text: 1Saypitanami ricargä gloriacho puncu quicharaycämogta. Nircurna naupata wiyashgänöla yapaypis wiyargä cornëta tucamognörä: “Cayman shamuy. Cananmi ricasishayqui ima päsananpä cagtapis” nimagta. 2Saychömi Santu Espíritu ricasimargan gloriacho caycag trönuta. 3Say trönuchömi Tayta Diosninsi jamaraycargan verdi y puca lindu chipipiycar. Jaspe rumino o cornalina ruminörämi chipipiycargan. Jamacunan tröno jananpami sutaraycargan esmeralda ruminörä chipipiycag segyau. 4Tayta Diospa trönuntami tumaparargan ishcay chunca chuscu (24) trönucuna. Say trönucunamanmi yurag mödanash mayor runacuna jamacuyargan. Say mayor runacunaga gori corönan jatishmi lapanpis caycäyargan. 5Tayta Dios jamarashgan trönunpitami asicyaypa asicyar elgucuy yargamorgan. Magacuypis bunruruypa bunrurur wiyacämorgan. Say trönupa naupanchömi ganchis mechërucuna rataycäyargan. Saycunaga cargan Tayta Diospa Santu Espiritunmi. 6Saynöpis Tayta Diospa trönun cagchömi vidriu-nirag lamar intërupa ricacargan. Saynöpis chuscu querubincunami say trönupa naupancho caycäyargan. Say querubincunapami intëru cuerpuncho nawincuna cargan. 7Punta cag querubinmi cargan leon-nirag. Ishcay cagnami cargan töru-nirag. Quimsa cagnami cargan runa-nirag. Chuscu cagnami cargan vuelaycag condur-nirag. 8Saycunaga chuscunpis sogta älayogmi cayargan. Saynöpis intëru cuerpunchömi nawincuna cayargan. Say querubincunami pagaspa junagpapis niyan: “Lapanpä munayyog Tayta Dios, gamga jusaynagmi caycanqui. Gamga unaypita-pasa imayyagpis cawag Diosmi caycanqui.” 9Trönuncho jamaraycag imayyagpis cawag Tayta Diosta sayno adorar alabayaptinmi say ishcay chunca chuscu (24) mayor runacunapis gongurpacuycur adorayan. Paycunami corönancunata jorgurcur Tayta Diospa naupanman churaycuyashpan niyan: 11“Tayta Dios, gamlami lapanpäpis munayyog caycanqui. Lapan imatapis gammi camashcanqui. Cawayta goshgayquipitami lapanpis cawaycäyan. Saymi lapanpis respitayäshushpayqui gamta alabayäshunqui.”


c: text/html

text: 1Tata Diospa Templompaj chay imasta Salomonqa ruwachiyta tukuchispañaqa, chay qolqeta, qorita, chay tukuy imastawan tatan Davidpa Diospaj t'aqasqanta Diospa Templompi valorniyoj imasta jallch'ana wasiman churaykuchimorqa. 2Chaypacha Salomonqa tantaykorqa Israelmanta kurajkunata, tukuy ayllumanta kurajkunata, Israel sapa wasi ayllumanta kamachejkunatapis, Tata Diospa arcanta Davidpa llajtan Sión nisqa, chaymantapacha apamunankupaj. 3Jatun fiesta p'unchaypi chay watapi qanchis kaj killapi rey Salomonwan tukuy israelitas tantakorqanku. 4Israel ayllumanta tukuy kurajkuna chayamojtinkukama, levitasqa Diospa arcanta oqharerqanku. 5Dioswan Tinkukuna Toldotawan, chay ukhupi kaj imastawan apallarqankutaj. Chay imastaqa sacerdoteswan, levitaswan imalla aparqanku. 6Rey Salomonqa tukuy Israel ayllumanta paywan tantakojkunawan khuska, Diospa arcampa ñawpaqempi ashkha wañuchisqa ovejasta, torosta ima q'olachispa Diosman jaywarqanku, mana yupay atinata jina. 7Chaymantataj chay sacerdotesqa arcata apaykorqanku Templo ukhuman, chay Aswan Santo nisqa cheqaman, chaypitaj arcata churaykorqanku chay iskay querubinespa lijrasninku uraman. 8Querubinespa lijrasninkoqa Diospa arcampa patanman aysaykusqa karqanku, llanthuykorqankutaj chay arcata, lijranapaj k'aspisninta ima. 9Chay lijranapaj k'aspisnintaj jatuchaj kasqankurayku Diospaj t'aqasqa cuartomantapacha rikukorqa, Aswan Santo nisqa cheqampa ñawpaqempi kasharqa, chaymanta; chaywampis jawamantapacha mana rikukorqachu, ajinataj kashan kunan p'unchaykama. 10Chay arca ukhupeqa Moisespa churasqan iskay p'alta rumislla kasharqa, mayqentachus churarqa Tata Diosqa israelitaswan tratota ruwarqa Horebpi, paykuna Egiptomanta llojsimushajtinku, chaypacha. 11Chantá sacerdotesqa llojsimorqanku Diospaj t'aqasqa cuartomanta. Tukuy chaypi kajkuna sacerdotesqa mit'asninkuta mana qhawaspalla llimphucharakusqanku. 12Levitasmanta tukuy takejkunataj Asaf, Hemán, Jedutún ima, churisninkuwan khuska, jinataj waj ayllusninkuwan ima linomanta p'achallisqa sayasharqanku altarpa ñawpaqempi inti llojsimuy ladopi. Platilloswan, salterioswan, arpaswan ima kasharqanku. Paykunawantaj pachaj iskay chunkayoj sacerdotes cornetata tocajkunapis kashallarqankutaj. 13Chaypacha cornetasta waqachej tukuyninku churakorqanku, tukuyninkutaj uj kunkallata takerqanku Tata Diosta yupaychaspa, graciasta qospataj. Cornetasta, platillosta, waj tocanastapis ch'ajwarichispa, takisharqanku: Tata Diosqa may k'achamin, munakuynintaj wiñaypajmin, nispa. Chay jinata takishajtinkutaj, chay ratopacha Temploman uj phuyu junt'aykorqa. 14Chay phuyuraykutaj sacerdotesqa mana qhepakuyta aterqankuchu ruwanasninkuta Diospaj ruwanankupaj, Tata Diospa jatun kaynenqa Temploman junt'aykusqanrayku.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Ehud wañupusqanmanta qhepata, israelitakunaqa Tata Diospa contranta watejmanta juchallillarqankutaj. 2Chantá, Tata Diosqa cananeo kamachej Jabinmanñataj israelitakunata jaywaykorqa. Payqa Hazor llajtapi kamacherqa. Soldadonkunampa kamachejnintaj Sísara karqa; payqa Haroset-goimpi tiyakorqa. 3Jabinpata jisq'on pachaj fierromanta carretankuna karqa. Payqa iskay chunka watataña israelitakunata sinch'i ñak'aricherqa, chayraykutaj paykunaqa Tata Dios yanapananta mañakorqanku. 4Chay pacha israelitakunata kamachisharqa uj warmi Diosmanta willaj, Lapidotpa warmin, Débora sutiyoj. 5Deboraqa uj palma sach'a urapi tiyakuyman yachasqa karqa; chay sach'aqa Efraínpa orqonpi karqa, Ramá llajta Betel llajtawan tinkuypi. Chay sach'atataj “Déboraj Palma Sach'an” nej kanku; israelitakunaqa payman rej kanku, justiciata mask'aspa. 6Uj p'unchay Deboraqa wajyacherqa Quedesmanta Abinoampa churin Baracta, Neftalí ayllumanta. Paymantaj nerqa: –Israelpa Tata Diosqa kamachisunki kay jinata: “Tabor Orqoman rispa, chaypi tantamuy chunka waranqa runakunata Neftalí ayllumanta, jinataj Zabulón ayllumantawan. 7Noqa kachamusaj Jabinpa saldadokunata kamachej Sisarata, soldadokunatawan, carretakunatawan ima, Cisón Wayq'okama qankunawan maqanakunankupaj. Noqataj chaypi paykunata atipachisqaykichej,” nispa. 8Baracqa kuticherqa: –Qan noqawan rejtiykeqa, risaj; mana rejtiykitaj, nillataj risajchu, nispa. 9Deborataj nerqa: –Qanwan risaj. Chaywampis kay maqanakupi mana qanchu jatunchasqa kanki, imaraykuchus Tata Diosqa uj warmi nejta Sisarata wañuchenqa, nispa. Jinataj Deboraqa Baracwan khuska Quedesman rerqa. 10Chaypitaj Baracqa runakunata wajyarqa Zabulón ayllumanta, Neftalí ayllumantawan, tantaykorqataj chunka waranqa runakunata paywan rinankupaj. Deborapis paywan khusqa rerqa. 11Quedes qayllapi, Zaanaim encina sach'a chaynejpi, tiyakusharqa quenita Heberqa. Payqa chay waj quenitakunamanta t'aqakampusqa. Quenitakunaqa Moisespa suegron Hobabpa mirayninmanta karqanku. 12Jinapi Tabor Orqoman Barac wicharisqanta yachaytawankama, 13Sisaraqa tantaykorqa jisq'on pachaj fierromanta maqanakunapaj carretakunanta, tukuy soldadokunantawan, paykunawantaj rerqa Haroset-goimmanta Quisón wayq'okama. 14Chantá Deboraqa Baracman nerqa: –Rillayña; Tata Diosqa kunan Sisarata atipachisonqa, imaraykuchus Tata Diosqa soldadokunaykej ñawpaqenkuta rishan, nispa. Chaypacha pacha Baracqa Tabor Orqomanta chunka waranqa soldadokunawan urayk'amorqa. 15Maqanakuman yaykojtinkukama, Tata Diosqa pawiracherqa Sísaraj soldadonkunata, jinallataj carretakunapi kajkunatapis, Baracpa soldadonkunaqa tukuyninkuta wañurachirqanku. Sisarapis carretanmanta urayk'uspa, chakipi ayqekorqa. 16Chaykama Baracqa Sísaraj carretakunanta, soldadonkunatawan qhatiykorqa Haroset-goimkama. Chay p'unchaypiSísaraj soldadonkumanta ni uj kawsasaj karqachu. 17Hasormanta jatun kamachej Jabín, chaypachaqa quenita Heberpa ayllunwan k'achata kawsakushasqanku. Chantá Sisaraqa ayqekushaspa, Heberpa warmin Jaelpa toldonman chayakorqa. 18Jaelqa taripamoj llojsispa, nerqa: –Qayllakamuy, wiraqochíy, ama manchachikuychu, nispa. Sísara toldoman yaykojtin, Jaelqa uj qhatanawan pakaykorqa. 19Chantá Sisaraqa mayta ch'akichikusqanraykutaj yakuta mañarikorqa. Jaeltaj leche jallch'ana qara p'uñuta kicharispa, qorqa ujyanampaj. Chaymantataj watejmanta payta qhataykullarqataj. 20Chaypacha Sisaraqa Jaelta nerqa: –Toldoyki punkupi tiyay; pillapis jamuspa: ¿Pi kaypi kashan? nijtenqa: Mana pipis kanchu ninki, nispa. 21Sisaraqa sinch'i allin sayk'usqa kaspa, sinch'ita puñurparerqa. Jaeltajrí uj k'ullu masota oqharikamuspa, toldomanta uj estakata jap'iytawan, ch'insitullamanta Sisaraman chimpaykorqa. Jinataj ch'ipoqonman takaykuspa umanta pampakama pasarpacherqa. Ajinata wañorqa Sisaraqa. 22Baracqa Sisarata mask'aspa chayamojtintaj, Jaelqa taripamuspa, nerqa: –Jamuy, rikuchisqayki, pitachus mask'ashanki, chayta, nispa. Baractaj toldoman yaykuspa, rikorqa Sisarata pampapi wañusqa wijch'urayashajta, estacawan ch'ipoqompi takasqata. 23Ajinata Tata Diosqa cananeo jatun kamachej Jabinta k'umuykucherqa tukuy israelitakunajpa ñawpaqenkupi. 24Chaymantapacha israelitakunaqa astawan kallpachakuspa, Jabintaqa tukuynejmanta muyukorqanku, chinkachinankukama.


text: 1Salomonqa ruwachillarqataj broncemanta uj altarta, chaytaj sayt'unman jisq'on metrosniyoj karqa, anchonmantaj jisq'onllataj, sayayninmanrí tawa metros phishqa chunka centimetrosniyoj karqa. 2Chantá ruwachillarqataj broncemanta yaku churana jatun ch'illamita. Chayqa muyu karqa, uj kantunmanta ujnin kantunkamaqa tawa metros phishqa chunka centimetrosniyoj, ukhunmantaj iskay metros iskay chunka phishqayoj centimetrosniyoj. Tukuynin muyuynintaj chunka kinsayoj metros phishqa chunka centimetrosniyoj karqa. 3Chay yaku churanaj simin uranejpi muyuynintimpi iskay sinruspi torosman rijch'asqa warawas karqa; sapa tawa chunka phishqayoj centimetrospi chunkakama karqanku. Chaykunataj yaku churanawan ujlla karqanku. 4Chay yaku churanataj chunka iskayniyoj toros broncemanta ruwasqa patapi churasqa kasharqa. Chay chunka iskayniyoj torosmanta kinsaqa wichaynejman qhawarisqa karqanku, kinsataj uranejman, kinsataj inti llojsimuynejman, kinsataj inti yaykuynejman. Qhepa chakisninkoqa chawpinejpi karqanku, chay yaku churana ch'illamitaj chay torospa patampi churasqa karqa. 5Chay yaku churana ch'illameqa phatunman pusaj centimetrosniyoj karqa. Chay kantusnenqa lirio t'ikaj pata laphisnin jina karqanku. Chay yaku churana ch'illamitaj sojta chunka sojtayoj waranqa litrospaj jina ruwasqa karqa. 6Ruwachillarqataj chunka aswan juch'uy ch'illamista mayllanapaj, phishqaqa paña ladoman churasqa, phishqataj lloq'e ladoman. Chaykunapi mayllaj kanku q'olachinapaj aychasta, chay jatun yaku churana ch'illamipitaj sacerdotes mayllakoj kanku. 7Ruwachillarqataj qorimanta chunka k'ancha churanasta, imaynatachus ruwanan karqa, ajinata, Templomantaj churarqa phishqata paña ladoman, phishqatataj lloq'e ladoman. 8Chay jawataj chunka mesastapis ruwachillarqataj, Diospa Templon ukhullamantaj churarqa phishqata paña ladoman, phishqatataj lloq'e ladoman. Chantá ruwachillarqataj qorimanta pachaj jatuchaj vasosta. 9Jinallatataj ruwacherqa sacerdotespa pationkuta, jatun kaj patiotawan punkusnintinta, chaykunatataj tukuyninta broncewan lluch'iykucherqa. 10Yaku churana jatun ch'illamita Temploj paña ladonman churarqa uranejman, inti yaykuynej ladoman. 11Hiram-abiqa ruwallarqataj mankasta, lampasta, jatuchaj vasosta. Jinamanta ruwayta tukorqa Diospa Templompaj Salomonpa kamachisqanman jina. 12Payqa kay imasta ruwasqa: Iskaynin sayantasta, patampi kasharqanku chay muyu kirpanasnintawan, chantá chay kirpanasman muyuykuchisqa ch'ipastawan. 13Chay iskay ch'ipaspajtaj tawa pachaj granadasta ruwasqa, iskay sinruta sapa ch'ipapaj, chaykunawantaj sayantaspa muyu kirpanasnin muyuykuchisqa karqanku. 14Chunka chukustapis ruwallasqataj, chaykunaj patanmantaj juch'uy kaj yaku churana ch'illamista chunkantinta churasqa. 15Ruwallasqataj yaku churana jatun ch'illamita, urampi kasharqanku, chay chunka iskayniyoj torostawan. 16Chantá ruwallasqataj mankasta, lampasta, trinchestawan. Chay yachaj Hiram-abiqa tukuy chay imasta ch'uwa broncemanta ruwarqa, Salomonpa nisqanman jina, Diospa Templompaj. 17Chaykunataqa, bronceta unuyachispa, llink'i t'urupi jich'acherqa Jordán Mayu pampanejpi, Sucot, jinataj Saretán llajtas chaynejpi. 18Salomonqa chay chhika tukuy imasta broncemanta ruwacherqa, manataj yachakorqachu mashkhachus pesasqan. 19Salomonqa kay imasta ruwachillarqataj Diospa Templompaj: Qorimanta altarta, mesastapis chay patapi Tata Diospaj t'aqasqa t'antas churasqa kanankupaj, 20ch'uwa qorimanta k'ancha churanatapis k'anchanasnintinta, chaykunataj Aswan Santo nisqa cheqampa ñawpaqempi churasqa karqanku k'anchanankupaj kamachisqa kasqanman jina. 21T'ikastapis, k'anchanastapis, tenazastapis ch'uwa qorillamantapuni ruwacherqa. 22Pábilo k'utunaspis, jatuchaj vasospis, qaywina cucharaspis, incienso q'oshñichinaspis ch'uwa qorillamantataj karqanku. Chantá qorillamantataj karqanku Temploman yaykuna ukhu punkusnin, Aswan Santo nisqa cheqaman yaykuna punkuspis, jinataj kikin Temploman yaykuna punkuspis.


