text: 1Maypachachus Moisesman Sinaí Orqopi Tata Dios parlasharqa chaypacha, Aaronpata Moisespatawan mirayninku kaykuna karqanku; 2Aaronpa churisnenqa kaykuna karqanku: Kuraj kajqa Nadab, chantá Abiú, Eleazar, Itamar ima. 3Chaykunaqa tawantinku ajllasqa, jawisqataj karqanku sacerdotes kanankupaj. 4Nadabwan Abiuwanqa Tata Diospa ñawpaqempi wañusqanku, Sinaí Orqopi Tata Diosman waj ninata jaywasqankumanta. Chantapis paykunajta mana wawasninku karqachu. Chantá Eleazarwan, Itamarllawanña sacerdotej ruwanasninta ruwarqanku, tatanku Aaronwan kashaspa. 5Tata Diosqa Moisesman parlaspa, nerqa: 6Leví aylluta wajyay, sacerdote Aaronpa kamachisqanman jina imatapis ruwanankupaj, payta yanapanankupaj. 7Dioswan Tinkukuna Toldopi israelitaspaj, Aaronpajwan ruwapuchunku, toldopi imaschus ruwana kashan, chay imastawan. 8Paykuna allinta jallch'anqanku Dioswan Tinkukuna Toldoj imasninta, chantapis israelitasta yanapaspa, toldopi imachus ruwana kashan, chay imastawan ruwanqanku. 9Tukuynin levitasta israelitasmanta Aaronpaj, miraynimpajwan t'aqay; paykuna imastachus kamachenqanku, chayllataña levitasqa ruwananku tiyan. 10Jinamanta Aaronman, mirayninmanwan saqey sacerdotej ruwanasninta ruwanankupaj. Sichus waj runa sacerdotej ruwananman qayllaykun chayqa, wañuchisqa kanqa. 11Tata Diosqa Moisesman nillarqataj: 12Tukuynin israelitaspa chawpinmanta sapa familiapi kuraj kaj churisninkoj cuentanmanta levitasta ajllakuni; chayrayku paykunaqa Noqajta kanku. 13Noqajtamin tukuy kuraj kaj wawasqa. Maypachachus egipciospa kuraj kaj churisninkuta wañuracherqani chaypacha, israelitaspa kuraj kaj churisninkuta, jinallataj uywaspa phiwi uñasninkutapis ajllakorqani. Chayrayku chaykunaqa Noqajta kanku. Noqamin Tata Diosqa kani. 14Tata Diosqa Sinaí ch'in pampapi Moisesman nerqa: 15Tukuynin levitasta yupay tatasninkoj sutisninkuman jina mashkhachus kasqankuta, jinallataj sapa familiapi tukuynin qharista uj killayojmanta pataman, nispa. 16Moisestaj levitasta yuparqa Tata Diospa kamachisqanman jina. 17Levijpa churisnenqa karqanku Gersón, Coat, Merari ima. 18Gersonpa churisnenqa mirasqankuman jina karqanku Libni, Simei ima. 19Coatpa churisnenqa mirasqankuman jina karqanku Amram, Izhar, Hebrón, Uziel ima. 20Merarijpa churisnenqa mirasqankuman jina karqanku Musi, Mahli ima. Chaykuna karqanku Levijpa churisnin mirasqankuman jina, tatasninkoj sutisninkuman jina sapa familiapi. 21Libni familiawan, Simei familiawan Gersonpa ayllunmanta karqanku. 22Qharisqa tukuynimpi karqanku uj killayojmanta pataman qanchis waranqa, phishqa pachajniyoj. 23Gersonpa familianqa inti yaykuynejpi Dioswan Tinkukuna Toldo wasaman jarakorqanku. 24Gersonpa familianta kamachejqa karqa Laelpa churin Eliasaf. 25Paykuna qhawananku karqa Dioswan Tinkukuna Toldota, chay toldopaj qaramanta ruwasqa qhatanasninta, jinallataj toldoman yaykunaj jark'achinasninta. 26Chantá qhawanallankutaj karqa patioj jark'achinasninta, Dioswan Tinkukuna Toldoj muyuyninta muyurisqa patioman yaykunaj jark'achinasninta, may ukhupichus kashan toldowan altarwan chaypata, jinallataj jap'ichina waskhasnintawan. 27Coatpa karqanku kay familias: Amram, Izhar, Hebrón, Uziel ima. 28Paykuna karqanku uj killayojmanta pataman pusaj waranqa, kinsa pachajniyoj qharis. Paykuna cuentayoj karqanku Dioswan Tinkukuna Toldoj imasninta qhawanankupaj. 29Paykunaqa Dioswan Tinkukuna Toldoj uray ladompi jarakorqanku. 30Paykunata kamachejqa karqa Uzielpa churin Elizafán. 31Paykuna cuentayoj karqanku waqaychanankupaj Diospa leyninwan kaj arca nisqa cajonta, mesata, k'anchachinasninta, altaresta, imaschus karqa Diosta yupaychanapaj chay imasta, velota, chaykunapi imasninchus karqa, chay imastawan. 32Chay levitasta kamachejqa karqa sacerdote Aaronpa churin Eleazar. Pay cuentayoj karqa Dioswan Tinkukuna Toldopi imaschus karqa, chayta qhawajkunamanta. 33Merarijpata karqanku Mahli familiawan, Musi familiawan. 34Chaykunaqa tukuynimpi karqanku uj killayojmanta pataman sojta waranqa, iskay pachajniyoj qharis. 35Paykunata kamachejqa karqa Abihailpa churin Zuriel. Paykuna jarakorqanku Dioswan Tinkukuna Toldoj pata ladompi. 36Merarijpa churisninmanta kajkunaqa qhawananku karqa Dioswan Tinkukuna Toldoj tablasninta, wajtera k'aspisninta, sayanta kurkusninta, imachá tiyan chaytawan. 37Jinallataj qhawananku karqa, patiota muyuykushan, chay sayasqa k'aspisninta, chukusninta, estacasninta, jap'ichina waskhasninta ima. 38Dioswan Tinkukuna Toldoj ñawpaqenman inti llojsimuy ladoman jarakorqanku Moisés, Aarón, paypa churisnin ima. Paykuna Diospa tiyakunanta qhawanqanku israelitaspa cuentanmanta. Sichus waj runa sacerdotej ruwananman qayllaykun chayqa, wañuchisqa kanqa. 39Moiseswan Aaronwanqa ajinata ruwarqanku Tata Diospa kamachisqanman jina. Paykuna levitaspa ayllusninkuta yuparqanku, mashkhachus kasqankuman jina. Tukuyninkupi karqanku uj killayojmanta pataman iskay chunka iskayniyoj waranqa qharis. 40Tata Diosqa Moisesman nerqa: Israelitaspa tukuy kuraj kaj churisninkuta yupay uj killayojmanta pataman, sutisninkuta qhelqaspa. 41Chay kuraj kaj churispa cuentanmanta ajllapuway levitaspa churisninkuta. Noqamin Tata Diosqa kani. Kikillantataj israelitaspa uywasninkoj phiwi uñasninkojpa cuentanmanta ajllapuway levitaspa uywasninkuta, nispa nerqa Tata Diosqa. 42Ajinamanta Moisesqa israelitaspa kuraj kaj churisninkuta yuparqa, imaynatachus Tata Dios kamacherqa, chayman jina. 43Tukuyninkupi uj killayojmanta pataman iskay chunka iskayniyoj waranqa, iskay pachaj qanchis chunka kinsayoj karqanku. 44Chantá Tata Diosqa Moisesman nerqa: 45Chay israelitaspa kuraj kaj churisninkojpa cuentanmanta levitasta ajllay, jinallataj israelitaspa uywasninkoj phiwi uñasninkojpa cuentanmanta levitaspa uywasninkuta. Levitasqa Noqajta kanku. Noqamin Tata Diosqa kani. 46Chaywampis israelitaspa kuraj kaj churisninkoqa aswan ashkha kanku levitaspa churisninkumanta nisqaqa. Ajinaqa chay iskay pachaj qanchis chunka kinsayoj puchojkunamanta, 47mañay sapa ujmanta phishqa phisu qolqeta, Dioswan Tinkukuna Toldopi mashkhachus peso churasqa kasqanman jina. Chay qolqeqa chunka ujniyoj gramos. 48Chay kuraj kajkunaj cuentanmanta tantasqa qolqeta Aaronman, churisninmanwan jayway. 49Moisesqa chay qolqeta jap'erqa israelitaspa kuraj kaj churisninkoj cuentanmanta, mayqenkunachus puchorqanku, chaykunamanta. 50Chay qolqeta jap'erqa uj waranqa kinsa pachaj sojta chunka phishqayojta, imaynachus Dioswan Tinkukuna Toldopi peso churasqa kasqanman jina. 51Chaymantataj chay qolqeta Aaronman, churisninmanwan jaywarqa, Tata Dios payta kamachisqanman jina.


c: text/html

text: 1Raquelmi mana wachakuq kaspa Jacobpaq mana wachakurqanchu, chaymi ñañanta envidiakuspa, Jacobta nirqan: –Wawata wiksallichiway, mana chayqa wañukapusaqmi, nispa. 2Chaymi Jacobqa Raquelta phiñarikuspa nirqan: –¿Ñoqari Dioschu kani? Paypa munayninmi mana wawayoq kanaykiqa, nispa. 3Raqueltaq nirqan: –Kayqa kamachiy Bilha, paywan puñuy. Paypa wachakusqantaq wawaykuna kanqa, nispa. 4Ahinatan Raquelqa kamachin Bilhata qorqan warmin kananpaq, chaymi Jacobqa paywan puñurqan. 5Bilhan wiksallikurqan, hinaspanmi Jacobpaq huk qhari wawata wachakurqan. 6Hinan Raquelqa nirqan: Diosmi chaninchaykapuwan, waqyakusqaytapas uyarillantaq, hinaspanmi huk wawata qowan, nispa. Chaymi suticharqan Danta. 7Huk kutitawanmi Bilhaqa wiksallikurqan, hinaspan Jacobpaq iskaykaq wawata wachakurqan. 8Raqueltaq nirqan: Sinchitan ñañaywan qhawaykunakuni, hinaspan atipani, nispa. Suticharqantaq Neftalita. 9Leataq mana wachakapuspa, kamachin Zilpata Jacobman pusarqan warmin kananpaq. 10Zilpataq huk qhari wawata Jacobpaq wachakurqan. 11Hinan Leaqa nirqan: ¡Ima sumaq samin! nispa. Suticharqantaq Gadta. 12Hinallataq Zilpaqa huk wawatawan Jacobpaq wachakurqan. 13Hinan Leaqa nirqan: ¡Kusikuymi ñoqapaq! Warmikunan: “¡Kusisamiyoqmi!” niwanqaku, nispa. Suticharqantaq Aserta. 14Rubenmi trigo ichhuy tiempopi campota rirqan, mandragorata tarimuspataq maman Leaman apamurqan. Hinan Raquelqa Leata nirqan: –Ama hinachu kay, wawaykiq mandragoranta qoriway, nispa. 15Paytaq kutichirqan: –Qanqa qosaytan hap'iykukunki, ¿kunanqa wawaypa mandragorantañataqchu aparqoyta munashanki? nispa. Hinaqtinmi Raquelqa nirqan: –Kay tutan Jacobqa qanwan puñunqa wawaykiq mandragoranmanta, nispa. 16Tardenta campomanta Jacob kutimpushaqtintaq Leaqa paywan tupaq lloqsispa nirqan: –Ñoqawanmi kunanqa puñunki, wawaypa mandragoranwanmi mink'akuyki, nispa. Hinan chay tuta paywan puñurqan. 17Diostaq Leata uyarirqan, chaymi wiksallikuspa phisqakaq qhari wawata Jacobpaq wachakurqan. 18Hinaspan Leaqa nirqan: Diosmi qoykapuwan, warmi kamachiyta qosayman qosqayrayku, nispa. Chaymi suticharqan Isacarta. 19Chay qhepatataq Leaqa huktawan wiksallikuspa Jacobpaq soqtakaq wawata wachakurqan. 20Hinaspanmi Leaqa nirqan: Diosmi allin regalota qowan, kunanqa qosaymi sumaqta rikuwanqa, paypaq soqta wawataña wachakusqayrayku, nispa. Suticharqantaq Zabulonta. 21Chay qhepatataq Leaqa huk warmi wawata wachakurqan, suticharqantaq Dinata. 22Chaymantataq Diosqa Raquelta yuyarispa uyarirqan, hinaspan payman wawakunata qorqan. 23Wiksallikuspan huk qhari wawata wachakurqan, nirqantaq: Diosmi p'enqakuyniyta chinkachin. 24Huk wawatawan Señor Diosqa yapaykuwachun, nispa. Chaymi Joseta suticharqan. 25Joseta Raquel wachakusqan qhepatataq Jacobqa Labanta nirqan: –Kachapuway, hinaspa ripusaq tiyanay hallp'aman. 26Qopuway warmiykunata wawaykunatawan, paykunaraykun servirqayki, hinaspa kachapuway. Qanqa yachankiñan imaynatachus servirqayki chayta, nispa. 27Labantaq payta nirqan: –Ama hinachu kay, uyariykuway, watuspan yachani Señor Diosqa qan kaqtiyki saminchashawasqanta. 28Yuyaykuy, hinaspa willaway hayk'atachus gananaykita, ñoqataq chayman hina pagapusqayki, nispa. 29Paytaq kutichirqan: –Yachankin imaynatachus qan servisqayta, imaynatachus uywaykitapas rikusqayta. 30Manaraq hamushaqtiyqa pisillan ovejayki kasqa, kunantaq askhata miraykapun, Señor Diosmi saminchasunki chayamusqaywan. Kunanqa, familiaypaqñataqmi llank'ayta munani, nispa. 31Labantaq nirqan: –¿Hayk'atataq pagapusqayki? nispa. Jacobtaq kutichirqan: –Ama imatapas pagawaychu. Huktawanmi ovejaykikunata michisaq ñoqawan kaykunata rimanakuqtiykiqa: 32Ñoqan kunan p'unchay uywayki ukhunta pasasaq, llapa yana malta ovejakunata t'aqaspa, hinallataq malta cabrakunamantapas alqakunata ch'eqchikunata t'aqaspa. Chaymi pagoy kanqa. 33Paqarin pagoyta qhawaq hamuspaykin chanin kasqayta yachanki: mana mayqen cabrapas ch'eqchichu otaq alqachu kanqa, manallataq mayqen ovejapas yanachu kanqa chayqa, suwakusqaymi kanqa, nispa. 34Hinaqtinmi Labanqa nirqan: –Allinmi, nisqayki hina kachun, nispa. 35Chay p'unchaypachan Labanqa t'aqarqan alqa orqo cabrakunata wachu-wachu colorniyoqkunatawan, hinallataq llapa alqa ch'eqchi cabrakunatapas, llapa huk chhikan yuraq alqakunata, hinallataq ovejakunamantapas llapa yanakunata, hinaspanmi wawankunawan qatichirqan. 36Hinaspataq chay t'aqantin Labanqa kinsa p'unchay puriyman Jacobmanta karunchakapurqan. Jacobtaq michishallarqan Labanpa wakin ovejankunata. 37Jacobqa hap'irqan q'omer kiswar, almendro, castaño k'aspikunata, hinaspan chaykunaq qaranta horqorqan yuraq wachu-wachuta, chay hinapi k'aspikunaq yuraqninta rikhurichirqan. 38Qaran horqosqa k'aspikunatataq churarqan uywakunaq ñawpaqenman, unu ukyana yarqhakunapi, chaypin orqowan urwakuqku. 39Chay hinapin cabrakunaqa k'aspiq ñawpaqenpi chichuyakuqku, hinaspanmi wachaqku wachu-wachu colorniyoq orqo cabrakunata, ch'eqchikunata, alqakunata ima. 40Jacobtaq cabrakunamanta borregokunata t'aqarqan, hinaspan Labanpa t'aqan chimpapi huñurqan, wachu-wachu colorniyoqkunaman yanakunaman rikch'aqkunata. Chay hinatan paypa t'aqantaqa askhayachisharqan, manataq Labanpa ovejankunamanqa huñurqanchu. 41Sapa kuti wirakaq uywakuna urwakuqtintaq, Jacobqa uywakunaq ñawpaqenman k'aspikunata churarqan uywa ukyanakunapi, k'aspiq ñawpaqenpi chichuyanankupaq. 42Tullu uywakuna hamuqtintaq ichaqa mana chay k'aspikunata churarqanchu. Ahinapin Labanpaq karqan tullukuna, Jacobpaqtaq wirakuna. 43Chay hinapin Jacobqa anchata qhapaqyarqan, karqantaq askha ovejankuna, camellonkuna, asnonkuna ima, hinallataq warmi kamachinkuna qhari kamachinkunapas.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Yuhu ra Pablo sacuví tyiño nuu Nyoo. Ta cuví noo apóstol ra Jesucristo, o cuñí chi catyi vatyi tyatyiño maa ra chii vatyi tyinyei chi ñu nacachi̱ maa Nyoo, na nachino iñi ñu chi ra, ta cohon nuu ñu cha ndicha, ta coo ñu cuhva cuñí Nyoo. 2Ta cua̱tu tuhva ñu coo ñu ñayɨvɨ̱ chaa cha ma naa ca maa andɨvɨ. Vatyi ta nɨ cumañi ca chino ñuhu ñayɨvɨ̱ ta catyi̱ Nyoo vatyi cucuhva ra noo ñayɨvɨ̱ chaa chi yo. Ta maa ra ña cuendu ra. 3Ta vityin chaa̱ quɨvɨ cha tyaa̱ Nyoo cuhva tyi nacoto yo tuhun ra. Maa ra cuví ra sacacú chi yo, ta chaha̱ ra tyiño chi yuhu cha cahin tuhun ra chihin ñáyɨvɨ. 4Sacuhín tutu ihya chuun, Tito, vatyi tari noo sehe vahi cuví chuun cha cuenda tuhun Nyoo, vatyi ɨɨn ri chinó iñi yo chi ra Jesucristo. Cuñí vatyi Nyoo Sutu yo ta Sutu Mañi yo Jesucristo, ra sacacú chi yo, na nasoco ra chuun, ta na nyehe ndahvi ra chuun, ta na coo ca cha taxi ri añimon sahá ra. 5Sandoi̱ chuun ñuhu Creta vatyi sa̱ndaun tyiño Nyoo cha nyaá cundaa. Ta tyi̱son ra chahnu ra quɨndaha vehe ñuhu tahan tahan ñuu tari cuhva catyi̱ chuun. 6Vatyi ra nyisó tyiño ihya cuñí chi coo ra noo cuhva cha ma cahan ñáyɨvɨ chi ra. Noo ri ñasɨhɨ ra coo. Ta tandɨhɨ sehe ra cuñí chi cha chinó iñi ñu chi Nyoo, ta cachi coo ñu ta ma ndava iñi ñu tacuhva cha ma tyaa ñáyɨvɨ cuatyi sɨquɨ ñu. 7Vatyi ra yɨndahá chi ñu yɨhɨ́ cuenda Nyoo, Nyoo tyatyiño̱ cuan chi ra. Yucuan chaha nɨñɨ cuñí chi vatyi cuví ra noo ra vaha. Ñima noo ra cahnu sahá chii, ni ñima noo ra tyityi iñi, ni ñima noo ra tuhvá chiñi. Ñima noo ra quixin cuatyi, ni ñima noo ra cuñí xuhun cha ña saha ganaa vaha ra. 8Soco tyicuan ri sɨɨ cuví chi ra tatu chaa ñáyɨvɨ vehe ra. Ta tahan chi cu̱hva ra nu coo ñu. Cuñí chi cuvi ra noo ra cha sacuví cha vaha. Noo ra chitó yoso caa nyaca ñaha ra chi maa ra. Na cuvi ra noo ra ndaa iyó, noo ra sacahnú vaha chi Nyoo. Ta chitó vaha ra cuhva tahán chi sacuvi ra ta sa̱nɨñɨ ra sacuvi ra. 9Ta cu̱nyicon vaha ra tuhun ndicha cha sañahá yo chi ra. Tyicuan ta coto ra sandunɨɨ ra iñi inga ñu chihin tuhun vaha ihya. Ta chi ñu catyí tyi ña ndicha tuhun cahan yo, coto ra yoso caa sañaha ra chi ñu tyi ña vaha cahán ñu sɨquɨ tuhun Nyoo. 10Vatyi cuaha xaan ra ndava iñi iyó. Cuaha ra cahán cha ñima ri tuhun, cuaha ra sandaví ñaha. Ta cuaha xaan ca ñáyɨvɨ Israel sacuví tyicuan caa. 11Cuñí chi cha casɨ yo yuhu ra cuan, vatyi cuaha xaan ñáyɨvɨ satondó ra xiñi. Vatyi cha cuenda cha cacuñí ra xuhun ta sañahá ra noo tuhun cha ña tahán chi. 12Ta suri maa noo ra Creta, noo ra chiñi tuñi, ra cahán nuu ñu catyí ra tyehe caa: “Ñu Creta, cuendu xaan ñu. Tari quɨtɨ cuví ñu. Cuahyɨ ñu ta suchan ñu”, catyí ra cuan. 13Ta cha ndicha catyi̱ ra cuan. Yucuan chaha cuñí chi cha ca̱han ñihun chihin ñu na saña ñu tuhun cuan, tacuhva vatyi vaha na chino iñi ñu chi ra Cristo. 14Tacuhva cha ma tyasoho ca ñu tyisu cha ñima ri tuhun cha canasavaha̱ ri maa ñu Israel. Ta ni ma tyasoho ca ñu tuhun cahán ñáyɨvɨ cha ña cuñí coto cha ndicha. 15Cha cuenda ñáyɨvɨ cha vaha chicá xiñi, tandɨhɨ ta vaha chi ñu. Soco cha cuenda ñu cha ña chinó iñi ta ña vaha chica xiñi, ñahri maa cha vaha chi ñu vatyi nyacua nya cuhva chicá xiñi ñu ta cuhva tuví iñi ñu ta ña vaha ta quiñi caa. 16Catyí ñu vatyi ñohó nuu ñu chi Nyoo, soco chihin cha ña vaha nyacuví ñu nyehé yo tyi ña ndicha ñu. Vatyi quiñi yɨhɨ́ iñi ñu ta ndava iñi ñu. Ta ma cuvi sacuvi ñu noo cha vaha.


