text:
Ubugarariji mw’Ishengero ry’Imana
Iganuke
Igihe nasoma igitabo gishasha ca Bernie Koerselman, citwa Ubugarariji mw’Ishengero ry’Imana, narakozweko cane n’inyigisho ziwe zidasanzwe zerekana ingene Yesu Kristo ari Umwami. Bernie aradoma urutoke ku makosha amwe-amwe y’Ishengero ry’iki gihe. Ndi Umwungere, Umwigisha, Intumwa kuva mu mwaka wa 1970. Narabonye, mur’iyo myaka yose, ingene inyigisho mbi zidahengeshanya kwiha inkumbi mw’ishengero ry’Imana. Ese icompa ukemera akamo ko gutera no gusangangura ibisika vy’inyigisho mbi ziziziye akarere uherereyemwo. Soma Ubugarariji mw’Ishengero ry’Imana ushobore gushikira abantu mu bushobozi bw’ubutumwa bwiza bw’Umwami wacu Yesu Kristo
Chuck King
Umukozi musangiye igikorwa
Bernie Koerselman yanditse iki gitabo mu majambo avunaguye kandi yiyoroheje cane. Es’icompa inyigisho ziri mur’iki gitabo zikigishwa mu mashule yose ya Bibiliya ari kw’isi. Ni hw’abakozi b’Imana biga mashule ya Bibiliya boronka urufatiro rwiza rwo kwubakirako ibikorwa n’amabango yabo yose. Mboneyeho n’akaryo ko gutumira abungere n’abavugabutumwa bo kw’isi ngo basome iki gitabo Ubugarariji mw’Ishengero ry’Imana. Iki gitabo kirashobora guha intumbero nsha abakozi b’Imana batari bake bigatuma haba ikanguro. Nico gituma ishirahamwe ryacu ryita ku rutare kugira iki gitabo Ubugarariji mw’Ishengero ry’Imana gisobanurwe mu ndimi nyinshi, gihabwe abarongozi rukristo bo kw’isi yose. Ese icompa kigashikira amasinzi y’abantu.
David Servant
Umuyobozi w’Ishirahamwe Heaven's Family
Bernie Koerselman yarankurugutuye mur’iki gitabo ciwe. Nayoboye umugwi w’ivugabutumwa mu mabohero n’ibindi bibanza bihuriramwo abantu benshi imyaka irenga 33. Ntaco Ishengero ryo muri Amerika ritakoze rigerageza kuzana ikanguro – ariko vyararitaye ku wamazi. Ryarategetse abakristo kwambara imigufu yanditsweko
« Mbega Yesu yari kuvyifatamwo gute? », ryaratwawe n’ibimenyetso n’ibitangaza vy’ibinyoma, ryarakoresheje ubuhinga ab’isi bakoresha ngo ryirundanirize abanywanyi, arikw’ivyo vyose ntaho vyarishikanye atari k’ukwirundaniriza abakristo b’indyarya na ab’intege nke. Ijambo rya nyuma Yesu yabwiye Ishengero ryiwe ni : « Ni mwihane. » Abantu benshi ntibazi ivyo Yesu yageze abigishwa biwe kwizera no gukora. Ivyo nivyo iki gitabo kitwigisha.
Tom Adcock
Arongoye Ishirahamwe Jesus People Information Center
Ahitwa Sacramento, CA
« Turi mu bihe vy’ubuyobe, aho amasinzi y’abizera ibinyoma biyicariye mw’Ishengero ry’Imana ataco binono nk’urwamfu mu buro, kuko batigeze babirwa ubutumwa bw’ukuri. Hari n’abigisha b’ibinyoma bamaze kwigarurira ibicaniro mu mashengero atari make gushika aho baba babitumwako. Abandi baramaze guhabwa ibibanza vy’icubahiro mu mazu akora canke adandaza inyigisho rukristo, abandi nibo bayobozi bavyo. Nicogituma inyigisho z’ibinyoma zigwirirana cane zigashishikara kuyovya abatari bake mu mashengero y’iki gihe. Ndashima Imana cane kubw’abakozi bayo nka Bernie Koerselman, no kubw’igitabo Ubugarariji mw’Ishengero ry’Imana. Mana mukoreshe ahumure amaso y’abamaze guhuma. »
Ray Comfort
Umwe mu banditse igitabo « The Way of the Master. »
Hari inyigisho y’inkoramutima mur’iki gitabo kidasanzwe. Muri Zaburi 11:3 havuga ngo, « Namb’amatanguriro asambuwe, ivyo umugororotsi yakoze vyapfuye iki? » Ndabingize ngo mushire kuruhande ivyiyumviro vyanyu musome iki gitabo mutagira aho muhengamira. Kirashobora guhindura ivyiyumviro vyanyu ibwina muri vyo. Jewe kubinyerekeye, ndiko ndabona ingene izi nyigisho zigenda zihindura ishengero Imana yampaye kuyobora.
Trent Renner
Umwungere w’Ishengero Parkway
Turi mu bihe bibi cane aho usanga ibicaniro n’intebe z’amashengero menshi zuzuyemwo abantu b’akazuyaze bafise ishusho yo kwubaha Imana ariko bahakana ubushobozi bwakwo. (2 Timoteyo 3:5). Ni urugero rwiza kubavugako bizera Kristo nk’Umwami wabo. Nizo nyigisho Umwami yashize mu mutima w’umukozi wayo Bernie we yanditse n’ubushobozi bwinshi bwo gutahuza no kwemeza impumyi zirongora izindi, impumyi zigishwa n’izindi, ariko kandi yanditse kugira yemeze abizera b’ukuri yuko Kristo ari we soko n’intumbero y’ubuzima bwabo. Nsaba Imana kw’izi nyigisho zishoboza amashengero atari make kugira abigishwa ba Kristo.
Joe Simmons
Yahoze ari Umuyobozi w’Ishirahamwe Navigators of Pacific Areas
Bernie yemezako umuntu wese asaba Imana imbabazi mu kwatura Yesu Kristo nk’Umwami wiwe ariko ntashake kumukorera nk’Umwami wiwe adashobora kuronka inyishu nziza y’amasengesho yiwe. Iyo umuntu atarahitamwo vy’ukuri kwimika Yesu mu buzima bwiwe bwose, naho yokwaturako Yesu ari Umwami wiwe rikarenga ntibishobora kumukiza urubunza rw’Umucamanza Mukuru azocira abantu bose imanza bihwanye n’ivyo bakoze. Ingaruka yavyo zizoba ari akaga k’ibihe bidashira. Igitabo ca Bernie kirabisigura neza hisunzwe ico ivyanditswe vyera vyigisha.
Bernie yashize ahabona ikosha ridasanzwe ry’Ishengero rya none. Koresha iki gitabo Ubugarariji mw’ishengero ry’Imana ushobore gushikira isi n’ubutumwa bw’inkuru nziza ya Yesu kristo.
Harvey Hoekstra
Uwatanguje ishirahamwe – Audio Scriptures International
Ni umumisiyoneri muri Afrika
Iki gitabo canditswe hageze koko. Bernie Koerselman, umwigisha w’ivya Bibiliya n’umushakashatsi mu bijanye n’ubuzima bw’Ishengero n’imico y’abantu, yanditse ivyo azi. N’aho hari hakiri amabanga menshi mu vy’impwemu, Ishengero ryo mur’iki gihe ntaco ryinona. Mbega ni igiki kitagenda neza ? Bernie aradoma urutoke ku gituma nyaco.
Umuntu wese yifuza guhembura no kuremesha umutima wiwe nasome kino gitabo.
Cecil Martens
Umwungere
Umwanditsi w’iki gitabo yigisha atanga ido n’ido y’inkuru yose ashikirije kukw’asanzwe afise ubumenyi budasanzwe mu biharuro, mu vy’ubwenge n’amategeko. Narashoboye kubonana na Bernie Koerselman imbona nk’ubone agatari gate igihe naba muri Nouvelle-Zélande – hagati y’umwaka wa 1992 na 2000 – ntarasubira i Brisbane, muri Australiya, n’ikindi gihe aho yaza kunyumviriza igihe nariko ndigisha mw’ishengero ryitwa Christchurch. Narasohoye zimwe mu nyigisho ziwe mu kinyamakuru cacu citwa - Contending EARNESTLY for THE Faith (CETF). Inyigisho ziwe Ubugarariji mw’Ishengero ry’Imana yazitanguriye aho twese twategerezwa gutangurira—inyifato yacu imbere y’Ijambo ry’Imana – « Ubugarariji butangura igihe umuntu yanse kwemerako Bibiliya ari ukuri.” Mu ntangamarara yiwe ashimikira ku vyo namye nizera kuva kera—Bibiliya ni amajambo yahumetswe n’Imana (ni impwemu z’Imana), arikw’uko guhumekerwa kwayo gutahurika neza muri Kristo. Nuko rero, mu vyo yanditse ku gice ca mbere – Kugarariza Kristo Umwami – ku gice ca kabiri - Kugarariza Amajambo ya Yesu – no ku gice ca 11 - Kwihana, Guhinduka no Kwigisha – aragaragaza no gushimangira inyigisho ziwe. Bernie yavuze ukuri. Itegurire kwemera akamo muterwa. Bernie yemeza ata gushikuza yuko Kristo ari Umwami akadoma urutoke abigisha agakiza gashingiye ku bikorwa. Paul yasenze ati, « urinde ga Mwami? » (Ivyak. 9:6) Ikimenyetso kigaragazako yihanye ni uko yumviye Kristo. Ico nico kimenyetso gitegerezwa kutugaragarako twebe abakijijwe.
Philip Powell
Umuyobozi w’ishirahamwe Christian Witness Ministries (CWM)
UBUGARARIJI mw’Ishengero ry’Imana
Ibindi Bitabo Vyanditswe na Bernie Koerselman
Mubisanga kuri
www.bereanpublishers.com
Igitabo: Ukwizera Gukiza
Inyigisho za Bibiliya: Inyigisho n’Amabwirizwa ya Yesu
Inyandiko:
Ukwizera Gukiza – Ni Iki ?
Ubutumwa Bwiza ni Iki ?
Ibiranga Ukwizera Gukiza
Yesu Atigerezwa Kuba Umwami !
Kora Ubugombe bw’Imana
Abakristo Bategerezwa kuba Abagororotsi.
Gusa Nawe
Kuguma Muri Yesu
Inyifato y’Imana imbere y’Icaha
Utegerezwa Kuvuka Ubwa Kabiri
Amabwirizwa ya Mose cank’ Aya Kristo
Niwisuzume!
Mwizere
Yesu ni Umwami
Kwumvira: Ikimenyetso c’Umukristo (Nyakuri)
Kwumvira: Ikimenyetso c’Ukwizera Gukiza
Ibikorwa Vyiza: Ikimenyetso c’Ukwizera Gukiza
Ivyamwa: Ikimenyetso c’Ukwizera Gukiza
Ibibazo Nkoramutima
Ubugunge Mu Gushikiriza Ubutumwa Bwiza
Ikinyoma Mu Gushikiriza Ubutumwa Bwiza
Kwumviriza Imbere mu Mutima
Icete Candikiwe Abungere
Umwami "Wacu"
Ni Ayahe Mategeko Abakristo Bategerezwa Kwitondera?
Isabato, Kuwamungu, Canke …
Mbega Icaha Cotesha Umuntu Agakiza ?
Gusubiramwo Abaroma 7
Mbega Abakristo Barashobora Kwahukana? (Gusubira Kurongora?)
Abakristo ni Abanyavyaha canke ni Aberanda?
Abakristo Barakwiye GUTINYA Imana?
Ivyanditswe Nkoramutima Vyanditswe mw’Ibara Ritukura
Vyose Ndavyemerewe
Mbega Imana Ikwegera Abantu Kuri Yesu Gute?
Ubutatu Bweranda
Ingwati y’Ivyo Twasezeraniwe
Icite Kibuza Ukunywana kw’Amadini:
"Ubumwe bw’Abavugabutumwa n’Abagatolika; Igikorwa c’Ishengero ryo mu Kinjana ca Gatatu"
Ihamwa, Iyurizwa mw’Ijuru, n’Uburake bw’Imana
Sabato y’Imyaka Igihumbi?
Ugusozerwa kw’Ivyahishuriwe 12:1-4
Mbega Umuristo Arashobora Kuva mu Gakiza?
Abakristo Baharirwa Ryari?
Ni Ryari Abakristo Baronka Agakiza K’Ibihe Bidashira?
Mbega Urukundo rw’Imana Rugira Ico Rufatirako?
Ivyemeza kw’Agakiza Kazimvye
Ivyo Kumenywa Kera n’Ugutoranwa
Kumenywa Kera : Yakobo na Esawu
Ivyo Abranham Yigisha kuvyo Gutoranwa
Ico Twiyumvira kuvy’Iterabwoba (Ijwi ry’Abakristo)
Igihe Co Guhishukana
Yesu Kristo. Ni Nde?
Koerselman
Berean Publishers
Ubugarariji
Mw’Ishengero ry’Imana
Iki gitabo casobanuwe mu Kirundi n’umukozi w’Imana Bienvenu Bizimana
Gikuwe mu Congereza: The Rebellion in the Church
Casohotse incuro ya mbere muri: Mukakaro, 2008
Copyright © 2008 by Bernard Koerselman, J.D.
Kirazira gusubiramwo canke kurwiza kino gitabo mu buryo ubwaribwo bwose kirehetse uwuvyemerewe na nyene kucandika.
Imirongo yose ya Bibiliya yakoreshejwe mu gusobanura iki gitabo yakuwe muri Bibiliya Yera.
Inomero mpuzamakungu y’iki gitabo:
978-0-941879-07-1
Casohowe na:
Berean Publishers
Ushaka Kugura igitabo: editors@bereanpublishers.com
Ushaka kuvugana n’uwanditse kino gitabo: b.koerselman@bereanpublishers.com
http://www.bereanpublishers.com
Kuri Maria Duran
Ibirimwo
Amajambo y’umwanditsi 13
Mu Gutangura 16
Intangamarara 20
1. Kugarariza Yesu Umwami 23
2. Kugarariza Amajambo ya Yesu 29
3. Ubugarariji Nyezina 49
4. Mbega Har’Urubanza Abarongozi b’Amashengero Bazocirwa Amateka? 56
5. Kugarariza Itegeko rya Kristo 62
6. Ikizira c’Ubuyobe
L’Inconditionnelle Sécurité Eternelle 69
7. Ikindi Kizira c’Ubuyobe
Gushikiriza Ubutumwa Bwiza mu Bugunge 87
8. Ikindi Kizira c’Ubuyobe
Gushikiriza Ubutumwa Bwiza mu Binyoma 100
9. Mubanze Mwitwararike … Ukugororoka Kwayo123
10. Imvugo Zititura Ukugororoka 130
11. Ihane, Hinduka, Wigishe Abandi 143
Amajambo y’Umwanditsi
Igihe umukozi w’Imana David Kirkwood yandika igihe tabo ciwe citwa, Umukozi Agira Abigishwa, ntivyamworoheye kuvuga abo candikiwe. Naho umukozi w’Imana David yavuzeko yandikiye abakozi b’Imana n’abarongozi b’amashengero, yaremejeko atandikiye ababa muri Leta Zunzubumwe bwa Amerika, mu Buraya na Australiya canke Nouvelle-Zélande. Naho yavuzeko igitabo ciwe gishobora kugirira akamaro umukozi w’Imana wese azogisoma, yabivuze azi neza yukw’abazogisoma cane atari ababa i Buraya.
Ariko jeho, namye nitwararika cane Ishengero ryo mu bihugu vya Buraya – uhereye cane-cane kw’Ishengero ryo muri Amerika, ugashika kuryo muri Nouvelle-Zélande. Numva mfise umutwaro w’ivyo bihugu kuko, kumbure, nzi cane ukw’amashengero yaho yifashe. Ariko iki gitabo kirashobora kugirira akamaro kanini abakozi b’Imana bo mu bihugu bitaratera imbere, kukw’Abo mu Bihugu vya Buraya bagemuriye ubugarariji bwabo abo mw’isi yose. Ishengero ryo mu bihugu vya Buraya vyavuzeko bibazaniye Ubutumwa, ariko mubisanzwe vyabazaniye ubundi butumwa – butandukanye n’Ubutumwa bw’Umwami Yesu dusanga mu vyanditswe.
Nk’uko umukozi w’Imana David Kirkwood yizerako abarongozi b’amashengero - abungere, abavugabutumwa, abigisha, abamisiyoneri, abatanguza amashengero mashasha, abavugishwa n’Imana, abigisha b’abana n’abandi barongozi bashobora gufashwa n’ivyo yanditse mu gitabo ciwe, nanje abo nibo bantu ntumbereye cane mur’iki gitabo canje. Ndumva meze nk’umukozi w’Imana Yeremiya yarungitswe kuburira abantu b’intagondwa bazokwanka ivy’ababwira. Ubugarariji buri cane-cane mu bakozi b’Imana kukw’ari bo barwanya Imana n’Ijambo ryayo, kuko badashaka guhindura imikorere yabo mibi. Imyaka maze mvugana nabo intahuza yuko uguhinduka kwabo kukiri kure nk’ukwezi. Bishizemwo yuko bafise ugutahura kwose gukenewe kandi ko badashobora kugira ico bahindura muvyo bizera.
Nico gituma niyumvirako iki gitabo kizofasha cane abitwako bakiri bato mu kwizera kukw’ari bo barondera Imana n’umutima wose, kandi babonako hari ikitagenda neza muvyo babigisha, ariko ntibamenye icarico canke ikibituma. Iki gitabo kizobereka vy’ukuri yuko basutswe n’abarongozi babo.
Ndazi neza yukw’abantu benshi bagarariza Imana n’Ijambo ryayo mw’Ishengero babitumwe n’imico y’amashengero yabo nokwita "ubunyedini". Iyo mico ni igihushane c’Ubukristo. Ica mbere coco, ubwo butumwa bubi bwatanguriye mu mashule amwe-amwe ya Bibiliya, butandukira ibicaniro vy’amashengero imbere yuko bwiganzira abanyeshengero bose. Hatagize igikoreka, ubwo butumwa bubi buzobuza amasinzi y’abantu kuja mw’ijuru.
Yesu yaraburiye abanyabwenge b’ivyanditswe ati: " Muzobona ibara, abigisha ivyagezwe, kuko mwatwaye urupfunguzo rw’ubwenge : ntimwinjiye ubwanyu, n’abagomba kwinjira mwarababujije" (Luka 11:52).
« Abigisha ivyagezwe » mur’iki gihe cacu ni abungere baminuje amashule ya Bibiliya. Abenshi muri bo ntibashaka yukw’imikuku yabo itahura ivyo bita amabanga yo mu Mana. Bo ubwabo ntibamenye canke ngo bumvire ukuri kuva mu vyanditswe vyera, maze bakabuza n’abandi kubitahura. Ivyo mwobitahura mubandanije gusoma. Ingorane yo mu gihe ca Yesu niyo dufise natwe ubu. Abo banyabwenge baracabuza abantu kwinjira. Izo nyigisho zabo mbi zitesha agakiza amasinzi y’abantu batovugwa.
Turi mu gihe Imana yavuze icishirije muri Amosi 8:11 : « Eh’imisi izoza » nik’Umwami Uhoraho agize, "Nzoteza inzara mu gihugu – ntizoba ari inzara y’ivyo kurya cank’inyota y’amazi, arikw’izoba ar’iyo kwumva amajambo yanje, jewe Uhoraho." Uko dushishikara niko tuzogenda dutahura uyo murongo.
Navuze yukw’ « amasinzi »y’abantu atazobasha kuronka agakizaz kubera ubutumwa bubi bwakwijwe hose n’abagarariza Imana. N’aho tudashobora kumenya neza igitigiri c’abo bantu, ico nzi co ni ukw’abazonyurana n’agakiza ari benshi cane; mu bisanzwe, nimwatahura inyigisho iri mur’iki gitabo, muzobona kw’ari ibihumbi n’ibihumbagiza vy’abantu bazobura ijuru kubera ubwo butumwa bubi.
Iki gitabo kizotwereka itandukaniro riri hagati y’Ubutumwa bw’Umwami Yesu Kristo dusanga mu vyanditswe n’ubutumwa bubi bubwirwa benshi mur’iyi si yacu. Ubutumwa bwa Bibiliya niryo soko ry’ubugingo budashira; ubwo bundi butumwa ni ubwahinguwe n’abana b’abantu-buntu – ni bwo butumwa butandukanya amsinzi y’abantu n’Imana bukabajana mu mahonero y’ibihe bidashira.
Mu Gutangura
Mu gutangura, reka duhere ku kintu duhurizako twese. N’ivyo ndaziko hari abataza kuvyemera. Har’abavugako bamwe mu bakozi b’Imana bigishako Bibiliya idategerezwa kwigishwa ukw’iri. Hari n’abavugako Yesu atavyawe n’isugi canke mu bubasha bw’Uhoraho. Har’abavugako ibitangaza ari ugushikuza, abandi bagahakana ivyotwigishwa kw’iremwa ry’ibintu vyose. Impari ni nyinshi, nk’uko amadini ashingiye kur’ivyo binyoma ari menshi.
Nimba Bibiliya ari ukuri – nimba ari Ijambo ry’Imana – dutegerezwa kuyubaha no kwumvira amabwirizwa dusanga mwo; ariko abantu bavugako Bibiliya itava ku Mana, canke yuko harimwo ibintu bimwe-bimwe bitava ku Mana, baranguha. Abo nibo bashingira amadini yirobanurira ivyo ashaka kwizera, kwigisha no kwumvira.
Ukaba uri mu murwi w’abantu batizerako Bibiliya ari Ijambo ry’Imana, kandi badashobora guhindura ivyo bizera n’aho vyoba ar’ibinyoma, ntibandanye gusoma kino gitabo. Uwutizera Bibiliya nk’uko yanditswe, ariko agashaka kubanya ayisoma azoshika aho abona yukw’atahandi azoja inyuma y’urupfu atari mu kibanza Yesu yise, mu mwiza w’umuzitanya, hazoba kurira no kuryana insya z’amenyo, mu muriro w’inkazi uzokegeta abarwanya Imana. Soma mu Baheburayo 10:26.
Hamwe n’ivyo rero, ni vyiza gutahura yuko n’aho ivyanditswe vyose muri Bibiliya vyahumetswe n’Imana atari vyose umuntu wese yizera Imana ategerezwa kwitondera mu buzima bwiwe. Tuzobibona mu gice vyiharije. Icatumye haba amadini menshi, ni ukw’abantu batashoboye gutahura ivyanditswe abizera bahamagariwe kwizera n’ivyo badakwiriye kwizera.
Icotugaragariza ukuri kw’ivyanditswe ni ibintu vyose vyavugishijwe kuri Yesu. Havugwako har’ibuntu birenga 300 vyavugishijwe kuri Mesiya – Uwasizwe amavuta – dusanga mw’Isezerano rya Kera. Aho Yesu yaza, yarashikije ivyamuvugishijweko vyose ku muzo wiwe wa mbere.
Uwitwa Josh McDowell yanditse mu gitabo ciwe, Evidence That Demands a Verdict, icigwa cagizwe n’uwitwa Peter Stoner ciswe Science Speaks. Umukozi w’Imana Stoner yafashe ibintu umunani gusa mu vyavugishijwe kuri Kristo, nko kuzovukira i Betelehemu, ko har’imburi izomwitangira imbere, kw’azokwinjira muri Yerusalemu ari ku nyana y’indogoba, kw’azogurwa n’umwe mu bagenzi biwe, kw’azogurishwa amafaranga 30, kw’ayo mafaranga azotererwa mu ngoro y’Imana maze akoreshwe mu kugira itongo, kw’atazobumbura umunwa imbere y’abamurega; kw’azotoborwa ibiganza n’ibirenge kandi kw’azobambwa. Hisunzwe ubuhinga bwo guharura mu bigereranyo bwitwa les probabilités, umuntu-buntu afise ibakwe ringana na 1 mu bice 1017 ryo gushitsa ibintu umunani gusa mu vyo Yesu yashikije – bisugurako ari 1 mu bice 100.000.000.000.000.000.
Umukozi w’Imana Stoner yerekanye ingene ico gitigiri ari kinini cane mu kugereranya umuntu yofata ibiceri vy’amafaranga angana na 1017 akabisuka mu gihugu nka Texas gisumba Uburundi kure cane. Ivyo biceri vyokwuzura ico gihugu gushika ku metero zibiri z’uburebure. Aciye afata igiceri kimwe akagishirako ikimenyetso akagiterera mur’uwo murundo w’ibiceri, agafata umuntu bashize igitambara ku maso akamubwira ati : gendagenda mur’ivyo biceri vyuzuye igihu undonderere ca giceri, kimwe nyene, nashirako ikimenyetso. Ubona afise ibakwe ringana gute ryo gutora ca giceri cashirwako ikimenyetso? Ni ryo bakwe umuntu-buntu yogira kugira ashobore gushitsa ivyo bintu umunani gusa mu vyavugishijwe kuri Kristo. Ariko rero, Yesu ntiyashikije ivyo bintu umunani gusa, yashikije ikintu cose yategerezwa gushitsa, kiretse ivyo azoshitsa ku muzo wiwe wa kabiri kw’isi. Umukozi w’Imana Stoner yongeyeko avuga yuko kugira umuntu buntu ashobore gushitsa ibintu 48 vyavugishijwe kuri Yesu afise ibakwe ringana n’igice 1 muri 10157 – Igitigiri kinini cane ubwenge bwacu budashobora gutahura.
Dufate rero yuko hari igitabo kimwe gusa – citwa Bibiliya – canditsemwo ubwo buhanuzi bwose. Kandi rero, Bibiliya iravuga neza cane umuntu umwe rudende yashoboye gushitsa ivyavugishijwe vyose kuri Kristo. Ivyo rero vyavuzwe kandi vyanditswe n’abanditsi benshi batandukanye kandi babayeho mu bihe bitandukanye cane, nk’imyaka imajana. Iyumvire ibakwe igitabo kimwe mu bitabo isinzi biri kw’isi cogira ngo gishobore kwandikwamwo ibintu vyose vyavugishijwe kuri Mesiya Abayuda bose bemera? Iryo bakwe ringana na rimwe twabonye ku muntu yoshobora gushitsa ibintu vyose vyavugishijwe kuri Kristo.
Mu gihe ca Yesu, mbere n’ibinjana vyinshi imbere yaho, Abayuda bizerako ubwo buhanuzi buvuga ivya Mesiya wabo azoza. Mu bitabo vy’Injili, har’imirongo myinshi yerekana ingene Yesu yashoboye gushitsa ivyavugishijwe kuri Mesiya mw’Isezerano rya Kera.
Ndafise urupapuro rw’umutsindo mu Biharuro n’ivy’ubwenge. Ivyo bitigiri ni binini cane kandi ni ukuri, ntavyizeye noba ndi igipfu. Vyongeye, naranonosoye ivy’amategeko n’ivyo guca imanza. Nta ngingo umucamanza yemerewe gufata atarabona ibintu vyose bikenewe kugira ashobore kubona aho ukuri guhagaze. Mbona ata kindi kintu gishobora kuduha umuco nk’uwo tumaze kuronka, kugira umuntu ashobore kuvugako Bibiliya ari ukuri n’uko Yesu ari we Kristo. Ntagukekeranya.
Hari ibindi bimenyetso bigaragaza uwo Yesu ari we. Yesu yaritoranirije intumwa 12. Nyenekumugura, yiyahuye amaze kumenya yukw’akoze ibara. Arikw’izindi ntumwa zose, kiretse Yohana, bazize kwumamazako uyo Yesu ari Umwami, Kristo, Umwana w’ikinege w’Imana, yuko yapfuye ku musaraba, kandi ko yazutse mu bapfuye. Barigushobora gukiza amagara yabo mu kurogota canke guhesha canke guheba gushingira intahe Yesu. Ntagihe ciza co kuvuga ukuri nk’igihe uri imbere y’urupfu. Abokwemera kuzira ibitagira ikimazi ni bake cane, nimba bariho. Icogutangaza ni ukw’ata ntumwa n’imwe yarogose canke yadohotse. Ahubwo bahisemwo gupfa, hako badohoka kw’ibanga ryabo ryo gushingira intahe Umwami Yesu n’ukuri bumvise kuri We.
Ubugarariji butangura igihe umuntu yanse kwemerako Bibiliya ari ukuri. Yesu yavuze muri Yohana 14:6, ati : « Ni jewe nzira, ukuri n’ubugingo. Ntawuja kwa Data ntamujanye. » Bibiliya ni ukuri – kandi ni yo yahishuye uwo Yesu ari we – kandi Yesu ni We ukuri.
Abavugako Bibiliya atari ukuri ni bo bagarariza Yesu. Yesu yavuze muri Yohana 12:48-50, ati : « arik’uwungaya, ntiyemere amajambo yanje, ari n’ikizomutsindisha : ijambo navuze ni ryo rizomutsindisha ku musi w’umuhero. »
Iki gitabo kirimwo imirongo ya Bibiliya itari mike. Kandi hari imirongo izokoreshwa kenshi kubera ubushobozi ifise mu vyo tuzokwiga. Tuzoyikoresha ku rugero rwiza ata gushikuza kugira dutahure neza ico yashiriweho.
Intangamarara
Jewe n’uwitwa Scott Hillstrom, twahuriye mu gihugu citwa Nouvelle-Zélande. Twempi, n’imiryango yacu twari ingenzi mur’ico gihugu, kandi twari dusanzwe twarakurikiranye ivy’amategeko. Twempi, twari dufise uruhusha ryo kuba no gukorera mur’ico gihugu.
Twarakunda guhurira ku cayi ahitwa Durham, hafi y’ingoro y’indangakaranga, yahitwa Christchurch. Twayagira ku kayi, tuvugana utuntu n’utundi. Bikenewe twariyongera, rimwe canke kabiri.
Kubera yuko Scott nanje twari dusanzwe turi abakristo, twaravugana cane ku vyo twizera, ku vya Yesu n’ivyizerwa bitandukanye. Umusi urizina, dufata Bible nk’urufatiro rw’ikiyago cacu, nzanumva Scott arinamuye ati : "Jewe nikundira imirongo itukura ya Bibiliya." [Ni ubwoko bwa Bibiliya aho amajambo yose Yesu yavuze yanditswe mw’ibara ritukura.]
Iryo jambo rya Scott ryaranzazaniye cane. Nari nsanzwe nzi yukw’ivyanditswe vyose vyahumutswe n’Imana kandi kw’ata na kimwe umuntu ashobora kwirengagiza. Ariko Scott we, yar’aziko hari ivyanditswe bisumba ibindi uburemere. Ayo majambo yiwe yatumye mbonako mu bisanzwe jewe nahora nizerako ivyanditswe vyose mw’Isezerano Rishasha bifise uburemere bumwe. Narinzi yukw’Isezerano rya Kera ritanganya uburemere n’Isezerano Rishasha. Ariko Scott we yavugako ibiri mw’Isezerano Rishasha bidafise uburemere bumwe.
Naragiriye impuhwe Scott. Nabona umenga ahagaze ahatemba. Mbega umuntu ashobora ate kuba umukristo mwiza kandi atizerako ivyanditswe vyose mw’Isezerano Rishasha bifise uburemere bumwe mu kwizera kwiwe no gutahura ivy’Ubutumwa bwiza ? Sinashoboye kugira ico ndabivugako buno nyene kuko ntari bwigere ndavyiyumvira.
Uko nashishikara nsuzuma iciyumviro c’uko har’ivyanditswe biruta ibindi uburemere mw’Isezerano Rishasha, aho narimaze imyaka 43 mu kwizera, niko niga no gusubiramwo ibitabo vy’Injili incuro zitari nke. Kuko narinsanzwe nzi kw’Intumwa Petero yanditse avuga yukw’ivyete vya Paulo bigoye itahura, ivy’abantu badakomeye bagoreka, nk’uko bagira ivyanditswe bindi, bakihamagarira guhona (2 Petero 3:16), naratinya kubisoma. Natangurira ku bitabo vy’Injili, nkaherukira ku vyete vya Jakobo, Petero, Yohana na Yuda. Gushika aho ntari nkishobora kwirengagiza ivyete vya Paulo. Ico gihe nasanze ari vyiza, bitahurika cane ku muntu amaze gutahura inyigisho za Yesu ziri mu bitabo vy’Injili, canke n’uko nabisoma muri Bibiliya itahurika cane yitwa (NIV) mu congereza.
Ntivyamfashe umwanya munini kubonako Scott yari mu kuri. Yesu ubwiye yaravuze yukw’amajambo yiwe aremereye cane kuruta ibindi vyanditswe vyose. Muri Matayo 24:35 Yesu avuga ati, « Ijuru n’isi bizorangira, arikw’amajambo yanje nta co azoba. » Muri Yohana 6:63, Yesu arahishura igituma amajambo yiwe agira ubushobozi bungana gurtyo, « impwemu nizo zitera ubugingo; umubiri nta co umaze : amajambo mbabwiye ni mpwemu n’ubugingo. » Har’umuntu yoshingira intahe amajambo yiwe gurtyo ?
Muri Bibiliya yose, nta hantu na hamwe dusanga ukwatura nkukwo. Intumwa zaratahuyeko amajambo ya Yesu ari rudende. Muri Yohana 6:68, Petero arashinga intahe ati, "kw’ari wewe ufise amajambo y’ubugingo.”
Amajambo ya Scott ni yo yatumye nsubira guserangura amajambo ya Yesu. Naragize imyaka myinshi mbabazwa n’ukw’amashengero atigisha abantu kwumvira amategeko ya Yesu. Buno nyene, ncantahura yukw’icufuzo canje ar’ukw’amajambo ya Yesu aba ari yo yigishwa cane – amwe yanditswe n’ibara ritukura – amajambo adasanzwe, Mpwemu n’ubungingo, kandi atazokurwaho.
Niho natahura rero yuko kwirengagiza, kudashobora no kwanka kwigisha abantu kwitondera ivyagezwe na Kristo ari UBUGARARIJI. S’ingorane y’ukudahuza ivy’ivyiyumviro. Kugarariza Yesu n’ivyagezwe vyiwe vyarabujije amisinzi y’abantu kuja mw’ijuru n’ubu kukiriko. Ikibabaje n’uk’ubwo bugarariji bwasasiwe indava n’abigisha hamwe n’abungere b’amashengero. Abo barongozi ni bo batituye ivyagezwe vy’Umwami Yesu Kristo umutwe w’Ishengero.
Igice Ca 1
KUGARARIZA YESU UMWAMI
Mu bisanzwe, ubugarariji butangura neza na neza igihe umuntu yanse kwemerako Yesu ari Umwami. Turabe ingene Yesu ari Umwami n’ingene ukwo guhakana ari ishimikiro ry’ UBUGARARIJI.
Muri Yohana 8:24, Yesu yarateye abantu amatsiko kubijanye n’agakiza igihe yavuga ati : « Ico ni co gitumye mbambwira ko muzopfira mu vyaha vyanyu ; kuko nimutizera ko ndi We, muzopfira mu vyaha vyanyu. »
Nta muntu n’umwe apfira mu vyaha azokwinjira mu bwami bw’ijuru. Mu Vyahishuriwe 21:27, Intumwa Yohana aravuga ivy’ijuru : « Kandi kuri wo nta ho hazogera ikintu gihumanya, cank’uwukora ibizira akabesha, atari abanditswe mu gitabo c’ubugingo ca wa Mwagazi w’Intama. » Tuguma turi abanyavyaha iyo ivyaha vyacu bitaraharirwa. N’ikimenyamenya, raba Ab’i Kolosayi 1:21-22, Paulo avuga ati, « N’amwe abari baratandukanijwe n’Imana kera, mugahindurwa abansi bayo mu mitima yanyu n’ivyo mwakoze bibi, none [Imana] yabuzurije na yo mu mubiri wiwe w’umuntu kubw’urupfu yapfuye, ngw’abashikane imbere yayo mur’abera, mudafise agasembga, mutagira ico mwogawa … » Umuntu wese ataraharirwa ivyaha yuzuye umugayo w’ivyaha vyiwe kandi nta kindi arindirijwe atari ugucirwa ko amateka.
Yesu yavuze ko tuzopfira mu vyaha vyacu nitwanka kwizera uwo ari We. Mbega avuga kw’ari nde ? Muri Yohana 13:13, Yesu avuga ati : « Munyita Mwigisha na Shobuja, kandi mubivuga ko, kukw’ari ko ndi. » Aho Yesu yafatwa n’Abayuda, umuherezi mukuru yamubwiye ati, «… Ndakurahiyeje Imana nzima, tubarire kw’ari wewe Kristo, Umwana w’Imana. »
Yesu aramwishura ati : « Urarivuze. » « Yamara ndababwira yuk’uhereye ubu muzobana Umwana w’Umuntu yicaye i buryo bw’ububasha, aje mu bicu vyo mw’ijuru. » (Raba Matayo 26:63-64.)
Mur’iyi mirongo Yesu yemeza yukw’ari Umwami, Databuja, Kristo, Umwana w’Umuntu hamwe n’Umwana w’Imana. Woba wemera ko Yesu ari ivyo vyose ? Abantu benshi bakunda kwishura ngo, « ego, ndavyemera cane. » Woba uha Yesu ivyo bibanza vyose muri wewe ? Akarorero : Yesu ni Umwami wawe ? Woba umuha icubahiro kibereye Umwami ? Wiyumvire neza imbere yo gutanga inyishu. Ntugerageze guhenda Imana canke ngo wihende ubwawe kukw’iki kibazo ari nkoramutima cane.
N’igihe Yesu yari akiri kw’isi abantu bamwita Umwami, ariko bakamwihakanisha ivyo bakora. Ni co gituma Yesu yababajije ati : « Munyitira iki Mwami, Mwami ; ntimukore ivyo mvuga ? » (Luka 6:46). Biragaragara ko Yesu yagomba yuk’umuntu wese amwita Umwami amwumvira.
Ngomba nerekane, nisunze ivyanditswe, ko kwizera no kwakira Yesu nk’Umwami ari nkenerwa kugira umuntu aronke ukwizera gukiza. Mu Baroma 10:9, Paulo avuga ati, « kuko niwaturisha akanwa yuko Yesu ar’Umwami, ukizera mu mutima yukw’Imana yamuzuye imukuye mu bapfuye, uzokizwa. » Mu Baroma 10:13, Paulo yongera kuvuga ati, « kuko umuntu wese azokwambaza izina ry’Uhoraho azokizwa." Paulo yemeza yukw’agakiza gashingiye k’ukwatura ko Yesu ar’Umwami. Igihe umurinzi w’igereza yabaza ico ategerezwa gukora ashobore gukizwa, Paulo yamwishuye ati : "Izere Umwami Yesu, urakira, - mwe n’abo mu nzu yawe – » (Ivyak. 16:31).
Uramaze kwumva ingene abavugabutumwa batumira abantu gukizwa ? Bakuvuga ngo : « ni wemera (ni wakira) Yesu nk’Umwami wawe, uzoronka ubugingo budashira. » nta ho tubona ubutumire nk’ubwo muri Bibiliya – ntibubaho. Biragaragara yukw’abungere n’ibigisha ivy’Imana bashiriye ho inzira zabo zo gukizwa. Ikintu cose kijanye n’agakiza nyakuri tugisanga muri Bibiliya, ni kuki abantu bishiriye ho inzira zitari muri Bibiliya? Kirazira! Ubutumwa buhinguwe n’abantu-buntu ni « ubutumwa butari bwo. »
Bibiliya y’icongereza yitwa NIV, hamwe n’izindi zitari nke, ntaho zikoresha irivuga ‘kwakira’ Yesu. Irivuga ‘kwakira’ rikoresha mu buryo bubiri gusa. Ubwa mbere ni muri Yohana 1:11-13, n’aho nyene ntihavugwa ingene dutegerezwa kwakira Yesu:
Yaje mu vyiwe, arikw’abiwe ntibamwakiriye. 12 Arikw’abamwakiriye bose yabahaye ububasha bwo gucika abana b’Imana, ni bo bizeye izina ryiwe — 13 ni bo batavyawe n’amaraso, canke n’ukwifuza kw’umubiri, canke n’ukwifuza kw’umugabo, ariko bavyawe n’Imana.
Ahandi hantu irivuga ‘kwakira’ rikoreshwa ni muri Ab’i Kolosayi 2:6: « Nuko nk’uko mwakiriye Kristo Yesu Umwami wacu, abe ari ko mugendera muri we ... » Bisigura yukw’Ab’i kolosayi bari barakiriye Yesu nk’Umwami. Ni kuki bakiriye Yesu nk’Umwami? Paulo aduha inyishu aho avuga ati, « Kuko tutigisha abantu ivyacu, ariko tubigisha ivya Kristo Yesu kw’ari we Mwami, natwe ko tur’abashumba banyu kubwa Yesu » (2 Korinto 4:5).
