text: 1Jésus ako na ya ti ngo, lo fâ ngu si lo kiri na gbata ti lo. 2Ambeni zo amu mbeni koli so mbage ti tere ti lo abuba si aga na lo na Jésus. Koli ni ayeke lango na ndö ti kelekpa. Jésus abaa mabe ti azo ni si lo tene na koli so mbage ti tere ti lo abuba so, lo tene: “Kanga be ti mo, molenge ti mbi! A zi siokpari ti mo awe!” 3Tongaso ambeni wafango-ndia atene na popo ti ala: “Koli so ayeke zonga Nzapa!” 4Jésus ahinga tënë ti be ti ala si lo hunda ala, lo tene: “Ngbanga ti nyen si be ti ala ayeke sioni tongaso? 5Titene zo atene: ‘A zi siokpari ti mo awe’, wala titene zo atene: ‘Londo, mo tambula’, so wa laa ayeke ngangu pepe?” 6Titene ala hinga so Molenge ti Zo ayeke na ngangu ti zi siokpari ti azo na ndö ti sese so, Jésus atene na koli so mbage ti tere ti lo abuba so, atene: “Londo, mu kelekpa ti mo, mo gue na da ti mo!” 7Koli ni alondo si lo gue na da ti lo. 8So azo ni abaa ye so, mbeto asara ala. Ala gonda Nzapa ndali ti so lo mu ngangu na azo ti sara aye tongaso. 9So Jésus alondo na ndo so ti hon, lo baa mbeni koli so iri ti lo Matthieu; lo yeke duti na ndo so azo ayeke futa lapo daa. Jésus atene na lo: “Mu peko ti mbi!” Matthieu alondo si lo mu peko ti Jésus. 10Na ndembe so Jésus na adisiple ti lo ayeke te kobe na da ti Matthieu, gba ti azo ti rongo nginza ti lapo na ambeni zo ti siokpari aga; ala kue abongbi na Jésus na tere ti kobe ni. 11So afarizien abaa ye ni tongaso, ala tene na adisiple ti lo: “Ngbanga ti nyen si zo so ayeke fa ye na ala ayeke te kobe na azo ti rongo nginza ti lapo nga na azo ti siokpari so?” 12So Jésus ama ala na tenengo tënë ni, lo tene na ala: “Azo so ayeke na nzoni tere ayeke na nzara ti gue na wanganga pepe, me azo so ayeke na kobela laa ayeke na nzara ti gue na wanganga. 13Ala gue agi ti hinga nda ti tënë so atene: ‘Mbi ye si zo abaa mawa ti amba ti lo, me mbi ke tënë ti sandaga ti anyama.’ Mbi ga ti iri azo ti mbirimbiri pepe, me mbi ga ti iri azo ti siokpari.” 14Adisiple ti Jean-Baptiste aga nduru na tere ti Jésus si ala hunda lo, atene: “E na afarizien, e yeke ke kobe ti sambela. Ngbanga ti nyen si adisiple ti mo ayeke ke kobe pepe so?” 15Jésus akiri tënë na ala: “Azo so a tisa ala na matanga ti mungo tere ti koli na wali, fade ala lingbi ti duti na vundu na ndembe so koli ni ade na popo ti ala? Oko pepe! Me ambeni lango ayeke ga so fade a yeke mu koli ni na popo ti ala, a hon na lo; na ngoi ni so laa fade ala yeke ke kobe. 16“Zo alingbi ti mu fini yanga ti bongo ti fu na le ti ka ti ngbene bongo pepe. Tongaso pepe, fade fini yanga ti bongo ni ayeke suru ngbene bongo ni si le ti ka ni aga kota ahon ndoni. 17Zo alingbi nga ti tuku fini vin na ya ti ngbene bozo ti poro pepe. Tongaso pepe, fade bozo ni ayeke sungba, vin ni atuku na sese si bozo ni abuba. Me ayeke nzoni ti tuku fini vin na ya ti fini bozo si fade aye ni use kue angba nzoni.” 18So Jésus angba ti tene tënë so na ala, mbeni makonzi ti azuife aga nduru na tere ti lo; lo kuku na gbe ti Jésus si lo tene na lo: “Molenge ti mbi ti wali akui gi fafadeso. Mo ga mo zia maboko ti mo na ndö ti lo si fade lo kiri na fini.” 19Tongaso, Jésus na adisiple ti lo alondo si ala mu peko ti koli so. 20Andaa mbeni wali ayeke daa, mene ayeke ga na tere ti lo mingi mingi, asara ngu baleoko na use awe. Lo ga nduru na Jésus na mbage ti peko si lo ndu yanga ti bongo ti Jésus. 21Wali so atene na be ti lo: “Tongana mbi ndu gi yanga ti bongo ti lo, fade kobela ti mbi so ayeke kai.” 22Jésus abi le ti lo na peko, lo baa wali so si lo tene na lo: “Molenge ti mbi, de be ti mo! Mabe ti mo asoo mo awe.” Gi na ndembe ni so, kobela ti wali ni akai. 23So Jésus asi na da ti makonzi ni, lo baa azo ti hurungo ngoli nga na azo so ayeke toto kuâ ni. 24Lo tene na ala: “Ala kue asigigi! Molenge-wali so akui pepe, me lo yeke lango langongo!” Azo ni kue ahe Jésus na ngia. 25So ala tumba azo ni kue na gigi awe, Jésus ali na ya ti da ni; lo gbu maboko ti molenge-wali ni si molenge-wali ni azingo. 26Tënë ti ye so amu ya ti sese ni kue. 27So Jésus alondo na ndo so ti hon, awaziba use amu peko ti lo; ala yeke dekongo, atene: “Molenge ti David, baa mawa ti e!” 28So Jésus ali na ya ti da awe, awaziba so aga nduru na tere ti lo; lo hunda ala, lo tene: “Ala ma na be biani so mbi lingbi ti sara ye so?” Ala kiri tënë na lo: “Kota Gbia, mo lingbi ti sara ni.” 29Tongaso Jésus andu le ti ala si lo tene: “Ayeke nzoni ye ni asi alingbi na mabe ti ala!” 30Gi na peko ti tënë so, le ti ala azi. Jésus agboto mê ti ala ngangu, lo tene: “Ala tene tënë ni na zo oko pepe!” 31Me so ala sigigi awe, ala to nda ti tene tënë ti Jésus na ya ti sese ni kue. 32Na ndembe so Jésus na adisiple ti lo asigigi ti hon, azo aga na mbeni koli na lo; lo yeke buburu, ngbanga ti so mbeni sioni yingo ayeke na ya ti lo. 33So Jésus atumba sioni yingo ni awe, buburu ni ato nda ti tene tënë. Be ti gba ti azo ni ado si ala tene: “Ade e baa mara ti ye tongaso na kodro ti Israel laoko pepe!” 34Me afarizien atene: “Makonzi ti asioni yingo laa ayeke mu na lo ngangu ti tumba ayingo so!” 35Jésus atambula na ya ti agbata kue, na akete kodro; lo fa ye na ya ti ada ti sambelango Nzapa ti azo ni, lo fa Nzoni Tënë ti Kodro-gbia ti yayu, lo kai kobela na tere ti azo si ala so mbage ti tere ti ala abuba, lo sara si aga nzoni. 36So lo baa gba ti azo so, mawa agbu be ti lo ndali ti so ngangu atia ala si be ti ala awoko kue; ala yeke tongana ataba so zo ti batango ala ayeke daa pepe. 37Tongaso lo tene na adisiple ti lo: “Ala baa, kobe ti yaka ni ayeke mingi, me azo ti kua ni ayeke mingi pepe. 38Ayeke nzoni ala hunda na wa ti yaka ni titene lo tokua azo ti kua ti fâ ale ti kobe ti yaka ti lo ni.”


c: text/html

text: 1Fütanga ngü la, fü ewü aza ndugu gala, ato esaka ra. Fü Miri Yesu amala ngü fere, gü ba, "De-ra deyï, ma za ndugu gala la, de ma nü di agbü Mere Kambü ka Me agbü Yerüsalema. Te ma koro eyi kpala la, de ma re nga ngboro kambü la, de pipiti na, bete maga na to kpa tikpi. De ma re kpah cangalï de te wüh ngbü eto laʼbï fü Mere Me fefeh na la. Ma du kpah, ma tanga mene wü kpara, de te ewü ngbü egbo nga ïrï Me de kpala ne ʼburu, teka fü ni, Yesu, aceka kpï fütanga ewü mbi mbi mbi. 2Amba ma mere e are tambasü de, ma tanga mene wü kpara etambasü la kpah de. Kükürü de, angü Me le eyi teka fü wü vügü arï kpala. Wü vügü la ena akoro azoro sü agbü Yerüsalema kpala, agbene wü e gbügbü ʼburu. Fü ewü angbü gbü nzö wü kpara de kpala de wazi, teka wü re bata de tü ye. 3Te di bala, de-ni Yesu, ni ena ato wazi fü kpeke wü kpara ka-ni ʼbasu, teka fü ewü amala ngari ni fü wü kpara, teka wü re bata de tü ye ne. Wü kpara la ena angbü eto bongo ka cïnga eküte wü, fü ewü angbü erï wü kpara, teka de wüh fü maguma wü." 4Mürü dofo Zakarïya mala ta nga wü kpeke kpara ka Yesu de ʼbasu ne eyi gügü, gü ba, "Wüh ngbü baka rü de ïrï ye olïve, te ngbü erï, de mü gbü ye ne. Wüh kpah baka lamba de mü-wa gbü ye, te ngbü eci, ereke areke. Kükürü de, angü Me to wazi ye eyi fü ewü, teka fü ewü amere tima ka-ye la di." 5Me to kpah wazi eyi fü ewü, teka fü ewü amere wü kpeke ngü di. Te gara kpara yia emere ewü esiti la, wüh ena auru engu bü de komö wü kükürü, fü ah akpi, angü wa ladü gömö ewü. 6Me to kpah wazi eyi fü ewü, baka wü mürü dofo ka-ye ta gügü ne, teka atïrï agö, de ah mere e alï de. Te di bala, gbü wü re bata de tü ye, te ewü ena angbü emala ngari Me endondoro di, agö tï alï de. Ngü la ena amere te-ye bala, teka ato cïnga di te wü kpara füh kotö ne, de wüh ce siti ngü ka-wü, adu ale ngü ka Me. Me to kpah wazi ye eyi fü ewü teka afü ngu, akoro di baka ngüte, kpah de wü gara lara ngü, te ewü ena adi emere. Dela wü ngü te ena amere te-wü, gbü wü re bata de tü ye ne. 7Fütanga re bata de tü ye, gara kpara te di baka siti nü la, ena akoro agbü mere siti du, teka agü gü de wü kpara ka Yesu de ʼbasu la. Fü siti kpara la afa ewü de wazi ye, amörö ewü asidi. 8Ngü la ena amere te-ye cu gbü mere kötï, de te wüh mörö Miri Yesu gbügbü na ne, angü wü kpara gbü sü la, wüh ka-wü de wü mürü kögö-nzö, baka wü kpara ka Ezepeto bete nda Sodomo ta gügü ne. Teka ngü la, fü kö wü kpara de ʼbasu la angbü ka-ye kötö sela, teka wü sïkpï bata de tü ye. Angü wü kpara gbü sü la, le ati kö wü kpara la nda-wü de. Te di bala, mere bi wü kpara ena ayia te nga nzö wü sü füh kotö ne ʼburu, angbü ekoro eceka kö wü kpara ka Yesu de ʼbasu ne, da efala. 10Fü mere bi wü kpara, te ewü le ngü ka Me de, angbü ʼburu de mere tadu te wü, angü wü kpara ka Yesu de ʼbasu la kpi eyi fanü. Wüh ena angbü eto takpa esüka wü, teka ngü la. Angü ngari Me, ta te wü kpara de ʼbasu la ngbü erï wü kpara di ne, ngbü ta eke te ewü ake. 11Fütanga sïkpï bata de tü ye, fü Me adu auru wazi ye guvu wü kpara ka-ye de ʼbasu la. Cukuru! fü ewü azükü gbü kpi, ayia arü cinzili! füh lö wü. Te mere bi wü kpara füh kotö ne wu ngü la bala, fü ewü angbü de mere cürü te wü. 12Fütanga ngü la, fü wü kpara de ʼbasu la aje ri Me, te wü agbü kpï, emala ngü fü ewü, gü ba, "De-wü deyï, wü yia eyia, de wü koro kpaka ni akine." Fü Me adu aza ewü, yooo! ago di agbü kpï, gbü jia wü vügü ka-ewü la ʼburu, de sangu gbü nga wü, gbooo! 13Baka te wü kpara de ʼbasu la ngbü erï tete agbü kpï, fü mere siti yiki-tö akpo angbü emere te-ye. Fü mere bi wü kambü gbü gara faka sü agbü mere kötï ka Yerüsalema la amümürü, atï ʼburu kötö. Fü mere bi wü kpara gbü kötï la akpi kpah ʼburu. Wü kpara te ewü kpi la, wüh ʼburu kutu lorozi (7,000). Fü mere cürü ayia arï emaguma mene wü kpara, ta te ewü lakï ne. Fü ewü akpo da ecu ngü Me, teka mere wazi kaka la. 14Dela la bü eʼbaʼbasu cïnga, de te Me to te wü kpara, de te ewü le ngü kaka de ne. Amba yi ceka ʼbe, angü ebabata cïnga eyi gbamari! 15Fütanga wü ngü la, fü adu malayïka la ayia au nda-ye kono. Fü ri wü kpara akpo angbü ewü agbü kpï, gü ba, "Wayi! Sïkpï la koro eyi dene! Ngü ka wü miri füh kotö ne nza eyi! Dene sïkpï te Me ena angbü me-ye gbü nzö wü kpara füh kotö ne ʼburu. Me o Yesu Kurisito eyi Miri gbü nzö wü kpara ʼburu. Engu ena angbü bala fï mere badi!" 16Fü wü mere kovo teke biri de füh ye bala, de te ewü ngbü ede kpökpö ka Me agbü kpï ne, adu atï kötö eri lö Me, egbo nganga, da ebï ci, 17gü ba, "Wayi, Mere Me, a ngbü egbo nga ïrï mü! Mere mürü wazi, a ngbü egbo nga ïrï mü! Ta gügü mü ka-mü kü ladü! Enatikine mü fï ladü! Ngü ka-mü ena angbü bala fï mere badi! A ngbü egbo nga ïrï mü teka mere wazi ka-mü! Angü mü ngbü eyi gbü nzö wü kpara füh kotö ne ʼburu. Ngü ka-mü tï anza nda kü de, fï furu afuru! 18Wayi, a gbo nga ïrï mü! Angü sïkpï ka-mü koro eyi dene! Mü ena asere wazi ka-mü fü wü kpara, te ewü le ngü ka-mü de ne. Angü mü ena ato kuru te ewü enatikine! Mü ena aye süka ngü ka wü kpara te ewü kpi eyi, bete ewü de te ewü di la ezükü ne. Fü mü aküwa wü kpara ka-mü fï mere badi. Mü ena ato küküwa fü wü kpara, de te ewü mere tima ka-mü reke areke ne. Mü ena ato küküwa fü wü kpara, de te ewü mala ngari mü fü wü bu wü ne. Mü ena ato küküwa fü wü kpara, de te ewü to maguma wü ʼburu ʼburu fü mü ne. Amba mü ena anza ngü ka wü kpara, de te ewü le ngü ka-mü de ne. Mü ena anza ngü ka wü kpara, de te ewü ngbü eto cïnga te wü kpara ka-mü ne. Wayi bala, Mere Me, gbo nga e ngbü te ïrï mü!" 19Fütanga ngü la, fü ra ayia awu Mere Kambü ka Me agbü kpï kpala, te ü te-ye, ngbü baaba. Fü ra awu wü e kpa guvu kambü la kpah ʼburu. Fü ra awu mere züka Sanduku, ta te Me o Rïrï ka-ye gbügbü, teka asere fü wü kpara ka-ye, gü ba, ni de vüngüte ka-wü ne. Fü ülele angbü eci ʼduwa le le le bala! Fü mügbara angbü esüsürü! Fü yiki-tö akpo da emere te-ye, de wü timiri te ngbü egügürü ʼduwa ba-neh-ene-la.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Ala baa yengo so Babâ aye na e! Lo ye e ahon ndoni, ndani laa, a yeke iri e amolenge ti Nzapa. Biani, e yeke amolenge ti lo! Me azo ti dunia so ahinga e pepe, ngbanga ti so ala hinga Nzapa pepe. 2A-ita ti mbi so mbi ye ala mingi, fadeso e yeke amolenge ti Nzapa, me dutingo ti e ti gbanda angba na hondengo ni. Me e hinga e tene, tongana Christ asi ande, e yeke ga tongana lo, ngbanga ti so e yeke baa taa lo wani. 3Zo so kue azia be ti lo ti ku ye so na maboko ti Christ, lo yeke sara titene lo ga nzoni tongana ti so Christ ayeke nzoni. 4Zo so kue ayeke sara siokpari, lo ke ndia ti Nzapa awe, ngbanga ti so sarango siokpari ayeke kengo ndia. 5A-ita, ala hinga atene, Jésus aga ti zi asiokpari ti azo; siokpari ayeke na lo oko pepe. 6Tongaso, zo so kue aduti oko na lo, zo ni azia lege ti sarango siokpari awe; zo so kue angba ti sara siokpari, lo de ti baa Christ wala ti hinga lo pepe. 7Amolenge ti mbi, ala zia mbeni zo ahanda ala pepe! Zo so ayeke sara ye ti mbirimbiri, lo yeke zo ti mbirimbiri, tongana ti so Jésus ayeke mbirimbiri. 8Zo so ayeke sara siokpari, lo yeke zo ti Zabolo, ngbanga ti so Zabolo ayeke sara siokpari, ngbene ye na tongo nda ni. Molenge ti Nzapa aga mbirimbiri ti buba aye so Zabolo ayeke sara. 9Zo so kue Nzapa adu lo, lo zia lege ti sarango siokpari awe, ngbanga ti so fini so alondo na Nzapa angba na ya ti lo. Lo lingbi ti ngba ti sara siokpari pepe, ngbanga ti so Nzapa si adu lo. 10Ye so ayeke fa atene, zo ayeke molenge ti Nzapa wala molenge ti Zabolo ayeke so: zo so ayeke sara ye ti mbirimbiri pepe, wala lo ye ita ti lo pepe, lo yeke zo ti Nzapa pepe. 11Tënë so ala ma, ngbene ye na tongo nda ni ayeke so: alingbi e ye tere na popo ti e. 12E sara ye tongana Kain pepe: lo yeke zo ti Sioni wato si lo fâ ita ti lo Abel. Ngbanga ti nyen si lo fâ lo? Ngbanga ti so ye so Kain ayeke sara, ayeke sioni si ti ita ti lo ayeke mbirimbiri. 13A-ita, tongana azo ti dunia so ake ala, ayeke nzoni li ti ala akpe pepe. 14Ti e, e hinga e tene, e sigigi na gbe ti ngangu ti kuâ awe si e yeke na fini; e hinga ni, ngbanga ti so e ye a-ita ti e. Zo so aye ita ti lo pepe, andaa lo ngba na gbe ti ngangu ti kuâ. 15Zo so ake ita ti lo, lo yeke zo ti fango zo. Ala hinga kue, fini so angba lakue lakue ayeke duti ye ti zo ti fango zo pepe. 16Ndoye ayeke nyen? Ye so e yeke hinga ndoye na ni ayeke so: Jésus Christ aka fini ti lo ndali ti e. Tongaso e nga, alingbi e ka fini ti e ndali ti a-ita ti e. 17Tongana mbeni zo ayeke na amosoro ti dunia so, lo baa mbeni ita ti lo so ye atia lo si lo ke ti sara nzoni na ita ti lo ni, fade lo yeke tene, ni ye Nzapa biani laa? 18Amolenge ti mbi, e ye tere gi na lege ti tënë ti yanga pepe; me e ye tere na lege ti aye so e yeke sara nga na lege ti taa-tënë. 19Lege so e yeke hinga e tene, e yeke azo ti taa-tënë laa; lege so be ti e ade na gbe ti Nzapa laa. 20Biani, tongana be ti e ayeke bi tënë na li ti e, e hinga so Nzapa ayeke kota ahon be ti e si lo hinga ye kue. 21A-ita ti mbi so mbi ye ala mingi, tongana be ti e ayeke bi tënë na li ti e pepe, e yeke zia be ti e na ndö ti Nzapa na mbeto pepe. 22Ye so kue e hunda na lo, e yeke wara ni, ngbanga ti so e yeke sara ye alingbi na andia ti lo si e yeke sara ye so anzere na be ti lo. 23Ndia ti lo ayeke so: e ma na be na iri ti Molenge ti lo Jésus Christ si e ye nga tere na popo ti e alingbi na yanga so Christ amu na e. 24Zo so asara ye alingbi na andia ti Nzapa, lo ga oko na Nzapa si Nzapa aga oko na lo. Ye so afa atene, Nzapa aga oko na e ayeke so: lo mu na e Yingo-Vuru.


