text: 1Tukuy israelitas tantakuspa, Hebronman Davidwan parlaj rerqanku. Chaypitaj nerqanku: Noqaykoqa yawar masiyki kayku. 2Cheqamanta Saúlqa reyniyku kashajtimpis, qampuni israelitastaqa wañuchinaku maqanakuman pusaj kanki. Chay jawaqa Señorniyki Tata Dios nisorqa: Qanmin Israel aylluytaqa michinki, paykunatataj rey jina kamachinki, nispa. 3Chay jinamanta Israelpa tukuy kurajninkunaqa Hebronman Davidwan parlaj rerqanku, Davidtaj paykunawan Tata Diospa ñawpaqempi uj tratota ruwarqa. Chaypacha paykunaqa Davidta churarqanku aceitewan jawispa, Israel ukhupi reyninku kanampaj, Samuelnejta Tata Dios nisqanman jina. 4Davidwan, tukuy israelitaswan Jerusalenman rerqanku, Jebús nisqa, chay llajtaman. Chaypeqa jebuseos tiyakusharqanku. 5Paykunataj Davidman nerqanku: Qan mana kayman yaykumuyta atinkichu, nispa. Chaywampis Davidqa sinch'i jark'achasqa Sión llajtata atipaspa, jap'ikaporqa. Kunantaj chay llajtaqa Davidpa Llajtan nisqa kashan. 6Davidtaj nisqa: Pichus ñawpajta jebuseoswan maqanakoj rejtaqa kuraj kaj kamachej kanampaj churasaj, nispa. Ñawpajta maqanakuman rej runaqa Sarviaj churin Joab karqa. Jinataj payqa kurajpaj churasqa karqa. 7Chaymantataj Davidqa sinch'i jark'achasqa llajtapi tiyakaporqa. Chayrayku Davidpa Llajtan nispa suticharqanku. 8Chay muyuyninmantaj llajtata jataricherqa Milomantapacha llajta perqakama. Joabtaj chay wakinta allinchacherqa. 9Davidqa aswan atiyniyojman tukusharqa Tukuy Atiyniyoj Tata Dios paywan kasqanrayku. 10Kaykuna karqanku Davidpa aswan sumachaj kaj soldadosnin. David kamachishajtin, paykunaqa sumajta yanaparqanku, tukuy israelitaswan khuskataj reyninkupaj Davidta churarqanku, Tata Diospa nisqanman jina. 11Kaykuna karqanku Davidpa sumachaj soldadosnimpa sutisnin: Hacmonijpa churin Jasobeam chay kinsa chunka wapu soldadospa kamachejninku karqa. Uj kutillapi payqa kinsa pachaj soldadosta t'ojsina lanzanwan wañuracherqa. 12Paypa qhepantaj Eleazar karqa, ahohita Dodoj churin; kinsantin wapu soldadosmanta ujnin kaj karqa. 13Payqa Davidwan Pas-damim llajtapi karqa, maypachachus filisteos wañuchinaku maqanakupaj chaypi tantakorqanku chaypacha. Chaypi karqa cebada tarpusqa chajra. Maypachachus israelitas filisteosmanta ayqesqanku chaypacha, 14payqa chay tarpusqa chajra chawpipi sayaykuytawan, paykunamanta jark'akuspa filisteosta atipaykorqa. Jinamanta Tata Diosqa payta yanaparqa t'ukunata atipaykunampaj. 15Uj kutipitaj chay kinsa chunka kurajkunamanta kinsantillanku Adulam chhanka jusk'uman Davidwan tinkukoj rerqanku. Filisteosmanta soldadostaj Refaim Vallepi jarasqa karqanku. 16David chhanka jusk'upi kashajtin, filisteosmanta soldadosqa Belenpi kasharqanku. 17Chaypacha Davidqa kay jinata parlarikorqa: Imaynapichus pillapis, Belén llajta punkupi kashan, chay pujyumanta yakuta jaywariwanman, nispa. 18Chantá chay kinsantin wapu soldadosqa filisteospa jarankuman yaykuspa, Belenman yaykuna punkumanta uj ladopi kasharqa, chay pujyumanta yakuta orqhomuspa, Davidman aparqanku. Davidtajrí mana ujyarqachu, manachayqa ofrendata jina Tata Diospa ñawpaqempi pampaman jich'arqa. 19Chantá nerqa: Dios ama saqewachunchu kay yakuta ujyanaytaqa. Chaytachus ujyayman chayqa, chay runaspa yawarnintachari ujyaspa jinayman; paykunaqa wañuyta mana manchachikuspa yakuta apamorqanku, nispa. Chayrayku Davidqa chay yakuta mana ujyarqachu. Chaytaqa chay kinsa wapu soldados ruwarqanku. 20Joabpa wawqen Abisaiqa chay kinsa chunka ajllasqa kajkuna ukhupi kamachejninku karqa. Uj kutipi maqanakoj churakorqa, t'ojsina lanzanwantaj kinsa pachaj runasta wañuracherqa. Jinamanta chay kinsa aswan wapu soldados jina may uyarisqa karqa. 21Tukuyninkumanta aswan jatumpaj qhawasqa karqa, kamachejninkutaj karqa. Chaywampis manapuni chay kinsa wapus jinapunichu karqa. 22Cabseelmanta Joiadaj churin Benaiaqa wapu runa karqa, ashkha t'ukuna imastataj ruwarqa. Payqa Moabmanta Arielpa iskaynin churisnintapis wañucherqa. Uj p'unchaypi rit'imusharqa chaypacha, uj jusk'uman yaykorqa, chay ukhupitaj uj leonta wañucherqa. 23Wañuchillarqataj uj jatunkaray egipcio runatapis. Chay runaqa iskay metros khuskanniyoj jina sayayniyoj karqa, paytaj uj t'ojsina lanzawan armasqa purej. Chay lanzanqa awana k'aspiman rijch'akorqa. Benaiataj uj k'aspillawan maqanakoj churakuspa, chay lanzanta kacharparicherqa, chay kikin lanzallanwantaj wañurparicherqa. 24Ajinata Joiadaj churin Benaiaqa chay imasta ruwarqa, kinsa chunka wapu runas ukhupitaj may uyarisqa karqa. 25Paykunamanta nisqaqa astawan allimpaj qhawasqa karqa. Chaywampis manapuni chay kinsa aswan wapu runas jinapunichu karqa. Davidqa Benaiata churarqa payta qhawajkunaj soldadosninkojpa kurajninku kanampaj. 26Chay wapu soldadosqa kaykuna karqanku: Joabpa wawqen Asael; Belenmanta Dodoj churin Elhanán; Harodmanta 27Samot; Paltimanta Heles; 28Tecoamanta Iquespa churin Ira; Anatotmanta Abiezer; 29Husamanta Sibecai; Ahomanta Ilai; 30Netofamanta Maharai; Baanaj churin Heled, paypis Netofallamantataj karqa. 31Gaboamanta Ribaijpa churin; chayqa Benjamín suyupi kashan. Piratonmanta Benaía; 32Gaas Mayumanta Hidai; Arabamanta Abiel; 33Bahurinmanta Azmavet; Saalbommanta Eliaba; 34Gizonmanta Jasenpa churisnin; Haramanta Sagejpa churin Jonatán; 35Sacarpa churin Ahiam, paypis Harallamantataj karqa; Urpa churin Elifal; 36Mequeramanta Hefer; Pelonmanta Ahías; 37Carmelmanta Hezrai; Esbaijpa churin Naarai; 38Natanpa wawqen Joel; Hagraijpa churin Mibhar; 39Amonmanta nisqa Selec; Berotmanta Naharai. Payqa Sarviaj churin Joabpaj armasta apaykachapojnin karqa. 40Jatirmanta Ira; Jatirllamantataj Gareb; 41Heteosmanta Urías; Ahlaipa churin Zabad; 42Sizaj churin Adina, payqa Rubén ayllupi kamachej karqa. Paywantaj kinsa chunka runas karqanku; 43Maacaj churin Hanán; Mitnimanta Josafat; 44Astarotmanta Uzías; Aroeimanta Hotampa churisnin Sama, Jehiel ima; 45Simrijpa churin, Jediaelwan wawqen Tizmanta Joha ima; 46Mahanaimmanta Eliel; Elnaampa churisnin Jebaiwan, Josaviaswan; Moabmanta Itma; 47Eliel; Obed; Sobamanta Jaasiel ima.


c: text/html

text:
Kuntur
Kuntur nisqaqa (Vultur gryphus) lliw phawaq pisqukunamanta aswan hatunmi.
Ima hinam kawsan[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kunturkunaqa Antikunapim kawsanku. Q'isachanku hanaq hanaq qaqakunapi. Manam llumpay allintachu phawayta atin. Llumpaytam llasanku phawaypaqqa. Wichaymanta urayllamanmi phawanku allinniqta. Uraymanta hanaymanqa satasam phawanku. Aychatam mikhunku, wañusqa uywakuna.
Huk, iskay runtullatam wachanku. Kunturchakunaqa qalatu kanku. Suqta killa q'isapi kanku. Utqaylla hatunyanku, phuruchakunku, hinaspa phawaytaña qallarinku. Mana llumpaytachu miranku. Kay hatun pisqukunaqa waqaychananchik, ama lliw chinkananpaq.
Yawar phistapaq, turu pukllaypaq, kunturkunata hap'ispanku. Turu pukllaypaq hap'ispanku, kunturkunaqa ñakarichinku.
Rikchakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Sanancha[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kunturqa Buliwyapi, Chilipi, Ikwadurpi, Kulumbyapipas huk mama llaqta sanancham, wallqanqankukunapi kan.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Wikispecies nisqaqa qillqasqa p'anqayuqmi kay hawa: Kuntur

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Marisol Espinoza
Marisol Espinoza Cruz sutiyuq warmiqa (* 31 ñiqin anta situwa killapi 1967 watapi paqarisqa Piwra llaqtapi - ), huk piruwanu willay kamayuq, pulitiku warmimpas.
Piruwanu Nasyunalista Partidu, Ollanta Humala partidupi wankurisqa kaspa, 2011 watapi Piruwpa Kunrisunman akllasqa karqan.
Alma mater: Piwra Mama llaqta Yachay suturnin.
2006 watamanta 2011 Piruwpa Kunrisunman akllasqa karqan.
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Marisol Espinoza.
- Sitio web de Marisol Espinoza en el Congreso de la República del Perú


text: 1¡Ay, Galacia provinciapi tiyaq mana yuyayniyoq wawqe-panaykuna! ¿Pitaq pantachirqasunkichis cheqaq willakuykunata mana kasukunaykichispaq? Qankuna kikiykichismanmi chakatasqa Jesucristomanta ancha sut'itapuni willarqaykichis. 2Kayllatan tapuriyta munaykichis: ¿Kamachikuy simita hunt'aspaykichischu Diospa Espiritunta chaskirqankichis? Icha, ¿iñiywan uyarispaykichischu chaskirqankichis? 3¿Chay hina mana yuyayniyoqpunichu kankichis? ¿Santo Espirituwan mosoq kawsayta qallarisqaykichistachu kunanqa kikiykichispa ruwasqaykichiswan aypayta munashankichis? 4¿Ñak'ariyta muchusqaykichispas yanqapaqchu karqan? Amayá yanqapaqqa kachunchu. 5Diosmi Espiritunta qosunkichis, hinaspa qankuna ukhupi milagrokunata ruwan. Chaytaqa ruwan, ¿kamachikuy simita hunt'asqaykichisraykuchu? Icha, ¿iñiywan uyarisqaykichisraykuchu? 6Abrahamta yuyariychis, paymi Diospi iñirqan, chaymi chaninchasqa kapurqan. 7Chayrayku, allinta yachaychis, cheqaq iñiyniyoq kaqkunan Abrahampa mirayninkunaqa. 8Mana judío runakunatan Diosqa iñisqankurayku chanincharqan, chaymi ñawpaqmantaña Qelqaqa Abrahamman allin willakuykunata willarqan: “Qanpin lliw suyu runakunaqa saminchasqa kanqa”, nispa. 9Abrahammi Diospi iñispa saminchasqa karqan, chay hinallataqmi pipas iñiqqa saminchasqa kanqa. 10Kamachikuy simita hunt'asqanpi hap'ipakuqkunaqa ñakasqan kanku. Diospa Simin Qelqan nin: “Pipas kamachikuy simipi tukuy qelqasqakunata mana hunt'aqqa, ñakasqan”, nispa. 11Chay hinaqa, ancha sut'in kashan, manan pitapas kamachikuy simita hunt'asqanraykuchu Diosqa chaninchanqa. Diospa Simin Qelqan nin: “Chanin runaqa iñiyllawanmi kawsanqa”, nispa. 12Kamachikuy simi hunt'ayqa manan Diospi iñiymantachu paqarin, aswanpas Diospa Simin Qelqan nin: “Kamachikuy simi hunt'aq runaqa, chaykuna hunt'asqanwanmi kawsanqa”, nispa. 13Kamachikuy simiq ñakayninmantaqa Criston kacharichiwarqanchis, paymi ñoqanchisrayku ñakasqa karqan. Diospa Simin Qelqan nin: “Pillapas kurkupi warkusqa kaqqa Diospa ñakasqanmi”, nispa. 14Paymi kacharichiwarqanchis Abrahamman prometesqa samincha mana judío runakunaman Jesucristopi qosqa kananpaq, hinallataq llapapas Diospi iñispa prometesqa Espirituta chaskinanchispaq. 15Wawqe-panaykuna, runaq kawsayninwan rikch'anachispan yachachisqaykichis: Huk runa rimanakusqanta firman chayqa, manan pipas chayta yanqayachinmanchu, nitaq imatapas yapaykunmanchu. 16Chay hinaqa, Abrahammanmi mirayninmanwan Diosqa prometerqan. Qelqaqa manan mirayniykikunaman ninchu, askhamantapas rimashanman hina, aswanpas huk runamanta hinallan nin: “Mirayniykiman”, nispa. Chay mirayqa Criston. 17Chayta nispaqa kaytan niyta munani: Diosqa Abrahamwan rimanakuspaqa hunt'ananpaqpunin prometekurqan. Chayraykun tawa pachak kinsa chunka wata qhepataña rikhurimuq kamachikuy simiqa Diospa prometekuspa rimanakusqantaqa mana yanqayachinmanchu. 18Kamachikuy simimantachus Diospa qosqan herencia kanman chayqa, manañan prometesqanraykuchu kanman, ichaqa Diosmi prometekusqanrayku Abrahamman mana ima ruwasqallanmanta chay herenciata qorqan. 19Chay hinaqa, ¿imapaqtaq servin kamachikuy simiqa? Runakunaq huchallikusqankunata sut'inchanapaqmi qhepataña yapasqa karqan, Abrahamman prometesqan miray chayamunankamallan karqan. Kamachikuy simiqa angelkunawanmi willachisqa karqan, Moisestaq runakunapaq chayta chaskirqan. 20Ch'ulla runaq asuntonpiqa manan necesitakunchu paypa rantinpi rimaqqa, Diosmi ichaqa ch'ullalla. 21Chay hinaqa, ¿kamachikuy simiqa Diospa prometesqankuna contrachu? Manapunin hinachu. Kamachikuy simichus kawsachiyta atinman chayqa, chaninchasqa kayqa kamachikuy simi hunt'aywanpunin kanman karqan. 22Ichaqa Diospa Simin Qelqan llapa runa huchaq kamachin kasqanta sut'inchan, ahinapin Diosqa iñiqkunaman prometesqanta qon Jesucristopi iñisqankuraykulla. 23Jesucristopi iñinanchispaq manaraq tiempo chayamushaqtinmi kamachikuy simiqa presota hina hap'iwarqanchis, imaynatachus Cristopi iñinanchista Diospa sut'inchawananchiskama. 24Chay hinaqa, kamachikuy simiqa Cristoman pusawananchispaq wawata hina uywawaqninchismi karqan, paypi iñispanchis Diospa chaninchasqan kananchispaq. 25Kunantaq Jesucristopi iñinanchis chayamuqtin, manaña uywaqpa makinpiñachu kapunchis. 26Jesucristopi iñispan llapallaykichis Diospa wawankuna kankichis. 27Llapallaykichismi Cristowan hukllachasqa kanaykichispaq bautizasqa kankichis, chaymi Cristowan huk p'achawan hina p'achachisqa kashankichis. 28Manañan kanchu judío runapas, mana judío runapas, manañan kanchu kamachipas, mana kamachipas, manañan kanchu qharipas warmipas, llapallaykichismi Jesucristowan hukllachasqa kaspa hukllaña kapunkichis. 29Qankunapas Cristoqpuni kankichis chayqa, Abrahampa mirayninpunin kankichis, Abrahamman Diospa prometesqantapas chaskillankichistaqmi.


