text: ■ ■■-..:. . . NI [YAHDE; QA. I • J mi WQADAS Vl'N HI ' Tokata Omnieiye Tanka kte tin he Holy Rosary Mission, Pine etu kta. July 17, 18, 19 he- .mnitiye kta. DOTTED, N. DAK. MAY 26, 1896. wicayusntapi sni hena owasin nakaha h'eooupi.. Nakuji winohc : yawa tipj kin hetanha.n ,' ■ . Yutapi Wakan icupi. Ska i ... I • o , pi, Hena fcaku beftijciv ienpi he nina . ■ yapi naka . tionihan ■ ■ ■ Mrs. McLaughlin qa Mr? nina oante anwastepi. Wiyotanhah sanpa hehan St. Mich- ael's (church) tipi wakan heci owa- • pi qa heci omniciye yuhapi. Anpefcu wanji kin he en. wiaoMnoa- . -. tipi kiu ikanye owa- sin etipi, detanhan koya. Wihiyaye- . win kilanna sanpa hehan Bt. Rev. Bishop Shaniey D, D. Hinasapa ltancau unkitawapi hi. Anpetu non- pa kiu en maite im, tu'ka hehan nina waste \vi kiu ake tarii ece 2. -JONAS WICA- STA WOKCAN KIN. f A. C. 80S ; . 1 Eliseus te cin ivobakam Wa- kaMtanka Jonas wicasta wokcan kta e kaRniga. Anpetu wan en Wakan- tanka Jonas Niuive ekta woahtani on iyopeiciye wicasi yesi, oyate wahtani- pj kin tatika ava heon. Ninive he Assyria en otonwe itan- can, qa Jonas he owihanke kta cin. Miuiowanca ekta najiea, wata ohna Tharsis ekta.-va. Hmican kin etanhan najice kta kecin qahecon, 2 Wata hnta kin etanhan iyaye cin hehan Wakantanka tate oliitika wan u\a, hecen wita wata kin kam'de- ce kte seececa. Hehan ueconmt kaga- pi tuwe taku sica ecou un hececa he- cinhan, unkan oeconna kin Jonas a hinhpava. Hehan taku toketu kin wicakiyaka, qa mini n enpeyapi kta kewicakiva. Hecen wita wata wiua- ita kin ieupi qa tninin ehpeyapi, tuka ecahankeva miuiowanca kin atudake- na hinhda. 3 Itancan kin he liogan tanks - wan vuwiveva hecen Jonas anpetu yamni, hanyetu yamni hogan tezi kin inahen un. Hehan Itancan kin okiye kta e cekiva, Wakantanka nakicilion qa "anpetu iciyamni kin en hogan kin Jonaspuzata ihdepa. ist iyececa^ ,(iya- cinpi.) -Jonas mini malien efijieyapi kia on wata ohna.6papi kin hena n'-- Chist wosnapi kin heon" maka kin oco- wasin myanpii Jonas hogan tezi mahen anpetu yamni qa hanyetu yamni, qa hauyetu yamni m alien uh; 0hrist anpetu yamni wicahapi mahen uu. - r ) Wakantanka Jonas inonpa he- oiya: '•Ninive ekta ye ca eyanpaha wo, ahake anpetu wikcemna topa kinhan Ninive ihangyapi kta." To- han ovate kin wicoie kin dena nahou- pi qehau, Wakantanka, wicadapi, qa, akilianicivapi, mnihuha wojuha ecee koyakapi, qa uakun caliota. Wicasta- yatapi kin nakun ija iyepeiciya, qa, woalitani owasin oyate kin ayustan- wicasi, hecece cinhanunkina Wakan- tanka otonwe kin pagan kta ce. eya. Oyate kin woahtani on iyopeiciyapi kin, Wakantanka wanyake cehan, o- yate wocekiye tawapi Kin nawicaki- cinon, qa otonwe kin ihaogye sni. ■ ; beca ke- . iyokipi sni, qa inhan oauwapa ia yaiika. mean kin , , , :;icaF.ve, lie Jonas a- ohanzi kta on. Jonas nina bin iyokipi; , aiViyotaUena V\ akantanka wa- mduskaiiR wan econ^l. hecen wiyuwi kin kiuniiivyn, Iieceu injjui. 7 Helian tate kata unkan wi kin Joiias pa kin ak'anya. Unkan wacilii- bosake ca, Jonas ta cin. Tuka Itan- can kin heciya: '-Wiyuwi wan oyaju is ieafiynye 6u\ tka, on etanhau wiicii!ibo\'asak;i: hecen Ninive oton- we t.anka, qa ohna wicasta kektofxa- winge opawjiigesanpa feektopawinge wikcemna noiipa- (120.000) unpi kin iiena ousiwicsfeivakida kta heoeoe sni A. M. 3278 ] 63— ISRAEL TOKL CONZE 1HANKEYA KIN. [A. 0. 722. 1 Ninive wakagapi ohodapi to- tonwepi kin, woaritani on iyopeiciya- pi, qa Wakantanka en wowaste iye- yapi; tuka Israelites anpetu kapeya sanpa ^ica ayapi. Wakantanka ohoda- pi shi, qa, waayata tawa kin waStewi- cadapi &m, woaKtani tawapi on wa- cinyeye &n\, hehan ihangwicaye kta keiciya. 2 Ihnuhankahya Salmanasar, A ssyria en wicaitayatapi kin, azuye wieahipi qa Samaria, Israel otonwe itancan tawapi kin conkaske itakan yankapi. Waniyetu yamni iyohakam hehan, otonwe kin icu, qa oyate kin vvicota wayaka Assyria ekta awicaki- pi, qa tona en owicakaptapi kin, oya- te "bksan onpi kin om ioioahiya iya- yapi. 3 Samaritau wocekiye tawapi kin qa Juda qa wakagapi ohodapi kin icicahiya yuhapi. Judea en oyate on- pi kin Samaritan oyate kin walitewi- cadapi s"ni, wocekiye tawapi qa wa- wohodapi .sni kin heon. Detanhan Wanikiya unkitawapi kin Samaritan eya cajeyatapi, Jews oyate kin tuwe heciyapi kinhan he taku isanpa lica eciyapi kecin pi sni. Tona wayaka awicakiyahdapi kin tohinni icicawin hdipi Ini, Assyria en oyate onpi kin om, qa oyate ihduksan kin hena oin icicahipi lica, tohinni o- nawicahonpi sni, qa ovate ewicakiya- pi Ini. Anpetu kin dehanyan wicowa- zi wikcemnapi qon tukte epi tanin A. M. 3286. A. O. 714. «i.-TOBIAS WICAfiLCA KIN. 1. Salmanasar, wayaka wicayuze ein en opeya Wakantanka kokipa wan To- bias eciyapi opa. KoSka kin heciyatan : han na wicaSta tohan sicapi kin wicayu- tokan qa Wakantanka tawokonze kin opa. Om wayaka un kin wicakicanpta, qa wocantkiyapi kin un, taku cinpi kin cekiyaecee. Wotektehdapi kin, wowi- caqu, tancona.unpi kin wokoyagwicaya, qa hanhepi ko tapi kin wicaha ecee, he wicohan i.ina ecou. 2. Anpetu wan en wicaliapi un watu- kalica, tiyata hdi, qa wihuta ikiyena makata iwanka, i^timau i/aya. IStinrne econhan, icapsinsincena zitkana wan ista kin kadye cin oiheya, unkan tonwe Sni. Tobias woiyokisica akipa kin un waajiji sni, tuka vvoiyute kin on ihdu- waSte kta icicuwa. 3. Tobias tonwe sni kin un oiciya o- kihi sni, hecen wiooilmca tawa, Anna. anpetu iyohi wakazonta i, heon okiya. anpetu wan en token kamna ecee qon isanpa kamna, tacincana wan ko. Hoton e Tobias nahon qehan, be woowotanna Sni un okiui kecin ikepa; qa he qupi hca e tanyan sdonve Sni kin iichanyau oyu- tan kte. cin sci. 65.— TOBIAS CINCA WAHOKON- KIYE CIN. 1. Tobias, wokakije ota iyeye cin be- han wanna te kta kecin; hecen cinca kin kico wowahokmikiye wanjigji cajeyata cin heon, qa tieya; "Tohan mat" cin- S1NASAPA WOOEKIYlfi TAEYANPAHA. ban, wayahe kte ein he okihi wacin wo! Nihun ohokida wo. nihun kakije qon akiktonjf fioi wo! Tohan t« ciuhan, mt- eahdahawo. Wakantanka kokipe ?a tohinni wafiiani sni wo: wowitau uieao- te kin yutehau kiya wo, qa wieasta ksapa lowahokoukiyepi kin ode wo." 2. '-Token ecauiconpi yacin kinhan h&ecen unniapi kin ecawicakicon wo. Taku dulie ciu he oiyaeinyan oneikapi kin wa wicaqu wo; ota duho cinhan, iya- kicuya wicaqu wo; tonana dune cinhan, tonana wicaqu wo; tuka canto wasteya wicaqu wo. Un onSikapi kin, hie hecetu; tuka, Wakaritanka kounkipapi qa woa btani siceuhdapi kinhau takuotauuqupi kta." Tobias koska ki« atkuku wicahca waste kin decekeeu oiyekitou qehan ta- bu kin akan ilipaye, qa ceya, qa taku tona econ si kiu owasin eceu econ kta keya iwahoya. A.M. 3300. A. C. 700. 66.- TOBIAS KDSKA KIN ICLMANi. 1. Wowakonkij e kin de iyohakam. Tobias einca kin otonwe wan Rages eci- yapi kin heci oieszd pahiyeya. Ye Sni itokam. tuwe tanyan qa oeanku tanyan sdonya wanji kici y« kta wicahca kin ode. Tobias koSka kin wanji ode iyaya, unkan koSka wan owanyag waste lica deeen ipiyag kiton oeanku kin ohna iya- ya nuse wiyeya najih' iyeya. Ohuihde 2. Rages ekta oeanku sdonya heein- baa Tobias iwanga. Unkan, "Haw," eya. Hehan timahen kiei ki, ohnihde kin, Tobias, Rages ekta ai qa ieieawin ahdi kta keya, ieiconza. Tobias wieayawas e qa hehan iyayapi. 3. Anpetu oieimani kin be wakpa Tig- ris eeiyapi kin hehan ipi. Tobias siha hdujaja kta cin unkao hogan tanka wan napce kta e u. Ohnihhe kin wlkope Sni Si, tuka iyalipaya, qa ieu ei. Tobias he- oen econ, Hehan ohnihde token econ si kin ecen econ; eante kin, pizi. qa pi kin hena ieu Si, qa hena pejihutayapi ktae tukte ehnake si. Hehan token y«d iyeyapi kta iyecen eeunpapi, qa okaptapi kin skuyeyapi qa yuha iyayapi Otonwe wan ikiyena yapi unkan ohni- hde kin Tobias heciya: hen wieasta wan Raguel eeiyapi, ikiyena takuya e un; qa nakun eunwintku yukan, Sara, eeiyapi, he yuze kta e da kta keciya.. Raguel wanyake ein hehan qa he tuwe kin na- hon qehan, nina nein iyuSkin, qa eun- wintku kin qu kta iyokipL Tobias he- na tunkaku kiei iyuskinpi, tuka Raphael etoopteya Rages ekta iyaya qa mazaaka qeya un upi kin ieu. 67.-TOBIAS HDI KIN. I. Tobias, Raguel kiei tohanyanken un qehan wanna ku kta awacin, tehan ki Sni kin an atkuku iyokisice kta na- ceca e. Toka qehan Rage], ena un Si; tuka koska kin hde kte lleiu wanyake cin hehan woyuha tawa kin hduspa, qa hankc. kjciyuzapi kin on etauhan qa iye qa eunwintku kici wieayawaste qa he- han awicayustan. 2. Wanna kitanna tehan kupi sni he- han Sara, qa onraapi kin ahakena ku ii, qa Raphael qa Tobias kiei to- kata hdieupi. Ohnihde eye cin un, To- bias hogan p^zi ehnake cin hena ieu qa yuha hda. He eeonhau Tobias hunkake kin tehan ki sni kin on icantesieapi. Hunku km ayaStau sni ceya yanka qa anpetu iyohi pajona wan hetanhan tau- kaya iyowotanin ekta i ecee. 3. Unkanketu tehantanhan wanwica- yakaqa wancake iyewicakiya. Hehan ieieawin iyang hde. ca eiuhintkupi kin wanna ku hinhnakn okiyaka. Wicahca kin napata yuzapi, qa cinca kin inalini itkokipe kta ya, qa iiputake, Ca eaUim wiyuSkinpi un kicihduha ceyapi. Econ- han Tobias koska sunka wan kici ipi kin, tokata nawang hde qa iwicayuskin on situpsanpsan, qa owicapsipsica. 4. Owasin Wakantanka waonsidakin un wopida eeiyapi, ayastanpi kin hehan. Tobias hogan wan pizi ahdi qon un atkuku ista kin ikicion, uukan wanca hnana wicalica kin tonwan hinhda. CanpeSkamakahde ehpeici _ve ea, Wakan- tanka yatan — istagonga on kakiSye ca, ake dehan iyecen asniye cin un. An- petu sakowin de iyohakam Sara, qa ookiyepi kin om ehanhipi, tatanka qa cankahupajo hena qa, Gabeius mazaska kajuju kin hena ko. Wotapi kagapi qa : 5. Tohan anpetu wiyuskinpi kin ihu- Liyapi kin hehan Tobias koska wan kici i kin token kicieajuju kta heeinhan iwanga, taku tpna'eeawicakieon un wo. kamna tona qu kta heeinhan. Iwohda- ka ayafitanpi kin hehan, ohuihde kin timahen kieopi qa, taku yuhapi kinhan ke Bcin qupi tuka wieawicakicida Sni. Hehan wiyuskinpi qa Wakantanka wo pida eeiyapi, cekiyapi. akihaniciyap; qa kokipe wicasi; "ecin," Raphael ohnihde Wakantanka itokam najinpi kin wanji miye, qa asni ciye kta un Itancan kin utnasl. Tohan de nahonpi qehan ini- hanpi, qa ite makipusdiya ehpe ici- yc.pi. Tuka ohnihde kin wikope sni wi- casi: Nieipi waun «»6ta he V/akantanka tawacin; yawastepi qa woyatan un ido- wan po, eya:" Hehan atanin sni kinhda, tuka heeehnana Wakantanka yatanpi qa wooki tanin eeawieakicon kin yao- taninpi. Nonpin wicaheapi lica ehan tapi, Wakantanka towa^te ojupina, qa hunkakewieayepi kin om wicahapi. OEHNAKE INONPA. JUDA TOKICONZE KIN OMA- KA 975 HETANHAN JESUS CHRIST TONPI KIN HEHANYAN. ffU IYOTAN HCtfi CIN PTENYENA O.YAKP1. 1. Roboam Wicafitayatapi to tanhan Christ lonpi S"ni itokam oinaka i, David ti kin en wieastayatapi ake- sahdogan owecihan Juda awanyakapi. Onge hena wieafita ksapapi, Wakantan- ka kokipapi, wica^ta wokcan yewicaSipi kin anawicagoptanpi; tuka ota sieapi, qa wanahonpi sni. wakagapi kin en ieicupi, qa oyate kin woahtani en awicsipi. '2. Ahakepina kin (sieapi) hena iyo- pewicayapi un. omakaGOS, Babylonians oyate kin, Jerusalem icupi, (ohiyapi) kte cin Wakantanka iyowinwicakiya, qa ate en wieafita tpkaheyapi kin wayaka wicayuhapi. Waniyetu ake- sahdogan, iyohakana omaka, 588, tonpi sni itokam, Juda oyate kin ecehna Babylon en awicakipi, qa Juda tokicon- ze kiu ihangyapi. 