text:
Loading content ...
SA NTEE, NEBRASKA. Taku Waste Okiya. Taku 6 i c a K i p a j i n F. B. RIGGS, PUBLISHER VOLUME LIX NUMBER 4 April 1930 wokajuju kaSpapi sakpe ^MV^SMftrWVMrW Germany, Sweden qa Norway benakiya en taku wanji iyutapi qa can ojupi waskuye- ca qaiS taku maka en ojupi yutapi kin Hena token oHankoya icage kte qa de en can qais maHcistinua bena pa- zo qa he wakanhdi on kanyapi qaiS iyokata on oHaukoya icaHyapi kte. ^VVVVV'A/V'V'WVVA/VV WICASTA WAKAN OMNICIYE DAKOTA ASSOCIATION June 12 to 15, 1930 8:30 9:00 9:30 2:00 2:15 2:30 7:30 8:30 9:00 9:15 9:30 9:45 10:00 10:30 2:00 2:15 2:30 7:30 8:30 9:00 9:15 Thursday Woonspe Wakan, Rev. Rudolf Hertz Wowahokonkiye, Rev. Clayton Hold Wicacaje owapi. KaHnifi uwicasipi wicolian obdakapi. Wicokaya Sanpa Wocekiye License yuhapi yamni wohdakapi kte. WicoHan kihnakapi. Winyan Omniciye, Mrs. John Jones Friday Woonspe Wakan, Rev. Rudolf Hertz Wocekiye License yuha yamni wohdakapi kte. Registrar wicohan hdaotaiu kte. Committee wicoHan obdakapi kte. Tuwe License qupi kta iyececa qa tuwe wicaSta wakan wicoHan yuhe kta iyececa. Rev. Truby Ironmoccasin Woiwanyanke qa woyustan. Wicokaya S-mpa Wocekiye. License yuhapi yamni wohdakapi kte. Wotanin Waste Aye Omniciye kte. Mazaska awanyanka wicoliau hdaotanin kte. Winyan Omniciye kin woecon tuktena on mazaSka kamnapi kta iyececa he. Mrs. T. L. Riggs , Mrs. Clayton Hold Koska qa WikoSka Omniciye, Rev. James Herman Saturday Woonspe Wakau, Rev, Rudolf Hertz Wocekiye. Dr. Geo. Hinman Congregatioual Okodakiciye Wakau on tawoiwanyanke kiu, Wicasta Wakau on committee wabda- tainpi qa woiwanyanke. Wicokaya Sanpa 2:00 Wocekiye. 2:15 Wicasta wakan waawanyanka unpi kin qa wicasta ivakanp- qa wacekiye wicaSta unpi kin tohanyan okodakiciye wakan en wowasake yuhapi kin. WicoHan kihnakapi. 4:00 WoSkate, Percy Tibbets Thomas Blackhoop Mrs. Allen Grindstone Cordelia Hold 7:30 Science woawacin kin, Dr. F. B. Riggs Sunday 9:00 Woonspe Wakan, Rev. Truby Ii-odmoccasin 10;00 Wowahokonkiye, Rev. Simon J. Kirk Rev. Eli Jones Rev. Thomas Blueeyes Wohduze Wakau, Rev Rev 3:00 WaSicu wowahokonkiye, Rev. Geo. W. Reed Rev. Arthur Tibbets Rev. Ben Brave Benedict Blackhoop Rev. Oscar Good boy Rev. Lot Frazier Napekieiyuzapi. HeHakahepaha Okodakiciye Wakan, Little Eagle, S. D. hetu kte. T. L. Riggs Charles Frazier 7:30 Omniciye, TUKANSIDAN TAFT TE William Howard Taft de United States en Tukansidanyapi qa United States en wakiiapi waukantu en wayaco heca. WicaSta tanka qa oyate kin wastewicadake. Anpetu tonana he ehan ta qa maka owancaya woiyokiSice iyaya qa akam makoce etanhan wicaSta oyate en tankapi hena waciuenwicayuzapi wokicaupte mas-apapi ihduskan tan ban hiwicakiyapi. EGYPT EKTA WOONSPEKIYAPI KTA Mr. Gilmore Warner, he Rev. A. C. Warner cinca, Springfield, S. D. etanhan, tawicu kici, miniwanca opta iyayapi kte qa Egypt makoce heciya owayawa woonsDe wankantu en Mr. Warner itancan kte. Otonwe he Cairo eya cajeyatapi hetu. PRESBYTERY YAOTANINPI Greenwood, S. D., Ihanktonwan Owakpa- mni eu Presbyterian Okodakiciye tipi wakan en Presbytery wicaSa wakan omniciye kte April 24, 1930, 10:30 a. m. de ciciyaotanin- pi. Tona maza canku okna yaupi kte cin hena Wagner, S. D. en yahipi kte April 23 eu. Qa itokam wicaSa tona maza canku okna yaupi kte cin heua sdonunyanpi uncinpi, hecen itokam wowapi maqu po, hecen iyeeinka inyanka iyacinyan okpeniipi kte. Joseph Nimrod. WAHCA OJUPI. Tohan makoce iyaza omaunnipi ca waHca ihankeya owanyagwaSteSte tipi kin itokam ojupi waunyakapi ecee. Tipi itokam wahca ojupi eca hena wicaSta winofica waSte hen tipi hecen sdonunyanpi ecee. Tona hececapi Sni hena Sicapi hecapi, taku waSte waStedakapi sni. WicaSta toua wafica ti icahda ojupi hena tipi waStekidakapi qa on nakun saupa taku owas apikiyapi qa awasteya he kta on sanpa qa sanpa cinpi ecee. Tohan tukte Dakota tipi icahda unyanpi qa waHca tipi en ojupi hena on uncantepi wiyu- Skin ecee. Hehan tipi ota iyaza unyanpi Sta waHca takudan Sni taku wanyagpica Sni qa wicaSta kin kuja he pazo. Iho wanna econqonpi kte. Mdoketu de waHca ota unkojupi kte. Iapi Oaye. MAHCISTINA WASTE WAN YUHAPI WASTE Dakota ota wanna maHcistinua en taku ota icaHyapi qa onge econpi okihipi qa unman iS eya okihipi. Tohan magaju sni qa mdoketu puza ca on wacin ibouusakapi, maHcistinua unhapi kin on. Tuka de mdoketu okini waste kta hecen on akeunkiyutapi kta. Is mdoketu puza Sta akatapi kin ohinni econqonpi kte heou onge icage kta. Heciyatanhan waciutanka od icate qaiS magicamna on unkakatapi kinhan taku icaHunyanpi kte bee. Dakota ota de en econkapinpi qa kujapi. Taku maheistinna en icaliye wacinpi kin hee tka tuwe maheistinna on wawicaHye Hca qa waniyetu wan u kte cin on maka tipi mahen ekibnaka qa ibduwiyeya tka ecin timataya unpi en hipi qa owas temyapi. Timataya unpi kin dena wicaSta wojupi qaiS taku icahye wacinpi sui kin hena hecapi, tka ecan mdoketu ihunniyan oicimani qa woimagaga en iyoki- piiciya yakonpi kin beca wicaStapi. Unkan ito tuwe kaSta maheistinna kin deon om iwo- unhdakapi kta iyececa qa heon sanpa ota maHcistinua en hiyuwicunyapi kte. Hecen on ito tuwe kaSta mdoketu de taku nonpa econqonpi kte cin be wounjnpi qa unkiapi kte. Hecen (uwe owag malicistiuna on wohdag un kte tuwe taku oju kin hena tanyan en ekiktonwe qa Htani kta qa tanyan kuwa kte. Okodakiciye wan H. Topa eyapi qon dehan wanna Dakota kin on taku ota owicakiya, hecen on dehantu kin tuwe kasta iyowicunpasta- kapi qa hekta ehan qa dehan isanpa econwi- cunsipi qa econpi kte. Tuwewe heyapi kta, taku su oju kta yuhe sni.ee eyapi kte. Toua kujapi qon hena eepi heyapi. Kta eya tuwe kaSta tukte olmayan okihi, wojupi su icu kta okihi qa deua iyohakam taku su kin he tokata Woju kta he ohiuni patanyan ehua- ke kta. Iapi Oaye. WAKANKICIYUZAPI Fort Totten, No. Dak., January 29, 1930. Peter J. Dugan qa Martha Leftbear. Rev. P. W. Thompson yuStan. Andrew Smith, okodakiciye wowapi kaga oyaka.
Object Description
Community newspapers
Indians of North America -- Newspapers
Dakota Indians
Dakota language
Description
Comments
Post a Comment for front cover


c: text/html

text: 1Señor Diosmi niwarqan: 2Qan, runaq churin, uyariway. ¿Imaynapitaq uvaspa k'aspinqa aswan allin wakin mallkikunaq k'allmanmantaqa? 3¿Uvaspa k'aspinmantaqa ima ruwaypas atikunmanchu? Icha, ¿warkuna takarpullapas ruwakunmanchu? 4Chayqa ninawan ruphachinallapaqmi allin. Canto-puranta nina rupharqoqtinqa chawpinqa k'illimsallañan, ¿imapaqtaq allin kanman? 5Manaraq kanasqa kashaspapas manan imapaqpas allinchu karqan, ¿chaychu kunan kanasqa kaspa valenman? Manan imapaqpas valenñachu. 6Chayraykun ñoqa Apu Señor Diosqa nini: Chay uvaspa k'aspin hinan ninaman kanasqa kanqa rawrananpaq, chay hinallataqmi kanasqa kanqa Jerusalenpi tiyaqkunapas. 7Ñoqan paykunaq awqan kasaq, huk ninamantachá ayqenqakupas hukkaq ninaqa ruphanqapunin. Ñoqa awqaykichis kapuqtiymi qankuna reqsiwankichis ñoqaqa Señor Dios kasqayta. 8Ch'usaq pampamanmi suyuntinta tukuchisaq ñoqata wasanchawasqankumanta. Ñoqa Apu Señor Diosmi chayta nini, nispa.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1“Amar nä, ‘¿Imanashagrag ayganashagrag?’ nipäcuychu. Diosman yupachicurcayarga, nogamansi yupachicarcämay. 2Tayta Diospa jatun wayinchrüga achcam cayan yachranapag wayicuna. Chaynuy mana captinga nächri nirärigman cara, antis cananga aywayä maychru capäcunaypagsi camariglam. 3Chaypitam nä aywarurga maychru capäcunaypagsi nä camarircurga yapay cutimushag. Jinarcurmi noga quiquï chrasquicurcäshay gamcunas noga cangächru capäcunaypag. 4Gamcunaga musyarcayanquim may aywayangätas, jinaman musyarcayanquitan imanuypa chrämuytas”. 5Niptinmi Tomasga cay nin: “Munayniyog, manam musyapäcüchu may aywayangaytas. ¿Imanaypatag chrapäcamüman chay aywayangayman?” 6Niptinmi Jesusga cay nirun: “Nogam cayä juc camiñunuysi chayman chrächigga, nogam cayä razoncagta rimagsi, nogatan cayä chay cawachicugsi. Mana nogaman aywamugga, manam pisi chrayta atipanchu Tayta Diosman. 7Nogata reguepäcamarga Taytätas reguepäcunquimanmi. Cananpitam nä reguercayanqui, nätan nämi ricapapäcuraysi”. 8Niptinmi Felipega cay nin: “Munayniyog, regueyärichimay Tayta Diosninchita. Chaylatam munarcayä manam mastaga imatas”. 9Niptinmi Jesusga nin: “Felipe, ¿nä may unaychri cayä gamcunawan, nätan manachu reguemanquirag? Pisi nogata reguemagga, reguesha nämi Tayta Diostaga. Chauraga ¿imanirtag manacayamanqui: ‘Diosta regueyärichimay’ nirga? 10¿Manachu tantiapäcunqui Tayta Diospa-mayin cayangäta, nätan Dios-mayï pay cayanganta? Rimangäcunata manam rimapapäcug quiquïpa yarpaynïpitachu, antis nogawan cayag Tayta Dios nimangancunatam rimayäsi, rurayäsi. 11Chauraga Dioswan noga cayangäta, nätan Tayta Dios nogawan cayanganta razonmi nipäcuy, nätan mana chaynuy nipäcamarsi razonpa chaynuymi nipäcamay rurayangäcunalapas. 12Shumag mayapäcuy cayta: Nogaman yupachicamagga ruranga noga rurayangätam, nätan rurangas mastaran noga Dios-mayïcagman aywacuptïga. 13Chauraga ima-aygatas nogata manacarcamaptiqui rurashagmi, Tayta Diosta alisca alipag noga Diospa-mayin ricachinäpag. 14Nogata imalata manacarcamaptiquis rurashagmi”. 15“Chaura razonpa cuyapäcamarga ningäcunata cäsucurcay. 16Nätan nogaga manacushag Tayta Diostam juc yanapagniquicunata cachramunanpag, gamcunawan imay aygaysi cananpag. 17Chay razoncag Espirituta, shongon munangalanta ruragcunaga manam chrasquipäcunchu, mana ricarnin, jinaman mana reguermi. Nätan gamcunaga reguercayanquim gamcunawan captin. Chauraga payga munangantam rurachipäcushunqui. 18Manam dëjapäcushaychu juc wacchacunatanuyga. Cutimushagmi gamcunawan canäpag. 19Cananpita mana alä unaytam runacuna nä mana ricapapäcamangachu, nätan gamcunaga ricapapäcamanquim. Noga cawaptïmi gamcunas cawapäcunqui. 20Chay junagga tantiapäcunquim Tayta Dioswan noga cayangäta, gamcuna nogawan carcayangayta, nätan gamcunawan noga cayangätas. 21Pi maysi ningäcunata chrasquicur cäsucugga cuyamanmi. Nätan cuyamagtaga Tayta Diossi cuyangam. Nogas cuyamagtaga cuyashagtan, jinaman reguechicushagmi chay cuyamagwan”. 22Niptinmi jucnincag Judasga cay nin: “Tayta, ¿imanirtag nogacunalawan reguechicunqui, nätan waquin runacunataga mana?” 23Niptinmi Jesusga nin: “Pi maysi cuyamagga ningätam cäsucaman. Chaura Dios-mayïga cuyangam. Jinarcurmi Dios-mayïwan noga aywapäcamushag paywan cawag. 24Pi maysi mana cuyamagga, manam noga ningäta cäsucamanchu. Nätan rimayangäta mayapäcungayga manam nogapachu, cayan chayga cachramagnïpam. 25Gamcunawan cayälarmi rimaparcayag caycunata. 26Nätan nogapa trucä chay yanapapäcushugniqui Santu Espirituga Tayta Dios chay cachramunanga tantiachipäcushunqui lapan mana tantiay atipapäcungaytam. Jinamanmi yarpachipäcushunqui lapan rimapapäcungagta. 27Payga ali cawaytam yanapapäcushunqui. Nätan nämi nirärig noganuy cawapäcunaypagsi. Cay gasila cawayga manam cay pachachru cagnuylachu. Chauraga ama ‘¿Imanashunrag?’ nipäcuysi ni manchacapäcuysi. 28Nämi mayarärinqui aywayämi ningäta, nätan gamcunawan canäpag yapay cutimunätas. Gamcuna razonpa cuyapäcamarga cushicurcanquimanmi Tayta Dioscagta aywayaptïga. Nätan Tayta Diosga nogapitaga mas munayniyogmi cayan. 29Cayta nircayag mana imas cayangancamalam nä imas captin razonpa rimangäta tantiapäcunaypag. 30Manam nä rimapapäcushaychu aläpa unayga. Nämi nachrgayämun cay pachachru munayniyog Asyagga, nätan imata ruramarsi manam munangantaga taringachu. 31Chaynuymi ruracänan cayan Tayta Dios cuyangäta, cay pachachru runacuna musyapäcunanpag, jinamanga pay nimangannuylam rurayäsi” nircurga, “Sharcapäcuy aywashun caypita” nipäcamanmi.


