text: 1Nyoo chaha̱ ra noo ñayɨvɨ̱ chaa chi ndo tyi coo ndo quɨvɨ ndu ɨɨ̱n ri ndo chihin ra Cristo, vasɨ nicaa ni iñi ndo cuatyi quɨvɨ cuan. Ta tari maa cha chihi̱ añima ndo tyi ñahri maa ñayɨvɨ̱ Nyoo chinyaa̱ añima ndo. 2Ta chinyacuvi̱ ndo cuhva nyacuví ñáyɨvɨ ña ñohó nuu Nyoo. Ta chinyico̱n ndo chi cuihna ra cuví nuu. Ta ican ra cuví tatyi ña vaha cha tyiyuhú chi ñu ña quichahá nu cahán Nyoo. 3Ta suri tyicuan caa chiyo̱ tucu yoó quɨvɨ cuan. Vatyi chinyacuvi̱ yo cha ña vaha cha quichi cuví iñi yo cha cuñí coño ñuhu yo. Ta sacuvi̱ yo yoso cuhva chica̱ xiñi yo. Ta cha cuenda tuhun cha chinyacuvi̱ yo tahán chi tachi tuñi Nyoo chi yo inuu ri chihin tandɨhɨ ca ñu sacuví cha ña vaha. 4Soco Nyoo cundahvi̱ xaan cuñi ra nyehe ra chi yo. Vatyi cuñí xaan ra chi yo. 5Ta vasɨ cuaha xaan cuatyi yo quɨvɨ cuan, tari quɨvɨ cha chihi̱ añima yo chihin cuatyi cuan, soco Nyoo chaha̱ ra cha conyito añima yo noo ñayɨvɨ̱ chaa, vatyi sacu ɨɨ̱n ri ra chi yo chihin ra Cristo. Ta cha cuenda tumañi iñi cha saha Nyoo chi ndo ta cacu̱ ndo. 6Ta tari quɨvɨ cha sanandoto̱ Nyoo añima yo quɨvɨ nandoto̱ ra Cristo Jesús. Vatyi iyó yo noo ñayɨvɨ̱ chaa cha chaha̱ maa Nyoo tyi coo yo. Ta tari quɨvɨ cha cuatyaa̱ ra chi yo andɨvɨ. 7Ta sacuvi̱ Nyoo tyehe caa tacuhva vatyi nu cuahán ca chi quɨvɨ cusañaha ra chi tandɨhɨ ñáyɨvɨ yoso cuhva cha cahnu tumañi iñi chaha̱ ra chi yo cha cuenda ra Cristo Jesús. Vatyi vaha xaan ñáyɨvɨ cuví ra chihin yo tyi sacu ɨɨ̱n ri ra chi yo chihin ra Cristo. 8Vatyi cha sacacú Nyoo chi yo cuví chi noo cha chahá ra chi yo. Ta naquehén yo tumañi iñi cuan chihin cha chinó iñi yo chi ra. Ta cha sacacú Nyoo chi yo ñima noo cha cuví sacuví maa yo cuví. Vatyi yucuan cuví noo tumañi iñi cha sacuví ra chihin yo. 9Ñima cha cuenda cha sacuví yo cha vaha ta cuita iñi yo cha sacacú cuan chi yo. Tyehe ta cuví chi tyicuan caa, cahnu cusaha yo chi yo. 10Nyoo sacuvi̱ ra vatyi nduvaha̱ añima yo chihin cha ndu ɨɨ̱n ri yo chihin ra Cristo Jesús. Ta sacuvi̱ ra tyehe caa tacuhva vatyi cuvi sacuvi yo cha vaha. Vatyi maa ra tyaa̱ ra cuhva nu quichi quɨvɨ vatyi tyicuan ri sacuvi yo cha vaha. 11Yucuan chaha nɨ̱cohon iñi ndo cuhva chiyo̱ ndo nu quichi̱ quɨvɨ, tyi cuví ndo ñáyɨvɨ cha ñima ñu Israel cuví. Ta catyí ñáyɨvɨ Israel tyi ñu cha ñima ri tuhun cuví ndo cha ña sacuví ndo costumbre circuncisión tari sacuví maa ra. Ta cha cuenda cuan cuñí maa ra Israel tyi vaha ra nuu Nyoo ta nyoho ña vaha ndo. 12Nɨ̱cohon iñi ndo vatyi nu quichi chi, yori ra Cristo chinyaa̱ añima ndo. Ta ña ɨɨn ri cuvi̱ ndo chihin ñu Israel. Ta ña chito̱ ndo tuhun cha tyihi̱ tahan Nyoo chihin ra Abraham: tuhun cha catyí Nyoo tyi cuhva ra cha nɨcoo vaha yo chihin ra. Chiyo̱ maa ndo ñuhu ñayɨvɨ̱ ihya chihin cha yori Nyoo nyaá chihin ndo, ta ña yɨhɨ́ iñi ndo cha cuñihi ndo. 13Ta quɨvɨ cuan cañi xaan chinyaa̱ ndo chihin Nyoo. Soco vityin ɨɨn ri cuví ndo chihin ra Cristo Jesús. Maa ra Cristo chihi̱ ra. Ta chatɨ nɨñɨ ra cha catyi ndo. Ta yucuan chaha cuvi̱ cuyatyin ndo nuu Nyoo. 14Vatyi ra Cristo sanɨcoo̱ vaha ra chi yo chihin Nyoo. Ta sandu ɨɨ̱n ri ra chi nɨnduvi yo. Sandu ɨɨ̱n ri ra chi nyuhu cha cuví ndi ñu Israel chihin nyoho cha cuví ndo ñu inga ñuu. Ta sanduvaha̱ ra cuhva iyó yo. Vatyi tari noo cha sanduva̱ ra noo nama vehe cha nanyaa̱ mahñu, cha chasɨ̱ nu cu ɨɨn ri yo. 15Maa ra Cristo sandɨhɨ̱ ra tuhun ley chahnu chihin cha chaha̱ cuenda ra coño ñuhu ra tyi cúvi ra nu cruzi. Vatyi tandɨhɨ ley cuan sasɨɨ̱n chi chi yo. Tyi nyuhu sacuvi̱ ndi costumbre cha catyí ley cuan. Ta nyoho ña sacuvi̱ ndo. Soco ra Cristo sandu ɨɨ̱n ri ra chi yo quɨvɨ chaha̱ ra noo cuhva chaa tyi coo yo. Ta tyicuan caa sanɨcoo̱ vaha ra chi yo. 16Vatyi chihi̱ ra nu cruzi cha catyi cuatyi yo. Ta sacuvi ra vatyi nanduvaha coo yo chihin Nyoo. Ta tyicuan caa sanaa̱ ra cha ña cuñi̱ nyehe yo chi tahan yo. 17Ra Cristo quichi̱ ra ta caha̱n ra tuhun vaha Nyoo chihin yo: chihin nyoho cha cañi ca chinyicu̱ ndo chihin Nyoo ta chihin nyuhu ñu Israel, ñu chitó tuhun Nyoo. Catyi̱ ra chi yo vatyi na nɨcoo vaha yo chihin Nyoo. 18Vatyi chaha cha catyi cha chihi̱ ra Cristo cha cuenda yo cuví natuhva nɨnduvi yo chi Nyoo Sutu yo. Vatyi noo ri Tatyi Ii ra nyaá añima yo: an cuví ri yo ñu Israel, an cuví ri yo ñu cha ñima ñu Israel cuví. 19Yucuan chaha nyoho ña cuví ca ndo ñu inga ñuu. Soco nanduvi̱ ndo ñáyɨvɨ ñuu Nyoo ɨɨn ri chihin tandɨhɨ ñu yɨhɨ́ cuenda ra. Nanduvi̱ ndo ñáyɨvɨ chi ra. 20Ta cuví tucu ndo tari noo vehe. Ta ra apóstol, ta ra profeta, ra cachahá cuenda tuhun Nyoo cacuví ra tari ra catyihi̱ yuu chaha vehe. Vatyi suri maa ra Cristo cuví yuu cha nɨñɨ ca cha yɨhɨ́ chaha vehe cuan. 21Ta cha cuenda maa ra Cristo cuahan ndaa vehe cuan ta vehe cuan ican cuví maa yo ɨɨn ri chihin ra. Ta cuahán sandu ɨɨn ri ra chi tandɨhɨ yo ta nanduví yo tari noo vehe ii nu nyaá maa Sutu Mañi yo. 22Ta tyicuan caa tucu nyoho chihin tandɨhɨ ñu yɨhɨ́ cuenda Nyoo, nanduví ndo tari noo nu iyó Nyoo. Vatyi nyaá Tatyi Ii ra añima tandɨhɨ yo.


c: text/html

text:
4Vatyi ñu cha yaha̱ naquehe̱n cuenda cha ndichin Nyoo noo chaha, chitó ñu cha chahá Nyoo, ta nyaá Tatyi Ii Nyoo chihin ñu. Ta cha chitó ñu yoso caa cha vaha tuhun Nyoo, ta cha ñihi ñu tunyee iñi Nyoo. Ta chihin tunyee iñi cuan cunyaca ñaha Nyoo ñuhu̱ ñayɨvɨ̱ chaa. Tatu cha yaha̱ naquehe̱n cuenda ñu tandɨhɨ cha vaha cuan noo chaha, ta yaha̱ cuan ta sandɨhɨ ñu cha chinó iñi ñu chi Nyoo, ma cuvi ca cha ndu uvi iñi ñu inga chaha. Vatyi suri maa ñu tari cha tyaá ñu chi ra Cristo nu cruzi inga chaha, vatyi chahá ñu cha cuacu nyaa ñáyɨvɨ chi ra.
FREE!
One App.
1573 Languages.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Luritu suyu
Luritu suyu (kastilla simipi: Departamento de Loreto) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk suyum. Uma llaqtanqa Ikitus llaqtam.
Yuyarina
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Amachasqa suyukuna: Cordillera Azul mamallaqta parki - Allpawayu-Mishana mama llaqta risirwa - Pakaya-Samirya mama llaqta risirwa - Güeppí risirwa suyu - Pukakuru risirwa suyu - Sierra del Divisor risirwa suyu
- Mayukuna: Amarumayu, Napu mayu, Nanay mayu, Marañun, Ukayali, Wallaqa mayu, Yawari mayu, Putumayu.
- Quchakuna: Rimachi qucha
Pulitika Rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Qanchis pruwinsiyanmi kan:
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mariscal Ramón Castilla pruwinsyapi, Maynas pruwinsyapipas Yagua runakunaqa tiyanku. Urarina runakunaqa Luritu pruwinsyapi tiyanku. Rikina pruwinsyapiqa Mayurunakuna, Kapanawa runakunapas kawsanku, Datem del Marañón pruwinsyapiqa Wamwisa runakuna Chayawitapas kawsanku. Ukayaki pruwinsyapiqa Shipibo-Conibo runakuna, Cashibo-Cacataibo, Piru runakunapas tiyanku. Maynas pruwinsyapiqa Napurunakuna tiyanku. Alto Amazonas pruwinsyapiqa Chamikuru runakuna Chayawitapas tiyanku.
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu: [2]
Suyupi paqarisqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Rikchakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
-
Paray sach'a-sach'a, Luritu suyu
-
Urarina paqu yachaq , 1988


text:
Manuel Amador
Manuel Amador Guerrero Pérez-Rojas sutiyuq runaqa, (* 20 ñiqin hatun puquy killapi 1904 watapi paqarisqa Turbaco llaqtapi - 1 ñiqin kantaray killapi 1909 watapi wañusqa Panama llaqtapi). Panama mama llaqta hampikamayuq wan pulitiku qarqan.
1904 watamanta 1908 watakamam ñawpaq kuti Panamapa Umalliqnin karqan.
Tayta: José María Amador
Mama: Leguina María Mercedes Guerrero Córdoba.
Ñawpaq warmi: María Ossa.
Churinkuna: Manuel E. Amador.
Yachaywasi:
Qillqaqkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kastilla simipi:
Inlish simipi:
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Manuel Amador.


text:
Upyana yaku
Upyana yaku nisqaqa runap upyananpaq yakum.
Runa upyana yakutaqa yaku hurqunakunamantam, pukyukunamantam icha ch'uya quchakunamantapas hurqun. Yaku purichina nisqa wiruwan icha witkhuwan runap wasinkunamanmi purichiyta atin. Hatun llaqtakunapi kawsaq runakunata yaku pilakunantam yakuwan ñukyunku.
Ch'aki, yakunnaq suyukunapi kawsaq runakunapaqqa upyana yakuta tariy ancha sasam. Chayrayku chaki pachapi achka runakuna llakikunmi, yakunayanmi.
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Upyana yaku.
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Yanuna yaku.


text:
Marchena wat'a
Marchena wat'a (kastilla simipi: Isla Marchena, inlish simipi: Marchena icha Bindloe) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi, Yawatisuyupi, huk taram, Pasiphiku mama quchapi.
- Genovesa wat'a: 75 km
Uywakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Buteo galapagoensis (rikcha)
-
Yawatisuyu wamanpallpa (Buteo galapagoensis), huk Marchena tarapi kawsaq pisqu
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Marchena wat'a.


