobela na tere ti ala. 3Ambeni farizien aga nduru na tere ti lo ti sara si lo ti na ya ti gbanda ti ala. Ala hunda lo, atene: “Ndia ti e amu lege na koli ti tumba wali ti lo ndali ti atënë nde nde kue?” 4Jésus akiri tënë na ala: “Ala diko tënë so Mbeti ti Nzapa atene so pepe? Na tongo nda ni, Nzapa so asara ye kue, lo sara koli na wali; 5lo tene: ‘Ndani laa, fade koli ayeke londo na gbe ti babâ na mama ti lo ti bongbi oko na wali ti lo si ala use kue ayeke ga gi tere oko.’ 6Tongaso, ala yeke azo use mbeni pepe, me ala ga gi tere oko. Ye so Nzapa abongbi awe, alingbi zo akangbi ni pepe.” 7Afarizien ahunda lo, atene: “Ngbanga ti nyen si Moïse amu yanga na koli ti mu mbeti ti kangbingo tere na wali ti lo si lo tumba lo?” 8Jésus akiri tënë na ala: “Ala yeke azo ti kpengbango be, nilaa Moïse amu lege na ala titene ala tumba awali ti ala. Me na tongo nda ni, ye ni ayeke ando tongaso pepe. 9Mbi tene na ala: tongana mbeni zo atumba wali ti lo, ataa so wali ni agi mbeni koli nde pepe si lo mu mbeni wali nde, andaa lo gi wali ti mbeni zo awe.” 10Adisiple ti lo atene na lo: “Tongana ye ni ayeke tongaso, ayeke nzoni titene koli na wali amu tere pepe.” 11Jésus akiri tënë na ala: “Tënë so mbi fa na ala so, azo kue laa alingbi ti hinga nda ni pepe, me gi azo so Nzapa amu lege na ala ti hinga ni. 12Aye so asara si ambeni koli amu wali pepe ayeke nde nde: ambeni amu wali pepe, ngbanga ti so a du ala gi tongaso; ambeni amu wali pepe, ngbanga ti so azo asara si ala ga ambaiwa; ambeni ake ti mu awali ndali ti Kodro-gbia ti yayu. Zo so alingbi ti ma ya ti tënë so, ayeke nzoni lo ma ni!” 13Azo amu akete molenge aga na ala na Jésus titene lo zia maboko ti lo na ndö ti ala na ti sambela ndali ti ala, me adisiple asuku ngangu na azo ni. 14Tongaso Jésus atene na ala: “Ala zia akete molenge aga na mbi, ala kanga lege na ala pepe, ngbanga ti so Kodro-gbia ti yayu ayeke ndali ti azo so ayeke tongana amolenge so.” 15So lo zia maboko ti lo na ndö ti ala awe, lo londo na ndo so, lo hon. 16Mbeni koli aga nduru na tere ti Jésus si ahunda lo, atene: “Wafango-ye, nzoni ye ti nyen laa mbi lingbi ti sara titene mbi wara fini so angba lakue lakue?” 17Jésus atene na lo: “Ngbanga ti nyen si mo hunda mbi na ndö ti ye so ayeke nzoni? Gi Nzapa oko laa ayeke nzoni. Tongana mo ye ti li na ndo so azo ayeke duti na fini daa, ayeke nzoni mo sara ye alingbi na andia ti Nzapa.” 18Koli ni ahunda Jésus, atene: “Andia wa?” Jésus akiri tënë na lo: “Alingbi mo fâ zo pepe; alingbi mo gi wali wala koli ti zo pepe; alingbi mo nzi pepe; alingbi mo tene mvene na le ti ngbanga pepe; 19alingbi mo ne babâ ti mo na mama ti mo; alingbi mo ye nga mba ti mo zo tongana ti so mo ye tere ti mo wani.’ 20Maseka-koli ni atene na lo: “Mbi sara aye so kue awe. Nyen laa angba titene mbi sara ni?” 21Jésus atene na lo: “Tongana mo ye ti ga nzoni kue, mo gue, mo ka ye so kue mo yeke na ni, mo mu nginza ni na awayere si fade mo yeke wara mosoro na yayu. Na pekoni, mo ga, mo mu peko ti mbi.” 22So maseka-koli ni ama tënë so, lo gue na vundu na be ti lo, ngbanga ti so lo yeke na mosoro mingi. 23Jésus atene na adisiple ti lo: “Mbi tene na ala taa-tënë: ayeke ngangu na zo ti mosoro ti li na ya ti Kodro-gbia ti yayu. 24Mbi kiri mbi tene na ala: lingo ti zo ti mosoro na ya ti Kodro-gbia ti Nzapa ayeke ngangu ahon lingo ti zambala na ya ti du ti sua!” 25So adisiple ama tënë so, li ti ala kue akpe si ala tene: “So ye ni ayeke tongaso so, zo wa laa alingbi ti soo kuâ, zo wa?” 26Jésus abaa ala si lo tene na ala: “Ye ni ahon ngangu ti zo, me Nzapa alingbi ti sara ye kue.” 27Tongaso Pierre amu tënë si lo tene: “Baa, e zia aye ti e kue si e mu peko ti mo! Ti e, ye ni ayeke ga ande tongana nyen?” 28Jésus atene na ala: “Mbi tene na ala taa-tënë: na ndembe so ye kue ayeke kiri ti ga fini ni, fade Molenge ti Zo ayeke duti na ndö ti mbata ti gonda ti lo ti Gbia. Ala baleoko na use so amu peko ti mbi, ala yeke duti na ndö ti ambata ti gbia baleoko na use titene ala fâ ngbanga ti amara baleoko na use ti Israel. 29Zo so kue azia ada ti lo, a-ita ti lo ti koli, a-ita ti lo ti wali, babâ ti lo, mama ti lo, amolenge ti lo na ayaka ti lo ndali ti mbi, fade lo yeke wara aye so fani ngbangbo oko ahon aye so lo zia si lo yeke wara fini so angba lakue lakue. 30Mingi ti azo ti li ni ayeke ga ande azo ti ndani; mingi ti azo ti ndani ayeke ga azo ti li ni.”
Copyrighted Material
Learn More


text:
SANGO ( Sangho ) UDHR
The Universal Declaration of Human Rights
DÊPÄ TÎ PÖPÖKÖDÖRÖ TÎ NDIÄ TÏ BATA NENGÖ TERÊ TÏ ZO
TAKAPA
Na hïngängö bîanî atene nëngö terê tî zo na lïngbïngö terê tî ângangü tî lo laâ sï ayeke na gündâ tî zarä , tî nzönî ngbanga na tî sîrîrî na ndö tî dûnîa,
Na hïngängö nî pëpëe na këngö ândiä tî bata nëngö terë tî zo laâ adü kpälë tî birä sô abi ngonzo na bê tî âhalëzo, ngâ sï gängö tî mbênî finî ködörö sô âhalëzo kûe alîngbi tî tene tënë tî bê tî âla, tî mäbê tî âla afa nî töngana taâ kötä bêkü tî âzo tî ndö tî gïgî,
Ayeke kötä yê mîngi tî tene azî lë na ndö tî ândiä tî bata nëngö terê tî zo gï na lëngö mbênî gerê tî ndiä ndâli tî sïönî sêgbïä na lëngö pâsi,
Na hïngängö nî atene ayeke kötä yê mîngi tî mû ngangü na mäïngö tî lëngö söngö na pöpö tî ködörö ndê ndê,
Na hïngängö nî atene na yâ tî sêndiä halëzo tî bêndo tî gïgî afa tî finî nî mäbê tî âla na âtaâ ndiä tî zo , na nëngö terë ngâ na kötä tî zo na lïngbïngö terê tî ângangü tî kôlï na wâlï, sï âla atene ânï yeke sâra ngangü kûê tî mäïngö tî sêdutï tî zo na lëngö ânzönî lêgë tî dutï na yâ tî mbênî kötä zarä ,
Na hïngängö nî atene âködörö sô abûngbi amû yângâ tî lë kpëngö ndiä tî bata nëngö terë tî zo na zarä tî lo na yâ tî kua tî mabôko na mabôko na bûngbi tî bêndo tî gïgî,
Na hïngängö atene mängbïngö bê na ândiä sô na âzarä sô ngâ ayeke bîanî ngangü yê mîngi tî sâra kua sô gï na pekö tî yângâ sô âla mû,
Kötä Lîngö
Avûnga
Dêpä tî pöpöködörö tî bätängö nëngö terê tî zo sô
töngana kunibê sô halëzo na âködörö kûê alîngbi tî wara, sî âzo kûê ngâ na âkûndû tî bôso kûê asâra ngangü, na lêgë tî fängö mbëtï na fängö-ndo, tî lë kpëngö ândiä na âzarä sô ngâ tî sâra na kodë tî ândiä tî ködörö wala tî pöpöködörö tî tene ayêka nî ngâ sï alë tambûla nî na ndo kûe, na pöpö tî halëzo na letäa nî sô alü mbere nî, töngana âla sô angbâ na gbe tî lê tî âla.
Sura 1
Adü âzo kûê yamba, ngâ âla lîngbi terê na lêgë tî nëngö-terê na tî ângangü. Ala kûê awara ndarä na börö-li sï âla lîngbi tî dutï na âmbâ tî âla gï na lêngö söngö.
Sura 2
Zo ôko ôko alîngbi tî pîka kate na ndö tî ângangü sô dêpä avûnga, na särängö kângbi ôko pëpë wala na ndö tî tenë tî marä, wala tî nzorôko tî terê wala tî ndiä wala tî kôlï na wâlï tî yângâ ködörö wala tî mosoro, tî ndo tî düngö wala tî marä dutï,
Na ndönî kûê, alîngbi tî sâra mbênî kângbi ôko pëpë sô alöndö na ndö tî tënë tî porosö wala tî ndiä wala tî pöpöködörö, tî mbênî zo wala tî mbênî ködörö nî sô alîngbi tî dutï lipandä wala na gbe lê tî mbênî ködörö wala sô ayeke na kpälë tî sêgbïä.
Sura 3
Zo kûê ayeke na ngangü tî dutï na finî tî lo, tî dutï yamba na tî dutï na mbeto tî wara sïönî pëpëe.
Sura 4
Zo ôko alîngbi tî dutï na gbe tî ngbâa pëpëe. Akânga lêgë bîanî na dutï tî ngbäa ngâ na dëngö buzë tî kängö zo na ngbâa.
Sura 5
Zo ôko alîngbi tî sâra mbâ tî lo na pâsi tî ponön wala na pâsi tî finön pëpëe.
Sura 6
Zo kûê ayeke na ngangü tî tene ndiä abata lo na âsïönî lâkûê na ndo kûê.
Sura 7
Azo kûe alîngbi terê na lê tî ndiä, ngâ âla yeke na ngangü lêgë ôko na särängö kângbi ôko pëpëe. Amû na âla ngangü na sêbätängö terë lêgë ôko, na tënë tî kângbi tî marä sô alîngbi tî fîngi dêpä sô ngâ na tënë tî gïngö lêgë tî kângbi tî marä sô.
Sura 8
Zo kûê alîngbi tî lï ngbanga na âdangbanga tî ködörö tî lo töngana âzo akpë pëpëe ângangü sô sêndiä tî ködörö tî lo amû na lo.
Sura 9
Alîngbi ôko pëpëe tî gbû zo na kânga wala tî bata lo na kânga wala tî tokua zo yongôro na ködörö tî lo gï sêngê sêngê, töngana ndâ nî ayeke da pëpëe.
Sura 10
Zo kûê ayeke na ngangü, lêgë ôko na âmbâ tî lo, tî tene amä polêlê tënë tî yângâ tî lo na lê tî boro ngbanga sô fadë afa ânde wala ângangü wala âkuandiä tî lo wala töngana pängö ïrï na tënë sô alï ngbanga da na ndö tî lo sô ayeke mbîrîmbîrî.
Sura 11
-
Zo kûê sô apä ïrï tî lo na ndö tî mbênî kpälë angbâ mokondö asï na ngôi sô afa na lêgë tî ndiä atene lo sâra sïönî, na lê tî mbênî ngbanga tî polêlë sô âwakokö kûê adu da na pekö tî lo.
-
Alîngbi pëpëe tî kânga zo ndâli tî âyê sô lo sâra wala tî bêgirisa sô, na ngôi sô asï sô, ndiä tî ködörö wala ndïä tî pöpöködörö afa nî töngana kpälë pëpëe. Lêgë ôko, alîngbi tî dîko pëpëe mbênî ponön sô akono ahön ndö tî lo sô ayeke dë ka nî na ngôi sô zo asâra kpälë sô.
