text: 1Magdala partiman chayaycuptinmi fariseo y saduceo runacuna aywaycur Jesusta caynog nipäcorgan: “Tayta Diosnintsi rasunpa cachamushushgayquita musyapäcunäpag mä ima milagrutapis ruray.” 2Tsauraga Jesús caynog nergan: “Inti jegashgan höra pucutay garwashtaptin gamcuna nipäcunqui: ‘Waraga usyangami.’ 3Tsaynogpis pasaypa pucutaraycar patsa waraptin gamcuna nipäcunqui: ‘Canan junäga tamyangami.’ Tsaycunata tantyaycarga ¿imanirtag mana tantyapäcunquitsu Tayta Diosnintsi cachamashganta? 4Gamcunaga manami rasunpatsu Tayta Diosman yäracärinqui. Tsaymi pay cachamashganta criyinayquipag milagruta ruranätarag munarcaycanqui. Munashgayquinöga manami milagruta rurashagtsu. Tsaypa trucanga Tayta Dios juc milagrutaragmi ruranga profëta Jonasta pescädupa pachancho caycashganpita yargatsimur milagruta rurashgannog.” Tsaynog nircurmi tsaypita Jesús aywacorgan. 5Galilea lagünata tsimpaycashganchömi Jesuspa discïpuluncuna yarparcorgan mircapanpag tantata mana apashganta. 6Tsaymi Jesús caynog nergan: “Fariseo y saduceo runacunapa levadüranta cuidädu chasquipäcunquiman.” 7Tsaynog niptin discïpuluncuna quiquinpura caynog nipäcorgan: “Tantata mana mircapacamushgantsipitami tsaynog niycämantsi.” 8Tsaynog parlaycashganta tantyarmi Jesús caynog nergan: “¡Yäracuyniynag runacuna! ¿Imanirtag parlarcaycanqui tantata mana apamushgayquipita? Manami tantapitatsu parlaycä. 9¿Manacu yarpapäcunqui pitsga tantalapita pitsga waranga (5-000) runacuna micapäcunanpag milagruta rurashgäta? ¿Manacu yarpapäcunqui putsog tantata tsay junag ayca canastata shuntapäcushgayquitapis? 10Tsaynogpis ¿manacu yarpapäcunqui ganchis tantalapita chuscu waranga (4-000) runacuna micapäcunanpag milagruta rurashgäta? ¿Manacu yarpapäcunqui putsog tantata tsay junag ayca canastata shuntapäcushgayquitapis? 11Tsaynog caycaptenga manami tantapitatsu parlaycä. Nogaga parlaycä fariseo y saduceo runacunapa levadüranpita cuidacärinayquipagmi.” 12Levadüraman jitaycular tsaynog niptinmi discïpuluncuna tantyapäcorgan fariseucunapa y saduceucunapa yachatsicuyninta mana chasquipänanpag. 13Cesarea de Filipos distrïtupa caseriuncunaman chayaycurmi discïpuluncunata Jesús taporgan caynog nir: “¿Pï cashgätatag nogapag runacuna yarpapäcun?” 14Tsaynog tapuptin discïpuluncuna caynog nipäcorgan: “Waquin runacunaga nipäcun Juan Bautista cashgayquitami. Waquinnami nipäcun profëta Elías cashgayquita. Waquinnami nipäcun profëta Jeremías cashgayquita. Y waquinnami nipäcun maygan profëtapis cawarimushga cashgayquita.” 15Tsaynog niptin paycunata Jesús taporgan: “Gamcunaga ¿pï cashgätatag yarpapäcunqui?” 16Tsauraga Simón Pedro nergan: “Gamga Tayta Dios cachamushgan Cristumi canqui, tayta.” 17Tsauraga Jesús caynog nergan: “Alitami nishcanqui, Jonaspa tsurin Simón. Tsaynog ninayquipäga manami runatsu tantyatsishushcanqui, sinöga jana patsacho caycag Taytämi. 18Gamta në Pedro cashgayquita. Cay rumi jananchömi iglesiäta sharcatsishag. Tsay iglesiataga Satanaspis ni demoniucunapis manami vincengatsu. 19Gamta goycushayqui gloria puncupa llävinpa wawancunata. Tsaymi cay patsacho lläviptiqui gloriachöpis llävishga canga. Cay patsacho quichaptiquega gloriachöpis quichashgami canga.” 20Tsaynog nircushpanmi discïpuluncunata Jesús caynog nergan: “Gamcuna pitapis ama wilapanquitsu Tayta Diosnintsi cachamushgan Cristo cashgäta.” 21Tsaypitanami discïpuluncunata Jesús wilapargan Jerusalenman aywaptin Israel mayor runacuna, mandag cüracuna y Moisés escribishganta yachatsegcuna contran sharcur nacatsinanpag cashganta. Tsaynoglami wilapargan wanutsiptinpis quimsa junagta cawarimunanpag cashganta. 22Tsaynog niptinmi juc läduman gayaycur Pedro olgöpar caynog nergan: “Tayta Dios cachamushgan Cristo caycarga ¿imanirtag tsaynog parlaycanqui? Tsaynog pasashunayquitaga ama cachapaytsu.” 23Tsaynog niptinmi Jesús tantyargan Pedro tsaynog parlananpag Satanás yarpayta goshganta. Tsaymi Pedruta Jesús caynog nergan: “¡Naupäpita witicuy, Satanás! Tsaynog michämashpayquega manami munanquitsu Tayta Diosnintsi munashganta ruranäta, sinöga yarpashgayquinogla cananta munarmi tsapata churapaycämanqui.” 24Nircur discïpuluncunata Jesús caynog nergan: “Pipis discïpulö cayta munarga shongun yarpashgannog jutsata rurar ama cawatsuntsu. Tsaypa trucanga imanog nacarpis noga munashgänogla imaypis cawatsun. 25Noga munashgänog cawananpa trucan quiquin munashgannog cawagcunaga infiernuman gaycushgami cangapag. Ima nacaycho carpis noga munashgänog cawagcunami itsanga gloriaman chayangapag. 26Infiernuman gaycushga cananpag caycaptenga ¿imapagtag välin mayjina rïcu cashganpis? Mayjina rïcu carpis manami rïcu cashgalanwanga salvacionta rantengatsu. 27Angilnëcunawan y Taytäpa munayninwan noga cutimurmi runacuna alita rurashganpita premiuta goshag y mana alita rurashganpita juzgashagpag. 28Manaragpis wanurmi waquinniqui nogata ricamanquipag lapanpagpis munayniyog cashgäta.”


c: text/html

text: 1Tata Diosqa parlamuwaspa, niwarqa: 2Runaj Churin, iskay sipaskuna uj mamayojlla karqanku. 3Chantá Egiptopi phisu warmisman tukorqanku sipaskunallaraj kashaspa. Chaypi chuchusninkuta llankhachikorqanku, honrankutataj t'akachikorqanku. 4Kuraj kajpa sutenqa Ahola karqa, chaytaj Samaria kashan. Sullk'antaj Aholiba sutiyoj karqa, chaytaj Jerusalén kashan. Paykunaqa Noqajta karqanku, nacechikorqankutaj qhari wawasta, warmi wawastawan. 5Aholaqa Noqawan kashaspa, phisu kawsayman qokorqa, maytapunitaj q'oñirerqa qayllampi tiyakoj asirio qharisnimpaj. 6Paykunaqa puka kulli p'achawan p'achallisqa karqanku, tukuyninku kamachejkuna, kurajkunataj. Jinallataj moq'ey alajitu waynuchus karqanku, caballospi purejkunataj. 7Aholaqa asiriosmanta aswan ajllasqa kajkunawan khuchichakorqa. Paykunaj tukuy qhasi manakaj lantisninkuta yupaychaspa ch'ichichakorqa, mayqenkunapajchus chay jinatapuni q'oñirikorqa, chaykunawan. 8Egiptopi khuchichakusqantaqa mana saqerqachu, imaraykuchus sipas kashajtillanraj Egiptomanta runas paywan puñuykorqanku. Chuchusninta llojcherqanku, khuchichakuy munayninkutataj paypi sajsakorqanku. 9Chayrayku paytaqa asirio waynasninman jaywaykorqani, mayqenkunapajchus q'oñirisqa karqa, chaykunaman. 10Chay waynasnintaj p'achanta lluch'uspa, p'enqayninta rikorqanku. Chaymantataj qhari wawasninta, warmi wawasnintapis qhechuraspa, paytaqa espadawan wañucherqanku. Chay sajra ruwasqanman jina castigasqa karqa, tukuy warmis wananankupaj jina. 11Aholiba ñañampis chay tukuyta rikorqa. Chay tukuywampis astawanraj q'oñirispa, phisu kawsayman qokorqa. Ajinamanta ñañanmantapis aswan khuchiraj karqa. 12Paypis qayllampi tiyakoj asirio qharista munapayallarqataj. Tukuy paykunaqa kurajkuna, kamachejkuna, maqanakojkuna, sumaj p'achayojkuna, caballospi purejkuna, tukuyninku moq'enapaj jina alajitu waynas karqanku. 13Repararqani paypis ch'ichichakullasqantataj, ñañampa puriynillantataj qhatirisqanta. 14Payqa astawanraj khuchichakorqa. Perqapi pintasqata rikorqa Caldeamanta qharisman rijch'akojta; chumpisninku, uma mayt'unasninkupis coloresmanta karqa. Tukuynin chay pintasqasqa Babiloniapi chay kuraj kamachej runasman rijch'akorqa, chay Caldea jallp'api nacekoj runasman. 16Chayta rikuytawankama, paykunapaj q'oñirerqapacha, chayraykutaj Babiloniaman willaramojkunata kacharqa. 17Jinataj Babiloniamanta qharis chayamuspa, paywan puñuykorqanku. Ajinata paytaqa ch'ichicharqanku; ch'ichichakuytawantajrí, payqa chay qhariswan amichikorqa. 18Chay jina sut'ita tukuypa rikunanta phisu kawsayman qokorqa, q'ara cuerponta rikuchikuspa. Chayrayku, paymanta millachikorqani, imaynatachus ñañanmanta millachikorqani, ajinata. 19Chaywampis astawan, astawan khuchichakullarqapuni, Egipto jallp'api sipas kashaspa phisu kawsaypi purisqanta yuyarikuspa. 20Egipcio waynasnimpaj q'oñirerqa, imaraykuchus chaykunajtaqa burrojta jinapuni karqa, mujunkutaj caballospata jinapuni. 21Qanqa, Aholiba, sipas kashaspa sajra purisqaykimanta yuyarikuspa faltacharqanki, maypachachus Egiptomanta qharis chuchusniykita llojchiykacharqanku chaypacha. 22Chayrayku kunanqa, Aholiba, Tukuyta Kamachej Tata Diosqa kay jinata nisunki: Sonqoykipi millachikorqanki, chay munapayasojkunataqa contraykipi jatarichisaj, tukuynejmantataj kay runasta qampa contraykipi kachaykamusaj: 23Babiloniamanta kajkunata, caldeosta, Pekodmanta kajkunata, Soamanta, Coamanta kajkunata ima, chantá asiriostawan, pikunachus moq'enapaj jina alajitu waynas kanku, kurajkuna, jatun kamachejkunataj, maqanakunapaj atiyniyoj capitanestaj, tukuyninku caballospi purejkuna, chaykunata. 24Contraykipi may ashkha soldados carretaspi jamonqanku, tukuynejmantataj muyuykusonqanku. Sumaj armasqas, fierro monterayoj, jark'akuna escudosniyojtaj kanqanku, Noqataj paykunaman atiyta qosaj qanta castigasunankupaj, paykunaj leyninkuman jinataj juzgasonqanku. 25Contraykipi celosakuspa phiñakusaj, paykunataj rabiawan munayninkuta ruwasonqanku. Senqaykita, ninrisniykitawan khuchusonqanku. Qanmanta puchojkunatataj espadawan wañurachenqanku. Churisniykita, ususisniykita apakaponqanku, qanmanta puchojtaj ninapi tukuchisqa kanqanku. 26P'achasniykita lluch'usonqanku, k'achanchakuna valorniyoj imasniykitapis qhechusonqanku. 27Ajinamanta Egipto jallp'api q'oñirisqaykita, phisu kawsaypi purisqaykitawan chinkachisaj. Manataj Egiptomanta runaswan karikuyta munankiñachu nitaj Egiptomanta yuyarikunkiñachu. 28Tukuyta Kamachej Tata Diosqa kay jinata nin: Pikunatachus chejnikorqanki, chaykunaj makinkuman jaywaykusqayki; sonqoyki millachikorqa, chaykunaj makinkuman jaywaykusqayki. 29Paykunaqa chejnikuywan qhawasonqanku. Trabajowan ganakusqaykitataj qhechurparisonqanku. Q'alallata mana imayojta saqerpayasonqanku, phisu kawsaypi purisqayki, q'oñirisqayki, khuchichakusqayki ima rikuchisqa kanampaj. 30Chay imasta qanwan ruwanqanku, chay nacioneswan khuchichakusqaykirayku, qhasi manakaj lantisninkuta yupaychaspa ch'ichichakusqaykiraykutaj. 31Ñañaykej purinanta purerqanki. Chayrayku, ima vasomantachus payman ujyacherqani, chayllamantataj qantapis ujyachisqayki. 32Tukuyta Kamachej Tata Diosqa kay jinata nin: Ñañaykej ujyananmanta ujyanki, uj jatun vaso, ancha ukhutaj; alqochakuywan, qhesachaywantaj junt'a kanqa, ashkha yaykojtaj. 33Samaria ñañaykej vasonqa thuñiywan, ch'inyachisqa kaywan junt'a kashan; chaywan machaykunki, may llakisqataj qhepakunki. 34Tukuykunaykikama chaymanta ujyanki; chantá chay vasota phirirparinki, chay k'analla phirisqawantaj chuchusniykita lleqherakunki. Noqa Tukuyta Kamachej Tata Dios chaytaqa nini. 35Chayrayku Noqa Tukuyta Kamachej Tata Diosqa nillanitaj: Noqamanta qonqasqaykirayku, wasanchawasqaykiraykutaj qan castigasqa kanayki tiyan, khuchichakuypi kawsasqaykimanta, phisu kawsaypi purisqaykimantawan, nispa. 36Chantá Tata Diosqa niwarqa: Runaj Churin, manachu Aholata, Aholibatawanqa juzganki? Sajrata ruwasqankumanta paykunataqa uyanchay. 37Paykunaqa casarasqa kashaspa, wajwan khuchichakorqanku, makisninkutaj yawarwan ch'ichichasqa kashan. Qhasi manakaj lantisninkuta yupaychaspa, wasanchawarqanku. Noqapaj nacechikusqanku wawastapis ninapi q'olachispa, lantisninkuman jaywarqanku. 38Kaytapis paykunaqa ruwallarqankutaj: Chay p'unchaypi Noqapaj t'aqasqa cheqata ch'ichicharqanku, samarikuna p'unchayniytapis mana kasuta ruwarqankuchu. 39Maypachachus wawasninkuta ninapi q'olachispa lantisninkuman jaywarqanku, chay kikin p'unchayllapitaj Noqapaj t'aqasqa cheqaman yaykuspa, kikin wasiyta ch'ichicharqanku. 40Karu llajtasmanta qharista pusachimorqanku, paykunataj jamorqanku. Chaykunamanta q'oñirispa, mayllakorqanku, ñawisninkuta pintakorqanku, walqasta churakuspa k'achanchakorqanku, chay qhariswan karikunankupaj. 41Chantá sumaj k'acha wakichisqa puñuna patapi tiyaykukorqanku; mesapi mikhunata wakicherqanku. Chay patapitaj Noqapaj t'aqasqa inciensoyta, aceiteytawan churarqanku. 42Fiestata ruwajpa wasimpi ch'ajway uyarikorqa; chay runasqa ch'innejpi tiyakojkuna, chantá thanta runas ima karqanku, paykunataj warmispa makisninkuman brazaletesta churarqanku, umasninkumantaj k'acha pillusta. 43Chantá, sonqoy ukhupi nerqani, khuchichakusqampi sayk'usqa chay warmimanta: Chay jina warmiwanqa khuchichakullanqankupunichu? nispa. 44Jinapis imaynatachus phisu warmiman qharis jamunku, ajinata paykunaqa khuchi warmis Aholaman, Aholibamampis jamorqanku. 45Chayrayku, cheqan kawsaj qharisqa chay khuchi warmista juchachanqanku, casarasqa kashaspa khuchichakojta jina, runa wañuchita jinataj, imaraykuchus ajina kawsayniyojpuni kanku, runa wañuchistaj. 46Chayrayku Tukuyta Kamachej Tata Diosqa kay jinata nin: Noqa chay warmispa contrankupi ashkha runasta tantaykamusaj, mancharisqa qhepakunankupaj, imasninku kajtataj suwachikunankupaj. 47Chay runasqa rumiswan ch'anqaykuspa, paykunata wañurachenqanku, espadasninkuwantaj pasarparichenqanku. Churisninkuta, ususisninkuta ima wañurachenqanku, wasisninkutataj kanaykonqa. 48Noqaqa kay naciompi chay jina khuchi kawsayta chinkachisaj, chay jinamanta waj jallp'asmanta kajkuna ama chay khuchi kawsayta yachaqakunankupaj. 49Chay iskayninku khuchi kawsaypi purisqasninkumanta castigasqa kanqanku, lantista yupaychaspa juchallisqankumantawan. Chaypi yachankichej Noqa Tukuyta Kamachej Tata Dios kasqayta.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Diosníy, sonqoyqa sinch'i sayachisqa kashan; takiykunata takikusqayki tukuy almaywan. Chaymin kusikuyneyqa. 2Cuerdasniyoj tocana arpaspis, rijch'ariychej, noqataj sut'iyamojta rijch'arichisaj. 3Tata Dios, runas ukhupi jatunchasqayki, tukuy naciones ukhupitaj Qanman takisqayki. 4Khuyakuyniykeqa janaj pachamantapis aswan jatun, cheqa kasqaykitaj patakama chayan. 5Diosníy, janaj pachamanta aswan patapi kanki. Jatun kayniykeqa tukuy kay pachaman junt'aykun. 6Diosníy, salvawayku atiyniykiwan, munasqasniyki librasqa kanaykupaj. Uyariwayku ari. 7Diosqa santo wasinmantapacha nin: Kusiywan Sichem cheqata rak'irasaj, Sucot Valletataj t'aqasaj. 8Noqajtamin kunan Galaadpis, Manasespis; Efraínqa umayta jark'aj monteray, Judataj kamachinay tojnu. 9Moabqa mayllakunay ch'illami. Edomman juk'utayta wijch'usaj, filisteosta atipasqaymantataj kusiywan qhaparisaj. 10Pitaj sumaj perqaswan jark'achasqa llajtaman pusawanqa? Pitaj Edomman chayachiwanqari? 11Qan, Dios, cheqamanta qhesachawayku, manañataj soldadosniykuwan llojsinkiñachu. 12Enemigoykoj contrampi yanapawayku, imaraykuchus runaj yanapaynenqa yanqhallamin. 13Diospa yanapayninwan jatuchaj imasta ruwasunchej, Paytaj enemigosninchejta saruranqa.


