text:
¿Kay yachaqanata %%pi leeriyta munawajchu?
Arí
Mana
Waj religionesta ¿pisipajchu qhawanku?
Jehovaj testigosnin Bibliaj nisqanta kasukuyku, maypichus nin: “
Tukuy runasta sumajpaj qhawaychej”, nispa (1 Pedro 2:17). Chayrayku tukuy runasta jatunpaj qhawayku, waj religionniyoj kajtinkupis. Chantapis waj suyuspi Jehovaj testigosnin may chhika kajtinkupis mana tanqaykuchu chay suyuta kamachejkuna waj religioneswan churanakunankuta. Nitaj yuyasqaykuman jina chayri imaynatachus runas kausakunankupaj jina leyesta orqhokunanpaj autoridadesman riykuchu. Astawanpis munayku jatunpaj qhawanawaykuta imaynatachus noqaykupis wajkunata jatunpaj qhawayku ajinallatataj (Mateo 7:12).


c: text/html

text:
Juan Cuestas
Juan Lindolfo de los Reyes Cuestas York sutiyuq runaqa (* 6 ñiqin qhulla puquy killapi 1837 watapi paqarisqa Paysandú llaqtapi - 21 ñiqin inti raymi killapi 1905 watapi paqarisqa París llaqtapi) huk Uruwayi mama llaqtapi Ruruchiq wan pulitikupas runam karqan.
1884 watamanta 1886 watakama Uruwayipas Yachachiy ministruninmi kanqa.
Tayta: Cuestas; Mama: York.
Warmi: Ángela Fernández González
Churinkuna: .
Yachaywasi:
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Juan Cuestas.
- Presidencia del Uruguay

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Marksismu
Marksismu nisqaqa Karl Marx-pa yuyaychakusqan yachay wayllukuymi, pulitika hap'iqaykuymi, Marksista nisqa runakunap hap'isqan.
Marksismu nisqakama kay waki pachakunam karqan, kachkan, kanqa:
- Qallariy waki (Qallariy kumunismu)
- Isklawu waki (Sirwiy waki)
- Phiwdalismu (Patrun piyun waki: inkuminda, asinda hina)
- Kapitalismu
- Susyalismu - Llamk'aqkunap atiynin
- Kumunismu - Klasinnaq waki
Marksismukamaqa klamk'aqkunap hap'inanmi atin kapitalistakunap kapuqninkunata llamk'aq llaqtapaq, chaywanmi kapitalismu wakimanta susyalismu, chaymantataq kumunismu wakita llamk'apunapaq.
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]


text:
María Elena Moyano
María Elena Moyano Delgado, Madre Coraje sutiyuq warmiqa (29 ñiqin ayamarq'a killapi 1958 watapi paqarisqa Barranco llaqtapi; 15 ñiqin hatun puquy killapi 1992 watapi wañusqa Villa El Salvador llaqtapi) huk piruwanu pulitiku warmim karqan.
María Elenaqa warmikunap hayñinkunapaqsi tanqarqan. Federación Popular de Mujeres de Villa El Salvador (Fepomuves) sutiyuq warmi tantanakuypa pusaqninmi karqan, chaymantataq Villa El Salvador barriyup kurakanmi. Villa El Salvadorpi wakcha wamrakunapaq "Lichi suyk'u" (vaso de leche) nisqa kampañatam qallarirqan. 15 ñiqin hatun puquy killapi 1992 watapi K'anchaq Ñan nisqaman kapuq ankallikunam Mariyataqa wawankunap ñawinpa ñawpanpi illapaspa sipirqanku.
Mariyaqa kasarakusqam, iskay wawayuqmi karqan. Kunantaq ayllunqa Ispañapim kawsachkan.


text:
Ruphay mit'a
- Ch'aki mit'a nisqamanta ñawirinaykipaq chaypi qhaway.
Ruphay mit'a nisqaqa watapi aswan q'uñi mit'am. Ruphay mit'apiqa suni p'unchawmi, pisillataq tutam, achka achkiymi.
Tiksimuyup chincha larunpi ruphay mit'aqa hunyu, hulyu, awustu killakunapim, uralan larunpitaq disimri, iniru, phiwriru killakunapim. Kalindaryukamaqa Inti raymi inti t'ikrakuy p'unchawmanta puquy mit'a p'unchaw tuta kuskan kayninkama mit'am.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Ruphay mit'a.


text:
¡Diosmanta hamuq allin willakuykuna!
¿Imakunatan Dios willawanchis? ¿Imaraykun chay willawasqanchispi iñinanchis? Kay qelqan wakin tapukuyniykikunata kutichinqa.
¿Imaynatan kay folletowan yanapachikuwaq?
Kay folleton yanapasunki Bibliata estudiaspa kusikuyta tarinaykipaq. Sapanka parrafoq tukuyninpin textokuna kashan, yana letrachapi kaq tapuykunata kutichinapaq.
¿Ima allin willakuykunan ñoqanchispaq kashan?
Kaykunamanta yachay: ¿Imakunatan Dios willawanchis? ¿Imaraykun chay willakuykuna ancha allinpuni? ¿Imatan ruwananchis?
¿Pitaq cheqaq Diosri?
¿Kanchu Diospa sutin? ¿Interesakunchu ñoqanchispi?
¿Diosmantapunichu hamun Bibliapi kaq allin willakuykuna?
¿Imaynapin yachanchis Bibliapi kaq willakuykuna cheqaq kasqanta?
¿Pitaq Jesucristori?
Kaykunamanta yachay: ¿Imaraykun Jesús wañurqan? ¿Iman kacharichiy? ¿Imatan kunan ruwashan?
¿Imatan Dios munan kay Hallp’apaq?
Biblian kaykunata yachachin: ¿Imapaqmi Dios hallp’ata kamarqan? ¿Hayk’aqmi ñak’ariykuna tukupunqa? Hamuq tiempopi, ¿iman kanqa hallp’amanta runakunamantapas?
¿Ima suyakuymi kan wañupuqkunapaq?
¿Iman sucedewanchis wañupuqtinchis? ¿Hayk’aqllapas tupasunmanchu munakusqanchis wañupuq runakunawan?
¿Imataq Diospa Reinonri?
¿Pin Diospa Gobiernonpi kamachikuq? ¿Imatan Diospa Gobiernon qhepaman ruwanqa?
¿Imaraykun Dios hinallata qhawan millay ruwaykunata ñak’ariykunatapas?
¿Imaynapin millay ruwaykuna paqarirqan? ¿Imaraykun Dios hinallata qhawan ñak’ariykuna kananta? ¿Hayk’aqllapas tukunqachu ñak’ariykuna?
¿Imaynapin familiakuna kusisqa kawsankuman?
Jehová Diosqa munanmi familiakuna kusisqa kawsanankuta. Kaykunamanta yachay: ¿Imaynatan warmi-qhari kawsananku? ¿Imatan Dios munan wawakunamanta tayta-mamakunamantapas?
¿Imaynatan tariwaq cheqaq religionta?
¿Hukllachu cheqaq religión? Cheqaq religión phisqa ruwaykuna ruwasqanmanta yachay.
¿Imaynatan yanapawanchis Diospa kamachikuyninkuna?
Jesusmi willarqan imarayku yanapanata necesitasqanchista, rimallarqantaqmi iskay hatun kamachikuykunamantapas.
¿Imaynatan Diosman asuykusunman?
Kaykunamanta yachay: ¿Llapa runaq mañakusqantachu Dios uyarin? ¿Imaynatan mañakunanchis? ¿Imatan ruwananchis Diosman asuykunapaq?
¿Iman sucedenqa religionkunawan?
¿Hayk’aqllapas llapa runakuna huk nisqalla cheqaq Diosta yupaychankumanchu?
¿Imaraykun Dios huk llaqtata akllakurqan?
Biblian willawanchis imarayku Diospa llaqtan hukllachasqa kananmanta, imaynata cristianokuna llank’ayninkuta aparinankumantapas.
¿Imaraykun Bibliata estudiashanallayki?
¿Imaynatan hukkunata yanapawaq? ¿Imamanmi aypawaq?
Internetpi astawan yachay
¿Sutiyoqchu Dios?
Diostaqa nikunmi “Tukuy atiyniyoq, Kamaq, Señor” nispa. Ichaqa manan chaykunachu sutinqa, Bibliapin 7.000 kutita hina rikhurin.


