text:
3
Sábado jamay junagcho wanush maquiyog runata Jesucristo aliyäsishgan
(Mateo 12.9-14; Lucas 6.6-11)
1 Saypita say marcacho sinagogaman yaycurir Jesús ricargan juc runa jucag maquin wanush caycagta.
2 Saymi chiquegnincuna Jesusta ricapaycäyargan sábado jamay junagcho aliyäsiptenga say achäquila contran sharcuyänanpä.
3 Sayno yarpaycäyashganta musyarmi wanush maquiyog runata Jesús nergan: “Sharcurcur runacunapa naupanman ichicuy.”
4 Nircurna runacunata Jesús taporgan: “Sábado jamay junagcho ¿gueshyaycag runata aliyäsishwancu o ‘Jina nacacusunpis’ nishwancu?”
Sayno niptin runacuna manami imatapis niyargansu.
5 Mana cuyapäcog cayashganta musyarmi Jesús ajanash paycunata ricärergan. Nircurnami maquin wanush runata nergan: “¡Maquiquita jogariy!” Jogarcuptinmi maquin sänuna ricacorgan.
6 Sábado jamay junagcho sayno aliyäsiptinmi fariseo runacuna yarguriyashpan Herodispa favornin cag runacunawan wilanacuyargan Jesusta wanusiyänanpä.
Jesucristuwan asca runa shuntacäyashgan
7 Sinagogapita yargurirnami discïpuluncunawan Jesús aywacorgan Galilea gocha cuchunman. Saypa aywaptinmi Galilea runacuna saysica paypa guepanpa aywayargan.
8 Milagro rurashgancunata musyashpanmi runacuna Jesús cagman aywayargan Judea provinciapita, Jerusalenpita, Idumea provinciapita, Jordán mayu wac simpanpita, Tiro marcapita y Sidón marcapitapis.
9-10 Gueshyagcunata saycho aliyäsiptinmi waquin gueshyagcunapis Jesús caycashgan cagman imaycanöpa yaycuyta munayargan yataylapis yataycuyänanpä. Sayno juntapäyaptinmi discïpuluncunata Jesús nergan: “Büquita alistashla caycäsiyay runacuna aläpa juntapäyämaptin sayman wisänäpä.”
11 Saychömi supaycuna löcuyäsiyashgan runacunapis Jesuspa puntanman gongurpacuycur gaparashpan niyargan: “¡Gamga canqui lapanpä munayyog Diospa surinmi!”
12 Sayno gaparäyaptinmi say supaycunata Jesús olgutupargan upälacuyänanpä.
Chunca ishcay apostolnincunata Jesucristo acrashgan
(Lucas 6.12-16)
13-14 Saypitanami jircaman Jesús wisaptin paywan aywagcuna quëdayargan jirca chaquincho. Nircurmi paycunapita chunca ishcayta (12) gayasergan say jircaman wisäyänanpä. Paycunatami acrargan paywan puriyänanpä, Tayta Diosninsipa wilacuyninta wilacuyänanpä,
15 runacunapita supaycunata garguyänanpä [y gueshyagcunata aliyäsiyänanpäpis].
16 Say acrashgancunapa jutincunami cayargan Simón (paypa jutinta trucasergan Pedro cananpä)
17 y Zebedeupa surincuna Santiago y Juan. Santiagutawan Juanta Jesús cuyay jutinta churapargan “Boanerges” nishpan. “Boanerges” nishganga “Magacuypa Surin” ninanmi.
18 Waquin cagpa jutinmi cargan Andrés, Felipe, Bartolomé, Mateo, Tomás, Alfeupa surin Santiago, Tadeo, “Celote” nishgan Simón,
19 y Jesusta entregag cag Judas Iscariote.
Satanaspa munayninwan cashganta Jesucristupä niyashgan
(Mateo 12.22-32; Lucas 11.14-23; 12.10)
20 Saypita posädaraycashgan wayiman Jesús cutiptinmi saymanpis asca runacuna yapay shuntacäyargan. Saymi tiempun cargansu discïpuluncunawan micuyänalanpäpis.
21 Jesús sayno caycashganta musyarmi castancuna yarpäyargan löcuyash caycashganta. Saymi pay caycashgan cag wayiman aywayargan shuntayänanpä.
22 Saynöpis Jerusalenpita chaycur Moisés guelgashgan leycunata yachasegcuna niyargan: “Cay runaga manami Tayta Diospa munayninwansu supaycunata runacunapita gargun, sinöga supaycunapa mandagnin Beelzebupa munayninwanmi.”
23 Lutanta sayno parlaycäyashganta musyarmi Jesús paycunata gayarcasir tantyasergan: “Satanasga manami pitapis yanapansu supaycunata gargunanpä.
24 Musyashgansinöpis juc nación ishcayman raquicash car quiquinpura chiquinacorga ushacäyanmi.
25 Saynöpis juc wayicho tagcuna quiquinpura chiquinacorga ¿manasurä wacpa caypa aywacur ushacäyanman?
26 Saynölami supaycunata gargunanpä Satanás pitapis yanaparga gargunacur ushacanman.”
27 Satanaspita más munayyog cashganta tantyasirmi Jesús yachasergan: “Calpayog runa wayinta täpaycaptenga manami pipis suwapanmansu. Sayno täpaycaptinpis paypita más calpayog runa shamurmi isanga pancaycur imancunatapis apacurcur aywaconga.
28 “Runacuna ima jusalicuyashganta y lutancunata parlayashgantapis perdonta manacuyaptenga Tayta Dios perdonangapämi.
29 Tayta Dios cachamushgan Cristo cashgäta Santu Espíritu tantyaycäsiptin conträ parlagcunatami isanga Tayta Diosninsi imaypis perdonangapäsu.”
30 “Satanaspa munayninwanmi runacunapita supaycunata garguycan” nir runacuna contran parlaptinmi Jesús sayno nergan.
Maman y wauguincuna pï cashgantapis Jesucristo nishgan
(Mateo 12.46-50; Lucas 8.19-21)
31 Saypitami Jesuspa mamanwan wauguincuna chäyargan pay yachaycäsishgan wayi puncuman. Saycho asca runacuna cayaptinmi yaycuyta mana camäpacur Jesusta gayasiyargan wagtalaman.
32 Saymi Jesuspa naupancho waquin jamaraycagcuna wilayargan: “Mamayquiwan wauguiquicunami puncucho shuyaraycäyäshunqui” nir.
33-34 Sayno wilayaptinmi naupancho jamaraycagcunata ricärir Jesús nergan: “Paycunami mamäno y wauguëcunano caycäyan.
35 Pipis mamäno, wauguëcunano y panëcunano caycäyan Tayta Dios munashganno cawag cagmi.”


c: text/html

text:
Antonio Paduamanta
San Antonio Paduamanta, Antonio de Lisboa, Fernando Martim de Bulhões e Taveira Azevedo, (kastilla simipi: San Antonio de Padua O.F.M.) sutiyuq runaqa (* 1193 watapi paqarisqa Lisboa llaqtapi - 13 ñiqin inti raymi killapi 1231 watapi wañusqa Padua llaqtapi) huk Purtugal mama llaqtayuq kathuliku taytakura santu qarqan.
Taytan: ; Maman: .
13 ñiqin Inti raymi killapi San Antonio raymi p'unchawninmi.
Pukyumanta willaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Antonio Paduamanta.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Hu Jintao
Hu Jintao (Chinu simipi: 胡锦涛, chinu tradicional:胡錦濤, pinyin: Hú Jǐntāo, Wade-Giles: Hú Jǐntāo) sutiyuq runaqa (* 21 ñiqin qhapaq raymi killapi 1942 paqarisqa Anhui llaqtapi - ). Chunwa mama llaqtap allwya kamayuq wan pulitiku qarqan.
2002 watamanta 2012 watakamam ñawpaq kuti Chunwa Kumunista Partidu Secretario General nin karqan.
Ñawpaq warmi: Liu Yongqing
Qillqaqkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kastilla simipi:
Inlish simipi:
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Hu Jintao.
- Hu Jintao, reelegido secretario general del Partido Comunista Chino El País
- Caricatura de Hu Jintao en Chino-China.com


text:
Itapúa suyu
Itapúa suyu (kastilla simipi: Departamento de Itapúa), nisqaqa huk suyum Parawayi mama llaqtapi. Uma llaqtanqa Encarnación mi.
16 525 km²
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kamasqa 10 ñiqin qhapaq raymi killapi 1935 watapi
Waki[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
535 436 runakuna
Pulitika rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Distritukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
30 distritukuna:
Llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pukyumantakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Itapúa suyu.
- Web site Itapúa suyu.


text:
Qillqa
Qillqa nisqaqa ima qillqasqapas, qillqana p'anqapi (liwrupi, willay p'anqapi, chaski qillqapi icha huk willa ñiqipi, antañiqiqpi, siq'isqa rikch'akuna icha sanampakuna, willakunata, yachayta waqaychanapaq.
Manaraq qillqa kaptin, runakuna willaykunata miraymanta miraymansi quykuq karqan, simiwan rimaspa willaykuspa.
Kay hinam qillqay nisqakuna:
- Rikch'akunawan (rikch'a qillqay)
- Sumiru runakuna
- Mawk'a Iqiptu runakuna
- Mawk'a Mayakuna
- Mishika runakuna
- China qillqay
- Sanampakunawan (sanampa qillqay): kunan pacha siq'i llumpakuna
- Pañamanta lluq'iman
- Phiniku siq'i llumpa (ñawpa pacha Chawpi hatun quchap patakunapi)
- Iwriyu siq'i llumpa
- Arabya siq'i llumpa
- Lluq'imanta pañaman
- Grigu siq'i llumpa
- Latin siq'i llumpa
- Kirilitsa siq'i llumpa
- Diwanaqri siq'i llumpa (Baratpi)
- Pañamanta lluq'iman


text:
Luis Álvarez Torres
Luis Álvarez Torres sutiyuq runaqa (* 29 ñiqin inti raymi killapi 1913 watapi paqarisqa Ariqipa llaqtapi - 17 ñiqin ayamarq'a killapi 1995 watapi wañusqa Lima llaqtapi) huk Piruw mama llaqtaq kuyu walltaypi aranway pukllaqmi karqan.
Tayta: Álvarez ; Mama: Torres.
Warmi:
Churinkuna:
Aranway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Collacocha
- El reino sobre las tumbas
- Como vienen, se van
- La muerte de Atahualpa
- La sequía
- Cruce sobre el Niágara
- El virrey y la actriz
Ñawikaruy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Simplemente María (Piruw, 1969).
- Natacha (1970)
- La casa de enfrente (1985)
- El hombre que debe morir (1989)
Kuyu walltay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- IMDb (Kastilla simipi)


text:
Europa shuk Tiksimuyupi allpapachami kan. Europamanta uranman Medirterraneo mamakuchaka tiyan, Intiyaykunaman Atlántico mamakuchaka tiyan, Chinchayman Chinchaypak chiri mamakuchaka tiyan, Intillukshinaman Asia allpapachami kan. Europa allpapachapa allpaka 10 392 855km2 hatunmi kan, kaypi ashtawan 700 000 000 runakunaka kawsan. Europa allpapachapi 49 mamallaktaka tiyanmi, paykunamanta 44 tukuylla Europa allpapachapimikan, shuk pichka mamallaktaka chawpi Europa allpachapi, chawpi Asia allpapachapimi kan. Europa wakin ruku allpapacha nishkami kan, chay rimak runakunaka nin, Abya Yala mushuk allpachami kan.
Europapa ashtawan runakunayuk mamallaktakunaka chaykunami kan : Alemania, Francia, Shukllachishka kapak suyu, Italia, Polonia, España. Kunan, 25 Europamanta mamallaktakunaka Europamanta tantanakuypi tantananakurka.


text:
Huwanpa qillqasqan
Huwanpa qillqasqan (grigu simipi: eὐaYYέλιov katὰ Ἰwάvvnv, kastilla simipi: Evangelio según san Juan) nisqaqa Dyuspa Simin Qillqap Musuq Rimanakuyninpi huk liwrum, Iwanhilista Huwanpa grigu simipi qillqasqan. Wakin kimsa iwanhilyu (kusi willay) qillqa hinaqa, Jesuspa kawsasqanmanta wañusqanmanta sayarisqanmantapas willan. Musuq Rimanakuypa tawa ñiqin qillqanmi.
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Congregación de los Sagrados Corazones - Provincia del Perú: Evangelios en Quechua (Musuq Rimanakuymanta):
- Qallariyninpim Simi karqan - Huwanpa qillqasqanpa qallariynin (runasimi.de)
- Huwanpa qillqasqan, bible.is nisqapi:
- Huwanpa qillqasqan, bibles.org nisqapi:


text:
3
Jesuswanmi Nicodemo liman
1 Ñatac Nicodemo śhutiyu nuna fariseocunap jucnin puydïninmi Israelcunäćhu cala. 2 Paymi tutallanpa Jesusman śhamul nin: “Yaćhachicü taytay, tantiapäcümi yaćhachipämänayquipä Dios caćhamuśhuśhayquita. Paywan mana cayal'a cay sumä jatun lulaśhayquitanu'a manaćh pipis lulaycunmanchu” nil.
3 Niptinmi Jesus: “Rasunpa mayanpis muśhüpi mana näsimücá, manam Diospa gubirnunćhu cawsanmanchu” nin.
4 Niptinmi: “¿Imanuypatan caśhan näsichwan awquishña cayal'a? ¿Icha mamanchicpa patanman yapalächun cutilcuchwan?” nin.
5 Niptinmi: “Rasu-rasunpa yacupïtawan Chuya Ispiritupïta mana näsïcá, Diospa gubirnunman manam mayanpis yaycunmanchu. 6 Imapis cäninman-camallam näsichimun: nunapis caśhanmannüllam; Ispiritupis caśhanmannüllatacmi. 7 Ama licapayllaman camaychu ‘Muśhüpïmi näsinayqui’ nishäcällawan'a. 8 Chuya Ispiritup lulaynin waywa-yupaymi: waywacá may munaśhanpapis linmi. Suynayninta uyaliptinchicpis, maypi śhamuśhanta nï mayman lishantapis manam licanchicchu. Chaynümi Chuya Ispiritupis lulan muśhü cawsayta uycuśhan nunacunäwan'a” nin.
9 Niptinmi: “¿Chay'a imanuytá?” nin.
10 Niptïmi: “Israelcunäpa puydï yaćhachicünin cayal-lächun mana tantianquimanpischu. 11 Rasunpa yaćhaśhäta licaśhäta willaptïpis, amcuná manam pasapämanquichu. 12 Ñatac cay pachäćhu cäcunällapïta niyaptïpis mana tantiayalchun, janay pachäćhu cäcunäpïta willaptïlä quirimanquiman ampá. 13 Caycunapi yaćhaycunanpä manam mayanpis janay pachäman ishpilachu, sinu'a ya'a Rasun Nunap Chulincällam. 14-15 Ñatac maynümi Moises chunyäninćhu brunsipi culibrayta śhalcachila, chaynümi Rasun Nunap Chulinca śhalcachisha caśhä, ya'aman chalapacamäcunäta wiñay simpri cawsayta uycunäpä.
16 “Tayta Diosñatacmari jinantin pachäćhu lluy nunacta sumä-sumä cuyal, japallan cuyay chulinta caćhamula payman chalapacücunaca juchanćhu manaña wañunanpä, aśhwanpa wiña-wiñaypä allin cawsaycäćhüña cawsananpämá. 17 Tayta Dios cay pachäman chulinta caćhamula manam nunacunäta cäraycunanpächu, sinu'a chay mana allincäpa maquinpi julunanpämi. 18 Chaymi payman chalapacücunaca juchanpi manaña cäraycuśhañachu can'a. Mana chalapacücunämi ichá cäraycüśhaña cayan, Diospa japallan chulinman mana chalapacuśhanpa. 19 Cay rasuncäpamá: juc acchinuypis cay pachäman pay śhamula. Jinaptinpis nunacunaca chay mana allin anla lulaynincunaćhu cayalcäśhanpam tutawyäcallacta ama-pacha nipäcula. 20 Mayanpis mana allinta luläcunacá chay acchïta ćhïnipalmi chayman mana aśhuycunchu lulaynincuna mana camalaycunanpä. 21 Ñatac rasuncämannuy cawsäcämi ichá, acchïman aśhuycamun, lluy lulaynincuna Diospa munaśhanmannuy caśhan camalaycunanpä” nin.
Jesuspïtam Juan liman
22 Chaypïtam Jesus yaćhapacünincunawan Judeap muyülïnincunaman lil, chayćhu achcasca muyuncuna bawtisaśhtin capäcula. 23 Chaynütacmi Juanpis bawtisayäla Salin malcap achca yacu caśhan Enonćhu. Chaymanmi mana camacaycüña nunacunaca bawtisachicü śhayämula. 24 (Caycuna pasala Bawtisä Juan carsilman manalä wićhaśha cayaptinlämi.) 25 Ñatac Bawtisä Juanpa atïnincunam jucnin Israelwan tapunacuyta allacaycälila, Diospa ñawpäninćhu chuya caycunanpä pa'acuypïta.
26 Chaypïtam Juanman ćhaycälil: “Yaćhachicü taytay, chay Jordan mayup chimpanćhu limapämäśhayquipi nunämi bawtisayäñä. ¡Payman'a achca-achcamari licuyalcan!” nicuyalcan.
27 Niptinmi Juan: “Janay pachäćhu Tayta Dios unanchaycamäśhanchicmannuymi lluypis awniycunanchic. 28 Amcuna tuquictam yaćhayalcanqui ‘Diospa Caćhamuśhan Salbacücächu manam cayá’ nishäta. Aśhwanpa willacünin puntamücämi cayá. 29 Chaynümi casaracuyćhüpis. Walaśhca limay-masinwan cuscananpämi casaracun. Chaymi amigun licat-licat yanapänanpä cayal ima nishallantapis uyalil sumä cushicun. Chaynümari ya'apis sumä-sumä cushicú pay lulaśhanpïta. 30 Cananpi'a paytam masta-masta allinninpa licapäcun'a; ya'actañatacmi ichá masta-masta mana cäpäña licapämänan.
31 “Chay janay pachäpi śhamücá lluypïpis mas munayniyümi. Cay pachällapi ya'a cayalmá caycunallapïta yaćhaynïpis. 32 Pay janay pachäpi sumäninca cayalñatacmi ichá licaśhanpïta uyalishanpïta willan. Jinaptinpis manamá mayanpis uyaliculcanchu. 33 Chaynu captinpis willacuyninta mayanpis ćhasquicücämi ichá, tantiälälin Diospa nishan rasunca caśhanta. 34 Tayta Diospa caćhamuśhanca quiquin caćhamüninpa limayllanta limayan, paywan Chuya Ispiritu mana camacaycü cayaptinmá. 35 Tayta Dios chulinta cuyalmi lluy imacunactapis maquinman ćhulaycun. 36 Chaymi payman chalapacücá wiñay simpri cawsayta ćhasquiycun'a. Mana chalapacücunañatacmi ichá cawsaycäta manaña licaycälin'añachu, Tayta Diospa piñacuyninćhu cayalcal'a” nin.


