text: 1Wakmantan Israel runakunaqa manapuni Señor Diospa munayninman hinachu ruwarqanku, chaymantan payqa qanchis watantinpacha Madián runakunaq munaychakuyninman saqerparirqan. 2Paykunataq Israel runakunata aswan-aswanta muchuchirqanku, chaymi Israel runakunaqa orqokunapi pakakunata ruwakamurqanku qaqa k'aktukunapi, qaqa wasikunapi, qaqa patakunapi ima. 3Israel runakuna imallatapas tarpukuqtinkun, Madián runakuna, Amalec runakuna, inti lloqsimuy lado runakunapiwan phawaykamuqku. 4Hinaspataq Israel suyupi tiyaykuqku, chakra llank'asqankutapas ch'usaqyachiqku Gaza llaqtakamaraq, Israel runakunaq mikhunanpaqtaq mana imapas kaqchu, ovejapas, wakapas, asnopas. 5Paykunaqa astakamuqku karpakunantin uywakunantin, langosta hina askhallaña, uywankuwanpas suyuntintan q'arachiqku. Paykunapas camellonkupas mana yupay atiyraqmi kaq. 6Chayraykun Israel runakunaqa khuyayta ñak'arirqanku, chayraqmi Señor Diosmanta yanapaynintapas mañakurqanku. 7Madián runakunaq ñak'arichisqan hawa Israel runakuna Señor Diosta waqyakuqtinkun, 8Señor Diosqa huk profetata paykunaman kachamurqan. Hinan profetaqa nirqan: –Israelpa Diosnin Señormi nin: Egipto suyupi kamachi kashaqtiykichismi horqomurqaykichis. 9Manataq Egiptollamantachu horqomurqaykichis, kaypi muchuchiqniykichismantapas horqollarqaykichistaqmi, paykunatan haykusqaykichisman hina wikch'urqani, qankunamantaq hallp'ankuta qopurqaykichis. 10Nirqaykichistaqmi: Ñoqan Diosniykichis Señor Diosqa kani, tiyasqaykichis hallp'api Amor runakunaq diosninkunataqa aman yupaychankichischu, nispa. Qankunataq ichaqa nisqayta mana kasukurqankichischu, nispa. 11Chaymantataq Señor Diospa angelninqa Oframan hamuspa, Abiezerpa miraynin Joaspa encina sach'an chakipi tiyaykurqan. Joaspa churin Gedeontaq pakallapi uvas saruna ukhupi trigota p'anasharqan, Madián runakunaq mana rikunanpaq. 12Hinan Señor Diospa angelninqa rikhurispa nirqan: –Kallpasapa allin qhari, qanwanmi Señor Diosqa kashan, nispa. 13Gedeontaq kutichirqan: –Ay, wiraqocháy, ñoqaykuwan Señor Dios kashaqtinri, ¿imanaqtintaq kay hina imaymanakuna kawanku? ¿Maytaq chay ñawpa taytaykuq rimasqan Señor Diospa musphana ruwasqankunari? Egiptomantan Señor Diosqa horqomuwarqanku, nispan nirqanku. Kunanmi ichaqa Señor Dios wikch'upuwanku, Madián runakunamantaq qaraykuwanku, nispa. 14Señor Diostaq payta qhawaykuspa nirqan: –Rillay qanqa, kallpallaykiwanmi Israel llaqtamasiykita Madián runakunaq munaychakuyninmanta qespichinki. Ñoqa kikiymi kachashayki, nispa. 15Gedeonmi kutichillarqantaq: –Ay, wiraqocháy, ¿imaynatataq Israeltari qespichiyman? Familiayqa Manasés ayllumanta sinchi wakchallan, ñoqapas manan imapaschu kani paykuna ukhupiqa, nispa. 16Niqtinmi Señor Diosqa nirqan: –Ñoqan qanwan kashasaq. Ch'ulla runallapas kashanman hinatan Madián runakunataqa atipanki, nispa. 17Chaymi Gedeonqa nillarqantaq: –Allinpaq hap'iwanki chayqa, Señor Dios kasqaykita yachanaypaq ima señaltapas rikuchiway. 18Ama hinachu kay, amaraq kaymanta ripuychu qanman haywarinaypaq ofrendata apamunaykama, nispa. Señor Diostaq nirqan: –Arí, kutimunaykikaman kaypi suyashasqayki, nispa. 19Wasinman haykuspataq Gedeonqa cabrachata t'impuchimurqan, arroba hak'umantataq mana qonchuyoq t'antata ruwarqorqan. Hinaspa aychata canastaman churaykuspa, caldontapas mankaman hich'aykuspa, aparikurqan encina sach'aq kasqankama. 20Chaypitaq Diospa angelninqa kamachirqan: –Chay aychata mana qonchuyoq t'antatawan kay qaqa pataman churaykuspa caldowan ch'aqchuykuy, nispa. Hinan Gedeonqa kamachisqanta hina ruwarqan. 21Señor Diospa angelnintaq chay aychata t'antatawan tawnanwan tupaykurqan, hinan qaqamanta ninaqa rawrarimuspa t'antata aychatawan ruphapurqan. Chay ratopachataq Señor Diospa angelninqa chinkarqapurqan. 22Señor Diospa angelnin kasqanta reparaspataq, Gedeonqa nirqan: –¡Ay, Señor Diosnilláy! ¡Uya-uyapuran angelniykiwan tupaykuni! nispa. 23Señor Diostaq ichaqa nirqan: –Ama mancharikuychu, manan wañunkichu, allillanpunin kanki, nispa. 24Hinan Gedeonqa Señor Diospa sutinpi huk altarta chaypi perqarqan, suticharqantaq: “Thak-kaymi Señor Diosqa”, nispa. Chay altarqa Abiezerpa mirayninpa Ofra llaqtanpin kashallanpuni. 25Chay tutapachataq Señor Diosqa Gedeonta nirqan: –Taytaykiq hukkaq qanchis watayoq toronta aysay, hinaspataq taytaykiq ruwasqan Baalpa altarninta kumpay, kumpallaytaq altarnin qayllapi k'ullumanta Asera diosatapas. 26Hinaspataq kay qaqa patapi ñoqa Diosniyki Señor Diospa sutiypi huk altarta allin ruwasqata perqanki. Chaymantataq chay hukkaq torota ñoqapaq sacrificiota ruphachimunki, k'ullumanta Asera diosa ch'eqtasqa patapi, nispa. 27Hinan Gedeonqa pusarikurqan chunka runakunata Señor Diospa kamachisqankunata ruwamunanpaq, ichaqa manan p'unchaychu ruwarqan aswanpas tutalla, llaqta runata taytanpa ayllunkunatawan manchakuspa. 28Qhepantin paqartaq llaqta runakuna rispa Baalpa altarnin kumpasqata k'ullumanta Asera diosatapas wit'usqata tarimurqanku, chaymantapas mosoq altar patapi huk toro ruphachisqatawan rikurqanku. 29Hinan paykunapura tapunakurqanku: –¿Pitaq kaytari ruwarqon? nispa. Tapupakuspankutaq yacharqorqanku Joaspa churin Gedeón chayta ruwasqanta. 30Hinan Joasman phawaspanku nirqanku: –Churiykita horqomuy wañuchinaykupaq, Baal diospa altarnintan thunirqamusqa, qayllanpi k'ullumanta Asera diosatawan, nispa. 31Hinan Joasqa chay runakunata nirqan: –¿Qankunachu Baalmanta hark'akuspa sayarinkichis? ¡Chay hark'apakuspa sayariq runakuna wañuchun manaraq pacha illarimushaqtin! Diospunitaqchus Baal chayqa, pay kikin maqapakuchun altarninta thunisqamanta, nispa. 32Chaymi nirqanku: –Baalyá Gedeonta maqashachun paypa altarninta thunisqanmanta, nispa. Gedeontataq suticharqanku “Jerobaal” nispa. 33Chaymantataq llapan Madián runakuna, Amalec runakuna, inti lloqsimuy lado runakunapas huñuykukuspa Jordán mayuta chimparqanku, hinaspan Jezreel pampapi karpakurqanku. 34Hinan Señor Diospa espiritunqa Gedeonman hunt'aykurqan, paytaq anejo waqrata tocarqan Abiezerpa miraynin huñukamunanpaq. 35Chaymantapas willaqkunata kacharqan llapan Manasés aylluman, Aser aylluman, Zabulón aylluman, Neftalí ayllumanwan huñukamunankupaq, hinan paykunapas rillarqankutaq. 36Chaymi Gedeonqa Diosta nirqan: –Qanmi niwarqanki Israelta qespichiy, nispa. 37Chay niwasqaykita yachanaypaqmi oveja qarata era pataman churasaq. Tutamanta hamunaypaqtaq oveja qaralla sullaq ch'aranchasqan kanqa pampataq ch'aki kanqa chayqa, chaypin yachasaq cheqaqtapuni: Israelta qespichimuy, niwasqaykita, nispa. 38Tutamanta rinanpaqtaq munasqan hinapuni qaralla hallch'ullaña kashasqa, qarata ch'irwarqoqtintaq hatun p'uku hunt'a sulla unuqa kasqa. 39Chaywanpas Gedeonqa Diosta nillarqantaq: –Ama phiñakuychu, hukllatawan nisqayki, kay kutillatawanñan yachayta munani. Kay kutipiqa qarañataq ch'aki kachun, hallp'ataq sullaq ch'aranchasqan, nispa. 40Hinan chay tutaqa munasqanta hinapuni Diosqa ruwallarqantaq. Tutamanta rinanpaqmi kashasqa hallp'aqa sullaq ch'aranchasqan, qarañataq ch'aki.


