text:
Jehová Diospa testigonkunaq juñunakuyninman riy
Juñunakuykuna apasqaykumanta astawan yachay. Tiyasqayki cercapi juñunakuy apakusqanta maskhay.
¿Imaynatan juñunakuyniyku aparikun?
Jehová Diospa testigonkunaqa iskay kutitan semanapi juñunakuyku Diosta adoranaykupaq (Hebreos 10:24, 25). Llapa munaqmi chay juñunakuymanqa rinman. Chaypin Bibliata estudiayku, yachallaykutaqmi chaykuna imaynata kausayniykupi yanapawankuman chaytapas.
Chay juñunakuyniykupiqa Bibliatan estudiayku tapuywan kutichiywan ima, tapuykunamanqa munaqkunallan kutichinkuman. Juñunakuyniykutaqa takispa Diosmanta orakuspa iman qallariyku, chhaynallatataqmi tukuykupas.
Juñunakuyniykuqa manan Jehová Diospa testigonkunallapaqchu, pi runapas jaykullanmanmi. Jamuqtiykiqa manan qolqetaqa cobrasaykikuchu.


c: text/html

text:
4
1 Ndioho ñivi cuu chitoho, cua coo vaha ndo, ta cua coo vii ndo chi musu ndo, vati chito ndo ti iyo ra cuu chitoho maan ndo iti siqui andivi.
2 Cua cahan ndahvi xaan ndo chi ra Ndioo, vati tacan ni cua cuhva xaan ndo tiahvi ndioo chi ra. 3 Cua cahan ndo chi ra cuenda maan ndi. Cua cahan ndo ti na cua cuhva ra Ndioo cha cua cati tuhun tucu ndi tuhun ra. Cua cati tuhun ndi tuhun ra Ndioo tuhun cha ña chito ñivi nu quichi quivi ti maan ra Cristo cuu ra sanduvaha anima ñivi. Chacan cuu cha indi yu ve caa vitin. 4 Cua cahan ndahvi tahan ndo chi ra ti na cua cuu cati cachin yu tuhun ra, vati iyo cha cua cati tuhun nini xain tuhun ra.
5 Na cua coo cha chini tuni chi ndo. Tacan ni cua coo vaha ndo chi ñivi ña chinu ini chi ra Ndioo, ta cua nducu ndo cuhva cha cua cati tuhun vaha ndo chi ñi. 6 Ndihi ni hora cua cahan vii ndo chi ñi, ta cua cahan vaha ndo chi ñi. Chacan cuu cha cua coto ndo yoso cuhva cua cati ndico ndo chi ndihi ñivi.
Tachi ra Paulu ta ra iin tuhun na cumi chi ñi
7 Cua cati ra Tíquico yani yo chi ndo ndihi cha ni tahin, ta cuni xaan yo chi ra.
Satiñu tahan ra tiñu ra chahnu, ta vaha xaan satiñu ra. 8 Tachi yu chi ra nu iyo ndo, vati tacan ni cua coto ndo yoso cuhva iyo ndi, ta cua cuhva tahan ra tu ndee ini chi ndo. 9 Tachi tahin chi ra Onésimo yani yo chi ra, ta ini ñuun ndo chi ra Onésimo can. Cuni tahan yu chi ra, ta chinu vaha ini ra chi ra Ndioo. Cua cati ra ta ra ndihi cha ni chacoo ihya.
10 Tachi ra Aristarco iin tuhun na cumi chi ndo, ta iyo tahan ra chihin yu ve caa ya. Tachi tahan ra Macu sachin ra Bernabé iin tuhun na cumi chi ndo. Cha ni tachi yu tutu chi ndo, vati tu cha cua queta ra nu iyo ndo, cua quihin cuenda ndo chi ra. 11 Tachi tahan ra Jesuu ra nani Justo iin tuhun na cumi chi ndo. Racan ta ra cuu ñivi judío cha quihvi cuenda ra Cristo, ta ñahni inga ca ñivi judío satiñu tiñu Ndioo chi yuhu. Mani maan ni ra ta ra chaha tu ndee ini chihin yu. 12 Tachi tahan ra Epafra ra cuu tahan ndo iin tuhun na cumi chi ndo, ta musu ra Cristo cuu tahan ra. Ndihi ni quivi cahan ndahvi xaan tahan ra chi ra Ndioo cuenda maan ndo ti na cua coo vaha ndo chi Ndioo, ta na cua savaha ndo ndihi cha cua cuni ra Ndioo. 13 Yuhu cati ti nihin xaan satiñu ra cuenda maan ndo, ta nihin xaan satiñu tahan ra cuenda ñivi iyo ñuun Laodicea chi ñivi iyo ñuun Hierápoli. 14 Tachi tahan ra Luca yani yo ra cuu doctor iin tuhun na cumi chi ndo. Tacan ni tachi tahan ra Dema iin tuhun na cumi chi ndo.
15 Cua cati ndo chi ra yani yo iyo ñuun Laodicea chi ña Ninfa chi ndihi ñivi Ndioo nducuiti vehe ña ti tachi yu iin tuhun na cumi chi ñi. 16 Cua sacuaha xihna ndo tutu ya chi tahan ndo, ta sa cua tachi ndo chi chi chi ñivi Ndioo iyo ñuun Laodicea, vati tacan na cua cuu sacuaha tahan ñi chi chi, ta cua sacuaha tahan ndo tutu cha ni tachi yu chi ñican. 17 Cua cati ndo chi ra Arquipo ti ña cua naan ini ra savaha ra tiñu chaha ra chahnu chihin ra, cua cati ndo chi ra.
18 Yuhu ra Paulu taa tuhun ya cha na cumi chi ndo. Ña cua naan ini ndo cua cahan ndahvi ndo chi ra Ndioo cuenda yu, vati ni indi yu ve caa. Na cua coo tu manini chi ndo. Na cua cuu chi tacan ni.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Waraniyi runa
Waraniyi runa nisqaqa lliw Waraniyi simita rimaq runakunam, Arhintina, Brasil, Buliwya, Parawayi mama llaqtakunapi tiyaq.
Waraniyi runa llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Waraniyi runakunamanqa achka runa llaqtakunam kapun: Simba, Chiriwanu (Chiriguano), Mbya (Mbyá), Achiy wayaki (Aché Guayakí), Kaywa (Kaiwá), Chiripa (Chiripá), Pay tawitira (Paí tavyterá), Tapitiy (Tapieté), Shita (Xetá).
Buliwyapi Waraniyi runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Buliwya suyupiqa 133.393 Waraniyi runa kawsan, Chiriwanu nisqakunam, Santa Krus suyupi, Chuqichaka suyupi, Tarija suyupipas [2].
Rimay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Waraniyi runakunaqa Waraniyi simitam (Rimakunap ayllun: Tupi waraniyi) rimanku.
Huk rimakuna (Qhichwa simi - Wanariyi simi):
- qhari: aba
- warmi: cuña
- uma: cang
- k'aklla: tatipi
- ñawi: teza
- rinri: apizacua
- maki: mbo
- inti: cuarací
- killa: yací
- yaku: I
- nina: tata
- urqu: ibiti
Rikchakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Waraniyi runa.


text:
Wp/cak/Qab'anob'al
Ri Qate' Rach'ulew[edit | edit source]
Ri kisamaj ri qati't qamama` janila` k'atzinel ruma rije' xekiyakan jalajöj taq pixa' chiqe ri winaqi' e k'o chuwäch rach'ulew. Töq ri qati't qamama' xek'oje pa taq jalajöj k`ojb'äl, rije yalanwi' kó ajowab'äl pa kik'u'x, ruma k'a ri janila matyoxin xkib'än jantape'. Ri qati't qamama' yalan k'a xkik'awomaj ruma ri qate' rach'ulew nuya' ri qak'aslem. Ruma ri nqya' nïm rejqalem ri kaji' rub'onil ri ixim, achi'el ri raxwäch, q'anajäl kaqajäl, chuqa ri saqijel, ja k'a re' öj okinäq röj winaqi`, chuqa xkem ri qach'akul chre ri laq'oläj ixïm, ruma k'a ri jantape' nqatäj ri´wäy. Chuqa k'o jalajöj rub'onil taq qinäq', ri jalajöj ruwäch taq ichaj richin ütz yetij chuqa e k'o ri ichaj kichin ri chikopi', weqoj, ri q'ayis aq'om richin ri jalajöj taq yab'il nkichajij ri ak'wala' ri nimawinäq, chuqa e k`o man e ütz ta ri e k'o chupam taq siwan. Chuqa e k'o jalajöj taq jiq'ob'äl.
Janila' rejqalem ri qate' rach'ulew, ruma ruya'on qak'aslem, Po wakami' janila' k'ayewal ruma ri winaqi' majun nikichajij ta janila' nkitz'obilsäj majun chik nikichaij ta, xa xe' e k'ïs ri ajowab`äl xa xkijechujkan ri k`utb'äl, ri kib'ixab' ri qati't qamama' man kiyaxta rejqalem ronojel kina'oj ri qati't qamama'. Wakami' k'o chi ri winaqi' nikiya' pa kik'u'x, pa kijolom richin ta nkolotäta pa ruq'a ri etzalal najin koma ri wiaqi'. Ri chinta ri ak'wala' ri yek'iype k'a k'ota kik'aslem nkilta a chwaq kab'ij.
Jabel qabanob'äl[edit | edit source]
- ↑ Matul, Daniel;Cabrera, Edgar (2007). La cosmovisión maya. Guatemala, Guatemala: Liga Maya Guatemala.


text:
Kahar Mahkamov
Kahar Mahkamov sutiyuq runaqa (tayik simi: Қaҳҳop MaҳkaMoBич MaҳkaMoB), rusiya simi: Kaxap MaxkaMoBич MaxkaMoB, tatar simi: Қaҳҳop MaҳkaMoB)(* 18 ñiqin ayriway killapi 1932 watapi paqarisqa Khujand llaqtapi - ) huk Tayiksuyu mama llaqtapi pulitiku karqan.
Tayta: ; Mama: .
Warmi:
Churinkuna (?): .
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Kahar Mahkamov.


text:
Masamari distritu
Masamari distritu (kastilla simipi: Distrito de Mazamari) nisqaqa Piruw mama llaqtapi huk distritum, Hunin suyupi , Satipu pruwinsyapi. Uma llaqtanqa Masamari llaqtam.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu: [1]
Distritupi paqarisqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Percy Borda Huyhua (Chakuq Killinchu, * 1994), piruwanu qhichwa simipi qillqaq
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Utishi mamallaqta parki
- Chakamarka willkachasqa ñawpa suyu
- Hunin mama llaqta risirwa
- Sumaq Pampa risirwa suyu


text:
Miroslav Klose
Miroslav Klose sutiyuq runaqa (9 ñiqin inti raymi killapi 1978 watapi paqarisqa Opole llaqtapi, Silisyapi, Mirosław Kloze sutiwan) huk Alimanya mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi. Iskayña piluta Hayt'ay Pachantin Kupa atipanakuykunapi chunka hukniyuq kutim punkuta tariparqan. Kunantaq Urin Aphrikapim Hayt'ay Pachantin Kupapaq Alimanya mamallaqta quchuntinpaq pukllachkan. Bayern München sutiyuq quchuntinpaqmi pukllachkan.
KlubkunaLlamk'apuy
Willay pukyukunaLlamk'apuy
Kaypipas qhawayLlamk'apuy
Hawa t'inkikunaLlamk'apuy
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Miroslav Klose.
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Miroslav Klose.
- Miroslav Klosep tukri llika tiyaynin


text:
T'aynam
T'aynam (chinu simipi: 臺南; Hanyu Pinyin: Táinán; Wade-Giles: T'ai-nan; Pe̍h-ōe-jī: Tâi-lâm, kastilla simipi: Tainan) hatun llaqtaqa Chunwa Republika mama llaqtap.
Pulitika Rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
6 distritukuna
Yachachiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Ñaña llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: T'aynam.
- T'aynam oficial web (chunwa wan inlish simipi)


text:
Chipaya munisipyu
Chipaya munisipyu (kastilla simipi: Municipio de Chipaya) nisqaqa Buliwya mama llaqtapi huk munisipyum, Sawaya pruwinsyapi, Uru Uru suyupi. Uma llaqtanqa Chipaya llaqqtam. Chipaya munisipyupi runakunaqa chipaya simitam riman.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kantunkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kimsa kantunmi kan.
Kantun - (Uma llaqta):
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Munisipyupiqa aswanta Chipaya runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Chipaya munisipyupiqa chipaya, kastilla, aymara simikunatam lliwmanta astawan rimanku. [1]
- lliwmanta aswan runakunap mama simin: chipaya simi
- lliwmanta aswan runakunap iskay kaq simin: kastilla simi
- 14 aymara simi rimaq (2001 watapi), achka runakunap iskay kaq simin (ichataq manam wawakunapchu)
- 3 qhichwa simi rimaq (2001 watapi), aslla runakunap iskay kaq simin
Munisipyupi paqarisqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- ↑ obd.descentralizacion.gov.bo / Observatorio Bolivia Democrático (kastilla simi)
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Chipaya.
- Chipaya munisipyu: yupaykuna, saywitu


text:
Sirimavo Bandaranaike
Sirimavo Ratwatte Dias Bandaranaike, Sirimavo Bandaranaike sutipaq warmika (* 17 ñiqin ayriway killapi 1916 watapi paqarisqa Kulumbu llaqtapi - 10 ñiqin kantaray killapi 2000 watapi paqarisqa Kulumbu llaqtapi). Sri Lankapi pulitiku.
1994 watamanta 2000 watakama ñawpaq kuti Sri Lankapa Uma kamayuqnin karqan.
Tayta: Barnes Ratwatte Dissawe; Mama: Rosalind Mahawelatenne Kumarihamy.
Ñawpaq runa: Solomon Bandaranaike
Wawakuna: (3) Chandrika Kumaratunga, Sunethra Bandaranaike wan Anura Bandaranaike.
Yachay wasi: St Bridget's Convent, Colombo.
Alma mater:
Qillqaqkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Sirimavo Bandaranaike.
- (kastilla simipi) Fundación CIDOB


text:
Santu
Santu (qhari) icha Santa (warmi) nisqaqa - latin simimanta: sanctus, sancta; grigu simipi: άYιoς, άYιa [ágios, ágia]; iwriyu simipi: קדש, [qodesh] - kristiyanu inlisyapi Dyuswan allinta kawsaq iñiq runam, willka hina.
Apustul Pawlu nisqankamaqa llapa Dyuspi iñiq runaqa santum, mana chay allin rurayninkunaraykuchu, ichataq Dyuspa grasyallanraykum.
Kathuliku Inlisyapiqa Hatun Papam Dyuswan allin kawsayniyuq runakunata "santu runam karqan" nispa santuchan (kanunisasyun), Dyuspa yanapayninwan achachillakunata ruraptinmi icha Dyuspi iñiyninrayku sipisqa (martir) kaptinmi.