text:
De traductores profesionales, empresas, páginas web y repositorios de traducción de libre uso.
unico
Última actualización: 2020-05-22
Frecuencia de uso: 1
Calidad:
Referencia:
tu eres mi luz, tu eres mi alegria tu eres mi fe, mi unico consuelo amor, amor que triunfe lo nuestro nuevas vivencias, nueva luna de miel. paqpakapas pitukuykuspas yanan ripuqtin llakita takin paqpakapas pitukuykuspas yanan ripuqtin llakita takin chhayna sonqollay wañuy wañuyta yawarta waqan yanay chinkaqtin chhayna sonqollay wañuy wañuyta yawarta waqan yanay chinkaqtin yawarta waqan yanay chinkaqtin
Última actualización: 2020-11-14
Frecuencia de uso: 1
Calidad:
Referencia:


text:
4
Jesusta huchaman diablo urmachiy munasqanmanta
(Mar 1.12-13; Luc 4.1-13)
1 Chaymantan Diospa Santo Espiritunqa ch'inñeq desierto lugarman Jesusta pusaran. Hinaqtinmi diabloqa Jesusta huchaman urmachiyta munaran.
2 Chay ch'inñeq desierto lugarpin Jesusqa tawa chunka p'unchaw, hinallataq tawa chunka tuta mana ni imatapas mikhusqanraykun yarqachikuran.
3 Chaymi diabloqa huchaman urmachiyta munaspa Jesusman ashuyuran. Hinaspan khaynata niran:
—Cheqaqtapuni Diospa Wawan kaspaykiqa, kay rumikunatayá kamachiy t'antaman tukunanpaq, nispa.
4 Hinaqtinmi Jesusqa khaynata contestaran:
—Bibliapin nishan: “Runaqa manan t'antallawanchu kawsanqa; aswanqa Diospa palabranta kasukuspan kawsanqa”, nispa.
5 Chaymantan diabloqa Jerusalén ch'uya llaqtaman Jesusta pusaran. Chaypin Dios yupaychana templopa alton patapi sayaykachispa,
6 khaynata niran:
—Cheqaqtapuni Diospa Wawan kaspaykiqa kaymantayá saltaykuy. Bibliapin nishan khaynata:
“Diosmi angelninkunata kamachinqa hap'isunaykipaq, saynapi chakiykita rumiman ama takakunaykipaq”, nispa [Salmos 91.11-12].
7 Chaymi Jesusqa diablota niran:
—Bibliapiqa nillashantaqmi: “Señor Diosniykitaqa aman ni ima pruebamanpas yanqapuniqa churankichu”, nispa [Deuteronomio 6.16].
8 Chaymantan diabloqa yapamanta pusaran huk alto orqoman. Hinaspan chaymanta qawachiran kay pachapi llapallan nación llaqtakunata, hinallataq chay llaqtakunapa qapaq kayninkunatawan ima.
9 Hinaspan diabloqa khaynata niran:
—Sichus qonqorikuspa adorawanki chayqa, kay qawasqayki llapallan nación llaqtakunatan qanman qosqayki, nispa.
10 Chaymi Jesusqa khaynata niran:
—¡Pasay kaymanta diablo! Bibliapin khaynata nishan: “¡Señor Diosnillaykitan adoranki, pay sapallantataqmi servinkipas!”, nispa [Deuteronomio 6.13; 10.20].
11 Hinaqtinmi diabloqa Jesuspa ladonmanta ripuran. Chaymantan angelkuna hamuspa Jesusta serviranku.
Galilea provinciapi yachachiyta Jesús qallarisqanmanta
(Mar 1.14-15; Luc 4.14-15)
12 Jesusqa Bautizaq Juan carcelpi kasqanta yacharuspanmi, Judea provincia lawmanta kutiran Galilea provincia lawman.
13 Hinaspan chay Galilea provincia ukhupi Nazaret llaqtapi kasqanmanta, Capernaúm llaqtaman Jesusqa riran, chaypi tiyananpaq. Chay Capernaúm llaqtaqa karan Galilea laguna qochapa ladonpin, saynallataq Zabulón hinallataq Neftalí tiyasqanku lawpin. [Nota: Zabulonwan hinallataq Neftaliywanqa karan, ñawpaq Israel nación llaqtapi chunka ishkayniyoq ayllunkunamanta ishkaynin kaq ayllukunan].
14 Chay Capernaúm lawman Jesuspa risqanwanmi Diosmanta willakuq ñawpaq profeta Isaiaspa escribisqankuna cumplikuran. Chay profeta Isaiasmi khaynata niran:
15 “Galilea laguna qochapa ladonpi kaq Zabulonwan sutichasqa allpapi tiyaq runakuna,
hinallataq Jordán mayupa chimpanpi Neftaliywan sutichasqa allpapi tiyaq runakuna.
Qankunapa tiyasqaykichis Galilea provincia allpapin tiyashanku huk law nacionniyoq ashka runakuna [Isaías 9.1-2].
16 Ichaqa tutayaqpi hina huchallapi kawsaq runakunan k'anchayta rikunqaku;
Hinallataq nishu tutapi hina tiyaq runakunan k'anchayusqa kanqaku”, nispa [Isaías 42.7].
17 Jesusqa chaymantapachan yachachiyta qallariran khaynata:
—Wanakuychis huchaykichismanta; hinaspa Diosman kutirikuychis. Diospa gobiernanan p'unchawmi ña chayamushanña, nispa.
Challwa hap'iq tawa runakunata Jesús waqyasqanmanta
(Mar 1.16-20; Luc 5.1-11)
18 Jesusqa Galilea laguna qochapa patanta rishaspanmi, Pedrowan sutichasqa Simonta hinallataq wawqen Andrestawan rikuran. Paykunaqa challwa hap'iqkuna kaspankun mallankuwan challwata challwasharanku.
19 Hinaspan Jesusqa paykunata khaynata niran:
—Hamuychis noqawan kushka purinaykichispaq. Noqan qankunaman yachachisqaykichis, imaynan challwata challwankichis, saynallatataq runakunatapas huñunaykichispaq, nispa.
20 Chaymi Pedroqa wawqen Andrespiwan kasqan ratolla mallankuta saqespa Jesusta qatikuranku.
21 Saynallataqmi Jesusqa Galilea laguna qochapa patanta rishaspa, rikullatarantaq Jacobota wawqen Juanta, hinallataq papanku Zebedeotawan ima. Paykunan mallankuta botenkupi remendashasqaku. Hinaspan Jesusqa ishkayninkuta waqyaran, payta qatikunankupaq.
22 Hinaqtinmi Jacoboqa wawqen Juanpiwan, papankuta hinallataq botenkutapas kasqan ratolla saqespa, Jesusta qatikuranku. [Nota: Jacobopa huknin sutinmi karan Santiago].
Runakunata Jesús sanoyachisqanmanta
(Luc 6.17-19)
23 Jesusmi Galilea provincia lawpi kaq llapallan llaqtakunapi puriran; Diosmanta yachachina sinagoga wasikunapi Diospa gobiernananmanta allin willakuykunata willastin; hinallataq llapallan onqosqa runakunatapas sanoyachistin ima.
24 Hinaqtinmi Siria provincia lawpi kaq llapallan llaqtakunamanta, ashka runakuna Jesuspa tukuy ima ruwasqankunata yacharuspanku, apamuranku tukuy ima onqoyniyoq hinallataq nanayniyoq runakunata. Hinaspapas apamullarankutaqmi demoniopa ñak'arichisqan runakunatapas, atakiwan ñak'ariqkunatapas, such'ukunatapas, hinallataq tukuy imaymana onqoywan ñak'ariqkunatapas. Chay runakunatan Jesusqa sanoyachiran.
25 Chaymi ashka runakunaqa Galilea lawmanta, Decápolis lawmanta, Jerusalén llaqtamanta, Judea lawmanta, hinallataq Jordán mayupa chimpan lawpi tiyaqkunamantapas, Jesusta qatikuranku.