text: 1Iconio marcaman çhayarna, Pabluwan Bernabé Israelcunapa shuntacäna wasinman aywaran. Paycuna willapäcuptin, Israel runacunapis, jäpa runacunapis Jesúspa shiminta çhasquicuran. 2Waquin Israel runacunam ichanga Jesúspa shiminta wasguir, waquin jäpa runacunata shimiyaran irmänucunata chiquipänanpaj. 3Imanuy captinpis, unaylla Iconio marcaçhu Jesúspa caçhancuna juyapäriran. Tayta Jesúsman yupachicur pitasi mana manchacullar willapäcuran: Tayta Diosninchi llaquipäcuj car, acracushan Jesústa caçhamusha washämänanchipaj nir. Tantiyachishannuylla willapäcur, jishyaçhucunata allchacächir, supaycunata jargur, tucuy-jinanpa Tayta Diosninchi munayniyuj cashantapis, llaquipäcuj cashantapis musyachicuycaran. 4Iconio marca runacuna quiquin-puralla ticrapanacuran. Waquin runa Jesúspa caçhancunata çhasquicuran; waquinmi ichanga mana. Mana wiyacuj Israelcunapa shiminta wiyacur, mana çhasquicuranchu. 5Mana çhasquicujcuna mayur Israel runacunapis marca-masintin, jäpa mayur runacunapis marca-masintin parlanacuran Pablutawan Bernabíta sajmar ushyananpaj. 6Parlanacushanta mayar, jishpicäriran. Aywaran Licaonia quinran Derbe marcaman, Listra marcaman, waquin marcacunamanpis. 7Chay marcacunaman çhayar, Tayta Diosninchipa shiminta willacur Jesúspita willapäcuran. 8Listra marcaçhu cumllu runawan tincuran. Yuriyninpita-pacha cumllu car, puriyta mana camäpacuranchu. 9Payga Pablo willacushanta wiyaraycaran. Chaura cumlluta ricärir tantiyacuran: Cay runa allchacayta munar, llapan shungunwan Tayta Diosninchiman yupachicun nir. Chaymi Pablo niran: 10Muguyquicunata chutapacuy. Jatariy. Niptin, cumllu runa juclla jataricurcuran. Allina puriran. 11Chaura Pablo allchacächishanta ricar, quiquincunapa rimayninçhu Licaonia runacuna ninacuran: Yaya taytanchi runa-tucullar watucamashcanchi. 12Manchapacur, Bernabípaj niran: Caymi yaya taytanchi Zeus. Pablupäna willacuj captin, niran: Caymi yaya taytanchi Hermes. 13Listra marca yaycunaçhu caycaran yaya tayta Zeuspa capillan. Chay capillaçhu aruj cüra marca-masintin Jesúspa caçhancunata cuyachicuynincunata jarayta munar, waytan wallgash türucunata apamuran. 14Chaura: Yaya tayta nir jarayta munaptin, Pabluwan Bernabé juyupa mancharicäcuran. Müdanantapis raçhir ushyarir, runacunapa çhaupinpa ushtucuycur wiyacächiypa llapan runata niran: 15Taytacuna, yaya taytayquiman ama tincuchimaychu. Nuwacunapis runa-masillayquim caycä. Rasunpa-caj Tayta Diosninchi caçhamasha shiminta willapänäpaj. Payga cawan. Camasha janaj pachatapis, cay pachatapis, yacucunatapis, llapan imacunatapis. Chaymi manacaj jircacunaman ama manchapacunquimanchu. Manchäga quiquin Tayta Diosninchita manchapacunquiman. Paylla munayniyuj. 16Unayga quiquin yarpashannuylla runacuna cawaran. Imanuy cawaptinpis, Tayta Diosninchi mana miçharanchu. 17Jamcunapis chaynuy cawaptiquisi, Tayta Diosninchi llaquipäshurayqui. Llaquipäcuj car, tamyachimun micuyniquicuna sumaj waçhananpäpis, sumaj wayunanpäpis. Yanapaycäshunqui cushi-cushilla cawanayquipaj. 18Runacuna jarayta munaycaptin, Pabluwan Bernabé tucuy-jinanpa tantiyachirraj miçharan. 19Listra marcaçhu caycaptin, chiquicuj Israel mayur runacuna çhayaran Pisidia quinran Antioquía marcapita, Iconio marcapita. Paycuna Jesúspa caçhancunata chiquichinan-cashallan runacunata shimiyaran. Shimiyaptin, Pabluta sajmar ushyaran. Wañush-jina jitacäcuptin: Wañuycachirunchi nir marca wajtanman jançharcur wicapariran. 20Chaypis irmänucuna jutuparaycaptin, cawarcamuran. Jinarcur marcaman Pablo cutiran. Warannin Bernabíwan ishcanin Derbe marcaman aywacuran. 21Derbe marcaçhu willapäcuptin, achcaj runa Tayta Jesúspa shiminta çhasquicuran. Paycunata sumaj willapariycur, aywashan caminullapa cuticuran Listra marcapa, Iconio marcapa, Antioquía marcacaman. 22Chay marcacunaman çhayar, Tayta Diosninchita mana yamacänanpaj irmänucunata shacyächir niran: Tantiyacunquiman. Tayta Diosninchipa ñaupanman mana çhayashanchicaman runacuna chiquir ushyamäshunpaj. 23Cutishan marcacunaman çhayar, jutucaj irmänucunata ricananpaj mayur irmänucunata çhuraran. Ayunar Tayta Diosninchita mañacuran: Taytallau Tayta, mayur irmänucuna aruyninta çharcunanpaj yanapaycullay, ari. Paycuna maquiquiçhümi cawan nir. 24Chaypita Pisidia quinranpa aywaycur, ishcanin Panfilia quinranman çhayaran. 25Jinarcur Perge marcaçhu Jesúspa shiminta willapäcuriycur, Atalía marcamanna yarpamuran. 26Willapäcuyta ushyarcur, bütiwan Antioquía marcaman cuticuran. Chay marcapita llaquipäcuj Tayta Diosninchipa maquinman çhuraycuptin, Pabluwan Bernabé willacuj llucshipäcuran. 27Chaura llucshishan marcaman çhayar, jutucaj irmänucunata jayarcur, willaparan: Jesúspa shiminta willacuptï, sumaj Tayta Diosninchi yanapämasha. Chaymi jäpa runacunapis shungun shacyäcuptin, Tayta Jesúspa shiminta çhasquicäriran. Paycuna Tayta Diosninchipa maquinçhu cawarcaycan nir. 28Llapallanta willapariycur, wiyacuj-masincunawan unaylla juyapäriran.


text:
Muruyuq
Muruyuq, Muruchaq icha Tuktuyuq nisqakunaqa (Spermatophyta, grigu simimanta Eπepuatόφuta, "muru yurakuna") lliw tuktuyuq, muru icha ruru ruraq yurakunam. Lliw yurakunamanta aswan achkaqa tuktuyuq yurakunam.
Muruyuq yurakunap mitan kamay raki huñukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Llat'an muruyuqkuna (Gymnospermae)
- Sikas yurakuna (Cycadophyta)
- Yinku yurakuna (Ginkgophyta)
- Akwayuqkuna (Coniferae / Pinophyta)
- Qatasqa muruyuqkuna (Angiospermae / Magnoliophyta)
- Ch'ulla phutuy raphiyuqkuna (Monocotyledoneae / Liliopsida)
- Iskay phutuy raphiyuqkuna (Dicotyledoneae)
- Ch'ulla khata sisayuqkuna (Magnoliopsida)
- Kimsa khata sisayuqkuna (Rosopsida)
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Cycadophyta.
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Ginkgophyta.
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Gnetophyta.
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Magnoliophyta.


text:
Wapsi kuyuchina
Wapsi kuyuchina yaku wapsip ñit'iyninwan llamk'aq kuyuchinam.
Rawraq k'illimsawan huk paylapi yaku t'impuptin chaymanta hamuq yaku wapsi asiru tiñiqipi asiru tanqana p'alltata tanqan, huk kuti huk kinraymantam, huk kutitaq wakin kinraymantam, iskaynintin hutk'ukuna hukchaqlla kichasqa wichq'asqa kaptinmi. Chaywanmi tanqana p'allta huk asiru k'aspitam hukchaqlla hawaman urawan tanqapayanmi. Chay k'aspimanta kuyupayayqa muquyuq k'aspiwan muyuriq asiru t'urpimanmi astakun.
Ñawpaq antakurukunam wapsi kuyuchinawan kuyuchisqa karqan: wapsi antakuyuwan.
James Watt chay wapsi kuyuchinataqa kamarirqan, 1769 watapi rikurichispa.


text: 1Chaura auturdäcuna Roma marcaman apachimänanpaj yarpaçhacuriycur, Pablutawan waquin wiçhgarajcunata capitan Juliupa maquinman çhuraran. Capitan Juliuga mandaj Augustupa murucuncunata maquinçhu purichij. 2Chaura Adrumeto marcapita bütiman jigashcä. Chay büti Asia quinran lamar cantuncunaçhu içhiycur-içhiycur aywanan caran. Bütiwan aywacuptï, Aristarcupis yanagämaran. Payga Macedonia quinran Tesalónica marcapita caran. 3Warannin junaj Sidón marcaman çhayarä. Chayçhu capitan Julio alli shungu cashpan irmänucuna Pabluta watucunanta mana miçharanchu. Jaraptinpis, mana miçharanchu. 4Sidón marcapita aywacuptï, alläpa wayraycaran. Chaymi mana wayrashallanpa aywar, lamar çhaupinçhu Chipre marca cantullanpa aywarä. 5Chaypita Cilicia quinran, Panfilia quinran chimpallanpa aywarä. Licia quinrançhu Mira marcaman çhayarä. 6Mira marcaçhu Alejandría marcapita Italia quinran Roma marcaman llucshiycaj bütita capitan Julio tariran. Chay bütimanna jigachimaran. 7Chay bütiwan pasinsalla aywar, achca junaj ñacarä. Cnido marcapa ñaupanman çhayanäpaj sumaj sasa caran. Juyupa wayrämuptin, lamar çhaupinçhu Creta marca cantullanpa aywar, Salmón punta ñaupanman çhayarä. 8Chaypita ñacarpis, Buenos Puertos nishan marcaman çhayarä. Chay marca Lasea marcapa waclällançhu caran. 9Chay marcaman çhayanäpaj achca junajraj ñacashcä. Juchapita shujpicuy fiestapis ushyacashana caran. Tamya quilla jallariptin, bütiwan purijcuna ticraj. Chaymi büti purichijcunata Pablo niran: 10Taytacuna, ama aywashunchu. Chiquipaj aywar, imamanpis çhayashuwan. Bütipis llapan cargantin-ima challpucanga. Quiquinchicunapis wañuyta-ima tarishuwan. 11Chaynuy niptinpis, capitan Julio mana wiyaj-tucuranchu. Manchäga bütiyujpa shiminta, büti purichijpa shiminta wiyacuran. 12Chaymi Buenos Puertos marcaçhu tamya quilla captin, juyänäpaj mana alli-niraj captin, llapanï Creta marcaçhu büti içhiräcunan Fénix marcaman çhayayta munarä. Chay marcaga janamanpis, uramanpis ricacaycan. 13Chaura urapita wall-wallyayllapa wayrämuptin: Fénix marcaman çhayashun nir büti purichijcuna cushicäriran. Chaymi Creta marca cantullanpa bütiwan aywarä. 14Aywarcaycaptï, janapita Euroaquilón nishan shucucuy wayra çhayamuran. Juyupa wayracurcuran. 15Bütitapis uraypa apacuran. Chaymi wayra shamushanpa aywayta mana camäpacur, wayra apashallanpa aywacurä. 16Lamar çhaupinçhu Cauda marcapa cantullanpa apamaran. Mana alläpa wayraptin, büti mallwata jatun bütiman jitarä. Ichanga sumajraj ñacapäcurä. 17Aywashä bütitapis, watucunawan çhanaj watarä. Sirte nishan chucru aguman tacacunanta manchacur, wayrallana bütita apananpaj bayïtatapis shucutaparä. Wayra apashallanpana aywacurä. 18Warannin junaj wayra mana çhawaptin, bütipa cargancunata lamarman wicaparirä. 19Quimsa-caj junajçhu bütipa llapan jiruncunatawan imancunatapis wicaparirä. 20Juyupa chicchinpa chacaraptin, intitapis istrïllacunatapis achca junaj mana ricaränachu. Chicchinpa wacpa-caypa purichimaptin, cawaytapis mana yarparänachu. 21Achca junaj mana micurächu. Chaymi llapan runata Pablo niran: Taytacuna, wiyacamanquiman caran. Creta marcapita mana llucshimullar, mana ujrapacushuwanchu caran. Mana ñacashuwanpishchu caran. 22Imanuy carpis, ama manchacushunchu. Büti ushyacaptinsi, mayganchipis mana wañushunpächu. 23Manchapacushä Tayta Diosninchipa anjilnin chacay ricaripamasha. Caçhan captï, Tayta Diosninchi willachimasha: 24Pablullau Pablo, ama manchariychu, ari. Mandaj Césarpa dispächunçhu ñauquicänayqui camacan. Aywarcaycashayqui runacunatapis jam-raycur Tayta Diosninchi washanga nir. 25Chaynuy willachimash caycaptin, cushicärinquiman. Tayta Diosninchi willachimashan camacänanta yupachicü. 26Büti ushyacaptinsi, lamar cantunman yacu jitaramäshun. 27Chaura ishcay simäna Adriático lamar quinranpa aywaptï, bütita wacman-cayman wayra purichiran. Chaypita pullan-pagas pallgaman büti yaycapaycashanta purichijcuna mayaran. 28Chaymi may ruriçhüpis allpa cashanta tupuptin, ishcay çhunca (20) ricralla caycaran. Yapay tupuptin, çhunca pichgawan (15) ricrallana caycaran. 29Chaura rumicunaman tacacunanta manchacur, bütita içhichinanpaj watarcur çhuscu ayshucunata lamarman jitarpuran. Jinarcur pacha wararcunanpaj Tayta Diosninchita mañacuycarä. 30Büti purichijcunam ichanga jishpicuyta munaycaran. Chaymi büti ñaupanman ayshucunata wataj tumpaylla jishpicunanpaj büti mallwata yacuman jurguycaran. 31Chayta ruraptin, capitantapis, llapan murucucunatapis Pablo willaran: Büti purichijcuna jishpicuptin, llapaniqui wañunquipaj nir. 32Niptin, büti mallwapa watunta murucucuna cuchurachiran. Lamarman jaycurachiran. 33Pacha waranaycaptin, micuyta mallinanpaj Pablo shacyächiran: Taytacuna, cananwan ishcay simänana llaquish puriycanchi: ¿Cawashunchuraj, wañushunchuraj? nir. Micuytapis mana mallinchirächu. 34Cawananchipaj ichicllatapis micupärishun, ari. Mayganchisi mana wañushunpächu. Mana imamanpis çhayashunpächu nir. 35Jinarcur llapanpa ricay ñawinçhu tantata aptacurcur, Tayta Diosninchita niran: Taytallau Tayta, ima allish tarichillämashcanqui nir. Tantata paquircur micuran. 36Shacyäcur, nuwacunapis micupäcurä. 37Llapanï ishcay paçhac jançhis çhunca sujtawan (276) runacuna bütiçhu aywarcaycarä. 38Llapan sacsashancaman micuran. Jinarcur büti ancashyarcunanpaj apashan rïguta lamarman jaycuriran. 39Chaura pacha sumaj wararcuptin, büti mayman çhayaycashantapis mana musyaranchu. Mana musyarpis, rumiynaj pallgata ricar, bütita çhayachiyta munaran. 40Chaymi watuncunata cuchurir, ayshucunata lamarçhu jaguiycuran. Büti tangacunan jirucunatapis jullgarachiran. Jinarcur ricashallanpa aywananpaj bütipa shucutapashan bayïtacunatapis mashtaran. Chaymi wayra apaptin, pallgaman büti llucshiran. 41Aywaycashançhu bütipa uman chucru aguman jaticäcuran. Mana aywarannachu. Yacu jipapita juyupa jaytaycaptillan, bütipa jipan paquicäcuran. 42Chaura apashan runacunata wampuyllapa jishpicärinanpita murucucuna wañurachiyta munaran. 43Wañurachiyta munaptin, capitan Julio Pabluta washayta munaywan miçharan: Wampuy yaçhajcuna lamar cantunman jishpicuchun. 44Mana wampuy yaçhajcunam ichanga bütipa paquipan jirucunallawan, imanuyllapapis llucshichun nir. Chaynuypa mayganïpis mana wañurächu. Llapanï allpaman çhayarä.