Sura 12
Alîngbi ôko pëpëe tî yôro terê na mbänä na yâ tî sêdutï tî zo wala tî sëwa tî lo wala tî da tî lo wala tî dîko mbëtïsû tî lo. Alîngbi pëpëe tî buba ïrï tî zo ngâ na wüngö tî ïrï tî lo. Zo kûê ayeke na ngangü tî tene ndiä abata lo ngbanga tî âmarä kpälë töngasö.
Sura 13
-
Zo kûe ayeke na ngangü tî fonon yamba na yâ tî ködörösêse kûê. Lo yeke ngâ na ngangü tî soro ndo tî dutï tî lo na yâ tî mbênî ködörösêse.
-
Zo kûê ayeke na ngangü tî sïgî na yâ tî ködörösêse kûê atâ adu ködörö tî lo, ngâ tî kîri na ködörö nî töngana sô bê tî lo ayê.
Sura 14
-
Na yâ tî ponön tî honga-ndo, amû lêgë na zo kuê tî gi ndo tî dutî da ngâ lo lîngbi tî wara nî na ködörö wandê.
-
Alîngbi pëpëe tî mû ngangü sô na wakpälë tî fängö zo wala na zo tî särängö âyë sô ague pëpëe na lêgë tî âpo na âkunibê tî bûngbi tî bêndo tî gïgî.
Sura 15
-
Amû ngangü na zo kûê tî tene lo du zo tî mbênî ködörösêse.
-
Alîngbi pëpëe tî gbânzi mbêni zo na mbänä tî du waködörösëse ngâ na ngangü tî gbîan ködörösêse tî lo.
Sura 16
-
Asî na ngôi sô âla lîngbi tî mû terê, amû ngangü na kölï na wâlï tî mû terê töngana kôlï na wâlï, sï âla lë sewä sêngê, tënë tî marä wala tî ködörösëse wala tî mâbë alîngbi tî kânga lêgë nï pëpëe. Na mbâgë tî müngö terê, amû ngangü, lêgë ôko na kôlï na wâlï na yâ tî dutïngö tî âla ngâ na kängbïngö tî âla.
-
Kôlï na wâlï alîngbi tî mû terë gï töngana bê tî âla ûse kûê ayê tënë nî bîanî.
-
Sëwä ayeke na gündâ tî halëzo. Ni laâ, amû ngangü na letäa ngâ na âzo kûê tî tene âla bata nî ngangü.
Sura 17
-
Zo kûê wala lo dutï na bôsôngbi wala lo dutï lo ôko ayeke na ngangü tî wara âkûngbâ tî lo mvenî.
-
Alîngbi pëpëe tî mû âkûngba tî mbênî zo na ngangü na mabôko tî lo.
Sura 18
Amû na zo kûe zarä tî bibê, tî boro-li na tî mäbê ; ngangü sô afa atene zo kûê ayeke na zarä tî gbîan mäbê tî lo, wala bibê tî lo ngâ na zarä tî fa polêlê mäbê ti lo, lo ôko wala na yâ tî mbênî bûngbi, polêlê wala koiko, na lêgë tî fängô mbëtï, tî särängö yê, tî vöröngö nzapä ngâ na särängö ângôbo.
Sura 19
Amû na zo kûê ngangü tî zarä tî bibê na tî särängö tënë. Sô atene alîngbi tî doroko zo pëpëe ndâli tî âbibê tî lo. Amû ngâ na zo kûê ngangü tî gi, tî wara na tî vûnga âsango na âkodë na âmarä lêgë kûê, na zïängö bê pëpëe na ndö tî tënë tî âmeka.
Sura 20
-
Amû na zo kûê ngangü tî zarä tî gbë lïngö, tî lï na yâ tî bôsôngbi tî sîrîrî.
-
Alîngbi pëpëe tî gbû zo na ngangü tî lï na yâ tî mbênî bôsôngbi.
Sura 21
-
Amû na zo kûê ngangü tî sâra kua tî lëngö ködörö tî lo, wala lo mvenî wala na lêgë tî âwasêlê sô asoro âla yamba.
-
Amû na zo kûê ngangü tî wara kua na yâ tî ndokua tî letäa, lêgë ôko na âmbâ tî lo.
-
Kunibê tî halëzo ayeke na gündâ tî ngangü tî awalëngö ködörö. Kunibê sô alîngbi tî fa gï na lêgë tî aboro soro sô ayeke bâa gïgî ngôi na ngôi, na lêge tî gbegô mobimba ngâ na köbö soro wala na mbênî ngôbo sô amû ngangü tî zarä tî soro.
Sura 22
Zo kûê töngana wabôso tî halëzo ayeke na ngangü na kodëkua tî bätängö terë. Alöndö na âbängö nzönî na pekö tî ângangü tî mosoro, tî zängbingörö terë, tî ndara sô ayeke kötä yê ndâli tî nëngö terê na boro mäïngö tî sëterë tî lo; gï na lêgë tî gbüngö mbîrîmbîri kua tî ködörö ngâ na tî tängbïngö kua na âködörö wandë sô abäa dôngôngbi na môsôrô tî ködörö ôko ôko.
Sura 23
-
Amû na zo kûê ngangü tî sâra kua, na zarä tî söröngö kua tî bê tî lo, na yâ tî boro ngâ na nzönî gerê tî kua. Alîngbi ngâ tî bata zo ngbanga tî tënë tî ponön tî särängö kua pëpëe.
-
Zo kûe alîngbi tî wara boro nginza tî kua sô alîngbi na kua sô lo sâra
-
Zo sô asâra kua alîngbî tî wara boro nginza tî kua sô alîngbi tî tene lo na âsëwä tî lo adutï na yâ tî nëngö terê. Na ndönî kûê, amû na lo anzîna ngangü tî sêbätängö terê.
-
Zo kûê awara ngangü tî kîi na âmbâ tî lo âbûngbi tî âwakua, ngâ tî lï bûngbi na âmbênî âbûngbi tî âwakua ngbanga tî gbüngö kokö tî âla.
Sura 24
Amû na zo kûe ngangü tî woterë tî lo, tî sâra ngîâ ngâ. Sô atene alîngbi tî dë gï na lêgë nî längö kâpä tî kua ngâ na âlängö tî wöngö terê sô afûta nî.
Sura 25
-
Zo kûê alîngbi tî wara nginza sô alîngbi na lo sï lo lë sênî tî lo, nzönî dutï tî lo ngâ na tî sewä tî lo bianî na lêgë tî tëngö kôbe, yüngö bongö, müngo yoro ngâ na zängbïngö terê. Amû na lo ngangü tî bâa nzönî na lêgë tî zangbîngö terê na ngôi sô lo du na kua pëpëe, wala na ngôi tî söngö terê wala ngbanga tî zën, wala ngbanga tî ndü, tî kangba wala na yâ tî âmbênî ngôi sô zo nî ayeke na mbênî lêgë tî bätängö na finî tî lo pëpëe, na pekô tî âmbênî sïökpälë sô asï na lo.
-
Awâlï tî ngo na âmolengê tî âla alîngbi tî wara taâ nzönî na kua tî zängbïngö ndo. Amôlengê kûê, wala adü âla na yâ tî müngö terê wala adü âla da pëpëe ayeke na ngangü na nî lêgë ôko.
Sura 26
-
Amû na zo kûê ngangü tî mändängö mbetï. Ayeke fûta mändängö mbëtï nî pëpëe, mbîrîmbîrî na âkêtê dambëtï. Mändängö kodëyê na kodëkua alîngbi tî gbû ndo kûe. Zo kûê alîngbi tî manda mbëtï na kötä dambëtï, gï na lêgë tî kodë tî lo na hïngängö ndo tî lo.
-
Fängö mbëtï alîngbi tî gue na lêgë tî kono sêterê tî âzo ngâ tî kono ndiä tî bätängö nëngö terê tî âzo . Lo lîngbi ngâ tî mû lêgë tî kpêngba mängö terê, vürüngö bê na sôngô na pöpö tî âködörösêse tî âmarä wala âmabë ndê ndê ngâ na mäïngö âkua tî bûngbi tî bêndo tî gïgî ngbanga tî bata sîrîrî.
-
Awadüngö môlengê âmvenî alîngbi tî soro yamba kodë lêgé tî fängö hïngägö ndo na âmôlengê tî âla.
Sura 27
-
Zo kûê ayeke na ngangü tî lë kua tî sêndâgâo tî âsöngö tî lo, tî tene lo wara âpendere yê tî ködörö tî lo na lo zîa mabôko na mäïngö tî âsêndâyê ngâ na lo bâa nzönî na pekô nî.
-
Amû na zo ôko ôko ngangü tî sêbätängö ânzönî yê tî lo sô alîngbi tî dutï âkûngbâ wala âbibê ti lo-mvenî. Anzönî yê sô alîngbi tî löndö na pekô tî âkodëkua, asêndâyê, âsêndâsû wala tî sêndägâo sô lo mvenî lo sâra.
Sura 28
Tî tene âzo akpë ângangü sô afa ge sô, ayeke nzönî mbênî dôngôngbi adu da sô alîngbi tî bata nî. Dôngôngbi sô alîngbi tî dutï na yâ tî ködörö nî töngana na yâ tî dûnîa mobimba.
Sura 29
-
Zo ayeke na âhonga na mbâgë tî bôso sô lo du da sï lo mâi da yamba . Nî laâ sï alîngbi tî mû na lo lêgë tî tene sêterê tî lo amâi nzönî bîanî.
-
Ndiä alîngbi tî lë ângangü tî bätängö nëngö terê tî zo . Lo lingbi ngâ tî mû lêgë na zo ôko ôko tî kpë âmbâ tî lo ngâ tî tene âmbâ tî lo akpë lo.
-
Ângangü sô na âzarä sô alîngbi ôko pëpë tî fîngi âwêsêlö, âpö, na gbegôndiä tî bûngbi tî bêndo tî gïgî mobimba.
Sura 30
Mbênî ködörösêse ôko pëpëe wala mbênî zo tî gïgî ôko alîngbi pëpëe tî buba lêgë tî ândiä sô afa ge na yâ tî mbëtï-dêpä sô.
The Universal Declaration of Human Rights is translated in 407 different Languages and Dialects, and therefore the most Translated Document in The World. From the point of view of the United Nations, especially, The Office of the High Commissioner for Human Rights, OHCHR, there is no distinction i.c. between languages and dialects . Because all of them serve the Global dissemination of The UDHR .
SWAHILI KISWAHILI is a Bantu language . Spoken by the communities of the African Great Lakes. This region includes : Burundi, Democratic Republic of Congo, Kenya, Mozambique, Rwanda, Tanzania and Uganda . Official language of the four Nations, Democratic Republic of Congo, Kenya, Tanzania and Uganda. 5 Millions first language speakers. As a lingua franca it is used in most of the southern half of East Africa . Total number of Swahili Kiswahili speakers exceeds 140 Millions .
MANDARIN is the Most spoken Chinese language, specifically in the North and Southwest of China. It has the most native speakers than any other language. Nearly 1 Billion. The English word " Mandarin " is derived from the Sanskrit Word " MANTRIN " Meaning : An Official of The Chinese Empire . Mandarin is one of the six official languages of the United Nations. The official language of the People's Republic of China . And the Republic of China ( ROC Taiwan ). Mandarin is also one of the four official languages of the Republic of Singapore .
TAGALOG Or officially Filipino is an Austronesian language spoken by a quarter of the Philippines People as first language. And as lingua franca by the rest of the People . It is related to other regional languages e.g. Bikol languages, Ilokano, Visayan languages , and Kampampangan .The word Tagalog is derived from " Taga " meaning " native of " and " ilog " meaning "river ". 28 Millions native speakers . 96 % of the Philippines people can speak Tagalog .
HINDI or Modern Standard Hindi is the fourth largest language in the World. Total native speakers reported by the most recent census of India : 422 Millions . In the 2001 census 258 Millions people of India reported to have Hindi as their first language . The Indian constitution adopted in 1950, declared that Hindi shall be written in The Devanagari Script and will be the official language of the Federal Government of India .