text:
¡Diosmanta jamoj sumaj willaykuna!
¿Imataj kanku Diosmanta jamoj sumaj willaykuna? ¿Imaraykutaj chaypi creenanchej tiyan? Kay folletoqa Biblia nisqanman jinapuni tapuykunaman kutichin.
Kay folletoqa sumajta yanapasonqa
Kay folletoqa Bibliamanta sumajta yachanaykipaj, Bibliaykipi textosta maskʼanaykipaj ima yanapasonqa.
¿Ima sumaj willaykunataj kan?
Yachakuy imachus Diosmanta jamoj willaykuna kasqanta, imaraykutaj usqhayllata rejsichikunan kasqanta, imatachus ruwanayki kasqantawan.
¿Pitaj Diosrí?
¿Dios sutiyojchu? ¿Munakuwanchejchu?
Sumaj willaykuna, ¿Diosmantapunichu jamun?
¿Imatá ruwasunman Bibliaj nisqanta Diospa Palabranta jinapuni japʼikunapaj?
¿Pitaj Jesucristorí?
Yachakuy imaraykuchus Jesús wañusqanta, imachus kacharichiy kasqanta, imatachus Jesús kunan ruwashasqanta ima.
¿Imatataj Diosninchej Jallpʼapaj munan?
Biblia sutʼinchan imaraykuchus Dios Jallpʼata ruwasqanta, maykʼajchus ñakʼariy chinkananta, imachus Jallpʼawan qhepaman kananmanta, pikunachus chaypi tiyakunankuta ima.
¿Ima suyakuytaj wañusqaspaj tiyan?
Wañuspa ¿mayman rinchej? ¿Wañusqa familiaresninchejwan watejmanta tinkukapusunmanchu?
¿Imataj Diospa Reinonrí?
¿Pitaj kamachishan Diospa Reinonta? ¿Imatá Diospa Reinon ruwanqa?
¿Imaraykú Dios ñakʼariy, sajra kaj ima kananta saqen?
¿Imaynatá sajra kaj rikhurerqa? ¿Imaraykú Dios sajra kananta saqen? ¿Llakiy kausay tukukonqachu?
¿Imaynatá familias kusisqas kausakunkuman?
Jehová, kusikoj Dios kasqanrayku, familias kusisqas kausakunankuta munan. Yachakuy imatachus Biblia yuyaychasqanta wawaspaj, tataspaj ima.
¿Imaynatá cheqa religionta rejsiwaj?
¿Uj cheqa religionllachu tiyan? Yachakuy phishqa yachachiykunamanta imaynatachus cheqa yupaychayta tarinaykipaj.
Bibliaj yuyaychasqasnin, ¿imaynatá yanapawanchej?
Jesús yachacherqa imaraykuchus yanapata necesitasqanchejta, Bibliaj iskay yuyaychaykunasnintataj sumajta ukhuncharina.
¿Imaynatá Diosman qayllaykusunman?
Dios tukuy mañakuykunata uyarisqantachus manachus yachakuy, imaynatá mañakunanchej tiyan chantá imaynatá Diosman qayllaykusunman.
¿Imapitaj religiones tukonqanku?
¿Maykʼajllapis tukuy runas cheqa Diosta yupaychankumanchu?
¿Imaraykú Dios, uj llajtata kay tiempopi ajllan?
Biblia parlariwanchej imaynatachus, imajtinchus cheqa cristianos wakichisqa kasqankuta.
¿Imaraykutaj Diosmanta yachakunallaykipuni tiyan?
¿Imaynatá yachasqaykiwan wajkunata yanapawaj? ¿Diosman qayllaykuyta atiwajchu?


text:
¿Familianchiwan kushishga kawakushwanchuraj?
¿Imaraj pishin?
¿Kuyanakuychuraj?
¿Guellaychuraj?
¿O juk cösaskunaku?
KIKIN BIBLIA NINGAN
“Tayta Diosnintsipa wilacuyninta chasquicur cäsucogcunapis cushishga carcaycan” (Lucas 11:28, Mushog Testamento, Margos—Yarowilca—Lauricocha).
KAYTA MUSYAYGA IMANÖTAJ YANAPÄMANCHI
Rasumpa kaj kuyakuytami tarishun (Efesios 5:28, 29).
Lapanchömi respetanakushun (Efesios 5:33).
Ali confianakurmi kawakushun (Marcos 10:6-9).
¿IMALAPIS KANKU BIBLIA NINGANMAN CREINAPAJ?
Awmi, ishkaylata rikärishun:
Diosmi familiataga kamashga. Bibliami wilakun Jehová Dios permitinganraykur familiakuna yurimushganta (Efesios 3:14, 15). Juk parlakuychöga, familiakunaga kayan Jehová kamashga kaptinmi. ¿Imanötaj yanapämanchi kayta musyayga?
Kayman pensari: Juk munapaypaj jaka picantita mikuykar, y imanö rurakashga kanganta musyayta munarga, ¿pitaraj tapurinkiman? Chay yanukojtachari tapurinkiman ari.
Chaynölami familiayki imanö kushishga kanampaj kajta musyayta munarpis, más aliga kanga, ¡kamajnin Jehoväta tapukungayki! (Génesis 2:18-24.)
Diosga kuyamanchimi. Gam y familiaykiga Bibliachömi Jehoväpa consëjonta ashinayki, porque payga kuyamarninchimi cuentapaj churamanchi (1 Pedro 5:6, 7). Noganchi más ali kanatami Jehová munan. Y consëjonkunaga imaypis yanapämanchimi (Proverbios 3:5, 6; Isaías 48:17, 18).
TAPUKUY
¿Imanötaj ali gosa, ali warmi o ali tayta karïman?
Kay textokunachömi respuestata tarinki: EFESIOS 5:1, 2 y COLOSENSES 3:18-21.


text:
Max Uhle
Friedrich Maximiliano Uhle Lorenz sutiyuq runaqa (* 25 ñiqin pawqar waray killapi 1856 watapi paqarisqa Dresden llaqtapi, Alimanyapi - 11 ñiqin aymuray killapi 1944 watapi wañusqa Loeben llaqtapi, Alimanyapi) huk alimanyaki yupana yachaqmi, mawk'a llaqtakunata k'uskiykuqpas karqan .
Max Uhle paqarisqa Alimanyapi Dresden sutiyuq llaqtapi 25 kaq punchawpi marzu killapi 1856 watapi.
Kawsay qillqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Warmi: Charlotte Grosse.
- Yaya: Friedrich Ernst.
- Mama: Anna Kunigunde Lorenz.
- Yachakuy: Leipzig Yachaywasi suntur; Göttingen Yachaywasi suntur.
- Hukari suti: Sapanyachaq Yachaymunaypi
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Biografía (inlish simipi)


text:
Andrés de Santa Cruz
Andrés de Santa Cruz Villavicencio y Calahumana sutiyuq runaqa (5 ñiqin qhapaq raymi killapi 1792 watapi paqarisqa Chuqiyapu llaqtapi, Buliwyapi, 25 ñiqin tarpuy killapi 1865 watapi wañusqa Beauvoir, Ransiyapi) Buliwya suyup umalliqninmi karqan (24 ñiqin aymuray killapi 1829 watamanta 17 ñiqin hatun puquy killapi 1839 watakama).
Tayta: José de Santa Cruz y Villavicencio; Mama: Juana Basilia Calahumana.
Warmi: María Cernadas de la Cámara.
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Andrés de Santa Cruz.