text: 1Roboamqa Siquem llajtaman rerqa, tukuynin israelitakunataj chay llajtaman tantakorqanku payta jatun kamachipaj churanankupaj. 2Chayta uyarerqa Nabatpa churin Jeroboamqa Egiptopi kashaspa, maymanchus pay ayqekusqa jatun kamachej Salomonmanta, chaymanta. 3Tukuynin israelitakunaqa Jeroboamta wajyachimojtinkutaj, tantaykukuspa jamorqanku Roboamwan kay jinata parlaj: 4Tataykeqa ancha sinch'ita sirvichikuwarqayku. Kunanqa qan pisiyachiy ari chay sinch'i llak'ayta, chay chhika llasa yugota jina pataykuman churawasqaykumanta, noqaykutaj qanta sirvisqayku, nispa. 5Chantá Roboamqa paykunata nerqa: –Kunanqa ripullaychej; kaymanta kinsa p'unchayman kutimunkichej, nispa. Chantá paykunaqa riporqanku. 6Chaymantataj jatun kamachej Roboamqa taporqa, tatan Salomón kawsashajtillanraj paypa ñawpaqempi karqanku, chay kurajkunata, payta umacharinankuta mañakuspa: ¿Imaynatataj qankuna yuyaychawankichejman kay runakunaman kutichinaypaj? nispa. 7Paykunataj kay jinata kuticherqanku: –Sichus k'acha kamachej jina qan kay suyupi runakunata sirviwaj, k'achatataj parlaykuwaj chayqa, paykunaqa wiñaypaj qanta sirvisonqanku, nispa. 8Chaywampis Roboamqa kurajkunajpa umachasqankuta mana kasorqachu; aswampis payqa, pikunachus paywan khuska uywasqa servij waynuchukunata, umachanankuta mañakorqa kay jinata: 9Imaynatataj qankuna yuyaychawankichej kay runakunaman kutichinaytari? Paykunaqa kay jinata niwanku: Pisiyachiy ari, tatayki chay chhika llasa yugota jina noqaykuman churawasqaykuta, nispa. 10Chantá chay paywan khuska uywasqa waynuchukunaqa kuticherqanku: –Pikunachus nisunku: Tataykeqa noqaykuman anchata yapaykuwarqayku llank'ayta llasa yugota jina, qantaj pisiyachiy ari, nispa, chaykunaman kay jinata ninki: “Makiypa uña dedonqa tataypa ñañu wasanmanta aswan rakhuraj. 11Tatayqa llasa yugota jina churasorqachej, noqatajrí astawanraj yapaykusqaykichej. Tatayqa lazowan seq'osorqachej, noqatajrí astawan seq'osqaykichej puntampi titi bolasniyoj lazowan, nispa.” 12Imaynatachus jatun kamachej Roboam chaymanta kinsa p'unchayman kutimunankuta nisqanman jina, Jeroboamqa tukuynin runakunawan khuska kutimorqa. 13Jatun kamchitaj runakunamanqa sinch'i simiwan kuticherqa, kurajkunajpa yuyaychasqankuta qhesachaspa; 14imaynatachus chay waynuchukuna umachasqankuman jina nerqa: Tatayqa llasa yugota jina churasorqachej, noqatajrí astawanraj yapaykusqaykichej. Tatayqa lazowan seq'osorqachej, noqatajrí puntampi titi bolasniyoj lazowan seq'osqaykichej, nispa. 15Jatunkamacheqa runakunajpa nisqankuta mana uyarerqachu, imaraykuchus Tata Diosmantapuni ajina kanan karqa, junt'akunampaj Tata Diospa parlasqan Silomanta Ahiasnejta Nabatpa churin Jeroboamman. 16Tukuynin runakunaqa repararqanku jatun kamachej paykunata mana uyariyta munasqanta, chayraykutaj kuticherqanku: “¿Noqayku ima ruwanayku tiyan Davidwanri? Jesejpa churinwanqa mana ima chayaqeykupis kanchu. Israel suyumanta kajkunaqa, wasisniykichejman ripuychej. Davidtaj aylluntaqa qhawachun, nispa.” Chantá israelitakunaqa wasinkuman riraporqanku. 17Jinaqa Roboam kamacherqa Judá suyupi israelitakuna tiyakojkunallata. 18Chaymantataj jatun kamachej Roboamqa mit'api llank'ajkunata qhawaj Adoramta Israel suyuman kacharqa; israelitakunatajrí rumiwan ch'anqaykuspa, payta wañucherqanku. Chayta uyarispa, Roboamqa usqhayllata carretampi, Jerusalenman ayqekorqa. 19Ajinamanta Israel suyuqa Davidpa mirayninmanta t'aqakaporqa kunankama. 20Chantá tukuynin israelitakunaqa Jeroboam kutimusqanta yachaytawan, tantasqa kasharqanku, chayman wajyachimuspa, Israel suyupaj jatun kamachinkupaj churarqanku. Ni mayqen ayllupis qhepakorqachu Davidpa aylluwanta qhatejqa, manachayqa Judá ayllumanta kajkunalla. 21Roboamtajrí Jerusalenman jamuspa, Judá ayllu kajkunamanta, Benjamín ayllu kajkunamantawan pachaj pusaj chunkayoj waranqa runakunata ajllaspa, maqanakupaj tantaykorqa. Paykunaqa Israel suyoj contrampi maqanakoj riyta yuyarqanku, ajinamanta tukuynin suyuta Salomonpa churin Roboamman kutichimunankupaj. 22Jinallapi Tata Diosqa Semaiasman parlarpayaspa, nerqa: 23“Judajpa jatun kamachej Salomonpa churin Roboamman, Judamanta kajkunaman, Benjaminpamanta kajkunamanwan, chantá chay wakin runakunamanwan 24kay jinata niy: Tata Diosqa ajinata nin: Ama israelitakuna wawqesniykichejpa contrankupi maqanakoj riychejchu. Sapa ujniykichej wasiykichejman kutipuychej, imaraykuchus kaytaqa Noqapuni ruwani, nispa. Paykunataj Tata Diospa nisqanta kasuspa, wasinkuman kutiporqanku, Tata Diospa nisqanman jina. 25Jeroboamqa Efraín orqopi Siquem llajtata watejmanta ruwacherqa, chaypitaj tiyakorqa. Chaymanta Penuel llajtatañataj watejmanta ruwachillarqataj. 26Jeroboamtaj sonqompi nerqa: “Sichus kay runakuna Jerusalenman wicharenqanku uywa ñak'asqata Tata Diospa Templompi jaywamoj chayqa, kay kamachiynej suyuqa atinman Davidpa mirayninman kutipuyta. 27Kay runakunaqa Judamanta jatun kamachej Roboamman k'askakapunkuman, noqata wañuchiwaspataj, jatun kamachej Roboamman kutiripunkuman, nispa. 28Chayrayku ujkunawan yuyaychakuspa, iskay waka uña lantikunata qorimanta ruwacherqa; chantá israelitakunaman nerqa: “Askha kutitaña qankuna Jerusalenman rinkichej. Kayqa Egiptomanta orqhomoj diosniykichiskunaqa, nispa.” 29Chantá ujnin waka uñata Betelman churarqa, ujtataj Danman. 30Chay jawa isrealitakunaqa Betelkama chantá Dankama yupaychaj rispa juchallerqanku. 31Ruwachillarqataj loma patapi yupaychana wasikunata, chantá sacerdotekunatapis churallarqataj mana levitakuna kajkunatamanta. 32Chantá Jeroboamqa kamacherqa uj raymita ruwanankuta pusaj kaj killapi, chunka phishqayoj p'unchay kajpi, imaynatachus jatun raymita Judapi ruwaj kanku, ajinata. Jinataj altar patapi payqa uywa ñak'asqata jaywarqa. Ajinata ruwarqa Betelpi, uywa ñak'asqata jaywaspa chay waka uña ruwasqanman. Kamachillarqataj sacerdote kanankuta chay loma patapi wasita ruwachisqampaj. 33Pusaj kaj killapi, chunka phishqayoj p'unchay kajpi, altarta ruwachisqa, chay patapi uywa ñak'asqata jaywarqa Betelpi. Kikin payllamanta orqhokuspa, chay killapi israelitakunapaj raymita ruwarqa, llojserqataj chay altarman inciensota q'oshñichej.


text: 1Maypachachus runas kay pachapi mirayta qallarejtinku, ususisninku karqa. 2Jinapi Diospa churisnenqa rikorqanku runaspa ususisninku k'achitas kasqankuta. Chayrayku paykunawan casarakorqanku, munasqankuman jina ajllakuspa. 3Tata Diostaj nerqa: Mana saqesajchu runasqa kay pachapi wiñaypaj kawsanankuta, imaraykuchus paykunaqa aychalla kanku. Chayrayku kawsanqanku pachaj iskay chunkayoj watasllata, nispa. 4Diospa churisnin runaspa ususisninkuwan casarakuspa, wawasniyoj karqanku, chay wawasninkutaj jatunkaray runas karqanku. Paykuna chaypacha karqanku manchay kallpasniyoj, mentasqastaj. 5Tata Diosqa rikorqa runaspa ashkha millay sajra ruwasqasninkuta, qhepamampis tukuy sajrallatapuni ruwayta yuyasqankuta. 6Chayrayku Tata Diosqa pesachikorqa runasta ruwasqanmanta, mayta sonqonta nanachikuspa. 7Tata Diosqa nerqa: Jallp'a patamanta tukuyta chinkachisaj kay ruwasqasniy runasta, jinallataj uywasta, pampata qhatatakojkunata, phawajkunatawan. Anchata pesachikuni kaykunata ruwasqaymanta, nispa. 8Chaywampis Noeqa Diospa ñawpaqempi khuyakuyta tarerqa. 9Kay jina karqa Noejpa kawsaynin: Noeqa cheqan karqa, sumaj runataj chay tiempo runa mita ukhupi, Diosta kasuspapuni. Ajinaqa pay k'atalla Diospa munayninta ruwarqa. 10Noejpata kinsa churisnin karqanku, Sem, Cam, Jafet ima. 11Diospa ñawpaqempi kay pachaqa imaymana juchawan junt'a karqa, chejninakuywan ima. 12Runasqa juchapi pejtusqa karqanku. Chayrayku Dios chay jina millay juchasapasta rikuspa, 13Noeta nerqa: Noqa tukuchisaj kay runasta. Paykunaj juchallikusqankurayku imaymana jucha kay pachaman junt'an. Chayrayku tukuchisaj paykunata tukuy jallp'antinta. 14Qanqa ruway uj arcata gofer maderamanta. Ukhumpitaj ruway ashkha cuartosta. Jinaspataj, mach'awan lluch'iranki ukhunta jawantawan, tukuy lajrasninta ama yaku yaykunampaj. 15Kay jinata arcata ruwanki: Sayt'unman ruwanki pachaj kinsa chunka phishqayoj metrosniyojta, kinrayninmantaj iskay chunka iskayniyoj metros, phishqa chunka centimetrosniyojta; sayayninmantaj chunka kinsayoj metros phishqa chunka centimetrosniyojta ruwanki. 16Chantá ruway kinsa alto patasniyojta, uj ventanayojta, chaytaj kachun techo uramanta khuskan metropi; uj ladompitaj punkunta ruwanki. 17Noqaqa jatun parata parachimusaj yakoqa kay pachata p'ampanankama, kay pachapi tukuy kawsajkunata chinkachinampaj. Jallp'a patapi tukuy ima kawsajkuna wañonqanku. 18Qanwantajrí ruwasaj uj tratota. Qan yaykunki arcaman, jinallataj yaykonqanku churisniyki, warmiyki, ñojch'asniyki ima. 19Chantá arcaman qhatiykunki uj chinatawan orqotawan sapa uj animalesmanta kay pachapi kaj chhikamanta; chay animales qanwan kanqanku kawsanankupaj. 20Qanwan khuska yaykonqanku tukuy laya animalesmanta iskaykama phawajkunamanta, uywasmanta, tukuy qhatatakoj animalesmanta ima, paykunapis kawsanankupaj. 21Jinallataj tukuy laya mikhunata tantay, waqaychaytaj qan mikhunaykipaj, jinallataj animales mikhunankupajpis, nispa nerqa Diosqa. 22Ajinata Noeqa ruwarqa, Dios imaynatachus payman nisqanman jina.


text:
Yawarkucha
- Kay rimaqa huk sut'ikunayuqmi; Yawarqucha rikuy.
Yawarkucha (kichwapi) icha Yawarqucha nisqaqa (kastilla qillqaypi: Yahuarcocha icha Yahuarcucha) Ikwadur mama llaqtapi, Impapura markapi, Ibarra kitipi, huk mana ukhu nisqa qucham.
Ibarra llaqtamanta kimsa kilumitru karum, chinchanpi, Tawantu mayup kinrayninpi, mama quchap hawanmanta 2.210 hanaq, 2.500-chá t'asra mitru hatun. Yakunqa utqayllam chinkan, 25 watamantapacha isqun mitruchá, 0,33 mitruchá huk watapi. Ratullapichá ch'akisqa kanqa.
1487 watapi Wayna Qhapaq Inka Karanki, Kitu Kara runakunata atispa ancha achka runakunata maqanakuspa wañuchirqan, chaypi kaq quchaman sitaspa. Chaypacha Karankip Kacha Duchisela sutiyuq umalliqninpas (Shiri) wañurqan Atuntaki pampapi. Chaymantapacha runakuna chay quchataqa Yawarqucha nispa sutichanmi.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Yawarkucha wiñarishkamanta. Kaypi: Kichwa shimita alli yachashunchik (PDF). Latakunka 2009.