c: text/html

text: 1Fariseo runakuna wasinkunaman kutiptinkuna Jesuska Olivos urkuman rirkan. 2Kayantin diya pakariykaptin Tata Diospa wasinman ñukaykunawan kutirkan. Chaypi kaptin aypa runakuna laduncharkansapa. Jesuska tiyarishpa kallarirkan paykunata yachachiysapata. 3Chaypi yachachikuykaptin Moisespa killkadunta yachachikuk runakunawan fariseo runakuna suk warmita pusharkansapa. Payta chay runakunapa chawpinkunapi churarkansapa. Chay warmitaka tarirkansapa chikan ullkuwan uchallikuykaptin. 4Chaypina Jesustaka willarkansapa: —Maestru, kay warmita tarishkanisapa chikan ullkuwan uchallikuykaptin. 5Moisespa killkadunpi yachachiwanchi kay laya warmikunata ruminchashpa wañuchinanchipa. ¿Ima ninkití kanka? Ariya ¿wañuchishunchisapachu? 6Chayta tapushpa chay runakunaka munarkansapa pantachishpa Jesusta chatakuyta. Chashna tapuptinkuna Jesuska mana nimata aynishpa kumurayashpa allpapi dedunwan killkakurkan. 7Chashna killkakuykaptin chay runakunaka kuti kuti tapuykarkansapa. Chaypina Jesuska kuskayashpa paykunata willarkansapa: —Maykan mana uchayuk kashpaykichika kallariychi kay warmita ruminchayta. 8Chashna rimashpa Jesuska kashkan kumurayashpa allpapi killkakurkan. 9Chaypina tukuy paykuna uchankunata yuyamushpankuna sukmanta sukmanta llukshirkansapa. Ashwan vieju runakuna kallarirkansapa llukshiyta. Chaymanta viejukunata katishpa tukuyna llukshirkansapa. Tukuy chay runakuna llukshiptinkunana Jesuska chay warmiwan kiparirkan. 10Chaypina Jesuska kuskayamushpa tapurkan: —¿Maytanatí chay chatashuk runakunaka rishkasapa? ¿Manachu niman suk animukushka ruminchashuyta? 11Chashna tapuptin chay warmika aynirkan: —Mana ni maykan, Señor. Chaypina Jesuska willarkan: —Ñukapish mana kastigaykichu. Kunan wasikiman rillay. Amana kashkan uchallikuynachu. 12Jesus kashkan chay runakunata yachachishpa willarkansapa: —Ñukaka tukuy runakunapa lusninshinami kani. Ñukata katiwashpaykichi manana tutapishinanachu purinkichi. Katiwaptikichi yachachiykichi allita rurashpa Tata Dioswan luspishina kawsanaykichipa. 13Chashna Jesus willaptinkuna fariseo runakunaka willarkansapa: —Kikikilla rimaykanki lus kanaykita. Kanlla chayta rimaptiki mana kreyiykisapachu. 14Chaypina Jesuska willarkansapa: —Kankunaka mana yachankichichu maymantami shamushkani nima maymanmi rini nishpa. Ñukaka allita yachani maymantami shamushkani maymanmi rini nishpa. Chayrayku kikinipa rimanaynika allimi. 15Kankuna kikikichipa yuyaynikichillamanta chatawayllapi purinkichi. Ñukaka manami kankunashinachu ni pita chataykani. 16Ñukaka chatakushpaynika kuskanpi chatakuni. Mana sapallaynillachu chatakuni. Kachamuwak Tatayni Dioswan pakta chatakuni. 17Kankunapa killkaduykichipi yachachishunkichi: Suk runa suk mana alli rurak runata kankunapi chataptin sukllalla chatakuk runata ama kreyiychichu. Ishkay runakuna idenllata chatakuptinkuna chaypira kreyiychi. 18Ñuka rimani alli yachachikuk kanaynita. Chaymanta kachamuwak Tataynipish idenllata riman. Chashna Tatayniwan ñuka idenllata yachachikuptinikuna kankuna kreyiwanaykichi tiyan. 19Chashna Jesus willaptinkuna chay runakunaka tapurkansapa: —¿Maypití tataykika? Chaypina Jesuska aynirkansapa: —Kankunaka ñukata manami riksiwankichichu. Nima Tataynitapish riksinkichichu. Ñukata riksiwashpaykichika Tataynitapish riksinkichiman. 20Jesus chaykunata yachachikurkan Tata Diospa wasinpi ofrendakuna churanankuna kajonkunapa ladunpi. Chashna yachachikuptinpish manara ni pi animukurkanrachu apiyta manara oran kaptin. 21Chashna manara apiyta animukuptinkunara Jesuska kashkan yachachikushpa willarkansapa: —Ñukaka kankunamanta anchusha. Chashna anchuptini maskawankichi. Kankunaka mana kreyiwashpaykichika uchaykichipi wañunkichi. Chayrayku mana atipankichichu chay rinayniman chayayta. 22Chashna Jesus rimaptin chay runakunaka willanakurkansapa: —Ichará kikin wañuchinakunayan. Chayrayku willawanchisapa mana atipananchikunata chay rinanman chayayta. 23Chashna willanakuptinkuna Jesuska willarkansapa: —Kankuna kay allpallapi wañuk runakuna kankichi. Ñuka sielumanta shamushkani. Kankuna uchalla runakuna kankichi. Ñukaka manami kankunashina ucha rurak runachu kani. 24Chayrayku willashkaykichina uchaykichirayku wañunaykichita. Ñuka Tata Diosmanta shamudu runa kanaynita mana kreyiptikichi uchaykichipi wañunaykichi tiyan. 25Chashna Jesus yachachikuptin chay chiknik runakuna tapurkansapa: —¿Pití kanki? Chaypina Jesuska aynirkansapa: —¿Imapatí kashkan tapuwankichi? Kallarinanmantapacha willashkaykichina. 26Tiyanra aypa layata willanaynipa aypa mana alli rurashkaykichita chatanaynipa. Kankuna mana kreyiwaptikichipish kachamuwak Tatayni yachachiwashkanta kankunata yachachiykaykichi. Payka sukaman allima kashpa mana nima llullakunchu. 27Chashna Jesus allita yachachiptinkunapish chay chiknik runakunaka mana entiendirkansapachu Tatan Diosmanta shamushkanta. 28Chayrayku Jesuska willarkansapa: —Kankuna suk kruspi chakatawashpaykichira yachankichi sielumanta shamudu runa kanaynita. Ñuka mana kikinipa yuyayninitachu rurashpa kawsani. Tata Dios yachachiwashkanllatami yachachiykaykichi. 29Kachamuwak Tatayni ñukawan tantalla kawsan. Payka manami sakiwanchu paypa munananllata ruraptini. 30Chashna Jesus yachachikuptinna aypa runakuna kreyirkansapa Tata Diosmanta shamudu runa kananta. 31Chaypina Jesuska chay kreyik runakunata yachachirkansapa: —Kankuna yachachikushkaynita allita kreyishpa kawsashpaykichika deverasmi disipuluynikuna kankichi. 32Chaypira yachankichi kuskanpi yachachikushkaynita. Chaymanta yachachikushkaynita kreyishpaykichi mananami ñawpashina uchallikushpaykichinachu kawsankichi. Mananami patronpa mandunpishinanachu kawsankichi. 33Chaypina chay mana kreyinayak runakunaka willarkansapa: —¿Imapatí willawankisapa ñukaykuna iden patronpa mandunpishina kanaynikunata? Ñukaykunaka ñawpa awiluynikuna Abrahampa mirakninmi kanisapa. Chayrayku mana ni pipa mandunpichu kanisapa. 34Chaypina Jesuska willarkansapa: —Allita uyariwaychi. Kankuna uchasapa runakuna kashpaykichi mana atipankichichu allita rurashpa kawsayta. Chayrayku patronpa mandunpi runakunashina kankichi. 35Patronpa mandunpi kawsak runakuna mana tukuy tiempuchu chaypi kawsansapa. Patronpa wambrankunallami wasinpi kawsansapa. Kankuna munanaykichillata rurashpa manami Tata Diospa wambrankunachu kankichi. 36Ñuka Tata Diospa wambran kashpayni atipani yanapaynikichita amana uchallikushpa kawsanaykichipa. Chashna yanapaptinira atipankichi allita rurashpa kawsayta. Chaypirami manana patronnikichipishinanachu kawsankichi. 37Abrahampa miraknin kashpaykichipish mana willashkaynita chaskinkichichu. Chayrayku wañuchiwanayaykankichi. 38Ñukami Tatayni yachachiwashkanta yachachikuni. Kankunapish tataykichi willashushkankunata ruraykankichi. 39Chashna Jesus willaptinkuna chay runakunaka willarkansapa: —Ñukaykunapa tataynikunaka Abrahammi. Chaypina Jesuska willarkansapa: —Abrahamka allillata rurashpa kawsarkan. Kankuna deveras paypa miraknin kashpaykichika payshina allillata rurashpa kawsankichiman. 40Mana kankunashinachu Abrahamka rurarkan. Ñuka Tata Dios yachachiwashkanta yachachiykaptinipish kankunaka wañuchiwanayankichi. 41Kankuna chikan tatayuk kankichi. Chay tataykichipa mana alli rurananta kankunapish rurashpa kawsaykankichi. Chashna Jesus willaptinkuna chay runakunaka piñakushpa willarkansapa: —Manami chikan tatayukchu kanisapa. Ñukaykunapa tataynikunaka Tata Diosllami. 42Chashna willaptinkuna Jesuska willarkansapa: —Kankuna deveras Tata Diospa wambrankuna kashpaykichika ñukata kuyawankichiman. Tata Dios kachamuwashka kaptin kay allpaman shamushkani. Manami kikinipa yuyayninillamantachu shamushkani. 43Ñuka yachachikuptini kankunaka mana kreyiwanayankichichu. Chayrayku mana atipankichichu rimanaynita entiendiyta. 44Supayta uyarishpa munananllata rurashpa kawsankichi. Chayraykumi supayka tataykichi. Paypa mandunpi kawsaykankichi. Supayka kallarinanmantapacha wañuchikukmi. Sukaman llulla likidu kashpa sukaman llullachikuypi purin. Manami niman suk kuti kuskatachu riman. Kikinllamanta llullakushpa riman. Payka llullallata yachachikun. 45Ñuka kuskata yachachikuptinipish kankunaka manami kreyiwankichichu. 46Ñukami allillata rurashpa kawsaykani. ¿Maykan kankunatí willawankichi uchayuk kanaynita? Ñuka mana llullakushpa kuskata yachachikuptini ¿imapatí mana kreyiwankichi? 47Kankuna Tata Diospa wambrankuna kashpaykichika paypa rimananta uyarinkichiman. Mana Tata Diospa wambrankuna kashpaykichi rimananta mana kasunayankichichu. 48Chashna Jesus willaptinkuna chay runakunaka sukaman piñakushpa willarkansapa: —Kuskata rimashkanisapa samaritano runa kanaykita. Supayadumi kanki. 49Chaypina Jesuska willarkansapa: —Manami supayaduchu kani. Tatayni Diosta kushichishpalla kuyani. Payta allita kuyaptinipish kankuna mana kreyiwashpa mana nimatashina kawawankichi. 50Mana allita yuyawaptikichipish ñukapa mana nimananchu. Tatayni Dios sukaman munan kankuna kuyawanaykichipa. Mana kuyawashkaykichirayku payka kastigashunkichi. 51Mash allita uyariwaychi. Tukuy ñukapa yachachikunaynita kasushpa kawsak runakuna manami wañunkasapachu. 52Chashna Jesus rimaptinna chay chiknik runakunaka willarkansapa: —Kunanka ñami allitana yachanisapa supayadu kanaykita. Ñawpa kawsak awilunchikuna Abrahamka tukuy ñawpa alli yachachikuk runakunapish wañurkansapa. ¿Imapatí rimanki tukuy yachachikunaykita kasushpa kawsak runakuna mana wañunankunata? 53Ariya ¿ñawpa tiempu kawsak awilunchikuna Abrahammanta ashwan alli yachakchu kanki? Payka wañurkan. Chaymanta tukuy ñawpa alli yachachikuk runakunapish wañurkansapa. ¿Ima laya runa kanaykitatí yuyanki? 54Chashna willaptinkuna Jesuska willarkansapa: —Kankunaka mana entiendiwaykankichichu. Manami kikinillachu alabanakuni. Kikinilla alabanakushpaynika mana allitachu rimayman karkan. Tataynimi ñukata alabawan. Kankuna rimankichi ñukapa Tatayni kankunapapish Diosnikichi kananta. 55Chashna rimashpaykichipish manami paytaka riksinkichichu. Ñukami esika allita riksini. Tata Diosta mana riksinaynita rimashpaynika ñukapish kankunashina llullakuk runa kayman. Tata Diosta allita riksishpayni rimananta allita kasuni. 56Kankunapa ñawpa awiluykichi Abrahamka kushikurkan yachashpa ñuka sielumanta shamunaynita. Chaymanta shamunaynita kawashpana sukaman kushikurkan. 57Chashna Jesus willaptinkuna chay chiknik runakunaka willarkansapa: —Llullakuykankimi. Ñami aypa watakunana awilunchi Abraham wañushkan. Kanka manara nima pichka chunka watayuk kashpaykira ¿imapati rimanki Abrahamta riksishkaykita? 58Chashna willaptinkuna Jesuska willarkansapa: —Mash allita uyariwaychi. Manarapish Abraham tiyaptinra ñukami ashwan ñawpamantapacha kawsaykani. 59Chashna Jesus willaptinkuna chay runakunaka sukaman piñakushpankuna rumikunata apirkansapa ruminchanankunapa. Ruminchanayaptinkuna Jesuska chay aypa runakuna ukunpi pakakushpa Tata Diospa wasinmanta llukshirkan.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Judapi Josiaspa churin Joacim chayllaraq rey kashaqtinmi, Señor Diosqa Jeremiasta nirqan: 2Ñoqa yupaychana wasiq pationpin kashan Judá suyuq llapan llaqtankunamanta yupaychaq hamuqkuna, chaypi sayaykuspa qanman nisqay simikunata paykunaman willay, ama imallatapas pakaykuspa. 3Ichapaschá nisqaykita kasukuspa millay ruwayninkuta saqepunkuman, ñoqapas manañataq yuyaykusqayman hinachu tukuy millay ruwasqankumanta ñak'arichiyman. 4Qanmi paykunaman ninki, Señor Diosmi nin: Qankunaqa uyariwanaykichispunin, kamachikuy simi churasqaytapas kasuwanaykichispunin. 5Sapa kuti hina kachamusqay kamachiy profetakunaq nisqantapas kasunaykichispunin, kunankaman paykunata mana uyarishankichischu. 6Manataqchus lliw chaykunata ruwankichis chayqa, Silo llaqtata hinan kay yupaychana wasita thunipusaq, hinan kay pacha suyukuna kay llaqtaq sutinta hukkuna ñakanapaq hoqarinqaku, nispa. 7Yupaychana wasipi Jeremiaspa rimasqantan lliw sacerdotekunapas profetakunapas llaqta runakunapas uyarirqanku. 8Señor Diospa kamachimusqanta niyta tukuqtin hinataq, sacerdotekunapas profetakunapas lliw llaqta runakunapas payta hap'ispa nirqanku: –¡Kunanpachan wañunki! 9¿Imaraykun Señor Diospa sutinpiraqtaq rimanki: Kay yupaychana wasin Silo llaqta hina thunisqa kanqa, kay llaqtapas purunyachisqa mana runayoqmi kanqa, nispa? nispankun Jeremiasman llapanku ch'ichikurqanku. 10Chaymantataq Judá suyuq umallinkuna chayta uyarispanku, reypa wasinmanta yupaychana wasiman rirqanku, chaypitaq “Mosoq Punku” nisqapi tiyaykurqanku. 11Hinan sacerdotekunaqa profetakunapiwan paykunata llaqta runakunatawan nirqanku: –¡Kay runataqa wañuchiychis llaqta contra rimasqanmanta! Qankunapas kikiykichismi uyarishankichis, nispa. 12Chaymi Jeremiasqa llapan umallikunaman runakunamanwan nirqan: –Señor Diosmi kachamuwan, sutinpi qankunaman llapan uyarisqaykichista ninaypaq, llaqta contrata yupaychana wasi contratawan. 13Chay hinaqa, kawsayniykichista t'ikraychis, Diosniykichis Señor Diostapas kasukuychis, chay hinapi ichapas Señor Diosqa muchuchiy yuyaykusqanta manaña chayachimusunkichischu. 14Ñoqaqa qankunaq makiykichispin kashani, mayqenchus chaninkaq allinkaq rikch'akusunkichis chayta ruwawaychis. 15Ichaqa kayta allinta yachaychis, ñoqatachus wañuchiwankichis chayqa, qankunan lliw llaqtallantin huchachasqa kankichis mana ima huchayoq runata wañuchisqaykichismanta. Ñoqataqa cheqaqtapunin Señor Diosqa kachamuwan kay simikunata qankunaman willanaypaq, nispa. 16Chaymi umallikunaqa llaqta runakunapiwan sacerdotekunata profetakunatawan nirqanku: –Manan ima huchanpas kanchu kay runata wañuchinanchispaq, payqa Diosninchis Señor Diospa sutinpipunin rimaykuwasqanchis, nispa. 17Chaymantataq wakin kurak taytakuna sayarimuspa huñusqa kashaq runakunata nirqanku: 18–Judapi Ezequías rey kashaqtinmi, Moreset llaqtayoq Miqueasqa Señor Diospa sutinpi llapa Judá llaqtaman rimasqa: “Tukuy-atiyniyoq Señor Diosmi nin: Sionqa chakra llank'ana pampan kapunqa, Jerusalenpas raqay-raqaymi purunyapunqa, yupaychana wasiq orqonpipas sach'akunan wiñapunqa”, nispa. 19¿Chay nisqanmanta rey Ezequiaspas Judá llaqta runakunapiwan Miqueasta wañuchisqakuchu? Aswansi reyqa Señor Diosta manchakuspa mañakusqa payta khuyapayaykunanpaq, chayraykus Señor Diosqa muchuchiy yuyaykusqanta mana paykunaman chayachisqachu. ¿Chaychu ñoqanchisri kikinchispa contranchispi mana huchayoq runata wañuchispa astawanraq huchallikusunman? nispa. 20(Quiriat-jearim llaqtayoq Semaiaspa churin Uriaspas profetizallasqataq, Señor Diospa sutinpitaq suyu contra llaqta contratawan Jeremías hina rimasqa. 21Rey Joacimtaq umallinkunapiwan soldadonkunapiwan chay rimasqanta yacharqospanku, Uriasta wañurqachiyta munasqa. Uriastaqsi yacharqospa manchakuymanta Egiptoman ayqekapusqa. 22Rey Joacimtaqsi Acborpa churin Elnatanta huk runakunatawan Egiptoman kachasqa, 23hinas Egiptomanta Uriasta pusamusqaku, hinaspataqsi rey Joacimman hap'iykachisqaku, paytaqsi espadawan wañuchisqa, ayantapas q'opa pataman p'ampachimusqa). 24Safanpa churin Ahicamñataq ichaqa Jeremiasman sayapakurqan, chay hinapin Jeremiastaqa llaqta runaman mana hap'ichirqankuchu, manallataq wañuchirqankupaschu.


text: 1Saulqa takyasqa runaña kashaspan kamachikuyta qallarirqan, iskaykaq watapi kamachikushaspataq, 2Israel runakunamanta kinsa waranqa qharikunata akllakurqan. Chay qharikunamantan iskay waranqa Micmas llaqtapi Betelpa orqo-orqonkunapi Saulwan kasharqanku, waranqataq Jonatanwan Benjamín hallp'a Gabaa llaqtapi. Wakin runakunatañataq wasinkuman kachapurqan. 3Geba llaqtapi kashaq Filistea soldadokunaq wakin t'aqantan Jonatanqa phawaykuspa atiparqan, chaytan wakneqpi kashaq Filistea runakunaqa yacharqanku. Hinan Saulqa hinantin suyupi putututa tocanankupaq kamachispa nirqan: –Llapa Hebreo runakuna uyarichunku, nispa. 4Ahinapin llapa Israel runakunaqa kay willakuyta yacharqanku: Saulmi Filistea soldadokunaq wakin t'aqanta phawaykuspa atiparqan, chaymi Filistea runakunaqa Israel runakunata cheqnikurqanku, nisqata. Hinan Israel runakunaqa Saulpiwan Gilgalpi huñuykukurqanku. 5Kaqllataq Filistea soldadokunapas huñuykukurqanku Israel soldadokunawan maqanakunankupaq, kinsa chunka waranqa carretakuna, soqta waranqa caballopi soldadokuna, chakipi soldadokunataq qocha pata aqo hina mana yupay atiyraq karqanku. Paykunataq seqaykurqanku Bet-avén llaqtaq inti lloqsimuy ladonpi Micmas llaqtaman, chaypitaq karpakurqanku. 6Chaymi awqankuq muyuykusqan kaspanku, Israel runakunaqa lliw ch'usaq pakakuq hatarirqanku, wakin qaqa wasiman, wakintaq qaqa t'oqoman, wakintaq sallaq ñawch'inman, hukkunataq aya p'ampana t'oqokunaman, hukkunañataq ch'aki t'oqokunaman. 7Wakin Hebreo runakunataq Jordán mayuta chimparqorqanku Gad hap'iymanwan Galaad hap'iymanwan. Saultaq kaq Gilgal llaqtapi kasharqan, paywan kashaq runakunataq khuyayta khatatatasharqanku. 8Saulqa Samuelpa nisqanman hinan qanchis p'unchayña suyasharqan, Samueltaq Gilgal llaqtaman mana hamurqanraqchu. Chaykamataq runakunaqa pisi-pisimanta chinkapusharqan, 9chaymi Saulqa nirqan: –Apamullawaychisña chay nak'asqaykichista Señor Diosman sumaq kawsay sacrificiota ruphachina sacrificiotawan haywanaypaq, nispa. Hinaspan ruphachina sacrificiota haywarqan. 10Chayraq tukukushaqtintaq Samuelqa chayarqamurqan, hinan Saulqa napaykuq tariparqan. 11Samueltaq ichaqa nirqan: –¿Imatataq ruwashankiri? nispa. Paytaq kutichirqan: –Runakunan chinkakuyta qallarirqan, qantaq nisqayki p'unchayta mana chayamunkichu, Filistea soldadokunataq astawanña Micmas llaqtapi huñuykukusharqan, 12chaymi nirqani: Kunallanchá Filistea soldadokunaqa hamurqonqa, manaraqtaq Señor Diosmantaqa yanapawananpaq mañakunipasraqchu, nispa. Chayraykun munay mana munay ñoqallaña ruphachina sacrificiota Señor Diosman haywarqani, nispa. 13Niqtinmi Samuelqa nirqan: –Waq'a hinan chayta ruwanki, Diosniyki Señor Diospa kamachisqasuykita mana kasuspayki, kasukullawaqchus karqan chayqa, qanqa mirayniykipiwanraqmi rey kawaqchis karqan. 14Kunanmi ichaqa, Señor Diosta mana kasukuq kasqaykirayku rey-kayniyki mana unaypaqchu kanqa, Señor Diosqa qanpa rantiykitan huk runata sayachinqa, sonqonman tupaqta Israel llaqtanpa reynin kananpaq, nispa. 15Hinaspan Samuelqa Gilgal llaqtamanta lloqsispa ripurqan. Wakin qhepaq runataq Saulwan seqaykurqan Gilgalmanta Benjamín hallp'api Gabaa llaqtaman chaypi soldadokunawan tupaq. Saultaq runanta yuparqan, hinan paywan kaqkuna soqta pachak karqan. 16Saulmi, churin Jonatanpiwan, runakunantin Benjamín hallp'a Geba llaqtapi karpakurqanku, Micmas llaqtapi Filistea soldadokunaq kashanankama. 17Chaymantataq Filistea soldadokuna kinsa t'aqa lloqsirqanku yanqapacha suwakuq, huk t'aqan Saulpa hallp'anpi Ofra llaqta cheqasman, 18huk t'aqataq Bet-horón llaqtaman, kinsakaq t'aqañataq Zeboim wayq'o ch'inneq qhawarinaman rirqanku. 19Llapan Israel hallp'apitaqmi mana karqanchu fierro takaq runa, Filistea runakunataq yuyaykurqanku paykunalla fierro takaq kayta, Hebreo runakunaq espadata lanzatawan mana takakuyta atinankupaq. 20Chaymi Israel runakunaqa Filistea runakunamanraq rinanku karqan toro rejankuta, rawk'anankuta, hachankuta puntachachiq, ichhunankutapas kiruchachiq. 21Chhukunata hachatawan puntachaytan cobrakurqanku huk huch'uy qolqeta, rejata rawk'anatawan puntachaytataq iskay huch'uy qolqeta. 22Chay hinapin, llapan Israel soldadoq mana karqanchu maqanakuy p'unchaypi espadanpas lanzanpas, Saulwan Jonatanllawanmi armayoq karqanku. 23Filistea soldadokunataq Micmas q'asamanña chayarqosharqanku.


