text:
8 KAQ YACHACHIKUY
Sasachakuykuna kaptinpas hinallam Diosta servirqa
1. ¿Imanasqam Silo llaqtapi runakuna puramintita waqachkanku?
SAMUELQA llumpay llakisqa runakunapa qayllanpim kachkan. Filisteokunawan peleasqankupim 30.000 israelitakuna wañurunku. Punta peleasqankupipas 4.000 runakunam wañururqaku. Chaymi Silo llaqtapi warmachakuna, warmikuna chaynataq tayta-mamakunapas puramintita waqachkanku, qosanku, turinku otaq wawanku wasinkuman manaña kutimunanta yachasqankuwan (1 Sam. 4:1, 2, 10).
2, 3. ¿Ima desgraciakunam karurqa Silo llaqtamanta Diospa baulninta huklawman aparuptinku?
2 Chayna desgraciapiqa tarikurqaku Ofniwan Finees Diospa contrato ruwasqan baulninta Silo llaqtamanta peleasqanku sitioman aparuptinkum. Israelitakunaqa piensarqakum baulpa kasqanpi Jehova Dios kasqanta chaymi Diospa yanapayninwan vencenankupaq aparurqaku. Chay baulqa Diospa karpanpim sumaq sitiopi waqaychasqa karqa, manam imamantapas harkachikunata hina apaykachanankupaqchu. Ichaqa, ¿imataq pasarurqa? Filisteokunaqa israelitakunata venceruspankum Diospa baulnintapas apakurqaku chaymantapas Eliypa iskaynin churinkunatam wañurachirqaku (1 Sam. 4:3-11).
3 Pachaknintin watakunañam Diospa baulninqa Silo llaqtapi karqa. Filisteokuna apakusqankumanta yacharuspanmi Eliyqa tiyananmanta wichiykuspan wañururqa, payqa 98 watayoqñam karqa. Viuda llumchuyninpas wachakuchkaspanmi wañururqa, manaraq wañukuchkaspanmi nirqa: “Tayta Diospa atiyninmi Israel casta runakunamanta chinkarun”, nispa. Diospa baulnin Silo llaqtapi manaña kaptinqa paypa favorninmi manaña karqachu (1 Sam. 4:12-22).
4. ¿Imakunamantam kay yachachikuypi yachasun?
4 Samuelqa maynatachá hukmanyarqa tukuy chaykuna pasasqanwan. ¿Hinallachu iñiyniyoq kanqa chaykunata atipananpaq? ¿Atinqachu Jehova Diospa favorninta israelitakuna maskanankupaq yanapayta? Ñoqanchikpas manam librechu kanchik ima sasachakuywanpas iñiyninchik pruebapi kananmantaqa, astawanyá yachasun Samuelpa ejemplonmanta.
Diosta yupaychanankupaqmi kallpancharqa
5, 6. ¿Filisteokunata ima pasasqanmantam Bibliaqa willakun? ¿Imatam 20 watakunapi Samuelqa ruwanman karqa?
5 Iskay chunka wata ukupim kaykuna pasarqa: filisteokunam Diospa baulninta apakurqaku hinaspam castigasqa karqaku chaymi baulta kutichimurqaku. Hinaptinmi Bibliaqa kaqmanta Samuelmanta willawanchik (1 Sam. 7:2). Ichaqa, ¿imatam Samuelqa ruwarqa chay 20 watakunapi? Payqa hinallachá israelitakunata yanaparqa.
6 Bibliam willakun filisteokunawan manaraq peleachkaptinku Israel casta llapallan runakunaman Samuelqa Diosmanta hinalla yachachisqanta (1 Sam. 4:1). Bibliaqa willakuntaqmi chay 20 wata pasaytapas Diosmanta hinalla yachachisqanta. Nintaqmi Betel, Gilgal hinaspa Mizpa llaqtakunaman sapa wata rispan chaypi kaqkunapa quejankuta allichasqanmanta. Hinaspa Rama llaqtapi wasinman kutisqanmantapas (1 Sam. 7:15-17). Chay 20 watakunapiqa hinallachá kallpanchakurqa Diosmanta yachachinanpaq.
Bibliaqa manam willakunchu 20 watakunapi Samuel ima ruwasqanmantaqa, payqa hinallachá Jehova Diosta servirqa
7, 8. a) ¿Ima nirqam Samuelqa israelitakunaman 20 watantin yanapananpaq ancha kallpanchakusqanmanta? b) ¿Imatam israelitakunaqa ruwarqaku Samuelpa nisqanta uyarispanku?
7 Israelitakunaqa Jehova Diosmantam karunchakururqaku Eliypa churinkunapa huchapakusqankurayku. Chaymi taytacha-mamachakunataña yupaychayta qallaykurqaku. Paykunata 20 watantin yanapasqanmantam Samuelqa nirqa: ‘Tukuy sonqoykichikwan Tayta Diosman kutirikuspaykichikqa wischuychikyá qamkuna ukupi kaq taytachakunata. Wischuychiktaqyá Astarot sutiyoq mamachatapas hinaspayá Tayta Diosllapaqña kawsaspa payllataña adoraychik. Chayna kaptinqa kikinpunim librasunkichik Filisteokunamanta’, nispa (1 Sam. 7:3).
8 ‘Filistea runakunam’ israelitakunata llumpayta ñakarichirqaku. Israelita tropakunata yaqa llapanta wañurachisqankuwanmi piensarqaku pipas mana imanananmanta. Samuelmi ichaqa israelitakunata kallpancharqa Jehova Diosman kutirikuspa librasqa kanankupaq. ¿Kasukurqakuchu? Awriki, taytacha-mamachakuna yupaychanankumantaqa Jehova Diosllatañam ‘adorayta’ qallaykurqaku. Chaymi Samuelqa kusikuywan llapallankuta huñunachirqa Mizpa llaqtaman, chay llaqtaqa karqa Jerusalenpa norte lawninpim. Chaypi ayunaspankum Jehova Diosman qawachirqaku taytacha-mamacha yupaychasqankumanta wanakusqankuta (leey 1 Samuel 7:4-6).
Huchankumanta wanakuspanku israelitakuna huñunakuruptinkum filisteokunaqa atacanankupaq tantearqaku
9. ¿Imatam piensarqa filisteokunaqa? ¿Imatam israelitakunaqa ruwarqaku?
10, 11. a) ¿Imanasqataq Jehova Diospa rayochimusqanqa mancharikuypaq karqa? b) ¿Imapitaq tukurqa filisteokunapa Mizpa llaqtata atacasqankuqa?
10 Chaywan llumpayta mancharikuspankum filisteokunaqa lluptikurqaku. Chay runakunaqa guerrakunapi mana manchakuspa peleaqkunam karqaku manam manchati warmachakuna hinachu. ¿Imanasqataq llumpaytaqa mancharikurqaku? Yaqapaschá orqokunapas katkatatanankama rayopa llumpay toqyasqanwan otaq rupay kachkaptin rayomusqanwan. Imayna kaptinpas mancharisqallañam luwichu hina lluptirqaku. Israelitakunañataqmi Mizpa llaqtamanta Jerusalenpa hichpan karullay-karukama qatirqaku (1 Sam. 7:11).
11 Chay punchawpi chayna pasasqanqa mana qonqanankupaqmi karqa. Samuelqa hinallam llaqtamasinkunata juez kaspan yanaparqa, israelitakunañataqmi filisteokunawan vencechikuspa qechuchikusqanku llaqtakunata kutichikurqaku (1 Sam. 7:13, 14).
12. ¿Imapaqmi Samuelqa hinalla kallpanchakurqa? ¿Imam yanaparqa?
12 Apostol Pablom allin ruwaq Diosman sonqo juezkunamanta chaynataq profetakunamanta rimaspan Samuelmantapas rimarqa (Heb. 11:32, 33). Samuelqa anchatam kallpanchakurqa Jehova Diospa kamachisqanman hina yupaychananpaq hukkunatapas kallpancharqam chaynata yupaychanankupaq. Sasachakuykunawan atipachikunanmantaqa hinallam kallpanchakurqa ruwayninkunata ruwananpaq, chaymantapas pacienciawanmi suyarqa ima sasachakuytapas Jehova Dios allichananpaq. Qawachirqataqmi agradecekuq kasqantapas. Filisteokunamanta Mizpa llaqtapi Jehova Dios llaqtanta librasqanta yuyanankupaqmi señalpaq rumita sayachirqa (1 Sam. 7:12).
13. a) ¿Imayna sumaq kayniyoqmi kananchik Samuel hina kanapaq? b) ¿Haykapimantam kallpanchakunanchik Samuel hina sumaq kayniyoq kanapaq?
13 Jehova Diospa agradonpaq kawsayta munaspaqa Samuel hinam 1 Pedro 5:6). Llapanchikmi chayna sumaq kayniyoq kanapaq kallpanchakunanchik. Samuelqa mozo kasqanmantaraqmi kallpanchakurqa chayna kananpaq, chayna kasqanmi yanaparqa yuyaqña kaspanpas astawan sasachakuykunataraq atipananpaq, chaymantam qatiqninpi yachasunchik.pacienciakuq, humillakuq chaynataq agradecekuq kananchik (leey
“Churikikunaqa manam qam hina allintachu kawsanku”
14, 15. a) ¿Imam Samuelta hukmanyachirqa yuyaq vidanpi? b) ¿Imanasqataq nichwan Samuelqa Eliymantaqa allin tayta kasqanta?
14 Samuelmanta Biblia yapamanta willaspanqa yuyaq kasqanmantañam riman. Chaymi israelitakunapa sasachakuyninkuta allichaysinanpaq churinkunata nombrarqa juezkuna kanankupaq, paykunapa sutinmi Joel hinaspa Abias karqa. Ichaqa chay runakunaqa mana confianapaq runakunam karqaku. Taytan hina allin kaqkunata ruwanankumantaqa autoridad kayninkutam servichikurqaku tukuy mana allinta ruwanankupaq (1 Sam. 8:1-3).
15 Chaymi israelita ancianokunaqa Samuelman nirqaku: “Churikikunaqa manam qam hina allintachu kawsanku”, nispa (1 Sam. 8:4, 5). ¿Yacharqachu Samuelqa churinkuna mana allin ruwasqankuta? Bibliaqa manam imatapas ninchu. Ichaqa yacharqam churinkunata mana corregisqanmanta Eliy castigasqa kasqanmanta, Samuelqa kallpanchakurqachá churinkunata correginanpaq (1 Sam. 2:27-29). Jehova Diosqa manam tarirqachu ima huchatapas Samuelpiqa.
16. ¿Imaynam sientekunku wawa-churinku mana kasukuq kaptinqa? ¿Imaynatam Samuelpa ejemplon kallpanchanman?
16 Bibliaqa manataqmi imatapas ninchu churinkuna mana allin ruwasqankumanta yacharuspan Samuel ima ruwasqanmantaqa. Ichaqa achka tayta-mamakunam yachanku wawa-churinkupa mana allin ruwasqankuqa penqaypaq, hukmanyanapaq chaynataq llakikuypaq kasqanta. Kay tiempopiqa yaqa lliw wawa-churikunam tayta-mamankuta mana kasukunkuchu. Mana kasukuyqa onqoy hinañam mirarun (leey 2 Timoteo 3:1-5). ¿Hukmanyasqachu tarikunki wawa-churikikuna mana kasukuq kasqankuwan? Chayna tarikuptikiqa Samuelpa imayna kasqanmanta yachasqaykim kallpanchasunki. Churinkuna mana allinkunata ruwaptinkupas Samuelqa hinallam Jehova Diosta tukuy sonqonwan servirqa. Rimasqaykimantaqa imayna kawsasqaykim aswan allinqa. Dios serviynikipi kallpanchakuspaqa wawa-churikikunatapas allintam kallpanchanki. Jehova Diospas anchatam kusikunqa Samuel hina payman sonqo takyaptikiqa.
“Churapuwaykuyá huk reyta”
17. ¿Imatam mañakurqaku israelita ancianokuna? ¿Imaynam Samuelqa chay mañakusqankuwan sientekurqa?
17 Samuelpa churinkunaqa manam piensarqachu mana allinkuna ruwasqankuwan hukkunata huchallichinankumantaqa. Churinkuna mana allin ruwasqankumanta willaruspankum ancianokunaqa Samuelta nirqaku: “Churapuwaykuyá huk reyta chaynapi huklaw nacionkunapi hina huk reyña gobiernaqniyku kananpaq”, nispa. ¿Imaynam chaywan sientekurqa Samuelqa? ¿Mana valeqpaqñachu Samuelqa hapikurqa? Jehova Diospa rantinpim israelitakunata unay watakunaña yanaparqa. Chay runakunañataqmi Samuelta wischupakuspanku huklaw nacionkuna hina reyniyoq kayta munarqaku. ¿Imatam piensarqa Samuelqa chayna mañakusqankumanta? Bibliam nin: ‘Samueltaqa manam gustarqachu’, nispa (1 Sam. 8:5, 6).
18. ¿Ima nirqam Jehova Diosqa gobiernaqninku kananpaq runamasinkutaña mañakusqankumanta?
18 Chayna mañakusqankumantam Samuelman Jehova Dios kaynata nirqa: “Uyariyá runakunapa tukuy ima mañakususqaykita, manam qamtachu qepanchakusunkiqa aswanqa ñoqatam. Manam munankuchu paykunapa reynin kanayta”, nispa. Chayna nisqanwanmi Samuelqa entienderqa israelitakunaqa Diosta qepanchasqankumanta. ¡Llumpay mana allinmi karqa Jehova Diosta qepanchasqankuqa! Chaymantam Jehova Diosqa Samuelnintakama willachirqa rey mañakusqankuqa mana allin kasqanmanta, runakunam ichaqa nirqaku: 1 Sam. 8:7-19).“Huklaw nacionkuna hina reyniyoq kaytam ñoqaykuqa munaniku”, nispa. Hinaptinmi Diosqa huk reyta akllarqa, Samuelñataqmi aceitewan tallispa nombrananpaq rirqa (
19, 20. a) Saulta rey kananpaq Jehova Dios akllaruptin, ¿imayna sonqowanmi Samuelqa nombrarqa? b) ¿Imaynatam israelitakunata hinalla yanaparqa?
19 ¿Mana munastinchu Samuelqa Diosta kasukurqa? ¿Reyta mañakusqankuwanqa unaytachu hukmanrayarqa? Wakin runakunaqa piñakunmankuchá, Samuelqa manam piñakurqachu. Payqa reqsikurqam llaqtanta kamachinanpaq Saulta Dios akllasqanmanta. Chaymi aceitewan umanpi tallispan muchaykurqa, chaywanmi qawachirqa nombrasqa kasqanmanta kusikusqanta chaynataq yanapananpaq kasqantapas. Chaymantapas israelitakunamanmi nirqa: “¿Qawachkankichikchu reynikichikpaq Tayta Diospa akllasqanta? ¡Qamkuna ukupiqa manam pipas kanchu pay hinaqa!”, nispa (1 Sam. 10:1, 24).
20 Samuelqa manam hukmanyarqachu imaña pasaptinpas. Diospa akllasqan reypa pantasqankunapi reparananmantaqa allin kaqkunata ruwasqanpim repararqa. Munaysapa runakunapa mañakusqanpi piensananmantaqa Jehova Diosta tukuy sonqonwan unay wataña servisqanpim yuyaymanarqa (1 Sam. 12:1-4). Chaymantapas israelitakunamanmi hinalla yachachirqa Jehova Diosmanta mana karunchakunankupaq chaynataq tukuy sonqonkuwan yupaychanankupaqpas. Chaywanmi paykunaqa reqsikurqaku huchallikusqankuta, chaymi Samuelta nirqaku paykunapaq Diosta mañapunanpaq. Chaymi nirqa: “Ñoqaqa mañapusqaykichikmi Tayta Diosta, mana chayta ruraspayqa paypa contranpich huchallikuyman [. . .]. Ñoqaqa yachachisqaykichikmi imaynam allin sumaq kawsakuyta”, nispa (1 Sam. 12:21-24).
Samuelpa ejemplonmi yanapawanchik imaña sientechiwaptinchikpas hukkunapa contranpi mana piñakunapaq
21. Kallpanchakuchkaptinchik rantinchikpi hukta nombraruptinkuqa, ¿imaynatam yanapawachwan Samuelpa ejemplon?
21 ¿Diosta astawan servinaykipaq kallpanchakuchkaptikichu rantikipi hukta nombrarunku? ¿Chaywanchu hukmanyarunki? Samuel hina Diosman sonqo kaspaqa manachá chaykunawanqa hukmanyasunchu (leey Proverbios 14:30). Jehova Diospa llaqtanpiqa kusikunapaqmi achka ruwaykuna kachkan, chaykunapi reparaspam hinalla kallpanchakunanchik.
“¿Haykapikamataq Saulmanta waqanki?”
22. ¿Saulpa imayna kayninkunapitaq Samuelqa repararqa?
22 Samuelqa Saulpa allin kayninkunapim repararqa. Payqa yachayniyoq mana manchakuq, mana hatunchakuq hatunkaray runam 1 Sam. 10:22, 23, 27). Hinaspapas librem karqa vidanpi allin otaq mana allin ruwayta akllakunanpaq (Deut. 30:19). ¿Allintachu libre kayninwan ruwarqa?karqa (
23. ¿Imayna sumaq kaynintataq Saulqa yanqacharurqa? ¿Imaynatam qawachirqa hatunchakuq kasqanta?
23 Kamachinanpaq autoridadniyoq kaqkunaqa tiempo pasasqanman hinam hatunchakuyta qallaykuspa manaña humillakuqchu kanku. Saulwanpas chaymi pasarurqa. Pisi tiempollapim hatunchakuq millay runa rikuriruspan Jehova Diospa kamachisqantaqa manaña kasukurqachu. Huk kutipim mana pacienciakuq kaspan ofrendata Diospaq kañapurqa, chaytaqa Samuellam ruwanan karqa. Chaymi Samuelqa qaqchaspan willarqa Saulpa churinkunaqa rey manaña kanankumanta. Chay nisqanwan wanakunanmantaqa Saulqa astawanraqmi penqaypaq huchallikurqa (1 Sam. 13:8, 9, 13, 14).
24. a) ¿Imaynatam Saulqa Jehova Diosta mana kasukurqachu Amalec tropakunawan peleaspan? b) ¿Imatam Saulqa nirqa corregisqa kaspan, imatam Jehova Diosqa tantearqa?
24 Samuelnintakamam Jehova Diosqa Saulta kamachirqa Amalec runakunawan peleaspan tukuy imankuta purmachinanpaq chaynataq Agag sutiyoq mana allin reytapas wañuchinanpaq. Saulmi ichaqa chay reyta chaynataq allinnin kaq uywakunatapas mana wañuchirqachu. Mana kasukusqanmanta corregispanmi Samuelqa cuentata qokurqa Saulqa qallariypi hina manaña kasqanmanta. Humillakunanmantaqa Samuelwan atipanakuspanmi Saulqa mana reqsikurqachu mana allinkuna ruwasqanta. Imanasqa chayna ruwasqankumantam tropankunaman tumpaykurqa. Chaymantapas nirqam chay allinnin kaq pusamusqanku animalkunaqa Jehova Diospa ofrendanpaq kasqanta. Chayna rimasqanta uyarispanmi Samuelqa nirqa: ‘Animalkunata wañuchispa kañapunamantaqa kasukunatam payqa munan’, nispa. Samuelqa mana manchakuspanmi Jehova Diospa nisqanta Saulman willarqa: rey kaynikimantam qarqosqa kanki, Diosmi maskanqa paypa agradonpaq kaq runaña rey kananpaq, nispa * (1 Sam. 15:1-33).
25, 26. a) ¿Imanasqam Samuelqa Saulmanta llumpayta llakikurqa? ¿Ima nispanmi Diosqa Samuelta corregirqa? b) ¿Imamantam Samuelqa cuentata qokurqa Isaipa wasinpi kaspan?
26 Jehova Diospa munaynin cumplikunanpaqqa manam pantaq runakunapa ruwasqanmantachu. Akllasqan runa munayninta mana ruwaptinqa huktam akllan. Chaymi Samuelqa Saulmanta manaña llakikuspan Diospa kamachisqanman hina Belen llaqtapi Isaipa wasinman rirqa huk reyta nombrananpaq. Chaypim qawarqa Isaipa achka churinkunata, llapankum allin runa kasqankupaq rikchakurqaku. Ichaqa Jehova Diosmi Samuelta yuyarichirqa rikchayllankupi mana reparananpaq (leey 1 Samuel 16:7). Chaymantañam Isaipa sullka churinta pusachimurqaku, payqa Diospa akllasqan Davidmi karqa.
Samuelqa cuentatam qokurqa imaña pasawaptinchikpas Jehova Diosqa yanapawaqninchik chaynataq bendecikuq kasqanmanta
27. a) Wañukuynin hichpamuptin, ¿imamantam Samuelqa cuentata qokurqa? b) ¿Imatam piensanki Samuelpa ejemplonmanta?
27 Wañukunanpaq hichpapiñam Samuelqa cuentata qokurqa Saulpa rantinpi Davidta Jehova Dios nombrasqanqa allinpaq kasqanta. Saulqa mana allin ruwaq kaspanmi Jehova Diostapas qepancharurqa. Davidmi ichaqa karqa mana manchakuq, iñiyniyoq hinaspa Diosman sonqo runa. Wañukunanpaqña hichpan punchawkunapim Samuelqa iñiyninpi astawan kallpanchasqa tarikurqa. Payqa cuentatam qokurqa ima sasachakuyña pasawaptinchikpas Jehova Diosqa librawaqninchik chaynataq mana allinkuna pasawaptinchikpas bendecikuq kasqanmanta. Samuel wañukuptinmi israelitakunaqa llumpayta waqarqaku. Payqa Jehova Diostam tukuy sonqonwan servirqa yaqa pachak wata. Chaymi allin kanman kayna tapukuyninchik: “¿Qatipakusaqchu Samuelpa iñiyninta?”, nispa.
^ par. 24 Samuelmi mana allin Agag runata wañurachirqa. Paypas nitaq familianpas manam kuyapayanapaqchu karqaku. Unay wata qepakunatam Aman sutiyoq runa Diospa llaqtanta chinkarachiyta munarqa, chay runaqa yaqapasmi karqa “Agagpa miraynin” (Ester 8:3; kaymantam astawan yachanki kay libropa 15 hinaspa 16 kaq Yachachikuyninkunapi).