text: 1¡Señor Diosnilláy, askhallañan awqaykunaqa! ¡Askhallañan contraypi sayariqkunaqa! 2Askhallañan ñoqamanta rimanku: Manan Diosqa payta qespichinqachu, nispa. 3Chaywanpas qanmi, Señor Diosnilláy, pakaykuwaqniy escudo kanki, k'anchaykuwaqniy kanki, llanllarichiwaqniy kanki. 4Kunkayoqtan Señor Diosmanta mañakuni, paytaq ch'uya orqonmanta kutichimuwan. 5Señor Diosmi waqaychashawan, chaymi siriykuspa puñuykuni, chaymi rikch'arispa hatarini. 6Waranqa-waranqa runakunaña muyuykuwanku chaypas, manan manchakunichu. 7¡Señornilláy, sayariy! ¡Diosnilláy, qespichiway! Qanmi llapan awqaykunata uyankupi saqmanki, millay runakunaq kirunta chhallunki. 8Señor Diosníy, qanmi qespichiqqa kanki, llaqtaykita saminchaykuy.


text: 1Señor Diosmi Moisesta Sinaí orqopi nirqan: 2–Israel runakunata nimuy, Señor Diosmi nin: Qankunaman qonay hallp'aman haykuqtiykichisqa, chakraqa ñoqa Señor Diosta yupaychawananpaqmi samanqa. 3Soqta watan chakraykita tarpunki, soqta watataqmi uvas chakraykitapas kuchupanki, hinaspa rurusqantapas hoqarinki. 4Qanchiskaq watapitaqmi chakraqa ñoqa Señor Diosta yupaychawananpaq samanqa. Aman chakraykita tarpunkichu, amallataq uvas chakraykitapas kuchupankichu. 5Chakraykipi k'ipataqa aman cosechankichu, uvas chakraykipi k'ipa uvastapas aman pallankichu. Samana watan chakrakunapaqqa kanqa. 6Chakraq samana watapi rurusqantaqa mikhunkin, mikhullanqataqmi qhari kamachiykipas, warmi kamachiykipas, uywasqaykipas, qanwan kuska tiyaq wak llaqtayoqpas, 7uywaykipas, hallp'aykipi kaq salqa animalpas. Chakraq lliw rurusqanqa mikhunapaqmi kanqa. 8Qanchis kuti qanchis watatan yupanki, chhaynapin qanchis wata qanchisqa tawa chunka isqonniyoq wata kanqa. 9Hinan qanchiskaq killaq chunkakaq p'unchayninpi Hucha Pampachay P'unchaypi hinantin suyuykichispi waqrata tocankichis. 10Phisqa chunkakaq watatan ñoqa Señor Diospaq t'aqankichis, hinaspan suyuntinpi llapa tiyaqkunapaq kacharisqa-kayta willankichis. Chay wataqa kacharipuna watan kanqa, sapankaykichismi chakraykichista hap'ikapunkichis, sapanka kamachitaq familianman kutipunqa. 11Phisqa chunkakaq wataqa kacharipuna watan kanqa. Aman tarpunkichischu, amallataq k'ipakunatapas pallankichischu, amallataq mana kuchupasqa uvas chakraykichistapas pallankichischu. 12Qankunapaqqa chay wataqa ch'uyan kanqa. Chakraq kikillan rurusqantan mikhunkichis. 13Chay kacharipuna watapiqa sapankaykichismi chakraykichista hap'ikapunkichis. 14Runa-masiykichismanchus imatapas vendenkichis, otaq paymanta imatapas rantinkichis chayqa, ama pipas wawqenta q'otuchunchu. 15Runa-masiykimantachus rantinki chayqa, hamuq kacharipuna watapaq hayk'a wataraqchus kananta yupanki, chaymi payqa vendesunki hayk'a watatachus cosechawaq chayman hina. 16Askha watapaq kanqa chayqa, askha qolqewanmi rantinki, pisi watallapaq kanqa chayqa, pisi qolqellawanmi rantinki, hayk'a cosechachus kanantan rantishanki. 17Aman mayqenniykichispas runa-masiykichista q'otunkichischu, aswanpas ñoqa Diosniykichistan manchakuwankichis. Ñoqaqa Diosniykichis Señor Diosmi kani. 18Hunt'aychis unanchayniy simikunatapas kamachikuyniykunatapas, hinan mana llakipakuspa chay suyupi tiyankichis. 19Hallp'ataq ruruchinqa, hinan saksanaykichiskama mikhunkichis, chaypitaqmi mana llakipakuspa tiyankichis. 20Ninkichistaqchus: ¿Imatan qanchiskaq watapi mikhusun? Manataq tarpusunchu, manallataq cosechasunpaschu, nispaykichis chayqa, 21ñoqan soqtakaq watapi saminchasqaykichis, chaymi hallp'aqa kinsa watapaq rurupusunkichis. 22Pusaqkaq watapi tarpushaspaykichispas, ñawpaqkaq cosechasqa mikhuytaraqmi mikhushankichis, isqonkaq wata cosecha rurunankaman ñawpaqkaqta mikhunkichis. 23Manan hallp'aqa wiñaypaqchu vendekunqa, hallp'aqa ñoqaqmi, qankunaqa wak llaqtayoqmi tiyapakuqmi hallp'aypi kashankichis. 24Chayrayku, tukuy hap'isqaykichis hallp'ata hallp'ayoqpa horqokapunanta ama hark'akunkichischu. 25Wawqeykichus wakchayapun, hinaspa hallp'anta vendepun chayqa, sispa ayllunmi hamuspa wawqenpa vendesqanta rantipanqa. 26Manataq sispa ayllun kanqachu, ichaqa hallp'ayoqchus rantipananpaq hunt'asqata huñunqa chayqa, 27hayk'a watañachus vendesqan pasasqantan yupanqa. Hinaspan rantiqninpaq hayk'a wataraqchus kacharipuna watakama qhepasqanmanta kutichipuspa hallp'anta hap'ikapunqa. 28Manataq rantipananpaq taripaqtinqa, vendesqanta rantikuqmi kacharipuna watakama hap'inqa. Kacharipuna watapitaqmi kacharisqa kapunqa, hinan vendeqqa hallp'anta hap'ikapunqa. 29Pipas tiyana wasita muyuriq perqayoq llaqtapi vendenqa chayqa, huk watakaman wasinta horqokapuyta atinqa. Watantinmi horqokapunanpaq tiempo kanqa. 30Manataq watantin ukhupi horqosqachu kanqa chayqa, chay wasitaqa rantikuqmi wiñaypaq hap'ikapunqa, mirayninkunapaqwan. Manan kacharipuna watapiqa kacharisqachu kanqa. 31Mana muyuriq perqayoq llaqta wasikunan ichaqa campo chakrakuna hina rikusqa kanqa. Atikunmi horqokapunapaq, kacharipuna watapitaqmi kacharisqa kapunqa. 32Leví runakunaqa ima tiempopipas atinkun llaqtankupi wasinkuta horqokapuyta. 33Pipas Leví runakunaq llaqtanpi wasita rantiqqa kacharipuna watapin rantisqan wasita kacharipunqa, Leví runakunaq llaqtankupi wasikunaqa Israel runakuna ukhupi paykunaq kasqanrayku. 34Ichaqa llaqtanku muyuriq uywa michina hallp'akunaqa manan hayk'aqpas vendesqachu kanqa, wiñaypaq paykunaq kasqanrayku. 35Llaqta-masiykichus wakchayapunman, kawsananpaqtaq mana imanpas kanmanchu chayqa, qanmi yanapaykunki, wak llaqtayoqta hina tiyapakuqta hina, qayllaykipipas tiyachillankitaqmi. 36Mañaspaykiqa aman paymanta miraynintapas wachaynintapas chaskinkichu, aswanpas ñoqa Diosniykitan manchakuwanki, llaqta-masiykitapas qayllaykipin tiyachillankitaq. 37Aman qolqeykita interesniyoqta manunkichu, amallataq mikhunaykitapas hayk'apichus vendenamanta aswanmanqa vendenkichu. 38Ñoqaqa Diosniykichis Señor Diosmi kani. Diosniykichis kanaypaqmi Canaán suyuta qankunaman qonaypaqwan Egipto suyumanta horqomurqaykichis. 39Qanwan kashaspachus, llaqtamasiyki wakchayapunqa, hinaspa qanman vendekapusunki chayqa, aman paytaqa rantisqata hina llank'achinkichu. 40Llank'apakuqta hinan, wak llaqtayoqta hinan paytaqa hap'inki, kacharipuna watakamataq servisunki. 41Hinaspan wasiykimanta kacharisqa lloqsipunqa, wawankunantin kutipunqa, hinan tayta-mamanpa hallp'anmanpas kutiykapunqa. 42Paykunaqa Egipto suyumanta horqokamusqay kamachiykunan, manan rantisqakuna hinachu vendesqa kanqaku. 43Aman paytaqa muchuchinkichu, aswanpas ñoqa Diosniykitan manchakuwanki. 44Muyuriqniykichispi tiyaq suyukunamantan qhari kamachikunatapas warmi kamachikunatapas rantikuyta atinkichis. 45Atillankichistaqmi rantiyta qankuna ukhupi tiyaq wak llaqtayoqkunata suyuykichispi naceq wawankutapas. Paykunan kaqniykichis kayta atin. 46Paykunatan wawaykichiskunapaqpas herenciata saqeyta atinkichis. Paykunan kamachiykichis kanqa wañunankukama. Ichaqa Israel runa llaqta-masiykichiskunataqa aman muchuchinkichischu. 47Qayllaykipi tiyaq wak llaqtayoqchus qhapaqyapunqa, paypa qayllanpi kaq wawqeykitaq wakchayapunqa, hinaspa chay wak llaqtayoqmanpas, mayqen ayllunmanpas pay kikinta vendekapunqa chayqa, 48vendesqa kasqanmantañapas rescatasqa-kayta atinmi. Huknin wawqenmi payta rescatanman. 49Paytaqa rescatanmanmi tionpas, primonpas, ayllun ukhupi mayqen sispa familianpas. Allintataqchus gananqa chayqa, pay kikinmi rescatakunman. 50Rantiqninwanmi yupanqa payman vendesqa kasqan watamantapacha kacharipuna watakama. Hayk'atachus pagananqa chaninchakunqa hayk'a watañachus llank'asqanman hina, llank'apakuqpa llank'asqanman hina. 51Askha wataraq kaqtinpas, chaykunaman hinan rescatasqa kananpaq vendekusqan qolqeta kutichipunqa. 52Kacharipuna watakamataqchus pisi watalla qhepanqa chayqa, paywanmi hayk'ataraqchus paganantaqa chaninchanqa, hinaspan hayk'a watataraqchus qhepakunan kanman chayman hina kutichipunqa. 53Sapa wata llank'apakuqta hinan paytaqa rikunki, aman paytaqa muchuchinkichu. 54Manataq chay watakunapi rescatasqachu kanqa chayqa, payqa churinkunawan kuskan kacharipuna watapi kacharisqa kapunqa. 55Israel runakunaqa serviwaqniykunan, Egipto suyumanta horqomusqay kamachiykunan. Ñoqaqa Diosniykichis Señor Diosmi kani.