text:
Sach'a-sach'a qulluy
Sach'a-sach'a qulluy nisqaqa runap paqarichisqan sach'a-sach'akunap wañuyninmi.
Umawa paray sach'a-sach'akunam lliwmanta aswan ch'uqrinallam. Chay paray sach'a-sach'akuna qullukuptinqa, mana puqunachu kaq, as-aslla kawsachikuy imayayniyuq allpankunam chinkarin. Qullusqa sach'a-sach'akunapiqa yura, uywa rikch'aqkuna wañunmi.
Runakunaqa kaykunaraykum sach'a-sach'akunatam waqllin:
- Q'iruta (K'ulluta), yamt'atapas hurqunapaqmi sach'akunata muthunku;
- Michinakunata (ahinataq wakapaq) icha chakrakunata chaskinapaqmi sach'a-sach'akunata chaquspa qulluchinku;
- Sach'a-sach'akunata miyuchaspa - ahinataq puriq qullqiwan qurita hurquspa - wañuchinku;
- Hatun hark'a quchakunawan (yaku pinchikillachanakunapaq) hatun sach'a-sach'ayuq suyukunatam nuyuchinku.
Tukuy tiksimuyuntinpim chay sach'a-sach'a qulluyqa ancha hatun sallqa waqlliy sasachakuymi.
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Sach'a-sach'a qulluy.


text:
Wp/qug/Tiksimuyu
Tiksimuyu icha Allpamama (kastilla shimipi : Tierra) shuk Intipa ayllupi rumpumi kan : payka Intipa kimsaniki rumpumi kan. Killaka allpapachata muyushpaka purikun. Allpapachaka Intimanta 152 000 000 km karupi purin. Paypak karaka 6472 km karupi paypa chawpimanta tiyan. Kuyllur yachakkunaka payka 4467 hachu-hachu (4 467 000 000) watakunata charin.
Allpapachaka ashtawan yakuta charin, chaymanta payka ankash kuyllur icha ankash planita nishkami. Allpapachaka karapi, 70% yakuta 30% allpata, rumikunata, rasutapash tiyanmi, payka paypak kara hawapi wayrata charin. Yachakkunaka yuyan, 4000 hunu watamanta Allpachapi kawsayka tiyanmi. Kunan, yakupi, allpapi, wayrapipash, yurakunaka, wiwakunaka, runakunakapash kawsanmi.
Tiksimuyupi, chay allpapachakunami tiyan : Africa, Asia, Abya Yala, Europa, Australia, Antárctica. Chay hatun mamakuchami tiyan : Atlántico mamakucha, Pacífico mamakucha, Índico mamakucha, Uraypa chiri mamakucha, Chinchaypa chiri mamakucha. Paypa ashtawan hatun urkukunaka Himalaya urkukunami kan (Chumulunkma urkuka, icha Everest, Tiksimuyupak ashtawan hanak urkumi kan, payka 8848m hanakmi kan), Punasuyu urkukunamipash.


text:
Wp/qug/Victor Hugo
Victor Hugo, (26 panchiy killapi 1802 watapi, Besançon llaktapi, 22 aymuray killapi 1885 watapi, Paris llaktapi) shuk Francia mamallaktamanta hatun killkak, arawikpashmi karka. Shinapash payka pulitiku pushakmi karka. Napoléon III Francia mamallaktapa kapak pushak kakpika, payka Napoléon III mana alli kan nikpika 1852 watamanta karu llaktaman kachashkami karka : Bruxelles llaktapi, Jersay waytapi, Guernesey waytapipash kawsarka. Chay waytamanta 1870 watapilla Franciaman tikramurka. 1878 watapi payka shuk sinchi unkuyta hapi, chamanta chay pachamanta, wañuykaman ñamana killkan.
Wachariymanta, 1848 wataman[edit]
Victor Hugoka 12 yaku killapi 1822 watapi Adèle Foucher tiyawan sawarirka, paywan 5 wawakunata charin : Leopold (1823 wacharishka, kimsa killakunata charikpika wañushka), Léopoldine (1824 watapi wacharishka), Charles (1826), François-Victor (1828), Adèle (1830). 1820 watamanta, 1830 wataman, payka arawikunata, hawtaypata kamukunata, kawsayrikchakunatapash killkan. Paypa kamuka 'le dernier jour d'un condamné, shuk wañunkapak supaychishka tiyuka yuyaykunata killkan : chay kamuwan, Victor Hugoka wañuy supaychinata mana alli kan yuyachinkapak munarka.
1830 watamanta, 1843 wataman, payka tawka hawtaypata kamukunata killkan, shinapash asha ashalla arawikunatapashmi killkan. 1830 watapi Hernani nishkami kamuta llukshin, chay hawtaypata kamumanta runakunaka rimaykunawan makanakurkan, wakin runakunaka chay kamuya sumakmi nirka, shuk runakunaka mana allimi nirka : chay makanakuyka Hernani makanakuy nishkami kan. 1833 watamanta, shuk alli warmi mashikuta charin, payka Juliette Drouet shutimi kan. 1843 watamanta paypa ushika Léopoldine wañurka, Hugoka chaymanta ashta llakikurka. 1843 watamanta, pusak watata nimata killkarka.
1848-1885 : Pulitiku pushakmi kashpaka, karu mamallaktapipash[edit]
1848 watapi, Francia mamallaktapi shuk katariymi tiyarka, runakunaka Louis-Philippe kapakta ishkayniki Ripublikata rurankapak surkurka. Victor Hugo 1849 watapi Kamachik killkakmi tukurka, Louis-Napoléon Bonaparte pushakta yanaparka. Chay watapi payka ama ashtawan makanakuyta charinkapak Shukllachishka Europa mamallaktapa tantariyta ruranata mutsunchik nirka. Shinapash, Bonaparte pushakka 2 kapak killapi 1851 watapi Napoléon III shutiwan kapak pushak (emperador) tukurka, Victor Hugo chayta mana allichu nikpika Bruxelles llaktamanta rinatami karka.
1852 watamanta, 1870 watapi karu llaktunapi kawsarka, chaypi kapak kamukunata killkarka : La légende des siècles (tukuy sigloskunapa ñawpak rimay), Les misérables (wakchalla runakuna), shuk kamutapashmi killkarka. 1870 watapi, Napoléon III ñamana hatun pushakmi kakpika, Hugoka Francia mamallaktaman tikramurka, shinapash Kamachikkunawan makanakukpika kutin Bruxelles llaktaman Luxembourg mamallaktamanpash llukshirka. 1873 watapi Francia mallaktaman tikramurka, 1876 watapi kutin Kamachik killkakmi (Senador) tukurka. Payka ñami Francia mamallaktapak shuk yuyay pushakmi karka. 1885 watapi, payka Paris llaktapi wañurka. Yachakkuna ashtawan hunu runakunaka paypa pampayta rikukkapa shamurka. Chay kipa, kunanmanta, payka shuk yallik Francia mamallaktamanta killkakmi kan.
Ashtawan yachakunkapak[edit]
- Wikisource pankapi wakin Victor Hugopa kamukana : Francia shimipi, Kastilla shimipi
-


