text: 1Chihuashalla Jesus tucuita purisha yachachiura jatun llactagunaibis, ichilla llactagunaibihuas. Diospa ali mandanamanda cuintasha yachachisha purira. Pai japishca chunga ishcai (12) runaguna paihuan puriunaura. 2Chasnallata aunaura ungüigunamanda alichishca huarmigunas, supaita llucshichishca huarmigunahuas. Shucca, Magdalena nishca llactamanda Mariata canzhis (7) supaita llucshichishca mara. 3Chasnallata Juana, Susana, mas shuc huarmigunahuas aunaura. Juanahua cari Chuza nishcaga mandac amu Herodespacpi tarabac runagunata mandac mara. Tucui chi huarmiguna paiguna cullquitas micunatas cusha Jesustas paihuan puriu runagunatas cuiranaura. 4Chasna puricpi ashca runaguna caran llactamanda shamusha tandarimucpi Jesus cai yachachina shimita paigunata cuintara casna nisha, 5Shuc tarpuc runa paihua muyuta tarpungahua rira. Jichaupi maican muyugunaga ñambibi urmanaura. Chasna urmacpi runa chibi purisha jaitacpi allpa ucuma taparinaura. Chasnallata maican muyugunata pishcu micunaura nira. 6Shuc muyugunaga ashca rumi aushcai urmanaura. Allpa illashcamanda chaquirisha huañunaura. 7Shuc muyugunaga huita ucui urmanaura. Chasna tucucpi sacha quihuaguna huiñasha chi muyugunata tapara. 8Shuc muyugunaga ali allpai urmanaura. Chibi urmasha huiñasha yapa alita aparinaura. Caran shuc muyumanda patsac (100) muyuta aparirami nira. Jesus chi yachachina shimita tucuchishcahuasha mas sinzhita rimara, Rinriyuc runaguna ashaga ñuca rimashcata alita yuyarichi nira. 9Cuintashcahuasha paihuan puriccuna paita tapunaura, Can rimashca shimiga imamandata yachachin. 10Tapunaupi Jesus nira, Diospa ali mandanamanda ñaupa mana pagllai yachachishcachara. Randi cunanga canguna yachanauchun nisha cangunata yachachini. Chi shuc runagunaga ñuca rimashcata uyasha mana munaihuanzhu uyaunguna. Ñáuca rashcata ricushahuas mana yachashachu ricunaun, ñuca yachachishcata uyashahuas mana yuyarinaunzhu. Chiraicu cuintana shimigunallahuan paigunata rimani nira. 11Cai yachachina shimiga casna nin, chi muyuga Diospa shimicuinta man. Allpagunaga pai quishpina shimita uyac runagunacuinta manaun. 12Maican runaguna Diospa shimita uyashallata chi ñambibi urmacta pishcu micushca muyugunacuinta manaun. Uyagllaita supai shamusha paiguna uyashcata shungumanda quichun paiguna ama quirisha quishpinauchun nisha. 13Shuccunaga ashca rumi tiyaushcai urmac muyucuinta manaun. Munaihuan Diospa quishpina shimita uyasha cushihuan uyanaun, quiringahua callarinaun. Chasna agllaita camana llaquiguna shamucpi angu illac ruya urmashcacuinta quirinata saquinaun nira. 14Shuccunaga huita ucui urmac muyucuinta manaun nira. Diospa quishpina shimita uyasha quirinaun, randi paiguna quiquin causaita yuyarisha imatas rasha nisha turbarinaun. Chasnallata mas charic tucungahua paiguna quiquin causaita cushiyachingahua yuyarisha causanaun. Chasna causasha Diospa munaita mana rashaga Dios munashcacuinta tucunata mana ushanaunzhu. 15Randi shuc runagunaga ali allpai urmasha huiñac muyucuinta manaun. Diospa quishpina shimita tucui shunguhuan uyasha cadsushami mana ansas saquingachu. Chasna asha chi ashca aparic muyugunacuinta Dios munashcashina ashca aligunata ranaun nira. 16Pihuas bilata japichisha mangahuan mana tapanaunzhu, mana cayutu ucui churanaunzhu. Randi jahuaibi churanaun tucui yaicuc runaguna alita ricungahua nisha. 17Chi bila ricuchishcacuinta tucui pacalla rashcagunaga huasha pagllai ricuringaraun. Tucui itsanlla rimashcagunaga huasha pagllai uyaringami. 18Chasna acpi ali yuyaihuan uyaichi. Maican ali yuyaita charic runa paima mas yuyaita cushca tucungami. Randi mana yuyarisha uyac runaga pai uyashcagunata quichuitucungami nira. 19Chihuasha Jesuspa mama paihua huauquigunas paihuagma caillayanata munanaura randi ashca runa taparishcamanda mana ushanaurachu. 20Chasna acpi shuc runa Jesusta nira, Camba mama, camba huauquigunahuas canda ricushun nisha canzhaibi shayaunguna nira. 21Paiguna ñuca quiquin mama ñuca huauquiguna ashahuas mana paigunallachu ñuca aillu anaun nini, astahuanbas pihuas Diospa shimita uyasha pactachicpi ñuca mama, ñuca huauquigunas nishca tucunaungami. 22Shuc punzha pai japishca runagunandi canuaibi yaicusha Jesus paigunata nira, Jacuichi chimbashun cucha chimba partima. Chasna nicpi chimbangahua callarinaura. 23Chimbaushcai Jesus puñuura. Pai puñuushcai ashca huaira shamusha sinzhita huairara. Ulas canuama yapa jundarisha ña pambaringa callarira. Manzhanayacta cadsi tigrara. 24Chasna tucucpi Jesusta puñuucta nicchachinaura, Tigraunchimi, huañungaraunchi señor nisha caparinaura. Jesus niccharisha sinzhi shimihuan huairatas yacutahuas saqui nisha rimara. Chasna rimacpi huaira saquirira, ulaspas saquirisha mansu tucura. 25Chasna rashcahuasha paihuan puriucunata tapura, Maitan canguna sirtu quirishcaga. Manzharisha paigunapura pariu cuintanacunaura, Huairata yacuta rimacpi pasarira, chasna acpi ima runatan paiga nisha paihuan puriucuna manzharinaura. 26Chihuasha cuchata chimbasha Gadara nishca partima pactanaura. Chi allpaga Galilea provinciata chimbashcai ara. 27Jesus canuamanda llucshiushcai chi llactamanda supai yaicushca runa Jesusta tupac shamura. Chi runaga unai supai yaicushca tiyac asha lluchu puric ara, huasibi tiyana randimanda huañushcata pambashca urcu juctugunaibi causac ara. Runaguna paillata ama picarichun nisha ashca cutin cadenagunahuan maquitas chaquitas huatacpihuas supai ushaihuan chi cadenagunata pitisha runa illashca partima callpausha rira chi supaiguna paita apashcamanda. Chasna rasha chi supaiguna chi runata yapa binsishca ara. Chi runa Jesusta ricusha paihua chaqui mayanbi cungurisha urmagrira. Chasna acpi Jesus chi supaigunata mandara cai runa ucumanda llucshisha ri nisha. Mandacpi supaiguna sinzhita caparira, Can jahuapachai tiyauc jatun Diospa Churi mangui Jesus. Imangahuata ñucata quillachihuangui. Canda rugani ñucata ama turmintachihuaichu. 30Chasna caparicpi supaita Jesus tapura, Ima shutitangui. Tapucpi, supailla Atirishca nishca mani nira. Chasna shutichishca ara yapa ashca supaiguna huaranga huaranga paihuacpi tiyaushcamanda. 31Chi runa ucui tiyauc supaiguna Jesusta yapa ruganaura ñucanchita ama ucupachama cachahuanguichu nisha. 32Ñáa chi urasllata chi urcuibi ashca cuchiguna micusha shayaunaura. Chasna tiyacpi supaiguna Jesusta ruganaura cuchigunai yaicuchihuai nisha. Chasna rugacpi Jesus paigunata yaicuichilla nira. 33Nicpi supaiguna chi runa ucumanda llucshisha cuchiguna ucui yaicunaura. Yaicucpimi chi cuchigunaga huaicuma callpashami tsan urcumanda yacui urmasha yacuta chucasha huañunaura. 34Chasna yacui huañunaupi cuchi cuirac runagunaga chita ricusha llactama callpasha tucui tupariccunata cuintagrinaura llacta ucuibis maibihuas. 35Runaguna chita uyasha paiguna quiquin ñahuihuan ricushun nisha rinaura. Jesuspagma pactasha supaita callpachishca runatas ricugrinaura. Chi runa ali yuyaihuan acta tupagrinaura, churarisha auta, Jesuspa chaqui mayanbi chunlla tiyauta ricunaura. Chita ricusha manzharinaura. 36Chibi ausha ricuc runaguna chi shamuc runagunata supaiyuc runata Jesus alichishcata tucuita cuintanaura. 37Chasna tucucpi tucui Gadara partibi tiyac runaguna yapa manzharisha Jesusta ruganaura ñucanchi llactamanda llucshisha ripailla nisha. Chasna nicpi Jesus canuai cuti yaicusha chimbamallata bulltiara. 38Chara mana rigllaita chi supaita llucshichishca runa paita rimara ñucatas pushahuai. Randi Jesus paita cachara, Camba quiquin huasima bulltiai Dios tucui canda rashcata cuintagri nisha. Chasna nishcata uyasha chi runa paihua llactama risha Jesus paita alichishcata tucuima rimasha purira. 40Jesus cuti chimbama bulltiamucpi tucui runaguna paita chapasha tiyashcamanda ricusha cushiyanaura. 41Pai bulltiamushcata yachasha israel tandarina huasita cuirac amu Jairo nishca, Jesuspa chaqui mayanbi cungurisha rugara, Ñáuca huasibi ñuca ushushita alichic shamui nisha. 42Chi runa shuc ushushillata charic arami, chi ushushiga chunga ishcai (12) huatayuc mara. Ñáa chi uras huañungaraura. Jairo rugashcata Jesus uyasha riupi ashca runaguna paita catisha tángai tángai rinaura. 43Chi muntunbi shuc ungushca huarmi riura, chunga ishcai (12) huatata rahuai urmauglla huarmi ara. Paihua cullquita doctorgunai llambu tucuchira janbirisha nisha, randi pihuas janbinata mana ushanaurachu. 44Chasna acpi chi huarmi Jesuspa huashamanda shamusha caillayasha paihua llachapa pundata llangacpi cungaimanda rahuai saquirira, pai aliyashca tucura. 45Chasna tucucpi Jesus tapura, Pita ñucata llangahuara nisha. Pai tapucpi tucui runaguna rimanaura ñucanchi candaga mana llangaranchichu nisha. Pedrohuas nira, Ashca runagunami cambacpi caillayasha tacarinaun señor. 46Randi Jesus nira, Shuc runa ñucata llangahuara. Diospa ushaiga ñucamanda llucshishami runata alichishcata yachanimi. 47Chasna nicpi chi llangac huarmi miticunata mana ushasha, manzharisha Jesuspa chaqui mayanbi cungurira. Tucui runaguna ricushcai pai imangahua llangashcata cuintara, chasnallata llangashcallaiga alimi tucushcani nisha cuintara. 48Cuintashcahuasha Jesus paita nira, Ñáucata quirishcamandami can alichishca tucungui, cunanga cushihuan ri nira. 49Jesus chara cuintaushcai Jairohua huasimanda shamuc runa pactamusha, Camba ushushi ña huañui pasanmi, cunan Señor Jesusta ima quillachichu nira. 50Jesus chita uyasha Jairota nira, Ama llaquirichu, can ñucata quiricpi camba ushushiga aliyasha causaringami nira. 51Ñáa huasima pactasha ricura tandarisha huacasha aucunata. Chita uyasha paigunata nira, Ima yanga huacaichichu, pai mana huañushcachan, puñuunmi nira. Chita uyasha runaguna huahua huañushcata yachasha Jesusta asinaurami. Jesus ña tucui chi runagunata canzhamalla saquichisha, Pedrota, Juanda, Santiagota, chi huañucpa yayata, mamatahuas huasi ucuma paigunallata pushara. 54Ucuma yaicusha huahua maquita japisha, Jatari mamacu nira. 55Pai rimashcallai chi huahua causarisha cungaimanda jatarira. Jataricpi Jesus paihua mamata rimara micunata cuichi nisha. 56Paihua mamas yayahuas ñucanchi huahua causarinmi nisha cushiyagllaita Jesus randi paigunata, Ñáuca casna causachishcataga ima pitas cuintanguichichu nisha rimara.


c: text/html

text:
15Y mare' can ja-va re Jesucristo re nisamajin re c'ac'a trato re xuban re Dios kaq'uin yoj. Y mare' re je'vayon roma re Dios chin ye'oc riq'uin reja', c'o qui-herencia chila' chicaj, roma ja quire' rubin, y re herencia re' chin nojel tiempo. Yoj re yojc'o chupan re tiempo re', c'o ka-herencia chila' chicaj, y quire' chuka' re kavinak re xe'c'ue' chupan re tiempo chin re nabey trato. Re Jesucristo xcom chuka' pa qui-cuenta reje', chin che xe'colotaj chach re quimac.
FREE!
One App.
1550 Languages.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Binidiktu XIV
Binidiktu XIV, Binidiktu XIV huk chunka tawa ñiqin (latin simipi: Benedictus PP. XIV, Italya simipi: Benedetto XIV) sutiyuq runaqa (* 31 ñiqin pawqar waray killapi 1675 watapi paqarisqa Bologna llaqtapi - † 3 ñiqin aymuray killapi 1758 watapi wañusqa Roma llaqtapi) huk Tayta Papam karqan.
17 ñiqin chakra yapuy killapi 1740 watapi watamanta 3 ñiqin aymuray killapi 1758 watapi watakama Tayta Papam.
Prospero Lorenzo Lambertini sutiyuq runaqa.
Tayta: Marcello Lambertini, Mama: Lucrezia Bulgarini.
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Encíclicas[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Binidiktu XIV.