text: 1Tata Diosqa noqaman parlawaspa, niwarqa: 2Rispa, parlamuy Jerusalén llajtaman; qhapariy allinta uyarinankupaj jina: Kay jinata nin Tata Diosqa: Yuyarikuni imaynatachus qan sipasllaraj kashaspa, Noqaman k'askasqa kasqaykita. Maypachachus warmiypaj aysarikorqayki chaypacha, munakuwaj kanki; ch'in pampasnejta, mana jayk'aj tarpusqa jallp'asnejta qhepayta jamorqanki. 3Israelqa Noqapaj t'aqasqa karqa; cosechasniymanta aswan allin kaj oqharisqay karqa. Pillapis paykunata ñak'arichejtenqa, Noqa castigaj kani, sinch'i ñak'ariykunata chaykunaman apachispa, nispa nin Tata Diosqa. 4Jacobpa ayllusninmanta kajkuna, Israelmanta tukuy ayllus kajkunapis uyariychej Tata Diospa nisqanta. 5Ajinata nin Tata Diosqa: Chay ñawpa tatasniykichejqa, ima mana allin kajtataj Noqapi tarerqanku Noqamanta karunchakunankupajri? Qhasi manakaj dioskunata yupaychaspa, paykunapis qhasi manakajllamantaj tukorqanku. 6Manaña Noqamanta tapukunkuchu: Maypitaj kashan Tata Dios, pichus Egipto jallp'amanta orqhomuwarqanchej ch'inkunanejta, may wayq'orara ch'in jallp'asnejta, chay Dios. Payqa pusamuwarqanchej mana yakuyoj jallp'asnejta, mana pejpa purisqan, nitaj tiyakusqan, may manchachikuna jallp'asnejta, nispa. 7Noqamin pusaykamorqaykichej kay sumaj poqoj jallp'aman, chay sumaj poqoykunanta mikhunaykichejpaj, chaypi kaj aswan sumaj imasmanta. Qankunarí yaykuytawan, jallp'ayta ch'ichicharqankichej. Ruwasqasniykichejwan kay herencia jallp'ayta millayman tukucherqankichej. 8Sacerdotesqa mana tapukorqankuchu: Maypitaj Tata Dios kashanri? nispa. Leyniymanta yachachejkunapis mana rejsikapuwarqankuchu. Kurajkunapis contraypi oqharikorqanku. Profetasqa Baalpa sutillampi parlarqanku, chay qhasi manakaj lantispa qhepankuta ripuspa. 9Chayrayku Noqa Tata Dios kayta nini: Qankunaj contraykichejta pleitota oqharisaj, jinallataj allchhisniykichejpa contrankutapis. 10Riychej inti yaykuynej churusman, qhawaychejtaj; pillatapis Cedarman kachaychej allinta qhawamunampaj, kaypi jina imapis ruwakunchus, manachus chayta. 11Ima naciontaj diosninkunata orqhospa, wajtañataj churanri? Chaykunaqa manamari dioskunachu kankupis. Chaywampis aylloyqa, jatun kayninku Noqa kashajtiy, saqerpariwanku, qhasi manakaj lantisman ripunankupaj. 12Patapi kaj cielo, tukuy kay jina kasqanmanta, t'ukuy manchachikuywantaj kharkatitiy. Noqa Tata Diosmin chaytaqa nini: 13Aylloyqa iskay imaspi juchallin: Noqata saqerpariwarqanku, uj ch'uwa kawsaj juturi yaku jina kashajtiy. Allakorqankutaj qochasninkuta, yakusta mana sayachej qochasta. 14Israelqa mana wata runachu nitaj kamachi kanampajchu nacekorqa. Jina kajtenqa, imaraykutaj tukuy kapuyninta qhechunkuri? 15Imaraykutaj waj runas leones jina sinch'ita qhaparispa, Israelman phinkiykunkuri? Jallp'ankuta ch'impachata saqerparinku, llajtasninkutapis ninawan ruphaykuchisqasta, mana runayojta. 16Menfismanta, jinataj Tafnesmanta runaspis umaykita t'ojlurparisorqanku. 17Chay tukuy imas qanta qhatirisorqa, Noqa Señorniyki Tata Diosta saqerparisqaykirayku, ñampi qanta pusashasojtiy. 18Kunanrí, Egiptoman rispa, Nilo Mayumanta yakuta ujyamusqaykiwan imatataj tarinkiri? Asiriaman rispa, Éufrates Mayumanta yakuta ujyaspapis imatataj tarikamunkiri? 19Kikin juchallaykitaj castigasonqa, chay wasanchaj kasqallaykitaj juchachasonqa. Allinta umacharikuy, imayna sajrachus, k'allkutajchus kasqanta Noqata saqerpariwasqayki, Noqa Señorniyki Tata Diosta mana manchachikuwasqayki ima, nispa nin Tukuy Atiyniyoj Tata Diosqa. 20Unaymantaña qanqa contraypi oqharikorqanki; mana kasuwarqankichu, nerqankitaj: Mana Payta sirviyta munanichu, nispa. Tukuy orqo puntasnimpi, thansa sach'asnimpa llanthusnimpi ima phisu warmi jina winkorqanki. 21Noqa qanta sumaj ajllasqa uvas sach'ata jina plantarqayki, chay plantataj sumaj poqoj uvasmanta karqa. Kunantajrí imaynamanta millay k'ita uva sach'aman tukorqankiri? 22Ushpha yakuwampis, chayrí may chhika jabonwampis mayllakuwaj, ch'ichi juchasniykeqa ñawpaqeypi kikillampuni kanqa, nispa nin Tukuyta Kamachej Tata Diosqa. 23Imaynatataj niyta atiwaj: Mana ch'ichichasqachu kani, nitaj chay qhasi manakaj dioskunata yupaychanichu, nispari? Qhawarikuy, imatachus vallepi ruwarqanki, chayta. Allinta reparakuy tukuy qampa ruwasqasniykita, china camello jina usqhayta purej maymampis thaskiykullan, ajinata. 24Qankuna k'ita china burro jina kankichej, mayqenchus q'oñirikuytawan wayrapi muskhispa qachiluta mask'an, ajina. Q'oñirisqa kashajtenqa, ni pi jark'ayta atinchu. Qachilupis mask'asqampi mana sayk'unchu; tarenqapuni chay q'oñirisqataqa. 25Israel, ama q'ara chaki puriychu nanachikunaykikamaqa, nitaj yaku ch'akiymanta wañunaykikamaqa. Chaywampis qan nerqanki: Mana atinichu, imaraykuchus waj dioskunata munakuni, qhepankutataj rinaypuni tiyan, nispa. 26Imaynatachus uj suwaqa jap'ichikuspa p'enqakun, ajinallatataj Israelpis p'enqakonqa, runasnintin, reyesnintin, kurajkunantin, sacerdotesnintin, profetasnintin ima. 27Qankunaqa uj k'ulluta ninkichej: Qan tatay kanki, nispa. Uj rumitataj ninkichej: Qan mamitay kanki, nispa. Noqatatajrí wasanchakuwankichej, manataj uyaykichejta rikuchikuwankichejchu. Ñak'ariypi rikhurispalla, niwankichej: Jamuy salvanawaykupaj, nispa. 28Judá, maypitaj chay ruwakusqasniyki dioskuna kashankuri? Mashkhachus llajtasniyki kanku, chay chhikallataj diosniykikuna tiyapusunku. Ñak'ariypi rikhurejtiyki, paykuna ari jamuspa salvasuchunku. 29Imaraykutaj contraypi parlayta munankichejri? Tukuyniykichej contrayta oqharikorqankichej, nispa nin Tata Diosqa. 30Qhasillata wawasniykichejta castigarqani; ni chaywampis wanarqankuchu. Qankuna kikiykichej millay phiña leones jina profetasniykichejta wañucherqankichej. 31Qankunapis kunan p'unchaypi kawsajkuna, Tata Diospa nisqanta allinta uyariychej: Israel, Noqaqa qampaj uj ch'in pampa jinachu karqani? Chayrí, laqhayaywan junt'asqa jallp'achu karqani? Ayllúy, imaraykutaj ninki: Qanmanta kacharisqa kayku; ni jayk'aj Qanman kutimusqaykuñachu, nispari? 32Qonqakapunmanchu uj sipasqa k'achitu may valorniyoj jaluchusninmanta, chayrí noviaqa qonqakapunmanchu k'achanchakunanmanta? Chaywampis aylloyqa unayña Noqamantaqa qonqakaporqa. 33Khuchichakunaykipajqa yachanki sumajta mask'ayta. Phisu warmismampis chay ruwasqaykita yachachinki. 34P'achaykeqa wajchaspa, jinataj mana juchayojkunajpa yawarninkuwan ch'allpaykusqa rikhurin. Paykunataqa mana ima sajrata ruwashajtapis tariparqankichu. 35Chaywampis, qan ninki: Noqaqa mana juchayojchu kani. Diosqa mana phiñasqachu kashan noqawan, nispa. Qan ninki mana juchayoj kasqaykita; chayrayku qanwan pleitota oqharisaj. 36Imaraykutaj chay jina usqhayta qanman sayasqa kajta wijch'unki wajmanñataj k'askakunaykipaj? Egiptoqa k'akillata saqerparisonqa, imaynatachus Asiriapis ruwasorqa, ajinata. 37Chantá Egiptomanta may p'enqayta kutimushanki, imaraykuchus, atienekorqanki, chaykunata Noqa qhesacharqani; paykunawanqa mana imatapis tarinkichu.


text: 1Llapan suyu atipasqaña kashaqtinmi, lliw Israel ayllukunaqa Silopi huñuykukuspa Dios yupaychana karpata karparqanku. 2Karqanraqmi Israel runakunamanta qanchis ayllu hallp'ankuta mana chaskiqkuna. 3Chaymi Josueqa Israel runakunata nirqan: –¿Hayk'aqkaman suyankichis taytaykichispa Diosnin Señorpa qosqasuykichis hallp'ata hap'ikapunaykichispaq? 4Akllaychis sapanka ayllumanta kinsa qharikunata, paykunatataq kachasaq llapan hallp'ata qhawamunankupaq. Hinan suyuntinta rispa tukuy rikusqankuta qelqamunqaku, kutimuspataq willawanqaku. 5Chay hallp'atan qanchisman t'aqamunqaku, Judá aylluta uray ladoman saqerparispa, Josepa miraynintapas wichay ladoman saqerparispa. 6Chay hallp'ata qanchisman t'aqarqarimuspataq qelqasqata apamuwanqaku, ñoqataq Diosninchis Señor Diospa qayllanpi sorteasaq. 7Leví ayllumanmi ichaqa mana maypipas hallp'ata qonqakuchu, paykunaq herencianqa Señor Diospa sacerdoten kayninkun. Gad ayllupas, Rubén ayllupas, Manasespa kuskan ayllunpas hallp'ayoqñan kanku Jordán mayu inti lloqsimuy ladopi, chaytan Señor Diospa kamachin Moisesraq qorqan, nispa. 8Hallp'a qhawaq riqkunataq puririnankupaq q'epichakurqanku, hinan Josueqa kamachirqan: –Riychis, llapan suyuta t'aqarqarimuychis. T'aqasqaykichistataq qelqamunkichis. Tukuspataq kayman kutimunkichis Señor Diospa qayllanpi sorteanaypaq, nispa. 9Chay runakunataq puririrqanku suyuntinta muyumunankupaq, hinaspan qanchis t'aqaman suyuta t'aqamuspa qelqamurqanku. Chaymantan Josuepa kasqan Silopi karpa-karpaman kutimurqanku. 10Chaypitaq Josueqa Señor Diospa qayllanpi sorteaspa, hallp'akunata Israel runakunaman rakiykapurqan. 11Benjamín aylluq mirayninkunapaq sorteaqtinkutaq hallp'aqa tuparqan, Judá aylluq Josepa miraynin ayllukunaq chawpinpi. 12Wichay ladon qorpataq qallarirqan Jordán mayumanta, chaymantataq wicharqan Jericó wichay lado qhatanta, chaymantataq qorpaqa orqo-orqonta inti haykuy ladoman rirqan, chaymantataq Bet-avenpa ch'inneqninman lloqsirqan. 13Chaymantataq Betel nisqa Luz llaqtanta uray ladoman rirqan, chaymantataq uraykurqan Ura Bet-horonpa uran orqopi Atarot-adarkama. 14Chaymantataq qorpaqa kutirirqan uray ladoman Bet-horonpa ñawpaqenpi orqoq wichay lado qhatanta Quiriat-jearim nisqa Quiriat-baalkama (chay llaqtaqa Judá aylluqmi karqan). Chaytaq inti haykuy qorpa karqan. 15Uray lado qorpataq Quiriat-jearimmanta Neftoa pukyukama rirqan, 16chaymantataq uraykurqan Ben-hinom wayq'oq ñawpaqenpi orqo chakikama (chay orqoqa Refaim wayq'oq wichay ladonpin karqan). Chaymantataq uraykurqan Jebusman seqamuna uray lado Ben-hinom wayq'onta En-rogelkama aysakamuspa. 17Chaymantataq kutirirqan wichay ladoman, lloqsirqantaq Ensemesman, chaymantataq aysakurqan Adumín wichana qhataq ñawpaqenpi Gelilotkama, chaymanta uraykurqan Rubenpa churin nisqa Bohán Qaqakama. 18Chaymantataq Jordán qheswa wayq'oq ñawpaqen qhataq wichay ladonta Jordán mayukama aysakurqan. 19Bet-hoglaq wichay lado wasanta pasaspataq Kachi Qochaman uraykurqan, Jordán mayuq haykunan patapitaq tukukurqan. Chaytaq uray ladon qorpa karqan. 20Jordán mayutaq inti lloqsimuy ladomanta qorpa karqan. Chaykunan karqan Benjamín aylluq mirayninkunaman qosqa hallp'akunaq qorpankuna. 21Benjamín aylluq mirayninkunaman qosqa llaqtakunan kaykuna karqan: Jericó, Bet-hogla, Emec-casis, 22Bet-arabá, Zemaraim, Betel, 23Avim, Pará, Ofra, 24Quefar-haamoni, Ofni, Gabapiwan, llapanpin chunka iskayniyoq llaqtakuna ayllukunantin karqan. 25Chaymantapas Gabaón, Ramá, Beerot, 26Mizpa, Cafira, Mozah, 27Requem, Irpeel, Tarala, 28Zela, Elef, Jebus (chayqa Jerusalenmi), Gabaa, Quiriat-jearimpiwan, llapanpi chunka tawayoq llaqtakuna ayllukunantin. Chay llaqtakunan rakisqa karqan Benjamín aylluman mirayninkunaman hina.


text: 1Uk kutimi samana diyapi Jesusqa riran mikuq, mantakuq fariseupa wasinman. Piru wakin fariseukunaqami mananula riparayaqllapa paytaqa. 2Yapnin ashwan paypa naypanpi uk saksawan qishaq runa karan. 3Chaymi Jesusqa, Moise's mantakushanta yach'ar yach'achikuqkunata, chaynulla fariseukunataqa tapuran kaynu nir: --¿Allinchu kanqa samana diyapi uk qishaqta allichanapaq, manaqachu mana? 4Chaynu nitinmi, paykunaqa uyarala kidaranllapa. Chaymi payqa chay qishaqtaqa das kamarla allichar willaran rinanpaqna. 5Chaymanta fariseukunataqa niran: --¿Mayqannikillapataq burruykillapa kar, manaqa turuykillapa kar uk quch'aman ratatinqa, samana diya kashanrayku mana das lluqshichinkimanllapa? 6Chaynu taputinllapami mana mayqanninlapis imatapis willaranllapachu. 7Chaymanta chay inbitakashakuna shumaq samanakunata akrar samaqta rikarqa, Jesusqa kaynu nir willaran: 8"Mayqan imanupi wasinpi kidamyintu katin, rinaykipaq inbitashutinqa, amami chay kusa shumaq samanakunapiraq samayta yarpuyllapachu. Chaqa imanupiqa qammanta uk mas kusa runa nisha ch'atinqa, 9chay inbitashushallapa chayqa shamur nishunman: 'Qam tayashaykimanta ashuy, kay uk samananpaq' nir. Chiqapta chaynu rurashutinqa riyanki kanqa pinqaypaqtana chay mana shumaq samanapina samaq. 10Chayrayku ashwan ama chaynuchu kayllapa. Mayqan inbitashutinllapaqa, mana shumaq samanapi samaskiyllapa, chay inbitashusha chay shamurqa nishunanpaq: 'Amiguy uk mas kusa shumaq samanaman samay' nir. Chayrayku chay wakinkuna misapi taqkunaqa alabashunqallapa. 11Chaqa mayqanpis pay yarpuyninllamanta 'Kusana kani' niqkunataqami Tayta Dyusqa mana kwintachanqachu. Nataq mayqanpis kusa karmapis mana kwintachaypaqla tikrakaqtaqami kusa nishapaqna Dyusqa riqsinqa". 12Chaynullami niranpis chay inbitasha karan chaytaqa: "Imanupi qarakunaykipaq kar, ama amiguykikunata, uknikikunata, aylluykikunata, kusala imayjun riqsinaykikunalata imaqa, inbitaychu. Chaqa paykunapis-ari qam yupaylla inbitashunqallapa wasinman rinaykipaq. Chaynuqami pagrakasha yupayna kankillapa. 13Ashwan, uk fyistata rurarqa, inbitay mana imayjunkunata, mankukunata, kujukunata, syigukunata ima. 14Chaynuqami, kusa aligrina kanki kanqa. Chaqa paykunaqari mana qam yupaylla inbitashuyta puytinqallapachu. Piru qamtaqami Dyus kusa allin runapaqna riqsishunqa, Dyusta kasuqkuna maydiya kawsamutinqa". 15Chaynu nitinmi, chay misapi samaqkunamanta ukqa kaynu niran Jesustaqa: --¡Kusa shumaqmi kanqa mayqan, Dyuspa mantakuyninpi paywan pulla mikuqqa! nir. 16Chaynu nitinmi, Jesusqa niran: "Uk kutimi uk runa achka runakunata inbitaran mikunanllapapaq. 17Chaymi mikunanllapapaq ura ch'amutinqa, chay inbitakusha chayqa, uk sirbikuqninta kach'aran chay inbitashankunata kunachinanpaq: 'Shamuyllapa. Tukuymi listuna' nir. 18"Piru tukuymi 'Diskulpamayllapa' niran. Punta chayqami niran: 'Chayraqmi uk pachata rantisha kani. Chaymi riyani rikaq. Rugashayki diskulpamay-ari' nir. 19"Ukqa niran: 'Sinku yunta turukunatami rantisha kani. Chaymi riyani yuntakur rikaq. Rugashayki diskulpamay-ari' nir. 20"Ukqa niran: 'Chayraqmi kasarasha kani. Chaymi mana riyta puytinichu' nir. 21"Chaynu nitinqa chay sirbikuq tikrakarqa parlaran chay mantaqnintaqa, chay inbitakashakuna nishantaqa. Chaymanta chay mantaqninqa kusalata piñakur niran chay sirbikuqnintaqa: 'Kananlla waqta kallikunaman, chaynulla chay pwiblupa plasankunaman rir, apamuy kayman mana imayjunkunata, mankukunata, syigukunata, kujukunata ima' nir. 22"Chaymanta tardikaqnaqa chay sirbikuqqa niran: 'Taytituy, qam nimashaykinullatami rurashana kani. Piru kanraqmi lugar samananllapapaqqa' nir. 23"Chaynu nitinmi, chay mantaqninqa niran: 'Riy chay yatanchikllapa nankunaman. Chaymi tukuyta willay shamur yaykamunqallapa wasiy untanankaman. 24Chaqa nishami kani, chay puntata inbitashaykunaqa manana mikunanpaqnachu wasiypiqa' nir". 25Chaymantaqa achka runakunami Jesuspa ikinpiqa puriranllapa. Chaymi payqa tikrakar chay runakunataqa niran: 26"Mayqan nuqaman shamunar piru ashwan taytantaraq, mamantaraq, warmintaraq, wamrantaraq, uknintaraq, paypa kwirpuntaraq munarqa, mana yach'akuqniykuna kaytaqa puytinllapachu. 27Chaynulla mayqantapis nuqapi kriyishanrayku kruspi wanuchinar qischatinllapa manchakur mana nuqallawan purinaqkunaqami, yach'akuqniy kaytaqa mana puytinllapachu. 28"Nishushayllapanu, mayqannikillapapis uk atun wasita ruranarqa, ¿manachu puntataqa alli tantyankillaparaq michkatami wasipiqa gastashaq nir? 29Chaynu mana tantyar, simintuta rajar chaymanta shachiq qallarir mana tukchitkillapaqa, tukuy asipashunqallapa kushikur. 30Kaynumi niyanqallapa: 'Kay runami ruraq qallariran, piru manami tukchiyta puytishachu' nir. 31"Manaqa uk mantakuq, uk mantakuqwan maqanakuq rirqa, ¿manachu naypaqtaqa yarpuyanqa: Dyis mil suldaduykunawanqachu binsiyashaq chay binti mil suldaduyjun chaytaqa, nir? 32Mana binsiyta puytiq yupay karqa, chay uk mantakuqqa karullapiraq katin, kach'akuyanqa rugakutin shumaqchakananllapapaq. 33Chaynullami qamkunamanta mayqannikillapapis naypaqta imaykillapa kaqkunata mana dijarqa, yach'akuqniykuna kaytaqa mana puytinkillapachu. 34"Kach'iqami kusala sirbiq. Piru imanupi lampaqyarqa, ¿imanuna qashanqa sirbinqa? 35Manami allpata shumaqchananpaq, chaynulla wanulapaqmapis sirbinnachu. Ashwanmi chaynu mana sirbitinqa itakunchikna. Chaymi rinriyjun kaqkunaqa uyakur intrakayllapa".