text:
15
Jerusalen llaktapi aypa yachachikukkuna tantanakurkansapa.
1 Chay tiempu Judea partimanta suk runakuna Antiokiya llaktaman rishpankuna Jesukristuta kreyikmasinkunata yachachirkansapa:
—Kankuna mana señaladu runakuna kashpaykichi Moisespa yachachikunanta kasushpa señalachinakunaykichi tiyan. Chaypira Tata Dios uchaykichimanta perdonashunkichi.
2 Chayta yachachikuptinkuna Pabluwan Bernabeka paykunawan sinchita ayninakurkansapa mana munashpa chay layata yachachikunankunapa. Chashna ayninakuptinkuna Jesukristuta kreyikkunaka Pabluta Bernabeta suk wawkinkunata kacharkansapa Jerusalenman. Paykunaka rirkansapa Jesukristu akllashkan yachachikuk runakunata ansianukunata kawak. Rirkansapa tapuk allichu manachu mana judiyu runakuna señalachinakunankunapa.
3 Chashna chay Jesukristuta kreyik runakuna kachaptinkuna Pabluwan Bernabeka Jerusalenman rirkansapa Fenisia partita Samaria partita pasashpankuna. Chay partikunapi kreyikmasinkunata parlachirkansapa aypa mana judiyu runakuna ñawpa amañanakunata sakishpankuna Jesukristuta kreyinankunata. Chashna parlachiptinkuna chay runakuna sukaman kushikurkansapa.
4 Chaymanta Jerusalenpi chayaptinkuna Jesukristuta kreyikmasinkuna, chay yachachikukkuna, chay ansianukuna kushikushpa chaskirkansapa. Chashna chaskiptinkuna Pabluwan Bernabeka parlachirkansapa Tata Dios sukaman yanapashkankunata.
5 Chaypina Jesukristuta kreyik fariseokuna shayarishpa willarkansapa:
—Tukuy mana judiyu Jesukristuta kreyikmasinchikuna señalachinakunankuna tiyan. Chaymanta Moisespa kamachikunankunata kasunankuna tiyan.
6 Chaypina Jesukristu akllashkan yachachikuk runakuna tukuy ansianukunawan tantanakurkansapa chay fariseokuna rimashkanta parlanankunapa allichu manachu nishpa.
7 Sukaman parlanakushkankunawasha Pedruka shayarishpa willarkansapa:
—Wawkinikuna, kankunaka allita yachankichi ñawpa kankunamanta Tata Dios ñukata akllawashkanta mana judiyu runakunata yachachinaynipasapa. Jesukristu salvakuk kananta yachachikuptini paykunapish kreyikurkansapa.
8 Chashna yachachiptini Tata Dios Espiritunta ñukanchikunatashina paykunatapish kushkasapa. Chayta rurashpa tukuy yuyayninchikunata yachak Tata Dios kawachiwashkanchisapa chay mana judiyu runakunatapish chaskinankunata.
9 Tata Dios ñukanchikunatashinalla paykunatapish munansapa. Paykuna Jesukristuta kreyishkankunarayku Tata Dioska perdonashkasapa.
10 Chashna Tata Dios paykunata perdonaptinkuna ¿imapati willaykankichi Moisespa kamachikunankunata kasunankunapa? Chashna willashpaykichi Tata Diostami piñachiykankichi. Nima ñukanchikuna nima awilunchikuna atipashkanchisapachu chay kamachikunankunata kasuyta.
11 Mana kasuyta atipaptinchikunapish allita yachanchisapa Señor Jesus kuyawashpanchikuna uchanchikunamanta perdonawananchikunata. Mana judiyu runakunatapish chashnalla perdonansapa.
12 Chashna Pedru willaptinkuna tukuy chay tantanakudu runakunaka upallalla kiparirkansapa. Chaypina Pabluwan Bernabeka parlachirkansapa Tata Dios yanapaptinkuna mana judiyukunawan kashpankuna aypa almirana milagrukunata rurashkankunata.
13 Chashna Pabluwan Bernabe willaptinkuna Santiago willarkansapa:
—Wawkinikuna, allita uyariwaychi.
14 Wawkinchi Simonka willawashkanchisapana imashnami Tata Dios kallarirkan mana judiyu runakunata yachachiyta. Tata Dioska paykunamantapish sukkunata akllaykan wambrankuna kanankunapa.
15 Ñawpa tiempu alli yachachikuk runakuna tukuy chaykunata killkarkansapa. Tata Dioska chay killkadunpi rimarkan:
16 “Davidpa mirakninkuna manana kamachikunsapanachu.
Paypa mandunka iden urmadu wasishinami.
Unay tiempu washan ñuka Tata Dios chay urmadu wasita kashkan atarichisha.
Atarichishpa Davidpa mirakninmanta suk runata churasha kamachikunanpa.
17 Chashna alli sinchi kamachikuk runata churaptini karu llaktankunapi mana judiyu runakunapish maskawashpa ñukata kreyiwankasapa wambraynikuna kanankunapa.
18 Ñukaka tukuy ñawpamantapacha rimashkaynita rurasha.”
19 Chashna Tata Dios rimananpi yachachiwaptinchikuna ñukaka willaykichi: Ama chay mana judiyu runakunata willaypachichu Moisespa kamachikunankunata kasunankunapa. Paykunata willaypachi chay ñawpa amañanankunata sakishpankuna Tata Diosllata kasushpa kawsanankunapa.
20 Chayrayku akuychi mana judiyu runakunata killkaypachi. Willaypachi ruradu dioskunata kuyashpa churashkankuna mikunata ama mikunankunapa. Yachachiypachi ama chikan warmiwan uchallikushpa kawsanankunapa. Yachachiypachi sipikudu animalkunata ama mikunankunapa. Yachachiypachi animalkunapa yawarninta ama mikunankunapa.
21 Ñawpamantapacha paykunapa llaktankunapi judiyu runakunapa tantanakunankuna wasinkuna tiyan. Chay wasikunapi tukuy samana diya alli yachachikuk runakuna Moisespa killkadunkunata leyishpa yachachikunsapa. Chayrayku chay mana judiyu runakunata ama ashwantachu yachachiypachi.
Jerusalenpi yachachikuk runakuna chay mana judiyu runakunata suk kartata killkarkansapa.
22 Chashna Santiago willaptinkuna Jerusalenpi yachachikuk runakunaka ansianukunawan suk kartata killkarkansapa. Chaymanta paykunamanta ishkay wawkinkunata akllarkansapa Pabluwan Bernabewan tantalla Antiokiyaman chay kartata apanankunapa. Akllarkansapa Judasta. Paypa suk shutin karkan Barsabas. Chaymanta akllarkansapa Silasta. Chay runakuna alli yachachikuk karkansapa.
23 Chay apanankuna karta kashna riman:
“Munanayni wawkinikuna, paninikuna, ñukaykuna Jesukristu akllashkan yachachikukkuna ansianukuna tukuy wawkinchikunawan kay kartata killkaykichi. Kankuna Antiokiya llaktapi Siria partipi Silisia partipi mana judiyu runakunata rimachiykichi.
24 Yachashkanisapa suk runakuna kay llaktamanta kankunaman rishkankunata yachachishuknikichi. Ñukaykunaka manami paykunata kachashkanisapachu. Paykunaka turbachishushpaykichi yachachishunkichi señalachinakunaykichipa. Yachachishunkichi Moisespa kamachinankunata kasunaykichipa.
25 Chayrayku allita parlashpaynikuna akllashkanisapa ishkay wawkinchikunata kankunaman kachanaynikunapa. Paykunaka rinkasapa kuyananchi wawkinchikuna Bernabewan Pabluwan tantalla.
26 Paykunaka mana wañuyta manchashpa Señor Jesukristupa rimananta yachachikunsapa.
27 Chay akllashkaynikuna Judasta Silasta kachaykanisapa kankunata tukuyta entiendichishunaykichipa.
28 Tata Diospa Espiritun yachachiwaptinkuna yuyashkanisapa kaykunallata yachachiynikichita:
29 Ruradu dioskunata kuyashpa churashkankuna mikunata ama mikuychichu. Chaymanta ama sipidu animalkunata nima yawarninta mikuychichu. Chaymanta ama chikan warmiwan uchallikuychichu. Kay yachachinaynikunata kasushpaykichi allita rurankichi. Tata Diosmi yanapashunkichi.”
30 Chaypina chay chusku runakunaka chay kartata apashpa Antiokiyaman rirkansapa. Chay llaktapi chayashpankuna Jesukristuta kreyikmasinkunata tantanachishpankuna kartata kurkansapa.
31 Paykunaka chay kartata leyishpankuna sukaman kushikurkansapa chay karta animuchiptinkuna.
32 Chaymanta Judaswan Silas Tata Diospa rimananta yachachikuk kashpankuna chay Jesukristuta kreyikkunata ashwanta animuchishpankuna sukaman kushichirkansapa.
33 Chaymanta suk tiempu washan Judas Silaswan llaktanman rinankunapa chay kreyikukmasinkuna willarkansapa: Tata Dios yanapashuchunnikichi nishpa. Willarkansapa chay kachamushkankuna wawkinkunaman kutinankunapa.
34 Chashna willaptinkunapish Silaska yuyaykurkan chayllapi kipariyta.
35 Pabluwan Bernabepish Antiokiyallapi kiparirkansapa. Chaypi kiparishpankuna Tata Diospa rimananta aypa yachachikukmasinkunawan sukaman yachachikurkansapa.
Chay yachachikushkan llaktakunallaman Pabluka kashkan kutirkan yachachikuk.
36 Suk tiempu washan Pabluka chay purikmasin Bernabeta willarkan:
—Aku kashkan chay yachachishkanchi llaktakunapi wawkinchikunata kawak yachananchipa imashnami kawsaykansapa nishpa.
37 Chashna willaptin Bernabeka Juan Markosta sukaman pushanayarkan.
38 Pabluka mana nima layapi munarkanchu payta pushayta. Payka yuyarkan Panfilia llaktapi sakishkankunata mana paykunawan yachachikuyta munashpa.
39 Chayrayku Pabluka Bernabewan sukaman ayninakushpankuna ladeyanakurkansapa. Bernabeka Juan Markoswan suk barkupi Chipre ishlaman rirkansapa.
40 Chashna Bernabe sakiptinna Pabluka Silasta akllarkan paywan purinanpa. Chaypina Antiokiyapi wawkinkuna Tata Diosta roygarkansapa kuyashpa yanapanankunapa. Chaymanta Pabluka Silaswan rirkansapa yachachikuk.
41 Siria partipi Silisia partipi llaktan llaktanpi purishpankuna tukuy kreyikukmasinkunata animuchirkansapa.


text:
2
Santu Espíritu shamushgan
1 Jesucristo cawarimushganpita ganchis semänata Pentecostés fiesta junagmi Jesucristuman lapan yäracogcuna juc wayicho shuntacäyargan.
2 Saycho jamaraycäyaptinmi elagpita wiyacämorgan fiyupa gaparar shucucuy vientunöpis ciëlupita shamuycashgan. Sayga chargan paycuna shuntaraycäyashgan wayimanmi.
3 Saymi say wayicho shuntaraycagcuna ricayargan mechëro sindiycagnöla ninacuna paycunaman chagta.
4 Say hörami Santu Espirituta lapan chasquiyargan. Santu Espíritu parlasiptinmi paycuna parlayargan imaypis mana parlayashgan idiömacunapa.
5 Say wisanmi may-say nacioncunapitapis Israel runacuna Jerusalenman chäyargan Pentecostés fiestapä.
6 Saymi say wayicho shucucuy vientuno gaparashganta wiyayashpan runacuna sayman aywayargan ima päsashgantapis ricayänanpä. Saychömi lapanpis wiyayargan may-saypitapis shamog runacunapa idiömancunacho parlaycäyagta. Sayno parlaycäyashganta wiyarmi cushicuyargan.
7 Sayno cushicuyashpanmi niyargan: “Lapan cay parlaycagcunaga ¿manacu Galilea runacuna caycäyan?
8 Galilea runacuna caycarga ¿imanöpatä paycuna yachacuyash nogansipa idiömansicho parlayänanpä?
9 Shamushcansi Partiapita, Mediapita, Elampita, Mesopotamiapita, Judeapita, Capadociapita, Pontupita, Asiapita,
10 Frigiapita, Panfiliapita, Egiptupita, Libiacho cag Cirenipa cercancunapita y Romapitapis. Waquinninsega yurishgansipita-pasami Israel runacuna caycansi. Y waquinninsinami mana Israel runacuna caycarpis Diosta chasquicushcansi Israel runana canansipä.
11 Cretapitapis, Arabiapitapis caycho shuntacashmi caycansi. May-saypita cashgapis quiquinsipa idiömansichömi Tayta Diosninsipa wilacuyninta parlapaycämansi.”
12 Saymi fiyupa cushicur quiquinpura parlayargan: “¿Imatä päsaycan?”
13 Sayno niyaptinmi burlacuyashpan waquin runacuna niyargan: “Caycunaga shincash carmi imata parlayashgantapis musyayansu.”
Jesucristupa wilacuyninta Pedro wilacushgan
14 Sayno niyaptinmi apóstol mayincunawan jamaraycashganpita ichircur Pedro nergan: “Jerusalencho y may-saychöpis tag Israel mayëcuna, shumag wiyayämay.
15 Manami gamcuna yarpäyashgayquinösu nogacuna shincash caycäyä.
16 Saypa trucanga Tayta Diosninsipa profëtan Joel guelgashgannölami canan cumplicaycan.
17 Paymi Tayta Diosninsi nishgancunata cayno guelgargan:
‘Tiempo chämuptinnami Santu Espirituta cachamushä lapan chasquicamagcunaman.
Santu Espirituta chasquicurnami nogapa wilacuynëta wilacuyanga olgu suriquicuna y warmi suriquicunapis.
Magtacunapis noga ricasishgäcunatami elagpita ricayangapä.
Saynölami auquincunata sueñuynincunacho ima päsananpä cagcunatapis musyasishä.
18 Say wisanmi munashgäta ruragcunaman Santu Espirituta cachamushäpä.
Saynöpami warmipis olgupis wilacuynëta wilacuyangapä.
19-20 Ciëluchömi ricacäsimushä imaypis mana ricayashgayquita.
Intimi sacacäconga.
Quilami yawar-nirag ricacäconga.
Cay pasachöpis runacuna segaypa wanusinacogtami ricayanquipä.
May-saychöpis rupaptinmi cay pasa goshtaywan sapash caycagta ricayanquipä.
Saypitarämi chämonga noga juzganä junag.
Say chämushgan junagnöga manami imaypis yapay canganasu.
21 Sayno cananpä captinpis nogata manacamag cäga salvashmi cayangapä.’ ”
22 Tayta Diosninsipa profëtan Joel sayno guelgashganta yarparcasirmi Pedro nergan: “Israel mayëcuna, cay parlamushgäcunata shumag wiyayämay. Nazaret marcapita cag Jesusga Tayta Diosninsi cachamushgan runami cargan. Sayno cashgantaga Tayta Diosninsi musyasimashcansi milagrucunata ruraptinmi.
23 Sayno caycaptinpis gamcunami Jesusta prësu sarircur jusasapa runacunapa maquinman entregayashcanqui crucificaypa wanusinanpä. Sayno entregaptiquimi Tayta Diosninsi palabrancho guelgarashgancuna cumpliyargan.
24 Sayno wanusiptinpis manami wanushgalanchöga usharashgasu. Saypa trucanga Tayta Diosninsimi payta cawarisimush.
25 Sayno cawarimunanpä cashganpitami rey David cayno guelgargan:
‘Imaypis nogawanmi caycanqui, Tayta Dios.
Saymi imatapis mansarësu.
26 Shongöpis cushicunmi.
Cushishlami cantashäpis.
Saymi gamman yäracular cawaycä.
27 Munashgayquita ruraptëmi almäta Hadischo cachanquipäsu.
Saynöpis manami cacharinquipäsu pamparashgalächo ayä ismunanta.
28 Gammi tantyasimashcanqui munashgayquino cawanäpä.
Imaypis yanapämaptiquimi cushishla cawaycä.’ ”
29 Sayno David guelgashganta wilapayta ushasquirmi Pedro nergan: “Israel mayëcuna, sayno guelgar unay rey David manami quiquinpäsu guelgargan, sinöga Jesucristupämi. Musyansimi David wanur maynincho pamparashgantapis.
30 Tayta Diosninsipa profëtanmi rey Davidga cargan. Paytami Tayta Diosninsi nergan castanpita juc runa yurir imayyagpis mandag rey cananpä cashganta.
31 Saymi Davidga quiquinpä guelgananpa trucan say yurinanpä cagpita guelgargan. Payga salvamagninsi Jesucristumi caycan. Jesucristo cawarimushganta ricaycagnöpis paypämi David guelgargan Hadischo almanta Tayta Dios mana cacharinanpä cashganta y cuerpun pamparashgalancho mana quëdananpä cashgantapis.
32 David guelgashgannölami Jesucristuta Tayta Diosninsi cawarisimush. Cawarircamur puriptinmi lapä ricayashcä.
33 Cawarircasimurnami Jesusta derëcha cag lädunman Tayta Diosninsi jamasish lapanpäpis munayyog cananpä. Saypitanami Tayta Diosninsi promitishgan Santu Espirituta nogacunaman cachamush. Sayno cachamush captinmi juc idiömacunapa parlasiyämashganta canan wiyaycäyanqui.
34-35 Shumag tantyacuyay. Davidga manami wanushganpita cawarircamur ciëluman wisashgasu. Señorninsi Jesucristumi isanga wanushganpita cawarircamur ciëluman wisash. Ciëluman wisarcur Tayta Diospa naupanman jamacunanpä cashganpitami David cayno guelgargan:
‘Mandag reyta Tayta Diosninsi caynömi nergan:
“Jamacamuy derëcha cag naupäman lapan contrayquicunata vincishgäyag.” ’ ”
36 Saypita Pedro yapay nergan: “Israel mayëcuna, shumag tantyacuyay. Gamcuna Jesusta cruzcho wanusish captiquipis Tayta Diosninsimi payta churash maquincho sararämänansipä y salvamagninsi cananpäpis.”
37 Sayno niptinmi runacuna fiyupa laquicuyashpan tapuyargan Pedruta y waquin cag apostolcunatapis: “Sayno captenga ¿imatatä rurayäman?” niyashpan.
38 Saynami Pedro nergan: “Tayta Diosninsi jusayquicunata perdonayäshunayquipä jusalicuyashgayquita cacharir Jesucristupa jutincho bautizacuyay. Saynöpami gamcunapis Santu Espirituta chasquicuyanquipä.
39 Santu Espiritutaga manami nogacunalapäsu Tayta Diosninsi cachamush. Saypa trucanga cachamush gamcunapä, suriquicunapä y Jesucristuta chasquicogcunapäga may-saycho taptinpis lapanpämi.”
40 Pedro mastapis tantyasergan: “¡Waquin runacuna jusalicur cawayaptinpis gamcunaga ama jusalicuyaysu!”
Punta cag yäracogcuna imano cawayashganpis
41 Pedro nishganta chasquicogcuna lapan say junag bautizacuyargan. Say bautizacogcunaga cayargan quimsa waranganömi (3,000).
42 Paycunami imaypis shuntacäyag apostolcuna yachasiyashgancunata yachacuyänanpä, Santa Cënata upuyänanpä y Tayta Diosninsita manacuyänanpäpis.
43 Apostolcuna milagrucunata rurayashganta ricarmi lapan yäracogcuna espantash ricacuyargan.
44 Paycunaga imaypis shuntacäyashpanmi cashganpita imatapis nistashgan-tupu raquipänacuyag.
45 Saynömi chacrancunatapis y imaycancunatapis ranticuyag. Say guellaytanami nistäyashgan-tupu aypunacuyag.
46 Waran waranmi templo patiuman shuntacäyag Tayta Diosta manacuyänanpä. Wayincunachöpis shuntacäyashpan Santa Cënata upurcur cushishlami micuytapis micuyag.
47 Paycunaga imaypis Tayta Diosta agradëcicuyag yanapashganpita. Lapan runacunami paycunata respitayag. Saynöpis waran waranmi runacuna Jesucristuta chasquicuyag.