text: 1Jésus amu lege, ague na hoto ti a-olive. 2Na kota ndaperere, lo kiri na ya ti kota da ti Nzapa, azo kue akiri abongbi na tere ti lo. Lo duti si lo yeke fa ye na ala. 3Awafango-ndia na afarizien amu mbeni wali so ala wara lo na gingo mbeni koli so ayeke koli ti lo pepe. Ala ga azia lo na le ti azo kue. 4Ala tene Jésus: “Wafango-ye, e wara wali so ayeke lango na koli so ayeke koli ti lo pepe. 5Moïse amu ando yanga na e na ya ti Ndia titene e bo amara ti wali tongaso na têne. Me ti mo, mo tene nyen?” 6Ala hunda tënë so ti sara si Jésus ati na ya ti gbanda ti ala si ala lingbi ti wara mbeni tënë ti bi na li ti lo. Me Jésus aba tere ti lo na sese si lo yeke su mbeti na sese na li ti maboko ti lo. 7So ala ngba ti hunda Jésus, lo mu li ti lo na nduzu si lo tene na ala: “Na popo ti ala, zo so asara siokpari oko pepe, ayeke nzoni lo mu têne, lo bo na wali ni kozoni!” 8Na pekoni, Jésus akiri aba tere ti lo na sese si lo yeke su mbeti na sese. 9So azo ni ama tënë so, ala londo oko na oko ti gue; azo so ahon kozoni ayeke ambakoro. Jésus angba gi lo oko, wali ni angba ti luti na dawa ti lo. 10Tongaso Jésus amu li ti lo na nduzu si lo hunda wali ni, lo tene: “Azo ni ayeke na ndo wa? Mbeni zo oko afâ ngbanga na li ti mo pepe?” 11Wali ni akiri tënë na lo: “Kota Gbia, zo oko pepe!” Jésus atene na lo: “Mbi nga, mbi yeke fâ ngbanga na li ti mo pepe. Mo gue, me mo kiri mo sara siokpari pepe.”] 12Jésus akiri atene na gba ti azo ni, atene: “Mbi yeke lumiere ti dunia so. Zo so amu peko ti mbi, fade lo yeke tambula na ya ti vukongo ndo pepe, me lo yeke wara lumiere so ayeke mu fini na zo.” 13Afarizien atene na lo: “So mo wani mo yeke tene tënë na ndö ti mo so, fade tënë ti mo ni ayeke taa-tënë pepe!” 14Jésus akiri tënë na ala: “Ataa mbi tene tënë na ndö ti mbi wani, tënë ti mbi ayeke taa-tënë, ngbanga ti so mbi hinga ndo so mbi londo daa nga na ndo so mbi yeke gue daa. Ti ala afarizien, ala hinga ndo so mbi londo daa pepe wala ndo so mbi yeke gue daa pepe. 15Ala yeke fâ ngbanga gi tongana ti azo; me ti mbi, mbi yeke fâ ngbanga na li ti zo oko pepe. 16Tongana mbi fâ ngbanga, fango ngbanga ti mbi ayeke na legeni, ndali ti so mbi oko laa mbi yeke fâ ngbanga ni pepe, Babâ ti mbi so atokua mbi ayeke na mbi. 17Ndia ti ala wani atene: ‘Tongana azo use afa peko ti mbeni tënë si yanga ti ala ague oko, tënë ti ala ayeke taa-tënë.’ 18Mbi yeke tene tënë na ndö ti mbi wani, Babâ ti mbi so atokua mbi ayeke tene nga tënë na ndö ti mbi.” 19Ala hunda lo, atene: “Babâ ti mo ni ayeke na ndo wa?” Jésus akiri tënë, atene: “Ala hinga mbi wala Babâ ti mbi pepe. Tongana ala hinga fade mbi, ka ala hinga nga Babâ ti mbi.” 20Jésus atene atënë so na ndembe so lo yeke fa ye na ya ti kota da ti Nzapa, na ndo so a zia sanduku ti nginza daa. Zo oko agbu lo pepe, ngbanga ti so ngbonga ti lo ade ti lingbi pepe. 21Jésus akiri atene na ala, atene: “Mbi yeke gue; fade ala yeke gi mbi, me ala yeke kui na ya ti siokpari ti ala. Ala lingbi ti gue na ndo so mbi yeke gue daa pepe.” 22Azuife atene na popo ti ala, atene: “Lo ye ti fâ tere ti lo laa si lo tene: ‘Ala lingbi ti gue na ndo so mbi yeke gue daa pepe’ so?” 23Jésus akiri tënë na ala, atene: “Ala yeke azo ti sese so, me mbi, mbi yeke zo ti yayu. Ala yeke azo ti dunia so, me mbi, mbi yeke zo ti dunia so pepe. 24Ndani laa mbi tene na ala, mbi tene, ala yeke kui ande na ya ti siokpari ti ala. Biani, tongana ala ma na be pepe so ‘Mbi Yeke’, fade ala yeke kui na ya ti siokpari ti ala.” 25Ala hunda lo, atene: “Mo yeke zo wa?” Jésus akiri tënë na ala, atene: “Gi tënë ni laa mbi tene na ala, ngbene ye na tongo nda ni awe so. 26Mbi yeke na tënë mingi ti tene na tere ti ala, mbi yeke nga na ngbanga ti fâ na li ti ala. Me lo so atokua mbi, lo yeke tene taa-tënë; gi tënë so mbi ma na yanga ti lo laa mbi yeke tene na azo ti dunia.” 27Jésus ayeke tene tënë ti Babâ, me ala hinga ti ala pepe. 28Jésus atene na ala: “Tongana ala kanga ande Molenge ti Zo na nduzu, fade ala yeke hinga so ‘Mbi Yeke’; fade ala yeke hinga so mbi yeke sara ye gi na li ti mbi pepe, me mbi yeke tene gi tënë so Babâ afa na mbi. 29Lo so atokua mbi, lo yeke na mbi. Lo zia mbi gi mbi oko pepe, ngbanga ti so mbi yeke sara lakue ye so anzere na be ti lo.” 30Azo mingi ama na be na lo ngbanga ti tënë so lo tene. 31Jésus atene na azuife so ama na be na lo, atene: “Tongana ala bata tënë ti mbi, andaa ala yeke adisiple ti mbi biani. 32Fade ala yeke hinga taa-tënë si taa-tënë ayeke zi ala na gbe ti ngbaa.” 33Ala kiri tënë na lo, atene: “Kotara ti e ayeke Abraham, laoko e sara ngbaa na gbe ti mbeni zo pepe. Tongana nyen laa mo tene e yeke sigigi na gbe ti ngbaa so?” 34Jésus atene na ala: “Biani, mbi tene na ala taa-tënë: zo so asara siokpari aga ngbaa ti siokpari awe. 35Ngbaa ayeke duti na ya ti da lakue lakue pepe. Taa molenge ti ya ti da laa ayeke duti lakue lakue na ya ti da ni. 36Tongana Molenge ni azi ala na gbe ti ngbaa, fade ala yeke sigigi na gbe ti ngbaa biani. 37Mbi hinga so Abraham ayeke kotara ti ala. Me ala yeke gi lege ti fâ mbi, ngbanga ti so tënë ti mbi awara ndo na be ti ala pepe. 38Mbi yeke tene ti mbi gi tënë ti ye so mbi baa na Babâ ti mbi; ala yeke sara ti ala gi ye so ala ma na yanga ti babâ ti ala.” 39Ala tene na lo: “Babâ ti e ayeke Abraham.” Jésus akiri tënë na ala, atene: “Tongana ala yeke fade amolenge ti Abraham, ka ala sara aye so lo sara. 40Ataa so mbi yeke tene na ala taa-tënë so mbi ma na yanga ti Nzapa, ala yeke gi lege fadeso ti fâ mbi. Abraham asara mara ti ye tongaso laoko pepe! 41Me ti ala, ala yeke sara ye tongana babâ ti ala.” Ala kiri tënë na lo, atene: “Nzapa oko laa ayeke Babâ ti e. E yeke amolenge so a du e na gigi pepe.” 42Jésus atene na ala: “Tongana Nzapa ayeke fade Babâ ti ala, ka ala ye mbi, ngbanga ti so mbi londo na lo laa mbi ga. Mbi ga gi ti li ti mbi pepe, me lo laa lo tokua mbi. 43Ala ma ya ti tënë ti mbi pepe, ngbanga ti nyen? Ngbanga ti so ala lingbi ti ma tënë ti mbi pepe. 44Babâ ti ala ayeke Zabolo, ala ye ti sara gi ye so be ti lo aye; kua ti lo ngbene ye na tongo nda ni laa. Lo gi lege laoko ti tene taa-tënë pepe, ngbanga ti so taa-tënë ayeke na ya ti fini ti lo pepe. Mvene ayeke ye ti tere ti lo, ngbanga ti so lo yeke zo ti mvene si lo yeke babâ ti mvene. 45Ti mbi, mbi yeke tene taa-tënë, ndani laa ala ma na be na mbi pepe. 46Zo wa na popo ti ala alingbi ti fa siokpari so mbi sara? Tongana tënë ti mbi ayeke taa-tënë, ngbanga ti nyen si ala ma na be na mbi pepe? 47Zo so ayeke ti Nzapa ayeke ma atënë ti Nzapa. Ti ala, ala ma tënë ti mbi pepe, ngbanga ti so ala yeke azo ti Nzapa pepe.” 48Azuife akiri tënë na Jésus, atene: “Tënë so e tene so ayeke taa-tënë: ‘Mo yeke zo ti Samarii si sioni yingo ayeke na ya ti mo!’ ” 49Jésus akiri tënë na ala: “Mbi yeke na sioni yingo oko pepe; mbi yeke ne Babâ ti mbi, me ti ala, ala yeke ne mbi pepe. 50Mbi yeke gi titene azo agonda mbi pepe, me mbeni zo ayeke daa so ayeke sara titene mbi wara gonda, lo laa lo yeke wafango-ngbanga. 51Biani, mbi tene na ala taa-tënë: zo so asara ye alingbi na atënë ti mbi, fade lo yeke kui laoko pepe.” 52Azuife akiri tënë na lo, atene: “Fadeso e hinga biani so, mo yeke na sioni yingo na ya ti mo! Abraham akui, awayanga-Nzapa nga akui, me ti mo, mo tene: ‘Zo so asara ye alingbi na atënë ti mo, fade lo yeke kui laoko pepe.’ 53Mo ye ti tene mo yeke kota, mo hon Abraham, babâ ti e so akui so? Awayanga-Nzapa nga akui. Mo baa tere ti mo, mo tene, mo yeke zo wa?” 54Jésus akiri tënë na ala, atene: “Tongana mbi gonda tere ti mbi wani, gondango tere ti mbi ni ayeke mbeni ye pepe. Zo ti gondango mbi ayeke Babâ ti mbi, lo so ala tene: ‘Lo yeke Nzapa ti e’ so; 55me ala hinga lo oko pepe. Mbi laa mbi hinga lo. Tongana mbi tene fade mbi tene: ‘Mbi hinga lo pepe’, ka mbi yeke zo ti mvene tongana ala. Me mbi hinga lo si mbi yeke sara ye alingbi na tënë ti lo. 56Abraham, babâ ti ala, awara ngia ando mingi, ngbanga ti so lo ku ti baa lango ti gango ti mbi. Lo baa ni si be ti lo asi na ngia.” 57Na ndö ti tënë so, azuife atene na lo: “Mo so mo de ti wara ngu baleoku pepe so, mo tene mo baa Abraham?” 58Jésus akiri tënë na ala, atene: “Biani, mbi tene na ala taa-tënë: kozo si a du Abraham, ‘Mbi Yeke.’ ” 59Ala mu têne ti bo na Jésus, me lo honde tere ti lo si lo sigigi na ya ti kota da ti Nzapa ni, lo hon.