text:
Stanley Kubrick
Stanley Kubrick sutiyuq runaqa (26 ñiqin anta situwa killapi 1928 watapi paqarisqa New York llaqtapi, Hukllachasqa Amirika Suyukunapi - 7 ñiqin pawqar waray killapi 1999 watapi wañusqa Harpenden llaqtapi, Hukllachasqa Qhapaq Suyupi) huk USA mama llaqtayuq kuyu walltay pusaq runam karqan.
Tayta: Jacob Leonard Kubrick (1902-1985); mama: Sadie Gertrude Perveler.
Pilikulakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Martin Scorsese
- Steven Spielberg
- James Cameron
- Woody Allen
- Terry Gilliam
- Coen brothers
- Ridley Scott
- George A. Romero
- Orson Welles
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Stanley Kubrick sutiyuqmanta qillqa: inlish simipi, kastilla simipi, Internet Movie Database nisqapi.
- Uficial web (inlish simipi)
- Kubrick Corner (inlish simipi)


text: 1Ichara suk vieju wawkinchi mana allita ruranman. Kan chay vieju wawkinchita kuyashpa mana piñakushpa tataykitashina allillapi yachachiy. Chaymanta wayna wawkinchikunatapish kuyashpa wawkikitashina allillapi yachachiy. 2Vieja paninchita kuyashpa mamaykitashina allillapi yachachiy. Shipash paninchikunatapish kuyashpa iden panikitashina allillapi yachachiy. 3Viyuda paninchikunata yanapay mana ni pi yanapak tiyaptin. 4Suk viyuda paninchikunapa wawankuna ñetunkuna tiyaptin paykunata yachachiysapa mamanta kuyashpa yanapanankunapa. Paykunata wiwashkankunarayku mamanta tatanta kuyashpa yanapashpa Tata Diosta kushichinsapa. 5Wakcha viyuda mana ni pi familyan yanapananpa tiyaptin diyapi tutapi orashpa yachan Tata Dios yanapananpa. Chay laya viyudata yanapanaykichi tiyan. 6Chaymanta kikinpa munananta rurashpa kawsak viyuda kawsananta wakllichin. 7Jesukristuta kreyikkunata allita yachachiysapa viyuda paninchikunata yanapanankunapa ama ni pi paykunata washanchanankunapa. 8Jesukristuta kreyik runakuna mamankunata ayllunkunata yanapanankuna tiyan. Mana yanapashpankunaka Jesukristuta mana kreyik runakunamanta ashwan mana allita ruraykansapa. 9Kunanka yachachiyki ima laya viyudakunatami yanapashunchisapa nishpa. Sokta chunka ashwan watayukta kusanllawan kawsashka viyudakunata yanapanaykichi tiyan. 10Chay viyudata riksinanchikuna tiyan allita rurashpa kawsashkanta allita wawankunata wiwashkanta. Chay viyudata riksinanchikuna tiyan wasinpi maykan pasyaptin allita kushikushpa chaskishkanta, Jesukristuta kreyikmasinkunata kushikushpa yanapashkanta, sufrik runakunata yanapashkanta. Tukuy laya alli rurashkankunata kawashpanchikuna yanapananchikuna tiyan. 11Chaymanta paninchikuna viyuda shipashllara kaptinkuna ama paykunata akllaychu yanapanaykichipa. Paykunaka shipashllara kashpankunara ichara kikinkunapa munanankunallata ruranayashpa Jesukristumanta ashushpa kawsanayanmansapa. 12Paykuna Jesukristullata sirviyta almitishkankunawasha mana sirvinayaptinkuna Tata Dios kastigankasapa. 13Chay laya shipashllara viyuda killa likidu tukushpa wasin wasin purinsapa. Tukuy layata yachanayashpa sukta sukta yuyaypi purinsapa. Mana alli rimanata rimashpa kawsansapa. 14Chayrayku munani chay shipashllara viyuda paninchikuna kashkan kasaranankunapa. Munani wawayashpankuna chay wawankunata allita wiwanankunapa. Chashna allita rurashpa kawsaptinkuna mana ni pi yuyankasapachu. 15Suk paninchi viyudakuna manana Jesukristuta kreyinayashpana supayta kreyishpa kawsaykansapa. 16Suk paninchikunapa familyan viyuda tiyaptinka familyanlla mana nimata michashpa yanapanankuna tiyan. Paykuna allita yanapaptinkuna Jesukristuta kreyikmasinkuna manana yanapankasapanachu. Chaypina mana ni pi yanapak tiyaptin viyudakunata atipankasapa yanapayta. 17Alli yachachikuk ansianuykichi allita kamachishuptikichi sukaman kuyanaykichi tiyan. Tata Diospa rimananta allita yachachishuptikichi ashwan allita kuyashpa yanapanaykichi tiyan. 18Chayrayku Tata Dios rimananpi willawanchisapa: “Toroykichita trabajachishpaykichi mana bosalchashpa mikunanta yakunta kunaykichi tiyan.” Chaymanta willawanchisapa: “Suk runata trabajachishpaykichi chay trabajashkanpa pagaranaykichi tiyan.” 19Suk runa maykan yachachikuk ansianuta kanpi chatakuptin ama kreyiychu. Ichará llullakushpa chatakuykan. Ishkay kimsa runakuna idenllata willashuptinkunara chaypira kreyinayki tiyan. 20Ansianukuna mana allita rurashpa kawsaykaptinkuna tukuy Tata Diosta kreyikkunapa ñawpakninpi willanki amana mana allita rurashpa kawsanankunapa. Chashna chay ansianukunata willaptiki tukuy Jesukristuta kreyikmasikikuna manchakunkasapa mana allikunata rurayta. 21Kawawakninchi Tata Diospa ñawpakninpi Jesukristupa ñawpakninpi Tata Diospa aklladu angelkunapa ñawpakninkunapi allita willayki: Tukuy kay yachachikushkaynita tukuy runakunata pipish kaptin idenllata yachachiysapa. 22Suk wawkikita ansianu kananpa munashpayki allita yuyay allitachu manachu rurashpa kawsaykan nishpa. Mana allita rurashpa kawsaptinka ama akllaychu ansianu kananpa. Mana allita kawsaptinka tukuy llaktamasikikuna yuyashunkimansapa mana alli rurakmasin kanaykita. Ama yuyashunankunapa allita rurashpalla kawsay. 23Shunku nanaywan unkudulla kawsashpaykika ama yakullata upyaychu. Suk tipi vinutapish upyay nanayniki alliyananpa. 24Suk wawkinchikuna mana allita ruraptinkuna manara Tata Dios kastigaptinkunara kunanlla tukuy runakuna uchankunata yachansapa. Chaymanta suk wawkinchikuna pakallalla mana allita rurashpa kawsaptinkuna suk tiempu washanra yachanchisapa. 25Chashnashina suk wawkinchikuna allita rurashpa kawsaykaptinkuna kunanlla yachanchisapa. Suk wawkinchikuna alli ruranata ruraptinkuna manara yachanchisaparachu. Chashna pakallalla alli ruranata ruraptinkunapish suknin diya yachananchikuna tiyan.


text: 1Chay qhepatataq Davidqa Filistea runakunata atiparqan, hinaspan suyu kamachinanta qechuspa munaychakurqan. 2Hinallataq Moab runakunatapas atiparqan, hinaspan paykunata pampaman thallaykachispa, cordelwan tupuchirqan: Pikunachus cordelwan iskay tupusqa ukhupi kaqkunan wañuchisqa karqanku, huk tupusqa ukhupi kaqkunataq kawsarqanku. Chaymi Moab runakunaqa Davidpa kamachisqan kapurqanku, contribuciontapas pagarqanku. 3Soba suyu rey Rehobpa churin Hadad-ezertapas Davidqa atipallarqantaqmi Eufrates mayu qaylla hallp'anta kutichikapuq rishaqta. 4Hinaspan Davidqa waranqa qanchis pachak caballoyoq soldadokunata, iskay chunka waranqa chakillapi puriq soldadokunatawan presota apamurqan, carreta aysaq caballokunatapas yaqa llapanta hank'unta kuchurqarirqan, pachak carretakunallapaqña puchuchikurqan. 5Damasco llaqtamanta Aram soldadokunataq Hadad-ezerman maqanakuypi yanapaq hamurqanku, ichaqa Davidmi paykunatapas atipaspa iskay chunka iskayniyoq waranqa soldadokunata wañuchirqan. 6Chaymi Davidqa Aram suyupi Damasco llaqtaman soldado t'aqakunata churarqan, hinan Aram runakunaqa Davidpa kamachisqan kapurqanku, contribuciontapas pagarqanku. Ahinatan Señor Diosqa Davidta maypiña kaqtinpas atipachillarqanpuni. 7Chaymantataq payqa Hadad-ezerpa oficialninkunaq apasqan qori escudokunata qechurqospa Jerusalenman aparikurqan. 8Hinallataq Hadad-ezerpa llaqtankuna Betamanta Berotaimantawan askha bronceta hap'ikurqan. 9Hamat suyu rey Toin Hadad-ezerpa llapan soldadonkunata Davidpa atipasqanta yachaspa, 10churin Joramta rey Davidman napaykuqta kacharqan qorimanta, qolqemanta, broncemanta regalokunatawan apachispa: –Allinpunin Hadad-ezerta maqanakuypi atiparqanki, nispa. Hadad-ezerqa Hamat suyu rey Toiq awqanmi karqan. 11Chay regalokunatan rey Davidqa Señor Diospaq t'aqarqan. 12Hinallataq Edom suyumanta, Moab suyumanta, Amón runakunamanta, Filistea suyumanta, Amalec runakunamanta llapan apamusqan qorita, qolqeta, Hadad-ezermanta wakin qechumusqankunatawan Señor Diospaq t'aqarqan. 13Chaymantataq Davidqa Kachi Qocha Wayq'opi Edom runakunaq chunka pusaqniyoq waranqa soldadonkunata atiparqorqan, chaymi payqa mentasqa kapurqan. 14Edom suyupitaq soldado t'aqakunata churarqan, hinan llapan Edom runakunaqa Davidpa kamachisqan kapurqanku. Chhaynatan Señor Diosqa Davidta maypiña kaqtinpas atipachillarqanpuni. 15Llapa Israel suyutan Davidqa kamachirqan, llapa runakunapaqpas chaninkaqta cheqaqkaqta ruwarqan. 16Sarviaq churin Joabtaq ejercitonpi umalli karqan, Ahiludpa churin Josafat-taq qelqa waqaychaqnin karqan. 17Ahitobpa churin Sadocwan, Abiatarpa churin Ahimelecpiwantaq sacerdotenkuna karqanku, Seraiastaq qelqaqnin karqan. 18Joiadaq churin Benaiastaq reypa guardian Ceret runakunaq Pelet runakunaq umallin karqan, Davidpa churinkunataq sacerdotekuna karqanku.


text: 1Chaymanta Jesus bawtisakushkanwasha Tata Diospa Espiritun suk chunlla chakidu pampaman pusharkan. Chaypi supay munarkan Jesusta mana allikunata rurachiyta. 2Chay chunlla pampapi kashpa Jesus chusku chunka diyata chusku chunka tutata mana nimata mikurkanchu. Chaypina sukaman yarkarkan. 3Supay llullachinayashpa rirkan Jesustaka willak: —Tata Diospa wambran kashpaykika kay rumikunata willay pankuna tukunanpa chaykunata mikunaykipa. 4Chaypina Jesuska aynirkan: —Tata Diospa killkadunpi willawanchi: “Runakuna Tata Diospa rimananta kasushpa kawsanankuna tiyan. Manami panta mikushpallachu kawsankasapa.” 5Chaymanta supayka Jesustaka pusharkan Tata Dios akllashkan Jerusalen llaktaman. Chaypi Tata Diospa manllayba altu wasin sawaman pusharkan. 6Chaypina Jesusta willarkan: —Tata Diospa wambran kashpaykika kay altumanta allpaman wishchunakuy. Tata Dios killkadunpi willawanchi: “Tata Dioska angelninkunata kachanka amachashunaykipa. Paykuna makinkunawan chaskishunkisapa ama rumikunapi mitkakunaykipa.” 7Chaypina Jesuska aynirkan: —Chaymantapish Tata Diospa killkadunpi willawanchi: “Ama nimata yankamanta ruraychichu yachanayashpa Tata Dios yanapawankachu manachu nishpa.” 8Chashna willaptin supayka Jesustaka pusharkan manllayba altu urkuman. Chay altumanta tukuy kay allpapi llaktakunata tukuy chaykunapi alli tiyakkunata kawachirkan. 9Willarkan: —Kan kunkurikushpa ñukata kuyawaptikika tukuy kay kawashkaykitami kushkayki. 10Chaypina Jesuska willarkan: —Ñukamanta ashuy, Satanas. Tata Diospa killkadunpi willawanchi: “Señorniki Tata Diosllata kuyay. Payllata sirvishpa kawsay.” 11Chashna Jesus sinchita willaptin supayka ashurkan. Chaypina Tata Diospa angelninkuna Jesustaka laduncharkansapa yanapak. 12Chaymanta kamachikuk Herodeska yachachikuk Juanta karselpi churarkan. Jesuska chayta yachashpa Galilea partiman rirkan. 13Galileapi kashpa manana Nasaret llaktapi kawsarkannachu. Rirkan kawsak Kapernaum llaktapi. Chay llaktaka karkan Sabulon Neptali partipi Galilea kocha ladunpi. 14Ñawpa tiempu Tata Dios rimashkanta yachachikuk Isaiyas killkarkan: 15“Sabulon partipi Neptali partipi Galilea kocha ladunpi Jordan yaku ladunpi chay mana judiyu runakuna kawsansapa. 16Chay partikunapi kawsak runakuna mana allita rurashpa tutapishina kawsarkansapa. Paykunaka sukaman llipyak lusta kawarkansapa. Chay runakuna wañunankunata manchashpa kawsarkansapa. Paykunapa allima lus llipyamurkan.” Chayta killkarkan Isaiyaska. Chaypina chay killkadunpi rimashkanshina Jesus allita yachachikushpa lusshina karkan. 17Chaymanta Jesus chay Kapernaum llaktapi kawsashpana kallarirkan yachachikuyta: —Tata Dios sukaman munan mandunpi kawsanaykichipa. Chayrayku tukuy mana alli ruranaykichimanta wanaychi. 18Chaymanta Galilea kocha mañanpi puriykashpa Jesuska ishkay runakunata kawarkan. Paykunaka atun redninkunawan challwakuykarkansapa. Suk karkan Andres. Suk karkan wawkin Simon. Paypa suk shutin karkan Pedru. 19Chaypina Jesuska paykunata willarkansapa: —Kankuna allita yachankichi challwakunata apiyta. Kunanmantapacha ñukata katiwaychi. Katiwaptikichi ñuka allita yachachishkaykichi runakunata yachachinaykichipa. 20Chay ratulla chay challwakuk runakunaka redninkunata sakishpankuna Jesusta katirkansapa. 21Chaymanta chay kocha mañanta riykashpankuna Jesuska Santiagota wawkin Juanwan tantallata kawarkan. Chay ishkay runakuna Sebedeopa wambrankuna karkansapa. Suk kanowapi chay ishkay runakuna tatanwan redninkunata allichaykarkansapa. Chaypina Jesuska chay ishkay runakunata kayarkansapa paywan tantalla purinankunapa. 22Chay ratulla paykunaka kanowanpi tatanta sakishpa Jesuswan rirkansapa. 23Chaymanta Galilea partipi tukuy llaktakunaman rishpa Jesuska yachachikurkan. Judiyu runakunapa tantanakunankuna wasinkunapi yachachikurkan. Chay runakunata willarkansapa: —Tata Diosmi munan mandunpi kawsanaykichipa. Chashna willashpa Jesuska runakunata tukuy laya unkuyninkunamanta nanayninkunamanta alliyachirkansapa. 24Chaymanta Siria partipi sukaman famakurkansapa Jesus unkudukunata alliyachiykananta. Chayrayku Siriapi kawsak runakuna Jesusman pusharkansapa rikchak laya unkuyniyuk runakunata, nanayuk runakunata, supayuk runakunata. Chaymanta pusharkansapa manchariyuk runakunata, kaspirayadu runakunata. Chaypina Jesuska tukuy chay unkudu runakunata alliyachirkansapa. 25Chaymanta Jesusman rirkansapa aypa runakuna Galilea partimanta, Dekapolis partimanta, Jerusalen llaktamanta, Judea partimanta, Jordan yaku suk ladunmanta.


