text: 1Jesucristomi ñucanchita quishpichira ñucanchi lugar causangahua. Chasna canguna lugar asha sinzhi tucuichi, ama bulltiaichichu cutillata huatashcacuinta jucha mandaitucungahua. 2Uyaichi, ñucami casna cangunata rimani. Canguna Diospacpi ali tucungahua Moises mandashcacuinta ullucarapundata pitishca tucucpi Cristo rashcahuas cangunahuacpi mana imas balingachu. 3Ñáuca cutillata rimani, maicanbas pitishca ashaga Moises mandashca shimigunata tucuitami pactachina anguichi. 4Canguna chi mandashca shimigunata pactachisha Dioshuan alichishca tucunimi nisha rimashaga mana Cristohuacchanguichi, Dios llaquishcamanda anchurishcanguichimi. 5Randi ñucanchiga Dioshuan ali tucunata chapaunchi Diospa Samai chapana yuyaita cushcamanda ñucanchi quirishcamandahuas chita cushihuan chapaunchi. 6Ñáucanchi Jesucristohuan shuglla tucushcai pitirishca runa ashahuas mana ashahuas mana imaschan, astahuanbas quirishcamanda shuccunata llaquinaga balinmi. 7Canguna ñaupa Cristohuan ali puriuranguichi. Pita cangunata pandachira sirtu shimita saquingahuaca. 8Chi sirtu shimita saqui nishcaga cangunata japic Dios mana rimashcachu. 9Caita yuyarichi. Canguna ashilla auru asuata mushuc asuaibi churacpi manachu intiruta auruyachin. Manachu chasna tucun. 10Ñáuca yachani canguna Señor Jesucristohuan aushcamanda, ñuca yachachishcamanda canguna chicanda mana yuyaringaraushcata yachani. Randi cangunata pandachic runataga Dios caudsayachisha turmintachingami. 11Uyaichi. Ñáuca cangunata ullucarapundata pitirishca aichi nisha rimashcacpihuas israelguna ñucata mana piñahuanaunmachara. Ñáuca chasna rimasha yachachicpiga Cristo cruspi huañushcamanda camachisha mana turmintachishca tucuima. 12Cangunata pandachiccunaga paigunallata intiruta pitirinauchun nisha yuyarini. 13Cangunata randi Dios japirami canguna lugar causangahua huauquiguna. Ñáa canguna lugar ashallata ama yuyaringuichichu cunan amu munashcallata ranata ushanchi nisha. Astahuanbas huatashca runacuinta cangunapura llaquinacusha yanapanacuichi. 14Tucui mandashca shimigunata pactachinaga caimi: Amullata llaquishcacuinta shuccunatas llaquina manchi. 15Astahuanbas yuyarichi. Cangunapura pariumanda mana llaquisha piñanacusha causashaga micunacushcacuinta tucuringuichimi. 16Cangunata caita rimani, Diospa Samai munashcacuinta causaichi canguna aicha mana ali munaita mana rangahua. 17Ñáucanchi aichaga Diospa Samai munashcata mana munanzhu. Chasnallata Diospa Samai ñucanchi aicha mana ali munaita mana munanzhu. Paigunapura macanacucpi can munaita ranata mana ushanguichu. 18Ñáa Diospa Samai munashcata cadsusha puric asha huañuc ñaupa mandashca shimigunata catinata mana minishtirinzhu. 19Aicha mana ali munaita ranagunaga yachanallami casna manaun: ashiyasha purinaun, jiridsata yuyarinaun, mana alita rasha causanaun, 20shuc dioscunata munanaun, burujuma rinaun, chicanyanata rimanaun, piñanacusha macanacunaun, amullata alabarinaun, huairashina piñarinaun, amu munashcallata ranaun, ali causaucunata pandachisha chicanyachinaun, 21shuccuna imata charishcatahuas munanaun, machanaun, jillunaun. Chasnallata shuc tunu mana ali ranagunahuas tiyanmi. Ñáuca ñaupa cangunata rimashcacuinta cuti rimauni nisha, chi tunuta raucunaga Diospa ali mandanai mana yaicunata ushangaunachu. 22Astahuanbas Diospa Samaiga ushaita cunmi ñucanchi casna causangahua: shuccunatas llaquina, cushiyana, cungailla causana, ahuantasha purina, mana mitsasha cumbirana, yanapana, amu rimashcata pactachina, 23mansu shungu ana, amu aicha munashcata mandana. Cai ranagunataga ima mandashca shimihuas mana cuntarchan. 24Jesucristohua runagunaga paiguna aicha mana ali munaigunatas, mana ali ranagunatas cruspi huanchishcacuinta tucuchishcaunami. 25Diospa Samai ñucanchima mushuc causaita cushcamanda pai munashcacuintami purina anchi. 26Balic mani nisha alabarisha mana yuyarinachanchi, mana pariumanda piñanacunachanchi, shuccuna charishcata mana munanachanchi.


c: text/html

text:
Such'i qucha (Apulupampa)
Such'i qucha (kastilla simipi: Laguna Suches) nisqaqa Buliwya mama llaqtapi Piruw mama llaqtapipas, huk qucham, Apulupampa sallqa pacha suyu uhupi, Apulupampa urqukunapi. Buliwya suyupiqa Chuqiyapu suyupi, Franz Tamayo pruwinsyapi, Pilichuku munisipyupi,Suchi kantunpi tiyan, Piruw llaqtapiqa Punu suyupi, Putina pruwinsyapi, Ananea distritupi tiyan.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Such'i mayu
- Ananiya rit'i urqu
- Chawpi Urqu
- Hatun Palumani
- Sina llaqta
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Saywitu: Sina llaqta, Ananiya rit'i urqu, Chawpi urqu, Hatun Palumani, Palumani Tranka, Such'i qucha
- Apulupampa urqukuna

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Loading content ...
SANTEE, NEBRASKA. TAKU WASTE OKIYA. TAKU SICA KIPAJIN. A. L. RIGGS, PUBLISHER. VOLUME XXXIV. NUMBER 6. JUNE-JULY, 1905. WOKAJUJU KASPAPI ZAPTAN. ANPETU OYAKAPI. May 2, Chicago. Watoksu wicakahapa kin ihclonicapi qa tuwedan wicohan kin he kuwa kte sni iciconzapi. Heon okicize yukan qa ota kiuunikiciyapi. Policeman kektopawinge ota inalini wicakagapi, qa watoksu canpahmihma kin akan wanji qais nonpa yankapi ece. Wica- kanape hena wicakahapa okodakiciye kin etanhanpi sni nakaes police wanji kici yapi sni ece unkans kohanna wicaktepi kta tuka. May 11, Chicago. President Roosevelt tohan Colorado etanhan hdicu hehan Chicago en inajin qa wohdaka. Oyate ataye se iyuskinyan itkokipapi qa yuonihanyan wicakicopi kicagapi. Tona wicakahape wicohan anaptapi kin nakuu en wanyag ipi qa wohdakapi. Tuka TunkanSidanyanpi hena wicaba, otonwe wicohtani tawa anaptapi kin heon. May 10, Snyder, Oklahoma. Icamna wohitika wan otonwe kin de ihangya qa wicasta opawinge sanpa wikcemna yamni wicakte. Mil- wikcemna topa hehanyan makoce ataya ihangya. Tipi qa can taku owasin ihangye. Otonwe ihduksan woyute qa wokayake on nina owicakiyapi. Tapi kin wicahapi. Hehan cankajipa ota en yapi qa tipi inahni wicakicagapi. May 14, Pierre, S. D. South Dakota capi- tol, woope kagapi tipi wan, teca yuhapi kte. Wanji Montana makobaspe en yuhapi kin he iyececa kta. He owanyag waste hinca. Pierre en kagapi kte cin ohanske kin sihaiyutapi 291 henakeca; qa wankantuya sihaiyutapi 165 oinkpa hehanyan yanke kta. Ehantanhan wanji yuhapi tuka wanna tanni. Qa wanna otonwe itaucan yutokecapi kte sni tuka ohinni Pierre hee kta hecen wanna wanji tehan he kta kagapi iyececa. May 21, Winona Lake, Indiana. Presbyterian General Assembly den yuhdokapi. Pres. D. Moffatt wowahokonkiya kin eya. John Knox, Presbyterian okodakiciye ateyapi yawapi kin wanji, tonpi kiu ehantanhan wanna omaka opawinge topa. Hecen wokiksuye on ica- jeyatapi. .May 29, Tokio, Japan. Russia etanhan okicize wita wata Japan ekta askatudan yeyapi kin, Korea qa Japan okitahedan Japan okicize wita wata itkowicakipapi qa hen anpetu nonpa kicizapi. Russia okicize wata wikcemna nonpa sanpa yamnipi qa Japan tawa kin henakeca sni. Tuka Japan akicita iyotan wayupikapi qa awicakehan ohiyapi. Russia wata tawa topa napapi qa niiciyapi, hanke Japan yuzapi, qa unma kiu owasin bospayapi. Russia akicita kektopawinge ota minin tapi. June 1, Paris, France. Nakaha Spain wicastayatapi koska kin, King Alphonso, makoce toktokeca ekta magagaiciye kta omani. Paris en i qehan President Loubet, France en tunkanSidanyanpi kin, he Alphonso kici canpahmihma ohna wawanyag omanipi. Ecen tuwe woope ohodapi sni okodakiciye etanhan, anarchist eJra cajewicaaatapi, he maza napomyapi kin wanji canpahmihma ektakiya ehpeya, Tuka akowapa iyaya qa President Loubet qa King Alphonso tokecapi sni isam iyayapi Esta sunkawakan sakowin kiunniwicaya qa akan iyotankapi kin makata ehpewicaya. Paris etanhan Alphonso England ekta iyaya. Hen tuwedan sicaya kuwa sni. June 6, Berlin, Germany. Dehan wicastayatapi ciuca kin, Frederic William eciyapi tawicuton. Wikoska wakanynze cin he Princess Cecelia eciyapi, Mecklenburg-Schwerin tiospa- ye etanhan. Wiyotanhan sanpa zaptan apa hehan wakankiciyuzapi kin econpi, qa Lutheran okodakiciye wicolian ohna yustanpi. Wkr- stayatapi wotakuye kin etanhanhan wikcemna sakowin en yakonpi qa wakankiciyuzapi wici- hduksan najinpi. Hehan oyate tokeca etanhan wicakicopi kin hena iheyata najinpi. Ambassador Tower, United States etanhan yesipi kin, he tawicu kici hen opeya najinpi. June 7, Christiana, Norway. Anpetu kin de Norway oyate Sweden etanhan ihduspe qa detanhan isnana ihduhe un kta iciconza. Qa wicastayatapi wanji akita, tuka hinahin wanji iyeye sni. Hecen okinni republic heca kte seececa. June 9, Washington, D. C. President Roose-, velt, TunkanSidanyanpi kin, Japan qa Russia okitahedan wookiye kage kta wacin yuza hecen napin wowapi wicakicaga. Anokatanhan ko- '■ dawicaya qa tewicahinda heon taku ewicakiye kta eya. Wanna okicize woitonpe en dehanyan skanpi qa on maka oyate kin owasin iyo- tanhan iyekiyapi. Hecen iye hca ecedan awa- icicinpi sni unkans qa oyate tokeca awawica- cinpi kte. Hecekcen wowapi on uapin awa- cinwicaye qa wookiye iwohdakapi kta e wanna tawatenyapi kta naceca. Wicoie kin de President Roosevelt wicaku nakaes oyate tanka kin hena owasin President Roosevelt yaonihanpi. Wotanin Wowapi.—United States en ataya wotanin wowapi 22,312 henakeca. Eya taku iapi ocaje owasin, nakun Dakota ia wotanin koya henakeca. Unkan hena etanhan 2,377 henakeca anpetu iyohi wotanin heca. Hehan etanhan 16,152 henakeca anpetu wakan iyrohi wotanin. Hehan etanhan 2,550 wi iyohi wotanin heca. PTAYA OWOHDAKE. Ptaya Owohdake kin September 6, 1905, kinhan Kangipaha en omniciye kte, hecen okodakiciye owasin on wiyeya unpi kta on unyaotaninpi. A. F. Johnson. Francis Frazier. Maka Napopa.—Nakaha April 13 en otonwe wan Houston, Texas, ikiyedan hen maka kin mahetanhan napom hiyu. He wihdi oqapi tanka kin wanji ee. De kitanna itokam maka mahen skanpi kin tuktekten ihnuhanna maka kin huhuzahe seca ece. Ecen ihnuhanna maka ce- te kin napom hiyu qa taku on wikicanye on wihdi kicanyanpi owasin nahdoke cin en mahen- kiva napca iyeye qa maka mdu kin akata ehpeye seca. Qa hehan hetanhan mazasdo qa inyn- sdo kin mahpiyatakiya bomduya qa de oqo kin oksan tehantanhan tanin, qa taku tankinkinyan on ikicanye owasin toki iyayra tanin sni. Owasin tohinni icupi kte sni. IKCEWICASTA TECA. Nakaha wicasta wan Nordenskjold eciyapi he South America makotanka kin optapta omani un qa nakaha New York en hdi qa woyake. Unkan South America cokaya hen ikcewicasta qeya unpi en ipi; unkan hena nahanh wasicun ska oyate kin tohinni wauwicayakapi sni, qa tohan tokaheya wauwicayakapi qehan hena taku wankanpi kecinpi, qa cewicakiyapi; qa hen om unpi qa Nordenskjold wicastayatapi kagapi kta cinpi, qa nakun ohowicadapi qa wawicakiyusna- pi kta skanpi tuka wicadapi sni. Okini wicadapi esta ohakam taku wakan hecapi sni sdonyapi kinhan wowihawicayapi kte sdonkiyapi heon. Ehanna is eya Dakota oyate kin tokaheya wasicun (French) wotanin waste aya hecapi, qa nakun wopetonpi heca tokaheya wauwicayakapi, unkan witawata ohna npi heon miniwasicun hecapi keyapi, qa cewicakiyapi. He ehan wasicun eyapi kin he takuwakan eyapi nakaes, tohan tokaheya wasicun wanyakapi kin wancahnana heya cajewicayatapi kin on ecen wicasta ska oyate kin waSicun eya cajewicayatapi anpetu kin dehanyan. Hecen ito nakaha inicagapi kin iapi de tona wanna wicahcapi qa wakankapi kin iwicawanga po. Ehanna wicahca kin cannon- hupa yuzapi, qais wakan dowanpi, wotawe dowanpi en wasicun eya wocajeyate hecinhan oni- ciyakapi kte. E. A. lap! Oaye Alidflieyapi, Santee Normal Training School. Suntee. Nebraska. GREENWOOD S. N. T. S. ASSOCIATION. May 1, 1905, Greenwood, So. Dak. en tona Santee Normal Training School en opapi kin omniciye wan waste unhapi. Tohan omniciye econkupi wowiyuskin hee seececa. Ees hinahin otatanyan abdezapi sni. Waabdezapi kte iyecece hca. Wicasta wan ksape kta cin he woi- yowinkiye. Wicasta tawoonspe kin taninyan un kte cin he uncinpi. Ehanna Dakota oyate woonspe nicapi ehan owasin akidececapi seececapi, tuka Jesus wicadapi kin eciyatanhan woksape icah aya. Jesus heya, Oyate iyoyanpa kin he niyepi ce, eya. Dehan unkoyatepi woonspe tipi waste wan unhapi qa on Dakota wicasta wakan ota icagapi qa unkoyatepi iyoyanpa wan unyakonpi, Jesus eye cin iyececa. Otonwe wan paha akan kagapi kin he anahbepica sni ce eye cin iyececa. Santee Woonspe Wankantu kin etanhan hca Dakota unkoyatepi woonspe unkicupi nakees en ewacin sni unpica sni wadake. Unkan de oyate tokecapi kinhan wanna wowasake wookihi yuke kta tka. Ecin Santee Woonspe Wankantu kin de Dakota oyate ehna huhdepi kin wanna waniyetu ota. Dakota cincapi waonspewicakiyapi kin otapi. Hecen en ewacin upi kinhan waokihi yuke kta tka wadaka. Hasapa oyatepi kin iyeqe woonspe on wookihi tanka icagapi. Iye eea askatudan waniyanpi iyecen unpi qon eepi. Waniyetu kin de Washington, D. C. ekta wai unkan TunkanSidanyanpi oyanke en wicohan woecon wauke cin owasin se hasapa wicasta econpi. Qa nakun wijicapi kin otapi. Nakun hekta waniyetu yamni ehan iye tamakocepi en wapazopi tanka wan econpi; wayaka unpi ehantanhan dehanyan waokihi token yuhapi kin hdntaninpi. Taku on wowaste ehannipi kin Wakantanka wacinyanpi wicakapi eciyatanhan wookihi yuhapi. Dakota oyate kin is eye awacinpi qa awicakehan Wakantanka wacinyanpi. Qa woonspe kuwapi kin hena taku okihipi kta awicakehan awacinpi unkans, wanna omaka ota woonspe kuwapi, wanna wookihi yuhapi tanin kta tuka. Eya koska tona wicastawakan wicunyuhapi tawacin ksapapi qa wowapi wakan oyakapi tanyan wayupikapi, tawoohdakapi wastepi; tuka oyate tawokonzepi onspepi sni. Koska ota wokaga woonspe onspepi tka iyute wacinpi Sni. Hekta hunkakewicuyanpi woonspe codan unpi tka wanna ehantanhan waniyetu wikcemna topa sanpa woonspe ota ehna unkupi,tka anpetu kin dehanyan taku tokonpi kace. He Santee Normal Training School tona en opapi kin oyate wan waonspeka nahmana unpi kte Sni e uncinpi qa heon etanhan Santee Normal Training School Association inaunjinpi kta iyecetu undakapi. Tona en oyapapi kin awacannipi kte wacin. Charles Ironheart. Greenwood, S. D. DAKOTA ASSOCIATION. Dakota ehna Congregational okodakiciye unpi kin en "Dakota Association" kin he Oahe S. D. en July 21, 1905 hehan omniciye kin he yuhapi kte. Hecen Congregational okodakiciye unpi kin iyohi etanhan wicasta wakan qa waonspekiye unpi hena qa tuwe kahnih usipi hena omniciye de en opapi kte. Hecen okodakiciye iyohi de wandakapi qa ecen ecanonpi kta heon de unyaotaninpi. Francis Frazier, Mdetahunka. Geo. W. Reed, Wowapi kaga.
Object Description
Community newspapers
Indians of North America -- Newspapers
Dakota Indians
Dakota language
Description
Tags
Add tags for front cover
Comments
Post a Comment for front cover


