text:
7
Esteban chay kamachikuk runakunata sukaman yachachirkansapa.
1 Chaypina chay sinchi kamachikuk saserdoteka Estebanta tapurkan:
—Chay runakunaka ¿kuskatachu chatashushkasapa?
2 Chashna tapuptin Estebanka willarkansapa:
—Wawkinikuna, tataynikuna, mash uyariwaychi. Chay runakunaka llullakuykansapa. Mana tukuyniyukta kawsak Tata Diosninchikuna ñawpa awilunchi Abrahampi rikurirkan Mesopotamia llaktanpi kaptin manara Haran llaktaman riptinra.
3 Chashna rikurishpa willarkan: “Aylluykikunata sakishpa kay llaktaykimanta llukshiy. Kawachinayni llaktaman rillay.”
4 Chashna Tata Dios willaptinna Abrahamka Kaldea llaktanmanta llukshirkan Haran llaktapi kawsak. Chay Haranpi tatanka wañurkan. Chaymanta tatan wañuptin Tata Dioska kay kawsaykananchikuna llaktaman pushamurkan.
5 Kay llaktapi kawsaykaptinpish mana paypachu karkan. Chay tiempu manara nima wambrayukra kaykaptinpish Tata Dioska willarkan wañushkanwasha kay llakta mirakninkunapa kananta.
6 Chaymanta Tata Dioska Abrahamtaka willarkan: “Miraknikikuna suk chikan llaktaman rinkasapa mana llaktayuk runakunashina kawsanankunapa. Chusku pachak watata chay chikan llaktapi kawsak runakuna paykunata sukaman trabajachishpankuna sufrichinkasapa.”
7 Chaymanta Tata Dioska Abrahamtaka willarkan: “Ñukami chay miraknikikunata sufrichik runakunataka kastigashasapa. Chashna kastigaptinikuna chay miraknikikunaka chay llaktamanta llukshinkasapa. Chaypina kay llaktaman shamushpankuna ñukata sirviwashpankuna kawsankasapa.”
8 Chashna Tata Dios Abrahamwan paktuta rurashpa willarkan tukuy ullku wambrakunata pusak diyayuk kaptinkuna señalachinankunapa. Chayrayku wambran Isak nasiptin pusak diyayuk kaptin Abrahamka señalarkan. Chaymanta Isakpish wambran Jakobota señalarkan. Chaymanta Jakobopish wambrankunata señalarkansapa. Jakobopa wambrankunamanta chunka ishkay ayllunkuna mirashkanchisapa.
9 Jakobopa wambrankuna ñukanchikunapa ñawpa awilunchikunami. Paykunaka wawkin Joseta chiknishpa rantikurkansapa Egipto llaktaman pushanankunapa. Chashna rantikuptinkunapish Tata Dioska Josetaka sukaman yanaparkan.
10 Tata Diosmi tukuy sufrishkankunamanta surkurkan. Tata Dios sukaman yanapaptin Joseka alli yachak karkan. Chashna yachaysapa kashpa Egiptopi kamachikuk Faraonta kushichirkan. Chayrayku Faraonka Joseta kuyashpa churarkan kikinpa wasinpi Egipto llaktapipish kamachikunanpa.
11 Chashna Jose kallariptin kamachikuyta Egiptopi tukuy Kanaan llaktapi sinchi yarkay tiyarkan. Chaypina chay awilunchikuna Kanaan llaktapi kawsaykashpankuna mana nima mikunankunata tarirkansapanachu.
12 Chashna sinchi yarkay tiyaptin Jakoboka yacharkan Egiptopi trigu tiyananta. Chayrayku wambrankunata kacharkansapa triguta rantinankunapa. Chay awilunchikuna chayrak rishpankuna manara wawkin Josetaka riksirkansaparachu.
13 Chaymanta ishkaynin kuti riptinkuna Joseka chayrak willarkansapa wawkinkuna kananta. Chaypira chay kamachikuk Faraonka yacharkan maykan kastami Joseka nishpa.
14 Chaymanta Joseka wawkinkunata willarkan tatan Jakobota tukuy familyankunata pushamunankunapa Egiptopi kawsanankunapa. Jakobopa familyankunaka kanchis chunka pichka runakuna karkansapa.
15 Chashna Jose willakuptin Jakoboka tukuy familyankunawan rirkansapa Egiptopi kawsak. Chaymanta chay llaktallapi wañurkan. Chayllapi chay chunka ishkay wambrankunapish wañurkansapa.
16 Jakobo wañuptin Joseka tukuy wawkinkunawan kuerpunta pusharkansapa Jakobopa llaktan Sikempi pampak. Ñawpa tiempu chay Sikem llaktapi Abrahamka aypa kullkiwan Hamorpa wambrankunamanta suk terrenuta rantirkan. Chay terrenupi Jakobopa kuerpunta pamparkansapa.
17 Chaymanta Jakobopa ñetunkuna Egiptopi kawsashpankuna sukaman aypata mirarkansapa. Aypa watakunata chay llaktapi kawsashkankunawasha pishillana illarkan Tata Dios Abrahamta willashkantashina rurananpa.
18 Chaypina Egiptopi chikan kamachikuk runa yaykurkan. Payka Josetaka mana riksirkanchu unay tiempu wañudu kaptinna.
19 Chay kamachikuk awilunchikunataka sukaman llullachishpa sufrichirkansapa. Mana munarkanchu miranankunapa. Chayrayku willarkansapa tukuy chayrak nasidu ullku wambrakunata wishchunankunapa wañunankunapa.
20 Chay tiempupi Moiseska nasirkan. Tata Dioska chay wambrataka sukaman kuyarkan. Chaypina kimsa killata tatan maman wasinpi pakashpa wiwarkansapa.
21 Chaypina manana pakayta atipashpankuna suk sestupi churashpa yakupi kacharirkansapa. Chay yaku mañanpi chay kamachikuk Faraonpa shipashnin tarishpa kikinpa wawantashina wiwarkan.
22 Chay shipash wiwaptin Moiseska tukuy chay egipto runakunapa yachanankunata allita yachakurkan. Wiñashpa alli rimakuk alli yachaysapa runa karkan.
23 Chaymanta Moiseska chusku chunka watayuk kashpa rirkan israelmasinkunata kawak.
24 Paykunapi chayashpa kawarkan suk egipto runa suk israel runata sukaman makaykaptin. Chayta kawashpa Moiseska israelmasinta amachak rishpa chay egipto runata wañuchirkan.
25 Payta wañuchishpa yuyarkan: “Israelmasinikuna yachankasapa Tata Dios ñukata kachamuwashkanta chiknik runakunamanta llukshichinaynipasapa.” Chashna Moises yuyaptinpish chay israelmasinkunaka mana yacharkansapachu Tata Dios kachashkanta.
26 Chaymanta kayantin Moiseska tarirkansapa ishkay israel wawkipura makanakuykaptinkuna. Rakinachiysapata munashpa willarkansapa: “Kankuna wawkipura kaykashpa ¿imapatí makanakuykankichi?”
27 Chashna Moises michaptinkuna chay israelmasinta makaykak runa Moisesta tankakushpa willarkan: “Ariya ¿pití willashushka shamunaykipa juesninikuna kamachiwakninikuna kanaykipa?
28 ¿Kayna chay egipto runata wañuchishkaykitashinachu wañuchiwanayanki?”
29 Chayta uyarishpa Moiseska manchakurkan. Chayrayku nitikushpa Madian partiman rirkan. Chay partipi mana llaktayuk runashina kawsarkan. Chaypi kawsaptin ishkay wambrankuna nasirkansapa.
30 Chaymanta chusku chunka wata washan suk chunlla pampapi Sinai urku ladunpi Moiseska karkan. Chaypi suk taksha kaspi kawarkan rawraykaptin. Chay rawraykak ukumanta Tata Diospa angelnin rikurirkan.
31 Chaypina Moiseska sukaman almirashpa manchakuykashpa laduncharkan ashwan allita kawananpa. Chashna ladunchaykaptin uyarirkan Tata Dios willaptin:
32 “Ñukami kani chay ñawpa awiluykikuna Abrahampa Isakpa Jakobopa Tata Diosnin.”
Chashna Tata Dios willaptin Moiseska manchakuywan chukchukushpa chay taksha kaspi rawraykakta manana kawanayarkannachu.
33 Chaypina Tata Dioska willarkan: “Ushutaykikunata surkuy kay urku ñukapa kaptin.
34 Ñukaka israel wambraynikunatami allita kawani. Paykuna Egiptopi sukaman llakishpa kawsaykansapa. Uyarishkani sukaman llakishpa wakaptinkuna. Chayrayku Egiptoman kachayki chay wambraynikunata llukshichinaykipasapa.”
35 Ñawpata chay israelmasinkunaka Moisesta mana munashpankuna willarkansapa: “¿Pití willashushka juesninikuna kamachiwakninikuna kanaykipa?” Tata Diospa angelnin chay taksha kaspi rawraykak ukumanta willashpa Moisesllata kacharkan Egipto llaktaman rinanpa. Willarkan israelmasinkunata chay llaktamanta llukshichinankunapa.
36 Moiseslla chay ñawpa awilunchikunata Egiptomanta llukshichirkansapa. Chusku chunka watata chay llaktapi, chay Puka Kochata chimbaypi, chay chunlla chakidu pampapi Moiseska aypa almirana milagrukunata rurarkan.
37 Moisesllami chay israelmasinkunata willarkansapa: “Tata Diosmi miraknikichimanta suk runata akllanka ñukashina alli yachachikuk kananpa.”
38 Chay israel runakuna chay chunlla pampapi kawsaptinkuna chay Sinai urkupi suk angel Moisesllata yachachirkan imashnami runakuna Tata Diosta kasushpa kawsankasapa nishpa. Chaymanta Moiseslla chay ñawpa awilunchikunata tukuy chaykunata yachachirkansapa. Chaymanta paylla tukuy chaykunata killkarkan ñukanchikunapish yachananchikunapa.
39 Chashna Moises Tata Diospa rimananta yachachikuptinpish chay ñawpa awilunchikunaka manami munarkansapachu kasuyta. Egiptoman munarkansapa kutiyllata.
40 Chashna Egiptoman kutinayashpankuna Aronta willarkansapa: “Manami yachanisapachu maymanmi rishka chay Egiptomanta llukshichimuwakninchikuna Moiseska. Chayrayku diosninikunata rurapaysapa pushawanankunapa.”
41 Chashna chay runakuna willaptinkuna Aronka kurimanta beshekuta rurarkan. Chayta ruraptin chay runakunaka kaymi diosninchikuna nishpa kuyarkansapa. Chaymanta wiwa animalninkunata wañuchishpankuna chay kurimanta ruradu beshekuta kuyashpankuna fiestata rurarkansapa.
42 Chayta kawashpana Tata Dioska paykunamanta suchurkan. Sakirkansapa luserukunata diosninkunatashina kuyanankunapa. Chashnallami ñawpa alli yachachikuk runakunapa librunpi riman:
“Israel wambraynikuna, chay chunlla allpapi chunka chusku watata purirkankichi.
Chaypi wiwa animalnikikunata wañuchishpaykichi manami ñukatachu kuyawashkankichi.
43 Ñukata kuyawanaykichimanta chikankunata kuyarkankichi.
Molok diosta taksha wasinpi churashpa purichirkankichi.
Chay luseru Refanta kuyarkankichi.
Kikikichi rurashkaykichi dioskunata kuyarkankichi.
Chayrayku Babilonia llaktamanta ashwan karu llaktakunaman pushashkaykichi chaypi kawsanaykichipa.”
44 Chay chunlla chakidu allpapi chay ñawpa awilunchikunapa tiyarkan animalkunapa karapankunamanta ruradu wasin Tata Diosta kuyanankunapa. Tata Dioska Moisestaka willarkan kawachishkantashina chay wasita ruranankunapa.
45 Chay ñawpa awilunchikuna chay wasitaka aypa watakunata purichiksapa.
Chaymanta Moises wañuptin Josue kamachikuk kiparirkan. Josue kamachikuptin Tata Dios awilunchikunata yanaparkansapa Tata Diosta mana kreyik runakunata makashpa kallpachinankunapa. Chay allpapi kawsashpankuna chay kamachikuk Davidpa tiempunkaman chay karapamanta ruradu Tata Diospa wasinta kuydarkansapa.
46 Chay ñawpa kamachikuk Davidka Tata Diosta sukaman kushichirkan. Suk alli wasita sukaman ruranayarkan ñawpa Jakobomanta mirakninkuna chaypi Tata Diosta kuyanankunapa.
47 Chashna David ruranayaptinpish wambran Salomon Tata Diospa wasinta rurarkan.
48 Chashna Salomon wasita ruraptinpish sielupi kawsak Tata Dioska mana runakuna rurashkan wasipichu kawsan.
49-50 Suk ñawpa alli yachachikuk runa killkarkan:
“Tata Dioska riman:
‘Ñukaka altu sielupi tiyarishpa tukuy runakunapa sinchi kamachikukninmi kani.
Ñukallami tukuy allpapi tiyakta rurashkani.
Chayrayku ¿imashnatí runakuna rurashkan wasipika kawsayman?
Kankuna mana atipankichichu rurayta samanayni wasita.’ ”
51 Chashna rimashpa Esteban yachachikuyllapi katirkan:
—Kankunaka chay ñawpa awiluykichishina Tata Diosta mana kreyinayankichichu nima kasunayankichichu. Tata Diospa Espirituntapish mana kasunayankichichu.
52 Chay ñawpa awiluykichika tukuy alli yachachikukkunata sufrichirkansapa. Chay alli yachachikuk runakuna yachachikurkansapa chay alli rurak Jesus shamunanta. Chaypina Jesus shamuptin rantikushpa kankunaka wañuchirkankichi.
53 Kankunaka angelkunamanta Tata Diospa rimananta chaskishpaykichipish mana kasunkichichu.
Chay chiknik runakuna Estebanta ruminchashpa wañuchirkansapa.
54 Chashna Esteban chay kamachikuk runakunata willaptinkuna kirunkunata mukushpankuna sukaman rabyakurkansapa.
55 Chashna orana Esteban sieluta chapashpa Tata Diospa Espiritun yanapaptin Tata Diosta llipyakpuruta kawarkan. Jesustapish kawarkan Tata Diospa alli ladunpi shayariduta.
56 Chaypina chay runakunata willarkansapa:
—Mash kawaychi. Ñukaka kawaykani sieluta kicharinakuduta. Chaypi Tata Diospa wambranta Tatanpa alli ladunpi kawaykani.
57 Chashna Esteban willaptinkuna chay runakunaka rinrinkunata wichkashpankuna sinchita kaparikurkansapa. Rabyakushpankuna Estebanta apirkansapa.
58 Payta aysashpankuna chay llaktamanta llukshichishpankuna rumincharkansapa. Paykuna sawa llachapankunata surkukushpankuna suk runa Saulota kurkansapa kuydapunankunapa.
59 Chay chiknik runakuna ruminchaykaptinkuna Estebanka orashpa willarkan:
—A Señor Jesus, ñukaka wañuykaninami. Chaskiwayna.
60 Chayta rimashkanwasha kunkurikushpa sinchita rimashpa Tata Diosta willarkan:
—¡A, Tata Dios, kay wañuchiwak runakunataka perdonaysapa!
Chashna willashpa Estebanka wañurkan.


c: text/html

text:
Rumi
Rumi nisqaqa ima sinchi kaqpas, rumi kaqpa asnin, p'akinmi.
Astawan simikunaLlamk'apuy
- Rumi rumi, rumi rumillapa mayuta chinpay.
- Rumi maki, kay warma piimanchi yarqushqa rumi maki
- Rumi ñawi, Rumiñawi nisqa kara Atawwalpapap awqa pusaqnin
- Rumi sunqu, chaynaw niyan mana allisunquyuq runakunata
- Rumi chaka, chakata ruwayashqa rumiwan
- Chaka rumi, quturaran rumi allish chakata ruwanapaq.
- Parara, palta rumi; chaynaw rumimanshi 'Achkay' shikwaskamunaq waska rachiskiptin.
- Qulluta ( qurutaniraq)
- Chiquy rumi Tawantinsuyupi rumita chiquq ruwashga wasita, wilka wasita, qhapaq wasita.
- Isku rumi, isku , allis ñuchuskachir kukata akulliyan
- Ismu rumi, kay mana imanapapas allichu, allpayan, kipchukan.
- Sawa rumi, naani kuchunchu, chakrata rakir churayaran. Qipatana niyasqa ' sawa krus', Tupaq amarupa qipantana sutiyasqa ' muhun krus'
- Wanka rumi, kay hatusaq rumi. allis sawata ruwanapaq.
- Illa rumi, chakarakunachu tariyan, wasi tapakuqpa alli.
- Quyllur rumi, hunamanqa ishkimussqa.
- Kuchpa rumi, tunakunamanta, urqukunamanta, shikwamun.
- Uray rumi, uraypa rir rumillata tarinki, ñanpi.
- Rumiyashqa, allaapa anaptin, chukrukaptin niyan.
- Muchka , uchkusqa rumi.
- Pirqa rumi. Piedra útil para muro.
May unayLlamk'apuy
- Rumi patsa ( edad de piedra), rumi witsay