text:
Cai mundotaca ¿pishi mandajun?
¿Taita Dioscha mandajun?
¿Gentecunacha mandajun?
¿Diablocha mandajun?
BIBLIACA NINMI
‘Cai pachapajtalla rurashpa causajcunataca Diablomi mandajun’ nishpa. (1 Juan 5:
Diospa Churi Jesusca ‘Diablo imata rurajujta tucuchingapami shamurca’ nishpa. (1 Juan 3:
BIBLIACA AYUDANMI
Llaquicuna imamanda tiashcata intindichun (Apocalipsis 12:12).
Jipa punllacunapi ali causaigu tianata shuyachun (1 Juan 2:17).
¿IMAMANDATA BIBLIAPI CRINA CAPANCHI?
Quimsa yuyaicunata ricupashun:
1 Diabloca ñana mandangachu. Gentecunata Diablo mandashpa catichunga Jehová Diosca ñana saquingachu. Diosca ninmi: ‘Diablota tucuchishpami’ paipa nali ruraicunatapash anchuchisha nishpa (Hebreos 2:
14).
2 Diosca Jesustami agllarca cai Alpata mandachun. Diabloca gentecunataca ninandami llaquichin, paipa munaitallami rurachin. Cutin, Jesús cai Alpata mandajushpaca na shina rurangachu. Jesús mandanamanda parlashpaca Diosca ninmi: ‘Imagutapash na charijtaca llaquingami. Umachi tucunamandapash, ninanda llaquichi tucunamandapash’ gentecunataca quishpichingami nishpa (Salmo 72:
13, 14).
3 Diosca na llullanllu. Bibliaca ninmi: ‘Taita Diosca llullaitaca na ushanllu’ nishpa (Hebreos 6:18). Chaitami rurasha nishpaca Jehová Diosca pactachinbachami (Isaías 55:
10, 11). Diosca ninmi, ‘cai pachapajtalla rurachishpa mandajca shitai tucungami’ nishpa (Juan 12:31).
TAPURIPAI
Cai mundota Diablo ñana mandajujpica ¿imashinashi causashun?
Bibliapi ima nijta ricupai SALMO 37:


text:
Yang Jiechi
Yang Jiechi sutiyuq runaqa ( (chinu simi: 杨洁篪; tradiciunal chinu: 楊潔篪; pinyin: Yáng Jiéchí; (* 22 ñiqin aymuray killapi 1950 watapi paqarisqa Shanghai llaqtapi - ) huk Chunwa Runallaqta Republika mama llaqtami diplumatiku wan pulitiku runam.
2007 watamanta 2013 watakamapacha Chunwa Runallaqta Republikap hawa ministrunmi
Shanghai Foreign Language School
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'intikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Yang Jiechi.
- Ficha biográfica (inlish simipi)
- Reseña biográfica (kastilla simipi)


text:
Willakuy
Willakuy icha Kwintu nisqaqa huk rimasqallam simi kapchiypa rikch'aqnin. Willaqqa hayk'appas pay kaspa, ñawpa pachapim willaykun, qhichwa simipitaq hayk'ap hinapas kasqa pacha nisqapim.
Qhichwa simi kapchiypiqa achka ñawpa pachamanta willakuq kwintukunatam riqsinchik. Kay pachaqa wamaqyachkaptinmi, sumaq willakuykunata qunqachkaptinmi, sinchi-sinchita qillqananmi tiyan.
Kay samiqniyuqmi qhichwa simipi willakuykuna:
- Nak'aq (Pishtaq): indihina runakunata sipiq millay ispañul, misti runa;
- Achkay: wawakunata sipiq millay warmi;
- Inkarri: Inka Qhapaq;
- Wiraquchapampa (Q'iru llaqtapi willakuykuna): urqu apukunap ispañulkunata atipayninmanta;
- hukkunapas.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Willakuykuna: Chay p'anqapiqa yachay wasipaq liwrukunapi willakuykunam qhawachikun.


text:
Qumas distritu (Lima)
Qumas distritu (kastilla simipi: distrito de Comas) nisqaqa huk distritum Lima pruwinsyapi, Piruw mama llaqtapi.
Yuyarina
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
P'unchaw kamasqa 12 Qhapaq raymi killa 1961 wata, Manuel Prado Umalliq.
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Llaqtakuna Ayllu llaqtakuna - Uchuy llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Uma llaqtanqa Qispikay (La Libertad) llaqtam.
- Villa Señor de los Milagros
- Collique
Waki[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
464 745 runa
Iñiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Llaqtap amachana santun[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Yachay tarpuy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Karu puriy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Yachachiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Musiku[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Apaykachana[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Distritupi paqarisqakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kurakakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Nicolás Kusunoki (2011-2014)
- Miguel Saldaña (2007-2010)


text:
Mikhail Lomonosov
Mikhaíl Vasilievich Lomonosov sutiyuq runaqa (rusya simipi: Mиxaи́л Bacи́лbeBич ЛoMoHócoB)(* 19 ñiqin ayamarq'a killapi 1911 watapi paqarisqa Misháninskaya llaqtapi - 15 ñiqin ayriway killapi 1765 watapi wañusqa San Petersburgo llaqtapi) huk Rusyap mama llaqtayuq qillqaq wan pachaykamay yachaq runam.
Tayta: ; Mama: .
Ñawpa Warmi: Elisabeth Christine Zilch
Yachay wasi: .
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- María Sánchez Puig, Diccionario de autores rusos. Madrid: Ediciones del Orto, 1995.
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Mikhail Lomonosov.


text:
Pedro Domingo Murillo pruwinsya
Pedro Domingo Murillo pruwinsya (kastilla simipi: Pedro Domingo Murillo) nisqaqa Buliwya mama llaqtapi huk pruwinsyam, Chuqiyapu suyupi. Uma llaqtanqa Pallqa llaqtam.
Yuyarina
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Amachasqa suyukuna: Qutapata mamallaqta parki
- Urqukuna: Chakaltaya - Illimani - Wayna P'utuqsi
- Mayukuna: Chuqiyapu mayu - Untujawi mayu - Urqu Jawira - Sunku mayu (Río Zongo)
- Quchakuna: Inkachaka qucha - Milluni qucha - Sunku qucha (Laguna Zongo)
Pulitika Rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pichqa munisipyunmi kan.
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pruwinsyapiqa aswanta Aymara runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pruwinsyapiqa kastilla, aymara, qhichwa simikunatam lliwmanta astawan rimanku. [2]


text:
Wp/qug/Albert Einstein
Albert Einstein yachachikka (14-03-1879 Ulm llaktapi - 18-04-1955 Princeton llaktapi) shuk hatun Europamanta Pachaykamay yachakmi karka. Payka Espacio nishkami, Tiempo nishkami shuk pachalla kan (chay pachaka kastilla shimipi Espacio-tiempo nishkami kan). Payka shinami achikka wisnutapash shuklla imata kan nirka :
Chay yuyaypi, E mashna achikka tiyanchu nin, m mashna wisnuka tiyanchu nin, c achikka mashna utya purikun nin. 1921 watapimi, payka Nobel karanata chaskirka. Payka Alimaniya mamallaktapi, Suiza llaktapi, kutin Alemania mamallaktapi (1914 watamanta, 1933 wataman), chay kipa, paypak wañuyman, Shukllachishka America suyukuna mamallaktapi kawsarka, Princeton hatun yachanawasipi llankarka.
Payka ishkay warmiwan sawarirka, kimsa wawata charirka :
- Mileva Maric. Albert Einsteinka paywan 1902 watapi shuk ushita (Liserl) charirka, 1903 watapi sawarirka, 1904 watapi 1910 watapipash ishkay churitapash charirka, paykunaka Hans-Albert, Eduard-pash shutimi karkan. Shinapash, 1919 watapi, Albert Milevawan chawpinakurka.
- Elsa Loewenthal. Albert Einsteinka paywan 1919 watapi sawarirk, shinapash mana wawata charirka. Elsaka 1936 watapi wañurka.