text: 1Diospa qhapaqsuyunqa kaymanmi rikch'akun. Uvas chakrayoqmi tutallamanta lloqsispa uvas chakranpi llank'amunankupaq runakunata mink'amurqan. 2Chay llank'aqkunawanmi rimanakurqan iman paganata hina jornalninta pagapunanpaq, hinaspan uvas chakranman paykunata kacharqan. 3Tutamanta las nueveta hina lloqsispataq chakrayoqqa hukkunatapas plazapi yanqa sayashaqta rikuspa, 4paykunata nirqan: –Qankunapas uvas chakraypi llank'ampuwaychis, iman paganatan pagapusqaykichis, nispa. Hinan paykunaqa llank'aq rirqanku. 5Lloqsillarqantaqmi chawpi p'unchayta hinapas, las tresta hinapas, hinaspan chay hinatakama mink'amurqan. 6Las cincota hinaña lloqsispataq chakrayoqqa hukkunatapas yanqa sayashaqta rikuspa, paykunatapas nillarqantaq: –¿Imaraykun p'unchay-ch'isiyaq kaypi qasishankichis? nispa. 7Paykunataq nirqanku: –Manan pipas mink'akuwankuchu, nispa. Chaymi chakrayoqqa nirqan: –Qankunapas uvas chakraypi llank'ampullawaychistaq, iman paganatan pagapusqaykichis, nispa. 8Inti haykuyña kaqtintaq uvas chakrayoqqa mayordomonta nirqan: –Llank'aqkunata waqyaspa pagapuy, qhepa haykuqkunamanta qallarispan ñawpaq haykuqkunapi tukupunki, nispa. 9Las cincota hinaña haykuqkunataq sapankanku huk jornaltakama chaskirqanku. 10Hinan ñawpaqta haykuqkunaqa aswan askha chaskiyta yuyarqanku, ichaqa paykunapas huk jornaltakamallapunin chaskirqanku. 11Chaymi huk jornaltakama chaskispa chakrayoq contra rimaspa nirqanku: 12–Kay qhepa haykumuqkunaqa huk horallatan llank'anku, chaychu ñoqaykuman hinallataq paganki, ñoqaykuqa ch'isiyaqnintinmi sayk'uytapas ruphaytapas muchurqayku, nispa. 13Hinan chakrayoqqa hukkaqninkuta nirqan: –Amigo, manan ñoqaqa mana chanintachu ruwayki, ¿manachu huk jornalta paganaypaq rimanakurqanchis? 14Pagoykita aparikuspa ripuy, kay qhepa kaqmanpas qanman hinallataqmi pagayta munani. 15Qolqeywanqa ñoqan yachani ima ruwaytapas. Icha, ¿envidiakunkichu allin runa kaqtiy? nispa. 16Chay qhepatan Jesusqa nirqan: –Ñawpaqkaqkunan qhepa kanqaku, qhepakaqkunataq ñawpaq kanqaku, nispa. 17Jesusmi Jerusalén llaqtaman rishaspa chunka iskayniyoq yachachisqankunata ñanpi wakneqman pusaspa nirqan: 18–Jerusalén llaqtamanmi rishanchis, Runaq Churinqa sacerdote umallikunaman kamachikuy simita yachachiqkunamanwanmi hap'ichisqa kanqa, hinan wañunanpaq huchachanqaku. 19Mana judío runakunamanmi entreganqaku, hinan paykunaqa asipayanqaku suq'aykunqaku, chakatanqaku ima. Kinsakaq p'unchaypitaqmi kawsarimpunqa, nispa. 20Zebedeoq warminmi churinkunantin Jesusman asuykurqan, hinaspan qonqoriykukuspa valekurqan. 21Jesustaq nirqan: –¿Imatan munanki? nispa. Hinan warmiqa nirqan: –Qhapaqsuyuykipi, kay iskaynin churiyta hukninta paña ladoykipi, huknintataq lloq'e ladoykipi tiyaykachiy, nispa. 22Chaymi Jesusqa nirqan: –Manan yachankichischu imatachus mañakusqaykichista. ¿Ñoqa hina ñak'ariyta atiwaqchischu? nispa. Paykunataq nirqanku: –Arí, atisaqkun, nispa. 23Hinan Jesusqa nirqan: –Arí, ñoqa hinapas ñak'arinkichismi, paña ladoypi lloq'e ladoypiwan tiyaykunaykichismi ichaqa mana ñoqaq tiyaykachinaychu, aswanpas Yayaypa akllasqankunapaqmi chay tiyanakunaqa, nispa. 24Chayta uyarispataq chunkantin yachachisqankunaqa chay iskay wawqepaq phiñakurqanku. 25Chaymi Jesusqa paykunata waqyaspa nirqan: –Yachankichismi wak suyukunapi kamachikuqkunaqa paykuna ukhupi munaychakusqankuta, paykuna ukhupi umalli kaqkunapas atiyniyoq kasqankuta. 26Qankuna ukhupin ichaqa mana chay hinachu kanqa, aswanqa, pipas qankuna ukhupi umalli kayta munaqqa, serviqniykichismi kanqa, 27mayqenniykichispas umalli kayta munaqqa, kamachiykichismi kanqa. 28Runaq Churinqa manan servichikunanpaqchu hamurqan, aswanpas servinanpaqmi, hinaspa askha runa kacharichisqa kananrayku wañunanpaq, nispa. 29Jericó llaqtamanta yachachisqankunawan Jesús lloqsishaqtinmi, askha runakuna paypa qhepanta risharqanku. 30Iskay ñawsakunan ñan patapi tiyasharqanku, Jesuspa chayninta rishasqanta uyarispataq kunkayoqta waqyakurqanku: –¡Davidpa churin Señor, khuyapayaykuwayku! nispa. 31Runakunataq chay ñawsakunata phiñarikurqanku upallanankupaq, ñawsakunataq ichaqa aswanta waqyakurqanku: –¡Davidpa churin Señor, khuyapayaykuwayku! nispa. 32Hinan Jesusqa sayaykurqan, hinaspa paykunata waqyaspa nirqan: –¿Imatan qankunapaq ruwanayta munankichis? nispa. 33Paykunataq nirqanku: –Señorniyku, qhawarichiwanaykikutan munayku, nispanku. 34Chaymi Jesusqa paykunata khuyapayaspa ñawinkuta llamiykurqan, hinan qhawarirqankupacha, Jesuspa qhepantataq ripurqanku.


text: 1Chayeew taq ak'ux chub'anariik taqe i k'uhb'aal k'ahchi' taq nuq'orom aweh hin yu'naak reh chi nee taq ti k'acharik, eh nee taq ti k'ihaaxb'ik reh wo' chi nee taq inachop naah i ye'aab' xuq'or chee i QaJaaw Dios keh taq aamaam awati't chi naa ruye'em taq aweh. 2Eh maa nsahchik taq panak'ux aaDios i xk'amwik taq cha b'eeh pan chiq yuuq' chuwach i ka'winaq haab'. Eh xuyeew wo' taq i ti' k'axik cha naah loch'b'al taq anaah, pajb'al taq aweh, nab'al reh taq akapeb'aal, naab'al reh mi korik chi naa taq animam i ruk'uhb'aal, oon ma' chih taj. 3Atoob' ta xat rik'saj taq chi ti' xat ruyeew taq chi kuyuj wi'k, eh xat ruket taq cho ruuk' i maná jinaj i k'uxumb'al ma' aweht'al ta taq wach ni xata re' taq aamaam awati't xi eht'alinik wach. Ruuk' i re' xuyeew taq aweh chi naab'jik chi re' winaq ma' xata ruuk' i kaxlanwi'k naa ruk'achariik naa la' wo' ruwihiik ruk'achariik ruuk' i ruq'oral i Dios i nelik cho panchii'. 4Eh chuwach i ka'winaq haab' xat b'ehik taq chaloq ma' nik' ta xat kahnik taq chi ma' xta aso', eh ma' xsipjik ta wo' taq aawooq. 5Chakoj taq rehtaal chi re' QaJaaw i qaDios xat ruq'il taq je' rukab' noq i ruq'il i rak'uun rixq'uun jino'q ajaab'ees. 6Je' re' noq i ruk'ul chi naa taq a'nam taqe i ruq'or i ruk'uhb'aal i QaJaaw i qaDios. Chayeew taq ruloq'il, chak'am taq naah xat rutijej taq wii'. 7Ruum re' i QaJaaw naa taq kaat ruk'amam reje chupaam jinaj i aak'al q'e' rax paam jinaj ye'aab' wilik wii' taqe i rooq ha', taqe i raasb'al ha', taqe i nim ha' i ki elik chaloq chupaam taqe i yuuq' k'ixkaab' wilkeeb' wii' i tik mu'uun. 8Jinaj ye'aab' wilik wii' i trigo, i sebada, i uuva, higo, i granado, i olivo, eh wilik wii' i riis kaab'. 9Chupaam i ye'aab' re' re' ma' naa ta taq aqajiik kapeew chi riij awa' ahaa', ma' xta taq naa aqajiik wii' kapeew. Re' taqe ab'aj wilkeeb' ar naa taq ayejaam chi ch'ihch', eh wataq yuuq' naa taq areqem i q'an ch'ihch'. 10Xa re' la' noq suq taq chik awa' ahaa' korehtaal taq naa anujiik chi korik, koruman chi naa taq at'iosem ree Dios i xye'wik taq aweh i ye'aab' q'e' rax paam. 11Chawik'raaj taq awiib' mansahchik taq panak'ux aaWaJaaw aaDios, cha a'n taq chu'nchel i ruq'or taqe i ruk'uhb'aal je' wo' taq i tirutaqaaj wii' i tirutijej taq wii', re' taqe i nuq'or taq aweh i hin yu'naak. 12Eh noq suq taq chik awa' ahaa' korehtaal taq naa anujiik chi korik, k'acharik-oq taq chik i naa a'n chupaam taq aaholohik paat. 13Eh xk'ihaaxb'ik-oq taq awaakaax, aatentzuun, eh xk'ihaaxb'ik-oq wo' taq aa plata, aa oro, xk'ihaaxb'ik-oq chu'nchel i chib'ih taq aweh. 14Ma' naa ta taq animb'isam awiib' ruum taqe re', eh mansahchik taq panak'ux aaDios x-esanik taq cha weh Egipto re' naq i hat taq minooj wii' pankowlaj kamanik. 15Re' i Dios imb'esanik taq cha weh chupaam i chiq yuuq' xiik' naah yohb'aalil, re' i wilkeeb' wii' i ma' k'isa aaq', xa re' yu' kikansanik, re' i wilkeeb' wii' tzina'j. Eh noq ma' nareq ta naq taq chik ahaa' re' reh xresaj chaloq i ha' chupaam i saqrehp ab'aj ruuk' i re' xuyeew taq ahaa' chawunchelaal. 16Eh pan chiq yuuq' xat ruket wo' taq chaloq ruuk' i maná re' i k'uxumb'al ma' xkinab'eej ta cho wach taq aamaam awati't, xuyeew wo' taq i ti' k'axik cha naah loch'b'al taq anaah, pajb'al taq aweh mi korik taq wach ak'ux, eh reh chi suq taq naa awihiik koq'uun. 17Eh ma' naa ta wo' taq aq'orom panak'ux chi je' wili: Ruuk' i qakowiil, ruuk' i qansil xqareq taqe i qab'ehomal wili, mat ko'q taq. 18Wilik-oq la' taq panak'ux chi re' taq aaWaJaaw aaDios naa ruye'wiik taq awansil chureqariik taqe i b'ehomal re' re'. Re' reh je' re' i naa rub'anam taq cha wuuk' reh chi narojiik eloq wach i ruq'orom cho rib'iral keh taqe aamaam awati't, je' rukab' i k'ahchi' rub'anam taq awuuk' yu'naak. 19Eh wila' re' taq i hat xsahchik taq panak'ux aaWaJaaw aaDios, eh wila' chikiwach chik taqe i tiyoox xooj taq aaxuk'aa' awiib' reh i kilooq'jiik. Re' hin xti korik taq i nuq'or aweh yu'naak chi naa taq rusacham awach. 20Nik' wach noq naa rusacham kiwach i nimaq tinamit i QaJaaw Dios i naa taq awik'iik poo wii', je' wo' re' noq naa rusacham awach taq i hat wila' ma' xanimaj taq i QaJaaw Dios, inki i Moisés.


text: 1Re' i hin inupech'uj chi je' wili: ¿Mi xuq'eb' chi riij ruk'ux i Dios chi jumpech i rutinamiit? Ra'j xti ma' chih ta re', Chawil taq i hin, hin wo' aj Israel, hin cho riih rumaam Abraham, hin aj pan tinamit Benjamín. 2Re' Dios ma' xuq'eb' ta chi riij ruk'ux i rutinamiit ruum xanoq wo' pampeet rusik'im cho kiwach. ¿Mi aweht'al taq re' hat i ruq'or pan santo laj huuj chi riij i Elías jalal ruq'oral i Dios? Xujal ree Dios i parutiij xkian i aj Israel, je' wili i xuq'or: 3QaJaaw Dios, re' taqe aj Israel kuxik kikansam taqe jalal aq'oral. Eh xkiyoj taqe a-artaal, ach wo' re' hin k'achalkiin, eh kinkaaj wo' kiin kikansam hin, inki. 4Eh re' Dios je' wili i xuq'or reh: Re' hin ko wuquub' miil chik chi winaq i xnukanaa' iloq chi looq'en weh. Re' taqe i ma' xkixuk'aa' ta kiib' chulooq'jiik i tiyoox, Baal, inki. 5Je' wo' re' yu'naak i re' Dios kokiib' ixib' chik i xukanaa' iloq, re' rusik'im cho kiwach chi kixilak i aj Israel ruuk' i rotob'il. 6Re' keh xa ruum i rotob'il i Dios xsik'arik cho kiwach, ma' ruum taj i kia'nam kiq'orom chaloq. Sik'arik la' cho kiwach ruum re' i Dios xti korik chi q'e' atoob'. 7Re' taqe i aj Israel ma' xkireq taj i ko'lemb'al kiib' i k'ahchi' kisik'im. Eh re' taqe i sik'ooj cho kiwach ruum i Dios, ra'j xkireq re' i ko'lemb'al kiib'. Eh re' chik taqe junch'uq xkikowb'isaj i kánima, 8je' rukab' i ruq'or pan santo laj huuj chi je' wili: Re' taqe re' xikanab'jik ruum i Dios chi ma' xkireq ta chi riij i korik, eh chi je' ma' ki ilwik taj, chi je' ma' ki-ib'irinik taj. Eh je' re' xi kahnik chi jumpech, inki. 9Eh re' reey David je' wili i xuq'or cho parutiij: QaJaaw Dios, re' kininq'iij i tinamit wili nee ta naq inasutej chi q'eb'al keh, eh chi q'eb'al kiib' reh chi nee taqe nayeew chi tojariik i kimahk. 10Eh nee ta naq nakanaa' chi je' b'urlik inaq'kiwach, reh chi ma' nee ta ki-ilwik. Eh nee ta nakanaa' taqe chi je' k'utz k'utz kijurub' chi ri'sil i kimahk, inki. 11Re' hin inupech'uj chi je' wili: ¿Mi xiq'ehb'ik chi jumpech i aj judío noq ma' xkinimaj taj i Jesucristo? Ra'j xti ma' chih ta re'. Ruum la' i kiq'etwachiil taqe aj judío, xkireq ko'lemb'al kiib' taqe i ma' re' ta aj judío. Reh chi re' taqe i aj Judío naa kaajwaam runimjiik i Jesucristo. 12Eh wila' ruum i chi ma' xinimanik taj i aj Judío xchalik otob'il chinaah i tinamit. Eh wila' ruum i re' xkinimaj i Jesucristo i ma' re' ta taqe aj judío, ra'j naa chik ma' neen kik'ul re' i rotob'il i Dios taqe aj judío noq neenkinimaj i Jesucristo. 13Eh re' taq i hat, i ma' hat ta taq aj judío, inwaaj k'utaaj taq awuuk': Ruum re' Dios xtaaq'anik reje weh chuq'orariik i ruq'oral taq aweh, re' hin i nuyeew rajaawriik i rukamaj ruye'em chi nunaah. 14Chi je' re', chi xilak i nutinamiit aj judío eliik wach qati'jolal kuuk', neel oon naq i ruq'or kik'ux runimjiik i Jesucristo je' rukab' i runimjiik k'ahchi' taq kaat i hat, reh chi neenkireq ko'lemb'al ree kánima. 15Eh wila' ruum chi ma' xikojarik ta paruman taqe aj judío xkian i okik panotob'il ruuk' i Dios taqe ma' re' ta aj judío. ¿Ra'j naa chik ma' xiik' naah loq'il re' wila' re' taqe i aj judío naakiko'ljiik ruum i Dios? Re' k'acharik inki a'n chi je' kamnaq naa kireqem i juneliik k'acharik. 16Wila' looq' chuwach i Dios i peet kaxlanwi'k inehteesjik iloq ruuk' i q'oor, looq' wo' chu'nchel i ruqox chuwach i reh. Wila' looq' chuwach i Dios i raa' jino'q i chee', looq' wo' chuwach chu'nchel i q'ab' i chee'. 17Re' taqe aj judío, i ma' xkaaj ta runimjiik i Jesucristo, xb'aan keh je' rukab' noq inyok'arik iloq i q'ab' i ruche'el i til olivo. Eh noq xanimaj taq i Jesucristo i hat, i ma' hat ta taq aj judío, xb'aan taq aweh je' rukab' noq inlecheb'jik i koq i tokoom olivo chuwach i xti til olivo. 18Re' taq i hat, maaq'or chi nim taq awach chikiwach i aj judío, re' taqe i je' raa' til olivo. K'oloq taq panak'ux noq ma' re' ta taq i hat i raa' ri'sil i nimanik, xa je' la' taq hat q'ab' i olivo. Re' i olivo ma' re' taj i q'ab' inye'wik ruk'achariik i raa', re' la' i raa' inye'wik ruk'achariik i q'ab'. 19Re' taq i hat neena naq'or taq chi je' wili: Aha' wilik taqe aj judío, i je' kiyok'arik q'ab' ruche'el olivo xb'aan, re' chik i hoj naa qakahniik chi kijilow, tiko'q naa taq. 20Hoo', je' re' xb'aan keh, ruum ma' xkinimaj taj i Jesucristo. Eh re' taq i hat xa ruum chi nachop taq ak'ux wilkaat taq chi manlik. Eh ma' ruk'ul ta chi nee taq inanimb'isaj awach, chayohleej la' taq i Dios. 21Eh wila' ma' xkuyarik kimahk ruum i Dios taqe aj judío, i je' taqe q'ab' til olivo, ma' nee ta wo' rukuy taq amahk i Dios i hat wila' xaq'ehtaaj taq awiib' chuwach. 22Chawil taq re', re' Dios xiik' naah i rotob'il, eh xiik' wo' naah i rujosq'iil, xuk'uhtaaj cho chikinaah i ma' xkaaj ta runimjiik i Jesucristo. Eh awuuk' taq i hat q'e' atoob'. Re' rotob'il re' re' eliik naa ruwihiik taq awuuk' wila' xak'am taq naah. Eh wila' xakanaa' wo' chik taq i runimjiik i Jesucristo, ma' naa ta taq kaat rukojom paruman. 23Eh wila' re' taqe aj judío xkijal wach i kina'ojb'al nee wo' naq chik kikojariik paruman. Nee naq imb'aan keh je' rukab' noq inlecheb'jik i koq i q'ab' i ruche'el olivo chuwach i runimaal, re' Dios wilik rajaawriik chi kikojariik paruman. 24Wila' re' taq i hat, i ma' hat ta taq aj judío, xanimaj taq i Jesucristo. Xb'aan taq aweh i je' rukab' noq inlecheb'jik i koq i q'ab' i tokoom olivo chuwach i ruche'el i til olivo. ¿Ra'j naa chik re' taqe aj judío ma' neekikojariik paruman ruum i Dios wila' xkinimaj i Jesucristo? Re' keh nee wo' imb'aan keh je' rukab' noq inlecheb'jik i koq q'ab' i til olivo chuwach i runimaal. 25Re' hin hermano, ma' inwaaj taj chi ma' nee ta taq inanab'eej aha' wilik i ma' eht'alimaj ta naq chaloq, reh chi ma' nee ta taq inaq'or chi wilik taq ana'ojb'al cha wib'il awiib': Re' taqe aj judío k'ih taqe i ma' xkaaj ta runimjiik i Jesucristo, kore' naakinimaniik noq okinaq-oq chik taqe chunimjiik i Jesucristo i ma' re' ta taqe aj judío. 26Eh ma' k'isiin taqe aj judío naakiko'ljiik, ruum je' wili i ruq'or pan santo laj huuj: Re' aj Ko'loom pan tinamit Sión naa ruchaliik, eh re' reh naa resaniik reh i yiib' wach na'ojb'al wilik pan kánima taqe aj judío. 27Re' i nuyejaam cho wach kuuk' naa rojiik eloq wach noq naa wesam i mahk wilik pan kánima, inki. 28Re' taqe aj judío, ma' xkaaj ta kinimam i ak' k'uhb'aal, xi kahnik chi aj ixowan wach i Dios. Reh chi xye'arik q'ab' taq aweh i hat chi xanimaj taq i Jesucristo, i ma' hat ta taq aj judío. Atoob' ta nkixowaaj wach i Dios taqe aj judío, ko najawjik wo' kiwach yu'naak, ruum xanoq wo' pampeet sik'ooj cho kiwach i kimaam kati't. 29Eh aha' wilik i ruyeew i Dios, ma' nee ta chik i ruq'uch ruka'peech. Eh ma' nee ta wo' i rusutej chi riij i ruq'oral awach iraaj rusik'im wach paruk'ux i reh. 30Chawil taq i hat, i ma' hat ta taq aj judío, ma' nawaaj ta naq taq animam i Dios najtir. Raaj yu'naak, noq xkiq'etwachej kiib' taqe aj judío chunimjiik i Dios, re' chik taq i hat xuketelaaj chaawach. 31Re' taqe aj judío keh, xik'u'loq ayu' chi ma' nkaaj ta kinimam i Dios. Reh chi re' chik taq i hat xuketelaaj taq chaawach i Dios. Eh je' wo' chik re' noq naa ruketeljiik kiwach i keh yu'naak. 32Re' Dios, chu'nchel xuyeew q'ab' keh chi xkikowb'isaj i kánima. Je' re' xb'aan keh ruum i Dios, re' raaj i reh chi junketeljiik wo' chik kiwach naa rub'anam. 33Xti Yohb'aal inche wach i rotob'il i Dios, re' i runa'ojb'al i rukapeew ma' awach neenreqwik chi riij. Ma' awach ta i neerub'an ruch'ob'ariik rub'ehel i ruyejaa' wach. Eh ma' awach ta neenreqwik chi riij i rub'an i reh. 34Ruum aj re', je' wili i ruq'or pan santo laj huuj: ¿Mi wilik jino'q ineht'alinik reh i wilik cho paruk'ux i QaJaaw Dios? Eh ¿mi koruman chi wilik neenkojwik runa'ojb'al? 35¿Mi wilik sihwinaq cho chib'ih reh i QaJaaw Dios, reh chi neenye'arik jilow reh ruum i reh? inki. 36Ruum chu'nchel i chib'ih jariik wilik, re' wo' Dios xtz'uhkrisanik cho reh, re' wo' reh i ehchan reh, re' reh inye'wik reh, nee ta naq inye'arik ruloq'il i Dios chi juneliik Je' ta wo' naq re'.