text: 1Chay p'unchaypin ninki: Señor Diosníy, “Gracias”, nimuykin, k'arak phiñasqaña ñoqapaq karqanki chaypas, phiñakuyniykiqa ñan tiyaykunña, hinaspan sonqochawarqanki. 2Qespichiwaqniyqa Diospunin, manan manchakunichu, paymanmi hap'ipakuni, Señor Diosmi kallpachawaqniy, paymantan takini, paymi Qespichiqniy, nispa. 3Diospa qespichisqan kaspaykichismi kusikunkichis, imaynan mana ch'akiq unu pukyuyoq kusikun hinata, 4chay p'unchaymi ninkichis: Señor Diosman graciasta qoychis, sutinta hatunchaychis, suyukunaman paypa ruwasqankunamanta willaychis, Qollana kasqantapas sut'inchaychis. 5Señor Diosqa musphanakunatan ruwarqan, chayrayku payman takiychis, ruwasqankunataqa kay pachantin yachachun. 6Sionpi tiyaqkuna, kusikuymanta qapariychis, Israelpa Ch'uya Diosninqa ancha hatunmi, payqa llaqtan ukhupin kashan, nispa.


text:
T'uruchaki
T'uruchaki[1] icha Chilalu (genus Furnarius) nisqakunaqa huk takiq pisqu rikch'anam. T'urumanta aswan hatun q'isankunatam ruranku.
Palamakunatam mikhunku.
Rikch'aqkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Tiluchi (Furnarius rufus)
- Yuraq t'uruchaki (Furnarius leucopus)
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- ↑ katari.org - Diccionario Quechua - Aymara al español. T'uruchaki: Hornero, Albañil.
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: T'uruchaki.
- Wikispecies nisqaqa qillqasqa p'anqayuqmi kay hawa: T'uruchaki


text: 1Kay willayta Israel aylluman Tata Dios willarqa Malaquías profetanejta. 2Tata Diosqa nin: Noqa qankunata munakuykichej, nispa. Qankunatajrí niwankichej: Imaynapi yachayku Qan munakuwasqaykuta? nispa. Chantá Tata Diosqa kutichin: Esauqa Jacobpa wawqen karqa; chaywampis Noqa Jacobta munakorqani, 3Esautataj chejnerqani. Esaujpata jallp'an ashkha orqosniyoj karqa; chaytaqa ch'in lomasman tukucherqani, jallp'asnintataj k'ita animalesllaña kawsanankupaj jina. 4Esaujpa miraynin Edom llajtayojkunachus ninkuman: Phirisqa karqanchej; chaywampis watejmanta llajtanchejta sayachinallataj, nispa chayqa, Tukuy Atiyniyoj Tata Diosqa kutichinman: Watejmanta llajtankuta ruwankuman chaypis, ujtawan phirillasajtaj. Chay llajtankutaqa sutichanqanku: Sajra Ruwaj Nación, chayrí Wiñaypaj Tata Diospa Phiñakunan Nación, nispa. 5Qankunataj chayta ñawisniykichejwan rikunkichej. Chantá ninkichej: Israel nacionmantapis aswan jaqaynejkamaraj Tata Diosqa jatunchasqa kashan, nispa. 6Tukuy Atiyniyoj Tata Diosqa sacerdotesta nin: Wawasqa tatasninkuta jatumpaj qhawanku, uywasqaspis patronesninkuta jatumpaj qhawallankutaj. Sichus Noqa Tataykichej kani chayqa, sacerdotes, imaraykutaj mana jatumpaj qhawawankichejchu? Sitajchus qankunajta Señorniykichej kani chayqa, imaraykutaj mana manchachikuwankichejchuri? Astawampis qankuna Noqata pisipaj qhawawaspa, ninkichejraj: Imaynapitaj Qanta pisipaj qhawawaykuri? nispa. 7Qankunaqa altarniyman mana llimphupaj qhawasqa t'antata apamunkichej, chantá ninkichejraj: Imapi Qanta phiñachiyku? nispa. Qankunaqa sonqoyta nanachiwankichej, altarneyqa pisipaj qhawanalla kasqanta yuyaspa. 8Onqosqa uywasta, ciegosta, chakin p'akisqasta ima apamuwasqaykichejqa allillanchu? Riychej ari, qankunata kamachej runasman jaywamuychej chay onqosqa uywasta, chantá yachankichej, paykuna kusiywanchus chay jaywasqaykichej uywasta jap'ikonqanku manachus, chayta. 9Kunanqa ari, Diosmanta mañakuychej khuyasunaykichejta. Chaywampis, sichus chay laya ofrendata jaywankichej chayqa, ama yuyaychejchu Diosqa uyarinasuykichejta, nispa nin Tukuy Atiyniyoj Tata Diosqa. Chantá Tata Diosqa nillantaj: 10Noqa munayman mayqellampis qankunamanta Templo punkuta wisq'aykunanta, ama ujtawan qhasi manakajpaj altarniypi nina jap'ichisqa kanampaj. Qankunawanqa sonqoy mana junt'asqachu kashan, ofrendasniykichejtapis mana jap'isajñachu. 11Tukuy kay pachapi sutiyta jatumpaj qhawanku; tukuynejpi inciensota Noqapaj q'oshñichinku, ofrendastapis maychus qonawankuta qowanku, imaraykuchus suteyqa may jatunmin tukuy nacionespi, nispa nin Tukuy Atiyniyoj Tata Diosqa. 12Qankunatajrí sonqoyta nanachiwankichej, imaraykuchus altarneyqa pisipaj qhawanalla kasqanta ninkichej, jinallataj chaypi mikhuna kajtapis. 13Qankuna ninkichej: Kay yupaychanaswanqa sayk'usqasña kayku, nispa. Chayta nispa, pisipaj qhawawankichej. Chantá yuyankichejraj kusikunayta, maypachachus Noqaman apamuwankichej suwasqa uywata, chakin p'akisqata, chayrí onqosqatapis chaypacha, nispa nin Tukuy Atiyniyoj Tata Diosqa. 14Maldecisqa kachun pichus ni iman imanasqa uywata qonawanta nishaspa, onqosqa kajta jaywawajqa, imaraykuchus Noqaqa jatun Reymin kani, tukuy nacionespa manchachikunankutaj, nispa nin Tukuy Atiyniyoj Tata Diosqa.


text: 1Fariseosqa kayta uyarisqanku: Jesusqa Juanmanta nisqaqa aswan ashkha yachachisqasniyoj, astawantaj bautizan, nispa nejta. 2Manapis Jesuschu bautizasharqa, manachayqa yachachisqasnillan. 3Jesusqa chay uyarisqankuta yachaytawan, Judeamanta llojsispa, Galileaman ujtawan kutiporqa. 4Chantá Samaria suyunejtapuni rinan karqa. 5Chayarqataj Samariapi kaj Sicar nisqa llajtaman, maypichus Jacobqa churin Joseman herenciata qosqa, chay qayllaman. 6Chaypitaj karqa Jacobpa yaku pujyun. Jesusqa purisqampi sayk'uspa, chay pujyu qayllapi tiyaykurikorqa. Chawpi p'unchay jinaña kasharqa. 7Chayman Samaria llajtayoj uj warmi jamorqa yakuta orqhoj, Jesustaj chay warmita nerqa: Yakuta qoriway ujyanaypaj, nispa. 8Chaykamarí yachachisqasnin llajtaman risqanku mikhunata rantej. 9Samaritana warmitaj Jesusta nerqa: Imajtintaj judío runa kashaspa, noqa samaritana warmimanta yakuta mañarikuwankiri? nispa. Chayta nerqa, imaraykuchus judiosqa mana allintachu kawsakoj kanku samaritanoswanqa. 10Jesús kutichispa, nerqa: Diospa qosqantachus rejsiwaj, pitajchus nisunki: Yakuta qoway, nispa, Paytapis rejsiwaj chayqa, qanqa Paymanta mañakuwaj, Paytaj kawsachej yakuta qosunkiman, nispa. 11Jinapi chay warmi nerqa: Wiraqochi, mana imapis yakuta orqhonaykipaj tiyapusunkichu, pujyutaj allin ukhu. Maymantataj chay kawsachej yaku tiyapusunkiri? 12Qanqa Jacob ñawpa tataykumantapis aswan kurajchu kanki? Payqa kay pujyuta saqepuwarqayku; kaymanta pay ujyarqa, wawasnin, uywasnin ima. 13Jesús kuticherqa: Pillapis kay yakumanta ujyajqa ch'akichikonqapuni. 14Noqaj qosqay yakuta ujyajrí manaña jayk'ajpis ch'akichikonqachu. Noqaj qosqay yakoqa paypi mana ch'akej pujyu jina kanqa, chay yakutaj wiñay kawsaypaj phullchimonqa. 15Warmitaj nerqa: Wiraqochi, chay yakuta qoway ari, amaña ch'akichikunaypaj, nitaj ujtawan kay pujyuman yakuta orqhoj jamunaypaj, nispa. 16Jesús nerqa: Kunanqa rispa, qosaykita wajyamuytawan, kutimuy, nispa. 17Warmitaj kuticherqa: Mana qosay kanchu, nispa. 18Chantá Jesús nillarqataj: Allinta ninki: Mana qosay kanchu, nispa. Phishqa qosasniyoj karqanki; kunan piwanchus kashanki, chayqa mana qosaykichu; chaytaqa cheqata parlanki, nispa. 19Warmitaj chayta uyarispa, nerqa: Wiraqochi, reparashani profeta kasqaykita. 20Ñawpa tatasniykoqa kay orqopi Diosta yupaycharqanku, qankuna judiosrí ninkichej Jerusalenllapi yupaychana kasqanta, nispa. 21Jesús kuticherqa: Warmi, creeway. Horaqa chayamushanña, chaypachataj mana kay orqopichu, nitaj Jerusalenpichu Dios Tatata yupaychankichej. 22Samaritanosqa mana yachasqaykichejta yupaychankichej, noqaykurí yachasqaykuta, imaraykuchus salvacionqa judiosmanta jamun. 23Hora chayamushanña, kunantaj chay horapi kashanchej: Dios Tatata cheqatapuni yupaychajkunaqa tukuy sonqowan, cheqa kajman jinataj yupaychanqanku. Dios Tataqa ajina yupaychajkunata mask'an. 24Diosqa Espiritumin; Payta yupaychajkunaqa tukuy sonqowan, cheqa kajman jinataj yupaychananku tiyan, nispa nerqa Jesusqa. 25Warmitaj nerqa: Yachani Cristo nisqa Mesías chayamunanta; Payqa chayamuspa, tukuy imata willawasqayku, nispa. 26Chantá Jesús nerqa: Noqa chay Cristo kani, pichus parlashasunki, chay, nispa. 27Jinallapi yachachisqasnin chayamuspa t'ukorqanku, Jesusta uj warmiwan parlashajta rikuspa. Manataj mayqenninkupis nerqachu: Imatataj tapushanki? chayrí: Imamantataj chay warmiwan parlasharqanki? nispa. 28Chantá warmeqa yaku p'uñunta pachampi saqerparispa, llajtaman rerqa; chaypitaj runasman nerqa: 29Jamuychej, uj runata rejsinkichej; Payqa tukuy ima ruwasqasniyta uyaypi nipuwan. Manachu Payqa Cristo kanman? nispa. 30Chaypacha tukuy runas llajtamanta llojsispa, rerqanku, maypichus Jesús kasharqa, chayman. 31Chaykamarí yachachisqasnin Jesusman nerqanku: Yachachej Señor, imallatapis mikhurikuy ari, nispa. 32Jesustaj paykunaman nerqa: Waj mikhuna tiyapuwan, mayqentachus qankuna mana rejsinkichejchu, chay, nispa. 33Chantá yachachisqasqa paykunapura ninakorqanku: Pichus mikhunata jaywarqa, í? nispa. 34Jesustaj paykunaman nerqa: Mikhuyneyqa Kachamuwajniypa munayninta junt'anay, ruwanantataj tukuychanay. 35Qankunaqa ninkichej: Tawa killamantaraj cosecha kanqa, nispa. Noqarí niykichej: Qhawariychej chajrasta; cosechanapaj poqosqaña kashanku. 36Pichus ruthojqa pagonta jap'ikaponqa, poqoytataj wiñay kawsaypaj tantanqa, tarpojwan khuska kusikunampaj. 37Kay nisqaqa cheqatapuni junt'akun: Uj tarpun, wajtaj poqoyta oqharin. 38Noqa kacharqaykichej mana tarpusqaykichejta ruthojta; wajkuna llank'arqanku, qankunataj chay llank'asqankuman yaykorqankichej, nispa nerqa Jesusqa. 39Chantá Samaria llajtayojkunamanta ashkhas creerqanku Jesuspi chay warmej willasqanta uyarispa, imaraykuchus pay nisqa: Tukuy ruwasqasniyta uyaypi nipuwan, nispa. 40Ajinamanta, samaritanosqa Jesusman qayllaykuspa, mañakorqanku paykunawan qhepakunanta. Jesustaj iskay p'unchayta chaypi qhepakorqa. 41Jinapi aswan ashkhas creerqanku Jesuspi Pay kikin parlasqanta uyarispa. 42Warmimantaj nerqanku: Kunanqa creeyku mana qan willawasqaykuraykullachu. Noqayku kikiyku uyariyku, yachaykutaj cheqamanta Payqa kay pachata Salvaj Cristo kasqanta, nispa. 43Jesusqa chaypi iskay p'unchayta kaytawan, Samariamanta llojsispa, Galileaman riporqa. 44Kikin Jesús nerqa profetaqa llajtampi mana allimpaj qhawasqa kasqanta. 45Galileaman Jesús chayajtintaj, kusikorqanku jamusqanmanta. Paykunapis Jerusalenpi Pascua fiestaman rillasqankutaj; chaypi, Jesuspa tukuy ima ruwasqanta rikusqanku. 46Chaymanta Jesús kutimullarqataj Galileapi Caná llajtaman, maypichus yakuta vinoman tukuchisqa, chayman. Reypa sutimpi kamachej uj runa chaypi karqa. Paypa wawantaj onqosqa karqa Capernaumpi. 47Chay kamachejqa Judeamanta Galileaman Jesús jamusqanta yachaspa, Payta watukoj jamorqa, mañakorqataj wasinman rispa wawanta sanoyachimunanta, imaraykuchus wañunayasharqaña. 48Chantá Jesusqa payta nerqa: Qankunaqa mana creewajchejchu manachus señalesta, milagrostapis rikuwajchej chayqa, nispa. 49Chay kamachejtajrí nillarqapuni: Señor, jaku ririna ari, amaraj waway wañupushajtin, nispa. 50Jesustaj nerqa: Kutipuy; wawaykeqa kawsanqa, nispa. Chay runaqa Jesuspa nisqanta creespa, riporqa. 51Wasinman chayashajtintaj, kamachisnin taripaj llojsimuspa, nerqanku: Wawaykeqa kutiripun, nispa. 52Chantá payqa kamachisninta taporqa ima horatachus wawan allinyasqanta; paykunataj nerqanku: Qayna chawpi p'unchaynejta k'aja onqoy thañiporqa, nispa. 53Wawaj tatantaj yacharqa chay horatapuni Jesús payman nisqanta: Wawaykeqa kawsanqa, nispa. Chantá chay runa, wasimpi tukuy kajkunapis Jesuspi creerqanku. 54Jesusqa chay iskay kaj milagrota ruwarqa, Judeamanta Galileaman kutimuspa.