text: 1Señor Diosmi Moisesta nirqan: 2–Israel runakunata niy, Señor Diosmi nin: Hap'ikapunaykichispaq qosqaykichis chay suyuman haykuspaqa, 3ruphachina sacrificiotapas, wak sacrificiotapas haywawankichismanmi torotapas, ovejatapas, prometekusqaykichista hunt'aspa, otaq tukuy sonqoykichismanta ofrendata qospa, otaq fiestapi ofrendata qospapas. Chay haywawasqaykichis mikhuna ofrendaqa ñoqa Señor Diosniykichispa sonqoyman chayaq sumaq q'apaymi kanqa. 4Chay ofrendata ñoqa Señor Diosman apamuqqa ruru ofrendatawanmi apamunqa, iskay kilo ñut'u hak'uta huk litro aceitewan pitusqata, 5huk litro vinotawan apamunqa, chay ruphachina sacrificio haywasqa borrego pataman hich'aykunapaq. 6Huk anejota apaqqa chay sacrificiotawan kuska haywanqa tawa kilo ñut'u hak'uta huk litro yaparisqa aceitewan pitusqata, 7huk litro yaparisqa vinotawan, sacrificio pataman hich'aykunapaq, sonqoyman chayaq sumaq q'apaypuni kananpaq. 8Pipas prometekusqanta hunt'aspa otaq sumaq kawsay sacrificiota haywayta munaspapas huk torillota apanqa ruphachina sacrificiopaqpas wak sacrificiopaqpas chayqa, 9chay sacrificiotawan kuskan haywanqa soqta kilo ñut'u hak'uta yaqa iskay litro aceitewan pitusqata, 10yaqa iskay litro vinotawan, sacrificio pataman hich'aykunapaq, chaymi sonqoyman chayaq sumaq q'apayniyoq ruphachina ofrenda kanqa. 11Ahinatan ruwankichis toro sacrificiotapas, anejo sacrificiotapas, borrego sacrificiotapas, cabra sacrificiotapas haywawankichis chayqa, 12tupaqnin ofrendantintakaman haywankichis hayk'aña animalkuna kaqtinpas. 13Llapan Israel runakunan sonqoyman chayaq mikhuna ofrendata haywashawaspankuqa chay kamachikuyta hunt'anqaku. 14Wak llaqtayoq runakuna, qankuna ukhupi tiyaqpas mana chayqa purikuqllapas, sonqoyman chayaq sumaq q'apayniyoq mikhuna ofrendata ñoqaman haywayta munanqa chayqa, qankunapaq kamachikuy kikin kamachikuyllatataqmi hunt'anqaku. 15Chay kikin ruwaymi qankunapaqpas wak llaqtayoqpaqpas kanqa, ch'ulla kamachikuyllan wiñaypaq kanqa, qankunapaqpas mirayniykichispaqpas. 16Chay kikin kamachikuymi unanchaymi qankunapaqpas wak llaqtayoqpaqpas kanqa, nispa. 17Señor Diosmi Moisesta nirqan: 18–Israel runakunata niy, Señor Diosmi nin: Ñoqa pusaykusqaykichis chay suyuman haykuspa, 19chay hallp'aq rurusqanta mikhuspaykichisqa, ofrenda haywawanaykichispaqmi wakinta t'aqankichis. 20Imaynatachus haywawankichis ñawpaqkaq saruy trigota t'aqaspa chhaynallatataqmi ñawpaqkaq chapusqaykichis masamanta huk tortata ruwaspa haywawankichis. 21Ñawpaqkaq chapusqaykichis masa ofrendataqa qollawankichispunin qankunapas mirayniykichispas. 22Mayqenniykichispas mana yuyaypichu Moiseswan kamachisqay mayqen simiytapas p'akinkichis, 23otaq mirayniykichispas hamuq tiempopi mana yuyaypichu p'akinman, 24llapa llaqtapas mana reparakuspa huchallikuwaqchis chayqa, llapa llaqta huk torillota sonqoyman chayaq sumaq q'apayniyoq ruphachina sacrificiota haywawankichis, chay sacrificiotawan kuskataq ruru ofrendatapas, hich'aykunapaq vino ofrendatapas haywawankichis, hinallataq huk orqo cabratapas hucha pampachay sacrificiota hina. 25Hinan sacerdoteqa chay orqo cabrata haywawanqa llapa Israel runakunaq huchan pampachasqa kananpaq, ñoqataq huchaykichista pampachasqaykichis, mana yuyaypichu huchallikusqaykichisrayku, mikhuna ofrendatapas hucha pampachay sacrificiotapas haywawasqaykichisraykupiwan. 26Llapaykichismi qankunapas qankunawan tiyaq wak llaqtayoqkunapas pampachasqa kankichis, llapa llaqta mana yuyaypichu huchallikusqaykichisrayku. 27Manataq yuyaypichu huk runa huchallikun chayqa, paymi watayoq cabrata hucha pampachay sacrificiopaq apamunqa. 28Chaytan sacerdoteqa ñoqaman sacrificiota haywawanqa chay runaq mana yuyaypichu huchallikusqan pampachasqa kananpaq, hinan ñoqa chay huchata pampachasaq. 29Mana yuyaypichu huchallikuqpaqqa chay kikin kamachikuyllan kanqa, qankunapaqpas qankunawan tiyaq wak llaqtayoqkunapaqpas. 30Ichaqa huk runa yuyaypi huchallikunqa, Israel runapas wak llaqtayoqpas chayqa, ñoqatan sarunchawan. Chayrayku, chay runaqa ayllun ukhupi wañuchisqa kanqa. 31Ñoqa Señor Diospa simiytan pisichan manataq kamachisqayta hunt'anchu, chaymi hukpaqkama ch'usaqyachisqa kanqa, pay kikinmi wañuchinapaq huchallikurqan, nispa. 32Israel runakuna ch'inneqpi kashaqtinmi samana p'unchaypi huk qharita llant'a pallashaqta tarirqanku. 33Hinaspan chay qharita Moisesman Aaronman llapa runakunamanwan aparqanku. 34Chaymi paykunaqa huk karpaman wisq'arqanku, manaraqmi unanchasqachu karqan imaynatachus chay runata ruwanankupaq. 35Hinan Señor Diosqa Moisesta nirqan: –Chay runaqa wañuchinapaq huchachasqan kanqa, llapan Israel runakuna karpa-karpamanta sapaqman horqospa rumiwan ch'aqechunku, nispa. 36Chaymi Israel runakunaqa karpa-karpamanta sapaqman horqospanku, wañunankama ch'aqerqanku, Señor Diospa Moisesta kamachisqanman hina. 37Señor Diosmi Moisesta nirqan: 38–Israel runakunata niy, Señor Diosmi nin: Qankunapas mirayniykichispas p'achaykichispa ch'ullpanpi chhaqchakunata ruwakunkichis. Chay chhaqchapiqa huk sani-puka q'aytun kanqa. 39Chay chhaqchakunata rikuspan qankunaqa tukuy kamachikuyniyta yuyarinkichis, ahinapin hunt'ankichis, amataq kikiykichispa yuyayniykichiswan munayniykichiswanpas waqllinaykichispaq aysachikunkichischu. 40Llapan kamachikuyniykunatan makilla hunt'ankichis, chhaynapin ñoqa Diosniykichispaq t'aqasqa kankichis. 41Ñoqan Señor Diosniykichis kani, Diosniykichis kanaypaqmi Egipto suyumanta horqomurqaykichis. Ñoqaqa Diosniykichis Señor Diosmi kani, nispa.


text: 1Tayta Diosninchim ichanga aunishanta jinalla shuyaraycächimanchi: Alli cawayçhu jamachishayqui nir. Chaymi llapan shungunchiwan shiminta wiyacushun. Manchäga mana çhayashunpächu. 2Unay auquillunchicunasi nuwanchi-jina Tayta Diosninchipa shiminta wiyaran. Alli willapa caycaptinsi, mana wiyacuranchu. Wiyacujcunawanpis jutucayta mana munaranchu. 3Nuwanchim ichanga alli cawayçhu jamachimänanchita munar, Tayta Diosninchita wiyacunanchi. Payga mayna nisha: Ullgucäcur, nirä: Aunishä çhacraman imaypis mana yaycungapächu. Imaypis jamayta mana taringapächu. Jamaypita rimar, Tayta Diosninchi cay pachata camayta ushyarcur jamashanpita rimaycan. 4Jamay junajpita Tayta Diosninchipa shiminpis nin: Jançhis-caj junajçhu llapallanta camarcur, Tayta Diosninchi jamaycuran. 5Yapaypis Tayta Diosninchipa shimin nin: Jamanä pachaman mana imaypis çhayachishächu. 6Jamana pacha caycashanta tantiyashcanchi. Waquin runacuna çhayan; waquinmi ichanga mana. Tayta Diosninchipa shiminta wiyaycarsi, mana wiyacushanpita mana çhayaranchu. 7Chaymi jamana pachaman yaycuchinanpaj juc junajpaj Tayta Diosninchi jitapuran. Jitapushan junaj canan wichan caycan. Unay Tayta Diosninchi mandaj Davidwan shiminta musyachicur niran: Canan junaj Tayta Diosninchipa shiminta wiyacushun. Shungunchita ama chucruyächishunchu. Ama upa-tucushunchu. 8Unay auquillunchicunata Canaán marcaman Josué pushaptin, alli cawayta mana tariranchu. Jamaytapis mana tariranchu. Chaymi: Alli cawayçhu jamachishaj nirga, Tayta Diosninchi mana rimacunmanchu caran. 9Sumaj tantiyacunquiman. Wawancunapaj Tayta Diosninchi alli cawayta shuyaraycächin. Alli cawayçhu jamanga. 10Chay pachaman çhayar, runacuna mana arunganachu. Manchäga alli cawayllaçhu jamanga. Tayta Diosninchipis cay pachata, janaj pachata camayta ushyarcur, jamaran. 11Jamana pachaman çhayananchipaj llapan shungunchiwan callpachacushun. Upa-rinri runacunapa llupinpa ama jatishunchu. Paycuna mana wiyacushanpita ñacayman çhayaran. 12Tayta Diosninchipa shimin munayniyuj. Cawaj. Ishcanläpa afilash cuchillupitasi mas cuchuj. Runapa shunguncaman çhayan. Imapis mana chapanmanchu. Runa imata yarpashallantapis, imata munashallantapis taripan. Llap-llapanta musyacächin. 13Llapan camashancuna Tayta Diosninchipa ricay ñawinçhu caycan. Llapan pacarashantapis ricaycan. Chaymi ima-imata rurashanchitapis tapumäshunpaj. 14Jesús janaj pachaman ñaupashana. Payga Tayta Diosninchipa Wawan. Mayur cüranchi cashpan mañacapaycämanchi. Chaymi payllaman llapan shungunchiwan yupachicushun. Paypita ama ashucushunchu. 15Mayur cüra carsi, runa cashanchita tantiyamanchi. Paytapis cay pachaçhu purishan wichan juchacachiyta munaran. Ñacachiran. Paymi ichanga juchata mana aparicuranchu. 16Chaymi mayur cüranchi caycaptin, Tayta Diosninchiwan parlayta munar, ama manchacushunchu. Payga llaquipäcuj. Ima ñacayçhu caycaptinchisi, alli shungu. Llaquipämashpanchi sumaj yanapämanchi.


text: 1Khuyasqay wawqe panaykuna, noqaqa Diosta, hinallataq Señorninchis Jesucristota serviq Santiagon kani. Noqaqa kay enteron pachantinpi ch'eqesqa kaq Israel nacionpa chunka ishkayniyoq hatun ayllunkunatan saludamuykichis. 2Wawqe panaykuna, tukuy clase sasachakuykunapi tarikuspaykichisqa, anchatayá kusikuychis. 3Hinaspapas qankunaqa iñiyniykichispi pruebasqa kaspan, aswan más pacienciayoq kayta yachankichis. 4Ichaqa sasachakuykunapi ñak'arispaqa, ama pisipaspaykichisyá, pacienciawan Diospi confiaychis. Saynata kawsaspan qankunaqa sumaq ch'uya sonqoyoq kankichis; hinaspapas manan ni imapas faltasunkichishchu. 5Sichus mayqenniykichispas pisi yachayniyoqlla kashankichis chayqa, Diosmanta mañakuychis yachayta. Saynata mañakuqtiykichisqa, khuyapayakuq Diosqa qosunkichispunin. Diosqa pitapas mana menospreciaspanmi llapallan mañakuqkunamanqa qonqa yachayta. 6Ichaqa ama ishkayaspayá, tukuy iñiywan mañakuychis. Pipas ishkayaspa mañakuqqa lamar qochapi kay lawman, waq lawman wayrapa apakachasqan qalchikamuq unumanmi rikch'akun. 7Pipas ishkayaspa mañakuq runaqa Diosmantaqa manan ni imatapas chashkinqachu. 8Hinaspapas chay runaqa manan segurochu ima ruwasqanpipas, nitaq piensasqanpipas kashan. 9Wakcha creyentekunaqa amayá p'enqakuchunkuchu wakcha kasqankumantaqa, aswanyá kusikuchunku, Diospaq ancha importante kasqankuwan. 10Qapaqkunaqa amayá p'enqakuchunkuchu ima kaqninkutapas pierdespankuqa; ichaqa aswanyá kusikuchunku Diospa ñawpaqninpi humillasqa kaspankuqa. Qapaq kayninkuqa campopi t'ika hinan chinkapun. 11Inti lloqsimuspa ruphamuqtinmi, qoraqa ch'akipun. Chaymi t'ikapa sumaq kayninpas ch'akipuspa, urmapun, hinaspa chinkapun. Saynallataqmi pasan qapaq runakunawanpas. Paykunaqa negociollankupi ocupakuspankun wañupunku. 12Ancha kusikuyniyoqmi kanqa, tukuy sasachakuykunata aguantaspa, iñiyninpi qaqa hina sayaq runaqa. Saynata kawsaqtinmi, Diosqa wiñay kawsay premionta qopunqa. Chay wiñay kawsaytan Diosqa prometeran llapallan payta khuyakuqkunaman. 13Pipas tentasqa kaspaqa, amayá nichunchu: “Diosmi tentawashan”, nispachu. Diostaqa manan ni ima mana allinpas tentanmanchu, nitaqmi Diospas ni pitapas tentanmanchu. 14Runakunaqa tentasqa kanku, kikinpa millay munayninkuwan vencechikuspa, chaywan dominachikuspankun. 15Chay millay munaykunan runapa sonqonpi saphichakuspa, runata huchallichin. Chaymantataq runata dominaspa, wiñay wañuyman apan. 16Ancha khuyasqay wawqe panaykuna, qankunaqa amayá kikillaykichistaqa engañakuychishchu. 17Diosqa mana cambiaqmi. Paymi alto cielopi llapallan k'anchaqkunatapas unancharan: intita, killata, hinallataq estrellakunatapas. Diosllataqmi allin kaqkunatapas, hinallataq hanaq pachamanta kaq sumaq kaqkunatapas favorninchispaq qowanchis. 18Diosqa wawan kananchistan munaran. Chaymi Diosmanta cheqaq willakuyta uyarispa, paypi creeqtinchis salvawaranchis. Hinaspan huk mosoq vidata qowaspanchis, mosoqmanta nacechiwaranchis, saynapi tukuy ima unanchasqankunamanta primer kaq cosecha hina kananchispaq. 19Ancha khuyasqay wawqe panaykuna, yuyariychis kayta: qankunaqa amayá nishuta rimaqchu kaychis. Aswanqa dispuesto kaychis uyarinaykichispaq. Hinaspapas qankunaqa amayá imamantapas facillatachu phiñakuychis. 20Ichaqa pipas facillata phiñakuqqa, manan Diospa munasqanman hinachu kawsashan. 21Chayraykuyá qankunaqa tukuy millay ruwaykunata, hinallataq tukuy millay huchakunata saqespa kawsaychis. Hinaspa llamp'u sonqowan Diosmanta allin willakuyta chashkikuychis. Chay allin willakuymi ancha atiyniyoq, qankunata salvasunaykichispaq. 22Qankunaqa amayá uyariqllachu kaychis; sichus uyariqlla kaspaqa, kikillaykichistan engañakushankichis. Aswanyá Diospa palabranta uyarispa, kasukuychis. 23Pipas Diospa palabranta uyarishaspa, mana kasukuq runaqa, espejopi uyanta qawakuq runamanmi rikch'akun. 24Chay runaqa espejopi uyan qawakusqantaqa ripuspa hinallan qonqarapun. 25Ichaqa Diospa ch'uya palabranqa cheqaq kasqanraykun, tukuy huchakunamanta librawanchis. Chaymi niykichis, sichus qankuna Diospa palabran uyarisqaykichista, mana qonqaspa, kasukunkichis chayqa, imataña ruwaspapas kusisqan kankichis. 26Sichus pipas religioso tukun, manataq parlasqanta controlayta atinchu chayqa, pay kikintan engañakun; religionnintaq mana ni imapaqpas valenchu. 27Diospi cheqaqtapuni creeyqa kaymi: mana taytayoq otaq mana mamayoq ñak'ariq warmakunata visitaspa yanapaymi, ñak'ariq viudakunata visitaspa yanapaymi, hinallataq kay pachapi tukuy millay hucha ruwaykunata vencespa kawsaymi. Chaykuna ruwaymi cheqaq religionqa.