text:
ÉFAS 7
Zambe a vaa bone be Israël éto belo
Yéhova a lôme bibubua si ya Égypte, a Moïse a tebele bone be Israël asu na be kôlô nlame te. Zambe a ve bone be Israël metiñe a zene ya be Moïse
BONE be Israël be nga nyiñe si ya Égypte abui mimbu, akekui be nga fôé a bi akum abui. Ve jame da, mfefé Pharaon ô nga nyoñ éjôé. Njôô ate a nji be a yeme Joseph. Amu bone be Israël be nga fôé abui, nde ñyôyo’ njô bôte te ô nga ko woñ. Ane a nga futi be éto belo a ve atiñe na nge mone fam a bialé, be ke wua nye Ôsôé ya Nil. Ve nkange minga ô nga ba’ale mone wé; a nga futi nye ékat été a ke suu ékate te ôsoé akôé a mon ase. Nde ngone Pharaon é nga some nkeñelé mon ôte, a yôlé wô na Moïse. Ane a nga yalé nye nda bôte Pharaon été.
Éyoñe Moïse a biya mimbu 40, a nga tôbane minjuk amu a nga yi na a kaman ôlô wua ya Israël mo me mone Égyptien. Ane Moïse nga tube nlam ôfe, vôm a nga ke tabe ane nneñ. Éyoñe Moïse a biya mimbu 80, nde Yéhova a nga jô nye na a bulane si ya Égypte asu na a ke kate Pharaon na a suu ayoñe Zambe a nga top.
Pharaon a nga ben a ngul ése. Zambe a nga belane bibubua awôm na a fonosô Égypte. Pharaon a nga biasé Moïse a Zambe wé Yéhova éyoñ ése Moïse a nga tebe nye mise na a ve nye fane ya sa’ale ébubua évok. Ébubua awômô j’asu’ulan é nga wôé mintôle mi bone mise ya Égypte—fo’o ve mi ya Israël mi nji wu amu be nga bo Yéhova mewôk a du’u metyi me ntômba mimbé menda miap. Éngele Zambe a nga zu bo jamete a nga to a dañe mimbé mise mi ne nwo’ane metyi. Bone ya Israël be nga bo be simesa’ane jamete éyoñe jia mbu, be mbe be loene de na Pâque.
Éyoñe ntôle mone Pharaon ô wuya, ane a nga titane Moïse a bone be Israël si ya Égypte. Été été ane be nga bo ngômôtô ése na jama bôte ya Israël ase a kôlô Égypte nsamba. Ve Pharaon a nga jôban amu jé a nga suu bone be Israël na be ke. Ane a nga nyoñe nkane bita wé ôse a tôñe be. Éyoñ Évele Mañ é nto bone be Israël ôsu, nde Pharaon a nga kui be mvus ne bup. Nde be nga buni na be a zu bili. Ve Yéhova a nga kandé Évele Mañ ngap ébaé. Éyoñe te bone be Israël be nga lôte nkôte nselek, e zañe mimfine mendime mibaé! Éyoñe Pharaon a nkane bita wé be nga bumekan a toñe be. Ane Zambe a nga bu’u mimfine mendim, nde bese be nga mane jañe mendime si.
Mvuse ya été, ane bone be Israël be nga lame menda bindélé Nkôle Sinaï. Nde Yéhova a nga bo élat a be vôm ate. Zambe nga belane Moïse ane nkoñ ékalane mam, asu na a ve ayoñ Israël metiñ. Metiñ mete me nga liti be mame b’ayiane bo. Me nga ba’ale fe be mezene mese ya ényiñe jap. Yéhova a nga tabe fo’o a ayoñ Israël, a noo be bibotan a dañe meyoñe mese mevok, nté ôse be nga kañese na be awulu ane metiñe me Zambe me né.
Akusa bo mame mese Yéhova a nga bo asu dap, bone be Israël abui be nga bo melo a liti na be nji buni nkobô wé. Ane Yéhova a nga bo na miaé bôt ôte ôse ô mane wu nkôte si tañe mimbu 40. Ajô te ôsusua na a wu, Moïse a nga tobe zôsôa môt a to jôé na Josué a nyoñ éto jé. Mvuse ya été, ayoñ Israël é mbe é nto nkômesane na be a nyine si Zambe a nga ka’ale émvame jap Abraham.
—Nkañete ôte wo so kalate Nkôlan; Lévitique; Nlañane bôt; Deutéronome; Besam 136:10-15; Mam minlôman 7:17-36.


text: Na mokonzi ti azo ti pikango mozoko. Psaume ti amolenge ti Coré.+ Bia.47 Azo ti amara kue, ala pika maboko.Ala dekongo ti songo benda na Nzapa na ngia.2 Jéhovah, Lo so ayeke na nduzu na ndö ti aye kue, apika bê mingi;+Lo yeke kota Gbia na ndö ti sese kue.+3 Lo zia azo ti amara na gbe ti e,Lo zia amara na gbe ti gere ti e.+4 Lo soro ye so lo ye ti mû na e tongana héritage,+gloire ti Jacob, so lo ye lo mingi.+ (Sélah)5 Nzapa amonté na nduzu na ngoi so azo ayeke dekongo na ngia,Jéhovah amonté na nduzu na ngoi so a yeke hûru didi.*6 Ala he bia ti sepela* na Nzapa, ala he bia ti sepela.Ala he bia ti sepela na Gbia ti e, ala he bia ti sepela.7 Nzapa ayeke Gbia ti sese kue;+Ala he bia ti sepela na lo, nga ala fa so ala hinga ti bâ yâ ti aye nzoni.8 Nzapa aga Gbia na ndö ti amara.+Nzapa aduti na ndö ti trône ti lo so ayeke nzoni-kue.9 Amokonzi ti azo ti amara abungbi ndo okona azo ti Nzapa ti Abraham.Amokonzi* ti sese ayeke ti Nzapa.A gonda kota ti lo mingi.+


text: 8 Âdu ti aye so e yeke sara tënë ni so, kota tënë ni ayeke so: E yeke na mbeni kota prêtre tongaso, na lo duti na koti ti trône ti Kota Gbia na yayu,2 lo yeke mbeni wakua ndali ti nzoni ti azo na ndo so ayeke nzoni-kue nga na yâ ti tâ tente so Jéhovah si ayä ni na nduzu, me zo pëpe.3 A zia kota prêtre oko oko kue na kusala ti mû amatabisi na asandaga na Nzapa; tongaso, a hunda ti tene lo so nga kue aduti na mbeni ye ti mû na Nzapa.4 Tongana fade lo ngbâ na ndo ti sese, ka lo duti prêtre pëpe, teti azo ayeke dä awe ti mû amatabisi na Nzapa alingbi na ti so Ndia afa;5 me azo ni so ayeke sara kusala so ayeke nzoni-kue na yâ ti mbeni ye so akpa aye ti yayu ni kpango nga ayeke gbede ti aye ti yayu ni. A yeke gi tongana ti so, na ngoi so Moïse ayeke lani nduru ti sara kua ti lekengo tente ni kue, Nzapa amû yanga na lo atene: “Bâ nzoni si mo sara aye ni kue alingbi gi na tapande ti aye ni so a fa na mo lani na ndo ti hoto.”6 Me kusala so a mû na Jésus ti sara ndali ti nzoni ti azo ayeke nzoni mingi ahon ti ala; ni la lo yeke nga walekengo-songo ti mbeni mbele so ayeke nzoni mingi, so a zia gere ni na sese na lege ti ndia si a luti na ndo ti azendo so ayeke nzoni mingi.7 Tongana fade kozo mbele ni ayeke na sioni oko pëpe, ka a yeke gi lege pëpe ti zia mbeni use ni na sese.8 Teti lo bâ so tënë ayeke na li ti azo ni, ni la si lo tene: “Jéhovah atene: ‘Bâ, alango ayeke ga so fade mbi yeke te mbeni fini mbele na azo ti da ti Israël na azo ti da ti Juda;9 mbele ni ayeke duti pëpe tongana ti so mbi te na akotara ti ala na lango so mbi gbu maboko ti ala ti sigigi na ala na kodoro ti Égypte, ngbanga ti so akotara ti ala angbâ na yâ ti mbele ti mbi pëpe, ye so asara si mbi zia ti bâ lege ti ala’, so ayeke tënë ti yanga ti Jéhovah la.”10 “Jéhovah atene: ‘Mbele so mbi yeke te na azo ti da ti Israël na peko ti alango ni so ayeke duti tongaso: Mbi yeke zia andia ti mbi na yâ ti li ti ala na mbi yeke sû ni na ndo ti bê ti ala. Mbi yeke ga Nzapa ti ala, na ala yeke ga azo ti mbi.11 “ ‘Fade mbeni zo ayeke fa ye na mba ti lo molenge ti kodoro pëpe nga na ita ti lo pëpe, a tene: “Hinga Jéhovah!” Teti fade ala kue ayeke hinga mbi, a londo na lo so ayeke kete mingi na popo ti ala ti si na lo so ayeke kota mingi na popo ti ala.12 Teti fade mbi yeke sara nzoni bê na ala ngbanga ti aye ti mbilimbili pëpe so ala sara, na fade mbi yeke dabe ti mbi na asiokpari ti ala mbeni pëpe.’ ”13 Tongana lo tene tënë ti “mbeni fini mbele”, lo sara si kozo mbele ni aga ngbene ye. Ye so lo sara si a ga ngbene ye nga gbagbara ye aga nduru ti girisa awe.


text:
Vorongo Nzapa na yâ ti sewa: Mo lingbi ti sara si a nzere ahon ti kozo?
Mbeni babâ na Brésil atene: “Vorongo Nzapa na yâ ti sewa so e yeke sara na lakui anzere na e mingi asara si ngoi na ngoi tongana mbi tene na azo ti sewa ti mbi pëpe so mandango ye ni ahunzi awe, e yeke gue juska l’heure ahon na bï.” Mbeni babâ na Japon atene so molenge ti lo ti koli so ayeke na ngu bale-oko ahinga pëpe so l’heure ayeke hon nga lo ye ti tene mandango ye ni ahunzi ape. Ngbanga ti nyen? Babâ ti lo atene: “Lo yeke na nzara ti manda ye na asara si lo yeke na ngia mingi.”
A yeke amolenge kue la ayeke na ngia na ngoi ti vorongo Nzapa na yâ ti sewa ape. Ambeni aye ni pëpe. Ngbanga ti nyen? Mbeni babâ ti sewa na Togo atene: “A lingbi vorongo Jéhovah adë gi dengo ape.” Tongana vorongo Nzapa na yâ ti sewa adë gi dengo, a yeke nzoni a changé fason ti sarango ni. Asewa mingi abâ so ngoi ti vorongo Nzapa na yâ ti sewa ayeke mbeni ngoi so azo ayeke na “ngia” legeoko tongana ti so azo ti Israël abâ lâ ti sabbat tongana mbeni ngoi so ala yeke na ngia.
A lingbi ababâ so ayeke aChrétien asara kue ti tene sewa ti ala ayeke na ngia na ngoi ti vorongo Nzapa na yâ ti sewa. Tongana ala sara tongaso, mandango ye ni ayeke kiri ti nzere mingi. Ralf, so ayeke na amolenge ti wali ota nga na ti koli oko, atene so vorongo Nzapa na yâ ti sewa so ala yeke sara ayeke tongana lisoro na zo kue ayeke sara tënë. Na ambeni ngoi alingbi ti duti ngangu ti sara si mandango ye ni anzere na azo ni kue nga ti tene ala kue asara lisoro na ngoi ti mandango ye ni. Mbeni mama ayeda na tënë so, lo tene: “Mbi yeke lakue na ngangu pëpe ti sara si vorongo Nzapa na yâ ti sewa anzere na azo ti sewa ti mbi kue tongana ti so bê ti mbi aye.” Nyen la mo lingbi ti sara ti tene vorongo Nzapa na yâ ti sewa anzere ahon ti kozo?
DUTI NDURU TI CHANGÉ YÂ TI AYE SO ALA YEKE MANDA
Mbeni babâ na Allemagne so ayeke na amolenge use atene: “A lingbi e sara si fango ye ni alingbi na amolenge ti e.” Natalia, so ayeke na amolenge use, atene: “Amolenge ti e aye mingi ti tene e changé lakue yâ ti aye so e yeke manda.” Asewa mingi ayeke kangbi yâ ti aye so ala yeke manda na ngoi ti vorongo Nzapa na yâ ti sewa. Cleiton, so ayeke na Brésil so ayeke na amolenge use so angbâ maseka atene so, sarango tongaso asara si vorongo Nzapa na yâ ti sewa anzere nga azo ti sewa ni kue asara tënë. Tongana babâ na mama ni akangbi yâ ti aye so ala yeke manda na ngoi ti vorongo Nzapa na yâ ti sewa, a yeke sara si ala mû maboko na amolenge ni oko oko alingbi na bezoin ti ala teti so ngu ti ala ayeke nde nde. A yeke nzoni ala soro mbeti so ala ye ti manda nga ala gbu li ti ala na ndo ti kode so ala yeke manda na ni.