text: 1Chaymi Jobqa kutichirqan: 2–¿Hayk'aqkaman ñak'arichiwankichis? ¿Hayk'aqkaman simiykichiswan k'iriwankichis? 3Kuti-kutirisparaq k'amiwankichis, mana p'enqakuspan siminchawankichis. 4Ñoqaña huchayoq kayman chaypas, ñoqamanmi huchayqa chayawanqa. 5Qankunaqa yuyankichis ñoqamanta aswan allin kasqaykichistan, ñak'arisqayta rikuspan: Huchanmantan muchun, niwankichis. 6Allinta yachanaykichispaqpas ñoqataqa Diosmi kumpawan, paypunin llikanwan hap'irqowan. 7Ñoqaqa qaparini: ¡Mana chanintan ruwashawan! nispa, manataq pipas uyariwanchu, mañakunin yanapayta, manataq pipas chaninchawanchu. 8Diosmi purinayta wisq'arqowan mana chimpanaypaq, ñanniytapas tutayarqachinmi. 9Hatunchasqa kayniytapas qechurqapuwanmi, allinpaq hap'isqa kayniytapas chinkarqachipunmi. 10Kay hina raqay-raqaypin saqerpariwan, suyakuyniytapas mallkita hinan t'irarqapun. 11Contraypin k'arakta phiñakun, awqanta hinan qhawaykuwan. 12Llapan soldadonmi aswan-aswanta qayllaykuwan, karpa qhepaykunapin muyuykuwan, phawaykuwananpaqmi wakichikunku. 13Diosmi wawqeykunata karunchachiwan, amigoykunapas karupiñan ñoqamanta kashan. 14Familiaykunapas lliwmi ñoqamanta t'aqarikapun, amigoykunapas lliwmi qonqapuwanku. 15Qorpachasqaykunapas wak llaqtayoqta hinan qhawariwanku, uywasqay sipaskunapas wak runata hinan rikuwanku. 16Uywasqay runata waqyarikuqtiypas manan uyariwanchu, imaymana sumaqta valeykukuqtiypas manan uyariwanchu. 17Warmiypas simiypa asnasqantan millakun, wawaykunapaqpas millaytan asnapuni. 18Erqekunapiwanpas pisicharpariwanmi, hatarishallaqtiyraqmi k'amimushawankuña. 19Sinchi munasqay amigoykunapas cheqnikapuwanmi, munakusqay kaqkunapas contraypin sayaripunku. 20Aychaypas qaray ukhupin ismupushan, tulluypas kiruy hinañan q'alarqakapushan. 21Amigoykuna, khuyapayaykuwaychisyari, Diosmi makinwan muchuchishawan. 22¿Imanaqtinmi qankunapas Dios hina qatiykachawankichis? ¿Manachu saksankichis kay hinata khaskawaspaykichis? 23¡May allinchá kanman pillapas rimasqayta qelqanman chayqa, huk qelqa k'uyupi seq'enman chayqa! 24¡May kusachá kanman pillapas fierro cincelwan k'awaspa rumipipas titipipas wiñaypaq qelqasqata saqenman chayqa! 25Allintan yachani Qespichiqniy kawsashasqanta, paypunin qhepa p'unchaypi sayarimunqa ñoqamanta rimariq. 26Hinaña aychay urmaqashaqtin wañupusaq chaypas, ñoqaqa kikiypunin Diosta rikusaq. 27Ñoqaqa ñawiywanpunin rikusaq, ñoqa kikiypunin, manan hukchu. ¡Maytapunin chayta munashani! 28Qankunataqchus ninkichis: ¡Imaynatataq qatiykachasunmanri! ¡Pay kikinpin mana allin-kayqa kashan riki! nispa chayqa, 29manchakuychis espadaq ñak'arichinasuykichista, Diosmi phiñakuspa qankuna hina rimaqtaqa muchuchispa wañuchin, chaypin yachankichis chanin juez kasqanta, nispa.


text: 1Kuyasqay wawqe-panillaykuna, Señorninchikman hapipakuspaykichikyá takyaychik. Qamkuna qawaykuytam llumpayllataña munachkani, qamkunaqa huk hatun premio hinam kankichik ñoqapaq. 2Ruegakunim Evodiatawan Sintiqueta Señorninchikman iñiqkuna hina huk sonqolla kanankupaq. 3Llamkaqmasilláy, qamtañataqmi valekuyki chay paninchikkunata yanapaykunaykipaq. Paykunapas yanapaykuwarqakum Cristomanta allin noticiata willakuptiy, yanapaykuwarqataqmi Clementewan wakin llamkaqmasiykunapas. Paykunapa sutinqa qellqasqañam kachkan wiñay kawsay libropi. 4Señorninchikwan huklla kaspayá tukuy tiempo kusikuychik, huktawanraqmi nikichik: Kusikuychikyá, nispa. 5Lliw runakunawanyá reqsichikuychik kuyakuq sonqo kasqaykichikta. Señorninchikpa kutimunanqa hichpallañam kachkan. 6Amayá imamantapas afanakuychikchu, aswanqa orakuspaykichikyá lliwta Diosman willaychik hinaspayá payman graciasta qoychik. 7Hinaptinqa Diosninchikmi hawkayachisunkichik runakunapa mana entiendey atinan hawkayaywan. Chaynapim imamantapas mana preocupakunkichikchu nitaq llakikunkichikchu Jesucristowan huklla kasqaykichikrayku. 8Kunanñataqmi wawqe-panillaykuna, tukuykunaypaq nimuykichik: Manaraq imatapas rurachkaspaqa yuyaymanaychikyá imapas cheqap kaqpi, imapas respetanapaq kaqpi, imapas allin ruray kaqpi, imapas mana huchallichikuq kaqpi, imapas allin rimana kaqpi, imapas allin alabanapaq kaqpi. 9Ruraychikqa yachachisqayman kamachisqayman hinaspa uyariwaspaykichik qawawasqaykichikman hinayá, hinaptinqa waqaychawaqninchik Diosmi qamkunawan kanqa. 10Llumpayta kusikuspaymi Señorta yupaychachkani yanapawaspaykichik huktawan yuyariwasqaykichikmanta. Kaynata nispayqa piensachkani manam qonqaruwasqaykichiktañachu aswanqa yanapaykuwanaykichikpaq mana ima ruray atisqaykichiktam. 11Manataqmi rimachkaniqa muchusqaymantachu, ñoqaqa imapas kapuwaqllaywanmi contentakuni. 12Yachanim wakcha kayta chaynataq llapa imayoq kaytapas. Contentakunitaqmi saksasqa kaspaypas otaq yarqaymanta kaspaypas chaynataq imayoq kaspaypas otaq mana imayoq kaspaypas. 13Tukuy imataqa rurani Cristo kallpanchawaptillanmi. 14Chaywanpas allintapunim rurarqankichik sasachakuyniykunapi yanapaykuwaspaykichikqa. 15Yachasqaykichikpi hinapas Macedonia lawmanta lloqsispay Cristomanta allin noticiata chayraq willakuptiyqa Filipospi yachaq iñiqmasiykunallam ofrendaykichikwan yanapaykuwarqankichik, chaytaqa rurarqankichik willasqaymanta agradecekuwaspaykichikmi. 16Tesalonica llaqtapi kaptiypas iskay kimsa kutitam ofrendaykichikta apachimuwarqankichik imapas necesitasqaypaq. 17Chaynata nispayqa manam chaskiruyllatachu munachkani, aswanqa munachkani yanapaykuwasqaykichikmanta allin cosechata hina Dios premiasunaykichiktam. 18Ñoqaqa puchupuwanankamaraqmi allinsuta chaskiruni. Epafroditowan apachimuwasqaykichikwanmi kamaqña kapuwachkan, apachimuwasqaykichikqa karqa Diospaq miski asnaq ofrenda hinam hinaspa paypa agradonpaq kañasqa animal hinam. 19Diosniymi tukuy ima faltasusqaykichikta qosunkichik sinchi kapuqninman hina, chaytaqa qosunkichik ñoqanchikpaq Jesucristopa rurasqanraykullam. 20¡Dios Taytanchiktayá yupaychasun wiña-wiñaypaq! 21Jesucristopa sutinpiyá saludaykapuwaychik Diosninchikpi llapallan iñiqkunata. Saludaykamusunkichiktaqmi ñoqawan kaq wawqe-paninchikkunapas. 22Kay llaqtapi llapa iñiqkunapas saludaykamusunkichikmi, aswan mastaqa Rey Cesarpa wasinpi serviqkunam saludaykamusunkichik. 23Señorninchik Jesucristoyá favorecesunkichik vidaykichikpi.


text: 1Yañi, nyoho chaha̱ cuenda ndo chi ndo chi Nyoo. Ta cuví tucu ndo ñu cha nacana̱ Nyoo chii vatyi coo ndo chihin ra andɨvɨ. Ta cha cuenda cha nyehe̱ ra Cristo Jesús tɨndoho tyiño nuu ndo, yucuan chaha, nye̱he vaha ndo cuhva vaha iyó ra. Vatyi ican ra cuví ra cha saquichi̱ Nyoo chi vatyi cuví ra tata sutu cahnu cuenda yo cha chinó iñí yo tuhun Nyoo. 2Ta maa ra quichaha̱ ra tandɨhɨ cha catyi̱ Nyoo cha sacuvi ra, tari quichaha̱ tucu ra Moisés ta cha naha, ta sacuvi̱ ra tyiño cha taha̱n chi sacuvi ra nuu ñáyɨvɨ sehe Nyoo. 3Ta ra Jesucristo cahnu ca ra cuví ra, ta ñima ca ra Moisés. Vatyi noo ra cha savahá vehe, cahnu ca cuví ra ta ñima ca maa vehe cuan. 4Tahan tahan vehe, iyó ra savaha̱ chi chi, soco Nyoo cuví ra cha savaha̱ tandɨhɨ maa cha iyó. 5Ra Moisés, quichaha̱ vaha ra chi Nyoo ta sacuvi̱ ra tyiño nuu ra cha cuenda ñáyɨvɨ Israel ta caha̱n ra tuhun cha cusacoto Nyoo nu cuahan ca chi ityi nuu. 6Soco ra Cristo ra cuví Sehe Nyoo, suri quichaha̱ vaha ra chi Nyoo ta ican ra nyacá ñaha vehe Nyoo. Ta vehe cuan ican cuví maa yo, tatu sanɨɨ́ ca yo iñi yo cuhun yo ityi nuu chihin Nyoo ta itá iñi yo chi ra nyacua nya nu ndɨhɨ, ta tyicuan ri cusɨɨ cuñí yo nyatú yo cha cuñihi yo. 7Yucuan chaha cuñí chi saha cuenda yo chi yo, tari catyí Tatyi Ii Nyoo nuu tutu Nyoo tyehe caa: Tatu chiñí ndo tuhun cahán Nyoo chihin ndo vityin, 8ma sandava ndo añima ndo, tari sacuvi̱ ñu ña quichaha̱ chi Nyoo quɨvɨ canducú nyehe ñu chi ra nu chica̱ noo ñu chiqui ndɨɨ cuan. 9Tyehe caa catyí Nyoo: Ñáyɨvɨ cuan nducu̱ nyehe ñu chii, vasɨ chichi cha uvi xico cuiya nyehe̱ ñu cha sacuvi̱. 10Yucuan chaha cuxai̱n chi ñu, ta catyí tyehe caa: “Tyicuan ri chicá uvi iñi ñu, ta ña cuñí ñu coto ñu ityi mai.” 11Yucuan chaha cuxai̱n chi ñu, ta catyi̱ cachi chi ñu, vatyi ma quɨhvɨ ñu nyitatu ñu chihin, catyí Nyoo. 12Yañi, sa̱ha ndo cuenda chi ndo coto cu ña vaha añima ndo ta coto yoso ri caa ta sandoo ndo chi ra cuví Nyoo nyitó cha cuenda cha ña chinó ca iñi ndo chi ra. 13Soco sa̱nɨɨ ndo iñi tahan ndo tahan tahan quɨvɨ, cha nɨ ri ca cha chahá ca chi cuhva vityin, tacuhva vatyi ni noo ndo ta ma sandavi ñaha cha quiñi caa chi ndo, ta ndundava añima ndo. 14Vatyi tatu sanɨɨ́ yo iñi yo chihin Nyoo nyacua nya nu ndɨhɨ ñayɨvɨ̱, yucuan ta ɨɨn ri cuñihi yo cha vaha chihin ra Cristo. 15Catyí chi nu tutu Nyoo vatyi sa̱ha yo cuenda chi yo tyehe caa: Vityin tatu nyoho ta chiñí ndo cha catyí Nyoo. Ma sandava xaan ndo añima ndo, tari sacuvi̱ ñu ña quichaha̱ chii, catyí Nyoo. 16¿Yóó ñu cha cachiñi̱ tuhun caha̱n Nyoo ta ña tyasoho̱ ñu? Tandɨhɨ ñu Israel cha tava̱ ra Moisés Egipto ta cha naha, ican ñu cuan. 17Ta ¿yóó chi cuxaa̱n Nyoo chichi cha uvi xico cuiya? Suri chi ñu cuan, ñu cha chicoo̱ cuatyi. Ta cachihi̱ ñu nu chiqui ndɨɨ nu chica̱ noo ñu. 18¿Ta yóó chi catyi̱ cachi Nyoo tyi ma quɨhvɨ ñu, cunyitatu ñu chihin ra? Chi ñu cha ña tyasoho̱ nu cahán ra. 19Nyehé yo vatyi ña cuvi̱ quɨhvɨ ñu cuan vatyi ña chino̱ iñi ñu chi ra.


