text:
1Ra Melquisedec cha cahín tuhun, cuvi̱ ra rey ñuu Salém, ta cuví ra tata sutu cuenda Nyoo, ra cuví ra cahnu ca. Quɨvɨ cha cuandichi ra Abraham cha chaha̱n ra chicañi tahan ra chihin suhva ra cacuvi̱ rey, ta cuvi̱ chasaha ra chi ra, tyicuan ta quita̱ ra Melquisedec ityi nuu ra ta nasoco̱ ra chi ra. 2Ta ra Abraham uchi uchi tinyaa̱ ra sɨquɨ́ cha saha̱ ganaa ra nu chicañi̱ tahan ra, ta chaha̱ ra chi ra Melquisedec. Ta sɨvɨ ra Melquisedec cuan cuñí chi catyí: “Rey, ra cuví ra vaha.” Ta rey ñuu Salem cuan cuví ra, yucuan chaha cuví ra: “Rey vaha cha chahá cha taxi coo añima ñáyɨvɨ.” 3Ña catyí tuhun Nyoo yóó cha cuvi̱ sutu ra ta sɨhɨ ra, ni ña cahán chi tuhun yóó ñáyɨvɨ chi ra. Nɨ ri ña cahán chi tuhun ama cacu̱ ra, ni ama chihi̱ ra. Yucuan chaha cuví ra tari caá Sehe Nyoo, noo tata sutu tyicuan ri maa. 4Soco, vityin nye̱he ndo yoso cha cahnu cuví ra Melquisedec, vatyi ra Abraham tinyaa̱ ra uchi uchi sɨquɨ cha saha ganaa̱ ra chi ra cacuvi̱ rey cuan nu chicañi̱ tahan ra, ta chaha̱ ra chi ra Melquisedec. 5Tyehe ta tata ra Abraham cuví ra Melquisedec, ta cuví ra sutu, ma catyi yo tyi ra cahnu ca cuví ra. Vatyi nu cuahan ca chi ityi nuu ta suri maa ley Nyoo sanɨñɨ chi ñáyɨvɨ tata ra Abraham nacuhva ñu uchi uchi cha saha̱ ganaa ñu chi ra cacuví sutu tata ra Leví, vasɨ tata ra Abraham cacuví chi ra tari maa ñu. 6Ta ra Melquisedec, ñima tata ra Leví cuví chi ra, ta ni ñima tata ra Abraham, soco vita ri tyi quehe̱n ra uchi uchi sɨquɨ tandɨhɨ cha ñihi̱ ra Abraham. Ta nasoco̱ ra Melquisedec chi ra Abraham, ra cha chaha̱ Nyoo promesa chii. 7Ta chitó cachi yo vatyi cahnu ca cuví ra cha nasocó cuan, ta ñima ca ra cha nasoco̱ ra chi. 8Nyehé yo vatyi cahnu ca ra cuví ra Melquisedec cha nuu inga ra caquehén cuenda uchi uchi sɨquɨ cha iyó chi ñáyɨvɨ, vatyi rayɨɨ ri cacuví ra cuan, ta tuhva chaa tuhun chihi chi ra. Soco tuhun ra Melquisedec cahán chi nu tutu Nyoo ta catyí chi tyi ñahri tuhun chihi iyó chi ra. 9Ta ra Leví, chihin sehe ra, ra cacuví tata ra Abraham, ican ra cacuví tata sutu cha tahán chi caquehén cha uchi uchi sɨquɨ cha iyó chi ñáyɨvɨ. Soco tari quɨvɨ tyiyahvi̱ tucu ra Leví cuan uchi uchi cha saha ganaa ra chi ra Melquisedec cuví cuan, vatyi ra Abraham tyiyahvi̱ ra. 10Vatyi ra Leví, tata ra Abraham cucuvi chi ra, vasɨ ta cacu ca ra quɨvɨ chisataha̱n ra Melquisedec chi ra Abraham. 11Ta ra cacuví tata ra Leví suri tata ra Aarón cacuví chi ra, ican ra cacuví sutu cuenda yo ñu Israel, ta cha cuenda ra cuan quichi̱ ley chahnu Nyoo. Ta vityin tyehe ta cuví nduvaha coo yo chihin Nyoo cha cuenda cha sacuví yo cha catyí ley cuan, yucuan ndicha ña nɨñɨ ca cha quichi̱ ra Cristo ra cuví tata sutu tari ra Melquisedec, ta ñima tari ra Aarón. 12Vatyi tatu Nyoo ta nasama̱ ra chi ra cuví sutu, cuñi̱ tucu chi cha nasama̱ ley ñandɨhɨ. 13Ta Sutu Mañi yo cha cahán tutu Nyoo tuhun, ñima tata ra Leví ta ra Aarón cuví ra, soco tata inga sehe ra Israel cuví chi ra. Ta ni noo ra vachi tata cuan ta ña tuhvá ra cuví sutu. 14Vatyi chitó vaha yo vatyi Sutu Mañi yo tata ra Judá, sehe ra Israel vachi ra, ta ra Moisés ñahri maa tuhun tata ra Judá caha̱n ra quɨvɨ caha̱n ra tuhun ra cacuví sutu. 15Ta yucuan nyehé vaha yo, vatyi Nyoo natyaa̱ ra inga sutu tari ra Melquisedec. 16Ñima tari catyí ley quichi̱ ra, vatyi ley catyí chi yóó chi tata cua quichi noo ra cuví sutu, ta ña quichi̱ ra tata cuan, soco quichi̱ ra vatyi iyó cha ndicha ñuhu Nyoo chihin ra ta ñahri tuhun chihí nyisó ra. 17Vatyi ican ihya cuví cha cahán Nyoo tuhun ra: Yoho cuvún tata sutu tyicuan ri maa, Tari ra Melquisedec. 18Yucuan chaha sacuachiyo̱ Nyoo ley chahnu cuan vatyi ña cuví maa tyinyee chi chi ñáyɨvɨ, ta ña chiñuhú. 19Vatyi ley cha chaha̱ Nyoo chi ra Moisés, ña sanduvaha̱ maa chi añima yo. Ta vityin, tyiño nuu ley chahnu cuan, iyó inga tuhun vaha ca cha yɨhɨ iñi yo. Ta chihin ihya tuhvá yo chi Nyoo vatyi sanduvaha̱ ra Cristo cuhva coo yo chihin Nyoo. 20Nyoo tyaa̱ ra cuhva ta tyanaha̱ ra vatyi cuhva ra noo sutu cha cahnu ca chi yo. Soco sutu cha iyó vityin ña tyanaha̱ Nyoo quɨvɨ tyiso̱ ra chi ra. Vatyi nu tutu Nyoo catyí chi tyehe caa: Sutu Mañi yo, ɨɨn ri tuhun cahan ra, ta ma nasama ra cuhva catyí ra tyehe caa: “Yoho cuvún Sutu tyicuan ri maa, tari cuví ra Melquisedec”, catyí Nyoo. 22Yucuan chaha ra Jesús chaha̱ ra noo tuhun vaha ca chi yo, ta ñima ca tuhun cha xihna ri cuan. 23Vatyi cha cuaha xaan ra cacuvi̱ sutu, soco chaa chaa ri tuhun chihí chi ra. 24Soco ra Jesús ñahri tuhun chihi iyó chi ra, ta ña ndɨhɨ tuhun cha cuví ra sutu. 25Yucuan chaha tyicuan ri maa cuví sacacu ra añima ñu natuhvá chi Nyoo cha cuenda ra, vatyi iyó maa ra tyicuan ri maa, vatyi cacan tahvi ra chi Nyoo cha cuenda ñu. 26Yucuan chaha ra Jesús cuví sutu cha chiñuhú chi yo. Ta maa ra, ii ra, ñahri cha quiñi caa sacuví ra, ta ni ñahri cuatyi ra. Ta ña cutahán ra chihin ñu iyó cuatyi. Ta sucun ca nyaá ra, ican saha andɨvɨ. 27Ñima tari inga ra cacuví tata sutu cuan, vatyi cuñi̱ chi cha cacahñi ra chi quɨtɨ ta cuhva cuenda ra chi Nyoo ndɨ quɨvɨ. Ta cha xihna ri, na naa cuatyi maa ra, ta yaha cuan ta naa cuatyi ñáyɨvɨ. Soco ra Jesús noo ri chaha, chaha̱ cuenda ra chi ra chi Nyoo na naa cuatyi tandɨhɨ yo. 28Ley Nyoo cha quehe̱n cuenda ra Moisés, tyisó chi chi ra cacuví nuu chi tata sutu, soco ra iyó cuatyi cacuví ra. Soco yaha̱ cuan ta chaha̱ Nyoo noo tuhun chaa, ta ɨɨn ri tuhun cahan ra. Ta tyiso̱ ra chi Sehe ra cha cuví ra Sutu cahnu ca, ta maa ra cuví ra noo ra vaha tyicuan ri maa.
Copyright
Learn More