text:
19
Señor Jesucristoman criyicun Zaqueo
1 Tsaypitanam Señor Jesucristo Jerico marcaman chaycur, tsay marca pullanpa päsaycayargan.
2 Tsay marcachömi Romapag impuestu cobragcunapa mandagnin juc rïcu Zaqueo shutiyog runa täcurgan.
3 Tsay runam Señor Jesucristota alläpa regeyta munargan. Pero ichiclla carmi, maytsicag runacuna tsapäyaptin ricayta puedirgantsu.
4 Tsaynö ricayta mana puedirmi, cörrilla puntasquir Señor Jesucristo päsanancag juc ïgosnö sicomoro niyanga jachaman lätargan ricänanpag.
5 Tsay jachacagpa Señor Jesucristo päsaycar ricarcurnam nirgan: “Zaqueo, jina öra yarpamuy, cananmi wajiquichö quëdanä.”
6 Zaqueonam sas jachapita yarpascamur, alläpa cushishga Señor Jesucristota wajiman pushargan.
7 Tsayta ricaycurnam, runacuna Señor Jesucristota musyapäyargan: “¡Jutsasapa runapa wajinman posadacug aywan!” nir.
8 Pero Zaqueonam ichircur, Señor Jesucristota nirgan: “¡Señor, ricay! Llapan capamanganpa pullancagtam wactsacunata caychö canan garashag. Si pitapis suwapushga carga, chuscu cuti mastam entregar cutiycatsishag.”
9 Señor Jesucristonam nirgan: “Cananmi cay wajiman salvaciun chämushga nogaman criyicur, paypis unay awiluntsic Abrahampa ayllun shamugpita captin.
10 Tsaymi Diospita Shamushga Runaga, cay patsaman shamushga ogracashganö jutsasapacunata ashirnin salvananpag.”
Señor Jesucristo yachatsicun gellaywan iwalatsicuypa
11 Señor Jesucristo tsaynö parlanganta wiyarmi, runacuna shongoncunachö yarpäyargan: “Cananchi Dios Yayapa Mandacuy Reynon nogantsicpag gallanga.” Jerusalénman yaycuycarnam, tsayta musyasquir Señor Jesucristo iwalatsicuypa yachatsicur,
12 nirgan: “Juc runam alläpa importanti runapa tsurin cargan. Tsay runam caru marcata aywacurgan, rey churasquiyaptinrag cutimunanpag.
13 Tsaynö carupa aywacunanpagnam chunca servignincunata gayascatsir, atsca gellaynincunata paytargan: ‘Cay gellaynïwan negociuta ruraycäyay cutimungäyag’ nir.
14 “Pero tsay runata marcamajincuna alläpa chiquirmi, gepanta willacugcunata mandayargan niyänanpag: ‘Cay runa mandayämagnï rey cananta manam munayätsu’ nir.
15 “Pero tsaynö caycaptinpis, paytaga mandacug rey cananpagmi churayashgana cargan. Tsaypita marcanman cutiycurnam, atsca gellaynin paytangan servignincunata gayatsirgan, cada ünu aycata gänayanganta musyananpag.
16 “Tsaynam puntata chagcag nirgan: ‘Señor, gellayniquiwan chunca cuti mastam gänallashcä’ nir.
17 “Tsaynam rey contestargan: ‘Allishmi. Gamga alli servignïmi canqui. Wallcallachöpis onrädo cangayquipitam, canan churag juc chunca marcachö runacunapa mandagnin canayquipag.’
18 “Tsaypitanam juccag servignin chärir nirgan: ‘Señor, gellayniquiga pitsga cuti mastam gänashga.’
19 “Tsaycagtapis rey contestargan: ‘Gamtam churag pitsga marcachö runacunata mandacunayquipag.’
20 “Pero juccagnam caynö nir yurisquirgan: ‘Señor, caychömi caycan gellayniqui. Juc päñuwan alli pituycurmi churarätsishcä,
21 alläpa yaga mana llaquipäcug captiqui mantsacurnin. Gamga mana churangayquipitawan mana murungayquipitam imaycatapis gorinqui.’
22 “Tsaypitanam rey nirgan: ‘¡Gamga mana ima väleg servicugmi canqui! Quiquiquipa palabrayquillam juzgar condenashunqui. Ningayquinömi noga yaga mana llaquipäcug cä, mana churangäpitawan mana murungäpitam imatapis gorï.
23 Tsaypunga ¿Imanirtan mana bancuman gellaynïta apar churaycurgayquitsu, wajïman cutimurnin wachaynintawan chasquinäpag?’
24 “Tsaynö nisquirnam, tsaychö caycagcunata nirgan: ‘Tsay gellayta gechusquir, tsay chunca cuti mas miratsigcagta entregaycuyay’ nir.
25 “Paycunanam niyargan: ‘Señor. ¡Pero paypaga chunca masnam gellaynin can!’
26 “Reynam contestargan: ‘Atsca capugyogcagmi masta chasquinga. Pero mana capugyogcagtaga, ichiclla capungantapis jancatmi gechuyanga.
27 Pero tsay marcamajïcuna chiquimar rey canäta mana munagcunataga, canan cayman apaycamur puntächö wañutsiyay.’ ”
Señor Jesucristo Jerusalénman ashnun montashga yaycun
(Mateo 21:1-11; Marcos 11:1-11; Juan 12:12-19)
28 Tsaynö yachatsicusquirnam, Señor Jesucristo Jerusalénman aywar sïgirgan.
29 Betfagewan Betania marcacunaman chaycarnam, Olïvos niyangan jircaman chäyargan. Tsaypitanam ishcag discïpuluncunata mandargan:
30 “Tagay tsimpa marcaman aywarnin yaycurmi, manarag ni pï montashga mallwa ashnu wataraycagta tariyanqui. Tsay ashnuta pascasquir apayämunqui.
31 Si pipis ‘¿Imapagtan ashnuta pascayanqui?’ niyäshuptiquiga, ‘Señor Jesúsmi wanan’ niyanqui.”
32 Tsaypita discïpuluncuna aywarnam, Señor Jesucristo ningantanölla llapanta tarisquiyargan.
33 Ashnuta pascaycäyaptinnam, ämuncuna tapuyaran: “¿Imapagtan pascayanqui?”
34 Paycunanam contestayargan: “Señor Jesúsmi wanan.”
35 Punchuncunawan ashnuta carunarcur aparmi, Señor Jesucristota montatsiyargan.
36 Señor Jesucristo tsaynö aywangallanmanmi, punchuncunatawan jacuncunata llushtisquir, puntanman päsananpag mashtayargan.
37 Olïvos niyangan jircapita urämur chaycarnam, llapan gatignincuna alläpa cushishga gayaycachar Dios Yayata alabayargan, Señor Jesucristopa llapan milagruncunata ricashga car.
38 Tsaymi niyargan: “¡Alläpa cushicuypag catsun, Dios Yayapa shutinchö poderöso Mandacug Reynintsic shamug! ¡Cieluchöwan maytsaychöpis alli päsacuywan alläpa shumag cushicuy catsun!”
39 Tsaynam maytsicag runacunapa rurinchö aywag fariseocuna niyargan: “¡Maestru, gatishugniquicunata piñapay upälla cayänanpag!”
40 Señor Jesucristonam contestargan: “Niyagmi, si paycuna upällayaptinga, rumicunapis gayaycachäyangam.”
41 Jerusalénman yaycuycarnam, tsay marcata ricasquir llaquirnin wagar,
42 nirgan: “¡Jerusalénchö täcugcuna, imanömi munä gamcuna canan junagllapis Dios Yayawan alli päsacuychö cayänayquipag canganta musyayänayquita! Pero tsay alli päsacuyta mana ricarmi imayca pacaragnö captin tantiyayanquitsu.
43 Mana alli tiempucuna gamman chämuptinmi, chiquishugniquicuna shamuycur, altu pergayquicuna wactanman allpata parijasquir entërupa tumat cunchawar, llapan lädupa atacagniqui yaycapuyäshunqui.
44 Tsaynö atacarmi llapan wamrayquicunatawan patsachö rumicunaman sagmar pasaypa jancat ushacätsiyäshunqui. Tsaynöllam pergayquicuna rurinchö täcugcunatapis jancat wañutsir ushacätsiyaptin manam ni juc rumillapis pergaranganchö quëdangatsu ni juccag rumipa jananllachöpis. Tsaynö jancat ushacätsiyäshunqui, Dios Yaya salvayäshunayquipag tiempu chaycämuptin despreciarnin mana chasquiyangayquipitam.”
Señor Jesucristo templuchö ranticugcunata gargon
(Mateo 21:12-17; Marcos 11:15-19; Juan 2:13-22)
45 Tsaypitanam Señor Jesucristo Jerusalénchö templuman yaycusquir, tsaychö ranticuycag runacunata gargor,
46 nirgan: “Diospa Palabranchömi gellgashga cayan: ‘Wajïga Dios Yayaman mañacunallapagmi.’ ¡Pero gamcunaga ‘suwacunapa machayninmanmi’ ticratsiyashcanqui!”
47 Señor Jesucristonam waran waran templuchö yachatsicurgan. Pero sacerdöticunapa mandagnincunawan ley yachatsicugcuna y tsay marcachö mas mandacug autoridäcunam imaycanöllapis Señor Jesucristota wañutsiyta munayargan.
48 Pero manam ni imanöpa wañutsiyänanpag tariyargantsu, Señor Jesucristo yachatsicunganta llapan runacuna alläpa cushishga wiyayaptin.


text:
5
Escribisqa libromanta Corderomantawan
1 Tiyana tronopi tiyaqpa phaña makinpin rikurani huk rollosqa hina librota sapa lawninpi escribisqata. Chay libroqa qanchis sellokunawan sellasqan kasqa.
2 Hinaspan rikullaranitaq ancha atiyniyoq huk angeltapas. Chay angelmi altota qaparispa khaynata tapuran:
—¿Pitaq ancha atiyniyoqri kanman, kay escribisqa libropa sellonkunata qasuspa, chay librota kichananpaqrí? nispa.
3 Ichaqa manan ni pipas karanchu, hanaq pachapi, kay pachapi, hinallataq ukhu pachapipas, chay librota kichaspa qawananpaqqa.
4 Chaymi noqaqa anchata waqarani, chay escribisqa librota kicharispa qawananpaq hina mana ni pipas kasqanmanta.
5 Hinaqtinmi huknin kaq ancianoqa khaynata niwaran:
—¡Ama waqayñachu! Judá sutiyoq ayllumanta Davidpa mirayninmanta kaq Leonwan sutichasqan huk ganador lloqsiramun. Paymi ichaqa, Diospa enemigonkunata vencesqanrayku, chay libropa qanchis sellonkunata qasuruspa, kichariyta atinqa, nispa.
6 Chaymantan rikullaranitaq tiyana tronopa ñawpaqninpi huk Corderotapas sayashaqta. Chay Corderopa muyuriqninpin kashasqaku chay tawa atiyniyoq kawsaqkuna, hinallataq chay ishkay chunka tawayoq ancianokunapas. Chay Corderoqa ñak'asqa hinan kashasqa. Hinaspapas chay Corderoqa qanchis waqrayoqmi kasqa, hinallataq qanchis ñawiyoq ima. Chaykunaqa Diospa qanchis espiritunkunan kasqaku. Chay espiritukunatan Diosqa enteron kay pachaman mandamusqa.
7 Hinaspan chay Corderoqa hamuspa, chay tronopi tiyaqpa phaña makinmanta chashkiran chay escribisqa librota.
8 Hinaqtinmi chay librota chashkiruqtin hinalla, chay tawantin atiyniyoq kawsaqkunapas, hinallataq chay ishkay chunka tawayoq ancianokunapas, Corderopa ñawpaqninpi qonqorikuranku. Paykunapaqa sapankamankupan kasqa arpankupas, hinallataq qorimanta copankupas. Chay copakunan kasqa inciensowan hunt'asqa. Chay copapi hunt'asqa inciensoqa, Señor Jesucristopi llapallan creeqkunapa oracionninmi kasqa.
9 Hinaqtinmi paykunaqa huk mosoq takita takiranku Corderoman khaynata:
“Qanllan escribisqa librota hap'inaykipaq hinaqa kanki.
Qanllan sellokunatapas qasuspa kichanaykipaq hinaqa kanki.
Qanqa wañuchisqan karanki.
Qanllan yawarniykiwan huchapi kawsaq runakunata rantiranki,
tukuy clase rimayniyoqkunata, tukuy llaqtamanta, hinallataq tukuy nacionkunamantawan ima, saynapi Diospa llaqtan kanankupaq.
10 Hinaspapas paykunataqa tukuchiranki reykunaman hinallataq sacerdotekunamanmi. Paykunan Diosta servispanku, kay pachata gobiernanqaku”, nispanku.
11 Chaymanta qawarispaymi rikurani tronopa muyuriqninpi chay tawantin atiyniyoq kawsaqkunata, chay ishkay chunka tawayoq ancianokunata, hinallataq ashkallaña millonninpi angelkunatawan ima. Hinaspan uyarirani chay angelkunapa bulla hina vozninkuta.
12 Hinaspan paykunaqa tukuy kallpankuwan qaparispa, khaynata alabasqaku:
“¡Ñak'arichispa wañuchisqa kaq Corderoqa
kaykunata chashkinanpaqqa merecenmi: atiyta, qapaq kayta, yachayta, kallpata,
respetota, hatunchasqa kayta, hinallataq alabasqa kayta ima!” nispanku.
13 Hinaspapas noqaqa uyarillaranitaqmi Diospa tukuy ima kawsaq unanchasqankunapa voznintapas, hanaq pachapi, kay pachapi, ukhu pachapi, hinallataq lamar qochapi kaqkunapas khayna nisqankuta:
“¡Tiyana tronopi tiyaqwan, hinallataq Corderopiwanyá ancha respetasqa kachunku, alabasqa kachunku, yupaychasqa kachunku, hinallataq hatunchasqa ima kachunku wiña-wiñaypaq, ancha atiyniyoq kasqankurayku!”, nispanku.
14 Chay tawantin atiyniyoq kawsaqkunataqmi khaynata niranku:
—¡Saynapuni kachun! nispanku.
Saynallataqmi chay ishkay chunka tawayoq ancianokunapas, qonqoriyukuspanku, {wiñay kawsaq Diosta} adoraranku.