Nyen la ambeni sewa ayeke sara ti mû lege na ala ti manda aye nde nde? Ambeni sewa ayeke to nda ti vorongo Nzapa na yâ ti sewa na hengo bia na Jéhovah. Juan, so ayeke na Mexique, atene: “A sara si tere ti e kue anzere na a leke e ti to nda ti mandango ye ti e.” Azo ti sewa ti lo asoro abia so atënë ti yâ ni ague oko na aye so ala yeke manda ye na ndo ni na lakui.
Asewa mingi ayeke diko mbeni mbage ti Bible legeoko. Ti tene e changé yâ ti aye so e yeke manda, zo oko oko ayeke diko ye na place ti azo nde nde so a sara tënë ti ala na yâ ti mbage ti Bible so e yeke diko ni. Na tongo nda ni ye so anzere lani pëpe na mbeni babâ ti sewa so ayeke na Japon. Lo tene: “Ti diko ye tongaso anzere ti lo ape.” Me amolenge ti lo ti koli use ayeke lani na ngia mingi so anzere na babâ na mama ti ala ti voro Nzapa na yâ ti sewa legeoko na ala. Ambeni sewa même ayeke sara akete scénette ti ambaï ti Bible. Roger, so ayeke na Afrika ti Mbongo so ayeke na amolenge use, atene: “Mingi ni amolenge ayeke bâ ambeni ye na yâ ti mbeni mbaï ti Bible so e ababâ na amama ti ala e bâ ni ape.”
Mbeni ye so asewa alingbi ti sara ti changé yâ ti aye so ala yeke manda a yeke ti tene ala kue aleke ambeni ye, na tapande arche ti Noé wala temple ti Salomon. A nzere mingi ti sara recherche ti leke aye tongaso. Na Asie mbeni molenge-wali so ayeke na ngu oku na babâ na mama ti lo nga na âta ti lo ti wali asara tongaso. Na yâ ti salon ti ala, ala sara mbeni ngia na sewa na ndo ti voyage ti missionnaire ti bazengele Paul. Ambeni sewa asara ngia na ndo ti ambaï ti mbeti ti Exode. Donald, so ayeke na ngu 19 na Togo, atene: “So e changé yâ ti aye so e yeke manda asara si aye achangé na yâ ti sewa ti e, nga na yâ ti vorongo Nzapa so e voro na sewa.” Mo lingbi ti pensé na ndo ti mbeni ye so mo na asewa ti mo alingbi ti leke ti tene vorongo Nzapa na yâ ti sewa ti ala anzere ahon ti kozo?
A YEKE KOTA YE TI LEKE TERE NZONI
Atâa so changengo yâ ti aye so a yeke manda ayeke sara si vorongo Nzapa na yâ ti sewa anzere, a hunda ti sara aye mingi ti tene azo kue awara ye ti nzoni dä. A lingbi azo ti sewa ni kue aleke tere ti ala. A yeke ngangu na amolenge ti manda ye teti ngoi mingi. Tongaso, a lingbi babâ ti sewa agbu li ti lo nzoni na ndo ti aye so lo na sewa ti lo ayeke manda nga lo mû ngoi ti leke tere ti lo nzoni. Mbeni babâ ti sewa atene: “Tongana mbi leke tere ti mbi, mandango ye ni ayeke ga na ye ti nzoni na azo ti sewa ti mbi kue.” Mbeni babâ na Allemagne ayeke fa na azo ti sewa ti lo kozoni aye so ala yeke manda na yâ ti ayenga so ayeke ga. Mbeni babâ na Bénin so ayeke na amolenge omene ayeke bâ ka mbeni DVD so bungbi ti Jéhovah asigigi na ni na ngoi ti vorongo Nzapa na yâ ti sewa. Ala yeke leke tere ti ala tongana nyen? Babâ ni ayeke mû na ala ahundango ndo kozoni na lango ti mandango ye ni. Lekengo tere ayeke sara si vorongo Nzapa na yâ ti sewa anzere mingi.
Tongana azo ti sewa ahinga awe ye so ala yeke manda ni, ala lingbi ti sara lisoro na ndo ni na yâ ti yenga ni na ayeke sara si ala yeke ku ngoi ti mandango ye ni kungo na ngia. Na tongana azo oko oko na yâ ti sewa ayeke na kua ti sara na ngoi ti mandango ye ni, a yeke sara si zo oko oko ayeke bâ so ye so ala manda na ngoi ti vorongo Nzapa na yâ ti sewa abâ lo.
ALA SARA NI LAKUE
A yeke ngangu na asewa mingi ti voro Nzapa na yâ ti sewa lakue. Ngbanga ti nyen?
Ambeni babâ ayeke sara kua teti angbonga mingi ti mû kobe na sewa ti ala. Na tapande, mbeni babâ na Mexique ayeke londo na ngbonga omene ti ndapre na ayeke kiri na yanga-da gi na ngbonga miombe ti bï. Na ambeni ngoi, a lingbi nga ambeni babâ achangé lango ti vorongo Nzapa na yâ ti sewa ndali ti vizite ti surveillant so ague na ando nde nde wala ndali ti kota bungbi.
Atâa akpale so alingbi ti si, a lingbi e sara kue ti voro Nzapa na yâ ti sewa lakue. Loïs so ayeke na ngu 11 na so ayeke na Togo atene so ala yeke sara kue ti voro Nzapa na yâ ti sewa lakue. Lo tene: “Atâa so ambeni ye ayeke si so asara ka si e to nda ti voro Nzapa na yâ ti sewa na l’heure ape, e yeke sara ni lakue.” Tongaso, a yeke nzoni ti tene lango ti vorongo Nzapa na yâ ti sewa ayeke na tongo nda ti yenga. Ngbanga ti nyen? Ngbanga ti so tongana mbeni ye so e ku tere ti e na ni ape asi, e lingbi ti soro mbeni lango nde na yâ ti yenga ni ti sara ni.
Ngbanga ti nyen a iri ngoi ni so ngoi ti vorongo Nzapa na yâ ti sewa? Ngbanga ti so ayeke mbeni mbage ti vorongo so e yeke voro na Jéhovah. Zia e na azo ti sewa ti e kue e mû “bagara” na sacrifice na Jéhovah (Os. 14:2). Zia tere ti e kue anzere na ngoi ti vorongo Nzapa na yâ ti sewa, teti so “tâ ngia ti L’Éternel ayeke ngangu ti i.”


text: 27 Job angbâ ti gue na tënë,* lo tene:2 “Ti tâ tënë ni, so Nzapa ayeke na fini, lo so ake ti fâ ngbanga ti mbi mbilimbili,+so Lo so ngangu ti lo ahon angangu kue ayeke na fini, lo so asara si vundu ahon ndö ti mbi,*+3 na ngoi kue so mbi ngbâ ti wu pupunga yingo so alondo na Nzapa angbâ na yâ ti hôn ti mbi,+4 tënë ti kirikiri ayeke sigi na yanga ti mbi pëpe,nga langue ti mbi ayeke sara tënë ti handa pëpe.5 Mbi yeke tene lâ oko pëpe so ala yeke azo ti mbilimbili!Juska mbi kui, mbi yeke ngbâ gï na ndö ti sarango ye ti mbi ti mbilimbili!+6 Mbi yeke gbu mbilimbili ti mbi ngangu, mbi yeke zia ni lâ oko pëpe;+na ngoi kue so mbi ngbâ na fini,* bê ti mbi ayeke fâ ngbanga na li ti mbi* pëpe.7 Zia si ye so asi na azo ti sioni asi nga na wato ti mbi,na ye so asi na azo so ayeke mbilimbili pëpe asi nga na azo so atiri na mbi.8 Na ngoi so a futi zo so akpe Nzapa pëpe,*+wala Nzapa amû fini* ti lo, beku ti nyen la lo yeke na ni?9 Na ngoi so ye ti ngangu asi na lo,Nzapa ayeke mä ande toto ti lo?+10 Wala lo yeke duti na ngia ndali ti Lo so ngangu ti lo ahon angangu kue?Lo yeke iri ndo na Nzapa na ngoi kue?11 Mbi yeke fa na ala ye na ndö ti ngangu ti Nzapa;*mbi yeke honde ye oko pëpe na ndö ti Lo so ngangu ti lo ahon angangu kue.12 Tongana ala kue awara vision,ka nyen la ala tene gï asenge senge tënë so?13 Bâ ye so Nzapa amû na zo ti sioni,+nga ye so Lo so ngangu ti lo ahon angangu kue amû na azo so asara ye ti ngangu na azo ti ga ti ala so la:14 Tongana amolenge ti lo aga gbani, a yeke fâ ala na épée,+ahale ti lo ayeke wara kobe alingbi na ala pëpe.15 Kobela ti fango zo la ayeke lu azo so angbâ na peko ti lo,awali ti ala ayeke toto ala pëpe.16 Même tongana lo bungbi argent na ndö ti terê tongana fuku ti sese,na bongo ti lo ayeke gbani tongana popoto so a bungbi ni na ndö ti terê,17 atâa so lo bungbi ni tongaso,zo ti mbilimbili la ayeke yü ni ande,+nga azo so tënë ayeke na li ti ala pëpe la ayeke kangbi yâ ti argent ti lo na popo ti ala.18 Da so lo leke akpengba oko pëpe, tongana da ti makongo ti tengo bongonga tongana kpangba+ so mbeni sinziri aleke.19 Lo yeke na mosoro na ngoi so lo gue ti lango, me lo yeke wara ye oko na ndö ni pëpe;na ngoi so lo zi lê ti lo, ye oko ayeke dä pëpe.20 Kota mbeto ahon ndö ti lo tongana ngu so asuku;kota ngu-nzapa ahon na lo na bï.+21 Pupu ti mbage ti est ayeke hon na lo, na lo yeke dä encore ape;a zi lo na ndo so lo yeke dä a hon na lo.+22 Pupu ni ayeke pika lo sân ti bâ mawa ti lo,+na ngoi so lo yeke tirika gbä ti kpe ngangu ni.+23 Pupu ni ayeke pika maboko ti he lo,nga na place so pupu ni ayeke ya dä, a hûru yanga+ na ndö ti lo.*


text:
Sabbat adoit ti duti mbeni ye so ayeke nzoni-kue (19-27)
17 “A sû tënë ti siokpari ti Juda na mbeni keke-mbeti so ayeke ti wen.A mû keke-mbeti so yanga ni ayeke na diamant si a kpaka ni na ndö ti tableau ti bê ti ala,nga na ndö ti didi ti agbalaka ti ala,2 même amolenge ti ala ayeke dabe ti ala na agbalaka ti ala nga na ayongoro yanda*+ ti ala so ala sara,na terê ti akeke so kugbe ni adü mingi, na ndö ti ayongoro hoto,+3 na ndö ti ahoto so ayeke na yâ ti ando so angoro akete kodro.Mbi yeke zia ande si a mû aye ti mosoro ti mo kue a hon na ni,+même ando ti mo so ayeke na nduzu, ndali ti so siokpari ahon ndö ni na yâ ti akodro ti mo kue.+4 Mo wani mo yeke ke ande héritage ti mo so mbi mû ni lani na mo so.+Mbi yeke sara si mo sara kua na awato ti mo na yâ ti mbeni kodro so mo hinga ni pëpe,+ndali ti so mo sara si ngonzo ti mbi alondo tongana wâ.+A yeke gbi kpu na kpu.”5 Bâ tënë so Jéhovah atene la:“Deba aga na li ti zo* so azia bê ti lo na senge senge zo ti sese,+zo so azia bê ti lo na ndö ti ngangu ti zo ti mitele,+zo so bê ti lo ahon yongoro na Jéhovah.6 Lo yeke ga tongana mbeni keke so aluti gï lo oko na yâ ti désert.Lo yeke duti pëpe na pasa ti bâ ye ti nzoni so ayeke ga,me lo yeke sara kodro na ndo so ahule na yâ ti benyama,na ndo so gï ingo la ayeke dä, so zo alingbi ti sara kodro dä pëpe.7 Me tufa aga na ndö ti zo* so azia bê ti lo na Jéhovah,zo so ayeke na confiance na Jéhovah.+8 Lo yeke ga tongana mbeni keke so a lu ni na terê ti ngu,keke so gunda ni ague juska na terê ti kete ngu so ayeke sua.Lo yeke hinga pëpe ngoi so ndowa ayeke ga na ni,me akugbe ti lo ayeke dü lakue gbani gbani.+Na ngoi ti buru, lo yeke gi bê ti lo pëpe,nga lo yeke kaï ti lë lengo pëpe.9 Bê ti zo ayeke handa zo mingi ahon ambeni ye kue, nga a yeke sioni mingi.+Zo wa la alingbi ti hinga bê ti zo?10 Mbi Jéhovah, mbi yeke gi yâ ti bê ti zo,+mbi yeke gi ti bâ ye so ayeke na gbe ti bê ti lo kâ,ti futa zo oko oko alingbi na aye so lo sara,ti futa lo alingbi na aye ti peko ti asarango ye ti lo.+11 Zo so awara amosoro na lege ti likisi,lo yeke tongana dodoro so abungbi apara so lo la lo bi ni pëpe.Amosoro so ayeke kpe ande na maboko ti lo+ na yâ ti ndambo ti gigi ti lo,na nda ni lo yeke ga zo so li ti lo ayeke dä pëpe.”12 Mbeni trône ti gloire ayeke dä so a yâa ni na nduzu ngbene ye na tongo nda ni,a yeke ni la ayeke temple ti e.+13 Jéhovah, mo so mo yeke beku ti Israël,kamene ayeke sara azo kue so adö mo azia.Ala so ake mo, a yeke sû ande iri ti ala na sese,+ndali ti so Jéhovah, mo so mo yeke li ti ngu so amû fini na zo, ala dö mo azia.