text:
Inka yachay tarpuy
- Inka nisqaqa huk sut'ikunayuqmi; Inka (sut'ichana) rikuy.
Inka[1][2] nisqakunaqa ñawpaq pacha Antikunapi, Tawantinsuyu nisqan mama llaqtapi kawsaq runakunap hawaykawsayninsi karqan.
Chay hinataq "Inka" nispa Sapa Inka nisqa Inka qhapaqkunatam ninchik.
Wiñay kawsasqanLlamk'apuy
Manqu Qhapaq chunka iskayniyuq ñiqin pachakwatapi Qusqu llaqtatas kamaptin, Inkakunap qhapaq suyus qallarirqan. Aswansi wiñarqan, Awya Yalapi achka runa llaqtakunatas atipaspa.
1438 watapis Pachakutiq Inka Yupanki Sapa Inkaqa Chanka runakunata Yawarpampapi atispa, pachakutiy hinapi inkakunap musuq hatun Tawantinsuyuta kamarqan. 1460 watapi chay Pachakutiqqa Wankakunatas atirqan, 1470 watapitaq Chimukunatas.
Mama llaqtaqa manas sunitachu kawsarqan: 1533 watapi, Ispañamanta hamuq Francisco Pizarros awqaqninkunawan Kastilla Atiy nisqapi Sapa inka Atawallpataqa Kashamarkapi puchu wañuchirqan; chaysi Kastilla Kamachina pacha qallarirqan.
Kamayuqkunapa siminku Qhichwa simis karqan. 700 huch'uy simis karqanku. Runa apukunatas muchananku Inkapa kamayuqkuna munarqanku. Uma apunku Intis karqan. Qhapaq Inkakunaqa intip churinsi karqan.
Tawantinsuyu mama llaqtaqa tawantin suyunkayuqsi karqan: Chinchaysuyu, Antisuyu, Kuntisuyu, Qullasuyu. Suyukunapa kuchukuna uma llaqtapi, Qusqupi, tarikurqanku. Tawa suyumanta Tawantinsuyu suti hamun.
Kapchiynin allwiyanpasLlamk'apuy
Inkakunaqa q'illay takaytaña riqsirqan, antamanta, qullqimanta, qurimantapas achalakunata, llamk'anakunatapas - ahinataq tumikunata - ruraspa.
Inkakunap awaqninkunaqa aswan sumaq p'achakunatam ruraq karqan. Unkunkunapi pallasqa suyu-suyukunapas karqan, tukapu nisqa suyu-suyukunapas.
Khipu q'aytukunawanmi yupasqakunamanta willakunata hallch'aq karqan.
Hatun qhapaq wasinkunataqa rumilla pirqawan rurarqanku, mana pirqa llut'anata churaspa.
- Inkakunap wasichasqankuna qhaway.
Inkakunaqa q'ulluta hurqunapaq Antikunapi sach'a-sach'akunata waqaychaspas wiñachiq karqan.
- Antikunapi sach'a kamay qhaway.
RaymikunaLlamk'apuy
RikchakunaLlamk'apuy
Inka chaka (Apurimaq mayu, 1845)
Inka armakuna
Inka maki kapchiy
Kaypipas qhawayLlamk'apuy
PukyukunaLlamk'apuy
Hawa t'inkikunaLlamk'apuy
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Inka yachay tarpuy.
- Inka taytanchiskunaq kawsayninta yacharispa. Instituto Superior Público la Salle, proyecto CRAM II, Urubamba, Qusqu 2002.
- Inkakunap paqarisqanmanta: Titiqaqa quchamanta ñawpa willakuy, Ayar wawqikunamanta ñawpa willakuy. Runasimi.de, Waskaran portalmanta hamuq.


text:
Juan Antonio Samaranch
Juan Antonio Samaranch Torelló sutiyuq runaqa (* 17 ñiqin anta situwa killapi 1920 watapi paqarisqa Barcelona llaqtapi - 21 ñiqin ayriway killapi 2010 watapi wañusqa Barcelona llaqtapi), huk Ispaña mama llaqtayuq ruruchiq, willay kamayuq wan pulitiku qarqan.
1980 watamanta 2001 watakama Apuwasinyuq pukllaykuna Mamallaqtapura Umalliqmi chaskirqan.
Taytanː Samaranch; Mamanː Torelló.
Warmi: María Teresa Salisachs (1931-2000).
Churinkuna: Juan Antonio Jr wan María Teresa.
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- 1988 Asturiaspa awki Kurku kallpanchaynin Suñay
- 2001 Orden del Mérito FIFA
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Juan Antonio Samaranch.
- IMDb


text:
Home -- Quechua -- Perform a PLAY -- 001 (Jesus loves children)
1. Jesus wawasta Munakun
Uj p’unchay uj qhapaj ruwaj wawan kawsaqesninwan wasimpi ujcharikusqanku. Chaypitaj kawsaqesnin qhapaj runaj warmi wawampata ima waqeykunachus (regalos) tiyapusqanta rikuchinanta nisqanku. Paytaj tukuy sonqo uj wasi ukhuman yaykusqa regalosninta orqhomunampaj, chaypi kaj kawsaqesninqa yuyasqanku manchay k’acha p’achasta, jaluchusta, sumaj valorniyoj imakunata orqhokuspa rikuchinanta, jinapis mana yuyasqanku jinachu kasqa, uj maskha ch’iñinimanta jina qhapaj runaj wawanqa sapa makimpi iskay juch’uy wawakuna jap’irisqa llojsimusqa, manchay kusisqataj chay kawsaqesninman nisqa:
Princesa: "Qhawaychej, cheqamanta kay imillita, kay yoqallitu ima relalosniy kanku."
Chay visitasqa chayta uyarispa t’ukusqanku, paykuna rikuyta munasqanku manchay k’acha rogalosninta rikuchinanta. Chaywampis entiendesqanku chay qhapaj runaj wawampajqa, juch’uy wawakuna aswan valorniyoj waj waqekunamanta nisqa kasqanta.
Cheqapuni, chay visitas jina mana tukuychu jatumpaj qhawanku juch’uy wawakunataqa, jinapis noqa rejsini uj runa tukuy sonqowan jatumpaj qhawasqanta juch’uy wawakunataqa; payqa Señor Jesucristo.
Unay kawsasqankumanta bibliapi willan, uj p’unchay tatamamakuna wawankukunta Jesusman pusasqanku, muspa paywan karinankuta, rejsinankuta chanta bendicinanta ima. Jinapis manaraj maypichus Jesús kashasqa chayman chayashajtinku, uyarisqanku manchay phiñakuwan Jesuspa yachachisqasnin qhaparisqankuta.
Discípulos: "¿Imatataj munankichej? ¡Ithiriychej chinkaychej kaymanta! Mana tiempoyojchu Jesusqa."
Juch’uy wawakunaqa manchharisqa kasharqanku, nimata nisqankuchu. Chay phiñakuwan qhaparejkunaqa kikin Jesuspa yachachisqasnin karqanku, aswan kusikuyqa, mana paykunaj munasqanku jinachu kasqan. Jesús munakun jatumpajtaj qhawan juch’uy wawakunataqa, chay qhapariykunata uyarispa Jesusqa sayaykuspa nisqa.
Jesús: "Saqeychej wawasta noqaman jamojta. Amataj jark’aychejchu, imaraykuchus Diospa reinonqa pikunajtamin."
Jesusqa juch’uy wawakunata munakun. Pay wajyasqa rejsinankupaj chanta paypi confianankupaj. Chanta jamusqanku…
… paykuna jina juch’uy wawakuna
… manchay k’acha wawakuna jinataj liso wawaspis
… juch’uy jatun
… manchilis mana manchilis
… yachajkuna mana nimata yachajkuna.
Ni jayk’aj qonqasqankuchu chay p’unchaytaqa, Jesús paykunawan uj rato karispa munakuyninta rikuchisqanta jinataj Jesusta rejsisqankuta. Jesús bendicisqa paykunata.
Jesús munakun juch’uy wawakunata.
Chaypuni astawa kusichisqa, wajkunamanta willarasqanku.
Qantapis Jesús munakusunki, ¡amapuni qonqaychu!
Bibliapi Jesús nisunki: Noqaman jamojtaqa, mana qhesachanichu, nispa.
Personajes: Relator, Princesa, discípulos y Jesús
© Copyright: CEF Germany


text:
Ásgeir Ásgeirsson
Ásgeir Ásgeirsson sutiyuq runaqa (* 13 ñiqin aymuray killapi 1894 watapi paqarisqa Kóranesi á Mýrum llaqtapi - 15 ñiqin tarpuy killapi 1972 watapi wañusqa Reykjavík llaqtapi) huk Islandya mama llaqta yachachiq wan pulitiku karqan.
Taytan: Ásgeir Eyþórsson ; Maman: Jensína Björg Mathíasdóttir.
Warmi: Dóra Þórhallsdóttir.
Churinkuna (?): .
Willay pukuykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Islandyapa wiñay kawsaynin
- Kristján X
- Emil Jónsson
- Ólafur Thors
- Bjarni Benediktsson
- Ólafur Thors
- Bjarni Benediktsson
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Ásgeir Ásgeirsson.


text:
3
Waral käqil wi ri rajwaxik pa ri ki k'aslemal ri kojonelab'
1 Chana'taj chke ri kojonelab' chi käkiya kib' pa taqik chke ri q'atal taq tzij, xuquje' chke konojel ri winaq ri yo'm pa ki q'ab' chi ketaqan pa ki wi'. Chenimanoq. Rajwaxik xuquje' chi amaq'el k'o pa kanima' ri rayinik chub'anik ronojel u wäch utzil.
2 Chab'ij chke chi mäkiyak tzijtal chrij apachin jun winaq. Rajwaxik chi kech'awik, man käkitzukuj tä ch'oj, xane utz kanima' chke konojel ri winaq, käkitoq'ob'isaj k'u ki wäch.
3 Je ri' kinb'ij rumal chi ri uj nimalaj qonojel, nab'e kanoq ri uj xuquje' man xujniman tä che ri Dios, man xok tä tzij pa qa jolom, jech' ri qa chomanik, man utz tä ri qa k'aslemal. Xqa'n ronojel u wäch ri man utz taj ri xqarayij, xa jas ri xqaj chqawäch. Aretaq k'ä mäja' uj kojonelab', xqa'n ri etzelal, xqarayij jastaq ri man qech taj. Tzel na xeqil nik'iaj winaq chik, xuquje' tzel xujkil uj ri e are'.
4 Are k'u ri Dios ri To'l Qe, xuk'ut ri rutzil chqawäch, xuquje' xuk'ut chqawäch chi sib'alaj kujraj nimalaj qonojel ri uj winaq.
5 Je ri' ri Are' xujuto'. Man xub'an tä k'u wa' rumal chi jikom qa'nom chub'anik jujun taq utzil, xane xaq xuwi rumal chi xel u k'ux chqe. Xuch'aj ri qanima', xresaj ri etzelal, xub'an k'ak' che ri qa k'aslemal rumal ri Loq'alaj Espíritu, je' ta ne chi xil chi na qa wäch jumul chik.
6 Ri Dios u yo'm ri Loq'alaj Espíritu pa qanima' rumal ri Jesucristo ri To'l Qe. Sib'alaj nim k'u ri utzil qa riqom rumal.
7 Je ri' xub'ano, xutoq'ob'isaj qa wäch rech käjikomataj na ri qa k'aslemal cho ri Dios, kujutzir k'u na ruk', rech käqechb'ej na qe ri k'aslemal ri man k'o tä u k'isik. Are wa' ri qeye'm.
8 Ri kinb'ij are wa' ri qas tzij. Kwaj k'ut chi ko keapixb'aj ri winaq ruk' we tzij ri' ri kinb'ij chawe, rech ri winaq ri kekojon che ri Dios käkitij na ki q'ij chub'anik ronojel u wäch utzil. Ri utzil ri käka'n ri qachalal, e utz na, k'o ki patän chke konojel ri winaq.
9 Chaya kan ri mox taq chomanik, xuquje' ri puk ri kätzijox chkij ri qa nan qa tat ojer. Chab'ij chke ri qachalal chi mech'ojin chrij ru Pixab' ri Moisés. Wa' we ri' man k'o tä ki b'eyal, man k'o tä k'u ki patän.
10 We k'o jun ri tajin kukoj ki k'ux ri qachalal rech käkitasala kib', chayaja', chab'ij che chukamul oxmul chi mub'ana wa'. We k'u man kok ri tzij pu jolom, man käniman tä chawe, chawesaj b'i ri winaq ri'.
11 Aretaq jun winaq je' kub'an wa' awetam chi qas tzij sachinaq ri are'. Ri etzelal ri tajin kub'ano, are käk'utuwik chi are jun ajmak ri sachinaq.
Ri apóstol Pablo kuya ri k'isb'al pixb'enik che ri Tito
12 Aretaq kintaq b'i ri Artemas o ri Tíquico awuk', chatzukuj jas kab'ano rech katopan che wilik pa ri tinimit Nicópolis, rumal chi nu chomam kinkanaj kan chila' pa taq ri q'ij ri sib'alaj k'o tew.
13 Chab'ana ronojel ri katkowin che chuto'ik ri Zenas ri kojol tzij, xuquje' chuto'ik ri Apolos. Chaya ronojel ri rajwaxik chke rech käkitaqej ri ki b'e, xuquje' rech k'o ronojel ri kajwataj na chke.
14 Cheapixb'aj ri qachalal chi chketamaj u b'anik ronojel u wäch utzil, xuquje' rech käketamaj ki to'ik nik'iaj qachalal chik, rech k'o u patän ri ki k'aslemal, man xaq tä loq' kek'oji'k.
Ri apóstol Pablo kutaq b'i rutzil ki wäch ri kojonelab', xuquje' kuta' tewchib'al pa ki wi'
15 Konojel ri e k'o wuk' waral käkitaq b'i rutzil a wäch. Chaya rutzil ki wäch konojel ri loq'alaj taq qachi'l kojonelab'. Are ta b'a' ri Dios kätoq'ob'isan i wäch ix iwonojel. Amén.


text:
Griguryu VIII
Griguryu VIII, Griguryu VIII huk pusaq ñiqin (latin simipi: Gregorius PP. VIII, Italya simipi: Gregorio VIII) Alberto di Morra sutiyuq runaqa (* 1100 watapi paqarisqa Benevento llaqtapi - † 17 ñiqin qhapaq raymi killapi 1187 watapi wañusqa Roma llaqtapi) huk Tayta Papam karqan.
25 ñiqin kantaray killapi 1187 watapimanta 17 ñiqin qhapaq raymi killapi 1187 watapikama Tayta Papam.
QillqasqankunaLlamk'apuy
EncíclicasLlamk'apuy
Hawa t'inkikunaLlamk'apuy
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Griguryu VIII.


text:
Imashina kay ruraykuna rurana
Kay llankaykunata rurankapakka kanmi:
- Kawsaypi willaykunata chaskishka hawa rimarinakuna, ñan ukupi shina purina yuyay tiyakpika chanina, kipaka yachay tukuriy yuyayta llukchina.
- Rakiriykunata rurana kikin kawasypi manarak ima tukushkakpitak kunan paktaykunata paktachikushkakunamanta. Shina, yachana wasi tukuchina, imakuna tukurka, ima tukuriyman chayarkanki.
- Pukllaykunawan wasishinata rurana, wakllichina, hipay hipay churana, shuktakyachina, kamachikta paktachishpa nikikunaman yallina.
- Kati katikunata killkashpa antapurikta rurana payka ruray llankaykunata paktachishpa ruranka.
- Uma kawpak yachaykunawan anta nikipi taripaykunata ruranka shina: ari A shinashpa pakta kanka a B y B pakta C, shinashpa A kankami.
- Taripanka sapilla kikin kawsayta, imashina ayllukunapi kawsaykuna kutin kutin tiyashkakunata, Shina: ima tukun kipa runa A payka imatapash ruranka, kipaka ima tukushkata manarak nikpi rikurinka.
- Kawpak pukllayta taripanka shina kay pukllay Sudoku nishkata, kimnsayay Rubik shinashpa ñutku yachay uma ukupi.
Servicios más buscados