text: 1Uyariychej israelitas: Kunanqa Jordán Mayuta chimpanaykichejña tiyan, qankunamanta aswan ashkha runasniyoj nacionesta, aswan atiyniyojkunatataj jallp'asninkumanta qharqonaykichejpaj; jap'ikapunkichejtaj jatuchaj perqaswan muyuykusqa llajtasninkuta. 2Chaypi tiyakojkunaqa Anacpa miraynin jatuchaj runas kanku. Chaykunamanta nejta uyarinkichej: Pitaj sayayta atinman anaquitaspa mirayninkojpa ñawpaqempiri? nispa. 3Kayta yachaychej: Señorniykichej Tata Diosqa qankunaj ñawpaqeykichejta renqa. Payqa uj k'ajashaj nina jina ruphaspa, ñawpaqeykichejpi nacionestaqa k'umuykachachenqa paykunata chinkachinankama. Qankunaqa paykunata chay llajtasninkumanta qharqospa, ujllapi chinkachinkichej, Tata Dios qankunaman nisusqaykichejman jina. 4Maypachachus ñawpaqeykichejmanta Señorniykichej Tata Dios paykunata qharqonqa chaypacha, ama sonqoykichejpi ninkichejchu: Noqanchej allin kasqanchejrayku Tata Diosqa kay jallp'asta qopuwanchej, nispa. Chayqa mana jinachu. Tata Dios chay runasta juchasninkumanta qharqon. 5Mana qankuna allin kasqaykichejraykuchu, nitaj cheqan kajta ruwasqaykichejraykuchu paykunaj jallp'asninkuta jap'ikapunkichej. Tata Diospuni ñawpaqeykichejmanta paykunata qharqon juchallikusqankurayku, ñawpa tatasniykichej Abrahamman, Isaacman, Jacobman ima imatachus nisqanta junt'anampaj. 6Yachaychejpuni kayta: Manamin qankuna allin kasqaykichejraykuchu chay sumaj jallp'asta Señorniykichej Tata Diosqa qosunkichej, imaraykuchus qankunaqa rumi sonqos kankichej. 7Yuyarikuychejpuni imaynatachus Señorniykichej Tata Diosta ch'in pampapi phiñachisqaykichejta. Egiptomanta llojsimusqaykichejmantapacha kay jallp'aman chayamunaykichejkama Tata Diospa contranta oqharikullarqankichejpuni. 8Horeb Orqopipis Tata Diosta phiñachillarqankichejtaj. Paypis qankunapaj phiñakuspa, tukuchinasuykichejpajña kasharqa. 9Chay orqoman wicharerqani Tata Diosmanta jap'imoj iskay p'alta rumispi qhelqasqa kamachisqasta, qankunawan Tata Dios tratota ruwarqa, chaykunata. Chaypitaj qhepakorqani tawa chunka p'unchaykunata, tawa chunka tutastawan mana mikhuspa, nitaj imatapis ujyaspa. 10Chaypi Tata Diosqa qowarqa chay iskay p'alta rumista, Pay dedonwan qhelqasqasninta. Chay qhelqasqaqa karqa imatachus Horeb Orqopi nina chawpimanta parlamusorqachej, chay, qankuna chaypi tantasqa kashajtiykichej. 11Tawa chunka p'unchaykuna, tawa chunka tutas junt'akojtintaj, Tata Diosqa jaywawarqa iskay p'alta rumispi trato ruwasqa qhelqasqata. 12Pay niwarqataj: Kunanqa usqhayta rispa, kaymanta urayk'uy, imaraykuchus Egiptomanta orqhomusqayki runasqa Noqaj kamachisqasniyta mana kasukuspa, mana allin kajta ruwashanku. Noqaj kamachisqasniyta mana kasuspa, uj lantita qorimanta ruwakunku, nispa. 13Tata Diosqa nillawarqataj: Noqaqa rikuniña kay runas ancha rumi sonqos kasqankuta. 14Kunanqa saqeway ari kay runasta chinkachinayta, sutinkutataj kay pacha patamanta chinkachisaj. Chantá qanmanta ruwasaj uj jatun nacionta, paykunamanta aswan ashkhata, kallpayojtataj, nispa. 15Chay orqomanta urayk'amushaspa, makiypi apamorqani chay trato ruwasqa qhelqasqata, chay orqopitaj nina larwashallarqapuni. 16Jinapi Señorniykichej Tata Diospa contranta qankuna juchallikusqaykichejta rikorqani, uj torillo lantita qorimanta ruwasqaykichejta. Chantá Tata Dios rikuchisqasuykichejpa ñanninta saqesqaykichejrayku, 17makiypi jap'isharqani, chay qhelqasqa kamachisqasta ñawpaqeykichejman choqaspa, t'unarqani. 18Chaymantataj Tata Diospa ñawpaqenman pampakama k'umuykukorqani ñawpajta jina, tawa chunka p'unchaykunata, tawa chunka tutastawan mana mikhuspa, nitaj imatapis ujyaspa. Chayta ruwarqani Diospa contranta juchallikusqaykichejrayku, Payta phiñachispa. 19Noqaqa maytapuni mancharikorqani qankunaj contraykichejta Tata Dios phiñakusqanta, qankunata ujllapi chinkachiyta yuyasqanta ima rikuspa. Chaywampis Tata Diosqa uj kutitawan mañakusqayta uyariwarqa. 20Chantá Payqa Aaronpajpis mayta phiñakullarqataj payta chinkachiyta munaspa; noqataj Diosmanta mañapullarqanitaj ama payta wañuchinanta. 21Chaymantataj chay torillo ruwasqaykichejta, mayqenwanchus juchallikorqankichej, chayta oqharispa, ninaman kanaykorqani. Sumaj ñut'uta kutachispataj, orqomanta urayk'amushaj, chay yakuman wijch'uykorqani. 22Chaymantaqa Taberapi, Masahpi, Qibrot-hataavapi ima Tata Diosta phiñachillarqankichejtaj. 23Maypachachus Tata Diosqa kamachisorqachej Cades-barneamanta rinaykichejta: Wichariychej ima jallp'atachus qoykichej chayman, nispa chaypacha, qankunaqa mana munarqankichejchu. Mana Paypi creerqankichejchu, nitaj kasorqankichejchu. 24Rejsisqasuykichejmantapacha qankunaqa Tata Diospa contrampi oqharikullankichejpuni. 25Chaypacha Tata Diosqa qankunata chinkachiyta munasqanrayku, noqaqa Paypa ñawpaqempi pampakama k'umuykorqani tawa chunka p'unchaykunata, tawa chunka tutastawan. 26Chantá Tata Diosmanta mayta mañakorqani kay jinata: Señorníy Tata Dios, kay Qampa wawasniykitaqa ama chinkachiychu ari, pikunatachus kacharicherqanki jatun kayniykiwan, Egiptomantataj jatun atiyniykiwan orqhomorqanki, chaykunata. 27Yuyarikuy ari kamachisniyki Abrahammanta, Isaacmanta, Jacobmanta ima. Paykunarayku ama qhawaychu kay wawasniyki rumi sonqo kasqankuta, sajra kayninkuta, nitaj juchasninkutapis. 28May llajtamantachus orqhomuwarqayku, chay llajtayojkunaqa nenqanku: Tata Diosqa mana atisqachu, ima jallp'atachus qonan karqa, chayman pusaykuyta. Kaymantaqa paykunata orqhorqa ch'in pampaspi wañurachimunampaj, paykunata chejnisqanrayku, nispa. 29Chaywampis israelitasqa kanku Qampa aylluyki, Qampa herenciayki. Qanmin paykunata Egiptomanta orqhomorqanki jatun kayniykiwan, atiyniykiwantaj.


text: 1Capernaumpita Jesús aywashpan chargan Judea provinciaman. Nircurna päsargan Jordán mayu simpanman. Saychöpis asca runacuna juntapäyaptinmi Jesús yachasergan imaypis yachasishgannöla. 2Saycho yachaycäsiptinmi fariseo runacuna aywaycur lutanta parlasinan cash ali shimilanpa Jesusta tapuyargan: “¿Warminpita runa raquicanmancu o manacu?” nir. 3Saymi Jesús nergan: “Moisés guelgashgancho ¿imatatä nican?” 4Sayno niptinmi fariseucuna niyargan: “Moisés yachasergan pipis warminpita raquicayta munarga papilta rmaparcur raquicänanpämi.” 5Saymi Jesús nergan: “Moisés sayno yachasergan runacuna mana cäsucog cayaptinmi. 6Musyashgansinöpis Tayta Diosninsimi cay pasata camar olgutawan warmita camargan. 7‘Sayno captinmi warmita ashir runa promitin mana raquicaypa tänanpä. Saymi majasacarna mamanpa taytanpa maquincho caycashganpita runa yargucun warminwan tänanpä. Warminwan tarnami jäpa carpis paywan say castalana ricacun.’ Sayno cananpä Tayta Dios nicaptenga mananami ishcay castanasu caycäyan, sinöga juc castalanami caycäyan. 9Saymi Tayta Diosninsi juclasashgantaga pipis raquinmansu.” 10Saypita posädacuyashgan wayicho caycarnami discïpuluncuna Jesusta tapuyargan say yachasishganpita. 11Tapuyaptin Jesús nergan: “Pï runapis warminpita raquicarcur juc warmiwan targa adulteriuchömi caycan. 12Saynöla pï warmipis runanpita raquicarcur juc runawan targa adulteriuchömi caycan.” 13Saypitanami wamracunata Jesús cagman apayargan umanman maquinta churaycur Tayta Diosta manacunanpä. Wamracunata apaycagta ricarmi discïpuluncuna michäyargan. 14Saymi discïpuluncunata Jesús olgutupargan: “Wamracunata apacayämunanta ama michäyaysu. Wamrano cagcunami Tayta Diospa naupanman chäyangapä. 15Pipis Tayta Diosninsipa naupanman chayta munarga papänin nishganta wamra criyishganno Tayta Diosninsi nishganta criyisun. Wamrano criyegcunalami Tayta Diospa naupanman changa.” 16Nircurnami saycho caycag wamracunata margarcur margarcur umanta yataycushpan Tayta Diosninsita manacorgan paycunata yanapänanpä. 17Saypita Jesús aywacunanpäna caycaptinmi juc magta cörriyla chargan Jesús cagman. Paymi gongurpacuycur nergan: “Gam imaycatapis musyanquimi, taytay. Saymi tapuculäshayqui. ¿Imatatä ruräman Tayta Diospa naupanman chänäpä?” 18Saymi Jesús nergan: “¿Imanirtä yarpanqui lapantapis musyashgäta? Tayta Diosnilansimi lapantapis musyaycan. 19Tayta Diosninsipa naupanman chänayquipäga paypa mandamientucunata cumpliy. Musyanquimi mandamientucuna cayno nishganta: ‘Ama adulteriucho canquisu. Runa mayiquita ama wanusinquisu. Ama suwacunquisu. Manacagtaga ama pitapis tumpanquisu. Runa mayiquita ama lulapanquisu. Mamayquitawan taytayquita ali ricanqui. 20Niptin say magta nergan: “Saycunataga wamra cashgäpita-pasami lapanta cumplishcä, taytay.” 21Sayno niptin Jesús cuyapar ricärishpan nergan: “Lapanta cumpliycarpis Tayta Diospa naupanman chänayquipäga jucrämi pishëshunqui ruranayquipä. Lapan imayquicunatapis ranticuycur guellayta muchogcunata aypuy. Nircur nogawan aywashun yachasishgäta yachacunayquipä. Sayno rurashpayquega gloriaman riquëzayquita churacognömi caycanqui.” 22Sayno niptinmi segaypa rïcu car say magta laquish aywacorgan. 23Sauraga saycho caycag runacunata ricärishpan discïpuluncunata Jesús nergan: “¡Ajami caycan rïcu runacuna Tayta Diospa naupanman chäyänanpäga!” 24Jesús parlashganta wiyarmi discïpuluncuna mansacashno ricacuyargan. Saymi Jesús yapay nergan: “¡Ajami caycan rïcu runacuna Tayta Diospa naupanman chäyänanpäga! 25Auja uchcupa camëllo päsayta mana camäpacushganno rïcu runapis quiquilanpitaga Tayta Diospa naupanman chayta manami camäpacunsu.” 26Sayno niptin discïpuluncuna segaypa mansacash quiquinpura parlayargan: “Sayno captenga ¿pirä salvaconga?” nir. 27Saymi paycunata ricärishpan Jesús nergan: “Quiquilanpitaga runacuna manami salvacuyta camäpacuyansu. Tayta Dioslami pitapis salvan. Saymi Tayta Diosninsipäga imapis ajasu.” 28Saymi Pedro nergan: “Nogacunaga lapantami imaycätapis cachariyashcä gamta gatiräyänäpä, taytay.” 29Sayno niptin Jesús nergan: “Noga munashgäta ruranan cash y Tayta Diosninsipa wilacuyninta wilacunan cash pipis wauguincunata, panincunata, mamanta, taytanta, surincunata, wayinta o chacrancunatapis cachareg cäga cay pasacho pachac (100) cuti mastami chasquengapä. Saynöpami paninpis, wauguinpis, mamanpis, taytanpis, chacrancunapis y wayincunapis paypa canga. Isanga wilacuynëta wilacushganpita runacuna chiquiyangapämi. Sayno captinpis Tayta Diospa naupanman char imayyagpis cushishmi cawangapä. 31Waquin runacuna, rïcu cashganpita respitädu carpis, gloriaman manami chäyangasu. Waquin runacunami isanga, mana cäsush pobri carpis, gloriaman char cushicuyangapä.” 32Nircurnami Jerusalenpa aywar discïpuluncunapa puntanta Jesús aywaycargan. Jerusalén autoridäcuna Jesusta wanusiyta munaycashganta musyarmi discïpuluncuna y paywan waquin aywagcunapis mansariycar aywayargan. Sayno caycäyashganta ricarmi chunca ishcay (12) acrashgan cag discïpuluncunata jucläman Jesús gayargan. Nircurmi ima päsananpä cashgantapis wilargan: 33“Musyayanquimi Jerusalenpa aywaycashgansita. Saychömi mandag cüracuna y Moisés guelgashganta yachasegcunapis NOGATA prësu sariyämanga. Nircurmi wanusimänanpä mana Israel runacunapa maquinman entregayämanga. 34Paycunami asipäyämanga, togapäyämanga y astayämangapis. Sayno nacarcasiyämarmi wanusiyämangapä. Sayno captinpis quimsa junagtaga cawarimushämi.” 35Sauraga Jesusman aywaycur Zebedeupa surincuna Santiaguwan Juan niyargan: “Ruwacuyäläshayqui, taytay.” 36Sayno niyaptin Jesús nergan: “Captenga alicher canman.” 37Saymi paycuna niyargan: “Mandag canayquipä Tayta Dios churashuptiqui gamta mandäsiyänäpä nogacunata churaycalämay, taytay. Jucnëta jamaycasilämanqui derëchayqui cagman y jucnëtana isogniqui cagman.” 38Saymi Jesús nergan: “Gamcunaga mana tantyacuypachä manacaycäyämanqui. ¿Gamcuna awantayanquimansurä nogata nacasimashganno nacasiyäshuptiqui? ¿Päsamänanpä caycashganta gamcuna päsayanquimansurä?” 39Saymi paycuna niyargan: “Au, awantayäshämi.” Sayno niyaptin Jesús nergan: “Rasunpaypami noga nacashgäno gamcunapis nacayanquipä y päsamashganno päsayäshunquipä. 40Sayno captinpis isognëman y derëchämanga pitapis jamasishä Tayta Dios nimashgan caglatami.” 41Santiaguwan Juan manacuyashganta wiyarmi waquin cag discïpuluncuna rabianäyargan. 42Saymi discïpuluncunata gayaycur Jesús nergan: “Gamcuna musyayashgayquinöpis nación mandag runacunaga mandag cayninman atiënicuycur runacunata mandayan. 43Gamcunachöga manami sayno canmansu. Saypa trucanga waquin runacunapita más ali ricash cayta munarga runa mayiquita ashmaynöla yanapäyay. 45Manami runacunata munashgäta rurasinäpäsu NOGA shamushcä, sinöga runacunata yanapänäpämi shamushcä. Saynöpis shamushcä runacuna-raycu wanur salvanäpämi.” 46Saypitanami discïpuluncunawan Jesús chäyargan Jericó marcaman. Discïpuluncunawan y más asca runacunawan Jericöpita yarguycaptinmi Timeupa surin Bartimeo caridäta manacur nänicho jamaraycargan. Payga gaprami cargan. 47“Nazaretpita cag Jesús päsaycan” nir wilayaptinmi gayacur nergan: “¡Rey Davidpa castan Jesús, cuyapaycalämay!” 48Sayno gayacuptinmi runacuna olgutupäyargan upälacunanpä. Sayno olgutupäyaptinpis masrämi gayacorgan: “¡Rey Davidpa castan Jesús, cuyapaycalämay, ari!” nir. 49Sayno gayacushganta wiyarmi Jesusga ichisquergan. Nircur gayasiptin aywagcuna Bartimeuta niyargan: “Upälacuyna. Jesusmi gayaycäshunqui. Jucla aywashun.” 50Sauraga jucla sharcurcur punchunta jitariycushpan Jesús cagman cushish aywargan. 51Chaycuptinna Jesús taporgan: “¿Imacho yanapänätatä munaycanqui?” nir. Saymi Bartimeo nergan: “¡Nawë ricanantami munaycä, taytay!” 52Niptin Jesús nergan: “Yäracamayniquipami canan nawiqui ricangana.” Sayno niptinmi jinan höra Bartimeupa nawincuna ricarganna. Ricarnami Jesusta gaticurcur aywacorgan.