+14 Aï! Jéhovah, kaï kobela ti mbi, na terê ti mbi ayeke kaï.Sö mbi, na mbi yeke sö kuâ;+ndali ti so mo la mbi yeke mû gloire na mo.15 Bâ! Ambeni zo ayeke tene na mbi, atene:“Tënë ti Jéhovah ni ayeke na ndo wa?+Zia tënë ni aga ma!”16 Me ti mbi, mbi zia lâ oko pëpe ti mû peko ti mo tongana berger,wala mbi ye pëpe si lâ ti vundu aga.Mo hinga nzoni mingi atënë so kue mbi tene na yanga ti mbi;mbi tene atënë so kue na lê ti mo.17 Mo ga pëpe mbeni ye so amû mbeto na mbi.Mo yeke ndo so mbi yeke bata terê ti mbi dä na lâ ti vundu.18 Zia si kamene agbu azo so asara ye ti ngangu na mbi,+me mo sara si a zia kamene na lê ti mbi pëpe.Zia si mbeto ahon ndö ti ala,me mo sara si mbeto ahon ndö ti mbi pëpe.Sara si lâ ti ye ti vundu aga na ndö ti ala,+neka ala na mo futi ala biani biani.*19 Bâ tënë so Jéhovah atene na mbi: “Mo gue mo luti na yanga ti gbagba ti amolenge ti mara ni, yanga ti gbagba so agbia ti Juda ayeke lï dä nga ala yeke sigi dä, ayanga ti gbagba ti Jérusalem kue.+20 Mo tene na ala, mo tene: ‘Ala mä tënë ti Jéhovah, ala agbia ti Juda, azo kue ti Juda nga azo kue so asara kodro na Jérusalem, azo kue so ayeke lï na ayanga ti gbagba so.21 Jéhovah atene: “Ala sara* hange, ala yô mbeni kungba na lango ti Sabbat pëpe wala ala linda na kungba na ayanga ti gbagba ti Jérusalem pëpe.+22 Ala mû mbeni kungba na da ti ala ti sigi na ni na lango ti Sabbat pëpe; ala sara mbeni kua oko pëpe.+ Ala bata lango ti Sabbat ni nde ndali ti mbi, gï tongana ti so mbi mû yanga lani na akotara ti ala.+23 Me ala mä lani yanga ti mbi pëpe wala ala dengi mê ti ala na tënë ti mbi pëpe, ala sara kpengba-li,* ala ke ti mä mbi wala ti zia si mbi fa lege na ala.”’+24 “‘Me Jéhovah atene: “Tongana ala mä yanga ti mbi biani, na ala mû mbeni kungba ala linda na ni na ayanga ti gbagba ti gbata ni na lango ti Sabbat pëpe nga ala bata lango ti Sabbat nde ndali ti mbi na lege so ala sara mbeni kua na lango ni so pëpe,+25 tongaso, agbia na amokonzi so aduti na ndö ti trône ti David+ nga ayeke linda na ayanga ti gbagba ti gbata ni; ala yeke kpe na apuse ti mbarata nga na ambarata, ala nga na amokonzi ni, akoli so ayeke na Juda nga na azo so asara kodro na Jérusalem;+ azo ayeke sara ande kodro lakue na yâ ti gbata so.26 Azo ayeke londo na Juda, na ando so angoro Jérusalem, ala yeke londo na kodro ti Benjamin,+ na akpangbala ndo,+ na akodro so ayeke na ando so ahoto ayeke dä nga na Négueb.* Ala yeke ga na asandaga kue so a zö ni agbi kue,+ ambeni sandaga,+ asandaga ti alê ti kobe,+ dukane nga na asandaga ti mungo singila, ala yeke ga na ni na yâ ti da ti Jéhovah.+27 “‘“Me tongana ala mä yanga ti mbi pëpe na lege so ala bata lango ti Sabbat nde ndali ti mbi pëpe, ala mû akungba ala linda na ni na ayanga ti gbagba ti Jérusalem na lango ti Sabbat, mbi yeke bi wâ ande na terê ti ayanga ti gbagba ni, na a yeke gbi ande angangu tour ti Jérusalem kue+ na wâ ni so ayeke mingo pëpe.”’”+


text:
TOUR TI BA NDO Octobre 2015 | Zo ayeke tâ na bezoin ti sambela?
Mbeni wandara atene so sambela ayeke sara si yâ ti li ti mbeni zo adë kamême na ndo ti kpale so lo yeke ni. A yeke vrai tënë la?
KOTA MAMA-TENE NI
Azo ayeke sambela ka ngbanga ti nyen?
Bê ti mo alingbi ti dö peut-être ti bâ ye so azo ayeke sambela ndali ni.
KOTA MAMA-TENE NI
Mbeni zo ayeke mä ka asambela ti e?
Ti tene a mä asambela ti e, a lingbi e sara ambeni ye use.
KOTA MAMA-TENE NI
Ndani so Nzapa ahunda na e ti sambela lo
A yeke zi lege na e ti wara ambeni ye so e lingbi pëpe ti wara ni na lege ti ambeni ye nde.
KOTA MAMA-TENE NI
Sambela: Anzoni ye ti pekoni
Nyen la e lingbi ti wara tongana e yeke sambela ka lakue?
Mo hinga?
Nyen la asara si kua ti lekengo peko ti temple ti Jérusalem so Hérode asara lani aninga ngu mingi tongaso? Nyen la asara si azo ti Malte apensé ti ala lani atene bazengele Paul ayeke zo ti fango zo?
BIBLE ACHANGÉ FINI TI AZO
Fadeso mbi hinga so mbi lingbi ti aidé ambeni zo
Mbeni ye ti ngangu awara Julio Corio nga lo bâ so Nzapa ayeke pensé na lo ape. Versê ti Exode 3:7 la amû maboko na lo ti changé bango ndo ti lo.
Zo alingbi biani ti hinga Nzapa?
Ambeni ye na ndo ti Nzapa so e peut ti gbu nda ni ape alingbi même ti aidé e ti hinga lo.
MBENI TËNË TI NDARA TI ÂNDÖ NDALI TI AZO TI LASO
Pardonné zo na bê ti mo kue
Ti pardonné mbeni zo, a lingbi e bâ so aye ti sioni so lo sara na e ape wala même ti bi bê na ndo ni ape tongana ason bê ti e?
Kiringo tënë na ahunda ti azo
Zo wa la apeut ti sara si yere ahunzi?


text:
7 Me azo ti Israël asara ye ague nde mingi na yanga so a mû na ala na ndö ti tënë ti aye so a deba ni awe. Acan,+ molenge ti Carmi, molenge ti Zabdi, molenge ti Zérah, zo ti mara ti Juda, amû ambeni ye so a mû yanga lani ti tene a futi ni.+ Tongaso, ngonzo ti Jéhovah alondo na terê ti azo ti Israël.+2 Na ngoi so ala yeke na Jéricho, Josué atokua azo na kodro ti Aï,+ so ayeke nduru na Beth-Aven, na mbage ti est ti Béthel,+ lo tene na ala: “Ala gue ala bembe ndo na yâ ti kodro ti Aï.” Tongaso, akoli so alondo ala gue ala bembe ndo na yâ ti kodro ni.3 Tongana ala kiri, ala tene na Josué: “A yeke nzoni aturugu ni kue la ague kâ pëpe. Gï azo saki use wala saki ota alingbi ti futi kodro ti Aï. Tokua aturugu ni kue senge senge pëpe, ngbanga ti so azo ti kodro ni ayeke mingi pëpe.”4 Akoli 3 000 tongaso la amonté na Aï, me ala kpe na gbele azo ti Aï.+5 Azo ti Aï afâ akoli 36 nga ala tomba ala, a londo na yanga ti gbagba ti gbata ni juska a si na Shébarim. Azo ti Aï angbâ ti fâ ala na ndö ti lege so alondo na yâ ti ahoto si adescend. Ye so asara si bê ti azo ti Israël afun kue.*6 Josué asuru bongo ti lo na lo kpo li ti lo na sese na devant ti Sanduku ti Jéhovah juska na lakui, lo na a-ancien ti Israël. Ala fû sese ala yeke tuku na li ti ala.7 Josué atene: “Aï! Jéhovah, Seigneur ti dunia kue, mo mû azo so kue ala fâ Ngu ti Jourdain ngbanga ti nyen? Ti tene mo zia e na maboko ti azo ti mara ti Amori ti fâ e? Tongana e ngbâ fade kâ na mbage* ti Ngu ti Jourdain, ka a yeke duti nzoni.8 Jéhovah mo pardonné mbi, tënë ti nyen la mbi lingbi ti tene fadeso, so azo ti Israël akpe na devant* ti awato ti ala awe so?9 Tongana azo ti Canaan nga na azo ti ndo ni kue amä tënë ni, ala kue ayeke ngoro e ti fâ e si azo amä tënë ti e encore ape na ndö ti sese. Tongana ye tongaso asi, mo yeke sara ande nyen na iri ti mo so ayeke kota mingi so?”+10 Jéhovah atene na Josué, atene: “Londo! Mo kpo li ti mo na sese ngbanga ti nyen?11 Azo ti Israël asara siokpari. Ala sara ye ague nde na mbele+ so mbi hunda na ala ti sara ye alingbi na ni. Ala mû ambeni ye na popo ti aye so mbi mû yanga ti tene a futi ni,+ ala nzi ni+ na ala honde ni na popo ti akungba ti ala.+12 Ndani la azo ti Israël alingbi ande ti luti na gbele awato ti ala pëpe. Ala yeke kpe na devant ti awato ti ala ndali ti so ala ga mbeni ye so mbi deba ni awe. Tongana ala zi ye so mbi deba ni awe so na popo ti ala pëpe, mbi yeke duti na ala encore ape.+13 Londo, mo sara si azo ni azi sioni ye na terê ti ala.+ Tene na ala mo tene: ‘Kekereke ala zi sioni ye na terê ti ala, ngbanga ti so Jéhovah Nzapa ti Israël atene: “Mbeni ye so a deba ni awe ayeke na popo ti azo ti Israël. Ala lingbi ti gbu lê ni na gbele awato ti ala pëpe juska ala zi ye ni so awe si.14 Kekereke na ndapre amara ti Israël kue ayeke sigi ti ga na gbele Nzapa, mara na mara; mara so Jéhovah ayeke fa ni na popo ti ala,+ azo ni ayeke sigi fami na fami. Na fami so Nzapa ayeke fa ni na popo ti ala, azo so alango na yâ ti da oko la ayeke sigi. Azo so alango da oko so Jéhovah ayeke fa ni, akoli ni ayeke sigi oko na oko.15 Zo so a yeke wara na tïtî lo ye so a mû yanga ti tene a futi ni so, a yeke fâ lo na a gbi lo+ na aye ti lo kue, ndali ti so lo sara ye pëpe alingbi na mbele+ ti Jéhovah nga lo sara ye ti kamene na Israël.”’”16 Tongaso, ndade na ndapre ni Josué alondo hio lo mû yanga si azo ti Israël asigi aga na gbele Nzapa mara na mara, na a fa mara ti Juda.17 Lo mû yanga si afami ti yâ ti mara ti Juda asigi, na a gbu afami ti Zérah.+ Na pekoni, lo mû yanga si afami ti Zérah asigi, koli oko na oko, na a gbu Zabdi.18 Na nda ni, lo mû yanga si akoli so alango ndo oko na Zabdi asigi oko na oko, na a gbu Acan, molenge ti Carmi, molenge ti Zabdi, molenge ti Zérah, zo ti mara ti Juda.+19 Josué atene na Acan: “Molenge ti mbi, mbi gbu gere ti mo, mû gonda na Jéhovah Nzapa ti Israël na fa na lo sioni so mo sara. Fa na mbi ye so mo sara. Honde tënë ni na mbi pëpe.”20 Acan angbâ atene na Josué: “Ti tâ tënë ni, mbi la mbi sara siokpari na terê ti Jéhovah Nzapa ti Israël, na ye so mbi sara ayeke so:21 Tongana mbi bâ lani mbeni pendere bongo ti kodro ti Shinéar+ nga na sicle ti argent* 200, na popo ti aye so e gbu na peko ti bira mbeni ngbongboro lor so nengo ni ayeke sicle 50, mbi sara nzara ni na mbi mû ni. Bâ, mbi honde ni na gbe ti sese na yâ ti tente ti mbi, sicle ti argent* ni ayeke na gbe ti bongo ni.”22 Hio, Josué atokua ambeni zo, ala mû loro ague na yâ ti tente ni, na ala bâ so lo honde bongo ni na yâ ti tente ti lo na sicle ti argent* ni ayeke na gbe ti bongo ni.23 Ala mû ni ala ga na ni na Josué na azo ti Israël kue, ala zia ni na gbele Jéhovah.24 Josué na azo ti Israël kue na terê ti lo, ala mû Acan+ molenge ti Zérah, argent ni, pendere bongo ni nga na ngbongboro lor ni.+ Ala mû nga amolenge ti lo ti koli, amolenge ti lo ti wali, abagara ti lo, akororo ti lo, ataba ti lo, tente ti lo na aye ti lo kue ala gue na ala na Popo-hoto* ti Akor.+25 Josué atene: “Mo ga na ye ti sioni na ndö ti e ngbanga ti nyen?+ Jéhovah ayeke ga na ye ti sioni na ndö ti mo laso nga.” Azo ti Israël kue abo Acan na tênë+ si lo kui, na pekoni ala gbi kuâ ti lo.+ A yeke tongaso si a bo ala kue na tênë si ala kui.26 Na pekoni, ala dö gbâ ti tênë na ndö ti lo, atênë ni angbâ juska laso. Ye so asara si ngonzo ti Jéhovah adë.+ Ndani la a di iri ti ndo ni so Popo-hoto ti Akor juska laso.
