text: 1Chay qhepata Pabloqa Atenasmanta llojsispa, Corintoman rerqa. 2Chaypitaj tinkukorqa Ponto llajtayoj Aquila nisqa judiowan. Priscila warminwan Italiamanta jamusqankoqa mana unayrajchu karqa. Paykuna jampusqanku, imaraykuchus Claudio kamachisqa tukuy judíos Roma llajtamanta llojsinankuta. Pablotaj paykunata watukamorqa. 3Chantá paykunawan qhepakorqa khuska trabajanankupaj, imaraykuchus Pabloqa paykuna jina toldosta ruwayta yacharqa. 4Sapa samarikuna p'unchaypitaj Pabloqa judiosman, griegosman ima evangeliota yachachej, entiendechiyta munaspa. 5Silaswan, Timoteowan Macedoniamanta chayamojtinku, chay p'unchaymantapacha Pabloqa trabajonta saqespa, Diospa Simi Nisqanta judiosman willaspallaña purerqa, Jesusqa Cristopuni kasqanta sut'inchaspa. 6Paykunarí Diospaj sajrata rimaspa churanakojtinku, Pabloqa p'achasninta thalarakuspa, paykunaman nerqa: Yawarniykichej pataykichejpi kachun. Noqaqa mana juchayojchu kani. Kunanmantapacha mana judío kajkunaman ripusaj. 7Chayta niytawan, Ticio Justo sutiyojpa wasinman riporqa. Payqa Diosta yupaychaj, wasintaj sinagoga qayllapi karqa. 8Chantá sinagogapi kamachej Crispo creerqa Señorpi, tukuy familianwan. Corintomanta kajkunapis Jesusmanta uyarispa, ashkhas creerqanku, bautizachikorqankutaj. 9Uj tutarí Señorqa Pabloman rikhurispa, nerqa: Ama manchachikuspa, parlallaypuni, amataj ch'inyakuychu. 10Noqamin qanwan kashani, manataj pipis imanasonqachu. Kay llajtapeqa ashkhas kanku Noqapi creejkuna, nispa. 11Ajinamanta Pabloqa Corintopi qhepakorqa wata sojta killayojta, runasman Diospa Simi Nisqanta yachachispa. 12Acaya suyupi Galión kamachishajtin, judiosqa uj yuyaylla Pabloj contrampi oqharikuspa, juzgadoman payta pusaykorqanku. 13Chaypitaj nerqanku: Kayqa runasman yachachishan waj jinamanta Diosta yupaychanata, mana leyman jinachu, nispa. 14Pablo parlanampaj kashajtintaj, Galionqa judiosta nerqa: Sichus kay runa ima sajrata ruwanman karqa, chayrí ima jatun juchatapis chayqa, noqa cheqamanta uyariykichejman karqa. 15Qankunarí ch'ajwashankichej simi nisqasllamanta, sutismanta, leyniykichejmanta ima; chaykunamantaqa qankunapuralla juzgaychej. Mana noqaqa juez kayta munanichu chay imasmanta, nispa. 16Ajinata nispataj, juzgadomanta paykunata qharqorqa. 17Chantá paykuna sinagogamanta uj kamachejta Sóstenes sutiyojta jap'ispa, juzgadopi payta maqarqanku. Galiontajrí mana rikoj tukorqa. 18Pabloqa unaytaraj Corintopi qhepakorqa. Chaymantataj hermanosta saqespa, botepi riporqa Siriaman Priscilawan Aquilawan khuska. Cencrea llajtapitaj, manaraj boteman wicharishaspa, Pabloqa chujchanta k'utuchikorqa, yachayta qonampaj imatachus Diosman, ruwasaj nisqanta junt'asqantaña. 19Efeso llajtaman chayaspataj, Priscilata, Aquilatawan chaypi saqerqa; Pablorí sinagogaman yaykorqa, judiosman yachachispataj, churanakorqa. 20Chantá paykunaqa Pablota nerqanku astawan karikunanta, paytajrí mana munarqachu. 21Ripushaspa, paykunata nerqa: Dios munajtenqa, ujtawan kutimusaj qankunawan kanaypaj, nispa. Chayta niytawan, Efesomanta riporqa. 22Cesareaman chayaspataj, Jerusalenman wicharerqa iglesiata watukoj. Chaymantataj Antioquiaman urayk'orqa. 23Uj chhikanta Antioquiapi qheparikuytawan, rillarqataj tukuy Galacianejta, Frigianejta ima. Kantumanta purispa, tukuy creejkunata kallpacharqa. 24Chaypachaqa Efesoman chayamorqa uj judío Apolos sutiyoj. Payqa Alejandriamanta karqa, sumajtataj parlaj. Diosmanta Qhelqasqatapis allinta yachaj. 25Apolosqa Señorpa ñannimpi yachachisqa karqa, tukuy sonqotaj maychus kajta willaspa yachachej Jesusmanta. Chaywampis payqa Juanpa bautismollanta rejserqa. 26Payqa mana manchachikuspa, evangeliota willayta qallarerqa sinagogapi. Payta uyarispataj, Priscilawan, Aquilawan Apolosta wasinkuman pusarqanku, paymantaj yachacherqanku aswan sut'ita Diospa ñanninmanta. 27Apolosqa Acaya suyuman riyta munajtintaj, Efesopi hermanosqa payta kallpacharqanku, cartatataj creejkunaman apacherqanku, Apolosta tukuy sonqo jap'inankupaj. Acayaman chayaspataj payqa, Diospa qhasilla k'acha yanapayninnejta creejkunata mayta yanaparqa. 28Tukuypa ñawpaqempi sumaj atiywan parlaspa, judiosta atiparqa, Diosmanta Qhelqasqanejta rikuchispa Jesusqa Cristopuni kasqanta.


c: text/html

text: 1Chantá noqaqa sonqoypi nerqani: Kunanqa mayta kusikusaj, kusiy kawsaymantaj qokusaj, nispa. Chaypis qhasi manakajllataj kasqa. 2Chaypacha nerqani: Aseyqa sonseralla; aychaj munayninta ruwayqa qhasi manakajlla, nispa. 3Yuyayniypi nerqani: Kay aychaytaqa vinowan kusirichisaj ajinamanta wampu kaypi yachanaypaj kay pachapi runaspaj imachus allin kasqanta pisi p'unchaykunata kawsanankukama, nispa. 4Jatuchaj imasta ruwarqani: Wasista ruwachikorqani; uvas huertasta plantacherqani. 5Kanchasta, huertasta ima plantacherqani, chaykunamantaj imaymana poqoj sach'asta plantarqani. 6Yaku qochasta ruwacherqani, chaywan plantasqay sach'asta qarpanaypaj. 7Qharistataj, warmistataj wata runaspaj rantikorqani, wakin wata runasniytaj wasiypi nacekorqanku. Tiyapullawarqataj ashkha wakasniy, ovejasniy ima, noqamanta ñawpajta Jerusalenpi kajkunajmanta aswan ashkha. 8Chantaqa tantallarqanitaj ashkha qolqeta, qoritapis. Tiyapullawarqataj reyespa ashkha valorniyoj kapuyninku, jinallataj suyusmantapis. Tiyapullawarqataj takejkuna qharismanta, warmismanta, tukuy imachus runaj sonqonta kusichin, chaykuna, warmispis mana yupay atina tiyapullawarqataj. 9Noqaqa tukuymanta patapi karqani, Jerusalenpi noqamanta aswan ñawpajta kajkunamanta nisqaqa. Chaywampis yachayqa noqallawampuni karqa. 10Imatachus munasqayta ruwarqani. Imaswanchus sonqoy kusikuyta munarqa, chaytapis ruwarqani. Tukuy sinch'i trabajasqaypi mayta kusikorqani, chay kusikuytaj tukuy trabajasqaymanta t'inkay karqa. 11Chantaqa tukuy imata makisniywan ruwasqasniyta watorqani, imaynatachus may trabajowan chay imasta ruwasqayta. Chaytaj karqa noqapajqa qhasi manakajlla, wayra jap'iyta munay jinalla; kay pachapi chay ruwasqaywan mana imatapis tarerqanichu. 12Chaymantaqa, ujtawan unancharqani yachaymanta, pawisqa kaymanta, wampu kaymantawan. Imatañataj ruwanman reypa cuentanmanta yaykojqa chay ñawpa reypa ruwasqanman imatapis yapanampaj? 13Noqataj repararqani yachayqa wampu kayta atipasqanta, imaynatachus k'anchayqa laqhata atipan, ajinata. 14Yachayniyoj runaqa umampi ñawisniyoj, wampu runarí laqhapi purin. Chaywampis reparallarqanitaj tukuypis chay ñanllatataj rishasqankuta. 15Chaymanta sonqoypi nerqani: Imachus wampu runataqa taripan, chayllataj noqatapis taripawanqa. Jina kajtenqa, ima allintaj yachayniyoj kasqayri? Chaypis qhasi manakajllataj. 16Ni yachayniyojmanta, nitaj wampumantapis wiñaypaj yuyarikunaqa kanchu, imaraykuchus qhepa p'unchaykunamanqa tukuy ima qonqasqa kanqa. Wampu runa jina yachayniyojpis wañupullanqataj. 17Chayrayku, kay pachapi kawsaytaqa chejnerqani, tukuy ruwasqaytaj noqapaj llasa karqa, imaraykuchus tukuy imaqa qhasi manakajlla, wayra jap'iyta munay jinalla. 18Jinallataj kay pachapi may sayk'uywan tukuy ima ruwasqasniyta chejnerqani, imaraykuchus chay tukuytaqa saqenay kanqa, pikunachus noqamanta qhepaman kanqanku, chaykunaman. 19Pitaj yachanman yachayniyojchus, chayrí wampuchus kanantari? Chaywampis kay pachapi mayta sayk'uspa may yachayniywan tukuy ima ruwasqasniytapis jap'ikaponqapuni. Chaypis qhasi manakajllataj. 20Chay tukuy imasta kay pachapi mayta sayk'uspa yachayniywan ruwasqasniymanta sonqoyqa llakikorqa. 21Runaqa chay jina yachaywan, sumajta rejsispa, sumaj yuyaywantaj trabajan. Chantá chay tukuy ruwasqanta saqenan tiyan pichus mana imatapis ruwajman. Chaypis qhasi manakajllataj, jatun llakiytaj. 22Chayrayku runaqa imatataj tarin kay jinatapuni kay pachapi trabajasqanmanta, phutikusqanmantatajri? 23Tukuy kawsaynimpi llakiyllapuni tiyan, ima ruwasqasnimpipis phutiylla. Tukuy tutantin yuyaynenqa chayllapipuni yuyashan. Chaypis qhasi manakajllataj. 24Runapajqa chay tukuy imasmanta nisqaqa aswan allimpuni mikhunan, ujyanan, tukuy ruwasqanwan kusikunan ima. Noqa repararqani chay tukoyqa Diosmanta jamusqanta. 25Mana Pay kajtenqa, pitaj kusiywan mikhunman? Pitaj sonqo junt'asqa kanmanri? 26Diosqa pichus Payta kusichejman jatun yachayta qon, jinallataj yuyayniyoj kayta, kusikuytawan. Juchasapamanrí Diosqa saqellan tukuy imasta tantajta, qhapajyajtapis, pichus Diosta kusichejman qonampaj. Chaypis qhasi manakajlla, wayra jap'iyta munay jinallataj.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Ma, ¿allinchu kanqa kaynuta yarpunapaq: Tayta Dyusmi kusa allin kar uchanchikmanta llakipamashanchiknulla, uchakurlla kawsashapis qashan masta llakipamayashunllapa nir? 2¡Manami chaynuchu! ¡Ashwan imanutaq uk runa wanushana karqa manana uchakuyta puytinnachu, chaynumi mana uchakur kawsanapaqnachu kanchikllapa! 3¿Manachu qamkunaqa yach'ankillapa, Jesucristupi kriyir shutikurqa paywan pulla uchapaqqa wanusha yupayna kanchik nir? 4Chaynullami Jesucristupi kriyir shutikuyarnaqa, paywan pulla pampakaq yupayna karanchikllapa. Shutikurna-shuypaqami, mushuqmanta kawsamuq yupayna karanchikllapa. Chaqa imanutaq Jesucristuta, Tayta Dyusqa kusa pudirninwan kawsachimuran, chaynullami nuqanchikkunatapis uchanchikpaq wanusha yupay kashallapamapis yanapamashanchikllapa, mushuq bidapina kawsanallapapaq. 5Jesucristuwan pulla uchanchikpaq wanusha yupayna karqa, mana uchakur kawsanapaqnachu kanchikllapa. Chaynu paywan pulla wanushanchikmanta kawsamusha karnaqami, pay yupayna kusa allinkunata rurar kawsanapaqna kanchikllapa. 6Chaqa yach'ashanchikllapanumi Amitunchik Jesucristo wanuran, uk kruspi klabatinllapa. Chaymi pay wanushannu, nuqanchikkunapis uchanchikpaqqa wanusha yupayna kar, chay unay mana allinkunata rurayashanchikkunataqa amana rurashunllapanachu. Chaynuqami manana uchapa sirbiqninna kar, allinkunalatana rurayta puytishunllapa. 7Chaqa yach'ashanchikllapanu, uk runa wanushana karqami manana imatapis rurayta puytinnachu. 8Chaymi nuqanchikkuna, uchanchikkunapaq Amitunchik Jesucristuwan pulla wanusha yupayna karqa, allita yach'ar kunfyakanchikllapa, paywan pullanami maydiyapis kawsashunllapa nir. 9Chaqa yach'anchikllapapis Jesucristumi wanushanmanta kawsamuran tukuy tyimpupaqna kawsananpaq nir. Chaymi chay wanuyqa manana qashanqa tarinqanachu. 10Chaqa payqami uk kutilana uchanchikkunarayku wanuran. Chaymanta wanushanmantaqa tukuy tyimpupaqna kawsamuran Taytan Dyuswan pullana kawsananllapapaq. 11Chaynumiri qamkunapis uchapaqqa wanusha yupayna yarpuyllapa. Chaynuqami, ashwan Amitunchik Jesucristuwan pullana kar, Tayta Dyuslapaqna kawsar allinkunalatana rurar payta sirbiyllapa. 12- 13Chayrayku chay mana allin yarpuynikillapakunata dijar, kwirpuykillapata tantyakachir, amana ima mana allintaqa rurayllapanachu. Ashwan-ari tukuy kwirpuykillapata, yarpuynikillapamatapis Dyuspa makinman ch'urayllapa, pay munashannula imatapis karanlata rurar kawsanaykillapapaq. Chaqa uchapaqqami wanur kawsamusha yupayna kankillapa. 14Chaynu katkillapaqami, chay uchakuchishuqllapaqa, mana imanupis uchakuchishuyllapata puytinqanachu. Chaqa Tayta Dyus kusalata llakipashushanllaparaykumi, manana Moise's mantakushanta kasur kawsanaykillapapaqnachu kankillapa. 15Yach'ashanchikllapanu Moise's mantakushankunaqa mana washamayninchikta puytiqchu. Piru kananqami Amitunchikpi kriyisha, payqa uchakushamapis llakipamanchik. ¿Chaynu katinqachu, uchakurlla kawsashunllapa? ¡Manami! 16Chaqa allitami yach'anchikllapa, uk runa patrunpi trabajaqqami chay pay nishannulla imatapis ruran. Chaynu qamkunapis Tayta Dyuslata patrunnikillapata yupay kasutkillapaqami, payqa uchaykillapamanta llakipashunqallapa, allinlatana rurar kawsanaykillapapaq. Nataq dyabluta kasur, uchakurlla kawsarqami tukuy tyimpupaq Dyusmanta chiqanchakar wanunkillapa. 17Piru qamkuna, chay yach'achishushanllapamanta tukuy shunquykillapawan allita kriyirqami, manana chay uchakunapa sirbiqninnachu kankillapa. Chayraykumi, qamkunapaq kananqa Tayta Dyusta kusata payji nini. 18Chaqa Tayta Dyus yanapar tukuy uchakunamanta chiqanchashushallapa katinmi, manana uchakur imachu pay munashannu allinlatana rurar kawsayankillapa. 19Chaymi kaykunata willashunillapa allita intrakar amana uchakurllachu kawsanaykillapapaq. Chaqa mana chaynu yach'achishutiyllapaqami, mana allita intrakarchu uchakurlla kawsayankimanllapa. Chaqa imanutaq unaymaqa kusa mana allin imakunataqa dasla ruraq kankillapa, chaynullami ashwan kananqa Tayta Dyuslatana kasur imatapis kusa allinlatana rurar kawsayllapa. 20Chaqa unay uchakurlla kawsarqami, chay uchakunapaqa sirbiqnin kar, mana shumaq allinta kawsaytaqa puytiraykillapachu. 21Piru chaynu uchakutkillapaqachu, ¿imallapaqqa sirbishuranllapa? ¡Manami! Ashwan tukuy tyimpupaq wanunaykillapapaqna karaykillapa. Chaymi kananqa chay rurashaykillapata yarpur, kusata pinqakunkillapa. 22Piru kananqa qamkunaqa manana uchapa sirbiqninnachu kar, ashwan kananqa Tayta Dyuspa sirbiqninkunana tikrakashaykillapa. Chaqa chayqami kusala shumaq kar, yanapamanchik kusa allinlana kanallapapaq. Chaymi Tayta Dyusqa tukuy tyimpupaq kawsaytana qumashunllapa. 23Piru uchakurlla kawsarllapaqami tukuy tyimpupaq wanushunllapa. Nataq Amitunchik Jesucristupi kriyishallapaqami, Tayta Dyusqa llakipamashunllapa dibaldila, paywan pulla tukuy tyimpupaqna kawsanallapapaq.