text: 1Yuhu ra Pablo cuví noo ra sacuví tyiño nuu ra Jesucristo. Nacana̱ ra chii, ta nacachi̱ ra chii vatyi cuví apóstol chi ra, tacuhva vatyi sacote chi ñáyɨvɨ yoso caa sacacu̱ Nyoo añima yo. 2Ihya cuví tuhun cha catyi̱ Nyoo chi yo tyi cusacuvi ra, ta chicunyaa̱ nu tutu tuhun ra tandɨhɨ cha tyaa̱ ra profeta ta cha naha. 3Ican ihya cuví tuhun Sutu Mañi yo Jesucristo Sehe Nyoo cha cahán chi tuhun, vatyi quichi̱ ra sɨquɨ ñuhu ñayɨvɨ̱ chihin coño ñuhu ra tari coño ñuhu maa yo. Tata rey David cuvi̱ chi ra. 4Ta Nyoo chihin Tatyi Ii ra sacoto̱ cachi ra chi yo vatyi Sehe ra cuví chi ra, vatyi sanandoto̱ ra chi ra chihin cha ndicha ñuhu ra. 5Ta cha cuenda maa ra Jesucristo chaha̱ Nyoo tumañi iñi chi nyuhu cha cuhun ndi cucaca ndi tyiño ra, tacuhva nachino iñi ñáyɨvɨ chi ra nɨcahnu ñuhu ñayɨvɨ̱, ta quichaha ñu chi ra. 6Ta mahñu ñu cuan, ñohó tucu nyoho vatyi suri nacana̱ tucu ra Jesucristo chi nyoho. 7Sacuhín tutu ihya chi tandɨhɨ nyoho cha iyó ndo ñuu Roma. Cuñí Nyoo chi ndo ta nacana̱ ra chi ndo vatyi coo ndo noo ñayɨvɨ̱ cachi cha sacahnu ndo chi ra. Na naquehen ndo cha vaha ta cha taxi ri cuñí añima ndo cha chahá Sutu yo Nyoo ta Sutu Mañi yo Jesucristo chi yo. 8Cha xihna ri chahí tyahvi nyoo chi Nyoi chihin sɨvɨ ra Jesucristo, cha cuenda tandɨhɨ nyoho. Vatyi tandɨhɨ ri ityi cahán ñu tuhun vatyi chinó xaan iñi ndo chi ra Jesucristo. 9Ta tyiño nuu Nyoo sacuví yuhu chihin cha tandɨhɨ añime. Ta cahín tuhun yoso caa sacacu̱ ra chi yo cha cuenda Sehe ra. Ta Nyoo cuví ra testigu vatyi chitó ra tyi tyicuan ri nɨcohón iñi chi ndo cuhva cha chicán tahvi chi ra. Ta chicán tahvi cha cuenda ndo. 10Chiquén chi Nyoo na cuvi cuhva cuñí ra, ta cuhin nu nyicú ndo, vatyi cha naha xaan cuñí cuhin. 11Vatyi cuñí tyinyei chi ndo, ta naquehen ndo cha vaha cha chahá Nyoo ta cunɨɨ ca iñi ndo. 12O cuñí chi catyí vatyi sanɨɨ yo iñi tahan yo chihin cha chinó iñi yo, tari chinó iñi nyoho ta yuhu ñandɨhɨ. 13Yañi, cuñí tyi coto ndo vatyi cuaha xaan chaha cuñí cunyehi nu nyicú ndo, soco nya vityin ta ña chaha̱ chi cuhva chii. Cuñí vatyi cunɨɨ ca iñi ndo tari ndunɨɨ̱ ca iñi ñu vehe ñuhu inga ñuu nu chahi̱n. Vatyi tatu ndunɨɨ́ iñi ndo, ndunɨɨ́ tucu iñi yuhu. 14Vatyi nyaá sɨqui cha cahin tuhun Nyoo chihin tandɨhɨ ñáyɨvɨ, an cuví ri ñu ñuu Grecia, an cuví ri ñu inga ñuu, an cuví ri ñu chiñi tuñi, an cuví ri ñu ña cutuñí iñi. Tahán chi cha cahin chihin tandɨhɨ ri ñu. 15Yucuan chaha, cha cuenda yuhu, cuñí xain cahan tiqui tuhun Nyoo chihin nyoho cha iyó ndo ñuu Roma chiña. 16Yuhu ña cahán nui cahín tuhun Nyoo, vatyi ihya cuví fuerza Nyoo cha sacacú chi tandɨhɨ ñáyɨvɨ cha chinó iñi chi ra. Ta cha xihna ri chi ñu Israel. Ta cha cu uvi, ñu inga ñuu. 17Vatyi tuhun Nyoo ihya, sañahá chi chi yo yoso caa sacuvahá Nyoo chi yo nuu ra chihin cha chinó iñi yo chi ra. Ta suri cha cuenda cha chinó iñi yo, coo yo ñayɨvɨ̱ chaa chihin ra. Tyehe caa nyaá nu tutu tuhun Nyoo: “Ñu cha nduvaha̱ añima saha̱ Nyoo, coo ñu noo ñayɨvɨ̱ chaa chihin cha chinó iñi ñu chi ra.” 18Ta nyehé yo vatyi nya nu nyaá Nyoo nya andɨvɨ ta tachí tuñi ra chi ñáyɨvɨ quiñi iyó, ñáyɨvɨ ña vaha. Ta cha quiñi iyó ñu, ña chahá chi coto ñu cha ndicha. 19Chitó vaha ñu tyi tuhun vaha cuví tuhun Nyoo vatyi suri maa Nyoo sañahá ra chi ñu. 20Vatyi vasɨ ña nyehé yo chi ra, cuví coto yo vatyi iyó ra vatyi nyehé yo tandɨhɨ cha savaha̱ ra. Nyata chino̱ ñuhu ñayɨvɨ̱ ta tandɨhɨ cha savaha̱ ra ta sañahá chi chi yo vatyi maa ra cuví Nyoo, ta tunyee iñi cha iyó chi ra ma ndɨhɨ maa. Yucuan chaha ma cuvi catyi ñáyɨvɨ tyi yori Nyoo iyó. 21Ta vasɨ cha chitó ñu tyi iyó noo Nyoo cahnu, soco ña sacahnú ñu chi ra tari cuhva tahán chi cha sacahnu yo chi ra. Nɨ ña nacuhva̱ ñu tyahvi nyoo chi ra. Soco maa maa ri tuhun cha ñima ri tuhun chicá xiñi ñu. Ta cha cuenda cha ndava añima ñu, cutondo̱ cha chiñi tuñi xiñi ñu ta ndoo̱ ñu nu ñaa iñi. 22Vasɨ catyí ñu tyi chitó xaan ñu soco ñu tondo cuví ñu. 23Vatyi cha nuu cha sacahnú ñu chi Nyoo ra cahnu ca cuví, ra ña tuhva chihi; sacahnú ñu chi xitohyo cha caá tari caá ñáyɨvɨ tuhva chihi. Ta nyacua nya xitohyo cha tari caá saa, ta coo, ta quɨtɨ cha cumi tahan chaha, ta sacahnú ñu. 24Yucuan chaha saña̱ ndaha ndɨhɨ Nyoo chi ñu na sacuvi ñu tandɨhɨ cha quiñi caa cha quichí cuvi iñi ñu. Yucuan chaha maa maa ri tuhun cha cahán nuu yo nyacuví ñu chihin tahan ñu. 25Vatyi ña chinó iñi ñu cha ndicha vaha Nyoo. Vatyi noo cha ña ndicha, yucuan chinó iñi ñu. Ta sacuvahá ca ñu, ta casacahnú ca ñu cha savaha̱ Nyoo ta ña cuñí ñu sacahnú ñu chi maa maa ra. Vatyi chi maa ra tahán chi sacahnú yo tyicuan ri maa. Ta na cuvi chi tyicuan caa. 26Yucuan chaha saña̱ ndaha Nyoo chi ñu na sacuvi ca ñu cha chahá tɨcahan nuu chi ñu. Vatyi nyacua nya ñusɨhɨ nasama̱ ñu cuhva nyacuví ñu, vatyi ca iyó ñu chihin tahan sɨhɨ ñu, ta ña tahán chi tyicuan caa. 27Ta tyicuan caa tucu rayɨɨ, casandɨhɨ̱ ra cha ca iyó ra chihin ñasɨhɨ ra, ta quichí cuvi iñi ra cacoo ra chihin tahan yɨɨ ra. Ta canyacuví ra chihin ra tahan ra, tuhun cha chahá tɨcahan nuu chi ra. Ta cha cuenda cuan tachí tuñi Nyoo chi ra ta tɨvɨ́ ra cha cuenda cha quiñi caa cha canyacuví ra. 28Ta chaha cha ña cuñí ca ñáyɨvɨ nacoto nuu ñu chi Nyoo, yucuan chaha saña̱ ndaha ra chi ñu na caca maa xiñi ñu cha quiñi caa, ta sacuvi ñu cha ña tahán chi sacuvi ñu. 29Vatyi tandɨhɨ nuu cha ña vaha sacuví ñu. Iyó ñu chihin inga rayɨɨ ta ñima yɨɨ ñu cuví. Ta iyó ra chihin inga ñusɨhɨ ta ñima ñasɨhɨ ra cuví. Quiñi xaan iyó ñu. Quichi cuvi xaan iñi ñu coo ca chi ñu. Nyacuví ñu cha quiñi caa. Nyiyó xaan iñi ñu cha chi inga ñáyɨvɨ. Chahñí ñu. Iyó ñu tɨsɨhɨ chihin tahan ñu. Sandaví ñaha ñu chi tahan ñu. Ta quiñi xaan ca iyó ñu. Ta ñɨɨ ñu cuendu. 30Cahán ña vaha ñu sɨquɨ inga ñáyɨvɨ. Ta tasɨ cuñí ñu nyehe ñu chi Nyoo. Tyityi iñi ñu. Ta cahnu sahá ñu chi ñu. Casanducuahá ca ñu cha quiñi caa. Ta ña quichahá ñu chi sutu ñu, ta chi sɨhɨ ñu. 31Ña cuñí ñu tyasoho ñu tuhun vaha. Ña sacuví ñu tuhun cahán ñu. Yori maa chi cuñí ñu. Ta ña casahá ñu tɨcahnu iñi chi tahan ñu. Ña ndahvi cuñí ñu nyehe ñu chi tahan ñu. 32Maa ñu chitó vaha ñu ñáá cha catyí Nyoo tyi sacuví ñu, chitó ñu vatyi ñu casacuví cha ña vaha, tahán chi tuhun chihi chi ñu ta cuhun ñu anyaya. Soco maa ñu sañihí ca ñu sacuví ñu. Ta nyacua sɨɨ cuñí ñu tatu sacuví inga ñáyɨvɨ cha quiñi caa.


text:
Bartolina Sisa
Bartolina Sisa sutiyuq warmiqa (12 ñiqin chakra yapuy killapi 1750 watapi icha 24 ñiqin chakra yapuy killapi 1753 watapi paqarisqa Sullkawi llaqtapi, 5 ñiqin tarpuy killapi 1782 watapi wañusqa Chuqiyapu llaqtapi) Hanan Piruwpi huk aymara ankallis karqan, Tupaq Katarip warminsi.
Qusanta maqayninkunapi yanapaspa, Andres Tupaq Amaruwanpas Chuqiyaputa ch'utirqanku. Ayriway killapi 1781 watapi Ispañulkuna Tupaq Katarita hap'irqaptinsi, indihina awqaqsuyutas pusarqan. Ispañulkunap Bartolinatapas hap'irqaspansi, runa warkhunapi wañuchirqan, Gregoria Apasa sutiyuq Tupaq Katarip panantawan.


text: 1Chaura chaypita Jerusalén marcapita fariseucunapis, Moiséspa shiminta yaçhajcunapis Jesúsman shamuran achäquita ashipaj. 2Çhayamur Jesúspa purïshijnincuna maquinta awicünilla micurcaycajta ricar, jamurparan: Tayta Diosninchita mana manchapacunchu nir. 3Fariseucunaga, Israel runacunaga unay auquilluncuna yaçhachicushanta mana jungajchu. Maquinta mana awicullar, imatapis mana micujchu. 4Rantipacuj aywashanpita cutimurpis, armacuriycurraj micuj. Cüpatapis, puyñutapis, mancatapis awij, Tayta Diosninchipa ricay ñawinçhu alli cayta munar. 5Chaymi Fariseucunawan Moiséspa shiminta yaçhajcuna Jesústa tapuran: ¿Imanirtaj purïshijniquicuna auquillunchicuna yaçhachishanta jungaycun? Maquinta awicurinman. Janra maquinwan micur, Tayta Diosninchipa ricay ñawinçhu llutanta ruraycan nir. 6Chaura Jesús niran: Janan shungulla carcaycanqui. Rasullantaçhari Tayta Diosninchi rimachiptin, willacujnin Isaías unayna niran: Cay runacuna shimillanwan alliman çhuramaj-tucun. Shungunmi ichanga juccunata manchapacun. 7Janan shungulla alliman çhuraman. Tayta Diosninchipa shimin alli nirpis, runa yarpashallanta willapäcun. 8Chay-jina jamcunapis Tayta Diosninchipa shiminta jungaycur, runacunapa shimillanta çharcurcaycanqui. 9Jananmanpis Jesús niran: Quiquiquicunapa yaçhacashayquita ruranayqui-cashan Tayta Diosninchipa shiminta jungaycärishcanqui. 10Paypa shiminta musyachicurmi Moisés niran: Mamayqui-taytayquita alli ricanqui. Maman-taytanta ashllijcuna ama cawachunpishchu. 11Jamcunam ichanga mamayqui-taytayquita mana yanapänayqui-cashan nircaycanqui: Cananga llapan imätapis Tayta Diosninchipa maquinman çhurashcä. Yanapänajpaj mana puchunnachu. 12Pipis maman-taytanta yanapänanta miçharcaycanqui. 13Yarpashayquita rurar, Tayta Diosninchipa shiminta pampaman çhurarcaycanqui. Quiquiquicunapa shimillayquita yaçhaycächinqui: Wac-niraj, cay-niraj rurashun nir. 14Chaynuy nir llapan runata jayarcur, Jesús niran: Llapaniqui wiyamay. Shimïta sumaj tantiyacuy. 15Shiminchiwan micushanchiga, upushanchiga mana juchata aparicachimanchichu. Shungunchiçhu llutanta yarpashanchim ichanga Tayta Diosninchipa ricay ñawinçhüpis jucha aparicuyman çhayachimanchi. 16Rinriyujmi canqui. Tantiyacunquiman. 17Chaynuy yaçhachicuyta ushyarcur, wasiman yaycuptin, purïshijnincuna tapuran: Tayta, ¿imanirtaj tincuchiypa yaçhachicushcanqui? nir. 18Chaura Jesús niran: ¿Jamcunapis manachu tantiyacärinquiraj? ¿Runa micushancuna mana juchata aparicachishanta manachu tantiyacunqui? 19Micushanchi mana llutantachu yarpächimanchi. Paçhallaman yaycun. Jinarcur ishpacurinchi. Chaynuy willapar, micuy mana juchata aparicachishanta tantiyachiran. 20Jananmanpis niran: Runa shungunçhu yarpashanmi ichanga juchaman çhayachin. 21Shungunçhu yarpaçhacun juchata rurananpaj, warmi-paçha runa-paçha cananpaj, suwacunanpaj, runata wañuchinanpaj, 22majanta jananpachinanpaj, yargaj cananpaj, chiquicunanpaj, llullapäcunanpaj, shungun munashallanta rurananpaj, jucpa imantapis munapänanpaj, washata rimananpaj, alli-tucunanpaj, mana tantiyacuj cananpaj. 23Chaycuna runapa shungunçhu yurimuptin, Tayta Diosninchipa ricay ñawinçhüpis juchata aparicun. 24Chaypita aywacur, Tiro marca quinranmanna Jesús çhayaran. Juc wasiman çhayar pachacuran çhayashanta pipis mana musyananpaj. Runacunam ichanga pacharashanta mayaran. 25Supay pucllacushan warmi wamrapa mamanpis Jesús çhayashanta mayaran. Juclla çhayarcur, ñaupanman jungurpacuycuran: Tayta, yanapaycallämay. Wamräta supay pucllacusha. Allchacaycachipallämay, ari nir. 26Chay jäpa warmi Sirofenicia marcapita caran. Griego rimayta rimaj. Wamranpaj Jesústa mañacapuran: Supayta jarguy nir. 27Chaura jäpa runacunata allguwan tincuchir, Jesús niran: Wamracuna micushanta jiçhurir allguta jarananchi mana camacanchu. 28Warmina niran: Rasullanta rimashcanqui, Tayta. Allgucunam ichanga wamracuna caçhapacushallantapis micucun. 29Jesúsna niran: Shimiqui allim. Canan cuticuyna, ari. Wamrayquita supay caçhariycushanam. 30Chaynuy niptin, wasinman cuticuran. Çhayar, wamranta cämaçhu paucapacuycajta tariran. Supaypis caçhariycushana caran. 31Chaura Sidón-Tiro quinranpita llucshicur, Decápolis marca quinranman çhayaran. Chay quinran Galilea püsuwan tincuraycaran. 32Chayçhu caycaptin, acllu-acllu rimaj upa runata çhayachimuran: Maquiquiwan yataycapallämay. Allchacaycachipallämay nir. 33Chaynuy mañacuptin, runacunapita carushman ashurcachir, caru-wiyaj runapa rinrinman dïdunta Jesús jatiran. Tuwayninwan jallunta yataycuran. 34Janaj pachapa ricärirna, llaquipar niran: Efatá. Rimayninçhu: Efatá ninanta: Quiçhacay ninan. 35Chaynuy niptin, rinrin wiyaranna. Jallunpis allchacäcuranna. Allina rimaran. 36Runacunatana Jesús niran: Pitapis ama willapanquichu. Willacunanta miçhaycaptinsi, shiminta mana chapacuranchu. 37Jatunpa cushicushpan nircaycaran: Llapantapis allitam ruran. Upacunatapis wiyachin. Rimachin.


