text:
6
Sábado jamay junagpä Jesucristo munayyog cashgan
(Mateo 12.1-8; Marcos 2.23-28)
1 Sábado jamay junagchömi discïpuluncunawan Jesús päsaycäyargan trïgu poguraycag chacracuna cuchunpa. Saypa päsarmi Jesuspa discïpuluncuna trïguta palarcur cuparishpan micuyargan.
2 Sayta ricarmi fariseo runacuna niyargan: “Sábado jamay junag mana arunapä Moisés guelgashgan leycunacho nicaptenga ¿imanirtä discïpuluyquicuna trïguta palaycäyan?”
3 Saymi Jesús nergan: “Sábado jamay junagcho trïguta palarpis paycunaga manami jusalicuycäyansu. Asca cutimi gamcuna liyiyashcanqui David yanapagnincunawan micanar imata rurayashgantapis. Asca cuti liyiycarpis ¿manacu tantyayanqui?
4 Davidga Tayta Diosta manacuna wayi rurinman yaycurmi Tayta Diosninsipä churaraycag tantata micorgan. Nircur paywan aywag runacunata say tantata garargan paycunapis micuyänanpä. Say tanta cüracunala micuyänanpä captinpis sayta micur Davidga manami jusalicuyashgasu.” Sayno nirmi Jesús tantyasergan discïpuluncuna sábado jamay junagcho trïguta micurpis mana jusalicuyashganta.
5 Nircur Jesús nergan: “Nogami munayyog caycä sábado jamay junagcho runa rurananpä mana rurananpä cagtapis ninäpä.”
Sábado jamay junagcho wanush maquiyog runata Jesucristo aliyäsishgan
(Mateo 12.9-14; Marcos 3.1-6)
6 Saypita juc sábado jamay junagchönami sinagogaman Jesús yaycorgan yachasinanpä. Saychömi caycargan juc runa, derëcha cag maquin wanush.
7 Sauraga Moisés guelgashganta yachasegcunawan fariseucunami Jesusta ricapaycäyargan cayno yarpäyashpan: “Mä sábado jamay junag caycaptin ¿aliyäsinäcush tagay gueshyagta? Aliyäsiptenga say achäquilami contran sharcushunpä.”
8 Sayno yarpaycäyashganta tantyarmi wanush maquiyog runata Jesús nergan: “Sharcurcur runacunapa naupanman ichicuy.”
Sayno niptinmi say runa ichircorgan.
9 Nircurna runacunata Jesús taporgan: “Sábado jamay junagcho ¿gueshyaycag runata aliyäsishwancu o ‘Jina nacacusunpis’ nishwancu?”
10 Saypita naupancho caycag runacunata ricärishpan maquin wanush caycag runata nergan: “¡Maquiquita jogariy!” Jogarcuptinmi maquin sänuna ricacorgan.
11 Sábado jamay junagcho sayno aliyäsiptinmi fariseucuna fiyupa rabiacuyargan. Nircur wilanacuyargan Jesusta wanusiyänanpä.
Chunca ishcay apostolnincunata Jesucristo acrashgan
(Marcos 3.13-19)
12 Saypita juc sacayna Jesús aywargan jircaman Tayta Diosta manacunanpä. Saychömi warargan Tayta Diosninsita manacuycar.
13 Pasa wararcuptinnami discïpuluncunata gayargan. Nircur paycunapita acrargan chunca ishcay (12) runacunata apostolnincuna cayänanpä.
14 Paycunami cayargan Simón (paytami jutinta churapargan Pedro nir), Simonpa wauguin Andrés, Santiago, Juan, Felipe, Bartolomé,
15 Mateo, Tomás, Alfeupa surin Santiago, “Celote” nishgan Simón,
16 Santiagupa wauguin Judas y Jesusta entregag cag Judas Iscariotipis.
Asca runacunata Jesucristo aliyäsishgan
(Mateo 4.23-25)
17 Jircapita Jesús urämurnami juc pataccho asca discïpuluncuna y saysica runacunapis juntaraycagta tarergan. Say runacunami shayämorgan Judea provinciapita, Jerusalenpita, Tiro marcapita y Sidón marcapitapis. Paycunami juntacäyargan Jesús yachasishganta wiyayta munar y gueshyashgancunapita aliyash cayta munayashpan.
18 Saycho waquinta aliyäsishgannölami supay nacasishgan runacunatapis Jesús cachacäsergan.
19 Aliyäsiptinmi pï-maypis Jesusta yataylapis yatayta munayargan, gueshyashganpita aliyäyänanpä.
Cushish cawanansipä Jesucristo yachasishgan
(Mateo 5.1-12)
20 Sauraga discïpuluncunata ricärirmi Jesús nergan: “Cay pasacho pobri caycarpis cushishmi cawayanquipä. Gamcunatami Tayta Diosninsi naupanman pushayäshunquipä.
21 “Cay pasacho micanarpis cushishmi cawayanquipä. Gloriachöga manami micanäyanquipänasu.
“Cay pasacho wagarpis cushishmi cawayanquipä. Gamcunatami gloriacho Tayta Diosninsi cushicuyta goyäshunquipä.
22 “Nogata chasquicayämashgayquipita runacuna chiquiyäshuptiqui, garguyäshuptiqui ni ashliyäshuptiquipis ama laquicuyaysu.
23 Sayno nacayashgayquipitami Tayta Diosninsi premiuta gloriacho puestupäyäshunquipä. Gamcunatanömi Tayta Diosninsipa unay profëtancunatapis nacasiyargan. Sayno caycaptenga imano nacarpis cushicuyay.”
Jusalicur cawag runacunata Tayta Diosninsi juzgananpä cashgan
24 Nircurnami Jesús nergan: “¡Rïcucuna! Cay pasacho imaycayogpis car runa mayiquita manami yanapäyashcanquisu. ¡Saymi gamcunata Tayta Diosninsi mana cuyapaypa infiernuman gaycuyäshunquipä!
25 “¡Imaycayquicunapis asca captin cushicogcuna! Infiernuchöga segaypami nacayanquipä.
“¡Quiquilayquicunapä imatapis yarpar cushish cawagcuna! Gamcunaga laquicuyashpayquimi wagayanquipä.
26 “¡Lapan runacunapita alabash cagcuna! Unay lutan yachasicogcuna alabash cayänalanpä yarpashgannömi gamcunapis alabash cayänalayquipä yarpachacuycäyanqui. Sayno cayashgayquipitami Tayta Diosninsi mana cuyapaypa infiernuman gaycushunquipä.
Chiquimagninsita cuyanansipä Jesucristo yachasishgan
(Mateo 5.38-48; 7.12a)
27 “Cäsucamagcunatami isanga në: Cuyayanqui chiquishogniquicunata. Contrayquicunatapis ali ricayanqui.
28 Gayapäshogniquicunapä Tayta Diosta ruwacuyanqui ali cawayänanpä. Saynöla ashlishogniquicunapäpis Tayta Diosta manacuyanqui perdonananpä.
29 Pipis lagyayäshuptiquega jucag cärayquitapis camapäyanqui. Punchuyquita guechuyäshuptiquega chompayquitapis cachapariycuyanqui.
30 Runacuna imalatapis manacushuptiquega goycunqui. Sayno imatapis guechurishushpayqui apacuptenga cachapariycuyanqui.
31 Runa mayiqui ali ricayäshunayquita munarga gamcunapis paycunata ali ricayay.
32 “Cuyanacuyashgalayquiwan cuyanacorga ama yarpäyaysu ali runa cayashgayquita. Jusasapa runacunapis cuyanacuyashgalanwanga cuyanacuyanmi.
33 Quiruyqui tincushgalanwan ali cawarga ama yarpäyaysu ali runa cayashgayquita. Jusasapa runacunapis saynölaga cawayanmi.
34 Yanapäyäshogniquicunalata imachöpis yanaparga ama yarpäyaysu ali runa cayashgayquita. Fiyu runacunapis yanapagnincunataga yanapäyanmi imatapis chasquiyänan-rayculaga.
35 “Gamcunaga chiquishogniquicunata cuyayay. Paycunawan ali cawayay. Imatapis pägu-rayculaga manayaysu. Tayta Diosninsega jusasapa runacunata cuyapanmi. Munayyog Tayta Diosninsi cuyapäcog cashganno gamcunapis cuyapäcog carga paypa wamranmi caycäyanqui. Cuyapäcog cayashgayquipitami gloriacho premiuta chasquiyanquipä.
36 Sayno caycaptenga Tayta Diosninsi cuyapäcog cashganno gamcunapis cuyapäcog cayay.
Runa mayinsita mana jamuränansipä Jesucristo yäsishgan
(Mateo 7.1-5)
37 “Tayta Diosninsi mana juzgayäshunayquipä runa mayiquita ama jamuräyaysu. Saynöpis runa mayiquita manacagman ama churayaysu. Tayta Diosninsi perdonashunayquipäga chiquishuptiquipis perdonayay.
38 Pï-maywanpis ali cawar yanapänacuyay. Runa mayiquita yanapashgayquinölami gamcunatapis Tayta Diosninsi yanapäyäshunquipä. Yanapäshushpayquega yarpashgayquipitapis mastami yanapäshunquipä.
39 “¿Gapra runa gapra mayinta pushanmansurä? Pushaycashgancho ¿manasurä pözuman ishcan jegacurpuyanman? Saynölami noga yachasishgäta manarä yachacorga gamcunapis gapranöla caycäyanqui.
40 Maygan yachacogpis manami yachasegninpita mastaga yachansu. Sayno captinpis shumag yachacorga yachasegninta tariparcongami.
41 “Quiquiquicunapa nawiquicunacho jatuncaray ganra jatiraycaptenga ¿imanirtä runa mayiquicunapa nawincho ichicnayla ganra caycagta ricapäyanqui?
42 Nawiquicunacho jatuncaray ganra caycaptenga ¿imanöparä runa mayiquita: ‘Nawiquicho tacshala ganra caycagta jorgapäshayqui’ niyanquiman? ¡Ishcay cära runacuna! Puntataga jorguyay nawiquicunacho ganra caycagtarä. Sayrämi ricayanquipä runa mayiquipa nawincho tacshala ganra caycagta jorgupäyänayquipä. Saynöla runa mayiquita jamuränayquipa trucanga yarpachacuyay quiquiquipa jusayquicunata cacharinayquipä.
Parlacuyninpa runata reguinansipä cashganpita Jesucristo yachasishgan
(Mateo 7.17-20; 12.34b-35)
43 “Jachacuna manami wayunsu juc casta jachapa wayuyninta.
44 Saynöla manami jïguscunata palansisu cashacunapita, ni üvata cosechansisu shiracacunapitaga. Ima jachatapis wayuyninpa reguishgansinölami runacunatapis parlacuyninpa reguinsi ali runa cashganta o fiyu runa cashgantapis.
45 Saymi ali runaga shongun alita yarpashganno alita parlan. Fiyu runami isanga shongun mana alita yarpashganno mana alita parlan.
Cäsucog runa y mana cäsucog runa imano cananpä cashgantapis Jesucristo yachasishgan
(Mateo 7.24-27)
46 “¿Imanirtä gamcuna: ‘Maquiquichömi caycä’ niyämanqui, noga nishgäta mana cäsucuycarga?
47 Nishgäcunata wiyacamag runa imano cashgantapis canan tantyasiyäshayqui.
48 Payga caycan cimientuta shumag ruraycur sharcasish wayinömi. Asca yacu miramur jaytaptinpis ali cimientush wayega manami juchongasu.
49 Nishgäcunata mana wiyacamag cagmi isanga alpa janalancho sharcasish wayino caycan. Segaypa tamyar yacu shamuptin sayno sharcasish wayega juchurmi ushacangapä.”


c: text/html

text:
Albert Michelson
Albert Abraham Michelson sutiyuq runaqa (19 ñiqin qhapaq raymi killapi 1852 watapi paqarisqa Strzelno llaqtapi - 8 ñiqin tarpuy killapi 1931 watapi wañusqa Pasadena llaqtapi) huk Alimanya mama llaqtayuq Pachaykamay yachaq wan wallpariqmi qarqan.
1907 llaqtapi Nobel suñaytas chaskirqan (Nobel Suñay Pachaykamaypi).
Taytan: Konrad Braun; Maman: .
Ñawpa warmi: Margaret Hemingway (1877-1898); Edna Stanton (1899-).
Churinkuna: (3).
Alma mater: Yachay Sunturnin.
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Albert Michelson.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Henrique Capriles
Henrique Capriles Radonski sutiyuq runaqa ( 11 ñiqin anta situwa killapi 1972 watapi paqarisqa Karakas llaqtapi - ), huk Winisuyla mama llaqtayuq taripay amachaq wan pulitikumi runa qarqan.
2008 watamanta 2017 watakama Miranda suyu Kamachiq runa (Gobernador).
Taytan: Henrique Capriles Garcia, Maman: Mónica Radonski Bochenek.
Warmi: .
Churinkuna: (?) .
Alma mater: Andrés Bello Kathuliku Yachay Suntur, wan Winisuylapas Chawpi Yachay Suntur.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Henrique Capriles.
- Página Henrique Capriles


text:
Flevoland pruwinsya
Flevoland nisqaqa Urasuyupi huk pruwinsyam (provincie). urasuyu simipi: Flevoland, kastilla simipi: Flevolanda.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
52° 30′ N 6° 30′ O
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
403 000 runakuna (2015).
Pulitika rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Uma llaqtanqa Lelystad llaqtam.
Munisipyukuna (6)[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Rikchakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Flevoland pruwinsya.
- Flevoland pruwinsya


text:
Baure runa
Baure runa nisqaqa lliw Baure simita rimaq runakunam, Buliwyapi, Beni suyupi, Iténez pruwinsyapi, tiyaq.
Tiyay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Rimaqkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- 40.000 Baure runa 1712 watapi [2].
- 5.178 Baure runa 1830 watapi
- 3000 - 4000 Baure runa 1967 watapi
Rimay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Baure runakunap rimayninqa arawak rimaykunaman kapuq baure simim. 1950 kaq watakunakamas tukuy Baure runakunas chay rimayta rimaq karqan. Chay pachataq Buliwya mama llaqta iskuylatam tiyachimurqan, indihina runakunata kastillanuchanapaq. Chaymantapacha kastilla simita rimayta qallarirqan. Kunan pacha asllaraqmi Baura rimaqkuna, SIL nisqankama chunka kimsayuqllas.
Sutikuna (Qhichwa simi - Baure simi):
- Ñuqa: ondi
- Qam: piti
- Pay: techi
- Ñuqanchik / Ñuqayku: viti
- Qamkuna: yiti
- Paykuna: noti
- Ari: jeni
- Mana: daca
- Yaku: ina
- Nina: yaqui
- Inti: sose
- Killa: quijere