text:
Purus ayllu llaqta risirwa
Purus ayllu llaqta risirwa (kastilla simipi: Reserva Comunal Purús) suyuqa amachasqam kachkan, Piruw mama llaqtapi, Ukayali suyu, Mayutata suyupipas.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Chiriqunuy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Flora Faunapas[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Runa llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- ↑ www.inrena.gob.pe (kastilla simipi)


text:
10
Jesusmi nunacunäpa michïnin
1 Chaypïtam: “Sumäta uyalipämay: mayanpis uwish canćhaman puncunpa mana yaycul juc-lädunpa yaycücá cullu cära suwam. 2 Ñatac quiquin michïcá canćhap puncunpam yaycun. 3 Paytam puncu quićhäcäpis quićhaycun. Uwishnincunapis uyat-uyatllañam cayalcan. Chaymi ayayllawan canćhanpïta yalachimun. 4 Chaynu lluyta yalalcachimul puntanta ñawpaptinmi uwishcunäñatac shiminta lisipäcul atipäcun. 5 Ñatac juc nunactá manam atinchu. Aśhwanpa michïninpa shimin mana caśhanta yaćhalmi buryaylla ayiculcan” nin. 6 Caynu tincuchiywan Jesus yaćhachiptinpis imapi limaśhantapis manam tantiapäculachu.
7 Chaymi nila: “Rasunpa ya'am uwishcunäpa yaycunan puncuca cayá. 8 Ñatac puntäta śhamücunacá pasaypi suwacunam. Ñatac uwishnïcuná manam cäsupäculachu. 9 Sumäta uyalipämay: ya'allam rasun puncuca cayá. Chaymi mayanpis ya'ap yaycücá salbaśha can'a. Jinaptinmi uwish cutiticlaylla llullu pastucunalläćhu jawca puliycänuy capäcun'a. 10 Ñatac suwacá suwacüllam wañuchïllam camacällam śhamun. Ya'añatacmi ichá llapanta sumä-sumä allin jawca mana camacaycü cawsayta unäpä śhamulá.
11 “Chaynütacmi ya'a allin michïca cayá. Allin michïcá uwishnin-laycum bïdantapis uycun. 12 Ñatac michipacücunacá atü śhayämüta licälul'a quiquinpa uwishca mana captinmi lluy caćhaycul ayicun. Jinaptinmi atüca paćhcaycul lluy pintïchin. 13 Chay nunacá uwishcunäpi mana imapis ucunchu michipacülla calmi.
14-15 “Ya'am ichá quiquin allin michïca cayá. Maynümi Taytäwan lisinacú, chaynümi uwishnïcunawanpis lisinacú. Chay uwishnï-laycumari bïdätapis uycú. 16 Jinaman cay canćhäćhu mana cä uwishnïcunactapis atimunämi cayan. Paycunapis shimïta uyalipäman'am. Chayćhümi juc canćhallaña juc michïllaña can'a.
17 “Ñatac Taytá cuyaman quiquí cawsaynïta uycul caśhan cawsanäpä captïmi. 18 Manam mayanpis bïdäta apaman'achu; quiquilläpïmi uycuśhä. Maquilläćhümari unäpäpis, śhalcamunäpäpis cayan. Caynu lulayní cananpä Taytäpïmi ćhasquiyculá” nil.
19 Chayta uyalipäculmi Israelcunaca ishcayman iwinacälälin. 20 Waquinnincunam nipäcula: “Cay'a Satanaśhpa gänaśha lücuśhäta ¿imapämá uyalipäcunqui?” nil. 21 Juccunañatacmi: “Satanaśhpa gänäśha cayal'a caynu allin yaćhachicuyta manam limayanmanchu, nï nasïdunpi aplactapis licayächinmanchu” nipäcula.
Caćhamuśhan Salbacüca Jesus caśhanta manam awnipäcunchu
22 Ñatac Jerusalenćhümi Diospa Wasinta Chuyanchaśhan Yalpanan Fista tamya timpućhu cala. 23 Chayćhümi chay wasip “Salomonpa Patyun” nishanćhu Jesus puliyäla. 24 Chaymi Israelcunäpa puydïnincuna cunćhacaycälil: “¿Imaycamatan umäta nanachipämanqui? Dios Caćhamuśhan Salbacüca rasunpa cayal'a, ¡sumätañari niycälimay!” nin.
25 Niptinmi Jesus: “Niyaptïpis amcuna manamá chalapaculcanquichu. Jinaman Taytäpa munayninwan imaymana milagru lulaśhäcunam pï caśhätapis tantialcächishunqui. 26 Jinaptinpis ya'ap uwishní mana capäculmi shimïta nï chalapacamanquichu. 27 Ñatac ya'a uwishnïcunawan lisinacümi. Chaymi shimïta uyalil atipäman. 28-29 Paycunactam mana imaypis chincapäcunanpä wiñay cawsayta uycú. Taytá uycayämaptinmari mana mayanpis maquïpïta ućhiman'achu. Pay lluypïtapis sumä munayniyu cayaptinmi maquinpïta mana mayanpis ućhipäcunmanchu. 30 Ya'a Taytäwan jucllamari capäcú” nin.
31 Chayćhümi Israelcunaca lumicta yapa apticälälin Jesusta tamshälälinanpä 32 Jinaptinmi: “Taytäpïmi imaymana milagrucunacta amcunaćhu lulalá. ¿Mayanninpïtatá tamshayta munacayalcämanqui?” nin.
33 Niptinmi: “¡Allin lulaśhayquipïchu manamá, sinu'a Tayta Diosta jalutacuśhayquipïtamari! ¡Am nunalla cayal Diostucuśhayquipïtamá!” nicuyalcan.
34
Jesusñatacmi: “Quiquin Diosninchic isquirbishancäćhümi ‘Amcuna dioscunam capäcunqui’✡
nunacunallacta nila. 35-36
Yaćhaśhanchicnüpis camachicuy rasunca cayal'a, manam articunchu. Chayurá chaynu nunacunäman shiminta uycuśhancunällacta ‘dioscuna’ niyal'a, maynülämi cay pachäman quiquin Śhuñaycuśhan Caćhamuśhancätá ninmanpis. Chayurá ‘Paypa chulinmi cá’ nishalläpi ¿imapïtan-nila Tayta Diosta jalutacüpa licapämanqui? 37
Taytá nimäśhancunacta mana lulapti'a ama chalapacalcämaychu. 38
Nimäśhanta lulaptïñatacmi ichá, masqui ya'acta mana ćhasquipämalpis lulaśhäcäman-ari chalapaculcay Tayta Dios ya'aćhu caśhanta, chaynütac ya'apis Taytäćhu caśhäta tantiapäcunayquipä” nin. 39
Chaymi yapa wićhachinanpä chalayta munacuyalcaptin chaypi chincacula.
40 Chaypïmi Jordan mayüćhu Bawtisä Juan unay bawtisaśhancäman Jesus yapa chimpala chayćhu caycunanpä. 41 Chayman achca nunacuna licä lïcunämi: “Bawtisä Juan masqui ima milagructa mana lulayalpis, śhamü nunapi willamäśhanchiccänüllamá rasunpa canan pasacuyan” nipäcula. 42 Chayćhüñatacmi Jesusman achca chalapaculcäla.


text:
Jorge Valdano
Jorge Alberto Francisco Valdano Castellanos sutiyuq runaqa (* 4 ñiqin kantaray killapi 1955 watapi paqarisqa Las Parejas llaqtapi - ) huk Arhintina mama llaqtayuq piluta hayt'aq wan pukllaykamachiqmi qarqan.
Klubkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Piluta Hayt'aq[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pukllaykamachiq[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Piluta Hayt'aq Pachantin Kupa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Piluta Hayt'aq[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pukllaykamachiq[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Willay pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Jorge Valdano.


text:
René Préval
René García Préval sutiyuq runaqa (* 17 ñiqin qhulla puquy killapi 1943 watapi paqarisqa Port au Prince llaqtapi - 3 ñiqin pawqar waray killapi 2017 watapi wañusqa Port au Prince llatapi), huk Ayti mama llaqtayuq Allpa llamk'ay yachaq wan pulitiku qarqan.
1991 watamanta ñawpaq kuti Aytipa Uma kamayuqnin qarqan.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Wiñay kawsay (Ayti)
- Jacques-Édouard Alexis
- Michèle Pierre-Louis
- Jean-Max Bellerive
- Claudette Werleigh
- Rosny Smarth
- Jean-Jacques Honorat
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: René Préval.


text:
Dimitris Christofias
Dimitris Christofias (grisya simipi: Anuήtpnς Xpισtόφιaς [ðiˈmitɾis xɾiˈstofças] ) sutiyuq runaqa (* 29 ñiqin chakra yapuy killapi 1946 watapi paqarisqa Kato Dikomo llaqtapi - 21 ñiqin inti raymi killapi 2019 watapi wañusqa Nikusya llaqtapi ) huk Kipru mama llaqtayuq pulitiku qarqan.
Kipru Umalliqnin (2008-2013).
Taytan: , Maman: .
Warmi: Elsie Chiratou
Churinkuna: (3) .
Willay pukuykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Dimitris Christofias.


text:
Johan Neeskens
Johannes Jacobus Neeskens sutiyuq runaqa, icha Johan Neeskens, (* 15 ñiqin tarpuy killapi 1951 watapi paqarisqa Heemstede (Urasuyu) llaqtapi - ) huk Urasuyu mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi qarqan.
Klubkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Piluta Hayt'ay Pachantin Kupa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mama llaqta kampiunatukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mama llaqtapura Kupakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Johan Neeskens.
.


text:
23
1 Pabluqam chay Mas Kamachikuq Tandakaq Juyiskunata chapashpa nirqan:
—Masitakuna, uyawayllapa. Tayta Dyusmi rikawaykan. Noqaqam paypa ñawpambi kanangaman allin shunqoyuq kawsashqa kani.
2 Chayshina niptinmi, mas kamachikuq isrraylinu kura Ananiyasqa ñawpambi kaqkunata kamachirqan, shimimbi Pabluta maqananllapa.
3 Chayshina nishqambaqmi, Pabluqa chay Ananiyasta nirqan:
—¡Dyusmi qamtaqa rin maqashuq, shimikiwanlla payta kasuptiki! Chaypim tiyaykangi suq juyisshina, justisyata ruranayki. Liyninchiq nishqanshina ruray, allita yach'anayki, dilituyuqchu kani ichu mana, nishpa. ¿Imaraykum qamqa liyninchiqta mana kasushpa, munangi maqachiwaytaqa?
4 Uyashpa, chaypi kaqkunaqam Pabluta nirqan:
—¿Ima wapuyaykangichu Dyuspa mas kamachikuq kuranda? nishpa.
5 Pabluqam nirqan:
—Masitakuna, manamir yach'ashqachu kani: Payqam mas kamachikuq kura, nishpaqa. Chayta yach'ashpaqam, mana chayshinachu rimanayta. Chaqa Dyuspa Santu Librumbiqam nin: “Amakish llaqtaykipa awturidarnimba kuntrandaqa rimangichu”, nishpa.
6 Pabluqam chay tandakaq kamachikuq juyiskunata chapashqanshina, kwintata qokarqan: Wakin juyiskunaqam sadusiyu duktrinayuq kashqa, wakin juyiskunaqam farisiyu duktrinayuq kashqa. Chaymi jwirtita rimashpa, nirqan:
—Masitakuna, farisiyukunapa duktrinandam kriyini. Farisiyupa churinmi kani. Chaymi kriyini: Wañuqkunam mushuqmanda rin kawsamuq, nishpa. Chayraykum munanllapa kastigawayta. Manam imapaqchu, nishpa.
7 Chayshina Pablu niptinmi, farisiyukunaqa sadusiyukunawan anyanakurqan paykunapura. Chay pudirniyuq juyiskunaqam akrakarqanllapa, mana chay layalla duktrinayuq kashqanllaparayku.
8 Chaqa sadusiyukunaqam ninllapa: Wañuqkunaqam mana rinchu kawsamuq. Manam ni anjilkuna, ni almakuna kanchu, nishpa. Piru farisiyukunaqam ninllapa: Kanmi anjilkuna, kanmi almakuna. Wañuqkunapismi rin kawsamuq, nishpa.
9 Chaymi yumbay ancha kunyarqanllapa. Wakin farisiyukunaqam Muysispa liyningunata yach'achikuqkuna karqan. Paykunaqam das atarishpa, nirqanllapa:
—Kay runaqam mana nima maluta rurashqachu. Kinsapch'i suq alma ichu suq anjil paytaqa parlachishqa. Chaymi mana balinchu payta kastigananchiqqa. Dyuspa kuntrangish tikrakanchiqman.
10 Chayshina Pablupaq niptinllapam, yumbay chay sadusiyukunaqa farisiyukunawan ancha kunyarqanllapa, suqta suqta ninakushpa. Pilyaq layana kaptinllapam, chay mas kamachikuq suldaduqa ancha mancharqan: Pablutakish chillpinmanllapa qoch'inakushpa, nishpa. Chaymi payqa kamachirqan suldadungunata, chay sh'uqyaqkunapa ch'awpinmanda Pabluta surqoshpa, apananllapa uku kwartilman. Chaymi chayshina rurarqanllapa.
11 Qayandin tutaqam Siñurninchiq Jisusqa Pabluman rikakushpa, nirqan:
—Pablitu, ama manchashpachu, animakay. Chaqa kay Jirusalimbi noqapaq rimashqaykishina, waq Rruma llaqtapipis noqapaqqa ringi rimaq, nishpa.
Pabluta wanchinambaqmi parlarqanllapa
12-13 Qayandinqam mas di 40 isrraylinukuna tandanakushpa, Pabluta wanchinambaq parlarqanllapa kayshina jurashpa:
—Ama nimatapis mikushunchu ni upyashunchu, Pabluta wanchinanchiqkaman. Mana wanchiptinchiqqam, Tayta Dyus kastigawashun, nishpa.
14 Paykunaqam kamachikuq isrraylinu kurakunaman, kamachikuq ansyanukunaman rishpa, nirqanllapa:
—Noqaykunaqam jurashqa kani Pabluta wanchinayllapa, manaraq nimata mikushpa. Mana noqaykuna wanchiptiyqach'i, Taytanchiq Dyus yumbayniyta kastigawanqa.
15 Chayri qamkunaqa tukuy chay Mas Kamachikuq Tandakaq Juyiskunawan mañayllapa chay mas kamachikuq suldaduta, qaya apamunambaq Pabluta kay ñawpaykillapaman: “Paypaqmi munanillapa mas allita yach'ayta”, nishpa. Noqaykunaqam ñambi pakakushpa, rinillapa shuyaq wanchinayllapa, manaraq kayman ch'ayamuptin, nishpa.
16 Piru Pablupa panimba wambranmi chay jurapashqanda yach'arqan. Chaymi chay subrinunqa das rirqan kwartilman tiyunda abisaq.
17 Chayraykum Pabluqa suq kamachikuq suldaduta qayashpa, nirqan:
—Apay kay chulituta kamachikuqnikiman. Munanshi payta parlachiyta, nishpa.
18 Chaymi chay uraslla chay suldaduqa chulituta apashpa, chay mas kamachikuq suldadutaqa nirqan:
—Jifisitu, chay prisu Pablum qayawashpa, rrugawarqan, kay chulituta apamunaypaq qaman. Anchash munan qamta parlachishuyta, nishpa.
19 Chay kamachikuqqam ama pipis uyanambaq, chay chulituta makinmanda rambashpa, apashpa suq ladituman, tapurqan:
—¿Imatamir munangi willawayta? nishpa.
20 Chaymi chulituqa nirqan:
—Achka isrraylinukunash kunanakushqa, qamta ingañashushpa, nishunanllapa: “Noqaykunapa mas kamachikuq juyisniykunash munanllapa Pabluta tapuyta, allita yach'ananllapa diklarashqanda”, nishpa. Chaypaq tumbanllash rinllapa mañashuq, qaya apanaykipaq tiyuyta chay Mas Kamachikuq Juyiskunaman.
21 Amakish qamqa paykunataqa kriyingichu. Chaqa mas di 40 runakunash ñambi pakakushpa shuyaykanllapa, tiyuy Pabluta wanchinanllapa. Paykunash jurashqallapa, manaraq nimata mikushpachu ni upyashpachu, tiyuyta wanchinanllapa. Isi mana wanchishpaqash, Dyusmanda kastiguta rinllapa ch'askiq, nishpam, jurashqallapa. Chaymi shuyakuykanllapa: Imatash ringi niq, nishpa.
22 Chayshina niptinmi, chay kamachikuqqa chulitutaqa kach'arqanna kunashpa:
—Mayá, riynari. Amakish pitapis chay niwashqaykitaqa ningichu, nishpa.
Mas kamachikuq suldadum Pabluta kach'arqan prifiktu Filisman
23 Chay chulitu riptinqam, chay kamachikuqqa ishkay yanapakuq suldadunda qayashpa, nirqan:
—Sigurayllapa 200 ch'akip puriq suldadukunata, 70 suldadu bistyayuqkunata, 200 garruchiru suldadukunata, rinaykillapa kay tuta las nwibi Sesarya llaqtaman.
24 Pablupaqpis bistyakunata sigurayllapa, muntakushpa rinambaq, allita ch'ayanambaq waq prifiktu Filisman, nishpa.
25 Chay kamachikuqqam paykunawan kach'arqan suq kartata, kayshina nishpa:
26 “Kuyashqay kamachikuq prifiktu Filis, noqa Klawdyu Lisyasmi qamta napaykuyki.
27 Yach'anaykipaqmi kaykunata iskibriyki: Kay runatam isrraylinukuna prisurqanllapa. Wanchinanllapa kaptinmi, noqaqa yach'ashpa: Rrumanush payqa niptinllapa, suldaduykunawan rishpa, washashqa kani.
28 Yach'anayrayku imapaqshi kuntranllapa, nishpa, aparqani Mas Kamachikuq Tandakaq Isrraylinu Juyiskunaman.
29 Chaypim yach'arqay: Paykunapa duktrinanmi mana igwalchu, nishpa. Chaysitupaqmi kuntranllapa. Piru chaysitupaqllam mana dirichuyuqchu wanchinanllapa ni karsilananllapa.
30 Noqaqam yach'arqayna: Chay isrraylinukunaqam rinllapa shuyaq ñambi, Pabluta wanchinanllapa, nishpa. Chaymi paytaqa qaman kach'amuni. Payta kuntraqkunatapismi nishqa kani, qaman shamunanllapa, justisyata ruranayki. Chaytallam iskibriyki. Mayá, rikanakushun”, nishpa.
31 Chay kartata suldadungunata qoshpam, nirqan rinanllapa. Chaymi nishqanda kasushpa, Pabluta apashpa, tutap rirqanllapa Antipatris llaqtakaman.
32 Qayandinqam chay ch'akip riq suldadukunaqa Antipatrismanda kutimurqan kwartilninman. Chay bistyayuq suldadukunallam Pabluwanqa mas waqman rirqanllapa.
33 Chaymi Sesarya llaqtaman ch'ayashpaqa, chay kartata qorqanllapa prifiktu Filista. Pablutapismi intrigakurqanllapa.
34 Chaymandaqam chay kartata liyishpaqa, chay prifiktuqa Pabluta tapurqan, yach'anambaq: Maymandash, nishpa. Chaymi Pablu willaptinqa, yach'arqanna prubinsya Silisyamanda kashqanda.
35 Chaymi Pablutaqa nirqan:
—Kuntrashuqkuna shamuptinnam, uyashaq niwashqaykita, nishpa.
Chaymandaqam chay suldadukunata kamachirqan, Pabluta kwidananllapa gubyirnu Irudis atun wasi rurashqambi.