text: 1Sumaj tantiyacushun. Israel marcaçhüpis: Tayta Diosninchipa willacujnin cä nir waquin runacuna quiquin yarpashallanta imatapis yaçhachiran. Canan wichanpis waquin irmänunchicuna pantachicur puriycan. Pantachicur, manacajcunallata yaçhachishunquipaj. Paycunapis rantish-yupay caycaptinsi, Taytanchi Jesústa wasguipan. Payga washänan-raycur wañuyman çhayasha. Wasguipaptinmi ichanga, quiquinpita juclla ushyacayman çhayanga. 2Pantachicujcuna juchata aparicur purishanta achcaj yaçhacunga. Chayta ricar, Tayta Diosninchipa wawancunatapis waquin runa pampaman çhuranga. 3Jillayniquita ushyapäshunayqui-cashallan imatapis willapäshunquipaj. Chay-niraj cashanpita ñacaypita mana jishpingachu. Chayman çhayananpaj unaypita-pacha Tayta Diosninchi camacächiran. 4Mana wiyacuj anjilcunatapis Tayta Diosninchi mana llaquiparanchu. Manchäga chacaj pachaman jaycuriran. Cay pacha ushyacänan junajcaman wiçhgaycuran. Chay junajraj juchanta jurgapanga. 5Noé cawashan wichanpis juchaçhu arujcunata Tayta Diosninchi mana llaquiparanchu. Ricay ñawinçhu Noélla alli cawaran. Payga marca-masincunata willaparan Tayta Diosninchita manchapacur alli cawananpaj. Marca-masincunam ichanga mana wiyacuranchu. Chaymi Tayta Diosninchi Noéllata jançhis castantinta jishpichiran. Juchaçhu arujcunatam ichanga yacuwan illarachiran. 6Sodoma marcawan Gomorra marca runacunatapis Tayta Diosninchi ushyaypa ushyaran. Uçhpayashancaman rupachiran jipa runacuna ricacunanpaj. 7Lottam ichanga Sodoma marcapita jishpichiran. Payga Tayta Diosninchipa shungun munashannuy cawaran. Sodoma runacuna juchata aparicullar cawaptin, marca-pingay cawaptin, Lot sumaj llaquicuran. 8Waran-waran jucha aparicushanta ricar, mayar, shungunpis nanasharaj. 9Sumaj tantiyacushun. Maquinçhu cawajcunata Tayta Diosninchi ñacaypita jishpichinanta musyanchi. Juchaçhu arujcunatam ichanga ñacaycächin ushyacay junaj çhayamunancaman. 10Sumaj ñacachinga warminar, runanar marca-pingayçhu cawajcunata, shimillan atipashcunata. Chay pantachicujcunapa manchapacuynillanpis mana canchu. Janaj pachaçhu tiyaj anjilcunatapis ashllir ushyan. 11Anjilcunam ichanga sumaj munayniyuj caycarsi, mana pitapis pampaman çhuranchu. Tayta Diosninchipa ñaupançhu caycar, pantachicujcunatasi mana rimapanchu. 12Chaura uywacuna yarpayniynaj cawashan-jina pantachicujcunapa yarpayninpis mana canchu. Paycuna shungun munashallanta imatapis ruran. Alli-tucursi imata rimashantapis mana tantiyanchu. Uywa-yupay ñacanallanpaj yurisha. Uywata wañuchishan-jina wañuyman çhayanga. 13Runa-masinta ushyapashanpita ñacayta taringa. Waran-waran runapa ricay ñawinçhu juchata aparicullar cushish cawan. Irmänucunawan micupacunayquipaj jutucaptiquipis, paycuna pingaypaj jucha rurashancunata rimar asicaçhan. 14Ricashan warmita munapan. Jucha aparicuyta mana yamacanchu. Lluta runacunatapis yaçhachin juchata aparicunanpaj. Runa-masinpa imancunatapis jiçhur ushyan. Pasaypa juyu runa. 15Tayta Diosninchipa shiminta musyaycarsi, mana wiyacunchu. Bosorpa wamran Balaam-jina jillay-raycullar llutanta ruran. 16Balaam llullacuj aywaycaptin, çhina bürun piñacuran. Upa yarpayninwan aywacuptin, miçharan. 17Pantachicujcuna chaquish pucyu-jina, pacacuj pucutay-jina pantachicun. Yananyaycaj chacajman Tayta Diosninchi wiçhgangapaj. 18Alli-tucullar, yaçhaj-tucullar, paycuna imatapis riman. Warmi-paçha runa-paçha canallanpaj pitapis shacyächin: Tayta Diosninchi camacächisha nir. Pipis chayraj juchapita wanacush caycaptinpis, shimiyan yapay juchaman cutinanpaj. 19Jananmanpis nin: Jucha mana maquichacamanchichu. Chaypis jucha aparicuyllaçhu arun. Juchaçhu arujcuna supaypa maquinçhu cawan. 20Chaymi pipis: Taytanchi Jesucristupa maquinçhu cawä. Payga Washämajninchi nir supaypa maquinpita jishpishana cawan. Juchaçhüpis mana arunnachu. Juchaman cutirmi ichanga, juyupana juyuyacäcun. Ñaupapitapis mas juchata aparicun. 21Tayta Diosninchipa shiminta musyaycar pampaman çhuranallanpaj ama çhasquimanchu caran. Tayta Diosninchipa shungun munashanta ama musyanmanchu caran. 22Jucha rurayman cutijcunapaj rasuntaçhari rimaypis purin: Allgu gumitashanta cutipanshi. Cuchita armachiptinsi, yapayshi mituçhu juçhparin nir.


text: 1¿Icha nipäcunqui “Ima cá nunacunatan” nilchun? ¿Nipäcunayquipä mayan tucuyalcanquitan? Paycunacta cäraycuyal'a quiquillayquim cäraycucuyalcanqui. Amcunapis chaynu cayalcal'a, manam imapi imaninayquipis canñachu. 2Canan yaćhanchicñam caynu cawsäcunäta Tayta Dios rasun allincämannuy cäraycunanta. 3Chay juchachaycälishayquinuy amcunapis lulayalcal'a ¿imanuypatá Tayta Diospa cäraycuyninpi ayïlälinquiman? 4Icha ¿llaquipaynintawan pasinsiaynintachun jalutacuyalcanqui? ¿Icha manachun tantiapäcunqui juchayquipi wanacunayquipä allin pasinsiayniyu llaquipayniyu pay caśhanta, imatá? 5Chaynu mana uyalicul śhun'uyqui munaśhanta lulayal'a Tayta Dios tincüninman cäraycunancäpä piñacuyninta mas mastalämi tawacuyalcanqui. 6Chay muyunmi “Lluy nunacta lulaśhanman tincüta Dios uycun'a” 7Allincäćhu tacyaycul Tayta Dioslla altuman juluycunanta, allinpa licaycunanta, wiñay cawsayta uycunanpä ashiycunätá pay quiquinmi uycun'a. 8Ñatac chay allincäta ipanchaycul pasaypi cullucuycul mana allincällacta ashïcunätam ichá, Tayta Dios sumä piñacuyninta caćhaycülun'a. 9Caynu nunacunapämi wa'acuy llaquicuy, ñacaycuna cacun'a, masqui Israel mana-Israel caśhta captinpis. 10Allin luläcunapäñatacmi ichá jawca cayllaćhu altuman juluycuśha allinpa licaycuśha imalä capäcun'apis masqui Israel mana-Israel caśhtapis. 11Tayta Dios'a chaycuscactam llapa nunactapis licaycamanchic. 12Ñatac camachicuyniyu cä juchayu Israel caśhtactapis, ütac mana camachicuyniyu cä juchayu juc caśhtactapis Tayta Diosmi chaymannuy cäraycun'a. 13Camachicuyta uyalishallayquipachu manamari Tayta Dios juchannäta lican'a, sinu'a cäsucücunätamá. 14¿Manachun licanchic chay mana camachicuyniyu caśhtacunaca quiquillanpi tantial camachicuy nishanta lulapäcuśhanta, imamá? Caymari tantiachimanchic paycuna imacta lulapäcunantapis mana lulapäcunantapis tuquicta yaćhapäcuśhanta, masqui isquirbishaćhu mana uywayalcalpis. 15Lulaynincunamari camachicuyca śhun'unćhu caśhanta camalachin. Quiquinpa śhun'unmari lulaynincuna allin mana allin caśhantapis niycun. 16Cäraycunan muyuncäćhüñatacmi Tayta Dios niycuptin llapa nunap śhun'unćhu pacacuynincunacta Jesus cäraycun'a. Cay can'a allin willacuyta willacuśhämannümari. 17Ñatac “Israel caśhtam cayá” nil ¿mayan tucunquitan? Camachicuyman chalapacuyanquitac, jinaman Tayta Diosta lisishayquipïtá nunatucunquitac. 18“Tayta Dios ya'acunapi imacta munaśhantapis yaćhayämi” nil niyanqui. “Camachicuypatacmi allincäta aclaycunapäpis yaćhayá” niyanquitacmi. 19Chalapacuy cüsacunaćhu aplacunäpa puśhaycünin tucuyalcanquimá. Jinaman tutapäćhu pulïcunäpä acchi-yupay puśhänin-tucuyanquitacmá. 20Mana tantiayniyücunäpäpis müsucunäpäpis yaćhachicünin-tucunquimá. Lluy caycunawan “Camachicuymi llapa yaćhaytapis, rasuncätapis uycaman” nilmi niyanquipis. 21¿Chaynu nuna-masiquicunacta yaćhayächilchun, quiquiquiñatac yaćhachishayquimannüchu mana lulanquiman? “Manam suwacunachu” nil yaćhayächilpis, ¿manachun quiquiqui suwacuyanqui? 22“Manam mansibacunachu” nil yaćhayächilpis, ¿manachun quiquiqui mansibacuyalcanqui? “Taytachacunacta ćhïnïmi” niyalpis ¿manachun chay taytachacunap imapis cänincunacta wañupacuyniquiwan suwacuyalcanqui? 23Chaynu Diospa camachicuyninpi nuna-nunaycuśha yaćhätucuyalcalpis, ¿manachun mana cäsucuyniquiwan'a camachicuyta jalutacuyanquitac? 24Chaymari Tayta Diospa unay willacüninpis niyan: “Amcunap janayquimá llapa mana-Israelcunapis Tayta Diosninchicta jamuyan” nil. 25Rasunpa, mayanniquipis umri cayniquićhu Tayta Diospä siñalachicuśhanca allinmi camachicuyta cäsucuptiqui'a. Mana cäsucuptiquiñatacmi ichá mana siñalachicuśha-yupay cayanqui. 26Ñatac mana siñalachicuśha mana-Israelcunaca, camachicuymannuy cawsaycuptin'a, ¿manachun siñalachicuśhactanuy Dios licaycun'a, masqui mana cayaptinpis? 27Amcuna camachicuyta mana cäsucuptiqui'a, juc caśhta mana siñalachicüśha camachicuyta cäsucücunämi amta cäraycälishunqui, masqui siñalachicüśha jinaman camachicuyta uywayalcaptiquipis. 28Israel caśhta cay, manam janällanchicćhu lulaycaćhaśhallanchicpachu; nïtac aychallanchicćhu siñalachicüśhanchicpachu. 29Rasunpa Israel caśhta cay'a lulïninchicpïmá; siñalachicuycäpis śhun'unchicpïmá. Caynu śhun'u manamari isquirbisha camachicuypïchu śhamun, sinu'a Ispiritup wayuyninpïmi. Caynu nunacta manam nuna-masillanchu allinpa licaycun'a sinu'a quiquin Tayta Diosmari.