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Toribio de Mogrovejo
Toribio Alfonso de Mogrovejo y Robledo sutiyuq runaqa (* 16 ñiqin ayamarq'a killapi 153 watapi paqarisqa Mayorga llaqtapi - † 23 ñiqin pawqar waray killapi 1606 watapi wañusqa Saña llaqtapi) huk Ispaña mama llaqtayuq kathuliku Santu karqan wan Lima Aeropolipa hatun yaya.
Kaypipas qhawayLlamk'apuy
RikchakunaLlamk'apuy
Hawa tinkikunaLlamk'apuy
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Toribio de Mogrovejo.
- Kastilla simipi
- St. Toribio Alfonso Mogrovejo
- [1]


text:
Qupa kiti
Qupa distritu (kastilla qillqaypi Copa) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk distritum, Lima suyupi, Qaqatampu pruwinsyapi. Uma llaqtanqa Qupa llaqtam.
Allpa saywachiLlamk'apuy
- Urqukuna: Awkillu - Diablo Mudo - Ratsaq - Sarapu - Suyruqucha
- Quchakuna: Sarapuqucha - Suyruqucha - Yanaqucha
- Mayukuna:
SimikunaLlamk'apuy
Distritupiqa aswanta kastilla simitam rimanku.
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu: [1]


text:
Paul Martin (pulitiku)
Paul Edgar Philippe Martin, sutiyuq runaqa (* 28 ñiqin chakra yapuy killapi 1938 watapi paqarisqa Windsor, (Kanada) llaqtapi - ), huk CAN mama llaqtayuq taripay amachaq wan pulitiku qarqan.
2003 watamanta 2006 watakama kuti Kanatápa Uma kamayuqnin karqan. 1993 watamanta 2002 watakama kuti Kanatápa Musiku ministrunin karqan.
Taytan: Paul Joseph James Martin; Maman: Eleanor Alice Adams.
Ñawpaq warmi: Sheila Cowan
Churinkuna (?): .
Yachaywasi: Saint Michael's College.
Alma mater: Toronto Yachay suntur
Qillqaskankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Paul Martin (pulitiku).


text:
Chillay puncha, 01 ayriwa, 2020
YACHAYSHUTIKUNA
- Ecuadorpak pushak hampikkuna yanapachun mañan.
- Imbaburapi 15 unkushkakuna tiyan, Ibarrapi 13, Atuntaquipi 1, Otavalopi 1
- Otavalopi yanapaykuna.
- Cotacachipi yanapaykunapash.
Awkarik punchata Ecuadorpa pushak hampikkunata shuk kayachita shinarka, yanapachun. Kay mañayka tukuy mamallaktakunapi (coronavirus) añawllawtumanta llakipi kashkamantami kan.
Maykan hanpik kakkunaman yanapachun mañan, 171 yupaymanta kay añawllawtumanta willachichun, hampishpa yanapachun, hampina willaykunata kuchun, ama hampiwasikuna huntarichun.
Ministerio de telecomunicaciones nin, kay 171 yupaymanka shuk hunu runakunami kayachishka. Shinallatak 10.000 runakunaka, 171 yupayman kayachishpami hampina willaykuna chaskishka, telemedicina, nin.
Ecuadorpi 2758 unkushkakuna tiyan, 98 wañushkakuna, 58 hampishkakuna.
Imbaburapi 15 unkushkakuna tiyan, 5 mirashka shuk punchapi. Ibarrapi 13, Atuntaquipi 1, Otavalopi 1
OTAVALOPI YANAPAYKUNA
Otavalopi yanapaykuna, makipuraykuna miraríkun
Gladys Sanchez, hatuk, 24 de mayo hatuna ukumanta, paypa ayllukunawan mikunata tantachishpami, karankapa rishka. Policia Comisariawanpashmi rishka, paykunami yachan maypita wakchakuna tiyan,nirka. 30 bolsa mikunata karashpami paktachishka.
Mercadopika asha asha hatunakunchik, chaymantami ushashkakuta, mana charikkunaman karanakunchik, nirka.
Otavalomanta Gad Municipal makipuraypi katikun
Otavalomanta runakunapa alli shunkumanta, mikunata chaskinakunchik, chaypa hipa llaktakunaman rinakunchik. Nirka. Kunan punchaka Jawapampa, Siksichaka, Carabuela, Monserrathmanpash chayashka. Yanapankapa ushashpaka, kay yupaymanmi kayana:
096 341 4047.
Cotacachipi yanapaykuna
-Marcelo Reinoso, Finca el Paraíso-manta, durazno 400 kilota karashka. Kayka Cotacachimanta Gad Municipalmi wakin llaktakunaman llukshishpa karakrin.
-Apuela, Intagpi shuk mushuk hatuna ukuta paskákrin, alli kuskapi kachun, mutsurishka mikunata, shinallatak murukunata, hatuchun, ama mikuna INTAGPI faltachun.
– Movidelnor shinallatak 200 litro hipoclorito de sodio kushka, tukuy contacachipa antawakunata desinfectachun.
KaykaGad Municipal willaykunamanta kan.
Wasimanta Ama llukshipashunchik mashikuna. Wasipi sakiripashunchik.
USHASHPAKA YANAPASHUNCHIK.
KICHWASHUN tantanakuymi kanchik. Kichwapi willachishpa.
Alliwa Pazmiñomi kapani. kayakama mashikuna.
Willayta uyapay – Escucha la noticia:


text:
Wp/qug/Ecuador mamallaktapa ayllu runakuna
Ecuador mamallaktapak ayllu runakuna nishkami kan Ecuador mamallaktamanta ayllu runakuna. CODENPE nin paykunaka 14 runa mamallaktamanta (nacionalidades) 16 runa llaktamantapashmi (pueblos) kapan. INEC yachakkunaka nin 2001 watapi tukuy Ecuador mamallaktapi 830 418 ayllu runakunaka kawsan, shinapash shuk yachakkunaka tantanakuykunatapash ashtawan tiyanmi nin[1]. Ayllu runakunaka tukuy mamallaktapi kawsan. Kuntisuyupi, Antisukupipash mamallaktayuk runakunaka kawsanmi. Chawpisuyupi (Antikuna urkupi) kichwa runakunaka tukuy chinchaymanta uranman chunka-sukta runallaktakunapi kawsan, shinalla kichwa runakunaka Antisuyupipashmi kawsan : Antisuyu kawsak kichwa runakunaka mamallaktayukmi kan.
Runa mamallaktakuna[edit | edit source]
Ashtawan yachakunkapak[edit | edit source]
Kaypipash rikupay[edit | edit source]
Maymanta surkushka[edit | edit source]
- ↑ Ecuador Llaktapi Ayllu Runakuna, INEC, p.19
- ↑ 2.0 2.1 2.2 Ayllu runa mamallaktakuna, CODENPE pankapi
- ↑ paykunaka shinallatak Perú mamallaktapi, Loreto suyupi kawsan
- ↑ paykunaka 1964 watamanta Colombia mamallaktamanta rirkan
- ↑ kay kimsa markakunapi ashtawan shuwar runakuna kawsan, shinapash shuk markakunapipashmi tawka shuwar runakunaka kawsan


text:
Bagri Kuchay Kausak Amarun The anaconda that lived in catfish lake
Ñaupa uraspi shuk ruku yaya Aguaricu patay kawsak maka. Kushma runami. Kuna paywa churi ruku mari. Chara kawsan. Purij aka chi ruku yaya yaku uraita yaku anakma. Chi uras Aguaricui shuk atun amarun tiaka. Chasna purik aka. Paywa wasi Bagri Kuchay tiaka, jaka ukui. Chi kushma runa amarun purishkara riparasha payta katimuka rikungawa mayta rin amarun.
Washalla katimuka patamanda amarun wasigama, jaka ukui. Chi shuk gustu campana tiaka, wamburisha, gustu uyarika: “tin, tin, tin.” Kasnallara piñas awai shuk aswayuj tinaja shayaka. Supay aswami. Chita rikusha kuti tigramushka paywa wasira chi runa.
Kuti kuchama paktamuka, pishkugunara wanchingawa, ashkami tianawka: ima samis lora, tukuy pishkuguna, aychas. Pay illapajpi mana wañunuka pishkuguna. Shuk kuti illapashka washai chi lora wañuka. Wañusha tinaja rayay urmaka chi lora. Chi pishkuguna sacha runawak anawka. Cushma runa pishkura maskangawa amarun wasii ikuka. Randi pishku ña chingarishka. Illaka tinaja mayanlla.
Chibi yarkay tukusha, upinaypi, ruku yaya makira satika aswa mangay llapisha upingawa. Chasna rajpi randi tinaja paywa makira arkaka. Mana ushaka kuti llushpingawa.
Shu ratu washa sacha runa shamushka. “Ima rasha satikangui?” nika.
“Yarkajpi satikani,” randi ruku yaya kutipaka.
Chita uyasha sacha runa cushma runara upichika. Upichisha chingachika chi Kushma runara. Yaku ukuma pushaka. Chibi llakta kwinta, Quito kwinta rikurika, ashkami carrogunawa, trenwa, gustu tiendaguna, tukuy, tukuy tiaka. Chivi yakuruna llakta maka. Ashkami amarun tianawka. Urku, urku taukarisha. Yakuruna kushma runara pasiachika.
Chasna pasiachijpi, chirichika chi runawa. Shinajpi shu amarun payta pushaka awama kunichingawa. “Mas kayway, mas kayway,” nika Kushma runa. Amarunda umachika, pulayagama pushasha. Pulayai paktasha, dzaslla saltasha, saulira apisha amarun umara pitica. Amarunda wañuchika.
Chivi kishpika ña chi runa.
Chi urasmanda Aguariku yaku mansuyaka ninun. Ñaupa yapajta wanchij yaku maka. Runa canuara ashka tigrachisha, runagunara wañuchisha Dibinu punguy sirisha sakirika, wañushka.
Chi pambay ima tunus ashkami simayuka, tukui chi samillara iñaka.
Tapuna Iyarisha cutipasha rimangui.
Ima rashara chi tukui sami pishkuna, aichas tiaka chi panbai?
Kan rikukpi Cushma Runa imarashara chingarika?
Sacha runa paita aswara upichishkamanda chingarishka
Imasnara rikurika yaku ukuma?
Imara iñaka amarun wañushka pambai. Imara sakika pai.
Tukui sami simayuka iñanuka chi pambai
Ñaupa Aguaricu Yaku imasnara aca?
Amarun wañujpi Aguaricu yaku imasnara tukuka?
Aguaricu Yaku mansuyachishka.
Urku supai wañushkamanda Napo yaku imasnara tukuka?
Aguaricu yacu cuinta Napu Yakus mansuyachishka.


text:
Refranes y Dichos en Quechua
1. Mana p´isquxta runtunta t´uxpinallachu jina t´uxpixtinqa chhujchanchis anchata sixsikun nin.
2. Wasi qayllapi liqi liqi phawaykachan chayqa mana allinta yachanapaxmin nin.
3. Tuta layqa phichitanka ch´ixumun chayqa mana allinta purinapax mana chayri unquykunapax nin.
4. Tama q´chakuna phawaykachan chayqa rit´iykamunanpaxmin.
5. Ñanpi suwintuta rikhunki chayqa mana sumaxman chayanapaxmin.
6. Ñanpi suwintuta phawaykachaxta rikhunki chayqa sumax tukuy ima risunqa.
7. Layqa phichitanka anchata ch´ixumun chayqa runa jamunanpaxmin.
8. Inti Iluxsimunaman atux risan chayqa kay pachapi sumax tiyakunapaxmin.
9. Atux tuntisqa tulluta mikhun chayqa sumax wata kananpaxmin.
10. Mana wathiyata churaykuspañaqa jisp´anachu imaraykuchus mana wathiya chayaxchu nin.
11. Mana anchata t´antata mikhunachu jina mikhuxtinchisqa usa miraykuwanchis.
12. Mana tullmata mañarikunallachu jinata ruwaxtinqa mana manumanta Iluxsiyta atinchischu nin.
13. Mana runtuta suwakunachu jina kaxtinqa tukuy pacha Ilakikuy qhatiriwanchis nin.
14. Mana yakumanta jark´akunachu jina jark´akuxtinqa yaku apawanchis nin.
15. Mana makiwan uchuta jaywanachu imaxtinchus iskayninku chhixñinakux kanku nin.
16. Mana makiwan siwullata jaywanachu imaxtinchus chhixñinakux kanku.
17. Mana makiwan kuchilluta jaywanachu imaraykuchus uj p´unchayqa iskayninku macianakux kanku.
18. Mana wasiman ujyasqaqa rinachu imaraykuchus tukuy imanchista t´unaykunchis nin.
19. Mana wasi ukhupi khuyunachu imaraykuchus tukuy imanchista wayrajina chinkarix nin.
20. Mana tutaqa wasi ukhupi k´anchachinachu imaraykuchus suwata waxyakunchis ninku.
21. Mana tutaqa wasita pichakunachu ninku imaxtinchus tukuy imanchista picharqakunchis nin.
22. Mana ch´isiqa ima phullatapis p´achatapis thalanallachu imaraykuchus tukuy imanchista thalarqukunchis.
23. Mana nina qayllapi atuxmanta parlanachu imaraykuchus tuta atux jamux nin.
24. Mana mankata Ilaxwanallachu jina Ilaxwaxtinchisqa may chhikata wisanchis punkiwanchis nin.
25. Mana runaxta thanta p´achanta churakunallachu jina kaxtinqa mana rixsisqa unquy chinpaykuwanchis nin.
26. Uj tutachu ch´askata phawaqamuxta rikhunki chayqa runa wañunanpaxmin.
27. Mana maxt´awan wasiqa qhawachinachu jinata ruwaxtinqa machasqamanta ancha t´uxpi kanchis nin.
28. Uj sawarakuypichu manka p´akikun chayqa mana allinchu kanqa imaraykuchus mana sumaxta kawsankuchu.
29. Mana Iluq´i juk´utawan waxtanallachu imaxtinchus qhincha kanchis nin.
30. Mana anchata phuyuta qhawanachu imaxtinchus ancha qhilla kanchis nin.
31. Mana intita qhawarispa mikhunachu jinata mikhuspaqa wisanchis punkiwanchis nin.
32. Mana anchata tuta purinachu imaxtinchus aya purix pusakapuwanchis nin.


