text: 1Kayqa Jesucristoj sut'inchasqan, mayqentachus Dios Tata Payman qorqa kamachisninman rejsichinampaj imaschus usqhayta junt'akunan kasqanta. Payqa angelninnejta chay imastaqa kamachin Juanman rejsicherqa. 2Juanqa testigo jina willarqa chay tukuy imata rikusqanmanta, Diospa palabranmanta, Jesucristoj willasqanmantawan. 3Kusikuyniyojmin pichus kay sut'inchaypa nisqasninta leejqa; kusikuyniyojmin kanku pikunachus chayta uyarinku, chay qhelqasqa imastataj kasunku, imaraykuchus chay p'unchayqa qayllapiña kashan. 4Noqa, Juan, kayta qhelqamuni Asiapi kaj qanchis iglesiasman: Diospa qhasilla k'acha yanapaynin, sonqo tiyaykuytaj qankunawan kachun, pimantachus kunan kashan, karqataj, jamonqataj, chaymanta, qanchis espiritusmantawan, pikunachus Diospa kamachina tiyanampa ñawpaqempi kashanku, chaykunamanta, 5jinallataj Jesucristomantapis, pichus cheqanta willaj testigo, junt'ajtaj, wañusqasmanta ñawpaj kaj kawsarimpoj, kay pachapi kaj reyespa kamachejnintaj. Payqa munakuwarqanchej, yawarninwantaj mayllawarqanchej juchasninchejmanta. 6Cristoqa noqanchejmanta uj reinota ruwarqa, sacerdotestataj Paypa Tatan Diosta sirvinanchejpaj. Paypaj jatunchasqa kay, atiytaj kachun wiñay, wiñaynintimpaj. Ajina kachun. 7Qhawaychej, Cristoqa phuyuspi jamushan. Tukuy runasqa Payta rikonqanku, jinallataj Payta t'ojsejkunapis. Kay pachapi kaj chhika runastaj Payrayku manchayta waqanqanku. Arí, ajina kachun. 8Noqa kani Tukuy Imaj Qallariynin, Tukukuynintaj, nispa nin Tukuy Atiyniyoj Señor Dios, pichus kunan kashan, karqataj, jamonqataj, chay. 9Noqa Juan, hermanoykichej, ñak'ariypi Jesucristollawampuni qankunawan khuska mana sayk'uspa kani jinallataj reinopipis. Noqaqa Patmos nisqa churupi kasharqani Diospa palabranmanta, Jesucristomantawan willasqayrayku. 10Uj kuti Señorpa p'unchaynimpi, Espiritupi kashaspa, qhepaymanta uj sinch'ita parlamojta uyarerqani cornetaj waqayninta jina. 11Nerqataj: Imatachus rikusqaykita uj k'uyuna libropi qhelqay, chaytataj Asiapi kaj kay qanchis iglesiasman apachiy: Efesoman, Esmirnaman, Pergamoman, Tiatiraman, Sardisman, Filadelfiaman, Laodiceaman ima. 12Parlamuwajta rikunaypaj kutirikorqani; kutirikuspataj, qanchis qori k'anchachinasta rikorqani. 13Chay qanchis k'anchachinas chawpimpitaj Runaj Churinman rijch'akojta rikorqani, qhoysu p'achayojta, pechompitaj qori chumpiwan chumpisqata. 14Umanwan, chujchanwan yuraj millma jina rit'i karqa, ñawisnintaj nina larway jina karqa. 15Chakisnenqa llosq'ochasqa lliphipej bronceman rijch'akorqa, k'ajashaj hornopi jina, parlasqampis ashkha yakuspa sonasqan jina uyarikorqa. 16Paña makimpi qanchis ch'askasta jap'isharqa, siminmantataj iskay filoyoj espada llojsimusharqa. Uyanqa karqa inti sinch'ita lliphipishaj jina. 17Payta rikuspa, noqa wañusqa jina chakisninman urmarqani. Paytajrí paña makinwan llankhaykuwaspa, niwarqa: Ama mancharikuychu. Noqa kani Ñawpaj Kaj, Qhepa Kajtaj. 18Noqa kawsashani; wañusqa karqani, kunantajrí wiñay wiñaypaj kawsani. Wañuypa llavesninta, ukhu pachaj llavesnintawan Noqa jap'ishani. 19Qhelqay ari rikusqaykita kunan kaj imasmanta, qhepata kanqa, chay imasmantawan. 20Kay pakasqa yachayqa chay qanchis ch'askasmanta, paña makiypi rikusqayki chay qanchis k'anchachinasmantawanqa kay jina: Chay qanchis ch'askasqa qanchis iglesiaspa angelesnin kanku, chay qanchis k'anchachinas rikusqaykitaj qanchis iglesias kanku.


c: text/html

text: 1Chaymanta Jesukristu ñuka Juanta willawarkan Efeso llaktapi payta kreyikkunapa yachachikukninta killkanaynipa. Kashna rimarkan killkanaynipa: “Ñukapa alli ladu makinipi chay kanchis luserukuna tiyan. Chay kanchis velerokunapa chawpinpi purini. 2Ñukaka tukuy ruranaykichita yachani. Allita yachani mana shaykushpa rimanaynita yachachikushpa trabajaykanaykichita. Allita yachani mana kuskata yachachikuk runakunata mana munanaykichita uyariyta. Paykunaka llullakushpa rimansapa: Ñukapish Tata Diospa rimananta yachachikuypi purini nishpa. Chashna rimaptinkunapish riksishkankichi llulla likidu kanankunata. 3Ñukata kreyiwashkaykichirayku sukaman sufrishkankichi. Chashna sufrishpaykichipish mana shaykushpaykichi kreyiwashpalla kawsaykankichi. 4Chashna allita kreyiwashpa kawsaptikichipish sukaman llakini manana ñawpa kuyawashkaykichishinana kuyawaptikichi. 5Chayrayku chay ñawpa kuyawashkaykichita allita yuyaychi ñawpashina kashkan kuyawashpa kawsanaykichipa. Mana kasuwaptikichika utka risha kastigaknikichi. Ashuchishkaykichi amana velerokunashinana ñawpakninipi kanaykichipa. Manana atipankichinachu Tata Diospa rimananta yachachikuyta. 6Chashna mana allita kuyawashpaykichipish chay Nikolaytakunapa mana alli ruranankunata millankichi. Chashna millaptikichi sukaman kushikuni. Ñukapish chay mana alli ruranankunata millani. 7Tata Diospa Espiritun willashuptikichi allita rinrillikushpa uyariychi. Kankuna sukaman sufrishpaykichipish allillata rurashpa kawsaptikichi ñukaka kawsachikuk kaspipa wayunta karashkaykichi. Chay kaspika Tata Diospa kawsananpimi.” Chashna Jesukristu willawarkan Efeso llaktapi payta kreyikkunapa yachachikukninta killkanaynipa. 8Chaymanta Jesukristu ñuka Juanta willawarkan chay Esmirna llaktapi kreyikukkunapa yachachikukninta killkanaynipa. Kashna rimarkan killkanaynipa: “Ñukaka mana kallarinayukmi kani. Mana tukuyniyukta kawsani. Ñukaka wañurkani. Chaymanta wañushkaynimanta kawsamurkani. 9Allita yachani ñukata kreyiwashkaykichirayku sukaman sufrinaykichita. Yachani mana nimayuk kanaykichita. Mana nimayuk kashpaykichipish ñukata kreyiwashpa kushikushpa kawsashpaykichi rikchak layayuk kankichi. Chay llaktaykichipi tiyan Tata Diosta kuyanankunata rimak judiyukuna. Chashna rimashpankunapish mana Tata Diostachu kuyansapa. Paykunaka tantanakushpankuna supayta kuyansapa. Ñukaka yachani chay runakuna rimansapa kankuna mana alli rurak kanaykichita. 10Sufrinaykichita yuyashpa ama manchakuychichu. Supaykunapa kamachikuknin suk kankunata karselpi churachishunkichi tukuy runakuna yachanankunapa ñukata allita kreyiwanaykichita. Chashna karselpi churachishuptikichi suk tiempullata sufrinaykichi tiyan. Wañunaykichi diyakaman ñukata allita kreyiwashpa kawsaptikichi suk koronatashina kushkaykichi mana tukuyniyukta kawsanaykichipa. 11Tata Diospa Espiritun kankunata willashuptikichi allita rinrillikushpa uyariychi. Sukaman sufrishpaykichipish wañunaykichi diyakaman ñukata allita kreyiwashpa kawsashpaykichika manami kashkanka wañunkichinachu.” Chashna Jesukristu willawarkan Esmirna llaktapi payta kreyikkunapa yachachikukninta killkanaynipa. 12Chaymanta Jesukristu ñuka Juanta willawarkan Pergamo llaktapi kreyikukkunapa yachachikukninta killkanaynipa. Kashna rimarkan killkanaynipa: “Ñukapa tiyawan ishkantin ladu filuyuk punta likidu machetini. 13Chay llaktaykichipi aypa runakuna Satanaspa mandunpi kawsansapa. Chashna paypa mandunpi kawsaptinkunapish kankuna kreyiwashpalla kawsankichi. Chay alli yachachikuk Antipas rimanaynita allita yachachikuptin maypicha Satanas kawsan chaypi wañuchirkansapa. Payta wañuchiptinkunapish kankunaka ñukallata allita kreyiwashpa mana shaykushpalla kawsaykankichi. 14Chashna kreyiwashpa kawsaptikichipish kankunamanta sukkuna rabyachiwaykansapa. Chay ñawpa Balampa yachachikunanta kreyishpa kawsaykansapa. Ñawpa chay yachachikuk runa Balamka chay kamachikuk Balakta willarkan israel runakunata uchallichinankunapa. Yachachirkansapa ruradu dioskunata kuyashpa kukudu mikunata mikunankunapa. Yachachirkansapa chikan warmikunawan uchallikunankunapa. 15Chaymantapish kankunamanta sukkuna chay mana alli rurak Nikolaytakunapa yachachikunankunata mana sakinayansapachu. 16Chayrayku mana alli rurashkaykichimanta wanashpa kashkan ñukata allita kreyiwashpa kawsaychi. Mana ñukata kreyiwanayaptikichika utka risha shiminimanta llukshik machetiniwanshina chay mana alli rurak runakunawan makanakuk. 17Tata Diospa Espiritun kankunata willashuptikichi allita rinrillikushpa uyariychi. Kankuna ñukallata allita mana shaykushpalla kreyiwashpa kawsaptikichi sielupi pakadu mikunata karashkaykichi. Chaymanta suk allima yurak rumisilluta kushkaykichi. Chay rumisillupi suk mushuk shutikichi killkadu kanka. Chay killkadu rumisilluta chaskishpaykichi mushuk shutikichita yachankichi. Chikankuna mana shutikichita yachankasapachu.” Chashna Jesukristu willawarkan Pergamo llaktapi payta kreyikkunapa yachachikukninta killkanaynipa. 18Chaymanta Jesukristu ñuka Juanta willawarkan Tiatira llaktapi payta kreyikkunapa yachachikukninta killkanaynipa. Kashna rimarkan killkanaynipa: “Ñukaka Tata Diospa chaylla wambranmi kani. Ñawinikuna nina rawraykakshina rikurin. Chakinikuna ninapi chulluchidu bronseshina allimata llipyan. 19Ñukaka allita tukuy ruranaykichita yachani. Yachani sukaman sukwan sukwan kuyanakushpa yanapanakushpa kawsaykanaykichita. Chaymanta allita yachani mana shaykushpa allita kreyiwashpa kawsanaykichita. Chaymanta allita yachani kreyiwayta kallarishkaykichimanta kunan ashwan allita rurashpa kawsaykanaykichita. 20Chashna allita rurashpa kawsashpaykichipish rabyachiwaykankichi. Kawapayaykankichi chay ñawpa Jesabelshina suk mana alli rurak warmi yachachikuptin. Chay warmika mana allita ruraykashpa llullakushpa riman Tata Diospa rimananta yachachikunanta. Ñukata sirviwak runakunata yachachiykansapa mana nimananchu chikan warmiwan uchallikushpa kawsanaykichipa. Yachachiykansapa mana nimananchu ruradu dioskunata kuyashpa kukudu mikunata mikunaykichipa. 21Chay warmi mana allita rurashpa kawsaykaptin sukaman yachachishkani uchankunata wanananpa. Chashna yachachiptinipish payka mana kasuwanayashpa sukaman uchallikuyllapi kawsan. 22Chayrayku ñukaka chay warmita sukaman unkuchishpa kastigasha. Tukuy paywan uchallikuk runakuna mana uchankunata sakiptinkunaka paykunatapish sukaman sufrichisha. 23Chay warmipa wawankunatapish sufrichishpa wañuchishasapa. Chashna paykunata sufrichiptini tukuy kreyiwashpa kawsak runakuna yachankasapa tukuy runakunapa shunkunkunata yuyayninkunata yachanaynita. Yachankasapa tukuy mana alli rurak runakunata kastiganaynita tukuy alli rurak runakunata kushichinaynita. 24Tiatira llaktaykichipi sukkuna chay warmipa yachachikunanta mana kasukkuna tiyan. Chay warmi Satanaspa pakashkan rimananta yachachikuptin mana nima yachanayashkasapachu. Kankuna ñukallata allita kasuwashpa kawsaychi. Chayllata kamachiykichi. 25Shamunayni tiempukaman chay yachachikunaynita allita kasushpa kawsaychi. 26Wañunaykichi tiempukaman tukuy munanaynita rurashpa kawsaptikichi ñukaka churashkaykichi allpapi kawsak runakunapa kamachikukninkuna kanaykichipa. 27Tatayni Dioska willawashka kay allpapi kawsak runakunata kamachinaynipa. Ñukapish kankunata willashkaykichi sinchi kamachikuk kanaykichipa. Kankunaka suk fierrumanta ruradu varawan kamachikunkichi. Sinchi kamachikuk kashpaykichi tukuy kay allpapi kawsak runakunata iden metomanta ruradu ollata pakikshina kastigankichi. 28Chaymanta chay pakarinan alba luseruta kawashpa yachankichi utkana pakarinanta. Chay luserushina ñukapish yachachiykichi utkana ñukawan tantalla kawsak rinaykichita. 29Tata Diospa Espiritun kankunata willashuptikichi allita rinrillikushpa uyariychi.” Chashna Jesukristu willawarkan Tiatira llaktapi payta kreyikkunapa yachachikukninta killkanaynipa.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Ruphay mit'a
- Ch'aki mit'a nisqamanta ñawirinaykipaq chaypi qhaway.
Ruphay mit'a nisqaqa watapi aswan q'uñi mit'am. Ruphay mit'apiqa suni p'unchawmi, pisillataq tutam, achka achkiymi.
Tiksimuyup chincha larunpi ruphay mit'aqa hunyu, hulyu, awustu killakunapim, uralan larunpitaq disimri, iniru, phiwriru killakunapim. Kalindaryukamaqa Inti raymi inti t'ikrakuy p'unchawmanta puquy mit'a p'unchaw tuta kuskan kayninkama mit'am.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Ruphay mit'a.