text: 1Chaymantataq uma sacerdote Josueta qhawachiwarqan, paymi Señor Diospa angelninpa ñawpaqenpi sayashasqa, Satanastaq payta ch'atananpaq paña ladonpi sayashasqa. 2Señor Diostaq Satanasta nirqan: –Yaw, Satanás, ñoqan phiñariyki, ñoqan Jerusalenta akllakurqani, qantataqmi phiñariyki. Kay runaqa kanaykusqamanta aysarqamusqa qoqomisqa k'ullu hinan, nispa. 3Josuetaq angelpa ñawpaqenpi qhellillaña p'achawan p'achasqa sayashasqa. 4Hinan angelqa kamachinkunata kamachirqan: –Chay qhelli p'achata ch'utiychis, nispa. Hinaspan Josueta nirqan: –Kayqa, huchaykitan qechupuyki, sumaq p'achawantaq p'achachiyki, nispa. 5Chaymantataq nirqan: –Ch'uya mayt'unawan umanman churaychis, nispa. Señor Diospa angelnin sayashanankamataq chaywan umanman churaykurqanku, sumaq p'achawanpas p'achaykachirqanku. 6Hinan Señor Diospa angelninqa Josueta nirqan: 7–Tukuy-atiyniyoq Señor Diosmi nin: Ñanniykunapichus purinki, kamachikusqaykunatapas hunt'ankitaqchus chayqa, qanpas yupaychana wasiypin kamachikunki, wasi patioykunatapas waqaychallankitaqmi, qanpas qayllaykamuwayta atillankitaqmi imaynan kay kamachiykunapas qayllaykamuwan hinata. 8Uma sacerdote Josué, uyariway. Qankuna Josuepa ñawpaqenpi tiyashaq sacerdote-masikunapas, uyarillawaychistaq. Ñoqan “Ch'ikchimuq” nisqa sutiyoq kamachiyta pusamusaq, chayraykun qankunaqa llaqtaq allin kananpaq señalkuna kankichis. 9¡Qhawariychis Josuepa ñawpaqenpi churasqay rumita! Kay sapallan rumiqa qanchis ladoyoqmi, ñoqa kikiymi chay rumipi thupaspa qelqasaq, huk p'unchayllapitaqmi kay suyumanta huchata qechusaq. Ñoqa Tukuy-atiyniyoq Señor Diosmi chayta nini. 10Chay p'unchaypin sapankaykichis runa-masiykichista waqyarinkichis uvas yura k'uchupipas higos sach'a k'uchupipas kuska llanthukunaykichispaq. Ñoqa Tukuy-atiyniyoq Señor Diosmi chayta nini.


text: 1Saynaqa amayá Señorninchis Jesucristopi chayllaraq iñishaqtinchis yachachiwasqanchiskunapichu yapa-yapamanta ocupakusunchis. Aswanqa Señorninchis Jesucristomanta aswan masta yacharispa madurasunchis. Hinaspapas noqanchisqa ñan yachanchishña huchanchiskunamanta wanakuspanchis cheqaq sonqowan Diospi confiananchismantaqa, saynapi ama huchallanchispi wañunanchispaq. 2Señorninchis Jesucristopi chayllaraq creeshaspaqa, kaykunamantapas yacharanchismi: bautizachikunanchismanta, creyentekunapa umanman maki churananchismanta, wañusqakunapa kawsarimunanmanta, hinallataq wiñaypaq juiciomantawan ima. 3Chaymi niykichis, sichus Diosninchis permitiqtinqa, aswan más profundo yachachikuykunamantan ñawpaqmanqa allinta yacharisunchis. 4Ichaqa ancha sasallañan Jesucristomanta wakin t'aqakuq runakunata kutichimuyqa. Paykunaqa huk kutinmi Jesucristopa k'anchayninta hinallataq atiynintapas reqsiranku. Hinaspapas sayna clase runakunaqa Santo Espirituta chashkisqankuraykun, paymanta tukuy allin kaqkunata chashkiranku. 5Saynallataqmi paykunaqa Diospa palabranmantapas, hinallataq hamuq tiempopi Diospa gobiernanan sumaq glorianmantapas, hinallataq Diospa ancha atiyninmantapas yacharankun. Ichaqa llapallan chaykunata kusikuy sonqowan chashkishaspankupas, hinallataq allinta yachashaspankupas, 6chay runakunaqa Señorninchis Jesucristomantan t'aqakuranku. Chaymi ancha sasallaña, chay runakunata Jesucristopi creenankupaq kutichimuyqa. Paykunaqa Señorninchis Jesucristota rechazaspankun, kaqmantapas cruzpi chakatashankuman hina ruwashanku. Saynata ruwaspankun paykunaqa Señorninchis Jesucristota millay p'enqayman churashanku. 7(Kay nisqaymanta huk ejemplowan yuyaymanarisunchis). Chakrataqa para sapa kutin paramuspanmi allinta salachin. Chaymi chay chakrapi tarpusqankuqa allinta rurun, saynapi chay chakrapa dueñon ashka cosechata oqarinanpaq. Diosmi chay chakrata anchata bendecin. (Saynallataqmi Jesucristopi allinta iñiq runakunapas, chay chakra hina allinta rurun). 8Ichaqa sichus kishkakuna otaq tukuy mana allin qorakuna, chay chakrapi wiñanqa chayqa, chay chakraqa manan ni imapaqpas valenqachu. Aswanmi chay chakraqa maldecisqa kananpaq kashan, saynapi ninawan k'anasqa kananpaq. (Saynallatataqmi Señorninchis Jesucristopas ruwanqa, paypi mana creeq runakunawanqa). 9Ancha khuyasqay wawqe panaykuna, khayna fuerte palabrakunawanmi qankunataqa nimushaykichis. Ichaqa saynata nimuspaykupas, noqaykuqa yachaykun, qankunapa vidaykichisqa chay allin allpa hina kasqanta. Chaymi chay vidaykichispiqa Señorninchis Jesucristomanta allin willakuykuna tarpusqa kashan, saynapi salvasqa kanaykichispaq. 10Hinaspapas Diosqa justo kasqanraykun mana qonqanqachu, payta khuyakuspaykichis, paypa favorninpaq qankuna tukuy imapi llank'asqaykichismantaqa. Hinaspapas payqa yuyanqan, ancha khuyakuywan Señorninchis Jesucristopi creeqkunata qankuna yanapasqaykichistaqa, hinallataq kunanpas paykunata yanapaspa servisqaykichismantawan ima. 11Ichaqa noqaykuqa anchatan munayku, Señorninchis Jesucristo kutimunankama, sapankamaykichis allinta kallpanchakuspa, kawsanaykichista, saynapi Diospa prometesqankunata chashkinaykichispaq. 12Hinaspapas noqaykuqa manan munaykuchu, qella mawla runakuna kanaykichistaqa. Aswanqa munayku, Diospa prometesqan herenciata iñiywan, hinallataq pacienciawan chashkiq runakuna hina kanaykichistan. 13Diosqa ñawpaq abuelonchis Abrahammanmi huk promesata prometeran. Ichaqa Diosmanta aswan más atiyniyoq pipas mana kaqtinmi, Diosqa pay kikinpa sutillanpi huk juramentota ruwaran. 14Diosqa chay promesa ruwasqanpin Abrahamman khaynata niran: “Noqaqa cheqaqtapunin anchata bendecisqayki. Hinaspan qanpa mirayniykita mirachisaq mana yupay atinataraq”, nispa. 15Chaymi abuelonchis Abrahamqa pacienciawan suyakuran Diospa chay prometesqanta. Hinaspan Diospa prometesqanta payqa chashkiran. 16Saynallataqmi kay pachapi runakunapas huk juramentota ruwaspankuqa, paykunamanta aswan más atiyniyoqpa sutinta oqarikuspanku, juramentotaqa ruwanku. Saynapin paykunaqa yachanku, chay jurasqankuqa cheqaqpuni kasqanta. Saynata ruwaspankun paykunaqa manaña ni ima ch'aqwatapas ruwanakunkuñachu. 17Saynallataqmi Diospas juramentota ruwaspanraq prometeran, saynapi chay promesa ruwasqanta cumpliqtin, paypi creeq runakuna chay promesata chashkinankupaq. Chaymi Diosqa reqsichikun, paypa prometesqanqa mana cambiaq kasqanta. 18Diosqa mana llullakuqmi; chayraykun juramentowanraq prometesqantapas cumplinpuni. Chayta yachaspanchismi noqanchisqa Diosman tukuy confianzawan ashuyunanchis, pay cuidawananchispaq. Saynata cuidawaqtinchismi, noqanchisqa sapa p'unchaw kallpanchakuspa kawsanchis, saynapi Diospa prometewasqanchista chashkinanchispaq. 19Chaymi noqanchisqa Diospa prometewasqanchispi confiaspa firme kashanchis, imaynan huk barcopas sayan lamar qochapa patanpi, huk llasallaña hatunkaray ancla nisqa gancho hap'iqtin chay hina. Diospi saynata confiaspa kawsaqtinchismi, Jesucristoqa Diospa ñawpaqninpi defiendewasunchis. Saynataqa defiendewasunchis templo ukhupi Lugar Santísimo nisqa ukhuman haykuspanmi. Chay Lugar Santisimoqa dividisqa karan huk cortina nisqa ratk'a telawanmi. Hinaspapas chay temploqa kashan hanaq pacha cielopin. 20Saynata haykuspanmi, Jesucristoqa huk ñanta hina kicharan, saynapi noqanchispas chay Lugar Santísimo nisqa lugarman haykunanchispaq. Chay ruwasqanwanmi Señorninchis Jesucristoqa wiña-wiñaypaq llapallan sacerdotekunapa jefen, imaynan ñawpaq sacerdote Melquisedecpas karan chay hina.


text: 1Jesus bautisarishcahuasha Diospa Samai jundaricpi Jordan yacumanda llucshira. Llucshicpi Diospa Samai paita pushara chaquishca partima. 2Chuscu chunga (40) punzhata chibi tiyaura. Chibi tiyaushcai supai paita pandachinata munara. Tucui chi punzhagunaibi Jesus imatahuas mana micushachu tiyaura. Chasna ausha yapa raicashca mara. 3Chasna raicacpi supai paita casna nisha camara, Can Diospa churi asha cai rumita panda rasha micui nira. 4Chasna supai nicpi Jesus rimara, Diospa shimi ninmi: Runa mana micushallachu causacchan, astahuanbas Yaya Dios tucui rimashcata cadsusha causana manchi. 5Chihuasha supai paita urcuma apasha chimanda tucui llactagunata chi ratuhuallai ricuchira. 6Ricuchisha, Cai tucui gustu llactagunaga ñucahuagmi nira. Ñáuca pitas cunata ushanimi. Chasna asha can mandac tucuchun nisha tucui cai gustu ricuric llactagunata canda cusha nini can chigunata mandangahua. 7Diostacuinta ñucata cungurisha alabasha balichicpiga canda cushcanguimi. 8Jesus randi rimara, Diospa shimibi quillcashca tiyaunmi: Canda mandac Diosta alabana angui, paillata cadsusha causana mangui nira. 9Chihuashaga supai paita Jerusalenma apasha Diosta alabana huasi jahuaibi shayachisha rimara, Can Diospa churi asha caimanda allpama saltai nira. 10Supaihuas Diospa shimita japisha rimara, Diospa shimibi quillcashca tiyanmi nisha Dios paihua angelgunata cachangami canda japisha cuirangahua. 11Chasnallata quillcashcami, paiguna maquigunahuan canda marcangaunami camba chaqui ama rumibi tacarichun nisha. 12Jesus randi paita rimara, Chasnallatami Diospa shimi nin: Can munashcata rachun nisha canda mandac Diostaga ama mandasha camanguichu nira. 13Supai tucui ima tunuis camasha juchai urmachinata mana ushashami Jesusmanda anchurisha rira, huasha ima uraspas tupasha urmachishami nisha yuyarira. 14Chihuasha Jesus Diospa Samai ushaihuan jundashca asha Galilea provinciama bulltiara. Chasna acpi tucui chi partibi tiyaucuna Jesusmanda cuintanacunaura. 15Chibi auc israel tandarina huasigunai Jesus yachachicpi tucui runaguna paiga yapa alita yachachin nisha rimanaushcami. 16Chasna Jesus pai huiñashca Nazaret llactama bulltiara. Pactasha israelguna samana punzhai paihua yachai chasna acpi paiguna tandarina huasima rira. Chima risha Diospa shimita ricungahua shayarira. 17Shayaricpi Diospa huasita cuirac runa quillcata paima cura ricuchun nisha. Cusha Dios rimashcata ñaupa uras pasachic runa Isaias quillcashcata ricuchun nira. Jesus quillcata pascasha casna quillcashcata tupasha ricura: 18Diospa Samai ñucahuacpi tiyaun. Pai ñucata japihuara pugrigunama Diospa ali quishpina shimita yachachingahua, caudsayachishca runagunama llushpirina shimita rimangahua, puyuñahui runagunata alichisha ricuchingahua, huatashcacuinta causac runagunata lugaryachingahua, 19Yaya Diospa quishpina punzhaguna pactamushcami nishami yachachichun nisha ñucata japihuara. 20Jesus chita ricushcahuasha quillcata tapasha cuirac runama cusha tiyarira yachachingahua. Chasna acpi tucui chibi tiyauc runaguna paita ricuucpi Jesus rimangahua callarira, Cai canguna uyaushca quillcashca shimiga cunan punzha pactarishcami nira. 22Jesus rimashcata uyasha tucui runaguna paiga yapa ali shimigunata yachachiunmi, chasna ashahuas manachu Josehua churi anya nisha rimanacunaura. 23Chasna yuyarisha rimanacucpi Jesus paigunata nira, Ñáucamanda shuc shimita rimaunguichichari can amullata aliyai doctor. Can Capernaun llactaibi rashcata uyashcanchi, caibi camba quiquin llactaibihuas chasnallata rai. Chita rimahuanguichima. 24Cangunata sirtuta nini tucui Dios rimashcata pasachic runagunata paiguna quiquin llactai mana balichishcachu tucunaura. 25Yuyarichi. Dios rimashcata pasachic runa Elias causaushca uras quimsa huata chaupita (3,1/2) mana tamiarachu. Mana tamiashcamanda tucui llactagunai yapa sinzhi raicaitucurami. Chi uras israel llactai ashca huaccha huarmiguna tiyanaura. 26Chasna tiyaugllaita Dios mana paigunahuagmachu Eliasta cachara, astahuanbas Sidón mayanbi Sarepta nishca mana-israel llactai tiyauc shuc huaccha huarmihuacta cachara. 27Chasnallata Dios rimashcata shuc pasachic runa ara huañuc Eliseo nishca. Pai camachiushca uras israel llactai ashca lepra nishca sinzhi carachayuc runaguna tiyanaura. Chasna tiyaugllaita Siria nishca mana-israel llactamanda Naaman nishca runalla alichishca tucura nisha Jesus rimara. 28Pai chasna mana-israel runagunamanda rimacpi tucui chi tandarina huasibi tiyauc runaguna uyasha yapa piñarinaura. 29Piñarisha huanchishun nisha jatarisha Jesusta canzhama apanaura urcu pundamanda huaicuma tangashun nisha. 30Randi Jesus paiguna chaupi ucullatata pasasha shuc partima rira. 31Jesus chimanda llucshisha chi Galilea provinciallaita Capernaun nishca llactama rira. Chibi shuc samana punzha, israel tandarina huasibi yachachiura. 32Pai yapa ushaihuan yachachiupi tucui uyac runaguna imasna ashata alitaga yachachinya nisha yuyarinaura. 33Ñáa chi israel tandarina huasibi supai yaicushca runa ausha yapa sinzhita caparira, 34Nazaretmanda Jesus ñucanchimanda anchuri, ñucanchita ama quillachichu, ñucanchita huanchisha tucuchingahuachu shamurangui. Canda ricsinchimi, canga Dios anllasha cachashca ashami jucha illac runa mangui nisha sinzhita caparira. 35Chasna nicpi Jesus chi supaita sinzhita rimasha mandara, Chunlla ai, chi runa ucumanda llucshisha ri nira. Jesus chasna mandashcata supai uyasha tucui runaguna ricuushcai chi runata urmachisha llucshira, randi mana imatahuas huaglichishachu rira. 36Tucui chita ricuc runaguna manzharisha paigunapura cuintanacunaura, Imasna ashata chasna riman, pai mandacpi supaigunas paitaga cadsusha llucshinaunmi nisha rimanaura. 37Chasna tucucpi tucui chi llactagunai paimanda cuintanacunaura. 38Jesus chi tandarina huasimanda llucshisha Simonba huasima yaicura. Chi uras Simonba huarmi mama sinzhi ungushca siriura. Chasna tucucpi Jesusta tapunaura paita alichichun nisha. 39Chasna tapucpi Jesus paihuagma risha ungüita anchuri nisha rimara. Pai chasna rimashcallai ungüi anchurirami. Chi urasllata chi huarmi jatarisha paigunata upichingahua callarira. 40Chi israel samana punzha indi yaicuushcai tucui tunu ungushcagunata Jesuspagma apamunaura. Apamucpi Jesus caran runata llangasha janbira. 41Alichiupi supaiguna ashca runagunamanda llucshisha riusha caparinaura, Can Diospa churi mangui nisha. Chi supaigunaga Jesusca Dios cachashca quishpichic Cristo acta yachanaurami. Yachagllaita Jesus sinzhita mandasha paigunataga lugarta mana curachu paimanda rimangahua. 42Cayandi punzha pagariupi Jesus chi llactamanda llucshisha, chaquishca partima rira. Pai illacpi runaguna paita mascanaura. Mascasha tupasha jarcanaura caillai saquiri nisha. 43Jesus randi paigunata rimara, Diospa ali mandanamanda yachachiuni imasna paimi quishpichinata munan. Shuc llactagunais cai ali shimillata yachachina mani, chasna yachachingahuaca Dios cachamuhuara nira. 44Chasna asha Galilea provinciai auc llactagunai purisha tucui chibi auc israel tandarina huasigunai camachisha puriura.