text: 1Tata Diosqa parlamuwaspa, niwarqa: 2Runaj Churin, Seir orqonejman qhawarispa, contranta sut'inchay, 3Kay jinata niy: Tukuyta Kamachej Tata Diosqa kay jinata nin: Seir orqo, Noqa contraykipi kashani. Castigasqayki, chantá ch'impachata, thuñisqatataj saqerparisqayki. 4Llajtasniykita raqayllata saqesaj; ch'in pampaman tukuchisqa qhepakunki. Chaypacha yachanki Noqa Tata Dios kasqayta. 5Israelitaspa wiñay enemigonku kaspa, may llakiypi kashajtinku, paykunataqa wañuchejkunaman jaywarakorqankichej, juchasninkumanta castigo may sinch'i kashajtin. 6Chayrayku Tukuyta Kamachej Tata Diosqa nin: Kawsayniyrayku juraspa, niyki: Noqa wañuyman jaywaykusqayki, wañuytaj qhatiykachasonqa; qanqa runa wañuchimanta juchachasqapuni kanki, chayraykutaj wañoyqa qhatirisonqa. 7Seir orqota ch'in pachata, ni uj runayojta saqerpayasaj, manataj pitapis chayninta purejta saqesajchu. 8Orqosniyki, lomasniyki, vallesniyki, wayq'osniyki ima espadawan wañurachisqa ayaswan junt'a kanqanku. 9Wiñaypaj ch'in pachata saqesqayki; llajtasniykipi manaña jayk'ajpis runas tiyakonqankuñachu. Chaypacha qan yachanki Noqa Tata Dios kasqayta. 10Kay jinata nerqanki: Chay iskaynin naciones, chantá chay iskaynin jallp'as noqajta kanqanku, nispa, Tata Dios chaypi kashajtimpis. 11Chayrayku Tukuyta Kamachej Tata Diosqa nin: Imaynatachus Israel aylluta phiñakuywan, chejnikuywan ruwarqanki, chay kikillantataj qantapis ruwasqayki. Qanta castigasqayki, chaypachataj paykunaqa yachanqanku pichus kasqayta. 12Chaywan yachanki uyarikusqayta, maypachachus Israelpi kaj lomaspa contrampi kay jina sajrata parlarqanki chaypacha: Kay orqosqa ch'impacha saqerasqaña kanku; noqanchejman mikhukapunanchejpaj qopuwanchej, nispa. 13Qankunaqa simiykichejta jatunta kicharispa, runaykacharqankichej, contraypitaj ashkhata parlarqankichej, chaytataj Noqa uyarerqani. 14Tukuyta Kamachej Tata Diosqa kay jinata nin: Qanta t'unaykusojtiy, tukuy kay pachapi runas kusikonqanku. 15Israelpa herencian phirisqa rikhurejtin, qan kusikorqanki. Chayrayku chay kikillantataj qanta ruwasqayki: Seir Orqo, phirisqa kanki, ch'in pampaman tukuchisqataj, tukuynin Edom nacionnintin. Chaypacha yachanqanku Noqa Tata Dios kasqayta.


text: 1Chay p'unchaykunapin Jesuspi iñiqkunaqa askhayarqanku. Griego rimaq judío runakunan hebreo rimaq judío runakuna contra rimarqanku viudankuman sapa p'unchay yanapay rakiypi mana allintachu qosqankumanta. 2Hinaqtinmi chunka iskayniyoq apostolkunaqa lliw iñiqkunata huñuykuspa nirqanku: –Ñoqaykupaqqa manan chaninchu Diospa simin yachachiyta saqespa yanapay rakiypi llank'anaykuqa. 3Wawqe-panaykuna, qankuna ukhumanta qanchis qharikunata akllaychis, Santo Espirituwan hunt'a kaqkunata, yachayniyoqta, allin kawsaqta, hinaspa paykunata kay ruwaypi churananchispaq. 4Ahinapin ñoqaykuqa Diosmanta mañakuspallaña simintapas willaspallaña kasaqku, nispa. 5Llapankutaq chay nisqata allinpaq hap'irqanku, hinaspan Estebanta akllarqanku. Paymi allin iñiyniyoq Santo Espirituwan hunt'a karqan. Akllallarqankutaq: Felipeta, Procorota, Nicanorta, Timonta, Parmenasta, Antioquía llaqtamanta judío t'aqaman t'ikrakuq Nicolastawan. 6Paykunatan apostolkunaq qayllanman sayaykachirqanku, apostolkunataq Diosmanta mañakuspa paykuna pataman makinkuta churaykurqanku. 7Ahinapin Diospa siminmanta willakuyqa hinantinman chayaq, Jesuspi iñiqkunapas Jerusalén llaqtapi aswan-aswanta askhayarqan. Sacerdotekunapas askhan Jesuspi iñirqanku. 8Estebantaqa Diosmi saminchaykurqan atiyninwanpas hunt'aykurqan, chaymi payqa musphana milagrokunata runakuna ukhupi ruwarqan. 9Jerusalén llaqtapin karqan “Kacharisqakunaq” nisqa sinagogan, chaypin huñukuqku Cirene llaqtamanta, Alejandría llaqtamanta, Cilicia provinciamanta, Asia provinciamantawan judío runakuna. Paykunan Esteban contra hatarispa churanakurqanku. 10Ichaqa manan atipayta atirqankuchu allin yachaywan Santo Espirituq yanapayninwan Estebanpa rimasqanta. 11Chaymi hukkunaman pagarqanku: Moisespa contranpi, Diospa contrapiwan mana allin simikuna rimaqtan uyariyku, nispa llullakunankupaq. 12Chay hinatan llaqta runakunata, kurak umalli runakunata, kamachikuy simita yachachiqkunatawan ch'aqwanankupaq tanqarqanku. Estebanman phawaykuspataq hap'irqospa umalli runakunaq huñunakuyninman aysarqanku. 13Chaypin llulla testigokunaqa nirqanku: –Kay runan Dios yupaychana ch'uya wasi contrata, kamachikuy simi contratawan millaykunata rimashallanpuni. 14Uyariykun: Chay Nazaret llaqtayoq Jesusmi Dios yupaychana wasita thuninqa, Moisespa qowasqanchis yachasqa ruwaykunatapas hukman t'ikranqa, niqta nispa. 15Hinaqtinmi umalli runakunaq huñunakuyninpi llapa tiyashaqkunaqa Estebanta allinta qhawaykuspa uyanta angelpa uyanta hina rikurqanku.


text: 1Josejpa churin Manasespa churin Maquirpa churin Galaadpa mirayninmanta kuraj kajkuna rispa, Moiseswan, tukuy israelitaspa kurajninkunawan parlamorqanku: 2Tata Diosqa qanman nisunki, kay jallp'asta suerteta choqaspa rak'inaykita sapa uj aylluman. Chantá kamachillasunkitaj, aylluykumanta karqa chay Zelofehadpa ususisninmampis jallp'ata qonaykita. 3Sichus chay warmis waj Israel ayllumanta kaj qhariswan casaranqanku chayqa, maypichus chayarqa, chay jallp'astaqa saqeponqanku mayqen ayllumantachus kanku, chayman. Paykunataj ima ayllumanta kajwanchus casaranku, chaypa ayllunman tukonqanku. Ajinamanta paykunaqa maypichus suerteman jina chayawarqayku, chay jallp'ata pisiyachipuwasqayku. 4Chantaqa israelitasman kacharina wata chayamojtenqa, chay warmispa jallp'asninkoqa chay waj ayllumampuni chayanqa, manaña noqaykoj aylluykojtañachu kanqa, nispa. 5Chantá Moisesqa Tata Diospa kamachisqanman jina, israelitasta kamacherqa: José ayllumanta kajkunaqa cheqanta parlanku. 6Tata Diosqa kayta kamachin: Zelofehadpa ususisnin atinku casarakuyta munasqankuman jina. Chaywampis casarakonqanku tatankoj ayllunmanta kaj qharillawan. 7Jinamanta sichus ima jallp'apis uj aylluman chayan chayqa, mana waj aylluman chayanqachu. Tukuy israelitas chaytaqa sumajta waqaychananku tiyan, ayllunku ukhupipuni herencianku qhepakunampaj. 8Sichus mayqen ayllumanta ima warmillapis jallp'ayoj kanman chayqa, ima ayllumantachus kashan, chay kajwampuni casaranan tiyan. Ajinamanta israelitasqa tatasninkoj jallp'anta jap'enqankupuni. 9Ni ima herenciapis waj aylloj makinman chayanqachu. Sapa uj Israel ayllu tatasninkumanta herenciata jap'isqasninkuta mana waj ayllusman kacharinankuchu tiyan, nispa nerqa Moisesqa. 10Tata Diosqa Moisesman kamachisqanman jina Zelofehadpa ususisnenqa ruwarqanku. 11Ajinata ruwarqanku Maala, Tirsa, Hogla, Milca, Noa ima. Paykuna casarakorqanku tatankumanta tiosninkoj churisninkuwan. 12Chaykuna karqanku Josejpa churin Manasespa mirayninmanta kajkuna. Ajinamanta herenciasninkoqa tatankoj ayllun ukhullapipuni karqa. 13Chay ruwaykunata, kamachisqasta imaqa Tata Diosqa israelitasman kamacherqa Moisesnejta, Moab pampaspi Jordán Mayu kantupi, Jericó llajtaj chimpampi.