text: Adherencia al tratamiento psicofarmacológico Re su men La evo lu ción y el pro nós ti co de pa cien tes que pa de cen en fer me - da des co mo la es qui zo fre nia, el tras tor no bi po lar y la de pre sión, es tán di rec ta men te re la cio na das con un tra ta mien to psi co far ma - co ló gi co ade cua do. Sin em bar go, mu chos de es tos pa cien tes no cum plen con el tra ta mien to pres crip to. Se re vi san los fac to res re - la cio na dos con la ad he ren cia o com plian ce al tra ta mien to psi co - far ma co ló gi co en es tas pa to lo gías. Pa la bras Cla ve • ad he ren cia • com plian ce • tra ta mien to psi co far ma co ló gi co • • es qui zo fre nia • tras tor no bi po lar • de pre sión • Los avan ces en psi co far ma co lo gía han au men ta do con si de ra ble - men te el ran go de op cio nes de tra ta mien to en los di fe ren tes tras - tor nos men ta les. Sin em bar go, la va ria ción en los re sul ta dos, de acuer do a la elec ción del fár ma co, es pe que ña en com pa ra ción con la que ocu rre con si de ran do co mo un pa cien te to ma la me di - ca ción pres crip ta. Dro gas efi ca ces en in for mes de in ves ti ga ción y es tu dios clí ni cos ran do mi za dos, no son efec ti vas si no lle gan al cuer po del pa cien te. El re sul ta do del tra ta mien to va a de pen der, en ton ces, de la efi ca cia in trín se ca de un de ter mi na do fár ma co, y del cum pli mien to ade cua do de es te tra ta mien to. Que el pa cien te cum pla con las in di ca cio nes del mé di co se ha de no mi na do com - plian ce o ad he ren cia al tra ta mien to (8,13,17,42). Pa ra los mé di cos en ge ne ral, com plian ce sig ni fi ca “el gra do en el cual el pa cien te to ma la me di ca ción, tal cual le ha si do pres crip - ta”, o “has ta que pun to el com por ta mien to de una per so na coin - ci de con el acon se ja do por su mé di co”. Por de fi ni ción, el tér mi - no tam bién ha ce re fe ren cia a obe dien cia y so me ti mien to, sien do cri ti ca do por su con no ta ción coer ci ti va y por ser re fle jo de una re - la ción mé di co-pa cien te je rár qui ca y pa ter na lís ti ca. En vez de com plian ce, se su gie re el tér mi no ad he ren cia, que po ne más én - fa sis en la res pon sa bi li dad del psi quia tra en la for ma ción de una alian za te ra péu ti ca con el pa cien te. Es to au men ta el cum pli mien - to y po si bi li ta ma yo res efec tos te ra péu ti cos de la me di ca ción ad - mi nis tra da (18). El DSM-IV ca te go ri za es te pro ble ma co mo “In cum pli mien to te ra - péu ti co”, de bien do usar se es ta ca te go ría cuan do el ob je to de aten ción clí ni ca es el in cum pli mien to con cier tos as pec tos de im - por tan cia en el tra ta mien to en un tras tor no men tal o en una en - fer me dad mé di ca (4). La fal ta de ad he ren cia cons ti tu ye un pro ble ma que en cuen tran to - dos los pro fe sio na les de la sa lud (16,19,22). In clu ye una am plia va rie dad de com por ta mien tos: fa llas pa ra en trar a un pro gra ma de tra ta mien to, fi na li za ción pre ma tu ra de la te ra pia, y una im ple - men ta ción in com ple ta de las ins truc cio nes, in clu yen do las pres - crip cio nes far ma co ló gi cas. Las es ti ma cio nes en re fe ren cia a la in - ci den cia de fal ta de ad he ren cia al tra ta mien to va rían con si de ra - ble men te, al can zan do has ta el 70-80% (8,13). Es to es, en par te, por que no hay un mé to do úni co am plia men te acep ta do y con fia - ble pa ra me dir el cum pli mien to. Se en con tra rán di fe ren cias im - por tan tes te nien do en cuen ta el mo do de me dir la ad he ren cia: re - por tes del pa cien te, de los fa mi lia res, del equi po tra tan te, de ter - mi na cio nes de la dro ga o sus me ta bo li tos en san gre u ori na, con - teo de las pas ti llas, mé to dos com pu ta ri za dos que pre ci san el nú - me ro de ve ces que se des ta pa el en va se del fár ma co, etc. Se rá im por tan te tam bién el lap so de tiem po de tra ta mien to, ya que la ad he ren cia va dis mi nu yen do con el trans cur so del tiem po. No to - dos los au to res coin ci den en cuál es el por cen ta je de cum pli mien - to con si de ra do acep ta ble, to mán do se ge ne ral men te un 80% co - mo mí ni mo. El he cho de que los pa cien tes que acep tan in gre sar a un pro to co lo de in ves ti ga ción sean más cum pli do res que la po - bla ción ge ne ral, afec ta la de ter mi na ción del nú me ro de pa cien tes no cum pli do res. Tam bién va le la pe na te ner pre sen te que los pa - cien tes cum pli do res, es ta bi li za dos a lo lar go del tiem po, no se so - me ten a es tu dios de in ves ti ga ción (23). La ad he ren cia no es un pro ce so es ta ble, si no di ná mi co. La eva - lua ción que rea li za el pa cien te de los ries gos y be ne fi cios de no to mar la me di ca ción, cam bia con el tiem po. Es to ocu rre cuan do la en fer me dad se vuel ve más ha bi tual cuan do cam bia la se ve ri - dad de la mis ma. Exis ten ade más, ele men tos re la cio na dos con el ni vel de ad he ren cia que son in mu ta bles, co mo la edad, el se xo y la ra za; otros que pue den mo di fi car se, co mo la com ple ji dad del ré gi men te ra péu ti co y el ma ne jo clí ni co del tras tor no; y fi nal men - te al gu nos fac to res que son más re sis ten tes al cam bio, co mo la ac ti tud del pa cien te ha cia la me di ca ción y el com por ta mien to del psi quia tra (8,13,18). Se pue den con si de rar al gu nos ele men tos que con di cio nan el cum pli mien to del tra ta mien to en tér mi nos ge ne ra les, de sem pe - ñan do ca da uno de ellos un pa pel di fe ren te, de pen dien do del cua dro clí ni co in vo lu cra do (Ta bla 1). Se re vi sa rán a con ti nua ción los fac to res re la cio na dos con la ad he - ren cia al tra ta mien to en la es qui zo fre nia, la de pre sión y el tras tor - no bi po lar. Es tas pa to lo gías tie nen en co mún: una al ta in ci den cia de in cum pli mien to te ra péu ti co, fre cuen tes re caí das con gra ves afec ta cio nes, y una aso cia ción im por tan te en tre in cum pli mien to y re caí das. En es tas tres en ti da des, la fal ta de ad he ren cia al tra ta - mien to va a ser res pon sa ble de con se cuen cias no ci vas pa ra el in - di vi duo y su en tor no. Ad he ren cia en es qui zo fre nia Uno de los me jo res me dios con el que cuen tan los pa cien tes pa - ra ma ne jar los sín to mas psi có ti cos y pre ve nir re caí das, es to mar la me di ca ción tal cual ha si do pres crip ta. No obs tan te, por va rias ra zo nes, los pa cien tes pue den dis con ti nuar es ta to ma o sal tar do - sis, en for ma oca sio nal o fre cuen te men te. La in ci den cia de in - cum pli mien to con el tra ta mien to an tip si có ti co va ría del 11% al 80% (13). Con fár ma cos tí pi cos, apro xi ma da men te el 40% sus - pen de la me di ca ción den tro del año, y el 75% lo ha ce den tro de los 2 años (48). Lue go de la re mi sión, el 50% de los es qui zo fré - ni cos re cae du ran te el pri mer año, y el 85% lo ha ce du ran te los pri me ros 5 años. Es ta ble cien do di fe ren cias den tro de es te gru po, ob ser va mos que la ta sa de re caí da anual con tra ta mien to ade cua - do es del 15%, su bien do al 75% sin tra ta mien to pre ven ti vo (36). Las con se cuen cias de las exa cer ba cio nes sin to má ti cas pue den ser se rias: em peo rar el cur so y el pro nós ti co de la en fer me dad (70); re sis ten cia al tra ta mien to an tip si có ti co (38); ries go au men - ta do de con duc tas po ten cial men te pe li gro sas, in clu yen do au to y he te roa gre sión; y ma yor nú me ro de re hos pi ta li za cio nes: de los pa - cien tes que de ben re hos pi ta li zar se, el 63% se ría por fal ta de efi - ca cia de la me di ca ción, mien tras que el 37% se ría pro vo ca do por la fal ta de cum pli mien to del tra ta mien to (67). Son muy nu me ro sos los fac to res que se han aso cia do con un ma - yor o me nor gra do de cum pli mien to con las in di ca cio nes re la cio - na das con el tra ta mien to (Ta bla 2). 1. FAC TO RES RE LA CIO NA DOS CON EL PA CIEN TE Ha bi tual men te tien den a con si de rar se a los pa cien tes jó ve nes, hom bres, sol te ros, con un gra do in su fi cien te de edu ca ción, ma gros in gre sos, y de mi no rías TABLA1 FACTORES INVOLUCRADOS EN LA ADHERENCIA AL TRATAMIENTO PSICOFARMACOLOGICO Paciente Enfermedad Familia Medicación Dispositivo Economía Médico 18 // PSICOFARMACOLOGÍA


text:
TikTok videota hurquq
Descargar tiktok video sin marca de agua
Ama hina kaspa, huk ratuta suyaykuy...
0%
¿Imaynatataq tiktok videota mana marca de aguayuqta hurquchwan?
1 kaq phatma:Tiktok videota maskay
- Tiktok app utaq web kitita kichay
- Descarga munasqayki videota maskay
2 kaq phatma:Tinkita copiay
- Compartir nisqapi ñit’iy
- Copiar enlace nisqapi ñit’iy
3 kaq phatma:Tiktok videota uraykachiy
- Qillqana pampapi t’inkita k’askachiy
- Chaypaqqa uraykachiy niqpi ñitiy
Tikcd nisqaqa huk aswan riqsisqa tiktok video uraykachiqkunam, chaymi yanapasunkiman TikTokmanta videokunata waqaychayta.Tiktok videota mana yakuyuqta chaskiyta atinki.
Descargar tiktok video sin marca de agua
Tiktoks nisqakunata gratislla hurquy
- Sin inscripción
- Completamente gratis de usar
Mana k’itiyuq descargakuna
- Mana k'itiyuq descarga tiktok videos
- Mana k'itiyuq descargar tiktok MP3
Sin marca de agua
- Qillqana pampapi t’inkita k’askachiy
- Chaypaqqa uraykachiy niqpi ñitiy


text:
Thomas Müller
Thomas Müller ( 13 ñiqin tarpuy killapi 1989 watapi paqarisqa Weiltheim llaqtapi - ) huk Alimanya mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
Piluta Hayt'ay Pachantin Kupa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Iwrukupakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Klubkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- 2010: Quri Piluta Piluta Hayt'ay Pachantin Kupa 2010
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Thomas Müller.
- fussballdaten.de
- Müeller - Bayern München


text:
Ullantaytampu
Ullantaytampu (kastilla simipi: Ollantaytambo, QSHKS qillqaypi: Ollantaytanpu) huk willka qhichwapi llaqtam, Piruwpi, Qusqu suyupi, Urupampa pruwinsyapi. Ullantaytampuqa inkakunap ancha chaniyuq pukaram karqan. Chay inka pachamanta thuñikunaraqmi, ancha hatun pata-patakunam kachkan.
Raymikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Rikchakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Llaqtapi paqarisqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Urupampa walla
- Willkapampa walla
- Urupampa walla
- Willka Qhichwa
- Machu Pikchu willkachasqa ñawpa suyu
- Inka ñan
- Willkamayu
- Ñawpa llaqtakuna Ullantaytampu ñiqpi:
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Ullantaytampu.
- Saywitu: Qusqu suyu
- Ullantaytampu llaqtamanta
- Chuqikillka Apu Taytanchispa Uyankuna


text:
TORREMANTA QHAWAJ (CONGREGACIONPAJ) Abril de 2017
Kay revistataqa 2017 watapi, 29 de mayomanta 2 de juliokama congregacionpi estudiasunchej.
“Juntʼaypuni ari imatachus ruwanaykita nisqaykitaqa”
¿Imatá Biblia nin Diospa ñaupaqenpi imastachus nisqanchejmanta?
¿Imataj chinkanqa Diospa Gobiernon jamojtin?
Bibliaqa nin ‘kay mundo tukukapushasqanta’. ¿Imataj tukukapushan?
CRISTIANOSPA KAUSAYNINKUMANTA
Cristoj soldadon kayta ajllarqani
Demetrius Psarras mana guerraman riyta munasqanrayku mayta ñakʼarerqa. Jinapis Diosta jatunchallarqapuni sinchʼi llakiykunapi rikukuspapis.
“Pachantinta juzgaj” Juezqa cheqan kajtapuni ruwan
¿Imaraykú nisunman Jehová ni jaykʼaj pantananta? ¿Imaraykú Dios ni jaykʼaj pantananta yachasqanchej may allin kay tiempomanta cristianospaj?
Jehová jina cheqan kajta qhawana
Llampʼu sonqo kay, perdonayta yachay ima may sumaj Jehová jina cheqan kajta rikuchinapaj. ¿Imaraykú?
Jehovata jatunchana tukuy sonqo llankʼaspa
Jehovaj munaynin juntʼakunanpaj yanapakusqanchej pisilla kajtinpis, Tukuy Atiyniyoj Jehovaqa chayta jatunpaj qhawan.


text:
Morona Santiago markapi Inshkiyachay Yachana Wasikunata paskarkakuna
Sor Hermelinda Solis shinallatik Luis Najar ishkishimi yachana wasikuna Morono Santiago markapi chillay puncha ishkichunka ishki kulla killapi paskarkakuna. Kay yachana wasikunaka Shimpis shinallatik San Pablo llaktapi sakirin. Kunanka Shuar wawakuna kuitsakunapish charinkuna yachana wasita shina kikinkunapak kawsay rimaykunatapish sinchyachinka.
Rómulo Antun Killkanuku Ishkayshimi Yachay Pushak shinallatak Cristian Cobos Educación Zonal 6 pushak yayakuna mamakuna yachachikkunapish Ishkishimi Yachana Wasikunata paskankapuk rirka.
Sor Hermelinda Solis yachana wasipi antanikik llika tyan. Killkanuku Ishkayshimi Yachay Pushak kayta nirka: kay yachana wasika punkukunata paskan yachaykuna amawtaykuna shimitapish Shuar runakunapa ashawan sinchyanka.
Sumak yachana uku kay yachana wasikuna charin kamukuna, shukrikchakkunapish mikuy yachakukkunapish kunkakuna.


text:
Jamie Foxx
Eric Marlon Bishop sutiyuq runaqa, icha Jamie Foxx (* 13 ñiqin qhapaq raymi killapi 1967 watapi paqarisqa Terrell llaqtapi - ) huk USA Hukllachasqa Amirika Suyukuna mama llaqtayuq takiq, takichaq wanaranway pukllaq. Oskar Suñaytas chaskirqan.
Churinkuna: Corinne (1994) wan Annalise (2009).
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hukllachasqa Amirika Suyukunapa Kuyu walltaynin
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Jamie Foxx.