text: THE } JULY 15, 1910. KYLE, S. D. Spawo Wakpa St. Joseph oko- lakiciye lecel apiyapi. Levi Bullhead itancan. Am- brose Hernadez okihe. George Cloudshield wowapi kaga. Ja- cob Eaglehorn mazaska awan'ka. Levi Bullhead, wacekiye. Jo- seph Red-cayote iapi awanyaka. Florence Hernadez tiyopa awan. Albert Eaglehorn wapaha yuha. S. Joseph ataya wayazan awan. Raymond Hernadez, Frank Be- yannis, Valentine Hernadez, Al- bert E. Horu, George C. Shield. Chas Hernadez na Timo Gaigo okliklepi. St. Mary's Oitancanpi kin. Sophie Hernadez itancan. Annie Redcayote okihe. Susie Beyannis wowapi kaga. Sophie Gaigo mazaska awan'ka. Susie Beyannis waceidye. Louisa Beyannis iapi awanyaka. Sophie Hernadez tiyopa awan. Grace Gaigo wapaha yuha. St. Mary ataya wayazan awan. Agues Eaglehorn, Louisa Beyan- nis, Louisa Tapio Garcia okli- kiepi. TAPI KIN. Alice Conqueringbear. Alice Cloudshield, Sept. 15, '09. Ciaude Gloudsnield, Oct. 14, '09, Jessie Eaglehorn, Nov. 25, 1909. Mary Beyannis, Dec. t>, 1909. Cecilia " Bhanito " Mary Bullhead, Aug. 9, 1908. Cecilia June 7, '07. Anna " Sept. 8, '08. Annie Hernadez Aug. 2, '09. Miniawicakastanpi Kin. Peter Cnief-eagle, James Good Horse, Chas Henry, Blackheart, Clara Chief Eagle, Katie Last- horse, Julia Sittingbear, Good- horse. Ho mitakuyepi maka akan ni waun kin el woyuha tokapa km lena epi ca waknuni canke oteri wala yelo. Hececa esa wicoiye le weksuyin na cantemasice kin nakun cantemawaste yelo Je- sus lecel. eye. Hoksicala el ma- • upi kte kin iyowinwicakiyapo. terilapi sni po, hena marpiya wo- kiconze kin hetanhanpi ce, eye. Ho le awacanmi na on mis tokel hena ake iyewicawakiyin kte kin owale yunkan mitakuyepi, woce- kiye kin lecela on unkitakuyepi wocekiye okna tapi kin ob wan- kiciyaka unkokihipi kte; hecel on Wakantanka taku okihi sni wanice kin lecel on awacanmi, na wicawala unkitakuye tewi- cunrilapi wocekiye okna tapi he nagi kin wanyakpica sni iyaye lakas oteri unlapi sa; hececa esa maka akan unqunpi kin lena to- kel hena wanwicunklakapi kte kin Wakantanka okna econunsipi wocekiye eciyatan. Mitakuyepi incin maka akan iyuskinyan un- kakijapi kta ca Jesus tacanku unkopapi. Nape ciyuzapi. Levi Bullhead. Anpetu Izaptan Tado Yutapi. Mazopiye awanyakapi wicota owotepi wan en witayena wotapi. Unkan wanji, Reilly eciyapi. he hogan auwieasi. Anpetu izaptan kin he nina wicoran ota yuha, qa taku ovvasin tanyan iyopte sni seecece anpetu kin. he. '"Reilly wanna anpetu izaptan eca hogan yuta ecee qon wanna ake hogan yute do. Unkokiyakamiye, to- ken on wocekiye nitawa kin he woope kaga he?" Reilly wicasta ptecena heya. Tuwe hogan yud nisipi he? eya. '"Hiya," eyapi. '"Hogan wate kin de wakajuju wata ci?" "Ho cintoka." eyapi. "Hecen he wate kte kin iyo- mawaja ci- qa wate kte kin ito- kam wocekiye kipajinpi (A. P. A.) tona en yaakapi he token on he- conpi kin owicawakiyake qa he- han wate kta ee sni ci?" "Malony, tokeca unkan sina- sapa oyapapi kin anpetu izaptan eca hogan yatapi ecee he?" ""Smith, wocekiye woope un- kitawapi kin en anpetu izaptan eca tado unyutapi kte sni keya heon." '"Tado kin he anpetu izaptan yutapi waste onman anpetu kin en iyececa ci?" "Ecin anpetu kin he Wanikiya unkitawapi kin te kin on unyuo- nihanpi." k: Haw, qa anpetuwakan kin he anpetu onman iyecen rtanipi waste ci?" "Tka hehan wowapi wakan en anpetu kin he wicortani wanjina ecbnqonpi kte sni unsipi." "Tuka Smith, owankayujajapi kin he anpetu isakowin kin ee sni he, wowapi wakan en caje yate kin he ke sni he?" Wocekiye wan anpetu izaptan kin en Wanikiya te kin ohounda- pi on tado yute sni unsipi kin he. Anpetuwakan kin he Wanikiya woekicetu tawa kin ohoundapi on woozikiya unyuhapi. Smith an- petuwakan eceena ahoyapa tuka mis anpetuwakan qa woope kin nonpin ohowada." "Tuka Malony, tado yatapi sni kin on tohanyan taku yaka- mnapi he?" '"Smith, wowapi wakan kin en tohanyan akiran iciyapi e oyaka. Qa Protestant yaunpi kin tohan- tu wan akiran iciyapi anpetu du- hapi ecee." The following stories are from the book "Anecdotes and exam- ples, illustrating the Catholic Ca- techism," Rev. Francis Spirago. Q. Woartani tonakecar econ- qonpi unkiksuyapi sni kinhan to- ken econpi kta he? A. Woartani tonakecar econ- qonpi unkiksuyapi sni kinhan iyacinyan anpetu wanjina tona- keca, is anpetuwakan wanji to- nakeca, is wi wanji tona waon- rtanipi iyececa hecinhan iyacin- yan unkohdakapi kta. en iyakazo kin woartani ohdaka- pi kin en ohdaka wo. Ecakcana. hecece kinhan woartani tonake- car ecanon kin owasin yeksuya ecee kta, Q. Woartani ohdakapi en -wa- nukta sni woartani tanka wan unkakiktonjapi qa unkohdakapi sni kinhan, woartani ohdag un- kipi kin waste he? A. Wanukta sni woartani un- kohdakapi econhan woartani tan- ka wan unkakiktonjapi qa unko- hdakapi sni esta, woartani un- kohdakapi waste kta, qa woa- rtani pajujupi; tuka ohakam un- kiksuyapi qa icinonpa woartani ohdag unkipi kinhan hehan un- kohdakapi kta. WICASTA WIKCEMNA LE- PROS ECECAPI KIN. (The ten Lepers.) WOJUHA NONPA. (The Two Pouches.) Eya wicanagi awacinyan, qa awacin iwanunhdakapi, qa on- speunkiciciyapi ehantanhans wo- artani tonakecar econqonpi esta owasin tanyan unkiksuyapi kta. Wicoran waste tona econqonpi kin hdawa unsipi kinhan yusna sni ocowasin unkiksuyapi kte kin tanin. (Esop, woyaka wica- sta kin he maka akan wicasta yakonpi kin he otoiyohi wojuha nom yuhapi, onman qinpi, qa onman is napinpi keya. Kanye- tanhan kin hen wicasta tokan ta- ku sica econpi kin qa is wicoran waste econ kin hena wicasta wanyakapi qa sdonyapi cin on kanyetanhan taniyan napin, qa reyatanhan napin kin he is wica- sta tokan taku sica econ kin hena tuwena wanyaka cin sni, qa sdon- ye kta cin on reyatanhan qin. Tuktekten wojuha kin nonpin iciyakaska wo. qa Wakantanka Anpetu wan en Wanikiya oton- we wan en ya, unkan wicasta 10 ocanku icahda yukanpi qa ceki- yapi: ''Jesus, Itancan, onsiun- kidamiye!'' eyapi; taku cinpi un- kan wocekiye on dapi. Qa de ohakam wicoran on yuwicakapi; qa wasdonyapi sni esta hena iye- pi shi, qa taku cinpi kin Wani- kiya ecen ecawicakicon. Heon unkija leprosy woartani ikoun- yakapi kin wanji unhdusnapi esta etanhan unyuskapi, asniwi- caye qa en ikpazo wicasi, Moses woope tawa kin ohnayan. He iyecen woartani unkakiktonjapi esta hena unkicipajujupi, qa woa- rtani ohdakapi kin en wowasake yuke kin en sdonunyapi cin heon. Q. Woartani ohdakapi en wo- artani tanka wan econ kte rca anaunkirmanpi kinhan, he woa- rtani tanka he? A. Wortani ohdakapi en econ kte rca woartani wan anaunkir- manpi kinhan he woartani tanka, ecin Woniya Wakan en unkitonpi sni nakaes, qa on woartani un- kohdakapi kin waste sni. SINASAPA WAN HANHEPI OS AN ISTINME SNI. (The Chaplain's sleepless night.) De wicoran kin France makoce kin en hecetu. Paha akan oki- taninyan sinasapa wan tipi waste JULY 15. 1910. wan ohna ti. Hanyetu en tiyopa takatahan tuwe niknina katoto, qa yugan unkan wicasta wan woartani ohdagye kta cin key a, qa nakun wicoran tanka wan okiyake cin key a. Hecen iye ohna yanke kin en timahen ahdi qa ihuwiyeya skan, Unkan he- han wicasta kin, hanhepi kin oa- pe wanji kinhan hehan sinasapa ti kin he napopyapi kta narman ihdustanpi, qa econ kte kin he iye econ kta karnigain, key a. Hecen token econ kte sni iyecece kin sinasapa kin eya esta ana- goptan cin sni. Hecen sinasapa kin woartani kicipajuju kta cin sni. hecen wicasa kin ecena kin- hda. Hanhepi kin he sinasapa kin token *akije kin tuwe iyu- kcan okihi he? Tokina ye sni, hecehnana iwanka, qa te kta ihduwiyeya iwanka. Wihiyaye- na ape kin owasin naron wanka ecen wanna akewanji, qa ake- nonpa apa. ecen wanna woteri hiyuhde kte kin tukte ehan kta tanin sni. Ecen wanna sanpa hanke, qa ecen es nonpa apa. Hehan sinasapa kin kitaser cuwi okiniya. Wicasta wan taku econ sni si tka wicada sni qon taku sicaya econ kta awacin qon ena- kiya naceca kecin. Anpao kin- han ake tuwe tiyopa katoto. Owanyeye ohna ito he tuweka ecin qa eyokasin, unkan wicasta wan hanhepi hi qon he ake ee iyekiya, unkan ake timahen u kta da, hecen kiyurdoka. He- han wicasta kin hey a. "Sina- sapa en woartani ohdakapi kin woanarbe rca kin he awahope rca hecinhan he wicada miciye qa mduwicaka wacin on rtayen hecen ecamon. Hanhepi ataya tiyopa nitawa,kin isakim nawa- jin, taku epe kin on ito eca de- tanhan tokan iyayeka ecanmin qa neon hecen nawajin. Tuka tokiidada tanin sni, ecehnana inonke kin on, sinasapa en woa- rtani ohdakapi kin woanarbe rca kin woahope rce kin he hecetu rca e en takuna oetunwahda sni. De tanyan sdonwaye sni ecen itokam woartani ohdag mde kta ikowapa, wartanisa tanka wan hemaca nakaes. Tuka wanna wicoran sicaya ecamon kin owa- sin owahdake kta." Sinasapa en woartani ohdakapi kin woanarbe rce kin on wartanisa wan Wa- kantanka itokam anaicfrbe kta okihi sni. on iyopeiciyapi kta eye wicasi ecee he? A. Woartani ohdakapi kin ohakam wocekiye on iyopeiciye unsipi ecee kin he maka akan woartani on iyopeunkiciyapi kin Wakantanka iyokipi unyanpi kta on heconqonpi. Q. Tokeca on woartani ohdag ayustanpi kin ohakam wocekiye WAAIAPI KIN WAYUTO- KECAPI. (The revocation of Slander. Wicacaje kionniunyanpi wan onwokajuju wiciyokipi wanheca. Austria en otonwe wan en wiwa- zica wan on, qa wakagege kin on iye qa cinca waniyetu zaptan wan kici woihdamna. Ihnuhan- na tuvvena taku kagege Kta qupi sni, qa oyate en etonwanpi sni. Token on hecece kin iyukcan oki- hi sni; ecen wanna wocantesica iyahde. Mazaska kamna qa mna- kiye qon hena owasin henakeca. Qa cinca kici ecen wadasa heca- pi kin ehan awicai. Tukte en okiyapi kta da i kes tinye kta kaes iyowinkiyapi sni, nakuns winyan itancanka wanji nape kin en iiputake kta yuze iyanka eca wamduska wanji yartake kte iye- cen ehdakupi ecee. Token on etanhan tuwe owasin hecen wa- cinkiyuzain tanin sni, keya, osdonya wan okiyaka; unkan ta- ku woyazansica aiyarpewicayapi wanji ececa on kakija naceca, unman kin eya. Wicoie kin deon winyan onsike kin ta wacin iyo- yam seececa; isanpa nina cante sica. Kakije qa warpanica esta taku wakan wookiye kida qa awicakehaD cekiya ece. Heehan- tuna rein (Jubilee) omaka woe- con wakan econpi kta iyehantu. Sinasapa kin tona en onpi kin econ wicasi. Woartani ohdakapi kta e tipiwakan kin ojugjuna. Anpetuwakan wan en cekiye ayu- stanpi qa takankiya aku unkan tipiwakan awanyanke kin win- yan onsike kin en u qa, heciya: "Winyan awicakehan sicaya oiye nicastonpi. Tionnaptanyan can- mdaska en wowapi kin wanya- ka!" Hecen econsipi qon ecen econ, unkan taku yuotaninpi kta ca hen owapi ecee qon en decen owapi wanyaka. "Miye, deihu- kuya caje micicage kin, wocekiye opapi kin ataya wicitokam decen mihdaotanin; wicoran ecamon kin ija winyan wan he wicoran kin yuha wan inawakizi qa on wiwazica wan sicaya aiwaya N., woyazan sica wan ececa tuka anaicirma ce eya waon. He wi- coie kin ewehdaku, qa onsiieida- ya winyan kin he amiciktonje kta wakida, qa nakun om wo- cekiye owape kin amicikton- japi kta wica wakida. Anna Geuzl." Wiwazica tiyata unkan wahna wotapi akan wowapi wan yanka, qa he Anna Geuzl kage, qa ma- zaska wikcemnazaptan nakun mahen ohnaka. kionniye kin on. Wiwazica onsike kin, winyan wan owakiye qon ti kin ekta ma- zaska kin hena ki?u kta e i, tuka en yanke sni, qa told iyaye tanin sni. Aiyapi oitonpi sni yaotanin owaehdepi qon hecehnana owa han hecen ake wicotawacin owa- sin ecen ki wanka qa tanyan wa- cinkiyuzapi. Woartani ohdakapi kin iwicawaste kin de owicoran kin en tanin. rpaye i^iya,. Mato kin hecetu wanjica najica, itanok tansag te kiciyapi. CANIYADI. Bloomburg, Pa. July 13, Paul Hummel iye maga tawa kin en rtani yanka unkan sinterda wan okuwa ecen canadi qa dape tona hehanyan can akan yanka. Hon- onyan wayahota kasda j*anka, unkan ihnuhan sinterda wan yu- rda naron, wanna ape kta hecen ayustan iyeye qa najica, can wan en tanka han iyadi tuka ecen hi- yadi wacin tuka hinrpaya, ecen ena tehan yanke qa hehan iyaya. THE RUINED PLANTS. He who breaks one command- ment is guilty of ail. Several beautiful plants in flower were planted by their owner in one pot. His little son seeing this, pulled up two or three of the plants saying. "There are too many flowers in this pot; there is not space for them all to grow. A few T days later the boy noticed that the plants that were left in the pot began to wither and droop; for their roots w T ere en- tangled one with another so that pulling out some loosened all and prevented them from strik- ing firm root. The boy"s father availed himself of this occasion to teach his son a lesson: "My dear child," he said, "it is just the same with God's command- ments. They are all connected one with another. He who vio- lates one, is guilty of transgress- ing' all. OWANXAYA WOTANIN. MATO WAN AKANYANKA. Bangor, Maine, July 6, heehan T. C. Wilson,, South Robbinson etanhhan kin Mato wan akan yanka. Wilson he takodaya wan kici can mahen hunonyan ocan- ku omanipi, qa cokaske wan adi- iyayapi, qa sanpa ipsicapi. Wil- son bokaheya ya qa conkaskeadi qa sanpatanhan ipsica, unkan mato hen wanka tuka hecon qa akagad irpaya. Mato kin najin- hiyaya qa na^dogiyaya, tehan rein akan yanka, tuka ecen hin- HINHPAYAPI. Berlin. Germany, July 13, Mr. Erbsloch, onkinyanpi wan kaga, he anpetu kin de makaiyutapi wanji wankan kinyankiyapi on- kan Erbslocn qa torn eciyatan- hinrpayapi qa wasteyena wica- kuka. MAKAGANCAN. Berlin, July 12,— Austria. Hun- gary etanhan wotanin unKan ma- kacancan qa wanji kte qa nom kionnioi. Washington, D. C. July 13 — Ikce wicasta awanyakapi kin, Brussels ekta mas-apapi qa ma- zaska kektopawinge yamni san- pa opawinge sakowin on Oglala qeya wapazowicasta'' om onpi unkan heci e mazaska hdusotapi qa Oglala kin hena heci oiyani- capi, hena on awicaku wicasipi. Munich, Bavaria, July 13, ma- kacancan qa tipi mahetanhan owasin naptuptuja. Tokio, N. D. July 5, heehan nina magaju, wasu hinhan qa nakun tate. Canbdaska wiyo- peye tipi kin ataya ihangya, na- kun enana oksan sunkakan tipi, tipi ko ota ihangya, apa is ka- ptanyan. NAPOPYAPI WANJINA WA- KIONNIYAN. Bloomsburg, Pa. July 4, mdo- ketucokaya ehan wanapopyapi, unkan wanji peji ehna erpayapi ide, qa tipi sakpe rurnage qa ti- wahe wikcemna-yamni ticona iyayapi, qa mazopiye ota ko ru- rnage qa mazaska kektopawinge opawinge yamni iyawa waru- rnaga.