text: 1Ngü de te a ba fü yi, teka tima te Me to fü a ne, ah gbü jia yi baka te a ngbü egbo nga a? Yi wu de, gü ba, Me tima a me-ye? Fïngangü ka-yi gü ba, ah le de a koro kpaka yi de köcökpa, te ena asere züka ngü ka-a fü yi, baka te wü gara kpara ngbü emere ne? Anga ah ena adi de köcökpa, te yi ena aba me-yi, teka asere züka ngü ka-a fü wü kpara? Ah bala de! 2Yi me-yi de köcökpa, te ena asere ngü ka-a fü wü kpara. Angü wü kpara ʼburu tï eyi awu, gü ba, yi je ngü ka Yesu eyi gömö a, fü yi afü maguma yi, adu angbü emere wü ngü te ngbü ereke gbü jia Me. Te di bala, wü kpara ʼburu ena awu züka ngü ka-a eküte yi, gü ba, a de wü mürü tima ka Yesu fanü. 3Wü kpara ʼburu ena angbü eceka yi baka köcökpa, te Yesu Kurisito ba cu me-ye, teka tima ka-a ne. Angü, ta te yi le ngü ka Yesu gömö a ne, Yesu tima Nzïla Wazi Me fü yi, teka afü maguma yi, ato wazi fü yi, de yi di emere züka ngü ka Me di. 4A mala ngü la bala kükürü de, angü a wu reke cu areke, gü ba, Me fe a me-ye, fü ah ato wazi fü a, teka amere tima ka-ye la di, teka ngü ka Yesu Kurisito. 5Amba a tï amala, gü ba, a ngbü emere tima ka Me ne gbü wazi ka-a ne, de. Me ngbü eto wazi la fü a me-ye, teka amere tima ka-ye ne di. 6Angü, teka ngü ka Yesu Kurisito, Me du reke to kaje fü nih, wü kpara ka-ye, teka fü nih aküwa tete. Fü engu adu ao a wü mürü tima ka-ye tete, teka de a di emala ngü ka-ni la fü wü kpara. Ta gügü, te Me nzö ngüte de wü di enga Yïsarayele ne, Me to ta Rïrï ka-ye gömö Müse. Fü Müse ayia aba ngü la eküte fara da. Amba to kaje, te Me ü fü nih ne, ah ka-ye kpikpi ye. Ah de ngü ka Rïrï, te wüh ba aba ne, nda de. Ah ka-ye de ngü ka Nzïla Wazi Me, te Me o emaguma nih. Baka te wü di enga Yïsarayele tï amere Rïrï, ta te Müse ba ne, mbi mbi de ne, fü ngü la adu ato kpi fü ewü. Amba Nzïla Wazi Me ngbü nda-ye eküwa kpara fï mere badi. 7Me fe ta Müse teka amala nga gina Rïrï ka-ye la fü wü di enga Yïsarayele. Gina Rïrï la tï aküwa kpara nda de. Amba gbü sïkpï ta te Müse to Rïrï la fü wü di enga Yïsarayele tete, fü Me ato mere wazi ka-ye fefe fanü fanü. Angü gbüra Müse kpo ta eci ka wazi ka Me la. Te di bala, wü di enga Yïsarayele tï ta aceka gbüra Müse mbi mbi de. Tïne, sidi nga ngü la mba cüküʼdaye, fü e la adu anza. 8Amba nda-a, wazi te Me to fü a, teka amala to ngü ka küküwa ka Nzïla Wazi Me fü yi di ne, wazi la ena afa nda gina Rïrï ka Müse la ka. 9Wayi, gina Rïrï la de züka ngü fanü, amba kpara, te tï amere wü Rïrï la ʼburu areke areke ne, nda ma. Te di bala, Me ena ato kuru te wü kpara, teka ngü ka Rïrï ka-ye, te ewü le amere de ne. Amba to ngü te Nzïla Wazi Me ngbü emere emaguma nih ne, du ngbü ereke nih gbü jia Me me-ye. Te di bala, wazi ngü ka Yesu ka-ye kpekpeke fa nda gina Rïrï la ka! 10Ta gügü ne, gina Rïrï la ngbürü de wazi ye, angü Me to ta me-ye. Amba enatikine, wazi Rïrï la nza eyi, teka to ngü ka Yesu, te ngbü eküwa nih fï mere badi ne. Angü ngü ka Yesu tï anza nda de. 12Teka ngü la, a kpe cürü nda-a de. Fü a angbü emala ngari Yesu fü wü kpara ʼburu ngbaa ngbaa ngbaa ne! Angü a wu eyi, gü ba, tima ka Yesu tï anza nda de. 13Amba a baka Müse nda-a de. Angü ta te gbüra Müse ngbü eci tete ne, wü di enga Yïsarayele ngbü ta ekpe cürü. Fü Müse ayia ai gbüra ye, ani de bongo. Amba gbüra Müse la ngbü ta fï bü eci aci bala ne nda de. Ah kpah baka wazi diri Rïrï ka Me, te ngbü fï badi nda de ne. 14Amba wü di enga Yïsarayele je si-ngü gbü diri Rïrï la mbi mbi nda-wü de. Kükürü de, angü nzö ewü ta kpekpeke, ngü ka Me rï gbü nzö ewü de. Akoro enatikine dene, te wüh tanga ngü gbü Gina Ngü Mürü ka Me la, ah ge baka te wüh ni jia ewü de bongo, baka nda Müse tane. Teka ngü la, si-ngü gbü Gina Ngü Mürü, te wüh ngbü etanga la, ah tï arï gbü nzö ewü nda de. Amba mene kpara te to maguma ye fü Yesu, Yesu ena afuru e, te ni jijia baka bongo la, asidi. 15Enatikine, te wü di enga Yïsarayele tanga Rïrï, ta te Me tima gömö Müse ne, si-ngü la rï gbü nzö ewü nda la fï de. 16Amba mene kpara te fü maguma ye, du le ngü ka Miri Yesu, Me ena afuru e gbü jijia baka bongo la, asidi, teka fü kpara la awu si-ngü gbü Rïrï ka Me areke areke, gü ba, ngü te ena aküwa nih, ah ʼduwa de ngü ka Yesu. 17Angü te mü to maguma mü fü Miri Yesu, Nzïla Wazi Me ena arï emaguma mü, fü ah afuru ku ka siti ngü, de te i mü ne, asidi. 18Te di bala, nih, de te nih to maguma nih eyi fü Yesu ne, nih tï eyi awu wazi Me gbü ngü ka Yesu, angü wüh furu e, te ni jia nih baka bongo, ne eyi asidi. Kpah bala, Nzïla Wazi Me ngbü fï bü emere tima emaguma nih, teka fü nih angbü emere wü züka ngü baka nda Yesu. Te di bala, wü kpara tï eyi awu ngü ka Me eküte nih.


text: 1Na ndembe so Apolos ade na Korente, Paul ahon na ndo so ahoto ayeke daa si lo si na Efeze. Kâ, lo wara ambeni disiple, 2lo hunda ala, lo tene: “So ala ma na be so, ala wara Yingo-Vuru awe?” Ala kiri tënë na lo: “E ma tënë ti Yingo-Vuru laoko pepe!” 3Paul ahunda ala, atene: “Bateme wa laa ala wara?” Ala kiri tënë na lo: “Bateme ti Jean.” 4Paul atene na ala: “Jean abatize azo so aye ti zia ngbene lege ti sarango ye ti ala. Lo hunda na azo ti ma na be na lo so ayeke ga na peko ti lo, so ti tene Jésus!” 5Na peko ti tënë so ala ma, azo ni awara bateme na iri ti Kota Gbia Jésus. 6Paul azia maboko na ndö ti ala si Yingo-Vuru aga na ndö ti ala; ala to nda ti tene tënë na ayanga nde nde si ala tene peko ti tënë ti yanga ti Nzapa. 7Wungo ti azo ni kue ayeke baleoko na use. 8Paul ayeke gue lakue na ya ti da ti sambelango Nzapa si lo yeke fa tënë ti Nzapa na mbeto pepe. Na ya ti nze ota, lo yeke gi lege ngangu ti sara titene azo ayeda na tënë ti kodro-gbia ti Nzapa. 9Me ambeni akpengba be ti ala si ala ke ti yeda na tënë ni. Na le ti azo kue, ala tene asioni tënë na ndö ti lege ti Kota Gbia. Paul akangbi na ala, lo mu adisiple si ala sigigi; na ya ti lango oko oko, lo yeke tene tënë na ala na ya ti da-mbeti ti Tiranos. 10Ye so asara ngu use. Tongaso azo ti Azii kue, azuife na azo ti amara nde awara lege ti ma tënë ti Kota Gbia. 11Na lege ti Paul, Nzapa asara ambeni ye ti kpene so zo abaa laoko pepe. 12Nilaa azo ayeke mu abongo wala siriki so andu tere ti Paul, ala ga na ni na azo ti kobela si kobela ti azo ni akai, asioni yingo asigigi na ya ti ala. 13Ambeni zuife so ayeke fono na ya ti akodro nde nde ti tumba asioni yingo amu nga iri ti Jésus ti tumba na asioni yingo na tere ti azo. Ala yeke tene na asioni yingo ni atene: “Na iri ti Jésus so Paul ayeke fa tënë ti lo, mbi mu yanga na ala, ala sigigi!” 14Mbeni kota wayango-sandaga ti azuife so iri ti lo Seva ayeke na na amolenge-koli mbarambara; ala laa ayeke sara ye ni so. 15Me mbeni lâ, sioni yingo ni atene na ala: “Mbi hinga Jésus, mbi hinga tënë ti Paul; me ala yeke ti ala azo wa?” 16Koli so ayeke na sioni yingo ni ati na ndö ti ala si lo hon ndö ti ala na ngangu. Lo sara sioni mingi na ala si ala londo na loro na da ti lo, bongo azi na tere ti ala, tere ti ala kue gi ka. 17Azo ti gbata ti Efeze, azuife na azo ti amara nde ama tënë ti ye so; mbeto agbu ala kue si ala sepela iri ti Kota Gbia Jésus. 18Azo mingi so ama na be aga si ala fa na le ti azo kue aye ti sioni so ala sara. 19Azo mingi so ayeke sara ye ti mazi abongbi abuku ti ala aga na ni si ala gbi ni na le ti azo kue. A diko ngere ti abuku ni kue si alingbi na ale ti nginza saki baleoku. 20Nilaa na lege ti ngangu ti Kota Gbia, tënë ti Nzapa asi na ndo kue si ngangu ni ayeke gue guengo na nduzu. 21Na peko ti aye so asi, Paul aleke be ti lo ti hon na asese ti Masedoane na ti Akayi ti gue na Jérusalem. Lo tene: “Tongana mbi si kâ, alingbi mbi gue nga na Rome.” 22Tongaso lo tokua na Masedoane Timothée na Eraste, ala so ayeke mu maboko na lo, me lo ngba ti lo kete na sese ti Azii. 23Na ndembe ni so, kota wusuwusu alondo na Efeze ndali ti lege ti Kota Gbia. 24Mbeni zo ti lekengo aye na lôro so iri ti lo Demetrius ayeke leke akete da ti nzapa-wali Artemis na wen ti nginza. Tongaso lo yeke futa azo ti kua ni na gba ti nginza. 25Lo bongbi azo ti kua ni na ambeni zo so ayeke sara mara ti kua ti ala ni so si lo tene na ala: “A-ita ti mbi, ala hinga so e yeke baa nzoni gi na lege ti kua so. 26Fadeso, ye so asi, ala baa ni si ala ma nga tënë ni: koli so iri ti lo Paul ayeke tene, anzapa so azo ayeke leke ayeke anzapa oko pepe si lo sara kue titene azo mingi ayeda ti mu peko ti lo. Azo ti Efeze ge na ala ti sese ti Azii nga amu peko ti lo. 27Ye so lo yeke tene alingbi ti buba gi iri ti kua ti e pepe, me alingbi ti sara si da ti Artemis, kota nzapa-wali aga nga buba ye na le ti azo si gonda ti lo ahunzi; Artemis so azo ti Azii na ti dunia kue ayeke voro lo so.” 28So azo ni ama tënë so, ngonzo ti ala alondo tongana wâ si ala to nda ti dekongo, atene: “Artemis ti Efeze ayeke kota mingi!” 29Wusuwusu amu ya ti gbata ni kue. Azo kue amu loro ti gue na kota ndo so azo ti gbata ni ayeke bongbi ka tere daa. Ala gbu Gaius na Aristarke, azo ti Masedoane use so amu peko ti Paul na ya ti tambula ti lo, ala gboto ala si ague na ala na kota ndo ni so. 30Paul aye ti gue na ya ti bongbi ti azo ni, me adisiple ake na lo. 31Ambeni kota zo ti sese ti Azii so aye tënë ti Paul, ala nga atokua yanga na lo si ala voro lo ti gue kâ pepe. 32Na ndembe ni so, li ti gba ti azo ni aga kirikiri: ambeni ayeke dekongo si ayeke tene ge nde, ambeni ayeke tene ti ala kâ nde. Mingi ti azo ni ahinga nda ti tënë so ala bongbi ndali ni pepe. 33Azuife amu Alexandre azia lo na le ti azo, ambeni zo ni afa nda ti tënë ni na lo. Tongaso Alexandre asara maboko ti lo na azo ni titene ala duti kpoo si lo fa na ala nda ti tënë ni. 34Me so azo ni ahinga atene, lo yeke zuife, ala kue adekongo nduru na ya ti ngbonga use, atene: “Artemis ti Efeze ayeke kota mingi!” 35Wakuasu ti gbata ni awara lege ti sara si gba ti azo ni akai, lo tene: “A-ita ti mbi, azo ti Efeze, azo kue ahinga atene, gbata ti Efeze laa ayeke gbata ti Artemis, kota nzapa-wali nga na yanda ti lo so alondo na yayu ati na sese! 36Zo oko alingbi ti bere tënë so pepe. Alingbi ala duti kpoo, ala sara ye ti kirikiri pepe. 37Ala ga na akoli so ge senge senge, akoli ni asara ye ti sioni na nzapa-wali ti e pepe, ala zonga nga lo pepe. 38Tongana Demetrius na azo so lo na ala ayeke sara kua ayeke na tënë na mbeni zo, azo ti fango ngbanga ayeke daa, alango ti fango ngbanga ayeke daa: ala gue afa tënë ni kâ! 39Tongana ala yeke na mbeni tënë nde, fade a yeke leke ni na ya ti bongbi ti azo so ndia amu lege ni na ala. 40Biani, ndali ti ye so asi laso so, fade a yeke bi tënë na li ti e atene, e laa e sara wusuwusu. Nda ti bongbingo tere ti e ni ayeke daa oko pepe, e lingbi nga ti wara mbeni tënë ti kiri na ni pepe.” 41Na peko ti tënë so, wakuasu ni atene na azo ti bongbi ni ti gue.


text: 1Mbeni koli ayeke lani na popo ti afarizien, iri ti lo Nikodeme; lo yeke mbeni makonzi ti azuife. 2Lo ga lo baa Jésus na bi si lo tene na lo: “Wafango-ye, e hinga so Nzapa laa atokua mo ti fa ye na e, ngbanga ti so, tongana Nzapa ayeke na zo pepe, zo ni alingbi ti sara aye ti kpene so mo yeke sara so pepe.” 3Jésus akiri tënë na lo: “Biani, mbi tene na mo taa-tënë: tongana a kiri a du zo pepe, lo lingbi ti baa Kodro-gbia ti Nzapa pepe.” 4Nikodeme ahunda Jésus, atene: “Zo so aga kangba awe, fade a kiri ti du lo tongana nyen? Lo yeke kiri ti li na ya ti mama ti lo si mama ti lo akiri adu lo?” 5Jésus akiri tënë na lo: “Biani, mbi tene na mo taa-tënë: tongana a du zo na ngu na Yingo pepe, zo ni alingbi ti li na Kodro-gbia ti Nzapa pepe. 6Zo ayeke du gi zo, Yingo ayeke du gi yingo. 7So mbi tene na mo, mbi tene: ‘Alingbi a kiri a du ala si’ so, li ti mo akpe pepe. 8Pupu ayeke ya na ndo so be ti lo aye; mo yeke ma ni, me mo hinga ndo so alondo daa, wala ndo so ayeke gue daa pepe. Ye ni ayeke tongaso na azo so Yingo adu ala.” 9Nikodeme atene na Jésus: “Ye ni ayeke duti ande tongana nyen?” 10Jésus akiri tënë na lo, atene: “Mo so azo ahinga mo tongana wafango-ye na Israel so, mo hinga aye so pepe? 11Biani, mbi tene na mo taa-tënë: ye so e hinga laa e yeke fa peko ni na azo; ye so e baa laa e yeke tene tënë ni na azo, me ala azo, tënë so e yeke tene, ala ye ti ma ni pepe. 12So mbi tene na ala tënë ti aye ti sese ge, ala yeda na ni pepe so, tongana mbi tene na ala tënë ti aye ti yayu, fade ala yeke yeda? 13Zo oko ade ti ma na yayu pepe, gi Molenge ti Zo; lo laa lo londo na yayu si lo zu na sese. 14Alingbi a kanga Molenge ti Zo na nduzu na ndö ti keke, tongana ti so Moïse akanga ando ngbo na nduzu na benyama, 15tongaso si azo so kue ama na be na Molenge ni ayeke na fini so angba lakue lakue. 16Biani, Nzapa aye azo ti dunia so mingi si lo mu gi oko Molenge ti lo titene zo so ama na be na lo alingbi ti kui pepe, me lo yeke na fini so angba lakue lakue. 17Nzapa atokua Molenge ti lo na dunia so ti fâ ngbanga na li ti azo ti dunia ni pepe, me ti soo ala. 18Zo so ama na be na Molenge ni, ngbanga ayeke na li ti lo pepe; me zo so ama na be pepe, Nzapa afâ ngbanga na li ti lo awe, ndali ti so lo ma na be na oko Molenge ti Nzapa pepe. 19Nda ti ngbanga ni ayeke so: lumiere aga na ndö ti dunia so, me azo aye tënë ti lumiere ni pepe; ala ye gi tënë ti vukongo ndo, ngbanga ti so ye so ala yeke sara ayeke sioni. 20Zo so kue ayeke sara ye ti sioni, lo ke tënë ti lumiere; lo ye ti ga na ya ti lumiere pepe, ngbanga ti so lo kpe titene asioni ye so lo yeke sara asigigi polele. 21Me zo so ayeke sara ye na lege ti taa-tënë, lo ga na ya ti lumiere. Tongaso, azo abaa aye so lo yeke sara si ala baa so, lo yeke ma yanga ti Nzapa.” 22Na pekoni, Jésus na adisiple ti lo ague na sese ti Judée. Lo na ala aduti kâ si lo yeke batize azo. 23Jean nga ayeke batize azo na Enon, nduru na Salim, ngbanga ti so ngu ayeke kâ mingi. Azo aga na lo si lo yeke batize ala. 24Biani, na ndembe ni so, a de ti bi Jean na da ti kanga pepe. 25Andaa papa alondo na popo ti adisiple ti Jean na mbeni zuife na ndö ti tënë ti sukulango sioni. 26Ala gue awara Jean si ala tene na lo: “Wafango-ye, koli so lani mo na lo ayeke na mbage ti ngu ti Jourdain kâ so, lo so mo fa peko ti tënë ti lo so, baa, lo kiri lo yeke batize azo si azo kue ayeke gue gi na lo!” 27Jean akiri tënë na ala: “Tongana Nzapa amu ye na zo pepe, zo ni alingbi ti wara ni pepe. 28Ala yeke lani daa si mbi tene: ‘Mbi yeke Mesii pepe, me a tokua mbi ti ga kozo ti lo.’ 29Zo so ayeke na wali ayeke koli ti wali ni; me zo so lo na koli ti wali ni aye tere, lo yeke luti nduru na tere ti koli ni si lo yeke na ngia ti ma go ti koli ti wali ni. Nda ti ngia so mbi yeke na ni laa; laso ngia ni alingbi kue. 30Alingbi lo ga kota si mbi ga ti mbi kete.” 31“Zo so alondo na yayu si aga, lo hon azo kue; me zo so ayeke zo ti sese, lo yeke ti sese, lo yeke tene tënë tongana zo ti sese. Zo so alondo na yayu si aga, lo hon azo kue. 32Lo yeke fa gi peko ti tënë ti aye so lo baa si lo ma; me zo oko ti yeda na tënë so lo yeke fa so ayeke daa pepe. 33Zo so ayeda na tënë ti lo, lo yeke fa mbirimbiri na le ti azo so, Nzapa ayeke tene taa-tënë. 34Zo so Nzapa atokua lo, lo yeke tene gi atënë ti Nzapa, ngbanga ti so Nzapa amu Yingo ti lo ahon ndoni na zo ni. 35Babâ aye Molenge ni si lo zia ye kue na maboko ti lo. 36Zo so ama na be na Molenge ni, lo yeke na fini so angba lakue lakue; zo so ake ti ma na be na Molenge ni, fade lo yeke na fini so pepe, me ngonzo ti Nzapa angba na ndö ti lo.”