text:
1
Tata Cha Vachi Chinu Ra Jesucristo
(Lc. 3.23‑38)
1Tutu ya ndiso sivi ñivi cuu tata cha vachi chinu ra Jesucristo tiempu chahnu. Ñivi ra chi ra David, ta ñivi ra chi ra Abraham.
2Abraham cuu sutu ra Isaac, ta Isaac can cuu sutu ra Jacob. Jacob can cuu sutu ra Judá chi yani ra. 3Judá can cuu sutu ra Fare chi ra Zara, ta Tamar cuu sihi ra ta ra. Fare can cuu sutu ra Esrom, ta Esrom can cuu sutu ra Aram. 4Aram can cuu sutu ra Aminadab, ta Aminadab can cuu sutu ra Naasón. Naasón can cuu sutu ra Salmón, 5ta Salmón can cuu sutu ra Booz, ta Rahab cuu sihi ra. Booz can cuu sutu ra Obed, ta Rut cuu sihi ra. Obed can cuu sutu ra Isaí, 6ta Isaí can cuu sutu ra David ra ndaca ñahan chi ñivi Israel. David can cuu ra cuu sutu ra Salomón, ta sihi ra cuu ña ni cuu ñasihi ra Uría.
7Salomón can cuu sutu ra Roboam, ta Roboam can cuu sutu ra Abía. Abía can cuu sutu ra Asa, 8ta Asa can cuu sutu ra Josafat. Josafat can cuu sutu ra Joram, ta Joram can cuu sutu ra Uzía. 9Uzía can cuu sutu ra Jotam, ta Jotam can cuu sutu ra Acaz. Acaz can cuu sutu ra Ezequía, 10ta Ezequía can cuu sutu ra Manasee. Manasee can cuu sutu ra Amón, ta Amón can cuu sutu ra Josía. 11Josía can cuu sutu ra Jeconía chi yani ra quivi cha ni tiin ra iyo ñuhun Babilonia chi ñivi Israel, ta tava ndaa ra ta ra chi ñi nu ñuhun ñi.
12Tacan ni queta ñivi Israel ñuhun Babilonia can, ta ni chacoo sehe ra Jeconía can, ta Salatiel cha cunani ra. Salatiel can cuu sutu ra Zorobabel, 13ta Zorobabel can cuu sutu ra Abiud. Abiud can cuu sutu ra Eliaquim, ta Eliaquim can cuu sutu ra Azor. 14Azor can cuu sutu ra Sadoc, ta Sadoc can cuu sutu ra Aquim. Aquim can cuu sutu ra Eliud, 15ta Eliud can cuu sutu ra Eleazar. Eleazar can cuu sutu ra Matán, ta Matán can cuu sutu ra Jacob. 16Jacob can cuu sutu ra José ra cuu ii ña María sihi ra Jesucristo.
17Cha queta uchi cumi ñivi cuu ñivi ra Jesuu nda quivi ni chacoo ra Abraham nda quivi cha ni chacoo ra David tiempu chahnu, ta cha queta ndico inga uchi cumi ñivi ra nda quivi ni chacoo ra David nda quivi cuahan ñivi Israel iti ñuhun Babilonia suvi ni tiempu chahnu, ta nda quivi can ta nda quivi cha ni cacu ra Jesuu cha queta ndico tucu inga uchi cumi ñivi ra.
Tuhun yoso cuhva cha ni cacu ra Jesucristo
(Lc. 2.1‑7)
18Chehe cuu tuhun yoso cuhva ni cacu ra Jesucristo. Cha iyo vaha tuhun cha cua tandaha ña María sihi ra chi ra José. Ña ta coo ña chi ra, ta nihin ña cuhva ti cha cua coo sehe ña savaha ra Tati Ndioo. 19Rai vaha cuu ra José ra cua cuu ii ña. Chacan cuu cha saxini ra ti cua saña xehe ra chi ña, vati ña cuni ra cha cua coo tu ca nuun chi ña iti nuun ndihi ñivi. 20Ni vii nanducu xini ra ñaan cha cuu cha cua savaha ra, ta ndehe ra chi iin tatun ra chahnu Ndioo tichi ñumahna, ta quechaha cati ra tatun Ndioo can chi ra ti:
―Yoho José, ñivi ra David chihin cun. Ña cua saxini cun, soco cua naquihin cun chi ña María ñasihi cun, vati tuvi maan sehe ña tichi ña savaha ra Tati Ndioo. 21Cua cacu sehe ña, ta Jesuu cua sacunani ndo chi ra, vati cua sacacu ra chi ñivi cuu ñivi ra, ta cua naan cuati savaha ñi ―cati ra tatun Ndioo can.
22Ndihi chacan ni chacoo, vati tacan ni quee tuhun cuhva ni cati tuhun ra chahnu Ndioo chi ra ni cahan cuenda ra Ndioo nu ni quichi quivi, vati cha cati ra ti:
23Cua tuvi sehe iin ña yoco,
ta cua queta quivi cua cacu ra.
Emanuel cua cunani ra,
cati ra cahan cuenda ra Ndioo can. Cuni cati tuhun Emanuel can ti iyo ra Ndioo chihin yo.
24Tacan cuu, ta hora can ndoyo ra José, ta savaha ra cuhva cati tuhun tatun ra chahnu Ndioo. Quihin ra chi ñasihi ra, 25soco ña ni chacoo ra chi ña nda cua nda quivi ni cacu sehe ña. Tacan cuu, ta chacunani ra Jesuu.


text:
David Choquehuanca
David Choquehuanca Céspedes (Llawi Chuqiwanka Sispiris) sutiyuq runaqa (7 ñiqin aymuray killapi 1961 watapi paqarisqa Urin Quta-Quta (Cota Cota Baja) llaqtapi, Warina kantunpi, Umasuyu pruwinsya, Chuqiyapu suyu) huk Qullasuyu mama llaqtayuq aymara pulitiku runam (hach'awanqu). David Choquehuanca Céspedesqa parlaranmi Kastilla simita itaq Aymara simita.
Evo Morales Wuliwiyap umalliqnin kachkaptin, hawa rimanakuy ministrum karqan 23 ñiqin qhulla puquy killapi 2017 watapi p'unchawkama. 19 ñiqin qhulla puquy killapi 2020 watapi Buynus Ayris llaqtapi suliwiyanu Susyalismuman Rikch'arimuy (MAS) nisqap pusaqninkuna Luis Arceta 2020 watapi wuliwiyanu umallina akllanakuykunapi umallinapaq kandidatuman akllarqan, David Chuqiwankatataq qatiq umalliq kanapaqmi. Kurunawirusraykum chay akllanakuykunaqa mayukillapi manam karqanchu, uktuwrillapim. 18 ñiqin kantaray killapi 2020 watapi Buliwya akllanakuykunapitaqmi Luis Arce Buliwyap umalliqninman akllasqa karqan, David Chuqiwankataq qatiq umalliqmanmi.
Kaypipas qhawayLlamk'apuy
Hawa t'inkikunaLlamk'apuy
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: David Choquehuanca.
- Evo anuncia que Luis Arce será el candidato a la Presidencia por el MAS. El Deber, 20 ñiqin qhulla puquy killapi 2020 watapi.


text:
Home -- Quechua -- Perform a PLAY -- 008 (Earthquake at midnight)
8. Jallp´a ikhakuy chawpi tutata
Yakupi tuytuspa rej barco qocha kantuman chayaspa sayajtinkama, Pablowan amigon Silaswan usqay usqayta barcomanta jurayk’uspa, Filipos llajtaman cheqanta yaykunku.
Chaypitaj mercadospi, callespi imata runasman parlayta qallarinku:
Pablo: (elevando la voz) "Tata Dios munakusunkichej, churin Jesucristota kay pachaman kachamun Paynejta Diostata rejsinapaj. Jesucristopi Creeychej salvasqataj kankichej…"
Lidiaman mayta gustarqa Jesusmanta willasqankoqa, chanta creerqa Jesucristo salvador kasqanta. Jinapis wakinkuna mayta phiñakuspa tukuy atisqankuta qhaparinku:
Hombre: (gritando) "Runaj umanta muyuchishanku, mana rikuyta nitaj uyariyta munaykuchu. ¡Chinkachunku kaymanta!"
Jinata nejtinkukama rumi pararin... niraj nimapi tukuy llajtayojkuna chay Diosmanta willajkunaj contrankuta oqharikunku. P’achasninkuta llik’ispa, k’aspiswan vajtayta qallarinku. Q’arasllata yawar pukallata ruwanku. Jinaytawantaj cárcelman apallankutaj, chaypitaj uj laqha, ch’aran k’uchupitaj makis chakis cadenasqata, sumajta cepo nisqawan jap’iykuchinku mana kuyurinankupaj. Tukuy ukhunku nanasqa karqa, wasankupis khallasqa kasqanrayku.
Jinapis Bibliapi nisqanman jina, carcelpi kashaspa mana nisqankuchu ujtapis, imarayku Dios carcelman chayanankuta saqellasqanmantaqa. Aswampi, chawpi tuta chayta Diosma yupaychaykunata takiyta qallarisqanku.
Jinallapi: Diospa yanapaynin paykunaman jamojtin uj sinch’i jallp’a ikhakuy kan. Cárcel punkus kicharikuyta qallarin, cadenaspis p’itikun.
Chay sonajtaj carcelta qhawaj runata rijch’arirpachin, ñawpajta paypa yuyayninman jamun: Presos ayqenku ari, nispa. Kamachejninkuta manchikuspataj, wañuchikuyta munan. Espadanta jap’ispa...
Pablo: (elevando la voz) "Ama imatapis ruwakuychu, tukuy kaypi kakushayku."
Jinapunitaj karqa, nipipis ayqesqachu. Chay carcelta qhawajtaj chayrato qonqorchaki Pabloj chakisninman k’umuykukun.
Carcelero: "¿Imatataj ruwayman salvasqa kanaypajri?"
Pablo: "Mana imatapis ruwanayki kanchu, Jesús tukuyta qanrayku ruwan. Señor Jesusllapi creey salvasqataj kanki."
Ajina karqa, carcelta qhawajqa Jesuspi creespa mosoj runaman tukorqa. Manaña presosta ñak’aricherqachu; aswampis, mikhunata qospa nanasqasninkutapis jamperqa. Q’ayantin paqarintaj juesqa chay carcelta qhawajman kachaspa nicherqa:
kacharipuychej chay runasta, nispa. Aswan ch’isinejta paykunapuni rispa, mana kajmanta chay jinata ruwachisqankumanta sut’inchaj tukusqanku jueskunaqa.
Chanta Pablo amigonwan rispa Jesusmanta askha runasman willallarqankupuni:
Pablo: "Creeychej Señor Jesuspi, salvasqa wiñay kawsayniyojtaj kankichej."
Personajes: Relator, Pablo, Hombre, carcelero
© Copyright: CEF Germany


text:
Cecilia Chacón
Cecilia Isabel Chacón De Verttori sutiyuq warmiqa (* 3 ñiqin hatun puquy killapi 1971 watapi paqarisqa Chiklayu llaqtapi - ), huk Piruw mama llaqtap pulitiku warmimpas.
Alianza por el Futuro, Alberto Fujimori partidupi wankurisqa kaspa, 2006 watapi Piruwpa Kunrisunman akllasqa karqan.
Fuerza 2011, Keiko Fujimori partidupi wankurisqa kaspa, 2011 watapi Piruwpa Kunrisunman akllasqa karqan.
Fuerza Popular, Keiko Fujimori partidupi wankurisqa kaspa, 2016 watapi Piruwpa Kunrisunman akllasqa karqan.
Yachay wasi: Reina de los Ángeles
Alma mater: Ricardo Palma Yachay Suntur
SuñaykunaLlamk'apuy
Kaypipas qhawayLlamk'apuy
Hawa t'inkikunaLlamk'apuy
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Cecilia Chacón.


text:
17
Tisalunika llaqtapim runakuna ancha sh'uqyarqanllapa
1 Pabluqam Silaswan Anfipulis llaqtata, Apuluña llaqtata pasashpa, ch'ayarqanllapa Tisalunika llaqtaman. Chay llaqtapim sinaguga wasi karqan.
2 Pabluqam kustumbriyuq karqan, samana diyakunapi yaykunan chay sinaguga wasikunaman yach'achikuq. Chaymi kimsa simanata chay Tisalunikapi kashpa, rirqan sinaguga wasiman, isrraylinukunata yach'achinambaq.
3 Chaymi payqa paykunata kayshina yach'achirqan:
—Dyuspa Santu Librumbim nin: “Dyus Akrashqan Washadurmi rin ñakaq. Wañushpaqam rin kawsamuq”, nishpa.
Chaymandaqam Pabluqa nirqan:
—Dyus chay Akrashqan Washadurmi shutin Jisus. Paypaqmi yach'achiykillapa, nishpa.
4 Chayshina yach'achikuptinmi, wakin isrraylinukunaqa kriyishpa, Pabluman, Silasman tandakarqanllapa. Tayta Dyuspi achka grisyanu kriyiqkunam achka pwidiq warmikunapis Jisuspina kriyirqanllapa.
5 Chaymandaqam chay isrraylinu mana kriyiqkuna chayta rikashpaqa, Pabluta Silasta imbidyarqanllapa. Chaymi chay imbidyakuqkuna achka pirbirsu qella kallijiru runakunata tandashpa, ancha sh'uqyarqanllapa. Chaymandaqam kurralarqanllapa Jasumba wasinda, Pabluta, Silasta maskashpa, surqoshpa yumbaypa ñawpambi dimandananllapa.
6 Piru paykunata mana tarishpaqam, Jasunda, wakin kriyiq masingunata rrastrashpa, awturidarkunapa ñawpanman apashpa, kayshina qayach'akurqan:
—Kay runakunaqam tukuy llaqtakunaman rishpa, runakunata suq laya duktrinata yach'achishqa. Rikayllapa, kaymambis shamushqallapana, dañachiwananchiq.
7 Jasunqam chay runakunata pusadata qoshqa. Yumbay paykunam gubyirnunchiq Sesar kamachikushqanda kuntranllapa. Kananqam ninllapa: “Kanshi suq gubyirnu. Jisusshi shutin”, nishpa.
8 Chayta uyashpaqam, yumbay chay runakuna, chay awturidarnindin ashwamba sh'uqyarqanllapa.
9 Piru chay Jasunmi kriyiq masingunawan garantita pagarakurqan. Chaymi paykunataqa kach'arqanllapa. [Nuta: Suq runata munaptinllapa karsilaytam, payqa qellayninda atirqan dijayta, suq garanti kanambaq, amaraq karsilman kach'anambaq. Piru manam prisintakaptin dimandanda allichaq, chay qellaynin kidarqan istadupaq. Dimandanman prisintakaptinqam, chay qellayninda payta kutichirqanllapa. Kastillanupiqam shutin “fianza” ichu “garantía”.]
Pabluqam Silaswan Biriya llaqtaman rirqanllapa
10 Kach'aptinllapaqam, chay kriyiqkunaqa das Pabluta, Silasta Tisalunika llaqtamanda surqoshpa, tutap kach'arqanllapa Biriya llaqtaman. Paykunaqam waqman ch'ayashpaqa, yaykurqan sinaguga wasiman.
11 Chay Biriyapim tiyaq isrraylinukuna ancha allin karqanllapa. Manam chay Tisalunikapi tiyaqkunashinachu karqanllapa. Chaymi Pablu yach'achikuptinqa, allita uyarqanllapa. Chaymandaqam paykunaqa tukuy diya Dyuspa Santu Librunda ancha allita liyiqllapa yach'ananllapa: ¿Dyus nishqanshinachu Pabluqa yach'achikun ichu mana? nishpa.
12 Chaymi Dyus nishqanshina yach'achikuptin, chay Biriyapi achka isrraylinukuna, achka kamachikuq grisyanu warmikuna, achka grisyanu ullqokunapis Jisuspi kriyirqanllapa.
13 Piru chay Tisalunikapi tiyaq isrraylinukuna yach'ashpa: Biriyapinash Pabluqa Jisuspaq yach'achikuykan, nishpaqam, chay uras ikinda rirqanllapa. Ch'ayashpaqam chay biriyanukunata kunsijarqanllapa, Pablupa kuntran tikrakananllapa.
14 Chaymi wakin kriyiq masikunaqa utqay maya Pabluta kach'arqanllapa kustaman. Silasqam Timutiyuwanlla chay Biriya llaqtapiqa kidarqanllapa.
15 Chay apaqkunaqam Pablutaqa Atinas llaqtakaman ch'ayachirqanllapa. Waqmandaqam paykunaqa Biriya llaqtaman kutirishpa, Silasta Timutiyuta nirqan:
—Pabluqam noqaykunata kach'akumuwashqa, utqana rinaykillapa waq Atinas llaqtaman. Waqpinash shuyashungillapa, nishpa.
Pablum Atinas llaqtapi
16 Chay Atinas llaqtapiqam Pabluqa Silasta, Timutiyuta shuyaqshina, ancha achka amitu layakunata rikashpa, ancha malaganayarqan.
17 Chaymi Pabluqa rirqan sinaguga wasiman Jisuspaq yach'achiq isrraylinukunata, Dyusta aduraq furastirukunatapis. Plasamambis tukuy diya rishpam, tinguqkunata parlachirqan Jisuspaq.
18 Chay Atinas llaqtapiqam Pabluqa tingunakurqan wakin yach'aq runakunawan. Paykunaqam duktrinangunarayku shutirqan Ipikuryanukuna, Istuykukuna. Pabluqam paykunata parlachirqan Jisuspa bidambaq, wañushqambaq, kawsamushqambaq. Chaymi paykunaqa chayta uyashpa, ninakurqanllapa:
—¿Imataraq kay lurushina rimaqqa niwanchiq? nishpa.
Wakinnataqmi nirqanllapa:
—Kay runaqach'i suq dyuskunapa mushuq duktrinanda yach'achiwaykanchiq, nishpa.
19 Chaymandaqam Pablutaqa aparqanllapa suq lugar Ariyupagu shutiqman. Chaypim yach'ayniyuq runakuna tandakaqllapa kunanakunambaq. Chaymi paykunaqa Pabluta nirqan:
—Mushuq duktrinatam yach'achikungi, ¿manachu? Chaypaqmi munanillapa yach'ayta.
20 Chaqa chay laya duktrinapaqmi manaraq uyashqallapachu kani. Chaymi chaypaq munanillapa yach'ayta, nishpa.
21 Chay Atinaspi yumbay tiyaqkunam, chaypi tiyaq furastirundin ancha gustaqllapa tiyayta uyakushpa, parlashpa mushuq yuyaykunapaq.
22 Chaymi Pabluqa chay Aryupagu lugarpi paykunapa ch'awpimbi shayashpa, nirqan:
—Taytitukuna, kay Atinas llaqtapi qamkunata rikashushqa kani, achka dyuskunata ancha aduraptikillapa.
23 Kay llaqtaykillapapi purishpam, rikashqa kani achka dyusnikikunapa pata altarningunata. Kanan suq dyusnikipa altarnimbim tarishqa kani litrakunata kayshina iskibrishqata: “Kay altarmi mana riqsishqa Dyuspa altarninqa”, nishpa. Chaqa qamkunam adurangillapa suq Dyus mana riqsishqaykita. Chay Dyuspaqmi rini yach'achishuqllapa.
24 ’Chay Dyusmi anaq syilupa, kay pachapa dwiñun. Paymi kay munduta tukuy imandinda rurashqa. Payqam mana tiyanchu runakuna rurashqan adurana wasikunapiqa.
25 Paymi samayninchiqta qowanchiq. Tukuy imata qowanchiq. Chayshina pay ancha pudirniyuq kashpam, mana nisitanchu nimata qonanchiqqa.
26 ’Chaymi pay suq runamandalla achkayachishqa yumbay laya kastakunata, tukuy maypi kay mundupi undananchiqllapa. Chaqa pay munashqanshinam rurawashqa kanchiq, noqanchiqkuna ima tyimpupi, mayqan lugarpi tiyananchiqllapa.
27 Piru rurawashqam kanchiq, maypi kashpapis, payta maskananchiqllapa tarinanchiqkaman. Piru allipta maskaptinchiqqam, payqa mana karupichu noqanchiqmandaqa.
28 Chaqa paymi kawsachiwanchiq, kay mundupi purinanchiqqa. Unay yach'ayniyuq llaqta masikikunam kayshina iskibrishqallapa: “Dyuspa wambrangunam kanchiq”, nishpa.
29 Chayshina Dyuspa wambranguna kashpaqa, ama yuyashunchu: Noqanchiqkuna allita yuyashpa, Tayta Dyusta atinchiq rurayta urumanda, qellaymanda, rumimanda, nishpaqa.
30 Unay tyimpukunapiqam runakunaqa manaraq yach'arqanllapachu: ¿Imam alli? ¿Imam mana allichu? nishpa. Chaymi mana allita ruraptinllapapis, Tayta Dyusqa paykunataqa mana kastigarqanchu. Piru kananqam tukuy maypi yumbay runakunata, warmikunata kamachiwanchiq, chay uchanchiqkunata dijashpa, paytana kasunanchiqllapa.
31 Tayta Dyusmi akrashqana suq diyata. Chay diya ch'ayamuptinmi, pay numbrashqan juyiswan yumbay runakunata, warmikunata ancha allita rin jusgaq. Chay juyistaqam unaymandapacha Taytanchiq Dyusqa akrashqa karqan. Chaymandaqam ñawpayllapapi chay juyistaqa wañushqanmanda kawsachimurqan, nishpa.
32 Chayshina kawsamushqa runapaq Pablu niptinmi, wakin chay uyaqkunaqa grasyapi pasarqanllapa. Piru wakinqam nirqan:
—Suq diyanam chaytaqa uyashqaykillapa, nishpa.
33 Chaymandaqam Pabluqa paykunamandaqa rirqanna.
34 Piru wakingunaqam Pabluwan tandakashpa, Jisuspi kriyirqanllapa. Chay kriyiqkunamanda suqninmi shutiq Dunisyu. Paymi chay Ariyupagu kunsijupiqa kashqa karqan. Kriyirqambismi suq warmi Damaris shutiq. Wakin chaypi kaqkunapismi Jisuspi kriyirqanllapa.


