text: 1Colosas marcacho caycag yäracog mayëcuna: Noga Pablo, Jesucristupa apostolnin canäpag Tayta Diosnintsi acramashga captinmi wauguintsi Timoteuwan gamcunapag cay cartata apaycätsimö. 2Gamcunaga Jesucristuman yäracushpayquimi pay munashgannogna cawarcaycanqui. Tayta Diosnintsita y [Señornintsi Jesucristutami] manacuycä cuyapäshushpayqui ali cawayta goyculäshunayquipag. 3Waugui-panicuna, Jesucristuman shumag yäracärishgayquitami musyapäcushcä. Tsaynogpis musyapäcushcä yäracog mayintsiwan shumag cuyanacurcaycashgayquitami. Tsayta musyarmi Señornintsi Jesucristupa taytan Diosnintsita agradëcicushpä imaypis manacurcaycä yanapaycushunayquipag. 5Tsaynog cuyanacur cawarcaycanqui Tayta Diosnintsiwan gloriacho imayyagpis cawanayquipag cashganta musyashpayquimi. Gloriacho cushishgala cawapäcunayquipag cashgantaga musyapäcushcanqui Jesucristupa wilacuyninta chasquicurmi. 6Tsay ali wilacuynin gamcunaman chämushgannogmi may-tsaymanpis chayaycan. Tsay ali wilacuyta chasquicurmi runacuna alina cawarcaycan. Gamcunapis Jesucristupa ali wilacuyninta chasquicurmi jutsa ruraycunata cacharir alina cawarcaycanqui. 7Tsay wilacuyninta chasquicärinayquipäga wilacog mayë Epafrasmi gamcunata yachatsishushcanqui. Payga Jesucristupa wilacuyninta alimi wilacun. 8Epafras chayaycamurnami wilapäcamashga Santu Espíritu yanapashuptiqui cuyanacur shumag cawarcaycashgayquita. 9Tsayta musyashgä junagpitami waran waran gamcunapag Tayta Diosta manacurcaycä yachatsishunayquipag y tantyatsishunayquipagpis. 10Tsaynogpami pay munashgannog imaypis cawapäcunquipag y waran waran shumag tantyacärinquipag Tayta Diosnintsi cuyapäcog cashganta, munayniyog cashganta y alilata rurag cashgantapis. 11Tsaynogpis Tayta Diosnintsita manacurcaycä imaypis yanapashuptiqui ali cawapäcunayquipagmi. Tsaynog yanapashuptiquimi ima nacaycho carpis mana ajayaypa pay munashgannog cawapäcunquipag. 12Tsaynog cawarmi cushicushpayqui payta imaypis agradëcicärinquipag. Paymi salvashushcanqui gloriacho lapan salvashga cagcunawan herenciata chasquipäcunayquipag. 13Tsay herenciata chasquinantsipagmi Satanaspa munaynincho cawaycashgantsipita Tayta Diosnintsi jorgamashcantsi. Tsaynogpami cananga cuyashgan tsurin Jesucristupa maquinchöna cawaycantsi. 14Tsurin Jesucristo cruzcho wanur yawarninta jichashganpitami Tayta Diosnintsi jutsantsicunata perdonamashpantsi salvamashcantsi. 15Jesucristo cay patsaman shamushga captinmi musyantsi Tayta Diosnintsi imanog cashganta. Jesucristupa maquinchömi lapan camashgancunapis caycan. 16Paywanmi Tayta Diosnintsi camargan jana patsacho cagcunata, cay patsacho cagcunata, ricacagcunata, mana ricacagcunata y lapan angilcunatapis. Lapantapis camargan Jesucristuta alabapäcunanpagmi. 17Imapis manarag captinmi Jesucristoga mayna caycarganna. Lapan camashgancunapis paypa maquinchömi caycan. 18Lapanpitapis más munayniyog carmi Jesucristoga wanushganpita cawarimushga. Tsaynogpami payta chasquicogcuna lapantsi maquincho caycantsi. 19Tayta Diosnintsi lapanpagpis munayniyog cashgannoglami Jesucristupis munayniyog caycan. 20Cruzcho wanur yawarninta jichashganpitami payta chasquicogcunata lapanta Tayta Diosnintsi perdonaycan. Tsaynoglami cay patsacho cagcunata y jana patsacho cagcunatapis munaynincho tsararaycan. 21Naupataga jutsacunata rurar Tayta Diosnintsita manami cäsucorgantsitsu. Tsaynog cawarmi Tayta Diospa contran cargantsi. 22Tsaynog cawaycaptintsimi Jesucristo cay patsaman shamur cruzcho wanushga Tayta Diosnintsi perdonamänantsipag. Tsaynog perdonamashcantsi paypa naupancho jutsaynagna imayyagpis cawanantsipagmi. 23Naupancho imayyagpis cawanantsipäga Jesucristuman imaypis yäracur ali wilacuyninta cäsucur cawashun. Jesucristupa wilacuyninta chasquicur salvashgana caycarga ama guepaman cuticushuntsu. Tsay wilacuytaga may-tsaychöpis wilacurcaycanmi. Tsaynoglami nogapis tsay wilacuyta wilacuycä. 24Jesucristupa wilacuyninta runacuna chasquicuptinmi wilacushgäpita runacuna nacatsimaptinpis mana laquicötsu. Perdonashga canantsipagmi Jesucristo cruzcho wanushga. Tsayta yarpararmi imanog nacarpis ali wilacuyninta may-tsaymanpis chayaycätsë. Musyashgantsinogpis nacarragmi paypa wilacuyninta may-tsaymanpis chayatsintsi. 25May-tsaymanpis ali wilacuyninta chayatsinäpagmi Tayta Diosnintsi acramashga. Tsaynogpami mana Israel runacunapis salvacurcaycan. 26Unayga paycuna manami musyargantsu tsay wilacuyninta. Cananmi itsanga Jesucristupa wilacuyninta musyar payta chasquicurcaycanna. 27Tsay ali wilacuynenga caycan Jesucristuta chasquicuptintsi nogantsiwan pay imaypis caycashganmi. Nogantsiwan carmi may-tsay nacionpita captintsipis gloriaman shuntamäshunpag. 28Tayta Diospa naupanman jutsaynagna chayananta munarmi shumag yarpachacurcur pï-maytapis wilapä Jesucristuta chasquicunanpag. 29Tsaymi mayjina nacarpis y runacuna chiquimaptinpis Jesucristupa wilacuyninta wilapaycä. Tsaynog wilapänäpäga Jesucristumi yanapaycäman.


c: text/html

text: 1Saypitanami Tayta Diosta ricargä trönuncho jamaraycagta. Paymi jamaraycargan derëcha cag maquincho röllun aptash. Say rölloga jananpa y rurinpami guelgaraycargan. Pipis lutala mana quichananpämi ganchis cuti cërawan cuchun lagarargan. 2Saychömi juc munayyog ángil fuertipa nergan: “¿Pilarä cërancunata jorgurcur rölluta quichayculanman?” nir. 3Sayno niptinpis ciëlucho, ni cay pasacho ni maychöpis manami pipis cargansu say rölluta quichananpä ni quicharcur guelgarashganta ricananpäpis. 4Pipis say rölluta quichananpä mana captinmi yupa laquicur wagargä. 5Sayno wagaycaptëmi say ishcay chunca chuscu (24) mayor runacunapita jucnin cag nimargan: “Ama wagaysu. Judá castapita ‘León’ nishgan runami Satanasta vincish car munayyog caycan say rölluta quichananpä. Payga rey Davidpa castanmi caycan.” 6Sayno nimaptinmi ricargä juc Carnishta mandag jamacunan trönupa naupancho caycagta. Saynöpis say Carnish caycargan saycho cag chuscu querubincunapa y ishcay chunca chuscu (24) mayor runacunapa chaupincho. Say Carnishga wanushganpita cawarircamurmi ichiraycargan. Ganchis wagrayog y ganchis nawiyogmi cargan. Say ganchis nawincunaga caycan Tayta Dios cay pasaman cachamushgan Santu Espiritumi. 7Trönuncho jamaraycag Tayta Diospa derëcha cag maquinpitami Carnish chasquimorgan rölluta. 8Chasquircuptinmi naupancho cag chuscu querubincuna y saycho cag ishcay chunca chuscu (24) mayor runacunapis puntanman gongurpacuycuyargan. Paycuna lapanmi arpancunawan cayargan. Saynöpis goripita rurash tacsha tazunwanmi inciensuta apayargan. Say incienso cargan Tayta Diosman yäracogcuna manacuyashgancunami. 9Paycunami mushog alabanzata cantar say Carnishta alabayargan cayno nir: “Gamlami munayyog canqui say rölluta quichanayquipä. Gammi runacuna-raycu wanushcanqui. Wanur yawarniquita jichaptiquimi gamta chasquicog cagtaga Tayta Dios lapan casta runacunata perdonashpan salvash, maycho taptinpis y ima idiömata parlaptinpis. 10Say runacunaga munayniquichömi caycäyan. Saymi imay höra manacushuptiquipis gam wiyanqui. Paycunami pasacho mandäsiyäshunquipä.” 11Saypitanami ricargä yupaytapis mana atipaypä angilcuna Carnishta alabaycäyagta. Paycunami say chuscu querubincunawan y say ishcay chunca chuscu (24) mayor runacunawanpis Carnishta alabaycäyargan: 12“¡Gammi wanushcanqui runacuna jusancunapita perdonash cayänanpä! ¡May-saychöpis gamta alabaycuyäläshunqui! ¡Gammi lapanpäpis munayyog canqui! ¡Gammi lapan camashgayquicunapapis ämun canqui! ¡Pipis manami gamnöga yachag cansu! ¡Lapan cawagcuna gamta imaypis alabaycuyäläshunqui!” 13Saynöpis wiyargä ciëlucho caycagcuna, cay pasacho caycagcuna, lamar rurincho caycagcuna y lapanpis Tayta Dios camashgan cagcunaga cayno alabaycäyagta: “¡Trönuncho jamaraycag Tayta Dios y naupancho caycag Carnish imayyagpis alabash cayculäsun!” 14Sayno alabayaptinmi Tayta Diospa naupancho cag chuscu querubincuna: “¡Sayno cayculäsun!” niyargan. Saynöpis ishcay chunca chuscu (24) mayor runacuna puntanman gongurpacuycur Tayta Diosta adorayargan.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Israel runakuna, qankuna contra Señor Diospa rimasqanta uyariychis, Egipto suyumanta horqomusqan llaqta contra paypa rimasqanta uyariychis. Paymi nin: 2Kay pachantin llapa llaqtakunamantaqa qankunallatan akllakurqaykichis, chaymi tukuy mana allin ruwasqaykichiskunamanta muchuchisqaykichis, nispa. 3Purinankupaq sonqota mana tupachishaspa, ¿iskay runaqa kuska purinmanchu? 4¿Mana mikhunata hap'ishaspa, leonqa hatun yunkapi qaparinmanchu? ¿Mana imatapas hap'ispalla uña leonqa t'oqonmanta qaparimunmanchu? 5¿Toqllapi mana mikhuna kaqtin, phalaq animalqa sipitapi urmanmanchu? ¿Mana imatapas hap'ispalla toqllaqa pampamanta t'iwkanmanchu? 6¿Llaqtapi trompeta mana waqaqtinqa runakuna mancharikunmanchu? ¿Ima mana allinpas llaqtapi kanmanchu Señor Dios mana chayachimushaqtin? 7Manan, manapunin Señor Diosqa imatapas ruwanchu yuyaykusqanta kamachin profetakunaman manaraq willashaspaqa. 8¡Leonmi qaparin! ¿Pitaq mana mancharikunmanchu? ¡Señor Diosmi rimarin! ¿Pitaq mana profetizanmanchu? 9Asdod llaqtaq qhapaq wasinkunapi willamuychis, Egipto suyuq qhapaq wasinkunapipas willamuychis. Samaria orqokunaman huñunakamuychis, hinaspa chaypi ch'aqwaykunata rikuychis, hinallataq chay ukhupi sarunchasqakunatapas, nispa. 10Señor Diosmi nin: Manan chaninkaqta ruwayta yachankuchu, qhapaq wasinkupin qechusqatapas llat'anasqatapas huñunku. 11Chayraykun suyuntinta huk awqa muyuykunqa, hinaspan pukaraykita thuninqa, qhapaq wasiykikunatapas llat'ananqa, ninmi Señor Diosqa. 12Señor Diosmi nin: Imaynan michiqqa leonpa siminmanta ovejaq iskay chakinta qechun, otaq ninri puchullantapas, chay hinan Samariapi tiyaq Israel runakunaqa pisilla qhepanqaku, Damascomanta apamusqa sumaq puñunapi chutarayaqkunapas, nispa. 13Tukuy-atiyniyoq Señor Diosmi nin: Uyariychis, Jacobpa ayllun contra rimariychis. 14Huchallikusqankumanta Israelta muchuchisqay p'unchaypin Betelpi kaq altarkunata thunisaq, altar waqrakunapas willusqan kanqa, pampamantaq urmanqa. 15Thunisaqmi chiraw mitapaq wasitapas q'oñi mitapaq wasitapas, thunisaqmi marfilwan sumaqchasqa wasikunatapas, purunyachisaqmi chay munay wasikunatapas. Ñoqa Señor Diosmi chayta nini.


text: 1Ocoziaspa maman Atalia churin wañusqanta yachaspa, jatun kamachejpa tukuynin ayllunta wañuchicherqa. 2Jatun kamachej Jorampa ususin Josabarí, turan Ocoziaspa churin Joasta pakayllamanta orqhoytawan, uj uywaj warmitawan puñuna wasiman pakaykamorqa. Ajinamanta Joasta mana wañucherqankuchu. 3Jinapi chay uywajnin warmiwan Joasqa Tata Diospa Templompi sojta watata pakasqa karqa. Chaykamataj Ataliaqa Juda suyuta kamacherqa. 4Qanchis kaj watapitaj Joiadaqa soldadokunata kamachejkunata, kamachina wasita qhawaj soldadokunatawan Tata Diospa Templonman wajyachiytawan, chaypi juramentota ruwaspa, paykunawan uj tratota ruwarqa. Chaymantataj jatun kamachej Ocoziaspa churin Joasta rikhurichimorqa. 5Chantá paykunata kamacherqa: “Kayta ruwanaykichejta munani. Ujnin kaj t'aqaqa samarikuna p'unchaypi jatun kamachejpa wasinta qhawankichej. 6Ujnin kaj t'aqataj ura law punku nisqata qhawankichej, ujnin kaj t'aqataj soldadokunajpa tiyananku wasi wasa lawta qhawankichej. Ajinata ama pipis yaykumunanmanta qhawankichej. 7Qankunamanta iskay t'aqa samarikuna p'unchaypi llojsejkunaqa, Tata Diospa Templonta chanta jatun kamachejta qhawankichej. 8Sapa ujniykichejtaj makiykichejpi arma oqharisqa jatun kamachejpa muyuynimpi kankichej. Pillapis qankuna ukhuman qayllaykamojqa wañuchisqa kachun; jatun kamachej llojsichumpis, yaykuchumpis qankunaqa paywampuni kankichej,” nispa. 9Soldadokuna kamachejkunaqa sacerdote Joiadaj kamachisqanman jina ruwarqanku. Sapa ujtaj soldadonkunan pusarisqa samarikuna p'unchaypi qhawaj yaykojkuna, llojsejkunapiwan, sacerdote Joiadaman jamorqanku. 10Soldadokuna kamachejkunamantaj sacerdote Joiadaqa Davidpa ruwachisqan jark'akuna escudokunata, lanzakunata ima jaywarqa. Chaykunaqa Tata Diospa Templompi waqaychasqa karqa. 11Qhawaj soldadokunaqa, sapa uj arma jap'irisqa sinrulla sayaspa, Tata Diospa Templompa paña lawnmanta lloq'e lawnejkama, altar qayllanejpi jatun kamachejpa muyuynimpi karqanku. 12Chantá sacerdote Joidaqa jatun kamachejpa churin Joasta orqhomuytawan, umanman pilluta churarqa, kamachejpa imachus ruwananmanta qhelqasqata qorqa. Chantá aceitewan umanman jawiykuspa, jatun kamachejta kanampaj churarqanku. Chaymantataj tukuyninku t'ajllakuspa, qhaparerqanku: “Jallalla, jallalla jatun kamachej,” nispa. 13Templota qhawaj soldadokunata chanta runakunata ima ch'ajwajta uyarispa, Ataliaqa Tata Diospa Templonman rerqa. 14Chantá jatun kamachejta sayanta qayllapi sayashajta rikorqa, jatun kamachejta tiyaykuchina usu kasqanman jina. Jatun kamachejpa qayllampitaj kurajkuna, cornetata tocajkunawan kasharqanku. Chantá tukuy runakuna cornetata waqachispa mayta kusikusharqanku. Chayta rikuspa Ataliaqa sinch'ita qhaparispa, p'achanta llik'ikorqa: Kayqa wasanchay, wasanchay, nispa. 15Chanta sacerdote Joiadaqa soldadokunata kamacherqa: –Templo ukhumanta jawaman payta orqhoychej, pichus payman kutikojtataj espadawan wañuchiychej, nispa. Ajinata ruwarqanku, imaraykuchus sacerdote kamachisqa ama Tata Diospa Templon ukhupi Ataliata wañuchinankuta. 16Ataliata jap'ispa, caballokunaj yaykunan punkuta kamachejpa wasinman aparqanku, chaypitaj wañucherqanku. 17Chantá Joiada Tata Dioswan, Judamanta kajkunawan, jatun kamachejwan ima uj tratota ruwarqa Tata Diosta kasuspallapuni purinankupaj; jinallataj jatun kamachejwan Judamanta kajkunawan waj tratota ruwarqanku. 18Chanta tukuyninku Baalta yupaychana wasiman rispa, thuñiykorqanku, altarnintapis, lantikunatapis phirerqanku. Baalpa sacerdoten Matantapis altar qayllapi wañuchillarqankutaj. Joiada sacerdotetaj Tata Diospa Templonta qhawanankupaj soldadokunata churarqa. 19Chantá Tata Diospa Templomantapacha kamachina wasikama soldadokunata kamachejkunawan, kamachina wasita qhawaj soldadokunawan, tukuy runakunawan ima, jatun kamachejta riyserqanku. Qhawaj soldadokuna yaykunku chay punkutataj yaykorqanku. Joastaj kamachina tiyanaman tiyaykukorqa. 20Tukuynin runakunataj maytapuni kusikorqanku. Kamachina wasipi Ataliata wañuchisqankumanta qhepata, Chaymantaraj llajtapeqa allin kawsay karqa, Ataliaqa kamachina wasi chaynejpi wañuchisqa kasqanmanta qhepanejman, Jerusalen llajtapi allin kawsay karqa. 21Joás kamachiyta qallarishaspa, qanchis watayojllaraj karqa.