c: text/html

text:
Anaphilaksiya
Kay Anaphilaksiya (gr. AvaφuλaEίa, lat. Anaphylaxia, kast. Anafilaxia) huk sinchi alérgica kutichina utqhaytapacha ch’ampayan chanta wañuyman apawasunman.[1] Aswan riqsikuq sintomasqa kanku erupción siqsikuwan, kunkamanta punkiy, chanta pisi yawarmanta presión ima. Aswan riqsikuq causasqa qhañiykuna manchay wach’iykuna insectosmanta ima kanku, mikhunamanta chanta jampikunamanta ima. Kay patofisiológico ñiqipi, kay anafilaxia kaqpata causanqa kay wakin yuraq yawar células kaqmanta kacharpariynin kan kaykunaqa kay inmunológico kaqrayku manchay kay mecanismos mana inmunológicos kacharparisqas karqanku. Diagnosticonqa t’inkikun kay rikhuriyninkunaman sintomasninmanta chanta rikukuyninkunamanta ima. Ñawpaq jampiyninqa kachkan huk t’uqsina kay epinefrina kaqmanta, kaytaq wak ruwaykunawan hunt’achikun.
Tantiyakun kay 0,05 kaqmanta 2% kaqkama tukuypacha runakunaqa mayk’aqpas kay anafilaxia unquywan kanqanku ñin, chanta kay porcentajesqa wiñachkan ñin. Kay simiqa hamun kay griegas simikunamanta ἀvά ana, ñiqay chanta φύλaEις filaxis, hark’akuy.
Yuyarina
- 1 Síntomas / Watupanakuna
- 2 Causas / Qallakuna
- 3 Patofisiología
- 4 Diagnóstico / Reqsichisa
- 5 Hark’akuy
- 6 Jampiynin
- 7 Ñawpachasqa willay
- 8 Epidemiología
- 9 Ñawpa willaynin
- 10 Taripaynin
- 11 Willaykuna
- 12 Hawamanta t’inkiykuna
Síntomas / Watupanakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kay anafilaxia kaqqa achkha huk hina sintomasniyuq rikhurin chininikuna manchay phanikuna thaskiyninman hina [2][3] huk 5 kaqmanta 30 chinini kaqman qallariyninwan kan chay sichus rikuchikuyqa intravenosamanta chayqa, chanta 2 phanimanta sichus mikhunamanta chayqa. [4] Aswan riqsisqa unquq partesqa kanku: qara (80–90%), samaymanta aparato (70%), sistema gastrointestinal (30–45%), sunqu chanta yawarmanta vasos ima (10–45%), chanta kay chawpi sistema nervioso ima (10–15%)[3], iskay zonaswan manchay aswanwan unqusqas.[5]
Qara[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Sintomaspiqa aswanta rikukun urticaria generalizada, siqsiku, erupción manchay simimanta punkiy.[6]Chay punkiyniyuq kaqkuna manchay angioedema kaqniyuq qarankupas ruphakuchkanman hina sientenkuman manataq siqsikutaqa. [4] Qallumanta manchay kunkamanta punkiyqa huk 20% hinata casosmanta rikhurin.[7] Wak sintomasqa kanman qhuña chanta punkiy kay conjuntivakaqmanta.[8] Qarapas huk anqas llimp’i hinaman tukupuchkanman kay pisi oxígeno kaqrayku.[8]
Samaymanta Aparato[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Samaymanta síntomas rikhurinkuman kay mana aire kanman hina, ansaqiykuna manchay sinqa tapasqaima.[6] Ansaqiykunaqa qukun kay bronquiales aychakunamanta kharkatiyrayku [9], Sinqa tapasqaqa t’inkisqa kachkan kay tapaywan hatun vías secundarias punkiyman.[8] Chantapas ch’akallay, nanay q’ulltiptiyki manchay ch’uju rikhurinman.[4]
Sunqu chanta yawarmanta vasos ima[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Rikhurinman kharkatiykuna kay coronarias sirk’akunapi qhipanwantaq miocardiomanta infartokaqwan, arritmia, manchayparo cardíaco kaq ima.[3][5] Unqusqakunaqa kay patología coronaria subyacente kaqwanqa aswanta tupankuman kay efectos cardíacos kaqkunawan kay anafilaxia rayku.[9] Kay kharkatiy cardíaco kaqqa t’inkisqa kachkan sunqupi kay células productoras histamina kaqmanta rikhuriyninman.[9] Chanta, ancha riqsisqa Utqhay sunqumanta t’iktikuna kay qukun kay pisi yawarmanta presiónrayku,[8]. Huk 10% kaqpi casosmanta willakurqa huk reflejo de Bezold–Jarisch kaq, kay Alliy sunqumanta t’iktikuna kaqtaq t’inkisqa kachkan kay Pisi yawarmanta presiónkaqwan.[10] Huk pisiyay kay yawarmanta presión kaqqa manchay huk shock (sichus distributivo manchay huk cardiogénico) kaqpas kan chay uma muyuy hinata quchikunman manchay Allin yuyay chinkayta.[9] Mayninpi hina kay pisi yawarmanta presionqa kanman kay huk sintomalla kay anafilaxia kaqmanta[7]
Wakkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Gastrointestinales sintomaspiqa kanman susunkakuna wiksa nanay, q’ichalira chanta q’ipnakuna ima.[6] Chanta musphay kanman, jisp’ay p’uruta mana kamachiy atikunchu manchay chakara nanay ima kikin uterinos susunkakunanman hina.[6][8] Pericerebrales Yawarmanta vasos dilataciónqa jap’ichinman uma nanaykunakaqkunata.[4] Chantapas huk phuti kaqpas manchay "utqhay wañuy" munay kaqpas hina willakurqa.[5]
Causas / Qallakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kay anafilaxiaqa kutichiy hina rikhurimunman mayqin hawa sustanciamanpasrayku.[11] Aswan riqsikuq causas kankuman miyu insectos wach’iyrayku manchay qhañiyrayku, mikhunakuna chanta jampikuna. [10][12] Mikhunakunarayku aswan riqsisqa causas kanku wawakunapi waynakunapi ima; jampikuna, insectos wach’iynin chanta qhañiynin kunaraykutaq machu runaspi aswanta rikhurin.[5] Wakin causas aswan pisi rikukuq kanku: factores físicos, agentes biológicos kaqkuna kay wawsahina, látex, hormonales tikraykuna, aditivos alimentarios kay glutamato monosódico hina chanta kay colorantes alimentarios ima, chanta tópicos jampikuna ima.[8]Chantapas causas hina kanman kay factores físicos kay ejercicios hina (anafilaxia hina riqsisqa kaytaq rikhuriq ejerciciosrayku) manchay temperaturarayku (q’ajapas manchay chiripas), chiqan efectosniyuq kay mastocitokuna kaqninta. [5][13] Kay rikhurimuq casos ejerciciosrayku aswan t’inkisqa kachkanku kay wakin mikhuna mikhuywan.[4] Kay agentes bloqueantes neuromusculares, kay antibióticos chanta kay látex ima aswan riqsisqa causas kanku kay anestesia kaqpi. [14] Kay 32-50% casospi mana causanta yachakunchu, chayrayku sutichakun “anafilaxia idiopática”. [15]
Mikhunakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Achkha mikhunakuna rikhurichinkuman kay anafilaxia kaqta; tarikuq hina riqsichikunman kay ñawpaq riqsisqa mikhuymanta.[10] Aswan riqsisqa mikhunakunaqa huk hina kanku tukuy pacha kitiman hina. Kay culturas occidentalespiqa, aswan riqsisqa causasqa kanku kay maní, trigo, ch’aki puquykuna, kay marisco, challwa, willali manchay runtu mikhuyrayku.[3][5] Kay sésamo kaqqa ancha riqsisqa kay Oriente Medio kaqpi, Asia kaqpitaq aswanta riqsikun kay arroz chanta kay garbanzos kaqkuna ima kay anafilaxia kaqpata causasnin hina.[5] Sinchi causasqa riqsikun kay alérgeno,[10] kaqta mikhuptinchik ichaqa wakin runakunaqa sinchita reaccionanku qayllaykuptinkulla. Wawakunaqa alergiasninkuta atipankuman. Kay 16 watayuqpi, huk 80% wawakunamanta anafilaxia kaqwan kanku kay willaliman manchay runtukunaman ima chanta huk 20% anafilaxia kaqwan kay maníman karunchasqa kaqkuna kay mikhunata mikhuy atillanku.[11]
Jampikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mayqin jampikunallapas causa kanman kay anafilaxia kaqpaq. Aswan riqsisqakunaqa kanku kay antibióticos betalactámicos (kay penicilinakaq hina), qhipantataq kay aspirina chanta kay fármacos antiinflamatorios mana esteroideoskaq ima. [3][16] Wak antibióticos kaqkunaqa aswan pisita churakunku, chanta kay reacciones kay antiinflamatorios mana esteroideos jampikunaman agentes específicos kanku, kay ñiy munan huk runa huk antiinflamatorio mana esteroideo jampiman alérgica kaptinpas atinman, jasapacha, wak hinata apaykachayta.[16] Wak mana ancha riqsisqa causasqa kanku kay quimioterapia, kay t’uqsinas, kay protamina chanta kay qhurasmanta jampikuna ima.[5][16] Wakin jampikunaqa (vancomicina, morfina, rayos X kaqninta contraste kaqkuna hina) anafilaxia kaqta qukunku chiqantapacha kacharispa kay mastocitos desgranulacionninta.[10]
Huk reacción huk agenteman kuti kutiqa llamk’aynin kuti kutiman hina ruwakun, chanta kay propiedades intrínsecas kaqkunaman hina. [17] Kay anafilaxia penicilinasman manchay kay cefalosporinas kaqkunaman rikhurimun qhipanta proteinaswan tinkuykuchikullaptin kurpu ukhupi, wakin agenteswan aswan jasata wakkunamanta tinkuykuspa.[4] Kay anafilaxia penicilinamanqa rikhurin kay 2.000 – 10.000 intervenciones terapéuticas kaqpi, wañuytaq qukun aswan pisita kaptin hukpaq sapa 50.000 intervencionespi.[4] Sichus pillapas reaccionan kay penicilinas kaqkunaman chay aswan achkhata reaccionanqa kay cefalosporinas kaqkunaman, ahinapas kikinllapuni wañuyqa aswan pisi kachkan hukpaq sapa 1.000 casospi.[4] Kay ñawpa agentes kay radiocontraste kaqmanta reaccionesta ruwachiq kanku huk 1% kaqpi kay casosmanta, kay ñawpaqkuna aswan pisi osmolares agentestaq reaccionachinku huk 0,04% casospi.[17]
Miyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Insectos wach’iyninpa miyukunan manchay qhañiynin kay Himenópteros kaqkuna (warakuna chanta lachiwanakuna ima) manchay kay Triatominos (winchukakuna) anafilaxia kaqta qukunman chay manchikuq runakunaman. [3][18] Kay reacciones sistémicas ñawpa kaqkunaqa, tumpawan achkha kay local reaccionmanta kay wach’i muyuriyninpi, huk causa qhipaman anafilaxias qukunanpaq kanku; [19][20] mana ahinapas, khuskan kay wañuykunamanta mana ñawpaqta kay reacción sistémicawan kachkarqankuchu[21]
Riesgo factorkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Runakuna kay atópicas unquywan kay hina asma, eczema manchay rinitis alérgica ima aswan jasata unqunkuman kay mikhunamanta anafilaxia kaqwan, látex chanta radiocontraste kaqwan ima ichaqa manataq t’uqsina jampikunaraykuchu chantapas wach’iykunaraykuchu.[5][10] Huk yachana ruwakuypi wawakunapi tarikurqa kayta huk 60% kaqkunapi historialninkupi ñawpaqtaqa kay atópicas unquykunawan kasqankuta, chantataq aswan kay huk 90% anafilaxiawan wañuqkunamanta asmawan kachkanku.[10] Pikunachus kay mastocitosis kaqwan kachkanku chay manchay aswan achkha qullqi kayniyuq kanku chay aswanta unqunku.[5][10] Aswan achkha pacha thaskiptin chay kay aswan qhipa agente rikuchiyninmantaqa, aswan pisi riesgo kanqa.[4]
Patofisiología[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kay anafilaxia kaqqa huk sinchi alérgica kutichina utqhay qukuymanta achkha sistemas orgánicos kaqkunamantaq hap’in. [1][22] Kaytaq qukun kay mediadores inflamatorios kaqrayku chanta kay citoquinas kaqrayku ima kay mastocitos kaqmanta chanta kay basófilokuna kaqmanta ima, kay qukun kay huk reacción inmunológica kaqrayku ichaqa wakin kuti huk mana inmunológico mecanismorayku.[22]
Inmunológica[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kay mecanismo inmunológico kaqpi, kay inmunoglobulina E (IgE) kay antígeno (hawa material alérgica kutichina kaqta qukuq) kaqwan chaqrukun. Chayrayku kay antígeno k’askasqa kay IgE activa FceRI mastocitos kaqpi chanta kay basófilos kaqpi receptores. Kayqa kay mediadores inflamatorios kacharpariyman apan kay histamina kaq hina. Kay mediadoresqa qhipantaqa kay tunqurimanta aychakunanta músculo liso k’uykullachin, huk vasodilatación kaqta hap’ichikunku, kay yawarmanta vasosmantapacha fluidos lluqsimuyninta yapanku chanta kay sunqumanta aychanta pisi t’ikti kaqta qun.[4][22] Chantapas huk mecanismo inmunológico tiyan kaytaq mana kay IgE kaqman t’inkikunchu, ichaqa mana yachakunchu sichus runapi kan chay.[22]
Mana inmunológica[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kay mana inmunológicos mecanismos kaqkunaqa sustanciasniyuq kanku kaykunataq kay mastocitos chanta kay basófilos kaqkunamanta desgranulación kaqta qukunku. Kayqa agentes kayhina kaqkunayuq medios de contraste, opiáceos, temperatura (q’aja manchay chiri ima) chanta kharkatiykuna ima.[13][22]
Diagnóstico / Reqsichisa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kay anafilaxia kaqpata diagnosticonqa ruwakun kay criterios clínicos umachasqa kaqkunaman hina.[5] Anafilaxia kaqwan kankuman ñikun sichus kay qhipan kimsa sintomasmanta mayqinllawanpas kanku chay kay qhipan chininikuna/phanikuna thaskiynin ukhupi kay alérgeno rikuchikuyninman chayqa:[5]
- Qara manchay sumaq t’inkisqa tejidos mucosos, kay mana samay atiywan manchay pisi yawarmanta presión kaqwan.
- Iskaywan manchay aswanwan kay qhipan sintomasmanta:-
- a. Qara manchay t’inkisqa mucosas
- b. Mana samay atiykuna
- c. Pisi yawarmanta presión
- d. Síntomas gastrointestinales
- Pisi yawarmanta presión huk riqsisqa alérgeno rikuchikuyninman
Huk ataque kaqpiqa, yawar analisisqa kay triptasa kaqmanta manchay kay histamina (mastocitos kacharparisqan) kaqmanta allin kankuman kay insectos wach’iymanta manchay jampikunamanta anafilaxia kaqta tarinankupaq. Ichaqa, kay qhawaykunaqa pisi pachallapaq kanku sichus causaqa qukun mikhunarayku, manchay sichus runaqa huk pachan yawarmanta presión kaqniyuq kan chay,[5] chanta sichus mana específicokuna kankuchu chay kay diagnóstico kaqpaq.[11]
Rak’ikuynin[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kimsa chaninniyuq rak’ikuynin kay anafilaxia kaqmanta tiyan. Kay shock anafiláctico kaqqa k’askasqa kachkan kay huk vasodilatación sistémica kaqman kaytaq huk pisi yawarmanta presión kaqta qukun mayqinchus, willayninpi, aswan urapi kay 30% kaqmanta kachkan kay unqusqap línea basalninmanta manchay urapi kay standard chaninkunamanta[7] Kay anafilaxia bifásica kaqqa huk qhipan hamuq sintomasmanta kay 1 kay 72 qhipan phanikama ukhupi mana musuq tinkunayuqchu kay alérgeno kaqman.[5] Kay ruwakuymanta willayninkuna mana kikinchu kanku, chanta wakin yachanakunaqa ñinku kay ruwakuyqa chayan kay 20% kaqta casosmanta.[23] Kay ruwakullaypuniqa ruwakun kay 8 phani pacha ukhupi.[10] Kikin anafilaxia kaq hinallataq jampikun.[3] Kay pseudoanafilaxia kaqqa manchay kay reacciones anafilactoides kaqqa huk anafilaxia kaqpata wallpaman kaytaq mana ima alérgica kutichina kaqta qukunchu, manchay kay chiqan desgranulación kay mastocitos kaqmantarayku qukun .[10][24] Kay mana hark’asqa anafilaxia kaqqa kay kunan parlakuq simi kachkan kay Tukuy Pachamanta Qutu Alergia kaqrayku kaqkunapaq [24] chanta wakin sumaq yachaqkunaqa ñirinku manaña parlakunanta kay ñawpa simita.[10]
Ch’iklluriy alergias kaqkunamanta[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
[[Archivo:Allergy skin testing.JPG|thumb| Ruway huk Ch’iklluriy alergias kaqkunamanta paña makipi]] Kay Ch’iklluriy alergias kaqkunamanta kaqkunaqa yanapankuman yachanapaq imachus causanta. Kanku Ch’iklluriy cutánea alergias kaqkunamanta (kay cutáneas ch’iklluriy) kaq hina wakin mikhunakunapaq chanta wakin miyukunapaq ima.[11] Kay IgE específica analisisqa allin kanman kay willaliman, runtuman, maníman, ch’aki puquykunaman chanta challwaman ima alergiasta yachanapaq.[11] Kanku cutáneas ch’iklluriykuna kay penicilina kaqman alergiaspaq, ichaqa mana wak jampikunapaqqa.[11] Kay mana hark’asqa anafilaxia ruwaykunaqa yachakunkuman kay historial kaqraykulla manchay kay alérgeno parlakuq tinkuyninraykulla, ichaqa mana kay cutáneas ch’iklluriyraykuchu manchay mana kay yawar análisisraykuchu ima.[24]
Diagnóstico diferencial / Diferencial reqsichisa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Wakin kutiqa ancha sasa kanman yachanapaq mayqinchus kay anafilaxias asma kaqrayku kay síncope kaqmanta manchay kay manchhikuy ataques kaqmanta.[5] Mana ahinapas, asma kaqqa mana siqsikuyuqchu manataq gastrointestinales síntomasniyuqchu, uma muyuyqa jamun aswanta kay q’illuyaywan manataq anchatachu kay erupciónwanqa, chanta huk manchhikuy ataqueqa qara pukayayta ruwachinman ichaqa mana siqsikuta qukunchu.[5] Wak ruwaykuna kay hina kikinta rikukun chay kanku: escrombroidosis chanta anisakiasis.[10]
Tariykuna post-mortem[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Huk wañusqa runapi kay anafilaxia kaqrayku kay autopsia kaqqa huk "ch’usaq sunqu" kaqta rikuchinman kaytaq kanman karqa huk pisillasqa retorno venoso vasodilatación kaqrayku chanta kay rak’iykachayman intravascular ñiqiman kay chawpi compartimentomanta perifericoman. [25] Wak willaykuna kanku kay edema laríngeo kaq, eosinofilia kaq surq’ankunapi, sunqupi chanta tejidospi ima, chanta tariyqa kay hipoperfusión miocárdica kaqmanta.[26] Kay analisiskunaqa triptasa suero yapasqa ñiqikunata tarirqanku, huk yapayta kay tukuy chanta aqllasqa ñiqikunapi kay IgE suero kaqmanta. [26]
Hark’akuy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Munakun kay anafilaxia kaqpata causanmanta hark’akunata. Chay casospi mayqinkunapichus kay mana atikunmanchu chay, kay desensibilización huk aqllay kanman. Kay Inmunoterapia kaq Himenópteros kaqpata miyuyuq kusa chanta huk 80-90% kaqta machu runakunamanta chanta huk 98% kaqta wawakunamanta desensibilizan kay warakuna, lachiwanakuna, hatun lachiwanakuna, q’illu lachiwanakuna alergiasmanta, chanta kay llimp’irasqa sik’imira –solenopsis-kuna kaqkunamanta ima. Kay inmunoterapia oral kaqqa kusa kanman chanta wakin unqusqakunata desensibilizan kay wakin mikhunakunamanta willali, runtukuna, ch’aki puquykuna chanta maniykunamanta ima hina; mana ahinapas, kutinpuq efectosqa riqsisqa kanku. Kay desensibilización atikullanmantaq wakin jampikunapaq, ichaqa munakun aswan achkha unqusqakuna hark’akullachunku kay agentemanta. Kay látex kaqman reaccionaqkunaqa chaninniyuq kanman hark’akuy kay reactividad cruzada mikhunakunamanta kay aguacates, latanus chanta papas hina, wakinkunamantaqa.[5]
Jampiynin[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kay anafilaxia kaqqa huk emergencia médica kaytaq munanman kay resucitación ruwanasta kay hinata vías aéreas kachariynin kaqta, oxígeno suplementario kaqta, achkha ñiqikunata kay fluidos intravenosos kaqmanta chanta huk sapa kuti qhawaykachayta.[3] Kay epinefrina kamachiyqa kachkan kay aqllakuq jampiynin, sapa kutitaq tupachisqa kay antihistamínicos kaqwan chanta kay esteroides kaqkunawan ima.[5] Munakun huk hospitalaria qhawaykachay pachata 2 kaqmanta 24 phanikama unqusqakunapaq kutiripusqankumanta pacha, kayqa sichus huk anafilaxia bifásica kaqrayku. [10][23][27][4]
Epinefrina[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kay Epinefrina (adrenalina) kaqqa ñawpaq jampiynin kay anafilaxia kaqmanta, ni huk contraindicación absoluta kaqniyuq jampikunanpaq.[3] Munakun churakunanta intramuscularmente huk epinefrina ruwayta kay chankap chawpi anterolateral uyanpi chay kutipacha sichus diagnosticopi tarikunman chay. Kay t’uqsinaqa watiqmanta churakunman sapa 5 chanta 15 chininikama sichus tarikuq kutichiyqa mana kusapachachu chayqa.[5] Huk 16 chanta 35% kaqpi kay casosmanta munakunpuni huk 2 kaq dosis[10], ichaqa mayninpi hina aswan 2 kaq dosismanta churakun.[5] Kay intramuscular ñanqa aswan kusa kay subcutánea churakuymanta ñisqaqa imaraykuchus kayqa huk mana utqhay ch’unqakuyniyuq kanman[28] Mana sinchi efectosnin kay epinefrina kaqmanta kanman kharkatiykuna, phuti, uma nanaykuna chanta t’iktikuna.[5]
Kay unqusqakuna betabloqueantes kaq jampiyniyuq kachkanku chaykuna kay epinefrina kaqman muchuyniyuq kankuman.[10] Kay ñanpiqa, sichus kay epinefrina mana allinchu chayqa kay glucagon intravenoso kaqta churakunman, chayqa huk ruway mecanismoyuq karunchasqa kay beta-receptorkuna kaqkunamanta.[10]
Sichus anchata munakunman chay, churakullanmantaq kay intravenosamente kaqninta huk qaywisqa epinefrina yakuta churaspa. Ichaqa, kay epinefrina intravenosa kaqqa t’inkikun kay arritmia kaqwan chanta kay infarto miocardiomanta kaqwantaq. [29] Kay Autoinyector epinefrinamanta kaqwan llamk’akun kay sapan churakuy iskay dosispaq, huk machu runakunapaq manchay wawakunapaq aswan 25 kg kaqniyuqkunaman chanta huktaq wawakunapaq 10 kaqmanta 15 kg kaqkama kaqniyuqkunaman. [30]
Apéndices[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kay Antihistaminas kaqkunaqa (kay H1 kay H2 kaq hina ima), sapa kuti llamk’akuptinpas chanta kusa kachkankuta ñikun kay teórico umachaypi, pisi tarikuyniyuq kanku. Huk Ensayo Cochrane kay 2007 kaqpi mana allin yachanakunata tarirqachu mayqinkunapichus willayninkuta atiykuchinankupaq [31] chanta ñikun mana ni huk efectoyuq kasqanta kay vías respiratorias manchay kay espasmos edema kaqkunapi.[10] Mana tarikunmanchu kay Corticosteroides kaqkuna huk hina kasqankuta kay kunan ñanpi anafilaxia kaqmanta, ichaqa kaywan llamk’akunman aswan pisillachinapaq kay anafilaxia bifásica riesgosta. Kay profiláctica kusa jampiynin kay casospi mana riqsisqachu. [23] Kay salbutamol Nebulizado ancha kusa kanman kay broncoespasmos kaqpaq mayqinkunachus mana kay epinefrina kaqwan jampikuqchu.[10] Kay Anqas metilenomanta kaqwan llamk’akurqa kay casospi mayqinkunapichus mana wak ruwaykunawan allinllarqankuchu, kay thakñiy efectosninrayku llusq’u aychakunamanta.[10]
Hark’aynin[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kay anafilaxia chimpachikuqpacha unqusqakunaman ñikun huk “alergiaspaq ruwana umachayniyuq” kanankuta, chanta ñikun tatakunata yachaywasikunaman willanankuta kay wawasninkuqpata alergiasninmanta chanta imatachus ruwakunan huk emergencia anafiláctica casopi [32] Kay ruwanapaq umachayqa kanqapuni kay autoinyectores epinefrinamanta kaqkunawan, willay apanapaqpuni huk alerta médica pulsera kaqta, chanta huk yachachiy imaynatachus kay causasmanta hark’akunapaq. [32] Kay Inmunoterapia wakin causaspaq tiyan, jamuq anafilaxia casosmanta hark’akunapaq. Huk desensibilización subcutánea jampikuyqa kay achkha wata thaskiypi kusa karqa kay wach’iq insectospaq, kay desensibilización oral kaqtaq kusa achkha mikhunakunapaq.[3]
Ñawpachasqa willay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kay unqusqakunapi mayqinkunapichus causanku riqsisqa chanta utqhay médico jampikuymanta munakun chay, ñawpachasqa willayninqa kusa. [33] Causa mana riqsisqa kaptinpas, sichus allin ñawpa jampinawan kakun chayqa kay ñawpachasqa willayqa allin.[4] Sichus wañuyman chayakun chayqa, kayqa kanman kay respiratorias causas asfixia) hinarayku manchay cardiovasculares causas (shock) kaqrayku,[10][22] huk tarikuy wañuywan 0,7 kaqmanta 20% kaqkama casosmanta. [4][9] Utqhaychasqa wañuy casos karqanku huk machkha chininillapi.[5] Tarikuykuna kay anafilaxia unqusqakunapiqa ejerciciorayku kaypachasqa kusapacha kanku, aswan pisi casosniyuq chanta mana ancha sinchichu unqusqap wata hunt’ayninman hina. [34]
Epidemiología[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kay caso kaqqa anafilaxia kaqmanta kan huk 4,5 mirachisqa 100.000 runakunamanta sapa wata,[10] huk índice supervivenciamanta kaqwan kay 0,5 kaqmanta 2% kaqkama. [5] Porcentajes kaqkunaqa yapakunku: Casosqa kay 1980 watapi tantiyaspa 20 mirachisqa 100.000 kaqkama watapi karqa, kay 1990 watapitaq 50 mirachisqa 100.000 kaqkama sapa wata karqa. [3] Yapayqa kanman sina kay anafilaxia mikhunarayku kaqmanta. [35] Kay riesgo kaqqa aswan hatun kay waynakunapi sipaskunapi chanta warmikunapi ima.[3][10]
Kunanpi pacha kay anafilaxia kaqqa huchayuq kay 500–1.000 wañuykunamanta sapa wata (2,4 mirachisqa junupi) kay Estados Unidos kaqpi, 20 wañuykuna sapa wata kay Reino Unido kaqpi (0,33 mirachisqa junupi) chanta 15 wañuykuna sapa wata Australia kaqpi (0,64 mirachisqa junupi).[10]Kay wañuykunamanta tasasqa pisiyarqanku kay 1970 watapi chanta 2000 watapi[36] Australia kaqpi, wañuyqa kay anafilaxia mikhunamanta kaqraykuqa warmikunapi aswanta tarikun, kay insectos wach’iyraykutaq qharikunapi aswanta tarikun.[10] Kay anafilaxia kaqrayku wañuyqa aswan tarikun kay jampikunarayku.[10]
Ñawpa willaynin[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kay "afilaxia" kaqqa suticharqa Charles Richet kay 1902 watapi, chanta qhipantataq tikrakurqa "anafilaxia" kaqman allinta uyarikusqanrayku. [11] Kayrayku kay Premio Nobel Medicinamanta chanta Fisiologíamanta kaqta qurqanku kay anafilaxiamanta llamk’ayninrayku kay 1913 watapi.[4] Ahinapas, kay ruwayqa ñawpamantaña willakuq karqa. [24] Kay simiqa hamun kay Griego simikunamanta ἀvά ana, ñiqay, y φύλaEις filaxis, hark’akuy. [37]
Taripaynin[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Sapa kuti anchata kallpakunku kay epinefrina sublingual kaqta ruwanapaq kay anafilaxia kaqta jampinapaq.[10] Yachanapi kay Subcutánea t’uqsina kay anticuerpo anti-IgE omalizumab kaqmanta kachkan huk método hina kutimuyninmanta hark’akunanpaq, ichaqa manaraq qukunchu jampikunapaq. [5][38]
Willaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- ↑ 1,0 1,1 Tintinalli, Judith E. (2010). McGraw-Hill Companies. ed. Emergency Medicine: A Comprehensive Study Guide (Emergency Medicine (Tintinalli)). New York. pp. 177–182. ISBN 0-07-148480-9.
- ↑ Oswalt ML, Kemp SF (Mayo 2007). «Anaphylaxis: office management and prevention». Immunol Allergy Clin North Am 27 (2): pp. 177–91, vi. doi:10.1016/j.iac.2007.03.004. PMID 17493497. «Clínicamente, se considera que probablemente existe anafilaxia si se cumple uno cualquiera de tres criterios a lo largo de minutos u horas».
- ↑ 3,00 3,01 3,02 3,03 3,04 3,05 3,06 3,07 3,08 3,09 3,10 3,11 Simons FE (Octubre 2009). «Anaphylaxis: Recent advances in assessment and treatment». J. Allergy Clin. Immunol. 124 (4): pp. 625–36; quiz 637–8. doi:10.1016/j.jaci.2009.08.025. PMID 19815109. https://secure.muhealth.org/~ed/students/articles/JAClinImmun_124_p0625.pdf.
- ↑ 4,00 4,01 4,02 4,03 4,04 4,05 4,06 4,07 4,08 4,09 4,10 4,11 4,12 4,13 Marx, John (2010). Mosby/Elsevier. ed. Rosen's emergency medicine: concepts and clinical practice 7th edition. Philadelphia, PA. p. 15111528. ISBN 978-0-323-05472-0.
- ↑ 5,00 5,01 5,02 5,03 5,04 5,05 5,06 5,07 5,08 5,09 5,10 5,11 5,12 5,13 5,14 5,15 5,16 5,17 5,18 5,19 5,20 5,21 5,22 5,23 Simons, FE; World Allergy, Organization (2010 Mayo). «World Allergy Organization survey on global availability of essentials for the assessment and management of anaphylaxis by allergy-immunology specialists in health care settings.». Annals of allergy, asthma & immunology : publicación official del Colegio Americano de Alergias, Asma e Inmunología 104 (5): pp. 405–12. doi:10.1016/j.anai.2010.01.023. PMID 20486330. http://www.csaci.ca/include/files/WAO_Anaphylaxis_Guidelines_2011.pdf.
- ↑ 6,0 6,1 6,2 6,3 Sampson HA, Muñoz-Furlong A, Campbell RL, et al. (Febrero 2006). «Second symposium on the definition and management of anaphylaxis: summary report—Second National Institute of Allergy and Infectious Disease/Food Allergy and Anaphylaxis Network symposium». J. Allergy Clin. Immunol. 117 (2): pp. 391–7. doi:10.1016/j.jaci.2005.12.1303. PMID 16461139.
- ↑ 7,0 7,1 7,2 Limsuwan, T; Demoly, P (2010 Julio). «Acute symptoms of drug hypersensitivity (urticaria, angioedema, anaphylaxis, anaphylactic shock).». The Medical clinics of North America 94 (4): pp. 691–710, x. doi:10.1016/j.mcna.2010.03.007. PMID 20609858. http://smschile.cl/documentos/cursos2010/MedicalClinicsNorthAmerica/Acute%20Symptoms%20of%20Drug%20Hypersensitivity%20(Urticaria,%20Angioedema,%20Anaphylaxis,%20Anaphylactic%20Shock).pdf.
- ↑ 8,0 8,1 8,2 8,3 8,4 8,5 Brown, SG; Mullins, RJ, Gold, MS (2006 Sep 4). «Anaphylaxis: diagnosis and management.». The Medical journal of Australia 185 (5): pp. 283–9. PMID 16948628.
- ↑ 9,0 9,1 9,2 9,3 9,4 Triggiani, M; Patella, V, Staiano, RI, Granata, F, Marone, G (2008 Sep). «Allergy and the cardiovascular system.». Clinical and experimental immunology 153 Supl 1: pp. 7–11. doi:10.1111/j.1365-2249.2008.03714.x. PMID 18721322. PMC 2515352. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2515352/?tool=pubmed.
- ↑ 10,00 10,01 10,02 10,03 10,04 10,05 10,06 10,07 10,08 10,09 10,10 10,11 10,12 10,13 10,14 10,15 10,16 10,17 10,18 10,19 10,20 10,21 10,22 10,23 10,24 10,25 Lee, JK; Vadas, P (2011 Julio). «Anaphylaxis: mechanisms and management.». Clinical and experimental allergy : journal of the British Society for Allergy and Clinical Immunology 41 (7): pp. 923–38. doi:10.1111/j.1365-2222.2011.03779.x. PMID 21668816.
- ↑ 11,0 11,1 11,2 11,3 11,4 11,5 11,6 Boden, SR; Wesley Burks, A (2011 Julio). «Anaphylaxis: a history with emphasis on food allergy.». Immunological reviews 242 (1): pp. 247–57. doi:10.1111/j.1600-065X.2011.01028.x. PMID 21682750.
- ↑ Worm, M (2010). «Epidemiology of anaphylaxis.». Chemical immunology and allergy 95: pp. 12–21. doi:10.1159/000315935. PMID 20519879.
- ↑ 13,0 13,1 editores, Marianne Gausche-Hill, Susan Fuchs, Loren Yamamoto, (2007). Jones & Bartlett. ed. The pediatric emergency medicine resource (Rev. 4. ed. edición). Sudbury, Mass.. pp. 69. ISBN 978-0-7637-4414-4. http://books.google.ca/books?id=lLVfDC2dh54C&pg=PA69.
- ↑ Dewachter, P; Mouton-Faivre, C, Emala, CW (2009 Nov). «Anaphylaxis and anesthesia: controversies and new insights.». Anesthesiology 111 (5): pp. 1141–50. doi:10.1097/ALN.0b013e3181bbd443. PMID 19858877.
- ↑ editor, Mariana C. Castells, (2010). Humana Press. ed. Anaphylaxis and hypersensitivity reactions. New York. pp. 223. ISBN 978-1-60327-950-5. http://books.google.ca/books?id=bEvnfm7V-LIC&pg=PA223.
- ↑ 16,0 16,1 16,2 Volcheck, Gerald W. (2009). Humana Press. ed. Clinical allergy : diagnosis and management. Totowa, N.J.. pp. 442. ISBN 978-1-58829-616-0. http://books.google.ca/books?id=pWZLkZB7EW8C&pg=PA442.
- ↑ 17,0 17,1 Drain, KL; Volcheck, GW (2001). «Preventing and managing drug-induced anaphylaxis.». Drug safety : an international journal of medical toxicology and drug experience 24 (11): pp. 843–53. PMID 11665871.
- ↑ Klotz, JH; Dorn, PL, Logan, JL, Stevens, L, Pinnas, JL, Schmidt, JO, Klotz, SA (2010 Jun 15). «"Kissing bugs": potential disease vectors and cause of anaphylaxis.». Clinical infectious diseases : an official publication of the Infectious Diseases Society of America 50 (12): pp. 1629–34. doi:10.1086/652769. PMID 20462351.
- ↑ Bilò, MB (2011 Jul). «Anaphylaxis caused by Hymenoptera stings: from epidemiology to treatment.». Allergy 66 Suplemento 95: pp. 35–7. doi:10.1111/j.1398-9995.2011.02630.x. PMID 21668850.
- ↑ Cox, L; Larenas-Linnemann, D, Lockey, RF, Passalacqua, G (2010 Marzo). «Speaking the same language: The World Allergy Organization Subcutaneous Immunotherapy Systemic Reaction Grading System.». The Journal of allergy and clinical immunology 125 (3): pp. 569–74, 574.e1-574.e7. doi:10.1016/j.jaci.2009.10.060. PMID 20144472.
- ↑ Bilò, BM; Bonifazi, F (2008 Agosto). «Epidemiology of insect-venom anaphylaxis.». Current opinion in allergy and clinical immunology 8 (4): pp. 330–7. doi:10.1097/ACI.0b013e32830638c5. PMID 18596590.
- ↑ 22,0 22,1 22,2 22,3 22,4 22,5 Khan, BQ; Kemp, SF (2011 Agosto). «Pathophysiology of anaphylaxis.». Current opinion in allergy and clinical immunology 11 (4): pp. 319–25. doi:10.1097/ACI.0b013e3283481ab6. PMID 21659865.
- ↑ 23,0 23,1 23,2 Lieberman P (Septiembre 2005). «Biphasic anaphylactic reactions». Ann. Allergy Asthma Immunol. 95 (3): pp. 217–26; quiz 226, 258. doi:10.1016/S1081-1206(10)61217-3. PMID 16200811.
- ↑ 24,0 24,1 24,2 24,3 Ring, J; Behrendt, H, de Weck, A (2010). «History and classification of anaphylaxis.». Chemical immunology and allergy 95: pp. 1–11. doi:10.1159/000315934. PMID 20519878. http://media.wiley.com/product_data/excerpt/42/04708611/0470861142.pdf.
- ↑ Anaphylaxis, Author: Stephen F Kemp, MD, FACP; Chief Editor: Michael A Kaliner, MD;http://emedicine.medscape.com/article/135065-overview#showall
- ↑ 26,0 26,1 Da Broi, U; Moreschi, C (2011 Enero 30). «Post-mortem diagnosis of anaphylaxis: A difficult task in forensic medicine.». Forensic Science International 204 (1-3): pp. 1–5. doi:10.1016/j.forsciint.2010.04.039. PMID 20684869.
- ↑ Resuscitation Council (UK) (ed.): «Emergency treatment of anaphylactic reactions – Guidelines for healthcare providers» (PDF) (Enero de 2008).
- ↑ Simons, KJ; Simons, FE (2010 Agosto). «Epinephrine and its use in anaphylaxis: current issues.». Current opinion in allergy and clinical immunology 10 (4): pp. 354–61. doi:10.1097/ACI.0b013e32833bc670. PMID 20543673.
- ↑ Mueller, UR (2007 Agosto). «Cardiovascular disease and anaphylaxis.». Current opinion in allergy and clinical immunology 7 (4): pp. 337–41. doi:10.1097/ACI.0b013e328259c328. PMID 17620826.
- ↑ Sicherer, SH; Simons, FE, Section on Allergy and Immunology, American Academy of, Pediatrics (2007 Marzo). «Self-injectable epinephrine for first-aid management of anaphylaxis.». Pediatrics 119 (3): pp. 638–46. doi:10.1542/peds.2006-3689. PMID 17332221.
- ↑ Sheikh A, Ten Broek V, Brown SG, Simons FE (Agosto 2007). «H1-antihistamines for the treatment of anaphylaxis: Cochrane systematic review». Allergy 62 (8): pp. 830–7. doi:10.1111/j.1398-9995.2007.01435.x. PMID 17620060.
- ↑ 32,0 32,1 Martelli, A; Ghiglioni, D, Sarratud, T, Calcinai, E, Veehof, S, Terracciano, L, Fiocchi, A (2008 Agosto). «Anaphylaxis in the emergency department: a paediatric perspective.». Current opinion in allergy and clinical immunology 8 (4): pp. 321–9. doi:10.1097/ACI.0b013e328307a067. PMID 18596589.
- ↑ Harris, publicado por Jeffrey; Weisman, Micheal S. (2007). Informa Healthcare. ed. Head and neck manifestations of systemic disease. London. pp. 325. ISBN 978-0-8493-4050-5. http://books.google.ca/books?id=31yUl-V90XoC&pg=PA325.
- ↑ editor, Mariana C. Castells, (2010). Humana Press. ed. Anaphylaxis and hypersensitivity reactions. New York. pp. 223. ISBN 978-1-60327-950-5. http://books.google.ca/books?id=bEvnfm7V-LIC&pg=PA223.
- ↑ Koplin, JJ; Martin, PE, Allen, KJ (2011 Oct). «An update on epidemiology of anaphylaxis in children and adults.». Current opinion in allergy and clinical immunology 11 (5): pp. 492–6. doi:10.1097/ACI.0b013e32834a41a1. PMID 21760501.
- ↑ Demain, JG; Minaei, AA, Tracy, JM (2010 Agosto). «Anaphylaxis and insect allergy.». Current opinion in allergy and clinical immunology 10 (4): pp. 318–22. doi:10.1097/ACI.0b013e32833a6c72. PMID 20543675.
- ↑ merriam-webster.com (ed.): «anaphylaxis».
- ↑ Vichyanond, P (2011 Sep). «Omalizumab in allergic diseases, a recent review.». Asian Pacific journal of allergy and immunology / lanzado por la Sociedad Tailandesa de Alergia e Inmunología 29 (3): pp. 209–19. PMID 22053590.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
1Chaymanta qhepata rey Asueroqa Agagpa mirayninmanta Hamedataj churin Amanta churarqa jatun kamachej kanampaj, kamachina wasipi tukuy kamachejkunamanta kuraj kanampaj. 2Kamachina wasi punkupi reypa kamachisnin tukuyninku k'umuykukuspa, Amanman qonqorikoj kanku, reypa kamachisqanman jina. Mardoqueotajrí Amanman mana qonqorikojchu, nitaj kasuta ruwajchu. 3Chantá punkupi kajkuna reypa kamachisnin Mardoqueota taporqanku: Imajtintaj reypa kamachisqanta mana kasunkichuri? nispa. 4Sapa kuti ajinata payta tapojtinku, payqa manapuni kutichejchu, nitaj kasuta ruwajchu. Chayrayku Amanman willaykamorqanku, sapa kutichus jinallapuni kananta manachus, chayta yachanankupaj, imaraykuchus payqa nisqaña judío kasqanta. 5Amanqa ajinata Mardoqueota ñawpaqempi mana qonqorikojta, nitaj k'umuykukojta rikuspa, maytapuni phiñarikorqa. 6Amanqa yachaspa Mardoqueo judío kasqanta, mana payllatachu wañuchiyta munarqa, manachayqa rey Asueroj kamachimpi kaj judiosnintinta wañurachiyta munarqa. 7Rey Asuero chunka iskayniyoj watastaña kamachishajtin, Nisán nisqa ñawpaj kaj killapi Amanqa ñawpaqempi suerteta choqacherqa, ajinamanta ajllanankupaj uj killata, uj p'unchaytawan chay wakichisqanta ruwanampaj. Chay choqasqankupitaj llojserqa chunka iskayniyoj kaj killa, Adar sutiyoj killa, wataj tukuykuynin killa. 8Chantá Amanqa rey Asuerota nerqa: Reyníy, uj ayllu kashan t'aka t'akalla maymantapachachus kamachishanki, chay ukhupi, kamachisqasniykitapis mana kasunkuchu; paykunaj ususninkoqa waj jinataj. Chaykunata kawsajta saqespaqa, mana imata tarinkichu. 9Chayrayku reyníy, sichus kay nisusqay allin rijch'asunki chayqa, ujta kamachiy chay runas chinkachisqa kanankupaj. Noqataj qan reypa qolqeykita waqaychajkunaman jaywasaj kinsa waranqa kinsa pachajniyoj cargas qolqe metalta, reypa qolqe jallch'ana cajanman churasqa kanampaj, nispa nerqa Amanqa. 10Chantá reyqa anillonta makinmanta orqhokuspa, Hamedataj churin judiospa enemigonku Amanman jaywarqa. 11Nerqataj: Qosaj ninki, chay qolqeqa qanllapaj kachun. Chay ninki, chay runastataj ruwallay munasqaykiman jina imachus allin rijch'asunki, chayta. 12Chaymantaqa ñawpaj kaj killapi chunka kinsayoj kaj p'unchaypi, Amanqa reypa tukuy qhelqerisninta tantacherqa. Paykunaqa qhelqarqanku Amán imatachus sapa uj kurajkunaman, reypa kamachisninman, sapa llajtapi kuraj kaj kamachejkunaman ima kamachisqanta sapa llajtaj qhelqayninman jina, parlayninkupikamataj. Chayta qhelqarqanku reypa sutimpi, reypa anillonwan sellaykuspa. 13Chay qhelqasqatataj chaskis kayman jaqayman tukuy llajtasman aparqanku. Chay qhelqasqaspitaj runasta kamachisharqa tukuy judiosta chinkachinankuta. Wata tukukuy killapi, chunka kinsayoj kaj p'unchay kashajtin, uj p'unchayllapi tukuyninkuta wañurachinanku karqa: Wayna runasta, machu runasta, warmista, wawasta ima. Chaymantá imasninkuchá karqa, chay imasta jap'ikapunanku karqa. 14Chay kamachisqata sapa llajtapi willachinanku karqa reymanta uj kamachisqata jina, ima p'unchaypajchus nisqa karqa, chay p'unchaypaj tukuyninku wakichisqa kanankupaj. 15Chantapis, chaskisqa reypa kamachisqanman jina tukuynin llajtasman usqhayta chay qhelqasqasta apararqanku. Chay kamachisqaqa reypa tiyanan Susa llajtapi sut'inchakojtin, Susa llajtapi runasqa maytapuni qhollpikusharqanku chay imasta yachaspa. Chaykamataj reywan, Amanwanqa tiyaykurispa, vinota ujyarisharqanku.
Copyright
Learn More