text:
Llajtanchejnintinpaj Qhelqesqa Tukuy Runajpa Atiyninkuta Sut'inchaspa
Preamble
Kaytaqa jatun tantakuypi, tukuynin llajtasmanta ujllachasqa runa qhelqerqanku, imakunachus kay pachapi atiyninghej kasqanta yachananchejpaj. Kay qhelqesqanku qhalichakurqa iskay chunka ujniyoj p'unchayllaña kasajtin waranqa jisq'on pachaj tawa chunka pusajniyoj wata tukukunanpaj.
Manaraj runaj atiynin imachus kasqanta rimayta qallarisasparaj, qhepallanpi qhelqesunchej imakunatachus runa masikuna qhatinanku kasqanta, tukuynejpi allin kay kawsayllapuni kananpaj.
Munaspa tukuypaj walej kawsay kananpaj.
Munaspa tukuy ujllachasqallapuni kawsakunankuta.
Munaspa qheshpi kay tukuypaj kananta.
Munaspa tukuypaj khuskamanta uj munaylla junt'akunanta.
Munaspa tukuy mana ujniyoj, uj llajtayojllapis kankuman jina, ayñillapipuni yanaparikuspa kawsakunankuta.
Munaspa cheqan kay tukuynejpi kananta, ama kawsaqe masikuna millay pejtuspi rikhurinankupajtaj, kay jinata riman, runaj allin kayninpaj atiyninkunaqa.
Ñawpaj kay rimay (1)
Tukuy kay pachaman paqarimujkuna libres nasekuntu tukuypunitaj kikin obligacionesniycjllataj, jinakamalla honorniyojtaj atiyniyojtaj, chantaqa razonwantaj concienciawantaj dotasqa kasqankurayku, kawsaqe masipura jina, tukuy uj munakuyllapi kawsakunanku tian.
Iskay kay rimay (2)
Kay pachapi kaj chhika, tukuy mana ujniyojpata atiyninku tian kay Declaracionespi qhaparikusqanman; yana qarayojpis, yuraj qarayojpis, puka kunkapis kachun chayri warmipis qharipis kachun, qheshwa simiyojpis, aymara simiyojpis, yuraj paralyniyojpis, mayqen religionllamantapis kayta atin, chayri mayqen polìtica yuyayllapipis atisqa kayta atinman chayri waj laya runa qollumanpis. Kayta atin maynejllamantapis ima rijch'aj llawartapis sirk'asninpi apaykachaspa, qhapaj kachun, wajcha kachun, mana chijllasqachu kanan tian.
Chantapis, ima rijch'aj polìtica qotumanchus uj runa atisqa kasqanraykupis, chay jawaqa mana qhawapayasqachu kanqa, jina uj qhapaj llajtamanta kachun, pay kikillanmantataj purikuj llajtayoj kachun, mana kay rimaykunamanta chijllasqachu pillapis kanqa.
Kinsa kay rimay (3)
Pillapis kay kawsayman atiyniyoj, mana ujllapatachu; tukuy runaspata atiynin tian qheshpisqataj, mana walej paypaj kaymantataj karuncharikuspa puririyta, sumj kawsaypi kananpaj jina.
Tawa kay rimay (4)
Mana pipis ujpaj kamachisqallanmanchu watasqa kanan tian munarisqallantapuni qhatispa, mana pipis esclavitud nisqaman sujituchu kanqa nitaj servidumbreman.
Phishqa kay rimay (5)
Mana pipis mayqen laya muchuykunaman nitaj llakiykunaman ñak'arinanpaj jina tanqasqachu kanqa, mana pitapis usuchinqankuchu chayri k'umuykachachinqankuchu sua alqota jinaqa.
Sojta kay rimay (6)
Tukuy kaj chhika atiyniyoj, may cheqanejllapipis, chay atiynin sumaj qhawarisqataj maynejllapipis yupaychasqataj kananpaj.
Qanchis kay rimay (7)
Mayqen runa masillapis leypa ñawpaqenpi kikin derechosniyojllapuni, chayraykutaj tukuy khuskamanta atinku kay kamachisqa leyespi atikuyta, kay leyes mana allin kajmanta jark'arinanpaj. Tukuy atiyniyoj kanku kikin amaprollamantaj pillapis mana kay declaracionesta uyarispa, munasqanman jina apaykachayta munanman chayqa, munankumantaj chayqa wajchakunata qhapajkunamanta, llank'ajkunata atiyniyoj qolqesapakunamanta, ñawiyojkuna mana ñawiyojkunamanta t'aqarayta, pillapis munaspa, kay Declaracionesta mana uyarispa, munasqanman jina apaykachariyta.
Pusaj kay rimay (8)
Pillapis atiyniyoj justiciata purichijkuna ñawpaqenkupi rimarinanpaj, ima juchapipis pejtusqa rikhurinman chayqa; jinamanta amparasqa llajta masisninwan khuska sumaj kawsaypi tiakunanpaj, kamachisqa leyes rimasqanman jina.
Jisq'on kay rimay (9)
Mana pipis mana kajllamanta presuchasqa kanqachu, nitaj wisq'asqa manataj llajtanmanta wajnejman qharqorparisqa.
Chunka kay rimay (10)
Pillapis atin, mashkha ukhu qayllankupipis kachun tukuy justiciawan rimasqanta uyarichikuyta, chijllasqa leyespi yachayniyoj kajkuna cheqan justiciata ruanankupaj; imachus derechusnin obligacionesnintaj sut'inchakunanpaj, chayri imatachus tumpasasqankuta unanchanankupaj, ley penal rimasqanman jinalla.
Chunka ujniyoj kay rimay (11)
- Mayqen juchawan atiykusqa runallapis, manaraj juchayojpuni kasqanta yachakusaspa, maynejllapipis atiyniyoj tukuy uyarinankupaj jina tapuykachakunanpaj ima juchasninmantachus tumpasasqankumanta, tukuy laya garantiastataj waqaychapunanku tian, mana manchikuyniyojta tukuy ima cheqan kasqanta parlananpaj jina.
- Mana pipis juchaman tanqasqachu kanqa, ruasqasninmanta, chayri ruanan kasajtin mana ruasqanmanta, mana chay ruasajtinpacha Derecho Nacional chayri Internacional rimasqanman jina jucha karqa chayqa, manataj juchan kasqanman jina asllawan llakiyta yapakunqachu.
Chunka iskayniyoj kay rimay (12)
Mana pipis kawsaynin ukhupi t'ojpisqachu kanqa, nitaj llawar masisnin ukhupi, manpunitaj wasinpi sat'ikusqankurayku abususta pillapis muchunanchu tian; chayri masisninwan jinapurasqanwan ichus honranta t'akariyta munasqankumanta. Tukuy laya runa atiyniyoj leyeswan qhawachikunapaj, chay mana kaj millay, runaj kawsakuyninpi chajrukuyta munasqankumanta jark'asqa kananpaj.
Chunka kinsayoj kaj rimay (13)
- Pillapis atiyniyoj mana manchikuyniyoj mayllapipis purikunanpaj, kikillantaj wasichakuyta mayqen rijch'aj llajtallapipis.
- Pillapis atin mayqen llajtallamantapis llojsipuyta, kikin llajtanmantapis kachun, munaspari llajtanmantaj kutimpuyta.
Chunka tawayoj kaj rimay (14)
- Pitapis ayqeykachachisanku chayqa, tukuy runa kaj chhikajpata atiynin tian mayqen wasillamanpis wajyarichikunanpaj, kikin llajtanpipis kachun wajnejpipis, chay wasipi pakasqa karikunanpaj.
- Kay tukuy nisqaqa manamin runa wañuchi runaspaj jinachu rimasqa kasan, manataj pipajchus ima juchanraykupis justicia ayqeykachachisan, nitaj imatachus Naciones Unidas allin kananpaj rimayninkuna contranpi juchachakujkunapajchu.
Chunka phishqayoj kaj rimay (15)
- Pillapis atiyniyoj uj llajtata legitimun llajtanta jina rejsikapunanpaj.
- Mana pitapis sajramanta kallpaykuspa llajtanta wajnojtachinankuchu tian, nillataj oponekunankuchu tian waj llajtata llajtanta jina rejsikapuyta munanqa chayqa.
Chunka sojtayoj kaj rimay (16)
- Mana riparaspalla ima rijch'aj runa kasqanta nitaj ima laya religiontachus paypaj rejsikapusqanta, chayri ima llajtayojchus kasqanta, qharispis warmispis kallpañojña kaspaqa atiyniyoj kanku yananchakunankupaj, casamientomanta parlaspari khuskamanta kikin derechosniyojllataj kanqanku, tantallapuni kawsakusaspapis, t'aqakunqanku chaypis.
- (missing)
- Aylluqa llajtaspaj sapin kaqanrayku, atiynin tian yanapachikunanpaj tukuy llajtayoj runakunawan Estadovan ima.
Chunka qanchisniyoj kaj rimay (17)
- Pillapis atiyniyoj tukuy ima kapuyllamanpis, ujpallatapis kachun ashkhakunajpatapis.
- Sajramantaqa mana pij kapuyninpis t'ojpisqa kanqachu.
Chunka pusajniyoj kaj rimay (18)
Pijpallatapis atiynin tian yuyasqantawan concienciantawan religionnintawan sut'inchananpajtaj qhatinanpajtaj; kay atiyqa khuskachan ima religionpis creenciapis waj jina religionmanpis creenciamanpis tukuykunanpaj, chantapis kay religiontawan creenciatawanqa mayllapipis qhapariyta atikusqanta, pipis yachananpaj chay yuyasqanwanpis, chay concienciawanpis chay religionwanpis khuskallapuni purisqanta.
Chunka jisq'onniyoj kaj rimay (19)
Tukuy runakaj chhikajpata atiynin tian yuyasqanta mayllapipis qhaparinanpaj, kay atiy kamachillantaj ama pipis rimarisqanrayku t'ojpisqa kananpaj, kamachillantajmin puriyta atisqanta tapuykachaspataj unancharispataj ujkuna waillasqankuta, chayri chay tukuy rimasqata maykamallapis ninrimanta ninri purichiyta.
Iskay chunka kaj rimay (20)
- Pillapis atiyniyoj runa masisninwan khuska tantakuypi kananpaj, paykunawantajri, sumaj kawsaypaj kanqa chayqa, ujllachakuyta.
- Mana pipis kallparparisqachu kanqa, mayqen runa qollumantapis ujnin kaj kananpajqa.
Iskay chunka ujniyoj kaj rimay (21)
- Mayqen llajtayojllapis atiyniyoj llajtanta cheqa yanninta puriysichinanpaj, pay kikin kamachispa chayri munayninmanta chijllasqa llajta masisninnejta.
- Pillapis atiyniyoj, kikin derechosllawantaj, llajtanpa llajta kamachis qotuman yaykunanpaj.
- Llajta masikunaj munayninkuqa, tukuynin aylluspata sapin kasqanrayku, chay munayqa mana imaynapi kallpasqachu nitaj jark'asqachu kanqa, llajta masikuna mana manchikuyniyojta, walej kasqallanta qhawaspataj apusninta chijllanankupaj, chay chijllasqa runa llajtanku ukhupi, leyes rimasqanman jina kamachinankupaj. Kay elecciones sutiyojqa, sapa llajta kamachista chijllarina mit'a chayamujtillan ruakunan tian.
Iskay chunka iskayniyoj kaj rimay (22)
Pillapis, llajta masisnin qotumanta ujnin kasqanrayku, atiynin tial llajtanpi qhawaykachayta tukuy ima walej kananpaj jina, puriytataj yacharinankama imawanchus, imaynatachus, payllamantachus chayri waj laajtaswan yanapachikuspachus llajtan kawsasqanta, chaykunata unanchaspa, allin kayta ruaspataj tukuy imapi kikin llajta masi astawan astawan runayayta atinanpaj.
Iskay chunka kinsayoj kaj rimay (23)
- Tukuy runaspata atiynin tian munasqanman jina llank'ananpaj, maynejllapipis llank'aspa kaswayninta mask'ananpaj, llank'aspallapunitaj kawsakuyman; chay llank'asqanmantatajri yupachikuyta, llank'ay patapitaj wasinpitaj runa jina kawsakuyta atinanpaj.
- Ujkunawan khuska llank'ay patapi ruasqanmantaqa, pillapis a tiyniyoj kikin lllank'asqanmatna, ujkuna jap'isqankuman jina kikillantataj yupachikunanpaj.
- Mayqen llank'aj runallapis llank'asqanmanta walej sonqochasqa kanan tian, paytaj yawar masisnintaj p'unchaymanta p'unchay runayaspallapuni kawsakunankupaj jina.
- Pillapis atiyniyoj, ima sajra kaymantapis jark'arikunanpaj, uj sindicatupi apuntachikuspa chay sindicatumanta ujnin kananpaj, chayri munaspa pay kikin uj sindicatuta rikhurichispa.
Iskay chunka tawayoj kay rimay (24)
Mana ujllachu, tukuy atiyniyoj kanku samarinkunankupaj samarikusaspataj munaynillanku ruasqa kunanpaj, ña ruanasninta junt'aykuspaqa pillapis atiyniyoj mana munanpaj, ruasqan patapi asllawan unayta llank'anallantapuni munanqanku chayqa. Watapi uj kuti samarikuy mit'a kanqapuni, chay samarikuy mit'amantapis llank'aj runa qolqeta jap'inapuri tian, samarikuy mit'atinta lllank'anmanpis karqa jina.
Iskay chunka phishqayoj kaj rimay (25)
- Pillapis atiyniyoj, allin kay kawsay patapi tiakuyta munananpaj llawar masisninwan khuska, mana imamanta usurispalla runa jina kawsakuyta atinanpaj, mana mikhunamanta, mana pìachamanta nillataj jampichikuymanta; kikin atiyniyojllataj llajtanpa Seguro Social nisqawan yanapachikunanpaj, mana paypaj ima ruanapis kasqanraykuchus, onqorparisqanraykuchus, manaña llank'ananpaj jina qheparparikusqanraykuchus, imanta k'irikusqanraykuchus, warmi mana qosayoj qharichus mana warmiyoj qhepakusqankurayku, icha machuyarparisqanrayku chaychus mana paymantapuni kapuyninta runa jina kawsakunanpaj jina chinkachisqanraykuchus manaña llank'ayta atinqa chayqa.
- Onqoj warmikunawan, wawataña uywasanku warmikunawan, tukuy wawaswan imaqa, atiyniyoj kanku may chhika sumaj qhawasqa kanankupaj, tukuy ima rijch'aj millay sajrakunamantataj jark'asqa kanankupaj. Wawaspis tukuy atiyniyoj kanku, k'ipa wawasnintin rejsisqa tatasniyoj wawasnintin, tukuypuni atiyniyoj kanku llajtanku ukhupi tiakujkunawan yanapachikunankupaj.
Iskay chunka sojtayoj kaj rimay (26)
- Tukuypata atiynin tian uj yachay wasipi kaspa runayanankama yachakunanpaj. Pillapis qhasilla, mana uj phatata mañarispalla yachachinanku leeytawan qhelqeytawan yupaytawan yachakunankukamallapis. Kay nisqataqa mana ujniyoj qhatinanku tian. Instrucción técnica y profesional castellani simipi sutiyojqa tukuy taripanankupaj jina kanan tian. Aswan yachayniyoj kayta munajkunapajqa jatun yachay wasispa punkusnin kicharisqa kanan tian.
- Educación sutiyoj yannin tukuy runa masista, uj munakuyllapi ujllachasqa kawsakunankupaj jina, pusanantaj yanapanantaj tian p'unchaymanta p'unchay allinta runayanpaj. Educación nisqaqa yanapanan tian tukuy runa ujllachakunankupaj, mana pipis chijllaspalla may llajtayojchus runa masin kasqanta, ima religiontachus apasqanta chayri ima ayllumantachus kasqanta, jina kaspa tukuy uj llajtayojllapis kankuman jina uj munakuyllapi kawsakunankupaj Ujllachasqa Llajtaspa ruanasninta kallpachaspa, tukuy allin kayllapipuni tiakunankupaj.
- Tataswan mamaswanqa aswan atiyniyoj, ujkunamanta nisqa kanqanku, chijllanankupaj mayqen yachay wasillatapis wawasninku munayninkuman jina yachakunakupaj.
Iskay chunka qanchisniyoj kaj rimay (27)
- Pillapis atiyniyoj, kikin munayninmanta, khuskachakunanpaj pejtukunanpajtaj llajtanpa yachasqasninwan, yuyasqasninwan imachus llajtanpi k'acha kasqanwan ima, llajtanpata ujnin kaj kasqanraykuri atiyniyojllataj, kawsaqe masisninwan khuska, llajtanmanta sumaj kayninta jap'ikuyta, pìunchaymanta p'unchay astawan astawan jatunyachiytataj.
- Pillapis imata jinasqanmanta, ruasqanmanta, imata qhelqesqanmanta chayri parlaspa yuyayta qosqnmanta kikin pay chay nisqata ruaj jina, ruasqasninmanta jinaqasmantapis tukuy atiyniyoj qhawakapunanpaj jayk'ajllapis poqoyninta pallananpaj.
Iskay chunka pusajniyoj kaj rimay (28)
Pillapis atiyniyoj, kay Declaraciones ama nisqalla jina qhepaykukunanpaj, sayachiyta ima rijch'aj runa qotusllatapis kay Declaraciones tukuy runakunaj kawsayninta allinchananpajpuni.
Iskay chunka jisq'onniyoj kaj rimay (29)
- Tukuj runa kaj chhika, comunidadmanta ujnin kasqanrayku, ashkha obligacionesniyoj comunidad ukhupi: runa masisnillanwan khuska kawsakuspa pillapis sumaj kayninta tariparqoytataj runayaytataj atisqanrayku.
- Democraciayoj llajta ukhupiqa pillapis leyes rimasqallanman purinqa, waqaychanapaj runaj derechosnintam ama pejtus kananpaj, tukuy llajta masikuna cheqan yannillantapuni purisqankuraykutaj llajta masikunapaj mana walej kay chinkapunanpaj.
- Tukuy kay derechostawan libertadestawanqa, mana imarayku pipis apaykachanqachu Ujllachasqa Llajtas rimasqanta wajninchayta munaspa.
Kinsa chunka raj rimay (30)
Mana mayqen kay Declaracionpi rimasqa kasqan unanchakunanchu tian yuyaspa Estadowan, ima qotullamanpis, chayri pillamanpis atiyta qosqanta, mayqen rimasqa derechosnillanpis mana yupasqa kananpajqa.