text: 1Jesucristo cangunata cushiyachishcami, pai llaquishcamandami ahuantachishcami. Paihua Samai cangunahuacpi causasha yanapashcami. Chasnallata canguna shuccunatas yuyarisha yanapashcanguichi. 2Chasna acpi ashcata casna rasha cushiyachihuaichi: Pariu yuyarisha yanapanacusha sinzhiyaichi. Llaquinacusha causaichi. Diospa Samai tucui canguna causaibi aushcamanda shuc llaquinallahuan causaichi. Chasna rashami ñucata ashcata cushiyachihuanguichi. 3Ama canguna quiquin munashcallata yuyarisha raichichu. Shuccunamanda mas yali balic tucungahua ima alabaringuichichu, astahuanbas pishi yuyaiyuc causasha. Shuccunami ñucata yali balic anaun nisha yuyarichi. 4Pihuas canguna quiquin munaillata ima yuyarisha causaichichu randi shuccunatas llaquisha yanapasha causaichi. 5Jesucristo yuyarishcashina yuyarisha causashunchi. 6Paiga Dios ashallata paihuan pariu tiyarinata mana munaucshinachu tucura. 7Randi chita saquisha runa aichayuc tucura. Pai mandac ashallata pishitucusha tucui runagunata yanapac tucura shuc mandashca runashina. 8Pishitucusha Diosta cadsusha huañunagama cadsuc causara, shuc juchayuc runacuintami cruspi huañura. 9Chasna cadsusha huañushcamandami Yaya Diosca paita balichira, tucui runagunamandas mas yalita balichira. Yaya Diosca paita tucui shutigunamandas mas yali balic mandana shutita cura. 10Chiraicu tucui cieloi tiyaccunas, tucui cai pachai aucunahuas, tucui pambashca chingarishcagunahuas Jesuspa shutita uyasha paita balichisha paihuacpi cungurinaungami. 11Tucuiguna alita yachasha rimanaungami Jesucristoga jatun mandauc man nisha. Chimandami Yaya Diospa ushaiga balichishca tucunga. 12Chimanda ñuca yachachishcataga uyana manguichi llaquishca huauquiguna. Ñáuca cangunahuan tiyaushcai canguna uyashcacuinta cunan ñuca mana cangunahuan tiyaupihuas mas uyana manguichi. Yaya Dios cangunata quishpichishcata yachasha, paita manzhasha, pai munashcata rasha causaichi. 13Paiga cangunata yuyachinmi, ushaitahuas cunmi pai ali munashcallata ranauchun nisha. 14Imata raushahuas ima piñasha camina shimihuan rimaichichu. 15Chasna mana piñasha rimac ashaga jucha illac, sumac manguichi, Diospa huahuagunami aunguichi. Chasna causausha cai pachai jiridsa yuyaigunahuan mana puriccunachanguichi, randi ansa ucuibi estrellas punzhayachishcashinami paigunahuacpi Jesucristoshina sumac causaunguichi. 16Chasna asha Diospa ali sirtu shimita cuintaichi shuccunas uyasha Diospa causaita painahuas charinauchun nisha. Chasna racpi Jesucristo taripana punzhai ñucaga cangunata ricusha ñuca camachishcaga mana yangachashca nisha yachashami yapa cushiyangarauni. 17Ñáuca yachachishcamandami cangunaga quiric tucuranguichi. Chasna quirishcamandami ñuca huañushahuas cushiyaima. Tucui cangunahuanmi cushi ani. 18Chasnallata cangunahuas ñucahuan pariu cushiyaichi. 19Chasna Señor Jesus munacpi Timoteota uctalla cangunahuagma pasiangahua cachasha nisha yuyarini. Pai cangunahuagmanda bulltiamusha canguna imasna causaushcata cuintacpi cushiyashami. 20Paimi ñucacuinta cangunamandas yuyarisha causac an. Paihuas sirtu munanmi canguna ali causaushcata yachanata. 21Tucui chi shuccunaga Jesucristota saquisha paiguna quiquin munashcallata yuyarisha raunguna. 22Randi Timoteoga tucui uras alita rasha causaushcata yachanguichimi. Shuc churi paihua yayata yanapashcacuintami ñucata yanapasha causaun Jesucristomanda quishpina shimita yachachisha. 23Chiraicu cai jatun mandac amu ñucamanda rimashcata yachashcahuashami Timoteota cangunama cachanata munani. 24Señor Jesus yanapacpi ñucahuas mana unayasha cangunahuagma shamushami. 25Cunan ñucanchi quiric huauqui Epafroditota ñaupata cangunama cuti cachangarauni. Cangunaga paita ñucahuagma cacharanguichimi ñucata pishishcagunatas yanapahuachun nisha. Caibi tiyausha ñucata yanapahuashcami, chasnallata pai ñucahuan yachachishami tiyaura. 26Cunan cangunatashi ricugrinata yapa munan. Pai ungusha siriushcai canguna uyasha llaquirisha tiyauta yacharami. 27Sirtu ungushca mara, cadsimi huañura, randi Diosca paita yuyarisha yanapashami janbira. Ñáucatahuas yuyarira ñuca caibi llaquirisha aushcai chimandahuas ima mas llaquirichun nisha janbira. 28Chimandami paita cangunahuagma cachanata yapa munani paita ricusha canguna cushiyanauchun nisha. Chasna pai chibi tiyaupi cangunamanda mana yapa llaquirishachu. 29Chima pactamucpiga yapa cushihuan paita japinguichi Yaya Diosta pagrachu nisha. Paishina causac runagunataga balichichi. 30Pai Jesucristomanda yachachisha tarabaushcamanda cadsi huañura. Canguna caruibi ausha mana shamunata ushashcamandami paita cachacpi Diospacta rausha pai cadsi huañushca tucura.


text: 1Davidtaq soldadonkunata huñurqan, hinaspan churarqan umallikunata waranqa t'aqa-t'aqaman, pachak t'aqa-t'aqaman. 2Kinsamantaq ejercitonta t'aqarqan, ñawpaqkaq t'aqatan Joab umallirqan, iskaykaqtataq Joabpa wawqen Abisai, kinsakaqtataq Gat llaqtayoq runa Itai, hinan Davidqa ejercitonta nirqan: –Ñoqapas qankunawanmi rillasaqtaq, nispa. 3Paykunataq ichaqa kutichirqanku: –Ama qanqa riychu, ñoqaykuqa ayqesaqkuña chaypas kuskamantaña wañusaqku chaypas, manan imapas paykunaman qokunqachu. Qanqa ñoqaykumanta chunka waranqa hinan valenki, chayrayku llaqtapi qhepakuy yanapaqta kachamuwanaykikupaq, nispa. 4Chaymi reyqa nirqan: –Qankunaq nisqaykichistachá ruwasaq, nispa. Hinaspan payqa llaqta haykuna punkupi sayasharqan, soldadokuna pachak t'aqa-t'aqa, waranqa t'aqa-t'aqa lloqsishaqtinku. 5Hinallataq payqa Joabta, Abisaita, Itaitawan kamachirqan: –Ñoqaraykun Absalón waynataqa sumaqta rikunkichis, nispa. Chaymi llapan ejerciton uyarirqan umallikunata chay hina kamachisqanta. 6Chaymantataq Davidpa soldadonkuna campoman lloqsirqan Israel runakunawan maqanakuq. Hinan Efraín ayllu hallp'a sach'a-sach'api maqanakurqanku. 7Davidpa soldadonkunataq llapa Israel runakunata sinchita atiparqan, hinan chaypi wañurqanku iskay chunka waranqa qharikuna. 8Chay maqanakuymi llapan muyuriqman mast'arikurqan, aswan askhataqmi karqanku sach'a-sach'api wañuqkuna maqanakuypi wañuqkunamantaqa. 9Absalontaq mulanpi sillaykusqa rishaspa, Davidpa soldadonkunawan qonqay tuparqan. Encina sach'a chakinta pasarqoshaqtintaq uma chukchan sach'a k'allmaman hap'irqokurqan. Chaymi Absalonqa sach'api warkurayashaq qhepakurqan, mulataq q'alalla phawarqan. 10Huk runataq chayta rikuspa Joabman willamurqan: –Absalonmi encina sach'api warkurayashan, nispa. 11Joabtaq willaqninman kutichirqan: –Rikushaspari, ¿imanaqtintaq mana wañuchinkichu? Chunka qolqeta huk chumpitawan kusisqa qoykiman karqan, nispa. 12Hinan willaq runaqa nirqan: –Waranqa qolqetaña qowankiman chaypas, manan wañuchiymanchu reypa churintaqa. Uyarishaykun rey kamachisqasuykichista: Absalontaqa aman imanankichispaschu, nispa, nisqanta. 13Chayta mana kasukuspa ruwayman chayqa, rey yacharqoqtinqa manan qan kikiykipas rimaysiwankimanchu, nispa. 14Joabtaq nirqan: –Yanqañachá qanwanqa rimayman, nispa. Hinaspan payqa chanqana kinsa lanzata aparikuspa rirqan, Absalón encina sach'api kawsashallaqtinraq lanzakunawan sonqonpi chanqarqorqan. 15Chaymantataq Joabpa arman apaysiq chunka wayna soldadokunaqa qayllaykuspa Absalonta wañuchipurqanku. 16Hinan Joabqa putututa tocarqan, soldadokunataq manaña Israel runakunata qatirqanñachu, llapankutaq kutipurqanku. 17Absalonpa cuerpontataq sach'a-sach'api t'oqoman wikch'uykurqanku, patanpitaq rumita tawqarqanku. Hinan llapa Israel runakunaqa sapanka wasinkuman ripurqanku. 18Absalonmi kawsashasparaq Reypa Wayq'onpi paymanta yuyarina saywata perqarqan: Manan churiykuna kanchu sutiyta apananpaq, nispa. Chay saywatataq paypa sutinwan suticharqan, chaymi “Absalonmanta Yuyarina Saywa” nisqa sutiyoq kashallanpuni. 19Hinan Sadocpa churin Ahimaasqa Joabta nirqan: –¿Phawaymanchu reyman kay allin willayta willaq: Señor Diosmi awqaykimanta qespichisunki nispa? nispa. 20Joabtaq nirqan: –Manan kunanqa willamuwaqchu paypa churin wañusqanrayku. Kunanqa manan willaq riwaqchu, huk p'unchayña willamunki, nispa. 21Chaywanpas Joabqa huk Etiopía runata nirqan: –Phaway qan, reyman willamunki imachus rikusqaykita, nispa. Chay Etiopía runataq Joabpa ñawpaqenpi k'umuykukurqan, hinaspa phawarirqan. 22Sadocpa churin Ahimaasmi wakmanta Joabta nirqan: –¿Manapunichu imaña hayk'aña kaqtinpas Etiopía runaq qhepanta phawayman? nispa. Joabtaq kutichirqan: –Churilláy, ¿imanaqtintaq phawayta munanki? Manan imatapas qosunkichu kay willasqaykimantaqa, nispa. 23Paytaq kutichirqan: –Manan imananpaschu, rillasaqpuni, nispa. Chaymi Joabqa: –Riypasyá, nirqan. Hinan Ahimaasqa Jordán pampa ñanta phawaspa Etiopía runata llallirqorqan. 24Davidtaq llaqta punkupi tiyasharqan. Llaqta qhawaqtaq llaqta muyuriq perqa punku cheqas pataman seqarqan, qhawarispataq rikurqorqan huk runa phawamushaqta. 25Hinaspan payqa reyman willarqan rikusqanta. Reytaq nirqan: –Huklla hamushan chayqa, allin willaytan apamushan, nispa. Chay runa qayllamushaqtintaq, 26llaqta qhawaqqa rikurqollarqantaq huk runa phawamushaqta, hinaspan punku qhawaqta waqyarqan: –¡Qhawariy, huk runan phawamushallantaq! nispa. Davidtaq nirqan: –Chaypas allin willaytan apamushan, nispa. 27Chay raton llaqta qhawaqqa nillarqantaq: –Ñawpaqkaq phawamuqqa Sadocpa churin Ahimaas kasqallanmi phawaynin, nispa. Hinan reyqa nirqan: –Payqa allin runan, allin willakuytachá apamushan, nispa. 28Ahimaasqa alto kunkawanmi reyta napaykurqan, hinaspan payman qayllaykuspa k'umuykukurqan, nirqantaq: –Diosniyki Señor Dios saminchasqa kachun, qan reyniy contra sayariq runakunata ch'usaqyachisqanmanta, nispa. 29Reytaq tapuykurqan: –¿Allinchu kashan Absalón wayna? nispa. Ahimaastaq kutichirqan: –Etiopía runata ñoqatapas Joab kachamushawaqtinkun, hatun ch'aqway kasharqan, ichaqa manan yachanichu imamanta kasqanta, nispa. 30Hinan reyqa: –Chayneqpi qhepakuy, nirqan. Paytaq chaypi sayaykuspa qhepakurqan. 31Chayllamanmi hukkaq willaq Etiopía runaqa chayarqamuspa nirqan: –Señor reyníy, allin willaytan apamushayki, kunanmi Señor Diosqa contraykipi sayarimuq llapan awqaykimanta qespichisunki, nispa. 32Hinan reyqa tapuykullarqantaq: –¿Allinchu kashan Absalón wayna? nispa. Etiopía runataq kutichirqan: –Chay wayna hina kachun rey contra llapa sayariqkunaqa, nispa. 33Chaymi reyqa ukhu sonqonmanta llakikurqan, punku patapi kashaq wasiman rispataq anchata waqarqan, anchirqan: ¡Churilláy, churiy Absalón! ¡Absalón churíy! Ñoqa aswan wañuyman qan wañunaykimantaqa. ¡Churilláy, churi Absalón! nispa.