text:
Rimaq distritu
Rimaq distritu (kastilla simipi: distrito de Rímac) nisqaqa huk distritum Lima pruwinsyapi, Piruw mama llaqtapi.
Yuyarina
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
P'unchaw kamasqa 2 ñiqin qhulla puquy killapi 1920 wata, Augusto B. Leguía Umalliq.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Llaqtakuna Ayllu llaqtakuna - Uchuy llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Uma llaqtanqa Rimaq llaqtam.
- Amanqay llaqta
Waki[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
175 793 runakuna.
Iñiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Llaqtap amachana santun[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Ayriway killa: Tayta Chakatasqa Apu Rimaqpi (Señor Crucificado del Rímac)
- Perpetuo Socoro Pallan, Rimaq distritup patronanmi nisqa
Karu puriy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Alameda de los Descalzos
- Plaza de Toros de Acho
- Paseo de Aguas
- Los Ángeles Pallanchikpa basilikan wan Convento de los Descalzos
- Santa Liberata, distritup amachaqninniyuq manqus wasi: Chakatasqa Apu Rimaqpi (Señor Crucificado del Rímac).
- Patrocinio Pallan
- La Cabeza Pallan
- La Consolación Pallanchikpa kapillan
- Qupaqhawanap Pallan Santuariyu
- San Alfonso Inlisya: Perpetuo Socorro Pallan
- Rosario del Puente Pallanchikpa kapillan
- San Francisco Solano kitilli
- San Lázaro kitilli.
Yachay tarpuy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Yachaychiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Mama llaqta Allwiya kamay Yachay suntur Universidad Nacional de Ingeniería (UNI).
- Mama llaqta Ricardo Bentín Yachay wasi
- Mama llaqta María Parado de Bellido Yachay wasi Gran Unidad Escolar María Parado de Bellido
- Externado Santo Toribio de Mogrovejo.
Musiku[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Apaykachana[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Distritupi paqarisqa runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kurakakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Enrique Peramás Díaz(2011-2014)
- Víctor Leyton Díaz (2007-2010)
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Rimaq distritu.
- Municipalidad Distrital del Rímac
- Rimaq wiñay kawsay (kastilla simipi)


text: 1Capernaumpita Jesús aywashpan chayargan Judea provinciaman. Nircurna pasargan Jordán mayu tsimpanman. Tsaychöpis atsca runacuna juntapaptinmi Jesús yachatsergan imaypis yachatsishgannogla. 2Tsaycho yachaycätsiptinmi fariseo runacuna aywaycur lutanta rimatsinan cashga ali shimilanpa Jesusta tapupäcorgan caynog nir: “¿Warminpita runa raquicanmancu o manacu?” 3Tsauraga Jesús nergan: “Moisés escribishgancho ¿imatatag niycan?” 4Tsaynog niptinmi fariseucuna nipäcorgan: “Moisés yachatsergan pipis warminpita raquicayta munarga papilta firmaparcur raquicänanpagmi.” 5Tsauraga Jesús caynog nergan: “Moisés tsaynog yachatsergan runacuna mana cäsucog captinmi. 6Musyashgantsinogpis Tayta Diosnintsimi cay patsata camar olguta y warmita camargan. 7‘Tsaynog captinmi warmita ashir runa promitin mana raquicaypa tänanpag. Tsaymi majatsacarna mamanpa y taytanpa maquincho caycashganpita runa yargucun warminwan tänanpag. Warminwan tarnami jäpa jäpa carpis paywan tsay castalana ricacun.’ Tsaynog cananpag Tayta Dios niycaptenga mananami ishcay castanatsu caycan, sinöga juc castalanami caycan. 9Tsaymi Tayta Diosnintsi juclatsashgantaga pipis mana raquinmantsu.” 10Tsaypita posädacushgan wayicho caycarnami discïpuluncuna Jesusta tapupäcorgan tsay yachatsishganpita. 11Tapuptin Jesús caynog nergan: “Pï runapis warminpita raquicaycur juc warmiwan targa adulterio jutsatami ruraycan. 12Tsaynogla pï warmipis runanpita raquicarcur juc runawan targa adulterio jutsatami ruraycan.” 13Tsaypitanami wamracunata Jesús cagman apapäcorgan umanman maquinta churaycur Tayta Diosta manacunanpag. Wamracunata apaycagta ricarmi discïpuluncuna michargan. 14Tsaymi discïpuluncunata Jesús caynog nir olgöpargan: “Wamracunata apacamunanta ama michäpäcuytsu. Wamranog cagcunami Tayta Diospa naupanman chayangapag. 15Pipis Tayta Diosnintsipa naupanman chayayta munarga papänin nishganta wamra criyishgannog Tayta Diosnintsi nishganta criyitsun. Wamranog criyegcunalami Tayta Diospa naupanman chayangapag.” 16Nircurnami tsaycho caycag wamracunata jucta jucta margarcur umanta yataycushpan Tayta Diosnintsita manacorgan paycunata yanapananpag. 17Tsaypita Jesús aywacunanpagna caycaptinmi juc mözu cörriyla chayargan Jesús cagman. Paymi gongurpacuycur caynog nergan: “Gam imaycatapis musyanquimi, tayta. Tsaymi tapuculäshayqui. ¿Imatatag ruräman Tayta Diospa naupanman chayanäpag?” 18Tsauraga Jesús caynog nergan: “¿Imanirtag yarpanqui lapantapis musyashgäta? Tayta Diosnilantsimi lapantapis musyaycan. 19Tayta Diosnintsipa naupanman chayanayquipäga paypa mandamientucunata cumpliy. Musyanquimi mandamientucuna caynog nishganta: ‘Adulterio jutsata ama ruranquitsu. Runa mayiquita ama wanutsinquitsu. Ama suwacunquitsu. Manacagtaga ama pitapis tumpanquitsu. Runa mayiquita ama lulapanquitsu. Mamayquita y taytayquita ali ricanqui.’ ” 20Niptin tsay mözu nergan: “Tsaycunataga wamra cashgäpita-patsami lapanta cumplishcä, tayta.” 21Tsaynog niptin Jesús cuyapar ricärishpan caynog nergan: “Lapanta cumpliycarpis Tayta Diospa naupanman chayanayquipäga jucragmi pishëshunqui ruranayquipag. Lapan imayquicunatapis ranticuycur guellayta wactsacunata aypuy. Nircur nogawan aywashun yachatsishgäta yachacunayquipag. Tsaynog rurashpayquega gloriaman riquëzayquita churacognogmi caycanqui.” 22Tsaynog niptinmi pasaypa rïcu car tsay mözu laquishga aywacorgan. 23Tsauraga tsaycho caycag runacunata ricärishpan discïpuluncunata Jesús nergan: “¡Sasami caycan rïcu runacuna Tayta Diospa naupanman chayananpäga!” 24Jesús parlashganta mayarmi discïpuluncuna mantsacashganog ricacorgan. Tsauraga Jesús yapay nergan: “¡Sasami caycan rïcu runacuna Tayta Diospa naupanman chayananpäga! 25Auja uchcupa camëllo päsayta mana camäpacushgannog rïcu runapis quiquilanpitaga Tayta Diospa naupanman chayayta manami camäpacuntsu.” 26Tsaynog niptin discïpuluncuna pasaypa mantsacashga quiquinpura parlapäcorgan caynog nir: “Tsaynog captenga ¿pirag salvaconga?” 27Tsaymi paycunata ricärishpan Jesús caynog nergan: “Quiquilanpitaga runacuna manami salvacuyta camäpacuntsu. Tayta Dioslami pitapis salvan. Tsaymi Tayta Diosnintsipäga imapis mana sasatsu.” 28Tsauraga Pedro caynog nergan: “Nogacunaga lapantami imaycätapis cacharishcä gamwan purinäpag, tayta.” 29Tsaynog niptin Jesús nergan: “Noga munashgäta ruranan cashga y Tayta Diosnintsipa wilacuyninta wilacunan cashga pipis wauguincunata, panincunata, mamanta, taytanta, tsurincunata, wayinta o chacrancunatapis cachareg cäga cay patsacho pachac (100) cuti mastami chasquengapag. Tsaynogpami paninpis, wauguinpis, mamanpis, taytanpis, chacrancunapis y wayincunapis paypa canga. Itsanga wilacuynëta wilacushganpita runacuna chiquengapagmi. Tsaynog captinpis Tayta Diospa naupanman chayar imayyagpis cushishgami cawangapag. 31Waquin runacuna, rïcu cashganpita respitädu carpis, gloriaman manami chayangatsu. Waquin runacunami itsanga, mana cäsushga wactsa carpis, gloriaman chayar cushicongapag.” 32Nircurnami Jerusalenpa aywar discïpuluncunapa puntanta Jesús aywaycargan. Jerusalén autoridäcuna Jesusta wanutsiyta munaycashganta musyarmi discïpuluncuna y paywan waquin aywagcunapis mantsariycar aywapäcorgan. Tsaynog caycagta ricarmi chunca ishcay (12) acrashgan cag discïpuluncunata juc läduman Jesús gayargan. Nircurmi ima pasananpag cashgantapis wilargan caynog nir: 33“Musyapäcunquimi Jerusalenpa aywaycashgantsita. Tsaychömi mandag cüracuna y Moisés escribishganta yachatsegcunapis nogata prësu tsaripäcamanga. Nircurmi wanutsimänanpag mana Israel runacunapa maquinman entregapäcamanga. 34Paycunami asipämanga, togapämanga y astamanga. Tsaypitanami wanutsimangapag. Tsaynog captinpis quimsa junagtaga cawarimushagmi.” 35Tsauraga Jesusman aywaycur Zebedeupa tsurincuna Santiago y Juan caynog nipäcorgan: “Ruwaculäshayqui, tayta.” 36Tsaynog nipäcuptin Jesús caynog nergan: “Captenga alichari canman.” 37Tsaymi paycuna nipäcorgan: “Mandag canayquipag Tayta Dios churashuptiqui gamta mandäshinäpag nogacunata churaycalämay, tayta. Jucnëta jamaycatsilämanqui derëchayqui cagman y jucnëtana itsogniqui cagman.” 38Tsauraga Jesús caynog nergan: “Gamcunaga manami musyanquitsu imata manacamashgayquitapis. ¿Gamcuna awantapäcunquimantsurag nogata nacatsimashgannog nacatsipäcushuptiqui? ¿Pasamänanpag caycashganta gamcuna pasapäcunquimantsurag?” 39Tsauraga paycuna nipäcorgan: “Au, awantapäcushagmi.” Tsaynog niptin Jesús nergan: “Rasunpami noga nacashgänog gamcunapis nacapäcunquipag y pasamashgannog pasashunquipag. 40Tsaynog captinpis itsognëman y derëchämanga pitapis jamatsishag Tayta Dios nimashgan caglatami.” 41Santiago y Juan ruwacushganta mayarmi waquin cag discïpuluncuna fiyupa rabiacärergan. 42Tsauraga discïpuluncunata gayaycur Jesús caynog nergan: “Gamcuna musyashgayquinogpis nación mandag runacunaga mandag cayninman atiënicuycur runacunata mandan. 43Gamcunachöga manami tsaynog canmantsu. Tsaypa trucanga waquin runacunapita más ali ricashga cayta munarga runa mayiquita ashmaynogla yanapay. 45Manami runacunata munashgäta ruratsinäpagtsu noga shamushcä, sinöga runacunata yanapanäpagmi shamushcä. Tsaynogpis shamushcä runacuna-raycu wanur salvanäpagmi.” 46Tsaypitanami discïpuluncunawan Jesús chayapäcorgan Jericó marcaman. Discïpuluncunawan y más atsca runacunawan Jericöpita yarguycaptinmi Timeupa tsurin Bartimeo caridäta manacur caminucho jamaraycargan. Payga gaprami cargan. 47“Nazaretpita cag Jesús pasaycan” nir wilaptinmi gayacur caynog nergan: “¡Rey Davidpa castan Jesús, cuyapaycalämay!” 48Tsaynog gayacuptinmi runacuna olgöpargan upälacunanpag. Tsaynog olgöpaptinpis masragmi gayacorgan caynog nir: “¡Rey Davidpa castan Jesús, cuyapaycalämay, ari!” 49Tsaynog gayacushganta mayarmi Jesusga ichicuycorgan. Nircur gayatsiptin aywagcuna Bartimeuta caynog nipäcorgan: “Upälacuyna. Jesusmi gayaycäshunqui. Jucla aywashun.” 50Tsauraga jucla sharcurcur punchunta jitariycushpan Jesús cagman cushishga aywargan. 51Chayaycuptinna Jesús taporgan: “¿Imacho yanapanätatag munaycanqui?” Tsauraga Bartimeo caynog nergan: “¡Nawëta aliyaycatsilämay, tayta!” 52Niptin Jesús caynog nergan: “Yäracamashgayquipitami canan nawiqui aliyashgana caycan.” Tsauraga jinan hörami Bartimeupa nawin aliyargan. Aliyarcuptinnami Jesusta gaticurcur aywacorgan.


text:
Loading content ...
SANTEE, NEBRASKA. Taku Waste Okiya. Taku £ica Kipajin P. B. RIGGS, PUBLISHER VOLUME LIX NUMBER 5 May 1930 WOKAJUJU KASPAPI SAKPE United States hetanhan itokaga wiyo- hiyanpata he wita wan Haiti he yanka qa hen Hasapa ovate yakonpi qa dehantu kin tukansidan wanji teca hda- Hingapi kta on nina oSkiSkapi qa owas witayapi iyayapi sni on en iyakitedan kiciza pi nun seca qa beon tunkauSidan unyanpi kin akicita ekta ye- wicay aqa wanna wo- Skiske kin sam iyayapi qa iteowapi de en Haiti makoce en tunkauSidan ti. qon be dee. VS^V.:..;..;..:.,WV>*WV SANTEE BIBLE CORRESPONDENCE SCHOOL Santee Wowapi Wakan wowapi otokSu obna onspeiciciyapi naHon po. Tuwe woonspe awi cakehan cin kinhan okihi ece. Otoiyohi iye iyatayedan onspeiciciye kinhan iyotan waSte. Woonspe yakuwapi kin en wacintanka po. Hecen iniwaStepi kta. Wadusotapi kin he wicite askape stamps heceedan dusote kin hee. Tohan woouspe kuyaye cin en ohini 2 cent stamp wacji koya uyaye kte. He icica- win woonspe nicai kte. John Wright waonspekij'e. Robert Brown Dakota iapi en. IJLIPX OAYE Y-A-ZKLA-CTTTJ-TJ Receipt N i c u p i "Iapi Oaye" wanna wakajuju tuka receipt mayaqu sni eyapi ecee. Hena ojuba akan owapi kin tanyan iwanyaka po. Hena tohan yakajuju receipt yanka qa he tohan yakajuju kin yuotauin kin ee. Tohanyan Yakajuju OjUha en Owapi WicaSta ota tohan Iapi Oaye hdajujupi kiksu- yapi Sui qaheon unkiwangapi sa tuka wi iyohi tohan Iapi Oaye unnieupi ojuha. en owapi ecee. Nakun wotanin wowapi owasin heconpi. Hecen Heua tuwe He abdeze sui kinhan ito de en etonwe kta waSte. Ito tuwe Joseph Redfish eciyapi qa Peever, So. Dak. he wowapi oyujuju^ tawa kinhan qa May 1930 hebanyedan kajuju kinhan Iapi Oaye unqupi eca ojuha akan decen unkowapi. Joseph Redfish May 30 Peever S D Hecen Joseph Redfish May 1930 . hetanhan icazo Hiyu he tanin. '. Qais tuwe Frank Collins eciyapi, Herrick, S. D. en qa iye Iapi Oaye icu hehau ojuha akan decen owapi: Frank Collins May 31 Herrick S D • He decen kapi, tokata May 1931 hehanyan hduStan, hehanyan hdajuju. Hecen otoiyohi tona Iapi Oaye iyacupi ojuha en taku owap- iwanyaka po. Heciyatanhan tohanyan yai hdajujupi tanin qa nakun tohanyan iyakazopi kin hena tanin. Iapi Kahniga. e. t>!= ■3 >$ p r* E *- '£ OS •o *>? WOWAPI UNQUPI Greenwood, S. D. Tiku wanji obdaka wacin. Jesus Hewoskan anpetu wikcemna torn wowawiyutan en un omaka en unhipi. Jesus wocekiye en ikdnwiyeya unkiksuyapi kte. Leut en unhipi can Greenwood Episcopal Okodakiciye wocekiye tiwahe. opapi iyaza woeeki ye wicaunkaipi. Wowapi Wakan unyawapi qa Wakantanka iyokipiya unyaranpi. KoSka qa. winyan woiyopaStake wicoie waSteSte unqupi. St. Andrew sunkakieiyapi en wicasa wan okitanin wan opa tka ihpeya unkiyayapi, Dec. 15, 1930 en. Ihanktonwan Okokdakici- ye nonpa en wawokiye. Y. M. C. A. qa St. Andrew qa Temperance League qa tokiy ili omniciye keS ekta i ecee. Presoyterian en opa, hunkayapi omaka ota un, qa St, Andrew omniciye en wowahonkiye econSipi econ ecee. Waonspeka heca heon onabon waste. Wi caSa de oyate en taninyan un. Wowapi Wakan heya "Niite temni kin onaguyapi yakdu- te kta" eyapi qa toni iyujimnaecon, nina bdi heca temni kda Sni. Tiwahe waSte yuha qa wanna en un Sni tuka ti kin Heceknana han qa Lenten Service wocekiye eya unqonpi de ti qon en dehan cunwintku oti en kawitaya unhipi qa wocekiye econqonpi. Hecen taku wan ji eciyatan awabdeza, tuwe wanna te ca maka kin ed-kikde eSas tohan waSteSte dena ou eciyatan w,jcaSa ni un kin iyeced tona nipi kin ta wacinpi kin ed ob is eya ni un, tuwe wicake- yahan takodaton he taku isam cinpica hwo? WicaSa wan on wowapi wakaga caje obdake kte, James T. Johnson, Greenwood etanhan. Joseph Grabbingbear . WOPIDA Wowapi otokSu okna Wowapi Wakan woonspe owas wakluStan, Dakota iapi en, heon dehanl F. B. Riggs, Rev. John Wright qa Rev. Charles Frazier wopida ewicawakiye. Lena wicaSta kin lila omakiyapi on lebanl on taku onspemakiyapi eciyatau Taku Wakan litawakiui qa waSagya mitawacin en un qa taku unmaspe eciyatan oyate unkitawapi en yuha Htawani kin on lehanl wopida epa wacin. Wakantanka wicaSta lena wicakiei un kte qa onsiwicada kin ake sanpa woonspe wasteSte onspeunkiyapi kta ecamin. Nitakuyepi. Brennan. S, D. Setll Whitebull. CANHANPI AGUYAPI HU ETANHAN KAGAPI Aguyapi hu kin he tanyan sdonuyanpi qa nina ota qa takudan i waste Sni qaeceu owas Hu- HnaHyapi ecee. Taku en cistiyedan iwaSte kin titanka wicaqupi eca tonakese yutapi qa hehan cinpi Sni ecee. MaKti wicaSta otonwe ikiyedan tukten en wiyapemnipi wowapi kagapi wanji han ca hen aguyapi Ha hena wiyopeyapi ecee. Ecin hena wiyapemnipi wowapi gi hena aguyapi hu etanhan kagapi qa mazopiye en wopetonpi eca on iyapemuipi qoii bee. Tka dehantu aguyapi hu en taku tokeca wanji iyeyapi qa aguyapi hu etanhan token can- hanpi kagapi he iyeyapi qacanhanpi de iS eya skuya tka canhanpihu qa pangisaSa etanhan can hanpi kin he kici icitokeca. Dehan can- hanpi unqonpi de tona nina oepapi kin bena canhanpi ota ynta okihipi Sni. Ecin sanpa ce- papi kte. Tka aguyapi hu kin de canhanpi he tona cepapi kin ota yutapi eSta sanpa icwpapi kte Sni, heaen tona nina cepapi hena cauhanpi tohanyan okihipi yutapi Sta iwayazankapi kte Sin. De canhaupi teca kagapi kin de zilos eya cajeyatapi. Canhanpi ocaje taku etanhan kagapi ota unyuhapi. Ito eS pangiSasa, canhanpihu. tahduhu, Hastanhanka, wamnaheza, qa tuHmaga henakiya canhanpi kagapi. Nakun wanji asanpi etanhan canhanpi kagapi qa he canhanpi asanpi eya cajeyatapi qa heon nakun bmibmiyanna unkeyapi pejuta pills heon nakun kagapi. HokSiyopa ota hunkupi asanpi tawa on icaH- wicakiyapi okihipi Sni. Heon pte aSanpi unpi eoee. Tuka hunkupi asanpi tawa kin hena nina skuya. Pte asanpi hececa sni, heon canhanpi en ohnakapi qa hehan hokSiyopa wicaqupi ecee. Tuka cauhanpi ikceka, cane sugar qaiS beet sugar unpi Sni iyececa. Eciu hoksiyopa cikcistinna bena tanmaheu tanyefica iyopte Sni ecee hecen on asanpi canhanpi milk sugar kin de pte asanpi en icicahiyapi qa he Siceca cistinna kin heban wicaqupi ecee. Iapi Oaye. Nitakoda Iapi Oaye yuha ht. Cinyakiye cinhan waste kte Omaka wanji kinhan kaSpapi Sakpe
Object Description
Community newspapers
Indians of North America -- Newspapers
Dakota Indians
Dakota language
Description
Tags
Add tags for front cover
Comments
Post a Comment for front cover


