text:
He bia na Jéhovah: Afini bia
He afini bia ti sepela Jéhovah Nzapa nga ti voro na lo. Téléchargé mozoko ni nga na atënë ti yâ ti abia ni na tara peko ti apendere bia so.
A dü Royaume ni awe, e ye si a ga!
Pendere bia so agonda Jéhovah Nzapa ndali ti Royaume ti lo so lo zia Jésus Christ Gbia ni.
Jéhovah, mû na e ngangu
Hunda na Jéhovah Nzapa ti mû na e ngangu ti fa iri ti lo na mbeto pëpe.
Iri ti mo ayeke Jéhovah
Gonda iri ti Jéhovah so ayeke na gloire nga zia azo kue ahinga so lo yeke kota mingi.
Fa na ala ti luti ngangu
Hunda na Jéhovah Nzapa ti bata mo nga ti mû maboko na mo ti ngbâ be-ta-zo na yâ ti loro ti mo ti wara fini.
Gigi ti pionnier
Fa so mo ye Jéhovah nga fa so mo yeke na ngia na yâ ti pendere kua so mo yeke sara nga na gigi so mo ye.
Gi azo so aye siriri
Mbeni pendere bia so asara tënë ti yengo so e ye na azo nga na ngangu so e yeke sara ti gi ataba ti Nzapa so lo ye ala mingi.
Fa tënë na mara ti azo nde nde kue
He bia so asara tënë ti nzoni bê ti Jéhovah nga na kua so e yeke sara ti yamba mara ti azo nde nde kue ti ga akamarade ti Nzapa.
Lumière na yâ ti mbeni dunia so avuko
Tënë so e yeke fa, a za tongana lumière na yâ ti bingo.
Ti sö azo
So ngoi angbâ so a lingbi e fa tënë ti Nzapa.
E leke tere ti e ti fa tënë
A yeke nzere fade na e mingi ti ngbâ na yanga-da, me e lingbi ti wara ngangu so e bezoin ni ti fa tënë.
Ala sara ni lani na mbi
Jésus abâ ndoye nga na aye kue so a sara ti mû maboko na aita ti lo so a soro ala ti gue na yayu tongana aye so a sara ndali ti lo.
Ye ti Nzapa wani
Jéhovah aye amolenge ti lo so lo soro ala na lege ti yingo ti lo ti gue na yayu, nga ala ye ti sara ye so bê ti lo aye.
Mo mû gi oko molenge ti mo
Mû merci na Jéhovah ndali ti so lo mû na e matabisi so ahon atanga ni kue. A mû beku na azo kue.
Singila ndali ti ye so a futa ti zi e
Kota fä ti ndoye ahon tanga ni kue, sacrifice so Jésus amû na nzoni bê, apusu e ti kiri singila na Jéhovah lakue lakue.
Gi kusala
Fa ngia so mo yeke na ni ti sara na Jéhovah na alege kue so lo ye ti sara kusala na mo.
Fango amolenge ti Nzapa na gigi
E ku kungo ngoi so Jéhovah ayeke zingo ande aita ti Christ ti gue na yayu, ti tene ala mû mbage na yâ ti songo benda ti lo nga na futa ti lo.
Ngangu ti e, beku ti e, e zia bê ti e na mo
Na ngoi so agingo bê azia mbeto na yâ ti e, Nzapa alingbi ti duti ngangu nga na beku ti e, e lingbi ti zia bê ti e na lo.
Mo pensé nyen, ita?
Tongana mo sara ye kue so mo lingbi ti sara ti gi azo so aye ti hinga Nzapa, a yeke sara mo tongana nyen?
E yeke ngbâ ti gbu ngangu
Mbeni bia so amû maboko na e ti gbu ngangu na yâ ti atara nga ti ngbâ be-ta-zo na Jéhovah na yâ ni.


c: text/html

text:
MBAGE 7
Jésus ayeke zo wa?
Jéhovah atokua Jésus na ndo ti sese. 1 Jean 4:9
Tongana e ye ti nzere na lê ti Jéhovah, a lingbi e mä nga yanga ti mbeni zo so ayeke kota mingi. Kozoni si lo créé Adam, Jéhovah acréé lani na yayu mbeni ange so ayeke ngangu mingi.
Angu mingi na pekoni, Jéhovah azia fini ti ange so na yâ ti Marie so ade ti hinga koli pëpe na Marie adü lo na Bethléhem. A zia iri ti lo Jésus.—Jean 6:38.
So lo yeke zo na ndo ti sese, asarango ye ti tere ti Jésus ayeke tongana ti Nzapa. Lo sara ye na nzoni bê, lo ndoye azo nga azo aye mingi ti ga nduru na lo. Na mbeto pëpe, lo fa na azo tâ tënë na ndo ti Jéhovah.
Jésus asara lani anzoni ye me azo ake lo. 1 Pierre 2:21-24
Jésus asava nga azo ti kobela na lo zingo ambeni zo so akui.
Akota zo ti nzapa ti aJuif ake Jésus ngbanga ti so lo fa nda ti mvene ti ala nga lo sigigi na nda ti ala.
Akota zo ti nzapa ti aJuif apusu aRomain si ala pika Jésus na ala fâ lo.
TI HINGA AMBENI TËNË
NZONI TËNË SO ALONDO NA NZAPA!
Jésus Christ ayeke zo wa?
Bâ ndani so Jésus akui, nyen la a futa ni nyen, nga ye so Jésus ayeke sara na ndembe so

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 24 Tongana Jésus asigi na yâ ti temple lo yeke hon, adisciple ti lo aga na terê ti lo ti fa na lo ada ti temple ni.2 Lo kiri tënë na ala, lo tene: “Ala bâ aye so kue so? Ti tâ tënë ni, mbi tene na ala: Mbeni tênë ayeke ngbâ ande ge na ndö ti mbeni tênë pëpe. A yeke tuku ande ni kue na sese.”+3 Tongana lo yeke duti na ndö ti Hoto ti akeke ti olive, adisciple ni aga na terê ti lo na ngoi so lo yeke gï lo oko. Ala hunda ndo atene: “Tene na e: Lawa si aye so ayeke si ande? Nga, fä ti ngoi so mo yeke duti dä*+ nga ti ngoi so aye ti ngoi so* ayeke gue ti hunzi ayeke nyen?”+4 Jésus akiri tënë na ala, lo tene: “Ala sara hange si mbeni zo ahanda ala pëpe,+5 ndali ti so azo mingi ayeke ga na iri ti mbi, ala yeke tene: ‘Mbi si mbi yeke Christ ni,’ na ala yeke handa azo mingi.+6 Ala yeke mä ande tënë ti abira so atï nduru na ala wala abira so atï yongoro na ala. Ala zia si mbeto ahon ndö ti ala pëpe, ndali ti so a lingbi aye ni so asi, me ade nda ni asi pëpe.+7 “Mara ayeke londo na bira na terê ti mbeni mara, na royaume ayeke londo na bira na terê ti mbeni royaume.+ Kota nzara ayeke tï+ nga sese ayeke yengi, na aye so ayeke si na ando nde nde na peko ti terê.+8 Aye so kue ayeke tongo nda ti aye ti vundu ni so akpa songo yâ so agbu wali so aye ti dü.9 “Azo ayeke zia ala ande na maboko ti ambeni zo ti sara pasi na ala,+ na a yeke fâ ala.+ Amara kue ayeke ke ala ndali ti iri ti mbi.+10 Azo mingi ayeke zia lege ti mabe, ala yeke kä amba ti ala na popo ti ala nga ala yeke ke terê na popo ti ala.11 Aprophète ti wataka mingi ayeke londo, na ala yeke handa azo mingi;+12 nga, so kpengo ndia pëpe ayeke wu mingi, ndoye ti mingi ti azo ni ayeke dë dengo.13 Me zo so agbu ngangu juska na nda ni, a yeke sö lo ande.+14 A yeke fa ande nzoni tënë ti Royaume na ndö ti sese kue so azo ayeke dä tongana mbeni tënë ti témoin ndali ti amara kue.+ Na pekoni, nda ni ayeke ga.15 “Tongana ala bâ ye ti saleté so asara si ye kue abuba aduti na ndo so ayeke nzoni-kue, so prophète Daniel asara tënë ni+ (zia zo so ayeke diko tënë ni abâ ndani nzoni),16 na ngoi ni so, zia ala so ayeke na Judée alondo akpe na li ti ahoto.+17 Zia zo so ayeke na li ti da adescend pëpe ti mû akungba so ayeke na yâ ti da ti lo ti hon na ni.18 Nga, zia zo so ayeke na yaka akiri pëpe ti mû bongo ti lo ti ndö ni.19 Mawa na awali so ayeke na ngo, nga na ala so angbâ ti mû me na amolenge na alango ni so!20 Ala ngbâ ti sambela si lango ti kpengo ti ala ni asi pëpe na ngoi so dê ayeke mingi wala na lâ ti Sabbat pëpe;21 ngbanga ti so, na ngoi ni so, mbeni kota ye ti vundu+ ayeke si ande, ye ti vundu so mara ni ade ti si lâ oko pëpe ngbene ye so dunia abâ gigi juska fadeso, na mara ni ayeke kiri ti si ande mbeni pëpe.+22 Biani, tongana a fâ yâ ti ngoi ni so fade pëpe, ka mitele oko ayeke sö kuâ pëpe. Me ndali ti azo so a soro ala, a yeke fâ yâ ti ngoi ni so.+23 “Tongana mbeni zo atene na ala: ‘Bâ, Christ la ge so,’+ wala ‘Bâ, lo la kâ so!’ ala mä na bê na ni pëpe,+24 ndali ti so aChrist ti wataka nga na aprophète ti wataka+ ayeke londo, na ala yeke sara ande akota fä nga na aye ti kpene si,+ tongana lege ayeke dä, ala handa même azo so a soro ala.25 Bâ, mbi gboto mê ti ala kozoni awe.26 Tongaso, tongana azo atene na ala: ‘Bâ, lo yeke na yâ ti benyama,’ ala gue kâ pëpe. Wala tongana azo ni atene: ‘Bâ, lo yeke kâ na yâ ti da,’ ala mä na bê na ni pëpe.+27 Legeoko tongana ti so wâ ti bekpa alondo na mbage ti est na aza juska na mbage ti ouest, ngoi so Molenge ti zo ayeke duti dä* ayeke duti ande nga tongaso.+28 Na ndo so kuâ ayeke dä, a-aigle ayeke bungbi terê na ndo ni so.+29 “Hio na peko ti kota ye ti vundu ti alango ni so, lâ ayeke vuko,+ nze ayeke su pëpe, atongoro ayeke londo ande na nduzu ti tï nga angangu ti yayu ayeke yengi ande.+30 Na pekoni, fä ti Molenge ti zo ayeke sigi na yayu, na amara kue ti sese ayeke pika terê ti ala ti fa so ala yeke na vundu.+ Ala yeke bâ ande Molenge ti zo+ so ayeke ga na ndö ti ambinda ti yayu, na ngangu nga na kota gloire.+31 Na kota totongo ti trompette, lo yeke tokua a-ange ti lo, si ala yeke bungbi na ndo oko azo ti lo so a soro ala, ti londo na apupu osio, nga ti londo na mbeni mbage ti yayu ti si na mbeni mbage ni.+32 “Fadeso, zia ala manda ye na lege ti tapande ti keke ti figue: Gï na ngoi so akete maboko ni ato nda ti sigi na afini kugbe ni nga asigi, ala hinga so ngoi ti ndowa aga nduru awe.+33 Legeoko nga, tongana ala bâ aye so kue, zia ala hinga so lo si nduru awe, lo yeke na yanga-da.+34 Ti tâ tënë ni, mbi tene na ala: Azo ti ngoi ni so ayeke hon pëpe juska aye so kue asi awe si.35 Yayu na sese ayeke hon ande, me atënë ti mbi ayeke hon oko pëpe.+36 “Na ndo ti tënë ti lango ni so nga na l’heure ni so, zo oko ahinga ni pëpe,+ atâa a-ange so ayeke na yayu, wala Molenge ni ahinga ni pëpe, me gï Babâ ni.+37 Legeoko tongana ti so a si lani na ngoi ti Noé,+ ye ni ayeke duti ande tongaso nga na ngoi so Molenge ti zo ayeke duti dä.*+38 Na ngoi ni so, kozo si kota ngu apika, azo asara lani ye tongaso: Ala yeke te, ala yeke nyon, akoli ayeke sara mariage, awali nga ayeke sara mariage juska ti si na lango ni so Noé alï na yâ ti arche.+39 Ala gbu li lani na ndö ti ye so ayeke si so pëpe juska kota ngu apika na ahon na ala kue.+ Ye ni ayeke duti ande tongaso nga na ngoi so Molenge ti zo ayeke duti dä.40 Na lâ ni so, akoli use ayeke duti na yaka; a yeke mû oko a hon na lo, na a dö oko ni a zia.41 Awali use ayeke neka ye na tênë ti nekango na ye; a yeke mû oko a hon na lo, na a dö oko ni a zia.+42 Ni la, ala lango pëpe, ngbanga ti so ala hinga pëpe lango so Seigneur ti ala ayeke ga na ni.+43 “Me zia ala hinga mbeni ye oko: Tongana fade wa ti da ahinga l’heure* so zo ti nzi ayeke ga na ni,+ ka lo yeke lango pëpe na lo yeke zia pëpe si a kungbi yanga-da ti lo.+44 Na ndö ti tënë so, ala nga, ala leke terê ti ala,+ ngbanga ti so Molenge ti zo ayeke ga na mbeni l’heure so ala pensé na ni pëpe.45 “Zo wa mbilimbili si ayeke ngbâa be-ta-zo so ayeke sara ye na ndara?* Lo so wa ti lo azia lo na ndö ti azo ti kua ti lo ti mû na ala kobe ti ala na ngoi ni so alingbi?+46 Ngia ayeke na ngbâa so tongana wa ti lo aga awara lo na sarango tongaso!+47 Ti tâ tënë ni, mbi tene na ala: Wa ti lo ni ayeke zia lo ande na ndö ti aye ti lo kue.48 “Me tongana a si so sioni ngbâa so atene na bê ti lo: ‘Wa ti mbi ayeke si fafadeso pëpe,’+49 na lo to nda ti pika amba ti lo angbâa ni na ti te ye nga ti nyon ye na akota ngbâa ti sämba,50 wa ti ngbâa so ayeke ga ande na mbeni lango so ngbâa so aku ni pëpe nga na mbeni l’heure so lo hinga ni pëpe,+51 na wa ti lo ni ayeke punir lo tâ ngangu mingi, na lo yeke zia lo na popo ti azo ti handango lê ti zo. Kâ la si lo yeke toto na lo yeke te pembe ti lo.+


text:
TOUR TI BA NDO No. 5 2016 | Na ndo wa la mo lingbi ti wara dengo bê?
E kue e bezoin ti tene Nzapa adë bê ti e, mbilimbili na ngoi ti akpale. Ambage ti yâ ti mbeti so afa tongana nyen la Nzapa ayeke dë bê ti e tongana e tingbi na akpale.
KOTA MAMA-TENE NI
E kue e bezoin ti tene a dë bê ti e
Na mbage ti zo wa la mo lingbi ti tourné tongana mbeni zo so mo ye lo mingi akui, wala tongana mo yeke na kpale ti seni, wala yâ ti mariage ti mo abuba wala a zi mo na kua?
KOTA MAMA-TENE NI
Nzapa ayeke dë bê ti e tongana nyen?
Aye osio so alingbi ti mû maboko na azo so vundu asara ala.
KOTA MAMA-TENE NI
Ala wara dengo bê na ngoi ti akpale
Tongana nyen la ambeni zo awara mungo maboko na ngoi so ala yeke tâ na bezoin ni?
SARA YE NA MABE TONGANA TI ALA
‘Bira ni ayeke ti Jéhovah’
Nyen la amû lege na David ti sö benda na ndo ti Goliath? Nyen la e lingbi ti manda na ndo ti mbaï ti David?
David na Goliath: Eskê ye ni so asi biani?
Ambeni zo adë kite na ndo ti mbaï ni so. Eskê ala fa raison so apusu ala ti sara tongaso?
BIBLE ACHANGÉ FINI TI AZO
Mbi yeke lani na vundu na bê nga mbi ye sarango ye ti ngangu mingi
Nyen la apusu mbeni zo ti tiringo na azo so ayeke na Mexique ti changé sarango ye ti lo?
Bible atene ti lo nyen?
Kiringo tënë ni alingbi ti dö bê ti mo.