text: 1Jesucristo lapan rurashgancunata y yachatsishgancunatami punta cag libröcho escribimorgä. Tsayta escribimorgä ima pasashgancunatapis gam musyanayquipagmi, Teófilo. 2Jesús wanushganpita cawarircamurnami ciëluman manarag aywacur apostolnincunata chuscu chunca (40) junagyag atsca cuti yuripargan. Rasunpa cawarimushganta musyapäcunanpagmi tucuynogpa paycunata tantyatsergan. Nircurmi paycunata nergan Santu Espíritu yanapaptin wilacuyninta wilacur puripäcunanpag. 4Apostolnincunawan Jesús caycashpanmi paycunata caynog nergan: “Jerusalenpita maypapis amarag aywacunquiragtsu. Tsaypa trucanga jinalancho shuyarpanqui Taytä promitishgan Santu Espirituta chasquinayquipag. Santu Espirituta chasquinayquipag cashgantaga maynami nergä. 5Naupataga Juan Bautista yacuwanmi runacunata bautizargan. Cananmi itsanga gamcuna Santu Espirituwan bautizashga canquipag. Tsaynog bautizashga canayquipäga walca junaglanami pishiycan.” 6Jesucristuwan juntacashga caycarmi apostolnincuna taporgan caynog nir: “Tayta, ¿canantsurag cay Israel nacionpita Roma runacunata gargunqui, paycunapa maquincho capäcushgäpita gampa maquiquichöna capäcunäpag?” 7Tsaynog tapuptinmi Jesús caynog nergan: “Imaypis tsay pasananpag cashgantaga Tayta Dioslami musyan. Paylami munayniyog caycan tsaycunata rurananpäga. 8Tsaynog captinpis Santu Espíritu gamcunaman shamuptinmi poderninta chasquinquipag. Tsayta chasquircurmi wilacuynëta wilacärinquipag Jerusalencho, Judea provinciacho, Samaria provinciacho y may-tsay nacioncunachöpis.” 9Tsaynog parlayta usharcuptinmi Tayta Diosnintsi gloriaman Jesusta pushacorgan. Apostolnincuna ricarpaycaptinmi pucutay rurinman yaycur elgacäcorgan. Tsaypitaga mananami ricapäcorgannatsu. 10Tsaynog ricarpaycaptinmi elagpita ishcay runacuna yorag röpashga naupancho ricacorgan. 11Tsay runacunami caynog nergan: “Galilea runacuna, ¿imanirtag jana patsapa ricarpaycanqui? Naupayquipita Jesucristo jana patsaman aywacushganta ricapäcushgayquinoglami yapay cutimongapag.” 12Tsauraga Olivos lömacho caycashganpitami Jesucristupa apostolnincuna cuticärergan Jerusalenman. Tsay lömapita Jerusalenman cargan pulan lëwanoglami. 13Chayaycushpannami witsäpäcorgan posädarashgan altusman. Paycunami cargan Pedro, Juan, Santiago, Andrés, Felipe, Tomás, Bartolomé, Mateo, Alfeupa tsurin Santiago, Simón “Celote” nishgan y Santiagupa tsurin Judas. 14Tsay wayichömi Tayta Diosta manacärinanpag imaypis paycuna juntacag. Paycunawanmi juntacag Jesucristupa maman María, Jesucristupa wauguincuna y waquin warmicunapis. 15Tsay junagcunami Jesucristuman yäracogcuna pachac ishcay chuncanog (120) juntacargan apostolcunawan. Tsaymi Pedro caynog nergan: 16“Waugui-panicuna, musyashgantsinogpis Judas Iscariote nogacunawanmi purergan. Paytapis apóstol cananpagmi nogacunatanogla Jesús acrargan. Tsaynog acrashga caycarpis Judasmi runacunata pushargan Jesusta prësu tsaripäcunanpag.” (Tsaynog pushashganpita guellayta chasquishganwanmi chacrata rantergan. Tsay chacrachömi uray sengaypa jegacorgan pachan pashtagpag. Tsaypitami Jerusalencho tag runacuna tsay chacrapa jutinta churapargan “Acéldam” nir. Acéldama ninanga “Yawar Pampa” ninanmi.) Nircurmi Pedro mastapis caynog nergan: “Jesucristuta entregar Judas wanunanpag cashganta musyarmi rey Davidta Santu Espíritu tantyatsergan Judaspita escribinanpag. 20Tsay escribishganga Salmo librucho caynog nirmi escribiraycan: ‘Tashgan wayi cacharishga catsun. Ama pipis tsaycho tätsuntsu.’ Tsaynoglami juc salmuchöpis Judaspita caynog escribiraycan: ‘Pay rurananpag cagta jucna ruratsun.’ “Tsay salmo escribirashgannoglami Judasta pasashga. 21Tsaymi juctana churashun paypa trucan apóstol cananpag. Tsay runata acrashun Jesús bautizacushganpita-patsa hasta jana patsaman cuticushganyag paywan puregta. Jesucristuwan tsaynog puregcunaga nogantsiwanmi caycan. Tsaymi paycunapita maygantapis jucta churashun Judaspa trucan apóstol cananpag. Paymi nogacunanog apóstol car Jesús cawarimushganta wilacur purenga.” 23Pedro tsaynog niptinmi ishcay runacunapag yarpapäcorgan. Jucmi cargan Matías. Jucagnami cargan José. Waquin runacuna Josëta nipäcog Barsabás y waquinnami nipäcog Justo. 24Paycunapita mayganpis apóstol cananpag cashganta musyananpagmi Tayta Diosnintsita manacärergan caynog nir: “Tayta, gammi musyanqui lapan runacunapa shongun imanog cashgantapis. Tsaymi canan munapäcö cay ishcay runacunapita mayganta acrashgayquitapis musyatsimänayquita. 25Mayganpis acrashgayqui cagmi apostolniqui canga Judas Iscariotipa trucan. Judasga jutsata rurarmi apóstol caycashganpita yargucushga destïnunman aywacunanpag.” 26Tayta Diosta tsaynog manacurishpanmi suertita jitapäcorgan. Tsaymi suerti yargamorgan Matiaspag. Tsauraga tsay junagpitanami Matiaspis Jesucristupa apostolninna cargan.


text: 1Hacaliaspa churin Nehemiasmanta willakuykuna. Rey Artajerjes iskay chunkakaq watapi kamachikushaqtinmi, Quisleu killapi suyuq hatun llaqtan Susapi kasharqani. 2Hinan wawqey Hanani wakin qharikunapiwan Judamanta chayamuspa hamuwarqanku. Tapuykurqanitaq Jerusalén llaqtamanta, kamachi-kayman mana apasqa judío runakunamantawan. 3Hinan niwarqanku: Kamachi-kayman mana apasqakunaqa haqay hap'iypi sinchi wakchan pisichasqan kashanku. Jerusalenpa muyuriq perqanpas thunisqa, punkukunapas ninaq ruphasqanmi kashan, nispa. 4Chayta uyarispaymi tiyaykuspa waqarqani. Iskay-kinsa p'unchay ayunaspa Hanaq Pacha Diosmanta mañakuspa llakisqa nirqani: 5Señorníy, Hanaq Pacha Dios, qanqa hatunmi manchanan kanki. Munakuywan kamachikuyniykikunata kasukuqkunapaqmi, qanqa munakuywan rimanakusqaykita hunt'aqllapuni kanki. 6Señor Diosníy, qhawariway, uyariway. Tuta-p'unchaymi mañakamushayki Israel runa kamachiykikunapaq. Willakamuykin Israel runakunaqa contraykipi huchallikusqaykuta. Ñoqapas aylluypas huchallikullarqaykutaqmi. 7Manan kasukurqaykuchu kamachiyki Moiseswan willachiwasqaykiku kamachikuyniykikunata, unanchay simiykikunata, chaninchayniykikunatapas. Aswanpas sinchi mana allintan contraykipi ruwarqayku. 8Chaywanpas, yuyariy kamachiyki Moisesman nisqayki simita: Huchallikunkichis chayqa, wak suyukunamanmi ch'eqechisqaykichis. 9Ichaqa, ñoqamanchus kutirikamuwankichis, kamachikuyniykunatapas kasuwankichis chayqa, kay pachantinmanña ch'eqechisqa kankichis chaypas, ñoqan wakmanta huñumusqaykichis sutiyta yupaychanapaq akllakusqay cheqasman, nispa. 10Señor Diosníy, paykunaqa kamachiykikunan llaqtaykin kanku, hatun atiyniykiwanmi kallpaykiwanmi paykunata qespichirqanki. 11Chay hinaqa, Señor Diosníy, uyariykuway mañakusqayta, uyarillaytaq qanta hatunchay munaq kamachiykikunaq mañakusqantapas. Yanapaykuway kunan p'unchay reypa allinta qhawariwananpaq, nispa. Ñoqaqa chay tiempopi reypa vino haywaqninmi karqani.


text: 1Chaykunata niruspanmi Jesus hanaq pachata qawarispan nirqa: —Taytáy, ñam hora chayaramunña. Churikitaqa hatunchawayñayá chaynapi qamtapas kay Churiki hatunchanaypaq. 2Churikimanmi qowarqanki llapallan runapi munaychakunaypaq chaynapi qowasqayki llapallan runakunaman wiñay kawsay qonaypaq. 3Chay wiñay kawsayniyoqqa kanku sapallan cheqap Dios kasqaykita reqsiqkunam hinaspa kachamusqayki Jesucristota reqsiqkunam. 4—Ñoqam hatuncharqayki kay pachapi, ñoqaqa tukuruniñam ruranaypaq kamachiwasqaykita. 5Taytáy, kunanyá hatunchaway ñawpaqnikipi, chayna hatunchasqamá karqani manaraqpas kay pacha kachkaptin. 6—Kay pachamanta qowasqayki runakunamanqa ñam willaniña pim kasqaykita. Paykunaqa qampam karqa chaymi qowarqanki, paykunaqa palabraykitam kasukunku. 7Kunanqa yachankuñam tukuy ima qowasqaykiqa qampa kasqanta. 8Ñam willaruniña qowasqayki palabraykitaqa chaymi chaskiykurqaku, paykunaqa yachankuñam qanmanta cheqaptapuni hamusqayta hinaspam creenku qampuni kachamuwasqaykita. 9—Paykunapaqmi ruegakuykiqa, manam kay pachapi wakin runakunapaqwanchu, ruegakuykiqa qowasqallaykipaqmi, paykunaqa qampamá. 10Tukuy ima kapuqniyqa qampam, qampa kaqñataqmi ñoqapa, tukuy chaykunapim ñoqaqa hatunchasqa kani. 11—Manañam kay pachapiñachu kasaq, paykunam ichaqa kay pachapiraq kanqaku, ñoqam ichaqa hamuchkaniña qanwan kuska kanaypaq. Chuya Taytáy, atiynikiwanyá waqaychaykuy qowasqaykikunata chaynapi ñoqanchik hina huklla kanankupaq. 12Kay pachapiraq kaspayqa atiynikiwanmi nanachikurqani qowasqaykikunata, waqaycharqanimá, manam mayqanninpas chinkarqachu ichaqa ña chinkananpaq kaqllam chaynapi Bibliapa nisqan cumplikunanpaq. 13—Kunanqa hamuchkaniñam qampa kasqaykiman. Kay pachapiraqmi nichkani kaykunataqa ñoqapa kusikuyniywan huntasqa kanankupaq. 14Ñoqaqa ñam palabraykita willaruniña chaymi paykunaqa wakin runakunapa cheqnisqan kachkanku manaña kay pachallapaq kasqankurayku, ñoqapas manamá kay pachallapaqchu kani. 15Mañakuykiqa manam kay pachamanta horqonaykipaqchu aswanqa diablomanta waqaychanaykipaqmi. 16Ñoqaqa manam kay pachallapaqchu kani chaynataqmi paykunapas mana kay pachallapaqtaqchu. 17Kikikipaqyá chuyanchay cheqapwan, palabraykiqariki cheqapmi. 18Imaynam ñoqata kachamuwarqanki kay pachapi kaq runakunaman chaynataqmi paykunatapas kachani kay pachapi kaq runakunaman. 19Paykunaraykum kikiypuni chuyanchakuni chaynapi paykunapas cheqap palabraykiwan chuyanchakunankupaq. 20—Manataqmi ñoqaqa mañakuyki paykunallapaqchu aswanqa paykuna ñoqamanta willakuptin iñiqkunapaqwanmi. 21Taytáy, mañakuchkaykiqa paykuna huklla kanankupaqmi, imaynam qanwan huklla kasqanchikpi hinayá paykunapas huklla ñoqanchikwan kachunku chaynapi qampa kachamuwasqaykita runakuna creenanpaq. 22Hatunchawasqaykiman hinam ñoqapas paykunata hatuncharqani, chaynapi qanwan huklla kasqanchikpi hina paykunapas huklla kanankupaq. 23Ñoqam kachkani paykunapi, qamñataqmi kachkanki ñoqapi chaynapi paykunaqa chullallaña kanankupaq, hinaptinmi runakuna yachanqaku qampuni kachamuwasqaykita, yachanqakutaqmi kuyawasqaykipi hina paykuna kuyasqaykitapas. 24—Taytáy, qanmi qowarqanki paykunata chaymi munani paykunapas ñoqapa kasqaypi ñoqawan kanankuta chaynapi hatunchawasqaykita qawanankupaq. Manaraqpas kay pacha unanchasqa kachkaptinmi qamqa kuyawarqanki. 25Chuya Taytáy, kay pachapi kaq runakunaqa manam reqsisunkichu, ñoqam ichaqa reqsiki, qowasqayki runakunapas yachantaqmi qam kachamuwasqaykitaqa. 26Yachachirqanim pim kasqaykita, chaywanpas hinallaraqmi yachachisaq chaynapi kuyawasqaykiman hina paykunapas kuyanakunankupaq chaynataq ñoqapas paykunapi kanaypaq.


text:
Gaius Iulius Caesar
Gaius Iulius Caesar sutiyuq runaqa (13 ñiqin anta situwa killapi 100 kñ watapi paqarisqa Roma llaqtapi; 15 ñiqin pawqar waray killapi 44 kñ watapi wañusqa Roma llaqtapi) huk romanu awqaq pusaqsi, kawpaq runas, mama llaqta pusaqsi, qillqaqsi karqan.
Iulii nisqa romanu patrisyu aylluyuq kaspa Roma llaqtapi kawpaq runas tukurqan. Marcus Licinius Crassus sutiyuqwan, Gnaeus Pompeius Magnus sutiyuq awqaq pusaqwanpas 59 kñ watapi Romap kunsulninsi tukurqan. Chaymantataqsi Ilirya, Galya pruwinsyakunapi prukunsul kaspa chaymantas 58 kñ watamanta 51 kñ watakama watakunapi tukuy Galyatas atiparqan Rhein mayukama. Romanu llaqtayuq maqanakuypi 49 kñ watamanta 45 kñ watakama Pompeiusta atipaspa romanu republikata puchukachispa qhapaqmansi tukuchikurqan. 44 kñ watapis Marcus Iunius Brutuspa wañuchisqan karqan.


text: 1Chaychrümi fariseo ningancunawan saduceocuna ningancunaga ashuyarärin Jesusman juchäcachiyta munapäcur. Chauraga cay nirärinmi: “Mä Diospa munayninwan imalatas canan rurayuy ricarcayaptï”. 2Nipäcuptinmi Jesusga cay nirun: “Gamcunaga pacha chacanayar antagshamuptin waraga ‘Usyangam’ nircayanquim. 3Nätan goyapa pucutashachru antagshamuptinmi, cananga ‘Tamyamungam’ nircayanqui. Gamcunaga antagshaypa shumagmi tantiarcayanqui tamyanantas u usyanantas. [Nätan cay wichan Diospa munayninwan ima-aygas ruracayagtam icha mana tantiapäcunquichüga.] 4Cay lutan casta runacunawan, jinaman Dios ningancunata jucnuyman muyuchigcunalam munaynïwan ruranätaga munarcayan. Nätan manam mastaga imatas rurashagchu, antis ricapäcungaga Diospa willacugnin Jonaswannuysi nogawan ruracagtam”. Nircurmi Jesusga chay runacunata dëjarcur aywacun. 5Chaura nogacuna discïpuluncunaga chay jatun gochra chimpaman chrarärirga, tanta mana apapäcungätam yarparärï. 6Chaura Jesusga cay nipäcamanmi: “Fariseo ningancunapawan saduceocunapa levaduratatag ichaga chrasquirärinquiman”. 7Nipäcamaptinmi nogacunaga mana chayta tantiar quiquïcama cay ninacarärï: “¿Tantata mana apamunganchipitachr niyämanchi?” nir. 8Chay ninacurcangäta tantiarurmi Jesusga nipäcaman: “Diosman mana aläpa yupachicug runacuna ¿imanirtag gamcuna tantata mana apapäcamungaypita laquirarcayanqui? 9¿Manachu shumag tantiapäcunquirag? ¿Nä manachu yarpapäcunqui chay pichga tantalapita pichga waranga olgocuna micachingäta? Jinaman ¿manachu yarpapäcunqui ayga balay juntata shuntapäcungaytas? 10¿Ni manachu yarpapäcunqui ganchris tantalapita chruscu waranga olgocunata micachingäta? Jinaman ¿ayga balaytam puchucunata shuntapäcurayqui? 11¿Imanirtag mana tantiapäcunquichu? Nogaga manam tantapitachu rimä. Rimayäga fariseocunapawan saduceocunapa levaduranpitam”. 12Nipäcamaptinran tantiarärï levadurapita mana nircayämanganta, antis fariseocunawan saduceocuna yachrarcayächinganta mana chrasquipäcunäpag nircayämanganta. 13Chaura Filipochru Cesarea ninganman chraräriptïmi Jesusga tapuräriman cay nir: “¿Pimi wac runa nipäcamantag runacuna, noga jana pachapita shamusha runata?” 14Niptinga cay nirärï: “Waquinmi ‘Bautizag Juanmi’ nircayäshunqui. Waquinga ‘Diospa willacugnin Eliasmi’ nircayäshunquim. Waquincunaga ‘Diospa willacugnin Jeremiasmi’ nircayäshunquim. Nätan waquincagmi ‘Diospa willacugninchri maygansi’ cayan nircayäshunqui”. 15Chaypitas Jesusga cay nipäcamantan: “¿Gamcunaga ‘Pimi cayan’ nircayämanquitag?” 16Nipäcamaptinmi Pedro nipäcungä Simonga cay nin: “Gamga cayanqui chay shuyacurayangä salvacugmi jinaman cawag Diospa-mayinmi”. 17Chay niruptin Jesusga cay ninmi: “¡Jonaspa churin Simón, alisca cushicuy! Gamtaga manam pi runasi tantiachishuraychu chaynuy nimänaypagga, antis jana pachachru cayag Tayta Diosmi tantiarayächishunqui. 18Jinaman gamsi nogapagga cayanqui Pedrom. Nätan gam cananpita canqui juc gaganuymi. Gammi nogaman yupachicamag runacunata yanapanqui. Nätan paycunata manam Asyag illacächiyta atipangachu. 19Nätan gamga cayanqui llävi charagnuymi Diospa munayninchru cawag runacunata yanapänaypag. Gam cay pachachru ‘Alim’ ningayga jana pachachrüsi ali nisham canga, nätan cay pachachru ‘Manam alichu’ ningaysi jana pachachrüsi manam alichu nishatan canga”. 20Nircurmi discïpuluncunata cay niräriman: “Ama willapacurcaraychu shuyarcurcayangay salvacug noga cangäta”. 21Chaypinpita-pacham Jesusga discïpuluncuna willayta galayapäcamasha “Jerusalén marcataga aywanämi cayan. Chaychrümi alisca cunchurcachir wanuchipäcamanga alinninpag ricasha chacha runacuna, sacerdöticunapa mandagnincuna, Moisés isquirbinganpita yachrachigcuna, nätan quima junagtaga cawacämushagmi” nir. 22Chaura Pedroga Jesusta jucläman gayayurmi cay nirun: “¡Munayniyog tayta, chay rurapäcushunaypitaga cuidacuy, chaynuy pasashunaytaga ama munaychu!” 23Niptinmi Jesusga Pedrocagman muyurcur cay nirun: “¡Juchäcachimaytam munayanqui Asyag, nogapita shumagla aywacuy! Gamga manam Diosnuychu pinsianqui sinuga runacunanuylam”. 24Nircur Jesusga discïpuluncunatam cay niräriman: “Pi maysi noga ningänuy caway munagga shongon munangan ruray munayanganpita amachacuchun. Jinaman ima-aygata cunchunan u wanunan captinsi noganuy cawachun. 25Chaura pi maysi noga raygo mana cunchuy munagga manam nogawan cawangachu. Nätan pi maysi noga raygo wanunan captinsi cunchugmi ichaga nogawan cawanga imaycamas. 26Chauraga runaga ¿imatarag jorgonman paylapa cay entëru pacha capuptinsi? u ¿imatarag Diosta gorunman jana pachachru paywan cananpag? 27Nätan noga jana pachapita shamusha runaga aywamushag Tayta Diosnuysi alisca munayniyogmi jinaman paypa angelnincunawanmi. Chaychrümi ali ruragcuna alipag ricasha capäcunga, nätan lutan ruragcunam cunchuchisha capäcunga jucpacama. 28Shumag mayapäcamay: Waquinniqui caychru cayagcuna manaran wanupäcungaragchu noga jana pachapita shamusha runa mandanäpag aywamungäta tantiapäcungaycama” niräriman.