text: 1Aswan allinmin chojru t'antallatapis mikhuspa, kusiypi kawsayqa, sapa p'unchay kusiy fiestaspi, maqanakuspitaj kawsanamantaqa. 2Sumaj yuyayniyoj kamacheqa patronnimpa mana kasukoj churinta kamachenqa, herenciayojtaj kanqa patronnimpa churisninwan khuska. 3Qoriwan qolqewanqa ninapi llimphuchakun; runaj yuyaynintatajrí Tata Dioslla llimphuchan. 4Sajra runawan, llulla runawanqa sajra parlajkunata kasunku. 5Pichus wajcha runamanta alqochakojqa ruwajnin Diosta pisipaj qhawan. Pichus wajcha runata kusipayajqa castigasqapuni kanqa. 6Machu runaspa pillunkoqa allchhisninku kanku, wawaspa kusikuyninkutaj tatasninku kanku. 7Wampupajqa mana allinchu jatuchaj imasta parlananqa, nitaj kamachej runaqa llulleriosta parlanan allinchu. 8Pichus lluk'iyta yachajqa yuyakun sumaj atiyniyoj kasqanta; ima ruwaypipis paytaqa allillampuni rin. 9Pichus contrampi ima nisqatapis mana kasuta ruwajqa munakuyta mask'an; pichus chay nisqasta willarajrí kawsaqesta phiñanachin. 10Yuyayniyoj runataqa k'amisqallaraj allinman churan; wampu runarí ni pachaj seq'osqawampis uyarikunchu. 11Mana kasukoj runaqa sajrallatapuni mask'an; chayrayku mana khuyakuyniyoj kachata payman kachamonqanku. 12Aswan allin kanman uñanta chinkachikoj china jukumariwan tinkunaqa, uj wampu runawan tinkunamanta nisqaqa. 13Pichus allin kajmanta sajra kajwan kutichejpa wasinmanta manapuni sajra kajqa chinkanqachu. 14Pichus phiñanakuyta qallarejqa qochapis phataykushanman jina; chayrayku chay phiñakuytaqa saqey manaraj jatunyaykushajtin. 15Juchayojta kacharipojta, mana juchayojtataj juchachajtaqa Tata Diosqa mana rikuyta munanchu. 16Imapajtaj wampoqa qolqe oqharisqa yachayta rantej jamun, mana yuyaynin kashajtinri? 17Uj kawsaqeqa tukuy tiempopi munakuyniyoj, uj wawqe jinataj runawan khuska llakiypi sayaykunampaj. 18Mana allin yuyayniyoj runaqa garante sayan, runa masinmantataj cuentallikun. 19Pichus jap'inakuyta munajqa juchata munakun; pichus anchata parlajpis urmayninta mask'akun. 20Sajra yuyayniyojmanqa mana allinchu renqa; pichus qhasi manakajta thawtejpis mana allinman chayanqa. 21Uj wampoj tatan kanaqa uma nanayllata apamun; uj wampoj tatanqa mana kusikuyniyoj. 22Sonqo kusisqa kayqa uj sumaj jampi; llakisqa kayrí kallpata wañuchin. 23Sajra runaqa pakaypi lluk'ichikun, cheqan kajta q'ewinampaj. 24Sumaj yuyayniyojpa kawsaynimpi yachayqa rikukun, wampu runarí imamampis sat'iykukullampuni. 25Wampu chureqa tatanta mayta llakichin, mamampa sonqontataj nanachin. 26Cheqamanta mana juchayojta juchachanaqa mana allinchu, nitaj jasut'inapis atikunchu cheqanta ruwaj kurajkunataqa. 27Pisillata parlajqa yachayniyoj, yuyayniyoj runataj mana usqhayta phiñarparikunchu. 28Runaqa wampu kashaspapis sichus ch'inlla kakun, simintataj wisq'an chayqa, yachayniyojpaj qhawasqa kanqa.


text: 1Uj pacha israelitasqa Tata Diospa contranta thutuyta qallarerqanku. Tata Diostaj chayta uyarispa, k'ajaj phiñakuyninta rikucherqa, jaraj ujnin kantunta ninawan ruphaykuchispa. 2Chantá runas Moisesman qhaparikojtinku, Moisesqa Tata Diosmanta mañaporqa, ninataj chay rato thasnukorqa. 3Chay cheqataqa suticharqanku Tabera, nispa, chay cheqapi Tata Diospa ninan jarankuta ruphaykusqanrayku. 4Israelitas ukhupi imaymana waj llajtayoj runas karqanku. Chaykuna yarqhaywan thutuyta qallarerqanku, jinallataj israelitaspis waqayta qallarerqanku: Pitaj kunan aychata mikhuchiwasqaykuri? 5Noqaykoqa yuyarikuyku, Egiptopi qhasilla mikhoj kayku challwasta. Chantá mikhullajtaj kayku pepinosta, melonesta, puerrosta, cebollasta, ajosta ima. 6Kunanrí yarqhaywan wañushaykuña, ni imapis kaypeqa kanchu; Maná nisqa t'antalla tiyan. 7Maná nisqaqa culantro muju jina q'elluyasqa karqa. 8Q'apaynenqa mosoj aceite jina karqa. Runasqa llojsispa, pampasmanta pallakamoj kanku. Chantá, kutaj kanku, manachayrí takaj kanku. Jinaspataj, wayk'oj kanku, manachayrí tortillasta ruwaspa, chayachikoj kanku. 9Ch'isin jaranku pataman chhulla urmamojtinkama, Maná nisqapis chaypa patanman urmamullajtaj. 10Moisesqa uyarerqa israelitasta, wawasninkuta ima jarasninku punkupi waqarashajta. Tata Diostajrí chaymanta mayta phiñakorqa. Moisesmampis manallataj allinchu rijch'arqa. 11Chaymanta Moisesqa Tata Diosman nerqa: Imaraykutaj kay kamachiykita mana allinta ruwawankiri? Imapitaj mana allinta rijch'aykiri? Imapajtaj kay runasta pusachimuwankiri? 12Kay tukuy runasqa noqaj wawasniychu kanku imatajri? Makiypi ichuspachu paykunata apaykachasaj uj ñuñoj wawata jina, mayqen jallp'atachus tatasninkuman qonaykita nerqanki, chayman chayachinaypaj? 13Maymantataj noqaqa aychata apamusaj kay chhika runasta mikhuchinaypajri? Aychata qowayku, nispa noqallaman waqaspa jamuwanku. 14Noqa sapayqa manaña pusaykachaymanchu kay tukuynin runastaqa; noqapajqa anchapuni paykunata pusaykachanayqa. 15Sichus Qan ajinallatapuni ruwawanki chayqa, wañuchiway, sichus Qan munakuwanki chayqa. Ajinamanta, Tata Dios, noqaqa manaña ñak'arisajchu, nispa. 16Chantá Tata Diosqa payman kuticherqa: Qan tantapuway qanchis chunka kurajkuna israelitasta, mayqenkunachus israelitasta kamachishanku, chaykunata. Paykunata pusamuy Dioswan Tinkukuna Toldo punkuman, chaypitaj qanwan khuska suyawaychej. 17Chayman urayk'amusaj, qanwantaj parlasaj. Chantaqa qampi kaj espirituta paykunamampis qollasajtaj, paykuna kay runasta kamachiyta, pusayta ima yanapasunankupaj. Ajinamanta qan manaña sapaykichu rikukunki. 18Chantaqa nillaytaj q'ayapaj runas llimphuchakunankuta, aychatataj mikhonqanku. Noqa paykunata waqashajta uyarini, nishajtataj: Mana aycha kanchu mikhunanchejpaj. Kaymanta nisqaqa allinta Egiptopi kakusharqanchej, nispa. Chayrayku kunanqa Noqa paykunaman qosaj aychata mikhunankupaj. 19Chay qosqayqa mana uj p'unchayllapajchu, nitaj iskay p'unchaykunallapajchu, nitaj phishqa p'unchaykunallapajchu, nitaj chunka p'unchaykunallapajchu, nitaj iskay chunka p'unchayllapajchu kanqa. 20Manachayqa qosqay aychata uj killa junt'ata mikhonqanku amichikunankukama, senqasninkumanta phullchichimunankukama. Paykunaqa Noqata qhesachawanku, Noqa Tata Dios paykunaj chawpinkupi kashajtiy. Paykunaqa ñawpaqeypi waqanku, ninkutaj: Imapajtaj Egiptomanta llojsimorqanchejri? nispa. 21Moisestajrí Tata Diosman nerqa: Noqawan rejkunaqa sojta pachaj waranqa soldados kanku. Chaywampis Qanqa nishanki: Uj killa junt'ata aychata mikhuchisaj, nispa. 22Kanmanchu ovejas, wakaspis chayta ñak'aspa kay chhika runasman aychata qonaypajqa? Jatun qochamanta tukuynin challwasta jap'ispapis, manaraj kay chhika runasqa sajsankumanchu. 23Tata Diostaj payman kuticherqa: Atiyneyqa pisichu? Kunanmá rikunki kay parlasqayta junt'asajchus manachus, chayta, nispa. 24Moisesqa llojsiytawan, runasman willamorqa imastachus Tata Dios payman nisqanta. Chantá qanchis chunka kurajkuna israelitasta tantachispa, paykunata Dioswan Tinkukuna Toldoj muyuyninman sayaykucherqa. 25Tata Dios chayman phuyupi urayk'amorqa, Moisesmantaj parlarqa. Moiseswan kasharqa, chay espiritumantataj chay qanchis chunka kurajkunamampis qollarqataj. Espíritu paykunaman chayajtintaj, chay kutilla Diosmanta sut'inchajkuna jina parlayta qallarerqanku. 26Jinapis chay qanchis chunkamanta iskayqa mana rerqankuchu Dioswan Tinkukuna Toldoman, manachayqa jarallankupi qhepakorqanku, sutisninkutaj Eldadwan, Medadwan karqa. Chay tukuywampis, paykunaman Espiritoqa chayallarqataj. Paykunapis Diosmanta sut'inchaj jina jarasninkupi parlayta qallarillarqankutaj. 27Chaymantataj uj waynaqa Moisesman willaj correrqa: Eldadwan, Medadwan Diosmanta sut'inchajkuna jina jarasninkupi parlashanku, nispa. 28Chantá Nunpa churin Josué, pichus waynamantapacha Moisespa yanapajnin karqa, payqa Moisesta nerqa: Wiraqochi Moisés, qan niy ari, ama jinata ruwanankuta, nispa. 29Moisestajrí payman kuticherqa: Qanqa noqarayku chaytapis jark'aytachu munashanki? Allin kanman, Tata Diosqa tukuynin israelitasman Espirituta qonan, ajinamanta Tata Diospa sut'inchajninkuna kanankupaj, nispa. 30Chay qhepatataj Moisesqa tukuynin kurajkunawan khuska jaraman kutiporqanku. 31Chaypacha ujllata Tata Diosqa jatun qochamanta wayrachimorqa, chay wayrataj ashkha puna yuthusta apamorqa. Chaykuna israelitaspa jarankuman junt'aykamorqa, wakintaj chay tukuy muyuyninman uj p'unchay puriymantapacha. Chay tukuynimpi puna yuthusqa tawqakorqanku yaqha uj metrota jina patampi patampi. 32Jinapi runasqa chay puna yuthusta jap'illarqankupuni tuta p'unchay, q'ayantin, p'unchaynintin. Aswan pisita jap'ejqa phishqa chunka arrobas kurajta jap'erqa. Jinamanta aychasta jarasninkoj muyuyninman ch'akirachikorqanku. 33Chantá wakinkunaqa chay puna yuthu aychasta siminkuman churaykurispa khamuykurishajtillankuraj, Tata Diosqa k'ajaj phiñakuyninta rikucherqa paykunata castigaspa, wañuracherqataj ashkha runasta. 34Chayrayku chay cheqata suticharqanku, Qibrot-hataava, nispa, imaraykuchus jaqaypi p'amparqanku pikunachus mikhunallapi yuyajkunata. 35Qibrot-hataavamanta israelitasqa riporqanku Hazerotkama, chaypitaj jarakorqanku.


text: 1Waugui-panicuna, canan wilashayqui Israel mayëcunapä laquicushgäta. Paycuna Jesucristuta mana chasquicuyaptin shongöpis nanayparämi laquicuy sariman. Jesucristuta chasquicur gloriaman chäyänan-raycoga alimi canman paycunapa trucan in ernuman gaycush captëpis. Mana lulacuypa nicashgätaga Santu Espiritupis musyaycanmi. 4Israel runacunataga Tayta Diosninsi acrargan wamrancuna cayänanpämi. Sayno acrarmi paycunawan conträtuta rurargan imaypis yanapänanpä. Saynöpis Moisesta Tayta Diosninsi leynincunata entregargan paycunata yachasinanpä. Saynöpis paycunatami Tayta Diosninsi tantyasergan templuta rurarcur payta imano adorayänanpäpis. Paycunami Abrahamta promitishgantapis chasquiyargan. 5Abraham, Isaac y Jacobpitami Israel runacuna caycäyan. Israel castapitami Jesucristupis caycan. ¡Payga lapanpä munayyog Diosninsimi caycan! ¡Imayyagpis pay alabash cayculäsun! Amén. 6Sayno captinpis ama yarpäyaysu lapan Israel runacuna Tayta Diosninsi promitishgancunata chasquiyänanpä cayashganta. Saynöpis mana chasquicuyaptin ama yarpäyaysu Tayta Diosninsi promitircur mana cumpliycashganta. Manami lapan Israel runacunasu say promitishgancunata chasquiycäyan, sinöga Tayta Diosninsi acrashgan caglami. Saynölami Abrahampa ishcay surincuna captinpis jucnin caglata Tayta Diosninsi acrargan promitishganta chasquinanpä. Sayno acrashgantami Tayta Diosninsipa palabranchöpis cayno guelgaraycan: “Isaacpita miragcunalami promitishgäcunata chasquiyangapä.” 9Saynöpis Isaac yurinanpämi Tayta Diosninsi Abrahamta promitir nergan: “Watan cananno wisan cutimuptë warmiqui Sara wawayognami caycanga.” 10Isaac winarcurnami Rebecawan targan. Rebecapa wawan milish yurirmi puntata yurergan Esaú y guepalantana yurergan Jacob. 11Manarä paycuna yuriyaptinmi Rebecata Tayta Diosninsi nergan: “Guepa yureg cag wawayquipa munayninchömi punta yureg cag wawayqui canga.” Sayno cananpä captinmi Tayta Diosninsipa palabranchöpis nican: “Esaüta acranäpa trucanmi Jacobta acrashcä yanapänäpä.” Say nishgannölami manarä yuriptin Jacobta Tayta Diosninsi acrargan. Saymi alita o mana alita rurashganpita acrananpa trucanga Tayta Diosninsi acrargan quiquin munashgan cagta. 14Esaüta acrananpa trucan Jacobta acrarga ¿Tayta Diosninsi lutantasurä rurash? ¡Manami lutantasu rurash! 15Moisestapis Tayta Diosninsi cayno nirmi tantyasergan: “Nogaga munashgä caglatami pitapis cuyapä.” 16Sayno caycaptenga manami quiquinsipitasu Tayta Diospa naupanman chäshunpä, sinöga pay cuyapar acramashgarämi. 17Sayno acrarpis waquin runacunapataga shonguncunata Tayta Diosninsi chucruyäsin. Egipto nacionpa mandagnin faraonpa shonguntapis Tayta Diosninsi chucruyäserganmi. Sayno chucruyäsishganpitami Tayta Diosninsipa palabrancho cayno guelgaraycan: “Gam cuenta Egipto runacunata castigaptëmi may-saycho tag runacuna munayyog cashgäta musyayangapä.” 18Saynömi Tayta Diosninsi waquin runacunata cuyapan y waquin runacunatanami shongunta chucruyäsin payta mana cäsucunanpä. 19Sayno niptë gamcuna capas niyämanquipä: “Waquin runacunapa shongunta quiquin chucruyäserga ¿imanirtä jusayog cashganta Tayta Diosninsi nican?” 20Sayno niptiquipis nogaga caynömi në: Runacunapa shongunta chucruyäsiptenga manami ninquimansu Tayta Diosninsi mana alita rurashganta. Manami mitu mancapis: “Sayno canäpäga ¿imapätä ruramargayqui?” ninmansu rurag cagta. 21Mitu manca ruräga munayyogmi caycan imapäpis mancata rurananpä. Say mitulapitami juc mancata ruran yanucunanpä y juc mancatana ruran ganrapata shuntananpä. Saynölami Tayta Diosninsipis munayyog caycan munashgannöla waquin runacunata cuyapänanpä y waquin runacunatana shongunta chucruyäsinanpä. 22Tayta Diosninsi rabiashpan in ernuman jucla mana gaycuptinpis ama yarpäyaysu munayniynag pay cashganta. Saypa trucanga pay munayyogmi caycan munashgan höra pitapis in ernuman gaycunanpä. 23Saynöpis munayyogmi caycan cuyapashgan cagcunata perdonar gloriaman pushananpä. 24Say salvashgan cagcunaga nogansimi caycansi. Cuyapar salvamänansipäga Tayta Diosninsimi acramashcansi waquinninsita Israel runacunapita y waquinninsitana mana Israel runacunapita. 25Mana Israel runacunatapis Tayta Dios salvananpä cashgantaga profëta Oseas guelgashgancho caynömi nican: “Mana chasquicamag runacunatami tantyasishä nogata chasquicamänanpä. Saynöpis mana cuyashgä cagcunatami cuyashä.” 26Mastapis Oseas caynömi guelgargan: “Tayta Diospa wamrancuna mana captinpis cananga paycunata Tayta Diosninsi chasquish wamrancuna cayänanpämi.” 27Israel runacunapänami isanga Isaías cayno guelgargan: “Lamar cuchuncho aguyshanörä Israel runacuna saysica cayaptinpis manami lapantasu Tayta Diosninsi salvanga, sinöga acrashgan cagcunalatami. 28Mana acrashgan cagcunataga Tayta Diosninsi yupami castigangapä.” 29Isaías mastapis caynömi guelgargan: “Lapanpä munayyog Tayta Dios mana cuyapämashpansega Sodoma y Gomorra marcacunata ushacäsishgannömi nogansitapis ushacäsimashwan cargan.” 30Saymi Moisés guelgashgan leycunata mana yacharpis mana Israel runacuna Jesucristuman yäracur perdonashgana caycäyan. 31Israel runacunanami isanga say leycunata yacharpis Jesucristuman mana yäracur jusancunapita perdonashgasu caycäyan. Jesucristuman yäracuyänanpa trucanga paycuna yarpäyan say leycunata cumpliyashpan salvacuyänanpä cayashgantami. Sayno yarparpis Jesucristuman mana yäracuyashganpita manami salvashgasu cayangapä. 33Tayta Diosninsipa palabranchöpis cayno guelgaraycan: “Jerusalén marcaman noga juc runata cachamushä alinnin rumi cimientupä cashganno paypis cananpä. Say rumiman tacacagcunataga nogami juzgashäpä. Payta chasquicogcunatami isanga cushish chasquishäpä.”