text: 1Chasna acpi yuyarichi quiric huauquiguna, Dios cangunata yapa llaquisha yanapashcamandami canguna aichata Diosma cuichi nisha cangunata rugauni. Israelguna Diospa runaguna asha huagratas ovejatas palomatas chigunata huanchisha Diosma ricuchisha causac anaura. Cangunaga chicuinta camba intiru causaita Diosma cuichi, paihuaglla tucusha paita cushiyachingahua. Chasna rasha camba shungumanda Yaya Diosta yuyarisha alabana manguichi. 2Cai munduta yuyaric runagunacuinta ama causaichichu, astahuanbas camba yuyaita Yaya Dios mushugyachiupi causaichi. Chasna mushuc yuyaihuan causasha Yaya Dios munashcata ali yachanguichimi paihua munaiga ali ashcata, pacta ashcatas, paita cushiyachina ashcatahuas yachanguichimi. 3Dios ñucata llaquisha cangunata yachachichun japihuarami. Chimanda tucui cangunama rimauni ama yapacta amullata yali balic mani nisha alabarichichu. Astahuan ali tupullata yuyarichi, quirishcamanda Dios cushca tupu ushaillahuan. 4Ñáucanchi aichamanda yuyarishun. Aicha shuglla ashallata ashca cuyurinagunata charin. Chiguna caran shuc, shuc tunuta raunguna. 5Quiriccuna chasnallatami. Ashcaguna ashallata Cristohuan shuglla tucushcamanda shuc aichacuintalla manchi. Caran shuc, tucui chi shuccunahuan shuc aichallaibi tiyaccuinta manchi. 6Chi ashca cuyurinagunacuinta Dios pai munashcashina ashca tunuta ñucanchima cushcami ñucanchi pariu yanapanacuchun nisha. Camachina yuyaita shuc runama cushca acpiga pai quirishca tuputa camachichun. 7Shuctaga shuccunata yanapana yuyaita cushca acpiga alita yanapachun. Shuctaga yachachina yuyaita cushca acpiga alita yachachichun. 8Shuctaga shuccunata ahuantachina yuyaita cushca acpiga alita ahuantachichun, shuctaga shuccuna minishtishcata cumbirana ushaita cushca acpiga mana mitsasha cumbirachun. Shuctaga mandana yuyaita cushca acpiga ali yuyaihuan mandachun, shuctaga turmintarishcagunata yanapana yuyaita cushca acpiga cushihuan yanapachun. 9Ama yanga llaquinimi nisha rimanguichichu astahuan sirtupacha tucui shunguhuan llaquina manguichi. Ima mana ali ranagunatas ama catichichu astahuan ima ali ranagunallata catichi. 10Huauquipuracuinta pariumanda llaquinacuichi, quiricpura pariumanda balichinacuichi. 11Ali ranata mana quillasha tucui shunguhuan Señor Jesuspacta rasha catichi. 12Cristota chapausha cushiyaichi. Paimanda turmintachishca tucushahuas ahuantaichi, chasnallata Diosta mañashalla causaichi. 13Diospa runaguna maican minishtiunaupiga yanapaichi, maican quiric runa camba huasima shamucpi pasiachi. 14Jesucristota quirishcamanda cangunata piñasha turmintachic runagunamanda Diosta mañaichi paigunata yanapachun nisha. Chi turmintachic runa mana ali tucuchun nisha ama mañaichichu. 15Cushi runagunahuan cushiyaichi, huacaccunahuan huacaichi. 16Cangunapura pariumanda chi tupulla manchi nisha yuyarichi. Ama shuccunamanda ñuca yali ali mani nishaga rimaichichu, astahuan pugri runagunahuanbas purichi. Ñáuca yalita yachac mani nisha ama yuyaringuichichu. 17Pihuas cangunata mana alita racpi cangunahuas paigunata ama mana alitaga raichichu. Tucui runaguna ñaupacpi ali sumacta causanata yuyarichi. 18Canguna ushanagama alita tucuihuan causaichi. 19Shuccuna piñacpi cangunallata paigunata ama cutipaichichu llaquishca huauquiguna. Astahuanbas Dios paigunata cashtigachun nisha saquichilla. Paihua shimibi chimanda casna quillcashcami: Ñáucami cashtigasha, Ñáucami cangunata turmintachic runagunata turmintachisha. 20Chasnallata nin: Canda piñac runa raicai shamucpi carailla. Upinayashca shamucpi upichichilla. Canguna chasna racpiga chi piñac runa pingarisha yuyaringami, nishami Diosca rimashca. 21Ima mana aligunas canda ama binsichun, astahuanbas ali ranagunahuan mana aligunata binsi.


text: 1Cay libruchömi guelgaraycan Tayta Diospa surin Jesucristupa ali wilacuynin. 2Jesucristuta runacuna chasquicuyänanpämi puntata Juan Bautista wilacur purergan. Juan Bautista manarä yuriptinmi Tayta Diosninsipa profëtan Isaías paypita cayno guelgargan: “Wilacognëtami cachashä runacunata puestucasinanpä. Saynöpami puestucush cayanga shamuptë chasquicayämänanpä. 3Sunyag jircachömi juc runa gayacuypa wilaconga: ‘Mandag runa shamuptin chasquicunayquipä nänita pisar puestucuyashgayquino jusalicuycunata cacharir puestucuyay Tayta Diosninsi shamuptin chasquicuyänayquipä. 4Isaías unay guelgashgannölami sunyag jircacho Juan Bautista puriptin Judea provinciapita y Jerusalenpita asca runacuna pay cashgan cagman aywayargan wilacushganta wiyayänanpä. Chäyaptinmi paycunata nergan: “Tayta Diosninsi perdonayäshunayquipä jusalicuyashgayquita cacharir bautizacuyay.” Juan Bautista wilacushganta chasquicurmi runacuna tantyacuyargan jusayog cayashganta. Saymi Tayta Diosta perdonta manacuyaptin Jordán mayucho paycunata Juan bautizargan. 6Juan Bautistapa mödanan cargan camëllupa milwanpita awashmi. Wachcunpis cargan camëllo garapita rurashmi. Chucluscunata y tinyagpa mishquinta micularmi pay purergan. 7Juan Bautista wilacorgan: “Chämonganami nogapita más munayyog cag runa. Nogaga manami payno munayyogsu cä. 8Nogaga yaculawanmi gamcunata bautizä. Paymi isanga Santu Espirituwan bautizayäshunquipä.” 9Saypitanami Galilea provinciacho cag Nazaret marcapita Jesús chargan Juan bautizaycashgan cagman. Chaycuptinmi paytapis Jordán mayucho Juan bautizargan. 10Yacupita sharcurcurmi Jesús ricargan ciëlo quichacascamuptin Santu Espíritu palomano payman uraycämogta. 11Saymi ciëlupita wiyacämorgan Tayta Dios cayno nimushgan: “Gamga cuyay surëmi canqui. Noga munashgäno lapanta cumpliptiquimi cushish caycä.” 12Saypitanami Santu Espíritu Jesusta pushargan sunyag jircaman. 13Say jircachömi munti uywacuna caycäyashgancho chuscu chunca (40) junag Jesús goyargan Tayta Diosta manacushpan. Saycho caycaptinmi Satanás jusalicasiyta munargan. Saypitami angilcunapis sayman chäyargan Jesusta yanapäyänanpä. 14Saypitanami Galilea provinciaman Jesús aywargan Tayta Diosninsipa wilacuyninta wilacunanpä. Say wisanga Juan Bautistata Herodes maynami carcilcho wichgaraycäsergan. 15Galilea provinciacho wilacurmi Jesús nergan: “Tayta Diosninsipa maquincho ali cawanapä cag tiempo chämushganami. Sayno captenga wilacushgäta chasquicuyashpayqui jusalicuycunata cacharir Tayta Diosninsi munashgannöna cawayay.” 16Saypita Galilea gocha cuchunpa aywaycashganchömi Jesús ricargan ishcay runacuna redninta yacuman mashtaycäyagta. Paycunami cayargan Simonwan wauguin Andrés. 17Paycunatami Jesús nergan: “Discïpulö cayänayquipä nogawan aywashun. Gamcunata yachasishayqui pescäduta sariyänayquipa trucanga runacunatana Tayta Diosninsipa wilacuyninta wilapäyänayquipä.” 18Sayno niptinmi redninta cachariycuyashpan Jesuswan aywayargan. 19Saypita más wacläpa aywaycäyashganchönami ricargan Santiagutawan Juanta. Paycunaga cayargan Zebedeupa surincunami. Büquinchömi paycunaga rednincunata shilpaycäyargan. 20Saymi paycunatapis Jesús nergan: “Discïpulö cayänayquipä nogawan aywashun.” Sayno niptinmi paycunapis Jesuswan aywayargan taytan Zebedeuta y mincaynincunata büquincho cachaycur. 21Saypitanami discïpuluncunawan Jesús chäyargan Capernaum marcaman. Sábado jamay junag captinmi sinagogaman yaycorgan runacunata yachasinanpä. 22Payga manami Moisés guelgashgan leycunata yachasegnösu yachasergan, sinöga paycunapita más alimi yachasergan. Sayno yachasiptinmi runacuna yupa cushicuyargan. 23Say sinagogachömi caycargan supay löcuyäsishgan runa. Jesusta ricarmi say runacho caycag supay gaparargan: 24“¡Nazaret marcapita cag Jesús! ¿Imatatä munanqui nogacunawan? ¿Nogacunata gargayämänayquipäcu shamushcanqui? ¡Noga musyämi Dios cachamushgan Cristo cashgayquita!” 25Sayno niptin Jesús olgutupargan say supayta: “¡Upälala cay runapita jucla yarguy!” nir. 26Sayno niptinmi say runata chapiriycur supay yupa gaparar aywacorgan. 27Sayta ricaycurmi lapan runacuna cushicuyashpan jucninpis jucninpis cayno parlayargan: “¡Imajinanparä munayyog caycan supaycuna payta cäsucuyänanpäga! ¡Saynöpis manami pipis yachasinsu pay yachasishgannöga!” 28Supayta gargushganta musyarmi intëru Galilea provinciacho runacuna parlayargan Jesús munayyog cashganta. 29Say sinagogapita Jesús yargurnami Simonpa y Andrespa wayinman aywargan Santiaguta y Juanta pushacurcur. 30Sayman chäyänanpäga Simonpa suedran ebriwan ansa jitaraycargan. Saymi saycho caycag runacuna Jesusta wilayargan say chacwan gueshyaycashganta. 31Sayno wilayaptinmi gueshyag jitaraycashganman Jesús yaycorgan. Nircur maquipita sarircur sharcasiptinmi jinan höra aliyasquergan. Chacwanga aliyarcurnami micuyta paycunata garargan. 32Pasa sacaycaptinnami Jesús caycashgan wayi puncuman asca runacuna shuntacäyargan. Saymanmi apayargan tucuy-nirag gueshyawan gueshyagcunata y supaycuna nacasishgan runacunatapis Jesús cachacäsinanpä. 34Sayno apayaptinmi Jesús aliyäsergan say gueshyagcunata. Saynölami runacunapita supaycunata gargorgan. Tayta Dios cachamushgan Cristo cashganta say supaycuna musyaptinmi Jesús olgutupargan imatapis mana parlacuyänanpä. 35Waraynin saca sacala marcapita Jesús aywargan sunyag jircaman Tayta Diosta manacunanpä. 36Saymi Jesusta watucarir discípulu mayincunawan Simón aywayargan payta ashir. 37Jesusta tarircurna niyargan: “Runacunami ashiycäyäshunqui, taytay.” 38Sayno niyaptin Jesús nergan: “Paycuna ashiyämaptinpis waquin marcacunapana aywashun Tayta Diosninsipa wilacuyninta wilacunäpä. Waquin marcacunachöpis Tayta Diosninsipa wilacuyninta wilacunäpämi shamushcä.” 39Saymi marcan marcan intëru Galilea provinciapa Jesús purergan Tayta Diosninsipa wilacuyninta sinagogacunacho wilacushpan y supaycunata runacunapita gargushpan. 40Juc marcachömi leprawan gueshyaycag runa Jesuspa puntanman gongurpacuycur ruwacorgan: “Sänu canäpä aliyaycasilämay, taytay” nir. 41Sayno ruwacuptinmi Jesús cuyapashpan yataycur nergan: “Cananpitaga aliyashganami canqui.” 42Sayno niptinmi jinan höra aliyargan. 43Aliyarcuptinnami Jesús payta yäsir nergan: 44“Ama pitapis wilanquisu noga aliyäsishgäta. Saypa trucanga Moisés guelgashgancho nishgannöpis templuman ayway aliyashgana cashgayquita cüra ricashunayquipä. Nircurna Moisés guelgashgancho nishgannöla aliyashgayquipita lapantapis ruranqui. Aliyashgana cashgayquita cüra wilashuptiquimi lapanpis musyayanga rasunpaypa aliyashgayquita.” 45Sayno nicaptinpis say runaga aliyashganta pï-maytapis wilacuraycarmi Jerusalenpa aywargan. Saymi may-saypitapis runacuna Jesús cashgan cagman aywayargan gueshyaycashganpita aliyäsinanpä. Aläpa runacuna juntapäyaptinmi Jesusga marcamanpis yaycognasu. Sunyag jircalacho quëdaptinpis runacuna saymanpis aywayagmi.