text: 11 Na ngoi so a yeke mû na mbi mbeni sosongo+ so akpa mbeni keke,* lo tene: “Londo mo mû mesure ti akubu ti temple ti Nzapa, ti gbalaka ni nga na ti azo so ayeke voro Nzapa na yâ ni.2 Me âdu ti lacour ni so ayeke na gigi ti akubu ti temple ni, mo bi ni na gigi, mo mû mesure ni pëpe, ngbanga ti so a mû ni na amara awe na ala yeke dö ande gbata so ayeke nzoni-kue+ so na gbe ti gere ti ala nze 42.+3 Mbi yeke sara ande si atémoin ti mbi use afa tënë ti prophétie ndali ti alango 1 260, na ala yeke yü bongo ti vundu.”4 Ala la si a haka ala na akeke ti olive use+ nga na aye ti yongo lampe use,+ na ala yeke luti na gbele Seigneur ti sese.+5 Tongana mbeni zo aye ti sara sioni na atémoin so, wâ ayeke sigi na yanga ti ala si ayeke gbi awato ti ala kue. Tongana mbeni zo aye ti sara sioni na ala, a yeke tongaso si a lingbi a fâ lo.6 Ala wara komandema ti kanga lê ti nduzu+ si ngu-nzapa apika oko pëpe+ na yâ ti alango so ala yeke tene prophétie ni, ala yeke na komandema na ndö ti angu ti sara si angu ni aga mênë+ na ti pika sese na mara ti asioni ye nde nde lege mingi tongana ti so bê ti ala aye.7 Tongana ala hunzi ti fa tënë ti ala ni awe, nyama ti ngonda so alondo na yâ ti kota dû so alï mingi si lo sigi so, lo yeke sara bira na ala na lo yeke sö benda na ndö ti ala nga lo yeke fâ ala.+8 Kuâ ti ala ayeke lango ande na ndö ti kota lege ti kota gbata ni so na lege ti yingo a iri ni Sodome na Égypte, gbata so a fâ lani Seigneur ti ala na ndö ti keke dä.9 Ambeni zo na popo ti azo, akete mara, azo ti yanga ti kodro nde nde nga na amara ayeke bâ ande kuâ ti ala lango ota na ndambo,+ na ala yeke yeda pëpe si a zia akuâ ni na yâ ti dû ti kuâ.10 Terê ti azo so asara kodro na ndö ti sese ayeke nzere nga ala yeke sara ngia, na ala yeke tokua amatabisi na mba na popo ti ala, ngbanga ti so aprophète use so asara pasi mingi na azo so asara kodro na ndö ti sese.11 Na peko ti lango ota na ndambo ni, yingo so amû fini, so alondo na Nzapa, alï na yâ ti ala,+ na ala londo ala luti na gere ti ala, na kota mbeto agbu azo so abâ ala.12 Atémoin so amä mbeni go so alondo na yayu atene na ala na kota go, atene: “Ala monté ge.” Ala monté na yayu na yâ ti mbinda, na awato ti ala abâ ala.13 Na yâ ti ngbonga ni so, sese ayengi ngangu mingi, na mbeni mbage oko ti gbata ni na popo ti ambage bale-oko atuku na sese; yengingo ti sese ni afâ azo 7 000, mbeto agbu tanga ti azo ni, na ala mû gloire na Nzapa ti yayu.14 Use mawa ni ahon awe.+ Bâ, ota mawa ni ayeke ga gï hio.15 Mbasambala ange ni ahûru trompette ti lo.+ Ago asara tënë na kota go na yayu, atene: “Fadeso royaume ti dunia aga Royaume ti Seigneur ti e+ na ti Christ ti lo awe,+ lo yeke komande ande tongana gbia lakue lakue nga kpu na kpu.”+16 A-ancien 24+ so aduti na ndö ti atrône ti ala na gbele Nzapa atï, ala kuku lê ti ala na ala voro Nzapa,17 ala tene: “E kiri singila na mo Jéhovah* Nzapa, Mo so ngangu ti mo ahon angangu kue, Mo so mo yeke dä fadeso,+ na mo yeke dä ândö, ngbanga ti so mo mû kota ngangu ti mo, na mo to nda ti komande tongana gbia awe.+18 Me amara asara kota ngonzo na ngonzo ti mo asi awe, ngoi so a fa ti fâ ngbanga ti akuâ alingbi awe, na ti mû futa+ ti angbâa ti mo aprophète+ na ala, ti mû futa ti azo ti be-vulu na ala nga ti mû na ala so akpe mbeto ti iri ti mo futa ti ala, akete zo na akota zo, nga ti futi azo so ayeke futi sese.”+19 Na pekoni, yanga ti akubu ti temple ti Nzapa so ayeke na yayu azi, na a bâ sanduku ti mbele ti lo na yâ ti akubu so.+ Awâ ti bekpa aza, ago atoto, bekpa asungba, sese ayengi nga gbâ ti aglason atï!


text: 9 Job akiri tënë, atene:2 “Mbi hinga so a yeke tongaso biani.Me zo ti sese alingbi ti duti na raison tongana lo na Nzapa ayeke na ngbanga?+3 Tongana mbeni zo aye ti dë gaba na Nzapa,*+na Nzapa ahunda lo na atënë saki oko, lo lingbi même pëpe ti kiri tënë na mbeni oko.4 Nzapa ayeke na ndara* nga lo yeke na ngangu mingi.+Zo wa la alingbi ti sara kpengba-li na Nzapa na lo wara sioni ape?+5 Lo changé place ti* ahoto sân ti tene zo ahinga;na yâ ti ngonzo ti lo, lo kinda ahoto ni.6 Lo sara si sese ayengi na angbâ na place ni pëpe,na apilier ni adö.+7 Lo mû yanga na lâ ti tene lo su pëpe,nga lo kanga lege ti lumière ti atongoro;+8 lo oko lo gbara yâ ti yayu,+nga lo tambela na ndö ti amapo ti ngu-ingo so alondo mingi.+9 lo sara abungbi ti atongoro tongana Ash,* Késil,*+Kimah* nga na ala so ayeke na mbage ti sud;*10 lo sara akota ye mingi so a lingbi ti gi ndani pëpe,+aye ti dongo bê so a lingbi ti diko wungo ni pëpe.+11 Lo hon nduru na mbi, me mbi bâ lo pëpe,lo hon mbi hongo, me mbi hinga mbi tene a yeke lo pëpe.12 Tongana lo mû ye na ngangu, zo wa la alingbi ti ke na lo?Zo wa la alingbi ti tene na lo: ‘Nyen la mo yeke sara so?’+13 Nzapa ayeke kanga ngonzo ti lo pëpe;+même azo ti mungo maboko na Rahab*+ ayeke kuku na gbe ti lo.14 So ye ni ayeke tongaso, a lingbi mbi soro yâ ti tënë ti mbi nzonitongana mbi ye ti kiri tënë na lo.15 Même tongana mbi yeke na raison, mbi yeke kiri tënë na lo pëpe.+Ye so mbi lingbi ti sara ayeke gï ti toto na juge ti mbi* ti sara nzoni bê na mbi.16 Tongana mbi dekongo na lo, lo yeke kiri tënë na mbi?Mbi pensé lo yeke mä go ti mbi pëpe;17 ndali ti so lo sara si kota pupu aneka mbinga lo zia akä gbani gbani na terê ti mbi senge senge.+18 Lo zia nga mbi ti wu pupu pëpe,lo ngbâ gï ti zia aye so ason mingi na ndö ti mbi.19 Tongana a yeke tënë ti ngangu, lo la lo yeke ngangu.+Tongana a yeke tënë ti fango ngbanga, lo tene: ‘Zo wa la alingbi ti hunda mbi ti kiri tënë ndali ti ye so mbi sara?’*20 Tongana fade mbi la mbi yeke na raison, yanga ti mbi wani ayeke fâ ngbanga na li ti mbi;même tongana mbi ngbâ ti sara ye lakue mbilimbili,* lo yeke tene so tënë ayeke na li ti mbi.*21 Même tongana mbi ngbâ ti sara ye lakue mbilimbili,* mbi yeke na confiance na mbi wani pëpe;*mbi ke* fini ti mbi.22 Ye ni kue ayeke gï oko. Ndani la mbi tene:‘Azo so tënë ayeke na li ti ala pëpe* nga na azo ti sioni, lo futi ala futingo.’23 Tongana ngu asuku gï hio tongaso si afâ azo,lo yeke he dema ti azo so tënë ayeke na li ti ala pëpe.24 A zia sese na maboko ti azo ti sioni;+lo kanga lê* ti ajuge ti sese.Tongana a yeke lo pëpe, ka a yeke zo wa?25 Fadeso lango ti mbi ahon hio mingi ahon zo ti mungo loro;+a hon hio, me mbi bâ nzoni dä pëpe.26 A kpe tongana ngö so a sara ni na sosongo,a kpe tongana a-aigle so adescend na loro ti gbu nyama ti ala ti tengo ni.27 Tongana mbi tene: ‘Mbi yeke zia ti dema terê,mbi yeke sara si lê ti mbi ayeke na vundu mbeni pëpe me a yeke duti na ngia,’28 mbeto ayeke ngbâ ti sara mbi ndali ti apasi kue so mbi bâ;+na mbi hinga so mo yeke tene so tënë ayeke na li ti mbi.29 A yeke tene so tënë ayeke na li ti mbi.*Tongaso, ndani nyen ti buba ngangu ti mbi senge senge?+30 Tongana mbi sukula terê ti mbi na neige so aga ngu,na mbi sukula maboko ti mbi na mokpakpa,*+31 mo yeke yôro mbi na yâ ti dû,si même bongo ti mbi ayeke ke mbi bê oko.32 Teti Nzapa ayeke zo tongana mbi pëpe si mbi lingbi ti kiri tënë na lo,si mbi na lo e lingbi ti gue na gbele ngbanga.+33 Mbeni zo so alingbi ti fâ yâ ti tënë* na popo ti mbi na lo,mbeni zo so alingbi ti duti juge ti e,* ayeke dä pëpe.34 Tongana fade lo zia ti pika mbi,*nga lo zia si mbeto ti lo ahon ndö ti mbi pëpe,+35 ka mbi yeke sara tënë na lo sân mbeto,ndali ti so mbi ye ti mbi ti sara tënë na yâ ti mbeto pëpe.


text:
MBAGE 4
Ala mä yanga ti Satan: Ye ti pekoni ayeke nyen?
Adam na Ève ake yanga ti Nzapa, ni la ala kui. Genèse 3:6, 23
Ève amä yanga ti ngbo ni na lo te lê ti keke ni. Na pekoni, lo mû mbeni lê ti keke ni na Adam, Adam ate ni.
Ye so ala sara ayeke nzoni pëpe, a yeke siokpari la. Ni la Nzapa ahunda na ala ti sigigi na yâ ti Paradis.
Gigi akpengba na ala nga na amolenge ti ala. Na pekoni, Adam na Ève aga mbakoro na ala kui. Na peko ti kuâ ti ala, ala gue na ndo ti ayingo pëpe; ala yeke na fini mbeni pëpe.
Akuâ ayeke tongana sese, ala yeke na fini pëpe. Genèse 3:19
E yeke kui ngbanga ti so e yeke amolenge ti Adam na Ève. Akuâ alingbi ti bâ ndo pëpe, ti mä ndo pëpe nga ti sara mbeni ye pëpe.—Zo-ti-fa-tene 9:5, 10.
Jéhovah asara lani azo ti tene ala kui pëpe. Na yâ ti kete ngoi fade lo zingo akuâ. Tongana ala mä yanga ti lo, fade ala wara fini ti lakue lakue.
TI HINGA AMBENI TËNË
NZONI TËNË SO ALONDO NA NZAPA!
Ye so Nzapa aye ti sara teti sese ayeke nyen?
Bible afa ndani so Nzapa aleke sese, nga lawa si pasi ayeke hunzi. A fa nga sese ni ayeke ga ande nyen nga azo wa la ayeke duti ande na ndo ni.
NZONI TËNË SO ALONDO NA NZAPA!
Beku wa ayeke dä teti azo so akui awe?
Dutingo ti azo so akui awe ayeke tongana nyen? E yeke kiri ti bâ ala ande la?


text:
Mo bâ dunia ti kekereke tongana nyen?
A yeke . . .
ngbâ gi tongaso?
ga sioni mingi?
ga nzoni mingi?
YE SO BIBLE ATENE
“Nzapa ayeke . . . mbô ngu ti lê kue na lê ti ala, kuâ ayeke duti ande dä mbeni pëpe; mua, wala toto, wala pasi ayeke duti dä mbeni pëpe. Angbene ye ni ahon ti ala awe.”—Apocalypse 21:3, 4, Mbeti ti Nzapa ti fini dunia.
TËNË SO ABÂ MO TONGANA NYEN?
Mo yeke sara kua so ayeke mû ngia na bê ti mo.—Ésaïe 65:21-23.
Mo yeke tï kobela wala mo yeke bâ pasi encore ape.—Ésaïe 25:8; 33:24.
Mo yeke duti na ngia kpu na kpu na tere ti sewa ti mo nga na akamarade ti mo.—Psaume 37:11, 29.
E LINGBI TI YEDA BIANI NA YE SO BIBLE ATENE?
En, ndali ti ambeni raison use tongaso:
Nzapa ayeke sara ye alingbi na peko ti yanga ti lo. Bible atene so Jéhovah Nzapa lo oko la ayeke Nzapa “ti ngangu ahon kue,” teti so ngangu ti lo ayeke kota mingi (Apocalypse 15:3). Tënë so lo tene, so ni yeke changé dunia ni ti ga tâ nzoni, lo yeke sara ni biani. Senge ape, Bible atene: “Nzapa alingbi ti sara ye kue.”—Matthieu 19:26.
Lo yeke na nzara ti sara ye alingbi na tënë ti yanga ti lo. Na tapande, Jéhovah ayeke ku kungo ti kiri ti mû fini na azo so akui awe.—Job 14:14, 15.
Bible afa nga so Jésus, Molenge ti Nzapa, akaï kobela ti azo. Lo sara tongaso ngbanga ti nyen? Ngbanga ti so bê ti lo aye tongaso (Marc 1:40, 41). Jésus asara ye tâ gi tongana ti Babâ ti lo, lo yeke na nzara ti mû maboko na azo so ayeke na yâ ti kpale.—Jean 14:9.
Ye so afa na e biani so Jéhovah na Jésus aye ti mû maboko na e ti tene gigi ti e ti kekereke aduti nzoni.—Psaume 72:12-14; 145:16; 2 Pierre 3:9.
BÂ TËNË SO
Nzapa ayeke sara nyen ti tene dunia aga tâ nzoni mingi?
Kiringo tënë ni ayeke na MATTHIEU 6:9, 10 nga na DANIEL 2:44.
TI HINGA AMBENI TËNË
NZONI TËNË SO ALONDO NA NZAPA!
Ye so Nzapa aye ti sara teti sese ayeke nyen?
Bible afa ndani so Nzapa aleke sese, nga lawa si pasi ayeke hunzi. A fa nga sese ni ayeke ga ande nyen nga azo wa la ayeke duti ande na ndo ni.
NZONI TËNË SO ALONDO NA NZAPA!
Royaume ti Nzapa ayeke nyen?
Zo wa la ayeke Gbia ti Royaume ti Nzapa ni? Royaume ni ayeke sara ande nyen?