text: 1Jerusalencho cag muchog waugui-panicunapä ofrendata shuntarga shuntayay Galacia provinciacho caycar yäsishgänöla. 2Paycunata yäsir caynömi nergä: Semäna arur gänapacushgayquipita cada domingo shuntayanqui say ofrendata. Sayta shuntayanqui noga chämuptë entregayämänayquipä. Ama shuyaräyaysu noga chämuptërä shuntayänayquipä. 3Saynöpis Jerusalenman shuntayashgayqui ofrendata apar aywayänanpä juc ishcay wauguicunatapis acrayay. Quiquë chaycamurnami paycunapä cartata rurashä Jerusalenman ofrendata apayaptin waugui-panicuna chasquicuyänanpä. 4Nogapis aywanäpä camacaptenga paycunawanmi aywashäpä. 5Gamcuna cagman shamur Macedonia provinciaparämi tumamushä. 6Chaycamorga capasmi tamya quila päsashganyag saycho täshärä. Saypitanami gamcuna yanapäyämanqui waquin marcacunamanpis aywanäpä. 7Manami pasädalaga gamcunata watucayta munäsu. Saypa trucanga Tayta Diosninsi munaptin gamcuna cagcho täshärämi. 8Say nishgäno cay Efesupita shamushä Pentecostés esta ushasquiptinrämi. 9Runacuna chiquiycäyämaptinpis Tayta Diosninsi yanapaycämanmi cay marcacunacho ali wilacuyninta wilacunäpä. Sayno wilacuptëmi asca runacuna Jesucristuta chasquicuycäyan. 10Wauguinsi Timoteupis noganömi Jesucristupa wilacuyninta wilacur puriycan. Gamcuna cagman pay chämuptin cushishla chasquicuyanqui. 11Paytaga maygayquipis manacagman ama churayaysu. Shumag chasquicuyaptiquega cushishmi noga cagman cutimongapä. Nogacunapis payta caycho shuyacuycäyämi. 12Gamcuna cagman waquin wauguicuna shayämuptinmi Apolustapis ruwacorgä gamcunaman shamunanpä. Sayno ruwacuycaptëpis pay manami shamuyta camäpacushgasu. May nircurrämi shamongapä. 13Imapitapis alcäbu cayay. Imano nacarpis Tayta Diosninsi munashganno cawayay. Saynöla imatapis mana mansacuypa Tayta Diosninsiman imaypis yäracuyay. 14Pï-maywanpis cuyanacur shumag cawayay. 15Waugui-panicuna, musyayanquimi wauguinsi Estéfanas castancunawan Acaya provinciacho Jesucristuta puntata chasquicuyashganta. Saypita-pasami paycuna Tayta Diosninsi munashganno cawaycäyan. Saymi paycunaga waugui-panicunata imachöpis yanapaycäyan. 16Paycunano cagcunataga pitapis cäsucuyay. 17Estéfanas, Fortunato y Acaico gamcuna cagpita watucamag chaycayämuptin yupami cushicushcä. 18Gamcunata shacyäsishushgayquinölami nogacunatapis paycuna shacyäsiyämashga cushishla Jesucristupa wilacuyninta wilacuyänäpä. Paycunata shumag respitayanqui. 19Cay Asia provinciacho caycag waugui-panicunapis gamcunapä salüdunta apasicayämunmi. Saynöpis Aquila y Priscila y wayincho shuntacag waugui-panicunapis gamcunapä salüdunta apasicayämunmi. 20Saynöla chasquicuyay lapan waugui-panicunapa salüdunta. Gamcunapis cushishgala saludanacuyay. 21Cay cartata dictashgäno juc guelgapämash captinpis ushanantaga quiquëmi guelgamö. 22Pipis Jesucristuta mana cuyag cäga in ernuman gaycushmi canga. ¡Señor Jesucristo cutimunanpänami caycan! 23Señorninsi Jesucristo yanapaycuyäläshunqui imaypis ali cawayänayquipä. 24Jesucristuman yäracog mayë cayaptiquimi lapayquicunapä salüdöta apasicamö. [Amén.]


text: 1Paigunara iyachi mandajcunara apuunaras caźungaj, uyaisiquiuna tucungaj, puruntuuna ima ali ranaras rangaj. 2Pitas ama llullasha huajlichinauchu, ama macanuisiquiuna tucunauchu, randi llaquisiquiuna, mansu shunguyujcuna anauchu tucui runaunahua. 3Ñucanchis ñaupa huras iyai illajcuna acanchi, mana caźujcuna, chingarishcauna, aicha ucha munairas, ima gustashcaras sirvijcuna acanchi, manali rana munaibis, chijninais causasha, chijnijcunahua, parijumanda chijninausha. 4Astaun ñucanchira Quishpichij Diospa ali shungu ricurimujpi, pai runaunara llaquishcas, 5quishpichihuaca, mana ñucanchi alirashcaunamandachu, astaun pai llaquishcamanda, ñucanchi quishpichishcai maillashcamandas, shinallara Santu Ispiritui mushujyachishcamandas. 6Dios Santu Ispiritura ñucanchijpi pactajta talica, ñucanchira Quishpichij Señor Jesucristomanda, 7ñucanchi paihua gracia ali llaquina iyaimanda ali dirichu alichishca, heredero nishca apijcuna tucushcanchi, imasna huiñai causaira chapashcasna. 8Caiga sirtu shimimi. Cai shimiunara shinzhira yachachi, Diospi quirijcuna ali ranaunara ranauchu. Caiguna aliunami valijcunami runaunaj. 9Upa tunu tapunaunara, unaimanda miramuj shutiunaras, macanauna shimunaras, ley shimimanda tapunaunaras saqui. Caiguna mana valinaun, mana sirvinaun. 10Chaupichij runara ichui, shu cuti ishqui cuti camachishca huasha, 11caita yachasha, casna runa manalima ña tigrashcami, uchara raun, pai quiquin ucharashcamanda cauźayachishcami. 12Ima huras ñuca Artemasta, Tiquicora cambajma cachajpi, uctalla shami ñucajma Nicópolis llactama. Chihui tamia timpura pasasha iyauni. 13Zenas abogado runara Apolostas yanapai paiguna ñambii, ama imas paigunaj pishichu. 14Ñucanchijcuna shinallara yachanauchu ali ranaunara rangaj, ministijcunara yanapangaj, paiguna mana aparishcauna illaj anauchu. 15Tucui ñucahua tiajcuna canda saluranaun. Quirijpuramanda ñucanchira llaquijcunara salurai. Gracia ali llaquina iyai tucui cangunahua achu. Amen.


text: 1Chaymanta Judeapi Pedrupa yachachikukmasinkuna tukuy Jesusta kreyik runakunawan yacharkansapa mana judiyukunapish Tata Diospa rimananta kreyishkankunata. 2Chayrayku Jerusalenman Pedru kutiptin judiyumasinkunaka payta piñayarkansapa. 3Chaypina tapurkansapa: —¿Imapatí rishkanki chay mana judiyu runakunapa wasinpi yaykuk? ¿Imapatí paykunawan mikushkanki? 4Chashna tapuptinkuna Pedruka kallarinanmantapacha tukuy rurashkanta willarkansapa: 5—Ñukaka Jope llaktapi kashkani. Chaypina suk diya Tata Dioswan parlaykaptini muskuyninipishina suk atun katanatashina kawashkani. Chuskuntin puntankunamanta watadu karkan. Sielumanta ñukakaman urayamurkan. 6Ukunpi allita kawashpayni chusku chakiyuk animalkunata, puma laya animalkunata, aysanakushpa purik animalkunata, pawak animalkunata kawashkani. 7Chaypina uyarishkani suk runatashina willawaptin: “Pedru, ¡atariy! ¡Kay animalkunata wañuchishpa mikuy!” 8Chaypina aynirkani: “Manami mikushachu, Señor. Ñukaka niman suk kuti kay millanapa laya animalkunata mikushkanichu.” 9Chaypina sielumanta kashkan willawarkan: “Tata Dios rimaptin tukuy animalkuna alli mikunaykipa ama rimaychu millanapa laya kananta.” 10Kimsa kuti chay layallata kawashkani. Chaypina chay katanaka tukuy animalnintin sieluman alsanakurkan. 11Chay oralla kimsa runakuna chayarkansapa chay kawsashkayni wasipi. Paykunaka Sesarea llaktamanta shamushkasapa maskawak. 12Chaypina Tata Diospa Espiritun willawashka paykunawan rinaynipa ama nimata manchashpa. Kay sokta wawkinchikunawan tantalla rishkanisapa. Tukuy tantalla suk runapa wasinpi yaykurkanisapa. 13Chay runaka parlachiwashkasapa imashnami wasinpi Tata Diospa angelninta kawashka nishpa. Chay angelshi ñawpakninpi shayarishpa willarkan: “Suk runata kachay chay Jope llaktaman rinanpa Simonta pushamuk. Chay Simonpa suk shutinka Pedru. 14Paymi willashunka imashnami Jesukristu kanta tukuy aylluykiwan tantallata salvashunkichi nishpa.” 15Chashna Kornelio willawaptin kallarirkani paykunata yachachiyta. Chashna oras Tata Diospa Espiritunka paykunamanpish shamurkan iden ñukanchikunaman ñawpa shamushkanshina. 16Chayta kawashpayni yuyashkani Señorninchi Jesus rimashkanta: “Allita willaykichi chay Juanka aypa runakunata yakullawan bawtisarkansapa. Chaymanta Tata Dios Espiritunwan bawtisashunkichi.” 17Ñukanchikuna Señorninchi Jesukristuta kreyiptinchikuna Tata Dioska Espirituntaka kuwashkanchisapa. Chay mana judiyukunatapish Espirituntaka kushkasapa. Chashna Tata Dios Espiritunta paykunatapish kuptin ñukaka mana nimachu kani michanaynipa. 18Chashna Pedru willaptin chay Jerusalenpi kawsak wawkinkuna upallayarkansapa. Chaypina Tata Diosta alabashpankuna willarkansapa: —Tata Dios mana judiyukunatapish yanapashkasapa uchankunamanta wanashpa payta kreyinankunapa mana tukuyniyukta kawsanankunapa. 19Chay tiempu Estebanta wañuchishkankunawasha judiyu runakuna Jesukristuta kreyikkunata sukaman sufrichirkansapa. Chayrayku Jesukristuta kreyik runakunaka nitikushpankuna Fenisia llaktaman Chipre ishlaman Antiokiya llaktaman rirkansapa kawsak. Chay llaktakunapi kawsashpankuna judiyumasinkunallata yachachirkansapa Jesukristu salvakuk kananta. Chikankunata mana yachachirkansapachu. 20Paykuna judiyumasinkunallata yachachikuptinkuna sukkuna Chipre llaktamanta Sirene llaktamanta Antiokiyaman rirkansapa. Chaypi mana judiyu runakunatapish yachachirkansapa Señor Jesukristuta kreyiptinkuna Tata Dios perdonanankunata. 21Señorninchi Jesukristu yachachikuyta yanapaptin aypa runakuna mana alli rurashkankunata sakishpa payta kreyirkansapa. 22Chaypina Jerusalenpi Jesukristuta kreyikkuna chayta yachashpankuna Bernabeta Antiokiyaman kacharkansapa. 23Bernabeka chaypi chayashpa kawarkan Tata Dios sukaman paykunata yanapaykanankunata. Chayta kawashpa sukaman kushikurkan. Chaypina willarkansapa tukuy shunku mana shaykushpa Señorninchita katinankunapa. 24Bernabeka sukaman alli rurak runa karkan. Tata Diospa Espiritun yanapaptin Jesukristuta sukaman allita kreyishpa kawsarkan. Sukaman allita yachachikuptin ashwan aypa runakuna Jesukristuta kreyirkansapa. 25Chaymanta Tarso llaktaman Bernabeka rirkan Saulota maskak. 26Payta tarishpa Antiokiyaman pusharkan. Ishkantinkuna suk watata chaypi Jesukristuta kreyik runakunawan kawsarkansapa. Aypa runakunata allita yachachirkansapa. Chay Antiokiya llaktapi kawsakkuna Jesukristuta kreyikkunata kallarirkansapa shutiyachiyta Jesukristuta Katikkuna. 27Chay tiempu Jerusalenmanta Antiokiyaman Tata Diospa rimananta yachachikuk runakuna rirkansapa. 28Suk yachachikuk karkan Agabo. Tata Diospa Espiritun yachachiptin payka shayarishpa rimarkan tukuy llaktakunapi sinchi yarkay tiyananta. Chaymanta rimashkanshina chay ashwan sinchi kamachikuk Klaudiopa tiempunpi sinchi yarkay tiyarkan. 29Chay yarkay tiyananta yachashpankuna Antiokiyapi Jesukristuta kreyikkuna yuyarkansapa Judeapi kawsak kreyikukmasinkunata kullkita kachanankunapa. Atipashkankunawan yanaparkansapa. 30Chay tantachishkankuna kullkita Bernabewan Saulota kurkansapa Judea partipi ansianukunaman apanankunapa.


