text: 1Efeso marcacho caycag yäracog mayëcuna: Señorninsi Jesucristupa apostolnin canäpä Tayta Diosninsi acramash captinmi noga Pablo cay cartata gamcunapä cartacaycämö. Gamcunapis Jesucristuta chasquicush carmi Tayta Diosninsipa wamranna caycäyanqui. 2Tayta Diosninsita y Señorninsi Jesucristutami ruwacuycä cuyapäyäshushpayqui ali cawayta goycuyäshunayquipä. 3¡Tayta Diosninsita alabashun! Paymi caycan Señorninsi Jesucristupa taytan. Jesucristuta chasquicushgami Santu Espirituta cachamush imachöpis shumag yanapämänansipä. 4Cay pasata manarä camarmi Tayta Diosninsi acramashcansi perdonash car paypa naupancho jusaynag cawanansipä. 5Saynöpis cuyapämashpansimi unaypita-pasa destinamashcansi Jesucristuta chasquicur wamran canansipä. 6Saymi cananga Jesucristuta chasquicur Tayta Diospa wamrancunana caycansi. Wamran canansipä acramashgansipita Tayta Diosninsi imaypis alabash cayculäsun. 7Cuyapämashpansi Tayta Diosninsipa surin Jesucristo cruzcho wanur yawarninta jichargan. Saynöpami lapan jusalicushgansita Tayta Diosninsi perdonamashcansi. 8Saynöpis cuyapämashpansimi pay munashganta tantyacunansipä yachaytapis Tayta Diosninsi gomashcansi. 9Tayta Diosninsi unaypita-pasami destinargan ciëlucho cagcuna y cay pasacho cagcunapis Jesucristupa maquincho cayänanpä. Saytaga Tayta Diosninsi unay runacunata manami musyasergansu. Cananmi isanga saycunata musyansi apostolnincunata Jesucristo musyasish captin. 11Nogansitapis Tayta Diosninsi unaypita-pasami destinamashcansi Jesucristuta chasquicur gloriacho herenciata chasquinansipä. Tayta Diosninsega lapantapis munashganno rurag carmi promitimashgansi herenciata gomäshunpä. 12Gloriacho herenciata chasquirmi Tayta Diosninsita imayyagpis alabashunpä. 13Ali wilacuyninta wiyar Jesucristuta chasquicurmi gamcunapis Tayta Diosninsi promitishgan Santu Espirituta chasquicuyashcanqui. Saymi shonguyquicuna señalashgana caycan Tayta Diosninsipa wamran cayashgayqui musyacänanpä. 14Saynöpis Santu Espirituta chasquicurmi musyansi ciëluman char herenciata chasquinansipä cashganta. Sayno salvamashgansipita Tayta Diosninsita imayyagpis alabayculäshun. 15Ciëlucho herenciata chasquinayquipä cashganta musyar, Señorninsi Jesucristuman shumag yäracuyashgayquita musyar y waugui-panicunawan cuyanacuyashgayquita musyarmi Tayta Diosninsita manacur imaypis payta agradëcicö. 17Saynöpis Señorninsi Jesucristupa taytan Diostami manacö wilacuyninta shumag tantyasiyäshunayquipä. 18Saynöpis manacuycä gloriacho chasquinansipä cag herencia segaypa ali cashganta tantyasishunayquipämi. Say herenciamanga manami imapis cay pasacho cagcunaga tincunsu. 19Saynöpis Tayta Diosninsi tantyaycasishunqui lapanpäpis munayyog cashganta y payta chasquicogcunata imaypis yanapaycashganta. 20Munayyog cashpanmi Jesucristuta wanushganpita cawarircasimur derëcha cag naupanman jamasish lapanta mandananpä. 21Cananga Jesucristuta Tayta Diosninsi churash lapan runacunapitapis, lapan angilcunapitapis y lapan supaycunapitapis cay pasacho y ciëluchöpis munayyog cananpämi. Cay pasa ushacaptin mushog pasachöpis saynölami munayyog cangapä. 22Munayyog captinmi Jesucristuta Tayta Diosninsi churash lapan imaycapis paypa munaynincho cananpä. Sayno munayyog carmi payta chasquicogcunata imaypis yanapaycan. 23Jesucristuta chasquicogcunaga paypa maquinchönami caycansi. Saymi may-saychöpis nogansiwan caycan.


c: text/html

text: 1Samarikuna p'unchay pasayta, María Magdalena, Santiagoj maman María, Salomé ima q'apaj perfumesta rantimorqanku, chaywan Jesuspa ayanta jawimunankupaj. 2Semanaj ñawpaj p'unchaynin sut'iyamuyta, chay warmis inti llojsimuytaña aya p'ampanaman rerqanku. 3Rishaspataj, paykuna ninakusharqanku: Kunanqa, pitaj aya p'ampana punkupi rumita tanqaripuwasunri? nispa. 4Chayta nerqanku, rumeqa ancha jatun kasqanrayku. Qhawarispatajrí, rumitaqa tanqarparisqataña rikorqanku. 5Chay warmis aya p'ampanaman yaykuspa, rikorqanku uj waynata pañanejpi tiyashajta, qhoysu yuraj p'achayojta, paykunataj mancharikorqanku. 6Jinapi chay waynaqa nerqa: Ama mancharikuychejchu. Qankunaqa Jesús nazarenota mask'ashankichej, chay cruzpi chakatasqata. Payqa kawsarimpunña, mana kaypiñachu. Qhawaychej: Kaypi Jesuspa ayanta churarqanku. 7Kunanqa rispa, willamuychej yachachisqasninman, Pedroman ima. Jesusqa ñawpaqeykichejta Galileaman rishan, chaypitaj Payta rikunkichej, nisqanman jina, nispa nerqa chay angelqa. 8Chay warmisqa aya p'ampanamanta llojsispa, ayqerqanku, imaraykuchus mancharikuspa kharkatitisharqanku; chayrayku mana pimampis imallatapis willarqankuchu. 9Jesús semanaj ñawpaj p'unchaynin sut'iyamuyta kawsarimpuytawan, ñawpajta rikhurerqa María Magdalenaman, pimantachus Jesús qharqosqa qanchis supaykunata, chay kajman. 10Mariataj rispa, willamorqa, Jesuswan purej kanku, chaykunaman. Paykunaqa may llakisqa kaspa, waqasharqanku. 11Jesús kawsarimpusqanta uyarispa, Mariapis Payta rikusqanta, manapuni creerqankuchu. 12Chay qhepata Jesús rikhurillarqataj waj rijch'ayniyoj iskay yachachisqasninman, paykuna campoman rishajtinku. 13Chantá llajtaman kutirerqanku, chay ujkunamantaj willarqanku Jesusta rikusqankuta; jinapis nillataj paykunatapis creerqankuchu. 14Qhepaman Jesús rikhurillarqataj chunka ujniyoj apostolesninman, paykuna mikhushajtinku. Jinapi paykunata k'amirarqa, rumi sonqos kaspa, mana creesqankurayku, imaraykuchus kawsarimpusqanta rikojkunatapis manapuni creerqankuchu. 15Jesustaj nerqa: Riychej tukuy kay pachaman; evangeliota willaramuychej tukuy runasman. 16Pichus creejqa, bautizachikojtaj, salvasqa kanqa; mana creejtajrí wiñaypaj juchachasqa kanqa. 17Creejkunataj kay señalesta ruwanqanku: Sutiypi supaykunata qharqonqanku, mosoj parlaykunatataj parlanqanku. 18Makisninkuwan katarista oqharenqanku; venenota ujyaspapis, mana imanakonqankuchu; onqosqasman makisninkuwan llankhajtinku, chay onqosqas sanoyanqanku. 19Chantá Señorqa parlajtinkama, janaj pachaman oqharisqa karqa, chaypitaj Diospa pañanman tiyaykukorqa. 20Paypa apostolesninrí llojsiytawan, tukuynejpi evangeliota willarqanku. Señorpis paykunata yanapasharqa, señalesta ruwasqankuwan rikuchispa willasqanku cheqa kasqanta.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Hermanosníy, may jatunchasqa Señorninchej Jesucristopi creejkuna kaspa, amapuni ujkunallata allimpaj qhawaychejchu, wajkunatataj pisipaj. 2Chayta reparanapaj nisunman iskay runas kasqankuta. Ujqa sumaj p'achallisqa, qori anilloyoj kanman, ujnintaj wajcha kanman, thanta p'achayoj. Chantá iskayninkoqa, maypichus tantasqa kashankichej, chayman yaykumunkuman. 3Sumaj p'achayoj runataqa jatumpaj qhawaspa, niwajchej: Kay aswan sumaj tiyanapi tiyarikuy, nispa; wajcha kajtarí niwajchej: Qanqa jaqaynejpi sayakamuy, nispa, chayrí: Chay pampallapi chukukuy, nispa. 4Manachu chayta ruwaspaqa, wakinkunallata jatumpaj qhawashankichej, sajra yuyayniyoj juezkuna jina? 5Munasqa hermanosníy, uyariwaychej: Manachu Diosqa wajchasta ajllakun creeypi qhapaj kanankupaj? Manachu paykunata ajllakun reinompi herenciayoj kanankupaj, mayqentachus qonanta nerqa Payta munakojkunaman, chay reinopi? 6Qankunatajrí wajchasta p'enqaypi rikhurichinkichej. Manachu qhapajkunaqa llakichisunkichej? Manachu paykunallataj juezkunajpa ñawpaqenman qhatatasunkichej juchachasqa kanaykichejpaj? 7Manachu paykunaqa sajrata rimanku chay may sumaj sutipaj, mayqenwanchus qankuna sutichasqa kankichej, chaypaj? 8Diosmanta Qhelqasqapi Reypa kamachisqan ley kayta nin: Runa masiykita munakuy qan kikiykita jina, nispa. Chaytachus cheqamanta junt'ankichej chayqa, allinta ruwankichej. 9Wakin runasllatachus allimpaj qhawankichej chayrí, juchallinkichej, Diospa leynimpa ñawpaqempitaj juchachasqa kankichej, leyta p'akejkuna jina. 10Sichus pillapis tukuynin leyta kasuspapis, leypa ujnin kamachisqallantapis p'akinman chayqa, chay runaqa tukuynin leymanta juchachasqa rikhurin. 11Dios nerqa: Ama khuchichakunkichu, nispa. Nillarqataj: Ama runata wañuchinkichu, nispa. Kunanqa qhawariy: Qan amapis khuchichakuychu; chaywampis runata wañuchiwaj chayqa, leyta p'akinkiña. 12Qankunaqa ajinata parlaychej, ajinallatataj ruwaychej, imaraykuchus kacharichej leynejta juzgasqa kankichej. 13Pichus wajkunata mana khuyajqa juicio p'unchaypi mana khuyayta tarenqachu. Khuyakuytaj atipan juiciotaqa. 14Hermanosníy, ima walejtaj kanman sichus pipis nillanman Diospi creesqanta, manataj ruwasqasninwan rikuchinman ajina kasqanta chayqa? Atinmanchu chay creesqallan payta salvayta? 15Chayta reparanapaj nisunman uj hermano, chayrí hermanapis, mana p'achayoj kanman, sapa p'unchay mikhunamanta pisichikuspa. 16Chantá ujniykichej ninman: Walejlla risuchun; chirimanta q'oñikamuy, sajsakamuytaj, nispalla, manataj imatapis payman jaywanmanchu. Chay nisqallanqa ni imapi chay pisichikojta yanapanchu. 17Ajinallataj creeypis: Sichus runaqa ruwasqasninwan mana rikuchin creesqanta chayqa, chay creesqanqa wañusqa. 18Chaywampis pipis ninman: Qanqa creenki, noqajtatajrí ruwasqasniy kapuwan. Rikuchiway creesqaykita mana imata ruwaspalla, noqataj rikuchisqayki creesqayta ruwasqasniywan. 19Qan creenki uj k'ata Dioslla kasqanta. Chayqa walej. Jinallatataj supaykunapis creenku, manchachikuywantaj kharkatitinku. 20Mana yuyayniyoj runa, rikuchisqayki runaj creesqanqa wañusqa jina kasqanta mana ruwasqanwan khuska rikuchikuspa. 21Manachu ñawpa tatanchej Abrahamqa cheqan runapaj qhawasqa karqa ruwasqasninrayku, maypachachus churin Isaacta jaywarqa altar patapi chaypacha? 22Rikunki jina, Abrahampa creesqanqa ruwasqanwan khuska rikuchikorqa, chay ruwasqanwantaj creesqanqa junt'asqa karqa. 23Ajinapi junt'akorqa Diosmanta Qhelqasqapi imatachus nisqan: Abrahamqa Diospa nisqampi creerqa, chay creesqanraykutaj Diosqa Abrahamta cheqan runapaj qhawarqa, nispa. Jinataj Abrahamqa Diospa kawsaqen nisqa karqa. 24Kaypi reparankichej runaqa cheqampaj qhawasqa kasqanta ruwasqasninrayku, mana creesqanraykullachu. 25Ajinallatataj, manachu phisu warmi Rahabpis cheqampaj qhawasqa karqa allinta ruwasqanrayku? Payqa chay kachasta wasinman wajyarikorqa, yanaparqataj waj ñanta kachapuspa. 26Imaynatachus mana almayoj cuerpopis wañusqa kashan, ajinallatataj mana ruwasqasniyoj creeypis wañusqallataj kashan.


text: 1Kunanka kasaradukunata yachachiykichi. Kankuna paninikuna, kusaykichita allita kasushpa kawsaychi. Kusaykichi mana Tata Diospa rimananta kreyik kaptinpish kuyashpa kasushpa kawsaychi. Chaypira mana nimata rimaptikichi kusaykichi kawashushpaykichi alli rurak warmi kanaykichita Jesukristuta kreyinmansapa. 3Ama sukaman allichanakuyta yuyashpallachu kawsaychi. Ama aypa chaniyuk llachapaykichillata nima kuri mulluykichillata mudakushpallachu kawsaychi. Ama chukchaykichita sukaman allichashpachu kawsaychi sawallamanta allimata rikurinaykichipa. 4Jesukristuta tukuy shunku kreyishpa kawsaychi alli modoyuk kushikuypuru warmi kanaykichipa. Chashna kushikuypuru kawsashpaykichi Tata Diosta sukaman kushichinkichi. 5Chashnami chay ñawpa alli rurak warmikunapish Tata Diosta tukuy shunku kreyishpa kawsarkansapa. Chayrayku kusankunata kasushpa kushichishpa kawsarkansapa. 6Chay warmi Sarapish kusan Abrahamta kasushpa kawsarkan. Kusanta willarkan kamachiknin kananta. Kankunapish allita kusaykichita kasushpa mana nimata manchashpalla kawsashpaykichika Sara rurashkantashina ruraykankichi. 7Kunanka kankuna kasaradukunata yachachiykichi. Warmikichita allita kuyashpa paykunapa munananta yuyashpa kawsaychi mana ullkukunashinachu sinchi kaptinkuna. Tata Dios paykunatapish sukaman kuyashpa willarkansapa paypa wambrankuna kanankunata. Paykunapish ullkukunashina rinkasapa sielupi Tata Dioswan kawsak. Kankuna warmikichita mana allita kuyashpa kawsaptikichika Tata Dios manami royganaykichita uyarinkachu. 8Chaymanta tukuy Jesukristuta kreyikmasikichiwan alli modollapi kawsaychi. Allita kuyanakushpa yanapanakushpa mana kreyinakushpalla kawsaychi. 9Suk runamasikichi mana allita rurashuptikichika ama kutipaychichu. Ama nimata ayniychichu. Tata Dios sukaman kuyashushpaykichi munan yanapashuynikichita. Chayrayku kankunapish tukuy mana alli rurashuknikichi runakunata allita kuyashpalla yanapaychi. 10Tata Dios rimananpi willawanchisapa: “Kankuna kushikushpalla kawsanayashpaykichika ama nima mana allikunata rimashpa kawsaychichu. Ama llullakushpa kawsaychichu. 11Allillata rurashpa kawsaychi. Ama kawsaychichu mana allita rurashpa. Tukuy llaktamasikichiwan allita kuyanakushpa kawsaychi. 12Tata Dios tukuy alli rurak runakunata yanapansapa. Suk imata mañaptinkuna uyarinsapa. Runakuna mana allikunata rurashpa kawsaptinkuna Tata Dios piñakun.” 13Kankuna allita rurashpa kawsaptikichi yaka tukuy runakuna allita tratashunkichi. 14Ariya chashna allita rurashpa kawsaptikichipish ichara suk runakuna chiknishushpaykichi mana allita tratashunkichiman. Chashna mana allita tratashuptikichipish kushikuychilla. Ama chay mana alli rurak runakunata manchaychichu. 15Jesukristullata tukuy shunku kuyaychi kamachishuknikichi kaptin. Ichara runakuna tapushunkichiman: “¿Imapatí kankuna sufrishpaykichipish Jesukristuta kuyashpalla kasushpalla kawsaykankichi?” Chashna tapushuptikichi allillapi mana piñakushpa yachachiychi. 16Jesukristuta kreyishpa allita rurashpa kawsaptikichipish ichara runakuna rimanmansapa mana allikunata rurashpa kawsaykanaykichita. Chaypina allita rurashpa kawsashkaykichita kawashpa pinkachinakunkasapa. 17Mana allita rurashkaykichirayku sufriptikichi alli kanman sufrinaykichipa. Ashwan alli kanman Tata Dios munaptin allita rurashkaykichirayku sufrinaykichipa. 18Jesukristu sukaman sufrishpa suk kutilla wañurkan tukuy mana alli rurananchikunamanta perdonawananchikunapa. Mana alli rurak runakuna kaykaptinchikuna Jesukristu mana nima uchayuk kaykashpa ñukanchikunarayku wañurkan. Payka wañurkan Tata Diosman pushawananchikunapa paywan tantalla kawsananchikunapa. Jesukristu runa kashpa wañurkan. Wañushpapish espiritu kashpa kawsarkanlla. 19Chashna Jesukristu espiritu kashpa rirkan wañushka runakunata willaksapa tukuy layapi kamachikuk kananta. 20Chay wichkadu wañudu runakuna ñawpa awilunchi Noeta mana kasunayarkansapachu. Noeka barkuta ruraykashpa tukuy runamasinkunata willarkansapa Tata Diosta kreyishpa kawsanankunapa. Tata Dios sukaman kuyashpankuna sukaman munarkan kreyinankunapa. Chay runakuna mana kreyiptinkuna Tata Dios tukuy allpata yakuwan untachirkan paykuna sipikushpa wañunankunapa. Noe rurashkan barkupi pusak runakuna yaykushpa sipikuymanta kishpirkansapa. 21Tata Dios chay pusak runakunata yakumanta kishpichishkankuna yuyachiwanchisapa bawtisakunanchikunata. Bawtisakushpanchikuna yachanchisapa Jesukristu kawsamushkanrayku Tata Dios salvawananchikunata. Mana bawtisakunchisapachu mayllanakuyta munashpalla. Bawtisakushpanchikuna Tata Diosta royganchisapa yuyayninchikunata allichananpa allita rurashpa kawsananchikunapa. 22Jesukristu kawsamushkanwasha sieluman rirkan Tata Diospa alli ladunpi kawsananpa. Tukuy supaykuna angelkuna kamachikukkuna Jesukristullata kasunankuna tiyan tukuy awtoridarkunamanta ashwan sinchi kamachikuk kaptin.