text:
1Diosllapi almayqa ch'inllamanta suyakun. Salvasqa kayneyqa Paymanta jamun. 2Payllapuni pakakunay chhanka, salvawajniytaj. Mana urmasajchu, imaraykuchus Paymin noqapaj perqawan sumaj jark'achasqa wasi jina. 3Jayk'ajkamataj qankuna maqaykuwaj jamunkichejri, urmachiwaytataj munankichejri, ñak'ayllataña sayashaj perqata jina, chayrí phunusqa qenchapis kayman jina? 4Urmachillawaytapuni yuyanku; llullakuyta munakunku. Siminkuwan allinta parlapayawanku, sonqonkupitajrí maldeciwanku. 5Almáy, Diosllapi ch'inllamanta suyakuy. Suyakuyneyqa Paymanta jamun. 6Payllapuni pakakunay chhanka, salvawajniytaj. Mana urmasajchu, imaraykuchus Paymin noqapaj perqawan sumaj jark'achasqa wasi jina. 7Diosllamanta kashan salvasqa kanaypis, allimpaj qhawasqa kanaypis. Payllapuni pakakunay chhankaqa, waqaychawajniypis. 8Llajta masisníy, Paypipuni atienekuychej. Sonqoykichejpi kaj chhikata Payman willakuychej, imaraykuchus Diosmin jark'akuwajninchejqa. 9Runaqa qhasi manakajlla, wajcha runapis, qhapaj runapis kachun. Pesaspichus iskayninkuta pesasunman chayqa, wayramantapis aswan chhalla kankuman. 10Ama kallpapi atienekuychejchu. Suwasqa kajwanqa ama may kasqaykichejta yuyakuychejchu. Qhapajyaspapis, ama qolqeykichejpi sonqoykichejta churaychejchu. 11Uj kutita Dios parlarqa, chaytataj iskay kutita uyarini: Ateyqa Diospatamin. 12Qampata, Señorníy, khuyakuypis, imaraykuchus sapa runaman ruwasqanman jina t'inkata qopunki.
Copyright
Learn More