text: 1Kay hinatan Señor Diosqa Jeremiasta nirqan: 2–Israelpa Diosnin ñoqa Señormi nini: Huk qelqa k'uyuman llapan qanwan rimasqaykunata qelqay. 3Chayamushanmi Israel llaqtayta Judá llaqtaytawan wakmanta kutichimpunay p'unchay ñawpa taytankuman qosqay hallp'aman chaypi kawsakapunankupaq, nispa. Ñoqa Señor Diosmi chayta nini. 4Kaykunan Israelpaq Judapaqwan Señor Diospa nisqan: 5Señor Diosmi nin: Llaksakuymanta qapariytan uyarini, sinchi manchakuymi, manataq thak-kay kanchu. 6Tapurikuychis, tapupakuychis, ¿qhariqa wawata wachakunmanchu? Chayri, ¿imanaqtintaq teqninku hap'intintakama sapanka qharita rikushani, wachakuy nanaywanpas q'ewikushanman hinata? ¿Imanaqtintaq llapankuri aya uya kashanku? 7¡Ay! ¡Qayllaykamushanñan llaksakuy p'unchay! ¡Chay p'unchay hinaqa manan hayk'aqpas kanchu! Jacobpa llaqtanpaqmi hatun llaki p'unchay kanqa, ñoqataqmi ichaqa chay p'unchaymanta paykunata qespichisaq, nispa. 8Ñoqa Tukuy-atiyniyoq Señor Diosmi nini: Chay p'unchaymi llaqtayta qespichisaq, kamachi kay yugotapas p'akispa, watasqakunatapas p'itispa, manaña huktawan wak llaqtakunaq kamachin kananpaq. 9Ahinapin ñoqa Diosninku Señor Diosllataña serviwanqaku, rey Davidtapas servinqaku, chay reytan ñoqa paykunapaq rikhurichisaq, nispa. 10Chay hinaqa, ñoqa Señor Diosmi nini: Kamachiy Jacob, ama manchakuychu, Israel llaqtalláy, ama musphaychu. Qantaqa karu llaqtamantan qespichisqayki, wawaykikunatapas apasqa kasqan llaqtamantaqa horqompusaqmi. Jacobqa kutimuspa llakhillan kanqa, mana piqpa muchuchisqan allillanmi kanqa. 11Qanwanmi kashani qespichinaypaq. Maykunamanchus qanta ch'eqechisqay suyukunatan llapanta thunisaq, qantataqmi ichaqa manaña thunisqaykichu. Chaywanpas huchaykimantaqa muchuchisqaykipunin, ahinapi wananaykipaq, nispa. Ñoqa Señor Diosmi chayta nini. 12Señor Diosmi nin: K'iriykiqa mana hampiy atiyñan, lliq k'iriykiqa mana thaniy atiyñan. 13Qanqa mana piniyoq hinan kanki, k'iriykitaqa manan pipas hampinmanñachu, manataqmi qhaliyanaykipaq hampi kanñachu. 14Munaqniykikunan qonqarqapusunki, manañan qantaqa yuyarillankupaschu. Ñoqan awqayki hina k'irirqayki, mana khuyapayaspan muchuchirqayki millay mana chanin huchaykimanta, mana yupay atiy huchaykikunamanta. 15¿Imanaqtintaq k'iriykimanta qaparkachanki? Mana hampiy atiymi nanayniykiqa. Millay mana chanin huchaykimantan, mana yupay atiy huchaykikunamantawanmi chay hinata ruwarqayki. 16Ichaqa lliw qan oqoqmi oqosqa kanqa, lliw awqaykitaqmi apasqallataq kanqa, llat'anaqniykikunapas llat'anasqallataqmi kanqa, suwaqniykikunapas suwasqallataqmi kanqa. 17Paykunaqa qanmantan rimaqku: Sionqa qonqasqa alman, Sionqa mana piniyoqmi, nispanku. Ñoqataq ichaqa k'iriykita hampisqayki, k'iriykiqa llullu aychan kapunqa, nispa. Ñoqa Señor Diosmi chayta nini. 18Señor Diosmi nin: Jacobpa ayllunkunatan kutichimusaq, sapanka ayllutan khuyapayasaq, Jerusalentan kikin raqay-raqay patapi sayarichinqaku, kamachikuqpa wasintapas maychus kananpin sayarichinqaku. 19Chaykunapin uyarikunqa gracias qoy takikuna, uyarikullanqataq kusikuymanta asikuykuna. Ñoqan askhayachisaq, manataqmi pisiyanqakuchu, ñoqan altoman hoqarichisaq, manataqmi pisichasqachu kanqaku. 20Jacobpa wawankunaqa ñawpaq hinan kapunqaku, llaqtanpas ñawpaqeypi allintan sayanqa, ñak'arichiqnintapas ñoqan ñak'arichisaq. 21Umallinkupas paykunamantan paqarinqa, kamachikuqninkupas kikin llaqtankumantan kanqa. Paywanmi qayllaykachikusaq, hinan qayllaykamuwanqa. Mana chayqa, ¿pi runataq atinman qayllaykamuwayta? 22Paykunan llaqtay kanqa, ñoqataq Diosninku kasaq. Ñoqa Señor Diosmi chayta nini. 23¡Qhawariychis Señor Diospa manchay kunununuyninta! Señor Diospa k'arak phiñakuyninmi tutuka hatun wayra hina phawanqa, millay runakunaq patanpin t'oqyanqa. 24Señor Diospa phiñakuyninqa manapunin thaninqachu paypa yuyaykusqanman hina hunt'akunankama. Qhepa p'unchaymanmi chaykunata entiendenkichis, nispa.


text:
Urin Tirul
Urin Tirul icha Bolzano pruwinsya nisqa pruwinsyaqa (italya simipi: Alto Adige, provincia di Bolzano, aliman simipi: Südtirol, Provinz Bozen) nisqaqa Italyap lliwmanta aswan chincha pruwinsyanmi, Trentino Urin Tirul suyup chincha rakinmi.
Uma llaqtanqa Bolzano llaqtam.
Kunankamapas Urin Tirulpiqa achka aliman rimaqkunaraqmi, antinpitaq ladin simitapas rimanku.
Urqukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Aswan hatun llaqtakuna:
-
Bolzano: Portici
-
-
-


text: 1Señor Diosman graciasta qoychis, payqa allinmi, munakuyninqa wiñaypaqmi. 2Israel runakuna nichunku: Señor Diospa munakuyninqa wiñaypaqmi, nispa. 3Aarón ayllu nichunku: Señor Diospa munakuyninqa wiñaypaqmi, nispa. 4Señor Diosta manchakuqkuna nichunku: Señor Diospa munakuyninqa wiñaypaqmi, nispa. 5Llaki ñit'iwaqtinmi Señor Diosta waqyakurqani, paytaq uyarimuwarqan, hinaspan kacharichiwarqan. 6Señor Diosqa ñoqawanmi kashan, manan manchakunichu. ¿Imanawanmantaq runari? 7Señor Diosqa ñoqawanmi kashan, paymi yanapaykuwan, cheqnikuwaqniykunataqa atipasqatan rikusaq. 8Señor Diosman hap'ipaykukuymi aswan allinqa runaman hap'ipakuymantaqa. 9Señor Diosman hap'ipaykukuymi aswan allinqa umallikunaman hap'ipakuymantaqa. 10Llapa suyukunan muyuykuwarqan, ichaqa Señor Diospa sutinpin chaykunata atiparqani. 11Tukuyneqmantan muyuykuwarqanku, ichaqa Señor Diospa sutinpin chaykunata atiparqani. 12Wanqoyrukuna hinan muyuykuwarqanku, ichaqa khiska rawray hinallan tukukapurqanku, Señor Diospa sutinpin chaykunata atiparqani. 13Paykunan tanqarpariwarqanku, ñoqataq urmasharqaniña, Señor Diostaq yanapaykuwarqan. 14Señor Diosmi kallpachaqniypas amachaqniypas, paymi qespichikuwarqan. 15Chanin runakunaq karpankunapiqa Diospa yanapasqan atipaqkunan kusisqa takishanku: ¡Señor Diospa kallpanqa atipanmi! 16¡Señor Diosqa kallpasapallañan! ¡Señor Diospa kallpanqa atipanmi! nispa. 17Manapunin wañusaqchu, aswanpas kawsasaqmi Señor Diospa ruwasqankunata willanaypaq. 18Anchatapunin Señor Diosqa muchuchiwarqan, ichaqa manan wañunayta munarqanchu. 19Atipaqkunaq haykunan punkukunata kicharipuwaychis. Chay punkunkunatan haykusaq, Señor Diostan yupaychasaq. 20Kaymi Señor Diospa punkun, atipaqkunaqa chayninta haykuchunku. 21Señor Diosníy, uyariwasqaykiraykun yupaychayki, qespichiqniy kasqaykiraykun yupaychayki. 22Wasi perqaqkunaq wikch'usqan rumin esquina hap'iq kapun. 23Chayqa Señor Diospa ruwasqanmi, musphaspataq qhawashanchis. 24Kay p'unchaymi Señor Diospa atipasqan p'unchay, paywan kusikusunchis q'ochukusunchis. 25Señorniyku, rogakuykikun qespichiwanaykikupaq, Diosniyku mañakuykikun t'ikarichiwanaykikupaq. 26¡Saminchasqan Señor Diospa sutinpi hamuqqa! Señor Diospa wasinmantapachan qankunata saminchamuykiku. 27Señorqa Diosmi, paymi k'anchaykuwarqanchis. K'allma hap'intinkama fiesta ruwayta qallariychis, altar waqrakunaq kasqankama riychis. 28Qanqa Diosmi kanki, graciastan qoyki, Diosníy, hatunchamuykin. 29Señor Diosman graciasta qoychis, payqa allinmi, ¡munakuyninqa wiñaypaqmi!


text: 1Yucuan chaha chahí tuhun chi ra chahnu nu nyicú ndo. Vatyi ra chahnu cuví tucu yuhu. Ta cuví cha ndaa vatyi nyehi̱ tandɨhɨ tɨndoho cha cuvi̱ chi ra Cristo. Ta cucutahin chihin tandɨhɨ ca ra quɨvɨ cunyicu yo chihin ra Cristo na quichi ra inga chaha chihin cha cahnu cuví ra. 2Tari noo ra sahá cumi mbee, tyicuan caa sa̱ha cumi ndo chi ñu yɨhɨ́ cuenda Nyoo ñu yɨhɨ́ ndaha ndo. Ta sa̱cuvi ndo chihin cha iyo vaha iñi ndo tari cuhva cuñí Nyoo, ta ñima chihin fuerza. Ta ni ñima cha cuenda cha cuñí ndo xuhun. Soco sa̱cuvi ndo tyiño chihin cha nɨɨ iñi ndo. 3Ta ñima tari cha maa ndo nyacá ñaha ndo chi ñu sahá cumi ndo. Soco chihin cuhva vaha iyó ndo chihin Nyoo, sa̱ñaha ndo chi ñu cuví mbee sana Nyoo yoso caa tahán chi coo ñu. 4Ta quɨvɨ quichi ra cuví nuu chi ra sahá cumi mbee, cunaquehen ndo noo cha vaha, noo cha tyaquɨ cha cucuhva Nyoo chi ndo. Noo cha ma tɨvɨ ca maa. 5Tyicuan caa tucu nyoho ñu tyivaa, qui̱chaha ndo chi ñu chahnu. Ta ñima ɨɨn ri maa ñu tyivaa soco tandɨhɨ ri ndo qui̱chaha ndo chi tahan ndo. Ta ndahvi sa̱ha ndo añima ndo. Vatyi: Nyoo ña cuñí nyehe ra chi ñu cahnu sahá chi. Soco tyinyeé ra chi ñu ndahvi sahá chii. 6Ndahvi sa̱ha ndo añima ndo nuu Nyoo. Ta cu̱hva ndo chi ndo na cunyaca ñaha ra chi ndo tacuhva cuvi sacahnu ra chi ndo quɨvɨ cha tahán chi. Tyi maa ra iyó xaan fuerza chi ra. 7Cu̱hva ndo tandɨhɨ tɨndoho cha chicá xiñi ndo chi Nyoo. Vatyi maa ra nɨñɨ cuñi ra chihin ndo. 8Cachi co̱hon iñi ndo ta sa̱ha vaha ndo cuenda nya cha vaha ta nya cha ña vaha, vatyi cuihna, ra xaan iñi chi ndo, chicá noo ra tari noo ndɨcaha xaan nanducú tɨ yóó chi cachi tɨ, tyicuan caa chicá noo ra ña vaha, nducú xaan ra cuhva saha ganaa ra chi ndo. 9Soco ñihi cui̱nanyaa ndo chihin cha nɨɨ iñi ndo chinó iñi ndo chi Nyoo tacuhva cuvi chasaha ndo chi ra ña vaha. Ta na̱coto ndo vatyi tandɨhɨ ñu ñohó cuenda ra Cristo nɨcahnu ñuhu ñayɨvɨ̱, nyehé tucu ñu cuan tɨndoho tari maa ndo. 10Soco Nyoo tyinyeé ra chi yo, ta cha yaha̱ nyehe ndo tɨndoho suhva ri quɨvɨ, Nyoo cusanducuɨtɨ ca ra chi ndo, ñihi ca cunɨcunyaa ndo chihin ra ta cunacuhva ca ra fuerza chi ndo. Ta ican Nyoo cuví ra chahá tandɨhɨ cha vaha chi yo ta maa ra cana̱ chi yo tyi cu ɨɨn ri yo chihin ra Cristo tacuhva coo yo nu tyaquɨ chihin ra tyicuan ri maa. 11Na sa̱cahnu yo chi ra ta na cunyaca ñaha maa ra tyicuan ri maa. Ta na cuvi chi tyicuan caa. 12Sacuhín carta ihya chi ndo chihin ra Silvano, yañi yo. Ta cha cuenda chi yuhu, maa ra cuví noo ra nɨɨ xaan iñi nyicón chi ra Cristo. Tyai̱ suhva nu tutu ihya chi ndo vatyi chahí tuhun chi ndo ta catyí chi ndo vatyi cha vaha cha ñihí ndo cuví cha ndicha vaha cha chahá Nyoo chi yo cha cuenda cha cuñí ra chi yo. Ma saña ndo ihya. 13Vachi nocumi chi ndo sahá ñu yɨhɨ́ cuenda Nyoo nya nu cuví ityi Babilonia. Tari nacachi̱ Nyoo chi maa ndo, tyicuan caa nacachi̱ tucu ra chi ñu cuan. Ta vachi nonga nocumi sahá ra Marcos sehi cha cuenda Sutu Mañi yo. 14Cu̱hva ndo nocumi chi noo noo tahan yo chihin cha cuñí ndo chi ñu. Na coo cha taxi ri cuñi añima tandɨhɨ ri ndo cha ɨɨn ri cuví ndo chihin ra Jesucristo. Ta na cuvi chi tyicuan caa.