text:
Wp/qug/Sara
Sara (Zea mays) nishkaka shuk muruyuk yurami kan, runakunaka payta chakrapimi tarpun. Chay yuraka 2-3m hatunmi kan, shuk sinchi, mishkimipash wiruta, hatun waylla pankakunatapashmi charin. Saraka killa (wakin yana, puka, shuk tullpukunawan) murukunata karan, chay murukunawan runakuna tawka mikunakunata ruran : Kanzhata, chuklluta, mutita, astawan imatami mikun. Sara akuwan tantada, tortillaskunata ruran. Ecuador mamallaktapi, Perú mamallaktapi, Bolivia mamallaktapipash, kichwa runakunaka, quechua runakunatapashmi sarawan Aswata ruran.
Sara yura Abya Yalamantami kan, ñawpak pachamanta Antikunapi kawsak runakunaka payta riksirkanmi. Inkakuna pachapi, sara yuraka ashta kapakmi karka, kunan pachapi tukuy Tawantinsuyupi runakunaka sarata mikunkapak tarpun. Paykunaka tawka ñawpak pachamanta sara muyukunata charin, shikan tullpuwan, chay muyukunamanta wiñashka sara yurakunaka mana fumigankapa mutsunchu.
Kunan pachapi, ashtawan sarayuk mamallaktakunata USA mamallaktaka, China mamallaktapashmi kan. Abya Yalapi, Brasil llaktapashmi kan.


text:
Wp/qug/Kumunismu
Kumunismu nishkaka Karl Marxpa yuyaymanta shuk kamachiy samimi kan. Chay yuyaypi, tukuy runakunaka shinalla hayñikunata, shinalla kapukta charinami kapan, mana hatun pushakta tiyan. Chaymanta, Kumunismu rurankapak, kumunista runakuna pachakutiyta (Revolucion nishka) ruranata munanmi, Kapitalismuta tukuchinkapak. Karl Marx yuyaypi, chay pachakutiy kipa, runakuna Susyalismu ruranata ushan: Susyalismu kamachiypi, Kumunismu rurankapak, tukuy llankak runakunata paypak Partiduwan kamanami kanchik. Karl Marx yuyaypi, chay pachakutiy tukuy Kapitalista mamallaktakunapi tiyankami.
Wiñay kawsaypi, tawka Susyalista mamallaktakunaka tiyarka, shinalla Susyalista Suwit Republikakunapak Tantanachiy (1922 watamanta, 1991 wataman), Kuba, Chinchay Kuriya, China. Ashta Wiñay kawsay yachakkuna nin, chay mamallaktakunapi, mana sumak Runa hayñikuna tiyanchu, kashnalla ashta llakikunaka tiyan. Chaymanta, ashta Susyalista mamallaktakunaka kutin kapitalistami tukurka, shina Susyalista Suwit Ripuplikakunapa Tantanachiy (1991), Aliman Dimukratiku Republikapash (1990).
Ashta kapitalista mamallaktakunapi, kumunista partidukunaka tiyan, shina Piruwanu Kumunista Partidukuna Perupi, Ikwadurpi Ikwadurpak Kumunista Partidu, Ikwadurpak Marxista-leninista Kumunista Partidupash.


text:
La Atalaya, ¡Despertad! revistacuna
Ñucanchij revistacunaca Bibliamantami yachachin. Cai revistacunataca 150 yalli shimicunapimi surcui tucungui. La Atalaya revistaca Bibliapi tiyaj profeciacuna ima shina cunan punllacunapi pajtaricushcatami ricuchin. Dios cushca alli huillaicunahuanmi gentecunata cushichin. Shinallataj Jesucristopi crichunmi yachachin. ¡Despertad! revistaca cunan punllacunapi tiyaj llaquicunata chˈimbapurachun, shamuj punllacunapi Dios cusha nishca paraíso Allpapi cushilla causai tiyana cashcata crichunmi ayudan.


text:
Datem del Marañón pruwinsya
Datem del Marañón pruwinsya (kastilla simipi: Provincia de Datem del Marañón) nisqaqa Luritu suyupi, Piruw mama llaqtapi, huk pruwinsyam. Uma llaqtanqa San Lorenzo llaqtam.
Yuyarina
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pulitika Rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suqta distritunmi kan.
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kay wamanipiqa Chayawita, Shipibo-Conibo, Wamwisa runakunam kawsanku.
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu: [1]


text:
Kinsa kaq t’aqa: Egipto suyupi kacharichiymanta Israelpi ñawpaq kamachiqkama
Moisesmi israelitakunata pusaran Egipto suyumanta Sinaí orqokama, chaypin Dios Kamachikuy simikunata qoran. Chaymantan Moisés kacharan 12 runakunata Canaán suyuta qhamiyamunankupaq. Chunka runakunan ichaqa mana allin willakuywan kutimuranku. Chayta uyarispan israelitakunaqa manchakuspa Egipto suyuman kutiyta munaranku. Mana iñiyniyoq kasqankumantan Diosqa israelitakunata muchuchiran 40 watata ch’inneq aqo pampapi.
Qhepataqa Josuetan Dios akllaran israelitakunata Canaán suyuman pusananpaq. Chay suyuta qechunankupaqmi Jehová Diosqa milagrokunata ruwaran. Jordán mayutan ch’akichiran, Jericó llaqtapi perqakunatan thunichiran, Intitapas ch’isiyaqtan sayachiran. Soqta wata qhepatan, Canaán suyuta runakunamanta qechuranku.
Josuewan qallarispan, 356 watata Israel suyupi juezkuna kamachiran. Askha juezkunamantan yachasun, Barac, Gedeón, Jefté, Sansón, Samuelmantawan. Yachallasuntaqmi Rahab, Débora, Jael, Rut, Noemí, Dalila warmikunamantapas. Kay KINSA Kaq T'aqapin willakun 396 watapi sucedesqanta.