text: 1Kunan ima nisuntaj? Juchallillasumpunichu Diospa qhasilla k'acha yanapaynin astawan ashkhayanampaj? 2Ni imarayku. Juchapajqa wañorqanchejña. Imaynatataj juchallapipuni kawsasunri? 3Chayrí, manachu yachankichej Cristo Jesuspi tukuy bautizasqa kajkunaqa wañuynimpi bautizasqa kasqanchejta? 4Bautismonejta Cristowan khuska wañuypi p'ampasqa karqanchej, imaynatachus Cristopis wañusqamanta kawsarimporqa Dios Tataj atiyninwan, ajinallatataj noqanchejpis mosoj kawsaypi kawsananchejpaj. 5Sichus Cristoj wañuynimpi Paywan khuskachasqa kanchej chayqa, ajinallataj kasunchej kawsarimpuynimpipis. 6Yachanchej mawk'a runanchejqa Cristowan khuska chakatasqa kasqanta, juchallikoj aychanchej amaña atiyniyoj kanampaj, amaña astawan juchata kasunanchejpaj. 7Pichus wañojqa juchamanta kacharisqaña. 8Cristowanchus wañunchej chayqa, creenchej paywan khuska kawsanallanchejtataj. 9Yachanchej Cristoqa wañusqamanta kawsarimpuspa, manaña wañunanta. Wañoyqa Paypaj manaña atiyniyojchu. 10Juchapaj wañuspaqa, uj kutillata wañorqa wiñaypaj, kawsaspataj Diosllapaj kawsan. 11Ajinallatataj qankunapis yachaychej juchapaj wañusqa kasqaykichejta, Diospajtaj kawsasqaykichejta Cristo Jesús Señorninchejpi. 12Chayrayku amaña saqeychejchu juchata wañoj cuerpoykichejpi munayninta ruwajta, chayta kasunaykichejpaj. 13Amallataj cuerpoykichejta juchaman jaywaychejchu chaynejta sajra imasta ruwanapajqa. Astawanqa qankunaqa wañusqasmanta kawsarimusqa jina cuerpoykichejta Diosman jaywaychej, chaynejta cheqan kajta ruwanapaj. 14Chayrayku juchataqa amaña saqeychejchu qankunapi munayninta ruwajta, imaraykuchus manaña leypa kamachiynimpichu kankichej, astawanqa Diospa qhasilla k'acha yanapaynimpi kankichej. 15Chantaqa, juchallikusunchu mana leypa kamachiynimpi kaspa, Diospa qhasilla k'acha yanapaynimpi kasqanchejrayku? Ni imarayku. 16Manachu yachankichej wata runa jina yaykuspa, chay patrompa kamachisqanta kasunapuni kasqanta? Ajinaqa chay patrompa wata runasnin kankichej. Ajina ari, munaspaqa atinkichej juchata kasuyta, chaytaj wañuyman pusasonqachej. Manachayrí atinkichej Diosta kasuyta, chaytaj cheqan kayman pusasonqachej. 17Ñawpajta juchaj wata runasnin karqankichej. Kunantajrí, gracias Diosman kachun, imaraykuchus tukuy sonqowan kasunkichejña chay cheqa yachachiyta, mayqentachus kasunaykichejpaj churasqa kankichej, chayta. 18Juchamanta kacharichisqa kaspataj, cheqan kajpa kamachisninman tukunkichej. 19Mayqen runa jinalla parlashani, qankuna pisi yachayniyojlla kasqaykichejrayku. Qankunaqa ñawpajta cuerpoykichejta jaywaj kankichej millay kajman, sajra kajmampis. Kunanrí Diospaj t'aqasqa kanaykichejpaj, cuerpoykichejta Diosman jaywaychej, cheqan kajta kasunaykichejpaj. 20Juchaj wata runasnin kashaspaqa, mana cheqan kajta ruwanaykichejpaj jinachu karqankichej. 21Chantá, chay imasta ruwaspa, imatataj tarerqankichej, mayqenkunamantachus kunan p'enqakushankichej, chaykunamanta? Chay ruwaykunaqa wañuyman pusan. 22Juchamanta kacharichisqa kaspaqa, Diospa kamachisninmanña tukupunkichej. Jinaqa wiñay kawsayniyoj jina Diospaj t'aqasqa kawsakuychej. 23Juchaj pagonqa wañuymin; Diospa regalonrí wiñay kawsay Cristo Jesús Señorninchejpi.


text: 1Ahinallataq, wawqe-panaykuna, yachanaykichistan munayku Macedonia provinciapi kaq iglesiakunaman Diospa khuyapayakuynin mast'arikusqanmanta. 2Paykunaqa sinchitapuni ñak'arishaspankupas anchatan kusikurqanku, khuyay wakcha kashaspankupas qoykukuq kayninkupiqa qhapaqkuna hinan llimp'arishaqta qorqanku. 3Ñoqan allinta yachani, paykunaqa atisqankuman hina qosqankuta, hinallataq atisqankumantapas aswantaraq qosqankuta. 4Paykuna kikinkun anchatapuni valekuwarqanku: Ñoqaykupas iñiqkunata yanapaykuytapunin munayku, nispa. 5Manan yuyaykusqaykuman hinallachu qorqanku, aswanpas Señormanmi ñawpaqtaqa paykuna kikinkuta qokurqanku, hinaspañan ñoqaykumanqa Diospa munayninman hina qowarqanku. 6Chaymi Titota valekurqayku qankuna ukhupipas kay yanapay huñuy qallarisqanta hunt'ananpaq. 7Qankunaqa tukuy imapipas allinpunin kankichis: iñiypi, rimaypi, yachaypi, tukuy k'uchi-kaypi, ñoqaykuta munakuypipas, chay hinallataq yanapayta qoypipas allinpuni kaychis. 8Chaytaqa manan kamachikuyta hinachu nini, aswanpas hukkunaq k'uchi kasqallantan willamuykichis, chaywan qankunaq munakuyniykichis cheqaqpunichus kasqanta yachanaypaq. 9Yachankichisñan Señorninchis Jesucristoqa khuyapayakuq kasqanta, paymi qhapaq kashaspa, qankunarayku wakchayarqan, wakcha-kayninwan qankuna qhapaqyachisqa kanaykichispaq. 10Kunanmi yuyaychaykichis imatachus ruwanaykichista: Aswan allinmi qayna wata qallarisqaykichista hunt'anaykichis. Qankunan ñawpaqtaqa qoyta munarqankichis, hinaspa qorqankichis. 11Chay hinaqa, chay ruwayta hunt'aychis, imaynan usqhaylla munarqankichis, chay hinallataq ruwanaykichispaqpas kaychis, kasqanman hina qospaykichis. 12Pipas Diosman qoytapuni munan chayqa, kasqanman hina qoqtan Diosqa chaskinqa, Diosqa manan mañanchu mana kaqtinqa. 13Chaytaqa nini manan hukkunata yanapaspa qankuna kikiykichis pisichikuypi kanaykichispaqchu, aswanpas mana pisichikuypi kanaykichispaqmi. 14Kunan tiempo qankunaq askha kapusqasuykichismi paykunaq pisichikusqanta yanapaykunqa, huk tiempopitaq paykunaq askha kaqninku qankunaq pisichikuyniykichista yanapaykusunkichis, ahinapi mana imapas pisinasuykichispaq. 15Diospa Simin Qelqan nin: “Askhata pallaqpaqqa manan puchurqanchu, pisillata pallaqpaqpas manan pisirqanchu”, nispa. 16Diosman gracias kachun, paymi Titota sonqonpi yuyaykachirqan, ñoqa hinallataq qankunamanta sienteq kananpaq. 17Titoqa valekusqaykuta hap'irqanmi, pay kikinpunitaq qankunata anchata munakusunkichis, chaymi kunan payllamanta watukuq hamushasunkichis. 18Titotawanmi huk wawqeta kachamushayku, payqa Cristomanta allin willakuykuna mast'arikunanpaqmi kusata llank'arqan, chaymi paymantaqa allin rimay iglesiakunapi uyarikun. 19Manataqmi chayllachu, aswanpas iglesiakunan chay wawqeta akllarqanku, ñoqaykuwan kuska purispa yanapaykunata huñuspa apaysiwanankupaq, chaytan ñoqayku ruwashayku Señorta hatunchanaykupaq, hinallataq kusikuywan ruwasqanchista yachanankupaq. 20Ahinapin cuidakuyku kay askha yanapaykunata rakisqaykumanta ama pipas rimakuwanankupaq. 21Chaykunataqa ancha manchakuywanpunin ruwayta munashayku, manan Señorpa qayllallanpichu, aswanpas runakunaq qayllanpiwanmi. 22Paykunawan kuskatataqmi huk wawqetapas kachamushayku, paytan askha kutiña probaspa tukuy imaymanapi k'uchi kasqanta reparayku, kunanqa aswantaraqmi yanapayta munan qankunapi anchata confiakusqanrayku. 23Yachanaykichismi, Titoqa puriqmasiymi, qankunata serviypi llank'aqmasiymi, chay iskay wawqekunataq iglesiakunaq kachamusqankuna, paykunaqa llank'anku Cristota hatunchanankupaqmi. 24Chayrayku, cheqaqtapuni munakusqaykichista paykunaman rikuchiychis, iglesiakunaq yachananpaq, qankunamanta alabakusqaykupas cheqaqpuni kananpaq.


text: 1Imaraykutaj Tukuy Atiyniyoj Dios mana ninchu ima p'unchaychus imatapis ruwananta, kawsaqesnin chay p'unchaypi ruwasqasninta rikunankupaj? 2Sajra runasqa jallp'aj mojonesninta ithirichinku; ovejasta suwanku tropankuman yapaykunankupaj. 3Wajcha wawaspa burronkuta apakapunku; viudaspa bueyesninkuta prendata jina jap'inku. 4Wajcha runasta cheqan ñanmanta pantachinku; chaynejta wajcha runasqa pakakunku. 5Wajcha runasqa k'ita burros jina, mikhunata ch'in pampaspi mask'amunku atispa mana atispa, wawasninkupajpis ch'in pampaspi tarisqankuta apamunku mikhunankupaj. 6Waj runaj jallp'anmanta chajmakamunku, manachayrí sajra runaspa uva huertasninkumantapis chajmakamunku. 7Tutapis sut'iyakunku mana imawan qhataykukuyta atispa; ni imanku kanchu chirimanta jark'akunankupaj. 8Orqospeqa parawan joq'ochikunku, chay paramanta pakakuyta munanku chhanka uraspi. 9Viudaspa wawasninkuta nacejtinkukama qhechunku; wajcha runaspa wawasninkuta prendata jina jap'ikapunku. 10Wajchasta purichinku pisi p'achayojta; trigota q'epichinku mana ima mikhusqasta. 11Molinota wajchaswan muyuchinku aceiteta ch'irwanankupaj; uvasta saruchinku vinota orqhonankupaj, chay wajchas ch'akiywan wañushajtinkupis. 12Llajtapeqa wañuy patapi kajkuna ayqoshanku, parte wañusqastaj sonqo nanayta waqashanku. Diostajrí mañakusqankuta mana uyarinchu. 13Wakenqa k'anchayta chejninku; tukuy puriyninkupi chay k'anchaymanta karunchakunku. 14Runa wañucheqa laqha laqhallapi rin wajchata wañuchimunampaj, ch'isiyaykojtintaj, suwa jina purin. 15Warminta wasanchaj khuchi runaqa laqhayaykunallanta suyan; uyanta sumajta pakaykukun, mana pipis rejsinanta yuyaspa. 16Suwasqa ch'isillan wasismanta suwanku; p'unchayqa tukuyninku pakasqalla kanku. Paykunaqa k'anchayta chejninku. 17Paykunapajqa p'unchaypis tuti laqhawan ninakun, imaraykuchus paykunaqa tutan puriyman yachasqa kanku, nispa nerqa Jobqa. 18Chantá Zofar nerqa: Chay sajra runastaqa yaku apan. Jallp'asninkoqa maldecisqa qhepakunku. Mana pipis chay uvas huertankupi trabajanchu. 19Mana paramojtin, ruphayqa rit'ita yakuyarparichin; ajinallatataj juchasapaspis covachapi chinkapunku. 20Chaykunamantaqa kikin mamanku qonqaponqa. Khurusqa paykunata mikhukaponqanku. Ni jayk'aj paykunamanta pipis yuyarikonqachu. Chay sajra runaqa k'utusqa sach'a jina urmanqa. 21Mana wawata rejsej warmista payqa manchayta llakichej; viudaspajpis manapuni ima allintapis ruwajchu. 22Diostajrí atiyninwan urmachin chay atiyniyoj runasta. Sichus Dios makinta oqharin chayqa, manaña pipis kawsayta yuyanchu. 23Diosqa saqen ni imamanta manchachikuspa kawsajta; chaywampis imaynatachus kawsasqanta sumajta qhawan. 24Uj rato sajra runaqa mayta oqharikun, chaymantataj usqhayllata chinkaripun. Payqa ch'akipun uj t'irasqa qhora jina, uj ch'akisqa trigo uma jina k'umuykun. 25Sichus kay mana jina kanman chayqa, pitaj niwanman noqa llullakusqayta? Pitaj rikuchiwanman noqa pantasqa kasqaytari? nispa nerqa Zofarqa.