text: 1Chaypïtam Jesus willala tincuchiypa Diosta imaypis mañacunanpä: 2“Juc malcaćhüshi juc juyu fis Diostapis mana manchacü nunätapis mana llaquipä cañä. 3Chay malcaćhüshi cañätac juc japanyäśha walmi. Payshi chay fisman liñä: ‘Taytáy, quijanacuśhá nunäwan arrinlaycallämay’ nil. 4Chay niptinshi fisca mana atindïtucul unayña cayächin. Chaynaptinpis pasaypish rabyapayächï cala. Chaynapaptinshi fisca pinsälun: ‘Diospis nunapis mana ima ucayämaptinpis, cay walmïta arrinläśhäri manaña umäta nanayächimänanpä’ nil. 6“Chay walmip rabyachïninmi maynu juyu fistapis awnicalpachin. 7¿Chaychun ampá Dios mana atindiycälishunquimanchu tutay-muyun ruygacücunäta? ¿Alcayalcächishunquiman munaśhan üracamachućh? Manamá. 8Pay'a chay-pachallam atindiycun'a. Ñatac cay pachäman ya'a Rasun Nunap Chulinca cutimul ¿talïmanchućh caynu jicutaycü chalapacuyniyu nunacunacta?” nila. 9Chaypïtam chayćhu Jesus juctañatac willala mayanpis “Diospa ñawpäninćhu allinmi cacú” nil jamuyäcücunäpä cay nil: 10“Ishcay nunash liñä Diospa chuya wasiman payta mañacü. Chay jucninshi fariseo cañä. Juccäñatacshi Roma gubirnupä alcabäla mañawshï malca-masin cañä. 11Chayćhüshi fariseoca aläjapa śhaycapacuycul Diostapis mañacücuyan: ‘Sulpá cachun Dios taytáy, mana juc nunacunänuy suwa caśhäpi, jucha-sapa caśhäpi, mansibädu caśhäpïtapis. Anradisicucmi wic alcabäla mañä nunänuy mana caśhäpïta. 12Simänäćhu ishcay cutictalämi ayuná. Jinaman'a lluy gänaśhäcunapïtapis ćhuncapïta jucta-camalämi uycucpis’ nil. 13“Chay alcabäla mañä nunäñatacshi ipallaćhu un'ulacuycul, maquillantapis tällalcul-tällalcul uyshucuśhalla nila: ‘Dios taytáy, jucha-sapam callá. Llaquipaycallämay-ari’ nil. 14Chaymi rasunpa nipäcuc, wasinta cutinanpä ñam cay illay mañä nunaca ima juchanpïpis pampachäśhaña cayäla. Chay juccäñatacmi ichá jina juchayüllalä cayäla. Rasunpa mayanpis ‘Ya'a Diospä cumplïdum cacullá’ nïcá pin'acüśham quïdan'a. Mana alawacücunañatacmi ichá aśhwanpa altuman juluśha can'a” nila. 15Chayćhüñatacmi iñachacunacta achca apapämula Jesusman umanta yataycul Diosta mañacapunanpä. Yaćhapacünincunañatacmi ichá lluy mićhacücuyalcan. 16Jinaptinmi Jesus nila: “Ama mićhacuychu; jina śhapämuchun. Cay uchuchäcunänuy cäcunapämi Diospa gubirnun'a. 17Rasunpa mayanpis paycunanuy Diospa gubirnunta mana ćhasquïcá, chayman manamá yaycun'achu” nila. 18Chayćhümi juc puydï nuna Jesusta tapula: “Allin yaćhachicü Taytay, ¿imactatan lulalläman wiñay simpri cawsaycäman yaycunäpä?” nil. 19Niptinmi: “¿Imapïmi ‘allin’ nimanqui yaćhachicülla cayapti'a? Allincá Diosllam. 20Am yaćhayanquimari Diospa camachicuyninćhu: ‘Amam nunacta wañuchinquichu; mansibacunquichu; suwacunquichu; casquicunquichu; jinaman taytayquita mamayquita tuqui allinpam licanqui’ nil nishancunacta” nin. 21Niptinmi: “Caycunallamannu'a uchucllapïmi cawsayculá” nila. 22Niptinmi: “Jucmi lulanayqui cayanlä: lluy cäniquita lanticulcul llapa wacchacunaman aypuycamuy. Jinalmi janay pachäćhu alli sumä cäniyu caycunqui. Jinalcul atimay” nila. 23Niptinmi alli cäniyu cal nishanta uyalïlul sumä llaquisha licula. 24Chaynu wällïshacta licalculmi Jesus: “Sumä cäniyu rïcu nuna Diospa gubirnunman yaycunanpä sasa-sasam. 25Rasunpa Diospa gubirnunman cäniyu nuna yaycunantá aśhwanpam juc camïllu uywapis awjap linlinpa pasälunmanlä canpis” nila. 26Niptinmi chayćhu uyalïcunaca nipäcula: “Chaynu captin'a ¿mayantá salbacunman?” nil. 27Niptinmi: “Nunaca mana atipäśhancunacá, Diospá imallamá” nila. 28Niptinmi Pedro: “Taytáy, ya'acunam ichá lluy imallätapis caćhaycul atiyalcac” nila. 29Niptinmi: “Rasunpa ya'a nipäcuc, pipis Diospa gubirnun-laycu wasinta, walminta, irmänuncunacta, chulincunacta, mamancunacta caćhaycücá paypïmá masta ćhasquin'a cay cawsayninćhüpis. Jinaman'a juc bïdaćhüpis wiñay cawsaytalämi ćhasquin'apis” nila. 31Chaypïtam ćhunca ishcayniyu yaćhapacünincunacta Jesus japächalcul nila: “Canan'a ñam Jerusalenman liyanchicña. Chayćhümi lluy lulacacun'a Diospa unay willacünincuna ya'a Rasun Nunap Chulincäpi isquirbishanca. 32Chayćhu mana-Israelcunap maquinman ćhulaycamaptinmi burlapapäman'a, palapäman'a, tuwapapäman'a ima. Chayćhu lawćhapämal wañuchipäman'a. 33Jinapämaptinpis quimsa muyunpïtam ichá śhalcamuśhä” nila. 34Cay nishantam nï imapi nishantapis mayanllanpis intindipäculachu mana tantiapaśh captin. 35Ñä Jericó malcäta Jesus ji'aycuyalcaptinmi juc apla caminu patanćhu limuśhnacuyäñä. 36Chay achca nunacunaca śhacayämüta uyalilculmi tapucula: “¿Imam śhacayämullan?” nil. 37Niptinmi: “Nazaret-lädu Jesusmi pasayan” nila. 38Uyalilcul-pacham ayaycaćhacuyan: “¡Mandacü Davidpa Caśhtan Caćhamuśhan Salbacü, Jesuslláy! ¡Llaquipaycallämay-ari!” nil. 39Chaynu ayaycaćhacayämuptinmi waquin puntanpa pasäcunaca: “¡Upälla!” nil mićhacapäcula. Jinaptinpis mastalämi ayaycaćhacayämun: “¡Mandacü Davidpa Caśhtan Caćhamuśhan Salbacüní! ¡Llaquipaycallämay-ari!” nil. 40Chaynu ayamuśhanta uyalilculmi Jesus śhaycuycul puśhachimula. Lädunman ćhächimuptinmi Jesus tapula: 41“¿Imallactam nilanqui?” nil. Niptinmi: “Taytáy, licaytam munallá” nila. 42Niptinmi: “Licay-ari. Caynu chalapacamäśhayquipam allinyälunqui” nila. 43Chay niycullaptin ñawin quićhacacüluptinmi Diosta alawaśhtin Jesusta atila. Chayćhümi lluy nunacunäpis chayta lical Diosta alawapäcula.


text: 1Moisesmi orqomanta mana usqhaytachu uraykamurqan, chaymi runakunaqa Aaronman muyuykuspa nirqanku: –Sayariy, pusawaqniyku dioskunata ruwapuwayku, manan yachaykuchu Egipto suyumanta pusamuwaqniyku Moisesta imachus sucedesqanta, nispa. 2Hinan Aaronqa paykunata nirqan: –Warmiykichispa, churiykichispa, ususiykichispa ninrinpi kaq qori aretekunata horqoychis, hinaspa apamuwaychis, nispa. 3Chaymi ninrinkupi kaq qori aretekunata llapallanku horqokurqanku, hinaspan Aaronman apamurqanku. 4Paytaq chaskirqan, hinaspan qorita unuyachispa moldeman hich'aykurqan, chaymantan qori torillota horqospa thuparqan. Hinaqtinmi nirqanku: –¡Israel, kaymi diosniykiqa, Egipto suyumanta pusamuqniyki! nispa. 5Chayta rikuspataq Aaronqa torilloq ñawpaqenpi altarta perqarqan, hinaspan qaparirqan: –¡Paqarinmi Señor Diospaq fiestata ruwasunchis! nispa. 6Paqarisnintaq tutallamanta sayarispa ruphachina sacrificiokunatapas, sumaq kawsay sacrificiokunatapas haywarqanku, hinaspan llaqtaqa mikhuq ukyaq tiyaykurqan, chaymantataq runakunaqa aychanku kusichiypi rawrarirqanku. 7Chaymi Señor Diosqa Moisesta nirqan: –Uraykuy, Egipto suyumanta pusamusqayki llaqtaykin waqllipun. 8Usqhayllan t'aqakunku kamachisqay purinanku ñanmanta, unuyachisqa qori torillotan ruwakunku, hinaspan yupaychanku, sacrificiokunatapas haywanku, ninkutaq: –¡Israel, kaymi diosniykiqa, Egipto suyumanta horqomuqniyki! nispanku. 9Yacharqaniñan kay llaqtaqa rumi sonqopuni kasqanta. 10¡Kunanqa ama hark'awaychu, paykunapaqmi anchatapuni phiñakushani, wañurqarichisaqmi! Qanmantan ichaqa huk hatun suyuta paqarichisaq, nispa. 11Hinaqtinmi Moisesqa Señor Diosninmanta tukuy sonqo mañakurqan: –Señornilláy, ¿imanaqtintaq llaqtaykipaq anchatapuni phiñakunki, Egipto suyumanta hatun atiyniykiwan kallpaykiwan pusamusqaykipaq? 12Egipto runakunachá ninkuman: Mana allinninkunapaqmi pusasqa, orqo-orqopi wañuchinanpaq, hallp'a pachamanta paykunata chinkachinanpaq, nispa. Amaña k'arakta phiñakuychu, amaña: Llaqtayta muchuchisaq, niyñachu. 13Yuyarikuy kamachiyki Abrahamta, Isaacta, Israeltawan. Paykunamanmi sutiykipi juraspayki nirqanki: Ñoqan mirayniykichista hanaq pacha ch'askakunata hina askhayachisaq, mirayniykichismantaq kay llapan qankunaman prometesqay hallp'ata qosaq, hinan chayqa wiñaypaq herencianku kanqa, nispa. 14Chaymi Señor Diosqa llaqtanta mana allin ruwananpaq yuyaykusqanta manaña hunt'apurqanchu. 15Moisestaq kutimuspa orqomanta uraykamurqan kamachikuy simiyoq iskay p'alta rumita aparikamuspa, chaykunan iskaynin uyanpi qelqasqa kasharqan. 16Kikin Diosmi chay p'alta rumikunata ruwasqa, Diosllataqmi chaykunapi qelqasqatapas qelqasqa. 17Josuetaq runakunaq qaparisqanta uyarispa Moisesta nirqan: –Maqanakuy qapariymi karpa-karpapi uyarikushan, nispa. 18Moisestaq kutichirqan: –Manan atipaqkunaq kusikusqanchu, manallataqmi atipasqakunaq waqasqanpaschu, takishasqankutan ñoqaqa uyarishani, nispa. 19Moisesqa karpa-karpaman qayllaykuspa hinan torillota tusuqkunatawan rikuspa k'araktapuni phiñakurqan, hinan chay p'alta rumikunata ch'aqerqan, chaymi orqo k'uchupi p'akikurqan. 20Hinaspataq torillota hap'ispa ninaman wikch'uykurqan, chaymantataq ñut'uy-ñut'uta kutarqan, hinaspan unuman hach'iykurqan, chaytataq Israel runakunaman ukyachirqan. 21Hinaspanmi Moisesqa Aaronta nirqan: –¿Imanarqasunkin kay llaqta, ancha hatuntapuni huchallichinaykipaq? nispa. 22Aarontaq kutichirqan: –Wiraqocháy, ama phiñakuychu, qanqa yachankipunin kay llaqtaqa mana allinkaqman k'askakuq kasqanta. 23Paykunan niwarqanku: Pusawaqniyku dioskunata ruwapuwayku, manan yachaykuchu Egipto suyumanta pusamuwaqniyku Moisesta imachus sucedesqanta, nispa. 24Ñoqataq paykunaman kutichirqani: Pipas qoriyoqqa, horqokuchun, nispa. Hinan qowarqanku, chaytataq ninaman, wikch'uykurqani, kay torillotaq lloqsimurqan, nispa. 25Moisestaq rikurqan llaqtaq waqllipusqanta, Aaronpas hinallata qhawasqanta, repararqantaq awqankuq asipayananpaq kasqankutapas. 26Chaymi karpa-karpaman haykunapi sayaykuspa waqyakurqan: –¿Pikunataq Señor Dioswan kashan? ¡Ñoqawan huñukuchun! nispa. Hinan Leví ayllu runakuna llapallanku payman huñuykukurqanku. 27Hinaqtinmi Moisesqa paykunata nirqan, Israelpa Diosnin Señormi nin: Sapankaykichis espadaykichista teqniykichisman churaykukuychis, hinaspa karpa-karpata huk haykunamanta huk haykunakama hinantinta puriychis, sapankaykichistaq wawqeykichista, amigoykichista, llaqta-masiykichista wañuchiychis, nispa. 28Leví ayllu runakunataq Moisespa kamachisqanta hunt'arqanku, hinan chay p'unchay kinsa waranqa hina runakuna wañurqan. 29Hinaqtinmi Moisesqa nirqan: –Kay p'unchaymi qankunaqa Señor Diosta servinaykichispaq t'aqasqa kapunkichis, sapankaykichismi churiykichista wawqeykichista wañuchirqankichis, chaymi kay p'unchay Señor Diosqa saminchasunkichis, nispa. 30Paqarisnintaq Moisesqa llaqtata nirqan: –Anchatapunin qankunaqa huchallikurqankichis, kunanmi Señor Diospa kasqanman wichasaq, ichapas kay huchaykichista pampachachiykichisman, nispa. 31Hinaspanmi Moisesqa Señor Diospa kasqanman kutispa, nirqan: –Arí, kay llaqtaqa anchatapunin huchallikun, qorimanta diosta ruwakuspanku. 32Chaypas, kunan rogakuykin huchankuta pampachaykunaykipaq... mana chayqa, ¡qelqasqayki qelqaykimanta sutiyta horqopuway! nispa. 33Señor Diostaq Moisesta nirqan: –Pichus contraypi huchallikunqa, chayllatan ñoqaqa qelqaymanta horqopusaq. 34Kunanqa riy, hinaspa maymanchus pusanaykipaq kamachirqayki chayman kay llaqtata pusay, angelniymi pusasunki. Muchuchinay p'unchaypin ichaqa paykunata huchankumanta ñoqa muchuchisaq, nispa. 35Hinaspan Señor Diosqa llaqtata muchuchirqan Aaronpa ruwasqan torillo hawa.


text:
Rikina pruwinsya
Rikina pruwinsya (kastilla simipi: Provincia de Requena) nisqaqa Luritu suyupi, Piruw mama llaqtapi, huk pruwinsyam. Uma llaqtanqa Rikina llaqtam.
Yuyarina
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Amachasqa sallqa suyukuna: Pakaya-Samirya mama llaqta risirwa - Sierra del Divisor risirwa suyu
- Quchakuna: Avispa qucha
- Mayukuna: Tapichi mayu - Ukayali mayu
Pulitika Rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Chunka hukniyuq distritunmi kan.
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kay wamanipiqa Kapanawa, Mayurunakunam kawsanku.
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu: [1]