text:
Jehovaj llajtanqa juchamanta tʼaqakun
“Señorpa sutinta oqharispa Diosnimpaj rejsikapojqa juchamanta tʼaqakuchun.” (2 TIM. 2:19.)
1. ¿Ima sutitataj yupaychayninchejpi oqharinchej?
¿MAYKʼAJLLAPIS uj wasipi chayri uj museopi Jehová sutita qhelqasqata rikorqankichu? Chayta rikuspa maytachá kusikorqanki. Imaraykuchus noqanchejqa Jehovaj testigosnin jina yupaychayninchejpi Diospa sutinta oqharinchej. Nitaj pipis noqanchej jinaqa Diospa sutinwan rejsisqa kanchu. Diospa sutinwan rejsisqa kasqanchejraykutaj, payta jatunchanapaj jina kausakunanchej tiyan.
2. ¿Imatá ruwananchej tiyan Diospa sutinwan rejsisqas kasqanchejrayku?
2 Dios allinpaj qhawanawanchejpajqa mana sutillantachu oqharinanchej tiyan. Manaqa kamachiykunasninman jina kausananchej tiyan. Chayraykutaj Bibliaqa sapa ujta “karunchakuy tukuy ima sajramanta”, nispa yuyaychawanchej (Sal. 34:14). Chay yuyaychaymanta parlaspa Pablo nerqa: “Pichus Señorpa sutinta oqharispa Diosnimpaj rejsikapojqa juchamanta tʼaqakuchun”, nispa (2 Timoteo 2:19 leey). Jehovaj testigosnenqa, Jehová sutita oqharisqanchejrayku may rejsisqas kanchej. Chantá, ¿imaynatá ‘juchamanta tʼaqakunchej’?
SAJRA KAJMANTA “TʼAQAKUYCHEJ”
3, 4. ¿Imatataj wakin runas mana entiendeyta atillankuchu?
3 Pabloqa 2 Timoteo 2:19 versiculopi ‘Diospa cimiento churasqan’ sumajta sayasqanmanta parlarqa. Chay cimientopeqa iskay cheqa yachachiykuna qhelqasqa kashan. Ñaupaj kaj rimayqa “Señorqa rejsin paypata kajkunata” nin. Chaytaj Números 16:5 versiculomanta orqhosqa kashan (ñaupaj kaj yachaqanata qhawariy). Iskay kaj rimayqa “pichus Señorpa sutinta oqharispa Diosnimpaj rejsikapojqa juchamanta tʼaqakuchun” nin. Kaytataj wakinkuna mana entiendeyta atillankuchu. ¿Imaraykú?
4 Pabloqa chay rimaykunata Hebreopi Qhelqasqasmanta oqharispa jinarqa. Chaywanpis Hebreo Qhelqasqaspi mana uj versiculollapis kanchu Pabloj nisqanman rijchʼakojqa. Chantá, ¿imamantá parlasharqa Diospa “sutinta oqharispa Diosnimpaj rejsikapojqa juchamanta tʼaqakuchun”, nispa? Niraj chayta nishaspaqa Números libroj 16 capitulonmanta parlarqa, mayqenchus oqharikoj Coremanta parlashan. Diospa “sutinta oqharispa Diosnimpaj rejsikapojqa juchamanta tʼaqakuchun” nispa, ¿Moisespa tiempollanmantatajchu parlasharqa?
5-7. Moisespa tiemponpi imaschus kasqanmanta, ¿imatá Pablo 2 Timoteo 2:19 versiculopi nerqa? (12 paginapi dibujota qhawariy.)
5 Bibliaqa Eliabpa churisnin Datanwan, Abiramwan, Coreman ujchaykukuspa Moisespa contranpi oqharikusqankuta nin (Núm. 16:1-5). Paykunaqa Moisesta pisipaj qhawarqanku, manataj Diospa ajllasqanta jinachu. Chantapis paykunaqa cheqa sonqo israelitasta creeyninkupi llauchʼiyachisharqanku, imaraykuchus israelitaswan khuskallapuni kasharqanku. Jehovaqa niraj pikunachus cheqa yupaychajkunasnin, pikunatajchus oqharikojkuna kasqankuta sutʼinchashaspa, uj kamachiyta qorqa.
6 Biblia nin: “Diostaj Moisesman nerqa: Israelitasman niy usqhayta tʼaqakunankuta Corejpa, Datanpa, Abirampa toldosninkumanta, nispa. Jinapi Moisesqa sayarispa, israelitaspa kurajkunanwan Datanman, Abirammanwan qayllaykorqa. Runasmantaj nerqa: Kay sajra runaspa jarasninkumanta tʼaqakuychej, amataj imasninkutapis llankhankichejchu, ama qankunapis paykunaj juchankurayku wañunaykichejpaj, nispa. Chayta nejtinkama, israelitasqa Coremanta, Datanmanta, Abirammantawan tʼaqakorqanku”, nispa (Núm. 16:23-27). Jehovaqa chay oqharikoj runasta wañuracherqa, cheqa sonqo israelitastataj mana. Imaraykuchus oqharikojkunamanta karunchakuspa juchamanta tʼaqakorqanku.
7 Jehovaqa imachus runaj sonqonpi kasqanta sumajta yachasqanrayku, pichus Payman cheqa sonqo kasqanta yachan. Paypata kajkunataj sajra runasmanta usqhayllata tʼaqakunanku karqa. Chayrayku Pabloqa “pichus Señorpa sutinta oqharispa Diosnimpaj rejsikapojqa juchamanta tʼaqakuchun” nispa, ichapis Números 16:5, 23-27 versiculosmanta parlasharqa. Imaraykuchus niraj chayta nishaspa nerqa: “Señorqa rejsin paypata kajkunata”, nispa (2 Tim. 2:19).
“QHASI MANA KAJ WAMPU TAPUNAKUYKUNAMANTA KARUNCHAKUY”
8. Dioswan allinpi kasqanchejta jarkʼanapaj, ¿imatá ruwananchej tiyan?
8 Pabloqa Moisespa tiemponpi imaschus kasqanmanta parlashaspa, Timoteota yuyaricherqa Dioswan allinpi kasqanta jarkʼananta. Chayta ruwananpajtaj mana qotuchakuyllapichu kanan karqa, imaynatachus Coré, paywan kajkunapis mana Diospa sutillantachu oqharinanku karqa ajinata. Diospa tukuy kamachisnin Dioswan allinpi kanankupaj “juchamanta” tʼaqakunanku tiyan. Chay yuyaychay, ¿ima ninayarqataj Timoteopaj? ¿Imatá kay tiempomanta Diospa kamachisnin Pabloj yuyaychasqanmanta yachakusunman?
9. ¿Imaraykutaj Pablo ñaupa tiempomanta qotuchakuypi kajkunaman “qhasi manakaj wampu tapunakuykunamanta” karunchakunankuta yuyaycharqa?
9 Diospa Palabranqa sutʼita niwanchej ima sajra ruwaykunatachus qhesachananchej kasqanta. Sutʼincharinapaj apóstol Pabloqa, 2 Timoteo 2:19 versiculoj ñaupaqenpi Timoteoman “palabras jawa [mana] churanakunankuta”, “thautiykuna palabrasta” mana parlanankuta ima nerqa (2 Timoteo 2:14, 16, 23 leey). Imaraykuchus qotuchakuymanta wakinkunaqa llulla yachachiykunata yachachisharqanku. Wakinkunataj chʼampayta rikhurichej yachachiykunamanta willasharqanku. Chay yachachiyninkumanta wakin mana Bibliaj yachachiyninwan churanakojtinpis, qotuchakuyta tʼaqanachisharqa, chayrayku Pablo Timoteoman nerqa: “Qhasi manakaj wampu tapunakuykunamanta karunchakuy”, nispa.
10. ¿Imatá ruwananchej tiyan pillapis llulla yachachiykunata yachachejtin?
10 Kay tiempopi mana kanchu qotuchakuykunapi cheqa kajta qʼewispa llullata yachachejkuna. Chaywanpis ichá pillapis llullata yachachiyta qallarinman. Jina kajtin usqhayllata chay yachachiyta qhesachananchej tiyan. Mana allinchu kanman chay llulla yachachejkunawan uyapura parlananchej nitaj Internetnejtapis. Chay runasta yanapayta munaspa paykunawan parlaspaqa Diosta mana kasukushasunmanchu. Imaraykuchus Jehovaqa paykunata qhesachanata kamachiwanchej.
11. ¿Imataj qotuchakuypi chʼajwasta rikhurichinman, chantá imatá ancianos ruwananku tiyan?
11 Qotuchakuytaqa mana llulla yachachiykunallachu tʼaqanachinman, manaqa ichá waj imaspis. Sutʼincharinapaj mana tukuychu kikinta yuyanchej, imawanchus sonqota kusirichiymanta. Chaytaj “qhasi mana kaj wampu tapunakuykunamanta” chʼajwachiwasunman. Qotuchakuymanta ancianosqa tukuywan allinpi kayta munaspapis, sonqonkuta millay imaswan kusirichejkunata mana qotuchakuypi qhawallankuchu (Sal. 11:5; Efe. 5:3-5). Chantapis sumajta qhawarikunanku tiyan mana yuyayninkuman jinalla yachachinankupaj. Astawanpis imatachus Biblia paykunaman yuyaychasqanta kasukunanku tiyan, Biblia nin: “Diosqa qhawanaykichejpaj makiykichejman churarqa, chay tropata michiychej. [...] Chaykunataqa ama qankunajtapis kankuman jinachu kamachiychej, manachayqa qankuna kʼachata kawsaychej, qankuna jinallataj paykunapis kʼachata kawsanankupaj”, nispa (1 Ped. 5:2, 3; 2 Corintios 1:24 leey).
12, 13. 1) Sonqota kusirichiyta, ¿imaynatá Jehovaj testigosnin qhawanku? 2) Sonqota kusirichinapaj, ¿Bibliaj ima yuyaychaykunasnintaj yanapawasunman? 3) Chunka iskayniyoj parrafopi rikhurej yuyaychaykuna, ¿imaspiwan yanapawanchej?
12 Diospa llajtanqa mana ninchu ima peliculaschus, ima videojuegoschus, ima libroschus, ima takiykunachus mana allinchu kasqanta. ¿Imaraykú? Imaraykuchus Bibliaqa sapa ujta yuyaychawanchej “imachus allin, imatajchus mana allin kasqanta” reparayta yachananchejta (Heb. 5:14). Bibliaj yuyaychaykunasnenqa mayta yanapawanchej imawanchus sonqota kusirichiyta sumajta ajllanapaj. Chaywanpis sumajta reparananchej tiyan, imachus Diosta kusichisqanta, imatajchus mana (Efe. 5:10). Chantapis Bibliaqa familiamanta tata uma kasqanta yachachin, chayrayku tatasqa imaswanchus familianku mana sonqonkuta kusirichinankuta niyta atinku (1 Cor. 11:3; Efe. 6:1-4). *
13 Bibliaj yuyaychaykunasnenqa mana imawanchus sonqonchejta kusirichiyta ajllanallapajchu yanapawanchej. Sutʼincharinapaj imaynatachus pʼachallikuymanta, kʼachanchakuymanta, jampichikuymanta, imatachus mikhuymanta ima, mana tukuychu kikinta yuyasqanchejrayku ichapis chʼajwas rikhurinman. Chaykuna Bibliaj kamachiykunasninwan mana churanakojtenqa mana allinchu kanman cristianos chaykunamanta chʼajwananku. Imaraykuchus “Señorpa kamachenqa mana churanakojchu kanan tiyan, manachayqa tukuypaj kʼacha” (2 Tim. 2:24).
SAJRA RUNASWAN MANA MASICHAKUNACHU
14. Pablo sajra runaswan mana masichakunamanta parlaspa, ¿ima rijchʼanachinamanta parlarqa?
14 ¿Imaynasmantawan “Señorpa sutinta oqharispa Diosnimpaj rejsikapojqa juchamanta tʼaqaku[nman]”? Juchata ruwajkunawan mana masichakuspa. Pabloqa ‘Diospa cimiento churasqan’ rijchʼanachinamanta parlaytawan, waj rijchʼanachinamantañataj parlarqa. Payqa uj jatun wasimanta parlarqa, mayqenpichus “imaymana vasos tiyan: Qorimanta, qolqemanta, kʼullumanta, tʼurumantapis. Wakenqa jatun pʼunchayllapi oqharinapaj kanku, wakintaj ima ratopis” (2 Tim. 2:20, 21). Chantá ima ratollapis oqharinapaj vasosmanta tʼaqakunanchejta yuyaychawarqanchej, nisunman sajra runasmanta.
15, 16. ¿Imatataj yachakunchej jatun wasi rijchʼanachinamanta?
15 ¿Ima ninayantaj Pabloj rijchʼanachinan? Pabloqa cristiana qotuchakuyta uj jatun wasiwan kikincharqa, qotuchakuypi kajkunatataj ‘imaymana vasoswan’. Wasipi kaj imasqa, nisunman cocinapi kaj imasqa wakin kutis chʼichichakun waj chʼichi imastawan churajtinchej. Chayraykutaj chay imastaqa mana llimphu kaj imastawan churanchejchu.
16 Kay tiempomanta Diospa kamachisnin llimphu kausayniyoj kanankupaj mayta kallpachakunku. Paykunataj qotuchakuypi Diospa yuyaychaykunasninta mana kasukuyta munajkunamanta tʼaqakunanku tiyan (1 Corintios 15:33 leey). Qotuchakuypi Bibliaj yuyaychaykunasninta mana kasukojkunamanta tʼaqakuna kajtin, astawanraj Diosta mana yupaychajkunamantaqa tʼaqakunanchej tiyan. Imaraykuchus Diosta mana yupaychajkunaqa “qolqeta munakojkuna [...] tatasninkuta mana kasojkuna [...] Diosta mana manchachikojkuna [...] qhasimanta tumpajkuna, aychaj sajra munayninta mana atipayta atejkuna, mana khuyarispa sajrata ruwajkuna, allin kajta chejnejkuna, wasanchajkuna” ima kanku. Chantapis “kay pachaj kusikuyninta astawan muna[kunku] Diosta munakunankumanta nisqaqa” (2 Tim. 3:1-5).
JEHOVAQA KAMACHISNINTA CHEQA SONQO KASQANKURAYKU BENDECIN
17. ¿Imaynatá israelitas rikucherqanku juchallikojkunamanta tʼaqakusqankuta?
17 Israelitasqa Coremanta Datanmanta Abirammanta ima, tʼaqakunankuta Jehová nejtinkama, “usqhayllata tʼaqakorqanku” (Núm. 16:24, 27, NM). Arí, paykunaqa mana tʼukurillarqankupischu paykunawan qhepakuyta, manaqa tukuy ladomanta usqhayllata tʼaqakorqanku. Kausayninkuta mana wañuy pataman churayta munaspa tukuy sonqo Jehovata kasukorqanku. Jehovawan kashasqankutataj usqhayllata juchallikojkunamanta tʼaqakuspa rikucherqanku. ¿Imatá chay ruwasqankumanta yachakunchej?
18. ¿Imatá yachakunchej Pablo Timoteoman ‘waynaspa sajra munapayayninkumanta’ ayqey nisqanmanta?
18 Dioswan allinpi kasqanchej may sumaj kasqanrayku usqhayllata sajra imasmanta tʼaqakunanchej tiyan. Chaytataj Pablo Timoteoman ruwananta nerqa, kayta yuyaychaspa: “Waynaspa sajra munapayayninkumantapis ayqey”, nispa (2 Tim. 2:22, Qheshwa Biblia). Mana waynasllachu sajra munapayayninkumanta ayqenanku tiyan. Chayrayku Pabloqa Timoteoman 30 watasniyojmanta astawanña jinaña kajtinpis sajra munapayayninmanta ayqenanta yuyaycharqa. Chayta yuyaychaspataj “juchamanta” tʼaqakuy nishanmanpis jina karqa. Jesuspis Pablo jinallataj yuyaychawanchej, pay nerqa: “Ñawiykitajchus juchaman urmachisunki chayqa, sikʼiytawan wijchʼuy”, nispa (Mat. 18:9). Kay yuyaychaykunata kasukuyta munaj cristianosqa, Dioswan allinpi kasqankuta jarkʼayta munanku, chayraykutaj usqhayllata ima sajra ruwaymantapis tʼaqakunku.
19. ¿Imaynatá wakin cristianos juchamanta karunchakunku?
19 Wakin hermanosqa niraj Bibliamanta yachakushaspa mayta machaj kanku, cheqa kajta rejsispañataj chayta saqeporqanku. Wakin hermanostaj sajra munayninkuta mana rijchʼarichiyta munasqankurayku sonqota kusirichinapaj wakin imasta qhesachanku. Chaykunata Biblia mana juchachajtinpis (Sal. 101:3). Sutʼincharinapaj uj hermano niraj testigo kashaspa millayta tusunapaj fiestasman riyta gustachikoj. Cheqa kajta yachakusqanmantapachataj manaña tusunchu, ni Jehovaj testigosnin wajyarejtinkupis, sajra munayninta rijchʼarichiyta mana munasqanrayku. Bibliaqa mana juchachanku tusuyta, uj chhikanta ujyayta, waj imasta ruwayta ima, Diospa kamachiykunasninwan mana churanakojtenqa. Chaywanpis Jehovawan allinpi kasqanchejta jarkʼanapaj usqhayllata juchamanta karunchakunanchej tiyan.
20. “Juchamanta” mana tʼaqakuyta atillajtinchejpis, ¿imataj sonqochawanchej?
20 Jehovaj testigosnin kasqanchejrayku “juchamanta”, sajra kajmanta ima tʼaqakunanchej tiyan, wakin kutis mana atikullajtinpis (Sal. 34:14). Chaywanpis mayta sonqochawanchej Jehová kasukusqanchejrayku munakunallawanchejtapuni yachay (2 Tim. 2:19; 2 Crónicas 16:9 leey).
^ párrafo 12 Kay jw.org, NOQAYKUMANTA > ¿IMATÁ TAPUKUNKU? nisqapi “¿Wakichinkuchu uj listata ima peliculastachus, librostachus chayri takiykunastachus qhesachanankupaj?”, nisqa yachaqanata leey.