3. Waniyetu wikceinna sakowin he hanyan Jews oyate- kin Babylon en, wa- yaka unpi, woahtani ohdakapi, qa ihdu- hukuyapi onspe §iciyapi sni kin hehan- yan. Wayaka unpi kin eeonhan wowa cinye tawapi kiti, waayatapi oiepi kin un vvafiag wicayapi, qa woeekiye awa^ cinpi kin un, obiyapi ecee. 4. Waniyetu wikcemr a sakowin ihan ke kin en — Christ tonpi sni itokam Orna ka 530— ehan Wakantanka, Jews oyate kin makoce tawapi kin ekta ieieawin ki wicaya, Hecehnana Jerusalem qa Upi wakan kin piya kagapi, qa yetu opawinge nom tie hanyan wookiye yuhapi qa iyokipiya yakonpi. Alexander tanka te ein iyohakam — Christ tonpi sni itokam oinaka 323 — ehan ake oyate etanhaohan teliiya wica- kuwapi. Herod tokan tanhan David wieaStayatapi toyanke en iyotanka cin- han hehan Christ tonpi kto ein wanna iyebantu, itokam ehanua Jacob konze eiqon wanna yueeetu. 69.— JUDA EN WiCASTAYATAPI UNPI KIN ROBOAM HETANHAN QA EZECIIIAS HEHANYAN. 1. Abia, waditaka tuka tohan Sice cin atkuku Roboam. Juda en wicagtayatapi yauke ein toyanke ohna iyotanka: Tuka ake toyanke kin Asa. ohna iyotanka, he, toka qen tanyan woowotanna ohnaawi- caya, qa wookiye tankinkinyan yuhe cm un Jada en wowitan iyeya, tuka ahake ekta Wakantanka akiktoija. 2. Hehan Josaphat.iyowicakihe.tuka he e itokam unpi tka qon wicisam wafite. Wakagapi ohodapi wicolian kin ihang- ya, qa Wakantanka kokipa wieagta heca oyate en Wakantanka tawokonze onspe- wieakiyapi qa wayacopi kta e wicakaii- niga. Woeekiye awacin kin un tokayapi kin en wookiye Wakantanka qu. 3. Josaphat kin ake toyanke kin ein- hintku Joram ohna iyotanka wicaStaya- tapi waonslda Sni qa wakagapi en ioiou kin ija ake cinhintku Ochozias ija iyeeen Sice cin he wieaStayatapi. Ocboziae to- tawici li« kin ohna un, he waniyefco sakowin heKanyap taku wowahteda Sni kin hena owasin Juda en Tiwahe waste fiea cincapi kin owasin wieakte, Joas, Ochozias takojakpaku he eceena Joiada wawayuSna kin na- hman hecen heceena ni. De iyo wicastayatapi toyanke ohna iyotanka, qa Joiada ni kin eeonhan wieaStayatapi ovvotanna qa woeekiye D n e wacin, Joiada wawayuena to kin iyohakam un- man pi kin iyecen wakagapi ohodapi kin en hinhpaya. L Amasias, Ozias, qa Joathain hena owecihan Juda eu wicastayatapi. Wico- han wanjigiiun, itokapapi qon isam tan- yan econpi; qais ota akihde wakagapi ohodapi kin en hinhpayapi. Ozias, wanea wawayuS econ kta ein, qa, tipiwakn kir iyaya, qa Itancan kin itokam wizinye kta e kitan. Tuka wawaynsna kin wj sni qa owayusna kin etanhan hdeSipi, 5. Ozias nina heir, canze qa Pb) . zinyapi nape ohna yuhe c kin ape kta o apaha. Waneahnana Wa- kic apa, unkan ojuna qa tohinni ayustan sni. kin hehanyan, token wieasta ikceya wo- wuyusna wicohan econ wacin kin un Wakan tanka iyopeya cin wanyakapi. A. M. 3301.) 70.— BZKCHIAS WI- CASTAYAl'APJ WOCEKi HOPE CIN. (A- C. f 1 Ezecliiaa woeekiye a'wai Jada en wicastayatapi toyan:,- i tiehaz, wies,s. : kagapi oboda. qa Joatham > cin ivohakam. David iyeeeca, Wa- kantanka eante oze kin ohnayan un. Tipiwakan kin yuwaste qa wakagapi ohodapi wicolian kin yutakuni snij heon Wakantanka yawaite. qa Juda ake wowasake ' 2 Wicastayatapi un kin eeonhan Semacberib, Assyria en wicastayata- pi, Jerusalem iyape yanka. tuka E- zechias kokipe im. Assyrian wieasta kin otonwe kin ohouini yuk: eeonhan Ezechias tipiwakan tiiuahesj. Itancan kin cekiye kta e i. Qa nakun, wawaynsna kiu wagihda wokoyake- kicon wieakive ea Isaias ekta eewi- cakicicive kta e okivag vewieasi. !■• tancan kin woeekiye kin na!5on qa hanhepi kin eeonhan ohnihde wan Assyria wicalta Upi kinelmayeya qa kektopawinge opawinge sanpa wikce- mna sahdogan (180,000) hena wica- ktepi, Owioakaptapi kin \&. najieapi elta owasin $api. 3 He iyehantana fioin, Ezeehias nina Hcin ih[Hiya, unkan waayata I- saias en hi, qa taku owasin pikiye ii,. wanna te kte cin iyehantu keya. To- han wiealtavatapi kin de naKon qe- han nina hem inihan, q*, tipiwakan kin ektakiya etonwe ea Itancan kim awieakehan eekiya, Woeekiye tawa nahon, qa waniyetu akezaptan aka qupi. Wioastayatapi un V.\\\ he Jwda en woyakapj wowitan jica^ SINASAPA WOUKKlfi TAEYANPAHA. ] lo. Na Pahisintela okolakiciye kin May 10, he anpetu kin ca*je klalapi kte lo; taku kicuapi kte cin. Na Wakluhe tipi akiciye unpi qon takuku kicnnpi ] kin nahaliein caje klalapi sni yeio. War,,";. kte io. Owasin ' ■ - St: Mary O. uj ■ ..■■. , . , pi qon tn an [soya lila v'anyan s-. • ' fin Waste la wowapi wic;i" i Want i . rli cani , :y ... . . ■-. | ; ; ;iuka awukh nu ake d cokel wa- ■skan hot;;.', ivuha nayahonpi n ......... - 0B - . . ; isttiroug - ' : sea na etu kta ca yuStanpi, tka St. J. na St. Mary .3. unpi qon hena .ftkas. Ommeive , ■ • ;■■ teta ca be naku.li blaotanin yelp; h cetu wo lo. llehard iiHvawa takuku kieoiipi qon he oblakin kte bleskt Mi -,de I I e Emma J Mrs. Mi Mrs. i kan 7, na pte- ght, one horse, :s and oue steer. pal) sunka wakan 1. 2 steers and 1 noise. sunka wakan wanji. hawk, Sunka wakan 1. Miss L. Gil bona 1 steer and U horses. Mrs. Emma Means. pteklesksj wanji. piekleska wanji. •;. sunka wakan wanji. Mrs. A. Brown, ;' " " Mrs. Bianes. 1 horse and 1 steer. ■: bitey, sunka wakan wanji. . White Bird, " Mr. Yankton Charley. Mrs. White Deer, " Mre, Ben Jenis. Jarvis ! " " Mr. Fran -■■■ther, 1 horse and 1 steer. Mrs. R. SiioijgreEii. 1 "' " 1 Mrs. Lizzie Brown, one steer. ro, one horse, one steer - .. .la caje sloiwieawaya waklconpe \ Fort Yatos, N. Dak. ] May, 1S96. Dear Eyanpaha; Ito dehan taku : epin kta waein ye do. Eya. | >b okodakiciye kin taku wan- jikji waste eeoupi wieasta nonpa qa winyau nora beceu okodakieive wa- kan kin en ikdustanpi, tokaheva mi- niawieakastanpi, hehan wakan kiciyu- zapi; dena owasin Rev. Father Ber- nard O. 6. .B., wieakiciyustan; qa o- mnioiye tipi kin en awieakipi qa Si. Joseph na Stl Mary oui cunte waste- ya uape wicayuzapi. (ja taku wanjik- ji ou owicakiyapi, hecen taliinca \va- uivanpi etan tukiya iyayapi kin ake Ipi via uiiia icante ■■■■■■■.., me Malipi- ' : ... hena eepi. Hehan ake wicasta Up) kin, John Cetai waki ye do, Joseph pa ica .van ta, hehan White Mouse ciuea wan ita. LOuis Rteria ta Ho henakeca epin kte wacin ve do, eya de omaka kin eu wicas'ta ota ta on etanhan ake piya wocekiye en e- waoneuipi kta iyecetu, maka akan wi- casta hi on kin taku waite ota eeon kta iyecetu becen okodakiciye en ta- wacin yus ounpapi, ho henana epin kta. Thomas White-mouse. Wowapi kaga. Rose Buij Agency, S. Dak., May 28, 1896- Mitakolapi:— Ea Oglala, oyanke el July, 1 7, 18, 19, oinnioiye tanka onyuhapi kta. Yunkan takuku cajeyatapi yunkin kta rea'oeca, tka mis- lecel awacanmi, otikitawakanhejapi kin bona sinasapa owayawa el yewi- cankiyapi kta. Ephes. vi 1-4, el wan- yakapo, St. Josepb na St. Mary o- oinicivepi. Wacetungla iyowitmieiya- pi kin wakanmcH wonahon sica wan yuha cuwi mahel nionpi kta, beon yariipi kin en sinasapa kin anawica- goptanpo! becanonpi sni kinhan wi- cotii kin he takuca kapi becin awica- keya oyakalinigapi Ini. Ho benaJa e- pin kta oyasin nape ciyuzapi, nitako- lapi lie miyeye lo, PilTEK MlWATANIHANSKA. Fort Yates, North Dakota. Mav,3rd.l896. To the Eyanpaha.— Eyanpaba ito ■icu kte lo. Kola eya wani- ban New Years ivohakab wieasta tob uyanke detanhan Pine Kidge Agen- cy, ekta Wotanin waste onkaipe lo. F. Tasunkeduzahan e qa hehan Obas. Halsey hehan .fosepb Paul hehan He- wanhli ho hetiak-ecKpe io. Pine Ridge heoiya majiakate oiikip© io, unkan lecala April 24 '96 en Pine Ridge eciyatanhan wow-api maqupe lo, qa maga kin token icage cin omakiyaka- pe lo, unkan le.han lila ianyan icaga kevape lo. M. Oh«S. Giroux ta wowa- pi wanblake lo. Unkau decon woma- kijake do: Pahinsinte Wakpala en Sinaska Clkolaidciyepi wan oupi yun- kan atavH Sinagapa en tiinakdipi ke- Heceri hena wica^a kill Sinasa- . .. wicakien nstan keve lo. De- na iiaon.'-, : :iv»,nboslaban, okolakiin'. e otKjonpi qon owasin Ula w i o n y a Ski i jp : ey a O k 1 a 1 a o - i! maka kinban sice la ska ve tiahan taku i- iyececa sni selececa ye lo, tka sni maga onkitawapi kin wan- jikji tanyan hiyeye lo he onkakatapi a ongliyakupe lo. Yunkan lehan li- i wana icaga naonkitionpi lieoh lila ,ionvusKii:pe lo. Ho eqes oyanke kin hen Wakicntiinka tbope suta na \va steste hen vanka wanonvakape do. tcin maka kin Wakiintankii lye tawa ve lakas taku en oju kin hena lila wylagva i«ige lo; ii^cen kola benaJa io. St. Joseph, Si. Mai-v 0- kolalrie.i'y© owasin cante' wasteya tiu- pe lo. Xitdkolapi - Halsey. Samuel Sungiyanajica, S. Wanbdi- wia kiciyuzapi. Ho mitakuyepi dena wieohan waste en iciconzapi, neon etan -oupi kta wacin ye do. Ho mi- takayepi, St. Joseph owasin iyus'kinyart nape ciyazapi ye do, nitakuyepi wanji JtrsTix Eagle Fbathek. Standing- Rock Agency, N. D., Sinasapa Wocekiye Taeyanpaha;-— Ito mi§ dehan taku ciscina epa wacin ye. Eya mitakuyepi Sinasapa Wocekiye Taeyanpab; qa wanbdakaca nina icante mawaSte qa yawa iyomakipi hca, h taku wanjigji unkonspepi kta, q: kahnigapi kta un etannan Eyanpaha kio deunqupe. Tohan Eyanpaha kin wan- bdaka eca taku wanji— wowap, eciyatanhan weksuya eece ye. Jesus an- petu yamni h^hanyan tanin. sni unkan at)pet,u yamni hehsnyan hunku Mary qs Joseph kici- okidepi unkan tipiwakan en akipi qa wicas'ta itancan ecee waho- konwicakiya unkan ihaktapi qa anicapi, he hinnali Iiokaiyopa ciscina heea tuka nina ksa'pa, qa taku teliika eoec-na un vrahokonwicakiya beon etanhan ihakta- pi qa anicapi. Iho mitakuyepi tona awe- cakehan Wakantanka oie aoaun pi kta, qa unkitawacinpt qa unkicantepi un aweeakehan Wakantanka w: pi kta iyececa ye. Mitakuyepi hece taku sice ciqun hena ekta euntonwanpi sdi qa ohinni taku waste eceena awacin unqun pi kta iyececa ye. Mitakuyepi hececa kinhan tohan wiconi unkitawapi qon he ihanke kinhan mahpiya wokiconz he onkanmapi kta. pi St. Mary Okodaki petu en pm Jane Gran Halsey itancan okihe an; Louisa Soldier wowap ... iyokibeyj : . ■ ■ ■ ■ tancai ■akapi: Mrs. Halsey, Nora Najinbiyaye- ■ in, Mary Otayuhawin, Mrs. Hinsawin. pe cv CHERRY CREEK, S. D' MAY St. Joseph, St. Mary, miti dehan nina cante mawastehce. tanhan wowapi cicagapi kta wai ban Cherry Creek en St :iciye onpi qou wankapaya ins sanpa waSay;.va icafi aye do, he or otoiyohi wiyuskinpi, nabdihej miye qun. he nina piwakida 1 yetu wanji tipi-wakah eu waon na aupe tu-wakan iyohi wocekiye ecatti na onmaspe sni heon etan taku kta waein, wieohan wakan en waonspe miC'iciye. V yapi kta e wicayustar.pe. Qa hehan de- cana April 17 *96 en wikosk;-! waste, wan unki v ape; Sunkaduzahan cunwitku we- qa rrakini March en Mitonkanaska cun- wintku wan te. St Joseph etanhan na St Mary etanhan nom wakank ciyuzapi.. Charles Matowahacanlja na Frances I- finawastewin. April 19 '96 en nora ihdu- stanpe. Jerome Ohanyukena, Jennie Ma- hpiya. Francis Onahtakemaza, na Mary Hinhandutawin, hena wakankiciyuzapi.. IiSnawastewin kiciyuz pi kin dekeitku- Akicitanajin nina woyute ota, wicaqu (?)• qa Wayawa otitanka en Sunkakan wan un owicakiye, qa Pahinlie Okodakiciye nwicakiye qa hakun Standing Rock en 85 un owica.kiya. Wakankiciyu- zapi kte cin itokarn omniciye tipi kin e- t.anhan yuonihanyan wiyokihe ihukuya icaeiyapi tipiwakan ekta awicaipi akdinape cin hehan pmniciye tipi kin thdipi, mniciyapi qa wamnawi- Oliantopawin Sunkakan wan Mary Hinhandutawin un okiya, nakun wasihdapi kin hena wamnawicakiyapi. Iho mitakuyepi rnaka. owancfjya St. Jo- seph n a St. Mary okodato ' cante wasteya nape eiyuzapi ye. RAOaiil. SlANTJINGSOLTJIER.. ;onhan Tehi- - Ft. Totten'N. IX Ma unkan he eciyatataku wan- win i;; jigji kitanna okahnili abde; heon ibdu- i9f e ^ ! skin. Ho taku on wowapi cicagapi kin ™?«L waidi Mav *6 i Rev. Father Pintan O.S. B. I j ID ^ ". April 2S, en hi, pa kanyeja koya 27 nmiawioakastapi. >ta ^ Hinwa6te -ik8UvapoT win kiciyuzapi. • cin he on- ca wicaki-