text: 1Señor Diosmi niwarqan: 2Qan, runaq churin, profetizaspa niy, Apu Señor Diosmi nin: Khuyayta qaparispa niy: ¡Ay, Señor Diospa muchuchinan p'unchaymanta! nispayki. 3Chay p'unchaymi qayllaykamushanña, yana phuyuq hunt'aykusqan p'unchay, suyukunaqpas mancharikunan p'unchay. 4Egipto contran awqa-tinkuy kanqa, chaypiqa askhatan wañuchinqaku, qhapaq kayninkutan suwanqaku, Egiptotaqa teqsinmantan thuninqaku. Etiopía suyuqa llakikuy p'unchaypin rikukunqa. 5Egipto runakunawan kuskan espadawan wañuchisqa kanqaku: Etiopía suyu runakuna, Libia suyu runakuna, Lidia suyu runakuna, Arabia suyu runakuna, Cub suyu runakuna, Egiptowan rimanakuq wakin suyukunapas, nispa. 6Apu Señor Diosmi nillantaq: Egipto yanapaqkunaqa espadawanmi wañuchisqa kanqaku, wichay ladopi Migdol llaqtamanta uray ladopi Asuán llaqtakaman llapankupuni wañunqaku. Egiptoq alabakusqan atiyninqa huch'uyyachisqan qhepakunqa. Ñoqa Apu Señor Diosmi chayta nini. 7Egipto suyun llapan suyumanta aswan purunyachisqa kanqa, llaqtankunapas raqay-raqaypin rikukunqa. 8Egipto suyuta kanaykuqtiymi, yanapaqnin suyukunapas atipasqa rikukuqtinmi, ñoqa Señor Diosqa kasqayta reqsiwanqaku. 9Egiptoq muchuchisqan kanan p'unchay chayamuqtinmi, ñoqamanta willaqkunata barcopi kachasaq, Etiopía suyupi llakhi kashaq runakunata mancharichinanpaq, chaymi llaksakunqaku. ¡Chay p'unchaymi qayllaykamushanña! nispa. 10Apu Señor Diosmi nillantaq: Babilonia rey Nabucodonosorwanmi Egipto suyuq aqo t'iyu runanta ch'usaqyachisaq. 11Paymi hamunqa millay awqa sonqo soldadokunantin suyuta thuninankupaq. Egiptomanmi espadantinkama phawaykunqaku, hinaspan ayakunawan hunt'aykusqata suyuta wikch'unqaku. 12Nilo mayutapas ch'akichisaqmi, hinaspan suyuntinta millay runakunaq makinman hap'iykachisaq, chay wak llaqtayoqkunawanmi purun raqay-raqayman suyuntinta tukuchisaq, lliw imakunachus chaypi kaqkunatawan. Ñoqa Señor Diosmi chayta nini. 13Apu Señor Diosmi nillantaq: Menfis llaqtaq wak'a diosninkunatan thunisaq, yanqa idolonkunatapas tukupusaq. Egiptoqpas kamachiqnin manan pipas kapunqachu, suyuntinpi runakunatan llaksasaq. 14Egipto suyuq uray ladon Patrostan raqay-raqayman tukuchisaq, Zoán llaqtatan ninawan kanaykusaq, Tebas llaqtatataqmi ñak'arichisaq. 15Egipto runakunaq hap'ipakunan allin perqasqa Sin llaqtamanmi phiñakuyniyta chayachisaq, hinallataq Tebaspa aqo t'iyu runantapas chinkachisaq. 16Egipto suyutaqa ninawanmi kanaykusaq, Sin llaqtapas nanaymantan q'ewiykachakunqa, Tebaspa perqankunatan wamphurqarimunqaku, Menfis llaqtapas llakisqallapunin kashanqa. 17On llaqtaq waynankunan, Bubastis llaqtaq waynankunan awqa-tinkuypi wañunqaku, wakin runakunatataq kamachi-kaypaq apapunqaku. 18Egiptoq munaychakuyninta thunispa alabakusqan atiyninta chinkachiqtiymi, Tafnes llaqtata intiraq tutayanqa, Egiptotataq yana phuyuraq p'ampanqa, llaqtanpi runakunatataq kamachi-kaypaq apapunqaku. 19Chay hinatan Egipto suyuta muchuchisaq, hinan reqsiwanqaku ñoqa Señor Diosqa kasqayta, nispa. 20Chunka hukniyoq wataq qallariy killanpa qanchis p'unchayninpin Señor Diosqa niwarqan: 21Qan, runaq churin, uyariway, Egipto rey Faraonpa rikrantaqa ñoqan p'akirqani, chaytataqmi mana pipas hampiykurqanchu, manallataq wataykurqankupaschu, qhaliyaspa espadanta hap'inanpaq. 22Chayraykun ñoqa Apu Señor Diosqa nini: Egipto rey Faraonpa awqanmi kani. Chaymi iskaynin rikranta p'akisaq, allin kaqtawan p'akisqaña kaqtawan, espadata mana hap'iyta atinanpaq. 23Egipto runakunatataqmi hinantin suyukunaman ch'eqeykachisaq, hinallataq llapan suyukunaman wisñiykusaq. 24Hinaspan Babilonia reyta kallpachaspa makinman espadayta hap'iykachisaq, rey Faraonpatataq rikranta p'akipusaq, hinan payqa Nabucodonosorpa ñawpaqenpi k'irisqa wañunayashaq runa hina qaparinqa. 25Babilonia reytaqa kallpachasaqmi, rey Faraonmantataqmi kallpanta qechupusaq. Babilonia reypa makinman espadayta hap'iykachiqtiymi, payqa Egipto contra sayarinqa, reqsiwanqakutaqmi ñoqa Señor Diosqa kasqayta. 26Egipto runakunataqa llaqtakunaman suyukunamanwanmi ch'eqeykachisaq, hinan paykunaqa reqsiwanqaku ñoqa Señor Diosqa kasqayta, nispa.