text: 1Jesucristuta chasquicushga captintsinami jutsa ruraylaman churacashga cawaycashgantsipita Santu Espíritu jorgamashcantsi. Tsaynog jorgamashcantsi paypa maquinchöna cawanantsipagmi. Cananga Santu Espiritupa maquincho cawaptintsinami Tayta Diosnintsi infiernuman manana gaycamäshunpagnatsu, sinöga perdonamashpantsi gloriamanna pushamäshunpag. 3Moisés escribishgan leycunata yachacur runacuna salvacuyta munarpis jutsayog cashpan manami salvacuyta camäpacuntsu. Tsaymi Tayta Diosnintsi salvamantsi tsurin Jesucristuta cachamushpan. Jesucristo nogantsinog runa yurircur cruzcho wanushganpitami Tayta Diosnintsi jutsantsicunata perdonaycämantsi. 4Tsaynog perdonamashpantsimi Moisés escribishgan leycunata lapanta cumplegtanogna Tayta Diosnintsi chasquimantsi. Tsaymi jutsata rurar cawanantsipa trucanga Santu Espíritu tantyatsimashgantsinogna cawaycantsi. 5Santu Espiritupa maquincho mana cawagcunaga shongun yarpashganta rurar cawananpagmi yarpachacärin. Santu Espiritupa maquincho cawagcunami itsanga yarpachacärin jutsata mana ruraypa Tayta Diosnintsi munashgannog cawananpag. 6Shongun yarpashganta rurar cawananpag yarpachacogcunaga infiernuman gaycushgami cangapag. Santu Espíritu munashgannog cawananpag yarpachacogcunami itsanga Tayta Diospa naupancho imayyagpis cushishga cawangapag. 7Pipis jutsata rurar shongun munashgannog cawagcunaga Tayta Diosnintsipa contranmi caycan. Manami Tayta Diosnintsi munashgannog cawayta munantsu ni camäpacunpistsu. 9Shonguyquicho Santu Espíritu captenga manami tsaynognatsu cawarcaycanqui, sinöga paypa maquinchönami cawarcaycanqui. Jesucristo cachamushgan Santu Espirituta mana chasquicushga carga manami Jesucristutapis chasquicärishcanquitsu. 10Jesucristuta chasquicorga jutsata rurashgayquipita gamcuna perdonashganami carcaycanqui. Tsaymi wanurpis Tayta Diospa naupanman chayar imayyagpis cawapäcunquipag. 11Tsaynogpis gamcunacho caycag Santu Espiritumi Jesucristuta cawaritsimushgannog cawaritsimushunquipag. 12Waugui-panicuna, tsaynog caycaptenga ama yarpapäcuytsu jutsata rurar cawanayquipag destinashga carcaycashgayquita. 13Jutsa ruraylacho cawapäcuptiquega infiernumanmi Tayta Diosnintsi gaycushunquipag. Santu Espíritu munashgannog cawapäcuptiquimi itsanga gloriaman pushashunquipag. 14Lapanpis Santu Espíritu munashgannog cawagcunaga Tayta Diospa wamranmi carcaycan. 15Tayta Diospa wamran cananpag Santu Espíritu shuntashgan cagcunaga mana mantsacuypami “Papá” nir Tayta Diosta manacärin. 16Tayta Diosta “Papá” nir manacunantsipäga Santu Espiritumi tantyatsimantsi Diospa wamran cashgantsita. 17Tayta Diospa wamran carga tsurin Jesucristo nacashgannog nacarpis Tayta Diosnintsiman imaypis yäracushun. Tsaynogpami Jesucristo gloriacho cawashgannog nogantsipis gloriacho cawashunpag. 18Pï-may runacunapis wanur ushacashgannogmi Tayta Diosnintsi lapan camashgancunapis ushacagla caycan. Tsaynog ushacagla captinpis Tayta Diosnintsi wamrancunata gloriaman shuntarcurmi lapan camashgancunatapis mushogman ticratsenga mana ushacagna cananpag. Tsaynog cananpag captinmi Tayta Diosnintsi camashgancuna ricag ricagla shuyarpaycan. Shuntarcamashpantsi lapan camashgancunata mushogman ticratsinanpag caycaptenga ama laquicushuntsu cay patsacho imanog nacarpis. 22Wachayta nacar wawan jucla yurinanta warmi munashgannogmi Tayta Diosnintsi camashgancunapis mushogman jucla ticratsishga cayta munaycan. 23Tsaynogmi nogantsipis Santu Espirituta chasquicushga car munaycantsi cay nacay patsapita Tayta Diosnintsi jucla shuntacamänantsita. Cay patsacho cawashpantsega manaragmi herenciata chasquintsiragtsu. Tayta Diosnintsipa naupanman chayarnami itsanga wamrancuna cashpantsi mushog cuerputa chasquicur imayyagpis cushishga cawashunpag. Gloriaman chayar chasquinantsipag cashganta musyarmi cay patsacho nacarpis cushishga shuyarpaycantsi. 26Cay patsacho cawashgantsiyag Tayta Diosta manacurpis manami shumaglaga camäpacuntsitsu pay munashgannog imata manacuytapis. Tsaynog captinmi Santu Espirituna Tayta Diosta shumag ruwacun yanapamänantsipag. 27Nogantsipag Santu Espíritu manacorga imaypis Tayta Dios munashgannogmi manacun. Yarpashgantsicunata Tayta Diosnintsi musyarmi Santu Espíritu nogantsipag manacushgancunatapis musyaycan. 28Tayta Diosnintsita cuyaptintsimi ima pasamaptintsipis mana cachaypa yanapaycämantsi Jesucristo jutsaynag cashgannog canantsipag. Tsaynog canantsipagmi manarag yuriptintsipis Tayta Diosnintsi acramashcantsi. 30Tsaynog acramashpantsimi Tayta Diosnintsi tantyatsimashcantsi Jesucristuta chasquicunantsipag. Jesucristuta chasquicuptintsimi jutsa rurashgantsicunata perdonamashcantsi. Perdonamashpantsimi gloriaman pushamäshun imayyagpis naupancho cawanantsipag. 31Tsaynog caycaptenga ¿imatanatag más munashun? Tayta Diosnintsi favornintsi caycarga naupanman pushamaptintsipis ¿pirag michanga? 32Nogantsi-raycu cruzcho wanunanpag cuyay tsurin Jesucristutapis cay patsaman cachaycämorga ¿manatsurag gloriamanpis pushamäshun? 33Tsaynog caycaptenga ¿pirag tsapata churapämäshun gloriaman mana chayanantsipag? ¿Tayta Diosnintsitsurag? Manami. Tayta Diosnintsega lapan jutsata rurashgantsipitami perdonamashcantsi. 34¿Jesucristutsurag tsapata churapämäshun gloriaman mana chayanantsipag? Manami. Jesucristoga salvamänantsipagmi cruzcho wanushga. Nircurmi cawarircamur Tayta Diospa derëcha cag naupanman aywarcur nogantsipa favornintsi parlaycan. 35Jesucristoga imaypis cuyamantsimi. Tsaymi mana cachamantsitsu nacaptintsipis, laquicuptintsipis, runacuna chiquimaptintsipis, yarganaptintsipis, röpantsi ushacaptinpis y runacuna wanutsiyta munamaptintsipis. 36Rey Davidpis nacaycunata pasarmi caynog nir escribergan: “Tayta Dios, gam munashgayquinog cawapäcuptëmi runacuna chiquimashpan imaypis wanutsipäcamayta munarcaycan. Pishtananpag destinashga uyshatanogmi nogacunatapis wanutsiyta munapäcaman.” 37Tsay escribiraycashgancho nishgannog wanutsiyta munamaptintsipis o nacaptintsipis Tayta Diosnintsi cuyapämashpantsimi imaypis yanapaycämantsi pay munashgannog cawanantsipag. 38Tayta Diosnintsi tsaynog cuyamantsi cawaptintsipis, wanuptintsipis, demoniucuna contrantsi sharcuptinpis. Ima pasamaptintsipis Tayta Diosnintsega imaypis cuyamantsimi. 39Pucutay janancho captintsipis, patsa rurincho captintsipis, maycho captintsipis Tayta Diosnintsi cuyapämashpantsi manami cachamantsitsu. Manami imapis pay camashgancunaga tsapangatsu pay cuyamashgantsita. Tsaynogpis cuyamashgantsita tantyatsimashcantsi Jesucristuta nogantsi-raycu cruzcho wanunanpag cachamushpanmi.


text: 1Tandɨhɨ ra tavá xuhun cuenda gobiernu ñuu Roma, ta ra iyó cuatyi, tuhva̱ ra nu nyaá ra Jesús, tacuhva cuɨñɨ ra tuhun cahán ra. 2Tyicuan ta ra fariseo ta ra casacuaha ley vehe ñuhu quichaha cacahan nyaa ra, ta cacatyí ra: ―Ra ihya, cahán ra chihin ra iyó cuatyi. Ta chachí ra chihin ra ―cacatyí ra. 3Tyicuan ta ra Jesús caha̱n ra noo cuhva ihya, ta catyí ra: 4―Ta nya nyoho cha iyó noo cientu mbee sana ndo, tatu cuanaa noo tɨ, ¿atu ma sandoo ndo chi tandɨhɨ ca tɨ cuan nu chiqui. Ta cunanducu ndo chi quɨtɨ cha cuanaa cuan, nyacua nya cha nañihi ndo chi tɨ? 5Ta cuhva cha nañihi ndo chi tɨ, ta natyiso soco ndo chi tɨ. Ta sɨɨ vavaha cuví chi ndo. 6Ta cuhva cha nachaa ndo vehe ndo, ta ndu ɨɨn ri ndo chihin ra tahan ndo ta chihin ñu nyicú yatyin yuvehe ndo, yucuan ta catyi ndo chi ñu vatyi na cusɨɨ cuñi ñu chihin ndo vatyi nañihi̱ ndo chi mbee sana ndo cha chinaa̱. 7Ta ihya catyí chi ndo, vatyi sɨɨ xaan ca cuvi chi ángel Nyoo andɨvɨ cha catyi noo ra cha iyó cuatyi ta nasama cuhva iyó ra, ta ñima ca cha catyi ndɨ cumi xico chahun cumi tahan ñáyɨvɨ cha ñahri cuatyi. 8’Ta catyí chi ndo, tatu iyó noo ñaha cha iyó uchi tahan xuhun ña, ta tatu cuanaa noo xuhun ña, tyaa ña noo candil. Ta tɨhvɨ ña tandɨhɨ cuii maa chichi vehe ña. Ta nanducu ña tandɨhɨ cuii nyacua nya cha nañihi ña xuhun cuan. 9Ta cuhva cha yaha̱ nañihi̱ ña, cuahan ña cua nanducu ña chi ñaha tahan ña, ta ñáyɨvɨ cha nyicú yuvehe ña, ta catyi ña chi ñu: “Cu̱sɨɨ cuñi ndo chihin vatyi cha nañihi̱ xuhin cha chinaa”, catyí ña. 10Ta catyí chi ndo vatyi tyicuan caa sɨɨ cuví chi ángel Nyoo cha catyi noo ra iyó cuatyi ta ndu uvi iñi ra cuatyi ra ―catyí ra Jesús. 11Tyicuan ta quichaha catyí tucu ra Jesús cuhva ihya: ―Noo ra, chiyo̱ uvi tahan sehe ra. 12Ta noo chaha, ra luhlu ca cuan catyí ra chi sutu ra vatyi nacuhva ra cha tahán chi chi ra. Tyicuan ta sutu ra chaha̱ ra chi nɨnduvi sehe ra. 13Ta ña cuaha ri quɨvɨ cuan ta ra luhlu ca cuan xico̱ ra tandɨhɨ cuii maa cha chaha̱ sutu ra chi ra. Ta sandu ɨɨn ri ra xuhun ra, ta quehe̱n ra ityi ta cuahan ra noo ñuu cañi. Ta yucuan chiyo̱ ra, sanaa̱ ra tandɨhɨ maa xuhun ra chihin tusɨɨ iñi. Ta quiñi xaan chicá noo ra. 14Tyicuan ta chaa̱ noo tama ityi nu iyó ra. Ta quichaha chisoco ra vatyi ndɨhɨ xuhun ra sanaa̱ ra. 15Tyicuan ta chaha̱n ra chicaca̱n ra tyiño chi noo ra ñuu cuan. Ta ra cuan tachi̱ ra chi ra noo nu iyó quɨnɨ sana ra, vatyi cusaha cuenda ra chi tɨ. 16Ta cuví noo chaha cuan chisoco xaan ra. Ta ñahri maa cha cachi ra iyó, nyacua quichi cuvi iñi ra cachi ra cha cachachí quɨnɨ cuan soco yori maa chaha cha cachi ra. 17Tyicuan ta nɨcohon iñi ra tuhun sutu ra. Ta ndichi xiñi ra: “¿Atu chiin cuaha ra casahá tyiño chihin suti? Soco ñahri maa cha cumañi chi ra. Ta yuhu cuñí cúvi soco ihya. 18Vityin cunuhin nu nyaá suti. Ta catyi chi ra tyi chicoo̱ cuatyi nuu Nyoo ta nuu maa ra. 19Ta ña naña que cha cuvi sehe ra chii, ta na saha ra tuhun vatyi noo musu ri ra cuví chii.” Tyicuan caa ndichi xiñi ra. 20’Tyicuan ta quehe̱n ra ityi cuanuhu ra nya vehe sutu ra. Cañi ca vachi ra ta nanyehe̱ sutu ra chi ra, ta cundahvi̱ cuñi ra nyehe ra chi ra. Ta chino̱ ra chisataha̱n ra chi sehe ra. Ta nanumi̱ ra chi ra. 21Tyicuan ta quichaha catyí ra chi sutu ra: “Tata, chicoo̱ cuatyi nuu Nyoo ta chicoo̱ cuatyi nu maun. Ta yucuan chaha ña naña que cha cuví sehun chii”, catyí ra chi sutu ra. 22Soco sutu ra tyihi ra tyiño, ta catyí ra chi musu ra: “Ta̱va ndo sahma vaha ca ta sa̱cuihno ndo chi ra. Ta tyi̱hi ndo noo xehe nundaha ra. Ta nya̱ca ndo zapato quɨhɨ chaha ra ñandɨhɨ. 23Ta sɨɨn ri ca̱hñi ndo noo becerru cha xahan ca, vatyi cachi yo chi tɨ. Vatyi vityin cucoo yo noo vico. 24Vatyi ra sehi ihya cha chihi̱ ra saha̱ mai tuhun. Cuñi̱ mai vatyi ma nyehe que chi ra, soco natuvi̱ ra”, catyí sutu ra. Tyicuan ta quichaha chicoo ñu vico. Ta sɨɨ xaan cacuñí ñu vatyi natuvi̱ ra cuan. 25’Tyicuan ta inga sehe ra, ra cha chahnu ca, ñohó ra nu chiqui. Ta cuhva cha cuanachaa ra nya vehe ra, ta quichaha chiñi̱ ra yaa. Ta chiñí ra vatyi sɨɨ xaan cachitá chaha ñu. 26Tyicuan ta cuhva cha cuyatyin ra nya vehe ra ta cana̱ ra chi noo musu ra. Ta ndaca tuhun ra ñáá cha cuví cuan. 27Tyicuan ta musu ra quichaha catyí ra: “Yañun, ican nachaa̱. Ta yucuan chaha tachi̱ sutun vatyi na cahñi ra chi noo becerru xahan ca. Vatyi vaha ri nachaa yañun, ta ñahri cha cuvi̱ chi ra”, catyí ra. 28Tyicuan ta cuxaan xaan cuñí ra. Ta ña cuñí ra ndɨhvɨ ra chichi vehe. Soco sutu ra chaha̱n ra chicaha̱n ndahvi ra chihin ra, vatyi na ndɨhvɨ ra chichi vehe. 29Tyicuan ta nacaha̱n ra ta catyí ra chi sutu ra: “¿Atu chiin cuiya sahá tyiñe chuhun? Ta tyasohí tuhun cahún. Ta ni noo chaha ta ta nacahnu que nu cahún. Soco ni noo ndixihyu lee ta cuhva con chii vatyi coi vico chihin ra tahin. 30Soco vityin cha nachaa̱ sehun ihya, ra cha sanaa̱ xuhun chihin ñu cata iñi. Ta vityin chahu̱n noo becerro quɨtɨ xahan ca chi ra”, catyí ra chi sutu ra. 31Tyicuan ta nacaha̱n sutu ra ta catyí ra chi ra: “Sehi, yoho tyicuan ri nyaún chihin. Ta tandɨhɨ cha cumi, chuun cuví. 32Soco vityin tahán chi sacuvi yo vico ihya. Ta cusɨɨ cuñí yo. Vatyi nachaa̱ yañun, ra cha saha̱ mai tuhun vatyi chihi̱. Tari quɨvɨ nandoto̱ ra cuví ihya. Ta chinaa̱ ra, ta nañihi̱ tucu yo chi ra inga chaha”, catyí ra chi sehe ra ―catyí ra Jesús.