c: text/html

text: 1Munanayni Teofilo, chay primer libruynipi willashkaykina Jesus nasishkanmantapacha sieluman rinan diyakaman rurashkanta yachachikushkanta. Kunan kashkan killkayki. 2Manarapish sieluman rishpa Jesuska disipulunkunata akllarkan tukuy mayta rishpa yachachikunankunapa. Tata Diospa Espiritun yanapaptin paykunata yachachirkansapa imakunatami rurashpa kawsankasapa. 3Wañushkanwasha Jesuska tukuy kuerpuntin paykunapi rikurirkan allita yachanankunapa kawsamushkanta. Chusku chunka diyata Jesuska paykunata yachachirkansapa imashnami Tata Diospa mandunpi kawsankasapa nishpa. 4Paykunawan tantalla kashpa willarkansapa: —Amara Jerusalen llaktamanta llukshiychirachu. Ñuka willashkaynishina Tatayni Dios Espiritunta kachamunka. Chayrayku kayllapira kipariychi Espiritun shamunankaman. 5Juan Bawtistaka yakullawan runakunata bawtisarkansapa. Kunanka mana ashwannachu illan Tata Dios kankunata Espiritunwan bawtisashunaykichipa. 6Chaymanta Jesuswan tantanakudu runakunaka tapurkansapa: —Señor ¿kunanmantachu tukuy judiyu runakunata allita kamachiwankisapa? 7Chashna tapuptinkuna Jesuska aynirkansapa: —Tata Diosllami yachan imay diyami imay orami kachamuwanka kamachinaynipasapa. Kankunaka ¿imapatí chayta yachanayankichi? 8Tata Diospa Espiritun kankunaman shamuptinra atipankichi parlachikuyta ñuka salvakuk kanaynita. Chaypina Jerusalenpi, tukuy Judea partipi, tukuy Samaria partipi, tukuy kay allpapi tiyak llaktakunapi rinkichi yachachikuk. 9Chayta yachachikushkanwasha tukuy chay tantanakudu runakuna kawaykaptinkuna Jesuska altuta rirkan. Chashna riykashpa puyu ukunpi yaykushpa chinkarkan. Chaypina chay runakunaka manana atiparkansapanachu kawayta. 10Chashna Jesus sieluman riptin kawaykaptinkuna ladunkunapi ishkay yurak likidu llachapayuk angelkuna rikurirkansapa. 11Paykuna willarkansapa: —Galileamanta runakuna ¿imapatí llakishpa sieluta chapaykankichi? Kankunamanta sieluman Jesus rishka. Payllami kashkan kay allpaman shamunka. Imashnacha sieluman rishkanta kawashkaykichishina chashnallami kashkan shamunka. 12Chaypina Jesus akllashkan runakuna Olivos urkumanta Jerusalenman kutirkansapa. Chay Olivos urku samana diya purinallapi karkan. 13Jerusalen llaktapi chayashpankuna alkilakushkankuna wasi altuyninman rirkansapa. Paykunaka karkansapa Pedru, Juan, Santiago, Andres, Felipi, Tomas, Bartolome, Mateo, Alfeopa wambran Santiago, romano gobiernuta mana uyarinayak Simon, Santiagopa wawkin Judas. 14Chay wasi altuyninpi paykunaka Jesuspa wawkinkunawan mamanwan suk warmikunawan amañaksapa tantanakuyta oranankunapa. 15Chashna tantanakushpankuna suk diya pachak ishkay chunka Jesusta kreyik runakuna chaypi kaptinkuna Pedruka shayarishpa willarkansapa: 16—Wawkinikuna, paninikuna, Tata Diospa Espiritun yanapaptin ñawpa kamachikuk Davidka killkarkan imatami Judas ruranka nishpa. Judas Jesuspa disipulunmasinikuna kashpa ñukaykunawan tantalla yachachikuypi purirkan. Chaymanta David rimashkanshina soldadukunata pusharkan Jesusta apinankunapa. 18Chaymanta Judaska sukaman llakishpa Jesusta rantikushkan chaninta kutichikurkan. Chaymanta uraysinka urmashpa wañuchinakurkan. Chashna urmashpa wiksan pachyarkan chunchullin llukshinankaman. Chaymanta kutichikushkan kullkita chaskik runakunaka suk terrenuta paypa shutinpi rantirkansapa. 19Jerusalenpi kawsak runakuna yacharkansapa Judas chaypi wañushkanta. Chayrayku chay terrenuta shutiyachirkansapa Aseldama. Judiyukunapa rimanankunapi chay shuti riman “Yawar Pampa.” 20Salmo librupi riman: “Chay mana alli rurakpa wasinka chunlla likidu kiparinka. Manana ni pi chaypi kawsankanachu.” Chaymanta riman: “Chikan runa chay wañudu runapa trabajunta ruranan tiyan.” 21Chayrayku akuychi akllaypachi Judaspa paktaynin runata. Kaypi tiyan aypa purikmasinchikuna. Paykunaka Señorninchi Jesuswan purirkansapa Juan payta bawtisakushkan tiempumanta sieluman rinankaman. Chayrayku paykunamanta sukta akllaypachi ñukaykunawan tantalla Jesukristu kawsamushkanta yachachikunanpa. 23Chashna Pedru willaptinkuna chay tantanakudu runakunaka ishkay runakunata kayarkansapa paykunamanta sukta akllanankunapa. Suk karkan Jose Barsabas. Paypa suknin shutin karkan Justo. Chaymanta chay ishkaynin kayadu runa karkan Matiyas. 24Chaypina chay runakunaka Tata Diosta roygashpa willarkansapa: “A, Tata Dios, kanka tukuy runakunapa shunkunkunata riksinki. Chayrayku yachachiwaysapa kay ishkay runakunamanta maykantami akllashkanki Judaspa paktaynin yachachikukmasinikuna kananpa. Judaska uchanrayku manana ñukaykunawannachu. Kunanka churashkaykiman rishkana.” 26Chaymanta orashkankunawasha sorteyuta rurarkansapa yachanankunapa maykantami Tata Dios akllashka nishpa. Chay sorteyupi Matiyas aklladu kiparirkan. Chay diyamanta Matiyaska chay chunka suk yachachikuk runakunawan tantalla yachachikushpa puriksapa.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Corintopi Apolos kashajtin, Pabloqa puna jallp'asnejta rerqa, Efeso llajtaman chayanankama. Chaypitaj wakin yachachisqaswan tinkukorqa. 2Paykunatataj taporqa: Qankuna creejtiykichej, Espíritu Santo qankunaman jamorqachu? nispa. Paykunataj kuticherqanku: Mana uyarillaykupischu Espíritu Santo kasqanta, nispa. 3Pablo tapullarqataj: Chantá ima bautismowantaj bautizachikorqankichej? nispa. Paykunataj kuticherqanku: Juanpa bautismonwan, nispa. 4Chantá Pablo nerqa: Juanqa bautizarqa juchamanta kutirikuy bautismowan. Chay runasmantaj yachacherqa paypa qhepanta jamoj Jesuspi creenankuta. 5Chayta uyarispa, bautizachikorqanku Señor Jesuspa sutimpi. 6Pablo makisninta paykunaman churaykojtintaj, Espíritu Santoqa paykunaman urayk'amorqa, waj parlaykunapitaj parlarqanku; Diosmanta sut'incharqankutaj. 7Tukuyninkupitaj chunka iskayniyoj qharis karqanku. 8Chantá Pabloqa sinagogaman yaykorqa, mana manchachikuspataj kinsa killa junt'ata yachacherqa, Diospa reinonmanta entiendechiyta munaspa. 9Wakinkuna sonqosninkuta rumiyacherqanku, mana creeyta munaspataj tukuypa ñawpaqempi Mosoj Ñampa contranta rimarqanku. Chayrayku Pabloqa paykunamanta t'aqakuspa, Tirano nisqaj escuelanman yachachisqasta pusarqa. Chaypitaj sapa p'unchay paykunata yachachej. 10Ajinata ruwarqa iskay wata junt'ata, chayraykutaj Asiapi tukuy tiyakojkuna judíos, ajinallataj griegospis Señor Jesusmanta uyarerqanku. 11Diosqa Pablonejta mana jayk'aj rikusqa jatuchaj milagrosta ruwasharqa. 12Chay jinapuni karqa, ima pañuelotapis, chayrí ima p'achallatapis Pabloj cuerponman chayachispa aparqanku, onqosqasman churamojtinkutaj, sanoyaporqanku; supaykunapis onqosqasmanta llojserqanku. 13Jinapi llajtamanta llajta purej wakin yatiri judiosrí, Señor Jesuspa sutinta oqharispa, sajra espiritusta wijch'uyta munallarqankutaj, kay jinatataj nerqanku: Jesuspa sutimpi, pimantachus Pablo parlan, chay sutimpi kamachiykichej llojsinaykichejta, nispa. 14Chayta ruwasharqanku Esceva sutiyoj judiospa ujnin kuraj sacerdotej churisnin. 15Sajra espiritutajrí paykunaman kuticherqa: Jesustaqa rejsini; pichus Pablo kasqantapis yachallanitaj. Qankunarí, pikunataj kankichej? nispa. 16Chantá sajra espirituyoj runaqa paykunaman phinkiykuspa, maqararqa paykunata atipanankama. Chay runastaj q'araslla, sinch'i maqasqa ayqerqanku chay wasimanta. 17Efeso llajtapi tukuy judiostaj, griegospis chayta yachaspa, manchachikorqanku, Señor Jesuspa sutintataj jatuncharqanku. 18Creejkunamantapis ashkhas jamuspa, tukuypa uyarinanta willakorqanku paykunapis ñawpajta sajra ruwasqankumanta. 19Ashkha yatiristaj librosninkuta tantaykuspa apamorqanku, tukuypa rikunantataj ruphaykucherqanku. Chay ruphachisqankutaj phishqa chunka waranqa qolqe valesqa. 20Ajinatapuni atiywan Diospa Simi Nisqan tukuynejman chayasharqa, sinch'ichakusharqataj. 21Chay tukuy imas qhepata, Pabloqa munarqa pasayta Macedonia suyunejta, Acaya suyunejtataj, Jerusalenman chayanankama, nerqataj: Chaypi kaspañataj, Roma llajtatapis rikumunaypuni tiyan, nispa. 22Macedoniamantaj kacharqa iskay yanapajninkunata, Timoteota, Erastotawan. Chaykamataj Pabloqa uj pisitawan Asia suyupi qheparikorqa. 23Chaypacha Efesopi jatun ch'ajwa oqharikorqa Mosoj Ñanrayku. 24Demetrio sutiyoj runa platero karqa, qolqe metalpi ruwaj Artemisa nisqa lantej juch'uy templitosninta. Paywan khuska ruwajkunatataj ashkha qolqeta ganachej. 25Chantá paywan tukuy ruwajkunata tantachimuspa, nerqa: Wiraqochis, qankuna allinta yachankichej kayta ruwaspa qhapajyakusqanchejta. 26Qankunaqa rikushankichej, uyarishankichejtaj, imaynatachus Pablo tukuyman junt'achisqanta: Mana dioskunachu kanku runaj makinwan ruwasqasqa, nispa. Chay nisqanwantaj ashkha runaj sonqonta tijrachishan, mana kay Efeso llajtallapichu, astawanqa tukuy Asiantimpi. 27Chayqa mana walejchu noqanchejpajqa, imaraykuchus qolqe jap'inanchejqa tukukaponqa. Astawanqa mana chayllachu; Artemisaj templon qhesachasqa kanqa, jatun atiynintaj chinkarenqa. Yachankichej jina, Artemisataqa tukuy Asiapi, tukuy kay pachantimpi runas yupaychanku. 28Demetrioj parlasqanta uyarispa, runasqa Pablopaj phiñarikorqanku, qhapariytataj qallarerqanku: Efesiospa Artemisanqa may jatunmin, nispa. 29Chantá tukuy llajtantin oqharikuspa, Gayota, Aristarcotawan teatroman qhataterqanku. Paykunaqa Macedoniamanta karqanku, Pablota yanapajkuna. 30Jinapi Pablo munarqa teatroman yaykuyta, runasman parlanampaj, creejkunarí payta jark'arqanku. 31Asiapi wakin kamachejkunamanta Pabloj kawsaqesnimpis Pabloman nicherqanku amapuni teatroman rinanta. 32Tukuy tantakojkuna manchayta ch'ajwasharqanku. Wakin uj jinata qhaparisharqanku, wajkunataj waj jinata; ashkhastaj mana yachallarqankupischu imapajchus tantakamusqankuta. 33Runa chawpimanta Alejandrota orqhomuspataj, tanqaspa ñawpajman aparqanku. Paytaj señaswan paykunata ch'inyachispa, munasharqa kutichikuyta. 34Chay runasrí reparaytawan Alejandroqa judío kasqanta, iskay horata jina uj kunkalla qhaparerqanku: Efesiospa Artemisanqa may jatunmin, nispa. 35Chantá uj qhelqereqa runasta ch'inyachispa, nerqa: Efeso llajtayojkuna, tukuy yachanku noqanchej Efeso llajtayojkuna jatun Artemisaj templonta waqaychaj kasqanchejta, jinallataj cielomanta jamoj lantintapis 36Chayrayku jinapuni kajtenqa, ch'inlla kakuychej, amataj imatapis mana allinta unanchaspaqa ruwaychejchu. 37Yanqhallata kay runasta pusamunkichej; mana paykunaqa suwankuchu templomanta, nitaj diosninchej Artemisapajpis sajrata rimankuchu. 38Sichus Demetrio, ruwaj masisninwan ima pejpa contranta imatapis niyta munanku chayqa, juezkuna tiyan sapa ujninku uyarichikunankupaj. 39Waj imasmantawan parlariyta munajtiykichejqa, juntapi allin sut'inchasqa kanan tiyan. 40Chay ch'ajwasqaykichejwanqa romanos juchachawasunchej paykunaj contrankupi oqharikusqanchejmanta, noqanchejtaj mana atisunmanchu kutichikuyta, chaywan tumpasqa kaspaqa. 41Ajinata parlayta tukuspataj, runasta kachaporqa.


text: 1Moisesqa israelita ayllumanta kurajkunaman nerqa: Kayta Tata Diosqa nisunkichej: 2Sichus mayqempis imatapis qonanta nin, chayrí juraspa nin imatapis qonanta chayqa, ruwanampuni tiyan imatachus ruwasaj nisqanta. 3Ichapis uj sipas tatampa makillampiraj kashaspa, imatapis Tata Diosman qonanta nin, chayrí imatapis ruwananta nin. 4Sichus tatan chay nisqanta uyarispa mana imatapis nin chayqa, chay sipasqa junt'anan tiyan imatachus qosaj nisqanta, chayrí imatachus ruwasaj nisqantapis. 5Chantá sichus tatan chayta yachaspa mana munan chay imasta qonanta, nitaj ruwananta chayqa, jinamanta saqellanqa, manataj junt'anqachu, tatan mana munasqanrayku. Tatanqa mana junt'anantapunichu nisqanrayku Tata Diosqa mana mañanqachu junt'anantapuni. 6Ichapis uj warmi imatapis ñawpajtaña Tata Diosman qonanta nerqa, usqhayllata parlarparispa, chantá casarakun. 7Sichus qosan chayta uyarispa mana imatapis nin chayqa, chay warmi imatachus qonanta nerqa, chayta junt'anan tiyan, chayrí imatachus ruwasaj nisqantapis. 8Sichus yachaytawan qosan mana munan chayta ruwananta chayqa, manaña junt'ayta atinchu imatachus qosaj nisqanta, nitaj imatachus ruwasaj nisqantapis. Tata Diospis manallataj junt'anantapunichu nin. 9Sichus viuda, chayrí t'aqasqa warmi nenqa imatapis Tata Diosman qonanta chayqa, junt'anampuni tiyan imatachus qosaj nisqanta. 10Ichapis uj casarasqa warmi juraspa ninman imatapis Tata Diosman qonanta, qosampa wasimpi kashaspa. 11Sichus qosan chayta yachaspa mana imatapis nin, manataj jark'an imatachus ruwashan chayta chayqa, pay junt'anan tiyan imatachus qonanta nerqa. 12Sichus qosan yachaytawan mana munan chayta ruwananta chayqa, mana Tata Diosqa ninchu junt'anantapuni, imaraykuchus qosanqa chayta mana munanchu. 13Qosanqa atillanqa qoy niyta, chayrí ama niytapis, imatachus warmin qosaj nisqanta, chayrí jurasqantapis. 14Sichus qosan chayta yachaspa q'ayantinkama mana imatapis nin chayqa, chaywan niyta munan, warmin imatachus Tata Diosman qosaj nisqanta junt'ananta. 15Sichus qosan chayta yachasqanmanta qhepataña mana usqhayta imatapis ninchu, chaymantaraj qhesachan chayqa, payqa warmimpa juchanta apanqa, imatachus Tata Diosman qosaj nisqanta mana junt'asqanmanta. 16Chay imasta Tata Diosqa kamacherqa Moisesman imaynatachus qhariwarmi ruwanankuta, imaynatatajchus uj sipaspis tatampa wasimpi kashaspallaraj ruwananta.