text:
YE TI MANDA 7
Royaume ti Nzapa ayeke nyen?
1. Royaume ti Nzapa ayeke nyen?
Royaume ti Nzapa ayeke mbeni ngorogbia so ayeke na yayu. A yeke mû ande place ti angorogbia kue ti azo nga a yeke sara si a sara ye so bê ti Nzapa aye na yayu nga na sese. So nzoni tënë la, so Royaume ti Nzapa aye ti sara ye so. Na yâ ti ngoi kete, Royaume ti Nzapa ayeke sara na azo aye so e ye ti tene mbeni nzoni ngorogbia asara ndali ti e. A yeke bungbi ande azo kue so ayeke na ndo ti sese.—Diko Daniel 2:44; Matthieu 6:9, 10; 24:14.
Na yâ ti mbeni royaume a yeke wara gbia ni. Jéhovah asoro Molenge ti lo, Jésus, ti duti Gbia ti Royaume ti lo.—Diko Apocalypse 11:15.
2. Ngbanga ti nyen Jésus la ayeke nzoni Gbia?
Molenge ti Nzapa la ayeke nzoni Gbia ndali ti so lo yeke sara ye na nzoni bê nga lo yeke sara lakue ye so ayeke mbilimbili (Jean 1:14). Lo yeke nga na ngangu ti mû maboko na azo ndali ti so kâ na yayu lo yeke komande ande juska na sese ge. Na peko ti so a zingo lo na kuâ, Jésus ague na yayu na lo duti na tere ti Jéhovah na mbage ti maboko ti lo ti koli, lo ku (aHébreu 10:12, 13). Na nda ni, Nzapa amû na lo ngangu ti to nda ti komande na yayu.—Diko Daniel 7:13, 14.
3. Jésus na azo wa la ayeke komande ande?
Mbeni wungo ti azo so a iri ala “azo ti be-vulu” ayeke komande ande legeoko na Jésus na yayu (Daniel 7:27). Abazengele ti Jésus so ayeke be-ta-zo ayeke akozo zo so a soro ala ti ga azo ti be-vulu. Juska laso Jéhovah angbâ ti soro azo so ayeke be-ta-zo ti ga azo ti be-vulu. Tongana ti Jésus, a zingo ala na kuâ na tere so ayeke ti yingo.—Diko Jean 14:1-3; 1 aCorinthien 15:42-44.
Azo oke la ayeke gue na yayu? Jésus airi ala “kete kundu”. (Luc 12:32). Wungo ti ala kue ayeke duti ande 144000. Na yayu kâ ala na Jésus ayeke komande sese.—Diko Apocalypse 14:1.
4. Nyen la asi na ngoi so lani Jésus ato nda ti komande?
Royaume ti Nzapa ato nda ti komande ngbene ye na ngu 1914. * Kozo ye so Jésus asara tongana Gbia ayeke ti bi Satan na sese nga na asioni yingo so amû peko ti lo. Satan asara ngonzo ngangu na lo komanse ti ga na awusuwusu na ndo ti sese (Apocalypse 12:7-10, 12). Ngbene ye na ngoi ni so, pasi ti azo ayeke gue gi guengo na li ni. Abira, akota nzara, asioni kobela ti fango zo nga na yengingo ti sese ayeke na popo ti aye so afa so Royaume ti Nzapa aga nduru awe ti leke akpale ti sese.—Diko Luc 21:7, 10, 11, 31.
5. Nyen la Royaume ti Nzapa ayeke sara?
Na lege ti fango tënë ti Royaume ti Nzapa na ndo ti sese kue, Royaume ni so ayeke bungbi azo mingi ti amara nde nde kue. Azo kutu mingi mingi so ayeke azo ti tâ be-ti-molenge ayeke duti ande na gbe ti komandema ti Jésus. Royaume ti Nzapa ayeke bata ala na ngoi ti futingo aye ti sioni ti ngoi so. Tongaso azo kue so aye ti bâ nzoni na lege ti Royaume ti Nzapa, a lingbi ala manda ti mä yanga ti Jésus.—Diko Apocalypse 7:9, 14, 16, 17.
Na yâ ti ngu 1000, Royaume ni ayeke sara ye so Nzapa aye lani ti sara teti azo na tongo nda ni. Sese kue ayeke ga ande paradis. Na nda ni, Jésus ayeke kiri na Royaume ni na Babâ ti lo (1 aCorinthien 15:24-26). Mo hinga mbeni zo so mo ye ti sara tënë ti Royaume ti Nzapa na lo?—Diko Psaume 37:10, 11, 29.
TI HINGA AMBENI TËNË
Bible afa nyen biani?
E yeke na “lâ ti nda ni”?
AZO WA LA AYEKE SARA LASO YE SO JÉHOVAH AYE?
E yeke fa ka tënë ti Royaume tongana nyen?
E yeke mû gï tapande so Jésus azia na ngoi so lo yeke lani ge na ndö ti sese. Ambeni kode ti fango tënë ni ayeke so wa?


text: 2 Amolenge ti mbi so mbi ndoye ala mingi, mbi yeke sû aye so na mbeti na ala si ala tï pëpe na yâ ti mbeni siokpari. Me, tongana a si so mbeni zo atï na yâ ti mbeni siokpari, e yeke na mbeni zo ti mungo maboko* so ayeke na terê ti Babâ ni. A yeke Jésus Christ,+ zo ti mbilimbili.+2 Lo yeke sandaga+ so amû lege ti leke songo na popo ti zo na Nzapa, sandaga ndali ti asiokpari ti e.+ Na gï ndali ti asiokpari ti e pëpe, me nga ndali ti asiokpari ti azo ti dunia kue.+3 A yeke na lege so la si e hinga so e hinga lo: tongana e ngbâ ti bata acommandement ti lo.4 Zo so atene: “Mbi hinga lo,” me lo yeke bata acommandement ti lo pëpe, zo ni so ayeke zo ti mvene na tâ tënë ayeke na yâ ti lo pëpe.5 Me zo kue so abata tënë ti lo, biani a sara si ndoye ti Nzapa aga mbilimbili-kue na yâ ti zo so.+ A yeke tongaso la si e hinga so e yeke beoko na lo.+6 Zo so atene ni ngbâ beoko na lo, a yeke ngbanga ti lo ti ngbâ ti tambela gï tongana ti so lo tambela giriri.+7 Ala so mbi ndoye ala mingi, mbi yeke sû na ala mbeni fini commandement pëpe, me mbeni ngbene commandement so ala wara ni ngbene ye na tongo nda ni.+ Ngbene commandement so ayeke tënë so ala mä lani awe.8 Me nga, mbi yeke sû na ala mbeni fini commandement so ayeke tâ tënë na ndö ti lo nga na ndö ti ala, ndali ti so bingo angbâ ti hon, na tâ lumière ayeke su+ fadeso awe.9 Zo so atene ni yeke na yâ ti lumière, me lo ke+ ita ti lo, lo ngbâ na yâ ti bingo.+10 Zo so andoye ita ti lo angbâ na yâ ti lumière,+ na mbeni ye ti tene zo apika gere ti lo dä ayeke na yâ ti lo pëpe.11 Me zo so ake ita ti lo ayeke na yâ ti bingo na lo yeke tambela na yâ ti bingo,+ nga lo hinga ndo so lo yeke gue dä pëpe+ ndali ti so bingo avuko lê ti lo awe.12 Amolenge so mbi ndoye ala mingi, mbi yeke sû mbeti so na ala ndali ti so a pardonné siokpari ti ala awe ngbanga ti iri ti lo.+13 Mbi yeke sû mbeti so na ala, ababâ, ngbanga ti so ala hinga lo so ayeke dä na tongo nda ni. Mbi yeke sû mbeti so na ala, amaseka-koli, ngbanga ti so ala hon Zo ti sioni+ na ngangu awe. Amolenge so mbi ndoye ala mingi, mbi sû mbeti na ala ngbanga ti so ala hinga Babâ ni awe.+14 Mbi sû mbeti na ala, ababâ, ngbanga ti so ala hinga lo so ayeke dä na tongo nda ni. Mbi sû mbeti na ala, amaseka-koli, ngbanga ti so ala kpengba,+ tënë ti Nzapa angbâ na yâ ti bê ti ala,+ na ala hon Zo ti sioni na ngangu awe.+15 Ala ndoye dunia so pëpe wala aye so ayeke na yâ ti dunia so.+ Tongana mbeni zo andoye dunia so, ndoye ti Babâ ni ayeke na yâ ti lo pëpe,+16 ngbanga ti so ye kue so ayeke na yâ ti dunia so, so ti tene nzara ti mitele,+ nzara ti lê+ na sarango baba ti akungba so zo ayeke na ni, alondo na Babâ ni pëpe, me a londo na dunia so.17 Nga, dunia so angbâ ti hon nga na nzara ti lo kue.+ Me zo so asara ye so bê ti Nzapa aye, lo ngbâ lakue lakue.+18 Amolenge so mbi ndoye ala mingi, so ayeke ndangba ngbonga ni la. Legeoko tongana ti so ala mä so wato-ti-Christ ayeke ga,+ même fadeso awato-ti-Christ mingi aga awe.+ Ni la, e hinga so a yeke ndangba ngbonga ni la.19 Azo so alondo lani na popo ti e si ala sigi, me ala yeke lani ti e pëpe.+ Tongana ala yeke lani ti e, ka ala ngbâ na popo ti e. Me ala londo na popo ti e ala sigi si a lingbi ti bâ polele so azo kue la si ayeke ti e pëpe.+20 Me ti ala, a yeke zo so ayeke nzoni-kue la si asoro* ala,+ na ala kue ala hinga ye.21 Mbi sû mbeti so na ala, na mbi sû ni pëpe ndali ti so ala hinga tâ tënë pëpe,+ me ndali ti so ala hinga ni, nga ndali ti so mvene oko alondo na yâ ti tâ tënë pëpe.+22 Zo ti mvene ni ayeke zo wa? A yeke lo so ake so Jésus ayeke Christ.+ So wato-ti-Christ+ ni la, zo so ake Babâ ni nga na Molenge ni.23 Zo kue so ake Molenge ni, lo yeke beoko na Babâ ni nga pëpe.+ Me zo kue so atene ni hinga Molenge ni,+ lo yeke beoko na Babâ ni nga.+24 Ti ala, zia ye so ala mä na tongo nda ni angbâ na yâ ti bê ti ala.+ Tongana ye so ala mä na tongo nda ni angbâ na yâ ti bê ti ala, ala yeke ngbâ ande beoko na Molenge ni nga beoko na Babâ ni.25 Nga, ye so lo wani lo mû zendo ni na e ayeke so: fini ti lakue lakue.+26 Mbi sû aye so na ala na ndö ti azo so ayeke tara ti handa ala.27 Ti ala, sorongo so a soro na ala angbâ na ala.+ Ala yeke na bezoin ti mbeni zo ti fa ye na ala pëpe. Legeoko tongana ti so sorongo ala ni afa ye na ala na ndö ti aye kue,+ na a yeke tâ tënë nga a yeke mvene pëpe, gï tongana ti so a fa ye na ala, zia ala ngbâ ti duti beoko na lo.+28 Fadeso, amolenge so mbi ndoye ala mingi, zia ala ngbâ ti duti beoko na lo tongaso si, tongana lo fa terê ti lo na gigi, e lingbi ti sara tënë na kamene pëpe+ nga a kangbi e na lo na kamene na lê ti e pëpe na ngoi so lo yeke duti dä.29 Tongana ala hinga so lo yeke mbilimbili, ala hinga nga so lo la si lo dü azo kue so angbâ ti sara ye ti mbilimbili.+


text:
MBAGE 2
Tâ Nzapa ayeke zo wa?
Tâ Nzapa ayeke gi oko, na iri ti lo ayeke Jéhovah wala Yahvé (Genèse 22:14; Psaume 83:17, Tene ti Nzapa, Kozo Mbouki). Lo yeke yingo; e lingbi ti bâ lo pëpe. Lo ye e, na lo ye si e nga kue e ye lo. Lo ye nga si e ye amba ti e (Matthieu 22:35-40). Lo yeke kota ahon azo kue, lo la lo sara aye kue.
Kozo ye so Nzapa acréé ayeke mbeni ange so ayeke ngangu mingi; na pekoni azo ahinga lo na iri ti Jésus Christ. Jéhovah asara nga ambeni ange.
Jéhovah la asara aye kue so ayeke na yayu . . .nga na sese. Apocalypse 4:11
Jéhovah Nzapa asara atongoro, sese nga aye kue so ayeke na ndo ni.—Genèse 1:1.
Lo mû fuku ti sese si lo sara na Adam, kozo koli.—Genèse 2:7.
TI HINGA AMBENI TËNË
NZONI TËNË SO ALONDO NA NZAPA!
Nzapa ayeke na iri?
Nzapa ayeke na atitre mingi so na popo ni, Lo ti Ngangu Ahon Kue, Lo so aleke aye kue, nga na Seigneur. Me a sara kua na tâ iri ti Nzapa ahon fani 7 000 na yâ ti Bible.
NZONI TËNË SO ALONDO NA NZAPA!
Tâ Nzapa ayeke zo wa?
Nzapa ayeke iri? Lo pensé nga na e la?


text:
YE TI MANDA 25
E leke aDa ti Royaume ngbanga ti nyen, nga na lege ti nyen?
Tongana ti so iri “Da ti Royaume” afa ni, aye so e yeke manda kâ aluti na ndö ti Royaume ti Nzapa, kota tënë so ayeke na yâ ti fango tënë ti Jésus lani.—Luc 8:1.
A yeke ando so e yeke voro Jéhovah dä. Na yâ ti aDa ti Royaume la aTémoin ti Jéhovah ayeke leke kua ti fango tënë ti Royaume dä (Matthieu 24:14). A leke ada ni mara ni nde nde nga konongo ni ayeke nde nde. Ada ni kue akono ngbii ape nga a zia gbâ ti aye na terê ni ape. Na yâ ti Da ti Royaume oko, a lingbi ti wara congrégation oko wala ahon so, na mingi ti ala ayeke tongaso. Na yâ ti angu so ahon, e leke aDa ti Royaume saki mingi (so ti tene oku lango oko oko) ti lingbi na wungo ti acongrégation so ayeke gue gï na li ni. Me nyen la amû maboko na e ti leke ada ni so?—Matthieu 19:26.
A leke ni grâce na a-offrande so a zia ni nde ndali ni. A yeke tokua a-offrande ni so na filiale si lo tokua ni nga na acongrégation so ayeke na bezoin ni ti leke na afini Da ti Royaume wala angbene ni.
Avolontaire so dutingo ti ala ayeke nde nde la aleke ada ni. Na akodro mingi, a zia na sese Équipe ti lekengo aDa ti Royaume. A yeke ambeni ita so amû tere ti ala na kua ni, na ala yeke gue congrégation na congrégation ti yâ ti kodro ni, même na yâ ti akete kodro, ti mû maboko na acongrégation so ayeke leke aDa ti Royaume ti ala. Ti ambeni kodro, a zia ambeni ita ti bâ lege ti lekengo aDa ti Royaume na yâ ti akodro mingi wala ti leke pekoni. Atâa so ambeni ita so alondo na ambeni ndo nde, na so ayeke na akode, ayeke mû nga maboko na akua ti lekengo ada ni, mingi ti azo so ayeke sara kua ni ayeke amembre ti congrégation ni. Biani, yingo ti Jéhovah nga na akota effort ti azo ti lo amû lege ti leke na aDa ti Royaume.—Psaume 127:1; aColossien 3:23.
Ngbanga ti nyen ndo so e yeke voro Jéhovah dä a iri ni Da ti Royaume?
Na lege ti nyen la e yeke leke aDa ti Royaume na ndö ti sese kue?
TI HINGA AMBENI TËNË
ABUNGBI
E yeke sara abungbi ti e tongana nyen?
Ti hinga ye so ayeke passé kâ, bâ vidéo ni.
AZO WA LA AYEKE SARA LASO YE SO JÉHOVAH AYE?
E yeke sara ka abungbi ti e tongana nyen?
Mo hunda terê ti mo awe na ndö ti aye so ayeke passé ka na ngoi ti abungbi ti e? Bê ti mo ayeke dö ande ti bâ so fango ye so e yeke wara kâ ayeke tâ nzoni mingi.