text: 1Uj pacha israelitasqa Tata Diospa contranta thutuyta qallarerqanku. Tata Diostaj chayta uyarispa, k'ajaj phiñakuyninta rikucherqa, jaraj ujnin kantunta ninawan ruphaykuchispa. 2Chantá runas Moisesman qhaparikojtinku, Moisesqa Tata Diosmanta mañaporqa, ninataj chay rato thasnukorqa. 3Chay cheqataqa suticharqanku Tabera, nispa, chay cheqapi Tata Diospa ninan jarankuta ruphaykusqanrayku. 4Israelitas ukhupi imaymana waj llajtayoj runas karqanku. Chaykuna yarqhaywan thutuyta qallarerqanku, jinallataj israelitaspis waqayta qallarerqanku: Pitaj kunan aychata mikhuchiwasqaykuri? 5Noqaykoqa yuyarikuyku, Egiptopi qhasilla mikhoj kayku challwasta. Chantá mikhullajtaj kayku pepinosta, melonesta, puerrosta, cebollasta, ajosta ima. 6Kunanrí yarqhaywan wañushaykuña, ni imapis kaypeqa kanchu; Maná nisqa t'antalla tiyan. 7Maná nisqaqa culantro muju jina q'elluyasqa karqa. 8Q'apaynenqa mosoj aceite jina karqa. Runasqa llojsispa, pampasmanta pallakamoj kanku. Chantá, kutaj kanku, manachayrí takaj kanku. Jinaspataj, wayk'oj kanku, manachayrí tortillasta ruwaspa, chayachikoj kanku. 9Ch'isin jaranku pataman chhulla urmamojtinkama, Maná nisqapis chaypa patanman urmamullajtaj. 10Moisesqa uyarerqa israelitasta, wawasninkuta ima jarasninku punkupi waqarashajta. Tata Diostajrí chaymanta mayta phiñakorqa. Moisesmampis manallataj allinchu rijch'arqa. 11Chaymanta Moisesqa Tata Diosman nerqa: Imaraykutaj kay kamachiykita mana allinta ruwawankiri? Imapitaj mana allinta rijch'aykiri? Imapajtaj kay runasta pusachimuwankiri? 12Kay tukuy runasqa noqaj wawasniychu kanku imatajri? Makiypi ichuspachu paykunata apaykachasaj uj ñuñoj wawata jina, mayqen jallp'atachus tatasninkuman qonaykita nerqanki, chayman chayachinaypaj? 13Maymantataj noqaqa aychata apamusaj kay chhika runasta mikhuchinaypajri? Aychata qowayku, nispa noqallaman waqaspa jamuwanku. 14Noqa sapayqa manaña pusaykachaymanchu kay tukuynin runastaqa; noqapajqa anchapuni paykunata pusaykachanayqa. 15Sichus Qan ajinallatapuni ruwawanki chayqa, wañuchiway, sichus Qan munakuwanki chayqa. Ajinamanta, Tata Dios, noqaqa manaña ñak'arisajchu, nispa. 16Chantá Tata Diosqa payman kuticherqa: Qan tantapuway qanchis chunka kurajkuna israelitasta, mayqenkunachus israelitasta kamachishanku, chaykunata. Paykunata pusamuy Dioswan Tinkukuna Toldo punkuman, chaypitaj qanwan khuska suyawaychej. 17Chayman urayk'amusaj, qanwantaj parlasaj. Chantaqa qampi kaj espirituta paykunamampis qollasajtaj, paykuna kay runasta kamachiyta, pusayta ima yanapasunankupaj. Ajinamanta qan manaña sapaykichu rikukunki. 18Chantaqa nillaytaj q'ayapaj runas llimphuchakunankuta, aychatataj mikhonqanku. Noqa paykunata waqashajta uyarini, nishajtataj: Mana aycha kanchu mikhunanchejpaj. Kaymanta nisqaqa allinta Egiptopi kakusharqanchej, nispa. Chayrayku kunanqa Noqa paykunaman qosaj aychata mikhunankupaj. 19Chay qosqayqa mana uj p'unchayllapajchu, nitaj iskay p'unchaykunallapajchu, nitaj phishqa p'unchaykunallapajchu, nitaj chunka p'unchaykunallapajchu, nitaj iskay chunka p'unchayllapajchu kanqa. 20Manachayqa qosqay aychata uj killa junt'ata mikhonqanku amichikunankukama, senqasninkumanta phullchichimunankukama. Paykunaqa Noqata qhesachawanku, Noqa Tata Dios paykunaj chawpinkupi kashajtiy. Paykunaqa ñawpaqeypi waqanku, ninkutaj: Imapajtaj Egiptomanta llojsimorqanchejri? nispa. 21Moisestajrí Tata Diosman nerqa: Noqawan rejkunaqa sojta pachaj waranqa soldados kanku. Chaywampis Qanqa nishanki: Uj killa junt'ata aychata mikhuchisaj, nispa. 22Kanmanchu ovejas, wakaspis chayta ñak'aspa kay chhika runasman aychata qonaypajqa? Jatun qochamanta tukuynin challwasta jap'ispapis, manaraj kay chhika runasqa sajsankumanchu. 23Tata Diostaj payman kuticherqa: Atiyneyqa pisichu? Kunanmá rikunki kay parlasqayta junt'asajchus manachus, chayta, nispa. 24Moisesqa llojsiytawan, runasman willamorqa imastachus Tata Dios payman nisqanta. Chantá qanchis chunka kurajkuna israelitasta tantachispa, paykunata Dioswan Tinkukuna Toldoj muyuyninman sayaykucherqa. 25Tata Dios chayman phuyupi urayk'amorqa, Moisesmantaj parlarqa. Moiseswan kasharqa, chay espiritumantataj chay qanchis chunka kurajkunamampis qollarqataj. Espíritu paykunaman chayajtintaj, chay kutilla Diosmanta sut'inchajkuna jina parlayta qallarerqanku. 26Jinapis chay qanchis chunkamanta iskayqa mana rerqankuchu Dioswan Tinkukuna Toldoman, manachayqa jarallankupi qhepakorqanku, sutisninkutaj Eldadwan, Medadwan karqa. Chay tukuywampis, paykunaman Espiritoqa chayallarqataj. Paykunapis Diosmanta sut'inchaj jina jarasninkupi parlayta qallarillarqankutaj. 27Chaymantataj uj waynaqa Moisesman willaj correrqa: Eldadwan, Medadwan Diosmanta sut'inchajkuna jina jarasninkupi parlashanku, nispa. 28Chantá Nunpa churin Josué, pichus waynamantapacha Moisespa yanapajnin karqa, payqa Moisesta nerqa: Wiraqochi Moisés, qan niy ari, ama jinata ruwanankuta, nispa. 29Moisestajrí payman kuticherqa: Qanqa noqarayku chaytapis jark'aytachu munashanki? Allin kanman, Tata Diosqa tukuynin israelitasman Espirituta qonan, ajinamanta Tata Diospa sut'inchajninkuna kanankupaj, nispa. 30Chay qhepatataj Moisesqa tukuynin kurajkunawan khuska jaraman kutiporqanku. 31Chaypacha ujllata Tata Diosqa jatun qochamanta wayrachimorqa, chay wayrataj ashkha puna yuthusta apamorqa. Chaykuna israelitaspa jarankuman junt'aykamorqa, wakintaj chay tukuy muyuyninman uj p'unchay puriymantapacha. Chay tukuynimpi puna yuthusqa tawqakorqanku yaqha uj metrota jina patampi patampi. 32Jinapi runasqa chay puna yuthusta jap'illarqankupuni tuta p'unchay, q'ayantin, p'unchaynintin. Aswan pisita jap'ejqa phishqa chunka arrobas kurajta jap'erqa. Jinamanta aychasta jarasninkoj muyuyninman ch'akirachikorqanku. 33Chantá wakinkunaqa chay puna yuthu aychasta siminkuman churaykurispa khamuykurishajtillankuraj, Tata Diosqa k'ajaj phiñakuyninta rikucherqa paykunata castigaspa, wañuracherqataj ashkha runasta. 34Chayrayku chay cheqata suticharqanku, Qibrot-hataava, nispa, imaraykuchus jaqaypi p'amparqanku pikunachus mikhunallapi yuyajkunata. 35Qibrot-hataavamanta israelitasqa riporqanku Hazerotkama, chaypitaj jarakorqanku.


text:
Loading content ...
SANTEE, NEBRASKA KU WA6TE OKIYA. TAKU 6lCA KIPAJIN. RIGGS, PUBLISHED VOLUME XLVI NUMBEK 3 MARCH, 1917 WOKAJUJU KASPAPI ZAPTAN 3 ANPETU OYAKAPI Feb. 26. Wita wata wan Laeonia eciyapi Sagdasin tawapi he German ake napomya qa spa ya. Wata de en United-States wicasta, ota unpi qa winyan wan cunwintku wikoska wan kici hena Chicago etanhanpi, napin minin tapi Hehan aguyapi su iyutapi 40,000 qa waskuyeca obe ota qa woyute ocaje ota hena owasin mini mahen iyaya qa ituya atakuni sni. Feb. 27. Hekta wapa wanna United States qa Germau oyate kici okieiyusicapi qa heon koda kiciyapi qon he ayustanpi. Unkan dehan ake he iyecen Austria United States kici koda kiciyapi qon he ayustanpi kta seca. Feb. 28. German oyate kin nahmana Japan oyate kin qa Mexico oyate hena United States kizapi kta hecen cin wicakiya qa econ wieasi. Hecen wicakuwa esta Japan qa Mexico hena wicadapi sni qa hena hecetu kin he uakahah otanin. Mar 1. TunkanSidan wakiya tawa kin nakaha woope wan decen kagapi. State tona mini wakan wanica heca kin hena en miniwakan wowapi toksu ohna yeyapi kte sni, qa nakun state tona wanna puza kin hena en wotanin wowapi (news paper) kin en miniwakan wiyopeyapi kta yuotaninpi ecee kin (advertisement) hena wanna wanice kta hecen woope yustanpi. Mar. 9. President Wilson tunkansidan kin United States wata tawa kin wanna ota German akicita kin spaye yapi heon nina iyokipi sni qa detanhan wanna wata iyohi en mazakan qa mazakan tanka ko yul:a unpi qa hena on naicijinpi kta cin qa he hecen econpi kta on wanna woyustan kagapi. Mar. 9. Tunkansidan President Wilson Apr. 16 kinhan hehan ake wakiconza wicasta kin owasin wicakico. Hinah wakiconza kin hena witaya hen unpi kta iyehantu sni tka taku wicohan tankinkinyan wanjikji inalini iwanyakapi kta yukan heon de he hehan wicakico. Mar. 11. Sagdasin akicita kin anpetu kin he en Turkey makoce kin en otonwe iyotan wana- kaja qa iyotan waste qa suta wan Bagdad eciyapi he icupi qa heon Sagdasin oyate kin nina iyugkinpi. Otonwe kin de Mesopotamia makoce kin en otonwe iyotan waste kin wanji hee. Makoce kin he ehanna Abraham tamakocekin ee. Mar. 15. New York otonwe en hemani itancanpi qa hemani en htanipi etanhan kahnih yewicasipi heca .koya ataya 400, 000 hena omniciye yuhapi. Hemani en htanipi kin hena wokajuju sanpa cinpi qa he okihipi sui kinhan owasin ayustanpi kta qa hemani ataya inajin kta he hee wicolian kin hinah tanye hca yustanpi qa hee on de omniciye unkan Mar. 16. en wanna woakinice kin he ayustanpi kta qa hemani owasin katinyan inyanke kta hecen hdustanpi. Wanna United States okicize econ kte seca ohna najin heon wicohan owasin qa hemani owasin tanyan inyanke kta he cinpi heon wo- ! akin ice kin he ayustanpi. Mahti wicasta wan Malcolm Smalley eciyapi he mdokehan maka ospe 40 acres, wikcemna topa, hena mdo oju unkan etanhan mdo iyutapi 4,500 hena icaga, qa hena wiyopeya, iyutapi wanji $1.80. Hecen on wiyopeya qa mazaska $8,100. hena kamna. Hecen maka ospe 40 acres he tona iyopeye ein hena hdajuju qa nakun sanpa iyena kamna. Wata kinyan on wowapi toksupi kta naceca. New York etanhan Chicago hehanyan tokaha- ya iyutapi kta. —m — — WICANHPI SINTE YUKAN WAN Sinasapa wicaSta wan wicanhpi iwanyaka woonspe yuha Martin S. Brennan hee St. Louis otanhan de yaotanin. Wicanhpi sinte yuke kin heca e iyotan tanka u qa okini wi yamni ecetu hehanyan wieanhpi kin he tanin kta, heeen yaotanin. DAKOTA ASSOCIATION Opayawoju okodakiciye wetu omniciye on unkicopi hecen ekta canwasteya unyanpi kta iyecetu undakapi. Okini May wi kin en tokesta anpetu kahnih yustanpi kinhan iyecen unyaotaninpi kta. Albert Frazier, Moderator. T. L. Riggs, Registrar. REV. LOUIS DECOTEAU ON WOKIKSUYE Hekta April 15, 1916 hehan wicasta mitawa kin de maka wiconi ayustan qa hetanhan maka akan wabdenica unhiyupi qa aupetu dehanyan iyokisinya unnipi. Wicasta kin de omaka November 29, 1885 anpetu he eu kici waun, waniyetu wikcemna yamni kici waun. Wicasta ihankeya wacin tanka heca. Taku sica ota ehna kici wau tuka ohinni tawacin tanka kin on mis sanpa wasag maye. Tuka tohan wanna tancan wasake sni kin hehan wahokon- unkiyapi qa iapi decen eye. "Tohan aciyustan- pi kinhan yaceya dukanpi kta wacin sni, tuka tokiya mda hecinhan, heciya ahi wacannipi qa wicohan waste kin en token oyaki hipi htayani- pi kta wacin qa nakun taku wanji on wakta ci- yapi wacin, he de e, tohan nisnana idadapi kinhan taku sica ota ehna dapi kta, tka hena en waditakapo, miye iyecen yaunpi kta wacin." Ihnuhan niye cinka wato yeconpi kinhan heconpi sni po. Tokesta Wakantanka awanniya- kapi kte qa tokiconpi kin he iye tawa kta keye cin he ohinni kiksuyapo eya. Tohan kici waun hetanhan, wotanin waste ayapi wicohan de econ kiyapi, unkan, tokan makoee tokeea ekta yesipi eca tohinni kagi waye sni, tuka kiei iyuskinyan mda ecee. Taku unyuhapi kin hena owasin wivopeunkiyapi qa unkiyayapi ecee. Jja tokan untipi en unhdipi eca untipi kin otiwitaya han en unhdipi ecee. Hekta December, 1913, detanhan unkiyayapi, Pahata tipi wakan hen yesipi qa ake taku unyuhapi owasin wiyope unkiyapi qa unkiyayapi. Hen unqonpi icunhan woyazan wan paralysis eciyapi kin he ececa qa hetan waniyetu nom hehanyan on kakisyaun. Heeeca esta Wakantanka oie oyake kte cin ee iyotan da qa tuktekten tancan wasake sni kin on miye hecen epa ecee. Wanna nizani sni hecen wanna tiyata unhde kta iyecece. Decen unqonpi ihnu hanna tonikeca kinhan iyotanhan iyeunkiyapi kta epa, kes wicada sni. "Hiya decen waun qa ecen mate kta. Tokesta decen waun icunhan Wakantanka ein kinhan mico kte qa imdamde cinhan ihakamya awanniya kapi qa wicasta tona onsidapi kin he nicupi kta ce eya ecee. Unkan tohau wanna anpetu tawa kin ihanke qa iyaye cin hehan maka akan takuna wacin unyanpi sni qa token unlianpi kta tanin sni. Woiyokisice kin uncantep ojuna qa kihansica tanka wan en unpi kin iyeuncecapi qa waunsa- kapi sni. Unkan Pahata Winyan okodakiciye qa Okodakiciye Wakan, en hunkayapi unpi qa okodakiciye opapi hena eepi qa nakun, yatke sni okodakiciye unpi kin qa okodakiciye unman- pi ekta winyan wanjiksi ounkiyapi. Qa awicakehan wopida tanka wan unkahinhpayapi. Hecen wicasta mitawa kin tancan kin Iyakaptapi ekta unhdohdipi. Maka de akan woozikiye paha kin en eunkihnakapi qa nakun dena icunhan tohanyan okihipi kin wocekiye qa woyute kin on ounkiyapi. Iyakaptapi en unhdipi kin ake Iyakaptapi okodakiciya kin is ounkiyapi qa hena on wopida unkeyapi. Micinca, Santee woom-pe wankantu en onspekiyapi qa okihiyapi kin hena on wopida epa ecee. Tuka owasin on kakisya waniyetu de unkanpi, tuka iye Wakantanka tawacin kin dee ecanmi qa on token owakihi micinca om Wakantanka eceena inaunpapi. Mary V. De Coteau. Iapi Oaye duha he. Duha kta iyecetu IAPI OAYE NA SANTEE WOONSPE KODAYA WAN Hekta tanhan wau kin taku ota owakalinige sni. Yunkan lehanl "Iapi Oaye" opewaton na wanblake cin on taku otaawableze na he eciyatanhan tuktel wayawa oti el micinca wayawapi na iwastepi kta Santee woonspe wankantu hee. Woonspe tipi hel yapi kinhan taku onspepi kte na on niiciyapi kta hecel awableze na heon he wicawecicalinige. Inyan woslahan makoce kin le el tunkansila wayawa oti eya hiyeya, na wakanyeja el wayawapi na hena glipi kin ota slol- wicawaye. Tawicolianpi na iapi tawapi hena awicawecibleze cin eciyatanhan tokata taku on tanyan uupi kta takuni onspepi Sni. Heon micinca hena tunkasila wayawapi el yapi kta ta- waten waye sni. Tuka tokata mazaska manice kinhan micinca hena tunkansila wayawa oti el yapi kta hecinhan he icante masica. Hehan miye iyatayela "Iapi Oaye" wanblake cin eciyatanhan taku ota on imawaste na heon kici woglaka iyomakipi. Tona Lakota ia wowapi yawa oyakihipi kin "Iapi Oaye" kin kola ya- yapi wasteke ye. Mrs. lottie Whiteshieid. Bull Head, So. Dak., Mar. 2, 1917. TANYAN LOLIHANPI KTA LAKOTA COOK BOOK Lakota South Dakota el unqonpi kin wakanheja na tankapi koya lila untapi heon leeel epa wacin. Lehanl wasicun tawoyute ecee unyu- tapi. Ho, tka hena token tanyan ihanpi kte cin okalinigapi sni kin heon Lakota wicoicage kin sanpa kul iyaye. Heon lecel epe kta wacin "Iapi Oaye" kin cook book tokel lolilianpi kta wowapi wanji ieska oyakage na wowapi oiyo- peye kin el opeyaye kinhan Lakota kin niun- yayapi kin he iyecece kte lo. Lakota wicincala iyuha lehanl wayawapi qeyas waonspepi hee sniyan wayawa ayustanpi kin lila otape lo. Na eyas hena iyuha Lakota ia wowapi onspepe lo. Wososo, So. Dak., Feb. 12, 1917. JOHN PaCER. Iapi Oaye Ayupta Ho de tanyan eye do. Hecen ito tuwe oyakihipi kinhan token waspanyanpi kta wowapi kin he wanji ieska kaga po hecen "Iapi Oaye" en wowapi oiyopeye kin hen opeya yanke kta. Iapi Kahniga. WICATE Miucinksi Irvin F. N. Creek waste waki- 1 la qun anpetu wan en Wakantanka ti ekta un- yan imayaye. Hecel cante masica na waceya esa, Wakantanka weksuya na on lila wibln- kcan. Jan. 17, 1917 ostan makite. He lianl ake ate onsi makida qon ake uuyan imayaye Jan. 31, 1917 le anpetu kin en makite. Awicakehan wotehi slolwaya esa Wowapi Wakan en wicoiye wanji weksuye na on tawacin ma- tanka seca. Jesus waonspewicakiye cin hewicakiya tokeca cistinla wacinyayapi he. Mitakuyepi wicoeante sica en unhipi eca unkiciksu- yapi he waste. Hecel on unkiciyuhicapi kta. Na awaeinunkiciyapi kta. Tona wacinyayapi hena wocekiye eu miksuya po. Napeciyuzapi, Rosebud, S. D. FRANK N. CREEK. Farley, $0. Dak., Dec. 27, 1916, Daniel Horse- shield Tasunke-wahacanka ta. Wicasa tanka. Feb. 21, 1917 Mrs. Hannah Eaglehawk Ptesan- | win ta. Le winyan tanka qa wocekiye ohni kiksuye qa wocekiye en mniheca. De Cedar Butte okodakiciye etanhan. Mar. 5, 1917 en I John Wentworth, Sahiyela eciyapi ta. Wicasa 1 le ehanna 1888 en Santee owayawa en wayawa I i na leci gli na hehantanhan wocekiye ope na lila ! bliheca. Tuka okolakiciye en wiyukcanpi iyuha tokapaya najin. Womnaye en ohini wasake. Heon dehan oiyokisilya okolakiciye ehpeya unkiyayapi. Tawicu tehiya ehpeya iyaya. Wocekiye on yeksuyapi kte uncinpi. REBECCa M. Frazieb, oyaka.
Object Description
Community newspapers
Indians of North America -- Newspapers
Dakota Indians
Dakota language
Description
Tags
Add tags for front cover
Comments
Post a Comment for front cover