text: 1Nane Pablo mun ish. Nane Jesucristowa ɨnintamika ish. Au watsat mɨlmumika Dioskas au Anpat Jesucristokas nawa nat kit ɨninta. Au nɨjkulturuzne ussa tɨriztumakpas, us aumɨza chiyura sapnakima. 2Timoteo, mɨri. Nane nua sun pɨnkɨh pamtus. Nune ap watcha painkulkana i, Dios nua kiwaintɨt akwa, sun pit nɨjkulnapa. Nane au Taitta Diostakas Anpat Jesucristorakas paikumtus, nua wat kiwainpa, nua pashinapa, nu kalpain uznapa. 3Macedonia sura ɨkane, nane nua Éfeso pɨpulukin tɨwij ɨrau. Sua an mari kiztau, wat chi kamtamtuza kurunnanapa, mamaz tuntu kamtam kamtanamanpa. 4Usparuza kaiznari, ñan kwinta kamtanamanpa. Antikwa awa an ñancha kiara aizpa kamtaamtune, an tuntu kamtamne Diosta piankamna kiwainsachi. Sunne chinkas wat puztuchi. Sun pitkasa kaizmuruzne awaruza wan mɨmaninnanazi. Kancha u Diospa wat kamtamtu aizpa nɨjkultane, nune Dios kaizta aizpa kinazi. 5Nune sun kwail kamtamtuza ɨninnarawa, an kamtanamanpa. Suasne mamazta pashitmikane mamazpa kwail minachi, kaijchu sɨnam sarɨt akwa, Dios ɨnintu aizpa kishimtu akwa, Diosta wat nɨjkultu akwa. 6Mɨnpazha na usparuza kaizta aizpa mɨarachi. Suasne ñanta kit kit mamaz miwara ɨara. Uspane Dios pashit aizpa chɨhkat kit mamaz miwara kaiyara, kain pit kaiznapa. 7Usparuzmin Dios Moisésta ɨninta aizpa kamtamtuz namashimtukas, uspane uspa kamtamtu aizpa piankamamtuchi. Akkwan pit kaizamtukas, uspane uspain kamtamtu aizpa wat kamtaasachi. 8Mane aune Dios ɨninta aizpa wari pianmakpas. Kamtammikane sun pit piankam kit Dios ɨnintɨt aizpa nil kitpa. 9Ankas pianmakpas. Awa wat kitne, mɨnainkas kwail kirɨt kizamanazi. Diosne us ɨnintu aizpa pɨnkɨhta paninta, Dios kaizta aizpa kiamtuchiruz piankamanapa, Diosta mɨashitchiruz kwail kiarɨt piankamanapa, Diosta wakpuj waintuchiruz kwail kiarɨt piankamanapa, akkwan tuntu kwail kiarɨttuz kwail kiarɨt piankamanapa, Diosta pashiarachiruz kwail kiarɨt piankamanapa, Diosta nɨjkulamtuchiruz kwail kiarɨt piankamanapa, papihshtakas akkuhshtakas awarakas piantamtuz kwail kiarɨt piankamanapa, 10kasara kitchi ashampakasa pitmuruzkas kwail kiarɨt piankamanapa, ampuwarain pitmuruzkas kwail kiarɨt piankamanpa, awara piz kit paininmuruzkas kwail kiarɨt piankamanapa, pɨrail kaizmuruzkas kwail kiarɨt piankamanapa, katsa namtɨtmikasha pɨrail apmuruzkas kwail kiarɨt piankamanapa. Mamaztuzne an akkwan tuntu kwail kianazi, watcha kamtam sapparachi akwa. 11Sun watcha kamtamne Dios kwisha wari kiztu. Au watsal Diosne nawa ɨninta, sun pit awaruza kainana, awaruza watsat mɨlnanapa. 12Nane Jesucristora, au Anpatta aishtaish kiztus. Usne nawa tɨnta kiwainta, paiña pit kainanapa. Usne nawa nil awakana nat kit ɨninta, paiña kal kinpa. 13Na an ñamin ussa aliz parɨtkas, ussa piantuza naizninnarakas, ussa kwail kiztakas, usne nawa paiña kiwainmikasha namninta. Nɨjkultachiasmin, na kit aizpa wat pianchiasmin, Diosne nawa wat min kit kiwainshira. 14Katmizna au Anpatne nawa kwisha wat kira. Jesucristo nawa saptɨt akwa, usne nawa wat kiwainta, ussa nɨjkulnapa, Diosta pashinpa, uskasa uznapa. 15Na uruza kaiznamtu aizpa watcha i. Wan awane sun pit mɨat kit nɨjkularawa. Cristo Jesúsne au sura at, kwail awaruza wat paninnat kit watsat mɨlnana. Nane wan awaruzkin an kwail kirɨt ish. 16Na kwail kirɨtkas, Diosne nawa wat kiwainta. Jesucristone akkwan payukima nawa tɨrizta, na ussa piankamnakima. Na akkwan kwail kirɨtkas, Dios nawa maizta akwa, usne nawa paiña painkul namninta. Sun akwa an kwizta Cristora nɨjkultuzne Dios usparuza maiznashina piankamnat kit pailta payukima chiyura uzninnanazi. 17Katmizna mane aune Dios kwisha wari kiztumakpas. Usne wantuzkin an watsal i. Usne, au katsa mikwane, wan payurakima wanta ɨninnanazi. Mizurainkas isachi. Mɨnminkas ussa izsachi. Mamazne uskana chi. Usne wanta pian. Ka. 18Timoteo, nune ap painkulkana i. Mamasa na kamtarɨt aizpa mɨzha, sun pitmin mamaztuza kamtananapa. Ñamin Dios kainammmikane nuwa wat para, sun kal wat kinpa. Mane na kamtamtu aizpa mɨrane, nune sun kal Dios mɨlara aizpa wat kishina. Diospa kal kimtuasmin, nune nil min kit Diosta nɨjkultawa, chiwazha wat aizpa kinpa, ayukta kwail mazmanpa. Mɨnpazha sun pit wat mɨrachi akwa, sun kammu pashitchi akwa, uspane kaarɨt me, an nɨjkulamtuchi akwa. 20An ñamin Himeneokas Alejandrokas sunkanain kirailta. Sun paas wat mɨshimtuchi akwa, nane sun paasta chɨhkarau, Satanásta kanpailnapa, uspa kwail kimtu aizpa piankampailnapa, Diosta an kwail kizpailmanpa.


text: 1Llaqtayta wakmanta t'ikarichiqtiymi, Israel llaqtayta hampiqtiymi, Efrainpa huchallikusqan rikhurin, Samaria llaqtaq mana chanin ruwasqan rikhurin. Paykunaqa q'otushallankupunin, wasikunamanmi suwakuq haykunku, callekunapitaq runakunata ch'utinku. 2Ichaqa manan sonqonkupi reparankuchu tukuy mana chanin ruwasqankuta yuyayniypi hap'ishasqayta. Kunanqa ruwasqankun paykunata mat'iykushan, chaykunataqa qhawashallanipunin. 3Millay ruwasqankuwanmi reyta kusichinku, llullakusqankuwantaqmi umalli runakunatapas kusichinku. 4Llapallankun wasanchaqkuna hina wasanchanku. Hornopi pisillata rawraq nina hinan kanku, masa chapusqaq poqonankama t'anta masaqqa mana allintachu rawrachin, chay nina hinan lep'eqenku. 5Reyninkuq hatun p'unchayninpin umalli runankunaqa vinowan loqheyanku, reytaq asipayaqkunaman k'askakun. 6Contranpi yuyaykuspankuñan payman qayllaykunku, sonqonkun horno hina, tutantin pisillata rawran, tutamantataq qallusparaq rawraykushan. 7Llapallankun horno hinaraq rawrarinku, kamachiqninkutapas oqoykunkun. Sapanka reyninkun urmaytakama urmanku, manataqmi mayqenninkupas waqyakamuwanchu. 8Efraín runakunan wak llaqtakunawan chhaqrukapunku, Efraín runakunan huk lado uyan chayasqa t'anta hina kapunku. 9Wak llaqtayoqkunan kallpanta tukurqan, paytaq mana chayta reparakunchu. Soqo umallañan kapurqan, paytaq mana chayta reparakunchu. 10Israel runakunaq anchaykachayninkun paykuna contra rimarin, chaypas manan ñoqa Diosninku Señor Diosman kutirikamuwankuchu, manan maskhallawankupaschu. 11Efraín llaqtaqa mana yuyayniyoq urpi hinan, Egipto suyutan waqyakurqan, Asiria suyumanmi asuykurqan. 12Chayman rishaqtinkun, llikayta paykunaman wikch'uykusaq, phalaq animalkunata hinan paykunata urmachisaq, huñunakusqankuta uyarispan paykunata hap'isaq. 13Paykunaqa ñoqamantan t'aqakurqanku, ¡imaynaraqmi kanqaku! Paykunaqa awqaymi sayarirqanku, chaymi wañuchisqa kanqaku. Ñoqaqa paykunata kacharichiytan munarqani, paykunataq ichaqa ñoqa contra llullakuspa rimanku. 14Manan tukuy sonqochu waqyakamuwarqanku, aswanpas puñunankupin yanqalla llakipakushanku, trigota vinota mañakunankupaqmi mana iñiyniyoqkuna hina cuerponkuta kuchukunku. ¡Awqaymi sayaripushanku! 15Ñoqaña paykunata yachachirqani kallpacharqani chaypas, paykunaqa ñoqa contran mana allinkunata yuyaykunku. 16Mana valeq dioskunamanmi rinku, mana allin wach'i t'iwkachiq q'ewisqa p'eqta hinan kanku. Hatunchakuspa rimasqanku hawan umalli runankutaqa espada wañuchinqa, chaymi Egipto suyupi paykunataqa asipayanqaku, nispa.


text: 1Diosníy, mañakusqayta uyariykuway, mañakamuqtiy ama qheparpariwaychu. 2Uyariykuway, kutichimuway, llakikuymi ñit'iykushawan. 3Awqaypa rakhu kunkanmi q'aqchawan, millay runakunaq qapariykuwasqanmi llaksawan. Ñit'ikuq llakitan chayaykachimuwanku, phiñasqan cheqnipakushawanku. 4Sonqoymi phataqeshawan, wañuy manchakuymi chayamuwan. 5Manchakuymi khatatataymi hap'iwan, manchasqan chukchushani. 6Ninin: Urpiq hinalla raphray kapuwanman, chaypachan phalaripuspa samakuyman. 7Phalarispayqa karumanpunin ripuyman, ch'inneqpin tiyakamuyman. 8Usqhayllan ayqekuyman sinchi wayramanta, lloqlla paramantawan pakakunaypaq, nispa. 9Señor Diosníy, awqaykunata ñut'uy, panta-pantata rimachiy. Llaqtapin maqanakuytawan ch'aqwaytawan rikuni, 10tuta-p'unchay chay llaqta perqata muyuykushaqta. Chay ukhupin mana chanin-kaypas pisichanakuypas hunt'aykushan. 11Chay ukhupiqa waqlliyllañan kashan, plazankupiqa kashallanpunin q'otuypas llullakuypas. 12Manan awqachu k'amiwarqan, chaytaqa muchuymanmi karqan, manan cheqnikuwaqniychu asipayawarqan, paymantaqa pakakuymanmi karqan. 13Aswanpas qanmi, qharimasíy, sonqo tupachiqmasíy, puriqmasíy, k'amiwarqanki. 14Sonqollapi hap'isqakunatan sumaqllataña kuska willanakurqanchis, kuskan Diospa wasinpi kasharqanchis. 15¡Qonqaylla awqaykunaqa wañuchunku! Kawsashaqlla Wañuy-pachaman urmaykuchunku, wasinku ukhupin mana allinqa kashan. 16Ñoqan ichaqa Diosta waqyarikuni, Señormi qespichiwanqa. 17Ch'isinmi, tutamantanmi, chawpi p'unchaymi Diosman uyarichikuni, anchini, paytaqmi kunkayta uyariwanqa. 18Paymi awqa-tinkuykunapi qespichiwanqa, askhaña awqaykuna kashaqtinpas kawsayniytan qespichiwanqa. 19Wiñay-wiñaynintin kamachikuq Diosmi uyariwanqa, hinaspan paykunata k'umuykachinqa. Paykunaqa kaqllatapunin kawsashanku, manapunin Diostapas manchakunkuchu. 20Chay runan puriqmasinkunata maqarqan, sumaq kawsanankupaq rimanakusqantaqa manan hunt'arqanchu. 21Simi rimasqanqa mantequillamantapas aswan llamp'un, chaywanpas sonqonpiqa ch'aqwayllatapunin munan. Simi rimasqanqa aceitemantapas aswan llamp'un, chaywanpas ñawch'iyachisqa espada hinan k'irin. 22Señor Diosman llakipakuyniykikunata saqey, paymi qaqata sayachisunki, manan hayk'aqpas chanin runataqa urmachisqa kananta munanqachu. 23Diosníy, runa wañuchiqkunapas runamasinta hap'iykachiqkunapas manan unaytachu kawsanqaku, aswanpas wañunqakun, qanmi paykunata wañuy t'oqoman urmaykachinki. Ñoqan ichaqa qanman sonqollikusaq.