Kete tënë
^ Na Hébreu: “bê ti azo ti Israël awoko aga tongana ngu.”


text:
YE TI MANDA 33
Ruth na Naomi
Na ngoi so mbeni kota nzara atï na kodro ti Israël, mbeni wali ti mara ti Israël so iri ti lo ayeke Naomi aquitté ague na kodro ti Moab, lo na koli ti lo nga na amolenge ti lo ti koli use. Na pekoni koli ti Naomi akui. Amolenge ti lo ti koli asara mariage na Ruth nga na Orpah, so ayeke awali ti kodro ti Moab. Mawa ni ayeke so na pekoni, amolenge ti Naomi use kue akui.
Na ngoi so Naomi amä so kota nzara ayeke na kodro ti Israël encore ape, lo mû desizion ti kiri kâ. Ruth na Orpah ague nga legeoko na lo, me na ngoi so ala yeke na lege, Naomi atene na ala: ‘Ala yeke lani anzoni wali ndali ti amolenge ti mbi nga ala yeke anzoni kogara. Mbi ye si ala kiri ala mû koli. Ala kiri na Moab.’ Awali ni angbâ atene: ‘E ye mo mingi! E ye ti zia mo ape.’ So kue Naomi angbâ ti tene na ala ti kiri. Na nda ni, Orpah la akiri, me Ruth angbâ. Naomi angbâ atene na lo: ‘Bâ Orpah la ayeke kiri na ndo ti azo ti lo nga na terê ti anzapa ti lo so. Gue legeoko na lo ma!’ Me Ruth atene: ‘Mbi yeke zia mo ape. Azo ti mo ayeke ga azo ti mbi, nga Nzapa ti mo ayeke ga Nzapa ti mbi.’ Mo pensé a sara Naomi tongana nyen tongana lo mä Ruth na tenengo mara ti tënë tongaso?
Ruth na Naomi asi na kodro ti Israël na tongo nda ti ngoi ti kongo lê ti orge. Mbeni lâ, Ruth ague ti ro atanga ti alê ti kobe so angbâ na yâ ti yaka ti mbeni koli so iri ti lo ayeke Boaz, so ayeke molenge ti Rahab. Boaz amä so Ruth, so ayeke mbeni wali ti kodro ti Moab, angbâ lakue na terê ti Naomi. Boaz atene na azo ti kua ti lo ti zia kamême alê ti kobe angbâ na yâ ti yaka ni ndali ti Ruth tongaso si lo ro ni.
Na bï ni, Naomi ahunda Ruth, atene: ‘Mo sara kua fade na ndo wa?’ Ruth atene: ‘Na yâ ti yaka ti mbeni koli so iri ti lo ayeke Boaz.’ Naomi angbâ atene: ‘Boaz ayeke fami ti koli ti mbi. Ngbâ ti sara kua na terê ti amaseka-wali so ayeke sara kua na yâ ti yaka ti lo so. Ye ti sioni ayeke si na mo kâ ape.’
Ruth angbâ ti sara kua na yâ ti yaka ti Boaz juska ngoi ti kongo lê ti kobe ni ahunzi. Boaz abâ so Ruth asara kua ngangu mingi na lo yeke mbeni nzoni wali mingi. Na ngoi ni lani, tongana mbeni koli akui si lo yeke na molenge-koli ape, mbeni fami ti lo ayeke mû wali ti lo na peko ti lo. Tongaso Boaz asara mariage na Ruth. Ala dü mbeni molenge-koli so iri ti lo ayeke Obed, so na pekoni lo ga kotara ti Gbia David. Terê ti akamarade ti Naomi anzere mingi. Ala tene: ‘Kozoni, Jéhovah amû na mo Ruth, so asara nzoni na mo, na fadeso mo wara âta. Zia a sepela Jéhovah.’
“Mbeni kamarade ayeke dä so aye zo ahon ita ti zo ni.”—aProverbe 18:24


text:
Royaume ti Nzapa ayeke nyen?
Kiringo tënë ti Bible
Royaume ti Nzapa ayeke mbeni tâ gouvernement so Jéhovah Nzapa la azia gere ni na sese. Na yâ ti Bible, a iri “
Royaume ti Nzapa” nga “
Royaume ti yayu” ndali ti so lo komande na yayu (Marc 1:14, 15; Matthieu 4:17). A kpa terê mingi na agouvernement ti azo, me Royaume ni ayeke kota ahon agouvernement ti azo na yâ ti aye kue.
Agbia ni. Nzapa azia Jésus Christ tongana Gbia ti Royaume ni na lo mû na lo mbeni ngangu ti komande so mbeni zo ti komande awara ni lâ oko ape (Matthieu 28:18). Jésus asara kua na ngangu ti lo so ti sara gï na nzoni ye, ndali ti so lo fa lani awe so lo yeke mbeni Mokonzi so zo apeut ti zia bê na lo nga lo yeke bâ mawa ti azo (Matthieu 4:23; Marc 1:40, 41; 6:31-34; Luc 7:11-17). Na gbe ti fango lege ti Nzapa, Jésus asoro ambeni zo na popo ti amara kue ti ‘
komande ande tongana agbia na ndö ti sese’ na terê ti lo na yayu.—Apocalypse 5:9, 10.
A yeke ninga ngu oke. Nde na agouvernement ti azo, so aga ahon aga ahon, Royaume ti Nzapa ‘
a yeke futi lâ oko pëpe.’—Daniel 2:44.
Awakodoro ni. Zo kue so asara ye so Nzapa ahunda alingbi ti duti na yâ ti Royaume ti Nzapa atâa ala yeke ti kodro wa wala a dü ala na ndo wa.—Kusala 10:34, 35.
Andia ni. Andia (wala acommandement) ti yâ ti Royaume ti Nzapa ake na azo ti sara sioni ye, me angbâ gï ge ape. A yeke sara nga si bango ndo ti azo ni aga nzoni ahon ti kozo. Na tapande, Bible atene: “
‘Mo ndoye Jéhovah Nzapa ti mo na bê ti mo kue, na âme ti mo kue nga na bibe ti mo kue.’ So ayeke commandement so ayeke kota ahon atanga ni kue na a yeke kozoni la. Use commandement ni, so akpa ti kozoni so, ayeke so: ‘Mo ndoye mba ti mo tongana mo wani.’” (Matthieu 22:37-39). Ndoye so azo ti yâ ti Royaume ni ayeke na ni na mbage ti Nzapa apusu ala ti sara ye ndali ti nzoni ti amba ti ala.
Fango ye. Royaume ti Nzapa alu ambeni ndia na azo ti yâ ti kodro ni, me nga lo yeke fa na azo ni tongana nyen ti sara ye alingbi na andia ni so.—Ésaïe 48:17, 18.
Nda ti gango ti Royaume ni. Royaume ni ayeke ga ande pëpe ti sara si agbia ni awara go na ndö ti azo ni tongaso si ala ga azo ti mosoro. Me, a yeke sara ande si ye so bê ti Nzapa aye aga tâ tënë, so na yâ ni a yeke wara zendo so Nzapa amû na azo so aye lo so a yeke ti duti na fini lakue lakue na yâ ti mbeni paradis na ndö ti sese.—Ésaïe 35:1, 5, 6; Matthieu 6:10; Apocalypse 21:1-4


text:
“A yeke iri tufa na ndö ti zo so amû ye mingi na azo”
NGBENE ye giriri ti ga na ni asandaga ayeke kota mbage ti tâ vorongo. Azo ti Israël ayeke mû lani asandaga ti anyama, nga a hinga aChrétien depuis na “sandaga ti gonda” ti ala. Ye oko, ambeni sandaga nde ayeke dä so anzere na Nzapa (aHéb. 13:15, 16). Asandaga so ayeke ga na ngia nga na anzoni ye tongana ti so atapande so e yeke gue ti bâ ayeke fa.
Hannah, mbeni wakua ti Nzapa ti giriri so ayeke be-ta-zo, aye lani mingi ti wara mbeni molenge ti koli me lo lingbi ti dü amolenge ape. Na yâ ti sambela, lo mû zendo na Jéhovah lo tene, tongana ni dü mbeni molenge ti koli, ni ‘yeke mû lo na Jéhovah ti sara kua ti lo na yâ ti gigi ti lo kue.’ (1 Sam. 1:10, 11). A si na mbeni ngoi, Hannah amû ngo na lo dü molenge ti koli so iri ti lo ayeke Samuel. Na ngoi so Hannah azi Samuel na me, lo gue na lo na tabernacle, gï tongana ti so lo tene lani. Jéhovah airi tënë nzoni na ndö ti Hannah ndali ti bibe ti sacrifice so lo yeke na ni. Lo wara pasa ti dü encore amolenge oku, na Samuel aga mbeni prophète nga mbeni zo ti sungo Bible.—1 Sam. 2:21.
Legeoko tongana ti Hannah na Samuel, aChrétien ayeke laso na pasa ti mû fini ti ala ti sara na Zo so acréé ala. Jésus atene nga so Jéhovah ayeke futa ande e nzoni ndali ti asacrifice kue so e sara ti voro na lo.—Marc 10:28-30.
Na ngoi ti akozo Chrétien, a hinga lani Dorcas mbeni wali Chrétien tongana zo so ayeke “sara anzoni kusala mingi nga ayeke mû amatabisi mingi na azo ti mawa”. So ti tene asacrifice so lo sara ti mû maboko na azo. Me mawa ni ayeke so “lo tï kobela na lo kui”, ye so amû vundu mingi na congrégation. Na ngoi so adisciple amä so Pierre ayeke na yâ ti kodro ni, ala voro yanga na lo ti ga hio. Tara ti bâ nzerengo terê ti ala na ngoi so Pierre aga na lo zingo Dorcas na kuâ. So ayeke kozo ti tene mbeni bazengele azingo kuâ la (Kus. 9:36-41). Nzapa agirisa lani pëpe asacrifice so Dorcas asara (aHéb. 6:10). A sara tënë ti mungo ye ti lo so na yâ ti Bible tongana mbeni nzoni tapande ti tene e mû pekoni.