text:
Runatab'al runimasamaj Mozilla
Ri Mozilla nimasamaj xok nuk'un pa 1998 rik'in ri roxq'opix ri ruxe'el rub'itz'ib' ri rucholjay Netscape okik'amaya'l. B'anon chi re chi nik'ul ri ruchuq'a' kina'ojib'al ri xo'iltäq kemonela' pa K'amaya'l chuqa' ri uchuq'a'il pa nima'q taq tz'ukuj pa ri kik'ayb'al ri okik'amaya'l. Chupam ri nab'ey juna', ri k'ak'a' ruwinaq molaj chijun ruwach'ulew kiya'on chik k'ak'a' taq samajib'äl, xe'utziläx ri taq b'anikil e k'o wi chuqa' xkiya' kitzij richin nikisamajij chuqa' nikinuk'samajij ri nimasamaj.
Rik'in runuk'ik jun jaqäl moloj, ri Mozilla tinamït xupo' ri' nïm chuwäch xab'achike nimamoloj. Ruwinaq ri tinamït xeto'on chuqa' xkinimirisaj ri ruchuq'a' ri qitzij taqanem rutzij nimasamaj — pa ruk'exel xa xe nisamajïx ri jun chik rokik'amaya'l Netscape, ri winaqi' xtikirisaj rub'anik jun ruwäch okik'amaya'l, rusamajib'al b'anïk chuqa' jun rucholajem ch'aqa' chik taq nimasamaj. Ri winaqi' yeto'on rik'in Mozilla pa jalajöj rub'anikil, xa xe chi qonojel nuyäk qak'u'x niqanük' ri jaqäl kema', ri nuya' q'ij chi ke ri winaqi' nikicha' rub'anikil nikina' ri K'amaya'l.
Chi rij k'ïy juna' tinuk' pe, Mozilla 1.0, ri nimaläj nab'ey ruwäch xelesäx pa 2002. Re ruwäch re' ruk'amon pe k'ïy taq rutzil okik'amaya'l, ruwinaq taqoya'l chuqa' ch'aqa' chik taq chokoy etz'aqatisan pa choljay, xa xe chi e k'ïy winaqi' man tajin ta nikokisaj. Richin ri juna' 2002, jotöl chuwäch ri 90% ruwinaq K'amaya'l ye'ok pa k'amaya'l rik'in Internet Explorer. Man k'ïy ta winaqi' xkiya' retal chi ri mej ri', ri nab'ey ruwäch Phoenix (k'a ri xkib'ini'aj Firefox) chuqa' xelesäx pe kuma ruwinaq ri Mozilla tinamït ri juna' ri', akuchi' nirayb'ëx niya' ri ütz etamab'äl pa ruwi' okem pa k'amaya'l chi ke ri tikirel k'ïy chi winaqi'.
Pa 2003, ri Mozilla nimasamaj xunük' ri Mozilla Foundation, jun jun jachon moloj ri man nrojqan ta ch'akoj rik'in kito'ik juyonil taq to'onela' chuqa' nimaläj jalajöj taq ajk'aymoloj. Ri k'ak'a' Mozilla Foundation xuk'wajb'ej kib'anikil q'ij q'ij rusamaj ri nimasamaj chuqa' xpa'e' chuwäch nusamajij nutaluj ri rutikirib'al, tz'ukuj chuqa' samaj pa k'amaya'l. Xub'än richin nojqäx rosq'opinik ri kema', achi'el ri Firefox chuqa' Thunderbird, chuqa' xapon pa k'ak'a' chik taq k'ojlib'äl, achi'el ri ruya'ik taq to'ikil richin nito' ri rutzijl okem pa Ajk'amaya'l.
Firefox 1.0 xelesäx pa 2004 chuqa' janila k'ïy xuq'i' — pa b'ama jun juna' xqasäx ik'owinäq chi re ri 100 t'ijtäq mul. Ri k'ak'a' taq ruwäch Firefox chi jutaqil e'elesan pe, ri b'anatajnäq chuqa' k'a rub'anon k'ak'a' taq etal. Ri ajtz'etel Firefox nito'on chi nicha' chik kuma ri winaqi'. Ri k'ak'a' junamaxik xutikirisaj ri tz'ukuj chuqa' ri rutzil K'amaya'l chijun ruwach'ulew.
Pa 2013 xqelesaj pe Firefox OS richin niqaq'alajisaj ronojel ri ruchuq'a' Ajk'amaya'l pa na'owinäq taq oyonib'äl, nusüj ri chajinïk chuqa' okinäq jun k'ak'a' kalk'walaxnem ri winaqi' ye'apon pa K'amaya'l.
Mozilla chuqa' xunimaq'ijuj ri 15 rujuna' pa 2013. Ri tinamït ruk'utun chi ri taq ajk'ayij k'o nikich'äk rik'in kito'ik pa taq nimasamaj richin jaqäl b'itz'ib' chuqa' chi ri nima'q taq rutikomal ruk'isib'äl winäq tikirel yeb'an achi'el rukema' jaqäl b'itz'ib'. K'ïy winäq tajin nikokisaj ri K'amaya'l chuqa' tajin nikitojtob'ej pa kich'ab'äl. Jun samajel molaj xnuk', ri nrokisaj taq rub'eyal k'ayb'äl richin nito'on pa ruwi' jun taqel taqanem richin kutzil winaqi' chuqa' re rub'eyal re' okisan kuma ch'aqa' chik richin yekiknük' jaqäl chuqa' e ütz taq moloj chuqa' to'ojri'ïl pa jun k'ïy ruwäch taq k'ojlib'äl.
Ri chwa'q kab'ij nojnäq chi junamaxïk chuqa' taq samaj, ri e junam kik'in ri ek'ulwachitajinäq. Man jikib'an ta chi ri K'amaya'l junelïk jaqäl, jeb'ël o ütz. Mozilla k'a xtisamäj na chi ri winaqi' tak'axäx ri ruch'ab'äl chuqa' tuya' retal ruk'aslem pa k'amab'ey. Qetaman chi man xa xe ta röj tajin yojsamajin re re'. Ri Mozilla tinamït, junam kik'in ch'aqa' chik taq runimasamaj jaqäl b'itz'ib' chuqa' ch'aqa' chik taq moloj yekito' winaqi', e k'o kuma ri winaqi', ri yeb'ano chi ri taq qarayb'al yek'ulwachitäj. We nawajo' yatok kik'in ruma ri taqel qataqanem, tab'ana' utzil katok qik'in.
Richin nak'ül ch'aqa' chik etamab'äl chi rij ri rub'anob'al Mozilla, tak'ulb'ej re':
- Taq ruyaketal Mozilla
- Rucholb'al q'ij runimasamaj Mozilla
- Rucholxe'el tzij ajq'ab'aj rujolom Mozilla
- Ri rub'anob'al Firefox chuqa' Mozilla Posters (wachel pa Q'anchi' chuqa' japon ch'ab'äl)


text:
Ali Abdullah Saleh
Ali Abdullah Saleh علي عبد الله صالح sutiyuq runaqa (* 21 ñiqin pawqar waray killapi 1942 watapi paqarisqa Bayt al-Ahmar llaqtapi - 4 ñiqin qhapaq raymi killapi 2017 watapi wañusqa Saná llaqtapi), huk Yaman mama llaqtayuq awqaq pusaq wan pulitiku.
1990 watamanta 2012 watakama ñawpaq kuti Yamanpa Umalliqnin karqan.
Taytan: ; Maman:
Ñawpaq warmi:
Churinkuna: ()
Yachaywasi: .
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Ali Abdullah Saleh.


text:
Sichus munanki apullikunaq sutinta yachayta cheyqa t’oqsiy kayta
T’aqapi huñusqa Rimana Wasipi llank’aq apullikunaqa ch’ulla yuyayniyoqmi kanku, hinaspa rimayninkupaq chullallan ichaqa kay willakuykunaman hina:
Sapanka “grupo Parlamentario” nisqakunan, ajllanqaku pinunan rantinkupi sayakunqaku khunan kutipi llank’aqkunata hinaspa “suplentes nisqa” haykuqkunatapas, chay ajllasqankutaqa willanankun Allauka Llank’aqkuna yanapaqman: chaymantapas “ Mesa Directiva” llank’aqkunatapas ajllanankun, 76º Phatmi huch’uy kamay pirwapi willakuyninman hina. Chay “documentos” nisqa qelqakunaqa apullikunaq suti qelqankuwanmi qelqasqa kanan, llapan ajllaq atiqmanta kuska yupaywan chay “Grupo Parlamentario” nisqaman hina.
(Phatmi hoqmanta ruwasqa N° 025-2005-CR, Resolución Legislativa del Congreso Kamachiman hina, mast’arisqa 21 antisitua killapi, 2006 watapi)


text:
Wankani pruwinsya
Wankani pruwinsya nisqaqa (aymara simipi: Wankani jisk'a suyu; kastilla simipi: Provincia de Huancané) Piruw mama llaqtap Punu suyupi huk pruwinsyam. Uma llaqtanqa Wankani llaqtam, Titiqaqa quchap patanpi.
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kamasqa 19 ñiqin tarpuy killapi 1827 watapi.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Amachasqa sallqa suyukuna: Titiqaqa mama llaqta risirwa
- Urqukuna: Wisk'achani
- Quchakuna: Titiqaqa qucha
- Mayukuna: Ramis mayu - Such'i mayu
Pulitika rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pusaq distritunmi kan:
Waki[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata /2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi) Pukyu: [1]
Iñiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pruwinsyapi paqarisqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Willay pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Wankani pruwinsya.
- Saywitu: Punu suyu
- Puno magico
- www.mphuancane.pe.nu
- Mamacha Kandilariya Raymi (Punu)


text:
Hisuw
Hisuw icha Hishu sutiyuq runaqa (iwriyu simimanta: יהושע [iehoshua], aramayu simipi ישוע [Jeshua, Jeshu], grigu simipi: Inσoύς [Iēsoús]) kristiyanu iñiypa kamaqnin karqan. Chay kristiyanu iñiykamaqa Apuyayapa Churin karqan.
Hisuwpa kawsasqanmantaqa Apuyayapa Simin Qillqam Matiyu, Markus, Lukas, Huwan (alliwillayyuq) nisqakunap qillqasqankunapi willakun. Chay Apuyaya simin qillqapi qillqakunataqa musuq willay ninchik (grigu simimanta: EuaYYέλιov [euangélion] "allin willakuy").
Hisuwqa Bethlehem (Wilín) llaqtapim paqarirqan. Huryu kaspa, aramayu simitam rimarqan. Mamanpa sutinqa Mariya karqan. Mariyap qusanqa, Husiy (Joseph, José) sutiyuq, llaqllay kamayuqmi karqan.
Kimsa chunka watayuq kaspa, Hisuwqa huryukunata Apuyayapa qhapaq kayninmantam yachachiyta qallarirqan. Huwan ushachiq sutiyuqmi Hisuwtaqa Hurllan mayupi ushachirqan. Hisuwpa chunka iskayniyuq yachakuqninkunam karqan. Urqupi Kamikuy nisqapi musuq kamachikunamantam rimarqan, Yayayku nisqa mañaymantapas willaspa.
Qhipaq Sina nisqapiqa "Wañusaq. Kay t'antaqa kurkuymi. Mikhuychik yuyawanaykichikpaq. Kay winuqa yawarniy. Kayqa musuq rimanakuymi. Upyaychik huchaykichikkunata qispisunaykichikpaq." nispa t'antata winutapas yachakuqninkunawanqa rakinakurqan.
Huras Iskarioti, huk yachakuqnin, Hisuwta wasanchaspa Yerusalempi hudyu awqa yachachiqkunaman qupurqan. Paykunaqa Jesusta romanu apuq Pontius Pilatusman wañunapaq qurqan. Chay Pontius Pilatusqa Jesusta Kruspi wañuchichirqan.
Kristiyanu iñiykama, Jesusqa iñiqnin runakunata huchankunamanta qispichinapaq, hanaq pachapi wiñay kawsanankupaq, kikinpa kawsanta Kruspi qurqan. Kimsa kaq p'unchawpi wañusqamanta sayarispa kawsarirqan. Chaymantapacha Jesu Kristu sutiyuqmi. Hanaq pachaman huqarikuspa, kunanqa Dyuspa pañanpim tiyachkan. Kay pachap puchukayninpi hamunqa runakunata taripanapaq. Chaymantataq iñiqninkunaqa wiñaypaq kawsanqaku, mana iñiqtaq wiñaypaq wañunqaku.
Kaypipas qhawayLlamk'apuy
Hawa t'inkikunaLlamk'apuy
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Hisuw.
- Jesusmanta pilikula (http://www.inspirationalfilms.com/)
- Qusqu Runasimipi (Quechua, Cuzco)
- Qullasuyu (Buliwya) Runasimipi (Quechua, North Bolivian)
- Ecuador Kichwapi, Chimpurasu Runashimipi (Quichua, Highland, Chimborazo)
- Kunchuku Ankash Runashimichaw (Quechua, Ancash, Conchucos, Northern)
- Waylas Ankash Runashimichaw (Quechua, Ancash, Huaylas)
- Chanka (Ayakuchu) Runasimipi (Quechua, Ayacucho) (huk runallap rimasqan)
- Wakin Rimaykunapi