text: 1Qankuna ukhupi anciano nisqa kurajkunata yuyaychariyta munani, noqapis paykuna jina anciano kurajllataj kaspa. Noqaqa Cristoj ñak'arisqanmanta testigo kani, jinataj Cristoj jatun kaynin rikuchikojtin, noqapis chaypi qankunawan kasaj. 2Diosqa qhawanaykichejpaj makiykichejman churarqa, chay tropata michiychej. Sumaj qhawajkuna kaychej, ama tanqasqa jinallachu, manachayqa tukuy sonqo, Dios imaynatachus munasqanman jina. Amataj qolqeta mask'aspachu paykunata qhawaychej, manachayqa Señorta sirviyta munasqaykichejrayku. 3Qhawanaykichejpaj churasqa kashanku, chaykunataqa ama qankunajtapis kankuman jinachu kamachiychej, manachayqa qankuna k'achata kawsaychej, qankuna jinallataj paykunapis k'achata kawsanankupaj. 4Chantá Kuraj Kaj Michej rikhurimojtin, Paymanta jap'inkichej mana tukukoj jatunchana pilluta. 5Jinallataj waynas, qankunapis anciano nisqa kurajkunawan k'umuykukoj sonqoyoj kaychej. Purajmanta kasunakuspa, llamp'u sonqos kaychej, imaraykuchus Diosmanta Qhelqasqapi nin: Diosqa jatunchakojkunaman sayaykun, k'umuykukojmantaj qhasilla k'acha yanapayninta qon, nispa. 6Chayrayku k'umuykukuychej atiyniyoj Diospa makimpi kaspa, Paytaj maychus tiempopi qankunata jatunchaspa pataman oqharisonqachej. 7Diosman saqeychej tukuy phutikuyniykichejta, imaraykuchus Payqa qankunamanta dakun. 8Aychaykichejpa sajra munayninwan mana atipachikuspa, allinta qhawaychej, imaraykuchus enemigoykichej Kuraj Supayqa, phiña león jina qhaparirispa muyuykachasunkichej, mayqellantapis oqoykunampaj. 9Payman sinch'ita sayaykuychej creesqaykichejpi, imaraykuchus yachankichej jina, hermanosniykichejpis tukuy kay pachapi kikillantataj ñak'arishanku. 10Chantá qhasilla k'acha yanapayninta qoj Diosqa, pisi p'unchaykunata ñak'arisqaykichejmanta qhepaman wiñay tukusqata ruwasonqachej, thuruyachisonqachej, kallpachasonqachej, sayachisonqachejtaj. Paymin Jesucristonejta wajyasorqachej jatun kaynimpa k'anchaynimpi kawsanaykichejpaj. 11Paypaj kachun kamachina tukuy atiy wiñaypa wiñayninkama. Ajina kachun. 12Kay pisillata Silvanowan qhelqachimushaykichej, pitachus sumaj hermanopaj qhawani, chaywan. Kay cartanejta sonqoykichejta oqhariyta munani, willaykichejtaj kaymin cheqamanta Diospa qhasilla k'acha yanapaynin kasqanta. Chaypi ari sinch'ita sayaychej. 13Babiloniapi kaj iglesiaqa, qankunawan khuska Diospa ajllakusqan creeypi, waway Marcos ima napaykullasunkichejtaj. 14Napaykunakuychej llimphu sonqo munakuy much'aywan. Sonqo tiyaykuy kachun, Jesucristopi kankichej, chay tukuyniykichejpaj.


text: 1Tukuy-atiyniyoq Señor Diosmi nin: Yaw, sacerdotekuna, kay simiwanmi qankunata anyaykuykichis. 2Qankunaqa manachus maki uyariwankichis, manachus tukuy sonqo yuyaykukuspa yupaychawankichis chayqa, ñakasqaykichismi, saminchasqa kanaykichismantaqa ñakasqan kapunkichis. Runakunaq qankunaman apamusqantaqa ñakaniñan, manan qankunaqa tukuy sonqo yuyaykukuspachu yupaychawankichis. 3Chayraykun mirayniykichista muchuchisaq. Fiestapi sacrificanapaq apamusqaykichis animalkunaq phusnuntan uyaykichisman hich'aykusqaykichis. Qankunapas phusnuwan kuskan picharparisqa kapunkichis. 4Chaymi yachankichis ñoqa kay simiwan anyaykusqayta, Leví ayllu sacerdotekunawan rimanakusqay mana p'akisqa kananpaq. Ñoqa Tukuy-atiyniyoq Señor Diosmi chayta nini. 5Leví aylluwan rimanakuspayqa kawsayta, thak-kayta qonaypaqmi prometekurqani, chaykunatan paykunaman qorqani manchakuwanankupaq. Chaypachan paykunaqa manchakuwarqanku k'umuykamuwarqanku. 6Kamachisqay simitan cheqaqta paykunaqa yachachirqanku, manataqmi mana allinkaqtaqa rimarqankuchu. Sumaqtan chanintan ñoqawan kawsarqanku, askhatataqmi mana chanin ruwaymanta t'aqachirqanku. 7Sacerdotekunaqa allin yachaywanmi rimananku, ñoqata reqsiwanankupaqtaq yachachinanku, munayniyman hina kawsayta yachaqanankupaq, paykunaqa ñoqa Tukuy-atiyniyoq Señor Diospa willaqniykunan kanku. 8Qankunan ichaqa allin ñanmanta t'aqakapurqankichis. Yachachisqaykichiswanmi askha runata misk'achirqankichis. Chhaynapin Leví aylluwan rimanakusqayta waqllichirqankichis. Ñoqa Tukuy-atiyniyoq Señor Diosmi chayta nini. 9Manan kasuwarqankichischu, llaqtaman kamachikuy simita yachachishaspaykichispas manan llapa runatachu allinpaq hap'irqankichis, chaymi ñoqapas llapa runawan pisichachirqaykichis qhawarparichirqaykichis, nispa. 10¿Manachu llapanchis huk taytallayoq kanchis? ¿Manachu huk Dioslla kamawarqanchis? ¿Imanaqtintaq simi kacharisqanchista mana hunt'anchischu, ñawpa taytanchiskunaq Dioswan rimanakusqanta sarunchaspa? 11Israel suyupi Jerusalén llaqtapi millay-millayta ruwaspan Judá aylluqa Diosman prometekusqanta p'akirqan. Judá runakunan wak dioskuna yupaychaq warmikunawan casarakuspa, Señor Diospa munakusqan ch'uya wasinta qhellicharqan. 12Señor Diosmi chay hina ruwaq runataqa Jacobpa ayllunmanta wikch'unqa, pipas kakuchun, Tukuy-atiyniyoq Señor Diosman ofrenda haywaqpas kakuchun. 13Qankunaqa manan chayllataraqchu ruwankichis. Señor Diospa altarnintan anchata waqapayankichis, khuyaytapunin waqaykunkichis ofrendasqaykichista Señor Dios manaña kusisqachu chaskisqasuykichisrayku. 14Ninkichisraqtaq: ¿Imanaqtinmi manaña chaskiwanchischu? nispa. Qanmi wayna kashaspa casarakuq-masiyki warmiman prometesqaykita mana hunt'arqankichu, chaymi Señor Diosqa mana chaskisunkichu. Payqa warmiykin karqan, paywanmi Diospa qayllanpi rimanakurqanki. 15¿Manachu Diosqa iskayniykichista hukllaman tukuchirqasunkichis cuerpontinta espirituntinta? Chayta ruwaspari, ¿imatataq Diosri munarqan? Dios sonqo wawayoq kanaykichistan munarqan. Nispaqa, sonqoykichista waqaychakuychis, amataq wayna kashaspa casarakusqaykichis warmitapas wasanchaychischu. 16Israelpa Tukuy-atiyniyoq Señor Diosninmi nin: Ñoqaqa cheqnikunin t'aqanakuytaqa, huk qhari warminta chay hinata ñak'arichiqtinqa. Chhaynaqa, sonqoykichista waqaychakuychis, amataq chay hina mana hunt'aqchu kaychis, nispa. 17Simiykichiswanmi Señor Diosta sayk'uchirqankichis. Ninkichisraqtaq: ¿Imawantaq paytari sayk'uchirqayku? nispa. Qankunaqa sayk'uchirqankichis: Señor Diosqa pipas mana allinkaqta ruwaqtan allinpaq hap'in, paykunawanmi kusikun, nispa. Hinallataq ninkichis: ¿Maytaq chaninkaqta ruwaq Diosri? nispa.


text: 1Tsaychömi caycargan Ananías warmin Safirawan. Paycunapis wilanacurirmi chacranta ranticärergan. 2Tsaymi ishcan yachatsinacurcur chacranta ranticushgan guellayta raquicurergan. Nircur waquilantana apostolcunaman Ananías apargan: “Caylami chacräpa chanin guellay” nishpan. 3Tsaynog lulacuptinmi Pedro caynog nergan: “Ananías, ¿imanirtag Satanás yätsishushgayquita chasquipar Santu Espirituta lulapaycanqui? ¿Imanirtag waquin guellayta raquicurir: ‘Caylami chacräpa chanin guellay’ niycanqui? 4Ranticärishgayqui chacraga ¿manacu quiquiquicunapa cashga? Chacrayquipa chanin guellaypis ¿manacu quiquiquicunapana cashga? Tsaynog caycaptenga ¿imanirtag tsaynog rurashcanqui? Runacunata lulaparpis Tayta Diosta manami lulapayta camäpacunquipagtsu.” 5Pedro tsaynog nishganta mayarmi Ananías jinan höra wanorgan. Tsaynog wanushganta musyarmi runacuna fiyupa mantsacorgan. 6Mözucuna chayaycamurmi Ananiaspa ayantana piturcur pampananpag apapäcorgan. 7Tsaypita quimsa höratanog chayargan Ananiaspa warmin Safira. Pay manami musyargantsu runan wanushganta. 8Tsauraga Pedro caynog taporgan: “Mä wilamay. ¿Runayqui apamushgan guellaylachöcu chacrayquita ranticärishcanqui?” Tsauraga Safira caynog nergan: “Au, tsaylachömi ranticärishcä.” 9Niptin Pedro nergan: “Santu Espíritu musyaycaptin ¿imanirtag yachatsinacushcanqui lulacärinayquipag? ¡Ricay! Puncuchönami carcaycan runayquipa ayanta pamparcur cutimog mözucuna. Lulacushgayquipita canan gampis runayquinoglami wanunquipag.” 10Tsauraga jinan hörami Pedrupa naupancho Safirapis wanorgan. Tsaypita mözucuna yaycur tarergan wanushgana jitaraycagta. Tsaymi paytapis apapäcorgan runanpa naupanman pampananpag. 11Ananiaswan Safira lulacushganpita wanushganta musyaycurmi waugui-panincuna y waquin runacunapis fiyupa mantsacorgan. 12Runacuna ricaycaptinmi Diospa munayninwan apostolcuna milagrucunata rurapäcog. Tsaynogpis Tayta Diosnintsiman yäracogcuna imaypis templuman juntacag Salomón nishgan alarman. 13Ananiasta Tayta Diosnintsi tsaynog castigashganta musyaycurmi waquin runacuna paycunawan mana juntacargannatsu. Paycunawan mana juntacarpis paycunata alimi respitapäcog. 14Ali wilacuyta mayagcunaga waran waranmi warmipis olgupis Jesucristuta chasquicärergan. Tsaynogpami más atscayargan Jesucristuman yäracogcuna. 15Cällipa Pedro pasaptinmi gueshyagcunata jorgapäcamog cämantinta caynog yarpashpan: “Pedro pasaptin lantuynilanpis jananman chayaptenga aliyangami.” 16Cercacho cag marcacunapitapis gueshyagcunata y demonio nacatsishgancunatapis apacurcurmi Jerusalenman runacuna shapäcamog. Tsay apashgan gueshyagcunatami apostolcuna lapanta aliyätsergan. 17Gueshyagcunata aliyätsishganta musyarmi más mandag cüra y paywan pureg saduceo runacunapis apostolcunapa contran sharcapäcorgan. 18Tsaymi prësu tsarircatsir carcilman wichgatsergan. 19Tsay tsacaymi Tayta Diosnintsipa angilnin chayaycur cárcil puncucunata quichapargan. Nircurmi wagtaman jorgurir apostolcunata caynog nergan: 20“Aywapäcuy templupa jatun patiunman. Tsaycho runacunata wilapanqui Jesucristuta chasquicuptin Tayta Diosnintsi salvananpag cashganta.” 21Tsauraga templupa jatun patiunman wara tuta apostolcuna yaycapäcorgan. Tsaychömi ángil nishgannogla runacunata wilapargan. Más mandag cüranami cüra mayincunawan gayatsimorgan Israel runacunapa lapan autoridänincunata sesionta rurapäcunanpag. Paycunawan wilanacurcurmi wardiacunata cachargan carcilpita apostolcunata jorgamunanpag. 22Wardiacuna carcilman chayaycushpan manami taripäcorgannatsu apostolcunata. Tsauraga cutiycushpan caynog nergan: 23“Cárcil puncuta shumag wichgaraycagtami taripäcushcä. Prësu cuidagcunatapis puncucunacho ichirpaycagtami taripäcushcä. Ruriman yaycurmi itsanga maygan prësutapis mana taripäcushcätsu.” 24Tsayta mayaycurmi más mandag cürapis, templucho wardiacunapa capitanninpis y waquin mandag cüracunapis yarpachacärergan: “¿Imanogparag gueshpishga? ¿Imatarag masta rurapäconga?” nishpan. 25Tsaynog yarpachacurcaycaptinmi juc runa chayaycur caynog nergan: “¡Carcilman wichgapäcushgayqui runacunaga templo patiuchömi runacunata yapay yacharcaycätsin!” 26Tsaynog niptin wardiacunata pushacurcur capitán aywargan apostolcunata prësu tsarimunanpag. Mana magaylapami prësu tsarircur apapäcorgan runacuna sagmananta mantsacushpan. 27Tsaymi apostolcunata chayatsergan autoridäcuna juntacashga caycashganman. Tsaychönami más mandag cüra caynog nergan: 28“¿Manacu gamcunata nipäcushcä imaypis Jesuspita manana yachatsinayquipag? Tsaynog niycaptëga ¿imanirtag yacharcaycätsinqui runacunata? Nircurpis nogacunata jitapaycämanqui: ‘Paycunami Jesusta wanutsishga’ nir.” 29Tsaynog niptin Pedro y waquin cag apostolcunapis caynog nipäcorgan: “Runacunata cäsucunäpa trucanga Tayta Diosnintsitami cäsucushag. 30Gamcuna Jesusta crucificaypa wanutsiptiquipis unay Israel mayintsicuna yäracushgan Tayta Diosnintsimi wanushganpita cawaritsimushga. 31Nircurmi lapanpita más munayniyog cananpag payta derëcha cag lädunman jamatsishga. Tsaynogpis churashga mandamagnintsi y salvamagnintsi cananpagmi. Tsaynog churashga carmi payta chasquicogcunata lapantapis jutsa rurashgancunata perdonashga. 32Tsaycunata wilacärinäpagmi Santu Espirituta Tayta Diosnintsi nogacunaman cachamushga. Pï-maytapis pay nishganta cäsucogtaga Santu Espíritu yanapaycanmi.” 33Tsaynog nipäcushganta mayaycurmi autoridäcuna pasaypa rabiacushpan wanutsiyta munapäcorgan. 34Paycunawanmi caycargan Moisés escribishgan leycunata yachatseg juc fariseo runa. Paypa jutinmi cargan Gamaliel. Lapan runacunami payta respitapäcog. Paymi wardiacunata mandargan apostolcunata wagtaman rätula jorgunanpag. 35Tsaynog jorgarcatsirmi tsaycho caycag autoridäcunata caynog nergan: “Israel mayëcuna, cay runacunapa contran imatapis manarag rurar shumag yarpachacäriy. 36¿Yarpapäcunquicu juc cuticho Teudas jutiyog runa: ‘Yachag runami cä’ nir sumätsir purishganta? Paytami gatirpargan chuscu pachac (400) runacuna. Tsaynog puriycagta wanuycatsiptin gatiragnincuna wacpa caypami mashtacar aywacärergan. 37Tsaypita censacuy cashgan witsan purergan Galilea provinciapita shamog Judaspis. Tsaynoglami paytapis wanuycatsiptin lapan gatiragnincuna, atsca carpis, mashtacar aywacärergan. 38Tsaymi noga yätsë cay runacunapa contran mana sharcunantsipag. Tsaypa trucanga paycunata amana cäsupäshuntsu. Quiquinpa yarpaynilanpita wilacuptenga tsaylachönami usharanga. 39Tayta Diosnintsipa wilacuynin captenga imata ruraptintsipis sïguengami. Shumag mana yarpachacur paycunata wanutserga cuidädu Diospa contran ruraycashwan.” 40Tsaymi Gamaliel nishganta cäsucärishpan apostolcunata manana wanutsergannatsu. Wanutsinanpa trucanga cutiycatsimurmi astatsergan. Astarcatsirmi caynog nergan: “¡Cananpitaga amana wilacärinquitsu Jesuspita!” Tsaynog juraparcurmi cacharergan. 41Cachariptinmi apostolcuna cushishga aywacärergan. Tsaynog cushicärergan Jesucristu-raycu autoridäcuna astashganpitami. 42Autoridäcuna michaycaptinpis paycunaga waran waranmi runacunata yachatsergan: “Jesusga salvamagnintsi Cristumi” nishpan. Tsaynoglami templo patiucho y wayicunachöpis wilacäreg.