text:
Loading content ...
SANTEE, NEBRASKA. TAKU WA6TE OKIYA. TAKU 6lCA KIPAJIN A. L. RIGGS, PUBLISHER. VOLUME XXXVI. NUMBER 7. AUGUST-SEPTEMBER, 1907. WOKAJUJU KASPAPI ZAPTAN. ■ -H >■ m 15 ^*r / ^r y Pacific Miniwanca Cokaya Wita kin coco UMA ANUT TREE. TANKA CAN. United States wiyohiyanpa ohuta kin hetanhan unkiyayapi kinhan Pacific mniwanca cokaya Hawaii wita hiyeye cin en unkipi kte. San Francisco etanhan anpetu zaptan hehanyan yapi eca wita kin hena iyohipi ecee. Unyanpi icunhan mini eceedan wanunyakapi kta. - Qa hehan ihuubauna wita kin wihanmnapi se wanunyakapi kta, qa mahpiya ekta unyakunpi seecece kta. Qa hen ohinniyan mdoketu qa owaStecaka. Tohinnina nina osni sni qa nakun nina kate Sni, qa katinyan ohinniyan owaStecaka. Taku iliankeye waSte ota hen icaga. Qa wita kin hena United States onSpa ee. WicaSta hen yakonpi kin on etanhan wita kin hena iSnana tokecapi. Qa wanna wicasta tokaheya en unpi kin wanin ayapi. Tuka hen icicahiya yakonpi kin, China qa Japan wicasta kektopawinge ota unpi. United States etanhan waSicun ota qa nakun Europe makoce etanhan wasicun ota hen yakonpi. Hekta waniyetu ota America detanhan heciya wotanin waste aipi, unkan owasin kinin ihduhomnipi. Hawaii wicaStapi IkcewicaStapi kin hena wanna ta ayapi. qa wanin ayapi. Tuka wicaSta toktokeca atokantan- hanpi kin wita kin ojudan aya. **? Nakaha maka oSpe woyawa tanka akeSakowin (17,000,000 acres) can en icahyapi kta on heyam ehdepi qa tuwedan he makoce onSpa opeton okihi Sni. Contanka de makoce kin en hiyeye cin owasin ohankoya yusod ayapi heon he conpi. Can kin he nina wowacinye qa heconpi Sni kinhan tokata contanka hiyeye cin owasin yusotapi kte. Hecen can kin wanna patanpi. *** Iapi Oaye kin en Congregational owayawa tipi iteowapi eya unpazo- pi. Qa dena o- wayawa kin hasapa oyate itokaga pi kin ehna dena he. Qa nakun CAN WAN CALM ECIYAPr. yakon- ecadan Presbyterian owayawa iteowapi unpazopi kta uncinpi. Hawaii wita kin en wicasta tokaheya unpi qon deua iteowapi. Ocokaya yanka cin he wakanka, waniyetu opawinge sam wikcemna. Dena Nakun Hawaii wicaSta. Dakotapi seececa. Jersey City qa Washington he okitahedan Bemani wan hen opta skan. WicaSta qa wowapi koya tokSu. Unkan wowapi tipi kin he ataya maza suta kin heca on kagapi. Ide qaiS ka- ptanyan esta kiunniye kte sni iyecen kagapi. Cuba wita kin en oyate kin Wowapi wakan nina cinpi, hecen Wowapi wakan wanna nina ota American Bible Society makoce kin hen yeya, qa makoce kin hen owancaya wanna Wowapi wakan yuhapi. Nakaha itonpeyahan iyawapi unkan omaka wanji eca miniwakan kin mazaska woyawa tanka kektopawinge sam opawinge zaptan iyawa yahepapi ecee, United States makoce kin en. Wiyohpeyata wicasta wan nakaha decen econ. Tamazaska kin on China en wicasta wan tawicu kici wotanin waste ayapi he wicakicajuju kte, yapi, taku yuhapi, qa nakun tipi wanji hena owas kajuju kta. Omaka wanji eca mazaska $2,200 henakeca qa okinni omaka sanpa kinhan he isam iyeya kta naceca. WicaSta nom nakun de iyecen aSkatudan econpi. China en wakagapi ohodapi kiu ayuStan aya- pi. Wakagapi wanjigji tipi wakan etanhan icupi qa ideyapi qa wakpa en ehpeyapi ecee. Hecen awicakehan China iyopta. Janjan obe teca wan nakaha kagapi. Nina kanyapi eSta tokeca kte Sni. Hecen owanye jaujan qa petijanjan heca on kagapi waSte. Janjan obe kin de nakun on ite iwicacupi waste kta. Htayetu petijanjan iyoyanpa esta on ite iwicacupi okihipi kta. He hekta tanyan okihipi sni. WOWAPI tokSupi. United States en wowapi tokSupi kin he nina wicohan tanka qa he en hemani qa canpahmihma iyecinka iyopta hena on wowapi tokSupi. Qa nakun otonwe tankinkinyan ecekeen maza ohdogeca ohna wowapi yeyapi ecee, qa nakun obe otakiya wowapi tokSupi. Hehan wiyohpeyata makoce ecekeen otonwe cikcistinna kin hena opta canpahmihma ikceka uDpi, qa nakun sungakanyang wowapi tokSupi. Waziyata makoce, Alaska en, is ikcewicasta makaamauiyan qais wata cistinna ohna wowapi tokSupi. Qa nakun de makoce kin en hepuza wanjigji opta | cankahupajo (camel) wicaunpi, tuka dehan hena opta canpahmihma iyecinka iyopta unpi. Waziyata makoce ekta iS wowapi tokSupi he tahca qa Sunka canwiyusdohe en wicaunpi. Qa Sunka on wowapi tokSupi kin dena wanji makaiyutapi kektopawinge torn hehanyan wowapi tokSupi. De makoce kin etanhan wita wata wanji heciya ya eca wowapi ayewicakiyapi qa yapi icunhan ohuta ecekeen wowapi ehpeya yapi, ca hecen wicaSta wanjidan makaamaniyan makoce timahentakiya toksu. Qa waniyetu eca nina icamna qa otehike kin icunhan dena makaamaniyan wowapi tokSupi. Hehau nakun he makoce kin en wowapi oyujuju wanjigji hewoskan he qa wowapi oyujuju awanyaka wanica. Qa hena inyan ikce ptaya ehdepi qa he en wowapi tokSu kin wowapi ehnaka ecee, ca tawa kin ihnuhanna he ohna omani eca iyeya ecee. Tuktekten wowapi heceii ehnakapi wanjigji wi wanji qaiS waniyetu wanji hehanyan yanka ecee, qa tuwe tokeca iyeya kes icu sni, qaiS icu eca tawa kin kicu. Miniwanca akasanpatanhan okicize wata oSpaye yakonpi kin owasin mdoketu kin de Jamestown otonwe kin en hipi kta. Qa wopazo wan tanka econpi kte kin en iSeyake taku tokeu woecon yuhapi kin heua kpazopi kta. Idaho makobaspe ekta Boise otonwe kin he mini iyecinkahan kata kin heca on kady-api, qa mazaoceti hca wowindakeyapi sni. Otonwe tioko kin hena owasin nakun mini kata oka- StanStanpi epa nina oiyokipiya wanka. Miniwanca akasanpatanhan peta wata wanji de- citkiya u unkan tahepiya tate wohitika wanji akipa qa anpetu tona henakeca wicaSta kektopawinge wanji om iyotan iyekiya hihuimipi e keyapi. Canbakpanpi etanhan miniwakan ska kagapi ece tka. Nakun wamnaheza hu okaptapi heca kin etanhan miniwakan ska (alcohol) kagapi. He denatured alcohol eyapi kin heca kte, mazayuhomnipi (engines) en wowindagyapi kte, qaiS petijanjan qa oceti en ideyapi kte, tuka yatkanpica sni. He nakaha United States en miniwakan- ska obe wan yatkepica sni kagapi kta on woope kagapi kin on etanhan decoupi. Hekta mini- wakauska tehika, tax tanka wan akan wanka nakaeS. Tuka tax wokajuju wanna he ehpeyapi. Hecen tuwe kaesta cin kinhan miniwakanska kage kta qa taku ota etanhan kagapica. Tuka owasin yaktenpica Sni obe heea kta. He woope.
Object Description
Community newspapers
Indians of North America -- Newspapers
Dakota Indians
Dakota language
Description
Comments
Post a Comment for front cover