c: text/html

text:
Paul von Heyse
Paul Johann Ludwig von Heyse sutiyuq runaqa, (15 ñiqin pawqar waray killapi 1830 watapi paqarisqa Berlin llaqtapi - 2 ñiqin ayriway killapi 1914 watapi wañusqa München llaqtapi), huk Alimanya mama llaqtayuq yachay wayllukuq wan qillqaqmi qarqan.
1910 watapis simi kapchiypi Nobel Suñaytam chaskirqan.
Taytan: Karl Wilhelm Ludwig Heyse; Maman: .
QillqasqankunaLlamk'apuy
Kaypipas qhawayLlamk'apuy
Hawa t'inkikunaLlamk'apuy
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Paul von Heyse.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
PABLOPA KILLKASHKAN KILLKA ROMA LLAKTAPI JESUKRISTUTA KIRIKKUNARAYKU
1
Pablo kirik masinkunata saludan
1 Munashkayni wawkinikuna paninikuna, ñukami Jesukristupa kamachishkan runa kani. Yaya Dios ñukata akllawashka apostol kanaynipa, paypa suma ali shiminta Jesukristu runakunata kishpichinanmanta yachachinaynipa.
2 Ñawpa Yaya Diospa yachayninwa yachachikkuna ña chay kishpichik shamunanmanta killkarkakuna. Chay killkashkankuna shimika Yaya Diospami kan. 3-4 Chay killkashkankunata Yaya Dios paktachirka Wawanta kachashpan. Runa tukushpan atun apunchi David wañupa miraymanta wawayarirka. Chaymantapas ucha illa Yaya Diosshina kashkanrayku Amunchi Jesukristu wañushkanmanta kawsarishpan Yaya Dios tukuy ñukanchikunata atun yachayninwa riksichirka kikin Wawan kananta.
5 Chay Jesukristuka ñukata akllawashpan apostol kanki nishpa kachawashka paypa shiminta yachachinaynipa tukuy kankuna mana israel runakunapa llaktaykichikunapipas achka runakuna paytana kasushpa kawsanankunapa. 6-7 Kankunatapas Roma llaktapi kawsakkunata Jesukristu kayashka, payta kirishpaykichi paypa runankuna kanaykichipa. Kankuna Yaya Diospa yuyashkan runankunaraykumi kay kartata killkahuni. Yayanchi Dios, Amunchi Jesukristupas kankunata llakichishpan yanapanahuchun kushilla kawsanaykichipa.
Pablo yuyarin Roma llaktama rinata Jesukristuta kirikkunata sinchikuchinanpa
8 Manara ashwanta rimashpaynira kankunata rimani: Jesukristu alichashpan Yaya Dioswa kwintananchipa Yayanchi Diosta agradesini karan shuk kankunarayku. Tukuy allpakunapi runakuna alita kirishpa kawsahushkaykichimanta uyashkakuna. 9 Yaya Dioska yachanmi tukuy uras kankunarayku mañahushkaynita. Tukuy shunkuynimanta pacha payta kasuk kashpayni chay suma ali shimita Wawan Jesukristu runakunata kishpichinanmanta yachachini. 10 Yaya Dios yachan tukuy uras payta tapuhushkaynita munashpanka kachawananpa kankunata rikuk rinaynipa. 11 Yapa munani kankunata ñawipura riksik rinata. Munani Yaya Diospa Espíritun yanapawashpan kankunata yanapanata, ashwan alita Jesukristupi sinchikushpa kawsanaykichipa. 12 Mana chayllachu, ashwan kankunawa kahushpayni kankunapas ñukata sinchikuchiwankichima. Jesukristuta kirihushkanchimanta kwintashpanchi ashwan yuyayta kunakushunchi. 13 Wawkikuna panikuna, kayta yachaychi, achka kuti munashkani kankunama rinata. Chasna rinata munashpaynipas kunan kama manara atipashkanirachu. Chasna kashpanpas yapa munani kankunata yachachinata, imashnami shuk llaktakunapi runakunata yachachishkani. 14 Yaya Dios kachawashka tukuy runakunata paypa shiminta yachachinaynipa. Yuyayyu runakunata, mana yapa yuyayyu runakunatapas, killkata yachak runakunata, mana killkata yachak runakunatapas yachachinayni tiyan. 15 Chasna kashpan yapa munani kankuna Roma llaktapi kawsahukkunatapas Yaya Diospa suma ali shiminta Jesukristu runakunata kishpichinanmanta yachachinata.
Yaya Dios yachayninwa tukuyta atipan ruranata
16 Mana pinkanichu Yaya Diospa suma ali shiminta Jesukristu runakunata kishpichinanmanta yachachinata. Kay shimika Yaya Diospa yachayninwa kashpan maykanpas ñukanchi israel runakuna, kankuna mana israel runakunapas kay shimita shutipa kashkanta kirishpa kasunahun, chaykunami kishpishka kankakuna. 17 Kay shiminmantami yachanchi imashnami Yaya Dios runakunarayku paywa alichashpan paypa rikushkanpi ali kashunchi. Payta kirishpa ñukanchirayku rurashkanpi sinchikurishpanchilla paypa rikushkanpi ali kashunchi. Chasnami Yaya Dios ñawpa ña killkachirka kasna:
Maykanmi ñukapi kirishpa sinchikurin, payllami aliyachishka kashkanrayku ñukawa wiñaypa kawsanka nishpa.
Yaya Dioska tukuy runakunata mana alita rurashpa kawsashkankunamanta kastigankami
18 Yachanchi Yaya Dioska yapa piñarishpanmi kastiganka tukuy mana payta kasuk mana alita rurak runakunata. Paykunaka mana ali rurashkankunawa runakunata arkanahun Yaya Diospa shutipa kashkan shimita kirinankunapa. 19 Yaya Diospa rimashkanka shutipa kashkata paykuna alita yachanahun, pay kikin paykunata riksichishkanrayku. 20 Kay allpata rurashkanmanta pacha tukuy runakuna atipanahun riksinata imashnami kan Yaya Dioska. Payta mana rikushpanchipas paypa rurashkanta rikushpa atipanchi riksinata, pay mana tukurik atun yachayyu Yaya Dios kananta. Chayraykumi nima maykan millaypata rurak runa rurashkanmanta tapuy tukushpan atipankachu rimanata mana yachashkanichu Yaya Dios tiyananta nishpa. Chayrayku mana ali rurashkanmanta mana llakichiy tukunkachu. 21 Yaya Diosta riksishpankunapas manami munarkakunachu payta Yaya Diostashina kushichinata, nima agradesinata. Payta kushichinankunaranti ashwanta mana alikunata yuyarishpa kawsanahun. Chasna mana alita yuyarishpankuna amsapishina kawsanahun, manana atipanahunchu riksinata maykanmi ali kan. 22 Tukuyta yachakmi kanchi nishpankunapas yuyay illashina kanahun. 23 Mana munanahunchu atun yachayyu, mana wañuk Yaya Diosta kushichishpa kawsanata. Chasna kashpan paykunaka runakunapa rurashkankunata atunyachishpa mañanahun. Wañuk runashina, rikrayu pawakkunashina, allpapi purik animalkunashina, machakuyakunashina rurarishkakunatami atunyachishpa mañanahun Yaya Diostashina.
24 Chayrayku Yaya Dioska paykunata sakishka, paykuna kikin munashkankunata ruranankunapa. Chasna kashpankunami paykuna kikinpa aychanta waklichishpa paykunapura shukwa shukwa pinkaypata ruranahun. 25 Yaya Diospa shutipa rimak shiminta mana kasunata munashpankuna llulla shimikunallata kasunahun. Yaya Diospa rurashkan imakunata yuyashpa kasushpa kawsanahun, mana munanahunchu kikin Yaya Diosta yuyashpa kasushpa kawsanata. Chayka manami alichu. Ñukanchi runakunaka tukuy uras tukuyta rurak Yaya Diosllata kushichishpa kawsananchi tiyan. Chasna kachun.
26 Runakuna mana Yaya Diosta yuyashpa kawsashkankunaraykumi Yaya Dioska paykunata sakishka pinkaypa munashkankunallata rurashpa kawsanankunapa. Chasna kashpan rikuychi, warmikunapas kusankunawa tupanakushpa kawsanata sakishpankuna warmipura pinkaypata ruranahun. 27 Chasnallatata karikunapas warminkunawa tupanakushpa kawsanata sakishpankuna karipura pinkaypata ruranahun. Chasna pinkaypata rurahushkankunaraykumi paykuna kikin aychankunata waklichishpankuna kastigarishka kanahun.
28 Yaya Diosta mana kasunayashpankuna payka chay runakunata sakishka millaypa yuyayninkunawa pinkaypakunata ruranankunapa. 29 Chasna kashpankunami paykunaka tukuy mana alikunata rurashpa kawsanahun. Runa masinkunata mana alita ruranahun, tukuy imakunata paykuna kikinrayku munanahun, yapa millaypata ruranahun. Mana awantashpankuna shuk runa shuk imapi paykunamanta pasa kananta tukuy runakunawa parihuyanata munashpa kawsanahun. Runakunata wañuchikkuna, rimanakuysikikuna, piñariysikikuna, llullaysikikuna, millaypata yuyarikkuna kanahun. 30 Runa masinkunata washanchakkuna kanahun, Yaya Diosta chiknik, nima pita kasukkuna. Paykuna kikinlla yapa ali kanata yuyarik, paykuna kikinta atunyachishpa rimakkuna kanahun. Chaymanta millaypa ruranallata yuyarinahun. Yayankunata mana kasunahunchu. 31 Mana asirtanata munanahunchu maykanmi ali, maykanmi mana alichu, rimashkankunata mana paktachinahunchu, mana nima pita yuyanahunchu, chaymantapas nima pita llakichinahunchu. 32 Chay mana alita rurak runakunaka yachanahun Yaya Dios chay mana ali rurashkankunamanta kastigananta. Tukuy mana alita rurakkunaka wiñaypa wañuyta parisinankunata yachanahun. Chayta yachashpankunatatami mana alita rurashpalla kawsanahun. Mana chayllachu. Ashwan shuk runa masinkunata chasna mana alita rurahushkanta rikushpankuna yapa kushikunahun alitami rurahunki nishpa.