text:
Loading content ...
SANTEE,NEBRASKA. Taku WaSte Okiya. Taku £icaKipajin F. B. RIGGS, PUBLISHER VOLUME LVI NUMBER 4 APRIL, 1927 WOKAJUJU KA&PAPI &AKPE DAKOTA INYAN YUKPANPI Ptinhan Canomoqe ekta wai. Dakota wanjigji hen uupi wanwicabdake ca woawacin iwacu. He obdake kta awacanmi. Dakota koSka zaptan tiwahe ecekcen Pipestone otonwe hen tipi, Wohtani wasteSte yuha htanipi. Yamni "Quarry" eyapi hen wowasi }rubapi. Nakun waSicun hen htauipi tuka dena Dakota kin otokahan najinpi. Inyan tanktauka oqa- pi qa maza tankinkinyan (machinery) on yu- kpanpi wanbdake ca mayusinyaye, he woko- kipe sceca. Tuka Dakota kin hena hiyayeya- pi nakun piyapi wanbdaka, wicohan kin wanna tanyan cnspeiciciyapi qa wayupikapi tanin. Hena nonpa kin Dakota wicaSta wakan j Rev. Louis DeCoteau eciyapi qon he cinca. ' Unman itancan, "plant foreman" eyapi heca, maza yuhomni owasin awanyake, woawanyake tanka yuhe. Hehan wanji hunkayapi cin- ea. Mr. Moses Merow ehanna Wotanin WaSte aya qa hunkayapi tuka wanna istagonga qa okihi Sni, he cinca. Is eya quarry hen htani, "loading boss" eciyapi, hemani toksupi inyan yukpanpi ohnakapi he awan}rake. Hena yamni ehanna Santee wayawa hecapi qa wohtani obe onspeiciciyapi. Hehan koSka wan ticagapi wicohan hen wowasi yuhe. Is eya wicasa wakan cinca heca, Rev. Louis Mazawakinyanna he ateya. Dena owasin Presbyterian etanhan icagapi, qa an- petuwakan ecan Wakpaipaksan hen wacekiya ipi sa qa tauyan okodakiciye owicakiyapi ece. Ehake wauji obdake kta, he Ihanktonwan tuka dehan Pipestone otonwe wicasa tokahanpi wanji ee, Judge Irving eciyapi, County Office yuhe. He kici wawate yuonihanyan mico, wicohan oihdake. He Iapi Oaye wanna oyake qa iteowapi pazo. Ho dena Dakota koska wicohan wasteste okihipi qa tiwahe tanyan niiciyapi wanwicabdake, waSicun ob canta waSteya skanpi, wasicun kawicapapi, esta iye taoyate akiktonjapi Sni, tanyan okodakiciye wakan okiyapi wanbdake, he tanyan econpi ecanmi. Jesse P. Williamson. WOWAPI MAQUPI Parmelee, S. D., March 14, 1927 Wososo oin- kpa etanhan. Iapi Oaye wanciyaka iyomakipi, ecin ohni mayaluhica hecin heon. Ehanna waweksuya Ina wahokonniakiya kiktahan un we, hecanon kinhan niye pila niciye kta eya, na namayahon sni kinhan niye onicihanSun- keea kta eya. Dena iyuha wicaka Kiktahan waun Sni heon taku ota owakihi Sui hecen amicibleza, heon hekta wakinajin na Wakantanka tacanku ohna taku waste yanke cin pahi awau kta owakihi sni. Wanawahon kinhan hena iyuha yuha waun kta tka ye lo. Jesus makata hi kinhan tuwa tokaheya yasupi kte kin he miye seleeeea ecanmi, eca otehike lo. Oyate kin maka akan tehiya untapi kta, tuka Wakantanka eciyatanhan piya uutonpi ktaunkeyapi, na unkokiyakapi kin he eciyatanhan Wakautanka cinca heuncapi kta unkagapi. He ekta euntonwanpi waste, na Wakantanka tawaein ecen econqonpi kta waste ye lo. Heconqonpi kinhan un nipi kta. Rome 8: 11, 12, 13, awacin po. Albert Little-hawk. PTAYA OWOHDAKE ON WAYAOTANIN Mitakuyepi tokata ptanyetu 1927 ohna Ptaya Owohdake kte kin he eu taku iwohdakapi kta iyececa wau tuwe yuha qa iyukcan kinhan wanna detanhan hena ecen oyawapi qa umaya- kiyapi kta cicivaotaninpi. Rudolph Hertz. Eagle Butte, S."D. iapi Oaye duha he. Duhe kte yiecece. SANTEE WOONSPE WANKANTU ETANHAN Santee en hekta omaka ohna woonspe ihunnipi kin Robert Coe wanji hee, unkau dehan token tauyan iyopte iciya naunhonpi un uina iyounkipipi. Woonspe tipi de en hekta woju- awauyaka unhapi kin Mr. O. L. Thompson iye dehan otonwe en un kin hen mazaahdiheyapi (printing office) yuhapi kin etanhan wicohan Robert Coe eeon kta okihiya qa dehan wauna ekta un qa en wowasi econ, West Union, Iowa otonwe kin hetu. Qa iye dehan toke tanyan waihdamna qa wopatan ohna ihduha hena oyakapi unkan hena nina waste. Isaac Halfred hekta Santee en wayawa uupi wauji hee qa he iye dehan token ihdoaye kin he ohni ekta etonwau uukanpi. Woonspe tipi de en woonspe iwikcemna, tenth grade, ihunni qa iyaye cin hetanhan waihdamna he- ceedan on oiciya ohna htani. Detanhan iyaye kin tokaheya Pierre. S. D., en woonspe waukantu he en onspeiciciya un qa tohau hen tanyan woonspe ihunni hehan ake htani. Wheeler S. D., en MinisoSe wakpa opta can- kaga (ceyagtonpi) kagapi qon he ehan wowasi oeuon kiu he en mazaon-taku nahomni- kiyapi (engineer) woawanyake en itancan okihe wicohan he yuha. Ho, unkan dehan ake wanna Sado-otonwe, Yankton College, en on- speicieiye kta ihdoaya. Tokehcin iye en otehike kta naceca eSta takomni iye towasake kin on mdiheiciya oikpatitau najin. Hekta George Wilson Santee owayawa den onspeiciciya un. He ehan taku owasin en wacinyepica qa taku wanjih ohna taku wan tauyan okihi qa on caje ihdutanin kta wan he taninyan yanka heca. He ehan taku wanji en iyotau tanyan Skan kin he dowanpi qa taku dowankiyapi woonspe kin hena en uina tanyan Skan. Detanhan Haskell owayawa kin heci opeiciya qa hen un kin ieonhan Kansas en "Woonspe Wankantu, University, kiu he en dowanpi onspeiciciya Skan, unkau hekta omaka ehan Santee eu hi qa dowau naunhonpi. Dowanpi eciyatanhan wakanpaya un. Haskell owayawa hetanhan wikoska wanji yuza qa winyan kin piano apa wayupika heca, heon kici niua oKicitanyanpi'. Taku oskate en do- wau wicakiyapi heca en dowanpi kta nina owa- yupikapi hecapi. Nakaha Gallup New Mexico etanhan wowapi wauji unqupi qa dowanpi o- Skate eu woecou kta owapi kin neca wanji koya unqupi. George dehan takn okihi kin he totanhan icu kin akimdeza. Santee woonspe etanhan tokaheya icu hee, qa unkis taku okihi kiu hena ou niua piundapi. Nakaha ake Frank Blackhoop token un kin he sdonunyanpi qa on nina icante un wastepi. Ehanna hca Santee woonspe de en un kin he ehan dowanpi qa taku dowankiyapi woonspe hena en nina kuwa kta he sdonunyanpi. Wauna Santee detanhan Hampton ekta wayawa iyaya qa heci un ecen ake Santee woonspe den hdi qa wanna he wayajo-waonspekiya heca owayawa kin den unhapi kin bee. Santee detanhan iyaye ein oyanke otakiya wanna ecen un, Tukansidan woonspe wanjigji ekta. Unkan dehau Pheonix, Arizona, Ikcewicasta woonspe tipi kin hen un qa wayajo ospaye nom onspewicakiya. Uma ospaye kin 34 henakecapi qa oSpaye uma iS 24 henakecapi oy&ka. Owaniyetu kin de tohni Jiecaca sni ecee unkan minisose caga kiu toketu tanin sni wanka. Hececa esta tanyan ken waunpipi qa caga obe waSte hca caga tipi unhapi kin tanyan ojuunkiyapi. Omaka de caga taku on ipaotinzapi kta'unhapi sni tuka pejitanui on euuhuakapi. Waniyetu kin de owayawa de en woju awanyaka qa wayawa hokSipidan om token mnihenya can kaksapi qa cankaksaksapi en Skanpi kin token on tanin kin Dining Hall tiheyata kiu en can kin wokokipeya pahayena hiyeye ciu heciyatanhau yutanin. Mr. qa Mrs. G. L. Thompson dehan Idaho ekta ihdakapi. Tohan detanhan iyayapi qon he Oelwein qa West Union, Iowa, en okuje- oti heca en waawanyakapi wicohan he yuhapi. Mr. Thompson Santee woonspe de en woju- awanyaka superintendent uuhapi tka qa he ehan tawicu kiu iS Dining Hall owote-tipi en waawanyaka qa nakun Hoksipidan tipi, Boy's Cottage, eu Matron wicohan hena yuha. Hekta November he ehan Mr. qa Mrs. Riggs Taladega, Alabama woonspe wankantu kin he en waonspekiya watokahaupi heca omniciye tanka ekta ipi qon ehan woonspe tipi kin he en Mr. qa Mrs. Hamliu Unpi qa niua iyokipiya wan wicayakapi. Ehanna Mr. W. H. Hamlin Santee owayawa kin de eh woju-awauyaka wicohan he omaka ota awanyaka. Decadan Dr. qa Mrs. Frazier iye tipi kiu ohna Santee woonspe eu opapi junior qa senior obe kin heua qa nakun woonspe de en waonspekiya unpi kin owasin wicakicopi qa wod- wicayapi qa inagaga, entertained iye wicayapi. Omuiciye tipi unbapi kin ohna anpetu iza- ptau iyohi Skanskau wapazopi heca econqonpi ecee, qa tankatanhan wicokcota hipi ecee heon tuktekteu 180 qa 200 henakenkeca timahen yankapi. Wapazopi kin woonspe, educational, ohuavan pazopi qa en wanji woima- gaga heca pazopi ecee. Hekta wanna waniyetu ota he ehan Mr. qa Mrs. Wold hena Sautee woonspe de en waonspekiya uupi. Mr. Wold canhanpa kagapi kin he on waonspekiya. Wicasta canhaupa kagapi woonspe kin ihaukeya wayupika heca. Mr. qa Mrs. Wold Santee en tokaheya hipi tiwahe kin wastepi, siceea waSteste wicayuhapi qa heua iS eya wayawapi eu opeiciyapi token Wotanin Waste oyaka taSicecapi econpi kin iyeceu, Dakota siceea kin om yakonpi. Qa hehan tanhan taku onspeiciciya skanpi kin hena on kawankapaya ohni woyuonihan yuhapi ecee. Mr. Wold Santee oyanke den ta qa he iyohakam Mrs. Wold, hoksiyopa tawa oin, Oregon ekta iyotaukaqa heu un kin ieonhan iye towaSake on waditagya Siceea tawa kin hena Oregon University, woonspe wa- kanpaya, kin he ohna hdustan wicakiya. Cinca koSka wanjidan qa he China ekta taku toua onspekiyapi kin physics qa chemistry wicohan obe dena en nina wayupika on iye hena on waonspekiya (professor) qa dehan New York Otonwe tanka kin he en, Western Electric Company yanke cin, qa tipi iyotau tanka kin wauji mahen iye office wan yuha yanka. Prof. Peter Wold tauksitku wanji kici tohan Santee den.hipi, hekta waniyetu touana he ehan, he taku on hipi kin hunkupi kin ca- liota kagapi qa he hduha hipi qa atkukupi tukten wanke cin heu kici hapi. Unkan nakaha Miss Emma Wold, Washington^. C. hetanhan wowapi wan unqupi, qa iye wanna Washington, D. C. Otonwe kin he eu waaia woonspe, law course, kin tanyan ihunni qa ihdustan ohdaka, qa TnnkanSidan woakie, Supreme Court en opeya skan. Wicohan kin de en tohan Federal Court yukan eca iye en taninyan un kta wowasake qupi. "Hurrah for Miss Wold" unkeyapi qa un- eantepi on wiunkiciyuskinpi. lye Santee wi- cakiksuya qa woihakta eciyatanhan Washington en waaia wicohan en Skan ieonhan IkcewicaSta wawiciya najin kta, taku tona waSte kta hena ohna, hecen tawaein keya qa heon niua icante unwaStepi.
Object Description
Community newspapers
Indians of North America -- Newspapers
Dakota Indians
Dakota language
Description
Tags
Add tags for front cover
Comments
Post a Comment for front cover


text: 1Tata Dios, phiñasqa kaspa ama k'amiwaychu, nitaj castigawaychu phiñakuyniykipi. 2Flechasniyki noqata t'ojsiykuwanku, makiykitaj maqawan. 3Juchasniyrayku phiñakojtiyki, tukuy cuerpoy onqosqa kashan. Mana uj tullullaypis sano kanchu. 4Tukuy sajra kayniy ñat'ushawan. Uj llasa q'epita jina mana apayta atinichu. 5Wampuyasqayrayku nanasqasniy q'eyacharan, asnarantaj. 6K'umuykachaspalla umphupacha purini, tukuy p'unchaypis llakisqalla kani. 7K'aja onqoywan wasayqa k'ajarishan. Tukuy cuerpoyqa onqosqa kashan. 8Mana kallpayoj tukuy ukhuy t'una kashan. Sonqoy wawayasqanmanta waqani. 9Señor, Qan yachanki tukuy munasqayta. Ukhu samasqaypis Qampajqa mana pakasqachu. 10Sonqoyqa phataj jinaña kashan, kallpaytaj pisiyarparin, ñawisniypis chharpuyapun. 11Sumaj kawsaqesniy, ayllusniy kajkunapis mana chayamuwankuchu; karullapi kashanku sonqoymanta. 12Wañuchiwayta munajkunaqa tojllata churawanku. Mana allin kayniyta munajkunaqa contrayta parlanku; sapa kutilla wasanchanawankupaj wakichikunku. 13Noqarí mana uyarej tukuni, joq'arapis kayman jina. Opapis kayman jina, mana simiyta kicharinichu. 14Joq'ara jina kani, ni imata kutichikunichu. 15Noqaqa Qampi suyakuni, Señor Tata Diosníy. Paykunamanrí Qanlla kutichiy. 16Noqaqa nerqani: Urmajtiy, ama asikuchunkuchu, nitaj kusipayawachunkuchu, nispa. 17Cheqamanta urmaj jinaña kashani. Nanayneyqa manapuni chinkanchu. 18Chayrayku juchasniyta willakusaj; chay juchasniyrayku llakikuni. 19Enemigosneyqa noqamanta aswan kallpayoj kanku. Mana imallamanta chejnikuwajkunaqa ashkhayaykunku. 20Allin ruwasqaymanta sajrata kutichiwanku; allin kajta mask'asqaymanta contraypi churakunku. 21Tata Dios, ama sapitayta saqerpariwaychu. Diosníy, noqamanta ama karunchakuychu. 22Diosníy, salvawajníy, usqhayllata jamuspa, yanapaway.


text: 1Judá ayllupi kinsa watasña Joacim rey kashajtin, Babiloniaj reynin Nabucodonosor chayamorqa Jerusalenman, soldadosninwantaj chay llajtata atipanampaj muyuykorqa. 2Chantá Señorqa saqerqa Nabucodonosorqa rey Joacimta atipaspa, jap'iykunanta, jinataj Diospa Templompi kaj imasmanta wakinta apakapunanta. Nabucodonosorqa Diospa Templonmanta chay imasta orqhospa, Babiloniaman aparqa lantimpa yupaychana wasinman, chaypitaj qolqe jallch'ana cuartoman churarqa. 3Aswampis sirvejkunamanta kurajnin Azpenasta kamacherqa, israelita runasmanta, jinallataj reypa ayllunmantapis, chantá sumaj runasmanta ima pusamunanta 4allin kaj waynasta, mana imanku imanasqata. Paykunaqa alajitus, tukuy imapi sumaj yachayniyojkuna, allin yuyayniyojkuna, reypa kamachina wasimpi sirvinankupaj jina kananku karqa. Chaypi paykunaqa yachachisqa kananku karqa caldeospa parlayninkuta, leyesninkutawan. 5Rey Nabucodonosor kamachillarqataj chay waynasmanqa sapa p'unchay mikhuchinankuta reypa mikhunanmanta, ujyachinankutataj, rey ujyaj, chay vinomanta. Paykunaqa kinsa wata junt'ata yachachisqa kananku karqa, chaymantataj reypa kamachinan wasipi sirvinanku karqa. 6Chay judío waynas ukhupi kaykuna karqanku: Daniel, Ananías, Misael, Azarías ima. 7Kamachina wasipi sirvejkunaj kurajninkutajrí paykunata waj sutiswan suticharqa: Danieltaqa Beltsasar nisqata, Ananiasta Sadrac nisqata, Misaelta Mesac nisqata, Azariastataj Abed-nego nisqata. 8Danieltajrí sonqompi nerqa reypa mikhunanwan, ujyananwantaj mana ch'ichichakunanta. Chayrayku kamachina wasipi sirvejkunaj kurajninkumanta mañakorqa, reypaj wakichisqa mikhunamantaqa ama payman mikhuchinankuta, ajinamanta leyman jina ama ch'ichichakunampaj. 9Chantá Diosqa chay sirvejkunajpa kurajninkoj sonqonta wakicherqa Danielta allimpaj qhawanampaj. 10Chaywampis pay kuticherqa: Wiraqochiy reyta manchachikuni, imaraykuchus pay niwarqa mikhunanmanta qankuna mikhunaykichejta, ujyananmantataj ujyanaykichejta. Sichus ujkuna waynasmanta aswan tulluyasqasta pay rikusonqachej chayqa, qankunamin juchayoj kawajchej noqata rey wañuchichinawampaj, nispa. 11Chaypacha Daniel parlarqa mayordomowan, pichus kamachina wasipi sirvejkunajpata kurajninku churasqa karqa qhawanampaj Danielta, Ananiasta, Misaelta, Azariastawan, chay runawan, nerqataj: 12Kayta mañakuyki: Imaynachus kasqayku, chayta rikunaykipaj qorillawayku chunka p'unchay junt'api mikhunaykupaj q'omerkunallata, ujyanaykupajtaj yakullata qowayku. 13Chay tiempo junt'akojtintaj, qhawariwasqayku noqaykuta. Reypa mikhunanmanta mikhonqanku, chay waynastapis qhawarillankitaj. Chaymanta noqaykuwanqa rikusqaykiman jina ruway. 14Mayordomotaj Danielpa chay mañakusqanta uyarerqa. Chunka p'unchay junt'ata paykunawan ajinata ruwarqa. 15Chunka p'unchayninmantaj, paykuna karqanku aswan wiras, aswan sinch'istaj, kamachina wasipi reypa mikhunanmanta mikhojkuna tukuynin waynasmanta nisqaqa. 16Ajinata ari, mayordomoqa apakaporqa, chay waynas mikhunanku karqa, chay mikhunasta, ujyananku karqa, chay vinotawan. Chantá chajra poqoymanta mikhunasllata, yakullatawan paykunaman jaywarqa. 17Chay tawa waynasmantaj Dios qorqa sumaj yachayniyoj kayta, yuyaytataj tukuy laya librosmanta entiendenankupaj. Chantapis Danielqa yachallarqataj sut'inchayta mosqoypi jina rikuykunata, mosqoykunatawan. 18Rey señalarqa uj tiempota chay waynasqa ñawpaqenman pusasqas kanankupaj. Chay tiempo junt'akojtenqa, kamachina wasipi sirvejkunaj kurajninku paykunata pusarqa reypa ñawpaqenman. 19Reytaj paykunawan parlaspa, tukuynin chay waynas ukhupi mana tarerqachu ujllatapis Danielmanta, Ananiasmanta, Misaelmanta, Azariasmantawan aswan yachayniyojtaqa. Chayrayku reyta sirvinankupaj paykunaqa qhepakorqanku. 20Tukuy ima yachaymanta, rejsiymantawan rey paykunata tapojtin, chunka kutiwan jina yachayniyoj paykuna karqanku, reinompi kaj chay tukuynin yachaysapa runasninmanta, yatirismanta ima. 21Danieltaj chay llajtapi qhepakorqa, rey Ciro uj wataña rey kanankama.