text: 1Ñawpa tiempu kuti kuti Tata Dios alli yachachikuk runakunata rikchak layata yachachirkansapa. Chaymanta chay yachachikuk runakuna ñawpa awilunchikunata yachachirkansapa. 2Kunan kay tukunan tiempu Tata Dios wambran Jesukristuta kachamurkan paypa rimananta yachachiwananchikunapa. Mana nima laya tiyaptinra Tata Dios wambranta willarkan tukuy laya tiyakta rurananpa. Chaymanta tukuy layata payta kurkan kamachikunanpa. 3Jesukristu ñukanchikunata kawachiwanchisapa Tata Dios llipyak lusshina sukaman allima kananta. Payka Tatan Dios laya kashpa kawachiwanchisapa ima layami Tatanka nishpa. Sukaman alli yachak kashpa rimananllawan tukuy laya tiyakta kuydashpa sinchichiykan. Kay allpaman shamushpa wañurkan uchanchikunamanta perdonawashpa pichawananchikunapa. Chashna pichawashpanchikuna sielupi kawsak Tata Diospa alli ladunpi tiyarirkan paywan tantalla tukuy layata kamachikunanpa. 4Chayrayku Jesukristu Tata Diospa wambran kashpa angelkunamanta ashwan sinchi kamachikukmi. Tata Dios paytaka willarkan angelkunamanta ashwan allima shutiyuk kananpa. 5Tata Dios Jesukristullata willarkan: “Kanka wambraynimi kanki. Kanta wañushkaykimanta kawsachimuptini tukuy layapi kamachikukmi kanki.” Tata Dios mana niman suk angelta willarkanchu wambran kananta. Chaymanta Tata Dios chaylla wambranpa rimarkan: “Ñukaka paypa tatanmi kani. Payka ñukapa wambraynimi.” Tata Dios manami niman suk angelta chashnachu willarkan. 6Chaymanta Tata Dios chaylla wambranta kay allpaman kachamushpa tukuy angelkunata willarkan wambranta kuyanankunapa. 7Chaymanta Tata Diospa ñawpa killkadunpi angelkunapa riman: “Tata Dios angelkunata kachan wayrashina rawraykak ninashina tukuy mayta rinankunapa payta sirvik.” 8Chaymanta Tata Dios killkadunpi wambranpa riman: “Mana tukuyniyukta kanka sukaman kuskata allillata kamachikunki. 9Kanka sukaman munanki allillata rurayta. Mana niman suk mana allita munankichu rurayta. Chayrayku ñuka Tata Diosniki kantaka akllashkayki kamachikunaykipa. Tukuy kamachikukmasikikunamanta tukuy angelkunamanta kanta ashwanta kushichiyki.” 10Chaymanta Tata Diospa killkadunpi riman: “Kallarinanmantapacha Señor, kanmi allpata rurashpa sinchichishkanki. Kanlla sielutapish rurashkanki. 11Tukuy chay rurashkayki allpaka sieluka tukunan tiyan. Chashna tukuptinpish mana tukuyniyukllata kanka kawsanki. Allpawan sieluka llachapashina mawkayashpa usunka. 12Chashna usuptin suk mawkayak llachapatashina wankunki. Allpata mushukyachinki mushuk llachapata mudachikshina. Allpa sielu tukuptinpish kanka chashnalla kanki. Mana tukuyniyukta kawsanki.” 13Chaymanta Tata Dios wambranllata willarkan: “Alli laduynipi shamuy tiyarik ñuka chiknishuknikikunata saru saru ruranaynikaman kanta allita kasushunankunapa.” Tata Dios manami niman suk angelta chashnachu willarkan. 14Angelkunata mana kawayta atipanchisapachu. Paykunaka Tata Diosta allita sirvishpa kawsansapa. Tata Dios paykunata kachamunsapa ñukanchikuna sieluman rik runakunata yanapawananchikunapa.


text: 1Kinsa watanmantaj Tata Diosqa Eliasta nerqa: Ahabpa wasinman riy, Noqataj kay jallp'aman parachimusaj, nispa. 2Chantá Eliasqa Ahabwan parlapaj rerqa. Chaypacha Samariape yarqhayqa anchapuniña karqa. 3Jinapi Ahabqa Abdías mayordomonta wajyarqa. Abdiasqa maytapuni Tata Diosta tukuy sonqonwan yupaychaj. 4Tata Diosmanta willajkunata Jezabel wañuchishajtin, Abdiasqa pachaj Diosmanta willajkunata, phishqa chunkamanta phishqa chunka, chhanka jusk'usman pakaykamorqa. Chaypitaj paykunaman mikhuyta, yakutawan qoj. 5Ahabtaj Abdiasta nerqa: Jaku rinachej, Israel suyuta purimusunchej tukuynin wayq'okunata, yaku juturikunatawan qhawaspa. Ichapis tarisunman q'omer pastokunata caballokunapaj, mulakunapajwan, amataj mana uywayoj qhepakunanchejpaj, nispa. 6Ajinata ari Israel suyutaqa purimunankupajqa rak'inakuspa rerqanku; Ahabqa waj ñanta rerqa, Abdiaspis. 7Abdiasqa ñanta rishaspa, Eliaswan tinkukorqa, payta rejsispataj, pampaman k'umuykukorqa, taporqataj: –¿Manachu qanqa wiraqochiy Elías kanki? nispa. 8Eliastaj kuticherqa: –Noqa kani. Kunanqa, willamuy jatun kamachejman: Kaypi kashasqayta, nispa. 9Abdiastajrí kuticherqa: ¿Imapitaj juchallikuni Ahabman jaywaykuspa, wañuchichinawaykipaj? 10Tata Diospa sutinrayku jurayki: Wiraqocheyqa tukuy suyukunapi, mask'achisunki. Tukuypis ninku: Eliasqa mana kaypichu, nispa. Chay jawataj tukuy mask'sujkunata juracherqa manapuni rikususqankuta. 11Kunantaj niwanki: wiraqochiykiman willamunayta: Kaypi kashasqaykita, nispa. 12Noqa ripojtiykamataj, Tata Diospa Espíritun mana yachasqayman apasonqa. Noqa Ahabman willamojtiytaj, qanta mana taripasuspa, payqa wañuchiwanqa ari. Noqa kamachiykeqa juch'uymantapacha Tata Diosta kasuspa purikuni. 13¿Wiraqochíy, manachu pipis qanman willasorqa Jezabelqa Tata Diosmanta willajkunata wañuchishajtin imatachus ruwasqayta? Noqa pachaj Diosmanta willajkunata chhanka jusk'uspi pakaykorqani, phishqa chunkamanta phishqa chunka, chaypitaj mikhuyta, yakutawan qorqani. 14Kunantaj qanqa nishawanki: Willamuy wiraqochiykiman: Kaypi kashasqaykita, nispa, pay noqata wañuchinawampaj, nispa. 15Jinapi Elías kuticherqa: –Tukuy Atiyniyoj Tata Diospa sutinrayku, mayqempa kamachinchus kani, chaypa sutinrayku jurayki: Kunampacha Ahabwan parlamusaj, nispa. 16Chaymantataj Abdiasqa rispa, Ahabman chay tukuyta willamorqa, Ahabtaj Eliaswan parlaj jamorqa. 17Ahabqa Eliasta rikuytawan, nerqa: –¿Qanchu kanki Israelpaj mana iman allinkunata apamojqa? nispa. 18Eliastajrí kuticherqa: Mana noqachu Israel suyumanqa mana allinkunataqa apamushani, aswampis qanwan, tataykej ayllunwan Tata Diospa kamachisqanta saqerpayaspa, Baal nisqa lantita yupaychaspa. 19Kunanqa tukuynin israelitakunata Carmelo Orqoman tantakamunankuta Kamachiy. Jinallataj Baalpa tawa pachaj phishqa chunkayoj sut'inchajkunata, Aseraj tawa pachaj sut'inchajkunatawan ima, pikunachus Jezabelpa mikhunanmanta mikhunku, chaykunata, nispa. 20Ahabqa tukuynin israelitakunata wajyacherqa, Carmelo Orqopitaj chay sut'inchajkuwan tantaykorqa. 21Chantá Eliasqa tukuynin runakunaman chimpaykuspa, nerqa: ¿Mayk'ajkamataj iskayrayaspa kankichejri? Tata Diospuni Dios cheqan kajtenqa, Payta qhatiychej; Baal dios kajtinrí, payta serviychej, nispa. Runakunatajrí mana imatapis kuticherqankuchu. 22Eliasqa watejmanta runakunata nillarqataj: Tata Diosmanta willajqa noqalla qhepakuni, Baalpa sut'inchajkunanri tawa pachaj phishqa chunkayoj kanku. 23Kunanqa kayman iskay torokunata aysamuwayku. Ujninta paykuna ajllakuchunku, ñak'aspataj juch'uy juch'uyta khuchurachunku. Jinataj llant'a pataman churaytawan, ama ninata jap'ichichunkuchu. Chantá noqañataj chay ujnin torota ñak'aspa, llant'a pataman churallasajtaj; noqapis ninata mana jap'ichillasajtajchu. 24Chaymantataj diosniykichejta wajyakunkichej, noqataj Tata Diosnista wajyakusaj. Mayqenchari ninawan kutichimuwasun, chaymin cheqan Dios kanqa, nispa. Tukuy runakunataj kuticherqanku: Allinmi nisqaykeqa, nispa. 25Chantá Eliasqa Baalpa sut'ichajkunata nerqa: Qankuna ujnin torota ajllakuspa, ñawpajta wakichiychej, ashkhas kasqaykichejrayku. Chantá diosniykichejta wajyakuychej, amataj ninata jap'ichiychejchu, nispa. 26Paykunaqa ujnin torota jap'iytawan, wakicherqanku. Chantá chawpi p'unchaykama Baalta wajyakorqanku, kay jinata: “Baal, uyariwayku,” nispa. Manataj ima parlayllapis uyarikorqachu, nitaj kutichejpis karqachu; chaykama paykunaqa ruwasqanku altarta muyuriynimpitaj phinkiykachaspa tususharqanku. 27Chantá chawpi p'unchayta Eliasqa paykunamanta chazakorqa: Aswan jatunmanta qhapariychej, imaraykuchus payqa dioscharí. Ichá imata ruwashan, jisp'akuschá rin, ñan puriypichus kashan. Ichapis puñushan; rijch'arichiychej ari, nispa. 28Paykunataj jatunmanta qhaparerqanku, imaynatachus paykuna yachasqankuman jina cuchillokunawan, lanzakunawan khuchurakuspa, yawarpurulla kanankukama. 29Chawpi p'unchaypis pasarqaña, paykunatajrí loco jina phinkiykachaspa aswan jatunmanta qhaparishallarqankupuni jaywana rato chayamunankama; chaywampis mana ima parlayllapis uyarikorqachu, nitaj pipis kutichej nitaj uyarejpis karqachu. 30Chantá Eliasqa tukuynin runakunata nerqa: Chimpamuychej noqaman, nispa. Tukuy runakuna payman chimpaykojtinkutaj, payqa, Tata Diospa altarnin urmasqa kasharqa, chayta allinchaykorqa. 31Jinaspataj, Eliasqa chunka iskayniyoj rumikunata oqharerqa, Jacobpa churinkuna mashkha aylluchus karqanku, chayman jina, Tata Diosqa jacobta nisqa: Israel sutiyki kanqa, nispa. 32Chay rumikunawantaj uj altarta Tata Diospa sutimpaj ruwarqa. Chay jawa uj larq'ata allallarqataj altarpa muyuynimpi, chaymantaj iskay chunka litros yaku jina yaykoj. 33Chantá llant'ata altar pataman tawqaykorqa, torota wañuchiytawantaj juch'uy juch'uyta khuchuraspa, chay llant'a pataman churaykorqa. 34Nerqataj: Tawa p'uñu yakuwan jich'aykuychej q'olachina uywa ñak'asqaman, llant'a patamampis, nispa. Nillarqataj: Ujtawan jinata ruwallaychejtaj, nispa, paykunataj ujtawan jinata ruwallarqankutaj. Nillarqapuni: Ujtawampis jich'aykullaychej, nispa, paykunataj kinsa kutitawan altarman yakuta jich'aykorqanku. 35Ajinamanta yakoqa altar muyuyninta purirerqa; chay larq'ata ruwarqa, chaymampis junt'aykorqa. 36Chantá q'olachispa jaywana rato chayamojtenqa, profeta Elías chimpaykuspa, nerqa: Abrahampata, Isaacpata, Israelpatawan Tata Diosnin, kunan yachachunku Qan Israelitakunaj Tata Diosnin kasqaykita, noqataj kamachiyki kasqayta, Qampa kamachisqaykirayku kay tukuy imakunata ruwasqayta ima. 37Uyariway Tata Dios, uyariway ari, kay runakuna yachanankupaj Qanlla Tata Dios kasqaykita. Qanman kutirikuspa yupaychasunankuta, nispa. 38Jinallapi Tata Diosmanta nina urayk'amuspa, ujllata q'olaykorqa chay ñak'asqa torota, llant'ata, rumikunata, jallp'ata ima; larq'api yakutapis ch'akirpayacherqa. 39Tukuy runakunataj chayta rikuytawan, qonqorikuspa pampakama k'umuykorqanku, qhaparerqankutaj: Tata Diosllamin Diosqa; Tata Diosllamin Diosqa, nispa. 40Chantá Eliasqa nerqa: Baalpa sut'ichajkunata jap'iychej, amataj ujpis llusp'ichunchu, nispa. Chaypi runakunaqa jap'erqanku, Eliastaj Quisón Wayq'oman pusaspa, chaypi umankuta qholurarqa. 41Chantá Eliasqa Ahabta nerqa: Riy, mikhumuy, ujyamuytaj, imaraykuchus paraqa jamushanña, nispa. 42Ahabqa mikhoj, ujyajtaj riporqa, Eliastajrí Carmelo Orqoman wicharerqa. Chaypitaj qonqoriykukorqa, uyanta moqon pataman chayanankama. 43Kamachinmantaj nerqa: –Wicharispa, Jatun Qochanejta qhawarimuy, nispa. Paytaj wicharispa qhawarerqa, kutimuspataj nerqa: –Mana imapis kanchu, nispa. Eliastaj qanchis kutita ajinallatapuni nerqa: –Rispa, qhawarqamuy, nispa. 44Qanchis kaj kutipitaj kamachenqa nerqa: –Uj juch'uy phuyuta rikuni, maki t'ajllunta jina, Jatun Qochamanta llojsimojta, nispa. Chantá Eliasqa nerqa: –Riy, Ahabman nimuy: Carretaykipe ripuy, ñampi ama para jark'asunampaj, nispa. 45Jinallapi phuyus laqhayaykamorqa, wayrawan ima, sinch'itataj paraqa jich'akorqa. Ahabtaj carretanman wichariytawan, Jezreelman riporqa. 46Chaypacha Eliasqa p'achanta sumajta chumpiykukuytawan, Jezreelman correrqa, Ahabmanta aswan ñawpajta chayarqa Tata Dios kallpata qosqanrayku.