text:
5
Warmin Safirawan Ananías lulacuyashgan
1 Saychömi caycargan Ananías warmin Safirawan. Paycunapis wilanacurirmi chacranta ranticuyargan.
2 Saymi ishcan yachasinacurcur chacranta ranticuyashgan guellayta raquicuriyargan. Nircur waquilantana apostolcunaman Ananías apargan: “Caylami chacräpa chanin guellay” nishpan.
3 Sayno lulacuptinmi Pedro nergan: “Ananías, ¿imanirtä Satanás yäsishushgayquita chasquipar Santu Espirituta lulapänayquipä wilanacuyashcanqui? ¿Imanirtä waquin guellayta raquicurir: ‘Caylami chacräpa chanin guellay’ nicanqui?
4 Ranticuyashgayqui chacraga ¿manacu quiquiquicunapa cash? Chacrayquipa chanin guellaypis ¿manacu quiquiquicunapana cash? Sayno caycaptenga ¿imanirtä sayno rurayashcanqui? Runacunata lulaparpis Tayta Diosta manami lulapayta camäpacunquipäsu.”
5 Pedro sayno nishganta wiyarmi Ananías jinan höra wanusquergan. Sayno wanushganta musyarmi runacuna segaypa mansacäyargan.
6 Magtacuna chaycamurmi Ananiaspa ayantana piturcur apar pampayargan.
7 Saypita quimsa höratano chargan Ananiaspa warmin Safira. Pay manami musyargansu runan wanushganta.
8 Chaycuptinmi Pedro taporgan: “Mä wilamay. ¿Runayqui apamushgan guellaylachöcu chacrayquita ranticuyashcanqui?”
Saymi Safira nergan: “Au, saylachömi ranticuyashcä.”
9 Niptin Pedro nergan: “Santu Espíritu musyaycaptin ¿imanirtä yachasinacuyashcanqui lulacuyänayquipä? ¡Ricay! Puncuchönami caycäyan runayquipa ayanta pamparcur cutimog magtacuna. Lulacushgayquipita canan gampis runayquinölami wanunquipä.”
10 Sayno niptinmi Pedrupa naupancho Safirapis wanusquergan. Saypita magtacuna yaycur tarergan wanushgana jitaraycagta. Saymi paytapis piturcur apar runanpa naupanman pampayargan.
11 Ananiaswan Safira lulacuyashganpita wanuyashganta musyaycurmi waugui-panincuna y waquin runacunapis fiyupa mansacäyargan.
Gueshyagcunata apostolcuna aliyäsiyashgan
12 Runacuna ricaycäyaptinmi Diospa munayninwan apostolcuna milagrucunata rurayag. Saynöpis Tayta Diosninsiman yäracogcuna imaypis templuman shuntacäyag Salomón nishgan alarman.
13 Ananiasta Tayta Diosninsi sayno castigashganta musyaycurmi waquin runacuna paycunawan shuntacäyargannasu. Paycunawan mana shuntacarpis paycunata alimi ricayag.
14 Ali wilacuyta wiyagcunaga waran waranmi warmipis olgupis Jesucristuta chasquicuyargan. Saynöpami más ascayäyargan Jesucristuman yäracogcuna.
15 Cällipa Pedro päsaptinmi gueshyagcunata jorgayämog cämantinta cayno yarpäyashpan: “Pedro päsaptin lantuylanpis jananman chaptenga aliyangami.”
16 Cercacho cag marcacunapitapis gueshyagcunatawan supay nacasishgancunatapis apacurcurmi Jerusalenman runacuna shayämog. Say apayashgan gueshyagcunatami apostolcuna lapanta aliyäsiyargan.
Apostolcunata autoridäcuna prësu sariyashgan
17 Gueshyagcunata aliyäsishganta musyarmi más mandag cüra y paywan pureg saduceo runacunapis apostolcunapa contran sharcuyargan.
18 Saymi prësu sariycasir carcilman wichgasiyargan.
19 Say sacaymi Tayta Diosninsipa angilnin chaycur cárcil puncucunata quichapargan. Nircurmi wagtaman jorgurir apostolcunata nergan:
20 “Aywayay templupa jatun patiunman. Saycho runacunata wilapäyay Jesucristuta chasquicuptin Tayta Diosninsi salvananpä cashganta.”
21 Saymi templupa jatun patiunman waraynin tuta apostolcuna yaycuyargan. Saychömi ángil nishgannöla runacunata wilapäyargan.
Más mandag cüranami cüra mayincunawan gayasimorgan Israel runacunapa lapan autoridänincunata sesionta rurayänanpä. Paycunawan wilanacurcurmi wardiacunata cachayargan carcilpita apostolcunata jorgayämunanpä.
22 Wardiacuna carcilman chaycuyashpan manami tariyargannasu apostolcunata. Saymi cutiycur niyargan:
23 “Cárcil puncuta shumag wichgaraycagtami tariyashcä. Prësu cuidagcunatapis puncucunacho ichiraycäyagtami tariyashcä. Ruriman yaycurmi isanga maygan prësutapis tariyashcäsu.”
24 Sayta wiyaycurmi más mandag cürapis, templucho wardiacunapa capitanninpis y waquin mandag cüracunapis yarpachacuyargan: “¿Imanöparä gueshpisquiyash? ¿Imatanarä masta rurasquiyanga?” niyashpan.
25 Sayno yarpachacuycäyaptinmi juc runa chaycur nergan: “¡Carcilman wichgayashgayqui runacunaga templo patiuchömi runacunata yapay yachaycäsiyan!”
26 Sayno niptin wardiacunata pushacurcur capitán aywargan apostolcunata prësu sarimunanpä. Mana magaylapami prësu sarircur apayargan runacuna samgayänanta mansacuyashpan.
27 Saymi apostolcunata chäsiyargan autoridäcuna shuntaraycäyashganman. Saychönami más mandag cüra nergan:
28 “¿Manacu gamcunata niyashcä imaypis Jesuspita manana yachasiyänayquipä? Sayno nicäyaptëga ¿imanirtä yachaycäsiyanqui runacunata? Nircurpis nogacunata jitapaycäyämanqui: ‘Paycunami Jesusta wanusiyash’ niyashpayqui.”
29 Sayno niptin Pedro y waquin cag apostolcunapis niyargan: “Runacunata cäsucuyänäpa trucanga Tayta Diosninsitami cäsucuyäshä.
30 Gamcuna Jesusta crucificaypa wanusiyaptiquipis unay Israel mayinsicuna yäracuyashgan Tayta Diosninsimi wanushganpita cawarisimush.
31 Nircurmi lapanpita más munayyog cananpä payta derëcha cag lädunman jamasish. Saynöpis churash mandamagninsi y salvamagninsi cananpämi. Sayno churash carmi payta chasquicogcunata lapantapis jusalicushgancunata perdonash.
32 Saycunata wilacuyänäpämi Santu Espirituta Tayta Diosninsi nogacunaman cachamush. Pï-maytapis pay nishganta cäsucogtaga Santu Espíritu yanapaycanmi.”
33 Sayno niyashganta wiyaycurmi autoridäcuna fiyupa rabiacuyashpan wanusiyta munayargan.
34 Paycunawanmi caycargan Moisés guelgashgan leycunata yachaseg juc fariseo runa. Paypa jutinmi cargan Gamaliel. Lapan runacunami payta respitayag. Paymi wardiacunata mandargan apostolcunata wagtaman rätula jorgusquiyänanpä.
35 Sayno jorgurcasirmi saycho caycag autoridäcunata nergan: “Israel mayëcuna, cay runacunapa contran imatapis manarä rurar shumag yarpachacuyay.
36 ¿Yarpäyanquicu juc cuticho Teudas jutiyog runa: ‘Yachag runami cä’ nir sumäsir purishganta? Paytami gatirargan chuscu pachac (400) runacuna. Sayno puriycagta wanuscasiyaptin gatiragnincuna wacpa caypami mashtacar aywacuyargan.
37 Saypita censacuy cashgan wisan purergan Galilea provinciapita shamog Judaspis. Saynölami paytapis wanuscasiptin lapan gatiragnincuna, asca carpis, mashtacar ushacäcuyargan.
38 Saymi noga yäsë cay runacunawan mana churacänansipä. Saypa trucanga paycunata amana cäsupäshunsu. Quiquinpa yarpaylanpita wilacuyaptenga saylachönami usharanga.
39 Tayta Diosninsipa wilacuynin captenga imata rurashgapis sïguengami. Shumag mana tantyacuypa paycunata wanuserga cuidä Diospa contran ruraycashwan.”
40 Saymi Gamaliel nishganta cäsucuyashpan apostolcunata manana wanusiyargannasu. Wanusiyänanpa trucanga cutiycasimurmi astasergan. Astarcasirmi niyargan: “¡Cananpitaga amana wilacuyanquisu Jesuspita!” Sayno juraparcurmi cachasquiyargan.
41 Cachasquiyaptinmi apostolcuna cushish aywacuyargan. Sayno cushicuyargan Jesucristu-raycu autoridäcuna astayashganpitami.
42 Autoridäcuna michaycäyaptinpis paycunaga waran waranmi runacunata yachasiyargan: “Jesusga salvamagninsi Cristumi” niyashpan. Saynölami templo patiucho y wayicunachöpis wilacuyag.


text:
Tawantinsuyu iñiy
Tawantinsuyu iñiy nisqakunaqa Uralan Abya Yalapi, Tawantinsuyu kasqa suyukunapi ispañul purtuyispas awqakuna manaraq chayamuptin runakunap iñisqankunam, kunanraq chaymanta yurisqa iñiykunapas.
Tawantinsuyupi yupaychasqa apukunaLlamk'apuy
Ispañulkunap chayamusqanmanta wiñay kawsayLlamk'apuy
Ispañamanta Purtugalmantapas awqakunaqa Abya Yalapi chayamuspa, kaypi runakunata ñit'ipayta, qullqita qurita qichuytapas munaspa "kristiyanukunam kayku" nispa llullarqan. Runakunap iñiyta ama nichaspa, kristiyanu iñiyta runakunaman kamachirqan. Chay munay mana munaywan iñichiyqa manam Jesuspa siminkamachu karqan, kristiyanu iñiyqa runap qispillam kamarikuyninwan chiqaptaq iñinan kaptin.
Kunan pachapi Antikunapi ñawpa pachamanta iñiyLlamk'apuy
Kunanqa Abya Yala mama llaqtakunapi lliw runakunamanta aswan katuliku kaptinpas, Antikunapi achka runakunam kunanraq Pachamamata huk apukunatapas yupaychan.
Kunankamapas paqu yachaqkuna Pachamamaman uywakunata qaraspa wilanchanmi, qurakunata qaraspa q'uwaykunmi.


text:
Runa Simi
Green Cards (21) iskay chunka watayok sullk’a wawakunapaq
Allinta qhawariy
Sichus wawayki mana kanchu estatus migratorio legal nesqa hinallataq (21) iskay chunka watayok sullk’a, qantaq qanki soltero tayta chayqa qanpa wawayki atimanmi calificayta Green Card enpaq nesqaman.
Taytaq estado migratorio nesqa, hinallataq kayñin EE.UU. suyuman haykunanpaq manan llakichu.
Hinallataq wawaykita otaq qanta qarqoywan manchachishasunkiku otaq proceso judicial inmigración nesqapiña kashanki chaypas manan chayqa llakichu.
Wawaykiqa Kay ajllanapi hoq Green Card nesqaman califlcayta atinmin kaykunapi:
- Hoqkaq taytan wawata qonqapun.
- Hoqkaq taytan mana yuyaripunchu wawata.
- Hoqkaq taytan wawata abusarqan.
- Otaq hoyñin otaq iskayñinku tayta mamantin wañuporqanku.
Hinallataq, manaya taytanpunichi kanan otaq ayllu masinchu wawa Green Card nisqata orqonanpaq.
Chaymanta hoq Green Card nesqata horqospa wawayki Estados Unidos llaqtayuq kanman.
Wawayki Estados Unidos llaqtayuq kaspaqa imiymana allin kausayman ñaupaqman taripanqa, kanmanmi yachayñinpi, qhalli kayñinpi hinallataq waqkunapipas.
Khunan pacha wahay tapurikunaykipaq mana kolqellamanta hoq amachiqwan abogado licenciayoq experienciayoq yanapasunki.
718-288-8799
Ama chinkachiychu kay oportunidadta wawaq kawsayñinta t´ijrariyta.
Contact Us
718-288-8799
2765 Coney Island Avenue, 2nd Fl.
Brooklyn, New York 11235
eMail: Vlad@LawVL.com
Tel.: (718) 288-8799 | Fax: (718) 744-2488


text:
Vaca Díez pruwinsya
Vaca Díez pruwinsya (kastilla simipi: Provincia de Antonio Vaca Díez) nisqaqa Buliwya mama llaqtapi, Beni suyupi, huk pruwinsyam. Uma llaqtanqa Riberalta llaqtam.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Mayukuna: Beni mayu - Mamuriy mayu - Yata mayu
- Quchakuna: Mercedes qucha (Wayaramirin munisipyupi)
Pulitika Rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Iskay munisipyunmi kan.
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pruwinsyapiqa aswanta mana indihina runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pruwinsyapiqa kastilla, aymara simikunatam lliwmanta astawan rimanku. [2]


text:
21
Muśhü Jerusalen malcactam lican
1
Chaypïtam licälú janay pachätapis cay pachätapis muśhü cayäta. Canan licaśhanchic janay pachaca, cay pachaca, lamarcäpis manañamari cañächu. 2
Chaypïtam licälú chuya muśhü Jerusalen malca janay pacha Dios caśhanpi ji'alpayämüta. Chay cayäñä juc wamla limay-masinta casaracuy muyunpä sumä allichacüśha alcayäcänümi. 3
Chayüram uyalïlú täcunanpïta llapa callpanwan cay nimüta: “Cananpïta nunancunawanmi Dios cawsaycun'a. Paycuná Diospa nunanmi caycälin'a; quiquin Diosñatacmi paycunawan caycun'a Diosnin caycunanpä. 4
Paycunap llapa wïnincunacta*
Diosmi pichaycun'a; manañam can'añachu wañuypis, awćhuypis, wa'acuypis, nanaypis, nï ima llaquipis lluy punta cäcunaca camacäśhañamari” niñä.
5 Ñatac chay täcunaćhu täcücämi nimuñä: “Canan'a ya'a ima aycactapis lluy muśhümanñam camayá. Cay limaśhäcunäta isquirbiyña; rasuncämi, chalapacunamari” nil. 6 Chaypïtapis nimäñämi: “Camacalpüśhañam cayan. Ya'ami Alfapis Omegapis cayá; allaycuycäpis camacaycäpis cayá. Mayanpis yacunäśhanuy ashimäcätá dinbaldillam cawsay yacupïta upyaycachishä. 7 Mayanpis llalliycücá ya'awanmi imaypis cawsaycun'a; Diosninmi ya'a caycuśhä; payñatacmi nuná caycun'a. 8 Ñatac ćhinaśhcunaca, mana chalapacücunaca, millachicuyta luläcunaca, mansibäducunaca, nuna wañuchicücunaca, taytachacunacta alawäcunaca, casquishcunäpis lipäcun'a asufriwan nina walayä ućhamanmi, chay ‘ipa wañuy’ nishancämanmari” nin.
9 Chaypïtam ipa anćhish anjilcunapïta jucnin aśhuycamumäñä ćhanćhanćhu ñacayniyu. Jinalmi nimäñä: “Śhamuy, Uwishcäpa limay-masintam, walmintam licaycachishayqui” nil. 10 Chaypïmi Ispiritup munayninćhu jatun altu uluman puśhämäñä. Chayćhümi licachimäñä chuya Jerusalen malca janay pacha Dios caśhanpi ji'alpayämüta. 11 Chay malcam sumä chipyayäñä Diospa acchiyninwan, sumä cayninwan. Chay acchiynin sumä chipyayäñä tuqui-tuqui ćhaniyu luminüpis, jaspi nishan luminüpis, ishpi-yupaypis. 12 Chay malcap muyülïninmi altu-altu, anchu-anchu piläśha cacuñä. Ćhunca ishcayniyu puncuyümi cañä. Puncuncunaćhütacmi juc anjil-cama cayäñä. Chayćhütacmi isquirbïsha cañä ćhunca ishcayniyu Israel ayllucunäpa śhutincuna. 13 Inti yalamunan lädućhümi quimsa puncu cañä; inti ji'alpunancäćhüpis quimsa; ipa-lädućhüpis quimsatac; chay punta-lädućhüpis quimsatacmi. 14 Chay malcap muyülïninćhu pilam ćhunca ishcayniyu simintuyu cañä. Chay simintu lumicunaćhümi Uwishcäpa ćhunca ishcayniyu puydï yaćhapacünincunap śhutincuna isquirbïsha cañä.
15 Chay limapämä anjilca śhu'uśhtanuy ürupïta tupucuctam aptilayäñä chay malcacta, puncuncunacta, muyülïnin pilancunacta tupunanpä. 16 Chay malca cuadrädum cañä, largunmanpis anchunmanpis chaynu tupullam cañä. Anjilmi chay malcacta aptiläśhan śhu'uśhwan tupüñä. Jinaptinmi ishcay walanga ishcay paćhacniyu (2200) kilumitru largunmanpis, wichayninmanpis, anchunmanpis cacuñä. 17 Chaypïtam anjilca tupucunwan tupüñä chay malcap pilanpa altunninta. Jinaptinmi süta ćhunca pichayu mitru cañä.
18 Chay malcap muyülïnin pilam jaspi nishan lumiwan piläśha cañä. Quiquin malcañatacmi ürunllanllanwan luläśha cacuñä, ishpićhünüpis sumä camalayä. 19 Chay malcap muyülïninpa simintunmi imaymana licchä ćhaniyu lumicunawan adurnapacüśha cacuñä: allaycuynin simintum cañä jaspi amya birdi lumipïta, ishcaycäñatacmi safiru asul lumipïta, quimsäñatacmi agata mulu-mulu lumipïta, tawäñatacmi ismiralda birdi lumipïta. 20 Pichäñatacmi onice yana lumipïta, sütäñatacmi curnilina puca lumipïta, anćhishcäñatacmi crisolito tuqui tun'uśh lumipïta, pusäcäñatacmi berilio amya asul lumipïta, isuncäñatacmi topacio amya tun'uśh lumipïta, ćhuncäñatacmi crisoprasa birdiwan tun'uśh lumipïta, ćhunca jucniyücäñatacmi jacinto birdiwan asul lumipïta, ćhunca ishcayniyücäñatacmi amatista yana asul lumipïta. 21 Ñatac chay ćhunca ishcayniyu puncucunam ćhunca ishcayniyu pirlacuna; juc pirlapïta-camalla luläśha cacuñä. Chay malcap jatun cällinpis ürunllanllanpïta luläśham cacuñä, ishpićhünüpis sumä camalayä.
22 Chay malcaćhu manam licalächu alawana ima wasictapis. Aśhwanpa jatun munayniyu quiquin Tayta Dioswan Uwishcämi chayćhu alawanapä cayäñä. 23 Chay malcaćhu intïpa nï quilläpa acchiynintapis manam nisitäñächu. Aśhwanpam quiquin Diospa sumä caynin chayćhu acchiyäñä; Uwishcätacmi michïru cañä. 24 Nasyuncunäpis chay malcap acchiyllanćhümi pulipäcun'a. Cay pachäćhu mandacücunäpis chayman apapämun'a imaymana cänincunactam. 25 Puncunpis manam imaypis wićhacacun'achu; imaypis quićhalayan'a tutapaypis manaña captinmari. 26 Chaynütacmi llapan caśhtacunäpis lluy sumä cänintapis, sumä caynintapis apapäcun'a. 27 Chay malcaman manam yaycapäcun'achu ima anla millachicuy lulaycunapis nï luläcunäpis, nï casquishcunäpis. Aśhwanpa yaycapäcun'a Uwishcäpa cawsaypä cä librunćhu śhutin isquirbishacunällam.