text: 1Chay täcunaćhu täcücäpa allï maquinćhümi licälú calaśh uta pitwïshaćhu lulïpapis janäpapis isquirbïshacta, jinaman anćhish sïllu siguranawan sumä wićhäśhacta. 2Jinamanmi licälú munayniyu anjil ayaycaćhaypanuy cay niyäta: “¿Mayantan sumä allin cayan pitwïshäpa siguraläśhancäta paquilcul quićhananpä?” nil. 3Niptinmi quićhananpä nï licaycunallanpäpis mana pipis allinnin cañächu janay pachäćhu nï cay pachäćhu, nï luli allpäćhüpis. 4Chaynu allinnin mana captinmi ya'a sumä-sumäta wa'aculá. 5Jinaptïmi jucnin mandacü yaśhaca: “¡Amaña wa'aychu! Má, ¡Judá caśhtaćhu Liyuncämi, Davidpa Milayninpi Śhamücämi llallïla! Paymi ichá anćhish siguräśha cäcunäta paquiycul pitwïshäta quićhaycülunman” niman. 6Chaypïtam chay tawan cawsäcunäpa, ishcay ćhunca tawayu yaśhacunäpa ćhawpićhu cä quiquin täcunaćhu licälú juc malta uwish wañüchisha-yupay cayalpis śhäcuyäta. Anćhish wälayu, anćhish ñawiyümi caculläñä. Chaycunam cañä cay pachäman Dios caćhamuśhan Ispirituncuna. 7Chay uwishmi täcunaćhu täcücäman aśhuycul allï maquinpïta pitwïshacta ćhasquiñä. 8Chaynu ćhasquïluptinmi chay tawan cawsäcunäwan, ishcay ćhunca tawayu yaśhacunaca ñawpäninman uyshucaycälil un'ulacaycälin. Llapanmari arpayü-cama jinaman üru ćhanćhaćhu juntay-juntay insinsiu apacälälisha-cama capäcuñä. Chay chalapacücunäpa mañacuynincunamari insinsiu cañä. 9Chaynu jinacälälisham muśhü taquicta taquipäcuñä cay nil: “Amllam sumä allin canqui pitwïshäta uywaycunayquipäpis, siguräśha cäcunäta quićhaycunayquipäpis. Anmari wañuchisha calanqui; yawarniquiwantacmi llapa malcacunäpi, llapa imaymana limaycunaćhu limäcunäpi, imaymana ayllucunäpi, llapa nasyuncunäpi Diosninchicpä nunacunacta lantilanqui. 10Payta sirbinanpämi mandacücunäman sasirdüticunäman muyuycälichilanqui. Paycunañatacmari cay pachäćhu mandapäcun'a” nil nipäcuñä. 11Chaypïtam licalcuśhäćhu uyalïlú achca-achca anjilcunap shiminta. Chaycuna täcunaćhu täcücäpa, tawa cawsäcunäpa, yaśhacunäpa muyülïninćhümari walanganpi-walanganpi nisyu-nisyu caculcälläñä. 12Paycunam llapan callpanwan taquipäcuñä: “Wañüchisha Uwishca sumä allinninmi cayan; paypam llapan munaypis, llapan cäniyücunäpis, llapa yaćhaypis, llapa callpapis. Payllatacmari allinninpa licaycunapä, altuman juluycunapä, alawaycunapäpis cayan” nil. 13Chaypïtapis uyalïlümi Tayta Diospa lluy camaśhancunaca cay pachäćhu, janay pachäćhu, luli pachäćhu, lamarcunäćhu lluy cäcunäpis cay nil alawapäcüta: “Täcunaćhu täcücäwan Uwishcäpis alawäśha imaycamapis capäcuchun, wiña-wiñaypä altuman juluycuśha, allinpa licaycuśha, munayniyüpa licaycuśha capäcuchun” nil. 14Nipäcuptinmi chay tawa cawsäcunaca “Aw, chaynu cachun” nïlälin. Chayćhütacmi chay yaśhacunäpis uyshucaycälil un'ulacuycul alawapäcuñä.


text: 1Jesusmi samana punchawpi richkarqa tarpusqa chakrapa ukunta. Discipulonkunañataqmi yarqarachikuspa trigopa espigan rachuyta qallaykuspa mikurqaku. 2Fariseokunañataqmi chayta qawaykuspanku Jesusta nirqaku: —Discipuloykikunaqa rurachkanku samana punchawpi leypa harkakusqan ruraykunatam —nispa. 3Chaymi payñataq nirqa: —¿Manachum leerqankichik puriqmasinkunapiwan yarqaymanta kaspa Davidpa imam rurasqanta? 4Davidmi Diospa wasinman yaykuruspa sacerdotekunallapa mikunan Diospa tantankunata mikururqa, mikuykachirqataqmi puriqmasinkunamanpas. 5Moisespa qellqasqanpiqa ¿manachum leerqankichik? Sacerdotekunam templopi samana punchawpi llamkaspa mana samarqakuchu ichaqa chaywanqa manam huchallikurqakuchu. 6Ñoqam nikichik, kaypiqa kachkan templomantapas aswan respetanaraqmi. 7Bibliam nin: “Animalkuna wañuchipuwanaykichikmantapas aswanqa munani kuyapayakuq kanaykichiktam” nispa. Kayta entiendespaykichikqa manam culpawaqchikchu mana huchayoqkunata. 8Diosmanta Hamuq Runaqa munaychakunim samana punchawpipas. 9Jesus chaymanta pasaspanñataqmi yaykururqa huñunakunanku wasiman. 10Chaypim kachkarqa chakisqa makiyoq runa hinaptinmi Jesusta imallamantapas acusanankupaq tapurqaku: —¿Diospa leyninqa permitinchu samana punchawpi onqoq sanoyachiyta? —nispa. 11Chaymi Jesusñataq nirqa: —¿Mayqannikichiktaq ovejaykichik uchkuman samana punchawpi wichiykuptinqa mana horqowaqchikchu? 12¡Runakunaqa ancha valorniyoqmi ovejakunamantapas! Chaynaqa leyqa permitinmi samana punchawpi allin ruraytaqa. 13Chaymantam chay runata nirqa: —Haywariy makikita —nispa. Haywariykuptillanmi makin sanoyarurqa huknin makin hina. 14Chaymi fariseokuna lloqsiruspanku tanteanakurqaku Jesusta wañurachinankupaq. 15Jesusñataqmi chayta yachakuruspan pasakurqa chaymanta, achkallaña runakuna qatiptinmi sanoyachirqa lliw onqoqkunata. 16Paykunatam nirqa: —Amam pimanpas willakunkichikchu pim kasqaytaqa —nispa. 17Chaynataqa nirqa Diosmanta willakuq Isaiaspa nisqan cumplikunanpaqmi. Paywanmi Dios kaynata nichirqa: 18Paymi serviqniy, paytam ñoqaqa akllakurqani, paytam kuyani, payraykum kusisqa kachkani. Espirituywanmi paytaqa huntaykusaq, nacionkunamanmi allin arreglomanta willachisaq. 19Manam peleanqachu. Manam qaparinqachu. Manam pipas callekunapi qayakusqantapas uyarinqachu. 20Allin arreglota ruraspa munaychakunankamam, mana pakinqachu qewisqa soqosllatapas. Manam wañuchinqachu tumpalla rupaq mecherotapas. 21Paypi confiankuspam suyanqaku nacionkunapas. 22Chaymantam Jesusman aparamurqaku demonioyoq mana rimaq ñawsa runata. Jesus sanoyarachiptinmi chay runaqa qawarikuruspan rimarqa. 23Llapa runakunañataqmi admirakuspa nirqaku: —¿Kaychu kanman Davidpa mirayninmanta hatun kamachikuq? —nispa. 24Fariseokunañataqmi chayta uyariruspanku nirqaku: —Kay runaqa demoniokunataqa qarqon demoniokuna kamachiq Beelzebupa atiyninwanmi —nispa. 25Piensasqankuta yacharuspanmi Jesus nirqa: —Mayqan nacionpas chaqwallapi rakinasqa kaspaqa purmanqam, llaqtapas otaq familiapas rakinasqa kaspaqa manataqmi takyanchu. 26Satanas kikillanta qarqokuptinqa ¿imaynataq munaychakusqanqa takyanman? 27Nisqaykichikpi hina Beelzebupa atiyninwan demoniokunata qarqoptiyqa ¿pipa atiyninwantaq qatiqnikichikqa demoniokunata qarqon? Chaynaqa paykunam juzgasunkichik. 28Ñoqaqa demoniokunataqa qarqoni Diospa Espiritunwanmi, chaynaqa Diospa munaychakusqanqa chayaramusunkichikñam. 29—Kallpasapa runapa wasinmantaqa manam pipas suwakuyta atinmanchu manaraq puntata payta chaqnaruspaqa. Chayraqmi ichaqa imankunatapas wasinmanta apakunman. 30—Pipas mana favorniypi kaqqa contraypim kachkan, cosechapi ñoqawan mana huñuqñataqmi usuchichkan. 31—Chayraykum ñoqa nikichik: Diosqa pampachanqam llapallan huchallikuqninkunata chaynataq kamiqninkunatapas, Chuya Espirituta kamiqkunatam ichaqa mana haykapipas pampachanqachu. 32Pipas Diosmanta Hamuq Runapa contraypi rimaqqa pampachasqam kanqa, Chuya Espirituqa contranpi rimaqmi ichaqa mana pampachasqachu kanqa kay tiempopipas nitaq hamuq tiempopipas. 33—Allin sachaqa allintam rurun, mana allin sachañataqmi mana allinllata rurun, sachaqa rurunpim reqsichikun. 34¡Culebrapa castankuna! ¿Imaynamá allintaqa imatapas niwaqchik mana allin runa kachkaspaykichikqa? Runaqa riman sonqonpi huntallaña kaqkunamantam. 35Allin runaqa sonqonpi kaq allin kapuqninkunamanta horqospanmi allinllata riman, mana allin runañataqmi mana allinllata riman mana allinkuna sonqonpi kasqanrayku. 36Nikichikmi, juicio punchawpim llapallaykichik cuentata qonkichik tukuy mana allinkuna parlasqaykichikmanta. 37Rimasqaykiman hinam Dios juzgasunki inocente kanaykipaqpas otaq culpasqa kanaykipaqpas. 38Chaymantam wakin fariseokunapiwan Diospa leynin yachachiqkuna Jesusta nirqaku: —Yachachikuq, milagrotayá qawachiwayku chaynapi Diosmanta kasqaykita yachanaykupaq —nispa. 39Chaymi Jesusñataq nirqa: —Yaw mana kasukuq mana allin casta runakuna, qamkunaqa milagrotaraqmi mañawachkankichik. Manam qawachisqaykichikchu milagrotaqa, qawaspaqa-qawachisqaykichik Diosmanta willakuq Jonasta imam pasasqallantam. 40Imaynam Jonas hatun challwapa wiksanpi karqa kimsa punchaw kimsa tutan, chaynam Diosmanta Hamuq Runapas kasaq allpapa ukunpi kimsa punchaw kimsa tutan. 41Ninive llaqtapi runakunam kawsarimunqaku kay runakunapiwan kuska juicio punchawpi hinaspam kay runakunata acusanqa. Paykunaqa huchankumantam wanakurqaku Jonaspa willakusqanwan, Jonasmantapas aswan allin willakuqmi kaypiqa kachkani. 42Saba nacionniyoq reinapas juicio punchawpi kaypi kaq runakunapiwan kawsarimuspanmi paykunata acusanqa. Payqa hamurqa karu-karu llaqtamantaraqmi Rey Salomonpa yachaynin uyariq. Salomonmantapas aswan yachayniyoqmi kaypiqa kachkani. 43—Runamanta demonio lloqsiruspaqa qochqakunapim samananpaq maskastin purin, mana tarispanñataqmi 44nin: “Lloqsimusqay runamanyá kutikusaq” nispa. Kutirispanñataqmi chay runapa sonqonta tariykun chunnichkaqta, sumaq allichasqata hinaspa sumaq pichasqata. 45Kutirispanmi pusaramun kikinmantapas peornin qanchis demoniokunataraq chaynapi chay runaman yaykuspa yachanankupaq. Chaymi chay runaqa rikurirun ñawpaq kasqanmantapas astawan peorña. Chaynam pasarunqa kay mana allin runakunatapas. 46Runakunata Jesus rimapayachkaptinraqmi mamanpiwan wawqenkuna chayaramurqaku hinaspam hawallapi sayaykurqaku Jesuswan parlayta munaspanku. 47Chaymi huk kaqnin willarqa Jesusman: —Mamaykipiwan wawqekikunam sayachkanku hawapi qanwan parlaykuyta munaspa —nispa. 48Hinaptinmi Jesusñataq chay willaqninman nirqa: —¿Pitaq mamayqa, pitaq wawqeykunaqa? —nispa. 49Chaymantañataqmi discipulonkunaman makinta haywarispa nirqa: —Paykunam mamaywan wawqe-paniykunaqa. 50Pipas hanaq pachapi Taytaypa munasqan ruraqmi wawqeyqa, paniyqa hinaspa mamayqa —nispa.