text: 1Juc warda muyunćhümi Jesus yaćhapacünincunawan pasayalcäla trïgu-trïgup manyanpa. Chay yaćhapacünincunañatacmi pallalcälil cupaycula micalcälinanpä. 2Chayćhu fariseocuna chaynayäta licälälilmi Jesusta nipäcula: “¡¿Imapïtatá warda muyunćhu camachicuy mana pirmitishanta lulayalcanquiman?!” nil. 3Niptinmi Jesus: “¿Manachun lïgipäculanqui David micanäśha cayal puliwshï-masincunawan imacta lulapäcuśhantapis? 4¿Manachun Diosta alawana carpanman yaycucuycul Diospä japächäśhan tantäta, sasirdüticunälla micunanpä cä tantätalä micüla? Jinaman ¿manachun puliwshï-masincunactapis uycuñälä canpis?” nila. 5Nishanpïmi: “Ya'a Rasun Nunap maquilläćhümi cay warda muyuncäpis cayan” nila. 6Chaynütacmi juc warda muyunćhüpis juntunaculcänan wasiman yaycul Jesus yaćhachila. Chayćhümi juc nunap allï maquin mana cuyulï chaquïsha cañä. 7Chayćhümi camachicuyta yaćhachicücunawan fariseocuna awaytapäcula: “Má, canan warda muyuncäćhu sänachin'achuśh” nishtin. 8Chaynu pinsapäcuśhanta Jesus tantiälulmi chay mana cuyulï maquiyu nunäta nila: “¡Śhalcuy, cay ñawpäman pasaycamuy!” nil. Niptinmi pasaycamul śhäcula. 9Chayćhümi nunacunäta Jesus nila: “¿Cay warda muyunca allincätachun icha mana allincätachun lulachimanchic? ¿Cawsayninta salbaycachimanchicchun icha wañulpachimanchicchun?” nil. 10Nilculmi lluy chayćhu cä nunacunäta licalcul mana cuyulï maquiyu nunäta: “¡Chacchapacuy!” nila. Chaynu chacchapacüluptinmi sänu licalïla. 11Chaynu luläluptinmi ñaćhaña imanacälälilapis “¡¿Imactatá luläśhun?!” nil. 12Chay muyuncunam juc chunyä uluncascaman Jesus licula. Chayćhümi tutay-walächi Diosta mañacamula. 13Chay achicäluptinmi llapa yaćhapacünincunacta lluy ayalcul, “Puydï caćhaśhäcuna capäcunqui” nil ćhunca ishcayllacta aclala. 14Paycunam cala: “Pedro” nishan Simon, paypa śhullcan Andrespis. Jinaman Jacobowan śhullcan Juanpis. Jinamanñatacmi Felipiwan, Bartolomé. 15Jinaman'a Mateowan, Tomas. Chaynütac Alfeop chulin Jacobopis, ñatac malcanpi nanachicü Simonpis. 16Chaynütac Jacobop śhullcan Judaspis. Jinaman'a Jesusta ipanchä Judas Iscariotipis. 17Paycunallawan chay ulüpi cutilpayalcämuptinmi chay pampaćhu nisyu-nisyu nunacuna alcayalcäñä jinantin Judea malcacunapïtawan, Jerusalenpïtapis, chaynütac lamar-lädunćhu Tirowan Sidon malcacunapïtapis. 18Chaynu śhapämula Jesuspa yaćhachicuyninta uyalipäcunanpämi, ishyänincunacta lluy sänaycachipunanpäpis. Chayćhümi Jesus rasunpa lluy ishyänincunactapis Satanaśhpa gänaśhacunactapis sänachipula. 19Chaymi llapan nunacunapis Jesusta yataycuyllactapis munapäcula ima ishyayninpïpis lluy sänachinanpä. 20Chaynu jinalculmi yaćhapacünincunaman licalcul nila: “Cushiculcay waccha cäcunaca. Amcunapämi Diospa gubirnun unanchäśha cayan. 21Cushiculcay micanäśha cäcuna. Amcunactam Dios maćhaycachishunqui. Cushiculcay canan wa'acücuna; ¡maynu cushicuśham canqui! 22Cushiculcay ya'a Rasun Nunap Chulin-laycu ćhïnipäcuśhuptiquipis, alupäcuśhuptiquipis, ruydupapäcuśhuptiquipis, mana allinpa licapäcuśhuptiquipis. 23Caytanümi Diospa willacünincunactapis lulala unay awiluyquicuna. Chayurá chaypun cushiculcay, jinal mastalä cushiculcaypis. Paycunanüpis amcuna janay pachäćhu sumä jatun primiuctam ćhasquipäcunqui. 24Am rïcucunäpam ichá ñä capuśhunquiña imayquipis cushiculcänayquipä. ¿Ñatac imanuytá capäcunqui Diospá? 25¡Imanuylä capäcunqui canan patayqui junta cäcuna! Amcuna juc-punmi micuypi wañupäcunqui. ¡Imanuylä capäcunqui canan allinmi cä nil cushisha cäcuna! Amcunam mamay-taytayta awćhupäcunqui. 26¡Imanuylä capäcunqui canan llapan nunacunäwan alawachicücuna! Canannümi awiluyqui timpucunaćhüpis alawapäcula Diospa willacünintucuycul yan'al willapäcuptinpis. 27“Cananñatacmi ya'a niycälic, cuyapäcuy ćhïnishüniquicunäta. Ćhïnicüniqui nunacunapäpis allintatac lulaycälipuy. 28Amcunapi mana allin limäcunäpäpis ‘Allinca anwan caycuchun’ niycäliy. Tumpäśhüniquicunapäpis mañaculcaytac. 29Ñatac cäraćhu lapyaśhuptiquipis, juc-lädu cärayquitapis camaycuy. Pipis punchuyquita waycaśhuptiqui'a, camisayquitapis uśhtipaycuy. 30Mayanpis mañaculcäśhuptiqui'a uycäliy. Mayanpis pishipacü ‘uycamay’ nishuptiqui'a uycul amaña ‘cutiycachimay’ niyaychu. Apacuchunñari. 31Chaynütac-ari nuna-masiquicuna allinpa licapäcuśhunayquita munaśhayquinu paycunactapis tuquip licaycäliy. 32Sïchuśh sintinaculcäśhallayquiwan cuyanaculcaptiqui'a ¿ima allintatan lulaycuyanqui? ¿Manachun piyurnin jucha-sapacunäpis lulawshï-masincunawan chaynu cuyanacun? 33Allinta lulaśhüniquicunallapä chaynu lulaycuyal'a ‘mas allinninlämi cayá’ ¿niyanquichun imatá? Chaynüllá Diosta mana lisïcunapis lulapäcunmá. 34‘Ya'apis mañaycuśhä aynipä’ nil lulaycuśhayqui ¿ima allintá? Chaynu aynillapá jucha-sapacunäpis mañanaculcanmá. 35Chayta lulaśhayquinu'a ćhïnicüniquicunätapis amcuná cuyaycäliy. Jinal allinta lulaycapul mañaycuy, amatac uyayllapá. Chay jinaśhayquiwanmi cayćhüpis janay pachäćhüpis allin cawsayta pasapäcunqui. Caycunacta lulalmi Sumä Munayniyu Diospa nunan caśhayquita camalachipäcunqui. Ñatac juyupäpis pasaypi nunapäpis pay'a allinmá. 36Paynuy llaquipayniyü-cama amcunapis capäcuy. 37“Ama nuna-masiquicunacta cäraycäliychu Dios mana cäraycälishunayquipä. Amatac pictapis juchachaycäliychu, amcunapis mana juchachaycuśha canayquipä. Pampachaycäliy, amcunapis pampachaycuśha capäcunayquipä. 38Uycälil'a amcunapis mana camaytapis atipänayquicamam ćhasquipäcunqui. Uycälishayqui tincütam uycälishunqui” nil. 39Nilculmi Jesus tincuchila cay nil: “¿Juc apla puśhanmanchun juc apla-masinta? ¿Manachućh may ućhcumanpis palpälälinman? 40Chaynümi mayanpis yaćhachïninpi mas'a manalä canmanlächu. Lluy yaćhachishancunacta ishpïlulmi ichá paypis allin yaćhachicü can'a. 41¿Imapïtan nuna-masiquip ñawinćhu uchuy anlallanta licaypi wañupacuyalcanquiman ñawiquićhu jatun iluyqui cayaptin? 42¿Imanuypatan ‘Jay, ñawiquićhu anlallayquita julüśhayqui’ niyanquiman jatun iluyqui ñawiquićhu chacalayaptin? ¡Ishcay cära nunacuna! Ñawiquipïtalä juluy chay iluyquita. Jinalculćha ichá juccunäpa anlanta julunquiman. 43“Allin lantacá manam ćhulanchu pasaypi mana bälïcunactá, nïtac pasaypi mana bälï lantapis ćhulantacchu tuqui tuquictá. 44Ñatac lluy lantactapis lisinchic ćhulayninpam. Manam ïgusta ćhulanmanchu caśhacunaca. Nïtac übactapis ćhulälunmanchu tantal caśhacá. 45Chaynümi allin nunäpá śhun'unćhu sumä cuyay ćhaniyu ćhulacuśhancäpi shiminpapis yalamun. Chaynütac mana allin nunäpapis sumä ćhaniyüpa mana allincunallacta ćhulaycuśhancäpïmi shiminpapis yalamun. Rasunpa shimin liman imanuypis śhun'un caśhanpam. 46“,Má, ‘Duyñullämi, Taytallämi am canqui’ niltac nipämanqui, chaypïtá manatac ya'a nishätá cäsupämanquichu. 47Cay nishäta uyalil cäsumäcunaca caynümi: 48masïsu a'a jananćhu wasinta śhalcachïcänümari. Mayuca maynu wiñämulpis, manamá cućhpachin'achu, masïsu taycachisha captin. 49Ñatac mana cäsucücá mana sumä simintaycul allpa janallanćhu wasinta luläcänümi. Pu'uy tamya timpućhu mayuca lluy wiñalcamulñatacmi juclla apacun'a. Jinalculmi may caśhanćhu nï camalan'achu” nin.


text: 1Ama kusikuychu Israel; ama kusikuywan phinkiriychu waj llajta jinaqa. Qanqa khuchichakorqanki Diosniykita saqerpayaspa. Grano trillana eraspi khuchichakusqaykimanta pagota jap'iyta gustachikunki. 2Israel aylloqa mana trigoyoj nitaj vinoyoj kanqa; mosoj vinon kajpis pisilla kanqa. 3Efraínqa Egiptoman kutirenqa, Asiriapitaj mikhonqa ch'ichipaj qhawasqa mikhunasta. Manaña Tata Diospa jallp'ampeqa tiyakonqachu. 4Mana ujyanqankuchu vinotapis Tata Diospa sutimpi, nillataj uywa wañuchisqatapis chaypi jaywanqankuchu. Mikhunanku t'antapis qorpachu t'anta jina kanqa; pischus mikhojkunaqa ch'ichipaj qhawasqa rikhurenqanku. Paykuna mikhuykonqanku chay t'antata; chaywampis Tata Diospa Templonman mana apaykuyta atenqankuchu. 5Imatataj qankuna ruwankichej chay fiesta p'unchaypi, Tata Diospa sutimpi ruwankichej, chay fiesta p'unchaypi? 6Paykunaqa chinkachisqas kanamanta ayqenku. Egiptoqa paykunata oqharenqa, Menfispitaj p'ampasqas kanqanku. Qolqe jallch'anasninkupi ithapallu qhoraslla junt'aykonqanku, jarasninkupipis khishkaslla wiñaykonqa. 7Chayamunkuña castigana p'unchaykunaqa. Ña chayamunkuña ruwasqankuman jina pagana p'unchaykunaqa. Israelpis yachanqa chay p'unchaykuna chayamusqankuta. Qankuna ninkichej: Profetaqa wampu, yuyaychasqa runapis ancha uman muyusqa, nispa. Chay tukuyta ninkichej juchawan junt'a kasqaykichejrayku, jinataj phiñakuywan junt'a kasqaykichejrayku. 8Diosqa profetanta churarqa Efraínta qhawanampaj, qankunatajrí chay purinanman tojllasta churarqankichej; Diospa Templompi payta chejninkichej. 9Millay kawsaypi pierdekorqankichej Gabaa tiempopi jina. Chaywampis Tata Diosqa yuyarikonqa tukuy sajra ruwasqasniykichejmanta, chantá castigasonqachej chay juchasniykichejmanta. 10Tata Diosqa nin: Maypachachus Israelta tarerqani chaypachaqa, kusikorqani, ch'in pampapi uvasta tarikuspa kusikunku, jinata. Ñawpa tatasniykichejqa Noqapaj karqanku ñawpa poqoj higos jina. Jinapis maypachatajchus Baal-peorman qayllarqanku chaypachaqa, chay qhasi manakaj dioskunallaman sirvej churakorqanku, jinamanta millachikunaman tukorqanku, chay mayqentachus munakusharqanku, chay lantiman jina. 11Efraínpa may jatun kasqanqa uj phawaj p'isqo jina phawanqa. Mana astawan wawas nacekonqañachu, manaña wijsallisqa warmis kanqachu nitaj yumasqaspis. 12Wawasninkuta uywanqanku chaypis, Noqa chay wawasta qhechukapusaj ni uj puchuyojta. Ay, imachus kay runasmanta kanqa paykunamanta karunchakojteyqa. 13Rikuni, Efraínqa wawasninta jap'inapaj k'ita animalta jina qhawasqanta. Payqa orqhomun paykunata wañuyman jaywaykunallampaj. 14Tata Diosníy, paykunaman qollay imachus qonaykita. Warmisqa mana wawa rejsej kachunku, ch'aki ñuñustaj. 15Tata Diosqa nin: Gilgalpi tukuy imaymana juchasta ruwarqanku, chaypitaj paykunata chejnikuyta qallarerqani. Chay sajra ruwasqasninkuraykutaj wasiymanta paykunata wijch'usaj. Manaña paykunata munakullasajpunichu, imaraykuchus chay kurajninkukuna tukuyninku contraypi oqharikorqanku. 16Efraínqa nanasqasniyoj kashan. Payqa ch'aki saphisniyoj sach'a jina, chayrayku manaña poqonchu. Wawasnin kajtimpis, Noqaqa tukuyta wañurachisaj. 17Kay aylloqa Diosniyta mana kasuyta munarqachu. Chayraykumin Diosneyqa paykunata qhesachallanqataj, tukuy naciones ukhupi puriskiris jina purinankupaj.