text: 1Chaypacha qankunaqa wawqesniykichejman ninkichej: Diospa ayllun kankichej, nispa. Panasniykichejmantaj ninkichej: Diospa khuyasqan kankichej, nispa. 2Tata Diosqa nin: Juchachaychej mamaykichejta; paytaqa juchachaychej, imaraykuchus payqa manaña warmiychu, nitaj Noqapis qosanñachu kani. Saqechun ujwantaj ujwantaj khuchichakuyta. Amaña mak'allikuchunchu chay qharisninta. 3Manachayqa imaynatachus nacerqa chay p'unchaypi jina q'alallata saqesaj; ch'aki jallp'a ch'in pampaman jina payta tukuchisaj, yaku ch'akiywantaj wañuchisaj. 4Wawasninmantapis mana khuyakusajchu, khuchichakusqankumanta nacej wawas kasqankurayku. 5Mamanku khuchichakorqa, honrantataj t'akaspa, kay jinata nerqa: Risaj mask'amusaj qharisniyta; paykuna qowanku t'antata, yakuta, millmata, linotapis, chantá aceiteta, ujyanatapis, nispa. 6Chayrayku, chay purinasninta khishkawan jark'aykuchisaj; cercowan muyuykuchisaj purinasninta mana tarinampaj jina. 7Qharisnimpa qhepankuta renqa, manataj taripanqachu. Mask'anqa manataj tarenqachu. Chaypacha nenqa: Kutipusaj ñawpa qosayman, imaraykuchus paywanqa aswan allin kasharqani kunanmanta nisqaqa, nispa. 8Tata Diosqa nillantaj: Payrí mana repararqachu kay imasta Noqamin qoj kasqayta: Trigota, vinota, aceitetapis. Paytajrí qolqeta, qorita yapasqaywan lantista ruwakorqa. 9Chayrayku kunanqa oqharikapullasajtaj trigoyta, vinoytapis, uvas pallana tiempopi p'achallikunampaj qorqani, chay millmasniyta, linoytapis. 10Qharisnimpa ñawpaqenkupi q'alallata rikhurichisaj. Ni pitaj makiymantaqa kacharichiwanqachu. 11Kusikunanqa manaña kanqachu nitaj kanqachu chay killa rikhuriy fiestasnin, samarikuna p'unchaykunan, tukuy jatun fiestasnin ima. 12Uva sach'asninta, higos sach'asnintapis k'uturachisaj, mayqenkunamantachus payqa nirej: Kaykunaqa qharisniypa qowasqasninku, nispa, chaykunata. Chaykunataqa ch'umiman tukuchisaj k'ita animales mikhukapunankupaj. 13Payta castigasaj chay lantisninman inciensosta mashkha unaytachus q'oshñichisqanman jina, Noqamanta qonqapuspa, anilloswan jinataj walqaswan t'ikanchaykukuspa chay qharisnimpa qhepankuta risqanmanta. Chaytaqa Noqa Tata Dios nini. 14Chayrayku payta munakuyta qallarisaj; ch'in pampaman payta pusaspa sonqonman parlaykurisaj. 15Chaymantaraj uva huertasninta kutichipusaj. Acor valletapis tukuchisaj atienekuspa suyakunan punkuman. Chaypi takenqa sipas kashaspa takej jinata, Egiptomanta llojsimorqa, chay p'unchaypi jina. 16Chaypacha, Baalníy, nispa ninawantaqa: Qanqa qosay kanki, niwanqañataj, nispa nin Tata Diosqa. 17Siminmanta qhechusaj, chay baalesmanta parlayta; ni jayk'aj sutillantapis oqharenqankuñachu. 18Jaqay tiempopeqa Israelman kutisqata uj tratota ruwasaj, k'ita animaleswan, p'isqoswan, katariswan ima, jinallatataj kay jallp'amanta chinkachisaj flechana arcosta, wañuchinaku maqanakutapis, jinamanta aylloyqa ni imata manchachikuspa samarikunampaj. 19Israel, Noqa qanwan casarakusaj wiñaypaj. Kunanmanta cheqa k'ata warmiy kapuwanki leypa nisqanman jina, imaraykuchus tukuy kayniywan munakuyki. 20Noqa qanwan warmichakusaj, nitaj wajwampis wasanchasqaykichu; qantajrí Tata Dios kasqayta yachanki. 21Tata Diosqa nillantaj: Jaqay p'unchaykunapeqa Noqa kutichisaj cieloman, cielotaj kutichenqa kay pacha jallp'aman; 22jallp'ataj kutichenqa trigoman, vinoman, aceiteman ima, chaykunataj kutichenqanku Jezreelman. 23Aylluyta tarpuykusaj jallp'aman Noqa sapallaypaj. Khuyakusaj Lo-ruhamamanta, Lo-amitataj nisaj: Qanmin aylloyqa kanki, nispa. Paytaj niwanqa: Qanmin Diosneyqa kanki, nispa. Tata Diosmin kay tukuyta nin.


text: 1Saypitanami junagpa nuquircur Tayta Diosta Jesús manacorgan: “Wanunäpä cag hörä chaycämunnami, papá. Wanuptëpis cawariycasilämay munayyog cashgayquita runacuna tantyayänanpä. 2Gammi lapan runacunapäpis munayyog canäpä churamashcanqui. Saynöpis churamashcanqui acrashgayqui cagcunata perdonar salvanäpämi. 3Salvashgana car gloriaman charmi reguishushpayqui gam japalayqui Dios cashgayquita musyayangapä, papá. Saynölami naupayquicho caycagta ricamashpan cay pasaman cachamashgayquitapis musyayangapä. 4“Lapan shongöwanmi nimashgayquicunata cay pasacho cumplishcä. 5Cay pasata manarä camar naupayquicho munayyog cashgäno cananpis munayyog canäpä pushacalämayna, papá. 6“Saynölami discïpulöcunapäpis gamta manacamö, papá. Paycunataga acrashcanqui maquëcho cawayänanpämi. Saymi paycunaga wilacuyniquita yachasiptë chasquicuyash. 7Sayno chasquicurmi cananga musyayanna lapan yachasishgäcuna gam munashgayquinöla cashganta. Saynöpis yachasishgäta chasquicurmi tantyayash gam cachamashgayquita. 9Discïpulöcunapä manacamur manami lapan runacunapäsu manacamö, sinöga maquëman churamushgayqui cagcunalapämi. 10Nogapa maquëcho carga gampa maquiquichöpis caycanmi, papá. Paycunaga tantyacuyashmi gam cachamashgayquita. 11“Nogaga gampa naupayquimanna shacamur manami cay pasacho cashäpänasu. Paycunami isanga cay pasacho caycangarä. Saymi paycunapä gamta manacamö imaypis yachasishgänöla cawayänanpä. Saynöpami nogansi say yarpayla cashgansino paycunapis cuyanacur say yarpayla cayangapä. 12Cay pasacho cashpä maquëman churamushgayqui cagcunataga lapantami shumag ricashcä. Sayno ricaptëmi mayganpis nogaman yäracamashganpita witicushgasu. Jucmi isanga Satanás munashganta rurar witicush. Pay witicunanpäga palabrayquicho maynami guelgaraycash. 13“Gampa naupayquiman cutimunäpä captinmi cushish caycä, papá. Saymi discïpulöcunapä gamta manacamö noga cushish cashgäno paycunapis cushish cawayänanpä. 14Gampa wilacuyniquita paycunata maynami wilapashcä. Sayta cäsucur manami waquin runacunanönasu cawaycäyan, sinöga noga cawashgänönami cawaycäyan. Sayno cawayaptinmi runacuna paycunata chiquiyan. 15Runacuna chiquiyaptinpis manami cay pasapita jucla pushacunayquipäsu gamta manacamö, sinöga cay pasacho cayashganyag Satanaspita sapaycunayquipämi. 16Imano captinpis naupayquicho cawanäpä cashgannömi paycunapis naupayquicho cawayänanpä caycäyan. 17“Wilacuyniquita wilapashgäta paycunata shumag yarpaycasilay, papá. Wilacuyniquita yarpäyashpanmi gam munashgayquino shumag cawayangapä. 18Wilacunäpä cachamashgayquinölami paycunatapis noga cachaycä ali wilacuyniquita wilacuyänanpä. 19Munashgayquino paycuna cawayänanpämi nogapis wilacuyniqui nishgannöla cawaycä. 20“Manami paycunalapäsu gamta manacamö, sinöga paycuna wilacuyashganta chasquicogcunapäpis manacamömi. 21Nogansi juc yarpayla cashgansino paycunapis juc yarpayla cayänanpämi gamta manacamö, papá. Sayno cawayashganta ricacurmi cachamashgayquita tantyar waquin runacunapis chasquicayämangapä. 22Nogansi cuyanacur cawashgansino paycunapis cuyanacur cawayänanpämi wilacuyniquita yachasishcä. 23Cuyanacur cawayänanpämi paycunawan imaypis caycäshä. Saynölami gampis nogawan caycanqui. Cuyanacur cawayashganta ricarmi cachamashgayquita tantyashpan waquin runacunapis chasquicayämangapä. Saynöpis tantyayanga nogata cuyamashgayquino paycunatapis cuyashgayquita. 24“Lapan acrashgayqui cagcuna gloriacho nogawan canantami munä. Gloriacho carnami ricayämanga segaypa chipipiycar munayyog cashgäta. Saynömi cargä cay pasata manarä camashgapis. Sayno munayyog caycagta ricayämänantami munä, papá. 25“Gam imata munashgayquitapis runacuna manami tantyayansu. Nogami isanga tantyä, gampa naupayquipita shamush car. Chasquicamagcunapis munashgayquita tantyananpämi paycunata yachasishcä. Wanushgäpita cawarircamur mastapis munashgayquita yachasishärämi. Saynöpami cuyanacushgansino paycunapis cuyanacur cawayangapä. Saycunatami gamta manacamö, papá.”


text: 1Chaynütacmi nila: “Rasunpa waquinniquicuná manalä wañupäculmi Diospa gubirnun munayninwan ćhämüta licaycälinqui” nil. 2Chay süta muyunpïtañatacmi Pedrocta, Jacobocta, Juantawan puśhaculcul Jesus chunyä ulup puntanman lipäcula. Chayćhümi Jesus jucnüman lluy muyülun. 3Müdananpis sumä-sumä chipipicyayä laśhtanu yulämanmi licalïlun. Cay jinantin pachächu manam mayanpis chaynu yulätá licalichinmanchu. 4Chayćhümi Diospa unay willacünin Eliaswan Moiseswan limaśhtin licalïlun. 5Paycunactawan licälälilmi Pedro nicuyan: “Yaćhachicü taytáy, allinpämá śhapämuñá. Canan-ari quimsayquipä jucnincä-cama chucllacta lulälälipuśhayqui, ampä, Moisespä, Eliaspä” nil. 6Cay niyllamanmi shimin paćhyala manchalicüśha lluy cacuyalcaptin. 7Jinamanmi pucutay ji'alpalcamul ñiticalpula. Chaypa śhun'unpïtam ayalpämun: “Paymi cuyay chulí. Payllactari uyaliculcay” nil. 8Chay niptin licalcälinanpämi Jesusllaña chayćhu cayäñä. 9Ñatac chay ulupi cutiyalcämuptinmi Jesus nila: “Cay licapäcuśhayquipïta amam pictapis willapäcunquichu Rasun Nunap Chulincäta wañuchipämaptin caśhan śhalcamunäcama” nil. 10Chaynu niptinmi quiquin-pulacuna cay “cawsamuśhämi” nishancäpi tapunacuśhtin śhun'ullanćhu uywapäcula. 11Ñatac chayćhümi Jesusta tapupäcula: “¿Imapïtam Moisespa camachicuyninta yaćhachicücunaca nipäcun: ‘Diospa unay willacünin Eliaslämi puntacta śhamun'a Diospa Salbacücäpïtá’ niyalcan?” nil. 12Niptinmi Jesus nila: “Aw, rasunpam Elias puntacta śhamun'a lluyta tincüninmancama allichaycachinanpä. Ñatac Diospa shiminćhüpis niyantacmi: ‘Rasun Nunap Chulincätá lluy ćhïnilmi ñacachipäcun'a’ nil. 13Rasunpa Elias śhamulañam. Jinaptinmari lluy nunapis munapäcuśhanmannuy pasachipäcula Diospa shiminćhu nishan-yupaypis” nil. 14Chay parti yaćhapacünincuna caśhancäman ćhälälimunanpämi achca-achca nunacunawan cayalcäñä, camachicuyta yaćhachïcücunäwan tapunacuśhtin. 15Chayćhu nunacunaca Jesusta licälälilmi “¡Pay śhamüñämá!” nil limaycälï aśhuycälila. 16Jesusñatacmi nila: “¿Imactam paycunawan tapunaculcälanqui?” nil. 17Nilcuyaptinmi jucnin nuna limalïmun: “Taytáy, chulillätam puśhamulá achatu lluy upaman muyüchiptin. 18Paytam mayćhüpis lluy pampaman cućhpächin-cućhpächin pushumayta ätumunancama. Jinalcuptinmi quilunta lawćhićhicyalcachil pasatyalpul isacacun. Yaćhapacüniquicunacta sänachipamänanpä mincacuptïmi mana atipapäcunchu” nil. 19Niptinmi Jesus nila: “¡Ay, mana chalapacuyniyu nunacuna! ¿Imaycamatan amcunacta awantaśhtin cayäśhä? Má, cayman-ari puśhamuy” nil. 20Chayćhu puśhaycuyaptinmi Jesusta licalcul achatuca walaśhcäta tapsicuyaptin pampäman cućhpälul anćhaycaćhacuyan shiminpïpis pushumayta ätuśhtin. 21Jinaptinmi Jesus tapula walaśhcäpa taytanta: “¿Imaypïtam caynu cayan?” nil. Niptinmi: “Uchuyllanpïtam. 22Caycamá ayca cutiñaćhá jitaycülun jitaycülun ninamanpis yacumanpis wañuy ñacachinanpä. Chaynu caśhanta yaćhayalñá llaquipaycuy-ari. Ichaćh am'a sänachipallämanquimanpis” nila. 23Niptinmi nila: “¿Imanimänayquitam cay ‘ichaćh’ nimäśhayquiwan nimanqui? Pipis chalapacücäpá lluymi imapis lulaśha can'a” nil. 24Niptinmi chay walaśhcäpa taytan apalcaćhaypanuy nila: “Ya'a rasunpa chalapacümi; aśhwanpa yanapaycallämay masta chalapacunäpä” nil. 25Ñatac achca nunacuna juntunacacayämuptinmi Jesus: “Anla achatu, canallan caćhaycul licuy. Yan'al-lätac cananpi cutiycayämunquiman” nil alapacüla. 26Jinaptinmi sumä-sumä yapa tapsilcul wañüśhactanuy caćhaycul apalcaćhaśhtin licula. Chaynu pasatyalpüluptinmi chayćhu cäcunaca: “Wañucun-ari” nipäcula. 27Ñatac Jesus'a maquipi śhalcalcächiptinmi sänuña śhalcüla. 28Chaypïta juc wasiman Jesus yaycüluptinmi yaćhapacünincuna tapupäcula japallanta: “¿Imapïtan ya'acuna caćhaycachiyta mana atipapäcüchu?” nil. 29Niptinmi Jesus nila: “Caynücunätá caćhaycachinchic ˻ayunal˼ Tayta Diosta mañacuyllanchicwanmá” nil. 30Chaypi lipäcuśhanćhu yaćhapacünincunacta yaćhachinan-laycum nunacunaca mana musyapäcunanpä Galileanpa pasapäcula. 31Chayćhümi nila: “Ya'a Rasun Nunap Chulincäta puydï nunacunap maquinman ćhulaycamaptinmi wañuchipäman'a. Jinapämaptinpis quimsa muyunpïtam caśhan śhalcamuśhä” nil. 32Niptinmi mana tantiapäculachu imaninantapis, manchäśha cayalcaltac nï tapuycälïlachu. 33Capernaum malcaman ćhaycul, juc wasićhu cayalcaptinmi Jesus yaćhapacünincunacta tapula: “¿Śhamuśhanchicćhu imapïtan pilyap-pilyapäculanqui?” nil. 34Niptinmi chay caminućhu “¿Mayanninchicćha mas puydïnin caśhun?” nil ninaculcäśhanpi mana limalil uyaläcuyalcan. 35Chaymi Jesus lädunman yaćhapacünincunacta lluy juntuycul nila: “Mayanpis puydï cayta munäcá, mana cäpa licaśhanninmi canan; jinaman llapantapis sirbiycuchun” nil. 36Nilcuśhanpïmi juc walaśhchacta ñawpäninman puśhaycachila. Chayta malaculculmi: 37“Mayanpis caynu walaśhchäta ćhasquïcá ya'apa caśhan-laycum ya'acta ćhasquiyäman. Jinaman manam ya'allactachu, sinu'a caćhamänïtapis ćhasquiyantacmi” nila. 38Chaypïtam Juan nila: “Yaćhachicü taytáy, juc nunactam licälälí ampa pudirniquiwan Satanaśhpa gänaśhacunacta sänayächishanta. Chaymi ya'anchic caśhtapi mana captin lluy mićhacälälilá” nil. 39Niptinmi Jesus nila: “¿Imapämi mićhaculcanqui? Mayanpis pudirnïwan milagructa lulayal'a chaypïta manamá mana allinta ya'api limanmanchu. Mayanpis ya'anchicpa cuntranchic mana cäcá ya'anchicmanmi śhalcapäcun. 41Rasu-rasunpa, mayanpis atïnï-laycu caśhayquipi masqui täsa yacullacta uycücätapis Tayta Dios allincätalämi uycun'a. 42“Yan'al-lätac cay uchuchäcunanülla cä chalapacamänïta mayanpis juchaman palpuyächinman. Mas allinćha canman cuncanman wanca lumicta watacuycul lamarcäman ji'acalpuptinpis. 43Sïchuśh maquiqui juchaman jitaycuy munaśhuptiqui'a cuchulcul wicapäluy. Allinläćhá cutu maqui cayal Dioswan cawsaptiquipis canman ishcaynin maquiquiwan mana imaypis camacä nina waläcäćhu ñacanayquipïtá. 45Chaynütac ćhaquiqui juchaman jitaycuy munaśhuptiqui'a cuchulcul wicapäluy. Allinläćhá canman cutu ćhaqui Diosman yaycuptiquipis, sänu cayal nina lupäcäman jitaycachicunayquipïtá. 47Chaynütac ñawiqui juchaman jitaycuy munaśhuptiquipis altäluy. Diospa gubirnunman churchüśha yaycuptiquipis allinläćhá canman, sänu cayal mana imaypis wañucälï ninaćhu nï ismuypis imaypis camacäcäćhu canayquipïtá. 49Lluymari ninawan camacäśha capäcun'a. 50“Chayurá chuyanchacunanchic allinmi. Ñatac chay chincäluptin'a ¿imanuypatá cutichimunquiman? Amcuna chuya capäculari lluywanpis jawcalla cawsapäcuy” nila.