text:
Sisi
Sisi icha Sik'imira, kichwapi Añanku[1] nisqakunaqa (familia Formicidae) huk palamakunam.
Sisikunaqa waki palamam: Huk mama sisip wawankuna huk sisi wakitam ruran. Achka sisikunam chay hatun ayllupi kuska kawsanku. Wayna china, urqu sisikunapas raprayuqraq kaspa, yumanakurqaspa rapranta chinkachin. Yumasqa china sisiqa allpapi q'isatam wasichakuyta qallarin, tukuy sisi wakipaq. Chay huk sisi ayllupiqa tukuy sisikunap mamantaqa mama sisi icha sisi mama ninchik.
Mama sisip runtunkunamanta t'uqyaq qirisakunaqa kuru hinam. Llamk'aq sisikuna paqariptin, mama manaña llamk'anchu, runtukunallatam wachan. Sisikunaqa kikinpa mikhunanpaq tuktu misk'illata pallaspa qirisankunata wañusqaña icha wañuchisqan palamakunawan mikhuchin.
Sisikunaqa wiksanpa qhipanmanta sisi p'uchqutam ch'allpaspa amachakunku.
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- ↑ Fabián Potosí C. et al., Ministerio de Educación del Ecuador: Kichwa Yachakukkunapa Shimiyuk Kamu, Runa Shimi - Mishu Shimi, Mishu Shimi - Runa Shimi. Quito (DINEIB, Ecuador) 2009.
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Wikispecies nisqaqa qillqasqa p'anqayuqmi kay hawa: Sisi


text:
28
Wanushganpita Jesucristo cawarimushgan
(Marcos 16.1-8; Lucas 24.1-12; Juan 20.1-10)
1 Sábado jamay junag jamaparcurnami domingo tuta saca sacala María Magdalenawan jucnin María aywayargan Jesuspa ayanman perfümita winapäyänanpä.
2 Sayno aywaycäyaptinmi Tayta Diosninsi cachamushgan ángil ciëlupita urämuptin pasa fiyupa sucsucyargan. Jesús pamparaycashgan sepultüraman chaycurmi saparag rumita witircasir jananman jamacuycorgan.
3 Say ángil elgucuynörämi asicyargan. Mödananpis rashtano yuragmi cargan.
4 Angilta ricaycurmi soldäducunaga segaypa watpash ricacuyargan.
5 Warmicuna chäyaptinnami ángil nergan: “Ama mansayämaysu. Musyämi crucificaypa wanusiyashgan Jesusta ricag shayämushgayquita.
6 Mananami caychönasu caycan. Manarä wanur niyäshushgayquinölami cawarimush. Mayman sutaycuyashgantapis masqui ricayay. Mananami cannasu.”
7 Nircurnami say warmicunata nergan: “Cananga aywar discïpuluncunata wilayay Jesús cawarimushganta. Saynöpis wilayanqui Galileaman aywar saycho Jesuswan tincuyänanpä cashganta.”
8 Ángil sayno niptinmi warmicunaga mansacash caycäyashgancho fiyupa cushicuyashpan Jesuspa discïpuluncunata wilag apurä aywacuyargan.
9 Sayno apurä aywaycäyaptinmi paycunata Jesús yuriparcur saludargan. Saymi gongurpacuycur chaquinta macalacurcur adorayargan.
10 Saymi Jesús nergan: “Ama mansayämaysu. Discïpulöcunata wilayanqui Galileaman jucla aywayänanpä. Saychönami paycunawan tincushäpä.”
Pamparashganpita Jesucristo elagashganta soldäducuna wilacuyashgan
11 Warmicuna cuticuyaptinmi sepultürata täpag soldäducunapis Jerusalenman aywar mandag cüracunata wilayargan lapan ima päsashgancunatapis.
12 Wilayaptinmi mandag cüracunaga Israel mayor runacunawan wilanacusquir soldäducunata asca guellayta pägayargan cayno niyashpan:
13-14 “Jesuspa ayan elagashganta Pilato musyaptenga nogacunami paywan parlayäshä imatapis gamcunata mana jitapäyäshunayquipä. Gamcunanami runacunata niyanqui: ‘Punucasquiyashgäyagmi Jesuspa discïpuluncuna sacaypa shamuycur ayanta suwar apacuyash.’ ”
15 Saymi guellayta chasquircur cüracuna niyashgannöla soldäducunaga aywayargan runacunata wilayänanpä. Sayno wilacuyashganpitami cananyagpis Israel runacunaga mana criyiyansu Jesús cawarimushganta.
Ali wilacuyninta wilacunanpä discïpuluncunata Jesucristo cachashgan
(Marcos 16.14-18; Lucas 24.36-49; Juan 20.19-23; Hechos 1.6-8)
16 Jesuspa chunca juc (11) acrashgan discïpuluncunanami Galilea provinciaman chaycur aywayargan mayninchöpis tincuyänanpä Jesús nishgan jircaman.
17 Saychömi Jesuswan tincur payta adorayargan. Payta ricaycarpis waquenga manami criyiyarganräsu cawarimushganta.
18 Naupanman aywaycurmi discïpuluncunata Jesús nergan: “Cay pasachöpis y gloriachöpis lapanpä munayyog canäpämi Tayta Dios churamash.
19 Saymi gamcunata cachä may-say nacionpapis aywar discïpulö cayänanpä pï-maytapis yachasiyänayquipä. Chasquicamagcunataga bautizayanqui Taytäpa jutincho, nogapa jutëcho y Santu Espiritupa jutincho.
20 Saynöpis paycunata yachasiyanqui lapan nishgäcunata cäsucuyänanpä. Cay pasa ushacaptinpis nogaga gamcunawanmi imaypis caycäshä.” [Amén.]


text:
11
Jerusalenpi Pedru Jesukristuta kreyik runakunata parlachirkansapa.
1 Chaymanta Judeapi Pedrupa yachachikukmasinkuna tukuy Jesusta kreyik runakunawan yacharkansapa mana judiyukunapish Tata Diospa rimananta kreyishkankunata.
2 Chayrayku Jerusalenman Pedru kutiptin judiyumasinkunaka payta piñayarkansapa.
3 Chaypina tapurkansapa:
—¿Imapatí rishkanki chay mana judiyu runakunapa wasinpi yaykuk? ¿Imapatí paykunawan mikushkanki?
4 Chashna tapuptinkuna Pedruka kallarinanmantapacha tukuy rurashkanta willarkansapa:
5 —Ñukaka Jope llaktapi kashkani. Chaypina suk diya Tata Dioswan parlaykaptini muskuyninipishina suk atun katanatashina kawashkani. Chuskuntin puntankunamanta watadu karkan. Sielumanta ñukakaman urayamurkan.
6 Ukunpi allita kawashpayni chusku chakiyuk animalkunata, puma laya animalkunata, aysanakushpa purik animalkunata, pawak animalkunata kawashkani.
7 Chaypina uyarishkani suk runatashina willawaptin: “Pedru, ¡atariy! ¡Kay animalkunata wañuchishpa mikuy!”
8 Chaypina aynirkani: “Manami mikushachu, Señor. Ñukaka niman suk kuti kay millanapa laya animalkunata mikushkanichu.”
9 Chaypina sielumanta kashkan willawarkan: “Tata Dios rimaptin tukuy animalkuna alli mikunaykipa ama rimaychu millanapa laya kananta.”
10 Kimsa kuti chay layallata kawashkani. Chaypina chay katanaka tukuy animalnintin sieluman alsanakurkan.
11 Chay oralla kimsa runakuna chayarkansapa chay kawsashkayni wasipi. Paykunaka Sesarea llaktamanta shamushkasapa maskawak.
12 Chaypina Tata Diospa Espiritun willawashka paykunawan rinaynipa ama nimata manchashpa. Kay sokta wawkinchikunawan tantalla rishkanisapa. Tukuy tantalla suk runapa wasinpi yaykurkanisapa.
13 Chay runaka parlachiwashkasapa imashnami wasinpi Tata Diospa angelninta kawashka nishpa. Chay angelshi ñawpakninpi shayarishpa willarkan: “Suk runata kachay chay Jope llaktaman rinanpa Simonta pushamuk. Chay Simonpa suk shutinka Pedru.
14 Paymi willashunka imashnami Jesukristu kanta tukuy aylluykiwan tantallata salvashunkichi nishpa.”
15 Chashna Kornelio willawaptin kallarirkani paykunata yachachiyta. Chashna oras Tata Diospa Espiritunka paykunamanpish shamurkan iden ñukanchikunaman ñawpa shamushkanshina.
16 Chayta kawashpayni yuyashkani Señorninchi Jesus rimashkanta: “Allita willaykichi chay Juanka aypa runakunata yakullawan bawtisarkansapa. Chaymanta Tata Dios Espiritunwan bawtisashunkichi.”
17 Ñukanchikuna Señorninchi Jesukristuta kreyiptinchikuna Tata Dioska Espirituntaka kuwashkanchisapa. Chay mana judiyukunatapish Espirituntaka kushkasapa. Chashna Tata Dios Espiritunta paykunatapish kuptin ñukaka mana nimachu kani michanaynipa.
18 Chashna Pedru willaptin chay Jerusalenpi kawsak wawkinkuna upallayarkansapa. Chaypina Tata Diosta alabashpankuna willarkansapa:
—Tata Dios mana judiyukunatapish yanapashkasapa uchankunamanta wanashpa payta kreyinankunapa mana tukuyniyukta kawsanankunapa.
Antiokiya llaktapi aypa runakuna Jesukristuta kreyirkansapa.
19 Chay tiempu Estebanta wañuchishkankunawasha judiyu runakuna Jesukristuta kreyikkunata sukaman sufrichirkansapa. Chayrayku Jesukristuta kreyik runakunaka nitikushpankuna Fenisia llaktaman Chipre ishlaman Antiokiya llaktaman rirkansapa kawsak. Chay llaktakunapi kawsashpankuna judiyumasinkunallata yachachirkansapa Jesukristu salvakuk kananta. Chikankunata mana yachachirkansapachu.
20 Paykuna judiyumasinkunallata yachachikuptinkuna sukkuna Chipre llaktamanta Sirene llaktamanta Antiokiyaman rirkansapa. Chaypi mana judiyu runakunatapish yachachirkansapa Señor Jesukristuta kreyiptinkuna Tata Dios perdonanankunata.
21 Señorninchi Jesukristu yachachikuyta yanapaptin aypa runakuna mana alli rurashkankunata sakishpa payta kreyirkansapa.
22 Chaypina Jerusalenpi Jesukristuta kreyikkuna chayta yachashpankuna Bernabeta Antiokiyaman kacharkansapa.
23 Bernabeka chaypi chayashpa kawarkan Tata Dios sukaman paykunata yanapaykanankunata. Chayta kawashpa sukaman kushikurkan. Chaypina willarkansapa tukuy shunku mana shaykushpa Señorninchita katinankunapa.
24 Bernabeka sukaman alli rurak runa karkan. Tata Diospa Espiritun yanapaptin Jesukristuta sukaman allita kreyishpa kawsarkan. Sukaman allita yachachikuptin ashwan aypa runakuna Jesukristuta kreyirkansapa.
25 Chaymanta Tarso llaktaman Bernabeka rirkan Saulota maskak.
26 Payta tarishpa Antiokiyaman pusharkan. Ishkantinkuna suk watata chaypi Jesukristuta kreyik runakunawan kawsarkansapa. Aypa runakunata allita yachachirkansapa. Chay Antiokiya llaktapi kawsakkuna Jesukristuta kreyikkunata kallarirkansapa shutiyachiyta Jesukristuta Katikkuna.
27 Chay tiempu Jerusalenmanta Antiokiyaman Tata Diospa rimananta yachachikuk runakuna rirkansapa.
28 Suk yachachikuk karkan Agabo. Tata Diospa Espiritun yachachiptin payka shayarishpa rimarkan tukuy llaktakunapi sinchi yarkay tiyananta. Chaymanta rimashkanshina chay ashwan sinchi kamachikuk Klaudiopa tiempunpi sinchi yarkay tiyarkan.
29 Chay yarkay tiyananta yachashpankuna Antiokiyapi Jesukristuta kreyikkuna yuyarkansapa Judeapi kawsak kreyikukmasinkunata kullkita kachanankunapa. Atipashkankunawan yanaparkansapa.
30 Chay tantachishkankuna kullkita Bernabewan Saulota kurkansapa Judea partipi ansianukunaman apanankunapa.


text:
Warmaka distritu
Warmaka distritu (kastilla simipi: Distrito de Huarmaca) nisqaqa huk distritum Piruw mama llaqtapi, Wankapampa pruwinsyapi, Piwra suyupi, 8 ñiqin kantaray killapi 1840 watapi kamasqa. Uma llaqtanqa Warmaka llaqtam. Warmaka distritupiqa Piwra suyup huklla kaqraq indihina rimaq ayllu llaqtanmi, qhichwa simi rimaq Chilkapampam.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Urqukuna:
- Quchakuna:
- Mayukuna:
- Llaqtakuna: Warmaka (uma llaqtan), Chilkapampa
Waki[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Iñiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Markap amachana santun[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
39 416 runakuna (19 859 qhari, 19 557 warmi)
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu: [1]
Distritupi paqarisqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kurakakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- 2007-2014: Mártires Lizana Santos, Movimiento Independiente Fuerza Regional.