text:
1
Ri saludo
1Inreꞌ Pablo, in ru-apóstol ri Jesucristo y man vinak ta cꞌa xichoꞌn chi xinuoc apóstol. Ni man vinak ta jeꞌ ri takayuon-pa vichin. Ri takayuon-pa vichin ja ri Jesucristo y ri Katataꞌ Dios; ri Dios ri xuꞌon cha ri Jesucristo chi xcꞌastaj-pa chiquicajol ri quiminakiꞌ. 2Ixreꞌ hermanos, ri ixcꞌo chupan ri iglesias ri icꞌo Galacia, nitak-el jun saludo chiva, y quireꞌ jeꞌ niquitak-el ri hermanos ri icꞌo viqꞌuin. 3Ja ta ri favor y ri paz ri nuyaꞌ ri Katataꞌ Dios y ri Kajaf Jesucristo ticꞌujieꞌ riqꞌuin ivánima. 4Ri Jesucristo xujach-riꞌ chi xquimisas ruma ri ka-pecados, chi quireꞌ nkojrucol choch ri itziel tak kax ri ncaꞌbꞌanataj ri choch-ulief chupan ri tiempo vacame. Xuꞌon quireꞌ ri Jesucristo pa ka-cuenta ojreꞌ, ruma quireꞌ xrajoꞌ ri Katataꞌ Dios. 5Ja ri Katataꞌ Dios ri tiyoꞌx rukꞌij richin nojiel tiempo. Amén.
Manak chic jun evangelio
6Inreꞌ can xichapataj antok xinvaꞌxaj chi ixreꞌ ntivajoꞌ ntiyaꞌ can ri Dios, ri xayuon ivichin chi xuyaꞌ ri ru-favor ri Cristo pan iveꞌ. Ixreꞌ xa ntivajoꞌ nquixꞌa chirij jun-ve chic evangelio. 7Man niꞌej ta chi cꞌo chic jun evangelio, ruma icꞌo vinak ri xa jun-ve chic ri niquicꞌut, ri xa niquisach inoꞌj. Y nicajoꞌ niquicꞌax rubꞌixic ri ru-evangelio ri Cristo. 8Pero xa cꞌo jun chakavach ojreꞌ ri nucꞌax rubꞌixic ri ru-evangelio ri Cristo ri katzijuon chiva, can tika ri castigo paroꞌ, mesque jun ángel ri patanak chicaj ri niꞌeꞌn. 9Can incheꞌl ri kaꞌeꞌn can chiva, y vacame ninataj chic chiva: Xa cꞌo jun nitzijuon jun chic evangelio chiva y man junan ta riqꞌuin ri iniman; ri nitzijuon reꞌ chiva, can tika ri castigo paroꞌ.
10¿Y chica ntiꞌej ixreꞌ? ¿Nivajoꞌ came inreꞌ chi otz nquitzꞌiet cuma ri vinak? Ri nivajoꞌ inreꞌ can ta otz nquitzꞌiet ruma ri Dios. Inreꞌ man nivajoꞌ ta chi otz nquitzꞌiet cuma ri vinak. Ruma xa ta quireꞌ niꞌan, man ta in ru-siervo ri Cristo.
Ri Dios xbꞌano apóstol cha ri Pablo
11Hermanos, inreꞌ nivajoꞌ chi ixreꞌ ntivatamaj jaꞌal chi ri evangelio ri xintzijuoj chiva, man runoꞌj ta jun ache. 12Man riqꞌuin ta jun vinak xinꞌan recibir, ni man xtzijos ta jeꞌ chuva ruma jun vinak. Can ja ri Jesucristo ri xꞌeꞌn chuva.
13Y ixreꞌ ivaxan ri chica xaꞌnbꞌan-pa antok cꞌa incꞌo chupan ri niquinimaj ri nuvanakil israelitas. Riqꞌuin nojiel voyoval xaꞌnꞌan perseguir ri ru-iglesia ri Dios. Y xinvajoꞌ ta xaꞌnqꞌuis quinojiel.#Hch. 8:322:4-526:9-11 14Y chupan ri niquinimaj ri nuvanakil; inreꞌ más xinvatamaj y más xinꞌan chiquivach iqꞌuiy ri junan xojqꞌuiy-pa quiqꞌuin. Ruma inreꞌ can xꞌa vánima riqꞌuin ri qui-costumbre ri kateꞌt-kamamaꞌ.#Hch. 22:3 15Pero ri Dios, antok cꞌa majaꞌ quinalax, xiruchaꞌ y xirayuoj ruma ri ru-favor. 16Ri Dios xucꞌut ri Jesucristo ri Rucꞌajuol chinoch ruma quireꞌ xrajoꞌ; chi nitzijuoj ri Jesucristo chica ri nicꞌaj chic vinak ri man israelitas ta.#Hch. 9:3-622:6-1026:13-18 Y antok ri Dios rucꞌutun chic ri Jesucristo chinoch, man xiꞌa ta riqꞌuin jun chic chi xinvatamaj más. 17Ni man xiꞌa ta jeꞌ quiqꞌuin ri apóstoles ri icꞌo pa tanamet Jerusalén, mesque ijejeꞌ can i-apóstoles naꞌay chinoch inreꞌ. Antok inreꞌ xinyaꞌ can ri tanamet Damasco, xiꞌa chupan ri lugar rubꞌinan Arabia. Y antok xiniel-pa Arabia, xitzalaj chic pa jun bꞌay pa tanamet Damasco.
18Y antok kꞌaxnak chic oxeꞌ junaꞌ, cꞌajareꞌ xiꞌa pa tanamet Jerusalén#Hch. 9:26-30 chi xintzꞌataꞌ roch ri apóstol Pedro, y xicꞌujie-pa caꞌyeꞌ semanas riqꞌuin. 19Y chupan ri caꞌyeꞌ semanas reꞌ, man jun chic apóstol xintzꞌat, joꞌc ri Jacobo ri ruchakꞌ ri Ajaf Jesucristo. 20Y choch ri Dios niꞌej chiva chi ri nitzꞌibꞌaj-el, can ketzij-ve. Man nitzꞌak ta tzij.
21Y cꞌajareꞌ xibꞌacꞌujieꞌ chupan ri lugar rubꞌinan Siria y chupan ri lugar rubꞌinan Cilicia. 22Man jun bꞌay xicꞌujie-ka pa tak tanamet ri icꞌo chupan ri Judea, y rumareꞌ ri iglesias richin ri Cristo ri icꞌo Judea man cataꞌn ta noch. 23Joꞌc caxan chuvij: Ri jun ri ncaꞌruꞌon perseguir ri quiniman ri Jesucristo, vacame xa nuꞌej chica ri vinak chi tiquicukubꞌaꞌ quicꞌuꞌx riqꞌuin ri Jesucristo. Y man nrajoꞌ ta chic jeꞌ chi ncaꞌqꞌuis ri quiniman ri Jesucristo. 24Y ri hermanos reꞌ, can xquiyaꞌ rukꞌij ri Dios ruma xcaꞌxaj chi xcꞌaxtaj ri nucꞌaslien.


text:
Ramiz Alia
Ramiz Alia sutiyuq runaqa (* 18 ñiqin kantaray killapi 1925 watapi paqarisqa Shkodër llaqtapi - 07 ñiqin kantaray killapi 2011 watapi wañusqa Tirana llaqtapi ). Albanya mama llaqta musikupas, pulitiku wan Umalliq.
1991 watamanta 1992 watakama ñawpaq kuti Albanyapa Umalliqnin karqan.
Yachaywasi:
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Ramiz Alia.
- Country Studies On-Line at the Library of Congress.