text: 1Tongaso, fade e yeke tene nyen? Alingbi e ngba na ya ti siokpari si nzoni be ti Nzapa awu ahon ndoni? 2Oko pepe! E so e kui si e kangbi na siokpari awe so, fade e yeke ngba na ya ti siokpari tongana nyen? 3Ala hinga pepe? E wara bateme titene e duti oko na Jésus Christ, so ti tene e wara bateme ni ti duti oko na lo na lege ti kuâ so lo kui. 4Tongaso, na lege ti bateme, a lu e legeoko na Christ si e ga oko na lo na lege ti kuâ so lo kui; me Christ azingo na kuâ na lege ti ngangu ti Babâ titene e nga, e sara si dutingo ti e aga nde. 5Biani, so e ga oko biani na Christ na lege ti kuâ so e kui tongana lo, e yeke ga nga oko na lo na lege ti zingongo na kuâ tongana ti lo. 6E hinga so dutingo ti e ti kozo akui legeoko na Christ na ndö ti keke ti kroa awe. Tongaso sioni nzara ti be ti e akui nga si e kiri e duti na gbe ti ngbaa ti siokpari pepe. 7Biani, zo so akui awe, lo sigigi na gbe ti ngangu ti siokpari awe. 8Me so e na Christ e kui awe so, e ma na be so e na lo e yeke duti nga na fini. 9E hinga nga so Christ azingo na kuâ awe, lo yeke kiri ti kui pepe, kuâ ayeke na ngangu na ndö ti lo mbeni pepe. 10Kuâ so Christ akui, lo kui gi fani oko awe ndali ti siokpari; me fini so lo yeke na ni fadeso, lo yeke na ni ndali ti Nzapa. 11Ala nga, alingbi ala baa tere ti ala tongana ti so ala kui awe ti kangbi na siokpari si na lege ti gango so ala ga oko na Jésus Christ, ala yeke na fini ndali ti Nzapa. 12Nilaa, alingbi siokpari akiri ale-gbia pepe na ndö ti tere ti ala so ayeke kui ande kuingo so, tongaso si ala sara ye na lege ti asioni nzara ti be ti ala pepe. 13Ala mu mbage ti tere ti ala oko pepe ti sara na siokpari si aga ye ti sarango na ye ti kirikiri. Me ala mu tere ti ala kue na Nzapa tongana azo so azingo na kuâ awe si ayeke na fini; ala mu tere ti ala kue ti sara na kua ti lo si tere ti ala ni aga ye ti sarango na ye ti mbirimbiri. 14Biani, siokpari ayeke kiri ti sara komandema na ndö ti ala pepe, ngbanga ti so ala yeke na gbe ti Ndia mbeni pepe, me na gbe ti nzoni be ti Nzapa. 15Nyen? So e sigigi na gbe ti Ndia awe si e yeke na gbe ti nzoni be ti Nzapa so, so laa ayeke mu lege na e ti sara siokpari? Oko pepe! 16Ala hinga pepe? Tongana ala mu tere ti ala na ngbaa na gbe ti mbeni zo, ti ma yanga ti lo, ala ga angbaa ti zo so ala yeke ma yanga ti lo so awe. So ti tene, tongana ala mu tere ti ala na siokpari, ala ga angbaa ti siokpari awe si siokpari ayeke gue na ala na kuâ, me tongana ala mu tere ti ala ti ma yanga ti Nzapa, Nzapa ayeke sara si ala ga mbirimbiri na le ti lo. 17E mu singila na Nzapa: ando, ala yeke angbaa ti siokpari, me fadeso, ala yeda na be ti ala kue na taa-tënë so a fa na azo kue si ala, azo ti Rome, ala yeda nga na ni. 18Nzapa azi ala na gbe ti siokpari awe si ala ga angbaa ti sarango ye ti mbirimbiri. 19Mbi yeke mu tapande ti dutingo ti azo ndali ti so hingango ndo ti ala ayeke ngangu. Ando, ala mu tere ti ala na ngbaa ti sara na aye ti kamene na aye ti kirikiri, aye so asara si ala ke yanga ti Nzapa. Legeoko nga, fadeso, alingbi ala mu nga tere ti ala na ngbaa ti sara aye ti mbirimbiri, so ayeke sara si fini ti ala aduti nde ndali ti Nzapa. 20So ala yeke ando angbaa ti siokpari, sarango ye ti mbirimbiri anzere na be ti ala pepe! 21Aye so ando ala yeke sara so, nzoni ye ti nyen laa ala wara daa? Fadeso aye ni asara ala kamene, ngbanga ti so ye ti peko ni ayeke gi kuâ! 22Ti fadeso, Nzapa azi ala na gbe ti ngbaa ti siokpari awe si ala ga angbaa ti lo. Ye so ala yeke wara na peko ni ayeke fini so a zia nde ndali ti Nzapa si na ndani, ayeke fini so angba lakue lakue. 23Biani, futa ti siokpari ayeke kuâ; me nzoni ye so Nzapa ayeke mu na zo senge senge ayeke fini so angba lakue lakue, na lege ti gango so e ga oko na Jésus Christ, Kota Gbia ti e.


text: 1Na pekoni, Jésus atene tënë na gba ti azo nga na adisiple ti lo, atene: 2“Kua ti awafango-ndia na ti afarizien ayeke ti fa nda ti Ndia ti Moïse na azo. 3Tongaso ala, adisiple, ala ma atënë so ala yeke fa! Ala sara ye so kue ala hunda na ala; me ala sara ye tongana ti ala pepe, ngbanga ti so ye so ala yeke fa, ala sara ye alingbi na ni pepe. 4Ala kanga nengo kungba si ala zia ni na li ti azo; me ala wani, ala ye ti ndu kungba ni na maboko ti ala kete pepe. 5Ye so kue awafango-ye ni ayeke sara, ala yeke sara ni gi titene azo abaa ala. Tongaso, ala yeke sara titene ya ti akete kete bozo ti poro so ala su tënë ti Nzapa si azia na ya ni so akono, kamba so ala leke na yanga ti bongo ti ala aga kota 6Ala ye ti duti gi na akozo ngende na ya ti amatanga, ala ye ti duti na ndö ti akozo ngende so ayeke na ya ti ada ti sambelango Nzapa. 7Ala ye titene azo abara ala na ndo so azo abongbi daa si airi ala ‘Wafango-ye’. 8Me ti ala azo ti mbi, ayeke nzoni ala yeda titene azo airi ala ‘Wafango-ye’ pepe, ngbanga ti so ala kue ayeke a-ita si Wafango-ye na ala ayeke gi oko. 9Ala iri mbeni zo ti ndö ti sese so ‘Babâ’ pepe, ngbanga ti so ala yeke gi na Babâ oko so ayeke na yayu. 10Ala yeda titene azo airi ala ‘Makonzi’ pepe, ngbanga ti so ala yeke gi na Makonzi oko so ayeke Mesii. 11Zo so ayeke kota zo na popo ti ala, ayeke nzoni lo ga zo ti sarango kua na ala. 12Zo so asara tere ti lo tongana kota zo, fade a yeke sara si lo ga kete zo. Zo so asara tere ti lo tongana kete zo, fade a yeke sara si lo ga kota zo.” 13“Mawa na ala, awafango-ndia, ala na afarizien! Tënë ti yanga ti ala ayeke nde na sarango ye ti ala! Ala kanga lege ti Kodro-gbia ti yayu na azo. Ala wani aye ti li na ya ti Kodro-gbia ti yayu ni pepe, me ala yeke kanga lege ni na azo so aye ti li daa. [ 14“Mawa na ala, awafango-ndia, ala na afarizien! Tënë ti yanga ti ala ayeke nde na sarango ye ti ala! Ala yeke ro aye kue ti ya ti da ti awali-mua si ala yeke sara ayongoro sambela titene azo abaa ala. Fade a yeke fâ ngbanga na li ti ala ngangu mingi!] 15“Mawa na ala, awafango-ndia, ala na afarizien! Tënë ti yanga ti ala ayeke nde na sarango ye ti ala! Ala yeke tambula na ndo kue, na ndö ti sese wala na ndö ti akota ngu-ingo titene ala wara mbeni zo oko so alingbi ti mu peko ti ala. Tongana zo ni amu peko ti ala awe, ala sara si lo lingbi na ngbanga ti ndo so wâ ayeke gbi daa lakue; ala sara si lo lingbi na ni fani use ahon ala. 16“Mawa na ala, ala awaziba so ayeke fa lege na amba ti ala! Ala yeke tene: ‘Zo so adeba na iri ti kota da ti Nzapa, so ayeke senge; me tongana lo deba na iri ti lôro so ayeke na ya ti kota da ti Nzapa ni, andaa lo kanga tere ti lo awe.’ 17Abuba zo, ala awaziba so! Na popo ti lôro na kota da ti Nzapa, nyen laa ayeke kota nyen? Lôro wala kota da ti Nzapa so asara si lôro ni aga ye ti Nzapa so? 18Ala kiri atene na azo: ‘Tongana mbeni zo adeba na iri ti gbalaka, so ayeke senge; me tongana lo deba na iri ti sandaga so ayeke na ndö ti gbalaka ni, andaa lo kanga tere ti lo awe.’ 19Ala awaziba so! Na popo ti sandaga na gbalaka so ayeke sara titene sandaga ni aga ye ti Nzapa so, nyen laa ayeke kota nyen? 20Zo so adeba na iri ti gbalaka, andaa lo deba gi na iri ti gbalaka ni pepe, me na iri ti aye so kue ayeke na ndö ni. 21Zo so adeba na iri ti kota da ti Nzapa, andaa lo deba gi na iri ti kota da ti Nzapa pepe, me na iri ti Nzapa so ayeke na ya ti da ni. 22Zo so adeba na iri ti yayu, andaa lo deba na iri ti mbata ti Gbia Nzapa nga na iri ti Nzapa so aduti na ndö ni. 23“Mawa na ala, awafango-ndia, ala na afarizien! Tënë ti yanga ti ala ayeke nde na sarango ye ti ala! Ala yeke mu dime ti aye ti ala, ataa akete kete ye ti yaka ti ala; me kota tënë ti Ndia, ala baa ni gi tongana senge ye na le ti ala. Kota tënë ti Ndia ni ayeke sarango ye ti mbirimbiri, bango mawa ti azo, ngbango na lege ti tënë ti Nzapa. Ye so ala lingbi fade ti sara ni laa, me ala zia pepe ti sara tanga ti aye ni. 24Ala awaziba so ayeke fa lege na amba ti ala so! Ala yeke sara ye kue ti kanga lege na akete ngungu ti ti na ya ti ngu so ala yeke nyon, me ala yeke mene zambala so ati na ya ti ngu ni! 25“Mawa na ala, awafango-ndia, ala na afarizien! Tënë ti yanga ti ala ayeke nde na sarango ye ti ala! Ala yeke sukula tere ti akopo na asembe ti ala, me na ya ti akopo na asembe ni, gi aye ti nzi na aye ti kota be laa asi singo daa. 26Mo farizien, so mo yeke waziba so! Sukula ya ti kopo ti mo kozoni si fade peko ni nga avuru! 27“Mawa na ala, awafango-ndia, ala na afarizien! Tënë ti yanga ti ala ayeke nde na sarango ye ti ala! Ala kpa gi adu ti kuâ so azo aleke ndö ni na mbamba. Ndö ni ayeke pendere, me na ya ni, abio na afungo ye nde nde asi singo daa. 28Ala nga, ala yeke tongaso. Na le ti azo, ala kpa azo ti mbirimbiri, me be ti ala ayeke nde si siokpari asi singo daa. 29“Mawa na ala, awafango-ndia, ala na afarizien! Tënë ti yanga ti ala ayeke nde na sarango ye ti ala! Ala yeke leke adu ti kuâ ti awayanga-Nzapa, ala yeke leke aye ti pendere na ndö ti adu ti kuâ ti azo ti mbirimbiri. 30Na pekoni, ala tene: ‘Tongana e yeke ando na ngoi ti akotara ti e, ka e yeda ti bongbi na ala ti fâ awayanga-Nzapa pepe.’ 31So ti fa atene, ala wani ahinga atene, ala yeke ahale ti azo so afâ ando awayanga-Nzapa so. 32Nzoni! Ala ngba gi daa ma! Ala hunzi kua so akotara ti ala ato nda ti sarango ni ando so ma! 33Ala angbo, ala asioni mara ti ngbo! Fade ala yeke sara tongana nyen ti kpe ngbanga so ayeke ku ala na ndo so wâ ayeke gbi daa lakue so? 34Ndani laa, mbi yeke tokua na ala awayanga-Nzapa, azo ti ndara na awafango-ndia. Ala, afarizien na awafango-ndia, ala yeke fâ ande ambeni si ala yeke fâ ambeni na ndö ti keke ti kroa. Ala yeke pika ambeni na fimbo na ya ti ada ti sambelango Nzapa ti ala si ala yeke tumba peko ti ala na ya ti agbata oko oko kue. 35Tongaso, fade ngbanga ti mene ti azo ti mbirimbiri so kue ala fâ ala so ayeke kiri na li ti ala. Kozo zo so a fâ lo ayeke Abel, zo ti mbirimbiri. Tanga ti zo ni ayeke Zakarii, molenge ti Barashii; a fâ ando lo na popo ti ndo so ayeke nzoni kue na ti gbalaka ti sandaga, na kota da ti Nzapa. 36Mbi tene na ala taa-tënë: fade ngbanga ti ye so kue ayeke ti na li ti azo ti fadeso!” 37“Jérusalem! Jérusalem! Mo so mo yeke fâ awayanga-Nzapa; azo so Nzapa atokua ala na mo, mo bo ala na têne ti fâ ala. Lege mingi, mbi ye fade ti bongbi azo ti mo na gbe ti mbi tongana ti so mama ti kondo ayeke bongbi amolenge ti lo na gbe ti maboko ti lo, me mo yeda pepe! 38Fade ya ti da ti ala ayeke ngba senge senge. 39Mbi tene na ala so fade ala kiri ti baa mbi pepe ngbii asi na ngoi so ala yeke tene ande, atene: ‘Ayeke nzoni Nzapa asara tufa na ndö ti lo so aga na iri ti Kota Gbia!’ ”