text: 1Saypitanami wiyargä gloriacho caycag templupita ganchis angilcunaman cayno nir gayacuycagta: “Aywayay sararäyashgayqui tacsha tazuncunapita Tayta Diospa castïgunta runacuna täyashgan pasaman ticwayämunayquipä.” 2Saymi punta cag ángil pasaman ticwamorgan sararashgan tacsha tazuncho caycag castïguta. Saymi anticristupa señalninwan señalash cagcunata y pay-nirag ïduluta adoragcunata gueri pasaypa ushargan. Say gueriwanmi yupa nacayargan. 3Ishcay cag angilnami lamarman ticwamorgan sararashgan tacsha tazuncho caycag castïguta. Saymi lamar yawarman ticrargan. Saywanmi lamarcho cagcunaga lapan wanuyargan. 4Quimsa cag angilnami lapan mayucunaman y pucyucunamanpis ticwamorgan sararashgan tacsha tazuncho caycag castïguta. Saymi mayupis pucyupis yawarman ticrayargan. 5Nircurnami wiyargä yacupa mandagnin cag ángil cayno nimogta: “Runacuna jusalicuyashganpitami may-saychöpis yacuta yawarman ticrasishcanqui, Tayta Dios. Unaypita-pasa imayyagpis cawag Diosmi gam caycanqui. 6Jusalicur cawag runacunami gamman yäracogcunata y profëtayquicunatapis wanusiyargan. Yawarninta jichar wanusiyashganpitami quiquincunapis yawarta upuyänanpä yacuta yawarman ticrasishcanqui.” 7Saynöpis wiyargä gloriacho cag altarpita cayno nimogta: “Sayno castigarga alitami ruraycanqui, lapanpä munayyog Tayta Dios. Pitapis mana jananpaylapami jusalicuyashgancunapita gam castigashcanqui, Taytay.” 8Chuscu cag angilnami intiman ticwamorgan sararashgan tacsha tazuncho caycag castïguta. Saymi inti yupa shanar runacunata rupar nacasergan. 9Sayno rupaptinpis runacuna jusalicuycunata manami cachariyargansu ni Tayta Diostapis perdonta manami manacuyargansu. Saypa trucanga Tayta Diospa contranmi imaycatapis parlayargan. 10Pisga cag angilnami anticristo mandashgan marcacunaman ticwamorgan sararashgan tacsha tazuncho caycag castïguta. Sayno ticwamuptinmi say marcacuna sacacäcuyargan. Saynöpis gueri gueshyami runacunata pasaypa ushargan. Say gueri segaypa nanaptinmi galluntapis caniyarganrä. 11Sayno nacaycarpis jusalicuycunata manami cachariyargansu. Cachariyänanpa trucanga Tayta Diospa contranmi parlayargan. 12Sogta cag angilnami Eufrates nishgan mayuman ticwamorgan sararashgan tacsha tazuncho caycag castïguta. Saynami say mayu saquisquergan nación mandag reycuna soldäduncunawan inti jegamunan cagpita shamur päsayänanpä. 13Saypitanami ricargä quimsa säpu-nirag supaycunata. Say supaycuna yargayämorgan Satanaspa shiminpita, anticristupa shiminpita y anticristupa wilacogninpa shiminpitami. 14Say säpu-nirag supaycunaga milagrucunatapis rurayarganmi. May-saypapis aywar say supaycuna nación mandag reycunata soldäduncunatawan shuntayargan pelyayänanpämi. Say pelyashgan junag cargan lapanpäpis munayyog Tayta Dios runacunata castigashgan junagmi. 15Jesucristo caynömi nimansi: “Tantyacuyay. Mana musyayashgayqui hörami suwanöpis elagpita shamushäpä. Cushishmi cayanga alita rurar ricag ricagla shuyarämagcunaga. Puestucöni caycäyagta gamcunata tariptë runacunapa naupancho garapächula car pengacuyashgayquinömi Tayta Diospa naupancho juzgashuptiqui pasaypa pengacuyanquipä.” 16Saymi soldäduncunawan lapan mandag reycunata say quimsa supaycuna shuntayargan Armagedón nishgan pampaman pelyayänanpä. 17Ganchis cag angilnami vientuman ticwamorgan sararashgan tacsha tazuncho caycag castïguta. Saymi gloriacho caycag templupita Tayta Dios fuertipa cayno nimogta wiyargä: “¡Cananga lapanpis cumplishganami caycan!” 18Sayno nimuptinmi asicyaypa asicyar elgucuy ricacämorgan. Magacuy bunrurushganpis wiyacämorgan. Pasapis yupami sucsucyargan. Runacuna imaypis manami ricayargansu pasa sayno sucsucyagtaga. 19Babilonia jatun marcacho runacuna lutanta rurayashganpita Tayta Dios rabiashpan yupami castigargan. Sayno castigaptinmi say marca quimsaman raquicar ushacäyargan. Y waquin marcacunanami pasaypa juchur ushacäyargan. 20Lapan islacunapis y jircacunapis elagacäcuyarganmi. 21Ciëlupitanami chuscu arröbano jatusag runtu tamya runacunapa jananman tamyamorgan. Say runtu tamyawan Tayta Dios castigaptinmi runacunaga paypa contran yupa rimayargan.


text: 1¡Ay, yanapayta maskhaspa Egipto suyuman riqkunamanta! Atipanankupaqmi Egiptomanta apamusqa caballokunaman hap'ipakunku, askha carretakunaman caballopi sillakuq soldadokunamanwan hap'ipakunku, manataq Israelpa Ch'uya Diosninpiqa suyakunkuchu, manallataq yanapaynintapas mañakunkuchu. 2Señor Diospas ichaqa yachaysapan, hatun llakita chayachimuqmi, rimarisqanta mana p'akiqmi. Millay runa contran sayarinqa, millay runaq yanapaqninkunatapas muchuchinqan. 3Egipto suyu runakunaqa wañuqllan, manan dioskunachu, caballonkunapas aychakunallan, manan wiñay kawsaqchu. Señor Dios paykunata muchuchiqtinmi yanapaqnin misk'akunqa, yanapasqa kaqpas urmapunqa, hinan llapallanku huk-nisqalla wañunqaku. 4Señor Diosmi niwarqan: Imaynan huk leonqa ovejata wañurqachispa qaqa sayaykun, llapa michiqkunaña qaparkachaspa mancharichiyta munaqtinkupas qaqa sayaykun, chay hinatan Tukuy-atiyniyoq Señor Diosqa hamunqa Sión orqopi kaq llaqtata amachananpaq. 5Imaynan pichitankapas q'esanpi chiwchinta makilla waqaychan patanpi phalaykachaspa, chay hinatan Tukuy-atiyniyoq Señor Diospas Jerusalenta waqaychanqa, horqonqa, hark'aykunqa, qespichinqataq, nispa. 6Señor Diosmi nin: Israel runakuna, qankunaqa pasaqtapunin saqerpariwarqankichis, kunantaq ichaqa kutirikampuwaychis. 7Qespichinay p'unchay chayamuqtinmi, huchallikuspa qorimanta qolqemanta ruwasqaykichis idolokunata wikch'upunkichis, 8Asiria suyu runakunaqa awqa-tinkuypin wañunqa, ichaqa manan runaq espadanpa atiyninwanchu, Señor Dios kikinmi paykunataqa chinkachinqa. Awqa-tinkuypi tupashaspan ayqerikapunqaku, waynankunapas awqanpa mit'aninmi kapunqa. 9Manchakusqan hawan qollanapas phawaylla ayqerikapunqa, llaksakuspanmi capitankunapas banderata wikch'upunqaku, nispa. Señor Diosmi chayta unanchan, awqankunata muchuchinanpaqmi paypa ninanqa Jerusalenpi rawrashan.


text: 1Saypita domingo saca sacala warmicuna cutiyargan Jesús pamparashgan cagman, puestucuyashgan mushcog perfümita apacurcur ayanman winapäyänanpä. 2Chaycuyänanpäga pamparashgan uchcuta saparag rumi jucläman witisishgana caycänä. 3Sayman yaycur manami tariyargannasu Jesuspa ayanta. 4Saymi mansacash ima ruraytapis camäpacuyargansu. Sayno caycäyaptinmi ishcay runacuna chipipiycag mödanash paycunapa naupancho ricacuyargan. 5Paycunata ricaycur segaypa mansacäyashpanmi gongurpacuycuyargan. Say runacunanami niyargan: “¿Imanirtä wanushcuna cayashgan cagcho gamcuna ashiycäyanqui cawarimushgana caycaptenga? 6Manami caychönasu caycan. ¡Payga cawarimushganami! Yarpäyay Galilea provinciacho caycashpan jusasapa runacunapa maquincunaman entregash cananpä cashganta niyäshushgayquita. ¿Manacu saycho niyäshushcanqui cruci caypa wanusiyaptinpis quimsa junagta cawarimunanpä cashganta?” 8Sayno niptinmi paycuna yarparcuyargan Jesús sayno nishganta. 9Saymi Jesús pamparashgan cagpita cutiycuyashpan lapan ricashgancunata y wiyashgancunatapis wilayargan chunca juc (11) apostolnincunata y saycho cag runacunatapis. 10Say warmicunaga cayargan María Magdalena, Juana, Santiagupa maman María y paycunawan aywag warmicunapis. 11Warmicuna sayno wilayaptinpis apostolcuna manami criyiyargansu, löcutaycäyashganta yarpar. 12Waquin cag mana criyiyaptinpis Pedrumi isanga cörrila aywargan Jesusta pampashgan cagman. Pamparashgan cagta arcaycurmi säbanaslatana tarergan. Saylatana tariycurmi mansacash cuticorgan. 13Say junagmi Jesuspa ishcay discïpuluncuna aywaycäyargan Emaús marcapa. Emaús cargan Jerusalenpita ishcay lëwanölami. 14Paycunaga aywaycäyargan Jesús wanushganpita parlaraycarmi. 15Sayno parlaraycar aywaycäyaptinmi Jesús taripasquir paycunawan iwal aywayargan. 16Paycunawan aywaycäyaptinpis manami tantyayargansu Jesús cashganta. 17Saymi Jesús taporgan: “¿Imata parlartä aywaycäyanqui?” nir. Sayno niptin laquish aywaycäyashgancho ichisquiyargan. 18Sauraga Cleofas jutiyog runa nergan: “Pascuaman shamog runacunapis lapanmi musyayan cay junagcuna Jerusalencho ima päsashgantapis. ¿Manacu gam musyanqui?” 19Niptinmi Jesús taporgan: “¿Imatä cashgaga?” nir. Sayno tapuptin niyargan: “Nazaret marcapita cag Jesusmi cargan Tayta Diosninsipa profëtan. Paymi Tayta Diosninsipa munayninwan milagrucunata rurashpan lapan runacunata wilapargan Diospa wilacuyninta. 20Paytami mandag cüracunawan lapan autoridäcuna Pilätuman entregayash cruci caypa wanusinanpä. 21Nogacuna yarpäyargä Roma runacunapa munayninpita pay jorgamänansipä cashganta. Canan junagwanga quimsa junagnami Jesús wanushgan. 22Canan tuta nogacunawan cag waquin warmicuna mansacäsiyämash. Paycunami Jesusta pampashgan cagman saca sacala aywar ayanta tariyashgasu. Saypita wayiman cutiycamur wilayämash Jesusta mana tariyashganta. Angilcuna yuriparcurshi wilash Jesús cawarimushganta. 24Sauraga waquin cag discïpuluncunapis pamparäyashgan cagman aywar warmicuna wilayashgannölami Jesuspa ayanta tariyashgasu.” 25Saymi paycunata Jesús nergan: “Tayta Dios cachamushgan Cristo wanushganpita cawarimur paypa naupanman cutinanpäga nacananrämi cargan. ¿Imanirtä gamcuna tantyayanquisu? ¿Imanirtä ajatarä criyiyanqui Tayta Diosninsipa profëtancuna niyashgancunatapis?” 27Sayno nishpanmi paycunata tantyasergan quiquinpä imano guelgaraycashgantapis. Sayno yarpäsergan Moisés guelgashgancunapita galaycur waquin profëtacuna guelgayashganyagmi. 28Saymi Emaús marcaman chaycuyashpanna paycunapita Jesús päsag-tucorgan. 29Päsacuyta munaptinmi payta quëdasergan: “Pasa sacaycannami, taytay. Caylachöna quëdacushun” nir. Sayno niyaptinmi Jesús paycunawan quëdacorgan. 30Saypita mësa cagman Jesús jamaycurnami tantata aptarcur Tayta Diosta manacur agradëcicorgan. Nircurna paquircur paycunata ayporgan. 31Sayno ruraptinmi Jesús cashganta tantyasquiyargan. Tantyasquiyaptinmi elagasquergan. 32Elagasquiptinnami quiquinpura cayno parlayargan: “¡Jesusmi cash! ¡Rasuntacher shongunsipis cushicorgan nänicho Tayta Diosninsipa palabranta parlapämashga!” 33Saymi jinan höra Jerusalenman cutiyargan. Chaycurnami tariyargan chunca juc (11) apostolcunata y waquin discïpuluncunatapis. 34Chaycuyaptinnami paycunata apostolcuna wilapäyargan: “¡Rasunpaypami Señorninsi Jesucristo cawarimush! ¡Simontapis yuripashmi!” nir. 35Niptinnami paycunapis wilapäyargan nänicho ima päsashgancunatapis y tantata Jesús paquishgan höra payta reguiyashgantapis. 36Sayno parlaycäyaptinmi elagpita Jesús paycunapa naupancho yuripargan. Jesús yuriparcur saludargan: “Tayta Diosninsi yanapaycuyäläshunqui ali cawayänayquipä” nishpan. 37Sayno niptin paycuna yupa mansacäyargan alma cashganta yarpäyashpan. 38Saymi Jesús nergan: “¿Imanirtä mansacash caycäyanqui? ¿Imanirtä noga cashgäta criyiyanquisu? 39Noga cashgäta musyanayquipä maquëta y chaquëta yatayämay. Ricayämashgayquinöpis manami almasu cä. Almaga aysaynag y tuluynagmi.” 40Sayno nishpan ricasergan maquinta y chaquintapis. 41Sayno ricar yupa cushicuycarpis manarämi shumag criyiyarganräsu pay cashganta. Sayno mana criyiyaptinmi Jesús taporgan: “¿Imalapis cancu micurcunäpä?” nir. 42Sayno niptinmi garayargan juc pedäzo cancash pescädutawan [tinyagpa mishquinta]. 43Saycunatami micorgan paycuna ricaycäyaptin. 44Micusquirnami nergan: “Moisés, waquin profëtacuna y salmucunata guelgagcunapis lapanmi guelgayargan nogata päsamänanpä cagcunata. Gamcunawan caycar maynami wilargä lapan say guelgaraycashgancuna cumpliyänanpä cashganta. Say wilashgänölami päsamash.” 45Sayno nirmi Tayta Diosninsipa palabranta tantyasergan cayno nir: 46“Tayta Diosninsipa profëtancuna guelgayargan pay cachamushgan Cristo wanunanpä cashganta y wanushganpita quimsa junagta cawarimunanpä cashgantapis. 47Say guelgashgancuna cumpliyashgana captinmi runacunata wilapäyänayqui nogata chasquicamar jusalicuycunata cachariyänanpä. Saynöpami Tayta Diosninsi perdonangapä jusalicuyashgancunata. Jerusalenpita galaycur may-saypapis aywar lapan runacunata sayno wilapäyanqui. 48Wilacunayquipäga gamcuna ricayashcanquimi ima päsashgantapis. 49Gamcunamanmi noga cachamushä Taytä promitishgan Santu Espirituta. Isanga Jerusalenlacho shuyaraycäyanqui Santu Espirituta chasquiyashgayquiyag. Chasquircuyaptiquinami yanapäshunquipä wilacuynëta wilacunayquipä.” 50Saypitana discïpuluncunata Jesús pushargan Jerusalenpita Betaniaman. Saycho caycarna maquinta jogarcur Tayta Diosninsita manacorgan paycunata yanapänanpä. 51Sayno paycunapä manacuycaptinmi Tayta Diosninsi gloriaman pushacorgan. 52Saycho discïpulucuna Jesusta adorasquirmi cushish cuticuyargan Jerusalenman. 53Say junagpitanami Tayta Diosninsita alabayänanpä waran waran templuman shuntacäyag. [Amén.]