text:
Júlio César Soares Espíndola
Júlio César Soares Espíndola sutiyuq runaqa, icha Júlio César (3 ñiqin tarpuy killapi 1979 watapi paqarisqa Rio de Janeiro llaqtapi - ) huk Brasil mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
Klubkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Awya Yala Kupa 2004ĥ
Willay pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Júlio César Soares Espíndola.


text:
AWKARIK PUNCHA, 7 AYRIWA KILLAPI
YACHAYSHUTIKUNA
- Otavalopi 2 unkushkakuna
- COE NACIONAL iglesia tantanakuykuna ama tiyachun mañan.
- Cotacachipi mascarillawánlla llukshina.
.
Otavalomanta GAD Municipal, shuk willachipi nirka: Miguel Egas Cabezas kitillipi shuk unkushka tiyan, chaymanta tukuykunallata ashtawan rikuna kanchik, ama unkunkapak: makita allitapacha mayllarina, maskarillata, guantestapash churakuna, ashtawankarin wasipi sakirina, mutsurishkakunapaklla llukshina.
Kay unkuyka mana pukllay kanchu, tawka runakunami wañunakun. Kikinmanta , ayllumanta yuyaripay, ama wasimanta llukshipaychu.
Ecuadorpi 3.995 unlushkakuna tiyan, 220 wañushkakuna, 140 hampirishkakuna.
Imbaburapi 21, Otavalopi 2, Atuntaquipi 1
COE NACIONAL (comite de operaciones de emergencia) nishkata katina kan. Paykunami mañan kay punchakunapi ama iglesia tantanakuykunata rurachun.
Pipash ima tantanakuykunata rurakpika shuk watamanta, kimsa watakaman carcelman kachanka, shinallatak pipash mana uyashpa llukshikpika 100 multanka, nirka.
OTAVALOPA RURAYKUNA
Otavalopika, tukuy mikuna hatunawkukunata rikushpa katikunakun. Kayna punchapi, 31 de octubre ñanpi, shinallatak Terminalpi rikushkakuna, wakinkunaka mana permisota charishkachu, nirka.
Kay punchakunapimi GAD Municipal llaktakunata fumigashpa yallinka:
Aukarik puncha (martes): Imbabuela Bajo, Imbabuela Alto, Calpaquí.
Chillay puncha (miércoles): San Juan alto, Cachiculla.
Kullka puncha (jueves): Mojandita Curubí, Mojandita Mirador, La Rinconada, Larkakunka.
Chaska puncha (viernes): Cotama, Huertos familiares.
COTACHIMANTA RURAYKUNA
Cotacachimanta GAD municipal fumigashpa katikun, Cotacachi llaktapi shinallata kitillikunapipash. Cotacachi yaykunapi antawakunata fumigashpa, mayllachishpami yaykuchinakun.
Shinallatak Cotacachipa COE Cantonal willachirka, wasimanta llukshikushpa, hampita, mikunata rantinkapaka, maymantami mascarillata churakuna kan. Mascarilla illakpika, pañuelowan watarishpa, shuk pintuwan watarishpami llukshina kan, COE Cantonal nirka.
Wasimanta Ama llukshipashunchik mashikuna. Wasipi sakiripashunchik.
USHASHPAKA YANAPASHUNCHIK.
KICHWASHUN tantanakuymi kanchik. Kichwapi willachishpa.
Alliwa Pazmiñomi kapani. kayakama mashikuna.
Willayta Uyapay – Escucha la noticia:


text:
5
1 Tuquictam yaćhanchic cay chuclla-yupay aychallanchic chincacuptin janay pachäćhu mana imaypis camacä nï nunallap luläśha wasicta Tayta Dios alcaycachimäśhanchicta. 2 Chaymi cayćhu caśhanchiccama wañupacuyanchic chay wasinchicwanña ćhulacüśha caypïta. 3 Chay aychawan müdachimänanchictamá munayanchic, calalla-yupay aychannä ispirituyu mana cayänapä. 4 Chaymi cay chuclla-yupayćhu cawsaśhanchiccama nï calalla caypïchu llaquisha wañupacuyanchic, sinu'a muśhücäwan müdachimaptinchic cay camacäcäta wiñay cawsayca ñitiycunanpämari. 5 Caynu cananchicpä Tayta Diosmari unanchaycamälanchic. Paytacmi ćhasquiycunapä limalicuśhanta tacyalpachinanpä Chuya Ispiritunta uycamälanchicpis.
6 Chaymi cay pachäćhu cawsaśhanchiccama Duyñunchicpi calućhülä caśhanchicta yaćhayal imaypis imaćhüpis payman masïsu chalapacunchic. 7 Manam licaśhanchicpachu cawsanchic, sinu'a chalapacuyninchicpam. 8 Manamari manchaculcächu; aśhwanpa cay wañü aychäpi yalulcul Jesusninchicmanña licuy allinćha canman. 9 Chaymi imaypis Taytanchicpa śhun'unpänuy cawsayta jicutaycunchic cay allpäćhu aychanchicćhülä cayalpis ütac janay pachätaña liculpis. 10 Lluymari Jesuspa puntanman cäraycuśha cananchicpä ćhänanchic. Chayćhümari cay pachäćhu aychanchicćhu cawsaśhanchiccama allinta ütac mana allinta lulaśhanchicman tincüta ćhasquiycunanchic.
Jesusllam Dioswan allinpa licaycachimanchic
11 Chaynu Tayta Diosta manchacuyta yaćhalmi nunacunäpa śhun'unta llampuchaycälí payman chalapaculcänanpä. Tayta Dios tuquictamari lisipäman imanuy capäcuśhätapis; chaynu amcunapäpis caycuchun. 12 Caynu niyalcac manam allinpa licachicuyta amcunawan munaynïwanchu, sinu'a ya'acunapi alawaculcänayquita munaynïwanmi. Chayćha chay śhun'unćhu cäcunäta mana imallactapis ucücunäta, chay janällanta alawacücunäta imaniycunayquipäpis caycun'a 13 Waquinnincuna nishannuy lücunuy capäcupti'a, chayta Tayta Dios-ari licacuchun. Ñatac chaynu mana capti'a, yaćhapäcuy amcunap allinniquipä lulapäcuśhäta. 14 Manamari Jesuspa cuyacuynin juc lulaytá jicutaycälichimanchu. Chaynu lulaycälí caypamari: pay lluypïmi wañula; chayurá lluypis wañuśha-yupayñam cayanchic. 15 Caynu lulaycula munayninchicpäña mana cawsayänapä, sinu'a pudirninchic wañuycul śhalcamücäpäña cawsanapämi.
16 Chaymi canan'a nunap tantiayllanmannüñachu mana mayantapis licaycunchic. Masqui puntacta cay pachäpa tantiayninmannuy Jesusta licayculpis, ya'anchic'a canan'a chaynüñachu manañamá canchic. 17 Chayurá Jesuswanña cayal'a muśhü nunañamá canchic. Lluy puntaca pasacunñam, canan'a muśhücällañam. 18-19 Lluy caycuna quiquin Diospa lulayninmari; paymari ćhïnicünin cayaptinchic Jesusninchicpa allinpa licaycachimanchic. Caynu lulapäcunäpämi ćhulapämäla. Chaynütacmi cayta willaculcänäpäpis nipämäla: Tayta Diosmi Jesuspa cay pachäćhu nunacunäta allinpa licaycamanchic, lluy juchanchiccunacta manaña licaycul. 20 Chayurá Jesuspa pudirnin cayalcá quiquin Tayta Dios limapäśhuśhayquinuymi. Chaymari Jesusninchic-laycu ruygaculcac Tayta Diosman cutiycapäcunayquipä. 21 Tayta Diosmari lluy juchanchicta mana juchayücäman ya'anchic-laycu ćhulaycula, jinaman quiquin Diospa juchannä caynintañatac ya'anchicman ćhulaycamänanchicpä.


text:
Intenciones para noviembre killa 2022 watapi
Intención General: Señor Jesucristo, mañakuyku casarakuy defiendekunanpaq, huk union exclusiva moral permanente hina qhariwan warmiwan munanakuypaq hinallataq wawakunata mirachinapaq hinallataq educacionpaq. Chaypa contranpi kaq kamachikuykunata chinkachinanta qoy. Casarasqa runakunata casarakuypi hunt’aq sonqo kanankupaq. Ama warmi-qhari puñuypas nitaq warmi-qhari puñuypas kachun. Mana allin casarakuykuna kasqanmanta, mana allin casarakuypas anulasqa kananpaq qoy. Tukuchiy achka warmiyuq kay, concubinaje, kawsaqwan kuskachakuy hinaspa prostitución.
Misionero Intención: Señor Jesucristo, mañakuyku llapa Chinapi paganokuna, hawa llaqtakunapi china paganokuna bautizakunankupaq, católicos kanankupaq. Mañakuyku China nacionpi llapa ortodoxo protestantekuna católico kanankupaq. China suyupi llapa católicos kamachikuykunata hunt’anankupaq, allin ch’uya kawsayta purichinankupaq qoy; domingo p’unchay, ch’uya p’unchay obligacionta waqaychay; ama ima pagano ceremoniapipas nitaq ritualpipas participaychu; ama suwakuychu, wañuchiychu nitaq llulla testigochu; amataq runamasiykichispa kaqninkunatapas munapayaychischu. Asociación Patriótica Católica China nisqa ch’usaqyachisqa kananpaq qoy.


text:
MAYKUNAPITAQ QICHWA SIMITARIMANKU
Inka pachapiqa lliw Tawantin Suyu ayllukunapim qichwa simiqa rimasqaña karqan. Paykuna kamachikusqan watakunaqa qichwa simiqa ñam lliw runakunapa rimanan simiña karqan. Lliw runapa rimanan simim karqan.
Ispaña runakuna allpanchikman yaykurqamuptinkuqa lliw Tawantin Suyupi yachaq runakunam kay simita rimarqaku. Kayraykum Inkakunapas Ispaña runakunapas qichwa runakunawan rimanakunankupaq qichwa simi rimayta yacharqanku.
1532 1783 watakamaqa allin kallpasapa simim qichwa siminchikqa karqan. Kay watakunapiqa runa simipi rimakuspallam imatas runakuna llamkarqanku. Karqam huk simikunapas aswan qichwa simim ancha riqsisqa, kuyasqa karqan. Wakcha apupa rimasqan simim karqan. Purunpi, llaqtapi, sapsipi rimanan simim karqan. Kamachikuqpa kamachiqpa rimanan simim karqan.
Kuraq taytanchik Tupaq Amaru wañukusqanmanta pacham siminchik chiqniyta Ispaña runakuna qallaykurqaku. Pay kawsakunankamaqa allin riqsisqa simiraqmi karqan. Kuyaywanmi piñapas rimaq.
Tayta Amaruta sipirqusqankumantapunim siminchiktaqa chiqniytaña qallaykurqaku. Manañam runakuna rimanankutapas, Ispaña runakuna, murarqakuñachu.
Yachay wasikuna rikurirqamuptinqa aswanña qichwa simiqa chinkayta qallakuykurqan. Yachay wasikunapi yachachiq amawtakunaqa manañam runa simipiqa warmakunata rimapayarqañachu. Kastilla simi yachachiyllapiñam kallpanta churarqaku. Warmakuna runa simita rimaptinkupas imaymanata ruraspankum upallachirqaku, pinqachirqaku, chiqnichirqaku, ñakachirqaku.
Chinkananpaq imaymanata rurachkaptinkupas manayá qichwa siminchik chinkachiyta atirqankuchu. Kuraq tayta mamanchikkunapa siminqa hinallam kawsakuchkan. Qichwa simiqa manam Pirúw suyullapichu rimanchik. Chukiyapupipas, Arhintinapipas, Ikwaturpipas, Kulumpyapipas rimachkankum. Suyunchikpiqa manataqmi anti allpakunallapichu runakunaqa rimanku, chala suyupipas, yunka suyukunapipas qichwa siminchiktaqa rimachkankum. Kay qipa watakunaqa aswanmi runa siminchik qillqaypipas atipakuchkanchikña. Llikapurakunapipas ñam runakuna qillqaspanku runa siminchiktaqa rikurichichkankuña. HAYLLI RUNA SIMI, HAYLLI QICHWA SIMI. HAYLLI QICHWA LLAQTA.
Elmer Castellanos De la Cruz


text:
Bud Spencer
Carlo Pedersoli sutiyuq runaqa, icha Bud Spencer (* 31 ñiqin kantaray killapi 1929 watapi paqarisqa Napoli llaqtapi - † 27 ñiqin inti raymi killapi 2016 watapi wañusqa Roma llaqtapi) huk Italya mama llaqtapas wayt'ayuq, takiq, takichaq wan kuyu walltaypi aranway pukllaqmi karqan.
Warmiː Maria Amato (1960-2016).
Aranway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kuyu walltay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- IMDb (Kastilla simipi)


text:
Kalina qucha
Kalina qucha icha Busch qucha (kastilla simipi: Laguna Kalina icha Laguna Busch) nisqaqa huk qucham Buliwya mama llaqtapi, P'utuqsi suyupi, Urin Lipis pruwinsyapi, San Pawlu Lipis munisipyupi, Hatun Qitina kantunpi.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Flora Faunapas[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Karu puriy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hatun Qitina kantunpiqa kay quchakunam: Pukaqucha, Yuraqqucha, Q'umirqucha, Asnaq qucha, Challwiri kachi qucha, Qurutu qucha.