text: 1Chaymi ima juchapitapis wanacushun. Ama llullacushunchu. Ama alli-tucushunchu. Ama chiquicushunchu. Ama pipa washantapis rimashunchu. 2Manchäga iti lïchita chuchushan-jina shunguyquimanpis Tayta Diosninchipa shimin çhayanman. Shunguyquiman çhayaptin, shungun munashallanta tantiyacunquipaj. Maquillançhüna cawanquipaj. 3Tayta Diosninchi llaquipäcuj cashanta musyanchina. 4Tincuchiypa tantiyacushun. Tayta Jesús cawaj rumiwan tincun. Payman sumaj jillicushun. Runacuna wasguipaptinsi, alli ñawinpa Tayta Diosninchi rican. Quiquin acracusha. 5Nuwanchipis cawaj rumi-yupay Tayta Diosninchipa ricay ñawinçhu caycanchi. Payga rumita-yupay shuntaycämanchi wasinta jatarachinanpaj. Llapanchita maquinçhu purichimäshun. Runa-masinchipaj mañacapunanchipaj cüra caymanpis, shungun munashallanta rurananchipäpis çhuramashcanchi. Nuwanchi-raycur Washäcuj Jesús wañuyninpa Tayta Diosninchi acracamashcanchi ricay ñawinçhu alli cawananchipaj. 6Chaymi Jesúspita rimar, Tayta Diosninchipa shiminçhu isquirbiraycan: Alli rumita Jerusalén marcaçhu çhurashaj. Jallarachij simintu rumita quiquï acracushaj. Allinninta çhurashaj. Pipis chay rumiman yupachicur, alliçhu llucshinga. 7Chaymi Jesústa çhasquicujcunata Tayta Diosninchi alliçhu jurgunga. Wasguipajcunam ichanga pingayman çhayan. Tayta Diosninchipa shiminçhu nin: Wasi rurajcuna: Cay rumi mana allichu nir wicapashanpis simintuta jallarachinanpaj çhurasha. 8Jananmanpis nin: Tunichicuj rumi. Cuçhpächicuj rumi. Chaynuypa shiminta wasguipajcuna ashishanta tariycan. 9Nuwanchitam ichanga Tayta Diosninchi acracamashcanchi. Maquinçhu puriycächimanchi. Cüra cayman çhuramashcanchi. Acracamashcanchi shungun munashallanta rurananchipaj. Maquillanman shuntacamashcanchi sumaj munayniyuj cashanta runacunata willapäcunanchipaj. Ñaupata juchallaçhu arur, chacajçhu-jina cawashcanchi. Cananmi ichanga shiminta wiyacur, achquiçhu-jina Tayta Diosninchipa maquinçhu cawarcaycanchi. 10Ñaupata mana Tayta Diosninchipa maquinçhüchu cawashcanqui. Mana llaquipäshurayquipishchu. Cananmi ichanga maquinçhüna cawaycanqui. Llaquipaycäshunquina. 11Irmänucunallau irmänu, cay pachaçhu jurpay-tucullar cawanchi. Chaymi juchata ama aparicushunchu. Juchallaçhu arur shungunchi munashallanta rurar, Tayta Diosninchipa shungun munashannuy mana cawaycanchichu. 12Waquin runacuna Tayta Diosninchi pï cashantapis mana musyanchu. Paycunawan cawarpis, Tayta Diosninchita sumaj manchapacunquiman. Chaynuy cawaptiqui, imapitapis tumpaycäshuptiquisi, chiquir ushyashuptiquisi, alli cawashayquita ricanga. Chaymi llapan runata allita, mana allita rurashanta tapupashan junaj paycuna Tayta Diosninchita alliman çhuranga: Manchapacushayqui runa shunguyqui munashannuylla allita rurar cawaran nir. 13Chaymi Tayta Diosninchita alliçhu jurgunayquipaj mayur auturdäcunatapis manchapacunquiman. Paycunapa maquinçhu cawanchi. 14Tacsha auturdäcunatapis manchapacunquiman. Paycunata Tayta Diosninchi çhurasha llutan ruracujcunata ñacachinanpäpis, alli rurajcunatana alliçhu jurgunanpäpis. 15Tayta Diosninchi alli cawananchita munan. Alli cawaptinchi, upa runacuna achäquita mana taringachu washanchita rimananpaj. 16Cananga imata rurananchipäpis quiquinchipitana. Chaypis juchaçhu ama arunquichu. Manchäga Tayta Diosninchipa maquinçhu cawar, shungunman tincushallanta ruranqui. 17Llapan runata alli ricanqui. Irmänunchicunatapis llaquinqui. Tayta Diosninchita manchapacunqui. Mandaj auturdätapis alli ricanqui. 18Mandu-rurajcuna, patrunniquita tantiyacuj captinsi, juyu captinsi alli ricanquiman. 19Wiyacuycaptiqui, allita ruraycaptiqui ñacachishuptiquipis, Tayta Diosninchi alli ñawinpa ricashunqui. 20Jucha aparicushayquipita ñacarmi ichanga, juchallayquipita ñacanqui. Alli cawaycaptiqui runacuna ñacachishuptiquipis, Tayta Diosninchi alli ñawinpa ricashunqui. 21Chaypämi acracamashcanchi. Washäcuj Jesúspis nuwanchi-raycur ñacasha. Chaymi nuwanchipis llupinpa jatishun. 22Payga juchata mana aparicushachu. Pitapis mana llullapashachu. 23Runacuna ashlliptinsi, mana ashlliranchu. Ñacachiptinsi, mana chiquiparanchu. Manchäga Tayta Diosninchita mañacuran: Tayta, jammi llapanta ricanqui nir. 24Juchata mana aparicunanchipaj, Tayta Diosninchipa shungun munashannuylla cawananchipaj, juchanchita aparicur rusçhu wañuran. Allchacänanchipaj, alli cawananchipaj nanayta çhasquicuran. 25Unayga ujracash uysha-yupay cawaranchi. Cananmi ichanga ricamajninchiman cuticushcanchi. Maquinçhüna purichimanchi. Uysha michij-yupay ricaycämanchi.


text: 1Efraín ayllu runakunataq huñunakuspa, Jordán mayuta chimpaspa Zafón llaqtaman rirqanku. Chaypitaq Jefteta nirqanku: –¿Imanaqtintaq Amón runakunawan maqanakuqri sapallayki rirqanki, riysinaykupaq mana willarikuspaykiri? Kunanmi chaymanta qanta wasiykipi kanaykusqaykiku, nispa. 2Chaymi Jefteqa nirqan: –Ñoqataqa llaqtay runatawanmi Amón runakunaqa sinchita churanakuwarqanku, hinan qankunaman willamurqaykiku, manataq yanapaqniyku hamurqankichischu. 3Chayraykun ñoqalla wañuytapas mana manchakuspa, Amón runakunawan maqanakuq ripurqani, Señor Diostaq paykunata atipachiwarqan. Chayri, ¿imanaqtintaq kunan qankunari ñoqawan maqanakuq hamunkichis? nispa. 4Chaymi Jefteqa llapan Galaad runakunata huñurqorqan, Efraín runakunawan maqanakuspataq atiparqan. Efraín runakunan k'amisqaku: –Yaw, Galaad runakuna, qankuna Manasespa hallp'anpi Efrainpa hallp'anpi tiyashasparaqtaqchu, Efraín aylluta wikch'upunkichis, nispa. 5Galaad runakunaqa Efraín runakunaq Jordán mayu chimpanankuta soldadokunawan wisq'arqorqanku, maypacha Efraín runa ayqekuspa: Hinallata chimpachiway, niqtinmi, Galaad runakunaqa: ¿Efrainmantachu kanki? nirqanku. Manan, niqtintaq, 6paykunaqa nirqanku: Shibolet niy, nispa. Runataq mana chay simita rimayta atispa: Sibolet, nillaq. Chaymi kaq ratopacha payta hap'ispa mayu chimpanapi wañuchiqku. Chaypachan maqanakuypi Efraín runakunaqa tawa chunka iskayniyoq waranqa wañurarqanku. 7Jeftetaq soqta watata Israelpi uma qollana karqan, chaymantataq wañukapurqan, p'ampapurqankutaq kaq Galaad hallp'api. 8Jeftepa qhepantaqa Belenmanta Ibzanñataqmi Israelpi uma qollana karqan. 9Paypa churinkunan kinsa chunka karqan, kinsa chunkallataq ususinkunapas, llapan chay wawankunatataq casarachirqan wak ayllu runakunaq wawankunawan. Ibzanqa qanchis watatan Israelpi uma qollana karqan, 10wañupuqtintaq Belenpi p'ampapurqanku. 11Paypa qhepantataq Zabulón ayllumanta Elonqa chunka wata Israelpi uma qollana karqan, 12wañupuqtintaq Zabulón aylluq hallp'an Ajalón llaqtapi p'ampapurqanku. 13Paypa qhepantataq Piratón llaqtamanta Hilelpa churin Abdón Israelpi uma qollana karqan. 14Paypa churinkunataq karqan tawa chunka, nietonkunataq kinsa chunka, sapankan silla asnoyoqkama karqanku. Israelpitaq uma qollana karqan pusaq wata. 15Wañupuqtintaq Amalec orqo-orqo Efraín aylluq hallp'an Piratonpi p'ampapurqanku.


text: 1Kay nisqaqa cheqapuni: Iglesiapi kuraj qhawaj kayta munajqa allin ruwanatapuni ruwayta munan. 2Payqa mana k'amina kanan tiyan, uj k'ata warmiyoj, aychampa munayninwan mana atipachikoj, allimpaj qhawasqa, sumaj yuyayniyoj, wasinman wajyarikoj, yachachinampajtaj allin wakichisqa. 3Kanallantaj tiyan mana machakoj, mana maqanakuta mask'aj, manachayqa llamp'u sonqoyoj, k'acha runa. Manallataj qolqemanta wañusqachu kanan tiyan. 4Wasimpi familianta allinta qhawanan tiyan wawasninman kasukuyta yachachispa, chantá allimpaj qhawasqa. 5Chayqa ajina, imaraykuchus pichus wasimpi kajkunata mana allinta qhawayta atejqa manallataj kuraj qhawaj jina Diospa Iglesiantapis qhawayta atenqachu. 6Payqa mana mosoj hermanochu kanan tiyan; manachayqa jatunchakuspa urmanman, Kuraj Supay juchachasqa karqa, chay juchaman. 7Jinallataj mana creejkunapajpis allimpaj qhawasqa kanan tiyan, ama p'enqayta Kuraj Supaypa tojlla churasqanman urmanampaj. 8Diaconospis ajinallataj kananku tiyan allimpaj qhawasqas, ama iskayta parlaj, amataj machakojkuna, nitaj sajra ruwanaspi qolqe jap'iymanta wañusqas. 9Creena kajpa sut'inchasqa yachayninta waqaychachunku mana juchachana sonqo yuyayninkuwan. 10Manaraj paykuna ruwanankuman churasqa kashajtinku, allintaraj qhawariychej chaypaj jinachus manachus kasqankuta. Sichus mana k'amina kanku chayqa, diaconomanta sirvej yaykuchunku. 11Warmispis jinallataj allimpaj qhawasqa kachunku, ama cuento q'epis, aychankoj munayninwan mana atipachikojkuna, tukuy imapitaj maychus kajta junt'ajkuna. 12Diaconosqa uj warmiyojlla kachunku. Wawasninkuta, wasinkupi kajkunatawan allinta qhawananku tiyan. 13Diáconos chay ruwanankuta allinta junt'aspa, allimpaj qhawasqa kayta tarinku. Jinataj atenqanku Cristo Jesuspi creesqankumanta tukuyman willarayta mana manchachikuspa. 14Kayta qhelqamuyki, usqhayta qanman jamuyta munaspa. 15Sichus kaypi qhepakullasajraj chayqa, kay qhelqasqaymanta yachanki imaynatachus Diospa wawasnin ukhupi kawsakuna kasqanta. Chayqa kawsashaj Diospa Iglesian, cheqa kajta waqaychaj, sayachejtaj. 16Cheqamanta kay creesqanchej sut'inchasqa cheqa kajqa may t'ukuna, jatuntaj: Cristoqa aychallikuspa runaswan rikuchikorqa. Espíritu Santo rikucherqa Cristoqa Diospuni kasqanta. Payqa angelespa rikusqan karqa. Paymanta willakorqa mana judío kajkuna ukhupipis. Kay pachapi runasqa Paypi creerqanku. Payqa oqharisqa karqa janaj pacha jatun k'anchayman.


text: 1Kinsakaq p'unchaypitaq Galilea provinciapi kaq Caná llaqtapi casarakuq karqan. Jesuspa mamanpas chaypin kasharqan. 2Jesuspas yachachisqankunapiwanmi casarakuqpaman waqyasqa karqan. 3Vino pisiqtinmi Jesuspa mamanqa Jesusta nirqan: –Manan vinonku kapunchu, nispa. 4Chaymi Jesusqa payta nirqan: –Mamáy, ¿imanaqtintaq chayta niwanki? Reqsichikunay horaqa manaraqmi chayamunchu, nispa. 5Mamantaq serviqkunata nirqan: –Llapan nisqasuykichistan ruwankichis, nispa. 6Chaypin kasharqan judío runakunaq ch'uyanchakuyninman hina unupaq soqta rumi urpukuna, sapankamanmi chunka hatun p'uyñu unu haykuq. 7Jesustaq serviqkunata nirqan: –Unuta hunt'achiychis kay urpukunaman, nispa. Hinan hunt'atapuni hunt'achirqanku. 8Chaymantataq paykunata nirqan: –Kunanqa wisiychis, hinaspa despenseroman apaychis, nispa. Chaymi payman aparqanku. 9Despenserotaq unumanta vinoman tukuchisqata malliykuspa mana yacharqanchu maymantachus kasqanta, serviqkunan ichaqa yacharqanku unuta wisimusqankuta. Chaymi despenseroqa noviota waqyarispa 10nirqan: –Llapa runan sumaqkaq vinota ñawpaqtaqa haywan, allintaña ukyaqtinkutaq ima kaqllataña haywan, qanmi ichaqa sumaqkaq vinota kunankama waqaychasqanki, nispa. 11Chay ñawpaqkaq milagrotan Jesusqa ruwarqan Galileapi kaq Caná llaqtapi, ahinapin musphana atiyninta rikuchirqan, chaymi yachachisqankunaqa paypi iñirqanku. 12Chay qhepatataq Jesusqa mamantin, wawqenkunantin, yachachisqankunapiwan Capernaúm llaqtaman rirqanku, hinaspan pisi p'unchaykunallata chaypi qhepakurqanku. 13Judío runakunaq Pascua Fiestanku qayllaykamushaqtinmi Jesusqa Jerusalén llaqtaman wicharqan. 14Hinaspan Dios yupaychana wasi patiopi tarirqan torokuna, ovejakuna, palomakuna vendeqkunata, hinallataq tiyaykuspa qolqe cambiaqkunatapas. 15Chaymi Jesusqa waskhamanta hasut'ita ruwarqospa qarqomurqan Dios yupaychana wasi patiomanta llapa ovejakunatapas, torokunatapas, cambiaqkunaq mesankutapas tikrarparispa qolqenkuta hich'arparirqan. 16Paloma vendeqkunatataq nirqan: –¡Chaykunata kaymanta horqoychis! ¿Imaynan Yayaypa wasintaqa qhatuna wasiman tukuchishankichis? nispa. 17Hinaqtinmi yachachisqankunaqa Diospa Siminpi kay hina qelqasqata yuyarirqanku: “Yupaychana wasiykitan sinchitapuni munakuni”, nisqata. 18Chaymi judío umallikunaqa payta nirqanku: –Kaykunata ruwanaykipaq atiyniyoq kasqaykita yachanaykupaq milagrota rikuchiwayku, nispa. 19Jesustaq kutichirqan: –Thuniychis kay yupaychana wasita, kinsa p'unchayllapin sayarirqochisaq, nispa. 20Judío umallikunataq nirqanku: –Tawa chunka soqtayoq watapin kay yupaychana wasiqa sayarichisqa karqan. ¿Qantaqchu kinsa p'unchayllapi sayarichiwaq? nispa. 21Jesusqa chayta nispaqa pay kikinpa cuerponmantan rimasharqan. 22Chay rimasqantan yachachisqankunaqa wañusqanmanta Jesús kawsarimpuqtin yuyarirqanku, chaymi Diospa Simin Qelqatapas Jesuspa nisqan simikunatapas creerqanku. 23Pascua Fiesta Jerusalén llaqtapi kashaqtinmi Jesuspi askha iñirqanku, milagrokunata ruwasqanta rikuspa. 24Chaywanpas kikin Jesusqa manan paykunapi confiakurqanchu, llapankuta reqsisqanrayku. 25Jesusqa manan necesitarqanchu pipas runamanta payman ima willanantapas, payqa yacharqanmi runapi ima kasqantapas.


text: 1Kayta Beerej churin Oseasman Tata Diosqa parlaykorqa Judapi kamachishajtinku Uzías, Ajaz, jinataj Ezequiaspis, chantá Israelpitaj Joaspa churin Jeroboam kamachishajtin. 2Tata Diosqa kay jinata parlayta qallarerqa, imastachus Oseasnejta willayta munasharqa, chayta: Israel nacionqa khuchichakun Noqamanta t'aqakuspa. Ajinallataj qampis riy warmillikamuy uj phisu warmiwan, wawasniyojtaj kay chay warmiwan, jinamanta phisu warmej wawasnin kanankupaj, nispa. 3Chantá Oseasqa Diblaimpa ususin Gomerta warmimpaj oqharikorqa. Chay warmeqa wijsallisqa rikhurispa, uj qhari wawata nacechikorqa. 4Chantá Tata Diosqa Oseasta nerqa: Chay wawataqa Jezreel sutiwan sutichay, imaraykuchus ña castigasajña rey Jehujpa ayllunta Jezreelpi runasta wañurachisqankumanta, jinamantataj Israelpa reinonta chinkachisaj. 5Jaqay p'unchaypi Jezreel vallepi Noqa phirisaj Israelpa maqanakupi atipaj kayninta, nispa. 6Oseaspa warmin Gomerqa watejmanta wijsallikullarqataj, uj warmi wawatañataj nacechikorqa. Chantá Tata Diosqa nerqa Oseasman: Chay warmi wawata sutichanki Lo-ruhama sutiwan, imaraykuchus Israel reinomanta manaña khuyakusajchu. Mana paykunata ujtawan perdonasajchu. 7Judajpa reinonmantarí khuyakusaj; Noqa Señorninku Tata Diosmin paykunataqa salvasaj mana maqanakuwanchu, nitaj flechawanchu, nitaj espadawanchu, nillataj caballospi lloq'ajkunawanchu, nispa nerqa Tata Diosqa. 8Ñuñushajmanta Lo-ruhamata t'ipiytawankama, Gomerqa watejmanta wijsallikuspa, uj qhari wawata nacechikullarqataj. 9Chaypacha Tata Diosqa nerqa Oseasman: Lo-ami sutiwan sutichay chay wawataqa, imaraykuchus qankunaqa manaña aylluychu kankichej, nitaj Noqapis Diosniykichejñachu kani, nispa. 10Chaywampis uj p'unchaypi Israelpa miraynenqa mama qocha kantupi t'iyu chhika kanqanku, mayqentachus ni pi pesayta nitaj yupayta atinchu, chay chhika. Manaña aylluychu kankichej, nispa Dios ninasuykichejtaqa, Dios nisonqachej: Qankunaqa kawsaj Diospa wawasnin kankichej, nispa. 11Chaypacha, Judá ayllumanta kajkuna, Israel ayllumanta kajkunapis tantakonqanku, jinataj uj kamachejllata churakonqanku. Paykunaqa tukuynejmanta Jerusalenman kutimponqanku. May jatunmin kanqa Jezreelpa chay p'unchaynenqa.