text:
21
Wactsa viudapa garaynin
(Marcos 12:41-44)
1 Tsay templuchönam Señor Jesucristo ricaraycargan, capugyog rïcu runacuna gellay wiñäyänan cäjaman Dios Yayapag wiñäyagta.
2 Tsaynöllam ricargan juc wactsa viudapis ishcay ichishag wallcalla väleg gellayninta wiñagta.
3 Tsaynam Señor Jesucristo nirgan: “Rasuncagtam niyag, cay wactsa viudam llapancunapitapis mas atscata Diospag wiñashga.
4 Waquincunaga atsca cayäpuptinpis ichic sobragllatam churayashga. Pero cay wactsa viudaga pachanpagwan jananpagpis faltapucuycarmi llapanta capunganta Dios Yayapag churashga.”
Señor Jesucristo willacun templu jancat juchur ushacänanpag
(Mateo 24:1-2; Marcos 13:1-2)
5 Waquincagcunanam parlaycäyargan tsay templu shumag rumicunawan adornashga y Diospa garaynincunawan allish alajashga canganta. Pero Señor Jesucristo nirgan:
6 “Chämungam junagcuna cay ricaycäyangayqui shumag adornashgacunawan llapan rumincunapis juccag rumipa jananchö manana quëdananpag. Tsaynömi jancat juchur ushacanga.”
Cay patsa ushacänanpag ima señalcuna cananpagcag willacuycuna
(Mateo 24:3-28; Marcos 13:3-23)
7 Tsaynam tapuyargan: “Maestru, ¿imaytan tsaynöga canga? ¿Ima señaltatan ricäyäshag cay llapan ningayqui cumplinanpagga caycanganta?”
8 Señor Jesucristonam contestargan: “¡Cuidädu cayanqui pipis mana engañayäshunayquipag! Atscagmi nogatucur shamurnin niyanga: ‘Nogam cä.’ ‘Dios dispöningam tiempu chämunganam’ nir. Pero gamcunaga ama criyirnin paycunata gatiräyanquitsu.
9 Si guerracunapagwan juc marca runacuna maganacugta wiyarpis ama mantsacäyanquitsu. Tsaynömi rasumpa tsaycunaga päsanga. Pero tsaycuna päsaptinpis cay patsaga manaragmi ushacangaragtsu.”
10 Tsaynöllam nirgan: “Juc naciunmi juccag naciunwan peleayanga y juclä marcacunawanmi guerracunata rurayanga.
11 Maytsaychöpis matsacaypagmi patsa cuyunga, alläpa mallagacuywan y pesti geshyaycunawanmi wañur ushacäyanga. Cieluchöpis alläpa mantsacaypag jatusag señalcunatam ricäyanga.
12 “Pero caycuna manarag päsaptinmi, gaticachäyäshurniqui achcuyäshunqui. Goricäyänan wajicunaman apaycur juzgayäshurniquim, carcelman gaycatsiyäshunqui. Tsaynöllam mas mandacug autoridäcunapawan reycunapa puntancunaman nogaraycu apayäshunqui.
13 Tsaycuna päsayäshungayquiwanmi nogapag rasumpa willacur musyatsicuyanqui imayca testïgünö.
14 Pero gamcuna ama yarpachacuyanquitsu imanö defendicuyänayquipag cangata,
15 nogam alli yachayniquicuna garayäshayqui parlayänayqui öra. Tsaynö alli yachayta parlayaptiquim chiquiyäshugniquicunapis ni imapita acusayäshunquitsu y manam ni imanö contradecïtapis puediyäshunquitsu.
16 Pero gamcunataga traicionayarniquim autoridäcunaman quiquiquicunapa taytayquicunawan mamayquicuna, waugeyquicuna, aylluyquicunawan amïgoyquicunalla apayäshunqui y waquiquitaga wañutsiyäshunquim.
17 Tsaynömi nogaraycu llapan runacuna chiquiyäshunqui.
18 Pero tsaynö chiquiyäshuptiquipis yamayllam caycäyanqui, manam ni juc agtsayquicunallapis ogracangatsu.
19 Tsaymi firmi criyicuyniquicunawan alli tsaracuyänayqui almayquicuna salvacänanpag.
20 “Jerusalén marcata soldäducuna tumat täparagta ricarmi, Jerusalénpa ushacaynin junag chämunganta musyayanqui.
21 Tsayta ricarga Judeachö täcugcuna jircacunapa geshpicur aywacuyätsun. Patsan Jerusalénchö päragcunapis tsaynö geshpicuyätsun y yargoshgacagcunaga ama cutiyätsuntsu.
22 Tsaynömi alläpa mantsacaypag castïgu canga, Diospa Palabran gellgashgachö willacungannö llapan cumplinganyag.
23 ¡Allau, tsay junagchö geshyag warmicunawan chuchuycag llullu wamracuna! Tsaynö alläpa sufriymi tsay naciunchö canga y alläpa mantsacaypag castïgum canga tsay Israel runacunapag.
24 Waquintam espädawan wañutsiyanga; waquincagtanam maytsay naciuncunapa prësu apayanga. Dios Yayaman mana criyig caru marca runacunam Jerusalénta jarutäcuyanga asta Dios Yaya dispöningan tiempuyag.
Diospita Shamushga Runapa cutimuynin
(Mateo 24:29-35,42-44; Marcos 13:24-37)
25 “Señalcunam canga rupaychöwan quillachö, goyllorcunachöpis. Lamar alläpa mantsacaypag gayarar lagchicaptinmi, maytsay naciuncunachö runacuna mantsacaywan llaquicur ni imanö cayta puediyangatsu.
26 Tsaynam runacuna mantsacaywan desmayäyanga cay patsa ushacasquinganta yarpar. Tsaynöllam cieluchö caycagcunapis llapan cuyupacuyanga.
27 Tsay öram ricäyämanga Diospita Shamushga Runa pucutay rurinchö poderöso cayninwan alläpa chipacyarrag shamuycagta.
28 Caycuna llapan niyangagcuna päsagta ricar, alli valoracurnin cushishga cayay. Tsaymi librar salvayänagpag ichicllana faltaycanga.”
29 Señor Jesucristo cay iwalatsicuywan yachatsicur nirgan: “Ïgos jachapitawan waquincag jachacunapita yachacuyay.
30 Jachacunapa rapran tsegllimugta ricarmi, achay tiempu chämunanna canganta musyayanqui.
31 Tsaynöllam llapan willayangagcuna päsagta ricar, Dios Yayapa Mandacuy Reynon chämunanpag ichiclla faltanganta musyayanqui.
32 “Rasuntam niyag: Canan tiempu runacuna manarag wañuyaptinmi, caycuna llapan cumplinga.
33 Cieluwan cay patsapis ushacangam, pero nogapa palabräga mana juc faltarmi llapan cumplinga.
34 “Cuidacuyay, shongoyquicuna munangan mana alli viciucunapitawan machaycunapita y cay vïdachö imaycapagpis yarpachacuycunapita. Tsaynö mana cuidacur caycäyaptiquitag tsay junagcuna,
35 imayca trampa achcugnö achcuyäshunquiman. Tsaynöllam entëru munduchö llapan runacunamanpis chämunga.
36 Pero gamcunaga Dios Yayaman mañacur imaypis shuyaycäyay, mana alli tiempucunachöpis firmi criyicuyniquicunawan alli tsaracurnin salvacäyänayquipag. Tsaynö alli tsaracurmi Diospita Shamushga Runapa puntanchöpis mana mantsacurnin ichiraycäyanqui.”
37 Señor Jesucristoga junagpam templuchö yachatsicug y pagaspanam Olïvos niyangan jircachö cargan.
38 Tsaca tsacallanam llapan runacuna templuman aywayag, Señor Jesucristopa yachatsicuyninta wiyag.


text:
4
Autoridäcunapa naupancho Pedruwan Juan cashgan
1 Pedruwan Juan saycho wilacuycaptinmi chäyargan cüracunawan saduceucunapis. Saynöpis chargan templo täpag wardiacunapa capitanninpis.
2 Paycuna chaycurmi wiyayargan Pedruwan Juan yachaycäsishganta: “Wanushganpita Jesús cawarimush captinmi lapansipis wanushgansipita cawarimushunpä.” Sayno yachasiyashganta wiyarmi fiyupa rabianäyargan.
3 Sayno rabiacuyashpanmi Pedrutawan Juanta prësu sariyargan. Tardina captinmi carcilman wichgaycuyargan waraynin tutayag.
4 Sayno captinpis Pedruwan Juan wilacuyashgancunata wiyar ascagmi Jesucristuta chasquicuyargan. Say chasquicogcunaga cayargan pisga waranganömi (5,000), warmicunata ni wamracunatapis mana yupaylapa.
5 Waraynin tutanami Jerusalencho shuntacäyargan Israel runacunapa autoridänincuna, Israel mayor runacuna y Moisés guelgashgan leycunata yachasegcunapis.
6 Paycunawanmi shuntacäyargan cüracunapa más mandagnin Anaspis. Saychömi caycäyargan Caifás, Juan, Alejandro y Anaspa waquin castancunapis.
7 Saycho lapan shuntacaycur Pedrutawan Juanta carcilpita jorgurcasimur tapuyargan: “¿Ima munayniquiwantä gamcuna aliyäsiyashcanqui ishcan chaquin wanush runata? Sayno aliyäsiyänayquipäga ¿pitä gamcunata cachayämushushcanqui?” nir.
8 Sauraga Santu Espíritu valorta goptin Pedro nergan: “Israel mayor runacuna, wiyayämay.
9-10 Ishcan chaquin wanush runata imanöpa aliyäsiyashgätapis musyayta munayaptiquega canan tantyasishayqui imanöpa aliyäsiyashgätapis. Paytaga aliyäsiyashcä Nazaret marcapita cag Jesuspa jutinchömi. Jesustami gamcuna crucificaypa wanusiyashcanqui. Sayno wanusiyaptiquipis paytaga Tayta Diosninsimi cawarisimush. Sayta musyayay gamcuna y Israelcho tag lapan runacunapis.
11 Saymi Tayta Diosninsipa palabrancho Jesuspä nican:
‘Wayi sharcasegcuna: “Manami alisu cay rumi” nir jitariyaptinpis wayi esquïnaman cimientupä say rumi churashganami caycan.’
12 Saymi Jesucristo japalan salvamagninsi caycan. Manami paypita más jucga cansu salvamänansipä.”
13 Ishcan apostolcuna mana mansariypa wilacuyaptinmi autoridäcuna quiquinpura niyargan: “Paycunaga shumag mana estudiash caycar ¿imanöpatä sayno ali wilacuyan?” Saynöpami tantyacuyargan Jesuspa discïpuluncuna cayashganta.
14 Saymi imata niytapis camapacuyargansu, say aliyäsishgan runa saycho captin.
15-16 Nircurmi Pedrutawan Juanta wagtaman jorgurcasir quiquinpura wilanacuyargan: “¿Imatatä rurashun paycunata? Jerusalencho tag lapan runacunami musyayan say runata aliyäsiyashganta. Saytaga manami ñëgashwansu.
17 Waquin marcacunachöpis say aliyäsishgan mana mayacänanpä paycunata mandashun cananpitaga Jesuspita pitapis manana wilapäyänanpä.”
18 Sayno wilanacurcuyarmi apostolcunata wagtapita gayascasimur niyargan: “Canan junagpitaga ama pitapis Jesuspita wilapäyanquisu ni yachasiyanquisu.”
19 Niptinmi Pedruwan Juan niyargan: “Shumag tantyacuyay, taytacuna. Manami alisu canman Tayta Diosninsita cäsucuyänäpa trucan gamcunata cäsucuyaptëga.
20 Ricayashgäta wiyayashgätaga nogacuna pitapis wilapäyäshämi.”
21 Ishcan chaquin wanush runata aliyäsiyashganpita lapan runacuna Tayta Diosninsita alabayaptinmi autoridäcuna paycunata manana castigayargannasu. Saypa trucanga niyargan: “Saynöla wilacur puriyaptiquega castigayäshayquimi.” Sayno juraparcurmi cachariyargan.
22 Jesuspa munayninwan aliyag runaga chuscu chunca (40) watapita masnami cargan.
Tayta Diosninsita manacuyashgan
23 Pedruwan Juan carcilpita yargusquirna aywayargan waugui-panicuna juntaraycäyashgan wayiman. Paycunatami wilapäyargan mandag cüracuna y Israel mayor runacuna jurapäyashganta.
24 Sayno wilapäyaptinmi lapanpis Tayta Diosta manacuyargan: “Tayta Dios, gammi camashcanqui ciëlutapis, cay pasatapis, lamartapis y lapan imacunatapis.
25 Santu Espiritupa munayninwanmi rey Davidta tantyasishcanqui guelgananpä:
‘¿Imanirtä runacuna rabiash caycäyan?
¿Imanirtä manacagcunata wilanacuyan?
26 Saynölami más mandag autoridäcunapis shuntacaycur wilanacuyan Tayta Diospa contran y cachamushgayqui salvacogpa contranpis sharcuyänanpä.’
27 “Rey David guelgashgancho nishgannölami Herodispis, Poncio-Pilätupis, Israel mayëcunapis y may-saypita shamog runacunapis cay Jerusalén marcacho shuntacäyargan cachamushgayqui Jesucristupa contran sharcuyänanpä.
28 Paypa contran sharcuyänanpä cashgantaga unaypita-pasami musyashcanqui.
29 Cananpis autoridäcuna jurapäyämashganta ricaycanquimi, Tayta Dios. Gamlamanmi nogacuna yäracuyä. Canan valorta goycayälämay, wilacuyniquita mana mansariypa wilacuyänäpä.
30 Yanapaycayälämay Jesucristupa jutincho gueshyagcunata aliyäsiyänäpä y milagrucunatapis rurayänäpä.”
31 Tayta Diosta manacuyta ushasquiyaptinmi shuntaraycäyashgan wayi sucsucyargan. Saymi Santu Espíritu paycunata valorta gorgan Jesucristupa wilacuyninta mana mansariypa wilacuyänanpä.
Jesucristuman yäracogcuna yanapänacuyashgan
32 Saycho Jesucristuman lapan yäracogcuna, ascag carpis, say yarpaylami cayargan. Quiquincunapä quëdasicunanpa trucanga lapantami aypunacuyag.
33 Mana mansacuypami apostolcunaga Señorninsi Jesucristo cawarimushganta wilacuyag. Jesucristuta chasquicogcunata Tayta Diosninsi lapanchöpis shumagmi yanapargan.
34-35 Paycunaga manami mayganpis muchuyargansu. Muchuycho pipis mana cayänanpämi chacrancunata wayincunata ranticuycur say guellayta apostolcunaman apayag. Paycunanami muchuycho cagcunata aypuyag nistäyashgan-tupu.
36 Saynölami rurargan José jutiyog runapis. Pay cargan Leví castami. Saynöpis cargan Chipre islapitami. Paypa cuyay jutintami apostolcuna churapäyargan “Bernabé” nir. Say jutega “cuyapäcog runa” ninanmi.
37 Paypis chacranta ranticusquirmi apostolcunaman guellayta apargan paycunana say guellaywan muchogcunata yanapäyänanpä.