text: 1Wawitasníy, chay imasta qhelqamuykichej ama juchallikunaykichejpaj. Chaywampis sichus pipis juchallikun chayqa, Dios Tataj ñawpaqempi uj kutikuwajninchej tiyan. Chayqa Jesucristo, Paytaj cheqan. 2Jesucristoqa uywa wañuchisqa q'olachina jina juchasninchejrayku jaywasqa karqa, manataj noqanchejpa juchasninchejraykullachu, astawanqa kay pachapi kaj chhika runaspa juchasninkurayku. 3Sichus Diospa kamachisqasninta kasunchej chayqa, yachanchej Payta sumajta rejsisqanchejta. 4Sichus pipis ninman: Diosta rejsini, nispa, kamachisqasnintataj mana kasun chayqa, chay runaqa llullamin, cheqa kajtaj paypi mana kanchu. 5Sichus pipis Diospa Simi Nisqanta kasun chayqa, chay runapi Diospa munakuynin cheqamanta junt'a kashan. Diospi kasqanchejtaqa kay jinamanta yachanchej: 6Pichus Diospi kasqanta nejqa kawsanan tiyan, imaynatachus Jesús kay pachapi kawsarqa, ajinata. 7Munasqa hermanosníy, mana mosoj kamachisqatachu qhelqamuykichej, manachayqa chay ñawpa kamachisqata, mayqenchus qallariymantapacha qosqa karqa, qankunataj uyarerqankichejña, chayta. 8Chaywampis, uj mosoj kamachisqata qhelqamuykichej. Chaytaj cheqamin Jesucristopi, ajinallataj qankunapipis, imaraykuchus laqhaqa chinkapushanña, cheqa k'anchaytaj k'anchashanña. 9Sichus pipis k'anchaypi kasqanta nishaspa, hermanonta chejnin chayqa, laqhallapiraj kashan. 10Pichus hermanonta munakojqa k'anchaypi kashan, manataj ni ima misk'anapis paypaj kanchu. 11Hermanonta chejnikojrí laqhapi kashan, laqhallapitaj purishan, manataj yachanchu maymanchus rishasqanta, imaraykuchus laqhaqa ñawisninta mana rikojta saqenchu. 12Munasqa wawas, qankunaman qhelqamuykichej, imaraykuchus juchasniykichejqa pampachasqaña kanku Jesucristoj sutinnejta. 13Tatas, qankunamampis qhelqamullaykichejtaj, imaraykuchus qankunaqa ñawpajmantapacha Dios Tatata rejsinkichejña. Waynakuna, qankunamampis qhelqamullaykichejtaj, imaraykuchus qankunaqa Kuraj Supayta atiparqankichejña. Qankunamampis, wawas qhelqamullaykichejtaj, imaraykuchus Dios Tatata rejserqankichej. 14Tatas, qankunaman qhelqamuykichej, imaraykuchus qankunaqa ñawpajmantapacha Kajta rejsinkichejña. Waynakuna, qankunaman qhelqamullaykichejtaj, imaraykuchus sinch'i kallpayoj kankichej; Diospa Simi Nisqan qankunapi kashan, Kuraj Supaytataj atiparqankichej. 15Kay pachaj yuyayninman jina kawsayta ama munakuychejchu nitaj kay pachapi kaj imastapis. Pichus kay pachaj yuyayninman jina kawsayta munakojqa Dios Tatata mana munakunchu. 16Kay pachapi tiyan aychaj sajra munaynin, ñawispa rikusqanta munapayay, imatapis ruwasqanmanta, kapuyninmantataj runaykachay ima. Chay tukuy imasqa mana Dios Tatamantachu jamun, manachayqa kay pachallamanta. 17Kay pachaqa tukukapushan, jinallataj chay sajra munaynimpis; Diospa munayninta ruwajrí, wiñaypaj kawsanqa. 18Wawitasníy, tukukuy p'unchaypiña kashanchej. Qankunaqa uyarerqankichej Cristoj contrampi sayarejqa jamunanta. Kunanqa Cristoj contrampi sayarejkuna ashkhas rikhurimunku. Chaywan yachanchej tukukuy p'unchaypiña kasqanchejta. 19Chay runasqa noqaykumanta t'aqakuspa llojserqanku. Chaywampis mana noqaykumantapunichu karqanku. Noqaykumantachus kankuman karqa chayqa, paykunaqa noqaykuwampuni qhepakunkuman karqa. Ajinamanta yachakun, mana tukuychu noqaykumanta kasqanku. 20Astawampis Diosqa Espíritu Santota qosorqachej, tukuyniykichejtaj yachayniyoj kankichej. 21Manamin cheqa kajta mana rejsisqaykichejraykuchu kayta qhelqamuykichej. Qankunaqa cheqa kajta rejsinkichejpuni, yachallankichejtaj mana ima llulla kajpis cheqa kajmanta jamusqanta. 22Pitaj llullari? Pichus nin: Jesusqa mana Diospa Kachamusqan Cristochu, nispa, chay runamá Cristoj contrampi sayarejqa, imaraykuchus Dios Tatata, Dios Churitawan qhesachan. 23Pichus Diospa Churinta qhesachajqa Dios Tatawan mana ujchasqachu kashan. Pichus Churita Cristo kasqanta nejqa Dios Tatawan ujchasqa kashan. 24Chayrayku, imatachus qallariymantapacha uyarerqankichej, chayqa qankunapi kakuchun. Sichus qallariymantapacha chay uyarisqaykichej qankunapi kakonqa chayqa, qankunapis Churiwan, Dios Tatawan ujchasqa kankichej. 25Chaymá chay wiñay kawsayqa, mayqentachus kikin Jesucristo nerqa qonawanchejta, chay. 26Chay imasta qhelqamuykichej qankunata pantachiyta munajkunamanta. 27Qankunamanrí Diosqa Espíritu Santota qosorqachej, Paytaj qankunapi tiyakushan. Chayrayku mana pejpa yachachinanrajchu kanaykichej tiyan. Espíritu Santoqa tukuy imata yachachisunkichej. Paypa yachachisqanqa cheqa, manataj llullachu. Chayrayku qankunaqa Paywan ujchasqapuni kakuychej, imaynatachá Espíritu Santo yachachisorqachej, ajinata. 28Kunanqa, wawitasníy, Cristowan ujchasqapuni kakuychej, qhepa kaj jamuynimpi Pay rikhurimojtintaj, mana manchachikuspa, nitaj p'enqakuspa, Paypa ñawpaqempi rikhurinanchejpaj. 29Jesucristo cheqan ruwaj kasqanta yachankichejña. Yachallankichejtaj cheqan kajta ruwajkunaqa cheqamanta Diospa wawasnin kasqankuta.


text: 1Señor Tata Diosníy, Qanllapi atienekuni, tukuy qhatiykachawajkunamanta jark'akuway, librawaytaj. 2Pajtataj león jina mithawankuman, manataj pipis kacharichiyta atiwanmanchu. 3Señor Tata Diosníy, juchallikorqanichu? Runa masiywanchu sajra karqani? 4Allinta ruwawaj kawsaqeyta sajra kajwanchu kutichini? Enemigoypa kapuyninta mana imallamanta jap'ikaporqanichu? 5Ajina chayqa, enemigoy mask'awachun, pampatataj qhatatawachun, honraytataj t'akachun. 6Tata Dios, phiñakuywan sayariy; oqharikuy llakichiwajkunaj phiñakuyninkoj contrampi. Qanqa justiciata churarqanki; chayrayku kutikuway. 7Munakuyniykipi tukuy naciones tantakuchunku, Qanrí patamanta paykunata kamachinki. 8Qanqa tukuy runasta juzganki. Tata Dios, juzgaway cheqan kasqayman jina, llimphu kasqayman jinataj. 9Cheqan Dios, Qan rejsinki runaj sonqonta, yachallankitaj runaj yuyayninta. Chinkachiy sajra runaspa mana allin kayninkuta; astawanqa sinch'ita sayachiy cheqan sonqoyoj runata. 10Patapi kaj Diosqa pakakunay, pichus llimphu sonqoyojkunata salvan, chaymin. 11Diosqa cheqan justiciata ruwajmin, pichus sapa p'unchay phiña kayninta rikuchin, chay. 12Runachus Diosman mana kutirikonqa chayqa, Diosqa espadanta filoyachenqa. Arco flechampis kachaykunapacha kashan. 13Nina flechasninta wakichinña, wañuchej armasnimpis wakisqaña. 14Sajra runata qhawaychej; mana allin kajwan chichuyan, ch'awka llullakuytataj wachanqa. 15Uj t'oqota ukhuta allarqa, chay allasqan t'oqollamantaj urmaykonqa. 16Chay sajra ruwasqan, Diosta mana kasusqampis umallanmantaj urmaykonqa. 17Noqaqa Diosta yupaychasaj cheqan kasqanmanta, patapi kaj Tata Diospa sutinmantaj takirikusaj.


text: 1Gamcuna imapitapis rimanacorga ¿imanirtä quejanacog aywaycäyanqui autoridäcunaman? Saypa trucanga ¿imanirtä quiquiquipura arreglayanquisu? 2¿Manacu gamcuna musyayanqui Jesucristuta mana chasquicog runacunata juzganansipä Tayta Diosninsi churamänansipä cashganta? Sayno caycaptenga ¿imanirtä imapis captin quiquiquipura arreglayanquisu? 3¿Manacu musyayanqui angilcunatapis juzganansipä cashganta? Sayno canansipä caycaptenga ¿imanirtä arreglashwansu waugui-panicuna rimanacuyaptinpis? 4Sayno caycaptenga maygan wauguiwan o paniwanpis rimanacurcur ama aywayaysu Jesucristuta mana chasquicog autoridäcunamanga. 5¿Manacu gamcunacho pilapis can sayno rimanacuyaptiqui arreglayäshunayquipä? Quiquiquipura arreglayänayquipa trucanga pengaypämi autoridäcunaman gamcuna aywaycäyanqui quejanacuyänayquipä. 6Sayno rimanacorga mana alitami ruraycäyanqui. Nircurpis pengacuyänayquipa trucanga Jesucristuta mana chasquicog autoridämanrä aywaycäyanqui quejanacuyänayquipä. 7Autoridäcunacho quejacur gänayaptiquipis Tayta Diosta mana cäsucog runacuna jamuräyäshunquimi. Sayno caycaptenga rabianäsiyäshuptiquipis ¿imanirtä upälacuyanquisu? Suwapäyäshuptiquipis ¿imanirtä: “¿Imanäshätä? Jina apacusunpis” niyanquisu? 8Jesucristuta chasquicushgana caycarga ¿imanirtä gamcuna rabianäsinacur suwapänacur cawaycäyanqui? 9¿Manacu gamcuna musyayanqui jusalicur cawag runacunaga Tayta Diospa naupanman mana chäyänanpä cayashganta? Manami paypa naupanman chäyangasu chinërucuna, waynäcogcuna, ïdulucunaman yäracogcuna, adulteriucho cagcuna, olgupura warmiwanno punucogcuna, 10suwacogcuna, wachacashcuna, upyagcuna, washarimacuna y saqueapacogcunapis. Manami mayganpis sayno jusalicogcunaga Diospa naupanman chäyangasu. 11Gamcunapis waquinniquega naupata saynölami jusalicur cawayargayqui. Sayno caycäyaptiquimi Santu Espíritu tantyasiyäshushcanqui Jesucristuta chasquicuyänayquipä. Jesucristuta chasquicuyaptiquinami lapan jusayquicunata Tayta Diosninsi perdonayäshushcanqui paypa maquinchöna cawayänayquipä. 12Gamcuna nicäyanqui munashgayquita rurayänayquipä librina caycäyashgayquita. Niyashgayquino captinpis manami jusalicur cawayänayquipäsu libri caycäyanqui, sinöga Tayta Diosninsi munashganno cawayänayquipämi. 13Waquin runacuna niyan: “Wanur pachansita apacunansipä caycaptenga cawashgansiyag micushun upushun.” Waugui-panicuna, runacuna sayno niptinpis nogansega gloriacho cawanansipämi caycansi. Saynöpis manami prostitüta warmiwan puricunansipäsu Tayta Diosninsi cuerpunsita camamashcansi, sinöga pay munashganno cawanansipämi. 14Saynöpis manami say runacuna niyashganno ushacänalansipäsu caycansi, sinöga Jesucristuta Tayta Diosninsi cawarisimushgannölami nogansitapis cawarisimäshunpä. 15¿Manacu musyayanqui Jesucristuta chasquicur Tayta Diospa wamran caycashgansita? ¿Tayta Diospa wamran caycarsurä prostitüta warmiwan punucushun? ¡Wauguicuna, saytaga ama rurayaysu! 16¿Manacu gamcuna musyayanqui prostitüta warmiwan punorga juc casta carpis paywan say castalana caycashgayquita? Warmiwan punogcunapäga Tayta Diosninsipa palabranchöpis caynömi guelgaraycan: “Warminwan tarnami jäpa carpis paywan say castalana ricacun.” 17Say guelgaraycashgannölami Jesucristuta chasquicorga Jesucristuwan say castalana caycansi. Jesucristuwan say castala caycarga ¿imanöpatä prostitüta warmicunawan punucushwan? 18¿Manacu musyayanqui gamcunacho cananpä Santu Espirituta Tayta Diosninsi cachamushganta? Saynöpis ¿manacu musyayanqui Santu Espíritu tashgan templo caycäyashgayquita? Santu Espíritu tashgan templo caycarga majayquiwanno ama piwanpis lutala punucuyaysu. 20Tayta Diosninsi gamcunataga Jesucristupa yawarninwanmi rantiyäshushcanqui. Tayta Diosninsi rantiycäyäshuptiquinaga mana jusalicuypana cawayay.