text:
Intëru Munducho Lapan Runakunapa Derëchunkunanta Wilakushqan
KAYNOQ NIRMI QALAYKUN
Munashqantsita ruranantsipaq, runakuna ali jusgashqa kananpaq, y ali kawanantsipaqpis kay patsacho, tantyashwan imanoq lapantsikunapis bälishqantsita. Tsaynoqpa tantyashwan imanoq lapan runa mayintsikuna derëchun nishqankunata tsararaykashqanta. Manami pipis kay derëchun nishqankunata kachanmantsu.
Wakinkuna kay derëchun nishqankunata despresyar mana reqipäkushpan pasaypa mana ali kaqkunata rurapäkun. Rurapäkuptin interu munducho lapan runakuna shonqun rurincho rabyakärin. Tsawraqa lapanpita mas munashqannoq wilakärin mas alina kawapäkunanpaq kaynoq nir: "Lapan runakuna mana mantsakuypa kawanmanna y pishiychöpis manami kanmannatsu. Tsaynoqpis lapan runakuna ima yarpashqankunalatapis parlanman y munashqankunalamanpis kriyinman".
Laykuna kanman runakunapa derëchun nishqankuna mana elqashqa kananpaq. Tsay presïsumi kaykan. Mana kaptenqa imatapis mas rurayta mana pwëdir runakuna imaykanoqpapis mana ali awturidäkunapa kontran sharkapakun y tukuynoqpa nakatsikoqkunata elqätsipäkun.
Tsaynoqmi lapan nasyunkuna amistächo kawapäkunman. Tsaypis presïsumi.
Lapan nasyunkunapa delegädunkuna juntakärir eskribipäkorqan Nasyones Unidas nishqanpa qalaykatsinan kartata. Tsay kartacho eskribipäkorqan runakunapa derëchun nishqankunapita. Tsaynoqpis eskribipäkorqan imanoq runakuna balurniyoq kashqanta, y olqupaq warmipaqpis derëchun nishqankuna iwal kashqanta. Tsay eskribishqankunaman yärakärin Nasyones Unidas nishqanpa myemrunkuna. Tsaynoqpis tsay kartacho eskribiraykan kaynoq nir: "Librina arupäkushun ali kawayman chayapäkunantsipaq" nir.
Nasyones Unidas nishqanpa lapan myemrunkuna promitipakorqan yanapänakur arupäkunanpaq interu munducho runakunapa derëchun nishqankuna respitashqa kar kumplikänanpaq.
Kay promitishqanqa ali rurakashqa kananpaq, Iapantsikunapis juk yarpayla tantyapäkushwan kay derëchun nishqankunata.
Tsaymi Nasyones Unidaspa juntakashqan runakuna wilakun kayta:
INTËRU MUNDUCHO LAPAN RUNAKUNAPA DERËCHUNKUNAPITA WILAKUSHQAN
Kay wilakushqan lapan runakunapis nasyunkunapis iwal tantyapäkunanpaq tsay derëchun nishqankunapitami. Tsaynoqpaqa lapan runakunapis y mandaq awturidäkunapis, kay wilakushqanman yarpashqala kashpanqa, yachatsipäkunman wakinkunata kay derëchun nishqankunata respitananpaq. Tsaynoqpis juklä nasyunkunawanpis shumaq animatsipäkunman nasyunnincho kaqkunata y wakin munaynincho kaqkunatapis kaynoq nir ninanpaq: "Kay derëchun nishqankuna lapan runakunapaqmi. Noqa tsay derëchunkuna nishqannoqlami ali kawashaq runa mayëkunawan'.
NISHOAN JUK (1)
Lapantsikunapis Iibrimi yurishqantsi. Bälintsimi y derëchuntsikunapis wakinkaqkunanoqlapami. Yarpaynintsikunapis kaykanmi runa mayintsikunawan juk wawqinoq kuyanakur kawapäkunantsipaq.
NISHQAN ISHKAY (2)
Lapantsikunapaqpis kay wilakushqancho eskribishqankaq dere.chuntsikuna. Kay derëchuntsikuna iwalla kanman ima räsa runakunapaqpis, yoraqpaq yanapaqpis, warmipaq olqupaqpis ima kläsi rimaqkunapaqpis, mayqan relijyunkunaman kriyeqkunapaqpis, tsaynoq ima politikacho pureqkunapaqpis, mayqan nasyunpita runakunapaqpis, riku runakunapaq pobri runakunapaqpis, imanoq yurishqa kaqkunapaqpis, y tsaynoq imanoq kawaqkunapaqpis.
Kay derëchuntsikuna iwalla kanman lapantsikunapaqpis. Markantsi nasyunnoq kaptin o mana nasyunnoq kaptinpis, markantsi kikintsipa munaynintsicho kaptin o jukpa munaynincho kaptinpis, markantsipa awturidäninkuna imanoq kaptinpis, derëchuntsikuna iwalla kanman.
NISHQAN KIMSA (3)
Lapantsikunapami derëchuntsi kan mana pipis wanutsimänantsipaq, Iibri munaynintsicho kawanantsipaq, y mana pipitapis mantsakuypa kawanantsipaq.
NISHQAN CHUSKU (4)
Manami pipis rantishqa runanoq arunmantsu jukpaq.
NISHOAN PITSQA (5)
Kastigashqa karpis, manami pipis fiypa nakatsishqaqa kanmantsu animal nakatsishqa kashqannoq, ni pasaypa umillatsishqapis kanmantsu.
NISHQAN SOQTA (6)
Lapantsikunatapis maycho tsaychöpis awturidäkuna mana jarukuylapa ali respitamashwan.
NISHQAN QANCHIS (7)
Laykuna jusgamashwan lapantsita iwalla. Kay karta eskribishqa kashqanpita mana käsukoqkunapita Iaykuna kuydamashwan lapantsikunatapis mana despresyashqa kaylapa.
NISHQAN PUSAQ (8)
Juk runa, nasyunninpa layninta mana käsukur, mana al ita ruramaptintsi, derëchuntsi kanmi awturidäkunaman kejakoq aywanantsipaq. Y tsaycho lapantsi atyendishqa kashwan iwalla.
NISHQAN ISQUN (9)
Manami pipis lutalaqa prësutsishqa kanmantsu karsil wayiman. Ni tsaynoqpis lutalaqa qarqushqa kanmantsu markanpita.
NISHOAN CHUNKA (10)
Lapantsikunapami derëchuntsi kan imalapitapis runakunapa nawpancho jusgashqa kanantsipaq, alipita mana alipitapis. Tsay mana alita jusganman juk tsaycho mana jatikashqa kaq awturidä iwalla mana mayqanpapis faburnin sharkuylapa.
NISHQAN CHUNKA JUK (11)
- Lapantsikunapami derëchuntsi kan "Jutsaynaqmi kanki" nimänantsipaq imalapitapis akusashqa kaptintsipis manaraq shumaq musyakashqa kaptenqa. Lay nishqannoq musyakashqa kanman lapan runakunapa nawpancho imalapis defyendikunantsipaqnoq kaykaptenqa.
- Manami pipis kondenashqa kanmantsu rurashqanpita y mana rurashqanpitapis tsay jinan öraqa mana nawpapita patsa nasyunninpa laynincho "tsaynoq katsun" nishqa kaptin, y tsaynoqpis lapan nasyunkunapa yarpashqan layninkunachöpis. Jutsantsikunapita kastigashqa kanantsipaq kaqkunapita manami mastaqa kastigashqa kashwantsu jutsantsi kaptinpis.
NISHQAN CHUNKA ISHKAY (12)
Juk runataqa manami pipis lutalaqa imatapis ruranmantsu: kikinta, familyankunata, ni wayinkunatapis. Ni eskribishqan kartankunatapis ama kichanmantsu. Tsaynoqpis ama ashlinmantsu. Lapantsikunapami derëchuntsi kan tsaykunapita laykuna kuydamänantsipaq.
NISHQAN CHUNKA KIMSA (13)
- Lapantsikunapami derëchuntsi kan maypapis libri purikunantsipaq y maychöpis nasyunnintsichöqa täkunantsipaq.
- Lapantsikunapami derëchuntsi kan kikintsipa nasyunnintsikunapita yarqunantsipaq y tsaynoqpis kutimunantispaq.
NISHQAN CHUNKA CHUSKU (14)
- Lapantsikunapami derëchuntsi kan juklä nasyunkunacho wayintsita ashir täkunantsipaq qatikachämaqnintsikuna kaptin.
- Markantsipa kontran ni Nasyones Unidaspa kontran juk runa ima jutsatapis rurar manami ninmantsu "Noqapa derëchö kanmi juklä nasyunman aywakur täkunäpaq qatikachamaqn. kaptin." Jutsantsikuna ima politikakunapita kaptinmi itsanqa derëchuntsi kan qeshpikunantsipaq.
NISHQAN CHUNKA PITSQA (15)
- Lapantsikunapami derëchuntsi kan may nasyunkunamanpis pertene.sinantsipaq.
- Juk nasyunman pertenësiyta munaptintsi, manami pipis lutalaqa nimashwantsu "Manami qam pertenësinkimantsu kay nasyunman." Tsaynoqpis lutalaqa nimashwantsu "Qam manami kikikipa nasyunnikimanpis pertene'sinkimantsu."
NISHQAN CHUNKA SOQTA (16)
- Olqupapis y warmipapis, edäninman chayaptin, derëchun kanmi kasarakunanpaq. Tsaynoq derëchun kan kasarakunanpaq ima räsa runakunawanpis, mayqan nasyunman pertene.seqkunawanpis, ima relijyunkunaman kriyeqkunawanpis. Tsaynoq kasarakurmi derëchun kan familyanta formananpaq. Kasädu kar, rakikashqa kar, o mayqankuna nawpata wanuptinpis, derëchunkuna kanmi iwalla olqupaq y warmipaqpis.
- Manami pipis fersanmantsu kasarakunanpaqqa. Itsanqa kasarakärenqa kikinkuna awninakur munanakushqalanpita.
- Tsay kasarashqa kaqkunapitami juntakashqa kaykan lapan markakunapis. Tsaynoqpis derëchun kanmi runakuna y nasyunpa mandaqninkunapis kasarashqa kaqkunata kuydananpaq.
NISHQAN CHUNKA QANCHIS (17)
- Lapantsikunapami derëchuntsi kan imaykantsikunapis kikintsipaq kananpaq. Y tsaynoqpis derëchuntsi kanmi pi lawanpis imaykantsikunalachöpis dwëñunoq kapäkunantsipaq.
- Manami pipis lutalaqa qechunmantsu pitapis imalankunatapis.
NISHQAN CHUNKA PUSAQ (18)
Lapantsikunapami derëchuntsi kan shonquntsicho munashqantsita yarpanantsipaq y munashqantsi relijyunman kriyinantsipaq. Tsaynoq derëchuntsi kaptin trukashwan juk relijyunpita juk relijyunmanpis. Relijyunnintsita rikatsikushwan japalantsi y wakin runakunawanpis, kikintsikunalapaq o runakunapa nawpanchöpis. Tsaynoq rikatsikushwan yachatsikushpantsi, kumplishpantsi, y kultuntsikunata rurashpantsi.
NISHQAN CHUNKA ISQUN (19)
Lapantsikunapami derëchuntsi kan yarpashqantsita parlanantsipaq mana pipis fastidyaylapa. Tsaynoqpis derëchuntsi kanmi ima notisyakunalatapis ashinantsipaq runakunata mayatsinantsipaq imaykanoqpapis: parlaypa, eskribiypa, o radyupa pasatsiypapis mayqan nasyunkunamanpis.
NISHQAN ISHKAY CHUNKA (20)
- Lapantsikunapami derëchuntsi kan juk patsalaman juntakänantsipaq itsanqa mana búllata ruraylapa.
- Mana munaptenqa manami pipis pitapis "kay noqakunaman pertenësiy" ninmantsu fersaypaqa.
NISHQAN ISHKAY CHUNKA JUK (21)
- Lapantsikunapami derëchuntsi kan nasyunnintsikunacho mandaq kayta munar chayanantsipaq. Tsaynoqpis derëchuntsi kanmi kikintsi jukta munashqantsi kaqta akranantsipaqpis mandaq kananpaq.
- Lapantsikunapami derëchuntsi kan iwalla awturidä kanantsipaq nasyunnintsikunachöpis.
- Markakunapa munayninchömi churakashqa kanman gobyernupa yanapäsheqnin awturidäkuna. Tsaykuna rurakashqa kanman käda bötukuna watakunalacho. Tsaymi Iapantsikuna imanoq karpis munashqantsi kaqpaq iwalla pakaylapa bötushwan. Tsaycho gänaq kaqmi yaykunman awturidä kananpaq. Mana pakaylapa bötorqa juknoqpa bötushwan awturidänintsikuna markantsi munashqannoq akrashqa kananpaq.
NISHQAN ISHKAY CHUNKA ISHKAY (22)
Lapantsikunapami derëchuntsi kan ali kawanantsipaq. Wakin imayoqpis kaqkuna yanapäshinman mana imayoqpis kaqkunata. Tsaynoqpis nasyunnintsipita y juklä nasyunkunapitapis pwëdishqanyaq yanapäshinman pishiycho kawaqkunata lapan derëchunkuna kumplikänanpaq. Tsay yanapäshiy kanman respitashqa kanantsipaq y kikintsi aliyätsikunantsipaqpis.
NISHQAN ISHKAY CHUNKA KIMSA (23)
- Lapantsikunapami derëchuntsi kan kikintsikuna munashqantsinoq arunantsipaq mana despresyashqa kaylapa. Shumaq sigurashqa kanman ima aruychöpis. Y tsaynoqpis aruynintsipita yarquptintseqa yanapäshishqa kashwan imalawanpis.
- Lapantsikunapamj derëchuntsi kan mana despresyaylapa aruynintsikunacho iwal gänanantsipaq wakin aroq mayintsikunanoq.
- Lapan aroqkunapami derëchun kan ali pägashqa kananpaq kikinpaqpis y familyankunapaqpis ali respitashqa runanoq kawananpaq. Pishëpakoqnoq kaptenqa yanapäshishqa kanman imanoqpapis runa mayinkunapita.
- Lapantsikunapami derëchuntsi kan aroq mayintsikunawan juntakaykur imalatapis formanantsipaq mandaqnintsikunapita respi tatsimänantsipaq.
NISHQAN ISHKAY CHUNKA CHUSKU (24)
Lapantsikunapami derëchuntsi kan aruynintsikunapita jamakunantsipaq. Manami aläpaqa arushwantsu pwëdishqantsipita mastaqa. Y tsaypita juk watata kumplirkuptin bakasyunnintsi kanman itsanqa pägashqa
NISHQAN ISHKAY CHUNKA PITSQA (25)
- Lapantsikunapami derëchuntsi kan ima!antsikunapis ali aypänanpaq kikintsikunapaq y familyantsikunapaqpis. Tsaykunapaqqa kanman kaykuna: mikuynintsikuna, röpantsikuna, wayintsikunapis. Tsaynoqpis qeshyaptintsi mëdikukuna atyendimashwan, y imalachöpis wakin runakuna yanapäshimashwan. Tsaynoqpis derëchuntsi kanmi kuydashqa kanantsipaq mana aruynintsi kaptin, qeshyaqtukur mana aruyta pwëdiptintsipis, byúdayashqa kaptintsipis, awkin kaptintsipis, o ima desgrasya päsamaptintsipis.
- Wachaq warmipa y akapa wamrankunapapis derëchun kanmi shumaq ali kuydashqa kananpaq. Kasarashqa kaqkunapa y mana kasarashqa kaqkunapapis wamrankuna iwalla derëchun kanmi kuydashqa kananpaq.
NISHQAN ISHKAY CHUNKA SOQTA (26)
- Lapantsikunapami derëchuntsi kan dembaldila primarya kaq eskwëlakunaman yachakoq yaykunantsipaq. Manami ni juklaylapis mana yachakuypaqa kanmantsu. Tsaynoqpis mas jatun kaq yachakuy eskwëlakunapis kanman imalapis kayta munaptintsi yachakunantsipaq. Tsay eskwëlakunaqa lapan runakunata chaskinman iwalla yachashqantupu.
- Kay yachakuy kanman noqantsikuna runa mayintsikunawan ali shonquyoq kanantsipaq. Tsaynoqpis kanman runa mayintsikunapa derëchunkunata respitanantsipaq, tantyanakunantsipaq, pasensyantsi kananpaq y pipis yanasantsi kananpaq. Tsaykuna kanman markantsikunawan, juklä nasyunkunawan, jukniraq räsakunawan, ima relijyunkunaman kriyeqkunawanpis. Tsaynoqpis yachakuy kanman yanapänantsipaq Nasyones Unidasta runakunata ali kawayman churananpaq.
- Taytankunapami derëchun kan tsurinkunata munashqannoq imanoqpapis edukananpaq.
NISHOAN ISHKAY CHUNKA QANCHI (27)
- Lapantsikunapami derëchuntsi kan markantsikunacho kustumrintsikunata ruranantsipaq. Tsaynoqpa munaq kaqpa derëchun kan kantananpaq, dansananpaq, dibuj ananpaq, tukananpaq, puklananpaq, y imalatapis rurananpaq markanpa kustumrin kashqannoq. Tsaynoqpis juk yachaq imalatapis mushoqta ruraptenqa tsay kanman lapantsikunapaq juknintsi y juknintsipis mas ali kawanantsipaq.
- Lapantsikunapami derëchuntsi kan imalatapis mushoqta ruraptintsi o eskribiptintsi kikilantsipaq gänashqantsi kaqkuna kananpaq. Manami pipis ninmantsu lulakushpan "Noqami rurashqä kayta" tsaynoqpa apakunanpaq ruraq kaqpa derëchunta.
NISHQAN ISHKAY CHUNKA PUSAQ (28)
Lapantsikunapami derëchuntsi kan gobyernuntsi kananpaq nasyunnintsikunacho y lapan nasyunkuna juntakashqanchöpis kay derëchuntsikúna rasunpa kumplikashqa kananpaq.
NISHQAN ISHKAY CHUNKA ISQUN (29)
- Lapantsikunapami ruranantsikuna kan markantsicho kumplinantsipaq. Tsaynoqlapami aliyätsikuntsi kikintsikuna.
- Derëchuntsikunata rurarpis mana qechushwantsu jukpa derëchunkunata. Tsaypaq kanmi laykuna respitatsikunantsipaq y tsaynoqpis reqitsimänantsipaq wakinkunapa derëchunkunapis kashqanta. Tsaynoqpis tsay laykuna kaykan ali shonquyoq runakuna kanantsipaq, ali respitanakunantsipaq, y ali runa mayintsikunawan kawanantsipaq. Tsay ali kaway kaykan runakuna awturidäninkunapaq bötushqan nasyunkunacho.
- Kay derëchuntsikunata kumplishpantsi manami Nasyones Unidas nishqankunapa kontrannin yarqushwantsu.
NISHQAN KIMSA CHUNKA (30)
Kay nishqankunacho manami qam tarinkimantsu derëchuykikuna kaptin pipa derëchunkunatapis elqätsinaykipaq imata rurashpaykipis. Tsaynoq kaykan qampaq, juk nasyunpaq, juntakashqa runakunapaq, o pi runalapaqpis.