text:
50 willakï: Ishkë valiente warmikuna
ALLÄPA sasa kawëkunaman ishkirirshi israelïtakuna mañakuyan Jehoväman. Tsënash Jehová yanapayänampaq valiente pushaqninkuna qornin yaskinaq. Jueces ninmi Bibliachöqa. Llapampa punta juezninkunaqa kanaq Josuëshi, tsëpitanash Otniel, Aod y Samgar kayänaq wakin juezninkuna. Pero warmish kayänaq ishkë Israel yanapaqkunaqa, Débora y Jael ninaqshi kë warmikunapa shutinkunaqa.
Profetïzash Dëboraqa. Shamoq tiempochö ima pasanantapis Jehoväshi pëtaqa willan, y pënash Jehová nenqanta llapan nunakunata willanaq. Hina juezshi Dëboraqa. Tsëshi hirka palmera hawanllachö imëpis täkun y tsëmannash problëmankunata altsar yanapanampaq nunakuna ëwayan.
Tsë tiempochöqa Canaanpa reynin, Jabín shutiyoq nunash. Y guërrapaq cärronkunash kanaq 900. Tsëshi Jabinpa soldädonkuna alläpa puëdeq kayaptin, wakin israelïtakuna pëpa sirveqnin tikrashqa kayänaq. Sísara shutiyoq nunash Jabinpa soldädonkuna mandaqqa.
‘“Tabor hirkaman 10.000 nunakunata apë. Tsëmanmi Sïsarata apamushaq. Soldädonkunatawan pëta ëwatsinëkipaqmi yanapashqëki,” nishpam nishqa Jehová,’ ninaqshi Débora juez Baracta qayarïkur.
Tsënash: ‘Noqawan qam ëwaptikiran ëwä,’ ninaq Barac Dëborata. Tsëshi ëwan Débora, pero: ‘Huk warmipa makinmanmi Jehová qonqa Sïsarataqa, manam qamtsu honrashqa kanki,’ nishpa ninaq Baracta, y tsënöshi pasanaq.
Sïsarapa soldädonkunawan topanampaqshi Tabor hirkata Barac ëwanaq. Tsëchönash wamayëpaq atska yakuta Jehová yarqëkatsimunaq, y tsëwanshi limpu chikeqnin nunakuna wanïkuyänaq. Sïsarapis safakunaq cärrompita yarpurirshi.
Tsënö safanqanchönash Jael nishqan warmipa wayinman chärinaq. Tsënash Jaelqa wayinman yëkaratsir lëchen qorinaq. Tsëta upurirllanash punukärinaq. Punukäriptinnash Jael peqachö huk estäcawan clavëkunaq, estäcapis peqanman illakanqanyaq. ¡Tsëpitanash wanushqa Sísara nunata rikäratsin Barac shamuptin! Tsënöshi cumplikärinaq Débora nenqan.
Hina rey Jabintapis wanuratsiyänaqshi, tsënöpash yamë huk tiempo kayänaq israelïtakuna.
Jueces 2:14-22; 4:1-24; 5:1-31.
Tapukïkuna
- ¿Pikunaraq juezkuna kayan, y imataq shutinkuna wakinkunapa?
- ¿Imayanraq karqa Débora ruranan, y imakunataraq ruranan karqa?
- Jabín, y soldädonkunapa pushaqnin Sísara, Israelta ushakätsita munëkäyaptin, ¿ima Jehová Diospa willakïnintaraq qorqan Débora juez Baracta, y pï honrata apanqa nerqaraq?
- ¿Imanötan huk valiente warmi kanqanta rikätsikorqan Jael?
- ¿Imaraq pasarqa rey Jabín wanuriptin?
Wakin tapukïkuna
- Leinki Jueces 2:14-22.
¿Imanir-raq israelïtakunawan Jehová piñakurkorqan, y imataraq këpita yachakuntsik? (Jue. 2:20; Pro. 3:1, 2; Eze. 18:21-23.)
- Leinki Jueces 4:1-24.
¿Imataraq Débora y Jael rurayanqampita yachakuyanman kanan tiempo cristiänakuna? (Jue. 4:4, 8, 9, 14, 21, 22; Pro. 31:30; 1 Cor. 16:13.)
- Leinki Jueces 5:1-31.
Barac y Débora peleata ganarïkur cantayanqannö, ¿imataraq Armagedón pelea shamoqpaq noqantsikpis mañakushwan? (Jue. 5:3, 31; 1 Cró. 16:8-10; Rev. 7:9, 10; 16:16; 19:19-21.)


text:
31 willakï: Moiseswan Aarón Faraonta rikäyan
EGIPTO nacionman Moisés kutirirninshi, wawqin Aaronta willanaq milagrokunapita. Israelïtakunaman ëwar tsë milagrokunata Moiseswan Aarón rurariyaptinshi, llapan creiyänaq Jehová pëkunawan këkanqanta.
Tsënash, Faraón rikaq ëwayänaq Moiseswan Aarón. Tsëshi, ‘Israelpa Diosnin Jehovämi kënö nishqa’ niyänaq: “Desiertochö kima hunaq adorayämänampaq markäta haqirïki.” Tsënash Faraonqa: ‘Noqaqa Jehoväman manam creïtsu. Manam Israel ëwanantapis haqishaqtsu,’ nishpa ninaq.
Jehoväta adorayänampaqshi, israelïtakuna tiempo horqëta munayänaq uryakïninkunapita, tsëshi Faraonqa alläpa piñëkunaq. Tsënash masraq uryëkatsinaq. Y tsënö mana alli tratëkuyaptinnash Moisesta israelïtakunaqa tumpëkuyänaq, tsënash pëqa alläpa llakinaq. ‘Pero ama llakitsu ni yarparëtsu,’ ninaqshi Jehoväqa. ‘Markäta Faraón imëkanöpis haqinantam rurashaq,’ ninaqshi.
Yapëshi Faraón rikaq Moiseswan Aarón kutiyänaq. Tsëchönash huk milagrota rurariyänaq. Huk hatun culebrash tikrarinaq Aarón shukshunta patsaman churariptin. Pero Faraonpa yachaqninkunapis shukshunkunatash patsaman churariyänaq, hina tsë shukshukunapis culebramanshi tikrariyänaq. Pero ¡rikë!, tsë Faraonpa yachaqninkunapa culebrankunatam Aaronpa culebran mikukurkun. Y tsëpis manaraqshi israelïtakuna ewkuyänampaq haqita munanaqraqtsu Faraonqa.
Pero Faraonta Jehová pï kanqantapis musyatsinan tiemposh chärinaq. ¿Imanöraq rurarqan musyankiku? Chunka castïgotash Jehová apamunaq Egiptoman.
‘Israelta kacharamunäpaq, ‘pärëkatsillämi kë castïgollatana,’ nishpash ninaq Faraonqa Moisesta qayarirnin. Pero tsë castigo pärariptenqa mananash israelïtakuna ewkuyänanta munaqnatsu. Pero chunka kaq castigo pasariptinnash, ewkuyë ninaq israelïtakunata.
¿Mëqanyanraq kayarqan tsë chunka castïgokuna, musyankiku? Kë waqtanllachönam yachakushun mëqanyan kayanqantapis.
Éxodo 4:27-31; 5:1-23; 6:1-13, 26-30; 7:1-13.
Tapukïkuna
- ¿Moiseswan Aarón milagrota rurayanqan imanöraq israelïtakunata yanaparqan?
- ¿Imaraq Faraonta Moiseswan Aarón niyarqan, y ima nishparaq Faraón yaskerqan?
- Kë dibüjochö rikëkanqëkinö, ¿imaraq pasarqan Aarón shukshunta patsaman churariptin?
- ¿Imataraq Faraonta yachatserqan Jehová, y imanöraq reaccionarqan Faraón?
- ¿Chunka kaq castïgopitaqa imaraq pasarqan?
Wakin tapukïkuna
- Leinki Éxodo 4:27-31 y 5:1-23.
¿“Manam Jehoväta reqïtsu nirnin,” ima nitaraq munarqan Faraón? (Éxo. 5:2; 1 Sam. 2:12; Rom. 1:21.)
- Leinki Éxodo 6:1-13, 26-30.
¿Imachötaq Abrahán, Isaac y Jacob Jehoväta reqiyarqatsu? (Éxo. 3:13, 14; 6:3; Gén. 12:8.)
¿Imatataq yachakuntsik kë rurëta manam puëdetsu nikaptimpis Moisesta Jehová inshenqampita? (Éxo. 6:12, 30; Luc. 21:13-15.)
- Leinki Éxodo 7:1-13.
Jehoväpa juicionta Moiseswan Aarón mana mantsakushpa Faraonta willayanqampita, ¿imataraq kanan cristiänokuna yachakuntsik? (Éxo. 7:2, 3, 6; Hech. 4:29-31.)
¿Imanöraq egipciokunapa diosninkunapitapis más puëdeq kanqanta rikätserqa Jehová? (Éxo. 7:12; 1 Cró. 29:12.)