text:
11
Unay runacuna Tayta Diosninsiman yäracuyashgan
1 Tayta Diosman yäracurmi musyansi pay promitimashgansicunata lapanta cumplinanpä cashganta. Saymi promitimashgansicunata manarä ricarpis shuyaraycansi chasquicunansipä cagta.
2 Tayta Diosninsi munashganno cawag unay runacunatapis payman yäracuyashganpitami salvargan.
3 Tayta Diosninsiman yäracorga criyinsi cay pasa, ciëlo, inti, quila y lapan goyllarcunapis cayänanpä niptilan yurisquiyashganta. Lapan ricaycashgansitapis pay camash imapis mana cashganpitami.
4 Tayta Diosman yäracurmi paypa shongunpäno alinnin uyshata Abel apargan altarcho rupasinanpä. Wauguin Cainga manami Tayta Diospa shongunpänösu apargan. Abel apashganta Tayta Diosninsi chasquiptinmi musyansi Diosman yäracur pay munashganno cawashganta. Saymi Abel unayna ushacäcushga caycaptinpis tantyacunsi nogansipis Abelno Tayta Diosman yäracunansipä cashgansita.
5 Enoctapis Tayta Diosman yäracushganpitami manarä wanuptin gloriaman pushacushga. Tayta Diosninsipa palabranchöpis nican Enocga Tayta Diosninsi munashganno cawashgantami.
6 Tayta Diosninsiman mana yäracorga manami imaypis paypa shongunpänösu cawashun. Tayta Diosninsiman yäracunansipäga criyishun pay cashganta. Saynöpis criyishun payman yäracushgaga yanapämänansipä cashganta.
7 Yäracurmi Noëpis Tayta Dios nishgancunata cäsucur jatuncaray büquitano arcata rurargan surincuna y lumsuynincunapis diluvio captin mana ushacäyänanpä. Saynöpis Tayta Dios nishganta criyirmi runacunata wilapargan jusalicuyashganta mana cacharerga shengaypa ushacäyänanpä cayashganta. Tayta Dios nishganta criyir payman yäracuptinmi Noëta Tayta Diosninsi jusaynagtana chasquergan. Saymi runacunata ushacäsirpis Noëtaga salvargan.
8 Tayta Diosman yäracurmi Abrahampis marcanta cachariycur Tayta Diosninsi entregananpä cag nacionman aywacorgan. Tayta Dios nishganno aywacorgan may nacionman chänanpä cashgantapis mana musyaycarmi.
9-10 Saychömi Abrahamga toldërawan wayita ruraycur jäpa runanöla targan. Sayno targan gloriacho Tayta Diosninsi rurashgan marcaman chänanpä cashganta musyarmi. Saynölami surin Isaacpis y Isaacpa surin Jacobpis Diosninsi entregashgan nacioncho taycarpis toldërapita rurashga wayicunalacho täyargan.
11 Saynölami Tayta Diosman Abraham yäracuptin surin yurergan auquinna caycaptinpis y warmin Sara chacwanyashganyag golog caycaptinpis.
12 Say surinpita miragcunami yupaytapis mana atipaypä goyllarnörä y lamar cuchuncho agushanörä caycäyan.
13 Sayno mirananpä Tayta Dios promitiptinpis Abraham, Sara, Isaac y Jacob cawaycashganyag surincuna manami saysica cashgaräsu. Sayno captinpis paycunaga wanuyashganyagmi Tayta Diosninsi promitishganman yäracuyargan. Paycunaga cay pasacho ushacagla carmi tantyacuyargan gorpanöla cayashganta.
14 Cay pasacho gorpanöla caycäyashganta tantyarmi gloriacho caycag marcaman aywacuyänanpä shuyacuycäyargan.
15 Paycunaga manami yarpäyargansu unay täyashgan marcanman cutiyta. Marcanpä laquicorga imaycanöpapis cuticuyanmanmi cayargan.
16 Marcanpä laquicuyänanpa trucanga gloriacho caycag marcapämi yarparäyargan. Sayno yarparäyaptinmi Tayta Dios cushicur say marcata camarishna paycunata shuyaraycäsin.
17 Surin Isaacta wanusinanpä Tayta Dios niptinpis payman yäracurmi Abrahamga altarcho rupasinanpä listu caycargan.
18 Sayno wanusinanpä listu caycargan paypita ascaman mirananpä Tayta Dios promitish caycaptinpis.
19 Abrahamga Tayta Diosman yäracurmi yarpargan wanusiptinpis Isaacta cawarisimunanpä cashganta. Sayno yäracuptinmi Abrahamta Tayta Dios nergan Isaacta mana wanusinanpä.
20 Isaacpis Tayta Diosman yäracurmi Jacobta y Esaüta Tayta Dios yanapänanpä cashganta musyar bendicionninta gorgan.
21 Jacobpis wanunanpäna caycar Tayta Diosman yäracurmi surin Josëpa surincunata bendicionninta gorgan. Nircurmi Tayta Diosta alabargan tucrunman tucnacuycular.
22 Josëpis wanunanpäna caycar Tayta Diosman yäracurmi Israel runa mayincunata wilargan Tayta Diosninsi yanapaptin Egipto nacionpita yarguyänanpä cayashganta. Saymi paycunata nergan: “Caypita aywacur tulöcunatapis apacurcur aywacuyanqui.”
23 Tayta Diosman yäracurmi Moisés yuriycuptin taytanwan mamanpis quimsa quilayag pacaräsicuyargan. Sayno pacaräsiyargan Egipto nacioncho mandag faraón olgu wamracunata yuriylanta lapanta wanusiyänanpä mandaptinmi. Waquin wamracunapita Moisés más cuyaylapä cashganta ricaycurmi Diosman yäracuyashpan sayno pacaräsicuyargan.
24 Tayta Diosman yäracurmi Moisespis mandag faraonpa warmi surin ashmacuycaptinpis faraonpa wilcan cayta munargansu.
25 Saymi faraonpa wayincho tar imaycayogpis cananpa trucanga Israel mayincunaman aywacorgan paycunawan nacayänanpä caycarpis.
26 Paycunawan nacargan Cristu-raycu nacashganpita gloriacho premiuta chasquinanpä cashganta musyarmi.
27 Yäracurmi Moisesga Tayta Diosta ricaycagnöpis mandag faraonta mana mansaypa Israel mayincunata Egiptupita jorgorgan.
28 Tayta Diosman yäracurmi Moisesga Israel runacunata nergan Pascuata rurar puncu quicionnincunata yawarwan lushiyänanpä. Sayno lushisergan wanusicog ángil yawarta ricaycur say wayicho guechpa cagta pitapis mana wanusinanpämi.
29 Tayta Diosman yäracurmi Israel runacunapis Puca Lamarta saquilata päsayargan. Egipto runacunami isanga shengaypa wanuyargan Israel runacunata cutisinanpä guepanta yaycuyashgancho.
30 Tayta Diosman yäracuptinmi Israel runacuna Jericó marcapa ganchis junag jiruruypa puriycäyaptin murällanpis juchorgan.
31 Tayta Diosman yäracurmi prostitüta Rahab warmipis ricapacog Israel runacunata pacargan marca mayincuna mana wanusiyänanpä. Saynöpami Jericó marcaman yaycur saycho tag runacunata Israel runacuna wanusirpis Rahabtaga wanusiyargansu.
32 Tayta Diosman waquin yäracuyashgannömi Gedeonpis, Baracpis, Sansonpis, Jeftëpis, Davidpis, Samuelpis y Tayta Diosninsipa waquin profëtancunapis yäracuyash.
33 Tayta Diosman yäracogcunaga waquin vinciyargan chiquegnin nación runacunata, waquin Israel runa mayincunata ali juzgayargan y waquinnami Tayta Diosninsi promitishgancunatapis chasquiyargan. Waquintaga leoncunapis manami micuyargansu.
34 Waquintaga ninapis manami rupargansu. Waquinnami espädawan wanusiyänanpä caycäyaptinpis gueshpicuyargan. Waquinnami chiquegnin soldäducuna saysica caycaptinpis Tayta Diosman yäracur vinciyargan.
35 Saynölami Tayta Diosman yäracog warmicunapis ricayargan wanush sutaraycag wawancuna cawarisiyämushganta.
Waquintanami Tayta Diosman yäracuycaptinpis nacasiypa wanusiyargan. Tayta Diosta ñëgasiyänan cash sayno nacasiyaptinpis Tayta Diosninsi cawarisimunanpä cashganta musyar paycunaga manami ñëgayargansu.
36 Saynölami waquin nacayargan runacuna ashliyaptin, magayaptin y carcilman wichgayaptin.
37 Waquintami samgaypa wanusiyargan. Waquintami serruchuwan cusuypa wanusiyargan. Waquintanami espädawan tucsiypa wanusiyargan. Waquinnami pasaypa pobri car uysha garasalapita y cabra garasalapita mödananta jaticurcur may-saypapis puriyargan.
38 Tayta Diosninsi munashganno cawayashganpitami paycunata chiquiyargan. Sayno chiquish carmi puricuyargan sunyag jircacunapa y machaycunacho pacacuyashpan. Tayta Diosman mana yäracogcunaga manami pipis paycunaman tincunsu.
39 Paycuna sayno nacarpis lapan shongunwan yäracuyashganpitami Tayta Diosninsi cushicorgan. Salvadorta cachamunanpä Tayta Diosninsi promitishganta shuyararpis say unay runacunaga wanuyargan Jesucristo manarä shamuptinmi.
40 Cananmi isanga Jesucristo mayna shamushgana. Jesucristo shamur cruzcho wanushganpitami paycunapis nogansipis perdonashga caycansi.