text: 1Hanaq pachapim huktawan rikurqani ancha admirakuypaq kaqta: Qanchis angelkunam kachkasqa qanchis qepa kaq castigoyoqkama, chay castigokunawanmi tukururqa Diospa piñakuynin. 2Rikurqanitaqmi ninawan chaqrusqa cristal kaqlla lamar qochatapas. Rikurqanitaqmi Manchakuypaq Animaltawan imagennintapas chaynataq marcantawan sutinpa numeron venceqkunatapas, paykunaqa sayachkasqa chay cristal kaqlla lamar qochapa patanpim Diospa qosqan arpantinkama. 3Paykunam takirqaku Diosta serviq Moisespa takintawan Carneropa takinta: Tukuy atipayniyoq Señor Diosnillayku, hatu-hatun admirakuypaqmi tukuy rurasqaykikunaqa. Nacionkuna munaychakuq Reynillayku, allinpunim hinaspa cheqappunim ñannikikunaqa. 4Señorllayku ¿pitaq qamtaqa mana manchakusunkimanchu? ¿Pitaq qamtaqa mana alabasunkimanchu? Qamllapunim chuyaqa kanki, llapallan nacionkuna hamuspam adorasunki. Allin rurasqaykikunatam qawaykachikunki. 5Chaymantam kicharikuqta rikururqani hanaq pachapi kaq templota otaq chunkantin kamachikuykuna waqaychana karpata. 6Chay templomantam lloqsiramurqa qanchis angelkuna qanchis castigoyoqkama, paykunaqa kasqa linomanta sumaq kancharichkaq pachayoqmi hinaspa qorimanta chumpiwan qasqonkupas watasqakamam. 7Tawan animalkunapa hukninmi qanchis angelkunaman qoykarirqa qorimanta tazonta, chay tazonkunaqa kasqa wiña-wiñaypaq kawsaq Diospa piñakuyninwan huntasqam. 8Hinaptinmi temploman huntarirqa qosniy, chayqa karqa Diospa achkiriyninmanta hinaspa atiyninmanta lloqsimuqmi. Chaymanqa manam pipas yaykuyta atirqachu qanchis angelkunapa apasqan qanchis castigokuna tukurunankama.


text: 1Hat taq ak'uunb'ees ixq'uunb'ees cha nimaj taq atuut awajaaw je' rukab' iraaj i QaJaaw, ruum re' re' i ruk'ul chi b'anarik. 2Ruum re' peet k'uhb'aal, inq'orik rib'iral chi wilik i naa ruye'ariik qeh, je' wili ruq'or: Chak'ax taq atuut awajaaw, 3reh chi suq taq nee ti wihik, eh chi nee najtb'ik rooq taq aak'achariik ayu' wach ak'al, inki. 4Eh re' taq i hat tuutb'ees ajaab'ees, maa kaqrisaj taq awak'uun awixq'uun chi ma' xta rub'ehel. Chak'isaj la' taq parukorkiil chak'uhb'alej taqe parub'ihnaal i QaJaaw Jesucristo. 5Je' wo' taq i hat kamanoom, tinimanoq taq chikiwach apatroon ayu' wach ak'al. Cha a'n taq i kikamaj parukorkiil ruuk' loch'ik chu'nchel taq ak'ux. Je'-oq rukamaj i Cristo taq i na a'n. 6Mo'-oq xa re' taq neena a'n i kikamaj noq k'ahchi' taq kaat kicha'jeem, xa reh chi suq kik'ux taq awuuk'. Ruum chi hat taq raj kamanoom i Jesucristo cha a'n taq i kikamaj chu'nchel taq awánima, eh nee taq i na a'n iraaj i Dios. 7Cha a'n taq i kikamaj apatroon chu'nchel taq ak'ux je'-oq rukamaj i QaJaaw Jesucristo i k'ahchi' taq kaat. 8Ruum aweht'al taq chik chi re' QaJaaw naa ruye'wiik jilow i holohik taq naa a'nam cha ju'junaal, atoob' ta wilik taq apatroon, atoob' ta ma' chih taq apatroon. 9Eh je' wo' taq i hat patroon, holohik-oq taq ana'ojb'al kuuk' amoso, je' rukab' noq kinimanik taq chawach i keh. Ma' xta chik ti' k'axik taq naa a'nam keh. Ruum xa jinaj i QaJaaw wilik cho pan taxaaj taq inanimaj kuuk', re' reh ma' awach taj i tokoom rilariik i rub'an. 10Eh yu'naak hermano, i nuq'or taq aweh chi chasik' taq rukowiil ak'ux ruuk' i runimaal rajaawriik i QaJaaw Jesucristo. 11Eh chakoj taq chi ko'lemb'al awiib' chu'nchel i runimaal rajaawriik i Dios ruye'em taq aweh. Chi je' re', ma' nee ta ruyoj taq ak'ux i aj Yahm nik' nee raaj taq aajot'ariik, 12ruum re' hoj ma' kuuk' ta taqe quch ti'jolal k'ahchi'kooj chi peleto. Kuuk' la' taqe i k'ih b'uhr kiwach chi ma' tob'laj uxlab'al wilkeeb' cho panteew k'ahchi'kooj chi peleto. Re' taqe re' kitaaq'anik, wilik kajaawriik, eh kichopom naah i tinamit wach ak'al panq'equm kiye'em ruum i mahk. 13Ruum aj re', chu'nchel i rajaawriik i Dios ruye'em taq chaaweh kamanoq taq aweh chi ko'lb'al taq awiib'. Ruuk' i re', nee taq inakuy ransil i ti' k'axik nik' neenchalik taq cha naah, noq areqem taq chik rukowiil ak'ux. 14Eh kow-oq taq ak'ux, xti cha yejaa' taq awiib' ruuk' i korik laj ruq'oral i Dios. Eh re' korik laj k'acharik taq neena a'n neenko'linik taq aweh chuwach i aj yahm. 15Xa eliik-oq wo' taq ayejaam awiib', reh chi nee taq tiooj chuq'orariik i ak' k'uhb'aal inye'wik qeh pansuqkiil k'uxliis. 16Eh re' ta naq i ruye'ariik taq ak'ux chi nimanik i nee taq inakoj chi jilow apulato ch'ihch'. Reh chi ma' xta taq neetiruchej i je' ch'aab' qoplik ruq'aq'al i rukoj chi jot'b'al i aj yahm. 17Re' ko'lemb'al iib', kamanoq taq aweh chi jilow ach'ihch' puneet. Eh re' ruq'oral i Dios i ruyeew taq aweh i Santolaj Uxlab'al, kamanoq taq aweh chi jilow taq ach'ihch' k'ul q'as. 18Eh maakanaa' taq rub'aan aatiij, cha pahqaaj taq reh i Dios chib'ih taq inawaaj, ruuk' i rajaawriik i Santolaj Uxlab'al. Xa eliik-oq na'lik taq aweh, reh chi ma' nee tanyoj taq ak'ux. Eh cha a'n taq atiij chikiij chu'nchel santo laj aj nimaneel. 19Cha a'n wo' taq chaatiij chi wiij i hin, reh chi re' Dios nee ruyeew nuq'oral, eh ma' nee ta kinyo'jik chuq'orariik, i ma' eht'alimaj ta naq cho chi riij i ak' k'uhb'aal. 20Eh re' hin xinpa'ab'jik chuq'orariik rib'iral. Eh ruum i re' hin kiye'em pantz'ilom yu'naak, cha a'n taq chaloq atiij chi wiij, reh chi ma' nee ta kinyo'jik chuch'ob'ariik rub'ehel. 21Eh reh chi nee taq inaweht'aliij i hat nik' wach noq wilkiin ayu', eh chib'ih i k'ahchi' nub'anam, re' loq'laj hermano Tíquico, i korik wach ruk'ux chi to'ooj parukamaj i QaJaaw, neen q'orik ponoq taq aweh. 22Ruum i wili, xnutaq'aaj taq reje awuuk' i Tíquico, reh chi neeruk'utjaaj taq ponoq aweh nik' wach noq wilkooj, ruuk' i re' nee ruyeew ponoq rukowiil taq ak'ux chi nimanik. 23Re' ta naq i Ajaab'ees Dios, re' ta naq i QaJaaw Jesucristo neen ye'wik taq panawánima i suq kiil k'uxliis, i k'axaj iib', i ye'ej k'uxliis chi nimanik. 24Eh chuyeew ta naq chee rotob'il i Dios chi qanaah i qoh k'axwik reh i QaJaaw Jesucristo ruuk' jinaj ruk'axariik ma' sahchik ta wach reh. Je' ta wo' naq re'.


text: 1Jeremiasqa Diosninku Señor Diospa willachisqanta lliwta paykunaman willayta tukuqtinmi, 2Osaiaspa churin Azariasqa Careaq churin Johananpiwan wakin k'ankaykachaq runakunapiwan Jeremiasta nirqanku: –¡Llullakuspan chaytaqa niwankiku! Diosniyku Señor Diosqa manan chaykunata nimuy nisunkimanchu, aman Egiptoman rinkichischu, nispaqa. 3Neriaspa churin Barucmi chaytaqa tanqasunki Caldea runakunaq makinman hap'ichisqa kanaykupaq, chay hinapi wañuchisqapas suyunkuman apachisqapas kanaykupaq, nispa. 4Ahinapin Careaq churin Johananpas soldadokunaq umallinkunapas llapa runakunapas Señor Diospa kamachikusqanta mana kasukurqankuchu, Judapi mana tiyayta munaspanku. 5Aswanraqmi Johananwan soldadokunaq umallinkunapiwan Egiptoman pusarqanku Judá suyupi llapan qhepaq runakunata, hinantinman ch'eqechisqamanta tiyakapunankupaq kutimuqkunata, 6guardiakunaq umallin Nabuzaradanpa, Ahicanpa churin Gedaliaspa kamachinanpaq saqesqan qharikunata, warmikunata, erqekunata, reypa ususinkunatawan aparqanku, hinallataq Jeremiastapas, Baructapas aparqanku. 7Hinaspan Señor Diospa kamachikusqanta mana kasukuspanku, llapallanku chay runakuna Egiptoman ripurqanku, Tafnes llaqtamantaq chayarqanku. 8Chay Tafnespitaq Señor Diosqa Jeremiasta nirqan: 9–Judá runakuna qhawashaqtinmi hatuchaq rumikunata hoqarispa rey Faraonpa wasinman haykunaq ñawpaqenpi ladrillowan ruwasqa p'alta patata hasp'ispa p'ampanki. 10Hinaspan paykunata ninki, Israelpa Diosnin Tukuy-atiyniyoq Señormi nin: Babilonia rey kamachiy Nabucodonosortan pusamusaq, hinan kay p'ampasqay rumi patapi kamachikunan tiyananta karpantawan churasaq. 11Pay hamuspanmi Egipto suyuman phawaykuspa chaqorqarinqa. Wañunanpaq churasqa kaqkunaqa wañullanqapunin, wak llaqtaman apanapaq kaqkunapas apasqallapunin kanqa, maqanakuypi wañunanpaq kaqkunapas maqanakuyllapipunin wañunqa. 12Ninawanmi kanaykunqa Egipto suyuq diosninkuna yupaychana wasikunata, paymi chay dioskunata presotapas apanqa ruphachinqapas, Egipto suyutan usantaraq pallanqa imaynan oveja michiqpas p'achanmanta oveja usata pallakun hinata, hinaspataqmi ripunqa mana piqpa imanisqan. 13Egiptopi kaq inti yupaychana wasipi saywakunatan thuninqa, hinallataq Egipto suyuq diosninku yupaychana wasikunatapas ninawan kanaykunqa, nispa.


text: 1Yucuan chaha ña cuñí quichi tiqui nu nyicu ndo coto cuhva que tucuihya iñi chi ndo. 2Vatyi tatu yuhu ta sanducuihyé iñi ndo, yori ca cuví sandusɨɨ iñi mai. Vatyi ma cuvi ca sandusɨɨ ndo iñi tatu cha yaha̱ sanducuihye̱ iñi ndo. 3Yucuan chaha sacuhi̱n tuhun cuan chi ndo. Vatyi tatu cuhin soco ma sanducuihya ndo iñi chihin cuhva iyó ndo. Vatyi tahán chi sandusɨɨ́ ndo iñi. Ta tatu sɨɨ cuñí yuhu, chité tyi tandɨhɨ yo ta cusɨɨ iñi yo. 4Quɨvɨ cha tyai̱ carta cuan chi ndo, chica̱ xaan xiñi. Ta nducuihya̱ xaan iñi nyacua chaqui̱. Soco ñima cha sacuhi̱n carta cuan chi ndo vatyi cuñí cha nducuihya iñi ndo. Soco vatyi coto ndo vatyi yaha xaan cuñí chi ndo. 5Tucuihya iñi cha chaha̱ ra chiña, ñima ɨɨn ri chi yuhu chaha̱ ra. Chaha̱ tucu ra chiin chi tandɨhɨ nyoho ñandɨhɨ. Catyí tyehe caa tacuhva cha ma yaha xaan cahín. 6Vaha ri, cha iyó vaha. Ma cahan ca ndo chi ra. Ma tachi tuñi ca ndo chi ra. 7Ta vityin tahán chi vatyi saha ndo tɨcahnu iñi chi ra. Ta naquehén ndahvi ndo chi ra, coto yaha xaan nducuihyá iñi ra. 8Yucuan chaha catyí chi ndo sa̱ñaha ndo cha cuñí ndo chi ra. 9Sacuhi̱n carta cuan chi ndo quɨvɨ cuan vatyi cuñí cote tatu sacuví ndo cuhva chahí chi ndo. 10Ta vityin tatu sahá ndo tɨcahnu iñi, sahá tucu yuhu tɨcahnu iñi yóó cha chahá tɨsɨhɨ chi yo. Tatu ndicha cha chahá ra tɨsɨhɨ chii. Soco sahí tɨcahnu iñi chi ra cha cuenda cha vaha chi nyoho. Vatyi yucuan cuhva cuñí maa ra Cristo. 11Vatyi chitó yo vatyi tatu ma saha yo tɨcahnu iñi chi tahan yo, cuihna cutyihi ra cha quiñi caa añima yo. Vatyi maña xaan ra. Ta cuví sacañi tahan ra chi yo. 12Quɨvɨ chai̱ ñuu Troas cha cuacahin tuhun ra Cristo, chahá chi cuhva cha sahá tyiñe tyiño nuu Sutu Mañi yo yucuan. 13Soco ña sɨɨ maa cuñi̱ añime. Vatyi ña nañihi̱ chi yañi yo, ra Tito. Yucuan chaha ña ndoo̱ que ñuu cuan cahin chihin ñu. Ta vachi ityi Macedonia ihya. 14Soco tyahvi nyoo chi Nyoo vatyi tyicuan ri sahá ganaa yo chihin fuerza ra Cristo Jesús. Vatyi sacotó yo tuhun ra chi ñáyɨvɨ. Ta tuhun ra cha cahán yo, cuví chi tari noo xico vixi chahan cha cañá tandɨhɨ ri ityi nu cuahán yo. 15Ta yoó cuví yo tari noo xico vixi cha chahá cuenda ra Cristo chi Nyoo. Ta cañá xico cuan mahñu ñu cha cucacu añima, ta mahñu ñu cha ma cacu añima ñandɨhɨ. 16Soco cha cuenda ñu cha ma cacu añima cuan, quiñi chahán, tari noo xico ndɨyɨ cuví tuhun cha sacotó yo chi ñu, cuñí maa ñu. Vatyi sacotó yo yoso caa cucuvi ñu vatyi ña chinó iñi ñu chi ra Cristo. Soco cha cuenda ñu cha cacú añima, vixi xaan chahán, Vatyi sacotó yo yoso caa coo ñu ñayɨvɨ̱ cha ma naa ca maa. Soco ¿yóó cha cuví sacuvi tyiño ihya? 17Nyuhu ña sacuví ndi tari sacuví cuaha ra cachicá noo. Ra cuan cuñí ra xuhun. Tuhun ra Cristo ñima noo cha xicó yo cuví. Soco cahán ndi chihin cha nɨɨ iñi ndi tuhun ra vatyi ɨɨn ri cuví ndi chihin ra, ta Nyoo ta ra Cristo tachi̱ ra chi ndi.


text: 1¡Señor Diosnilláy, askhallañan awqaykunaqa! ¡Askhallañan contraypi sayariqkunaqa! 2Askhallañan ñoqamanta rimanku: Manan Diosqa payta qespichinqachu, nispa. 3Chaywanpas qanmi, Señor Diosnilláy, pakaykuwaqniy escudo kanki, k'anchaykuwaqniy kanki, llanllarichiwaqniy kanki. 4Kunkayoqtan Señor Diosmanta mañakuni, paytaq ch'uya orqonmanta kutichimuwan. 5Señor Diosmi waqaychashawan, chaymi siriykuspa puñuykuni, chaymi rikch'arispa hatarini. 6Waranqa-waranqa runakunaña muyuykuwanku chaypas, manan manchakunichu. 7¡Señornilláy, sayariy! ¡Diosnilláy, qespichiway! Qanmi llapan awqaykunata uyankupi saqmanki, millay runakunaq kirunta chhallunki. 8Señor Diosníy, qanmi qespichiqqa kanki, llaqtaykita saminchaykuy.