text: 1Khuyasqay wawqe panaykuna, noqa Pablon Diospa munayninman hina Jesucristopa apostolnin kani. Noqan wawqenchis Timoteopiwan, 2kay cartata chay Colosas llaqtapi tiyaq hermanokunaman apachimuykichis. Qankunaqa Diospa akllasqan, hinallataq Jesucristopi mana ishkayaspa iñiqkunan kankichis. Noqaqa Dios Taytanchismantan, hinallataq Señorninchis Jesucristomantawanmi mañakushani, qankunata bendecispa, yanapasunaykichispaq, hinaspapas hawkallata kawsanaykichispaq ima. 3Noqaykuqa Diosmanta sapa kutin qankunapaq mañakuspaqa, Señorninchis Jesucristopa Taytan Diosmanmi graciasta qoyku. 4Hinaspapas noqaykuqa yachaykun, qankunaqa Señor Jesucristopi confiasqaykichista, hinallataq Diospi creeq runakunatapas khuyakusqaykichista. 5Qankunaqa yachankichismi, Diosqa qosunaykichis premioykichistan hanaq pachapi waqaychashan. Chaymi qankunaqa Diosmanta allin willakuykunata uyarisqaykichis p'unchawmantapacha, Jesucristopi confiaspa hinallataq creyentekunata khuyakuspa kawsashankichis. 6Diosmanta chay allin willakuykunan enteron mundontinpi willasqa kashan. Hinaspan huk sach'a hina allinta rurushan. Chaymi chay allin willakuykuna uyarisqaykichismantapacha, qankunapas huk sach'a hina allin kaqkunata rurushankichis, Diospa cheqaq khuyakuyninmanta allinta yachasqaykichisrayku. 7Qankunaqa chay allin willakuykunatan yacharankichis Epafras yachachisuqtiykichis. Payqa Jesucristomanta willakusqanraykun noqanchispa llank'aqmasinchis, hinallataq ancha khuyakusqanchis wawqenchis ima. Hinaspapas payqa Señorninchis Jesucristopa serviqnin kaspanmi, qankunata yanapasurankichis. 8Paymi noqaykuman willawaranku, Santo Espíritu yanapasuqtiykichis, runamasiykichis khuyakuq kasqaykichismanta. 9Wawqenchis Epafras willawasqankumantapachan, noqaykuqa sapa kutin qankunapaq Diosmanta mañakushayku, saynapi Santo Espiritupa yanapayninwan Diospa munasqanman hina kawsanaykichispaq, allin yachayniyoq kanaykichispaq, hinallataq allin entiendeq runakuna kanaykichispaq ima. 10Saynata kawsaspan, qankunaqa Diospa munasqanman hina allin kaqkunata imatapas ruwaspa, kawsankichis. Hinaspan qankunaqa aswan mastaraq Diosmanta yachankichis. Saynata kawsaqtiykichismi, Diosqa qankunawan ancha kusisqa kanqa. 11Hinallataqmi mañakushayku, atiyninwan Dios yanapasunaykichispaq, kallpanchasunaykichispaq, saynapi pacienciakuspa tukuy sasachakuykunata venceyta atinkichis. Chaymi qankunaqa anchata kusikuspa, 12Diosman graciasta qonkichis. Diosqa k'anchaq glorianpin huk sumaq herenciata prometewashanchis. Chaytaqa chashkisunchis, Diospa wawankuna kasqanchisraykun. 13Diosmi noqanchistaqa chinkay tutayaq ukhupi hina huchapi kawsasqanchismanta orqospa librawaranchis. Hinaspan Diosqa yanapawaranchis, khuyasqan Wawan Jesucristota kasukuspa kawsananchispaq. 14Jesucriston cruzpi yawarninta ch'aqchuspa, huchanchiskunata perdonaspa salvawaranchis. 15Jesucristoqa Diospa Wawanmi. Payqa manaraq kay pachapas nitaq hanaq pachapas kashaqtinmi, ña karanña. Chaymi Jesucristontakama mana rikuna Dios Taytataqa reqsinchis, pay Dios Taytanpa rikch'aynin kasqanrayku. 16Diosqa Jesucristontakaman cielopi kaqkunatapas, kay pachapi kaqkunatapas, tukuy ima rikusqanchistapas, mana rikusqanchistapas, tukuy clase atiyniyoq angelkunatapas unancharan. Llapallan kaykunan Jesucristontakama unanchasqa karan paypaq. 17Jesucristoqa ñan karanña manaraq tukuy imapas unanchasqa kashaqtin. Paymi atiyninwan tukuy imatapas lugarninpi takyachishan, ordenninpi kaspa, ama chinkananpaq. 18Imaynan cuerponchispas umayoq, saynallataqmi Jesucristopas llapallan creyentekunapa umalliqnin kaspa gobiernawashanchis. Sayna kaspanmi Jesucristoqa paypi creeqkunaman wiñay kawsayta qon. Hinaspapas Jesucristoqa manaraq imapas kashaqtinmi ña karanña. Hinallataqmi payqa wañuqkunamantapas primerta kawsarimuran, saynapi tukuy imamantapas más importante kananpaq. 19Dios Taytamanqa agradaranmi Wawan Jesucristopi kaynin. Chaymi Jesucristoqa rikuchiwanchis imaynas Dios Taytan kasqanta, Dios Taytanwan igualla kasqanrayku. 20Chaypaqmi Diosqa Wawan Jesucristota kay pachaman mandamuran, tukuy unanchasqankuna Dioswan allinpananpaq. Chaymi Diosqa Señorninchis Jesucristopa cruzpi wañuyninwan, kay pachapi, hinallataq hanaq pachapi, tukuy kaqkunawan allinparan, saynapi hawkalla kanankupaq. 21Saynallataqmi qankunapas ñawpaq tiempopiqa Diospa enemigon karankichis. Hinaspan forastero hina Diosmanta karunchasqa kawsarankichis. Chaymi qankunaqa mana allinkunata piensaspa, hinallataq ruwaspa kawsarankichis. 22Kunanmi ichaqa allinpasqaña Dioswan kashankichis, Señorninchis Jesucristo cruzpi wañusqanrayku. Chaymi Diosqa ñawpaqninman pusawasunchis ch'uya sonqoyoqta, mana ni ima huchayoqta, hinallataq mana pipa huchachanantaña. 23Chaymanqa pusawasunchis, Diospa palabranmanta mana karunchakuspa, chay allin willakuykunapi qaqa hina takyaqtinchismi, hinallataq mana ishkayaspa tukuy sonqonchiswan Jesucristopi iñiqtinchismi. Chay allin willakuytan enteron mundontinpi yachachishanku. Chaymi qankunapas chayta ña uyarirankichishña. Noqa Pabloqa chaykunata willakunaypaqmi akllasqa karani. 24Noqaqa (qankuna huk law nacionniyoq runakunaman yachachisqayrayku) ñak'arishaspaypas anchatan kusikushani. Chaymi noqaqa Jesucristo hina ñak'arispay, paypa kamachiwasqanta cumplishani, paypi llapallan iñiqkunata kallpanchanaypaq. Llapallan chay iñiqkunaqa Jesucristopa iglesian, hinallataq cuerponmi kanchis. Chaymi noqa ñak'ariqtiyqa, Jesucristopas aswan mastaraq ñak'arishanman hina kashan. 25Diosmi planninman hina noqataqa nombrawaran, iglesianta servinaypaq. Chaymi qankunamanpas, hinallataq huk runakunamanpas Diosmanta allin willakuykunata yachachispay, kamachiwasqanta allinta cumplishani. 26Diosmi kay allin willakuytaqa ñawpaq tiempomantaraq pakasqa hinata waqaycharan. Ichaqa kunanmi chay allin willakuytaqa paypa wawankunaman reqsichishan. 27Diosmi munaran, huk law nación llaqtakunapi tiyaq runakunapas, chay pakasqa hina allin willakuyninta yachanaykichista, saynapi salvasqa kanaykichispaq. Chaymi Jesucristoqa hamuran qankunapa sonqoykichispi tiyananpaq, saynapi qankunapas paywan kushka sumaq gobiernasqan glorianpi paywan kushka kanaykichispaq. 28Chaymi noqaykuqa tukuy yachaywan Jesucristomanta llapallan runakunaman willakuyku, yachachiyku, hinallataq allinta entiendechiyku ima. Saynapi Jesucristowan huk sonqolla kaspanku, Diosman ch'uya sonqoyoqña presentasqa kanankupaq. 29Chayraykun noqaqa Diospaq allinta llank'ashani, Jesucristopa kallpa qowasqanwan, hinallataq atiy qowasqanwan ima.


text: 1Jamuychej, Tata Diosman; kusiywan takirikusunchej; takisunchej waqaychaj Salvawajninchejman. 2Agradecekuspa ñawpaqenman yaykunachej, takinataj Payta yupaychaspa, 3imaraykuchus Tata Diosqa jatun Diosmin, tukuy dioskunaj jatun reyninkutaj. 4Paypa makimpi kanku kay pachaj ukhusnimpis, jinallataj aswan alto orqospis Paypata kanku. 5Paypata mama qochapis, Pay ruwasqanrayku. Ch'aki jallp'apis Paypallatataj, makisninwan ruwasqanrayku. 6Jamuychej, qonqorisqas yupaychanachej. Qonqorikunachej Tata Diospa ñawpaqempi, imaraykuchus Payqa ruwawarqanchej. 7Paymin Diosninchej, noqanchejtaj ayllun kanchej, q'omer pampaspi kaj ovejasnin. Uyariychej kunan Paypa nisqanta: 8Ama Meribapi jinaqa sonqoykichejta rumiyachiychejchu, chay p'unchaypi jina Masahpi, chay ch'in pampapi. 9Chaypacha ñawpa tatasniykichejqa pruebaman churawarqanku, ruwasqasniyta rikushaspapis. 10Tawa chunka watasta chaypacha runaswan phiñasqa karqani. Nerqanitaj: Kay runasqa mana allintachu purinku, manataj kamachisqasniytapis kasuwankuchu, nispa. 11Chayrayku sinch'i phiñakuyniypi jurarqani: Samarichinayman mana yaykonqankuchu, nispa.


text:
6Chaypina chay kamachikukpa tiyarinan ñawpakninpi suk Oveja Wawanta kawarkani. Payka chay chusku animalkunapa chay ishkay chunka chusku kamachikuk ansianukunapa chawpinkunapi shayaridu karkan. Chay Oveja Wawanta wañuchidu layata kawarkani. Chashna wañuchidushina rikurishpapish shayaridu karkan. Payka kanchis wakrayuk kanchis ñawiyuk karkan. Chay kanchis ñawinkunaka Tata Diospa kanchis laya alli rurak Espiritunmi. Tata Dioska Espiritunta kachamun allpapi kawsak runakunata yanapanankunapa.
FREE!
One App.
1603 Languages.


text: 1Galacia irmänucuna, upam canqui. ¿Piraj chapata rurashcashunqui Washäcuj Jesústa wasguipänayquipaj? Nuwanchi-raycur Jesústa rusçhu wañuchishanta sumaj willaparaj. 2Canan mä, willamay. ¿Espíritu Santupa maquinçhu cawanayquipaj Moiséspa shimintachuraj çharcushcanqui? Mana. Manchäga Jesúspa shiminta çhasquicushallayquipita maquinçhu Tayta Diosninchi cawachishunqui. 3Upam canqui. Shiminta çhasquicushallanchipita Tayta Diosninchi alli ricaycämaptinchi, Moiséspa shiminman ama yupachicushuwanchu. 4¿Tayta Diosninchi yanapaycäshushayquita tantiyaycarchu, jipaman cuticunqui? Chayta ama ruranquimanchu. 5Payga Espíritu Santupa maquinçhu puriycächishunqui. Munayniyuj cashanta musyachicur, tucuy-jinanpa yanapaycäshunqui. Mana Moiséspa shiminta wiyacushayquipitachu maquinçhu purichishunqui; manchäga Jesúspa shiminta çhasquicushayquipita. 6Unayga Tayta Diosninchi Abrahamta alli ñawinpa ricaran shiminta çhasquicushallanpita. 7Chaymi sumaj tantiyacunquiman. Tayta Diosninchipa shiminta wiyacujcuna Abrahampa willcan-yupay. 8Tayta Diosninchipa shiminçhu nin: Jäpa runacunapis shiminta çhasquicunanta musyar, Tayta Diosninchi Abrahamta niran: Alli willapata willapäshayqui. Jam-raycur pï-maytapis alli ñawïwan ricashaj. Sumaj yanapäshaj. 9Chaymi sumaj tantiyacunquiman. Pipis Jesúspa shiminta çhasquicuptin, Abrahamta-jina Tayta Diosninchi alli rican. Sumaj yanapan. 10Moiséspa shiminta çharcushallanwan alli ricash cayta munajcunam ichanga ñacayman çhayanga. Chapata rurashpan Tayta Diosninchipa shiminçhu nin: Pipis Moiséspa shiminta sumaj-sumaj mana çharcuptin, juchata aparicushanpita ñacayman çhayachun. 11Chaymi Moiséspa shiminta çharcuyta munashallanpita mana pitapis Tayta Diosninchi alli ricangachu. Shiminçhüpis nin: Shimïta çhasquicujcunallata alli ricashaj. 12Moisésmi ichanga niran: Shimïta wiyacujcuna llap-llapanta çharcunan. Chayrämi alli ñawinpa ricar maquinçhüpis Tayta Diosninchi cawachinga. 13Washäcuj Jesúsmi ichanga Moiséspa shiminta mana wiyacuj-jina wañuytapis tarisha. Washämänanchi-raycur juchanchitapis jugaricusha. Tayta Diosninchipa shiminçhu nin: Rusçhu wañujcuna jucha aparicushanta tarin. 14Chaypis Washäcuj Jesúspa shiminta çhasquicuptinchi, Abrahamta alli ricashan-jina nuwanchitapis Tayta Diosninchi alli ricamanchi. Jäpa runa captinchisi, Espíritu Santupa maquinçhu puriycächimanchi. 15Irmänucuna, tincuchiypa tantiyachishayqui. Juc runa tistamintucur, jipaman mana cutiricunnachu. Tistamintutapis mana rucannachu. 16Canan Tayta Diosninchipita tantiyacushun. Payga Abrahamtapis, Abrahampa willcantapis alli ricananpaj auniran. Isquirbishançhu mana achcaj willcanpächu riman; manchäga jucnayllapaj. Abrahamta: Willcayqui nirga, Washäcuj Jesúspämi rimaycan. 17Sumaj tantiyacunquiman. Tayta Diosninchi Abrahamwan parlanacushanta çharcushanam. Abrahamwan auninacushanpita çhuscu paçhac quimsa çhunca (430) watataraj Israel-masincunata Tayta Diosninchipa shiminta Moisés willaparan. Chaypis Moiséspa shimin Tayta Diosninchi unay parlanacushanta mana pampaman çhuranmanchu. Aunishanta mana rucanmanchu. 18Tayta Diosninchi Abrahamta llaquipar, alli ricananpaj auniran. Cananpis aunimashanchita çhasquicunchi quiquinpa shiminta çhasquicur; mana Moiséspa shiminta wiyacurrächu. 19Chaura, ¿imapätaj Moiséspa shimin alli? Shimin alli caran runacuna jucha aparicushanta tantiyacunanpaj; ichanga Washäcuj Jesús çhayamunancamalla. Washäcujta caçhamunanpaj Tayta Diosninchi auniran. Moisésmi ichanga mana Washäcujchu caran. Anjilnincunallawan Tayta Diosninchi shiminta willaparan. Jinarcurraj Israel-masincunata Moisés willaparan. Payga parlapäcujlla caran. 20Runacuna imatapis auninacunanpaj parlapäcujnintaraj ashin. Tayta Diosninchim ichanga pitapis mana ashinchu. Quiquillan imatapis aunin. 21Ima captinpis, Moiséspa shiminta mana pampaman çhurashuwanchu. Chaypis sumaj tantiyacushun. Moiséspa shiminwan Tayta Diosninchipa shimin mana apaycaçhänacunchu. Chaypis Moiséspa shimin alli cawayman çhayachimänanchi captin, maynaçhi Tayta Diosninchi alli ricamäshuwan caran. 22Ichanga shiminçhu nin: Llapan runa jucha aparicuyllapaj wañun. Chaymi Washäcuj Jesúspa shiminta çhasquicurraj, Tayta Diosninchi aunishanta çhasquicushunpaj. 23Washäcuj Jesús mana shamushancaman Moiséspa shimillanman yupachicushcanchi. Shimintapis çharcunanchi caran. 24Mandu-rurajta-jina purichimashcanchi Washäcuj Jesús çhayamunancaman. Tayta Diosninchipa ricay ñawinçhu alli cawayman çhayachimänanchi caran. Moiséspa shiminta çharcuytam ichanga mana camäpacunchichu. 25Chaymi shiminmanpis mana yupachicunchichu. Manchäga Washäcuj Jesúspa shimintana çhasquicushcanchi. 26Payman yupachicushanchipita Tayta Diosninchi wamrachacamashcanchi. 27Washäcuj Jesúspa shiminta çhasquircur, ushyacushanchipita-pacha maquillançhu cawanchi. Pay-jinana cawanchi. 28Shiminta çhasquicuptinchi, Washäcuj Jesúspis çhasquicamanchi: Wawämi canqui nir. Çhasquicun Israel runacunatapis, jäpa runacunatapis, warmicunatapis, ullgucunatapis, mandu-rurajcunatapis, quiquincunallapita cawajcunatapis, uywaycunatapis juc shungulla cawananchipaj. Llapanchitana alli ñawinwan ricaycämanchi. 29Washäcuj Jesúspa maquinçhu cawar, Abrahampa willcan-yupay ricacunchi. Tayta Diosninchi aunishantapis llapanta çhasquicushunpaj.