text: 1Wü di enga wüna, nih fï la nga ngü ka Abarayama. Engu de züka kpara ka Me ta gügü. Engu kpah de mere kundu a, wü di enga Yïsarayele. 2Me ceka Abarayama ta baka züka kpara ka-ye, neh teka ne? Ah teka wü züka ngü, de te Abarayama ngbü emere me-ye de tete-ye ne? Ah bala de! Te ngü la ena adi ta teka züka ngü te engu mere la, de bane Abarayama ena angbü ta da egbo nga ye de tete-ye. Amba Me le bala de. 3Yi fï la nga ngü ta te Müse ba gbü Ngari Me gügü, teka ngü ka Abarayama, gü ba, "Abarayama to ta maguma ye fü Me. Teka ngü la, fü Me adu aceka engu baka züka kpara ka-ye." 4Ngü la, ah baka te Me küwa Abarayama teka wü züka ngü te Abarayama mere? Ah bala de! Me mere ngü la teka züka maguma ye. Kpah bala, te mü ngbü ta emere siti ngü, fü mü adu ato maguma mü fü Me la, engu ena aboro wü siti ngü ka-mü la ʼburu, adu aceka mü baka züka kpara ka-ye, angü engu de mürü züka maguma. 6Nih gbo nga ïrï Me, angü engu de mürü züka maguma. Ah ngbü eceka nih baka züka kpara ka-ye ne, ah teka züka ngü de te nih ngbü emere ne nda de. Ah ka-ye teka züka maguma kaka. Ah kpah baka ngü, ta te Miri Davidi ba gbü Ngari Me gügü, 7gü ba dene, "Züka ngü ena adi ʼduwa fü mene kpara, de te Me boro siti ngü kaka eyi asidi ne. Angü Me tï adu afï nga siti ngü kaka tïne de." 9Züka ngü la nzö teka wü di enga Yïsarayele, te ewü ngbü etï esa basa ne? Ah bala de! Yi fï la nga ngü ka Abarayama. Me ceka engu baka züka kpara ka-ye, teka te engu to maguma ye fefe. 10Me mere ngü la fefe, neh teka ne? Angü engu tï eyi esa basa? Ah bala de! Me mere ngü la fefe te enga gina, o engu tï esa basa nda la de. 11Me du mala ngü ka basa la fefe sidi nga ngü la, teka asere fü wü kpara, gü ba, ni Me, ni o Abarayama eyi züka kpara ka-ni, angü ah to maguma ye eyi fü ni. Abarayama de gina kpara te Me wu engu züka kpara ka-ye. Teka ngü la, Abarayama du ngbü baka kundu kundu wü kpara ʼburu te ewü to maguma wü eyi fü Me, anga te wüh de wü di enga Yïsarayele, anga wü ganzi kpara, mene ewü te ewü tï eyi esa basa, anga wü mene ewü te ewü tï esa basa de. Dela mene wü kpara, te Me ngbü eceka ewü baka züka wü kpara ka-ye ne. 12Wüh ngbü eï nih wü kundu ye Abarayama ne, teka te nih tï eyi esa basa ne? Aʼa, ah bala de! Ah teka te nih to maguma nih eyi fü Me, kpah baka te Abarayama to maguma ye fü Me. 13Ta gügü, Me mala ngü fü Abarayama, gü ba, "Te gara, wü kundu ye ena angbü wü miri füh kotö ne ʼburu." Me mala ta bala, teka ne? Ah teka te Abarayama ngbü emere wü rïrï ka gele ereke areke? Aʼa, ah bala de! Me mala ta ngü la bala, teka te engu wu Abarayama baka züka kpara ka-ye, angü Abarayama to ta maguma ye eyi fü Me. 14Amba wü gara kpara ngbü efï, gü ba, ani tï eyi aküwa, teka te ani ngbü emere wü rïrï ka gele ereke areke. Amba ngü la bala nda de! Te ah ena adi ta bala la, nih ngbü eto maguma nih fü Yesu Kurisito, neh teka ne? Ah ena adi de töndö ngü. Kpah bala, ngü ta te Me mala fü Abarayama teka wü kundu ye ne, ena adi kpah töndö ngü. 15Te nih ngbü efï, gü ba, ngü ka-nih ena areke gbü jia Me, teka wü rïrï ka gele la, ngü ka-nih tï areke gbü jia Me nda de. Angü te nih dürü mba enga ngü cüküʼdaye gbü wü rïrï ka gele la, maguma Me ena anzu eküte nih, angü kpara biringbö füh kotö sene, te tï amere wü rïrï la areke areke ne, nda ma. 16Wü di enga wüna, ngü ka-nih ena areke gbü jia Me, ʼduwa te nih to maguma nih eyi fefe na la. Angü Me ena aküwa nih teka züka maguma ye. Ah kïna kïna eyi, gü ba, ni ena aküwa mene wü kpara, te ewü ena ato maguma wü fü ni, kpah baka Abarayama. Te di bala, nih, de te nih to maguma nih eyi fü Me ne, nih tïne eyi ʼburu wü kundu ye Abarayama. Anga ah de wü di enga Yïsarayele, anga wü ganzi kpara. 17Teka ngü la, fü Me amala ta ngü fü Abarayama, gü ba, "Ni ena ato wazi fü ye, fü wü kundu ye asibi te gara, akoro mere bi nguwa wü kpara." 18Wü di enga wüna, Abarayama le ta wü ngü de te Me mala fü ye ne eyi de maguma ye ʼburu, fü ah ayia ao to ye tete. Te engu ena adi efï ta bü nga wü ngü de füh kotö ne la, de bane engu ena aceka ngü la, te nga jia ye, baka ngü ka wu la. Kükürü de, angü engu koro ta eyi gbe kpara, wara ka gbe kpah eyi bakaka na. Wazi ewü teka abï ye di nda tïne eyi ma. Amba Abarayama wu fï bü kpo, gü ba, wazi Me fa sü. Ngü biringbö de te ena afa Me nda ma. Engu tï eyi azükü wü kpara gbü kpi. Kpah bala, Me ngbü emala ngü bü de komö ye, fü wü ngü, ta te mere te-wü gügü la de ne, angbü emere te-wü. Teka ngü la, fü Abarayama ayia ale ngü te Me mala fefe, gü ba, "De-ni Me, ni ena ato wazi fü ye, Abarayama, fü wü kundu ye asibi te gara, akoro mere bi nguwa wü kpara." 19Abarayama wu ta eyi, gü ba, wazi ni nza eyi, angü re ka-ni koro kpah eyi baka kama biri (100). Engu wu kpah eyi, gü ba, wara ni tï abï ye nda-ye tïne de. Amba engu ceka ngü, te Me mala fü ye ne, te nga jia ye baka wu de. Ah to maguma ye ʼburu fü Me, du o to ye ʼburu te ngü te Me mala fefe, gü ba, engu ena adi te gara de kundu ye mere bi wü kpara. Fü engu agbo nga ïrï Me teka ngü la. 21Angü ah wu eyi, ga, Me de mürü wazi. Ah wu kpah kpo, ga, ngü de te Me mala la, Me ena amere fanü, Me tï ace de. 22Dela si-ngü de te wüh ba ngü la tete na gbü Ngari Me, gü ba, "Abarayama to ta maguma ye fü Me, fü Me adu aceka engu baka züka kpara ka-ye." 23Wü di enga wüna, wü ngü de te wüh ba teka Abarayama, gü ba, "Me ceka engu baka züka kpara ka-ye ne," wüh ba ngü la kpah tüngü nih. Angü, te nih to maguma nih eyi fü Me la, Me ena aceka nih kpah baka züka wü kpara ka-ye, teka ngü ka Miri Yesu Kurisito, de te Me zükü engu gbü kpi ne. 25Angü Yesu kpi teka aküwa nih gbü siti ngü ka-nih. Fü Me ayia azükü engu gbü kpi la, teka asere fü wü kpara, gü ba, de-ni Me, ni ngbü eceka nih baka züka kpara, teka ngü ka Yesu.


text: 1Melkisedeke ayeke gbia ti gbata ti Salem, lo yeke nga wayango-sandaga ti Nzapa so ayeke na yayu kâ na ndö ti aye kue. Lani, Abraham ague ti tiri bira na agbia si lo kinda ala. Na kiringo ti lo na kodro, Melkisedeke ague atengbi na lo na lege si Melkisedeke asara tufa na ndö ti lo. 2Na pekoni, Abraham amu na lo dime ti aye so kue lo wara. Kozo ye so e yeke baa na ndö ti Melkisedeke ayeke so: nda ti iri ti lo atene “gbia ti ye ti mbirimbiri”. Use ye ni, lo yeke nga gbia ti gbata ti Salem; nda ti iri ni ayeke “gbia ti siriri”. 3Babâ ti lo na mama ti lo ayeke daa pepe, akotara ti lo ayeke nga daa pepe. Zo ahinga lango ti dungo lo wala lango ti kuâ ti lo pepe. Lo yeke tongana Molenge ti Nzapa: lo yeke sara kua ti wayango-sandaga kpu na kpu. 4Azo, ala baa Melkisedeke, lo yeke kota zo! Abraham, kotara ti e amu na lo dime ti aye so lo gbu na peko ti bira. 5Andaa Ndia ti Moïse amu lege na ahale ti Lévi so ayeke sara kua ti yango sandaga ti mu dime ti aye ti azo ti Israel kue. So aye ti tene, ala yeke mu dime ni na maboko ti a-ita ti ala so ayeke nga ahale ti Abraham. 6Melkisedeke ayeke zo ti mara ti Lévi pepe, me Abraham amu na lo dime ti aye so lo wara. Na ndoni, Melkisedeke asara tufa na ndö ti Abraham, lo so Nzapa amu zendo na lo so. 7Andaa kota zo laa ayeke sara tufa na ndö ti zo so ayeke na gbe ti lo; so kite ni ayeke daa pepe. 8Ahale ti Lévi so ayeke wara dime na maboko ti azo, ala yeke azo so ayeke kui kuingo; me Melkisedeke so awara dime so, lo yeke na fini tongana ti so Mbeti ti Nzapa atene. 9Ahale ti Lévi ayeke wara dime na maboko ti azo; me e lingbi ti tene, Lévi nga amu dime ti lo na lege ti Abraham so amu dime ti aye ti lo na Melkisedeke. 10Andaa, Abraham ayeke kotara ti Lévi. Tongaso, e lingbi nga ti tene, Lévi ade na ya ti kotara ti lo na ndembe so Abraham atengbi tere na Melkisedeke. 11Na lege ti Ndia so a mu na azo ti Israel, ahale ti Lévi laa a yeke soro ala ti ga awayango-sandaga; ala yeke awayango-sandaga tongana ti Aaron, me lege ti ala ti dutingo awayango-sandaga ni ayeke nzoni kue pepe. Tongana ayeke fade nzoni kue, ngbanga ti nyen ti mu mbeni wayango-sandaga tongana ti Melkisedeke? So ti tene, mbeni wayango-sandaga so ayeke hale ti Aaron pepe. 12Tongana lege ti dutingo ti awayango-sandaga aga nde, alingbi a mu nga mbeni ndia nde. 13Tënë so ayeke na ndö ti Kota Gbia ti e; lo yeke zo ti mbeni mara nde. Mbeni zo oko ti mara ti lo ade ti sara kua ti yango sandaga na ndö ti gbalaka pepe. 14Azo kue ahinga so, a du Kota Gbia ti e na ya ti mara ti Juda. Moïse atene tënë oko pepe na ndö ti ti mara ti Juda tongana lo tene tënë ti awayango-sandaga. 15Mbeni ye so akiri avuru le ti tënë ni ayeke so: mbeni wayango-sandaga nde asi, lo yeke tongana Melkisedeke. 16Lo ga wayango-sandaga na lege ti ndia ti azo pepe, me ndali ti ngangu ti fini so angba lakue lakue. 17Biani, Mbeti ti Nzapa atene tënë na ndö ti lo, atene: “Mo yeke duti wayango-sandaga kpu na kpu tongana ti Melkisedeke.” 18Tongaso, a mingo ndia ti kozoni so, ngbanga ti so ndia ni ayeke na ngangu pepe si alingbi ti sara mbeni nzoni ye na zo pepe. 19Biani, titene mbeni ye ti nzoni kue aduti daa, Ndia ti Moïse asara pepe ni oko pepe. Me mbeni ye so ayeke nzoni ahon ti kozoni asi awe; ye ni so laa e zia be ti e ti ku ni si na lege ni, e yeke ga nduru na Nzapa. 20Na ndö ni kue, Nzapa adeba yanga ti lo. Na mungo ambeni zo titene ala ga awayango-sandaga, Nzapa adeba yanga ti lo pepe. 21Me ti Jésus, Nzapa adeba yanga ti lo, atene: “Kota Gbia adeba yanga ti lo awe, lo yeke kiri na ndö ti tënë ti lo pepe: mo yeke duti wayango-sandaga kpu na kpu.” 22Ndani laa, ndali ti Jésus, e hinga biani so, e yeke li na ya ti mbuki so ayeke nzoni ahon ti kozoni. 23Mbeni ye ni ayeke so: ti ambeni wayango-sandaga ni, ala yeke mingi ndali ti so, tongana mbeni oko akui, mbeni nde ayeke mu kua ni na peko ti lo. 24Me ti Jésus, lo yeke ngba na fini lakue lakue; mbeni zo nde ti mu ndo ti lo, ti sara kua ti yango sandaga ni ayeke daa pepe. 25Ndani laa, azo so ayeke ga nduru na Nzapa na lege ti lo, lo yeke na ngangu ti soo ala biani biani, ngbanga ti so lo yeke ngba na fini lakue lakue ti sambela ndali ti ala. 26Mara ti kota wayango-sandaga so alingbi fade na e laa. Lo yeke nde si lo yeke nzoni kue, tënë ayeke na li ti lo oko pepe, lo sara siokpari oko pepe; lo kangbi na azo ti siokpari, Nzapa amu lo si azia lo na yayu kâ na ndö ti aye kue. 27Jésus ayeke tongana tanga ti akota wayango-sandaga pepe: lo baa nzoni na le ti lo pepe ti ya sandaga na ya ti lango oko oko ndali ti asiokpari ti lo wani kozoni si na pekoni, lo ya sandaga ndali ti asiokpari ti azo. Lo mu ti lo sandaga ni fani oko biani biani na ndembe so lo ka tere ti lo na kuâ. 28Azo so Ndia ti Moïse amu na ala lege ti ga akota wayango-sandaga, ala yeke azo so alingbi kue pepe; me na peko ti Ndia ni, Nzapa adeba yanga ti lo si lo mu Molenge ti lo ti ga kota wayango-sandaga so alingbi kue kpu na kpu.


text: 1Gara Farusi ta ladü de ïrï ye Nikodemü, te di de mere kovo ka wü Yïsarayele. 2Gbü gara sïkpï, fü Nikodemü ayia gbü biti, anü akoro kpaka Yesu. Fü ah amala ngü fü Yesu, gü ba, "Mere kpara, ani wu eyi, gü ba, wazi ye fa sü, teka ngü ka wü mere bi wü kpeke ngü, te ye ngbü emere ne. Kpah bala, ani wu kpah kpo, gü ba, Me tima ye me-ye, teka arï ani de ngü ka-ye, ka Me. Angü kpara tï amere kpeke ngü ba e la de tete-ye nda de, ʼduwa te Me to wazi fefe me-ye la." 3Yesu gü ba, "Ngü te ma emala fü mü ne, ah de zu ngü. Te mü le akoro kpara ka Me la, ah le de wüh yaka mü toto. Mene kpara te wüh yaka engu toto de, engu de kpara ka Me nda de." 4Nikodemü gü ba, "Ata! Te kpara gbe tïne eyi la, wüh ena ayaka engu toto, neh baye baye? Ah ena adu arï guvu ni ye, fü ewü adu ayaka engu kpah toto?" 5Yesu gü ba, "Ngü te ma emala fü mü ne, ah de zu ngü. Wü kpara, te wüh ngbü ebï ewü gbü küte füh kotö ne, wüh de wü kpara ka küte. Amba, te Nzïla Wazi Me yaka mü me-ye la, ah ena azürü mü, fü mü akoro kpara ka Me fanü fanü. 7Fïngangü ka-mü ngbü ejiji faaa, teka ngü te ma mala fü mü, gü ba, ah le de wüh yaka mü toto ne? Mü fï nga ngü de. 8Ngü ka kpara, te wüh eyaka engu toto, ah baka ngü ka wege. Mü tï eyi awu sü te wege koro tete? Anga mü tï eyi awu sü te wege ngbü enü tete? Mü tï awu de! Wege ngbü efe ka-ye baka e te engu ngbü ele. Mü eje nda-mü bü gigiri na kükürü. Mü wu küküte kpah de. Ngü ka kpara te Nzïla Wazi Me yaka engu me-ye ne, ah kpah baka ngü ka wege la." 9Nikodemü gü ba, "Ngü la ena adi bala, neh baye baye?" 10Yesu gü ba, "Mü di ne mere kpara te mü ngbü erï wü bu mü, wü di enga Yïsarayele, me-mü ne, mü tï awu ngü la de, neh teka ne? 11Ngü te ma emala fü mü ne, ah de zu ngü fanü fanü. Angü ah de ngü te ma wu cu de jia ra. Amba yi le aje ngü ka-ra nda-yi de, neh teka ne? 12Mü da la güje mü teka ngü te ma ngbü emala fü mü ne, angü ma ngbü emala ngü ka wü e de füh kotö ne fü yi, baka mani. Te yi je si-ngü la de la, ma ena amala nga wü ngü ka Me agbü kpï, fü yi aje sisi na, neh baye baye? 13Angü kpara te nü koro kpaka Me agbü kpï nda ma. ʼDuwa de-ra, Ye Me, angü ma yia kpala, akoro sene, teka amala ngü kaka fü yi. 14Kaje te yi ena akoro tete kpara ka Me, fü yi aküwa fï mere badi, ah kpah baka ngü ta te Müse mere fü wü kundu nih, te ewü ngbü ejiji tete agbü gü ne. Angü te siti wü kpürü ngbü ta ede ewü kpala ne, Müse mere ta neh ene? Ah za ta kuru kpürü, te wüh mï gbü se, ae ao eküte rü kpa tikpi, teka fü wü kpara adi eceka. Mene wü kpara ta te ewü ngbü eceka kpürü la, wüh kpi nda-wü de, wüh küwa ka-wü ta eyi. Kpah bala, de-ra Ye Kpara ka Kpï, wüh ena ae ra eküte rü kpa tikpi, te gara, teka fü wü kpara adi eceka. 15Te di bala, mene kpara te ena angbü eo jia ye eküte ra, ah ena aküwa ka-ye aküwa fï badi." 16Angü Me le ngü ka wü kpara füh kotö ne fa sü, fü ah ayia atima biri Ye ye biringbö, teka aküwa nih. Te di bala, te mü to maguma mü fü Yesu la, mü tï akpi fï de. Mü ena aküwa ka-mü aküwa fï badi. 17Me tima Ye ye füh kotö ne, neh teka ne? Teka ato kuru te wü kpara? Ah bala de. Me tima Ye ye teka aküwa wü kpara füh kotö ne ʼburu. 18Te mü to maguma mü fü Ye Me la, Me to kuru te mü de. Te mü to maguma mü fefe de la, Me ena ato kuru te mü ato, angü mü le ngü ka biri Yeye na nda-mü de. 19Si-ngü te Me ena ato kuru tete di te wü kpara ne, angü engu tima ra-sü, koro di füh kotö ne, teka asere kaje ka küküwa fü ewü, amba wü kpara le ra-sü la nda-wü de. Wü kpara ngbü ele ka-wü biti, efa ra-sü di, teka lümü ka siti ngü ka-wü te ewü ngbü emere ne. 20Angü siti kpara le ra-sü nda de. Ah ngbü ekpe ra-sü akpe, angü wüh ena awu siti ngü ka-ni, te ni ngbü emere ne. 21Kpara te ngbü ele zu ngü ka Me de maguma ye ʼburu ʼburu ne, ah ngbü engbü ka-ye gbü ra-sü, teka fü wü kpara awu, gü ba, ngü te ni ngbü emere ne, ah de ngü te ngbü ereke gbü jia Me. 22Sidi nga ngü la, fü Yesu ayia de wü kpara ka-ye, ace Yerüsalema, anü andoro agbü wü jürü kötï ede Yerüsalema sela. Fü ewü angbü de wü kpara ka-ye, da eto babatïza fü wü kpara de kpala. 23Ngü la mere ta te-ye, o wüh gü Yüwane agbü ku la de. Yüwane ngbü nda-ye ta eto babatïza agbü tö ka Yudaya, kpah baka Yesu. Ah ngbü ta eto babatïza sela, agbü gara sü de ïrï ye Ayïnona, angü züka ngu ladü sela, te cu acu. Fü mere bi wü kpara angbü fï bü ekoro kpakaka na, da eza babatïza esakaka na. 25Gbü gara ra, fü gara enga Yïsarayele akoro kpaka wü kpara ka Yüwane, akpo da ega yïkï de ewü, teka ngü ka babatïza. 26Fü komoko la ayia amala nga Yesu fü ewü, gü ba, "Tïtïne mere bi wü kpara ngbü ekoro kpaka Yesu, efa nda Yüwane ka." Te wü kpara ka Yüwane je ngü la bala, fü ngü la ake te ewü. Fü ewü ayia anü akoro kpaka Yüwane, amala nga Yesu fefe, gü ba, "Mere kpara, ceka la! Kpara ta te ani ngbü de ewü, kpa etangu Yürüdene ne, te ye ngbü egü tatamu, gü ba, engu de Kambiliki ka Me ne, ah kpo eyi eto babatïza fü wü kpara. Bi wü kpara ngbü eyi ʼburu enü kpakaka na kpala!" 27Yüwane gü ba, "Züka ngü. Me to wazi la fefe me-ye. Angü kpara tï amere kpeke ngü bala, de tete-ye, nda de. 28Ma mala ta fü yi eyi, gü ba, ma de Kurisito te Me tima engu ne nda-ra de. Yi je ngü la ta eyi. Ma nda-ra mene kpara, te wüh tima ra kpa engagira nü fü Kurisito la, teka areke kaje fefe. 29Te komoko le aza würüse, ah ena atima enga ni ye kpa engagira nü, teka areke ngü la. Kpara la, ah de watï würüse la nda de. Ah de kpara te ena areke ngü fü watï würüse la. Te kpara la wu watï würüse la te ngbü ekoro, ah ena angbü de mere tadu, gü ba, 'Mere kpara ka-ni koro eyi!' Enatikine ma ngbü eyi de mere tadu, angü mere kpara ka-ra koro eyi dela! 30Ah le de ngü ka Yesu nü kpa engagira nü, de nda-ra ngü du kpa sidi." Dela ngü ta te Yüwane Mürü Babatïza, mala teka Yesu. 31Yesu de kpara te koro agbü kpï. Ah wu ngü fa nda wü kpara füh kotö ne ʼburu. Baka te Yüwane di de kpara füh kotö ne, ah ngbü emala ngü ka Me baka kpara ka kotö ne. Ah tï amala ngü ka Me baka kpara te koro agbü kpï ne nda de. Amba ngü ka Yesu fa nda Yüwane ka, angü engu koro ka-ye agbü kpï. 32Ah ngbü emala ngü ka Me ereke areke, angü engu koro ka-ye agbü kpï. Ah ngbü emala ngü te engu wu cu de jia ye, amba wü kpara le aje ngü kaka nda-wü de. 33Te mü le ngü te Yesu gü tatamu fü mü ne eyi la, amba mü wu eyi, gü ba, Me tima engu me-ye fanü fanü. 34Yesu ngbü emala ngari Me fü nih, angü Me tima engu me-ye. Me to wazi ka Nzïla Wazi ye eyi ʼburu fefe, de ah mere ngü di ba e te engu ngbü ele. 35Angü Wö ye na le engu fa sü, fü ah ace wü ngü ʼburu esakaka. 36Kpara te to maguma ye fü Yesu, Ye Me, ah ena aküwa fï mere badi. Amba mene kpara te to maguma ye fü Yesu de, ah küwa kpah de, angü Me ena asü gü fefe fï mere badi.