text: 1Galacia provinciacho caycag yäracog mayëcuna: Noga apóstol Pablumi cay cartata gamcunapag apaycätsimö. Apóstol canäpäga manami runacunatsu churamashga, sinöga Señornintsi Jesucristo y payta cawaritsimog Tayta Diosnintsimi. 2Caycho caycag waugui-panicunapis gamcunapag salüduntami apatsimun. 3Tayta Diosnintsita y Señornintsi Jesucristutami manacuycä cuyapäshushpayqui ali cawayta goyculäshunayquipag. 4Tayta Diosnintsi munashgannogmi Jesucristo cruzcho wanushga lutan ruraycunapita jorgamänantsipag y jutsantsicunata Tayta Diosnintsi perdonamänantsipag. 5Tsaynog perdonamashgantsipita Tayta Diosnintsi imayyagpis alabashga cayculätsun. Amén. 6Manami imanog yarpachacurpis camäpacötsu Jesucristuta chasquicurcur lutan yachatsicuytana chasquicuycashgayquita. Jesucristupa wilacuyninta yachatsiptë gamcuna musyashcanquimi Jesucristo cruzcho wanushganpita Tayta Diosnintsi jutsantsicunata perdonamashgantsita. Tsayta musyaycarga ¿imanirtag lutan yachatsicuycunatana chasquicärishcanqui? 7Manami lutan yachatsicuyta chasquicurtsu jutsantsicunapita perdonashga caycantsi, sinöga Jesucristupa wilacuyninta chasquicurmi. Tsaynog captinpis waquin runacuna shimita jatipaycäshunqui Jesucristupa wilacuyninta yachatsishgäta manana cäsupänayquipag. 8Gamcuna cagcho nogacuna yachatsishgäta manacagman churar lutanta pipis yachatsishushpayquega infiernuman gaycushgami cangapag. Quiquëpis lutanta yachatserga infiernuman gaycushgami cashagpag. Tsaynoglami gloriapita chaycamur juc angilpis lutanta yachatsiptenga Tayta Diosnintsi infiernuman gayconga. 9Gamcunataga yapay caynogmi në: Pipis Jesucristupa wilacuyninman lutan yachatsicuyta tacutsiptenga Tayta Diosnintsi infiernumanmi gaycongapag. 10¿Imanirtag yarparcaycanqui runacuna alabamänan cashgala Jesucristupa wilacuyninta yachatsishgäta? Nogaga manami runacuna alabamänanpagtsu yachatsë, sinöga quiquin Tayta Diosnintsi: “Munashgänog alimi yachatsishcanqui” nimänanpagmi. Runacuna alabamänan cashga acra acraycular yachatserga manami Tayta Diosnintsipa wilacognintsu caycäman. 11Waugui-panicuna, shumag tantyacäriy. Runacuna salvacunanpag wilacushgäga manami runacunapa yarpaynintsu caycan. 12Jesucristupa wilacuyninta yachatsishgäga manami runacuna tantyatsimashgantsu caycan, sinöga Jesucristo tantyatsimashganmi. 13Gamcuna musyapäcushcanquimi naupata imanog cashgätapis. Jesucristuta manarag chasquicurmi payta chasquicogcunapa contran sharcur gaticachargä. Tsaynog rurargä Jesucristuta pipis manana chasquicunanpagmi. 14Lapan winay mayëpitapis masmi Moisés escribishgancunata noga cumplishcä. Tsaymi waquin Israel mayëcunapitapis más välitsishcä costumbrëcunata. 15Tsaynog caycar Jesucristupa wilacuyninta manacagman churaptëpis Tayta Diosnintsi cuyapämashpan churamashga Jesucristupa wilacuyninta wilacur purinäpagmi. Tsaynog wilacunäpagmi Tayta Diosnintsi acramashga manarag yuriptë. 16Tsaymi Jesucristo yuriparcamar mana Israel runacunata wilacuyninta wilapänäpag nimashga. Tsaynog nimaptinmi pitapis tapucorgänatsu tantyatsimänanpag. 17Tsaynogpis manami punta cag apostolcunawan parlagpis Jerusalenman aywashcätsu. Tsaypa trucanga aywacorgä Arabia nacionpami. Tsaypitanami yapay cutergä Damasco marcaman. 18Damascuman cutishgäpita quimsa watataragmi Jerusalenpa aywargä Pedruwan parlanäpag. Paywanmi ishcay semäna tsaycho goyargä. 19Tsaychömi tincorgä Señornintsi Jesucristupa wauguin Santiaguwanpis. Paycunapita mastaga manami maygan apostoltapis reguishcäragtsu. 20Tsaynog nir mana lulacushgätaga Tayta Diosnintsi musyanmi. 21Tsaypitanami aywargä Siria y Cilicia provinciacunapa. 22Judea provinciacho caycag waugui-panicunaga manaragmi mayganpis reguimarganragtsu. 23Jesucristupa wilacuyninta wilacur puriycashgätami itsanga musyapäcorgan. Paycunata runacuna wilargan caynog nir: “Jesucristuta chasquicogcunata gaticachag Pablushi cananga Jesucristupa wilacuyninta wilacur puriycan.” 24Tsaynog negta mayarshi Tayta Diosta agradëcicärergan paypa wilacogninna cashgäpita.


text: 1Jesús rimaycaptin, jillayta shuntaj chiqui runacunapis, waquin juchaçhu arujcunapis shiminta wiyananpaj jutucaran. 2Chaymi fariseucunawan Moiséspa shiminta yaçhajcuna Jesústa jamurparan: ¿Imanirtaj juchaçhu arujcunawan Jesús talluran? Iwal micunpis nir. 3Tincuchiypa willapar Jesús niran: 4Juc runapash paçhac (100) uyshan caran. Jucta ujraycur, ¿manachu waquinta juc pachaman jutuycur ujrashan-cajta ashin tarishancaman? 5Tarir, aparicurcurshi cushish wasinman apacun. 6Llapan yawar-masincunatawan bisïnuncunata jayachin: Tünashun. Ujracash uyshäta tarirü nirshi. 7Juchaçhu aruj runa wanacuptinpis, taricash uyshapaj cushicushan-jina Tayta Diosninchipis, anjilcunapis cushicun. Isgun çhunca isgunwan (99) alli runa captinsi juc juchaçhu aruj runa wanacuptin, janaj pachaçhu llapan sumaj cushicärin. 8Yapaypis tincuchiypa willapar Jesús niran: Juc warmish çhunca jillayta chararan. Jucta ujraycur achquita ratachicuycurshi, pichananpawan tarishancaman ashin. 9Tariycur, llapan yawar-masincunata, bisïnuncunata jayachin: Tünashun. Ujracash jillaynïta tarirü nirshi. 10Juchaçhu aruj runa wanacuptin, taricash jillaypaj cushicushan-jina Tayta Diosninchipa anjilnincunapis cushicun. 11Juctapis tincuchiypa willapar Jesús niran: Juc runapash ishcay wamran caran. 12Shullca wamranshi taytanta niran: Papä, çhacrayquita raçhishun. Dirïchüta raquipaycamay. Chaura papänin ishcantash ricachiran. 13Shullca wamranga manasi aycallatash imancunatapis ranticuycuran. Jinarcur caru marcapash aywacuran. Caruçhu shungun munashallanta rurarshi, jillaynintapis llapanta ushyaran. 14Jillayninta ushyashallantash muçhuypis jallacuycuran. Chaura micunanpaj imapis manash caranchu. 15Imansi mana captin arupacuyta ashir, juc runaman çhayaran. Chay runa cuchillatash michichiran. 16Muçhuy captin, juyupash yargaran. Cuchipa micuynintapis munaparan. Ichanga pipis manash jararanchu. 17Chayräshi yarpaçhacuran: Papänïpa piyunnincuna micuy janançhu cawan. Nuwam ichanga yargaypita wañuycä. 18Chaymi papänïman cuticushaj. Çhayar, nishaj: Papä, juchata aparicushcä. Shimiquitapis, Tayta Diosninchipa shimintapis mana wiyacushcächu. 19Cananga piyunllayquipis cacushaj. Jucha-sapa caycaptï, ama: Wawä canqui nimanquimanchu nirshi. 20Yarpaçhacuriycur, änir papäninman cuticuran. Wamranta caruta shaycamujta ricar, papänin jucllash tariparan. Llaquipashan macallacurcuran. 21Mushçhincu wamrannash niran: Papä, juchata aparicushcä. Shimiquitapis, Tayta Diosninchipa shimintapis mana wiyacushcächu. Jucha-sapa caycaptï, ama: Wawä canqui nimaychu. 22Papäninnash piyunnincunata niran: Wawä ushtucunanpaj mushuj müdanata, llanguita, surtïjata juclla apamuy. 23Micupacunanchipäpis manta türituta pishtay. Canan tünashun. 24Wañucush canga niycaptïpis, wamrä cutircamusha. Illarish carpis, taricasha. Chayshi mushçhincu wamra cutiyninta tüna jallacuycuran. 25Shullcan çhayaptin, mayur wauguin çhacraçhüshi aruycaran. Wasiman yaycuycashançhüshi tünaycajta wiyaran. 26Chaura papäninpa piyunnintash jayaran: ¿Wasiçhu imataj caycan? nir. 27Piyunnash niran: Shullcayqui taricasha. Alli çhayamusha. Cushicushpan papäniqui manta türitutapis pishtachisha. 28Chaura mayur wauguin juyupa ullgurshi, wasiman çhayaytapis mana munaranchu. Chaymi llucshircur, papänin jayaran. 29Jayaptinsi mana munarshi, niran: Papä, chay-chica wata maquiquiçhu juyä. Shimiquitapis llapanta wiyacushcä. Chaypis mana juc capshillatapis jumashcanquichu tünata rurar micupacunäpaj. 30Ñuñushniquipämi ichanga allinnin türitutaraj pishtaycachishcanqui. Payga runan-runan puricuj warmicunawanshi llapan jillayniquita ushyasha. 31Papäninnash niran: Wawallau wawa, rasunpa maquïçhu juyaycanqui. Chaymi llapan imäcunapis maquiquiçhu caycan. 32Shullcayquim ichanga wañushpita-jina cutircamusha. Ujracashpita-jina taricasha. Chaymi shungü achicyacäcuptin, tünananchi camacan.


text:
Siwar q'inti
Siwar q'inti [2] (Colibri coruscans) nisqaqa Urin Awya Yalapi kawsaq pisqum, q'intim.
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- ↑ BirdLife International (2009). «Colibri coruscans». Chikichasqa Rikch'aq Puka Sutisuyu, UICN nisqap kamachisqan 2015. 29 de octubre de 2010 p'unchawpi rikusqa.
- ↑ Wakarpay quchap pisqunkuna Siwar Q'ente]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Siwar q'inti.
- Wikispecies nisqaqa qillqasqa p'anqayuqmi kay hawa: Siwar q'inti


text: 1Munanayni wawkinikuna, paninikuna, ñuka Juan kay kartata killkashpa kankunata sukaman allita yachachishkaykichi. Manara kay allpa tiyaptinra Jesukristu Tatanchi Dioswan kawsaykarkan. Payka kay allpapi nasirkan runa kananpa yachachiwananchikunapa imashnami Tata Dioswan kawsashunchisapa nishpa. Ñukaykuna payta ñawinikunawan kawashkanisapa makinikunawan llankashkanisapa. Parlaptin uyarishkanisapa. Rikchak laya allikunata ruraptin kawashkanisapa. 2Jesukristu Tatan Dioswan kawsaykashkanmanta kay allpaman shamurkan kaypi kawsananpa. Ñukaykuna paytaka kawashkanisapa. Kunanka yachachiykaykichi kankunapish ñukaykunashina Tata Dioswan mana tukuyniyukta kawsanaykichipa. 3Kashkan willaykichi Jesukristu kay allpapi kaptin payta kawashkaynikunata uyarishkaynikunata. Ñukaykuna Tata Dioswan wambran Jesukristuwan tantalla kuyanakushpa kawsaykanisapa. Chayta willaykichi kankunapish ñukaykunawan tantalla kuyanakushpa kawsanaykichipa. 4Chayta killkaykaykichi kankunapish ñukaykunashina sukaman kushikunaykichipa. 5Ñukaykuna Jesukristu yachachiwashkanta yachachiykaykichi: Tata Dioska lus likidumi. Paypika manami nima tuta tiyanchu. 6Ichara ñukanchikuna mana allita ruraykashpanchikuna rimanchimansapa Tata Dioswan kuyanakushpa kawsaykananchikunata. Chashna rimashpanchikuna tutapishinalla kawsaykanchisapa. Kikinchikunalla llullachinakuykanchisapa. Tata Diospa rimananta mana kasushpachu kawsaykanchisapa. 7Tata Dioska lus likidumi. Allillata rurashpa kawsan. Ñukanchikunapish payta kreyishpanchikunaka allita rurashpa kawsashunchisapa. Luspishinami kawsashunchisapa. Tukuy Jesukristuta kreyikmasinchikunawan kuyanakushpa kawsashunchisapa. Chay layata kawsaptinchikuna Tata Diospa wambran Jesukristupa yawarnin uchanchikunamanta pichawanchisapa. 8Mana uchayuk kananchikunata rimashpanchikunaka kikinchikunalla llullachinakuykanchisapa. Mana kuskatachu rimaykanchisapa. 9Uchanchikunata Tata Diosta willaypachi. Chashna uchanchikunata payta willashpanchikuna yachanchisapa perdonawananchikunata alli rurak kashpa. Chay uchanchikunamanta pichawanchisapa. 10Tata Dios willawanchisapa tukuy runakuna uchayuk kananchikunata. Chayrayku ama llullakushpa rimaypachichu mana uchayuk kananchikunata. Chashna rimashpanchikunaka rimaykanchisapa Tata Dios llulla kananta. Tata Diospa rimananta manami kreyishpachu kawsaykanchisapa.