text: 1Haqay p'unchaymi Señor Diosqa niwarqan: Iskay p'alta rumikunata thupakamuy ñawpaqkaqta hina, k'ullumanta huk arcatawan ruwakamuy, hinaspa kay orqoman wichamuy. 2Ñoqan chay p'alta rumikunapi qelqasaq ñawpaq p'akisqayki rumikunapi qelqarqani chay kikin simikunata, hinaspa chaykunata arcaman churanki, nispa. 3Chaymi acacia kurkumanta huk arcata ruwarqani, iskay p'alta rumikunatawan thuparqani ñawpaqkaqta hina. Hinaspa chay rumikunata aparikuspa orqoman wicharqani. 4Señor Diostaq p'alta rumikunapi qelqarqan ñawpaqkaqta hina, orqopi nina ukhumanta huñukuy p'unchay rimasqan chunka kamachikuy simikunata, hinaspa chaykunata qomuwarqan. 5Orqomanta kutiykamuspataq, chay rumikunata ruwasqay arcaman churarqani, chaypin kashan Señor Diospa kamachiwasqanman hina. 6Israel runakunaqa Jaacanpa churinkunaq p'uytunkunamantan puririrqanku Moserakama. Chaypin Aarón wañukapurqan, hinan p'ampapurqanku. Churin Eleazartaq rantinpi sacerdote kapurqan. 7Chaymantataq Gudgodaman rirqanku, Gudgodamantataq Jotbataman rirqanku, chaypiqa askhan unu karqan. 8Hinan Señor Diosqa Leví aylluta akllakurqan rimanakuy arcanta apanankupaq, Señor Diosta servinankupaq, sutinpi saminchanankupaqwan, chay hinatan kunankama ruwashanku. 9Chaymi Leví ayllu runakunaqa mana ayllumasin runakuna hinachu hallp'ata chaskirqanku, aswanpas Señor Diosmi paykunaq herencianqa Señor Diospa nisqanman hina. 10Ñoqaqa tawa chunka p'unchay tawa chunka tutan orqopi kasharqani ñawpaq kuti hina, chaymi Señor Diosqa mañakusqayta uyariwaspa mana wañuchiyta munarqasunkichischu. 11Aswanpas niwarqan: Phaway kay llaqtata pusaykuy ñawpa taytaykichisman juraspa prometesqay hallp'aman, chaytan paykuna hap'ikapunqaku, nispa. 12Chay hinaqa, Israel runakuna, ¿imatataq Diosniykichis Señor Diosqa qankunaq ruwanaykichista munan? Kaykunallatan munan: payta manchakunaykichista, tukuy kamachikuyninta kasukunaykichista, munakunaykichista, tukuy sonqo tukuy alma servinaykichista, 13hinallataq kunan kamachisqay unanchayninkunata kamachikuyninkunatapas hunt'anaykichistawan, ahinapin allillan kankichis. 14Qhawariychis, Señor Diospa kaqninmi lliw hanaq pachapas, kay pachapas, tukuy chaypi kaqkunapas. 15Chaywanpas Señor Diosqa ñawpa taytaykichistan anchatapuni munakurqan, chaymi tukuy llaqtakunamanta aswantaqa qankunata akllakurqasunkichis, chay hinapin qankunaqa akllasqa llaqtaña kankichis. 16Chay hinaqa, sonqoykichispi kasukuqpuni kaychis, amataq rumi sonqo kaspa k'ulluchakuychischu. 17Diosniykichis Señor Diosqa dioskunaq Diosninmi, señorkunaq Señorninmi. Payqa hatun Diosmi, atiyniyoqmi, manchanataqmi. Payqa manan pimanpas sayapakunchu, manataq lluk'iykusqatapas chaskikunchu. 18Makillan qhawashan mana sarunchasqa kanankupaq viudakunatapas mana tayta-mamayoqkunatapas, hinallataq wak llaqtayoqkunatapas munakuspa p'achachin mikhuchin. 19Qankunapas munakullaychistaq wak llaqtayoqkunataqa, Egipto suyupi wak llaqtayoq kasqaykichisrayku. 20Diosniykichis Señor Diostan manchakunkichis, pay sapallantataq servinkichis, paypaq hunt'aqllapuni kaychis, juraspaykichisqa paypa sutinpi juraychis. 21Payqa yupaychanaykichismi, payqa Diosniykichismi, paymi qankunapaq rikushaqtiykichis manchay hatun musphanakunata ruwarqan. 22Egiptoman uraykuq ñawpa taytaykichiskunaqa qanchis chunka runakunallan karqanku, kunanmi ichaqa Diosniykichis Señor Dios hatun llaqtata mirachisunkichis hanaq pachapi ch'askakunata hinaraq.


text:
Pawlu VI
Pawlu VI icha Pawlu suqta ñiqin (latin simipi: Paulus PP. VI, Italya simipi: Papa Paolo VI) sutiyuq runaqa (*26 ñiqin tarpuy killapi - 1897, Concesio, Brescia, Lombardia, Italyapi - † 6 ñiqin chakra yapuy killapi -1978, Castell Gandolfo, Watikanu mama llaqtapi) huk Tayta Papam karqan.
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Insiklikakuna:
- Ecclesiam Suam (6 ñiqin chakra yapuy killapi 1964 watapi)
- Mense Maio (29 ñiqin ayriway killapi 1965 watapi)
- Mysterium Fi-i (3 ñiqin tarpuy killapi 1965 watapi)
- Christi Matri (15 ñiqin tarpuy killapi 1966 watapi)
- Populorum Progressio (26 ñiqin pawqar waray killapi 1967 watapi)
- Sacerdotalis Caelibatus (24 ñiqin inti raymi killapi 1967 watapi)
- Humanae Vitae (25 ñiqin anta situwa killapi 1968 watapi)


text:
Sutirimana
Simi kamachiypitaq suti icha sutirimana (kastilla simipi: sustantivo, latin simimanta: substantivum) nisqaqa imatapas, ima kaqtapas sut'ichaq rima layam.
Yuyarina
- 1 Huklla yupa (Sapaq yupa) - Achka yupa
- 2 Rikch'ayrimana + Suti
- 3 Kapuy k'askaq
- 4 Hina k'askaq
- 5 Sutip phatmakuynin
- 6 Kaypipas qhaway
- 7 Hawa T'inkikuna
Huklla yupa (Sapaq yupa) - Achka yupa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
(Singular - Plural)
Rikch'ayrimana + Suti[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Rikch'ayrimanaqa huk rimaykunapi - ahinataq qhichwa simipi, aymara simipi, nawa simipi, inlish simipi, aliman simipi, grigu simipi, rusu simipi - sutirimanap ñawpanpim; hukkunapitaq - ahinataq latin simipi, kastilla simipi huk romanu simikunapipas, pulaku simipi - sutirimanap qhipanpim.
Huklla yupa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Achka yupa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kapuy k'askaq[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Chay kapuy k'askaqkunaqa kastilla simipi manam kanchu, chay rimaypi kapuy rimakunam kan.
Kapuy k'askaqkunaqa huk k'askaqkunap ñawpanpi yapakun.
Hina k'askaq[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Chay hina k'askaqkunaqa kastilla simipi manam kanchu, chay rimaypi hina rimakunam kan.
Sutip phatmakuynin[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
(Clasificación del sustantivo)
Mana chanin suti[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kay ukhupiqa tarikunku.
- Pillpintu Mariposa
- Q'inti Picaflor
- Ninakuru, Pichinkuru Luciérnaga
- Pachak chaki Cienpies
- Uru Araña
- Apasanka Tarántula
- Qampu Tarántula Felpada
- Uru millu Araña Venenosa
- K'anka Gallo
- K'alla Loro
- Mach'aqway Culebra
- Sach'achakuna Arbustos
- Qurakuna Yerbas
- Millay qura Mala yerba
Achka-achkamanta sutichasqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mana yuyay atina suti[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Chanin sutichaq[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Mama Uqllu
- Ullantay
- Husilu (Joselo)
- … etc.
Rikuy hap'iy atina sutikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaykuna kanku:
Mana rikuy, mana hap'iy atina sutikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Phatman-phatman sutikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Saphi hina sutikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaykunaqa kanku haqay sutikuna imaynapipas rimakullan, qhawarichiy …
Achka sutiwan sutichaq[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaykunaqa sapanqa suti puririn ashkha ashkhaman.
qhawarichiykuna…
- Hampina wasi
- … kanraq.
Huk rimaykunamanta hamuq sutikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
(Sustantivos que derivan de otras palabras)
- Sutimanta hamuq (Sustantivo Nominal)
- Simichaqmanta ranpaqninmanta hamuq (Sustantivo Derivado de un Adjetivo)
- Sutiq simichaqmanta hamuq (Sustantivo derivado de un verbo)


text:
Mink’ay Terralingua.
Terralinguaqa huk suyu suyu llank’ayta kamarin.
1. Munanmi ama chinkananta kay linguística nisqa sapaq sapaqchay teqsimuyuntinpi wiñay wiñay kausananta. 2. Tariytan munan kuska hap’inakuspa purinanta kay yachaq kamay, biológica nisqawan
Chaymanta hamun sut’iyachasqa Terralinguaqa.
A. Terralinguaqa munantaqmi kaykunata:
1. Kay runakunaq rimayninkuqa imaymana riqchaqmi ichaqa hatunmi kausaynin, kalpan sapaq sapaqchay kay teqsimuyuntinpi.
2. Kay sapaq sapaqchay cultural nisqa kay sapaq sapaqchay biologiyawanqa kuskallan mana t’aqanakuspa tarikunku.
3. Hinallataqmi biológicas nisqa chay imaymana riqchaq rimaykunapiwan kay teqsimuyuntinpi chinkariyta munashan, ancha hatunmi kanman chay crisis nisqa.
B. Terralingua nin utaq yuyaychakun:
4. Sapanka rimayqa ancha sinchi chaniyaqmi chay ray kun wiñay wiñaypaq kausanan, manan obtaculuchu kanan condicionnin suyu kausay kamachiy ni demográfica utaq rimaynin.
5. Huk suyupi tiyaq runakunaq munayninmi rimayninku akllarinanpaq, naupa machulankuq rimayninta akllarinanpaq wiñay wiñay rimayninta.
6. Paykunaq munayninmi rimayninta rimanankupaq qespisqanku uchupi sapanka sumaq yanapakuyta tarinku llapa runakuna teqsimuyuntinpi kanku kausaq runakuna.
C. Chay raykun Terralingua munan allin sut’iyachasqata:
7. Yanapaytan munan wiñay wiñay ama chinkarinanpaq, sapaqchachiytataqmi kay teqsimuyuntinpi linguística misqa kausananta, llipi rimaykunata, hamut’ayninkunata, chaytaqa yanapakunqa tanqarenqa, qhawarinqa chay programa kunata, yachaykunata hinallataq suyuntin uchukunapi apoyanqa, yanapakunqa, pay manta sayarinqa.
8. Chay
Read More »


text: 1Tandɨhɨ ñáyɨvɨ cuñí chi cha qui̱chaha ñu chi ra cacuví tyiño cuenda gobiernu. Vatyi yori ra cuví tyiño cha ñima Nyoo tyaa̱ tyiño chi ra. Ta ra cuví tyiño cha iyó, maa Nyoo tyiso̱ chi ra. 2Yucuan chaha, ñu cha ña quichahá chi ra cacuví tyiño, cuñí chi catyi vatyi ña quichahá ñu cuhva catyi̱ Nyoo. Ta ñu cha sacuví tyicuan caa, chicoo̱ cuatyi ñu cha cuenda cuan, ta cucutuñi chi ñu. 3Vatyi ra cacuví gobiernu, ña nyaá ra cha cuenda cha sayuhví ra chi ñu cha sacuví cha vaha, soco nyaá ra vatyi tachi tuñi ra chi ñu sacuví cha ña vaha. ¿Atu cuñún coun chihin cha ña yuhvun chi ra cacuví tyiño? Ca̱chi coun, ta cunyehe ra tyi vaha ñáyɨvɨ cuvún. 4Vatyi nyaá ra tyiño vatyi sacuví ra tyiño nuu Nyoo cha cuenda cha vaha chuun. Soco tatu ña cachi iyón, yucuan ndicha cuñí chi cuyuhvun chi ra. Vatyi ña nyaá ri maa ra, soco nyaá ra vatyi tachí tuñi ra chi ñáyɨvɨ cha sacuví cha ña vaha, vatyi tyiño cuan tyaa̱ Nyoo chi ra. 5Yucuan chaha nɨñɨ cuñí chi cha quichaha ndo chi ra cacuví tyiño, ñima cha cuenda cha yuhvi ndo coto tachi tuñi ra chi ndo, soco cha cuenda vatyi chitó ndo tyi tyicuan caa tahán chi sacuvi ndo. 6Ta sɨɨn ri cha cuenda cuan tyiyahví ndo xuhun cha tava ra cuví tyiño cha cuenda cha sanduvahá ra ñuu ndo. Vatyi yucuan cuví tyiño tahán chi cunyaa ra, ta cha tyicuan caa tyiño nuu Nyoo sacuví ra. 7Cu̱hva ndo cha tahán chi chi minoo minoo ñáyɨvɨ. Tyi̱yahvi ndo cha cuenda ñáá cha tahán chi tyiyahvi ndo cha cuenda cha vaha chi ñuu ndo. Ta qui̱chaha ndo chi ñu cha tahán chi quichaha ndo. Ta sa̱ha ndo ñáyɨvɨ chi ñu cha tahán chi saha ndo ñáyɨvɨ. 8Ma coso yɨca ndo chi ni noo ñáyɨvɨ. Soco cu̱ñi ndo chi tahan ndo, vatyi tatu cuñí ndo chi tahan ndo sacuví ndo tandɨhɨ cha catyí ley Nyoo cha tyaa̱ ra Moisés vatyi sacuvi yo. 9Catyí ley Nyoo tyehe caa: “Ma coo inga ñusɨhɨ o rayɨɨ chuun tatu ñima ñasɨhun o yɨun cuví. Ma cahñun chi ñáyɨvɨ. Ma suhun. Ma cahun cuendu sɨquɨ ni noo ñáyɨvɨ. Ma quichi cuvi iñun cha chii ñáyɨvɨ.” Tatu ndicha cha cuñún chi tahun, tari cha cuñún chi maun, sacuví tucun tandɨhɨ ihya ta tandɨhɨ ca inga ca ley. 10Tatu cuñún chi tahun, ñahri cha ña vaha cua sacuvun chi ñu. Chihin cha cuñí yo chi tahan yo, sacuví yo tandɨhɨ cha catyí ley Nyoo cha tyaa̱ ra Moisés. 11Chihin tuhun ihya sa̱ha yo cuenda quɨvɨ iyó yo. Vatyi cha chaa̱ chi cuhva cha ndoyo yo ta ma cundihñi yo. Vatyi quɨvɨ nachino iñi yo chi ra Cristo, naha xaan ca nyaá quichi quɨvɨ cucacu ndɨhɨ añima yo, soco vityin cha cuyatyin. 12Cha cua yaha cha cha cuaa. Ta cha cua cundichin. Yucuan chaha cuñí chi sandɨhɨ yo cha sacuvi yo cha sacuví ñu iyó nu ñaa iñi. Ta tahán chi sacuvi yo cuhva sacuví ñáyɨvɨ iyó nu ndichin. 13Cachi cuñí chi coo yo. Vatyi nu ndichin Nyoo iyó yo. Ta ma coho yo ndixi, ta ma coo yo vico nu chihi xaan ñu ndixi. Ta ni ma coo yo chihin savaha ri ñusɨhɨ o rayɨɨ. Ni ma coo viciu chi yo. Ta ma cutasɨ cuñi yo nyehe yo chi tahan yo. Ta ma nyiyo iñi yo nyehe yo chi ñu. 14Soco co̱o yo chihin tunyee iñi Sutu Mañi yo Jesucristo, tari noo sahma cuví tunyee iñi ra tyi ndɨhvɨ noo yo. Ta ma quɨhɨ iñi ndo cha sacuvi ndo cuhva cuñí coño ñuhu ndo.