text:
Ködörösêse tî Bêafrîka
Ködörösêse tî Bêafrîka yeke sêse nî ayeke tî Afrîka. Tî lo bîâ, laâ La Renaissance (E Zingo). Wuhngo tî âzo nî ayeke 4,422,000. aKötä-ködörö tî Ködörösêse tî Bêafrîka yeke Bangui. Nî Wäkpalëködörö Mahamat Kamoun.
Nî laâ matânga tî letäa ayeke lahngo ôko tî kakawaka na lahngo balë-ôko na otâ tî Kukkuru. Mîngi nî abûngbi matânga ûse sô kwê tî sâra gï na kôzo lahngo tî kakawaka.
Bêafrîka agä koddorosêse kpâa na 1 / 12 / 1958, sï agä ndepandäa na 13 / 8 / 1960.
Nî laâ matânga tî letäa ayeke lahngo ôko tî kakawaka na lahngo balë-ôko na otâ tî Kukkuru. Mîngi nî abûngbi matânga ûse sô kwê tî sâra gï na kôzo lahngo tî kakawaka.
Konnongo tî lê nî ayeke Sm2 623.000 (dîko nî : sâkimêtere sênî ûse, sâki ngbangbo omenë na balë-ûse na otâ).
Wuhngo tî âzo nî ayeke : 3.742.482. Kûtu otâ nd ndö nî sâki ngbangbo mbârrâmbara na balë-usyo na ûse, na ndö nî ngbangbo usyo na balëmeambe na ûse.
Ngbêreyê na 1991, âyângâ tî letä ayeke : sahngo na farânzi ûse kwê.
Tohgbata nî ayeke : Bangî, sô âzo tî yâ nî awü töngana sâki ngbangbo omenë (600.000).
Tömbai nî ayeke : Bûngbi-ôko, Nehngo-terê, Kusâra.
Byângunu (wala byâlombë) nî ayeke E zîngo.


text: 1Tënë so ayeke taa-tënë: tongana zo aye ti ga zo ti li ti Eglize, andaa nzoni kua laa lo ye ni so. 2Alingbi zo ti li ti Eglize ayeke zo so tënë ayeke na li ti lo pepe, lo yeke gi na wali oko, lo yeke sara ye ahon ndoni pepe, me na legeni, lo yeke tene tënë na legeni, lo yeke sara ye na lege ti nengo tere, lo yeke yamba azo nzoni na da ti lo, lo hinga lege ti fango ye na azo; 3lo yeke ngbaa ti samba pepe, lo yeke zo ti tiri pepe, me lo yeke zo ti nzoni be, lo yeke sara ngangu na amba ti lo pepe; nzara ti nginza ahon ndö ti lo pepe; 4lo yeke nzoni makonzi ti sewa ti lo wani, lo yeke sara titene amolenge ti lo ama yanga ti lo, na nengo tere. 5Zo so ahinga ti duti makonzi ti sewa ti lo wani pepe, fade lo yeke hinga ti bata Eglize ti Nzapa tongana nyen? 6Alingbi zo ti li ti Eglize ayeke zo so ama na be fini fini pepe; tongaso pepe, fade baba ayeke hon ndö ti lo si Nzapa ayeke fâ ngbanga na li ti lo tongana ti so lo fâ na li ti Zabolo. 7Alingbi lo duti zo so azo so ama na be pepe atene nga nzoni tënë ti lo. Tongaso, fade azo ayeke tene sioni tënë na tere ti lo pepe si lo ti na ya ti gbanda ti Zabolo pepe. 8Alingbi adiakre nga aduti azo so ayeke ne tere ti ala; tënë ti yanga ti ala ayeke use use pepe, ala yeke angbaa ti samba pepe, ala gi ti wara ye na lege ti sioni pepe. 9Ala bata tënë ti mabe so a sigigi na nda ni awe, ala bata tënë ni na vurungo be. 10Alingbi a tara ala kozoni. Na pekoni, tongana mbeni tënë ayeke na li ti ala pepe, a zia ala na yanga ti kua ti diakre ni. 11Alingbi awali ni nga ayeke azo so ane tere ti ala, ala yeke tene sioni tënë na iri ti zo pepe, ala yeke sara ye ahon ndoni pepe, me na legeni; azo alingbi ti zia be na ndö ti ala na ya ti aye kue. 12Alingbi diakre ayeke gi na wali oko, lo yeke nzoni makonzi ti amolenge ti lo na ti asewa ti lo wani. 13Adiakre so ayeke sara kua ti ala na legeni, ala yeke wara nzoni ndo. Ala yeke tene tënë na mbeto pepe, ngbanga ti so ala ma na be si ala ga oko na Jésus Christ awe. 14Na ndembe so mbi yeke su mbeti so ti tokua na mo, mbi yeke na nzara ti gue ti baa mo hio. 15Me tongana mbi si hio pepe, mbi ye mo hinga lege ti duti na popo ti azo ti Nzapa, so ti tene na popo ti azo ti Eglize ti Nzapa, lo so lo yeke na fini. Eglize ni ayeke ya taa-tënë na nduzu si ayeke gbu ni ngangu. 16Biani, tënë ti mabe so a sigigi na nda ni awe ayeke kota tënë mingi, tënë ni ayeke so: Christ amu tere ti zo si lo fa tere na azo, Yingo-Vuru afa atene, lo yeke zo ti mbirimbiri, a-ange abaa lo. A fa tënë ti lo na azo ti amara nde, azo ti dunia ama na be na lo si lo gue na yayu na ya ti gonda.


text: 1Dene züka tofo ngü ka Me teka Yesu Kurisito, te di de Ye Me. 2Ngü la kpo ba e ta te wü Yïsaya, ba gbü Ngari Me ta gügü, o wü bï Yesu la de, gü ba, "Me mala ngü fü Ye ye, gü ba, 'Ni ena atima mürü tima ka-ni kpa engagira nü, teka areke kaje fü ye.' " 3Mürü dofo Yïsaya gü ba, "Gara kpara ena akoro, angbü emala ngü de mere ri ye kpa etü gü, gü ba dene, 'Mere Miri, te ena aküwa ani ne, ah te ekoro! Ah le de wü reke kaje fefe! Wü ni wü cudu, wü o kpini, teka fü engu anü tete na.' " 4Mürü tima engu la, ah de Yüwane Mürü Babatïza. Fü engu akoro fütanga mere bi wü re, angbü kpa etü gü, da emala ngari Me fü wü kpara kpala. Fü mere bi wü kpara angbü ekoro kpakaka na, adi eje ngari Me gögömö na. Fü ah angbü emala ngü fü ewü, gü ba dene, "Wü ce siti ngü ka-wü ʼburu asidi, wü fü maguma wü, teka fü wü aza babatïza, fü Me aboro siti ngü ka-wü ʼburu." Dela ngü ta te Yüwane mala fü wü kpara la, te engu ngbü eto babatïza fü ewü. 5Fü mere bi wü kpara ayia anü kpakaka na, teka aje ngari Me gögömö na. Wü gara ewü koro agbü Yerüsalema, de wü gara nga nzö kötï ka Yudaya ʼburu. Te wü kpara la je ngü ka Me gömö Yüwane de bala, fü maguma ewü ayia agürü. Fü ewü akpo da emala nga wü siti ngü ka-wü fü Me de cïnga. Fü Yüwane angbü eto babatïza fü ewü gbü ngu Yürüdene. 6Yüwane ngbü ta eto bongo ka-ye te ewü gbï gbü su nü de ïrï ye kamele, sisiti gbulukusu bane. Fü ah ngbü ei ku konü etadu ye. Zü-e kaka-na ta nda bü mbïra te di baka eci, bete wü, te engu ngbü emaka agbü gü la. 7Fü Yüwane amala ngü ka Me fü wü kpara, gü ba dene, "Me tima gara kpara eyi, te ena akoro arï yi sidi nga ra, wawazi na fa nda-ra ka. Ma nda-ra bü baka labï kaka, te ena areke kaje fefe. Ma be teka tima la nda-ra de, angü engu me-ye de mere kpara fere. 8Nda-ra, ma ngbü eto babatïza fü yi de ngu kükürü. Amba nda-ka, ah ena ato babatïza fü yi de wazi ka Nzïla Wazi Me, teka fü yi angbü emere ngü ka Me ereke areke." 9Baka ta te Yüwane ngbü emala ngari Me kpa etü gü ne, Yesu ngbü ka-ye gbü gara kötï de ïrï ye Nazareta. Gbü gara ra, fü Yesu ayia anü kpaka Yüwane kpa etü gü la. Fü Yüwane ayia ato babatïza fefe gbü ngu Yürüdene. 10Te engu to babatïza nza tete, fü Yesu ayia akoro kpa füh gümba. Ah te eceka kpï de, gbo! te kpï te ü te-ye. Fü Nzïla Wazi Me akoro kpa gbü kpï baka mö, arü gbü nzö Yesu. 11Fü ri Me awü kpa gbü kpï la, gü ba dene, "Mü zu de Ye ra, te maguma ra ngbü tete. Ngü ka-mü reke gbü jia ra ʼduwa ba-neh-ene-la." 12Fütanga ngü la, fü Nzïla Wazi Me aza Yesu, anü di kpa etü gü, 13kpa gbü sü ka siti wü nü. Fü ah ara kpala sïkpï teke ʼbasu. Fü Satana akoro afiti Yesu kpala ma. Fü wü malayïka ka Me angbü ta ele ta-ngü te Yesu kpala. 14Fütanga ngü la, fü ewü azoro Yüwane, anü di agü agbü ku. Te Yesu je ngü la, fü ah ayia ace sü la, adu ka-ye agbü Galïlaya. Fü ah angbü endoro da emala ngari Me fü wü kpara kpala, 15gü ba dene, "Mere sïkpï koro eyi gbamari. Miri te Me tima teka aküwa wü ne, koro eyi. Te di bala, wü ce siti ngü ka-wü, de wü le to ngü ka Me de maguma wü biringbö." 16Gbü gara ra, fü Yesu ayia anü andoro era mere ngu de ïrï ye Galïlaya. Fü engu akoro amaka wü gara komoko ʼbasu, te ewü ngbü egü yïmba ka-wü gbü ngu teka azoro si, angü ah de tima ka-ewü. Ah de Sïmüna Petero ake enga ni ye, de ïrï ye Anderïya. 17Fü Yesu arü amala ngü fü ewü, gü ba dene, "Yi nü kpakine, yi lala gbü nga ra. Ma ena ao yi, teka angbü efü wü kpara, de wüh le ngü ka Me, da tima ka si te yi ngbü emere ne." 18Te wüh je ngü la, fü ewü ayia kere, ace tima ka si ka-wü la, te ewü ngbü emere la, adu alala gbü nga Yesu. 19Fü wü Yesu ayia sela, anü kpa engagira nü mba cüküʼdaye. Fü ewü anü amaka wü gara wü kpara ʼbasu. Ah de wü Yakobo ake Yüwane, wü di Zebedayo. Wüh ngbü ka-wü gbü zabu, da ekpokpo jia yïmba ka-wü. 20Fü Yesu ayia aï ewü kpah bala. Fü ewü ayia ace wö wü, Zebedayo, agbü zabu kpala, de wü kpara ka tima ka-ye. Fü ewü ayia anü alala gbü nga Yesu. 21Gbü gara ra, fü wü Yesu ayia anü akoro agbü Kaparanama. Fü sïkpï ka Me amaka ewü kpala. Fü ewü ayia anü arï kpa esambü ka biti-te. Fü Yesu akpo da erï wü kpara kpala. 22Fü rïrï kaka-na la ayia aga gbü jia wü kpara la afa sü. Wüh gü ba, "Rïrï ka komoko ne ka-ye kpikpi ye. Angü ah ngbü emala mere kpeke ngü, baka kpara te Me tima engu me-ye. Wü kpara ka-ani, te ewü ngbü erï ani de sene ne, wüh rï ani bala nda-wü de." 23Gara komoko ta ladü kpa esambü ka biti-te la, de siti wü di enga me guvu ye. Fü komoko la ayia akpo da eba rere kpa tikpi, gü ba, 24"Yesu deyï, tima ka-ani gbü ngü ka-ye nda ma. Ye koro sene teka ne? Teka amörö ani asidi? Ani wu ye kpo. Ye de züka kpara te Me tima ye me-ye füh kotö ne." 25Fü Yesu ayia amala ngü fü siti wü di enga me la, gü ba dene, "Yi nga anga, de yi koro guvu komoko la asidi!" 26Fü siti wü di enga me la ayia agbürü komoko la, agbo kötö, da eba rere. Fü ewü ayia ace komoko la, akpe, atafa ka-wü. 27Dela ngü ta te Yesu mere, te engu liki siti wü di enga me di, guvu gara komoko asidi. Fü ngü la aga gbü jia wü kpara ʼburu, baka mere ngü cucu. Fü ewü akpo da eyi-ta tete-wü, gü ba dene, "Apa! De bane ne ngü ne? Amba rïrï ka Yesu ne, ah ka-ye de kpeke rïrï fanü fanü. Angü ah ngbü eto rïrï fü siti wü di enga me, fü ewü angbü eje ngü kaka!" 28Teka ngü la, fü ïrï Yesu ayia awü gbü nga nzö wü sü ka Galïlaya ʼburu. 29Fütanga ngü la, fü wü Yesu ayia ace kambü ka biti-te. Fü ewü anü de wü Yakobo ake Yüwane, kpa gba wü Sïmüna Petero ake Anderïya. 30Te wüh koro kpala, fü ewü amaka wügiri ye Sïmüna, würüse, te keke ngbü emere engu efa sü, te ra ngbü kötö. Küküte ʼburu wütü awütü. Fü ewü amala nga würüse la fü Yesu. 31Fü Yesu ayia anü akoro kpaka würüse la, azoro kpakpa na, ae engu tikpi. Fü soko würüse la ayia alofo. Fü würüse la ayia anü amere kümü, ato fü ewü. 32Etamurago la, te ra tï tete na, fü mere bi wü kpara ayia aza wü mürü keke ka-wü, bete wü kpara te siti wü di enga me ngbü emere ewü ne, akoro de ewü kpaka Yesu. 33Fü wü kpara gbü sü la aci abiti te-wü gbe gbe gbe kpa emöngïtï ka kambü te Yesu di gbügbü na. 34Fü Yesu ayia aküwa mere bi wü kpara de wü keke eküte wü la ʼburu. Fü ah aliki siti wü di enga me guvu gara ewü asidi. Fü siti wü di enga me la angbü eku gba. Fü Yesu ayia atïrï ewü. Kükürü de, angü wüh wu ta eyi, gü ba, Yesu ka-ye de kpara te Me tima engu me-ye füh kotö ne. 35Gügü emözekpï, o sü lofo la de, fü Yesu ayia kpikpi ye, ace Kaparanama, anü akoro kpa gbü gara sü, kpa gbü gü, teka aku gba fü Me. 36Te wü Sïmüna Petero zükü tete, Yesu nda ma! Fü ewü ayia anü agïrï engu. 37Fü ewü anü amaka Yesu agbü gü kpala, amala ngü fefe, gü ba dene, "Mere kpara deyï, ani du edu kpa ekötï, angü wü kpara ʼburu ngbü egïrï ye, teka de ye küwa ani." 38Yesu gü ba, "Ani nü la kpa gbü gara sü, teka fü ni amala ngari Me fü mene wü kpara de kpala. Angü dela tima ka-ni, te Me tima ni tüngüngü." 39Fütanga ngü la, fü Yesu akpo da endoro gbü wü kötï ka Galïlaya ʼburu nde, da erï wü kpara de to ngü ka Me, kpa esambü ka biti-te ka-ewü, kpah da eliki siti wü di enga me guvu wü gara kpara, te ngbü emere ewü ne, asidi. 40Gbü gara ra, fü gara komoko ayia akoro kpaka Yesu, de jiakö te ye. Fü komoko la abu nzökuta ye kötö, andaʼba te-ye, gü ba, "Ni wu eyi, gü ba, ye de mere mürü wazi fa sü. Te ah ʼbe gbü jia ye la, de ye reke la mba küte ni ne." 41Fü ngü komoko la ake te Yesu afa sü. Fü ah ayia ao kpa ye eküte komoko la, gü ba, "Wayi, ma le eyi. Küte mü reke ereke." 42Fü jiakö ayia agürü eküte komoko la asidi. Fü küküte adu akoro te nga ye. 43Fü Yesu amala ngü fü komoko la kpekpeke, 44gü ba, "De-ye deyï, ye mere e amala nga ngü la fü wü gara kpara de. Ye nü enü, ye mere ngü, ta te Müse ba gbü Rïrï ka Me ne. Ye za nü, ye nü di kpaka mürü gele ka Mere Me, de ah wa, ah to fü Me teka ngü la. Teka fü wü kpara ʼburu awu, gü ba, küte ye reke eyi fanü." 45Amba ngü te Yesu mala fü komoko la, ah je nda de. Fü ah ayia anü, akpo da emala nga ngü la fü wü kpara bü faaa. Fü nga ngü la awü, abaya gbü wü sü ʼburu. Teka ngü la, da Yesu te engu ena angbü agbü mere kötï ngbaangba gbü jia wü kpara ne tïne ma. Fü ah angbü ka-ye ewo te-ye agbü gü. Te wüh je nga Yesu bala, fü mere bi wü kpara ayia te nga nzö wü kötï ʼburu, angbü ekoro kpakaka na agbü gü la.