text: 1Efrainmi wayrata kawsaq-masinpaq hina qhawan, p'unchay-ch'isiyaqmi rupha wayraq qhepanta phawan, astawanmi llullakushanpas runatapas maqashan. Asiria suyuwanmi rimanakun, Egipto suyumanmi aceitetapas apachin, nispa. 2Señor Diosmi Judá runakuna contra quejakushan, imaynachus purisqanman hinan Jacobpa mirayninta muchuchinqa, maychus ruwasqankunaman hinan payman kutichipunqa. 3Jacobmi mamanpa wiksanpi wawqenta talonninmanta hap'irqan, wiñay tukusqaña kaspataq Dioswan hap'inakurqan. 4Angelwanmi hap'inakurqan, hinaspan atiparqan, saminchananpaqmi waqaspa angelta valekurqan. Diosmi Jacobta Betelpi tarirqan, hinaspan chaypi paywan rimarqan. 5Tukuy-atiyniyoq Señor Diosmi Payqa, Señor Diosmi sutinqa. 6Qanqa Diosniykiq yanapaykusqan kutirikuy, cheqaqta munakuy, chaninta ruway, Diosniykiq ruwapunasuykita suyashallaypuni. 7Efrainqa Canaán suyu runa hina mana chaninmi, waqllisqa balanzawanmi runa q'otuyta yachan. 8Efrainmi nin: Arí, qhapaqyapunin, qhapaqmi kashani, ichaqa manan pipas mana chaninpi tarisqaymanta huchachawanmanchu, nispa. 9Egipto suyupi kashasqaykimantapachan ñoqaqa Diosniyki Señor Dios kani, karpakunapin tiyachisqaykipas Ch'uklla Ruwana Fiesta p'unchaykunapi hina. 10Profetakunamanmi rimaykurqani, sapa kutillan rikhuriykunata rikuchirqani, profetakunawanmi rikch'anachiy simikunata rimachirqani. 11Galaadpin wak'a dioskunata yupaycharqanku, chaymi ch'usaqmanña tukupun. Gilgalpin torokunata sacrificanku, chaymi altarninkuqa chakrakunapi rumi soqyakuna hina kapunqa. 12Jacobmi Aram hallp'aman ayqekurqan, Israelmi warmita tarinanpaq servipakurqan, warmita tarinanpaqmi uywata michipakurqan. 13Señor Diosqa huk profetawanmi Egipto suyumanta Israel llaqtata horqomurqan, huk profetawanmi chay llaqtata waqaycharqan. 14Efraín runakunan Señor Diosta sinchita phiñachirqanku, chaymi Señor Diosqa runa wañuchisqankumanta paykunata huchachanqa, Señor Diosqa pisichasqankumantan paykunata muchuchinqa.


text: 1Señor Diosmi nin: ¡Ay, mana kasukuq wawakunamanta! Paykunan purinku yuyaykusqallankuta manataq ñoqaq yuyaykusqaytachu, hukkunawanmi rimanakunku mana ñoqaq kamachisqallay, chaykunawanmi huchata yapakushallanku. 2Usqhayllaraqmi Egiptoman phawarinku ñoqata mana tapuykuwaspanku, Egipto rey Faraonpa yanapaynintan maskhanku, Egiptoq llanthunpin pakakuyta munanku. 3Faraonqa yanapanasuykitaqa aswan p'enqaymanmi churasunki, Egiptoqa llanthuykunasuykitaqa hatun llakiwanmi ñit'iykusunki. 4Hinaña oficialniykikuna Egipto suyu Zoán llaqtapi kashanku chaypas, kachapuriykikunapas Egipto suyuq Hanes llaqtankama chayanku chaypas 5llapallankun paykunaqa p'enqasqa rikukunqaku, chay mana imapaq valeq Egipto suyu hawa, chay llaqtakunaqa mana imapi yanapakuqmi, aswanmi p'enqaypi hatun llakipiraqtaq qhepachinpas, nispa. 6Neguev ch'inneqpi uywakunamantan Señor Diosqa nin: Sinchi manchakuy llakiy-llaki suyuntan, qaparkachaq leonkunaq tiyasqan cheqasnintan, picaq mach'aqwaykunaq phalaq mach'aqwaykunaq kanan cheqasnintan, qhapaq kayninkuta illankutawan Judamanta kachapurikuna asnokunapi camellokunapiwan apashanku mana imapaq valeq Egipto llaqtaman, 7mana ima yanapakuq yanqa kaq llaqtaman, chayraykun sutichani “Mana kuyuriq Rahab” nisqata. 8Señor Diosmi niwan: Kunan riy, hinaspa p'alta rumipi kayta qelqamuy, qelqallaytaq qelqana k'uyupi qhepa p'unchayman paykuna contra kashanallanpaq, nispa. 9Kay runakunaqa mana kasukuq k'ullullañan kanku, llullakuspalla puriqkunan kanku, Señor Diospa yachachikuynintapas mana uyariy munaqmi kanku. 10Rikhuriy rikuqkunatan ninku: Amaña rikhuriyta rikuychisñachu, nispa. Profetakunatapas nillankutaq: Amaña cheqaq kawsaymanta willawaykuñachu, aswan sumaq simikunallata willawayku, aswanpas huk-hinanmanta rimapayawayku. 11T'aqarikuychis ñanmanta, cheqaq ñanmantapas pulqariychis, amaña Israelpa Ch'uya Diosninta ñawpaqeykuman churawaychischu, nispa. 12Chayraykun Israelpa Ch'uya Diosninqa nin: Qankunaqa manan munankichischu kay willakuytaqa, aswanmi awqanakuyman q'otunakuymanwan hap'ipakunkichis, 13chayraykun qankunaqa huchachasqa kankichis, qonqay thunikunanpaq alto perqa yaqrasqa wiksamushaqmanmi rikch'akunkichis. 14T'urumanta hatun manka hinan hukpaqkama ñut'ullataña p'akikunkichis, manañan imapaqpas allinñachu kankichis, q'onchamanta sansa wisinapaqpas, manallataq unu wisinapaqpas, nispa. 15Israelpa Ch'uya Apu Señor Diosninmi nirqan: Kutirikamuwaspaykichismi llakhilla kaspaykichismi qespisqa kankichis, thak-kayniyoq kaspaykichismi mak'allikuwaspaykichismi kallpachasqa kankichis. Qankunataq ichaqa mana munarqankichischu, 16aswanmi nirqankichis: Manan, caballopin ayqekusaqku, nispaykichis. Chay hinaqa, ayqekullaychisyá. Nillarqankichistaqmi: Allin phawaq caballopin ayqekusaqku, nispaykichis. Chay hinaqa phawallaychisyá, ichaqa qatiykachaqniykichisqa aswan phawaqmi kanqa. 17Huk runa mancharichillaqtinraqmi waranqa runa ayqerikapunqa, phisqa runa mancharichillaqtinraqmi qankunaqa llapaykichis ayqerikapunkichis, moqo patapi saywa hina ch'ullalla qhepanaykichiskama, orqo patapi bandera hina sapallaykichis kanaykichiskama, nispa. 18Señor Diosmi ichaqa suyashasunkichis anchata khuyapayananpaq, payqa chanintapuni ruwaq Dios kaspan sinchitapuni munashan qankuna khuyapayaykuyta. ¡Kusisamiyoqmi paypi suyakuqkunaqa! 19Sión orqopi tiyaq Jerusalén runakuna, cheqaqtapunin manaña waqankichischu. Yanapanapaq waqyakuqtiykiqa Señor Diosqa anchatan khuyapayasunkipacha, waqyakuqtiyki hinan kutichimusunkipacha. 20Señor Diosqa hinaña llakikuy mikhuywan, muchuy unuwan ñak'arichisunki chaypas, yachachiqniykiqa manan pakasqachu kanqa, aswanmi ñawiykiwanpuni rikunki. 21Purisqaykipi pañamanña lloq'emanña pantanki chaypas, ninriykiwanmi qhepaykipi rimaqta uyarinki: Kayninmi ñanqa, kayninta puriy, nimuqta. 22Hinan qolqewan k'uyusqa idoloykikunatapas, qoriwan k'uyusqa rikch'ayniykikunatapas qhellita hina cheqnikapunki. Qhelli thantata hinan wikch'upunki: ¡Lloqsiychis kaymanta! nispa. 23Señor Diosmi parata parachimunqa chakra llank'asqaykiq rurunanpaq, hinan trigoykipas allinta poqospa askhata rurunqa. Chay p'unchaykunan askha pastokuna kanqa uywaykita michinaykipaq. 24Kallanqataqmi askhallaña q'achu qachasqapas, llank'aq toroykikunapaq carga asnoykikunapaqwan, kanchanman k'aspi palawan horkitawan qaranaykipaq. 25Hatun wañuchiy p'unchay chayamuqtinmi, allin perqasqa llaqtakuna thunikuqtinmi, hinantin orqo patakunapi, hinantin moqokunapi mana ch'akiq pukyukuna kanqa. 26Señor Diosqa llaqtanpa k'irinta wataykuqtinmi, paypa k'irisqankunata hampiykuqtinmi, killaq k'anchayninqa intiq k'anchaynin hinaraq k'anchanqa, intiq k'anchaynintaq qanchis inti hinaraq k'anchanqa, qanchis p'unchaypa k'anchaynin huñurqosqa hinaraq k'anchanqa. 27Qhawariychis, haqaytan kikin Señor Diospuni hamushan, sinchi phiñasqa yana phuyu sonqopin chayamushan, siminpas k'arak phiñakuywan hunt'an kashan, qallunpas ruphakuq nina hinan kashan, 28samayninpas patantin phoqchishaq mayu hinan kashan, kunkakamaraqmi aypashan, payqa thuninanpaqmi suyukunata suysun, pantachinanpaqmi llaqtakunaq siminman fierro frenowan churan. 29Qankunataqmi kusikuymanta takinkichis Diospa unanchasqan fiesta tutapi hina, sonqoykichispas kawsarinqaraq imaynan qenata tocaspa Señor Diospa orqonman wichanku hinaraq, imaynan Israelpa pakakunan qaqa hina Dios yupaychaq rinku hinaraq. 30Señor Diosqa atiyniyoq kunkantan uyarichinqa, atiyniyoq makintan k'arak phiñakuywan rikuchinqa, ruphakuq nina rawraywan, illapawan, lloqlla parawan, chikchipiwan. 31Señor Diospa kunkanta uyarispanmi, waqtasqantapas chaskispanmi Asiria suyu runakunaqa mancharikuymanta llaksakunqaku. 32Señor Diosqa Asiria suyu runakunawan maqanakushaspan, tinya tocasqawan arpa tocasqawan tupaqta paykunata muchuchispa waqtanqa. 33Unay watakunamantañan Asiria suyu reypa ñak'arinanpaq wakichisqa kasharqan huk t'oqo anchollaña ukhullañataq, chaypin kashan ichhu, llant'a, k'aspipiwan, chaytan Señor Diospa samayninqa azufre rawraqta hinaraq rawrachinqa.


text: 1Chaymanta willaykichi paninchi Febe Jesukristuta allita kreyishkanta. Payka Senkrea llaktapi Jesukristuta kreyikukkunapa diyakonisami. Utka rinka kawashuknikichi. 2Jesukristuta kreyikmasinchikunata chaskinanchikunashina chay paninchitapish kushikushpa chaskiychi. Payka kreyikukmasinchikunata sukaman yanapashka. Ñukatapish sukaman yanapawashka. Chayrayku ima munananpi yanapaychi. 3Rimachipaychi Jesukristupa rimananta yachachikuyta yanapawak paninchi Prisilata kusan Akilasta. 4Paykunami ñukarayku yaka wañurkansapa. Chayrayku sukaman paykunata agradesini. Mana ñukallachu agradesini. Mana judiyu wawkinchikunapish sukaman agradesinsapa. 5Prisilapa Akilaspa wasinpi tukuy tantanakuk wawkinchikunata paninchikunata rimachipaychi. Munanayni wawkini Epenetotapish rimachipaychi. Asia partipi manara ni pi Jesukristuta kreyik tiyaptinra payka kreyirkan. 6Rimachipaychi paninchi Mariyata. Paymi sukaman trabajashpa kankunata yanapashushkankichi. 7Rimachipaychi llaktamasinikuna Andronikota Juniasta. Paykunaka karseladumasinikuna karkansapa. Jesukristupa disipulunkuna paykunata sukaman kuyansapa. Paykunaka ñukamanta ñawpakta Jesukristuta kreyirkansapa. 8Chaymantapish rimachipaychi Jesukristuta kreyik kuyanayni wawkini Ampliatota. 9Rimachipaychi Jesukristupa rimananta yachachikukmasini Urbanota. Rimachipaychi munanayni wawkinchi Estakista. 10Rimachipaychi wawkinchi Apelesta. Payka sukaman sufrishpapish Jesukristuta kreyishpa kawsan. Rimachipaychi wawkinchi Aristobulospa familyankunata. 11Rimachipaychi llaktamasini Herodionta. Rimachipaychi Señorninchi Jesukristuta kreyik Narsisopa familyankunata. 12Rimachipaychi paninchi Trifenata paninchi Trifosata. Paykunaka Señorninchita sirvishpa trabajaykansapa. Rimachipaychi kuyanayni paninchi Persidata. Paypish Señorninchita sukaman sirvishpa trabajashka. 13Rimachipaychi sukaman alli yachak alli rurak wawkinchi Rufota. Paypa mamantapish rimachipaychi. Payka mamaynishinami kuyawashka. 14Rimachipaychi wawkinchi Asinkritota, wawkinchi Flegontesta, wawkinchi Hermesta, wawkinchi Patrobasta, wawkinchi Hermasta, tukuy paykunawan kakkunata. 15Rimachipaychi wawkinchi Filologota, paninchi Juliata, wawkinchi Nereota, paypa panintapish. Rimachipaychi chay wawkinchi Olimpasta. Rimachipaychi tukuy paykunawan tantanakuk wawkinchikunata. 16Sukwan sukwan kushikushpa rimachinakuychi. Tukuy kaypi Jesukristuta kreyik kankunatapish rimachishunkichi. 17Wawkinikuna, paninikuna, mash allita uyariwaychi. Suk runakuna alli yachachishkaynikunamanta chikan layata yachachikunsapa. Kankuna allita Jesukristuta kreyishpa kawsashkaykichimanta anchuchishunayashpaykichi uchallichishunayankichi. Chay laya runakunamanta ashuychi. 18Paykunaka mana Señorninchi Jesukristutachu sirvinsapa. Kikinkunapa mana alli munanankunallata ruransapa. Allipi tukushpa alli yachachikukshina mana kuskanpi aynikuy yachak runakunata llullachinsapa. 19Tukuy runakuna yachansapa kankuna allita Jesukristuta kreyishpa kawsanaykichita. Chayrayku sukaman kushikuni. Munani yachanaykichipa allillata rurayta. Munani ama yachanaykichipa mana allikunata rurayta. 20Kushichiwakninchi Tata Dios utkana yanapashunkichi kamachikuk supay Satanasta saru saru ruranaykichipa. Munani Señorninchi Jesukristu llakichishushpaykichi yanapashunaykichipa. 21Wawkinchi Timoteo Tata Diospa rimananta yachachikukmasini rimachishunkichi. Llaktamasinikuna Lusianowan Jason Sosipaterpish rimachishunkichi. 22Ñuka Tersio wawkinchi Pablupa killkakuknin kashpayni kay kartata killkashpayni Señorninchita kreyikmasinikunata rimachiykichi. 23Wawkinchi Kayo rimachishunkichi. Paypa wasinpi kawsaykani. Payka tukuy Jesukristuta kreyikkunata wasinpi kushikushpa chaskinsapa. Rimachishunkichi kay llaktapa kullki wakaychak Erasto. Rimachishunkichi wawkinchi Kuartu. 24Munani Señorninchi Jesukristu tukuy kankunata yanapashunaykichipa. Chashna kachun. 25Akuychi Tata Diosta alabaypachi. Paymi atipan yanapawayninchikunata mana shaykushpa Jesukristuta allita kreyishpa kawsananchikunapa. Ñawpamantapacha Tata Dios yuyarkan salvawayninchikunata. Chashna yuyashpapish manara ni pita entiendichirkansaparachu imashnami salvawashunchisapa nishpa. Kunanka ñami entiendichiwashkanchisapana Jesukristu wañushkanrayku salvawananchikunata. Chayta yachachikuni. 26Mana tukuyniyuk Tata Diosninchika ñawpa alli yachachikukkunata willarkansapa killkanankunapa salvawananchikuna runa shamunanta. Kunanka Tata Dios ñami tukuy partipi kawsak runakunata yuyayninta entiendichishkasapana tukuy runakuna Jesukristuta kreyishpa kasushpa kawsanankunapa. 27Tata Diosninchika alli yachakmi. Paylla tukuy layata yachan. Chayrayku Jesukristuta kreyishpanchikuna akuychi Tata Diosta alabaypachi. Chashna kachun. Chayllata killkashkaykichi.