text:
Wp/qug/Brasil
Brasil mamallaktaka shuk Uran Abya Yalapi mamallaktami kan. Payka tukuy Abya Yalapi mamallaktunata yalli hatunmi kan. Payka runakunaka Portugues shimita riman, shinapash ayllu runakunaka paypa shimikunapi riman, shinalla Tupi-guarani shimikuna, shuk shimikunapashmi : kunan pachapi, chay llaktapi ayllu runakunaka 180 shikan shikan shimikunata riman.
Brasil mamallaktaka Atlántico mamakucha manyakunata tiyan, paypak allpapi Amaru mayuka yallikun, Perú mamallaktamanta, mamakuchaman. Ashtawan hatun sachata charin, chay sachakunaka kunuk, tamyayukpashmi kan.
Mamallaktapa uma llakta Brasilia llaktami kan, paypa yalli hatun llaktakuna São Paulo, Rio de Janeiro llaktakunami kan.
Maymanta surkushka[edit | edit source]
- Chay pankapi tawka imakunaka Kastilla shimipi wikipidiyamanta surkushkami kan. kaypi killkakkunapak shutikunata killkakatinata ushapanki.
- ↑ Biografia - Presidência da República Federativa do Brasil
- ↑ World Economic Outlook Database, October 2010
- ↑ "Informe sobre Desarrollo Humano 2010 Edición del Vigésimo Aniversario", PNUD, 2010


text:
Ukayali suyu
Ukayali suyu (aymara simipi: Ukayali jach'a suyu; kastilla simipi: Departamento del Ucayali) nisqaqa huk suyum Piruw mama llaqtapi. Uma llaqtanqa Pukallpa llaqtam.
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kamasqa 18 ñiqin inti raymi killapi 1980 watapi, Francisco Morales Bermúdez Umalliqmi.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Amachasqa sallqa suyukuna: Altu Purus mamallaqta parki - Cordillera Azul mamallaqta parki - Purus ayllu llaqta risirwa - Sira ayllu llaqta risirwa - Sierra del Divisor risirwa suyu
- Mayukuna: Ukayali mayu - Purus mayu
- Quchakuna: Yarinaqucha
Pulitika rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Tawa pruwinsyanmi kan:
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Ukayali suyupiqa kay runa llaqtakunam tiyanku:
- Amawaka runa
- Ashaninka
- Cashibo-Cacataibo
- Kashinawa
- Kulina runa
- Nawa runa
- Piru runa
- Sharanawa
- Yaminawa runa
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu: [2]
Suyupi paqarisqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Willay pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]


text:
Jawaharlal Nehru
Sri Pandit Jawaharlal Nehru [ʤəʋäɦəɾläl nɛɦɾu] Bharat Ratna Śrī Pandit Jawāharlāl Nehru (hindi simipi,: जवाहरलाल नेहरू sutiyuq runaqa (*14 ñiqin ayamarq'a killapi 1889 watapi paqarisqa Allhabad (Indya) llaqtapi - 27 ñiqin aymuray killapi 1964 watapi wañusqa Musuq Dilhi (Indya) llaqtapi) Indya mama llaqtayuq taripay amachaq wan pulitiku qarqan.
1947 watamanta 1964 watakama ñawpaq kuti Indyapa Uma kamayuqnin karqan.
Tayta: Motilal Nehru; Mama: Swarup Rani
Ñawpaq warmi: Kamala Kaul
Churinkuna: 1 Indira Priyadarshini Indira Gandhi
Yachaywasi:
Qillqaqkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Jawaharlal Nehru.


text:
Home -- Quechua -- Perform a PLAY -- 043 (Good news 2)
43. Sumaj willaykuna 2
Qhatuman rinaqa karu arí. Juch’uy imillita TiFamqa mamanwan khuska papa q’epirisqa sayk’uy sayk’uy rishan. Munashankutaj papamanta qolqesitota jap’ikuyta, chaywan mosoj vestidota TiFampaj maman rantipunampaj. Ukhumpi vestidonqa thantitaña, manataj waj kapunchu. Imaraykuchus paykua sinch’i wajcha kaypi kawsanku. Chantapis tatanqa chay espiritus malosman tukuy imankuchus kajta qaran mana manchikunankupaj, nipunitaj sonqo tiyakuy kanchu paykunapajqa.
Jinallapi kaymanta jina TiFamqa yuyarin imatachus Mary-j nisqampi. Kawsaqen manaña ima jark’akunatapis apaykachasqachu, imaraykuchus cristianaña. Qhatuman chayanankupaj, ¡manchay junt’a arí!
Vendedor 1: "¡Verdura, verduras! ¡kay jina k’achitus mikhurina jina kashan!"
Vendedor 2: "¡Apakuychej yuraj sarata, kulli ratitata! ¡jank’a saritapis kallantaj mayqentataj munanki!"
Vendedor 1: "¡Chimpamuychej caceritos, kaypi barato tukuy imapis kashan, barato, barato!"
TiFampa mamanqa, papa vendenanta uj vendejpa chimpanman tiyarpachin. Chay ranqhajta ima jina qhawashan papa tiyachisqantaqa.
Vendedor 1: "Uju, nisharqanipuni. Khuru morq’o papa kasqanta."
Sonqo p’akisqa, TiFampa mamanqa ujchhikan papamanta qolqe jap’ikusqanwan rantirakun. Jinapis juch’uy imillita TiFampajqa uj mana yuyasqan karparin. Uj k’acha runa chimpaspa tukuynin papata rantirpakun. Payqa mana yacharqachu kawsaqen Maryqa, chay runa Diosmanta parlasqannejta cristiana kasqanta.
Chay vendesqan qolqewan mamanqa k’acha vestidota rantipusqa TiFampajqa. Manchayta kusikun chaywanqa, aswan tardetataj Víctorwan tinkunku.
TiFam: "Mamay qhawariy, jaqay runa tukuynin papayta rantikuwarqa. ¿Ima librotataj apaykachashanri?"
Juch’uy imillita TiFam mamanwan sayaykuspa uyarinku Victor runakunaman nisqanta.
Víctor: "Uj sumaj willay qankunapaj tiyan, Diostata munakusunkichej sonqo tiyakuytataj qoyta munasunkichej, manaña manchisqallapuni kawsanaykichejpaj."
Señora Orestil: "Waway, cheqasina chay parlasqanqa."
Qosanqa, yachaj brujo, warmin Victorpa parlasqanta uyarisqanta yacharqoytawan, manchay phiñasqa jatunmanta qhapariykun.
Orestil: "Víctorchu chay llulliriosninta uyarinaykita nisunki. Ama creeychu, espíritusqa venqakuwasun."
Orestil, chay uyarisqaymantapacha sonqo tiyasqa kani. Victorpa Diosninqa aswan atiyniyoj chay espíritusmanta nisqaqa.
Chayratopacha Orestilqa, wawan TiFampa mosoj vestidonta jap’ispa, uj muñekuta ruwarpaytaqan askha agujasta chayman sat’iran.
Orestil: "Kayqa chay Víctor, wañunan tiyan nispa layqayta yuyaspa. Agujas niyta munan wañuyninta."
TiFamqa chayta rikuspa manchharikun. Ni jayk’aj rikusqachu tatan jinata ruwajtaqa. ¿Pitaj aswan atiyniyoj karqarí? Chay hechiceroj ruwasqanchu chayri Jesúschu.
Qhepampi chaymanta willasqayki.
Personajes: Relator, señora Orestil, TiFam, dos vendedores, Víctor, Orestil
© Copyright: CEF Germany


text:
Kayampi urqu
Kayampi nisqaqa (kastilla simipi: Cayambe) Ikwadur mama llaqtapi, Pichincha markapi, Kayampi kitipi,huk nina urqum. Pikchunqa mama quchamanta 5.796 mitrum aswan hanaq.
Kayampi nina urqup qunti kinrayninpiqa Kayampi llaqtam, urqumanta sutichasqa.
- Kayampi llaqta: 27 km
- Kitu: 92 km
- San Marcos qucha: 1 km
- Sara urqu (nina urqu, 4.725 m): 32 km
Allpa saywachiLlamk'apuy
Flora FaunapasLlamk'apuy
Wiñay kawsayLlamk'apuy
Kaypipas qhawayLlamk'apuy
Hawa t'inkikunaLlamk'apuy
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Kayampi urqu.


text:
Alfredo Zitarrosa
Alfredo Zitarrosa sutiyuq runaqa (* 10 ñiqin pawqar waray killapi 1936 watapi paqarisqa Montevideo llaqtapi - 17 ñiqin qhulla puquy killapi 1989 watapi wañusqa Montevideo llaqtapi) huk Uruwayi mama llaqtayuq willay kamayuq, qillqaq, takichaq wan takiq qarqan.
Maman: Jesusa Blanca Nieve.
TakikunaLlamk'apuy
Willay pukyukunaLlamk'apuy
- Pellegrino, Guillermo (1999). Cantares del alma (1.ª edición). Montevideo: Planeta. Reeditada y ampliada en 2014.
Kaypipas qhawayLlamk'apuy
Hawa t'inkikunaLlamk'apuy
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Alfredo Zitarrosa.
- IMDb


text:
Piruwpi amachasqa sallqa suyukuna
Kaypi p'anqapiqa Piruwpi amachasqa sallqa suyukunata - mamallaqta parkikuna risirwakunapas - rikunki.
Piruwpi amachasqa sallqa suyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
+ Nº 12: Ichigkat muja - Cordillera del Condor mamallaqta parki (kamasqa wata 2007)
- Pukyu: [1]
Mama llaqta wari kanchakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Pukyu: [2]
Mamallaqta willkachasqakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Pukyu: [3]
Willkachasqa ñawpa suyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mama llaqta risirwakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Sallqa kawsay risirwakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Reserva paisajistica[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Ayllu llaqta risirwakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Sach'a-sach'akuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Chaku suyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Risirwa suyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Huk parkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Apurimaq parki
- Hatun Batan parki
- Alto Cañete Cochas-Pachacayopas parki
- Allpawayu Mishana parki
- Pitunilla Antikuna parki
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Muyuriq pacha amachay
- Arhintinapi amachasqa sallqa suyukuna
- Buliwyapi amachasqa sallqa suyukuna
- Chilipi amachasqa sallqa suyukuna
- Ikwadurpi amachasqa sallqa suyukuna


text:
22
1 “Taytacuna, malca-masïcuna, uyalipämay. Canan ya'a limaśhä cay imanuy caśhantapis” nil. 2 Caynu Israel limayninćhu uyalilcälilmi sumätalä uyaliycuyalcan. 3 Chayćhümi Pablo: “Israel malca-masiquim cayá. Ciliciap Tarso malcanćhu näsilpis, cay Jerusalenćhümi Gamalielpa yaćhachicuyninćhu ishpilá. Paymi yaćhachimäla imaypis awquillunchiccunap camachicuyninta callpanchacul lluy manyapi lulanäpä. Ñatac canan amcuna lulapäcuśhayquinümi tucuy śhun'üwan lluy lulaynïćhu Diosta manchaculá. 4 Jinalmi unay aticaćhalá wañuy-wañuy cay Muśhü Caminuman chalapacücunäta. Umripis walmipis cacuchun lluyta puśhalcamulmi wañuchiynïwan wićhalá. 5 Caycunapi yaćhapäcunmi puydï sasirdüticunäpis, lluy prinsipal yaśhacunäpis. Aśhta paycunapi papilta mañaculculmi ya'a lilá Damascoćhu cä Israel-masinchiccunap puydïnincunaman, lluy chayćhu cä chalapacücunäta cay Jerusalenman puśhalcamul ñacachinäpälä canpis.
Pablom willapan imanuypa Jesusman chalapacuśhanta
Hch 9.1-19; 26.12-18
6 “Chaynu liyäśhäćhu ñä ćhawpi muyunniscaña Damascoman ñaćhapaycuyaptïmi, altupïta juclla licalïmun acchi räyu wacliyämünu. Chay intiru muyülïnïman chipipicyämuptin 7 pampäman cućhpälulmi uyalïlú: ‘Saulo, Saulo ¿imapïtan wañuchiyta llallächacul aticaćhamanqui?’ niyta.
8 “Nimaptinmi nilá: ‘¿Pitan canqui, Taytay?’ nil.
“Niptïmi: ‘Am aticaćhaśhayqui Nazaret Jesusmi ya'a cayá’ niman. 9 Chay ya'awan lïcunämi acchicta licälälil chucchucuyalcan. Chay limapamäśhancätañatacmi ichá tantiayta nï atipapäcunchu.
10 “Chayćhümi tapuculá: ‘¿Taytay, imactam luläman?’ nil.
“Niptïmi: ‘Śhalcuculcul Damascoman ćhaycuy. Chayćhümi imacta lulanayquipäpis alcayäśhunqui’ niman. 11 Ñatac chay acchi aplächimaptinmi liwshimänïcunaca Damasco malcäman chancuypa puśhapämäla.
12 “Chay malcäćhümi cañä juc wayapa lluy Israel-masinchiccunapäpis allinpa licaśha Ananias śhutiyu. Paymi sumä manchacuyniyu Tayta Diospa, Moisespa camachicuyninta cäsucü cañä. 13 Paymari ya'aman aśhuycamul: ‘Cuyaśhá Saulo, ñawiqui quićhacacuśha cachun’ nimäla. Nimaptin-pachalla ñawí quićhacacüluptinmi licälú. 14 Jinalculmi niman: ‘Awquillunchiccunapi cä Tayta Diosninchicmi aclacuśhulanqui paypa munaśhanta lisinayquipä, quiquin Allin Tincüninman Cäraycücäta lisinayquipä, jinaman shiminpi yaćhachicuyninta uyalinayquipäpis. 15 Rasunpa paypa pudirnin anmi canqui licaśhayquita uyalishayquita lluy nunacunäta willacunayquipä. 16 Chayurá ¿imactañam alcayanqui? Canallan Duyñunchic Jesusta: “Pampachaycamay cay juchalläta” nil bawtisacuy’ niman.
Pablom mana-Israelcunäman caćhaśhanta willan
17-18 “Chayćhu bawtisaculcul Jerusalenta cuticul Diospa chuya wasinćhu mañacuyaptïmi suyñuynïćhünu Tayta Diosta licälú: ‘¡Apurayllaña; cay Jerusalenpïta licuy! Ya'api willacuśhayquita manam uyalïtuculcan'achu’ niyämäta.
19 “Nimaptinmi: ‘Taytay, paycuná yaćhapäcunmi anman chalapacücunäta juntunacuna wasicunaćhu ashilcul supayninta apalcachil carsilman wićhaśhäta. 20 Jinaman'a ampi willacü Estebanta wañuchipäcuśhanćhüpis “Allin wañuchishun chaytá” nilá. Jinaman wañuchïcunäpa müdanancunactapis täpälämi canpis.’
21 “Niptïpis: ‘Liy-ari. Mana-Israelcunämanmi caćhayac’ nimälam” nil.
Malcap puydïnincunam yaćhälälin Pablo Roma-lädu caśhanta
22-23 Ñatac allin uyaliyalcal Pablo “mana-Israelcunaman lishä” nilcüluptin-pacham lluy lüyatityacuyalcan: “¡Caynu nunactá manañam cawsachiypächu! ¡Chincachiypäñam!” nishtin rabyacuyninwan allpactapis altuman mächicuyalcan, tamshaywan wañuchipäcunanpä müdanantapis lluy julucücuyalcan. 24 Chaynu jinayalcaptinmi cachacucunap puydïninca cachacuncunacta nila: “Cuartilman puśhaycul lawćhaycäliy-ari imapi nunacunaca jinaśhantapis yaćhalpunäpä” nil. 25 Chaynu cachacucuna lawćhananpä walcalayalcächiptinmi Pablo: “¿Amcuna Roma-lädu nunacunacta caynu lawćhanquimanchun manalä ima juchanpis cäraycuśha cayaptin'a?” nila.
26 Cayta uyalilcul-pacham puydïninman cutiycul: “¿Sumäta yaćhacuyculchun cayta lulayanqui? Cay umri Romapïmi cañä” nil willaycula.
27 Niptin-pacham Pabloman cürrilcamul: “¿Rasunpachun am Roma-lädupi canqui?” nin.
Niptinmi: “Aw” nin.
28 Puydïcäñatacmi: “Alli-alli illaypa ćhaninwanmi ya'a Roma-läduman muyulá” nin.
Niptinmi Pablo: “Ya'ami ichá taytäcunapïlä” nin. 29
Chaynu niptinmi Pablocta limalichisha nïcunaca caćhaycul aśhuculcan. Aśhta puydïcäpis sumä manchapacülun Roma-lädu nunacta ćhänachishanpïta.*
Pablom limalicun Israelpa puydïnincunäćhu
30 Chay walantinñatac puydïca imapi Israelcunaca juchachaycälishantapis yaćhaycunanpä Pablocta pasquiycachilmi puydï sasirdüticunacta, jinantin Cunsïjup puydïnincunactapis juntuchimula. Jinalculmi lluypa puntanman Pablocta puśhaycula.