text: 1Jesucristuman yäracuptiquimi pay yanapaycäshunqui shacyätsinacur yanapanacur cawanayquipag. Tsaynogpis Santu Espiritumi gamcunawan caycan wamayänacur cuyanacur cawapäcunayquipag. 2Tsaynog caycaptenga tsay yarpayla cashpayqui imaypis cuyanacur cawapäcuy. Tsaynog cuyanacushgayquita musyarmi noga cushicushagpag. 3Yäracog mayintsita ama chiquiytsu ni imapitapis yachag-tucuytsu. Ama pitapis jamurpaytsu: “Nogaga paypita más yachagmi cä” nishpayqui. Tsaypa trucanga tantyacäriy lapantsitapis Tayta Diosnintsi cuyamashgantsita. 4Quiquilayqui ali cawanayquipäga ama yarpachacäriytsu. Tsaypa trucanga yarpachacäriy yäracog mayintsipis ali cawananpag. 5Jesucristupis waquin runacuna ali cawananpag yarpachacushgannog gamcunapis yäracog mayintsi ali cawananpag yarpachacäriy. 6Jesucristoga Diosnintsi caycarpis manami ciëlulachötsu täcuyta munashga. 7Tsaypa trucanga cay patsaman shamushga runanog yurinanpag. Nircurnami lapanpag munayniyog caycarpis ashmaynog ricacorgan. 8Tayta Dios munashganta rurarmi jutsaynag caycarpis cruzcho wanushga. 9Tsaynog captinmi Tayta Diosnintsi payta churashga lapanpitapis más munayniyog cananpag. 10Tsaymi jana patsacho cagcuna, cay patsacho cagcuna y pamparagcunapis cawarircamur Jesucristupa naupanman gongurpacongapag. 11Nircurmi payta alabapäconga caynog nir: “¡Gamga lapanpagpis munayniyogmi caycanqui, Tayta!” Tsaynoglami Tayta Diostapis alabapäconga tsurin Jesucristuta cachamushganpita. 12Waugui-panicuna, tsaynog caycaptenga gamcunawan caycar yachatsishgäcunata cäsucushgayquinogla imaypis cäsucäriy. Payta cäsucur cawanayquipäga Tayta Diosnintsimi tantyaycätsishunqui y shacyaycätsishunqui. Tsaynog captinpis payta mana cäsucur cawaptiquega juzgashunquipagmi. Mana cäsucogcunata juzgananpag cashganta musyaycarga Tayta Diosnintsi munashgannog imaypis cawapäcuy. 14Mana jamurpänacuypa y mana rimanacuylapa imaypis ali cawapäcuy. 15Tsaynog cawaptiquega runacuna manami wasayquita rimapäcongatsu. Tayta Diosnintsipa wamrancuna caycarnaga ama cawapäcuytsu Diosta mana chasquicog runacuna cawashgannöga. Tsaypa trucanga Jesucristupa ali wilacuynin nishgannog imaypis cawapäcuy. Tsaynog cawarga tsacaycho atsqui atsicyashgannogmi gamcuna carcaycanqui. Tsaynogpami Jesucristo cutimuptin paypa naupancho gamcunawan tincur pasaypa cushicushagpag. Tsaycho tincushpantsimi musyashag Jesucristupa wilacuyninta alipag wilapashgäta. 17Autoridäcuna wanutsimänanpag captinpis nogaga manami laquicötsu. Tayta Diosnintsi munashgannog cawapäcunayquipag wilacushgäpita wanutsimaptinpis cushishgami wanushagpag. 18Ima pasamaptinpis ama laquicäriytsu. Tsaypa trucanga cushicäriy Tayta Diospa naupancho tincunantsipag cashganpita. 19Imanog captinpis musyämi mana wanutsimänanpag Señornintsi Jesucristo tsapaycämashganta. Tsaymi imanog caycashgayquitapis musyanäpag gamcuna cagman Timoteuta cachamushag. Gamcuna cagpita cutiycamur imanog carcaycashgayquitapis wilamaptinmi cushicushagpag. 20Manami pipis Timoteunöga gamcunata yanapashunayquipag yarpachacuycantsu. 21Waquincunaga Jesucristo munashganta rurananpa trucanga quiquincuna yarpashgalantami ruracuyta munapäcun. 22Gamcunapis musyapäcunquimi Tayta Dios munashgannog Timoteo ali cawashganta. Payga tsurënogmi ali yanapaycäman Jesucristupa ali wilacuyninta wilacunäpag. 23Tsaymi prësu cashgäpita yargamunäpag o mana yargamunäpag cashgantapis musyaycurna gamcuna cagman payta cachamushagpag. 24Tayta Diosnintsi yanapamaptenga nogapis gamcuna cagman watucunäpag shamushagmi. 25Wauguintsi Epafroditutapis gamcuna cagman cachamushagmi. Yanapamänanpag alipagmi payta cachaycalämushcanqui. Tayta Diosnintsipa soldädunnog cashpanmi imanog nacarpis yanapaycäman. 26Pay gueshyaptin laquicärishgayquita musyarmi cananga gamcuna cagman cutimuyta munaycan. 27Rasunpapis payga pasaypa antsami gueshyashga. Wanunanpagna caycaptinmi Tayta Diosnintsi cuyapashpan payta aliyätsishga. Wanuptenga nogapis pasaypami laquicöman cargan. 28Tsaymi paywan tincur cushicärinayquipag gamcuna cagman payta cachaycämö. Payta ricar cushicäriptiquimi nogapis gamcunapag manana laquicushagnatsu. 29Pay chämuptenga imalawanpis lapayqui yanapayculay. Waquin waugui-panicunatapis paynog yanapäcogcunataga ali chasquiyculay. 30Payga yanapamänanpag shamur pasaypa antsami chämushga. Tsaynog gueshyarmi cäsi wanushga.


text: 1Diospa kuyasqan churinkunam kankichik, chaynaqa payman rikchakuqyá kaychik. 2Cristopa kuyawasqanchikman hinayá kuyanakuspa kawsaychik. Paymi Diosman miski asnaq ofrenda hina ofrecekurqa ñoqanchikrayku wañuspan. 3Qamkunaqa Diosllapaqñam kawsachkankichik, chaynaqa amañayá rimayllapas rimariychikchu huchapakuymantaqa chaynataq manaña rimana huchakunamantapas nitaq qollqella kuyaymantapas 4nitaq penqaypaq kaqkunatapas nitaq mana pasaq kaqkunamantapas nitaq tupa-tupaykachispa rimaykunamantapas, chayna rimaykunaqa manam imapaqpas valenchu, simikichikqa kachun Diosllamanña graciasta qonaykichikpaqyá. 5Kaytayá yachaychik: Cristopa hinaspa Diospa munaychakusqanmanqa manam yaykunqachu huchapakuqkunaqa, millakuypaq hucha ruraqkunaqa hinaspa qollqella kuyaqkunaqa. Kikillanpaq imapas munaqqa taytacha-mamachata adoraq hinam. 6Amayá yanqakuna rimaqwanqa engañachikuychikchu. Chayna huchallikuykunaraykum Diosqa castigonta kachaykun mana kasukuqkunaman. 7Amayá paykunapa mana allin ruraqmasinqa kaychikchu. 8Ñawpaqtaqa tutayaypi hinam purirqankichik, kunanmi ichaqa Señorwan hukllaña kasqaykichikrayku achkiypiña kawsachkankichik, chaynaqa allintayá kawsaychik. 9Achkiypi hina kawsakuyqa sumaq sonqoyoq kaymi, allinta ruraymi, cheqapman hina kawsakuymi. 10Maskaychikqa Señorninchik agradaytayá. 11Tutayaypi hina kawsaqkunapa mana allin rurasqantaqa amataqyá ruraysiychikchu, aswanqa mana allin rurasqankumantayá qaqchapaychik. 12Paykunapa pakakuspalla rurasqankumanta rimayllapas penqaypaqmi. 13Achkiwan kanchaykusqa hinam tukuy imapas sutilla rikurirun, achkiwantaqmi reqsinchik ima kasqantapas. 14Chayraykum ninku: Rikchariy puñusqaykimanta. Kawsarimuy wañusqakunamanta hinaptinmi Cristo achkisunki. 15Hinaptinqa allintayá qawakuychik imaynam kawsasqaykichikta. Amayá kawsaychikqa mana yachayniyoqkuna hinachu aswanqa yuyayniyoqkuna hinayá. 16Tiempoykichiktapas amayá usuchiychikchu, kay punchawkunaqa mana allinllañam. 17Chaynaqa amayá mana yuyayniyoqqa kaychikchu aswanqa Señorpa munasqantayá entiendeychik. 18Amayá vinowanqa sinkakuychikchu, chayqa viciokunamanmi apakun, aswanqa Chuya Espiritupa huntasqanyá kaychik. 19Rimapayanakuychikyá salmokunawan, cantokunawan, sonqomanta lloqsimuq takikunawan, Señorninchiktayá tukuy sonqowan takispa yupaychaychik. 20Tukuy imamantayá Señorninchik Jesucristopa sutinpi Dios Taytaman graciasta qoychik. 21Cristota respetaspaqa kasunakuychikyá. 22Señorninchikta hinayá warmikunapas qosaykichikta kasuychik. 23Qosaqa warmipa umanmi, chaynam Cristopas llapallan iñiqkunapa uman, iñiqkunaqa Cristopa cuerpon hinam, payñataqmi iñiqkunapa salvaqnin. 24Cristotam iñiqkunaqa kasukun, chaynam warmikunapas tukuy imapi qosankuta kasukunanku. 25Cristom iñiqkunata kuyaspan paykunapaq entregakurqa, chaynayá qosakunapas warmikichikta kuyaychik. 26Cristoqa entregakurqa iñiqkunata chuyanchananpaqmi hinaspa yachachikuyninwan yakuwan mayllachkaq hina limpiananpaqmi. 27Chaynataqa rurarqa iñiqkunata sumaqllataña kikinman pusaykunanpaqmi, paykunaqa kanan manam qachachasqachu nitaq sipu-sipuchu nitaq chayman rikchakuqchu, paykunaqariki kanan payllapaqña kawsaqmi hinaspa mana imaniraqpas huchayoqmi. 28Chaynallataqyá qosakunapas warmikichikta kuyaychik imaynam kikikichikpa cuerpoykichikta kuyakusqaykichikta hina, warminta kuyaqqa kikintam kuyakun. 29Manapunim pipas kikinpa cuerpontaqa cheqninmanchu aswanqa mikuchispanmi allinta uywan, chaynatapunim Cristopas ruran iñiqninkunawan, 30paypa cuerponpa partenmá kanchik. 31Chayraykum: —Qariqa tayta-mamanta saqespan hukllawakunqa warminmanña chaymi iskayninku huk runa hinallaña kanqaku. 32Kayqa mayna sasa entiendenam, kaytaqa nichkani Cristomantawan llapa iñiqkunamantam. 33Kikikichikta hinayá warmikichiktapas sapakama kuyaychik, warmiñataqyá qosanta respetachun.