text:
Nzoni tënë so alondo na Nzapa!
What is the good news from God? Why can we believe it? This brochure answers common Bible questions.
Tongana nyen ti wara nzoni na lege ti brochure so
Brochure so ayeke sara si mo yeke manda tâ gi ye so ayeke na yâ ti Bible. Bâ tongana nyen la si mo lingbi ti wara aversê ni na yâ ti Bible ti mo.
Nzoni tënë ni ayeke so wa?
Gi ti hinga tënë ti Nzapa ni ayeke so wa, ndani so a yeke kota ye ti fa ni hio nga na ye so mo lingbi ti sara.
Tâ Nzapa ayeke zo wa?
Nzapa ayeke iri? Lo pensé nga na e la?
Nzoni tënë ni alondo biani na Nzapa?
E hinga tongana nyen so Bible atene tâ tënë?
Jésus Christ ayeke zo wa?
Bâ ndani so Jésus akui, nyen la a futa ni nyen, nga ye so jésus ayeke sara na ndembe so
Ye so Nzapa aye ti sara teti sese ayeke nyen?
Bible afa ndani so Nzapa aleke sese, nga lawa si pasi ayeke hunzi. A fa nga sese ni ayeke ga ande nyen nga azo wa la ayeke duti ande na ndo ni.
Beku wa ayeke dä teti azo so akui awe?
Dutingo ti azo so akui awe ayeke tongana nyen? E yeke kiri ti bâ ala ande la?
Royaume ti Nzapa ayeke nyen?
Zo wa la ayeke Gbia ti Royaume ti Nzapa ni? Royaume ni ayeke sara ande nyen?
Ngbanga ti nyen Nzapa azia lege na aye ti sioni nga na pasi?
Sioni abâ gigi tongana nyen, na ndali ti nyen si Nzapa azia lege na ni juska laso? Pasi ayeke hunzi ande la?
Sewa ti mo alingbi ti duti na ngia tongana nyen?
Jéhovah, Nzapa so ayeke na ngia, aye si asewa aduti na ngia. Bâ anzoni wango so Bible amû na akoli, awali, ababâ na amama nga na amolenge.
Mo lingbi ti hinga tâ bungbi ti vorongo Nzapa tongana nyen?
Tâ bungbi ti vorongo Nzapa ayeke gi oko? Ti hinga ni, bâ aye oku so afa tënë na ndo ni.
Tongana nyen andia ti Nzapa ayeke sara nzoni na e?
Jésus afa ndani so e bezoin ti tene Bible afa lege na e. Lo fa nga akota ndia ni use.
Mo lingbi ti sara nyen ti ga nduru na Nzapa?
Nzapa ayeke mä asambela kue? E yeke sambela lo tongana nyen? E lingbi ti sara nga nyen ti ga nduru na lo? Bâ atënë so a tene ge.
Nyen la ayeke si ande na abungbi ti vorongo Nzapa?
Mbeni lâ ande azo kue ayeke vorongo gi oko tâ Nzapa la?
Ngbanga ti nyen Jéhovah abungbi azo ti lo na sese ge?
Bible afa ndani so atâ Chrétien ayeke wara tere ti sara bungbi. A fa nga tongana nyen la si abungbi ti ala ayeke tambela.
Ndali ti nyen ti ngbâ ti manda Bible?
Aye so mo manda na ndo ti Nzapa nga na ndo ti Bible alingbi ti sara nzoni na ambeni zo tongana nyen? Songo wa la mo lingbi ti duti na ni na Nzapa?


text:
CHAPITRE GUMBAYA
A ga nduru ti futi dunia so awe?
1. Na ndo wa la e lingbi ti manda ye na ndö ti kekereke?
TONGANA mo bâ asango na télé wala mo mä ni na radio eskê mo hunda terê ti mo lâ oko awe, mo tene: ‘Dunia so ayeke gue na ndo wa?’ Aye ti vundu nga na sarango sioni na zo ahon ndö ni na asara si ambeni zo apensé so a ga nduru ti futi dunia so awe. Tënë so ayeke tâ tënë? Mbeni lege ayeke dä ti hinga ye so ayeke si ande kekereke? En. Atâa so azo alingbi pëpe ti fa ye so ayeke si ande, Jéhovah Nzapa alingbi ti fa ni. Na yâ ti Bible, lo fa na e ye na ndö ti kekereke ti e nga na ye so ayeke si ande na sese.—Ésaïe 46:10; Jacques 4:14.
2, 3. Nyen la adisciple ti Jésus aye lani ti hinga? Jésus akiri lani tënë na ala tongana nyen?
2 Tongana e diko na yâ ti Bible tënë ti futingo dunia, a ye pëpe ti sara tënë ti sese so e yeke na ndö ni, me a ye ti sara tënë ti futingo aye ti sioni. Jésus afa lani na azo so Royaume ti Nzapa ayeke komande ande na ndö ti sese (Luc 4:43). Adisciple ti lo aye lani ti hinga lawa la Royaume ti Nzapa ayeke ga, ni la ala hunda Jésus, atene: “Lawa si aye so ayeke si ande? Nga, fä ti ngoi so mo yeke duti dä nga ti ngoi so aye ti ngoi so ayeke gue ti hunzi ayeke nyen?” (Matthieu 24:3). Jésus afa na ala lani mbilimbili lango ni pëpe, me lo fa na ala aye so ayeke si ngoi kete kozo si a futi dunia so. Aye so Jésus atene ayeke si akomanse ti si na ngoi ti e awe.
3 Na yâ ti chapitre so, e yeke bâ aye so afa so e yeke na yâ ti ngoi so ayeke nduru mingi na ngoi ti futingo dunia. Kozoni, e yeke na bezoin ti hinga ye na ndö ti mbeni bira so apassé na yayu tongaso si e lingbi ti hinga ndani so aye ayeke sioni mingi na ndö ti sese ge.
MBENI BIRA ALONDO NA YAYU
4, 5. (a) Nyen la apassé na yayu ngoi kete na peko ti so Jésus aga Gbia? (b) Ti gue oko na Apocalypse 12:12, na peko ti so a bi Satan na sese, nyen la ayeke passé na sese?
4 Na chapitre 8, e manda lani so Jésus aga Gbia na yayu na ngu 1914 (Daniel 7:13, 14). Mbeti ti Apocalypse afa na e ye so asi, atene: “Bira alondo na yayu: Michel [so ti tene Jésus] na a-ange ti lo atiri bira na sioni nyama so akpa ngbo so [wala, Satan], na sioni nyama ni na a-ange ti lo nga atiri na ala.” * Satan na asioni yingo ti lo asö benda pëpe na a bi ala na sese. Tara ti bâ ngia ti a-ange. Ka ti azo na sese ge ayeke tongana nyen? Bible atene so a yeke duti mbeni ngoi ti ngangu kpale ndali ti azo. Ngbanga ti nyen? Ngbanga ti so ngonzo agbu Zabolo mingi, ndali ti so lo “hinga so lo yeke na ngoi mingi pëpe.”—Apocalypse 12:7, 9, 12.
5 Zabolo ayeke sara ye kue so lo lingbi ti sara ti ga na kpale na ndö ti sese. Ngonzo agbu lo mingi ndali ti so a ngbâ na lo gï ngoi kete ti tene Nzapa azi lo. Zia e bâ ye so Jésus atene ayeke si na lâ ti nda ni.—Bâ Kete tënë 24.
LÂ TI NDA NI
6, 7. E lingbi ti tene nyen na ndö ti tënë ti bira nga na nzara laso?
6 Bira. Jésus atene lani, atene: “Mara ayeke londo na bira na terê ti mbeni mara, na royaume ayeke londo na bira na terê ti mbeni royaume.” (Matthieu 24:7). Laso na ngoi ti e, wungo ti azo so akui na yâ ti bira ayeke mingi ahon ti angoi kue na yâ ti mbaï ti azo. Mbeni bungbi (Worldwatch Institute) asigi na mbeni tondo so afa so ti londo na ngu 1914 ti ga na ni, azo ahon kutu 100 akui na yâ ti abira. Wungo ti azo so akui na yâ ti abira na popo ti ngu 1900 ti si na ngu 2000 ayeke mingi ahon wungo ti azo so akui na yâ ti abira kozo na ngu 1900. Tara ti bâ gï vundu ti azo nga na pasi so ala bâ ndali ti bira.
7 Nzara. Jésus atene lani, atene: “Kota nzara ayeke tï.” (Matthieu 24:7). Atâa so a lu kobe mingi laso ahon ti kozo, azo mingi ayeke wara pëpe ye ti tengo ni alingbi na nzara ti ala. Ngbanga ti nyen? Ngbanga ti so azo ayeke na nginza mingi ape ti vo kobe wala ti vo yaka ti lu kobe dä. Azo ahon milliard oko ayeke gï na kete pata ti wara na aye so ala bezoin ni lâ oko oko. Bungbi ti Bendo ti Gigi so ayeke bâ tënë ti seni atene so ngu oko oko amolenge kutu mingi ayeke kui, mingi ni ndali ti so ala wara pëpe nzoni kobe ti te alingbi na nzara ti ala.
8, 9. Nyen la afa so aprophétie ti Jésus na ndö ti yengingo ti sese nga na kobela aga tâ tënë?
8 Yengingo ti sese. Jésus atene lani mbeni prophétie, atene: “Sese ayeke yengi ngangu.” (Luc 21:11). Laso, ngu oko oko sese ayeke yengi ngangu na ando nde nde. Ngbene ye na ngu 1900, azo ahon kutu use akui ndali ti yengingo ti sese. Nga atâa so awandara asigi na aye so amû maboko na azo ti hinga kozoni ngoi so sese ayeke yengi na mbeni ndo, azo mingi angbâ ti kui.
9 Kobela. Jésus atene lani kozo so “asioni kobela so amû ndo” ayeke duti dä. Asioni kobela ayeke mû ndo hio na ayeke fâ gbâ ti azo (Luc 21:11). Atâa so adocteur amanda kode ti savango akobela mingi, ambeni kobela ayeke dä so yorö ni ayeke dä ape. Mbeni tondo afa so ngu oko oko, azo kutu mingi ayeke kui na kobela ti kota körö, palu nga na choléra. A ngbâ gï na ti so ape; adocteur akiri awara afini kobela 30 so yorö ti savango na ambeni ayeke dä ape.
SARANGO YE TI AZO NA LÂ TI NDA NI
10. 2 Timothée 3:1-5 aga tâ tënë laso tongana nyen?
10 Na 2 Timothée 3:1-5, Bible atene: “Na lâ ti nda ni, angoi ti akpale so ayeke ngangu na zo ti kanga bê na yâ ni ayeke duti dä.” Bazengele Paul afa sarango ye ti azo na ngoi ti lâ ti nda ni. Lo tene azo ayeke duti ande
azo ti kion
azo so andoye nginza
azo so ake yanga ti ababâ na amama ti ala
azo so ayeke abe-ta-zo pëpe
azo so aye afami ti ala pëpe
azo so akanga nzara ti bê ti ala pëpe
azo so asara aye ti ngangu na azo
azo so aye ngia ahon Nzapa
azo so atene ala ye Nzapa me ala ke ti mä yanga ti lo
11. Ti gue oko na Psaume 92:7, nyen la ayeke si ande na asioni zo?
11 Na ndo so mo yeke dä azo ayeke sara ye tongaso? Azo mingi na yâ ti dunia ayeke sara tongaso. Me fafadeso Nzapa ayeke sara mbeni ye. Lo tene: “Tongana azo ti sioni ayeke sigi tongana asioni pere nga tongana azo kue so ayeke sara sioni amaï pendere, a yeke ti tene a futi ala biani biani.”—Psaume 92:7.
NZONI TËNË NA LÂ TI NDA NI
12, 13. Na lâ ti nda ni so, nyen la Jéhovah afa na e?
12 Bible afa kozo awe so na lâ ti nda ni, dunia ayeke si singo na pasi. Me Bible atene nga so anzoni ye ayeke si.
13 Azo ayeke mä yâ ti Bible. Prophète Daniel asû tënë na ndö ti lâ ti nda ni. Lo tene: “Tâ hingango ye ayeke ga mingi.” (Daniel 12:4). Nzapa ayeke mû na azo ti lo ngangu ti mä yâ ti Bible nzoni mingi ahon ti kozo. Jéhovah asara ni mbilimbili ngbene ye na ngu 1914 ti ga na ni. Na tapande, lo fa na e kota ti iri ti lo nga ye so lo leke na bê ti lo ti sara teti sese, tâ tënë na ndö ti ye so a futa ti zi azo, ye so ayeke si na e na peko ti kuâ nga na zingongo ti akuâ. E hinga so gï Royaume ti Nzapa la alingbi ti leke akpale ti e kue. E hinga tongana nyen ti duti na ngia nga tongana nyen ti duti na fini so azia ngia na bê ti Nzapa. Me awakua ti Nzapa asara nyen na aye so ala hinga so? Mbeni prophétie nde akiri tënë na hundango ndo so.—Bâ Kete tënë 21 na 25.
14. A yeke fa nzoni tënë ti Royaume na ndo wa? Azo wa la ayeke fa ni?
14 Kua ti fango tënë na ndö ti sese kue. Na ngoi so Jésus ayeke sara tënë na ndö ti lâ ti nda ni, lo tene: “A yeke fa ande nzoni tënë ti Royaume na ndö ti sese kue so azo ayeke dä.” (Matthieu 24:3, 14). A yeke fa nzoni tënë ti Royaume na yâ ti akodro ahon 230 nga na ayanga ti kodro ahon 700. Biani, na ndö ti sese kue, aTémoin ti Jéhovah so alondo na popo ti “amara kue [na] akete mara kue” ayeke mû maboko na azo ti hinga ye na ndö ti Royaume ni nga na aye so Royaume ni ayeke sara ande ndali ti azo (Apocalypse 7:9). Na ala yeke sara kua so senge senge. Atâa so azo mingi ake ala na asara aye ti ngangu na ala, mbeni ye alingbi ti kanga lege na kua ni so pëpe, gï tongana ti so Jésus atene lani.—Luc 21:17.
NYEN LA MO YEKE SARA ANDE?
15. (a) Mo mä na bê so e yeke na lâ ti nda ni? Ngbanga ti nyen? (b) Nyen la ayeke si ande na azo so amä yanga ti Nzapa nga na azo so ake ti mä yanga ti lo?
15 Mo mä na bê so e yeke na lâ ti nda ni? Aprophétie mingi ti Bible so asara tënë na ndö ti lâ ti nda ni angbâ ti ga tâ tënë. Fafadeso Jéhovah ayeke mû yanga ti tene a fa nzoni tënë encore ape na “nda ni” ayeke ga (Matthieu 24:14). “Nda ni” so a sara tënë ni ge so ayeke nyen? A yeke Harmaguédon so na ngoi ni Nzapa ayeke zi ande aye ti sioni kue. Jéhovah ayeke sara kua na Jésus nga na angangu ange ti lo ti futi azo kue so ake ti mä yanga ti lo na Molenge ti lo (2 aThessalonicien 1:6-9). Na pekoni, Satan na asioni yingo ti lo ayeke handa azo mbeni pëpe. Nga, azo kue so aye ti mä yanga ti Nzapa nga ayeda na Royaume ti lo ayeke bâ gango tâ tënë ti azendo kue so Nzapa amû.—Apocalypse 20: 1-3; 21:3-5.
16. So nda ni aga nduru mingi so, nyen la a lingbi mo sara?
16 Fafadeso, a yeke futi ande dunia so Satan akomande na ndö ni so. Ni la a yeke kota ye ti tene mo hunda terê ti mo na tënë so: ‘Nyen la mbi doit ti sara?’ Jéhovah aye ti tene mo sara kue ti manda ye mingi na yâ ti Bible. A lingbi mo bâ mandango Bible ni tongana ye ti ngia pëpe (Jean 17:3). Yenga oko oko, aTémoin ti Jéhovah ayeke sara abungbi so ayeke mû maboko na azo ti mä yâ ti Bible. Gi ti gue lakue na abungbi so. (Diko aHébreu 10:24, 25.) Tongana mo bâ so mo bezoin ti sara achangement, sara mbeto ti sara ni pëpe. Na ngoi so mo sara ni, songo ti mo na Jéhovah ayeke kpengba ahon ti kozo.—Jacques 4:8.
17. Ngbanga ti nyen la li ti azo mingi ayeke kpe na ngoi so nda ni ayeke ga?
17 Bazengele Paul afa so a yeke futi ande azo ti sioni na ngoi so azo mingi aku terê ti ala na ni pëpe, a yeke si “tongana mbeni zo ti nzi na bï.” (1 aThessalonicien 5:2). Jésus atene lani so azo mingi ayeke soro ti hinga pëpe aye so afa so e yeke na lâ ti nda ni. Lo tene: “Legeoko tongana ti so a si lani na ngoi ti Noé, ye ni ayeke duti ande tongaso nga na ngoi so Molenge ti zo ayeke duti dä [wala, na lâ ti nda ni]. Na ngoi ni so, kozo si kota ngu apika, azo asara lani ye tongaso: Ala yeke te, ala yeke nyon, akoli ayeke sara mariage, awali nga ayeke sara mariage juska ti si na lango ni so Noé alï na yâ ti arche. Ala gbu li lani na ndö ti ye so ayeke si so pëpe juska kota ngu apika na ahon na ala kue. Ye ni ayeke duti ande tongaso nga na ngoi so Molenge ti zo ayeke duti dä.”—Matthieu 24:37-39.
18. Jésus amû na e wango wa?
18 Jésus awa e atene a lingbi e zia pëpe si “tengo kobe ahon ndö ni, nyongo sämba ahon ndö ni nga na gingo bê ndali ti aye ti gigi” agboto lê ti e. Lo tene so nda ni ayeke ga gï hio tongaso “tongana mbeni kûkû”. Lo tene nga so nda ni “ayeke ga ande na ndö ti azo kue so ayeke na lê ti sese kue.” Na pekoni, lo kiri lo tene: “Tongaso, zia lê ti ala angbâ na zingo ni, ala voro terê ti ala na Nzapa lakue [wala, ala sambela na bê ti ala kue], tongaso si ala wara lege ti sigi na yâ ti aye kue so adoit ti si, na ti tene ala luti na gbele Molenge ti zo.” (Luc 21:34-36). Ngbanga ti nyen la a yeke kota ye ti mä wango ti Jésus so? Ngbanga ti so fafadeso a yeke futi sioni dunia ti Satan. Gï azo so Jéhovah na Jésus abâ ala na nzoni lê la ayeke sö kuâ na ngoi ni so nga ala yeke duti na fini lakue lakue na yâ ti fini dunia.—Jean 3:16; 2 Pierre 3:13.
^ par. 4 Michel ayeke mbeni iri ti Jésus Christ. Ti hinga ambeni tënë na ndö ni, bâ Kete tënë 23.