text: 1Chaypitam lapansi patenti cobrag chregnipashacuna jucha ruragcunawan ashuyapäcura Jesús rimanganta mayacug. 2Chayta ricapurmi fariseocunawan Moisés isquirbinganpita yachrachigcunaga cay nipäcura: “¿Imanirtag cay runaga juchasapacuna mayacunanta munan? nätan ¿imanirtag paycunawan micuyansi?” 3Nipäcuptin Jesusga tantiachira caynuypam: 4“Pachrac uyshaycunapita juc ogracaruptin, chay isgon chrunca isgonniyog micuyagta dëjarcur gamcunaga ashigmi aywapäcunquiman taripäcungaycama. 5Nätan tarirurga, shawacurcurmi, aywachimunquiman cushisha. 6Nä wayiman chrarurga fijus gayanquiman reguenacuyniquicunatam, jinaman wayiquicagpa yachragcunatam ‘Cushicushun, nämi ogracasha uyshäta tariramü’ nir. 7Chaynuy alisca cushicuymi cayan jana pachachrüga chay juc juchasapa juchanpita wanacurcur, Tayta Diosman cuticämuptinga chay isgon chrunca isgonniyog ali ruragcunapitaga”. 8“Juc warmi chrunca golguenpita jucta ograrur, michïrunta ratarcachirmi fiju ashinman. Jinarcurmi wayinta pichachracursi shumagmi ricachracunman. 9Nä tarirurga, gayachinman cuyanacungan runacunatam jinaman wayincagpa yachragcunatam. Chaypitam ninman: ‘Cushicushun, nämi tarirü golgue ograngäta’. 10Mayapäcamay shumag: Chaynuymi jana pachachru Diospa angelnincuna cushicurcan juc juchasapa juchanpita wanacurcur, Tayta Diosman cutiptinga”. 11Jesusga willaparatan caynuypas: “Juc runam cara ishcay churiyog. 12Shulcancagmi taytanta cay nira: ‘Tayta, gomänay cagcunata ima-aygatas goramay’. Niptin taytanga ningannuymi gorura. 13Chaypitaga manas alä unaytam shulcacag churinga ranticurura limpu imantas. Chauraga chay golguenwan aywacura juclä caru nacionta. Chaychru lapan golguenta usharura munangancunalachru puriyarmi. 14Chaypita nä lapan golguenta ushacurcurga micuypita cara, chay nacionchru micuy wanay captin. 15Chauraga aywara juc runaman uryapacug. Chay runaga cachrarura estancianta cuchincunata michinanpag. 16Nätan micanaypitaga cuchipa micunanwanmi pachran juntachiyta munag. Nätan ‘Chaynuy micushag’ niyaptinsi manam pisi micuyta gopäcugchu. 17Chaura shumag tantiachracurcurmi cay nira: ‘Taytäpa wayinchrüga uryagnincuna ayga carsi yamangancamam micapäcun. Nätan nogaga caychru micuypita wanuyar cayä’. 18Niyanganpitam nira: ‘Antis aliga taytäcagta cuticushag. Nätan chrarurga, cay nishagmi: 19Ama nä churiquipag ricamaychu, antis chrasquimay juc uryapacugnuy canäpag’. 20Chauraga sharcurcur cuticura taytanpa wayinta. Nätan taytanga caruta aywayämuptilan, churinta ricapurur cuyaparura. Chauraga wayrala tariparcurmi macalicurcur mucharura. 21Chaura churinga cay niram: ‘Tayta, juchäcusham cä Diospagsi, gampagsi. Manam nä churiqui nisha cämanchu’. 22Niptin taytanga rantisha runancunatam cay nira: ‘Pasay-pacha alinnin jacuta jorgapäcamuy jacupurcänaypag. Nätan maquinman chrurapurcay sortïjata, jinaman sandaliata jatipurcay. 23Apapäcamuy wirannin torilluta pishtapäcunaypag. Cananga cushicuypita fiestata rurashun. 24Cay churïtaga wanushapagmi ricarä, antis cawayänagran. Cayga ogracasham cara, cananga nämi ricacaramun. Chaylam fiesta rurayta galacayärira’. 25Chaypagga mayorcag churinga chracratam aywasha cara. Nä wayinman cutiyämurga, mayarura müsicatam tushurcayagtam. 26Chauraga juc rantisha runanta gayarcurmi tapura: ‘¿Imatag cayan?’ 27Niptinmi payga nira: ‘Wauguequim cutiramun. Nätan taytaymi pishtarachin wira torilluta ali cutiyaramuptin’. 28Niptinga mayor wauguenga piñäcurur manam wayiman yaycuyta munarachu. Nätan taytanga yargarcamurmi ‘Yaycushunnar’ nira. 29Chauraga taytantam cay nira: ‘Caychica unay nimangaycunata cäsucur rurangäpita, nogataga manam gomaraychu ni juc cabralatas cuyanacuynïcunawan fiestata ruranäpag. 30Cananga cay churiqui manacagchru golguequita lutan warmicunawan ushacurcur chraramuptin ichaga, pishtarachinqui wira torillutas’. 31Niptin taytanga nira: ‘Gamga cayanqui nogawantag imaysi. Lapan imä-aygäsi gampatag cayan. 32Antis cananga fiestata rurashun cushicuypita wauguequi cawayaptinga. Paytaga nä wanushapagmi, jinaman ogracashapagmi ricaranchi’ ”.


text: 1Kunantaj cartapi tapumuwasqaykichejman kutichimuykichej. Allin kanman qharipajqa mana warmiyoj kanan. 2Chaywampis, ama khuchichakuy juchaman urmanampajqa sapa ujpis casarakuchun, jinallataj sapa uj warmipis qosayoj kachun. 3Qosaqa warminwan imatachus ruwananta junt'achun, jinallataj warmipis qosanwan imatachus ruwananta junt'achun. 4Warmeqa mana dueñochu kikin cuerponmanta, manachayqa qosan; nillataj qosapis dueñochu cuerponmanta, manachayqa warmin. 5Chayrayku ama qankunaqa: Mana, nispa jark'anakuychejchu. Qhariwarmi parlarikuspa, ichapis pisi tiempollapaj saqewajchej, Diosmanta mañakoj churakunaykichejpaj. Chaymanta watejmanta qallarikapuychej, ama Kuraj Supay juchaman urmachinasuykichejpaj, mana kakuyta atisqaykichejrayku. 6Chayta nispaqa, noqa yuyaychallaykichej, manataj kamachiykichejchu. 7Munayman tukuy runas noqa jina kanankuta. Chaywampis, Diosqa sapa ujman qon atiyta imatapis ruwanampaj, cheqamanta ujpataqa uj jinamanta, ujpatataj waj jinamanta. 8Solterosman, viudasman imaqa kayta nini: Allin kanman noqa jina mana casarakuspa qhepakunaykichej. 9Manachus kakuyta atinkichej chayqa, casarakuychej. Aswan walejmin casarakoyqa munaywan q'oñirispa atipachikunamantaqa. 10Casarasqa kajkunamantaj kamachini, mana noqachu, manachayqa Señormin: Warmeqa qosanmanta ama t'aqakuchunchu. 11T'aqakun chayrí, kakuchun mana wajwan casarakuspa, manachayrí qosanwan allinyakuchun; qosantaj ama qhesachachunchu. 12Wajkunaman noqa kayta nini, manari Señorchu. Sichus mayqen hermanoj warmin mana creej kaspa, munanman qosanwan khuska tiyakuyllatapuni chayqa, qosaqa ama t'aqakuchunchu warminmantaqa. 13Sitajchus uj warmej qosan mana creej kaspa, warminwan khuska tiyakuyllatapuni munanman chayqa, amallataj warmin t'aqakuchunchu qosanmantaqa. 14Mana creej qosaqa Diospaj allimpaj qhawasqa, warmin creej kasqanrayku. Ajinallataj mana creej warmipis Diospaj allimpaj qhawasqa kashan qosan creej kasqanrayku. Manachus jina kanman chayqa, wawasninkupis ch'ichipaj qhawasqa kankuman; kunanrí paykunaqa Diospaj t'aqasqa kanku. 15Sitajchus mana creej qosa, chayrí mana creej warmipis t'aqakuyta munan chayqa, t'aqakuchun. Mana chayraykuchu hermanoqa, chayrí hermanapis ñak'arinan tiyan, imaraykuchus Diosqa wajyawarqanchej allin kawsayman. 16Imata qan yachanki warmi, qosaykita salvayta atinaykimanta? Qampis qosa, imata yachanki, warmiykita salvayta atinaykimanta? 17Sapa hermano, chayrí hermana kawsakuchun ruwanampaj Dios atiyta qosqanman jina, imaynachus karqa Dios payta wajyashajtin, ajinalla. Chayta kamachini tukuy iglesiasman. 18Sichus pipis circuncidasqa kashaspa wajyasqa karqa chayqa, qhepakuchun circuncidasqa. Sitajchus pipis mana circuncidasqa kaspa, wajyasqa karqa chayqa, ama circuncidachikuchunchu. 19Imaraykuchus circuncidasqa kayqa mana imachu; mana circuncidasqa kaypis nillataj imachu, astawanqa allimpuni kashan Diospa kamachisqasninta junt'ana. 20Sapa uj imayna kashaspachus wajyasqa karqa, chaypi qhepakullachun. 21Wata runa kashaspachu wajyasqa karqanki? Chaymantaqa ama llakikuychu; sitajchus kacharichikuyta atinki chayqa, kallpakuy kacharisqa kanaykikama. 22Sichus pipis wata runa kashaspa Señorpi creenampaj wajyasqa karqa chayqa, kunanqa kacharisqaña Señorpaj. Jinallataj sichus pipis kacharisqa kashaspa wajyasqa karqa chayqa, kunanqa Cristoj kamachinña. 23Ashkha preciowan rantisqa kankichej. Amaña runaspa wata runasnin churakuychejchu. 24Chayrayku, hermanos, imayna kashaspachus sapa uj wajyasqa karqa, ajinallatapuni Diospa ñawpaqempi kakuchun. 25Mana casarasqa kajkunapajqa mana imatapis Señor kamachiwarqachu; astawanqa noqaman rijch'awasqanta nini, Señorpa khuyakuynimpi nisqayta jap'ikunankupaj jina kasqayrayku. 26Kaytaj noqamanqa allin rijch'awan: Kay p'unchaykunapi mana allin kawsay kasqanrayku, runaqa imaynachus kashan, chay pachampi qhepakuchun. 27Casarasqachu kanki? Ama warmiykimanta t'aqakuychu. Manachu casarasqa kanki? Ama munaychu casarakuyta. 28Casarakunki chaypis, mana juchallinkichu. Sipaspis casarakun chayqa, manallataj juchallinchu. Chaywampis, casarakojkuna llakiyniyoj kanqanku qhariwarmi kawsaypi. Noqaqa mana munaymanchu chay llakiypi kanaykichejta. 29Hermanos, kayta niyta munaykichej: Pisi tiempollaña kashan. Chayrayku kunanmanta ñawpajmanqa casadosqa manapis casarasqachu kankuman jina kawsakuchunku. 30Waqajkunapis manapis waqankumanchu jina kachunku; kusikojkunapis manapis kusikunkumanchu jina kachunku; rantikojkunapis mana kapuyniyojpis kankuman jina kallachunkutaj. 31Kay pachaj imasninwan kusisqa kajkuna manapis kusisqachu kankuman jina kachunku, imaraykuchus kay pachaqa askamalla tukukaponqa. 32Munayman ari mana llakiyniyoj kanaykichejta. Solteroqa Señorta sirvinapi astawan yuyan, imaraykuchus Señorta kusichiyta munan. 33Casarasqaqa kay pacha imaspi astawan yuyan, imaraykuchus warminta kusichiyta munan. 34Ajina sonqonqa iskay yuyaypi kashan. Jinallataj mana qosayoj warmi, chayrí sipas warmipis Señorta sirvinapi yuyanku, chayllapajpuni t'aqasqa kasqankurayku cuerpopi, espiritupipis. Qosayojrí kay pacha imaspi yuyan qosanta kusichiyta munaspa. 35Chayta niykichej qankuna allimpi kanaykichejpaj, mana misk'anata churanaypajchu, astawanqa allin kajta ruwanaykichejpaj, cheqan kajtawan, ni imaj jark'asqan Señorta tukuy sonqo sirvinaykichejpaj. 36Sichus pipis casarachiyta munanman ususinta, casaranan tiempo pasashasqantaña yuyaspa chayqa, munasqanta ruwachun. Chaypeqa mana juchallikunchu. Munaspaqa, casarachichun. 37Pitajchus payllamanta tukuy sonqo ninman ususin mana casarakuspalla qhepakunanta chayqa, allinta ruwan. 38Chayrayku, pichus ususinta casarachin, chay runaqa allinta ruwan. Chantá, pitajchus mana casarachinman chayrí, aswan allinta ruwan. 39Casarasqa warmeqa qosan kawsanankamaqa mana wajwan kayta atinchu. Qosan wañupojtinrí, atin casarakuyta piwanchus munasqanwan; chaywampis creejpuni kanan tiyan. 40Noqaj yuyayniymantaqa, aswan allin kanman manaña casaranan; yuyani kay tukuy imaspi Diospa Espíritun yuyaychawasqanta.


text:
Puntarenas
Puntarenas llaqtaqa Kustarika mama llaqtap hatun llaqtanmi. Puntarenas pruwinsya wan Puntarenas kantun uma llaqtanmi. Puntarenas llaqta 70 682 runakunam kawsachkanku (2010).
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Llaqta kamasqa 17 ñiqin tarpuy killapi 1858 watapi.
Yachachiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Ñaña llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Sister Cities International, Inc. (SCI):
Rikchakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Puntarenas.
- Puntarenas Munisipyu