text:
Hunan pruwinsya
Hunan pruwinsya (kastilla simipi Provincia de Hunan, chun simipi: 湖南, phinyimpi: Húnán, machu: Honan, nisqaqa Chunwa Runallaqta Republika mama llaqtapi huk pruwinsyam. Uma llaqtanqa Changsha llaqtam.
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pulitika rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
14 prefectura-llaqtanmi kan.
Yachay tarpuy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pruwinsyapi paqarisqa runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Mao Zedong Umalliq.
Waki[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- 66 980 runakuna.
Simi kapchiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Karu puriy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Yachachiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Hunan pruwinsya.
- Uficial qillqa web (chun simipi)
- Hunan saywitu (inlish simipi)
- Hebei en el China Internet Information Center (inlish simipi)
- Hunan (ksstilla simipi)
Plantilla:Punku p'anqa Chunwa Runallaqta Republika


text:
Pablo Arosemena
Pablo Arosemena Alba sutiyuq runaqa, (* 24 ñiqin tarpuy killapi 1836 watapi paqarisqa Panama llaqtapi - 29 ñiqin chakra yapuy killapi 1920 watapi wañusqa Panama llaqtapi). Panama mama llaqta willay kamayuq, taripay amachaq wan pulitiku qarqan.
1910 watamanta 1912 watakama ñawpaq kuti Panamapa Umalliqnin karqan.
Taytan: Arosemena
Mama: Alba.
Ñawpaq warmi: Matilde Picón Herrera /Ramona Forte Zapata .
Churinkuna: (11) .
Yachaywasi:
Kaypipas qhawayLlamk'apuy
Hawa t'inkikunaLlamk'apuy
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Pablo Arosemena.


text:
Alexander Mackenzie
Alexander Mackenzie sutiyuq runaqa (* 28 ñiqin qhulla puquy killapi 1822 watapi paqarisqa Logierait llaqtapi - 17 ñiqin ayriway killapi 1892 watapi wañusqa Toronto llaqtapi), huk Kanada mama llaqtayuq wasikamayuq wan pulitiku.
Kanatá Uma kamayuq (1873-1878).
Taytan: Alexander Mackenzie; Maman: Marie Stewart Fleming.
Warmikuna: Helen Neil Mackenzie / Jane Sym Mackenzie
Churi: (3).
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Alexander Mackenzie.


text:
Horacio Cartes
Horacio Manuel Cartes Jara sutiyuq runaqa (* 5 ñiqin anta situwa killapi 1956 watapi paqarisqa Asunción llaqtapi - ), Parawayi mama llaqtap ruruchiq wan pulitikumi qarqan.
2013 watamanta 2018 watakamaqa kuti Parawayip Umalliqninmi.
Taytan: Ramón Telmo Cartes; Maman: Elva Jara Lafuente.
Warmi: .
Churinkuna: Juan Pablo, Mónica Sofía wan María Sol.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Horacio Cartes.


text:
9
Mana puriq runata Jesús sanoyachisqanmanta
(Mar 2.1-12; Luc 5.17-26)
1 Chaymantan Jesusqa boteman qespispa, Galilea laguna qochapa waq law chimpanman riran. Hinaspan chayaran tiyasqan Capernaúm llaqtaman.
2 Chaypi kashaqtinmi huk mana puriq runata kallapipi wantumuranku. Hinaqtinmi Jesusqa chay wantumuq runakunapa iñiyninkuta yachaspa, chay mana puriq runata niran:
—Wawalláy, ama llakikuychu, kallpanchakuy. Llapallan huchaykikunatan perdonayki, nispa.
3 Hinaqtinmi leykunata yachachiq wakin runakunaqa, sonqollankupi piensaranku khaynata: “Kay runaqa runallan, chayri ¿pi kananpaqtaq payri creekun? ¿Payri Dios kananpaqchu creekun, tukuy kaykunata rimaspa? Payqa Diostan ofendeshan kaykunata rimaspanqa”, nispanku.
4 Jesusñataqmi chay runakunapa piensasqanta yachaspa, tapuran khaynata:
—Qankunari, ¿imanaqtintaq chay mana allinkunatari piensashankichís?
5 Kunanyá niwaychis: ¿Imataq más facilri kanman? ¿Kay runapa huchankunata perdonaychú? Icha ¿sanoyachispa “ripuy” niychú?
6 Kunanmi yachankichis, noqa Diosmanta Hamuq Runaqa kay pachapi runakunapa huchankunata perdonanaypaq atiyniyoq kasqayta, nispa.
Chayta rimayta tukuruspanmi, Jesusqa chay mana puriq runata niran:
—Sayariy; hinaspa chay kallapiykita oqarispa wasiykiman ripuy, nispa.
7 Chaymi chay mana puriq runaqa sayarispa wasinman ripuran.
8 Hinaqtinmi chaypi kaq runakunaqa, chay mana puriq runapa sanoyasqanta rikuspanku, anchata admirakuspa, tukuy manchakuywan Diosta alabaranku, Jesucristoqa ancha atiyniyoq kasqanrayku.
Mateota Jesús waqyasqanmanta
(Mar 2.13-17; Luc 5.27-32)
9 Jesusqa chay mana puriq runata sanoyarachispanmi, chaymanta lloqsispa risharan. Hinaspan Mateo sutiyoq runata impuesto cobranan puestopi tiyashaqta rikuran. Hinaspan Jesusqa payta niran:
—¡Qatikuway noqata! nispa.
Chayta uyarispanmi Mateoqa, tukuy ruwasqankunata saqespa, Jesuswan kushka riran.
10 Hinaspan Mateoqa mikhunata wasinpi wayk'uchiran Jesusman invitananpaq. Chaymi Jesusqa discipulonkunapiwan, Mateopa impuesto cobraqmasinkunapiwan, hinallataq huchasapa runakunapiwan ima, mesapi kushka mikhusharanku.
11 Chayta rikuspankun fariseo religionniyoq runakunaqa, Jesuspa discipulonkunata tapuranku khaynata:
—Yachachisuqniykichis Jesusri, ¿imanaqtintaq impuesto cobraq runakunawan, hinallataq huchasapa runakunawan kushkari mikhushan? nispanku.
12 Jesusqa chayta uyariruspanmi, khaynata niran:
—Medicotaqa onqosqa runakunallan necesitanku; sano runakunan ichaqa mana necesitankuchu.
13 Qankunaqa riychisyá, hinaspa yachamuychis ima ninantas Bibliapi nishan chayta. Diosmi khaynata niran: “Manan munanichu animalkunata wañuchispa sacrificio ofrendata q'oshñichimuwanaykichistaqa. Aswanqa munani khuyapayakuq kanaykichistan”, nispa. Noqaqa hamurani manan justo tukuq runakunata waqyaqchu, aswanqa huchayoq runakunata salvaqmi, saynapi huchankuta saqespanku, noqata qatikuwanankupaq, nispa.
Jesusmi yachachiran ayunomanta
(Mar 2.18-22; Luc 5.33-39)
14 Bautizaq Juanpa discipulonkunan Jesusman hamuspa tapuranku:
—Noqaykupas hinallataq fariseo religionniyoq runakunapas ayunaykun. Ichaqa qanpa discipuloykikunari, ¿imanaqtintaq mana ayunankuchú? nispanku.
15 Hinaqtinmi Jesusqa contestaran khaynata:
—Huk casarakuyman invitasqa runakunaqa manan llakisqaqa kankumanchu, casarakuq qari chayllapiraq kashaqtinqa. Ichaqa kanqan p'unchawkuna, casarakuq qari paykunapa kasqanmanta qechusqa kaqtin, paykunapas ayunanankupaq.
16 Thanta p'achataqa manan ni pipas mosoq telawanqa remendanmanchu. Saynata remendaqtinqa chay mosoq remiendoqa ch'intispanmi astawanmi chay thanta p'achataqa llik'irunman.
17 Saynallataqmi manaraq poqosqa vinotaqa mana ni pipas hich'anmanchu thanta odrekunamanqa. Ichaqa chay vino poqoruspanmi chay thanta odrekunataqa phatarachinman. Hinaspan vinopas usunman, hinallataq odrekunapas manaña ni imapaqpas valenmanñachu. Chaymi manaraq poqosqa vinotaqa mosoq odrekunaman hich'ana, saynapi odrepas hinallataq vinopas mana perdenanpaq, nispa. [Nota: Mana poqosqa vinon rikch'akun Jesuspa yachachisqankunaman. Poqosqa vinoñataqmi rikch'akun Israel nacionniyoq runakunapa ñawpaq mana valeq costumbrenkunaman. Chaymi Diospa palabrankunamanqa costumbrenchiskunataqa mana yapananchishchu].
Jairopa ususinmanta hinallataq huk onqosqa warmimantawan
(Mar 5.21-43; Luc 8.40-56)
18 Chaykunata Jesús rimallashaqtinraqmi, Diosmanta yachachina sinagoga wasipi kamachiq runa, Jesusman hamuspa, ñawpaqninpi qonqoriyukuspa, ruegakuran khaynata:
—¡Ususiymi kunallan wañurun! Sichus qan rispayki payta llamiykuqtiykiqa kawsarinqan, nispa.
19 Hinaqtinmi Jesusqa tiyasqanmanta hatarispa, discipulonkunapiwan kushka, chay runapa qepanta riranku.
20 Hinaqtinmi ñanta rishaqtinku, huk warmi chunka ishkayniyoq wataña yawar apariy onqoywan onqosqa kasqa. Hinaspan Jesusman qepallanta ashuyuspa, p'achanpa patallanta llamiykuran.
21 Chay warmiqa sonqollanpin piensaran khaynata: “Sichus p'achallantapas tupayusaq chayqa, sanoyasaqmi”, nispa.
22 Chaymi Jesusqa qepan lawta qawariran. Hinaspan chay warmita rikuspan khaynata niran:
—Wawáy, kallpanchakuy. Diospi iñisqaykiraykun sanoña kanki, nispa.
Hinaqtinmi chay warmiqa chay ratomantapacha sanoyapuran.
23 Chaymantan Jesusqa chay kamachiq runapa wasinman riran. Chaypin quenata tocaqkunapas listollaña kashasqaku chay runapa ususinta p'ampaq apanankupaq; hinallataqmi ashka runakunapas llakikuymanta waqashasqaku.
24 Hinaqtinmi Jesusqa paykunata niran:
—Lloqsiychis kaymanta. Sipasqa manan wañusqachu kashan. Aswanqa puñullashanmi, nispa.
Chaymi chaypi kaq runakunaqa, Jesusmanta burlakuspa, asipayaranku.
25 Ichaqa hawaman paykunata Jesús lloqsirachispanmi, Jesusqa chay wañusqa sipaspa kasqanman haykuspa, ashuyuran. Hinaspan makinmanta aysariykuqtin, chay sipasqa hatarimuran.
26 Hinaqtinmi chay Capernaúm llaqtapa cercankunapi tiyaq runakunaqa, tukuy kaykuna pasasqanmanta yacharanku.
Ishkay ñawsakunata Jesús sanoyachisqanmanta
27 Chaymanta Jesús rishaqtinmi, ishkay ñawsa runakuna Jesuspa qepanta riranku, khaynata waqyakuspa:
—¡Davidpa mirayninmanta Jesús, khuyapayaykuwaykuyá! nispanku.
28 Hinaqtinmi wasiman Jesús chayaruqtin, chay ñawsakunaqa Jesuspa ladonman ashuyuranku. Chaymi Jesusqa chay ñawsakunata tapuran:
—Qankunari, ¿noqapi confiankichishchu sanoyachinaypaqrí? nispa.
Hinaqtinmi chay ñawsakunaqa contestaranku:
—Arí, Señorlláy, nispanku.
29 Saynata contestaqtinkun, Jesusqa chay ishkaynin ñawsakunapa ñawinkunata llamiykuspa niran:
—Noqapi confiasqaykichisraykun sanoyachisqaykichis, nispa.
30 Chaymi chay ñawsa runakunapa ñawinqa kasqan ratolla rikuran. Hinaqtinmi Jesusqa paykunata allinta avisaspa niran:
—Aman pimanpas kay sanoyachisqaymantaqa willankichishchu, nispa.
31 Paykunan ichaqa chaymanta lloqsiruspanku, chay llaqtakunapi llapallan tiyaq runakunaman willakachakuranku, paykunata Jesús sanoyachisqanmanta.
Mana rimay atiq runata Jesús sanoyachisqanmanta
32 Ñawsa kasqankumanta sanoyaq ishkaynin runakuna lloqsirullaqtinkun, Jesusman pusamullarankutaq demoniopa ñak'arichisqan mana rimay atiq runata.
33 Hinaqtinmi Jesusqa chay runamanta demoniota qarqoran. Chaymi chay runaqa chayraq rimayta atiran. Hinaqtinmi chaypi kaq runakunaqa anchata admirakuspa, khaynata niranku:
—Saynataqa manan ni hayk'aqpas rikuranchishchu kay Israel nación llaqtapiqa, nispanku.
34 Ichaqa fariseo religionniyoq runakunañataqmi khaynata niranku:
—Kay runaqa demoniokunataqa qarqon demoniokunapa jefen payman atiyninta qoqtinmi, nispanku.
Runakunata Jesús khuyapayasqanmanta
35 Jesusqa llapallan llaqtakunaman, hinallataq uchuy llaqtachakunamanmi riran. Hinaspan Diosmanta yachachina sinagoga wasikunapi willakuran, Diosmanta allin willakuykunata hinallataq Diospa gobiernananmantapas. Saynallataqmi onqosqa runakunatapas, hinallataq runakunapa cuerponpi nanayninkutapas sanoyachiran.
36 Jesusqa ashka runakunata rikuspanmi khuyapayaran. Saynataqa khuyapayaran mana michiqniyoq ovejakuna hina, wikch'usqa hinallataq ch'eqesqa kasqankuraykun.
37 Hinaspan Jesusqa discipulonkunata niran:
—(Diospi mana creeq runakunan ashka kanku. Ichaqa Diosmanta willakuq runakunan chikallan kanku.) Chakraqa ñan listollaña kashan cosechanapaq. Ichaqa cosechaqkunan chikachallan kashanku.
38 Chayraykuyá qankunaqa Diosman orakuychis, yachachiq runakunata mandamunanpaq, saynapi llapallan runakunaman Diosmanta allin willakuykunata willamunankupaq, nispa.