text:
Shuyturahu
Shuyturahu icha Allpamayu nisqaqa (kastilla qillqaypi Alpamayo) Piruw mama llaqtapi huk urqum, Yuraq Wallapi, Anqash suyupi, Waylas pruwinsyapi, Santa Krus distritupi, Yuraqmarka distritupipas.
Pikchunqa mama quchamanta 5.947 mitrum aswan hanaq.
Hatun chullunkunpi Hankarurish sutiyuq qucham. Chay Hankarurishpiqa Allpamayu sutiyuq mayum paqarin.
Shuyturahu ñiqpiqa Kulliqucham.
Urquqa kastilla simipi sutinta Allpamayu sutiyuq ayllu llaqtachamantam chaskirqan.
Tiksimuyuntinpi lliwmanta aswan sumaqsi urqu, chay hinatam UNESCO nisqa mamallaqtapura tantanakuypa nisqan.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Artisanrahu
- Chakrarahu
- Chawpikallki
- Kitarahu
- Pisqu
- Pukahirka
- Pukarahu
- Qaras
- Tawllirahu
- Tullparahu
- Parun qucha
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- escale.minedu.gob.pe/escale/documentos/ Saywitu: Waylas pruwinsya
- www.andes.org.uk / Antikunapi 6.000 m hanaq urqukuna


text:
20
Mincaycunaman tincusiypa Jesucristo yachasishgan
1 Saypitami Jesús nergan: “Tayta Diospa maquincho cawagcuna imano cananpä cashganpitapis canan tantyasiyäshayqui. Juc runashi tuta tutala mincay asheg aywargan üva chacrancho arusinanpä.
2 Mincayta tariycur aycata pägananpäpis parlarcurshi üva chacrancho arunanpä cachargan.
3 “Saypita las nuëvimanno pläzapa yapay yargurshi runacunata tarergan aruyniynag puriycäyagta.
4 Sayshi nergan: ‘Gamcunapis üva chacrächo aruyänayquipä aywaycuyay. Aruyashgayqui-tupumi pägayäshayqui.’ Sayno niptin paycunapis cushish aywayargan.
5 “Pulan junag caycaptinpis y tardi malway inti caycaptinpis say chacrayog runaga yapay mincay asheg aywargan. Sayshi tarishgan runacunatapis mincacorgan chacranman arog aywayänanpä.
6 “Saypita inti jegaycaptinnashi yapay pläzaman aywar runacunata tarergan aruyniynag caycagta. Sayshi paycunatapis nergan: ‘Gamcunapaga ¿manacu aruyniqui can caycho goyaypa puricuyänayquipä?’
7 “Sayno niptinshi paycuna niyargan: ‘Manami pipis mincacayämashgasu arupäyänäpä, taytay.’
“Saymi nergan: ‘Sauraga gamcunapis aywaycuyay chacrächo arupäyämänayquipä. [Aruptiquega pägashayquimi.]’
8 “Pasa sacaycaptinnashi say ämu capatazninta nergan: ‘Lapan arogcunata gayaycasimur pägay guepata arog yaycogcunapita galaycur tutapita yaycogcunayag.’
9 Sayno gayasimuptinshi shayämorgan inti jegaycaptin arog yaycogcuna. Paycunashi chasquiyargan juc jornal complëtu päguta.
10 Sayno chasquiyashganta ricarshi tutapita arogcunaga shayämorgan más ascata chasquiyänanpä cayashganta yarpar. Sayno yarparpis juc jornal complëtulatashi chasquiyargan.
11 Waquin chasquishgannöla chasquirshi puntata yaycogcunaga chacrayogta niyargan:
12 ‘Último yaycamogcuna juc hörala aruycäyaptenga ¿imanirtä nogacunataga sayjina shanaycho aruycäyaptëpis paycunata pägashgayquinöla pägaycäyämanqui?’ nir.
13 “Sayno niyaptinmi chacrayog runa nergan: ‘Parlashgansinöla pägaycarga manami gamcunata engañaycäsu.
14 Parlashgansino päguta chasquiycarga ¿imatanatä más munanqui? Nogapitanacher cacun guepa yaycamogcunatapis gamcunatanöla pägaptëga.
15 Gamcunaga ¿ima cuentayogtä cayanqui aycata pägacuptëpis? ¿Ali runa cashgäpitacu jamuräyämanqui?’ ”
16 Sayno wilaparcurmi Jesús nergan: “Say arupacuyman punta yaycogwan guepa yaycogpis iwal päguta chasquishgannömi Diospa wilacuyninta más puntata chasquicogcuna y guepatarä chasquicogcunapis gloriaman chäyangapä. [Salvananpä ascagta Tayta Diosninsi gayasiptinpis walcaglami naupanman changapä.]”
Wanusish cananpä Jesucristo yapay wilacushgan
(Marcos 10.32-34; Lucas 18.31-34)
17 Jerusalenman aywaycäyashganchömi chunca ishcay (12) acrashgan discïpuluncunata jucläman gayaycur Jesús nergan:
18-19 “Musyayanquimi Jerusalenpa aywaycashgansita. Saychömi mandag cüracuna y Moisés guelgashganta yachasegcunapis nogata prësu sariyämanga. Nircurmi wanusiyämänanpä mana Israel runacunapa maquinman entregayämanga. Paycunanami asipäyämanga, astayämanga y crucificayämangapis. Sayno captinpis quimsa junagtaga cawarimushämi.”
Jesucristupa mandäsegnin cayta Santiaguwan Juan munayashgan
(Marcos 10.35-45)
20 Saypitami Santiaguta y Juanta pushacurcur maman aywargan Jesús cagman. Paymi Jesuspa puntanman gongurpacuycur nergan: “Ruwaculäshayqui, taytay.”
21 Sayno niptin Jesús nergan: “Captenga alicher canman.”
Saymi say warmi ruwacur nergan: “Mandag canayquipä Tayta Diosninsi churashuptiqui cay ishcay wawäcunata churayculanqui gamta mandäsishunayquipä, taytay. Jucta derëchayqui cagman y jucagtana isogniqui cagman jamaycasilanqui.”
22 Saymi mamantawan Santiaguta y Juanta Jesús nergan: “Gamcunaga mana tantyacuypachä manacaycäyämanqui. ¿Gamcuna awantayanquimansurä nogata nacasimashganno nacasiyäshuptiqui?”
Saymi paycuna niyargan: “Au, awantayäshämi, taytay.”
23 Sayno niyaptin Jesús nergan: “Rasunpaypami noga nacashgäno gamcunapis nacayanquipä. Sayno captinpis isognëman y derëchämanga pitapis jamasishä Tayta Dios nimashgan caglatami.”
24 Santiagupawan Juanpa maman ruwacushganta wiyarmi waquin cag discïpuluncuna rabianäyargan.
25 Saymi discïpuluncunata gayaycur Jesús nergan: “Gamcuna musyayashgayquinöpis nación mandag runacunaga mandag cayninman atiënicuycur runacunata mandayan.
26-27 Gamcunachöga manami sayno canmansu. Saypa trucanga waquin runacunapita más ali ricash cayta munarga runa mayiquita ashmaynöla yanapäyay.
28 Manami runacunata munashgäta rurasinäpäsu noga shamushcä, sinöga runacunata yanapänäpämi shamushcä. Saynöpis shamushcä runacuna-raycu wanur salvanäpämi.”
Ishcay gaprata Jesucristo aliyäsishgan
(Marcos 10.46-52; Lucas 18.35-43)
29 Jericó marcapita Jesús aywacuptinmi asca runa payta gatiräyargan.
30 Say nänichömi ishcay gapra runacuna jamaraycäyargan. Paycunami Jesús päsaycagta wiyar gayacuyargan: “¡Rey Davidpa castan Jesús, nogacunata cuyapaycayälämay!” nir.
31 Sayno gayacuyaptinmi runacuna olgutupäyargan upälacuyänanpä. Sayno olgutupäyaptinpis masrämi gayacuyargan: “¡Rey Davidpa castan Jesús, nogacunata cuyapaycayälämay, ari!” nir.
32 Sayno gayacuyashganta wiyarmi Jesusga ichisquergan. Nircurnami gayaycur taporgan: “¿Imacho yanapänätatä munaycanqui?” nir.
33 Niptin paycuna niyargan: “Nawëcuna ricanantanami munayä, taytay.”
34 Sayno manacuyaptinmi paycunata cuyapar nawincunata yataycorgan. Sayno yataycuptinmi jinan höra nawincuna ricarganna. Saymi paycunapis Jesusta gaticurcur aywacuyargan.


text:
27
Pilatomanmi Jesusta ćhulaycun
Mc 15.1; Lc 23.1-2; Jn 18.28-32
1 Chay wälam llapa puydï sasirdüticunawan, prinsipal yaśhacuna limanacälälin Jesusta imanuypa wañuchipäcunanpäpis. 2 Chayćhümi maquinta ćhänaycul puśhapäcula Roma nasyunta mandawshï Poncio Pilatop maquinman ćhulaycamü.
Judasmi wañuyninta ashin
3
Ñatac ipanchä Judas, Jesus wañuchisha cananpä yaćhälulmi śhun'unpis cuchillu tucsïshanüña cacuyan. Chaymi quimsa ćhunca illay ćhasquishancätapis prinsipal yaśhacunaman, puydï sasirdüticunaman cutiycachila: 4
“Mana juchayu nunacta chalaycachishäwan juchactam lulälú” nil. Niptinmi “Chay'a ¿imam ucalcäman ya'acunactá? Am chayta licacuy” nin. 5
Niptinmi Diospa chuya wasinpa lulïninman illaycäta chapiycul pasacun cuncapi walcaculcul si'icäcunanpä.* 6
Chayćhu puydï sasirdüticunam chay illaycäta pallalcälila: “Camachicuyca manañam cunsintimanchicchu yawar jićhachiypa illaynin Diospa wasinpa caycunanpä” nil. 7
Chaymi limanaculcul “Wacuy luläcäpa” nishan ćhacläta chay illaywan lantïlälila pulicücunaca pampaculcänanpä. 8
Chaymi chay ćhacla canancamapis “Yawar Ćhacla” nisha. 9
Caynu lluy lulacacüla Diospa unay willacünin Jeremias: “Israelcunäpi quimsa ćhunca illayman payta ćhaninchaycuśhanwanmi 10
‘wacuy luläcäpa ćhaclan’ nishanta lantïlälin, quiquin Dios nimäśhanmannuy”✡
nil nishanca.
Jesusmi Pilatop maquinćhu
Mc 15.2-5; Lc 23.3-5; Jn 18.33-38
11 Ñatac Jesusta chay mandä Pilatoman ćhächiptinmi: “¿Chayurá amlächun Israelcunäpa sumä mandänincälä cacuyanquimanpis?” nin.
Niptinmi: “Anmá niyanqui” nin. 12 Chayćhu puydï sasirdüticuna, prinsipal yaśhacuna Jesusta juchachäcuyalcaptinpis, pay'a manam imallactapis limalilachu.
13 Chaymi Pilato: “¿Manachun caynu juchachaycälishuśhayquita uyalinqui, imamá?” nin.
14 Niptinpis manam imallactapis limalilachu. Chaymi Pilatopis licapayllaman camälun.
Jesus chacatäśha cananpämi nipäcun
Mc 15.6-20; Lc 23.13-25; Jn 18.38–19.16
15
Ñatac watan-watan cay fistaćhu'a wićhaläcäpi nunacunaca jucnin aclaycuśhancätam mandäca caćhaycunan cala. 16
Ñatac chayćhümi wićhalayäla sumä lisisha lisisha Barrabas nuna. 17
Chaymi nunacunaca juntunacälälimuptin Pilato tapula: “¿Mayannintatá caćhaycüśhä†
? ¿Barrabastachun icha ‘Salbacüca’ nipäcuśhan Jesustachun?” nil. 18
Chay Pilato tantiälañamari yan'al ćhïnicuypïta maquinman ćhulaycamuśhanta. 19
Jinaman'a chay cäraycunanćhu täcuyaptinmi walminpis jucwan willaycachimun: “Chay allin nunawan ama miticuychu. Cay tutam paypa janan juyucunacta suyñülüpis” nil. 20
Ñatac chay puydï sasirdüticunawanmi, prinsipal yaśhacuna chayćhu lluy cäcunäta awnïlächin Barrabas caćhaycuśha cananpä, Jesusñatac wañuchisha cananpä. 21
Pilatoñatacmi yapa tapun: “¿Ishcayninpïta mayannintatan caćhaycüśhä?” nil.
Niptinmi yapañatac: “¡Barrabasta!” nicuyalcan.
22 Chayćhu Pilato: “Chayurá ¿imanäśhätan ‘Salbacüca’ nishan Jesuswan'a?” nin.
Niptinmi lluypis: “¡Chacatäluy!” nicuyalcan.
23 Niptinmi Pilato: “¿Ima juchactatan cay lulälun?” nin.
Niptinpis mas mastalämi jicutäcuyalcan: “¡Chacatäluy!” nil.
24 Chaynu imaniptinpis mas-masta jicutäcuyalcaptinmi yacucta apalcachimul llapanpa ñawquinćhu: “Cay nunap wañuyninpi amcunaćh imanuypis caculcanqui; manam ya'a anlatacüchu” nil maquinta pa'acülun.
25 Niptinmi llapa nunacunaca: “Aw, ya'acunam llapa chulintin imanuypis caculcäśhä” nin. 26 Chaymi Pilato Barrabasta caćhaycächila; Jesustañatacmi ichá asutiwan camacaycachil ćhulaycula chacatäśha cananpä.
27 Jinaptinmi cachacucunaca cuartilman puśhäluptin chayćhu llapan cunćhacaycälila. 28 Chayćhümi Jesuspa müdananta lluy uśhtilcul jatun yana-nilä puca catacunwan ćhulälälin. 29 Jinalculmi caśhapi curunacta lulalcälil umanman ćhulapäcula. Allï maquinmanpis bäractalämi chalälächinpis. Jinacalcälilmi puntanman un'ulacaycälil burlapapäcula: “¡Wiñaypä cawsachun Israelcunap mandacünin!” nil. 30 Chaynütacmi tuwapapäculapis, chay quiquin bärawantacmi umaćhü-cama wipyapäculapis. 31 Chay lluy imaymanacta burlacalcälilmi chay catacunta lluśhtilcälil caśhan müdananwan müdachipäcula. Jinalcälilmi waśhamanña julapämula chacatä puśhapäcunanpä.
Jesustam chacatan
Mc 15.21-32; Lc 23.26-43; Jn 19.17-27
32 Chaynu yalacayächilmi tincülälin Cirene malcapi Simon nishan nunawan. Paytam munäta mana munäta Jesuspa curuśhninta śhawachipäcula. 33 Chay Golgota nishanman ćhälulmi (Golgota ninan'a “uma tullu canan” ninanmi) 34 bïnucta jayapnin-yupaywan tallüśhacta uycälälin. Ñatac Jesus mallilcul manam upyayta munalachu. 35 Ñä chacatäśha cayaptinmi cachacucunaca chüsanaculcäla Jesuspa müdananta aypunaculcänanpä. 36 Jinalculmi taycacaycälila täpapäcunanpä. 37 Chay curuśhninpa umanmanñatacmi ćhuläla imapi wañuchisha caśhantapis cay niyäta: “Cay Jesusmi Israelcunäpa Mandäninca” nil. 38 Jinamanmi wicninman cayninman ishcay suwacunacta chacatälälila.
39 Chayninpa pasäcunäpis ñuquicaćhaśhtinlämi: 40 “Am Diospa wasintapis tunilcul quimsa muyunllacta śhalcachïca cacuyal'a, quiquiquitari má salbacuy. Rasunpa Diospa Chulin cal'a má chaypi ji'alpamuy-ari” nil burlapapäcula. 41 Chaynütacmi puydï sasirdüticunäpis, camachicuyta yaćhachicücunäpis, fariseocunäpis, prinsipal yaśhacunäpis burlapapäcula: 42 “Juccunactá salbätucul-ari, canan maytá quiquin atipanchu. Rasunpa Israel malcanchicpa mandäninchic-ari, má, ji'alpamuchun-ari quirinanchicpä. 43 ‘Diosman chalapacümi’ nin-ari; má canan-ari salbaycuchun rasunpa chalapacuptin'a. ¿Manachun ‘Diospa Chulinmi cá’ nil-ari niyämanchicpis?” nil. 44 Chaynütacmi lädunćhu chacatäśha suwacunäpis ruydupapäcula.
Jesusmi wañun
Mc 15.33-41; Lc 23.44-49; Jn 19.28-30
45 Ñatac jinantin pachaca ćhawpi muyunpi aśhta tardi mishquipay üracama lluy tutapälun. 46 Chay ürallatacmi sumä callpawan Jesus: “¡Elí, Elí, lama sabactani!” nila. (Cay ninan'a “Dioslláy, Dioslláy ¿imapïmi caćhaycamanqui?” ninanmi.)
47 Chay uyalïcunämi waquinnin'a nipäcula: “Diospa unay willacünin Eliastaćh ayayan” nil. 48 Chayürallatacmi waquinnin pasacun millwacta wilu caśhpiman wataycul ćhacćhä bïnuwan chapuycamul śhu'uycachinanpä.
49 Waquinnincunañatacmi: “Jina cachun. Má, Elias śhamun'achuśh salbaycunanpä” nipäcula. 50 Chayćhu Jesus callpa-callpawan yapa apalcaćhalculmi pasacalpula.
51 Pasacalpullaptinmi Diospa chuya wasinćhu sumä chuya cäcäpa lacta-lacta curtïnan quiquin ćhawpipi laćhyälun. Jinantin pachäpis śhaśhälunmi, wancacunapis wäćhälunmi. 52 Nïchucunäpis lluymi quićhacacülun; Diospa wañüśha willacünincunapis achcam śhalcatityämun. ( 53 Chay Jesuspa śhalcamuśhanpa ipanta Jerusalenman yaycapäcuptinmi achca-achca nunacuna licaycälila.) 54 Ñatac Jesusta täpäcunäwan puydïnin lluy pachacuycunawan ima pasaśhantapis licapäculmi sumä-sumä manchalicälälisha: “Rasunpamá Diospa Chulin pay'a cañä” nipäcula. 55 Ñatac Jesusta Galileapi yanapaśhtin puliwshïnin walmicunäpis calullapïmi licapapämula. 56 Paycunaćhu cayalcäla: Magdala malcapi Maria, Jacobopwan Josëpa maman Mariapis, Zebedeocunäpa mamanpis.
Jesustam pampachin
Mc 15.42-47; Lc 23.50-56; Jn 19.38-42
57 Ñä aspicalpuyaptinñam Arimatea-lädupi sumä cäniyu José nishan ćhämun. Paypis Jesuspa atïninmi cala. 58 Paymi Pilatoman mañacamü lila “Taytay, cay ayäta pampalpamulläśhä” nil. Chayćhu Pilato awnilcuptinmi 59 sumä ćhaniyu lïnu nishan puchcapi lulaśhan chuya säbanawan ayäta pitwilcul 60 quiquinpa a'aćhu ućhcuchishan muśhü maćhayman chutaycula. Chaypïtam jatun palta uylu lumicta cućhpaycachil wićhaycachila. Jinalculmi licula. 61 Ñatac Magdalapi Mariawan juc Mariam ichá chay maćhaypa chimpallanćhu täcapayalcäla.
Pilatom cachacucunacta caćhan täpananpä
62 Chay walantin, warda muyuncäćhu, puydï sasirdüticunäwan fariseocunämi Pilatoman lipäcula: 63 “Taytay, cay artishca cawsayal-lämi ‘Quimsa muyunpïtam śhalcamuśhä’ nishanta yalpayanchic. 64 Chaymi sumäta täpachimunayqui chay quimsa muyunca. Yan'al-lätac yaćhapacünincuna tutap chincalcachil, nunacunäta ‘Śhalcämunmi’ nil niyalcä imanman. Chaynu captin'a punta artinpïpis sumä piyurninlä cay cälunman” nipäcula.
65 Niptinmi Pilato: “Allinmi. Cachacucunäwan-ari lipäcuy. Callpayquiman tincüta sumäta wićhaycälimul, täpaycälimuy” nin. 66 Chaypïmi lilcälil la'ay-la'aypa wićhaycälil lluy unanchälälin. Jinalculmi chay cachacucunäta täpapäcunanpä caćhaycälälimun.