text:
20Autoridäcunaman apapäcuptinmi atsca runacunapis paycunata gatirpargan. Chayaycatsirmi Pabluta tumpashpan caynog nipäcorgan: “Cay Israel runacunami marcantsicho yachaycätsin Israel runacunapa costumbrincunata rurananpag. Nogantsega Roma runa cashpantsi manami tsay costumbricunataga chasquipashwantsu. Tsaynog yachatsiptinmi runacuna pasaypa rabiashga carcaycan.” Tsaynog niptinmi tsaycho caycag runacunapis paycunapa contran sharcapäcorgan. Tsaymi autoridäcunapis Pablupa y Silaspa janan cag röpanta logtircatsir fiyupa wirutsergan.
FREE!
One App.
1584 Languages.


text:
Augusto Vargas
Augusto Vargas Alzamora S.J. sutiyuq runaqa (* 9 ñiqin ayamarq'a killapi 1922 watapi paqarisqa Lima llaqtapi - † 4 ñiqin tarpuy killapi 2000 watapi wañusqa Lima llaqtapi) huk Piruw mama llaqtayuq hisuita, kathuliku taytakura wan Uma Hatun yaya Limapi karqan.
Limapi Uma Hatun yaya (1989-1999)
Tayta: Eduardo Vargas O’Dowling, mama: María Luisa Alzamora Bustamante.
Quilqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Augusto Vargas.


text: 1Saysi diya, Pascua fyistapaq faltayatinmi, Jesusqa chay kawsachimushan La'zaro tayashan Betaniaman riran. 2Chaypiqami Jesusrayku mikuyta kamkachir, kunachikuranllapa mikunanllapapaq. Chaymi, Martaqa mikuyta misaman aypachikamuyaq. Nataq La'zaro-shuypaqa misapina Jesuswan pulla mikuyaqllapa. 3Chaykamanqami, midya butilla kusa karu ch'aniyjun mishki mutkiypaqla nardo shutiq yakituta, Lazarupa uknin Mariaqa apamuran. Chaymi chaywanna Jesuspa ch'akinta paqastur, aqchanwan chakichiran. Chaymi, chay wasi kayashanllapamapis kusala shumaq mishkita asyayarna kidaran. 4Chaymantami, yach'akuqninkunapa uknin [Simonpa wamran] Judas Iscariote, Jesusta kuntrankunaman qukunanpaq karan chayqa, kaynu niran: 5--Waknu yanqalla ich'ananmantaqa qumashallapa trisyintus dinaryu qillaypaq rantikur, mana imayjun kaqkunata yanapanallapata nir. 6Piru Judasqami chaynuqa niran, mana chiqapta mana imayjunkunapaq llakishanraykuchu. Ashwanmi chaynuqa niran suwakuq kashanrayku. Chaqa pay chay ufrindata tantananllapa talqitata purichiq karmi, ch'uratinllapaqa munashanta aypakuq. 7Chaymi Jesusqa niran: --Dijay, payqami kusa shumaqtana kwirpuyta kamkachisha wanur pampakanaypaq. 8Chaqa mana imayjun kaqkunawanqami maydiyapis pulla kankillapa, munashaykillapa ura yanapanaykillapapaqqa. Piru nuqa-shuypaqami manana pullaykillapanachu kashaq nir. 9Israelmanta achka runakunami yach'aranllapa, Jesusqa Betaniapi nir. Chaymi riranllapa wakmanqa, Jesusta chaynulla pay kawsachimushan Lazaruta rikaq ima. 10- 11Chaymantami chay kurakunapa mantaqninkunaqa Lazarutapis wanuchinanpaq yarpuranllapa. Chaqa La'zaro kawsamushanta rikarmi Israelmanta kusala achka runakuna Jesuspina kriyiqllapa. 12Kusala achka runakunami risha karanllapa Jerusalenman, Pascua fyistapaqqa. Chaymantami allaqnin diyaqa yach'aranllapa Jesusqami fyistaman ch'amuyan nir. 13Chaymi paykunaqa palmira qirukunata kuchumur, kusa aligrila kaynu nir laqyar riranllapa Jesustaqa tariq: "¡Biba biba! ¡Kusa alabakashami kanqa Taytanchik Dyuspa shutinpi shamuqqa! Chaynulla ¡kusa alabakashami kanqa Israel pwiblupa gubyirnunqa!" nir. 14Chaymantaqami Jesusqa uk burruta tarir anan taran, imanuch'i Dyus nitin iskribikashannulla. Chaqa niqmi: 15"Amami manchakuychu, Sio'n pwiblu. Chaqa rikay, mantakuqnikimi shamuyan uk burritupa anan tasha" nir. 16Piru kaykunapaqqa yach'akuqninkunaqa mana intrakaranllaparaqchu. Chaymanta Jesu's wanur kawsamutinraqmi, yach'akuqninkunaqa intrakaranllapa, pay imanu kananpaqqami, unaylla iskribikasha kasha nir. 17Nataq runakuna, Jesu's Lazaruta pampakashanmata kawsachimushanta rikashakunaqa, tukuylata parlaranllapa. 18Chayraykumi runakunaqa riranllapa Jesustaqa tariq. Chaqa yach'aranllapari milagrukunata rurashanpaq. 19Piru chay fariseo runakuna-shuypaqa paykunapura kaynu ninakuyaranllapa: "Rikashaykillapanu kananqami manana imatapis rurayta puytinchikllapanachu. Chaqa tukuymi paylapi kriyirna, rinllapa paywanna" nir. 20Jerusale'n fyistaman adurakuq rishakunapa rurinpiqami, Greciamanta runakuna karanllapa. 21Chaymi paykunaqa, Galileapa uk pwiblun Betsaida shutiqmanta kaq, Felipiman qimikar kaynu nir rugaranllapa: --Taytituy, Jesustami rikanayanillapa nir. 22Chaynu nitinllapami, Felipiqa rir Andresta willar, ishkantinllapa riran Jesusta parlaqqa. 23Chaymi Jesusqa niran: --Ch'amushanami uraqa, Dyusmanta Shamuq Runa wanutin, Taytay Dyus kawsachimutin, tukuy runakuna rikar yach'ananllapapaqqa. 24Chiqaptami nishaykillapa: Trigupa uk murisitun pachaman ratar mana pampakarqami mana puqunqachu. Ashwanmi maydiyapis chay uk murisitula kayanqa. Nataq pampakar-shuypaqa, ashwan winar kusala achkatana puquyanqa. 25Chaymi nini, mayqanpis bidanpaq llakir washayta kamaqkunaqa limpu chinqanqallapa. Piru chay mayqanpis kay bidapi nuqapi kriyishanrayku wanuq-shuypaqami, tukuy tyimpupaqna kawsanqa. 26Chayraykumi mayqanpis sirbimanaqqa, maypi katiypis pullay kar sirbimanqa. Chaynu mayqanpis sirbimatinqami, Taytayqa kusa allinpaqna riqsinqa. 27Chaymantaqami Jesusqa niran: "¡Kananllami kusalata llakini! ¿Imatanari nishaq? ¿Taytay kay qischakanay uramanta washamay, nir? ¡Manami! Chaqa chaypaq-ari shamusha kani. 28Taytay, runakunata rikachiy, imatapis rurayta puytinki nir alabashunanllapapaq". Chaynu Jesu's nitinqami, unaq syilumanta uk rimay kaynu niyaran: "Qamwanmi rikachishana kani. Piru qashanmi rikachikushaq, chiqapta imatapis rurayta puytini nir alabamananllapapaq". 29Chaymi runakuna chaypi uyakuqkunaqa, niyaranllapa: "Kunya karan" nir. Nataq wakin-shuypaqa niyaranllapa: "Uk angelmi payta willasha" nir. 30Chaynu niyatinllapami, Jesusqa niran: --Manami nuqaraykuchu chay rimaytaqa uyapashaykillapa. Ashwanmi chaytaqa uyapashaykillapa qamkuna allita intrakanaykillapapaq, nuqatami Taytayqa willamayaran nir. 31Chaymi kananqa ch'amushana uraqa, tukuy kay pachapi kaqkunata allita rikar yach'anaypaqqa. Chaymantami Taytay Dyusqa, kay pachapi mantakuqtaqa itakunqa amana mantakunanpaqchu. 32Piru, nuqata kruspi unaqman alsamatinllapanaqa, kay pachapi kaqkunaqa nuqapi tukuyla kriyir, tukuy tyimpupaqna kawsanqallapa. 33Chaynu nirqami Jesusqa intrachikuyaran imanumi wanuyanqa nir. 34Chaynu nitinmi, chay runakunaqa niranllapa: --Dyus nitin iskribikashankunata liyirmi yach'asha kanillapa, Dyuspa Akrashan Cristunqashi tukuy tyimpupaq kawsayanqa nir. Piru ¿imapaqta ninki, Dyusmanta Shamuq Runataqa kruspi unaqman alsakayanqallapa nirqa? Chaynu katinqa, ¿pitaq Dyusmanta Shamuq Runaqa? nir. 35Chaymi Jesusqa paykunata niran: --Pullaykillaparaqmi kanqa chay achkirachikuqqa. Piru mananami unaytanachu pullaykillapaqa kanqa. Chayraykumi kay achkirachikuq kaypi kayashanlla, ama tutaparaqpiqa puriyllapachu. Chaqa mayqanpis tutaparaqpi puriqqami, mana yach'anchu maytami riyan nirmapis. 36Chaymi chay achkirachikuq kaypi kashanlla kriyiyllapa paypi. Chaynuqami qamkunapis chay achkirachikuqpaqna kankillapa. Chaynu nirqami, Jesusqa chay kayashanmantaqa rir pakakuranna paykunamantaqa. 37Jesu's, Israel runakunapa naypanpi michka mana ruraypaq shumaq imakunata, chaynulla milagrukunata rurasha katinmapis, paykunaqa mana kriyiranllapachu. 38Piru chaynuqami pasaran, Dyuspa rimaqnin Isai'as iskribishannulla kumplinanpaq. Chaqa kaynu nirmi iskribisha kayaq: "Taytituy, ¿pitaq shumaq rimashanchikpiqa kriyisha? ¿Pitaq intrakasha tukuy imata rurayta puytinki nirqa?" 39Chaynumi, mana imanupis kriyiyta puytiqllapachu. Chaqa Isaiaspismi kaynu nir iskribisha karan: 40"Dyusmi kay runakunapa nawintaqa limpu kirpasha. Chaynulla mana intrakaqpaq tikrasha. Chaynuqami rurasha chapakurpis amana rikakunanpaq. Chaynulla manana intrakananllapapaq. Chaynu nuqapaq mana intrakar mana kriyitinllapaqami, nuqapis mana allichashaqchu" nir. 41Chaynu nirqami Isaiasqa iskribiran, Jesucristo imanu kusa pudirninwan mantakuqta rikashanrayku. 42Chaymi Israelmanta kusa achka runakuna, chaynulla wakin karguyjunkunamapis Jesuspiqa kriyiranllapa. Piru chaynu kriyirllapamapis, manami tukuypa naypanpiqa Jesuspaqqa rimaqllapachu, chay fariseo runakunata tantakananllapa wasimanta itakumanmanllapa nir manchakushanllaparayku. 43Chaynuqami paykunaqa tukuyaranllapa runakuna alabananllapalata munar. Nataq Dyus kusa allinpaq riqsinanta-shuypaqami mana yaqqa kwintachaqllapachu. 44Chaymantami Jesusqa kusa jwirtita rimar kaynu niran: "Mayqanpis nuqapi kriyiqqa, manami nuqalapichu kriyiyan. Ashwanmi Taytay kach'amasha chay paypipis kriyiyanllapa. 45Chaynulla mayqan rikamaqkunapismi, chay kach'amasha chaytapis rikanqallapa. 46Nuqami achkirachikuq chay kani. Chaymi kay pachamanqa shamusha kani, nuqapi kriyiqkunaqa ama tutaparaqpi kidananllapapaqnachu. 47"Piru mayqanpis nuqa rimashayta uyakur, mana kasukuqkunataqa, manami nuqachu kastigashaq. Chaqa manami kay pachamanqa runakunata kastiganaypaqchu shamusha kani. Ashwanmi shamusha kani, tukuyta washanaypaq. 48Chaymi disprisyamar, rimashaykunata mana kasuqkunataqami, jwisyu diya ch'amutinqa Taytay Dyusqa rimashaykunawan rikar kastiganqa. 49Chaqa manami nuqa munashayllamantachu rimani. Taytaymi kach'amasha, imata rimanaypaq, yach'achikunaypaq nirmapis. 50Chaymi nuqaqa yach'ayani, Taytay mantakushankunata kasur imaqa tukuy tyimpupaqna kawsanqallapa nir. Chaynumi nuqaqa, tukuy imata Taytay Dyus nimashanlata rimar yach'achikuni".