text: 1Chaymanta Galilea partipi ñukaykunawan Jesuska llaktan llaktanpi yachachikuypi purirkan. Mana munarkanchu Judea partipi puriyta yachashpa kamachikuk judiyukuna wañuchinayanankunata. 2Tukuy wata ñukaykuna judiyukuna suk fiestata ruranisapa ñawpa awiluynikuna ranchunkunapi kawsashkankunata yuyashpa. 3Chay fiesta mana sukaman illaptin Jesuspa wawkinkuna willarkansapa: —Ama kaypika kipariychu. Rillay Judea partiman fiestakuk chay katishuk runakuna almirana ruranaykita kawanankunapa. 4Suk runa tukuy runakunapi riksichinakunayashpa mana pakallachu almirana layakunata ruran. Kan almirana layakunata ruranayashpaykika rillay chay atun llaktapi rurak tukuy runakuna kawanankunapa. 5Jesuspa wawkinkuna mana payta kreyishpankuna chayta willarkansapa. 6Chashna willaptinkuna Jesuska willarkansapa: —Tatayni Dioska manara willawashkarachu rinaynipa. Kankunapa ima orapish kaptin allimi rinaykichipa. 7Ñukaka mana alli rurak runakunata willani mana allita rurashpa kawsaykanankunata. Chayrayku chikniwansapa. Munayninkunapi kawsak runakuna mana kankunata chiknishunkichichu. 8Chayrayku ima orapish kaptin kankunaka chay fiestaman rillaychi. Tatayni Dios manara willawaptin manara risharachu. 9Chashna Jesus wawkinkunata willashpa Galilea partipi kiparirkan. 10Chashna Jesus willaptinna chay fiestaman wawkinkunaka rirkansapa. Paykuna rishkankunawasha Jesuspish rirkan. Jerusalenpi chayashpaynikuna pakallalla karkanisapa ama ni pi yachananpa Jesus chaypi kananta. 11Chay fiesta ukun judiyu awtoridarkuna Jesusta maskashpa tapunakurkansapa: —¿Maypirá chay runaka? 12Tukuy runakuna Jesus yachachikunanta sukaman parlachinakurkansapa. Sukkuna rimarkansapa alli yachachikuk runa kananta. Sukkuna rimarkansapa mana alli rurak kashpa llullachikuykananta. 13Paykunaka awtoridarninkunata manchashpankuna upallalla parlachinakurkansapa. 14Chay fiesta chuskuynin diya Jesuska rirkan Tatan Diospa wasinpi yachachikuk. 15Chaypi yachachikuykaptin judiyu awtoridarninikunaka almirashpankuna tapunakurkansapa: —¿Imashnatí kay runaka Tata Diospa rimananta yachan mana ñukanchikuna yachachiptinchikuna? 16Chayta uyarishpana Jesuska willarkansapa: —Ñukaka manami kikinipa yuyayninimantachu yachachikuykani. Kachamuwak Tatayni Dios yachachiwashkanta yachachikuykani. 17Kankunaka Tata Diospa munananta ruranayashpaykichika yachankichiman paypa yuyaynintachu kikinipa yuyayninimantachu yachachikuni nishpa. 18Suk runa kikinpa yuyayninta yachachikushpa munan runakuna payllata kuyashpa alabanankunapa. Ñukaka munani tukuy runakuna kachamuwak Tatayni Diosta kuyashpa kawsanankunapa. Chayrayku mana llullatachu yachachikuni. Mana nima llullakunichu. 19Ñawpa alli yachachikuk Moiseska killkadunpi yachachishushkankichi imashnami allita rurashpa kawsankichi nishpa. Kankuna chayta mana nima kasunkichichu. Moisespa yachachikunanta kasushpaykichika ¿imapatí ñukata wañuchiwanayankichi? 20Chashna Jesus sinchita willaptinkuna chay runakuna willarkansapa: —Kanka supayadumi kanki. ¿Pití wañuchishunayanki? 21Chashna willaptinkuna Jesuska willarkansapa: —Ñuka suk unkudu runata samana diya alliyachishkani. Chayrayku kankuna rabyashkankichi rimashpa mana allita rurashkaynita. 22Mash uyariwaychi. Kankunaka Moisespa killkadunta kasushpa ullku wambraykichi pusak diyayuk kaptin samana diya kaykaptinpish pishkitunta señalapunkichi. Awilunchi Abrahampa tiempunmantapacha chashna tukuy judiyu runakuna ruranchisapa. 23¿Manachu kankuna Moisespa killkadunta kasushpa samana diya kaykaptinpish ullku wambrata señalachinkichi? Chayrayku ¿imapatí piñakunkichi samana diya unkudu runata alliyachiptini? 24Ama rimaychichu suk runa mana alli rurak kananta manara allita yachashpara mana allita rurashkanta. Allita yachashpara chatakuychi. 25Chaymanta Jerusalenpi kawsak runakuna tapunakurkansapa: —¿Manachu awtoridarninchikuna kay runataka maskaykansapa wañuchinankunapa? 26Kunanka tukuy pi kawaptin kay runaka yachachikuykan. Mana ni pi paytaka michanchu yachachikuptin. Ichará awtoridarninchikuna ña kreyinsapana pay shuyaykananchikuna Tata Diosmanta shamudu runa kananta. 27Paykuna kreyiptinkunapish ñukanchikuna allita yachanchisapa maymantami shamushka kay runaka. Shuyaykananchikuna salvakuk shamuptin mana yachashunchisapachu maymantami shamun nishpa. 28Chayta uyarishpana Jesus Tata Diospa wasinpi yachachikuykashpa sinchita willarkansapa: —Kankunaka rimaykankichi ñukata allita riksiwanaykichita. Rimaykankichi yachanaykichita maymantami shamushkani nishpa. Chashna rimashpaykichipish mana riksiwankichichu. Nima kachamuwaktapish riksinkichichu. Payka mana ni pita llullachinchu. Ñukaka manami kikinimantachu shamushkani. 29Tatayni Diosmanta shamushkani. Tata Dios kachamuwashka kaptin paytaka allita riksini. 30Chayta willaptinkuna chay awtoridar runakuna Jesusta apinayarkansapa wañuchinankunapa. Manara apirkansaparachu mana wañunan ora kaptinra. 31Jesus willashkankunata uyarishpa aypa runakuna kreyirkansapa Tata Diosmanta shamudu runa kananta. Rimarkansapa: —¿Manachu kay runaka chay shuyaykananchikuna Tata Diosmanta shamudu runa? Mana ni suk runa paymanta ashwan almirana milagrukunata ruranmanchu. 32Runakuna chayta rimaptinkuna fariseokunawan saserdotekunapa awtoridarninkuna uyarirkansapa. Chaypina Tata Diospa wasinta kuydak runakunata kacharkansapa Jesusta apinankunapa. 33Chay kuydakuk runakuna apinayaptinkuna Jesuska willarkansapa: —Mananami ashwannachu illan kankunamanta ashunaynipa. Kachamuwak Tatayniman kutisha. 34Chashna riptini kankunaka maskawashpa mananami tariwankichinachu. Chay rinayniman manami atipankichichu chayayta. 35Chashna Jesus rimaptinna judiyu awtoridarkuna sukwan sukwan tapunakurkansapa: —¿Maymantí rinka kay runaka ñukanchikuna maskashpa mana tarinanchikunapa? Ichará kay llaktamanta rinayan chikan karu llaktaman chaypi judiyumasinchikunawan kawsak. Ichará chay chikan kasta runakunata yachachik rinayan. 36Chayrayku payka rimashka: “Maskawashpa mana tariwankichichu. Ñuka rinayniman mana atipankichichu chayayta.” Chayta rimashpa ¿imatatí rimaykan? 37Tukuy wata chay fiesta tukunan diya tukuy runakuna sukaman ashwanta kushikuksapa. Chay tukunan diya Jesuska aypa runakunapa chawpinkunapi shayarishpa sinchita rimakushpa willarkansapa: —¡Mash uyariwaychi! Kankuna yakunayashpaykichi ñukaman shamuychi upyanaykichipa. 38Tata Diospa rimananpi willawananchishina tukuy ñukata kreyiwak runakuna sukaman kushikunkasapa. Shunkunkunapi kawsachikuk yaku pachyamukshina kanka. 39Chayta rimashpa Jesuska yachachikuykarkan payta kreyik runakuna Tata Diospa Espiritunta chaskinankunata. Jesus manara wañushkanmanta kawsamuptinra Tata Diospa Espiritun manara shamurkanrachu payta kreyik runakunapi kawsak. 40Jesus yachachikushkanta uyarishpankuna suk runakuna rimarkansapa: —Kay runaka Moises alli yachachikuk shamunanta rimashkan runami. 41Sukkuna rimarkansapa: —Kay runaka shuyaykananchi Tata Diosmanta shamudu runami. Sukkuna chikan layata rimarkansapa: —Kay runaka manami shuyaykananchikuna runachu. Tata Diosmanta shamudu runaka manami Galilea partimantachu shamunka. 42Tata Diospa killkadunpi riman Tata Diosmanta shamudu runa ñawpa kamachikuk Davidpa miraknin kananta. Chaymanta riman Davidpa Belen llaktanpi nasinanpa. 43Chashna Jesuspa rikchak layata yuyashpankuna chay runakunaka piñanakurkansapa. 44Sukkuna Jesusta apinayarkansapa. Apinayashpapish mana ni pi animukurkansapachu apiyta. 45Chay kuydakuk runakuna fariseo runakunaman saserdotekunapa kamachikukninkunaman kutirkansapa. Mana Jesusta pushashpa kutiptinkuna awtoridarkunaka tapurkansapa: —¿Imapatí chay runataka mana pushamushkankichi? 46Chashna tapuptinkuna kuydak runakunaka willarkansapa: —Payka sukaman allima rimanayukmi. Mana ni pi payshina allita yachachikunchu. 47Chaypina fariseo runakunaka willarkansapa: —Ariya ¿ñachu chay runaka kankunatapish llullachishushkankichina? 48Ñukaykunaka manami ni maykan paytaka kreyinisapachu. Niman suk awtoridar niman suk fariseo runa chay runataka kreyinisapachu. 49Aypa runakuna Tata Diospa killkadunta mana yachashpankuna paytaka kreyiykansapa. Chayrayku paykunata Tata Dios kastigankasapa. 50Chay fariseo runakunawan tantalla Nikodemo karkan. Chay Nikodemoka suk kuti tutapi Jesusta rirkan parlachik. Payka fariseo runa kaykashpa fariseomasinkunata willarkansapa: 51—Tata Diospa killkadun willawanchisapa ama ni pita kastigananchikunapa manara allita yachashpara imatami rurashka nishpa. Uchayuk kananta allita yachashpanchikunara chaypira kastigashunchisapa. 52Chashna Nikodemo willaptinkuna fariseomasinkunaka willarkansapa: —¿Kanpish Galileamantachu kanki? Mash Tata Diospa killkadunta yachakuy yachanaykipa mana niman suk alli yachachikuk runa Galileamanta shamushkanta. 53Chay fariseokuna ayninakushkankunawasha wasinkunaman kutirkansapa.