text:
18
Pablu Korinto llaktapi yachachikurkan.
1 Chaymanta Atenas llaktamanta llukshishpa Pablu Korinto llaktaman rirkan.
2 Chaypi suk judiyu runa Akilaswan tinkunakurkan. Akilas Ponto partimanta karkan. Warmin Prisilawan Italia llaktamanta llukshishpa Korintopina kawsaykarkansapana. Sinchi kamachikuk Klaudio kamachikurkan tukuy judiyu runakuna Roma llaktanmanta llukshinankunapa. Chashna karkuptinkuna Akilas warmin Prisilawan rirkansapa Korintopi kawsak. Chaypina Pablu paykunawan tinkunakushpankuna wasinpi rirkan pasyak.
3 Paykunashina Pabluka millwata awashpa raku llachapamanta wasikunata ruray yachak karkan. Chayrayku paykunawan kiparirkan tantalla trabajanankunapa.
4 Chaypina Pabluka tukuy samana diya rirkan judiyukunapa tantanakunankuna wasipi yachachikuk. Munarkan tukuy judiyu runakunata tukuy mana judiyu runakunatapish entiendichiysapata Jesukristu salvakuk kananta.
5 Chaymanta Silas Timoteowan Masedoniamanta chayaptinkuna Pabluka manana karpakunata rurarkannachu. Tukuy diyana Tata Diospa rimananta yachachikuk. Judiyu runakunata allita yachachiksapa Jesus Tata Diosmanta shamudu salvakuk runa kananta.
6 Chashna yachachikuptin chay judiyu runakuna mana kreyishpankuna kallarirkansapa Pabluta washanchayta. Chaypina Pabluka llachapanta tapsirkan yuyachinankunapa mana alli rurak runakuna kanankunata. Willarkansapa:
—Kankunapi kiparin uchaykichi. Kikikichi munankichi Tata Dios kastigashunaykichipa. Ñukaka mana uchayukchu kani. Kunanmantapacha rini mana judiyu runakunata yachachik.
7 Chashna rimashpa chay tantanakunankuna wasimanta llukshishpa rirkan ladunllapi tiyak wasiman. Chay wasika karkan Tisio Justo runapa wasin. Payka Tata Diosta kuyak runa karkan.
8 Chaymanta chay tantanakunankuna wasipi kamachikuk Krispo tukuy familyanwan Jesukristuta kreyirkansapa. Chaymanta Pablu allita yachachikuptin Korintopi kawsak runakuna kreyikushpankuna aypa bawtisakurkansapa.
9 Suk tuta muskuyninpishina Señor Jesukristu Pabluta willarkan:
—Ama ni pita manchaychu. Mana shaykushpa willashkaynita yachachikuypi katiy.
10 Ñukami kuydayki ama ni pi nimanachishunaykipa. Kay llaktapika aypa akllashkayni runakuna tiyan ñukata kreyiwanankunapa.
11 Chashna Jesukristu willaptin Pabluka Korintopi kiparirkan suk wata sokta killata Tata Diospa rimananta yachachikushpa.
12 Chaymanta Akaya partipi suk mushuk kamachikuk runa Galion yaykurkan. Chay tiempu chay llaktapi kawsak judiyu runakuna tantanakurkansapa Pabluta pushanankunapa Galionpi chatakuk.
13 Chay kamachikuk Galionpi chatashpa willarkansapa:
—Kay runaka yachachikuypi purin Tata Diosta kuyashpa amana Moisespa kamachikunankunata kasushpa kawsanaynikunapana.
14 Chashna chatakuptinkuna Pablu ayninayaykaptin Galion chay chatakuk judiyukunata willarkansapa:
—Judiyu runakuna, kay runa sukaman mana allita rurashka kaptinka ñuka uyariykichiman.
15 Kankunaka kay runata chataykankichi kamachikunaykichimanta chikan layata chikan shutita yachachikuptin. Chay layata chataptikichi mana munanichu uyariynikichita. Kikikichi judiyupura munanaykichillata ruraychi.
16 Chashna willashpankuna Galionka chay kamachikunan wasimanta karkurkansapa.
17 Chaypina Galionpa ñawpakninpi chay piñakuk runakunaka chay tantanakunankuna wasipi kamachikuk Sostenesta apishpankuna sukaman makarkansapa. Chashna makashkankunata kawashpapish Galionka mana nimatashina kawarkan.
Pablu kimsaynin kuti chay yachachikushkan llaktakunaman rirkan.
18 Chaymanta Korinto llaktapi aypa diyakunata Pabluka kiparirkan. Chaymanta chaypi kawsak wawkinkunata paninkunata sakishpa Siria partiman rirkan. Prisilawan Akilaswan tantalla suk atun barkupi rirkansapa. Manara chay barkupi yaykushpara Senkrea llaktapi Pabluka chukchanta tipichirkan. Chayta rurarkan Tata Diosta willashkanta rurananpa.
19 Chaymanta Efeso llaktapi chayashpankuna Pablu Prisilata Akilasta chaypi sakirkan. Judiyukunapa tantanakunankuna wasiman rirkan tantanakudu runakunata yachachinanpa.
20 Chay runakunaka Pabluta roygarkansapa amara rinanpara. Chashna roygaptinkunapish mana munarkanchu kipariyta.
21 Paykunata sakishpankuna willarkansapa:
—Jerusalenman rinayni tiyan chaypi fiestata pasak. Tata Dios munaptinka kashkan kutimusha kankunawan kanaynipa.
Chashna willashpankuna Pabluka chay atun barkupi Efesomanta Sesareaman rirkan.
22 Chaymanta Sesareamanta rirkan Jerusalenman Jesusta kreyikmasinkunata chapak. Chaymanta Jerusalenmanta Antiokiyaman rirkan.
23 Suk tiempu washan llukshirkan kashkan Galasia partipi Frigia partipi purik. Llaktan llaktan purishpa Jesusta kreyikkunata animuchirkansapa.
Apolos Efeso llaktapi tukuy Akaya partipi allita yachachikurkan.
24 Chay tiempu Efeso llaktapi Alejandriya llaktamanta judiyu runa Apolos chayarkan. Payka Tata Diospa rimananta allita yachashpa allita rimakushpa yachachikurkan.
25 Payka allita yacharkan imashnami Jesukristuta katishpa kawsashunchisapa nishpa. Sukaman kushikushpa allita yachachikuykarkan Jesus Tata Diosmanta shamudu salvakuk runa kananta. Chashna yachachikushpapish Juan Bawtista yachachikushkanllata yacharkan.
26 Chay tantanakunankuna wasipi Apolos mana manchakushpa yachachikuptin Prisila Akilaswan uyarirkansapa. Chay washa wasinman pusharkansapa ashwan allita Jesus yachachikushkanta yachachinankunapa.
27 Chaymanta Apolos Akaya partiman rinayaptin Jesukristuta kreyikmasinkuna sukaman yanaparkansapa rinanpa. Chaymanta kartata killkarkansapa Akaya partipi kawsak kreyikukmasinkuna allita chaskinankunapa. Chaypina Apolos Akaya partipi chayashpa Jesukristuta kreyikmasinkunata kushikushpa sukaman yanaparkansapa.
28 Chay Akaya partipi kawsak judiyu runakunata tukuy pipa ñawpakninpi sinchita willarkansapa pantakudu kanankunata. Tata Diospa rimananta allita yachachikushpa entiendichikurkan Jesus Tata Diosmanta shamudu salvakuk runa kananta.


text:
5
Pablu yachachikun imashnami viyudakunata yanapashunchisapa nishpa.
1 Ichara suk vieju wawkinchi mana allita ruranman. Kan chay vieju wawkinchita kuyashpa mana piñakushpa tataykitashina allillapi yachachiy. Chaymanta wayna wawkinchikunatapish kuyashpa wawkikitashina allillapi yachachiy.
2 Vieja paninchita kuyashpa mamaykitashina allillapi yachachiy. Shipash paninchikunatapish kuyashpa iden panikitashina allillapi yachachiy.
3 Viyuda paninchikunata yanapay mana ni pi yanapak tiyaptin.
4 Suk viyuda paninchikunapa wawankuna ñetunkuna tiyaptin paykunata yachachiysapa mamanta kuyashpa yanapanankunapa. Paykunata wiwashkankunarayku mamanta tatanta kuyashpa yanapashpa Tata Diosta kushichinsapa.
5 Wakcha viyuda mana ni pi familyan yanapananpa tiyaptin diyapi tutapi orashpa yachan Tata Dios yanapananpa. Chay laya viyudata yanapanaykichi tiyan.
6 Chaymanta kikinpa munananta rurashpa kawsak viyuda kawsananta wakllichin.
7 Jesukristuta kreyikkunata allita yachachiysapa viyuda paninchikunata yanapanankunapa ama ni pi paykunata washanchanankunapa.
8 Jesukristuta kreyik runakuna mamankunata ayllunkunata yanapanankuna tiyan. Mana yanapashpankunaka Jesukristuta mana kreyik runakunamanta ashwan mana allita ruraykansapa.
9 Kunanka yachachiyki ima laya viyudakunatami yanapashunchisapa nishpa. Sokta chunka ashwan watayukta kusanllawan kawsashka viyudakunata yanapanaykichi tiyan.
10 Chay viyudata riksinanchikuna tiyan allita rurashpa kawsashkanta allita wawankunata wiwashkanta. Chay viyudata riksinanchikuna tiyan wasinpi maykan pasyaptin allita kushikushpa chaskishkanta, Jesukristuta kreyikmasinkunata kushikushpa yanapashkanta, sufrik runakunata yanapashkanta. Tukuy laya alli rurashkankunata kawashpanchikuna yanapananchikuna tiyan.
11 Chaymanta paninchikuna viyuda shipashllara kaptinkuna ama paykunata akllaychu yanapanaykichipa. Paykunaka shipashllara kashpankunara ichara kikinkunapa munanankunallata ruranayashpa Jesukristumanta ashushpa kawsanayanmansapa.
12 Paykuna Jesukristullata sirviyta almitishkankunawasha mana sirvinayaptinkuna Tata Dios kastigankasapa.
13 Chay laya shipashllara viyuda killa likidu tukushpa wasin wasin purinsapa. Tukuy layata yachanayashpa sukta sukta yuyaypi purinsapa. Mana alli rimanata rimashpa kawsansapa.
14 Chayrayku munani chay shipashllara viyuda paninchikuna kashkan kasaranankunapa. Munani wawayashpankuna chay wawankunata allita wiwanankunapa. Chashna allita rurashpa kawsaptinkuna mana ni pi yuyankasapachu.
15 Suk paninchi viyudakuna manana Jesukristuta kreyinayashpana supayta kreyishpa kawsaykansapa.
16 Suk paninchikunapa familyan viyuda tiyaptinka familyanlla mana nimata michashpa yanapanankuna tiyan. Paykuna allita yanapaptinkuna Jesukristuta kreyikmasinkuna manana yanapankasapanachu. Chaypina mana ni pi yanapak tiyaptin viyudakunata atipankasapa yanapayta.
Ansianunchikunata yanapananchikuna tiyan.
17 Alli yachachikuk ansianuykichi allita kamachishuptikichi sukaman kuyanaykichi tiyan. Tata Diospa rimananta allita yachachishuptikichi ashwan allita kuyashpa yanapanaykichi tiyan.
18 Chayrayku Tata Dios rimananpi willawanchisapa: “Toroykichita trabajachishpaykichi mana bosalchashpa mikunanta yakunta kunaykichi tiyan.” Chaymanta willawanchisapa: “Suk runata trabajachishpaykichi chay trabajashkanpa pagaranaykichi tiyan.”
19 Suk runa maykan yachachikuk ansianuta kanpi chatakuptin ama kreyiychu. Ichará llullakushpa chatakuykan. Ishkay kimsa runakuna idenllata willashuptinkunara chaypira kreyinayki tiyan.
20 Ansianukuna mana allita rurashpa kawsaykaptinkuna tukuy Tata Diosta kreyikkunapa ñawpakninpi willanki amana mana allita rurashpa kawsanankunapa. Chashna chay ansianukunata willaptiki tukuy Jesukristuta kreyikmasikikuna manchakunkasapa mana allikunata rurayta.
21 Kawawakninchi Tata Diospa ñawpakninpi Jesukristupa ñawpakninpi Tata Diospa aklladu angelkunapa ñawpakninkunapi allita willayki: Tukuy kay yachachikushkaynita tukuy runakunata pipish kaptin idenllata yachachiysapa.
22 Suk wawkikita ansianu kananpa munashpayki allita yuyay allitachu manachu rurashpa kawsaykan nishpa. Mana allita rurashpa kawsaptinka ama akllaychu ansianu kananpa. Mana allita kawsaptinka tukuy llaktamasikikuna yuyashunkimansapa mana alli rurakmasin kanaykita. Ama yuyashunankunapa allita rurashpalla kawsay.
23 Shunku nanaywan unkudulla kawsashpaykika ama yakullata upyaychu. Suk tipi vinutapish upyay nanayniki alliyananpa.
24 Suk wawkinchikuna mana allita ruraptinkuna manara Tata Dios kastigaptinkunara kunanlla tukuy runakuna uchankunata yachansapa. Chaymanta suk wawkinchikuna pakallalla mana allita rurashpa kawsaptinkuna suk tiempu washanra yachanchisapa.
25 Chashnashina suk wawkinchikuna allita rurashpa kawsaykaptinkuna kunanlla yachanchisapa. Suk wawkinchikuna alli ruranata ruraptinkuna manara yachanchisaparachu. Chashna pakallalla alli ruranata ruraptinkunapish suknin diya yachananchikuna tiyan.