text:
CHAPITRE BALE-OKO NA OKO
Ngbanga ti nyen la pasi ayeke mingi tongaso?
1, 2. Azo mingi ahunda terê ti ala na tënë wa?
LÂ NA LÂ, e yeke mä tënë ti aye ti vundu nde nde so ayeke si na yâ ti dunia. Na tapande, e yeke mä a tene mbeni kota ngu asuku amû ndo na abuba mbeni kete kodro. Mbeni koli apika ngombe na yâ ti mbeni eglize, gbâ ti azo awara kä na ambeni akui. Mbeni mama akui gï hio tongaso na lo zia amolenge oku na peko ti lo.
2 Na ngoi so mara ti ye ti vundu tongaso asi, azo mingi ayeke hunda terê ti ala: “Ngbanga ti nyen aye ni asi tongaso?” Azo mingi ayeke hunda ndani so dunia so asi singo na kengo terê nga na pasi. Mo kue mo hunda terê ti mo tongaso lâ oko awe?
3, 4. (a) Habakuk ahunda lani atënë wa? (b) Jéhovah akiri lani tënë na lo tongana nyen?
3 Bible afa so ambeni koli so ayeke na kpengba mabe na Nzapa ahunda nga lani mara ti ahundango ndo so. Na tapande, prophète Habakuk ahunda lani Jéhovah, atene: “Ngbanga ti nyen la mo sara si mbi bâ ye ti sioni? Nga ngbanga ti nyen la mo kanga lê ti mo na ndö ti pasi so azo ayeke sara na amba ti ala? Ngbanga ti nyen la mbi yeke bâ futingo aye nga sarango ye ti ngangu na zo na lê ti mbi tongaso so? Ngbanga ti nyen la papa nga na tiri asi singo so?”—Habakuk 1:3.
4 Na Habakuk 2:2, 3, Nzapa akiri tënë na ahundango ndo ti Habakuk nga lo mû zendo ti leke aye ni. Jéhovah aye azo mingi. Bible atene: “Lo yeke bi bê ti lo na ndö ti ala.” (1 Pierre 5:7). Biani, a son Nzapa mingi ahon e ti bâ azo abâ pasi (Ésaïe 55:8, 9). Tongaso, zia e bâ hundango ndo so: Ngbanga ti nyen la pasi ayeke mingi tongaso na yâ ti dunia?
NGBANGA TI NYEN LA PASI AYEKE MINGI?
5. Azo mingi so ayeke fa ye na yâ ti abungbi ti nzapa atene nyen na ndö ti pasi? Bible afa ti lo nyen?
5 Mingi ni, apasteur, aprêtre nga na azo so ayeke fa ye na yâ ti abungbi ti nzapa atene so Nzapa la aye ti tene azo abâ pasi. Ambeni alingbi ti tene so ye kue so asi na zo, so na popo ni mo yeke wara aye ti vundu, Nzapa adiko ni kozo awe na e lingbi ti hinga ndani pëpe. Ambeni atene même so azo, so na popo ni a yeke wara akete molenge, akui tongaso si ala gue na terê ti Nzapa na yayu. Me a yeke tâ tënë pëpe. Jéhovah ayeke sara lâ oko pëpe si ye ti sioni asi. Bible atene: “Lo so ngangu ti lo ahon angangu kue alingbi ti sara sioni pëpe.”—Job 34:10.
6. Ngbanga ti nyen la azo mingi abi tënë na li ti Nzapa ndali ti apasi kue so ayeke na yâ ti dunia?
6 Mingi ti azo abi tënë na li ti Nzapa ndali ti apasi kue so ayeke si na yâ ti dunia ngbanga ti so ala pensé atene Nzapa la akomande dunia ni. Me tongana ti so e bâ na chapitre 3, vrai mokonzi ti dunia so ayeke Satan Zabolo.
7, 8. Ngbanga ti nyen la pasi ayeke mingi na yâ ti dunia?
7 Bible atene: “Dunia so kue ayeke na gbe ti Zo ti sioni.” (1 Jean 5:19). Satan, mokonzi ti dunia so, ayeke sioni mingi. “Lo yeke handa azo na ndö ti sese kue”. (Apocalypse 12:9). Azo mingi asara ye tongana lo. So ayeke mbeni raison so ndali ni mvene, kengo terê nga na sarango sioni na zo asi singo na yâ ti dunia.
8 Mbeni raison nde ayeke nga dä so ndali ni pasi ayeke mingi na yâ ti dunia. Na peko ti so Adam na Ève asara kpengbango-li, amolenge ti ala awara siokpari ti ala. Nga ndali ti siokpari, azo ayeke sara si amba ti ala abâ pasi. Mingi ni azo aye ti ga kota zo ahon amba ti ala. Ala yeke tiri, ala yeke sara bira nga ala yeke sara aye ti ngangu na amba ti ala (Zo-ti-fa-tene 4:1; 8:9). Na ambeni ngoi azo ayeke bâ pasi “ndali ti so ye so ala ku terê ti ala na ni pëpe” asi na ala (Zo-ti-fa-tene 9:11). Na ngoi so ala duti na mbeni sioni ndo na sioni ngoi, ndao nga na ambeni ye ti sioni alingbi ti si na ala.
9. Ngbanga ti nyen la e yeke na confiance so Jéhovah ayeke na mbeni nzoni raison ti zia si pasi angbâ ti gue?
9 Jéhovah asara lâ oko pëpe si azo abâ pasi. A lingbi a bi tënë pëpe na li ti lo ndali ti bira, sioni ye nga sarango sioni na zo. A yeke pëpe Nzapa la asara si sese ayengi, kota pupu abuba aye wala ngu asuku amû ndo. Me peut-être mo hunda terê ti mo, mo tene: ‘Tongana Jéhovah la ayeke na ngangu ahon azo kue na yâ ti dunia, ka ngbanga ti nyen la lo kanga lege pëpe na aye ti ngangu ti si?’ E hinga so Nzapa abi bê ti lo mingi na e, tongaso lo yeke na mbeni nzoni raison ti zia lege na pasi ti ngbâ ti gue.—1 Jean 4:8.
NDALI TI NYEN LA NZAPA AZIA LEGE NA PASI?
10. Satan agi yanga ti Nzapa tongana nyen?
10 Na yaka ti Éden, Zabolo asara si Adam na Ève ake yanga ti Nzapa. Satan atene so Nzapa ayeke sioni Mokonzi. Lo tene so Nzapa ahonde mbeni nzoni ye na Adam na Ève. Satan aye ti tene ala yeda so lo yeke duti mbeni nzoni mokonzi ahon Jéhovah nga so ala bezoin Nzapa pëpe.—Genèse 3:2-5; bâ Kete tënë 27.
11. Hundango ndo wa la a lingbi e kiri tënë na ni?
11 Adam na Ève ake yanga ti Nzapa nga ala sara kpengbango-li na lo. Ala pensé lani so ala yeke na droit ti mû desizion ala wani na ndö ti ye so ayeke nzoni na ye so ayeke sioni. Tongana nyen la Jéhovah ayeke fa so azo ti kpengbango-li so ayeke na raison pëpe nga gï lo la lo hinga ye so ayeke nzoni ndali ti e?
12, 13. (a) Ndali ti nyen la Jéhovah afuti azo ti kpengbango-li ni na lê ni lê ni ape? (b) Ndali ti nyen la Jéhovah azia lege na Satan ti duti mokonzi ti dunia so nga lo zia si azo azia na sese agouvernement ti ala wani?
12 Jéhovah afuti Adam na Ève na lê ni lê ni pëpe. Lo zia lege na ala ti dü amolenge. Na pekoni, Jéhovah azia lege na amolenge ti Adam na Ève ti soro zo wa la ala ye ti tene lo duti mokonzi ti ala. Ye so Jéhovah aleke lani na bê ti lo ti sara ayeke ti tene azo so ayeke mbilimbili-kue amû ndö ti sese kue, na ye so ayeke si atâa nyen la Satan agi ti sara.—Genèse 1:28; Ésaïe 55:10, 11.
13 Satan agi yanga ti Jéhovah na lê ti a-ange kutu mingi (Job 38:7; Daniel 7:10). Tongaso, Jéhovah azia ngoi na Satan ti fa wala atënë ti lo ni ayeke tâ tënë. Lo zia nga lege na azo ti zia na sese agouvernement ti ala wani so Satan ayeke fa lege na ni ti bâ wala azo alingbi ti komande nzoni sân mungo maboko ti Nzapa.
14. Aye so asi afa nyen?
14 A sara angu saki mingi awe, azo agi ti komande terê ti ala wani, me ala bi na ngu. A fa so Satan ayeke zo ti mvene. Azo abezoin mungo maboko ti Nzapa. Prophète Jérémie ayeke lani na raison ti tene: “Jéhovah, mbi hinga lege ti zo ayeke na tïtî lo wani pëpe. Zo so ayeke tambela, a yeke même na lo wani ti fa lege na gere ti lo pëpe.”—Jérémie 10:23.
NDALI TI NYEN LA NZAPA AKU A NINGA TONGASO SO?
15, 16. (a) Ngbanga ti nyen la Jéhovah azia lege na pasi a ninga tongaso? (b) Ngbanga ti nyen la Jéhovah aleke pëpe akpale so Satan aga na ni?
15 Ngbanga ti nyen la Jéhovah azia lege si pasi aninga tongaso so? Ngbanga ti nyen la lo kanga lege pëpe na asioni ye ti si? A hunda ngoi mingi ti fa so Satan abi na ngu. Azo atara mara ti agouvernement nde nde, me ye oko atambela nzoni pëpe. Atâa so awandara asara ngangu ti sara ambeni nzoni ye, fango ngbanga ti kirikiri, yere, sarango sioni na zo nga na bira ague na li ni ahon ti kozo. E lingbi pëpe ti komande terê ti e nzoni sân Nzapa.
16 Ye oko, Jéhovah aleke pëpe akpale so Satan aga na ni. Tongana fade lo sara ni, a yeke fa so lo mû maboko na komandema ti Satan, na lo yeke mû maboko na ni lâ oko pëpe. Nga, azo ayeke pensé so ala lingbi ti komande terê ti ala wani nzoni. Me so ayeke mvene, nga Jéhovah ahinga so azo alingbi ti komande terê ti ala wani nzoni pëpe. Lo yeke tene mvene lâ oko pëpe.—aHébreu 6:18.
17, 18. Nyen la Jéhovah ayeke sara ande na akpale so Satan aga na ni?
17 Jéhovah alingbi ti leke akpale kue so Satan na azo aga na ni? En. Nzapa ayeke na ngangu ti sara ye kue. Jéhovah ahinga na ngoi wa la lo yeke kiri tënë kue na agingo yanga ti Satan. Na pekoni, lo yeke sara si sese aga paradis tongana ti so lo ye lani. A yeke zingo ande azo kue so ayeke na yâ ti “adû ti kuâ”. (Jean 5:28, 29). Azo ayeke tï kobela wala ala yeke kui pëpe. Jésus ayeke leke akpale kue so Satan aga na ni. Jéhovah ayeke sara kua na Jésus “ti futi akusala ti Zabolo.” (1 Jean 3:8). E kiri singila so ti si na ngoi ni so Jéhovah akanga bê na e tongaso si e lingbi ti hinga lo nga ti mû desizion ti tene lo duti Mokonzi ti e. (Diko 2 Pierre 3:9, 10.) Même na ngoi so e yeke bâ pasi, lo yeke mû maboko na e ti gbu ngangu.—Jean 4:23; diko 1 aCorinthien 10:13.
18 Jéhovah agbu e na ngangu pëpe ti soro lo tongana Mokonzi ti e. Lo mû na e azo matabisi so ayeke liberté ti soro ye. Zia e bâ nda ti pendere matabisi so.
MO YEKE SARA KUA NA LIBERTÉ TI MO TONGANA NYEN?
19. Pendere matabisi wa la Jéhovah amû na e? Ngbanga ti nyen la a lingbi e kiri singila ndali ni?
19 Pendere matabisi so Jéhovah amû na e, so ayeke liberté ti soro ye so e ye, asara si e yeke nde mingi na anyama. Anyama ayeke sara ye gï tongaso, ala yeke na ngangu ti soro ye ti nzoni na ye ti sioni pëpe. Me e yeke soro ye so e ye ti sara na fini ti e nga e yeke mû desizion wala e ye ti nzere na Jéhovah (aProverbe 30:24). Nga, e yeke pëpe tongana mbeni masini so ayeke sara gï ye so a leke ni ndali ni. E yeke na liberté ti soro asarango ye so e ye ti duti na ni, azo wa la e ye ti sara kamarade na ala nga ye so e ye ti sara na yâ ti gigi ti e. Jéhovah aye ti tene gigi anzere na e.
20, 21. Pendere ye wa la mo lingbi ti soro ti sara fadeso?
20 Jéhovah aye ti tene e ye lo (Matthieu 22:37, 38). Lo yeke tongana mbeni babâ so a nzere na lo ti mä molenge ti lo atene na lo na bê ti lo wani: “Mbi ye mo” me pëpe mbeni zo la agbu lo na ngangu ti tene ni. Jéhovah amû na e liberté ti soro ti sara na lo wala ti sara na lo pëpe. Satan, Adam nga na Ève ake Jéhovah. Tongana nyen la mo yeke sara kua na matabisi ti mo so ayeke liberté so mo yeke na ni ti soro ye?
21 Sara kua na liberté ti mo ti sara na Jéhovah. Azo kutu mingi amû desizion ti nzere na Nzapa na ti ke Satan (aProverbe 27:11). Nyen la mo lingbi ti sara fadeso tongaso si mo duti na yâ ti fini dunia ti Nzapa na ngoi so lo yeke zi ande apasi kue? Chapitre ti peko ayeke kiri tënë na hundango ndo so.


text:
YE TI MANDA 1
Nzoni tënë ni ayeke so wa?
1. Tënë so alondo na Nzapa ayeke so wa?
Nzapa aye si azo aduti na ngia na ndo ti sese. Lo leke sese nga na aye kue so ayeke na ndo ni teti so lo ye azo. Na yâ ti ngoi kete lo yeke sara si kekereke ti azo na ndo ti sese kue aga nzoni. Lo yeke zi aye so asara si azo ayeke bâ pasi.—Diko Jérémie 29:11.
Mbeni ngorogbia ti azo so awara lege ti zi sarango ngangu, kobela wala kuâ ayeke pëpe. Me mbeni nzoni tënë ayeke dä. Na yâ ti ngoi kete, Nzapa ayeke zi angorogbia ti azo ti zia ti lo na place ni. Azo so ayeke na gbe ti ngorogbia ni ayeke duti ande na siriri nga na nzoni seni.—Diko Ésaïe 25:8; 33:24; Daniel 2:44.
2. Ngbanga ti nyen a yeke kota ye ti fa nzoni tënë so hio?
Pasi ayeke hunzi ande gi na ngoi so Nzapa azi asioni zo kue na ndo ti sese (Sophonie 2:3). Ye so ayeke si ande lawa? Asioni ye so ayeke si na azo laso so, Bible asara tënë ni kozo awe. Aye ti sioni so ayeke si na ndo ti sese afa so ngoi ti tene Nzapa asara mbeni ye aga nduru awe.—Diko 2 Timothée 3:1-5.
3. A yeke nzoni e sara nyen?
A yeke nzoni e manda ye na ndo ti Nzapa na yâ ti Bible. A yeke tongana mbeni lettre so mbeni babâ so aye e mingi si atokua na e. A fa na e tongana nyen ti duti na fini so ayeke nzoni laso nga a fa na e tongana nyen ti wara fini ti lakue lakue na ndo ti sese ande. Biani, peut-être ambeni zo ayeke dä so aye pëpe si mo manda Bible. Me zia si nzoni gigi ti kekereke ahon mo pëpe.—Diko aProverbe 29:25; Apocalypse 14:6, 7.
TI HINGA AMBENI TËNË
KAPA TI MANDANGO BIBLE
Ndani nyen ti manda Bible?
Bible ayeke mû maboko laso na azo kutu na kutu na yâ ti dunia kue ti wara akiringo tënë na angangu tënë so ala yeke hunda na yâ ti gigi ti ala. Mo nga kue mo ye ti duti na popo ti ala?