text:
26
Pablum gubyirnu Agripapa ñawpambi rimarqan, karsilmanda washakanambaq
1 Chaymi gubyirnu Agripaqa Pabluta nirqan:
—Atingim rimayta washakanaykipaq, nishpa.
Chaymi Pabluqa makinda alsashpa, nirqan:
2 —Gubyirnu Agripa, qamba ñawpaykipi kashpam, ancha kushikuni rimanaypaq, yach'anayki isrraylinu llaqta masinchiqkuna noqapaq yumbay nishqanda.
3 Kanan mastam kushikuni ancha allita riqsishqaykirayku noqanchiq isrraylinukunapa kustumbrinchiqkunata, tukuy ima layata anyanakuptiypis. Chaymi mañayki, ama piñakushpa, allita uyawanayki kay nishushqayta.
Kayshinam Pablupa bidan karqan
4 ’Yumbay isrraylinu llaqta masinchiqkunam yach'anllapa llaqtaypi, Jirusalimbipis imashina paykunawan wambraymandapacha tiyashqayta.
5 Paykunapismi munashpaqa, atinllapa willashuyta noqa kashqaypaq. Chaqa noqaqam wambraymandapacha farisiyu duktrinayuq kashqa kani. Farisiyukunam ancha munanillapa duktrinayllapata manyaqlla kasuyta maski yumbay isrraylinukunamanda.
6 Chayshina kaptiypismi, rikay, apamuwashqallapa dimandawaq, ancha kriyiptiy: Tayta Dyusmi wañuqkunata rin kawsachimuq, nishpa. Chaqa wañuqkunata kawsachinanmi payqa ufrisishqa karqan unay agwilunchiqkunata.
7 Isrraylinukunapa chay dusi atun ayllunchiqkunam ancha munanllapa ch'askiyta Tayta Dyus ufrisikushqanda. Chaymi paykunaqa Tayta Dyusta aduranllapa punchawnindin tutapnindin. Uyaway, Gubyirnu Agripa. Noqapismi paykunashina Tayta Dyus ufrisikushqambi ancha yuyakuni. Chayraykum kay isrraylinukunaqa kuntrawanllapa.
8 Isrraylinukuna, ¿imaraykutaq mana kriyingillapachu: Tayta Dyusmi rin kawsachimuq wañuqkunata, nishpaqa?
Pabluqam Jisuspi kriyiqkunata qesachashqa karqan
9 ’Noqa kikiymi unayqa yuyarqay: Taytanchiq Dyusmi munan qesachanaypaq Jisus Nasarinupi kriyiqkunata, nishpa.
10 Chaymi noqaqa Jirusalimbi kamachikuq isrraylinu kurakunamanda urdingunata surqoshpa, rirqani prisuq Jisuspi achka kriyiqkunata, karsilanaypaq. Kanan paykunata wanchiptinllapam: “Ancha allitam ruraykangillapa”, nirqani.
11 Waqta kaytam purirqay Jisuspi kriyiqkunata ancha qesachashpa, Jisusta ñiganambaqllapa. Chayshinam rurarqani isrraylinukunapa yumbay sinaguga wasiyllapapi. Kanan ancha piñakushpam, paykunata ch'iqnirqay. Chaymi karu llaqtakunaman rirqani, paykunata qesachaq.
Pablum parlarqan imashina Jisuspi kriyishqanda
12 ’Kamachikuq isrraylinu kurakuna kamachiwaptinmi, Jisuspi kriyiqkunata qesachayta yuyashpa, riykarqay Damasku llaqtaman.
13 Uyawayri Gubyirnu Agripa, ñanda noqa riykaptiy, larrdusi urastach'i suq ancha jwirti micha syilumanda achikchawarqan. Chay michaqam rupaymandaqa mas jwirtita llipyarqan. Chaymi noqataqa, yumbay pullay riqkunatapis limpu achikchawarqanllapa.
14 Chayraykum yumbayniy bulakarqayllapa pambaman. Chay urasmi uyarqay suq qayawaqta ibriyu rimaypi: “Sawlu, Sawlu, ¿imapaqmi qesachawangi? Manchu buyisqa yapukushpa, ikiman garruchata matqashpa, paylla chuqrikan. Chayshinallam qambis ruraykangi”, nishpa.
15 Chayshina qayawaptinmi, noqaqa tapurqay: “¿Pimir kangi, Taytitu?” nishpa. Chaymi payqa niwarqan: “Noqam Jisus kani. Noqa kikiytam qesachawaykangi.
16 Mayá, atarishpa shayay. Qamanmi rikakushqa kani sirbiwanayki, yumbay kay rikashqaykipaq tistiguy kanayki. Chaymandaqam masta rini rikachishuq, chaypaqpis rimanaykipaq.
17 Washashuqmi rini isrraylinukunamanda tukuy furastiru kaqkunamandapis. Kananqam kach'ayki, paykunaman rishpa,
18 yach'achiptiki, intyindinanllapa, amana masta tutayaq ñambishina purinanllapa. Ashwanmi munani, allita rurashpa, achik ñambishinana purinanllapa. Chayshina kawsashpaqam, manana rinllapachu puriq dyablu munashqanda rurashpaqa. Chaymi Tayta Dyusta uyashpa, pay kamachikushqanda kasushpana, rinllapa kawsaq. Chayshina noqapi kriyiptinllapam, uchangunata pirdunashaq, akrashqaykuna kashpa, suq irinsyata ch'askinanllapa”, nishpa.
Pabluqam kasurqan musqoynimbishina uyashqanda
19 ’Uyayri, Gubyirnu Agripa. Chay syilumanda qayawaqta kasushpam, mana fyirusyashqachu kani.
20 Chaymi puntata Damaskupi tiyaqkunata yach'achirqay Jisus niwashqanda. Chaymandaqam das rishpa, yach'achirqay Jirusalimbi tiyaqkunata tukuy chay prubinsya Judiyapi tiyaqkunatapis. Chay mana isrraylinu kaqkunatapismi yach'achishqa kani, mana allikunata rurashqanrayku syintishpa, chay uchakunata dijashpana, Dyuspi tukuy shunqo yuyakunanllapa. Paykunataqam animachishqa kani, shumaqtana kawsananllapa, paykunata rikaqkuna ninanllapa: Dyuspim allipta kriyinllapa, nishpa.
21 Kayshina yach'achikuptiymi, Dyuspa adurana wasimbiqa llaqta masinchiq isrraylinukunaqa prisuwashpa, munashqallapa wanchiwayta.
22 Piru Taytanchiq Dyus yanapawaptinmi, kanangaman paypi allita kriyishpa kawsaykani, paypaq yach'achishpa byijukunata wambrakunata. Manam nunka suq layataqa yach'achikushqachu kani. Ashwanmi Dyuspaq rimaqkuna nishqanda, Muysis nishqandalla yach'achikushqa kani.
23 Chaqa paykunaqam nirqan: “Dyus Akrashqan Washadurqash padisishpa rin wañuq. Wañushpaqash payqa yumbay wañuqkunamanda puntata rin kawsamuq, yach'achinambaq isrraylinukunata, tukuy furastirukunatapis”, nishpa.
Pablum munarqan gubyirnu Agripata Jisuspi kriyichiyta
24 Chayshina Pablu rimaptinmi, prifiktu Fistuqa jwirtita rimashpa nirqan:
—¡A, lukuch'i kangi, Pablu! ¡Ancha liyishpach'i, lukuyashqa kangi! nishpa.
25 Chaymi Pabluqa nirqan:
—Uyaway ancha kamachikuq Taytitu Fistu. Manam lukuchu kani. Ashwanmi tukuy jwisyuywan allip kaqtalla rimaykani.
26 Kayqa kaypi Gubyirnu Agripa; payqam ancha allita yach'an kay nishqaypaqqa. Chaymi mana pitapis manchashpachu, klaruta paypa ñawpambiqa rimani. Chaqa manam suq kuchupi ima pakadushinachu kashqa.
27 Qamqam Gubyirnu Agripa kriyingi Dyuspaq rimaqkuna nishqanda, ¿manachu? Noqam yach'ani kriyingim, nishpa.
28 Chaymi Gubyirnu Agripaqa Pablutaqa nirqan:
—Kanan qamqam das munangi Jisuspi kriyichiwayta, nishpa.
29 Chaymi Pabluqa nirqan:
—Noqaqam Dyusman mañakuni, daslla ichu qashuqa qam yumbay kay uyawaqkunawan noqashina Jisuspi kriyinaykillapa; piru amar kay kadinakunawan watashqa kanaykillapa.
30 Chayshina Pablu niptinmi, chay gubyirnu, panin Birinisindin, chay prifiktuwan, yumbay chay pullanllapa tiyaykaqkunapis atarirqanllapa.
31 Chaymandaqam ashurqanllapa suq laduman parlaq. Chaypiqam paykunapura ninakurqanllapa:
—Kay runaqam mana nima maluta rurashqachu wañunambaq, ni karsilpi kanambaq.
32 Chaymi Agripaqa Fistuta nirqan:
—Kach'anchiqmannam kay runata, mana pay kikin nishqa kaptin: “Gubyirnunchiq Sesar Agustu dimandayta ushyanqa”, nishpa.


text:
Kay pasaq martes chunka iskayniyoq setiembre killa ch’sisita pasaqta pasto ruphaykapusqa kay ayllu Qeto Lampa llaqtapi yaqapis tawa waranqa hectaria ahina pastukunata qeñuakunata nina ruphasqa hinamantapis esqon chunka phisqayoq llaqta masikunas pasaq k’irinchasqa kasqa.
Umalleqkuna kay Defensa Civil Municipalidad Provincial Lampa llaqtamanta, Carlos Torres, willakamun imaraykuchus pasaqta wayra wayraqtin manas ninata wañuchiyta atinkuchu hina kaqtinmi ruphaykapusqa iskay p’unchayta pacha kay ayllukuna Queto, Lamparaquem, Marno, Anccoril Huaral, Moquegache Central hinallataq Moquegache Japu ayllukuna ima.
MISTI RIMAYPI: El último 12 de septiembre, se produjo un incendio de gran magnitud en la comunidad Queto Lampa, un incendio de gran magnitud, que se extendió a seis comunidades y recién pudo ser controlado la noche del último jueves, producto de este hecho se perdió cerca de 4000 hectáreas de pastizales, entre pastos naturales y bosques de queñuales, además se contabilizó un total de 95 familias afectadas.


text:
15
Pilätuman Jesucristuta prësu apayashgan
(Mateo 27.1-2,11-14; Lucas 23.1-5; Juan 18.28-38)
1 Saypita pasa waraycaptinnami lapan mandag cüracuna, Israel mayor runacuna, Moisés guelgashgan leycunata yachasegcuna y waquin autoridäcunapis shuntacaycur wilanacuyargan Jesusta wanusiyänanpä. Wilanacurcurnami liyarcur Jesusta apasiyargan Israel nacionpa mandagnin Pilätuman.
2 Sayman chäsiyaptinmi Pilato taporgan: “¿Rasunpacu gamga canqui Israel runacunapa mandagnin rey?”
Sayno tapuptin Jesús nergan: “Gam nishgayquinölami rasunpaypa caycä.”
3 Saychömi mandag cüracuna Jesuspa contran imaycatapis niyargan.
4 Saymi Pilato yapay taporgan Jesusta: “¿Manacu imatapis ninqui sayjina contrayqui nicäyaptin?”
5 Sayno niptinpis Jesusga manami imatapis parlacorgansu. Saymi Pilätoga imaniytapis camäpacorgansu.
Jesucristuta crucificayänanpä Pilato mandashgan
(Mateo 27.15-26; Lucas 23.13-25; Juan 18.39–19.16)
6 Cada watami Pascuacho Pilato cachareg juc prësuta runacuna manacuyashgan cagta.
7 Say wata prësu wichgaraycargan Barrabás jutiyog runa. Payga carcilcho wichgaraycargan mandag emperadorpa contran sharcushganpita y runata wanusishganpitami.
8 Saymi runacuna Pilätuman aywaycur manacuyargan juc prësuta say watapis cacharinanpä.
9-10 Mandag cüracuna Jesusta chiquir payman apayashganta musyashpanmi Pilato nergan: “¿Israel runacunapa mandagnin rey Jesustacu cacharinäta munayanqui?”
11 Sayno niptinmi mandag cüracuna saycho cag runacunata yachasiyargan: “Barrabasta cachariyga” niyänanpä.
12 Barrabasta cacharinanpä niyaptin Pilato taporgan lapan runacunata: “Israel runacunapa mandagnin rey Jesustaga ¿imata ruranätatä munayanqui?”
13 Sayno tapuptinmi paycuna niyargan: “¡Crucificash casun!”
14 Sayno niyaptinmi Pilato nergan: “Crucificash cananpäga ¿imatatä jusalicush?”
Sayno niptin masrä runacuna niyargan: “¡Crucificasiy!”
15 Sauraga Pilato runacunawan ali quëdayta munashpan Barrabasta cacharergan. Nircurna Jesusta astarcasir entregaycorgan crucificash cananpä.
Jesucristuta soldäducuna asipäyashgan
(Mateo 27.27-31; Juan 19.2-3)
16 Saypita soldäducuna Jesusta apayargan palacio patiuman. Saymanmi lapan soldäducuna juntapäyargan.
17 Nircurmi payta asipäyänan cash aylupäyargan rey jaticunan puca-chiclu cäpata. Saynöpis cashapita awash corönata umanman jatipäyargan.
18 Sayno jatiparcurmi niyargan: “¡Alabash casun Israel runacunapa mandagnin rey!”
19 Saypitana say soldäducuna trucapänacuypa gueruwan Jesusta umacho wiruyargan. Nircurmi togapashpan respitag-tucur puntanman gongurpacuyargan.
20 Sayno asiparcurmi aylupashgan puca-chiclu cäpata logtiparcur quiquinpa mödanantana Jesusta jatipäyargan. Nircurmi crucificayänanpä apayargan.
Jesucristuta crucificayashgan
(Mateo 27.32-44; Lucas 23.26-43; Juan 19.17-27)
21 Jesusta crucificayänanpä apaycarmi Cirene marcapita Simonwan tincuyargan. Payga cargan Alejandrupa y Rufupa taytanmi. Paytami Jesús apaycashgan cruzta umrusiyargan.
22 Nircurnami Jesusta chäsiyargan Gólgota nishgan lömaman. Gólgota ninanga cargan “Calavëra” ninanmi.
23 Saychömi mïrra nishgan ayag jachawan vïnuta talusergan Jesusta upusinanpä. Sayno upusiyta munayaptinpis Jesús manami uporgansu.
24 Nircurnami Jesusta crucificayargan. Crucificarcurnami soldäducuna Jesuspa mödananpä suertita jitayargan mayganpis gänag cag apacunanpä.
25 Crucificashgan höra cargan tuta las nuëvinömi.
26 Saypitanami juc tablaman letrëruta guelgarcur cruzpa puntanman clävayargan. Say letrëruchömi guelgaraycargan: “Cay runaga Israel runacunapa mandagnin reymi” nir.
27 Jesús crucificaraycashgan naupanmanmi ishcay suwa runacunatapis crucificayargan, jucnin cagta derëcha cag naupanman y jucagtana isog cag naupanman.
28 [Say suwa runacunawan crucificaptinmi Tayta Diospa palabrancho guelgaraycashgannöla päsargan. Say guelgaraycashganga caynömi nican: “Paytapis fiyu runatanömi runacuna chiquiyangapä.”]
29-30 Cruzcho caycashganta ricarmi saypa päsag runacuna Jesusta asipäyargan umanta awishpan: “Templutapis juchurcasir quimsa junaglata sharcasinayquipä cashganta nicarga mä quiquiqui salvacushpayqui cruzpita urämuy, ari” niyashpan.
31 Saynöpis mandag cüracunawan Moisés guelgashganta yachasegcunapis Jesusta asipäyashpan niyargan: “Waquinta salvarpis ¿imanirtä quiquenga salvacuyta camäpacunsu?
32 Israel runacunapa mandagnin rey cananpä Tayta Diosninsi cachamushgan Cristo carga mä cruzpita urämusun nogansipis criyinansipä.”
Saynölami Jesuspa naupancho crucificaraycag runacunapis payta ashliyargan.
Jesucristo wanushgan
(Mateo 27.45-56; Lucas 23.44-49; Juan 19.28-30)
33 Pulan junag caycaptinmi pasa sacäcorgan malway intiyag.
34 Malway inti caycaptinmi Jesús fuertipa nergan: “Eloi, Eloi, ¿lama sabactani?” Say ninanga caycan “Diosnë, Diosnë ¿imanirtä cachariycamashcanqui?” ninanmi.
35 Sayno nishganta wiyarmi saycho caycag runacuna waquin niyargan: “Tayta Diosninsipa profëtan Eliastami gayacuycan.”
36 Saymi juc runa gueru puntanman esponjata watarcur pochgog vïnuman ushmasergan. Nircurna Jesusta shogusiyta munargan. Shiminman churapaptinmi juc runa nergan: “Ama shogusiysu. Canan ricashun mä cruzpita jorgunanpä Elías shamunäcush o manacush.”
37 Saypitana fuertipa gapararcur Jesús päsarporgan.
38 Jesús wanushgan höra templo rurincho saparag racta cortïna rachicäcorgan janapita urayag.
39 Soldäducunapa capitanninnami Jesús wanushganta ricar nergan: “¡Rasunpaypami cay runaga Diospa surin cash!”
40 Say höra waquin warmicunapis carulapita ricaraycäyargan. Paycunawanmi caycargan María Magdalena, shulca cag niyashgan Santiagupa y Josëpa maman María y Salomëpis.
41 Say warmicunami Galileacho Jesús puriptin yanapar gatiräyargan. Paycunawanmi waquin warmicunapis saycho caycäyargan. Say warmicunaga Galileapita Jerusalenman Jesús aywaptin paywan aywayargan.
Jesucristuta pampayashgan
(Mateo 27.57-61; Lucas 23.50-56; Juan 19.38-42)
42 Jesús wanorgan viernes tardimi. Cada viernes tardimi Israel runacuna puestucuyag sábado jamay junagpä.
43 Say junag inti jegaycaptinnami Arimatea marcapita cag José aywargan Pilato cagman. Chaycurmi cayno manacorgan: “Jesuspa ayanta cachapaycalämay pampag apanäpä.” José cargan Israel runacunapa autoridäninmi. Payga shuyaraycargan Tayta Diosninsi promitishgannöla salvadorta cachamunanpä cashgantami.
44 Ayata cachapänanpä manacuptinmi Pilato yarpachacorgan: “¿Wanushganasurä o manasurä?” nishpan. Sauraga capitanta gayasergan wanushganta o manarä wanushgantapis tapunanpä.
45 Jesús wanushgana caycashganta wilaptinmi say capitanta mandargan Jesuspa ayanta entregananpä.
46 Saymi José aywargan lïnupita rurash fïnu säbanasta rantimunanpä. Nircurnami cruzpita jorgurir Jesuspa ayanta say tëlawan wancorgan. Sayno rurarcurmi pampag apargan gagacho uchcush sepultüraman. Aywacunanpänami sepultürapa puncunta sapargan jatuncaray rumiwan.
47 Mayman pampashgantapis musyananpämi María Magdalena y Josëpa maman Mariapis carulapita ricaycäyargan.