Paulo yemeza kw’agakiza karonkeka mu Mwami Yesu gusa. Avuga ati : « Kukw’Imana itadushiriyeho kuturakira, ariko yadushiriyeho guheshwa agakiza n’Umwami wacu Yesu Kristo » (1 Tes. 5:9).
« Kukw’ingero y’icaha ari urupfu, arikw’ingabire y’Imana ar’ubugingo budashira muri Kristo Yesu Mwami wacu » (Rom. 6:23). Petero araduhanura ati: « ariko mwabahe Kristo mu mitima yanyu kw’ari we Mwami" (1 Pet. 3:15).
Karangura ni ibindi bice bibiri dusanga mu vyanditswe. Ica mbere ni Ivyakozwe 20:21 aho Paulo abwira abashingantahe b’Ishengero b’i Efeso ati, « Nashinze intahe mu Bayuda no mu Bagiriki y’ukwihana mu nyonga z’Imana, n’ukwizera Umwami wacu Yesu Kristo. » Dufatanye uyu murongo n’igice tumenyereye cane co mu Banyefeso 2:8-9: « Ubuntu ni bwo bwabakijije kubw’ukwizera [Umwami wacu Yesu]: na vyo nyene ntivyavuye kuri mwebwe, ni ingabire y’Imana, ntivyavuye ku bikorwa, kugira ngo hoye kugira uwirarira.”
Igice ca mbere c’igitabo canje mperuka gusohora, Ukziwera Gukiza, cahariwe ibituma Yesu ategerezwa kuba Umwami w’abakijijwe bose. Kugira twemezwe kw’Imana igomba ko Yesu aba Umwami, reka turabe incuro zingahe Yesu yitwa umwami mw’Isezerano Rishasha. Turabe amazina y’icubahiro ahabwa Yesu n’incuro yanditswe mw’Isezerano Rishasha:
Umwami incuro 618
Kristo incuro 543
Umwana w’umuntu incuro 84
Umwigisha incuro 42
Umwana w’Imana incuro 37
Segaba incuro 35
Umwagazi w’Intama incuro 32
Umukiza incuro 15
Umuvugishwa incuro 15
Umutware incuro 11
Umuherezi mukuru incuro 7
Biratahurika ? Birushirizaho gutahurika iyo tumenye kw’izina ‘Kristo’ risangiye insiguro n’izina ‘Umwami’. Mu Baroma 1:4, Paulo yanditse ngo : « yerekanywe kw’ari Umwana w’Imana mu buryo bwa Mpwemu Yera … ni we Yesu Kristo Umwami wacu. » Paulo avuga yuk’Umwana w’Imana ari Yesu Kristo Umwami wacu. Yavuze amazina atatu yerekana ubukuru bwa Yesu kugira adutahuze ko Yesu ari Umwana w’Imana, Kristo, n’Umwami.
Har’icanditswe kinkorako cane. Mu Baroma 14:9, Paulo yavuze ati “Kukw’icatumye Kristo apfa, akazuka, ar’ukugira ABE Umwami w’abapfuye kandi n’uw’abariho.” Paulo avuga yuk’urupfu n’izuka rya Yesu ari vyo vyamuhesheje uburenganzira bwo kuba umwami wacu.
Hari ibindi vyanditswe birenga 600 vyemeza ko Yesu ari Umwami. Niwe Jambo ngenderwako ry’Isezerano Rishasha. Imana igomba ko Yesu aba Umwami w’abakijijwe bose.
Mbega dufise abami bangahe? Mbega Imana si yo Mwamu dufise gusa? Muri 1 Korinto 8:5-6, Paulo aravuga: “Naho hari ivyitwa imana mw’ijuru canke mw’isi, nk’uko hari ‘imana’ n’ ‘abami’ benshi, ariko kuri twebwe har’Imana imwe, Data wa twese, yandurukwamwo na vyose, natwe twabesherejweho kuba abayo : kandi har’Umwami umwe, ni Yesu Kristo, abeshaho vyose, natwe akatubeshaho.”
Igitigiri kinini c’amashengero menshi yo mu Buraya n’ABAGARARIJI ku Mwami Yesu Kristo. Abarongozi bayo benshi ntibizera ko Yesu ari Umwami, kandi bashira hejuru ivy’amadini yabo bagashira ubukristo ku ruhande. N’aho bishika bakavuga ko Yesu ari Umwami, ntibigisha ico bisigura kwizera Yesu nk’Umwami. Ntibigisha ingene ukwumvira Umwami Yesu ari kirumara mu bukristo. Ukwo ni ko KUGARARIZA Umwami Yesu.
Nimba Yesu yigishije yukw’ari Umwami wabakijijwe bose, bikemezwa n’ibindi vyanditswe, ni kuki abantu badapfukamira Yesu, ni kuki batamwizera nk’Umwami, canke ni kuki batavyigisha abandi ? Niyumvira yuko bitumwa n’ukutumvira n’ukugarariza intwaro ya Yesu. Mbega « Yesu yiyumvira iki ku badashaka kwemera ko ar’Umwami? » Muri Luka 19:12-27, Yesu yishura kur’ico kibazo akoresheje umugani ugizwe n’inyigisho zibiri zitandukanye. Twebanda igice kivuga cane ivya Yesu. Mur’uyo mugani Yesu yigana inkuru z’umuganwa yagiye mu gihugu ca kure kwimikirwayo, ngw’agaruke. Ariko abantu biwe baramwanka, bamukurikiza intumwa, bat’ ‘Uyo ntitugomba kw’atuganza.’ Ariko ntivyabujije ko yimikwa, aragaruka mu gihugu ciwe. Uyo mugani urangizwa n’amajambo ya Yesu akurikira : ‘ariko abo bansi banje batakunze ko mbaganza ni mubazane hano, mubicire imbere yanje.’ Bazobona ibara abadashaka ko Yesu ababera Umwami!
Amashengero menshi yo mur’iki gihe yironderera ingwizamurongo ngw’abantu babone ko bafise abanywanyi benshi. Abungere benshi birigwa inyuma y’abakozi rurangiranwa bafise amashengero manini-manini barondera kumenya ico bokora kugira amashengero yabo agire abanywanyi benshi. Baribigaye inyigisho za Yesu zivuga yukw’igikenewe ar’ukugira abantu bumvira Umwami Yesu, batamwaturisha akanwa gusa.
Abantu benshi ntibazi ico Imana itegeka umuntu wese yipfuza gukizwa. Hari abemeza kw’ata kintu na kimwe gisabwa uwipfuza gukizwa. Tuzobibona mu buryo bwiramvuye mu bice bikurikira.
Ushaka kumenya vyinshi k’ubukuru bw’Umwami Yesu, ronderera kuri www.bereanpublishers.com | Igitabo: Ukwizera Gukiza | Igice Ca 2. Yesu ni Umwami.
Igice Ca 2
KUGARARIZA AMAJAMBO YA YESU
Tuvuga yuk’UBUGARARIJI mw’Ishengero ry’Imana, ar’ukwanka cank’ukudohoka ku mabwirizwa ya Yesu.
Ijambo ubugarariji riratahurika cane. Iy’umwana yanse kwumvira canke kugamburukira umuvyeyi wiwe, umwigisha wiwe, cank’umuntu wese amukurira, tuvuga yuk’uyo mwana ar’umugarariji. Umugarariji ni umuntu yanse kwumvira amategeko canke yanse kugamburukira abamukurira; aba ar’umuntu akora ivyo yishakiye, igihe yishakiye, ataco yinona. Ubugarariji buri kwinshi. Mu makuru ya n’ijoro, berekanye imivurungano yabaye mu bisagara bibiri aho abanyagihugu bagize imyiyerekano yo kwiyamiriza intwaro.
Ubugarariji bushobora kuba mw’ibanga. Akarorero ni igihe umukozi ahinyuriye umukoresha mu mutima. Ubugarariji bushobora kugirwa ku mugaragaro. Aho ni nk’igihe habaye imigumuko abantu bakanka kwumvira imbonankubone.
Insiguro zitandukanye ry’ijambo kugarariza:
• Ni ingendo canke inyifato yo gusuzugura ubutegetsi canke umuntu kanaka.
• Ni ukugumuka cank’ukwiyerekana mu ntumbero yo guhindura canke guhirika ubutegetsi.
• Ni ukutumvira; kugumuka.
• Kurwanya canke kunyinyurana n’abategetsi.
Umuntu wese arashobora kwibaza kw’ivyo bintu bishobora kuba mw’ishengero ry’Imana. Uko dushishikara ni k’urushirizaho gutahura yukw’ivyo bintu bitakiri agaseshwa rumuri mw’Ishengero ry’Imana mur’iki kinjana ca 21.
None ubwo butegetse Ishengero rigarariza ni ubuhe ? Birashobora kugutangaza, arik’uramenya kw’Ishengero rigarariza umutwe wa ryo – Umwami Yesu Kristo. Mbega ivyanditswe bitubwira iki ku bubasha bwa Yesu?
Paulo yabwiye Ab’i Filipi ati: ni co catumye Imana imushira hejuru cane, ikamuha rya zina rirengeye ayandi mazina yose, kugira ngw’amavi yose az’apfukame kw’izina rya Yesu, ay’ivyo mw’ishuru, n’ay’ivyo kw’isi n’ay’ivy’i kuzimu, kand’indimi zose zize zature yuko Yesu Kristo ar’ Uhoraho, ngo bize biheshe Imana Data wa Twese icubahiro (Ab’i Filipi 2:9-11).
Paulo aremeza yuko Yesu ari we shusho y’Imana itaboneka, imfura mu vyaremwe vyose (Kol. 1:15). Paulo yemeza kandi k’Umwami Yesu ari we yaremye ibintu vyose: « Kuko muri we ari ho vyose vyaremewe, ivyo mw’ijuru n’ivyo mw’isi, ibiboneka n’ibitaboneka, ur’intebe z’icubahiro, ur’ubwami, ur’ubukuru, ur’ububasha : vyose vyaremwe na we, biremerwa kuba ivyiwe » (Ab’i Kolosayi 1:16).
Paulo aratwereka ikibanza cacu avuga ati: « We yabayeho ibintu vyose bitarabaho, kandi muri We vyose ni ho bifataniye. Ni We mutwe w’umubiri, ni wo shengero : kandi ni We tanguriro, ni we mfura mu kuva mu bwapfuye, kugira ngw’abe agahera muri vyose » (Ab’i Kolosayi 1:17-18).
Paulo avuga yukw’Imana yagaragaje ubushobozi bwayo muri Kristo, hamwe yamuzura mu bapfuye, ikamuvyagiza iburyo bwayo ahantu ho mw’ijuru, imushize hejuru cane y’ubukuru bwose n’ububasha bwose n’ubwami bwose n’izina ryose rivugwa, si mur’iki gihe gusa, ariko no mu kizoza. Kandi yamushikirije vyose, ibishira musi y’ibirenge vyiwe, kand’imuha ishengero ngw’abe umutwe waryo wo gusumba vyose …” (Abanyefeso 1:20-22).
Naragize isubiramwo ry’iyo murongo yose kugira nibutse ikibanza ca Yesu mw’ishengero ryiwe – ni umutwe kandi afise ububasha bwose, ubushobozi bwose, n’ingaji. Biratahurika neza ? Ntabubasha buri kw’isi canke mw’ijuru bwoza busumba ubw’Umwami Yesu. Ku ntango y’itegeko rikuru dusanga muri Matayo 28:18, Yesu aravuga ati: « Nahawe ububasha bwose mw’ijuru no mw’isi. »
N’Imana idutegeka kwumvira Yesu. Aho Yesu, Petero na Yohana baduga umusozi, babona Yesu aca ibibatsi, bumvise ijwi ry’Imana riva mw’ijuru rivuga riti, « Nguyu Umwana wanje nkunda, akampimbara, ni mumwumve. » (Matayo 17:5, Mariko 9:7 na Luka 9:35) Hari izindi Bibiliya zivuga : « ni mumutege amatwi ». Bibiliya yitwa « Les Zodiaques » ivuga yuko « gutega umuntu amatwi » ari ukwumviriza muntu n’umutima wawe wose (ubikunze kandi wumvira…) Turatahura rero yukw’Imana yagomba kw’ao bigishwa : « batega amatwi Yesu n’umutima wabo wose kandi bakamwumvira » Ivyo bihuriza hamwe n’ibindi vyanditswe vyo mw’Isezerano Rishasha.
Mbega Yesu yari yiteze kw’abigishwa biwe bamwumvira ? Ego cane. Yarababajije ati : « Kandi munyitira iki ‘Mwami’, ‘Mwami ’ ; ntimukore ivyo mvuga ? » (Luka 6:46). Na bugingo b’ubu har’abantu bavugako Yesu ar’Umwami wabo kandi batamwubaha.
Hari ikindi gituma kidasanzwe gituma twizera kandi twumvira Umwami Yesu. Yesu yarakunda kuvuga yukw’ivyo akora n’ivyo avuga vyose, ar’ivyo Se wo mw’ijuru yamutegetse. Muri Yohana 12:49-50, Yesu avuga ati, « Kukw’ivyo ntabivuze mvyigeneye, ariko Data yantumye ni We yangeze ivyo nkwiye kuvuga n’ivyo nkwiye gusigura. Kandi ndazi yukw’ivyo yageze ar’ubugingo budashira. Nukw’ivyo mvuga, mbivuga nk’uko Data yambariye. » Soma Yohana 3:34, 8:28, 14:10, 14:24 na 14:31. Ntibitangaje kubona Imana yaradutegetse kumwumviriza no kumwumvira.
Kubera yukw’ari Data yabwiye Yesu ivy’avuga n’uburyo abivugamwo, turashobora gutahura icatumye Yesu ashingira amajambo yiwe intahe ikurikira: « ijuru n’isi bizorangira arikw’amajambo yanje nta co azoba » (Matayo 24:35, Mariko 13:31 na Luka 21:33). Har’ahandi Yesu ati, « amajambo mbabwiye ni mpwemu n’ubugingo » (Yohana 6:63). N’intahe ya Yesu yava ku Mana.
Har’uturorero twinshi Yesu yatanze twerekana agaciro amajambo yiwe afise : « Umuntu weese aza aho ndi, akumva amajambo yanje, akayakora, ndaberaka ukw’asa. Asa n’umuntu yubaka inzu, yimvye hasi cane, akubaka itanguriro ku rutare : maze umugezi wuzuye usurira kur’iyo nzu ntiwashobora kuyinyiganyiza, kuko yubatswe neza. Arik’uwumva, ntabikore, asa n’umuntu yubatse inzu kw’ivu, atimvye itanguriro : maz’umugezi uyisurirako, ica irasenyuka, uguhomvoka kw’iyo nzu kwabaye ugukomeye cane » (Luka 6:47-49. Usome na Matayo 7:24-27).
Intumwa za Yesu zaramenye kw’amajambo ya Yesu adasanzwe. Simoni Petero ni we yavuze ati, « Tuje kwa nde ga Mugenzi ? Kw’ari wewe ufise amajambo y’ubugingo budashira » (Yohana 6:68).
Twabonye kw’ivyo Yesu yavuga n’ivyo yakora yabitumwa na Se. Mu yandi majambo, ivyo yavuga n’ivyo yakora vyose ni bwo bugombe bw’Imana. Ivyo ni vyo agakiza kenenako. Yesu ati,
« Umuntu wese amvumereza, ati ‘Mwami, Mwami ; si we azokwinjira mu bwami bwo mw’ijuru, atar’ uwukora ivyo Data wo mw’ijuru agomba » (Matayo 7:21).
Agakiza kenena ku mategeko agenga ivyo gukizwa. Kugira umuntu ashobore kwinjira mu bwami bwo mw’ijuru ategerezwa gukora ivyo Data wo mw’ijuru agomba. Bisigura kw’agakiza kenena k’ugukora ubugombe bw’Imana – iryo ni itegeko umuntu wese agomba kw’injira mu bwami bw’Imana ategerezwa kwitondera. Intumwa Yohana aravyemeza muri 1 Yohana 2:17 : « Kand’isi iriko irashirana n’ivyifuzo vyayo, arik’uwukora ivy’Imana igomba yamaho ibihe bidashira. » Yohana yemeza kw’abazoja mw’ijuru arabakora ubugombe bw’iyo mw’ijuru; yemeza kw’abakora ubugombe bw’Imana ari bo bafise ubugingo budashira.
Mbega hari abitondera ivyagezwe vya Kristo mu mashengero y’iki gihe? Ni bake cane. Abarongozi benshi b’amashengero bakunda kuvumereza ngo, ‘Mwami, Mwami,’ ariko ntibakore ubugombe bw’Imana – ntibihutira kwumvira inyigisho n’ivyagezwe vya Yesu. Ntidushobora kwinjira mu bwami bw’Imana shiti dukoze ubugombe bwayo. Ni vyo agakiza kenenako. Vuga uti : Ntidushobora gukizwa shiti dukoze ubugombe bw’Imana. Imana igomba kw’abakristo bo mw’Isezerano Rishasha bitondera inyigisho n’ivyagezwe vya Kristo. Imana igomba kw’Ishengero ryayo rigira abigishwa « rikabigisha kwitondera ivyo Yesu yabageze » (Matayo 28:20).
Mur’iki gihe, abantu benshi mw’ishengero bameze nk’abagirira isoni amajambo ya Yesu. Abo bantu biyumvira kw’amajambo ya Yesu afise akanenge, kw’adashobora kubashikana ku migambi n’ubuhinga bwabo bwo gushikira abatarakizwa. Abo ntibazi ko Yesu adahinduka. Uko yar’ari ejo, n’uyu musi ni kw’akiri, ni kw’azokwamaho ibihe bidashira (Abaheburayo 13:8). Yesu yavuze ati, « Kuk’ umuntu wese bizotera isoni kunyemera no kwemera amajambo yanje mur’iki gihe c’ubusambanyi kandi c’ikinyavyaha, n’Umwana w’umuntu bizomutera isoni kumwemera, ah’azoza afise ubwiza bwa Se » (Mariko 8:38. Raba na Luka 9:26).
Nk’uko tumaze kubibona, Yesu aragabisha abantu, « arik’ uwungaya, ntiyemere amajambo yanje, ari n’ ikizomutsindisha : ijambo navuze ni ryo rizomutsindisha ku musi w’iherezo » (Yohana 12:48-50).
Wabonye agaciro amajambo ya Yesu afise? Tuzotsindwa n’urubanza nitutemera amajambo ya Yesu; amajambo yavuze ni yo azotsindisha abadashaka kwizera ibiva mu kanwa kiwe. Amajambo ya Yesu ntaho azoja. Amajambo ya Yesu ni mpwemu n’ubugingo. Umuntu wese yumva amajambo ya Yesu agakora ico avuga asa n’umuntu w’ubwenge yubatse inzu yiwe ku rutare.
Isubiramwo : Umwami Yesu afise ububasha ku bintu vyose vyo mw’ijuru n’ivyo kw’isi kandi ni we mutwe w’ishengero ryiwe. Ivyo Yesu yavuze vyose n’ivyo yakoze vyose akiri kw’isi ni vyo Se wo mw’ijuru yamutegetse. Ivyo yakoze n’ivyo yavuze vyose ni bwo bugombe bw’Imana. Abakora ivyo Data agomba gusa ni bo bazokwinjira mu bwami bwo mw’ijuru.
Isezerano rya Kera na ryo ? Har’abavuga yuko hari, mw’Isezerano rya Kera, ivyagezwe, amabwirizwa, n’amategeko abigishwa ba Yesu bategerezwa kwitondera. Reka dusuzume ivyo abakristo bategekwa kwitondera.
Abakristo bategekwa kwitondera iki?
Ijambo ‘ivyagezwe’ rikunda gukoreshwa mw’Isezerano Rishasha mu kuvuga ivyagezwe vyose vyo mw’Isezerano rya Kera – ivyo Mose yahawe. Ni vyo vyagezwe vy’Imana Abayuda bari bafise mur’ico gihe. Mu gihe ca Yesu, Abayuda bari musi y’ivyagezwe vy’Abaroma kukw’ari bo babatwara mur’ico gihe.
Mose yavugishijwe umuzo wa Mesiya aho yavuga ati, « Uhoraho Imana azobahagurukiriza uwuvugishwa na we mu b’i wanyu ameze nka nje ; uwo muze mu mwumvire mu vyo azobabarira vyose. Kandi umuntu wese atazokwumvira uno avugishwa n’Imana, azorandurwa mu bantu » (Ivyakozwe 3:22-23). Petero yasubiyemwo ayo majambo Mose yavuzee kuri Yesu. Avuga ko Mose yategetse Abayuda kwumvira Yesu, atari ukumwumviriza gusa.
Igitabo co gusubira mu vyagezwe ni co kitwereka neza amabwirizwa Imana yahaye Mose – ivyagezwe vy’Abayuda. Turavye amajambo Mose yabwiye Abisirayeli aho yabaha ivyo vyagezwe, ni ho dutahura abo vyega. Reka dusuzume amajambo yakoresheje :
“None rero, yemwe Bisirayeli, ni mwumvirize amabwirizwa n’amateka ashinzwe mbigisha. Muvyitondere, kugira ngo mubone kubaho, mwinjire igihugu Uhoraho Imana ya ba sogokuruza yabahaye. Ntimuze mwungurire ku vyagezwe mbagera, canke ngo mubigabanye, kugira ngo mubone kwitondera ivyagezwe vy’Uhoraho Imana yanyu mbagera” (Gusubira mu Vyagezwe 4:1-2).
“Ibi ni vyo vyagezwe n’amateka ashinzwe, Uhoraho Imana yanyu yangeze kubigisha, kugira ngo muze muvyitondere mushitse mu gihugu mugiye kujabukiramwo ngo mucegukire ; ngo mwubahe Uhoraho Imana yanyu, mwitondere amabwirizwa yiwe yose n’ivyagezwe vyiwe vyose, ivyo mbagera, mwe n’abana banyu, imisi yose yo kubaho kwanyu, kugira ngo mubone kuramba (Gusubira mu Vyagezwe 6:1-2).
Mbega Mose yabwira bande ? Yabwira Isirayeli mu gukoresha akajambo ‘mu’ - Isirayeli. Maze yongerako abana babo, abuzukuru babo, n’urunganwe rwose rw’Abisirayeli uko bazogenda bagiranira imigenderanire n’Imana mu kwitondera ivyagezwe vyayo.
Mbega Imana yabwiye Abisirayeli kwigisha ivyo vyagezwe ababanyi babo b’intakebwa? Oya, ahubwo yategetse Abisirayeli kwica intakebwa zose bazosanga i Kanani, kugira ntazize zibandukize ugusenga ibigirwamana. Soma Gusubira mu Vyagezwe 7:16.
Ivyo vyagezwe vyabwirwa Abisirayeli bo mur’ico gihe n’urunganwee rwose ruzokurikira. Imana yategetse ibikurikira:
“Ayo mabwirizwa mbageze uyu musi musi, azohore mu mitima yanyu : muze mugire umwete wo kuyigisha abana banyu. Muze muyahoze mu kanywa iyo mwicaye mu nzu, n’iyo muriko muragenda mu nzira, n’iyo muryamye, n’iyo muvyutse. Muze muyahambire ku maboko yanyu, ababere ikimenyetso, muyashire mu ruhanga nk’amambe, abe hagati y’amaso yanyu. Muze muyandike ku bishimaryango vy’amazu yanyu no ku bikingi vy’amarembo” (Gusubira mu Vyagezwe 6:6-8).
Ivyo vyagezwe vyari ivy’Abisirayeli n’uryuvyaro rwabo gusa. Urunganwe rwose rwakubitirwa kwigisha abana babo ivyo vyagezwe. Mur’ivyo vyagezwe, ni ho Imana ibabwira ivy’migisha n’imivumo:
“Raba uyu musi mbashize imbere umugisha n’umuvumo : – uwo mugisha muzowuhabwa ni mwitondera ivyagezwe vy’Uhoraho Imana yanyu, ivyo mbagera uno musi, uwo muvumo muzowuvumwa ni mutumvira ivyagezwe vy’Uhoraho Imana yanyu, mugakikama mugata inzira mbagera uyu musi, mukagendanira izindi mana mutigeze kumenya” (Gusubira mu Vyagezwe 11:26-28).
Imana yaragize ico ivuga ku nyambukira zizobagendera mur’ico gihugu. Yategetse Abisirayeli gukunda inyambukira kuko nabw’ubwabo bigeze kuba inyambukira muri Egiputa. Raba Gusubira mu Vyagezwe 10:19. N’aho nyene, inyambukira ntizategekwa kwitondera ivyo vyagezwe. Ah’Imana yabuza Abisirayeli kurya ibitumvye, yavuze ati, "ariko mushobora kugiha uwo mu nyambukira aba i wanyu, akaba ari we akirya, canke mushobora kukigurisha n’umunyamahanga, ariko mweho mur’ihanga ryera ryarobanuriwe Uhoraho Imana yanyu” (Gusubira mu Vyagezwe 14:21).
Ivyagezwe vya Mose vyahawe Abisirayei gusa; ni bo bategerezwa kuvyitondera. Ntawabatumwye kubibwira intekebwa (kiretse intakebwa zemeye kwinjira mw’idini ry’Abayuda Yesu ataraza). Ivyagezwe vyagenewe ihanga rya Isirayeli gusa.
Imana yahaye Aburahumu icagezwe co gukeba abahungu nk’ikimenyetso c’isezerano igiriye Aburahamu n’uruvyaro rwiwe, kera cane itaraha Abisirayeli ivyagezwe. Reka tubirabe :
Imana itakw’ibarira Aburahamu iti: “ Na we, uzushitse isezerano ryanje, wewe n’uruvyaro rwawe ruzovuka hanyuma, ukw’ibihe vy’urunganwe rwabo bizogenda bikurikirana. Iri ni ryo sezerano ryanje muzokwama mushitsa, riri hagati yanje namwe n’uruvyaro rwawe ruzovuka hanyuma. Uwumaze imisi umunani avutse az’akebwe, izinamuhungu wese, ikw’ibihe vy’urunganwe rwanyu bizogenda bikurikirana, ar’uwuvukiye mu rugo rwawe, ar’uwo waguze n’umunyamahanga amahera, atakomotse mu ruvyaro rwawe.
... kandi ni hagira izinamuhungu atakebwe ku munwa w’ico yambariye, azorandurswe mu bwako bwabo : kukw’azoba yishe isezerano ryanje” (Itanguriro 17:9-12, 14).
Paulo yigishije Abigalatiya ati: “Mumenye rero yukw’abishimiye ukwizera ari bob ana ba Aburahamu. Kandi ivyanditswe vyabimenye bitaraba yukw’Imana izotsindanishiriza abanyamahanga kubw’ukwizera, bibarira Aburahamu ubutumwa bw’ibitaraba, biti : ‘Muri wewe ni ho amahanga yose azoherwa umugisha’” (Ab’i Galatiya 3:7-8).
Umuntu adasomye neza arashobora kwiyumvira yuko na bugingo n’ubu izinamuhungu wese akomoka kuri Aburahamu ategerezwa gukebwa. Paulo yabwiye Abigalatiya yuko n’intakebwa zizera zicika " abana ba Aburahamu". Bisigura rero yuko n’intakebwa zizeye zitegerezwa gukebwa. Si vyo na gato.
Paulo yongera kwigisha ab’i Korinto ati, "Mbega har’umuntu yahamagawe yarakebwe ? Ntagacike nk’uwutakebwe. Har’umuntu yahamagawe atakebwe ? Ntagakebwe. Gukebwa nta co kumaze, no kudakebwa nta co kumaze, arikw’ikigira ico kimaze n’ukwitondera ivyagezwe n’Imana" (1 Ab’i Korinto 7:18-19). Paulo yakoresheje amajambo akomeye aho yakankamira ab’i Galatiya:
“Umve, jewe Paulo ndababwira yuko ni mwakebwa, Kristo ata co azobamarira . . . kuko muri Kristo Yesu, ar’ugukebwa, ar’ukudakebwa, bitagira ikimazi, ikigira ikimazi n’ukwizera gukoreshwa n’urukundo” (Ab’i Galatiya 5:2, 6).
Ubwo Paulo ntiyari yataye umutwe? Kw’Imana yabwiye Aburahamu n’uruvyaro rwiwe rwose ko bategerezwa gukebwa. Uwiyumvira ivyo azoba atatahuye iyo mirongo. Gukebwa car’ikimenyetso c’isezerano hagati y’Imana na Aburahamu hamwe n’uruvyaro rwiwe rwose. S’ikimenyetso c’isezerano hagati y’Imana n’abazokwizera Umwami Yesu Kristo – canke abana ba Aburahamu. Abana ba Aburahamu ni abizera Kristo nk’uko Aburahamu yizeye Imana abiharurwako ukugororoka.
Yesu yavuze kw’atazanywe no gukuraho ivyagezwe cank’ivyavugishijwe : "Ntimugire ngo naje gusenyura ivyagezwe cank’amajambo y’abavugishwa n’Imana. Sinaje kubisenyura, naje kubishitsa" (Matayo 5:17). Yongera kw’ati, "Ndababwire ukuri, gushitsa aho ijuru n’isi bizoviraho, nta kanyuguti na kamwe canke n’akazatsa bizova ku vyagezwe, gushitsa aho vyose bizoherahezwa" (Matayo 5:18). (“Guheraheza” = “Gusozera.”) Wabonye akajambo gahereza Matayo 5:18 ? Yesu yemeza kw’ata kintu na kimwe kizokurwa ku vyagezwe gushika aho vyose bizosozerwa.
Har’abavuga kw’ivyagezwe vyose vyaherahejwe imbere y’urupfu rwa Yesu ku musaraba aho yavuga ko, "Vyose birangiye." (Yohana 19:30). Iryo jambo risigura ahubwo yukw’ata kimazi c’ivyaha kizosubira gutangwa. Yesu yashikije igikorwa ciwe co gucungura kuko yar’umwagazi w’Imana ukur abantu ibicumuro. Niko Paulo yavyumva aho yandika mu Baroma yuko "Kristo ari we ivyagezwe bishikirako ..." (Abaroma 10:4). Bibiliya y’icongereza yitwa NIV ivuga ko ijambo "gushitsa" (telos) rishobora gusigura (1) "gukuraho", "guhagarika", canke (2) "gushikira intumbero," "gusozera", canke "kurangiza" kandi kw’iryo jambo rya nyuma ari ryo ryiza cane. Mu yindi Bibiliya y’icongereza yitwa ‘The Amplified Bible’ handitse ngo:
“Kuko ivyagezwe bigarukira kuri Kristo – we birangiriramwo, kuko vyashiriweho gushikana abantu kuri Kristo, ari we iherezo – bisigura ko muri we ari ho intumbero y’ivyagezwe ishikwa ko – kugira atsindanishirize abazomwizera bose, bakaguma muri we” (Abaroma 10:4, The Amplified Bible).
Ivyagezwe vyo mw’Isezerano rya Kera vyosozerewe muri Kristo kandi bigarukira kuri we nyene. Ivyagezwe si vyo biyobora abizera bo mw’Isezerano Rishasha. Paulo avuga ati, “. . . kuko mutakinganzwa n’ivyagezwe . . .” (Abaroma 6:14).
Kugira yemeze ubugira kandi kw’abakristo bo mw’Isezerano Rishasha batikiganzwa n’ivyagezwe, Paulo avuga ko Yesu yasozereye ivyagezwe mu gupfa ku musaraba:
Ni we mahoro yacu, kuko yahinduye ya macakubiri kuba kimwe, ahomvoye ca gisika co hagati cadutandukanya, ubwansi amaze kubuhinduza ubusa umubiri wiwe, ni bwo vya vyagezwe birimwo amabwirizwa ava mu vyashinzwe, kugira ngo muri we ya macakubiri ayarememwo umuntu umwe musha, ngw’azane amahoro artyo, kandi ngw’ayo macakubiri, amaze kuyagira umubiri umwe, ayuzurishe n’Imana umusaraba, awicishije bwa bwansi (Abanyefeso 2:14-16).
Turabonye rero ingene ivyagezwe vyosozerewe no gukurwaho. Igihe Yesu yaza gushitsa ivyagezwe, yarayabisozereye birahera kugira ngo abizera babe umwe na we bakurweko bwa buremere bw’ivyagezwe vyo mw’Isezerano Rishasha.
Har’abavuga ko hakuwe avyashinzwe gusa. Ariko ivyanditswe bivuga « ivyagezwe n’ivyashinzwe vyose. »
Abaziririza umusi w’isabato bigisha yuko ya mabwirizwa cumi atari mu vyo Yesu yashikije. Bavuga kw’ayo mabwirizwa ashingiye ku migenderanire hagati yabantu. Ariko reka turabe umurongo ukurikira:
Ni yo yadushoboje kuba abakozi b’isezerano risha, yamara s’abakozi b’ivyandikishijwe inyuguti, ariko n’ab’impwemu : kukw’ivyandikishijwe inyugutu vyicisha, arikw’impwemu ihesha ubugingo. Yamar’ubwo bugabuzi bwandikishjijwe inyuguti zikorogoshowe mu mabuye waganzwa n’urufu... (2 Ab’i Korinto 3:6-7).
Turazi yuko vya vyagezwe cumi Mosi yahabwa vyari bikorogoshowe mu mab. Nta kindi cagezwe na kimwe Imana yigeze yandika ku bisata vya mabuye. Ivyagezwe bivugwa ngaho rero bitegerezwa kuba ari ya mabwirizwa cumi. Paulo avuga kw’ari vyo vyagezwe vyakuweho, avyita « ubusuku bw’ivyandikishijwe inyuguti. » Amabwirizwa cumi ari « mu vyagezwe » Paulo yariko aravuga. Ariko nk’uko tumaze kubibona kandi tugiye kubibona twikurikiranya, nta muntu yizera Kristo ashobora kwitondera ivyagezwe vya Mose – Yesu yarabikurishijeho umubiri wiwe.
Ayo majambo nyene ni yo Paulo yabwiye ab’i Kolosayi: « Imana … ihanaguye n’icete kitwagiriza, kirimw’amabwirizwa caduhama, igikura hagati yacu na yo, ikibamba ku musaraba » (Ab’i Kolosayi 2:14). Ivyagezwe vyo mw’Isezerano rya Kera, n’ivyashinzwe vyavyo vyarasozerewe, vyaraheze maze bibambwa ku musaraba.
Tuvuze kw’ata mukristo akiri musi y’ivyagezwe vyo mw’Isezerano rya Kera ntituba tuvuze kw’Isezerano rya Kera ataco rimariye abakristo bo mw’Isezerano rya Kera. Har’ibintu bitari bike bituma dutegerezwa kwiga ivyanditswe mw’Isezerano rya Kera.
Ubwa mbere, har’ivyavugishijwe kuri Yesu Kristo birenga amajana mw’Isezerano rya Kera. Imvo nyamukuru ituma dukurikira Yesu ni uko yashikije ivyavugishijwe kuri we mu vyagezwe no mu vyabavugishijwe n’Imana. Ni we gusa yashoboye gushitsa ivyavugishijwe kuri Mesiya Abayuda basezeraniwe. Yesu yarabishikije vyose, ukuyemwo ivyo azoshitsa ku muzo wiwe wa kabiri.
Ubwa kabiri, Isezerano rya Kera ritwigisha ibintu vyinshi ku Mana. Ritwereka ivy’Imana ikora, ububasha bwayo, ubushobozi bwayo rikatubwira n’amazina yayo. Ritwigisha ingene ubushobozi bwayo buteye ubwoba, ingene yaremye isi n’ibiyirimwo, ingene yitwararika ivyo yaremye n’ingene ikuza abubaha izina ryayo, abiyizigira, abiyisenga, abayikunda n’abayumvira. Ivyo vyose birashobora kutubako kukw’Imana idahinduka. Soma Abaheburayo 13:8.
Ubwa gatatu, Isezerano rya Kera ritwereka ingene Imana yitwararika abantu bayo, ingene ibahana n’ingene ibakangira igihe cose bayivuyeko bagakurikira ibigirwamana, ingene ibahezagira, ibazigama kand’ibarwanirira igihe bayizigiye nk’Imana yabo. Mu cite candikiwe Abaheburayo, umwanditsi akura uturorero kw’Isezerano rya Kera mu kwerekana ubugarariji bw’Abisirayeli bamaze kuva mu gihugu ca Egiputa; ni co catumye Imana ibankira kwinjira mu uruhukiro bwayo – Kanani, igihugu c’isezerano. Umwanditsi avuga aduhanura kugira ngo, « tugire umwete wo gushika mur’ubwo buruhukiro, hoye kugira umuntu agwa, akurikiye icitegerezo ca ba bandi co kutumvira Imana » (Abaheburayo 4:11). Petero aravuga icatumye tubwira inkuru z’i Sodomu n’i Gomora dusanga mw’Isezerano rya Kera : « kand’ibisagara vy’i Sodomu n’i Gomora, ko yabiciriyekw’iteka ryo gukomvomvorwa ikabigira umunyota, ikabishiraho kuba akabarore k’abazogenda batubaha Imana" (2 Petero 2:6).
Ubwa kane, Isezerano rya Kera riduha ibishingantahe vy’abantu babayeho kugira bidutere intege mu buzima bwacu bwo kugendana n’Imana. Turabona inkuru za Enoke yagendanye n’Imana mu buryo budasanzwe, gushika aho Imana imurerurira mu bicu kugira ntaze yumve ingoyi z’urupfu. Dusanga mu nkuru za Nowa akarorero keza ko kwihangana imyaka 120 aho yabaza ubwato nk’ukw’Imana yabimutegetse. N’aho yashinyaguriwe n’abantu bo murunganwe rwiwe rubi, yarabandanije arikiza be n’umuryango wiwe igihe umwuzure watera abo kw'isi. Yosefu yabaye umwizigirwa ku Mana, imugira kuba uwa kabiri mu bubasha mu gihugu ca Egiputa; Imana yaramukoresheje akiza umuryango wiwe n’igihugu coce c’ Egiputa igihe amapfa yatera abo kw’isi. Daniyeli yarubashe Imana ayisenga yo nsa ubuzima bwiwe bwose; ico ni co catumye atererwa mu rwobo rw’ingwe ariko ntizagira ico zimugira, maze akoreshwa n’Imana mu buryo budasanzwe mu ntwaro zikurikiranya. Shaduraka, Meshaki na Abedinego ni icitegerezo ciza ku bantu bifuza kuguma ku Mana hagati y’ibigeragezo vyinshi n’abantu b’intabarirwa. Imana yagaragaje ubushobozi bwayo mu gukiza abo bantu itanure ryaka umuriro. Ibishingantahe vy’abagabo n’abagore babaye abizigirwa canke batabaye abizigirwa bitwigisha ingene twoguma twumvira inyigisho n’ivyagezwe vy’Umwami wacu Yesu.
N’aho har’ibintu vyinshi dushobora kwiga mw’Isezerano rya Kera, ivyo vyagezwe, amabwirizwa n’ivyashinzwe dusangamwo ntidutegerezwa kubikurikiza. Paulo yaratiye ab’i Galatiya basutswe ngo binjire mw’idini ry’Abayuda kandi bitondere ivyagezwe, amabwirizwa n’imico y’abayuda itegeka abantu gukebwa. Abo banyedini b’abayuda biyita Abakristo ariko bategeka abakristo b’intakebwa kwitondera ivyagezwe vy’Abayuda. Mbega kwoba ur’ukudahuza gutoya mu vyo bizera? Cank’ukudahuza ivyiyumviro, vyiza canke bibi ? Oya namba.
Paulo yarigushobora kubahanura. Ariko we yavyise « ubundi butumwa – s’uko har’ubundi butumwa » (Ab’i Galatiya 1:6-7). Yarahambariye ubukwiza ubwo butumwa bubi, « nihagira umuntu ababarira ubutumwa bunyuranye n’ubwo mwemeye, arakavumwa. » (Ab’i Galatiya 1:9).
Yesu yatuzaniye Isezerano Rishasha; Isezerano rya Kera ryaraheze. « … Ni co gituma aba umuhuza, ahesha isezerano risha, kugira ngw’abahamagawe bahabwe umwandu udashira w’isezerano…” (Abaheburayo 9:15). Ikimenyetso c’isezerano rya kera, Gukebwa, si co kimenyetso c’isezerano risha. Ahubwo Paulo yababwiye ko gusubira mu vy’ivyagezwe vyigisha nko gukebwa ar’ukwihakana Yesu Kristo – Kristo nta ca yoba amaze. Vyasa n’aho amajambo ya Yesu, ukwitanga kwiwe ku musaraba bidahagije – ni co gituma brondera ivyo bongera ko.