text:
T'utura munisipyu (Quchapampa)
T'utura munisipyu (kastilla simipi: Municipio Totora) nisqaqa Buliwya mama llaqtapi huk munisipyum, T'utura pruwinsyapi, Quchapampa suyupi. Uma llaqtanqa T'utura llaqtam (1.597 llaqtayuq, 2001 watapi).
Yuyarina
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kantunkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Tawa kantunmi kan.
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Munisipyupiqa aswanta Qhichwa runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Tutura munisipyupiqa qhichwa, kastilla, aymara simikunatam lliwmanta astawan rimanku. [1]
Munisipyupi paqarisqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- ↑ obd.descentralizacion.gov.bo / Observatorio Bolivia Democrático (kastilla simi)


text:
Rumiñawi (awqaq pusaq)
Rumiñawi sutiyuq runaqa (25 ñiqin inti raymi killapi 1535 wañusqa Kitu ñiqpi) huk inka awqaq pusaqsi karqan.
Rumiñawiqa Atawallpap hatun awqaq pusaqnin kaspa Waskarman hayus awqarqan. 1532 watapis Rumiñawi, Kiskis, Challkuchimaq (Qarakuchima) atispa awqaqninkunata Qusquman pusqarqan. Francisco Pizarro 26 ñiqin anta situwa killapi 1533 Atawallpatas Kashamarka llaqtapi wañuchiptinsi Rumiñawi Chinchaysuyuman ayqispa ankalliytas qallarirqan. Sebastián de Belalcázarpa pusasqan ispañulkunata hark'ayta munaspa manas atirqanchu. Tiyuqaqa ñiqpi (kunan Chimpurasu markapi) huk ispañul kawallukunata wañuchispanpas atipasqa karqan. Churinkunaqa chaypachas wañurqan. Kitu llaqtatas thuñichirqaspas urqukunaman ayqirqan. 1535 watapis Rumiñawi urqupi ispañulkunap hap'isqan karqan. Anchata muchuchiptinpas, manas Atawallpap qurinmantachu willarqan. Ispañulkunaqa manas chaymanta uyarispa Rumiñawitas sipirqan.


text:
Nova Scotia pruwinsya
Musuq Iskutya Nova Scotia (ransis simipi: Nouvelle-Écosse), Kanada mama llaqtap pruwinsya. Nova Scotia pruwinsya 913 462 runakunam kawsachkanku (2010). Uma llaqta: Halifax
Yuyarina
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kamasqa 1 ñiqin anta situwa killapi 1867 watapi
Pulitiku rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
18 kundadukuna.
Llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Yachachiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Rikchakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Nova Scotia.
- Nova Scotia Uficial web
- Web oficial turística de Nueva Escocia en inglés
- Nueva Escocia (kastilla simipi) se promociona al "estilo 2.0"


text: 1Kaytaqa Diosmi Elcos llaqtayoq Nahumman Nínive llaqtamanta rikuchirqan, chaytan payqa qelqarqan. 2Señor Diosqa sienteq Diosmi, payqa aynita kutichiqmi, sinchi phiñakuqmi. Awqan sayariqkunamanmi aynita kutichin, awqankunapaqmi k'arakta phiñakushallan. 3Señor Diosqa mana usqhaylla phiñakuqmi, payqa ancha atiyniyoqmi, huchallikuqtaqa muchuchinqapunin. Señor Dios puriqtinqa tutuka hatun wayran phawarin, muyuq wayran sayarin, phuyukunapas chakinpi hallp'a q'osñi hinan. 4Paymi lamar-qochata phiñarin, chaymi ch'akipun, llapa mayutapas ch'akichinmi. Basán campopas Carmelo orqopas naq'epunmi, Líbano orqo-orqopi t'ikapas t'awipunmi. 5Orqokunan ñawpaqenpi khatatatan, moqokunan ñawpaqenpi chullurin, hallp'a pachan qayllanpi chhukukukun, teqsimuyupas lliw chaypi tiyaqkunapas chhaphchikunmi. 6Pay phiñakuqtinqa, ¿pitaq ñawpaqenpi sayanman? K'arakta phiñakuqtinqa, ¿pitaq aguantanman? K'arak phiñakusqanqa nina hinan phawarin, paypa qayllanpin qaqakuna ch'eqtakun. 7Señor Diosqa allinmi, llaki-phutiy p'unchaypin llaqtantaqa pakaykun, payman hap'ipakuqkunatan waqaychan. 8Ichaqa millp'uq unuwan hinan awqankunataqa wañuchinqa, awqan sayariqkunataqa laqhayaqmanmi qatiykunqa. 9¿Imatan Señor Dios contra yuyaykushankichis? Payqa llapallaykichistan tukurparisunkichis, manañan sarunchayqa wakmanta kanqañachu. 10Rawisqa khiska chawpipiña kankichis chaypas, t'ili machasqaña kankichis chaypas, ch'akillaña ichhu hinan ruphaykachisqa kankichis. 11Nínive llaqta, qanmantan huk runa sayarirqan, paymi millay kaqkunata Señor Dios contra yuyaykurqan, paymi hukkunata yuyaycharqan mana chaninkaqta ruwanankupaq. 12Señor Diosmi llaqtan runakunata nin: Asiria runakunaña kallpasapa askhallaña kanku chaypas, wañuchisqan kanqaku, chinkapunqakun. Llakichirqaykichisña chaypas, manañan llakichisqaykichisñachu. 13Kunanqa munaychakusqasuykichistan chinkachisaq, watasqasuykichistan p'itisaq, nispa. 14Nínive llaqta, Señor Diosmi qanpaq kamachikun: Mirayniykikunaqa manañan kapunqachu, ahinapin sutiykiqa chinkapunqa, diosniykikunaq wasinpi kaq k'ullu idolokunatapas metalta unuyachispa hich'asqa dioskunatapas ñut'usaqmi. Qanqa mana munanan kanki, chaymi p'ampasqa kanaykipaq t'oqota ruwasaq, nispa. 15¡Qhawariychis, orqo patakunatan chaski hamushan! Payqa allin willakuykunatan apamushan, payqa allillan kawsanankutan willakushan. Judá suyu runakuna, Dios yupaychana fiestaykichiskunata ruwaychis, Diosman prometekusqaykichiskunata hunt'aychis. Manañan hayk'aqpas chay millay runakunaqa suyuykichisman hunt'aykunqakuñachu, llapallanmi wañuchisqa kapunqaku.


text:
El Niño
- Kay rimaqa huk sut'ikunayuqmi; Niño rikuy.
El Niño nisqaqa (kastilla simimanta, wawa, maqt'acha, wawacha kaqraq Jesuscha, Nawidad p'unchawkunarayku) sapa kimsamanta pusaqkama watapi Inti Raymi icha Nawidad p'unchawkunapi Piruwpa chalanpi Pasiphiku mama quchap yakunpa q'uñikuyninmi.
Chay q'uñikuywanqa yakupi sallqa uywachakunam wañukun. Chayrayku challwakunam ayqikun icha yarqaywan wañukunmi, manaña mikhunata tarispa. Chayrayku chay watakunapi challwaqkuna nawidad p'unchawkunapi manañam challwakunata hap'inchu, mana allin musikuyninmanta anchata llakikuspa.
Pasiphiku mama quchapi yakup chiriyayninqa La Niña nisqam.


text: 1—Ñoqam kani cheqap uvas planta, Taytayñataqmi llamkaq. 2Mana ruruptinqa paymi kuchun ñoqapi kaq kallmakunata, ruruq kallmatañataqmi rawmapaykun aswanraq rurunanpaq. 3Qamkunaqa rawmasqa hinañam kankichik rimapayasqaykunawan. 4Ñoqapiyá takyaychik ñoqañataq qamkunapi. Kallmaqa kikillanmantaqa manam rurunmanchu mana yuranpi kaspaqa, qamkunapas manataqmi ruruwaqchikchu mana ñoqapi takyaspaqa. 5—Ñoqam kani uvas planta, qamkunañataqmi kankichik kallmaykuna. Ñoqapi takyaqqa achkatam rurunqa. Ñoqamanta sapaqchakuruspam ichaqa mana imatapas rurawaqchikchu. 6Pipas ñoqapi mana takyaqqa qorusqa kallma hinam wischusqa kanqa, chakiruspanmi rupananpaq ninaman wischusqa kanqa. 7—Sichum ñoqapi takyaspaykichikqa chaynataq yachachisqaykunatapas mana qonqaspaykichikqa mañakuychikyá tukuy ima munasqaykichikta hinaptinqa qosunkichikmi. 8Taytaqa hatunchasqam achkata ruruptikichikqa, chaynapim qamkunaqa cheqap discipuloykuna kankichik. 9Imaynam Tayta ñoqata kuyawan chaynam ñoqapas qamkunata kuyaykichik, kuyakuyniypiyá takyaychik. 10Taytapa kamachikuyninkunata kasukuspaymi takyachkani paypa kuyakuyninpi, chaynayá qamkunapas kamachikuyniykunata kasukuspa kuyakuyniypi takyaychik. 11—Kaykunataqa nikichik ñoqawan kusikunaykichikpaqmi, chaynapi cheqap kusikuyniyoq kanaykichikpaq. 12Kaymi kamachikuyniy: “Kuyanakuychikyá qamkunatapas kuyasqayman hina.” 13Hatu-hatun kuyakuyniyoqqa amistadninkunapa rantinpi wañuqmi. 14Qamkunaqa kankichik amistadniykunam kamachisqayta ruraspaykichikqa. 15Manam sirvientepaqñachu hapikichik, sirvienteqa manam yachanchu patronninpa rurasqankunata. Qamkunaqa amistadniyñam kankichik chaymi Taytapa niwasqankunata yachachirqaykichik. 16Manam qamkunachu ñoqataqa akllawarqankichik, ñoqam qamkunataqa akllarqaykichik hinaspam churarqaykichik achkata rurunaykichikpaq chaynapi rurusqaykichik takyananpaq. Chaynaqa Taytam qosunkichik ñoqapa sutiypi llapa ima mañakusqaykichikta. 17Kaykunatamá kamachikichik qamkuna kuyanakunaykichikpaq. 18—Runakuna cheqnisuptikichikqa yuyariychikyá qamkunamantapas puntataqa ñoqata cheqniwasqankuta. 19Kay pachapaq kaptikichikqa runakunachá kuyasunkichikman kikinta hina, aswanqa ñoqam akllakurqaykichik kay pachamanta chaymi runakunaqa cheqnisunkichik manaña kay pachapaq kasqaykichikrayku. 20Yuyariychikyá nisqaykunata. Sirvienteqa manam aswan munayniyoqchu patronninmantaqa. Ñoqatam perseguiwarqaku, chaynaqa qamkunatapas perseguisunkichikmi, nisqaykunata kasukuspankuqa qamkunapa nisqaykichiktapas kasukunqakum. 21Ñoqaraykum chaynataqa rurasunkichik kachamuwaqniyta mana reqsisqankurayku. 22—Sichu mana hamuymanchu karqa nitaq willaymanchu karqa hinaptinqa mana huchayoqchá kanmanku karqa, kunanmi ichaqa manaña imapas ninanku kanchu huchankumanta. 23Ñoqata cheqniqniykunaqa Taytatapas cheqninmi. 24Mana huchayoqqa kanmanku karqa paykuna ukupi mana pipapas rurasqanta mana ruraptiychá, chay rurasqaykunata rikuchkaspankupas cheqniwankuraqmi, cheqninkutaqmi Taytaytapas. 25Kaykunaqa sucedekuchkan leypi: “Yanqamantam cheqniwarqaku” niq qellqasqa cumplikunanpaqmi. 26—Kallpanchasuqnikichik cheqap Espiritutam kachamusaq Taytaypa partenmanta, payqa rimanqa ñoqamantam. 27Qamkunapas ñoqamantam willakunkichik, qamkunaqariki ñawpaqmantapunim ñoqawan karqankichik.


text:
Quintana Roo suyu
Quintana Roo suyu (kastilla simipi: Estado Libre y Soberano de Quintana Roo), nisqaqa Mishikupi huk suyum. Uma llaqtanqa Chetumal llaqtam.
Yuyarina
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kamasqa 1974 watapi.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pulitiku rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
10 munisipyukuna
Chiriqunuy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hatun llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Chetumal, 151 243 runakuna.
- Cancún, 628 306 runakuna.
- Playa del Carmen
- San Miguel de Cozumel
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Pulitika rakiy (Mishiku)
- Andrés Quintana Roo (1787–1851)
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Quintana Roo suyu.
- Gobierno del Estado de Quintana Roo Uficial qillqa web.


text: 1Abrahampawan Davidpa mirayninmanta kaq Jesucristopa abuelonkunam kaykuna: 2Abrahanmi karqa Isaacpa taytan, Isaacñataq Jacobpa taytan, Jacobpas karqa Judapawan wawqenkunapa taytanmi. 3Juda sutiyoq runam karqa Farespapiwan Zarapa taytan, mamanñataqmi karqa Tamar. Faresmi karqa Esrompa taytan, Esromñataqmi Arampa taytan. 4Aranmi karqa Aminadabpa taytan, Aminadabñataq Naasonpa taytan, Naasonpas karqa Salmonpa taytanmi. 5Salmonmi karqa Boozpa taytan, Rahabñataqmi karqa maman. Boozmi karqa Obedpa taytan, Rutñataqmi karqa maman. Obedmi karqa Isaipa taytan. 6Isaimi karqa Rey Davidpa taytan, Davidñataqmi karqa Salomonpa taytan, Salomonpa mamanqa karqa wañukuq Uriaspa warminmi. 7Salomonmi karqa Roboampa taytan, Roboamñataq Abiaspa taytan, Abiasñataqmi karqa Asapa taytan. 8Asam karqa Josafatpa taytan, Josafatñataq Jorampa taytan, Joramñataqmi karqa Uziaspa taytan. 9Uziasmi karqa Jotampa taytan, Jotamñataq Acazpa taytan, Acazñataqmi karqa Ezequiaspa taytan. 10Ezequiasmi karqa Manasespa taytan, Manasesñataq Amonpa taytan, Amonñataqmi karqa Josiaspa taytan. 11Josiasmi karqa Jeconiaspapiwan wawqenkunapa taytan Israel runakuna Babiloniaman preso pusasqa kasqanku tiempopi. 12Chay tiempomantañataqmi Jeconias karqa Salatielpa taytan, Salatielñataq Zorobabelpa taytan. 13Zorobabelmi karqa Abiudpa taytan, Abiudñataq Eliaquimpa taytan, Eliaquimñataqmi karqa Azorpa taytan. 14Azormi karqa Sadocpa taytan, Sadocñataq Aquimpa taytan, Aquimñataqmi karqa Eliudpa taytan. 15Eliudmi karqa Eleazarpa taytan, Eleazarñataq Matanpa taytan, Matanñataqmi karqa Jacobpa taytan. 16Mariapa qosan Joseypa taytanmi karqa Jacob, Mariañataqmi karqa Cristowan sutichasqa Jesuspa maman. 17Chaynaqariki Abrahanmanta Davidkama llapallan miraykunaqa karqa chunka tawayoq miraykunam, Davidmanta Israel runakuna Babiloniaman preso pusasqa kasqanku tiempomantañataqmi karqa chunka tawayoq miraykuna, chayna chunka tawayoq miraytaqmi karqa Babiloniaman Israel runakuna preso pusasqa kasqanku tiempomanta Cristo nacenankamapas. 18Jesucristopa nacekusqanqa kaynam karqa: Mariam Joseywan casarakunanpaq rimapayasqaña karqa, manaraq kuska kachkaptinkum Maria wiksayakururqa Chuya Espiritupa atiyninwan. 19Joseymi justo runa kasqanrayku Mariata juicioman churayta mana munarqachu, aswanqa upallallam rakikuruyta munarqa. 20Chaynata piensachkaptinmi mosqoyninpi rikuriykurqa Señorpa angelnin hinaspam nirqa: —Davidpa miraynin Josey, ama manchakuychu Mariawan casarakuyta, payqa wiksayakurun Chuya Espiritupa atiyninwanmi. 21Qari wawatam wachakunqa, paytam sutichanki Jesuswan, paymi runankunata salvanqa huchankumanta. 22Tukuy kaykunam pasakurqa Diosmanta willakuqpa kayna nisqan cumplikunanpaq: 23Doncellam wiksayakuruspan wachakunqa qari wawata. “Emanuel” nispam sutichanqaku chay wawata Kayqa: “Diosmi ñoqanchikwan” ninanmi. 24Puñusqanmanta rikcharispanmi Josey rurarqa angelpa kamachisqanta hina hinaspam Mariawan casarakurqa. 25Ichaqa manam kuskachu puñurqaku wawan wachakunankama, wachakuruptinñam suticharqa Jesuswan.