text: 1Chaymantataq wak ñanninta Basanman rirqanchis, hinan Basán suyu rey Ogqa llapan ejercitonpiwan Edreipi ñoqanchiswan awqa-tinkuq lloqsimurqan. 2Señor Diostaq niwarqan: Ama payta manchakuychu, makiykimanmi hap'ichiyki paytapas ejercitontapas suyuntapas, imaynan Hesbonpi tiyaq Amor runa rey Sehonta ruwarqanki hinallatataqmi paytapas ruwanki, nispa. 3Chay hinaqa, Diosninchis Señor Diosmi Basán suyu rey Ogta llapan runakunatawan hap'ichiwarqanchis, hinan llapanta wañuchirqanchis. 4Chay hinallataq llapan llaqtankunatapas hap'ikapurqanchis. Basán suyu rey Ogpa kamachisqan Argob hallp'api llaqtakunaqa soqta chunkan karqan. 5Llapan chay llaqtakunaqa muyuriq alto perqakunawan, punkukunawan, wisq'anakunawan allin waqaychasqan karqan, hinallataq campopi askha llaqtachakunapas karqan. 6Llapan chay llaqtakunata thunispanchismi qharikunata, warmikunata, wawakunata ima llapanta wañuchirqanchis, imaynan Hesbón llaqta rey Sehonpa llaqtankunapi ruwarqanchis hinata. 7Ñoqanchisqa uywakunata, llaqtakunamanta llat'anasqanchis kawsaykunallatawanmi hap'ikurqanchis. 8Ahinatan haqay p'unchay munaychakurqanchis Jordán mayu inti lloqsimuy ladopi tiyaq Amor runakunaq iskaynin reypa hallp'ankunata, Arnón mayumanta Hermón orqokama. 9(Chay Hermón orqotan Sidón runakuna Sirión nispa sutichasqaku, Amor runakunataq Senir nispa). 10Hinan hap'ikapurqanchis pata pampapi llaqtakunata, Galaad hap'iyta, rey Ogpa kamachisqan Basán suyutawan, inti lloqsimuy ladopi Salca llaqtakama Edrei llaqtakama. 11(Basán suyu rey Ogqa sapallanñan Refaim runakunamanta qheparqan, puñunan tarimataq fierromanta karqan, sayayninmi tawa metro karqan, anchontaq yaqa iskay metro, chay tariman kashanraq Amón runakunaq Rabá llaqtanpi). 12Chay suyukunata hap'ikapuspanchismi, Rubén aylluman Gad ayllumanwan hallp'ata qorqani, Arnón mayu qayllapi Aroermanta Galaadpa kuskan orqo-orqonkama llapan llaqtakunantinta. 13Manasés kuskan ayllumantaq qorqani Galaadpa hukkaq kuskanninta, rey Ogpa kamachisqan llapan Basán suyuta, chaypi kashaq Argob hap'iytawan. (Chay Basán suyuqa Refaim Runakunaq Hallp'an nispa sutichasqan karqan. 14Manasespa churin Jairmi llapan Argob hap'iyta hap'ikapurqan Gesur hap'iywan Maaca hap'iywan qorpakama. Hinan Basán suyuta paypa sutinwan suticharqan Habot-jair nispa. Chay sutiyoqmi kunankama kashan). 15Manasespa ayllunmanta Maquirmantaq Galaad hap'iyta qorqani. 16Rubén aylluman Gad ayllumanwantaq Galaadmanta Arnón mayukama qorqani, uray qorpantaq Arnón wayq'o karqan, wichay qorpantaq Amón runakunaq qorpan Jaboc mayu karqan. 17Inti lloqsimuy ladopi Jordán qheswa wayq'ota qorqani, Cineret qochamanta Kachi Qocha qaylla Pisga orqo k'uchukama, Jordán mayutaq qorpanku karqan. 18Hinan kamachirqaykichis: Señor Diosninchismi kay hallp'ata tiyanaykichispaq qosunkichis. Llapaykichistaq kallpayoq qharikuna wawqeykichis Israel runakunaq ñawpaqenta armasqa rinkichis. 19Ichaqa uywaykichis, warmiykichis, wawaykichis, paykunallan kay qosqay hallp'api qhepanqaku. (Rikunin askha uywayoq kasqaykichista). 20Manataqmi Jordán mayu inti haykuy suyumanta kay qosqay hallp'aman kutimunkichischu, Diosninchis Señor Diospa paykunaman qonan hallp'ata hap'ikapunankukama, hinallataq wawqeykichis qankuna hina thak-kaypi tiyanankukama, nispa. 21Josuetapas kamachillarqanitaq: Ñawiykiwanmi rikurqanki imaynatachus chay iskay reyta Diosninchis Señor Diospa tukuy ruwasqanta, chay hinatan payqa llapan purisqayki suyukunapi reykunatapas ruwanqa. 22Ama manchakuychischu, Diosninchis Señor Diosmi qankunamanta maqanakunqa, nispa. 23Hinan chaypacha Señor Diosmanta mañaykukurqani: 24Señor Diosníy, qanmi Ancha Hatun kayniykita hatun atiyniykitawan ñoqa kamachiykiman rikuchiwayta qallarinki. Manan hanaq pachapipas kay pachapipas qan hina musphana ruwaq Diosqa kanchu. 25Mañakuykin, Jordán mayu chimpaman pasachiway haqay sumaq hallp'ata, sumaq orqo-orqota, Libanotawan rikunaypaq, nispa. 26Señor Diostaq ichaqa qankuna hawa ñoqapaq phiñakurqan, chaymi mañakusqayta mana uyariwarqanchu, aswanmi niwarqan: ¡Chaykamalla! Amaña anchata chaymanta rimapayawaychu. 27Pisga orqo pataman wichay, hinaspa chaymanta qhawariy inti haykuy ladota, wichay ladota, uray ladota, inti lloqsimuy ladota ima. Manan Jordantaqa chimpawaqchu, aswanpas qhawarillankin. 28Josueta yachachispa kamachiy, kallpachay yuyaychay. Paymi Israel runakunata Jordán mayuta chimpachinqa, hinan paypa kamachisqan qhawarisqayki hallp'ata hap'ikapunqaku, nispa. 29Hinan Bet-peor qhaway wayq'opi qhepakurqanchis.


text: 1Chaymanta aypa watakuna washan Judea partiman suk runa Juan rirkan chunlla chakidu pampapi yachachikuk. Aypa runakunata Juan bawtisaptinkuna payta shutiyachirkansapa Juan Bawtista. 2Chaypina Juanka willarkansapa: —Tata Dios sukaman munan mandunpi yaykunaykichipa. Chayrayku tukuy mana alli rurashkaykichimanta wanaychi. 3Ñawpa alli yachachikuk Isaiyas killkarkan: “Chunlla chakidu pampapi suk runa sinchita yachachikuykan: ‘Señorninchipa suk ñanta allichaychi. Suk ñanta kuskachaychi chayta purinanpa.’ ” Chashna killkashpa Isaiyaska Juanpami killkarkan. 4Juanpa llachapan kamellu millwanmanta awadu karkan. Karapamanta ruradu chumbiwan sinturanta watak. Atun marukunata sacha amukunapa mishkinta mikuk. 5Chaypina aypa runakuna Jerusalen llaktamanta Judea partimanta Jordan yaku ladun llaktakunamanta llukshiksapa Juanta uyarinankunapa. 6Chaypina chay runakuna Juanta uchankunata willarkansapa. Chashna uchankunata willaptinkuna Jordan yakupi Juanka bawtisarkansapa. 7Chaymanta Fariseo runakunawan Saduseo runakuna rirkansapa Juanta willak bawtisanankunapa. Chaypina Juanka paykunata willarkansapa: —Kankuna sukaman llullachikushpaykichi machakuyshina kankichi. Tata Dios kankunata utkana sukaman kastigashunkichi. ¿Pití willashushkankichi kastiguykichimanta kishpinaykichipa? 8Manara bawtisakushpaykichira allita rurashpa kawsaychi tukuy runakuna yachanankunapa wanashkaykichita. 9Amana yuyanakuychinachu: “Ñukaykuna ñawpa awilunchi Abrahampa miraknin kaptinikuna Tata Dios mana kastigawankasapachu.” Ñuka willaykichi: Tata Dios kay rumikunamanta atipanman Abrahampa mirakninta rurayta. 10Suk kaspi mana allita wayuchakuptinka doyñun sapinpi achawan kuchushpa rupachin. Chashnami Tata Dios kankunata mana alli rurashkaykichirayku utkana kastigashunkichi. 11Chaymanta Juanka willarkansapa: —Ñukaka yakullawan bawtisaykichi mana alli rurashkaykichimanta wananaykichipa. Chaymanta washaynita ñukamanta ashwan alli yachachikuk runa shamun. Payka Tata Diospa Espiritunwan ninawanshina bawtisashunkichi uchaykichimanta pichashunaykichipa. Chay yachachikuk runa ñukamanta ashwan tukuy laya atipakmi. Chayrayku mana animukunichu ushutanta apayta. 12Triguta waktashpa murunkunata surkunchi. Chaypina murukunata wakaychanchi. Trigupa tullunkunata rupachinchi. Chay ñukamanta ashwan yachaysapa runaka chay trigu murunkuna surkuk runashinami. Paymi tukuy kreyikukkunata allita kuydan. Mana kreyikukkunata churankasapa mana tukuyniyuk ninapi. 13Chaymanta Jesuska Galilea partimanta llukshirkan Jordan yakuman rinanpa. Jordan yakupi Juanka aypa runakunata bawtisaykarkan. Chaypina Jesuska Juantaka willarkan bawtisananpa. 14Chashna willaptinna Juan mana bawtisanayashpa Jesusta willarkan: —Ashwan alli kanman ñukata bawtisawanaykipa. ¿Imapati ñukata shamunki willawak bawtisanaynipa? 15Chaypina Jesuska willarkan: —Tata Dios kamachiwashkanchikunata kasunanchikuna tiyan. Chayrayku bawtisaway. Chashna willaptin Juanka payta bawtisarkan. 16Chaymanta bawtisakushkanwasha Jesuska yakumanta llukshirkan. Chaypina sielu kicharikuptin Jesuska kawarkan Tata Diospa Espiritunta suk urpaytashina paypa sawanman urayamuptin. 17Chaypina sielumanta Tata Dioska willarkan: —Kay Jesuska sukaman munanayni wambraynimi. Paymi sukaman kushichiwan.


text: 1Cuyay waugui-panicuna, Tayta Dios tsaynog niycämaptintsega ama ima jutsatapis rurashuntsu, ni lutan yachatsicuytapis ama chasquipäshuntsu. Tayta Diosta respitar pay munashgannogla imaypis cawashun. 2Waugui-panicuna, yarparcalämay, ari. Gamcunata manami maygayquitapis saqueashcätsu ni lulapashcätsu ni engañashcätsu. 3Gamcunata tsaynog niycä manami manacagman churartsu. Naupata nishgänogpis gamcunataga imaypis mana gongaypami yarparaycäshayqui. 4Cananga musyänami apatsimushgä cartata liyir tantyatsishgäcunata chasquishgayquita. Tsaymi imanog nacarpis mana jagayänatsu ni laquicönatsu. Tsaypa trucanga cushishgana cawaycä. 5Runacuna chiquipäcamaptin y gamcuna conträ sharcushgayquita yarpachacur Macedonia provinciaman chayashgäpita-patsa fiyupami laquicushcä. 6Imanog captinpis cuyapäcog Tayta Diosnintsi manami imaypis gongantsu payman yäracogcunataga. Tsaymi laquishga caycaptë gamcuna cagpita Tito chämuptin cushicushcä. 7Manami Tito chämushgalanpitatsu cushicushcä, sinöga cartacho tantyatsishgäta chasquicushgayquita wilamaptinmi cushicushcä. Paymi wilamashga gamcunaman watucog shamunäta munarcaycashgayquita y nogapag laquicurcaycashgayquitapis. Tsaynog wilamaptin masragmi cushicushcä. 8Apatsimushgä cartata liyir laquicunayquipag cashganta musyarmi nogapis laquicorgä. Tsay cartacho tantyatsishgäcunata ali chasquishgayquita Tito wilamaptinnami itsanga laquicunäpa trucanga cushicushcä. 9Manami gamcunata laquicatsishgäpitatsu cushicushcä, sinöga Tayta Dios munashgannogna cawarcaycashgayquita musyarmi cushicushcä. 10Waquincunaga jutsa rurashganta tantyacurpis rätulapagmi laquicärin. Laquicushpanpis manami jutsancunata cacharintsu. Tsaynog cagcunataga Tayta Diosnintsi manami perdonangatsu. Jutsa rurashgancunata cachariptinnami itsanga Tayta Dios perdonangapag. 11Gamcunaga cartächo tantyatsishgäcunata liyir laquicurpis tantyacärishcanquimi Tayta Dios munashgannogna cawanayquipag. Tsaymi cananga munarcaycanqui watucog shamunäta. Conträ sharcog runacunatapis gamcuna michashcanqui wasäta rimar mana purinanpag. Tsaynog cashgayquita musyarmi noga cushicö. 12Tsay apatsimushgä carta manami conträ sharcog runata corriginalayquipagtsu cashga, sinöga gamcunapis tantyatsishgäcunata chasquicur cäsucunayquipagmi. 13Tantyatsishgänogla cäsucamashgayquita musyarmi cushicö. Titupis cushishgami cutimushga yachatsishushgayquita ali chasquicäriptiqui. Tsaynog cushishga cutimuptinmi nogapis masrag cushicushcä. 14Manarag gamcuna cagman Tito shamuptinmi payta shacyätsergä “Paycuna alimi chasquishunquipag” nishpä. Tsay nishgänoglami lapanpis camacashga. 15Cananga Titupis gamcunapag yarparaycan yachatsishushgayquicunata cushishga chasquicur cäsucärishgayquipitami. 16Tayta Dios munashgannog cawashpayquimi cananga yäracuypagna carcaycanqui.


text: 1Manachus Tata Diosqa wasita sayachin chayqa, qhasillata wasichajkunaqa trabajanku. Manachus Tata Dios llajtata waqaychanqa chayqa, qhasillata qhawajkuna soldadosqa qhawanku. 2Qhasillata inti llojsimusqanmanta yaykupunankama llank'asunman, jump'i suruyta ganasqanchej t'antata mikhunanchejpaj, imaraykuchus Diosqa munakusqasnillanta allinta samarichin. 3Wawasqa Tata Diosmanta herencia kanku; warmimanta nacekojqa may munasqa t'inka. 4Maychus tiempompi wawasniyoj kayqa wapu maqanakojpa makimpi flechas jinamin kanku. 5Kusikuyniyojmin chay runaqa flechas jina ashkha wawasniyojqa. Payqa enemigosninwan churanakushaspa juezkunajpa ├▒awpaqempi, mana p'enqachisqachu kanqa.


text: 1Millay runaqa mana piqpa qatiykachasqanmi ayqen, chanin runan ichaqa león hina mana manchakunchu. 2Huk suyupi ch'aqwaylla kaqtinqa kamachikuqkunan askhayan, yuyayniyoq yachayniyoq kamachikuqtinmi ichaqa suyuqa allinta takyan. 3Wakchakunata sarunchaq kamachikuq runaqa, chakrakunata apaq lloqlla para hinan. 4Kamachikuy simita saqepuqkunaqa millay runakunatan hatunchanku, kamachikuy simita waqaychaqkunan ichaqa millay runakuna contra sayarinku. 5Millay runakunaqa manan chaninchayta entiendenkuchu, Señor Diosta yupaychaqkunan ichaqa chaninchayta llapanta entiendenku. 6Chaninta puriq wakcha runan aswan allinqa, waqllisqa kawsaq qhapaqmantaqa. 7Diospa kamachikusqan simita hunt'aqqa allin reparaq churin, rakrapukunaq mikhuqmasinmi ichaqa taytanta p'enqachin. 8Qolqeq interesninta chaskispa qhapaq kaykunata huñuqqa, wakchakunata llakipayaqpaqmi huñun. 9Pipas kamachikuy simita uyariyta mana munanchu chayqa, Diospas mañakusqantaqa millakullantaqmi. 10Chanin runakunata mana allin ñanman pantaykachiqqa, pay kikinpa t'oqosqallanmantaqmi urmaykunqa, mana huchachana runakunan ichaqa allinkaqta chaskinqaku. 11Qhapaq runaqa kikinpa yuyaykusqanpin yachaysapa, allin reparaq wakcha runan ichaqa mana hinachu kasqanta sut'inchan. 12Chanin runakuna atipaqtinkuqa, anchatan kusikunku, millay runakuna kamachikuqtinkun ichaqa llapalla pakakunku. 13Huchankunata pakaykuqqa manan allinyanqachu, huchankunata willakuspa saqepuqmi ichaqa khuyapayasqa kanqa. 14Kusisamiyoqmi Señor Diosta manchakuqllapuni runaqa, sonqonta rumiyachiqmi ichaqa mana allinman urmaykunqa. 15Qapariq león hinan, phawaykuq ukumari hinan wakcha llaqtata kamachiq millay runaqa. 16Mana tanteaspa kamachikuqqa anchatan runata sarunchan, mana chanin ruwaywan qhapaqyayta cheqnikuqmi ichaqa unayta kawsanqa. 17Runa wañuchiq hucha q'epiqa aya p'ampanaman haykunankaman ayqenqa, ama pipas paytaqa hark'achunchu. 18Chaninpi puriqqa qespichisqan kanqa, waqllisqa kawsaypi puriqmi ichaqa qonqaylla urmaykapunqa. 19Chakranta llank'aqqa askha mikhunayoqmi, qellakunawan puriqmi ichaqa wakchayaykapun. 20Hunt'aq runaqa askha saminchayoqmi kanqa, usqhayllaman qhapaqyaqmi ichaqa huchachasqapuni kanqa. 21Runaman sayapakuyqa manan allinchu, huk khamuykuy t'antaraykupas runaqa huchallikunmanmi. 22Mich'a runaqa usqhayllatan qhapaqyan, manataqmi yachanchu wakchayay payman chayamunanta. 23Runata anyaykuqmi llunk'upayaqmantaqa aswan allin qhawarisqa qhepaman kanqa. 24Tayta-mamanmanta suwakushaspa “manan chayqa huchachu” niqqa runa q'aruqpa amigonmi. 25Imaymanayoq kayta munaqqa ch'aqwaykunatan sayarichin, Señor Diosman hap'ipakuqmi ichaqa allinyanqa. 26Yuyaykusqallanman hap'ipakuqqa mana yuyayniyoqmi, yachaywan ruwaqmi ichaqa allillanpuni kanqa. 27Wakcha runaman qoykuqqa manan wakchayanqachu, mana qoykuqmi ichaqa sinchi ñakasqa kanqa. 28Millay runakuna kamachikuqtinqa llapallan pakakunku, chinkapuqtinkun ichaqa chanin runakuna askhayanku.