text:
Ninasuyu
Ninasuyu nisqaqa (kastilla simipi: Tierra del Fuego) Uralan Awya Yalap uralan manyanpi kaq wat'akunam, Arhintinaman Chilimanpas kapuq, Magallanes k'ikllup allpa pachamanta rakisqan. Kay wat'akunamanta aswan hatun wataqa Hatun Ninasuyu wat'a nisqam.
Ninasuyup uralanpiqa Urnu ñawch'iyuq Urnu wat'am, Chiliman kapuq.
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Ninasuyu.
- Sitio oficial de la provincia argentina de Tierra del Fuego


text: 1Cananga Timoteo, Tayta Diospa naupanchrümi, jinaman wanushacunapas cawayagcunapas juchancunata taripänanpag aywamug Rey Jesucristopa naupanchrümi cayta nishay: 2Chay razoncag willapata chaynuyla willapacuy, chay lutan pinsiagcunata imay aygaysi shumag tantiachiy, lutan rurayagcunata piñapay, nätan mana ali cawarcayagcunata “Ama chaynuy cawaychu, antis caynuy caway” nir, shumagmi tantiachinqui, jinaman yachrachinqui. 3Nätan chrämungam chay runacuna ali willapapita mana mayacuy munapäcunan wichancuna. Chaymi chay runacunaga shongoncuna munangannuyla yachrachigcunata ashipäcunga achcata. Chaura paycunaga yachrachipäcunga chay runacuna munapäcungalantam imapitas. 4Chaycunaga manam pasay munapäcungachu chay razoncag willapa mayacuyta, antis imapitas yanga chay juc cuentucunatam mayacuyta alisca munapäcunga. 5Gam ichaga imay aygaysi caway shumag tantiarcur rimayar, jinaman rurayar, ima-ayga cunchuytas awantayar, Jesuspita willapacuyar. Chauraga cawanqui chay ruranaycunata ali rurayarmi. 6Chaynuy niyag nogaga chay altar jananchru Diospag rupachipäcunanpag uywa cayagnuysi nä carmi. Chaura nämi wanucunäpag ürä pasay nachrgayämun. 7Dios ruranäpag nimangancunata nä lapantam rurarü. Nätan yachrarachïsi pay nimangannuymi, jinaman cawarüsi pay ningannuymi. 8Cananga chaynuy ali cawangäpita juc corönata chrasquignuysi premiuta chrasquinalämi faltayäman. Chaytaga gomanga Munayniyog Jesús cutimunan junagmi. Payga alila rurag fiyismi. Nätan payga manam nogalatachu gomanga chay premiuta, antis payga gonga cutimunanta cushisha lapan shuyacuyagcunatam pi maytas. 9Chauraga imanaypas ayganaypas pasay-pacha shamuy ricamagnï. 10Nätan cay pachachru imas aygas cagcunalata munarmi Demasga dëjarcamarnï aywacun Tesalónica marcata, jinaman Crescentetam cachrarayä Galacia marcata. Nätan Titotam cachrarayä Dalmacia marcata. 11Chaura Lucaslam nogawanga cayan. Marcosta cayman pushamuy. Payga aliscam yanapämanga Diospag cay imas ruranäcuna rurayta. 12Tïquicotaga cachrarayä Efeso marcatam. 13Nä shamurga apacarcalämuy capötïta. Chaytaga dëjarayämü Troas marcachrümi Carpopa wayinchru. Apacarcamuytag librulacunatas, jinaman mana isquirbishacuna garaläcunatas gongaralämunquimantag. 14Chay fierrucunawan ima-aygatas rurag Alejandroga alisca lutantam ruramasha. Munayniyog Dioschri paytaga chay ruramanganpita imatas ruracunga. 15Chay runapitaga gamsi cuidacuy, imatas rurarushunquimantag. Payga chay razoncag willapa yachrayächinganchipa alisca contranmi cayan. 16Nätan cay Roma marcachru mandag, imapita carcelchru cayangätas taripämänanpag wamagta gayachipäcamaptin manam pisi aywarachu nogawan. Lapanmi dëjapäcamasha. Chay jinapäcunganpita Dios ama imatas rurachunchu. 17Chaynuy japaläta dëjararcayämaptinsi Munayniyog Jesusga manam dëjamashachu. Payga aliscam yanapämasha Diospita rimapay munangäta shumag shumag willapacunäpag, chaynuypa chay juc casta runacunas ali willapata lapalan mayacurcänanpag. Chaynuypam wanuchipäcamänanpita Munayniyog Jesusga salvamasha juc leonpa shiminpitanuysi. 18Munayniyog Jesusga chaynuylam ima-ayga lutancunapitas salvamanga, jinaman maquinchrümi cachimanga jana pachachru Diospa munayninman chrächimangancamas. Payla cachun alisca alinninpag ricasha imaypita imaycamas. Chaynuy cachun. 19Saludayulay Priscilatawan Aquilata, jinaman wanucusha Onesiforopa lapan aylluncunatawan. 20Erastoga quëdamusha Corintochrümi. Tröfimotam nätan dëjamusha cä Miletochru gueshyayagta. 21Gamga ima-ayga captinsi tamya wichan mana galaringancamala cayman chrämuy. Salüduta aparcayächimushunquim Eubulos Pudentes Linos Claudias, jinaman lapalanmi aparcayächimushunqui Jesusman yupachicug-mayinchicunas. 22Munayniyog Jesucristo gamwan cachun. Dios cuyapälar yanapapäcushunqui ima-aygachrüsi lapayta. Chaynuy cachun.


text: 1Paykunataqa yuyarichiytaqyá gobiernomanwan autoridadkunaman sujetakunankupaq, paykunata kasukuspayá imapas allinkuna rurayta munachunku. 2Amayá pimantapas mana allintaqa rimachunkuchu nitaq peleollapipas purichunkuchu, paykunaqa kuyakuq kaspayá llampu sonqo kasqankuta ima rurasqankupipas qawachikuchunku llapallan runakunaman. 3Ñawpaqtaqa ñoqanchikpas karqanchik mana yuyayniyoqmi hinaspa mana kasukuqmi, pantaypi kaspam mana allin munapayaykunapa hinaspa tukuy imaymana viciokunapa apasqan karqanchik. Mana allinllapi piensaspam envidiakuspa kawsarqanchik, cheqnichikuspam kikinchikpura cheqninakurqanchik. 4Aswanqa salvaqninchik Diosmi sumaq sonqo kaynintawan runakunapaq kuyakuyninta reqsichiwarqanchik. 5Payqa salvawarqanchik manam allinkuna rurasqanchikraykuchu ichaqa kuyapayawaspallanchikmi. Chuya Espiritum huchanchikmanta mayllaykuwaspanchik mosoqmanta nacechiwarqanchik hinaspam mosoq runataña rurawarqanchik. 6Salvawaqninchik Jesucristoraykum tallichkaq hina Chuya Espirituta chaninninpi Dios qowarqanchik. 7Favorecewaspallanchikmi payqa mana huchayoqta hinaña chaskiykuwanchik chaynapi confianzawan suyasqanchik wiñay kawsayta chaskinanchikpaq. 8Cheqapmi kayqa chaymi aswanraq yachachinaykita munani chaynapi Diosman iñiqkuna imapas allin ruraykunallapi kanankupaq. Kayqa mayna sumaqmi hinaspa runakunapa allinninpaqmi. 9Qamyá ichaqa karunchakuy mana valeq atipanakuykunamanta, ñawpaq abuelokunapa sutin yachaymanta hinaspa leyrayku atipanakuspa piñanakuykunamanta, chaykunaqa mana imapaq valeqmi. 10Iñiqkunata umachaspa rakinachiq runataqa iskay kimsakama anyaykuspayá qarqoruy. 11Chay runaqa pantayman urmaykuspanmi huchallikuchkan, payqa yachakuchkanmi castiganapaqña kasqanta. 12Artemasta otaq Tiquicota qanman kachamuptiyqa Nicopolis llaqtapi tupananchikpaqmi utqamunki. Chaypim para tiempopi samayta piensachkani. 13Abogado Zenastaqa Apolostawanyá yanapaykuy tukuy atisqaykiwan chaynapi viajenkupi mana imapas pisinanpaq. 14Iñiqmasinchikkunapas yachachunkuyá allinkunata ruraspa necesitaqkuna yanapaykuyta chaynapi rurasqankunawan allin ruruchkaq hina kanankupaq. 15Llapallan ñoqawan kaqkunam saludota apachimusunki. Saludaykapuwayá kuyaqninchik iñiqmasinchikkunatapas. Diosninchikyá tukuy imapi favorecesunkichik.


text: 1Imaynapichus ñawisniy yaku juturi jina kanman, jinamanta tuta p'unchay paran paranta waqanaypaj llajtay ukhupi wañuchisqa kajkunamanta. 2Imaynapichus noqajta ch'in pampapi uj ch'ujllapis kapuwanman, aylluymanta karunchakunaypaj, imaraykuchus tukuyninku khuchichakojkuna, wasanchajkunataj kanku. 3Imatapis llullakuspa nirinapajqa churasqa kanku, imaynatachus runas flechanapaj arcosmanta flechasta kacharinku, ajinata. Kay jallp'apeqa llullakuylla junt'a kashan, manataj cheqa kajqa kanchu. Paykunaqa juchamanta jucha purinku, nitaj Noqata rejsikapuwankuchu, nispa nin Tata Diosqa. 4Kawsaqesniykichejmanta qhawakuychej, amataj kikin wawqesniykichejpipis atienekuychejchu, imaraykuchus wawqepurapis ch'awkiyanakunku, kawsaqentimpurapis llullakuspa ch'atanaykukunku. 5Sapa ujpis runa masinmanta alqochakun, manataj pipis cheqanta parlajqa kanchu. Llullakuyllamanña yachaykukunku; sajrallatapuni ruwanku sayk'unankukama, nitaj chaymanta kutirikuyta atinkuchu. 6Tiyakunaykeqa kay ch'awka runaspa chawpinkupi kashan, chay jina ch'awkas kasqankuraykutaj mana rejsikapuwayta munankuchu, nispa nin Tata Diosqa. 7Chayrayku Tukuy Atiyniyoj Tata Diosqa nin: Noqaqa metalta jina paykunata unuyachispa, ch'uwachasaj. Chaymanta jawa imatañataj kay aylluywan ruwaymanri? 8Qallusninkoqa wañuchej flecha jina kanku; ch'awkiyayllata parlanku. Runa masinkuman may misk'ita parlarinku, sonqonkupitajrí pakayllamanta runaman sajrata ruwanankupaj wakichikunku. 9Manachu kay imasmanta paykunata castigaymanri? Manachu ajina nacionmanqa ruwasqanman jina qopuyman? nispa nin Tata Diosqa. 10Chantá Jeremías nerqa: Orqosrayku sonqo nanayta waqasaj, ch'in pampapi pastosraykutaj llakiy yarawita takisaj, imaraykuchus ch'inyachisqa kashan. Mana pipis chaynintaqa purinñachu, manañataj wakaspa ulisqankupis uyarikunñachu. Phawaj p'isqospis, k'ita animalespis ayqekapullarqankutaj. 11Jerusalén llajtata rumi loqhosman tukuchisaj, k'ita alqospa tiyakunanman. Judajpa llajtasninta raqaykunaman tukuchisaj, manañataj pipis chaypi tiyakuyta atenqachu. 12Pitaj yachayniyoj kanman kay imasta entiendenampajri? Pimantaj Tata Dios kay imasmanta yachayta qorqa kay imasta wajkunaman allinta sut'inchanapajri? Imaraykutaj kay jallp'anchejqa ch'inyachisqa kashan, ch'aki ch'in pampa mana pejpa purinan jinari? 13Tata Diostaj kuticherqa: Kay tukoyqa paykunata qhatirin, qorqani, chay kamachisqa leyniyta saqerparisqankurayku. Mana nisqasniyta kasuwarqankuchu nitaj leyniyta junt'arqankuchu. 14Manachayqa k'ullukuspa, sonqonkupi yuyasqankuman jinalla ruwarqanku. Baal nisqa lantista yupaycharqanku, tatasninkoj yachachisqankuman jina. 15Chayrayku Noqa Israelpa Diosnin Tukuy Atiyniyoj Tata Diosqa kayta nini: Paykunaman mikhuchisaj k'allku k'allku mikhunata, venenoyoj yakutataj paykunaman ujyachisaj. 16Paykunaj, jinataj tatasninkoj mana rejsisqanku nacionesman paykunata ch'eqerachisaj, chaypitaj espadawan paykunata qhatiykachachisaj, ni uj puchuyoj tukuchisqa kanankukama. 17Tukuy Atiyniyoj Tata Diosqa nin: Allinta qhawaychej. Wajyachimuychej, waqaspa ganakojkuna, chay warmista; chay sumajta waqajkuna jamuchunku. 18Arí, usqhayta jamuchunku noqanchejrayku llakiyta waqapunawanchejpaj; ñawisninchejmanta waqayqa mayus jina purichun. 19Sionmantapacha llakiywan qhapariykuna uyarikun: Ay, imaynatataj mana imayoj llakiypi rikhurinchej. May p'enqachisqa kashanchej. Kay jallp'anchejta saqerparinanchej tiyan, imaraykuchus wasisninchejqa raqaykunallaña kashanku. 20Warmis, uyariychej Tata Diospa nisqanta; parlasqanta allintapuni uyariychej. Ususisniykichejman waqayta yachachiychej, jinallataj warmi masisniykichejmampis. 21Wañoyqa wasisninchejman yaykuykamun, kamachina wasisninchejmampis. Callespi wawasta wañuchin plazaspitaj waynasta. 22Runaspa ayasninkoqa wanu jina pampapi wijch'usqa kanku. Imaynatachus trigoj umasnin ruthojpa qhepampi t'akakun, manataj pipis chajmanchu, ajina kanku, nispa nin Tata Diosqa. 23Tata Dios nillantaj: Yachayniyoj runaqa yachayniyoj kasqanmanta ama runaykachachunchu, nitaj atiyniyojpis atiyninmanta, nillataj qhapajpis kapuyninmanta. 24Sichus pipis runaykachayta munanman chayqa, Noqata rejsiwasqanmanta, entiendewasqanmanta ima runaykachachun. Yachachun Noqamin Tata Dios kasqayta. Noqaqa kay pachapi imatapis ruwani khuyakuywan, justiciawan, cheqa kaywantaj, imaraykuchus chaymin kusichiwan. Noqa Tata Diosmin chayta nini. 25Tata Diosqa nillantaj: Uj p'unchay jamushan, chay p'unchaypitaj aychallapi circuncidasqa tukuy kajkunata castigasaj. 26Kay ayllusta castigasaj: Egiptota, Judata, Edomta, Amonta, Moabtawan, jinallataj ch'in pampapi tukuy tiyakojkunata, pikunachus umasninkuta ruthuchikunku, chaykunatawan. Chayta ruwasaj, imaraykuchus chay nacionesqa, jinataj tukuy Israel naciompis cheqamanta sonqonkupi mana circuncidasqa kanku.