text: 1Chaymantataq Shúa suyumanta Bildadqa Jobta nirqan: 2–¿Hayk'aqkamataq kay hinata rimaspallari kanki, tutuka hatun wayra hina kunununuspayki? 3¿Diosri chanin-kayta q'ewinchu? ¿Tukuy-atiyniyoqri “siwk” nisqata q'ewinchu? 4Wawaykikunachá Dios contra huchallikurqanku riki, chaymantachá paykunata muchuchirqan. 5Tukuy-atiyniyoq Diosman kutirikuy, tukuy sonqoykiwantaq mañakuy. 6Ch'uyataqchus chanintaqchus kanki chayqa, kunanpachan Diosqa hamuspa yanapasunki, lliw ima kaqniykitapas wakmantan t'ikarichinqa. 7Qhapaq kayniyki kapurqasunki chayqa manan imapasraqchu qhepaman kapusunki chaywan tupachiqtiykiqa. 8Ñawpa runakunata tapurikuy, paykunaq yachasqankupi yuyaymanay. 9Ñoqaykuqa qayna p'unchay runallan kayku, manan imatapas yachaykuraqchu, p'unchayniykupas kay pachapiqa llanthu hinallan kashan. 10Paykunan ichaqa yachachisunkiman, yachasqankutapuni kay hinata willasunkiman: 11¿T'otorari hatunta wiñanchu mana ceneja t'uruq kasqanpi? ¿Llach'u qorari allinta wiñanchu mana unuq kasqanpi? 12Chaytukuywanpas mana rutusqa q'omer kashaspallaraqmi wakin qorakunamantaqa ch'akirqapun. 13Chay hinallataqmi Diosta qonqarpariqkunapas wañupun, Diosmanta mana imapas yuyariq millay runaq suyakuyninpas chinkapun. 14Millay runaq suyakuyninqa ñañu q'aytu hinallan, millay runaq hap'ipakuyninqa kusikusiq llikan hinallan. 15Hap'ipaykukuyta munaqtinpas p'itikunmi, k'iraykuyta munaqtinpas ch'usaqmi tukun, nispanku. 16Millay runaqa allin qarpasqa ruphaypi wiñaq q'achu hinallan, huerta kanchapi ch'ikchimuq qora hinallan. 17Saphinkunapas qaqamanraqmi saphiykun, wiñaspapas rumitaraqmi p'ampan. 18Pillapas saphinmanta t'irarqoqtintaq, wiñasqan huertapiqa rikuypas kanñachu. 19Chay hinan millay runaq kusikuyninqa huk ratolla, rantinpitaq hukkuna rikhurimun. 20Diosqa mana huchayoqtaqa manapunin saqerparinchu, millay runakunatapas manapunin yanapanchu. 21Payqa wakmanta asichisunkiraqmi, qanqa kusikuymanta qaparinkiraqmi. 22Awqaykikunataqmi p'enqasqa rikukunqa millay runaq wasintaqmi thunisqa kapunqa, nispa.


text: 1Señor Diospan teqsimuyuntin hallp'aqa, tukuy chayta hunt'aykuqkunapas, tukuy chaypi tiyaqkunapas. 2Paymi kay pachata qochakuna patapi teqsicharqan, paymi mayukuna patapi takyachirqan. 3¿Pitaq Señor Diospa orqonman wichanqa? ¿Pitaq ch'uya wasinpi kashanqa? 4Ch'uya makiyoqmi, ch'uya sonqoyoqmi, idolokunata mana yupaychaqmi, manallataq llullakuspapas juraqmi. 5Paytan Señor Diosqa saminchanqa, qespichiq Diosninqa chaninchanqa. 6Chay hinan Señor Diosta serviqkunaqa, Jacobpa Diosninpa uyanta rikuytapuni munaqkunaqa. 7¡Kicharparikuychis, punkukuna! ¡Kicharayashaychis, ñawpa punkukuna! Qhapaq-atiyniyoq reymi haykunqa. 8¿Pitaq kay qhapaq-atiyniyoq reyqa? ¡Kallpayoq atiyniyoq Señor Diosmi! ¡Awqa-tinkuypi kallpasapa Señor Diosmi! 9¡Kicharparikuychis, punkukuna! ¡Kicharayashaychis, ñawpa punkukuna! Qhapaq-atiyniyoq reymi haykunqa. 10¿Pitaq kay qhapaq-atiyniyoq reyqa? ¡Tukuy-atiyniyoq Señor Diosmi! ¡Payqa qhapaq-atiyniyoq reymi!


text:
Antawayllacha distritu
Antawayllacha distritu (kastilla simipi: Distrito de Andahuaylillas ) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk distritum, Qispiqanchi pruwinsyapi, Qusqu suyupi. Uma llaqtanqa Antawayllacha llaqtam.
Yuyarina
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Distritupiqa aswanta qhichwa simitam rimanku.
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu: [1]
Karu puriy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Antawayllacha llaqtapiqa huk hatun inlisyam, "Amirikap Sikstina Kapillan" (Capilla Sixtina de América) nisqa.


text: 1Chayta uyarispataq rey Ezequiasqa llakikuymanta p'achanta llik'ikurqan, hinaspan qhasqa p'achawan churakuspan Dios yupaychana wasita rirqan. 2Chaymantataq mayordomon Eliaquimta, qelqaqnin Sebnata, kurak sacerdotekunatawan qhasqa p'achayoqtakama Amozpa churin profeta Isaiasman kacharqan. 3Hinan paykunaqa nirqanku: –Rey Ezequiasmi nin: Kunanmi kashanchis phutikuypi, muchuchisqa, k'umuchisqa, wachakunan patapi mana k'atay kallpayoq warmi hina. Asiria suyu reymi qollana oficialninta kachamusqa kawsaq Diosta k'aminanpaq. 4May allinchá kanman Diosniyki Señor Dios chay rimasqanta uyarispa payta muchuchinman chayqa. Chay hinaqa, puchuq runakunapaq mañapuy, nispa. 5Ezequiaspa kachamusqankuna Isaiasman riqtinmi, 6Isaiasqa kutichirqan: –Rey Ezequiasman willamuychis: Señor Diosmi nin: Ama manchakuychu Asiria reypa oficialninkunaq k'amiwasqanmantaqa. 7Uyariy, ñoqan paypa sonqonta q'ewirichisaq, hinan huk willakuyta uyarispa suyunman kutipunqa, chaypitaqmi runaq sipisqan wañunqa, nispaykichis. 8Chaykamataq Asiria suyu qollana oficialqa rey Senaqueribpa Laquis llaqtamanta ripusqanta yacharqospa, paypas Jerusalenmanta ripurqan, hinaspan reynintaqa Libna llaqtaman phawaykushaqta tarirqan. 9Chaypitaqmi Asiria suyu reyqa uyarirqan: Etiopía suyu rey Tirhacan contraykipi maqanakuq hamushan, nisqata. Hinan payqa huktawan Judá rey Ezequiasman willaqkunata kachamurqan: 10Qanpa hap'ipakusqayki Diosniykin nisunki: Jerusalenqa manan Senaqueribpa makinman urmaykunqachu, nispa, ichaqa aman paywanpas q'otuchikunkichu. 11Qanqa uyarirqankin imaynatachus Asiria reykunaqa llapan suyukunata ch'usaqyachisqanta. ¿Chaychu qanpas qespikuwaq? 12Gozán llaqtata, Harán llaqtata, Resef llaqtata, Telasar hap'iypi tiyaq Bet-edén runakunatapas ñawpa taytaykuna atipashaqtinqa, chay llaqtakunaq diosninkunaqa manan paykunata qespichirqanchu. 13¿Maytaq Hamat llaqtaq Arfad llaqtaq, Sefarvaim llaqtaq, Hena llaqtaq, Iva llaqtaqpas reyninkuna? nispa. 14Hinan Ezequiasqa willaqkunamanta cartata chaskispa leerqan. Chaymantataq Dios yupaychana wasiman rispa, Señor Diospa ñawpaqenpi cartata mast'aykuspa 15kay hinata mañakurqan: 16Israelpa Diosnin Tukuy-atiyniyoq Señor, querubinkuna patapi tiyaq, qan sapallaykin kanki teqsimuyuntinpa Diosnin, qanmi hanaq pachata kay pachatawan kamarqanki. 17Señor Diosníy, uyarimuway, qhawarimuway. Uyariy Senaqueribpa llapan rimasqankunata, paymi kachamusqa qollana oficialninta qan kawsaq Diosta k'aminasuykipaq. 18Señor Diosníy, cheqaqtapunin Asiria suyu reyqa llapa suyukunata hallp'akunatawan purunyachirqan, 19diosninkunatapas ninaman kanaykurqan. Chaykunaqa manan cheqaq Dioschu karqan, aswanpas rumimanta kurkumanta runaq ruwasqallanmi, chayraykun thunisqa karqan. 20Kunanqa, Diosnillayku Señor Dios, paypa atiyninmanta qespichiwayku, llapan teqsimuyuntin suyukuna qanllapuni Diosqa kasqaykita yachanankupaq, nispa. 21Chaymantataq Isaiasqa Ezequiasman willaqta kacharqan: Israelpa Diosnin Señormi nisunki: Ñoqan uyarini Asiria suyu rey Senaqueribpa k'amiwasqan hawa mañakamuwasqaykita, nispa. 22Chayraykun Asiria suyu reymanta Señor Diosqa nin: Sión llaqtan sipas hina asikuspa pisichasunki, Jerusalén llaqtaq ususinmi qan ayqeshaqtiyki umanta maywirin. 23¿Pitataq pisicharqankipas k'amirqankipas? ¿Pi contran hatunta rimarirqanki? ¿Pi contran hatunchakurqanki? ¡Israelpa Ch'uya Diosnin contran! 24Willaqniykikunawanmi Señor Diosta k'amichirqanki, nirqankitaq: Askhallaña maqanakuypaq carretaykunapin orqo patakunaman wicharqani, Libanoq aswan hatun orqonkunamanmi seqarqani, sinchi hatun cedro mallkinkunatan wit'umurqani, ancha sumaq pino sach'ankunatan kumpamurqani, aswan ukhu sach'a-sach'amanmi haykurqani, aswan allinnin sach'ankunamanmi haykurqani. 25Wak suyukunapin p'uytukunata hasp'irqani, chaymantan unuta ukyarqani. Chakiywan saruspan Egiptoq llapan mayunkunata ch'akichirqani, nispayki. 26¿Manachu uyarirqanki? Ñawpaqtaraqmi ñoqaqa chay hina kananta unancharqani, unay watakunamantañan kaykunataqa yuyaykurqani, kunantaqmi hunt'ashani, chaymi qanqa allin perqasqa llaqtakunata thunirqanki, raqay-raqaymanpas tukuchirqanki. 27Runankunan pisi kallpa kapunku, manchasqa p'enqachisqan kapunku, campopi q'achu hinan kapunku, qholla pasto hinan kapunku, wasi patapi wiñaq q'achu hinan kapunku, inti lloqsimuy wayraq ruphasqantaqmi kapunku. 28Yachanin tukuy purisqaykikunatapas tukuy ruwasqaykikunatapas, yachanin ñoqa contra sinchita phiñakusqaykitapas. 29Phiña hatarisqayki hawan, lerq'opayawasqayki hawan senqaykiman argollata churasqayki, simiykiman frenota churasqayki, hinan maynintachus hamurqanki chay ñanninta kutichisqayki, nispa. 30Qanmantaq, Ezequías, imachus kananta yachanaykipaq kayta niyki: K'ipa rurutan mikhunkichis kay watapas q'aya watapas, kinsakaq watapin ichaqa t'akankichis, ichhunkichispas, uvas chakratapas plantankichis, rurusqantataq mikhunkichis. 31Judá suyupi puchuq runakunan mallki hina kanqa, allinta saphichakuspan ruruyta qallarinqa. 32Jerusalén llaqtapiqa kanqapunin puchuqkuna, Sión orqopipas qhepanqapunin kawsashaqkuna. Chaytaqa ruwanqa Tukuy-atiyniyoq Señor Diosmi, ancha sienteq munakuq kaspa, nispa. 33Chayrakun Señor Diosqa Asiria suyu reymanta nin: Manan Jerusalenman haykunqachu, manan p'eqtanwanpas wach'inqachu, manan escudoyoqpaschu phawaykunqa, manan muyuriq perqa qhepapipas seqanata tawqakunqachu. 34May ñannintachus hamurqan chaynintan kutipunqa, manan kay llaqtaman haykunqachu. 35Ñoqan kay llaqtata waqaychaspa qespichisaq David kamachiyrayku ñoqaq sutiyraykupiwan, nispan Señor Diosqa nin. 36Hinan Señor Diospa angelninqa Asiria suyu soldadokunaq karpankunapi wañurachirqan, pachak pusaq chunka phisqayoq waranqa runakunata. Chaymi qhepantin paqar sayariqtinku, soldadokunaqa wañusqa illarisqaku. 37Chaymi Asiria suyu rey Senaqueribqa karpankunata hoqarichispa Nínive llaqtaman kutiripurqan. 38Huk p'unchaymi diosnin Nisroc yupaychana wasipi qonqorikusharqan, hinan churinkuna Adramelecwan Sarezerpiwan hamuspa espadawan wañurqachirqanku, chaymantataq ayqekurqanku Ararat suyuman. Rantinpitaq churin Esarhadón kamachikurqan.


text: 1Chaypita ricapurü juctatam, jatun gochrapita juc animalnuysi manchacuypag jegayämugta. Chayga canag ganchris umayogmi, chrunca wagrayogmi. Wagrancunam canag corönan jatishacama, nätan umancunachrümi canag Diospag lutan juticuna isquirbisha. 2Chay manchacuypag animalnuysi ricapungäga canag chay sima leopardunuymi. Chraquincunam canag ösupanuy, nätan shiminmi leonpanuy. Chaura Asyagga chaytam chrurarun yanapagnin cananpag, trönunchru tayunanpag, jinaman pitas maytas mandananpag. 3Chay animalpa juc umanga cayänag wanunanpag däñashanuymi. Jinarcurmi chayga jucla cuticarun. Chaura cay pachachru runacunaga lapanmi mayacasha nirag gatiräcurcan chay manchacuypag animaltaga. 4Jinarcurmi munayniyog cananpag nig Asyagtaga, jinaman chay animaltaga alawayta galacayärin “¿Pilas cayanchur paynuy, paywan peliayta pilas atipanmanchur?” nir. 5Chaura Diosga chay manchacuypag animaltaga cunsindirunmi, ima-ayga lutantas paypita runacunachru rimananta, jinaman chruscu chrunca ishcayniyog quilla lutancunata rurananta. 6Chauraga Diostam lutan rimaycunawan ashliyta galacuyun. Chaynuytan lutanta rimacun jutinpitas, Dios cacunman wayipitas, jinaman jana pachachru lapan yachrayagcunapitas. 7Chaypitas cunsindiruntan Diospa acrashancunata guërrata ruranantas, jinaman paycunata yalinantas. Chaypitas niruntan chay animaltaga lapan casta runacunata, lapan marcacunata, tucuy rimaychru lapan rimagcunata mandananpagsi. 8Jinarcurmi runacunaga alawayta galacayärin chay manchacuypag animaltaga. Chay alawag runacunaga capäcunag chay wanuchisha Achrcashnuysi cayagpa librunchru mana jutin apuntashacunam. Chaycunapa jutincuna mana apuntashachu canag cay pachata Dios camayta galayungan junagpitam. 9Diosman yupachicugcuna shumag mayapäcuy cayta: 10Pisi carcelman aywachishugniqui, paysi carcelman aywachisham canga. Wanuchishugniquis wanuchisham canga. Nätan gamcuna Dioslata servigcunaga awantapäcuy, jinaman paylaman yupachicurcay. 11Chaypitaga yapaytan ricapurü juc animaltatag. Chayga cay pachapitam yargaramun. Chaypa wagran canag juc carnipanuymi ishcay, nätan rimanagsi Asyagnuymi. 12Chaysi canag naupacag animalnuymi alisca munayniyog, nätan imatas ruranag paypa naupanchrümi. Jinarcur chayga cay pachachru lapan runatam mandarun, naupacag animal uman däñasha cuticashata alawapäcunanpag. 13Chaytas Diosga cunsindirun ima-aygatas runala mana ruray atipänanta rurananpagmi. Jinarcurmi chayga runacuna ricarcayaptin jana pachapita cay pachaman jegarparachimun ninata. 14Nätan chaycunata rurara chay naupacag animalpa naupanchrümi. Chaynuypam cay pachachru yachragcunata engañarun. Chaypitam mandarun chay runacunataga, chay naupacag animalnuyta, chay espädawan uman däñasha cuticasha nirayagnuyta jucta rurapäcunanpag. 15Jinarcurmi Diosga, cay pachapita yargamug animaltaga cunsindiruntag, chay naupacag animal nirayagta runacuna rurapäcunganta cawayagman, jinaman rimagman muyuchinantas. Chaura chayga nirun payta mana alawag runataga wanuchinanpagmi. 16Jinarcurmi chayga mandarun derëcha maquinchrüsi u urcunchrüsi lapan runata, acapatas u acraytas, capogniyogtas u mana imaynagtas, mana rantisha runatas u rantishatas unanchapäcamunanpag. 17Chaynuy unanchächira chay animalpa jutinta u nümerunta mana pisi apagcagga, rantiytas u ranticuytas mana atipapäcunanpagmi. 18Chay nümerunta ali tantiagcama carga, mä tantiapäcuy. Chayga cayan runapa nümerunmi. Nätan chay nümeruga cayan, sogta pachrac sogta chrunca sogtayogmi.