text:
1Ñoqa Pablom Dios Taytapa munayninman hina Señorninchik Jesucristopa apostolnin kani. Wawqenchik Timoteopiwanmi 2Colosas llaqtapi Jesucristopi iñiq wawqe-panikunaman qellqamuykiku. Dios Taytanchiktawan Señorninchik Jesucristotam mañakuchkani favorecesunaykichikpaq hinaspa hawkallata kawsachisunaykichikpaq. 3Qamkunapaq mañakuspaykum graciasta qoniku Señorninchik Jesucristopa Taytan Diosninchikman. 4Jesucristoman iñisqaykichikmantawan iñiqkuna kuyasqaykichikmantam uyarirqaniku, 5chaytaqa rurachkankichik hanaq pachapi churasqa premioykichikraykum chay premioykichikmantaqa uyarirqankichikñam cheqap allin noticia palabrantakama. 6Chay palabraqa chayamurqa qamkunamanwan enteron kay pachapi runakunamanmi. Chay palabram allin ruruchkaq sacha hina achkayachisunkichik, chaynataqa achkayachisuchkankichik uyarisqaykichik punchawmantaraqmi hinaspa Diosninchikpa cheqap favornin reqsisqaykichik punchawmantaraqmi. 7Chaykunataqa kuyasqanchik wawqenchik Epafrasmi yachachisurqankichik. Payqa rantiykupi mana hukmanyaspa Cristopa serviqninmi. 8Paymi willawarqaku Espirituman hina llumpay kuyawasqaykikumantapas. 9Chaymi uyarirusqaykumantapacha ñoqaykupas Dios Taytanchikta mañapuchkaykiku chaynapi imam paypa munasqanta entiendenaykichikpaq, yachayniyoq kanaykichikpaq hinaspa Espiritumanta kaqkunata lliw reqsinaykichikpaq. 10Mañakuchkanikuqa Señorpa qatiqninkuna hina allinta kawsanaykichikpaqmi hinaspa paypa munasqanta ruraspa allin ruruchkaq sacha hina tukuy allin kaqkunata ruranaykichikpaqmi hinaspa aswan mastaraq Diosninchikmanta yachanaykichikpaqmi. 11Mañakuchkanikutaqmi hatu-hatun atiyninwan kallpanchaykusunaykichikpaqpas chaynapi ima mana allintapas pacienciakuspa kusikuywanraq aguantanaykichikpaq 12hinaspa Dios Taytanchikman graciasta qonaykichikpaq. Paymi tupasusqaykichikman hina sapakamaman qosunkichik sumaqllaña chaskinaykichik kaqta. 13Tutayaypi kamachikuqta kasuchkaptinchikmi payqa libraykuwarqanchik hinaspam kuyasqan Churinpa munaychakusqanmanña churaykuwanchik. 14Paypa wañusqallanwanmi libraykuwarqanchik huchanchikkunamanta pampachaykuspa. 15Mana rikuy atina Diospa rikchayninqa Cristom. Payqa karqañam llapa imakunapas manaraq unanchasqa kachkaptinqa. 16Paynintakamam Dios unancharqa cielopi tukuy ima kaqkunatapas, kay pachapi kaqkunatapas, tukuy ima rikusqanchiktapas chaynataq mana rikuy atisqanchiktapas, kamachikuqkunatapas, tukuy imapi munaychakuqkunatapas, llapallan autoridadkunatapas hinaspa llapallan atiyniyoqkunatapas. Paynintakamam hinaspa paypaqtaqmi tukuy imapas unanchasqa karqa. 17Cristoqa karqañam tukuy imapas manaraq unanchasqa kachkaptinqa, kunanpas paypa atiyninwanmi tukuy imapas takyachkan. 18Payqa cuerpopa uman hina llapallan iñiqkunapa kamachiqninmi, paymi llapanmanta puntata kawsarimurqa imapipas punta kaq kananpaq. 19Dios Taytamá munarqa paypi tukuy ima tarikuq Cristopi kananta. 20Diosmi allinyanakuyta munarqa kay pachapi kaqkunawanpas chaynataq hanaq pachapi kaqkunawanpas Cristopa cruzpi wañusqallanwan hawkayayman yaykuspa. 21Ñawpaqtaqa Diosmanta karunchasqam karqankichik, mana allinkunata ruraspam Dios cheqniq karqankichik, kunanmi ichaqa kikinpuni qamkunawan allinyanakuykum. 22Chaynataqa ruraykun Cristopa runa kayninpi wañusqallanwanmi. Payqa wañurqa mana qachayoqta, mana culpayoqta hinaspa pasaypaq mana huchayoqtaña Diosman presentasunaykichikpaqmi. 23Ichaqa chayna kanaykichikpaqqa qaqa hinayá sayaychik iñisqaykichikmanta ama iskayrayaspa, allin sapiyoq sacha hina ama kuyurispa hinaspa salvakunaykichikpaq uyarisqaykichik allin noticiaman hapipakuspa. Kay allin noticiaqa willakusqa kachkan kay pachapi llapallan runakunamanmi, chayta willakunaypaqmi ñoqa Pablopas churasqa karqani. 24Llumpaytam kusikuni qamkunarayku ñakarisqaywan, chaynapimá kikiypa cuerpoypipuni tukupachkani llapa iñiqkunarayku Cristopa ñakarisqanta, llapa iñiqkunaqa Cristopa cuerponmi. 25Diosqa akllawasqanman hinam churaruwan iñqkunata servinaypaq chaynapi allinnikichikpaq paypa palabranta llapallanta willakunaypaq. 26Chay palabrantaqa ñawpa-ñawpaqmantaraqmi mana pipas yacharqachu, kunanmi ichaqa chay ñawpaq pakasqa kaqtaqa reqsiykachinña payllapaqña kawsaqkunaman. 27Chay pakasqa kaqtaqa reqsichiytam munarqa mana judio kaqkunamanpas, chay pakasqa kaqqa qamkunapi Cristopa kawsasqanmi, chayraykum suyachkankichik wiñaypaq kawsakuyta. 28Chaymi ñoqaykuqa pimanñapas Cristomanta willakuniku kasukunankupaq hinaspam yachachiniku allinta entiendenankupaq chaynapi Cristowan huklla kaspanku pay hina yuyayniyoqña kanankupaq. 29Chayraykum sinchillataña llamkachkani Cristopa qowasqan hatun atiywan kallpanchakuspay.
Copyright
Learn More


text:
1Jesusqa nillarqataj yachachisqasninman: Uj qhapaj patrompata mayordomon kasqa, paytataj ch'ataykusqanku patronnimpa kapuyninta usuchisqanmanta. 2Chayrayku patronqa wajyaspa, nisqa: Imastataj qanmanta uyariniri? Cuentata qoway mayordomo kasqaykimanta, imaraykuchus manaña mayordomoy kayta atinkichu, nispa. 3Jinapi mayordomoqa yuyaycharikuspa, sonqompi nisqa: Imanasajtaj kunanri? Patronniypis mayordomo kanayta qhechuwan; llank'aytaqa mana atinichu; mañakuytapis p'enqakuni. 4Chaywampis yachaniña imatachus ruwanayta, patronniy wijch'uwajtin, wasiyojkuna wajyarinawankupaj, nispa. 5Chantaqa, chayman jina patronnimpa sapa uj manunta wajyaspa, ñawpaj kajta tapusqa: Mashkha manutaj kanki patronniyman? nispa. 6Paytaj kutichisqa: Pachaj p'uñu aceite manu kani, nispa. Mayordomotaj nisqa: Jap'ikapuy reciboykita, wajtataj qhelqay phishqa chunkallataña, nispa. 7Chantá wajtañataj tapusqa: Qanrí, mashkha manutaj kanki? nispa. Paytaj nisqa: Pachaj tupu trigo qonay tiyan, nispa. Paytaj kutichisqa: Kay reciboykita jap'ikapuy, wajtataj qhelqay pusaj chunkallataña, nispa. 8Chayta yachaspa, patronqa jatunchasqa sajra mayordomota ancha yuyayniyoj kasqanmanta. Kay pachaj wawasnenqa aswan yachaysapas kanku imata ruwanapajpis, k'anchaypa wawasninmanta nisqaqa. 9Chayrayku, kawsaqesta mask'akuychej kay pachaj qhapaj kayninwan, chay tukukojtin, wiñay tiyakuna wasispi kusiywan jap'isqa kanaykichejpaj. 10Pichus pisi imaspi maychus kajta ruwan, chay runaqa ashkha imaspipis maychus kajta ruwallanqataj. Pisipi mana cheqanta ruwajqa manallataj ashkhapipis cheqanta ruwanqachu. 11Sichus kay juchallikoj kay pachaj kapuyninwan mana allinta ruwankichej chayqa, pitaj cheqamanta qhapaj kayta qosunkichejman? 12Manachus wajpata kajwan maychus kajta ruwarqankichej chayqa, pitaj jaywapusunkichejman qankunajta kajtari? 13Mana pi kamachipis atinchu iskay patronesta ujllapi sirviyta, imaraykuchus ujninta chejnenqa, ujnintataj munakonqa. Ujninman k'askakonqa, ujnintataj qhesachanqa. Mana atinkichejchu sirviyta ujllapi Diosta, qolqetawan. 14Chantá qolqe munapayaj fariseosqa chay tukuyta uyarispa, asipayarqanku. 15Chaynejta Jesús paykunaman nerqa: Llimphu llimphuman tukunkichej runaspa ñawpaqempi; chaywampis Diosqa rejsin sonqosniykichejta, imaraykuchus runaspa sumajpaj qhawasqankoqa Diospa ñawpaqempi ancha millay. 16Leywan, profetaswanqa Juan Bautistakama karqanku. Chaymantapacha willakun Diospa reinonmanta evangelio, tukuytaj chayman kallpawan yaykuyta munanku. 17Cielopis, kay pachapis chinkayta atin; leypatarí, mana uj ch'iñi imitallampis chinkayta atinchu. 18Pillapis warminmanta t'aqakuspa, wajwan casarakojqa khuchichakun; pillapis qosanmanta t'aqasqa warmiwan casarakojpis khuchichakuspa qhenchachakullantaj. 19Uj qhapaj runa karqa, paytaj linomanta awasqa puka p'achawan p'achallikoj. Sapa p'unchay jatun mikhuyta wayk'uchej. 20Kallarqataj uj wajcha runa Lázaro sutiyoj, sarnaj tukusqan. Payqa sirikusharqa chay qhapaj runaj wasi punkumpi. 21Munajtaj qhapaj runaj mesanmanta urmamoj mikhuy t'unasllawampis sajsakuyta. Alqospis qayllaykuspa, sarnasninta llajwaj kanku. 22Chantá wajcha runaqa wañuporqa, angelestaj pusarqanku, maypichus Abraham kashan, chayman. Qhapaj runapis wañupullarqataj, paytataj p'ampamorqanku. 23Qhapaj runaqa ukhu pacha infiernopi manchayta ñak'arispa, qhawarerqa, rikorqataj karupi Lazarota, Abrahamtawan. 24Chantá qhaparerqa: Tata Abraham, khuyariway ari. Lazarota kacharimuway dedo puntallantapis yakupi joq'ocharispa qalluyta thasnurinawampaj, imaraykuchus anchata ñak'arishani kay nina larwaypi, nispa. 25Abrahamtajrí kuticherqa: Yuyarikuy wawáy, kawsashaspa allin imasta jap'isqaykita. Lazarorí mana walejpichu karqa. Kunanqa pay sonqochasqa kashan, qantaj ñak'arishanki. 26Chantapis uj ukhu laqha wayq'o t'aqashawanchej, chayrayku kaymanta qankunaman riyta munajkunaqa mana atinkuchu, nitaj chaymanta noqaykuman chimpamuyta atinkuchu, nispa nerqa Abrahamqa. 27Chantá qhapaj runaqa kuticherqa: Tata Abraham, ama jinachu kay, mañarikuyki tataypa wasillanmampis Lazarota kacharinaykita. 28Jaqaypi phishqa wawqesniyman willarimpuwachun, ama paykuna kayman ñak'arej jamunankupaj, nispa. 29Abrahamtajrí kuticherqa: Chaypaj kashanku Moisespa qhelqasqan, profetaspatawan; chayta kasuchunku, nispa. 30Chantá pay nerqa: Arí, tata Abraham; chaywampis wañusqasmanta uj rejtenqa, wawqesniy juchasninkuta saqespa Diosman kutirikunkuman, nispa. 31Abrahamtaj nerqa: Sichus Moisespa qhelqasqanta, profetaspatawan mana kasonqanku chayqa, manallataj kasonqankuchu wañusqasmanta jatarimojtapis, nispa.
Copyright
Learn More


text:
1Unay Israel runacunata Canaán nacionman yaycatsinanpag promitishgannoglami nogantsitapis Tayta Diosnintsi promitiycämantsi gloriaman pushamänantsipag. Tsaynog niycämaptintsega cuidädu mana cäsushwantsu. Mana cäsucog carga manami gloriaman chayashunpagtsu. 2Nogantsi Jesucristupa wilacuyninta musyashgantsinogmi unay Israel runacunapis musyargan Tayta Dios nishganta. Musyaycarpis mana cäsucushganpitami Tayta Dios caynog nergan: “Paycunaga promitishgä jamayta manami imaypis tarengatsu.” Tayta Dios nishgannog tsay jamayta paycuna mana tariptinpis nogantsimi itsanga cäsucog carga tarishunpag. Tsay jamayga canga Tayta Dios lapanta camayta usharcur jamashgannogmi. Tayta Diosnintsi jamashganpitaga palabranchöpis caynogmi niycan: “Lapanta camarcurmi ganchis cag junagcho Tayta Dios jamargan.” Tsaymi gloriaman chayaptintsi cay patsacho nacashgantsipita Tayta Diosnintsi jamayta gomäshunpag. 5Tsaynog captinpis mana cäsucogcunaga manami tsay jamayta tarengatsu. Paycunapäga Tayta Diospa palabrancho caynogmi niycan: “Paycunaga promitishgä jamayta manami imaypis tarengatsu.” 6Tsay nishgannoglami unay Israel runacuna mana cäsucog cashpan Tayta Dios promitishgan jamayta mana tarergantsu. Tsaynog captinpis Tayta Diosnintsi promitimashgantsi jamayta chasquishunpag pay nishgancunata cäsucurmi. 7Tsay jamayta chasquinantsipagmi Tayta Diosnintsi rey Davidta tantyatsergan caynog nir escribinanpag: “Shonguyquita chucruyätsinayquipa trucanga Tayta Dios nishushgayquita canan junag jucla chasquicäriy.” 8Tayta Dios nishganta chasquicur nogantsipis promitishgan jamayta chasquinantsipag captenga ama yarpäshuntsu Canaán nacioncho unay Israel runacuna tsay jamayta tarishganta. Canaánman yaycur tsay jamayta tarishga captenga Tayta Diosnintsi manami promitimashwantsu cargan gloriacho jamayta tarinantsipag cashganta. 9Tsay jamayga canga rasunpa cag jamaymi. 10Cay patsata camayta usharcur Tayta Diosnintsi jamashgannogmi nogantsipis nacashgantsicunapita jamar gloriacho payta cushishga alabashunpag. 11Tsaynog caycaptenga shumag yarpachacushun gloriaman chayar tsay jamayta tarinantsipag. Cuidädu Israel runacuna mana cäsucog cashganpita Canaán nacionman mana yaycushgannog nogantsipis mana cäsucog cashgantsipita gloriaman mana yaycushwantsu. 12Tayta Diosnintsipa palabranga munayniyogmi caycan. Tsaymi ishcan wagtanpa ali afilashga espädanog car shonguntsimanpis, yarpaynintsimanpis y togshuntsimanpis chayan imanog cashgantsitapis tantyatsimänantsipag. 13Lapan camashgancunata ricaptinmi Tayta Diosnintsipita pacacuyta mana camäpacuntsitsu. Imata ruraptintsipis payga ricaycämantsimi. Tsaymi lutanta rurashgantsipitapis parlashgantsipitapis juzgamäshunpag. 14Tayta Diosnintsipa tsurin Jesucristo gloriacho mandag cürantsimi caycan. Tsaynog caycaptenga payman yäracur mana ajayaypa Tayta Dios munashgannog imaypis cawashun. 15Cay patsacho caycaptinmi Jesucristuta jutsata ruratsiyta Satanás munargan. Tsaynog munaptinpis Jesucristoga manami jutsata rurashgatsu. Tsaymi nogantsitapis Satanás jutsata ruratsiyta munamaptintsega Jesucristo tantyaycan tentación imanog cashgantapis. Tsayta tantyarmi yanapamantsi tentacionta mana cäsupänantsipag. 16Imaypis yanapamänantsipag caycaptenga cuyapäcog Diosnintsita mana mantsacuypa manacushun. Payta manacorga trönuncho paywan parlaycagnogmi caycantsi. Tayta Diosnintsita manacuptintsega ima nacaycho captintsipis pay yanapamäshunmi.
Copyright
Learn More