text: 1Judá ayllumantan huk qhari karqan Ahán sutiyoq, taytanmi karqan Carmi, Carmiq taytantaq Zabdi, Zabdiq taytantaq Zera. Paymi Señor Diospa sutinpi ch'usaqyachinapaq kaqkunamanta imaymanata hoqarikurqan. Chayraykun llapa Israel runakunaqa huchachasqa rikukurqanku, Señor Diospa phiñakuynintaq paykunapaq rawrarirqan. 2Josuemi Jericomanta Hai llaqtaman runakunata kachaspa nirqan: –Wichaychis, hinaspa chay hap'iyta qhawaramuychis, nispa. Paykunataq rispanku Hai llaqtata qhawaramurqanku. Chay llaqtaqa Betelpa inti haykuy ladon Bet-avén llaqta qayllapin karqan. 3Chaymanta kutimuspataq Josueta nirqanku: –Ama yanqaqa llapaykuta kachawaykuchu, iskay waranqa otaq kinsa waranqapas Hai llaqtata hap'iqqa richunku. Ama llaqtantin runataqa kachawaykuchu, pisillan chay llaqtamanta hark'apakamuqqa kasqaku, nispa. 4Hinan Hai llaqtaman kinsa waranqa hina qharikunalla seqaykurqanku. Hai runakunataq ichaqa paykunata atiparqospa qatirimurqanku. 5Llaqta punkumantapacha rumi horqonakama qatishaspan, ura qhatapi kinsa chunka soqtayoq Israel runakunata wañurachirqanku. Chayraykun Israel runakunaq kallpanqa pasaqta chiriyarqan. 6Chaymi Josueqa Israel kurak taytakunantin llakikuymanta p'achankuta llik'ikurqanku, umankumanpas ñut'u hallp'awan hach'ikurqanku. Hinaspataq Señor Diospa arcan qayllapi pampakama k'umuykukuspa, chaypi qhepakurqanku ch'isiyanankama. 7Josuetaq nirqan: –¡Ay! Apu Señor Diosníy, ¿imapaqraqmi Jordán mayutaqa kay llaqtaykita chimpachimuwarqankiku? ¿Amor runakunaq hap'isqan kanaykupaqchu hamurqayku? ¿Paykunaq thunisqan rikukunaykupaqchu hamurqayku? ¡Aswanchá Jordán mayuq chimpallanpiraq kamushaykuman karqan! 8¡Ay! Señor Diosníy, ¿kunanri ima nispataq rimarisaq Israel runakuna awqanmanta ayqerikapun chayri? 9Canaán suyupi tiyaq runakunaqa ayqerikapusqaykuta lliwchá yacharqonqaku, hinaspachá llapanku huñunarqokuspa ch'usaqta tukurqapuwanqaku. Qanri, chay hina kaqtin, ¿imanankitaq hatun sutiykimanta? nispa. 10Señor Diostaq nirqan: –¡Sayariy! ¿Imatan k'umurayashanki? 11Israel runakunan huchallikunku, paykunawan rimanakusqayta p'akispanku. Ch'usaqyachinapaq kaqmantan hoqarimunku, llullakunkuraqtaq, suwakusqankutapas kaqninku ukhumanmi pakarqonku. 12Chayraykun Israel runakunaqa awqankuwan churanakuyta mana atipunkuchu, aswanpas ayqerikapunku. Qankunapas ch'usaqyachinallapaqtaqmi kapushankichis, manachus ch'usaqyachinapaq kaqta kunan ch'usaqyachinkichis chayqa, manan ñoqaqa hayk'aqpas qankunawan kasaqchu. 13Sayariy, runakunata ch'uyanchamuy. Paykunata nimuy, Israelpa Señor Diosninmi nin: Israel runakuna, qankunan ch'usaqyachinapaq kaqkunata hoqarimurqankichis. Chaytachus qankunamanta mana llapantachu ch'usaqyachinkichis chayqa, manapunin awqaykichiswan churanakuytaqa atinkichischu. Chayrayku, paqarinpaq ch'uyanchakamuychis, nispa. 14Paqarinmi llapalla ayllu-ayllu hamunkichis, akllasqay ayllutaqmi chimpamuwanqa mirayninkuman hina t'aqa-t'aqa, akllasqay t'aqataqmi chimpamuwanqa familia-familia, akllasqay familiataqmi chimpamuwanqa ch'ulla-ch'ullamanta qharikuna. 15Chay qharikunamanta mayqentachus huchachasaq chaymi kanasqa kapunqa llapan familiantin, kaqninkunantin, ñoqawan rimanakusqata mana hunt'aspa Israelpi millay p'enqayta ruwasqanmanta, nispa. 16Qhepantin paqartaq tutallamanta sayarispa, Josueqa runakunata huñuchimurqan ayllu-ayllu t'aqasqata, chaymantataqmi Señor Diosqa Judá aylluta akllarqan. 17Hinan Josueqa Judá ayllu runakunata kamachirqan mirayninkuman hina t'aqa-t'aqata reqsichinanpaq, chaymantataqmi Zera nisqa t'aqa akllasqa karqan, chay t'aqamantataq Zabdi familia akllasqa karqan. 18Zabdiq wawankunañataq ch'ulla-ch'ullamanta chimparqanku, chaypitaq Carmiq churin Ahán hap'isqa karqan. Carmiq taytanmi karqan Zabdi, Zabdiq taytantaq Judá ayllumanta Zera. 19Hinaqtinmi Josueqa Ahanta nirqan: –Wawalláy, Israelpa Diosnin Señorta hatunchay, ama pakaykuspa sut'illanta ima ruwasqaykitapas willaykuway, nispa. 20Chaymi Ahanqa willakurqan: –Arí, cheqaqtapunin Israelpa Diosnin Señor contra huchallikurqani. 21Jericó llaqtamanta hoqarimusqaykupin rikurqani Babiloniamanta huk sumaq capata, iskay kilo kurak qolqeta, kuskan kilo kurak wask'a qoritawan. Chaykunan sonqoyta suwarqowarqan, chaymi aparikamurqani, chaykunatan karpay ukhuman p'ampaykurqani, qolqetaqmi chaykunaq pachanpiraq kashan, nispa. 22Josuetaq Ahanpa karpanman runakunata kacharqan, paykunataq tarirqamurqanku llapan pakasqa kaqkunata, qolqetataq aswan ukhunpi. 23Hoqarispataq Josueman Israel runakunamanwan aparqanku, chaytataq Señor Diospa ñawpaqenman churaykurqanku. 24Ahantataq Llakikuy Wayq'oman pusarqanku, llapan wawankunantinta, hinallataq wakankunantinta, asnonkunantinta, ovejankunantinta, karpantapas, lliw kaqninkunatapas, kaqllataq chay qolqeta, capata, wask'a qoritapas apallarqankutaq. 25Hinan Josueqa nirqan: –¿Imanaqtinmi kay hatun llakiman churaykuwankiku? Kunanmi Señor Diosqa hatun llakiwan muchuchisunki, nispa. Chayta niykuqtinmi llapan Israel runakunaqa rumiwan ch'aqespa Ahanta wañuchirqanku, chaymantataq tukuy imaymanankunatawan kanaykurqanku. 26Chay patamantaq askha rumiwan tawqaykurqanku, chaymantapachan chay rumi tawqasqaqa hinalla kapurqan. Chayraykutaqmi chay cheqasta suticharqanku Llakikuy Wayq'o nispa. Chayraqmi Señor Diosqa Israel contra manaña phiñakurqanchu.


text: 1Ta quɨvɨ cuan iyó noo ra nyacá ñaha, nañí ra Augusto. Tachi̱ ra tyiño natyaa ra sɨvɨ tandɨhɨ ñáyɨvɨ nɨcahnu ñuhu ñayɨvɨ̱. 2Ta quɨvɨ cuan ra Cirenio cuví ra ra nyacá ñaha tandɨhɨ ñuu ityi Siria. 3Ta tahán chi cuhun tandɨhɨ ñáyɨvɨ nya ñuu ñu. Vatyi cuhva ñu sɨvɨ ñu yucuan. 4Yucuan chaha quita̱ ra José ñuu Nazaret ityi Galilea. Ta chaha̱n ra ityi Judea ñuu Belén nu cacu̱ ra David. Yucuan chaha̱n ra vatyi tata ra David vachi ra. 5Ta chaha̱n ra chi cuhva ra sɨvɨ ra chihin cu María. Ta cha cuñí tandaha ña chihin ra. Ta ñohó sehe ña. 6Ta chiquɨtaha̱n chaa quɨvɨ cha cacu sehe ña cha nɨ ri ca cha ñohó ñu Belén cuan. 7Ta yucuan cacu̱ sehe nuu ña. Ta natyihi̱ ña chi cue chichi sahma. Ta nandacu̱n ña chi cue chichi noo nu chachí quɨtɨ. Vatyi cuaha xaan ñáyɨvɨ chaa̱ coyo ñuu cuan. Ta ña nuña ca ni minoo vehe nu cunyaa ñu. 8Yatyin ñuu Belén cuan nyicú suhva ra casahá cumi mbee sana ra cha cha cuaa cuan. 9Ta sana iñi ra ta tuvi̱ noo ángel Nyoo. Ta cha ndichin Nyoo Sutu Mañi yo ndundichi̱n nɨcachico ri nu canyicú ra. Ta nayuhví xaan ra. 10Ta quichaha cahán ángel cuan, ta catyí ra tyehe caa: ―Ma yuhvi ndo. Vatyi cuacatyi mai noo tuhun chi ndo. Noo tuhun cha sɨɨ xaan cuacuvi chi tandɨhɨ ñáyɨvɨ. 11Vatyi vityin cacu̱ ra sacacú añima ndo ñuu ra David. Noo ra cuví Cristo, ra cuví Sutu Mañi yo. 12Ta ihya cuví seña chahi chi ndo, cunyehe ndo chi cha lee cuan, sɨquɨ noo cue sahma. Catuví cue chichi noo nu chachí quɨtɨ ―catyí ángel chi ra casahá cumi mbee cuan. 13Ta caa cuhva ri cuan chaa̱ coyo cuaha xaan ca ángel casacahnú ra chi Nyoo, ta cacatyí ra: 14Sa̱cahnu yo chi Nyoo nu nyaá ra gloria. Ta ñáyɨvɨ iyó sɨquɨ ñuhu ñayɨvɨ̱ cha ñihi tumañi iñi ra, na coo taxi añima ñu, catyí angel cuan. 15Yucuan ta cuanuhu̱ coyo ángel cuan gloria. Tyicuan ta ra casahá cumi mbee quichaha̱ catyi ra chi ra tahan ra: ―Co̱ho ndo Belén. Cunyehe yo ñáá cha cuvi̱. Vatyi maa Sutu yo Nyoo sacoto̱ chi yo. 16Tyicuan ta numi xaan cuahan coyo ra Belén. Ta nañihi̱ ra chi cue chihin cu María ta ra José. Ta catuví cue noo nu chachí quɨtɨ. 17Ta yaha̱ cha canyehe ra chi cue, ta canacatyi̱ ra chi ñu ñáá ndɨhɨ tuhun caha̱n ángel chihin ra cuenda cha lee cuan. 18Ta tandɨhɨ ñu chiñi̱ tuhun cahán ra, iyo xaan cuñí ñu. 19Soco cu María ta cuhva chicá ri xiñi ña tuhun cuan. 20Ta ra sahá cumi chi mbee cuan cuanuhu̱ coyo ra. Ta casacahnú ra chi Nyoo cha cuenda cha cachiñi̱ ra ta canyehe̱ ra. Vatyi chino̱ cava tandɨhɨ cha catyi̱ ángel chi ra. 21Ta nu cu uña quɨvɨ, saha̱ ñu circuncidar chi cue, tari cuhva tuhva maa ñu. Ta sacunañi̱ ñu chi cue, Jesús. Suri maa sɨvɨ cha catyi̱ ángel chi cu María quɨvɨ cha cumañi ca cohon sehe ña. 22Ta cha yaha̱ quɨvɨ cha taha̱n chi vatyi ndundɨɨ ñu nuu Nyoo, tari cuhva catyí maa ley Nyoo cha tyaa̱ ra Moisés, tyicuan ta cuahan ñu Jerusalén. Vatyi cuacuhva cuenda ñu chi cue chi Nyoo. 23Sacuvi̱ ñu tyicuan caa vatyi ɨɨn caa maa catyí ley tyehe caa: “Tandɨhɨ rayɨɨ cha cuví sehe nuu ñu, cucuhva cuenda ñu chi Nyoo”, catyí ley cuan. 24Ta chaha̱n ñu chicuhva cuenda ñu uvi tahan quɨtɨ tari cuhva catyí maa ley Sutu yo Nyoo nu catyí chi tyehe caa: “Cu̱hva ndo uvi tahan cucu o uvi tahan ndicuiya”, catyí ley cuan. 25Ta quɨvɨ cuan iyó noo ra ñuu Jerusalén cha nañí Simeón. Ta cuví ra noo ra vaha, ra sacahnú chi Nyoo. Ta nyatú tuhva ra nya quɨvɨ cusacacu Nyoo chi ñáyɨvɨ Israel. Ta yɨhɨ́ ra Tatyi Ii Nyoo. 26Ta sacoto̱ Tatyi Ii Nyoo chi ra vatyi ma cúvi ra cha nɨ ri ca cha ta nyehe ca ra chi ra sacacú chi ñu Israel, ra cuví Cristo, ra cha cusaquichi Sutu yo Nyoo. 27Ta ra cuan chaha̱n ra vehe ñuhu cuhva catyi̱ maa Tatyi Ii Nyoo chi ra. Cuhva cuan chaha̱n tucu sutu ta sɨhɨ cha lee cuan chinyaca̱ ñu chi cue vehe ñuhu cahnu, vatyi sacuvi ñu tari cuhva catyí maa ley. 28Ta quehe̱n ra Simeón chi ra Jesús. Ta tyihi̱ sucun ndaha ra chi ra. Ta quichaha̱ sacahnu ra chi Nyoo. Ta catyí ra: 29―Sutu Mañi yuhu. Na cúvi mai vityin chihin cha vaha. Vatyi cha sacuvu̱n cha catyu̱n chi yuhu cha cuví sehun. 30Vatyi cha nyehi̱ chihin nui chi ra cusacacu chi ndi. 31Vatyi sañahu̱n chi ra nuu tandɨhɨ ñáyɨvɨ. 32Cha catyi ra ta cucahnu ñáyɨvɨ Israel nuu inga ñáyɨvɨ. Ta ican ra cuví ra cha sacundichín añima tandɨhɨ inga ñáyɨvɨ cha ñima ñu Israel cuví. Vatyi cusacuvi ra na cutuñi iñi ñu tuhun Nyoo ―catyí ra Simeón. 33Ta ra José chihin sɨhɨ ra Jesús, iyo xaan cuñi̱ ñu cha caha̱n ra Simeón tuhun cha lee cuan. 34Yucuan ta chica̱n tahvi ra Simeón chi Nyoo chaha ñu. Ta catyí ra chi cu María sɨhɨ ra Jesús: ―Nye̱he chi cha lee ihya. Vatyi cuaha xaan ñáyɨvɨ cuchino iñi ñu chi ra quɨvɨ coto ñu tuhun ra, ta cucacu añima ñu. Soco cuaha ñu ma chino iñi ñu chi ra, ta cunaa ñu. Ta cucahan ñu chi ra. 35Ta cha tyicuan caa cusanatuvi ra cha caa añima noo noo ñáyɨvɨ. Soco cha cuenda yoho, María. tari cha uhvi cha yahá sava noo tyicaa añima ñáyɨvɨ, tyicuan caa cha uhvi cunyehún cha catyi cha lee ihya ―catyí ra Simeón. 36Ta yucuan ñohó tucu noo ñaha cha cuví profeta Nyoo. Ta cha chahnu xaan ña. Nañí ña Ana. Ta sehe ra Fanuel noo ra vachi tata ra Aser cuví chi ña. Luhlu xaan ña ta tandaha ña, ta ucha ri cuiya chiyo̱ ña chihin yɨɨ ña ta chihi̱ ri ra. 37Ta cha cumi xico cumi cuiya chihi̱ yɨɨ ña. Ta vehe ñuhu cahnu ña quitá ña, vatyi ndiyaca ta ñiyaca chicán tahvi ña chi Nyoo. Ta iyó cuhva cha ña chachi̱ ña cha nɨ ri ca cha chicán tahvi ña. 38Ta cuhva cha ñohó ra José ta cu María chihin cha lee, chaa̱ ña nu canyicú ñu. Ta nacuhva̱ ña tyahvi nyoo chi Nyoo. Ta quichaha̱ cahan ña tuhun ra Jesús chihin tandɨhɨ ñáyɨvɨ cha nyatú tuhva cha quita ñuu Jerusalén chichi ndaha ra ñuu Roma. 39Cha yaha̱ cha sacuvi ñu tandɨhɨ maa yoso caa catyí ley Sutu yo Nyoo, ta cuanuhu ñu nya Galilea nya ñuu ñu nu nañí Nazaret. 40Ta ra Jesús cuahan chahnu ca ra. Ta cuahan ndunyee ca ra ta cuahan chicoo ca cha chiñi tuñi Nyoo. Vatyi nasoco Nyoo chi ra. 41Ra José chihin sɨhɨ ra Jesús ndɨhɨ cuiya ri tuhva ñu chahán nya Jerusalén cha vico pascua. 42Ta quɨvɨ ndɨhɨ̱ ra Jesús uchi uvi cuiya, chaha̱n tandɨhɨ ñu Jerusalén tari tuhvá maa ñu chahán cha vico. 43Ta quɨvɨ ndɨhɨ̱ vico ta cuandichi ñu, ta ra Jesús ndoo̱ ra Jerusalén. Ta ña saha̱ ñu cuenda. 44Cuñí maa ñu vatyi cuandichi ra mahñu nu tuvi ñáyɨvɨ cuan. Yucuan chaha ñahri chicá iñi ñu chicá ityi ñu noo quɨvɨ. Tyicuan ta nanducu̱ ñu chi ra chichi nu tuvi ñáyɨvɨ cuan, 45ta ña nañihi̱ ñu chi ra. Tyicuan ta cuanuhu chata ñu cuananducu ñu chi ra nya Jerusalén. 46Cha yaha̱ cha uñi quɨvɨ ta nañihi̱ ñu chi ra chichi vehe ñuhu cahnu cuan. Nyaá ra chihin ra sacuahá cuenda ley vehe ñuhu. Ta tyasohó ra cuan tuhun cahán ra. Ta ndacá tuhun ra tuhun chi ra. 47Ta tandɨhɨ ñu chiñí tuhun cahán ra, iyo xaan cuñí ñu chihin cha chiñi tuñi ra, ta chihin tuhun cha nacahán ra. 48Cuhva cha nanyehe̱ sutu ra ta sɨhɨ ra chi ra, iyo xaan cuñí ñu. Ta sɨhɨ ra catyí ña chi ra: ―Sehe luhli. ¿Ñáá tuhun cha sacuvu̱n chi ndi tyehe caa? Sutun ta yuhu chica̱ xaan iñi ndi ta nanducu̱ xaan ndi chuun ―catyí ña. 49Tyicuan ta catyí ra Jesús: ―¿Ñáá tuhun cha nanducu ndo chii? ¿Atu ña chito̱ ndo vatyi nɨñɨ cuñí chi cha cahin tuhun Suti chihin ñáyɨvɨ? ―catyí ra. 50Soco ña cutuñí iñi ñu tuhun caha̱n ra. 51Tyicuan ta cuanuhu̱ ra chihin ñu nya Nazaret. Ta quichahá ra tuhun cahán ñu. Ta sɨhɨ ra naquehen vaha ña tandɨhɨ tuhun ihya chichi añima ña. 52Yucuan cuví nu cuacuahnu ca ra Jesús. Ta cuahan chaa ca cha chiñi tuñi xiñi ra. Ta sɨɨ xaan cuví chi Nyoo chihin ra ta ñáyɨvɨ ñandɨhɨ.