text:
Juvénal Habyarimana
Juvénal Habyarimana sutiyuq runaqa (* 8 ñiqin pawqar waray killapi 1937 watapi paqarisqa Rwanda - 6 ñiqin ayriway killapi 1994 watapi wañusqa Kigali llaqtapi) Hutu Rwanda mama llaqtayuq pulitiku wan Umalliq.
1973 watamanta 1994 watakama ñawpaq kuti Rwandapa Umalliqnin karqan.
Tayta: ; Mama:
Ñawpaq warmi: Agathe Habyarimana
Wawakuna:
Yachaywasi: .
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Juvénal Habyarimana.
- Rwanda: How the genocide happened, BBC News, 1 de abril de 2004 (inlish simipi)


text: 1Chaymantataq Señor Diosqa manchay wayra chawpimanta Jobta rimapayarqan: 2–¿Pin qan kanki allin yuyaykusqaykunamanta iskayrayanaykipaq, yanqa rimaykunata thawtispayki? 3Kunan atispaqa allin qhari kasqaykita rikuchiway, tapusqaykunata kutichiway. 4Kay pachata kamashaqtiy, ¿maypitaq kasharqanki? ¡Niwayyá, allintapuni yachaspaqa! 5¿Pitaq yuyaykurqan hayk'achus hallp'aq tupunanta? ¡Niway, yachankipuni chayqa! ¿Pitaq hallp'ata waskhawan tupurqan? 6¿Ima patapi churasqan kashan teqsinkunapas? ¿Pin churarqan esquina rumita, 7pacha paqar ch'askakuna ima sumaqta takirashaqtinku, hanaq pacha kamachiykuna kusisqa q'ochukushaqtinku? 8Lamar-qochapas pampamanta paqarimushaqtin, ¿pin punkunkunata hark'aq churakurqan? 9Ñoqan p'achakunanpaq phuyuta qorqani, p'istukunanpaq laqhayaq phuyuta qorqani. 10Ñoqan lamar-qochaq qorpantapas churarqani, punkunkunatapas p'utiwan wisq'aykurqani. 11Kaykamallan chayamunki, nirqani, kaykamallan manchay phoqchiqeyniyki chayamunqa, nirqani. 12¿Hayk'aqllapas kamachirqankichu paqarimunanta? ¿Hayk'aqllapas illarichimurqankichu, 13pachantinta sut'irimuqtin suwakuna mana pakakunankupaq? 14Pacha paqarimuqtinmi rikukunña orqokuna wayq'okuna p'achaq sip'unkuna hina, selloq ñit'isqan hina aswan sut'i. 15Mana allin runamantaqa k'anchayninpas qechusqan kapun, manchachikuq atiyninmanpas p'uchukaymi churakapun. 16¿Haykurqankichu lamar-qochaq phullpumusqankama? ¿Purirqankichu lamar-qochaq sonqontakama? 17¿Qanqa rikunkichu wañuyman rina punkuta? ¿Qanqa rikunkichu chay ch'ampiq ukhupi punkuta? 18¿Yachankichu hayk'as tupunman kay pacha chayta? ¡Llapanta yachanki chayqa, niway! 19¿Mayqen ñannintan k'anchayman rin? ¿Maypin laqhayaqpa wasin? 20¿Laqhayaqtapas k'anchaytapas wasinkuman pusawaqchu? ¿Rikunkichu wasinkuman rinanku ñanta? 21¡Yachankipunichá askha watayoqtaq kasqanki chayqa, chaypaqqa ñachá nacerqankiña riki! 22¿Qanqa haykurqankichu rit'i waqaychanayman? ¿Qanqa rikunkichu chikchi waqaychanayta? 23Chikchitapas rit'itapas waqaychani awqa-tinkuy p'unchaypi hatun llaki p'unchaypiwan horqomunaypaqmi. 24¿Yachankichu maynintan rin q'aqyaqe lliphllikimunanman? ¿Imaynatan inti lloqsimuy lado wayra hallp'a patapi mast'arikun? 25¿Pin para chayananpaq punkuta kicharin? ¿Pin q'aqyaqeman purinanpaq ñanta kicharin? 26¿Pin ch'in pampakunapi parata chayachin? ¿Pin mana runaq tiyasqan cheqaskunapi parachin? 27¿Pin mana tarpuna pampakunata qarpan qorakunata ch'ikchirichimunanpaq? 28¿Taytayoqchu kanman para? ¿Pin sullaq taytan? 29¿Pin chhullunkuta wacharqan? ¿Pin qhopaq maman? 30¿Pin unuta tukuchin rumi hina kananpaq? ¿Pin lamar-qochaq patantapas tikayachin? 31¿Qanqa atiwaqchu Qotuta huñulla takyachiyta, Hatun Cruztataq karu-karupi takyachiyta? 32¿Qanqa atiwaqchu Pacha Paqar Ch'askata lloqsimunallanpi lloqsichimuyta? ¿Qanqa atiwaqchu Phisqa Qolqa pusayta? 33¿Qanqa yachankichu imayna kamachikuykunas ch'askakunapaq kasqanta? ¿Qanqa atiwaqchu kay pachapaq kamachikuykuna churayta? 34¿Qanqa atiwaqchu phuyukuna waqyayta qan pataman yanqa nisqa parawan ch'aranchanasuykipaq? 35¿Illapata kamachiwaqchu mayninta lliphllikinanta? ¿Q'aqyaqeri: Kaypin kashayku kamachinaykipaq nisunkimanchu? 36¿Pin yuraq phuyuman yuyayta qorqan? ¿Pin pacha phuyuman yachayta qorqan? 37¿Pitaq aswan yachayniyoq, phuyuta yupananpaq? ¿Pitaq atinman hanaq pachamanta parachimuyta 38hallp'aq t'uruman tukunanpaq, k'urpakuna paykunapura k'askanakunanpaq? 39¿Qanchu kanki china leonpa mikhunan maskhaq? ¿Qanchu uñankunatapas t'oqonpi chutarayashaqtin, qora sonqoman suchuykuspa hap'irqonanpaq pakakushaqtin saksachinki? 41¿Pin alqamarikunaman mikhunata qaran, chiwchinkuna mikhunata maskhaspa puriqtin, chhiwchikikuspa mikhunata mañakuqtin?


text: 1Salomonqa may mentasqa karqa Tata Diospa sutinrayku. Chayta uyarispa, Sabamanta jatun kamachej warmeqa jamorqa mana kutichiy atina tapuykunawan. 2Jerusalenmantaj ashkha runakunanwan chayamorqa; camellokunapi chajnaykuspa, sumaj q'apayniyoj perfumekunata apamorqa, ashkha qorita, valorniyoj k'acha rumistawan. Salomonman chayamuspataj, imatachus sonqompi yuyarqa, chay tukuyta taporqa. 3Chantá Salomonqa tukuy tapusqanman kuticherqa, manataj imapis mana kutichiyta atisqanqa karqachu. 4Chantá Sabamanta jatun kamachej warmeqa Salomonpa tukuy yachayninta rikuspa, chay wasita ruwachisqantapis, 5jinallataj mesampi mikhunankuta rikuspa, kurajkunampa wasinkuta, kamachinkunampa rijch'ayninkuta, p'achasninkutawan, ujyanata servijkunata rikuspa, uywa ñ'akasqa jaywajkunata, Tata Diospa Templompi q'olachiykunasta ima rikuspa, t'ukushaj qhepaqorqa. 6Jatun kamachejmantaj nerqa: “Llajtaypi kashaspa, uyarerqani qampa ruwasqaykikunamanta, yachayniykimantawan, cheqapuni kasqa chay uyarisqayqa. 7Manataj noqaqa creerqanichu, noqa kikiy jamuspa ñawiywan rikunaykama. Chaywampis mana khuskallantapis niwasqankuchu; yachayniykeqa, kapuyniykipis uyarisqaymanta aswanraj kasqa. 8May kusikuyojcha warmikuykikunaqa, jinallataj runakunaykita, kamachikunapis kanku, qampa yachayniykimanta uyarispa. 9Tata Diosniyki yupaychasqa kachun, pichus qanwan kusisqa kaspa Israel suyuta kamachinaykipaj churasunki, imaraykuchus Tata Diosqa Israel suyuta munakumpuni wiñaypaj, kamachej kanaykipajtaj churasunki, cheqa kajtataj ruwanaykipaj, nispa. 10Chantá payqa jatun kamachiman kinsa waranqa jisq'on pachaj sojta chunkayoj kilo qorita qorqa, sumaj q'apayniyoj ashkha perfumeta, ashkha valorniyoj rumikunatawan. Mana jayk'ajpis chay chhika sumaj q'apayniyoj perfumeta Israel suyuman apamojchu kanku, jatun kamachej Salomonman Sabamanta jatun kamachej warmi qosqan jinaqa. 11Hirampa jatuchaj barcokukunampis Salomonpaj apamullarqataj Ofirmanta qorita, sándalo sach'amanta ashkha kurkuta, valorniyoj rumikunatawan. 12Chay sándalo kurkumantataj Salomonqa ruwacherqa gradaspi jap'ikunapaj Diospa Templompaj, jinallataj jatun kamachej wasimpajpis. Takejkunapajpis chay kurkumanta ruwachillarqataj arpakunata, salteriokunatawan. Manataj jayk'ajpis chay chhika sándalo kurkuqa jamojchu, nitaj ujtawampis kunankama rikukunñachu. 13Jatun kamachej Salomontaj Sabamanta jatun kamachej warmi tukuy mañasqanta qorqa; Salomonpa qosqanqa wajllaraj karqa. Chantá Sabamanta jatun kamachej warmeqa llajtanman kutiporqa tukuynin kamachinkunanwan khuska. 14Salomonpa sapa wata qori jap'isqanqa iskay chunka iskayniyoj waranqa kilo karqa. 15Wajllaraj karqa chay ranqheros, Arabiamanta tukuynin jatun kamachikuna, Israel suyumanta tukuy kurajkunapiwan impuestota qorepi qosqankoqa. 16Jatun kamachej Salomonqa ruwacherqa iskay pachaj jatuchaj jark'akuna escudokunata qorimanta unuyachispa, sapa escudomantaj sojta kilo qori yaykorqa. 17Ruwachillarqataj kinsa pachaj juch'uychaj jark'akuna escudokunatawan, sapa escudomantaj yaykorqa uj kilo khuskanniyoj qori. Chantá “Líbano Monte” nisqa wasinman chaykunata jatun kamacheqa churarqa. 18Jinallataj marfilmanta uj jatun tiyanata ruwachillarqataj, chaytataj qori lluch'iykucherqa. 19Chay tiyanaqa sojta patillakunayoj karqa, qhepa ladompitaj patanman muyulla qhatayoj karqa, puraj ladopitaj maki atikunayoj karqa. Chaykunaj qayllampi iskay leones churasqa karqa. 20Kallarqataj chunka iskayniyoj leones churasqa sojtantin patillaspi puraj ladompi ujkama. Manataj ni mayqen suyupipis chayman rijch'akoj ruwakorqachu. 21Jatun kamachej Salomonpa ujyanan vasokunaqa tukuynin qorimanta karqa; ajinallataj tukuynin platokunampis “Líbano Monte” wasimpi qorillamantataj karqa. Manataj qolqe metalmanta imapis karqachu; Salomonpa p'unchaynimpi qolqe metalqa mana ancha moq'enachu karqa, 22imaraykuchus jatun kamachipa jatuchaj barcokunanqa Hirampa barcokunanwan khuska. Sapa kinsa watamanta uj kutita Tarsismanta chayamoj kanku, kay imakunata apamuspa: Qorita, qolqe metalta, marfilta, monosta, pavo realkunata ima. 23Ajinata jautn kamachej Salomonqa kay pachapi tukuynin jatun kamachikunata yachaypi, qhapaj kaypipis atiparqa. 24Tukuy runakunataj Salomonpata resiyta munaj kanku, chay chhika yachayta Dios payman qosqanta uyarinankupaj. 25Tukuytaj kay imakunata payman apamoj kanku: Qolqe metalta, qorita, p'achakunata, armakunata, sumaj q'apaj perfumekunata, caballokunata, mulakunata ima. 26Salomonqa tantaykullarqataj carretakunata, caballopi purejkunatawan. Paypata tiyaporqa waranqa tawa pachajniyoj carretakuna, chunka iskayniyoj waranqa caballopi purejninkuna ima; chaykunata churarqa carretakunaj waqaychana llajtaman, wakintaj Jerusalenpi jatun kamachiwan qhepakorqanku. 27Jatun kamachitaj Jerusalenpi qolqe metaltaqa tantaykorqa rumista jinapuni, cedro kurkutapis chay pampakunapi k'ita higo sach'akuna jinapuni. 28Salomonpaj Egiptomanta caballokunata apamoj kanku, imaraykuchus jatun kamachipa rantejninkunaqa Ciliciakama rej kanku rantej. 29Egiptomanta apachimusqa carretaqa valej sojta pachaj qolqe, caballokunataj sapa uj pachaj phishqa chunkayoj qolqe. Salomonpa ranqheronkunamanta tukuy heteokunajpapa jatun kamachinku, Siriamanta kajkunapis chay imakunata rantikoj kanku.