text: 1Patronkuna, kamachiykichiskunata sumaqta chaninta rikuychis, qankunaqpas Patronniykichis hanaq pachapi kashasqanta yachaspaykichis. 2Diosmantaqa mañakushallaychispuni, graciasta qospa rikch'ashallaychispuni. 3Mañapullawaychistaq ñoqaykupaqpas, Cristomanta pakasqa yachayta willanaykupaq punkuta Dios kicharipuwanankupaq, chayraykun presopas kashani. 4Diosmanta mañapuwaychis ancha sut'itapuni Cristomanta willanaypaq. 5Diospi mana iñiq runakunaq qayllanpiqa allin yuyaywanpuni kawsaychis, tiempoykichistapas amataq usuchiychischu. 6Rimakuyniykichisqa ancha sumaqpuni kachun, kachiwan kachichasqa hina, ahinapin yachankichis imaynatachus sapankamanpas allinta kutichinaykichista. 7Imaynachus ñoqa kashasqaytaqa munasqanchis wawqe Tiquicon lliwta willasunkichis, payqa Señorpa hunt'aq kamachinmi, llank'aq-masiytaqmi kanpas. 8Paytaqa kachamushaykichis imaynachus kasqaykuta willanasuykichispaqpunin, sonqoykichistapas kallpachaykunanpaqwan. 9Tiquicoqa hamushan munasqa hunt'aq wawqenchis Onesimopiwanmi. Onesimoqa qankunamanta hukniykichismi. Paykunan tukuy imachus kaypi kaqkunataqa willasunkichis. 10Presomasiy Aristarcon Bernabepa primon Marcospiwan napaykamusunkichis. Marcos watukamusunkichis chayqa sumaqta chaskiykuychis, chaytaqa ñan kamachirqaykichisña. 11Napaykamullasunkichistaqmi Justo sutichasqa Jesuspas. Paykunallan judío runakunamanta llank'aq-masiykunaqa kanku, Diospa qhapaqsuyunmanta ñoqawan willanku, paykunan anchata kallpachawarqanku. 12Napaykamullasunkichistaqmi qankunamanta hukniykichis Cristoq kamachin Epafraspas. Payqa Diosmanta mañapullasunkichispunin Diospa munayninta ruwaspa allin takyasqapuni kanaykichispaq, iñiypipas mana iskayrayaspa wiñasqaña kanaykichispaqwan. 13Ñoqaqa allintan yachani qankunapaq Epafrasqa anchata llank'ashasqanta, hinallataq Laodicea llaqtapi kaqkunapaqpas, Hierápolis llaqtapi kaqkunapaqpas. 14Munasqa médico Lucaspas napaykamullasunkichistaqmi, hinallataq Demaspas. 15Laodicea llaqtapi kashaq wawqe-panakunata napaykapuwaychis, hinallataq Ninfastapas napaykapuwaychis, wasinpi huñukuq iglesiatapas. 16Qankuna kay cartata leespaykichisña Laodicea llaqtapi iglesiaman apachiychis, paykunapas leenankupaq, qankunapas Laodicea iglesiamanta apachimusunkichis chay cartata leellaychistaq. 17Arquipota niychis: Señorpa qosqasuyki llank'anataqa allintapuni hunt'ay, nispa. 18Ñoqa Pablon makiywan kay napaykukuyta qelqamuykichis. Preso kashasqaymanta yuyarikuwaychis. Diosninchis sumaqta saminchasunkichis.


text: 1Chaynütac amcunapis walmicuna, wayapayquiman sujitaculcay. Chayćha Diospa shiminman mana chalapacücunäpis mana imactapis nillaptiqui allin cawsayniquip allincäman filtacalcämunman, tuqui allin cawsayniquita, rispïtu caśhayquita lical. 3Amcunap sumä tuqui chipyayniqui ama janällayquićhu'a caycuchunchu: ñächapacuycunalla, ürucunapi aläjacunalla, nï allin ćhaniyu müdanacunallawan'a. 4Aśhwanpa rasun mana camacä tuqui cawsayca śhun'uyqui lulićhu caycuchun, llampu śhun'uwan jawca caycuycäpis. Chay'a sumä-sumä ćhaniyümi Tayta Diospá. 5Chaynümi unaypis Tayta Diosman manchacuywan chalapacü allin walmicunaca wayapanman sujitaculcäśhanpa chipyaycälila. 6Chaynümi Sarapis wayapan Abrahamta cäsucul “taytalláy” nila. Amcunapis allinpa cawsaycul imapïpis mana manchaculcal'a paypa wawinmi capäcunqui. 7Chaynütac amcunapis wayapacuna, walmiquiwan tuquip cawsaycäliy pishi śhun'u pishi callpa caycälishanpa jinaman Taytanchicpa llaquipayninpïta cawsayta pulayquipis ćhasquipäcuśhayquipa. Chaynu-ari cawsaycäliy mañacuyta imapis mana mićhacuśhunayquipä. 8Má, chayurá llapayquipis tuquip cawsapäcuy, juc śhun'ulla, cuyanacul, llaquipänacul, mana nunatucullal ima. 9Mana allincäta lulaśhuptiquipis mana allincäwan ama-ari cutichicuyalcaychu, nï palaśhuptiquipis palaywan cutichicuyalcaychu, aśhwanpari allincällawan. Chay allincäta ćhasquiycälinayquipämari ayaśha amcunapis capäculanqui. 10Chaymari niyan: “¿Sumä cushicuy jawca bïda pasaytachun munanqui? Chayurá mana allin limaycunäpi alluyquitari sujitacuy. Shimiquipi casquicuna ama-ari imaypis yalaycamuchunchu. 11Mana allincunäpïta japächacul allincällactari lulaycuchun. Jawca cawsaycällacta ashiycul chaymannuy cawsaycuchun. 12Taytanchicmari allincäćhu cä nunancunacta ñawillanćhu caycachin; linlinpis uyat-uyatyayanmi ayacuynincunacta uyaliycunanpäpis. Mana allin luläcunäpäñatacmi ichá cuntran cayan” nil. 13Amcuna allincäta lulayalcaptiqui'a ¿mayantan imanapäcuśhunquimanpis? 14Masqui allin lulapäcuśhayquipïta ñacachipäcuśhuptiquipis ¡sumä allinpa licaśham capäcunqui! Chayurá paycuna manchaculcäśhanta ama-ari manchaculcaychu, nïtac jucmanyapäcuypischu. 15Aśhwanpa Salbacü Jesusninchicta Duyñuyquitanuy śhun'uyquićhu uywaycäliy. Chaynütac shimi puntallayquićhu caycuchun alcaycapäcuśhayquipi tapupäcuśhuptiqui ima niycunayquipäpis. 16Ñatac niycälil'a llampu śhun'uyu, chuya śhun'uyu, tuqui allinpa niycäliy. Chaynüpaćh Jesusćhu allin capäcuśhayquipi yan'al tumpäcunaca limaśhanpi uyshulapäcun'a. 17Allin lulaśhanchicpi ñacanapä Tayta Diospa munaynin cayaptin'a, mas allinmi chay mana allincäpi ñacanapïtá. 18Quiquin Jesusninchicmari juc cutilla pasaypipa juchanchiccunapïta wañula; Pay mana juchayu cayalpis jucha-sapacunäta Diosman puśhaycuyninwanmi wañula. Nuna cayninćhu'a wañulam; ispiritu cayninćhüñatacmi ichá cawsamula. 19Chay Ispiritup munayninćhu cayalmi ćhänalä ispiritucunäman willaycü lila. 20(Má, chay ispiritucuna cala Noé timpućhu mana cäsucücunämi. Aw-ari, chay barcucta ishpichiy camacänancama Dios pasinsiawan alcaycuśhancamapis paycuna manamá uyaliculcälachu. Chaymi pusä nunalla yacuwan wañunanpi salbaculcäla. 21Chay cala bawtisacunapä tincuycachisha-yupaymi. Chay bawtisacuywan Jesus śhalcamuyninpa wañuycäpi juluycuśha caśhanchictam camalaycachinchic. Manamari yacuwan aychanchic chuyaman muyuśhanpachu, sinu'a chuya śhun'uwan Tayta Diosman limalicuśhanchicpam.) 22Cananñatacmi janay pachäćhu Tayta Diospa lädunćhu Jesus cayan. Paymantacmi lluy anjilcunapis, mandacücunapis, llapa munayniyücunapis sujitaculcan.


text: 1Señor Diosníy, churanakuwaqniykuna contra sayariy, maqawaqniykunata maqay. 2Escudoykita hap'iy, yanapaykuwanaykipaq sayariy. 3Chanqana lanzaykita hap'iy, qatiykachawaqniykunawan churanakuy. Niway: ¡Qespichiqniykin kani! nispa. 4Wañuchiwayta munaqkunaqa p'enqasqapuni ayqechunku, mana allinniypaq yuyaykuqkunaqa p'enqasqapuni kutirichunku. 5¡Wayraq apasqan ñut'u paja hina kachunku, Señor Diospa angelnin paykunata qatirichun! 6¡Ñanninkuqa tutayaqtaq llusk'ataq kachun, Señor Diospa angelnin paykunata qatiykachachun! 7Yanqapunin ñoqapaq pakaylla toqllata churarqanku, yanqapunin urmaykunaypaq t'oqota hasp'irqanku. 8Qonqaylla paykunata wañuray hap'ichun, pakasqanku toqllallapitaq hap'ichikuchunku, urmaspataq hukpaqkama chinkaykuchunku. 9Chaypachan Señor Diospa ruwasqanwan kusikusaq, qespichiwasqanraykun q'ochukusaq. 10Tukuy sonqon rimarisaq: Señor Diosníy, ¿pitaq qan hinari? Qanmi pisi kallpayoqkunata aswan kallpayoqkunamanta qespichinki, wakchakunatapas llat'anaqninkumanta kacharichinki, nispa. 11Millay mana chanin testigokunan sayarimunku, mana yachasqaytan tapupayawanku. 12Allinmantan mana allinwan kutichiwanku, chaymi anchatapuni sonqoyta nanachin. 13Chaypas paykuna onqoqtinkuqa paykunamantan llakipakurqani, qhasqa p'achawan churakuspan ayunarqani, sonqoypipas mañakushallarqanipunin. 14Amigoymanta hinan, wawqeymanta hinan, mamaymantapas waqashayman hinan llakisqa k'umu-k'umu purirqani. 15Urmaykuqtiymi ichaqa, kuskalla kusipayawarqanku, mana reparakushaqtiymi millay runakunaqa ñoqa contra huñukurqanku, mana samaykuspan runaq siminman churawarqanku. 16Wist'u runatapas asipayankuman hinan asipayawarqanku, millayta k'utupakuspan qhawawarqanku. 17Señor Diosníy, ¿hayk'aqkaman hinallata qhawanki? ¡Wañuchiwanankumanta qespichiway, kawsayniyta chay qaparishaq leonkunamanta qechuy! 18Chaymi askhallaña huñunasqa llaqtayki ukhupi “gracias” nisqayki, ancha askha runakuna ukhupin yupaychasqayki. 19Ama yanqa-qasi awqaykunaqa kusipayawachunkuchu, ama yanqa-qasi cheqnikuwaqniykunapas ch'illminakuchunchu. 20Manan paykunaqa sumaqtachu rimanku, aswanmi suyupi sumaq tiyaqkunamanta llullakuykunata paqarichinku. 21Contraypin hatuntaraq rimarimunku: ¡Yaw, ñoqaykuqa ruwasqaykitan rikurqayku! nispa. 22Señor Diosníy, qanpas chaytaqa rikullarqankitaqmi, ama upallakuychu, ama karunchakuwaychu. 23Señorníy, Diosníy, sayariy, amachaykuway, chaninchaykapuway. 24Diosnilláy Señor Dios, chaninchayniykiman hina chaninchaway, ama awqaykuna kusipayawachunkuchu. 25Ama sonqonkupi niwachunkuchu: ¡Chayqá, waleq chaytapunin munarqanchis! nispa, amallataq: ¡Oqoykunchisñan! nichunkupaschu. 26P'enqachisqa pukamanraq tukuchunku llakipi kasqaymanta kusipayawaqniykunaqa, sinchi p'enqachisqa kachunku qhawaykuwaqniykunaqa. 27Chaninchapuwasqaykita rikuyta munaqkuna ichaqa kusikuchunku q'ochukuchunku. Nillachunkupuni: ¡Hatunmi Señor Diosqa, kamachinpa allillan kanantan munan! nispa. 28Chaymi chaninchayniykita rimarisaq, p'unchay-ch'isiyaqmi yupaychasqayki.


text: 1Re' i QaJaaw Dios je' wili i xuq'or reh i Joel rak'uun Petuel: 2Chab'iraj taq i naa nuq'orom i hat taq chik mama' winaq, je' wo' taq i hat patim chupaam i tinamit wili. ┬┐Mi ak'ulum taq junriim-oq re' i hat mi kilom cho junriim-oq re' taqe aamaam awati't i ti' k'axik je' rukab' i k'achi' taq ak'ulum yu'naak? 3Re' taqe i ti' k'axik wili chak'utjaaj taq keh awak'uun awixq'uun reh chi neenkik'utjaaj i keh reh kak'uun kixq'uun. Eh re' chik i keh neekik'utjanik keh i komajaa' ki-aasjik. 4Chi pan jinaj q'iij xi k'ulik taqe i nimaq taq chili'l xkik'uxib'eej taqe i tik. Aha' wilik i ma' xkik'ux taj i-xi-ik'ik peet re' i chik i xi k'uloq xam xik'uxwik reh, kajb'uhr wach kininqaal i chili'l xsachwik kiwach i tik. 5Re' taq i hat xohk'reel na'lojoq taq aweh, eh chamol taq chi oq'ik i hat i ti uk'inik taq reh i vino, ruum re' taqe chikop xkisach wach i uuva, ma' xta chik i naa rukorjiik wii' taq aavino 6Re' taqe i nimaq chili'l, xa je' chik i ruk'ihaal soldado noq xi k'uloq chinaah i qatinamiit. Eh xa je' chik i reeh i kaq b'ahlam i keeh, xa je' chik rutz'ii' reeh ixoq kaq b'ahlam i rutz'ii' i keeh. 7Eh xkuxik kik'uxum i wach i qa uuva i wach i qa higo ma' xta chik k'isinoq xaq xkikanaa' xa re' chik i q'ab' i ruche'el xkikanaa'. 8Eh nik' wach noq inoq'ik i k'isa q'ahxoq noq i rukoj i ruq'eq' so' chi riij ruum i ruti'kiil ruk'ux chi riij i rukimiik i naa naq rub'anam chi rub'ahiil, 9je' re' noq naa kokiik chi oq'ik taqe i k'amal kib'eeh aj tiij. Ruum parupaat i QaJaaw Dios ma' xta chik taqe i wach i tik mu'uun ni xata chik riis uuva inkik'am chaloq chi kimayiij. 10Re' i wach ak'al ti' ruk'ux, ruum ma' xta chik tik chuwach. Re' i trigo xsahchik wach, re' taqe i uuva i ruche'el i olivo xi chiqik wo' hoq, ruum aj re' ma' xta chik aseite. 11Eh re' taq i hat i ti tikwik taq reh i uuva, i trigo ti oq'oq taq. Ruum xsahchik taq wach atik, ma' xta chik i wach i trigo, ma' xta chik i wach i sebada naa reliik. 12Re' i ruche'el i uuva, i ruche'el i higo, i ruche'el i granado, ruche'el i xaq ipak', i ruche'el i mansano kuxik kichiqiik. Eh xkuxik wo' kichiqiik chu'nchel i chee, ruum i re' ma' xta chik rusuqkiil kik'ux i tinamit wach ak'al. 13Re' taq i hat k'amal b'eeh aj tiij tikamanik taq chuwach i ru artaal i QaJaaw Dios chakoj taq i q'as wach itz'ihy chawiij, ti oq'oq taq ruum i ruti'kiil ak'ux. Ruum parupaat i QaJaaw Dios ma' xta chik i wach i tik, ni xata riis uuva chik inkik'am chaloq chi kimayiij. 14Chaq'or taq keh i mama' winaq, je' wo' chu'nchel i tinamit wilkeeb' ayu' chi kimol kiib' chupaam i rupaat i QaJaaw, Dios. Eh kian kitiij i chi ma' kianam ta kiwa' kihaa'. 15Q'e' ti' i naa qak'ulum ruum re' i QaJaaw Dios xailook' chik i ruyeew i ti' k'axik chi qanaah. Eh naa rusacham wach i qatinamiit, jinaj runimaal ti' k'axik naa ruye'em cho qeh i QaJaaw Dios nim rajaawriik 16Eh pan naq'qawach xkesaj chi qawach i qawa' qahaa'. Eh ma' xta chik k'isinoq rusuqkiil k'uxliis chupaam i rupaat i QaJaaw Dios. 17Eh taqe i ja' xtikarik chi lohk'aal xkuxik kiq'ahiik, re' taqe i ye'aab' reh i wach i tik xiq'ahik chik. Eh re' i molarik wii' inaq'wach i trigo xiyojib'ik ruum ma' xiwachinik ta chik. 18Re' taqe i chikop oq'ik chik inki a'n ruum kiwa', xama' ha' ta chik inkireq kiwa' taqe i wakax. Eh re' taqe i tentzun k'achi' chik kikimiik ruum kiwa'. 19QaJaaw Dios aweh i hat i nupahqaaj qatoob'jiik, ruum re' taqe i ch'ahn panchiq yuuq' xa je' chik q'aaq' i xik'ik chinaah, je' wo' taqe i chee' wilkeeb' wataq yuuq' k'ixkaab'. 20Re' taqe josq'laj chikop wilkeeb' pantaq ch'ahnoq'ik inki a'n chawach ruum xkuxik kichiqiik taqe i raasb'al ha'. Eh xa je' chik q'aaq' i xik'ik chinaah taqe i ch'ahn inkik'ux.