text: 1Hermanos aj-Galacia, ??anchique roma man ninojij-ta jabal? ??Y anchique roma yixk'olotajnak y man ninimaj-ta re katzij ch'abal? Y xa kabin chic chiva che re Jesucristo xcom cho cruz koma yoj. 2Y ninjo' nimbij chiva che mana-ta re nubij re ley chin re Mois'es re xinimaj chin che yex xic'ul re Esp'iritu Santo, xa roma xinimaj re Jesucristo re xkatzijoj chiva, mare' xic'ul re Esp'iritu Santo. 3??Anchique roma can man ninojij-ta jabal? Roma ja re Esp'iritu Santo xic'ul tak xinimaj re Jesucristo. Pero vocame, yex man nijo-ta chic che xaxe re Esp'iritu Santo nic'uan ivichin, xa nijo' niban re nubij re ley chin re Mois'es, y vo xa quire' niban can man otz-ta, 4ndel che tzij che can man jun xoc-va re tijoj-pokonal re xik'asaj tak xinimaj re Jesucristo. Y jare' re man ninjo-ta che nibanataj iviq'uin. 5Re Dios ruyi'on re Esp'iritu Santo chiva y nubanala' milagros chi'icojol. ??Anchique roma nuban quire'? Xa roma xinimaj re Jesucristo re xkatzijoj chiva y man roma-ta che xinimaj y xiban re nubij re ru-ley re Mois'es. 6Ancha'l xuban re Abraham ajuer can. Reja' can xunimaj-va re Dios, y mare' re Dios xuban cha che man jun rumac xel chach. 7Titamaj chuka' che conojel re ye'niman chin re Dios, can je ancha'l re Abraham. 8Y chupan re ruch'abal re Dios re tz'iban ajuer can, nik'alajin che re Dios can xtuban-va chique re vinak re man je israelitas-ta, che man jun quimac xtel chach reja', vo xa niquinimaj. Y re utzulaj ch'abal chin re Dios, cha re Abraham xtzijos-va. Y xbex cha: Avoma rat, re vinak chin re ruch'ulef can xtiquic'ul-va re bendici'on, xcha' re Dios cha re Abraham. 9Y ancha'l re Abraham can xuc'ul re bendici'on roma xunimaj, quire' chuka' conojel re vinak ye'niman chin re Dios, can niquic'ul re bendici'on re'. 10Pero vo xa niquijo' niquicol-qui' chach re mac roma re ley chin re Mois'es, y xa man ye'tiquir-ta niquiban ronojel re nubij re ley re', xa can xtika-va re castigo chin re Dios pa quive'. Ancha'l nubij chupan re ruch'abal re Dios re tz'iban can: Xabanchique vinak man nuban-ta cumplir ronojel re nubij chupan re ley, nika re castigo pa rue'. Quire' nubij chupan re tz'iban can. 11Can k'alaj che re ley man nitiquir-ta nuban cha jun vinak che man jun rumac ndel chach re Dios. Roma chupan re ruch'abal re Dios re tz'iban can nubij: Re vinak re choj chic quic'aslen, can xtic'ue' quic'aslen re man niq'uis-ta, roma quibanon confiar-qui' riq'uin re Dios. Quire' nubij re tz'iban can. 12Re ruc'uaxic re ley chin re Mois'es man junan-ta riq'uin tak nanimaj re Dios. Roma re ley chin re Mois'es man xe-ta nanimaj, xa can tiene que naban cumplir ronojel re nubij. Roma re ley nubij: Re nibano ronojel re nubij re ley re', can xtuvel-va ruc'aslen re man niq'uis-ta. Ja quire' nubij re tz'iban can chij re ley. 13Y re anchique re man nitiquir-ta nuban cumplir ronojel re nubij re ley, can katzij-va nika re castigo chin re Dios pa rue'. Pero re xuban re Cristo kaq'uin, ja che xojrucol chach re castigo re' tak xcom cho cruz, roma pa rue' reja' xka-va re castigo, re xa pa kave-ta yoj ruc'amon che xka-ta-va. Can k'alaj che xka re castigo pa rue', roma re ruch'abal re Dios re tz'iban can ajuer, nubij: Xabanchique vinak re nitzekebas chach jun che', nik'alajin che kejnak re castigo pa rue'. Quire' nubij re tz'iban can. 14Pero re Cristo Jes'us xcom koma konojel yoj re yoj vinak, chin quire' hasta re vinak re man je israelitas-ta niquic'ul chuka' re bendici'on re xubij re Dios ajuer can cha re Abraham. Y re Jesucristo xcom chuka' chin quire' konojel re yojniman richin, xtic'ue' re Esp'iritu Santo kaq'uin, roma can quire' chuka' rubin can re Dios. 15Y tic'axaj-na-pa' hermanos. Xaxe-na c'a chakacojol-ka yoj, tak c'o jun trato niban, y tak c'achojnak chic can, man jun nitiquir niyojo re trato re'. Y chuka' man jun nitiquir nitz'aktisan chic ba' cha. 16Tak re Dios xuban re trato riq'uin re Abraham ajuer can, xusuj re bendici'on cha reja' y cha re rey-rumam re xtic'ue'. Re Dios man xch'o-ta chiquij conojel re rey-rumam re Abraham re xque'c'ue'. Xaxe chij jun xch'o-va. Y re' ja re Cristo. 17Y ninjo' ninchojmersaj chivach re rubanic ronojel re'. Nabey, re Dios rubanon jun trato riq'uin re Abraham. Y tak k'axnak chic cuatro cientos treinta juna' tic'achoj-va can re trato re', jare' tak re Dios xuya' re ley cha re Mois'es. Pero re Dios can rubanon-va re trato re' riq'uin re Abraham nabey, y re ley re xuya' re Dios cha re Mois'es man xuyoj-ta re trato re banon nabey. Ni xe-ta re ley man xtiquir-ta chuka' xuban cha re Dios che man-ta xuya' re bendici'on re rusujun can cha re Abraham. Y re bendici'on re' ja re Cristo. 18Xe-ta roma re ley chin re Mois'es nakac'ul-ta re bendici'on, manak-ta nic'atzin-va re xusuj re Dios cha re Abraham. Pero xa man quire-ta. Re Abraham can xunimaj-va re xusuj re Dios cha, pero man roma-ta re ley xuc'ul re bendici'on re sujun cha roma re Dios. 19??Y andex como ndoc-va re ley chin re Mois'es? Re Dios xuya' re ley re' chin che nicusas y ye'k'alajin re mac, roma c'amaje-na te'ka re rusujun re Dios, pero tak xte'ka re rey-rumam re Abraham re sujun cha roma re Dios, man chic nicusas-ta re ley. Y tak re Dios xuya' re ley, nabey xuya' chique re 'angeles, y re 'angeles re' xquiya' cha re Mois'es. Y pa ruq'uisibal re Mois'es xuya' chique re vinak. 20Y tak c'o jun re nik'asan tzij, can k'alaj che can c'o-va re nibin re tzij cha, y can c'o chic jun re nic'ulu re tzij re'. Pero re Dios rion tak xusuj re bendici'on cha re Abraham. 21Yoj man yojtiquir-ta nakabij che re Dios xuya' re ley chin che xuyoj-ta re rusujun can cha re Abraham. Pero xe-ta re ley xtiquir-ta xuya' c'aslen, ja-ta ley re' re nibano chaka che man jun kamac ndel chach re Dios. 22Pero re ruch'abal re Dios re tz'iban can nubij chaka, che konojel re yoj vinak can yoj aj-maqui-va. Quire' nubij chin nakatamaj che tiene que nakanimaj re Jesucristo, y nakac'ul re rusujun can re Dios. Y nakac'ul xaxe roma nakaban confiar-ki' riq'uin re Jesucristo. 23Y tak c'amaje-na tipa re Jesucristo, can ancha'l pa jun c'arcel xojc'ue-va, roma xojc'ue' pa ruk'a' re ley chin re Mois'es. Y tak xpa re Jesucristo, jare' tak xojrulisaj pa ruk'a' re ley. Roma xsekresas chakavach che tiene que nakaban confiar-ki' riq'uin. 24Re ley can xojruchajij-va chin man kojmacun, y xojruc'uaj riq'uin re Jesucristo chin xkanimaj, chin quire' man jun kamac xel chach re Dios. 25Jac'a vocame re ley re' man nic'atzin-ta chic chin yojruchajij. Roma vocame xpa-yan re Jesucristo, y ja reja' re nakanimaj y chuka' yojruchajij. 26Y konojel yoj re kaniman chic re Jesucristo, yoj rajc'ual chic re Dios. 27Yoj re xojban bautizar pa rube' re Jesucristo tak xkanimaj, xa jun xkaban riq'uin reja'. Can nik'alajin-va re Jesucristo pa tak kac'aslen, roma can ancha'l xa xujal re katziak. 28Konojel re kaniman re Cristo Jes'us, junan chic kavach. Junan kavach vo xa israelita, o man israelita-ta, vo xa yat jun lak'on samajel, o vo xa yat libre, vo xa ache o ixok. Junan c'a kavach konojel, roma xa jun kabanon chic riq'uin re Cristo Jes'us. 29Y roma yoj richin chic re Jesucristo, xojoc rey-rumam re Abraham. Y mare' nakac'ul re utzil re xusuj re Dios cha re Abraham ajuer can.


text: 1Ñuca churihuauna, cai tucuira cangunama quillcauni, canguna uchara ama rangaj. Maicans ucharashca ajpi, Diospa ñaupajpi shu Yanapajta charinchi, ali dirichu shunguyuj Jesucristo. 2Jesucristo ñucanchi ucharanamanda paganami, mana ñucanchijmandallachu, astaun tucui mundu ucharanamandas. 3Caimanda yachanchi ñucanchi paita ricsishcanchi, pai mandashcaunara pactachisha. 4Maicans rimasha: “Paita ricsinimi,” nisha, shina nishas pai mandashcaunara mana pactachisha, pai llullaj tucun; paihuajpi sirtu shimi illan. 5Randi, maicans paihua shimira pactachisha, paihuajpi Diospa llaquina sirtu pacha pactarishcami. Caimanda yachanchi ñucanchi Diospajpi tiaushcara. 6Maicans: “Paihuajpimi tiauni,” nisha, pai quiquin causashcasna causanami anga. 7Uquiuna, mana mushuj mandashca shimira cangunara quillcauni, astaun rucu mandashcara, callari hurasmanda ajta. Cai rucu mandashca canguna callarimanda uyashca shimimi. 8Shina ajllaira mushuj mandashcara cangunara quillcauni. Caiga sirtumi Diospajpis cangunajpis. Tuta pasasha rin, sirtu punzha ña punzhayachin. 9Maicans: “Ñucaga punzhai causauni,” nisha, shina rimashas paihua uquira chijnisha, casna runa chara llandu tutallaira causaunmi. 10Maicans paihua uquira llaquisha punzhai causaun. Paihuajpi ima nijtanas illan. 11Randi maicans paihua uquira chijnisha, llandui tiaun, llandui purin, maima riushcaras mana yachanzhu. Ucha llandu paihua ñahuira ñausayachishcami. 12Cangunara quillcauni, churihuauna, canguna ucharashcaunara Jesúspa shutii perdonashcaraigu. 13Cangunara quillcauni, yayauna, callarimanda aj Diosta ricsinguichi. Cangunara quillcauni, maltauna, canguna manali supaira vinsishcanguichi. Cangunara quillcauni, churihuauna, Yayara ricsishcanguichimi. 14Cangunara quillcashcani, yayauna, callarimanda aj Diosta ricsishcanguichi. Cangunara quillcashcani, maltauna, canguna shinzhi ashcamanda, Diospa shimi canguna shungüi tiaun, manali supaira vinsishcanguichimi. 15Cai pachara ama llaquinguichi, shinallara cai pachai tiajcunara ama llaquinguichi. Maicans cai pachara llaquisha, Yayara mana llaquinzhu. 16Tucui cai pachai tiaj, runa aicha munashca, runa ñahuihua munashca, cai pachai mas tucuna iyai, cai tucui mana Yaya Diosmandachu, astaun cai pachamandami. 17Cai pacha pasanmi, shinallara pai munashcauna, astaun maicans Dios munashcara rasha, huiñaigama causangami. 18Churihuauna, cuna puchucai timpuunami. Canguna uyashcanguichi imasna anticristo nishca Cristora chijnij shamunga. Shinallara cunallara ashca anticristo nishcauna tianaunmi. Caimanda ricsinchi ñucanchi puchucai timpuunai causaunchi. 19Ñucanchijmanda llucshinaushca. Randi mana ñucanchipuramandachu anauca. Paiguna ñucanchipuramanda ashca asha, ñucanchihua pariju saquirinaunmaca. Astaumbas llucshinaucami mana tucu¿ñucanchipuramanda ashcara ricuchingaj. 20Astaun canguna Santu Ispiritumanda talishcara charinguichi; tucuira yachanguichi. 21Cangunara mana quillcashcanichu canguna sirtu shimira mana yachashcaraigu, astaun yachashcaraigumanda, shinallara mana ima llulla shimi llucshinzhu sirtu shimimanda. 22¿Pita llullajri? “Jesús mana Cristochu,” nij, paimi llullaj. Maican runa: “Yaya Dios mana sirtu Dioschu, Churis mana Cristochu,” nij, cai runa anticristo nishca Cristora chijnij anga. 23Maican runas: “Churira mana ricsinichu,” nisha, cai runa Yayara mana charinzhu. Randi maican runas: “Diospa Churi Cristomi,” nisha, pai shinallara Yayara charinmi. 24Canguna callarimanda uyashca shimiuna cangunahua saquirichu. Callarimanda uyashca shimiuna cangunahua saquirijpiga, Churijpis Yayajpis saquiringuichimi. 25Dios ñucanchima cushca shimi casnami, huiñai causaira charinchimi. 26Caita cangunara quillcashcani, umachijcunamanda cuintasha. 27Randi, Santu Ispíritu talishca, Jesucristomanda apishca, cangunajpi tiaun, pihuas cangunara yachachingaj mana ministinguichichu, astaumbas pai talishcamanda tucuira yachanguichi. Cai yachachishca sirtumi, mana llullachu. Pai yachachishcasna canguna paihuajpi tiaichi. 28Cuna churihuauna, paihuajpi tiaichi, pai ricurimushca huras ñucanchi cushi shunguyuj tucungaj, ama pingaringaj paihua ñaupajpi pai shamushcai. 29Canguna Dios ali dirichu ajta ricsisha, shinallara caita ricsichi: tucui ali dirichura raj runa Diosmanda pagarishcami.


text: 1Obedpa churin profeta Azariasmanmi Diospa Espiritun hunt'aykurqan, 2chaymi Asawan tupaq rispa, payta nirqan: –Uyariway rey Asa. Uyariwaychis Judá runakuna, Benjamín runakuna. Qankunachus Señor Diosta servishallankichis chayqa, paypas qankunawanpunin kashanqa. Maskhaspaykichispas tarinkichispunin, saqenkichistaqchus chayqa, paypas saqellasunkichistaqmi. 3Unay tiempokunan Israel runakunaqa karqan mana cheqaq Diosniyoq, mana ch'ulla sacerdoteqpas yachachisqan, mana kamachikuy simiyoq ima. 4Ichaqa llakikuyninkupin Israelpa Diosnin Señorman kutirikurqanku, payta maskhaspankutaq tarirqanku. 5Chay p'unchaykunapiqa lliw puriyninkupas sinchi manchakuymi karqan, llapan kay pachapi tiyaq runakunapas hatun ch'aqwaypin karqanku. 6Huk suyun suyumasinta saruncharqan, huk llaqtataq llaqtamasinta saruncharqan, Señor Diosmi paykunata tukuy t'aqa sasakunawan muchuchirqan. 7Qankuna ichaqa kallpachakuychis, servispaykichisqa ama sayk'uychischu, llank'asqaykichismantaqa kutichipusunkichismi, nispa. 8Hinan Asaqa Obedpa churin Azariaspa rimasqan simikunata uyarispa kallpachakurqan, hinaspa Judá ayllupi Benjamín ayllupi llapan millay wak'a idolokunata, Efraín orqo-orqopi munaychakusqan llaqtakunapi kashaq idolokunatapas wikch'urqan. Chaymantataq Señor Dios yupaychana wasiq ñawpaqenpi kashaq altarninta allicharqan. 9Hinaspa llapan Judá aylluta Benjamín ayllutawan huñurqan, hinallataq paykunawan tiyaq Efraín ayllu, Manasés ayllu, Simeón ayllu runakunatapas. Askha runakunan Israel suyumanta Judá suyuman hampurqanku, paykunawan Diosninku Señor Dios kasqanta yachaspa. 10Chaymi Asa chunka phisqayoqkaq watapi kamachikushaqtin kinsakaq killapi Jerusalén llaqtapi huñukurqanku. 11Chay p'unchaymi Señor Diosman sacrificiota haywarqanku llat'anaspa apasqankumanta qanchis pachak torokunata qanchis waranqa ovejakunatawan. 12Hinaspataq rimanakurqanku ñawpa taytankuq Diosnin Señorta tukuy sonqo tukuy alma servinankupaq, 13pipas Israelpa Diosninta mana serviqqa erqepas machupas, warmipas qharipas wañuchisqa kananpaqwan. 14Chaytan kunkayoqta Señor Diosman jurarqanku, hinaspa kusikuymanta qaparirqanku, cornetata waqratapas tocallarqankutaq. 15Chaymi llapan Judá runakunaqa tukuy sonqowan juraspa prometekusqankumanta anchata kusikurqanku. Sonqopas-sonqon Señor Diosta maskharqanku, chaymi Señor Diosqa paykunawan tarichikurqan, sumaqtataq suyuntinpi kawsachirqan. 16Rey Asaqa hatun maman Maacatapas reina mama-kayninmanta wikch'urqanmi, Asera diosaq millay rikch'ayninta ruwachikusqanrayku. Chay rikch'aytataq ñut'uta p'akirqan, hinaspa Cedrón mayu wayq'opi ruphachirqan. 17Manaña Israel suyupi orqo patapi yupaychana cheqaskunata thunirqanchu chaypas, Asaqa Señor Diospaq hunt'aqllapunin karqan tukuy kawsasqan p'unchaykunapi. 18Hinallataq Señor Diospa wasinman churarqan paypas taytanpas Señor Diospaq t'aqasqanku qorita, qolqeta, serviciokunatawan. 19Awqa-tinkuyqa manan karqanchu kinsa chunka phisqayoq wata Asaq kamachikunankama.