text:
Kasta
Awya Yalapi Kastilla Kamachiy pachapiqa kasta (casta) nisqakunaman kapuq runakuna chikan rasa (raza) nisqayuq tayta mamamanta paqarimuq runakunas karqan.
Kamachiq ispañul wiraquchakuna chawchuri rikurispa tukuy kamachipusqa runakunata sapaq hayñiyuq rasa icha kasta nisqakunamansi rakirqan.
Ispañul kamachiqkunaqa kay tiksi nisqa kastakunatam kamarqan:
- Misti (Mestizo): ispañul taytayuq, indihina mamayuq.
- Kastisu (Castizo): misti taytayuq, ispañul mamayuq.
- Sampu (Zambo): yana taytayuq, indihina mamayuq.
- Mulatu (Mulato icha Pardo): ispañul taytayuq, yana mamayuq.
- Murisku (Morisco): mulatu taytayuq, ispañul mamayuq.
- Chulu (Coyote icha Cholo): misti taytayuq, indihina mamayuq.
- Chinu (Chino): mulatu taytayuq, indihina mamayuq.


text:
Yumay
Yumay nisqaqa runtuchap yuma kuruchawan huñunakuyninmi runap, uywakunap, yurakunappas miraykunanpaq. Yumanapaqqa qharip warmiwan yuqunakunankum atin.
Warmip kisma rurumantaqa sapa killa huk kuti ch'ulla runtucham rurakun. Mana yumasqa kaspanmi, warmi k'ikun.
Yuqunakuspa, qhariqa ullunta warmip rakhanman sat'in. Yumaqa q'urutakunamantam paqarispa, ullunta rakha ukhuman purin. Qharip yumanpi kaq yuma kuruchakunaqa kismapi kachkaq runtuchamanmi rinku, chupachankuta maywispa. Runtucha kachkaptinqa, ch'ulla yuma kurucha yaykuyta atispa yumanmi. Yumasqa runtuchamantaqa kismapi musuq runacham wiñariptin, warmi wiksayanmi. Chaymanta isqun killa pacha wawanta wachanmi.
Runa hinam uywakunapas yumanakunku.
Yurakunaqa wayra icha palamakuna sisachaptin tuktunkunapim yumanku. Sisa huk tuktumanta wak tuktup ruru raphiman chayaspa, ukhupi kaq runtuchaman wiñan. Huk sisacha runtuchata chayayta atispa yuman. Chaymantataq musuq murukunayuq rurukunam puquyta atinku.


text:
San Juan de Miraflores distritu
San Juan de Miraflores distritu; (kastilla simipi: distrito de San Juan de Miraflores) nisqaqa huk distritum Lima pruwinsyapi, Piruw mama llaqtapi.
Yuyarina
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Distritu kamasqa 12 ñiqin qhulla puquy killapi 1965 wata.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Llaqtakuna Ayllu llaqtakuna - Uchuy llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Uma llaqtanqa Ciudad de Dios llaqtam.
- Pamplona
- San Juanito
Waki[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
335 237 runakuna


text: 1Diosníy, pitachus yupaychani, chay, ama ch'inlla kakuychu. 2Llulla runas, sajra runaspis noqaj contraypi parlanku, llullakuspataj, mana kajta parlanku. 3Chejnikuy simi nisqaswan muyuykuwanku; mana imallamanta noqawan maqanakoj sayaykuwanku. 4Paykunata munakojtiypis, ch'ataykuwanku. Chaywampis, Diosmanta mañakuni. 5Allin ruwasqaymanta sajra kajwan kutichiwanku, munakuyniymantataj chejnikuywan kutichiwanku. 6Paypa contrampi uj sajra runata churay, paypa paña ladompitaj uj ch'ataykoj sayachun. 7Justiciapi juchachasqa llojsichun. Diosmanta mañakusqampis juchallampajtaj kachun. 8Pisi watasllata kawsachun, wajtaj jap'ichun ruwananta. 9Wawasnenqa wajchas qhepakuchunku, warmimpis viuda qhepakuchun. 10Wawasnenqa mañakuspa purichunku, thuñisqa wasinkumantapis qharqosqa kachunku. 11Manoj runaqa tukuy kapuyninkuta jap'ikapuchun. Trabajasqankuwan tukuy tarisqankuta wajkuna apakapuchunku. 12Ama pipis paymanta khuyakuchunchu, nitaj wajcha wawasninmantapis. 13Miraynimpis tukukapuchun, sutintaj wiñaypaj chinkapuchun. 14Ñawpa tatasnimpa sajra ruwasqankumanta Tata Diosqa yuyarichumpuni, mamampa juchantapis Tata Diosqa amapuni pampachachunchu. 15Tata Diosqa juchasninkuta amapuni qonqachunchu, kay pachamanta sutinkuta wiñaypaj chinkachinampaj. 16Chay imasta payta ruway, imaraykuchus payqa ni jayk'ajpis khuyakuyta yuyarqachu; astawanqa wajchasta, sonqo p'akisqa kajkunata, llakiypi kajkunatapis wañuchinampaj qhatiykacharqa. 17Maldeciytapuni munarqa; kunanqa payllataj maldecisqa kachun. Bendeciyta mana munarqachu; kunanqa amapuni bendición payman jamuchunchu. 18Maldicionqa p'achan jina karqa; ukhu tullusninman yaku jina yaykorqa, aceite jinataj. 19Chayqa p'achan jinapuni payta qhataykuchun, chumpi jinapunitaj wiñaypaj mat'ichun. 20Ajinata Tata Diosqa ch'ataykuwajkunaman pagachun, pikunachus noqapaj sajrata parlajkunaman. 21Qantajrí, Señor Tata Diosníy, sutiykirayku allin ñawiwan qhawariway. Salvaway k'acha khuyakuyniykirayku, 22imaraykuchus wajcha kani, llakisqataj. Sonqoyqa p'akisqa kashan. 23Llanthu jina chinkapushani; wayraj apaykachasqan langosta jina kani. 24Mana mikhusqayrayku chaki moqosniy kharkatitiwan, mikhunamanta jinataj tulluyashani. 25Runaj asikunan kani, rikuwaspataj, umankuta khiwinku, asipayawankutaj. 26Señor Tata Diosníy, yanapaway; khuyakuyniykiman jina salvaway. 27Paykunaqa yachachunku Qanqa Tata Dios, makiykiwan chayta ruwasqaykita. 28Paykunaqa maldeciwachunkupis, Qanqa bendecillawankipuni. Contraypi oqharikuspapis p'enqachisqa kachunku, kamachiykitajrí kusikullachumpuni. 29Ch'ataykuwajkunaqa p'enqaypi rikhurichunku, ponchowan jinataj p'enqaywan qhataykukuchunku. 30Simiywan Tata Diosman maytapuni graciasta qosaj, ashkha runaspa chawpimpitaj Payta jatunchasaj, 31imaraykuchus Payqa wajcharayku sayan, juchachayta munajkunamanta libranampaj.


text: 1Chaymantaqa Basán ñantañataj jap'irerqanchej. Chantá Basanmanta rey Og sutiyojñataj tukuy soldadosninwan Edreipi maqanakoj llojsimuwarqanchej. 2Tata Diostaj niwarqa: Ama paymanta manchachikuychejchu, imaraykuchus Noqa makiykichejman jaywaykusaj tukuy runasninta, jallp'anta ima ruwanaykichejpaj, imaynatachus Hesbonmanta amorreospa reyninku Sehonta ruwarqankichej, ajinata, nispa. 3Ajinata Señorninchej Tata Diosqa Basanmanta rey Ogtapis makisninchejman urmacherqa, tukuy soldadosninta ima, tukuyninkutataj wañuracherqanchej. 4Jinamanta tukuy llajtasninkuta jap'ikaporqanchej, ni uj puchuyojta. Tukuynimpi karqanku sojta chunka llajtas Argob jallp'aspi, Basanmanta rey Ogpa kamachisqampi. 5Tukuynin chay llajtas jatun perqaswan muyurichisqa karqanku, chantá punkusniyoj, sumaj sayantasniyoj. Wakin llajtasqa mana perqaswan muyurichisqachu karqanku, chaykunatataj mana yuparqanchejchu. 6Ajinata chaykunata chinkacherqanchej, imaynatachus Hesbonmanta rey Sehonpa jallp'asninta ruwarqanchej, ajinata, tukuy llajtaspi qharista, warmista, wawasta ima wañuchispa. 7Chaymantaqa qhepacherqanchej uywasllataña, llajtasninkupi imaschus allin karqa, chay imastawan. 8Ajinata chay p'unchaykunapi iskaynin amorreospa reyesninkoj jallp'asninkuta jap'ikaporqanchej Jordán Mayoj inti llojsimuynejpi, Arnón Mayumantapacha Hermón Orqokama. 9Chay Hermón Orqota Sidonmanta kajkuna suticharqanku Sirión sutiwan, amorreostaj Senir sutiwan. 10Tukuy chay pampaspi llajtasta, tukuynin Galaadta, Basantawan jap'ikaporqanchej Salcakama, chantá Edreikama ima. Chay llajtasqa Basanmanta rey Ogpa kamachinasnin karqanku. 11Basanmanta rey Ogllaña qhepakorqa tukuynin refaíta runasmanta kaj. P'ampakuna cajonnenqa fierro jina rumimanta ruwasqa karqa. Chay cajonnenqa sayt'unman karqa tawa metros, kinrayninmantaj yaqha iskay metros jina. Chay p'ampakuna cajonqa kunankama kashan amonitaspa llajtanku Rabapi. 12Chay qhechusqanchej jallp'asmantaqa Rubén aylluman, Gad ayllumanwan qoporqani Arnón Mayu kantupi kaj, chay jallp'asta, Galaad Orqospi khuskanninkama tukuy llajtasnintinta. 13Manasés khuskan ayllumantaj qorqani Galaadpa khuskan jallp'asta, tukuynin Basán jallp'astawan. Chay jallp'asqa rey Ogpata karqa. Chaymanta qollarqanitaj tukuynin Argob jallp'astawan. Chaykuna rejsisqa karqanku refaitaspa jallp'asninku jina. 14Manasespa churin Jair sutiyojqa Argob nisqa cheqata jap'ikorqa Gesurmanta, chantá Maaca jallp'a muyuynimpa tinkuyninmantapacha. Chaymantataj suticharqa kikin sutillanwantaj chay Basán jallp'asta, Havot-jair, nispa. Jinamanta chay jallp'aqa kunankama chay sutillawampuni rejsisqa kashan. 15Galaad cheqa jallp'asta Maquirman qoporqani. 16Wakin jallp'astataj qoporqani Rubén aylluman, Gad ayllumanwan, Galaadmanta Arnón Mayuwan tinkuykama. Chaypa lindenqa rerqa khuskan vallemanta Jaboc Mayukama, chayqa karqa amonitaspa lindenkuwan tinkuypi. 17Chayqa rin Arabá cheqa jallp'asninta Jordán Mayuwan tinkuykama. Lindesnintaj karqa Cineret Qochamanta Wañusqa Qocha nisqakama. Chayqa tarikun Pisqa kinray k'uchupi inti llojsimuynejpi. 18Chaypacha noqaqa kay jinata qankunaman kamacherqaykichej: Kay jallp'asta Señorniykichej Tata Dios qankunaman qopusunkichej. Kunanqa tukuy maqanakuyta yachajkunaqa maqanakuna imasniykichejta oqharikuspa, wawqesniykichej israelitaspa ñawpaqenkuta puririychej. 19Qorqaykichej, chay llajtaspi qhepakuchunku warmisniykichej, wawasniykichej, tukuy uywasniykichej imalla, imaraykuchus yachani qankunajtaqa uywasniykichej may ashkha kasqankuta. 20Qankunaqa israelita wawqesniykichejwan khuska rinaykichej tiyan, Jordán Mayu chimpapi Señorniykichej Tata Dios paykunaman jallp'ata qonankama qankunaman jina. Chaymantaraj qankunaqa kutimpunkichej, qorqaykichej, kay jallp'asman, nispa. 21Chaypacha Josueman kay jinata nillarqanitaj: Qan kikiyki rikorqanki, Señorniyki Tata Dios imaynatachus kay iskay reyeswan ruwasqanta. Kikillantataj ruwanqa waj reyeswampis, may llajtastachus pasanki, chaykunapi. 22Paykunamanta amapuni manchachikunkichejchu, imaraykuchus Señorniykichej Tata Dios qankunarayku maqanakonqa. 23Chantá Tata Diosmanta mañakorqani: 24Señorníy Tata Dios, Qan kikiyki kay kamachiykiman rikuchiwarqanki may jatun kayniykita, may chhikan atiyniykitawan. Mana waj dios Qan jina kanchu janaj pachapi, nitaj kay pachapipis, may chhika k'acha imasta Qan jina ruwajqa. 25Mañakuyki ari: Jordán Mayuta chimpachillaway ari. Noqaqa chay chhika k'acha jallp'ata, k'acha orqosta, Libanotawan rikuytapuni munani, nispa. 26Tata Diostajrí mayta phiñakuwarqa qankunarayku, manataj uyariwarqachu imatachus mañakusqayta, manachayqa niwarqa: Kaykamalla qanwanqa. Amaña chay imasmanta parlawaychu. 27Aswan jatun kaj Pisga Orqoman wicharispa, chaymanta qhawariy wichaynejman, uranejman, inti llojsimuynejman, inti yaykuynejmanwan, Jordán Mayutarí manapuni chimpankichu. 28Josueman sumajta yachachiy, sonqochay, kallpachaytaj, imaraykuchus paymin israelitasta pusanqa. Payqa jallp'asta rak'enqa paykunaman, ima jallp'atachus kunan rikumunki, chayta. 29Jinamanta vallepi qhepakorqanchej Bet-peorpa chimpampi.


text:
Dominique Mbonyumutwa
Dominique Mbonyumutwa sutiyuq runaqa (* 1 ñiqin qhulla puquy killapi 1921 watapi paqarisqa Gitarama pruwinsyapi - 26 ñiqin anta situwa killapi 1986 watapi wañusqa Brussel llaqtapi) huk Rwanda mama pulitiku karqan.
Tayta: ; Mama: .
Warmi: .
Churinkuna: .
Yuyarina
Willay pukuykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Dominique Mbonyumutwa.