Imbere yuko Yesu aza, Imana yavugiye muri Yeremiya iti, « Eh’imisi igira ize, ni jewe Uhoraho mbivuze, aho nzosezerana isezerano risha n’umuryango w’Abisirayeli n’umuryango wa Yuda, ridahwanye n’isezerano nasezeranye ba sogokuruza, ku musi nabafata ukuboko nkabakura mu gihugu ca Egiputa, kuko batagumye mw’isezerano ryanje, nanje sinabababara, ni jewe Uhoraho mbivuze » (Abaheburayo 8:8-9, amajambo yo muri Yeremiya 31:31-32).
Igihe Yesu yasangira Pasika ya nyuma n’abigishwa biwe, yarafashe igikombe (igikombe c’amaraso yahongewe ivyaha vyacu), agihereza abigishwa biwe aravuga, « at’iki gikombe n’isezerano risha ryo mu maraso yanje, abaviriye » (Luka 22:20). Ikimenyetso c’isezerano risha s’ugukebwa, nk’uko vyahora mw’Isezerano rya Kera, ariko ni ic’abakristo bita ingaburo yera – aho basangira umutsima n’umuvinyu (cank’ibigereranywa n’umuvinyu) bibuka umubiri n’amaraso ya Yesu yasesetse kubw’ivyaha vy’abantu, rimwe rizima (Abaheburayo 9:26, 28; 10:10, 1 Petero 3:18).
Erega s’isezerano ryahindutse gusa, n’ubusuku bwarahindutse. Imana yavuze ibikurikira kuri Yesu : « Ur’umuherezi ibihe bidashira, mu buryo bwa Melikisedeki » (Abaheburayo 7:17, amajambo ya Zaburi 110 :4). Uwanditsi ashishikara avuga uhereye ku vy’ivyagezwe vya kera ugashitsa kuvy’ubusuku bwa Yesu:
Nuko rer’icagezwe ca mbere ca kuweho kubw’inkomezi nke zaco n’ikimazi gike, (kukw’ivyagezwe bitigeze kugira ico bihingura rwose) hasubizwah’ivyizigiro bikiruta, biduhesha kwegera Imana. Kand’ivyo ntivyabaye hatari h’indahiro. Abalewi bo bahawe ubuherezi ata ndahiro, arikw’iyabubahaye yararahiye, imubwiye : « it’Uhoraho ararahiye, ntazokwicuza, » at’ « Ur’Umuherezi ibihe bidashira. » Uko ni ko Yesu yabaye umwishinzi w’isezerano riruta rya rindi. (Abaheburayo 7:18-22).
Imana yagize ibintu vyose kuba bisha icishirije muri Yesu. Yesu – umuherezi mukuru mushasha wo mu buryo bwa Melekisedeki – niwe mwinshinzi w’isezerano risha. Iryo sezerano si rishasha gusa, riruta rimwe rya mbere:
Ariko none igikorwa yahawe kirusha icabo kuba ciza, nk’ukw’ar’umuhuza w’isezerano riruta iryabo, kuko ryashizweho n’ivyasezeranywe biruta ivy’iryabo (Abaheburayo 8:6).
Nimba Imana yarahinduye isezerano n’ubuherezi, mbega har’ikindi yahinduye?
Ego cane. Imana yarahinduye ivyagezwe. Abaheburayo 7:12 havuga ngo: « Iy’ubuherezi buhindutse, ivyagezwe ntibibura guhinduka na vyo. »
Vy’ukuri har’ivyagezwe bishasha. Mu b’i Galatiya 6:2 Paulo yise isezerano risha “ivyagezwe vya Kristo.” Ivyo n’ivyagezwe n’inyigisho za Yesu, zimwe yategeka abigishwa biwe kwigisha umwigishwa mushasha wese, « … mubigishe kwitondera ivyo nabageze vyose » (Matayo 28:20).
Paulo agereranya ivyagezwe vy’Imana n’ivyagezwe vya Kristo:
Ku bataganzwa n’ivyagezwe, nabaye nk’uwutaganzwa na vyo, kugira ngo ndonke abaganzwa n’ivyagezwe (1 Ab’i Korinto 9:21).
Paulo yabwiye ab’i Galatiya: « mwakirane imitwaro, mushikane murtyo ivyagezwe na Kristo » (Ab’i Galatiya 6:2). Paulo yongera kuvuga ati, « Ijambo rya Kristo ribe muri mwebwe rigwiriye, ririmwo ubwenge bwose, mwigishanye, muhanurane, muririmba zaburi n’indirimbo n’amatazirano y’ivya mpwemu, muririmbire Imana mu mitima yanyu » (Ab’i Kolosayi 3:16). Mw’Isezerano Rishasha, ivyagezwe vya Kristo ni vyo bishimangirwa cane.
Yesu ntasaba kw’abamwizera bumwumvira, ahubwo yarategetse kw’abamwizera vy’ukuri – bamukunda – bakamwumvira. Yavuze ati, « ni mwankunda muzo kwitondera ivyagezwe vyanje » (Yohana 14:15). N’ubu kandi, tubona hashimangiwe ukwumvira ivyagezwe vya Kristo. Ntaho bitandukaniye na 1 Yohana 5:3 : kuko gukunda Imana ari ukwumvira ivyagezwe vyayo.
Petero yongerako avuga kw’abizera bahamagariwe kwumvira. Mu ntasho ziwe, yise aboyandikiye abatoranijwe n’Imana, « batoranirijwe ukweza kwa Mpwemu nk’ukw’Imana Data wa twese yabamenye uhereye kera, kugira ngo bumvire Imana, bacucagiriwe amaraso ya Yesu Kristo » (1 Petero 1:2). Petero, yatumwe ku Bayuda, ntiyavuze kw’abakristo bategerezwa kwumvira ivyagezwe vya Mose. Oya, batoranirijwe « kwumvira ivyagezwe vya Yesu Kristo. »
Yesu yaratubwiye aho ubushobozi bwiwe bukomoka. « Uwo Imana yatumye ni we avuga amajambo y’Imana » (Yohana 3:34). Yavuze ati, « Nta co nshobora gukora nigeneye ; uko numvise ni ko nca urubanza ; kand’urubanza nca rurabereye, kuko ntarondera ivyo nigombera, ariko ndondera ivyo uwantumye agomba » (Yohana 5:30).
Kuvyerekeye intumbero afise, Yesu yavuze ati : « Kuko ntakuwe mw’ijuru no gukora ivyo nigombera, ariko nazanywe no gukora ivyo uwantumye agomba » (Yohana 6:38). Muri Yohana 8:54-55, Yesu avuga ati : « Uwumpa icubahiro ni Data, uwo muvuga ngo n’Imana yanyu, yamara ntimumuzi, ariko jewe ndamuzi. Kandi ninavuga ngo sindamuzi, nzoba mbaye umubeshi nkamwe, ariko ndamuzi kandi nitondera ivyagezwe vyiwe. »
Yesu yarerekanye aho akura inyigisho ziwe: « Aho muzomanikira Umwana w’umuntu, ni ho muzomenya ko ndi We, kandi kw’ata co nkora nigeneye. Uko Data yanyigishije ni ko mbivuga » (Yohana 8:28) ... « Kand’uwantumye turi kumwe na we, ntiyansize jenyene, kuko jewe na ntaryo nama nkora ibimuhimbara » (Yohana 8:29).
Yesu yaremeje kw’ivyo yigisha n’ivyo yategeka abantu gukora vyava ku Mana:
Aho muzomanikira Umwana w’umuntu, ni ho muzomenya ko ndi We, kandi kw’ata co nkora nigeneye. Uko Data yanyigishije ni ko mbivuga » (Yohana 8:28) « Kukw’ivyo ntabivuze mvyigeneye, ariko Data yantumye, ni we yangeze ivyo nkwiye kuvuga n’ivyo nkwiye gusigura . . . n’ukw’ivyo mvuga, mbivuga nk’uko Data yambariye » (Yohana 12:49-50).
« Ntiwizeye ko jewe ndi muri Data, na Data ari muri jewe ? Amajambo mbabwira s’ayo nigeneye, ariko Data aba muri jewe ni we akora ibikorwa vyiwe » (Yohana 14:10).
« Kand’ijambo mwumva s’iryanje, ariko ni irya Data ya ntumye » (Yohana 14:24).
« Ariko n’ukugira ab’isi bamenye ko nkunda Data, kand’uko Data yangeze kw’ari ko nkora » (Yohana 14:31).
Ijambo ryose Yesu yavuze n’ikintu cose yakoze vyar’ubugombe bw’Imana kukw’ari Imana yamutegeka kubikora. Buri nyigisho, buri tegeko, buri gitangaza, vyose vyakozwe na Yesu kuko yabitegetswe na Se. Ivyo Yesu yakoze vyose n’ivyo yavuze vyose bwari ubugombe bw’Imana.
Yesu yabwiye abigishwa biwe yukw’abakora ivyo Data wo mw’ijuru agomba ari bo bakwinjira mu bwami bw’Imana. Yari gushobora kuvuga ati, « abumvira ivyo ndabigisha n’ivyo ndabagera ni bo bazokwinjira mu bwami bw’ijuru. Ni ubugombe bw’Imana n’itegeko rya Yesu ko tugira abigishwa. Yaravuze ati : « mubigishe kwitondera ivyo nabageze » (Matayo 28:20).
Muzokwinjira gute mur’ubwo bwami, ga bigisha n’abungere, nimba mudashaka kwigisha no gukora ivyo Yesu yabageze? Mweho ga bashingantahe b’ishengero, kw’Imana ibategeka kuragira intama zayo mu mpwemu?
Igice Ca 3
UBUGARARIJI NYEZINA
Yesu yaravuze kw’abakora ubugombe bw’Imana ari bo bazokwinjira mu bwami bw’ijuru. Agakiza gashoboka iyo umuntu akoze ubugombe bw’Imana. Woca wibaza uti : « Mbega ubugombe bw’Imana ni iki? »
Turamaze kumenya inyishu y’ico kibazo, ubugombe bw’Imana ni ijambo ryose Yesu yigishije n’ikintu cose Yesu yadutegetse gukora – ni inyigisho ziwe n’ivyagezwe vyiwe. Ubugarariji bwo mw’ishengero ry’Imana bushingiye kuri ka gatima k’abungere, abigisha n’abandi barongozi gatuma banka canke batitaho kwumvira ivyo Yesu yabageze nk’uko vyanditswe muri Matayo 28:19-20 :
« Nuko ni mugende, muhindure amahanga yose abigishwa, mubabatiza mw’izina rya Data wa twese n’iry’Umwana n’irya Mpwemu Yera, mubigishe kwitondera ivyo nabageze vyose. »
Imana ishaka, nk’uko Yesu abitegeka, kw’ishengero ryayo rigira abigishwa mu kwigisha abizera bashasha kwumvira ibintu vyose Yesu yabageze. Mbega abungere n’abigisha babikora mu mashengero yabo ni bangahe ? Ni bakeya cane. Ndamaze kubaza abungere, incuro zitari nke, nti : « Mukora iki kugira mushobore kwigisha imikuku yanyu kwitondera inyigisho n’ivyagezwe vya Yesu? » Kenshi, nta jambo baronka ryo kwishura ico kibazo. Abungere benshi nta co bakora. Uramenya ko Yesu avuga neza yukw’abakora ubugombe bw’Imana ari bo bazokwinjira mu bwami bw’ijuru kandi inyigisho n’ivyagezwe vya Kristo ni bwo bugombe bw’Imana. Itegeko rya Yesu ryo kwigisha abakristo bashasha kwitondera ivyo yatugeze ni bwo bugombe bw’Imana. Mbega abungere n’abigisha biyumvira ko bazi vyinshi gusumba Kristo bakiyigishiriza ivyo bagomba batitwararika ivy’umutwe w’ishengero utegeka? Mbega s’abashumba babi?
Ko haheze imyaka 2000 Yesu yarahaye ishengero ryiwe iryo tegeko, hategerezwa kuba ibitabo n’inyigisho zitari nke zifasha abantu : « kwitondera ivyo Yesu yatu vyose ». Ariko siko bimeze. Ubushakashatsi bwagizwe kuri Internet kubijanye n’inzandiko zigisha ivyagezwe vya Kristo bwerekanye kw’inyigisho za Bibiliya– www.bereanpublishers.com |Inyigisho za Bibiliya | Inyigisho n’Amabwirizwa ya Yesu - arizo ziza ubwa mbere. Hari ho amajambo cank’imigani ya Yesu, ariko nta cigwa gikwiye kuri mwo. Ariko sinashoboye gusoma impapuro umuliyoni n’igice zivuga ivya Yesu.
Umwami Yesu ubwiwe ni we yabwiye abigishwa biwe kugira abigishwa. Ntiyatubwiye kuja kugira abanyedini, n’aho ari vyo amadini menshi agira. Amashengero menshi yingingira abantu « kwizera Kristo gusa ». ari kw’ivyo si vyo Yesu yatugeze. Ubwo ni ubugarariji.
Igitabo citwa Wikipédia gisobanura « umwigishwa » mu vy’ubukristo ugukurikira:
Umwigishwa ni umuntu akurikira kandi yemera inyigisho z’umurongozi wiwe, cank’umwigisha wiwe, cank’ uwo wese afise ico amwigisha: Uyo ni we mwigishwa wa Yesu Kristo.
Mbega ni kuki dutegerezwa kugira abigishwa ? Yesu yavuze ati, « umwigishwa biramubereye kumera nk’umwigisha wiwe, n’umushumba nka shebuja » (Matayo 10:25). Muri Luka 6:40, Yesu avuga ati, « umwigishwa ntaruta umwigisha wiwe, arik’umwigishwa wese arangije azomera nk’umwigisha wiwe. »
Mbeg’uwo mwigisha ariko aravuga ni nde ? Muri Matayo 23:10, Yesu avuga ati : « Kandi ntimukiyite umuranzi, kuk’umuranzi wanyu ar’umwe, ari Kristo. » Yesu yavuze k’umwigishwa wese arangije azosa n’umwigisha wiwe - nka Yesu. Mbega ni ngombwa ? Intumwa Yohana ivuga kw’ari vyo. Muri 1 Yohana 2:6, Yohana avuga ati, « Uwuvuga kw’ahora muri we, akwiye na we kugenda nk’uk’uwo agenda. » Mu Baroma 8:29, Paulo avuga yukw’aho ari ho agakiza kenena igihe yavuga ati, « Kukw’abo yamenye kera, yabatoranije kera gushushanywa n’ishusho y’Umwana wayo, kugira ngw’abe imfura muri bene Se benshi. » Neza cane, har’icagezwe Imana yashiriyeho abo yatoranije kera: bategerezwa gushushanywa n’ishusho y’Umwana wayo.
Dushobora gute kwigisha abantu no kubashikana k’ugushushanywa n’ishusho ya Yesu ? Yesu arabitwigisha – dutegerezwa kubigisha kwitondera inyigishisho ziwe n’amategeko yiwe. Yesu ubwiwe yaritondeye ayo mategeko adutegeka kwitondera. Uko dushishikara kwitondera ivyo yatugeze, ni ko turushiriza gushushanywa na We – ivyo ni vyo dutegerezwa gukora nimba tugomba gushushanywa na Yesu, dutegerezwa kugenda uko yagenze tugakora ivyo yakoze. Igihe twitondeye inyigisho n’ivyagezwe vya Kristo ni ho tuba turiko turakora ubugombe bw’Imana – ivyo ni vyo tubwirizwa gukora nimba tugomba kuzokwinjira mu bwami bw’Imana.
Ivyo ni vyo agakiza kenenako. Har’itegeko Imana yashiriyeho abagomba gukizwa bose : bategerezwa gushushanywa n’ishusho y’Umwana wayo, ari we Mwami Yesu. Mbega ikintu nyamukuru kiranga Yesu ni ikihe ? Yumvira Se muri vyose, yavuga agakora ivyo Se yamutegeka gusa. Natwe, nk’uko nyene, dutegerezwa gukora ubogombe bwa Data no gushushanywa n’ishusho ya Kristo kugira dushobora kwinjira mu bwami bwo mw’ijuru – ni kwo kwiga no kwitondera inyigisho n’ivyagezwe vya Yesu.
Dufatiye kur’ivyo bintu bibiri gusa agakiza kenenako, turashobora kuvuga yuko har’amasinzi y’abantu batazokwinjira mw’ijuru kandi bitwa abakristo kukw’abarongozi n’abigishwa babo bagararije Umwami Yesu, ntibigisha abantu ivyagezwe vya Kristo ngo bavyitondere. Vyongeye, kubera yukw’ayo masinzi y’abantu atigishijwe kwitondera inyigisho n’ivyagezwe vya Kristo, ntibazoshobora kumenya ubugombe bw’Imana canke ngo binjire mu bwami bwo mw’ijuru.
Nitwibaze ibibazo bikurikira. Mbega ko Paulo atwigisha, « Ba ari mwebwe mwisuzuma, mumenye yuko muhagaze mu kwizera; ba ari mwebwe mwiraba » (2 Ab’i Korinto 13:5), ishengero ryawe ryoba ryigisha kwitondera ivyo Yesu yatugeze? Woba warigishijwe kwitondera inyigisho n’ivyagezwe vya Kristo ? Woba umaze gufata ingingo yo kuvyitondera ? Woba usa n’ishusho rya Yesu ? Woba ukora ubugombe bw’Imana mu kwitondera ivyo Yesu yagishije n’ivyo yatugeze ?
Mbega s’ibara kubona ubo kijijwe bateshwa agakiza n’abungere, n’abigisha, cank’abarongozi babo. Arikw’abirondereye ku giti cabo kumenya ukuri kw’ijambo ry’Imana kandi bafashe ingingo yo kwumvira Umwami Yesu no gukora ubugombe bw’Imana, ni bo bazokwinjira mu bwami bwo mw’ijuru.
Inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu ni yo atwigisha uko twoba mur’ubu bwami bushasha – aho Yesu Kristo ari we Mwami. Iyo duhisemwo kuba abigishwa ba Yesu tukemera kumwumvira, ni ho tuba ivyaremwe bishasha tugashobora kuba mur’ubwo bwami (Yohana 14:15-17; hamwe n’Ivyakozwe n’intumwa 5:32) n’Imana ikaba Data (Yohana 1:12-13; hamwe na Matayo 23:9). Aho tuba tubaye ba kavantara mur’iyi si. Jewe n’umushingantahe Dar turatahura neza ico ivyo bisigura. Igihe twashika mu gihugu citwa Nouvelle-Zélande, twari ba kavantara mur’ico gihugu. Aho twahabwa ubwene gihugu ntitwari tucitwa ba kavantara. Nk’uko nyene, umuntu wese atizera Yesu ni uw’iyi si. Igihe twizera Umwami Yesu ni ho tuba abenegihugu mu bwami bwiwe na kavantara mw’isi. Petero ni we abivuga neza muri 1 Petero 2:11 : « Abo nkunda, ndabinginga, ko mur’inyambukira n’ingezi mwirinde ivyifuzo vy’umubiri birwanya ubugingo. » Mu Baheburayo 11 dusanga mwo abantu babeshejweho n’ukwizera. Mu Baheburayo 11:13 handitswe ngo : « Abo bose bapfuye bacizeye … bakemera kw’ari kavantara n’ingenzi kw’isi. »
Har’abavuga kw’Imana idutegeka gukunda iyi si no kwiryohera n’ivy’iyi si turimwo. Mbega nikw’ijambo ry’Imana rivuga ? Yakobo atanga inyishu ikurikira, « Yemwe basambanyi, ntimuzi yuko gucudika n’isi ar’ukwankana n’Imana ? N’uk’umuntu wese agomba gucudika n’isi aba yigize umwansi w’Imana » (Yakobo 4:4). Intumwa Yohana yongera kw’ivuga iti, « Ntimugakunde isi cank’ibiri mw’isi. Umuntu niyakunda isi, ugukunda Data wa twese ntikuzoba kuri muri we » (1 Yohana 2:15).
Yohana aratubwira igituma tudakwiriye gukunda isi : « kukw’ikiri mw’isi cose ar’ivyifuzo vy’umubiri, n’ivyifuzo vy’amaso, n’ubwibone bw’ubu bugingo, bitanduruka kuri Data wa twese, ariko vyanduruka mw’isi. Kand’isi iriko irashirana n’ivyifuzo vyayo, arik’uwukora ivy’Imana igomba yamah’ibihe bidashira » (1 Yohana 2:16-17).
Mwungere, mwigisha, wigisha iki ishengero ryawe ? Mbega witwararika gute agakiza k’abantu Imana yakuragije ? Mbega amajambo C. H. Spurgeon yavuze haraheze imyaka 100 yoba akubwira iki ?
"... Mur’iki gihe cacu, nta tandukaniro riri hagati y’ivyigishirizwa mu ngoro z’abagatolika n’ivyigishirizwa mu ngoro z’abakizwa, kukw’ata nyigisho zitsinda canke zirwanya ubwibone bw’abantu zihavugirwa. Usanga n’abakizwa bigisha ivy’idini zabo gusa. Mbere n’ivyigishwa mu bitabo vyinshi vy’abiyita abakristo, usanga ari shano ribi. Abavyandika ntibagishobora gutandukanya ukuri n’ibinyoma; aho simvuze ivyo twigisha; twemeza k’umuntu akijijwe adashobora kwihenda canke gukosha. »
"... Ese iyo tuba tugifise ba bavugabutumwa b’ahitwa Ecosse. Abo bavugabutumwa baranyiganyije abami; ntibakora ngo banezereze abantu; bar’intwari koko, aho baca hose, bavuga ngo, « Ndafise iganuke ry’Uhoraho, nta muntu nshobora gutinya, ic’Imana imbwira ni co mvuga. » bavuga nk’umukozi w’Imana Hoseya, « Ndahiye uguhoraho kw’Imana yanje, nzovuga ivy’Imana igomba gusa. »
Har’abakozi b’Imana bama inyuma y’umukozi w’Imana yitwa Bill Hybel arongoye ishengero ryotwa: Willow Creek Church cank’uwitwa Rick Warren arongoye ishengero ryitwa: Saddleback Community Church kugira babigishe ubuhinga bugezweho bubashoboza kugira ishengero amahero, bakibagira gushitsa ic’Imana yabashiriye ho mw’ishengero.
Ntidushobora kuguma ku bakozi b’Imana bagarariza Umwami wabo kuko banse « kwitondera ivyo yatugeze. » nimba ur’umwungere, umwigisha, cank’umurongozi mw’ishengero ry’Imana, ndakwinginze wishure ikibazo gikurikira : Woba ugira abigishwa ukabigisha kwitondera ivyo Yesu yatugeze vyose? Kubera iki none?
Urashobora kwiyumvira ko ndiko ndacoza abungere, abigisha cank’abarongozi b’amashengero. Namba na gato. Ndiko ndasubiramwo gusa ivy’umwami Yesu yigishije n’ivyo yadutegetse gukora. Woba uzi ayo mabwirizwa ? Ukaba uyuza, ni kuki utayakora ? Mbega ntiwibuka ko Yesu yavuze ati, « Munyitira iki Mwami, Mwami, ntimukore ivyo mvuga? » (Luka 6:46).
Yesu yaravuze umugani w’umukozi mwiza n’uwimbura-kimazi, ariko bompi bari abakozi b’Umwami:
« None ni nde mushumba wo kwizigirwa w’ubwenge shebuja yosigarana abo mu rugo rwiwe. Ngw’abagaburire igihe kigeze? Hahirwa umushumba shebuja agarutse azosanga agira artyo. Ndababwira ukuri yukw’azomuha kugaba ivy’afise vyose. Arik’umushumba mubi niyibwira mu mutima, ati ‘Databuja aracatevye : maz’agatangura gukubita abashumba bagenzi biwe no gusangira n’ababorerwa’, shebuja w’uyo mushumba azoza ku musi atamwitweze no mu gihe atazi : azomucamwo kubiri, amusangize umugabane wiwe n’indyarya : ni ho hazoba amarira no kuryanya insya z’amenyo » (Matayo 24:45-51).
Mur’uyu mugani, umushumba mubi n’umushumba w’umwizigirwa barahawe, umwe wese, kuyobora abandi bakozi. Umushumba w’umwizigirwa yahawe ingero nziza n’umwami wiwe kuko yagaburiye abakozi igihe kigeze.
Arik’umukozi mubi yaradendebukiwe ntiyakora ivyo shebuja yamutegetse gukora. Ahubwo yaciye atangura gukubita abakozi, aborerwa kandi asangira n’imborerwa.
Yesu avuga kw’igihe shebuja yagarutse, yaciye umucamwo kubiri amuha umugabane wiwe n’indyarya, ahozoba amarira no kuryanya insya z’amenyo. Igihano uyo mushumba mubi yahawe kiruta ibindi vyose Yesu yigeze kuvuga mu yindi migani cank’inyigisho ziwe. Ngw’ « azomucamwo kubiri. »
Mbega har’isano uwo mushumba mubi afitaniye n’abungere babi, abigisha n’abarongozi b’amashengero bahisemwo kugarariza Umwami Yesu n’ijambo ryiwe? Cank’umukozi mwiza ntagereranywa n’abungere beza, abigisha n’abarongozi b’ishengero bagaburira imikuku yabo igihe kigeze – bakayigaburira amajambo, inyigisho n’amabwirizwa y’Umwami wabo Yesu ?
Mwungere, mwigisha, na we murongozi w’ishengero, iki gice kirashobora kutakwinjiramwo neza kuk’umaze guhabwa ishano n’inyigisho mbi n’idini ryawe gushika aho udatahura ingene ubugarariji bwawe bungana. Inyigisho mbi zarakwiragiye hose kubera abantu batazi canke biyobagije inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu bakigisha kw’ata tegeko na rimwe abakristo bashobora kwitondera. Mbega abungere, abigisha n’abandi barongozi b’amashengero bazotsindwa n’urubanza kubera ubugarariji bwabo? Ni vyo tugiye kwihweza.
Igice Ca 4
MBEGA HAR’URUBANZA ABARONGOZI B’AMASHENGERO BAZOCIRWA?
Abungere, abigisha hamwe n’abashingantahe b’amashengero bafise igikorwa kitoroshe. Benshi muri bo bakuriye mu mico n’imigenzo rukristo itabafasha na gato kwubaha Yesu nk’Umwami wabo. Amashure ya Bibiliya abungere benshi baciyemwo ntiyabigishije ubukuru bwa Yesu cank’ico bisigura kuba – umushumba mwiza wo kwizigirwa yumvira azi kandi yitondera inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu. Har’abungere batazi yukw’abantu bose batumvira ar’abakozi babi mu nyonga z’Imana.
Naho bigoye gutahura, ufatiye ku majambo nakoresheje mur’iki gitabo, ndakumenyesheje k’urukundo mfitiye abungere b’amashengero rudaseswa. Benshi mur ibo ni abagenzi n’aho dufise ibintu tudahurizako mu vyo twizera. Abenshi muri bo bananijwe n’amabanga menshi bafise gushika aho badashobora kuronka akanya ko gusoma no kwiga ijambo ry’Imana canke gusenga nk’uko biri mu banyeshengero benshi.
Naho bimeze gurtyo, ivyo bituma ntibifadika. Usanga abungere ari abantu baciye mu mashure ya Bibiliya aho bize ijambo ry’Imana mu ndimi ryanditswemwo zose. Iryo bakwe ni ryo rizobatsinda kuko bamenye ukuri, mur’uko kwiga ijambo ry’Imana, ariko ntibakugumbira kubw’imvo zibavuyeko canke zivuye ku mashengero bakoreramwo. Ni co gituma benshi barahira bakarengwa ngo Yesu s’ Umwami. Nta ho batandukaniye na SAtani. Ni akaga kubona har’abarongozi b’amashengero bakingira ikibaba abantu nk’abo mu gishingo co kubahagurukira kugira Umwami wabo ari we yamamara gusa.
N’aho wofatira k’umurongo umwe gusa wa Bibiliya urashobora kuvuga udakekeranya iherezo ry’abarongozi benshi b’amashengero. Uramenya kw’abungere n’abigisha bazocirwa iziruta iz’abandi (Yakobo 3:1). Ni co gituma umukristo ategerezwa kwumviriza no kwumvira umwungere cank’umwigisha wiwe igihe ahagaze mw’ijambo ry’Imana gusa. Kanatsinda, abungere benshi berekana ko batahura cane ijambo ry’Imana kuko bazi cane ikigiriki n’igiheburayo.
Haraheze imyaka cumi n’itanu nitegereza ingene abakristo bakoresha cane ijambo Umwami kuri Yesu ariko ntibagire umwete mu kwigisha ico iryo jambo risigura mu buzima bw’umukristo, canke k’umuntu ategerezwa kwemera Yesu nk’Umwani wiwe kugira aronke agakiza.
Yesu yavuze ko ni tutizera uwo ari we, tuzopfa mu vyaha vyacu (Yohana 8:24). Yesu ni nde? Yivugiye ati : « Munyita ‘Mwigisha’ na ‘Shobuja’, kandi mubivuga ko, kukw’ari ko ndi » (Yohana 13:13).
Tuvuze ko Yesu ari « Umwami », tuba tuvuze kw’ari Umwami w’abami n’Uwuganza abaganza (Ivyahishuriwe 19:16), kw’ari we afise ubushobozi bwose kw’isi no mw’ijuru (Matayo 28:18). Ico umuntu wese ategerezwa kugira imbere y’Umwami Yesu, ni ukumwumvira. Ntivyumvikana kuvuga ko Yesu ar’Umwami wawe, igihe utamwumvira. Umwami Yesu agomba kw’abigishwa biwe bose bamwumvira cane-cane abasigura n’abigisha mw’izina ryiwe.
Mbega Yesu yagomba kw’abigishwa biwe bamwumvira? Neza cane. Muri Luka 6:46, Yesu yavuze ati, « Kandi munyitira iki ‘Mwami’, ‘Mwami’ ; ntimukore ivyo mvuga? » n’igihe Yesu yar’akiri kw’isi, har’abantu bahimbarirwa kumwita Umwami ariko batagomba kumwizera nk’Umwami w’ubugingo bwabo.
Mbega kwumvira Yesu nk’Umwami wawe ni ho agakiza kenena ? Ego cane.
Reka dusubire muri Matayo 7:21 aho Yesu avuga ati, « Umuntu wese amvumereza ati ‘Mwami’, ‘Mwami’ si we azokwinjira mu bwami bwo mw’ijuru ; atari uwukora ivyo Data wo mw’ijuru agomba. » Har’abungere bavumereza Yesu nk’Umwami wabo, ariko ntibazokwinjira mw’ijuru, gushika aho bazohitamwo gukora ivyo Data wo mw’ijuru agomba.
Mbega Imana igoma iki ku bakristo bo mw’Isezerano Rishasha ? Yesu yavuze kw’ivyo yavuga n’ivyo yakora vyose yabitegekwa na Se wo mw’ijuru (Yohana 8:28, 12:49-50, 14:10, 14:24, 14:31). Bisigura kw’ivyo Yesu yavuze n’ivyo yakoze vyose ari bwo bugombe bw’Imana. Biratangaje kubona Yesu ar’isoko ry’agakiza k’abamwumvira? (Soma Abaheburayo 5:9.)
Ngomba ndabereke irindi tegeko ryUmwami Yesu ryasubiriwe n’imigenzo y’idini. N’itegeko Yesu yahaye abigishwa biwe. Muri Matayo 28:19-20, Yesu yavuze ati : « Nuko ni mugenge, muhindure amahanga yose abigishwa, mubabatiza mw’izina rya Data wa twese, n’iry’Umwana, n’irya Mpwemu Yera, mubigishe kwitondera ivyo nabageze vyose. »
Har’amabwirizwa n’amategeko atari make Yesu yaduhaye – har’ibice 382 mu nyigisho za Bibiliya nateguye ku nyigisho n’amabwirizwa ya Yesu. N’amajambo Yesu yavuze abitegetswe na Se. Buri nyigisho n’itegeko ni bwo bugombe bw’Imana. Igice ca Matayo 7:21 cemeza kw’ata muntu n’umwe ashobora kwinjira mu bwami bwo mw’ijuru adakoze ivy’Imana igomba.
Umuntu wese yinjiye mw’ishengero yategerezwa kumenyeshwa inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu maze akayumvira. Kandi inyigisho n’amabwirizwa yiwe yose ategerezwa kwigishwa canke gusigurwa neza. Niko bimeze mu mashengero ya none? Woba ur’umwungere cank’umwigisha? Ivyo urabikora ? Mbega ni vyo wisunga mu vyo wigisha vyose nk’uko tubitegekwa na Yesu ? Waruzi yukw’abantu bose batazi canke batubaha amabwirizwa ya Yesu batazoja mw’ijuru?
Ukaba ur’umunyeshengero asanzwe, woba warigishijwe inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu ? Woba uzi amabwirizwa ya Yesu kugira ngo ushobore kumugomorera ivyiyumviro vyose ? (Soma 2 Ab’i Korinto 10:5.) N’aho utoba uravyigishwa mw’ishengero ryawe, utegerezwa kumenya ukwo kuri ukakugendera. Ni vyo dusanga mu bitabo bini vy’injili. Inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu atwigisha ingene dutegerezwa kwigenza mu bwami bwa Yesu, kugira dushobore kuba mu bwami bwo mw’ijuru. Iyo ni yo nkuru nziza – iduhishurira ubugombe bw’Imana, tubishobojwe na Yesu yaduhuje n’Imana yongera aduha icete kitwinjiza mw’ijuru. Soma Ab’i Kolosayi 1:21-23.
Mbega bizogenda gute ko hari abantu batamwumvira kuko batigishijwe ? Paulo avuga mu 2 Ab’i Tesalonika 1:8-9 : « hagati mu muriro waka, yishure guhora abatamenye Imana n’abatumvira ubutumwa bwiza bw’Umwami wacu Yesu. Bazohanwa ni kwo guhona kw’ibihe bidashira, kuva mu nyonga h’Umwami no mu bwiza bw’ubushobozi bwiwe … » Nta gufyina kand’ingaruka zavyo ni iz’ibihe bidashira.
None ko har’abungere n’abigisha banka n’ibigirankana kwigisha amasho yabo kwitondera ivyo Yesu yatugeze ? Uwuzi ciza ntagikore abiharurwakw’icaha. Ivyanditswe mu Baheburayo 10:26 birahagije kugira ngw’imitima y’abanka (cank’abirengagiza itegeko ryo) kwumvira amabwirizwa ya Yesu ikanguke: « Kuko namba dukora ivyaha n’ibigirankana, kandi tumaze guhabwa kumenya ivy’ukuri, ntihaba hagisigaye ikimazi c’ivyaha, ariko haba hasigaye kwitegana ubwoba gucirwakw’iteka, no kwitega umuriro w’inkazi, uzorigata abansi b’Imana. » Kwanka canke kwirengagiza kugira abigishwa ni icaha, « ni mubigishe kwitondera ivyo nabageze vyose » (Matayo 28:20).
Abungere benshi bakunda kwihutira kuvuga « kw’atari abagarariji »
Guharira ntaho vyogushikana. Ico gufasha ni uko womenya ico Imana ikwiyumvira ko. Matayo 7:22-23 iravyerura: « benshi bazombwira bati, ' Mwami, Mwami, ntitwavugishijwe mw’izina ryawe? Ntitwirukanye abadayimoni mw’izina ryawe? Kandi ntitwagize ibitangaza vyinshi mw’izina ryawe? Ni ho nzobajinjibura nti: 'sinigeze ndabamenya, ni mumvireho mwabakora ibizira mwe!
Mbega Yesu yoba arikw avuga abungere n’abarongozi b’amashengero ? Uko bimeze kwose, abo bantu bari bafise amavuta adasanzwe; baravugishwa n’Imana, barasenda abadayimoni bagakora ibitangaza vyinshi. Mbega vyaratumye Umwami Yesu abemera ? Oya, ahubwo yavuze kw’atigeze abamenya kuko bakora ibizira (abayobe).
Mbega har’umwungere cank’umwigisha yovuga kw’atazi amabwirizwa ya Yesu ? Batsindwa n’uko bayazi ariko ntibaruhe bigisha imikuku yabo kuyumvira nk’uko Yesu yabitegetse abigishwa biwe? Wumva batandukaniye he n’abavugwa mu Baheburayo 10:26 ?
Abungere b’iki gihe batandukaniye he n’Abafarisayo n’Abanyabwenge b’ivyanditswe bo mu gihe ca Yesu? Yesu Jésus les avertis : « Muzobona ibara, mwebwe abanyabwenge b’ivyanditswe n’Abafarisayo, mwa ndyarya mwe, kuko mukwiragira mu kiyaga no ku misozi ngo muhindure n’umwe abe uw’idini yanyu, iy’ahindutse, mutuma abarusha kabiri kuba umwana wa Gehinomu. » Abafarisayo barusha abandi bose gukunda ivyagezwe – vya Mose. Yesu yabise abana ba Gehinomu bo n’abigishwa babo.
Mbega uko kwoba ar’ukunegura abungere b’amashengero? Abigisha inyigisho z’ibinyoma n’abatumvira inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu nabo?
Uwitwa Roger Oakland yanditse mu gitabo ciwe : « Uruganda rwo guhanahana ivyiyumviro », yanditse yisunga ivyabereye mur’urwo ruganda rwitiriwe : ivyiyumviro bishasha vyo kwigarurira isi, rwabaye itariki 17 gushika itariki 19 Nzero 2008, rwateguwe n’uwitwa Erwin Mc Manus hamwe na Robert Schuller. Ivyo mwobisanga kuri : www.understandthetimes.org. Roger avuga yukw’abigishije bose bemeje k’ubukristo butegerezwa kwiyumvirwa no gutunganywa bushasha nimba twifuza kw’izina rya Yesu Kristo rishishikara kwamamara mur’iki kinjana ca 21. Roger avuga yuko Robert Schuller yaciye ku masonga ivyo yaranguye mu gushimikira ku barongozi bakomakomeye yagiye arafasha muri kahise, nk’umwungere Bill Hybels ayobora umuhari w’imboneza z’ahitwa Willow Creek, nka musenyeri Charles Blake w’ishengero ry’Imana muri Kristo (Church of God in Christ) rifise imiriyoni zitandatu z’abanywanyi, nka Rick Warren yanditse Ishengero rifise intego hamwe n’ubuzima bufise intego (Purpose Driven Church et Purpose Driven Life).
Yesu ni we yavuze ku bizoba ati : « Arik’Umwana w’umuntu ni yaza, mbega azosanga ukwizera mw’isi ? » (Luka 18:8). Uk’ushishikara gusoma ivyabaye mur’urwo ruganda rwo guhanahana ivyiyumviro no kubice bikurikira, nik’ugenda utahura yuk’ukwizera gukiza gufise bake.
Yesu avuga ati : « N’ukuri, n’ukuri ndababwire : umushumba ntaruta shebuja, kandi n’intumwa ntiruta uwayitumye. Ni mwamenya ivyo, muzoba muhiriwe ni mwabikora » (Yohana 13:16-17). Mbega nta bungere barengera Umwami ? Nimba abungere ari abakozi b’ubutumwa bwiza, ni kuki har’abagerageza kuhinyanyura ubutumwa bwiza bakabuvugisha ivyo biyumvira n’ivyo bashaka?
N’aho Yesu yavuze ati : « Ndababwire ukuri, uwutazokwakira ubwami bw’Imana nk’umwana muto, ntazobwinjiramwo na gatoya » (Mariko 10:15), har’abarongozi benshi b’amashengero bamamaza ubutumwa bw’ibinyoma ataco binona, nk’aho umengo bafise ubumenyi busumba ubw’Umwami Yesu. Barahinyanyuye ubutumwa bwiza gushika aho « bishingira ubwabo. »
Reka turabe ico kizira c’ubuyobe mw’ishengero.
Igice Ca 5
KUGARARIZA ITEGEKO RYA KRISTO
Tuvuye muri Nouvelle-Zélande, jewe na Dar twaciye dushikira mw’ishengero rinini riri ahitwa Scottsdale, muri Arizona. Buno nyene twaciye tubona ko muri ya myaka itandatu twamaze muri Nouvelle-Zélande hari ihinduka rinini ryabaye mu nyigisho zitangirwa mur’iryo shengero. Tutaraja muri Nouvelle-Zélande, nari nsanzwe nzi yuk’umwungere w’iryo shengero yizera inyigisho mbi zivuga k’umuntu akijijwe adashobora gutakaza agakiza, n’aho atabivugira hejuru. Tuganutse, ku wamungu umwe, tuza twumva umwungere mukuru abwira abari bakoraniye ngaho kw’ataho agakiza kabo gahuriye n’ivyo bakora. Ca kizira c’ubuyobe cari kimaze gushinga imizi mw’ishengero no mu nyigisho zihatangirwa.