text: 1Apukuna ¡uyariychik kayta! Waqaspayá qaparkachaychik qepa punchaw ñakarinaykichikmanta. 2Llapa qori-qollqekichikmi ismunqa, sumaq pachaykichiktapas puyum mikurunqa. 3Llapa qori-qollqekichikmi lliwña akarun, chaykunam contraykichikpi Diosman acusasunkichik hinaspam aychaykichiktapas ninawan hina kañanqa. Kay tukupay tiempokunapim qori-qollqeta huñukurunkichik. 4Cosechapi llamkapusuqnikichikman mana pagasqaykichikmi acusasuchkankichik, Llapallan Kamachiq Señormi uyarirun llapa llamkaqkunapa reclamasqankuta. 5Kay pachapi kawsaspaykichikmi suma-sumaqllaña purirqankichik cuerpoykichikta kusichispa, nakanapaq wirayachisqa ganado hinaraqmi poqorunkichik. 6Mana huchayoq runata acusaspaykichikmi mana harkakuy atichkaqta wañurachirqankichik. 7Wawqe-panillaykuna, chaynaqa pacienciakuychikyá Señorninchik kutimunankama. Chakrapi llamkaqpas tarpuy paratawan poqoy paratam pacienciawan suyan allinta cosechananpaq. 8Chaynayá qamkunapas ama hukmanyaspa pacienciakuychik, Señorninchikpa kutimunanqa hichpallañam kachkan. 9Wawqe-panillaykuna, amayá qamkunaqa quejanakuychikchu chaynapi ama juzgasqa kanaykichikpaq, punkupi hinallañam kachkan juzgawaqninchikqa. 10Diosmanta ñawpaq willakuqkunapa ejemplontayá qatisunchik, paykunam ñakaristinpas pacienciakuspanku Señormanta willakurqaku. 11Kusisqa runakunapaqmi hapinchik ñakarispa pacienciakuqkunataqa. Uyarirqankichikmi Job sutiyoq runapa paciencianmanta, yachankichiktaqmi ñakariyninkuna tukuruptin Señorqa paywan imam rurasqanmantapas. Señorqa kuyapayakuqmi hinaspa llakipayakuqmi. 12Wawqe-panillaykuna, tukuy imamantapas astawanqa amayá juraychikchu hanaq pacharaykupas nitaq kay pacharaykupas, amayá imaraykupas juraychikchu. Rimasqaykichikqa kachun “Arí” cheqap kaptinqa, mana cheqap kaptinñataq “Mana” chaynapi Dios mana castigasunaykichikpaq. 13Mayqannikichikpas ñakarispaqa Diostayá mañakuychik. Mayqannikichikpas kusisqa kaspaqa takispayá Diosta alabaychik. 14Mayqannikichikpas onqosqa kaspaqa iñiqkuna ukupi ancianokunatayá qayaychik chaynapi Diosta mañapususpaykichik Señorpa sutinpi aceitewan untasunaykichikpaq. 15Confiakuspa mañakuptinkuqa Señormi onqoqta sanoyachispa sayarirachinqa, huchapi kaptinqa pampachaykunqam. 16Huchaykichikkunata willanakuspayá Diosta mañakuychik chaynapi sanoyanaykichikpaq. Justo runapa tukuy sonqonwan mañakusqanqa llumpay atiyniyoqmi. 17Diosmanta willakuq Eliaspas ñoqanchik hinam karqa. Paymi tukuy sonqonwan mañakurqa mana paramunanpaq chaymi kimsa wata partenpuni mana paramurqachu. 18Huktawan mañakuptinmi ichaqa paraykamurqa chaymi chakrapi kawsaykuna huktawan rururqa. 19Wawqe-panillaykuna, mayqannikichikpas cheqap yachachikuymanta pantaruptin hukninñataq kutichimuptinqa, 20yachaychikyá: Chay pantay ñanmanta huchallikuq runata kutirirachimuqmi almanta wañuymanta salvarun hinaspam nana-nanaq huchankunatapas pampachaykachin.


text: 1Chaykunapa pasasqanpa qepamanmi uyarirani, hanaq pachapi ashka rimaqkunapa khayna qaparisqankuta: “¡Aleluya! ¡Señor Diosqa alabasqa kachun! ¡Diosnillanchismi llapallan paypi creeq runakunataqa salvan! ¡Payllataqmi tukuy atiyniyoq, ancha sumaq Señor Diosqa! 2Payqa justo kaspanmi, cheqaqtapuni juzgan. Paymi chay qenlli huchapi puriq warmiman rikch'akuq Babilonia llaqtataqa anchatapuni castigaran. Chay llaqtapi tiyaq runakunan millay huchakunata ruwaspa, Diospi creeqkunata wañuchiran. Chaykuna ruwasqanmantan Diosqa chay llaqtata castigaran”, nispa. 3Hanaq pachapi kaq ashka rimaqkunaqa huktawanmi khaynata niranku: “¡Aleluya! ¡Señor Diosqa alabasqa kachun! Chay Babilonia llaqtaqa k'anasqan kashan. Chaymi chay llaqtamanta q'oshñiqa wiña-wiñaypaq q'oshñispa wichashan”, nispa. 4Hinaqtinmi chay ishkay chunka tawayoq ancianokunaqa, hinallataq chay atiyniyoq tawa kawsaqkunapiwan pampakama k'umuyukuspa, tiyana tronopi tiyaq Diosta adoraranku khaynata: “¡Amén! ¡Señor Diosqa alabasqayá kachun!” nispanku. 5Hinaqtinmi tronomanta huk vozqa khaynata nimuran: “Diosninchista llapallan serviqninkuna alabaychis. Diosta respetaspa llapallan manchakuqkuna hatunpas, uchuypas alabaychis”, nispa. 6Chaymantan uyarillaranitaq ashka rimaqkunapa qaparisqantapas. Chay qapariyqa kasqa ashka unupa, hinallataq rayo t'oqyamuqpa qapariynin hinaraqmi. Chay rimaqkunan khaynata niranku: “¡Aleluya! ¡Señor Diosqa alabasqa kachun! ¡Ñan tukuy atiyniyoq Señor Diosninchisqa gobiernayta qallarirunña! 7¡Kusikusunchis! ¡Ancha kusikuywan alabasunchis, hinallataq hatunchasunchis ima, Corderopa casarakuynin chayamusqanrayku, hinallataq novianpas listoña kasqanrayku! 8Diosmi chay noviamanqa qoran yuraq fino k'ancharishaq limpio lino telamanta ruwasqa p'achata p'achakunanpaq. Chay sumaq linomanta k'ancharishaq p'achaqa rikch'akun Diosta kasukuq runakunapa allin ruwayninkumanmi”, nispa. 9Hinaqtinmi chay angelqa khaynata niwaran: —Escribiy kayta: Ancha kusisqan kanqaku Corderopa casarakuynin cenaman invitasqa kaq runakunaqa, nispa. Hinaspapas chay angelqa nillawarantaqmi khaynata: —Kaykunaqa Diospa cheqaq palabrankunan, nispa. 10Hinaqtinmi noqaqa chay angelpa ñawpaqninpi qonqorikurani payta adoranaypaq. Ichaqa chay angelmi niwaran khaynata: —¡Ama qonqorikuychu nitaq adorawaypashchu! Diosllata adoray. Noqapas Diosta serviqmi kani, imaynan qanpas, hinallataq Jesucristopi confiaq runakunapas payta servinku chay hinata. Ichaqa Jesucristomanta cheqaq willakuykunaqa, Diosmanta allin willakuq profetakunatan kallpanchan, saynapi Jesucristomanta astawan allinta willakunankupaq, nispa. 11Chaymantan noqaqa hanaq pacha cielo kicharikuqta rikurani. Chaypin kasqa huk yuraq caballo. Chay caballopi montakuqmi allin justiciata ruwaspa juzgaran, hinallataq pelearanpas. Chayraykun paypa sutinqa kasqa “Tukuy ima nisqanta Cumpliq” hinallataq “Cheqaq kaqta Rimaq” ima. 12Chay caballopi montakuq jinetepa ñawinkunan kasqa rawrashaq nina hina. Umanpitaqmi ashka coronakunayoq kasqa. Hinaspapas paypiqa mana ni pipa reqsisqan sutin escribisqa kasqa. Ichaqa chay sutitaqa pay sapallanmi reqsisqa. 13Hinaspapas payqa yawarwan yawarchasqa p'achawan p'achasqa kasqa. Paypa sutintaqmi kasqa: “Diospa Palabran”. 14Hinaqtinmi hanaq pacha cielopi kaq ejercitokunaqa, yuraq caballokunapi montayuspanku, payta qatikuranku. Chay ejercitokunaqa yura-yuraq fino lino telamanta p'achawanmi p'achasqa kasqaku. 15Chay primer kaq jinetepa siminmantataqmi lloqsimuran huk filollaña espada. Chay espadanwanmi llapallan nacionkunata k'irispa, vencenqa. Hinaspan paykunataqa tukuy atiyninwan gobiernanqa. Hinaspan Diosqa ancha estricto kaspa, paypi llapallan mana creeq runakunataqa, tukuy phiñakuyninwan juzgaspa, anchata saruspa castiganqa, imaynan vinota ruwanankupaq uvastapas sarunku chay hinataraq. 16Paypa p'achanpin hinallataq piernanpipas khayna suti escribisqa kasqa: “reykunapa reynin hinallataq señorkunapapas señornin”, nisqa. 17Chaymantan noqaqa rikullaranitaq huk angelta intipi sayashaqta. Paymi chay sayasqanmanta llapallan phawaq animalkunata khaynata niran: —Hamuychis; hinaspa Diospa hatu-hatun cena ruwasqanman huñunakamuychis. 18Qankunan mikhunkichis reykunapa aychanta, capitankunapa aychanta, valiente kaq soldadokunapa aychanta, caballokunapa aychanta, caballopi montakuq jinetekunapa aychanta, esclavokunapa aychanta, mana esclavo kaq runakunapa aychanta, importante kaq hinallataq mana importante kaq runakunapa aychantapas, nispa. 19Hinaqtinmi noqaqa rikullaranitaq chay millay animalta hinallataq kay pachapi reykunata soldadonkunapiwan huñunasqa kasqankuta. Paykunan chay yuraq caballopi montakuq jinetepa hinallataq soldadonkunapa contranpi peleanankupaq huñunakuranku. 20Ichaqa chay millay animalqa chay falso profetapiwan kushkan presochasqa karanku. Chay falso profetan admirakuypaq señalkunata ruwaran chay millay animalpa ñawpaqninpi. Hinaspan chay admirakuypaq milagrokuna ruwasqanwan engañaran chay millay animalpa marcanwan marcasqa kaq runakunata, hinallataq imagenninta adoraq runakunatapas. Chayraykun chay millay animalqa, chay falso profetapiwan ima, azufreyoq nina rawraq qochaman kawsashaqlla wikch'uyusqa karanku. 21Saynallataqmi chay yuraq caballopi montakuq jinetepas, siminmanta lloqsimuq espadawan, chay millay animalpa soldadonkunata wañuchiran. Hinaqtinmi paykunapa aychanta llapallan phawaq animalkuna manaña munanankukama mikhuranku.


text: 1Inre' Pablo in jun ru-siervo ri Jesucristo, y xinayox chi xinuoc apóstol. Ri Dios xirucha' chi nitzijuoj ri ru-evangelio, 2ri ranun prometer chupan ri santo ruch'ab'al ri quitz'ib'an can ri profetas ri xa'c'ujie' ojier can tiempo, 3chirij ri Ruc'ajuol, y re' ja ri Kajaf Jesucristo. Y antok ri Jesucristo xpa vave' choch-ulief, xuoc vinak inche'l ojre', y jaja' rumáma can ri rey David. 4Y can xk'alajin riq'uin poder chi Ruc'ajuol ri Dios antok xc'astaj-pa chiquicajol ri quiminaki', ruma ri Espíritu ri c'o riq'uin, can Santo. 5Y ruma jaja' altíra nkojrajo', xu'on favor chika chi xojuoc apóstoles. Quire' xu'on chika, ruma xrajo' chi pa rub'e' jaja' nakatzijuoj ri ruch'ab'al nojiel naciones. Jaja' nrajo' chi quinojiel ta vinak niquicukub'a' quic'u'x riq'uin y xca'niman ta cha. 6Y chiquicajol quinojiel ri xa'rayuoj ri Jesucristo, ixc'o ixre' chi xixuoc richin. 7Y va carta va nitak-el chiva ixre' hermanos, ri ixc'o chire' pa tanamet Roma. Ri Dios altíra nquixrajo' y rumare' xixrayuoj chi xixuoc santos ralc'ual. Ja ta ri favor y ri paz ri nuya' ri Katata' Dios y ri Ajaf Jesucristo tic'ujie' riq'uin ivánima. 8Na'ay niya' tiox b'a' cha ri Dios pa rub'e' ri Jesucristo ivuma ixre', ruma nitzijos choch nojiel ri roch-ulief chi ixre' icukub'an ic'u'x riq'uin ri Dios. 9Y ri Ka-Dios can rata'n chi siempre ni'an orar pan i-cuenta; ri Dios ri can riq'uin nojiel vánima ni'an servir. Can nitzijuoj ri ru-evangelio ri Ruc'ajuol. 10Y nic'utuj cha ri Dios chi xtu'on ta chuva chi xquitiquir ta xquib'aka iviq'uin, xa quire' nrajo' jaja'. Q'uiy yan tiempo nurayin chi nquib'aka iviq'uin. 11Ruma nivajo' nquixtz'at, y nivajo' nquixto', chi quire' ixre' ntivatamaj más chirij ri nuya' ri Espíritu Santo, richin quire' más nticukub'a' ic'u'x riq'uin ri Dios. 12O más otz ni'ej chi nakatola-ki', chi nic'ujie' más ruchuk'a' ri kánima. Ixre' nquinito' y inre' nquixto', y quire' xtaka'an ruma junan kacukub'an kac'u'x riq'uin ri Jesucristo. 13Hermanos, inre' nivajo' chi ixre' ntina'iej chi q'uiy mul nub'anun pensar chi nqui'a iviq'uin, pero hasta vacame b'anun impedir chinoch. Can nivajo' chi nic'ujie' fruto pan ic'aslien, inche'l rub'anun ri nusamaj quiq'uin iq'uiy vinak ri man israelitas ta. 14Inre' inche'l c'o nuc'as, rumare' nic'atzin chi nitzijuoj ri ruch'ab'al ri Dios chica ri vinak griegos y chica ri man i-griegos ta, chica ri can q'uiy cata'n y chica je' ri man jun oc cata'n. 15Rumare' inre' can nivajo' nitzijuoj ri evangelio chiva ixre' ri ixc'o Roma. 16Inre' man nquiq'uix ta nitzijuoj ri evangelio, ruma can ru-poder ri Dios chi nca'rucol ri nca'niman richin. Na'ay xtzijos chica ri israelitas; después xtzijos je' chica ri man israelitas ta. 17Ri evangelio nuc'ut chakavach ri chica xu'on ri Dios, chi quire' ntiel chi man jun chic ka-pecado choch. Antok nakacukub'a' kac'u'x riq'uin, jare' antok nu'on chika chi man jun chic ka-pecado choch. Inche'l nu'ej chupan ri ruch'ab'al ri Dios ri tz'ib'an can: Jun vinak ri choj chic ruc'aslien, can xtic'ujie' riq'uin ri c'aslien ri man niq'uis ta, ruma rucukub'an ruc'u'x riq'uin ri Dios. Quire' nu'ej ri tz'ib'an can. 18Ya nik'alajin chi ri Dios ri c'o chila chicaj can patanak rayoval pa quive' ri vinak ri man otz ta quic'aslien choch y man niquijoyovaj ta quivach nic'aj chic. Y ruma itziel niqui'an, quik'atuon ri ketzij. 19Ijeje' c'o ta ri xcatamaj chirij ri Dios, ruma ri Dios xuc'ut chiquivach. 20Ri Dios man nitz'iet ta. Pero ri roch-ulief y ri nic'aj chic kax ri xa'ru'on, can nca'tz'atataj, y ruma nojiel ri kax re', k'alaj chi c'o ri Dios. Pa rutz'ucb'al-pa ri roch-ulief xk'alajin chiquivach ri vinak chi c'o ri Dios, y k'alaj je' chi ri ru-poder man niq'uis ta. Rumare' ri vinak man xca'tiquir ta xtiqui'ej: Ojre' man jun ka-pecado ruma man jun x'e'n chika chi c'o ri Dios. 21Ijeje' cata'n chi c'o ri Dios, pero man quiyo'n ta ruk'ij, ni man quiyo'n ta tiox b'a' cha, xa ja ri man jun quikalien ri niqui'an pensar; i-nacanak y ri cánima xa pa k'aku'n c'o-ve. 22Niqui'ej chi q'uiy cata'n, y xa más nacanak xqui'an-ka. 23Ruma man niquiya' ta ruk'ij ri Dios ri man nicon ta. Xa ja ri nca'con ri niquiya' quik'ij. Ruma hasta i-quib'anun qui-imágenes vinak, qui-imágenes chicop ri c'o quixic', qui-imágenes cumatz y qui-imágenes ri c'o caje' cakan; y jare' ri niquiya' quik'ij. 24Rumare' ri Dios xa'ruya' can chi tiquic'uaj ri itziel c'aslien, ruma xa jare' nurayij ri cánima. Can xa'qui'an-ka pecado riq'uin ri qui-cuerpo chiquivach-ka ijeje' mismo. 25Xa xquic'ax ri ketzij, ruma man xa'a ta chirij ri ketzij Dios y xa chiquij ri ídolos xa'a-ve. Man xquiya' ta ruk'ij ri Dios ni man xqui'an ta servir. Xa ja ri kax ri b'anun ruma ri Dios ri xquiya' quik'ij. Pero xa ja ri Dios ri niyo'x ruk'ij richin nojiel tiempo. Amén. 26Y ruma quire' niqui'an, ri Dios xa'ruya' can chi ca'c'uax ruma nojiel ri itziel tak kax ri niquirayij pa tak cánima; ri can nuya' q'uix. Rumare' ic'o ixoki' man xa'cajo' ta chic achi'a', xa quiq'uin chic ixoki' xquic'uaj-qui'. 27Y quire' je' ri achi'a', man xa'cajo' ta chic ixoki', xa achi'a' yan chic xa'quicanuj y xquic'uaj-qui' quiq'uin. Q'uiy itziel tak kax ri xa'qui'an, y man xa'q'uix ta; can xquijach-qui' chupan ri itziel tak kax ri niquirayij. Y ijeje' mismo nca'tajo nojiel ri itziel b'ay ri xquic'uaj. 28Ijeje' xqui'an pensar chi man nic'atzin ta chica ri Dios. Rumare' ri Dios xa'ruya' can chi itziel niqui'an pensar y tiquib'ana' ri man otz ta. 29Can nojnak ri cánima riq'uin nojiel itziel tak kax, ri achi'a' y ri ixoki' niquicanuj-qui' chi niqui'an pecado, nca'qui'an itziel tak kax chica nic'aj chic, siempre niquirayij ri kax ri c'o riq'uin jun chic, q'uiy itziel tak kax niquirayij niqui'an chica nic'aj chic, can altíra itziel niquitz'at jun chic ruma otz c'o, nca'quimisan, niqui'an ayoval, niqui'an maña, nojiel kax itziel niqui'an, 30jo'c tzij niqui'an chiquij nic'aj chic, can altíra itziel niqui'ej chiquij nic'aj chic y man nicajo' ta ri Dios. Y niqui'ej chi ijeje' c'o quik'ij, can altíra i-nima'k niquina-qui', can siempre niqui'an pensar chica modo niqui'an ri itziel kax, man nca'niman ta chica ri quitie-quitata', 31i-nacanak, man niqui'an ta ri niqui'ej, man nca'cajo' ta ri calc'ual ni ri quitie-quitata', man nca'cach'uon ta y man niquijoyovaj ta quivach nic'aj chic. 32Ijeje' cata'n chi ri Dios ru'e'n chi quinojiel ri nca'b'ano itziel tak kax inche'l re', can xtika ri camic pa quive'. Pero mesque cata'n, can niqui'an nojiel ri itziel tak kax inche'l re', y ijeje' nca'quicuot antok ic'o nic'aj chic ri quire' niqui'an.