text: 1Nataq Cesarea pwiblupimi taq uk runa Cornelio shutiq. Paymi uk kwartil Italiano shutiqmanta suldadukunapa uk mantaqnin karan. 2Payqami mana Israel runa karmapis tukuy chay wasinpi ayllun taqkunawan Dyusta allipta kasur, aduraqllapa. Chaynu karmi, qillaynin kaqkunamatapis, Israel runa ministiqkunata qur yanapaq. Chaynulla waran waran Taytanchik Dyusman mañakuq. 3Chaymi uk diyaqa tardi, alas tris yupayna katin, Corneliuqa rikapakuyninpi Dyuspa angelninta rikaran. Chaymi Dyuspa angelninqa pay kashanman yaykur, kaynu niqta uyaparan: "¡Cornelio!" nir. 4Chaymi, Corneliuqa angelta kusata chapar manchakur, tapuran: "¿Imatataq munanki, Taytituy?" nir. Angelqa niran: "Tayta Dyusmi uyashusha, payman mañakutki. Chaynulla, mana imayjunkunata yanapatkipis, shumaqta rikashusha. 5Kananlla Jope pwibluman kach'akuy apamunanllapapaq uk runa Simo'n shutiqta. Paytami ninllapapis Pedro nir. 6Payqami tukayun Simo'n, qarata blanduchar trabajan chaypa wasin, mar yakupa manyanlapi, chaypi tayan. [Chaymi shamurqa imata ruranaykipaqpis willashunqa]". 7Chaynu a'ngel parlar ritinnaqa, Corneliuqa uk suldadunta, chaynulla ishkay sirbikuqninta qayamuran. Chay suldadunqami Dyuspi kusata kriyiq. Chaynulla pay Corneliutapis kusata kasuq. Chaynu katinmi Corneliuqa chay suldadunpaq kusata yarpuq. 8Qayamur paykunata chay rikashanta manyaqla parlarqa, kach'aran Jope pwibluman. 9Allaqninqa yaqqana Jopiman ch'ayatinllapa, alas dusi yupaynaqa Pedruqa iqaran wasipa ananman, Dyusman mañakunanpaq. 10Payqari kusata mallaqnar, mikunayaran. Chaymanta mikunanta kamakachinanllapakamanqa, rikapakuyninpi rikaran syilu kich'akaqta. 11Chaynu syilu kich'akatinqa unaqmanta ishkimuyaran uk atun pullu kada manyankunamanta watakasha. 12Chay pullu watakashapa rurinpiqa karan tukuy riqchaq mana mikuypaq animalkuna, kwatru ch'akiyjun animalkuna, largu kurukuna, pariq kurukuna ima. 13Chay rikapakuyninpi uyaparanpis syilumanta kaynu niqta: "Pedro, sharir wanuchir, mikuy" nir. 14Piru Pedruqa niran: "Mana Taytituy. Chaqa chay riqchaq mana mikuypaq animalkunataqa mana mikushachu kani maydiyapis" nir. 15Chaynu nitinqa, qashan chay rimaqqa niran: "Tayta Dyus tukuy imatapis 'Allin' nishantaqa, ama 'Mana allin' niychu qamqa" nir. 16Chaynullamiri kimsa kuti willaran. Chaymantaqa qashan tikrakaranna syiluman chay pulluqa. 17Pedruqa kusata yach'ayta munaran chay riqchaq rikapakushanpaq, ¿imataq kanqa chayqa? nir. Chaypaq kusata yarpupakunankaman, Cornelio kach'ashan runakunaqa ch'aranna Simonpa wasinmanqa, Pedrupaq tapukur. 18Chay wasiman ch'arnaqa kusa jwirtita rimar tapukuranllapa: --¿Kaypichu Pedro ninllapa Simo'n shutiq runa tan? nir. 19Pedruqari chay riqchaq rikapakuyninpaq yarpuyatinlla, Dyuspa Santu Ispiritunqa niran: "Chapay. Kimsa runakuna maskashuyan. 20Sharir, ishkir paykunawan riy ama imapaqpis yarpupakurchu. Nuqami chay runakunataqa kach'amusha kani qamman shamunanllapapaq" nir. 21Chaymi Pedruqa wasipa ananmanta ishkimur, Cornelio kach'ashan runakunataqa niran: --Nuqami kani Simo'n Pedruqa. ¿Imalapaqtaq shamushaykillapa? nir. 22Paykunaqa niranllapa: --Nuqakunami shamunillapa suldadukunapa kapitannin Cornelio kach'amatinllapa. Paymi allipta Dyuspi kriyin. Chaymi Israel runakunapis paytaqa kusata rispitanllapa, munanllapa ima. Pay Corneliumi kach'amashallapa paypa wasinman rir willatki uyakushunanpaq. Chaqa payqa nimaranllapa Dyuspa angelninshi willasha, qam rir wasinpi willatki uyakushunanpaq nir. 23Chaynu nitinllapaqami, Pedruqa samachiran wasin ruriman. Chaypimi pullana chay tutaqa kidaranllapa. Chaymanta allaqninqa paykunawan pullalla riranllapa. Chaynulla wakin chay Jope pwiblupi, Dyuspi kriyiqkunapis pullan yapar riran Pedrutaqa. 24Jope pwiblumanta lluqshirqa, allaqninraq Cesarea pwiblumanqa ch'aranllapa. Ch'atinllapaqa, Corneliuqa ayllunkunawan amigunkunawan tantakasha, Pedrutaqa yarayasha karanllapa. 25Pedro ch'atinqa, Corneliuqa lluqshiran tariq, naypanpi qunqurikur adurananpaq. 26Piru mana chayta munarchu kaynu nir sharichiran: --Shariy taytituy. Nuqapismi qam yupay runala kani nir. 27Chaynu paywan parlaqnu riyar wasinman yaykurqa, chay wasi ruripiqa achka runa tantakashata tariran. 28Chaymantami Pedruqa tukuyta chaypi kaqkunataqa niran: --Qamkunaqami yach'ankillapa nuqakunapa kustumriyllapata. Israel runakuna katiyllapa kustumriyllapaqami intrachimanllapa: Ama uklawmanta runakunawanqa tantakanayllapapaqchu, ama wasinmanmapis yaykunayllapapaq imachu. Piru Tayta Dyusmi yach'achimasha amashi pitapis nishaqchu: 'Mana watukuypaqchu, mana allinchu ima' nirqa. 29Chayraykumi qayachimatkillapaqa, utqaylla shamusha kani, mana imapaqpis ukmanta yarpur imachu. Chaymi yach'ayta munanina ¿imalapaqtaq qayachimashaykillapa kanqa? nirmapis. 30Chaymi Corneliuqa niran: --Kananwanqa kwatru diyana, kay uras yupay nuqaqa kay wasiypi ayunar, Dyusman mañakuyaray. Chaykamanmi, naypaypi uk runa allipla yuraq intiru rach'payjun rikariran. Chaymi nimaran: 31'Cornelio, Dyusman mañakutkimi, payqa uyapashusha. Chaynulla, mana imayjunkunata yanapatkipis payqa shumaqta rikashusha. 32Kach'ay runakunata Jope pwibluman Simonta, Pedro ninllapa chayta apamunanllapapaq. Mar yakupa manyanpimi chay tukayun qarata blanduchar trabajaqpa wasinpi tayan' nir. 33"Chaynu nimatinmi, utqaylla kach'akuray shamunaykipaq. Qamqami mana ima mana allinkunataqa yarpurchu, ashwan utqaylla shamushayki. Kanan-shuypaqari tukuyla, kaypi kanchikllapa, Dyuspa naypanpi. Chaymi kusata uyakushuyta munanillapa, tukuy imata Amitunchik willashusha nuqakunata willamanaykillapapaq chayta rimatki" nir. 34Chaymantami Pedruqa paykunata niran: --Kananqami allita intrakanina, chiqaptami Dyusqa mana ukmanta ukmantachu rikamanchik maylawmanta kashamapis nir. 35Ashwanmi maylaw nasyunmanta, ima ayllumanta karmapis payta kasusha, allinkunata rurashaqa, kusa munashan wamranpaqna riqsimanchik. 36Nuqakuna Israel runakunatami willamashallapa, tukuypa Amun Jesusrayku, imanumi Dyuswanqa shumaqta kawsanayllapapaq nir. 37"Qamkunaqami allita yach'ankillapa Israel pwiblupi pasashantaqa. Naypaqtaqami Dyusninchikqa akraran Shutichikuq Juanta, Amitunchik Jesuspaq allita yach'achikunanpaq. 38Chaynulla yach'ankillapapis, Taytanchik Dyus Nazaretmanta Jesusta Santu Ispiritunta, pudirninta qushanpaqmapis. Chaynu karmi Jesusqa allinkunalata rurar, runakunata dyablu qischatinmapis washaran, Dyus pullan katin nir imami yach'ankillapa. 39Chaqa nuqakunami rikasha kanillapa Jesu's tukuy imata Jerusalenpi, Judeapa pwiblunkunapi ima rurashanta, chaynulla kruspi klabar wanuchishanllapamatapis. Chaymi nuqakunaqa tukuy chaykunapaqqa tistigu kanillapa. 40Piru Dyus, kimsa diyamanta kawsachimutinmi, nuqakunaman rikariran. 41Manami tukuyla runakunamanchu rikarimuran. Ashwanmi Dyus nuqakunata tistigukuna kanayllapapaq akramashanllapakunalaman rikariran. Chaqa kawsamutinqami, paywan mikurayllapa, upyarayllapa ima. 42"Chaymantami payqa kach'amaranllapa, rir tukuyta intrachinayllapapaq: 'Dyusmi, Jesustaqa kach'amusha wanuqkunata, kawsaqkunata allita rikar yach'ananpaq' nir. 43Chaqa Dyuspa tukuy rimaqninkunami Jesuspaq kaynu nisha kayaq: 'Tukuy paypi kriyitinllapashi tukuy uchankunamanta payqa pirdunayanqa' nir". 44Pedro chaynu yach'achikuyatinmi, tukuy chay uyakuqkunamanqa Dyuspa Santu Ispiritun shamuran. 45- 46Chaymi Santu Ispiritu uyakuqkunaman shamutinqa, Israelmanta kriyiq runakuna Pedruwan ch'asha karan chaykunaqa, alliplata dispantakaranllapa. Chaqa chay uyakuqkunaqa ukman rimaykunapi Dyusta alabaqta uyaparanllapa. Chaymi yarpuranllapa: ¿Imanutaq Dyusninchikqa mana Israel runakunatapis Santu Ispiritunta qun? nir. 47Chaymi Pedruqa niran: --Nuqanchikkunata yupaylla kay runakunatapis Dyusninchik Santu Ispiritunta qusha katinqa, ¿ama shutikuychu niytachu puytinchik? nir. 48Chaynu nirnaqa kach'akuran Amitunchik Jesuspa shutinpina shutikunanllapapaq. Chaymanta shutikurnaqa, Pedruta kusata rugaranllapa ayka diyallataqa paykunawan kidananllapapaq nir.