text: 1Apolos Corinto llaqtapi kashaqtinmi, Pabloqa alto q'asanta pasaspan Éfeso llaqtaman chayaran. Chay Éfeso llaqtapin wakin creyentekunata tariran. 2Hinaspan paykunata tapuran khaynata: —Qankunari Señor Jesuspi creespaykichisri, ¿chashkirankichishchu Santo Espirituta, qankunapi kananpaq? nispa. Hinaqtinmi paykunaqa contestaranku khaynata: —Manan ni hayk'aqpas uyariraykuchu Santo Espiritumantaqa, nitaqmi yachaykupashchu, kanchus icha manachus chaytapas, nispanku. 3Hinaqtinmi Pabloqa niran: —Qankunari, ¿imayna bautismowantaq bautizasqa karankichís? nispa. Chaymi paykunaqa khaynata contestaranku: —Noqaykuqa Bautizaq Juanpa yachachiwasqankuman hinallan bautizakurayku, nispanku. 4Chaymi Pabloqa khaynata niran: —Bautizaq Juanqa bautizaran, huchankuta saqespanku Diosman kutirikuqtinkun. Hinaspapas Bautizaq Juanqa nillarantaqmi llapallan runakunata khaynata: “Noqapa qepayta Hamuqpi creeychis”, nispa. Chay qepanta Hamuqqa karan Señor Jesusmi. 5Pablopa nisqanta uyarispankun, chaypi kaq runakunaqa Jesucristopi creeranku; hinaspan Señor Jesuspa sutinpi bautizachikuranku. 6Hinaqtinmi Pabloqa paykunaman makinta churayuqtin, Santo Espíritu paykunaman hamuran. Chaymi paykunaqa huk mana yachasqanku rimaykunapi rimaranku; hinallataq Diosmanta ima willakuranku. 7Chaypi bautizachikuq runakunaqa chunka ishkayniyoq hinan karanku. 8Chaymantan Pabloqa chay Éfeso llaqtapi sinagoga wasiman ashka kuti riran. Hinaspan mana manchakuspa, chaypi kaq Israel nacionniyoq runakunaman Diospa gobiernanan sumaq glorianmanta kinsa killa yachachiran. Saynataqa yachachiran, Jesucristopi paykuna creespa, payta kasukunankuta munaspanmi. 9Ichaqa saynata yachachishaqtinpas, Israel nacionniyoq wakin runakunaqa, sonqonkuta rumiyachispankun, Jesucristopiqa mana creeyta munarankuchu. Hinaspan paykunaqa Señor Jesucristomanta yachachisqankupa contranpi maldecispa, llapallan chaypi kaq runakunapa ñawpaqninpi millaykunata rimayta qallariranku. Chayta uyarispanmi Pabloqa, Jesuspi creeq runakunapiwan, chay runakunamanta ayqerikuspa, huk lawman riranku. Hinaspan sapa p'unchaw huñunakuranku Jesucristomanta yachachinanpaq, Tirano sutiyoq runapa escuelanpi. 10Chay escuelapin Pabloqa ishkay wata hunt'a, Señor Jesusmanta yachachiran. Chaymi Asia provincia lawpi tiyaq llapallan runakunaqa, Señor Jesusmanta yachachikuyta uyariranku. Paykunamantan wakinqa Israel nacionniyoq runakuna karanku, wakintaqmi huk law nacionniyoq runakuna karanku. 11Diosmi Éfeso llaqtapi hatun milagrokunata ruwaran Pablontakama. 12Chaymi runakunaqa Pablopa tupayusqan pañuelokunata otaq p'achakunatapas apakuranku. Hinaspan paykunaqa onqosqakunaman chay cosaskunata churayuqtinku, paykunaqa sanoyaranku. Wakinñataqmi, chay cosaskunataqa demoniokunapa ñak'arichisqan runakunaman churayuranku; hinaqtinmi chay ñak'arichiq demoniokunaqa paykunamanta lloqsiran. 13Ichaqa Israel nacionniyoq wakin runakunan chay Éfeso llaqtapi purillarankutaq, demoniokunata runakunamanta qarqoyta munaspanku. Hinaspan Señor Jesuspa sutinta oqarispanku, khaynata niranku: —Pablopa willakusqan Señor Jesuspa sutinpin noqaqa kamachiyki, kay runamanta lloqsinaykipaq, nispanku. 14Chaytan ruwaranku Israel nacionniyoq sacerdotekunapa huknin kaq jefen, Esceva sutiyoq runapa qanchis wawankuna. 15Chaymi chay demonioqa contestaspa, khaynata niran: —Noqaqa reqsinin Jesustaqa, hinallataq Pablotapas. Qankunatan ichaqa mana reqsiykichishchu. Qankunari, ¿pitaq kankichís? nispa. 16Saynata nispanmi chay mana allin espiritupa kamachisqan runaqa, kasqan ratolla paykunaman saltayamuspa, alli-allinta maqaran. Hinaqtinmi paykunaqa q'alalla, hinallataq k'iri-k'irillaña ishkapakuranku. 17Chaymi Éfeso llaqtapi tiyaq Israel nacionniyoq runakuna, hinallataq huk law nacionniyoq runakunapas, cuentata qokuranku chaykuna pasasqanmanta. Hinaspan anchata mancharikuranku. Hinaqtinmi Señor Jesuspa sutintaqa anchata respetaranku. 18Hinaspanmi Jesuspi chayllaraq creeq ashka runakunaqa hamuspanku, runakunapa ñawpaqninpi willakuranku, Diosta manaraq reqsishaspanku, tukuy mana allin huchakuna ruwasqankumanta. 19Paykunamantan wakinqa layqakuna karanku. Hinaspan Jesucristopi creeruspanku, chay magia libronkuta apamuranku. Hinaspan runakunapa ñawpaqninpi chay layqa libronkuta k'anaranku. Chay libronkupa valorninqa pishqa chunka waranqa jornal qolqepa valorninmi karan. 20Saynapin Señor Jesusmanta allin willakuyqa ashka llaqtakunapi ancha atiywan willasqa karan. Chaymi ashka runakuna Jesucristopi creeranku. 21Chaykuna pasasqanpa qepantan Pabloqa piensaran, Macedonia provincia lawninta, hinallataq Acaya provincia lawninkunata muyuratamuspa, Jerusalén llaqtaman rinanpaq. Hinaspapas piensallarantaqmi chay Jerusalén llaqtamanta Roma llaqtaman rinanpaqpas. 22Hinaspan Pabloqa yanapaqnin Timoteota, hinallataq yanapaqnin Erastotawan ima Macedonia provincia lawman mandaran. Ichaqa Pabloñataqmi ashka p'unchawkuna Asia provincia lawpi qepakuran. 23Chay p'unchawkunapin Señor Jesusmanta allin willakuykunata willakusqankurayku, Éfeso llaqtapi ch'aqwata hatarichiranku. 24Chay ch'aqwataqa Demetrio sutiyoq runan qallarichimuran. Demetrioqa qolqemantan mamacha Artemisapa templon wasichakunata ruwaspa venderan. Hinaspan paypas, hinallataq yanapaqninkunapas ashka qolqeta ganakuranku. 25Chaymi Demetrioqa yanapaqninkunatawan, hinallataq pay hina oficioyoq kaq runakunatawan huñuspa, paykunata khaynata niran: —Runamasiykuna, qankunaqa yachankichismi kay diosninchispa imagenninta ruwasqanchiswan ashka qolqe ganakusqanchistaqa. 26Ichaqa rikusqanchisman, hinallataq uyarisqanchisman hinan, chay Pablo sutiyoq runaqa kay Éfeso llaqtanchispi runakunata diosninchispa contranpi hatarichishan. Saynallataqmi Asia provincia lawpi tiyaq runakunamanpas rimaspa nishan: “Runakunapa ruwasqan idolokunaqa manan cheqaq dioskunachu”, nispa. Chaymi ashka runakuna paypa rimasqanpi creeshanku. 27Ichaqa chay Pablopa yachachisqanqa manan allinchu kashan. Sayna kaqtinqa, kay ruwasqanchis negocionchis chinkaruqtinmi, fracasoman haykusunman. Saynallataqmi kay allin reqsisqa mamachanchis Artemisapa templonpas mana imaman tukuchisqa kanman. Sayna kaqtinqa, kay mamachanchispa hatun sumaq kayninmi mana imaman tukuchisqa kanqa. Qankunaqa yachankichismi, kay mamacha Artemisatan kay Asia provinciapi, hinallataq enteron mundontinpipas yupaychanku, nispa. 28Hinaqtinmi Demetriopa nisqanta uyariruspanku, chaypi kaq runakunaqa, anchata phiñakuspa, qapariranku khaynata: —¡Éfeso llaqtapi mamachanchis Artemisa kawsachun! nispanku. 29Hinaspan chay Éfeso llaqtapi runakunaqa ch'aqwata hatarichiranku. Hinaspan Pablopa puriqmasin Gayota, hinallataq Aristarcotawan presocharuspanku, huñunakunanku coliseo lugarman aparanku. Pablopa chay puriqmasinkunaqa, Macedonia provincia lawmantan karanku. 30Hinaqtinmi Pabloqa chay runakunapa huñunakusqan lugarman riyta munaran. Ichaqa Señor Jesuspi creeq runakunan mana dejarankuchu rinanta. 31Hinallataqmi chay Asia provinciapi wakin kamachiqkunapas, Pablopa amigonkuna kaspa, Pabloman encargamuranku, chay runakunapa huñunakusqan lugarman ama rinanpaq. 32Chay runakunapa huñunakusqan coliseo lugarpin hatun ch'aqwata hatarichiranku. Hinaspan wakin runakunaqa hukta rimaspa qapariranku; wakintaq hukkunata rimaspa qapariranku; wakin runakunañataqmi ichaqa, imapaqsi chaypi huñunakusqankutapas mana ni yacharankupashchu. 33Hinaqtinmi Israel nacionniyoq runakunaqa, Alejandro sutiyoq runata tanqaspa, llapallan runakunapa ñawpaqninman pasachiranku, Israel nacionniyoq runakunapa favorninpi rimananpaq. Chaymi Alejandroqa, makinta altoman oqarispa, llapallan runakunata upallachiyta munaran. 34Ichaqa Éfeso llaqtayoq runakunaqa cuentatan qokuranku, Alejandroqa Israel nacionniyoq runa kasqanta. (Hinaspapas paykunaqa yacharankun, Israel nacionniyoq runakunaqa chay mamacha Artemisapi mana creesqankuta). Chaymi paykunaqa yaqa ishkay hora hina qapariranku khaynata: —¡Éfeso llaqtapi mamachanchis Artemisaqa kawsachun! nispanku. 35Hinaqtinmi chay Éfeso llaqtapi kamachiq autoridadkunapa secretarion runaqa, chaypi kaq llapallan runakunata upallachispa, khaynata niran: —Kay Éfeso llaqtapi tiyaq wawqeykuna, llapallan runakunan yachanku, noqanchismi encargado kashanchis, kay hatun mamacha Artemisatapas, hinallataq templontapas cuidananchispaqqa. Hinaspapas noqanchisqa yachanchismi, kay mamachanchisqa cielomanta urayamusqanta. 36Chaytan noqanchisqa llapachallanchis allinta yachanchis. Chaytaqa manan ni pipas negaytaqa atinmanchu. Saynaqa upallaychisyá, hinaspa manaraq ni imatapas ruwashaspa, allinta piensariychis. 37Kay apamusqaykichis runakunaqa manan ni imatapas mamachanchis Artemisapa templonmantaqa suwakurankuchu, nitaqmi paypa contranpiqa ni ima mana allintapas rimarankuchu. 38Sichus Demetrio, hinallataq chay oficiopi llank'aqmasin runakunapas, pipa contranpipas quejakuyta munaspaqa, aswanyá juezkunaman rispanku quejakamuchunku, chaypi arreglamunankupaq. Chaypaqmi juezkunapas hinallataq autoridadkunapas kashanku. 39Sichus imamantapas arreglanaykichis kashanraq chayqa, llaqtata kamachiq autoridadkuna huñunakuqtinkuyá, chaypi arreglankichis chaykunataqa. 40Manan imapas kanchu kay ch'aqwakuna ruwanapaqqa. Aswanmi Roma nacionniyoq autoridadkunaqa noqanchispa contranchispi acusawasunman, kay ch'aqwakunamanta mana ni imaynatapas contestayta atiqtinchis, nispa. 41Kaykunata niruspanmi, chay secretarioqa, llapallan chaypi huñunasqa runakunata, wasinkuman ripunankupaq despedipuran.


text: 1Iglesiapi yachachiq liderkunatan kunan ruegakuykichis. Noqapas qankuna hina yachachiq lidermi kani; hinallataq Señor Jesucristopa ñak'arisqanmantapas testigon kani. Saynallataqmi noqaqa Señorninchis Jesucristo kutimuspa, sumaq k'anchariyninta rikuchiwaqtin, anchata kusikusaq paywan kushka. Chayraykun consejamuykichis khaynata: 2Qankunamanmi Diosqa encargasurankichis, paypi creeq runakunata allinta cuidanaykichispaq. Saynaqa allintayá cuidaychis, imaynan huk allin michiqpas allinta cuidan ovejakunata hina. Amayá qankunaqa cuidaychis huk obligasqa hinachu, nitaq qolqeraykullachu; aswanqa ancha kusikuywanyá Diospa munasqanman hina cuidaychis. 3Hinaspapas qankunaqa amayá kay pachapi patronkuna hinachu kamachikuqlla kaychis. Aswanqa huk ejemplo hinayá Diospi creeqkunapaqqa kaychis. 4Saynata ruwaqtiykichismi, llapallan liderkunapa Jefen Jesucristo hamuspa, michiqkunapa michiqnin kaspa, qosunkichis mana hayk'aq tukukuq premioykichista. 5Saynallataq qankunapas jovenkuna, hinallataq sipaskuna, yachachiq liderniykichista kasukuspa kawsaychis. Hinaspa llapallaykichis humildadwan kasunakuspa kawsaychis. Chaykunamantan Bibliapi nin khaynata: “Diosqa paytukuq runakunapa contranpin kashan. Ichaqa humildadwan kawsaq runakunatan yanapan”, nispa 6Chayraykuyá qankunaqa tukuy atiyniyoq Diospa ñawpaqninpi humildadwan kawsaychis. Hinaspa payta allinta kasukuychis, saynapi Diospa munasqan tiempo chayamuqtin, qankunata hatunchasunaykichispaq. 7Diosmi qankunataqa cuidashasunkichis. Chayraykuyá qankunaqa tukuy ima llakikuyniykichistaqa Diosman dejaychis. 8Enemigoykichis diablon huk yarqasqa león hinaraq qaparqachaspa mashkashasunkichis, pillatapas huchaman urmarachispa mikhusunaykichispaq. Chayraykuyá qankunaqa sapa p'unchaw listolla kaychis, 9saynapi chay diablopa contranpi qaqa hina allinta sayaspa, ama vencechikunaykichispaq. Qankunaqa Diospiyá astawanraq confiaspa iñiychis. Hinaspapas yachaychisyá, enteron kay pachantinpin Jesucristopi creeqmasinchiskunapas, qankuna hina, tukuy clase sasachakuykunata pasashanku. 10Ichaqa kay pachapi pisi tiempolla ñak'arisqaykichis pasaruqtinmi, ancha khuyakuwaqninchis Diosqa astawanraq yanapasunkichis, ama ishkayaspa paypi confianaykichispaq, hinallataq paymanta ama karunchakunaykichispaq ima. Saynaqa yuyariychisyá, Diosmi qankunataqa akllasurankichis, wawan Jesucristontakama, paypa kasqanpi wiñaypaq kananchispaq. 11Diosyá hatunchasqa kachun, kunanmanta asta wiña-wiñaykama, ancha atiyniyoq kasqanmanta. Amén. 12Wawqenchis Silvanon yanapawaran, kay chikan cartata qankunaman escribimunaypaq. Chaytan paywan apachimushaykichis. Silvanoqa Jesucristopi cheqaq creyenten. Hinaspapas payqa wawqeypas kanman hinan. Noqaqa anchatan paypi confiani, Diospi mana ishkayaspa creesqanrayku. Kay cartapi consejokunata leespaykichisyá, allinta kallpanchakuychis. Diosqa cheqaqtapunin qankunataqa munakusunkichis. Saynallataqyá qankunapas Diosta munakuychis ama ishkayaspaykichis. 13Señorninchis Jesucristopi creeq kay Babilonia llaqtapi kaqkunan qankunaman saludota apachimushasunkichis. Paykunatapas Diosmi qankunata hina akllaran, paypa wawankuna kanankupaq. Saynallataqmi wawqenchis Marcospas qankunaman saludota apachimushasunkichis. Payqa wawaypas kanman hinan. 14Saynallataqyá qankunapas khuyakuywan much'aykanakuspa saludaykanakuychis. Diosmanmi mañakushani, qankunaqa Jesucristowan huk sonqolla kasqaykichisrayku, saynapi qankunata sumaq hawkayaypi kawsachisunaykichispaq. Amén.


text: 1Nuwacuna Tayta Diosninchipa caçhan carcaycä. Llaquipaycämaptinchi, shiminta wiyacushuwan. Camapämashanchita ama jungashuwanchu. 2Shiminçhu nin: Jitapashä junajçhu mañacamashayquita wiyashcaj. Jishpichinä camacaptin, chay junaj washashcaj. Sumaj tantiyacushun. Cananpis mañacushanchita Tayta Diosninchi wiyaycan. Washämänanchi junajpis çhayamushana. 3Irmänucuna, Washäcuj Jesúspita willapäcushä-janan pipis pampaman ama çhuramanmanchu. Achäqui mana cananpaj Tayta Diosninchita manchapacur cawarcaycä. 4Caçhan cashpä llapanpa ricay ñawinçhu Tayta Diosninchipa shungun munashallanta rurarcaycä. Chaymi ñacayman çhayarsi, llaquicuyman çhayarsi, tincupacayman çhayarsi, mana yamacächu. 5Runacuna wascar ushyamaptinpis, carsilarächimaptinpis, jargur ushyamaptinpis, mana jamaypa arurpis, mana puñuyta tarirpis, paçhäpaj mana tarirpis, Tayta Diosninchita mana jungächu. 6Manchäga paypa shungun munashannuylla cawarcaycä. Shungun yarpashanta musyapar, pitapis tantiyapä. Llaquipä. Chayta ruranäpaj Espíritu Santu shacyächiman. Chaynuypis llapan shungüwan pitapis llaquï. 7Tayta Diosninchipa shimillanta willapäcü. Munayniyuj cashpan shacyächiman. Llapantapis rurarcaycä Tayta Diosninchiman runacuna yupachicunanpaj. Wasguiyta munaptinpis, achäquita mana çhurapashcächu. 8Waquin runa alli ricamaptinpis, waquinga juyu ñawinpa ricaman. Waquin alliçhu jurgamaptinpis, waquinga ashllir ushyaman. Tayta Diosninchipa shimillanta willapäcuptïpis, waquinga llullata-yupay ricaman. 9Ricsish runa captïpis, waquinga jäpa runata-yupay ricaman. Illarachimayta munaptinpis, cawaycäraj. Wascar ushyamarpis, mana wañuchimanrächu. 10Llaquish cawan nimaptinpis, shungü mana llaquicunchu. Pishipacuj nimaptinpis, achcajta yanapashcä. Jalapaçha nimaptinpis, imapis mana pishïmashachu. 11Corinto marca irmänucuna, imatapis mana pacallar cartacaycämü. Llapan shungüwan willapaycaj. 12Jamcunata llapan shungüwan llaquij. Jamcunam ichanga ricamaytapis mana munanquichu. 13Chaypis wawä-yupay carcaycanqui. Llaquishaj-jina llaquimänayqui camacan. Chaymi llaquipänacur cawashuwan. 14Tayta Diosninchita wiyacur, juchaçhu arujcunapa llupinpa ama jatishunchu. Paycunawan shungunchi mana tincunchu. Mä, tapushayqui. ¿Rasun rimajwan llulla rimajpis tincungachuraj? Mana. ¿Chacajwan achicyajpis tincungachuraj. Mana. 15¿Washäcuj Jesúswan Supaypis tantiyanacungachuraj? Mana. ¿Tayta Diosninchita wiyacujcunawan wasguipajcunapis juc shungulla cawanmanchuraj? Mana. 16¿Juc wasillaçhu Tayta Diosninchitapis, jircacunatapis manchapacushuwanchuraj? Mana. Sumaj tantiyacushun. Wasi wamracuna taytanpa maquinçhu cawan. Chay-jina nuwanchipis Jesúspa shiminta çhasquicuyninchipa Tayta Diosninchipa maquinçhu cawaycanchi. Payga cawanmi. Quiquinmi niran: Paycunawan juyäshaj. Waran-waran yanagäshaj. Tayta Diosnin caycaptï, nuwallata manchapacamanga. Paycunata maquïçhu purichishaj. 17Jananmanpis niran: Juchaçhu arujcunapa llupinpa ama jatinquichu. Paycunawan ama juturanquichu. Marca-pingay ama cawanquichu. Chayraj alli ñawïpa ricashayqui. 18Warmitapis, ullgutapis llapaniquita wamrachacushayqui. Jamcunapis Taytachacamanquipaj. Nuwallam Tayta Diosniqui caycä. Nuwallam munayniyuj caycä.