text: 1¡Kallpachaqninchis Diosman kusisqa takiychis! ¡Jacobpa Diosninman kusisqallaña qapariychis! 2Qenatawan tinyatawan waqachiychis, sumaqllaña waqaq tawtinkutawan arpatawan tocaychis. 3Hatun fiestapaq trompetata tocaychis, mosoq killa rikhuriqtinpas, pura killa kaqtinpas. 4Chay kamachikuyqa Israelman Jacobpa Diosninpa qosqanmi, 5chay kamachikuytan Josepaq churarqan Egipto suyu runakunata muchuchishaspa. Mana reqsisqay kunkatan uyarirqani: 6Rikraykimantan q'epita uraykachirqayki, llasa canastatan kacharichirqayki. 7Ñak'arishaspaykin waqyakamuwarqanki, ñoqataq qanta qespichirqayki. Q'aqyaqemuq phuyu ukhumantan kutichimurqayki, Meriba unu patapin probaykurqayki. 8Llaqtalláy, anyaykusqayta uyariykuway, Israel-lláy, maytan uyariykuwanaykita munani. 9Ama wak llaqta dioskunata hap'iychu, ama wak dioskunata yupaychaychu. 10Ñoqan Diosniyki Señor Dios kani, Egipto suyumanta horqomuqniyki. Hanllariy, ñoqataq saksaykachisqayki. 11Llaqtaymi ichaqa mana uyariykuwayta munarqanchu, Israelqa manan kasuwayta munarqanchu. 12Chaymi ñoqaqa rumi sonqollata saqerqani, imaynatachus munasqankuman hinataq kawsarqanku. 13Llaqtaychus uyariwanman chayqa, Israelchus ñanniykunapi purinman chayqa, 14huk ratollan awqankunataqa mast'arpariyman, usqhayllan paykunataqa muchuchiyman. 15Cheqnikuwaqniykunaqa k'umuykamuwankumanmi, huchachasqa-kayninkutaq wiñaypaq nisqaña kanman. 16Qankunatan ichaqa allinnin trigowan uywaykichisman, qaqapi miel misk'iwantaq saksachiykichisman nispa, nishaqta.


text: 1Kaymi Israelpa churinkunaq sutin, paykunan haykurqanku Egipto suyuman, sapankapas warmintin wawantinkama. Sutinkutaq kaykuna: 2Rubén, Simeón, Leví, Judá, 3Isacar, Zabulón, Benjamín, 4Dan, Neftalí, Gad, Aserpiwan. 5Jacobpa llapa mirayninmi qanchis chunka runa karqan. Josetaq Egiptopiña kasharqan. 6Josepas wawqenkunapas Egiptoman riq llapa wiñay-masinkunapas wañukapurqankun. 7Chay qhepatan Israel runakunaqa miraspa askhayaspanku aswan kallpayoq karqanku, sinchitataq yapakurqanku Egipto suyuman hunt'aykunankukama. 8Qhepamantaq Joseta mana reqsiq huk rey Egipto suyupi kapurqan. Paymi llaqtanta nirqan: 9–Qhawariychis, Israel runakunan ñoqanchismantapas aswan askhaña kashanku, aswan kallpasapataq kashankupas. 10Kunanqa yuyaysapa kasun, ama miraqta hinallatachu qhawasun, paqtan awqa-tinkuy kaqtin awqanchiskunawan huñukuspa ñoqanchis contra maqanakunman, hinaspa kay suyumanta ripunkuman, nispa. 11Chaymi Israel runakunapaq capatazkunata churarqanku sinchita llank'achispa muchuchinankupaq. Hinan rey Faraonpaq mikhuy taqena llaqtakunata perqachirqanku, Pitón llaqtata, Ramsés llaqtatawan. 12Paykunata astawan muchuchiqtinkuqa astawanraqmi suyuntinpi askhayarqanku. Chaymi Egipto runakunaqa Israel runakunata manchakurqanku, 13hinaspan sinchita ñak'arichispa Israel runakunawan servichikurqanku. 14Sonqo nanaytan ñak'arichirqanku, t'uruchachispa, adobechispa, imaymana chakra llank'anata llank'achispa, llapan chay llank'anawanmi sinchitapuni mat'irqanku. 15Hinallataq Egipto suyu reyqa Hebreo parterakunata Sifrata Fuatawan kamachirqan: 16–Hebreo warmikunata onqochispaykichisqa ima wawachus kasqantan qhawaykunkichis, qhari kaqtinqa wañuchinkichismi, warmi kaqtintaq ama wañuchinkichischu, nispa. 17Parterakunataq ichaqa Diosta manchakuspa, mana Egipto suyu reypa kamachikusqanman hinachu ruwarqanku, aswanmi qhari wawakunata kawsachirqanku. 18Chaymi Egipto suyu reyqa paykunata waqyachimuspa nirqan: –¿Imanaqtintaq qhari wawakunatari kawsachinkichis? nispa. 19Parterakunataq rey Faraonta nirqanku: –Hebreo warmikunaqa manan Egipto warmikuna hinachu, manan sasatachu onqokunku, paykunaman manaraq chayashaqtiykun wachakunkuña, nispa. 20Diosmi yanaparqan parterakunata, chaymi Israel runakunaqa aswan-aswanta askhayarqanku. 21Diosta parterakuna manchakuqtinkun, Diosqa paykunata sumaqta qhawarispa wawakunata qorqan. 22Hinan rey Faraonqa llapa llaqtanta kamachirqan: –Llapa Hebreo runakunaq qhari wawan naceqtinqa Nilo mayumankama wikch'uykuychis, llapa warmi wawa naceqtintaq ama imanankichispaschu, nispa.


text: 1Chaura mayur cüra Estebanta tapuran: ¿Rasunpachu juchayqui? nir. 2Estebanna niran: Israel-masicuna, taytacuna, tantiyacunquiman. Musyashanchinuypis auquillunchi Abraham Mesopotamia quinrançhu tiyaycaptillan Jarán marcaman manaraj aywaptillanshi, munayniyuj Tayta Diosninchi ricaripuran. 3Ricaripaycurshi, niran: Marcayquita, yawar-masiquicunata jaguiycur, ricachinaj çhacraman aywacuy. 4Chayshi Caldea quinranpita Jarán marcaman Abraham aywacuran. Chay marcaçhu tiyaycaptinshi, papänin wañucuran. Chaypita cay marcamannash Tayta Diosninchi Abrahamta pushamuran. Chay marcaçhüna cawanchi. 5- 6Cayman çhayachimurpis, quiquinpaj çhacrata manash ricachiranchu. Mana ricachirpis Abrahampa wamran mana captillan, willcancunata çhacrata junanpaj Tayta Diosninchi auniran. Willcancunapis jäpa marcaçhu çhuscu paçhac wata (400) jurpay-tucullar juyänanpaj musyachiran: Willcayquicunata jäpa runacuna sumaj ñacachinga. Maquillançhu purichinga nir. 7Jananmanpis Tayta Diosninchi niran: Ñacachicuj runacunata marcantinta sumaj ñacachishaj. Chay marcapita shacamurmi ichanga, willcayquicuna taytachacamar alliman çhuramanga. 8Nircur parlanacushan mana jungacänanpaj Abrahamta jïrucachiran. Chayshi Abrahampis ullgu wamran Isaacta churiyäcur, pusaj junajyujllata jïruran. Isaacpis ullgu wamran Jacobta jïruran. Jacobpis ullgu wamrancunata jïruran. Jacobpa çhunca ishcaywan (12) ullgu wamrancuna cashanman-tupu Israel runacunapis çhunca ishcaywan marca. Auquillunchicuna Jacobpa çhunca ishcaywan wamrancunapita miraran. 9Auquillunchi Jacobpa wamrancunana chiquicuywan Egipto marcaman shullcan Joséta ranticaycäriran. Juclä marcaman ranticuptinsi, Tayta Diosninchi Joséta mana caçhariranchu. 10Egipto marcaçhu sumaj ñacachiptinsi, washaran. Yaçhaj-sapa cananpaj yanaparan. Yarpay-sapa captinshi, Egipto marca mandaj Faraón Joséta alli ricaran. Chayshi Egipto marcacunatapis, wasi ruraynincunatapis Josépa maquinman çhuraran. 11Chay wichanshi Egipto marcaçhüpis, Canaán marcaçhüpis muçhuy captin, juyupa ñacaran. Auquillunchicunapis paçhanpaj pishiptin, juyupa yargaran. 12Chaura Egipto marcaçhu micuy juturashanta mayar, micuy rantij wamrancunata Jacob caçharan. Chayräshi auquillunchicuna Egipto marcaman aywaran. 13Auquillunchicuna yapay micuy rantij cutiptinshi ichanga, José ricsichicuranna: Wauguiquim caycä nir. Chaynuypash mandaj Faraónpis Josépa yawar-masincunata ricsicuran. 14Chaypita Egipto marcaman papänin Jacobta, llapan yawar-masincunata José jayachiran. Chayshi jançhis çhunca pichgajwan (75) Israel-masinchicuna Egipto marcaman aywaran. 15Chaynuypash Jacob Egipto marcaçhu tiyacuran. Jinallançhu Jacobpis, auquillunchicunapis wañucuran. 16Tulluncunatash ichanga Siquem marcaman apaycur-apaycur pamparan. Siquem çhacrata Hamorpa wamrancunapitash auquillunchi Abraham jillaywan rantish caran llapan yawar-masincuna pampacunanpaj. 17Abrahampa willcancunata jishpichimunanpaj Tayta Diosninchi aunishan wallcana pishiptin, Egipto marcaçhu yawar-masinchicuna sumaj achcayaran. 18Chay wichanshi Egipto marca juc runapa maquinçhu caycaran. Payga José pï cashantapis mana musyaranchu. 19Chayshi auquillunchicunata llullaparcur-llullaparcur aruchiran. Ñacachiran. Ullgu wamrancunatapis yurircuptillan, wicapachiran. 20Moiséspis chay wichanshi yuriran. Payta sumaj camarajlla captin, maman-taytan pacayllapa uywacuran quimsa quillacaman. 21Chaypita jaguiycushallanta mandaj Faraónpa jipashnin tarir, wamrachacurcuran. 22Chaynuypash Moisés Egipto runacunapa yarpashanta yaçhacuran. Yarpay-sapayar, imatapis alli ruraran. Alli rimaran. 23Moisés çhuscu çhunca (40) watata aywaycarnash, Israel-masincunawan tincuyta munaran. 24Watucuj çhayaptin, juc Egipto runa Moiséspa marca-masin Israel runata magaycaran. Payta washashançhüshi Egipto runata Moisés wañuycachiran. 25Marca-masinta washar, Moisés yarparan: Israel-masïcuna ñacaypita jishpichinäpaj Tayta Diosninchi caçhamashanta tantiyacungaçhi nirshi. Chaynuy yarpaptinsi, Israel-masincuna mana tantiyacuranchu. 26Chaypita Egipto runata wañuchishan warannin Israel-masincuna quiquin-purana maganacurcaycaran. Paycunata raquirshi, Moisés piñacuran: ¿Imanirtaj maganacurcaycanqui Israel-masilla caycar? nir. 27Chaura magacuj runa Moisésta tangariycuran: Raquimänayquipaj, ¿pitaj canqui? Mana maquiquiçhüchu juyaycä. 28¿Nuwatapis wañuchimaytachu munaycanqui? Egipto runataçhi janyan wañuchirayqui nir. 29Chaynuy niptinshi, Madián marcaman Moisés jishpicuran. Chay marcaçhu jurpay-tucullar juyaycashançhüshi ishcay ullgu wamranta churiyäcuran. 30Çhuscu çhunca (40) watapitanash chunyaj Sinaí punta quinrançhu Moisésta Tayta Diosninchi ricaripuran ratataycar shira-shiraçhu. 31Ricaripuptin, manchapayllapa Moisés aywapuran. Yaycapuycaptinshi, Tayta Diosninchi nimuran: 32Unay auquilluyqui Abrahampa, Isaacpa, Jacobpa Tayta Diosnin caycä. Paycuna manchapacamaranmi. Chayta wiyarshi, Moisés manchariywan sicsicyaran. Ricäriytapis manchacuran. 33Tayta Diosninchina niran: Içhirashayqui pacha nuwapam. Llanguiquita llushtiy. 34Egipto runacuna Israel wawäcunata ñacachishanta ricashcä. Llaquicuywan mañacamashantapis wiyashcä. Chaymi jishpichinäpaj yarpamushcä. Canan sumaj wiyacamay. Egipto marcaman caçhashayqui. 35Yawar-masincuna Moisésta: Mana maquiquiçhüchu juyä nir wasguipash caycaptinsi, shira-shiraçhu ricaripaycur Tayta Diosninchi caçharan Israel-masincunata maquinçhu purichinanpaj, jishpichinanpaj. 36Unayllatana Moisés Israel runacunata Egipto marcapita rasunpa jishpichisha. Çhuscu çhunca (40) watantin Tayta Diosninchi camacächiyninpa sumaj yanapasha Egipto marcaçhüpis, Puca yacu püsuçhüpis, chunyaj pachaçhüpis. 37Israel-masincunatana Moisés niran: Jamcunapita nuwata-jina juc willacujninta Tayta Diosninchi jatarachinga. 38Chunyaj pachaçhüshi Israel-masinchicunawan Moisés juturpaycaran. Sinaí puntaçhu Tayta Diosninchi llapan yarpashanta Moisésta willaparan. Moisésna auquillunchicunata willaparan. Paypa shiminta pipis wiyacur, alli cawayta tarinan caran. 39Auquillunchicunash ichanga wiyaytapis mana munaranchu. Wasguiparirshi, Egipto marcaman cuticuyta munaran. 40Chayshi Aarónta niran: Egipto marcapita jurgamajninchi Moisés, ¿mayparaj aywacusha? Illaricusha. Juctana manchapacushun pusharämänanchipaj. Yaya jircaman ricchacujta rurapämay. 41Chaynuy niptin, manta türituman ricchacujta rurapuran. Rurashan manta türitutapis manchapacur, uywacunata jararan. Rurashan ushyapayninta tünapäcuran. 42Chayshi Israel runacunapita Tayta Diosninchi witicuriran. Camacächiran intillaman, quillallaman, istrïllacunallaman manchapacunanpaj. Jipata willacujnincunawan piñacachir, musyachicuran: Israel runacuna, çhuscu çhunca (40) wata chunyaj pachaçhu puriycarpis, uywacunatapis, cuyachicuyniquitapis mana jaramashcanquichu. 43Manchäga yaya jirca Molocta manchapacur, capillantinta yaya Molocman ricchacujta matancashcanqui. Yaya jirca Refántapis manchapacur, istrïllaman ricchacujta jipirpashcanqui. Manchapacunayqui-cashan yaya jircaman ricchacujcunata rurashcanqui. Chaypitam Babilonia marca wajta quinranman jargushayqui nir. 44Chunyaj pachaçhüpis unay auquillunchicuna purichina jiru çhaqui capillata purichiran Tayta Diosninchiwan ricanacunanpaj. Capillata Moisés ruraran Tayta Diosninchi tantiyachishannuylla. 45Josuépis auquillunchicunapa capillanta matancash çhayachiran Tayta Diosninchi acrashan çhacraman. Acrashan çhacraman yaycuptinshi, llapan jäpa runacunatapis Tayta Diosninchi jarguran. Marca-masinchicunapis mandaj Davidpa maquinçhu cawashan wichancamanshi purichina jiru çhaqui capillata chararäcuran. 46Mandaj Davidwan Tayta Diosninchi sumaj yaçhänacuran. Chayshi David tapuran: Taytallau Tayta, ¿Jacobpa willcancuna jarashunayquipaj wasiquita rurämanchu? nir. 47Munaptinsi, mandaj Davidpa wamran Salomónräshi Tayta Diosninchipa wasinta rurachiran. 48Llapanta Camaj Tayta Diosninchim ichanga mana runa rurashan wasicunaçhüchu tiyan. Chayshi juc willacujta musyachir, Tayta Diosninchi unayna niran: 49Janaj pacha jamanä. Cay pacha çhaquïta çhurarächinalläpaj. Chaynuy caycaptin, ¿wasita rurapämanquimanchuraj? ¿Tiyanäpaj camacächinquimanchuraj? 50Mana. Quiquï llapantapis camashcä. 51Tayta cüracuna, jamcuna auquilluyqui-jina rumi shungu canqui. Upa canqui. Tayta Diosninchipa wawan caycarpis, mana wiyacunquichu. Juchallaçhu arunqui. Wiyacunayquipaj Espíritu Santu shacyächishuptiquipis, wasguipanqui. 52Auquilluyquicunapis: Tayta Diosninchipa shungun munashallanta ruraj runa shamunga nir willacuptin, llapan willacujcunata wañuchiran. Tayta Diosninchi acracushan runa, änir ricarimuptin, ticrapur wañuycachishcanqui. 53Unaypis caçha-anjilnincuna Tayta Diosninchipa shiminta willapäcuran. Chay willapata musyarpis, wasguipashcanqui. 54Chaura Estebanpa shiminta wiyar, mayur Israel runacuna chigaypa ullgur, sijçhicurcuranraj. 55Estebannam ichanga Espíritu Santu maquinçhu charaptin, janaj pachaman ricärishançhu Tayta Diosninchi achic-achicyaycämujta, Jesúspis dirïchan lädunçhu içhiraycämujta ricaran. 56Ricar, wiyacächipaypa niran: Mä ricay. Janaj pachapa puncun quiçharaycämun. Caçhamushan Jesústapis, Tayta Diosninchita-ima ricaycä. 57Niptin, wiyayta mana munar, rinrintapis chapacarcäriran. Japarir, Estebanta llapan açhcucarcäriran. 58Marca wajtanman jurgurir, sajmar ushyaran. Tumpar ñauquijcunapis Estebanta sajmananpaj punchunta paytacuran müsu Sauluman. 59Sajmaycaptin, Esteban mañacuran: Tayta Jesús, shuntacallämay, ari nir. 60Jungurpacuycur japariypa niran: Tayta, cay runacunapa juchanta ama yarparaychu. Nircur, wañucäcuran.