Bazengele Paul nga kue ayeke mbeni nzoni tapande mingi ti zo so amû ngoi ti lo mingi ndali ti azo nga lo yeke bibe mingi na ala. Paul asû mbeti na aita ti lo aChrétien ti Corinthe, lo tene: “Ti mbi, mbi yeke duti ande na ngia mingi ti mû aye ti mbi kue nga ti kä terê ti mbi kue ndali ti ala.” (2 aCor. 12:15). Paul ahinga na lege ti aye so asi na lo so ti mû terê ti mo ndali ti azo ayeke ga gï na mo ngia ape me nga Jéhovah ayeke iri tënë nzoni na ndö ti mo nga mo yeke nzere na lo, ye so ayeke kota mingi.—Kus. 20:24, 35.
A yeke polele so tongana e mû ngoi ti e nga na ngangu ti e ti sara si aye ti Royaume ague na li ni nga ti mû maboko na aita ti e, a yeke nzere na Jéhovah mingi. Me eskê ambeni lege nde ayeke dä so e lingbi ti mû maboko na kua ti fango tënë ti Royaume? En, a yeke dä. Na ndö ti ngoi ti e nga na ngangu ti e so e yeke mû, e lingbi ti mû a-offrande na bê ti e wani ti mû gonda na Nzapa. A yeke sara kua na ni ndali ti kua ti fango tënë na yâ ti dunia kue, a ndu mungo maboko na amissionnaire nga na azo so ayeke sara gï kua ti ngoi kue. Nga a yeke na lege ti a-offrande so e mû na bê ti wani la a yeke sû ambeti ti e na a yeke kiri peko ni na ayanga ti kodro nga a yeke sara na avidéo. A yeke nga na lege ni la a yeke mû maboko na azo so awara kpale na peko ti mbeni kota pupu wala mbeni ngu so asuku amû ndo. A yeke sara nga kua na ni ti leke na afini Da ti Royaume. E yeke na kite oko ape so “a yeke iri tufa na ndö ti zo so amû ye mingi na azo”. Nga, tongana e mû aye ti e ti ngangu ngere na Jéhovah, e yeke mû gonda na lo.—aProv. 3:9; 22:9.


text: 11 Nahash, zo ti mara ti Ammon,+ ague asara camp na terê ti Jabesh+ ti Galaad ti sara bira na azo ni. Tongaso, azo ti Jabesh kue atene na Nahash, ala tene: “Te mbele* na e, na e yeke sara kua na mo.”2 Nahash, zo ti mara ti Ammon, atene na ala, atene: “Mbi yeke te mbele na ala gï tongana a kôro lê ti ala ti mbage ti koli si. Mbi yeke sara ni ti zia kamene na lê ti azo ti Israël kue.”3 A-ancien ti kodro ti Jabesh akiri tënë na lo, atene: “Mû na e lango mbasambala; e yeke tokua azo na yâ ti kodro ti Israël kue, tongana mbeni zo ti sö e ayeke dä pëpe, e yeke zia terê ti e na maboko ti mo.”4 Azo ti tokua ni asi na Guibéah,+ gbata ti Saül, ala bi tënë ni so na mê ti azo ni, na azo ni kue atoto ngangu mingi.5 Me tongana Saül alondo na peko ti abagara na ngonda lo ga, lo hunda ndo, lo tene: “Nyen la asara azo ni nyen? Ala yeke toto ngbanga ti nyen?” A fa na lo peko ti yanga ti azo ti Jabesh.6 Tongana Saül amä tënë ni, yingo ti Nzapa aga na ndö ti lo,+ na ngonzo agbu lo ngangu.7 Tongaso, lo mû akoli-bagara use, lo fâ yâ ti ala, lo zia nyama ni na maboko ti azo ti tokua ni si ala gue na ni na yâ ti kodro ti Israël kue. Azo ti tokua ni afa ni na azo ni, ala tene: “Zo so amû peko ti Saül na Samuel pëpe, ye so a yeke sara na abagara ti lo la.” Me kota mbeto ti Jéhovah asara azo ni, si ala londo tongana zo oko, ala gue.8 Saül adiko azo ni na gbata ti Bézec; azo ti Israël ayeke 300 000, na azo ti Juda ayeke 30 000.9 Ala tene na azo ti tokua ni, atene: “Ala tene na azo ti Jabesh ti Galaad: ‘Kekereke, na ngoi so lâ ayeke su ngangu, a yeke sö ala.’” Azo ti tokua ni ague asara tënë so na azo ti Jabesh, na terê ti azo ti Jabesh anzere ngangu.10 Tongaso, azo ti Jabesh atene: “Kekereke, e yeke zia terê ti e na maboko ti ala, na ala lingbi ti sara na e ye kue so bê ti ala aye.”+11 Na ndade ni, Saül akangbi yâ ti azo ni na groupe ota; ala lï na yâ ti camp ti azo ti Ammon ambeni ngbonga kozo si ndo ahan,* ala fâ azo ti Ammon+ juska na ngoi so lâ asu ngangu. Ala so angbâ, yâ ti ala akangbi kirikiri, a lingbi ti wara azo use place oko pëpe.12 Na pekoni, azo ni atene na Samuel: “Azo so lani atene: ‘Saül la ayeke zo ti duti gbia na ndö ti e ni?’,+ ala yeke na ndo wa? Sigi na ala ge e fâ ala.”13 Me Saül atene: “A yeke fâ zo na lango ti laso pëpe,+ ndali ti so Jéhovah azi azo ti Israël laso awe.”14 Ambeni ngoi na pekoni, Samuel atene na azo ni: “Ala ga, e gue na Guilgal+ ti tene e kiri e fa biani so Saül la ayeke gbia.”+15 Tongaso, azo ni kue ague na Guilgal, kâ, ala zia Saül gbia na gbele Jéhovah. Na pekoni, ala mû asandaga ti beoko na Jéhovah,+ na Saül na azo ti Israël kue asara matanga na yâ ti kota ngia.+


text:
Zia bê ti mo lakue na Jéhovah!
“I azo, i zia bê ti i na Lo lakue.”—PS. 62:9.
1-3. Ngbanga ti nyen Paul ahinga biani so lo lingbi ti zia bê ti lo kue na Jéhovah? (Bâ foto so ayeke na tongo nda ti article ni.)
A YEKE lani kete ye pëpe ti duti Chrétien na Rome. Azo ti Rome abi tënë na li ti aChrétien atene ala la azö gbata ni na ngu 64 nga ala tene so aChrétien ni aye azo pëpe. Ala sara ye ti ngangu mingi na adisciple ti Christ. Tongana mo yeke lani Chrétien na ngoi ni kâ, a lingbi ti gbu mo nga a yeke sara pasi na mo. Anyama asuru yâ ti ambeni ita ti mo aChrétien nga a kanga ambeni na ndo ti keke na a gbi ala na bï na fini lê ti ala ti tene ala za tongana lumière.
2 A yeke peut-être lani na ngoi ti ngangu so la a kanga bazengele Paul na Rome ti fani use ni. Amba ti lo Chrétien amû lani maboko na lo? Peut-être na ngoi ti kozo kanga so lo sara, aita amû maboko na lo pëpe, ndali ti so lo tene na Timothée, lo tene: “Na ngoi ti kozo gbungo koko ti mbi na gbele ngbanga, zo oko aga na tere ti mbi pëpe, (zia Nzapa akiri pekoni na ala pëpe).” Atâa so kue, Paul ahinga so azo kue la azia lo pëpe. Lo tene: “Me Seigneur aluti na tere ti mbi na lo mû na mbi ngangu.” Seigneur Jésus amû biani na Paul ngangu so lo yeke na bezoin ni. Tongana nyen la ngangu so Paul awara amû maboko na lo? Lo tene: “A zi mbi na yanga ti bamara.”—2 Tim. 4:16, 17. *
3 Paul adabe ti lo na ye so Jéhovah asara lani ti mû maboko na lo. Tongaso, lo hinga lani na bê ti lo kue so Jéhovah ayeke mû na lo ngangu ti hon ndo ti akpale so lo yeke na yâ ni na ngoi ni so, nga na ati so alingbi ti si ande. A yeke ndali ni la lo tene: “Seigneur ayeke zi mbi ande na yâ ti asioni kusala kue.” (2 Tim. 4:18). Paul ahinga biani so, même tongana zo a lingbi pëpe ti mû maboko na lo alingbi na ni, Jéhovah na molenge ti lo Jésus ayeke sara ni.
NA ANGOI WA LA E LINGBI TI ‘ZIA BE TI E KUE NA JÉHOVAH’?
4, 5. (a) Zo wa la alingbi ti mû na mo lakue maboko so mo yeke na bezoin ni? (b) Tongana nyen la mo lingbi ti sara si songo ti mo na Jéhovah akiri akpengba mingi?
4 A si na mo awe ti pensé so gi mo oko la mo yeke sara ngangu ti hon ndo ti mbeni ngangu kpale? Peut-être a zi mo na kua, wala amba ti mo ti ekole apusu mo ti sara sioni ye, wala mo yeke na kpale ti seni, wala mbeni ngangu tara. Mo hunda lani peut-être ti tene a mû maboko na mo, me vundu asara mo ndali ti so mo wara pëpe mungo maboko so mo yeke na bezoin ni. Biani, ambeni kpale ayeke dä so senge zo alingbi ti leke ni pëpe. Na ngoi ti akpale tongaso, wango ti Bible so atene “zia bê ti mo kue na [Jéhovah]” ayeke gi senge ye? (aProv. 3:5, 6). Jéhovah alingbi biani ti mû maboko na mo? En. E yeke na atapande mingi na yâ ti Bible so amû lege na e ti hinga biani so Jéhovah ayeke mû maboko na awakua ti lo.
5 Tongaso, ahon ti tene vundu ahon ndo ti mo na ngoi so mo wara pëpe mungo maboko so mo yeke na bezoin ni, gi ti duti na mara bango ndo ti Paul na ndo ni. Bâ ni tongana ye so amû lege na mo ti zia bê ti mo kue na Jéhovah nga ti bâ na lê ti mo wani tongana nyen la lo yeke mû maboko na mo. Ye so ayeke sara si mo yeke zia bê ti mo kue na lo ahon ti kozo nga songo ti mo na lo ayeke kiri ti kpengba mingi.
A LINGBI E ZIA BÊ TI E KUE NA JÉHOVAH
6. Ngbanga ti nyen a lingbi ti duti ngangu na e ti zia bê ti e na Jéhovah na ngoi so e yeke na yâ ti tara?
6 Mo lingbi peut-être ti wara mbeni kpale so asara mo vundu. Mo sara ye kue so mo lingbi ti sara ti leke na kpale ni, nga mo sambela Jéhovah ti mû maboko na mo. Mo lingbi fadeso ti duti na siriri ndali ti so mo hinga na bê ti mo kue so lo yeke mû ande maboko na mo? En. (Diko Psaume 62:9; 1 Pierre 5:7.) Ti zia bê ti mo kue na Jéhovah tongaso, a yeke kota ye so alingbi ti sara si songo ti mo na lo akpengba. Me, a lingbi ti duti ngangu na mo ti zia bê ti mo kue na Jéhovah ti mû na mo aye so mo yeke na bezoin ni. Ngbanga ti nyen? Mbeni raison ni ayeke so, a yeke pëpe lakue la Jéhovah ayeke mû na e aye so e yeke na bezoin ni gi na lê ni lê ni.—Ps. 13:2, 3; 74:10; 89:47; 90:13; Hab. 1:2.