Nk’uko tuzobibona, ca kizira c’ubuyobe caramamaye kandi kiramaze kugira n’abana mw’ishengero ry’Imana – izo ni inyigisho z’ibinyoma zizotuma amasinzi y’abantu ataja mw’ijuru, agaherera mu muriro. Tuzobana zimwe mu nyigisho z’ibinyoma ziharawe muri kino gihe.
Ikizira c’ubuyobe n’iki ? Gisobanurwa n’amajambo abiri yo mu kigiriki, « anti » na « nomos ». Anti ni igihushane. Nomos ni amabwirizwa, ubutegetsi, ivyagezwe, ingeso cank’imico. Dushize hamwe ayo majambo abiri dusanga ari: akajagari; umuntu atagira ico yibanga, umugarariji, uwukora ibizira cank’umurwanyi.
Inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu ni yo adutoza indero. Paulo yayise « icagezwe ca Kristo. » (Soma 1 Ab’i Korinto 9:21 hamwe n’Ab’i Galatiya 6:2.) Inyigisho n’amabwirizwa menshi ya Yesu ni yo agakiza kenenako, bisigura ngo, kugira umuntu ashobore kuronka agakiza, ategerezwa kwitondera, canke kuzibukira ivyo bintu. Biragaragara yukw’abakora ibizira badashobora kuvuga canke kwemera ayo mabwirizwa. Kuko bigisha yukw’ayo mabwirizwa ya Yesu atabwirwa ab’iki gihe, ko yabwirwa Abayuda gusa, canke kw’ab’iki gihe bari mu gihe c’ubuntu gusa, batakiganzwa n’ivyagezwe.
Irwirirana ry’abo bakora ibizira ryerekana yukw’abarongozi benshi b’amashengero, abungere n’abigisha, batazi canke birengagiza inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu. Ivyo bizera n’aho bisa bisana n’amategeko ya Yesu. None wumva bokwiruhiriza iki bigisha inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu? Canke ngo bigishe abigishwa babo kwitondera inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu ? Ahubwo, babigisha yuko bakijijwe ku buntu kandi kw’ata sano riri hagati y’ivyo bakora n’agakiza bakiriye.
Igihe nabibwira umwungere yigisha mw’ishule rya Bibiliya ry’ahitwa Pasadena, muri Californie, yanyishuye ati : « Ugomba kuvuga yuko witondera inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu ? » Ndavuga nti : « Ego cane » Na we arasubira ati, « ivyo vyabwirwa Abayahudi gusa, s’ivy’Abanyamahanga » Nanje nti : « Ndakwingize usome rya tegeko rikuru rya Yesu », ridutegeka kugira amahanga yose abigishwa, s’Abayahudi gusa, tubigisha kwitondera ivyo Yesu yatugeze. » Wa mwungere ntiyagira ico yishura.
Ijambo ikizira c’ubuyobe rikoreshwa mu bice bitari bike mu vyanditswe vyera. Ni ryo ryasobanuwe « abakora ibizira », « abagabitanya », « ababi » cank’ « intabarirwa » muri Bibiliya y’Ikirundi. Ni ryo Yesu yakoresheje muri Matayo 7:23 : « Nta ho nigize mbamenya ; mviraho, mwa bakora ibizira mwe »
Uyo murongo urateye ubwoba kuko werekana ibizoba kuri wa musi w’iherezo. Har’abazobwira Yesu bati, « Mwami, Mwami, ntitwavugishwa n’Imana mw’izina ryawe, ntitwasenda abadayimoni mw’izina ryawe, ntitwakora ibitangaza vyinshi mw’izina ryawe? » Abo bantu biyumvira ko bar’agahambaye kuko bavugishwa, basenda abadayimoni, canke kuko bakora ibitangaza vyinshi. Ivyo ni vyo vyabemeza ko bakijijwe kandi ko bazoja mw’ijuru, naho shwi. Ni kuki batsinzwe n’urubanza ? Yesu araduha inyishu muri Matayo 7:21 : « Umuntu wese amvumereza, ati ‘Mwami, Mwami,’ si we azokwinjira mu bwami bwo mw’ijuru, atari uwukora ivyo Data wo mw’ijuru agomba. » turamaze kubona yukw’ivyo Yesu yigishije n’ivyo yategetse vyose ari bwo bugombe bw’Imana. Abo biyumvira « kw’ar’agahambaye » kuko batakiganzwa n’icagezwe na kimwe kuko bari mu gihe c’ubuntu, bazoherukira ivyo bitangaza no gusenda abadayimoni gusa. Uko bashishikara kwigisha abanywanyi babo ivyo binyoma ni ko bamamaza ca kizira c’ubuyobe.
Mu gitabo ciwe, Inzira zijana mu Bushobozi (Paths to Power), A.W. Tozer avuga kw’ikizira c’ubuyobe ari « we mwansi kama w’ivy’ukugororoka yigaruruye abakristo ba kino gihe. Icivugo ciwe ni iki : twakijijwe ku buntu gusa; ivyo dukora ntaco bisa bisana n’agakiza twakiriye; kugira ingeso nziza kwoba ar’ukwiyumvira ko dushobora gukizwa kubw’ibikorwa dukora ; ni co gituma ingeso nziza ataco zimaze ; igihe cose tuzoba dushinzwe neza mu kwizera, ingeso nziza ni ubusa. Bavuga yukw’ivyaha vyacu vyahongewe ku musaraba; ngw’ingeso nziza ntaho zihuriye n’ukwizera kandi ntizishobora gutsindanishiriza uwizera imbere y’Imana yiwe. Ivyo ni vyo vyizerwa vy’abakora ibizira.
« Izo nyigisho ni wo muswa wariye urufatiro ngenderwako rw’ubukristo bwizera n’amadini menshi akazitiranya n’ukuri kuva ku Mana. Ubwo buyobe ni inyigisho zigisha ukutariko ivy’ubuntu bw’Imana. Bugoreka inyigisho z’ugutsindanishirizwa n’Imana bukazisubiriza n’ibinyoma. »
Umukozi w’Imana Tozer avuga yuko kwemera ico kizira c’ubuyobe ar’ukugira ukwizera kutagira ibikorwa. Kuvyerekeye amateka y’Imana, Bibiliya ntivuga gusa ku vyizerwa. Mu Vyahishuriwe 20:12-13, Yohana avuga ivyo yabonye ku vy’amateka azobera imbere ya ya ntebe y’inganji yera: « mbona abapfuye, abahambaye n’aboroshe, bahagaze imbere y’iyo ntebe ; ibitabo birazingurwa. Kand’ikindi gitabo kirazingururwa, ni co gitabo c’ubugingo. Abapfuye bacirwa imanza z’ivyanditswe mur’ivyo bitabo, zikwiranye n’ivyo bakoze, zikwiranye n’ivyo bakoze. Ikiyaga kigarukana abapfuye bo muri co, urupfu n’ikuzimu bigarukana abapfuye bo muri vyo, bacirwa imanza zikwiranye n’ivyo umuntu wese yakoze. »
Ku vy’ibihe vy’iherezo, Yesu yavuze ati, « Kuk’Umwana w’umuntu azohava aza afise ubwiza bwa Se, azananye n’abamarayika biwe ; ni ho azoca yishura umuntu wese ibikwiranye n’ivyo yakoze » (Matayo 16:27). Vyongeye, yaravuze ati, « Ehe ndaza vuba, nzanye ingero, kugira ngo ngerere umuntu wese ibikwiranye n’ivyo yakoze » (Ivyahishuriwe Yohana 22:12).
Paulo na we yarabivuze mu Baroma 2:5-6 : « ariko kuk’ufise umutima ukomantaye utihana, wirindiriza uburake buzoba ku musi wo kuraka, ah’amateka abereye y’Imana azohishurwa, izokwishura umuntu wese ibikwiranye n’ivyo yakoze. » mu Baroma 14:12, Paulo yanditse ati: « Nuko rero umuntu wese muri twebwe azobazwa n’Imana ivyo yakoze. » Yongera kwandikira ab’i Korinto ati : « Kuko twese tutazobura kugaragarizwa imbere y’intebe y’amateka ya Kristo, kugira ng’umuntu wese ahabwe ibihwanye n’ico yakoze akiri mu mubiri, ari ciza ari kibi » (2 Kor. 5:10).
Turabona yukw’ivyo vyose bitandukanye n’ivyigishwa n’abakora ibizira, si vyo ? Ntituzocirwa imanza hisunzwe ivyo twizeye, tuzozicibwa hisunzww ivyo twakoze.
Har’ivyanditswe vyinshi vyemeza ivyo duhejeje gusoma. Yesu avuga, muri Yohana 15:1-2, ati : « Jewe nd’umuzabibu w’ukuri, kandi Data ni nyene wo. Ishami ryose ryo muri jewe ritama, arikuraho ; kand’iryama ryose ararituturira, ngo rirushirize kwama. » Uyo murongo uratwemeza yukw’abakora ibizira bose bacacurwa bakurwe mu bwami bw’Imana kuko batama ivyamwa.
Umugani w’impene n’intama Yesu yaciye muri Matayo 25:31-46 uravyemeza. Uvuga ivy’amateka. Yesu yavuze ati : « Arik’Umwana w’umuntu aho azozira afise ubwiza bwiwe ari kumwe n’abamarayika biwe bose, ni ho azovyagira ku ntebe yiwe y’ubwiza. Amahanga yose azokoranirizwa mu nyonga ziwe, na we azobarobanura nk’uk’umwungere arobanura intama mu mpene. Intama azoziherereza i buryo bwiwe, impene na zo i bumoso. »
Yesu aratwereka ingene urubanza ruzocirwa. Avuga ati : « maz’Umwami azobwira abari i buryo bwiwe : ' Ni muze, abo Data yahezagiye, muragwe ubwami mwateguriwe, uhereye ku kuremwa kw’isi. Nari nshonje, murangaburira, nari mfise inyota, mumpa ico nnywa, nar’ingezi, mump’indaro; nagenda gusa, muranyambika, nari ndwaye muza kuraba uko mmeze; nari mw’ibohero, muza kundaba.’ »
Maz’abagororotsi bazomubaza (bur’i buryo) : « ‘ bati Mwami, twakubonye ryari ushonje, tukakugaburira, cank’ufise inyota tuguha ico kunywa? Twakubonye ryari ur’ingenzi, tuguha indaro, cank’ugenda gusa tukakwambika? Twakubonye ryari urwaye, cank’uri mw’ibohera, tukakuraba?’ »
Yesu aratubwira ikizokwisungwa mu guca imanza : « Umwami na we azobishura ati: ' Ndababwire ukuri, ko mwabigiriye umwe mur’aba bene Data bari hanyuma y’abandi, ni jewe mwabigiriye. ' »
Kubazoba i bumoso bwiwe – ari zo mpene, azobabwira ati : « Mva i ruhande, mwa bivume mwe, muje mu muriro utazima wateguriwe Umurwanizi n’abamarayika biwe. ' » Yesu yongerakw’avuga kw’ata ciza bigize kumugirira, canke ngo bakigirire bamwe muri bene Se, akarangiza avuga ati : « Abo bazoja mu gihano kidashira, arikw’abagororotsi bazoja mu bugingo budashira. »
Kubwawe wiyumvira yukw’abatakoze iciza ari bande? Ni ba bakora ibizira bumira ku vyo bizeye gusa ; bavuga kw’ingeso zacu nziza ataco zimaze na gato. Bishinga kuvuga yukw’abagendera mu bikorwa vyiza (kuko bumvira Umwami) bagerageza guca agakiza kubw’ibikorwa vyiza bakora. No ngaha nta gihinduka. Ivyo twizera si vyo bizodukiza kuri wa musi w’amateka. Tuzocibwa imanza zikwiranye n’ivyo tuzoba twarakoze.
Yesu yerekana yukw’ingeso zacu ari rwo rufatiro rw’imigenderanire yacu na we. Muri Matayo 12:50, Yesu avuga ati : « Kuk’umuntu wese akora ivyo Data wo mw’ijuru agomba ari we murumunanje na mushikanje na mama. » Muri Yohana 15:14, Yesu yongera kuvuga ati, « Mur’abakunzi banje ni mwakora ivyo mbagera. » Ivyo dukora ni vyo vyerekana ivyo twizera vy’ukuri. Har’uwushobora kuronka agakiza kandi atari umugenzi wa Yesu, murumunawe, mushikiwe canke nyina? Yesu avuga yuko gukora ubugombe bw’Imana ar’ugukora ivyo yatugeze.
Abakora ibizira biyita abigishwa ba Paulo bakiyobagiza ivyo Paulo avuga ku ngeso zacu. Mu b’i Galatiya 5:19-21, Paulo avuga ati : « Kand’ibikorwa vy’akameremere kacu biramenyekana, n’ibi : ubushakanyi, ibihumanya, ivy’isoni nke, gusenga ibigirwamana, uburozi, ubwansi, intonganya, ishari, uburake, ikeba, kwitandukanya, ibice, igono, kuborerwa, kudandahirwa, n’ibindi bene ivyo. Ivyo nabibaburiye kera, yukw’abakora ibisi birtyo batazoragwa ubwami bw’Imana. » Paulo aremeza neza yukw’ingeso mbi zizobuza abatari bake agakiza.
Vyongeye, mu b’i Korinto ba 1 igice ca 6:9-11, Paulo avuga ati : « Ntimuzi yukw’abagabitanya batazobona ubwami bw’Imana? Nti muzimire : abashakanyi, cank’abasenga ibigirwamana, cank’abasambanyi, cank’abagabo bendwa, cank’abagabo bendana, cank’ibisuma, cank’abifuza, cank’imborerwa, cank’abatukana, cank’abanyazi ntibazoragwa ubwami bw’Imana. » Wabonye kw’ibintu vyose Paulo yadondaguye bishingiye ku ngeso? Non’abo bakora ibizira bemeza gute yukw’ingeso cank’ibikorwa ar’ubusa? Paulo avuga yikurikiranya yukw’ingeso mbi zizotuma abatari bake bahusha ubwami bw’Imana. Soma ab’i Kolosayi 3:5-8, hamwe na 1 Ab’i Tesalonika 4:3-8.
Mu Vyahishuriwe Yohana 21:8, Yohana arasubiramwo amajambo ya Yesu : « Arikw’ibijora, n’abatizera, n’abakora ibizira, n’abicanyi, n’abashakanyi, n’abarozi, n’abasenga ibigirwamana, n’abanyabinyoma bose, umugabane wabo uzoba mu kiyaga caka umuriro n’amazuku, ni co rupfu rwa kabiri. » Yesu acira imanza abanyangeso mbi, harimwo n’abatizera. Ivyanditswe vyemeza kw’ingeso ari kirumara kandi kw’abanyangeso mbi bazotsindwa n’urubanza.
Ivyaha bitera birwirirana. Ico kizira c’ubuyobe carigaruriye ivyizerwa bigezweho mu bihugu vya Buraya. Reka tubice ku masonga.
Igice Ca 6
IKIZIRA C’UBUYOBE:
Umuntu Akijijwe Ntashobora Gutakaza Agakiza Kiwe
Paulo yarahishuriwe ivy’iki igihe aho yavuga: « Kukw’igihe kizoza, batazokwemera kwumva ukwigisha kuzima ; ariko kukw’amatwi abarya yifuza kwumva ibibanezereza, bazokwirundaniriza abigisha bahuje n’ukwifuza kwabo, kandi bazokwiziba amatwi, ngo ntibumvire ukuri, bazozimira bakurikire imigani y’ibinyoma » (2 Timoteyo 4:3-4).
Mbega har’inyigisho ishobora gukwega abantu nko kubabwira yuko bafise ubugingo bushira kuko bizeye gusa, n’aho batorinda guhindura ingeso zabo mbi ? Kubabwira yuko bazokwigenza uko bashaka, ariko bagume bizera ko bariko baja mw’ijuru. Izo ni zo nyigisho za ca kizira c’ubuyobe.
Satani we soko ry’izo nyigisho « nshasha » zivuga yuko : Iyo umuntu akijijwe, ntazokwigera atakaza agakiza, azoguma akijijwe ibihe bidashira. Inyigisho z’ico kizira c’ubuyobe zashiriwe abatizera canke abadohotse k’ukwizera. Zemeza abazizera yukw’ata sano riri hagati y’agakiza bakiriye n’ivyo bakora.
Vyongeye, abizera izo nyigisho zipfuye bavuga yukw’ar’abigishwa ba Paulo. Bisanzwe, bigisha yuko bakijijwe ku buntu gusa, kandi gukora igikorwa ciza bigereranywa n’ukuronderera agakiza mu bikorwa. Biyumvira yuko kwumvira ataho bitandukaniye no kuronderera agakiza mu bikorwa.
Kugira ubitahure neza, reka ndakubwire ivyavuzwe na muganga Charles Stanley, umwe mu bizera k’umukristo adashobora gutakaza agakiza kiwe. Ni we yanditse igitabo citwa, Waruzi yuk’Umukristo Adashobora gutakaza Agakiza? Muganga Stanley avuga ati : « agakiza ni ingabire Imana itanga, kand’umuntu amaze kuyakira, ntashobora kuyitakaza. »
Turamaze kubona yuko Paulo na Yesu batunze urutoke ku vyaha kanaka, baravuga yukw’abakora bene ivyo batazokwinjira mu bwami bw’Imana kandi bazotererwa mu kiyaga caka umuriro n’ibizuku. Ariko muganga Stanley yubahutse kuvuga yuko:
« Mu bisanzwe, ububeshi, ubusuma, ubushakanyi, ubwicanyi cank’ubujora atari vyo bituma abantu baja mu muriro. »
Birasiga ubwenge? Ivyanditswe vyose twabonye siko bivuga. Uwandikiye Abaheburayo avuga yuko Imana izocira imanza abashakanyi. Ibi vyanditswe ntibihishira abiyumvira yukw’agakiza ar’ukwizera kwirebanga. Na Paulo arabivuga mu vyo yandikiye Abanyefeso:
Arik’ubushakanyi n’ibihumanya vyose cank’ukwifuza ntimukabishire no mu kanwa, mube nk’uko bibereye abera, cank’ibeteye isoni, cank’amajambo y’ubupfu, cank’ibitwenza bibi, kukw’ivyo bitabereye ; ikibereye ni ugushima Imana. Kukw’ibi mubizi neza, yukw’ata mushakanyi, cank’igihumane, cank’uwifuza (ni we asenga ibigirwamana), azogira ico aragwa mu bwami bwa Kristo n’Imana. Ntihakagire umuntu abahendesha amajambo y’ubusa ; kukw’ivyo ari vyo bizanira uburake bw’Imana abantu b’intabarirwa (Abanyefeso 5:3-6).
Raba ingene Paulo arangiza atugabisha. Ntihakagire umuntu abahendesha amajambo y’ubusa. Paulo avuga yuko ivyaha – vy’ubushakanyi, ibihumanya, cank’ukwifuza – ari vyo bizanira uburake bw’Imana abantu b’intabarirwa. Muganga Stanley ari mu bantu Paulo yarikw’aravuga ko bahendesha abantu inyigisho z’ibinyoma. Ivyo Muganga Stanley yigishije ni igihushanye c’ivyo dusanga mu vyanditswe.
Nimba abavuga yuko umuntu akijijwe adashobora gutakaza agakiza, Yesu yoba yavugiye iki amajambo akurikira?
Ijisho ryawe ry’i buryo ni ryagutsitaza, urinogore, urite kure : vyokubera vyiza gupfa ijisho ryawe rimwe, hak’umubiri wawe wose wotabwa muri Gehinomu. N’ukuboka kwawe kw’i buryo ni kwagutsitaza, uguce igikonjo, ugite kure : vyokubera vyiza gupfa urugingo rwawe rumwe, hak’umubiri wawe wose woja muri Gehinomu (Matayo 5:29-30).
Yesu avuga yukw’igitsitaza – ari co caha – kizanwa n’ijisho cank’ukuboko gishobora gutuma umubiri wose uja mu muriro. Yesu avuga ko vyokubera vyiza ucacuye canke uhimbuye urugingo rw’umubiri wawe rwohava rukujana mu muriro.
Ariko Muganga Stanley we yivuga ati:
Iyo umuntu akijijwe, ivyaha vyiwe bigahirwa, ntikiba kikimutera ubwoba. Ivyaha vyiwe vyose bimaze guharirwa, biba birangiye. Ntiyemerewe kwicura ko yoba ataraharirwa. Uyo muntu aba amaze gukira umuriro. [Amajambo y’umwanditsi]
Nk’uko tumaze kubibona, abizera yuk’umuntu akijijwe adashobora gutakaza agakiza, bemeza yukw’ata kintu na kimwe umuntu ashobora gukora cotuma atakaza agakiza, nimba yarizeye koko. Muganga Stanley yemeza kw’ata caha cotuma umuntu atakaza agakiza, ariko si kw’ivyanditswe bivuga. Impanuro za Paulo ku Banyefeso n’Ab’i Galatiya, zemeza yukw’ivyaha bibuza abantu kwinjira mu bwami bw’Imana. Yesu na we yabwiye Yohana yukw’abagendera mu vyaha batazobona ubwami bw’Imana, ahubwo bazotererwa mu muriro. Kubwa Muganga Stanley, nta canditswe na kimwe mur’ivyo kibwirwa abizera yuko badashobora gutakaza agakiza bakiriye n’iyo bogendera mu vyaha, kuko bizeye Yesu aharira ivyaha kand’atanga agakiza nk’ingabire y’ubuntu.
Ingorane Muganga Stanley afise n’uko yemeza kw’umuntu yihanye agaharirwa ivyaha vyiwe, aba ahariwe n’ivyaha azokora ubuzima bwiwe bwose. Petero avuga yuko: « … twahariwe ivyaha vyacu vya kera » gusa (2 Petero 1:9).
Muganga Stanley yaranyomoje aho yavuga ati :
« Bibiliya ivuga ivyeruye yuk’urukundo Imana ifitiye abayo ruhebuje gushika n’aho ata muntu n’umwe yizera Imana ashobora kunyerera ave mu kiganza cayo n’aho yoyicumurako. » Har’ahandi yavuze yuko « n’aho uwizera yodohoka ku Mana abishaka cank’atabishaka, agakiza kiwe ntaho kaja » kandi « ... n’aho umuntu yova mu kwizera agumana agakiza kiwe.... » [Amajambo y’umwanditsi.]
Wabonye ingene ico gice gitangura ? Muganga Stanley avuga ati, « Bibiliya ivuga ivyeruye ... » Nta muntu ashobora kwemera iryo jambo kiretse abadafise cank’abadasoma Bibiliya zabo. Iryo jambo ryo kwemerwa n’abatungu bizigira abigisha babo, nka Muganga Stanley, ngo babone gukura mu mpwemu. Birababaje kubona ingene bahendwa n’abo bizera, nka Muganga Stanley, ntibamenye kw’ar’abagarariji imbere y’Imana n’Umwami Yesu hamwe n’amajambo n’inyigisho ziwe.
Mbega none abizera ko badashobora gutakaza agakiza n’aho bagendera mu vyaha biyumvira iki? Ubushakanyi ni icaha? Oya namba. Ibindi vyaha navyo ? Nta ngorane? Muganga Stanley atwigisha yuk’umuntu amaze kwakira ingabire y’agakiza, aharirwa ivyaha vyose yakoze n’ivyo azokora vyose kandi ntashobora gutakaza agakiza.
Ntibitangaje kubona yuk’ukwahukana kwagwiriranye mu mashengero yigisha kw’ata mukristo ashobora gutakaza agakiza n’aho yoguma mu vyaha. Birumvikana yukw’abizera ivyo badashobora kwizera canke kwumviriza amajambo n’inyigisho za Yesu ku vyo kwahukana, kuko bizera kw’ata caha cojana mu muriro uwizera Yesu. Ku bwabo, gusambana si icaha. Bashishikara bavuga yukw’ivyanditswe vyose bivuga yuk’umuntu ashobora guhusha ubwami bwo mw’ijuru no gutabwa mu muriro ataho bisa bisana n’ivyaha vy’umuntu.
Muganga Stanley yongera kuvuga ati:
"...Imana ntidutegeka kuguma mu kwizera kugira ngw’idukize – iraba ko tuba twarigeze kwizera gusa. » Ashishikara ati : « [Ukwizera gukiza] cank’ingabire y’Imana tuyihabwa rimwe rizima. » Ati : « Umuntu yigeze kugira ukwizera gukiza, aguma ar’urugingo rw’umubiri wa Kristo, n’aho atoba akigendera mur’ukwo kwizera. »
Ariko sikw’ivyanditswe vyera bivuga. Bivuga yuko kwizera no kuguma ur’umwizigirwa ari vyo kirumara. Kuvuga yuk’umuntu yizera rimwe gusa, akaguma ar’urugingo rwa Kristo, n’aho atoguma mu kwizera, ni ikinyoma. Raba ivyo Paulo yaburiye Ab’i Korinto:
Bene Data ndabamenyesha ubutumwa bwiza, ubwo nababariye, namwe mukabwakira, kandi mukabuhagararamwo, kandi mugakizwa na bwo, asangwa mukibufashe nk’uko nabubabwiye; shiti, mwoba mwizereye ubusa (1 Ab’i Korinto 15:1-2).
Iyo mirongo irakomeye cane. Paulo avuga yukw’Ab’i Korinto bakiriye ubutumwa bwiza, barabuhagararamwo, kandi ni bwo bubakiza asangwa bakibufashe. Asangwa batakibufashe nka nkama naho ? Paulo avuga yuko boba bizereye ubusa.
Ni co kimwe n’ivyo Paulo yandikiye Ab’i Kolosayi:
Namwe abari baratandukanijwe n’Imana kera mugahindurwa abansi bayo mu mitima yanyu n’ivyo mwakoze bibi, none yabuzurije na yo mu mubiri wiwe w’umuntu kubw’urupfu yapfuye, ngw’abashikane imbere yayo mur’abera, mudafise agasembwa, mutagira ico mwogawa ; asangwa muhora mwizeye, mushinzwe neza mutanyiganyiga, mudatirimuka mu vyizigiro biheshwa n’ubutumwa mwumvise, bwavuzwe mu baremwe bose bo musi y’ijuru, ubwo jewe Paulo nacikiye umukozi wabwo (Ab’i Kolosayi 1:21-23. Soma na Yakobo 1:12).
Ukwo ni kwo Paulo atahura ubutumwa bwiza, yahamagariwe kuvuga. Inkuru nziza y’ubutumwa ihagaze ngaho – asangwa – muhora mwizeye, mushinzwe neza mutanyiganyiga, mudatirimuka mu vyizigiro biheshwa n’ubutumwa mwumvise. Har’ibintu bitari bike Imana igomba kur’abo bose yakuye mu bwami bw’umwiza ibimurira mu bwami bw’umuco. Bazoragwa ubwami bw’Imana, ntibazotererwa mu kiyaga c’umuriro n’ibizuku.
Na Yesu yaravuze ku nyungu yo kwihangana: « Muzoba mwanswe na bose babahora izina ryanje, arik’uwihangana agashitsa iherezo ni we azokira » (Matayo 10:22) maze « kuk’ubugarariji buzogwira urukundo rw’abenshi ruzotimba. Arik’uwihangana agashitsa kw’iherezo, ni we azokira» (Matayo 24:12-13).
Muganga Stanley ati : « ... Har’umukristo nzi atagira icamwa na kimwe, arikw’afise agakiza kuzuye » , co kimwe « n’abakristu b’isinzi batagira icamwa na kimwe kigaragaza ubukristo bwabo. »
Ivyo Yesu arabihakana mu majambo yiwe dusanga muri Yohana 15:1-6:
« Jewe nd’Umuzabibu w’ukuri, kandi Data ni we nyene wo. Ishami ryose ryo muri jewe ritama, arikuraho ; kand’iryama ryose ararituturira, ngo rirushirize kwama....
Ni jewe muzabibu, namwe mur’amashami ; uwuguma muri jewe, nanje nka guma muri we, uwo ni we yama cane, kukw’ataco mubasha gukora mutamfise. Umuntu n’ataguma muri jewe atabwa nk’ukw’ishame ritererwa inyuma y’uruzabibu, akuma ; maze bakayatororokanya, bakayaterera mu muriro, agasha. » (Yohana 15:1-2, 5-6. Soma na Luka 13:6-7.)
Mbega iryo shami ryaciwe ryari risanzwe riri hehe ? Ryari ku muzabibu – ari we Yesu! Abo ni bo bantu batanguriye muri Kristo, arikw’ata camwa na kimwe bamye. Imana ica amashami atama ivyamwa muri Kristo. None ayo mashami atama ivyamwa aciwe aja he ? Atererwa inyuma, akuma, agatororokanywa agatererwa mu muriro, agasha.
Aho sih’inyigisho za Yesu ku vyo kwama ivyamwa zigarukira. Muri Matayo 7:17-19, Yesu ni we yavuze ati, « Nukw’igiti ciza cose cama ivyiza, arikw’igiti kibi cama ibibi. Igiti ciza ntigishobora kwama ibibi, kand’igiti kibi ntigishobora kwama ivyiza. Igiti cose kitama ivyiza kiracibwa, kigatererwa mu muriro. » No ngaha tubona yuk’uwudashaka gutererwa mu muriro, ategerezwa kwama ivyiza.
Yesu akoresha uwundi mugani ngw’ashimangire iyo nyigisho: « Kand’abacira uyu mugani, ati habaye umuntu yar’afise umusukoni watewe mu ruzabibu rwiwe, araza awuronderakw’insukoni arazibura. Abwira umukozi w’uruzabibu, ati : ‘Raba, none n’imyaka itatu nza kurondera insukoni kur’uyu musukoni, sinzibone ; uwuce : ugasarira iki aha hantu?’
Na we aramwishura at’ : ‘Enda mugenzi, ureke uyu mwaka na wo, ndaworohereze, ndawutabirire. Hanyuma ni wama insukoni bizoba ari vyiza, ariko n’utama uzowuca’ » (Luka 13:6-9).
No ngaha, havugwa ivyo kwama ivyamwa. Mur’uyu mugani, Imana ibwira Yesu ace igiti kitama ivyamwa. Yesu aratakamba, asaba ko cokwongerwa uwundi mwanya, agituturire arabe ko cokwama ivyamwa, atar’uko kize gicebwe umwaka ukurikira.
Yesu atanga inyigisho nk’iyo nyene mu mugani w’italanto (Matayo 25:14-30). Umushumba wese yari yarahawe italanto zo kudadaza igihe shebuja yafata urugendo aja mu gihugu ca kure. Abazidandaje bose bungutse incuro zibiri.
Uwa nyuma muri bo ariraramira. Yari yahawe italanto imwe ariko ntiyayidandaza, arondera aho ayimbira ariyibika ngw’azoyisubize nyene yo agarutse. Mu mugani w’umuzabibu n’amashami, amashami (abakristo) yanunuza amazi ava mu ruzabibu, ariko ntiyama ivyamwa. Mur’iyo migani yompi, uyo mukozi mubi ntiyashoboye gukoresha neza ingabire yahawe.
Iherezo ni rimwe mur’iyo migani yompi. Yesu abwira umukozi yakoresheje nabi italanto yahawe: « n’uyo muntu wanje w’imburakimazi, ni mumute hanze mu mwiza, ni ho hazoba amarira no kuryanya insya z’amenyo » (Matayo 25:30).
Ayo majambo yerekana akaga n’igihano cabikiwe imburakimazi zose, zidakoresha neza ingabire zahawe n’Imana kubw’inyungu y’ubwami bw’Imana. Mbega iyo ni yo yari intumbero ya Paulo igihe yavuga ati, « Kuko tur’ibiremwa vyayo, twaremewe muri Kristo Yesu ngo dukore ibikorwa vyiza, ivy’Imana yateguye kera ngo tubigenderemwo » (Abanyefeso 2:10) ? Ko bimeze gurtyo, kudakora ivyo bikorwa vyiza Imana yateguye ko tugenderamwo, ni ubugarariji.
Ivyo tubisanga no mu mugani w’umubivyi (Matayo 13:3-8, Mariko 4:3-8, na Luka 8:5-8). Imbuto yatewe mw’ivu ry’ubwoko bune butandukanye. Ubwoko bumwe gusa ni bwo bwavyaye ivyamwa. Ubwo bwoko bw’ivu ni bwo Yesu yavuze kw’ati : « Uwabibwe mw’ivu ryiza ni we yumva iryo jambo, akaritahura, uwo ni we rero yama imbuto, umwe akagira ijana, uwundi mirongwitandatu, uwundi mirongwitatu, birtyo birtyo » (Matayo 13:23). Umukristo nya we arihangana kandi yama imbuto nk’ukw’Imana imutegeka gukora.
Bwa bwoko butatu bw’ivu busigaye? Tuzakwihweza bubiri gusa. Ubwa mbere nta co tubuvugako kuko Yesu avuga kw’imbuto zaguye mu nzira zigereranywa n’umuntu yumva ijambo, ntaritahure ; wa mubi akaza gusahura icabibwe mu mutima wiwe (Matayo 13:19). Ivu rya kabiri. Uwabibwe ku rutare, ni we yumva ijambo, akaryakirana umunezero ; agacika umukristo mushasha. Ariko ntagira imizi muri we, ahagarara umwanya muto ; iyo yadutsweko n’amarushwa bo n’akadenderezo azira iryo jambo, bica bimutsitaza. (Matayo 13:20-21). Uyo ntashobora gushishikara mu gakiza. Ivu rigira gatatu, ni uwabibwe mu mahwa. Ni we yumva iryo jambo, arik’umwitwarariko w’ivy’isi n’uruhendo rw’ubutunzi bikanyoha iryo jambo, akaba ikirumbirane (Matayo 13:22).
Mur’ubwo bwoko bune bwose bw’ivu, rimwe gusa ni ryo ryabibwemwo, imbuto irahangama, iravyara ivyamwa. Irya kabiri n’irya gatatu ryarabibwemwo – ni abantu bumvise ijambo bararyakira – ariko ntibashobora kurigumamwo.
Ivyo vyanditswe vyose vyatweretse yuko kwama ivyamwa mu bwami bw’Imana ari kirumara. Turashobora gutakaza agakiza iyo twirengagije cank’iyo twanse gukora ibikorwa vyiza Imana yateguye ko tugenderamwo kuva kera cane. Ubwo ni ubundi bwoko bw’ubugarariji ku Mana.
Muganga Stanley avuga ati, « Turazi umukristo atagira icamwa ciza na kimwe mu buzima bwiwe bwose. Arikw’ivyo ntivyamubujije kugumana agakiza kiwe. » Mbega ivyo har’aho wabisomye mu vyanditswe duhejeje gusoma ? mu vyanditswe VYOSE twabonye, twasanzwe yuko kutama imbuto nziza (canke kwama imbuto zirumvye, canke guhamba italanto wahawe), vyatumye igiti gicibwa cank’ishami ricibwa no kujugunyirwa mu muriro, canke gutsindwa n’urubanza, nk’uko vyashikiye wa mushumba w’imburakimazi. Utwo turorero twose twerekana yukw’abatagomba kwama imbuto nziza bazotsindwa n’urubanza.
Abigisha yuk’umuntu akijijwe adashobora gutakaza agakiza kiwe n’aho yoguma mu vyaha bavuga yuko ivyaha bakoze n’ivyo bazokora vyose bimaze guharirwa kuko bizeye Kristo. Arikw’ivyanditswe bivuga ngo :
« Kandi [Yesu] amaze guhingurwa rwose, abera abamwumvira bose inyanduruko y’agakiza kadashira » (Abaheburayo 5:9).
Mbega Yesu ni inyanduruko y’agakiza no kubatamwumvira? Ivyanditswe vyera si ko bivuga ? Ni vyiza gutahura yukw’ijambo « kwumvira » mu Baheburayo 5:9 risigura gushishikara – bisigura yukw’ari abantu bashishikara kumwumvira.
Wiyumvira yuk’umuntu ashishikara kugarariza afise agakiza? Itegereze ivyo intumwa Yohana yavuze :
Iki ni co kitumenyesha ko tumuzi, ni twitondera ivyagezwe na we. Uwuvuga ngo « ndamuzi », ntiyitondere ivyagezwe vyiwe, ni umubeshi, ukuri ntikuri muri we (1 Yohana 2:3-4).
Vyongeye, irivuga « kwumvira » ryakoreshejwe mu gihe ca kubu (ibandanya), bisigura ngo, « nitwabandanya kumwumvira ivyagezwe vyiwe. »
Reka dusubiremwo. Yesu ni we yavuze ati, « Umuntu wese amvumereza, ati : ‘Mwami, Mwami’ ; si we azokwinjira mu bwami bwo mw’ijuru, atar’uwukora ivyo Data wo mw’ijuru agomba » (Matayo 7:21). Yesu avuga yukw’ivyo yakoze vyose n’ivyo yavuze vyose ari vyo Se yamugenye kuvuga no gukora (Yohana 8:28, 12:49-50, 14:10, 14:24, 14:31). Bisigura yukw’ivyo Yesu yavuze n’ivyo yakoze vyose ari bwo bugombe bw’Imana. Wumva bitangaje abaye inyanduruko y’agakiza k’abamwumvira bose? (Abaheburayo 5:9). Canke ko yasozereye itegeko ryiwe rikuru ategeka abigishwa biwe kwigisha abigishwa babo kwitondera ivyo yabageze vyose? (Matayo 28:20).
Ivyanditswe vyerekana yukw’abantu bose biyumvira ko bakijijwe ariko bagendera mu vyaha biruhiriza ubusa. N’intumwa Yohana yarabivuze:
Umuntu wese aguma muri we ntakora icaha ; … uwukora ivyaha n’uwa wa Murwanizi, kuko uhereye ubwa mbere na mbere uwo murwanizi yamwe akora ivyaha … umuntu wese yavyawe n’Imana ntakora ivyaha … (1 Yohana 3:6, 8, 9).
Nk’uko tumaze kubibona mu vyanditswe bitari bike, kwumvira inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu vyama biherekeranye n’ukwizera hamwe n’agakiza. None ko har’abantu bagendera mu vyaha kuko bizera yukw’ata sano riri hagati y’ingeso zabo n’agakiza bakiriye? Dusanga mu Baheburayo 10:26-27, ibi bikurikira :
Kuko namba dukora ivyaha ibigirankana, kandi tumaze guhabwa kumenya ivy’ukuri, ntihaba hagisigaye ikimazi c’ivyaha, ariko haba hasigaye kwitegana ubwoba gucirwakw’iteka, no kwitega umuriro w’inkazi, uzorigata abansi b’Imana.
Abigisha yukw’igihe umuntu ahirwa ivyaha vyiwe aba ahariwe n’ivyaha azokora muri kazoza kandi yuk’umuntu amaze kwakira ingabire y’agakiza adashobora kuyitakaza ukundi, bigisha ubutumwa bw’ibinyoma buhushanye n’ivyanditswe vyera.
Turabona Petero abwira abera ingeso bategerezwa kugira vyanka vyakunda zishigikire ukwizera kwabo. Avuga ati:
Kuk’uwutagira ivyo ari impumyi, abona ibiri hafi gusa, yibagiye umwuhagiro w’ivyaha vyiwe vya kera (2 Petero 1:9).
Ivyaha vya kera? Neza cane. Iyo umuntu afise ukwizera gukiza, akihana ivyaha vyiwe, aharirwa ivyaha vyose yakoze atarakizwa. Mu vyete vyiwe ku mashengero ndwi dusanga mu vyahishuriwe Yohana 2 na 3, Yesu abwira amashengero atanu mur’ayo ndwi ngo yihane. Wumva barikwihana gute nimba ivyaha vyabo vyose vyari bimaze guharirwa? Ntibishoboka. Ubutumwa bw’ibinyoma ni bwo bwigisha yukw’ivyaha umuntu azokora bimaze guharirwa kandi ivyanditswe vyemeza yukw’ivyaha umuntu yakoze kera atarihana ari vyo biharirwa gusa.
Waruzi kw’ivyanditswe bidutegeka « gushitsa agakiza kacu, dutinya, duhinda agashitsi » (Ab’i Filipi 2:12) no « kuba ari twebwe twisuzuma, tumenye yuko duhagaze mu kwizera ; abe ari twebwe twiraba. Ngo mbega ntitwiyizi, ntituzi yuko Yesu Kristo ari muri twebwe—shiti kumbure tur’abahinyuwe? » (2 Ab’i Korinto 13:5). Ariko twebwe dufise ivyiyumviro vya Kristo (1 Ab’i Korinto 2:16).