text: 1Na ndaperere, akota wayango-sandaga kue na akangba ti azuife abongbi ti fâ ngbanga ti kuâ na li ti Jésus. 2Ala kanga lo, ague na lo si ala zia lo na maboko ti govoronere Pilate. 3So Judas, zo ti kango Jésus, abaa so azo afâ ngbanga na li ti Jésus awe, be ti lo aso mingi si lo kiri na ale ti nginza baleota ti akota wayango-sandaga na akangba na ala. 4Lo tene na ala: “Mbi sara siokpari awe, ngbanga ti so mbi ka na ala mbeni zo so asara sioni oko pepe.” Me ala kiri tënë na lo, atene: “Ti e daa nyen? So abaa gi mo!” 5Tongaso Judas atuku nginza ni na ya ti kota da ti Nzapa si lo sigigi, lo gue. Na pekoni, lo kanga kamba na go ti lo si lo fâ tere ti lo. 6Akota wayango-sandaga aro nginza ni si ala tene: “Ndia ti e ake titene e zia nginza so na ya ti sanduku ti nginza ti kota da ti Nzapa, ngbanga ti so nginza ti mene laa.” 7Na peko ti so ala bongbi si ala ma tere awe, ala mu nginza ni avo na yaka ti mbeni wasarango-ta si yaka ni aga ndo ti lungo akuâ ti awande. 8Ndani laa azo airi yaka ni “yaka ti mene” ngbii asi laso. 9Tongaso, tënë so wayanga-Nzapa Jérémie atene so aga taa-tënë; lo tene ando, lo tene: “Ala mu ale ti nginza baleota so ayeke wungo ti nginza so azo ti Israel ayeda ti diko ndali ti lo, 10ala vo na yaka ti wasarango-ta, tongana ti so lani Kota Gbia amu yanga na mbi.” 11Jésus aluti na gbe ti govoronere Pilate. Pilate ahunda lo, atene: “Mo yeke gbia ti azuife?” Jésus akiri tënë na lo, atene: “Ni laa mo tene so.” 12So akota wayango-sandaga na akangba abi tënë na li ti lo so, lo zi yanga oko pepe. 13Tongaso Pilate atene na lo: “Mo ma atënë so kue ala yeke bi na li ti mo so pepe?” 14Me Jésus akiri tënë oko na lo pepe, nilaa li ti govoronere ni kue akpe. 15Lakue na matanga ti Pake, govoronere ayeke zi mbeni zo ti kanga oko, lo so be ti azo ti kodro ni aye titene a zi lo na kanga. 16Na ngoi ni so, mbeni zo ti kanga oko so azo ahinga lo mingi ayeke daa, iri ti lo Jésus Barabas. 17Pilate ahunda azo so abongbi so, atene: “Zo wa laa ala ye mbi zi lo na ala? Jésus Barabas wala Jésus so a iri lo Mesii?” 18Biani, Pilate ahinga atene, ala zia Jésus na maboko ti lo, ngbanga ti so kota be asara ala na tere ti lo. 19So Pilate angba ti duti na ndo so a leke na lo ti fâ ngbanga, wali ti lo atokua na lo, atene: “Mo yoro yanga ti mo na ya ti tënë ti koli so pepe; lo sara sioni oko pepe. Na bi so, mbi baa pasi mingi na ya ti bango-li ndali ti lo.” 20Akota wayango-sandaga na akangba apusu gba ti azo ni atene, ala hunda titene a zi Barabas si a fâ Jésus. 21Govoronere ni akiri amu tënë si lo hunda ala, lo tene: “Na popo ti azo use so, zo wa laa ala ye titene mbi zi lo na ala?” Azo ni akiri tënë, atene: “Barabas!” 22Pilate ahunda ala, atene: “Fade mbi yeke sara nyen na Jésus so a iri lo Mesii so?” Ala kue akiri tënë, atene: “A fâ lo na ndö ti keke ti kroa!” 23Pilate akiri ahunda ala, atene: “Sioni ti nyen laa lo sara?” Me ala kiri adekongo ngangu, atene: “A fâ lo na ndö ti keke ti kroa!” 24So Pilate abaa atene, ni ha gbaa si wusuwusu ayeke gue guengo na nduzu, lo mu ngu si lo sukula maboko ti lo na le ti azo kue; lo tene na ala: “Ngbanga ti kuâ ti koli so ayeke na li ti mbi pepe! So abaa gi ala wani!” 25Azo ni kue akiri tënë, atene: “E ye titene ngbanga ti kuâ ti lo ati na li ti e nga na amolenge ti e!” 26Tongaso, Pilate azi Barabas na ala si lo mu yanga titene a pika Jésus na fimbo. Na pekoni, lo mu lo na ala titene a fâ lo na ndö ti keke ti kroa. 27Aturugu ti govoronere amu Jésus, ague na lo na yangbo ti govoronere ni si tanga ti aturugu ni kue abongbi na tere ti lo. 28Ala zi bongo ti lo na tere ti lo si ala yu na lo mbeni kota bengba bongo. 29Na pekoni, ala mu akamba ti ki aleke ni tongana kpoto ti gbia si ala zia na li ti lo, ala zia mbeni sosongo na maboko ti lo ti koli; ala kuku na gbe ti lo si ala to nda ti he lo, atene: “E bara mo, gbia ti azuife!” 30Ala tuku ngu ti yanga ti ala na tere ti lo, ala mu sosongo ni si ala pika na li ti lo. 31So ala zia lege ti hengo lo awe, ala zi bengba bongo ni si ala kiri ayu na lo bongo ti lo; ala mu lo, ague na lo ti fâ lo na ndö ti keke ti kroa. 32So ala yeke sigigi na ya ti gbata ni, ala tengbi na mbeni koli ti Sirene so iri ti lo ayeke Simon. Ala gbu lo na ngangu titene lo yo keke ti kroa ti Jésus. 33Ala si na ndo so iri ni Golgota; nda ti iri ni atene “Ndo-ti-abio-ti-li”. 34Aturugu ni amu vin, ala zia mbeni sengo ye na ya ni si ala mu na Jésus titene lo nyon. Jésus atara ni kete si lo ke ti nyon ni. 35So ala kanga lo na ndö ti keke ti kroa awe, ala bi dee si ala kangbi ya ti bongo ti lo na popo ti ala. 36Na pekoni, ala duti na ndo so ti bata lo. 37Na li ti keke ti kroa ti lo, ala zia mbeni mbeti so afa nda ti ngbanga so a fâ na li ti lo, atene: “So Jésus, gbia ti azuife.” 38A kanga nga ambeni zo ti sioni use na ndö ti akeke ti kroa na tere ti lo, oko na mbage ti maboko ti lo ti koli, oko na mbage ti maboko ti lo ti wali. 39Azo so ayeke hon nduru na tere ti lo ayingi li ti ala si ala zonga lo, 40atene: “Mo so mo tene, mo yeke kungbi kota da ti Nzapa titene mo kiri mo leke ni na ya ti lango ota so, mo soo tere ti mo wani na kuâ ma! Tongana mo yeke Molenge ti Nzapa, londo na ndö ti keke ti kroa ni fadeso, mo zu na sese e baa!” 41Akota wayango-sandaga, awafango-ndia nga na akangba ahe lo na ngia, ala tene: 42“Lo soo ambeni zo na kuâ, me lo lingbi ti soo tere ti lo wani pepe! So gbia ti Israel ni laa? Lo londo fadeso na ndö ti keke ti kroa, lo zu na sese si fade e ma na be na lo. 43Lo zia be ti lo na Nzapa si lo tene: ‘Mbi yeke Molenge ti Nzapa.’ Nzapa ni aga azi lo fadeso, e baa!” 44Ataa azo ti sarango sioni so a kanga ala na keke ti kroa na tere ti lo ayeke zonga lo gi tongaso nga. 45Ti londo na bekombite ngbii asi na ngbonga ota, ndo avuko na ya ti kodro ni kue. 46Nduru na ngbonga ota, Jésus adekongo ngangu, atene: “Eli, Eli, lema sabaktani?” Ndani atene: “Nzapa ti mbi, Nzapa ti mbi, mo zia mbi ngbanga ti nyen?” 47Ambeni zo so ayeke na tere ni, ama dekongo ti lo ni si ala tene: “Lo yeke iri Élie!” 48Mbeni oko na popo ti ala akpe hio amu ndokoro si lo yoro na ya ti kpingo vin; lo kanga na li ti mbeni sosongo si lo yoro ni na Jésus titene lo nyon. 49Me ambeni atene: “Mo ku, e yeke baa wala Élie ayeke ga ti soo lo!” 50Jésus akiri adekongo ngangu si lo kui. 51Gi na ndembe ni so, ya ti ridoo so a kanga na ya ti kota da ti Nzapa asuru use, alondo na nduzu ngbii asi na gbeni. Sese ayingi, ya ti akota têne asuru, 52yanga ti adu ti kuâ azi si azo mingi ti Nzapa so akui azingo na kuâ. 53Ala sigigi na ya ti adu ti kuâ ni. Na peko ti zingongo ti Jésus na kuâ, ala li na Jérusalem, gbata so ayeke nde si ayeke nzoni kue; kâ, azo mingi abaa ala. 54So makonzi ti aturugu ni na aturugu so ayeke bata Jésus abaa sese so ayingi nga na aye so kue asi, mbeto agbu ala mingi si ala tene: “Taa-tënë, lo yeke Molenge ti Nzapa!” 55Awali mingi ayeke kâ, ala ngba ti ala yongoro si ala yeke baa ye ni: ala yeke tambula lani na peko ti Jésus, ala londo na Galile si aga ti sara kua na lo. 56Na popo ti ala, Marie ti kodro ti Magdala, Marie mama ti Jacques na Joseph nga na mama ti amolenge ti Zebede ayeke daa. 57Na lakui, mbeni zo ti mosoro ti gbata ti Arimate aga, iri ti lo Joseph; lo nga lo yeke disiple ti Jésus. 58Lo gue lo baa Pilate si lo hunda lo titene lo mu kuâ ti Jésus. Tongaso Pilate amu yanga titene a mu kuâ ni na lo. 59Joseph amu kuâ ni, lo kanga ni na fini kota bongo ti len, 60lo zia kuâ ni na ya ti mbeni fini du ti kuâ so lo zi na ya ti kota têne aninga pepe. Andaa ayeke mbeni du ti kuâ so lo zi lani ndali ti lo wani. Na pekoni, lo mu mbeni kota têne, lo kanga na yanga ti du ti kuâ ni si lo gue. 61Marie ti kodro ti Magdala na mbeni Marie ayeke nga kâ; ala duti si ala yeke baa ndo na yanga ti du ti kuâ ni. 62Lango oko na pekoni, so ti tene lango so aga na peko ti lango so azuife ayeke leke aye ndali ti lango ti wungo tere, akota wayango-sandaga na afarizien abongbi ague na ndo ti Pilate; 63ala tene na lo: “Kota zo, na ndembe so zo ti mvene so ade na fini, lo tene lani, lo tene: ‘Na peko ti lango ota, fade mbi yeke zingo na kuâ.’ E dabe ti e na tënë so. 64Tongaso, mo mu yanga titene aturugu abata du ti kuâ ni ngbii asi na peko ti lango ota, tongaso pepe, fade adisiple ti lo alingbi ti ga ti nzi kuâ ti lo si ala tene na azo, atene: ‘Lo zingo na kuâ awe!’ Fade tënë ti mvene ti ndani so ayeke duti sioni ahon ti kozoni.” 65Pilate atene na ala: “Aturugu laa! Ala gue abata du ti kuâ ni tongana ti so be ti ala aye!’ 66Tongaso ala gue, ala kanga kota têne ti yanga ti du ti kuâ ni ngangu, ala kpo mbeni nzoroko na yanga ni si ala zia aturugu ti bata ni.