text:
Wak'as
Wak'as nisqaqa (kastilla simipi: Vacas, wak'a nisqamanta sutinchasqa) Buliwya mama llaqtapi huk llaqtam, Wak'as munisipyupi, uma llaqtan, Jarani pruwinsyapi, Quchapampa suyupi.
Wak'as sumaq riqsisqa ashkha papa puqusqanrayku, chayraykutaq "Papaq llaqtan" ninku.
Quchapampa llaqtamanta 85 kilumitruspi tarikun; Jaranimantari 30 km kashan, mamaquchamantataq 3.475 mitrusmanta patapi kashan. Qhipa runayupayman jinataq tiyapun 650 runakunan (2001).
Allpa saywachiLlamk'apuy
Wak'as llaqtañiq tarikun achka quchakunam, Parququcha, Asiruqucha, Junt'utuyu, Pilawit'u, Qullpaqucha, Yanatama, mayqinkunachus aswan jatunkuna kanku Quchapampa suyu ukhupi.
Ñawpa kawsayLlamk'apuy
Unay pachapi Wak'as, sutin nisqanman jina, karqa uq much'ana, maypichus jaywaq kanku jaywakunata apukunaman, chayri uq kikin wak'a kanman kasqa, ajinata pikunachus chay pacha kawsaq kaqkuna qhawaspa waqaychaspataq karqanku, ñawpaqta Jarajuri, Chuwi, Quta runakunawan, mayqinkunachus aymara simi rimaq kanku, aswan qhipatataq inka runakuna.
Inkakuna pachapi Wak'as llaqta kallarqataq uq tampu inkañan patapi, Inkallaqta Puquna llaqtaman ima rinapi. Chaymanta ispañul runakuna suticharqanku "Santa Bárbara de Bacas" sutiwan.
Buliwya llaqta qhispi kay tarisqanmantapacha wisikantun karqa, chawmantataq kantun. 1830 watapitaq kamarisqa karqa «Parroquia de Santa Bárbara de Vacas» jina.
RaymikunaLlamk'apuy
- Phuqllay, takipayanaku.
- Ayriway killapi, ñawpaq intichaw p'unchaypi: Jatun qhatu challwamanta papamanta makiwan ruwaykunamantawan (Feria del Pejerrey, la Papa y la Artesanía).
- 4 ñiqin aymuray killapi: Santa wila krus tatala.
- Corpus Christi
- 29 ñiqin inti raymi killapi: San Pedro.
- 16 ñiqin anta situwa killapi: Virgen del Carmen, Buliwyaq patrunan.
- 2 ñiqin ayamarq'a killapi: Ayakunaq p'unchaynin, mast'akus, wayllunk'as.
- 4 ñiqin qhapaq raymi killapi (puquy killapi): Santa Bárbara, Wak'aspa qhapaq raymichakuynin.
Karu puriyLlamk'apuy
Runakuna puriyqacharikamunankupaq Wak'as llaqtapi ñawpaqta kasqanku sapa uq raymikunasnin, maypichus atikun mikhuriy misk'i mikhuykunata, challwata jina, q'unchapi llant'awan wayk'usqata, astawanqa sapa wata Jatun qhatu challwamanta papamanta makiwan ruwaykunamantawan p'unchaypi.
Santa Bárbara inlisyan iskay pachaq watas aswanña ruwasqata allillantaq qhawarimuy, chaymanta intichaw p'unchay qhatunta, kanchanta, quchastapis qhawarimuy kusallataq kanman.
YachachiyLlamk'apuy
Buliwya kamachiqkuna kamarqanku ñawpaq juch'uy yachay wasi qhari wawaspaq Wak'as llaqtapi 1862 watapi, "Escuela de Varones" sutiwan, qhipantataq waq juch'uy yachay wasi warmi wawaspaq, "Escuela Municipal de Niñas" sutiwan, kamarqa Quchapampamanta llaqta kamaq 1912 watapi. Kunan p'unchaypi tiyanku kay wachay wasikuna:
- Wawa wasi: Guardería Corazón de Jesús, kay wawa wasita kamarqanku "Hermanas Misioneras Catequistas del Sagrado Corazón" 2008 watapi.
- Huch'uy yachay wasi: Unidad Experimental Vacas, 1862 watapi kamasqa.
- Chawpi yachay wasi: Colegio Profesor Toribio Claure, 1984 watapi kamasqa.
- Yachay suntur: Ismael Montes Jatun Yachay Wasi Yachachiqkunaq Wakichikunankupaq, Escuela Superior de Formación de Maestros Ismael Montes, kay Jatun Yachay Wasiqa Challwamayupi, astawan riqsisqataq "Wak'as Normal" sutiwan, 1916 watapi kamasqa.
MusikuLlamk'apuy
Wak'as llaqtapi runakuna kawsanku papa puquchispa, chaymanta tarpullankutaq uqata, jawasta, arwijata, riquta, siwarata, waq puquykunata ima. Kay tukuy puquykunata ranqhanku intichaw p'unchay qhatupi kikin Wak'as llaqtapi, chanta apallankutaq ranqhaq waq qhatukunaman Quchapampapi, Punatapi, Jaranipipis.
Chaymanta aqhata askhata ruwallankutaq, challwamantapis wayk'unku mikhuykunata ranqhanankupaq.
ApaykachanaLlamk'apuy
- Ñan: Quchapampa - Punata - Jarani (55 km.), Jarani - Wak'as (30 km.), Wak'as - Puquna (30 km.) - Inkallaqta, Wak'as - Misk'i, Wak'as - Tiraqi.
Wak'asman rinapaq taqsikuna lluqsinku Qhuchapampa llaqtamanta, San Carlos wak'a chayri inlisya wasamanta, jinallataq Punata llaqtamanta taqsikuna lluqsillankutaq inlisyan wasamanta.
Qullana runakunaLlamk'apuy
Llaqtapi paqarisqakunaLlamk'apuy
Jarawiqkuna:
- José Rojas, yachachiq, arawirqa "Linda Vaqueña" takiyta.
- Pablo Fernández. Paqarimurqa 29 p'unchay inti raymi killapi 1.954 watapi.
Waqachiqkuna:
- Ronald Rodríguez Clavijo. Paqarimurqa 10 p'unchay tarpuy killapi 1.959 watapi.
- Freddy Veizaga Siles.
Takiqkuna:
- Albaro Clavijo López.
- Juan Carlos Rodriguez Clavijo. Paqarimurqa 22 p'unchay qhapaq raymi killapi 1.963 watapi. Payqa kay qutukunapi karqa: Inkallajta, Siembra, Kharkas, Proyección, waqkunapi ima.
- Natividad Betty Veizaga Siles. Paqarimurqa 25 p'unchay qhapaq raymi killapi 1.957 watapi. Payqa Pukaq Wayra Qutumanta 1.980 watamantapacha.
Tantakamusqa runakunaLlamk'apuy
Qullana waturikuqkunaLlamk'apuy
- Tupaq Yupanki (1471-1493), chunka ñiqin Inka.
- Wayna Qhapaq (1493-1525), chunka uqniyuq ñiqin Inka.
- Esteban Arze (1770-1815), Wak'aspi purirqa 1812 watapi.
- Simón Bolívar (1783-1830), Buliwya / Qullasuyuta Qhispiq, purirqa Wak'aspi 1825 watapi.
- Alcide d'Orbigny (1802-1857), Ransiyamanta jamut'asqa, Wak'asta watukurqa 1830 watapi, tarirqataq Chukiqayara mallkita.
- Jesús Lara (1898-1980), Qullasuyumanta arawiq, Inkallaqtaman rishaspa Wak'asta purirqa 1927 watapi.
- Martín Cárdenas (1899-1973), Buliwyamanta jamut'asqa, Inkallaqtaman rishaspa Wak'asta waturikurqa 1940 watapi.
Ñaña llaqtakunaLlamk'apuy
Kaypipas qhawayLlamk'apuy
QhawallaytaqLlamk'apuy
Hawa t'inkikunaLlamk'apuy
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Wak'as.
- Saywitu: Wak'as munisipyu
- Wak'as munisipyu: yupaykuna, saywitu
- Yupaykuna: Wak'as munisipyu
- Santa Bárbara raymi Wak'aspi (kastilla simi)
- Wak'asmanta rikch'akuna
- Betty Veizaga Pukaj Wayra Qutuwan: Llaqtaypa takiynin (Takipayanaku)
- Chiwalaki Wayrawasi (kastilla simi)
- «Ismael Montes» Yatun Yachay Wasi Yachachiqkunaq Wakichikunankupaq (Kastilla simi)
- Puya Raimondi (Chukiqayara) wañupusawanchiq (kastilla simi)


text:
Utusku pruwinsya
Utusku pruwinsya (kastilla simipi: Provincia de Otuzco) nisqaqa Qispi kay suyupi, Piruw mama llaqtapi huk pruwinsyam. Uma llaqtanqa Utusku llaqtam.
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kamasqa 25 ñiqin ayriway killapi 1861 watapi, Ramón Castilla Umalliqmi.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pulitika rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Chunka distritunmi kan.
Llaqtakuna - Ayllu llaqtakuna - Uchuy llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Waki[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Iñiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Llaqtap amachana santun[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Utuskup Puertamanta Pallan.
Yachay tarpuy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Karu puriy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Raymikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Yachachiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Musiku[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Apaykachana[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Utusku pruwinsya.
- Saywitu: Qispi kay suyu


text:
Ri k'amaya'l wakami yalan rejqalem achi'el ri q'aq' chuqa' ri ya', ruma ri' nacha' ri ütz okik'amaya'l yalan rejqalem. Ri k'amaya'l achi'el jun ruka'n samajay, jun tijonel chuqa' jutaqil achi'el jun aq'omanel, ruma chi ri qitzij awaq'omanel rik'in jub'a' man ütz ta nutz'ët chi nakanoj achike ri nok chawe pa k'amab'ey.
Pa runik'aj ri 1990 lajtäq juna', ri Netscape, Internet Explorer chuqa' ri AOL janila kuchuq'a'. E relik taq q'ijul, akuchi' ri jeb'ël ruq'ojom ri mo'em oyonib'äl nak'axäx pa k'ojlib'äl. Xawetamaj yatoyob'en richin yewachin pe ri ajk'amaya'l taq ruxaq. Pa ri ramaj ri' yalan rejqalem we aninäq nok pa k'amaya'l.
Wakami ronojel rujalon ri'. Chi kikojol ri eltzijol, rutz'ilanem jikomal, releq'axik etamab'äl chuqa' ri meqitzij taq rutzijol, man k'ak'a' ta chi qawäch we nakanoj jun okik'amaya'l, ri yatruchajij. ¿Achike rub'eyal nuchajij ri awichinanem ri okik'amaya'l? ¿La nuya' q'ij chi ke ri ojqanela' yatkojqaj akuchi' yab'e? ¿La nuk'un richin nusamajij k'ïy taq samaj pa jumul?
We nak'utuj ri achike nub'än nawokisaj jun ichinan chuqa' aninäq okik'amaya'l, re oxi' peraj re' nuq'alajisaj chawäch ri nakanoj rik'in jun okik'amaya'l.
Jun okik'amaya'l nuk'un richin chi aninäq.
Jun okik'amaya'l k'a jun na samajib'äl, ruma ri' k'o nub'ij toq nawajo' nacha' ri yalan ütz. We nawajo' yasamäj chi yak'ase', k'atzinel chawe jun okik'amaya'l ri aninäq nisamäj. K'atzinel nitz'et chi toq jun okik'amaya'l nisamäj kik'in kojqanela' aj rox winäq yalan niyoke' chuwäch jun ri man nisamäj ta kik'in. Ri kojqanela' aj rox winäq e kuki, estape' man yatikïr ta ye'atz'ët, yesamäj pa ruka'n k'ojlib'äl pa ri ruxaq k'amaya'l, nreleq'aj aramaj. Toq k'ïy kojqanela' aj rox winäq nuq'ät ri okik'amaya'l, aninäq xtisamäj.
Re re' xa xe jun chi ke aruma richin chaq' ri Firefox okik'amaya'l: Firefox yeruq'ät kojqanela' aj rox winäq pa ruyonil. K'o ch'aqa' chik aruma, ri xkeqatzijoj na rij.
Jun okik'amaya'l nuya' ruq'ij ri jikomal.
¿La nuqa chawe ri ruk'isib'äl nïm sachoj tzij? We mani, rik'in jub'a' jutaqil yek'ulwachitäj. Ri ajk'aymoloj ekiyakon winaqil o pwaqil taq ketamab'al kiwinaq, ri yekeleq'aj kematz'ib'il taq ajjak. We aya'on rejqalem chi k'o chi nachajij awi', ri ütz acha'oj ja chi tawokisaj jun jikïl okik'amaya'l richin k'amaya'l.
Jun okik'amaya'l nitikïr nub'än k'ïy richin yeruchajij ri taq ruwinaq. Jun okik'amaya'l rujunaman ruq'ij rik'in ri runa'ob'al jikomal, nito'on chi nichajin chuwäch taq kiyab'il itzel taq cholkema'.
Chuqa', nito'on toq man yeruyäk ta k'ïy taq kitzij winäq. Ri kematz'ib'il taq ajjak, man yetikïr ta nikeleq'aj ri man k'o ta, ruma ri' toq ri Firefox xa jub'a' ok ri nuyäk. Firefox retaman we nawokisaj ri okik'amaya'l chuqa' akuchi' at k'o wi, po man retaman ta rub'i' ri awawäj toq at ak'wal, ni xa ta ri b'onil jeb'ël natz'ët.
Pa ruk'isib'äl, jun jikïl okik'amaya'l k'o ta chi nuya' taq samajib'äl richin ye'atz'ët ri rub'i' ataqoya'l. Taq'ijuj pa kiwi' ri taq kitzijol k'ayewal ye'ak'ul pa taqoya'l we jun chi ke ri rub'i' ataqoya'l xtz'iläx, o chuqa' ri taq wachib'äl nikiya' rutzijol chawe we jun ruxaq ewan rusik'isik (re re', jun jeb'ël na'oj richin nanïm ri rajlab'al ach'utiwuj pa jun ruxaq richin loq'oj o mani).
Firefox nusüj jun k'ak'a' wachinäq pa ruwi' ri jikomal: Firefox Monitor. Jun sipan samaj ri nuya' rutzijol we xb'an eleq' pa jun ataqoya'l chuqa' we etz'ilan chik. Jun chik samajib'äl ja ri Räx Tz'apib'äl. Achi'el jun ch'uti räx wachib'äl ajsik pa rajxokon ri rutzuwäch okik'amaya'l. We at k'o pa Firefox chuqa' natz'ët ri räx tz'apib'äl, nuq'ajuj chi ri ruxaq ewan rusik'ixik chuqa' jikïl. We chaj ri tz'apib'äl, ütz ta ri nana'ojij ka'i' mul we natz'ib'aj awetamab'al.
Jun okik'amaya'l man nuju' ta ri' pa ri asamaj.
Ri ichinanem pan ajk'amaya'l yalan k'ayew. We re re' k'o pan rucholajem arayb'al, k'atzinel nakanoj jun okik'amaya'l ri nuya' rejqalem. Toq nacha' jun okik'amaya'l ri nukamelaj ri awichinanem, takanoj ri runa'ojil ojqanem chuqa' ri rub'eyal nusamajij ri taq atzij. Achi'el yalan etamab'äl nrajo', po ruma ri' toq jujun taq okik'amaya'l yalan nikikamelaj ri awichinanem chi kiwäch ch'aqa' chik.
Ri ojqanela' e ja ri itzel taq rutzijol “taq kuki” e k'o pa ri ruxaq. Ri kojqanela' aj rox winäq ketaman akuchi' napïtz' wi chuqa' nikitz'ët achike nab'än. Jun okik'amaya'l nukamelaj ri awichinanem, k'o chi nuya' chi ke ri okisanela' yetikïr nikichüp kiwa ri ojqanela' ri', ri rajowaxik chi e chupül pe chupam.
Jun rub'eyal richin yeq'at ri ojqanela', ja ri rokisaxik ri ichinan okem pa k'amaya'l. Xab'achike okik'amaya'l nub'ij chi nukamelaj ri awichinaem k'o chi ruk'wan ri okem pa k'amaya'l rik'in ri ichinan rub'eyal.
Jun rub'eyal richin ninik'öx, ja ri nitz'et runa'ojil richinanem okik'amaya'l. Ri ichinan ruxaq k'o chi nuk'üt we yekomonïx ri taq atzij chuqa' aruma. Ruma ri' ri Rutzijol richinanem Firefox anin nisik'ïx chuqa' anin nilitäj.
Ri rucha'ik ri ütz okik'amaya'l achi'el nacha' jun jay. K'o chi nanik'oj ri taq cha'oj, natz'ët chuqa' nachäp jun na'oj ri k'atzinel chawäch.
Pa Firefox, qaya'on quchuq'a' richin niqab'än jun okik'amaya'l ka'i' mul aninäq chuwäch ri rub'anon pe chuqa' niqaya' chi ke ri okisanela' k'ïy ruchajixik kik'aslem pa k'amab'ey.


text:
Huwan XVII
Huwan XVII, Huwan XVII chunka qanchis ñiqin (latin simipi: Ioannes PP. XVII, Italya simipi: Giovanni XVII) Siccone Sechi sutiyuq runaqa (* ? watapi paqarisqa Roma llaqtapi - † 6 ñiqin ayamarq'a killapi 1003 watapi wañusqa Roma llaqtapi) huk Tayta Papam karqan.
? ñiqin inti raymi killapi 1003 watapimanta 6 ñiqin ayamarq'a killapi 1003 watapikama Tayta Papam.
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Encíclicas[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Huwan XVII.