text: 1Jesusqami qashan kumparasyunkunawan willaq qallariran. Chaymi kaynu niran: 2"Syilumanta kaqpa mantakuyninqami, imanutaq uk mantakuqmaqa fyistata ruraran wamranta kidachinanpaq chaynu. 3Chaymi chay fyistaman shamunanllapapaq sirbikuqninkunata kach'akuran qayamunanllapapaq chay kunachikasha kaqkunataqa. Piru chay kunachikasha kaqkunaqami mana rinaranllapachu. 4Chaymanta qashan kach'aran uk sirbikuqninkunatana chay kunachikashakunataqa kaynu ninanllapapaq: 'Mikuykunatami kamakachishana kani. Kach'akutiymi kusala gurdulla animalkunata wanuchir kusala shumaqta kamkachishallapana. Chaynumi tukuy listuna kidamyintuman shamunaykillapapaqqa' nir. 5"Piru chaynu nitinllapamapismi chay kunachikasha kaqkunaqa mana shamunaranllapachu. Chaymi ashwan paykunamanta ukninqa ch'akrankunata rikaq riranllapa. Nataq ukkuna-shuypaqa riran nigusyunkunaman. 6Piru ukkuna-shuypaqami chay mantakuqpa sirbikuqninkunata aypar qischaranllapa wanuchinanllapakaman. 7"Chaymi chay mantakuqqa kusalata piñakur suldadunkunata kach'atin wanuchiranllapa chay kunachikasha kaq wanuchikushakunataqa. Chaynulla pwiblunllapata rupachinanpaq ima kach'akuran chay mantakuqqa. 8Chaymantami chay mantakuqqa sirbikuqninkunata kaynu niran: 'Tukuymi listuna kidamyintupaqqa. Piru chay kunachisha karay chaykunaqami manana allinnachu shamunanpaqqa. 9Chaymi kananlla qamkunaqa riyllapa chay waqta kallikunaman. Chaynami chaypi tukuy tarishaykillapata kunachiyllapa shamunanllapapaq kay kidamyintumanqa' nir. 10"Chaymi chay sirbiqninkunaqa lluqshiranllapa kallikunaman. Chaypimi tukuy allin, mana allin yarpuyniyjun kaqkunata tarishantaqa kunachiran. Chaynumi chay mantakuqpa wasinmanqa kusala achka runakunata untachiranllapa. 11"Chaymanta chay mantakuqqa kunachishankunata rikaq wasinman yaykurqa, uk runata rikaran chay fyistapaq mana shumaq mudakur kamakashatachu. 12Chaymi kaynu niran: 'Taytituy, waknu mana shumaq kamakasha karqa ¿imanutaq yaykamushayki kay fyistapi kanaykipaqqa?' nir. "Piru chaynu nitinmapismi chay runaqa mana imatapis niranchu. 13Chaymantami mantakuqqa chay misapi sirbikuqkunataqa kaynu niran: 'Wak runataqa makinta, ch'akinta watar, waqta tutaparaqllamanna itakuyllapa. Chaymi chaypina kusala mana agwantaypaqta qischakar qaych'akushanrayku kirunmatapis richyachinqa' nir. 14"Chaynu nirqami intrachimanchikllapa, Tayta Dyusqami kusala achkata qayamun. Piru payqami aykalata akran nir". 15Chaymantami, chay fariseo runakunaqa rir paykunapura kusalata parlaranllapa, rir Jesusta tapur mana allinta rimachir chaylapaqna uchachananllapapaq. 16Chaymi chay fariseo runakunaqa wakinninta, chaynulla chay gubyirnu Herodespa wakinninwan pullata kach'aranllapa Jesusta kaynu ninanllapapaq: --Yach'achikuq Taytituy, yach'anillapami qamqa Dyus munashannulla chiqapta rimar yach'achikunkimapis. Chaynullami runakuna ima nitinpis qamqa mana kwintacharchu yach'achikunki. Chaqa qamqami mana runakunawan allinpi kanaykipaqchu yach'achikunkimapis. 17Chaymi qam yarpushaykinulla willamayllapa: ¿Allinchu kanqa impwistuta chay Roma pwiblupi mantakuq Cesarta, pagranayllapapaq, manaqachu mana? nir. 18Chaynu nitinllapami Jesusqa kwintata qukaran, mana allinta paypaq yarpurllapami chaynuqa tapuyanllapa nir. Chaymi kaynu niran paykunataqa: --Dyusta yanqa kasuq tukuq, kuchi runakuna ¿imapaqtaq mana allinta rimachir uchachamanayankillapa? 19Rikachimayllapa chay impwistuta pagrakunaykillapa qillayta nir. Chaynu nitinmi apamuranllapa uk qillay dinaryu shutiqta. 20Chayna Jesusqa paykunata tapuran: --¿Mayqanpa ritratuntaq kay qillaypiqa? ¿Mayqanpa shutintaq kay qillaypiqa iskribikasha? nir. 21Paykunaqa niranllapa: --Mantakuq Cesarpa nir. Chaymi Jesusqa niran: --Chaynu katinqa, gubyirnu Cesarpa kaqnintaqa payta quyllapa. Nataq Dyuspa kaqninta-shuypaqa Dyusta quyllapa nir. 22Chaynu nitin, uyaparllapami kusa dispantakashalla kidaranllapa. Chaymi ashwan Jesusta chaypi dijar riranllapana. 23Chay diyallami, wakin saduceo runakuna riranllapa Jesusta rikaq. Chaqa chay saduceo runakunaqami niqllapa: "Manashi wanuqkunaqa qashanqa kawsamunllapachu" nir. Chayraykumi Jesustaqa, mabir ima ninqashi nir kaynu tapuranllapa: 24--Yach'achikuq Taytituy, Moisesmi kaynu nir mantakuran: 'Mayqan warmiyjun kayar, manaraq wamrayjun kar wanutinqa, chay wanushapa ukninnashi kasarayanqa chay byuda warmiwanqa. Chayna chay wanusha ukninpaqqa wamrayjun kananpaq' nir. 25"Chaynu katinmi tapushaykillapa: Uk kutimi syiti irmanukuna karanllapa. Kulakanllapami, warmikur manaraq wamrayjun kayar wanuran. Chaynu mana wamrayjun kashanraykumi chay ishkay kaq ukninna kasararan. 26Chaynullami chay ishkay kaqta, kimsa kaqta pasaran, chay syiti kaq ukninllapa kasarar wanunankaman. 27Chaymantami chay warmipis wanuranna. 28"Chayna chiqapta wanushakuna kawsamuyatinqa, ¿mayqanninpa warmintaq kanqa chay warmiqa? Chaqa tukuynin-ari kasarasha karan chay warmillawan". 29Chaynu nitinllapami, Jesusqa niran: --Qamkunaqami limpu pantasha puriyankillapa, Dyus nitin iskribikashanpaq, chaynulla paypa pudirninpaq mana intrakashaykillaparayku. 30Chaqa maydiya chay wanushakuna kawsamurqami, manana kasaranqallapanachu, chaynulla manana kasarachikunqallapalamapischu. Chaymi ashwan imanutaq Dyuspa angelninkunamaqa mana kasaranllapachu chaynuna kawsanqallapa. 31Nataq chay wanushakuna kawsamuqpaq-shuypaqa, ¿manachu qamkunaqa liyishaykillapa Dyus paylla kaynu nitin iskribikashantaqa? Chaqa kaynumi niq: 32'Nuqaqami Abrahampa, Isaacpa, Jacobupa Dyusnin kani' nir. Chayraykumi Tayta Dyusqa mana wanushakunapa Dyusninchu, ashwanmi tukuy kawsaqkunapa Dyusninla. Chaynu nirqami intrachimanchik, paypaqqami tukuy wanusha kaqkunamapis kawsayanllapa nir. 33Chaynu nir Jesu's yach'achitinmi, chay runakuna uyakurqa kusa dispantakashalla kidaranllapa. 34Chaymantami chay fariseo runakunaqa, Jesusqashi chay saduceo runakunata willar uyarachisha nir yach'armi, tantakaranllapa. 35Piru paykunamanta ukqami Moise's mantakushanta kusata yach'ar yach'achikuq karan. Chaymi Jesusqa ima ninqashi nir, kaynu tapuran: 36--Yach'achikuq Taytituy, ¿Dyus nitin Moise's mantakushanmantaqa mayqannintaq kusa mas allinqa? nir. 37Jesusqa niran: --'Taytayki Dyusta munay tukuy shunquykiwan, bidaykiwan, yarpuynikiwan' nir. 38Kaymi chay puntapi kaq kusa mas allin mantakuyqa. 39Piru kanmi ukpis chay punta chay yupay kusala mas allin mantakuyqa. Chayqami kaynu nin: 'Llakiy runa masikikunapaq, imanutaq qampa kwirpuykillapaq llakinki chaynulla' nir. 40Chaymi nishaykipis: Kay ishkay mantakuykunata karanta rurarqami, Dyus tukuy mantakushantaqa kumpliyanchikna nir. 41Piru chay fariseo runakuna chaypi tantakasha katinllaparaqmi, 42Jesusqa kaynu tapuran: --¿Imatataq yarpunkillapa Dyuspa Akrashan Cristunpaqqa? ¿Mayqanpa ayllunmantataq kanqa? nir. Chaymi niranllapa: --Davidpa ayllunmantami nir. 43Chaymantami Jesusqa niran: --Chaynu katinqa, ¿imapaqtaq Davidqa, 'Amituy' niran Cristupaqqa, Dyuspa Ispiritun yanapatinqa? Chaqa Davidqari kaynu niran: 44'Tayta Dyusmi, Amituytaqa kaynu niran: Tay allilaw qichqaypi, maydiya chay ch'iqnishuqkunata ch'akikipa ch'akinman ch'uranaykaman nir'. 45Mabir willamayllapa: Davidpa ayllunmanta Dyuspa Akrashan Cristun katinqa, ¿imapaqtaq Davidqa 'Amituy' niran? 46Chaynu nitinmi mana mayqanninpis imata willaytapis puytiranllapachu. Chaymi chaymanta-pachaqa, manana imata tapunanllapapaqpis yarpuranllapanachu.


text: 1Moisespa suegron Madián suyupi sacerdote Jetron uyarirqan Diospa tukuy imaymanata Moisespaqpas llaqtan Israelpaqpas ruwasqanta, uyarillarqantaq imaynatachus Señor Diosqa Israel runakunata Egipto suyumanta pusamusqantapas. 2Moisesqa warmin Seforatan kacharqan suegron Jetroqta paytaq chaskiykurqan, 3iskaynin churinkunantinta. Hukninpa sutinmi Gersón karqan, Moisesmi nisqa: Wak runaq llaqtanpin forastero kani, nispa. 4Hukninpa sutintaq Eliezer karqan, Moisesmi nisqa: Taytaypa Diosninmi yanapaykuwarqan, hinaspan rey Faraonpa wañuchiwananmanta qespichiwarqan, nispa. 5Diospa orqon qaylla ch'inneqpin Moisesqa tiyasharqan, chaymanmi Jetroqa Moisespa churinkunapiwan warminpiwan rirqan. 6Hinaspanmi Moisesman kacharqan: –Ñoqa suegroyki Jetron watukamushayki warmiykipiwan churiykikunapiwan, nispa, nimuqta. 7Chaymi Moisesqa suegron chaskiykuq lloqsirqan, hinaspataq ñawpaqenpi k'umuykukuspa payta much'aykurqan. Chaymantataq tapunakurqanku imaynachus kashasqankuta, hinaspan karpaman haykurqanku. 8Chaypin Moisesqa suegronman willarqan Señor Diosqa Israel runakunarayku rey Faraontapas Egipto runakunatapas imaymana ruwasqanta, willallarqantaq imaynatachus ñanpipas muchumusqankuta, imaynatataqchus Señor Diosqa paykunata qespichimusqantapas. 9Hinaqtinmi Jetroqa Señor Diospa Egipto runakunaq munaychakuyninmanta qespichimusqanta yachaspa, Israel runakunapaq allinkunata ruwasqanmanta kusikurqan. 10Nirqantaq: –Saminchasqa Señor Diosqa kachun, rey Faraonpapas Egipto runakunaqpas munaychakuyninmanta qespichimusqasuykichismanta. Saminchasqa Señor Diosqa kachun, llaqtatapas Egipto runakunaq munaychakuyninmanta qespichimusqanmanta. 11Umankuta hoqarishaqtinkun, paykunata atiparqan. Kunanqa yachanin Señor Diosqa llapan dioskunamantapas aswan atiyniyoq kasqanta, nispa. 12Hinaspan Jetroqa Diospaq ruphachina sacrificiotapas huk ofrendakunatapas haywarqan. Aarontaq llapa Israel kurak runakunapiwan Diospa qayllanpi Moisespa suegronwan mikhunankupaq rirqan. 13Qhepantin p'unchaytaq Moisesqa Israel runakunata chaninchaq tiyaykurqan, paykunan Moisespa qayllanpi tutamanta ch'isiyaykuykama sayasharqanku. 14Jetrotaq runakunapaq tukuyta qatayninpa ruwasqanta rikuspa, payta nirqan: –¿Imatataq kaytari ruwanki? ¿Imanaqtintaq sapallaykiri tiyaykunki, lliw runataq p'unchay-ch'isiyaq sayarayaspa suyaykushasunki? nispa. 15Moisestaq suegronta nirqan: –Runakunaqa Diosta tapunaypaqmi hamuwanku. 16Ima sasachaypas paykuna ukhupi kan chayqa, ñoqamanmi hamunku mayqentapas chaninchanaypaq, hinaspa paykunaman willani Diospa yachachikuyninkunata kamachikuyninkunatawan, nispa. 17Hinan suegronqa payta nirqan: –Manan allinchu chay ruwasqaykiqa. 18Sinchitan sayk'unki, suyaqniyki runakunapas sayk'ullantaqmi. Qan sapallaykipaqqa sinchin, manan sapallaykiqa ruwayta atiwaqchu. 19Kunan yuyaychaykusqayki, uyariykuway, Diosmi yanapaykusunki. Runakunaq Diosman qayllaykunantan qan qayllaykunki, sasachayninkutapas Diosman willanki. 20Yachachikuykunatapas kamachikuykunatapas paykunaman yachachinki, yachachillankitaq imaynatachus kawsanankuta, imatachus ruwanankutapas. 21Chaymantapas akllallaytaq allin reparaq qharikunata, Diosta manchakuqkunata, mana llullakuqkunata, confiakunapaq hina qharikunata, lluk'iykuyta mana chaskikuqkunata, hinaspa paykunata churay waranqa runapi, pachak runapi, phisqa chunka runapi, chunka runapiwan kamachikunankupaq. 22Paykunan runakunata tukuy tiempo chaninchanqaku, llapa sasa kaqtataq apamusunkiku, llapa mana sinchi sasa kaqtataq paykuna chaninchanqaku. Chay hinatan llank'ayniykita pisiyachikunki, paykunataq yanapasunkiku. 23Diosmi chayta kamachishasunki, chay hinatachus ruwanki chayqa, atinkin aguantayta, kay llapallan runakunapas kusisqan karpankuman ripunqaku, nispa. 24Hinan Moisesqa suegronpa siminta hap'ikurqan, hinaspan tukuy nisqanta ruwarqan. 25Moisesmi lliw Israel runakunamanta allin reparaq chaypaq hina qharikunata akllarqan, hinaspan runakunata kamachinankupaq churarqan: Waranqaman, pachakman, phisqa chunkaman, chunkamanwan. 26Paykunaqa tukuy tiempon runakunata chanincharqanku. Sasa kaqtataq Moisesman aparqanku, paykunataq llapa mana sinchi sasa kaqta chanincharqanku. 27Chaymantataq Moisesqa suegronta kacharparipurqan, chaymi payqa llaqtanman kutipurqan.


text: 1Noqa Pabloqa Cristo Jesuspa apostolnin kani, Diospa munayninrayku, Dios kawsayta Cristo Jesuspi qonanta nisqanman jina. 2Timoteo, munasqa wawáy, qanman kay cartata qhelqamuyki. Qanwan kachun Diospa qhasilla k'acha yanapaynin, khuyakuynin, sonqo tiyaykuynintaj Dios Tatanchejmanta, Señorninchej Cristo Jesusmantawan. 3Diosman graciasta qoni, pitachus mana juchachana sonqo yuyaywan sirvini ñawpa tatasniy jina, chayman. Diosmanta mañakusqaypi qanmanta yuyarikunipuni mana sayk'uspa. 4Waqasqaykimanta yuyarikuspa, mayta munani qanta rikusuyta, sonqoy kusiywan junt'asqa kanampaj. 5Yuyarikullanitaj ch'uwa sonqowan creesqaykimantapis. Ñawpajtaqa jatun mamayki Loidapis, mamayki Eunicepis creerqanku, noqataj allinta yachani qampis creesqallaykitataj. 6Chayrayku yuyarichiyki, chay ruwanapaj atiyta ninata jina larwarichinaykita, mayqentachus Dios qosorqa makisniyta umaykiman churashasojtiy, chayta. 7Ajinata niyki, imaraykuchus Diosqa mana manchachikoj sonqotachu qowarqanchej, manachayqa Espíritun qowanchej atiyta, munakuyta, aychaj munayninta atipayta ima. 8Chayrayku ama p'enqakuychu Señorninchejmanta willayta, nitaj noqamantapis, Payrayku carcelpi wisq'asqa kashajtiypis. Astawanqa wakichikuy noqawan khuska, evangeliorayku ñak'arichisqa kanaykipaj, Diospa atiyninman jina. 9Payqa salvawarqanchej, chantá juchamanta t'aqasqa Payllapaj kawsananchejpaj wajyawarqanchej, mana allin kajta ruwasqanchejraykuchu, astawanqa munayninta junt'ananrayku, qhasilla k'acha yanapayninrayku ima. Ajinaqa Dios chay qhasilla k'acha yanapayninta qowarqanchej Cristo Jesuspi, manaraj kay pacha ruwakushajtin. 10Kunantajrí rikuchisqa kashan Salvawajninchej Jesucristoj rikhurimusqanrayku. Payqa wañuypa atiyninta chinkachispa, evangelionejta sut'iman orqhorqa kawsayta, mana jayk'aj wañuytawan. 11Diosqa noqata churawarqa, apóstol kaspa chay evangeliota willaranaypaj, yachachinaypajtaj. 12Chayrayku kay jinata ñak'arishani. Chaywampis mana p'enqakunichu, imaraykuchus allinta yachani pipichus creesqayta, yachallanitaj atiyniyoj kasqanta waqaychanampaj chay imatachus qowasqanta jamoj p'unchaykama. 13Noqamanta cheqa yachachiyta uyarerqanki, chayta sonqoykipi allinta jap'ikuy, Cristo Jesuspi kashan, chay creeywan, munakuywantaj. 14Noqanchejpi tiyakoj Espíritu Santonejta allinta waqaychay, qanman qosqa karqa, chay cheqa yachachiyta. 15Ña yachankiña, Asiamanta hermanosqa tukuyninku saqerpariwasqankuta; chaykunamantataj kanku Figelo, Hermógenes ima. 16Señorqa khuyachun Onesíforoj wasimpi kajkunata, imaraykuchus payqa ashkha kutista sonqochaspa kallpachawarqa, mana p'enqakuspa carcelpi wisq'asqa kasqaymanta. 17Roma llajtaman chayamuytawankama, mayta mask'awarqa tarinawankama. 18Señorpa khuyakuyninta tarichun jaqay jamoj p'unchaypi. Qan yachallankitaj may jinatachus yanapawasqanta Efeso llajtapipis.