text: 1Chay imas qhepata waj angelta rikorqani janaj pachamanta urayk'amushajta. Payqa jatun atiyniyoj karqa, kay pachataj lliphiperqa paypa k'anchayninwan. 2Paytaj jatunmanta qhaparerqa: Urmanña, urmanña jatun Babiloniaqa. Chay llajtaqa supaykunaj wasinman tukun, tukuy millay espíritoj pakakunanman, tukuy millay ch'ichipaj qhawasqa phawajkunaj thapanman. 3Tukuy nacionesqa ujyarqanku, khuchichakunapaj q'oñirina vinonmanta. Kay pachapi reyespis paywan khuchichakorqanku, kay pachapi qhatojkunataj qhapajyarqanku chay jina qhapaj kawsaypi Babilonia kawsasqanrayku. 4Janaj pachamanta wajpa parlamusqantañataj uyarerqani: Llojsimuychej chay llajtamanta, Noqajta kajkuna. Ama chay llajtaj juchasninman chhapukuychejchu, ama paywan khuska castigasqa kanaykichejpaj. 5Juchasnenqa cielokama qolluchakun, Diostaj chay sajra ruwasqasninmanta yuyarikun. 6Payman qopuychej, imaynatachus qankunaman qosorqachej ajinata, ruwasqasninman jinataj iskay jinastawan kutichipuychej; ima copamantachá qankunaman ujyachisorqachej, chayllamantataj iskay jinastawan ujyachiychej. 7Imaynatachus pay jatunchakorqa, kusiykunapitaj kawsarqa, ajinallatataj payman ñak'ariyta, waqaytawan qoychej, imaraykuchus payqa sonqompi runaykachaspa, nin: Noqaqa reina jina tiyasqa kashani; mana viudachu kani, nitaj waqaytapis rikusajchu, nispa. 8Chayrayku uj p'unchayllapi kay ñak'ariykuna payman jamonqa: Wañuy, waqay, yarqhay ima. Chantá ninawan ruphasqa kanqa, imaraykuchus payta juzgajqa Tukuy Atiyniyoj Señor Diosmin. 9Kay pachapi reyes paywan khuchichakorqanku, paywantaj chhika patapi sajra kawsayman qokorqanku. Paykunaqa ruphaykusqan q'oshñinta rikuspa, payrayku qhaparenqanku maytataj waqanqanku. 10Paypa ñak'ariyninmanta manchaywan karullapi sayaykuspa, nenqanku: Ay, ay chay jatun Babilonia llajtamanta. Uj horallapi tukuy ñak'ariy chayamusunki, nispa. 11Kay pachapi kaj chhika qhatojkunapis paymanta waqallanqankutaj, manchaytataj qhaparenqanku, imaraykuchus manaña vendenankupaj apasqankuta rantej kanqachu. 12Chay vendenasninkoqa kanku: Qori, qolqe, valorniyoj k'achitu rumis, walqas, sumaj awasqa lino telas, kulli telas, seda telas, puka telas, valorniyoj q'apaj maderamanta ruwasqas, marfil tullu, valorniyoj maderas, tukuy ima ruwasqas broncemanta, fierromanta, mármol sutiyoj rumimanta ima. 13Kallantaj canela, ima munayta q'apaj imas, incienso, mirra, perfumes, vino, aceite, suysusqa jak'u, trigo, wakas, ovejas, caballos, carretas, kamachis, runaspa almasninku ima. 14Chay qhatojkunataj urmasqa llajtata nenqanku: Sonqoykej tukuy munasqan imasqa tukukapunña; chay k'acha sumaj imaspis chinkarinkuña, manataj jayk'ajpis tarinkiñachu chaykunataqa, nispa. 15Chay imasta qhatojkunataj, pikunachus chay llajtanejta qhapajyarqanku, chaykuna ñak'ariyninmanta manchaywan karullapi sayaykuspa, manchayta waqanqanku, llakikonqankutaj. 16Chantá nenqanku: Ay, ay, chay jatun llajtamanta. Allin awasqa linomanta p'achallikoj, kulli p'achaswan, puka p'achaswantaj, qoriwan, valorniyoj k'achitu rumiswan, walqaswan ima k'achanchasqa. 17Uj horallapi chay chhika qhapaj kaynin tukukaporqa, nispa. Barcosta tukuy purichejkunapis, barcospi tukuy rejkunapis, chaypi trabajajkunapis, Mama Qochapi waj imasta ruwajkunapis karupi sayaykorqanku. 18Ruphaykusqan q'oshñinta rikuspataj, qhaparerqanku: Ni mayqen llajta kay jatun llajta jinaqa karqachu, nispa. 19Umasninkuman jallp'ata qhalliykukuspa qhaparerqanku, jik'un jik'unta waqaspataj, nerqanku: Ay, ay kay jatun llajtamanta. Mama qochapi tukuy barcosniyoj kajkuna paypa kapuyninwan qhapajyarqanku. Kunantaj uj horallapi chinkarparichisqa karqa, nispa. 20Chaymanta kusikuychej janaj pacha, qankuna Diospa ajllakusqasnin, apóstoles, profetaspis, imaraykuchus Diosqa qankunarayku payman maychus kajta kutichipun. 21Chantá uj kallpasapa angelqa uj jatun molino rumita jina oqharispa, mama qochaman wijch'uykorqa, nerqataj: Ajinallatataj sinch'i kallpawan wijch'usqa kanqa chay jatun Babilonia llajta, manataj jayk'ajpis ujtawan rikukonqañachu. 22Manaña qampeqa arpajpa waqaynin uyarikonqañachu, nitaj takejkunaj takisqankupis, nitaj qenata, cornetata ima tocanqankuchu. Ni pi trabajajkuna qampi tarikonqañachu; molinoj sonasqampis manaña qampi uyarikonqachu. 23Mana qampi lámparaj k'anchaynin lliphipenqachu, nitaj casarakojkunaj parlarikusqankupis uyarikonqañachu, imaraykuchus qhatojniykikunapis ancha atiyniyoj karqanku, qantaj layqeriosniykiwan tukuy nacionesta ch'awkiyaspa pantacherqanki. 24Chay llajtapi tarikorqa profetaspa yawarninku jich'asqa, Diospa ajllakusqasnimpa yawarninku jich'asqataj, tukuy kay pachapi wañuchisqas karqanku, chaykunajtawan.


text: 1Callari hurasmanda ajta, ñucanchi uyashcara, ñucanchi ñahuihua ricushcara, ñucanchi riparashcara, ñucanchi maquihua llangashcaras Causana Shimimanda, cangunara cuintanchi. 2Cai causai ricuchishca aca, ñucanchis ricushcanchi, ricsichinchi. Shinallara cangunara cuintanchi cai huiñai causaira. Cai causai Dioshua tiaca, ñucanchimas ricurica. 3Ñucanchi ricushcara uyashcaras cangunama cuintanchi, canguna shinallara ñucanchihua parijumanda llaquinausha tiangaj. Ñucanchi parijumanda llaquinaushca sirtu pacha Dioshua pariju paihua Churi Jesucristohua pariju tucun. 4Cai tucuira cangunama quillcanchi canguna cushi pactaringaj. 5Caimi Diosmanda uyashca shimi. Caitas cangunara cuintanchi. Dios punzhami. Paihuajpi ima llandus illan. 6Ñucanchi Dioshua parijumanda shu iyaillahua llaquinaunchimi nishas, astaun ucha llandullaira puriusha, llullanchimi. Mana sirtura raunchi. 7Randi, ñucanchi punzhai purisha, imasna Dios punzhai tiashcasna, ñucanchipura llaquinaunchi. Shinallara Diospa Churi Jesúspa yahuar ñucanchira tucui uchamanda pichan. 8Ñucanchi, “Ucha illaj anchi,” nisha, ñucanchillarara umachinchi. Sirtu shimi mana tianzhu ñucanchijpi. 9Ñucanchi ucharashcaunara Diosta cuintajpi, pai cushca shimira pactachin ñucanchi ucharashcaunara perdonangaj, maspas ñucanchira tucui manalimanda pichangaj. 10Ñucanchi, “Mana ucharashcanchichu,” nisha, Diosta llullai churanchi; pai rimashca shimira mana charinchichu ñucanchi shungüi.


text:
Binidiktu VIII
Binidiktu VIII, Binidiktu VIII huk pusaq ñiqin (latin simipi: Benedictus PP. VIII, Italya simipi: Benedetto VIII) Teofilacto sutiyuq runaqa (* ? watapi paqarisqa Roma llaqtapi - † 9 ñiqin ayriway killapi 1024 watapi wañusqa Perugia llaqtapi) huk Tayta Papam karqan.
18 ñiqin aymuray killapi 1012 watapi watamanta 9 ñiqin ayriway killapi 1024 watapi watakama Tayta Papam.
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Encíclicas[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Binidiktu VIII.


text: 1Eh noq naa ruchaliik taq cha naah chu'nchel i xnuq'or rib'iral taq aweh, re' i rotob'il i Dios, oon re' ti' k'axik, cha kapaaj taq riij chi korik chupaam taqe i tinamit naa taq rutukem reje wii' awach i QaJaaw i qaDios. 2Eh wila' re' taq i hat awuch'ihil taq awiih aamaam xayot' taq ak'ux chi riij taq amahk xanimaj wo' taq chik i QaJaaw Dios chu'nchel taq ak'ux, chu'nchel taq awansil, je' rukab' i k'ahchi' nuq'orom taq aweh i hin yu'naak. 3Re' i QaJaaw i qaDios naa ruketelaam taq awach naa taq kaat resam cho panti' k'axik chupaam taqe i tokoom tinamit re' i naa rutukem taq reje wii' awach. 4Atoob' ta ma' wili chi yuuq' k'ixkaab' rutukem taq reje awach i QaJaaw i qaDios ko ar wo' chik taq naa kaat resam chaloq. 5Eh re' i QaJaaw Dios naa wo' chik rumolom taq awach chupaam taq aatinamiit, re' i xi wihik cho wii' taq aamaam awati't. Ar taq naa aweliik korik, eh xiik' naah k'ihaal taq awak'uun awixq'uun naa ruye'em ma' xata je' kik'ihaal taq aamaam awati't. 6Eh naa rukojom rehtalil taq panawánima i ruyejaam wach taq awuuk', je' wo' pankanima taq awiih aamaam, reh chi naa taq ak'axam chu'nchel taq ak'ux chu'nchel taq awánima, i QaJaaw Dios reh chi nee taq inwihik aak'achariik chi juneliik. 7Re' i QaJaaw i qaDios re' ti' k'axik re' re' chikinaah chik taqe i ki-ixowanik taq awach, re' taqe i xisik'wik taq aweh i ma' inkaaj ta k'isinoq taq awach. 8Eh re' taq i hat naa wo' chik taq animam i QaJaaw Dios, eh naa taq a'nam chu'nchel i ruk'uhb'aal k'ahchi' nuq'orom taq aweh i hin yu'naak. 9Eh re' i QaJaaw Dios naa rutoob'iniik taq aweh chi naa taq aweliik korik ruuk' chu'nchel taq i naa a'nam. Naa kik'ihaaxb'iik taq awak'uun awixq'uun, je' wo' taqe chikop, naa wo' kiwachiniik taq atik amu'uun. Naa taq kaat rukuxisam chee i QaJaaw Dios, naa rusuqb'iik ruk'ux taq awuuk' je' rukab' i xub'an cho kuuk' taq aamaam awati't. 10Je' re' naa rub'anam taq awuuk' wila' xanimaj taq, i QaJaaw i qaDios, eh wi xa a'n taq chu'nchel i ruq'or i ruk'uhb'aal, eh tirutaq'aaj taq wii' tz'ihb'amaj chupaam i huuj wili. Eh wila' xti korik chi xanimaj taq chu'nchel ak'ux, chu'nchel awánima. 11Re' i k'uhb'aal k'ahchi' nuq'orom taq aweh i hin yu'naak ma' q'e' ta k'axik rub'aan taq cha weh i hat, eh ma' najt ta wilik taq awuuk'. 12Eh ma' pan taxaaj ta wilik chaloq reh chi ma' awach ta nee nq'orik reh chi je' wili: ¿Awach i neenooj q'oroq chiqij pan taxaaj, reh chi nee ruyeew qeh chi naab'jik chi neeruk'am cho qeh reh chi neenqa'an rub'aan,? ma' inko'q taj. 13Eh ma' chi juntar ta wo' palaw wilik reh chi ma' awach ta nee nq'orik reh chi je' wili: ¿Awach i neen q'ahxik reje juntar palaw reh chi nee ruk'am cho qeh, reh chi nee ruyeew qeh chi naab'jik, reh chi neenqa'an rub'aan? ma' inko'q taj. 14Ruum re' taqe i k'uhb'aal awuuk' taq wilik, wilik taq xaq aachii', wilik taq panawánima reh chi ma' k'axik taj noq nee taq i na a'n rub'aan. 15Chab'iraj taq, re' hin yu'naak xnuyeew taq chik chawach i holohik reh chi nee inwihik taq ak'achariik. Eh xnuyeew taq chik chawach i ma' holohik taj reh chi nee taq tikimik. 16Re' hin i k'ahchi' nuq'orom taq aweh i hin yu'naak, wi xak'ax taq i QaJaaw i qaDios, wi xak'am taq i rub'eeh, wi xa a'n taq chu'nchel i ruq'or i ruk'uhb'aal, wixa nimaj taq, ataq'ab'jiik rub'aan, naa taq ruwihiik ak'achariik. Eh naa taq kik'ihaaxb'iik awak'uun awixq'uun, eh naa taq kaat rukuxisam i QaJaaw i qaDios chupaam i ye'aab' naa taq rojiik achopom naah. 17Eh wila' ma' xanimaj taq chu'nchel i re', wi xat'ooj taq chi kilooq'jiik taqe tiyoox, wi xaxuk'aa' taq awiib' chikiwach. 18Yu'naak i nuq'or taq aweh chi naa taq akimiik ma' naa ta rik'iik wach. Xti korik chi ma' najt ta taq naa awihiik chupaam i ye'aab' naa taq rojiik achopom naah, re' noq hat taq chik ik'inaq reje chi juntar i nim ha' Jordán. 19Re' hin yu'naak, re' taxaaj, re' wach ak'al k'ahchi' kilom chi xnuyeew q'ab' taq aweh chi naa taq asik'im wach aha' wilik taq inawaaj, mi re' k'acharik, oon re' i kimik, re' rotob'il i Dios, oon re' i ti' k'axik. Re' hin i nuq'or taq aweh chi re' i k'achariik taq cha sik' reh chi neen wihik aak'achariik taq i hat, je' wo' taq awiih aamaam. 20Je' re' noq cha k'ax taq i QaJaaw i qaDios, cha nimaj taq, korik-oq taq wach ak'ux chuwach, chi je' re', re' reh neenye'wik taq ak'achariik. Eh najt taq nee ti k'achariik chupaam i ye'aab' naa rojiik taq achopom naah, re' i xuq'or chee i xti korik i QaJaaw Dios chi naa ruye'em keh taq aamaam awati't, Abraham, i Isaac, i Jacob.