text: 1Chayrayku, Job, rimasqayta uyariway, nisqaykunaman ninriykita k'iraykamuway. 2Simiy patapiñan kutichinaypaq kashan. 3Chanin-kay sonqowanmi rimarisaq, imatachus yuyaykusqaytan cheqaq-kaywan rimarisaq. 4Diospa Espiritunmi ruwawarqan, Tukuy-atiyniyoqmi kawsayta qowarqan. 5Atispaqa kutichimuway, wakichikuy churapakamunaykipaq. 6Qanpas ñoqapas Diospa ñawpaqenpiqa kaqkaman kanchis, ñoqapas t'urumanta kamasqallan kani. 7Chay hinaqa, manan imapas kanchu manchakuwanaykipaq, chaywanpas manan qantaqa ñit'iykusqaykichu. 8Qan kikiykin niwarqanki, kay nisqaykitan uyarirqani: 9Mana ima huchayoq ch'uyan kani, manan pantasqaypas huchaypas kanchu. 10Ichaqa Diospunin yanqa tumpawan, awqanpas kayman hinan qhawariwan, 11Chakiykunatan thunkuwan, purisqaytapas makillan qhawan, nispa. 12Chay hina rimasqaykiqa manapunin chaninchu, Diosqa runakunamantaqa aswan hatunmi. 13¿Imanaqtinmi: Runaq rimasqanta mana kutichimunkichu, nispa, Diosta quejakunki? 14Diosqa imaymana rikch'aypin rimapayawanchis, ñoqanchisqa manan reparanchischu. 15Mayninpiqa tutan ruwan mosqoypi otaq rikhuriypipas, lliw runakuna puñurqapuqtinña, misk'i puñuypi kashaqtinkuña. 16Diosqa runaman rimasqanta uyarichinmi, anyaspanmi lliwtaraq llaksan 17millay ruwayninkumanta t'aqananpaq, uma hoqariq-kayman mana kutinankupaq. 18Chay hinapin wañuymanta waqaychan, wañuy mayu chimpanatapas hark'an. 19May kutinpiñataq Diosqa runata cheqanman churan onqoykunawan, tullunkunaman imaymana nanaykunata churaspa. 20Chaymi mikhunakunata millakun, sumaq mikhunatawanpas cheqnikun. 21Aychanpas lliwmi thantakapun tullunkunapas rikhurinankama. 22Kawsayninpas aya p'ampana patallapiñan kashan, wañuypas punkullanpiñan kashan. 23Diospa waranqa angelninmanta huk ángel hamuspa payman sayapakunman, chanin kasqanmantawan sut'inchaspa, 24payta khuyapayaykuspataq Diosta ninman: Wañuymanta qespichiy, kacharisqa kananpaq pagota tariniñan, nispa chayqa, 25chay hinapin aychanqa qholla wawaq hinaraq kanqa, waynaq hinaraq cuerponpas kapunqa. 26Diosmantan mañakunqa, paypas uyarinqataq, kusikuywanmi Diosta uya-uyapura qhawarinqa, Diostaqmi wakmanta payta chaninta hina qhawarinqa. 27Hinan runakunata ninqa: Ñoqaqa huchallikurqanipunin, chanin-kaykunatan q'ewirqani, chaytukuywanpas Diosqa manaraqmi muchuchiwanchu. 28Aswanmi wañuymanta horqoykuwan, hinan k'anchaytapas rikuykuniraq, nispa. 29Chay hinatan Diosqa runata ruwan, iskay kinsa kutita. 30Wañuyman mana haykunanpaq, kawsashasparaq k'anchayta rikunanpaq. 31Amigo Job, allintapuni uyariway, rimasqayta ch'inlla uyariway. 32Imachus rimanayki kashan chayta kutichiway, niway, chanin kasqayki rikuchiytan munani. 33Mana chaytaq, ch'inllaña uyariway, ñoqan allin yachaysapa kayta yachachisqayki.


text:
14Eh re' ruwuuq q'iij hi'limb'al q'iij, chi weh i hin, hin taq aaWaJaaw aaDios. Ma' xta jino'q i kamanik naa taq a'nam chupaam i q'iij re' re', ni xata re' taq awak'uun, awixq'uun, ni xata re' taq amoso winaq, ni xata re' taq awaaj poh ixoq, ni xata re' taq aab'oyaax, ni xata re' taq aab'uuruux, ni xata jino'q keh taq aachikoop, ni xata re' i tokoom tinamit wilkeeb' taq pana tinamit. Reh chi nee kihi'lik taqe amoso chi winaq chi ixoq, je' rukab' noq naa taq ahi'liik i hat.
FREE!
One App.
1550 Languages.


text: 1Cuhva cha ndɨhɨ̱ cahan ra Jesús chihin ñáyɨvɨ, ta cuanuhu tucu ra inga chaha nya Capernaum. 2Ta yucuan iyó noo capitán cha nyacá ñaha noo cientu sɨndaro cuatyi. Ta iyó noo musu ra cha cuñí vavaha ra. Ta cuhví ra. Ta cha cuñí cúvi ra. 3Quɨvɨ cha chitó capitán cuan tuhun ra Jesús, tachi̱ ra chi suhva ra cacuvi mandoñi ñuu Israel na cucahan ra chihin ra Jesús, vatyi na quichi ra vatyi sanduvaha ra chi musu ra. 4Tyicuan ta chaa̱ coyo ra mandoñi cuan nu nyaá ra Jesús. Ta quichaha catyí ra chi ra: ―Iyó noo capitán cuenda ñuu Roma. Ta vaha xaan ñáyɨvɨ cuví ra chihin yo cha cuví yo ñáyɨvɨ Israel. Nyacua savaha̱ ra noo vehe ñuhu yo. Ta tahán chi vatyi tyinyeun chi ra. Vatyi cuhví xaan noo musu ra. Ta cuñí ra vatyi sanduvahun chi ra. 6Tyicuan ta cuahan ra Jesús chihin ra. Soco cuhva cha cumañi ca chaa ra nya vehe capitán cuan, capitán cuan tachi̱ ra chi suhva ra tahan ra. Ta quichaha catyi ra chi ra Jesús: ―Tata, catyí capitán vatyi ma sayangon chuun cha cuhun nya vehe ra na. Vatyi ña naña ra cha cuhun, na. 7Yucuan chaha ña caña iñi ra quichi ra nu nyaún. ¿Atu ma sahun noo tumañi iñi chi ra vatyi noo tuhun cahan run ihya ri, ta nduvaha ri musu ra, na? 8Vatyi maa ra capitán cuví ra. Ta nyacá ñaha rey chi ra. Ta maa ra nyacá ñaha ra chi ra cuatyi ca cha nuu ra. Tatu tava ra tyiño chi noo ra cuatyi cuan, na cuhun ra. Cuhun ra. O tatu catyi ra chi nonga ra na quichi ra, quichi ra. O tatu tachi ra chi inga ra na sacuvi ra tyiño, sacuvi ra. Ta tyicuan caa tucu yoho, tatu catyun na nduvaha musu ra, tyicuan ta nduvaha ra na ―catyí ra tahan capitán cuan chi ra Jesús. 9Cha chiñi̱ ra Jesús cha catyí ra cuan ta iyo xaan cuñí ra. Ta nanyehe̱ ra chi ñáyɨvɨ cha nyicú chihin ra, ta catyí ra: ―Ndicha ndicha cuii vatyi chinó xaan iñi capitán cuan. Ta nañihi que chi ni noo ra Israel cha chinó xaan iñi tari ra cuan ―catyí ra. 10Yucuan ta cuanuhu ra tahan capitán cuan. Ta cha nachaa̱ coyo ra nya vehe, ta nanyehe̱ ra vatyi cha nduvaha̱ musu cuan. 11Cha yaha̱ tuhun cuan ta cuahan ra Jesús noo ñuu cha nañí Naín. Ta cuahan tucu ra cachicá noo chihin ra, ta cuaha xaan ñáyɨvɨ ñandɨhɨ. 12Tyicuan ta cuhva cha cua chaa ra yatyin ñuu cuan, nanyehe̱ ra cuaha ñáyɨvɨ quitá coyo ñuu cuan. Ta canyisó ñu noo ndɨyɨ, cuacuchi ñu sehe noo ñaha ndahvi cha chihi̱ yɨɨ. Ta noo tuhun ri maa ra iyó chi ña, ta chihi̱ ra. 13Ta cha nanyehe̱ ra Jesús chi ña, ta cundahvi cuñí nyehe ra chi ña. Ta quichaha̱ catyi ra chi ña: ―Ma cuacun. 14Tyicuan ta tuhva̱ ra ta tɨɨ̱n ra chatun cha yɨhɨ́ ndɨyɨ cuan. Tyicuan ta ra canyisó chi ndɨyɨ cuan chicuitayucu ra. Ta catyí ra Jesús chi ndɨyɨ cuan: ―Ndɨ̱cuita, ra cuehe ―catyí ra. 15Tyicuan ta ndɨcuita̱ ndɨyɨ cuan. Ta nɨcunyaa ra. Tyicuan ta quichaha cahan ra. Ta ra Jesús nacuhva cuenda ra chi ra chi sɨhɨ ra. 16Cha nanyehe̱ ñu cha tyicuan caa ta yuhvi xaan ñu cuvi. Ta quichaha sacahnu ñu chi Nyoo. Ta catyí ñu: ―Cahnu xaan ra profeta Nyoo tuví nu nyicú yo ihya. Ta catyí tucu ñu: ―Maa Nyoo, ican vachi nu nyicú yo, vachi tyinyee ra chi yo ―catyí ñu. 17Ta tandɨhɨ maa ñáyɨvɨ nɨcahnu ityi Judea, chitó ñu cha sacuví ra Jesús. 18Ta ra cachicá noo chihin ra Juan nacatyi̱ ra tuhun cha sacuví ra Jesús. Tyicuan ta cana̱ ra Juan chi uvi tahan ra. 19Ta tachi̱ ra chi ra nu nyaá ra Jesús, vatyi cundaca tuhun ra chi ra tatu ican ra cuví Cristo ra cha cusaquichi Nyoo. Vatyi tatu ñima ra, tyi cuatu ra inga ra. 20Tyicuan ta ra cha tachi̱ ra Juan, cuahan coyo ra. Ta chaa̱ ra nu nyaá ra Jesús. Ta quichaha catyí ra: ―Ra Juan, ra sacondutyá, tachi̱ ra chi ndi vatyi ndaca tuhun ndi chuun tatu icon cuví Cristo ra cha cusaquichi Nyoo. Vatyi tatu ñimon, cuatu ndi chi inga ra ―catyí ra. 21Ta cuhva cha canyicú ra tachi̱ ra Juan cuan, ra Jesús sanduvaha̱ ra cuaha xaan ñu cuhví, ta cuaha xaan ñu yɨhɨ́ tatyi ña vaha chi. Ta sananyehe̱ ra chi ñu cuaa. 22Tyicuan ta catyí ra Jesús chi ra tachi̱ ra Juan: ―Cua̱han ndo. Ta na̱catyi ndo chi ra Juan tandɨhɨ cha nyehe̱ ndo, ta tandɨhɨ cha chiñi̱ ndo. Ta ca̱tyi ndo chi ra yoso caa nanyehé ra cuaa, yoso caa nacacá ra coxo, yoso caa nduvahá ra tyahyu coño, yoso caa nacuɨñɨ ra soho, yoso caa nandotó ndɨyɨ, yoso caa cahín tuhun Nyoo chihin ñu ndahvi yoso caa sacacú ra añima ñu. Ta ca̱tyi tucu ndo chi ra vatyi 23sɨɨ xaan cuví chi ñu ña chicá uvi iñi nyicón chii ―catyí ra Jesús chi ra. 24Cuhva cha cuahan coyo ra cha tachi̱ ra Juan, ta quichaha cahan ra Jesús tuhun ra Juan chihin ñáyɨvɨ. Ta catyí ra: ―¿Ñáá cha chaha̱n ndo chinyehe ndo quɨvɨ chaha̱n ndo chiqui ndɨɨ cuan? ¿Atu chaha̱n ndo chinyehe ndo noo ndoo cha naquɨsɨ́ tatyi? 25¿O noo ra cha ñihnó sahma vaha chinyehe̱ ndo vaha? Ñima. Vatyi chitó ndo vatyi ra ñihnó sahma vaha iyó vaha ra ñayɨvɨ̱ ta iyó ra vehe rey. 26¿Atu ña chinyehe ndo chi noo profeta Nyoo? Ican. Ta cahnu ca ra cuví ra ican saha noo profeta. 27Ican tuhun ra Juan nyaá nuu tutu cha tyaa̱ ra Isaías ta cha naha. Ta catyí Nyoo tuhun ra tyehe caa: Yuhu tachí chi noo ra cahan tuhin ityi nuu nu cuahun. Vatyi cucahan ra tuhun chihin ñáyɨvɨ na nasama ñu cuhva iyó ñu, ta cuatu tuhva ñu quɨvɨ quichun. 28’Ta catyí chi ndo vatyi chichi cha tandɨhɨ ra cha cacu̱, yori profeta cha cahnu ca ican saha ra Juan. Soco ra cha nyacá ñaha Nyoo añima, vasɨ cuví ra noo ra luhlu ca soco cahnu ca ra ican saha ra Juan ra sacondutyá ―catyí ra Jesús. 29Cha chiñi ñu tuhun ihya, tandɨhɨ ñáyɨvɨ ta ra catavá xuhun cuenda gobiernu ñuu Roma cha sacondutya̱ ra Juan nacoto̱ ñu vatyi cuhva sacuví Nyoo vaha xaan. 30Soco tandɨhɨ ra fariseo chihin ra sacuahá cuenda ley vehe ñuhu, maa ra cuví ra ña cuñí cha sacondutya ra Juan chi ra, vatyi ña cuñí ra quehen ra cha chahá Nyoo. 31Ta catyí ra Jesús: ―¿Ñáá chihin sandu inuu ri chi nyoho, ñu iyó quɨvɨ ihya? ¿Yóó cha tari caa caá ndo? 32Tari ra cuatyaa cuví nyoho. Vatyi ra cuatyaa nyasɨquɨ́ ndotyin nuyahvi. Ta caná chaa ndotyin chi tahan ndotyin, ta catyí ndotyin: “Tɨvɨ̱ ndi tiyoo ta ña chita̱ chaha ndo. Ta chita̱ ndi yaa cuihya, soco ña chacu ndo.” Ta tyicuan caa ni noo cuhva ña tahán iñi ndo. 33Vatyi ra Juan ra sacondutyá, quichi̱ ra ta ña chachí vaha ra. Ta ña chihí ra vinu. Ta nyoho catyí ndo vatyi tatyi ña vaha yɨhɨ́ chi ra. 34Ta quichi̱ tucu yuhu Rayɨɨ cha quichi nya gloria. Ta chachí ta chihí. Ta nyoho catyí ndo vatyi ra cuahyɨ cuví ta cuví noo ra tuhvá chihí. Ta ña tahán iñi ndo cha cutahín chihin ra iyó cuatyi, ta chihin ra tavá xuhun. Soco vasɨ ni noo ndi ña quehen cuenda ndo, 35soco catyí chi ndo vatyi cha chiñi tuñi Nyoo, chaha̱ ra chi ñu naquehen tuhun cahín ta tuhun cahán ra Juan. Ta maa ñu cusañaha ñu chi ndo vatyi vaha cha chiñi tuñi Nyoo ―catyi ra Jesús. 36Noo ra fariseo cha nañí Simón nacatyi̱ tuhun ra chi ra Jesús noo vico vehe ra. Ta chaa̱ ra Jesús vehe ra, ta chicunyaa ra mesa. 37Tyicuan ta noo ñaha cata iñi ñuu cuan chitó ña vatyi nyaá ra Jesús yucuan. Ta chaa̱ ña chihin noo yutyi alabastro tyitu yɨhɨ́ ndutya vixi chahán. 38Ta chicunyaa̱ ña yatyin ri chaha ra. Ta quichaha chacu chaa ña vatyi ndu uvi iñi ña cuatyi ña. Ta quitá ndutya nuu ña. Ta chihin ndutya nuu ña nacatya̱ ña chaha ra. Yaha̱ cuan ta sana ityi ña chaha ra chihin ixi xiñi ña. Ta tyayuhu̱ ña chaha ra. Tyicuan ta choso̱ ña ndutya vixi chahán cuan sɨquɨ chaha ra. 39Cuhva cha nyehe̱ ra fariseo cuan cha tyicuan caa, ndichí xiñi ra: “Tatu ndicha ndicha cha Nyoo saquichi chi ra ihya, coto ra yóó ñaha tɨɨ́n chaha ra, vatyi ñaha cuan, ñaha iyó cuatyi cuví ña.” 40Tyicuan ta ra Jesús catyí ra chi ra fariseo cuan: ―Yoho Simón, iyó noo tuhun cua catyi chuun ―catyí ra chi ra. Tyicuan ta nacaha̱n ra Simón: ―Vaha, ca̱tyi chii, Maestro ―catyí ra. 41Ta quichaha catyi ra Jesús tyehe caa: ―Uvi tahan ra yosoyɨcá ra xuhun chi noo ra cha tuhva chahá noo. Ta noo ra cuan yosiyɨcá ra ohon cientu denario. Ta nonga ra yosiyɨcá ra uvi xico uchi ri denario (tari ohon cientu ri pesu). 42Ta nɨnduvi tahan ra ña cuví tyiyahvi ra. Ta ra tuhvá chahá noo cuan, saha̱ ra tɨcahnu iñi chi nɨnduvi tahan ra. Ta vityin ca̱tyi chii, yoho Simón ¿nya ra cua cuñi ca chi ra cha chahá noo cuan? ―catyí ra Jesús. 43Tyicuan ta nacaha̱n ra Simón, ta catyí ra: ―Ra cha cuaha ca saha̱ ra tucahnu iñi chi ―catyí ra. Tyicuan ta catyí ra Jesús: ―Ndicha cha cahún. 44Tyicuan ta nanyehe̱ ra Jesús chi ñaha sɨhɨ cuan, ta catyi ra chi ra Simón: ―¿Nyehún chi ñaha ihya? Yuhu quɨhvi̱ chichi vehun. Ta ña chahu̱n ndutya cha ndoo chahi tari cuhva costumbre cha iyó chi yo. Ta ñaha ihya nacatya̱ ña chahi chihin ndutya nuu ña. Ta yaha̱ cuan, ta sana ityi̱ ña chihin ixi xiñi ña. 45Yoho ña tyayuhu̱n ndahi, tari costumbre cha iyó chi yo, soco maa ña nyacua nya cuhva cha quɨhvi̱ ihya ta ña sandɨhɨ ña cha tyayuhú ña chahi. 46Ta yoho ña tyihu̱n aceitye xiñi, soco ñaha ihya tyihi̱ ña ndutya vixi chahán chahi. 47Ta catyí chuun, yoho Simón, vasɨ cahnu xaan cuatyi ña, soco sahí tɨcahnu iñi chi ña. Yucuan chaha cuñí xaan ña chii. Ta ñu sahí tucahnu iñi chiin ri cuatyi, chiin ri cuñí ñu chii ―catyí ra Jesús. 48Tyicuan ta quichaha catyí ra Jesús chi ña: ―Cuatyun cha yaha̱ sandachi. Vatyi cha saha̱ Nyoo tɨcahnu iñi chuun ―catyí ra chi ña. 49Tyicuan ta ra nyicú chihin ra quichaha ndichí xiñi ra: “¿Yóó ra cuví ra ihya? Vatyi sahá ra tucahnu iñi cuatyi ñáyɨvɨ.” 50Tyicuan ta quichaha catyí ra Jesús chi ñaha sɨhɨ cuan: ―Cua̱han vityin, cha cacu̱n vatyi chinó iñun chii. Cua̱han chihin cha vaha ―catyí ra chi ña.