text:
Ayamaych'a yura rikch'aq ayllu
Ayamaych'a yura rikch'aq ayllu (Orobanchaceae) nisqaqa huk yurakunap rikch'aq ayllunmi. Achka atam yurakunam.
Rikch'aqkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaymi huk ayamaych'a hina yurakuna:
- qiswa ñukch'u (Bartsia gracilis)
- ayamaych'a (Rhinanthus sp.)
- yawar t'ayqu (genus Castilleja)
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Ayamaych'a yura rikch'aq ayllu.
- Wikispecies nisqaqa qillqasqa p'anqayuqmi kay hawa: Ayamaych'a yura rikch'aq ayllu


text:
Joinville
Joinville llaqtaqa Brasilpi (Santa Catarina suyupi aswan hatun llaqta), Purtuyiskunap 1851 watapis tiksisqan.
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kamasqa 9 ñiqin pawqar waray killapi 1851 watapi
Joinville llaqtaqa 515 250-chá runayuq kachkan.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Joinville.
- Munisipyu Joinville
- Diario ANotícia
- Circolo Italiano di Joinville


text:
José Bernardo Alcedo
José Bernardo Alcedo Retuerto sutiyuq runaqa (* 20 ñiqin chakra yapuy killapi 1788 watapi paqarisqa Lima llaqtapi - † 28 ñiqin qhapaq raymi killapi 1878 watapi wañusqa Lima llaqtapi), Piruw mama llaqtayuq klasiku musika takichaqmi karqan.
Tayta: José Isidoro Alcedo; Mama: Rosa Retuerto.
Yachay taki wasi: Convento de San Agustín.
Somos libres, seámoslo siempre nisqaqa (kastilla simipi), nisqa Piruwpa llaqta takinmi. Takinantaqa José Bernardo Alcedom kamarirqan, kastilla simipi rimankunatataq José de la Torre Ugartem qillqamurqan.
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Filosofía Elemental de la Música (1869)


text: 1Jerusalencho puriycarmi Jesuspa discïpuluncuna ricayargan yurishganpita-pasa gapra runata. 2Saymi Jesusta tapuyargan: “Taytay, ¿imanirtä cay runa gapra yurish? ¿Mamanpawan taytanpa jusanpitacu o quiquinpa jusanpitacu?” 3Sayno tapuyaptinmi Jesús nergan: “Manami quiquinpa ni mamanpa ni taytanpa jusanpitasu cay runa gapra yurish, sinöga aliyäsiptë Tayta Dios munayyog cashganta runacuna tantyacuyänanpämi. 4Saymi cay pasacho cashgäyag cachamagnë Tayta Dios munashganno runacunata aliyaycäsë. 5Cay pasacho cashgäyäga runacunapä acsinömi caycä.” 6Sayno nishpanmi pampaman Jesús togaycur mituta rurargan. Nircurna say mituwan gaprapa nawinta püchapargan. 7Püchaparcurmi nergan: “Siloé nishgan pözuman ayway saycho maylacamunayquipä.” (Siloé ninanga “Cachamush” ninanmi.) Jesús nishganno maylacaramurnami ricaycarna cutergan. 8Saymi vecïnuncuna y payta reguegcuna niyargan: “¿Manacu cay runaga caridäta manacog gapra runa caycan?” 9Waquin niyargan: “Au, paymi.” Waquinnami niyargan: “Manami paysu. Isanga pay-niragmi.” Sayno niyaptinmi quiquin nergan: “Au, nogami yurishgäpita-pasa gapra cargä.” 10Saymi payta tapuyargan: “¿Imanöpatä aliyaycushcanqui?” nir. 11Sayno tapuyaptinmi nergan: “Jesusmi togayninwan mituta rurarcur nawëta püchapämash. Nircurnami cachamash Siloé nishgan pözuman nawëta maylacunäpä. Saycho maylacushgäpitami cananga nawë ricaycanna.” 12Saymi payta yapay tapuyargan: “¿Maychötä caycan say aliyäsishogniqui runaga?” Sayno tapuyaptin nergan: “Manami musyäsu maycho caycashgantapis.” 13Saypitana say gapra cashganpita aliyash runata pushayargan fariseo runacunaman. 14Sábado jamay junag aliyash captinmi fariseo runacuna payta tapuyargan imanöpa aliyashgantapis. Tapuyaptinmi nergan: “Juc runami nawëta mituwan püchapämargan. Say püchapämashgan mituta maylacusquiptëmi nawë ricaycanna, taytay.” 16Saymi waquin fariseo runacuna niyargan: “Say aliyäsishogniqui runaga manami Tayta Dios cachamushgansu canman. Tayta Dios cachamushgan runa carga sábado jamay junagchöga manami aliyäsinmansu pitapis.” Saycho caycag waquin runacunanami niyargan: “Tayta Dios mana cachamush captenga ¿imanöpatä aliyäsinman cargan say runata?” 17Saymi yapay tapuyargan gapra cashganpita aliyash runata: “Gamga ¿pï cashgantatä yarpanqui say aliyäsishogniqui runapäga?” Sayno tapuyaptinmi nergan: “Nogaga yarpä Tayta Diosninsipa profëtan cashgantami.” 18Sayno niptinpis Israel runacunapa autoridänincunaga manami criyiyargansu rasunpaypa gapra cashganta. Saymi mamantawan taytanta gayaycasimur tapuyargan: 19“¿Cay runa suriquicu? ¿Rasunpacu gapra yurergan? ¿Imanöpatä aliyash?” nir. 20Saymi mamanwan taytan niyargan: “Au, payga surëmi. Rasunpaypami yurishganpita-pasa gapra cash. 21Isanga manami musyayäsu imanöpa aliyashgantapis ni pï aliyäsishgantapis. Payga caycan juiciuyog runanami. Quiquinta tapuyay.” 22Mamanwan taytan sayno niyargan autoridäcunata mansacuyashpanmi. Autoridäcunaga wilanacuyashganami caycäyargan mayganpis: “Jesusga Tayta Dios cachamushgan Cristumi” neg cagtaga sinagogapita garguyänanpä. 23Sayta mansacurmi mamanwan taytan niyargan: “Payga juiciuyog runanami. Quiquinta tapuyay.” 24Saymi gapra cashganpita aliyash runata autoridäcuna yapay gayasiyämorgan tapuyänanpä: “Tayta Dios ricaycäshunquimi. Rasun cagta wilayämay. Musyayämi say aliyäsishogniqui runataga Tayta Dios mana cachamushganta.” 25Saymi say runa nergan: “Nogaga manami musyäsu Tayta Dios cachamushganta o mana cachamushgantapis. Isanga musyä gapra cashgäpita aliyäsimashgantami.” 26Sayno niptin yapay tapuyargan: “¿Imatatä rurash aliyäsishunayquipä?” 27Niptinmi nergan: “Maynami gamcunata wilashcäna. Wilaptëpis manami criyiyämanquisu. ¿Imanirtä yaparir yaparir tapuyämanqui? ¿Gamcunapis payta gatiraytacu munaycäyanqui?” 28Sayno niptinmi rabiacuyashpan niyargan: “Gamcher paypa discïpulonga caycanquega. Nogacunaga Moisés yachasishgancunatami cäsucuyä. 29Musyayämi Moisesta Tayta Dios mandamientuncunata entregashganta. Say aliyäsishogniqui runataga, jusasapa captin, Tayta Dios manami imatapis musyasishgasu.” 30Sayno niyaptinmi gapra cashganpita aliyash runa nergan: “¿Imanötä sayga? Say runa nawëta aliyaycäsimaptenga ¿imanirtä tantyayanquisu Tayta Dios cachamushganta? 31Milagruta rurananpäga Tayta Dios manami imaypis jusasapacunata yanapansu, sinöga payta adorar munashganno cawagcunalatami. 32Manami imaypis wiyashcansisu yurishganpita-pasa gapra runata pipis aliyäsishganta. 33Tayta Dios mana yanapaptenga say runa manami imanöpapis aliyäsimanmansu cargan.” 34Sayno niptinmi autoridäcuna niyargan: “¡Gamga jusasapa carmi gaprapis yurishcanqui! ¡Sayno caycarga manami imatapis nogacunata yachasiyämanquimansu!” Sayno niyashpanmi sinagogapita say runata garguyargan imaypis manana cutinanpä. 35Say aliyäsishgan runata sinagogapita garguyashgantami Jesús musyargan. Saymi paywan tincurcur nergan: “¿Tayta Dios cachamushgan runaman yäracunquicu?” 36Niptin say runa nergan: “Reguerga payman yäracömanmi, taytay.” 37Saymi Jesús nergan: “Tayta Dios cachamushgan runawanga maynami tincushcanqui. Say runaga nogami caycä.” 38Sayno niptinmi Jesuspa puntanman gongurpacuycur nergan: “Gamman yäracömi, taytay.” 39Sayno niptinmi Jesús nergan: “Nogaga cay pasaman shamushcä mana tantyacogcunata tantyasinäpä y yachag-tucogcunata upatacäsinäpämi.” 40Sayno nishganta wiyayashpanmi saycho caycag waquin fariseo runacuna niyargan: “¿Nogacunapis upa cayashgätacu yarpanqui?” 41Sayno niyaptin Jesús nergan: “Gapra runa chasquicamashganno gamcunapis chasquicayämaptiquega Tayta Dios jusayquicunata perdonayäshunquimanmi. ‘Salvashganami caycä’ nicarpis nogata mana chasquicamaptiquega Tayta Dios manami perdonayäshunquipäsu.”


text:
Waraniyi runa
Waraniyi runa nisqaqa lliw Waraniyi simita rimaq runakunam, Arhintina, Brasil, Buliwya, Parawayi mama llaqtakunapi tiyaq.
Waraniyi runa llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Waraniyi runakunamanqa achka runa llaqtakunam kapun: Simba, Chiriwanu (Chiriguano), Mbya (Mbyá), Achiy wayaki (Aché Guayakí), Kaywa (Kaiwá), Chiripa (Chiripá), Pay tawitira (Paí tavyterá), Tapitiy (Tapieté), Shita (Xetá).
Buliwyapi Waraniyi runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Buliwya suyupiqa 133.393 Waraniyi runa kawsan, Chiriwanu nisqakunam, Santa Krus suyupi, Chuqichaka suyupi, Tarija suyupipas [2].
Rimay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Waraniyi runakunaqa Waraniyi simitam (Rimakunap ayllun: Tupi waraniyi) rimanku.
Huk rimakuna (Qhichwa simi - Wanariyi simi):
- qhari: aba
- warmi: cuña
- uma: cang
- k'aklla: tatipi
- ñawi: teza
- rinri: apizacua
- maki: mbo
- inti: cuarací
- killa: yací
- yaku: I
- nina: tata
- urqu: ibiti
Rikchakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Waraniyi runa.


text:
Hach'akalla
Hach'akalla (Jach'akalla) icha Uchuy ullkuypa (Uchuk ullkuypa)[1] (genus Xylaria) nisqakunaqa huk wayaqacha k'allampa rikch'anam, wañusqaña yurakunap qirunpi icha yura mikhuq uywap akanpi wiñaq, chay mawk'a qiruta ismuchiq. Tukuy Tiksimuyuntinpi wiñan.
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- ↑ Louis Girault: Kallawaya - guérisseurs itinérants des Andes. Recherches sur les pratiques médicinales et magiques. Paris 1984.
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Hach'akalla.


text:
Paqariy
Wachay - Yuriy icha Paqariy:
Warmiqa mama tukuspa wawanta wachanmi. Wawaqa mamanpa rakhanmanta lluqsispa yurinmi icha paqarinmi.
Warmip runtuchan yumasqa kaptin, warmi wiksayan, kismapi musuq runacham wiñarin. Yumasqamanta isqun killa pacha, wachana nanay qallarinmi. Warmiqa wawanta rakhanmantam wachan. Wawa yuriptin, pupu waskata willunam atin. Chaymantataq thaminraq lluqsinmi. Lluqsisqa wawataqa ñuñunayaptin ñuñuchinam atin, ama hark'aychu.
Ñuñuq uywakunaqa runa hinam uñachankunata wachanku. Pisqukunataq huk uywakunapas runtukunatam wachanku. Uñachakunaqa, malqukuna nisqa, chaymanta sapallam runtuta t'uqyachispa paqarinku.


text:
Yunka runashimi
Yunka runashimi nisqaqa Piruwpa Kashamarka, Lampalliqi, Lima suyunkunapi rimasqa qhichwa simip k'iti rimayninkunam.
Chinchay rimaykunapiqa manañam [h] nisqa kunkatachu rimanku, ahinataq manam hatun nispachu, ichataq atun nispam rimanku. Mana urin runasimi hinaqa, mawk'a qhichwap /s/, /š/ kunkataraq sapaqchankum, s, sh qillqaspa, hinallataq /ch/, /ĉ/ kunkatapas, ch, ĉ (ch' Kashamarkapi) qillqaspa. Manam chinchay runashimi hinachu, ichataq urin runasimi hinam, mawk'a qhichwap /k/, /q/ kunkantaraq sapaqchanku.
Chinchay runashimi rimaykunaqa kaymi:


text:
Chullusqa
Chullusqa nisqaqa chulluq nisqa puriqllapi chaqrusqa manaña rikunalla chulluna nisqa sinchiyasqa icha wapsi kasqa. Chulluy nisqawan chay sinchiyasqaqa icha wapsiqa puriqlla ukhunman rin, ichataq manam musuq t'inkisqachu tukukun.
Mama quchakunapi yakupiqa achka kachim qullusqa, lliwmanta aswan natriyu kluruchasqam. Chayrayku kachi yaku nisqam.
Yaku pachapi wayaypas chullusqam, yakupi kawsaq challwakunap, huk uywakunap samananpaq anchata muchusqam. Chay yakupi wayayqa inti wayllaq laqukunamantam, huk yaku yuramantakunamantapas lluqsin.


text:
Hatun Qillqapampa
Hatun Qillqapampa icha Hatun Qillqamarka[1] (kastilla simipi Toro Muerto ("wañusqa turu")) nisqa rumi qillqa (pitrugliphu) nisqakunaqa Piruwpi rumipi siq'isqakunam, Ariqipa suyupi, Aplaw pruwinsyapi, Uraka distritupi.
Rikchakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- ↑ Gori Tumi Echevarría López (Asociación Peruana de Arte Rupestre (APAR)), Entrevista al Dr. Eloy Linares Málaga
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Hatun Qillqapampa.