text:
Laureano Gómez
Laureano Eleuterio Gómez Castro sutiyuq runaqa (20 ñiqin hatun puquy killapi 1889 watapi paqarisqa Bogotá llaqtapi - 13 ñiqin anta situwa killapi 1965 watapi wañusqa Bogotá llaqtapi) huk Kulumbya mama llaqtayuq willay kamayuq, allwiya kamayuq wan pulitikumi qarqan.
We 1950 watamanta 1951 watakama Kulumbya Umalliqmi qarqan.
Bogotá Kurakanin (1925).
Taytan: José Laureano; Maman: Dolorez.
Warmi: María Hurtado Cajiao.
Churinkuna: Cecilia, Rafael, Enrique wan Álvaro Gómez Hurtado.
Alma máter: Universidad de Antioquía
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Pedro Nel Ospina
- Carlos Augusto Valderrama
- Belisario Betancur
- Miguel Abadía
- Álvaro Gómez
- María Hurtado Cajiao
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Laureano Gómez.
]


text:
Asankaru pruwinsya
Asankaru pruwinsya (aymara simipi: Asankaru jisk'a suyu; kastilla simipi: Provincia de Azángaro) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, Punu suyupi, huk pruwinsyam. Uma llaqtanqa Asankaru llaqtam.
Wiñay kawsayLlamk'apuy
Asankaru pruwinsya kamasqa 21 ñiqin inti raymi killapi 1825 watapi.
Allpa saywachiLlamk'apuy
Pulitika rakiyLlamk'apuy
Chunka pichqayuq distritunmi kan.
WakiLlamk'apuy
SimikunaLlamk'apuy
Pruwinsyapiqa aswanta qhichwa simitam rimanku.
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata /2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi) Pukyu: [2]
YachachiyLlamk'apuy
2000 watapiqa Asankarupi hamawt'akuna iskay chunka yachay wasipi irqikunata iskay simipi yachachiranku. [3]
Pruwinsyapi paqarisqaLlamk'apuy
KurakakunaLlamk'apuy
- 2019-2022: Flavio Jesús Mamani Hancco.
- 2011-2014: Efraín Murillo Quispe.
- 2007-2010: Rubén Pachari Inofuente.
Kaypipas qhawayLlamk'apuy
Willay pukyukunaLlamk'apuy
Hawa t'inkikunaLlamk'apuy
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Asankaru pruwinsya.
- Saywitu: Punu suyu
- T'ika 5 - 6, Azángaropa kawsasqan, pdf, 10 MB, p. 122 - 124
- Mamacha Kandilariya Raymi (Punu)


text:
PABLOPA KILLKASHKAN KILLKA EFESO LLAKTAPI JESUKRISTUTA KIRIKKUNARAYKU
1
Pablo Efeso llaktapi kawsak Jesukristuta kirikkunata saludan
1 Munashkayni wawkinikuna paninikuna, ñuka kani Pablo, Yaya Dios munashpan Jesukristupa apostolnin tukushkani. Kankuna Efeso llaktapi kawsakkunaka Yaya Diospa akllashkan runankunami kankichi, Kristu Jesusta katik tukushkaykichirayku. Kankunarayku kay kartata killkahuni. 2 Yayanchi Dios, Amunchi Jesukristupas kankunata llakichishpan yanapanahuchun kushilla kawsanaykichipa.
Pablo yachachin imashnami Yaya Dios ñukanchita yanapan nishpa
3 Ñukanchikuna Kristuwa pakta kawsahushpanchi payka ñukanchita kushichishpan Espiritunwa tukuy imapi yanapan. Chayrayku akuychi kushichishunchi silupi kawsak Amunchi Jesukristupa Yayan Diosta. 4-5 Yaya Dios manara kay allpata rurahushpanra ñukanchita yuyashpan yuyarirka Jesukristuta kachamunanta, ñukanchi paywa tantaylla kawsananchipa. Chayta yuyarishpa ñukanchita akllashka, payllata kasushpa, ucha illa kawsananchipa. Yaya Dios ñukanchita yuyashpan yapa munashka paypa wawankuna kananchipa. Chasna kashpan Jesukristuta kachamurka uchanchikunaranti wañunanpa, ñukanchikunata munashkanshina kikin wawankunata rurananpa. 6 Chasna ñukanchita rurarka payta kushichishpa kawsananchipa, ñukanchita yuyashpa llakichishkanka yapa suma kashkanrayku. Yapa ali shunku kashpan yuyashkan Wawan Jesukristuta kachamurka ñukanchita yanapananpa. 7 Wawan kruspi wañushpan yawarnin shuturishkanrayku Yaya Dioska ñukanchita uchanchikunamanta llakichishpan kastigananmanta kishpichishka. Chasna rurashpan ñukanchita rikuchirka imashna atunmi ñukanchita yuyananka kan. 8 Yachayninta yuyaynintapas ñukanchita kushpan yapa yuyananta riksichirka. 9-10 Ñawpamanta pacha Yaya Dios munarka Wawan Jesukristuta kay allpama kachanata, munashkan puncha paktarishpan tukuy silupi allpapi kawsahukkunata tantachinanpa, Kristullata kasushpa kawsanankunapa. Chasnami tukuy chay munashkanta paktachinka. Ñawpa manara chayta ñukanchita riksichirkarachu, kunan ña riksichishka.
11 Ñawpamanta pacha Yaya Dioska munarka ñukanchikuna Wawan Kristuwa pakta kawsananchita. Chasna Kristuwa pakta kawsahushpanchimi Yaya Dioska tukuy ima kunayahushkankunata kuy tukushunchi. Yaya Dios tukuy paypa munashkanta rurak kashpanmi tukuy yuyarishkanta paktachinka. 12 Kunan munanmi ñukanchi puntiru Kristuta kirikkuna payta kushichishpa kawsananchipa, yapa ali atun kashkanrayku. 13 Yaya Dios munashpanmi kankunapas paypa shutipa rimashkanta uyashkankichi paypa suma ali shiminta Jesukristu ñukanchita kishpichishkanmanta. Chasna kankuna Kristupi kirishpaykichimi payta kasuk tukushkankichi. Chasna kahushpaykichimi Yaya Dioska rimashkanshina Espiritunta kankunata kushka yachanaykichipa Amuykichi kananta. 14 Chasna Yaya Diospa Espíritun shunkunchipi kashpanmi alita yachanchi Yaya Dios tukuy chay ñukanchita kunayashkanta shutipa kunanta. Chasna kashpanmi yachanchi ñukanchi paypa wawankunata kishpichihushkanta alita paktachinanta ñukanchi payta kushichishpa kawsananchipa yapa ali atun kashkanrayku.
Pablo Yaya Diosta mañan tukuy kirikkunarayku
15-16 Chayrayku kankuna Amunchi Jesusta kirishkaykichita, tukuy kirik masikichiwa yuyanakushpa kawsahushkaykichita yachashpayni mañahushkaynipi kankunata yuyarishpa tukuy uras Yaya Diosta kankunarayku agradesini. 17 Amunchi Jesukristupa Yayan Diosta, yapa ali atun yachayyu Yayanchi kashpan payta mañani kankunata yachayta kunanpa, chaymantapas alita riksichinanpa imashnami payka kan nishpa.
18 Chaymanta Yaya Diosta mañani yuyaynikichita paskachinanpa, alita asirtanaykichipa imashna ali tukunaykichita chapashpa kahunkichi, Yaya Dios kankunata kayashkanrayku. Chaymantapas mañani asirtanaykichipa imashna tukuy ima riksishkanchimanta pasami yapa suma ali Yaya Dios kankunata kunayashkanka tukuy ñukanchi payta kasuk masikichikunawa pakta. 19 Yaya Diosta mañani yachanaykichipa imashna tukuymanta pasa atunmi paypa atipayninka, maykantami ñukanchi payta kirikkunapi rurashkanwa rikuchin. 20 Chay atipayninllatata Yaya Dios rikuchirka Kristuta wañushkanmanta kawsachishpan kawsanan silupi kuskaynin parti tiyachishpan tukuyta kamachik kananpa. 21 Tukuy apukuna, tukuy kamachikkuna, angelkuna, supaykuna, tukuy tiyakkunapas kunan kay mundupi chaymanta mushu mundupipas wiñaypa kanta kasunankuna tiyan nishpa Yaya Dioska Kristuta tukuymanta pasa kananpa churarka. 22 Payta tukuy imata kushpan payna kamachinanpa rimarka. Payta churarka tukuy ñukanchi kirikkunapa umanchishina kananpa, payta alita kasushpa kawsananchipa. 23 Jesukristu umanchishina kashpanmi paypa aychanshina kanchi. Pay tukuy tiyashkata kuyrak ñukanchipi kawsahun tukuy atipayninta ali kananta rikuchishpa.