text: 1Munasqa hermanosníy, pi runallapis Diospa yuyaychasqan kasqanta nejtenqa, ama chayta creellaychejchu. Manachayqa reparaychej yachanaykichejpaj Diosmantachus kanku, manachus, chayta, imaraykuchus ashkha llulla profetas tukuynejpi rikhurishanku. 2Kay jinamanta yachayta atinkichej pichus Diospa Espiritumpa yuyaychasqan kasqanta: Pichus willan Jesucristo runaman tukuspa kay pachaman jamusqanta, chay runamin Diosmanta jamun. 3Pitajchus Jesucristota qhesachajqa manapuni Diosmantachu, manachayqa payqa Cristoj contrampi sayarejpa yuyaychasqan. Qankuna uyarerqankichejña pay jamushasqanta, kunantaj payqa kay pachapiña kashan. 4Qankunarí wawitasníy, Diosmanta kankichej, chay llullastataj atiparqankichej, imaraykuchus qankunapi kajqa aswan atiyniyojpuni kay pachapi kajmanta nisqaqa. 5Paykunaqa kay pachamanta kanku. Chayrayku kay pachapi imasllamanta parlanku, kay pacha runastaj paykunata uyarinku. 6Noqanchejrí Diosmanta kanchej. Pichus Diosta rejsejqa uyariwanchej. Diosta mana rejsejrí mana uyariwanchejchu. Chay jinamanta reparayta atinchej mayqenchus cheqa kaj Espíritu kasqanta, mayqentajchus llulla espíritu kasqantapis. 7Munasqa hermanosníy, purajmanta munanakunachej, imaraykuchus munakoyqa Diosmantamin. Tukuy munakojqa Diospa wawanmin, Diostataj rejsin. 8Hermanonta mana munakojrí Diosta mana rejsinchu, imaraykuchus Diosqa munakuymin. 9Kay jinamanta Diosqa munakuyninta rikuchiwarqanchej: Payqa uj k'ata Churinta kay pachaman kachamorqa, Paynejta kawsayniyoj kananchejpaj. 10Chay munakoyqa kay jinapi rikukun: Mana noqanchej Diosta munakusqanchejpichu, manachayqa Dios munakuwasqanchejpi, Churinta kachamusqampitaj juchasninchejmanta Diospa phiñakuyninta wañuyninwan thasnunampaj. 11Munasqa hermanosníy, chay jinatachus Dios munakuwarqanchej chayqa, noqanchejpis purajmanta munanakunachej. 12Mana pipis ni jayk'aj Diostaqa rikorqachu. Purajmanta munanakojtinchejrí, Dios noqanchejpi kashan, munakuynintaj noqanchejpi junt'a kashan. 13Kay jinamanta yachanchej Diospi kasqanchejta, Paytaj noqanchejpi, imaraykuchus Payqa Espíritu Santonta qowarqanchej. 14Noqaykutaj rikorqayku, willaykutaj Dios Tataqa Churinta kachamusqanta, kay pachapi kaj chhika runaspa Salvajninku kanampaj. 15Pichus willanman Jesusqa Diospa Churin kasqanta, chay runapi Dios tiyakushan, paytaj Diospi. 16Ajinamanta noqanchej yachanchej, creenchejtaj Dios munakuwasqanchejta. Diosqa munakuymin. Munakuspallapuni kawsajqa Diospi kashan, Diostaj paypi. 17Kay jinamanta munakoyqa noqanchejpi wiñan maychus kanankama, juicio p'unchaypi mana manchachikuspa sayananchejpaj, imaraykuchus noqanchejpis kay pachapi Pay jina kanchej. 18Munakuypeqa mana manchachikuy kanchu. Munakuypi wiñasqa kayqa manchachikuyta chinkachin, imaraykuchus manchachikuy kajtin, yachakun castigo jamunanta. Manchachikojqa mana munakuypi wiñasqarajchu. 19Noqanchejqa Diosta munakunchej, imaraykuchus Payqa ñawpajta munakuwarqanchej. 20Sichus pipis ninman: Diosta munakuni, nispa, hermanontataj chejninman chayqa, payqa llullamin. Sichus pipis rikushasqan hermanonta mana munakun chayqa, manallataj Diostapis munakunchu, pitachus mana rikusqantaqa. 21Jesucristoqa kay kamachisqata qowarqanchej: Pichus Diosta munakojqa hermanontapis munakullachuntaj.


text: 1Jesusqa chunka iskayniyoj apostolesninta tantaykuspa, paykunaman kamachina atiyta qorqa, tukuy laya sajra espiritusta runasmanta qharqonankupaj, onqosqastapis sanoyachinankupaj. 2Chantá paykunata kacharqa Diospa reinonmanta willarajta, onqosqasta sanoyachejta ima. 3Nerqataj: Ama imatapis ñan puriypaj apakuychejchu, ni tojnuta, ni wayaqata, ni t'antata, nitaj qolqeta, nillataj iskay p'achastapis. 4Mayqen wasiman yaykuspapis, chaypi kakuychej ripunaykichejkama. 5Mayllapipis mana wajyarisojtiykichejqa, ripuychej chay llajtamanta, chakisniykichejmanta jallp'ata thalarakuspa, ajinamanta sajra kasqanku yachakunampaj, nispa. 6Chaymanta llojsispataj, apostolesqa rerqanku tukuy ranchosta evangeliomanta willaspa, tukuynejpitaj onqosqasta sanoyachispa. 7Kamachej Herodesqa tukuy imasta Jesús ruwasqanta yachaspa, imatachus ruwananta mana yacharqachu, imaraykuchus wakinkuna nisharqanku: Juan Bautista kawsarimun wañusqasmanta, nispa. 8Wajkunataj nerqanku: Profeta Elías ujtawan rikhurimun, nispa. Wajkunataj nerqanku: Mayqen ñawpa profetachá kawsarimun, nispa. 9Herodestajrí nerqa: Noqaqa Juanpa umanta qholucherqani. Pitaj kay kanmanri, chay jinatapuni kay imasta Paymanta uyarinaypajri? nispa. Chayrayku Herodesqa Payta rikuytapuni munasharqa. 10Kutimpuspa, apostolesqa Jesusman willarqanku tukuy imata ruwasqankumanta. Chantá paykunata pusarikuspa, Jesusqa Betsaida llajtaman rerqa. 11Runastajrí chayta yachaspa, Payman rerqanku, chayajtinkukamataj, Jesús paykunaman Diospa reinonmanta parlarqa. Onqosqastapis sanoyachillarqataj. 12Inti yaykuynejta, chunka iskayniyoj apostolesnin Jesusman qayllaykuspa, nerqanku: Kachapullayña kay runasta; ripuchunku kay qayllapi ranchosman, wasisman ima wajyarichikunankupaj, mikhunatapis rantikamunankupaj, imaraykuchus kaypeqa ch'impi kashanchej, nispa. 13Jesustajrí kuticherqa: Qankuna qoychej mikhunataqa, nispa. Paykunataj kuticherqanku: Phishqa t'antawan, iskay challwallawan kapuwayku; kay chhika runapajqa noqayku riykuman mikhunata rantej chayllapuni, nispa. 14Chay runasqa tukuyninkupi, phishqa waranqa jina qharis karqanku. Chantá Jesús yachachisqasninman nerqa: Phishqa chunkatakama tiyarachiychej, nispa. 15Ajinata ruwarqanku, tukuyta tiyarachispa. 16Jesustaj chay phishqa t'antasta, iskay challwasta ima jap'iytawan, patata qhawarispa, Diosman graciasta qorqa. Partiraspataj, yachachisqasninman jaywarqa runasman rak'iramunankupaj. 17Chantá tukuyninku mikhorqanku sajsakunankukama. Puchoj t'antastataj oqharerqanku chunka iskayniyoj canastastapuni. 18Uj kuti Jesús sapallan Dios Tatamanta mañakusharqa, qayllampitaj kasharqanku yachachisqasnin. Jinallapi paykunata taporqa: Runasqa pi kasqaytataj ninkuri? nispa. 19Paykunataj kuticherqanku: Wakenqa ninku Juan Bautista kasqaykita. Wakintaj, Elías nisunku. Wakintajrí, mayqen profetachá kawsarimun, nisunku. 20Jesustaj taporqa: Qankunarí, pi kasqaytataj ninkichej? nispa. Pedro kuticherqa: Qanqa Diospa Criston kanki, nispa. 21Chantá Jesusqa paykunaman mayta kamacherqa amapuni chayta ni piman willanankuta. 22Jesús nillarqataj: Runaj Churenqa anchata ñak'arinan kanqa, Paytataj qhesachanqanku kuraj runas, kuraj sacerdotes, leymanta yachachejkuna ima. Paytaqa wañuchichenqanku, kinsa p'unchayninmantaj kawsarimponqa, nispa. 23Chantá tukuy chaypi kajkunaman nerqa: Pillapis qhepayta jamuyta munajqa pay kikinta qhesachakuchun, cruzninta oqharispataj, sapa p'unchay qhatiwachun. 24Pichus kawsayninta salvayta munajqa kawsayninta chinkachenqa, pitajchus kawsayninta Noqarayku chinkachejtajrí, kawsayninta salvanqa. 25Ima allintaj kanman runapaj, sichus kay pachaj tukuy kapuyninta ganakapunman, pay kikintaj chinkapunman chayqa? 26Sichus pipis Noqamanta, nisqasniymantawan p'enqakun chayqa, paymantapis Runaj Churenqa p'enqakullanqataj, maypachachus jatun kaynimpa k'anchaynimpi jamonqa, chantá Tatampa jatun kaynimpa k'anchaynimpiwan, ajllasqa angelespapiwan, chaypacha. 27Cheqatapuni niykichej: Kaypi kajkunamanta wakenqa mana wañonqankuchu Diospa reinonta jamojta rikunankukama. 28Chay nisqanmanta pusaj p'unchayninman jina Jesús wicharerqa orqoman Dios Tatamanta mañakoj, pusarqataj Pedrota, Santiagota, Juantawan. 29Jinapi Jesusqa Dios Tatamanta mañakushajtin, uyampa rijch'aynin waj jinaman tukorqa; p'achampis yuraj lliphipejman tukullarqataj. 30Chantá iskay qharis rikhurimuspa, Jesuswan parlasharqanku; paykunaqa karqanku Moiseswan, Eliaswan. 31Jatun k'anchaypi parlasharqanku Jesús Jerusalenpi wañunanmanta. 32Pedro, paywan kajkuna ima puñuywan atichikushaspapis, mana puñorqankuchu, rikorqankutaj Jesuspa jatun kaynimpa k'anchayninta, chay iskay runastawan. 33Moiseswan, Eliaswan karunchakushajtinku, Pedro nerqa Jesusman: Yachachej Señorníy, walejpuni kaypi kananchej. Kinsa ch'ujllasta ruwasqayku: Ujta Qampaj, ujta Moisespaj, ujtataj Eliaspaj, nispa. Chayta parlarqa, imatachus nisqanta mana yachaspa. 34Jinata parlanankamataj, phuyoqa paykunata p'ampaykorqa, mancharerqankutaj chay phuyu ukhupi rikhurispa. 35Chantá phuyu ukhumanta Tata Diosqa nimorqa: Kaymin munasqa Chureyqa, Ajllakusqaytaj; Payta uyariychej, nispa. 36Chay parlamoj ch'inyapojtin, Jesusllataña rikorqanku. Chay rikusqankutataj chay p'unchaykunapi mana pimampis willarqankuchu. 37Q'ayantin Jesuswan, chay kinsa yachachisqasninwan orqomanta urayk'usqankutawan, ashkha runas Jesusta taripaj rerqanku. 38Paykunaj chawpinmantataj uj runa qhaparerqa: Yachachej Señor, qhawaykuripuway kay uj k'ata wawayta. 39Supayqa payta jap'ispa, qhaparichin, sinch'ita thalaspataj, siminmanta phosoqota ajtuchin. Mayta ñak'arichispa, maynin kutilla saqerin. 40Mañarqaniña yachachisqasniykita chay supayta qharqonankuta, manataj aterqankuchu, nispa nerqa chay runaqa. 41Jesús kuticherqa: Ay, mana creey atej runas. Mayk'ajkamataj qankunawan kasaj? Mayk'ajkamataj aguantasqaykichej? Kayman pusamuy chay wawaykita, nispa. 42Wayna qayllaykushajtin, chay supayqa payta chhallmaspa, pampaman urmacherqa. Jesustajrí k'amerqa millay espirituta, churitaj sanoyaporqa. Chantá Jesusqa churita qoporqa tatanman. 43Tukuy runastaj t'ukorqanku Diospa chay jina jatun atiyninmanta. Chay jina t'ukushaj kashajtinku, Jesusqa yachachisqasninman nerqa: 44Allinta uyariychej kayta, amataj qonqaychejchu: Runaj Churenqa runaspa makinman jaywaykusqa kanqa, nispa. 45Paykunatajrí mana entienderqankuchu chay nisqantaqa, imaraykuchus paykunapajqa mana sut'ichu karqa, manchachikorqankutaj tapukuytapis. 46Uj kuti siminakuyta qallarerqanku, mayqenninkuchus kurajpaj qhawasqa kananmanta. 47Sonqonkupi yuyasqankuta yachaspataj, Jesusqa uj wawata ladonman sayacherqa. 48Chantá nerqa: Pillapis kay wawata sutiypi jap'ejqa Noqata jap'ikuwan; jinallatataj, Noqata jap'ikuwajpis Kachamuwajniyta jap'ikullantaj. Qankunamanta aswan llamp'u sonqo kajqa aswan kurajpaj qhawasqa kanqa. 49Chantá Juan kuticherqa: Yachachej Señor, uj runata rikorqayku sutiykipi supaykunata qharqojta. Paytataj jark'arqayku qharqonanta, mana noqanchejwan kasqanrayku, nispa. 50Jesustajrí nerqa: Ama jark'aychejchu. Pichus mana contranchejpi kajqa noqanchejwan kashan, nispa. 51Jesusqa janaj pachaman rinan tiempo qayllamojtin, kallpachakorqa Jerusalenman rinampaj. 52Payqa kachasta ñawpacherqa, paykunataj rerqanku Samariapi uj ranchoman tukuy imata wakichej Jesús chayamunampaj. 53Chay samaritanosrí mana uyariyta munarqankuchu, Jesusqa Jerusalenman rinantapuni yachaspa. 54Jinapi yachachisqasnin Santiago, Juan ima chayta rikuspa, nerqanku: Señor, munawajchu kamachinaykuta janaj pachamanta nina urayk'amuspa paykunata q'olananta? nispa. 55Jesustajrí kutirispa, paykunata k'amerqa. 56Chaymantataj waj ranchoman riporqanku. 57Rishajtinku, ñampi uj runa nerqa: Señor, Qanwan risaj, maymanchus rinki, chayman, nispa. 58Jesustajrí nerqa: Atojkunajtaqa qaqapi jusk'usninku tiyan, p'isqospis thapasniyojllataj kanku; Runaj Churimpatarí, mana maypi samarikunallampajpis kanchu, nispa. 59Uj runamantaj Jesús nerqa: Qhepayta jamuy, nispa. Paytajrí kuticherqa: Señor, ñawpajtaqa tataytaraj p'ampaykamusaj ari, nispa. 60Jinapi Jesús payman nerqa: Saqey wañusqa kajkuna wañusqasninkuta p'ampajta; qantajrí rispa, Diospa reinonmanta willaramuy, nispa. 61Chantá ujpis nillarqataj: Noqaqa qhatisqayki, Señor, chaypajrí saqeway ari wasiypi kacharpayata ruwamunaypaj, nispa. 62Jesustajrí payman nerqa: Pillapis llank'ay patapi aradoj manceranta jap'ispaña qhepata qhawajqa mana Diospa reinompaj jinachu, nispa.