text:
Kunan punchapi rikuriyana atinallami kay hatun amawtaypa pakchiyachaypapash ñawpari runakaykunapa kawsay alliyachina mashkaypi. Kay ñawparikuna llamkankunami chikan milkakunapi kallakinkuna automatización llamkanakunamanta kay hamutachaykunakama yachay kitipi kimipash.
Ecuador mamallaktapi, puchukaykuna watapi pukurishkami shuk rikuypalla runallakta mirari llika yachachikamay ukupi, ninmi, Educación General Básica chayak wawakuna nipapurachik watayukpi mamallaktachiy ruran sinchikuykunamanta yankakushka yachakuy kurak kachu kachupish tukuykuna paktanalla.
Kay kipapakchirurayka llankanmi kinrayay imakaykuna, runa – kuyurihillanta kimirinapuray, kimirinapuray kuyuk rurachiy robótico yanapakpurapash llamkanapi, ashtawanpash. Shinallatak, wampukyanmi wayirkay imakaykuna, llutariy, pachamama kamakuy electrónica rukak, yachakushkakuna tinkiriy kipapakchiruraypi “Aula de Ciencias para Niños” ukupi Cuenca llakta Universidad Politécnica Salesiana hatunyachanawasimanta.
Rurakkuna: Ana María Parra Astudillo Pushak: Vladimir Robles Bykvaev, PhD.
Taripay tantanakuy :
Dr. Fernando Pesántez A.   [Yachachiyachay]
Dra. Yaroslava Robles B.   [Hampyamawtay, Runakawsaypachayachay ]
Psic. María Eugenia Barros   [Nunayachay]
Ing. Fátima López S. – Ing. Luis Calle   [Aula de Ciencia para niños y niñas]
Yanapanakukkuna yanapakwasi:
Md. Elvia Parra Astudillo – Directora. [Seguro Social Campesino Dispensario Huayrapungo]
Lcda. Alexandra Paguay – Directora. [Unidad Educativa Huayrapungo]


text:
Home -- Quechua -- Perform a PLAY -- 084 (The mysterious dream 2)
84. T´ukuna mosqhoy 2
Rey Nabucodonosorqa puñusqanmanta rijch’arispa manaña puñuyta atisqachu, kayman jaqayman sunt’isqallampi kasqa. Chanta kamachisnitapuni wajyasqa. (Campana)
Siervo: "¿Reyqa wiñaypaj kawsachun, imatataj ruwanayta munankirí?"
Rey: "Kunitampacha wajyay tukuy yuyaychawajkunata jinataj tukuynin adivinostapis."
(vocerío, pasos, silencio)
Rey: "Ujta mosqokuni, chaymantataj imanakuytaña mana atishanichu, munani imatachus chay mosqokusqa niyta munasqanta."
Siervo: "Reyniyku mosqokusqanta willawachuyku, noqayku kamachisnintaj sut’inchasqayku imatachus niyta munasqantaqa."
Rey: "Mana, qankuna ninawaykichej tiyan imatachus mosqokusqaytaqa, chayta kamachiykichej. Sichus sut’inchawankichej chayqa, manchay qhapaj kaywan t’inkachisqaykichej. Manachus sut’inchawankichej chayqa, wañuchichisqaykichej."
Siervo: "Ya, jinapis imatachus mosqosqaykita yachaspapuni, ima niytachus munasqanta niykuman reyniyku."
Rey: "Chaytaqa nillankichej, tiempollata pasachiyta munashankichej."
Siervo: "Imatachus rey mañawasqaykoqa mana atikoj ima. Nipipis adivinayta atinmanchu. Imatachus mosqokusqaykitaqa. Noqayku ruwayta atiyku, mosqosqaykita willawajtiyku sut’inchayta imatachus niyta munasqanta."
Rey: "Wañuchinasuykichejta kamachisaj."
Chaypeqa Danielwan kawsaqesnimpi ujkuna jina wañuchisqa kanallankutaj karqa. Jinapis Danielqa mana manchachikorqachu, chay ujkunata wañuchinankuta kamachisqata yachaytawankama, wasinman rispa kawsaqesninman willamusqa.
Orananchej tiyan, Diosninchejqa tukuy imata yachan. Paylla sut’inchawanman imatachus rey mosqokusqantaqa.
Dioslla uj k’ata karqa chay jina kaypi yanapanampajqa. Yanaparqapunitaj, chay tuta Daniel jap’isqa chay imatachus yachayta munasqankutaqa.
Daniel: "May k’acha Dios kanki Tatay, agradecekuyki. Qan yachanki tukuy ima kajta, mañakusqaykuta uyariwaykupuni."
Danielqa reypa ñawpaqenman pusachikusqa.
Rey: "¿Cheqapunichu willawanki imatachus mosqokusqayta?"
Daniel: "Imatachus rey mañasqantaqa mana nimayqen runa ruwayta atinmanchu. Jinapis tiyan uj kawsaj Dios pakasqa imasta mana rikukoj imata sut’inchaj. Paymin willasorqa mosqoyniykipi imachus jamoj watakunapi kananmanta. Reyqa mosqokorqa uj jatun estatuawan millay uyayojwan. Umanqa karqa qorimanta, chayqa reinoyki.
Tukuymanta jatun atiyniyojtaj. Jinapis rikuchisusqampeqa yachakun, qanmanta qhepaman jamoj reykunaqa aswan juch’uyman tukonqanku. Chantataj kamachinayki reinoqa t’aqasqa kanqa. Jinapis chaypachallataj Dios oqharinqa reinonta. Chay Diospa kamachinan reinotaj."
Rey: "Diosniyki Reykunamanta Reyqa."
Reytaqa mayta t’ukuchisqa chay mosqokusqanmanta sut’inchayqa. Danielman manchay qhapaj kaywan t’inkachisqa, waqeykunawantaj junt’achisqa.
Jinapis chaymanta ruwasqanqa... imachus kasqanta qhwpallampiña uyarinki.
Personajes: Relator, Nabucodonosor, intérprete de sueños, Daniel, siervo
© Copyright: CEF Germany


text:
Piruw mama llaqtap piluta hayt'ay qhari quchun
Piruw mama llaqtap piluta hayt'ay qhari quchun nisqaqa huk Urin Awya Yalapi quchum.
Willarina[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
FPF 1925 watapi Conmebolwan hukllachasqa karqan, ichataq ukhupi limitacionkuna, qullqi sasachakuykuna hark'arqan huk mamallaqtap equipo kamayta, chaymi oficialmente suyuta mamallaqtapura representanman karqan. 1927 watapi, Piruw mama llaqtapi piluta hayt'ay qutuqa kamachiypi kamasqa karqan, chay watallapitaq Sudamericana Kampeonato nisqap pusaqninmi karqan, chaypiqa kimsa ñiqinpi karqan, atipaspa iskay kuti atipaspa.
1930 watapi, Bicolor mink'asqa karqan ñawpaq Piluta Hayt'ay Mundialpi, Piruw C qutupi karqan Rumania wan Uruguay equipokunawan kuska, iskay pukllaykunapi atipasqa kaspa, 1-0 anfitriónwan, 3-1 Rumaniakunawan, kay pukllaymi karqan maypichus Perúpa ñawpaq golnin Copa Mundial historiapi churasqa karqan, Luis de Souza 75 minutupi churarqan.[1][2]
1936 watapi Olímpico pukllaykunapi Piruwpa equiponqa Finlandia mama llaqtata mana sasachakuspalla atipaspa kuarterfinal nisqamanmi chayarqan.[3] Kuarterfinalpi, Piruwpa equipon Austriawan atipasqa karqan, ch'aqwaypi.[4]
Piruw mama llaqtap pukllaq huñunmi 1939 watapi 1975 watapi Copa América nisqapi atiparqan.
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Copa América (2):
- 1939, 1975.
Pukllaqkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Piruw Vs. Musuq Silanda
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Piruw mama llaqtap piluta hayt'ay qhari quchun.
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- ↑ «Se cumplen 92 años del primer gol de la selección peruana en una Copa del Mundo».
- ↑ «"El primer gol peruano en los mundiales", por Pedro Canelo».
- ↑ «La misteriosa anulación de un gran triunfo peruano ante Austria en 1936».
- ↑ «Hace 84 años, en Berlín 36, la selección de fútbol venció 7-3 a Finlandia».


text:
Napoléon Bonaparte
Napoléon Bonaparte (Napoleone Buonaparte) sutiyuq runaqa, icha Napoleón Huq Ñiqin (5 ñiqin chakra yapuy killapi 1769 watapi paqarisqa Ajaccio llaqtapi, Corse wat'api - 5 ñiqin aymuray killapi 1821 watapi wañusqa Saint Helena wat'api) huk Ransiya mama llaqtayuq pulitiku runas, awqaq pusaqsi karqan.
18 ñiqin aymuray killapi 1804 p'unchawmanta 6 ñiqin ayriway killapi 1814 p'unchawkama Ransiyap hatun qhapaqninsi (empereur) karqan. Napoleon maqanakuykuna nisqapi yaqa tukuy Iwrupatas hap'irqan, ichataq Moskwa llaqtapi atipasqa kaspa puchukaypi manas ayparqanchu, huñunakusqa Iwrupa mama llaqtakunap atipasqan kaspa.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Napoléon Bonaparte.


text:
Alberto Spencer
Alberto Pedro Spencer Herrera sutiyuq runaqa, (* 6 ñiqin qhapaq raymi killapi 1937 watapi paqarisqa Ancón llaqtapi - 3 ñiqin ayamarq'a killapi 2006 watapi wañusqa Cleveland llaqtapi) huk Ikwadur mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi qarqan.
Taytan: , Maman: América Herrera.
Klubkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mama llaqta kampiunatukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mamallaqtapura Kupakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Alberto Spencer.


text:
Isla de Pitcairn FLUYEZCAMBIOS
Mana mayqin millonario yachanaykita munanchu pakasqa kaqta riqsichirqayku: chay FLUYEZCAMBIOS qampaq kanan tiyan sichus qam munanki qhapaq kayta, qhapaq kayta ima. Mana FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn kaqwanqa ancha sasa kanqa qampaq atipanaykipaq chay hark’ayta mayqinchus kan chawpi utaq alto-chawpi clase kaqwan chaymanta pikunachus chiqamanta chiqa millonario hina qhawasqa kankuman chaykunawan. Chay 1% pikunachus, imaña kaqtinpas economía mundial nisqapi, manan imapas paykunata afectanmanchu.
FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn nisqap sutinkunap listanqa
Uraypiqa FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn sutiyuqpa sutinkunatam qawanki. FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn sutikunata riqsiyqa ñawpaq kaq ruwaymi kay kawsaqkunawan tupanapaq, chaykunam, huk utaq huk hina, llapa suyukunapa mitologíanpi rikurinku. Chay FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairntaqa qhapaq runakunapas, atiyniyoq runakunapas yupaycharqankun, hinallataq huk dioskunapas, dioskunapas. Kay sutikuna listawanmi qallariwaq preparakuyta ruwanaykipaq saltota ruwanaykipaq allin kawsayman qhapaq kayman. Chaypaqqa FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn sutikunata yachanayki tiyan, allintataq kallpawan t’uqyayta yachanayki tiyan.
Ima icha pikunataq FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn ?
Chay FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn nisqakunan kanku, paykunan yanapanku atiyniyoq, mana ancha qhapaq runakunata, paykunan kashanku chay territoriokunapi kunan _suyu. Creekunmi yaqa llapan Isla de Pitcairn Fuyezcambios nisqakuna ñawpaqmantaraq chaypi kasqankuta, wakinqa pachak watakuna ñawpaqtaraq apamusqa kaptinkupas, ancha atiyniyuq ayllukunata pusaspanku, paykunam astakurqaku, paykunamanmi FLUYEZCAMBIOS nisqankuqa anchata saphichasqa hina tarikurqa. Chay ratomantapacha chay FLUYEZCAMBIOSkunapas FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairnman tukurqanku.
Imaynatataq FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn nisqa uyariwananpaq?
nisqa Ñawpaq kaq ruwana FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn yanapakuy mañakuyniykiman kutichinanpaq, _suyupi tarikuy. Iskay kaq FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairnpa yuyayninta hapinapaqqa sutinkuta riqsiymi. Chayraqmi ima chansatapas tarinki paykunapa yuyayninta hapinaykipaq. FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn nisqakunaqa manan hayk’aqpas uyarisunkichu hawa _llaqtankumanta, manachus aylluyki pachak watakunaña paykunawan rimanakuyta sayarichinman chayqa. Hinaspapas, sut’inmi, chay FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn nisqakunaqa waranqa watakunañan askha runakunaq mana reparasqan kawsaqkuna, sutinku pisi akllasqa runakunallaman rikuchisqa kasqanmantapacha.
Imaraykutaq FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn| Qallariypiqa FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn nisqakunan rikuchikurqanku kunan _suyupi kaq umalliqkunaman, paykunaman yanapayninta haywarinankupaq, valorninkuta, valorninkuta rikuchisqankurayku, ichaqa llaqtankuman umalliq kanankupaq, chanin kanankupaq ima atisqankutapas. Kunan pacha FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn sutikuna pakasqa kaqkuna mana kay allin ruwaykunata rikuchirqankuchu, chayrayku chaninmi llapa runa FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn sutikunata yachanankupaq hinallataq kikin FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairnkuna pikunata yanapanankupaq tanteanankupaq.
FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn wan rimay| FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairn apachisqayki willakuykunata entiendeyta atispallam achka kananpaq kichayta qallarinki. Ñoqaykuwan qhepakuy, imaynan FLUYEZCAMBIOS Isla de Pitcairns nisqamanta willakuykunata mast’arisaqku.
- Naitsirhc
- Nerraw
- Nworb
- Uep-nerraw
- Gnuoy
- Shtiffirg
- Naitsirhc-notpul
- Efeek'o
- Seuqaj
- Uep
- Snave
- Seiznem
- Naitsirhc-notul


text:
Oscar Luigi Scalfaro
Oscar Luigi Scalfaro sutiyuq runaqa, (* 9 ñiqin tarpuy killapi 1918 watapi paqarisqa Novara llaqtapi - † 24 ñiqin hatun puquy killapi 2012 watapi wañusqa Roma llaqtapi) huk Italya mama llaqtayuq taripay amachaq, willay kamayuq wan pulitikumi, kawpaqpas karqan.
Taytan: , Maman: .
Yachay wasi:
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Willay pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Italyapa wiñay kawsaynin
- Romano Prodi
- Massimo D'Alema
- Aldo Moro
- Giovanni Leone
- Mariano Rumor
- Giulio Andreotti
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Oscar Luigi Scalfaro.