text:
1Señor Diosmi Moisesta Aarontawan kamachirqan: 2–Israel runakunata kamachiy puka ch'umpi wakata apamunankupaq, chay wakaqa mana imanasqa allinninmi kanqa, mana hayk'aqpas yugo churasqa. 3Chay wakatan sacerdote Eleazarman qonkichis, paytaq karpa-karpamanta wakman qatinqa, hinaspa ñawpaqeypi nak'anankupaq kamachinqa. 4Sacerdote Eleazartaq nak'asqa yawarman dedonta challpuykuspa, qanchis kutita yawarwan ch'allanqa Ñoqawan Tupana Karpaman haykuna cheqasta. 5Chaymantataq sacerdoteq ñawpaqenpi waka aychatapas, qaratapas, yawartapas, phusnutapas ruphachinqa. 6Sacerdotetaq hap'inqa cedro k'aspita, huk huch'uy muña k'allmata, sani-puka q'aytutawan, hinaspa llapanta waka ruphachisqa ninaman wikch'uykunqa. 7Chaymantataq sacerdoteqa p'achanta t'aqsakunqa, cuerpontapas bañakunqa, hinaspa karpa-karpaman haykupunqa, ichaqa qhelliraqmi kanqa ch'isinkama. 8Hinallataq waka ruphachiq runapas p'achanta t'aqsakunqa, cuerpontapas bañakunqa, ichaqa qhelliraqmi kanqa ch'isinkama. 9Waka ruphachisqa usphatataq hoqarinqa ch'uya kashaq wak qhari, hinaspa karpa-karpamanta sapaqpi limpio cheqasman churanqa. Chay usphatan Israel runakuna waqaychakunqaku ch'uyanchana unuta wakichinankupaq, chay unuqa huchamanta ch'uyanchanapaqmi. 10Uspha hoqariq qharipas p'achanta t'aqsakullanqataqmi, ichaqa qhelliraqmi kanqa ch'isinkama. Chaymi wiñaypaq kamachikuy kanqa, qankunapaqpas qankunawan tiyaq wak llaqtayoqkunapaqpas. 11Pipas mayqen runaq ayantapas llamiykunqa chayqa, qanchis p'unchaymi qhelli kanqa. 12Chaymi kinsakaq p'unchay, qanchiskaq p'unchaypiwan ch'uyanchana unuwan ch'uyanchakunqa, ahinapin ch'uya kapunqa. Manachus ch'uyanchakunqa kinsakaq p'unchaypas qanchiskaq p'unchaypas chayqa, qhellin kanqa. 13Pipas mayqen runaq ayantapas llamiykuspa mana ch'uyanchakunqachu chayqa, Señor Diospa Karpantan qhellichan, chayrayku wañunanpaq huchachasqa kanqa. Ch'uyanchana unuwan mana hich'aykusqa kaspanmi qhelli qhepakunqa. 14Pipas karpapi wañuqtinmi kay kamachikuyta hunt'ankichis: Karpa ukhupi kashaq llapan runakuna, chay karpaman llapa haykuqkunapas qanchis p'unchaymi qhelli kanqaku. 15Hinallataq llapan mana allin kirpasqa kashaq mankakunapas qhelli kanqa. 16Pipas campopi llaminman runaq wañuchisqan ayatapas, wañunanta wañukapuq ayatapas, aya tullutapas, aya p'ampasqatapas chayqa, qanchis p'unchaymi qhelli kanqa. 17Chhaynapi qhellichakuqkunapaqqa huchamanta ch'uyanchana sacrificio usphata huk chhikata hoqarispa huk rakichaman churanqaku, hinaspan chayllaraq wisimusqa pukyu unuta chayman hich'aykunqaku. 18Chaymantataq ch'uya kashaq qhariqa muñata hap'ispa ch'uyanchana unuman challpuykunqa, hinaspa chaywan ch'aqchunqa karpata, serviciokunata, chaypi kashaq runakunata ima. Hinallataq ch'aqchunqa aya tulluta llamiykuqtapas, runaq wañuchisqan ayata llamiykuqtapas, wañunanta wañukapuq ayata llamiykuqtapas, aya p'ampasqata llamiykuqtapas. 19Ch'uya kashaq qharin qhelli kashaq runataqa ch'aqchunqa kinsakaq p'unchaypi qanchiskaq p'unchaypiwan. Hinan qhelli kaq runaqa p'achanta t'aqsakunqa cuerpontapas bañakunqa, ichaqa qhelliraqmi kanqa ch'isinkama. 20Pipas qhelli kashaspa mana ch'uyanchakunqachu chayqa, wañunanpaq huchachasqan kanqa, Señor Diospa Karpanta qhellichasqanrayku. Ch'uyanchana unuwan mana ch'aqchusqa kaspanmi qhelli qhepapunqa. 21Chaymi wiñaypaq kamachikuy kanqa. Ch'uyanchana unuwan runamasinta ch'aqchuykuq runaqa p'achantan t'aqsakunqa. Ch'uyanchana unuta llamiq runaqa qhellin kanqa ch'isinkama. 22Qhelli kashaq runaq tukuy llamisqankunaqa qhellillataqmi kanqa, chayta llamiqpas qhellillataq kanqa ch'isinkama, nispa.
Copyright
Learn More


text:
1Señor Diosmi niwarqan: 2Qan, runaq churin, Tiro llaqtamanta kay harawita takipuy. 3Chay llaqtamantan lloqsinku lamar-qochan puriqkuna, chay llaqtataqmi lamar-qocha muyuriq patapi lliw suyukunawan rantinakuq vendenakuq. Chay hinaqa niy, Apu Señor Diosmi nin: Tiro llaqta, qanmi nisharqanki: Ñoqaqa sumaq munaychapunin kani, nispa. 4Lamar-qochatapas munaychakurqankin, ruwaqniykikunan sumaq k'acha barcota hina ruwarqasunkiku. 5Senir nisqa Hermón orqo sach'a-sach'amanta pino kurkukuna apamusqawanmi ruwarqasunkiku, sayaq k'aspiykitapas Líbano cedromantan ruwarqanku. 6Basán suyu roble sach'amantan lloqena k'aspiykitapas ruwarqanku, Chipre islamanta apamusqa ciprés kurkuwanmi ukhu pampaykita mast'arqanku, marfilwanmi cheqas-cheqasman churarqanku. 7Wayraq tanqanan telaykipas Egiptomanta apamusqa linomantan, sumaq bordasqan karqan sut'i reqsiy kananpaq. Lamar-qocha pata Elisa llaqtamanta apamusqa morado pañomanta, puka pañomantawanmi qataykipas karqan. 8Sidón llaqtamanta Arvad llaqtamantawanmi lloqenawan lloqeqniykikunapas hamurqanku, barco purichiqkunapas allin yachayniyoqkunan karqan. 9Gebalmanta kurak runakunan yachayniyoq runakunapiwan p'akikuqkunata yachaywan allicharqanku, lamar-qochan puriq llapan barcokuna purichiqmi qayllaykamuspa qhatunaykikunata venderqanku. 10Persiamanta, Lidiamanta, Libiamantawanmi runakuna maqanakuypi sayaysirqasunki, sumaqcharqasunkin escudonkuta casconkutawan perqa muyuriqniykiman warkuspanku. 11Arvad runakunan Helec runakunapiwan perqayki muyuriqpi sayarayarqanku, kaqllataq torreykikunapipas Gamad runakuna karqanku. Perqa muyuriqniykimanmi escudonkuta warkurqanku, aswan munaycha kanaykipaq. 12Askhan karqan tukuy imaymana qhapaq kayniyki, chaymi Tarsis runakunaqa qhatunaykikunamanta qanwan cambiaspa qorqasunki qolqeta, fierrota, estañota, tititawan. 13Kaqllataq Grecia runawan, Tubal runawan, Mesec runawanpas rantinakurqankichis, paykunan qorqasunki imaymana kaqniykikunamanta kamachi runakunata, broncemanta imaymanakunatawan. 14Bet-togarma runakunataq qhatunaykikunamanta qorqasunki llank'aq caballokunata, sillakuna caballokunata, mulakunatawan. 15Rodas isla runakunataq qanwan rantinakuq. Lamar-qocha muyuriq pata askha suyukunawanmi rantinakurqanki, paykunataqmi pagarqasunki marfil nisqa elefanteq waqsankunata, ébano kurkukunatawan. 16Askha ruwasqaykikuna kaqtinmi Edom runakuna qanwan rantinakurqan, qhatunaykikunamanta paykuna qorqasunkiku siwar umiñakunata, puka umiñakunata, lamar-qochamanta horqosqa coral umiñakunata, yana-puka telakunata, bordasqa telakunata, lino telakunatawan. 17Chay hinallataq qanwan rantinakurqan Judá runakunapas Israel runakunapas, paykunan pagarqasunkiku Minit llaqtamanta trigota, misk'i t'antakunata, miel misk'ita, aceiteta, balsamotawan. 18Askha qhapaq kayniykipas ruwasqaykipas kaqtin, Damasco llaqta runakunaqa rantikurqasunki Helbón vinowan Saharmanta yuraq millmapiwan, 19kaqllataq Uzal llaqta vinowanpas. Apamullarqasunkitaq fierro takasqata, canelata, sumaq q'apaq cañatawan qhatusqaykiwan cambianapaq. 20Dedán llaqtapas qanwan rantinakurqan, venderqasunkitaq caballo caronakunata. 21Arabia runakuna, Cedar suyu qollana runakunapiwan qanpa rantikuqniykikuna karqanku. Pagapurqasunkitaq borregokunata, anejokunata, orqo cabrakunatawan. 22Sabá suyumanta Raama suyumantawan rantikuq puriqkunan qanpa rantikuqniyki karqan, pagarqasunkitaq allinninkaq q'apaq hawinakunata, sumaq umiña rumikunata, qoritawan. 23Qanwanmi rantinakurqanku Harán llaqta, Canne llaqta, Edén llaqta, Sabá suyumanta rantiqkuna, Asiria suyu llaqtakuna, Quilmad suyu llaqtakunapas. 24Paykunan plazaykipi venderqanku sumaq p'achakunata, sani-puka telakunata, sumaq bordasqa p'achakunata, imaymana color chusikunata, simp'asqa ñañu waskhakunatawan. 25Lamar-qochaq aswan ukhun puriq barcokunan qhatunaykikunata aparqanku. Askha llasa q'epikunawan hunt'aykachisqa lamar-qochapi barco hinan karqanki. 26Lloqeqniykikunapas aswan ukhuntan aparqasunki, chaypin inti lloqsimuy lado wayra wayrarimuspan p'akirqasunki. 27Qhapaq kayniykikuna, qhatunaykikuna, ruwasqaykikuna, qochapi llank'aqniykikuna, lloqenawan lloqeqniykikuna, p'akikuqta allichaqniykikuna, qhatuqniykikuna, llapan soldadoykikuna, llapan qanwan kashaqkunapas lamar-qochaq pachanmanraqmi chinkaykapurqanku wayraq p'akisqan kasqayki p'unchaypi. 28Barcopi llank'aqniykikuna qapariqtinmi, lamar-qocha muyuriq pata suyukuna chhaphchikurqanku. 29Lloqenawan lloqeqkunan barconkuta wikch'upurqanku, barcopi llank'aqkunapas barcota llapan purichiqkunapas lamar-qocha patapi qhepakurqanku. 30Pacha kuyuytan qaparinku, qanmantan unuy-parata waqanku, hallp'awanmi umankuman hach'ikunku, uspha montonpin qhospanku. 31Qanmanta llakikuspan chukchankuta rutukunku, yana p'achawanmi churakunku, qanmantan khuyaytapuni waqaykunku. 32Qanpaqmi llakiy harawita takipusunkiku, chaypin khuyay llakisqa ninqaku: ¿Pitaq Tiroman kuskachakunman karqan lamar-qochaq sonqonpi ch'usaq llaqtamanri? nispa. 33Qhatunaykikunata wak suyukunaman apachiqtiykin, askha suyukuna saksachisqa karqanku, askha ruwasqaykikunawan, qhapaq kayniykikunapiwan kay pacha reykunata qhapaqyachirqanki. 34Kunantaq qochapi chhallusqa kapushanki unuq pachanpiraq chinkaykusqa. Ruwasqaykikunapas lliw runaykikunapas qanwan kuskan chinkaykapurqanku. 35Lamar-qocha muyuriq pata llapan suyukunan qanmanta llaksasqaraq kashanku, reyninkupas lliwmi mancharisqa kashanku, uyankupas hukniraqmi kashan. 36Wak suyukunamanta qhatuqkunapas pasaqtan mancharikunku qanta rikuspa, sinchi manchakuyraqmi kapushanki, wiñaypaqmi chinkaripunki, nispa.
Copyright
Learn More