text: 1 Na tongo nda ni, Tënë ni ayeke dä,+ na Tënë ni ayeke na terê ti Nzapa,+ na Tënë ni ayeke mbeni nzapa.*+2 Lo yeke lani na terê ti Nzapa na tongo nda ni.3 Aye kue abâ gigi na lege ti lo.+ Nde na lo, mbeni ye oko tongaso abâ gigi pëpe.Ye so abâ gigi4 na lege ti lo ayeke fini, na fini ni ayeke lani lumière ndali ti azo.+5 Lumière ni ayeke za na yâ ti bingo,+ me bingo ni ahon ndö ti lumière ni pëpe.6 Mbeni koli abâ gigi na a tokua lo ti sara kua na iri ti Nzapa; iri ti lo ayeke Jean.+7 Koli so aga tongana témoin, ti fa tënë ti lumière,+ si na lege ti lo mara ti azo nde nde kue alingbi ti mä na bê.8 Lo yeke lani lumière ni so pëpe,+ me lo ga ti fa tënë na ndö ti lumière ni so.9 Tâ lumière so amû lumière na mara ti azo nde nde kue ayeke lani nduru ti ga na yâ ti dunia.+10 Lo yeke lani na yâ ti dunia so+ na dunia ni abâ gigi na lege ti lo,+ me dunia ni ahinga lo pëpe.11 Lo ga na kodro ti lo wani, me azo ti kodro ti lo ni ayamba lo pëpe.12 Me, ala kue so ayamba lo, lo mû lege na ala ti ga amolenge ti Nzapa+ ndali ti so ala mä na bê na iri ti lo.+13 A dü ala na lege ti mênë pëpe, wala na lege ti ye so mitele la aye pëpe wala na lege ti ye so bê ti koli la aye pëpe, me a yeke Nzapa si adü ala.+14 Tënë ni aga zo na yâ ti mitele+ na lo sara kodro na popo ti e, na e bâ lani gloire ti lo, gloire so ayeke tongana ti so mbeni molenge so a dü gï lo oko+ awara na mbage ti babâ ti lo. Lo si singo na kota nzobe ti Nzapa nga na tâ tënë.15 (Jean asara tënë ti témoin na ndö ti lo, biani, Jean adekongo, atene: “A yeke lo la mbi sara tënë ti lo lani, mbi tene: ‘Lo so ayeke ga na peko ti mbi ahon kozo na mbi, ngbanga ti so lo yeke lani dä kozo ti mbi.’”)+16 E kue e wara ye na lege ti ye so lo yeke na ni mingi mingi, so ti tene kota nzobe ti Nzapa na ndö ti terê, na ndö ti terê.17 A mû lani Ndia na lege ti Moïse,+ me kota nzobe+ na tâ tënë aga na lege ti Jésus Christ.+18 Mbeni zo ade abâ Nzapa lâ oko pëpe.+ Me lo so a dü gï lo oko+ na so lo yeke mbeni nzapa, so lo yeke na terê ti Babâ ni,*+ lo la lo fa Nzapa na e nzoni.+19 Na Jérusalem, aJuif atokua aprêtre nga na azo ti mara ti Lévi ti gue ti hunda Jean, ala tene: “Mo yeke zo wa?”+ Bâ tënë so Jean afa la,20 lo tene polele, lo ke pëpe, lo tene: “Mbi yeke ti mbi Christ pëpe.”21 Ala hunda lo: “Ka mo yeke zo wa? Mo yeke Élie?”+ Lo tene: “Mbi yeke lo pëpe.” “Mo la mo yeke Prophète ni?”+ Lo kiri tënë: “Ên-ën!”22 Tongaso ala tene na lo: “Mo yeke ti mo zo wa? Tene na e si e lingbi ti kiri tënë na azo so atokua e. Mo tene ti mo nyen na ndö ti mo wani?”23 Lo tene: “Mbi yeke go ti mbeni zo so ayeke dekongo na yâ ti benyama, atene: ‘Ala sara si lege ti Jéhovah* aduti droit,’+ gï tongana ti so prophète Ésaïe atene lani.”+24 Ala so a tokua ala si ala ga so, ala yeke ti aFarizien.25 Tongaso, ala hunda Jean, ala tene: “So mo yeke Christ pëpe, wala Élie pëpe, wala Prophète ni pëpe, ka ngbanga ti nyen si mo yeke batize azo?”26 Jean akiri tënë na ala, lo tene: “Mbi batize azo na yâ ti ngu. Me mbeni zo ayeke luti na popo ti ala so ala hinga lo pëpe,27 lo so ayeke ga na peko ti mbi, so mbi kpa pëpe ti zi kamba ti poro ti lo.”+28 Aye ni so asi lani na Béthanie, na mbage ti Ngu ti Jourdain, ndo so Jean ayeke batize azo dä.+29 Na ndade ni, lo bâ Jésus so ayeke ga na mbage ti lo, na lo tene: “Ala bâ, so Kete taba+ ti Nzapa la, lo so azi siokpari+ ti dunia so!+30 Lo la si mbi sara tënë ti lo, mbi tene: ‘Mbeni zo ayeke ga na peko ti mbi na lo hon kozo na mbi, ngbanga ti so lo yeke lani dä kozo ti mbi.’+31 Même mbi kue mbi hinga lo pëpe, me ndani so mbi ga na mbi yeke batize azo na yâ ti ngu ayeke ti tene a fa lo polele na lê ti azo ti Israël.”+32 Jean nga asara tënë ti témoin, lo tene: “Mbi bâ yingo alondo na yayu ayeke descend tongana mbeni kolokoto, na a duti na ndö ti lo.+33 Même mbi kue mbi hinga lo lani pëpe, me Lo so atokua mbi ti batize azo na yâ ti ngu atene na mbi, atene: ‘Zo so mo bâ yingo ayeke descend na ayeke duti na ndö ti lo,+ lo si lo yeke batize azo na yingo vulu.’+34 Mbi bâ ye so, na mbi sara tënë ti témoin ni, mbi tene zo so ayeke Molenge ti Nzapa.”+35 Na ndade ni, Jean ayeke luti, lo na ambeni disciple ti lo use,36 na tongana lo bâ Jésus na hongo ni, lo tene: “Ala bâ, so Kete taba+ ti Nzapa la!”37 So adisciple use so amä tënë so lo tene, ala mû peko ti Jésus.38 Na pekoni, Jésus atourné, lo bâ so ala yeke mû peko ti lo, lo tene na ala: “Ala yeke gi nyen?” Ala tene na lo: “Rabbi (so ndani aye ti tene Maître), mo yeke lango na ndo wa?”39 Lo tene na ala: “Ala ga, ala yeke bâ ni.” Tongaso, ala gue na ala bâ ndo so lo yeke lango dä, na ala ngbâ na terê ti lo na lango ni so. A yeke nduru na ngbonga bale-oko.*40 André,+ ita ti Simon Pierre, ayeke mbeni oko ti ala use so amä tënë so Jean atene si amû peko ti Jésus.41 Kozoni kue, André ague awara ita ti lo Simon, lo tene na lo: “E wara Messie ni awe!”+ (Nda ti iri Messie aye ti tene “Christ”.)42 Lo gue na Simon na Jésus. Na ngoi so Jésus abâ lo, Jésus atene: “Mo yeke Simon,+ molenge ti Jean. A yeke iri mo ande Céphas.” (Nda ti iri so aye ti tene “Pierre.”)+43 Na ndade ni, Jésus aye ti gue na Galilée. Na pekoni, lo wara Philippe+ na lo tene na lo: “Mû peko ti mbi.”44 Andâ Philippe ayeke zo ti Bethsaïda, kodro ti André na Pierre.45 Philippe awara Nathanaël,+ na Philippe atene na lo: “E wara lo so Moïse asara tënë ti lo na yâ ti Ndia so awe, nga so ambeti ti aProphète asara tënë ti lo: A yeke Jésus, molenge ti Joseph,+ zo ti kodro ti Nazareth.”46 Me Nathanaël atene na lo: “Mbeni nzoni ye alingbi ti sigi na Nazareth so?” Philippe atene na lo: “Ga mo bâ si ma!”47 Tongana Jésus abâ Nathanaël ayeke ga na mbage ti lo, Jésus asara tënë so na ndö ti lo: “Bâ, tâ zo ti Israël so tënë ti handa ayeke na yâ ti lo pëpe.”+48 Nathanaël atene na Jésus: “Mo hinga mbi tongana nyen?” Jésus akiri tënë na lo: “Kozoni si Philippe airi mo, so mo yeke fade na gbe ti keke ti figue so, mbi bâ mo.”49 Nathanaël atene: “Rabbi, mo yeke Molenge ti Nzapa, mo yeke Gbia ti Israël.”+50 Jésus akiri tënë na lo, atene: “Mo mä na bê ngbanga ti so mbi tene na mo so mbi bâ mo fade na gbe ti keke ti figue so? Mo yeke bâ ande aye so ayeke kota ahon so.”51 Jésus akiri atene na lo: “Ti tâ tënë ni, mbi tene na ala: Ala yeke bâ ande yayu azi na a-ange ti Nzapa so ayeke monté na ayeke descend na mbage ti Molenge ti zo.”+


text:
BIA 123
E mä yanga ti Nzapa lakue
1. E so e yeke fa tokua ti Royaume
nga na gbâ ti tufa so ayeke ga,
e yeke mä yanga ti Jéhovah nga.
E yeke mä terê, lakue be-ta-zo.
(LI TI BIA)
Zia e mä yanga ti Nzapa lakue,
lo yeke Gbia ti e.
Lo bata azo, lo ndoye ala,
e yeke ngbâ gï na lo.
2. Yingo ti Nzapa nga ngbâa be-ta-zo la
ayeke fa lege na e aChrétien.
Zia e kpengba nga e nzere na Nzapa,
e gi ti fa lakue andia ti lo kue!
(LI TI BIA)
Zia e mä yanga ti Nzapa lakue,
lo yeke Gbia ti e.
Lo bata azo, lo ndoye ala,
e yeke ngbâ gï na lo.
(Bâ nga Luc 12:42; aHéb. 13:7, 17.)


text:
MBAGE 11
Jéhovah ayeke mä sambela ti e?
Nzapa ayeke mä asambela ti e. 1 Pierre 3:12
Jéhovah ayeke “mä sambela”. (Psaume 65:3). Lo ye si tongana e sambela lo, e sara gi atënë so alondo na yâ ti bê ti e.
Sambela gi Jéhovah, me mo sambela mbeni zo nde pëpe.
E lingbi ti sara tënë ti aye nde nde na yâ ti sambela ti e. 1 Jean 5:14
Sambela ti tene a sara ye so bê ti Nzapa aye na yayu nga na sese.
A yeke nzoni mo sambela na iri ti Jésus ti fa so mo bâ na nene ni ye so Jésus asara ndali ti mo.
Sambela Jéhovah ti mû maboko na mo ti sara ye so ayeke nzoni. Mo lingbi nga ti sambela ndali ti kobe, kua, ndo ti lango, bongo nga tënë ti seni ti mo.
TI HINGA AMBENI TËNË
NZONI TËNË SO ALONDO NA NZAPA!
Mo lingbi ti sara nyen ti ga nduru na Nzapa?
Nzapa ayeke mä asambela kue? E yeke sambela lo tongana nyen? E lingbi ti sara nga nyen ti ga nduru na lo? Bâ atënë so a tene ge.