text:
Takakuma munisipyu
Takakuma munisipyu (kastilla simipi: Municipio de Tacacoma) nisqaqa kimsa ñiqin munisipyu Lariqaqa pruwinsyapi, Chuqiyapu suyupi, Buliwya mama llaqtapi. Uma llaqtanqa Takakuma llaqtam.
Yuyarina
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kantunkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pichqa kantunmi kan:
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Munisipyupiqa astawan Aymara runakunam, Qhichwa runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Takakuma munisipyupiqa aymara, kastilla, qhichwa, simikunatam lliwmanta astawan rimanku. [2]
Munisipyupi paqarisqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Apulupampa sallqa pacha suyu
- Chilata qucha
- Illampu
- Janq'u Uma
- Pilón Lajas kawsay pacha risirwa
- Qaqa mayu
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- [www.ine.gob.bo/publicaciones/visorPdf.aspx?Codigo=020603&tipo=1 Takakuma munisipyu: yupaykuna, saywitu]


text: 1Judá ayllumantan huk qhari karqan Ahán sutiyoq, taytanmi karqan Carmi, Carmiq taytantaq Zabdi, Zabdiq taytantaq Zera. Paymi Señor Diospa sutinpi ch'usaqyachinapaq kaqkunamanta imaymanata hoqarikurqan. Chayraykun llapa Israel runakunaqa huchachasqa rikukurqanku, Señor Diospa phiñakuynintaq paykunapaq rawrarirqan. 2Josuemi Jericomanta Hai llaqtaman runakunata kachaspa nirqan: –Wichaychis, hinaspa chay hap'iyta qhawaramuychis, nispa. Paykunataq rispanku Hai llaqtata qhawaramurqanku. Chay llaqtaqa Betelpa inti haykuy ladon Bet-avén llaqta qayllapin karqan. 3Chaymanta kutimuspataq Josueta nirqanku: –Ama yanqaqa llapaykuta kachawaykuchu, iskay waranqa otaq kinsa waranqapas Hai llaqtata hap'iqqa richunku. Ama llaqtantin runataqa kachawaykuchu, pisillan chay llaqtamanta hark'apakamuqqa kasqaku, nispa. 4Hinan Hai llaqtaman kinsa waranqa hina qharikunalla seqaykurqanku. Hai runakunataq ichaqa paykunata atiparqospa qatirimurqanku. 5Llaqta punkumantapacha rumi horqonakama qatishaspan, ura qhatapi kinsa chunka soqtayoq Israel runakunata wañurachirqanku. Chayraykun Israel runakunaq kallpanqa pasaqta chiriyarqan. 6Chaymi Josueqa Israel kurak taytakunantin llakikuymanta p'achankuta llik'ikurqanku, umankumanpas ñut'u hallp'awan hach'ikurqanku. Hinaspataq Señor Diospa arcan qayllapi pampakama k'umuykukuspa, chaypi qhepakurqanku ch'isiyanankama. 7Josuetaq nirqan: –¡Ay! Apu Señor Diosníy, ¿imapaqraqmi Jordán mayutaqa kay llaqtaykita chimpachimuwarqankiku? ¿Amor runakunaq hap'isqan kanaykupaqchu hamurqayku? ¿Paykunaq thunisqan rikukunaykupaqchu hamurqayku? ¡Aswanchá Jordán mayuq chimpallanpiraq kamushaykuman karqan! 8¡Ay! Señor Diosníy, ¿kunanri ima nispataq rimarisaq Israel runakuna awqanmanta ayqerikapun chayri? 9Canaán suyupi tiyaq runakunaqa ayqerikapusqaykuta lliwchá yacharqonqaku, hinaspachá llapanku huñunarqokuspa ch'usaqta tukurqapuwanqaku. Qanri, chay hina kaqtin, ¿imanankitaq hatun sutiykimanta? nispa. 10Señor Diostaq nirqan: –¡Sayariy! ¿Imatan k'umurayashanki? 11Israel runakunan huchallikunku, paykunawan rimanakusqayta p'akispanku. Ch'usaqyachinapaq kaqmantan hoqarimunku, llullakunkuraqtaq, suwakusqankutapas kaqninku ukhumanmi pakarqonku. 12Chayraykun Israel runakunaqa awqankuwan churanakuyta mana atipunkuchu, aswanpas ayqerikapunku. Qankunapas ch'usaqyachinallapaqtaqmi kapushankichis, manachus ch'usaqyachinapaq kaqta kunan ch'usaqyachinkichis chayqa, manan ñoqaqa hayk'aqpas qankunawan kasaqchu. 13Sayariy, runakunata ch'uyanchamuy. Paykunata nimuy, Israelpa Señor Diosninmi nin: Israel runakuna, qankunan ch'usaqyachinapaq kaqkunata hoqarimurqankichis. Chaytachus qankunamanta mana llapantachu ch'usaqyachinkichis chayqa, manapunin awqaykichiswan churanakuytaqa atinkichischu. Chayrayku, paqarinpaq ch'uyanchakamuychis, nispa. 14Paqarinmi llapalla ayllu-ayllu hamunkichis, akllasqay ayllutaqmi chimpamuwanqa mirayninkuman hina t'aqa-t'aqa, akllasqay t'aqataqmi chimpamuwanqa familia-familia, akllasqay familiataqmi chimpamuwanqa ch'ulla-ch'ullamanta qharikuna. 15Chay qharikunamanta mayqentachus huchachasaq chaymi kanasqa kapunqa llapan familiantin, kaqninkunantin, ñoqawan rimanakusqata mana hunt'aspa Israelpi millay p'enqayta ruwasqanmanta, nispa. 16Qhepantin paqartaq tutallamanta sayarispa, Josueqa runakunata huñuchimurqan ayllu-ayllu t'aqasqata, chaymantataqmi Señor Diosqa Judá aylluta akllarqan. 17Hinan Josueqa Judá ayllu runakunata kamachirqan mirayninkuman hina t'aqa-t'aqata reqsichinanpaq, chaymantataqmi Zera nisqa t'aqa akllasqa karqan, chay t'aqamantataq Zabdi familia akllasqa karqan. 18Zabdiq wawankunañataq ch'ulla-ch'ullamanta chimparqanku, chaypitaq Carmiq churin Ahán hap'isqa karqan. Carmiq taytanmi karqan Zabdi, Zabdiq taytantaq Judá ayllumanta Zera. 19Hinaqtinmi Josueqa Ahanta nirqan: –Wawalláy, Israelpa Diosnin Señorta hatunchay, ama pakaykuspa sut'illanta ima ruwasqaykitapas willaykuway, nispa. 20Chaymi Ahanqa willakurqan: –Arí, cheqaqtapunin Israelpa Diosnin Señor contra huchallikurqani. 21Jericó llaqtamanta hoqarimusqaykupin rikurqani Babiloniamanta huk sumaq capata, iskay kilo kurak qolqeta, kuskan kilo kurak wask'a qoritawan. Chaykunan sonqoyta suwarqowarqan, chaymi aparikamurqani, chaykunatan karpay ukhuman p'ampaykurqani, qolqetaqmi chaykunaq pachanpiraq kashan, nispa. 22Josuetaq Ahanpa karpanman runakunata kacharqan, paykunataq tarirqamurqanku llapan pakasqa kaqkunata, qolqetataq aswan ukhunpi. 23Hoqarispataq Josueman Israel runakunamanwan aparqanku, chaytataq Señor Diospa ñawpaqenman churaykurqanku. 24Ahantataq Llakikuy Wayq'oman pusarqanku, llapan wawankunantinta, hinallataq wakankunantinta, asnonkunantinta, ovejankunantinta, karpantapas, lliw kaqninkunatapas, kaqllataq chay qolqeta, capata, wask'a qoritapas apallarqankutaq. 25Hinan Josueqa nirqan: –¿Imanaqtinmi kay hatun llakiman churaykuwankiku? Kunanmi Señor Diosqa hatun llakiwan muchuchisunki, nispa. Chayta niykuqtinmi llapan Israel runakunaqa rumiwan ch'aqespa Ahanta wañuchirqanku, chaymantataq tukuy imaymanankunatawan kanaykurqanku. 26Chay patamantaq askha rumiwan tawqaykurqanku, chaymantapachan chay rumi tawqasqaqa hinalla kapurqan. Chayraykutaqmi chay cheqasta suticharqanku Llakikuy Wayq'o nispa. Chayraqmi Señor Diosqa Israel contra manaña phiñakurqanchu.


text:
Víctor Paz Estenssoro
Víctor Paz Estenssoro sutiyuqqa (2 ñiqin kantaray killapi 1907 watapi paqarisqa Tariha llaqtapi, Buliwyapi, 7 ñiqin inti raymi killapi 2001 watapi wañusqa Tarija llaqtapi) huk buliwyaki taripay amachaqmi, llaqta pusaqpas karqan. Kimsa kuti Buliwyap umalliqninmi karqan, Nasyunalista Pachakutiy Rikch'arimuy (Movimiento Nacionalista Revolucionario, MNR) nisqap kamariqninmi karqan Hernán Siles Zuazowan. 1952 watapi Buliwya Mamallaqta Pachakutiypa pusaqninmi karqan.
Chay Buliwya Pachakutiywanqa, kaykunatam kamachirqan: 1) Chayanta qhuya mamallaqtachay; 2) Chakra kamay allinchay; 3) Tukuy runakunapaq akllanakuy hayñin; 4) Yachachiy allinchay.


text:
Paul-Henri Spaak
Paul-Henri Spaak sutiyuq runaqa (* 25 ñiqin qhulla puquy killapi 1899 watapi paqarisqa Schaerbeek llaqtapi - 31 ñiqin anta situwa killapi 1972 watapi wañusqa Braine-l'Alledu llaqtapi), Bilhika mama llaqta taripay amachaq, pulitiku wan Uma kamayuq.
Tayta: Paul Spaak; Mama: Marie Janson
Ñawpaq warmi: Marguerite Malevez
Churinkuna: (2) Antoinette Spaak wan Fernand Spaak
Yachaywasi:
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Paul-Henri Spaak.


text: 1Pabluqami ch'aran Derbe shutiq pwibluman, chaynulla Listra pwiblumanpis. Listrapiqa tarinakuran Jesuspi kriyiq Timoteo shutiqwan. Paypa mamanmi unaymanta-pacha Jesuspi kriyiq. Payqami, Israel warmi kaq. Nataq taytan-shuypaqa griego runa karan. 2Chay Listra, Iconio pwiblukunapi kriyiqkunaqami Timoteupaqqa kusa allinta rimaqllapa. 3Chaymi Pabluqa munaran Timoteuqa yapananta. Piru naypaqtaqa siñal kustumrita rurachiran. Chaytaqami ruraran Israel runakuna chay lugarpi taqkuna ama piñakunanllapapaq, chay kustumrinta mana rurashanrayku. Chaqa tukuy runakuna yach'ayaqllapa Timoteupa taytanqa griego runa nir. 4Tukuy pwiblukunata pasashanllapapiqa, kriyiqkunata intrachir riranllapa, chay apustulkuna, Jerusalenpi kriyiqkunata rikar yach'achiqkunapa kartanpi iskribishanta ima. 5Chaymi chay pwiblupi kaqkunaqa kriyishanllapapi masta animakur, kusatana waran waranqa achkayaranllapa. 6Pabluqami, Silaswan Timoteuwan riyta yarpuran prubinsya Asiaman yach'achikuq. Piru Dyuspa Santu Ispiritun "Ama wakmanqa riychu" nitinmi, manana Asiaman rirchu, pasaranllapa prubinsya Frigiata, prubinsya Galaciata, Misia pwiblupa lindirunman ch'anankaman. 7Chay pwiblumantaqa paykunaqa, riyta yarpuranllapa Bitiniapa lugarninkunaman. Piru Amitunchik Jesuspa Ispiritun "Ama riychu" nitinmi, mana riranllapachu chay lugarkunamanqa. 8Chaymi paykunaqa chay prubinsya Misiataqa pasashannu riranllapa Troas pwibluman. 9Chaypimi Pabluqa musquyninpi, Macedoniamanta uk runata rikaran. Chayshi chay runaqa shasha rugakuyaran kaynu nir: "Shamuy-ari kay chimpa Macedonia pwibluman yanapamanaykillapapaq" nir. 10Chaynu Pablo musqupakutinqa, chay kutilla Macedoniamanqa rinayllapapaq listakarayllapa, Dyusninchik qayamayanchikllapa, shumaq rimayninta rimanallapapaq nir yach'ar. 11Troas pwiblumantaqa yaku karrupina mar yakuta pasarayllapa Samotracia shutiq pachakaman. Nataq, allaqnin diyaqa yaku karrupi ch'arayllapa Nea'polis pwiblukaman. 12Chaymantaqa rirayllapa Filiposman. Chayqami romano runakunapa pwiblun. Chay pwibluqami kusa mas mantakuq kaq, tukuy chay Macedonia pwiblupa pwiblunkunamanmatapis. Chaymi, chay pwiblupi ayka diyakunata tarayllapa. 13Uk diyapimi, samana diya katin, chay pwiblumanta lluqshir, rirayllapa uk riyupa yatankaqman, chaypi Israel runakuna Tayta Dyusman mañakunanpaq lugar kanqa nir yarpur. Piru chaypiqa warmikunalata tantakashata tarir, nuqakunaqa chaylapi tar, Jesucristupaq yach'achirayllapa paykunataqa. 14Chay warmikunamanta ukninmi shutiran Lidia. Payqami Tiatira shutiq pwiblumanta karan. Rantikuqmi chupika murada seda rach'pakunata. Chay Lidiaqami aduraq Taytanchik Dyuslata. Pay Dyusninchik intrachitin uyakur intrakaran Pablo yach'achikutinqa. 15Chaymi chaymantaqa nuqakunaqa shutichirayllapa tukuy aylluntinta "Jesusna washamayan" nir kriyitinllapa. Shutichishana katiyllapaqa, kaynu nir rugamaranllapa: --Qamkuna, alliptana Dyusta kasunki nir yarpuyatkillapaqa, rishunllapari wasiypi samanaykillapapaq. Chaynu kutir kutir "Rishunllapa wasiyman" nimayatinllapaqa, rir chay wasinpina samarayllapa. 16Chaymanta qashan, Dyusman mañakunanllapa lugarman riyatiyllapanaqa, uk surtyakuq shipash tarimaranllapa. Chaymi qillayta tarisha apamuyaran mantaqninkunaman. Chay shipashpa rurinpimi dyablupa yarpuynin katin, payqa chaynu surtyakuq ima kaq. Chaynu karmi chay mantakuqninkunataqa, surtyakurla kusa achka qillayta quq. 17Chay shipashqa Pablupa, nuqapa ikiyllapata shamuq qallariran kaynu nir jwirtita rimar: --Kay runakunaqami unaq syilumanta Dyuspa sirbikuqninkuna. Paykunami qamkunata yach'achishunllapa imanu washakankillapa nir. 18Chaynu rimarlla puriran ayka diyatana. Chaymi Pablutaqa kusata piñachitin, kaynu nir yarpuran, wakqami Dyuspi mana kriyiq kar yanqa illaqta chaynu niyan, nir. Chaymantami chay shipashpi dyablupa yarpuynin kaqtaqa kaynu niran: --Jesucristupa shutinwan mantashuni: ¡Lluqshiy kay shipashmantaqa! nir. Chaynu nitinmi, das dyablupa yarpuyninqa lluqshiranna. 19Piru chay shipashpa mantaqninkunaqa "Manana qillayta tariyta puytishunnachu" nirqa, Pabluwan Silastaqa aypar aparanllapa tukuy karguyjunkunapa naypanman. 20Kaynu nirmi jwiskunapa naypanmanqa ch'achiran: --Kay Israel runakunami pwiblunchikmanta runakunata pantachiyan. 21Kusa ukman saqra kustumrikunata yach'achiyan. Chay kustumrikunataqa nuqanchikkunaqa mana rurayta puytinchikllapalamapischu, Roma pwiblumanta kashanchikllaparayku nir. 22Chaypi wakin runakuna kayaq chaykunaqa Pabluwan Silastaqa musyaq qallariranllapa. Chaymi jwiskunaqa kach'akuran rach'panta amalas lluqshichir barakunawan wipyananllapapaq. 23Chaynu wipyarllapanaqa, karsilman itar, chay punkupi kuytakuqtaqa mantaran, allita kuytar ama safachinanllapapaq nir. 24Chaynu nir willatinllapami, chay kuytakuqqa, chay karsilpa mas ruri kaqman itaran. Chaymi chaypiqa uch'kuyjun qiruman ch'akinta itar apirtar dijaranllapa. 25Piru ch'aypi tuta yupaynaqa, Pabluwan Silas Dyusman mañakur himnukunata takitinllapa imaqa, wakin prisu kaqkunaqa uyakuyaranllapa. 26Chaymantami illaqmanta kusa jwirtita pacha kuyuran. Chaymi wasipa patankunamapis kusata kuyutin, chay kutilla punkukunamapis kich'akaran. Chaynulla kadinakunawan wakin prisu wataraqkunapis, kach'akaranllapana. 27Chaymanta chay kuytakuq rikch'akur, punkukunata kich'allata rikarqa, ispadanta lluqshichir paylla wanuchikanaran, prisukunaqa safashallapa kanqa nir yarpur. 28Piru Pabluqa jwirtita kaynu niran: --¡Ama imatapis rurakaychu, tukuyniyllapami kaypi kanillapa! nir. 29Chaymi, chay kuytakuqqa Pabluta uyarqa, "Bilata apamuyllapa" nir, kallpaqlla yaykuran kusalata manchakur chukchukyaqnulla. Chaymi Pablupa, Silaspa ch'akinllapaman qimikar pukch'iraran. 30Chayna paykunataqa ruri karsilmanta waqtaman urqur, tapuran kaynu nir: --Taytituykuna, ¿imatataq rurashaq washakanaypaqqa? nir. 31Paykunaqa niran: --Amitunchik Jesucristupi kriyiy, washakanaykipaq tukuy aylluykikunawanna nir. 32Chaymantaqa willaranllapa Amitunchik Jesuspa shumaq rimayninta, tukuy chay wasinpi kaqkunatapis. 33Chaymi chay tutalla chay kuytakuqqa, Pablupa, Silaspa chuqrikashankunata paqashana karqa, tukuy ayllunkunawan tantakar shutikuranllapana. 34Chaymantaqa Silaswan Pabluta wasinman apar, qararan. Piru payqa tukuy aylluntin kusala aligri karanllapa, Taytanchik Dyuspi kriyishanllaparayku. 35Allaqmanta achkiyatinnaqa, jwiskunaqa kach'aran suldadukunata, chay kuytakuqta willatin, Pabluwan Silasta kach'ar lluqshichinanllapapaq. 36Chaymi chay kuytakuqqa, Pabluta niran: --Jwiskunami kach'akamusha, qamkunata lluqshichishunayllapapaqna. Chaymi, shumaqna rikunkillapa nir. 37Piru Pabluqa chay suldadukunata niran: --Nuqakunatami tukuypa naypanllapapi alliplata llibachir karsilman itamaranllapa romano runakuna katiyllapamapis. Chaqa paykunaqa mana allita tapukur yach'archu, chay mana allinkunataqa ruramaranllapa. Nuqakunapismi alli yach'aymantaqa romanukuna kanillapa. ¿Kananqachu kach'amanayanllapana mana mayqanpis yach'atinchu? ¡Manami lluqshishaqllapachu kaymantaqa! Paykunalla shamur, lluqshichimanqallapa nir. 38Chaynu nitin, chay suldadukunaqa rir Pablo nishanllata jwiskunata willatinllapaqa, kusata manchakuranllapa, paykunaqa romano kashallapa nir. 39Chaymi jwiskunaqa karsilman rir, Pabluwan Silastaqa kusata rugaranllapa: "Pirdunamayllapari" nir. Chayna, karsilmanta urqur, shumaqta willar, rugaranllapa chay pwiblumanta lluqshir rinanllapapaq. 40Chaymi Pabluwan Silasqa, karsilmanta lluqshirqa, Lidiapa wasinmanraq riranllapa. Chaymanta, Jesucristupi kriyiq masinkunata watukur, animachirllapa imanaqa, chay pwiblumantaqa riranllapana.