text: 1Jesucristo jatun ushaiyuc mandac acta yachanguichimi huauquiguna. Canguna paita quiriccuna ashcamanda tucui runagunata pariullata alita ranguichi, charic runagunatas pugrigunatahuas. 2Canguna tandarisha aushcai ishcai (2) runa yaicunaupi ishcandita pariullata alita yuyarina manguichi. Shucca charic runa gustu churarishca asha curi anilluyuc yaicumunma, shucca pugri asha mauca llachapahuan yaicumunma. 3Ishcandita ricusha canguna mana pariullata yuyarisha, chi charic runata mas balichisha chi ali bancaibi tiyari nisha rimanguichi. Chi pugri runataga cai allpai tiyari nisha rimanguichi. 4Charic runa ali runa man nisha, pugri runaga mana balic runachan nisha paigunata mana pariuta yuyarisha ishcai yuyaiyuccuinta tucunguichi. Canguna chasna rasha mana alitachu raunguichi. 5Uyaichi llaquishca huauquiguna. Yaya Diosmi chi pugri runagunataga anllasha japira paiguna sinzhi quiric tucunauchun nisha. Chasnallata jahuapachai Yaya Dios paita llaquiccunama cushami nishcata japingaunami. 6Dios chasna cungaraushcata yachashallata chi pugri runataga mana balichinguichichu. Cunan yuyarichi. Manachu chi charic runagunaga cangunata llaquichinaun. Manachu cangunata caudsayachisha amugunahuagma apanaun multachingahua. 7Paiguna manachu canguna japishca Jesucristohua balic shutita camisha jiridsata rimanaun. 8Diospa shimibi mas balic mandashcaga casna nin: Can amullata llaquishcacuinta shuc runatas llaqui. Can chi mandashcata pactachishaga alitami raunguichi. 9Astahuanbas chasna nigllaita canguna shugllata alita yuyarisha, shuctaga mana alita yuyarisha, Diospa shimi mandaushcaibi caudsayugmi tucunguichi. 10Maicanbas Dios mandashcagunata pactachiushallata shucta mana pactachiushaga caudsayuc manga, tucui mandashcagunata mana pactachiucshina tucun. 11Ima ashiyanguichu nisha rimac Diosllatami chasnallata ima huanchinguichichu nira. Chasna nishcata uyasha mana ashiyashahuas, randi ima huanchinguichu nishcata mana uyasha huanchishaga Yaya Dios mandashca shimita mana pactachishcanguichichu. 12Ñáucanchi juchayuc aushcamanda huatashca runashina aucta Diospa shimiga lugaryachinmi. Chita yuyarisha alita rimasha, alita rasha causaichi. 13Maican runahuas shuccunata mana yuyarisha yanapaupiga Dios paitahuas mana yanapashami llaqui taripanga. Randi maican runas shuccunata yuyarisha yanapasha causaupiga taripana punzhaibi Dios paita alita yuyarisha rimangami. 14Yuyarichi huauquiguna. Maican runahuas Jesucristota quirinimi nishallata ali ranagunata mana rashaga yangami riman. Chi runaga quirishcallahuanzhu quishpichishca tucunga. Mana. 15Chimanda yuyarishun. Shuc quiric huauqui, quiric panis llachapatas micunatas mana charicpi imasna ranatan. 16Pai minishtishcata can yachashallata mana cumbirasha randi alita churarisha, micusha puringui nisha rimashallata mana imatas cumbiracpiga balingachu. Mana. Chita mana balingachu. 17Jesucristota quirishallata ima aligunatahuas mana rashaga can quirishcahuas huañushcashina yanga tucushca. 18Maican runa rimanaungachari canga Jesucristota quiriglla mangui, ñuca randi aligunata rac yanapac mani nisha. Cunanga ricuchihuai can quirishcallata mana rashcagunahuan. Ñáuca randi ali ranagunahuanmi ricuchishcangui ñuca quirishcata. 19Shuglla Dios tiyashcata quiringuichimi. Chasna acpi alimi. Randi supaigunahuas chasnallata Dios tiyacta yachashami manzharisha chucchurinaun. 20Upashinachanguichi. Ricuichi. Ali rashcaguna mana tiyacpiga chi quirishcaga huañushcashina yanga man. 21Ñáucanchi callari apayaya Abrahan paihua churi Isaacta mana mitsasha Diosma cushami nisha rumi muntunbi churasha huanchingaraushcamandami Dios paita japira canga ñucahuan ali mangui nisha juchas illac. 22Ricuichi. Abrahanga chasna rashami pai quiric ashcata ricuchishca. Chasna pai rashcamandami pactata quiric tucushca. 23Chasnami Diospa shimibi quillcashca pactarira casna nisha: Abrahanga Diosta quirirami, chiraicumi Yaya Diosca paita ñucahuan ali angui jucha illac nishca. Chasnallata Abrahanga Diospa llaquishca amigo nishcami tucura. 24Ñáa yachanguichi mana runa Diosta quirishcamandalla randi ali rashcagunamandahuas pai ñucahuan ali manguichi nisha rimanga. 25Chasnallata chi ñaupa causac Rahab nishca yapa ashiyachisiqui huarmiga, paihua llactata ricungahua shamuc israel runagunata yanapasha paihua huasibi pacara, chihuasha shuc ñambita cachara ima japitucunauchun nisha. Chasna rashami pai quiric ashcata ricuchira. Chasnamandami Dios paitahuas can ñucahuan ali mangui jucha illac nira. 26Yachanguichi imasna shuc runa samai pitiricpi huañushca an, chasnallatami shuc runa quiric ani nishallata ali rashcagunata mana rashaga huañushcacuinta man.


text: 1Waugui-panicuna, yachatsicog car lutanta yachatsiptiquimi Tayta Diosnintsi juzgashunquipag. Tsaynog captenga juntacashgayquicho lapayqui yachatsicoglaga ama capäcuytsu. 2Pipis shiminta dominacuyta puëderga jutsa ruraycunapitapis dominacunmi. Tsaynog captinpis manami pipis alilata rimäga cantsu. Lapantsimi imalatapis lutanta rimantsi. 3Musyashgantsinogpis caballupa shiminman tacshala frënuta churaparcurmi dominantsi munashgantsipa puritsinantsipag. 4Tsaynoglami jatuncaray büquita wayra fiyupa apaptinpis tacsha timunlawan dominan munashganpa manijananpag. 5Tsaynoglami shimintsi tacshala caycarpis dominamantsi lutancunata rimanantsipag. Tacshala chispa ratarcur munticunata rupar ushashgannogmi nogantsipis runa mayintsita shimita jatiparga ali cawacog runata mana ali cawayman churantsi. Tsaynog carmi shimilantsipita chiquipashga cawaycantsi. Tsaymi lutancunata rimarga Satanás munashganta ruraycantsi. 7Ima uywatapis runacunaga manshuyätsiyta yachanmi: chucaru cagcunata, päregcunata, culebracunata y lamarcho cagcunatapis. 8Shimintami itsanga pipis dominacuyta mana camäpacuntsu. Lutancunata rimarga runa mayinta mana ali cawaymanmi churan. 9Tsay shimilantsiwanmi Tayta Diospa jutintapis jogarcuntsi y runa mayintsipa wasantapis rimantsi quiquin-niragta Tayta Diosnintsi camashga caycaptinpis. 10Tsay shimintsiwanmi alitapis mana alitapis rimantsi. Waugui-panicuna, ama tsaynöga cashuntsu. 11Tantyacäriy. Manami juc pucyulapita yargamuntsu pochgog yacuwan mishqueg yacoga. 12Tsaynogmi hïgus yörapis mana wayuntsu aceitunastaga, ni üvapis wayuntsu hïgustaga. Tsaynogpis manami juc pucyulapita yargamuntsu pochgogwan mishqueg yacoga. Tsaynog caycaptenga ¿imanirtag alilata rimanantsipa trucanga mana alitapis rimaycantsi? 13Maygayquipis Jesucristupa wilacuyninta yachacushga caycarga pï-maywanpis pay munashgannog shumag cawapäcuy. Pitapis yanaparga ama alabacäriytsu. 14Runa mayiquita chiquir shonguyquicho nanapararga Jesucristupa wilacuyninta manami cäsucuycanquitsu. 15Tsaypa trucanga mana cäsucog runacuna cawashgannog y diablo munashganta rurag runanogmi cawarcaycanqui. 16Maychöpis runacuna chiquinacur nanaparänacur cawarmi Tayta Diosta mana cäsucuypa ima jutsatapis rurapäcun. 17Jesucristupa wilacuyninta rasunpa yachacushgayqui musyacanga pay munashgannog cawaptiquiragmi. Tayta Dios munashgannog cawarga runa mayintsiwan ali cawantsi, yanapäcog cantsi, toscu imatapis mana nintsitsu, cuyapäcog cantsi, pï-maytapis ali ricantsi, rasun caglata rimantsi y ali cagcunalatami rurantsi. 18Tsaynog cawaptiquimi waquin runacunapis ricacushushpayqui tantyacärenga pï-maywanpis ali cawar Tayta Diosnintsi munashgannog cawananpag.


text: 1Qankunaqa Jesucristopi creesqaykichisraykuyá, wawqentin hina khuyanakuspa kawsaychis. 2Wasiykichisman visitamuq runatapas allinta chashkiykuspayá samaykachiychis. Ichaqa saynata ruwaspankun ashka runakunaqa, cuentata mana qokuspanku, Diospa angelninkunatapas wasinkupi samachiranku. 3Saynallataqyá qankunaqa carcelpi kaq runakunamanta, hinallataq maltratasqa kaspanku anchata sufriq runakunamantapas yuyariychis, qankunapas paykunapa lugarninpi kashawaqchis chay hinata. 4Qankunaqa amayá waqllikuspachu engañaychis esposaykichista, otaq esposoykichistapas. Aswanqa casado kasqaykichistayá allinta respetaychis. Ichaqa yachaychisyá, sichus pipas casarasqa kashaspa waqllikuy huchata ruwaq runakunataqa Diosmi juzgaspa castiganqa. Hinaspapas Diosqa castigallanqataqmi, manaraq casado kashaspa, waqllikuy huchakunapi puriqkunatapas, hinallataq tukuy millay waqllikuy huchakunata ruwaqkunatapas. 5Qankunaqa amayá qolqe sonqoqa kaychishchu. Aswanqa imapas kapusuqnillaykichiswanyá contentakuychis. Diosmi khaynata niran: “Noqaqa manan qonqasqaykichu, nitaqmi dejasqaykipashchu”, nispa 6Chayraykun noqanchisqa, Diospi allinta confiaspanchis, khaynata ninanchis: “Diosmi noqataqa yanapawan. Chaymi noqaqa mana ni imatapas manchakusaqchu. ¿Imatapunitaq huk runamasiyri ruwaruwanman?” nispa 7Qankunaqa ama qonqaspayá, Diospa palabranta yachachisuqniykichis lidermanta yuyariychis. Paykunaqa Diospi confiaspan kawsaranku. Saynaqa imaynan paykuna kawsaranku, saynallataqyá qankunapas Diospi confiaspa kawsaychis. 8Señorninchis Jesucristoqa mana hayk'aq cambiaqmi. Chaymi payqa ñawpaq tiempopipas, kunan tiempopipas, hinallataq qepa tiempopipas kaqlla kanqa. 9Qankunaqa amayá falso yachachiqkunataqa kasuychishchu. Paykunaqa yachachishanku khaynatan: “Kaytan mikhunaykichis, ichaqa manan kay hukkunataqa mikhunaykichishchu”, nispanku. Chay yachachisqankuqa manan ni imapipas yanapanchu chay yachachisqanta kasukuq runakunataqa. Aswanqa khuyakuwaqninchis Diospa ancha munakuynintayá chashkisun, saynapi kallpanchasqa kananchispaq. 10Noqanchisqa huk mosoq clase altarniyoqmi kanchis. (Chay altarninchisqa Jesucristopa cruzninmi, chaypi noqanchispa rantinchispi wañusqanrayku). Chayraykun chay Israel nacionniyoq sacerdotekunapaqa mana derechonku kanñachu, noqanchiswan kushka Jesucristota adoranankupaqqa, (paykuna Jesucristopi mana creesqankurayku). 11Israel nacionniyoq sacerdotekunapa jefenmi Jerusalén llaqtapi kaq templopa ukhunpi “Lugar Santísimo” cuartoman apaykun sacrificasqa animalkunapa yawarninta, saynapi Israel nacionniyoq runakunapa huchankunata Dios perdonananpaq. Chaymantan chay wañuchisqanku animalkunapa cuerponkunataqa, llaqtamanta orqospa, hawapi k'ananku. 12Saynallataqmi Señorninchis Jesucristopas, anchata sufrispa, Jerusalén llaqtamanta orqosqa kaspa, hawapi wañuran. Saynata wañuspanmi, payqa kikinpa yawarninwan ofreceran, (paypi creeq runakunata) huchankumanta perdonananpaq. 13Chayraykuyá noqanchispas, (ñawpaq kawsayninchista saqespa), hawaman lloqsisunchis, Señorninchis Jesucristowan tupananchispaq. Hinaspa listo kasunchis, imaynan Jesuspas cheqnisqa kaspa sufriran, saynata noqanchispas pay hina cheqnisqa kaspa ñak'arinanchispaq. 14Kay allpa pachapiqa manan kanchu ni huk llaqtallanchispas, chaypi tiyaspa wiñaypaq kawsananchispaqqa. Aswanqa huk mosoq llaqtatan noqanchisqa suyakushanchis, chaypi wiñaypaq kawsananchispaq. 15Chayraykuyá noqanchisqa Diosta sapa p'unchaw alabasunchis siminchiswan, hinallataq tukuy sonqonchiswan, Señorninchis Jesucristo favorninchispi ruwasqanrayku. Chay alabanzanchisqa huk sacrificio hinayá Diospaqqa kachun. 16Hinaspapas amayá qankunaqa qonqaychishchu allin kaqkunata ruwaytaqa, hinallataq necesidadpi kaqkunata kapuqniykichiswan yanapaytapas. Chay yanapaykunan huk sacrificio ofrenda hina. Sayna clase ofrendan Diosmanqa anchata agradan. 17Qankunaqa yachachisuqniykichis liderniykichiskunata respetaspayá kasukuychis. Paykunan mana pisipaspa qankunataqa cuidashasunkichis. Hinaspapas paykunan Diosmanqa cuentata qonqaku qankunata cuidaspa imaynatas yachachisurankichis chaymanta. Chayraykuyá qankunaqa kasukuspa ama ni ima problematapas ruwaychishchu, saynapi liderniykichiskunaqa kusisqa kaspanku, sumaqta qankuna ukhupi llank'anankupaq. Sichus qankuna liderniykichispa contranpi kankichis chayqa, kikiykichispa contraykichispin aswan kashankichis. 18Qankunaqa noqaykupaqyá Diosmanta mañapuwayku. Noqaykuqa seguron kashayku concienciayku limpio kasqanmantaqa. Hinaspapas sayna kayllatan munayku, tukuy imatapas Diospaq hina allinta ruwaspayku. 19Noqaqa kaqmantan valekuykichis, noqapaqpuni Diosmanta mañapuwanaykichispaq, saynapi prontolla qankunawan kaqmanta tupayunaypaq. 20Dios Taytanchismi hawkayay qowaqninchisqa. Paymi noqanchista michiwaqninchis Señorninchis Jesucristotaqa wañusqanmanta kawsarichimuran. Señorninchis Jesucristoqa cruzpin yawarninta ch'aqchuran. Chay yawar ch'aqchusqanwanmi noqanchispa favorninchispi, huk mosoq pactota wiña-wiñaypaq ruwaran. 21Diosyá qankunataqa tukuy imapi yanapasunkichis, paypa munasqanman hina allin kaqkunata ruwaspa kawsanaykichispaq. Hinaspapas Señorninchis Jesucristoyá yanapasunkichis, Diospa agradonpaq tukuy imatapas ruwaspa kawsanaykichispaq. Chaykunatan noqaqa Diosmanta mañakushani. ¡Señorninchis Jesucristoyá wiña-wiñaypaq alabasqa, hinallataq hatunchasqa ima kachun! Amén. 22Wawqe panaykuna, qankunatan valekuykichis, kay pisi escribimusqaytayá pacienciayukuspa llamp'u sonqowan allinta leeykuychis, kallpanchakunaykichispaq. 23Noqaqa kayta yachanaykichistan munani: wawqenchis Timoteoqa carcelpi preso kasqanmantan ñan libreña kashan. Saynaqa sichus noqapa kasqayman chaylla chayamuqtinqa, Timoteowan kushkan hamusaqku qankunata watukuq. 24Qankunaqa llapallan liderniykichistayá saludaykapuwaychis. Saynallataqyá llapallan wawqe pananchiskunatapas saludaykapuwaychis. Saynallataqmi Italia nación llaqtayoq wawqe pananchiskunapas qankunata saludamusunkichis. 25Diosninchisqa munakuyninwanyá tukuy imapi qankunata yanapasunkichis. Amén.