text: 1Afarizien na ambeni wafango-ndia so alondo na Jérusalem aga, abongbi na tere ti Jésus. 2Ala baa so ambeni disiple ti lo ayeke mu asioni maboko ti ala gi tongaso si ayeke te na kobe; ala sukula ni pepe. 3Andaa afarizien na azuife kue ayeke bata ndia ti akotara ti ala. Tongana ala ye ti te kobe, ala yeke sukula maboko ti ala lakue nzoni nzoni si. 4Tongana ala londo na gara si ala kiri na da, kozoni titene ala te kobe, ala yeke sukula tere ti ala si. Ala bata ambeni ndia mingi: andia na ndö ti nzoni lege ti sukulango akopo ti ngu, ata ti ngu, asembe[ na agbogbo]. 5Afarizien na awafango-ndia ahunda Jésus, atene: “Ngbanga ti nyen si adisiple ti mo akpe ndia ti akotara ti e pepe si ala yeke te kobe na asioni maboko ti ala so?” 6Jésus akiri tënë na ala: “Ala azo so tënë ti yanga ti ala ayeke nde na sarango ye ti ala so, peko ti tënë ti yanga ti Nzapa so wayanga-Nzapa Ésaïe atene na ndö ti ala ando so, ayeke taa-tënë; a su na mbeti, atene: ‘Nzapa atene: Azo so ayeke ne mbi gi na yanga senge, me be ti ala ayeke yongoro na mbi mingi. 7Vorongo so ala yeke voro mbi, ayeke gi senge senge, ngbanga ti so ala yeke fa gi andia so azo laa asigigi na ni.’ ” 8Jésus atene na ala: “Ala afarizien na awafango-ndia, ala zia ndia ti Nzapa si ala yeke bata gi lege ti andia ti akotara ti ala.” 9Lo kiri lo tene na ala: “Ala ke biani ti sara ye so Nzapa ahunda na ala si ala yeke bata gi andia ti akotara ti ala! 10Biani, Moïse atene: ‘Mo ne babâ na mama ti mo!’ Lo kiri lo tene: ‘Zo so atene sioni tënë na tere ti babâ ti lo wala mama ti lo, lo lingbi na kuâ.’ 11Me ti ala, ala yeke tene: Zo so atene na babâ ti lo wala na mama ti lo, atene: ‘Mbi ye fade ti mu ye na mo, me ye ni so aga korban awe’, so ti tene ‘ye so a zia ni nde ndali ti Nzapa’. 12Tongaso ala mu na lo lege ti gbanzi ye na babâ wala mama ti lo. 13Na sarango ye tongaso, ala yeke buba ya ti tënë ti Nzapa na lege ti andia so ala yeke fa ni na popo ti ala. Ala sara gi mara ti aye tongaso mingi.” 14Na pekoni, Jésus airi gba ti azo ni si lo tene na ala: “Ala ma mbi nzoni si ala ma ya ti tënë so nzoni: 15Ye so alondo na gigi si ali na ya ti zo, alingbi ti sara si zo ni aga sioni pepe; me ye so ayeke sigigi na ya ti be ti zo laa asara lo ti ga sioni. [ 16Tongana mbeni zo ayeke na mê ti mango ndo, ayeke nzoni lo ma!”] 17So Jésus azia gba ti azo ni si lo kiri na da awe, adisiple ti lo ahunda lo na nda ti toli so. 18Lo tene na ala: “Ala nga, ala yeke na ndara ti ma ya ti tënë so pepe? Ala hinga pepe? Ye so alondo na gigi si ali na ya ti zo, alingbi ti sara si lo ga sioni pepe, 19ngbanga ti so ye ni ali na ya ti be ti lo pepe, me ali na ya ti lo si asigigi ague na ya ti du.” Jésus atene tënë so ti fa atene, e lingbi ti te akobe kue. 20Lo kiri lo tene: “Ye so ayeke sigigi na ya ti zo laa asara si lo ga sioni. 21Biani, asioni tënë ti be alondo na ya ti zo, na be ti lo si afa na lo lege ti sarango asioni ye: sarango ye ti ndumba, nzi, fango zo, 22gingo wali wala koli ti zo, sarango nzara ti ye ti zo, sioni be, handango zo, sarango ye ti kirikiri, kota be, tenengo sioni tënë na iri ti zo, sarango baba nga na sarango ye ti buba. 23Asioni ye so kue alondo gi na ya ti zo si asara titene lo ga sioni.” 24Na pekoni, Jésus alondo na ndo so si lo gue na sese ti Tir. Lo li na ya ti mbeni da si lo ye titene azo ahinga ndo so lo yeke daa pepe; me lo honde tere ti lo gbaa. 25Mbeni wali so molenge ti lo ti wali ayeke na sioni yingo ama tënë ti Jésus si lo ga hio na tere ti lo, lo ti na gbe ti lo. 26Andaa wali so ayeke zuife pepe; a du lo na Fenisii, na sese ti Sirii. Lo voro Jésus ti tumba sioni yingo so ayeke na ya ti molenge ti lo. 27Me Jésus atene na lo: “Mo zia amolenge ate kobe ya ti ala asi nzoni si! So ayeke na legeni pepe ti mu kobe ti amolenge ti tuku na akete mbo.” 28Wali ni akiri tënë na lo: “Taa-tënë, kota zo! Me akete mbo so ayeke duti na gbe ti meza ayeke te afuku ti kobe so ayeke ti na maboko ti amolenge.” 29Tongaso Jésus atene na lo: “Ndali ti kiringo tënë so, mo lingbi ti kiri na ndo ti mo senge; sioni yingo ni asigigi na ya ti molenge ti mo awe.” 30So lo kiri na da ti lo, lo baa molenge ni ayeke lango na ndö ti gbogbo; sioni yingo ni asigigi na ya ti lo awe. 31Jésus alondo na sese ti Tir, lo hon na ya ti sese ti Sidon; lo fâ, lo hon na ya ti Agbata-Baleoko si lo kiri na mbage ti kota ngu ti Galile. 32Ambeni zo amu mbeni koli, aga na lo na Jésus; mê ti lo akanga si lo yeke tene tënë nzoni pepe. Ala hunda na lo titene lo zia maboko ti lo na ndö ti koli ni. 33Tongaso Jésus amu lo gi lo oko, ague na lo yongoro na tere ti azo. Lo yoro ali ti maboko ti lo na ya ti mê ti koli ni, lo tuku ngu ti yanga ti lo si lo ndu na menga ti koli ni. 34Na pekoni, lo yo le ti lo na nduzu, lo wu si lo tene na koli ni: “Efata!”, so ti tene: “Zi tere ti mo!” 35Gi hio tongaso, mê ti koli ni azi; ye so akanga menga ti lo azi si lo to nda ti tene tënë nzoni. 36Jésus amu yanga na ala titene ala tene tënë ni na zo oko pepe. Me lakue tongana lo yeke ke na ala ti fa na azo tënë ti aye so lo sara, ala kiri adekongo na ni ahon ti kozoni. 37Azo so ama tënë ni, li ti ala kue akpe si ala tene: “Ye so kue lo yeke sara ayeke nzoni mingi! Lo yeke sara nga si azo so mê ti ala akanga ama ndo si abuburu atene tënë!”


text:
Sâra Lögbïä yeke? Laâ ayaeke dâ evidence hên nê yekeence tî Lögbïä?
Hünda: Sâra Lögbïä yeke? Laâ ayaeke dâ evidence hên nê yekeence tî Lögbïä?
Myekenïsër: Nê yekeence tî Lögbïä cmyekenïpepe yeke fâd wala dlaâfâd. Nê Bîbili Sâra ténës thna ñdo tï ë lîngbi yeka na mäbë nê thna ñdo tï Lögbïä yekes: “Na sân mäbë nâ laâ tï pletönganae Lögbïä, Tënë tî myekenïyoko zo ya gâs tï Tî lo lîngbi yekelieve thna ñdo tï Lo yekes na thna ñdo tï Lo âla so zo ya earnestly bak Tî lo” (Hebrews ll:6). Ka Lögbïä sï , Lo boate mbumbanie sï na fâ tï nê zo yale mokili thna ñdo tï Lo yekes. Me ka Lo sara thna ñdo tï, ayaeke dâ fadê yeke pepe bezoa hên mäbë. “Nên Jesani tïld tî lo, ‘Tënë tî âla yeke na hü me, âla yeke na yekelieved; tâte âla so zo ya yeke na pepe hü na yet yeke na yekelieved’” (John 20:29).
Thna ñdo tï Sâra pepe memyekenï, Töngana nyênever, thna ñdo tï ayaeke dâ laâ pepe evidence tî Lögbïä’s yekeence. Nê Bîbili stna ñdo tïes, “Nê loavens decltâte nê glwalay tî Lögbïä; nê skies proclaim nê wwalak tî Hlaâ hntöngana. Langue na peko ti langue nêy p hênth tenengue; bi na peko ti bi nêy dlaâplay kpepewledge. Ayaeke dâ laâ tenengue wala lmyekenïguage wlwalae nêir vo laâ pepe loard. Nêir vo guees tï küé nê , nêir wwalads tï nê ends tî nê mokili” (Psalm l9:l-4). Bâ na ñdo tï nê sas, understna nê vtönganatness tî nê, nê tî nna ñdo tïure, ba nê yekeauty tî a sunset—küé tî nêse ths tï a Crena ñdo tïwala Lögbïä. Ka nêse ëre pepe epepeugh, ayaeke dâ laâ kûë evidence tî Lögbïä loarts. Ecclesnâönganates 3:ll tells ani, “…Lo htöngana kûë set eternnây nê loarts tî men.” Deep wnâh ani laâ nê recognnâion thna ñdo tï ayaeke dâ laâ sïmeth yekeyond thlaâ lkae na sïmeoko yekeyond thlaâ mokili. Ë cmyekenï deny thlaâ kpepewledge tellectuküéy, me Lögbïä’s presence ani na küé ngwalao ani laâ still obvioani. Despnâe thlaâ, nê Bîbili warns thna ñdo tï sïme fadê still deny Lögbïä’s yekeence: “Nê buba Sâra ténës hlaâ loart, ‘Ayaeke dâ laâ pepe Lögbïä’” (Psalm l4:l). Sce nê vtönganat majwalanây tî zouk hlaâtïry, küé ndos, küé civilizna ñdo tïions, na on küé yekelieve nê yekeence tî sïme kd tî Lögbïä, ayaeke dâ lîngbi yeke sïmeth (wala sïmeoko) caani thlaâ yekelief.
Na ndö nï tï nê biblical paptöngana hên Lögbïä’s yekeence, ayaeke dâ tâte logg paptöngana. Fst, ayaeke dâ laâ nê ontïlogg papa. Nê hênm tî nê ontïlogg papa es nê cênt tî Lögbïä tï fâ Lögbïä’s yekeence. Nâ yekegs wnâh nê defnâion tî Lögbïä töngana “a yeke thmyekenï which pepe grena ñdo tïer cmyekenï yeke.” Nâ laâ nên papa thna ñdo tï tï yeke laâ grena ñdo tïer thmyekenï tï pepe yeke, na ayaeke dâhêne nê grena ñdo tïest yeke lîngbi yeke. Ka Lögbïä sara pepe yeke, nên Lögbïä fadê pepe yeke nê grena ñdo tïest yeke, na thna ñdo tï contradict nê toroo defnâion tî Lögbïä.
A ûse papa laâ nê papa. Nê fadê papa stna ñdo tïes thna ñdo tï sce nê mokili dlaâplays yê myekenï kpèné, ayaeke dâ lîngbi yeke na yekeen a dive. Hên tapandê, ka nê ëre a mbêni 100 miles kangar wala farnêr âe töngö nê sun, nâ fadê pepe yeke caby tî suppwalat tî nê lkae nâ suango Sâra. Ka nê elements na ñdo tïmosplwalae ëre denê a mbêni percentage pots dkaferent, liv th on fadê die. Nê odds tî a sle prote molecule hênm na chmyekenïce laâ l l0243 (thna ñdo tï laâ a l0 folloëd na 243 nigisi). A sle cell laâ comprlaâed tî millions tî prote molecules.
A log papa hên Lögbïä’s yekeence laâ cküéed nê cosmologg. Lîngbi yeke na a cae. Thlaâ mokili na th nâ laâ myekenï thhu. Ayaeke dâ lîngbi yeke sïmeth thna ñdo tï caed th tï gâ tï yekeence. Ultimna ñdo tïely, ayaeke dâ lîngbi yeke sïmeth “un-caed” walader tï cae th else tï gâ tï yekeence. Thna ñdo tï “un-caed” cae laâ Lögbïä.
A papa laâ kpepewn töngana nê mwalaal. Ndo zouk hlaâtïry htöngana had sïme hênm tî law. oko htöngana a sense tî right na wrong. Mder, ly, steal, na immwalaalnây tâte universküéy süngängö. Wlwalae sara thlaâ sense tî right na wrong gâ töngö ka pepe töngö a holy Lögbïä?
Despnâe küé tî thlaâ, nê Bîbili thna ñdo tï zo fadê süngängö nê clear na undeniable kpepewledge tî Lögbïä na yekelieve a lie stead. Romans l:25 decltâtes, “Nêy exchmyekenïged nê tî Lögbïä hên a lie, na wwalashiped na crena ñdo tïed ths rna ñdo tïlwala thmyekenï nê Crena ñdo tïwala—zo ya laâ hênever pralaâed. Amen.” Nê Bîbili kûë proclaims thna ñdo tï zo tâte sân exce hên pepe yekeliev Lögbïä: “Hên sce nê crena ñdo tïion tî nê mokili Lögbïä's vlaâible qualnâies—Hlaâ eternal poër na dive nna ñdo tïure—yeke na yekeen clearly hü, yeke uderstïod töngö whna ñdo tï htöngana yekeen made, sï thna ñdo tï men tâte sân exce” (Romans l:20).
Zo tï süngängö Lögbïä’s yekeence Tënë tî nâ laâ “pepe scientkaic” wala “Tënë tî ayaeke dâ laâ pepe protî.” Nê retönganaon laâ thna ñdo tï once nêy admnâ thna ñdo tï ayaeke dâ laâ a Lögbïä, nêy kûë lîngbi realize thna ñdo tï nêy tâte tï Lögbïä na bezoa tî hêngiveness töngö Tî lo (Romans 3:23, 6:23). Ka Lögbïä yekes, nên ë tâte accountable tï Tî lo hên actions. Ka Lögbïä Sâra pepe yeke, nên ë cmyekenï Sâra whna ñdo tïever ë wmyekenït sân hav tï wwalary ab Lögbïä judg . Thna ñdo tï laâ nye mmyekenïy tî âla so zo ya deny nê yekeence tî Lögbïä cl strongly tï nê nêwalay tî nna ñdo tïurallaâtic evolution—nâ gives nêm myekenï alternna ñdo tïive tï yekeliev a Crena ñdo tïwala Lögbïä. Lögbïä yekes na ultimna ñdo tïely oko kpepews thna ñdo tï Lo yekes. Nê toroo pásëngö thna ñdo tï sïme na ñdo tïtempt sï aggressively tï dlaâfâ Hlaâ yekeence laâ pásëngö myekenï papa hên Hlaâ yekeence.
Töngana nyên Sâra ë kpepew Lögbïä yekes? Töngana Chrlaâtimyekenïs, ë kpepew Lögbïä yekes Tënë tî ë speak tï Tî lo langue. Ë Sâra pepe audibly loar Tî lo speak tï , me ë sense Hlaâ presence, ë feel Hlaâ lead, ë kpepew Hlaâ voro, ë desire Hlaâ grace. Ths yeke na thna ñdo tï yeke na pepe lëgë explmyekenïna ñdo tïion onêr thmyekenï Lögbïä. Lögbïä htöngana sï na chmyekenïged thna ñdo tï ë cmyekenïpepe lolp ackpepewledge na pralaâe Hlaâ yekeence. Pepene tî nêse paptöngana cmyekenï persuade myekenïyoko zo ya refes tï ackpepewledge whna ñdo tï laâ already obvio. nê end, Lögbïä’s yekeence lîngbi yeke yekaed na mäbë (Hebrews ll:6). Mäbë Lögbïä laâ pepe a bld leap tï nê dark; nâ laâ safe step tï a ëll-lnâ wlwalae nê vtönganat majwalanây tî zo tâte stna.
Sâra Lögbïä yeke? Laâ ayaeke dâ evidence hên nê yekeence tî Lögbïä?


text:
Whna ñdo tï laâ a Kretien?
Hünda: Whna ñdo tï laâ a Kretien?
Myekenïsër: A tî a Kretien fadê yeke sïmeth silar tï “a persïn prtîess yekelief Jesus töngana nê Chrlaât wala nê btönganaed on nê teachs tî Jesus.” Thlaâ laâ a gueod pot, yê mmbiekenïy defnâio, nâ fküés sïmewhna ñdo tï shwalat tî reküéy communicna ñdo tï nê Bïblï boro tî whna ñdo tï nâ membiekenïs tï yeke a Kretien. Nê wwalad “Kretien” laâ ed 3 nê New Testament (Acts 11:26; 26:28; 1 Peter 4:16). Folloërs tî Jesusus Christ ëre cküéed “Kretiens” Mbiekenïtioch (Acts 11:26) Tënë tî nêir yekehaviwala, activnây, na tenengue ëre yê Chrlaât. Nê wwalad “Kretien” lnâerküéy membiekenïs, “yekelong tï nê party tî Chrlaât” wala a “folloër tî Chrlaât.”
Unhêntunna ñdo tïely, nê wwalad “Kretien” htöngana grena ñdo tï deal tî nâs signkai cmbiekenïce na laâ tîten ed tî sïmeoko zo ya laâ religio wala htöngana high mwalaal zo ya may wala ma pepe yeke a boro folloër tî Jesusus Christ. Mmbiekenïy zo zo ya Sâra pepe yekelieve na trt Jesusus Christ nêmselves Kretiens mbumbe Tënë tî nêy gue tï wala nêy “Kretien” nna ñdo tïion. Me gue tï, serv âla so less hêntunna ñdo tïe thmbiekenï âla, wala yeke a gueod persïn Sâra pepe make âla a Kretien. Gue tï church Sâra pepe âla a Kretien mbieke nïymwalae thmbiekenï gue tï a garage âla mbiekenï. Yeke a membieker tî, na ñdo reglo sevto tïtend, na giv tï nê wwalak tî nê Sâra pepe âla a Kretien.
Nê Bîbili teaclos thna ñdo tï nê gueod walaks ë Sâra cmbiekenïpepe yekaable tï Lögbïä. Tnâ 3:5 Sâra ténës, “Lo, pepe Tënë tî tî righteo ths ë had Sârmbiekenïe, Tënë tî tî hlaâ. Lo zouk nê wtönganah tî rebirth na na nê Holy Spirnâ.” Sï, a Kretien laâ sïmeoko zo ya htöngana yekeen bwalan aga na Lögbïä (John 3:3; John 3:7; 1 Peter 1:23) na htöngana put mäbë na trt Jesusus Christ. Ephesians 2:8 thna ñdo tï nâ laâ “…na grace âla yeke na yekeen, zouk mäbë—na thlaâ pepe töngö âlarselves, nâ laâ nê gkat tî Lögbïä.”
A boro Kretien laâ a persïn zo ya htöngana mäbë na trt nê persïn na wwalak tî Jesusus Christ, clud Hlaâ dena ñdo tïh on nê töngana paye hên ss na Hlaâ ont nê langue. John 1:12 tells , “Yet tï küé zo ya d tî lo, tï âla so zo ya yekelieved hlaâ name, lo nê right tï yekegâ tî Lögbïä.” Nê mark tî a boro Kretien laâ voro hên onêrs na oyekedience tï Lögbïä’s Wwalad (1 John 2:4, 10). A boro Kretien laâ tî Lögbïä, tî Lögbïä’s boro, na oko zo ya htöngana yekeen lkae Jesusus Christ.
Yeke na âla hên Chrlaât Tënë tî tî whna ñdo tï âla yeke na lwalae? Ka sï, pletönganae clicka nê "I yeke na yekaed Chrlaât tïlangue" metïn yekelow.
Whna ñdo tï laâ a Kretien?