text:
1Chaymanta Jesukristu ñuka Juanta willawarkan chay Sardis llaktapi kreyikkunapa yachachikukninta killkanaynipa. Kashna rimarkan killkanaynipa: “Ñukapa makinipi chay kanchis llipyak luserukuna tiyan. Tata Diospa kanchis laya alli rurak Espiritun tiyawan. Aypa runakuna ñukawan tantalla kawsanaykichita rimaptinkunapish ñuka allita yachani mana alli rurak kanaykichita. Chashna mana alli rurak kaptikichi wañudutashina kawaykichi. 2Ñukaka kawaykichi mana allita rurashpa mana Tatayni Diosta kushichishpa kawsaptikichi. Chayrayku atarimuychi allita rurashpana kawsanaykichipa. Sampayashkaykichimanta kashkan ñukata kasuwashpana kawsaychi. 3Yachachishkaynita allita yuyaychi. Mana alli rurashkaykichita sakishpa Tata Diosta kashkan allita kasushpa kawsaychi. Mana allita kasushpa kawsaptikichika mana yuyashkaykichi oras ñukaka suk suwa runashina shamusha sukaman kastigaknikichi. 4Chay Sardis llaktaykichipi sukkuna ñukata allita kasuwashpa allita rurashpa kawsansapa. Paykunaka chuya chuya llachapayukshinami. Mana nima uchallikushpa mana llachapankunata susyachishkasapachu. Chayrayku suknin diya ñukawan tantalla yurak llachapayuk purinkasapa. 5Ñukata allita kasuwashpa allita rurashpa kawsaptinkuna allima yurak llachapata churachishasapa. Tatayni Dios suk librunpi tukuy mana tukuyniyukta kawsak runakunapa shutinkunata killkan. Chay librumanta chay alli rurak runakunapa shutinkunata mana surkushachu. Tataynipa ñawpakninpi angelninkunapa ñawpakninkunapi willashasapa paykuna allita kasuwashpa kawsashkankunata. 6Tata Diospa Espiritun kankunata willashuptikichi allita rinrillikushpa uyariychi.” Chashna Jesukristu willawarkan Sardis llaktapi payta kreyikkunapa yachachikukninta killkanaynipa. 7Chaymanta Jesukristu ñuka Juanta willawarkan chay Filadelfia llaktapi kreyikukkunapa yachachikukninta killkanaynipa. Kashna rimarkan killkanaynipa: “Ñuka allillata rurashpa kawsani. Mana nimapi llullakunichu. Ñukapa tiyan chay ñawpa sinchi kamachikuk Davidpa llavin. Chayrayku atipani tukuy runakunata willayta Tata Diospa mandunpi yaykunkachu manachu nishpa. Suk runata yaykunanpa willaptinika yaykun. Mana yaykunanpa willaptinika mana yaykunchu. 8Tukuy ruranaykichita allita kawaykani. Mana tukuy layata rurayta atipashpaykichipish rimanaynita kasushpa kawsaykankichi. Mana rimashkankichichu mana riksiwanaykichita. Chayrayku suk punkutashina kicharishkani ñukapa rimanaynita yachachikunaykichipa. Mana ni pi michashunkichichu yachachikunaykichipa. 9Chaymanta chay llaktaykichipi suk runakuna tantanakunsapa Satanasta kuyanankunapa. Paykunaka llullakushpa rimansapa judiyu runakuna kanankunata. Ñuka chay runakunata ñawpaknikichipi kunkurichishasapa yachanankunapa kankunata sukaman kuyanaynita. 10Tukuy allpapi kawsak runakuna sufrinankuna tiyan Tata Dios yachananpa pikunami kasushpa kawsansapa pikunami mana kasushpa kawsansapa nishpa. Kankunaka kamachikunaynita mana shaykushpa allita kasushpa kawsashkankichi. Chayrayku sukaman sufriptikichipish sukaman amachashkaykichi ama supay uchallichishunaykichipa. 11Ñukaka utkami shamusha. Chayrayku mana shaykushpa allita kasuwashpa kawsaychi ama ni pi premyuykichita kichushunaykichipa. 12Chashna wañunaykichi tiempukaman ñukata allita kasuwashpa kawsaptikichi Tata Diospa wasinpi orkonninkunatashina churashkaykichi. Chaypi mana tukuyniyukta kawsankichi. Kankunapi Tatayni Diospa shutinta killkasha. Chaymanta kankunapi Tatayni Diospa sielumanta shamuk mushuk Jerusalenpa shutinta killkasha. Chaymanta kankunapi ñukapa mushuk shutinita killkasha. 13Tata Diospa Espiritun kankunata willashuptikichi allita rinrillikushpa uyariychi.” Chashna Jesukristu willawarkan Filadelfia llaktapi payta kreyikkunapa yachachikukninta killkanaynipa. 14Chaymanta Jesukristu ñuka Juanta willawarkan chay Laodisea llaktapi kreyikukkunapa yachachikukninta killkanaynipa. Kashna rimarkan killkanaynipa: “Ñuka sukaman alli yachak kashpayni manami llullakunichu. Ñukaka Tata Diospa rimananta kuskata yachachikuni. Manara nima laya tiyaptinra Tata Dios willawaptin tukuy laya tiyakta rurarkani. 15Ñukaka yachani tukuy laya ruranaykichita. Chayrayku allita yachani mana tukuy shunku kreyiwashpa kawsaykanaykichita. Suk tibyu yakushina kankichi. Mana chirik yakushinachu nima rupak yakushinachu kankichi. Ñukaka munayman chirik yakushina rupak yakushina kanaykichipa. 16Mana tukuy shunku kreyiwashpaykichi mana chirik nima rupak yakushinachu kankichi. Chashna tibyu yakushina kaptikichi millanayashpa shiminimanta wishchushkaykichi. 17Kankuna rimankichi tukuy layayuk kanaykichita. Tukuy munashkaykichi tiyapushunkichi. Mana nima illashunkichichu. Chashna rimaptikichipish ñukaka kawaykaykichi llakidu sufridu mana nimayuk mana kawakuy atipak mana llachapayuk runakunatashina. 18Chayrayku allita willaykichi ñukamanta kuri ninapi chulluchidutashina rantinaykichipa. Yachachikunaynika chay chulluchidu kurishinami. Yachachikunaynita kasushpa kawsashpaykichi tukuy layayukshina kankichi. Chaymanta willaykichi ñukamanta yurak llachapaykichitashina rantinaykichipa ama llatanllashina kanaykichipa. Chay yurak llachapaka yuyachishunkichi pinkakuna laya uchaykichimanta perdonashkaynita. Chaymanta willaykichi ñukamanta ñawi ampinatashina rantinaykichipa yachachinaynita entiendinaykichipa. 19Kankunata sukaman kuyashpayni sinchita willaykichi allita kasuwashpa kawsanaykichipa. Mana allita ruraptikichika kastigashkaykichi. Chayrayku mana alli rurashkaykichita wanashpa sukaman tukuy shunku kuyawashpa kawsaychi. 20Mash uyariwaychi. Ñukaka shunkuykichipa punkunpishina kayaykaykichi. Kankuna munawashpa yaykuchiwaptikichika wasikichipishina yaykusha. Chaypina tantalla mikukshina kushikuypuru kawsashunchisapa. 21Ñuka sukaman sufrishpaynipish allita Tatayni Diosta kasushpa kawsashkaynirayku paypa ladunpi tiyarishkani paywan tantalla kamachikunaynipa. Kankunatapish laduynipi tiyachishkaykichi ñukawan tantalla kamachikunaykichipa ñukata allita kasuwashpa kawsaptikichi. 22Tata Diospa Espiritun kankunata willashuptikichi allita rinrillikushpa uyariychi.” Chashna Jesukristu willawarkan Laodisea llaktapi payta kreyikkunapa yachachikukninta killkanaynipa.
Copyright
Learn More


text:
1Joacimpa kamachikusqan tiempopin Babilonia rey Nabucodonosorqa Judá suyuta munaychakuq phawaykurqan, chaymi Joacimqa kinsa wata payta servirqan. Chaymantataq huk-hinata yuyaykuspa Nabucodonosor contra sayarirqan. 2Ichaqa Señor Diosmi Joacim contra kachamurqan t'aqa-t'aqa llat'anaqkunata, paykunan karqan Babiloniamanta, Siriamanta, Moabmanta, Amonmantawan. Chaykunatan Señor Diosqa kachamurqan Judata ch'usaqyachinanpaq, kamachin profetakunawan willachisqanman hina. 3Señor Diosqa yuyaykurqanmi ñawpaqenmanta Judá runakunata wikch'upuyta Manasespa tukuy huchankuna hawa, mana allin ruwasqankuna hawa, chayraykun llat'anaqkunata kacharqan. 4Manasesmi Jerusalenpi mana huchayoq runakunata wañuchispa hinantinpi yawarta hich'asqa, chayraykun Señor Diosqa mana payta pampachayta munarqanchu. 5Joacimmanta wakin willakuykunapas tukuy ruwasqanmantapas Judá Reykunaq Willakuynin Qelqapi qelqasqan kashan. 6Wañupuqtinqa churin Joaquinmi rantinpi kamachikurqan. 7Chaymantapachan Egipto suyu reyqa manaña hayk'aqpas suyunmanta lloqsirqanchu, Babilonia suyu reymi tukuy hallp'ankunata hap'ikapurqan Egipto wichay qorpa mayumanta Eufrates mayukama. 8Joaquinqa chunka pusaqniyoq watayoqmi karqan kamachikuyta qallarishaspa, kamachikurqantaq Jerusalenmanta kinsa killata. Maman Nehustaqa Jerusalenmanta Elnatanpa ususinmi karqan. 9Joaquinqa manapunin Señor Diospa munayninman hinachu ruwarqan, aswanpas taytan hinan mana allinta ruwarqan. 10Haqay p'unchaykunapin Babilonia rey Nabucodonosorpa soldadonkuna Jerusalén llaqta contra rirqanku hinaspa muyuykurqanku. 11Llaqtata soldadokuna muyuykushaqtintaq, rey Nabucodonosorqa chayarqan. 12Hinan Judá rey Joaquinpas, mamanpas, oficialninkunapas, umalli runakunapas, yuyaychaqninkunapas Babilonia reypa qayllanpi huch'uyyaykakapurqanku. Chaymi Nabucodonosorqa pusaqkaq watapi kamachikushaspa Joaquinta presota hap'irqan. 13Chaymantataq Señor Dios yupaychana wasimanta reypa kamachikunan wasimantawan llapan chaypi kaq qhapaq kaykunata aparqan, hinallataq Señor Dios yupaychana wasipaq Israel rey Salomonpa ruwachisqan qorimanta llapan serviciokunata p'akirqan, Señor Diospa willasqanman hina. 14Chay qhepatataq Jerusalenpi tiyaq chunka waranqa runakunata kamachipaq aparqan, chaykunan karqan llapan umalli runakuna, allinnin soldadokuna, llapan herrerokuna, artesanokuna ima. Chaymi Judá suyupiqa sinchi wakcha runakunallaña qheparqan. 15Hinallataq Nabucodonosorqa Babiloniaman aparqan rey Joaquinta, mamanta, warminkunata, oficialninkunata, suyupi llapan allichachaq runakunata ima. 16Apallarqantaq kamachipaq qanchis waranqa soldadokunata, waranqa artesanokunata, herrerokunatawan, paykunan karqanku allin kallpasapa, maqanakuyman rinankupaqpas kusallaña. 17Chaymantataq payqa Joaquinpa tion Mataniasta paypa rantinpi reyta churarqan, suticharqantaq Sedequiasta. 18Sedequiasqa iskay chunka hukniyoq watayoqmi karqan kamachikuyta qallarishaspa, kamachikurqantaq Jerusalenmanta chunka hukniyoq watata. Maman Hamutalqa Libnamanta Jeremiaspa ususinmi karqan. 19Sedequiasqa manapunin Señor Diospa munayninman hinachu ruwarqan, aswanpas Joacim hinan mana allinta ruwallarqantaq. 20Jerusalén runakunapas Judá runakunapas sinchitapunin Señor Diosta phiñachirqanku, chaymi payqa ñawpaqenmanta wikch'urqan. Chaymantataq Sedequiasqa Babilonia rey contra sayarirqan.
Copyright
Learn More


text:
Loading content ...
SANTEE, NEBRASKA. Taku WaSte Okiya. Taku & ic a Kipa ,ti n F. B. 1 IGGS, PUBLISHER. VOLUME L NUMBER 5 MAY, 192J WOKAJUJU KASPAPI SAKPE WOWAPI UNQUPI Abdeza po. Mitakuyepi wanna Easter Sunday en unyanpi unkan owas awaicicin unyanpi kta. Wanna okodakiciye ota ayuStanpi qa ihdutecapi kin hena okodakiciye eepi na onge wayuSicapi heon onge tanyao tawacinpi eSta wicayuSicapi heon hececapi. Unkan wanna okodakiciye owas ito woiwanyanke de cicagapi. Abdeza po. Tohan okodakiciye wakan wanji en hunkayapi wanji duhapi kte cinhan tanyan iwanyankapo. Tuwe wakan kiciyuzapi yujuju wanjina hunkayapi kahnigapi Sni po. Nakun Deacon heca wanji wakan kiciyuzapi ohnayan un Sni kinhan hena okodakiciye eu tokahe wicayakiyapi kte Sni, hena Wakantanka eciyatanhan Sni, beon ikopapo, Christian henica hecinhan. Okodakiciye owas pi- kiya po. Hececa wanjina tokahe kiyapi sni po, qa hececa wanjina wicaSta wakan omniciye en ye kta iyecece Sni, qa be wanna nina eu euntonwanpi kta. Hecece kinhan okodakiciye kin witaya najinpi kta. Owas abdeza po, wanna aicikta sniyan Skanpi on okodakiciye wakan wanke cin waSake Sni ayedo. Wanna wicaSta wakan waniea aya Oicimani hduStanpi qa okodakiciye waSteSte icahyapi qa hi- nahin onge maka akan om unyakonpi hena ka- kiS wicunyanpi kte Sni, Christian heuncapi hecinhan, qaiS dehan wanna dena unkabdezapi kta hecinhan. Itoabdezapo, Matt. 7: 12, 15, 21. Okodakiciye onge hececapi yukan he ko- kipa po, hecen okodakiciye owas Wakantanka ohodaya wanke kta. Jesus en mitakuyepi. B. L. Baker. Y. M. 0. A. GENERAL CONVENTION Tokata June 21 to 25, 1922 he en Canyowanasapi oyanke kin de en Y. M. C. A. General Convention omniciye yuhapi kta. Heou tona Y. M. C. A. local yaunpi kin hena etanhan caje hdajujupi wan ayahipi ecee kin hena wanna uyayapi kta on iwaktaunniyanpi. Abraham Crawford uyakiyapi kta. Eden, South Dakota en money order ohna hiyuyakiyapi kta. TokeSta hena tanyan icu kta. Woiwakta kin de yuonihanyan niciyaotaninpi. Tona nayahonpi kinhan hena nihduwiyeyapi kta, heon de niciyaotaninpi. Canyowanasapi en Y. M. C. A. unpi kin iyuSkinyan napeuniyuzapi. Eden, S. D. H. B. REDSTAR. Y. M. C. A. George Williams tokaheya koSka akenom omkaga. Mini wanca akasam tka su kin he Dakota ehna ojupi unkan icaga qa dehan Dakota ehna KoSka Okodakiciye 42 icaga qa Dakota ehna wayawa tipi en 3 hena icahyapi kin ojupi kiu April 27. 1879 Flandreau S. D. en. 1 Thomas Wakeman ta 2 Charles Henry ta 3 Gus Robertson ta 4 Johu Eastman ta 5 Emos Redwing tt. 6 Joseph Amos ta 7 Joseph Day ta 8 David Eastman ta 9 John B. Cloud ni 10 Joseph Rogers ni Token Y. M. C. A. tokaheya icage cin ota sdonyapi Sni. Taku Wakantanka tawacin en un qa Woniya Wakan econ ca he waSte, Wowapi Wakan dena amdezapo. 1 Kor, 3 :11, 14. Wanna wimacahca qa wahonke Sni tka ecadan, tokiyapi ekta mde kta he ape wann qa dehan Y. M. C. A. witayapi ca he un iyuSkin miciya cee, heceu odowan mitawa cicupi kta tohau Y. M. C. A. niwitayapi ca ahiyayapo. DENNIS S. M._ KoSka Omnieiye Mnihe Iciyapo WakanSica nicizapi Ohiyewacinpo Culbertson Mont. JOSEPH ROGERS. GREENWOOD EN WAYAWA OMNICIYE Afaya Tokanhan qa Ake EconDi April Iapi Oaye en token Ihauktouwau oyate etanhan yuSinye unyanpi seca on ake nina iyuSkin unyanpi unyaotaninpi, Wanna ake iyeeen econpi Nakaha Mr. Homer Red- lightening wowapi wan maqu qa heya: "Ake Wayawa Omniciye wotapi unkagapi qa $85.35 unkagapi. Hehan Mrs. Victoria Nimrod nina woyute on ounkiyapi eSta, $25. taninyan unqupi. He cunwintku, Dinah Nimrod waniyetu akeyamni hehan ta heon hena wokiksuye mazaska maqu. Heceu heon cieu kin ataya $110.35 henakeca. Qa winyan qa wicaSta tona wotapi unkagapi en ounkiyapi on nina miS icante mawaSte qa niS nakun ecanmin." Ho, he nina wowiyuSkin tanka ou owasin iyuskin- unyanpi. . F. B. RiGGS. HUNHUNHE! Taku owasin dehau tokeca. WaSicun Dakota koya hececa. HomakSina he ehan Dakota pahinhanska ece wanwieabdaka. Dehantu iye Dakota koSka kin anpetu wrakan wanji eca pa- hin kaSdapi. Ehanna WaSicun wicaSta owasin putinhin hanska koskos omanipi wicawekstiye. Anpetu kin dehan putinbauska wan wanbdaka kinhan opahta nawajin qa, he tokiyatanhan hi huwo ecanmi ece. Ehanna Dakota wikoSke ite Saiciyapi. Dehan WaSicun wikoSka ota heconpi wanbdaka. Ehanna Dakota winyan san- ksaniea cikcistina koyakapi qa WaSicun iye sanksanica hanska ece unpi. Deh-m WaSicun wikoSka sanksanica nina pteptecena qa Dakota unpi hena kitanna hanskaska. Dehantu Dakota koSka wikoSke tantauyan WaSicun ihduzapi, qa WaSicun koSka, wikoSke, Boy Scouts, Camp-fire Girls, iye Dakota ihduza wacinpi. Htanihan otonwe ekta wai qa Dakota bokSina wan wanbdake ca Ho, hokSina, epe, ca "Good morning, Mr. Williamson," emakiye o.a ima- Steca. Eya hecetu. Dakota hena owasin wanna WaSicun ia nahotpi qa eya iye Siceca wanjigji Dakota iapi eSta onspepi Sni sdon wica waye, nakun wanjigji okihipi esta wieadapi Sni, qa he icante maSice. Ho, hecetu. Taku owasin togye aya wanbdaka qa awacin manke. De wanna wicoicage tokeca. Togye iyapi, togye ihduzapi, togye waeconpi tanin. Tuka takn en ewacanmi qa sdonwaya waci* kin he wicotawaciu kin hee. De wicoicage teca kin wicotawacin toketu kta huwo, waste aya qais Sica aya, unman tukte huwo. Wasicun ihduzapi qaiS Dakota ihduzapi eSta he nina awacanmi Sni. Tuka Jesus Itancan tacanku o- hna manipi qa Okodakiciye Wakan owicohan oSkiniciyapi qa skaya wahbayena nipi hecen tawacinpi sdonwaye kinhan micante kin nina piwada kta. Jesse P. Williamson. IAPI OAYE YAKAJUJU Receipt Nicupi "Iapi Oaye" wanna wakajuju tuka receipt ma- yaqu Sni eyapi eeee. Hena ojuha akan owapi kin tanyan iwauyakapo. Hen tohan* yakajuju receipt yanka qa he tohan yakajuju kin yuotanin kin ee. Tohanyan Yakajuju Ojuha en Owapi. Wicasta ota tohan Iapi Oaye hdajujupi kiksuyapi Sni qaheon unkiwangapi su tuka wi iyohi tohau Iapi Oayeunnicnpi ojuha en owapi ecee. Nakun wotanin wowapi owasin heconpi. H?- cen hena tuwe he abdeze Sni kinhan ito de en etonwe kta waSte. Ito tuwe Joseph Redfish eoivapi qa\ .§• o^ Peever, So. Dak. he wowapi oyujuju tawa kinhan qa Jan. 1922 hehanyedan kajuju kinhan Iapi Oaye unqupi eca ojuha akan decen unkowapi. Joseph Redfish Jan22 Peever S D Hecen Joseph Redfish Jan. 1925 hetanhan icazo hiyu he tanin. QaiS tuwe Frank Collins eciyapi, Herrick, S. D. en qa iye Iapi Oaye icu hehan ojuha akan decen owapi: Frank Collins Jan23 . Herrick S D He decen kapi, tokata Jan. 1923 hehanyan hduStan, hehanyan hdajuju. Hecen otoiyohi tona Iapi Oaye iyacupi ojuha en taku owapi iwanyaka po. Heciyatanhan tohanyan ya- hdajujupi tanin qa nakun tohanyan ivakazopi kin hena tanin. Iapi Kahniga. c rn 7T 3 -. •> N o r* W 1. o - P 3 % - K > 3: w rfh p M p wicaSta wicayawapi kin Tunkansidanyanpi kin United States en wicaSta unpi kin waniyetu wikcemna iyohi wicayawapi ecee. Ehake wicayawapi kin he 1920 etu, qa he itokam 1910 etu, qa waniyetu wikcemna iyohi heeen econpi, hecen 1930 en ake iyehantu kta. Wi ota wicayawapi kin hena yuwitayapi kta, qamaza ahdiheyapi kta, qa hecen wicaSta owasin wanyakapi kta. Unkiye- I pi owasin nakuu makoee obaSpe en untipi kin I qa otonwe ikiyedan unyakonpi kin en tonakeca unpi kin sdonunyanpi kta uncinpi ecee. Hecen South Dakota en otonwe wanjigji en tonakenkeca unpi kin onge dena ee. Aberdeen 14,537, Chamberlain 1303, Flandreau 1929, Huron 8302, Lemon 1126, Milbank 2215, Mitchell 8478, Mobridge 3517, Pierre 3204, Rapid Citv5777, Redfield 2755, Scotland 1234, Sioux Falls 25,176, Sisseton 1431, Tyn- dall 1405, Wagner 1236, Watertown 9400, Webster 1800, Yankton 5024. Dakota wikoSka wan Peking, china ekta ye kta Ruth Muskrat Cherokee oyate etanhan makoce wikcemna topa etanhan wayawa unpi etanhan Peking ekta mniciyapi kta ekta iyaye kta. Miss. Muskrat Kansas wayawapi wankantu en waonspeiciciya iye oiciya Skan. Woyakapi eciyatanhan iye tokaheya Dakota etanhan omniciye dececa en yeSipi. Iye American Dakota on woyakapi on kahnih yewicaSipi kia en wohdake kta, taku tona econpi qa nakun taku tona nahanh econpi Sni kin. Taku yusote kte cin Young Women's Christian Association he kicicajujupi kta. Iapi Oaye duha he. Duhe kta iyececa. KOSKA OKODAKICIYE Isaac Greyearth KoSka Okodakiciye etauhan waniyetu de wayawa oti iyaza omani, Dec 29, en Mayetta, Kansas en i, qa Pottawatomie makoce en anpetu wakan wanji nn, hen kodaya wan Rev. Milton Thorne, Haskell wayawa oti en un he hen un, qa owacekiye wicohan yuhai. Mr. Thorne tipi wakan en token omniciye kta yuwiyeya, hecen hanyetu owasin Dakota qa WaSicun wicokcota ahi ecee, qa wicakeya qa o- wotanna waeye kin on tuwe owasin nahonpi kin ohiwicaya. Peever, So. Dak., March 10, 1922 en Iyakaptapi koSka okodakiciye oitancan pikiyapi qa ake dena omaka wanji wicohan wicaqupi. James Horn itancan, David Amos okihe, Thomas Blueeloud iyamni, Alex Spider mazaska awanyaka, Henry Finley wowapi kaga, Andrew Thompson htani itanean, Matthew W. Phelps woyazan en ya, Adam Greely koSka en awicau. Dena wicohan hduStanpi qa wocekiye eyapi qa enakiyapi. Henry Finley.
Object Description
Community newspapers
Indians of North America -- Newspapers
Dakota Indians
Dakota language
Description
Comments
Post a Comment for front cover