text: 1Chaypacha Salomonqa nerqa: Qan, Tata Dios ninki tuti laqhayaypi kawsasqaykita. 2Noqataj Qampaj ruwachipuyki uj Templota chaypi wiñaypaj tiyakunaykipaj, nispa. 3Chantá reyqa, tukuy israelitas sayasqa kasharqanku, chaynejman kutirispa, paykunata bendecerqa. 4Nerqataj: Israelpa Señornin Tata Dios bendecisqa kachun, Davidman kay nisqanta junt'asqanrayku: 5Egipto jallp'amanta aylluyta orqhomusqaymantapacha, tukuy Israel ukhupeqa mana mayqen llajtatapis ajllakorqanichu, chaypi Templo ruwachisqa kanampaj, chaypitaj sutiy kanampaj. Nillataj mayqen qharitapis ajllakorqanichu aylluy israelitasta pusaykachanampaj. 6Kunanrí Jerusalenta ajllakuni, sutiy chaypi kanampaj, aylluy israelitasta kamachinampajtaj Davidta ajllakorqani, nispa nerqa Tata Diosqa. 7David tataytaj maytapuni munarqa Israelpa Diosnin Tata Diospa sutimpaj uj Templota ruwachipuyta. 8Tata Diostajrí nerqa: Walejmin yupaychana Templota ruwachipuwayta munasqaykeqa. 9Jinapis mana qanchu chaytaqa ruwanki, manachayqa uj churiyki kanqa. Paymin ruwachipuwanqa sutiypaj uj Templotaqa, nispa. 10Tata Diosqa chay parlasqanta kunan junt'ampuni. Nisqanman jina tatay Davidpa cuentanmanta Israelpa reynin churasqa kani, jatarichipunitaj uj Templota Israelpa Señornin Tata Diospa sutimpaj. 11Chay Templopitaj churani Diospa arcanta, maypichus kashan israelitaswan Tata Diospa trato ruwasqan, p'alta rumispi qhelqasqa, chayta. 12Chantá Salomonqa Tata Diospa altarnimpa ñawpaqempi sayaykuspa, tukuy israelitas tantasqa kasharqanku, chaykunaj ñawpaqenkupiwan, makisninta pataman oqharerqa. 13Salomonqa uj patachata broncemanta ruwachisqa, chay patachataj iskay metrosniyoj karqa sayt'unman, anchonmampis jinallataj karqa, sayayninmantaj uj metro iskay cuarta kurajniyoj karqa. Chay patachaqa patio chawpipi churasqa karqa. Chay pataman wicharispa, tukuy israelitaspa rikunankuta qonqorikorqa. Makisninta janaj pachaman oqharispataj, nerqa: 14Israelpa Señornin Tata Dios, mana Qan jina waj dios kanchu janaj pachapi, nitaj kay pachapipis. Qanqa tratota ruwasqaykita junt'anki, tukuy sonqowan kasusojkunatataj khuyanki. 15Qanqa David tatayman imastachus qonaykita nerqanki, chayta ruwanki, parlasqaykiman jinataj kunan p'unchaypi junt'apunki. 16Kunanqa Israelpa Señornin Tata Dios, junt'allaytaj kamachiyki tatay Davidman imatachus nerqanki qonaykita, chaytapis. Qanqa nerqanki: Mirayniykipi kallanqapuni uj qhari wawa ñawpaqeypi Israelpa reynin kanampaj. Ajina kanqa sichus mirayniyki allinta kawsanqanku kamachisqasniyta junt'aspa, imaynatachus qan ruwarqanki, ajinata, nispa nerqa Tata Diosqa. 17Ajinaqa, Israelpa Señornin Tata Dios, kamachiyki tatay Davidman nisqaykeqa junt'akuchun ari. 18Jinapis, cheqapunichu kanman, Diosqa kay pacha runaswan tiyakunanqa? Sichus janaj pacha may jina jatun kayninwan mana wakiyta atisunki chayqa, imatá wakisonqa kay ruwachipususqay Templori. 19Chaywampis, Señor Tata Diosníy, noqa kamachiykej mañakususqayta uyariway, qhaparikamususqaytapis uyarillawaytaj. 20Qhawamuypuni tuta p'unchay kay Templotaqa, maypichus tiyakunaykita nerqanki, chayta. Kunanqa kay kamachiykej cheqamanta mañakamususqayta uyarillay ari. 21Jinataj noqa kamachiykej mayta mañakamususqayta, chantá aylluyki Israel kay Templopi Qanmanta mañakusojtimpis, uyarimuy janaj pachamantapacha, tiyakunki chaymantapacha, perdonawaykutaj juchasniykutapis. 22Mayqellampis llajta masimpa contranta juchallejtin, sichus juramentota kay Templopi kaj altarpa ñawpaqempi ruwachinkuman chayqa, 23Qanqa janaj pachamantapacha uyarimuy, chaypachataj kamachisniykipaj justiciata ruway. Pichus juchayoj kajmanqa juchanman jina qopuy, juchantaj paypa patallampitaj kachun. Mana juchayoj kajmantajrí justiciata ruway, ruwasqanman jina. 24Sichus Israel aylluyki Qampa contraykipi juchallikusqanrayku enemigonkuwan atipachikunkuman, sitajchus kutirikamususpa sutiykita yupaychankuman tukuy sonqo mañakuspa kay Templopi chayqa, 25Qanqa janaj pachamantapacha uyarimuy, perdonaytaj aylluykej juchasninkuta. Chantá paykunata kutichikampuy, paykunaman jinataj ñawpa tatasninkuman qorqanki, chay jallp'aman. 26Ch'aki watas jamojtin, mana parajtintaj aylluyki juchallisqanrayku, sichus kay Temploman qhawarisqa Qanmanta mañakunkuman, sutiykitataj yupaychankuman, castigasqaykiraykutaj juchasninkumanta kutirikunkuman chayqa, 27Qan janaj pachamantapacha uyarimuy, perdonaytaj kamachisniykej juchasninkuta, tukuy Israel aylluykej juchasnintawan, cheqan ñantataj rikuchiy chayninta purinankupaj. Chantá paraykita apachimuy kay jallp'aman, aylluykiman herenciapaj qorqanki, chayman. 28Ichapis kay jallp'api yarqhay kanman, chayrí onqoypis kanman, chayrí ruphaywan sach'as ch'akirapunkuman, chayrí sach'aspi onqoy rikhurinman, chayrí langostaspis, chayrí t'una khuruspis; ichapis enemigospis llajtasniykuta muyuykuspa, wañurachej sayaykunkuman, chayrí ima llakiypis, onqoypis kanman. 29Sichus mayqen runallapis, chayrí kikin aylluyki Israelpis llakiynimpi, chayrí nanaynimpi mañakamuspa kay Temploman qhawarisqa makisninkuta oqharimunkuman chayqa, Qan janaj pachamantapacha paykunata uyarinki. Chay maypichus tiyakunki, chaymantapacha paykunata perdonapunki, sapa ujninkumantaj ruwasqankuman jina qopunki. Qanllamin rejsinki, yachankitaj runaj yuyayninta, sonqontapis. 31Ajinamanta manchachikusonqanku, ñankunaykipitaj purenqanku tukuy kawsayninkupi, ñawpa tatasniykuman kay qosqayki jallp'api. 32Sichus forastero runa, mana Israel aylluykimanta kajpis, jamunman karu llajtasmanta Qampa jatun sutiykirayku, jatun atiyniykiraykutaj kay Templo qhawarisqa Qanmanta mañakusunampaj chayqa, 33janaj pachamantapacha uyarimuy, chay tiyakunki chaymantapacha, qoytaj tukuy imastachus mañakususqanta, kay pachamanta naciones rejsinankupaj sutiykita, manchachikusunankupajtaj Israel aylluyki jina. Yachachunku kay Templopi sutiykita oqharispa mañakuna kasqanta, kay Templo ruwachipususqaypi. 34Aylluykeqa enemigosninwan maqanakoj llojsejtenqa, mayllamampis Qan kachajtiyki, sichus mañakusunkuman kay ajllakusqayki llajta, kay ruwachipususqay Templo qhawarisqa chayqa, 35janaj pachamantapacha Qan uyarimuy tukuy sonqo mañakususqankuta, paykunamantaj kutikuy. 36Manamin pipis mana juchallejqa kanchu; chayrayku contraykipi paykuna juchallikojtinku, sichus Qan paykunapaj phiñakuytawan enemigosninkuman jaywaykuspa waj jallp'aman apachiwaj, karumampis, chayrí qayllamampis, 37sitajchus maymanchus wijch'usqa karqanku, chay jallp'api juchasninkumanta Qanman kutirikamusunkuman, maytataj mañakamusunkuman: Juchalliyku, sajrata ruwayku, juchayoj kayku, nispa; 38sitajchus tukuy sonqo tukuy alma Qanman kutirikamusunkuman, may jallp'amanchus apasqa karqanku chaypi, Qanmantataj mañakamusunkuman kay, ñawpa tatasninkuman qorqanki, kay jallp'aman kutirisqa, ajllakusqayki kay llajtaman, kay Templo ruwachipususqay qhawarisqa chayqa, tiyakunki, 39chay janaj pachamantapacha Qan uyarimuy tukuy sonqo mañakususqankuta. Qanqa paykunaman kutikunki, aylluyki Qampa contraykipi juchallikusqankutataj perdonapunki. 40Kunanqa Diosníy, allinta qhawarimuy, uyarimuytaj kay cheqapi tukuy mañakusqasta. 41Sayarikuy Señor Tata Diosníy, atiyniyoj arcaykiwan jamuy, samarikunayki kashan chay cheqaman. Señor Tata Diosníy, sacerdotesniykeqa p'achallikuchunku salvación p'achawan, allinta qhatisoj wawasniykitaj k'acha kayniykiwan kusikuchunku. 42Señor Tata Diosníy, ama qhesachaychu ajllakusqayki reytaqa. Yuyarikuy kamachiyki Davidta khuyasqaykimanta.


text: 1David orqota wasaykusqantawankama, Mefi-bosetpa kamachin Siba llojsimorqa Davidta tarpamoj. Payqa cargayoj iskay burrota qhatimorqa, chaypitaj iskay pachaj t'antata aparqa, pachaj kilo uva pasasta, pachaj k'isa higomanta t'antata, jinataj uj qara bota vinotawan. 2Jatun kamacheqa payta taporqa: –¿Imapajtaj kayta apamunki? nispa. Sibataj kuticherqa: –Kay burrokunaqa jatun kamachejpa wawakunan rinankupaj, t'anta jinataj poqoykunapis soldadokuna mikhunankupaj, vinotaj ch'in pampapi sayk'ojkuna ujyanankupaj, nispa. 3Chanta jatun kamachej taporqa: –¿Maypitaj kashan uywaqeykej allchhinri? nispa. –Sibataj kuticherqa: –Jerusalenpi qhepakun; payqa yuyan israelitakunaqa jatun kamachej kanampaj churanankuta, nispa. 4–Jatun kamachejtaj nerqa: –Mefi-bosetpata tukuy imakunanchus karqa, chayqa kunanmanta qampata, nispa. –Sibataj jatun kamachejpa ñawpaqempi k'umuykuspa nerqa: –Walej kanman qampa khuyakuyniykeqa noqallawampuni kanan, nispa. 5Jatun kamachej Davidqa Bahurim llajtaman chayamojtinkama, Saúlpa ayllunmanta uj runa llojsimorqa, Davidta tarpamoj. Payqa karqa Geraj churin Simí. ñakaspataj risharqa, 6Davidta jinataj soldadokuna kamachejkunata rumiwan ch'anqaraspa. Jatun kamacheqa soldadokuna runakunna nejta ima waqaychasqa kasharqa; 7Simiqa kay jinata ñakaspa nisharqa: –Llojsiy kaymanta runa wañuchi, sajra runa. 8Tata Dios jasut'ishasunki Saúlpa ayllunmanta kajkunata wañurachisqaykimanta, paypa cuentanmanta kamachinaykipaj. Kunantaj Tata Diosqa kamachinaykita churiyki Absalonman jaywan. Kunanqa ruwasqaykiman jina llakiyman chayanki. Imaraykuchus runa wañuchi kanki, nispa. 9Chaypacha Seruiaj churin Abisaiqa jatun kamachejta nerqa: –¿Imaraykutaj kay alqo wañusqa runa qampa contraykipi qhayqakushanri? Kunampacha umanta qholumusaj, nispa. 10Jatun kamachejtajrí kuticherqa: –Kayqa mana qankunapajchu. Paychus jinata nishan chayqa, Tata Dios kamachisqanraykucha nishan. Jina kajtenqa, pitaj ninman: ¿Imaraykutaj chayta ruwashanki? nispa. 11Chantá Davidqa Abisaiman, jinataj chay yanapajninkunamampis nerqa: –Wawallaypunitaj wañuchiytapis munashawan, Benjamín ayllumanta kajqa astawanraj munanman. Saqeychej jinata contraypi parlajta; Tata Dioschá jinata kamachin. 12Ichapis Tata Diosqa kay llakiyniyta rikuspa, ñakayniyta saminchayman tukuchinman, nispa. 13Davidwan, runankunawanqa ripullarqankupuni, Simitaj chay orqoj uj lado kinrayninta ñakaspallapuni risharqa, rumiwan ch'anqaraspa, jallp'ata qhalliraspa ima. 14Jatun kamachej, paywan risharqanku runakuna ima, may sayk'usqa kaspa, Jordan mayupi samarikorqanku. 15Chaykamataj, Absalonqa israelitakunawan, jinataj Ahitofelwan ima Jerusalenman yaykorqa. 16Chantá Davidpa kawsaqen Husai arquitaqa Absalonwan tinkumoj rispa, qhaparerqa: –Jallalla kachun, jallalla kachun jatun kamacheqa, nispa. 17Chanta Absalonqa taporqa: –¿Ajinatachu kawsaqeykita saqerparinki? ¿Imaraykutaj mana paywan riporqankichu? nispa. 18–Husaitaj kuticherqa: –Mana atiymanchu riyta; noqaqa, pitachus Tata Dios ayllakorqa jatun kamachej kanampaj, jinataj Israel ayllupis ajllakorqa, chaywan kanay tiyan. 19¿Pitataj sirvinay kanman? ¿manachu churinta? Imaynatachus tataykita sirverqani, ajinata qantapis sirvisqayki, nispa. 20Aswan qhepanejman Absalonqa Ahitofelta taporqa: –¿Imatataj ruwanaykuta umachawaykumanri? nispa. 21Ahitofeltaj Absalonman kuticherqa: –Tatayki kamachinan wasita qhawanankupaj saqerqa, chay tanta warmikunawan puñuykamuy. Ajinamanta tukuy israelitakuna tataykiwan phiñanakusqaykita yachanqanku, jinamanta astawan kallpachakonqanku qanman kutisqa kashanku, chaykunaqa. 22Chanta alto pata wasi patiopi uj toldota churaporqanku, chaypitaj tukuy Israel aylloj rikunanta, tatampa tanta warmikunanwan puñuykakaporqa . 23Chay p'unchaypeqa Ahitofelpa umachasqanta jap'ikoyqa Diospa simi nisqanta jap'ikuwan ninakorqa. Chayrayku Ahitofelpa yuyaychasqanqa Davidpaj, jinataj Absalonpajpis kasoruwanapaj jina karqa .