text:
ECUADOR LLAKTA, COREA LLAKTA KAMACHIY KILLKAKKUNAWAN KICHKIYAN
Kay, Gabriela Rivadeneira Mamallakta Tantanakuyta Pushak, República de Corea llaktamanta shamuk kmachikkunata shuk napayta kurka, paykunaka Chin Young kamachiy killkak ñawpashka chayamurka, mashipura tukushpa tawka llankaykunata kallarinkapa, kay Grupo Interparlamentario de Amistad Ecuador– Corea llaktapura tantarita charinkapa shamurka.
Ishakantin llaktapak munayka, ayllullaktakuna wiñariyna, kamay, sumakruraywan willana, Gabriela Rivadeneira Mamallakta Pushak rimarka. Ecuador llaktaka, shuktak Mamallaktakuna imashina taripashpa wiñariyshkata, amawtayta, sumakrurayta rikuchishpa yanapachunmi mashkan.
Kay yachaykunaka pukuchi sapita mushukyachishpa katinkapami maymutsurik kan, kapukkunata kanchaman katunkapa imalaya kachun, Ecuador llaktapak kapukkuna allichishpa katuna tiyachun munan.
“Hatun yachaykunawan kay Mamallaktapi taripay llikata allichinkapa shuk mushuk yuyayta churashkanchik. Chaypak Mamallaktapak makipi chusku hatun yachana wasikunata charinchik, Yachay sumak, Ciudad del Conocimiento shutiwan kan; kay yachana wasimi mushuk yachaykunata rikuchin, imashinami nanociencia kan, petroquímica, kawsaypak amawtay kan”, shinami asiáticos kamachiy killkakkuna rimarka.
Gabriela Rivadeneira kay pachallatak 8 mushuk 8 hidroeléctricas llankaykunata wiñachishkata rikuchirka, chaywan muchuk energético llankayta charishun nirka, chaywanka mana fósiles ninata mutsurinkachu nirka; shinallatak kay refinería Pacífico tiyanka nirka, chaywan punkaramanta mushuk kapukkunata rurashun nirka, sumakta ashnak pataskunata wiñariypimi Mamallaktaka ashtawan wiñarishka, chocolate, sisakuna katunami yapa wiñarishka.
Mamallakta Tantanakluypak pushak, Ecuador runakuman manuta charishkamanta, tukuylla llaktayman paktankapa kallari yuyayta charin, yalli wakcha ayllullaktakunata yanapankapa yuyaytami charin, chayka allikawsaypi, yachaypi yanapana yuyatami charin.
Paymanta Chin Young kamachiy killkak, kay Grupo Parlamentario de Amistad Corea – Ecuador tantarita pushak, tawka yachaykunata Mamallaktapura riksinakunkapa yuyaytami charin, chay yachaykunata tawka patakunapi sinchiyachinkapami kan nirka.
«Kay Corea, Ecuador llaktakuna llankaywan kallarinkapa mashiyarinakuypi, kullkipi, kawsay tarpuypi, kapukyachik wasikunata sinchiyachinami kan nirka. Yanaparinkapa mashiyarinaka may mutsurikmi kan”, nirka.
Kay Grupo Parlamentario de Amistad trantari tukuk ista llaktamanta kamachiy killkakkuna Mamallakta Tantanakuypi karka, asiático llaktakunamanta 7 kachashkakuna chayamurka, paykunaka Ching Young kamachiy ñawpashkami kan, Ecuador llaktamantaka Mary Verduga kamachiy killkakmi ñawpashka kan.
Kamachiy killkakkuna kaypi kashka kipa, Grupo Interparlamentario Amistad Ecuador – Corea ishkantin Mamallakta munaypak alli kachun.
JS/jc-kichwa


text:
Qawarichiynin
Instituto de Estudios Peruanosqa (IEP) Ciencias Socialespi taripaykuna chawpichaqninmi, rurayninqa Perú suyumanta, América latinamantapas mana piman sayapakuspa, llapanta qawarispa hinallataq imaymana yachaykunata tinkuchispa.
Paqarisqanmantapacham IEPqa rurasqanwan ancha riqsisqa, hinallataq suyunchikpa qispiyninpaq rimanakuykuna minkariy sayarichisqanwanpas.
Taripaykuna rurasqanqa Perú suyumanta, latinoamericapi wakin suyukunamanta yachaykuna puririchisqanpas lliw runakuna paqta qispinankupaq, munayninku rurasqa kananpaq hinallataq imaymana kasqanchik riqsisqa kananrayku puririn.
Institutopa munayninqa suyunchikpi runakunapa kawsasqan chiqapmanta qawariykuy, wiñaymantapacha kawsakuyninkunata, kaqninkunata, markankunata hinallataq yachayninkunatapas taripaykun imayna kasqanchik aswan allin qatipaykusqa kananrayku. Taripaykunaqa suyuntin runapa takyasqa mallwaynin sasachaqkunatam riqsipan hinaspa ima ruranata kamarichin. Kunanpacha taripayninkunaqa tawa taqakunapim tarikun:
- Runapa kawsakuynin tikrakusqanmanta, mana kuskanchasqa kasqanchikmantapas
- Llaqtakunapa atiynin, munayninmanhina rurasqan, runayaymantapas
- Musuqyachiymanta hinallataq lliw llaqtakunarayku kamachimanta
- Kawsakuymanta hinallataq uywaymanta
IEPqa llamkan imaymana yachayniyuqkunawan sinchita rimanakuspa hinallataqmi qipa wiñaykunata pusarinkupuni. Takyasqa taripaqninkunam rurayninkunapi tinkuchin taripayta, yachachiyta, runapa kawsakuyninmanta patachaykunata hinallataq kaqninkunamanta, hinallataq Estadopa imaymana kamachiyninkunapi sayarinkutaq.
Fondo Editorialniykuqa, yaqa isqun pachak sutinchasqa maytukunayuqmi kimsa chunka iskayniyuq yachaykunapi taqasqa, llapan antisuyupi kaqta qawarisqam kaykunaqa aswanniraq chaniyuq runapa kawsaynin qawarisqankunamanta kaspa. Sapa watam qispin yaqa kimsa chunka musuq maytukuna, chaykunam suyunchik ukupi hinallataq hawa suyupi yachaqkunawan rimanakuyman yaykun. IEPqa qispichisqankunatam lliw runapaq puririchin hinallataq políticas públicas unanchaqkunapaqpas.
Pichqa chunka wata llalliriqña kawsayninpim, Instituto de Estudios Peruanosqa, Perú suyupi hinallataq América Latinapi llapan chawpiq yupaychasqa kaqkunamantaqa aswan ancha ancha riqsisqa kaqnin.


text:
“Noqamanta testigos jina willankichej”
“Jesustaj kuticherqa: [...] Noqamanta testigos jina willankichej [...] kay pachaj kʼuchusninkama.” (HECH. 1:7, 8.)
1, 2. 1) ¿Pitaj cheqa testigo karqa? 2) ¿Ima niyta munan Jesús suti, chantá imatá Jesús ruwarqa judíos Dioswan allinpi kanankupaj?
JESUSQA, juzgashajtinku Judeata kamachej Poncio Pilatoman mana manchachikuspa nerqa: “Noqaqa chaypaj nacerqani, chaypajtaj kay pachaman jamorqani, cheqa kajmanta willanaypaj”, nispa (Juan 18:33-37 leey). Aswan qhepamantaj apóstol Pabloqa, Jesús uj testigo jina “Poncio Pilatoj ñawpaqempi cheqa creeymanta sutʼita” willasqanmanta parlarqa (1 Tim. 6:13). Satanaspa pachan chejninakuymanta juntʼa kashasqanraykutaj “cheqanta willaj cheqa testigo” kanapajqa mayta kallpachakunanchej tiyan (Apo. 3:14).
2 Jesusqa judío kasqanrayku, Jehovaj testigonña karqa (Isa. 43:10). Niraj nacekushajtintaj, uj ángel Joseman nerqa: “María uj qhari wawata nacechikojtin, chay wawata sutichanki Jesús sutiwan, imaraykuchus payqa ayllunta salvanqa juchasninmanta”, nispa (Mat. 1:20, 21). Jesús suteqa, hebreo qallupi “Jehová Salvawajniy” niyta munan. Jehová Diosqa, Jesusnejta runasta juchamanta, wañuymanta ima salvan. Jesusqa judiosman Jehovawan allinpi kanankupaj juchankumanta pesachikunankuta nerqa (Mat. 10:6; 15:24; Luc. 19:10). Chantapis Diospa Reinonmanta runasman willarqa. Paymanta parlaspataj evangelista Marcos nerqa: “Jesús rerqa Galileaman. Rispa, Diospa evangelionmanta willararqa: Tiempo juntʼakapunña, Diospa reinontaj qayllapiña kashan. Juchasniykichejta saqerpayaspa, Diosman kutirikuychej, evangeliopitaj creeychej”, nispa (Mar. 1:14, 15). Jesusqa mana manchachikuspa sonqo kʼajaywan Diospa Reinonmanta willarqa. Chantapis mana manchachikuspa judiospa religionninkuta kamachejkunata juchacharqa, chayraykutaj paykunaqa Jesusta wañucherqanku (Mar. 11:17, 18; 15:1-15).
DIOSPA MAY JATUCHAJ RUWASQASNIN
3. ¿Imataj karqa Jesús wañupusqanmanta kinsa pʼunchayninman?
3 Jesustaqa wañuchisqankumanta kinsa pʼunchayninman Jehová kausarichimorqa, uj angelta jina, mana ni jaykʼaj wañunanpaj (1 Ped. 3:18). Jesusqa kausarimusqanta yachachisqasninman rikuchinanpaj aycha cuerpopi rikhurerqa. Chay kikin pʼunchayllapitaj phishqa kutita jina yachachisqasninman rikhurerqa (Mat. 28:8-10; Luc. 24:13-16, 30-36; Juan 20:11-18).
4. ¿Imataj karqa Jesús yachachisqasninman rikhurishajtin, chantá imatataj kamacherqa?
4 Jesusqa apostolesman, paykunawan tantasqa kajkunaman ima phishqa kaj kutipi rikhurerqa. Chay kutipitaj paykunaman “Diosmanta Qhelqasqata sutʼincharqa allinta entiendenankupaj”. Ajinamanta yachachisqasnenqa entienderqanku Cristo ñakʼarinanpuni kasqanta, wañusqas chaupimanta kinsa pʼunchayninman kausarinpunan kasqanta ima. Chay tantakuy tukukushajtintaj Jesús yachachisqasninman nerqa: “Suti[y]pitaj willakunan tiyan Diosman kutirikunamanta juchas pampachasqa kananmatataj tukuynejpi”, nispa. Chantá nerqa: “Qankunaqa testigos kankichej chay tukuy imamanta”, nispa (Luc. 24:44-48).
5, 6. 1) ¿Imaraykutaj Jesús, “noqamanta testigos jina willankichej” nerqa? 2) ¿Imatataj Jesuspa yachachisqasnin willamunanku karqa?
5 Apostolesqa, Jesús kausarimusqanmanta 40 pʼunchayninman sutʼitachá entienderqanku Jesuspa kamachisqanta. Pay nerqa: “Noqamanta testigos jina willankichej Jerusalenpi, tukuy Judea jallpʼapi, Samariapi, tukuy kay pachaj kʼuchusninkama”, nispa (Hech. 1:8). ¿Imaraykutaj Jesús “noqamanta testigos jina willankichej” nerqa, manataj Jehovamantachu? Imaraykuchus yachachisqasnenqa israelitas karqanku, Jehovaj testigosninñataj.
6 Chantapis yachachisqasnenqa, Jesuspa wañuyninrayku, kausarimuyninrayku ima, runas juchamanta, wañuymanta ima kacharichisqa kayta atisqankuta willamunanku karqa. Chay willaytaj mana kikinchakorqachu Israel llajta Egiptoj atiyninmanta, Babiloniaj atiyninmanta ima kacharichisqa kanankuta willakusqanwanqa. Jesuspa yachachisqasnenqa Pentecostés 33 watapi Diospa espiritunwan juntʼasqas kashasqankurayku “Diospa may jatuchaj ruwasqasninmanta” willayta qallarerqanku. Chay willayninkutataj ashkha runas japʼikorqanku. Jesusqa, janaj pachapi atiyta japʼerqa Jehovataj paynejta ashkha runasta salvarqa (Hech. 2:5, 11, 37-41).
“ASHKHA RUNAS SALVASQA KANANKUPAJ” KAUSAYNINTA QORQA
7. Pentecostés 33 watapi imaschus kasqan, ¿imatá rikucherqa?
7 Pentecostés 33 watapi imaschus kasqantaj Jehová, Jesús juchasninchejmanta kacharichinawanchejrayku kausayninta qosqanta allinpaj qhawasqanta rikucherqa (Heb. 9:11, 12, 24). Jesusqa sutʼincharqa ‘kausayninta qoj, ashkha runas salvasqa kanankupaj’ jamusqanta, manataj sirvichikojchu (Mat. 20:28). ¿Jesuspa wañuynin judiosllatachu yanapan? Mana. Jesusqa tukuy “runaspa juchanta apaspa picha[n]”, imaraykuchus Diosqa “munan tukuy runas salvasqa kanankuta, cheqa kajtataj rejsinankuta” (Juan 1:29; 1 Tim. 2:4-6).
8. Jesuspa yachachisqasnin, ¿maykamataj willayninkuwan chayarqanku, pejpa yanapayninwantaj chayta ruwarqanku?
8 Jesuspa yachachisqasnenqa mana manchachikuspa paymanta willamorqanku, Jehová espiritunwan paykunata kallpachasqanrayku (Hechos 5:31, 32 leey). Pentecostés 33 watamanta qhepaman, nisunman 27 watasninman Jesuspa yachachisqasnenqa, “Diospa cheqa kaj evangelionta” “tukuy kay pachapi kajkunaman” willamorqanku judiosman, mana judiosman ima (Col. 1:5, 23).
9. Jesuspa nisqanman jina, ¿imataj qotuchakuypi rikhurinan karqa?
9 Llakikunapaj jinataj tiempo pasasqanman jina qotuchakuymanta wakenqa cheqa kajta qʼewispa llulla yachachiykunata yachachiyta qallarerqanku (Hech. 20:29, 30; 2 Ped. 2:2, 3; Jud. 3, 4). Ajinamanta llulla yachachiykunata qotuchakuyman juntʼaykucherqanku. Jesús nisqanman jinataj qotuchakuypi llulla yachachejkuna rikhurinan karqa, chaytaj ‘kay pachaj tukukuyninkama’ kanan karqa (Mat. 13:37-43). Kay 1914 wata octubre killapi Jehová, Churin Jesusta Rey kananpaj churarqa. Chay watallapitaj Satanaspa sajra pachanpa tukukuynin tiempo qallarerqa (2 Tim. 3:1).
10. 1) ¿Imamantá ajllasqa cristianos willarqanku niraj 1914 wata kashajtin? 2) ¿Imataj karqa 1914 watapi, imaynatá chayta yachanchej?
10 Ajllasqa cristianosqa niraj 1914 wata kashajtin, 30 kuraj watastaña Diospa Reinon 1914 watapi kamachiyta qallarinanta willasharqanku. Chaytataj willarqanku Danielpa profecian nisqanman jina. Danielqa profecianpi parlarqa uj jatun sachʼamanta, chay sachʼaqa kʼutusqa karqa, “qanchis wata juntʼa[kojtintaj]” watejmanta wiñamunan karqa (Dan. 4:16). Jesús yachachisqasninman willarqa imaschus kamachiyta qallarisqantaña rikuchinanmanta, imaschus qhepa pʼunchaykuna qallarisqantaña rikuchinanmanta ima. Kay 1914 watamantapacha, imaschus kasqantaj sutʼita rikuchin Jesús kamachishasqantaña (Mat. 24:3, 7, 14; Luc. 21:24). Kay tiempopi “Diospa may jatuchaj ruwasqasninmanta” willamunchej, chay ruwasqasninmanta ujnintaj kashan, Jesusta 1914 watapi reyta jina churasqan.
11, 12. 1) ¿Imataj 1919 watamanta qhepaman karqa? 2) ¿Imataj 1935 watamantapacha sutʼi rikukorqa? (28 paginapi dibujota qhawariy.)
11 Jesusqa, kamachiyta qallariytawan ajllasqa cristianosta “Jatun Babiloniamanta” kacharicherqa (Apo. 18:2, 4). Chayraykutaj ajllasqa cristianosqa 1919 watamanta qhepaman, nisunman Ñaupaj Kaj Guerra Mundial tukukusqanmanta pisi tiemponman tukuynejpi imaynatachus Jehová runasta salvananmanta, Diospa Reinonmanta sumaj willaykunata ima willayta qallarerqanku. Ajinata willasqankuraykutaj ashkha runas cheqa kajmanta yachakorqanku, espíritu santowantaj ajllasqas karqanku Cristowan khuska kamachimunankupaj.
12 Kay 1935 watamantapacha, sutʼi rikukorqa Jesús ‘waj ovejasmanta’ kajkunata tukuy nacionesmanta tantayta qallarisqanta, pikunachus “may chhika” runasmanta kanku. Paykunaqa ajllasqa cristianoswan khuska mana manchachikuspa Diosmanta willanku. Jesuspa wañuyninnejllata salvasqas kayta atisqankupitaj creenku. Yachankutaj mana manchachikuspa wajkunaman willaspa, Dioswan allinpi kanankupaj kallpachakuspa imalla, jatun ñakʼariy tiempopi mana wañunankuta, mosoj pachapi wiñaypaj kausanankuta ima (Juan 10:16; Apo. 7:9, 10, 14).
MANA MANCHACHIKUSPA DIOSMANTA WILLAMUNAPAJ KALLPACHAKUNA
13. ¿Imatataj Jehovaj testigosnin kasqanchejrayku ruwanallanchejpuni tiyan, imaynatataj chayta ruwasunman?
13 Imastachus Jehová ruwashasqanmanta, imatachus qhepaman ruwananmanta willamoyqa mana imawanpis kikinchakunchu. Wakin kutis mana atikullajtinpis ashkha hermanosqa, runas willayninchejta mana uyariyta munankuchu chay cheqaspi willanku, chayraykutaj willaj rejtinku chay cheqamanta runasqa paykunata asipayanku, qhatiykachanku ima. Ajinapi rikukuspataj apóstol Pablo jina, paywan khuska willaj cheqa cristianos jina ruwasunman. Pablo nerqa: “Diosniyku kallpachawarqayku, paypa evangelionta qankunaman willanaykupaj manchay churanaku chawpipi”, nispa (1 Tes. 2:2). Mana saykʼuspa Satanaspa sajra pachan chinkachisqa kanankama Diosta yupaychanallapuni (Isa. 6:11). Yuyarikunataj chayta Diospa espiritunpa yanapaynillanwan ruwayta atisqanchejta. Chayrayku ñaupa tiempomanta cristianos jina Jehovamanta mañakuna may sumaj atiyninta qonawanchejta (2 Corintios 4:1, 7 leey; Luc. 11:13).
14, 15. 1) ¿Imaynatá ñaupa tiempomanta cristianosta runas qhawarqanku, imatataj apóstol Pedro nerqa? 2) Jehovaj testigosnin kasqanchejrayku pillapis churanakuwajtinchej, ¿imatá yuyarikunanchej tiyan?
14 Kay tiempomanta ashkha runas Diosta yupaychasqankuta ninku, “ruwasqasninkuwantajrí payta qhesachanku. Millay kanku, mana kasojkuna, nitaj ima allin kajtapis ruwanankupaj jinachu kanku” (Tito 1:16). Jesuspa tiemponpi ashkha runasqa cheqa cristianosta chejnikoj kanku. Chayrayku apóstol Pedro nerqa: “Cristoj sutinraykuchus kʼumuykachachisqa kankichej chayqa, kusikuyniyoj kankichej, imaraykuchus Diospa jatun atiyniyoj Espiritun qankunapi tiyakushan”, nispa (1 Ped. 4:14).
15 Kay tiempomanta Jehovaj testigosninpis Cristoj sutinrayku kʼumuykachachisqa kanchej. Imaraykuchus mana Jehovallamantachu runasman willamunchej, manaqa Jesusmantapis, runasmantaj willanchej Diospa Reinonmanta Jesús rey kasqanta. Jesuspis Jehovamanta willamusqanrayku qhatiykachasqa karqa. Payta qhatiykachajkunaman nerqa: “Noqaqa Tataypa sutimpi jamorqani, qankunataj qhesachawankichej”, nispa (Juan 5:43). Chayrayku willaypi qhatiykachawajtinchej chayri churanakuwajtinchej, yuyarikunanchej tiyan Jehovawan allinpi kasqanchejta, espíritu santonwan yanapashawasqanchejta ima.
16, 17. 1) Jallpʼantinmanta Jehovaj testigosnin, ¿imaynataj kashanku Reinomanta willamusqankumanta? 2) ¿Imatataj ruwallasunpuni?
16 Diospa llajtanmanqa ashkha runas yaykushallankupuni. Willayninchejta mana uyariyta munankuchu chay cheqaspipis, willayninchejta uyariyta munaj llampʼu sonqo runasta tarishallanchejpuni. Chayrayku Bibliamanta yachakuyta munajkunaman usqhayllata kutina, Bibliamantataj yachachina Jehovaman qokuspa bautizakunankupaj. Ichapis Sudafricamanta Sarie jina nisunman, payqa 60 watasmanta astawanña Diosmanta willashan. Pay nin: “Mayta agradecekuni Jesuspa wañuyninrayku Tukuyta Kamachej Jehovawan allinpi kayta atisqaymanta, kusikunitaj Diospa sutinta wajkunaman rejsichiyta atisqaymanta”, nispa. Sarie, qosan Martinus ima ashkha runasta Diosta sirvinankupaj yanaparqanku, kinsa wawasninkutapis. Sarie nin: “Jehovapaj llankʼayqa ni imawanpis kikinchakunchu, imaraykuchus Jehovaqa espíritu santonnejta tukuyta kallpachawanchej, Paymanta mana saykʼuspa willamunallapajpuni”, nispa.
17 Bautizasqasña kaspapis chayri manapis, mayta agradecekunchej Jallpʼantinpi Jehovaj testigosninwan ujchasqa kasqanchejmanta. Chayrayku mayta kallpachakunallapuni runasman willamunapaj, Satanaspa pachanman mana chhapukunapaj ima. Ajinallamanta munakuyniyoj Tatanchej Jehovata jatunchasunchej, sutinwantaj rejsichikullasunpuni.