text: 1Corinto llaqtapi Apolos kachkaptinmi orqonta rispan Pablo chayarurqa Efeso llaqtaman. Chaypim wakin iñiqkunawan tuparuspan 2paykunata tapurqa: —¿Iñikuspaykichikqa chaskirqankichikchu Chuya Espirituta? —nispa. Paykunañataqmi nirqaku: —Manam uyariyllapas-uyarirqanikuchu Chuya Espiritumantaqa —nispa. 3Pabloñataqmi huktawan tapurqa: —¿Hinaptinqa ima bautismotamá chaskirqankichik? —nispa. Paykunañataqmi nirqaku: —Juanpa bautismontam —nispa. 4Chaymi Pabloñataq nirqa: —Juanqa runakunataqa bautizarqa huchankumanta wanakuptinkum, payqa willakurqa qepan hamuqman iñikunankupaqmi. Juanpa qepan hamuqqa karqa Jesusmi. 5Iñiqkuna chayta uyariruspankum bautizakurqaku Señor Jesuspa sutinpi. 6Hawankuman Pablo makinta churaykuptinñataqmi paykunaman huntaykurqa Chuya Espiritu hinaptinmi mana yachasqanku idiomakunapi rimaspa Diosmanta willakurqaku. 7Chay bautizakuqkunaqa karqaku yaqa chunka iskayniyoq runakunam. 8Kimsa killapunim Pablo riq judiokunapa huñunakunanku wasiman hinaspam Diospa munaychakusqanmanta willakuq mana manchakuspa hinaspa convencechispa. 9Wakin runakunam ichaqa sonqonkuta rumiyaykachispa mana iñiyta munarqakuchu, aswanraqmi paykunaqa Cristomanta allin noticiapa contranpi tukuy imaymanata nirqaku llapa runakunaman. Chaymi Pablo paykunamanta sapaqcharuspan llapa iñiqkunata rakirurqa Tiranno sutiyoq runapa escuelanman, chaypiñam sapa punchaw paykunata yachachirqa. 10Iskay watapuni chaypi yachachiptinmi Asia lawpi llapallan yachaqkunapas judiokunapas chaynataq mana judiokunapas Señormanta uyarirqaku. 11Diospa atiyninwanmi Pablo ruraq runapa mana rikusqan milagrokunata. 12Pablopa pañuelontapas otaq pachantapas onqoqkunaman apaptinkum allinyaqku, lloqsiqtaqmi demoniokunapas. 13Chaypitaqmi kachkarqaku llaqtan-llaqtan purispa demoniokunata qarqoq judiokunapas. Paykunam Señor Jesuspa sutinta rimarispa qarqoyta munarqaku: —Pablopa willakusqan Jesuspa sutinpim kamachiki, lloqsiy kay runamanta —nispa. 14Judio sacerdotekunapa jefen Escevapa qanchis churinkunam chaynataqa ruraqku. 15Chaymi demonioñataq paykunata nirqa: —Reqsinim Jesustaqa, yachanitaqmi Pabloqa pim kasqantapas ¿qamkunaqa pimá kankichik? —nispa. 16Hinaptinmi demonioyoq runa pawaykuspan paykunata llumpa-llumpayta maqaparurqa chaymi paykunaqa yawarninpas suturichkaq qalallaña ayqekurqaku chay wasimanta. 17Efeso llaqtapi lliw yachaqkunañataqmi judiopas hinaspa mana judiopas chaykunata yacharuspa mancharikururqaku hinaspam Señor Jesuspa sutinmanta allinta rimaqku. 18Chaymi achka iñiqkunapas huñunakuspanku willanakuqku ñawpaq mana allin rurasqankumanta. 19Brujokunapas libronkuta apamuspankum llapallanpa ñawpaqninpi kañarqaku, chay kañasqanku llapa librokunapa precionmi hayparqa pichqa chunka waranqa jornalpa chaninman. 20Chaymi aswan atiywanraq Diospa palabranta tukuy hinastinpi willakurqaku. 21Chaymantam Pablo Jerusalenman riyta munarqa Macedonia lawpi hinaspa Grecia lawpi kaqkunata watukustin, paymi nirqa: —Jerusalenman chayaruspayqa risaqpunim Roma llaqta reqsiq —nispa. 22Yanapaqnin Timoteotawan Erastota iskayninta Macedonia lawman kachaspanmi payñataq Asia lawpi unarirqa. 23Chay punchawkunapim llumpay chaqwa karqa Cristomanta allin noticiarayku. 24Chaytaqa qallaykachirqa Demetrio sutiyoq runam. Paymi qollqemanta ruraq mamachanku Dianapa capillachankunata chaymi paywan llamkaqkuna achkata ganakuqku. 25Demetriom llamkaqmasinkunata hinaspa chayna oficioyoq runakunata huñuruspan nirqa: —Taytakuna, yachasqaykichikpi hinam kay oficionchikwanqa allinta ganakunchik. 26Ichaqa qamkunam rikuchkankichik hinaspa uyarichkankichik chay Pablo runapa rimasqanta, paymi nichkan: “Runapa rurasqanqa manam Dioschu” nispa. Chaynataqa pantachichkan manam kay Efeso llaqtallanchikpichu, payqa pantachichkanmi lliw Asia lawpi yachaq achka runakunatapas. 27Kaywanqa negocionchikmi pierderunman hinaptinmi ancha reqsisqa mamacha Dianapas despreciasqa kanman, chaynataqmi templonpas ancha yanqachasqa kanman, Asia lawpi llapallan yachaqkunapiwan mundontin runakunam Dianataqa yupaychanku. 28Chayta runakuna uyariruspankum llumpayta piñakururqaku hinaspam qayaykachakurqaku: —¡Efeso llaqtapi kaq mamachanchik Dianaqa hatunmi! —nispanku. 29Efeso llaqtapi runakuna hatun chaqwapi rikuriruspankum hapirurqaku Pablopa puriqmasin Gayotawan Aristarcota, paykunaqa karqaku Macedonia lawmanta kaqkunam, paykunatamá aysarqaku llaqtapa huñunakunan sitioman. 30Hinaptinmi Pablo chayman yaykuyta munarqa llapa runakunata rimapayananpaq ichaqa iñiqkunam harkakururqa. 31Asia lawpi kaq wakin autoridadkunapas Pablopa amistadnin kaspankum payman runakunata kacharqaku: —Ama chaykunaman chapukuychu —nispa. 32Chay llapa runakunapa huñunakusqankupim hatun chaqwata ruraspanku qayaykachakurqaku wakin hukta, wakinñataq hukta, yaqa llapallankum mana yacharqakuchu imapaqmi huñunakusqankutapas. 33Judio runakunañataqmi llapa runapa chawpinmanta Alejandrota tanqarqaku ñawpaqman. Alejandroñataqmi paykunata defiendenanpaq makinwan señascharqa upallanankupaq. 34Ichaqa judio kasqanta Alejandrota reqsiruspankum lliwchanku yaqa iskay hora qaparkacharqaku: —¡Efeso llaqtapi kaq mamachanchik Dianaqa hatunmi! —nispa. 35Hinaptinmi chay llaqtapa secretarion chay llapa runakunata upallarachispan nirqa: —Llaqtamasiykuna, lliw runakunam yachan kay Efeso llaqtapi hatun mamacha Dianapa templon nanachikusqanchiktaqa, yachankutaqmi cielomanta uraykamuq imagennin nanachikusqanchiktapas. 36Manam pipas kaykunataqa neganchu, chaynaqa hawkayaychik. Ama imatapas ruraychikchu mana sumaqta tantearispaqa. 37Kay pusamusqaykichik runakunaqa mamachanchik Dianapa wasinmantaqa manam imatapas suwakurqakuchu nitaqmi paytaqa insultarqakuchu. 38Sichum Demetrio llamkaqmasinkunapiwan pitapas quejakuyta munaptinqa kachkanmi juzgadowan prefecto, chaypiyá sapakama quejankuta allichachunku. 39Imamantapas rimayta munaptikichikqa leyman hinayá hatun huñunakuypi sumaqta allichasun. 40Mana chayqa kay huñunakusqanchikmanta mana imatapas niyta atiptinchikmi llapa autoridadkuna acusawachwanchik runakuna hatarichisqanchikmanta. 41Kaykunata niruspanmi llapa runakunata kamachirqa wasinkuman kutinankupaq.


text: 1Tayta Diosman yäracurmi musyantsi pay promitimashgantsicunata lapanta cumplinanpag cashganta. Tsaymi promitimashgantsicunata manarag ricarpis shuyaraycantsi chasquinantsipag cagta. 2Tayta Diosnintsi munashgannog cawag unay runacunatapis payman yäracushganpitami salvargan. 3Tayta Diosnintsiman yäracorga criyintsi cay patsa, jana patsa, inti, quilla y lapan estrellacunapis cananpag niptilan yurishganta. Lapan ricaycashgantsitapis pay camashga imapis mana cashganpitami. 4Tayta Diosman yäracurmi pay munashgannog alinnin uyshata Abel apargan altarcho rupatsinanpag. Wauguin Cainga manami Tayta Dios munashgannogtsu apargan. Abel apashganta Tayta Diosnintsi chasquishga captinmi musyantsi Diosman yäracur pay munashgannog cawashganta. Tsaymi Abel wanushgana captinpis tantyacuntsi nogantsipis Abelnog Tayta Diosman yäracunantsipag cashganta. 5Enoctapis Tayta Diosman yäracushganpitami manarag wanuptin gloriaman pushacushga. Tayta Diosnintsipa palabranchöpis niycan Enocga Tayta Diosnintsi munashgannog cawashgantami. 6Tayta Diosnintsiman mana yäracorga manami imaypis pay munashgannog cawashuntsu. Tayta Diosnintsiman yäracunantsipäga criyishun pay cashganta. Tsaynogpis criyishun payman yäracuptintsi yanapamänantsipag cashganta. 7Yäracurmi Noëpis Tayta Dios nishgancunata cäsucur jatuncaray büquitanog arcata rurargan tsurincuna y lumtsuynincunapis diluvio captin mana wanunanpag. Tsaynogpis Tayta Dios nishganta criyirmi runacunata wilapargan jutsa rurashgancunata mana cacharerga shengaypa wanunanpag cashganta. Tayta Dios nishganta criyir payman yäracuptinmi Noëta Tayta Diosnintsi jutsaynagtana chasquergan. Tsaymi runacunata ushacätsirpis Noëtaga salvargan. 8Tayta Diosman yäracurmi Abrahampis marcanta cachariycur Tayta Diosnintsi entregananpag cag nacionman aywacorgan. Tayta Dios nishgannog aywacorgan may nacionman chayananpag cashgantapis mana musyaycarmi. 9Tsaychömi Abrahamga toldërawan wayita ruraycur jäpa runanogla targan. Tsaynog targan gloriacho Tayta Diosnintsi rurashgan marcaman chayananpag cashganta musyarmi. Tsaynoglami tsurin Isaacpis y Isaacpa tsurin Jacobpis Diosnintsi entregashgan nacioncho taycarpis toldërapita rurashga wayicunalacho targan. 11Tsaynoglami Tayta Diosman Abraham yäracuptin tsurin yurergan auquinna caycaptinpis y warmin Sara chacwanyashganyag golog caycaptinpis. 12Tsay tsurinpita miragcunami yupaytapis mana atipaypag estrellanograg y lamar cuchuncho agunograg carcaycan. 13Tsaynog mirananpag Tayta Dios promitiptinpis Abraham, Sara, Isaac y Jacob cawaycashganyag tsurincuna manami tsaytsica cashgaragtsu. Tsaynog captinpis paycunaga wanushganyagmi Tayta Diosnintsi promitishganman yäracorgan. Paycunaga cay patsacho ushacagla carmi tantyacorgan gorpanogla cashganta. 14Cay patsacho gorpanogla carcaycashganta tantyarmi gloriacho caycag marcaman aywacunanpag shuyarpaycargan. 15Paycunaga manami yarpargantsu unay tashgan marcanman cutiyta. Marcanpag laquicorga imaycanogpapis cuticärinmanmi cargan. 16Marcanpag laquicunanpa trucanga gloriacho caycag marcapagmi yarparargan. Tsaynog yarparaptinmi Tayta Dios cushicur tsay marcata camarishgana paycunata shuyaraycätsin. 17Tsurin Isaacta wanutsinanpag Tayta Dios niptinpis payman yäracurmi Abrahamga altarcho rupatsinanpag listu caycargan. 18Tsaynog wanutsinanpag listu caycargan paypita atscaman mirananpag Tayta Dios promitishga caycaptinpis. 19Abrahamga Tayta Diosman yäracurmi yarpargan wanutsiptinpis Isaacta cawaritsimunanpag cashganta. Tsaynog yäracuptinmi Abrahamta Tayta Dios nergan Isaacta mana wanutsinanpag. 20Isaacpis Tayta Diosman yäracurmi Jacobta y Esaüta Tayta Dios yanapananpag cashganta musyar bendicionninta gorgan. 21Jacobpis wanunanpagna caycar Tayta Diosman yäracurmi tsurin Josëpa tsurincunata bendicionninta gorgan. Nircurmi Tayta Diosta alabargan tucrunman tucnacuycular. 22Josëpis wanunanpagna caycar Tayta Diosman yäracurmi Israel runa mayincunata wilargan Tayta Diosnintsi yanapaptin Egipto nacionpita yargapäcunanpag cashganta. Tsaymi paycunata caynog nergan: “Caypita aywacur tulöcunatapis apacärinqui.” 23Tayta Diosman yäracurmi Moisés yuriycuptin taytan y maman quimsa quillayag payta pacarätsergan. Tsaynog pacarätsergan Egipto nacioncho mandag faraón olgu wamracunata yuriylanta lapanta wanutsinanpag mandaptinmi. Waquin wamracunapita Moisés más cuyaylapag cashganta ricaycurmi Diosman yäracärishpan tsaynog pacarätsergan. 24Tayta Diosman yäracurmi Moisespis mandag faraonpa warmi tsurin ashmacuycaptinpis faraonpa wilcan cayta mana munargantsu. 25Tsaymi faraonpa wayincho imayca janancho cananpa trucanga Israel mayincunaman aywacorgan paycunawan nacananpag. 26Paycunawan nacargan Cristu-raycu nacashganpita gloriacho premiuta chasquinanpag cashganta musyarmi. 27Yäracurmi Moisesga Tayta Diosta ricaycagnogpis mandag faraonta mana mantsacuypa Israel mayincunata Egiptupita jorgorgan. 28Tayta Diosman yäracurmi Moisesga Israel runacunata nergan Pascuata rurar puncu quicionnincunata yawarwan lushinanpag. Tsaynog lushitsergan wanutsicog ángil yawarta ricaycur tsay wayicho guechpa cagta pitapis mana wanutsinanpagmi. 29Tayta Diosman yäracurmi Israel runacunapis Puca Lamarta tsaquilata pasapäcorgan. Egipto runacunami itsanga shengaypa wanupäcorgan Israel runacunata cutitsinanpag guepanta yaycushgancho. 30Tayta Diosman yäracuptinmi Israel runacuna Jericó marcapa ganchis junag jiruruypa puriycaptin murällanpis juchorgan. 31Tayta Diosman yäracurmi püta Rahab warmipis ricapacog Israel runacunata pacargan marca mayincuna mana wanutsinanpag. Tsaynogpami Jericó marcaman yaycur tsaycho tag runacunata Israel runacuna wanutsirpis Rahabtaga mana wanutsergantsu. 32Tayta Diosman waquin yäracushgannogmi Gedeonpis, Baracpis, Sansonpis, Jeftëpis, Davidpis, Samuelpis y Tayta Diosnintsipa waquin profëtancunapis yäracärishga. 33Tayta Diosman yäracogcunaga waquincuna vincipäcorgan chiquegnin nación runacunata, waquincuna Israel runa mayincunata ali juzgapäcorgan y waquincunanami Tayta Diosnintsi promitishgancunatapis chasquipäcorgan. Waquincunataga leoncunapis manami micapäcorgantsu. 34Waquincunataga ninapis manami rupargantsu. Waquinnami espädawan wanutsinanpag caycaptinpis gueshpicärergan. Waquinnami chiquegnin soldäducuna tsaytsica caycaptinpis Tayta Diosman yäracur vincipäcorgan. 35Tsaynoglami Tayta Diosman yäracog warmicunapis ricargan wanushga tsutaraycag wawancuna cawaritsimushganta. Waquintanami Tayta Diosman yäracuycaptinpis nacatsiypa wanutsergan. Tayta Diosta ñëgatsinan cashga tsaynog nacatsiptinpis Tayta Diosnintsi cawaritsimunanpag cashganta musyar paycunaga manami ñëgargantsu. 36Tsaynoglami waquincuna nacapäcorgan runacuna ashliptin, magaptin y carcilman wichgaptin. 37Waquincunatami sagmaypa wanutsipäcorgan. Waquincunatami serruchuwan cutsuypa wanutsipäcorgan. Waquincunatanami espädawan tucsiypa wanutsipäcorgan. Waquincunanami pasaypa wactsa car uysha garatsapita y cabra garatsapita röpanta jaticurcur may-tsaypapis puripäcorgan. 38Tayta Diosnintsi munashgannog cawapäcushganpitami paycunata chiquipäcorgan. Tsaynog chiquishga carmi puricärergan chunyag jircacunapa y machaycunacho pacacushpan. Tayta Diosman mana yäracogcunaga manami pipis paycunaman tincuntsu. 39Paycuna tsaynog nacarpis lapan shongunwan yäracushganpitami Tayta Diosnintsi cushicorgan. Salvadorta cachamunanpag Tayta Diosnintsi promitishganta shuyararpis tsay unay runacunaga wanupäcorgan Jesucristo manarag shamuptinmi. 40Cananmi itsanga Jesucristo mayna shamushgana. Jesucristo shamur cruzcho wanushganpitami paycunapis nogantsipis perdonashga caycantsi.