text:
18
Corinto marcacho Jesucristupa ali wilacuyninta Pablo wilacushgan
1 Atenas marcapita aywacurmi Corinto marcamanna Pablo chargan.
2 Saychömi Aquila jutiyog Israel runawan reguinacuyargan. Aquilaga Ponto nishgan provinciacho yureg runami cargan. Payga Romacho tashganpitami warmin Priscilawan sayrä Corinto marcaman chäyash caycäyargan. Sayman aywacuyargan lapan Israel runacunata Romapita emperador Claudio garguptinmi.
3 Priscilawan Aquilami toldëra rurayta yachayargan. Pablupis toldëra rurayta yacharmi paycunawan targan toldërata rurayashpan.
4 Cada sábado jamay junagmi sinagogaman Pablo aywargan. Saychömi Israel runacunata y mana Israel runacunatapis yachasergan Jesucristuta Tayta Diosninsi salvamänansipä cachamushganta.
5 Macedonia provinciapita Silaswan Timoteo chäyaptinnami Pabloga aruyninta cachaycur waran waran Jesucristupa wilacuyninta wilacorgan. Wilacurmi Israel mayincunata tantyasergan runacunata salvananpä Jesucristo shamushganta.
6 Saymi Israel runacuna Pablupa contran sharcuyashpan payta tucuyta ashliyargan. Saymi mödananta tapshirishpan Pablo nergan: “Jesucristuta mana chasquicuyashpayquimi quiquiquicuna jusayog caycäyanqui Tayta Diosninsi infiernuman gaycushunayquipä. Jesucristupa wilacuyninta wilapashgächönaga manami jusayognasu cä. Gamcuna chasquicuyta mana munayaptiquimi mana Israel runacunamanna aywashä Jesucristupa wilacuyninta wilapänäpä.”
7 Sayno nirmi say sinagogacho yachasinanpa trucanga Pablo aywargan Ticio Justupa wayinman saychöna yachasinanpä. Justoga mana Israel runa caycarpis Tayta Diosninsi munashganno cawag runami cargan. Paypa wayenga cargan sinagogapa naupalanchömi.
8 Saycho yachasiptinmi sinagogapa mandagnin Crispo jutiyog runa wayincho tagcunawan Jesucristuta chasquicuyargan. Jesucristuta Crispo chasquicushganta wiyaycurmi Corinto marcacho waquin runacunapis Jesucristuta chasquicur bautizacuyargan.
9 Juc sacaymi Pabluta yuriparcur Jesucristo nergan: “Mana mansapaypa pitapis wilacuynëta wilapay.
10 Mana cachaypami gamta yanapaycä cay marcacho imapis mana päsashunayquipä. Nogata chasquicamänanpäga asca runacunami caycäyan cay marcacho.”
11 Sayno niptinmi Corinto marcacho Pablo targan juc wata sogta quilantin, Jesucristupa ali wilacuyninta yachasishpan.
12 Galión jutiyog runa Acaya provinciapa mandagnin canan wisanmi Pabluta sarircur Israel runacuna apayargan Galionpa despächunman.
13 Saychömi paycuna niyargan: “Cay runaga Romacho mandamagninsi emperador mana munashgan religiontami yachaycäsin. Saymi payta gamman apayämushcä lutanta yachasishganpita castiganayquipä.”
14 Pablo parlananpä caycaptin Israel runacunata Galión nergan: “Cay runa leyninsicuna niyashganta rasunpaypa mana cäsuptenga nimashgayquicunata chasquëmanmi.
15 Costumbrilayquicunapita rimanacuyaptiquega manami imatapis musyayta munäsu. Say rimanacuyashgayquitaga quiquiquicuna arreglacuyay.”
16 Sayno nirmi paycunata despächunpita gargorgan.
17 Paycunawanmi caycargan sinagogapa mandagnin Sóstenes. Israel runacunata garguptinmi despächo puncucho mana Israel cag runacuna chiquishpan Sóstenesta magayargan. Despächo puncucho magayaptinpis Galionga manami washargansu.
Antioquía marcaman Pablo cutishgan
18 Saypita asca quilarämi Pablo targan Corinto marcacho. Nircurnami waugui-panicunapita despidicur Cencrea marcaman aywargan. Saychönami agsanta rutucorgan Tayta Diosninsita promitishganta cumplinanpä. Saypitanami Priscilawan y Aquilawan Siria provinciaman büquiwan aywayargan.
19 Efeso marcaman chaycurmi sinagogaman aywargan Jesucristo salvamagninsi cashganta wilacunanpä. Saypitanami Priscilatawan Aquilata cachaycur Efesupita Pablo aywacorgan.
20 Sayno aywacuycaptinmi say sinagogacho shuntacag runacuna Pabluta ruwacuyargan paycunata goyäpänanpä.
21 Sayno ruwacuyaptinpis Pablo despidicorgan: “[Cananga Pascuapämi Jerusalenman imaycanöpis chayta munaycä.] Tayta Dios munaptenga yapaymi cutimushä.” Sayno nishpanmi büquiwan Efesupita Pablo aywacorgan.
22 Cesarea marcaman charna Jerusalenman aywargan saycho cag waugui-panicunata watucananpä. Saypitana aywargan Antioquía marcaman saycho tänanpä.
23 Saycho tarcurnami Galacia y Frigia provinciacunapa yapay aywargan marcan marcan, waugui-panicunata Jesucristupa wilacuyninta yachasishpan.
Efeso marcacho Apolos wilacushgan
24-25 Say wisanmi Efeso marcaman chargan Apolos jutiyog Israel runa. Payga cargan Alejandría marcapitami. Tayta Diosninsipa palabranta ali yacharmi churaypa churar runacunata shumag yachaseg. Sayno captinpis Jesucristupita Juan Bautista wilacushgalantami payga musyargan.
26 Sinagogachömi Jesucristupita Apolos pitapis mana mansapaypa wilacorgan. Juan Bautista yachasishgancunalata Apolos yachasiptinmi Priscilawan Aquila wayinman pushaycur Jesucristupita masta tantyasiyargan.
27 Saypita Acaya provinciaman Apolos aywayta yarpaptin waugui-panicuna shacyäsiyargan saypa aywananpä. Saymi cartacorgan Acayacho cag waugui-panicuna Apolos chaptin ali chasquicuyänanpä. Sayman chaycurna waugui-panicunata shumag tantyasergan Jesucristupa ali wilacuyninta.
28 Saynöpis Israel runacunata tantyasergan Tayta Diosninsipa palabrancho Jesuspä guelgaraycashgancunata. Saynöpami tantyasergan Jesusga salvamagninsi Cristo cashganta.


text:
Janez Drnovšek
Janez Drnovšek sutiyuq runaqa (* 17 ñiqin aymuray killapi 1950 watapi paqarisqa Celje llaqtapi - 23 ñiqin hatun puquy killapi 2008 watapi wañusqa Zaplana llaqtapi ) huk Isluwinya mama llaqtayuq pulitiku qarqan.
Taytan: Viktor ; Maman: Silva.
Warmi: Majda
Churinkuna (2): .
1992 watamanta 2002 watakama Isluwinya Uma kamayuq.
1989 watamanta 1990 watakama Yuguslawya Umalliq.
Willay pukuykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Janez Drnovšek.


text:
2
1 Chayraykuyá qankunaqa huchaykichismanta karunchakuspa kawsaychis, ama llullakuspa, ama ishkay uya kaspa, ama envidianakuspa, hinallataq ama cuento q'epi ima kaspa.
2 Aswanqa chayllaraq nacemuq wawakuna imaynan mamanpa lechenta munanku, saynallataqyá qankunapas Diospa palabrantaqa aswan mastaraq munaychis. Saynapi aswan mastaraq yachaqtiykichismi, Diospi iñiyniykichisqa aswan mastaraq yapakunqa, hinallataq salvasqa ima kankichis.
3 Hinaspapas ñan qankunaqa yachankichishña, Diosqa sumaq llamp'u sonqo kasqanta.
Jesucristoqa kawsaq rumi hina kasqanmanta
4 Señorninchis Jesusmi kawsaq rumiqa. Chay rumitan runakunaqa: “Manan valenchu”, nispa, despreciaranku. Ichaqa Diospaqmi chay despreciasqanku rumiqa allin akllasqa sumaq rumi karan. Chayraykuyá qankunaqa payman ashuyuychis.
5 Qankunapas kawsaq rumikuna hinan kankichis. Chaymi Diosqa qankunawan paypa tiyanan templonta perqashan. Chay templopin qankunaqa Diosta serviq sacerdotekuna hina kashankichis, saynapi Señor Jesucristontakama, mana rikuy atina Diosman agradaq ofrendakunata qonaykichispaq.
6 Chayraykun Diospas Bibliapi Jesucristomanta khaynata niran:
“Noqan Jerusalén llaqtapi churasaq huk allin akllasqa rumita.
Chay rumin wasipa esquinanpi churasqa kanqa, enteron wasita sostienenanpaq.
Chay rumin wasipa cimientonpi allin kaq importante rumiqa.
Chaymi pipas chay allin rumipi confiaqqa, mana engañasqachu nitaq p'enqachisqachu kanqa”, nispa [Isaías 28.16].
7 Jesucristopi creeqkunapaqqa chay rumiqa ancha valorniyoqmi. Ichaqa Jesucristopi mana creeq runakunamantan Bibliapi nin khaynata:
“Chay allin kaq importante rumitan albañilkunaqa mana munarankuchu.
Ichaqa chay rumin kunanqa wasipa esquinanpi importante rumi enteron wasipa perqanta allinta sostienen”, nispa [Salmos 118.22].
8 Saynallataqmi Bibliapiqa, Jesucristopi mana creeqkunamanta, nillashantaq khaynata:
“Ashka runakunan chay rumipi hayt'akuspanku urmanqaku”, nispa [Isaías 8.14-15].
Chay urmaq runakunaqa Diospa palabranta mana kasukuq runakunan kanku. Chaymi paykunaqa destinasqa karanku chay rumipi hayt'akuspa urmanankupaq.
Diospa wawankuna kasqanchismanta
9 Qankunan ichaqa Diospa wawankuna kankichis. Diosqa qankunatan akllasurankichis, serviqnin sacerdotenkuna kanaykichispaq, Diospa akllasqan ch'uya nación llaqtan kanaykichispaq, hinallataq Diospa salvasqan familian kanaykichispaq ima. Diosmi qankunataqa tutayaqpi hina, millay huchallapi kawsasqaykichismanta orqosurankichis, Diospa sumaq k'anchayninpi kawsanaykichispaq. Chayraykuyá qankunaqa Diospa tukuy ima ruwasqankunamanta runamasiykichisman willamuychis.
10 Ñawpaqtaqa manan qankunaqa Diospa wawankunachu karankichis. Kunanmi ichaqa Diospa wawankunaña kashankichis. Ñawpaqtaqa manan qankunaqa khuyapayasqachu karankichis. Kunanmi ichaqa Diospa khuyapayasqanña kashankichis.
Diosllapaqña kawsananchismanta
11 Khuyasqay wawqe panaykuna, qankunaqa huk law nación llaqtayoq runakuna hinan kay pachapiqa kawsashankichis. Chayraykun ruegakuykichis, cuerpoykichispa munasqan huchakunata ama ruwaspa kawsanaykichispaq. Ichaqa chay huchakunaqa, guerrapi hinan kashan almaykichiswan.
12 Aswanyá qankunaqa, Diospi mana creeq runakunawan kushka kaspaykichisqa, allinta imatapas ruwaspa kawsaychis, saynapi qankunamanta mana allinkunata yanqa rimashaspankupas, juicio p'unchawpi llapallan runakunamanta Dios cuentata mañaqtin, allin ruwasqaykichista qawaspanku, paykunapas Diosta alabanankupaq.
Autoridadkunata respetanamanta
13 Qankunaqa llapallan autoridadkunata allinta kasukuychis, saynapi pipas mana allinkunata Señorninchis Jesucristomanta ama rimanankupaq. Roma nación llaqtamanta kamachikamuq reytapas kasukuychisyá. Payqa ashka nación llaqtakunapi kamachiqkunapa jefenmi.
14 Saynallataq kasukullaychistaq sapankama llaqtakunapi kamachiq autoridadkunatapas. Paykunataqa Roma llaqtapi reymi nombramuran, mana allin ruwaq runakunata castiganankupaq, hinallataq allin ruwaq runakunatapas alabanankupaq.
15 Diosqa allin kaqkunata ruwaspa kawsanaykichistan munan. Saynata kawsaqtiykichismi, Diospi mana creeq ignorante sonso runakunaqa, qankunapa contraykichispi rimayta mana atispanku, upallallaña kanqaku.
16 Qankunaqa Diospi creesqaykichisraykun manaña esclavokuna hinañachu kankichis; aswanqa libreñan kankichis. Ichaqa amayá “libreñan kani”, nispaykichishchu, huchakunata ruwaspa kawsaychis. Aswanqa Diospa kamachikusqankunata ruwaspaykichisyá, paypa serviqninkuna hina kawsaychis.
17 Hinallataq llapallan runakunatapas respetaychis. Hinaspa Jesucristopi creeqkunatapas aswan mastaraqyá khuyakuychis. Saynallataq Diosta cheqaqta respetaspaqa, Roma nacionmanta kamachikamuq reytapas respetallaychistaq.
Serviqkuna kasukuspa kawsanankumanta
18 Sirviente runakunaqa, patronniykichistayá respetaspa, allinta kasukuychis. Ichaqa amayá khuyapayakuq patronnillaykichistachu kasukuychisqa; aswanqa mana khuyapayakuq patronniykichistapas respetaspayá, allinta kasukuychis.
19 Sichus pi runapas Diospi confiaq creyente runata mana imamantapas yanqapuni ñak'arichinqa chayqa, Diosmi chay creyentetaqa alabanqa, chay ñak'ariykunata aguantasqanrayku.
20 Sichus pi runakunapas huchakuna ruwasqankumanta castigasqa kaspanku, soportanqaku chayqa, ¿imapaqtaq valen chay soportasqankurí? Manan paykunaqa merecenkuchu alabanataqa. Aswanmi paykunaqa razonmanta castigasqa kashanku. Ichaqa sichus pipas huchapi mana kawsasqankumanta castigasqa kankuman chayqa, hinallataq soportankuman chayqa, Diosmi paykunataqa anchata alabanqa, chay ñak'ariykunamanta aguantasqankurayku.
21 Saynata sufrinaykichispaqmi Diosqa qankunata waqyasurankichis. Ichaqa imaynan kikin Señorninchis Jesucristopas noqanchisrayku ñak'arispa, huk ejemplota qowaranchis. Saynallataqyá qankunapas tukuy imata pay hina soportaspa kawsaychis.
22 Jesucristoqa manan ni ima huchatapas ruwaranchu, nitaqmi ni llullakuranpashchu.
23 Hinaspapas Jesucristoqa ima nispaña k'amiqtinkupas, manan kutipakuranchu, nitaqmi wañunanpaq ñak'arichiqnin runakunatapas amenazaranchu. Aswanmi allin justiciawan juzgaq Diosman dejaran, chay runakunata juzgananpaq.
24 Jesucriston huchanchiskunarayku noqanchispa rantinchispi cruzpi wañuran, saynapi huchanchiskunamanta perdonasqa kaspanchis, huchakunata saqespa, allin kaqkunataña ruwaspa kawsananchispaq. Jesucriston k'irisqa karan, saynapi qankunapas sanoyachisqa kanaykichispaq.
25 Qankunaqa chinkasqa ovejakuna hinan ñawpaqtaqa kay pachapi purisharankichis. Kunanmi ichaqa kutiranpunkichishña Jesucristoman. Paymi almaykichistaqa allinta cuidashan, imaynan ovejakunata michiqpas allinta cuidashanman hinata.


text:
Pablo Landeo - Ñuqaqa musyarqanim
Pablo Landeo Muñoz
Huk atuqsi kasqa,
qillqaq sallqa atuq. Paysi Atuq Bellido kuwintu libruchata paqarichisqa.
Taytalláy! Urnumanta lluqsiq quñi tantachallatas librutaqa rantiykarinku.
Qichu-qichunarikusparaq rantiykunku. Qillqaq atuqqa supayllañas kallpakachan
kusikuywan, asikun, tusun.
Atuqmasinkuna
rantichkaptillankus Atuq Bellido libruchaqa tukurparin. Qillqaq sallqa atuqqa
wiksallantas nanarinankamas asikullan. “Karahu, atuqchakunata hudirquni”, nispa
ukullanpaq rimapayakun. “Luqlukuna, karahu” nispapas.
Kusisqallaña
tarikuchkaptinsi, facepirqanpi, taytalláy, lluqllahinaña rikurirqamun Atuq
Bellido librucha rantiqkunapa qillqan. Llapallankumantas riki, qillqaq
atuqllataqa kamipaykunku. “Yaw suwa atuq, libruykiqa manam chika simillatapas
rimasqachu kunrisistu Bellidomantaqa. Imanasqam llullakunki?”, nispanku.
Wakinñataq: “Sinbirwinsa, llulla atuq, wallpa suwa. Bellido kunrisistumantaqa
manam chulla simillatapas rimasqankichu”, nispa. Utaq “Kutichipuwaypuni qullqiyta, yaw suyla uya atuq”, nispapas.
Ichaqa kasqataqsi huk iskay simillapas kayna niq: “Ha karay! Kay atuqqa
ñuqanchikmanta aswan yuyaysapam kasqa! Chiqap Atuq. Chaymi llapa luqlukunata
hudirquwanchik…” “Ariyá! Payhina atuqkunatam kunrisumanqa churana…”
Dilubyu
parahina kamikuq qillqakunawan facepirqachan
wampuchkaptinsi, sallqa atuqqa libruchan rantiqkunaman qillqaykusqa
kaynata: “Pitaq kunrisistumanta rimachkan?
Ñuqa? Haykaptaq, maypitaq ‘Kunrisistu
Bellidomantam kay librupi rimachkani’ nirqani? Imanasqam paymanta rimayman? Huk
runasimilla rimay munasqanchikmanta rakiwananchikpaq muspaykachasqanmanta?
Manaraqmi simiy usuchiyta munaniraqchu. Ñuqaqa qillqarqani llaqtaypi ‘Upa
Bellido’ nisqaykumantam. Arí, llaqtay Bellidoqa chiqap upam karqa, patinti upa,
huk simillapas mana tuqyachiq, mana uyariqpas. Ichaqa chayna kachkaspanpas
manam luqluchu karqa. Llamka-llamkaq
runa, imataña rimaptiykipas sumaq unanchaq, siñasllawan rimachkaspanpas allin
intindichikuq. Ñuqaqa chay qari Bellidomantam rimarqani… Manam luqlu kunrisistachakunamantachu”.
Atuqchaqa
riki, mana munachkaptinchikpas
hudiykuwachkanchikmi. Arí, arí. Kay kuwintucha likanaykamam patachi
yanukusqaypas ruparusqaña. Chaynam kasqa kay qillqaq sallqa atuqqa. Ñuqatapas hudirquwanñam.
Limapa
uray kitinpi qillqasqa, 2021niyuq watapa octubre killanpi.