7. Ngbanga ti nyen Jéhovah ayeke mû na e lakue pëpe gi na lê ni lê ni aye so e hunda na lo?
7 Ngbanga ti nyen Jéhovah ayeke mû na e lakue pëpe gi na lê ni lê ni aye so e hunda na lo? Girisa pëpe so lo haka songo so ayeke na popo ti e na lo na songo so ayeke na popo ti mbeni babâ na molenge ti lo (Ps. 103:13). Mbeni babâ ayeke mû pëpe na molenge ti lo aye kue so molenge ni ahunda na lo wala lo yeke mû ni na molenge ni pëpe gi na lê ni lê ni. Ambeni ye so molenge ni ahunda a lingbi ti duti aye so lo yeke nga na bezoin ni pëpe. Ambeni ye ni ayeke dä so a lingbi babâ ni aku ngoi so alingbi na ni si lo mû ni na molenge ni. Ambeni ye ni ayeke nga dä so babâ ni alingbi ti bâ so ayeke nzoni pëpe ndali ti molenge ni wala ndali ti amba ti lo. Na ndo ni, tongana babâ ni amû na molenge ni gi na lê ni lê ni aye kue so lo hunda, babâ ni ayeke ga ngbâa ti molenge ni. Legeoko nga, ndali ti nzoni ti e, Jéhovah alingbi ti zia ngoi ahon kozo si lo kiri tënë na asambela ti e. Jéhovah Wasarango e, Maître ti e so aye e mingi, nga na Babâ ti e ti yayu ayeke na droit ti sara tongaso. Tongana lo mû na e gi na lê ni lê ni aye kue so e hunda na lo, a lingbi ti buba nzoni songo ti e na lo. Bâ Ésaïe 29:16; 45:9.
8. Tongana e bâ so e lingbi ti sara ye oko pëpe, tongana nyen la Jéhovah adë bê ti e?
8 Mbeni raison ni ayeke so, Jéhovah ahinga akatikati ti e nzoni (Ps. 103:14). Lo ye pëpe ti tene e hon ndo ti akpale ti e gi na ngangu ti e wani, tongaso lo yeke mû maboko na e. Na ambeni ngoi, e lingbi ti bâ so e lingbi ti sara ye oko pëpe. Me Jéhovah adë bê ti e so lo yeke zia lâ oko pëpe si awakua ti lo abâ pasi ahon ndo ni. Biani, lo yeke “leke nga lege” ti tene e gbu ngangu dä. (Diko 1 aCorinthien 10:13.) Tongaso, a yeke na lege ni ti tene e yeda so Jéhovah ahinga biani aye so e lingbi ti gbu ngangu na yâ ni.
9. Tongana Jéhovah akiri tënë na lê ni lê ni pëpe na sambela ti e, a lingbi e sara nyen?
9 Tongana Jéhovah akiri tënë na lê ni lê ni pëpe na asambela ti e, e kanga bê e ku. E girisa pëpe so Jéhovah ayeke nduru ti mû maboko na e, me lo nga kue lo yeke kanga bê ti lo ti ku nzoni ngoi so lo lingbi ti mû na e ye so e hunda na lo. Bible atene na e, a tene: “L’Éternel aku si Lo lingbi sara na i na lege ti grâce; tongaso fade a yä iri ti Lo, si Lo lingbi sara be-nzoni na i; teti L’Éternel ayeke Nzapa ti fango ngbanga ti mbilimbili; ngia ayeke na azo kue so aku Lo.”—És. 30:18.
“YANGA TI BAMARA”
10-12. (a) Nyen la alingbi ti sara peut-être si a yeke ngangu na e ti bâ lege ti mbeni fami ti e so ayeke na mbeni ngangu kobela? (b) Tongana e zia bê ti e kue na Jéhovah na angoi ti kpale, a yeke sara si songo ti e na lo ayeke tongana nyen? Mû mbeni tapande.
10 Na ngoi so mo yeke na yâ ti mbeni ngangu kpale, mo lingbi ti bâ so a lingbi a zi mo na “yanga ti bamara” tongana ti Paul (2 Tim. 4:17). Na angoi tongaso, a yeke ngangu na e ti zia bê ti e kue na Jéhovah, me a yeke kota ye mingi ti tene e sara ni. Na tapande, bâ so mo yeke bâ lege ti mbeni fami ti mo so ayeke na mbeni ngangu kobela. Mo sambela Jéhovah ti mû maboko na mo ti mû anzoni desizion nga ti mû na mo ngangu. * So mo sara awe aye kue so mo lingbi ti sara ndali ti kpale so, mo yeke na siriri so mo hinga so lê ti Jéhovah ayeke na ndo ti mo nga lo yeke mû na mo ye so mo bezoin ni ti gbu ngangu nga ti duti be-ta-zo na lo?—Ps. 32:8.
11 Aye so asi alingbi peut-être ti sara si mo bâ so Jéhovah ayeke mû maboko na mo pëpe. Peut-être adocteur amä tere pëpe na ndo ti ye so a lingbi a sara ti sava na fami ti mo. Wala afami ti mo so mo ku ti tene ala dë bê ti mo, a lingbi peut-être ti sara si aye akiri aga ngangu na mo. Ngbâ lakue ti zia bê ti mo na ndo ti Jéhovah ti mû na mo ngangu. Ngbâ lakue ti ga nduru na lo. (Diko 1 Samuel 30:3, 6.) Songo ti mo na Jéhovah ayeke kpengba mingi na ngoi so lo yeke mû maboko na mo.
12 Linda * abâ so tënë so ayeke tâ tënë na yâ ti angu mingi so lo bâ lege ti babâ na mama ti lo so ayeke mbakoro nga so tere ti ala ason. Lo tene: “Na yâ ti kpale so, ngoi na ngoi mbi na koli ti mbi nga na ita ti mbi ti koli e hinga ye so e yeke sara pëpe. Na ambeni ngoi e bâ so zo oko amû maboko na e pëpe. Ye oko, tongana e dabe ti e na ye so asi lani, e bâ polele so Jéhovah amû maboko na e. Lo mû na e ngangu nga lo mû na e lani gi ye so e bezoin ni, même na ngoi so e bâ so e hinga ye so e lingbi ti sara pëpe.”
13. So Rhonda azia bê ti lo kue na Jéhovah, a mû maboko na lo tongana nyen ti hon ndo ti angangu kpale so lo wara na peko ti tere?
13 Tongana e zia bê ti e kue na Jéhovah alingbi nga ti mû maboko na e na ngoi so e yeke na yâ ti ngangu kpale. A yeke ye so asi na Rhonda. Koli ti lo, so ayeke lani Témoin ti Jéhovah pëpe, ahunda lani ti sara divorce na lo. Na oko ngoi ni, a wara mbeni ngangu kobela na tere ti ita ti lo ti koli. Anze kete na pekoni, wali ti ita ti lo akui. Na ngoi so Rhonda abâ so lo wara ngangu kete na peko ti aye ti ngangu so asi na lo, lo mû kua ti pionnier. Kete na pekoni, mama ti lo akui. Nyen la amû maboko na Rhonda ti hon ndo ti angangu kpale so? Lo tene: “Mbi yeke sara lani lisoro na Jéhovah lango oko oko, même na ndo ti akete desizion so mbi ye ti mû ni. Ye so asara si songo ti mbi na Jéhovah akpengba. A mû maboko na mbi ti zia bê ti mbi kue na Jéhovah me pëpe na ndo ti mbi wani wala na ndo ti azo. Lo mû biani maboko na mbi: lo mû na mbi aye kue so mbi yeke na bezoin ni. Ye so asara si mbi bâ so mbi na Jéhovah e yeke sara kua maboko na maboko.”
14. Tongana a bi mbeni fami ti mo na gigi, Jéhovah ayeke mû maboko na mo tongana nyen?
14 Gbu li ti mo na ndo ti mbeni kpale ni nde. Bâ so a bi mbeni fami ti mo so mo ye lo mingi na gigi. Na lege ti aye so mo manda na yâ ti Bible, mo hinga tongana nyen la a lingbi mo sara ye na mbage ti azo so a bi ala na gigi (1 aCor. 5:11; 2 Jean 10). Ye oko, na ambeni ngoi, mo lingbi ti bâ so a yeke ngangu mingi na mo ti sara ye so Bible ahunda so, wala mo lingbi ti bâ so mo lingbi ti sara ni pëpe. * Mo lingbi ti zia bê ti mo kue na Babâ ti mo ti yayu ti mû na mo ngangu ti sara ye lakue alingbi na afango ye ti Bible na ndo ti ye so a lingbi zo asara na mbage ti azo so bungbi abi ala na gigi? Mo bâ so mbeni lege la azi na mo ti sara si songo ti mo na Jéhovah akiri akpengba?
15. Ngbanga ti nyen Adam ake lani yanga ti Jéhovah?
15 Gbu li ti mo kete na ndo ti Adam. Lo pensé lani so tongana lo ke yanga ti Jéhovah lo yeke ngbâ lakue na fini? Ên-ën. Bible atene na e so “a handa lani Adam pëpe”. (1 Tim. 2:14). Tongaso, ngbanga ti nyen la lo ke lani yanga ti Jéhovah? Adam ate lani lê ti keke so Ève amû na lo ndali ti so lo ye Ève, wali ti lo, mingi. Lo mä yanga ti Ève ahon ti mä yanga ti Jéhovah Nzapa.—Gen. 3:6, 17.
16. Zo wa la a lingbi e ye lo mingi ahon azo kue? Ngbanga ti nyen?
16 So aye ti tene so a lingbi e ye afami ti e pëpe? Ên-ën. Me, a yeke Jéhovah la a lingbi e ye lo mingi ahon azo kue. (Diko Matthieu 22:37, 38.) Ye so ayeke ndali ti nzoni ti afami ti e, atâa ala voro Jéhovah wala pëpe. Tongaso, ngbâ lakue ti sara si songo ti mo na Jéhovah akpengba nga ngbâ lakue ti zia bê ti mo kue na lo. Tongana vundu asara mo ndali ti mbeni fami ti mo so a bi lo na gigi, zi bê ti mo na Jéhovah na yâ ti sambela (aRom. 12:12; aPhil. 4:6, 7). * Bâ kpale so tongana mbeni lege la azi na mo ti sara si songo ti mo na Jéhovah akiri akpengba. Ye so ayeke sara si mo yeke mä yanga ti Jéhovah na lo yeke iri tënë nzoni mingi na ndo ti mo.
NA NGOI SO E YEKE KU
17. Tongana e fa tënë ti Royaume mingi, nyen la e hinga biani so Jéhovah ayeke sara?
17 Ngbanga ti nyen Jéhovah azi Paul lani na “yanga ti bamara”? Paul atene: “Si na lege ti mbi, a fa tënë ni kue si azo ti amara kue amä ni.” (2 Tim. 4:17). Legeoko tongana ti Paul, na ngoi so e yeke fa tënë mingi, e hinga biani so Jéhovah ayeke mû na e aye kue so e bezoin ni (Mat. 6:33). E so e yeke awafango tënë ti Royaume, a ‘zia nzoni tënë na maboko ti e ti bata’ ni, nga Jéhovah abâ e tongana azo so “[a]yeke sara kusala maboko na maboko” na lo (1 aThes. 2:4; 1 aCor. 3:9). Tongana e sara kua ti Jéhovah na bê ti e kue, a yeke duti ngangu na e pëpe ti ku lo ti kiri tënë na asambela ti e.
18. Tongana nyen la mo lingbi ti zia bê ti mo kue na Jéhovah nga ti sara si songo ti mo na lo akpengba?
18 Tongaso, sara si songo ti mo na Jéhovah akiri akpengba lâ na lâ. Tongana mbeni kpale asara si mo gi bê ti mo, bâ ni tongana mbeni lege la azi na mo ti ga nduru na Jéhovah. Diko Bible, manda ni nga gbu li ti mo na ndo ti aye so mo yeke manda. Ngbâ lakue ti sambela Jéhovah nga ngbâ ti sara kua ti lo mingi. Tongana mo sara aye so kue, hinga biani so Jéhovah ayeke mû maboko na mo ti gbu ngangu na yâ ti atara kue so mo yeke wara laso nga na ati so angbâ na devant.
^ par. 2 Peut-être a zi Paul lani na yanga ti vrai bamara wala a zi lo na yâ ti mbeni ngangu kpale.
^ par. 10 A sigigi lani na ambeni article ti mû maboko na aChrétien ti gbu ngangu na yâ ti kobela ti ala nga ti mû maboko na azo so ayeke bâ lege ti azo ti kobela ni. Bâ Réveillez-vous ! ti lango 8 ti février, ngu 1994; ti lango 8 ti février, ngu 1997; ti lango 22 ti mai, ngu 2000; nga na ti lango 22 ti janvier, ngu 2001.
^ par. 12 A changé airi ni.
^ par. 14 Bâ article “Bingo zo na gigi ti bungbi ayeke mbeni ye so a sara na ndoye” na yâ ti Tour ti Ba Ndo so.
^ par. 16 A sigigi lani na ambeni article ti mû maboko na aChrétien so a bi mbeni fami ti ala na gigi. Bâ Tour ti Ba Ndo ti lango 1 ti septembre, ngu 2006 lembeti 17-21, nga bâ ti lango 15 ti janvier, ngu 2007 lembeti 17-20 na Français.