Imana ni rukundo, ni nziza kandi ni nyabuntu. Vyongoye irera kandi iragororoka. Dutegerezwa kuyitinyira amateka yayo agororotse n’uburake bwayo buziriringa kubatayumvira – abashishikara kuyirwanya.
Twerekanye mu gice ca mbere yuk’ubugarariji butangura igihe umuntu avuze ko Yesu atar’Umwami. Mu vyo Muganga Stanley yanditse vyose ntavuga ko Yesu ar’ « Umwami », avuga gusa yuko Yesu ar’Umukiza. Abigisha k’umuntu adashobora gutakaza agakiza birabagora kuvuga yuko Yesu ar’Umwami kuko boca bamwumvira. Kwakira Yesu nk’Umwami, no kwumvira amategeko yiwe, ni vyo bisangangura izo nyigisho z’ibinyoma na ca kizira c’ubuyobe. Kwumvira Yesu nk’Umwami nta ho bisa bisana n’inyigisho z’ibinyoma.
Petero yaragize ic’avuga ku bigisha yuk’umukristo adashobora gutakaza agakiza. Ivyo tubisanga muri Petero wa 2 igice ca 2:20-22:
Namba kumenya neza Yesu Kristo Umwami wacu n’Umukiza kwarabateye kudohoka, bakava mu vy’isi bihumanya, maze bakongera kuvyizingiramwo, bikabanesha, ivyo hanyuma vyabo birusha ivya mbere kuba bibi. Icobaye ciza kuri bo, iyaba batigeze kumenya inzira yo kugororoka, hako basubira inyuma, bamaze kuyimenya, bagata icagezwe cera bahawe. Ivyabashitseko ni ivy’uyu mugani w’ukuri ngw’Imbwa isubiye ku vy’idashwe ; kandi ngw’Ingurube yuhagiwe isubiye kwivurunga mu vyondo »
Aho Petero yarikw’avuga abantu bizeye Yesu Kristo nk’Umwami n’Umukiza wabo. Arikw’abo bantu basubiye kwivanga n’ivy’iyi si bata agakiza kabo. Petero avuga yukw’ivyo hanyuma vyabo birusha ivya mbere kuba bibi. Mbega ivya mbere vyabo ni biki? N’uko bari gutererwa mu muriro kukw’ata kwizera gukiza bari bafise. None ni kuki ivyo hanyuma vyabo birushiriza kuba bibi ? Yesu atubwira ati: « Kand’uwo mushumba yar’azi ivyo shebuja agomba, ntiyitegure, ntakore ivy’agomba, azokubitwa nyinshi. Arik’uwutar’abizi, agakora ibwikwiye kumukubitisha, azokubitwa nkeya. Uwuhawe vyinshi wese, azobazwa vyinshi ; uwabikijwe vyinshi, ni we bazorushiriza kwaka vyinshi » (Luka 12:47-48). Iyo dusubiye kwivayanga mu vy’isi kandi tumaze kumenya ukuri, igihano cacu ni kinini.
Petero arasubira kutugabisha ngo tuzinukwe abigisha yuk’umukristo adashobora gutakaza agakiza kiwe.
Muri 2 Petero 3:17, arangiza icete ciwe atanga iyindi mpanuro:
« None mweho, abo nkunda, kuko musanzwe muzi ivyo, mwirinde ngo ntimutwarwe n’ubuzimire bw’abatirinda, mugata ugushikama kwanyu. »
Petero aremeza yukw’icicaro dufise muri Kristo kitanyiganyiga. N’aho bimeze gurtyo yerekana neza yuk’umuntu ashobora guta ukwo gushikama, nk’uko twabibonye mu vyanditswe twahereyeko. Aratugabisha. Arazi yuko dushobora gutwarwa « n’ubuzimire bw’abatirinda. » Uramenya ko Petero yakoresheje izina : « abatirinda » risigura ikizira c’ubuyobe. Nk’uko tumaze kubibona, uwigisha ubwo buzimire ni we kizira c’ubuyobe - umugarariji.
Umwanditsi w’icite c’Abaheburayo yanditse ibitari bike k’ugushikama mu kwizera. Mu Baheburayo 6:4-6, aravuga k’umukristo yariye ku vy’Imana itanga vyose:
Kukw’abamaze kwakirwa n’umuco, bagatamira ingabire iva mw’ijuru, bagasangira Mpwemu Yera, bagatamira ijambo ryiza ry’Imana, n’ububasha bwo mu gihe kizoza, maze bakagwa bakabivamwo, ntibishoboka gusubira kubahindura basha ngo bihane : kuko bongera kwibambira Umwana w’Imana, bakamutetereza ahibonekeza.
Ijambo ry’urufatiro rw’abigisha yukw’ata mukristo ashobora gutakaza agikiza kiwe n’uk’umuntu amaze guharirwa ivyaha adashobora gucirwakw’iteka n’aho yokora ibindi vyaha. Arikw’ivyanditswe duhejeje gusoma si ko bivuga. Abavugwa ngaho n’abantu batamiye ku ngabire z’Imana. Uyo mwanditsi aratubwira ibishikira umuntu nk’uyo igihe aguye. Vyemeza yukw’igihe uyo muntu aguye, adashobora gusubira mu ku murongo. Yesu yavyemeje igihe yavuga yuk’uwuzorogota kuri Mpwemu Yera atazobiharirwa (Matayo 12:31). Uyo muntu ntashobora gukizwa.
Uyo mwanditsi araduha iyindi mpanuro mu Baheburayo 10:26-27:
Kuko namba dukora ivyaha ibigirankana, kandi tumaze guhabwa kumenya ivy’ukuri, ntihaba hagisigaye ikimazi c’ivyaha, ariko haba hasigaye kwitegana ubwoba gucirwakw’iteka, no kwitega umuriro w’inkazi, uzorigata abansi b’Imana.
Mu Baheburayo 6:4-6 umwanditsi avuga ibindi. Biragaragara yukw’avuga abantu bamaze kwizera. Avuga umuntu yahawe kumenya ivy’ukuri, s’umuntu yumvise ivy’ukuri. Ni umuntu yahawe kubimenya — uyo ni umukristo.
Umwanditsi yemeza yukw’abakriso bategerezwa kugira ubuzima bushasha – bategerezwa kuba baritandukanye n’ivyaha bakagendera mu kwezwa. Iyo bahisemwo kugendera mu vyaha, nta kiba gisigaye atar’ukurindirana ubwoba gucirwakw’iteka, no kwitega umuriro w’inkazi, uzorigata abansi b’Imana.
Umwanditsi aratandukanya ayo mateka n’amateka avuga mu gice ca 12 c’ico cete yandikiye Abaheburayo. Si nk’igihano umuvyeyi aha umwana wiwe – ni amateka n’umuriro w’inkazi uzorigata abarwanya Imana. Bibwirwa abakristo bose aho bava bakagera, kandi turazi kw’ata mukristo yorwanya Imana.
Mbega ivyo ntibihushanye koko n’ivyo Muganga Stanley yanditse? Ko we yemeza yuko, « umuntu amaze guharirwa ivyaha vyiwe, ata ngorane n’imwe aba agifise. Ivyaha vyiwe vyahariwe 100 kw’ijana, nta caha na kimwe yokora kidashobora guharirwa n’aho atocihana. Ngo nta bwoba. Nta muriro ukimurindiriye. »
Wumva ari vyo? Uyo muntu Muganga Stanley avuga yigenza ukw’ashaka. Ng’uyo muntu arishira akizana (arashobora no gukora ivyaha nta vyihana) akaguma ar’umukristo. Umwanditsi w’Abaheburayo avuga yuk’umuntu wese – na we nyene arimwo – akora ivyaha ibigirankana, aroreranye ubwoba umuriro w’inkazi uzorigata abansi b’Imana.
Ashishikara gushimangira iyo nyigisho yiwe mu kurangiza ico gice :
« Arik’umugororotsi wanje azobeshwaho n’ukwizera; na ho niyiyonjorora ntazohimbara umutima wanje
Ariko tweho ntitur’abo mu biyonjorora bagahona, ariko tur’abo mu bizera, ubugingo bwabo bugakizwa. »
Avuga ibintu tuzi twese yukw’ar’ukuri. Umugororotsi azobeshwaho n’ukwizera. Na ho niyiyonjorora? Umwanditsi aratwereka inyishu Imana itanga : « na ho niyiyonjorora ntazohimbara umutima wanje. »
Umwanditse agereranya abizera n’abiyonjorora. Abiyonjorora barahona; abizera bakiza ubugingo bwabo.
Uwiyonjorora ntaba acizera, arikw’Imana imwita « umugororotsi wayo. » Uramenya yuko n’umugororotsi yiyonjorora azorandurwa. Turabona kandi yuko ari igihushane c’ivyigishwa na ba bigisha b’ibinyoma.
Turabe isano bifitaniye n’inyigisho za Yesu dusanga muri Matayo 24:45-51, aho Yesu agereranya abakozi babiri, umukozi mwiza n’umukozi mubi :
« None ni nde mushumba wo kwizigirirwa w’ubwenge shebuja yosigarana abo mu rugo rwiwe, ngw’abagaburire igihe kigeze? Hahirwa uwo mushumba shebuja agarutse azosanga akora artyo. Ndababwire ukuri, yukw’azomuha kugaba ivy’afise vyose.
« Arik’umushumba mubi ni yibwira mu mutima wiwe, ati ‘Data buja aracatevye,’ maze agatangura gukubita abashumba bagenzi biwe no gusangira n’ababorerwa ; shebuja w’uwo mushumba azoza ku musi atamwiteze no mu gihe atazi : azomucamwo kubiri, amusangize umugabane wiwe n’indyarya : ni ho hazoba amarira no kuryanya insya z’amenyo. »
Abo bashumba bompi bar’abakozi b’Umwami. Bompi baribarahawe kuyobora abandi bakozi.
Yesu arashima umushumba wa mbere no kumubwira yukw’azohemberwa ubwizigirwa bwiwe. Arik’umukozi wa kabiri ntiyashimwe. Shebuja ntiyibutse ubwizigirwa uyo mukozi yoba yarigeze kugira. Shebuja yamuciriye urubanza ruhwanye n’ivyo yasanze ariko arakora. Ntiyakoze ibidahwanye n’inshingano ziwe, akabangamira abo yashinzwe kugaburira igihe gikwiye.
Itegereze igihano yahawe. Yahawe igihano kirengeye ivyo dusanga mu yindi migani yose ya Yesu. Mbega n’uko yar’umurongozi w’abandi bakozi? « Yaciwemwo kubiri » atererwa mu muriro wateguriwe indyarya.
Ntihobitandukaniye n’utundi turorero twose tumaze kubona ku bantu batanguye neza, barangiza nabi. Yaterewe mu muriro, igihano kiruta ibindi vyose tumaze kubona mu migani yose.
Reka tuvuge yukw’ « indya » yategerezwa kugaburira abo mu rugo rwa shebuja zari inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu, nk’uko tuyasanga muri Matayo 28:20. Wumva atandukaniye he n’abarongozi b’amashengero banka kugaburira imikuku yabo – inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu atanga ubugingo budashira. Mbega abo barongozi b’amashengero s’imburakimazi n’abagarariji bagerageza kurwanya umutwe w’ishengero, ari wo Mwami Yesu?
Agakiza karafise ivyo kenenako. Umuntu adafise ukwizera gukiza, ntashobora kuronka agakiza. Itegeko rigenga agakiza (ari na ryo ayandi yose yenena ko) ni ukugira ukwizera gukiza. Ugumbo kumenya vyinshi k’ukwizera gukiza, soma igitabo canje citiriwe Ukwizera Gukiza [Saving Faith] kiboneka kuri www.bereanpublishers.com | Igitabo : Ukwizera Gukiza [Book: Saving Faith].
Har’ibindi vyanditswe dusangamwo iryo tegeko rigenga agakiza. Yohana 15:10: Ni mwitondera ivyagezwe vyanje, muzoguma mu rukundo rwanje, nk’uko nanje nitondeye ivya Data, nka guma mu rukundo rwiwe; Yohana 15:14: Mur’abakunzi banje, ni mwakora ivyo mbagera; Abaheburayo 3:14: Kuko twacitse abasangiye Kristo, namba tubangirije rwose ivyizigiro vyacu twatanguranye gushitsa kw’iherezo.
Mu vyanditswe tumaze kwihweza, Paulo yerekana kw’agakiza kenena k’ukuramiriza: « kandi mugakizwa na bwo, asangwa mukibufashe nk’uko nabubabwiye, shiti mwoba mwizereye ubusa » (1 Ab’i Korinto 15:2). « None yabuzurije na yo mu mubiri wiwe w’umuntu kubw’urupfu yapfuye, ngw’abashikane imbere yayo mur’abera mudafise agasembwa cank’amarabaga, — asangwa muhora mwizeye, mushinzwe neza mutanyiganyiga, mudatirimuka mu vyizigiro biheshwa n’ubutumwa mwumvise… » (Ab’i Kolosayi 1:22-23).
Har’ibintu vyinshi twovuga kur’izo nyigisho z’ibinyoma zigisha yuk’umukristo adashobora gutakaza agakiza. Muzosanga inyishu zirwanya izo nyigisho z’ibinyoma kuri www.bereanpublishers.com |Inyigisho z’ibinyoma| Umukristo ntashobora gutakaza agakiza? |
Igice Ca 7
IKINDI KIZIRA C’UBUYOBE
KUVUGA UBUTUMWA BWIZA MU
BUGUNGE
Abakora ibizira n’abigisha yuk’umukristo adashobora gutakaza agakiza, bagoreka ivyanditswe, bakabisobanura uko bishakiye kuko babitahura ukutarikwo. Birumvikana yuko bashikiriza “ubutumwa” butari bwo, bwuzuyemwo ubumara buva ku bugunge n’ikinyoma.
Ubugunge ni ukugoreka n’ibigirankana (canke kwiyobagiza) ukuri usanzwe uzi ku ntumbero yo guhenda umuntu ngo yizere ikinyoma. Nk’umucamanza, ndemeza yukw’iyo nsiguro ari yo.
N’aho bimeze gurtyo, har’abantu batari bake bavuga ubutumwa mu bugunge bakagoreka ukuri kw’ijambo ry’Imana mu kutamenya; Usanga babigira kuko badatahura ukuri kw’ijambo ry’Imana.
Mu gice ca 1, nerekanye yuk’ubugarariji bwa mbere bushingiye k’uguhakana yuko Yesu Kristo atar’Umwami w’abakijijwe bose. Ubu rero, tugomba turabe ingene ubugunge bushingiye k’ukugene abarongozi b’amashengero bigisha imikuku yabo ivya Kristo.
Biragaragara yukw’amashengero yo mur’iki kinjana ashimikira cane kuri Yesu Kristo nk’Umukiza gusa. Yishinga kuvuga ngo: « ni wakira Yesu nk’Umukiza w’ubugingo bwawe uzohabwa ubugingo budashira.» Har’abandi bavuga ngo : « ni wizera ko Yesu yabambwe ku musaraba kubera ivyaha vyawe uzoronka ubugingo budashira. » Mbega ni ko Bibiliya ivuga ?
Nta hantu na hamwe muri Bibiliya havuga yuko kwakira canke kwemera Yesu nk’Umukiza gusa bishobora gukiza umuntu. Ivyanditswe bitwereka neza yuko Yesu ar’Umukiza : « kuk’Umukiza atuvukiye » (Luka 2:11). Ico ni co catumye haba abakristo bavuga yuko bihagije kwakira canke kwemera Yesu nk’Umukiza.
Vyongeye, nta canditswe na kimwe kivuga yuko kwizera ivyo Yesu yakoze bizana ubugingo budashira. Ivyanditswe vyose bivuga ivy’agakiza, bidutegeka kwizera umuntu yitwa Yesu (raba muri Yohana 2:11, 3:15, 16,18, 6:40, 7:39, 8:30, no mu Baroma 4:24, 1 Petero 1:8).
Nimba kwizera canke kwakira Yesu nk’Umukiza gusa (canke kwizera ivyo yakoze) bidashobora guhesha umuntu ubugingo budashira, dukore iki none ? Kugira dushobore gutanga inyishu nziza y’ico kibazo reka dusubiremwo ibice bimwe-bimwe tumaze kwihweza.
Mbega Yesu avuga iki ? Yesu yabwiye abigishwa biwe ati : « Munyita ‘Mwigisha’ na ‘Shobuja’, kandi mubivuga ko, kukw’ari kwo ndi » (Yohana 13:13). Yesu avuga ati : « Ico ni co gitumye mbabwira yuko muzopfira mu vyaha vyanyu : Kuko ni mutizera uwo ndi we muzopfira mu vyaha vyanyu » (Yohana 8:24). Aravuga kandi yukw’ari Umwami : « Jewe narahawe ububasha bwose mw’isi no mw’ijuru » (Matayo 28:18).
Ivyanditswe bivuga ahubwo ko dutegerezwa kwizera no kwakira Yesu nk’UMWAMI wacu. Icanditswe kivuga cane ku vy’agakiza ni Abaroma 10:9 : « Kuko ni waturisha akanwa yuko ‘Yesu ar’Umwami’, ukizera mu mutima yukw’Imana yamuzuye imukura mu bapfuye, uzokizwa. »
Nk’uko Paulo yabibwiye wa murinzi w’igereza : « Izere Umwami Yesu, urakira, mwe n’abo mu nzu yawe » (Ivyakozwe n’Intumwa 16:31). Ni bwo bwari ubutumwa bw’ishengero rya mbere – ishengero ryakujijwe n’ihamwa! Bari abantu bakiriye Yesu nk’Umwami wabo koko (Ab’i Kolosayi 2:6). Paulo yaravuze ati: « Kuko tutigisha abantu ivyacu, ariko tubigisha ivya ‘Kristo Yesu kw’ari we Mwami’, natwe ko tur’abashumba banyu kubwa Yesu » (2 Cor. 4:5). Ivyanditswe vyemeza cane ivyo mpejeje kuvuga n’amajambo Paul yavuze ashingira intahe igikorwa ciwe : « Nashinze intahe mu Bayuda no mu Bagiriki y’ukwihana mu nyonga z’Imana, n’ukwizera Umwami wacu Yesu Kristo » (Ivyakozwe n’Intumwa 20:21). Ni vyo yabwiye ab’i Tesalonika, « Kukw’Imana itadushiriyeho kuturakira, ariko yadushiriyeho guheshwa agakiza n’Umwami wacu Yesu Kristo » (1 Tes. 5:9) n’Abaroma : « Kukw’ingero y’icaha ar’urupfu ; arikw’ingero y’Imana ni ubugingo muri Yesu Kristo Umwami wacu » (Abaroma 6:23 –soma na 5:21).
Petero yarashingiye intahe inyigisho za Paulo. Ku musi wa Pentekote, yabwirije ati : « Kand’umuntu wese azokwambaza izina ry’Uhoraho azokizwa » (Ivyakozwe n’Intumwa 2:21). Maze asozera ubutumwa bwiwe avuga ati : « Imana yamugize Umwami na Kristo, Yesu umwe mwabamba » (Ivyakozwe n’Intumwa 2:36). Har’ahandi yigishije ati : « ariko mwubahe Kristo mu mitima yanyu kw’ari we Mwami » (1 Petero 3:15).
None kugira Yesu Umwami wawe bifise iyihe nsiguro? Ategerezwa kuba shobuja, Umutware wawe, kibirengeye, nyen’ijambo rya nyuma mu buzima bwawe. Nk’uko nabibwiye umwuzukuru wanje nti : « Ategerezwa kukubera Umukoresha. »
Umuntu yumvirije ivyigishirizwa mu mashengero yacu kenshi, yosanga bose bigisha yuko Yesu ar’Umukiza gusa. Mbega ubwo ni bwo butumwa Bibiliya idutegeka kuvuga? Oya namba. Mw’Isezerano Rishasha, Yesu avugwa kw’ar’Umukiza incuro 15. Imana data ivugwa kw’ari Umukiza incuro 9 gusa. Yesu avugwa kw ar’Umwami incuro 618. Ndatahura neza cane igituma ica kabiri – ibitabo 18 – c’ibitabo vy’Isezerano Rishasha bidakoresha izina Umukiza. Injili zibiri muri zine, Abaroma, Ab’i Kolosayi, Ab’i Korinto 1 na 2, ab’i Tesalonika 1 na 2, 2Timoteyo, Ab’i Galatiya, Filemoni, Abaheburayo, Yakobo, 1 Petero, Yohana wa 2 na 3, Yuda, n’Ivyahishuriwe Yohana.
Mbega hari itandukaniro rinini hagati y’Umwami n’Umukiza? Ubwo birakenewe ko twizera Yesu nk’Umwami wacu? Aho ni h’ubugingo budashira bwenena. Paulo yaravuze amajambo adasanzwe igihe yavuga ati:
« Kukw’icatumye Kristo apfa, akazuka, ar’ukugira ngw’abe Umwami w’abapfuye kandi n’uw’abakiriho » (Abaroma 14:9).
Bishoboka gute ? Ivyanditswe ntibivuga yuko Yesu yapfuye arazuka kugira ngw’ahongere ivyaha vyacu, aducungure, adutsindanishirize mu nyonga z’Imana, kugira ngw’aduhuze n’Imana adushikane imbere yayo tur’abera, tutagira agasembwa cank’amarabaga? Ni vyo. Mbega Abaroma 14:9 ntihavuga yukw’ari co vyatumye Yesu apfa, akazuka? Ego, arik’uramenya yukw’ivyo vyose ari vyo ku bamaze kwakira Yesu nk’Umwami wabo gusa. Yesu yapfuye arazuka kugira abe Umwami wa bose, n’Umukiza wabazokwemera bose yukw’ababera Umwami.
Mubisanzwe ubukristo ni imigenderanire iba hagati y’uwizera n’Imana, s’idini. Iyo migenderanire ni yo ituma bamwe bizera Yesu nk’Umukiza abandi bamwizera nk’Umwami. Abaye Umukiza gusa, vyumvikana yukw’imigenderanire iba hagati yiwe n’umuntu ari agakiza gusa. Yesu abaye Umwami wacu, imigenderanire irahinduka : umukozi na shebuja.
Mbega none Isezerano Rishasha ribivuga kw’iki ? Rivuga yuk’uwizera ar’umushumba, cank’umuja w’Umwami Yesu. Ivyanditswe bivuga biti : « Si mwe muganza, kuko mwaguzwe igiciro. Nuko rero mushimishe Imana mu mibiri yanyu » (1 Kor. 6:19b-20). Uyo muntu yoba nde atari umuja – imbohe iganzwa na shebuja ?
Bibiliya y’icongereza yitwa [New American Standard Version] ivuga ko tur’abagurano b’u Mwami ibihe bidashira. Ubwo bwoko bw’abagurano yar’abagurano bategerezwa kurekurwa inyuma y’imyaka indwi ariko bakihitiramwo ubwabo kuguma ar’abagurano. Ivyo tubisanga mu gitabo co Kuvayo 21:5-6: « arik’uwo mugurano ni yavuga amaramaje, ati ‘ Nkunda databuja, n’umugore wanje n’abana banje, singomba kurekurwa ngo nje mu mwidegemvyo’ : shebuja amuzane aho ndi, jewe Imana, aheze amuhagarike ku rugi canke ku gishimaryango, amutoboze ugutwi umugera, uwo az’arinde apfa akimujakariye. » Ivyo vyagirwa n’umugurano agomba kuronka utwo yoriha umwenda, cank’umuntu yumva amerewe neza mu buzima bw’umuja kuruta ubuzima bw’uwidegemvya. Kenshi shebuja yamwambika umuringa w’inzahabu nk’iteka amuteye kuko yahisemwo kuba umugurano ubuzima bwiwe bwose.
Ivyaranga umugurano w’ibihe vyose : (1) guhitamwo ata gahato, (2) kwerekana ku mugaragaro uguhitamwo kwiwe, (3) urukundo akunda shebuja, (4) ubuja – guheba vyose (5) ibihe bidashira. Ivyo ni vyo bitegerezwa kuranga umuntu wese ahisemwo kwizera no gukurikira Yesu nk’Umwami wiwe.
Abanditsei b’Isezerano Rishasha biswe abagurano b’ibihe bidashira: Paulo (Abaroma 1:1), Yakobo (Yakobo 1:1), Petero, (2 Petero 1:1), Yuda (Yuda 1:1) na Yohana (Ivyah. 1:1). Ivyanditswe bivuga yukw’abizera bose ar’abagurano b’ibihe bidashira : « Uguhishura kwa Yesu Kristo, ukwo yahawe n’Imana ngo yereke abagurano biwe b’ibihe bidashira ibigira bibeho vuba, agatuma umumarayika wiwe akabimenyesha umugurano wiwe w’ibihe bidashira Yohana » (Ivyahishuriwe 1:1 – amajambo yo muri Bibiliya y’icongereza yitwa : NAS).
Igihe twizeye Yesu nk’Umwami wacu, imigenderanire yqcu na we irahinduka cane. Tumwizeye nk’Umukiza wacu gusa naho, urumva yukw’ata kindi twokora atar’ukumushimira ku gakiza yaduhaye kuko yadukijije uburake bw’Imana. Yesu abaye Umwami wacu, natwe tukamubera abagurano ubuzima bwacu bwose, nta kindi dukora atari kumukunda no kumwumvira.
Duce ku masonga imirongo yemeza yuko dutegerezwa kwumvira Yesu nk’Umwami wacu. Muri 1 Yohana 5:3 tubwirwa yuk’urukundo dukunda Imana rugaragazwa n’ingene twumvira amabwirizwa yayo. Yesu avuga ati : « Ni mwankunda muzokwitondera ivyo mbagera » (Yohana 14:15). Uwandikiye Abaheburayo avuga kw’agakiza kadashobora gutandukanywa n’ukwumvira : « kandi (Yesu) amaze guhingurwa rwose, abera abamwumvira bose inyanduruko y’agakiza kadashira » (Abaheburayo 5:9). Yesu yategetse abigishwa biwe kumwumvira. Yabwiye abavuga bose kw’ar’Umwami batamwumvira ati : « Kandi munyitira iki ‘Mwami, Mwami’ ; ntimukore ivyo mvuga? » (Luka 6:46). Yesu avuga kw’ata gakiza kubatumvira : « umuntu wese amvumereza, ati ‘Mwami, Mwami’ ; si we azokwinjira mu bwami bwo mw’ijuru, atar’uwukora ivyo Data wo mw’ijuru agomba »" (Matayo 7:21).
Nimba twitwa abakozi ba Yesu, nta nkeka ko dutegerezwa kumwumvira nk’Umwami wacu. Ico ni co cerekana vy’ukuri yuko Yesu ar’Umwami wacu. Ntibitangaje kubona Yesu ategeka abiwe kumwumvira igihe yagomba kuja mw’ijuru. Yatanguye ati : « Narahawe ububasha bwose mw’isi no mw’ijuru » (Matayo 28:18). Maze abwira abigishwa biwe ivyo bazokora atakiri kumwe na bo. « Ni mugende muhindure amahanga yose abigishwa» (Matayo 28:19). Yarababwiye ibintu bibiri nyamukuru bategerezwa kwitondera mu kugira abigishwa : « mubabatiza mw’izina rya Data n’irya Mwana n’irya Mpwemu Yera, mubigishe kwitondera ivyo nabageze vyose » (Matayo 28:19-20).
Iyomba njejwe gucira ishengero urubanza kuko rivuga ubutumwa mu bugunge, ndazi kw’abarongozi b’amashengero menshi botsindwa n’urubanza. Mbega ishengero ryanyu ryoba rivuga Yesu nk’Umwami? Mbega woba ubwira abantu yukw’ata gakiza shiti bizeye Yesu nk’Umwami? Mbega woba wigisha ishengero ryawe yuko kwitondera ivyagezwe vya Yesu ari vyo vyereka Imana yuko mwizera ko Yesu ar’Umwami wanyu? Mwoba mwumvira icagezwe ca Yesu ca nyuma kivuga yuko mutegerezwa kwigisha abizera bashasha kwumvira ivyo Yesu yatugeze?
Abigisha yuko kwizera Yesu nk’Umukiza ari vyo bizana agakiza, bazobibazwa kuko banka n’ibigirankana kwigisha yukw’agakiza kenena k’ukwumvira inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu. Har’abizera ivyo bintazi kukw’ari vyo biharawe mu bakristo. Abakora ibizira n’abigisha yukw’ata mukristo ashobora gutakaza agakiza ntibabwirwa kwumvira ivyagezwe vya Kristo kuko biyumvira ko batakiri musi y’icagezwe na kimwe, kuko bakijijwe ku buntu, kandi ngo nta sano riri hagati y’agakiza n’ingeso z’umuntu.
Ico kinyoma gituma abantu benshi bakekeranya igikorwa ca Mpwemu w’Imana mu gakiza.
Dusanzwe tuzi yuko Mpwemu Yera aba mu muntu wese afise ukwizera gukiza. Ivyanditswe bivuga neza yuk’umuntu wese agomba gukizwa akeneye Mpwemu Yera : « Arikw iy’umuntu adafise Mpwemu wa Kristo ntaba ar’uwiwe » (Abaroma 8:9). Turazi yuko dutegerezwa kuba aba Kristo kugira dushobore gukizwa kuko Yesu yacuze ati : « Ni jewe nzira n’ukuri n’ubugingo ; ntawushika kuri Data ntamujanye » (Yohana 14:6). Abakristo baguzwe igiciro kinini – n’abagurano b’ibihe vyose. N’ishamvu ryiwe. Raba 1 Ab’i Korinto 6:20 na 7:23.
Abarongozi benshi b’amashengero bizera yuko Mpwemu Yera yinjira mu muntu « buno nyene yize acizera Yesu nk’Umukiza ». Mbega ivyanditswe bivuga iki ?
Yesu aravuga igihe n’ingene Mpwemu Yera yinjira mu muntu: « Ni mwankunda muzokwitondera ivyagezwe vyanje, nanje nzosaba Data, azobaha uwundi Mwitsa, ngw’azabane na mwe ibihe bidashira — ni we Mpwemu w’ukuri » (Yohana 14:15-17). Itegeko n’uko duhitamwo kwitondera ivyagezwe vya Yesu mu rukundo. Aho ni ho azosaba Data adutehe Mpwemu Yera. Ivyanditswe biremeza ukwo kuri mu Vyakozwe n’intumwa 5:32 aho Petero avugira abigishwa imbere y’abaherezi bakuru ati : « … Mpwemu Yera, uwo Imana yahaye abayumvira. »
Yesu yaravuze ubucuti afitaniye n’uwumvira wese amabwirizwa yiwe :
« Uwuri n’ivyagezwe vyanje akavyitondera, uwo ni we ankunda; kand’uwunkunda, azokundwa na Data, kandi nzomukunda, ndamwihishurire » (Yohana 14:21).
Yesu aramwishura ati : « Ni hagira uwunkunda, azokwitondera ijambo ryanje, kandi Data azomukunda, maze tuzoza kuri we tubane na we. Uwutankunda ntiyitondera amajambo yanje, kand’ijambo mwumva s’iryanje, ariko ni irya Data ya ntumye » (Yohana 14:22-23).
Abakunda Yesu bakitondera amajambo yiwe ni bo bakundwa n’Imana Data na Yesu. Yesu na Data bazoza babe mu muntu wese akunda kandi yumvira Yesu.
Abatigishijwe kwizera no kwakira Yesu nk’Umwami wabo, ntibigishijwe kumwumvira. Abatarahitamwo kwumvira Yesu ntibashobora guhabwa ingabire ya Mpwemu Yera. Abadafise Mpwemu Yera ntibafise Yesu Kristo. Ni co gituma ukuvuga ubutumwa ukutari kwo – kwigisha ko Yesu ar’Umukiza gusa atar’Umwami – bituma abantu bahusha agakiza ku mvo zitatu.
Duhere ku majambo ahindisha agashitsi Yesu yakoresheje ku murongo ukurikira: « benshi bazombwira kuri wa musi, ngo ‘Mwami, Mwami’, ntitwavugishwa n’Imana mw’izina ryawe, ntitwasenda abadayimoni mw’izina ryawe, ntitwakora ibitangaza vyinshi mw’izina ryawe?’ Ni ho nzobajinjibura, nti ‘Nta ho nigeze mbamenya ; mviraho, mwa bakora ibizira mwe’ » (Matayo 7:22-23). Abo bantu Yesu atigeze amenya ni bande? Ni abo bantu bose batamwakiriye nk’Umwami, batamwumviye, batahawe Mpwemu Yera. Mbega ntibavugishijwe mw’izina ryiwe, ntibasenda abadayimoni mw’izina ryiwe, ntabakoze ibitangaza vyinshi mw’izina ryiwe ? Ego cane. Aho nyene ni ho bwa bubeshe buhagaze, kandi ni ho n’ishengero rya none ryazimiriye. Yesu ntiyavuze yuko : « hazokwaduka abigira Kristo n’abigira abavugishwa n’Imana, bagakora ibimenyetso bihambaye n’ibitangaza, kugira ngo bazimize benshi n’abatoranijwe ni vyashoboka. » (Matayo 24:24). Ivyo ni vyo bazohendesha benshi mw’izina rya Yesu.
Ishengero ritigisha kwumvira amabwirizwa ya Yesu, nta Mpwemu Yera rifise, kandi ryizera ubutumwa bw’ibinyoma. Bene ayo mashengero agira abantu kuba abanyedini gusa. Ntagira ubushobozi bw’Imana n’ugutahura. Ar’akazuyaze ; kand’abanyeshengero babo ntaho batandukaniye n’abo mw’isi kukw’atagihagaze ku vyizerwa vy’ukuri. Haraho bishika bagakekeranya ukuri kwa Bibiliya, ubumana bwa Yesu n’izuka ryiwe. Har’aho bishika bagahishira icaha mw’ishengero, bagashigikira ubusambanyi, ubushakanyi mu gusengera no guha ibikorwa abungere basambanya abo basangiye ibitsina. Ayo ni yo mashengero ahurumbira ibimenyetso n’ibitangaza, batarinze gusuzuma yuko biva kuri Mpwemu Yera.
Mbega har’amashengero yoba ameze gurtyo ? Amashengero menshi yo mur’iki gihe yigisha idini gusa. Ntiyigisha urutare nya rwo, rutanyiganyiga – ari rw’Umwami Yesu n’amajambo yiwe.
Muri sentare, ikinyoma kirahanwa n’amategeko. Amasezerano arashobora guhagarikwa canke gusubiramwo iyo habaye uwubesha uwundi kugira ayashireko umukono gihutihuti. Abarongozi benshi b’amashengero ntibavuga ukuri kwose ku vy’ubukristo kugira abantu bihutire gufata ingingo yo kwegurira Yesu ubugingo bwabo. Ivyo bigirwa mu buryo butandukanye. Har’abafata ingingo kuko bagomba gukizwa, bakiyumvira ko bagize ibikenewe vyose ngo baronke ubugingo budashira, ntibamenye ko bahenzwe. Abo ni bo batanga amafranga mu mashengero yabo, bagakora ibikorwa bitandukanye mw’ishengero. Ivyo nyene ni vyo bizana ingorane zitovugwa mw’ishengero ry’Imana kukw’abantu bigishwa gukorera Imana kandi badakijijwe. Abo bantu ntibashobora kwemera ubutumwa bukiza canke ngo bagire ukwizera gukiza kuko bigishwa ko baronse agakiza ku buntu, kandi ko kwitondera ivyagezwe vya Kristo ar’ukorenderera agakiza mu bikorwa vy’umubiri.
Har’igihe nigeze kwiyumvira yukw’icerekana kw’abantu bizera ubutumwa butari bwo ar’igitiri c’abashinguka mu gakiza « buno nyene bahejeje gukizwa. »
Rayon comfort umwanditsi w’igitabo : Inzira y’Umwami [The Way of the Master (Brige-logos)] ni we yankuriye inkoni ku gishitsi. Avuga ibiharuro vyavuye mu bushakashatsi bwagizwe kw’ishengero rinini ryo muri Amerika. Ivyo biharuro vyerekanye ko mu 1990 iryo shengero ryaronse abantu 294.784 bahisemwo kwizera Kristo. Ariko mu 1991, ryari risigaranye abakristo 14.337. Abashika 280.447 ntibakurikiranywe neza. Abarongozi ntibashoboye kumenya ico vyavuyeko, n’aho babona yuko « hari ikitagenda neza.» Ivyo ntivyagarukiye aho. Muri Myandagaro 1996, har’iri dini rinini muri Amerika ryavuze ko mu 1995 ryaronse abantu 384.057 bahisemwo gukizwa, ariko bisanga basigaranye 22.983 gusa. Ntiryashoboye kwitwararika 361.074. Ray aravuga ku rindi koraniro rya ronse abantu 600 bahitamwo gukizwa, haba umunezero ntangere. Ariko haheze imisi 90, abajejwe gukurikirana abakizwa basanzwe ata muntu n’umwe mur’abo yashoboye kubandanya mu gakiza. Mu 1991 ahitwa Cleveland, muri Ohio, hakijijwe abantu 400 mu ruganda rw’ivugabutumwa, n’aha nyene, nta muntu n’umwe mur’abo yashishikaye mu kwizera.
Ray avuga nk’umukozi w’Imana Charles E. Hackett, umuyobozi w’igitasa kijejwe ivugabutumwa mu mihana muri Amerika, ati : « har’abantu kw’isi batakinezerezwa no kwumva ko har’abantu bakijijwe kuko bazi yukw’ibice 95 vy’abakizwa badashishikara mu gakiza. Abenshi ntibasubira guhonyoza ikirenge mw’ishengero. »
Ivyo ntibiba muri Amerika gusa. Ray yavuze yuko har’umupastori ahitwa Rocher, muri Colorado, yarungitse umurwi w’abantu mu Burusiya mu 1991 hakizwa abantu 2.500. Umwaka uheze, basanga 30 gusa ari bo bakiri mu gakiza. Ahitwa Leeds, mu Bwongereza, umukozi w’Imana ava muri Amerika yabwirije abantu 400 biyongera mw’ishengero. Ariko haheze indwi zitandatu hasigara abantu babiri gusa mu gakiza, ariko nabo nyene ntibatevye. Umukozi w’Imana yagiye gukorera mu Buhindi kuva mu 1980 yabwiye Ray ko yabonye udukarata twanditse kw’abakijijwe bababa 80.000 mu bikorane vy’ivugabutumwa vyabereye ahitwa Rajamundry. Agahebuza n’ukw’ata abakristo 80 wosanga mur’ico gisagara cose. Ni ica cumi c’igice kimwe kw’ijana.
Ray aravuga yukw’itahoza ryagizwe n’igisata c’ubushakashatsi cahitwa Barna ryerekana yukw’ibice 62 kw’ijana vy’Abanyamerika bavuga ko bafise imigenderanire myiza na Yesu Kristo. Arikw’itohoza ryakozwe n’uwitwa Gallup mur’ico gihe nyene, ryerekanye yukw’ibice 6 canke 10 vy’Abanyamerika bose biyita Abakristo. Umushingantahe Gallup avuga ati :
« Aba bantu ntibasanzwe na gato ... bihanganira abantu badasangiye imico. Ntibahara mu bikorwa vy’abagiraneza. Bakora ivyo bategekwa n’imico y’ubukristo bwa none. Barakunda amasengesho. »
Uwitwa Neil Anderson yanditse Gusambura Ingoyi z’Ubuja [Bondage Breaker], ku rupapuro rwa 107, avuga ibisa n’ivyo, ati : « Niyumvira kw’ibice 15 kw’ijana vy’abakristo gusa ari bo batakiri mu ngoyi za Satani. » N’aho Neil avuga kw’ibice bisigaye ar’abakristo, ivyo abavuga ko ntaho bitandukaniye n’ibivugwa mu b’i Galatiya, mu Banyefeso n’abavugwa mu Vyahishuriwe Yohana, kukw’ar’abantu badafise umugabane mu bwami bwo mw’ijuru.
Rayon Comfort avuga ashimika yukw’ab’iki gihe batavuga ukuri – buzuye ububeshi n’ubugunge – igihe batumira abantu kuza kuri Kristo. Ivyo bisa n’ugutera imbuto mw’ivu ry’urucekeri. Uwubwiwe iryo jambo aryakirana urweze, ariko ntibimubuza kurwa iyo agize ingorane kubw’iryo jambo.
Imbere yo kudoma urutoke ku binyoma bikunda gukoreshwa mw’ivugabutumwa, reka dufate akarorero k’ubugunge.