text: 1Chaypacha, qanchis ángeles, pikunachus chay qanchis copasta jap'isharqanku, chaykunamanta ujnin kaj jamuspa, niwarqa: Kayman chimpamuy, chay phisu warmej juchachasqa kasqanta rikunaykipaj, pichus ashkha yaku patapi tiyasqa kashan, chaypata. 2Paywan kay pachapi kaj reyes khuchichakorqanku, kay pachapi tiyakojkunapis khuchichakuynimpa vinonwan machaykorqanku, nispa. 3Chantá, Espiritoqa ch'in pampaman pusawarqa, chaypitaj rikorqani uj warmita. Puka phiña animalpa patampi tiyasqa kasharqa, chay animaltaj Diospaj sajrata rimay sutiswan junt'a karqa, qanchis umasniyoj, chunka wajrasniyojtaj. 4Chay warmeqa kulli puka p'achawan p'achallisqa karqa, qoriwan k'achanchasqa, valorniyoj k'achitu rumiswan, walqaswan ima. Makimpeqa qori copata jap'isharqa millay imaswan junt'asqata, khuchichakusqampa ch'ichisninwan ima. 5Chay warmej frentempi uj suti qhelqasqa karqa, watuy mana atina suti: Jatun Babilonia, Phisu Warmispa Maman, Kay Pachapi Millay Kaj Imaspatapis. 6Repararqanitaj chay warmeqa Diospa ajllakusqasnimpa yawarninkuwan machasqa kasqanta, Jesuspa testigosnimpa yawarninkuwan ima. Payta rikuspaqa, maytapuni t'ukorqani. 7Angeltaj niwarqa: Imaraykutaj t'ukunki? Chay warmimanta watuy mana atina yachayta willasqayki, warmita apaj phiña animalmantawan, mayqenchus qanchis umasniyoj, chunka wajrasniyojtaj, chaymanta. 8Chay rikusqayki phiña animalqa karqa, kunantajrí manaña kanchu. Ukhu pachamanta wicharimuytawan, chinkayman renqa. Kay pachapi tiyakojkunataj, pikunaj sutisninkuchus kawsay libropi mana qhelqasqachu kashan kay pachaj qallariyninmantapacha, chaykunaqa phiña animalta rikuspa, t'ukonqanku mayqenchus karqa, kunantaj manaña kanchu, kutimullanqataj, chayta. 9Kaypi yachakonqa pichus yachayniyoj kasqan: Chay qanchis umasqa qanchis orqos kanku, chay orqos patapitaj chay warmeqa tiyasqa kashan. 10Chay qanchis umasqa qanchis reyes kanku. Chaykunamanta phishqa urmankuña. Ujqa kunan kashan, ujtaj manaraj jamunchu; jamuspatajrí pisi p'unchaykunallata kamachenqa. 11Chay phiña animalqa pichus karqa, kunantaj manaña kanchu, chayllataj pusaj kaj reypis. Payqa chay qanchis reyeswan kashan, chinkaymantaj rishan. 12Chay chunka wajrasta rikusqaykeqa chunka reyes kanku. Paykunaqa manaraj reinoyojchu kanku; chaywampis uj horapaj jinalla reyes jina atiyta jap'enqanku, chay phiña animalwan khuska. 13Chaykunaqa uj yuyayniyojlla kaspa, chay phiña animalman kallpankuta, atiyninkutawan qonqanku. 14Kaykunaqa Corderoj contrampi maqanakonqanku, Corderotajrí paykunata atipaykonqa, imaraykuchus Payqa señorkunaj Señornin, reyespa Reynintaj. Paywan khuska kanqanku Paypa wajyasqasnin, ajllakusqasnin, Payta mana wasanchajkunataj. 15Chay angelqa nillawarqataj: Chay ashkha yaku rikusqaykeqa, maypichus chay phisu warmi tiyasqa kashan, chayqa ashkha runas kanku, jatuchaj naciones, tukuy laya parlayniyojkuna ima. 16Chay chunka wajras, phiña animalpi rikorqanki, chaykunaqa phisu warmita chejnispa, sapanta q'alallata saqerpayanqanku. Aychanta mikhonqanku, ninawantaj ruphachenqanku. 17Ajina kanqa, imaraykuchus Diosqa sonqonkuman churanqa Paypa munayninta ruwanankupaj, uj sonqolla kanankupaj, reinotataj phiña animalman qonankupaj, Diospa nisqan junt'akunankama. 18Chay rikusqayki warmeqa jatun llajtamin, mayqenchus kay pachapi reyesta kamachishan, chay.


text: 1Tata Diosqa Moisesman parlaspa, nerqa: 2Niy israelitasman Noqa Señorniykichej Tata Dios kasqayta. 3Egiptopi maypichus qankuna tiyakorqankichej, imastachus paykuna ruwanku, chay imasta ama ruwankichejchu. Mayqenmanchus pusasqaykichej, chay Canaán sutiyoj jallp'aj ususnintapis amallataj ruwankichejchu, nitaj kamachisqasninkutapis junt'ankichejchu. 4Noqaj kamachisqasniyta junt'ankichej, nisqasniytapis kasunkichej, chaykunaman jinataj kawsankichej. Noqaqa Señorniykichej Tata Dios kani. 5Nisqasniyta, kamachisqasniytapis kasunkichej. Pillapis chaykunata junt'ajqa kawsanqa. Noqamin Tata Diosqa kani. 6Ni pi qharipis renqachu familianmanta kaj warmiwan puñuykakapoj. Noqamin Tata Diosqa kani. 7Tataykita ama p'enqaypi rikhurichinkichu mamaykiwan puñuykakapuspa. Payqa mamaykimin; mana chaytaqa ruwayta atinkichu. 8Ama tataykitaqa p'enqaypi rikhurichinkichu warminwan puñuykakapuspa. 9Ama panaykiwan puñuykapunkichu, ni tataykimanta panayki kajtin, nitaj mamaykimanta panayki kajtimpis. Tataykej wasimpipis nacechun, wajpipis nacechun, amapuni paywan puñuykapunkichu. 10Ama warmi allchhiykiwan puñuykapunkichu, ususiykejtapis kachun, chayrí churiykejtapis kachun. Amapuni paywan puñuykapunkichu. 11Ama tataykej ususinwan puñuykapunkichu, imaraykuchus payqa tataykej ususin, chayrayku qampataqa panayki, waj mamayoj kajtimpis. Amapuni paywan puñuykapunkichu. 12Ama tataykej pananwan puñuykapunkichu, imaraykuchus payqa tiayki. 13Ama mamaykej ñañanwan puñuykapunkichu, imaraykuchus payqa tiayki. 14Ama tioykita p'enqaypi rikhurichinkichu warminwan puñuykapuspa, imaraykuchus payqa tiayki. 15Ama ñojch'aykiwan puñuykapunkichu; payqa churiykej warmin, chayrayku ama paywan puñuykapunkichu. 16Ama wawqeykita p'enqaypi rikhurichinkichu warminwan puñuykapuspa. 17Ama uj warmiwan, ususintinwan puñuykapunkichu, nitaj ususi allchhinwan, chay warmej churimpatapis kachun, chayrí ususimpatapis kachun. Amapuni paywan puñuykapunkichu. Chayqa ancha millaymin, imaraykuchus paykunaqa yawar masis kanku. 18Ama uj warmiwanqa ñañantinwan ujllapi casarakunkichu, nitaj paywan puñuykapunkichu warmiyki kawsashajtenqa, ama paykunapura chejninakunankupaj. 19Ama warmiwan puñuykapunkichu killampi yawarniyoj kashajtin. 20Ama runa masiykej warminwan puñuykapunkichu, ajinamanta paywan qhenchachakuspa. 21Amapuni Moloc nisqa lantiman wawasniykita mayqentapis jaywankichu wañunampaj, ama chay jinamanta Diosniykej sutimpa honranta t'akanaykipaj. Noqamin Tata Diosqa kani. 22Ama pi qhariwampis puñuykapunkichu, warmiwampis puñushawaj jina; chayqa millay juchamin. 23Ama ima uywawampis warmiwan jina kankichu ama chay jinamanta ch'ichichakunaykipaj; nillataj warmispis ajinata ruwachunkuchu. Chayqa millay juchamin. 24Ama chay imasta ruwaspa millayta juchachakunkichejchu. Chay imaswan kay nacionesmanta runas juchachakorqanku, mayqenkunatachus kunan qankunaj ñawpaqeykichejmanta qharqosaj, chaykuna. 25Ajinamanta chay jallp'aqa millay ch'ichichasqa qhepakorqa. Noqatajrí chay juchasninkumanta cuentata mañarqani. Chay jallp'aspis qharqomorqa chaypi tiyakoj runasta. 26Qankunaqa israelitas, jinallataj qankunawan tiyakoj forasterospis kay kamachisqasniyta, imastachus nisqasniytapis kasunkichej. Qankunaqa ama ni mayqen chay millay juchasta ruwankichejchu. 27Chay tukuy millay juchasta ruwarqanku qankunamanta ñawpajta kay jallp'api tiyakojkuna; chayrayku jallp'aqa millay ch'ichichasqa qhepakorqa. 28Pajtataj qankunatañataj chay jallp'aqa qharqosunkichejman chay millay juchasrayku, imaynatachus qankunamanta ñawpajta kaj runasta qharqorqa, jinataqa. 29Pillapis chay jatuchaj millay juchasta qankuna ukhumanta ruwajqa wañuchisqa kanqa. 30Chayrayku Noqaj nisqayta junt'ankichej. Ama qankunaqa urmankichejchu, qankunamanta ñawpajta karqanku, chay runaspa millay ruwasqasninkuta ruwaspaqa. Nillataj chaykunawan ch'ichichakunkichejchu. Noqaqa Señorniykichej Tata Dios kani.


text: 1Chaymanta qhepata rey Asueroqa Agagpa mirayninmanta Hamedataj churin Amanta churarqa jatun kamachej kanampaj, kamachina wasipi tukuy kamachejkunamanta kuraj kanampaj. 2Kamachina wasi punkupi reypa kamachisnin tukuyninku k'umuykukuspa, Amanman qonqorikoj kanku, reypa kamachisqanman jina. Mardoqueotajrí Amanman mana qonqorikojchu, nitaj kasuta ruwajchu. 3Chantá punkupi kajkuna reypa kamachisnin Mardoqueota taporqanku: Imajtintaj reypa kamachisqanta mana kasunkichuri? nispa. 4Sapa kuti ajinata payta tapojtinku, payqa manapuni kutichejchu, nitaj kasuta ruwajchu. Chayrayku Amanman willaykamorqanku, sapa kutichus jinallapuni kananta manachus, chayta yachanankupaj, imaraykuchus payqa nisqaña judío kasqanta. 5Amanqa ajinata Mardoqueota ñawpaqempi mana qonqorikojta, nitaj k'umuykukojta rikuspa, maytapuni phiñarikorqa. 6Amanqa yachaspa Mardoqueo judío kasqanta, mana payllatachu wañuchiyta munarqa, manachayqa rey Asueroj kamachimpi kaj judiosnintinta wañurachiyta munarqa. 7Rey Asuero chunka iskayniyoj watastaña kamachishajtin, Nisán nisqa ñawpaj kaj killapi Amanqa ñawpaqempi suerteta choqacherqa, ajinamanta ajllanankupaj uj killata, uj p'unchaytawan chay wakichisqanta ruwanampaj. Chay choqasqankupitaj llojserqa chunka iskayniyoj kaj killa, Adar sutiyoj killa, wataj tukuykuynin killa. 8Chantá Amanqa rey Asuerota nerqa: Reyníy, uj ayllu kashan t'aka t'akalla maymantapachachus kamachishanki, chay ukhupi, kamachisqasniykitapis mana kasunkuchu; paykunaj ususninkoqa waj jinataj. Chaykunata kawsajta saqespaqa, mana imata tarinkichu. 9Chayrayku reyníy, sichus kay nisusqay allin rijch'asunki chayqa, ujta kamachiy chay runas chinkachisqa kanankupaj. Noqataj qan reypa qolqeykita waqaychajkunaman jaywasaj kinsa waranqa kinsa pachajniyoj cargas qolqe metalta, reypa qolqe jallch'ana cajanman churasqa kanampaj, nispa nerqa Amanqa. 10Chantá reyqa anillonta makinmanta orqhokuspa, Hamedataj churin judiospa enemigonku Amanman jaywarqa. 11Nerqataj: Qosaj ninki, chay qolqeqa qanllapaj kachun. Chay ninki, chay runastataj ruwallay munasqaykiman jina imachus allin rijch'asunki, chayta. 12Chaymantaqa ñawpaj kaj killapi chunka kinsayoj kaj p'unchaypi, Amanqa reypa tukuy qhelqerisninta tantacherqa. Paykunaqa qhelqarqanku Amán imatachus sapa uj kurajkunaman, reypa kamachisninman, sapa llajtapi kuraj kaj kamachejkunaman ima kamachisqanta sapa llajtaj qhelqayninman jina, parlayninkupikamataj. Chayta qhelqarqanku reypa sutimpi, reypa anillonwan sellaykuspa. 13Chay qhelqasqatataj chaskis kayman jaqayman tukuy llajtasman aparqanku. Chay qhelqasqaspitaj runasta kamachisharqa tukuy judiosta chinkachinankuta. Wata tukukuy killapi, chunka kinsayoj kaj p'unchay kashajtin, uj p'unchayllapi tukuyninkuta wañurachinanku karqa: Wayna runasta, machu runasta, warmista, wawasta ima. Chaymantá imasninkuchá karqa, chay imasta jap'ikapunanku karqa. 14Chay kamachisqata sapa llajtapi willachinanku karqa reymanta uj kamachisqata jina, ima p'unchaypajchus nisqa karqa, chay p'unchaypaj tukuyninku wakichisqa kanankupaj. 15Chantapis, chaskisqa reypa kamachisqanman jina tukuynin llajtasman usqhayta chay qhelqasqasta apararqanku. Chay kamachisqaqa reypa tiyanan Susa llajtapi sut'inchakojtin, Susa llajtapi runasqa maytapuni qhollpikusharqanku chay imasta yachaspa. Chaykamataj reywan, Amanwanqa tiyaykurispa, vinota ujyarisharqanku.


text: 1Kapasqapas qhari-kaynin wit'usqapas kaq qhariqa manan Señor Diospa llaqtanman chaskisqachu kanqa. 2Q'aqa churiqa manan Señor Diospa llaqtanman chaskisqachu kanqa, manapunin chunka miraykamapas. 3Amón runakunapas Moab runakunapas manapunin hayk'aqpas Señor Diospa llaqtanman chaskisqachu kanqa, manapunin chunka miraykamapas. 4Paykunaqa manan t'antatapas unutapas qorqasunkichischu Egipto suyumanta lloqsimushaspa hallp'ankuta purishaqtiykichis, aswanmi Mesopotamiapi Petormanta Beorpa churin Balaamta contraykichispi mink'akuspa pusamurqanku ñakachinasuykichispaq. 5Diosniykichis Señor Diosmi ichaqa Balaamta mana uyarirqanchu, aswanmi ñakasqasuykichista saminchaman tukuchirqan, pay munakusqasuykichisrayku. 6Aman hayk'aqpas paykunata yanapankichischu, amapunin hayk'aqpas allin kanankutaqa munankichischu. 7Edom runakunataqa aman cheqnikunkichischu, paykunaqa aylluykichismi, amallataq Egipto runakunatapas cheqnikunkichischu, paykunaq suyunpi wak llaqtayoq hina tiyamusqaykichisrayku. 8Paykunaq nietonpa wawanqa Señor Diospa llaqtanman chaskisqañan kanqa. 9Awqaykichis contra maqanakuq lloqsispaqa, karpa-karpapi tiyaspaykichismi tukuy qhelli kaqmanta t'aqakunkichis. 10Mayqenniykichispas qankunamanta muhun tuta phawasqan hawa mana limpiochu kanman chayqa, karpa-karpamanta lloqsispa hawapi qhepakunqa. 11Inti manaraq haykushaqtintaq mayllikunqa, hinaspa inti chinkaykuyta karpa-karpaman kutispa haykupunqa. 12Karpa-karpamanta sapaqpin huk cheqas hisp'anaykichispaq kanqa. 13Armaykichiskunawan kuskatan apakunkichis huk t'oqona k'aspita, chaymi hisp'akuq lloqsispaykichis chaywan pampata t'oqonkichis, hinaspataq hatun hisp'ayniykichista chayman p'ampankichis. 14Diosniykichis Señor Diosmi karpa-karpapi qankuna ukhupi purishan waqaychanasuykichispaq awqaykichiskunatapas atipachinasuykichispaq, chaymi karpa-karpaykichisqa limpio ch'uya kanqa, chaypi qhellikaqkunata Señor Diospa mana rikunanpaq, mana chayqa qankunamantan t'aqarikapunqa. 15Huk kamachi, uywaqenmanta ayqespa qankunaman hamusunkichis chayqa, aman uywaqenman kutichinkichischu, 16aswanpas qankunawanmi qhepanqa, mayqen llaqtaykichistachus tiyananpaq akllakunqa chaypin tiyanqa, amataq payta muchuchinkichischu. 17Israel llaqtayoq warmikunamantaqa aman pipas rabona kanqachu wak'a dios yupaychana wasipi, amallataq qharikunamantapas wak'a dios yupaychana wasipi qharipura t'inkikuqkunapas kanqachu. 18Diosniykichis Señor Dios yupaychana wasimanqa aman rabonaq ganasqan qolqetapas qharipura t'inkikuqpa ganasqan qolqetapas apankichischu, huk prometekusqaykichista hunt'aspa paganaykichispaqqa. Chay iskaynin ruwaykunataqa Señor Diosniykichismi sinchitapuni cheqnikun. 19Llaqta-masiykichisman qolqeta mañaspaqa aman interesninta cobrankichischu, amallataq mikhunataña imataña mañaspaykichispas. 20Wak llaqtayoqmantan ichaqa interesninta cobrawaqchis, llaqta-masiykichismantaqa aman cobrankichischu, chay hinapin Diosniykichis Señor Diosqa hap'ikapunaykichis suyuman haykuqtiykichis tukuy llank'asqaykichista saminchanqa. 21Diosniykichis Señor Diosman prometekuspaykichisqa usqhayllan hunt'ankichis, mana chayqa Señor Diosmi cuentata mañasunkichis, huchachasqataq rikukunkichis. 22Mana prometekuspaykichisqa, manan huchachakunkichischu. 23Makilla hunt'aychis rimasqaykichista, Diosniykichis Señor Diosman prometekusqaykichisqa huk sumaq sonqo ofrenda hinan. 24Runa-masiykichispa uvas chakranman haykuspaykichisqa, mikhuwaqchismi saksanaykichiskama, ichaqa aman imapipas apankichischu. 25Runa-masiykichispa trigo chakranman haykuspaykichisqa, k'aptawaqchismi trigo umata, ichhunawan ichaqa ama ichhunkichischu.