text: 1Ricuichi huauquiguna, Yaya Diosca ñucanchita ashcata llaquishcami. Pai llaquishcamandami Diospa huahuaguna nishca tucuranchi. Chasnami anchi. Chiraicumi jucha munduibi causac runagunaga Yaya Diosta mana ricsishcamanda ñucanchitahuas mana ricsitucunchi. 2Cunanga Diospa huahuaguna manchi llaquishca huauquiguna. Ñáucanchi huasha imasna tucunatas mana yachanchichu. Randi Jesucristo cai pachama ricurimungaraushcaibiga pai imasna acta ña paglla pambai ricushcamandami ñucanchihuas paishinallata tucungaraunchi. 3Jesucristo jucha illac sumac man. Chasna acpimi paita ricunata cushiyasha chapauc runagunahuas paishinalla jucha illac causangahuaca cuirarinchi. 4Juchata ranaga Dios mandashcata mana uyanachan. Chasna acpiga tucui juchata rac runagunaga Dios mandashcagunata mana pactachinzhu. 5Cunanga ña yachanguichimi Jesucristo cai munduma shamushcata juchagunatas anchuchingahua, chasnallata pai ima juchahuas illac acta yachanguichi. 6Chasna acpiga tucui Jesucristohuan pariu causacca mana juchata raunzhu. Randi maicanbas juchata rasha causac runaga Jesucristota mana ricsicchan. 7Pihuas cangunata ama umachitucunauchun llaquishca huauquiguna. Maican Jesucristota caticca paishina achun nisha alita rasha causac runaga Diospacpi ali runa man. 8Supaiga pundamandapacha juchata rac ara. Chasnamandami juchata rasha causac runaga supaibac an. Chiraicumi Diospa Churi cai pachama shamura supaita binsisha pai rashcagunata chingachingahuami. 9Maicanbas Yaya Diospa huahua ac runaga mana juchata rashachu puriun Dios cushca causaita charishcamanda. Yaya Diospa huahua ashcaraicu juchata rausha catinata mana ushanzhu. 10Ñáa maican Diospa huahua acta, supaiba runa actas yachanalla man. Maicanbas mana alita rac runaga, chasnallata quiric huauquigunatas mana llaquicca mana Diospa huahuachan. 11Cai rimashca shimiga canguna pundamandapacha uyashca shimi man pariumanda llaquinacuna manchi nisha. 12Ama Cain nishca runashina aichichu, paiga supaibac tucushami paihua huauqui Abelta huanchira. Imangahuata huanchira. Pai rashcagunaga mana alichanaura, randi Abel rashcagunaga ali ashcamandami Cainga pai huauquita huanchira. 13Llaquishca huauquiguna ima manzharinguichichu jucha munduta catisha mana quiric runaguna cangunata piñacpihuas. 14Caitaga yachanchi, Jesusta quirisha paita quiriccunata llaquishcamandami ñucanchi chi huañuima apana ñambita saquishcanchi, ña Dioshuan causaima apana ñambita puriunchi. Maicanbas quiric huauquigunata mana llaquishaga chara huañui ñambibimi puriuc an. 15Maican quiric huauquigunata piñasha mana ricunayasha puric runaga shuc runata huanchiccuinta tucun. Canguna ña yachanguichimi runata huanchicca mana Diospa huiñai causaita charinzhu. 16Jesucristo ñucanchimanda huañushcaraicumi sirtu llaquishcata yachanchi. Pai huañunagama llaquishca tupullatatami ñucanchihuas shuc quiric huauquita llaquina anchi. 17Maicanbas huibagunatas charic cullquiyuc runa ashaga, shuc yanapanata minishtiu huauquita ricushallata mana yanapashaga, Dios llaquinataga paihua causaibi mana charinzhu. 18Llaquishca huauquiguna, ñucanchi llaquinaga ama shimillahuan achun, astahuanbas imatas rasha shungumanda sirtu llaquic ashcata rana achun. 19Ñáucanchi chasna llaquisha causashaga Diospa sirtu shimita quiriccuna aucta yachanchi. Chasna ashami tucui shunguhuan paihuanmi cushiyasha causanchi. 20Ñáa ima uras ñucanchi shungu mana quiricchangui nicpiga Dios ñucanchi shungumanda yuyaimandahuas mas yali yachac ashami tucui ñucanchi raushcagunata yachanmi. 21Llaquishca huauquiguna ima juchata perdonda tapusha alichicpi ñucanchi yuyai ñucanchita mana caudsayachin. Ñáa ñucanchi yuyai mana caudsayucchangui nicpiga Yaya Diospa ñaupacpi ima manzharisha causanchichu. 22Ñáucanchi Dios mandashcagunata pactachishcamanda, pai munashcata rashcamandahuas tucui ñucanchi paita mañasha tapushcata cuitucushunchimi. 23Dios mandashcaga cai man: Paihua churi Jesucristota quirina, chasnallata quiricpura pariumanda llaquinacuna pai ñucanchita mandashcashina. 24Dios mandashcata pactachiccunaga paihuanmi causaunguna, chasnallata paihuas paigunahuanmi causaun. Yaya Dios paihua Samaita cushcamandami yachanchi pai ñucanchihuan causaushcata.


text: 1Jeroboam chay altarpi inciensota q'oshñichinan kashajtin, Tata Diospa kachamusqan willaj Judá suyumanta Betel llajtaman chayamorqa. 2Paytaj chay altarpa contrampi qhaparerqa, Tata Diospa kamachisqanman jina: Altar, altar, Tata Diosqa ajinata nisunki: “Davidpa mirayninmanta uj wawa Josías sutiyoj paqarikonqa. Payqa orqo patapi yupayachana wasi sacerdotekunata wañurachispa, qampa pataykipi ruphachinqa, runa tullukunatapis pataykipi ruphachillanqataj, nispa. 3Diosmanta willajqa chay p'unchay pachataj nerqa: “Tata Diospa chheqantapuni parlasqanmanta kaymin kanqa: Altarqa lajrakonqa; chay patampi ushpha kajpis qhallikonqa, nispa.” 4Diosmanta willaj Betelpi altarpa contranta nisqanta uyarispa jatun kamachej Jeroboamqa, altarmantapacha makinta oqharispa, nerqa: ‘Payta presochaychej, nispa.’ Chantá chay makinta contrampi oqharisqanqa kikimpi ch'akiykorqa, manañataj oqhariyta aterqachu. 5Jinallapi altarqa lajrakorqa, ushphapis qhallikorqa altarmanta; Diospamanta willaj runa nisqanman jina chayqa junt'akorqa. 6Chantá jatun kamachej Jeroboamqa Diosmanta waillajman nerqa: Mañakuyki Tata Diosniykimanta mañapunawaykita kay makiy sanoyapunampaj, nispa. Diosmanta willajtaj Tata Diosmanta mañarqa, jatun kamachejpa makintaj sanoyaporqa. 7Chantá jatun kamacheqa Diosmanta willajta nillarqataj: –Jaku wasiyman mikhumunaykipaj, noqataj uj t'inkata qosqayki, nispa. 8Diospa Diomanta willajrí kuticherqa: Wasiykej khuskanninta qowankiman chaypis, manapuni qanwanqa riymanchu, nitaj t'antata mikhusajchu nitaj yakutapis ujyasajchu kay cheqapeqa; 9Tata Diosqa ajinata kamachiwarqa: “Ama mikhunkichu t'antata, nitaj ujyankichu yakutapis, nitaj risqayki, chay ñanllatataj kutimpunkichu, nispa.” 10Jinataj Diosmanta willajqa waj ñannejta kutiporqa, manataj Betel llajtaman jamusqan ñannejtachu. 11Chaypachaqa Betel llajtapi uj machu Diosmanta willaj tiyakorqa, churinkunataj payman willarqanku, Judá suyumanta Diosmanta willaj runa Betel llajtapi tukuy ima ruwasqanta; willallarqankutaj imakunatachus jatun kamachiman nisqantapis. 12Tatankutaj nerqa: –¿Mayqen ñannejtataj ripunri? nispa. Churinkunataj rikucherqanku, Judá suyumanta Diosmanta willaj mayqen ñantachus ripusqanta. 13Jinapi payqa churinkunata nerqa: –Burrota caronapuwaychej, nispa. Paykunataj caronaykorqanku uj burrota, paytaj lloq'aykuytawan, 14Diosmanta willaj qhepanta riytawan, uj encina nisqa sach'a urapi tiyashajta taripaspa, nerqa: –Qanchu kanki Judamanta jamoj Diosmanta willajqa? nispa. Paytaj nerqa: –Noqa kani, nispa. 15Chantá Betel llajtamanta Diosmanta willajqa nerqa: –Jaku wasiyman, t'antata mikhumunki, nispa. 16Judá suyumanta Diosmanta willajrí nerqa: Mana atiymanchu qanwan kutiytaqa, nitaj t'antata mikhuymanchu, ni yakutapis ujyaymanchu kay cheqapeqa. 17Tata Diosqa niwarqa: “Jaqaypeqa ama t'antata mikhunkichu, nitaj yakutapis ujyankichu, nillataj kutimunkichu risqayki ñanllatatajqa, nispa.” 18Machu runa kajtajrí nerqa: Noqapis qan jina Diosmanta willajllataj kani, Tata Diospa uj angelnin kamachiwan: Rispa, chay Diosmanta willajta pusamuy qampa wasiykiman t'antata mikhunampaj, yakutapis ujyanampaj, nispa. 19Chantá paywan khuska wasinman kutimuspa, Judá suyumanta Diosmanta willajqa mikhorqa t'antata, yakutapis ujyarqa. 20Ajinallapi, paykuna mikhushajtinku, Tata Diospa Simi Nisqan jamorqa, pichus kutichimorqa, chay machu runaman. 21Judá suyumanta jamoj Diosmanta willajta jatunmanta qhaparispa, nerqa: Tata Diosqa ajinata nin: Tata Diospa kamachisqanta mana kasorqankichu nitaj junt'arqankichu. 22Manachayqa kutirispa, t'antata mikhorqanki, yakutapis ujyarqanki, Tata Dios may cheqapichus mana mikhunaykita nitaj ujyanaykitapis nisorqa, chaypi. Chayrayku kunanqa ayaykipis mana tataykikunaj p'ampakusqampichu p'ampasqa kanqa, nispa. 23Judá suyumanta Diosmanta willaj mikhuyta, ujyaytapis tukojtenqa, chay machu ruinaqa burrota caronaykaporqa. 24Judá suyumanta Diosmanta willaj ripushajtintaj, ñampi uj león llojsimuspa, payta wañurparicherqa. Ayanqa ñampi wijch'urayasharqa, burrowan, leonwantaj ayaj ladompi qhepakorqanku. 25Chantá ñanta pasajkunaqa ayata ñampi wijch'usqata rikorqanku, leontapis wañusqaj ladompi kashajta ima. Jinataj, maypichus chay machu Diosmanta willaj tiyakorqa, chay llajtaman chayaspa, rikusqankuta willarqanku. 26Ñanmanta kutichimoj Diosmanta willajqa chay jinata uyarispa, nerqa: Chayqa Diosmanta willajmin; Tata Diospa kamachisqanta mana kasusqanrayku, Tata Diosqa leonman jaywaykorqa, chaytaj Tata Dios nisqanman jina Diosmanta willajtaqa mitharparispa, wañurpacherqa. 27Chantá churinkunata nerqa: Uj burrota caronaykapuwaychej, nispa. Paykunataj burrota caronaykorqanku. 28Rispataj, payqa ñampi ayata wijch'urashajta tariparqa. Leonwan, burrowampis chay ayaj qayllampi kasharqanku, manataj leonqa wañusqataqa mikhuykusqachu, nillataj burrotapis imanasqachu. 29Chantá machu runaqa Diosmanta willajpa ayanta burropi apamorqa Betel llajtaman, mayta waqarikuspa p'ampanampaj. 30Ayata covachaman p'ampaykuspataj, waqarqanku: Ay, wawqéy, nispa. 31Chay wañusqata p'ampaykojtinku, chay machu Diosmanta willajqa churinkunaman nerqa: Noqa wañupojteyqa, maypichus p'ampasqa kashan Diosmanta willaj, chayllamantaj p'ampaykuwankichej, tulluykunatapis paypa tullunkunatawan khuska churapuwankichej. 32Tata Diospa kamachisqanqa chay Diosmanta willajnejta Betel llajtapi altarpa contranta nisqanqa junt'akumpuni. Jinallataj Samaria llajtapi loma patapi yupaychana wasikunajpa contrampiwan, nispa. 33Chay tukuywampis Jeroboamqa manapuni sajra ruwayninmanta t'aqakorqachu; astawampis watejmanta churallarqataj sacerdotekunata mana levitakunallamanta; chay loma pata altarkunapaj, pitachus munasqallanta churaj, chay altarkunapi sacerdote kanankupaj. 34Chay jina ruwayqa Jeroboampa mirayninta juchaman urmacherqa, chayraykutaj wijch'usqa, tukuchisqataj karqanku kay pachamanta.