text: 1Señor Diosmi Moisesta Sinaí orqopi nirqan: 2–Israel runakunata nimuy, Señor Diosmi nin: Qankunaman qonay hallp'aman haykuqtiykichisqa, chakraqa ñoqa Señor Diosta yupaychawananpaqmi samanqa. 3Soqta watan chakraykita tarpunki, soqta watataqmi uvas chakraykitapas kuchupanki, hinaspa rurusqantapas hoqarinki. 4Qanchiskaq watapitaqmi chakraqa ñoqa Señor Diosta yupaychawananpaq samanqa. Aman chakraykita tarpunkichu, amallataq uvas chakraykitapas kuchupankichu. 5Chakraykipi k'ipataqa aman cosechankichu, uvas chakraykipi k'ipa uvastapas aman pallankichu. Samana watan chakrakunapaqqa kanqa. 6Chakraq samana watapi rurusqantaqa mikhunkin, mikhullanqataqmi qhari kamachiykipas, warmi kamachiykipas, uywasqaykipas, qanwan kuska tiyaq wak llaqtayoqpas, 7uywaykipas, hallp'aykipi kaq salqa animalpas. Chakraq lliw rurusqanqa mikhunapaqmi kanqa. 8Qanchis kuti qanchis watatan yupanki, chhaynapin qanchis wata qanchisqa tawa chunka isqonniyoq wata kanqa. 9Hinan qanchiskaq killaq chunkakaq p'unchayninpi Hucha Pampachay P'unchaypi hinantin suyuykichispi waqrata tocankichis. 10Phisqa chunkakaq watatan ñoqa Señor Diospaq t'aqankichis, hinaspan suyuntinpi llapa tiyaqkunapaq kacharisqa-kayta willankichis. Chay wataqa kacharipuna watan kanqa, sapankaykichismi chakraykichista hap'ikapunkichis, sapanka kamachitaq familianman kutipunqa. 11Phisqa chunkakaq wataqa kacharipuna watan kanqa. Aman tarpunkichischu, amallataq k'ipakunatapas pallankichischu, amallataq mana kuchupasqa uvas chakraykichistapas pallankichischu. 12Qankunapaqqa chay wataqa ch'uyan kanqa. Chakraq kikillan rurusqantan mikhunkichis. 13Chay kacharipuna watapiqa sapankaykichismi chakraykichista hap'ikapunkichis. 14Runa-masiykichismanchus imatapas vendenkichis, otaq paymanta imatapas rantinkichis chayqa, ama pipas wawqenta q'otuchunchu. 15Runa-masiykimantachus rantinki chayqa, hamuq kacharipuna watapaq hayk'a wataraqchus kananta yupanki, chaymi payqa vendesunki hayk'a watatachus cosechawaq chayman hina. 16Askha watapaq kanqa chayqa, askha qolqewanmi rantinki, pisi watallapaq kanqa chayqa, pisi qolqellawanmi rantinki, hayk'a cosechachus kanantan rantishanki. 17Aman mayqenniykichispas runa-masiykichista q'otunkichischu, aswanpas ñoqa Diosniykichistan manchakuwankichis. Ñoqaqa Diosniykichis Señor Diosmi kani. 18Hunt'aychis unanchayniy simikunatapas kamachikuyniykunatapas, hinan mana llakipakuspa chay suyupi tiyankichis. 19Hallp'ataq ruruchinqa, hinan saksanaykichiskama mikhunkichis, chaypitaqmi mana llakipakuspa tiyankichis. 20Ninkichistaqchus: ¿Imatan qanchiskaq watapi mikhusun? Manataq tarpusunchu, manallataq cosechasunpaschu, nispaykichis chayqa, 21ñoqan soqtakaq watapi saminchasqaykichis, chaymi hallp'aqa kinsa watapaq rurupusunkichis. 22Pusaqkaq watapi tarpushaspaykichispas, ñawpaqkaq cosechasqa mikhuytaraqmi mikhushankichis, isqonkaq wata cosecha rurunankaman ñawpaqkaqta mikhunkichis. 23Manan hallp'aqa wiñaypaqchu vendekunqa, hallp'aqa ñoqaqmi, qankunaqa wak llaqtayoqmi tiyapakuqmi hallp'aypi kashankichis. 24Chayrayku, tukuy hap'isqaykichis hallp'ata hallp'ayoqpa horqokapunanta ama hark'akunkichischu. 25Wawqeykichus wakchayapun, hinaspa hallp'anta vendepun chayqa, sispa ayllunmi hamuspa wawqenpa vendesqanta rantipanqa. 26Manataq sispa ayllun kanqachu, ichaqa hallp'ayoqchus rantipananpaq hunt'asqata huñunqa chayqa, 27hayk'a watañachus vendesqan pasasqantan yupanqa. Hinaspan rantiqninpaq hayk'a wataraqchus kacharipuna watakama qhepasqanmanta kutichipuspa hallp'anta hap'ikapunqa. 28Manataq rantipananpaq taripaqtinqa, vendesqanta rantikuqmi kacharipuna watakama hap'inqa. Kacharipuna watapitaqmi kacharisqa kapunqa, hinan vendeqqa hallp'anta hap'ikapunqa. 29Pipas tiyana wasita muyuriq perqayoq llaqtapi vendenqa chayqa, huk watakaman wasinta horqokapuyta atinqa. Watantinmi horqokapunanpaq tiempo kanqa. 30Manataq watantin ukhupi horqosqachu kanqa chayqa, chay wasitaqa rantikuqmi wiñaypaq hap'ikapunqa, mirayninkunapaqwan. Manan kacharipuna watapiqa kacharisqachu kanqa. 31Mana muyuriq perqayoq llaqta wasikunan ichaqa campo chakrakuna hina rikusqa kanqa. Atikunmi horqokapunapaq, kacharipuna watapitaqmi kacharisqa kapunqa. 32Leví runakunaqa ima tiempopipas atinkun llaqtankupi wasinkuta horqokapuyta. 33Pipas Leví runakunaq llaqtanpi wasita rantiqqa kacharipuna watapin rantisqan wasita kacharipunqa, Leví runakunaq llaqtankupi wasikunaqa Israel runakuna ukhupi paykunaq kasqanrayku. 34Ichaqa llaqtanku muyuriq uywa michina hallp'akunaqa manan hayk'aqpas vendesqachu kanqa, wiñaypaq paykunaq kasqanrayku. 35Llaqta-masiykichus wakchayapunman, kawsananpaqtaq mana imanpas kanmanchu chayqa, qanmi yanapaykunki, wak llaqtayoqta hina tiyapakuqta hina, qayllaykipipas tiyachillankitaqmi. 36Mañaspaykiqa aman paymanta miraynintapas wachaynintapas chaskinkichu, aswanpas ñoqa Diosniykitan manchakuwanki, llaqta-masiykitapas qayllaykipin tiyachillankitaq. 37Aman qolqeykita interesniyoqta manunkichu, amallataq mikhunaykitapas hayk'apichus vendenamanta aswanmanqa vendenkichu. 38Ñoqaqa Diosniykichis Señor Diosmi kani. Diosniykichis kanaypaqmi Canaán suyuta qankunaman qonaypaqwan Egipto suyumanta horqomurqaykichis. 39Qanwan kashaspachus, llaqtamasiyki wakchayapunqa, hinaspa qanman vendekapusunki chayqa, aman paytaqa rantisqata hina llank'achinkichu. 40Llank'apakuqta hinan, wak llaqtayoqta hinan paytaqa hap'inki, kacharipuna watakamataq servisunki. 41Hinaspan wasiykimanta kacharisqa lloqsipunqa, wawankunantin kutipunqa, hinan tayta-mamanpa hallp'anmanpas kutiykapunqa. 42Paykunaqa Egipto suyumanta horqokamusqay kamachiykunan, manan rantisqakuna hinachu vendesqa kanqaku. 43Aman paytaqa muchuchinkichu, aswanpas ñoqa Diosniykitan manchakuwanki. 44Muyuriqniykichispi tiyaq suyukunamantan qhari kamachikunatapas warmi kamachikunatapas rantikuyta atinkichis. 45Atillankichistaqmi rantiyta qankuna ukhupi tiyaq wak llaqtayoqkunata suyuykichispi naceq wawankutapas. Paykunan kaqniykichis kayta atin. 46Paykunatan wawaykichiskunapaqpas herenciata saqeyta atinkichis. Paykunan kamachiykichis kanqa wañunankukama. Ichaqa Israel runa llaqta-masiykichiskunataqa aman muchuchinkichischu. 47Qayllaykipi tiyaq wak llaqtayoqchus qhapaqyapunqa, paypa qayllanpi kaq wawqeykitaq wakchayapunqa, hinaspa chay wak llaqtayoqmanpas, mayqen ayllunmanpas pay kikinta vendekapunqa chayqa, 48vendesqa kasqanmantañapas rescatasqa-kayta atinmi. Huknin wawqenmi payta rescatanman. 49Paytaqa rescatanmanmi tionpas, primonpas, ayllun ukhupi mayqen sispa familianpas. Allintataqchus gananqa chayqa, pay kikinmi rescatakunman. 50Rantiqninwanmi yupanqa payman vendesqa kasqan watamantapacha kacharipuna watakama. Hayk'atachus pagananqa chaninchakunqa hayk'a watañachus llank'asqanman hina, llank'apakuqpa llank'asqanman hina. 51Askha wataraq kaqtinpas, chaykunaman hinan rescatasqa kananpaq vendekusqan qolqeta kutichipunqa. 52Kacharipuna watakamataqchus pisi watalla qhepanqa chayqa, paywanmi hayk'ataraqchus paganantaqa chaninchanqa, hinaspan hayk'a watataraqchus qhepakunan kanman chayman hina kutichipunqa. 53Sapa wata llank'apakuqta hinan paytaqa rikunki, aman paytaqa muchuchinkichu. 54Manataq chay watakunapi rescatasqachu kanqa chayqa, payqa churinkunawan kuskan kacharipuna watapi kacharisqa kapunqa. 55Israel runakunaqa serviwaqniykunan, Egipto suyumanta horqomusqay kamachiykunan. Ñoqaqa Diosniykichis Señor Diosmi kani.


text: 1Cuhva cha cundichin candu ɨɨ̱n ri ra cacuví nuu chi tata sutu chihin ra cacuví mandoñi ta chihin ra casacuahá cuenda ley vehe ñuhu ta tandɨhɨ ra cuví tyiño ñu Israel. Ta ra Jesús nuhñí ra, chinacuhva cuenda ra chi ra chi ra Pilato. 2Ta ndaca̱ tuhun ra Pilato chi ra, ta catyí ra: ―¿Atu rey cuenda ñu Israel cuví yoho? Ta nacaha̱n ra Jesús ta catyí ra: ―Ican, yuhu cuvi. Ndicha cha cahún. 3Ta ra cacuví nuu chi tata sutu cuaha xaan cha catyaa̱ ra sɨquɨ ra. 4Tyicuan ta quichaha̱ ndaca tuhun tucu ra Pilato inga chaha chi ra, ta catyí ra: ―¿Atu ña nacahan maun? Nye̱he yoso cha cuaha cha tyaá ra sɨcun. 5Soco ra Jesús ña nacaha̱n maa ra. Yucuan chaha ña chitó ra Pilato ñáá cha caca xiñi ra. 6Ta vico cuan tuhvá ra Pilato saña ra chi noo ra ñohó vehe caa, noo ra cha cacan maa ñáyɨvɨ. 7Ta ñohó noo ra nañí Barrabás vehe caa cuan, ɨɨn ri chihin inga ra cha cachahñi̱ chi ñáyɨvɨ noo nu naquɨquɨ̱ ñáyɨvɨ sɨquɨ gobiernu. 8Ta quichi̱ coyo ñáyɨvɨ quichaha̱ chican ñu chi ra Pilato na saña ra chi noo ra tari tuhvá maa ra. 9Ta nacaha̱n ra Pilato, ta catyí ra: ―¿Atu cuñí nyoho cha sañe chi Rey cuenda ñu Israel? 10Tyicuan caa catyi̱ ra vatyi tuví iñi ra vatyi ra cacuví nuu chi tata sutu cuan tasɨ cuñí ra chi ra Jesús tyi cuaha ñáyɨvɨ nyicón chi ra, yucuan chaha nacuhva cuenda ra chi ra. 11Soco ra cacuví nuu chi tata sutu cuan catyiyuhu̱ ra chi ñáyɨvɨ na catyi ñu na saña ra chi ra Barrabás. 12Tyicuan ta ndaca̱ tuhun ra Pilato chi ñu, ta catyí ra: ―¿Ta ñáá cha cuñí ndo sacuvi chihin ra cha catyí nyoho Rey cuenda ñu Israel chi? ―catyí ra chi ñu. 13Tyicuan ta nacanachaa̱ ñu, ta catyí ñu: ―¡Na cúvi ra nu cruzi! ―catyí ñu, canachaá ñu. 14Ta catyí ra Pilato chi ñu: ―Soco ¿ñáá cha ña vaha sacuvi̱ ra? ―catyí ra. Soco canachaa̱ ca ñu ta catyí ñu: ―¡Na cúvi ra nu cruzi! ―catyí ñu. 15Tyicuan ta vatyi cuñí ra Pilato cuvaha ra nuu ñu, saña̱ ra chi ra Barrabás. Tyicuan ta tyihi̱ ra tyiño na ndoho ra Jesús, ta cha yaha cuan chaha̱ cuenda ra chi ra vatyi cúvi ra nu cruzi. 16Tyicuan ta chinyaca̱ sɨndaro chi ra nuquehe vehe tyiño cuan. Ta casandu ɨɨ̱n ri ra tandɨhɨ sɨndaro. 17Ta casacuihno̱ ra noo sahma tyacu nyaa chi ra. Ta caquicu̱ ra noo corona chihin iñu. Ta catyihi̱ ra xiñi ra. 18Yaha̱ cuan ta quichaha cacana̱ chaa ra sɨquɨ ra chacú nyaa ra chi ra, ta catyí ra: ―¡Nocumi chuun, yoho Rey cuenda ñu Israel! ―catyí ra. 19Ta cacañi ra xiñi ra chihin noo yutun, ta tyicú sɨɨ ra chi ra. Ta cachicuiñi̱ chɨtɨ ra casaha ra tyi sacahnu ra chi ra. 20Cha yaha̱ cha chacu̱ nyaa ra chi ra tyicuan caa, tinyaa̱ ra sahma nyaa cuan chi ra, ta sandɨhvɨ̱ noo ra sahma maa ra chi ra. Yaha̱ cuan ta cuahan ra chihin ra vatyi cuatyaa ra chi ra nu cruzi. 21Yahá noo ra ñuu Cirene, nañí ra Simón. Sutu ra Alejandro ta ra Rufo cuví chi ra. Ni cua nachaa ra cha chaha̱n ra nu chiqui. Ta cuhva cha cua yaha ra ityi cuan, casanɨñɨ̱ sɨndaro chi ra na cuiso ra cruzi ra Jesús. 22Ta cachinyaca̱ ra chi ra Jesús noo nu nañí Gólgota. Ta cuñí chi catyi: Nu Cuví Yɨquɨ Xiñi Ndɨyɨ. 23Ta cachaha̱ ra vinu nasaca̱ chihin noo tatan cha nañí mirra coho ra. Soco ra Jesús ña chihi̱ ra. 24Cha yaha̱ catyaa̱ sɨndaro chi ra nu cruzi, cachaha̱n ra sɨhva chihin sahma ra ta nya ra saha̱ ganaa caquehen ra sahma ra. 25Caa ɨɨn cha ñaha ri catyaa̱ ra chi ra nu cruzi. 26Ta letra cha catyaa̱ ra xiñi cruzi cuan, catyí chi ñáá cuatyi ra. Ta catyí chi tyehe caa: “Ican ra ihya cuví Rey cuenda ñu ñuu Israel.” 27Ta chinanyaa̱ ra uvi ca cruzi nu chitacaa̱ ra uvi tahan ra suhu, noo ra chiyo vaha ra, ta inga ra chiyo satyin ra. 28Ta tyicuan caa quita̱ chi tari cuhva catyí nu tutu tuhun Nyoo tyehe caa: “Sahá ñu tuhun tyi cuví ra noo ra quiñi iyó.” 29Ta ñu yahá coyo chacú nyaa ñu chi ra. Ta quɨsɨ́ xiñi ñu, ta catyí ñu chi ra: ―¡Jaan! ¡Yoho cha catyu̱n tyi cusatanun vehe ñuhu cahnu, ta chichi cha uñi quɨvɨ cunacoñehun inga chaha! 30¡Sa̱cacu maun chuun ta no̱o nu cruzi chiña! ―catyí ñu. 31Ta tyicuan caa tucu ra cacuví nuu chi tata sutu ta ra casacuahá cuenda ley vehe ñuhu, cachacú nyaa ra chi ra, ta catyí ra chi tahan ra: ―¡Chi inga ñu sacacu̱ ra, soco ña cuví sacacu ra chi maa ra! 32Na noo ra nu cruzi vityin, na nyehe yo ta chino iñi yo tyi Cristo Rey cuenda ñu Israel cuví ra ―catyí ra. Ta nyacua nya ra tacaá inga cruzi ɨnchiyo ɨnchiyo xiin ra ta cacahán ra chi ra. 33Cuhva cha cua cu hora, tandɨhɨ ñuhu ñayɨvɨ̱ nduñaa, nyacua nya caa uñi cha cha iñi. 34Ta suri cuhva cuan canachaa̱ ra Jesús chihin tandɨhɨ fuerza ra, ta catyí ra: ―Eloi, Eloi, ¿lama sabactani? ―ta cuñí chi catyí: Nyoo Suti, Nyoo Suti, ¿ñáá tuhun sandoo̱ noo tuhun maun chii? ―catyí ra. 35Suhva ra tayucu yucuan cachiñí ra ta catyí ra: ―¡Xihna! Caná chaa ra chi ra profeta Elías ―catyí ra. 36Tyicuan ta chino̱ noo ra yucuan chiquehe̱n ra noo tari caa xixan ta satyii̱ ra chihin vinu iya. Ta tyaa̱ ra noo nu yutun ta satuhva̱ ra yuhu ra na coho ra, ta catyí ra: ―Cua̱tu ndo. Na nyehe yo tatu quichi ra Elías sanoo ra chi ra ―catyí ra cuan. 37Tyicuan ta ñihi xaan canachaa̱ ra Jesús, ta chihi̱ ra. 38Ta sahma cha tacaá chichi vehe ñuhu cahnu ndata̱ sava maa chi, nya sɨquɨ ta nyacua nya ityi yuvi. 39Ta noo capitán cuenda sɨndaro Roma nanyaá ra yatyin nuu ra Jesús cuan. Cha nyehe̱ ra yoso caa cana̱ chaa ra, ta yoso caa chihi̱ ra, ta catyí ra: ―Cha ndicha ndicha cuii vatyi Sehe Nyoo cuví chi ra ihya ―catyí ra. 40Ta nya sava ri tayucú tucu suhva ñusɨhɨ canyehé ñu. Ta mahñu ñu cuan nanyaá cu María ñaha Magdala, ta cu María sɨhɨ ra José ta ra Jacobo ra tyivaa ca. Ta nanyaá tucu cu Salomé. 41Ican ñusɨhɨ ihya cachinyico̱n chi ra Jesús, ta tyinyeé ñu chi ra quɨvɨ chica̱ noo ra ityi Galilea. Ta sɨɨn ri nyicú cuaha ca ñu cha chaa̱ coyo chihin ra Jerusalén cuan. 42Cuví chi quɨvɨ cha sanduvaha ñu cha cachi ñu vatyi inga quɨvɨ tuhvá ñu nyitatu. 43Ta cha cuaa cuan chaa̱ ra José ra ñuu Arimatea. Noo ra cuví tyiño. Nyatú tucu maa ra nu cunyaca ñaha Nyoo. Ta ndachan cuñí ra ta quɨhvɨ̱ ra nu nyaá ra Pilato, ta chica̱n ra coño ñuhu ra Jesús chi ra. 44Iyo cuñí ra Pilato cha nacoto̱ ra vatyi cha chihi̱ ra Jesús. Ta cana̱ ra chi capitán vatyi ndaca tuhun ra tatu cha yaha̱ chihi̱ ra. 45Ta cha catyi̱ capitán vatyi cha yaha̱ chihi̱ ra, ra Pilato chaha̱ ra coño ñuhu ra chi ra José. 46Tyicuan ta sata̱ ra José noo sɨnduhu cha chino̱ chihin sahma finu cha nañi lino, ta sanoo̱ ra coño ñuhu ra. Ta sɨquɨ̱ noo ra chihin sɨnduhu cuan. Yaha̱ cuan ta chityihi̱ ra chi ra noo chichi ñaña cha cachatya̱ ra chichi noo yuu. Ta chasɨ̱ ra yuhu ñaña cuan chihin noo yuu cahnu. 47Ta cu María ñaha Magdala cuan ta cu María sɨhɨ ra José, chaa̱ coyo ñu nyehe ñu nu tyihi̱ ra chi ra.