text: 1Kunanñataqmi rimapayamuni qamkuna ukupi kaq ancianokunata, ñoqapas kani Jesucristopa ñakarisqankuna rikuq ancianom, chaymi ñoqapas paykunawan kuska yaykusaq rikurimuq achkiyman. 2Makikichikpi kaq Diospa ovejankunata michiychik. Chaytaqa ruraychik Diospa munasqanman hinayá, amayá obligasqa hinachu nitaq qollqellaraykuchu. Llamkaychikqa tukuy sonqoykichikwanyá. 3Amayá michiychikqa munaychakuq hinachu, aswanqa ejemplonyá kaychik. 4Chaynapim michiqkunapa kamachiqnin hamuptin chaskinkichik suma-sumaq mana tukuq premiota. 5Mozo-sipaskuna, qamkunapas ancianokunatayá kasukuychik. Llapallaykichikyá kasunakuychik humillakuspa, Bibliam nin: Diosqa hatun tukuqkunapa contranpim kachkan ichaqa favorecenmi humildekunataqa. 6Diospa atiyniyoq makinmanyá humillakuychik tiempo chayamuptin hatunchasunaykichikpaq. 7Tukuy afannikichiktaqa Diosmanyá qoychik, paymi qamkunamanta nanachikuqqa. 8Listollayá rikchaychik, enemigoykichik diabloqa yarqasqa leon hinam muyuriqnikichikpi purichkan pitapas millpurunanpaq. 9Paypa contranpiyá qaqa hina sayaychik iñiynikichikpi, yachasqaykichikpi hinapas kay pachapi iñiqmasikichikkunapas chaynallatapunim ñakarichkanku. 10Pisi tiempollapas chaykunata ñakariruptikichikmi kikin Dios rurasunkichik mana huchayoqta, qaqa hina sayaqta, kallpayoqta hinaspa allin takyaqta. Tukuy imapi favorecewaqninchik Diosmi Cristontakama qayaykuwanchik wiña-wiñaypaq achkirichkaq herenciata chaskinanchikpaq. 11Diostayá atiyniyoq kasqanrayku alabasun wiña-wiñaypaq. Amen. 12Confianza wawqenchik Silvanopa yanapakuyninwanmi asllatapas qellqamuykichik, kallpanchamuspaymi Diospa cheqap favorninmanta willamuykichik chaypi qaqa hina sayanaykichikpaq. 13Babilonia llaqtapi kaq qamkuna hina Diospa akllasqankunam saludaykamusunkichik, saludaykamusunkichiktaqmi iñichisqay Marcospas. 14Llapallaykichikyá rimaykanakuychik kuyakuywan abrazanakuykuspa. Cristopi llapallan iñiqkunaqa hawkallayá kawsakuychik.


text: 1Waugui-panicuna, Señornintsi Jesucristupa wilacognin carmi gamcunata yachatsishcä Tayta Dios munashgannog cawapäcunayquipag. Yachatsishgänogla ali cawarcaycashgayquita musyarmi cushicö. Tsaymi cananpis gamcunata ruwacö imaypis tsay yachatsishgänogla cawapäcunayquipag. 3Tayta Diosnintsega munan jutsata mana ruraypa cawapäcunayquitami. Manami munantsu warmin warmin ni runan runan puricunayquitaga. 4Tsaypa trucanga majayog cagcuna majanwan respitanacur ali cawanantami munaycan. 5Olgucuna warmicunalaman umayqui churacashga ama caytsu. Tsaynogla warmicunapis ama olgucunalaman umayqui churacashga puricäriytsu. Tsaynöga cawapäcun Jesucristuta mana chasquicogcunalami. 6Olgupis jucpa warminwanga y warmipis jucpa runanwanga ama cacutsuntsu. Gamcunata wilashcänami tsaynog cawagcunataga Tayta Dios mana cuyapaypa infiernuman gaycunanpag cashganta. 7Manami jutsata rurar puricunantsipagtsu Tayta Dios perdonamashcantsi, sinöga pay munashgannog cawanantsipagmi. 8Cay yachatsishgäcunata pipis mana chasquicorga manami nogatatsu manacagman churaycäman, sinöga Tayta Diosnintsitami. Paymi Santu Espirituta nogantsiman cachamushga cäsucur cawanantsipag. 9Macedonia provinciacho tag lapan waugui-panicunawan ali cuyanacurcaycashgayquita musyarmi cushicö. Tsaynog cuyanacunayquipäga Tayta Diosnintsimi tantyaycätsishunqui. Mana ajayaypa tsaynogla imaypis cuyanacur cawapäcuy. 11Piwanpis mana rimanacuylapa cawapäcuy. Runa mayiquipa vïdanta ashir ama puripäcuytsu. Tsaypa trucanga yachatsishgänogla ima aruylachöpis arucäriy. 12Tsaynog aruptiquimi imapis mana pishëshunquipagtsu. Arucur cawaptiquega Jesucristuman mana yäracogcunapis respitapäcushunquipagmi. 13Waugui-panicuna, wanurpis cawarimunantsipag cashganta musyapäcunayquitami munä. Waquin runacunaga wanur pamparashgalancho ushacänanpag cashganta yarparmi fiyupa laquicärin. 14Nogantsega ama paycunanog laquicushuntsu. Wanushganpita Jesucristuta cawaritsimushgannoglami payta chasquicogcunatapis Tayta Diosnintsi cawaritsimonga gloriaman pushananpag. 15Ciëlupita cutimushpanmi Señornintsi Jesucristo fuertipa gayacamonga, arcangilpis gayacamonga y Tayta Diospa cornëtanta tucamushganpis mayacämonga. Tsay hörami Jesucristuta chasquicushgana caycar wanushga caycagcuna jucla cawarimongapag. Tsaypitaragmi nogantsitapis cawaycagcunata shuntacamäshunpag. 17Shuntacamaptintsimi pucutay janancho Señornintsi Jesucristuwan lapantsi tincushunpag. Tsaypitanami paywan imayyagpis cawashunpag. 18Tsaynog cananpag caycaptenga jucniqui jucniquipis shacyätsinacäriy Jesucristo cutimuptin cushishgala chasquicärinayquipag.


text: 1—Diospa munaychakusqanqa rikchakun uvas chakranpaq llamkaqkunata contrataq tutapay lloqsiq haciendayoqmanmi. 2Jornalninta pagananpaq llamkaqkunawan tanteanakuruspam paykunata kacharqa chakrapi llamkamunankupaq. 3Chunka horapaq huk hora faltachkaptinmi plazata rispan wakin llamkaqkunatapas rikururqa sayachkaqta 4chaymi paykunatapas nirqa: “Qamkunapas riychikyá uvas chakraypi llamkamuq, imam kaqtam pagapusqaykichik” nispa. Chaymi pasarqaku. 5Hina chaynallatam rurarqa yaqa chawpi punchawta kutispanpas chaynataq las tresta kutispanpas. 6Tardenpas yaqa inti seqaykuytaña rispanmi plazapi tarirurqa hukkunata yanqa sayakuchkaqta hinaspam nirqa: “¿Imanasqataq qamkunaqa tukuy punchaw yanqa kaypi kachkankichik?” nispa. 7Chaymi paykunañataq nirqa: “Mana pipas contratawaptinkum” nispa. Haciendayoqñataqmi nirqa: “Qamkunapas chakraytayá riychik llamkaq, imam kaqtam pagasqaykichik” nispa. 8Tutaykuruptinmi caporalninta chay dueñon nirqa: “Qayamuy llamkaqkunata hinaspa pagapuy qepa yaykumuqkunamanta qallarispa punta yaykumuqkunapi tukunaykikama” nispa. 9Chaymi yaqa inti seqaykuqtaña yaykumuqkunapas wakinwan igualta jornalninta chaskirqaku. 10Punta yaykumuqkunañataqmi piensarqaku mas chaskiyta ichaqa paykunapas huk jornallankam chaskirqaku. 11Chaymi chaskiruspanku chakrayoqta reclamarqaku: 12“Kay qepa yaykumuqkunaqa huk horallam llamkarqaku ichaqa paykunamanmi pagaykunki ñoqaykuman igualta, ñoqaykuqa tukuy punchawmi rupaypi llamkarqaniku” nispa. 13Chaymi patronñataq hukninta nirqa: “Yaw tayta, ñoqaqa pagachkayki rimasqanchikman hinam. ¿Manachum ñoqaqa huk jornalpaq contratarqayki? 14Chaynaqa kay pagoykita apaspayá pasakuy, ñoqaqa munani kay qepa yaykumuqkunamanpas qanman hina pagaytam. 15¿Manachum qollqeywanqa munasqayta rurakuyman? ¿Icha envidiakunkichu allin runa kasqaywan?” nispa. 16Chay rikchanachiyta tukuykuspam Jesus nirqa: —Punta kaqkunamantam achkaq qepanqaku, qepa kaqkunañataqmi puntanqaku. Achkam qayasqakunaqa kachkan, akllasqakunañataqmi aslla. 17Jerusalenman Jesus richkaspanmi chunka iskayniyoq discipulonkunata huklawman pusaspan nirqa: 18—Jerusalen llaqtamanmi richkanchik, chaypim Diosmanta Hamuq Runa entregasqa kasaq sacerdotekunapa jefenkunamanwan Diospa leynin yachachiqkunaman, paykunam wañunaypaq sentenciawaspanku 19mana castanchik kaq runakunaman entregawanqaku, burlakuwaspankum azotewanqaku, chaymantam cruzpi chakatawanqaku aswanqa kimsa punchawmantam kawsarimusaq —nispa. 20Chaymantam Jesusman asuykurqa Zebedeopa warmin iskaynin wawankunapiwan hinaspam Jesuspa ñawpaqninpi qonqorakuykurqa favorninta mañakunanpaq. 21Jesusmi tapurqa: —¿Imatataq munanki? —nispa. Chaymi payñataq nirqa: —Munaychakuspaykiqa kamachiyá kay iskaynin wawaykuna huknin alleq lawnikipi hukninñataq ichoq lawnikipi tiyanankupaq —nispa. 22Chaymi Jesus nirqa: —Manam yachankichikchu imam mañakusqaykichiktaqa. Nisqaypi hinam ñoqaqa ñakarisaq. ¿Atiwaqchikchu ñoqa hina ñakariyta? —nispa. Hinaptinmi paykunañataq nirqa: —Arí, atisaqkum —nispa. 23Jesusñataqmi nirqa: —Arí, cheqaptapunim qamkunaqa ñoqa hina ñakarinkichik, aswanqa alleq lawniypi otaq ichoq lawniypi tiyaykuyqa manam ñoqallamantachu, chayqa kachkan Taytaypa akllasqankunapaqmi. 24Kayta uyariruspankum wakin chunkantin discipulonkuna piñakururqaku chay iskaynin wawqekunapa contranpi. 25Chaymi Jesus paykunata qayaykuspan nirqa: —Yachasqaykichikpi hinapas nacionkuna gobiernaqkunam runakunapi munaychakunku hinaspam kamachispanku kasuchikunku. 26Qamkunayá ichaqa ama chaynachu kaychik, qamkunamanta pipas kamachikuyta munaspaqa wakintayá servichun. 27Mayqannikichikpas allin reqsisqa kayta munaspaqa, qamkuna ukupi sirvienteyá kachun. 28Diosmanta hamuq Runapas manam servichikunaypaqchu hamurqani aswanqa servinaypaqmi hinaspa achka runakunapa rantinpi wañunaypaqmi. 29Jerico llaqtamanta lloqsimuchkaptinkum achkallaña runakuna Jesusta qatirqa. 30Hinaptinmi ñanpa patanpi tiyaq iskay ñawsakuna Jesus pasasqanta uyariruspanku qayaykachakurqaku: —Davidpa mirayninmanta hatun kamachikuq Señorllayku, llakipayariykullawaykuyá —nispa. 31Chaymi runakuna qaqcharqa upallanankupaq. Paykunañataqmi astawanraq qayaykachakurqaku: —Davidpa mirayninmanta hatun kamachikuq Señorllayku, llakipayariykullawaykuyá —nispa. 32Hinaptinmi Jesus sayaykuspa qayarqa iskayninkuta hinaspam tapurqa: —¿Imatataq munankichik qamkunapaq ruranayta? —nispa. 33Chaymi paykunañataq nirqa: —Taytáy, qawarikuytam munaniku —nispa. 34Hinaptinmi Jesus paykunata llakipayarispan ñawinkuta llapchaykurqa hinaptinmi chaypunilla qawarikuruspa Jesusta qatirqaku.