text: 1Qocha patapi, islakunapi tiyaqkuna uyariwaychis. Hatun suyukuna, kallpachakuychis, hamuychis huñunakusunchis, juzgasqa kananchispaq. 2¿Pin inti lloqsimuymanta chay atipaqllapuni reyta rikhurichimurqan? ¿Pin payman hatun suyukunata hap'ichin? ¿Pin reykunatapas payman k'umuykachin? Chay reymi espadanwan paykunata ñut'un, wach'inanwanmi wayraq apasqan pajata hina ch'eqechin. 3Paymi paykunata qatin, mana k'irichikuspalla, usqhayllan phawan. 4¿Pin chay hinakunata ruwarqan? Ñoqa Señor Diosmi ruwarqani, qallariymantapacha imapas kanankunataqa ñoqan unancharqani. Ñoqa sapallaymi kani, ñawpaqkaqmi kani, tukukuypipas kashallasaqtaqmi. 5Islakunapi tiyaqkunan ruwasqayta rikuspanku mancharikunku, kay pachantin runakunan khatatatanku, paykunan qayllaykamushankuña, hamushankuña. 6Sapankan yanapanakuspa ninakunku: ¡Kallpachakuy! nispa. 7K'ullu llaqllaqmi qori takaqta kallpachan, martillowan idolota takaspa llusk'achaqpas herrerota kallpachan: Allinmi soldadurawan k'askachisqaykiqa, nispa, hinaspan clavokunawan idolota allinta takan mana kumpakunanpaq. 8Israel-lláy, qanmi kamachiy kanki, Jacoblláy, qantan akllakurqayki, amigoy Abrahampa mirayninmi kanki. 9Kay pachaq karunmantan pusamurqayki, karullaña suyumantan waqyamurqayki, hinaspan nirqayki: Kamachiymi kanki, nispa. Ñoqan akllakurqayki, manataqmi qhawarparirqaykichu. 10Ama manchakuychu, qanwanmi ñoqaqa kashani, ama pisipaychu, ñoqaqa Diosniykin kani, ñoqan kallpachasqaykipas yanapasqaykipas, ñoqan hap'iykusqaykipas atipachisqaykipas. 11Llapa qanpaq k'arakta phiñakuqkunan p'enqachisqa k'umuykachisqa kanqaku, qanwan maqanakuqkunaqa manapas kankumanchu hinan chinkachisqa kanqaku. 12Awqaykikunataqa maskhankin manataqmi tarinkichu, chay maqaqniykikunaqa manapas kankumanchu hinan kanqaku. 13Ñoqaqa Diosniyki Señor Diosmi kani, paña makiykimantan hap'ishayki, ñoqan niyki: Ama manchakuychu, ñoqan yanapasqayki, nispa. 14Señor Diosmi nin: Jacoblláy, kuru hinan pisipaq qhawarisqa kanki, Israel-lláy, qanqa huch'uyllan kanki, chaypas ama manchakuychu, ñoqan yanapasqayki, ñoqaqa Israel runakunaq Ch'uya Diosninmi kani, qespichiqniykitaqmi kani. 15Kayqa, mosoq rastrillomanmi tukuchiyki, ñawch'illaña kirusapa rastrillomanmi tukuchiyki, orqokunatan chaywan ñut'unki, moqokunatan ñut'u pajaman hina tukuchinki. 16Chaykunatan wayrachinki, hinan wayra apanqa, tutuka hatun wayran chaykunata ch'eqechinqa, hinaqtinmi qanqa ñoqarayku q'ochukunki, Israelpa Ch'uya Diosnintan hatunchanki. 17Wakchakunan mana imayoqkunan unuta maskhanku, manataq chayta tarinkuchu, qallunkun mana unu kaqtin k'askaykun. Ñoqa Señor Diostaqmi paykunata uyarisaq, ñoqa Israelpa Diosninqa manan paykunata saqerparisaqchu. 18Q'ara orqokunamantan mayukunata phawachimusaq, wayq'okunapin unukunata phullpuchimusaq, ch'inneqtan p'uytu-p'uytuman tukuchisaq, ch'aki hallp'apin pukyukunata phawachisaq. 19Ch'inneqpin mallkisaq cedro sach'akunata, acacia sach'akunata, arrayán sach'akunata, olivo sach'akunatapas, ch'aki hallp'apin wiñachisaq pino sach'akunata, kiswar sach'akunata, ciprés sach'akunatapas. 20Chaymi runakunaqa chaykunata rikunqaku, hinaspan ñoqa Señor Diospa ruwasqayta yachanqaku, ñoqa Israelpa Ch'uya Diosninpa kamasqayta entiendenqaku, nispa. 21Señor Diosmi nin: Yaw, idolokuna, qankuna tupapakuychis, nispa. Jacobpa Reyninmi nin: Qankunamanta rimarikuychis. 22Asuykamuspa willawayku imachus qhepaman kananta. Ñawpa sucedesqanri, ¿ima ninantan nin? Willawayku, ñoqaykutaq maki uyarisaqku. Qhepaman imachus kananta willawayku chayta yachanaykupaq. 23Qhepaman imachus kananta willawayku, qankunaqa dioskuna kasqaykichista yachanaykupaq. Imallatapas allintapas mana allintapas ruwaychis, chay ruwasqaykichista rikuspa manchapakunaykupaq. 24¡Qankunaqa manan imapaschu kankichis! ¡Manan imatapas ruwayta atinkichischu! Millakuymi qankunata yupaychaq runaqa. 25Reqsisqay runan inti lloqsimuy ladopi tiyan, sutinmantan payta waqyamushani wichaymanta phawaykamunanpaq, chaymi payqa hamushanña. Kamachikuqkunatan t'uruta hina sarunqa, imaynan manka ruwaqqa t'uruta sarun hinata. 26¿Mayqenniykichistaq ñawpaqta chayta willakurqankichis, hina kasqanta rikuspayku: “Hinapunimá kasqa”, ninaykupaq? Manan mayqenniykichispas chaytaqa willakurqankichischu, manan pipas ima simi rimarisqallaykichistapas uyarirqanchu. 27Ñoqapunin ñawpaqtaraq Sionman chayta willarqani, ñoqan Jerusalenman sumaq willakuyta willaqta kacharqani: ¡Kamachipaq apasqakunaqa kutimpushankuñan! ¡Qhawariychis! Chayamushankuñan, nispa, ninanpaq. 28Qhawarirqanin, manataq pipas karqanchu, manan mayqen diospas yuyaychaq karqanchu, chay tapusqayman ima nispapas kutichiwananpaq. 29Llapallankun yanqakama, manan imatapas ruwayta atinkuchu, yanqa mana serviqmi idolonkuqa, nispa.


text: 1Yu'naak, i nukoj kina'ojb'al taqe i kitowik parukamaj i Dios taq chaxilak, ruum hin wo' to'ool i hin je' rukab' i keh. Re' hin ti xwilow chaloq, eh i nuq'or rib'iral taqe i ti' k'axik xuk'ul i Jesucristo. Eh hin wo' junehtriik haa' kuuk' i runimaal i ruloq'il naa ruk'uliik iloq. 2Hat taq aj to'ool, chacha'jeej taq chi korik taqe rutentzuun i Dios, re' taqe i aj nimaneel ye'ooj taq aweh chi ilarik. Eh cha a'n taq chu'nchel ak'ux, je' rukab' iraaj i Dios mo'-oq xa hat taq minooj chupaam mo'-oq xa ruum i tumiin, maak'ay taq wach i rukamaj i Dios. 3Eh maakoj wo' taq awiib' chi hat taq ehchan reh taqe i ye'ooj taq aweh chi ilarik cha k'uhtaaj la' taq keh i holohik laj na'ojb'al. 4Chi je' re', na' k'oloq i xti manlik aj Cha'joom, naa taq ak'ulum aakorona, re' taq akooch xiik' naah loq'il, ma' naa ta rusahchiik wach chi jumpech. 5Je' wo' taq i hat k'ijolaq, tinimanoq taq chikiwach i kitowik parukamaj i Dios. Eh k'ul taq cha nimaj awiib' ruuk' chaq'lamiil, ruum pan santo laj huuj i ruq'or chi je' wili: Re' Dios ma' imponik ta panaq'wach taqe inkinimb'isaj kiwach. Eh re' taqe i chaq'laam i ruyeew i rotob'il chikinaah, inki. 6Je' re' noq, chaloch' taq awiib' ri'si rooq ri'si q'ab' i Dios nim rajaawriik, reh chi nee taq i ruyeew runimaal awach na' chureq ruq'ijil. 7Eh chu'nchel i tiqajik taq wii' kapeew cha kanaa' taq pan q'ab' i Dios, ruum re' reh intoob'inik taq chaaweh. 8Eh wilik-oq taq ana'ojb'al, xa eliik-oq na'lik taq aweh, ruum re' aj Yahm inixowanik taq awach, k'ul inooj chusik'ariik chi riij nik' wach noq naa taq ruq'atam panab'eeh, je' rukab' i rub'an i kaq b'ahlam k'ul inooj chusik'ariik awach i naa ruk'uxum. 9Chakuy taq ransil i pajarik. Kow-oq taq ak'ux chunimjiik i Dios, ruum aweht'al taq i hat chi je' wo' re' i ti' k'axik k'ahchi' kik'ulum taqe awuch hermano wilkeeb' sut i wach ak'al. 10Eh noq hat taq chik ik'inaq k'isinoq chi ti' k'axik, re' Dios xsik'wik cho qawach ruuk' i ruk'axb'al naa rumanaam wach rukorkiil taq wach aw√°nima. Eh naa taq ruye'em rukowiil ak'ux, naa taq ruye'em akowiil. Eh naa taq kaat rucha'jeem chi korik, reh chi naaqehtriik haa' chi juneliik i ruloq'il. 11Re' ta naq i reh neenye'arik rajaawriik chi juneliik. Je' ta wo' naq re'. 12Re' i qa hermano i Silvano, korik wach ruk'ux, xtoob'inik weh chutz'ihb'jiik taq reje aweh i kiib' ixib' chi q'orik chupaam i huuj wili kojb'al taq ana'ojb'al, eh q'orb'al taq rukorkiil aweh chi re' taqe otob'il taq ak'ulum k'uhtb'al reh chi korik chi re' Dios ti ruk'ax taq. Maacanaa' taq chik re' i ruk'axb'al re' re'. 13Eh inkitaq'aaj taq reje rusuqkiil ak'ux taqe aj nimaneel wilkeeb' Babilonia, re' taqe i sik'ooj cho kiwach ruum i Dios je' rukab' noq xusik' taq chaawach i hat. Eh i rutaq'aaj wo' taq reje rusuqkiil ak'ux i Marcos, re' i wak'uun noq wilik. 14Eh k'ul taq chayeew rusuqkiil ak'ux chawach ar ruuk' tz'ub'uuj k'uhtb'al reh chi nak'ax taq awiib' chu'nchel ak'ux. Re' ta naq i suq kiil k'uxliis neen wihik taq awuuk' i hat, i tinimanik taq reh i Jesucristo. Je' ta wo' naq re'.


text: 1Patronkuna, kamachiykichiskunata sumaqta chaninta rikuychis, qankunaqpas Patronniykichis hanaq pachapi kashasqanta yachaspaykichis. 2Diosmantaqa mañakushallaychispuni, graciasta qospa rikch'ashallaychispuni. 3Mañapullawaychistaq ñoqaykupaqpas, Cristomanta pakasqa yachayta willanaykupaq punkuta Dios kicharipuwanankupaq, chayraykun presopas kashani. 4Diosmanta mañapuwaychis ancha sut'itapuni Cristomanta willanaypaq. 5Diospi mana iñiq runakunaq qayllanpiqa allin yuyaywanpuni kawsaychis, tiempoykichistapas amataq usuchiychischu. 6Rimakuyniykichisqa ancha sumaqpuni kachun, kachiwan kachichasqa hina, ahinapin yachankichis imaynatachus sapankamanpas allinta kutichinaykichista. 7Imaynachus ñoqa kashasqaytaqa munasqanchis wawqe Tiquicon lliwta willasunkichis, payqa Señorpa hunt'aq kamachinmi, llank'aq-masiytaqmi kanpas. 8Paytaqa kachamushaykichis imaynachus kasqaykuta willanasuykichispaqpunin, sonqoykichistapas kallpachaykunanpaqwan. 9Tiquicoqa hamushan munasqa hunt'aq wawqenchis Onesimopiwanmi. Onesimoqa qankunamanta hukniykichismi. Paykunan tukuy imachus kaypi kaqkunataqa willasunkichis. 10Presomasiy Aristarcon Bernabepa primon Marcospiwan napaykamusunkichis. Marcos watukamusunkichis chayqa sumaqta chaskiykuychis, chaytaqa ñan kamachirqaykichisña. 11Napaykamullasunkichistaqmi Justo sutichasqa Jesuspas. Paykunallan judío runakunamanta llank'aq-masiykunaqa kanku, Diospa qhapaqsuyunmanta ñoqawan willanku, paykunan anchata kallpachawarqanku. 12Napaykamullasunkichistaqmi qankunamanta hukniykichis Cristoq kamachin Epafraspas. Payqa Diosmanta mañapullasunkichispunin Diospa munayninta ruwaspa allin takyasqapuni kanaykichispaq, iñiypipas mana iskayrayaspa wiñasqaña kanaykichispaqwan. 13Ñoqaqa allintan yachani qankunapaq Epafrasqa anchata llank'ashasqanta, hinallataq Laodicea llaqtapi kaqkunapaqpas, Hierápolis llaqtapi kaqkunapaqpas. 14Munasqa médico Lucaspas napaykamullasunkichistaqmi, hinallataq Demaspas. 15Laodicea llaqtapi kashaq wawqe-panakunata napaykapuwaychis, hinallataq Ninfastapas napaykapuwaychis, wasinpi huñukuq iglesiatapas. 16Qankuna kay cartata leespaykichisña Laodicea llaqtapi iglesiaman apachiychis, paykunapas leenankupaq, qankunapas Laodicea iglesiamanta apachimusunkichis chay cartata leellaychistaq. 17Arquipota niychis: Señorpa qosqasuyki llank'anataqa allintapuni hunt'ay, nispa. 18Ñoqa Pablon makiywan kay napaykukuyta qelqamuykichis. Preso kashasqaymanta yuyarikuwaychis. Diosninchis sumaqta saminchasunkichis.