text: 1Pascua fiestan otaq Mana Qonchuyoq T'antata Mikhuna Fiestan sispaykamusharqanña. 2Sacerdote umallikunataq kamachikuy simita yachachiqkunapiwan, runakunaq ch'aqwananta manchakuspa imaynatachus Jesusta wañuchinankuta yuyaykurqanku. 3Iscariote sutichasqa Judasmanmi Satanasqa haykurqan, paymi chunka iskayniyoq yachachisqakunamanta huknin karqan. 4Judasmi rispa sacerdote umallikunawan, Dios yupaychana wasi guardia umallikunawanpas rimanakamurqan, imaynatachus Jesusta paykunaman hap'iykachinapaq. 5Hinan umallikunaqa kusikuspa Judasman qolqeta qonankupaq rimanakurqanku. 6Judastaq: –Allinmi, nirqan. Hinaspan yuyaykurqan imaynatachus runakunata mana ch'aqwachispalla Jesusta umallikunaman hap'ichinanpaq. 7Mana qonchuyoq t'anta mikhuna p'unchaymi chayamurqan, chay p'unchaymi Pascua Fiestapaq corderota nak'aqku. 8Jesusmi Pedrota Juantawan kacharqan: –Riychis, Pascua Fiesta mikhunata wakichimuychis mikhunanchispaq, nispa. 9Chaymi paykunaqa: –¿Maypin wakichimunaykuta munanki? nirqanku. 10Hinaqtinmi payqa nirqan: –Llaqtaman haykuspaykichismi unuta p'uyñupi apashaq runawan tupaspa qhepanta rinkichis, may wasimanchus haykunankama. 11Hinaspan wasiyoqta ninkichis: Yachachikuqmi nisunki: ¿Mayqen wasipin yachachisqaykunawan Pascua corderota mikhusaq? nispa. 12Hinan payqa altospi allichasqataña hatun wasita rikuchisunkichis, chaypin wakichimunkichis, nispa. 13Rispankutaq Jesuspa nisqanman hina tarimuspa chay mikhunata wakichimurqanku. 14Mikhuna hora chayamuqtintaq Jesusqa mikhuq tiyaykurqan apostolninkunapiwan. 15Hinaspan paykunata nirqan: –Maytapunin munarqani, manaraq ñak'arishaspay, qankunawan kay Pascua cordero mikhuyta. 16Niykichismi kay hina mikhunataqa manañan mikhusaqchu, aswanpas Diospa qhapaqsuyun hunt'akusqan p'unchayñan mikhusaq, nispa. 17Vinoyoq vasota hap'ispataq graciasta qospaña nirqan: –Kayta hap'iychis, hinaspa sapankaykichis ukyaychis. 18Niykichismi, uvas ch'irwasqataqa manañan ukyasaqchu, aswanpas Diospa qhapaqsuyun hunt'akuqtinñan ukyasaq, nispa. 19T'antata hap'ispataq, graciasta qospaña phasmirqan, hinaspan paykunaman qorqan: –Kayqa qankunarayku qosqa cuerpoymi, kaytan ruwankichis yuyariwanaykichispaq, nispa. 20Cenasqanmantañataqmi vinoyoq vasota hap'ispa nirqan: –Kay vinoyoq vasoqa yawarniywan cheqaqchasqa mosoq rimanakuymi, ñoqan yawarniyta qankunarayku hich'asaq, nispa. 21Chaywanpas awqaykunaman hap'iykachiwaqniyqa ñoqawanmi mesapi kashan. 22Cheqaqtapunin Runaq Churinqa Diospa unanchasqanman hina wañunqa. Ichaqa, ¡ay, chay hap'ichiqnin runamanta! nispa. 23Chaymi paykunaqa tapunakurqanku mayqenninkuchus chay hap'ichiqqa kanankumanta. 24Yachachisqakunaqa mayqenninkuchus kurak kanankumantan tapunakurqanku. 25Jesustaq paykunata nirqan: –Hatun suyukunaq reyninkunaqa paykunatan kamachinku, paykunata kamachiqkunataq “allin ruwaq” nisqa kanku. 26Qankunan ichaqa mana chay hinachu kanaykichis, aswanpas qankuna ukhupi kurak kayta munaqqa sullk'a hinalla kachun, qollana kayta munaqtaq kamachi ruwaq hina kachun. 27¿Mayqentaq kurakqa, mikhunanpaq tiyaykuqchu, icha, serviqchu? Mikhunanpaq tiyaykuqkaqmi riki. Chaypas ñoqan kamachi ruwaq hina qankuna ukhupi kashani. 28Qankunaqa wateqasqa kasqaykunapin ñoqallawanpuni kasharqankichis. 29Chaymi ñoqapas kamachikuqta churaykichis, imaynan Yayaypas ñoqata churawarqan hinata. 30Qhapaqsuyuypin, mesaypi mikhunaykichispaq ukyanaykichispaq tiyaykunkichis, hinaspan Israelpa chunka iskayniyoq ayllunta juzgaspa kamachinaykichispaq tiyaykunkichis, nispa. 31Jesusqa nillarqantaqmi: –Simón, Simón, Satanasmi trigota hina suysunasuykichispaq qankunata maskhasunkichis. 32Ichaqa ñoqan qanpaq mañakuniña iñiyniyki mana pisiyananpaq. Ñoqaman kutirikampuspaykitaqmi wawqeykikunata kallpachanki, nispa. 33Chaymi Simonqa nirqan: –Señorníy, liston kashani carcelmanpas, wañuymanpas qanwan kuska rinaypaq, nispa. 34Hinan Jesusqa nirqan: –Pedro, ñoqan niyki, kunanmi manaraq gallo waqashaqtin reqsiwasqaykita kinsa kutita negawanki, nispa. 35Hinan Jesusqa paykunata tapurqan: –Mana qolqeyoqta, mana qoqawayoqta, mana usut'ayoqta qankunata kachashaqtiyqa, ¿imallapas pisirqasunkichischu? nispa. Chaymi paykunaqa nirqanku: –Manan imapas, nispa. 36Jesusqa nillarqantaqmi: –Kunan ichaqa kaqtinqa qolqetapas qoqawatapas apakuchun, mana espadayoqtaq p'achanta vendespa espadata rantikuchun. 37Niykichismi Diospa Simin Qelqan nin: “Huchasapakuna hinan wañurqan”, nispa. Chaymi ñoqawan hunt'akunqa. Ñoqamanta qelqasqaqa hunt'akushanpunin, nispa. 38Hinaqtinmi paykunaqa nirqanku: –Señor, kayqa iskay espada kashan, nispa. Chaymi Jesusqa: –Chayllataña, nirqan. 39Wasimanta lloqsispataq, Olivos orqoman rirqan imaynan rillaqpuni hinata, yachachisqankunataq qhepanta rirqanku. 40Chay orqoman chayaspataq paykunata nirqan: –Mañakuychis ama wateqasqa kanaykichispaq, nispa. 41Hinaspan Jesusqa rumi chanqayman hina paykunamanta t'aqarikurqan, qonqoriykukuspataq Diosmanta mañakurqan: 42Yayáy, munanki chayqa kay ñak'arinata ñoqamanta anchhurichiy, ichaqa ama ñoqaq munasqaychu kachun, aswanpas qanpa munasqayki, nispa. 43Hinaqtinmi hanaq pachamanta huk ángel rikhurimurqan payta kallpachananpaq. 44Sinchitapuni llakikuspataq aswan tukuy sonqowan mañakurqan, hump'inpas hatuchachaq yawar sut'uy hinaraq pampaman sut'urqan. 45Mañakusqanmanta sayarispataq yachachisqankunaman kutispa, llakiq atisqan puñushaqta tarirqan. 46Hinaspan paykunata nirqan: –¿Imanaqtinmi puñushankichis? Sayariychis, Diosmanta mañakuychis ama wateqayman urmanaykichispaq, nispa. 47Jesús rimashallaqtinraqmi askha runakuna rikhurimurqan, ñawpaqenkutataq hamurqan chunka iskayniyoq yachachisqakunamanta huknin, Judas sutiyoq, paymi Jesusman asuykurqan much'aykunanpaq. 48Chaymi Jesusqa payta nirqan: –Judas, ¿much'aykuywanchu Runaq Churinta awqankunaman hap'iykachinki? nispa. 49Jesuswan kaqkunataq imachus kananta yachaspa nirqanku: –Señor, ¿espadawanchu maqapakusaqku? nispa. 50Hukninkutaq uma sacerdoteq kamachinta espadawan waqtaspa paña ninrinta qhorurqorqan. 51Hinan Jesusqa nirqan: –¡Ama hinaychischu! nispa. Ninrinta llamiykuspataq kaq rato alliyarqachirqan. 52Jesustaq pay contra hamuq sacerdote umallikunata, Dios yupaychana wasi guardiakunaq umallinkunata, kurak runakunatawan nirqan: –¿Suwa hap'iq hinachu espadakunantin, k'aspikunantin hamunkichis? 53Sapa p'unchaymi Dios yupaychana wasipi qankunawan kasharqani, manataq hap'iwarqankichischu, ichaqa ruwanaykichis horasñan, laqhayaqpi kamachikuqpa munaychakunan horaspiwanmi, nispa. 54Jesusta hap'irqospataq uma sacerdoteq wasinman apaykurqanku. Pedrotaq karu qhepallanta rirqan. 55Patio chawpipi ninata hap'ichispa, muyuriqninpi tiyaykuqtinkutaq, Pedropas paykunawan tiyaykullarqantaq. 56Payta nina qayllapi tiyashaqta rikuspataq huk warmi kamachi allinta qhawaykuspa nirqan: –Kay runapas Jesuswanmi kasharqan, nispa. 57Hinan Pedroqa negakurqan: –¡Warmi! manan paytaqa reqsinichu, nispa. 58Manaraq unaymantataq, hukpas payta rikurqospa nirqan: –Qanpas paykunamantan kanki riki, nispa. Hinan Pedroqa: –¡Runa! manan paykunamantachu kani, nirqan. 59Huk horamanta hinataq, hukpas kaqllatataq nirqan: –Cheqaqtapunin kay runapas Jesuswan kasharqan, Galilea provinciamantataqmi kanpas, nispa. 60Chaymi Pedroqa nirqan: –¡Runa! manan yachanichu imatachus nisqaykita, nispa. Pay rimashallaqtinraqtaq galloqa waqarqan. 61Chay raton, Señor Jesusqa kutirispa Pedrota qhawarirqan. Hinan Pedroqa yuyarirqan, Señor Jesuspa: Manaraq gallo waqashaqtinmi kinsa kutita negawanki, nispa nisqanta. 62Chaymi Pedroqa hawaman lloqsispa, khuyayta waqaykurqan. 63Jesusta cuidaq runakunataq asipayarqanku, waqtarqanku. 64Ñawinta wataspataq uyanpi ch'aqlaspa tapurqanku: –Watuy, ¿pin ch'aqlashasunki? nispanku. 65Hinallataq payta k'amispa imaymanatawanraq nirqanku. 66P'unchayña kaqtintaq, llaqtapi kurak runakuna, sacerdote umallikuna, kamachikuy simita yachachiqkunapiwan huñunakuspanku, Jesusta huñunakuyninkuman apaspa nirqanku: 67–¿Qanchu Cristo kanki? Willawayku, nispanku. Chaymi paykunata nirqan: –Niykichismanña chaypas manan iñiwankichismanchu, 68tapuykichisman chaypas manan kutichiwankichismanchu. 69Kunanmantan ichaqa Runaq Churinqa, Tukuy-atiyniyoq Diospa paña ladonpi tiyaykunqa, nispa. 70Hinan llapanku nirqanku: –Chhaynaqa, ¿qanchu Diospa Churin kanki? nispa. Jesustaq nirqan: –Arí, ñoqan kani qankunaq nisqaykichisman hina, nispa. 71Chaymi paykunaqa ninakurqanku: –Siminmanta ñoqanchis kikinchis uyarishaspaqa, ¿imapaqñataq testigotaqa munasunchis? nispa.


text: 1Chaypitam aywaramun chay ganchris angelcuna cöpa charagcunapita jucga, cay nimag: “Shamuy cayman. Cananga musyachishayqui olgon olgon cawag warminuysi cayag marcapitam, alisca juyupa cunchuchisha cananpitam. Chay lutan warminuysi cayag marcaga, achca yacunuysi cayag marcacunatam munayninchru cayächin. 2Chay lutan warminuysi cayag marcawan carmi cay pachachru reycuna juchäcurcasha. Chaynuytan cay pachachru yachrag runacunas juchäcurcasha chay lutan warmiwannuysi cayag marcawan capäcur” nimag. 3Chaypitam Santu Espíritu yanapämaptin chaycunata nä ricaruptïga chay angelga pusharaman chunyag pampata. Jinarcurmi chaychru ricapurü juc warmita, juc manchacuypag puca animal jananchru tayayagta. Chay animalga canag ganchris umayogmi, chrunca wagrayogmi, jinaman lapan cuerpunchrüsi cayänag Diospita lutancuna isquirbisham. 4Nätan chay warmiga cayänag yawarnuy puca tëlapita, jinaman yana puca tëlapita alisca välig jacusham. Chaypitam cayänag örucunawan, shumag rumicunawan, perlacunawan, alisca shumag jacupäcusha. Jinamanmi juntata charayänag öru cöpachru ima-aygas lutan ganra rurangancunata. 5Nätan pipitas mana tantiay atipasham urcunchru isquirbirayänag jutin cay nisha: “JATUN BABILONIA, OLGON OLGON CAWAG WARMINUYSI CAYAGPA MAMAN, JINAMAN CAY PACHACHRU IMA-AYGAS GANRA JUCHÄCUYCUNAPA MAMAN” nisha. 6Jinarcurmi chay warmiga cayänag shincasha, Diospa raquishancunata wanuchinganpita, jinaman “Jesuspam cä” nigcunata wanuchinganpita. Chayta ricapururga mayacasham ricacarü. 7Chaypitam angelga cay niman: “¿Imanirtag mayacasha cayanqui? Nogam tantiachishay chay warmi ima cangantas, nätan chay warmi purichig animal, ganchris umayog, chrunca wagrayog ima cangantas. 8Chay animal ricapungay unayga caram, cananga wanusham cayan, nätan nämi cawacarcamur jegamugpag cayan chay pözunuysi mana ushayniynag ruyipita. Chay jegaramurga aywanga cunchuymanmi. Nätan pacha camacanganpita-pachas chay imaycamas cawayagcunapa jutin isquirbirayag Diospa librunchru, mana jutin isquirbishacunaga, mayacasham capäcunga, chay unaycagta, canan wanusha cayagta, jinaman cawacarcamur yapay ricacämugta ricaparärirga. 9Canan maygaysi ali yachrag carga, tantiay cayta: Ganchris umacunaga cayan ganchris gotucunam. Chay gotucuna jananchrümi chay warminuysi cayagga tayayan. 10Nätan chay umacunaga cayan ganchris reycunatan. Pichgacagga, nämi wanupäcusha. Canan cayagga sogtacagmi cayan. Chay ganchriscagga chaypitaran yaycunga, nätan chay yaycurur manam alä unaychu mandanga. 11Nätan chay manchacuypag animal cayagga, unayga caram, nätan cananga wanusham cayan. Chayga cayan puwagcag reymi. Chaynuy cayarsi cayanga ganchriscag castalam. Chayga aywayan nä cunchuymanmi. 12Chay chrunca wagra ricapungayga cayan chrunca reycunam. Chaycunaga rey cananpag manaran yaycapäcunragchu. Nätan nä yaycarärirga mandapäcunga juc üralam chay animal cayagwan parëju. 13Chay reycunaga lapansi nä carcayan rimanacusham chay animalta ‘Gam manday’ nipäcunanpag. 14Chauraga guërrata rurapäcunga chay Achrcashnuysi cayag Cristotam. Jinatam Achrcashnuysi cayagga yalinga lapan munayniyogcunapas munayniyognin car, reycunapas reynin car. Nätan paywan cayagcunaga capäcunga gayashancunam, acrashancunam, pay ninganta chaynuyla cäsucugcunam” niman. 15Chaypitas chay angelga cay nimanmi: “Chay lutan warmi tayayangan ricapungay yacuga cayan, lapan marcachru yachrag runacunam, alisca achca runacunam, lapan nacioncunachru yachragcunam, lapan rimaychru rimagcunam. 16Chay animalchru, chay chrunca wagracuna ricapungayga, chay olgon olgon cawayag warminuysi cayag marcatam chregnipäcunga. Jinaman garapachratam dëjapäcunga. Chaypitam ima-aygatas munanganta rurapäcunga jinarcurmi rupachipäcunga. 17Chaycunata Diosmi yarpayta gonga, pay munangannuy chaynuy rurapäcunanpag, jinaman rimanacurcur chay animal cayagta ‘Gam manday’ nipäcunanpagsi. Chayga mandanga Dios rimangancuna ruracayta ushacangancamam. 18Chay warmi ricapungayga cayan chay jatun marcam. Chaymi cay pachachru reycunata rurayächin munanganta” nimanmi.