text:
CHAPITRE OKO
Nzapa ayeke zo wa?
1, 2. Mingi ni azo ayeke hunda terê ti ala na ndö ti aye wa?
AMOLENGE ayeke hunda tënë mingi. Mo lingbi ti fa nda ti mbeni ye na ala, me mingi ni ala yeke hunda mo: ‘Ka ngbanga ti nyen la ye ni ayeke tongaso?’ Nga, na ngoi so mo gi ti kiri tënë na ala, ala lingbi ti kiri ti hunda mo: ‘Me ngbanga ti nyen?’
2 Atâa e yeke maseka wala mbakoro, e kue e yeke na ahundango ndo. Peut-être e yeke hunda terê ti e na ndö ti ye so e ye ti te wala bongo so e ye ti yü wala ye so e ye ti vo. Wala peut-être e yeke hunda terê ti e na akpengba tënë na ndö ti fini wala gigi ti kekereke. Me tongana e wara anzoni kiringo tënë na ahundango tënë so pëpe, e lingbi ti zia lege ti gi akiringo tënë ni.
3. Ngbanga ti nyen la azo mingi apensé so ala lingbi pëpe ti wara akiringo tënë na akpengba hundango ndo ti ala?
3 Bible akiri tënë na akpengba hundango ndo ti e? Ambeni zo alingbi ti pensé so Bible akiri tënë na ni, me ala bâ so a yeke ngangu ti mä yâ ti atënë ti Bible. Ala lingbi ti pensé so gï awafango ye wala aprêtre la ahinga akiringo tënë ni. Ti ambeni, kamene asara ala ti tene ala tene so ala hinga akiringo tënë ni pëpe. Mo tene ti mo nyen?
4, 5. Akpengba tënë wa la mo yeke hunda terê ti mo na ni? Ngbanga ti nyen a lingbi mo ngbâ ti gi akiringo tënë ni?
4 Peut-être mo ye ti wara akiringo tënë na ahundango tënë tongana: Ngbanga ti nyen la mbi yeke na fini? Nyen la ayeke si na mbi tongana mbi kui? Nzapa ayeke tongana nyen? Jésus, Wafango ye so azo ahinga lo mingi, atene: “Ala ngbâ ti hunda ye, na a yeke mû ni na ala. Ala ngbâ ti gi ye, na ala yeke wara ni. Ala ngbâ ti pika yanga-da, na a yeke zi ni na ala.” (Matthieu 7:7). Ngbâ ti gi akiringo tënë ni juska mo wara ati so mo lingbi ti zia bê ti mo dä.
5 Biani, tongana mo “ngbâ ti gi” akiringo tënë ni, mo yeke wara ni na yâ ti Bible (aProverbe 2:1-5). Akiringo tënë ni ayeke ngangu pëpe ti mä yâ ni. Ye so mo yeke manda ayeke sara si mo duti na ngia mingi laso nga ayeke mû na mo mbeni pendere beku ti kekereke. Zia e sara tënë na ndö ti mbeni hundango tënë so asara si li ti azo mingi aga kirikiri.
NZAPA AYEKE PENSÉ NA E LA? WALA LO YEKE SIONI MINGI?
6. Ngbanga ti nyen la ambeni zo abâ so Nzapa ayeke pensé na ala na yâ ti pasi ti ala ape?
6 Azo mingi abâ atene Nzapa ayeke pensé na e pëpe. Ala tene so tongana fade Nzapa ayeke pensé tâ na e, ka dunia ayeke duti fade tongaso ape. Bira, kengo zo nga na vundu ayeke na ndo kue. Azo ayeke tï kobela, ala yeke bâ pasi nga ala yeke kui. Ambeni zo ahunda terê ti ala: ‘Tongana Nzapa ayeke pensé na e, ngbanga ti nyen la lo kanga lege na apasi so kue ape?’
7. (a) Tongana nyen la akota zo ti nzapa afa na azo so Nzapa ayeke sioni mingi? (b) Nyen la afa so a lingbi a bi tënë pëpe na li ti Nzapa ndali ti asioni ye so asi?
7 Na ambeni ngoi, akota zo ti nzapa asara si azo abâ so Nzapa ayeke sioni mingi. Tongana mbeni ye ti ngangu asi, ala yeke tene so ye so Nzapa aye la. Ala yeke tene so lo la lo ye ti tene ye ni asi. Na tenengo tongaso, ala yeke bi tënë na li ti Nzapa. Me Bible afa so Nzapa ayeke na peko ti ye ti sioni lâ oko pëpe. Jacques 1:13 atene na e so Nzapa ayeke tara zo oko na aye ti sioni pëpe. Versê ni atene: “Tongana mbeni zo ayeke na yâ ti tara, zia lo tene pëpe: ‘Nzapa la si azia mbi na yâ ti tara so.’ Ndali ti so aye ti sioni alingbi ti zia Nzapa na tara pëpe na lo wani lo yeke tara bê ti mbeni zo na aye tongaso pëpe.” Ye so aye ti tene so atâa so Nzapa akanga lege pëpe na asioni ye, lo sara lâ oko pëpe si aye so asi. (Diko Job 34:10, 12.) Zia e bâ mbeni tapande.
8, 9. Mû mbeni tapande ti fa ngbanga ti nyen a yeke na lege ni pëpe ti bi tënë ti akpale ti e na li ti Nzapa.
8 Zia e bâ mbeni tapande: Mbeni maseka-koli ayeke lango na gbe ti babâ na mama ti lo. Babâ ti lo aye lo mingi na lo fa na lo tongana nyen ti mû anzoni desizion. Na mbeni ngoi, maseka ni asara kpengbango-li na terê ti babâ ti lo na lo quitté da ni. Lo sara asioni ye nga lo wara kpale. Mo yeke bi tënë na li ti babâ ni ngbanga ti so lo kanga lege pëpe na molenge ni ti hon? Oko pëpe (Luc 15:11-13). Legeoko tongana ti babâ so, Nzapa akanga lege pëpe na azo na ngoi so ala soro ti sara kpengbango-li nga ti sara sioni ye. Tongaso, tongana mbeni sioni ye asi, a lingbi e dabe ti e so Nzapa la asara pëpe si asi. A yeke na lege ni pëpe ti bi tënë na li ti Nzapa.
9 Mbeni nzoni raison ayeke dä so ndali ni Nzapa akanga lege pëpe na asioni ye ti si. Na chapitre 11, mo yeke manda ande ye so Bible atene na ndö ni. Me a lingbi mo hinga biani so Nzapa aye e nga so a lingbi e bi tënë ti akpale ti e na li ti lo lâ oko pëpe. Biani, lo yeke gï oko Zo so alingbi ti leke akpale ti e.—Ésaïe 33:2.
10. Ngbanga ti nyen la e yeke na kite pëpe so Nzapa ayeke zi ande asioni ye kue so azo asara?
10 Nzapa ayeke nzoni-kue (Ésaïe 6:3). Aye kue so lo sara ayeke nzoni-kue, sioni ayeke dä pëpe nga ayeke nzoni. Tongaso, e lingbi ti zia bê ti e na lo. Azo ayeke tongaso pëpe. Na ambeni ngoi ala yeke sara asioni ye. Nga même mbeni nzoni zo so ayeke komande so asara ye na lege ni mingi ayeke na ngangu pëpe ti zi asioni ye kue so asioni zo asara. Zo oko ayeke na mara ngangu so Nzapa ayeke na ni pëpe. Nzapa ayeke na ngangu ti zi sioni ye kue so asioni zo asara nga lo ye ti sara ni. Lo yeke zi ande asioni ye kue teti lakue lakue.—Diko Psaume 37:9-11.
PASI TI AZO ASARA NZAPA TONGANA NYEN?
11. Pasi so mo yeke bâ asara Nzapa tongana nyen?
11 Aye so ayeke passé na yâ ti dunia nga na aye so asi na mo asara Nzapa tongana nyen? Bible afa so Nzapa “aye fango ngbanga ti mbilimbili”. (Psaume 37:28). Tongaso, lo yeke pensé mingi na aye ti nzoni nga na aye ti sioni so ayeke si. Lo ye pëpe ti tene azo abâ pasi. Bible atene so “bê ti lo ayeke na vundu” na ngoi so lo bâ lani asioni ye mingi na ndö ti sese giriri (Genèse 6:5, 6). Nzapa achangé pëpe (Malachie 3:6). Bible atene so Nzapa ayeke pensé biani na mo.—Diko 1 Pierre 5:7.
12, 13. (a) Ngbanga ti nyen la e ndoye azo nga e yeke pensé na ala? Pasi so ayeke na yâ ti dunia asara e tongana nyen? (b) Ngbanga ti nyen la e hinga biani so Nzapa ayeke zi ande apasi nga na aye ti kirikiri kue?
12 Bible atene nga so Nzapa aleke e na image ti lo. So aye ti tene so lo leke e na mara ti anzoni sarango ye so lo yeke na ni. Tongaso, tongana a sara mo nzoni pëpe ti bâ azo so asara ye oko pëpe abâ pasi senge senge, a doit ti sara Nzapa nzoni oko pëpe tongana lo bâ ni. E hinga ni tongana nyen?
13 Bible afa na e so “Nzapa ayeke ndoye.” (1 Jean 4:8). Ndoye la apusu Nzapa ti sara ye kue. Tongaso, e yeke ndoye azo ndali ti so Nzapa andoye azo. Gbu li ti mo kete. Tongana mo yeke fade na ngangu, mo yeke zi apasi nga na aye ti kirikiri kue na yâ ti dunia ape? Biani mo yeke sara ni ndali ti so mo ye azo. Ka ti Nzapa ayeke tongana nyen? Lo yeke na ngangu, nga ndali ti so lo ye e, lo yeke zi ande apasi nga na aye ti kirikiri kue. Hinga so azendo kue so Nzapa amû, so ayeke na tonga nda ti mbeti so, ayeke ga ande tâ tënë. Me ti zia bê ti mo kue na azendo so, mo bezoin ti hinga ye mingi na ndö ti Nzapa.
NZAPA AYE TI TENE MO HINGA LO
14. Iri ti Nzapa ayeke nyen? E hinga tongana nyen so a lingbi e di iri ni?
14 Tongana mo ye ti ga kamarade ti mbeni zo, nyen la mo yeke fa na lo kozo? Iri ti mo. Nzapa ayeke na iri? Mingi ti abungbi ti nzapa atene iri ti lo ayeke Nzapa wala Seigneur, me so ayeke airi la pëpe. A yeke gï atitre tongana “gbia” wala “président.” Nzapa atene na e so iri ti lo ayeke Jéhovah. Psaume 83:18 atene: “Zia si azo ahinga so, mo so iri ti mo ayeke Jéhovah, Mo oko la mo yeke Lo so ayeke na nduzu na ndö ti aye kue, na ndö ti sese kue.” Azo so asû Bible asara kua na iri ti Nzapa saki mingi na yâ ti Bible. Nzapa aye ti tene mo hinga iri ti lo na mo di ni. Lo fa na mo iri ti lo tongaso si mo lingbi ti ga kamarade ti lo.
15. Nda ti iri Jéhovah ayeke nyen?
15 Nda ti iri ti Nzapa, Jéhovah, ayeke kota mingi. A ye ti fa so Nzapa alingbi ti sara ye kue so lo mû zendo ni nga lo yeke sara ye kue so lo leke na bê ti lo ti sara. Ye oko ti kanga lege na lo ayeke dä pëpe. Gï Jéhovah la alingbi ti duti na iri ni so. *
16, 17. (a) “Mo so ngangu ti mo ahon angangu kue” aye ti tene nyen? (b) “Gbia ti lakue lakue” aye ti tene nyen? (c) “Lo so asara aye kue” aye ti tene nyen?
16 Tongana ti so e diko fade, Psaume 83:18 atene na ndö ti Jéhovah, atene: “Mo oko la mo yeke Lo so ayeke na nduzu na ndö ti aye kue.” Nga, Apocalypse 15:3 atene: “Jéhovah Nzapa, Mo so ngangu ti mo ahon angangu kue, akusala ti mo ayeke kota mingi nga ayeke ye ti dongo bê. Gbia ti lakue lakue, alege ti mo ayeke mbilimbili nga ayeke atâ lege biani.” Tënë “Mo so ngangu ti mo ahon angangu kue” aye ti tene nyen? A ye ti tene so Jéhovah ayeke na ngangu mingi ahon azo kue na yâ ti dunia. Nga nda ti tënë “Gbia ti lakue lakue” aye ti tene so lo yeke lakue gï dä. Psaume 90:2 afa so lo yeke dä ngbene ye lakue lakue nga lakue lakue. Ye so ahon tâ gbungo li ti zo!
17 Jéhovah oko la ayeke Lo so asara aye kue. Apocalypse 4:11 atene: “Jéhovah, mo so mo yeke Nzapa ti e, mo lingbi biani ti wara gloire, nengo nga na ngangu ngbanga ti so mo la mo sara aye kue, nga a yeke ndali ti ye so bê ti mo aye si aye ni ayeke dä na a sara ala.” Jéhovah asara aye kue ti londo na a-ange na yayu ti si na atongoro na lê ti nduzu na alê ti akeke nga na anyama.
MO LINGBI TI GA KAMARADE TI NZAPA?
18. Ngbanga ti nyen la ambeni zo alingbi ti pensé so ala lingbi ti ga kamarade ti Nzapa lâ oko ape? Bible atene ti lo nyen na ndö ni?
18 Tongana ambeni zo adiko ye na ndö ti asarango ye ti Jéhovah so apika bê mingi, mbeto asara ala nga ala tene: ‘Nzapa ayeke ngangu mingi, lo yeke kota mingi, nga lo yo na e mingi, lo lingbi ti pensé na mbi pëpe.’ Me Nzapa aye ti tene e pensé tongaso? Ên-ën. Jéhovah aye ti ga nduru na e. Bible atene so Nzapa ayeke “yongoro pëpe na e oko oko kue.” (Kusala 17:27). Nzapa aye ti tene mo ga nduru na lo, nga lo mû zendo so “lo yeke ga ande nduru na [mo].”—Jacques 4:8.
19. (a) Tongana nyen la mo lingbi ti ga kamarade ti Nzapa? (b) Na popo ti asarango ye ti Jéhovah ti so wa la mo ye ni mingi?
19 Tongana nyen la mo lingbi ti ga kamarade ti Nzapa? Jésus atene: “Ti wara fini ti lakue lakue, a lingbi ala gi ti hinga mo, mo oko tâ Nzapa, nga na lo so mo tokua lo, Jésus Christ.” (Jean 17:3). Ngbâ ti manda Bible, na mo yeke hinga ande Jéhovah nga na Jésus. Tongaso, mo lingbi ti wara ande fini ti lakue lakue. Na tapande e manda fade awe so “Nzapa ayeke ndoye”. (1 Jean 4:16). Me lo yeke nga na ambeni pendere sarango ye mingi. Bible atene na e so Jéhovah ayeke “Nzapa so asara nzoni bê na zo nga so abâ mawa ti zo, lo sara ngonzo hio hio pëpe, lo si singo na tâ ndoye nga na tâ tënë”. (Exode 34:6). Jéhovah ayeke “nzoni nga [lo] yeke nduru ti pardonné zo”. (Psaume 86:5). Nzapa ayeke kanga bê nga lo yeke be-ta-zo (2 Pierre 3:9; Apocalypse 15:4). Tongana mo diko ye na ndö ti lo na yâ ti Bible, mo yeke hinga ye mingi na ndö ti apendere sarango ye ti lo.
20-22. (a) Tongana nyen la e lingbi ti bâ so e yeke nduru na Nzapa atâa so e lingbi ti bâ lo ape? (b) Nyen la a lingbi mo sara tongana ambeni zo aye ti tene mo zia lege ti mandango Bible?
20 Tongana nyen la mo lingbi ti bâ so mo yeke nduru na Nzapa atâa so mo lingbi ti bâ lo ape? (Jean 1:18; 4:24; 1 Timothée 1:17). Tongana mo diko ye na ndö ti Jéhovah na yâ ti Bible, mo yeke ga ti hinga so lo yeke dä biani (Psaume 27:4; aRomain 1:20). Na ngoi so mo yeke manda ye mingi na ndö ti Jéhovah, mo yeke ye lo mingi ahon ti kozo nga mo yeke bâ so mo yeke nduru mingi na lo.
21 Mo yeke hinga ande so Jéhovah ayeke Babâ ti e (Matthieu 6:9). Lo mû na e fini, nga lo ye si e duti na fini so ayeke pendere mingi. A yeke ye so mbeni babâ so ayeke na ndoye aye ndali ti amolenge ti lo la (Psaume 36:9). Biani, Bible afa so mo lingbi ti ga kamarade ti Jéhovah (Jacques 2:23). Bâ kete si. Jéhovah, Lo so asara aye kue so ayeke na yâ ti dunia, aye ti tene mo ga kamarade ti lo.
22 Peut-être ambeni zo aye ti tene mo zia lege ti mandango Bible. Peut-être ala sara mbeto ti tene mo changé bungbi ti nzapa ti mo. Me zia lege na zo oko pëpe ti kanga lege na mo ti ga kamarade ti Jéhovah. Lo yeke nzoni Kamarade so mo lingbi ti wara mara ni pëpe.
23, 24. (a) Ngbanga ti nyen la a lingbi mo ngbâ ti hunda atënë? (b) Nyen la e yeke bâ na yâ ti chapitre ti peko?
23 Na ngoi so mo yeke manda Bible, ambeni ye ayeke dä so mo yeke mä ande yâ ni pëpe. Sara kamene pëpe ti hunda atënë wala ti hunda mungo maboko. Jésus atene lani so a lingbi e sara tere ti e kete tongana akete molenge (Matthieu 18:2-4). Amolenge ayeke hunda ka tënë mingi. Nzapa aye ti tene mo wara akiringo tënë na ahundango tënë ti mo. Tongaso, manda Bible nzoni ti hinga biani so aye so mo yeke manda ayeke tâ tënë.—Diko Kusala 17:11.
24 Nzoni lege ti manda ye na ndö ti Jéhovah ayeke ti manda Bible. Na yâ ti chapitre ti peko, e yeke hinga ngbanga ti nyen la Bible ayeke nde na tanga ti ambeti kue.
^ par. 15 Tongana iri Jéhovah ayeke na yâ ti Bible ti mo pëpe wala tongana mo ye ti hinga ambeni tënë na ndö ti nda ti iri ti Nzapa nga na fason so a yeke di na ni, bâ Kete tënë 1.


text:
CHAPITRE 10
Jésus amä ka yanga
Mo mä ka yanga ti babâ na mama ti mo?— Me, a si ka so a yeke ngangu. Ti mo, Jésus ayeke mä ka yanga ti Jéhovah?— Lo mä ka lani yanga ti babâ na mama ti lo?— Tapande ti lo alingbi ti mû maboko na mo ti mä yanga ti babâ na mama ti mo, même si a yeke ngangu na mo. Zia e bâ ye so Jésus asara lani.
Kozo si Jésus aga na sese ge, lo yeke lani na yayu, na tere ti Babâ ti lo, Jéhovah. Me Jésus ayeke nga lani na babâ na mama na sese ge. Iri ti ala ayeke Joseph na Marie. A sara tongana nyen la ala yeke babâ na mama ti lo so?—
Jéhovah amû lani Jésus na yayu kâ, lo sara si lo ga kete, na lo zia lo na yâ ti Marie, so ayeke ti lo na sese ge. Na pekoni, Marie adü lo. So miracle! Jésus akono yeke yeke na yâ ti Marie tongana tanga ti abébé kue. Nze gumbaya tongaso na pekoni, Marie adü Jésus. A yeke tongaso la si Marie aga mama ti Jésus, nga Joseph, so ayeke koli ti Marie, aga babâ ti Jésus na ndo ti sese ge.
Tongana Jésus awara ngu 12, lo sara mbeni ye so afa so lo ye Babâ ti lo, Jéhovah, mingi. A yeke lani na ngoi so Jésus na babâ na mama ti lo nga na aita ti lo ague na Jérusalem ti sara Matanga ti Pâques kâ. Lege ayo. Me tongana ala hunzi ti sara Matanga ni awe si ala yeke kiri, Joseph na Marie abâ so Jésus ayeke na popo ti ala ape. Jésus ayeke na ndo wa la?—
Jésus asara nyen ge na yâ ti temple?
Joseph na Marie akiri hio na Jérusalem. Ala gi Jésus na ndo kue, gbä. Bê ti ala ayeke gi na nduzu nduzu. Me lango ota na pekoni, ala wara lo na yâ ti temple. Jésus asara nyen kâ na yâ ti temple ni?— Lo yeke manda ye na ndo ti Babâ ti lo, Jéhovah. Lo ye Jéhovah mingi, ni la si lo ye ti hinga tongana nyen ti zia ngia na bê ti lo. Même na ngoi so Jésus akono lo ga koli, lo mä ka yanga ti Jéhovah lakue. Jésus amä yanga ti Jéhovah même tongana a si so a yeke ngangu na lo. Jésus amä nga yanga ti Joseph na Marie kue?— Bible atene lo mä yanga ti ala nga.
Mo yeke sara tongana nyen ti fa so mo sara ye tongana Jésus?— A lingbi mo mä yanga ti babâ na mama ti mo, même si a yeke ngangu. Mo yeke mä ande yanga ti ala la?—