text: 1Chaykuna qhepatan Jesusqa huktawan yachachisqankunaman Tiberias qocha cantopi kay hinata rikhurirqan. Chaypin huñunasqa kasharqanku: 2Simón Pedro, Mellizo Tomás, Galileapi kaq Caná llaqtamanta Natanael, Zebedeoq churinkuna, iskay yachachisqankunapiwan. 3Simón Pedron paykunata nirqan: –Challwaqmi rishani, nispa. Paykunataq nirqanku: –Ñoqaykupas qanwan risaqku, nispa. Rispataq boteman haykurqanku, ichaqa manan chay tuta huk challwallatapas hap'imurqankuchu. 4Paqarimushaqtinñataq Jesusqa qocha cantopi sayasharqan, yachachisqakunataq ichaqa Jesús kasqanta mana reqsirqankuchu. 5Chaymi Jesusqa paykunata nirqan: –Wawallaykuna, ¿manachu challwaykichis kan? nispa. Paykunataq: –Manan, nirqanku. 6Jesustaq paykunata nirqan: –Boteq paña ladonman llikata wikch'uykuychis, chaypin hap'inkichis, nispa. Chaymi wikch'uykurqanku, ichaqa manan horqomuyta atirqankuchu askha challwata hap'isqankurayku. 7Hinaqtinmi Jesuspa munasqan yachachisqaqa Pedrota nirqan: –¡Señor Jesustáq! nispa. Simón Pedrotaq Señor Jesús kasqanta uyarispa hina, q'ala wasalla kashasqanrayku p'achanwan churarqokuspa qochaman saltaykurqan. 8Wakin yachachisqakunataq botepi hamurqanku challwantin llikata aysamuspa, qocha cantomanqa manan karupiñachu kasharqanku, aswanpas pachak metro hinallapiñan. 9Qocha cantomanqa lloqsimuspataq nina sansa patapi rikurqanku huk challwata t'antatawan. 10Jesustaq paykunata nirqan: –Hap'imusqaykichis challwata apamuychis, nispa. 11Chaymi Simón Pedroqa boteman haykuspa llikata qocha cantoman aysamurqan, pachak phisqa chunka kinsayoq hatuchachaq challwakunantin hunt'ata, chay hinaña kashaqtinpas, manan llikaqa llik'ikurqanchu. 12Jesustaq paykunata nirqan: –Hamuychis, mikhuychis, nispa. Manataqmi mayqenninkupas tapurqankuchu: –¿Pitaq qanri kanki? nispaqa. Paykunaqa yacharqankun Señor Jesús kasqanta. 13Jesustaq paykunaman qayllaykuspa t'antata challwatawan paykunaman qorqan. 14Kaywanmi kinsa kutiña karqan Jesuspa wañusqanmanta kawsarimpuspa yachachisqankunaman rikhurisqan. 15Mikhuyta tukuqtinkuñan Jesusqa Simón Pedrota nirqan: –Juanpa churin Simón, ¿paykunamanta aswantachu munakuwanki? nispa. Paytaq nirqan: –Arí, Señor, qanta munakusqaytaqa yachankin, nispa. Hinan Jesusqa payta nirqan: –Corderoykunata michipuway, nispa. 16Huktawan payta nirqan: –Juanpa churin Simón, ¿munakuwankichu? nispa. Paytaq nirqan: –Arí, Señor, qanmi yachanki munakusqayta, nispa. Hinan payta nirqan: –Ovejaykunata michipuway, nispa. 17Kinsa kutipin payta nirqan: –Juanpa churin Simón, ¿munakuwankichu? nispa. Hinan Pedroqa kinsa kutipi “¿Munakuwankichu?” nisqanmanta llakirqokurqan, chaymi payta nirqan: –Señor, qanmi yachanki tukuy imaymanata, qanta munakusqaytapas yachallankitaqmi, nispa. Chaymi Jesusqa payta nirqan: –Ovejaykunata michipuway. 18Cheqaqtapunin niyki: Waynallaraq kaspaykiqa qan kikiyki p'achakuspan may munasqaykita riq kanki, yuyaqña kaspaykin ichaqa makiykikunata mast'arinki, hinan huk p'achachisunki, hinaspan mana riy munasqaykiman apasunki, nispa. 19(Chaytaqa nirqan imaynata wañuspachus Diosta hatunchananmanta entiendechispan). Chayta nispataq Pedrota: Qhepayta hamuy, nirqan. 20Hinan Pedroqa qhepanta qhawarispa Jesuspa munasqa yachachisqan hamushaqta rikurqan, paymi cenapi Jesusman k'iraykurisqa kashaspa tapuykurqan: –Señor, ¿pitaq hap'ichiqniykiri? nispa. 21Pedrotaq chay yachachisqata rikuspa Jesusta nirqan: –Señor, ¿imaynataq payri kanqa? nispa. 22Jesustaq payta nirqan: –Munaqtiyqa payqa kawsanmanmi kutimunaykamapas, ¿imataq qanmanqa qokusunki? Qanqa qhepayta hamuy, nispa. 23Hinaqtinmi iñiqkuna ukhupi wakin rimarqanku: –Chay yachachisqaqa manan wañunqachu, nispa. Jesusqa manan nirqanchu “manan wañunqachu” nispaqa, aswanpas nirqanmi: Munaqtiyqa payqa kawsanmanmi kutimunaykamapas, ¿imataq qanmanqa qokusunki? nispa. 24Chay yachachisqanqa kaykunaq cheqaq kasqantan willakurqanpas qelqarqanpas. Yachanchistaqmi willakusqanqa cheqaq kasqanta. 25Askharaqmi kashan Jesuspa tukuy imaymana ruwasqankunaqa, sapankachus qelqasqa kanman chayqa, yuyaykunin manan kay pachantinpas aypanmanchu chay qelqakunata churanapaq.


text: 1Chaymanta sojta p'unchayninmanqa Jesús wajyarqa Pedrota, Santiagota, wawqen Juantawan. Paykunata pusariykukuspataj, uj jatun orqoman wicharerqa. 2Chaypeqa paykunaj ñawpaqenkupi Jesusqa uj jinaman tukorqa. Uyanqa inti jina k'ancharerqa, p'achantaj yurajman tukorqa, k'anchay jina. 3Chay ratopachataj Moisés, Elías ima paykunaman rikhurimuspa, Jesuswan parlasharqanku. 4Jinallapi Pedroqa Jesusman nerqa: Señor, walej kanman kaypi qhepakapunanchej. Munajtiykeqa, kinsa ch'ujllasta kaypi ruwasaj: Ujta Qampaj, ujta Moisespaj, ujtataj Eliaspaj, nispa. 5Ajinata Pedro parlashajtillanraj, ujllata k'ancharishaj phuyu paykunata p'ampaykorqa, chay phuyu ukhumantataj nimorqa: Kaymin munasqa Chureyqa, Ajllakusqaytaj. Paywan ancha kusisqa kani; Payta uyariychej, nispa. 6Yachachisqasnenqa chayta uyarispa, pampakama k'umuykukorqanku, imaraykuchus sinch'itapuni mancharikorqanku. 7Chantá Jesús qayllaykuspa, paykunata llankharerqa, nerqataj: Sayariychej, ama mancharikuychejchu, nispa. 8Qhawarispataj, Jesusllata rikorqanku, manataj pitapis. 9Orqomanta urayk'ushaspa, Jesús paykunata kamacherqa: Chay rikusqaykichejta ama pimampis willankichejchu, Runaj Churin wañusqasmanta kawsarimpunankama, nispa. 10Chantá yachachisqasnin Jesusta taporqanku: Imaraykutaj leymanta yachachejkuna ninku Eliasraj ñawpajta jamunantari? nispa. 11Paytaj kuticherqa: Arí, cheqatapuni Eliasraj ñawpajta jamonqa; tukuy imatapis maychus kajman churanqa. 12Noqatajrí niykichej: Eliasqa jamorqaña. Mana rejsispataj, runasqa munayninkuman jina payta ñak'aricherqanku. Ajinallatataj Runaj Churintapis ñak'arichenqanku. 13Chaypacha yachachisqasnenqa entienderqanku Jesusqa Juan Bautistamanta parlashasqanta. 14Ashkha runas kasharqanku, chayman chayajtinku, ujnin qayllaykorqa, Jesuspa ñawpaqenman qonqoriykukuspataj, nerqa: 15Señor, churiyta khuyaripuway ari, imaraykuchus t'uku onqoy anchata payta ñak'arichin. Ashkha kutita ninaman urmaykun, yakumampis. 16Yachachisqasniykiman pusamorqani, manataj sanoyachiyta aterqankuchu, nispa. 17Chantá Jesús nerqa: Mana creej, sajra miray runas. Mayk'ajkamataj qankunawan kasajri? Mayk'ajkamataj qankunawan pacienciakusajri? Chay onqosqa waynata kayman pusamuychej, nispa. 18Chantá Jesusqa supayta k'amerqa, chay supaytaj waynamanta llojserqa. Chaymantapacha chay waynaqa sanoyaporqa. 19Chaymantataj, yachachisqasnin Jesusman qayllaykuspa, sapallampi taporqanku: Imaraykutaj noqayku, mana qharqoyta aterqaykuchu chay supaytari? nispa. 20Jesustaj kuticherqa: Pisita creesqaykichejrayku. Cheqatapuni niykichej: Sichus mostaza muju chhikallampis creesqaykichej kanman chayqa, kay orqota niwajchej: Kaymanta jaqayman ithiriy, nispa, rinmantaj. Mana imapis qankunapaj kanmanchu mana atikojqa. 21Kay laya supaytaqa qharqonapaj, Diosmanta mañakuna, ayunotataj ruwana, nispa. 22Jesusqa Galileapi kashaspa, yachachisqasninman nerqa: Runaj Churinta runaswan jap'ichenqanku, 23wañuchenqankutaj. Kinsa p'unchaymantataj kawsarimponqa, nispa. Jinapi yachachisqasnin chayta uyarispa, mayta llakikorqanku. 24Capernaumman chayasqankutawan, Pedroman qayllaykorqanku impuestota cobrajkuna taporqankutaj: Manachu Yachachej Señorniykichejqa iskay dracma qolqe impuestota pagan? nispa. 25Pedrotaj kuticherqa: Arí, Pay pagan, nispa. Wasiman yaykushajtintaj, Jesús payman nerqapacha: Ima ninkitaj qan, Simón? Kay pachapi reyesqa pimantataj tasata, chayrí impuestota mañanku, wawasninkumantachu, chayrí waj runasmantachu? nispa. 26Pedrotaj kuticherqa: Waj runasmanta mañanku, nispa. Chantá Jesús nerqa: Arí; jina kajtenqa, wawasninku mana impuestota pagankuchu. 27Chaywampis, kaykuna ama rimanankupaj, qochaman rispa, anzuelota choqamuy. Ñawpajta chhallmamoj challwatataj orqhospa, siminta kichariytawan tarinki uj qolqeta; chayta qanmanta, Noqamantawan pagamuy, nispa.


text: 1¡Yupaychasqa Señor Diosqa kachun! Diosta ch'uya wasinpi yupaychaychis, payta qhapaq hanaq pachanpi yupaychaychis. 2Payta atipasqankunamanta yupaychaychis, payta ancha hatun-kayninmanta yupaychaychis. 3Payta trompeta waqaywan yupaychaychis, payta tawtinkuwan arpawan yupaychaychis. 4Payta tinyakunawan tusuywan yupaychaychis, payta tawtinkuwan qenawan yupaychaychis. 5Payta chinlín niq platillokunawan yupaychaychis, payta chanlán niq platillokunawan yupaychaychis. 6Tukuy kawsaqkuna Señor Diosta yupaychaychis. ¡Yupaychasqa Señor Diosqa kachun!


text: 1Re' taq i hat hermano, xuyeew taq aak'achariik i Jesucristo noq hat naq taq cho kamnaq chupaam taq mahk. 2I na a'n naq taq chaaweh i yiib' wach na'ojb'al wach ak'al. Eh re' naq taq i na a'n imponik chuwach i ma' tob'laj uxlab'al intaaq'anik cho panteew. Re' iminwik keh chub'aan i yiib' wach na'ojb'al i ma' kinimanik ta ree Dios. 3Chi qunchelaal i hoj, je' wo' naq re' inqa a'n cho najtir. Xa re' naq i ruk'ax wach i qati'jolal inqa a'n. Eh re' naq inqa a'n inqak'ax wach, inqakapaaj i hoj, eh xti ruk'ul wo' naq chi naa ruye'em chi qanaah i rujosq'iil i Dios, eliik naq wach i naa qak'ulum kuuk' i aj mahk. 4Raaj i Dios reh xiik' naah i rotob'il, xuketelaaj qawach, eh xti q'e' xojruk'ax, 5Eh noq ko hoj naq cho kamnaq chupaam i qamahk, re' Dios xuyeew qak'achariik je' rukab' i xub'an ruuk' i Jesucristo. Eh je' wo' re' xub'an i Dios taq awuuk' i hat xa ruum i rotob'il xatruko'leej taq. 6Re' Dios, hoj junwukteesjiik xub'an cho ruuk' i Jesucristo noq xruksaj wo' chik chaloq chi k'achlik wach. Ruuk' i re' xuyeew qa ye'aab' pan taxaaj ruuk' i Jesucristo. 7Je' wili i xub'an k'uhtb'al reh chupaam i q'iij chalik reh chi xiik' naah i qak'axariik i rub'an. Eh chi xoj ruk'ax ruuk' i qako'ljiik xk'ulik rub'an i Jesucristo. 8Re' taq i hat, xa ruum chi xanimaj taq i Jesucristo, xatruko'leej taq i Dios ruuk' i runimaal rotob'il. Re' ko'lemb'al iib' wili ma' xata cha wib'il taq awiib' xareq xa ruum la' rotob'il i Dios xusiij taq chaaweh. 9Eh ma' ruum ta chi wilik ta taq i holohik laj na'ojb'al xa a'n, ruum i re', ma' ruk'ul taj chi awach i nee runimb'isaj riib', 10ruum re' Dios xyej-anik cho qeh, re' xraaj i reh chi parub'ihnaal i Jesucristo, xuyeew qeh i ak'laj k'acharik. Reh chi naa qa'nam i holohik laj na'ojb'al, je' rukab' i ruyejaam cho wach i reh pampeet. 11Re' taq i hat, i ma' hat ta taq aj judío, k'oloq taq panak'ux chi re' taqe aj judío, re' impoch'arik naah i kik'achab' kojb'al kehtalil chi aj judío taqe, re' taq i hat inkiq'or taq aweh chi ma' poch'ooj ta taq naah ak'achab'. 12Eh noq xub'an chaloq, ma' hat ta naq taq raj nimaneel i Jesucristo. Ma' jinaj ta naq taq awach kuuk' i tinamit Israel. Ma' aweh ta naq taq i ak' k'uhb'aal ruq'orom cho rib'iral i Dios. Ma' xta naq ch'iklik taq reje wii' ak'ux, ma' xta naq taq aaDios. 13Raaj yu'naak, hat taq chik haa' chunimjiik i Dios xa ruum i rukik'eel i Jesucristo xuchihkaaj. Re' taq i hat najtir najt naq taq wilkaat ruuk' i Dios, yu'naak ruuk' chik taq wilkaat i koq. 14Re' i Jesucristo xk'ulik kojwoq qeh pansuqkiil k'uxliis, i hoj naq ka'ch'uq chi tinamit noq wilkooj, chi je' aj Judío, chi je' ma' re' ta aj Judío. Re' reh xk'ulik esanoq ree ixowaal, inq'atwik naq chi qawach. 15Re' Cristo xk'ulik sachwoq wach i kowlaj taaq'anik naq i rub'an i najtir k'uhb'aal. Eh re' i hoj ka'ch'uq chi tinamit i ma' nqaaj ta naq qawach, xoj ru aak'b'isaj, xub'an chi xa jinaj chik qawach, xoj ruyeew pansuqkiil k'uxliis. 16Eh ruum i ti'laj kimik xuk'ul i Jesucristo wach kuruus, xusach wach ixowanik qiib' inqa a'n naq chi qawach i hoj ka'ch'uq chi tinamit. Eh xojrukoj ruuk' i Dios panotob'il, xojrukanaa' chi xa jinaj chik qawach. 17Re' Jesucristo xk'ulik ruq'or i ko'lemb'al iib', re' inye'wik suq laj k'uxliis aweh taq i hat, i ma' hat ta taq aj judío, i ma' nanimaj ta naq taq i Dios, eh qeh hoj, i hoj aj judío, i qohnimanik naq ree Dios noq inqaq'or. 18Eh xa ruum i Jesucristo neenqa a'n okik panotob'il ruuk' Ajaab'ees Dios chi je' i hoj, chi je' taq i hat, re' jinaj chi Santolaj Uxlab'al neentoob'inik qeh chub'aan. 19Ruum aj re', re' taq i hat ma' hat ta chik taq tokoom tinamit, ma' hat ta taq chik aj patal. Yu'naak xa jinaj chik wach taq ak'axariik i rub'an i Dios kuuk' i rutinamiit, hat taq chik rak'uun rixq'uun i Dios. 20Re' taq i hat, je' taq akab' i paat ch'iklik chi korik chinaah i raa', ruum i nayeew taq ak'ux chunimjiik i xkik'uhtaaj chaloq taqe aj tahqaneel, taqe jalal ruq'oral i Dios. Eh re' i je' ab'aj kojooj chi rukowiil raa' i paat, re' i Jesucristo. 21Noq wilkooj ruuk' i Cristo je' qakab' i paat holohik i korjik i rub'an johtoq, noq xa jinaj chik wach qak'ux chunimjiik i Jesucristo. Korehtaal neenqareq chi je' hoj rupaat QaJaaw. 22Je' wo' re' taq i hat, noq kow taq chik ak'ux chawunchelaal korehtaal taq ti kahnik chi hat taq rupaat i k'achlik Dios, re' impatinik wii' pan Uxlab'al.