text:
Bibi Andersson
Berit Elisabet Andersson sutiyuq warmiqa, icha Bibi Andersson (11 ñiqin ayamarq'a killapi 1935 watapi paqarisqa Stockholm llaqtapi - 14 ñiqin ayriway killapi 2019 watapi wañusqa Stockholm llaqtapi) huk Suwidsuyu mama llaqtayuq kuyu walltaypi aranway pukllaqmi qarqan.
Taytan: Josef Andersson, Maman: Karin Mansion.
Qusankuna: Kjell Grede (1960-1973) / Per Ahlmark (1979-1981).
Pilikulakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- The Seventh Seal
- Wild Strawberries
- Brink of Life
- The Magician
- The Passion of Anna
- The Touch
- Persona
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- 1958: Cannes Festival
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Kuyu walltay (Suysya)
- Ingmar Bergman
- Max von Sydow
- Nils Poppe
- Liv Ullmann
- Ingrid Thulin
- Harriet Andersson
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Bibi Andersson.
- IMDb


text:
Griguryu XVI
Griguryu XVI, Griguryu huk chunka suqta ñiqin (latin simipi: Gregorius PP. XVI, Italya simipi: Gregorio XVI) sutiyuq runaqa (* 27 ñiqin qhapaq raymi killapi 1717 watapi paqarisqa Belluno llaqtapi - † 1 ñiqin inti raymi killapi 1846 watapi wañusqa Roma llaqtapi) huk Tayta Papam karqan.
2 ñiqin hatun puquy killapi 1831 watapi watamanta 1 ñiqin inti raymi killapi 1846 watapi watakama Tayta Papam.
Bartolomeo Alberto Cappellari Pagani Gesa sutiyuq runaqa.
Tayta: Giovanni Battista Cappellari, Mama: Giulia Pagani Gesa de Pesariis.
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Encíclicas[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Griguryu XVI.


text:
Giza hatun chuntu
Giza hatun chuntu icha Kheops chuntu nisqaqa Giza ñiqpi, Iqiptupi huk chuntu wasikunam, Tiksimuyuntinpi lliw chuntu wasikunamanta aswan hatunmi.
Kheops sutiyuq pharaw nisqa iqiptu qhapaqpa chuntunsi karqan.
Kheops chuntuqa huk Giza chuntu nisqakunapuram kachkan. Qanchisnintin Tiksimuyu Achachilla nisqakunamanmi kapun.
- Rurasqan wata: 2650-2500 KÑW (BC)
- Ruraq: Mawk'a Iqiptu
- Imayuq: Tawa kaq qhapaq miraypa aya wasin, pharaw Khuphu-p kamachisqan.
- Thuñisqan wata: Kachkaqraq
- Imarayku thuñisqa: -


text:
Xavi Hernández
Xavi Hernández Creus sutiyuq runaqa, icha "Xavi" (* 25 ñiqin qhulla puquy killapi 1980 watapi paqarisqa Tarrasa llaqtapi - ), huk Ispaña mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
Tayta: Joaquín Hernández, Mama: María Mercè i Creus
Klubkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mama llaqta kampiunatukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mamallaqtapura kampiunatukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
(*) Incluyendo Ispaña quchu
Individual Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pukyumanta willaypi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Xavi Hernández.
- Kastilla simipi


text:
Ibarra (Impapura)
Ibarra nisqaqa (kastilla simipi: Ibarra icha San Miguel de Ibarra) Ikwadur mama llaqtapi Impapura markap uma llaqtanmi. Ibarra llaqtaqa José María Velasco Ibarramanta sutichasqa (Ikwadurpa umalliqnin).
Allpa saywachiLlamk'apuy
YachachiyLlamk'apuy
- Wawa wasikuna :
- Huch'uy yachay wasikuna:
- Chawpi yachay wasikuna:
- Yachay sunturkuna: Uniandes Yachay Suntur
Llaqtapi paqarisqaLlamk'apuy
Ñaña llaqtakunaLlamk'apuy
Kaypipas qhawayLlamk'apuy
- José María Velasco Ibarra, Ikwadurpa umallaqnin


text:
Oleg Blokhin
Oleg Volodymyrovych Blokhín u Oleg Vladimirovič Blojin (Rusu simipi: Oлer BлaдиMиpoBич БлoxиH; ukranya simipi: Oлer BoлoдиMиpoBич БлoxiH), (2 ñiqin ayamarq'a killapi 1952 watapi paqarisqa Kyiv llaqtapi - ) huk Ukranya mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi wan pukllaykamachiq karqan.
Warmi: Irina Deriugina, Churinkuna: Irina Olehivna Blokhina.
Klubkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Oleg Blokhin.
- USSR national football team All-Time Goals and Caps Leader
- Ukraine's Golden Player representative [1]
- Oleg Blokhin UkrSoccerHistory.com (inlish simipi)


text:
1 TIMOTEO
PABLU TIMOTEOTA KILLKARKAN
1
Pablu Timoteota rimachin.
1 Munanayni wawkini Timoteo, salvawakninchi Tata Dios munaptin Jesukristu kachamuwashka paypa rimananta yachachikunaynipa. Pay kutimunanta shuyaykanchisapa.
2 Jesukristuta allita kreyishkaykirayku willayki wambrayni kanaykita. Kay kartata killkashpa munani Tata Diosninchi Señorninchi Jesukristuwan yanapashunaykipa kuyashunaykipa kushichishunaykipa.
Pablu Timoteota yachachin paypa alli yachachikunanta ama sakinanpa.
3 Masedonia partiman rishpayni willashkayki Efeso llaktapi kiparinaykipa. Willashkayki chaypi kawsak mana alli yachachikuk runakunata yachachinaykipa ama chikan layata yachachikunankunapa.
4 Chay runakunata yachachiysapa ama kasunankunapa ñawpa awilunkunapa kuentunkunata mana tukuk parlunkunata. Chay kuentunkunata sukaman kasushpankuna ayninakushpa kawsansapa. Chay parlunkuna mana nimapi yanapansapachu Tata Diospa munananta kasushpa rurayta.
5 Chayta willashkayki yachachikunaykipa tukuy shunku Jesukristuta kreyishpa kawsanankunapa. Yachachiysapa allita rurashpa kawsanankunapa yuyayninkuna mana nimapi chatanankunapa mana nima estorbo tiyapunankunapa. Chaypina atipankasapa sukwan sukwan kuyanakushpa kawsayta.
6 Suk wawkinchikuna Tata Diospa alli yachachikushkanta mana kreyinayashpankuna ayninakushpalla kawsansapa.
7 Chay runakuna Tata Diospa kamachikunankunata mana allita entiendishpapish yachachikunayansapa. Nima kikinkunapa yachachikunankunata entiendinsapachu.
8 Yachanchi Tata Diospa kamachikunankuna alli kananta munanantashina yachachikuptinchikuna.
9 Yachanchi Tata Dios kamachikunankunata mana kushkankunata alli rurak runakunapa. Mana kasukukkunapa sakra likidu mana alli rurakkunapa kurkansapa. Uchallikukkunapa Tata Diosta mana kuyakkunapa, mamanta tatanta wañuchikkunapa, runamasinkunata wañuchikkunapa kurkansapa.
10 Tata Dios kamachikunankunata chikan warmiwan kawsak runakunapa kurkansapa. Warmiwanshina ullkupuralla tantanakuk runakunapa, runamasinta rantikuk runakunapa kurkansapa. Llullakushpa jurak runakunapa, llullachikuk runakunapa, alli yachachikukkunata mana kasunayak runakunapa kurkansapa.
11 Yanapawakninchi Tata Dios ñukata kachamuwashka alli rimananta yachachikunaynipa. Chay alli rimananka willawanchisapa Jesukristu allimata salvawananchikunata.
Pablu kushikun Tata Dios sukaman kuyaptin.
12 Señorninchi Jesukristu riksiwarkan alli yachachikuk kanaynita. Chayrayku sukaman atipachiwashpa kachamuwashka rimananta yachachikuk. Chashna kachamuwaptin sukaman agradesini.
13 Ñawpa tiempu Jesukristuta sukaman chiknishpa rabyachiptinipish Tata Dios llakichiwashpa kuyawarkan. Manara Jesukristuta kreyik kashpaynira payta kreyik runakunata sukaman sufrichirkani. Chashna sufrichishpayni mana yacharkanichu mana allita ruraykanaynita.
14 Mana allita ruraptinipish Señorninchi Jesukristu sukaman llakichiwashpa sukaman yanapawashka payta kreyishpa kuyashpa paywan tantalla kawsanaynipa.
15 Mash uyariway suk alli rimanata yachachiptini: Tukuy runakuna kreyinankuna tiyan kay allpaman Jesukristu shamushkanta uchankunamanta salvanankunapa. Ñawpa ñuka Jesukristuta kreyik runakunata sufrichishpa kawsak kani. Chayrayku yuyanakuni tukuy runakunamanta ashwan uchasapa kanaynita.
16 Chashna uchasapa kaykaptinipish Tata Dios sukaman llakichiwashpa salvawashka tukuy runakuna yachanankunapa Jesukristu llakichiwananchikunata. Chayta yachashpankuna paykunapish ñukashina Jesukristuta kreyinkasapa sieluman rinankunapa paywan mana tukuyniyukta kawsak.
17 Chayrayku mana tukuyniyuk kamachiwakninchi Tata Diosta sukaman kuyaypachi. Mana kawashpanchikunapish akuychi mana tukuyniyukta mana wañuk Tata Diosninchita alabaypachi. Chashna kachun.
18 Wambrayni Timoteo, ñawpaka wawkinchikuna Tata Diospa munananta rimashpa willashushkasapa Tata Diospa rimananta yachachikunaykipa. Ñukapish willayki chay alli rimananta yuyashpa animukunaykipa suk alli makanakuk soldadushina allita yachachikunaykipa.
19 Jesukristuta allita kreyishpa kawsay. Suk runakuna mana allikunata rurashpa kawsashpa mana Tata Diosta kreyishpanachu kawsaykansapa.
20 Himeneowan Alejandro katiykashkankunamanta manana katinsapanachu. Chayrayku ñuka rimashkani chay ishkay wawkinchikuna supaypa mandunpi kawsanankunapa. Chaypina yachakunkasapa amana Tata Diosta rabyachinankunapa mana allikunata rimashpankuna.


text:
Beni kawsay pacha risirwa
Beni kawsay pacha risirwa (kastilla simipi: Reserva de Biosfera Estación Biológica del Beni) suyuqa amachasqam kachkan, Buliwya mama llaqtapi, Beni suyupi.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Chiriqunuy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Flora[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Mara Swietenia macrophylla
- Calophyllum brasiliense
- Siwis: Q'apaq siwis / Kanuwa ruya Cedrela odorata
- Qatawa Hura crepitans
- Tabebuia heptaphylla
- Astronium sp. ("cuchi")
- Socratea exorrhiza
- Geonoma sp. ("jatata")
Fauna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Beni kawsay pacha risirwa 852 laya uywakuna kawsan, 480 laya pisqukuna..
- Priodontes maximus
- Puka uya makisapa Ateles paniscus
- Q'utu k'usillu Alouatta seniculus
- Uturunku Panthera onca
- Tanka taruka: Ch'ura taruka Odocoileus dichotomus
- Caprimulgus candicans
- Chullu walli Harpia harpyja
- Qucha patu Cairina moschata
- Turdus haplochrous
- Charapa: Tarikaya Podocnemis unifilis
- Lagartu: Caiman crocodilus yacare
- Melanosuchus niger
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Chimán: 200.chá ayllu (1.000-chá runa); Maniqui mayu, Rapulu mayu, Maniqui Viejo mayu, Maniquicito mayu, Curiraba mayu
- Camba: 10 ayllu
- Movima
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Buliwyapi amachasqa sallqa suyukuna
- Chilipi amachasqa sallqa suyukuna
- Ikwadurpi amachasqa sallqa suyukuna
- Piruwpi amachasqa sallqa suyukuna
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- www.fundesnap.org / Beni kawsay pacha risirwamanta (kastilla simipi)


text:
Pedro Domingo Murillo pruwinsya
Pedro Domingo Murillo pruwinsya (kastilla simipi: Pedro Domingo Murillo) nisqaqa Buliwya mama llaqtapi huk pruwinsyam, Chuqiyapu suyupi. Uma llaqtanqa Pallqa llaqtam.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Amachasqa suyukuna: Qutapata mamallaqta parki
- Urqukuna: Chakaltaya - Illimani - Wayna P'utuqsi
- Mayukuna: Chuqiyapu mayu - Untujawi mayu - Urqu Jawira - Sunku mayu (Río Zongo)
- Quchakuna: Inkachaka qucha - Milluni qucha - Sunku qucha (Laguna Zongo)
Pulitika Rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pichqa munisipyunmi kan.
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pruwinsyapiqa aswanta Aymara runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pruwinsyapiqa kastilla, aymara, qhichwa simikunatam lliwmanta astawan rimanku. [2]