text:
CHAPITRE 36
Mbeni turugu ti kota kamba afa so lo yeke na kota mabe
A SAVA MBENI NGBÂA TI MBENI TURUGU TI KOTA KAMBA
A YEKE IRI ANDE TUFA NA NDO TI AZO SO AYEKE NA MABE
Na peko ti so Jésus ahunzi diskur ti lo na ndo ti hoto, lo gue na gbata ti Capernaüm. Kâ, ambeni ancien ti aJuif aga na mbage ti lo. Mbeni zo so mara ti lo ayeke nde la atokua ala. Zo ni so ayeke mbeni turugu ti kota kamba ti Rome.
Turugu ti kota kamba ni so ayeke na mbeni ngbâa so lo ye lo mingi, me so tere ti lo ason na lo yeke gue ti kui. Atâa so turugu ni so ayeke mbeni Juif ape, lo yeke gi lani ti wara mungo maboko na mbage ti Jésus. A-ancien ni atene na Jésus so zo ti kua ni “ayeke lango na da. Mbage ti tere ti lo akui na lo yeke bâ pasi mingi.” (Matthieu 8:6). A-ancien ti aJuif ni afa nga na Jésus so turugu ti kota kamba so ayeke mbeni zo so a lingbi “biani ti tene mo sara ye so ndali ti lo, ndali ti so lo ye mara ti e mingi, na lo la lo sara synagogue ti e so.”—Luc 7:4, 5.
Droit, Jésus na a-ancien ni alondo ala gue na da ti turugu ni. Tongana ala ga nduru na da ni, turugu ni atokua ambeni kamarade ti lo ti gue ti tene na Jésus atene: “Kota zo, mo fatigué tere ti mo ape, ndali ti so mbi kpa ti tene mo lï na da ti mbi ape. Ndani la mbi bâ tere ti mbi so mbi kpa pëpe ti gue na tere ti mo.” (Luc 7:6, 7). So pendere tënë la si asigi na yanga ti turugu so, so lo la si lo yeke mû ka yanga na azo ti tene ala sara kua na lo so! Ye so afa na gigi so koli so ayeke nde mingi na tanga ti aRomain, so a hinga ala tongana azo so ayeke sara ye na ngangu na mbage ti angbâa ti ala.—Matthieu 8:9.
Turugu ni adoit ti hinga lani so aJuif aye ka pëpe ti bungbi ndo oko na azo so ayeke aJuif ape (Kusala 10:28). Peut-être ayeke ndali ni la si turugu ni atene na akamarade ti lo ti gue ti tene na Jésus atene: “Sara gi tënë, na zo ti kua ti mbi ni ayeke sava.”—Luc 7:7.
Tënë ni so apika bê ti Jésus mingi, ni la lo tene: “Mbi tene na ala: Même na Israël, ade mbi wara mbeni zo so ayeke na kota mabe tongaso ape.” (Luc 7:9). Tongana akamarade ti turugu ni akiri, ala bâ ngbâa so tere ti lo ason mingi so, lo la fadeso lo wara sava ti tere awe so.
Tongana lo sava zo ni so awe, Jésus amû ngoi ni so ti kiri ti fa so azo so ayeke aJuif ape, me so ayeke na mabe, ayeke wara ande atufa. Ni la, lo tene: “Azo mingi ayeke londo [ande] na mbage ti est nga na ouest, ala yeke ga ti duti na table ti te kobe legeoko na Abraham, na Isaac nga na Jacob na yâ ti Royaume ti yayu.” Ka nyen la ayeke si ande na aJuif so ayeke na mabe ape? Jésus atene so fade “a yeke bi . . . [ala] na gigi na yâ ti bingo. Kâ la si ala yeke toto na ala yeke te pembe ti ala.”—Matthieu 8:11, 12.
Ni la, Nzapa ake aJuif so ayeda pëpe na pasa so lo mû na ala kozo ti komande legeoko na Christ na yâ ti Royaume. Me ti ala so ayeke aJuif ape, fade Christ ayeke iri ala ti duti na table ti lo so ayeke “na yâ ti Royaume ti yayu.”


text:
KOTA MAMA-TENE NI | TONGANA NYEN TI HON NDO TI GINGO BÊ
Gingo bê na ndo ti sewa
Janet atene: “Kete na peko ti so babâ ti mbi akui, koli ti mbi atene na mbi so ni ngbâ ti gue na peko ti mbeni wali. Kete na pekoni, sân ti tene na e, lo ro abongo ti lo kue, lo hon, lo zia mbi na amolenge use.” Janet awara mbeni kua, me nginza ti kua ni akono ti bâ na lege ti sewa ni ape. Na ndo ti kpale ti nginza ni, lo wara nga ambeni kpale nde. Lo tene: “Gingo bê ndali ti akota kua so lo zia na mbi, mbi oko, awoko mbi kue. A sara mbi nzoni ape so mbi lingbi pëpe ti bâ lege ti amolenge ti mbi nzoni, tongana tanga ti ababâ na amama. Na même fadeso, mbi yeke na gingo bê na ndo ti fason so azo ayeke bâ na mbi na amolenge ti mbi. Wala ala yeke pensé atene mbi la mbi sara si mariage ti e ayeke na yâ ti kpale so?”
Sambela la amû maboko na Janet ti hon ndo ti gingo bê ti lo nga ti lë kpengba songo na Nzapa. Lo tene: “A yeke ka ngangu mingi na mbi na bï, teti so ndo adë kpô, na mbi yeke pensé ahon ndo ni. Sambela nga na dikongo Bible la ayeke mû maboko na mbi ti lango. Versê so mbi ye ni mingi ayeke aPhilippien 4:6, 7, so a tene: ‘Ala gi bê ti ala na ndo ti mbeni ye pëpe, me na yâ ti aye kue, na lege ti sambela, na lege ti vorongo tere na Nzapa nga na sambela ti kiringo singila, ala hunda na Nzapa aye so agbu bê ti ala, na fade siriri ti Nzapa so ahon ndo ti bibe kue ayeke bata bê ti ala nga na lege ti hingango ndo ti ala.’ Mbi sambela ka na bï mingi, na mbi bâ biani so siriri ti Nzapa amû ngangu na mbi.”
Atënë ti dengo bê so Jésus atene na ndo ti sambela andu nga mara ti agingo bê kue. Lo tene: “Nzapa, Babâ ti ala, ahinga aye so ala yeke na bezoin ni kozoni si ala hunda ni na lo.” (Matthieu 6:8). Me, a lingbi e hunda ni na lo. Sambela ayeke kozo ye so a lingbi e sara ti “ga nduru na Nzapa,” na tongana e sara tongaso, ‘fade lo yeke ga nduru na e.’—Jacques 4:8.
Biani, tongana e fa agingo bê ti e na yâ ti sambela, e yeke duti nzoni na pekoni, me a ngbâ gi ge pëpe. Jéhovah, so ayeke “mä sambela”, ayeke sara ye ndali ti azo kue so agi lo na mabe (Psaume 65:3). Ndani la si Jésus afa na adisciple ti lo ti tene “ala sambela lakue na ala zia lege ni pëpe”. (Luc 18:1). A lingbi e ngbâ lakue ti hunda Nzapa ti fa lege na e nga ti mû maboko na e, nga zia e hinga so lo yeke futa mabe ti e. A lingbi e pensé lâ oko ape so Nzapa aye ti aidé e ape wala lo peut ti aidé e ape. Tongana e “ngbâ ti sambela lakue”, a fa so e yeke na tâ mabe na lo.—1 aThessalonicien 5:17.
TI DUTI NA MABE AYE MBILIMBILI TI TENE NYEN?
Ti duti na mabe aye ti tene nyen? A ye ti tene “ti hinga” Nzapa, so ti tene ti hinga so lo yeke dä (Jean 17:3). E yeke hinga Nzapa na lege ti mandango Bible, so atënë ti bê ti lo ayeke na yâ ni. E yeke hinga so lo yeke bâ e oko oko kue nga so lo ye ti mû maboko na e. Me, tâ mabe aye gi ti tene ti hinga Nzapa awe ape. A ye nga ti tene ti lë mbeni kpengba songo ti kamarade na lo. Legeoko tongana ti sarango kamarade na mba ti e zo, e yeke lë kpengba songo ni gi gbagburu tongaso ape. Mabe ti e “ayeke kono” tongana e yeke manda ye mingi na ndo ti Nzapa, e “yeke sara lakue aye so anzere na bê ti lo” nga tongana e yeke bâ so lo yeke mû maboko na e (2 aCorinthien 10:15; Jean 8:29). A yeke mara ti mabe ni so la amû maboko na Janet ti hon ndo ti agingo bê ti lo.
Janet atene: “Vrai ye so akpengba mabe ti mbi ayeke maboko ti Jéhovah so mbi bâ na yâ ti aye ni oko oko kue. Fani mingi, e tingbi na ambeni kpale, so na bango ni, a yeke ngangu ti hon ndo ni. Me so mbi yeke sambela mingi, lakue Jéhovah ayeke sara si e sigigi na yâ ti kpale ni na mbeni lege so, tongana a ngbâ fade gi mbi, e lingbi ti sigigi dä ape. Na ngoi so mbi kiri singila na lo, mbi yeke dabe ti mbi na gbâ ti anzoni ye so lo sara ndali ti mbi. Lakue, lo mû maboko na mbilimbili ngoi ni, mingi ni tâ na ngoi so e yeke na bezoin ni. Lo mû nga na mbi atâ kamarade ti koli na ti wali, so ala yeke atâ Chrétien. Ala yeke lakue na tere ti mbi, nga ala yeke anzoni tapande ndali ti amolenge ti mbi.” *
“Mbi hinga ngbanga ti nyen la Jéhovah atene na Malachie 2:16, lo tene: “Mbi ke ziango wali”, wala divorce. Ti mo so mo la mo sara faute ni ape so, a yeke tâ kota ye ti kamene. Koli ti mbi ahon a ninga awe, me na ambeni ngoi, mbi bâ tere ti mbi so mbeni ye amanke mbi nga so mbi yeke ye oko ape. Mbi yeke gi ka ti mû maboko na ambeni zo; sarango tongaso ayeke mû nga maboko na mbi lakue.” So Janet asara ye alingbi na wango ti Bible so ahunda na zo ti kpe ti duti gi lo oko, a sara si lo gi bê ti lo mingi encore ape. *—aProverbe 18:1.
“Nzapa ayeke Babâ ti amolenge so babâ ti ala ayeke pëpe, na Juge ti awomua.”—Psaume 68:6
Janet atene: “So mbi ga ti hinga so ‘Nzapa ayeke Babâ ti amolenge so babâ ti ala ayeke pëpe, na Juge ti awomua’, a mû ngangu na mbi mingi. Lo yeke dö e lâ oko ti zia ape, tongana ti so koli ti mbi asara so.” (Psaume 68:6). Janet ahinga so Nzapa alingbi ti tara lo na “aye ti sioni” ape. Me, Nzapa ayeke mû ndara “na azo kue” nga lo yeke mû na e “ngangu so ahon ti so zo ayeke na ni” si e hon ndo ti agingo bê ti e.—Jacques 1:5, 13; 2 aCorinthien 4:7.
Me ka tongana gingo bê ti e ni ayeke ndali ti so fini ti e ayeke na yâ ti kpale, e yeke sara tongana nyen?
^ par. 10 Ti hinga ambeni ye so mo lingbi ti sara ti hon ndo ti agingo bê ti mo, bâ Réveillez-vous ! ti nze ti juillet, ngu 2015. A yeke na ndo ti site www.jw.org.


text:
BIA 126
Zia lê ti mo angbâ na zingo ni, luti ngangu
1. Zia mo ngbâ ti zi lê ti mo
na kangango bê ti mo.
Luti tongana tâ koli
na fade mo sö benda.
E yeke mä gï yanga ti Christ;
e ngbâ gï na gbe ti lo lakue.
(LI TI BIA)
Lango pëpe nga zia mo kpengba!
Duti be-ta-zo lakue.
2. Luti tâ ngangu na ngoi kue,
mä lakue yanga ti Christ.
Dengi mê na fango lege
ti ngbâa be-ta-zo ti lo.
Yeda na wango ti a-ancien,
aberger teti azo ti Christ.
(LI TI BIA)
Lango pëpe nga zia mo kpengba!
Duti be-ta-zo lakue.
3. Zia mo kpengba, mû mbage nga
ti Royaume ti Jéhovah.
Atâa awato ake e,
e ngbâ gï ti sara kua.
Zia mo kue mo fa ni na ndo kue.
Bâ, lango ti Jah aga nduru!
(LI TI BIA)
Lango pëpe nga zia mo kpengba!
Duti be-ta-zo lakue.
(Bâ nga Mat. 24:13; aHéb. 13:7, 17; 1 Pi. 5:8.)


text:
Eskê aTémoin ti Jéhovah ayeke sara kua ti missionnaire?
En. Atâa ndo wa la e yeke dä, e aTémoin ti Jéhovah kue e yeke sara kue ti fa tënë lakue na ndö ti aye so e mä na bê na ni na azo so e wara ala.—Matthieu 28:19, 20.
Na ndö ni, ambeni Témoin ti Jéhovah ayeke gue teti mbeni ngoi na ambeni kete kodro so ayeke na yâ ti kodro ti ala, so azo ni ayeke na nzara ti hinga anzoni tënë so ayeke na yâ ti Bible. Ambeni Témoin ni ayeke gue na kodro-wande ti fa tënë ti Nzapa kâ. Ala yeke na ngia ti sara si tënë ti Jésus so aga tâ tënë, so lo tene: “Ala yeke duti atémoin ti mbi . . . juska na ambage ti sese so ayeke tâ yongoro.”—Kusala 1:8.
Na ngu 1943, e sigi na mbeni ekole ti fa ye nzoni na amissionnaire ti e. Ti londo na ngu ni so juska laso, aTémoin ti Jéhovah ahon 8000 tongaso la asara ekole ni so, so a hinga ni na iri ti Ekole ti Galaad ti Mandango Bible ti Société Watchtower.


text:
HUNDA 15
Mo lingbi ti wara ngia tongana nyen?
“A yeke nzoni ti te kugbe ti kasa na ndo so ndoye ayeke dä ahon ti te bagara ti mafuta na ndo so kengo terê ayeke dä.”
“Mbi Jéhovah, mbi yeke Nzapa ti mo. Mbi la mbi yeke fa ye na mo ti tene mo bâ nzoni dä. Mbi la mbi yeke fa na mo lege so a yeke nzoni mo mû ni.”
“Ngia ayeke na ala so ahinga so ala yeke na bezoin ti aye ti yingo, ndali ti so Royaume ti yayu ayeke ti ala.”
“Mo ndoye mba ti mo tongana mo wani.”
“Gï tongana ti so ala ye azo asara na ala, ala sara tongaso na azo ni nga.”
“Ngia ayeke na ala so amä tënë ti Nzapa na abata ni!”
“Tongana mbeni zo ayeke na aye mingi, fini ti lo alondo pëpe na aye so lo yeke na ni.”
“Ni la, tongana e yeke na kobe, bongo na ndo ti lango, so alingbi na e awe.”
“Mungo ye na zo aga na ngia mingi ahon warango ye na tïtî zo.”


text:
Ye so Nzapa aye ayeke nyen?
Nzapa aye si e duti na siriri nga na ngia teti lakue lakue na yâ ti paradis na ndö ti sese.
Peut-être mo hunda terê ti mo, mo tene, ‘A lingbi ti ga tâ ye tongana nyen?’ Bible atene so Royaume ti Nzapa la ayeke sara si a yeke ga tâ ye, na Nzapa aye si azo kue amanda ye na ndö ti Royaume ni nga na ye so lo Nzapa lo leke ti sara ndali ti e azo.—Psaume 37:11, 29; Ésaïe 9:7.
Nzapa aye nzoni ti e.
Tongana ti so mbeni nzoni babâ aye nzoni ti amolenge ti lo, Babâ ti e ti yayu aye nga si e duti na ngia lakue lakue (Ésaïe 48:17, 18). Lo mû yanga so tongana ‘zo asara ye so bê ti Lo aye, lo ngbâ lakue lakue.’—1 Jean 2:17.
Nzapa aye si e tambela na lege ti lo.
Bible atene so Wasarango dunia aye ti “fa alege ti lo na e” si ‘e tambela’ dä (Ésaïe 2:2, 3). Lo zia na sese “mbeni bungbi ti azo ndali ti iri ti lo” si azo na ndo kue ahinga ye so lo ye.—Kusala 15:14.
Nzapa aye si e kue e voro lo yanga oko.
Ahon ti tene bungbi ti Jéhovah akangbi yâ ti azo, lo sara si azo avoro Nzapa yanga oko na yâ ti tâ ndoye (Jean 13:35). Azo wa la laso ayeke fa na azo na ndo kue ti sara na Nzapa yanga oko? E tisa mo ti hinga ni na lege ti brochure so.