text:
Juan Antonio Pezet
Juan Antonio Pezet Rodríguez de la Piedra sutiyuq runaqa (* 11 ñiqin anta situwa killapi 1809 paqarisqa Lima llaqtapi - † 24 ñiqin pawqar waray killapi 1879 wañusqa Chorrillos Lima llaqtapi) huk piruwanu awqaq pusaqmi, kawpaqpas karqan.
Tayta: José Pezet Monel
Mama: María del Rosario Rodríguez de la Piedra.
Warmi:
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Juan Antonio Pezet.


text:
Wasi
Wasi nisqaqa kawsananchikpaq, tiyananchikpaq rurasqam. Wasita rurayqa, wasichay nisqa, ancha chaniyuq maki kapchiymi.
Wasiqa pirqakunayuqmi, wasi qatayuqmi, punkuyuqmi, wintanayuqmi. Wasip ukhunpi pinchi kaq rakikunataqa wasi ukhu icha ukhu nispalla ninchikmi.
Llamk'ay paqtachikamaqa, kay wasi rikch'aqkunatam riqsinchik:
- Kawsana wasi
- Llamk'ana wasi (taller)
- Yachay wasi (escuela)
- Manqus wasi (templo), Inlisya
- Wawa wasi
- Qurpachana wasi, tampu
- Qullqa wasi
Tawantinsuyupiqa akllasqa sipaskunam aklla wasipis kawsarqanku.


text:
Nilton Santos
Nilton Reis dos Santos sutiyuq runaqa (* 22 ñiqin aymuray killapi 1925 watapi paqarisqa Rio de Janeiro llaqtapi - 27 ñiqin ayamarq'a killapi 2013 watapi wañusqa Rio de Janeiro llaqtapi ) huk Brasil mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
Yuyarina
Klubkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Regiunal Kupa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Kariuka Kampiunatu: 1948,1957,1961 wan 1962.
Mamallaqtapura Kupakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Nilton Santos.


text: 1Davidqa wasista ruwachikorqa Davidpa Llajtan nisqapi. Diospa arcanta chaypi churanankupajpis uj cheqata wakichillarqataj, chaytaj karqa uj toldo wasipi. 2Chantá kamacherqa: Mana levitasmanta kajkunaqa mana Diospa arcanta apayta atinkuchu, Tata Diosqa levitasllata chayta apaykachanankupajpuni ajllasqanrayku, Paypa serviciompipunitaj kanankupaj, nispa. 3Chaymantataj, tukuy israelitasta Jerusalenpi tantaykorqa, Diospa arcampaj maypichus wakicherqa, chayman apamunankupaj. 4Jinataj Aaronpa mirayninmanta kajkunata, chantá levitasmanta kajkunatapis tantaykullarqataj. 5Coatpa mirayninmanta kajkunaqa pachaj iskay chunkayoj runas karqanku: Kamachejninku Uriel, aylluntin ima. 6Merarijpa mirayninmantataj iskay pachaj iskay chunkayoj runas karqanku: Kamachejninku Asaías, ayllusnin ima. 7Gersonpa mirayninmanta kajkunataj pachaj kinsa chunkayoj runas karqanku: Kamachejninku Joel, ayllusnin ima. 8Elizafanpa mirayninmanta kajkunataj iskay pachaj runas karqanku: Kamachejninku Semaías, ayllusnin ima. 9Hebronpa mirayninmantataj pusaj chunka runas karqanku: Kamachejninku Eliel, ayllusnin ima. 10Uzielpa mirayninmantataj pachaj chunka iskayniyoj runas karqanku: Kamachejninku Aminadab, ayllusnin ima. 11Chantá Davidqa wajyacherqa sacerdotes Sadocta, Abiatarta ima. Levitasmantataj wajyacherqa Urielta, Asaiasta, Joelta, Semaiasta, Elielta, Aminadabta ima. 12Paykunamantaj nerqa: Qankunaqa levitas, ayllumanta kamachejkuna kankichej. Chayrayku llimphuchakuychej ayllusniykichejwan khuska, Israelpa Señornin Tata Diospa arcanta apanaykichejpaj, wakicherqani, chay cheqaman. 13Ñawpaj kutipi qankuna chayta mana ruwasqaykichejrayku Señorninchej Tata Diosqa noqanchejmanta ujninchejta wañurparicherqa. Tata Diosta mana tapurispalla, nisqanta mana junt'arqanchejchu, nispa. 14Chantá sacerdoteswan, levitaswan llimphuchakorqanku, leypi nisqanman jina, Israelpa Señornin Tata Diospa arcanta apanankupaj. 15Paykunaqa k'aspisninmanta lijrariykukuspa, arcata aparqanku, Tata Diospa kamachisqanman jina Moisesnejta. 16Chaymantataj David kamachillarqataj levitaspa kamachejninkukunata, paykuna ukhumanta mask'anankuta takejkunata, tocanasnintinta, salteriosniyojta, arpasniyojta, platillosniyojta ima, sinch'ita jatun kusiywan takinankupaj. 17Levitasqa Joelpa churin Hemanta ajllarqanku, jinallataj Berequiaspa churin Asaftapis. Payqa Hemanpa ayllun karqa. Ajllarqankutaj Merarijpa mirayninmanta kajta Cusaiaspa churin Etanta. 18Chay jawaqa ajllallarqankutaj chay waj ayllusninkutapis. Kaykunaqa chay allinta takejkuna karqanku: Zacarías, Jaaziel, Semiramot, Jehiel, Uni, Eliab, Benaía, Maasías, Matatías, Elifelehu, Micnías, Obed-edom, Jeiel ima. Paykuna punku qhawajkuna karqanku. 19Takejkunamanta kaykuna karqanku: Hemán, Asaf, Etán ima. Paykuna churasqa karqanku bronce platillosta ch'ajwachinankupaj. 20Chantá Zacariaspata, Azielpata, Semiramotpata, Jeielpata, Unijpata, Eliabpata, Maasiaspata, Benaiajpatataj salteriosninku tiyaporqa, elamitas jina tocarinankupaj. 21Matatiaspata, Elifelehupata, Micniaspata, Obed-edompata, Jeielpata, chantá Azasiaspata ima arpasninku tiyaporqa, siminitas jina tocarispa takiyta qallarichinankupaj. 22Quenaniasqa levitasmanta kamachejninku karqa, paytaj ajllasqa karqa, takichinamanta tukuymanta astawan yachasqanrayku. 23Diospa arcanta qhawanamantaqa Berequiaswan, Elcanawan ajllasqa karqanku. 24Sacerdotesmantataj Sebanías, Josafat, Natanael, Amasai, Zacarías, Benaías, Eliezer ima Diospa arcampa ñawpaqempi cornetasta tocarqanku. Obed-edomwan, Jehiaswan Diospa arcanta qhawajkunallataj karqanku. 25Chantá Davidqa Israelmanta kurajkuna, soldadospa kurajninkukuna ima kusiywan rerqanku Diospa arcanta Obed-edompa wasinmanta apamoj. 26Diosqa levitasta arcata apamuypi yanapasqanrayku, qanchis novillosta, qanchis corderostawan wañuchispa Diosman q'olacherqanku. 27Davidtaj sumaj lino p'achawan p'achallisqa rerqa. Ajinallatataj Diospa arcanta apajkuna levitaspis, takejkunapis, takiyta yachachej Quenaniaspis ajina p'achallisqasllataj karqanku. Chay jawa Davidqa linomanta efodwampis p'achallisqa karqa. 28Tukuy israelitas ajinata aparqanku Diospa arcantaqa, kusiywan qhaparqachaspa, pututuspa ch'ajwaynimpi, cornetaspapi, platillospapi, jinataj salteriosta, arpasta tocarispa. 29Diospa arcanta Jerusalenman chayachimojtinkukamaqa, Saúlpa ususin Mical ventanaman qayllaykorqa. Payqa Davidta kusiywan tusojta rikuspataj, sonqompi Davidta pisipaj qhawarqa.


text: 1Tincuchiypa willapar, purïshijnincunata Jesús niran: Puchuy-puchuy janançhu cawaj runash llapan imancunatapis capuralpa maquinman çhuraran. Chaypitaräshi capuralnin suwapashanta mayaran. 2Chaura capuralninta jayarcurshi tapuran: Suwapaycämashayquita runacuna willamasha. Mä, ima-imata charashallätapis willamay. Canancamalla arushcanqui nir. 3Chaynuy niptinshi, shungullançhu capuralnin yarpaçhacuran: Jargumaptin, ¿imawanraj cawashaj? Çhacra aruyta mana jüchu. Mañapacuytapis pingacü. 4Cananga ima ruraytapis musyäna. Yarpashäta ruraptï aruy mana captinsi, marca-masïcuna alli ricamanga nir. 5Yarpaçhacuriycurshi, patrunninpa jaga-tucuj runacunata jayachiran. Juc çhayaptin, tapuran: ¿Aycataj patrunnïpa jagan caycanqui? nir. 6Jaga runanash niran: Ishcay paçhac (200) läta wiram jagan caycä. Capuralnash niran: Cananga papilta rurashun pullallanta patrunnïta cutichinayquipaj. Paçhac (100) läta wirallatana cutichinqui. 7Chaypita juc jagatash tapuran: ¿Aycataj patrunnïpa jagan caycanqui? nir. Jucninnash niran: Ishcay waranga (2,000) arüba rïgum jagan caycä. Capuralnash niran: Cananga papilta rurashun waquillanta patrunnïta cutichinayquipaj. Waranga pichga paçhac (1,500) arüba rïgullatana cutichinqui. 8Chaura capuralnin ima-imata rurashantapis mayar, patrunninshi niran: Capuralnïga llutanta ruraycarsi, yarpay-sapa. Sumaj cuyachicusha marca-masin alli ricananpaj. Tincuchiypa willapariycur, purïshijnincunata Jesús niran: Juchaçhu arujcuna Tayta Diosninchita mana manchapacursi, quiquin-pura alli ricanacuyta yaçhan. Jamcunam ichanga alli ricanacuyta mana yaçhanquirächu: Tayta Diosninchipa wawan caycanchi nirsi. 9Sumaj tantiyacunquiman. Cay pachaçhu llapanwan alli ricanacunquiman. Jillayniqui captin, runa-masiquita yanapanquiman. Ushyapacaptiquisi, janaj pachaçhu imaycamanpis Tayta Diosninchipa ñaupançhu cawanayquipaj. 10Sumaj wiyacunquiman. Ichicllata suwacur, achcatapis runa suwacun. Ichicllatapis mana yatapacur, achcatapis mana yatapacunchu. 11Sumaj tantiyacunquiman. Runa-masiquipa jillayninta yatapacuptiqui, imancunata pampata ruraptiqui, Tayta Diosninchipis mana yupachicushunquipächu. 12Jucpa imancunata yatapacuptiqui, pampata ruraptiqui, Tayta Diosninchipis irinsayquita mana jushunquipächu. 13Juc mincaylla ishcaj patrunpa maquinçhu mana cawanmanchu. Ishcanwan shungun mana tincunmanchu. Ishcajpa maquinçhu cawar, juc-cajpita carupayllapa purir, juc-cajllaman jillicunga. Juc-cajta pampaman çhurar, juc-cajta alli ñawinwan ricanga. Jamcunapis jillayllaman yarparar, Tayta Diosninchita jungaycärinquipaj. 14Fariseucuna jillay-raycullar imatapis ruran. Chaymi Jesúspa shiminta wiyar, ashllir ushyaran: Yangalla rimacun nir. 15Jesúsna niran: Runacunapa ricay ñawillançhu jamcuna juchaynaj-tucunqui. Alli runa nishuptiquisi, Tayta Diosninchi musyapäshunqui. Yarpashayquita millanäcun. 16Ushyachicuj Juan willapäcushan wichancaman runacuna Moiséspa shimintapis, unay willacujcunapa shimintapis wiyacuran. Cananmi ichanga Tayta Diosninchipa shiminta willacuycä. Maquinçhu cawachinäpaj caçhamasha. Waquin runa imanuypapis llapan shungunwan shimïta wiyacurcaycan. 17Cay pachawan janaj pacha ushyacaptinsi, Moiséspa shimin mana ichicllapis jungacangapächu. Llapanta çharcucänan. 18Juc runa majanta jaguiriycur juc warmiwan majachacar, juchata aparicun. Raquicash warmiwan majachacarpis, jucpa warminta llallipaycan. 19Juc willapata willapar, Jesús niran: Juc puchuy-puchuy janançhu cawaj runash achic-achicyaj müdanallata ushtucuj. Waran-waranshi tünaj. Sillullatash micuj. 20Puchuy-puchuy janançhu cawaj runapa wasin puncunçhünash pishipacuyçhu cawaj jiri ushyash Lázaro jitaraycaran. 21Jirintasi allgucunash llajwar ushyaran. Yargaypita wañurshi, Lázaro yarpaçhacuran: Puchuy-puchuy janançhu cawaj runapa usupallantasi micurcüman nir. 22Unayllata Lázaro wañucuranshi. Wañucuptin, anjilcunash janaj pachaman Abrahampa ñaupanman shuntacuran. Manasi aycällatash puchuy-puchuy janançhu cawaj runapis wañucuran. Wañucuptin, pampaycuranshi. 23Puchuy-puchuy janançhu cawash runa chacaj pachaçhu ñacaycashançhüshi Lázaruta ricaran Abrahamwan-ima janaj pachaçhu jamaraycämujta. 24Ricarshi, Abrahamta jayacuran: Tayta Abraham, llaquipaycallämay. Lázaruta caçhamuy. Maquinta ushmarcachir, shamuchun jallüta ushmarcachinanpaj. Cay ninaçhu juyupa ñacaycä nir. 25Abrahamnash niran: Wawallau wawa, ¿pachaçhu cawashayquita yarpanquirächu? Pachaçhu puchuy-puchuy janançhu cawashcanqui. Cananmi ichanga ñacaycanqui. Lázaruna pachaçhu ñacash carsi, canan alliçhu caycan. 26Jananmanpis chimpayta mana camäpacüchu. Jatun rajra raquiraycämanchi. Chaymi wacman-cayman pipis mana chimpanmanchu. 27Chaura puchuy-puchuy janançhu cawaj runash niran: Tayta Abraham, jatunpa mañacuycushayqui. Papänïpa wasinman Lázaruta caçhaycullay. 28Wauguïcuna pichgajraj cawaycan. Wauguïcuna juchata ama aparicuchunnachu. Mana piñacamuptin, ñacayman paycunapis çhayamunga. 29Abrahamnash niran: Wauguiquicuna Moiséspa shimintapis, Tayta Diosninchipa willacujnincunapa shimintapis musyan. ¿Imanirtaj mana wiyacunchu? 30Puchuy-puchuy janançhu cawaj runanash niran: Tayta Abraham, paycunapa shimillanta mana wiyacunmanchu. Wañushanpita cawarircamur piñapaptinmi ichanga, rasunpa wanacäringa. 31Abrahamnash niran: Moiséspa shiminta, willacujcunapa shiminta mana wiyacur, wañushanpita cawarircamur piñapaptinsi, manam wiyacungapishchu.