Agikiza ni ingabire. Abaroma 6:23: « ingero y’icaha ni urupfu, arikw’ingabire y’Imana ni ubugingo budashira muri Yesu Kristo Umwami wacu. » (Raba n’Abanyefeso 2:8-10). Ubugunge buhagaze k’ukugene basobanura iyo ngabire. Abungere, abigisha, n’abavugabutumwa benshi bavuga bati : « agakiza ni ingabire twahawe KU BUNTU! Ntaco twatanze kandi ntaco dusabwa gukora! »
Ubwo ntaco dusabwa gukora? Tahura ko har’ikiguzi dutegerezwa gutanga. Yesu abwira umuntu wese yifuza kumukurikira ko yobanza guharura ikiguzi. Bitabaye uko, umuntu yohava atangura ivyo adashobora guheraheza, agashinyagurirwa n’abahita bose. Soma Luka 14:28-30.
Urashobora kwibwira uti : « nari nzi kw’agakiza ari ku buntu kuko Yesu yatanze ikiguzi cose ku musaraba. » Iyo nyishu ni yo, kandi si yo. Har’ivyo dusabwa gukora ngo dukizwe, n’aho Yesu yatanze ikiguzi cose c’ivyaha vyacu. Yesu yasheshe amaraso yiwe, arapfa ngo turonke agakiza. Amaraso yiwe ni yo atuma duharirwa ivyaha vyacu; yazize ivyaha vyacu, aduhuza n’Imana. Iyo ngabire twayihawe tutarayisaba. N’aho bimeze gurtyo, turashobora kuvuga yuko : « agakiza ar’ingabire izimvye kuruta izindi zose umuntu ashobora kuronka. Irusha igiciro ivy’utunze vyose! »
Ntaco twotanga cank’ico twokora ngo turonke agakiza no guharirwa kw’ivyaha vyacu. Ariko Yesu aratubwira ikiguzi umuntu yotanga (cank’ivyo yo kwitondera) ngw’aronke agakiza n’ubugingo budashira. Nkunda kuvuga yukw’ivyo ari vyo « agakiza kenenako. »
Reka mvuge kur’ayo mategeko agakiza kenenako nkoresheje akarorero gakurikira. Nk’ubu uguze imodoka nshasha maze uwo wayiguzeko akakubwira yukw’umuntu wese aguze imodoka y’ubwo bwoko kur’uyo mwaka afise uburenganzira bwo guhindurirwa amavuta y’imodoka ku buntu rimwe gusa. Urumva yukw’iyo ngabire ihawe ubwoko bumwe bw’abantu – abakwije ibisabwa n’uyo mudandaji. Ibisabwa ni : kuba waraguze imodoka y’ubwo bwoko kur’uyo mwaka kur’uyo mudandaji. Umuntu wese aja gusaba guhindurirwa amavuta y’imodoka kur’uyo mudandaji, imodoka yiwe idakwije ibisabwa, ntashobora guhabwa iyo ngabire. Imodoka yawe irengeje cank’idakwije imyaka yasabwe na wa mudandaji, ntushobora guhindurirwa amavuta y’imodoka. Wogura ubwo bwoko nyene bw’imodoka kur’uyo mwaka ku wundi mudandaji, ntiwohindurirwa amavuta y’imodoka. Utegerezwa gukwiza ibisabwa vyose, hatavuyemwo na kimwe. Wokwiza ibisabwa vyose, wohindurirwa amavuta y’imodoka ku buntu. Ni ku buntu ku bakwije ibisabwa.
N’ingabire y’agakiza ni ku buntu ku muntu wese akwije ibisabwa n’Imana.
Turabe ivyo bintu bisabwa umuntu yifuza gukizwa. Umuntu wese yifuza gukizwa – kuba umwigishwa w’Umwami Yesu – ategerezwa kumenya ivyo bintu atarahitamwo gukurikira Yesu. Ivyo bintu tubisanga mu nyigisho no mu mategeko ya Yesu. Umuntu wese yitondera inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu arashobora gukizwa.
Igice Ca 8
IKINDI KIZIRA C’UBUYOBE
KUVUGA UBUTUMWA BWIZA MU
BUBESHI
Turabe itandukaniro riri hagati y’ubugunge n’ububeshi. Ubugunge ni ukwizeza umuntu ibitari vyo. Kubesha ni ugutanga inkuru itari yo n’ibigirankana. Izo nsobanuro zose zihuriza k’ukwiyibagiza ukuri. Ukuri tugusanga mw’ijambo ry’Imana. Igihe havuzwe « ubundi butumwa », atari ijambo ry’Imana, vyitwa ubugunge kuko hatanzwe inkuru itari yo, cank’ububeshi kuko hatanzwe inkuru itari yo n’ibigirankana ikazanira uwuyizera guhona. Inyigisho z’abakora ibizira n’iz’abizera kw’ata mukristo ashobora gutakaza agakiza zuzuyemwo ubugunge n’ububeshi.
Igituma ibice 95 kw’ijana canke birenga vy’ « abahitamwo » gukizwa basubirama mu kwizera ni ubugunge n’ububeshi. Nta nkeka ivyo ni vyo vyabujije ijuru amasinzi y’abantu n’ubu bikiriko. Abungere benshi n’abigisha bagarariza Umwami Yesu n’amajambo yiwe babizi canke batabizi. Babimenya canke batabimenya, ivyo bigisha biva mu vy’ubwenge bw’abantu bigisha, ntibigisha inyigisho n’amabwirizwa y’Umwami Yesu. Bahurumbira bakongera bagakwiragiza inyigisho z’ibinyoma. Ivyo ni vyo tuja kwihweza mur’iki gice.
Reka ndaguhe akarorero gatoya kagufasha gutahura ic’ari co ububeshi. Nk’ubu woja kugura imodoka imaze gukora, maze Leta ikaba itegeka yuk’uwudandaza ben’izo modoka abwira uwugomba kugura wese utunenge ifise atara yigura – cane cane ibintu umukiriya adashobora gushoka abona. Iyumvire rero uronse iyo modoka ku giciro ciza, nyene kuyigurisha ntakubwire utunenge yoba ifise.
Ariko haheze imisi mikeya umaze kuyigura, amafire akanka gufata. Ugiye kuyikoresha, bakakubwira kw’atashizweho neza. Bukeye kabiri, umwota ugatangura gufumba wakije imodoka. Umufundi amaze kuyisuzuma akakubwira kw’imoteri imaze gupfa utegerezwa kuyisubirishamwo yose. Ugomba kuyikoresha, bakakubwira kw’ayo kuyikoresha angana cank’asumba ayo kugura iyindi modoka igikomeye.
Haba habaye iki ? Ubona ivyo twovyita ubugunge ? Oya, ingorane ihagaze ku vyo nyene ku gurisha atavuze – n’ububeshi. Ntiyavuze utunenge yar’asanzwe azi (kandi yategerezwa kuvuga) kur’iyo modoka n’ah’ amategeko abibuza. Ivyo biguha uburenganzira bwo gutaka ubutungane guhagarika amasezerano no gusubizwa amafranga yawe.
None ivyo bihuriye hehe n’ivyo kuvuga ubutumwa kw’aba kristo b’iki gihe? Yesu adutegeka kubwira abatizera ikiguzi co gukirikira Yesu n’ingaruka z’ukwo guhitamwo. Har’umugani Yesu yaciriye abantu ababwira ko bategerezwa guharura neza ikiguzi imbere yo gufata ingingo yo kumukurikira :
« Ni nde muri mwebwe agomba kwubaka umutara w’amatafari muremure, ntiyobanza kwicara, akarimbura igitigiri c’amahera yowubaka, ngw’amenye yukw’afise ayowunonosora ? Ngo kumbure yoba ahejeje kwubaka amatafari y’itanguriro, ntashobore kuwuzuza, ababibonye bose bagatangura kumutwenga, ‘bat’uyu yatanguye kwubaka, ntashobora kwuzuza’ » (Luka 14:28-30).
Ibitigiri vyerekana yukw’ibice 95 kw’ijana vy’abahitamwo gukurikira Yesu Kristo batabandanya mu kwizera. Ni kubera iki none? Kimwe ni ukw’igihe umuntu abwiwe kw’agakiza ari ku buntu – ataco umuntu asabwa gukora – maze agasanga ubwiwe ko har’ikiguzi kinini ategerezwa gutanga, aca abona ko yahenzwe, akabivamwo. Cank’iy’umuntu abwiwe kw’amaze gukizwa adashobora gutakaza agakiza n’iyo yokwigenza ukw’ashaka, wumva yokwiruhiriza iki aja mw’ishengero ? Ko wumva aba amaze kuronka murekarengane yo kwinjira mw’ijuru.
Umuntu wese yifuza gukurikira Yesu ategerezwa gutanga ikiguzi. Ico « kiguzi » ni « ibisabwa » cank’ « amategeko ategerezwa kwitondera » - kugira ashobore kuronka agakiza. Ayo majambo yose asigura ikintu kimwe. Turaza kubona ibintu bitandukanye dusabwa gukora kugira turonke agakiza.
Mbega har’ububeshi ishengero ryoba rikoresha mu gutumira abantu gukurikira Yesu ? Wokwishura neza ico kibazo umaze kumenya ikiguzi cank’ivyo umuntu yifuza gukurikira Yesu asabwa.
Igisabwa ca mbere abantu benshi bazi canditswe muri Yohana 3:16 :
Kuk’urukundo Imana yakunze abari mw’isi ari rwo rwatumye itanga umwana wayo w’ikinege, ng’uwumwizera wese ntazapfe rubi arikw’ahabwe ubugingo budashira.
Wumva uyo murongo uvuga kw’abantu bose bazokizwa? Oya. Isezerano (n’ico dusabwa) ni : « ng’uwumwizera wese ntazapfe rubi arikw’ahabwe ubugingo budashira. » None abatizera ? Yesu atanga inyishu muri Yohana 3 :18, « Uwumwizeye ntazotsindwa n’urubanza, arik’ uwutamwi-zeye aramaze gutsindwa, kukw’atizeye izina ry’Umwana w’Imana w’ikinege ». Yesu avyemeza muri Yohana 3:36 : « Uwizeye Umwana arafise ubugingo budashira, arik’uwutumvira Umwana ntazobona ubugingo, arik’uburake bw’Imana buguma kuri we. »
Uratahuye rero ico « kiguzi » icari co. Ingabire y’ubugingo budashira yahawe bose. Kugira umuntu aronke ubwo bugingo budashira ategerezwa « kwizera Yesu » – kugira ukwizera gukiza. Aho ni ho amashengero atari make yihendera. Ntasobanura neza ic’umuntu ategerezwa gukora ngw’aronke ukwizera gukiza. Ntishobora no gusigura ic’ari co kwizera Yesu. Murashobora kuronka inkuru y’imvaho kuri www.bereanpublishers.com | Igitabo : Ukwizera gukiza| Igice Ca 1 : Kwizera Yesu [Book: Saving Faith | Chapter 1: Believe in Him.]
Abantu benshi bakunda gusobanura ukwizera mu nzira imwe gusa, nk’ah’umengo ni ukwemera kwo mu bwenge gusa. Ukwizera gukiza, nk’uko Yesu agusobanura, kugereranywa n’akabuye k’igiciro gafise amabara menshi. Ukitegereje uri kure, umengo gafise ibara rimwe, co kimwe n’ukwizera; ariko uko ushishikara kukitegereza ni k’ugenda ubona amabara yako atandukanye – ibara ryose rica ibibatsi. N’ukwizera gukiza ni nkuko nyene.
Kugira dutahure neza ibice bitandukanye bigize ukwizera reka twisunge amategeko. Amategeko avuga yukw’igisuma rusenyanzugi ari umuntu yinjira mu nzu y’uwundi mw’ijoro ku nguvu agamiye kwiba canke gukora ikibi. Ivyo bintu vyose bitegerezwa kubaho kugira umucamanza yemeze yuk’uwuregwa ar’igizuma rusenyanzugi. Ivyo bigizwe ku mutaga, uwo muntu ntashobora kwitwa rusenyanzugi. Ico gisuma civye mu nzu umuntu atabamwo, si rusenyanzugi.
Atinjiye mu nzu ku nguvu, si rusenyanzugi. N’aho yo kwinjira ku nguvu ariko atagamiye kwiba canke gukora ikibi, si rusenyanzugi. Ikintu cose kigize iyo nsobanuro gitegerezwa kwitonderwa.
Ni co kimwe n’ukwizera, hagize ikintu na kimwe ngenderwako kibuze mu bigize ukwizera, ntikuba kukiri ukwizera gukiza, kandi nta we gushobora kuronsa ubugingo budashira. Tudatahuye k’ukwizera gukiza kugizwe n’ibintu bitandukanye, twogusobanura nabi tukagendera mu bintazi tukigisha ibinyoma tutabizi. Ikintu cose Yesu yavuze ko dutegerezwa gukora turonke ubugingo budashira ni ngenderwako kandi ni co kigize ukwizera gukiza. Ivyo ni vy’agakiza kenena ko. Akarorero : ntimushobora kuba abigishwa banje…, ntimushobora kwinjira mu bwami bwo mw’ijuru…, ntimuzoharirwa ivyaha vyanyu…, nawe azobagirira isoni imbere ya Se…, muzotererwa mu kiyaga caka umuriro…, canke muzoba mwarizereye ubusa.
Muganga John R. Armstrong yanditse ati : « Ehe raba ijambo ribuze mu nyigisho n’ubutumwa bw’ab’iki gihe. Twafashe ukwizera nk’ukwemeranya n’ubwenge bwacu, gufata ingingo, canke kwemera ikintu kanaka. Arik’ukwizera, ntaho gutandukaniye n’ukwumvira. »
Kwumvira ni kimwe mu bintu ngenderwako bigize ukwizera gukiza. Ni ho ibindi bintu vyose vyugaraniwe. Ivyo tubisanga mu majambo ya Yesu yanditswe muri Matayo 7:21:
« Umuntu wese amvumereza, ati ‘Mwami, Mwami’ si we azokwinjira mu bwami bwo mw’ijuru, atar’uwukora ivyo Data wo mw’ijuru agomba » (Matayo 7:21).
Uwukora – uwumvira “ivyo Data wo mw’ijuru agomba » – ni we azokwinjira mu bwami bwo mw’ijuru. Tubonye k’ukwumvira canke gukora ivyo Data agomba ari kirumara mu kwizera gukiza. Bitabaye uko nta muntu ashobora gukizwa canke kuja mw’ijuru. Uwandikiye Abaheburayo avyemeza avuga ati : « [Yesu] yabereye abamwumvira bose inyanduruko y’agakiza kadashira » (Abaheburayo 5:9).
Yesu yemeza kw’ivyo yavuze n’ivyo yakoze vyose akiri kw’isi yabitegekwa na Se (Yohana 8:28, 12:49-50, 14:10, 14:24 na 14:31). Bisigura yukw’ivyo Yesu yavuze n’ivyo yakoze vyose ari vyo bugombe bw’Imana. None wumva bitangaje ko Yesu yabereye abamwumvira bose inyanduruko y’agakiza? Canke ko yasozereye itegeko ryiwe rikuru yahaye abigishwa biwe ko bigisha abigishwa babo kwumvira ivyo yabageze vyose? (Matayo 28:20).
Kwumvira inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu ni ngombwa k’uwifuza gukizwa wese. Muca mutahura yukw’inyigisho z’abakora ibizira n’abigisha yukw’ata mukristo ashobora gutakaza agakiza zidashobora kwemeranya n’iyi nsobanuro y’ukwizera gukiza. Inyigisho yose ya Yesu cank’ « itegeko ryiwe ryose » riri mu bigira ukwizera gukiza. Inyigisho zibinyoma zigisha yuko kwumvira icagezwe ca Kristo ataho bihuriye n’agakiza k’umuntu; bigisha yukw’agakiza kenena ku vyo twizera gusa, ibikorwa n’ingeso zacu ntaho bihuriye n’agakiza.
Turihweza ibigize ukwizera gukiza tubikura mu nyigisho n’amabwirizwa ya Yesu. Usanga bitandukanye n’ivyigishwa n’abakora ibizira n’abizera k’umukristo adashobora gutakaza agakiza n’iyo yagendera mu caha. Usanga amategeko yose ya Yesu, avuga ko tudashobora gukizwa (canke kwinjira mu bwami bwo mw’ijuru) tudakoze ico adutegeka. Tahura yuko har’imanga nini hagati y’ukwizera kwa Bibiliya n’ukwizera kw’ibinyoma kwigishwa n’abakora ibizira n’abigisha k’umukristo adashobora gutakaza agakiza.
Ngomba nkoreshe akajambo : « Yesu ati » kuri buri tegeko/nyigisho kugira utahure neza yukw’ayo mategeko n’izo nyigisho ziva kuri Yesu, n’Imana. Nshimikira cane cane ku kibanza c’ukwumvira inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu, nkukw’avyigisha ubwiwe.
Dutegerezwa kwihana. Yesu ati : « Ariko ni mutihana, na mwe, muzohona murtyo mwese » (Luka 13:3, 5). Itegeko rya mbere Yesu yatanze ni : « Mwihane, kuk’ubwami bwo mw’ijuru bui hafi » (Matayo 4:17). Ukwo guhona Yesu yarikw’aravuga ngaho s’urupfu rw’umubiri (kukw’abantu bose bazopfa), yarikw’avuga kw’abadashaka kwihana impwemu zabo zizopfa ibihe bidashira.
Dutegerezwa kuvuka ubugira kabiri. Yesu yabwiye Nikodemu ati : « Ni ukuri, ni ukuri, ndakubwire, Iy’umuntu atavyawe ubwa kabiri, ntashobora kubona ubwami bw’Imana » (Yohana 3:3). Abafise ukwizera gukiza ni bo bashobora kuvuka ubwa kabiri. Ukwizera gukiza (no kuvuka ubwa kabiri) ni ugufata ingingo yo kwumvira amabwirizwa ya Yesu (Yohana 14:15-17). Har’umuntu ashobora kwinjira mu bwami bwo mw’ijuru ataravuka ubwa kabiri? Nta n’umwe. Yesu avuga kw’ari tegeko ntabanduka.
Dutegerezwa kuba intore kuruta Abafarisayo. Yesu ati: « ukugororoka kwanyu ni kutaruta ukw’abanyabwenge b’ivyanditswe, n’ukw’Abafarisayo, mutazoruha mw’injira mu bwami bwo mw’ijuru » (Matayo 5:20). Kubijanye n’abanyabwenge b’ivyanditswe n’Abafarisayo, Yesu avuga ati : « Ntimukore ivyo bakora, kuko badakora ivyo bigisha. » Nk’abigishwa ba Yesu, dutegerezwa gukora ivyo twigishwa, atar’ukwumviriza gusa. Nk’uko Yakobo avyigisha: « Kandi mube abakora ivy’iryo jambo, ntimube abaryumva gusa, mwibesha » (Yakobo 1:22).
Ntwirinde ibizira. Yesu ati : « Umwana w’umuntu azotuma abamarayika biwe, na bo bazotororokanya ibitsitaza vyose n’abakoze ibizira, babikure mu bwami bwiwe. » Soma Matayo 13:41-43.
Ntwirinde ikibi. Yesu ati : « uko ni ko bizomera k’umuhero w’isi. Abamarayika bazoza, barobanure ababi mu bagororotsi, babaterere mw’itanure ry’umuriro, ni ho hazoba amarira no kuryanya insya z’amenyo. » Soma Matayo 13:47-50.
Dutegerezwa gutanga imbabazi. Yesu ati : « kuko ni mwaharira abantu ivyaha vyabo, na So wo mw’ijuru azobaharira na mwe » (Matayo 6:14-15). Yesu abisigura neza mu mugani yaciye muri Matayo 18:21-35. Umwami yahariye umushumba wiwe umwenda munini arik’uwo mushumba yanka guharira umwenda umushumba mugenzi we yar’amufitiye. Yesu ati: « Shebuja araraka, amuhereza abasoda, gushika ah’azokwishurira ivy’amufitiye vyose » (Matayo 18:34). Umurongo ukurikira ni wo utera ubwoba cane. Yesu ati: « Na Data wo mw’ijuru ni kw’azobagirira, ni mutaharirana, umuntu wese ngw’aharire mugenzi we bivuye mu mutima » (Matayo 18:35). Abakristo banka guharira abandi, bazohabwa igihano categuriwe abatizera – umuriro udashira – kukw’atawushobora kuriha umwenda w’ivyaha vyiwe.
Dutegerezwa gukunda Yesu tukamurutisha abantu bose, n’amagara yacu na yo. Yesu ati : « Umuntu ni yaza kuri jewe, ntiyanke se, na nyina, n’umugore wiwe, n’abana biwe, na bene nyina, na bashiki biwe, mbere n’amagara yiwe na yo, ntashobora kuba umwigishwa wanje » (Luka 14:26). Dusanzwe tuzi ko twahawe itegeko ryo « guhindura amahanga yose abigishwa » (Matayo 28:19). Nta muntu ashobora kuvuga ko har’umuntu ashobora gukizwa atar’umwigishwa wa Yesu.
Dutegerezwa kwiyanka, kwikorera umusaraba wacu, tugakurikira Yesu. Yesu ati : « Umuntu ni yagomba kunkurikira, ni yiyanke, yikorere umusaraba wiwe, ankurikire » (Matayo 16:24). Tudakurikiye Yesu nta bugingo budashira twoba dufise.
Ntitugatetereze Yesu canke ngo tumwihakane. Yesu ati : « umuntu wese azonyaturira imbere y’abantu, nanje nzomwaturira imbere ya Data wo mw’ijuru. Arik umuntu wese azonyihakanira imbere y’abantu, nanje nzomwihakanira imbere ya Data wo mw’ijuru » (Matayo 10:32-33).
Dutegerezwa kuguma mu kwizera. Yesu ati : « Muzoba mwanswe na bose babahora izina ryanje; arik’ uwihangana agashitsa kw’iherezo ni we azokira » (Matayo 10:22). Paulo yarabishingiye intahe ati: « Bene Data, ndabamenyesha ubutumwa bwiza, ubwo nababariye, namwe mukabwakira, kandi mukabuhagararamwo, kandi mugakizwa na bwo, asangwa mukibufashe nk’uko nabubabwiye, shiti mwoba mwizereye ubusa » (1 Korinto 15:1-2).
Dutegerezwa kwama ivyamwa. Yesu ati: « Ishami ryose ryo muri jewe ritama, [Data] arikuraho ; kandi iryama ryose ararituturira, ngo rirushirize kwama » (Yohana 15:2). Ishami ricibwa kuko ritamye ivyamwa.
Dutegerezwa kuguma muri Yesu. Yesu ati « Umuntu n’ataguma muri jewe, atabwa nk’ukw’ishami ritererwa inyuma y’uruzabibu, akuma ; maze bakayatororokanya, bakayaterera mu muriro agasha » (Yohana 15:6). Dutegerezwa kuguma muri Yesu nimba tugomba gukizwa.
Dutegerezwa guca bugufi nk’abana bato. Yesu ati: « Ndababwire ukuri, uwutazokwakira ubwami bw’Imana nk’umwana muto, ntazobwinjiramwo na gatoya » (Luka 18:17). Soma Matayo 18:3 : « … Ni mutirimbura ngo mucike nk’abana bato, ntimuzoruha mw’injira mu bwami bwo mw’ijuru. »
Dutegerezwa gukora ivy’Imana igomba. Yesu ati: « Abamvumereza bose ngo : ‘Mwami, Mwami’ si bo bazokwinjira mu bwami bwo mw’ijuru, ariko urya wese akora ivyo Data wo mw’ijuru agomba. » aha ni ho inyigisho n’amategeko yose ya Yesu yenena. Ikintu cose Yesu yavuze, n’ico yakoze cose ni bwo bugombe bw’Imana.
Ntitukagire uwo dutsitaza. Yesu ati : « arik’ uwuzotsitaza n’umwe mur’abo bato banyizera, icoroshe n’uko yahambirwa urusyo ruremereye kw’izosi, akadobezwa i bwina mu kiyaga. Isi izobona ibara kubera ibitsitaza, kukw’ivyo bitsitaza bitazobura kuza, arik’uyo muntu azozana igitsitaza azobona ibara » (Matayo 18:6-7).
Ntitukivayange mu vyaha. Yesu ati : « Ukuboko kwawe cank’ikirenge cawe ni hagira ikigutsitaza muri vyo, ugice, ugite kure ;vyo kubera vyiza w’injiye mu bugingo ucitse igikonjo cank’ikirenge, hak’utererwa mu muriro utazima ufise amaboko yompi n’ibirenge vyompi. Kand’ijisho ryawe ni rya gutsitaza, urinogore urite kure ; vyokubera vyiza winjiye mu bugingo upfuye ijisho, hak’utererwa muri Gehinomu y’umuriro ufise amaso yompi. » (Matayo 18:8-9). Yesu arwanya icaha.
Ntitugasambane. Yesu ati : « Mwarumvise ko vyavuzwe ngo ‘ntugasambane.’ Ariko jeho ndababwira yuk’ umuntu wese araba umugore akamwifuza, aba amaze gusambana na we mu mutima wiwe » (Matayo 5:27-28). Abayuda bari basanzwe bazi k’uwusambana wese akwiye igihano – kwicishwa amabuye. Paulo ni we avuga neza ivy’ubusambanyi n’igihano c’Imana : « Ntimuzimire: abashakanyi, cank’abasenga ibigirwamana, cank’ abasambanyi, cank’abagabo bendwa, cank’abagabo bendana, cank’ibisuma, cank’abifuza, cank’imborerwa, cank’abatukana, cank’abanyazi, ntibazoragwa ubwami bw’Imana » (1 Korinto 6:9-10). Ivyo vyose bivugwa ku ngeso z’abantu.
Ntitukahukane, atari kubw’ubusambanyi bw’uwo mwubakanye. Yesu ati : « Ariko jeho ndababwira yuk’ umuntu wese yirukana umugore wiwe atamuhoye ubusambanyi, aba amusambanishije : kand’uwabira uwahukanye azoba asambanye » (Matayo 5:31-32).
Ntidukwiye gusubira kurongora nimba twarahukanye ku mvo zitari zo. Yesu ati : « ariko ndababwire : umuntu wese yirukana umugore wiwe atamuhoye ubusambanyi, akabira uwundi, aba asambanye » (Matayo 19:9).
Ntitugakore ibizira (abagabitanya). Yesu ati : « Benshi bazombwira kuri wa musi, ngo : ‘Mwami, Mwami, ntitwavugishwa n’Imana mw’izina ryawe, ntitwasenda abadayimoni mw’izina ryawe, ntitwakora ibitangaza vyinshi mw’izina ryawe?’ Ni ho nzobajinjiburira nti : ‘Nta ho nigeze mbamenya ; mviraho, mwa bakora ibizira mwe.’ » (Matayo 7:22-23). Ijambo « abakora ibizira » risobanurwa ikizira c’ubuyobe cank’abagabitanya – abagarariza Yesu n’amajambo yiwe.
Twitondere amajambo y’akanwa kacu. Yesu aratubuza kuvuga ivyo twishakiye vyose. Avuga ati : « ni ukuri ndababwire, umuntu wese azobazwa ijambo ryose yavuze akiri kw’isi. Muzotsindwa canke mutsindanishirizwe n’amajambo yavuye mu kanwa kanyu. Turacari ku ngeso.
Ntitukarondere gukiza ubugingo bwacu. Yesu ati : « Kuk’uwugomba gukiza ubugingo bwiwe azobubura, arik’uwuzoheba ubugingo bwiwe ku bwanje azoburonka » (Matayo 16:25).
Dutegerezwa kwigenza nk’ukw’Imana igomba. Yesu avuga ku muntu yatumiwe mu bukwe ntiyambara imyambaro y’ubukwe : « Maz’umwami abwira abakozi biwe, ati ‘Nimumubohe amaboko n’amaguru, mumuterere hanze mu mwiza, ni ho hazoba amarira n’ukuryanya insya z’amenyo’ » (Matayo 22:13). Uyo muntu yazize ingendo yiwe mbi – ukutambara impuzu z’ubukwe – bigereranywa n’ukutumvira inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu – icagezwe ca Kristo – kw’abiyita ko bakijijwe. Hamwe n’ivyo, abakora ibizira n’abizera kw’ata mukristo ashobora gutakaza agakiza bigisha kw’ata sano riri hagati y’ivy’umuntu akora n’agakiza kiwe.
Dutegerezwa kuba abakozi beza bokwizigirwa. Yesu atangura avuga inkuru z’umukozi mwiza wo kwizigirwa yashimiwe na shebuja. Arangiza avuga uwundi ati : « Arik’umushumba mubi ni yibwira mu mutima wiwe ati: ‘Databuja aracatevye,’ maze agatangura gukubita abashumba bagenzi biwe no gusangira n’ababorerwa, shebuja w’uwo mushumba azoza ku musi atamwiteze no mu gihe atazi, azomucamwo kubiri, amusangize umugabane wiwe n’indyarya : ni ho hazoba kurira no kuryanya insya z’amenyo. » Soma Matayo 24:45-51. Mur’uyo mugani, shebuja ntiyaravye ivy’umushumba yizeye. Yaravye ivy’umushumba yakoze kuko yari yaramuhaye igikorwa. Umwe yabaye uwo kwizigirwa uwundi ntiyaba umwizigirwa. Har’amategeko n’amabanga uyo mukozi yategerezwa gukora. Umushumba mubi ntaco yakoze, yikwegerako umuvumo n’ugutsindwa n’urubanza.
Dutegerezwa kwitegurira ukugaruka kw’Umwami wacu. Mu mugani w’inkumi cumi, har’abari bizigurije amavuta y’amatara yabo; abandi ntibagira amavuta akwiye. Umukwe aje, abari bafise amavuta akwiye binjirana na we, abandi bagiye kurondera amavuta. Yesu ati : « Mu nyuma za nkumi zindi na zo ziraza, ziti: ‘Mupfasoni, Mupfasoni, n’utwugururire. Na we arabishura : ‘ati Ndababwire ukuri : simbazi. N’uko mwame mugavye kuko mutazi umusi cank’isaha.’ » Soma Matayo 25:10-13.
Dutegerezwa gukoresha neza ingabire twahawe. Mu mugani w’italanto, umwami yahaye abakozi biwe batatu italanto z’ibiciro bitandukanye. Agarutse, asanga babiri mur ibo barazidandaje bunguka incuro zibiri; uwundi umwe ntiyayidandaje, ayisubiza shebuja ashitse. Yesu ati : « … ni mumute hanze mu mwiza, ni ho hazoba amarira no kuryanya insya z’amenyo » (Soma Matayo 25:26-30). N’ubu hisungwa ingeso n’ibikorwa vy’umuntu. Uyo mushumba yatsinzwe n’urubanza ntiyarazi ko azocirwa urubanza hisunzwe ivyo yakoze.
Tuzocirwa imanza hisunzwe ivyo twakoze. Ivyo tubisanga mu mugani wa Yesu ku ntama n’impene. Yesu azorobanura intama mu mpene, ashire intama i buryo bwiwe, intama i bumoso. Azoshimira intama kuko zitwararitsi bene Se. Yesu ati : « Maz’azobwira n’abari i bumoso, ati ‘Mva i ruhande, mwa bivume mwe, muje mu muriro utazima wateguriwe wa Murwanizi n’abamarayika biwe. Nari nshonje, ntiwangaburira; nari mfise inyota, ntimwampa inco nnywa; nar’ingezi ntimwampa indaro; ngenda gusa ntimwanyambika; nari ndwaye, nari mw’ibohero ntimwaza kundaba’... « Abo bazoja mu gihano kidashira, arikw’abagororotsi bazoja mu bugingo budashira. » Soma Matayo 25:41-43, 46.
Uwo mugani ni nk’icumu ricumita abakora ibizira n’abizera kw’ata mukristo ashobora gutakaza agakiza n’aho yogendera mu vyaha. Bigisha kw’ata sano riri hagati y’ingeso z’umuntu n’agakiza kiwe, mu gihe uyo mugani wigisha ko tuzocirwa imanza hisunzwe ivyo twakoze tukiri kw’isi. Birababaje kukw’abo bavuga kw’ata sano riri hagati y’agakiza n’ibikorwa vy’umuntu bagereranywa n’impene « sizotererwa mu muriro udashira. »
Ntitukagirire isoni Yesu n’amajambo yiwe. Yesu ati : kuk’umuntu wese bizotera isoni kunyemera no kwemera amajambo yanje mur’iki gihe c’ubusambanyi kandi c’ikinyavyaha, n’umwana w’umuntu bizomutera isoni kumwemera, ah’azozira afise ubwiza bwa Se, azananye n’abamarayika bera » (Mariko 8:38). Nta gakiza kubatewe isoni ni vya Yesu. Abanka kwamamaza Yesu nk’Umwami kuko batinya abantu? Ukwo n’ukugirira isoni Yesu? Abanka cank’abiyobagiza kwigisha amabwirizwa ya Yesu na bo? Ntibaterwa isoni na Yesu n’amajambo yiwe?
Dutegerezwa kwizera. Yesu ati : « Mugende muje mu bihugu vyose, mubwire abaremwe bose ubutumwa bwiza. Uwizera akabatizwa azokizwa, arik’uwutizera azotsindwa n’urubanza » (Mariko 16:15-16). Mbega Yesu yifuza kuzosanga ukwizera mu b’isi aho azogarukira? Yarabajije ati : « Arik’umwana w’umuntu ni yaza, mbega azosanga ukwizera mw’isi? » (Luka 18:8). « Kwizera » ni irivuga arikw’ « ukwizera » ni izina. Iri rivuga « kwizera » rifice insiguro zingana n’iz’ « ukwizera » gukiza.
Ntitukifuze kudibama. Yesu ati : « Ariko muzobona ibara, mwebwe abatunzi ; kuko muhejeje gutunganirwa. Muzobona ibara mwebwe muhaze none ; kuko muzosonza. Muzobona ibara mwebwe mutwenga none ; kuko muzoboroga murira. Muzobona ibara ah’abantu bose bazobashemagiza ; kukw’ari ko ba sekuruza babo bashemagije abigira abavugishwa n’Imana » (Luka 6:24-26). Yesu ntiyaduhamagariye ubuzima bwo kwiryohera, arik’ubuzima bwo kumukorera no kwitanga.
Dutegerezwa kwumvira Yesu nk’Umwami. Yesu arabaza : « Kandi munyitira iki 'Mwami, Mwami ;' ntimukore ivyo mvuga? » (Luka 6:46). Vy’ukuri Yesu agomba ko tumwumvira. Dusomye ivyo Paulo yavuze mu 2 Tesalonika 1:8-10 ni ho twotahura ingaruka y’ukwumvira Yesu : hagati mu muriro waka, yishure guhorwa abatamenye Imana n’abatumvira ubutumwa bwiza bw’Umwami wacu Yesu…
Abatumvira n’ibigirankana bazohanwa gusumba abandi. Yesu ati: « Kand’uwo mushumba yar’azi ivyo shebuja agomba, ntiyitegure, ntakore ivy’agomba, azokubitwa nyinshi » (Luka 12:47). Abazi ko Yesu yategetse abigishwa biwe kwigisha abigishwa babo kwitondera ivyo yabageze vyose, ariko ntibavyigishe n’ibigirankana? None kw’abakora ibizira n’abizera kw’ata mukristo ashobora gutakaza agakiza banka kandi birengagiza inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu? None aya majambo ababwira iki ? Soma n’Abaheburayo 10:26: « kuko namba dukora ivyaha ibigirankana, kandi tumaze guhabwa kumenya ivy’ukuri, ntihaba hagisigaye ikimazi c’ivyaha, ariko haba hasigaye kwitegana ubwoba gucirwakw’iteka, no kwitega umuriro w’inkazi, uzorigata abansi b’Imana. »
Dutegerezwa kwiyuzuza n’Imana. Yesu avuga ati : « Niwajana n’uwukurega muja ku mushingantahe, mukiri mu nzira, ushishikare kwikiranura na we, ngo ntagukwegere ku mucamanza akaguha umusoda, akagushira mw’ibohero. Ndakubwire, ntuzohava na gatoya, utishuye n’isenge ry’imperera » (Luka 12:58-59). Ayo majambo asa n’amwe Yesu yavuga kubijanye n’ugutanga imbabazi, Matayo 18:34-35: « Shebuja araraka, amuhereza abasoda, gushitsa ah’azomwishurira ivy’amufitiye vyose. Na Data wo mw’ijuru ni kw’azobagirira, ni mutaharirana, umuntu wese ngw’aharire mugenzi we bivuye mu mutima. » Turazi kw’ataco tworonka ngo dushobore kuriha umwenda w’ivyaha vyacu; dutegerezwa kwiyuzuza n’Imana duciye ku Mwami Yesu. Soma ab’i Kolosayi 1:21-23.
Dushishikare guca mw’irembo ripfunganye. Yesu ati : « Mushishikare guca mw’irembo ripfunganye : ndababwira yuko benshi bazogomba kuricamwo, ntibabishobore. » Nyen’inzu ni yaheza guhaguruka, akugara urugi, mugatangura gukomanga muhagaze hanze, mukavuga muti : « Mupfasoni, n’utwugururire » : ni ho azobishura ati : « simbazi, sinzi n’iyo muvuye. » Ni ho muzotangura kuvuga, mut’erega twarira, twanywera imbere yawe, kandi wigishiriza mu nzira z’i wacu. Azobabwira, ati ndababwire, sinzi iyo muvuye mviraho mwa bakora ibizira mwese mwe. » Soma muri Luka 13:22-27. Nongaha hashimikiwe ku ngeso z’umuntu si ku vyo yizeye. Abita abakora ibizira. Batsinzwe n’ingeso zabo.
Dutegerezwa guheba vyose kugira tube abigishwa ba Yesu. Yesu ati : « Ni ko biri, umuntu wese muri mwebwe, adaheba ivy’afise vyose ntashobora kuba umwigishwa wanje » (Luka 14:31-33). Ubona bitangaje kwumva abakora ibizira banka inyigisho za Yesu? Ubona izo nyigisho n’ayo mabwirizwa agoye cane gushika aho adashobora kwigishwa mu mashengero yabo? None wumva badaterwa isoni na Yesu n’amajambo yiwe?
Dutegerezwa kuba abantu bo kwizigirwa. Yesu yavuze ati : « Uwukora ivyo yizigiweko ku coroshe cane, agira artyo no kugikomeye : uwugabitanya ku coroshe cane, agabitanya no kugikomeye. Namba mutabaye abizigirwa kw’itunga ribi mwabikijwe, ni nde azobabitsa itunga nyaryo? Kandi namba mudakora ivyo mwizigiweko ku vy’abandi mwabikijwe, ni nde azobaha ivyo mwokwiganzira? » (Luka 16:10-12). Nongaha hashimikiwe ku ngeso. Ivyo ni vyo agakiza kenenako. Ba bashumba babiri babaye abizigirwa kuri shebuja baciye bashingwa amabanga manini. Ariko wa mushumba mubi, yahamvye italanto yiwe, yatawe mu mwiza wo hanze, mu marira no kuryanya insya z’amenyo. Soma Matayo 25:14-30. Raba n’uwundi mugani w’imina cumi muri Luka 19:12-26. Wa mushumba yimbiye mina yiwe ntayayidandaza, yiswe umukozi mubi.
Dutegerezwa kwirinda uruhendo rw’ubutunzi. Mu mugani w’umutunzi mubi n’umukene Lazaro, Yesu avuga ati: « Habaye umuntu w’umuntu yambara impuzu z’inyambarabami n’izera nziza, yama idibamye mu vyiza imisi yose. Kandi hariho n’umworo yitwa Lazaro, yatembagara kw’irembo ryiwe yatonyanga ibisebe. Yifuza guhazwa n’udukorokera musi musi y’ameza y’uno mutunzi, kand’imbwa na zo zaraza zikamurigata ibisebe. Hanyuma rero wa mworo arapfa, abamarayika bamujana mu gikiriza ca Aburahamu : na nya mutunzi arapfa, arahambwa… Aburahamu aramubwira ati : « Mwana wanje, ibuka yuko wahawe ivyiza vyawe ukiri ukiriho, Lazaro na we yahawe ibibi; non’amariwe imibabaro hano; nawe uraseserezwa. » Muri Luka 6:24-26, Yesu avuga ati, « Muzobona ibara mwebwe, abatunzi ; kuko muhejeje gutunganirwa. » Yesu yaravuze kandi ati : « abandi ni bo babibwe mu mahwa; abo ni bo bumva iryo jambo, maz’umwitwarariko w’ivy’isi n’uruhendo rw’ubutunzi no kwifuza ibindi, iyo bibinjiyemwo binyoha iryo jambo, rikaba ikirumbirane » (Mariko 4:18-19). Soma n’Ivyahishuriwe Yohana 3:15-18. Nongaha hashimikiwe ku ngeso.
Dutegerezwa kwirinda – tukama tugavye.