text:
7
Capitanpa ashmayninta Jesucristo aliyäsishgan
(Mateo 8.5-13; Juan 4.43-54)
1 Runacunata sayno parlapayta ushasquirmi Jesús aywargan Capernaum marcaman.
2 Saychömi juc capitanpa cuyay ashmaynin wanuycargannana.
3 Sauraga Jesuspä parlayashganta say capitán mayaycurmi Jesusman cachacorgan Israel mayor runacunata: “Ruwacaycayämuy ashmaynëta aliyäsipaycamänanpä” nir.
4 Saymi paycuna chaycur Jesusta ruwacuyargan: “Capitanpa ashmayninta aliyäsipayculay, taytay. Capitanga ali runami.
5 Marca mayinsicunawanpis payga alimi cawan. Sayno ali carmi sinagogansitapis sharcasipäyämash.”
6 Sayno ruwacuyaptinmi Jesús aywargan paycunawan. Capitanpa wayinman Jesús chänanpä caycaptinnami say capitán cachargan amïguncunata Jesusta ninanpä: “Amashi afanacuycunquisu, taytay. Capitán musyanshi wayinman yaycuptiqui Israel runacuna jamuräyäshunayquipä cashganta.
7 Israel runacuna mana Israel runacunawanga ni parlaylapis mana parlashganta musyarshi quiquenga shamushgasu manacushunayquipä. Sayshi caylapita niycunqui ashmaynin aliyänanpä.
8 Paypis mandagninpa munayninchöshi caycan. Saynöshi paypa munaynincho soldäducunapis caycäyan. Sayshi maygantapis ‘Ayway’ niptin aywan, ‘Shamuy’ niptin shamun y ashmayninta ‘Cayta ruray’ niptinpis ruran. Gamga paypita más munayyogshi caycanqui. Saymi yäracun nishgayqui lapanpis ruracänanpä cashganta.”
9 Sayno wilayaptinmi Jesús cushicorgan. Saymi paywan aywaycag runacunata nergan: “Payno ali yäracamag runataga manami ni Israel runacunachöpis tarishcäsu.”
10 Sayno niptinmi capitanpa cachancuna cutiycur tariyargan say ashmay aliyashgana caycagta.
Viüdapa wawanta Jesucristo cawarisishgan
11 Saypitana discïpuluncunawan Jesús aywargan Naín marcaman. Paycunawanmi asca runacuna aywayargan.
12 Marcaman yaycuycarna Jesús ricargan ayata pampayänanpä apaycäyagta. Say apaycashgan ayaga cargan viüdapa juclayla magta wawanmi. Saymi asca runacunapis walquiycäyargan pampäsiyänanpä.
13 Viüda segaypa wagaptinmi cuyapar Jesús nergan: “Ama wagaysu.”
14 Nircur apagcunaman witiycur quirmanta yataycorgan. Sauraga ayata apagcuna ichiycuptin wanush caycag magtata Jesús nergan: “¡Magta, sharcuy!”
15 Sayno niptinmi wanush caycag magta jamarcamur parlar galaycorgan. Nircurna Jesús say viüdata nergan: “¡Ama wagaynasu! ¡Wawayqui cawarimushganami!”
16 Sayta ricaycur lapan runacuna cushicuyashpan Tayta Diosninsita alabayargan: “¡Tayta Diosninsipa profëtanmi nogansiman chämush! ¡Tayta Diosninsimi payta cachamush yanapämänansipä!” nir.
17 Saymi Judea provinciacho y naupan marcacunachöpis Jesús rurashgancuna musyacargan.
Juan Bautistapa discïpuluncuna Jesucristuman tapog aywayashgan
(Mateo 11.2-19)
18 Jesús rurashgancunatami Juan Bautistapa discïpuluncuna Juanta wilayargan. Sauraga ishcay discïpuluncunata Jesusman cachargan tapumunanpä:
19 “¿Gamcush caycanqui Tayta Dios cachamushgan Cristo, o juctaräcush shuyacuyäshä?” nir.
20 Sauraga Juanpa cachancuna Jesús cagman chaycur payta tapuyargan: “Juanmi musyayta munaycan, taytay. ¿Gamcush caycanqui Tayta Dios cachamushgan Cristo, o juctaräcush shuyacuyäshä?”
21 Sayno tapog chashgan hörami Jesús aliyaycäsergan asca gueshyagcunata, supay gueshyasishgancunata y gapracunatapis.
22 Say gueshyagcunata aliyarcasir Jesús nergan: “Cutiyashpayqui Juanta wilayay ricayashgayquita y wiyayashgayquitapis. Gapracuna ricayannami. Puriyta mana puëdeg wegrucuna puriyannami. Leprawan gueshyagcuna aliyashnami caycäyan. Upacuna wiyayannami. Juc ishcay wanushcunapis cawariyämushganami. Muchogcunapis Tayta Diosninsipa wilacuyninta wiyaycäyannami.
23 Nogaman yäracamashgannöla imaypis Juan yäracamäsun.”
Juan Bautista Tayta Diosninsipa profëtan cashgan
24 Juanpa cachancuna cutisquiyaptinnami runacunata Jesús nergan: “Sunyag jircaman Juanta ricayänayquipä aywar manami jachata vientu cuyusegta ricayänayquipäsu aywayargayqui.
25 Saynöpis manami fïnu mödanan jatish runata ricayänayquipäsu aywayargayqui. Reypa wayincho tagcunalami ali mödanan jatish caycäyan.
26 Manami saycunata ricagsu aywayargayqui, sinöga Tayta Diosninsipa profëtanta ricayänayquipämi.
27 Juanpämi Tayta Diosninsipa palabrancho cayno guelgaraycan:
‘Wilacognëtami cachashä runacunata puestucasinanpä.
Saynöpami puestucush cayanga shamuptë chasquicayämänanpä.’
28 “Juanpä sayno guelgash captinmi lapan runacunapitapis payga más puntata tantyash Tayta Dios cachamushgan Cristo cashgäta. Sayno captinpis discïpulöcunaga nogawan purish carmi Juanpita masla tantyayan Dios cachamushgan Cristo cashgäta.”
29 Saypita Jesús mastapis nergan: “Juan nishganta wiyagcuna, hasta más jusasapa cagcunapis, tantyayarganmi Tayta Diosninsipa wilacuynin ali cashganta. Saymi paycunata Juan bautizargan.
30 Fariseucunawan Moisés guelgashganta yachasegcunami isanga bautizacuyargansu, Tayta Diosninsi nishgancunata chasquicuyta mana munayashpan.”
Juan Bautistapä y Jesucristupä runacuna parlayashgan
31 Sayno nircur Jesús mastapis nergan: “Canan tiempo runacunaga yupay-tucog wamracunanömi caycäyan. Manami chasquicuyämansu noga yachasishgäcunata ni Juan Bautista yachasishgancunatapis.
32 Wamracuna: ‘Puclar fiestata rurashun’ nir quënata tucaptin yanasancuna tushuyta mana munayashgannömi noga yachasishgäcunatapis chasquicuyansu. ‘Aya pampayta puclar laquicuypa cantashun’ niptinpis yanasancuna puclayta mana munashgannömi Juan Bautista yachasishgancunatapis chasquicuyta munayansu.
33 Juan Bautista imaypis ayunaptin y vïnuta mana upuptin: ‘¡Payga supaypa munaynincho carmi sayno caycan!’ niyan.
34 Pï-may runawanpis shuntacar noga ima micuytapis micuptë y vïnutapis upuptë ‘Micular upular puricun’ niyäman. Saynöpis: ‘Jusasapa runacunawan y Romapä impuesto cobragcunawan puricog’ niyäman.
35 Sayno mana chasquicayämaptinpis Juantawan nogata Tayta Dios cachamashgan tantyacaycan Tayta Dios munashganno cawayaptëmi.”
Perdonash cagcuna Tayta Diosninsita más cuyashgan
36 Saypitami fariseo runa wayinman Jesusta pushargan saycho paywan micuyänanpä. Wayinman chaycasirmi mësa cagman jamasergan.
37 Sayman Jesús aywashganta mayaycurmi jusasapa warmi aywargan “alabastro” nishgan rumipita rurashgan botëllanwan perfümin aptash.
38 Jesuspa naupanman jamaycur wagaptinmi Jesuspa chaquinman weguin jutorgan. Say jutushgantanami agsanwan saquisipargan. Nircur Jesuspa chaquinta musarcur winapargan apashgan perfümita.
39 Sayta ricaycurmi fariseo runa cayno yarpargan: “Tayta Diospa profëtan carga Jesús tantyanmanmi ima-nirag warmi yataycashgantapis. Mañösa warmi cashganta musyarga manami munanmansu cargan yataycunantapis.”
40 Sayno yarpaycashganta musyarmi Jesús nergan fariseo runata: “Simón, rätula wiyarcamay wilapänäpä cashganta.”
Sayno niptinmi payga nergan: “Mä wilaycalämay, taytay.”
41 Saymi Jesús nergan: “Ishcay runashi juc runapa jagan cargan. Jucninshi jagan cargan ishcay wata arupänanpä. Jucagnashi jagan cargan ishcay quila arupänanpä.
42 Say runacuna jagan cayashganta pägayta mana puëdiyaptinshi ishcantapis cobrargannasu. Canan nimay. ¿Maygan cagtä say guellayyog runata más cuyanga?”
43 Saymi Simón nergan: “Más aypala jagan cag runacher, taytay.”
Niptinmi Jesús nergan: “Alitami nishcanqui.”
44 Sayno nirmi warmita ricärir Simonta Jesús nergan: “Cay warmi wagar chaquëta musash jusasapa cashganpita perdonash carmi. Costumbrinsi caycaptinpis wayiquiman yaycamuptë gamga manami yacuta puestupämashcanquisu chaquëta awicunäpä. Cay warmimi isanga chaquëman weguin jutushgantapis agsanwan pisapämash.
45 Yaycamuptë manami musamargayquisu. Paymi isanga yaycamushganpita-pasa mana uticaypa chaquëta musash.
46 Umämanpis manami aceitita winapämashcanquisu. Paymi isanga chaquëman perfümita winapämash.
47 Cay warmega jusasapa cashganpita perdonash carmi sayno ruraycan. Waquenga jusaynag cashganta yarparmi perdonash carpis saynösu ruran.”
48 Nircur say warmita nergan: “Lapan jusayquicunapita perdonashganami caycanqui.”
49 Saymi mësacho jamarpaycag runacuna quiquinpura cayno ninacuyargan: “¿Pitä pay runapa jusancunata perdonananpäga?”
50 Saymi Jesús nergan say warmita: “Yäracamashgayquipitami salvash caycanqui. Cananga cushishgana aywacuy.”


text:
Wallina
Wallina nisqakunaqa (ordo Cetacea) taksa, hatun icha ancha hatunkaray challwahina rikch'akuq ñuñuqkunam, aycha mikhuq.
Yakupi kawsaspanpas, wayratam surq'anwan samanku. Kawsaqña uñakunata wachaspa ñuñuchinmi.
Kiru wallina (Odontoceti) challwakunatam, umachakikunatam, pisqukunatam, ñuñuqkunatapas mikhun, last'acha wallinakunataq (Mysticeti) uchuylla uywachakunata yakumantam suysun.
Mitan kamay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pusaq chunka rikch'aqtam riqsinchik, iskay urin rikch'aq ñiqiman, chunka hukniyuq rikch'aq aylluman allichaspa.
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Wikispecies nisqaqa qillqasqa p'anqayuqmi kay hawa: Wallina


text:
21
Pabloctam imaymana ñacaycuna pasananta willapäcun
1 Jinaptin ya'acunapis caćhayculmi barcuwan liculcá dirichu lamar ćhawpićhu Cos malcäman; chay walantinñatacmi lamar ćhawpićhu Rodas malcäman; chaypïñatacmi Patara malcäman. 2 Pataraćhu juc barcu Fenicia malcäman liyäta talilñatacmi, chaywan liculcá. 3 Chay liyalcäśhäćhümi ichünïćhu lamar ćhawpićhu Chipre malcäta licalcälil, Siriap malcancunäman dirichu pasaculcá. Chay Tiro malcäćhu cargacta caćhaycunan captinmi yaycapäculá. 4 Chayćhu chalapacücunäta ashil talilcälilmi paycunawan anćhish muyun caycälí. Chayćhümi paycuna Chuya Ispiritup nichila Jerusalenta Pablo mana linanpä. 5 Chaynu nipäcuptinpis anćhish muyunpïta pasaculcaptïmi lluypis walmintin chulintin cumpañapämäla lamar patancama. Chayćhümi lluypis un'ulacuycul Diosta mañaculcäśhäpi 6 “Jamallá, lipäcuśhäña” nil barcüman ishpicalcälilá. Paycunañatacmi wasinta cuticulcäla.
7 Cay Tiro malcäpïta Tolemayda malcäman pasaculcalmi chayćhu chalapacücunäta saludaycul juc muyun paycunawan caycälilá. 8-9 Chay walantin liculcal Cesarea malcäman ćhälälilmi lipäculá Felipe “Diospi willacüca” nishanpa wasinman paywan quïdaycapäcunäpä. (Chay Felipe prinsipal chalapacücunap anćhish yanapänincunap aclaśhanmi cala. Tawa wamla chulinñatacmi Diospi willacücuna capäcula.)
10 Chayćhu unay cayalcaptïmi Judeapi ćhämun Diospa willacünin Agabo śhutiyu wayapa. 11 Ćhaycamul-pacham Pablop waćhacunta chalalcul ćhaquinta maquinta ćhänacülun. Jinaculculmi: “Chuya Ispiritum caynu nin: ‘Jerusalenćhümi llapa Israelcuna cay waćhacup nunanta ćhänalcul juc caśhta nunacunap puydïnincunap maquinman ćhulaycun'a’ nil” nila.
12 Chayta uyalilculmi llapan chalapacücunäwan Jerusalenta mana linanpä ruygapäculá. 13 Pabloñatacmi ichá: “¿Imapïmi wa'ayalcanqui? ¿Jinayniquiwan wañüpa śhun'unpänuy llaquiyalcächimanqui? Ya'a listum cayá imapäpis; manam ćhänapämänallanpächu, sinu'a Jesus-laycu Jerusalenćhu wañunäpäpis” nin. 14 Chayćhu ruygal imanipäcuptïpis manaña awniptinmi: “Dios munaśhannu lluy lulaśha cachun” nilcälil awnipäculá.
15 Chaypïñatacmi lluy alistacalcälil Jerusalenta liculcá. 16 Chayćhümi Cesareapi waquinnin chalapacücuna cumpañapämal puśhapämäla jucnin puntannin chalapacü Chipre-lädu Mnason śhutiyu nunap wasinta. Chayćhümi jamapaculcälá.
Jerusalenćhu Jacobom Pablocta yaćhaycachin
17 Ñä Jerusalenta ćhäläliptïmi chalapacücunaca sumä-sumä cushisha ćhasquipämäla. 18 Chay walantinñatacmi Jacobocta watucü Pablowan lipäculá. Chayćhütacmi chalapacücunap caminaycünincunäpis cayalcäñä. 19 Ćhaycul lluytapis limayculmi Pablo willala manyapi Diosninchic paywan mana-Israelcunäćhu allin lulaycuśhanta.
20 Chayta uyalilculmi lluypis Diosta alawäcuyalcan. Chaypïñatacmi Pablocta nipäcula: “Licay, yaćhaśhayquinüpis, Israelcunäpi sumä achca-achcañam Jesusman chalapacälälin. Lluypis camachicuy prisïsaśhantam ama-pacha niyalcan. 21 Ñatac uyalipäcula ‘Cay Pablosh mana-Israelcunäćhu yaćhä caśhta-masinchiccunäta “Moisespa camachicuyninta custumrinchiccunactapis un'aycul, amaña chuliquicunacta siñalaychu” nilshi yaćhayächin’ niyäta. 22 ¿Imanäśhunmi? Canan nunacunaca ćhämuśhayquita musyäläliptin'a imapis pasanmanmi. 23 Aśhwanpa cayta lulalmi allin canqui: Ya'acunaćhu tawa umri cayan Diosninchicpa limalicuśhanta lulapäcunanpä. 24 Paycunacta Diospa chuya wasiman puśhal, chuyanchaculcay custumrinchicmannu lluy gastuncunacta pägaycul. Jinaman paycunanuy umayquita lutucuy. Caynu lulaptiquićh llapanpis yaćhapäcun'a ampa cuntrayqui limay yan'al caśhanta, jinaman Moisespa camachicuyninta cäsucuśhayquitapis. 25 Chay mana-Israel chalapacücunaman'a, apachipäculäñam manaña anla juchacuycunacta lulananpä, nï yawarnin pasäśha uywacunacta, nï taytachancunaman uywa uśhancunacta mana micapäcunanpäpis” nil nipäcula.
Chuya wasićhu Pablo cayaptinmi nunacunaca lüyatityacuyalcan
26 Chay nipäcuśhanta awnilculmi chay walantinña chay tawa umrïta puśhaculcul Diospa chuya wasinman licula. Chayćhu mana juchayu capäcunanpä lulapäcula custumrinmannuy. Jinalculmi sasirdütïman yaycula “Limaliculcäśhäta ñä simänaćhu camacäläliptïmi juc-juclla llapäpä cañaycunqui” nil niycü.
27 Ñä anćhish muyun camacalpuyaptinmi Asia-lädupi ćhämü Israelcuna Pablocta chuya wasïćhu cayäta licälul lüyatityacuyalcan nunacunäćhu. 28 Chayćhümi Pablocta chalacälälil: “¡Israel-masïcuna yanapapämay! ¡Cay umrïmi intirućhu malcanchicpïpis, Moisespa camachicuyninpïpis ñatac cay chuya juntunacunanchic wasinchicpïpis cuntran yaćhachïca! ¡Jinaman'a cay Diosllanchicpa caśhanta mana allinman julul jalutacuyan mana Israelcunacta yaycachiyninwan!” niycuyalcan. 29 Caynu nipäcula Efeso-lädu Trofimo śhutiyüwan pulishanta licapäculmi: “Cay Pablo sigürupis chuya wasimanpis puśhaycülunćha” nilcul.
30 Chayćhu malcantin lüyaśhtin mana-mana paćhcatityälälimulmi Pablocta waśhaman aysalcamul juntunacuna chuya wasictapis wićhapacalcälil supayninta apachicuyalcan. 31 Chayćhu Pablocta wañulpayalcächiptinñam juc willacü ćhäla Roma-lädu cachacucunap puydïninman “Jinantin malcaćhümi lluy-lluy lücutucucuyalcan” nil. 32 Chay ürallam lluy cachacucunactapis puydïnincunactapis juntuycul chay pasaśhancäman llapanpis wayra-wayra liculcan. Chayćhu cä nunacunaca cachacucuna puydïnintin śhacayämüta licälälil-lämi Pablocta caćhaycälälin. 33 Chay cachacucunap puydïnin ćhayculmi Pablocta ishcay cadinawan ćhänächila. Jinalculmi tapula “¿Pim cay nunaca? ¿Imactam lulälun?” nil. 34 Chayćhu nunacunaca juc-jucta lüyatityacuyaptinmi cachacup puydïnin imapi chay pasaśhanta mana yaćhayta atipal cuartilman puśhachila. 35-36 Ñatac nunacunaca sumä rabyaśha lücutucucuyal “¡Wañuchishun wañuchishun!” nil apalcaćhaśhtin ipanta lipäcula cuartilpa yaycunanman ćhaycachinancama. Chaymi nunacunaca ticshïnanpi cachacucunaca Pablocta altuman pallacalcälil pasaycachipäcula.
Pablom nunacunap ñawpäninćhu limalicun
37 Ñä cuartilcäman puśhaycunan cayaptinmi, Pablo cachacucunäpa puydïninta tapula: “¿Manachun limaycuchwan rätulla?” nil.
Niptinmi: “¿Chayurá griego limayta yaćhanquichun? 38 Ya'a pinsalá: ‘Cay'a malcäpa cuntran śhalcuculcul tawa walanga wañuchicücunacta puśhaculcul chunyänincunaćhu pulï Egipto nunäćha’ nilmi” nila.
39 Niptinmi: “Manamari. Israel caśhtam ya'a cayá, Ciliciap Tarso puydï malcanpïmi. Ñatac ama chaynu callaychu; rätulla nunacunäta niyculläśhä” nin. 40 Chayćhümi cachacucunap puydïnin awnïluptin, Pablo cuartilpa puncunćhu śhalcuculcul maquinwan siñaśhchaycul nunacunäta upällachila. Upälläluptinñatacmi Israel limayninćhu limayta allaycula:


text:
5
Mana puriyta puedig runata Señor Jesucristo cuticätsin
1 Tsaypitanam Señor Jesucristo Jerusalén marcachö Israel runacunapa fiestancunaman aywargan.
2 Jerusalénchö “Üshacunapa puncun” niyangancagchömi juc pisïna pitsga corredoryog cargan. Tsay pisïnapam hebreocunapa parlayninchöga shutin cargan “Betzata.”
3 Tsay lädun patsachömi atscag geshyagyashacuna, gapracuna, ratacuna, inväliducuna jitaraycäyargan. Paycunam tsay pisïnachö yacu cuyugta shuyarar cäycäyargan.
4 [Tsay pisïnamanmi cielupita juc angel unaychö unaychö urämug yacuta cuyutsinanpag. Tsay yacu cuyugman maygan geshyagyashapis puntata yaycur ogocugcagmi cuticäyag.]
5 Tsaychömi juc runa quimsa chunca pusag (38) watana geshyagyasha cargan.
6 Tsaynö runa unaypitana geshyagyasha ujuraycagta ricaycurmi, unayna geshyanganta musyasquir Señor Jesucristo tapurgan: “¿Cuticayta munanquicu?”
7 Tsay geshyagyashanam contestargan: “Señor, manam pïnïpis cantsu pisïnachu yacu cuyugman yaycatsimänanpag. ‘Yarpushag’ nir ñacangäyagmi imaypis juc llalliscaman.”
8 Señor Jesucristonam nirgan: “¡Cananga sharcurnin gopiquita aparcur aywacuy!”
9 Tsaynö niptinmi, tsay geshyagyasha runa jina öra cuticasquirgan. Tsay gopinta aparcurcurmi aywacurgan. Sabado jamay junag captinmi,
10 Israel runacunapa autoridänincuna tsay cuticashga runata niyargan: “Canan sabado jamay junag caycaptinga ¿imanirtan gopiqui aparishga puriycanqui? Tsaynö puringayquiga leynintsicpa contranmi.”
11 Pero tsay runanam nirgan: “Cuticätsimagnï runam ‘Gopiquita aparcur aywacuy’ nimargon.”
12 Tsaynam autoridäcuna tapuyargan: “¿Pitan ‘Gopiquita aparcur aywacuy’ nishuruyqui?”
13 Pero tsay runaga manam musyargantsu ni pï cuticätsingantapis, tsay maytsicag runacuna goricashgachö Señor Jesucristoga tallucarnin illacasquiptin.
14 Tsaypitanam Señor Jesucristo cuticätsingan runawan tincusquir nirgan: “Canan cuticashgana caycarga, amana yapayga jutsata ruranquitsu. Si yapay jutsata rurarga, maypis geshyangayquipita mas peor canqui.”
15 Tsaynö niptinmi, tsay runaga israelcunapa autoridänincunaman Señor Jesucristo cuticätsinganta willacug aywargan.
16 Tsay sabado jamay junagchö runata cuticätsinganpitam, Israel autoridäcuna Señor Jesucristota chiquirnin gaticachäyargan.
17 Pero Señor Jesucristonam nirgan: “Taytäga imaypis allicunata rurarmi caycan. Tsaymi nogapis paynölla allita rurar caycä.”
18 Tsaynö Señor Jesucristo niptinmi, autoridäcuna mas chiquiyargan. Manam sabado jamay junagchö runata cuticätsingallanpitatsu, sinöga “Dios Yayata Taytä” nir, Paywan iwalatsicunganpitam mas chiquirnin wañutsiyta munayargan.
Dios Yayapa Tsurin poderyog cangan
19 Señor Jesucristonam nirgan: “Rasuncagtam niyag: Dios Yayapa Tsurin carpis manam quiquinpa munayllanpitaga imatapis ruranmantsu. Taytan ruranganta ricashga carmi, Tsurinpis Taytannölla imatapis ruraycan.
20 Taytan Tsurinta alläpa cuyarmi, llapan imayca rurangancunata ricätsishga. Tsaymi gamcunatapis mana ni imay ricäyangayqui milagrucunata ricätsiyäshuptiqui, alläpa mantsacashganö caycäyanqui.
21 Wañushgacunata cawatsimug poderöso Taytannöllam, Tsurinpis alläpa poderöso cayninwan wañushgacunata cawatsimunga.
22 Taytanga manam pitapis juzgangatsu. Sinöga llapan mandacuynintam Tsurinta entregashga runacunapa jutsancunapita juzgananpag.
23 Tsaymi Taytanta respetayangannölla, Tsurintapis respetayänan. Tsurinta mana respetarga cay patsaman cachamug Taytantapis manam respetayantsu.
24 “Rasuncagtam niyag: Pipis willacungäta cäsucur cachamagnï Dios Yayaman criyicurga, manam infiernuman aywangatsu. Mas bienmi gloriaman aywayanga tsaychö cushishga imayyagpis cawananpag.
25 Rasumpam öra chaycämunna, jutsa rurayllachö imayca wañushganö cawagcunaga Diospa Tsurin willacunganta entendiyänanpag. Tsay willacuycunata cäsurga mana ushacag cawaytam chasquiyanga.
26 Taytan mushog cawayyog carmi, Tsurintapis mushog cawayyog cananpag entregashga. Tsaymi Tsurinpis runancunata cawatsimur mushog cawayta garanga.
27 Quiquin Dios Yayam podernintawan llapan mandacuyninta entregashga Diospita Shamushga Runa captinmi, llapan runacunata juzgananpag.
28 Pero tsaynö niyangagta wiyar ama mantsacashganö cayaytsu. Juc junagmi chämunga Señor Jesucristopa Willacuyninta llapan pamparagcunapis wiyayänanpag.
29 Pamparäyanganpita yargascamurmi, allillata rurar cawashgacagcunaga Dios Yayawan imayyagpis glorianchö cawayanga. Pero mana alli ruragcagcunam sïga, infiernuchö imayyagpis sufrirnin ñacayanga.
Dios Yayapita Señor Jesucristo shamunganta willacuyangan
30 “Nogaga manam quiquïpa munaylläpitatsu pitapis juzgayta munä, sinöga cachamagnï Taytä munar mandamangannöllam. Tsaymi Taytä mandamanganta cumplir, segun imatapis rurayanganpita rasumpacagllata juzgashag.
31 Si quiquilläpita imaycatapis rurangäta willayaptigga manam criyiyämanquimantsu, rasumpa cangata.
32 Pero nogapag willacug runaga jucmi. Musyämi nogapag llapan imayca willacungan rasumpa canganta.
33 Dios Yayam Juan Bautistata cachamurgan, puntata shamur nogapag willacunanpag. Tsaymi payman musyapacugcunata cachayaptiqui rasuncagllata willayäshurgayqui.
34 Nogaga manam wanätsu juc runa nogapag imayca testïgunö willacunantarag. Mas bienmi gamcunata willayag tsay runa willacunganwan llapayquipis salvacäyänayquipag.
35 Gamcunaga Juan Bautista willacunganta imayca juc linterna caruman juc rätulla atsicyagnömi, juc rätulla cushishga wiyar chasquiyargayqui.
36 “Nogapag Juan Bautista willacunganta criyir mana criyirpis, musyayanquimanmi Dios Yaya cachamaptin shamungätawan tucuyläya milagrucuna rurangäta ricaycarga. Tsaynö tucuyläya milagrucunata rurar cumplinäpagmi quiquin Dios Yaya mandamashga.
37 Tsaynöllam quiquin Taytä cay patsaman cachamanganta musyatsiyäshunqui. Paytaga manam imaypis parlagta wiyayashcanquitsu ni ricäyashcanquitsu.
38 Dios Yaya cachamungan Runaman mana criyirmi, Paypa Palabranmanpis mana criyiyanquitsu.
39 “Gamcunaga yarpäyanqui: ‘Diospa Palabranta yachacurmi, mana ushacag cawayta tarishun’ nir. Pero tsay Palabran yachacuyangayquiga, imayca juc testïgunömi nogapag willacur gellgashga caycan.
40 Tsaynö caycaptinpis gamcunaga manam chasquiyämayta munayanquitsu. Nogata mana cäsuyämarga, manam tsay mana ushacag cawayta tariyanquitsu mayjina yachacurpis.
41 “Nogaga manam runacunalla aläbayämänanta munätsu.
42 Pero gamcunataga rasumpam regeyag imanö cayangayquita. Rasuncagtaga manam Dios Yayata cuyayanquitsu.
43 Cachamagnï Taytäpa shutinchö shamuptïmi nogata chasquiyämanquitsu. Pero juc runa quiquinpa yarpayllanpita shamuptinmi sïga, alläpa cushishga chasquiyanqui.
44 Gamcunaga quiquiquipurallam imaycachöpis aläbanacur cayanqui. Pero japallan Dios Yaya gamcunapag munangantaga manam cäsuyanquitsu.
45 “Ama gamcuna yarpäyaytsu Taytäpa puntanchö shimpiyänagpagcagta. Gamcuna unay Moisés gellgangancunaman criyirnin shuyaräyangayquiwanmi, quiquin Moisés Dios Yayapa puntanchö shimpiyäshunqui.
46 Si unay Moisés gellgangancunata rasumpa criyirga, nogamanpis criyiyanquimanmi. Tsay llapanta Moisés gellganganchöga nogapagmi gellgashga cargan.
47 Si tsaynö Moisés gellgangancunata mana cäsuycarga, ¿imanörag noga willayangagtapis criyiyanquiman?”


text:
Kausaymanta wañuymantawan
Vida
¿Ima ruwananchistan Dios munan?
¿Juj rijuriypichu, juj señalwanchu otaq pay kikin rimapayawaspanchischu Dios willawasun ima ruwananchistachus munan chayta? ¿Ima ninmi Biblia?
Wañuy
¿Yanapawanmanchu Biblia sichus wañuchikuyta munaqtiy?
¿Bibliapi ima textokunan yanapawasunman wañuchikuyta piensaqtinchis?
Janaq pacha, infierno
¿Willanchu Biblia purgatoriomanta?
Maymanta paqarimusqanta yachaspaykiqa admirakuwaqmi.
¿Animalkuna wañupusqan qhepaman janaq pachamanchu rinku?
Bibliaqa manan willanchu alqokuna otaq juj animalkuna wañupusqan qhepaman janaq pachaman ripunankuta.


text:
Palura kiti
Palura kiti (kastilla simipi: Cantón Palora) nisqaqa Ikwadur mama llaqtapi, Morona Santiago markapi huk kitim. Uma llaqtanqa Palura llaqtam.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pulitika Rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pichqa kitillinmi kan (kamasqa):
- Palura (22 ñiqin inti raymi killapi 1972 watapi icha 30 ñiqin inti raymi killapi 1972 watapi)
- Arapikus (12 ñiqin chakra yapuy killapi 1912 watapi)
- Kumanta (10 ñiqin hatun puquy killapi 1960 watapi)
- 16 de Agosto (28 ñiqin ayriway killapi 1993 watapi)
- Sankay (16 ñiqin chakra yapuy killapi 1967 watapi)
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- www.moronasantiago.gov.ec (kastilla simi)


text:
Mungul suyu
Mungul suyu icha Mungulya Asyapi mama llaqtam.
- Uma llaqta: Ulanpatar (yлaaHбaaTap)
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pulitika rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mungul suyu pulitika rakiyː 21 aymguud (pruwinsyakuna; sing. aimag o aymag) wan huk munisipyu (khot):
* munisipyu
Hatun llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Mungul suyu.


text:
Wp/qug/Chuchu (aycha)
Chuchu nishkaka shuk warmipa aycha samimi kan, tukuy ñuñuyuk wiwa warmikuna (warmi wakrakuna etc.) chuchukunami charin. Warmikunaka ishkay chuchukunatami charin, paypa chuchukunaman ñuñuta karanatami ushan. Chuchukunaka ashtawan nervioskunatami charin, chaymanta tawka warmikunaka ñuñuta karashpaka alli kachin. Tawka mamallaktakunapi, warmikunaka paypa chuchukunaman kikin churanakunatami churan, brasieres nishka churanakuna imashina.
Warmikunaka chuchukunapi unkuykunata charinata ushanmi, shina chuchu apankara, chaymanta, ushakpika, paykunaka wakin hampik runaman chuchukunata rikuchinatami kan. wakin, chuchu apankarata hampinapak, hampik runakunaka unkushka warmipa chuchuta kuchushpaka surkunami kan.