text: 1Cananga nipäcushay “Caymi diosnï” nir chay diosnincunata aycha garapapäcunganta micunapagsi u mana micunapagsi tapucarcämangaypitam. Naupataga cayta niyärishay: Gamcunaga “Lapanchis yachragcamam cayanchi” nircayanquim. Chay yachrag runaga yachranganpita alawacur manam pitas yanapanchu. Nätan cuyacug runaga runa-mayintam yanapan. Chaynuy cuyacug caymi aliga. 2Pisi “Alisca yachragmi cayä” nigga, manam imatas musyanragchu chay razonpa yachrag runacunanuyga. 3Nätan razonpa yachrag runaga Diostam razonpa cuyan, jinaman paytam cäsucunsi, nätan chaynuy runam Diospa runanga. 4Chaura cananmi icha nipäcushayga chay diosnincunata aycha garapäcunganpita. Gamcunaga shumagmi musyaracayanqui chay “diosnïcuna” nipäcungan mana munayniyog canganta. Au. Chaycunaga manam dioschu. Antis razoncag Diosga juclaylam. 5Waquin runacunaga “Cieluchrüsi jinaman cay pachachrüsi achcam alisca munayniyog dioscuna cayan” nipäcunmi. Nätan chaynuy nircayaptinsi, 6noganchiga shumagmi musyayanchi razoncag Dios juclayla canganta. Paymi cayan noganchipa Taytanchi. Pay munaptinmi lapan ima-aygas camacara. Nätan pay munarmi noganchitas camamaranchi. Jinaman juclaylatan cayan Munayniyogninchis. Payga cayan Jesucristom. Payga Dios nisha captinmi camara lapan ima-aygatas, jinaman noganchitas camamaranchi paylapag cananchipag. 7Nätan Dios juclayla canganpitaga waquinlaycunaga nä shumagmi musyarcayanqui. Chayta mana musyarmi waquinniquicunaga chay dioscunata munayniyogpagrag ricarcayanqui. Chaymi chay dioscunata micuy garapäcunganta micururga, “Cananga juchäcurüchri” nir laquirarcayanqui. 8Nätan Diosga mas alipag ricamanchi manam micuycunata micunganchipachu. Chaura chay micuycunata micungaypachu manam alipag ricashas canqui, ni mana micungaypachu lutanpag ricashas canqui. 9Chaura chay micuycuna micuysi u mana micuysi cayan gamcunapitam. Nätan micugta ricaparärishurniquita ichaga Jesusman mana aläpa yupachicugcuna juchaman ishquirärinmanga. 10Mä caynuypa tantiachipäcushay: Gamga chay diosnincuna mana dios canganta musyayar, chay diosnincunata alawapäcungancagchru chay aychata micuyanquiman mësacagman tacuyur. Nätan chaychru micuyagta ricapurushunquiman maygansi Jesusman mana aläpa yupachicug runa. Chaura paysi “Micushag” nirmi micurunga. Chaypitaga “Chay micungäwanga cananmi icha juchäcurü” nirmi pasay laquishala cacunga. 11Chaynuypaga gam micuyagta ricapushungay achäquim Jesusman yupachicug-mayiquiga Jesuspita raquicarunga payman mana aläpa yupachicug car. Nätan paypa janansi Cristoga wanurayanmi. 12Chaura Jesusman mana aläpa yupachicugta, maygantas micungay achäqui Jesuspita raquicarachirga gamga Cristopitaga nä juchayogpag ricasham cayanqui. 13Chaura chay micuyta micungä achäqui wauguëta juchaman ishquirachirga, antis amam chay micuytaga nä pasay micümanchu Jesusman yupachicug-mayïta mana juchäcachinäpag.


text: 1Chaymi noqaqa decidirani qankunaman manaña visitamuyta, saynapi qankunaman hamuspa q'aqchaqtiy, ama llakichinaypaq. 2Sichus qankunata llakichiqtiyri, ¿pitaq noqatari kusichiwanqa? Manan pipas, aswanqa qankunallan. 3Chayraykun noqaqa huk cartata qankunaman escribimuraykichis, chayamuqtiy ama llakichiwanaykichispaq, aswanqa kusichiwanaykichispaq. Hinaspapas noqaqa confiaranin, qankunaqa llapallaykichis noqawan kushka kusikunaykichista. 4Chay cartata qankunaman escribimuspayqa, ancha llakisqan, preocupasqan, hinallataq waqaykuspayraqmi escribimuraykichis. Ichaqa manan qankuna llakisqa kanaykichista munaspaychu, chay cartataqa escribimuraykichis, aswanqa qankunata anchatapuni khuyakusqayraykun. 5Sichus pipas noqata ofendewaspa llakichiwaran chayqa, manan noqallatachu llakichiwaran. Aswanqa qankunatapas yaqa llapallaykichistan llakichisurankichis. Chaytaqa manan yapaykuspachu nishaykichis. 6Ichaqa chay huchallikuq runata yaqa llapallaykichis q'aqchaspa corregisqaykichisqa ñan suficienteña. 7Saynaqa chay runata perdonaspaykichisyá kunanqa consuelaspa, yanapaychis, saynapi llakisqa kaspa ama ishkayananpaq. 8Chaymi kunanqa ruegakuykichis, qankunaqa yapamantayá khuyakuyniykichista chay runaman rikuchiychis. 9Chayraykun chay huk cartataqa escribimuraykichis, chay cartapi nimusqayta, qankuna kasuwankichishchus icha manachus chayta yachanaypaq. 10Noqaqa kunanmi qankunata niykichis, qankunapa perdonasqaykichis runataqa noqapas perdonasaqmi, imapas perdonanaypaq kaqtinqa, qankunata khuyakusqayrayku. Chaykunamantaqa kikin Señorninchis Jesucriston testigo. 11Saynata perdonanakuspa kawsaqtinchismi, diabloqa mana dominawasunchu, nitaq contranchispipas ni ima ruwaytapas atinqachu. Hinaspapas noqanchisqa yachanchismi, diabloqa contranchispi mana allinkunalla ruway munasqantaqa. 12Troas llaqtaman chayaruqtiymi, noqapaq huk oportunidad karan, Señorninchis Jesucristomanta allin willakuykunata chay llaqtapi willanaypaq. 13Ichaqa sonqoypitaqmi ancha preocupasqallaña karani, wawqenchis Titota chay llaqtapi mana tarisqayrayku. Hinaspan chay llaqtapi iñiqmasinchiskunamanta despedikuspay, Macedonia provincia lawman viajarani. 14Diosmanmi graciasta qoni. Paymi Jesucristowan huklla kasqanchisrayku tukuy imapi kallpanchawanchis, paypa atiyninwan enemigonchiskunata vencenanchispaq. Hinaspan noqanchismanqa kamachiwaranchis, imaynan huk sumaq perfume sumaqta q'aparin, saynallatataq Diosmanta allin willakuykunatapas runakunaman tukuy lawkunapi willamunanchispaq. 15Ichaqa noqanchismi Diospaqqa huk sumaq q'aparishaq perfume hina kanchis, Señorninchis Jesucristontakama Dios Taytaman ofrecesqa. Chaymi noqanchisqa chay q'apariq perfume hina Diospaqqa kanchis, Jesucristopi iñispa salvasqa kaq runakunapaq, hinallataq mana salvasqa kaq runakunapaqpas. 16Ichaqa Jesucristopi mana creeq runakunapaqqa, wañuyman risqankuraykun, noqanchisqa asnarishaq wañusqa runa hina kanchis. Ichaqa Jesucristopi iñispa salvasqa kaq runakunapaqmi, salvasqa kasqankurayku, noqanchisqa sumaq q'apaq perfume hina kanchis. Kunan ichaqa tapusqaykichis, ¿pitaq Diospa palabranta runakunaman willamuytari atinman kay sumaq q'apaq perfumeta hina? (Manan pipas. Ichaqa Diospa yanapayllanwanmi paypi iñiqkunaqa willamuyta atinkuman). 17Noqaykuqa Diospa palabranta runakunaman willakuspaykuqa, manan wakin cristiano tukuq runakuna hinachu, negociota ruwaspa, runakunamanta cobrayku. Aswanmi noqaykuqa, Jesucristopa yanapayninwan, Diospa ñawpaqninpi mana llullakuspa, cheqaq kaqta rimayku. Hinaspapas noqaykuqa, Diospa kamachisqan kaspaykun, Señor Jesucristomanta willakuyku.


text: 1Sumaq simikunan sonqoypi hunt'a kashan, taki kamarisqaytan reypaq takipusaq, ñoqaqa rimashani misk'ita rimaq allin qelqaq hinan. 2Llapa runamantapas aswan munaychan kanki, sumaq rimaykunan simiykimantaqa phullpumun, chaymi Diosqa wiñaypaq samincharqasunki. 3Kallpasapa runa, teqniykiman espadaykita warkuykukuy, ¡qanqa ancha allin atiyniyoqmi kanki! 4Qhapaq-atiyniykipi sillaykusqa llallinaykipaq ñawpariy, cheqaq-kaypaq maqanakuq, wakchakunapaqpas chaninchapuq. ¡Paña makiykin askha utirayanatapuni ruwanqa! 5Ñawpaqeykimanmi llaqtakunaqa urmaykunku, wach'inaykikunaqa ñawch'illañan, awqaykikunaq sonqonmanmi ch'antikun. 6Diosníy, kamachikuyniykiqa wiñay-wiñaypaqmi, chaninninpin llaqtaykita kamachinki. 7Chaninchaytan munakunki, mana chanin-kaytataq cheqnikunki. Chayraykun Diosniykiqa runamasiykikunamanta qanta hatunchaspa aceitewan hawirqasunki, chaywanmi anchallataña kusichirqasunki. 8Llapa p'achaykin mirrata, aloeta, canelata q'apashan, marfilwan sumaqchasqa qhapaq wasikunapin arpakunawan kusichisunkiku. 9Muyuykuqniyki allichachaq warmikuna ukhupin ñust'akuna kashan, paña ladoykipin reina tiyashan, Ofir sumaq qoriwan sumaqchasqa. 10Uyariykuway, ususilláy, makilla uyariykuway, llaqtaykitapas aylluykitapas qonqapuy, 11reyqa sumaq rikch'ayniyoq kayniykitan munan, payqa wiraqochaykin, paytaqa hatunchanaykin. 12Tiro llaqta runakunan sumaq sonqokunantin hamusunkiku, qhapaqkunan khuyapayakuyniyki mañakuq hamusunkiku. 13Ñust'aqa munayllañan wasipi kashan, qoriwan minisqan p'achanpas. 14Pallaysapa sumaq p'achawan churaykusqatan reyman pusanku, sipasmasinkunan qhepanta rinku, reypa kasqanmantaq haykunku. 15Ancha kusisqallañan asuykunku, q'ochukuspan reypa palacionman haykunku. 16Reyníy, askha churikunayoqmi kanki, paykunan ñawpa taytaykiq rantinpi kamachikunqaku, qanmi hinantin pachapi kamachikunankupaq churanki. 17Sutiykitan sapanka miraypi yuyarichisaq, chaymi llaqtakunaqa wiñay-wiñaypaq yupaychasunkiku.