Yesu yavuze ati : « Ariko mwirinde, kugira ngw’imitima yanyu ntiremerwe no kudandahirwa no kubererwa n’umwitwarariko w’ubu bugingo, ng’uwo musi ntubazeko giturumbuka, nk’umutego : kukw’ari kw’uzoshika ku bantu bose bashagaje mw’isi yose. Mwame mugavye, musenge mu bihe vyose, kugira ngo muze mushobore guhunga ivyo vyose bigira bibeho, ngo muhagarare imbere y’Umwana w’umuntu » (Luka 21:34-36).
Dutegerezwa kumwizera. Yesu yavuze ati : « Kuk’urukundo Imana yakunze abari mw’isi, ari rwo rwatumye itanga Umwana wayo w’ikinege, ng’uwumwizera wese ntaz’apfe rubi, arikw’ahabwe ubugingo budashira. Kukw’Imana itatumye Umwana wayo gucira abari mw’isi urubanza, ariko ng’abari mw’isi bakizwe na we. Uwumwizeye ntazotsindwa n’urubanza; arik’uwutamwizeye aramaze gutsindwa, kukw’atizeye izina ry’Umwana w’Imana w’ikinege » (Yohana 3:16-18).
Dutegerzwa kwizera Imana Data. Yesu ati : « N’ukuri, n’ukuri ndababwire, uwumva ijambo ryanje, akizera uwantumye, ni we afise ubugingo budashira, kandi ntazoshirwa mu rukinja, arikw’aba avuye mu rupfu, ashitse mu bugingo » (Yohana 5:24). Kwizera Imana Data ni ukwizera amajambo ya Yesu, kuko yavuga ivyo Se amugeze gusa (Yohana 8:28, 12:49-50, 14:10, 14:24 na 14:31). Kwizera Imana Data ni ukwumvira Umwana.
Dutegerezwa kwizera Umwana – Umwami Yesu. Yesu avuga ati : « Ariko jewe mfise ikinshingira intahe kuruta Yohana, kukw’ibikorwa Data yampaye ngo mbiheraheze, ivyo bikorwa nyene nkora ni vyo binshingira intahe yuko Data ari we yantumye. Kandi Data yantumye ni we anshingira intahe. Nta ho murumva ijwi ryiwe, kandi ntimurabona ishusho yiwe, bitayeko ntimufise ijambo ryiwe riguma muri mwebwe, kuk’uwo yantumye mutamwizeye. Mwebwe murasesa mu vyanditswe, kuko mugira ngo muri vyo ni ho mufise ubugingo budashira, kand’ari vyo bishingira intahe, ariko mukanka kuza kuri jewe ngo muronke ubugingo. » (Yohana 5:36-40). Ni ko bimeze no mur’iki gihe. Abungere n’abigisha bo mu mashengero yose bigisha ivyo bakuye muri Bibiliya, ariko ntibubahuka kwigisha amajambo ya Yesu yategerezwa guha ababumviriza ubugingo budashira.
Dutegerezwa kwizera ico Yesu ari co. Yesu avuga ati : « ico ni co gitumye mbabwira yuko muzopfira mu vyaha vyanyu; kuko ni mutizera ko ndi We, muzopfira mu vyaha vyanyu » (Yohana 8:24). Muri Yohana 13:13, Yesu avuga ati : « Munyita ‘Mwigisha’ na ‘Shobuja,’ kandi mubivuga ko kukw’ari ko ndi. » Aho Yesu yafatwa n’Abayahudi, umuherezi mukuru yamubwiye ati: « Ndakurahiye Imana nzima, tubarire kw’ari wewe Kristo, Umwana w’Imana. » Yesu aamwishura at’ « Urarivuze ». Yamara ndababwira yuk’uhereye ubu muzobona Umwana w’umuntu yicaye i buryo bw’Ububasha, aje mu bicu vyo mw’ijuru. » (Soma Matayo 26:63-64.) Mur’iyo mirongo, tubona Yesu yitwa Mwigisha, Databuja, Kristo, Umwana w’Imana n’Umwana w’umuntu.
Dutegerezwa kuguma mu nyigisho za Yesu. Yesu yabwiye Abayuda bamwizera, ati : « Ni mwaguma mw’ijambo ryanje, mur’abigishwa banje vy’ukuri. Kandi muzomenya ukuri, kand’ukuri kuzobaha kwidegemvya » (Yohana 8:31-32). Akarongo ka 32 kabangikana n’aka 31. Ni twagomba kuba abigishwa b’Umwami Yesu, tuzokwitondera amajambo yiwe kandi tugume muri yo. Abigishwa b’Umwami Yesu ni bo bazokizwa gusa.
Dutegerezwa kugumya ijambo rya Yesu. Yesu avuga ati : « N’ukuri, n’ukuri, ndababwire, ni hagira uwitondera ijambo ryanje, ntazobona urupfu gushitsa ibihe bidashira » (Yohana 8:51). Iryo jambo « kugumya » risigura kwihangana, kumenya no kwizera, no kwumvira amajambo ya Yesu.
Dutegerezwa kwakira Umwami Yesu n’amajambo yiwe. Yesu ati: « Arik’uwungaya, ntiyemere amajambo yanje, ari n’ikizomutsindisha : ijambo navuze ni ryo rizomutsindisha ku musi w’umuhero » (Yohana 12:48).
Dutegerezwa kuja kwa Data duciye kuri Yesu gusa. Yesu avuga ati : « Ni jewe nzira, n’ukuri n’ubugingo. Ntawushika kuri Data ntamujanye. Iyo muba mwaramenye, na Data muba mumuzi. Uhereye ubu muramuzi, kandi mwamubonye » (Yohana 14:6-7).
Dutegerezwa gukunda Yesu no kwumvira ivy’ atugera. Yesu avuga ati : « Nihagira uwunkunda, azokwitondera ijambo ryanje, kandi Data azomukunda, maze tuzoza kuri we, tubane na we. Uwutankunda ntiyitondera amajambo yanje » (Yohana 14:23-24). Mu Baheburayo 5:9 havuga ko Yesu yabereye abamwumvira isoko ry’agakiza gahoraho. Dutegerezwa gukunda Yesu no kumwumvira nimba tugoma gukizwa.
Dutegrezwa kuguma ku ruzabibu, twama ivyamwa. Yesu avuga ati: « Jewe nd’umuzabibu w’ukuri, kandi Data ni we nyene wo. Ishami ryose ryo muri jewe ritama, arikuraho, kandi iryama ryose ararituturira, ngo rirushirize kwama. Umuntu n’ataguma muri jewe, atabwa nk’ukw’ishami ritererwa inyuma y’uruzabibu, akuma, maze bakayatororokanya, bakayaterera mu muriro agasha.» (Yohana 15:5-8).
Dutegerezwa kwamana uburyohe bwacu. Yesu avuga ati : « Mur’umunyu w’isi. Arik’umunyu iy’ushize uburyohe, uba ukiryoshwa n’iki? Ntac’uba ukimaze atar’ugutererwa hanze ugakandagirwa n’abantu » (Matayo 5:13). Uyu murongo wemeza kw’ata kintu gishobora gusubiza umunyu uburyohe. Ivyo tubisanga mu Baheburayo 6:4-6: « Kukw’abamaze kwakirwa n’umuco, bagatamira ingabire iva mw’ijuru, bagasangira Mpwemu Yera, bagatamira ijambo ryiza ry’Imana, n’ububasha bwo mu gihe kizoza, maze bakagwa, bakabivamwo, ntibishoboka gusubira kubahindura basha ngo bihane, kuko bongera kwibambira Umwana w’Imana, bakamutetereza ahibonekeza. »
Ivyo vyanditswe vyose bishimikira ku ngeso z’umuntu, bigahuriza hamwe n’ibindi vyanditswe vyinshi vyemeza ko tuzocirwa imanza bihwanye n’ivyo twakoze – ingeso zacu. Ivyanditswe biravuga kandi yuko twakijijwe kubwo kwizera. Nta ho bitandukaniye kuko dusanzwe tuzi yuko kwumvira kuzanwa n’ukwizera. Soma Abaroma 1:5. Ukwizera ni kwo gutuma tugira ukwumvira, kuranga ivyo dukora vyose. Kwumvira amabwirizwa ya Yesu ni ukugira ubugombe bwa Data wo mw’ijuru. Nta wushobora kwinjira mu bwami bwo mw’ijuru adakora ivy’Imana igomba. Soma Matayo 7:21.
Nimba tutifuza kuzimira, dutegerezwa kwigisha abatumire n’abigishwa bacu ibintu agakiza kenenako – ni ko kwizera kuzima.
Mbega dutegerezwa gusigura ku kintu cose kigize ukwizera gukiza? Yesu adutegeka guharura ikiguzi imbere yo kugira icari co cose. Ivyo bintu vyose twavuze ni vyo bigize ukwizera gukiza. Mbega har’ikintu dutegerezwa kwigisha abantu imbere yuko bafata ingingo yo gukizwa? Ego cane.
Har’ibintu bibiri nyamukuru umuntu wese yifuza gukizwa ategerezwa kubwirwa no kwizera. Ica mbere, Yesu ategerezwa kumubera Umwami. Ica kabiri, nimba Yesu ar’Umwami wiwe, ategerezwa kumwumvira. Ntivyumvikana kuvuga ko Yesu ar’Umwami wawe, kand’uzi ko utamwumvira.
Kugira twirinde ububeshi mu gushikiriza ubutumwa, dutegerezwa kubwira uwo wese yifuza gukurikira Umwami Yesu yukw’ategerezwa guheba ivy’atunze vyose (Luka 14:33). Aho ni hose vyugariye. Iy’umuntu abwiwe uhereye ku ntango yukw’ategerezwa gukurikira no gukunda Yesu kuruta ukw’akunda uwo bubakanye, abana biwe, incuti n’abagenzi kandi kw’ategerezwa kwikorera umusaraba wiwe akurikire Yesu, ntakizomuhindisha agashitsi mu rugendo rwiwe n’Umwami Yesu.
Umwami yandongoye mu nzira y’ukwizera gukiza mu buryo bushobora gusigura ivyo twavuze vyose. Nagize amezi atari make nsoma Bibiliya, nizera kw’ar’ukuri kutagabanije. Nizera ko Yesu yapfuye azira ivyaha vyanje, ko yar’Umwana w’Imana n’ibindi vyinshi. Ishengero ryose ryari rinzi nk’umukristo mushasha. N’aho nari maze kuvavanura na ba bagenzi ba kera, nsigaye mfise abagenzi bakijijwe gusa, kandi ntakivuga amajambo y’ibishegu, numva muri jewe kw’ata kintu kinini cahindutse. Bibiliya nayijana kw’ishengero mu gishingo co gusoma no kwiga ivyanditswe muri yo.
Haheze amezi, ndarambirwa, ntangura kwibaza nti mbega mbega nta bindi bigize ubukristo. Imana ishimwe kuko yaciye indungika mw’ijambo ryayo. Ntangura kubona ahantu hose ijambo « Umwami », « Umwami » ; « kwumvira », « kwumvira ». Ntangura kwiga ivy’ububasha bwiwe n’ivyo kumwumvira nk’Umwami kuko ntari bwumve ubutumwa cank’inyisho zivuga ku bubasha bwa Yesu n’ivyo kumwumvira nk’Umwami. Arikw’ica mbabaje cane ni igihe nabaza abandi bakristo twasenga hamwe ku vy’ububasha bwa Yesu no kumwumvira nk’Umwami bambwiye kw’ata muntu abishobora akiri kw’isi kukw’abantu bose bacumura incuro ibihumbi buri musi.
Umusi ur’izina ngira amasengesho mbwira Umwami nti : « Mwami Yesu, ijambo ryawe rinyemeza k’utegerezwa kumbera Umwami ko nanje ntegerezwa kukwumvira. Akaba ari vyo ugomba iwanje, ndavyemeye uhereye uno musi. Mbera Umwami, nanje nzokwumvira ubuzima bwanje bwose. » Aho niho numvise ko hari ikintu gikoretse muri jewe. Buno nyene, nca numva muri jewe urukundo, umunezero, n’amahoro ntari bwigere numva na rimwe mu buzima. Nagiye gutahura ivy’ari vyo nsomye muri Yohana 14:15-17, ntahura k’ukwatura kwanje Yesu nk’Umwami n’uguhitamwo kwanje kumukurikira no kumwumvira vyatumye asabe Se ampe Mpwemu Yera. Maze gusoma mu b’i Galatiya 5, ndatahura k’urukundo, amahoro n’umunezero naronse ar’ivyamwa vya Mpwemu Yera.
Umuntu wese yakira Yesu nk’Umwami wiwe agahitamwo kumwumvira n’umutima wiwe wose, ni we avuka ubwa kabiri kukw’Imana ica imuha Mpwemu Yera (Yohana 14:15-16). Umuntu atara fata ingingo yo gukizwa, n’igihe amaze gukizwa ategerezwa kwigishwa ivyanditswe mu Njili, inyigisho n’amabwirizwa y’Umwami Yesu. Ivyo bituma umuntu atahura cane ico bisigura gukurikira Yesu. Abamaze gukizwa na bo, bituma bamenya ukwo bategerezwa kwigenza mu bwami bw’Umwami wabo (Matayo 28:20). Kimwe mu bintu bigaragaza k’umuntu yabaye ikiremwa gishasha muri Kristo, ni umwete n’ishaka vyo kwiga ijambo ry’Imana. Bisanzwe, ikigaragaza k’umuntu ashishikara mu kwizera, n’uko aguma mw’ijambo ry’Imana, rikamubera umutsima wa buri musi.
Uk’umukristo ashishikara guserangura ivyanditswe, ni kw’ashishikara gutahura ibintu nyamukuru abakurikira Umwami Yesu bategerezwa kwitondera. Umuntu amaze kwakira Yesu nk’Umwami wiwe, yakirana akanyamuneza inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu akayitondera ubuzima bwiwe bwose. Abakurikira Yesu mu bubeshi ntibashobora kubitahura kandi bihutira kubishingukamwo igihe cose batahuye ibisabwa uwo wese yifuza gukizwa.
Aho navuga ku vy’ubugenge, navuze ku bitigiri vyatanzwe n’uwitwa Ray Comfort mu gitabo ciwe citwa Inzira y’Umwami [The Way of the Master] ah’avuga kw’abantu 19 kuri 20 bahitamwo gukurikira Yesu mu mashengero manini manini batabandanya mu kwizera. Ivyo bitumwa n’ubugunge n’ububeshi bw’abashikiriza ubutumwa bwiza. Umuntu wese ahisemwo gukizwa amaze kumenya ukuri ntashinguka mu gakiza. Ashikiwe n’imibabaro, cank’agahamwa kubera ukwizera kwiwe, ntatirigana canke ngw’acike intege.
Har’abavuga k’umukozi w’Imana yitwa Charles Finney ari we muvugabutumwa wa mbere muri Amerika. Ubuhinga bwiwe ntibwari busanzwe. Agomba kubwiriza igisagara kanaka, yarakivugamwo ubutumwa amasaha atatu cank’arenga buri joro, amezi n’amezi. Ntiyemera ko hagira uwufata ingingo yo gukizwa gushika n’imiburiburi kw’ijoro rigira kane canke gatanu. Yagomba k’umuntu wese atahura ikiguzi ategerezwa gutanga imbere yo guhitamwo gukirikira Umwami Yesu. Ayandi matohoza yerekanye kw’ibice 85 gushika ku bice 90 kw’ijana vy’abantu bahitamwo gukurikira Kristo mu vugabutumwa za Finney bashishikara mu kwizera. Ibisagara vyarahindutse. Ibibi biragabanuka.
Igihe ca Finney cararenganye. Ubu umengo abantu ntibagishaka kubwiriza ukuri kuko batinya gutsitaza canke gushavuza ababumviriza. Ahubwo baravyoroheje mu gushinga ubuhinga bushasha bwo kugira « isengesho ryo kwihana » ah’usanga abanyavyaha babwirwa gusubiramwo isengero ritoya ryemeza ko bihanye canke ko bizeye Yesu nk’Umwami n’Umukiza w’ubugingo bwabo.
Tukiri ahitwa Seattle, narigeze kwumva umukozi w’Imana Hal Lindsay avugira kw’iradiyo atumira abantu gusubiramwo isengesho ritoya ryo kwihana abemeza ko kuva uyo musi bazoja mw’ijuru bapfuye. Iryo kosha Hal yagize turarimenyereye cane kuko tutabwira abantu kwizera Yesu nk’Umwami wabo tubigishe ic’ari co. Yarababeshe kukw’atababwiye ko har’ibintu bitandukanye bategerezwa gukora no kwitondera kugira baronke ukwizera gukiza kuzotuma baja mw’ijuru.
Umurongozi w’urwaruka yitwa Dave De Roles yavuze k’ubutumwa bw’iki gihe buvugwa ku ntumbero yo kunezereza imiyabaga. Avuga kw’ivyo ari vyo bitera ingorane. Nta camwa na kimwe cerekana kw’iyo mikangara yakijijwe koko. Ahubwo, usanga bayihaye urucanco ruyikingira ukuri kwose.
Ubona bitangaje kwumva kw’abantu 19 kuri 20 bahisemwo gukizwa batabandanya mu gakiza? N’iki gituma dutinya kwigisha ivyo Yesu agomba? Twategerezwa gukora ivy’Umwami wacu adutegetse gukora, mu buryo agomba. Tubishoboye, azohezagira igikorwa ciwe muri twebwe.
Umuvugabutumwa yitwa Graham Ashby yanditse ati : « Twebe dukora ku bicaniro, turashobora kugira abantu uko twishakiye – n’aho twobabesha ntibobica ikanda. Ntitukihutishe abantu gufata ingingo yo gukizwa, ni duhe Imana umwanya ikize abitiguye ... ibitigiri biravyerekana. »
Ubu turashobora gutahura neza inyigisho za Yesu ku vy’irembo ripfunganye : « Muce mw’irembo ripfunganye ; kukw’irembo ryagutse, n’inzira n’igihamo, ari vyo bijana abantu mu mahonero, kand’abahaca ni benshi.
Arikw’irembo ripfunganye, n’inzira ntoya, ni vyo bija mu bugingo, kand’abahabona ni bake » (Matayo 7:13-14).
Birababaje kubona abungere n’abigisha bahamagariwe kujana abantu mu bugingo budashira, ari bo babayoborera mu muriro udashira kubera inyigisho zabo n’ubutumwa bw’ibinyoma.
Igice Ca 9
MUBANZE MWITWARARIKE … UKUGOROROKA KWAYO
Muri Matayo 6:33, Yesu yerekanye yuk’ukugororoka ari ngirakamaro cane, aho yavuga ati : « mubanze mwitwararike ubwami bw’Imana n’ukugororoka kwayo, ni ho ivyo vyose muzovyongerwa. »
Mur’iki gice, tugiye kwihweza itegeko rya Yesu ridutegeka kubanza kwitwararika ukugororoka kw’Imana. Abanyedini, abakora ibizira, n’abizera k’umukristo adashobora gutakaza agakiza kiwe n’aho yogendera mu vyaha, ntibasiba guhonyanga iryo tegeko.
Yesu yemezakw’agakiza kenena k’ukugororoka :
« Ariko ndababwira yuk’ukugororoka kwanyu ni kutaruta ukw’abanyabwenge b’ivyanditswe n’ukw’Abafarisayo, mutazoruha mw’injira mu bwami bwo mw’ijuru » (Matayo 5:20).
Iryo jambo ryerekana neza yukw’agakiza kenena k’ukugororoka. Ntidushobora gukizwa, ukugororoka kwacu ni kutaruta ukw’Abafarisayo.
Har’abavuga bati : « Ntidushobora kuba abagororotsi tukiri kwisi. Ntibishoboka na gato. » Ni vyo canke si vyo ? Ivyo babikura he ? Yosefu yiswe umugororotsi (Matayo 1:19). Simeyoni yar’umugororotsi kandi yubaha Imana (Luka 2:25). Kuba umugororotsi ni uguhitamwo kw’umuntu – biva k’ubushake bw’umuntu. Intumwa Yohana yavuze ati : « Ivyagezwe vyayo ntibigora » (1 Yohana 5:3).
Intumwa Yohana abwira abo bantu muri 1 Yohana 3:7 ati: « Bana bato, ntihakagire uwubazimiza : uwukora ibigororotse ni we agororoka, nk’uwo agororoka. » Wabonye irivuga yakoresheje ? « Gukora ». Ashimikira ku ngeso z’umuntu cank’ibikorwa vyiwe. Dutegerezwa gukora ivyo kugororoka nimba twifuza kuba abagororotsi. Dukoze ibitagororoka, tuzotsindwa n’urubanza.
Har’uwokora ibitagororotse akaronka ubugingo budashira? Benshi bihutira kuvuga : « Ego, cane ». Arikw’intumwa Yohana avuga ibindi. Avuga ati: « Uwukora ivyaha n’uwa wa Murwanizi » (1 Yohana 3:8). « Iki ni co kimenyekanisha abana b’Imana n’abana b’Umurwanizi. Uwudakora ibigororotse wese s’uw’Imana, cank’uwudakunda mwene Data wundi » (1 Yohana 3:10). Biratandukanye n’ivy’abantu benshi bizera, Yohana yigisha avuga kw’abatagororoka – abakora ivyaha – ar’aba wa Murwanizi.
Intumwa Paul yemeza kw’ata mukristo w’ukuri aguma mu caha : « Umuntu wese avuga izina ry’Uhoraho ave mu kugabitanya » (2 Timoteyo 2:19). Uwizera nyakuri yatura izina ry’Umwami Yesu ategerezwa kwitandukanya n’icaha. Uko ni ko kwihana – kwatura no guheba icaha ugahindukira Imana. Umuntu atihanye (irindi tegeko agakiza kenenako) ntashobora gukizwa. Tutatuye icaha tugahindukira Imana, ntidushobora gukizwa.
Urashobora kubaza uti : « uvuze k’umuntu acumura ar’uwa wa Murwanizi? » ego cane ariko sivyo ngomba kuvuga. « Gukora » icaha bisigura kubandanya ukora icaha. Ni vyo Yohana avuga muri 1 Yohana 3 :8, ati « uwukora icaha wese n’uwa wa Murwanizi ». Nta ho bitandukaniye n’ivyo yavuze muri 1 Yohana 3 :6 : « umuntu wese aguma muri we ntakora ivyaha ; uwukora ivyaha wese ntiyamubonye, kandi ntiyamumenye » (1 Yohana 3:6). Uwukora ibigororotse wese ni umugororotsi. Uwukora ivyaha wese azotsindwa n’urubanza; n’uwa wa Murwanizi; ntiyabonye Umwami, kandi ntiyamumenye.
Yesu yaciye umugani utwereka ibizokwisungwa ku musi w’iherezo ah’abantu bazocirwa imanza :
« Umwana w’umuntu azotuma abamarayika biwe, na bo bazotororokanya ibitsitaza vyose n’abakoze ibizira, babikure mu bwami bwiwe. Bazobaterera mw’itanure ry’umuriro, ni ho hazoba amarira no kuryanya insya z’amenyo. Bun’abagororotsi bazokwaka nk’izuba mu bwami bwa Se. Uwuri n’amatwi ni yumve » (Matayo 13:41-43).
Amateka yo ku musi w’iherezo azokwisunga ivy’umuntu wese yakoze. Abakora ibizira bazotsindwa n’urubanza, batererwe mw’itanure ry’umuriro. Bazocirwa imanza hisunzwe ivy’umuntu wese azoba yarakoze – atar’ivyo bazoba barizeye.
Ukwizera gukiza kugaragazwa n’ukugororoka. Ukwizera kw’ibinyoma kugaragazwa n’ikibi n’ugukora ivyaha. Mur’uyu mugani, Yesu aradutahuza ko har’itanure ry’umuriro ririndiriye abanyavyaha, hakaba n’imigisha y’ubwami irindiriye abagororotsi.
Twihweze zimwe mu nyigisho za Yesu zivuga k’ukugororoka n’ukugabitanya – ni ryo shimikiro ry’inyigisho za Yesu. Amaze gutegeka abantu gukora ivy’Imana igomba (Matayo 7:21), Yesu avuga ku musi w’iherezo ah’abantu benshi bazomubwira bati : ‘Mwami, Mwami’ ntitwavugishijwe mw’izina ryawe, ntitwirukanye abadayimoni mw’izina ryawe, ntitwakoze ibitangaza vyinshi mw’izina ryawe?’ na we azobajinjibura ati : ‘sinigeze mbamenya, ni mumvire ho mwa bakora ibizira mwe.’ Wibuke kw’abakora ibizira risigura « ikizira c’ubuyobe. »
Yesu yise abanyavyaha – abakora ibizira. Ijuru ribikiwe abakora ivy’Imana igomba; abakora ibizira babikiwe gutsindwa n’urubanza. Uramenya yuko Yesu ashimikira ku ngeso – gukora ivyaha. Wabonye ivyo ba bantu bazobwira Yesu bamwemeza ko bari mu bana bw’ubwami ? Bazovuga ko – bavugishijwe, birukanye abadayimoni kandi ko bakoze ibitangaza vyinshi mw’izina ryiwe? Icigwa nyamukuru : kuba umugororotsi – kugira ivy’Imana igomba – biruta ibikorwa vyose umuntu ashobora gukorera Imana. Dutegerezwa gusa na Yesu imbere yo kwiyumvira gukora ic’ari co cose ku bwiwe.
Paulo aravyemeza mu nyigisho ziwe zo mu 1 Ab’i Korinto 13:1-3 : « Naho novuga indimi z’abantu n’iz’abamarayika, ariko ntagira urukundo, noba ncitse umuringa uvuga, cank’icuma kivuzwa kigasama. Kandi naho nogira ingabire yo kuvugishwa n’Imana, nkamenya amabanga yose, n’ubwenge bwose, kandi naho nogira ukwizera kwose, nka shobora gukuraho imisozi, ariko ntagira urukundo noba nd’ubusa. Kandi naho notanga ivyanje vyose, ngo ngaburire aboro, kandi naho notanga umubiri wanje ngo nturirwe, ariko ntagira urukundo nta co vyomarira. » Umwami Yesu adutegeka gukundana nk’uko yadukunze. Paulo yigisha kw’icaha co kudakunda Imana n’abantu gihindura ubusa ibikorwa vyiza vyose dukora. Dusubiye kubona kw’icaha n’ukutumvira kuzohanwa, twahamagariwe kuba abagororotsi.
Yesu yaravuze cane ku bizoshika ku musi w’iherezo. Muri Matayo 13:42, Yesu avuga ati : « bazobaterera mw’itanure ry’umuriro, ni ho hazoba amarira no kuryanya insya z’amenyo. » Abanyakibi ni bo bazotsindwa n’urubanza ; kuko bazoba barigenjeje nabi.
Muri Matayo 18:23-31, Yesu avuga inkuru y’umushumba yahariwe umwenda munini na shebuja, ariko we ntiyaharira umushumba mugenzi umwenda mutoya yar’amufitiye. Yesu avuga k’umushumba yahariwe umwenda yari mubi. Umwami yumvise k’umushumba wiwe yafatiye mu kanigo mugenzi we yaramuheranye, yaciye amurungikira abasoda baramufata bamushira mw’ibohero gushika arishe ivyo yar’amaze guharirwa vyose. Ku karongo ka 35, Yesu yemeza kw’ari ko tuzoba nitutaharira abandi: « Na Data wo mw’ijuru ni kw’azobagirira, ni mutaharirana, umuntu wese ngw’aharire mugenzi we bivuye ku mutima. » Icigwa kiri ngaha n’ukw’abanka guharira abandi bazotsindwa n’urubanza – kubera ingeso zabo.
Dusubire ku nkuru y’umushumba mubi n’umushumba mwiza. Bompi, bar’abakozi b’Umwami. Umwe yashimiwe ubwizigirwa bwiwe, arik’uwundi agawa kukw’atar’uwo kwizigirwa. Yesu amwita umukozi mubi. Yesu avuga ko shebuja « azomucamwo kubiri, amusangize umugabane wiwe n’indyarya, aho ni ho hazoba amarira no kuryanya insya z’amenyo » (Matayo 24: 51). Aho gukora ico yategetswe gukora, wa mukozi mubi yaciye atangura kuryagumba abakozi bagenzi we – abakubira, asangira n’imborerwa. Ingeso yiwe mbi ni yo yatumye atsindwa n’urubanza.
Nk’uko twabibonye mu mugani w’abakozi batatu babikijwe italanto, ngo bazidandaze gushika aho shebuja azogarukira. Babiri mur ibo, barazindadaza zinguka incuro, arik’uwagatatu arondera ah’ayimbira ngw’az’ayisubize shebuja agarutse. Ba bashumba babiri biswe « beza kandi b’abizigirwa ». Umwami abwira umwe yahamba italanto yiwe ati : « wa muntu wanje mubi » Umwami yaciye amugira iki? Yavuze ati : « n’uyo muntu wanje w’imburakimazi ni mumute hanze mu mwiza, ni ho hazoba amarira no kuryanya insya z’amenyo. » Uwo mugani wanditswe muri Matayo 25:14-30. Iyindi nyigisho isa n’iyo tuyisanga muri Luka 19:12-27.
Mur’izo nyigisho zose, Yesu ashimikira ku ngeso z’abantu. Abakozi bose badakora nk’uko babitegekwa n’Umwami, ni abakozi babi. Bose baterewe mu muriro – mu mwiza, aho ni ho hazoba kurira no kuryanya insya z’amenyo.
Abashimiwe, ni abakoze ivyo shebuja yabategetse gukora. Abashimiwe n’abagawe baciriwe imanza hisunzwe ivyo bakoze.
Tumenyereye kwumva abantu bavuga ko Amerika n’ibihugu vya Buraya ar’ibihugu vyasezereye ubukristo. Ubukristo busigaye ku munwa gusa, ntibukiri mu buzima bwa misi yose. Yesu yaravugishijwe ku bihe nk’ivyo:
« Ni ho benshi bizobatsitaza, bazoryarukana, bazokwankana. Kandi hazokwaduka abigira abavugishwa n’Imana benshi, bazimize benshi. Maze kuk’ubugarariji buzogwira, urukundo rwa benshi ruzotimba. Arik’uwuhangana, agashitsa kw’iherezo, ni we azokira » (Matayo 24:10-13).
Abantu benshi bariko baradohoka k’ukwizera rukristo. Har’abigira abavugishwa n’Imana biyadukije kandi bazimiza benshi. Abakora ibizira n’abizera kw’ata mukristo ashobora gutakaza agakiza bazimiza amasinzi y’abantu. Ni kubera iki urukundo rw’abenshi rwatimvye? Ni kubera ibibi vyinshi – igihushanye c’ubugororotsi.
Umwami Yesu arwanya ikibi, ubugarariji n’abakora ibizira. Ntangazwa n’ingene abantu biyita abakristo badahengeshanya kuvuga kw’ingeso mbi n’icaha bidashobora kubuza umuntu agakiza, ngw’Imana iraba ivyo twizera gusa, ntiraba ivyo dukora. Wumva bitangaje ko Yesu yabajije iki kibazo : « Arik’Umwana w’umuntu ni yaza, mbega azosanga ukwizera mw’isi ? » (Luka 18:8).
Wiyumvira kw’abakora ibizira bazocaruka urubanza rw’Imana ? Ivyo bivugisha ngw’Imana iharura ukwizera kw’umuntu gusa ntiraba ivy’akora, ni ikinyoma kibishe.
Izo nyigisho zabo zikwegera urubanza n’urupfu abazumviriza bivayanga mu vyaha, bishimira inyigisho z’ibinyoma zibemeza kw’Imana azobaharurira ukwizera kwabo gusa. Uko kwizera kwabo ntigukiza. Bizera ikinyoma bakagendera icaha no kucishimira, ntibamenye kw’ar’urupfu. N’ah’abo bakora ibizira bavuga ko bakijijwe, intumwa Yohana avuga kw’abo bantu batazi Imana kandi ko batigeze bayimenya.
Ukwizera kw’abakora ibizira kwaramamaye. Ni kwo kwizera kwiganziye amashengero menshi yo mu bihugu vya Buraya. Urugero rwo kwahukana mu bakristo bo muri Amerika ni rwo rwemeza ivyo bintu. Twabonye kare mur’iki gitabo ko Yesu arwanya ukwahukana, kiretse habaye ubusambanyi.
Itohoza ry’umurwi witwa Barna Research Group ryerekana k’ukwahukana kugwiriye mu bakristo kuruta mu batizera, mbere no mubavuga kw’ata Mana ibaho. Witegereje neza ibivugwa mur’iryo tohoza, usanga harimwo ibintu biteye bitangaje : ibice 27 kw’ijana vy’abiyita « abakristo bavutse ubwa kabiri » baramaze kwahukana ugereranije n’ibice 24 kw’ijana vy’abatarakizwa. Mu mashengero ya Baptiste n’ayandi mashengero y’abaporoti ahagarikiye ubukristo muri Amerika, ibice 29 kuri 35 kw’ijana, bigizwe n’abakristo bamaze kwahukana.
Mur’iyo mihingo, ishengero ntirisa n’isi, ni ribi kuruta isi. Abatizera nta dini ribabuza kwahukana, arikw’abakristo, bafise Umwami abuza kwahukana, nibo bahukana kuruta abatizera. Ishengero rya Baptiste ryaratwawe n’inyigisho mbi kuko har’abizera kw’ata sano riri hagati y’ivyo bizera n’ivyo bakora nk’uko bivugwa n’uwitwa Charles Stanley.
Turamaze gusubiramwo incuro nyinshi inyigisho ya Yesu dusanga muri Matayo 7:21 ivugakw’ « abakora » ivyo Data wo mw’ijuru agomba ari bo bazokwinjira mu bwami bw’Imana. Ivyo Data agomba tubisanga mu nyigisho n’amabwirizwa ya Yesu. Ibintu vyose agakiza kenenako, ari vyo bigize ukwizera gukiza, tubisanga mu nyigisho no mu mategeko ya Yesu. Iyo twitondeye inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu, tubadushikije ibintu vyose bigize ukwizera gukiza kandi tuba tugize ivy’agakiza kadutegeka : kugira ivy’Imana igomba. Kwumvira amategeko ya Yesu ni kirumara. Abumvira amabwirizwa yiwe baba berekanye ko bamukunda. Na we ubwiwe, na Se bazokunda abo bantu (Yohana 14:21, 23). Yesu ati : « Nimwitondera ivyagezwe vyanje, muzoguma mu rukundo rwanje, nk’uko nanje nitondeye ivyagezwe vya Data nkaguma mu rukundo rwiwe » (Yohana 15:10). Yesu yabwiye abigishwa biwe ati : « Mur’abigishwa banje ni mwakora ivyo mbagera » (Yohana 15:14). Twabonye yuk’uwushaka kwakira Mpwemu Yera ategerezwa kuba akunda kandi yumvira Umwami Yesu (Soma Yohana 14:15-17 n’Ivyakozwe n’intumwa 5:32). Mu kurangiza, agakiza ni ku muntu yumvira Yesu gusa : « yabereye abamwumvira inyanduruko y’agakiza gahoraho » (Abaheburayo 5:9).
Ushaka kumenya vyinshi k’ukugororoka, soma ivyo nanditse kuri : www.bereanpublishers.com |Ibintu Agakiza Kenenako| Abakristo bategerezwa Kugororoka?
Igice Ca 10
IMVUGO ZITITURA
UKUGOROROKA
Ntitukiganzwa n’ivyagezwe …
Inyigisho za Yesu zihamagarira abantu kuba no kugendera mu bugororotsi, ni co gituma abamamaza inyigisho z’ibinyoma bagerageza kugoreka canke gushira ku ruhande amategeko ya Yesu. Bakunda gusubiramwo amajambo ya Paulo akurikira: «… kuko mutaganzwa n’ivyagezwe, ariko muganzwa n’ubuntu » (Abaroma 6:14-15). Paulo yavuga ku vyagezwe vyo mw’Isezerano rya Kera, ivyagezwe Mose yahaye Abayuda. Dusanzwe tuzi ko vyar’ivyagezwe vyo mw’Isezerano rya Kera kubera imishamirano yabaye i Galatiya, ah’abigisha idini ry’Abayuda bategeka abakristo bava i Galatiya kwitondera imigenzo yo mw’Isezerano rya Kera, nko gukebwa (soma Ab’i Galatiya 2:4-5). Paulo yahambariye Petero amubwira ati: « Ko wewe witondera ingeso z’abanyamahanga, zitar’iz’Abayuda, kand’ur’Umuyuda, ugobera ute abanyamahanga kuba nk’Abayuda? » (Ab’i Galatiya 2:14).
Paulo avuga kw’ari musi y’ivyagezwe : « Yamara ku Mana ho sind’uwutaganzwa n’ivyagezwe, kuko kuri Kristo nganzwa na vyo » (1 Ab’i Korinto 9:21. soma ab’i Galatiya 6:2). Paulo yerekana kw’ivyagezwe vya Kristo ari vy’Imana, abigereranya n’inyigisho n’amabwirizwa ya Kristo – icagezwe ca Kristo. Paulo yigisha avuga kw’abakristo bategerezwa kwumvira ubutumwa bw’Umwami Yesu (2 Ab’i Tesalonika 1:8-10).
Guharurwako Ukugororoka
Abandi bantu bagoreka inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu ni abigisha yuk’ukugororoka twebwe abakristo dukeneye ari kumwe twahawe na Yesu gusa. Bizera yukw’iy’umuntu yizeye neza, Imana ibona muri we ukugororoka kwa Yesu, n’ahw’ingeso zoba mbi. Bumira ku vyanditswe bivuga ngo : « ni co gituma twiyumvira yuk’umuntu atsindanishirizwa n’ukwizera, ibikorwa bibwirijwe n’ivyagezwe bitarinze kwiyumvirwa » (Abaroma 3:28). Abo bantu bizera ivy’Isezerano rya Kera, s’icagezwe ca Kristo dusanga mu nyigisho no mu mabwirizwa yiwe. Bigisha kw’Imana iraba ukugororoka kwa Kristo aba mubamwizeye.
N’aho Paulo yavuze ko dutsindanishirizwa n’ukwizera hatarinze kwiyumvirwa ivyagezwe, ni wenyene yavuze ivyo dusanga mu Baroma 1:5: « Yesu Kristo ni we yaduhesheje ubuntu no kuba intumwa kubw’izina ryiwe, kugira ngo mu mahanga yose habemw’abumvira Imana, babiheshwa n’ukwizera. » Paulo avuga yukw’atahamagariwe kubwira abantu uko bokwizera Yesu, ariko kuzana abantu k’ukwumvira guheshwa n’ukwizera. Dutegerezwa kwumvira iki? Dutegerezwa kwumvira ikintu cose Umwami Yesu yavuze n’ico yakoze. Ntibitangaje kwumva kw’abakora ibizira bavuga ko bategwa n’ivyo Paulo yigishije?
Turamaze kubona, mur’iki gitabo, ivyanditswe bitari bike bivuga ku ngeso. Inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu nka yose ashimikira ku ngeso z’abantu. Ivyo vyose ntaco vyari kuba bimaze iy’Imana iba yitegereza ukuguroroka twahawe na Yesu gusa.
Yohana aratanga insiguro y’ubugororotsi ati : « Bana bato, ntihakagire uwubazimiza : uwukora ibigororotse ni we agororoka, nk’uk’uwo agororoka. » (1 Yohana 3:7). Insiguro ya Yohana ishimikiye ku ngeso z’umuntu, ntavuga ukugororoka twahawe na Yesu. Aravuga kandi ati : « Iki ni co kitumenyesha ko tumuzi, ni twitondera ivyagezwe na we. Uwuvuga ngo « Ndamuzi ntiyitondere ivyagezwe vyiwe, ni umubeshi, ukuri ntikuri muri we » (1 Yohana 2:3-4). Har’ico Yohana avuga ku nyigisho z’abakora ibizira n’abandi bakozi b’ibinyoma bashimika mu kuvuga kw’ingeso z’umuntu ataco zimaze? Yohana avuga yukw’abo bantu ar’aba wa Murwanizi, ar’ababeshi, kandi ukuri ntikuri muri bo. (Soma 1 Yohana 2:4 et 3:10.)
Urukundo rw’Imana Ataco Rufatiyeko
Iyindi mvugo iharawe ni « urukundo rw’Imana ataco rufatiyeko. » Iyo mvugo tuyisanga kenshi mu nyigisho n’ivyizerwa vyemeza kw’agakiza ataco gafatira ko. Izo nyigisho mbi zivuga ngo : « umuntu yigeze gukizwa, aguma akijijwe ibehe vyose », ni vy’uwitwa Charles Stanley asobanura avuga yuk’umuntu wese afise ukwizera, aba akijijwe. Iyo myizere yenena ku nyigisho y’ibinyoma ivuga ko – urukundo rw’Imana ataco rufatiye ko.