text: 1Señor Diosníy, Davidmanta yuyarikuy, tukuy sasachakuy muchusqankunamanta yuyarikuy. 2Jacobpa Kallpasapa Diosnin, Davidpa prometekusqasuykimanta yuyarikuy, Davidpa jurasqasuykimanta yuyarikuy. Paymi nisqa: 3Manan wasiyta haykusaqchu, manan puñunaypipas puñusaqchu, 4manan puñurillasaqpaschu, manan ch'illmiykullasaqpaschu, 5Señor Diospaq tiyana wasita ruwanaykama, Jacobpa Kallpasapa Diosninpaq wasita sayarichinaykama, nispa. 6Efratapin rimanakuy arcaqa kashan, nisqatan uyarirqayku, Jaar nisqa sach'a-sach'apin chayta tarimurqayku. 7Nirqaykun, ¡Señor Diospa ch'uya tiyananman risunchis! ¡Ñawpaqenpi qonqorikusunchis! nispa. 8Señor Diosníy, atiyniykita rikuchiq arcantin sayariy, samakunaykimantaq hampuy. 9Sacerdoteykikuna chanin-kaywan p'achallikuchunku, qan sonqo runaykikunapas kusisqa qaparichunku. 10Kamachiyki Davidman prometesqaykirayku, akllakusqayki reyta ama qonqarpariychu. 11Cheqaqtapunin Señor Diosqa Davidman jurarqan, chay jurasqantaqa manan yanqayachinqachu. Paymi nirqan: “Huknin churiykitan reyta churasaq”, nispa. 12Churiykikunachus rimanakuyniytapas, paykunaman yachachisaq chay kamachikuyniykunatapas hunt'anqaku chayqa, churinkupas suyupiqa kamachikushallanqakupunin. 13Señor Diosqa Sión orqotan akllakurqan, tiyananpaq chayta munaspan nirqan: 14Sionta munakuspaymi chaypi kamachikusaq, Sionmi wiñaypaq samakunayqa. 15Askha mikhunawanmi saminchasaq, wakcha runankunatan t'antawan saksachisaq. 16Sacerdotenkunatapas qespikuywanmi p'achachisaq, ñoqa sonqo runankunapas kusisqallañan qaparinqaku. 17Chaypin Davidpa atiyninta wakmanta paqarichisaq, akllakusqay reypaqmi lamparata wakichipuniña. 18Awqankunatan p'enqasqata k'umuykachisaq, paypa coronantaqmi sumaqta k'ancharinqa, nispa.


text: 1Hanaq pachapim rikururqani hatun señalta: Warmim pachawan hina intiwan pachasqa kachkasqa hinaspam saruchkasqa killata, umanpiñataqmi kachkasqa chunka iskayniyoq lucerokunamanta corona. 2Chay warmi wiksayakuruspanmi nanaywan qayaykachakurqa wachakunanpaq. 3Yapatawanmi rikururqani hanaq pachapi huk señalta: Dragon sutiyoq hatun puka animalmi kachkasqa qanchis umayoq, chunka waqrayoq, sapa umankunapim kachkasqa huk corona. 4Chupanwan aysaspam cielomanta wischuykamurqa kay pachaman kimsa kaq parten lucerokunata. Dragon sutiyoq animalñataqmi sayachkarqa wachakuywan kaq warmipa ñawpaqninpi, chaypiqa sayachkarqa naceruptillan wawachanta mikurunanpaqmi. 5Chay warmim wachakururqa qari wawata. Paymi kamachinqa fierro tawnawan hina hatun atiyninwan llapallan nacionkunata. Chay wawata qechuruspam tiyananpi tiyaq Diosman aparqaku. 6Warmiñataqmi Diospa alistapusqan chunniqman ayqekurqa chaypi waranqa iskay pachak soqta chunkan punchaw uywasqa kananpaq. 7Chaymantam hanaq pachapi hatu-hatun guerra karurqa. Miguelmi angelninkunapiwan pelearqa dragon sutiyoq animalpa contranpi. Dragonpas angelninkunapiwanmi pelearqa. 8Ichaqa vencerachikuptinkum hanaq pachapiqa manaña sitio karqachu paykunapaq. 9Chaynapimá chay hatun dragonqa wischumusqa karqa. Payqariki diablowan hinaspa Satanaswan sutichasqa ñawpaqmantaraq kaq culebram. Paymi llapallan kay pachapi runakunata engañachkan, paymá kay pachamanpas wischumusqa karqa angelninkunapiwan. 10Chaymantam hanaq pachapi huk kaqnin qaparirqa: —Kunanmi chayaramuwanchik Diosmanta salvacion, chayaramuntaqmi Diospa atiyninpas, munaychakuyninpas chaynataq Cristopa munayninpas. Wawqe-paninchikkunapa contranpi tuta punchaw Diosman acusaq diabloqa ñam wischurachikamunña hanaq pachamanta. 11Wawqe-paninchikkunaqa vencerqaku Carneropa yawarninwanmi hinaspa willakusqanku palabrawanmi, paykunaqa manamá wañuytapas manchakurqakuchu. 12Chaynaqa cielokuna, kusikuychikyá, kusikuychiktaqyá chaypi yachaqkunapas. ¡Ay! imaynaraq kanqa kay pachapi kaqkunaqa! Diabloqa piñasqallañam uraykaramun qamkunaman, payqariki yachachkanmi pisi tiempoyoqllaña kasqanta —nispa. 13Dragon sutiyoq animalñataqmi kay pachaman wischusqa kasqanta qawakuykuspan qari wawa wachakuq warmita qatikacharqa. 14Hinaptinmi warmiman qoykurqaku condorpa rapran hina iskay raprakunata, chaytaqa qoykurqaku culebrapa qayllanmanta maymi kasqan chunniqman pawarikunanpaqmi, hinaptin chaypi kimsa wata parten uywasqa kananpaq. 15Culebrañataqmi siminmanta wischurqa mayu hina achka-achka yakuta chay warmita aparunanpaq. 16Ichaqa allpam yanaparqa warmita, kicharikuykuspanmi millpururqa Dragonpa wischusqan mayu hina yakuta. 17Hinaptinmi Dragonqa warmipa contranpi piñakuruspan pasarqa mirayninkunapa contranpi peleaq otaq Diospa kamachikuynin kasukuqkunapa hinaspa Jesuspi iñiqkunapa contranpi peleaq.


text: 1¡May kusachá umayqa unu p'uytu kanman! ¡May kusachá ñawiypas pukyu kanman, waqayniy unu hinaraq phawamunanpaq! Llaqtaypi wañuqkunamanta tuta-p'unchay mana thanispa waqanaypaq. 2¡May allinchá ñoqapaq kapuwanman ch'inneqpi huk cheqas qorpachakunaypaq, llaqtaymanta ripuspa paykunamanta karunchakunaypaq! Llapankun wasanchaqkuna kanku, paykunaqa hap'iykachiq t'aqakunan kanku. 3Qallunkuqa wach'inapaq p'eqta hinan llullakuyta wach'inankupaq kashan. Suyupiqa llullakuymi q'oñirishan, cheqaq-kaytaq mana kanñachu. Aswan-aswantan mana allinwan mayt'uykakapunku, Señor Diostaqa manataq reqsinkuchu. 4Reqsinakuq-masiykipipas aman suyakunkichu, wawqeykimanpas aman hap'ipakunkichu wawqe purapas q'otunakusqankurayku, runapurapas tumpanakusqanku hawa. 5Hukmanta hukmi q'otunakunku, manataq pillapas cheqaq rimaqqa kanchu. Llullakuytan aswanta yachaykapunku, waqlliykapunkun, manan t'ikrakunkumanñachu. 6Tukuy-atiyniyoq Señor Diosmi nin: Paykunaqa mana allintakamallañan ruwanku, paykunaqa q'otuytakamallañan q'otunku, paykunaqa manapunin Señor Diosta reqsikuyta munankuñachu. 7Chayraykun Tukuy-atiyniyoq Señor Diosqa nin: ¿Imatañataq astawan ruwayman llaqtaywanqa? Paykunataqa qori ch'uyanchaq hinan ninapi ch'uyanchasaq. 8Qallunkuqa wañuchiq p'eqtan, rimankuqa llullakuyllatan. Reqsinakuq-masinkutan tukuy sonqowan napaykuq tukunku, huk-hinamantataq misk'anata churashanku. 9¿Chay ruwasqankumantaqa manachu muchuchiyman? ¿Manachu tupaqninta chay hina millay llaqtaman qoyman? Ñoqa Señor Diosmi chayta nini. 10Ñoqataq nirqani: Waqasaqmi, anchisaqmi orqokunamanta, harawisaqmi purun pastokunamanta, chay ruphaypa tuntichisqan pasto cheqastaqa manan pipas purinñachu, manataqmi uywakunaq waqasqanpas uyarikunñachu. Salqa uywakunapas phalaq animalkunapas lliwmi ayqekapunña, nispa. 11Señor Diosmi nillantaq: Jerusalentaqa raqay-raqaymanmi tukuchisaq, chacal animalkunaq tiyanan t'oqoman. Judapi llaqtakunatapas purunyachisaqmi, manan pipas chaypi tiyanqañachu, nispa. 12Ñoqataq tapurqani: ¿Pitaq allin yuyayniyoq kanman chaykunata sut'inchananpaq? ¿Pimantaq Señor Diosqa chayta sut'incharqan hukkunaman willananpaqri? ¿Imanaqtinmi kay suyuqa purun-purun kashan? ¿Imanaqtintaq tuntillaña mana piqpa chayanan kashan? nispa. 13Señor Diostaq nirqan: Llaqtay runakunaqa yachachikuy simiykunatan wikch'upurqanku. Paykunaqa manan kasuwarqankuchu, manataq munasqaytapas ruwarqankuchu. 14Paykunaqa sonqonkuq kamachisqantan ruwarqanku, Baal diosninkuta yupaychaspanku, imaynachus ñawpa taytankuq yachachisqanman hina. 15Chayraykun ñoqa Israelpa Diosnin Tukuy-atiyniyoq Señorqa kayta ruwasaq: Chay runamanmi ajenjota mikhuchisaq, venenota ukyachisaq. 16Ñawpa taytankuqpas paykunaqpas mana reqsisqanku suyumanmi ch'eqerparichisaq, qatiykachachisaqtaqmi espada hap'intin runawan, llapankuta wañuchispa tukunankama, nispa. 17Tukuy-atiyniyoq Señor Diosmi nin: Yaw, runakuna, waqyamuychis waqaqpaq churasqa warmikunata, pusachimuychis waqapakuy yachaq warmikunata, nispa. 18Llaqtataq nirqan: Arí, usqhayllatapuni hamuchunku ñoqanchismanta qaparkachanankupaq, ñawinchismanta waqay sut'umunankama, qhechiphranchistaraq waqaywan wasapachinankama. 19Sionmantapachan uyarikamun nanaymanta anananasqanku: ¡Imay sonqoraqmi raqay-raqaypi rikukunchis! ¡Ima p'enqaypin tukukunchis! ¡Llaqtanchistachá saqepusunchis, wasinchiskunapas lliwñan raqay-raqay! nispa. 20Ñoqataq nirqani: Warmikuna, uyariychis Señor Diospa nisqanta, allinta uyariychis willakamusqanta. Ususiykichiskunamanpas yachachiychis llakiy waqayta, warmi-masiykichismanpas yachachiychis waqay harawita. 21Wañuymi ventanankunata haykumun, palacionchismanpas haykumun. Callekunapin wawakunata sipiramushan, plazakunapitaq wayna-sipaskunata wañurachimushan. 22Señor Diosmi nin: Runaq ayankunallan wikch'u-wikch'u kapushan, pampakunapi wanu hinaraq, ichhuqpa qhepanpi qhella usuq hinaraq, manataq pillapas hoqariq kanchu, nispa. 23Señor Diosmi nillantaq: Yachayniyoqqa yachayniyoq kasqanmanta ama umata hoqarichunchu, atiyniyoqpas atiyniyoq kasqanmanta ama hatunchakuchunchu, qhapaqpas qhapaq kasqanmanta ama alabakuchunchu. 24Pipas uma hoqariyta munan chayqa, umata hoqarichun ñoqa reqsiwasqanmanta, ñoqapuni Señor Diosqa kasqayta yachasqanmanta. Ñoqa Señor Diosmi kani khuyapayakuqqa, kay pachapi chaninchaqpas kuskachaqpas, chaytapunin ñoqaqa munani. Ñoqa Señor Diosmi chayta nini. 25Señor Diosmi nin: Chayamushanñan p'unchaykuna aychanpi señalasqa mana señalasqa kaq llapan runakunata ñak'arichinaypaq. 26Ñoqaqa ñak'arichisaqmi Egipto suyuta, Judá suyuta, Edom suyuta, Amón suyuta, Moab suyuta, llapan ch'inneqpi tiyaqta, ch'ipu chukchanta rutukuspa k'isukuq llapa runatawan. Llapan chay suyu runakunapas Israel runakunapas hinaña aychankupi señalasqa kanku chaypas, mana kasukuq sonqoyoqmi kanku, nispa.


text:
Henry Ford
Henry Ford sutiyuq runaqa (* 30 ñiqin chakra yapuy killapi 1863 watapi paqarisqa Dearborn llaqtapi, Michigan suyupi - † 7 ñiqin ayriway killapi 1947 watapi wañusqa) Hukllachasqa Amirika Suyukuna mama llaqtayuq ruruchina pusaqsi karqan, Ford Motor Company sutiyuq antawa ruruchinap kamariqninsi, tawqa ruraykuypa kamariqninsi.
Tayta: William Ford (1826-1905); Mama: Mary Litogot (c. 1839-1876).
Warmi: Clara Bryant
Churi: Edsel Bryant
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Henry Ford.
- Ford Foundation