text: 1Punku qhawaqkunapas rakisqallataqmi karqanku: Corepa mirayninmanta: Ebiasafpa churin Meselemías. 2Meselemiaspa churinkunan karqan: phiwin Zacarías, iskaykaqtaq Jediael, kinsakaqtaq Sebadías, tawakaqtaq Jatniel, 3phisqakaqtaq Elam, soqtakaqtaq Johanán, qanchiskaqtaq Elihoenai. 4Obed-edompa churinkunan karqan: phiwin Semaías, iskaykaqtaq Jozabad, kinsakaqtaq Joa, tawakaqtaq Sacar, phisqakaqtaq Natanael, 5soqtakaqtaq Amiel, qanchiskaqtaq Isacar, pusaqkaqtaq Peultai. Obed-edomtaqa Diosmi anchata samincharqan. 6Obed-edompa phiwi churin Semaiaspa churinkunan nacellarqantaq. Paykunan allin qhari karqanku, chaymi ayllunkupi umalli karqanku. 7Semaiaspa churinkunan karqan: Otni, Rafael, Obed, Elzabadpiwan. Hinallataq wawqenku Eliupas Samaquiaspas allin qhari karqanku. 8Llapan chaykunan Obed-edompa miraynin karqan, paykunapas churinkupas wawqenkupas allin kallpasapa imaymana atiq, Señor Diospa wasinpi llank'ay yachaq karqanku, llapanku soqta chunka iskayniyoq. 9Meselemiaspa churinkunan wawqenkunapiwan chunka pusaqniyoq allin imaymana atiq qharikuna karqanku. 10Merariq mirayninmanta Hosaq churinkunan karqan umalli Simri (payqa manan phiwi churichu karqan, chaywanpas taytan Hosanmi umallita churarqan), 11iskaykaqtaq Hilcías, kinsakaqtaq Tebalías, tawakaqtaq Zacarías. Hosaq llapan churinkunan wawqenkunapiwan chunka iskayniyoq karqanku. 12Chay punku qhawaqkunan umallinkuman hina rakisqa karqanku, paykunapas wawqenku hinallataqmi Señor Diospa wasinpi llank'ananku karqan. 13Sapanka punku qhawaqpaqtaq sorteopi akllarqanku ayllunkuman hina, kuraktapas sullk'atapas llapanta. 14Hinan Selemiasman tuparqan inti lloqsimuy lado punku. Churin Zacariasmantaq tuparqan wichay lado punku, payqa allin yachaysapa yuyaychaqmi karqan. 15Obed-edommantaq tuparqan uray lado punku, paypa churinkunamantaq tuparqan imaymana waqaychana wasikuna. 16Shupimpaq Hosapaqwantaq tuparqan inti haykuy lado punku, patakaq ñanpi Salequet punkupiwan. Punku qhawaqkunaqa qati-qatin llank'arqanku tupaqninkuman hina. 17Sapa p'unchaypaq inti lloqsimuy ladopi Leví runakuna soqta karqan, wichay lado punkupipas tawa runakuna, uray lado punkupipas tawa runakuna, imaymana waqaychana wasikunapipas tawa runakuna iskaykama tupachinakunankupaq. 18Inti haykuy lado patio qaylla ñanpi tawa runakuna karqan, kikin patiopitaq iskay runakuna. 19Chay hinatan punku qhawaqkunata rakirqanku, paykunan karqan Corepa mirayninmanta, Merariq mirayninmantawan. 20Leví runakunamanta Ahiastaq Diospa wasinpi qhapaq kaykunata waqaycharqan, Diospaq t'aqasqa qokuykunata churana wasikunatapas. 21Gersonpa mirayninmanta Laadanpa churinkunaq ayllun umallikunan karqan: Jehiel, 22Zetam, wawqenku Joelpiwan. Paykunan Señor Diospa wasinpi qhapaq kaykunata waqaycharqanku. 23Amrampa mirayninmanta, Izharpa mirayninmanta, Hebronpa mirayninmanta, Uzielpa mirayninmantawan karqan, 24Moisespa churin Gersonpa miraynin Sebuelmi qolqe waqaychaqkunaq umallin, karqan. 25Gersonpa wawqen Eliezerpa mirayninmi karqan Rehabías, Rehabiaspa churintaq Jesaías, Jesaiaspa churintaq Joram, Jorampa churintaq Zicri, Zicriq churintaq Selomit. Paykunan Sebuelpa ayllumasin karqanku. 26Selomitmi wawqenkunapiwan Señor Diospaq tukuy t'aqasqa qokuykunata waqaycharqanku. Chaykunatan qorqanku rey David, ayllu umallikuna, waranqa runaq umallinkuna, pachak runaq umallinkuna, ejército wakin oficialkuna ima. 27Paykunaqa maqanakuypi wakin llat'anasqankutan Señor Diospa wasinpaq t'aqarqanku. 28Selomitqa wawqenkunapiwan waqaychallarqantaqmi profeta Samuelpa, Cispa churin Saulpa, Nerpa churin Abnerpa, Sarviaq churin Joabpa t'aqasqankuta, hinallataq wakin runakunaq llapan t'aqasqankutapas. 29Izharpa mirayninmanta Quenaniastaq churinkunapiwan Señor Dios yupaychana wasimanta sapaq cheqaskunapi Israel runakunapaq oficialkuna juezkuna karqanku. 30Hebronpa mirayninmanta Hasabiasmi wawqenkunapiwan waranqa qanchis pachak allin imaymana atiq qharikuna karqanku. Paykunan Jordán mayu inti haykuy suyupi kamachirqanku Señor Diospaq tukuy llank'aykunata, reypaq tukuy ruwaykunatapas. 31Hebronpa miraynin ayllukunaq umallinqa Jeriasmi karqan. Tawa chunkakaq watapi rey David kamachikushaqtinmi Hebronpa miraynin ayllukuna qelqata qhawarqanku, hinan Galaadpi Jazer llaqtapi tiyaq allin imaymana atiq qharikunata tarirqanku. 32Jeriaspa wawqenkunan iskay waranqa qanchis pachak ayllu umalli allin imaymana atiq qharikuna karqanku, chaymi rey Davidqa paykunata churarqan Rubén aylluta, Gad aylluta, Manasespa kuskan aylluntawan kamachinanpaq, Diospaq tukuy llank'aykunapi, reypaq tukuy ruwaykunapipas.


text:
Piruwanu Sach'a-sach'a Kururanapaq Runallaqtapura Tantanakuy
Piruwanu Sach'a-sach'a Kururanapaq Runallaqtapura Tantanakuy, kastilla simipi Asociación Interétnica de Desarrollo de la Selva Peruana (AIDESEP) nisqaqa Piruwanu Amarumayu sach'a-sach'a suyupi kaq ayllu runakunap tantanakuyninkunap hatun tantanakuyninmi.
Juan Velasco Alvaradop kamachinanqa 18 ñiqin inti raymi killapi 1974 watapi Ley de Comunidades Nativas (Nº 20653) nisqawan, 11 kaq uma rakinwan, Piruwpa Amarumayu sach'a-sach'a suyunpi kawsaq runa llaqtakunap allpankunata amacharqan hatun akuna ruruchinap mana hap'inanpaq. Chay pacha ayllu runakunap musuq tantanakuyninkunam paqarirqan.
1979, 1980 watakunapi Ashaninka runakunap CECONSEC-nin (Central de Comunidades Nativas de la Selva Central), Shipibo runakunap FECONAU-nin (Federación de Comunidades Nativas de Ucayali), Evaristo Nugkuag Ikananpa pusasqan Awahun runakunap CAH-nin (Consejo Aguaruna y Huambisa) 1980 watakunap qallarisqanpi AIDESEP sutiyuq hatun tantanakuytam kamarirqan. 27 ñiqin aymuray killapi 1985 watapi Piruw mama llaqta riqsirirqanmi.
1993 watapi kamarisqa musuq piruwanu hatun kamachiwan chay allpakuna manañam amachasqachu kachkan.
9 ñiqin ayriway killapi 2009 watapi AIDESEP tantanakuypi wankurisqa ayllu runakuna Bagua llaqta k'itipi sach'a-sach'a suyupi allpa wira ruruchinata hark'anapaq mañaspa sayakurqanku. Umalliq Alan García wardyankunawan chay sayariyta sarupaptin kimsa chunkamanta aswan runakunam wañurqanku, pachak pichqa chunkataq k'irisqam karqan.
AIDESEP tantanakuypa kunan pusaqninqa Alberto Pizangom, Chayawita runam.
AIDESEP-qa Amarumayu Pampa Aylluruna Tantanakuykunap T'inkinakuyninpim (Coordinadora de las Organizaciones Indígenas de la Cuenca Amazónica) wankurisqa.