text:
1Iconio llaqtapim Pablowan Bernabey yaykurqaku judiokunapa huñunakunanku wasiman, chaymi paykuna sumaqllataña willaykuptinku achka judiokuna Jesucristoman iñikurqa, iñikurqataqmi mana judio kaqkunapas. 2Ichaqa mana iñiq judiokunam mana judio kaq runakunata umacharuspanku hatarirachirqaku iñiqkunapa contranpi. 3Chaymi Pablowan Bernabey chay llaqtapi unay quedarqaku. Señorman hapipakusqankuraykum mana manchakuspa Diospa kuyakuyninmanta willakuqku. Señorñataqmi creenankupaq hina rurarqa paymanta willakusqankuta, admirakuypaq milagrokunata ruranankupaqmi paykunaman atiyta qorqa. 4Chay llaqtapi runakunam iskayman rakinakururqaku, wakinmi judiokunapa favorninpi karqa wakinninñataq apostolkunapa favorninpi. 5Mana judio kaqkunam judiokunawan hinaspa autoridadkunawan rimanakururqaku Pablotawan Bernabeyta maqaparunankupaq hinaspa rumikunawan choqaparunankupaq. 6Ichaqa Pablowan Bernabeymi yacharuspanku ayqekurqaku Licaonia lawpi Listra hinaspa Derbe llaqtakunaman hinaspa muyuriqninpi llaqtachakunamanwan. 7Tukuy chaykunapipas Jesucristomantam allin noticiata willakurqaku. 8Listra llaqtapim nacesqanmantapuni mana puriy atiq runa karqa. Chaypim tiyachkarqa suchu kasqanrayku. 9Rimasqanta chay runa uyarichkaptinmi Pablo musyarurqa sanoyananpaq iñiyniyoq kasqanta. 10Chaymi Pablo qapariq hina nirqa: —¡Hatarispa sayay! —nispa. Hinaptinmi chay runa hukta pawarispa puriyta qallaykurqa. 11Pablopa rurasqanta llapa runakuna rikuruspankum, Licaonia idiomankupi qayaykachakurqaku: —¡Dioskunam runayaruspa ñoqanchikman uraykaramun! —nispa. 12Paykunam Bernabeyta diosninku Jupiterwan suticharqaku, Pablotañataqmi willakusqanrayku suticharqaku diosninku Mercuriowan. 13Chay llaqtaman yaykuykunapim Jupiterpa templon kachkarqa hinaptinmi Jupiterpa sacerdoten apamurqa torokunatawan waytakunata llaqtapa punkunman. Paymi llapa runakunapiwan torokunata wañuchispanku Bernabeytawan Pablota adorayta munarqaku. 14Chaymi apostol Bernabeywan apostol Pablo chayta uyariruspanku pachankuta llikiparqaku hinaspam llapa runakunaman taqrukuruspanku qaparirqaku: 15—¡Runamasillaykuna! ¿Imatataq kaytaqa rurachkankichik? Ñoqaykuqa qamkuna hina runallam kaniku, hamurqanikuqa cheqap kawsaq Diosmanta willakuqmi, chaynapi kay mana valeqkunamanta wanakuspaykichik payllataña qatinaykichikpaq. Paymi unancharqa kay pachata, cielokunata lamar-qochata chaynataq chaykunapi tukuy ima kaqkunatapas. 16Ñawpaq tiempokunapim llapa runakunata kachaykurqa munasqankupi purikunankupaq. 17Chaywanpas payqa reqsichikurqam runakunapaq imapas allinta ruraspan. Paymi parachimun poqoy tiempokunapipas allinta ruruchispa, paytaqmi mikunanchikpaqpas chani-chaninta qowanchik chaynapi kusisqa kawsananchikpaq. 18Chaynata nispankum ñaka-ñakayta harkakurqaku torota mana wañuchipunankupaq. 19Antioquia llaqtamantawan chaynataq Iconio llaqtamanta judiokuna chayaruspankum llapa runakunata umacharurqaku, Pablota rumiwan choqaparuspankum “wañurunñam” nispanku llaqtapa cantonman aysarurqaku. 20Aswanqa iñiqmasinkuna Pablopa muyuriqninpi huñunakuruptinkum hatarispan huktawan yaykurqa chay llaqtaman. Paqarinnintinñataqmi Bernabeywan pasarqa Derbe llaqtaman. 21Derbe llaqtapi Jesucristomanta allin noticiata willakuspankum achkallataña iñichirqaku. Chaymantam kutirqaku Listra, Iconio hinaspa Antioquia llaqtakunaman. 22Chaykunapim iñikuqkunata imam creesqankupi qaqa hina sayanankupaq kallpancharqaku: —Diospa munaychakusqanman yaykunapaqqa achka sasachakuytam ñakarina —nispa. 23Llapa iñiqkunamantam akllarqaku ancianokunata huñunakuyninkupi kamachikunanpaq. Ayunowan Diosta mañakuspankum iñisqanku Señorpa makinman churarqaku. 24Pisidia lawninta pasaspankum chayarqaku Panfilia lawman. 25Perge llaqtapi Diospa palabranta willakuspankum rirqaku Atalia llaqtaman. 26Chaypi buqueman seqaruspankum pasarqaku Antioquiaman. Chay llaqtamantam Diospa favorninta mañakuspa iñiqkuna ñawpaqta paykunata kacharqa willakuq rinankupaq. Hinaptinmi chay willakamusqankumanta kutiramurqaku. 27Chay llaqtaman chayaruspankum llapa iñiqkunata huñururqaku hinaspam paykunaman willarqaku Diospa tukuy ima ruramusqanmanta hinaspa mana judio kaq runakunamanpas imayna formapim iñikunankupaq Señorpa willachimusqanmanta. 28Chaypim Pablowan Bernabey iñiqkunawan unay tiempo yacharqaku.
Copyright
Learn More


text:
1Ñoqa Pablom Diospa serviqnin hinaspa Jesucristopa apostolnin kani. Paymi kamachiwarqa Diospa akllasqankunata iñichinaypaq chaynapi Diosman cheqap agradayta yachanankupaq 2hinaspa wiñay kawsay confianzawanña suyanankupaq. Chaytaqa mana llullakuq Diosmi prometekurqaña una-unay ñawpaqmantaraq. 3Chaytam munasqan tiempokunapi salvaqninchik Dios kikinmanta yachachiwarqanchik, ñoqatam kamachiwarqa chaykunamanta willakunaypaq. 4Tito, kay cartataqa qellqamuchkayki iñiqmasiy kasqaykiraykum, qamqariki cheqap churiy hinam kanki. Dios Taytanchiktawan salvaqninchik Jesucristotam mañakuchkani favorecesuspayki hawkallata kawsachisunaykipaq. 5Yachasqaykipi hinapas Creta lawpim qamtaqa saqemurqayki mana ruray tukusqa kaqkunata tukunaykipaq hinaspa sapa llaqtapi iñiqkunapa huñunakusqankupi ancianokunata churanaykipaq. 6Ancianokunaqa kanan mana pipapas penqananmi hinaspa chullalla warmiyoqmi, churinkunapas kanan Jesucristopi iñispa mana pipapas penqananmi hinaspa kasukuqkunam. 7Iñiqkunawan cuentallikuq runaqa Diospa mayordomon kasqanraykum kanan pipapas imamantapas mana penqanan, payqa kanan manam hatun tukuqchu, manam piñakuruqchu, manam tomaykunapi purikuqchu, manam piwanpas peleaqchu nitaq qollqella kuyaqchu. 8Payqa kanan wasinpi samaykachikuqmi, allin kaqkunata kuyaqmi, allin piensaqmi, allin ruraqmi, Diosllapaqña kawsaqmi hinaspa kikintapuni controlakuqmi. 9Payqa waqaychananmi chaskisqa cheqap yachachikuykunatapas chaynapi wakinkunatapas allin kaqkunata yachachispa kallpanchananpaq hinaspa chay yachachikuypa contranpi rimaqkunatapas upallachinanpaq. 10Arí, achkamá kachkanku mana kasukuq, yanqa rimaq hinaspa pantachikuq runakunaqa, judiokunamanta kaqkunaraqmi chaynaqa kachkanku. 11Paykunataqa upallachinapunim, paykunaqa yanqamanta qollqella ganayta munaspankum mana yachachinankuta yachachispanku achka familiakunataña chaqwarunku. 12Diosninkumanta willakuq llaqtamasinkum paykunamanta nirqa: —Creta lawmanta runakunaqa llullallañam hinaspa purun animal hina, mikuysapa qellakunam —nispa. 13Chaynata nispanqa cheqaptam paykunamantaqa rimarqa. Chaynaqa alli-allintayá paykunata qaqchapay chaynapi iñisqankupi takyanankupaq. 14Amañayá paykunaqa uyarichunchu judiokunapa cuentolla rimasqankutaqa nitaq cheqap kaqmanta karunchakuqkunapa kamachikuyninkunatapas. 15Chuya sonqokunapaqqa allinta piensasqankuraykum tukuy imapas allinlla. Huchawan qanrachasqa mana iñiqkunam ichaqa tukuy imatapas huchallapaq hapinku, chaynataqa hapinku piensasqankupas hinaspa concienciankupas qanrachasqa kasqanraykum. 16Paykunam ninku: “Cheqaptam Diosta reqsiniku” nispa, rurasqankuwanmi ichaqa qawachikuchkanku mana chayna kasqankuta. Paykunaqa kachkan millakuypaqmi, mana kasukuqmi hinaspa allinkunata mana ruray atiqmi.
Copyright
Learn More


text:
Muhamad
Muhamad (arabya simipi: محمد), hunt'a sutin Abū l-Qāsim Muḥammad b. ʿAbd Allāh b. ʿAbd al-Muṭṭalib b. Hāšim b. ʿAbd Manāf al-Qurašī ( أبو القاسم محمد بن عبد الله بن عبد المطلب بن هاشم بن عبد مناف القرشي; — 26 ñiqin ayriway killapi 569 watapi icha 570 watapi paqarisqa Makkah llaqtapi, 8 ñiqin inti raymi killapi 632 watapi wañusqa Madina llaqtapi) sutiyuq runaqa (kastilla rimaqkunap Mahoma nisqan) - hunt'a sutinqa Abu l-Qasim Muhammad ibn ‘Abd Allāh al-Hashimi al-Qurashi - Islam nisqa iñiypa kamaqninsi karqan, chay iñiykama Dyuspa pruphitansi (nabi نبي).