text:
14
Jesucristuman criyicogcuna mana jamuränacuyänanpä yätsingan
1
Señor Jesucristuman waquin criyicog mayintsiccuna shumag mana tantiyacuyaptin ama jamuräyanquitsu y ama paycunawan rimanacuyanquitsu. 2
Paycunachö waquinmi yarpäyan imaycaläya aytsapä alli micuylla canganta. Waquincunanam niyan: “Tayta Dios manam munantsu aytsata micunantsicta” nir. Tsaynö nirmi yarpäyan ïdulucunapa jutinchö pishtayangan aytsata micogcuna jutsayog cayanganta.* 3
Tsaynö yarpäyaptinpis aytsa micogpis mana micogpis Señor Jesucristuta chasquicog cagga llapantsicmi Tayta Diospa wamranlla caycantsic. Tsaynö caycarga aytsa micog cag manam jamuränantsu aytsata mana micog cagta. Tsaynömi aytsata mana micog cagpis mana jamuränantsu aytsa micog cagta. 4
¿Pitä cayanqui Jesucristuman criyicog mayiquicunata jamuräyänayquipä? Mana alli rurag cayaptinga Señor Jesucristum juzganga. Jesucristuman criyicog caycäyaptinga quiquinmi tantiyatsinga munangannö cawayänanpä.
5 Waquin criyicog mayintsiccunaga yarpäyan Tayta Diosman mañacur goricäyänanpä juc acrashga junagrä mas alli cangantam. Waquinnam yarpäyan imay junagpis Tayta Diosman mañacur goricayga allilla canganta. Juc junagtarä acrayaptin o mana acrayaptinpis Tayta Diospäga imaypis iwalllam mañacushgaga. 6 Goricaycur Tayta Diosman mañacuyänanpä nishga cag junagchö mañacurpis Tayta Diosta cäsucurmi mañacuyan. Tsaynömi aytsata micogcunapis Tayta Diosta agradesicur micuyan. Waquin runacunapis micuycunapitaga Tayta Diosta agradesicuyanmi aytsata mana micurpis. [Tsaynö caycaptinga imay junag Tayta Diosta adorarpis, aytsata micur mana micurpis, ama jamuränacuyaytsu.]
7-8 Nogantsicga cawantsic Tayta Dios munanganta ruranantsicpämi. Tsaynömi wanurpis Tayta Diospa ñöpanman chänantsicllapä caycantsic. Tsaymi cawarpis ni wanurpis Señor Jesucristupa munayllanchö caycantsic. 9 Cawagcunatapis ni wanushgacunatapis munayninchö tsarämänapämi Señornintsic Jesucristoga cruzchö wanushga y nircur cawamushga. 10 Tsaynö llapantsicpis Tayta Diospa munayllanchö caycashgaga ¿imanirtä criyicog mayiquicunata jamurar mana välegpä cuentayanqui? Llapantsictam imanöpis cawangantsicman Tayta Diospa ñöpanchö Señor Jesucristo juzgamäshun. 11 Tayta Diospa palabranchöpis caynömi nin: “Llapan runacunapis nogapa ñöpämanmi gonguripacayämunga. Tsaychömi poderösu Diosnincuna cangäta niyanga” nir. 12 Tsaynömi ari llapantsicpis Tayta Diosta cuentata goshun ima ruraynintsictapis.
Jesucristuman criyicogcuna jutsata mana ruratsiyänanpä yätsingan
13
Tsaymi imata micucuyaptin mana micuyaptinpis mana pipis jamuränacunantsu. Tsaynö cayänayquipa rantinga shumagnam cawayänayqui criyicog mayiquicuna Señor Jesucristuman imaypis criyicur cawayänanpä. 14
Señornintsic Jesucristo ningannö llapan micuypis micunantsicpäga allillam caycan.†
Tsaynö captinpis waquin criyicog mayintsiccunaga yarpäyan ïdulucunapa jutinchö pishtayangan aytsa mana alli micuy cangantam. Paycuna tsay micuycunata micuyaptin jutsa canganta yarparga manam micuyanmantsu. 15
Gamcuna criyicog mayiquicunapa ricananchö tsay micuycunata micuptiquega yarpachacurmi manana juntacäyämunganatsu. Tsaynö captinga manam micuyanquimantsu. Paycunatapis salvananpä Jesucristo wanushga caycaptinga criyicog mayintsiccunata jutsa ruray canganta yarpätsir ama tsay micuycunata micushuntsu. 16
Llapan micuycuna micuyänayquipä allilla captinpis criyicog mayiquicuna llutanta yarpäyänanta mana munar mejor ama micuyanquitsu.
17 Tayta Diospa munayninchö cawaycarnaga ama yarpachacushuntsu micunantsicpä upunantsicpä cagcunallataga. Tsaypa rantinga yarpachacushun allillata ruranantsicpä, piwan maywanpis shumag cawanantsicpä, y Espiritu Santupa munayninchö cushishga cawanantsicpä cagcunata. 18 Tsaynö Señor Jesucristuman criyicur cawarga Tayta Dios munangannömi cawaycantsic. Tsaynöpaga manam juccunapis jamurämäshuntsu.
19 Tsaymi ari gamcunapis mana jamuränacurna cayänayqui criyicog mayiquicunawan. “¿Imanirtä noganö cayanquitsu?” nir piwanpis ama ajanätsinacuyaytsu. Tsaynö cayänayquipa rantinga jucniqui jucniquipis Jesucristuman criyicuyniquicunachö shumag cawayay. 20 Waugicuna panicuna, Tayta Dios camangan micuycunaga llapanpis allillam micunantsicpäga. Tsaynö captinpis ïdulucunapa jutinchö pishtayangan aytsata ama micuyaytsu Jesucristuman criyicog mayiquicuna llutancunata yarpäyänan captinga. 21 Señor Jesucristuman criyicog mayiquicuna llutanta yarpäyaptinga ama tsay micuycunata micuyaytsu ni vïnuta upuyaytsu. Tsaynölla imata rurayangayquipäpis jutsa canganta yarpäyaptinga ama rurayaytsu. 22 Tsaynö captinpis Señor Jesucristo ningannö imayca micuypis micungantsic alli canganta tantiyarga Tayta Diosta agradesicuyanqui. Mana munag cagcunataga tsaycunata rurayänanpä ama niyanquitsu. 23 Pipis tsay micuycunapä mana alli canganta yarparga mejor ama micuyätsuntsu. Mana alli canganta yarparaycar micurga jutsayogmi ticrayan. Tsaynöllam ima ruraypäpis mana alli canganta yarpaypa rurarga nogantsicpis jutsamanga chaycantsiclla.


text:
2 PEDRO
1. Kay cartatari, ¿pitaq escribiran? Kay cartataqa apóstol Pedron escribiran (2 Pedro 1.1). Pedroqa Señor Jesucristopa akllasqan apostolninmi karan (Mat 10.2). Pedropa huknin sutinmi karan Simón (Juan 1.42). Payqa manaraq Jesucristopa discipulon kashaspanqa, challwata challwaqmi karan (Mat 4.18-20).
2. Kay cartari, ¿hayk'aqtaq escribisqa karan? Kay cartaqa escribisqa kanman karan Señor Jesucristopa nacesqanpa qepanta 62 otaq 67 watakunapin. Hinaspapas kay cartaqa Roma llaqtapin escribisqa kanman karan.
3. Kay cartari, ¿pikunapaqtaq escribisqa karan? Kay cartaqa escribisqa karan Jesucristopi iñiq llapallan creyentekunapaqmi.
4. Kay cartari, ¿imapaqtaq escribisqa karan? Kay cartaqa escribisqa karan, falso yachachiq maestrokunamanta Jesucristopi creyentekuna allinta cuidakunankupaqmi, hinallataq iñiyninkupipas kallpanchakuspa sumaqta kawsaspanku, Señor Jesucristomanta astawan yachanankupaq iman.
5. Kay cartapiri, ¿mayqen versiculotaq aswan más importante yuyanapaq? Kay versiculon aswan más importanteqa: “Saynaqa khuyasqay wawqe panaykuna, kunanqa ñan qankunaqa allintaña yachankichis. Chayraykuyá Señorninchis Jesucristopi allinta creespa, qaqa hina sayaychis. Hinaspa huchallapi kawsaq chay runakunamantapas allinta cuidakuychis, ama engañasunaykichispaq, hinallataq ama urmachisunaykichispaq ima” (2 Pedro 3.17).
6. Kay cartari, ¿imayna dividisqataq kashan? Kay cartaqa khayna dividisqan kashan:
(1) Diospa munasqanman hina kawsananchismanta (2 Pedro 1.1-15).
(2) Jesucristopa sumaq k'anchaynin rikusqankumanta (2 Pedro 1.16-21).
(3) Llullakuspa yachachikuqkunamanta (2 Pedro 2.1-22).
(4) Señor Jesucristopa kutimunan p'unchawmanta (2 Pedro 3.1-18).
1
Cartapa qallariyninmanta
1 Wawqe panallaykuna, noqaqa Jesucristota serviq apóstol Simón Pedron kani. Jesucristoqa Diosninchismi, hinallataq Salvawaqninchis ima. Payqa ancha justo kaspanmi qankunataqa yanapasurankichis, Diospi cheqaqta confianaykichispaq, imaynan noqaykutapas yanapawaranku paypi confianaykupaq chay hinata. Chaymi kay cartata qankunaman escribimuykichis.
2 Noqaqa Diosmantan mañakushani, qankunata tukuy ruwasqaykichispi yanapasunaykichispaq, hinallataq hawkayaypi kawsachisunaykichispaq, saynallataq Diosmanta, hinallataq Señorninchis Jesucristomantapas astawan yachanaykichispaq.
Diospa munasqanman hina kawsananchismanta
3 Diosqa atiyninwanmi tukuy imapi yanapawanchis, paypa munasqanman hina kawsananchispaq. Saynataqa yanapawanchis, payta reqsisqanchisraykun. Diosqa ancha atiyninwan, hinallataq ancha khuyakuyninwanmi waqyawaranchis, payllapaqña kawsananchispaq.
4 Hinaspan Diosqa ancha sumaq prometesqanman hina yanapawanchis, tukuy imatapas munasqanman hina ruwaspa, payman rikch'akunanchispaq. Hinaspapas Diospa chay prometesqanqa ancha valorniyoqmi. Chaykunatan qankunaqa (paypi creesqaykichisrayku), huk hatun bendicionta hina chashkirankichis, tukuy wañuyman apaq huchakunamanta ayqekunaykichispaq.
5 Saynaqa kay qatiqnin consejokunata ruwaspayá kawsaychis: Allinta Diospi confiaychis. Allinta imatapas ruwaychis. Allinta Diosmanta yachaychis.
6 Allinta ima ruwaypipas controlakuspa kawsaychis. Allinta pacienciakuspa kawsaychis. Allinta Diosmanta hap'ipakuychis.
7 Allinta khuyakuychis Jesucristopi creeqkunata. Hinallataq llapallan runamasiykichistapas allinta khuyakuychis.
8 Sichus Señorninchis Jesucristota allinta reqsinkichis chayqa, tukuy chaykunataqa ruwankichismi. Chaykunata aswan mastaraq ruwaspaqa, manan qankunaqa qella runakunachu kankichis; aswanqa Diosta ancha allin serviq runakunañan kankichis.
9 Ichaqa pipas kay nisqaykunata mana kasukuqqa mana allinta rikuq ñawsa runa hinan kawsashan. Chay runaqa qonqarunmi ñawpaq millay huchankunamanta Diospa perdonasqantaqa.
10 Saynaqa wawqe panaykuna, qankunaqa Diospa waqyasqan, hinallataq Diospa akllasqan wawankunan kashankichis. Chayraykuyá qankunaqa astawanraq Diospa munasqankunata ruwaspa kallpanchakuychis. Sichus chaykunata ruwankichis chayqa, manan hayk'aqpas huchamanqa urmankichishchu, nitaqmi Diosmantapas karunchakuspa t'aqakunkichishchu.
11 Saynata kawsaqtiykichismi, qankunataqa salvawaqninchis Señor Jesucristo ancha kusikuywan chashkisunkichis wiña-wiñaypaq hanaq pacha glorianpi.
Cheqaq yachachikuymanta
12 Qankunaqa ñan allintaña yachankichis chay yachachikuykunaqa cheqaq kasqanta. Saynata iñiyniykichispi qaqa hina sayaqtiykichispas, manan noqaqa qonqasaqchu kaykunamanta qankunaman yuyarichiytaqa.
13 Hinaspapas noqapaqqa deberniymi, kawsanaykama tukuy chaykunamanta qankunata yuyarichispa kallpanchanaypaq.
14 Noqamanqa Señorninchis Jesucriston ña willawaranña pisi tiempollaña kawsanaymanta.
15 Chayraykun noqaqa qankunaman kaykunata willashaykichis, wañusqaypa qepanman kay yachachisqaykunata sapa kutin yuyarinaykichispaq.
Jesucristopa sumaq k'anchaynin rikusqankumanta
16 Señorninchis Jesucristopa atiyninmanta, hinallataq kay pachaman kutimunanmantapas qankunaman willaspaqa, manan noqaykuqa huk cuentota hinachu willaraykiku. Aswanqa kikiykupunin ñawiykuwan rikurayku Jesucristoqa ancha atiyniyoq, hinallataq ancha k'ancharishaq kasqanta.
17 Hinaspan hanaq pacha cielomanta uyarirayku Diospa khayna nimusqanta: “Paymi khuyasqay Wawayqa. Paywanmi anchata kusikuni”, nispa. Saynata nispanmi, Diosqa Wawan Jesucristota hatuncharan; hinallataq rikuchiwaranku ancha sumaq k'anchariyniyoq kasqanta ima.
18 Chaykunatan noqaykuqa kikiykupuni rikurayku, Jesuswan kushka Diospa akllasqan ch'uya orqopi kashaspayku. [Nota: kay ch'uya orqomanta astawan yachanapaqqa leenanchis Mateo 17.1-5; Marcos 9.2-7; Lucas 9.28-35].
19 Chaymi noqanchisqa seguro kashanchis, Diosmanta ñawpaq willakuq profetakunapa nisqanqa cheqaqpuni kasqanmanta. Chayraykuyá qankunaqa allinta yuyarispa, chay profetakunapa willakusqankuta kasukuychis. Ichaqa chay yachachisqankun tutayaq ukhupi asta achiqamunankama k'anchaq mechero hina. Saynan qankunapas Señorninchis Jesucristotaqa pacha achiqayta lloqsimuq qoyllurta hina suyanaykichis. Paymi rikhurimuspa, tukuy imata qankunaman yachachisunkichis.
20 Ichaqa primerotayá kayta yachaychis, Diosmanta Bibliapi escribisqa kaqkunaqa manan pipapas kikinpa munasqanman hinalla yachachinanpaqchu.
21 Ñawpaq tiempokunapipas, manan ni mayqen profetakunapas kikinkupa munasqankuman hinallachu imatapas rimaranku. Aswanqa llapallankun chay ñawpaq profetakunaqa Diospa partenmanta rimaranku, Santo Espíritu paykunata yanapasqanrayku.


text:
Casimiro Olañeta
José Joaquín Casimiro Olañeta y Güemes sutiyuq runaqa (3 ñiqin pawqar waray killapi 1795 watapi paqarisqa Chuqichaka llaqtapi - 12 ñiqin chakra yapuy killapi 1860 watapi wañusqa Chuqichaka llaqtapi), huk Qullasuyu mama llaqtayuq taripay amachaq wan pulitiku karqan.
Kaypipas qhawayLlamk'apuy
Willay pukyukunaLlamk'apuy
- Siles Salinas, Jorge, La Independencia de Bolivia, Ed. MAPFRE, Madrid, 1992.
Hawa t'inkikunaLlamk'apuy
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Casimiro Olañeta.


text:
Rabindranath Thakur
Rabindranath Thakur (Rabindranath Tagore, banla simipi: রবীন্দ্রনাথ ঠাকুর) Gurudev sutiyuq runaqa (* 6 ñiqin aymuray killapi 1861 watapi paqarisqa Kolkata llaqtapi - † 7 ñiqin chakra yapuy killapi 1941 watapi wañusqa Santiniketan llaqtapi), huk Indya mama llaqtayuq yachachiq, yachay wayllukuq wan qillqaq runam, banla simipi qillqaqmi.
1913 watapi simi kapchiypi Nobel Suñaytam chaskirqan.
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kawsay rikch'a[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Chaturanga
- Shesher Kobita
- Char Odhay
- Noukadubi
Harawi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Gitanjali
- Sonar Tari (1894)
- Chitra (1892)
- Katha O Kahini (1900)
Aranway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Valmiki Pratibha (The Genius of Valmiki)
- Dak Ghar (The Post Office)
- Visarjan (Sacrifice)
- Dak Ghar.
- Chandalika (Untouchable Girl)
- Raktakaravi (Red Oleanders),
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- 1913 Nobel Suñay
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Rabindranath Thakur.
- parabaas.com
- librivox
- calcuttaweb
- Nobel suñay
- visva-bharati
- Tagore wan Einstein
- Tagore wan Wells
- Tagore web