text: 1Quɨvɨ cuan nataca̱ tucu cuaha xaan ñáyɨvɨ. Ta ñahri maa cha cachi ñu iyó. Tyicuan ta cana̱ ra Jesús chi ra cachicá noo chihin ra, ta catyí ra: 2―Cundahvi cuñí nyehi chi ñáyɨvɨ ihya, vatyi cha uñi quɨvɨ nyicú ñu ihya chihin, ta ñahri maa cha cachi ñu iyó. 3Tatu natachi chi ñu nya vehe ñu cucachi ñu, coto coñaa ñu ityi, vatyi yɨhɨ́ ñu cañi quichi̱ coyo ñu ―catyí ra Jesús chi ra. 4Ta nacaha̱n ra cachicá noo chihin ra, ta catyí ra chi ra: ―¿Soco yoso caa cuhva yo cha cachi ñu ihya, ta yori maa ñáyɨvɨ iyó ta xico ñu chi yo? 5Ta ndaca̱ tuhun ra Jesús chi ra, ta catyí ra: ―¿Yoso tahan pan nyisó ndo? Ta cacatyí ra: ―Ucha tahan. 6Ta catyí ra na cunyicu ñáyɨvɨ cuan nu ñuhú. Ta quehe̱n ra ucha pan cuan, ta nacuhva̱ ra tyahvi nyoo chi Nyoo. Yaha̱ cuan ta tahvi̱ sava ra pan cuan, ta chaha̱ ra chi ra cachicá noo chihin ra, na casacha ra chi ñáyɨvɨ cuan. 7Ta canyisó tucu ra suhva tiyaca nyihi. Ta nacuhva̱ tucu ra Jesús tyahvi nyoo chi Nyoo, ta chaha̱ ra chi ra na casacha ra. 8Tandɨhɨ ñu cachachi̱ ñu, ta cachitu chichi ñu. Ta casacutu ra ucha tahan tica chihin yɨquɨn cha ndoo ca. 9Ta cha cumi mil tahan ñu cachachi̱. Yaha̱ cuan ta catyí ra Jesús chi ñu na cunuhu coyo ñu. 10Ta quɨhvɨ̱ ra chichi noo canoa chihin ra cachicá noo chihin ra. Ta cuahan coyo ra ityi Dalmanuta. 11Tyicuan ta cachaa̱ coyo ra fariseo, ta quichaha cuvi yuhu ra chihin ra Jesus. Ta cacatyí ra chi ra na sacuvi ra noo milagru tatu ndicha cha Nyoo tachi̱ chi ra. Tyicuan caa catyi̱ ra vatyi cuñí ra nducu nyehe ra chi ra. 12Ta ra Jesús uhvi uhvi naxita̱ ra tatyi ra, ta catyí ra: ―¿Ñáá tuhun cha chicán ñáyɨvɨ iyó vityin milagru? Cha ndicha catyí chi ndo vatyi ma sacuvi ni noo milagru nyehe ndo ―catyí ra chi ra. 13Tyicuan ta sandoo̱ ra chi ra, ta nandɨhvɨ̱ ra chichi canoa ta cuahan ra inga chiyo miñi. 14Naa iñi ra cachicá noo chihin ra Jesús cacuiso ra cha cacachi ra. Ta noo pan ri ñohó chihin ra chichi canoa cuan. 15Tyicuan ta catyí ra Jesús chi ra: ―Sa̱ha ndo cuenda chi ndo chihin yuchan iya ra fariseo ta ra Herodes ―catyí ra chi ra. 16Ta ra cachicá noo chihin ra quichaha cacatyi ra chi ra tahan ra: ―Cha cuenda vatyi ñahri pan nyisó yo, yucuan cuenda caha̱n ra tuhun cuan ―catyí ra chi ra tahan ra. 17Tuví iñi ra Jesús cha ndatuhún ra, ta catyí ra chi ra: ―¿Ñáá tuhun cha catyí ndo tyi ñahri pan nyisó ndo? ¿Atu ta cutuñi ca iñi nyoho? ¿Atu ta coto ca ndo? ¿Atu ni ndava xaan añima ndo? 18Nyaá chɨtɨ nuu ndo, ¿atu ña nyehé ndo? Nyaá soho ndo. ¿Atu ña chiñí ndo? ¿Atu ña nɨcohon iñi ndo 19quɨvɨ cha sache̱ ohon tahan pan cuan chi ndɨ ohon mil rayɨɨ? ¿Yoso tahan tica yɨquɨn naquehe̱n ndo? ―catyí ra Jesús, ndacá tuhun ra chi ra cachicá noo chihin ra. Ta maa ra cacatyí ra: ―Uchi uvi. 20Ta catyí tucu ra Jesús chi ra: ―Ta quɨvɨ sache̱ ucha tahan pan chi cumi mil ñu, ¿yoso tahan tica tyitu nacoñehe̱ ndo? Ta cacatyí ra: ―Ucha tahan. 21Tyicuan ta catyí ra Jesús chi ra: ―¿Atu ta cutuñi ca iñi ndo? ―catyí ra chi ra cachicá noo chihin ra. 22Yaha̱ cuan ta chaa̱ ra Jesús chihin ra cachicá noo chihin ra nya ñuu Betsaida. Ta quichi̱ nyaca ñu chi noo ra cuaa. Ta cachacu̱ ndahvi ñu nuu ra na tɨɨn ra chi ra. 23Tyicuan ta tɨɨ̱n ra ndaha ra cuaa cuan, ta cuahan ra chihin ra ityi chata ñuu. Ta tyaa̱ sɨɨ ra chɨtɨ nuu ra, ta tyiso̱ ra ndaha ra sɨquɨ ra, ta ndaca̱ tuhun ra chi ra tatu cuví nyehe ra chiin. 24Ra cuaa cuan nanyehe̱ ra ta catyí ra: ―Nyehí ɨn cahnu ri maa chi ñáyɨvɨ. Cuhva caa yutun caa ñu cahvi iñi, soco chicá ñu ―catyí ra. 25Tyicuan ta tɨɨ̱n tucu ra Jesús chɨtɨ nuu ra inga chaha, ta maa ra nanyehe̱ vaha ra ta nduvaha̱ ra. Nanyehe cachi vaha ra tandɨhɨ. 26Tyicuan ta natachi ra Jesús chi ra ta catyí ra chi ra: ―Ma quɨ̱hvun chichi ñuu ta ni yori chihin cahun tuhun. 27Yaha̱ cuan ta chaha̱n ra Jesús chihin ra cachicá noo chihin ra ñuu cha ca iyó Cesarea Filipo. Ta ityi cuahan ra, ta ndaca̱ tuhun ra chi ra cachicá noo chihin ra, ta catyí ra: ―¿Ñáá catyí ñáyɨvɨ? ¿Yóó ra cuví yuhu? ―catyí ra chi ra. 28Ta canacaha̱n ra ta catyí ra: ―Yɨhɨ́ ñu catyí ñu tyi ra Juan ra sacondutyá chi ñáyɨvɨ cuvún. Inga ñu catyí ñu tyi ra Elías cuvún. Ta inga ñu catyí ñu tyi inga ra profeta Nyoo cuvún ―cacatyí ra chi ra. 29Tyicuan ta ndaca̱ tuhun ra chi ra, ta catyí ra: ―¿Ta nyoho, yóó ra cuví yuhu, cuñí tucu nyoho? Ra Pedro catyí ra chi ra: ―Yoho cuví Cristo. 30Soco catyi ra Jesús chi tandɨhɨ ra tyi yori chihin cacahan ra tuhun cuan. 31Tyicuan ta quichaha̱ sañaha ra vatyi Rayɨɨ cha quichi̱ nya gloria cunyehe ra cuaha xaan tɨndoho. Ta ra mandoñi ta ra cacuví nuu chi tata sutu ta ra casacuahá cuenda ley vehe ñuhu ma cuñi ra natɨɨn cuenda ra chi ra. Catyi̱ ra Jesús chi ra vatyi cucahñi ñu chi ra soco chichi cha cu uñi quɨvɨ cunandoto ra. 32Catyi̱ cachi ra chi ra tuhun ihya. Tyicuan ta tava̱ sɨɨn ra Pedro chi ra ta quichaha catyi ra tyi ña vaha cha cahan ra cha tyicuan caa. 33Soco ra Jesús nanyocava̱ ra, ta nanyehe̱ ra chi inga ra cachicá noo chihin ra. Ta quichaha cahan ra chi ra Pedro ta catyí ra: ―¡Cua̱chiyo chuun nui, cuihna! Vatyi yoho ña chicá xiñun tari cuhva chicá xiñi Nyoo, soco tari chicá xiñi ñáyɨvɨ, chicá xiñun ―catyí ra Jesús chi ra Pedro. 34Tyicuan ta cana̱ ra Jesús chi ñáyɨvɨ ta chi ra cachicá noo chihin ra ta catyí ra chi ñu: ―Tatu nya ndo cuñí ndo cunyicon ndo chii, cuñí chi cahnya ndo iñi ndo tuhun maa ndo. Ta ma ndu uvi iñi ndo cha yɨhɨ́ ndo cuende vasɨ nyehe ndo tɨndoho cha cuende. Vatyi yucuan cuví cruzi cha tahán chi cuiso ndo. 35Vatyi nya ndo ña cuñí ndo cúvi ndo cha cuende, suri cha cúvi maa ndo cuvi, ta cuhun ndɨhɨ ndo anyaya. Soco nya ndo cuhva ndo ñayɨvɨ̱ ndo cha cuende ta cha cuenda tuhun Nyoo, cucacu añima ndo. 36Tatu sacunaa ndo añima ndo anyaya, ¿ñáá ri tuhun cha saha ganaa ndo tandɨhɨ cha tyayɨɨ cha iyó sɨquɨ ñuhu ñayɨvɨ̱? 37Vatyi tatu sacunaa ndo añima ndo, ñahri maa cha iyó cha cuví cuhva ndo ta sacacu ndo añima ndo. 38Tatu nya noo ndo cucahan nuu ndo nyehe ndo chii, ta cucahan nuu ndo tuhun cahín nuu ñáyɨvɨ cha iyó cuatyi ta ña quichahá tuhun Nyoo, yuhu Rayɨɨ cha quichi̱ nya gloria cucahan tucu nuu mai nyehi chi ndo quɨvɨ quichi tiqui chihin ángel cuenda Nyoo. Vatyi cuquichi chihin cha tyaquɨ maa Suti.


text: 1Chantá Jobqa Tata Diosman kuticherqa: 2Noqa yachani Qanqa tukuy imata ruwayta atisqaykita; Qampajqa mana imapis kanchu mana atikojqa. 3Pitaj noqa kasqani Qampa atiyniykimanta iskayrayanaypaj, jinamanta mana yachayniyoj kasqayta rikuchispari? Noqaqa parlasharqani imastachus mana yachasqayta, chay jina t'ukuna imasta mana entiendesqayta. 4Qan niwarqanki: Uyariway, qanwan parlayta munani, kutichiwaytaj kay tapususqasniyman, nispa. 5Kunankama, uyarispalla Qantaqa rejserqayki, kunantajrí, ñawisniywan rikuyki. 6Chayrayku kunanqa chay nisqaymanta p'enqakuni, Qanmantaj kutirikamuyki jallp'a patapi, ushpha patapi ima tiyaspa, nispa nerqa Jobqa. 7Tata Diosqa chay imasta Jobman parlaytawan, Elifazmanñataj nerqa: Noqaqa qampaj phiñasqa kashani, jinallataj chay iskay kawsaqesniykipajpis, imaraykuchus qankunaqa Noqamanta mana cheqantachu parlankichej, imaynatachus kamachiy Job parlarqa, jinataqa. 8Kunanqa qanchis torosta, qanchis carnerostawan qhatirikuspa, kamachiy Jobman riychej; chaypitaj chay uywasta qankunarayku q'olachispa jaywamuychej chay jinata parlasqaykichejmanta. Chantá kamachiy Jobqa qankunarayku Noqamanta mañapusonqachej, Noqataj chay mañapusqasuykichejta uyarisaj. Jinamanta mana castigasqaykichejchu, imaraykuchus qankunaqa castigasqapuni kanaykichej karqa, Noqamanta mana cheqanta parlasqaykichejrayku, imaynatachus kamachiy Job parlarqa, jinata, nispa nerqa Tata Diosqa. 9Chantá Elifazwan, Bildadwan, Zofarwanqa Tata Diospa nisqanman jina ruwarqanku, Tata Diostaj Jobpa mañakusqanta uyarerqa. 10Job ajinata kawsaqesnimpaj mañapusqantawan, Tata Diosqa Jobman kutichiporqa ñawpaj kapusqanmanta iskay jinastawan. 11Chaymantataj jamorqanku watukoj tukuy wawqesnin, panasnin, kawsaqesnin, ñawpajta tukuy kawsaqesnin kajkunapiwan. Watukoj jamuspa, mayta kusikorqanku, jatuchaj mikhuykunata wayk'uspataj wasimpi mikhorqanku. Chaypi paykunaqa mayta llakikusqankuta nispa, Jobta sonqocharqanku, tukuy ima ñak'ariyta Tata Dios apachimusqanmanta, jinaytawantaj sapa ujninku qolqesta qorqanku, qori anillota ima. 12Chantá Tata Diosqa Jobta bendecerqa chay wataspi, ñawpaj watasmanta nisqaqa astawan. Chay qhepapi Jobpataqa tiyaporqa chunka tawayoj waranqa ovejas, sojta waranqa camellos, waranqa yunta bueyes, waranqa china burros ima. 13Chaymantaqa tiyapullarqataj qanchis churisnin, kinsa ususisnin ima. 14Kuraj kaj ususimpa sutin karqa Jemima, chawpi kajpata Cesia, kinsa kajpatataj Keren-hapuc. 15Tukuy kay pachapi mana pipis Jobpa ususisnin jina k'achitas karqachu. Jobqa chay ususisninman, churisninman ima tukuy kapuyninta herenciata qoporqa. 16Chaymanta qhepaman pachaj tawa chunkayoj watastaraj kawsarqa, jinamanta payqa rejserqaraj wawasninta, allchhisninta, allchhisnimpa wawasninta, allchhisnimpa allchhisnintawanraj. 17Jinamanta Jobqa allin machuña, ashkha watasniyojtaj wañuporqa.


text: 1Dios yupaychana wasimanta Jesús lloqsishaqtintaq huknin yachachisqanqa payta nirqan: –Yachachikuq, ¡qhawariy kay hina sumaq thupasqa rumikunata, kay hina hatun wasikunatapas! nispa. 2Jesustaq nirqan: –¿Rikunkichu kay hatun wasikunata? Manan rumi patapi huk rumillapas qhepanqachu, llapanmi thunisqa kanqa, nispa. 3Dios yupaychana wasi chimpa Olivos orqopi Jesús tiyashaqtintaq Pedro, Jacobo, Juan, Andrespiwan sapallanpi payta tapurqanku: 4–Willawayku, ¿hayk'aqmi kay nisqaykiqa kanqa? ¿Ima señaltaq kanqa llapan kaykuna hunt'akunan kashaqtinri? nispa. 5Hinan Jesusqa paykunata nirqan: –Cuidakuychis, paqtataq pipas pantachisunkichisman. 6Askhan sutiywan sutichakuspa hamunqaku: Ñoqan Cristoqa kani, nispanku, hinaspan askhata pantachinqaku. 7Awqa-tinkuykunamanta, ch'aqwaykunamanta rimasqata uyarispaykichisqa aman musphankichischu, chay hinapunin kanan, ichaqa manan p'uchukayraqchu. 8Llaqtakunan huk llaqtakunawan maqanakunqaku, huk suyun hukkaq suyuwan maqanakunqa, kanqataqmi kayneqpi chayneqpi pacha chhaphchiykuna, yarqaykuna, ch'aqwaykunapas, chaykunaqa ñak'ariy qallariyllaraqmi kanqa. 9Qankuna ichaqa kikiykichista cuidakuychis, umalli runakunaq huñunakuyninmanmi apasunkichis, sinagogakunapin hasut'isqa kankichis, kamachikuqkunaq reykunaq ñawpaqenmantaq ñoqarayku apasqa kankichis, ahinapin ñoqamanta paykunaman willankichis. 10Ñawpaqtaqa allin willakuykunan llapa suyukunaman willasqapuni kanqa. 11Kamachikuq umalli runakunaman entreganasuykichispaq apasunkichis chayqa, aman ñawpaqmanta llakipakunkichischu imatachus ninaykichismantaqa, aswanpas chay ratopi yuyaychasqasuykichistan rimankichis, manan qankunachu rimankichisqa, aswanpas Santo Espiritun. 12Wawqenmi wawqenta, taytataq churinta wañuchinapaq entreganqa, churikunataq tayta-mamakuna contra hatarispa wañuchinqaku. 13Ñoqaraykun lliwpa cheqnisqan kankichis, ichaqa pipas p'uchukaykama qaqata sayaqmi qespichisqa kanqa. 14Diospa sinchi millakusqan qhellichaq runan Dios yupaychana wasipi sayanqa, chayta rikuqtiykichisqa Judea hap'iypi kaqkuna orqokunaman ayqechunku. (Kayta leeqqa entiendechun). 15Wasi patapi kashaqpas ama uraykuspa wasinmanta imatapas horqonanpaq haykuchunchu. 16Chakrapi kashaqpas p'achanta apananpaq ama wasinman kutichunchu. 17¡Ay, chay p'unchaykunapi wiksallikuqkunamanta! ¡Ay, wawata ñuñuqkunamantapas! 18Diosmanta mañakuychis chaykuna ama paray tiempopi kananpaq. 19Chay p'unchaykunaqa manchay ñak'ariymi kanqa, manan Diospa kamay qallarisqanmantapacha kunankama chay hinaqa hayk'aqpas karqanchu, manallataqmi kanqapaschu. 20Manachus Señor Diosqa chay p'unchaykunata pisiyachinman karqan chayqa, manan pipas qespichisqachu kanman, aswanpas paypa akllakusqankunaraykun chay p'unchaykunataqa pisiyachirqan. 21Pipas nisunkichis: “¡Qhawariychis, kaypin Cristoqa kashan!, otaq ¡qhawariychis, haqaypin kashan!” nispa chayqa, aman creenkichischu. 22Llulla cristokunan, llulla profetakunan rikhurimunqaku, hinaspan señalkunata milagrokunata ruwanqaku, chay hinapi atikuqtinqa Diospa akllakusqankunatapas pantachinankupaq. 23Chayrayku qankunaqa cuidakuychis, ñawpaqmantañan lliwta willashaykichis. 24Chay p'unchaykunapin chay ñak'ariy qhepataña inti tutayanqa, killapas mana k'anchanqachu, 25qoyllurkunapas cielomantan t'akakamunqa, cielopi kaq ch'askakunapas chhaphchisqan kanqa. 26Chaypachan runakunaqa rikunqaku Runaq Churinta hatun atiywan qhapaq-atiyninwan phuyupi hamushaqta. 27Hinaspan angelninkunata kachanqa teqsimuyuntinmanta akllakusqankunata huñumunankupaq. 28Yachaychis higos sach'amanta kay yachachikuyta: K'allman q'omeryamuqtin raphinkunapas ch'ikchirimuqtinmi, poqoy tiempo sispaykamusqanta yachankichis. 29Ahinallataq qankunapas, kaykuna hunt'akusqanta rikuspaykichisqa, Runaq Churinqa sispaykamushasqanta yachankichis. 30Cheqaqtan niykichis, manan kay mirayqa tukukunqachu lliw chaykuna hunt'akunankama. 31Hanaq pachapas kay pachapas tukukunqan, simiykunan ichaqa mana tukukunqachu. 32Chay p'unchayta chay horatawanmi ichaqa mana pipas yachanchu, manan hanaq pachapi kaq angelkunapas, manallataq Churipas, aswanpas Yayallan. 33Manan yachankichischu hayk'aqchus chaykuna kanantaqa, chayrayku cuidakuychis, makilla kashaychis. 34Kayqa karuman puriq runamanmi rikch'akun, paymi wasinta saqerqan, kamachinkunamanpas atiyta qorqan, sapankamantaq ruwanata, punku qhawaqtapas kamachirqan makilla kashananpaq. 35Makilla kashaychis, manan yachankichischu hayk'aqchus wasiyoqpa hamunantaqa, ch'isintachus, icha kuska tutatachus, icha gallo waqaytachus, ichari tutamantataqchus. 36Paqtataq qonqaylla hamuspa puñushaqta tarirqosunkichisman. 37Qankunaman nisqaykunataqa, llapanmanmi nini: ¡Makilla kashaychis! nispa.