text: 1Chay tiempu chay kamachikuk Herodes Jesukristuta kreyikkunata kallarirkan sufrichiysapata. 2Chay Herodeska Juanpa wawkin Santiagota ishkay filuyuk machetiwan wañuchichirkan. 3Santiago wañushkanta yachashpankuna judiyu runakuna sukaman kushikurkansapa. Chayta kawashpa Herodeska soldadukunata kacharkansapa Pedrutapish apinankunapa. Paskua fiesta ukun Pedrutaka apichichirkan. Chay fiestapi judiyu runakuna mana levadurayuk panta mikuksapa. 4Chaypina karselpi Herodeska wichkachichishpa chunka sokta soldadukunata willarkansapa chuskumanta chuskumanta diyapi tutapi kuydanankunapa. Herodeska yuyarkan chay fiesta washan tukuy runakunapa ñawpakninkunapi Pedruta wañuchichiyta. 5Chashna Pedru wichkaduta kuydaykaptinkuna Jesukristuta kreyikkunaka Tata Diosta sukaman roygarkansapa ama wañuchinankunapa. 6Suk tutallana illarkan Herodes Pedruta chay runakunapa ñawpakninkunapi wañuchik pushananpa. Chay tuta Pedruka karselpi puñuykarkan ishkay soldadukunapa chawpinpi. Chay soldadukunapi ishkay kadenawan makinmanta watadu karkan. Chaymanta ishkay soldadukunaka karselpa punkunta kuydaykarkansapa. 7Chashna Pedru puñuykaptin Tata Diospa angelnin chay karsel ukupi rikurirkan. Chaypina diyashina tukurkan. Chay angelka Pedrutaka kostillanpi takashpa rikchachishpa willarkan: —¡Utkana atarimuy! Chashna orana kadenakuna Pedrupa makinkunamanta paskakurkan. 8Chaypina angelka willarkan: —Llachapakuyna. Ushutaykitapish churakuy. Pedru llachapakuptinna angelka willarkan: —Kapaykita churakushpa katiway. 9Chaypina Pedruka angelpa washanta katishpa mana yacharkanchu deverastachu manachu chay karselmanta llukshiykan nishpa. Yuyarkan muskuyninpishina kawakuykananta. 10Chaypina Pedruka chay angelta katishpa soldadukunapa chawpinta pasarkan. Chaymanta ishkaynin punkuta kuydak soldadukunatapish pasarkansapa. Chaymanta chay karselpa fierrumanta ruradu punkunpi chayarkansapa. Chay punkuka kikinllamanta kicharinakurkan. Chashna kicharinakuptin llukshirkansapa. Chaypina suk kallita purishkankunawasha angelka Pedrutaka sapallanta sakirkan. 11Chaypira Pedruka allita entiendishpa mana puñushpa muskukuykananta rimarkan: —Kunanka allita yachani Tata Dios angelninta kachamushka kishpichichiwananpa. Payka shamushka Herodesmanta tukuy chay chikniwak judiyu runakunamanta kishpichichiwak. 12Chayta entiendishpa Juan Markospa maman Mariyapa wasinman rirkan. Chay wasipi aypa runakuna tantanakushkasapa Tata Diosta sukaman royganankunapa ama Pedruta wañuchinankunapa. 13Pedru chay wasipi chayashpa punkumanta kayakurkan. Suk shipash Roda rirkan kawak pimi punkumanta kayakuykan nishpa. 14Chaypina rimananllamanta Pedruta riksishpa sukaman kushikuyninwan mana nima punkuta kicharishpa ukuman kallparkan. Rirkan avisakuk Pedru punkupi kananta. 15Chay wasi ukupi kak runakuna mana kreyishpankuna willarkansapa: —¡Dementami kanki! Chaypina payka willarkansapa deveras chaypi Pedru kananta. Chay runakunaka mana nima kreyishpa willarkansapa: —Manami paychu. Paypa almanmi. 16Chaykamanka Pedruka punkumanta sukaman kayakuykarkan. Sukaman kayakuptin paykunaka punkuta kicharishpa Pedruta kawashpa sukaman almirarkansapa. 17Pedru makinwan señasta rurashpa upallayachirkansapa. Chaypina parlachirkansapa imashnami Tata Dios karselmanta surkushka nishpa. Chaymanta willarkansapa: —Tukuy willashkaynita Santiagota Jesukristuta kreyikmasinchikunatapish parlachiychi. Chashna willashpankuna chikan wasiman rirkan. 18Chaymanta pakariptin chay Pedruta kuydak soldadukuna manchakuywan turbachinakurkansapa. Mana yacharkansapachu imashnami Pedru llukshishka nishpa. 19Chaypina Herodeska willarkansapa maskanankunapa. Manana tariyta atipaptinkuna Herodeska wañuchichirkansapa chay kuydakuk soldadukunata Pedruta mana allita kuydashkankunarayku. Chayta rurashkanwasha Judea partimanta llukshishpa rirkan Sesarea llaktapi kawsak. 20Chay tiempu chay kamachikuk Herodes Tiro llaktapi Sidon llaktapi kawsak runakunawan piñakurkan. Chay ishkay llaktakunapi kawsak runakuna Herodespa llaktanpi mikunankunata rantiksapa. Paykunawan piñakushpa Herodeska manana munarkannachu ni pi paykunata mikunakunata rantichinankunapa. Chayrayku paykunaka munarkansapa Herodesta perdonta mañayta. Chay ishkay llaktakunapi kawsakkuna Herodespa yanapaknin Blastota roygarkansapa Herodeswan perdonachinankunapa. Chashna roygaptinkuna Blastoka almitirkansapa Herodeswan perdonachiysapata. 21Chaypina Herodeska almitirkan churashkan diyapi chay runakuna rinankunapa paywan parlak. Chay churashkan diyaka Herodeska sukaman allimata mudakushpa chay allima tiyarinanpi tiyarirkan. Chaypina chay runakunata sukaman allimata rimakushpa uyarichirkansapa. 22Chay runakunaka Herodesta kushichinayashpankuna sukaman sinchita rimashpa willarkansapa: —Kay parlachiwakninchikuna runaka manami runamasinchikunachu. Payka suk diosmi. 23Chashna chay runakuna willaptinkuna Herodeska sukaman kushikurkan. Mana nima Tata Diosta yuyashpa munarkan chay runakuna iden diostashina payta kuyanankunapa. Chayrayku chay oraslla Tata Diospa angelnin Herodestaka unkuchirkan. Kurukuna mikuptin payka wañurkan. 24Chay tiempu Jesukristuta kreyik runakuna Tata Diospa rimananta tukuy maypi yachachikurkansapa. Chayrayku ashwan aypa runakuna Jesusta kreyirkansapa. 25Chaymanta Bernabeka Saulowan Jerusalenpi ansianukunata chay apanankuna kullkita kushkankunawasha Juan Markosta pushashpa Antiokiyaman kutirkansapa.


text:
Inti wayllay
Inti wallay icha Photosinthesis (Kastilla simipi: fotosíntesis, grigu simimanta: Φwtoσύvθeσις) nisqaqa yurakunap raphi q'umirwan intip achkiyninpi chimlasayta huk mana kawsaq imayaykunatapas yurap kawsa imayayninman t'ikraykuyninmi.
Yurakunap raphinkunapi kawsaykuqkunapiqa kawsaykuq inti wayllaq (khloroplastu) nisqakunam. Chay raphi q'umirniyuq (khlorophila nisqayuq) inti wayllaqkunawan inti wayllayta ruraspa yaku iñuwakunata ch'iqtanku, muksichaqta kachaykuspa. Chimlasayta wayra pachamanta hurquykuspa kikinpa imayayninta ruraykuspa hinatapas wiñaspa uwas misk'itam ruraykunku. Yurap kachaykusqan muksichaqtam ñuqanchik runakunataq kawsananchikpaq mat'ipayanchik. Mana yurakuna kaptin, manam wayra pachapi muksichaq kanmanchu. Chayraykum ancha-anchatam kawsaq pachapi yurakunatam, sach'a-sach'akunatam mat'ipayanchik. Tukuy uywakuna, runakunapas muksichaq wapsita hurquykuspa chimlasayta qarquykuspa samanku, hinallataqmi yurakunapas mana inti wayllachkaspan. Mana inti achkichkaptinqa, yura manam inti wayllayta atinchu.
Kay hinam inti wayllaypa ruranakuy paqtachanin:
-
6 CO2 + 12 H2O + achkiy → C6H12O6 + 6 O2 + 6 H2O
-
chimlasay + yaku + achkiy → uwas misk'i + muksichaq + yaku
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Inti wayllay.


text: 1Tata Diosqa Jeremiasman parlarqa, Judapi Sedequías chunka watastaña kamachishajtin, chaytaj karqa rey Nabucodonosor chunka pusajniyoj watastaña kamachishajtin. 2Chaypacha Babiloniamanta reypa soldadosnin Jerusalenta atipaspa yaykuykunankupaj muyuykusqanku, profeta Jeremiastaj preso kasharqa reypa kamachinan wasej patiompi. 3Rey Sedequías paytaqa wisq'aykuchisqa, Jeremías kay jinata parlasqanrayku: Tata Diosqa nin: Babiloniamanta reyqa kay llajtata jap'ikaponqa. 4Rey Sedequiaspis caldeosmanta mana llusp'enqachu, manachayqa Babiloniamanta reypa makisninman urmanqa, paypa ñawpaqempitaj rikhurenqa. 5Nabucodonosortaj Sedequiasta Babiloniaman apachenqa, chaypitaj Sedequiasqa qhepakonqa paymanta Noqa yuyarikunaykama. Sichus qankuna caldeoswan maqanakoj churakunkichej chayqa, mana allinchu risonqachej, nispa nin Tata Diosqa. 6Jinapi Jeremiasqa nerqa: Tata Diosqa parlawaspa, niwarqa: 7Uyariway, Salum tioykej churin Hanameel kay jinata parlapayasoj jamonqa: Anatotpi chay jallp'ayta rantikapuway, imaraykuchus qanmin aswan qaylla aylluy kanki, nispa. 8Chantá Tata Dios niwasqanman jina chay tioypa churin Hanameel carcelpa pationman jamuwarqa, niwarqataj: Rantikuway Benjamín suyupi kaj Anatot llajtapi jallp'ayta. Qanllamin rantiyta atinki aswan qaylla aylluy kasqaykirayku; chayrayku rantikapuway ari, nispa. Chay tukuy imaswan yacharqani chayqa Tata Diosmanta kasqanta. 9Chantá tioypa churin Hanameelmanta, Anatotpi kashan, chay jallp'ata ranterqani; chunka qanchisniyoj phisus qolqeta jaywarqani, parlasqaykuman jina. 10Chay tratotataj ruwarqayku papelpi qhelqaspa, sellasqatataj, testigospa sutisninkutawan qhelqaykuspa. 11Chaymanta jap'erqani chay trato ruwasqa iskaynin papelesta, ujnenqa sellasqa tratoyoj, imaynapichus rantisqa kasqanta, chay ujnintaj jinalla. 12Chay papelesta Neriaspa churin Maasiaspa allchhin Barucman jaywarqani tioypa churin Hanameelpa ñawpaqempi, jinataj testigos jina sutinkuta qhelqaykusqanku, chay ñawpaqenkupi, chantá chay patiopi tiyasqa kasharqanku, chay judiospa ñawpaqenkupi ima. 13Jinapi paykunaj uyarinankuta Barucman nerqani: 14Tukuy Atiyniyoj Tata Diosqa Israelpa Diosnin kay jinata nin: Oqhariy chay iskaynin trato papelesta, chay sellasqa kajta, jinataj chay mana sellasqa kajtapis. Chantá t'urumanta ruwasqa p'uñitumantaj jallch'aykuy, chaypi unayta kakunampaj. 15Israelpa Diosnin Tukuy Atiyniyoj Tata Diosqa nin: Kay naciompi rantillanqankupuni wasista, jallp'asta, uva huertastapis, nispa. 16Neriaspa churin Barucman chay rantisqaymanta papelesta jaywaytawankama, kay jinata Tata Diosmanta mañakorqani: 17Qan, Tata Dios, chay jatun atiyniykiwan cielota, kay pachatapis ruwarqanki; Qampajqa mana imapis mana atikojqa kanchu. 18Qanmin khuyakuyniykita rikuchinki waranqa waranqa miraykunaman, jinapis runasta castiganki tatasninkoj juchasninkurayku. May jatun atiyniyoj Dios, sutiykeqa Tukuy Atiyniyoj Tata Diosmin. 19Imatachus ruwanaykita wakichisqaykeqa, chay ruwasqasniykipis may jatun. Qan rikunki runaspa tukuy ruwasqasninkuta, chay ruwasqasninkuman jinataj Qan qopunki. 20Qanmin milagrosta, t'ukuna señalestapis, Egiptopi ruwarqanki, kunampis chay jinata ruwashallankirajpuni Israelpi, waj runaspa chawpinkupipis, jinamantataj sutiykeqa may uyarisqa kashan, imaynachus kunan jina. 21Qanqa may jatun atiyniykiwan Egiptomanta Israel aylluykita orqhomorqanki, t'ukuna señalesta ruwaspa, t'ukuna ruwasqasniykiwan tukuyninkuta manchariykuchispa ima. 22Israel aylluykiman qorqanki kay jallp'ata, lechewan misk'iwan yaku jina puririshan, chayta, imaraykuchus ñawpa tatasninkuman chayta qonaykita nerqanki, chayrayku. 23Chay qosqayki jallp'aman yaykuspa, dueñochakorqanku. Chaywampis mana kasusorqankuchu, chay leyta qosqasniykita mana junt'arqankuchu, nitaj ruwarqankuchu imatachus paykunata kamacherqanki, chayta. Chayraykumin kay tukuy ñak'ariykunataqa paykunaman apachimorqanki. 24Kunan caldeosqa jallp'a moqosta oqharinkuña llajtaman yaykuykamunankupaj. Jinataj chay wañuchinaku maqanaku, yarqhay, wañuchej onqoy ima kasqanrayku kay llajtaqa makinkuman urmaykonqa. Tata Dios, rikunki chay nisqasniykeqa imaynatachus junt'akushasqanta. 25Chaywampis, Tukuyta Kamachej Tata Dios, Qanqa kamachiwarqanki uj jallp'ata qolqewan rantikunayta, chay rantikusqaymantataj testigosta churanayta kay llajta caldeospa makinkuman urmanampuni kashajtimpis, nispa nerqa Jeremiasqa. 26Chaypacha Tata Diosqa Jeremiasman parlaspa, nerqa: 27Noqa Tata Diosmin tukuy kawsajkunajpa Diosninku kani. Noqapajqa mana imapis mana atikojqa kanchu. 28Chayrayku Noqa niyki: Babiloniaj reynin Nabucodonosorman, caldeosmampis kay llajtata jaywaykapusaj, jap'ikapunankupaj. 29Chay caldeosqa kay llajtaman yaykuykamuspa, ninawan jap'iykuchenqanku. Maypichus israelitasqa Baalman inciensosta q'oshñichej kanku, jinataj vinota jaywaj kanku mana rejsisqa dioskunaman Noqata phiñachinawankupaj, chay wasistapis ruphaykuchillanqankutaj. 30Qallariymantapacha Israel aylloqa, chantá Judá ayllupis ñawpaqeypi sajrallatapuni ruwarqanku ñawpajmantapacha. Israelitasqa phiñachillawajpuni kanku paykunaj ruwasqanku lantista yupaychaspa, nispa nin Tata Diosqa. 31Kay llajtaqa ruwakusqanmantapacha kunan p'unchaykama k'arajta phiñachillawampuni. Chayraykumin kay llajtata ñawpaqeymanta chinkarparichisaj. 32Tukuy sajra ruwasqasninkuwan phiñachiwasqankurayku, Israel aylluta, Judá ayllutapis, jinallataj reyesninkuta, sacerdotesninkuta, profetasninkuta, Judapi, Jerusalenpiwan chay tukuy tiyakojkunatapis chinkarparichisaj. 33Paykunaqa wasanchakuwarqanku, manataj qhawawayta munarqankuchu. Paykunata kutin kutinta yachacherqani chaypis, mana kasuwarqankuchu, nitaj castigasqaywan wanayta munarqankuchu. 34Astawanqa sutiywan sutichasqa kashan, chay Temployta ch'ichicharqanku chay millay lantisninkuta chaypi sayachispa. 35Jinallataj Ben-hinom Vallepi Baalman altaresta ruwarqanku, chaypi churisninkuta ususisninkuta ima uywa wañuchisqata jina Molocman q'olachinankupaj. Noqatajrí ni jayk'aj chayta kamacherqanichu, ni yuyallarqanipischu chay millay imasta ruwanankutaqa, ajinamanta Judata juchallichispa. 36Qankuna kay llajtamanta ninkichej: Wañuchinaku maqanaku, yarqhay, wañuchej onqoy ima kasqanrayku, kay llajtaqa Babiloniamanta reypa makinman urmanqa, nispa. Israelpa Diosnin Tata Diostajrí nin: 37Tantaykusaj kay llajtayojkunata tukuynej jallp'asmanta, maykunamantachus may sinch'i phiñakuyniypi paykunata ch'eqeracherqani, chay nacionesmanta. Chantá paykunata kay cheqaman kutirichimusaj kaypi tiyarikunankupaj, mana imamanta manchachikuspa. 38Paykunaqa aylluy kanqanku, Noqataj Diosninku kasaj. 39Chantá ruwasaj uj sonqolla, uj yuyayniyojllataj kanankuta Noqata wiñaypaj manchachikunawankupaj, chaytaj allin kanqa paykunapaj, wawasninkupajpis. 40Paykunawan uj tratota wiñaypaj ruwasaj: Manaña jayk'ajpis paykunapaj allin kajta ruwayta saqesajchu, jinataj paykunaman yachachisaj Noqata manchachikunawankuta, ama Noqamanta karunchakunawankupaj. 41Paykunapaj allin kajta ruwaspa, kusikusaj. Chantá tukuy sonqo, tukuy alma paykunata kay jallp'api sinch'ita sayachisaj, nispa nin Tata Diosqa. 42Tata Dios nillarqataj: Imaynatachus kay llajtaman jatun ñak'ariyta apachimorqani, ajinallatataj tukuy allin kajtapis apachimusaj, qonayta nisqayman jina. 43Qankuna ninkichej: Kay jallp'aqa mana runasniyoj, mana uywasniyojtaj ch'in qhepakun, caldeospa makinkuman jaywaykusqa kasqanrayku, nispa. Chaywampis kay naciompi watejmanta runas jallp'ata rantikullanqankupuni. 44Chaypacha jallp'asta qolqewan rantikuspa, chay trato papelesman sutisninkuta qhelqaykuspataj, sellasqata testigospa ñawpaqenkupi ruwanqanku. Chay tukoyqa Benjamín suyupi ruwakonqa, Jerusalenpa qayllasnimpitaj, jinataj Judajpa llajtasnimpipis, orqospi kaj, chay llajtaspipis, jinataj pampaspi kaj chay llajtaspipis, jinataj Néguev cheqapi llajtaspipis, imaraykuchus Noqa ñawpa tiempopi allimpi kawsasqankuman paykunata kutichisaj. Noqa Tata Dios chayta nini.