text: 1”Sardis iglesiai tiaj angelma quillcai: Diospa canzhis ispiritura canzhis istrillascunara charij caita nin: Can rashcaunara yachani, imasna ‘Causaunmi,’ nishca angui, astaun huañushcami angui, 2Llicchari, huañungaraugunara shinzhiyachi; can rashcaunara mana ali tupura ricushcanichu Diospa ñaupajpi. 3Can chasquishcara, can uyashcaras iyari; chita huacachi; aripintiri. Can mana chapajpiga, shuhuaj cuinta cambajma shamusha; ñuca cambajma shamuna hurasta mana yachanguichu. 4Astaumbas ansalla runaunara charingui Sardis llactai, paiguna churarinara mana irusyachishcaunara. Ñucahua pariju yuraj churarinahua purinaungami. Caiguna valijcunami. 5”Vinsij runara yuraj churarinara churachishca anga. Paihua shutira mana chingachishachu causana quillcamanda; paihua shutira ñuca Yaya ñaupajpi paihua angelguna ñaupajpis rimashami. 6Uyaj rinriyuj Ispíritu iglesiaunama rimashcara uyachu. 7”Filadelfia iglesiai tiaj angelma quillcai: Casnami nin Santu nishca, Sirtu Aj nishca, Davidpa llavira Charij, pascajmi ani, pihuas ñuca pascashcara mana ishcangachu; ishcajmi ani, pihuas ñuca ishcashcara mana pascangachu. 8Can rashcaunara yachani. Camba ñaupajpi shu pascashca pungura churashcani, pihuas mana ushangachu ishcanara. Can ansalla ursara charisha, ñuca shimira huacachishcangui, ñuca shutira, ‘Mana ricsinichu,’ nisha mana rimashcanguichu. 9Satanaspa tandarinamanda, ‘Judiugunami anchi,’ yanga rimasha nijcunara, llullajcuna ajllaira, ñuca cachasha cangunama shamungaj, canguna chaquii tuama urmangaj, ñuca canda llaquishcara ricsinauchu. 10”Imasna can ñuca, ‘Ahuantai,’ nisha mandashca shimira huacachishcangui, ñuca shinallara canda huacachisha camana hurasmanda. Cai camana huras tucui munduma shamunga mundui causajcunara camangaj. 11Uctalla shamunimi. Huacachi can charishcara pihuas camba llaitura ama quichungaj. 12”Vinsij runara istandira rasha ñuca Diospa templo huasii, chimanda mana ima huraspas llucshingachu. Ñucaga ñuca Diospa shutira paihuajpi quillcasha, shinallara Diospa llacta shutira, mushuj Jerusalén nishcara, ahua pachamanda Diospajmanda irgumujta, shinallara ñuca quiquin mushuj shutira paihuajpi quillcasha. 13Uyaj rinriyuj Ispíritu iglesiaunama rimashcara uyachu. 14”Laodiceai tiaj iglesia angelma quillcai: ‘Amen’ nishca, ali sirtu ricusha Rimaj, Dios Iñachishcara Callarij, caita nin: 15Can rashcaunara yachani, mana chiri mana rupaj angui. Ñuca munaima can chiri angaj, manasha rupaj angaj. 16Shinajpi can cunujlla ajpi, mana chiris mana rupaj, ñuca shimimanda canda quijnashami. 17Canmi ningui: ‘Charij ani, charijyashca ani. Imaras mana ministinichu.’ Mana yachangui imasna can yanga mana valij, llaquirij, pugri, ñausa, llatan ashcara. 18”Chiraigumanda canda camachisha nini, ninai alichishca curira randingui can charij tucungaj, yuraj churarinaunara ñucamanda randingui churaringaj, can llatan ashcamanda pingarishca ama ricuringaj. Ñahui ambira ñahuii churai can ali ricungaj. 19”Tucui ñuca llaquishcaunara camachini, livachini. Cuiraisiqui tucui, aripintiri. 20Ñuca pungüi cayasha shayauni. Pihuas ñuca shimira uyajpi, pungura pascajpi, ñuca paihuajpi icusha, paihua pariju micusha, pais ñucahua. 21”Vinsij runara ñuca cushami pai ñucahua pariju tiaringaj ñuca apu tiarinai, imasna ñuca vinsicani, ñuca Yayahua tiaricani paihua apu tiarinai. 22Uyaj rinriyuj Ispíritu iglesiaunama rimashcara uyachu.”


text: 1Señor Diosmi niwarqan: 2Qan, runaq churin, Tiro llaqtamanta kay harawita takipuy. 3Chay llaqtamantan lloqsinku lamar-qochan puriqkuna, chay llaqtataqmi lamar-qocha muyuriq patapi lliw suyukunawan rantinakuq vendenakuq. Chay hinaqa niy, Apu Señor Diosmi nin: Tiro llaqta, qanmi nisharqanki: Ñoqaqa sumaq munaychapunin kani, nispa. 4Lamar-qochatapas munaychakurqankin, ruwaqniykikunan sumaq k'acha barcota hina ruwarqasunkiku. 5Senir nisqa Hermón orqo sach'a-sach'amanta pino kurkukuna apamusqawanmi ruwarqasunkiku, sayaq k'aspiykitapas Líbano cedromantan ruwarqanku. 6Basán suyu roble sach'amantan lloqena k'aspiykitapas ruwarqanku, Chipre islamanta apamusqa ciprés kurkuwanmi ukhu pampaykita mast'arqanku, marfilwanmi cheqas-cheqasman churarqanku. 7Wayraq tanqanan telaykipas Egiptomanta apamusqa linomantan, sumaq bordasqan karqan sut'i reqsiy kananpaq. Lamar-qocha pata Elisa llaqtamanta apamusqa morado pañomanta, puka pañomantawanmi qataykipas karqan. 8Sidón llaqtamanta Arvad llaqtamantawanmi lloqenawan lloqeqniykikunapas hamurqanku, barco purichiqkunapas allin yachayniyoqkunan karqan. 9Gebalmanta kurak runakunan yachayniyoq runakunapiwan p'akikuqkunata yachaywan allicharqanku, lamar-qochan puriq llapan barcokuna purichiqmi qayllaykamuspa qhatunaykikunata venderqanku. 10Persiamanta, Lidiamanta, Libiamantawanmi runakuna maqanakuypi sayaysirqasunki, sumaqcharqasunkin escudonkuta casconkutawan perqa muyuriqniykiman warkuspanku. 11Arvad runakunan Helec runakunapiwan perqayki muyuriqpi sayarayarqanku, kaqllataq torreykikunapipas Gamad runakuna karqanku. Perqa muyuriqniykimanmi escudonkuta warkurqanku, aswan munaycha kanaykipaq. 12Askhan karqan tukuy imaymana qhapaq kayniyki, chaymi Tarsis runakunaqa qhatunaykikunamanta qanwan cambiaspa qorqasunki qolqeta, fierrota, estañota, tititawan. 13Kaqllataq Grecia runawan, Tubal runawan, Mesec runawanpas rantinakurqankichis, paykunan qorqasunki imaymana kaqniykikunamanta kamachi runakunata, broncemanta imaymanakunatawan. 14Bet-togarma runakunataq qhatunaykikunamanta qorqasunki llank'aq caballokunata, sillakuna caballokunata, mulakunatawan. 15Rodas isla runakunataq qanwan rantinakuq. Lamar-qocha muyuriq pata askha suyukunawanmi rantinakurqanki, paykunataqmi pagarqasunki marfil nisqa elefanteq waqsankunata, ébano kurkukunatawan. 16Askha ruwasqaykikuna kaqtinmi Edom runakuna qanwan rantinakurqan, qhatunaykikunamanta paykuna qorqasunkiku siwar umiñakunata, puka umiñakunata, lamar-qochamanta horqosqa coral umiñakunata, yana-puka telakunata, bordasqa telakunata, lino telakunatawan. 17Chay hinallataq qanwan rantinakurqan Judá runakunapas Israel runakunapas, paykunan pagarqasunkiku Minit llaqtamanta trigota, misk'i t'antakunata, miel misk'ita, aceiteta, balsamotawan. 18Askha qhapaq kayniykipas ruwasqaykipas kaqtin, Damasco llaqta runakunaqa rantikurqasunki Helbón vinowan Saharmanta yuraq millmapiwan, 19kaqllataq Uzal llaqta vinowanpas. Apamullarqasunkitaq fierro takasqata, canelata, sumaq q'apaq cañatawan qhatusqaykiwan cambianapaq. 20Dedán llaqtapas qanwan rantinakurqan, venderqasunkitaq caballo caronakunata. 21Arabia runakuna, Cedar suyu qollana runakunapiwan qanpa rantikuqniykikuna karqanku. Pagapurqasunkitaq borregokunata, anejokunata, orqo cabrakunatawan. 22Sabá suyumanta Raama suyumantawan rantikuq puriqkunan qanpa rantikuqniyki karqan, pagarqasunkitaq allinninkaq q'apaq hawinakunata, sumaq umiña rumikunata, qoritawan. 23Qanwanmi rantinakurqanku Harán llaqta, Canne llaqta, Edén llaqta, Sabá suyumanta rantiqkuna, Asiria suyu llaqtakuna, Quilmad suyu llaqtakunapas. 24Paykunan plazaykipi venderqanku sumaq p'achakunata, sani-puka telakunata, sumaq bordasqa p'achakunata, imaymana color chusikunata, simp'asqa ñañu waskhakunatawan. 25Lamar-qochaq aswan ukhun puriq barcokunan qhatunaykikunata aparqanku. Askha llasa q'epikunawan hunt'aykachisqa lamar-qochapi barco hinan karqanki. 26Lloqeqniykikunapas aswan ukhuntan aparqasunki, chaypin inti lloqsimuy lado wayra wayrarimuspan p'akirqasunki. 27Qhapaq kayniykikuna, qhatunaykikuna, ruwasqaykikuna, qochapi llank'aqniykikuna, lloqenawan lloqeqniykikuna, p'akikuqta allichaqniykikuna, qhatuqniykikuna, llapan soldadoykikuna, llapan qanwan kashaqkunapas lamar-qochaq pachanmanraqmi chinkaykapurqanku wayraq p'akisqan kasqayki p'unchaypi. 28Barcopi llank'aqniykikuna qapariqtinmi, lamar-qocha muyuriq pata suyukuna chhaphchikurqanku. 29Lloqenawan lloqeqkunan barconkuta wikch'upurqanku, barcopi llank'aqkunapas barcota llapan purichiqkunapas lamar-qocha patapi qhepakurqanku. 30Pacha kuyuytan qaparinku, qanmantan unuy-parata waqanku, hallp'awanmi umankuman hach'ikunku, uspha montonpin qhospanku. 31Qanmanta llakikuspan chukchankuta rutukunku, yana p'achawanmi churakunku, qanmantan khuyaytapuni waqaykunku. 32Qanpaqmi llakiy harawita takipusunkiku, chaypin khuyay llakisqa ninqaku: ¿Pitaq Tiroman kuskachakunman karqan lamar-qochaq sonqonpi ch'usaq llaqtamanri? nispa. 33Qhatunaykikunata wak suyukunaman apachiqtiykin, askha suyukuna saksachisqa karqanku, askha ruwasqaykikunawan, qhapaq kayniykikunapiwan kay pacha reykunata qhapaqyachirqanki. 34Kunantaq qochapi chhallusqa kapushanki unuq pachanpiraq chinkaykusqa. Ruwasqaykikunapas lliw runaykikunapas qanwan kuskan chinkaykapurqanku. 35Lamar-qocha muyuriq pata llapan suyukunan qanmanta llaksasqaraq kashanku, reyninkupas lliwmi mancharisqa kashanku, uyankupas hukniraqmi kashan. 36Wak suyukunamanta qhatuqkunapas pasaqtan mancharikunku qanta rikuspa, sinchi manchakuyraqmi kapushanki, wiñaypaqmi chinkaripunki, nispa.


text: 1Kusisamiyoqmi huchallikusqan pampachasqa runaqa, kusisamiyoqmi huchanta pichasqa runaqa. 2Kusisamiyoqmi Señor Diospa mana huchachasqan runaqa, kusisamiyoqmi mana q'otuq runaqa. 3Huchayta mana willaykukushaqtiyqa, p'unchay-ch'isiyaq anchisqaypin cuerpoy qawiyaykurqan. 4Tutantin p'unchaynintinmi makiyki muchuchiwarqan. Ruphay mitapi naq'esqa t'ika hinan llanllariyniypas t'awiykusharqan. 5Huchaytan willakurqayki, manan huchallikusqayta pakaykurqanichu. Nirqanin: Señor Diosmanmi mana kasukusqaykunata willakusaq, nispa. Qanmi huchallikusqaytapas pampachawarqanki, qanmi huchaytapas pichawarqanki. 6Chaymi, hucha reparay p'unchaykunapi qan sonqokunaqa qanmanta mañakunqaku, askha unuña wasapanqa chaypas paykunakamaqa manapunin aypanqachu. 7Qanmi pakakunayqa kanki, llakipakuymantan waqaychawanki, llalliy takikunawanmi muyuykuwanki. 8Señor Diosmi nin: Qantan qhawashayki. Ñoqan yachachisqayki, ñoqan yuyaychasqayki, ñoqan maynin purinayki ñanta yachachisqayki. 9Ama mana yuyayniyoqqa kaychu, ama caballo hinapas mula hinapas kaychu, t'ikti-kaynintaqa waskhawanmi frenopiwanmi sayachina, mana chayqa, manan qayllaykamusunkimanchu, nispa. 10Imaymanatan millay runakunaqa muchunku, Señor Diosmi ichaqa payman k'askaykukuqkunata munakuspa waqaychashallanpuni. 11Chanin runakuna, Señor Dioswan kusikuychis q'ochukuychis. Chanin sonqoyoqkuna, kusisqa takiychis.


text: 1Munakuytawan chanin-kaytawanmi takisaq, Señor Diosníy, qanmanmi takisaq. 2Chanintapunin kawsasaq, ¿hayk'aqtaq hamuwanki? Mana huchachanatapunin wasiypipas kawsasaq, 3manapunin ima millaykunapipas yuyasaqchu. Diosmanta t'aqakuqkunaq kawsasqantaqa cheqnikunin, manapunin mayqenninkuwanpas samaykachikusaqchu. 4Karunchasaqmi ñoqamanta millay yuyaykunata, manan ima millay ruwaykunatapas munanichu. 5Pakallapi runamasinmanta mana allinta rimaqtaqa upallachisaqmi, k'ankaykachaqtawan hatunchakuqtawanqa manan hinallatachu qhawasaq. 6Kay suyupi hunt'aqkaq runakunatan sumaqta qhawarisaq, paykunataq ñoqawan tiyanqaku, chanintapuni kawsaqllan serviwanqa. 7Manan ch'achuqa wasiypi tiyanqachu, manan llullaqa qayllaypi takyanqachu. 8Sapa p'unchaymi wañuchisaq suyupi llapan millay runakunataqa, Señor Diospa llaqtanmantan qarqosaq llapan mana chanin ruwaqkunataqa.


text: 1Mosoq takita Señor Diosman takiychis, llapa kay pachapi tiyaqkuna, Señor Diosman takiychis. 2Señor Diosman takiychis, payta saminchaychis, qespichiwasqanchista sapa p'unchay willaychis. 3Qhapaq-atiyninta tukuy runakunaman willaychis, musphana ruwasqankunata llapa llaqtakunaman willaychis. 4Hatunmi Señor Diosqa, yupaychana hinapunin, llapan dioskunamantapas aswan manchanan. 5Llaqtakunaq llapan diosninqa idolon, Señor Diosmi ichaqa hanaq pachata kamaq. 6Paytaqa lliphlli-kaywan qhapaq-atiywanmi muyuykun, wasintaqa atiywan lliphlli-kaywanmi hunt'aykun. 7Llapa suyu ayllukuna, Señor Diosta niychis: ¡Qanmi qhapaq-atiyniyoqqa, lliphlli-kayniyoqqa kanki! 8¡Sutiykiqa Ancha Hatunmi! nispa. Ofrendakunata apamuychis, Dios yupaychana wasi patioman haykumuychis. 9Kay pachapi llapallan tiyaqkuna, ch'uya p'achantin Señor Diosman qonqoriykukuychis, paypa qayllanpi khatatataychis. 10Mana iñiyniyoq suyukunata niychis: ¡Señor Diosmi kamachikushan! nispa. Teqsimuyuqa allin takyachisqan, manataqmi kuyurinqachu. Señor Diosmi llaqtakunata chaninchaspa kamachinqa. 11¡Hanaq pacha kusikuchun, kay pacha q'ochukuchun! ¡Lamar-qocha qaparichun, llapan chaypi kaqkunapas! 12¡Campokuna kusikuchun, llapan chaypi kaqkunapas! Sach'a-sach'api mallkikunapas kusikuymanta takichun. 13Señor Diospa ñawpaqenpi kusikuymanta takichun, Señor Diosmi hamushan kay pachata kamachinanpaq, paymi runakunata chanin-kaywan kamachinqa, llaqtakunatapas cheqaq-kaywan kamachinqa.