text: 1Kankuna suk kartapi tapuwashkankichi allichu manachu kanman suk ullku kasarananpa. Ñuka willaykichi alli kanman ama kasarananpa nima warmiwan uchallikushpa kawsananpa. 2Chaymanta ama uchallikushpa kawsanankunapa alli kanman tukuy Jesukristuta kreyik ullkukuna kasarashpa warminwan kawsanankunapa. Chaymanta alli kanman tukuy paninchikunapish kasarashpa kusanwan kawsanankunapa. 3Tukuy ullku warminwan tukuy warmi kusanwan allita wiwanakushpa kuyanakushpa kushichinakushpa kawsanankuna tiyan. 4Tukuy kusayuk warmipa kuerpun kusanpana. Mananami kikinpanachu. Chaymanta tukuy warmiyuk ullkupa kuerpun warminpana. Manana kikinpanachu. 5Chaymanta ama sukpish sukpish kuerpuykichita michanakuychichu. Ichara ishkantinkuna allita paktanakunmansapa suk tiempullapa mana tantanakushpa puñunankunapa Tata Diosllawan parlanankunapa. Chaymanta chay churadu tiempu paktaptin kashkan tantanakunkasapa ama supay uchallichinankunapa. 6Tukuy chayta willaykichi kankunata yanapanayashpa. Manami willaykichichu kamachikukshina. 7Ñuka munayman tukuy kankuna ñukashina mana warmiyuk kawsanaykichipa. Chashna munaptinipish mana tukuychu atipanmansapa mana warmiyuk kawsayta. Chayrayku Tata Dioska allita riksiwashpanchikuna sukkunata yanapansapa kushikushpa kasarashpa kawsanankunapa. Sukkunata yanapansapa kushikushpa mana kasarashpa kawsanankunapa. 8Tukuy waynakunata shipashkunata viyudakunata willaykichi: Alli kanman ñukashina mana kasarashpa kawsanaykichipa. 9Chaymanta mana warmiyuk mana kusayuk mana atipashpaykichi kawsayta alli kanman kasaranaykichipa ama sukta sukta munashpa kawsanaykichipa. 10Tata Dios willawashka kaptin tukuy kasadukunata willaykichi: Kusayuk warmi kashpaykichi ama kusaykichita sakiychichu. Manami yuyayninimantachu chayta willaykichi. 11Ichara suk warmi kusanta sakinman. Alli kanman chay warmi kusanwan kashkan tantanakushpa kawsananpa. Mana kusanwan kashkan tantanakuyta munaptin mana allichu suk chikan ullkuwan kasarananpa. Chaymantapish mana allichu suk ullku warminta wishchunanpa. 12Ichara suk wawkinchipa warmin mana Jesukristuta kreyishpa kawsanman. Señorninchi Jesukristu mana yachachiwaptinchikunapish ñuka willaykichi: Chay warmin mana kreyikuk kashpapish paywan kawsayta munaptin mana allichu chay wawkinchi warminta wishchunanpa. 13Chaymantapish ichara suk paninchipa kusan mana Jesukristuta kreyishpa kawsanman. Chay kusan paywan kawsayta munaykaptin mana allichu chay paninchi kusanta wishchunanpa. 14Chay kusan mana Jesukristuta kreyiptinpish Tata Dios paninchita yanapan kusanwan allita kuyanakushpa kawsanankunapa. Chaymantapish suk wawkinchipa warmin mana Jesukristuta kreyiptinpish Tata Dios wawkinchita yanapan warminwan allita kuyanakushpa kawsanankunapa. Chashna allita kuyanakushpa kawsaptinkuna wambrankunapish Tata Diospa kankasapa. Mana allita kuyanakushpa kawsaptinkunaka nima wambrankuna Tata Diospachu kankasapa. 15Tata Dios munan allita kushikushpa mana piñanakushpa kawsananchikunapa. Chayrayku kusaykichi warmikichi mana Jesukristuta kreyik kashpankuna sakishunayaptikichi ama michaychichu. Chashna sakishuptikichi manana kasadushinanachu kiparinkichi. 16Kankuna paninikuna, chay mana Jesukristuta kreyik kusaykichi mana sakishuptikichika ichara kankuna paykunata yanapankichiman kreyishpa kawsanankunapa. Kankuna wawkinikuna, chay mana Jesukristuta kreyik warmikichi mana sakishuptikichi ichara kankuna paykunataka yanapankichiman kreyishpa kawsanankunapa. 17Wawkinikuna, paninikuna, tukuy llaktakunapi ñuka tukuy Jesukristuta kreyishpa kawsak runakunata kayta yachachiykichi: Tata Dios munaptin kasaraychi. Mana munaptin ama kasaraychichu. Imashnacha Tata Dios yachachishunkichi ruranaykichipa chayllata rurashpa kawsaychi. 18Kankunamanta sukkuna judiyu runakuna kashpaykichi señaladu kankichi. Chashna señaladu kashpaykichi Jesukristuta kreyishpa kawsashpaykichi señaladu kipariychi. Chaymanta sukkuna mana judiyu runakuna kashpaykichi mana señaladuchu kankichi. Kankuna ama señalachinakuychichu. 19Ñukanchikuna señaladu mana señaladupish kashpanchikuna mana nimananchu. Tata Diospa kamachikunankunata kasushpalla kawsananchikuna tiyan. 20Ichará señaladu ichará mana señaladu kashpaykichi Jesukristuta kreyishkankichi. Imashnami kankichi chay layalla kipariychi. 21Rantidu runa kashpa Jesukristuta kreyishpaykichi chay rantishuk runapa mandunllapi trabajashpa kawsaychi. Rantidu runa kashpaykichipish ama llakiychichu. Chaymanta patronnikichi mandunmanta llukshichishunayaptikichi llukshiychi. 22Rantidu runakuna kashpaykichipish kunanka Señorninchi Jesukristuta kreyishpa kawsaptikichi payka rantishushkankichi payllata kasushpa kawsanaykichipa. Chashnashina mana rantidu runa kashpaykichipish Jesukristupa mandunpi kankichi payllata kasushpa kawsanaykichipa. 23Señorninchi Jesukristu sukaman sufrishpa kruspi wañushpa rantiwarkanchisapa amana uchallikushpana kawsananchikunapa. Chayrayku ama munaychichu ni suk llullachikuk runapa munananta rurayta. 24Rantidu runa mana rantidu runa kashpaykichi Jesukristuta kreyishpa kunanmantapacha allita payllata kasushpa kawsaychi. 25Kunanka mana kasaradukunata yachachiykichi. Señorninchi Jesukristu kay yachachikunaynita mana yachachiwarkanchu. Chashna kaptinpish payka sukaman kuyawashpa yanapawaptin yachachiykichi. Chayrayku kay yachachikunaynita allita kasuychi. 26Kunan kay tiempu aypa sufrichiwakninchi runakuna tiyaptin ñuka rimani alli kanman tukuy mana warmiyuk runakuna chashnalla kawsanaykichipa. 27Kankuna warmiyuk kashpaykichi ama warmikichita wishchuychichu. Mana warmiyuk kashpaykichi ama munaychichu warmiyuk kayta. 28Chaymanta kasaranayashpaykichika kasaraychi. Kasarashpa mana uchallikunkichichu. Chaymanta suk shipash kasarashpaka paypish mana uchallikunchu. Kankuna kasaradu kashpaykichi sukaman trabajanaykichi tiyan warmikichita wambraykichita wiwanaykichipa. Chayrayku willashkaykichi ama warmiyuk kanaykichipa ama llakishpa kawsanaykichipa. 29Wawkinikuna, paninikuna, sukaman willaykichi. Mana unaytachu kawsashunchisapa. Chayrayku kunanmantapacha kankuna warmiyuk kashpaykichi amana payllata yuyashpanachu kawsaychi. 30Kankuna llakidu kashpaykichi amana llakidushinanachu kawsaychi. Suk fiestapi kashpaykichi amana chay fiestapishinanachu kawsaychi. Suk imata rantishpaykichi mana nimayukshina kawsaychi. 31Tukuy kay kawananchikuna allpa tukunan tiyan. Chayrayku rikchak layayuk kashpaykichi mana nimayukshinalla kawsaychi. 32Ñuka munayman ama kay allpapi rikchak layapi yuyaykushpalla kawsanaykichipa. Mana warmiyuk ullku ashwanta yuyan imashnami Tata Diosta sirvishpa kushichinka nishpa. 33Warmiyuk ullku yuyanan tiyan imashnami warminta kushichishpa wiwanka nishpa. 34Chayrayku ishkay layata yuyanan tiyan. Chashnashina mana kusayuk warmi ashwanta yuyan imashnami Tata Diosta sirvinka nishpa. Tata Diospa munananllata rurashpa payllata kuyashpa kushichishpa kawsan. Chaykamanka kusayuk warmi yuyanan tiyan imashnami kusanta kushichishpa wiwanka nishpa. 35Tukuy kayta willaykichi Tata Diosllata tukuy shunku kuyashpa kasushpa sirvinaykichipa. Manami kasaranaykichimanta michashpachu kaytaka willaykichi. 36Kunanka shipashyuk runakunata yachachiykichi: Machuyaduna shipashnikichi parladunwan sukaman kasarayta munaptin kankuna kasaranankunapa munashpaykichi kasarachiychi. Chashna chay shipashnikichita kasarachishpa mana uchallikunkichichu. 37Chaymanta sukaman yuyashpaykichi mana allichu kasarananpa nishpa shipashnikichi mana kasarayta munaptinka alli kanman ama kasarachinaykichipa. 38Chashnashina kankuna shipashnikichita kasarachishpaykichi allita rurankichi. Shipashnikichita mana kasarachishpaykichi ashwan allita rurankichi. 39Kusayuk warmika kusan wañunankaman kusanpa munayninpi kawsanan tiyan. Chaymanta kusan wañuptin suk ullkuwan kashkan kasaranayashpa chay ullku Tata Diosta kreyik kaptin alli kanman kasarananpa. 40Ñuka yuyani chay viyuda mana kashkan kasarashpa ashwan kushikushpa kawsanman. Chayta rimani Tata Diospa Espiritun yanapawaptin.


text: 1Juc junag Jesús Diospa wayin puncuchru yachrayächiptinmi, nätan salvacurcänanpag ali willapata musyayächiptinmi chrarärira sacerdöticunapa mandagnincuna, Moisés isquirbinganpita yachrachigcuna, alinninpag ricasha chacha runacunawan. 2Chaychrümi Jesusta tapupäcura cay nir: “¿Pi nishuptiquitag rurayanqui caycunata u pitag cachraramushunqui cayta ruranaypag?” 3Nipäcuptinmi Jesusga nira: “Nogas tapuyärishay juclaylata. 4¿Pitag cachramura Juanta runacunata bautizänanpag, Dioschu u runacunachu? Mä nipäcamä”. 5Niruptinga quiquincamam tapunacurcara cay nir: “¿Ima nishuntag? ‘Diosmi cachramura’ nirushaga, ‘¿Imanirtag mana chrasquicurcaraychu?’ nimäshunchri. 6Nätan ‘Runacunam cachramura’ nirushaga, lapan runachr chapiypa wanurachimäshun. Nätan lapan runas musyapäcuraga Juan Diospa willacugnin cangantam”. 7Chaypitam Jesusta nipäcura: “Manam musyapäcüchu Juanta pi cachramungantas”. 8Nipäcuptin Jesusga “Chauraga manam nogasi nipäcushaychu, pi cachramasha captin caycunata rurayangätas” nira. 9Chaypita Jesusga galayura runacuna rimapaytam shumag tantiapäcunanpag cay nir: “Juc runam chracranman murura üvasta. Chaypitam ishcay quima runacunata arrendacurcur, aywacura caruta unaylapag. 10Chauraga nä üvas palay wichan chraramuptinga chracrayog runaga cachrara juc uryag runantam arrindupita manamunanpag. Nätan chay chracra uryagcunaga magarcurmi jinalata gargarirärira. 11Chaura chracrayog runaga yapaytan cachrara juc uryag runantatag. Paytasi ashlircurmi, jinaman magarcurmi jinalata gargapäcusha. 12Chay chracrayog runaga yapaymi cachraratag juc runanta. Chaytasi alisca magarcurmi jitaripäcusha. 13Chaura chay chracrayog runaga: ‘¿Imanäshagtag?’ Niyanganpitam cay nira: ‘Cananga cachrashag cuyay churïtam. Pay chraruptinga manchacuylapitas gorärimungapishchri’ nir. 14Chaura churin cachranganta ricaparärirga chay uryagcunaga, rimanacarärinag cay nirmi: ‘¡Jay! Chracrayogpa churin aywayämun. Wacmi chrasquinga taytanpacagta lapan imantasi, antis wanurachishun noganchipag lapan imansi cananpag’. 15Nirga chracrapita jorgorcurmi churintaga wanurärichira”. Chayta nircurga, chaychru cayagcunata Jesús tapura cay nirmi: “¿Imatarag ruranga paycunata chay chracrayog runa? 16Aywarcamurchri wanuchinga chay juyu uryagcunata, nätan chracrantachr gorunga juc runacunata”. Chay nigta mayarärirga: “Ama Dios munachunchu chaynuy cananchita” nipäcuram. 17Chaura Jesusga paycunata rircärircurmi nira: “¿Imaninantatag isquirbishacuna: ‘Manam alichu cay rumi’ nir, wayi sharcachigcuna wicapapäcunganga casha ‘Mas alinnincag rumim’ niyan?” 18Nircurmi cay nirun: “Pi maysi chay ruminuysi cayagta mana chrasquicamagga, lutantam ruracuyan. Nätan chay ruminuysi cayag cutimuptin alisca cunchuchisham capäcunga”. 19Chauraga sacerdöticunapa mandagnincunaga, jinaman Moisés isquirbinganpita yachrachigcunaga chayüram Jesús chariyta munapäcura “Noganchitam lutan uryagcuna nirga niramanchi” nir. Nätan mana charipäcurachu runacunata manchacurmi. 20Chauraga chay ashiparcayag runacunam juc ishcay lutan runacunata yachrarcachir Jesusman cachrarärira. Paycunaga chrarärin alitucuyar lutanta rimachipäcunan raygom. Jinaman lutanta rimapacuruptin tenintiman aywachipäcunanpagmi. 21Chay runacunaga cay nirmi tapurärin: “Yachrachig, musyarcayämi rimangaysi, yachrachingaysi ali canganta. Gamga yachrayächinqui lapan runacunatas razoncagtam, jinaman Dios ningannuylam. 22Mä niyärimay: Cesarta patenti pägarcayangä ¿alichu cayan u manachu ali?” 23Chaura lutan pinsiarcayanganta tantiarurmi, Jesusga nirun: “¿Imanirtag lutan rimachimayta munarcayanqui Cesarpita? 24Mä ricachipäcamay golgueta”. Ricarärichiptinga nirunmi: “¿Pipa cärantag cayga? Jinaman ¿pipa jutintag caychru isquirbisha cayan?” 25Chaura paycunaga nipäcuram: “Roma nacionchru mandag Cesarpam”. Chaura Jesusga nirunmi: “Cesarpa cagta, Cesarta gopäcuy, nätan Diospa cagta, Diosta gopäcuy”. 26Nätan runacunapa naupanchru mana imanaypas lutan rimachiyta atiparga, pengacusham quëdarärin alita niruptin, jinaman upäläcayäriram. 27Chaypitam juc ishcay saduceo nipäcungan runacunaga aywapäcura Jesusman. Saduceocunaga “Manam pisi wanushapita cawacämunchu” nipäcunanpag. Chaymi Jesusta tapupäcura cay nir: 28“Tayta, Moisespa isquirbishan charapäcunganchrüga cay niyanmi: ‘Juc olgo, warminchru mana churin captilan wanuruptinga chay wanushapa wauguenmi viüdanwan casaracunga, nätan chaypa churin caruptinga difuntupa jutintam chay wamra apanga’ niyanmi”. 29Nircurmi cay nipäcura: “Capäcura ganchris wauguecunam. Mayorcagmi casararcular wanurura manaragsi churin captilan. 30Chauraga shulcancagmi casaracura chay viüdanwan. Paysi wanurura manarag churin captilanmi. 31Chaynuytan chaypa mas shulcancagsi casaracurura chay viüdanwan. Chaynuylam casararärira lapansi. Jinaman ganchrisnintinmi wanurärira churiynagla. 32Jina guepantaga warmis wanururam. 33Chauraga wanushacuna cawacämuptinga, ¿mayganpa warminrag canga ganchrisnintinsi chay warmilawan casaracurayaptinga?” 34Nipäcuptinmi Jesusga cay nira: “Cay pachachrümi olgos warmis casaracurcayanga. 35Nätan jana pachata aywananpag cawacämugcunaga ni manatan casaracurcangasi ni casarapäcunanpagsi rimapäcungachu. 36Wacchrüga capäcunga angelcunanuymi, jinaman Diospa castanman muyusham mana imaysi wanugpag nä cawacämusha capäcur. 37Quiquin Moisespis musyachimanchim wanushapita cawacämuypitaga. Chay casha rupayagpita payga mayara cay nimugtam ‘Diosga Abrahampas Isaacpas Jacobpas Diosninmi’ nimugtam. 38Chaura Diosga manam wanushacunapa Diosninchu, antis cawayagcunapa Diosninmi. Paypagga lapan wanushacunas cawayanmi”. 39Chauraga Moisés isquirbinganpita chay juc ishcay yachrachigcuna nipäcuram: “Tayta, alitam nirunqui”. 40Nircurga manam mastaga tapupayta almitipäcurachu. 41Chaura Jesusga tapura cay nirmi: “¿Imanirtag nipäcunqui: ‘Cristoga Davidpa castanpitam canga’ nirga? 42Davidga quiquinmi Salmos libruchru Cristopita cay nira: ‘Munayniyog Diosga munayniyognï salvacugtam cay nira: “Tayucuy derëcha lädüman 43chregnishugniquicunata maquiquiman chruramungäcama” nir’. 44Chaura Rey Davidga Cristota ‘Munayniyognï’ niyaptinga, ¿imanaypatag chaura Cristoga canga Davidpa castan aywamugga?” 45Nätan lapan runacunas mayarcayaptinmi Jesusga discïpuluncunata cay nira: 46“Gamcunaga ashucurcanquim Moisespa isquirbishan yachrachigcunapita. Paycunaga munapäcun ura uracama jacupäcusha puriytam. Paycunaga munapäcun pläzacunachru alisca saludasha caytaran. Paycunaga munapäcun gotucurcänan wayichrüsi alinnin tayucunachru tayaytaran. Nätan micunanpagsi tayayta munapäcun naupa naupamanran. 47Chaycunaga viüdacunapa wayinman yaycuyurmi imalancagtas suwacurcan, nätan lutan ruranganta mana pisi tantiananpagmi Diosta alisca unay yangala manacurcan. Paycunaga canga pipita maypitas mas cunchuchisham”.