text: 1Chayrayku, Job, uyariway kay parlasqasniyta, sumajtataj unanchay imastachus nisusqasniyta. 2Kunanqa noqañataj parlarisaj; simiy puntallapi kashan imatachus kutichinasuypaj. 3Noqaqa ch'uwa sonqowan parlasaj, imatachus yuyasqayta cheqanta nisaj. 4Tukuy Atiyniyoj Dios noqataqa ruwawarqa, samayninwantaj kawsayta qowarqa. 5Kutichiway sichus atinki chayqa; sumajta wakichikuy, niwaytaj. 6Qanwan noqawanqa uj rejlla kanchej Diospa ñawpaqempi; noqapis t'urumanta ruwasqallataj kani. 7Ajinaqa mana qanqa manchachikunawayki kanchu, imaraykuchus noqaqa mana nisqaykichu: Kaytapuni ruwanayki tiyan, nispa. 8Noqaqa uyarerqayki kayta nejta: 9Noqaqa llimphu kani, mana juchayoj; mana noqaqa ni imapi juchallikunichu. 10Chaywampis Diospuni mask'an imamantachus juchachanawampaj, enemigonta jinataj qhawawan. 11Cadenawan chakisniyta wataykuwan; maymanchus risqaytapis sumajta qhawawan, nispa nejta uyarerqayki. 12Chay nisqaykeqa manapuni jinachu. Diosqa aswan jatun, aswan atiyniyojtaj runamanta nisqaqa. 13Imaraykutaj qan Payman jinata uyampi ninkiri? Mana ni ima parlasqaykiman kutichisojtinchu jinata ninki? 14Diosqa tukuy imaymanamanta parlapayawanchej, noqanchejtaj mana reparakunchejchu. 15Wakin kutispeqa ch'isin runaman parlan mosqoypi, chayrí mosqoypi jina, runas puñojtinkuña, wañusqata puñushajtinku. 16Diosqa runaspa ninrinkuman parlan, imatachus yuyaychayta munasqantataj yachachin. 17Mana allin ruwasqasninmanta chay runata t'aqan; ama runaykachanampaj chay runata k'amin. 18Ajinata covachaman yaykunanmanta chay runata jark'an, wañuymantapis libran. 19Wakin kutispi Diosqa runata onqoykunanejta reparachin, tukuy cuerponta sinch'ita nanachispa. 20May jina sumaj kashajtimpis, runaqa chay mikhunasta millachikun. 21Astawan astawan tulluyashan, tullusnimpis rikhurimushanña. 22Kawsaynin covachallamanña qayllaykushan; wañuy patapiña kashan. 23Ichapis chay runaj qayllampi uj ángel kanman, waranqamanta ujllapis paypa allinninta parlarinampaj, willanmantaj cheqan runa kasqanta. 24Chay runamanta khuyakuspa, Diosmanta mañapunman: Wañuymanta payta libray ari, imaraykuchus tarerqani pichus kacharichina preciota pagananta, nispa. 25Chaymanta cuerponqa llamp'uman tukonqa wawaj aychanmantapis aswan llamp'uman, imaynachus wayna kashaspa karqa, chay kikinman. 26Diosmanta mañakonqa, Diostaj uyarenqa; kusiywan Diostaqa uyapura qhawarenqa, runasmantaj willanqa Dios may k'acha paywan kasqanmanta. 27Chay runataj nenqa: Juchallikorqani, mana cheqan kajta ruwarqani; Diostajrí mana chay juchayman jinachu castigawan. 28Payqa wañuymanta salvawarqa, kunantaj k'anchayta rikuniraj, nispa. 29Ajinata Diosqa runamanta yuyarikun, iskay kutikama, chayrí kinsa kutikama, 30wañuymanta runataqa salvan, k'anchayta rikojta saqenraj. 31Job, kaytaqa allinta uyariway; parlanaykamaqa ch'inlla kakuy. 32Sichus imatapis parlayta munanki chayqa, parlallay; sichus cheqanta parlanki chayqa, parlallay, imaraykuchus noqapis llimphuman orqhosuyta munani. 33Manachus tiyapusunki parlanaykipaj chayrí, ch'inllamanta uyariway, noqataj yachachisqayki sumaj yachayniyoj kayta.


text:
Gaius Iulius Caesar
Gaius Iulius Caesar sutiyuq runaqa (13 ñiqin anta situwa killapi 100 kñ watapi paqarisqa Roma llaqtapi; 15 ñiqin pawqar waray killapi 44 kñ watapi wañusqa Roma llaqtapi) huk romanu awqaq pusaqsi, kawpaq runas, mama llaqta pusaqsi, qillqaqsi karqan.
Iulii nisqa romanu patrisyu aylluyuq kaspa Roma llaqtapi kawpaq runas tukurqan. Marcus Licinius Crassus sutiyuqwan, Gnaeus Pompeius Magnus sutiyuq awqaq pusaqwanpas 59 kñ watapi Romap kunsulninsi tukurqan. Chaymantataqsi Ilirya, Galya pruwinsyakunapi prukunsul kaspa chaymantas 58 kñ watamanta 51 kñ watakama watakunapi tukuy Galyatas atiparqan Rhein mayukama. Romanu llaqtayuq maqanakuypi 49 kñ watamanta 45 kñ watakama Pompeiusta atipaspa romanu republikata puchukachispa qhapaqmansi tukuchikurqan. 44 kñ watapis Marcus Iunius Brutuspa wañuchisqan karqan.


text: 1Maican fariseoguna Jerusalenmanda shamushcauna Moises mandashcata yachachiccunandi Jesuspagma shamusha tapunaura, 2Imamandata camba runaguna ñucanchi ñaupa yachachishcagunata mana pactachinaun. Camba runaguna micungaraushcai paiguna maquita mana maillarinaun ñucanchi huañuc apayayaguna tunu yachachishcacuintaga. 3Tapunaupi Jesus randi tapura, Cangunaga imaraicuta Dios mandashcata pactachinarandiga canguna apayayaguna tunu causanallata catinguichi. 4Diosca casnami mandara: Camba yayatas camba mamatas cadsuna manguichi nishca. Maican runas paihua yayata, mamata camisha jiridsata rimashaga paillatami huañuchun, Dios nishami mandashca. 5Randi canguna ninguichi, shuc runa paihua yayagunata rimasha tucui ñuca charishcata Diosma cumbirashcani, cangunata cunan yanapangahua mana imas tiyahuanzhu nisha rimashaga paigunata mana yanapanachan nisha rimanguichi. Chasna nisha canguna munashca causana tunuta catingahuaca Dios mandashcataga mana balichinguichichu. 7Llullaisiquiguna manguichi. Alitami Dios rimashcata pasachic Isaias cangunamanda quillcara casna rimasha: 8Cai runaguna paiguna shimillahuanmi ñucata llaquihuanaun randi paiguna shunguga ñucamanda caruibi maun. 9Ñáucata sirtu llaquiucuinta yanga alabahuanaun. Paiguna yachachishca shimiga runa yuyaimandalla mandashcaguna manaun. 10Chihuasha Jesus tucui chi runagunata mayanllayaichi nisha rimara, Ñáucata intindisha uyahuaichi. 11Shimibi yaicuc micunaga runata mana juchayachinzhu, randi runa shimimanda rimashcaga runata juchayachinmi. 12Jesus casna rimacpi pai japishca runaguna paita ninaura, Fariseogunaga can rimashcata uyasha yapa piñarinaura. 13Rimanaupi pai nira, Shuc ruyata mana tarpushcata pilashcacuinta ñuca jahuapachai tiyac Yaya paiguna yachachishcata rangami. 14Saquichilla paigunataga imasnas anauchun. Shuc puyuñahui runaga shuc puyuñahui runata pushaupi ishcandi (2) juctu ucui urmangauna. Chi fariseo runaguna chasnacuintallata manaun. Puyuñahui runagunacuinta ashallata puyuñahuicuinta ac runagunataga pushanaun. 15Casna Jesus rimacpi Pedro nira, Imatata chasna nishaga yachachingui. 16Tapucpi cutipasha nira, Cangunahuas chara manachu intindinguichi. 17Aichamanda manachu yachanguichi. Shimi ucuibi yaicucca huicsama pasan, chihuasha pagllama llucshin. 18Randi shimimanda llucshic rimanaga shungumandami llucshin, chimi runataga jiridsayachin. 19Runa shungumandami llucshinaun mana ali yuyaigunaga, runata huanchina, shucpa huarmita quichusha japina, ashiyana, shuhuana, llullana, caminagunahuas. 20Chigunami runataga jiridsayachin, randi micungahua maquita mana maillashcaga runata mana juchayachinzhu, nira. 21Jesus chasna runagunata yachachishcahuasha chimanda llucshisha Sidón, Tiro llactaguna partima rira. 22Canaan llactamanda shuc mana-israel huarmi Jesuspagma caparisha shamura, israelgunata mandac rey amu Davidmanda mirai angui señor, chasna asha ñucata yuyarisha yanapahuai. Ñáuca ushushita paihua aichai auc supai yapa turmintachipan. 23Chasna caparigllaita Jesus mana imatas paita rimarachu. Pai chunga ishcai (12) japishca runagunaga paita ruganaura, Cai huarmi caparisha ñucanchita catimun, pai tapushcata cui uctalla pai chunllayachun. 24Jesus cutipasha nira, Ñáucaga chingarishca ovejagunacuinta israelmanda miraigunamalla cachashca mani. 25Randi chi huarmi Jesuspagma shamusha paihua ñaupacpi cungurisha nira, Yanapahuai señor. 26Chasna nicpi Jesus paita nira, Israel runaguna Diospa huahuagunashina anaun. Huahuaguna micucta quichusha allcu huahuagunashina shuc runagunama cucpiga mana balinzhu. 27Rimacpi chi huarmi randi nira, Sirtu chasna man señor, chasna acpihuas allcugunaga mesamanda jicharic acuhuataga micuc manaun. Chicuinta ashillata yanapahuai señor. 28Chita uyasha Jesus nira, Yapa alitami Diosta quiringui, chasnamandami can munashcacuinta tucuchun. Chi ratullai chi huarmihua ushushimanda supai llucshicpi ali tucura. 29Jesus chimanda risha Galilea cucha mayanda pasaura. Chibi shuc urcuma sicasha tiyarira. 30Ashca runaguna pai tiyaushcama shamunaura ima tunu unguyuccunatas apamusha, mana puric runaguna, puyuñahuiguna, mana rimaccuna, huaglishca maquiyuccuna, shuccunahuas. Paigunata Jesuspa ñaupacpi churacpi pai tucuigunata janbira. 31Janbicpi chi mana rimaccunaga rimangahua callarinaura, huaglishca maquiguna alichishca tucunaura, mana puric runaguna alita puric tucunaura, puyuñahuiguna ña ricuc tucunaura. Tucui chi runaguna Jesus rashcagunata ricusha manzharisha israelgunahua Diosta alabangahua callarinaura. 32Chihuasha Jesus pai japishca runagunata caima shamuichi nisha, cai runagunata ricusha llaquirini nira. Ricuichi ña quimsa (3) punzhata ñucahuan anaushca, cunan micunata mana charinaunzhu. Ñáucanchi paigunata mana carasha cachaupiga mana alitachu yachihuan, paiguna raicaihuan ñambita riusha sambayasha purinata mana ushanaungachu. 33Nicpi pai japishca runaguna ninaura, Cai mayanllaiga huasiguna illanmi, chasna acpi maimandata paigunata carashunya cai tucui ashcataga. 34Chasna ninaupi Jesus paigunata tapura, Masna pandata charinguichi. Tapucpi cutipanaura, Canzhis (7) panda charinchi, ashicua yacu aichatahuas. 35Chita uyasha Jesus nira, Tucui runagunata allpaibi tiyarichi nira. 36Tiyarinaupi Jesus chi canzhis pangunata yacu aichagunatahuas japisha Yaya Diosta pagrachu nishcahuasha chi micunata paquisha pai japishca runagunama cura paiguna randi runagunata carangahua. 37Tucuiguna sacsacta micunaura. Chihuasha pai japishca runagunaga chi micuna puchushcata tandasha canzhis ashangata jundachinaura. 38Micuc carigunalla chuscu huaranga (4.000) tupushi anaura, huarmigunata huahuagunatahuas mana yupanaurachu. 39Chihuasha Jesus runagunata dispirisha canuaibi yaicusha paihua runagunandi Magdala nishca partima rinaura.


text:
Kawsay yachay
Kawsay yachay nisqaqa (latin simipi: Biologia, grigu simimanta: BιoλoYίa) tukuy kawsaqkunapa yachayninmi.
Yuyarina
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kawsay yachaymi ñawpa musuqpas. Ñawpa yachay hina, Aristotelis (384 watamanta 322 watakama K.ñ.) Kawsay yachaypa taytansi. Paymi tiksikuh huk jatun qillqasqap paqarichoqnin watiqaypi.
Kawsay yachay XVI pachakwata XVII pachakwatapas kama manam aswan allichirqanchu. Chay watakunapi, kay yachay tharinankunap musuq pachakunap yanapanrayku wiñasqanmi: kawsaykuqkunap añakikunappas pachanku.
Kurku yachaypi, iskay hatunruku runa rikurisqanku:
- Andreas Vesalius (1514-1564), De humani corporis fabrica-p paqarichoqninmi (latin simipi: Runap kurkunpa pitinkunamanta). Kay qillqasqapi, pay ñawpa amautakunap pantayninkukunatam runap kurkunmanta manacharan.
- William Harvey (1578-1657), qillqasqawan sutichasqa De motu cordis et sanguinis (latin simipi: Sunqup Yawarpapas Kuykuyninkumanta) yachachirqawanchik yawar muyuriymantatam.
XVI pachakwatata tukuspa, mikruskupiwup wiñaynin qallarisqa. Iskay siminakuy qallarisqapas: huk siminakuy inwruiyunpam wiñayninrayku kasqan; huktaq siminakuy manakaqpa paqariyrayku kasqan.
XVIIIpachakwata Malliy Kawsay Yachaypam mitan kasqan. Kay pachap aswan hatunruku runakuna Spallanzani, Réamurpas, Buffonpas Linnépas karanku.
XIX pachakwatapi, Kawsay yachay musuq yachaytam kawsay pachap wiñay kawsayninpa yanapanrayku tukuchikusqan: Schleiden Schwannpas Kawsaykuqpa Iñiyninmantam rimaranku; Pasteur Byuhinisismantam rimaran; Lamarck Darwinpas huktaq yachaqkunapas rikch'aqyaymanta rimaranku.
Rak'iykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Istudyaq kawsaqrayku:
- Tantayachiq istudyanapa hinanrayku:


text:
Muhamad
Muhamad (arabya simipi: محمد), hunt'a sutin Abū l-Qāsim Muḥammad b. ʿAbd Allāh b. ʿAbd al-Muṭṭalib b. Hāšim b. ʿAbd Manāf al-Qurašī ( أبو القاسم محمد بن عبد الله بن عبد المطلب بن هاشم بن عبد مناف القرشي; — 26 ñiqin ayriway killapi 569 watapi icha 570 watapi paqarisqa Makkah llaqtapi, 8 ñiqin inti raymi killapi 632 watapi wañusqa Madina llaqtapi) sutiyuq runaqa (kastilla rimaqkunap Mahoma nisqan) - hunt'a sutinqa Abu l-Qasim Muhammad ibn ‘Abd Allāh al-Hashimi al-Qurashi - Islam nisqa iñiypa kamaqninsi karqan, chay iñiykama Dyuspa pruphitansi (nabi نبي).