text: 1Lamar qochapa patanpi aqo-aqo pampamanmi chayarayku. Hinaspan chayraq yacharayku, chay lugarqa lamar qochapa chawpinpi Malta sutiyoq isla kasqanta. 2Hinaqtinmi chay islapi tiyaq runakunaqa, khuyapayawaspanku, allinta atiendewaranku. Hinaspan paykunaqa nishuta chirimuqtin, hinallataq para-paramuqtin, q'oñikunaykupaq ninata ratachiranku. 3Chaypin Pabloqa llant'ata pallamuspa ninaman churasharan. Hinaqtinmi qonqayllamanta venenoyoq mach'aqway nina rawraymanta ayqekamuspa, Pablopa makinta kanirparan. 4Chaymi chay islapi tiyaq runakunaqa, Pablopa makinpi chay mach'aqwayta warkulayaqta rikuspanku, khaynata ninakuranku: —Kay runaqa runa wañuchiq imapashchá. Lamar qochapi wañunanmanta salvakushaqtinpas, justicia ruwaq mamachaqa manan munanchu kay runa kawsanantaqa, nispanku. 5Hinaqtinmi Pabloqa, chay kaniqnin mach'aqwayta nina rawrashaq ukhuman wikapaykuran. Ichaqa Pablotaqa manan ni imanaranpashchu chay mach'aqwaypa venenonqa. 6Hinaqtinmi chaypi kaq runakunaqa suyaranku, Pablo punkipakuspa otaq pampaman wikapakuspa wañunanta. Ichaqa unayta suyashaqtinkupas, Pabloqa manan wañuranchu. Chaymi paykunaqa piensaranku, Pabloqa huk dios kananpaq. 7Chay lugarpa cercanpin Publio sutiyoq runapa hacienda allpankuna karan. Payqa chay islapi gobiernaqmi karan. Paymi (wasinpi) sumaqta chashkiwaspanku, kinsa p'unchaw samachiwaranku. 8Hinaqtinmi chay p'unchawkuna Publiopa papanqa fiebrewan, hinallataq diarreawan ima camapi onqosharan. Chaymi Pabloqa chay onqoqpa kasqanman haykuspa, Diosmanta mañakuran. Hinaspan makinta chay onqoqpa hawanman churayuqtin, payqa sanoyaran. 9Hinaqtinmi chay sanoyachisqanta yacharuspanku, chay islapi tiyaq llapallan onqosqa runakunapas Pablo sanoyachinanpaq hamuranku. Hinaqtinmi Pabloqa paykunatapas sanoyachiran. 10Saynallataqmi paykunapas ancha allinta atiendewaranku. Hinaspan chay islamanta ripuspa apakunaykupaqpas, tukuy imaymana necesitasqaykuta qowaranku. 11Kinsa killa chay Malta sutiyoq islapi kasqaykumantan, noqaykuqa huk barcoman qespirayku viajeta continuanaykupaq. Chay barcoqa ñawpaqtaraqmi Alejandría llaqtamanta chayamuran; hinaspan paray tiempo pasanankama chay Malta islapi qepakuran. Chay barcopa ñawpaqninpin, ishkay diosninkupa imagennin churasqa karan: “Cástor” hinallataq “Pólux”. 12Hinaspan Siracusa llaqtaman chayaspayku, chaypi kinsa p'unchaw qepakurayku. 13Chay llaqtamanta lloqsispaykutaqmi, lamar qochapa patanta muyurispayku, Regio nisqa sutiyoq llaqtaman chayarayku. Paqarisnintin p'unchawñataqmi, uraymanta wayra wayramuqtin chay p'unchawlla lamar qochapa patanpi Puteoli llaqtaman chayarayku. 14Chay llaqtapin tarirayku Jesucristopi creeq wawqenchiskunata. Hinaqtinmi paykunaqa valekuwaranku, huk semana paykunawan kushka qepakunaykupaq. Chaymantañan Roma llaqtamanqa rirayku. 15Hinaqtinmi Roma llaqtapi wawqenchiskunaqa ña yacharankuña, noqayku chay llaqtaman chayanaykuta. Chaymi paykunaqa taripamuwaranku Apio sutiyoq plazaman, wakinñataq “Kinsa Taberna” sutiyoq lugarkama. Hinaqtinmi chaypi wawqenchiskunata rikuspan, Pabloqa Diosman graciasta qospa, anchata kusikuran. 16Roma llaqtaman chayaruqtiykutaqmi, Pablota apaq capitán Julioqa chay llaqtapi soldadokunapa jefenman llapallan presokunata entregaran. Ichaqa Pablotañataqmi huk soldadowan cuidachispanku, huk wasipi tiyananta permitiranku. 17Kinsa p'unchaw pasaruqtintaqmi, Pabloqa Roma llaqtapi tiyaq Israel nacionniyoq liderkunata waqyachimuran, tiyasqan wasiman hamunankupaq. Chayman llapallanku chayaramuqtinkutaqmi, Pabloqa paykunata niran: —Wawqeykuna, noqaqa llaqtanchispa contranpiqa, nitaq ñawpaq abuelonchiskunapa costumbrenkupa contranpiqa manan ni imatapas ruwaranichu. Sayna kashaqtiypas, Jerusalén llaqtapi wakin kamachikuqkunan Roma llaqtamanta autoridadkunaman presota entregawaranku. 18Hinaqtinmi Roma llaqtayoq autoridadkunaqa yapa-yapamanta tapupayawaranku. Ichaqa wañuchiwanankupaq hina mana ni imatapas tariwaspankun, noqataqa kacharipuwayta munaranku. 19Ichaqa Israel nacionniyoq wakin runakunañataqmi mana munarankuchu noqata kacharipuwanankutaqa. (Aswanmi paykunaqa acusawaranku wañuchiwanankupaq). Chayraykun noqaqa Roma llaqtapi rey César juzgawananpaq mañakuspa, exigerani. Ichaqa manan noqaqa ni ima problematapas Israel nación llaqtanchispa contranpiqa hatarichiyta munanichu. 20Chayraykun noqaqa qankunata waqyachimuraykichis, qankunawan parlanaypaq. Noqaqa Israel nación llaqtanchispa suyakusqan Salvawaqninchis Cristo hamusqanmanta willakusqayraykun, kay cadenawanqa cadenasqa kashani, nispa. 21Hinaqtinmi Israel nacionniyoq liderkunaqa contestaspa niwaranku: —Noqaykuqa manan ni ima cartatapas Judea provinciamantaqa qanpa contraykipiqa chashkiraykuchu. Nitaqmi ni mayqen llaqtamasinchispas, kay llaqtaman hamuspaqa, qanpa contraykipiqa ni ima mana allintapas willawarankuchu. 22Ichaqa munaykun qan kikiyki piensasqaykiman hina niwanaykikuta. Noqaykuqa uyariykun huk falso religionpi creeq runakunapa contranpi tukuy lawpi rimasqankumantaqa, nispanku. 23Chaypi parlaruspankun, paykunaqa huk p'unchawta akllaranku, kaqmanta parlanankupaq. Chaymi Israel nacionniyoq ashka runakunaqa, Pablopa kasqan wasiman hamuranku. Hinaqtinmi Pabloqa achiqaymantapacha asta tardekama Moisespa escribisqan leykunamanta, hinallataq Diosmanta willakuq profetakunapa escribisqanmantawan ima yachachiran, Diospa sumaq gobiernananmanta, saynapi paykunapas Jesucristopi creenankupaq. 24Chaymi wakin runakunaqa Pablopa willasqankunapi allinta creeranku. Ichaqa wakinñataqmi chay willakusqankunapiqa mana creerankuchu. 25Hinaqtinmi chay runakunaqa paykunapura mana acuerdoman haykuyta atispanku, ripuyta qallariranku. Chaymi ripushaqtinkuña, Pabloqa paykunata niran: —Santo Espirituqa allintan ñawpaq abuelonchiskunaman profeta Isaiasnintakama, khaynata niran: 26“Kay Israel nacionniyoq runakunaman rispayá, khaynata nimuy: Qankunaqa uyarishaspaykichispas manan entiendenkichishchu. Qankunaqa qawashaspaykichispas manan rikunkichishchu. 27Qankunapaqa sonqoykichismi rumi hina kashan. Qankunapaqa ninriykichispas upayasqan kashan. Qankunapaqa ñawiykichismi ñawsayasqa kashan. Chaymi qankunaqa mana ni entiendeytapas, ni rikuytapas, ni uyariytapas atinkichishchu. Hinaspapas qankunaqa manan noqaman kutirikamuytaqa munankichishchu. Qankunaqa manataqmi noqapa sanoyachinaytapas munankichishchu”, nispa 28Saynaqa yachaychisyá, Diosmanta kay allin willakuykunaqa, huk law nacionniyoq runakunamanmi willasqa kanqa. Chaymi paykunaqa aswan uyarinqaku, nispa. 29Saynata Pablo niqtintaqmi, Israel nacionniyoq runakunaqa, paykunapura nishuta discutinakuspanku, Pablopa kasqanmanta lloqsipuranku. 30Pabloqa chay alquilasqan wasipin ishkay wata qepakuran. Hinaspan chay wasipi chashkiran payman visitaq llapallan hamuq runakunata. 31Chay wasipin Pabloqa mana manchakuspa, Diospa sumaq gobiernananmanta, hinallataq Señor Jesucristomantapas yachachiran. Hinaspapas Pablotaqa manan ni pipas hark'aranchu, Señor Jesucristomanta runakunaman yachachinantaqa.


text: 1Jesusmi yachachisqankunata nirqan: –Runakunata misk'achiqkunaqa kanqapunin, ichaqa, ¡ay, chay misk'achiq runamanta! 2Paypaqqa aswan allinmi kanman karqan molino rumita kunkanman warkuykuspa lamar-qochaman wikch'uykuyninku kay huch'uykunamanta hukninta huchaman urmachinanmantaqa. 3Chhaynaqa, kikiykichista cuidakuychis. Wawqeyki qan contra huchallikuqtinqa payta anyaykuy, huchanta reqsikuqtintaq pampachaykuy. 4Huk p'unchaypi qanchis kuti qan contra huchallikuspa, qanchis kutillatataq chay p'unchaypi asuykamusunkiman: –Huchallikunin pampachaykuway nispa chayqa, pampachankin payta, nispa. 5Apostolkunataq Señor Jesusta nirqanku: –Astawan iñinaykupaq yanapaykuwayku, nispa. 6Hinan Señor Jesusqa nirqan: –Huk mostaza ruru sayayllapas iñiyniykichis kanman chayqa, kay sicómoro sach'ata niwaqchismi: T'irakuspa lamar-qochapi mallkikamuy, nispa, hinan kasusunkichisman. 7Kamachiykichista yapumusqanmantapas uywa michimusqanmantapas kutimuqtinqa, ¿mayqenniykichistaq niwaqchis: Asuykamuy, tiyaykuy, mikhunaykipaq, nispa? 8Manan mayqenniykichispas niwaqchischu, aswanqa niwaqchismi: Cenayta wayk'umuy, p'achaykita allichakuspataq servimuway, mikhuyta ukyayta, tukunaykama, chaymantaña qanqa mikhunkipas ukyankipas, nispa. 9Chay kamachitaqa manan “gracias” nillanpaschu kamachisqanta ruwasqanmantaqa. 10Chay hinallataq qankunapas tukuy kamachisqakunata ruwaspaykichisqa, ninkichis: –Kay hina kamachiykikunallan kayku, ima ruwanallaykutan ruwapuykiku, nispa. 11Jerusalén llaqtata Jesús rishaspataqmi, Galilea provinciawan Samaria provinciawan tupay qorpanta pasarqan. 12Hinan huk huch'uy llaqtaman haykushaqtin, chunka runa lepra onqoyniyoq payman hamurqanku. Karullapi sayaykuspataq 13kunkayoqta waqyakurqanku: –¡Yachachikuq Jesús, khuyapayaykuwayku! nispa. 14Jesustaq paykunata qhawarispa nirqan: –Riychis, sacerdotekunawan qhawachikamuychis, nispa. Rishaqtinkutaqmi qhaliyasqa karqanku. 15Chaymi hukninku qhaliyasqa kasqanta rikukuspa kutirqamurqan alto kunkawan Diosta yupaychaspa. 16Hinaspa Jesuspa ñawpaqenpi pampakama k'umuykuspa graciasta qorqan. Payqa Samaria runan karqan. 17Jesustaq nirqan: –¿Manachu qhaliyasqakunaqa chunka karqanku? ¿Maypitaq isqonri? 18¿Kay wak llaqtayoq runallachu Diosta hatunchaqqa kutimun? nispa. 19Chay runatataq nirqan: –Sayarispa ripuy, Diospi iñiyniykin qhaliyachisunki, nispa. 20Hayk'aqchus Diospa qhapaqsuyun hamunanmanta fariseokuna tapuqtinkutaq Jesusqa nirqan: –Diospa qhapaqsuyun hamunantaqa manan señalkunawanraqchu yachawaqchis, 21manataqmi ninkumanchu: –¡Kaypin kashan! ¡Haqaypin kashan! nispapas. Diospa qhapaqsuyunqa qankunawanñan kashan, nispa. 22Yachachisqankunatataq nirqan: –Tiempon chayamunqa Runaq Churinpa kay pachaman kutimunan punch'ayta rikuyta munanaykichispaq, manataqmi rikuyta atinkichischu. 23Hinan runakunaqa nisunkichis: ¡Kaypin kashan! ¡Haqaypin kashan! nispa. Ichaqa aman kasunkichischu, amataqmi qhepankutapas rinkichischu. 24Imaynan rayoqa tukuy hinantinman lliphllikispa k'ancharin, chay hinallataqmi Runaq Churinpa kutimuyninpas kanqa. 25Ichaqa ñawpaqtaraqmi sinchita ñak'arinan, hinaspataq kay tiempo runakunaq ñak'arichisqan kanan. 26Imaynan Noepa p'unchayninkunapi karqan, chay hinallataqmi Runaq Churinpa kutimunanpaqpas kanqa. 27Arcaman Noepa haykusqan p'unchaykaman mikhusharqanku, ukyasharqanku, casarakusharqanku, casarakunapaq rimanakusharqanku, millp'uq para unu chayamuspataq llapallanta millp'urqan. 28Kaqllataqmi Lotpa p'unchayninkunapipas karqan, mikhusharqanku, ukyasharqanku, rantisharqanku, vendesharqanku, tarpusharqanku, wasita sayarichisharqanku. 29Lotpa Sodoma llaqtamanta lloqsimusqan p'unchaymi ichaqa, cielomanta azufreyoq nina para chayamurqan, hinaspan llapallanta p'uchukachirqan. 30Chay hinallataqmi kanqa Runaq Churinpa rikhurimusqan p'unchaypipas. 31Chay p'unchaypiqa wasi patapi kaqqa amaña uraykuchunchu wasipi kaqninkunata horqonanpaq, chhaynallataq chakrapi kaqpas wasinman ama kutimuchunñachu. 32Lotpa warminta imachus sucedesqanta yuyariychis. 33Pipas kawsayninta waqaychakuyta munaqqa chinkachinqan, pipas kawsayninta chinkachiqmi ichaqa wiñaypaq kawsanqa. 34Niykichismi, chay tutapin huk puñunapi iskay puñushanqaku. Hukninmi apasqa kanqa, huknintaq saqesqa. 35Iskay warmin kuska kutashanqaku. Hukninmi apasqa kanqa, huknintaq saqesqa. [ 36Iskay runan chakrapi kashanqaku. Hukninmi apasqa kanqa, huknintaq saqesqa], nispa. 37Chaymi uyariqkunaqa payta tapurqanku: –Señor, ¿maypitaq chaykunari kanqa? nispa. Hinan paykunata nirqan: –Maypichus wañusqa kashanqa chaymanmi kunturkunapas huñunakunqa, nispa.