text:
Wikipidiya:Yanapana
Wikipidiya nisqaqa qispi insiklupidiyam, lliw tiksimuyuntinpi munaqlla runakunap qillqasqan. Kay qatiq qillqakunaqa yanapasunkichik, ñawirinaykichikpaq, qillqanaykichikpaq, kay Wikipidiyata allinchanaykipaqpas.
Kaymi Qhichwa simimanta pisilla yanapay, kastilla rimaqkunapaq
(ayuda sobre el quechua para hispanohablantes).
Qallariy simi
Kamachinapas rikch'anapas
Chasninapaq
Ñawparikusqa yanapay
Huk rimaykunapi Wikipidiyakunapi yanapana p'anqakuna
Si no encuentras la información que buscas, puedes preguntar en
donde seguro que algún usuario intentará ayudarte.


text: 1Chaymantam lamar qochapa patanpi sayaykuspay rikururqani lamar qochamanta qanchis umayoq hinaspa chunka waqrayoq animal lloqsimuqta. Sapa waqranpim kasqa huk corona, umankunapiñataqmi kasqa Dios kamiq sutikuna. 2Chay rikusqay animalqa kasqa uturungu kaqllam, chakinkunañataqmi kasqa ukumaripa chakinkuna kaqlla, siminpas kasqa leonpa hinam. Dragonmi qoykurqa atiynintawan gobiernonta hinaspa hatun munaychakuyninta. 3Chay animalpa huknin umanmi wañunanpaq hina tuksisqa karqa, ichaqa sanoyaruptinmi llapallan kay pachapi kaq runakuna admirasqallaña chay animalta qatikurqaku. 4Chay Dragontam adorarqaku Manchakuypaq Animalman atiyta qoykusqanrayku. Adorarqakutaqmi chay manchakuypaq animaltapas: —¿Pitaq kay animal hinaqa kanman? ¿Pitaq paywanqa peleanman? —nispa. 5Chay animalmanqa qoykurqataqmi atiytapas tukuy imata Diospa contranpi rimananpaq hinaspa tawa chunka iskayniyoq killa munaychakunanpaq. 6Chaynapim Diosta kamirqa, kamirqataqmi paypa sutintapas, paypa karpantapas chaynataq hanaq pachapi yachaqkunatapas. 7Chay animalmanqa qoykurqakutaqmi atiyta Diosllapaqña kawsaqkunapa contranpi peleaspa vencerunanpaqpas chaynataq kay pachapi llapallan ayllukunata, castakunata, tukuy rikchaq rimayniyoqkunata hinaspa nacionkunata kamachinanpaqpas. 8Chay Manchakuypaq Animaltam adorarqaku llapallan kay pachapi yachaqkuna otaq Carneropa kawsay libronpi sutin mana qellqasqakuna. Chay Carneroqa manaraqpas kay pacha unanchasqa kachkaptinmi wañunanpaq citasqa karqa. 9Uyariwaqniykunaqa kasukuychikyá. 10Pipas presochasqa kananpaq kaqqa presochasqam kanqa. Espadawan wañuchisqa kananpaq kaqqa espadawanmi wañunqa. Chaynapim Diosllapaqña kawsaqkunaqa pacienciayoq hinaspa confianzayoq kananku. 11Yapatawanmi rikurqani huk animalta kay pachamanta wicharichkaqta. Chaypam kasqa waqrankuna carneropa hina, rimayninñataqmi kasqa Dragonpa rimaynin hina. 12Punta kaq animalpa hinam atiyninpas kasqa chaymi tukuy imata punta kaq animalpaq rurarqa. Llapallan kay pachapi kaq runakunawanmi adorachirqa nanayninmanta sanoyaruq punta kaq animalta. 13Hatun milagrokunatam rurarqa atiyninta qawachinanpaq, cielomantapas wichichimurqam ninakunata llapa runakunapa qayllanman. 14Kaykunata punta kaq animalpa qayllanpi rurasqanwanmi kay pachapi llapa runakunata engañarqa. Kamachikurqam Manchakuypaq Animalpa imagenninta ruranankupaq, chay animalqa espadawan tuksisqa kachkaspanpas manam wañurqachu. 15Chay iskay kaq animalmanmi atiyta qoykurqaku punta kaq animalpa imagenninman espirituta qospa rimachinanpaq hinaspa imagen mana adoraqkunataqa wañuchinanpaq. 16Chay iskay kaq animalmá llapallan runakunata taksatapas, hatuntapas, aputapas, wakchatapas, libretapas hinaspa sirvientetapas alleq makinpi otaq urkunpi marcachirqa, 17chaynapim pipas mana imallatapas rantiqchu nitaqmi rantikuqchu, chaynataqa ruraqku chay animalpa marcan marcayoqllam otaq chay animalpa sutin sutiyoqllam otaq sutinpa numeron numeroyoqllam. 18Yachayniyoqpaqmi kayqa. Yachayniyoq runaqa animalpa numerontayá yupachun. Paypa numeronqa soqta pachak soqta chunkan soqtayoqmi.


text: 1Cha yaha̱ quɨvɨ cha nyitatu ñu, cuhva cha vachi cundichin, nu quichaha vitya cuví. Ta cu María ñaha Magdala cuan, ta inga cu María chaha̱n coyo ñu nu ñaña. 2Ta quichi minoo cha taa̱n vatyi quichi̱ ángel Sutu Mañi yo noo̱ ra nya ityi andɨvɨ, ta chaa̱ ra nu ñaña cuan. Ta sacanyaha̱ ra yuu cha nyasɨ̱ yuhu cuan, ta chicunyaa ra sɨquɨ. 3Ta xiño vavaha ra, tari cha quɨhvɨ tacha. Ta sahma ra cuichin vavaha. 4Cuhva cha cananyehe̱ sɨndaro cuan chi ra, canayuhví vavaha ra nyacua nɨhɨ́ ra, ta nyacua coñaa ra chihin cha yuhví ra. 5Tyicuan ta quichaha̱ catyí ángel cuan chi ñusɨhɨ cuan: ―Ma yuhvi ndo. Yuhu chité vatyi chi ra Jesús cha chihi̱ nu cruzi nanducú ndo. 6Yori ca ra ñohó ihya, vatyi cha nandoto̱ ra, tari catyi̱ ra. Ña̱ha ndo ta nye̱he ndo nu catuvi̱ ra. 7Ta cu̱hun ndo numi ri, ta ca̱tyi ndo chi ra cachica̱ noo chihin ra vatyi cha nandoto̱ ra, ta cha cuahan ra Galilea, nyatú ra chi ra yucuan. Ican ihya cuví cha nyaa catyi chi ndo ―catyí ángel cuan chi ñu. 8Tyicuan ta numi ri quita̱ coyo ñu nu ñaña cuan. Suhva ri yuhví ñu, ta suhva ri sɨɨ vavaha cuñí ñu. Ta chino̱ vavaha ñu cua catyi ñu chi ra cachica̱ noo chihin ra Jesús. 9Ta cuhva cuan tuvi̱ ra Jesús nuu ñu ta chaha̱ ra nocumi chi ñu. Tyicuan ta catuhva ñu chi ra ta chicuiñi chɨtɨ ñu nuu ra ta casacahnu ñu chi ra, ta suri numi̱ ñu chaha ra. 10Ta catyí ra chi ñu: ―Ma yuhvi ndo. Cua̱han ndo cua sacoto ndo chi yañi vatyi na cuhun coyo ra Galilea, ta nyicuan cuñihi tahan ndi ―catyí ra chi ñu. 11Cha nɨ ri ca cha cuahan coyo ñu cuan, suhva sɨndaro cha casaha̱ cumi yucuan, cuahan coyo ra nya ñuu, cua nacatyi ra cha cuvi̱ cuan chi ra cacuví nuu chi sutu. 12Tyicuan ta ra cacuví nuu cuan chaha̱n coyo ra chicahan ra chihin ra mandoñi ñuu vatyi catyihi tahan ra tuhun yoso caa casacuvi ra. Tyicuan ta cuaha xuhun cachaha̱ ra chi sɨndaro cuan. 13Ta cacatyí ra chi ra: ―Nyoho, ca̱tyi ndo vatyi cha cha cuaa cha nɨ ri ca cha quixí ndo, chaha̱n coyo ra cachica̱ noo chihin ra Jesús ta chicasuhu̱ ra coño ñuhu ra. 14Ta tatu chito̱ gobiernu tuhun ihya, cua nyehe maa ndi yoso caa catyi ndi chi ra, ta nyoho ma caca iñi ndo. Ñahri cucuvi chi ndo. 15Tyicuan ta caquehe̱n sɨndaro cuan xuhun, ta cuahan coyo ra cua casacuvi ra cha cacatyi̱ ra chi ra. Ta nya vityin ta tyicuan caa catyí ñáyɨvɨ ñuu Israel. 16Ta tyicuan caa, ndɨ uchi ɨɨn ra cachica̱ noo chihin ra, cuahan coyo ra nya Galilea nya yucu nu catyi̱ maa ra Jesús chi ra vatyi cuhun coyo ra. 17Ta cuhva cha cananyehe̱ ra chi ra Jesús, casacahnu̱ ra chi ra soco suhva ra chica uvi iñi ra. 18Tyicuan ta tuhva̱ ra Jesús chi ra ta catyí ra chi ra: ―Nyoo chaha̱ ra cha cunyaca ñaha yuhu tandɨhɨ andɨvɨ ta sɨquɨ ñuhu ñayɨvɨ̱. 19Yucuan chaha, cua̱han ndo tandɨhɨ nu nyicú ñáyɨvɨ, tandɨhɨ ri ñuu, ta ca̱tyi ndo chi ñu na nanyicon ñu chii. Ta sa̱condutya ndo chi ñu chihin sɨvɨ Sutu yo Nyoo ta chihin sɨvɨ yuhu Sehe Nyoo, ta chihin sɨvɨ Tatyi Ii Nyoo. 20Ta sa̱ñaha ndo chi ñu na naquichaha ñu tandɨhɨ cha catyi̱ yuhu tyi sacuvi ñu. Ta co̱to ndo vatyi yuhu cunyai chihin ndo tandɨhɨ quɨvɨ nyacua nya naa ñayɨvɨ̱ ―catyí ra Jesucristo chi ra cachicá tyiño ra.