text: 1Sajra ruwaj runaqa ayqen mana pi qhatiykachashajtillan; mana juchayoj kajrí k'achata tiyakun, león jina mana imamanta manchachikuspa. 2Uj nación mana allinta purejtenqa ashkha kamachejkuna rikhurinku; sumajta kamachej yuyayniyoj runaj makimpirí tukuy ima maychus kananta rin. 3Wajcha runa wajcha masinmanta suwajqa, cosechasta chinkachej loco para jina. 4Leymanta karunchakojkunaqa sajrata ruwaj runasta jatunchanku; leyta junt'ajkunarí chaykunaj contrankupi sayanku. 5Sajra runasqa mana entiendenkuchu imachus cheqan kajmantaqa; Tata Diosta mask'ajkunarí chay tukuy imasta allinta entiendenku. 6Wajcha kaspa allinta kawsaj runaqa aswan sumaj, qhapaj kaspa mana allinta kawsaj runamanta nisqaqa. 7Diospa kamachisqanta junt'aj chureqa sumaj yuyayniyoj; pichus oqoysapaswan purejrí tatanta p'enqaypi rikhurichin. 8Qolqenmanta ancha ashkha interesta mañaspa qhapajyajqa qolqeta tantapun wajchasta khuyajllapaj. 9Sichus pipis Diospa kamachisqanta mana uyarin chayqa, Diospis millachikuspa, manallataj chay runaj mañakusqantaqa uyarenqachu. 10Sichus pipis cheqanta kawsajkunata juchallichin mana allin ñanta purichispa chayqa, payllataj chay tojllapi urmanqa. Cheqanta purej runasrí aswan allin kaj herenciata jap'enqanku. 11Qhapaj runaqa yuyakun may yachayniyoj kasqanta, allin yuyayniyoj wajcha runarí chay runaj yuyasqanta waturin. 12Cheqan runas atipajtinkoqa, tukuy runas jatunmanta kusikunku; sajra runas atipajtinkutajrí runasqa pakakunku. 13Pichus juchanta pakaykojtaqa mana allinchu renqa; pitajchus juchanta rimarispa, chaymanta t'aqakun, chay runaqa khuyakuyta tarenqa. 14Kusikuyniyojmin Tata Diosta manchachikojpuni runaqa. Sonqonta rumiyachejrí llakiyman chayanqa. 15Wajcha nacionta sajra ruwaj kamachejqa uj qhapariykachaj león jina, chayrí yarqhasqa jukumari jina. 16Runasninta ñak'arichispa kamachejqa mana yuyayniyoj, lluk'iyta qhesachaspa kamachejrí unayta kawsanqa. 17Sichus pipis runaj yawarninta jich'an chayqa, sonqompa juchachasqan ayqeykachanqa wañunankama, amataj pipis yanapachunchu. 18Mana k'aminapaj jina kawsaj runaqa librasqa kanqa; wist'u kawsaypi kawsajrí ujllata urmasqa rikhurenqa. 19Jallp'anta sumajta llank'ajpata mikhunanqa sajsakunampaj jina kaponqa; qhasi manakajpa qhepanta purejrí yarqhaywan ch'ayñanqa. 20Nisqanta junt'aj runaqa allin imasta jap'enqa; usqhayllata qhapajyayta munajrí castigasqa kanqa. 21Wakin runasllata allimpaj qhawanaqa mana allinchu; chaywampis uj chhikan t'antaraykulla runaqa sajrata ruwayta atinman. 22Mich'a runaqa usqhayllata qhapajyayta munan, manataj yachanchu paypa patanman wajchayay jamunantaqa. 23Pichus runata k'amejqa qhepaman aswan munasqa kanqa, pichus llunk'ukojmanta nisqaqa. 24Pipis tatanmanta, chayrí mamanmantapis suwajqa ninman: Chayqa mana juchachu, nispa; chaywampis chay runaqa runa wañuchejpa kawsaqenman tukun. 25Pichus anchata imatapis munapayajqa ch'ajwasta oqharichin; pichus Tata Diospi atienekojrí tukuy imapi ñawpajman renqa. 26Pichus payllapi atienekojqa wampumin. Pichus yachaywan imatapis ruwajrí imamantapis waqaychasqa kanqa. 27Wajchata yanapajpataqa tukuy iman tiyaponqa; wajchasman mana yanapajmanrí ashkha maldiciones chayanqa. 28Sajra runas kamachej churakojtinku, tukuy runas pakakunku; sajra runas chinkarejtinkutajrí cheqan runasqa astawan ashkhayanku.


text: 1Chay qhepataña Persia suyu rey Artajerjes kamachikushaqtinmi, huk qhari Esdras sutiyoq karqan. Paypa taytanmi karqan Seraías, ñawpa taytankunataq Azarías, Hilcías, 2Salum, Sadoc, Ahitob, 3Amarías, Azarías, Maraiot, 4Zeraías, Uzi, Buqui, 5Abisúa, Finees, Eleazar, Aaronpiwan, paymi karqan ñawpaqkaq sacerdote. 6Esdrasqa hamawt'an karqan, Moisesman Israelpa Diosnin Señorpa qosqan kamachikuy simitan allinta yacharqan. Señor Diosmi Esdrasta yanaparqan, chaymi rey Artajerjesqa tukuy mañakusqanta qorqan. Esdrasqa Babiloniamantan Jerusalenman rirqan. 7Rey Artajerjes qanchis wataña kamachikushaqtinmi, Esdraswan Jerusalenman rirqanku Israel wakin runakuna, sacerdotekuna, Leví runakuna, takiqkuna, punku qhawaqkuna, Diospa wasinpi llank'aqkunapiwan. 8Chay kikin wataq phisqakaq killanpin Esdrasqa Jerusalenman chayarqan. 9Babiloniamantan lloqsimurqanku wata qallariy killaq ñawpaqkaq p'unchayninta, Diostaq puriyninpi sumaqta payta yanapamurqan, chaymi chayamurqanku Jerusalenman phisqakaq killaq ñawpaqkaq p'unchayninta. 10Esdrasqa allintapunin sonqonta wakichikurqan Señor Diospa kamachikuy siminta allinta yachananpaq, hunt'ananpaq. Chay kamachikuykunatan unanchaykunatan llapallanta Israel runakunaman yachachirqan. 11Señor Diospa kamachikuy siminta unanchayninta yachaq sacerdote Esdrasmanmi rey Artajerjesqa cartata qorqan, chaypin kay hinata nirqan: 12Reykunaq reynin Artajerjesmi Hanaq Pacha Diospa kamachikuy siminta yachaq sacerdote Esdrasta napaykuni. 13Israel runapas, sacerdotepas, Leví runapas Jerusalenman qanwan kuska riyta munaqkuna kay suyupi kanman chayqa, kamachinin rinankupaq. 14Qantaqa ñoqan qanchis yuyaychaqniykunapiwan kachashaykiku Diospa kamachikuy simin hap'isqaykita Jerusalenpi Judeapi chanintachus icha manachus hunt'ashanku chayta tapumunaykipaq. 15Ñoqaqpas yuyaychaqniykunaqpas tukuy sonqowan qosqayku qorita qolqeta Jerusalenpi kashaq Israelpa Diosninman apanki, 16hinallataq Babilonia suyuntinpi llapan huñusqayki qorita qolqeta apanki, kaqllataq runakunaq sacerdotekunaq tukuy sonqowan Jerusalenpi Diospa wasinpaq qosqankutapas. 17Chay qolqewanqa makillan rantinki torillokunata, ovejakunata, borregokunatawan, hinallataq ruru ofrendakunata hich'aykunapaq vino ofrendakunatapas, chaykunata Jerusalenpi Diosniykichispa wasin altarpi haywanki. 18Wakin qolqewan qoriwantaq mayqenchus allin rikch'akusunkichis qanmanpas llaqta-masiykikunamanpas chayta ruwankichis, Diosniykichispa munayninman hina. 19Ichaqa chaskisqayki serviciokunataqa qan kikiykin Jerusalenpa Diosninman qonki, chaykunan Dios yupaychana wasipi yupaychanapaq kanqa. 20Diosniykiq wasinpaq tukuy imapas wak necesitakuqtinqa reypa qolqe waqaychananmantan horqospa rantinki. 21Ñoqa rey Artajerjesmi kamachini Eufrates mayu inti haykuy lado hap'iypi llapan qolqe waqaychaqkunata, Hanaq Pacha Diospa kamachikuy siminta yachaq sacerdote Esdrasman tukuy mañakusqanta usqhaylla qonankupaq. 22Kaykunatan qonkichis: Kinsa waranqa kinsa pachak kilo qolqeta, iskay pachak phisqa chunka costal trigota, iskay waranqa iskay pachak litro vinota, iskay waranqa iskay pachak litro aceiteta, kachitataq hayk'an munasqankuta. 23Hanaq Pacha Diospa tukuy ima kamachikusqanta pay yupaychana wasipaq usqhayllata ruwankichis, kamachikusqay suyupaqpas churiykunapaqpas Dios ama phiñakunanpaq. 24Kamachiykichismi, aman cobrankichischu llapan sacerdotekunamanta, Leví runakunamanta, takiqkunamanta, punku qhawaqkunamanta, Diospa wasinpi llank'aqkunamanta, Dios yupaychana wasipi wak kamachikunamantapas ima rikch'aq impuestotapas. 25Qantaq Esdras, Diosniykimanta yachayta chaskisqaykiman hina, llapan Eufrates mayu inti haykuy lado hap'iypi tiyaq runakunapaq, juezkunata kamachikuqkunata churay chaninta kamachinankupaq. Llapankun yachananku Diospa kamachikuy simintaqa, chayraykun mana yachaqkunamanpas yachachinki. 26Pipas Diosniykiq kamachikuy siminta ñoqaq kamachikusqaytapas mana kasukuqqa, usqhaylla muchuchisqa kachun, wañuchisqapas, wikch'usqapas kaqninkuna qechusqapas, carcelman wisq'asqapas, nispa. 27Chaymi Esdrasqa Diosta yupaycharqan: ¡Saminchasqa kachun taytaykuq Diosnin Señorqa! Paymi reypa sonqonta kuyurichirqan Jerusalenpi wasinta hatunchananpaq. 28Paymi munakuwaspanku reywan yuyaychaqninkunawan umallikunapiwan allinta qhawarichiwarqanku, chaymi Diosniy Señor Diospa yanapasqan kaspa kallpachakurqani, hinaspa Israel umalli runakunata huñurqani ñoqawan kuska kutinankupaq, nispa.


text: 1Kaytan Señor Diosqa Petuelpa churin Joelman rimaykurqan. 2Kurak runakuna, kayta uyariychis, suyuntinpi llapa tiyaqkunapas, maki uyariychis. ¿Hayk'aqllapas kay hinataqa rikurqankichischu? ¿Hayk'aqllapas kay hinataqa taytaykichiskuna rikurqankuchu? 3Kayta wawaykichisman willaychis, wawaykichispas wawankuman willachunku, wawankupas qhepa mirayman willachunku. 4Langosta kurun wakwamuspa q'omerkunata mikhurqan, chaykunaq puchuntataq uña langostakuna mikhurqan, chaykunaq puchuntataq hatun langostakuna mikhurqan, chaykunaq puchuntataq wak langostakuna tukuparqan. 5¡Yaw, machaqkuna, rikch'ariychis, waqaychis! ¡Yaw, vino ukyaqkuna, anchiychis! ¡Manañan upi vinoykichis kanqañachu! 6Kallpasapa askhallaña soldadokuna hinan suyuyman langostakuna hunt'aykamurqan, kirunkuqa orqo leonpa kirunkuna hinaraqmi, waqsankupas china leonpa waqsankuna hinaraqmi. 7Uvas chakraytan purunyachirqan, higos sach'aykunatan khaskarqan, llapallantan qaranta k'utuspa kumparqan, k'allmankunapas yuraq k'aspin kapushan. 8Llaqtay runakuna, waqaykuychis, imaynan sipasqa novion wañuqtin qhasqa p'achawan churakuspa waqan hinata. 9Manañan rurupas vinopas kapunchu Señor Diosman wasinpi haywanapaq, Señor Diospa kamachin sacerdotekunan khuyayta waqaykushanku. 10Campon purunyachisqa kashan, chakrakunan sonqo nanay kashan, manañan trigo cosecha kapunchu, uvas yurakunan ch'akipun, olivo sach'akunan naq'epun. 11Manañan cosechanapaq kapunchu, trigopas cebadapas chinkapunmi, chayrayku, chakrayoqkuna, llakikuychis, uvas chakrayoqkuna, waqaykuychis. 12Uvas yurakunan ch'akipun, higos sach'akunan naq'epun, granada mallkipas, palmera sach'apas, manzana sach'apas, campopi llapa sach'apas ch'akipunmi. Runakunapas manañan kusikapunkuñachu. 13Yaw, sacerdotekuna, yana p'achawan lutokuychis, yupaychana wasi altarpi serviqkuna, anchiychis. Diosniypa kamachinkuna, yupaychana wasiman haykuychis, qhasqa p'achantin waqaspa chaypi illariychis. Manañan rurupas vinopas kapunchu Diosniykichispa wasinpi haywanaykichispaq. 14Diospa qayllanpi ayunanapaq llaqta runakunata kamachiychis, Diosmanta mañakunapaq runakunata huñuykuychis Diosniykchis Señor Diospa wasinman hamunankupaq, kurak runakunatapas suyuntinpi llapa tiyaqkunatapas waqyaychis, hinaspa Señor Diosmanta mañakuychis. 15¡Imayna manchakuyraqmi! ¡Señor Diospa muchuchinan p'unchaymi sispaykamushan! ¡Tukuy-atiyniyoqpa thuninan manchay p'unchaymi chayamushan! 16Qhawashaqtinchismi mikhunata qechupuwarqanchis, Diosninchispa wasinpiqa manañan kusikuypas, q'ochukuypas kanñachu. 17Tarpusqa muhupas k'urpa ukhupin ismupun, manañan cosechanapaq trigo kapunchu, chaymi mikhuy waqaychanakuna kumpasqa kapushan, taqekunan thunisqa kapushan. 18Khuyaytan uywakuna waqanku, khuyaytan waka t'aqakuna purinku manaña q'achu kapusqanrayku, ovejakunapas tulluyapushanmi. 19Señor Diosnilláy, qanmanmi waqyakamuyki, ninan q'achu pampata ruphaykapun, ninan campopi llapa sach'ata q'olaykapun. 20Salqa animalkunapas qanmanmi qaparimusunkiku huch'uy mayukuna ch'akipusqanrayku, q'achu pampakunata nina ruphaykapusqanrayku.


text: 1Señor Diosmi Noeta nirqan: –Arcaman haykuy llapa familiaykipiwan, qantan kay wiñay-masiykikuna ukhupi chaninta rikuyki. 2Lliw sacrificana animalmanta qanchis orqota qanchis chinatawan haykuchinki, mana sacrificana animalkunamantataq iskaytakama, orqotawan chinatawan. 3Hinallataq phalaq animalkunamantapas qanchis orqota qanchis chinatawan. Chaytaqa ruwanki kay pachantinpi sapanka t'aqa ama tukukunanpaqmi. 4Qanchis p'unchaymantataq ñoqa kay pachaman parachimusaq tawa chunka p'unchayta tawa chunka tutatawan, hinan hayk'an kawsaq ruwasqayta kay pachamanta ch'usaqyachisaq, nispa. 5Hinaqtinmi Noeqa Señor Diospa tukuy kamachisqanman hina ruwarqan. 6Noé soqta pachak watayoq kashaqtinmi para unuqa kay pachata millp'urqan. 7Noetaq arcaman warmintin haykurqan, hinallataq paywan kuska churinkunapas warmintinkama, millp'uq para unumanta ayqenankupaq haykurqanku. 8Sacrificana animalkunamanta mana sacrificana animalkunamantapas, phalaq animalkunamantapas lliw pampanta suchuqkunamantapas, 9orqontin chinantin, iskay-iskaymanta Noewan kuska arcaman haykurqanku, Noeta Diospa kamachisqanman hina. 10Qanchis p'unchaymantataq millp'uq para unu kay pachata millp'urqan. 11Soqta pachak watayoq Noé kashaqtinmi, iskaykaq killapi, chunka qanchisniyoq p'unchaypi manchay chinkay-chinkay ukhumanta llapa pukyukuna t'oqyamurqan, hanaq pacha phawchikunapas kicharikamurqan, 12hinaqtinmi kay pachapi sinchita pararqan tawa chunka p'unchayta tawa chunka tutatawan. 13Chay kikin p'unchaypin Noeqa arcaman haykurqan, hinallataq churinkunapas Sem, Cam, Jafet, Noepa warminpas, churinkunaq kinsantin warminkunapas. 14Paykunawan llapa salqa animalkuna, uywakuna, pampanta llapa suchuqkuna, llapa phalaq animalkuna, llapa phalaq kurukunapas, t'aqankuman hina haykurqanku. 15Noepa kasqan arcamantaq llapallan kawsaq animalkuna haykurqanku iskay-iskaymanta. 16Chinantin orqontinmi tukuy rikch'aq animalkuna haykurqanku Diospa Noeta kamachisqanman hina. Señor Diostaq punkuta wisq'aykapurqan. 17Millp'uq para unutaq kay pachapi tawa chunka p'unchaynintin paramurqan, unun askhayaspa chay arcata hoqarirqan, hinan unu patapi tuyurqan. 18Unuqa kay pachapi aswan-aswantan hunt'aykusharqan, hinan unu patapi chay arcaqa tuyusharqan. 19Unutaq sinchitapuni wichasharqan, kay pachantinpi llapa hatuchachaq alto orqokunapas millp'usqan karqan. 20Orqokunata millp'usqanmantapas qanchis metrotawanraqmi unuqa wicharqan. 21Lliw kawsaqmi kay pachapi wañurqan: Phalaq animalkuna, uywakuna, salqa animalkuna, pampanta llapa suchuqkuna, llapa runakunapas. 22Llapa samayniyoq hayk'an hallp'a pachapi kawsaqmi wañurqan. 23Ahinatan Diosqa kay pachamanta lliw kawsaqta ch'usaqyachirqan, runatapas, animalkunatapas, pampanta suchuqkunatapas, phalaq animalkunatapas. Noé sapallanmi qheparqan, paywan arcapi kaqkunapiwan. 24Unuqa kay pachapi qocharayarqan pachak phisqa chunka p'unchayta.