text: 1Cuyashäcuna, chaura chaynuy Dios nirayämashaga ama ima-ayga lutantas rurashunchu cuerpunchiwanga, ni amatag chrasquicushunpishchu chay casqui yachrachigcuna rimangantas, antis waranpa waranpa Diosta manchacuyar cawashun paylapag cawagman muyunganchicama. 2Chauragar yupachicarcämay, jinaman cuyapäcamay nogacunaga manam pitas ima lutantas rurapäcurächu. Manatan juchaman pitas ishquichipäcurächu ni pitas casquipapäcuräpishchu. 3Chaynuy nirga manam nipäcug lapaycunatachu antis waquinlaycunatam. Nätan nogaga nä naupalatam nipäcurag alisca cuyapäcungagta, jinaman chaynuylam cuyarcayäshay wanupäcungäcamas. 4Nogaga gamcunapag “Paycuna alicamam, jinaman cuyarcayämanmi” niyämi. Nätan achca runacunatam “Paycunaga alicamam” nirsi willapacuyä. Cananga imata cunchursi valorchasham, jinaman alisca cushisham cayä gamcunapita. 5Chaynuytan Macedoniaman chrarursi nogacunaga mana jamapäcurächu, antis aliscam ima-aygatas cunchupäcurä yachrachingäpita runacuna conträcuna sharcapäcuptin. Jinaman laquisham capäcurä paycuna “¿Imanapäcungarag?” nir gamcunapita. 6Nätan laquishacunata cushicachig Diosmi cushicarärichiman cayman Tito chraramur willapapäcamanganwan. 7Nätan manam pay chrämungalanpitachu cushirarcayä, antis cushicurcätan gamcunapita Tito alisca cushirayanganpitas. Payga willaparäriman gamcuna wamayarcayämangaypitam, gamcunachru imas pasayagcunapita laquirarcayangaypitam, jinaman nogapita “¿Imanuyrag cayan?” nir laquirarcayangaypitam. Chaycunata mayarga masran cushicurüsi. 8Nätan chay apachimungä cartata leyircur laquirapäcungaypitaga, cananga nä manam laquirächu, nä cushirapäcungayta musyar. 9Cananga aliscam cushirayä. Nätan cushicüga manam “Laquicarachïmi” nirchu, antis cushirayäga chay laquicur Diosman perdonapäcushunaypag cutipäcungaypitam. Chaura Diosman laquisha cutirarcayaptiquiga alipagmi isquirbimurä. Chaynuypaga manam ima lutantas rurashachu capäcug. 10Chaynuy carga Diosmi gamcunataga laquicarärichishuray. Chaymi cananga wanacurcangaypa nä ali cawarcayanqui. Chaypitaga antis cushicurcanquimanmi. Nätan waquinga juchäcurcanganpita laquirayarsi Diosta manam “Perdonämay” nipäcunchu. Chaycunaga Dioswan manam imaysi cawapäcungachu. 11Nätan gamcunaga Dios munangannuy rurarmi ali carcayanqui, chaymi chay waquincunata jucla niräriray lutanta mana rurapäcunanpag. Nätan washapäcamangaypitas jucla musyanätam munarärinqui, lutan ruragcunatas jucmaparärinqui, “Diosga cunchurachimäshunmi” nir manchapacarärinqui. Noga aywamunätas munarärinqui, Dios cäsucurcayangaytas jucla musyanäta munarärinqui, jinaman chay juchäcugcunatas piñapänäta munarärinqui. Chaynuy rurar nä ali rurag capäcungaytam reguechicarärinqui. 12Nätan chay cartata apachimurä manam chay juchäcusha runapagchu ni manatan apachimurä chay sinticusha runata yanapapäcunaypagpishchu, antis apachimuräga Diospa naupanchru gamcuna cäsucarcämangaytas u mana cäsucarcämangaytas musyanäpagmi. 13Chaymi cananga cäsucarcämangayta musyarur cushirarcayä. Nätan masga cushirarcayä Tito cushiragta ricarmi, jinaman pay chayman chraramuptin manchapacuypa cäsucurcangaypitam. 14Nogaga Titota “Aywaptiquiga fijum chrasquipäcushunqui paycunaga” nirämi gamcunapag. Ningannuylam chrasquipäcusha canqui, nogacunaga Titota razoncaglatam nipäcurä. Chaura Titota chrasquipäcungaywanga musyacarun gamcunapita alita rimapäcungä razoncag canganmi. 15Titoga canan masmi cuyarcayäshunqui manchapacuypa chrasquipäcungaypita, jinaman cäsucurcangaypita. 16Nogaga canan aliscam cushirayä chay ali rurag capäcungayta musyarur.


text:
Nawidad
Nawidad (kastilla simipi: Navidad) nisqa p'unchawpiqa, iskay chunka pichqayuq kaq p'unchawpi qhapaq raymi killapim kristiyanukuna Jesuspa Belen llaqtapi paqarisqantam, wata hunt'aynintam phistakunku.
Imatataq Dyuspa Simin Qillqa nin[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Dyuspa Simin Qillqa Lukaspa Qillqaspanpi kaytam Jesuspa yurisqanmanta willawanchik (Lukas 2:1-20 ):
- Chay p'unchawkunapim hatun kamachiq Augustuqa kamachikurqan llapa llaqtakunapi tiyaqkuna yupasqa kanankupaq.
- Kay runa yupayqa chayllaraqmi qallarirqan Sirya suyupi sullk'a kamachiq Kirinyu kamachikuchkaptin.
- Llapallataq yupasqa kanankupaq yurisqanku llaqtamankama rirqanku.
- Hinam Husiypas Galileapi Nazaret llaqtamanta Judea hap'iyman wicharqan, Davidpa llaqtam Belenman, Davidpa mirayninmanta kasqanrayku.
- Chaymanqa rirqan paywan kasarakunanpaq rimaykusqaña Mariyawan yupasqa kananpaqmi, Mariyaqa unquqmi kachkarqan.
- Paykuna chaypi kachkaptinkutaq wachakunan killaqa hunt'akurqan.
- Hinan phiwi qhari wawanta wachakurqan, walthanawan walthaykuspataq uywa qaranapi siriykachirqan paykunapaq tampupi mana kampu kasqanrayku.
- Belen llaqta qaylla kampupitaq michiqkuna kachkarqan uywankuta tutantin qhawaspanku.
- Chayllamanmi Apu Dyuspa anqelninqa paykunaman rikhurirqan, Apu Dyuspa lliplli kaynintaq paykunaman k'anchaykurqan, hinan sinchitapuni mancharikurqanku.
- Chaymi anqelqa paykunata ñirqan: "Ama mancharikuychikchu, ancha allin willakuytan willasqaykichik, chaywanmi llapa runa q'uchukunqa.
- Kunanmi Davidpa llaqtanpi huk Qispichiq yuripusunkichik, payqa Dyuspa Akllasqan Kristun, payqa Apunchikmi.
- Chayta yachanaykichikpaqqa kay hinatan tarinkichik: Huk wawan walthanawan walthaykusqa uywa qaranapi siriykusqa kachkanqa" ñispa.
- Chayllamanmi anqelwan hanaq pachapi achka anqelkuna rikhurimurqan Dyusta yupaychaspanku:
- "Dyusqa hanaq pachapi yupaychasqa kachun! Dyuspa khuyapayasqan runakunataq kay pachapi sumaqta kawsachun!" ñispa.
- Hanaq pachaman anqelkuna kutipuptinkutaq michiqkunaqa ñinakurqanku: "Hakuychikyá Belen llaqtata, hinaspa rikumusun Apunchik Dyuspa willawasqanchik imachus kasqanta" ñispa.
- Utqhaylla rispankutaq Mariyata Husiytawan, wawatapas uywa qaranapi siriykusqata tarirqanku.
- Chayta rikuspataq wawamanta anqelpa paykunaman ñisqanta willakurqanku.
- Chaymi llapan uyariqkuna muspharqanku michiqkunap willakusqanmanta.
- Mariyataq ichaqa chaykunata yuyaymanaspa sunqunpi allintapuni hap'irqan.
- Michiqkunataq uyarisqankumanta hina tukuy imapas kasqanmanta yachaspanku, rikusqankumantawan, Dyusta hatunchaspa yupaychaspa kutipurqanku.
Phistakuy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Phistakuq runapuraqa Allinlla Raymi! nispa napaykunakunkum. Chinchay Abya Yalapi Iwrupapipas runapura kamarikunata, t'inkakunatam quykupuq. Santa Klaus (Papa Noel) sutiyuq runas wawakunaman chay kamarikunata qupuyta hamuqsi.
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]


text: 1Chaywampis kunanqa Jerusalén, wakichikuy jark'akunaykipaj imaraykuchus muyuykusqa kashanki, may sinch'itataj castiganqanku Israelpa kurajninta. 2Qantajrí Efratamanta Belén, Judapi llajtas kajmanta aswan juch'uy kanki; jinapis qanmantamin llojsenqa Israelta kamachejqa. Payqa karqa unaypuni wiñaymantapacha. 3Kunanqa Tata Diosqa saqenqa Paypata kajkunata, chay warmi, pichus uj qhari wawata nacechikunan kashan, chay nacekunankama. Chaypacha waj nacionman presos apasqa kajkuna kutimponqanku Israel aylluman. 4Reyqa jatarikonqa michinampaj Israel ayllunta Señornin Tata Diospa atiyninwan, jatun kayninwantaj, paykunataj allin kawsaypi tiyakonqanku, imaraykuchus Tata Diosqa jatunchasqa kanqa kay pachaj k'uchusninkama. 5Paymin chay allin kawsayta apamonqa. Maypachachus asirios jallp'anchejman junt'aykamonqanku, kamachina wasisninchejmantaj yaykuykamonqanku, chaypacha, kachasunchej paykunaj contrankupi qanchis kurajkunata, pusaj sumachaj runastataj. 6Paykunaqa Nimrodpa jallp'an Asiriata espadawan michenqanku; pikunachus nacionninchejpa lindesninta pasaykamuspa junt'aykamorqanku, chay asiriosmanta librawasunchej. 7Chaypacha, Jacobpa ayllunmanta puchojkuna ashkha nacionespa chawpinkupi kanqanku; chaykunaqa Tata Diospa apachimusqan chhulla jina kanqanku, chayrí para imaynatachus qhoras pataman urmamun mana runaj munasqanraykullachu, ajina kanqanku. 8Chaypacha, Jacobpa ayllunmanta puchojkunaqa ashkha nacionespa chawpinkupi kanqanku; imaynatachus uj león k'ita animales chawpipi karin, ajinata, chayrí imaynatachus uj león ovejas chawpipi pasaj jina t'ajllaspalla wañurachin mana ujtapis puchuchispa, ajinata. 9Qanqa Tata Dios, ajinatamin phinkiykunki, wañurachinkitaj tukuy contraykipi kajkunataqa. 10Tata Diosqa nillantaj: Jaqay p'unchaykunapeqa caballosniykita wañurachisaj, wañuchinaku maqanakupaj carretasniykitapis phirisaj. 11Llajtasniykita raqaykunaman tukuchisaj, chay tukuy jark'achasqa wasistapis urmarachisaj. 12Layqeriyosniykita chinkachisaj, ni uj adivinoyojta saqesqayki. 13Phirisaj chay lantisniykita, chay sumaj ch'eqosqa yupaychana rumisniykitapis, amaña jayk'ajpis chaykunaman yupaychaj kutinaykipaj, chay kikin makisniykej ruwasqan diosniykikunaman. 14Sik'irasaj chay yupaychana sach'asniykita, mana puchuyojtataj llajtasniykita phirisaj. 15Phiñakuyniypi vengakusaj, mana munarqankuchu kasuwayta, chay nacionesmanta.


text:
Climinti IV
Climinti IV, Gui Foucois le Gros sutiyuq runaqa (latin simipi: Clemens IV PP., Italya simipi: Papa Clemente IV) (* 23 ñiqin ayamarq'a killapi 1195 watapi paqarisqa Saint-Gilles-du-Gard llaqtapi - † 29 ñiqin ayamarq'a killapi 1268 watapi wañusqa Viterbo llaqtapi) huk Tayta Papam karqan.
5 ñiqin hatun puquy killapi 1265 watapimanta 29 ñiqin ayamarq'a killapi 1268 watapikama Tayta Papam.
Willay pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Climinti IV.


text:
Joaquín Balaguer
Joaquín Antonio Balaguer Ricardo sutiyuq runaqa (* 1 ñiqin tarpuy killapi 1906 watapi paqarisqa Navarrete llaqtapi - 14 ñiqin anta situwa killapi 2002 wañusqa Santo Domingo llaqtapi ). Duminikana mama llaqtap taripay amachaq, qillqaq wan pulitiku karqan.
1953 watamanta 1955 watakama ñawpaq kuti Duminikanapa Hawa ministrunin karqan.
Yaya: Joaquín Balaguer Lespier; Mama: Carmen Celia Ricardo Heureaux.
Yachaywasi:
Alma mater: Santo Domingo Awtunuma Yachay Sunturnin wan Paris Yachay Sunturnin
Qillqaqkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Willay pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Joaquín Balaguer.


text: 1Waqe-panillaykuna, qamkunaqa kachkankichik Diospaq rakisqam chaynataq hanaq pachapi huñunasqa kanaykichikpaq qayasqam chaynaqa Diospa kachamusqan sacerdotekunapa jefen chaskisqanchik Jesucristopiyá yuyaymanaychik. 2Payqa confianza runam karqa churaqnin Diospa kamachisqanta cumplispa, payqa cumplirqa Moisespas Diospa enteron wasinpi rurasqanta hinam. 3Wasimantaqa ruraqninmi aswan reqsisqa, chaynam Jesuspas Moisesmantaqa aswan reqsisqa. 4Wasiqa runapa rurasqallanmi, Diosmi ichaqa tukuy imata rurarqa. 5Diospa wasinpim Moisesqa confianza runa karqa, chaywanpas payqa servikuqllam karqa imapas Diospa nisqankunamanta willakunanpaq. 6Cristom ichaqa Churi kasqanrayku Diospa wasinpi munayniyoq karqa, chay wasi hinam ñoqanchikpas kanchik paypi hatun confianzawan kallpanchakuspaqa. 7Chuya Espiritum nin: Kunan tiempopi Diospa nisqanta uyarichkaspaqa, 8amayá sonqoykichikta rumiyachiychikchu piñachiwasqanku punchawpi hinaqa, chunniqpi pruebawaspanku rurasqankuta hinaqa. 9Chay chunniqpim ñawpa abueloykichikkuna rurasqaykunata rikurqaku. Tawa chunka watapuni chaykunata rikuchkaspankupas piñachiwaspankum pruebawarqaku. 10Chayraykum chay runakunawan piñasqa karqani, chayraykum paykunata kaynata nirqani: “Tukuy tiempo pantaq sonqokunam kankichik” nispa. “Ñanniykunatapas mana reqsiqmi kankichik” nispa. 11Chayraykum piñakuyniypi jurarqani: “Samanankupaq qosqaymanmi mana yaykunqakuchu” nispa. 12Wawqe-panillaykuna, cuidakuychikyá, yanqañataq mayqannikichikpas mana iñiq kaspa hinaspa, mana allin sonqoyoq kaspa kawsaq Diosmanta rakikurunman. 13Tiempo kachkaptinraqqa sapa punchawyá kallpanchakuychik chaynapi mayqannikichiktapas hucha engañaptin sonqoykichik ama rumiyarunanpaq. 14Cristoman hukllawasqañam kachkankichik paypi iñisqanchik punchawpi hina mana iskayrayaspa wañunaykichikkama confiakuspaqa. 15Bibliam nin: Kunan tiempopi Diospa nisqanta uyarispaykichikqa, amayá sonqoykichikta rumiyachiychikchu piñachiwasqanku punchawpi hinaqa. 16Diospa rimasqanta uyarichkaspankuqa ¿pikunataq payta piñachirqaku? Moisespa pusamusqan llapallan runakunam. 17¿Pikunapaqtaq Diosqa tawa chunka watapuni piñakururqa? Payqa piñakururqa contranpi huchallikuq chunniqpi wañuqkunapaqmi. 18¿Pikunamantaq jurarqa samanankupaq qosqanman mana yaykunankupaq? Payqa jurarqa mana kasuqninkunapa contranpim. 19Chaynaqa, mana confiakusqankuraykumá mana yaykuyta atirqakuchu.