text: 1Chaura noga rimäman cay pachachru tucuy rimaycunata, jinaman rimämantag jana pachachru angelcuna rimangantas, nätan chaynuy cayarsi runa-mayïta mana cuyaptïga chay rimangäcuna cayan juc platillu wagarignuylam. 2Chaynuytag cäman Diospa willacugninsi, musyamantag Dios mana pita musyachingancunatas, yachrämantag lapan yachraycunatas, jinaman Diosman yupachicugla car jircacunatas rimarilar jucläman ashuyächïman, nätan chaynuy cayarsi runa-mayïta mana cuyarga manam imapagsi välïchu. 3Chaynuytag aypüman lapan ima-aygätas mana imaynagcunata, jina rupaypas wanurüman runacuna raygo, nätan runa-mayïta mana cuyalar, chaycunata ruraptïsi, chay rurangäcuna manam imapagsi välinchu. 4Antis runa-mayinchita razonpa cuyarga ima-ayga captinsi awantanchim, cuyapäcugmi canchi. Manam cëlacunchichu ni chriquicunchichu. Manam “Waquincunapitaga nogaga mas alinninmi cayä” nirchu ricacunchis, ni manatan imapitas alawacunchichu. 5Razonpa cuyarga manam camanchu canchi. Manam quiquilanchipagchu imatas ashinchi. Manam pasay-pacha imapitas piñäcuyanchichu. Manam ima ninacunganchipitas piñashalachu canchi. 6Razonpa cuyarga manam ima lutan rurapäcunganpitas cushicunchichu, antis cushicunchiga razoncag willapa ningannuy cawapäcuptinmi. 7Razonpa cuyarga lapantam ima-aygatas cunchunchi. Paycuna imata nimashas “Razonchri” nirmi yupachicunchi, “Alitam ruranga” nirmi yupachicunchi, nätan lapantam ima-aygatas awantanchi. 8Chaura razonpa cuyacug carga chaynuy cuyacuglam cashun imaycamas. Nätan juc junagchrüga Diospa willacugnincuna willapayämanganchiga, tucuy rimaychru rimaycunaga, jinaman ima-aygapitas yachracuyaycunaga illacaymanmi aywarunga. 9Cananga Diospa willacugnincunas rimapayämanchi Diospita mana shumag musyayarmi, noganchis manam Diospitaga shumagchu musyanchi. 10Nätan Diospita shumag musyananchi junag chraramuptinmi ichaga, chay mana aläpa musyanganchicunataga shumag shumag musyashun. 11Nogaga wamra car, rimaräsi, pinsiaräsi tantiaräsi wamranuylam. Nä chachayarurmi ichaga chachaynuy ali rimayäsi, ali pinsiayäsi ali tantiayäsi. 12Chaynuymi noganchis cananga Diosninchipita musyayanchi janan jananla. Cananga juc lutan espëjuchru raspi raspila ricapucugnuymi regueyanchi payta. Nätan juc junagmi ichaga imanuycagtas pasay shumag ricapushunga. Cananga manam shumagragchu reguenchi Diosninchita. Juc junagmi icha regueshunga noganchita pay regueyämanganchinuy. 13Chaura imaysi mana ushacagga cayan quimalam. Chaycunaga cayan caycunam: Imaycamas Diosman yupachicular cawaymi, imaycamas Dioswan cawaymi, imaycamas Diostawan runa-mayinchicunata cuyayar cawaymi. Nätan chay quimapitas mas alinnincagga cayan, Diostawan runa-mayinchicunata cuyayar cawaymi.


text: 1Babilonia mayukuna patapin tiyaykurqayku, Sionta yuyarispaykun waqaykurqayku. 2Chaypi wiñaq saucekunamanmi arpaykuta warkuykurqayku. 3Chaypin preso apawaqniykuqa takinaykuta munarqanku, muchuchiwaqniykuqa paykunata kusichinaykuta munaspan niwarqanku: ¡Sión llaqta takikunata takiykapuwayku! nispa. 4¿Imaynataq Señor Diospa takinkunata wak runakunaq llaqtanpi takiykuman? 5¡Jerusalén llaqtalláy, qonqapusqayki chayqa, paña makiy ch'akipuchun! 6Jerusalén llaqtalláy, manachus yuyarisqayki chayqa, ima kusikuymantapas manachus astawanraq hatunchasqayki chayqa, qalluy upayapuchun. 7Señor Diosníy, Edom runakuna contra yuyarillaypuni Jerusalén thunikushaqtinmi qaparirqanku: ¡Chayta thuniychis, teqsinkama thuniychis! nispa. 8¡Yaw, Babiloniaq ususin, qanqa thunisqapunin kanki! ¡Kusisamiyoqmi mana allinta ruwawasqaykikumanta ayni-kutichipuqniykiqa! 9¡Kusisamiyoqmi wawaykikunata hap'ispa qaqaman ch'aqerqariqqa!


text: 1Ma yarpushunllapa, nuqakuna Israel runakunapa unay rukuyllapa Abrahamta, Dyus allinpaq riqsishanpaq. 2Tayta Dyusqami Abrahamtaqa kriyishanraykula allinpaqqa riqsiran. Chaqa Abrahamqa trabajaq yupay, Dyuspaq allinlata rurasha karqami paylla alabakayta puytinanta. Piru mana allinlata rurayta puytishanraykumi mana paylla alabakaytaqa puytiranchu. 3Chaynu katinmi Dyus nitin iskribikashakunapiqa nin: "Abrahamqami Tayta Dyuspi allita kriyishanraykula mana uchayjunpaqnachu riqsikaran" nir. 4- 5Ma allita yarpushunllapa: ¿Uk runa mana trabajarqachu pagrakayta puytin? ¡Manami! Chaynullami nuqanchikkunapis Tayta Dyuspi mana kriyirqa, mana niyta puytishunchu "Tayta Dyus washamay" nirqa. Ashwanmi Tayta Dyusqa mayqan kusa uchayjun katinmapis washanarqa, llakipar dibaldila washan. Chaymi ashwan, Jesucristo washamaqninchik nir kriyishala, Tayta Dyusqa mana uchayjunpaqnachu riqsimanchikllapa. 6Chayraykumi runakuna uchakusha kar, kriyishanraykula Dyusqa, dibaldila llakipatin kusata aligriyanqa nir, chay unay gubyirnu Davidpis 7kaynu niran: "Kusa shumaqmi kanqa mayqan uchakusha katinmapis Tayta Dyus uchankunamanta pirdunatinqa. 8Chaynulla kusa shumaqmi kanqa chay runaqa, Tayta Dyus uchankunata mana kwintachatinqa" nir. 9¿Chaynuqachu kusa shumaqqa kanqa chay siñal kustumrita rurasha kaqkunala? ¡Manami! Ashwan Tayta Dyuspi kriyirmi shumaqqa kanqallapa, mana chay siñal kustumrita rurasha kaqkunapis. Yach'ashanchikllapanu, Abrahamtami Tayta Dyusqa mana uchayjunpaq riqsiran, paypi kriyishanraykula. 10Chaynuqa ¿ima tyimpupitaq Tayta Dyusqa chaynuta riqsiran Abrahamtaqa? ¿Siñal kustumrita rurashana katin, manaqachu manaraq rurayatin? Ashwanmi manaraq chay siñal kustumrita rurayatinraq, allinpaqqa riqsiran. 11Chaymi chay siñal kustumrita manaraq rurayatinmapis, Tayta Dyusqa Abrahamta kusa allinpaq riqsir kaynu niran: "Siñal kustumrita ruray" nir. Chaynu nitinraqmi, Abrahamqa chay siñal kustumrita ruraran, ama maydiyapis qunqananpaq, Dyusmi allinpaq riqsimasha paypi kriyishayraykula nir. Chaymi Abrahamqa intrachimanchik, Tayta Dyuspi kriyirlami Dyuspaqqa allin kanchik nir. Chaynu Abrahampaq yarpurqa, allita yach'anchikllapa Tayta Dyusmi chay siñal kustumrita mana rurasha kaqkunatapis allinpaq riqsin paypi kriyitinqa nir. 12Abrahamqami siñal kustumrita rurasha kaqkunamatapis intrachimanchikllapa, Dyuswanqami allin kanchik paypi kriyirla, mana siñal kustumrita rurarlachu nir. Chaqa imanutaq Abrahammaqa manaraq siñal kustumrita rurayatinraqchu Tayta Dyuspi kriyishanraykula, allinpaq riqsiran. 13Abrahamqami kusata kriyiran. Chaymi Dyusninchikqa aylluntinta arniran tukuyla kay pachaqa paykunapa makinpina kananpaq nir. Piru manami, Moise's mantakushankunata kasushanraykuchu chaynuqa arniran. Ashwanmi arniran, allita Dyuspi kriyishanraykula. Chaynu kriyitinmi, Tayta Dyusqa uchankunamanta llakipar kusa allinpaqna riqsiran. 14Chayraykumi mayqanpis Tayta Dyuspi allita kriyirlami, tukuy arnishankunamatapis aypayta puytinllapa. Chaqa Moise's mantakushankunata kasur washakananllapapaq katinqa, kriyirla washakanallapapaq nir arnimashanchikllapaqa yanqalla kayanman. 15Piru Tayta Dyus, Moisesta mantakuykunata qushanta kasushaq nir yarpurmi mas uchakushana rikarinllapa. Chayraykumi Tayta Dyusqa kusalata piñakurna kastiganqa paykunataqa. 16Chaymi Tayta Dyusqa Abrahamta arnir yanaparan, paypi kriyishanrayku. Chaynullami nuqanchikkunatapis arnir dibaldila yanapamanchikllapa kriyishanchikraykula. Chaynuqami Abrahamqa tukuy kriyiqkunapaqa taytanchikllapa yupayna kar intrachimanchikllapa, imanumi Tayta Dyuspi kriyishala allinpaq riqsimanchik nir. Chaqa Dyusninchikqa manami yanapanchu Moise's mantakushanta kasuqkunalataqa. Ashwanmi yanapan Abraham yupay Dyuspi allita tukuy kriyiqkunalata. 17Chaqa Abrahamqami allita kriyiran: Tayta Dyus rimayninlawan mana imapis kayashanmanta tukuy imata rurayta puytin nir. Chaynulla kriyiranpis: Wanushakunamatapis kawsachimun nir. Chaynu kriyishanpaqmi Tayta Dyusqa niran: "Qammantami achka ayllukuna kanqa. Chaymi taytan yupay kanki" nir. Chaynu nitinmi Abrahamqa kriyiran. 18- 19Chaqa Tayta Dyusqami Abrahamta nisha karan: "Warmiki Sararaykumi uk wamrayjun kanki" nir. Piru Saraqami mana wamrakuq warmichu karan. Chaynu Abraham mana wamrayjun karpismi, Tayta Dyus nishanta kriyiran. Piru manami dasqa wamrayjunchu karan. Ashwanmi kusa achka añuta yararan, Tayta Dyus nishannu kumplikananpaqqa. Chaymi ashwan Abrahamqa warmin Sarawan yaqqana syin añuyjun karanllapa. Chaynu kusa rukuna karllapa wanunanllapapaqna kar, Sara mana wamrakuq katinpismi, Tayta Dyus nishanlapi mana shaykuq kriyiran. Chaymi rukuna katinllapamapis Tayta Dyus nishannu, Saraqa wamrakusturanna. Chaynumi achka pwiblukunapa taytanllapa yupayna karan. 20Chaqa Abrahamqa kusa allita kriyisha karan: Tayta Dyusmi chay arnimashanta chiqapta qumanqa nir. Chaymi tukuy nishanpi mana shaykuq kriyir, Dyusta kusata alabaran. 21Chaqa kusatami yarpukusha karan: Tayta Dyusmi kusa pudirniyjun kar, tukuy chay arnimashantaqa rurayta puytin nir. 22Chaynu kriyishanpaqmi Tayta Dyusqa Abrahamta kusa allinpaqna riqsiran. 23Piru Abraham, Tayta Dyuspi kriyishanrayku allinpaq riqsisha nirqami, mana Abrahamlapaqchu chaynuqa niyan. 24Ashwanmi chaynuqa nin, kanan nuqanchikkuna tukuy paypi kriyiqkunapaqpis. Chaqa nuqanchikkunapismi, Tayta Dyus, Amitunchik Jesucristuta wanushanmanta kawsachimusha chay paypi kriyinchikllapa. 25Chaqa Jesucristumi wanuran uchanchikllaparayku. Chaymantaqami chay wanushanmanta kawsachimuran, mana uchayjunpaqna riqsimanallapapaq.