text:
17
Altunnin jircacho Jesucristo chipipiycag ricacushgan
(Marcos 9.2-13; Lucas 9.28-36)
1 Saypita sogta junagtami Pedruta, Santiaguta y Santiagupa wauguin Juanta pushacurcur Jesús wisargan sunyag jircaman.
2 Saychömi paycuna ricaycäyaptin Jesuspa cäran intinörä chipipergan. Mödananpis segaypa yurag ricacur empañayparä asicyargan.
3 Saychömi ricayargan Moiseswan Elías yuriparcur Jesuswan parlaycäyagta.
4 Saymi Jesusta Pedro nergan: “Alipärä nogacuna cayman shayämushcä, taytay. Cananga rurayäshä quimsa suclata: jucta gampä, jucta Moisespä y jucta Eliaspä.”
5 Sayno Pedro parlapaycaptinmi chipipiycag pucutay paycunata sapacurcorgan. Saymi pucutay rurinpita Tayta Dios nimorgan: “Payga cuyay surëmi. Noga munashgäno lapanta ruraptinmi cushish caycä. ¡Pay nishushgayquicunata cäsucuyay!”
6 Sayno nimogta wiyaycurmi discïpuluncunaga pasaypa mansacäyashpan pampaman lätacuycuyargan.
7 Sayno lätaraycäyaptinmi paycunata yataycur Jesús nergan: “Ama mansacäyaysu. Sharcuyay.”
8 Sayno niptin nuquircuyänanpäga Jesús japalannami caycänä.
9 Jircapita cutimurmi paycunata Jesús nergan: “Jircacho ricashgayquita pitapis ama wilapäyanquiräsu wanushgäpita noga cawarimushgäyag.”
10 Saypitanami discïpuluncuna Jesusta tapuyargan: “Moisés guelgashgan leycunata yachasegcuna niyan Cristo shamunanpä puntata Eliasrä shamunanpä cashgantami. Sayno nicaptenga ¿imanirtä Elías shamunräsu?”
11-12 Sayno niyaptinmi Jesús nergan: “Elías yapay shamunanpä cashganta niyashgannölami Elías mayna shamush. Elías shamur wilacuptinpis manami runacuna chasquicuyashgasu wilacushganta. Chasquicuyänanpa trucanga payta chiquirmi wanusiyash. Saynölami runacuna nogatapis chiquimar wanusiyämangapä.”
13 Jesús sayno niptin discïpulucuna tantyayargan Juan Bautistapä parlaycashganta.
Wanuy gueshyawan gueshyaycag magtata Jesucristo cachacäsishgan
(Marcos 9.14-29; Lucas 9.37-43a)
14 Jircapita cutimurmi runacuna shuntacäyashganman Jesús chargan. Saychömi Jesuspa puntanman gongurpacuycur juc runa ruwacur nergan:
15 “Surëta cachacaycasilay, taytay. Payta wanuy gueshya sariptinmi ninamanpis yacumanpis jegan.
16 Discïpuluyquicunaman apamuptëpis manami cachacäsiyta camäpacuyashgasu.”
17 Sayno niptin Jesús nergan: “¡Yäracuyniynag jusasapa runacuna! ¿Imayyagrä gamcunawan caycäshä? Mä apamuy say magtata.”
18 Naupanman apaycaptinmi say magtata nacaycäseg supayta Jesús olgutupargan. Olgutupaycuptinmi supayga jinan höra magtapita yargurir aywacorgan. Say hörapitanami magta sänuna ricacorgan.
19 Saypitanami quiquilancuna caycar discïpuluncuna Jesusta tapuyargan: “¿Imanirtä nogacuna garguyta camäpacuyashcäsu say supayta?” niyashpan.
20 Saymi paycunata Jesús nergan: “Janan shongula Tayta Diosman yäracurmi gamcunaga garguyta camäpacuyashcanquisu. Ñäbuspa murunno tacshalapis yäracuyniqui captenga manami imapis ajasu gamcunapä canga. Tagay jircata witicunanpä niyaptiquipis witicunmanmi.
21 [Sayno captinpis cayno cag supaycunaga yarguyan ayunashpansi Tayta Diosta manacushgarämi.]”
Wanunanpä cashganta Jesucristo yapay wilacushgan
(Marcos 9.30-32; Lucas 9.43b-45)
22 Galilea provinciacho discïpuluncunawan purirmi Jesús nergan: “Juc runami nogata entregamanga chiquimagnëcunapa maquinman.
23 Sayno captinpis wanusimashganpita quimsa junagtami cawarimushäpä.”
Sayno niptinmi discïpuluncuna fiyupa laquicuyargan.
Templupä impuestuta Pedro pägashgan
24 Saypitanami Capernaumman discïpuluncunawan Jesús chäyargan. Saychömi templupä impuesto cobragcuna Pedruta tapuyargan: “¿Jesusga manacu pägan templunpä impuestuta?” nir.
25 Sayno tapuyaptinmi Pedroga nergan: “Au, päganmi.”
Sayno nishpanmi Jesús caycashgan cag wayiman aywargan tapunanpä. Manarä tapuptinmi Jesús nergan: “¿Imaninquitä Simón? Nación mandag reycuna ¿pitatä impuestuta cobrayan? ¿Surincunatacu o munaynincho caycag jäpa runacunatacu?”
26 Sayno tapuptinmi Pedro nergan: “Munaynincho cag jäpa runacunatami impuestutaga cobrayan, taytay.”
Sayno niptin Jesús nergan: “Sauraga nación mandagpa surin impuestuta mana pägashgannömi nogapis, Tayta Diospa surin car, templunpä impuestuta pägämansu.
27 Sayno captinpis cobragcuna mana rabiacuyänanpä gochaman aywar anzuëluyquiwan pescäduta sarimuy. Punta cag pescäduta sarimushgayquipa shiminchömi guellay caycangapä. Say guellaywan nogapita y gampitapis impuestuta pägaycuy.”


text:
Pasqu suyu
Pasqu suyu nisqaqa huk suyum Piruw mama llaqtapi. Uma llaqtanqa Pasqu urqu llaqtam.
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kamasqa 27 ñiqin ayamarq'a killapi 1944 watapi
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Amachasqa sallqa suyukuna: Wayllay mamallaqta wak'a - Yanachaga-Chemillén mamallaqta parki - Sira ayllu llaqta risirwa - Yanisha ayllu llaqta risirwa - Hunin mama llaqta risirwa - San Matías - San Carlos amachana sach'a-sach'a
- Urqukuna: Altus Mach'ay - Añilqucha - Qiwllaqucha - Tarata - Wallqashhanka - Waqurunchu - Yanaqucha - Ñawsanka - Ñawsaqucha - Walla: Waqurunchu walla
- Mayukuna: Mantaru mayu - Pachitiya mayu - Pawqartampu mayu - Pususu mayu
- Quchakuna:: Aququcha - Allqaqucha - Pumpum - Qiwllaqucha - Shegue - Waqurunchu qucha - Warunqucha
Pulitika rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kimsa pruwinsyanmi kan.
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pasqu suyupiqa Ashaninka Yanisha runakunapas tiyanku.
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suyupiqa aswanta kastilla simitam rimanku.
Karu puriy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Yachachiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Wawa wasikuna : 208
- Huch'uy yachay wasikuna: 628
- Chawpi yachay wasikuna: 163
- Yachay sunturkuna: Universidad Nacional Daniel Alcides Carrión
Suyupi paqarisqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Willay pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]


text:
António de Oliveira Salazar
António de Oliveira Salazar sutiyuq runaqa (* 28 ñiqin ayriway killapi 1889 watapi paqarisqa Vimieiro llaqtapi - 27 ñiqin anta situwa killapi 1970 watapi wañusqa Lisboa llaqtapi), huk Purtugal mama llaqtayuq taripay amachaq wan pulitiku qarqan.
Taytan: António de Oliveira (1839–1932); Maman: Maria do Resgate Salazar (1845–1926).
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Willay pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: António de Oliveira Salazar.


text:
Yanapa:Elementbox
Elementbox nisqaqa qallawakunamanta qillqakunata allinchanapaqmi. Inlish Wikipidiyapi chay elementbox nisqataqa 2006 watapim, uktuwri killapim kamarirqanku.
Kay hinam Qhichwa Wikipidiyaman apamunchik: Inlish plantillakunamanta copy - paste nisqawan iskaychay, ahinataq en:Template:Infobox_hydrogen nisqa inlish simipi plantillamanta Yakuchaq qhichwa simipi qillqaman.
Ichaqa manaraqmi tukuy qallawamanta inlish simipi qillqasqakunapi kachkanchu. Chayraykum iskay hinam rurankiman:
- Inlish Wikipidiyapi qillqata allinchay, chaymantataq Qhichwa Wikipidiyaman iskaychay.
- Qhichwa Wikipidiyallapi musuq elementbox nisqata kamariy, qillqata Plantilla:Elementbox nisqamanta icha huk, kaqlla kaq qillqamanta iskaychaspa.


text:
Waki munisipyu
Waki munisipyu icha Waqi munisipyu (kastilla simipi: Municipio Guaqui) nisqaqa iskay ñiqin munisipyu Inkawi pruwinsyapi, Chuqiyapu suyupi, Buliwya mama llaqtapi. Uma llaqtanqa Waki icha Waqi (Guaqui) llaqtam.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kantunkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Huk kantunmi kan: Waki kantun.
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Munisipyupiqa aswanta aymara runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Munisipyupiqa aymara, kastilla, qhichwa simikunatam lliwmanta astawan rimanku. [1]
Munisipyupi paqarisqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- ↑ obd.descentralizacion.gov.bo / Observatorio Bolivia Democrático (kastilla simi)


text:
Wp/qug/Bolívar marka, Ecuador
Bolívar markaka (kastilla shimipi: Provincia de Bolívar) Ecuador mamallaktapimi sakirin. 2001 watapi, chay markapi 169,370 kari warmimi tiyarka. [1]. Paypa uma llaktaka Waranta (Guaranda shinalla San Pedro de Guaranda) llaktami kan.
Kitikuna[edit | edit source]
Bolívar markaka kanchis kitita charinmi.
Pukyu: [2]
Runakuna[edit | edit source]
Bolívar markapika Waranka runakunami kawsan. [3] Paykunaka ashtawan kay kitikunapi kawsanku: Waranta kiti, Chillanes kiti, Chimpu kiti, Echeandía kiti, San Miguel kiti, Kaluma kiti.


text:
Cesar Humberto Cotacachi Velásquez
Cesar Humberto Cotacachi Velásquez sutiyuq runaqa (1972 watapi paqarisqa Utawalu llaqtapi, Impapura markapi, Ikwadurpi) huk Ikwadur mama llaqtayuq kichwa rimaq kawsay pacha yachaqmi, karu puriy ruraykamachiqmi, takiqpas runam.
Kawsay pacha yachaytaqa Kitu llaqtapim Kitupi San Francisco Yachay Sunturpi, Ikwadur Kathuliku Yachay Sunturpipas yachakurqan.
Kristiyanu kusituypitaqmi takin. 23 ñiqin tarpuy killapi 2009 watapi p'unchawmantapacha Ikwayurpa chincha urqunkunapi karu puriy kamachiqmi kachkan.


text:
Liyun VIII
Liyun VIII, Liyun VIII huk pusaq ñiqin (latin simipi: Leo PP. VIII, Italya simipi: Leone VIII) sutiyuq runaqa (* ? paqarisqa Roma llaqtapi - † 1 ñiqin pawqar waray killapi 965 watapi wañusqa Roma llaqtapi) huk Tayta Papam karqan.
23 ñiqin inti raymi killapi 964 watapimanta 1 ñiqin pawqar waray killapi 965 watapikama Tayta Papam.
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Encíclicas[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Liyun VIII.


text:
Wp/qug/Futbol
Futbol nishka (Inlish shimimanta: football, chaki-rumpu) shuk pukllana kapan, chay pukllanami kan, kay pukllana Shukllachishka kapak suyumantami shamurka, 1800-1900 watakunapi kallarikra. Kay pukllana ishkay tantanakuykunapura pukllashkami kan, chay tantanakuykunapi chunka-shuk pukllakkunaka pukllanmi. Chay pukllakkunaka shuk wakra kara rumputa (piluta nishka) chakiwan makashpa kuntrakunapak arkuman kayanami kapan.
Kunan pachapi, tawka mamallaktakunapi, tukuy allpapachakunapi, runakunaka futbolta pukllan. Tukuy mamallaktakunapak futbol runakunapak tantanakuy FIFA shutimi kapan. 2010, Españamanta kari pukllakkuna FIFA World Cupta ganarka. 2011 watapi, Japónmanta warmi pukllakkunaka FIFA Women's World Cupta ganarka.


text:
Domingo de Guzmán
Domingo de Guzmán Garcés, OP, (kastilla simipi: Santo Domingo de Guzmán, OP), sutiyuq runaqa (* 1170 watapi paqarisqa Caleruega llaqtapi - † 6 ñiqin chakra yapuy killapi 1221 watapi wañusqa Bologna llaqtapi) huk Ispaña mama llaqtayuq kathuliku Santu qarqan.
8 ñiqin chakra yapuy killapi Santu Dumingu raymi p'unchawninmi.
Taytan: Félix Núñez de Guzmán; Maman: Juana Garcés (Juana de Aza).
Kaypipas qhawayLlamk'apuy
Hawa t'inkikunaLlamk'apuy
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Domingo de Guzmán.
- Santo Domingo en dominicos.org


text:
Kay Windows 8.1 nisqapaq Simikuna Interfaz Qipi (LIP) qukun Windowsmanta aswan hapikuq wakinkunatam tikrasqata Windows 8.1.
Note:There are multiple files available for this download.Once you click on the "Download" button, you will be prompted to select the files you need.
LIP_quz-PE-32bit.mlc
LIP_quz-PE-64bit.mlc
Kay Windows Simikuna interfaz qipiqa (LIP) qukun Windowsmanta aswan hapikuq wakinkunatam tikrasqata. LIP nisqata churaruspa, yanapaqkunapi, rimana tawakuchupi, akllanakunapi chaymanta Allichay tecnico Yanapakuqpipas rikuriq qillqakuna qawachikunqa LIP nisqapa siminpi. Mana tikrasqa qillqaqa Windows 8.1 nisqa simi kaqpi rikurinqa. Kay hina, Español simipi Windows 8.1 nisqata rantispa, Catalan simipi LIP nisqata churaptiykiqa, wakin qillqam Español simipi rikurinqa. Qallariy huk simipi churakunamanmi achka LIP nisqakuna. Windows LIP nisqakunaqa llapan Windows 8.1 niraqkunapim churakunman.
Tupaq masin llank’anakuna:
Windows 8.1
- Llamkanakunapa malakusqan qawanapaq, clicta ruway kaypi
- Manaraq churachkaspa kamachiykuna qawanapaq, clicta ruway kaypi
- Uraykachiy qallarinapaq, clicta ruway kay rapipi Uraykachiy ñitinapi utaq mastarikuq listamanta huk simita akllay.
- Huk kaqnin akllanata ruway:
- Chayllapuni churay qallarinapaq, clicta ruway Ruwachiypi.
- Computadoraykipi uraykachiy waqaychanapaq, chaymantaña churanapaq, clicta ruway Waqaychaypi
- Urquyta tukusqa willakuykuna qawanapaq, clicta ruway kaypi
- Riqsiqa sasachkukuyna qawanapaq, clicta ruway kaypi


text:
Yawar Willay, Jose Maria Arguedas en traduccion de Gloria Caceres Vargas
YAWAR WILLAY (Yawar huillay) Mayu patapi huk tutallamantam qawanakurqaku. ¡Chirirqam! Intiqa manaraq lluqsimurqachu. Mullikunaqa yanahinaraq kaqku. Ritamakunamantam sullakunaqa sutumuchkarqa. Mayupata aquqa uqullañam karqa. Yuraq puyukunam achikyaq silupi urqukunapa umanta tupastin purirqa. Mayutaq ichaqa kusisqallañam karqa, tukuy timpu. Paqchakunapim sapa punchaw takirqa, punchawqa aswan upallallamanta, tutataq aswan hatunmanta. Rumikunapa hawanpi chuya yakuqa asirikuq-hinaraq purirqa. Alfalfa chakra muyuriqnin ritamakunapi tuyaqa chayñaqa ququtuqa achikyay takinkunata takiqku. … Continúa leyendo Yawar Willay, Jose Maria Arguedas en traduccion de Gloria Caceres Vargas


text:
Kichka ukucha
Kichka ukucha, kichwapi Kasha ukucha (familia Echimyidae) nisqakunaqa huk khankiq uywakunam, kichkayuq, ukuchaman rikch'akuq.
Rikch'aqkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Amarumayu sach'a-sach'a suyupi kay rikch'aqkunam kan:[1]
- Mesomys hispidus (ramus ukucha, kasha ukucha)
- Pikuru ukucha (Proechimys)
- Proechimys cuvieri (sacha ukucha, pikuru ukucha)
- Proechimys brevicauda (sacha kuy, sacha ukucha, pikuru ukucha)
- Proechimys quadruplicatus (chini ukucha, sacha kuy, sacha ukucha, pikuru ukucha)
- Proechimys simonsi
- hukkunapas
Chay kichka ukuchakunataq kasha ukucha, sacha ukucha, pikuru ukucha, sacha kuy nispa ninku.
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Kichka ukucha.
- Wikispecies nisqaqa qillqasqa p'anqayuqmi kay hawa: Kichka ukucha


text:
Andy Lau
Andy Lau Tak-Wah sutiyuq runaqa, icha Andy Lau (chinu simi: 劉德華; pinyin, Liú Déhuá)(* 27 ñiqin tarpuy killapi 1961 watapi paqarisqa Hong Kong llaqtapi - ) huk Chunwa mama llaqtayuq kuyu walltaypi aranway pukllaqmi qarqan.
Taytan: Lau Lai; Maman: .
Warmi: Carol Chu (2008 watamanta).
Yachaywasi: .
Alma mater:
Pilikulakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kuyu walltay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- On the Wrong Track
- The Truth (法內情). 1988
- As Tears Go By, 1988
- A Moment of Romance. 1990.