text:
Kay Pachachru Lapan Runakuna Washakurkaanapaq Iskirbishakuna Kaykunata Iskirbipaakuraa
Preamble
Lapan runakuna chaynuyla washa kananpaqmi mana pisi rantisha runatanuy sirbichikunanpaqmi mana ima lutantas ruranakurkaananpaqmi, alipa rikanakurkaananpaqmi.
Lapan runakuna chay washasha kapaakunanta mana musyarmi, mana kaasukurmi runakuna qalayapaakusha lutan ruranakuyta, ashlinakuyta, kaykunam juchakachimanchi lapan runakunata. Chaymi musyachipaakuu lapan runata mana manchakular, mana ima wanaychruusi kay pachachru kawapaakunanpaq. Jinamanmi "Rimashaq" nirqa, rimapaakunanpaq, naatan munanqanman, Diosmansi u jukmansi yupachikurkaananpaq.
Maychru chaychruusi mandaqkuna ninakunqannuyla rurapaakunanpaq. Runankunata lutan runakunapa makinpitas washananpaq, lutan mandaqninta mana ima lutantas rurapaakunanpaq. Chaynuytaq lapan nasyunchru runakunas alipa rikanakur kawapaakunanpaq.
Lapan nasuyunpita delgadukuna wamaqta qutukaanan junaqchruumi rimanakurkur iskirbipaakura lapan runa, warmis, olqos chaynuyla alipa rikasha kananpaq. Chaychruutan rimanakurkara runakunata ali kawayta yanapapaakunanpaq. Naatan mana pisi rantiyasha runawannuy piwansi sirbichinanpaq. Chaychruutan chay lapan nasyunkunapita qutukaq de!gadukuna ninakaraarira chay rimanakurkanqannuy yanapaanakur kawapaakunanpaqsi.
Kay rimanakunqanchi rurasha kananpaq musyachishun lapan runata, warmitas, olqotas ninakurkaras, naatan mandaqkuna runankunata chay i mayqapitas washapaakunanpaq.
LAPAN NASYUNPITA QUTUKAQKUNAM ISKIRBIPAAKURA
Kay Pachachru Maychru Chaychruusi Runakana Chay Washasha Kapaakunanapaq
Lapan runakuna mayaq chayaq nasyunchruusi mandaqnintin kay iskirbishakunata yarpapaakunanpaq, jinaman yachrachipaakunanpaq. Chaynuytan kay iskirbishakunata mandaqkunaqa rurachipaakunman, nasyunninkunachruusi u jukla nasyunkuna munayninchru alipa kayaqkunatas rikanakurkaananpaq.
ARTICULO 1
Lapan runas kay pachachru nasimun juk rantisha runanuy mana pitas sirbinanpaqmi, alipa rikasha kananpaqmi, washasha kananpaqmi. Lapan runakunas nasipaakamun yarpayniyoqmi naatan tantiyayniyoqmi ima lutanta rurapaakurursi tantiyakunanpaq. Lapan runakunas kawapaakunaman juk wawqenuylam.
ARTICULO 2
Washasha kananpaq kay lapan iskirbirayaqnuylam rurakanman lapan runawansi, yuraqwansi, yanawansi, imaniraqwansi kachun quechua rimaqsi, castellano rimaqsi, u kachun warmis, olqos, Diosman yupachikuqsi u imaman yupachikuqsi, kachun manadaqninpita pinsiyaqsi u ima insiyaqsi, kachun mayaq markapitas u maychru, nasishas, kapuqniyoqsi u mana imaynaqsi. Imanuy ayqaynuy karsi rikanakurkanman juk kastanuylam.
Kachun mayqan mandaqkunapa qatiraqninsi, kachun libritayoqsi u jinalas, kachun mayaq markapita aywakamushas, pi maysi rikanakurkanman chaynuylam, juklaa nasyun mandaqpa makinchru karsi, mana jukpa makinchru kaqnuylam rikapaakunman alipa, chay mandaqpa runankunatas.
ARTICULO 3
Pi may runatas amam munachwanchu pitas wanuchipaakunanta, piwansi mana munayaqwan sirbichikurkaananta, jinaman maqasha u ashlisha kapaakunantas.
ARTICULO 4
Amam pisi, pipa sirbiqninsi imaysi yaykunqachu imapita nirsi u imapaq nirsi.
ARTICULO 5
Amam pi tasi kawaypa kuchuchinmanchu juk uywatanuyqa, manatan pitas ashlinmanpishchu mana baliq nirsi.
ARTICULO 6
Lapan runas, may chay nasyunchru kaqsi kanman chay kikin nasyun runanuy alipa rikasham, libritaanaq mana karsi.
ARTICULO 7
Lapan runas kapaakunman chaynuyla alipa rikasham. Naatan pis aliska kunchuchiptin kay iskirbishakunapita juknuypa ruraptin nasuynchru mandaqqa washanmanmi lapan runakunata. Amam rirqararmanchu pisi, mandaqninpita lutanta rimayaqta u wakta, kayta lutanta ruray niyaqta. Manatan rirqaranmanchu wakinta alipa rikaqtas u wakinta lutanpa rikaqtas.
ARTICULO 8
Jucha taripaq runakuna wiyaripaakunman lapan runatam nasyunninchru kaqtaqa. Paykunaqa runakunata washapaakunman iskirbishankunanuymi mana imas lutan rurasha kapaakunanpaq.
ARTICULO 9
Amam pitas manakaqpita, charichinmanchu u karselman wichrqachinmanchu. Naatan nasyuninpitas jurquchinmanchu.
ARTICULO 10
Juchaakushakunata taripaq runakuna rikapaakunman chaynuylam lapan runatas. Paykuna wiyaripaakunmanmi Chay juchachasha runamayin wanuchiqta imaninqantas". Chawra mana mayqantas kuyapaalarmi ima nipaakumansi rimakurkanqannuy.
ARTICULO 11
- "Juk runapita lutantam rurasha" nipaakuptin rasunpa shumaq musyakamunqankamaqa "Manam yanqa rimapaakunmanchu paymi rurasha". nir. Naatan juchaakusha karqa, kikin chay runa washakushun u washachun juk runas. Chay jucha taripaqkuna achka runakuna kayaptinmi mayapaakunman chay juchachasha runa rimaqta.
- Pi runa imatas ruraruptin, manam imaniytas atipapaakurachu nasyuninkunachru mana kaynuy iskirbishakuna kaptin. Naatan manatan karachu iskirbishakuna j uchaakushakunata imaypa aliska kunchuchinapaqsi. Chaypi taran mandaqkuna iskirbipaakura kayta naa imayqas juchaakusha jananchruuraq.
ARTICULO 12
Mariam pitas ayluykunata "Lutanta ruray". nichwanchu. Naatan manatan wayinchru imanuy kawakuqtasi imatas jatipachwanpishchu. Manatan kartantas pisi kichrapunmachu ni washantas rimanmanpishchu. Kay iskirbishakunanuymi rurakasha kanman. Jinaman washasham kapaakunman lapansi kay tukuy lutan ruraypita.
ARTICULO 13
- Runaqa pi maysi munanqantam aywanman maytas, chaytas. Naatan nasyunninchruusi munanqanchruutan yachranman maychru chaychruusi.
- Pi maysi munarqa yarqunmanmi imaysi nasyunninpita. Naatan munarqa kutiyunmantan imaysi.
ARTICULO 14
- Mana kaqpita pis yanqa qatikachraptinqa, chay runakunaqa yarqukurkanmanmi nasyunninpita juklaa nasyunchru maylachruusi ali kakunanpaq.
- Naatan imatas lutanta rurapakusha karqa amam yarqunmanchu nasyunninpita juklaa nasyunchru washapaakunanpaq, Lapan Nasyunpita Qutukaq runakuna manam munapaakunchu kaykuna rurakananta.
ARTICULO 15
- Lapan runas kapaakunman juklay nasyunlata markanch akusham.
- Manam pisi "Qampa naa manam kankimanchu kay nasyunnikipa runanqa" nir, qarqunmanchu pitas. Ni manatan chariranmanpishchu " Qamqa manam kankimanchu juklaa nasyunpa runanqa nirsi.
ARTICULO 16
- Naa kasaranan timpuman chrarurqa, warmis, olqos kasarakunmanmi, may kastawansi; yanawansi, yuraqwansi. Kasaranmantan juklaa nasyun runawansi, Diosman u mana Diosman yupachikuqwansi. Nasyunchru iskirbishankunanuymi washanman lapantam runankunata, kasarakunanpaqsi, kasararuptinsi u chulaanakuruptinsi.
- Manam pisi kasarachinmanchu mana munaqta. Kasarachinmanqa munanakuqlatam.
- Chay kasadukuna lapan wamrantinmi kapaakunman alipa rikasha, mandaqkunapita washasha. Chay kasadukuna wamrankunawan aliskam balin.
ARTICULO 17
- Pi may runapas kanmanmi munaptinqa chrakransi, wayinsi u imayqansi, kikilanpasi u juk runakunapawansi. Chaynuy kananta manam pisi amachanmanchu.
- Manam pisi kitanmanchu chay imayqantasi oíqoorir manakaqpitaqa.
ARTICULO 18
Pi may runasi munanqantam pinsiyakunman, naatan ali u lutan ruranqantasi tantiyakunmanmi. Chawraqa j inam yupachikunman Diosmansi u imamansi. Muyunmanmi juk riligiyunpita juk riligiyunmansi. Muyunmantan juknuy kawaypita juknuy kawanmansi. Jinam pi maysi imanaypasi Diosninta alawaakunman, japaíansi u wakin runawansi, washachruusi u wayilachruusi. Yachrachipaakunmantan .yachrakurkanqantawan juknuypa kawaynintas, naatan rurapaakunmanmi fistankunatas.
ARTICULO 19
Chawra runaqa jinam pinsiyanman, naatan "Rimashaq" nirqa, rimanman. Naatan chay pinsiyayanqan runata piñaakachinan mana pipitas amachasha kaptinqa amam rimanmanchu. Runaqa pi maysi yachrakunman munanqantam librukunata leyepasi u jukkuna rimaptin mayakuypasi. Naatan munarqa pinsiyanqanta iskirbinmanmi u rimanmanmi wakinkaqkunas mayakurkaananpaq. Naatan apachinmanmi mayaq chayaq nasyunkunamansi amam juklaa nasyunman imanaypa apachikuptinsi; ama apachiychu ninmanchu pisi.
ARTICULO 20
- Pi may runasi jinam qutukaakurkanman imapaqsi. Naatan qutukapaakunman imapaqsi, alipaqmi.
- Manam pi tasi "Runakunawan qutukaashun" ninmanchu mana munaqta wapuypaqa.
ARTICULO 21
- Pi may runasi, mandaqnin ima ruraytas munaptinqa íapanmi chaychru kapaakunman, kikinkunas u deígadukunas.
- Mandaqkuna imawansi yanapaamuptinqa wakinkunanuymi chraskinman lapansi.
- Lapan runasi munanqantam akrapaakunman mayqantasi mandaqninpaq. Naatan chay mandaqninkuna akrapaakunqan kanman ayqa' watakamas nasyuninkunachru iskirbishankunanuymi. Mandaqninta akrapaakunman mana kaskipanakularmi iskirbipas u makin chakcharkuypas.
ARTICULO 22
Juk nasyunchru yachraq runapa kapunman aypam imansi ayqansi kawaananpaq. Naatan mayqanpas masía kapuptinqa yanapanman walkala kapuqtam. Chaynuytan masía kapuptinqa nasyunkunas, yanapanman mana alaapa kapuqniyoq nasyunkunata, wakinkunapita mana jukmapasha kapaakunanpaq. Chaypita tukuy j inanpa yanapanakur, ali kapaakunanpaq.
ARTICULO 23
- Pi may runasi uryanman imachruusi munanqanchruumi maychruusi. Jinaman alipam rikanakurkanman uryaqsi u urayachiqsi. Naatan mana uryata tariptinqa mandaqninkunam yanapanman tariyta.
- Ishkay runa chay uryalachru kaptin jinaman chaynuyla ishkaynin uryaptinqa, pagasha kapaakunman ayqata karsi chaynuylam.
- Uryaqkuna ali pagasham kapaakunman mana ima wanaychruusi kapaakunanpaq. Jinaman aylunkunas alipa rikasha kapaakunanpaq. Naatan gananqan mana imapaqsi aypaptinqa nasyunninchru mandaqninkunam yananpanman.
- Pi may runas urayaqqa qutukapaakunmanmi uryaq mayinkunawan imas mana ali kaptin rimanakurkaananpaq. Manam pisi "Ama qutukapaakuychu" ninmanchu pitas. Maslata ganayta munarqa u alipa rikasha kayta munarqa, jinam manakurkaananpaq qutukarkur rimanakurkanman.
ARTICULO 24
Pi may runasi uryaqqa jamanmanmi. Chay jamar imatas rurakunman munanqantam. Naatan pisi amam uryachinmanchu rimanqanpita masqa. Jinaman watachamur jamaptin pagasham kanman.
ARTICULO 25
- Pi may runapas kanman aypam imalansi ali kawapaakunanpaq, aylunkunas mana qeshyapaakunanpaq, kanman aypan mikunan, jakun, jinaman wayin yachrananpaq. Qeshyarur aywanmanmi medikuman u hospitalmansi jampichikuq. Naatan mandaq runakuna yanapapaakunman lapantam: uryapakuytam mana tariq runakunata, qeshyaqkunata, mana uryaq atipaqkunata, japatukushakunata, chachakunata, mana juchaynaq kayarsi imaynaqsi kidashakunata.
- Pachrayoq warmikunas jinaman iñashakunas kapaakunman aliska yanapasham imayqachruusi. Akapa wamrakuna kapaakunman ali rikasham lapansi kasadupa karsi u mana kasadupa karsi.
ARTICULO 26
- Runakuna lapanmi yaykupaakunman iskuylaman. Naatan "amam pisi paganmanchu qalayunqanpita ushanqankamas. Wamrakunata kachrapaakunman lapatam munaqtas, mana munaqtas primariya iskuylaman. Chaypita masta yachrakuy munaqkuna, jinam yachrakurkanman medikupaqsi, abugadupaqsi u imayqapaqsi. Unibersidakunaman mana atipaqkuna ali yachrarqa chraskisham kapaakunman. Naatan mana yachraqkunata "Amam chraskipaakunmanchu imansi rayqoqa.
- Chay iskuylakunachru yachrachiykuna kanman lapan yachrakuqkunata ali runa kayta yanapananpaqmi, alipa rikanakurkaananpaq, lapan runata yanapaa- nanpaqmi, rantisha runanuy mana pipa sirbichiqninsi kapaakunanta musyapaakunanpaqmi, juklaa nasyun runakunawan, u juk rimayta rimaqkunawan alipa kawapaakunanpaqmi Diosman yupachikuqtawan, mana yupachikuqtas alipa rikanakurkaananpaqmi. Jinaman yachrachipaakunmanmi lapan nasyunpita qutukaq delgadukuna iskirbipaakunqanta yanapanakur kawaypitas, mana wanuchinakuy kananpaq.
- Naatan taytakunam akrapaakunman churinkuna may iskuylachru yachrachisha kanapaqsi.
ARTICULO 27
- Runakuna pi maysi markachru imayqatas rurakunman munanqatam: ruranmanmi fistatas, kantamanmi kantatas, awanmanmi imatas, dibujanmanmi imayqatas u tantiyayninpita wamaqkunatas jurqamunmanmi, wakin aíiska tantiyay yachraq runakunanuysi.
- Pi may runasi, shumakuq wamaqlata imatas kamakarachirqa u mana pisi iskirbinqanta wamaqta imapitas iskirbirurqa pagasham kapaakunman. Naatan "Amam chay ruranqantaqa pisi yachrapanmanchu. Noqam wamaqta jurqaramuu" nir, kaskinwanqa qolqeta charinan rayqosi u alawasha kanan rayqosi.
ARTICULO 28
Lapan runam may nasyunchru, kaqsi, ima lutantas rurayaqkuna qalayapaakunman ali kawayta runamayinwan, kaychru lapan kay iskirbishakunanuy.
ARTICULO 29
- Runakuna Iapanmi markachru mandaqkuna imatas niptin kaasukurkanman. Chay kaasukuq karqa, pi maysi kapaakun alipa rikasham, naatan ali runa pipaqsi.
- Juk nasyunchru yachraqkuna, nasyunninchru iskirbishakunata 1apanmi kaasukurkanqa, mana pisi juk rantishanwannuy piwansi sirbichikunanpaq, j inaman ali runa kapaakunanpaq. Pi maysi alim kawanman runamayinwan, naatan lapanmi imachru yanapanakurkanman ali kawayta chay nasyunninkunachru.
- Kay lapan iskirbishakuna manam kaasukanmanchu kara, lapan nasyunpita qutukaq delgadukuna "Rurashunmi" ninakur rurayta mana qalayusha kapaakuptinqa.
ARTICULO 30
Juk nasyunchruusi u runa qutukaqchruusi u juk runalatas imata rurananpaqsi pisi kaychru skirbirayaqpita juklasipa imapitas tantiyachinanta manam munapaakuuchu.


text:
Johan Ferrier
Johan Henri Eliza Ferrier sutiyuq runaqa (* 12 ñiqin aymuray killapi 1910 watapi paqarisqa Paramaribo llaqtapi - † 4 ñiqin qhulla puquy killapi 2010 watapi[1] wañusqa Oegstgeest llaqtapi) huk Surinam Mama llaqtaq pulitikupas runam karqan.
1975 watamanta 1980 watakama Surinam umalliq.
Taytan; Maman: .
Warmi: Edme Vas Ferrier.
Churinkunaː Cynthia McLeod wan Kathleen Ferrie.
Yachaywasi:
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- "De Surinaamse samenleving als sociaal-pedagogische opgave" (dissertatie, 1958)
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Willay pukyumkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Johan Ferrier.
- Biografía