text: 1Chaymanta chay kutilla Jesuspa yach'akuqninkunaqa payman qimikar kaynu nir tapuranllapa: --Syilumanta kaq mantakuyashanpiqa ¿mayqanniyllapatataq Dyusqa kusa mas allinpaq rikamayanqallapaqa? nir. 2Chaynu nitinllapami Jesusqa uk wamrituta qayamur paykunapa ch'aypinpi shachir, 3kaynu niran: --Chiqaptami nishaykillapa: Imanutaq kanan kawsayankillapa, chaynulla kawsar mana kay wamritu mana kwintachaypaqla chay yupay kawsarqami, syilumanta kaq mantakuyashanmanqa mana yaykunkillapachu. 4Chaqa kay wamritu yupay mana kusa kani nirchu ashwan mana kwintachaypaqla kaqkunalami, syilumanta kaq mantakuyashanpiqa kusa mas allinpaqqa riqsikasha kanqa. 5Chaymi mayqanpis nuqapi kriyishanrayku kay wamritu yupay kaqta, shumaqta samachiqqami, ashwan nuqallatana samachimayan nir. 6"Piru nuqapi kriyishanrayku mana kwintachaypaqla kay taksha wamritukuna yupay kaqkunata uchakuchiqkunataqami, kusala allin kanman kunkanpi uk marayta watar, mar yakupa mas ruri kaqninman itakunanllapapaq. 7Piru kay pachapiqami kusala saqra mana allinkunala untarayan. Chaymi mana imanupis shumaqta kawsayllapataqa puytinllapachu. Piru, chay mayqanpis uknin mana allinta rurar uchakunanpaq animachiq-shuypaqa imananqaraq. 8"Chayraykumi uk makikillapa manaqa uk ch'akikillapa mana allinta rurar uchakushana rikarichishutinqa, pitir itakuy wakaq qammantaqa. Chaqa mas allinmi kanqa chulla makila, manaqa chulla ch'akila tukuy tyimpupaqna kawsanaykipaq. Manami allinchu kanqa chay makiki, chaynulla ch'akiki uchakuchishushanrayku tukuy tyimpupaqna mana wanuq ninapi qischakanaykipaqqa. 9Chaynulla nawiki ima mana allinta rikachir uchakuchishutinqa, urqur itakuy karu mayman qammantaqa. Chaqa kusa allinmi kanqa uk nawiyjunla tukuy tyimpupaq kawsanaykipaqqa. Manami allinchu kanqa nawiki uchakuchishushanrayku, tukuy tyimpupaqna infyirnupi kastigakasha kanaykipaqqa nir. 10"Chaymi nishaykillapa: Amami nuqapi kriyiqkuna yanqa taksha wamritukuna yupay kaqkunataqa ukmanta rikankillapachu. Chaqa paykunata kuytaq angelmaqami waran waran maydiyapis Tayta Dyuspa naypalanpi kayan. 11[Chaqa Dyusmanta Shamuq Runaqami shamusha tukuy chay chinqasha kaqkunata washananlapaq.] 12"¡Ma nimayllapa! Uk runa syin uyshayjun kanman. Chaymanta chay syin uyshankunamantaqa uksitu chinqanman. Chaynu chay uksitu chinqashanraykuchu ¿chay wakin nubintay-nwibita (99) chaylapi dijar, mana rinman chay chinqasha chayta maskaq? nir. 13Chaynu rir maskakur, tarirqami chay nubintay-nwibi kaqkunamantaqa masta aligriyanqa chay chinqasha chayta tarishanraykuqa. 14Chaynullami unaq syilupi Taytaykillapapis mana munanchu uklamapis paypi kriyishanrayku mana kwintachaypaqla wamritu yupay kaqkunapis chinqanantaqa. 15"Imanupi uknikillapa ima mana allinta rurashutinllapaqa, rir, 'Kaynumi mana allinta ruramashayki' nir shumaqla paylawan parlayllapa. Chaynu paylawan parlar shumaqchanakurqami, kusa shumaqtana kawsankillapa. 16Piru imanupi mana kasushutin-shuypaqa, qayamuy ukta manaqa ishkay kriyiqkunata. Chayna chay paykunapis rikananpaq ima mana allinta rurashantaqa, imanutaq Dyus nitin unay iskribishankunapimaqa, ima katinpis ishkay manaqa kimsa tistigukuna rikar yach'anqa niq chaynulla. 17Chaynu ruratkillapa paykunatapis mana kasutinqa, wakin kriyiqkunatapis willayllapa. Piru chay wakin kriyiqkunata mana kasutinllapa-shuypaqa, uk mana kriyiqta, manaqa Roma pwiblupaq impwistuta kubrakuq runata yupayna riqsinkillapa. 18"Chaymi nishaykillapapis: Kay pachapi kaqkunata mana allinta tukushanrayku chiqanchatkillapaqa, ¿imanunari syilupi Taytay kayashanmanmaqa yaykunqallapa? Nataq mayqanpis kriyishanrayku kusala allinpaq ima riqsitkillapaqami, ashwan syilupi Taytay kayashanmanpis yaykunqallapa. 19"Chaynullami nishaykillapapis: Kay pachapi qamkunamanta ishkay runa chayllata yarpur imata mañakutkillapaqami, unaq syilupi Taytayqa qushuyanqallapa chay mañakushaykillapataqa. 20Chaqa ishkayla, manaqa kimsalamapis nuqapi kriyishanrayku tantakatinllapaqami, nuqaqa pullanllapa kashaq". 21Chaynu nitinmi Pedruqa riran Jesusta kaynu nir tapuq: --Taytituy ¿ukniykuna ima mana allinta ruramatinqa ayka kutitaq pirdunayta puytiyashaq? ¿Syiti kutichu pirdunanaypaq allin kanqa? 22Chaymi Jesusqa niran: --Nuqaqa manami syiti kutila pirdunanki nishaykichu. Ashwanmi sitinta kuti syiti katinmapis michkatapis pirdunanki nir. 23"Chayraykumi syilumanta kaqpa mantakuyninqa, imanutaq uk mantakuqmaqa trabajaqninkunata iman kaqkunatapis rikananpaq dijasha karan chay yupay. 24Chaymanta imankunata rikaq qallaritinllapanaqa payman ch'achiran uktaqa dyis mil talintu qillayta dibikuqta. 25Chaymi chay trabajaqqa chay dibikuyashanpaq mana imanupis pagrakuyta puytiranchu. Chaynami chay mantakuqqa kach'akuran rantikunanllapapaq uk sirbikuqta yupay uklawman. Piru rantikunanpaqmi niran warmintinta, wamrantinta, chaynulla tukuy iman kaqnintinta ima chay dibikuyashanta pagrakunanpaqqa. 26Chaynu chay mantakuq niyatinmapismi, chay trabajaqqa paypa naypalanpi qunqurikur rugaran kaynu nir: 'Taytituy llakipar yaramaskiy-ari. Nuqaqami imanupis chay dibishuyashaytaqa tukuyninta pagrashayki' nir. 27Chaymi chay mantakuqqa chaynu rugatinqa llakiparan paytaqa. Chaynulla ashwan chay dibiyashanmatapis manana kubrananpaqnachu niran. Chaymi ashwan dijatinna riran. 28"Piru chay mantakuq chaynu llakipatin rirqami, chay trabajaqqa tariran uk trabajaq masin pitilata dibiyaq chayta. Chaymi ashwan mana llakiparchu kunkanmanta aypar urkaq qallarir, kaynu niran: '¡Pagramay chay dibimayashaykita!' nir. 29Chaymi chay trabajaq masinqa naypanpi qunqurikur rugaran kaynu nir: 'Llakipar yaramaskiy-ari taytituy. Chaymantami tukuyninta pagrashayki' nir. 30Piru chay ukninqami, mana llakipar yaraytaqa munaranchu. Chaymi ashwan karsilachikuran tukuy dibiyashanta limpu pagranankaman. 31Chaynu rurashanraykumi chay wakin trabajaq masinkunaqa kusalata llakiran. Chaymi rir chay mantakuqtaqa tukuy ima pasashantaqa parlaranllapa. 32Chayta chay mantakuq yach'armi, kach'akuran qayamunanllapapaq. Chaymi ch'amutinqa niran: '¡Kusala mana allin yarpuyniyjun runa!, nuqamaqami rugamashaykirayku chay tukuy dibimayashaykitaqa llakipashuray. 33Chaymi imanutaq nuqa qamta llakipashuray chaynullami qampis chay uknikitaqa llakipanaykita' nir. 34Chaymi chay mantakuqqa kusalata piñakur kach'akuran karsilman itar qischananllapapaq, tukuy dibiyashanta limpu pagranankaman". 35Chaynu nirnaqami, Jesusqa niranpis: "Qamkuna uknikillapata mana tukuy shunquykillapawan pirdunatkillapaqami, syilumanta Taytaypis chaynulla qamkunawanpis ruranqa" nir.


text: 1Ñoqamanta yachaqakuychis, imaynan ñoqapas Cristomanta yachaqakuni hinata. 2Wawqe-panaykuna, anchatan agradecekuykichis tukuy imapi ñoqata yuyarikuwasqaykichismanta, tukuy yachachisqaykunatapas hap'ikusqaykichismantawan. 3Ichaqa kaykunatan yachanaykichista munani, Cristoqa llapa qhariq umanmi, qharitaq esposanpa uman, Diostaq Cristoq uman. 4Pi qharipas uman qatasqa mañakun otaq profetizan chayqa, Cristotan pisichan. 5Pi warmipas uman mana qatasqa mañakun otaq profetizan chayqa, qosantan pisichan, chukchan rutusqa warmipas kanman hina. 6Manataq warmi umanta qatakunchu chayqa, llapa chukchanta rutuchikuchun. Chukchan rutuchikuypas, q'ala k'isuchikuypas p'enqay paypaq kaqtintaq qatakuchun. 7Qhariqa manan qatakunanchu, Diospa rikch'aynin kasqanrayku, Diospa kusikunan kasqanraykupiwan. Warmin ichaqa qhariq kusikunan. 8Qhariqa manan warmimanta ruwasqachu karqan, aswanpas warmin qharimanta ruwasqa karqan. 9Manataqmi qhariqa warmipaq kamasqachu karqan, aswanpas warmin qharipaq kamasqa karqan. 10Chayraykun warmiqa umanta qatakunan angelkunaq allinpaq qhawasqan kananrayku. 11Chaywanpas Señorpa ñawpaqenpiqa manan qharimanta sapaqchu warmiqa, manallataq warmimanta sapaqchu qharipas. 12Imaynan warmiqa qharimanta ruwasqa, chay hinallataqmi qharipas warmimanta nacen, ichaqa tukuy imapas Diosmantan paqarimun. 13Qankuna kikiykichis reparaychis, ¿allinchu kanman warmi umanta mana qatakuspalla Diosmanta mañakuqtin? 14Kay pachapi kawsayninchispas ¿manachu yachachiwanchis, chukchanta qhari hatunta wiñachikuqtinqa p'enqay paypaq kasqanta? 15Warmipaqmi ichaqa ancha allinpuni chukchanta wiñachikuynin, chukchanqa umanta pakaykuq kasqanrayku. 16Pipas chaymanta churanakuyta munan chayqa, manan ñoqaykupas Diospa iglesiankunapas huk-hina costumbretaqa reqsiykuchu. 17Kayta qelqamuspayqa manan “allin ruwaymi” niykichismanchu. Qankunaqa huñukuyniykichispin mana allinta ruwashankichis allin ruwanaykichismantaqa. 18Ñawpaqtaqa uyarinin iglesia hina huñukuspas qankunapura t'aqanakushankichis. Arí, hinapunin kanman. 19Qankuna ukhupi sapaq-sapaq t'aqanakuykunaqa kananmi, chay hinapi cheqaq iñiqkuna sut'i reqsisqa kanankupaq. 20Huñukuspaykichisqa manan Señorpa Cenantañachu mikhunkichis, 21aswanpas mikhuspaqa sapankan pay kikinpa mikhunanta ñawpaqta mikhun, wakintaq yarqasqa qhepan, wakintaq macharqapunku. 22Qankunaqqa, ¿manachu wasiykichis kan mikhunaykichispaqpas ukyanaykichispaqpas? Icha, ¿Diospa iglesiantachu pisichankichis? Icha, ¿mana imayoqkunatachu p'enqachinkichis? ¿Ima nisqaykichistaq? ¿“Allin ruwaymi” nisqaykichischu? ¡Manapunin “allinmi” niykichismanchu! 23Kay yachachisqaytaqa kikin Señormantan chaskirqani: Señor Jesusqa hap'iykachisqa karqan chay tutan t'antata hap'irqan, 24Diosman graciasta qospataq phasmirqan, hinaspan nirqan: Kayqa cuerpoymi qankunarayku qosqa, kaytan ruwankichis mikhuspa ñoqata yuyariwanaykichispaq, nispa. 25Chay hinallataq cena mikhusqankumantaña vinoyoq vasota hap'ispa nirqan: Kay vinoyoq vasoqa yawarniywan cheqaqchasqa mosoq rimanakuymi, sapa kuti kayta ukyaspaqa ñoqata yuyariwanaykichispaqmi ruwankichis, nispa. 26Sapa kuti kay t'antata mikhuspaykichisqa, kay vinotapas ukyaspaykichisqa, Señorpa wañusqantan willankichis pay hamunankama. 27Chay hinaqa, pipas mana manchakuywan hawan-ukhunta chay t'antata mikhun, Señorpa vasonmantapas ukyan chayqa, Señorpa cuerponmanta yawarninmantawanmi huchachasqa kanqa. 28Chayrayku, sapanka allinta sonqonta t'aqwikuchun, hinaspa chay t'antata mikhuchun chay vinotapas ukyachun. 29Pipas Señorpa cuerpon kasqanta mana allinta reparaspa mikhunpas ukyanpas chayqa, pay kikin huchachasqa kananpaqmi mikhunpas ukyanpas. 30Chayraykun qankuna ukhupi askha onqosqakunapas, pisi kallpakunapas kashanku, wakintaq wañupunku. 31Ichaqa allintachus ñoqanchis kikinchista t'aqwikusunman chayqa, manan huchachasqachu kasunman. 32Juzgaspan Señorqa wanachiwanchis, ama mana iñiq runakunawan kuska huchachasqa kananchispaq. 33Chay hinaqa, wawqe-panaykuna, Cenata mikhunaykichispaq huñukuspaykichisqa suyaykunakuychis. 34Pipas yarqasqa kashaqqa wasinpi mikhumuchun, ama chay hina huñukusqaykichismanta Dios huchachanasuykichispaq. Wakin imapas kaqtaqa chayamuspañan kamachisqaykichis.


text: 1Gamcunaga ¿imanirtä ali ricash cayta munar y imaycayogpis cayta munar runa mayiquita chiquiyanqui, magayanqui y wanusiyanquipis? Munayashgayquitapis tariyanquisu Tayta Diosninsita mana manacurmi. 3Tayta Diosta manacurpis chasquiyanquisu manacagcunacho ushayänayquipä manacurmi. 4¡Diosta mana cäsucog runacuna! Manacagcunata ruraycarga ¿imanirtä yarpäyanqui Tayta Dios munashganno cawaycäyashgayquita? Jusalicorga Tayta Diosninsipa contranmi caycäyanqui. 5¿Manacu yarpäyanqui Tayta Diosninsipa palabrancho guelgaraycashganta? Guelgaraycashganga caynömi nican: “Tayta Dios gomashgansi Santu Espíritu munaycan pay munashgannöla cawanansitami. Manami munansu manacagcunata rurar cawanansitaga.” 6Pay munashganno cawanansipäga Tayta Diosninsimi imaypis yanapämansi. Palabranchöpis caynömi guelgaraycan: “Tayta Diosninsi manami yanapansu yachag-tucogcunataga. Mana yachag-tucuypa cawagcunatami isanga cuyapar yanapan.” 7Sayno caycaptenga Tayta Diosninsita cäsucuyay. Satanás yarpäsishushgayquitaga ama cäsupäyaysu. Cäsupäyänayquipa trucanga shumag yarpachacurir ichipäyanqui. Ichipäyaptiquega aywacongami. 8Jusalicuyman umayqui churacash ama cawayaysu. Saypa trucanga Tayta Diosninsiman lapan shonguyquiwan yäracur pay munashganno cawayay. Sayno cawayaptiquega jusayquita perdonarmi Tayta Dios tantyasiyäshunqui pay munashganno imaypis cawayänayquipä. 9Tayta Diosninsita mana cäsucuycarga ¿imanirtä cushish cawaycäyanqui? Cushicuyänayquipa trucanga jusalicuyashgayquipita laquicur wagayay. 10Tayta Diosninsi munashganno cawayänayquipä manacuyay. Sayno manacuyaptiquega paymi imachöpis yanapäyäshunquipä. 11Waugui-panicuna, maygayquicunapis ama jamuränacuyaysu. Pitapis jamurarga Tayta Diosninsi cuyanacunansipä nimashgansitami manacagman churaycansi. ¿Pitä cansi Tayta Diosninsi nimashgansita manacagman churanansipäga? Manacagman churanansipa trucanga Tayta Dios nimashgansita cäsucushun. 12Saynöpis Tayta Diosnilansimi munayyog caycan pitapis jusayog o jusaynag cashganta ninanpä. Paylami munayyog caycan salvamänansipä o in ernuman gaycamänansipäpis. Sayno caycaptenga ¿pï cashgayquitatä yarpanqui runa mayita jamuräyänayquipäga? 13Waquinniquega nicäyanqui: “Waraycuna aywashun juclä marcapa. Saycho juc wata arumushun asca guellayta gänamunansipä.” Sayno negcunaga shumag wiyacayämay. 14Sayno niyashpayquipis gamcuna manami musyayanquisu waraycuna imano cayänayquipä cashgantapis. Pucutay yurircamur elagacäcushgannölami gamcunapis yupash watala cawayanquipä. 15Tayta Diosnilansimi musyan yarpashgayquino cananpä cashganta o mana cananpä cashgantapis. Sayno caycaptin: “Caytami wactami rurashä” niyashpayquega Dios-tucuycäyanquimi. Sayno runa-tucuyänayquipa trucanga niyanquiman: “Tayta Diosninsi yanapämaptenga imatapis alita rurashämi.” 17Tayta Diosninsi munashganno cawayänayquipä cashganta musyaycar pay munashganno mana cawarga jusalicuycäyanquimi.