text:
T'uqyaq urqu
T'uqyaq (kastilla simipi: Reventador) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi huk nina urqum, Napu markapi, Chaku kitipi, Gonzalo Días de Pineda kitillipi, Sukumpiyu markapipas, Lumpaki kitipi, Lumpaki kitillipi, Kayampi Kuka kawsaykuska amachasqa allpapi. Pikchunqa mama quchamanta 3.485 mitrum aswan hanaq.
Rikchakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kitu llaqta 3 ñiqin ayamarq'a killapi 2002 watapi
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- www.viajandox.com (kastilla simi)
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: T'uqyaq urqu.


text: 1Diospa nunan Jesusninchicpa jucnin puydï caćhan ya'a Pablom anman isquirbiycamuc. Paymi caćhamäla aclaśhancunäta payman chalapacachinäpä, jinaman allin cawsayta wayuycachï willacuyta yaćhaycachinäpäpis. Cay rasuncämari wiñay cawsayta alcaycachin manalä imapis captin Dios limalicuśhanmannuy. Pay'a manamá articunchu. 3Chalapacuna captïmá, Salbacü Diosninchic unanchaśhan timpućhu “Caymi lulanayqui” nil allin willacuyta camalaycachinäpä caćhamäla. 4Chaymari sumä chalapacü-masí Tito walaśhní canan isquirbimuc. Quiquin Tayta Diosninchicwan Duyñunchic Salbacü Jesuspa llaquipayninpïta jawca cawsay amćhu caycuchun. 5Chay Creta malcaćhu caćhaycamulac allichaypä cäcunäta cäninman-cama ćhulalpunayquipämi, chaynütac nishämannuy chalapacücunäpä puydï caminaycünincunactapis malcan-malcan ćhulaycunayquipämi. 6Cay caminaycüca canman: imapi mayanpis mana jamuyaycunallanpis cämi, juc walmiyüllam, chulincunapis chalapacü-camam, jinaman munaśhanćhu pulicüpä nï pasaypi cullu-camapä uchuyllactapis licaycälinmanchu. 7Cay caminaycüca Tayta Diosninchicpa lulaynincunacta licaycüca calmi allin tincüninman cawsaycunman mana mayanpis jamuyänanpä: mana nunatucüśhalla, imallapïpis mana piñacullal, mana shincacullal, pilyallacta mana ashiyal, nïtac juyucunallawan gänaypi mana wañupacuyalcalpis. 8Aśhwanpam canman: wasinćhu jamaycachï, allincällapi wañupacü, allin cäninman tantiaycü, allin tincüllanman lulaycü, Tayta Diosllanchicpä cawsaycü, quiquinta sujitacüpis. 9Chaynütac yaćhachishan chalapacuna willacuyta śhun'unman ćhulaycü canman, juccunactapis yaćhaycachinanpä, chaynütac cuntracücunäwanpis sumä tincunanpä. 10Rasunpa, achcamá pasaypi cullucuna yan'al articunawan ingañacücuna cayalcan. Mastá chay Israel caśhta aychanchicćhu siñalachicuypi wañuyäcunämi. 11Chaycunap shiminta quillpänanchicmi, mana yaćhachinacunacta wasintin-wasintin nunacunäta yaćhayalcächiptin'a. Caytapis illayta juluyninwanlämi lulapäcunpis. 12Caycunapi quiquin Creta malcapi willacüninpis malca-masincunapïta nila: “Creta nunacuna casquish-camam, chucaru uywacunanümi, micuyllapi wañupacuyalcä illacunam” nil. 13Cay nishanca rasunpam. Chaymi chay yan'al yaćhachicücunäta sumäta anyanayqui, chalapacuyninćhu allin cananpä chaynütac allincäta ipanchä Israelcuna yan'al apaycaćhaśhan cuintuncunacta camachicuynincunacta mana cäsuculcänanpä. 15Ñatac allin śhun'uyu allin pinsayniyücäpá imapis allinmi. Pasaypi śhun'uyu mana chalapacücunäpäñatacmi ichá imapis mana allinlla, aśhta pinsayninpis, pasaypi anla śhun'uyüllañam cayan. 16“Diosllawanmi cayá” nipäcuptinpis, lulaynincunañatacmi ichá mana tincunchu. Chay pasaypi cullu-cama, ćhïnisha-cama, allincäta uchuyllactapis mana lulaycuyta atipä-camam.


text: 1Aodpa wañukapusqanmantataq wakmanta Israel runakunaqa manapuni Señor Diospa munayninman hinachu ruwarqanku. 2Chaymi Señor Diosqa Israel runakunata hap'iykuchirqan Canaán runakunaq reynin Jabinman, paymi Hazor llaqtata kamachirqan, soldadonkunaq umallintaq karqan Haroset-goimpi tiyaq Sísara. 3Jabinqa isqon pachak fierro carretakunayoqmi karqan, chaymi Israel runakunata iskay chunka wata sinchita muchuchirqan. Hinan Israel runakunaqa Señor Diosta waqyakurqanku yanapaykunanpaq. 4Chay p'unchaykunapin Lapidotpa warmin profetisa Deboraqa Israel runakunaq uma qollanan karqan. 5Sapa p'unchaymi Deboraqa Efraín orqo-orqo Ramawan Betelwan tupay palmera mallki chakipi tiyarqan, chaypin payman hamuq Israel runakunata juzgarqan. Chayraykun chay mallkita sutichaqku “Deboraq Palmeran” nispa. 6Chaymantan Deboraqa Neftalí hallp'api Cedespi tiyaq Abinoampa churin Baracta waqyachispa nirqan: –Israelpa Diosnin Señormi kamachishasunki: Tabor orqoman rispa, Neftalí ayllumanta Zabulón ayllumantawan chunka waranqa runakunata huñumuy. 7Ñoqataq pusamusaq rey Jabinpa soldadonkunaq umallin Sisarata soldadonkunantinta carretankunantinta Cisón mayupi qankunawan maqanakunanpaq, chaypin qankunawan paykunata atipachisaq, nispa. 8Hinan Baracqa kutichirqan: –Qan ñoqawan riqtiykiqa risaqmi, mana riqtiykiqa, manan riymanchu, nispa. 9Deborataq nirqan: –Risaqmi qanwan, ichaqa Señor Diosmi huk warmiwan Sisarata wañuchinqa, chayrayku kay awqa-tinkuyman risqaykiqa manan qanpa sutiykipi atipasqachu kanqa, nispa. Hinaspan Deboraqa Cedesman Baracpiwan rirqanku. 10Chaypitaqmi Baracqa huñuykurqan Zabulón aylluta Neftalí ayllutawan. Chaymi chunka waranqa runakuna paywan rirqanku, Deborapas riysillarqantaq. 11Moisespa suegron Hobabpa miraynin Cen runakunamanta t'aqakapuspan Heberqa tiyapusqa Cedes qaylla Zaanaimpi encina mallki chakipi. 12Sisaramantaq willarqanku Abinoampa churin Baracqa Tabor orqopiña kasqanta, 13chaymi isqon pachak fierro carretankunantin soldadonkunantin ima puririmurqanku Haroset-goimmanta Cisón mayukama. 14Hinan Deboraqa Baracta nirqan: –¡Rillayña! Kunan p'unchaymi Señor Diosqa Sisarata qanman hap'iykachisunki. ¡Señor Diosmi soldadoykikunaq ñawpaqenta rishan! nispa. Chaymi Baracqa Tabor orqomanta uraykurqan chunka waranqa soldadokunantin. 15Paykuna phawaykuqtinkutaq, Señor Diosqa q'aqcharqan Sisarata, soldadonkunata, carretakunapi phawaqkunatawan. Chaymi Sisaraqa carretanmanta uraykuspa chakillapiña ayqekurqan. 16Baractaq qatiykachaykurqan soldadokunata carretapi phawaqkunatawan Haroset-goimkamaraq, chay p'unchaymi Sisaraq soldadonkunamanta mana ch'ulla runallapas kawsarqanchu. 17Sisarataq ayqekurqan Cen runa Heberpa warmin Jaelpa karpankama, Hazor llaqta rey Jabinwan Heberwan sumaqpi kawsashasqankurayku. 18Jaeltaq Sisaraman taripaspa nirqan: –Pasaykamuy wiraqocha ama manchakuspa, nispa. Hinan Sisaraqa karpanman haykuykurqan, chaypitaq Jaelqa qatanawan Sisarata qataykurqan. 19Sisarataq nirqan: –Ama hinachu kay, ch'akishawanmi, unuchaykita qoykuway, nispa. Paytaq leche waqaychana qara p'uyñuta kicharqospa qoykurqan lecheta ukyaykunanpaq, chaymantataq kaqta qataykapurqan. 20Sisaraqa nillarqantaq: –Karpayki punkullapi tiyay. Pipas hamuspa: ¿Pin chaypi kashan? niqtinqa: Manan pipas kanchu, ninki, nispa. 21Sinchi sayk'usqa kaspataq Sisaraqa misk'ita puñurqapurqan, hinan Jaelqa k'ullumanta q'asunata karpa chutana takarputawan hoqarispa, sumaqllata Sisaraman asuykurqan. Hinaspan takarpuwan uma ch'ipunmanta pampaman sat'irqorqan. Chay hinapin Sisaraqa wañupurqan. 22Sisarata qatipamuspa Barac chayarqamuqtinmi, Jaelqa taripaspa payta nirqan: –Hamuy, maskhasqayki runaqa kaypin kashan, nispa. Karpaman haykuspataq Sisarataqa chutarayashaqta tarirqan, uma ch'ipunmanta takarpuwan sat'irqospa wañuchisqata. 23Ahinapin Señor Diosqa chay p'unchay Israel runakunawan Canaán rey Jabinta atipachirqan. 24Chaymantapachan Israel runakunaqa rey Jabinta aswan-aswanta qhawaykurqanku pasaqta tukunankukama.


text: 1Chay p'unchawkunapin discipulonkunaqa Jesusman ashuyuspa, khaynata tapuranku: —¿Pitaq Diospa sumaq gobiernasqanpiri más importante runari kanqa? nispanku. 2Chaymi Jesusqa huk warmachata waqyaspa discipulonkunapa chawpinpi sayaykachiran. 3Hinaspan discipulonkunata niran: —Cheqaqtapunin niykichis, pipas kay wawa hina humilde kaspan, Diospa gobiernasqan sumaq glorianmanqa haykuyta atinqa. 4Chaymi pipas kay wawa hina humilde sonqoyoq kaspa, Diospa gobiernasqan sumaq glorianpiqa aswan más importante runa kanqa. 5Saynallataqmi pipas noqapa sutiypi kay wawata chashkiqqa, noqatapas chashkiwashanmi, nispa. 6Jesusqa nillarantaqmi: —Noqapi chayllaraq creeq runakunata, pipas huchaman urmachinqa chayqa, ancha castigasqan kanqa. Chayraykun chay runapaqqa aswan allin kanman, huk hatun molino rumita kunkanman wataruspa, lamar qochaman wikch'uyamuy. 7Chaymi niykichis, kay pachapiqa kanqapunin runamasinta huchaman urmachiq runakunaqa. Ichaqa ¡ay, imaynaraq kanqa runamasinta huchaman urmachiq runakunaqa! 8Saynaqa sichus makiykipas otaq chakiykipas huchaman urmachisunki chayqa, aswanyá kuchuspa karuman wikapay. Aswan allinmi kanman huknin makillayoq otaq huknin chakillayoq, wiñay kawsayman haykunaykipaqqa, aswan ishkaynin makintin otaq ishkaynin chakintin, wiñaypaq nina rawraq infiernoman wikch'uyusqa kanaykimantaqa. 9Hinallataq sichus ñawiyki huchaman urmachisunki chayqa, aswanyá orqospa karuman wikapay. Aswan allinmi kanman huknin ñawillayoq, wiñay kawsayman haykunaykipaqqa, aswan ishkaynin ñawintin nina rawraq infiernoman wikch'uyusqa kanaykimantaqa. 10Saynaqa noqapi creeq humilde runakunataqa, amayá ni mayqentapas despreciankichishchu. Ichaqa noqapi creeq humilde runakunataqa, hanaq pachapi Diospa angelninkunan waqaychan. 11Noqa Diosmanta Hamuq Runaqa, huchankupi chinkasqa runakunata salvaqmi hamurani, nispa. 12Jesusqa nillarantaqmi khaynata: —¿Ima niwaqchistaq qankunarí? Sichus mayqenniykichispapas pachaq ovejaykichismanta huknin chinkaruqtin, ¿manachu esqon chunka esqonniyoq ovejaykichiskunata saqeruspa, chay chinkaq ovejata mashkaq riwaqchis tarimunaykichiskama? 13Cheqaqtapunin niykichis, qankunaqa chay esqon chunka esqonniyoq ovejaykichismantapas, aswan mastaraqmi kusikunkichis chay chinkasqa ovejaykichis tarimusqaykichiswanqa. 14Saynallataqmi, Dios Taytaykichispas mana munanchu, noqapi chayllaraq creeqkunamanta ni ch'ullallapas huchaman urmaspa, wiñaypaq chinkasqa kanantaqa, nispa. 15Jesusqa nillarantaqmi: —Diospi creeqmasiyki qanpa contraykipi imatapas mana allintachu ruwanqa chayqa, paywanyá sapallanpi parlaspa q'aqchay, chaykuna ruwasqanmanta cuentata qokunanpaq. Sichus chay nisqaykiman hina kasukunqa chayqa, Dioswanmi allinpiña kawsanqa. 16Mana kasukunqachu chayqa, huk testigota otaq ishkay testigokunata pusayukuspayki riy, contraykipi ruwasqanmanta paywan parlamunaykipaq, saynapi chay ishkay otaq kinsa testigokunapa ñawpaqninpi rimapayasqayki, yachasqa kananpaq. 17Hinallataq chay testigokunapa ñawpaqninpipas mana uyarisunkichu chayqa, iglesiaman rispayki willamuy llapallan creyentekuna yachanankupaq. Sichus iglesiapi huñunakuqkunatapas mana kasukunqachu chayqa, Diospi mana creeq huchasapa runata hinaña rikuychis, imaynan Roma llaqtapaq impuesto cobraq runakunapas huchasapa runakuna kashanku chay hinata. 18Cheqaqtapunin niykichis, kay pachapi imapas watasqaykiqa, hanaq pachapipas watasqallataqmi kanqa. Hinallataq kay pachapi imapas pashkasqaykiqa, hanaq pachapipas pashkasqallataqmi kanqa. 19Hinallataqmi qankunataqa huktawan niykichis, sichus ishkayllapas kay pachapi huk acuerdoman haykuspa, Dios Taytaymanta imatapas mañakunkichis chayqa, payqa qosunkichismi chay mañakusqaykichistaqa. 20Chayraykun niykichis, sichus ishkayllapas otaq kinsallapas noqapa sutiypi huñunakunqaku chayqa, paykunapa chawpinpin noqaqa kashani, nispa. 21Chaymi Pedroqa Jesusman ashuyuspa tapuran: —Señorlláy, ¿Diospi creeqmasiy noqapa contraypi ima mana allintapas ruwaspa huchallikuqtinri, hayk'a kutikamataq perdonaymanrí? ¿Qanchis kutikamachú? nispa. 22Hinaqtinmi Jesusqa contestaran: —Manan qanchis kutillatachu Diospi creeqmasiykitaqa perdonanayki, aswanqa qanchis chunkata qanchis kutikaman, nispa. 23Jesusqa nillarantaqmi: —Runakunata Dios gobiernayta qallarisqanqa rikch'akun huk reymanmi. Chay reymi llank'apakuqnin runakunata waqyachimuspa cuentata mañaran. 24Chaymi cuentata mañayta qallarishaqtin, payman pusamuranku ashka-ashka millonninpi qolqe debeq serviqnin runata. 25Ichaqa chay serviqnin runapaqa manan qolqen karanchu chay reyman pagapunanpaqqa. Chaymi chay reyqa wakin serviqnin runakunata khaynata kamachiran: “Chay debewaqniy runata, warmintinta, wawakunantinta, hinallataq tukuy ima kaqninkunatawan vendemuychis”, nispa. Saynataqa kamachiran, chay debesqan pagasqa kananpaqmi. 26Hinaqtinmi chay serviqnin runaqa reypa ñawpaqninpi qonqoriyukuspa, khaynata ruegakuran: “Señorlláy, ama hina kaychu, huk tiempochatawan suyayukuway; debesqaytaqa llapachallantan pagapusqayki”, nispa. 27Saynata ruegakuqtinmi, reyqa chay serviqnin runata khuyapayaspa niran: “Ripuy hawkalla. Perdonaykin llapallan debewasqaykitaqa”, nispa. 28Hinaqtinmi chay serviqnin runaqa, reypa ladonmanta lloqsiruspa, pachaq qolqella debeqnin serviqmasin runawan tuparuran. Hinaspan payqa chay chikachallan qolqe debeqnin runata, kunkanmanta hap'ispa, niran: “¡Debewasqaykita kunachallan pagapuway!” nispa. 29Chaymi chay pachaq qolqe debeq runaqa, debesqan runapa ñawpaqninpi qonqoriyukuspa, ruegakuran khaynata: “Ama hina kaychu, huk tiempochatawan suyayukuway. Noqaqa llapachallan debesqaytan pagapusqayki”, nispa. 30Ichaqa chay runañataqmi, debeqnin runapa ruegakusqantapas mana khuyapayaranchu. Hinaspan chay debeqnin runata aswan carcelman churachimuran, llapallan debesqanta pagayta tukunankama. 31Chaymi sayna ruwasqanta rikuspanku, serviqmasin runakunaqa, sonqonkupi anchata renegaranku. Hinaspan paykunaqa reyman rispanku, chaykuna ruwasqanmanta willamuranku. 32Hinaqtinmi reyqa chay ashka-ashka millonninpi debeqnin runata waqyachimuspa, khaynata niran: “¡Yaw mana khuyapayana yana alma runa! Llapallan debewasqaykitan noqaqa perdonarayki ruegakuwasqaykirayku. 33Chayri, ¿manachu qanpas noqa hina perdonaykuwaq karan, chay debesuqniyki runamasiykita?” nispa. 34Chaymi reyqa anchata phiñakuran chay runapaq. Hinaspan castiganankupaq apachiran, llapallan debesqanta pagayta tukunankama. 35Chaykunata nispanmi, Jesusqa niran: —Saynallatataqmi hanaq pachapi Dios Taytaypas qankunawanqa ruwanqa, sichus qankuna runamasiykichista mana tukuy sonqoykichiswanchu perdonankichis chayqa, nispa.