Urukundo rw’Imana rufise ico rufatira ko. Ivyanditswe bivuga yuko, uhereye kw’itanguriro ugashika ku vyahishuriwe Yohana, urukundo rw’Imana rufise ico rufatira ko. Duhereye muri Yohana 14:21 na 23-24 turabe ingene urukundo rw’Imana rufise ico rufatira ko:
« Uwuri n’ivyagezwe vyanje akavyitondera, awo ni we ankunda, kand’uwunkunda azokundwa na Data, nanje nzomukunda kandi nzomwihishurira » (Yohana 14:21).
Yesu aramwishura ati : « Ni hagira uwunkunda, azokwitondera ijambo ryanje, kandi Data azomukunda, maze tuzoza kuri we tubane na we. Uwutankunda ntiyitondera amajambo yanje, kand’ijambo mwumva s’iryanje, ariko ni rya Data yantumye » (Yohana 14:23-24).
Ku karongo ka 21, Yesu avuga yuk’uwumukunda ar’uwitondera ivyagezwe vyiwe kand’amwumvira. Yongerakw’avuga ko Se na w’ubwiwe bazokunda uwumukunda – iryo n’itegeko. Ku karongo ka 23, Yesu avuga ko Se akunda uwukunda Yesu wese (uwitondera amajambo yiwe). Kugira umuntu ashobore gukundwa n’Imana ategerezwa kuba akunda Yesu kandi yitondera amajambo yiwe. Ku karongo ka 24, Yesu avuga kw’iryo jambo atari iryo yigeneye, arikw’ari irya Se yamutumye. Kur’iyo mirongo, urukundo rw’Imana (co kimwe n’urukundo rwa Yesu) rufatiye k’ukwumvira amabwirizwa n’amajambo ya Yesu.
Naho tutorinda guserangura ibindi vyanditswe, twabonye kw’abakora ibizira, abizera k’umukristo adashobora gutakaza agakiza, n’abigisha kw’ata sano riri hagati y’ukwizera n’ingeso z’umuntu badakunda Umwami Yesu na gato. Kubera iki ? Kuko batitondera canke ngo bumvire ivyagezwe vyiwe. Bavuga ko bari mu gihe c’ubuntu, batakiri musi y’ivyagezwe. Ibihari? « Uvuze ko ntakunda Umwami Yesu? » Ivyanditswe biratanga insiguro y’ugukunda Imana : « Kuk’ugukunda Imana ar’uku, n’uko twitondera ivyagezwe vyayo » (1 Yohana 5:3). Umwami Yesu yarabisubiyemwo muri Yohana 14:15 : « Ni mwankunda muzokwitondera ivyagezwe vyanje. » dufatiye ku nsiguro tubona mu vyanditswe, turashobora kuvuga tudakekeranya kw’abo bantu badakunda Umwami Yesu. ni abagarariji gusa. Bishingiye ivyizerwa bishasha vyemeza k’umuntu aguma akijijwe n’ah’atoba yumvira Umwami Yesu.
Abadakunda canke ngo bumvire Umwami bazoba iki? Bibiliya ivuga ibikurikira kuri Yohana 3:36 :
« Uwizeye Umwana arafise ubugingo budashira, arik’Uwutumvira Umwana ntazobona ubugingo, arik’uburake bw’Imana buguma kuri we. »
Iyo nsobanuro isa n’iyiri muri Bibiliya z’icongereza zitwa ASV na RSV. Ubona har’ahantu handitswe k’urukundo rw’Imana rutagira ico rufatirako? Ntaho. Uburake bw’Imana buri ku bantu bose batumvira Umwana. Soma Abanyefeso 2:3.
Ivyo bice vyerekana neza kw’inyigisho z’abakora ibizira atari zo. Abazizera bavuga ko bafise ubugingo budashira kuko bizera Umwana w’Imana, n’aho batamwumvira. Bishimira ubuntu, bakigisha ko batakiganzwa n’ivyagezwe. Ubwo ni ubuyobe. Ivyanditswe tumaze kubona vyemeza k’umuntu wese atumvira Umwana ata bugingo afise muri we. Uwizera wese ategerezwa kwumvira uwo yizeye. Abavuga ko bizera, kandi batubaha, nta kwizera bafise na gato, kukw’ari kwo Bibiliya yigisha – kwizera no kwumvira ni vyo bihimbara Imana. Abo rero nta kwizera gukiza bafise kukw’iyaba bagufise bari kwumvira. N’abadayimoni barizera Imana (Yakobo 2:19). Ukwizera kutagira ibikorwa kuba gupfuye (Yakobo 2:26).
Tugereranye insobanuro ya Bibiliya n’insobanuro dusanga mu bitabo vyo kw’isi. Bibiliya ni igitabo gitandukanye n’ibindi vyose vyo mw’isi. Igihe abashingwamaza basobanuro amasezero nta kindi bisunga atari « ivyanditswe muri yo nyene ». Basigura amajambo yose yanditswe mwo n’ingene yanditswe ata guca i ruhande. Bemerewe kwisunga ibindi bitabo igihe har’amajambo atasobanuwe neza igihe amasezerano yategurwa canke yashizwe mu ngiro. Ni ko na Bibiliya isobanurwa. Akarorero, nta muntu atazi ico bisigura « gukunda » umuntu, n’aho insobanuro y’umwe ishobora gutandukana n’iy’uwundi. Mbega none gukunda Imana bisigura iki ? Wumva wobisobanura uko wishakiye utisunze ivyanditswe vyera ? Iyo nsobanuro yawe ntiyoba ari yo. Ivyanditswe bitubwira yuko : « gukunda Imana ar’ukwumvira ivyagezwe vyayo » (1 Yohana 5:3). Biragaragara yukw’ata muntu yokwiyumvira yuk’ukwo ari kwo gukunda Imana. Ni co catumye Yesu avuga ati : « Nimwankunda muzokwitondera ivyo mbagera » (Yohana 14:15). Yamenye kw’abamwumvira ari bo bamukunda. Dusubiye kuri yo nsobanuro yo gukunda Imana, uca tubona ko Yesu ari Imana.
Ni ko dutegerezwa gusobanura « kwizera » cank’ « ukwizera ». Insiguro Bibiliya itanga s’ukwemera mu bwenge kw’ikintu kanaka ari co. Mu Baroma 1:5, tubona ko kwumvira kuzanwa n’ukwizera. Ibintu vyose agakiza kenenako, nk’uko tumaze kubona, ni inyigisho n’amategeko y’Imana twahawe na Yesu acishirije mu nyigisho no mu mabwirizwa yiwe, dutegerezwa kwumvira. Kuk’ubuntu ni bwo badukijije kubw’ukwizera ; na vyo nyene ntivyavuye kuri twebwe, ni ingabire y’Imana, ntivyavuye ku bikorwa kugira ngo hoye kugira uwirarira (Abanyefeso 2:8-9). Bibiliya itubwiye ko dutegerezwa gukora iki canke kiriya kugira dushobore gukizwa, dutegerezwa kigishira mu gitigiri c’ibintu bigize ukwizera kwacu buno nyene! Mu bisanzwe ukwizera kugizwe n’ibintu bitandukanye. Nta gitabo na kimwe gishobora kuduha insobanuro yakwo atari Bibiliya gusa.
Urukundo rw’Imana rugira ico rufatiye ko. Soma www.bereanpublishers.com | Inyigisho z’Ibinyoma | Mbega urukundo rw’Imana nta co rufatira ko?
Nd’Umunyavyaha yakijijwe n’ubuntu gusa.
Umwungere arashobora kubwira imikuku yiwe ati, « nd’umunyavyaha nka mwe, nakijijwe n’ubuntu gusa. » Mu bisanzwe umunyavyaha ni umuntu akora ivyaha. Kumbure uwo mwungere yoba agomba kw’ishushanya n’imikuku yiwe. Mbega Bibiliya yoba ibivuga kw’iki? Nta hantu na hamwe mw’Isezerano Rishasha, umuntu yizera Yesu yitwa umunyavyaha. Nta muntu n’umwe yiswe « umunyavyaha-yizera » Nta muntu yizera Yesu aguma ar’umunyavyaha; ntaba akigendera mu vyaha. Simvuze k’umwigishwa wa Yesu adashobora gucumura. Intumwa Yohana avuga k’umwigishwa wa Yesu ataguma mu vyaha? Avuga ati : « Umuntu wese aguma muri we ntakora (ntaguma akora) ivyaha. Uwukora ivyaha wese ntiyamubonye, kandi ntiyamumenye » (1 Yohana 3:6).
Iy’umuntu yizeye Umwami Yesu, aba abaye icaremwe gishasha. Aba abaye uwera, umukozi, umuja, umugurano wa Kristo…, ntaba akiri umunyavyaha.
Iryo jambo ntirigwa neza abakora ibizira kuko bizera ko bashobora kuguma mu vyaha, ntibatakaze agakiza kabo, kuko basanzwe bigisha kw’ata sano riri hagati y’agakiza n’uk’umuntu yigenza. Ni abanyavyaha. Bizera yuk’ubuntu bw’Imana bubaha uburenganzira bwo gukora ivyo bashaka vyose. Uwitwa Tozer ni we yavuze ati : « ikizira c’ubuyobe ni umuntu wese yigisha nabi ubuntu akazimira. Ni ukwitiranya n’ukugoreka inyigisho z’ugutsindanishirizwa n’ukwizera. »
Ugomba kumenya vyinshi kur’izo nyigisho, urasoma www.bereanpublishers.com | Ibibazo vy’Inkoramutima| Abakristo Baragororoka canke ni Abanyavyaha?
Imana ikunda abanyavyaha ariko yanka icaha.
Iyindi mvugo igezweho mu mashengero atari make ivuga iti: « Imana ikunda abanyavyaha ariko yanka icaha. » Ivyo bikunda kuvugwa n’abakora ibizira n’abizera k’umukristo adashobora gutakaza agakiza kiwe n’iyo yoguma mu vyaha. Bizera kw’ari abanyavyaha kandi kw’ataco bashobora gukora cobatandukanya n’icaha kuko bizeye ikinyoma kivuga yukw’ata sano riri hagati y’ingeso (icaha) n’agakiza. Umunyavyaha ni umuntu aguma mu vyaha.
None wumva Imana ikunda abanyavyaha koko ? Turabe ico Bibiliya ivuga muri Zaburi 5:4-6, aho Dawidi yavuze ati : « Kuk’utari Imana y’intambirakibi; Umunyakibi ntazobana nawe. Abibona ntibazohagarara mu nyonga zawe, Wanka inkozi z’ibibi zose, Uhoraho yanka urunuka umwicanyi n’ingunge. » Uyu murongo wemeza neza kw’Imana yanka abanyavyaha kandi kw’ata munyakibi azobana n’’Imana.
Muri Zaburi 11:5, Dawidi avuga ati : « Uhoraho asuzuma abagorortsi, arik’umunyakibi n’uwukunda umuryano, umutima wiwe urabanka. » Hoseya yanditse ati : « Ibigabitanyo vyabo vyose vyagaragariye i Gilugali ; ni ho nabazinukiwe; kubw’ibigabitanyo vy’ivyo bakoze nzobirukana mu nzu yanje. Sinzoba nkibakunda ukundi : abaganwa babo bose n’abagarariji (Hoseya 9:15. Soma na Yeremiya 12:8).
Ubu turashobora gutahura neza Yohana 3:36 aho Yesu avuga k’uburake bw’Imana buri ku muntu wese atumvira Umwana. Imana yanka abanyakibi – abatumvira inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu. Ba bungere n’abigisha batumvira n’ibigirankana itegeko rya Yesu ryo kwigisha abigishwa babo « kwitondera ivyo Yesu yatugeze vyose? » (Matayo 28:20).
Ivyaha vya kera n’ivyo muri kazoza vyarahariwe vyose.
Iyindi mvugo y’abakora ibizira n’abigisha kw’ata sano riri hagati y’ingeso n’ukwizera kw’umuntu : « iy’umuntu yihanye ivyaha vyiwe, ivyo yakoze kera n’ivy’azokora muri kazoza vyose biba bihariwe. » Ijambo ry’Imana ryama ritugabisha ku nyigisho z’ibinyoma mu kuduhishurira ukuri imbere y’igihe. Bibiliya ni ijambo ryima ryikije, ni co gituma yisobanura ubwayo. Imana yavugiye muri Petero iti : « Kuk’utagira ivyo ar’impumyi, abona ibiri hafi gusa, yibagiye umwuhagiro w’ivyaha vyiwe vya kera » (2 Petero 1:9). Igihe twihanye, duharirwa ivyaha vyacu vya kera gusa.
Ivyo tubisanga cane cane mu vyete Umwami Yesu yarungiye amashengero ndwi yo muri Asiya : « N’uko niwibuke aho wavuye ukagwa, wihane, ukore ibikorwa nk’ivya mbere. N’utagire urtyo, nzoza kuri wewe nkure kw’igiterekwa kw’itara cawe ihantu haco, shiti wihanye » (Ivyahishuriwe 2:5). Ivyo vyabirwa ishengero. Nimba iryo shengero ryari ryarahariwe ivyaha vyose rizokora muri kazoza, n’iki catumye Yesu aritegeka kwihana?
Mw’ishengero ry’i Perugamo, Yesu ahambarira abashakanyi n’abakurikira inyigisho z’abanikolayiti. Ababwira ati : nuko rero ni wihane : n’utihana nzoza kuri wewe vuba, kand’abo nzobarwanya, mbakubite inkota yo mu kanwa kanje » (Ivyahishuriwe 2:15-16). Yari kubabwirira iki ngo bihane iyo ivyaha vyabo vyo muri kazoza vyari kuba vyarahariwe? Ivyo bisigura kw’ivyaha vyabo vyo muri kazoza bitegerezwa guharirwa vyihanywe. Dutegerezwa kwatura icaha igihe cose tukiguyemwo. Gurtyo, tuzoshobora kugendera mu kwera – ata gasembwa cank’amarabaga imbere y’Imana (Ab’i Kolosayi 1:23).
Ubwa nyuma ni twihweze ivyo Yesu yabwiye ishengero ry’i Tuwatira:
« Ariko mfise ico nkugayako, yuk’ukundira urya mugore Yezebeli, yiyita uwuvugishwa n’Imana, akigisha akazimiza abagurano banje, ngo bashakane barye ivyaterekewe. Kandi namuhaye uburyo bwo kwihana, ntayakunda kwihana ngw’areke ubushakanyi bwiwe. Ehe ndamutsinda ku buriri, ndarungira abasambana nawe amarushwa menshi, ni batihana ibikorwa vyiwe. Kandi n’abana biwe nzobicisha urupfu, kand’amashengero yose azomenya yukw’ari jewe nsesa mu mishaha no mu mitima, kandi nzokwishura umuntu wese wo muri mwebwe ibihwanye n’ivyo mwakoze » (Ivyahishuriwe 2:20-23).
Mur’iki gice Yesu ahamagarira Yezebeli n’abasambana nawe kwihana. Yesu avuga kw’azohana umuntu wese ibikwiranye n’ivyo yakoze. Ivyo vyerekana kw’abantu bazohorwa ivyaha banse kwihana. Ako kamo ka Yesu kerekana k’umuntu yihana ivyaha adashobora kwihana ivyaha atara kora, yihana ivyo amaze gukora gusa.
Biragaragara yukw’izo nyigisho z’ibinyoma zishingiye k’ugutahura nabi ukwihana. Ukwihana ni uguheba icaha ugahindukirira Imana. Abagendera mu vyaha nta mbabazi bazogirirwa n‘aho biyumvira ko bamaze kuzigirirwa. Ukwihana kugaragazwa n’uguheba icaha, guhindukira n’ugukora ibishoboka vyose ntugisubiremwo. Nta wushobora kwihana ivyaha atarakora.
Ntibigoye kumenya igituma abakora ibizira n’abizera k’umukristo adashobora gutakaza agakiza n’aho yogendera mu vyaha. Biyumvira ko kwizera ari kwo kubakingira ibihe bidashira, n’ivyaha bazokora muri kazoza. Muganga Stanley avuga kw’ata caha co muri kazoza cotuma umuntu atakaza agakiza nimba amaze kwizera.
Inyigisho mbi imwe ishobora kujana umuntu mu nyigisho mbi zitandukanye.
Ufatiye ko vy’umaze kumenya k’ukugororoka, urashobora kubona ingene Satani yironderera inzira zitandukanye ngw’anyengetere mw’ishengero acishirije mu nyigisho mbi zigisha yuk’ukugororoka kudakenewe cane, canke kw’ata muntu ashobora kugororoka akiri kw’isi, canke ko ukugororoka kwa Yesu guhagije – tudakeneye kugendera mu kugororoka. Amatohoza atari make aramaze kugaragaza yukw’abiyita Abakristo bigenza nk’abanyavyaha bivugira ubwabo ko badakijijwe.
Se w’ibinyoma yama arondera ukwo yozimiza abafise imitima ikeye bagomba kuba abigishwa b’Umwami Yesu. Agomba ko bizera ikinyoma, yukw’ata muntu ashobora kugendera mu kugororoka kand’ata sano riri hagati y’agakiza n’ingeso zacu. Agomba ko bashishikara kugabitanya, ntibagororoke, bame ar’abigishwa biwe – abana b’Umurwanizi. Ni ko bigenda kenshi.
Gutahura nabi Abaroma 7.
Aho nari nkikizwa, narakunda kuja gufata akayi tuvuye gusenga ndi kumwe n’abandi bagenzi dusenga hamwe, tuvugana amajambo y’Imana. Umusi ur’izina, mvuga kuvy’ukugororoka, abari aho bose bansamira hejuru bati : « Ntidushobora kugororoka tukiri kw’isi. Ducumura incuro amajana buri musi. Ico dukora ni ugusaba Imana imbabazi gusa. Na Paulo yaracumura. Har’uwusumba Paulo muri twebwe ? »
Nari nsanzwe nzi 1 Yohana 3:6 : « Umuntu wese aguma muri we ntakora ivyaha ; uwukora ivyaha wese ntiyamubonye kandi ntiyamumenye. » Buno nyene menya ko bihenze. Batahura nabi ivyanditswe mu Baroma 7:14-24, aho Paulo avuga ati :
« Kuko tuzi yukw’ivyagezwe ar’ivy’impwemu ; ariko jewe nganzwa n’akameremere kanje, naguriwe kuba umugurano w’icaha. Sinzi ico nkora : kukw’ico ngomba atari co nkora, arikw’ico nanka akaba ari co nkora. … none rero si jewe nkibikora, ariko ni icaha kimbamwo. Ndazi yuko muri jewe, mu kameremere kanje, ata ciza kimbamwo : kuko kugomba gukora iciza kubana nanje, ariko kugikora nta kwo. Kukw’iciza ngomba atari con kora, arikw’ikibi ntagomba akaba ari co nkora. Ariko ko nkora ico ntagomba, si jewe nkikora, ariko ni icaha kimbamwo » (Abaroma 7:14-20).
Naribaza kw’ari vyo Petero yanditse aho yavuga ku vyete vya Paulo ati: « … muri vyo harimwo bimwe bimwe bigoye itahura, ivy’abatungu badakomeye bagoreka, nk’uko bagira ivyanditswe bindi, bakihamagarira guhona » (2 Petero 3:16).
Nari nzi ko Paulo adashobora kuvuga yuk’umukristo ari umugurano w’icaha. Mu Baroma 6:15-18, Paulo avuga ati:
« Nuko tugire dute ? Mbega ukore ivyaha kuko tutaganzwa n’ivyagezwe, ariko tuganzwa n’ubuntu? Biragahera. Ntimuzi yuko shobuja mwihaye kuba abagurano bo kwumwumvira uwo, mur’abagurano b’uwo mwumvira uwo ? Namba mur’abagurano b’icaha kizana urupfu, cank’abo kwumvira Imana kuzana ukugororoka? Arikw’Imana ishimiye yuko n’aho mwar’abagurano b’icaha, mwumviye mu mitima uburyo bwo kwigisha mwahawe. Kandi mwacunguwe ngo ntimuganzwe n’icaha, mujakarira ukugororoka. »
Ivyo vyanditswe biratangaje. Ico canditswe ca nyuma cemeza ibintu vyose twabonye vyerekeye akamo ka Yesu ko kugororoka n’urubanza abagurano b’icaha bazocirwa. Paulo avuga ko dutegerezwa kujakarira ukwumvira, kuzana ukugororoka. Avuga ati : « mwacunguwe ngo ntimuganzwe n’icaha, mujakarira ukugororoka. » Paulo avuga kw’atari uw’impwemu, umuja w’icaha?
Ingorane zihagaze ku nsobanuro mbi y’irivuga yakoresheje. Mu Baroma 7, Paulo avuga muri kubu, yerekana kw’ari mur’ubwo buzima. Reka tuvyihweze ubugira kandi. Insobanuro ya Bibiliya yitwa Young, itubwira ikintu gikomeye ku banditsi b’Abaheburayo :
Mu kudonda inkuru za kahise canke kazoza, abanditsi b’Abaheburayo bavuga inkuru nk’aho yabaye ari ho bari ; ni co gituma bakoresha cane umwanya wa kubu (insiguro y’umwanditsi).
Niko Paulo yabigenjeje. Yakoresheje umwanya wa kubu mu kuvuga uko yar’ameze ataramenya Kristo. Ico canditswe carateye ingorane nyinshi mu bihugu bitari bike kukw’abanditsi b’ivyo bihugu badakoresha ubwo buryo bwo kwandika. Umaze gutahura ivyo, uc’utahura neza ico canditswe. Paulo yarikw’avuga uko yar’ameze atarizera Kristo. Ataramenya Umwami Yesu, Paulo avuga ati : « Ewe jewe ndagowe! Ni nde yonkiza umubiri untera uru rupfu? » (Abaroma 7:24). Atanga inyishu y’ico kibazo ku karongo gakurikira ati: « Imana ishimwe, kubwa Yesu Kristo Umwami wacu. »
Mu Baroma 8:1-2 Paulo aratanga inyishu y’ikibazo yabajije ku gice kigira 7: « Nuko rero noneh’abari muri Kristo Yesu nta rubanza ruzobatsinda. Kukw’ikingera ca Mpwemu w’ubugingo bwo muri Kristo Yesu cancunguye ngo singanzwe n’icangera c’icaha n’ic’urupfu. »
Nta bimenyetso bihari vyo kwemeza kw’ivyanditswe mu Baroma 7 vyerekana kw’ari kwo Paulo yar’ameze mu gukorera Umwami wiwe, Yesu. Paulo abwira abizera ati « mfise umutima utanduye, utarimw’ijwi rinyagiriza ikibi » (2 Timoteyo 1:3), « narwanye intambara nziza … narangije urugendo, nazigamye ukwizera » (2 Timoteyo 4:7). Yavuze ati : « Kuk’ukwirata kwacu ar’uku, kand’ijwi ryo mu mitima yacu rirabishingira intahe : ingeso twagirira mw’isi, kandi cane-cane muri mwebwe, zar’ukwera n’imitima itagira ubugunge iva ku Mana, atari mu bwenge bw’abantu, ariko mu buntu bw’Imana » (2 Ab’i Korinto 1:12). « Muduhe ikibanza mu mitima yanyu ; nta we twagiriye nabi, nta we twononye, nta we twagunze » (2 Ab’i Korinto 7:2).
Paulo aduha urugero rwiza twokwisunga: «Ivyo mwize, ivyo mwakiriye, ivyo mwumvise, ivyo mwambonanye, abe ari vyo mukora : nih’Imana Nyen’amahoro izobana na mwe » (Ab’i Filipi 4:9). « Ndabingize, bene Data, mumere nka nje, kuko nanje meze nka mwe » (Ab’i Galatiya 4:12). « Nuko ndabinginga munyigane » (1 Ab’i Korinto 4:16). « Gumya icitegerezo c’amajambo mazima wanyumvanye, ukugumishe ukwizera n’urukundo rubonerwa muri Kristo Yesu » (2 Timoteyo 1:13). « Bene Data, munyigane, mwitegereze abagenda batwigana, nk’uko mudugiseko icitegerezo » (Ab’i Filipi 3:17). « Ubwanyu murazi uko mukwiye kutwigana, kuko tutasaragurika muri mwebwe, ntitwarye ivyo kurya vy’umuntu n’umwe ku busa, ariko twagira ubutame n’ubucumukure, dukora ku murango no mw’ijoro, kugira ngo ntitugire umuntu muri mwebwe tugora. S’uko tutavyemerewe, ariko ni kugira ngo tubabere icitegerezo mutwigane » (2 Ab’i Tesalonika 3:7-9). Ukwo ni ko dushobora gusobanura amajambo ya Paulo.
Ntibitangaje kubona abakora ibizira n’abizera kw’ata mukristo ashobora gutakaza agakiza bakunda gusobanura nabi iyo mirongo. Barazi neza kw’ar’abanyavyaha; intumbero yabo ni ukwemeza abantu ko n’intumwa Paulo yagendera mu vyaha. Ivyo vyose ni kugira ngo bashobore kuguma mu vyaha, babiheshwa n’ugusobanura ivyanditswe ukutariko.
Ushaka kumenya vyinshi ku Baroma 7, soma « Ugusuburamwo Abaroma 7 », kuri www.bereanpublishers.com | Inyigisho z’ibinyoma | Gusubiramwo Abaroma 7.
Igice Ca 11
IHANE, HINDUKA WIGISHE ABANDI!
Mu kinyamakuru : « Inkuru z’incamugongo » c’ishengero Willow Creek Community casohotse ku wa 30 Gitugutu 2007, uwitwa Bob Burney yavuze kw’iryo shengero ryasohoye inkuru zerekana ikibanza integuro n’imitegekere yabo ifise mw’ishengero. Ivyavuye mur’ivyo vyigwa vyasohowe mu gitabo ciswe Sokoroka : Werekane Ah’uhagaze? Uwitwa Hybels yavyise : « Nyamugigima », «Igihuhusi » cank’ « Ikiza ».
Ico gitabo cerekana yuko har’ibintu vyinshi bamaze imyaka bakora mbere bigisha n’amasinzi y’abantu gukora, ataco vyabafashije mu gikorwa co kugira abantu kuba abigishwa ba Yesu Kristo. Ivyo bakoze vyose vyabashikanye ku gitigiri kinini c’abanyeshengero, atari abigishwa. Ni akaga. Umukozi w’Imana Hybels yidoga avuga ati:
« Ibintu twakoze twiyumvira ko bizofasha abantu bacu gutera imbere mu mpwemu, bidutwara amamiriyoni y’amadorarii, ntaco vyabafashije na gato. Ariko har’ibindi bitadutwaye uburyo bwinshi, cank’abakozi benshi, vyafashije abantu bacu cane. »
Nimba ushaka kw’irundaniriza abantu mw’ishengero ryawe, uburyo burashe n’ukorendera « ingwizamurongo ». Arik’ukaba wifuza kugira abigishwa babushitse, b’imvugakuri, uramenya kw’atari ugusimbirako. Uwitwa Hybels yavuze muri za nkuru z’incamugongo ati :
« Twaramenje. Ico twategerezwa gukora abantu bagihitamwo ubwa mbere kuba abakristo, kwari kubabwira no kubigisha kwufungurira mu mpwemu. Twategerezwa kubwira abantu ko bategerezwa gusoma Bibiliya aho bari hose, ngo babashe gukura mu mpwemu. »
Biratangaje kwumva yukw’abiyita abahinga mu vyo gukura kw’ishengero ari bo bigisha kw’abakristo bategerezwa gusoma Bibiliya zabo no gukora ibishoboka vyose ngo bakure mu mpwemu.
Ikinyamakuru citwa « Kuva i Uri », kirafise ico kibivugako:
Ugukura mu mpwemu ntikuzanwa n’ukwumira ku mitegekere y’idini, ariko k’ukwimenyereza gusenga, gusoma ijambo ry’Imana no gutosora imigenderanire yacu n’abandi bantu. Kandi rero iyo myimenyerezo ntisaba ibikoresho bigurwa amamiriyoni y’amadorali cank’igitigiri kinini c’abakozi ‘Imana.
Mbega ivyo vyerekana yukw’ishengero Willow Creek ririko ritakaza ikibanza c’aryo muri Amerika? Si ko Hawkins abibona:
« Indoto yacu n’uguhindura burundu ingene tugira amashengero. Dutegerezwa kwiyumvira ubugira kandi ku migambi n’ibikorwa vyacu vya kera. Dutegerezwa kubisubiriza imigambi n’ibikorwa bishasha. Ivyo ni vyo dusanga mu matohoza twama dukora n’inyigisho dusanga mu vyanditswe. Intumbero yacu itegerezwa kuba iyo gushira umutima ku vy’Imana irikw’irakora n’ivyo idutegeka gukora kugira tubashe guhindura iyi si turimwo. »
Ni kuki tutaronka abigishwa b’ingyamunyu kandi dukoresha amamiriyoni y’amadorari mu nteguro n’ibikorwa vyacu? Ntibitangaje namba. Yesu adutegeka kugira abigishwa tubigisha kwitondera ivyo yatugeze. Bill Hybels n’abandi bakozi b’Imana bakorana mw’ishengero ryabo ntibaratahura ico kintu. Biyumvira kw’ar’ukwigisha abantu babo gusoma Bibiliya zabo aho bari hose no gukora ibishoboka vyose kugira babashe gukura mu mpwemu.
Greg Hawkins n’abo bakozi b’Imana duhejeje kuvuga barahushije inzira. Biyumvira ko bategerezwa kwama basubiramwo integuro n’imigabo yabo gushika ah’ibintu bizogenda neza. Ni kuki badasoma Matayo 28:18-20 ngo babone ic’umutwe w’ishengero uvuga ku gikorwa co kugira abigishwa ?
Nimba ur’umwungere cank’umwigisha ukanka canke ukirengagiza kugira abigishwa ubigisha kwitondera ivyo Kristo yakugeze, utegerezwa kwihana iyo ngeso yawe mbi. Ivyanditswe biravuga neza ku bantu bakora ivyaha ibigirankana:
Kuko namba dukora ivyaha ibigirankana, kandi tumaze guhabwa kumenya ivy’ukuri, ntihaba hagisigaye ikimazi c’ivyaha, ariko haba hasigaye kwitegana ubwoba gucirwakw’iteka, no kwitega umuriro w’inkazi, uzorigata abansi b’Imana (Abaheburayo 10:26-27).
Nimba aho ha mbere utar’uzi ukuri, ubu wakumenye. Nta kagongwe uzogirirwa niwashishikara kwigenza nk’umwansi w’Imana.
Nta kintu kibabaje mu bukristo nk’iki. Abantu ntibasiba kwinjira mu mashengero ariko ntibazi ijambo ry’Imana. Mu bisanzwe abantu bazanwa no kwumva inyigisho z’Imana no kwumva ic’ibashakako, ngo babashe kwinjira mu bwami bw’ijuru. Kenshi usanga bigishwa ubutumwa butari bwo, budashobora no kubakiza. Ukaba utigisha imikuku yawe ukwumvira inyigisho n’amabwirizwa y’Umwami Yesu, menyako ubutumwa wigisha atari bwo. Nta bundi butumwa bushobora gukiza. Paulo ni we yavuze ati :
Hagati mu muriro waka, yishure guhorwa abatamenye Imana n’abatumvira ubutumwa bw’Umwami wacu Yesu. Bazohanwa, ni kwo guhona kw’ibihe bidashira, kuva mu nyonga h’Umwami no mu bwiza bw’ubushobozi bwiwe (2 Ab’i Tesalonika 1:8-9).
Iki gitabo gihamagarira abantu kwumvira amabwirizwa ya Yesu no kugira abigishwa « babigisha kwitondera ivyo Yesu yatugeze vyose » (Matayo 28:20). Urashobora guhindura no guhinduka, arik’usabwa kwitaho kwumvira no gukurikira Imana, s’abantu. Nta muntu n’umwe atigeze gukora ibintu bidahimbara Imana – kensi ntitwamenya ingaruka z’ivyo twakora. Nitutihana ngo duhinduke, tuzocirwa isumba iz’abandi bose (Yakobo 3:1).
Mbabazwa n’amasinzi y’abantu binjira mu mashengero atavuga ubutumwa bw’Umwami wacu Yesu, bonona umwanya wabo n’ivyo batunze bataziko bariko baja i kuzimu kuko batigishwa kandi batumvira inyigisho n’amabwirizwa ya Kristo, kuk’umuntu wese atayazi cank’atayumvira adashobora kwinjira mu bwami bwo mw’ijuru.
Igihe abantu bigishijwe neza inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu ni ho bashobora gushika k’ukumenya ukuri kw’Imana, bagatangura kwumvira ubutumwa bw’Umwami wacu Yesu ata gitsure cank’akagobero, ni ho bashobora kuba abigishwa biwe b’ukuri.
Urashaka kuba umwigishwa wiwe? Raba inyigisho za Bibiliya nateguye mur’iyi myaka cumi irangiye ku Nyigisho n’Amabwirizwa ya Yesu. Uzozisanga kuri www.bereanpublishers.com | Inyigisho za Bibiliya. Ijambo ry’umutwe ni KUMENYA NO GUKUNDA IMANA mu Kwigisha no Kwumvira Inyigisho n’Amabwirizwa ya Yesu.
Aho nigisha incuro ya mbere inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu nari muri Nouvelle-Zélande. Nti vyoroshe, ariko birashoboka. Mu myaka ine n’igice nari ngejeje hagati y’injili yanditswe na Luka.
Dusubiye i muhira muri Amerika, naciye nsubiramwo izo nyigisho zose ndazandika bushasha. Naragerageje kuzoroshe kugira umuntu wese ashobore kuzisoma no kuzigisha. Mperuka kuzigisha mur’ubwo buryo bushasha, ntangazwa no kubona ko zafashe indwi 43 gusa. Izo nyigisho ubwazo nta we zishobora guhundura. Igihundura abantu ni amajambo ya Yesu. Amajambo yiwe ni mpwemu n’ubugingo.
« Ahaaa… » Yanditse iki gitabo kugira yironderere isoko. Ndazi ko har’abantu bashobora kwiyumvira uko, kuko nsanzwe nzi ko har’abantu batari bake badandaza ubutumwa bwiza.
Izo nyigisho zanje zironkeka ku BUNTU kuri bwa buhinga bwa none bwitwa Internet.
Izo nyigisho zigabuwe mu bice bine bigizwe n’indwi 12, indwi 13, indwi 12 n’indwi 5. Nagize gurtyo kugira ngw’abakurikira izo nyigisho babashe kuruhuka.
Ibice bitatu vya mbere birimwo inyigisho n’amabwirizwa yose ya Yesu, kimwe kimwe ukwaco. Injili zirimwo amajambo asa kandi agenda asubirwamwo cane. Ni vyiza kumenya yukw’Imana ivuga ikintu kimwe yikurikiranya kugira ntihagire uwucirengagiza. Ariko naragize uko nshoboye, mur’izi nyigisho, kugira ngw’inyigisho n’ibwirizwa ryose ryo mur’izo nyigisho ntirisubirwemwo incuro irenga 1 kugira ntihagire uwucerezwa no gusubiramwo ikintu kimwe incuro.
Har’inyigisho 382 mur’ivyo bice bitatu vya mbere. Inyigisho yose irimwo n’imiburiburi inyigisho imwe cank’itegeko rimwe. Igice ca kane kigizwe n’inyigisho 80 zerekana inyigisho cank’amabwirizwa agakiza kenenako – ni ibintu uwushaka agakiza wese ategerezwa kwitondera.
Reka ndakubwire ubuhinga nkoresha mu gutanga izo nyigisho. Nsohora inyigisho zine ku ndwi. Ukw’abantu biyongera ni ko ngwiza inyigisho. Nama nibangikanya inyigisho zogushikiriza abantu baza hagati y’inyigisho.
Ku bijanye no kubika neza izo nyigisho, raba kuri www.bereanpublishers.com | Inyigisho za Bibiliya.
Abantu bari hagati ya cumi na mirongwibiri ni bo bamaze gukurikirana izo nyigisho. Ni vyiza gukurikirana izo nyigisho mu mugwi mitomito kugira ushobore gukurikirana neza umuntu wese ari mu mugwi.
Nigisha mu buryo busanzwe cane. Abigishwa banje bafise imisi itanu y’imyimenyerezo yoroshe. Umwigishwa wese ategerezwa gukora imyimenyerezo yiwe imbere y’uko dusubira gukorana. Twama dutangura amakoraniro yacu igihe c’isaha imwe y’ijoro. Abigishwa bagenda bakuranwa gusenga Imana imbere yo gutangura ikoraniro. Twicara turabana kugira dushobore kubona no kwumva umuntu wese. Duhejeje gusenga duca dutandukira icigwa c’uwo musi uri hejuru, kuko tuba tumaze indwi tucigira i muhira. Umwigishwa wese ategerezwa gusoma, n’uwoba atagize umwimenyerezo wiwe mur’iyo ndwi, ivyo na vyo bishika gake cane. Umuntu wese arafise uburenganzira bwo kubaza ikibazo canke kugira ico aterereye igihe cose n’aho twoba turi hagati mu cigwa. Jewe mvuga igihe har’ikibazo kitatorewe inyishu cank’iyo bikenewe ko ntanga umuco kanaka. Duheza amakoraniro yacu isaha zibiri n’igice, umwigishwa wese amaze gusoma igice c’urupapuro.
Nasanze abagishwa banezererwa gukora imyimenyerezo yabo i muhira. Ntibakunda umwimenyerezo ugarukira ku musi umwe gusa. Bama biteguye gutera intambuko nshasha. N’aho bimeze gurtyo, nabategeze kwiga icigwa kimwe gusa ku musi kugira bashobore kukinonosora, bashobore no kugishikiriza abandi.
Mu miga duheruka kugira har’ibintu bidasanzwe vyakoretse. Abagishwa bafashe ingingo yo kwigisha izi nyigisho abantu bose bo mw’ishengero, mbere n’abagize urwego rukuru rw’ishengero ryacu. Bavuze ko bizera yukw’izi nyigisho zizohindura ishengero ryose nkuko zabahinduye ubwabo.
Ndashima Imana kuk’umwungere wacu, Trent Renner, yigisha inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu – ahandi ho kari agaka. Har’abantu bakunda kuvuga kw’ata cigwa umuntu ashobora kwigisha imisi iri hagati y’indwi 4 n’indwi 8 kukw’abantu baziharuruka. Trent yarabigize. Ari mu guheza umwaka – nk’indwi 50 – yigisha inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu. Ageze kuri Matayo 14. N’irya mbere ishengero rikura no mu bihe bigoye. Har’umugenzi wa Trent yamwandikiye amushimira ko yamurungiye izo nyigisho ati : « Warakoze caaane kundungikira inyigisho z’umukozi w’Imana Bernie umwaka uheze. Natanguye kuzigisha mu kwezi kwa Kigarama n’ubu nkiriko. Ndizera kw’izo nyigisho zizadufasha cane. »
Ndasaba k’umukozi w’Imana wese asoma izo nyigisho za Bibiliya. Zikunda gukoreshwa cane mu migwi mitomito ikoranira mu mazu, imigwi y’urwaruka, imigwi y’abakuze… uko mutanga izo nyigisho niko mukiza amasinzi y’abantu umuriro udashira. Nizera k’umuntu wese atumvira Yesu, adashobora kwinjira mu bwami bwo mw’ijuru. Ntawushobora gukora ubugombe bw’Imana atabwigishijwe.
Ukuba wifuza kwigisha inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu, izo nyigisho zizogufasha cane, kuk’uzosangamwo ibindi bice vya Bibiliya bigufasha gutahura neza no gushira mu ngiro inyigisho cank’amabwirizwa ya Yesu.
Umuntu wese yaronse cank’azoronka izo nyigisho ntazoguma uko yar’ameze mu burongozi bwiwe.
Mu Ncamake
Dusozereye kino gitabo ku majambo y’Umwami wacu Yesu yavuze akebura abantu ati :
« Umuntu wese amvumereza, ati ‘Mwami, Mwami,’ si we azokwinjira mu bwami bwo mw’ijuru, atar’uwukora ivyo Data wo mw’ijuru agomba » (Matayo 7:21).
Inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu ni bwo bugombe bw’Imana. Ico twahamagariwe gukora ni ugukora ibishoboka vyose ngo dufashe abantu kumenya ubugombe bw’Imana tubigisha kwitondera ivyo Yesu yatugeze vyose nk’uko vyanditswe muri Matayo 28:18-20. Ibisigaye Imana izobikora.
Imana ihezagira ukwitanga kwawe kwose mu kwagura ubwami bw’Imana mu kwumvira no kwigisha abantu kwumvira inyigisho n’amabwirizwa ya Yesu.