text: 1Antioquia llactai quiric muntunbi maicanga Dios rimashcata pasachic runaguna, maicanga yachachiccunahuas tiyanaura. Chiguna anaura: Bernabe, negro Simeon, Cirenemanda Lucio, mandac amu Herodeshuan pariu huiñac Manaén, Saulohuas paigunahuan ara. 2Chasna acpi shuc punzha tucui quiriccuna mana micusha sasisha Señor Jesusta alabaushcai Diospa Samai rimara, Ñáucami Bernabeta Saulondi paigunata anllarani. Cunanga lugarta cuichi paiguna shuc partibis ñucamanda cuintagrinauchun nisha. 3Chasna nishcata uyasha, sasisha Diosta mañashcahuasha, paiguna maquita chi ishcai (2) runagunahua uma jahuaibi churasha paigunamanda Diosta tapunaura. Chihuasha paigunata dispirisha cachanaura Diospa shimita cuintagrichi nisha. 4Bernabega Saulondi Diospa Samai rimashcashina rinaura Seleucia nishca llactama. Chihuasha mar yacuta barcoibi chimbasha Chipre nishca islai pactanaura. 5Chibi pactasha Salamina nishca llactama rinaura. Chibi israelguna tandarina huasibi camachinaura Diospa shimita. Juan Marcos chasnallata cumpañasha rira paigunata yanapangahua. 6Tucui Chipre islaibi purisha risha Pafos nishca llactagama pactanaura. Chibi tupanaura shuc Barjesus nishca israel runata. Paiga buruju ashallata Dios rimashcata pasachic runa mani nisha llulla ara. 7Chi runaga Chipre islai tiyac Sergio Pablo nishca amuhuacpi tarabac mara. Chi amuga yapa yuyaiyuc runa mara. Paiga Diospa shimita uyasha nisha Bernabeta Saulotas apangahua cachara. 8Chi burujuga randi, amu ama Jesucristota quirichun nisha Bernabegunata jarcasha munara. Pai buruju ashcamanda Elimas nishca ara, chiga jatun buruju bancu nishca mara. 9Saulo nishcaga griego shimibi Pablo mara. Paiga Diospa Samai jundacta asha chi burujuta ricusha rimara, 10Supaicuinta puric mangui, tucui ali ranagunatahuas huaglichic mangui, yapa llullasha umachisiqui mangui. Ima urastas saquingui Diosta catisha nic runagunata jarcanata llulla shimi man nisha. 11Cunanga Dios canda libachingami. Camba ñahui puyuyacpi mana unaita punzhata ricungachu raungui. Chasna nishcallai cungaimanda paihua ñahui puyu tucura ansa tutacuinta. Chasna tutayacpi shuc runata mascara maquimanda aisasha rihuachun nisha. 12Pablo chasna rashcata ricusha Jesusmanda camachishcatas uyasha manzhasha chi amu Sergio uctalla quirira. 13Chihuasha Pablo paita cumpañasha puriucunandi barcoibi yaicusha Pafos nishcama rinaura Perge nishca llacta Panfilia provincia partima. Chimandalla Juan Marcosca paigunata saquisha paihua huasima Jerusalenmallata bulltiara. 14Chimanda Pablo Bernabendi Perge llactata pasasha shuc Antioquia llactai Pisidia provinciama pactanaura. Chibi pactasha samana punzha israel tandarina huasibi yaicusha tiyarinaura. 15Shuc runa huañuc Moises mandashca shimigunata chasnallata Dios rimashcata pasachic runaguna quillcashcagunata ricura. Diospa shimita ricushcahuasha chi Diospa huasita cuiraccuna Pablogunama shuc shimita cachanaura nisha, Huauquiguna, canguna cai runagunata shuc ahuantachingahua yachachina shimita charishaga cunanllata rimaichi nira. 16Chasna nicpi Pablo jatarisha maquihuan ricuchisha chunllayachishcahuasha rimangahua callarira, Israel runagunas, Diosta manzhac runagunahuas cunan uyaichi nira. 17Israelguna alabashca Diosca ñucanchi huañuc apayayagunatami anllara. Paigunamanda miraccuna Egipto llactaibi aushcai Dios paigunata yapa ashcata mirachira. Chasnallata paihua sinzhi ushaihuanmi chi allpamanda paigunata llucshichira. 18Chuscu chunga (40) huatata chaquishca pambai purisha causanaura. Paiguna piñariugllaita Dios ahuantasha cuiraura. 19Chihuasha paiguna Canaan nishca pambai pactacpi chibi tiyac canzhis (7) llacta muntungunata Dios binsira. Chihuasha chi allpata ñucanchi huañuc apayayagunama cura. 20Chi cushca allpai Dios maican mandaccunata churara israelgunata yanapanauchun nisha. Chasna chuscu patsac pichca chunga (450) huata pasarami Dios rimashcata pasachic Samuel nishca shamunagama. 21Chihuasha ñucanchi apayayaguna Diosta ruganaura shuc jatun mandac amuta cui ñucanchita mandachun nisha. Chasna ruganaupi Israelba churi Benjamin muntunmanda mirac Cis nishcahua churi Saulota Dios churara israelgunata mandachun nisha. Pai mandac amu tucusha chuscu chunga (40) huatata mandasha causara. 22Chihuashami Saulo mandac ashcamanda paita Dios llucshichira. Pai randimanda Isaíba churi Davidta anllasha churara mandac rey amu tucuchun nisha. Diosca Davidmanda rimasha casna nira: Davidga ñucashina yuyaric runa acta tupashcani. Paimi tucui ñuca munashcata rauc runa an. 23Chi rey amu Davidba miraimandallatami Dios rimashcacuinta Jesusta cachara israel runagunata quishpichingahua. 24Chasna acpi Jesus chara mana yachachisha puriugllaita, Bautisac Juan ñaupata israel runagunata camachiura, Canguna juchata rashcamanda llaquirisha saquisha bautisarichi nisha. 25Bautisac Juan ña pai huañuna punzha pactariupi chi uyauc runagunata tapura, Pi man nishata yuyarihuanguichi. Ñáucaga mana Dios cachangaraushca quishpichic runachani, astahuanbas ñucamandahuasha shuc quishpichic shamungaraun. Paihuacpi imaraicuhuas mana balicchani nisha, paihua zapatos surcungahuaca mana balicchani nira. 26Pablo mas cuintasha nira, Abrahanmanda mirai huauquigunas, Diosta manzhac runagunahuas, tucui cangunahuacpi cai Diospa quishpina shimi pactamushcami. 27Jerusalenbi causaccuna paigunata mandaccunandi cai Jesus Dios cachamushca quishpichic acta mana yachanaurachu. Israelguna caran samana punzhaibi Diospa shimita uyashallata, ñaupa uras Dios rimashcata pasachiccuna Jesusmanda quillcashcagunata uyashallata, Jesusca Dios anllashca runa ashcata mana yachanaurachu. Paiguna Jesus Diospa churi acta mana yachashami Jesusta caudsayachicpi tucui imasna tucungaraun nishcata pactachinaura. 28Jesuspacpi ima caudsas illac agllaita mandac amu Pilatota huanchingahua nisha ruganaura. 29Chasna rasha tucui Jesusmanda quillcashca shimita pactachinaura. Pactachishcahuasha paihua amigogunata Jesusta crusmanda uraicuchisha urcu juctu ucui pambanaura. 30Chasna agllaita Dios paita huañushcamanda causachira. 31Jesus causarishcahuasha chi Galileamanda Jerusalenma paihuan puric runagunahuagllai ashca cutin ricurira. Cunanga paiguna tucui runagunama cuintanaura Jesus causarishcami nisha. 32Ñáucanchihuas cai ali shimita cangunama cuintac shamushcanchi. Dios rangaraushcata ñucanchi huañuc apayayagunama ñaupa rimashcata ñucanchi cunan cangunama rimaunchi. 33Ñáucanchi paigunamanda miraccuna ashcaraicu Dios paigunama rimashca shimi ñucanchihuacpi cunan pactamunmi Jesusta causachisha. Pai Salmos nishca quillcai capítulo dospi rimashcacuinta casna nin: Can ñuca churi mangui. Cunan ñuca camba yaya ashcata runagunama ricuchirani. 34Chasnallata Dios casna nisha quillcachira: Israel rey amu Davidma ñuca ali sumaccunata cushami nishcataga cangunamas cushcanguichimi nisha, Jesuspa aicha ama ismuchun nisha paita huañushcamanda cuti causachingaraushcata Dios charagllaita rimara. 35Chimandami rey amu David chasnallata quillcara: Can anllasha cachashca runahua aicha mana ismungaraucta yachanimi, nisha quillcashca. 36Pablo mas camachisha rira, Alita yachanguichi David pai causashca uraspi Dios munashcata rashcahuasha huañura. Huañushcahuasha pambacpi paihua aicha ismura. 37Randi Jesuspa aicha mana ismurachu Dios paita causachishcamanda. 38Ñáucanchi rimashcata uyaichi llaquishca huauquiguna, canguna alita yachangahua. Jesusmanda camachishcata quiricpiga Yaya Dios canguna juchagunata anchuchingami. Chitami rimaunchi cangunata. 39Moises mandashcagunaga quishpichinata mana ushanaunzhu, randi maicanbas Jesusta quirisha quishpichishca tucungami. 40Chasna tucucpi alita yuyarisha causanguichi Dios rimashcata pasachic runa rimashcacuinta ama cangunallata chasna tucungahua. Dios paigunata casna yuyachira: 41Ñáucata mana balichiccuna uyaichi, manzharisha ricusha huañuchun. Canguna causaushcai shuc jatun ranata rashami. Maicanbas chita rimacpi yangami riman nisha mana quiringuichichu. Chasna acpi huañunguichi, nisha rimara Dios. Pablo chi runagunama casna rimasha camachira. 42Pablo camachishcahuasha paihuan puric runagunandi chi israelguna tandarina huasimanda llucshiupi maican runaguna, Shuc samana punzhai cuti shamunguichi cai shimita mas yachachingahua nisha ruganaura. 43Chasna tandarishcahuasha ashca runaguna, israelgunahuas, paiguna tunu causanata caticcunahuas, Jesusta quirisha Pablohuan Bernabehuan catisha rinaura. Chasna rinaupi paiguna mas camachinaura casna nisha, Dios llaquiucta yuyarisha ama sambayanguichichu. 44Chasna acpi shuc samana punzhaibi cadsi huin chi llactai causaccuna tandarinaura Diospa shimimanda Pablo camachishcata uyangahua. 45Chasna ashcaguna tandarishcata ricusha israel runaguna piñarinaura. Pablo Jesusmanda cuintashcaga llulla man ninaura, chasnallata Pablota jiridsata rimanaura. 46Chasna agllaita Pablo Bernabendi mana manzhasha chi israelgunama rimanaura, Cangunama ñaupapunda yachachina maranchi. Astahuanbas canguna cai shimita mana balichisha huiñai causaita mana munaranguichichu. Canguna mana uyasha quirishcaraicu cunanga canguna mana balichishca mana-israel runagunahuagma riunchimi cuintangahua. 47Chasnami Dios ñucanchi israel runaguna agma mandara: Tucui llactai canda shuc bilata sindichishcacuinta anllashcanimi can tucui munduibi tiyac runagunama cai Diospa quishpina shimita rimagringahua. 48Chi mana-israel runagunaga Pablo chasna rimashcata uyasha ashcata cushiyanaura, Diospa shimi yapa ali man nisha. Maicangunaga Dios huiñai causaita cungahua anllashcagunaga quirinaura. 49Chasna tucucpi tucui chi partibi Jesus quishpichic man nisha rimashca shimi mirarira. 50Chasna miraricpi ricusha chi mana quiric israelgunaga, chi llacta amugunatas maican balichishca huarmigunatahuas Pablota piñanauchun nisha rimanaura. Paiguna Pablota Bernabendi turmintachisha chi partimanda callpachinaura. 51Chasna ranaupi Pabloguna chi llactata saquisha riusha paiguna chaquimanda pulbuta picharinaura chi llactata culpayachisha saquingahua nisha. Chasna nicpi paiguna rinaura Iconio nishca llactama. 52Chi Antioquiaibi tiyac quiriccunaga yapa cushiyasha saquirinaura Diospa Samai jundacta asha.


text: 1Kunan suk ejempluta parlachiykichi. Suk runa wañuptin tukuy tiyapunan wambranpa kiparin. Wambran taksha kashpaka manara wasinpi atipanrachu kamachikuyta. Wiñanankaman iden wiwachushina kawsan. 2Chay wambra taksha kashpa tatan willashkan tiempukaman tatan sakishkankunata kuydak runata yachachik runata kasunan tiyan. 3Ñawpa tiempu ñukanchikunapish manara Jesukristuta kreyishpara chay taksha wiwachu wambrashina karkanchisapa. Chay wiwachu yachachikninkunata kasushpa kawsashkanshina ñukanchikunapish runakunapa amañanankunallata rurashpa kawsarkanchisapa. 4Chaymanta Tata Dios munashkan tiempu chayamuptin chaylla wambran Jesukristuta kachamuptin suk warmimanta nasirkan. Jesukristu judiyu runa kashpa Moisespa kamachikunankunata allita kasushpa kawsarkan. 5Jesukristu salvawashkanchisapa Tata Diospa wambrankuna kananchikunapa amana Moisespa kamachikunankunatana kasunanchikunapa. 6Chaymanta Tata Diospa wambrankuna kaptinchikuna paypa wambranpa Espiritunta kachamurkan ñukanchikunapi kawsananpa. Payka yachachiwanchisapa Tata Diosta willayta: “Kanmi tatayni kanki.” 7Tata Diospa wambrankuna kashpanchikuna manana rantidu wiwachushinanachu kanchisapa. Paypa wambrankuna kashpanchikuna tukuy paypa tiyapunan ñukanchikunapa. 8Ñawpa tiempu kankuna manara Tata Diosta riksishpaykichira ruradu dioskunata kasushpa kawsarkankichi. 9Kunanka Tata Diosta riksiptinchi paypish riksishunkichi. Chashna Tata Dios riksishuptikichi ¿imapatí munankichi runakunapa amañanankunallata rurashpa kawsayta? 10Watan watan killan killan aypa fiestakunata rurashpaykichi yuyankichi Tata Diosta kushichiykanaykichita. 11Moisespa kamachikunankunata kasushpa kawsaptikichi llakishpa yuyani yankamanta sukaman yachachishkaynita. 12Wawkinikuna, paninikuna, kankuna ñawpa sukaman kuyawashpaykichi yanapawarkankichi. Chayrayku roygaykichi ñukashina amana Moisespa kamachikunankunata kasushpa kawsanaykichipa. 13Allita yachankichi unkudu kashkaynirayku kallarishkaynita Jesukristu salvawananchikunata yachachiynikichita. 14Unkudu kaykaptinipish munawarkankichilla. Suk angeltashina kikin Jesukristutashina uyariwashpa mana washanchawashpa chaskiwarkankichi. 15Chay tiempu sukaman kuyawashpa yanapawanayashpaykichi ñawikichita kuwayta atipashpaykichika kuwankichiman karkan. ¿Imapatí kasuwashkaykichimanta kunan manana kuyawaykankichina? 16Allita kankunata yachachiptini ¿imapatí kunanka yuyankichi chikninaynita? 17Chay mana alli yachachikukkuna kuyashuknikichishina tukunsapa amana ñukata kasuwashpana kawsanaykichipa. Munansapa paykunallata sukaman kasunaykichipa. 18Alli kanman chay runakuna deverasta kuyashunaykichipa. Mana allichu yachachishunaykichipa ama ñukata kuyawanaykichipa. Ñuka kankunawan kaptini mana kankunawan kaptinipish kuyawanaykichi tiyan. 19Munanayni wambraynikuna, sukaman llakini yachachikunaynita manana kasushpa kawsaptikichina. Iden wawayanayak warmishina kankunarayku sukaman llakishpa sufriykani. Llakishpaynipish katisha yachachiynikichillapi Jesukristullata allita tukuy shunku kuyashpa pay kawsashkanshina kawsanaykichikaman. 20Sukaman munayman kankunawan kayta allita yachachinaynipasapa. Kankunamanta karupi kashpayni mana yachanichu imashnami yanapaykichiman nishpa. 21Mash uyariwaychi. Kankuna Moisespa kamachikunankunata kasushpa kawsanayashpaykichi ¿manachu yachankichi imatami Moiseska killkarkan? 22Chay killkadunpi riman: Abrahampa tiyapurkan ishkay wambrankuna. Suk karkan rantidu warmi Agarpa wawan. Suk karkan kikin warmin Sarapa wawan. Warmin Saraka mana rantiduchu karkan. 23Chay rantidu warmi Agarpa wawan nasirkan tukuy wambrakuna nasinanshinalla. Chaymanta Tata Dioska Abrahamta willarkan warmin Sara vieja kaykashpapish wawayananta. Tata Dios willashkanshina Sara wawayarkan. 24Chay ishkay warmikuna yuyachiwanchisapa Tata Dios ishkay laya paktuta rurashpa yanapawananchikunata. Suk paktuta rurarkan Sinai urkupi. Chay Sinai urkupi ruradu paktu yuyachiwanchisapa Abrahampa rantidu warmin Agarta. Sinai urkupi Tata Dios kamachikunankunata Moisesta kurkan. Runakuna tukuy kamachikunankunata mana kasuptinkuna Tata Dioska kastigankasapa. Chayrayku tukuy Moisespa kamachikunankunata kasunayak runakuna rantidu runakunashinami kawsansapa. 25Chay warmi Agarka yuyachiwanchisapa Arabia partipi Sinai urkuta. Chay Sinai urkuka yuyachiwanchisapa llakta Jerusalenta. Chay llaktapi kunankaman judiyu runakuna Moisespa kamachikunankunata kasushpa rantidu runakunashina kawsansapa. 26Chaymanta ñukanchikuna Tata Diospa wambrankuna kashpanchikuna manana rantidu runakunashinanachu kawsanchisapa. Sielupi mushuk Jerusalen llaktaman rishunchisapa Tata Dioswan kawsananchikunapa. 27Tata Dios killkadunpi mana wawayak warmita willarkan: “Kan mana niman suk wawayuk warmi kashpaykipish kushikuylla. Mana wawayay nanayta mallishpaykipish kushikushpayki kapariy. Kusayki sakishushka kaptinpish chay kusayuk warmimanta ashwan aypa miraknikikuna tiyanka.” 28Wawkinikuna, paninikuna, Tata Dios Abrahamta aypa mirakninkuna tiyananpa willashkanrayku ñukanchikuna iden Sarapa wawan Isakshina kanchisapa. 29Tata Dios yanapaptin Saraka wawan Isakta wawayarkan. Chaymanta Agarpa wawan Ismael Sarapa wawan Isakta chiknirkan. Kunanpish Moisespa kamachikunankunata kasuk runakuna ñukanchikunatapish chikniwanchisapa. 30Tata Diospa rimananka kashna willawanchisapa: Tata Dios Abrahamta willarkan: “Chay rantidu warmikita wawantinta karkuy ama Sarapa wawanwan tiyapushuknikita patumanakunanpa.” 31Wawkinikuna, paninikuna, chashna Tata Dios rimaptin yachanchisapa Jesukristullata kreyishpa kawsashpanchikuna Sarapa wawanshina Tata Diospa wambrankuna kananchikunata. Mana Agarpa wawanshinachu kanchisapa.