text: 1Suk diya chawpi diya washan Tata Dioswan parlanankuna oras kaptin Pedruka Juanwan Tata Diospa wasinman rirkansapa. 2Chaypi suk mana puriy atipak runa karkan. Chay runaka wakllidu chakiyuk nasirkan. Tukuy diya familyankuna paytaka pushaksapa chay wasi punkunpi tiyachik tukuy yaykuk runakunata kullkita mañananpa. Chay punkupa shutin karkan Allima Punku. 3Chay runaka Pedruwan Juanta kawashpa chay punkuta yaykuykaptinkuna kullkita mañarkansapa. 4Chashna mañaptinkuna paykunaka kawarkansapa. Chaypina Pedruka willarkan: —Kawawaysapa. 5Chashna willaptin chay runaka kushikushpa chaparkan kullkita kunkasapa nishpa. 6Chashna chapaptin Pedruka willarkan: —Manami nima kullki nima kuri tiyawanchu. Tata Dios yanapawaptin yanapayki. Nasaret llaktamanta Jesukristupa shutinpi willayki: ¡Atarimushpa puriy! 7Chashna willashpa Pedruka alli ladu makinmanta apishpa atarichirkan. Chashna atarichiptin chay runapa chakinkuna rasllana sinchiyarkan. 8Chaypina payka shayarimushpa kallarirkan kuskata puriyta. Chashna sanuyashpana Pedruwan Juanwan tantalla Tata Diospa wasinpi yaykurkansapa. Kushikuyninwan brinkaypi brinkaypi purishpa Tata Diosta kuyashpa alabarkan. 9Chashna brinkaypi purishpa Tata Diosta alabaptin tukuy runakuna kawarkansapa. 10Kawashpankuna manchakushpankuna almirarkansapa. Allita riksirkansapa chay Allima Punkupi kullki mañakuk runa kananta. 11Chaypina chay sanuyadu runaka Pedrumanta Juanmanta mana kacharikunayarkannachu. Tata Diospa wasinpi suk alarpi karkansapa. Chay alarpa shutin karkan Salomonpa Alarnin. Chaypi kaptinkuna tukuy Tata Diospa wasinpi tiyak runakuna sukaman almirashpankuna kallparkansapa chay sanuyadu runata kawak. 12Chaypina Pedruka paykunata willarkansapa: —Judiyumasinikuna ¿imapatí almirashpa yuyankichi kikinikunallamanta kay runata sanuyachishkaynikunata? Manami kikinikunallamantachu kay runataka sanuyachishkanisapa. Mana ni Tata Diosta kuyashkaynikunaraykuchu sanuyachishkanisapa. 13Chay ñawpa Abrahampa Isakpa Jakobopa awilunchikunapa Tata Diosninkuna wambran Jesusta sukaman kuyashpa willarkan tukuy layapi kamachikuk kananpa. Chashna kamachikuk kashpa ñukaykunata yanapawashkasapa kay runata sanuyachiyta. Kankuna chay Jesustaka romano awtoridarkunaman pusharkankichi. Chaypina chay awtoridar Pilato kacharinayaptinpish mana munarkankichichu kacharinanpa. 14Willarkankichi suk suwa runata kacharinanpa. Willarkankichi chay mana uchayuk alli rurak Jesustaka wañuchichinanpa. 15Chashnamanta kankunaka chay mana tukuyniyuk kawsayta kuwakninchi Jesustaka wañuchirkankichi. Chashna wañuchiptikichipish Tata Dioska paytami wañushkanmanta kawsachimushka. Ñukaykunaka kawsamushkanwasha Jesustaka kawashkanisapa. Chay kawashkaynikunata willaykaykichi. 16Jesusta kreyishkaynikunarayku kay riksinaykichi mana puriy atipak runataka sanuyachishkanisapa. Tukuy kankuna kawashkankichi Jesusta kreyishpaynikuna sanuyachishkaynikunata. 17Wawkinikuna, yachani kankuna kamachikuknikichiwan Jesusta wañuchichishpaykichi mana yacharkankichichu imatami rurankichi nishpa. 18Ñawpa tiempu Tata Dioska alli yachachikuk runakunata willarkan sielumanta shamudu salvakuk runata wañuchinaykichita. Chayrayku kankuna Jesusta wañuchichishpaykichi Tata Dios ñawpa rimashkantashina rurarkankichi. 19Chayrayku uchaykichita wanashpa kunanmantapacha Jesukristuta kreyiychi Tata Dios uchaykichimanta perdonashunaykichipa. Chaypira payka yanapashunkichi kushikuypuru kawsanaykichipa. 20Tata Dioska ñawpamantapacha rimarkan Jesus salvashuknikichi kananta. Paytaka kashkan kay allpaman kachamunka. 21Jesukristuka sielupi kiparinan tiyan chay ñawpa alli yachachikuk runakuna rimashkankunashina Tata Dios rikchak layata kuskanpi allichanankaman. 22Moisespish ñawpa awilunchikunata chay layallata willarkansapa: “Tata Diosninchika miraknikichimanta suk alli yachachikuk runata akllanka. Paymi ñukashina alli yachachikuk kanka. Paytaka allita kasunaykichi tiyan. 23Mana payta kasuptikichi Tata Dios karkushunkichi.” 24Chaymanta ñawpa yachachikuk Samuelmantapacha tukuy alli yachachikukkuna chay layallata yachachikurkansapa. Willarkansapa imatami kay tiempupi Jesukristu ruranka nishpa. 25Tata Dios ñawpa yachachikuk runakunata willarkansapa kankunata yanapashunaykichita. Chaymanta chay ñawpa awilunchikunawan paktuta rurashpa willarkan kankunatapish yanapashunaykichipa. Awilunchi Abrahamtapish willarkan: “Kanpa miraknikikunata yanapashpayni tukuy allpapi kawsak runakunatapish yanapashasapa.” 26Tata Dios chaylla wambran Jesusta wañushkanmanta kawsachimushpa kankunaman primeru kachamurkan yanapashunaykichipa. Chashna yanapashushpaykichi munan uchaykichimanta wanashpa payllata kasushpa kawsanaykichipa.


text: 1Dyusmi nuqanchikkunatapis pay kayashanman yaykur pullan samanapaq arnimanchikllaparaq. Chayrayku kusata kuytakaypaqllapa. Kuytawkish imanupi qamkunamanta ukllaqa mana pullanqa katkillapachu. 2Chaqa nuqanchikkunamatapismi willamashanchikllapa imanumi washakayashunllapa nir, imanutaq paykunata willaranllapa chaynulla. Piru paykunataqa michka uyakusha katinllapamapis, manami sirbiranllapachu. Chaqa manari kriyiranllapachu chay washakananllapapaq willashanllapapiqa. 3Piru nuqanchikkunaqami, kriyishanchikllaparayku Dyus samachimanallapapaq arnimashanchikllapa karan, chaymanqa yaykunchikllapa. Nataq Dyusqami chay unay mana kasukuqkunapaqqa kaynu niran: "Piñakurqa kaynu nir juraray: Manami yaykunqallapachu samananllapapaq arnishay pachamanqa" nir. Piru Dyusqami samashana karan, tukuy imakunata rurar tukchishana kar. 4Chaqa Dyus nitin iskribikashakunapiqami, uk pachapiqa chay syiti diya kaqpaqqa kaynu nin: "Dyusmi tukuy imata rurashana karqa, chay syiti diya kaqpiqa samaran" nir. 5Qashanmi chay iskribikashakunapiqa uk pachapi kaynu nin: "Manami yaykunqallapachu samananllapapaq arnishay pachamanqa" nir. 6Piru faltanllaparaqmi wakinkunaqa chay samananllapapaq pachaman yaykunanpaqqa. Chaqa chay mana kasukushanllaparaykumi, mana yaykuranllapachu chay washakananllapapaq puntata uyakusha chaykunaqa. 7Chayraykumi Dyusqa qashan akrasha uk diyata. Chayqami "Kanan diya". Chaytaqami willamashanchikllapa unay may tyimpumantaraq. Piru Davidqami unay iskribikashakuna nishannulla kaynu niran: "Kanan diya qamkuna, Dyus nishanta uyakurqa, kriyinaykillapamanta ama anku shunquqa tikrakankillapachu" nir. 8Nishaykillapa: Josue', Israel runakunata chay samana pachaman yaykuchir samachishana katinqa, Dyusqami manana rimanantachu uk samana diyapaqqa. 9Chaynu katinqa, kanraq-ari uk samanapaq diyaqa, Dyuspa wamran kaqkunapaqqa. 10Chaqa mayqanpis Dyus samachinanpaq chay arnishan pachaman yaykuqqa, unay rurayashankunata dijaq yupayna saman, imanutaq Dyus tukuy imata rurarqa samaran chaynulla. 11Chayraykumi shachinakur chay shumaq samana pachaman yaykunapaq yarpushunllapa. Chayna ama mayqanpis chay mana kasukuq yupayqa kanallapapaq. 12Chaqa Dyuspa rimayninqami chiqapta kawsaq kar riman. Chaymi imanutaq uk ispadamaqa kada ladunman filuyjun kar das kuchukun, chaynumi Dyuspa rimayninpis das allita intrachikun. Chayna runakunapa yarpuyninman, shunqunman, tullunman, ñutqunkunaman imapis dasla ratakun. Chaynu karmi runakuna yarpuyashanta, ruranayashanmatapis tantar yach'an. 13Tukuy ima rurakashakunaqami, Dyuspaqqa shutillapi kanqa. Chaymi tukuy imapis paymantaqa mana pakapllaqa kanqachu. Chaqa tukuymi naypanpi kashallapa, rikar yach'amanchikllapa. 14Jesucristumi Dyuspa Wamranqa. Paymi kurakunapa mantaqnin karna, Dyusman imapipis mañakur yanapamanallapapaq syilumanqa risha. Chayrayku pay tukuy nimashanchikkunapi allita kriyishanchikkunamantaqa, ama chiqanchakashunllapachu. 15Chaqa Dyuspaq kusa shumaqta yach'achimarninchik payman mañakuq kuraqami, imanula kashamapis llakipamayninchikta puytin. Chaynulla nuqanchikkunata yupay uchakuchinaranllapa ima. Piru payqami mana imalapipis uchakuranchu. 16Chaymi pay kurakunapa mantakuqnin kar nuqanchikkunapaq mañakutinqa, kusalata kunfyakar llakipakuq Tayta Dyusman qimikar mañakushunllapa. Chayna nuqanchikkunata munar llakipamarninchik, tukuy ministishanchikkunapipis yanapamanallapapaq.


text: 1Señor Diosníy, qanpunin Diosniyqa kanki, chaymi hatunchasqayki yupaychasqayki, qanmi musphanakunata ruwarqanki, cheqaq hunt'aq kaspaykin ñawpaqmanta yuyaykusqaykita ruwarqanki. 2Llaqtatan rumi soqyaman tukuchirqanki, allin perqasqa llaqtatan raqay-raqayman tukuchirqanki, awqakunaq qhapaq wasintan thunirqanki, manañataqmi hayk'aqpas sayarichisqañachu kanqa. 3Chayraykun atiyniyoq llaqta yupaychasunki, mana khuyapayakuq runayoq llaqtapas manchakusunki. 4Qanmi pisi kallpakunaq pakaykuqnin karqanki, wakchakunaq hatun llakipi hark'aykuqnin karqanki, chikchimanta pakaykuqnin karqanki, ruphaymanta llanthuykuqnin karqanki. Mana khuyapayakuqpa yuyaykusqanqa poqoy tiempopi chikchi chayaq hinan, 5huk niypitaq ch'akiy tiempopi intiq ruphaynin hina. Qanmi awqakunaq qaparkachayninta ch'inyachinki intiq qanqeyninta phuyu llanthuwan chiriyachiq hinaraq, chay hinatan mana khuyapayakuq runata upallachinki. 6Sión orqo patapin Tukuy-atiyniyoq Señor Diosqa llapan suyukunapaq wakichinqa sumaq añaka mikhunakunata, sumaq allinnin vinokunata, sumaq misk'i mikhuykunata, sumaq allinnin ukyanakunatawan. 7Chay orqo patapin Señor Diosqa llapan llaqtakunaq uya qatakunankuta llik'ipunqa, llapan suyukunaq uya qatanankutapas. 8Señor Diosqa wiñaypaqmi wañuytapas chinkachinqa, llapaq ñawinmantan waqaytapas ch'akichinqa, llapan pachantinpi imaymana llakikunawan llaqtanpa p'enqakuynintan chinkachipunqa. Señor Diospunin chayta nin. 9Chay p'unchaypin ninqaku: Kaymá Diosninchisqa, paypin suyakurqanchis, paytaqmi qespichiwarqanchis, chay hinaqa kusikusunchis q'ochukusunchis, paypunin qespichiwaqninchisqa, nispa. 10Sión orqotaqa Señor Diospunin amachanqa, Moab suyutataq chaykama t'ustunqa q'opa patapi ichhuta saruq hinaraq. 11Moab suyun makinta mast'arinqa unupi nadaq runa hinaraq, ichaqa kallpanña kusata haywapakunanpaq kashaqtinpas, Señor Diosmi astawan qaqapachinqa. 12Señor Diospunin pukarakunata urmachinqa, sinchi hatun perqakunatapas kumpanqa, pasaq pampayachisqatapunin ruwanqa.