text: 1Chayurá má, niycälimay: ¿Tayta Dios malcanta ipanchälunchun? ¡Manamá! Quiquïpis Israel caśhtamari cayá, Abrahampa milaynin, Benjaminpa ayllunmari. 2Tayta Dios unaypi japächaycuśhan malcanta manamá ipanchalachu. ¿Icha manachun yaćhapäcunqui isquirbishancunaćhu Eliaspi limaśhanta? Paymari Israel malcanpi Tayta Diosman caynu quijacula: 3“Taytay, willacüniquicunacta lluymi wañüchin, alawaycälinacpä cäcätam pampaman lluy muyülächin. Ya'allañamari cawsayniyu puchuycüca cayá. Ñatac ya'actapis wañuchipämänanpäñam aticaćhacayalcäman” nil. 4Niptinmi Tayta Dios nila: “Anćhish walanga (7000) wayapacuna chay taytacha Baalman mana uyshuycälïcunactalämi uywayá” nil. 5Caynüpam canan timpupä Tayta Dios llaquipayninćhu Israelcunäpi aclaycula. 6Paycuna manam imapis lulapäcuśhanpachu, sinu'a Diospa llaquipayllanpamari. Lulayninpa captin'a manañaćh llaquipaypachu canman. 7Chayurá caytam tantiachimanchic: Israelcunaca wañuy-wañuy ashishanta manamá taliycapäculachu. Aclaśhancunäñatacmi ichá taliycälila. Juccunäpa śhun'untañatacmi lumiyächila Diospa shiminćhu nishannüpis: “Tayta Diosmi śhun'unta lumiyächin, canancamapis ñawin mana licananpä, linlinpis mana uyalinanpä” nil. 9Chaynütacmi Davidpis nila: “Cushicuy fistachacuynincuna quiquinpa cunca cuchuynincunaman muyuchun, licalichun trampancunaman palpupäcunanpä. Jinaman imanpis mana cäman muyuchun, chaynüpa mućhuycachisha capäcunanpä. 10Ñawincunapis aspachun; lluy imawanpis ñitichicüśha pasaypi curculächunpis” nil. 11Chayurá má, niycälimay: ¿Chaynu Israelcunaca ipanchapäcuśhanwan caśhan allincäman cutipämunanpä cäsu cayanlächun? ¡Aw-ari! Aśhwanpa chay mana uyalicuynincunap mana-Israel caśhtacuna salbaśha cacuyaptinmi sïlaculcan'a. 12Chayurá chay jalutacuynin jinantin pachäpä allin cayaptin'a, jinaman chay palpuynin juc caśhtacunäpä allinnin cayaptin'a, ¡caśhan filtacamuptin maynu-maynu allinpäñaćhá caycun'a! 13Canan am mana-Israelcunätam niycälic: Amcunap puydï jucnin caćhanpämi Dios ya'acta ćhulaycamäla. Chaymi cay lulaynïta sumä allin ćhaniyüpä licaycú. 14Chaynüpam ichá imanuypapis malca-masí Israelcunäta licaćhacächïman waquinllanpis salbaculcänanpä. 15Paycuna ipanchäśha capäcuśhanpa jinantin nunacunaca Diosman caśhan cutiycayämuptin'a ¿manachun ćhasquiculcaptin'a wañuypïña cawsamuśhannülä capäcun'a? 16Maynümi wamä tanta lulaśhanchicta Diospä japächaycuptinchic'a lluy tantaña uycuśhanchicnuy cayan, chaynütacmi lantap sapinpis Diospä japächaycuśha cayaptin'a lluy lapincunapis payllapäña cayan. 17Canan má, Israelcunaca rasun lantanümi cayan. Chay waquinnin pallaynincunämari cuchüśha capäcula; amñatacmi juc munti lanta cayalcalpis chay pallaynincunaman injirtäśha calanqui. Chaynüpam canan'a chay sapillapi caycunqui, chay lantallapïtac cawsacunquipis. 18Ñatac chay juc pallaycunäpi mas allintucuyanquimanlätac. Sïchuśh chaynu nunatucul'a yalpay, amchu manamá sapinta uywaycuyanqui, sinu'a sapinmi amta uywaycuyäśhunqui. 19Ichapisćha ninquipis: “Aw, chay pallayca cuchüśha cala, ya'acta chayman injirtaycamänanpämi” nil. 20Aw-ari. Ñatac paycuná mana chalapacuśhanpam cuchüśha capäcula. Amcunañatacmi chalapacuyllayquipa chayman injirtäśha caycälinqui. Chayurá ama-ari nunatucuyaychu, sinu'a manchacuywan allin caycuy. 21¿Chay Israelcunätalä Tayta Dios mana awantayalchun, ampá amtalätac mana cäsuyaptiqui awantayäśhunquiman? 22Chayurá Tayta Dios maynu llaquipayniyu caśhantawan tincüninman licaycü caśhanta yalpay. Caynu tincüninmanmi mana ćhasquï Israelcunäta licaycula; amcunactañatacmi ichá llaquipayninta camalaycachishulanqui. Chaynüllaćh caycun'a llaquipayninćhu tacyaycäliptiqui'a. Sinu'a ampis cuchüśhamá canqui. 23Masqui Israelcunäpis chay ishcayyayninćhu manaña tacyaycälil'a caśhan injirtaycuśham capäcun'a; Tayta Diospa munayllanćhümari jinaycunanpäpis cayan. 24Chayurá caynümi: Tayta Dios amcunacta ćhulaycälishulanqui chaypä mana capäcuśhayquimanmi juc munti lantap pallayninta rasun allin lantamannüpis. Chayurá ¡maynüñaćh quiquin lantanman'a Israelcunäta Tayta Dios caśhan cutiycachinman! 25Chalapacü-masïcuna, cay Diospa pacacuyninta tuquicta yaćhaycälinayquitam muná, nunatucüśha mana cayalcänayquipä: waquin Israelcunaca pasaypi mana chalapacüman muyülälin Diospa lluy unanchaycuśhan mana-Israelcunaca chalapaculcänancamallam. 26Chaypïtá llapa Israelcunam salbaycuśha capäcun'a. Isquirbishancunaćhu niyanmari: “Sionpi Salbacüca śhamun'a, Jacobpa milayninpi mana allincunäta juluycunanpä. 27Chaynu juchancunacta chincaycachiptïmi paycunawan limalicuśhäca can'a” nil. 28Chayurá amcuna-laycum Israelcunaca allin willacuyta mana ćhasquiyninwan Diospa ćhïnicünincuna cayalcan. Chaynu captinpis awquilluncuna-laycu paypa aclaśhan capäculmi cuyaśhancuna. 29Tayta Dios'a uśhancunätapis ayacuśhancunätapis manañamari cutichicuyanchu. 30Maynümi amcuna chay unay mana uyalicuyniquićhu Israelcunäpa mana uyalicuyninpa Tayta Dios canan llaquipaycuśhunqui, chaynümi paycuna imayläpis llaquipaycuśha caycälin'a. Caynu can'a Tayta Dios amcunacta llaquipaycälishuśhallayquipamari. 32Ñatac mana cäsucuyllanćhümi lluytapis Dios'a ćhänalächila chaycuscactatac llapantapis llaquipaycunanpä. 33¡Tayta Diospa yaćhaynin, tantiaynin maynu-maynu mana camacaycümi! ¡Munalinanta manamá mayanpis niycunmanchu; lulaynintapis manamá tantiayta atipanmanchu! 34Ñatac “¿Mayantá Taytanchicpa tantiayninta yaćhaycunman? ¿Ütac mayantá imallactapis yaćhaycachinman?” 35“¿Payman mayantá imallactapis uycula, pay cutiycachinanpä?” 36Llapa imapis paypïmi śhamun. Payllapmi, payllapätacmi lluy imapis caycun. Chayurá ¡wiñaypä paylla alawäśha cachun! Chaynu cachun.


text: 1Shina ajllaira, uquiuna, ñuca cangunajma shamushca huras, Diospa shimira rimangaj, sumaj shimiunahua yachana shimiunahuas mana shamucanichu. 2Casna nisha iyacani: “Cangunajpi tiausha mana imaras yachashachu astaun Jesucristollara pai chacatarishcallara.” 3Ñuca sambayashca asha, manzhasha chucchusha, cangunahua tiaucani. 4Ñuca rimasha, ñuca camachisha, mana uyanalla shimihua, mana runa yachanahua rimacani, astaun Ispíritu ricuchishcahua, ushaihua rimacani. 5Casna rimacani canguna quirina ama runauna yachashcai shayarichu astaun Diospa ushanai. 6Shinajpi, yachana shimira ña yachajcunahua rimanchi. Cai yachana mana cai timpumandachu, mana cai timpu apuunamandachu. Chiguna tucui huañunaun. 7Ñucanchi Dios pacashca yachana shimira rimanchi, paihua mana ricurij yachanara. Cai yachanara callari hurasmanda pacha Dios cuca ñucanchira sumajyachingaj. 8Cai yachanara cai timpu apuunamandas mana pihuas intindicachu. Paiguna cai yachanara intindishca asha, Sumaj Ahua Pacha Señorda mana chacatanaunmachu aca. 9Astaun, imasna quillcashca tian: “Ima ñahui mana ricushcaras, ima rinri mana uyashcaras, runa shungüi mana iyashcaras, caigunara Dios puruntushcami paita llaquijcunama.” 10Shinajpi Dios caigunara ñucanchima ricuchishcami paihua Ispiritumanda. Ispirituga tucuira mascan, ricun, Diospa atun yachanandi. 11¿Pita yachan runa iyarishcaunara? Duiñu ispiritullami yachan. Shinallara Ispíritu iyarishcaunara mana pihuas yachacachu. Diospa Ispiritullami yachaca. 12Cai pachamanda ispiritura mana apishcanchichu, astaun Diosmanda Ispiritura apishcanchi, pai ñucanchima cuyashcara ricsingaj. 13Caita mana rimanchichu runamanda yachana shimiunahua, astaun Ispíritu yachachishca shimiunahua, Ispíritu iyarishcara, Ispíritu cushca shimiunahua rimasha. 14Randi, yanga runa Diospa Ispíritu iyaigunara mana ansas ricsinzhu, “Yanga lucu shimimi,” nisha. Shinallara intindinara mana ushanzhu. Ispiritui intindinallami. 15Ispirituyuj runa tucuira caman, randi mana pihuas paita camanzhu. 16¿Pita Señorba iyaira yachan? ¿Pita paita yachachinga? Astaun ñucanchi quiquin Cristo iyaira charinchimi.


text: 1Kawsayta qoj Diospa Simi Nisqanmanta qankunaman qhelqamuyku. Kay Diospa Simi Nisqanqa qallariymantapacha karqañapuni, noqaykutaj paymanta qankunaman willamuyku imatachus uyarisqaykuta, imatachus ñawisniykuwan rikusqaykuta, imatachus qhawasqaykuta, imatachus makisniykuwan llankhasqaykuta ima. 2Chay kawsayqa rikuchikorqa, noqaykutaj payta rikorqayku. Ajinamanta, testigos jina qankunaman chay wiñay kawsaymanta willayku. Payqa Dios Tatawan karqa, noqaykumantaj rikuchikuwarqayku. 3Imatachus rikusqaykuta, chay uyarisqaykuta ima qankunaman willayku, qankunapis uj sonqolla noqaykuwan kanaykichejpaj, imaynatachus noqaykupis uj sonqolla kayku Dios Tatawan, Churin Jesucristowampis, ajina. 4Kay imasmanta qankunaman qhelqamuyku sonqoyku kusiywan junt'asqa kanampaj. 5Kay yachachiyta Jesucristomanta uyarerqayku, qankunamantaj willayku: Diosqa k'anchaymin, manataj Paypeqa ni ima laqhapis kanchu. 6Dioswan uj sonqolla kasqanchejta nishaspa, sichus laqhapi kawsanchej chayqa, noqanchejqa llullakushanchej, manataj cheqa kajman jinachu kawsashanchej. 7K'anchaypichus kawsanchej chayqa, imaynatachus Diospis k'anchaypi kashan, ajinata, noqanchejpis ujkuna ujkunawan uj sonqolla kawsanchej, Diospa Churin Jesuspa yawarnintaj tukuy juchamanta pichawanchej. 8Sichus mana juchayoj kasqanchejta ninchej chayqa, noqallanchejtaj ch'awkiyakunchej, cheqa kajtaj mana noqanchejpichu kashan. 9Juchasninchejtachus Diosman willakunchej chayrí, juchasninchejta pampachanqa, nisqanta junt'aj, cheqantaj kasqanrayku. Jinallataj Payqa tukuy sajra kayninchejmantapis pichawasunchej. 10Sichus mana juchallikusqanchejta ninchej chayqa, Diosta llullata jina rikhurichinchej, Simi Nisqantaj mana noqanchejpichu kashan.


text: 1Diospa shimi ninmi: Ishcai (2) quimsa (3) ricuccuna tiyacpi ima alichinacuctahuas alichina man. Cunan shamushaga quimsa cutinmi cangunahuagma shamusha. 2Ñáuca cangunahuan huasha tiyaushcaibi chi ñaupa juchata raucunata tucui chi shuccunatas rimashcacuinta cunanga caruibi tiyaushahuas cuti chillatata rimauni, cuti shamusha libachishami aliyanagama. 3Ñáuca chasna libachicpi Cristo yuyachicpi ñuca chasna rashcata yachanguichi. Paimi cangunata mana api tunutachu ran astahuanbas paihua ushaihuan sinzhitami ran. 4Shuc api runacuinta cruspi huañushca ashahuas Diospa ushaihuanmi cunan causaun. Pai api tucushcacuinta ñucanchihuas cai pachaibi cunan mana sinzhichanchi. Chasna agllaita Diospa ushaihuan ñucanchi Cristohuan causaushcata cangunama ricuchingahua casna libachisha alichingaraunchi. 5Canguna sirtu Cristohuac ashcata yachangahua caran amullata yuyarisha camaichi. Jesucristo canguna causaibi auta manachu yachanguichi. Chita mana yachashaga mana sirtu quiricchanguichi. 6Ñáucanchiga maspas mana llullasha randi alipacha sirtu quirishcata canguna yachanauchun nishami munanchi. 7Cunan Yaya Diosta rugaunchi canguna mana ima juchatahuas ranauchun nisha. Runaguna ñucanchimanda ali yuyaringahuaca mana chasna munanchichu. Paiguna ñucanchimanda mana sinzhichanaun nisha rimagllaita canguna ali purinata munanchi. 8Chimanda Diospa sirtu shimita ima huaglichinata mana ushanchichu. Astahuanbas imatas rashaga Diospa sirtu shimimanda ranchimi. 9Chasnamandami ñucanchi apicuinta ashallata canguna sinzhi acpiga cushi anchi. Canguna mas sinzhi quirisha sumac tucungahua Diosta mañasha tapuunchi. 10Señor Jesucristoga paihua mandana ushaita cuhuara mana cangunata tulashcacuinta huaglichingahuaca astahuanbas paihua ushaita cuhuara cangunata shayachishcacuinta sinzhiyachingahua. Chiraicu cangunahuacpi shamusha mana sinzhita rimangahua ñaupata quillcauni chara mana pactamushallata. 11Cunanga dispirini. Sumac tucuchun nisha causaichi huauquiguna. Ñáuca quillcashcata pactachisha cushiyaichi. Shuc yuyaillahuan tiyaichi, cungailla causasha cangunapura alita raichi. Chasna acpiga cungailla causaitas llaquinatahuas cuc Diosca cangunahuan tiyangami cangunata alita yuyachingahua. 12Cangunapura llaquisha pariumanda saludanacuichi. 13Tucui caibi tiyac quiriccuna cangunata saludaunguna. 14Señor Jesucristo cangunata llaquisha alita rachun, Yaya Dios llaquinaga cangunahuan tiyachun, Diospa Samaihuas tucui cangunahuan pariu purichun nisha tapuni. Chillata rimani, Pablo.


text: 1Josiaspa churin Joacim Judapi rey kashaqtinmi Señor Diosqa ñoqa Jeremiasta niwarqan: 2Phaway Recab ayllu runaman, paykunawan rimaspataq ñoqa yupaychana wasiman pusay. Chaypitaq huknin wasipi vinota haywariy ukyanankupaq, nispa. 3Hinan ñoqaqa Habasiniaspa churin Jeremiaspa churin Jaazaniasta, wawqenkunata, churinkunata, llapan ayllunkunatawan tarimuspa, 4paykunata pusarqani Dios yupaychana wasipi Igdaliaspa churin Dios sonqo runa Hananpa churinkunaq wasinman. Chay wasin karqan umallikunaq wasinwan kuska, Salumpa churin punku qhawaq Maasiaspa wasin patapi. 5Chaypitaq Recabpa ayllunkunaq ñawpaqenman churaykurqani jarrapi hunt'a vinota vasokunatawan, hinaspan nirqani: Ukyaykuychis kay vinollatapas, nispa. 6Paykunataq nirqanku: Ñoqaykuqa manan vinotaqa ukyaykuchu, Jonadabpa taytan Recab ñawpa taytaykun kamachikurqan: Aman hayk'aqpas vinota ukyankichischu qankunapas mirayniykichispas. 7Aman wasita ruwakunkichischu, aman uvas chakratapas ruwakunkichischu, amallataq muhutapas t'akankichischu. Qankunaqa karpakunallapin tiyankichis. Ahinapin asta-astarikuspa purispaykichis kay suyupi unayta kawsankichis, nispa. 8Chaytan ñoqaykuqa ñawpa taytaykuq lliw kamachiwasqankuta kasukuyku, manapunin vinotaqa ukyaykuchu ñoqaykupas, warmiykupas, wawaykupas. 9Manan wasitapas ruwakuykuchu, manallataq uvas chakraykupas t'akasqa chakraykupas kanchu. 10Ñoqaykuqa karpakunallapin tiyayku ñawpa taytaykuq kamachikusqanman hina kasukuspayku. 11Ichaqa Babilonia rey Nabucodonosor kay suyuta hap'ikapuqtinmi, Babilonia soldadokunamanta Siria soldadokunamantawan ayqekuspa, yuyaykurqayku kay Jerusalenman hamuyta. Chaymi kay Jerusalenpi tiyakushayku, nispa. 12Hinan Señor Diosqa Jeremiasta nirqan: 13–Israelpa Diosnin ñoqa Señormi kamachiyki Judá runakunata Jerusalenpi kaqkunatawan nimunaykipaq: ¿Manachu qankunaqa yachachisqata yachaqawaqchis? ¿Kamachisqatapas manachu kasukuwaqchis? Ñoqa Señor Diosmi chayta nini. 14Recabpa churin Jonadabpa mirayninpas ñawpa taytankuq kamachisqanta kasukuspa manan vinota ukyankuchu kunan p'unchaykama. Ñoqataq ichaqa sapa kutilla mana samaspa rimapayaykichis, manataq kasuwarqankichischu. 15Ñoqataq kachapayamushaykichis sapa kuti hina kamachiy profetakunata qankunata rimapayananpaq: Saqeychis millay puriyniykichista millay ruwayniykichistapas. Amaña wak dioskunata yupaychaspa puriychischu, ahinapin ñawpa taytaykichisman qankunamanwan qosqay hallp'api unayta kawsankichis, nispa. Qankunataq ichaqa mana kasuwaspa mana uyariwarqankichischu. 16Recabpa churin Jonadabpa mirayninkunapas kasukurqankun ñawpa taytankuq kamachisqanta, kay llaqtataq ichaqa mana kasuwanchu. 17Chayraykun ñoqa Israelpa Diosnin Tukuy-atiyniyoq Señorqa nini: ¡Uyariychis! Judá suyumanmi Jerusalenpi tiyaqkunamanwanmi chayachisaq nisqay hatun llakikunata, rimapayashaqtiy mana uyariwasqankumanta, waqyashaqtiy mana kasuwasqankumantawan, nispa. 18Chaymantataq Jeremiasqa Recab aylluta nirqan: –Israelpa Diosnin Tukuy-atiyniyoq Señormi nisunkichis: Qankunaqa ñawpa taytaykichis Jonadabpa kamachintan kasurqankichis, mana p'akispa llapan nisqankunatapas kasukuspa. 19Chayraykun Jonadabpa mirayninmantaqa kallanqapuni ñoqa serviq runa, nispa.