text:
Loading content ...
SANTEE, NEBRASKA. TAKU WASTE OKIYA. TAKU SICA KIPAJIN F. b. riggs, publisher. VOLUME XLIX NUMBER 5 MAT, 1920 WOKAJUJU KASPAPI S"akpe IAPI OAYE SANTEE. ZtsTIEIB. Frederick B. Riggs, Iapi kahniga Ten Numbers a Year, Sixty Cents Per Year 1 January, 2 February, 3 March, 4 April, 5 May, 7 Auguit-September, 8 October, 9 NoTember, 6 June-July, IO December. MISS COLLINS WINONA TA Keokuk, Iowa, May 25,1920 en Miss Csllins Winona ta. Winona Dakota waSte wicadaka qaiS waStedakapi. Hecen dehan te cin on Dakota owasin nina icante unSieapi. TokeSta nakun sanpa unkoyakapi kta, tokata Iapi Oaye en. WOWAPI MAQUPI "Iapi Oaye" kin en hekta ptinhan micinca nom makitapi kepa wowakdaka. Ho, unkan hena on token micante kin hena wanna nayahonpi takueiyapi ota makoce tehanhan yaunpi kin hena nayahonpi kta on Iapi Oaye en ewa- knaka. Ho, unkan taku awacin waun kta he dee. Micinca hena tewicawahinda qa hena om maka kin den waun kte he iyomakipi tuka takuua hcin owakihi Sni e sdonmiciye. Heon ito micinca hena Wakantanka wacinyanpi wicohan kin en icagapi kta hecen awacanmi. Ho omaka 1890 he en James Redwing oyanke den tokaheya wotanin waSte ahi qa tuwepi qeya tokaheyah okodakiciye opapi kin he wanji miye qa taku iyotan wacin kin micinca hena wocekiye okna icagapi qa tokata wiconi de isanps. wiconi waSte wan en nipi kta he awacanmi. "Siceca en maupi kta tehindapi Sni po" Jesns eya. Inawam tukten awicunyanpi kta waniea. Unkan dehan micinca wicinaana wan Sept. 6, 1919 en yuhapi qa April 1, 1920 en micunkSi tewahinda qon he ta qa ehpeya imayaya qa tohnina ake miye en qa wati en ku kte Sni. Eya wicasa owasin cinca tehinda he hecetu wicawada. Taku on micinca waSte wakida epe cin nahan hcin omaka nonpa Sni tuka oSkinci- ye ota wiciyokipi tohan wotapi iyotankapi eca itokmons kduza cekiya ecee qa wadowan eca nape on iyuta dowau ecee dena weksuya eca otehike wada ecee. Tokitkiya micinca owicakide mde kta he, tukten micinca wanwicawekdake kta he token wahan qa micante tukten weknake cin hena om ake waun kta he, qa dena token okihipica he. Makakija icunhau iapi dena imiciwange. Unkan Jesus heya, "Canku qa wowicake wiconi ko hemiye." Tuwe miye eciyatan tiiyo- hpaye cinhan he ni kta eya. Mitakuye abeya yaunpi kin iapi dena nayahonpi kta on wakdaotanin. Nitakuyepi. Cannon Ball, No. Dak. BENEDICT BLACKHOOP. WOIWANGE AYUPTA Okodakiciye en hunkayapi unpi qa nakun okodakiciye wakan opapi hena wanjidan itu- hanpi kte Sni. Hunkayapi un wan ituhan kinhan he iye wanna ihdaco heon sanpa hunkayapi un kta iyecece Sni. Jesus ituhanpi tehinda, Matt. 6: 1-2, tuwe hunkayapi un qa ituhan ecee kinhan he wanna Jesus ehpeya qa is eya wanna wioaSta he Jesus ehpeya. Matt. 10: 32, 33. Hehan ptanyetu wapazopi en hunkayapi wan committee un kta he hecetu. Hunkayapi cinca wan botopi qa nasdohan wacipi en ope kta iyecetu Sni. Okodakiciye wakan opa ehantans hecou kinhan he iye v.-vjfip.ts.ri. j/A2is§ A. Kisa. \i skate, S9. Dak, 4- (D k o b a k t c i y e * W o t a n i n * WakpaipakSan tipi wakan en, Apr. 28, 1920 hehan Joyce mniakaStanpi. Mr. qa Mrs. Jesse M. Wakeman cincapi. Joseph Rogers. Makasan wakpa okolakiciye April 6, 1920 el wicohan pikiyapi. Fred. H. Horn omaka topa on hunkayapi yuStanpi, Anpetu wakan woonspe Howard S. Elk Supt., Sam Rouillard waonspekiya, Ed. Elkvoice nakun waonspekiya. Hehan R. C. GilliBpie, W. W. Kaga, James P. O'Head hena tipi wakan awanyakapi, Amos Yoangman mazaska awanyaka, Mike Y. Hawk, Chas S. Bull hena owicahe awanyakapi. Howard S. Elk. Wiwila okolakiciye, Mar. 9,1920 qonhan Marie mniakaStanpi, he John na Sybil LaMonte cincapi. Rev. A. F. Johnson yuStan. ¥&oska * (Dfcooafcictye.-v- WAKPA WASTE TIPI WAKAN OGNA Wakanheja yamni miniawieakaStanpi, dena eepi: Raehel Deborah, he Silas na Mabel A. Enemy cincapi, February 13, 1920 el tonpi, May 2, 1920 el mini akaStanpi. Hehan Howard mini akaStanpi, he Paul na Agnes Widow cincapi, January 22,1920 el tonpi, May 2, 1920 el mini akaStanpi. Nakun Morris he mini akaStanpi, he Silas na Mary Condon cinoapi, February 4, 1920 el tonpi, May 3, 1920 el mini akaStanpi. Wakpa waSte inkpata ekta ins Dominiek Cyrus, he mini akaStanpi. James na Rosie Highhawk cincapi. January 8, 1920 el tonpi, na May 9, 1920 mini akaStanpi. Okolakiciye wakan hekta kiya gle Sni, tka tokatakiya mani ece. Winyan omniciye kin waSagya wotanin waSte okiyapi. Na wica kin ms wotanin waste na Santee Woonspe Wankantu hena okiyapi kta gluStanpi. Hehan July 4 ohakam Wakpa WaSte Inkpata tukte el ewati kta na hel Wowapi Wakan woonspe yuha waSkan kta. KoSkalaka waonspe wicawakiye kta. Yunkan Petaegnaka cinca wanji Philip Frazier mici un kta. Lecala wogluze wakan eeamon ohakam Gny Buffalo ti el koSkalaka om Wowapi Wakan woonspe waSteSte unyuhapi wasicun woonspe ognayan. Rudolf Hertz yuStan. WAKANKICIYUZAPI Moo$e Woods Reserve eu, Apr. 2., 1920, hehan Yankee Whitecap qa Margaret Raccett kici wakan kiciyuzapi. Hehan wakanheja qeya en mniawicakaStanpi. William John, he James Whitecap, qa Margaret Redbear cincapi. Herman Joseph qa Harry James, hena John Royal qa Victoria Flyingbuffalo cincapi. Flossie Jane, he Thomas Bear qa Hannah Ironbuffa- lo cincapi. Walter Frederick, Laura Victoria, Esther Minnie hena Walter Ironside qa Susan Bear cincapi. Harold Charles, he William Littlecrow qa Annie Flyingbuffalo cincapi. Dena Wagnes unkiciyuStanpi heon dina piundapi. James Whitecap. MEXICO OYATE Mexico oyate kin wanna omaka ota hehanyan iyepi oyate unpi kin ohni wakinin unpi on tanyan unpi Sni. WicaSta wan Carrauza eciyapi kin he tunkanSidan yapi qa taku ota tanyan econ Sni hecen iyepi en ohni kicizapi. Hekta anpetu wakan yamni qaiS topa hehanyan nina kicizapi, qa May 9, 1920 anpetu kin he en Carranza tunkanSidan yapi kin Mexico City etanhan iyayeyapi hecen he wanna tunkanSidan yapi kin ayuStan kiyapi qa wanna wicaSta tokeca is to tunkanSidanyapi. Tuka he- tanban oyate token yapi kta hinah tanin Sni. Hetanhan oyate wastepi kta naiS hetanhan «anpa ©yate &8api kta tuwsdan sdeays fori. Santee koSka okodakiciye kin Apr. 5, 1920 en oitancan apiwicakiyapi. William Abraham itancan, Joseph Johnson itancan okihe, Herbert Whipple itacan okihe inonpa, Owen Lovejoy mazaska awanyaka, Sam Baskin wowapi kaga. Hehan mazaska zaptan $5.00 okodakiciye wakan en wicaqupi qa hena on wicahapi en wawokiyapi kta. Qa March 25, 1920 en koSka wan ta he en mazaska $7.50 on okiyapi. Samuel Baskin. KoSka wan okicize icunhan wata kinyan okage tipi tanka wan en htani unkan maza nahomni kin on tukten ikoyake hecen isto kin napin yuwehwega. Hecen isto napin baksapi. Unkan hehan siha kin hena wowidgkiye kta e kuwa unkan ecen wanna tanyan okihi, Siha on taku owapi nina wayupika. Omaka wanji sanpa iyeya hehanyan wicohan de kuwa qa ecen tanyan okihi. Hecen wicohan de on tohanyan ni kin hehanyan tanyan waihdamna qa on tanyan ni kta iyecen okihi. Hecen koika kin de awicakehan wacintanka on pidaiciya. WICATE Palani tawakpa okolakiciye wicata Feb. 7, 1920 el Bessie Demarris te, Feb. 14, 1920 el Mrs. Blackcrow te winyan lenaos wicaSa cola unpi esa napin tanyan tipi na cinca awanwica glakapi tka. Hehan Feb. 18, 1920 el Mrs. Nancy Littleagle te winyan wahwala waStekin heca. Hehan Miss Annie Edgar March 8, 1920 el te wikoSka waSte waonspeka heca qa wocekiye waSte daka heca hecen titakuye qa okolakiciye owasin icante wnsioapi. Lena wocekiye on wicakiksuya po. Little Eagle, So. Dak. LOUIS WHITEHORSE. Canipa okodakiciye kin kin en April 23, 1920 hehan Mrs. Bertha Long ta. Okodakiciye owasin nina cante unSieapi. Hiknaku qa cinca sakdogan hena ehpeya iwicayaye. Okodakiciye en taku owasin on wacinyepica heca tuka iye Wakantanka kici un kta ikikcu he unkecinpi. Tohan wanna oniya ayuStan kta itokam decen eya mayaliapi kte cin en odowan 148 he on Wakantanka yatan yadowan- pi kta eya qa hehan iyuSkinyan wokdaka qa hehan oniya kin ayuStan. WaSicuu wicaSa wakan wan Rev. S. Mc Ivor eciyapi he ha, wicaSa winyan ko ota ehnakapi kiu en unpi. Wocekiye ehapi en wakanheja dena wicakiksuya po. Chas H. Track. Wolf Point, Mont. MitankSi Lizzie Looking te. MitankSi omaka wanji wayazan na tanean kun ya tuka ohni Wakantanka wacinyan wanka. Awicakehan wiconte kokipe Sni do. Te he en Matt. 7: 13, 14 de mdawa qa ee wakiye do. Oswego, Mont. STEPHEN CRAMER. Truby Iron-moccasin TanSnaunwakpa okodakiciye kin omaka nom wahokonwicakiye kta on yuStanpi. George Ironwing cinca nom decana tapi. Nancy Smith nakun cinca wakanheja e decana ta. La Plant otonwe kin dehan wanna tipi ota qa sanpa icahaye. Isaac Arpan dehan otonwe de en ti. April 25, 1920 en TanSnunwakpa okodakiciye kin okodakiciye owancaya piya inajinpi kta eyapi kin he iwohdakapi qa wica ecee heon mazaska $84.00 ehpeyapi kta iciconzapi na etanhan $29.00 ehpeyapi. Na winyanpi kin iseya token okihipi tanyan econpi kta iciconzapi. Okodakiciye na winyan okodakiciye napin mazaska tona mnayanpi kin apa Santee wayawapi kin en on okiyapi kta na apa Dakota wotanin waste on owicakiyapi kta, hecen hduStanpi. | TanSnaun-wakpa okodakiciye en April 25, 1920 hehan Flor^n^s Arran okolakiciye el j toea apa. " iiuaeui iaatxs\
Object Description
Community newspapers
Indians of North America -- Newspapers
Dakota Indians
Dakota language
Description
Tags
Add tags for front cover
Comments
Post a Comment for front cover


text:
Canindeyú suyu
Canindeyú suyu (kastilla simipi: Departamento de Canindeyú), nisqaqa huk suyum Parawayi mama llaqtapi. Uma llaqtanqa Salto del Guairámi.
14 667 km²
Yuyarina
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kamasqa 10 ñiqin qhapaq raymi killapi 1935 watapi
Waki[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
179 656 runakuna
Pulitika rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Distritukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
12 distritukuna:
Llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pukyumantakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Canindeyú suyu.
- Web site Canindeyú suyu.


text: 1Isqonkaq wataq chunka killanpa chunka p'unchayninpin Señor Diosqa niwarqan: 2Kunan p'unchaypa hayk'añachus kasqanta qelqay, kunan p'unchaymi Jerusalenta Babilonia rey muyuykun. 3Kay mana kasukuq llaqtamantaq kay rikch'anachiy simita willay, Apu Señor Diosmi nin: Hatun mankata ninaman churaykuy, unutataq mankaman hich'aykuy, 4aycha kuchusqakunata chayman churaykuy, allinnin aychakunata, chakanta wasantawan, hinallataq tullunkunatapas allinninta, 5ovejakunaq allinninta churaykullaytaq. Llant'awantaq pachanmanta qonuykuy allinta t'impunanpaq tullunkunapas chayanankama, nispa. 6Apu Señor Diosmi nin: ¡Ay, imaraqmi runa wañuchiq llaqtamanta! ¡Ay, ikiraqmi yanayasqa mankamanta! ¡Yanayasqaqa manan pichakunchu! Mana sorteaspalla ch'ulla-ch'ullamanta aychanta ch'usaqyachiy. 7Llaqtan kashan sinchi yawarkama, manataq pampaman ch'aqchukunchu hallp'api chinkapunanpaq, aswanpas q'ala p'alta qaqa patakunallapin. 8Chay hinaqa, ñoqan yawarta saqesaq q'ala p'alta qaqa pataman, manapuni hayk'aqpas pichakunanpaq, chaymanta qaparimuspa phiñakuy ayni-kutichiyta mañakamunanpaq, nispa. 9Chayraykun Apu Señor Diosqa nin: ¡Ay, ikiraqmi runa wañuchiq llaqtamantaqa! Ñoqa kikiymi pasaqta qonuykusaq. 10Askha llant'ata apamuspa rawrachiy, aychata allinta chayachiy asnapakunawan churaspa, pachanpi tulluq ruphanankama. 11Chaymantataq ch'usaq mankata sansa pataman churaykuy, cobremanta manka puka sansa tukunankama qhellinmanta pichakunanpaq, yanayasqanpas chinkapunanpaq. 12Chaywanpas qhellillapunin kashan, ninapipas manapunin pichakunchu, yanqapaqmi ima ruwasqapas. 13Yaw, Jerusalén, qanpa kacharisqa puriyniykin chay manka yanayasqaqa, ñoqan pichayta munarqayki, ichaqa manapunin ch'uyayankichu. Qanpi phiñakuyniyta thasnukullaqtinñachá ch'uyanchakunki. 14Ñoqa Señor Diosmi nini, ahinapin chayqa kunan kanqa. Ñoqa kikiypunin chaytaqa ruwasaq, manan hinachu kanqa. Manan khuyapayasaqchu, manallataqmi yuyaykusqaytapas p'akisaqchu. Qantaqa muchuchisqayki imaynachus kawsasqaykiman, ruwasqaykiman hinan. Ñoqa Apu Señor Diosmi chayta nini. 15Señor Diosmi niwarqan: 16Qan, runaq churinmantan qonqaylla qechurqosqayki ancha munakusqayki warmita. Qanqa aman llakikunkichu, aman waqankipaschu, amallataqmi weqeykitapas sut'uchinkichu. 17Ch'inllan muchukunki, amataqmi lutokunkichu. Aman q'ala umapas q'ala chakipas purinkichu, aman uyaykita llakiy nanaymanta pakakunkichu, amallataq llakiypi mikhunakunatapas mikhunkichu, nispa. 18Tutamantanmi runakunawan parlasharqayku, ch'isinmantaq warmiy wañurqakapurqan. Paqarisnintaq Señor Diospa niwasqanta hina ruwarqani. 19Hinan runakunaqa niwarqan: ¿Ima niytan munan kay ruwasqayki? Willawayku, nispa. 20Ñoqataq nirqani: Señor Diosmi niwarqan: 21Israel runakunata niy, Apu Señor Diosmi nin: Qankunan ñoqa yupaychana wasiwan umata hoqarinkichis mana hayk'aq thunikuqpas kanman hina, qankunan chay wasita sinchitapuni munakunkichis, ñoqataqmi chay wasita pasaqta pisichapusaq. Jerusalenman churiykichista ususiykichistapas saqemusqaykichismi wañuchisqa kanqaku. 22Chaymi qankunapas Ezequiel hina ruwallankichistaq, aman llakikuymanta uyaykichistaqa qatakunkichischu, aman chay hina llakikuykunapi mikhunatapas mikhunkichischu. 23Aman q'ala umapas q'ala chakipas purinkichischu. Aman llakikunkichischu waqankichispaschu. Millay huchaykichismantan pisi-pisimanta kallpaykichis chiriyaykapunqa, hinaspan qankuna ukhullapi phutikunkichis. 24Qankunapaqqa Ezequielmi yachaqakunaykichispaq kanqa. Paypa lliw ruwasqankunatan qankuna ruwankichis. Chaykuna kaqtintaqmi reqsiwankichis ñoqa Apu Señor Dios kasqayta, nispa. 25Señor Diosmi niwarqan: Qan, runaq churin, uyariway. Israel runakunamantan pukarankuta qechupusaq, chayqa yupaychawananku wasin, chaytan sinchitapuni munakurqanku uma hoqarinankukama, chaywanmi kusikurqanku. Hinallataqmi qechupusaq churinkuta ususinkutawan. 26Chay p'unchay Jerusalenmanta ayqekuqmi willaq hamusunki. 27Chay p'unchaytaqmi upa kayniykimanta rimaripunki, ayqekamuqwanpas parlaykunki. Chay hinapin llaqtaq yachaqakunan kanki, hinan paykuna reqsiwanqaku ñoqa Señor Dios kasqayta, nispa.