text:
Felipe Osterling
Felipe Enrique Osterling Parodi sutiyuq runaqa (* 14 ñiqin aymuray killapi 1932 watapi paqarisqa Lima llaqtapi - † 30 ñiqin chakra yapuy killapi 2014 watapi Lima llaqtapi) Piruw mama llaqtayuq taripay amachaq, willay kamayuq, qillqaq wan pulitiku runam, kastilla simipi qillqaqmi.
Piruwpas Kunrisun Apulliq wan Kamay Ministru.
Taytan: Luis Felipe Estanislao Antonio Osterling García; Maman: Regina Parodi Irvine.
Warmi: Josefina Letts Colmenares.
Churinkuna: Madeleine, Felipe, Andrés, José Antonio wan Rafael Ignacioa.
Yachaywasi: Colegio Sagrados Corazones Recoleta
Yachay suntur: Piruwanu Puntifisya Kathuliku Yachay Suntur
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Felipe Osterling.


text:
Home -- Quechua -- Perform a PLAY -- 041 (The Chief and Jesus)
41. Kuaraj kaj kamachej jesuswan
Uj misionero Diosmanta sut’inchajqa, monte ch’umi ukhupi purinampaj machetewan ñanta pichakusqa. Intitaj manchaytapuni k’ajarimusqa, jinapis chayasqa maymanchus chayananmanqa, campo runakuna tiyakusqanku chayman chayaykusqa.
Ni jayk’aj chay tiyakojkunaman llajta runa chayasqachu Diosmanta willaraspaqa, chaypi tiyakojkunataj tambor tocaywan wajyasqanku tukuy chaypi tiyakoj chhikata. Chay misionero chayajtaj manchay kusisqa willayta qallarisqa:
Misionero: "Diostata kachamuwan qankunaman yachanaykichejpaj imaynatachus wiñay kawsayman yaykunaykichejpaj."
Chay llajtayojkunamanta kamachej caciqueman allin rinch’asqa, sayaykuytawantaj risqa imallatapis mask’amoj.
Cacique: "Chay kamachej caciqueqa Disotataman regalasqa hachanta."
Chanta sumajta tiyaykuspa uyarillasqapuni Diosmanta parlajtaqa.
Misionero: "Diostata munakusunkichej, munantaj Payman qayllaykunaykichejta. Pay may santo kasqanrayku juchaqa jark’asunkichej payman chimpanaykichejta. Juchayojkunaqa manamin janaj pachaman yaykuyta atinkuchu."
Chay llajtitapi tiyakojkunataj chayta nejtin mayta llakikusqanku. Imaraykuchus chay misioneroqa cheqatapuni nisharqa. Paykuna suwakuyta, llullakuyta, runa masinkutapis wañuchillaj kasqanku mana kharkarispa. Chayraykutaj cheqa kajta yachaspa manchharisqanku.
Misionero: "Ama llakikuychejchu. Diostat mayta munakusqasunkichejrayku juchaykichejta llimphuchayta munan."
Ukhu ukhumanta samarqospa sayaykusqa kamachej caciqueqa, t’ijusqa chanta kutirimusqa uj k’acha mast’ana (alfombra) oqharisqa.
Cacique: "Kamachej caciqueqa may kusisqa kashan Dios munakusqanmanta, chayrayku chay mast’anatawan regalallasqataj."
Misionero: "Diostata uj k’ata churinta kay pachaman kachamorqa, Pay tukuy juchachasqa kananchejmanta pagananmpaj."
¡Chay chhikata Tata Dios ruwasqa! nispa kamachej caciqueqa watej sayarispa mask’amusqa imachus manchay valorniyoj tiyapusqanmanta.
Cacique: "Kamachej caciqueqa caballonta regalayta musqa Diosmanqa."
Manaña imapis Diospaj jina regalanaypajqa.
¿Cheqamanta manañapuni? Niytawan misioneroqa parlallasqapuni Diosmanta.
Misionero: "Jesúsqa, Diospa churin kashaspa voluntariamente k’aspi cruz juchasninchejrayku wañorqa. Pay munakusunkichej, creellaychej Paypi chanta Pay perdonasonqachej juchasniykichejmanta, napaj pachamantaj chayankichej."
Kamachej caciquej suyanqa chayta uyarispa ñaqha k’ancharisqampis.
Cacique: "Uumm, yachaniña imatawanchu regalanayta Diostatamanqa. Sonqoyta qosaj, imaraykuchus creeni Pay noqanejta wañusqanta."
Kamachejninku ruwasqanta askha chaypi kajkunamanta yachakusqanku, wasinkuman ripuspataj kikinta ruwasqanku. ¿Chay cacique jina kusisqa kayta munankichu? Chay kamachej jina ruwayta atinki, chanta Señor Jesucristopi creey.
Personajes: Relator, misionero, cacique
© Copyright: CEF Germany


text:
Pinchikilla
Pinchikilla (kastilla simipi: electricidad) huk micha rikch'aqmi.
Pinchikillaqa chuqikunapi, k'illimsapipas (pinchikilla pusaq nisqa) purinmi. Anta yawirkakunapim purichinchik, antaqa lliwmanta aswan allin pinchikilla pusaq kaptinmi.
Pinchikillataqa k'anchanapaq (achkinapaq), kuyunapaq, q'uñinapaq (ahinata yanuypaq), karuyaripaq (yawirka rimaypaq) ankichiypaq (radyupaq) hukkunapaqpas llamk'achinchikmi.
Pinchikillataqa pinchikillachanakunapim (k'illimsa pinchikillachana, yaku pinchikillachana, iñuku huk'i pinchikillachana, inti pinchikillachana, wayra pinchikillachana) - ruranku.


text:
Tukuy sapsipaq hallch'akuna
Wiktionarypa tukuy hallch'ankunamanta ch'allisqa rikuy. Rikuyniykitaqa k'ullkuchaytam atinki hallch'a layata, ruraqpa sutinta (uchuy icha hatun sanampakunata musyaq) icha chayachisqa p'anqata (uchuy icha hatun sanampakunata musyaq) akllaspa.
- 01:31 23 hul 2006 Huhsunqu rimanakuy llamk'apusqakuna sutiyuq ruraqqa p'anqatam astan qhapaq panka-manta Qhapaq panka-man pusapunata huknachaspa
- 00:15 4 may 2005 Huhsunqu rimanakuy llamk'apusqakuna protegió la página Rikcha:Wiki.png (Wisimitaqi logo) (wñka)


text:
Tsinghua Yachay sunturnin
Tsinghua Yachay Sunturnin THU (chunwa simipi: 清華大學, Qīnghuá Dàxué; kastilla simipi: Universidad Tsinghua) nisqaqa Chunwa Runallaqta Republika Yachay sunturmi, Pikkin llaqta. Qhapaq runa: Gu Binglin
Wiñay kawsayLlamk'apuy
Tsinghua Hatun Yachay Sunturnintaqa 1911 watapi.
RikchakunaLlamk'apuy
Yachay suntur hatun runakunaLlamk'apuy
PukyukunaLlamk'apuy
Kaypipas qhawayLlamk'apuy
Hawa t'inkikunaLlamk'apuy
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Tsinghua Yachay sunturnin.
- Qillqaq web
- Tsinghua University Library
- Tsinghua University News
- Inter-University Program for Chinese Language Studies at Tsinghua University


text:
Murawya-Silisyan suyu
Murawya-Silisyan suyu (Chiku simipi: Moravskoslezský kraj, Aliman simipi: Mährisch-Schlesische Region, Kastilla simipi: Región de Moravia-Silesia) nisqaqa huk Chiksuyu Ripuwlikap mama llaqtayuq suyunin. Uma llaqtanqa Ustrawa llaqtam.
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mayukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Murawya-Silisyan suyu.


text:
Explora Libros electrónicos
Categorías
Explora Audiolibros
Categorías
Explora Revistas
Categorías
Explora Documentos
Categorías
LLorona
No se que tie nen las flo res llo ro na las flo res de/un
Dos be sos lle vo/en el al ma llo ro na que no se/a par
7
cam po san to
1.
tan de mi Que cuan do las mue ve/el vien to llo ro na pa
el úl ti mo de mi ma dre llo ro na y/el
14 2.
re cen que/es tan llo ran do
1.
pri me ro que te di
20
Ay de mi llo ro na llo ro na lle va me/al rí o
Ay de mi llo ro na llo ro na de/a zul ce les te
28
2.
Tá pa me con tu re bo zo llo ro na por
1.
Aun que la vi da me cues te llo ro na no
34
2.
que me mue ro de frí o
de ja re de que rer te


text:
Luis Carranza distritu
Luis Carranza distritu (kastilla simipi: Distrito de Luis Carranza) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, Ayakuchu suyupi, Lamar pruwinsyapi, huk distritum. Um lallaqtanqa Pampas llaqtam.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Urqukuna:
- Quchakuna: Yanaqucha
- Mayukuna: Pampas mayu - Qullaymayu
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Distritupiqa aswanta qhichwa simitam rimanku.
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu: [1]


text:
Ir al contenido principal
Qayakuy / Convocatoria
Bases para el envío de trabajos
1. Kay riwistapaq qillqakunataqa runasimillapim apachinan, manapuni paqarichisqataraq.
2. Chay qillqakunapiqa rimana runakunapa yachayninmanta, imayna haykayna kawsakusqankumantapas (Literatura nisqanchikmantapas).
3. Llamkaykunataqa kaynatam apachina: Microsoft Word nisqapi, A4, interlineado doble, Arial 12 justifikasqatapas.
4. Qillqaqkunaqa apachimunqakutaq pisi rimayllapi pi kasqankuta.
Yanapakuy qillqakunamanta (sobre las colaboraciones)
1. Hamutaykuna (Artículos).- Kaypiqa runakunapa imayna kawsasqankumanta, willakuyninkumanta iñiyninkumantapas rimana.
Bases formales:
- El texto debe contar con una extensión máxima de doce (12) páginas.
- El sistema de citas será APA (cita en cuerpo).
- Asimismo debe tener sumilla (Pisi rimay) de 100 a 150 palabras como máximo, y cuatro palabras clave (Aysaqnin rimaykuna).
- La bibliografía (Qillqakunamanta yachapakuy) debe ubicarse al final del texto.
2. Uqarisqa willakuykuna (Recopilaciones).- Kaypiqa ayllunchikkunapa mana uqarisqaraq willakuyninkuta apachimuna.
3. Harawikuna (Poesía)
Kay
harawikunataqa umanchikmanta paqarichimuspam apachimuna. Sapa harawi
kimsa chunka versuyuqkuna kanqa (máximo 30 versos) sapa harawikuqtaq
apachimunqa suqta harawikunakama.
4. Kwintukuna (Cuentos).- Umanchikmanta musuq kwintukunata paqarichispa apachimuna tawa icha pichqa pahinakunallapi.
5. Chayraq paqarimuq qillqakunamanta (Reseña)
Ø Kaypiqa chayraq paqariq liwrukunamanta rimana (crítica o creación) 2013 chawpi watamanta lluqsimuqkunallamanta.
Ø Qillqaqa iskay pahinakunallapi kanqa (2 págs. máximo).
Ø
Kay qillqakunapiqa churanapunim: autor, año de publicación, lugar,
editorial, número de páginas, nombre del editor, del traductor, liwrupa
uyantapas, ima.
Yanapakuy qillqakunataqa apachimuna: https://www.facebook.com/atuqpachupan/.
Atuqpa Chupan Riwista ruwaqkunam chayamuq qillqakunataqa akllaykuspanku paqarichimunqaku.
6. Apachimuna: mayo killa tukuykamam (2014).
*Publicado el 24 de febrero de 2014