text:
Atalaya pruwinsya
Atalaya pruwinsya (kastilla simipi: Provincia de Purus) nisqaqa Piruw mama llaqtap Ukayali suyupi huk pruwinsyam. Uma llaqtanqa Atalaya llaqtam.
Yuyarina
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Amachasqa sallqa suyukuna: Altu Purus mamallaqta parki - Sira ayllu llaqta risirwa
- Mayukuna: Ukayali mayu - Tampu mayu
- Quchakuna:
Pulitika Rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Tawa distritunmi kan.
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Runa llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu: [1]
Yachay tarpuy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Karu puriy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Yachaychiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Wawa wasikuna :
- Huch'uy yachay wasikuna:
- Chawpi yachay wasikuna:


text:
Joinville
Joinville llaqtaqa Brasilpi (Santa Catarina suyupi aswan hatun llaqta), Purtuyiskunap 1851 watapis tiksisqan.
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kamasqa 9 ñiqin pawqar waray killapi 1851 watapi
Joinville llaqtaqa 515 250-chá runayuq kachkan.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Joinville.
- Munisipyu Joinville
- Diario ANotícia
- Circolo Italiano di Joinville


text:
8 willakuy
¿Imaraykun Dios hinallata qhawan millay ruwaykunata ñak’ariykunatapas?
1. ¿Imaynapin millay ruwaykuna paqarirqan?
Millay ruwaykunaqa Satanaspa llullakusqanwanmi paqarirqan. Payqa allin angelmi karqan, ichaqa manan ‘cheqaq-kaypi’ takyarqanchu (Juan 8:44). Dioslla yupaychasqa kananta yachashaspan Saqraqa sonqonpi munapayarqan yupaychasqa kayta. Llullakuspan Evata tentarqan Diosta mana kasukunanpaq. Adanpas esposanta uyarispan Diosta mana kasullarqantaqchu. Chhaynapin ñak’ariypas wañuypas paqarimurqan.
Evata tentaspan Satanasqa Diospa contranpi hatarirqan. Payqa Jehová Dios kamachinanpaq derechoyoq kasqantan pisicharqan. Yaqa llapa runakunan Diospa kamachikuyninta pisichaspa Saqrata qatikurqanku, chhaynapin payqa ‘kay pacha kamachiq’ kapurqan.
2. ¿Mana allintachu Dios imatapas kamarqan?
Jehová Diosqa tukuy imatapas allintan kamarqan. Qallariypi runakunapas angelkunapas atirqankun Diosta tukuypi kasukuyta (Deuteronomio 32:4, 5). Diosqa allin kaqta otaq mana allin kaqta ñoqallanchismanta akllakunanchispaqmi kamawarqanchis. Chhaynapin payta munakuspa kasukusqanchista rikuchiyta atinchis.
3. ¿Imaraykun hinallata qhawan ñak’ariykuna kananta?
Manan mayqen gobiernopas payllamantaqa allinta kamachikuyta atinmanchu. Chayta rikuchinanpaqmi Diosqa kamachikuynin contra hatariq runakunata hinallata qhawashan (Eclesiastés 7:29; 8:9). Kay 6.000 wata pasasqanpin sut’ita yachakun gobiernokuna manapuni guerrakunata, mana chanin ruwaykunata, onqoykunatapas chinkachiy atisqankuta.
Diospa Gobiernonta kasukuymi ichaqa allinninchispaq kanqa (Isaías 48:17, 18). Jehová Diosqa ñan runaq kamachikuyninta chinkachinqaña. Diospa Gobiernonta suyakuqkunallan kay Hallp’apiqa tiyanqaku (Isaías 11:9).
4. ¿Imapin yanapawanchis Dios pacienciayoq kasqan?
Satanasmi nirqan runaqa imatapas chaskinanraykulla Dios servisqanta. Ichaqa Diosmi pacienciayoq kayninpi tiempota qowanchis, paypa Gobiernon suyakusqanchista imayna kawsasqanchiswan rikuchinapaq, Satanaspa llulla kasqanta sut’iman horqonanchispaqwan.
5. ¿Imatan ruwana Diospa ladonmanta kanapaq?
Ñawpaqtaqa yachananchismi imaynatan pay munan yupaychananchista, Bibliaq nisqanman hina yachachiq cheqaq religionta maskhaspataq chaypi yachasqanchisman hina kawsana (Juan 4:23). Hinaspapas Jesús hinan karunchakuna política nisqamanta, guerrakunamantapas, chaypin rikuchisun Satanaspa kamachikusqan contrapi kasqanchista.
Satanasmi runakunata tanqan millay ruwaykunapi purinankupaq. Chaykunamanta karunchakuqtinchismi wakin familianchiskuna amigonchiskunapas burlakuwasunman, otaq sasachakuykunaman churawasunman (1 Pedro 4:3, 4). Chaykuna kaqtinqa, Diosta munakuq runakunatan maskhananchis, Diospa kamachikuyninkunatataq kasukunanchis. Chayta ruwaspan rikuchisun Satanás llulla kasqanta, paymi nirqan: “Sasachakuykunapi kaspaqa manan pipas Diosta kasukunqachu”, nispa.
Diosqa munakuwasqanchisraykun chinkachinqa millay ruwaykunata ñak’ariykunatapas. Diospa ladonmanta kaqkunaqa kay Hallp’apin wiñaypaq tiyanqaku.


text:
Tax Deductibility/qu
United States
Wikimedia Foundation nisqaqa mana qhatuna khuyapayana tantanakuymi, Hukllachasqa Amirika Suyukunapi US IRS Code Section 501(c)(3) nisqawan takyachisqa. Chayrayku Hukllachasqa Amirika Suyukunapi kawsaq runakunaqa icha tantanakuykunaqa impuwistu hamuypallana kachkayninmanta allinchakunqachá.
Other countries
Wikimedia Foundation nisqaqa mana qhatuna khuyapayana tantanakuymi, Hukllachasqa Amirika Suyukunapi US IRS Code Section 501(c)(3) nisqawan takyachisqa. Chayrayku Hukllachasqa Amirika Suyukunapi kawsaq runakunaqa icha tantanakuykunaqa impuwistu hamuypallana kachkayninmanta allinchakunqachá. Mana Hukllachasqa Amirika Suyukunapi tiyaq runakunap icha tantanakuykunap qaranankunaqa manachá impuwistu hamuypallanapaq akllanachu kanqa Hukllachasqa Amirika Suyukunapichu wakinpichu. Hinaspaqa, qaraqkunaqa kikinpa mama llaqtanpim impuwistumanta kunayta mañakuchun. Ima mama llaqtapas Wikimedia hina mamallaqtapura tantanakuypa qaranapaq mañakuyninta mana saqillaptinqa icha khuyapayana qaraymanta impuwistuta manuchaykuptinqa, Wikimedia nisqaqa chaypi tiyaq runakunamanta icha tantanakuykunamanta qaranankunata manam mañakuyta munanchu.


text:
Hugo Chávez Frías
Hugo Rafael Chávez Frías sutiyuq runaqa (* 28 ñiqin anta situwa killapi 1954 watapi paqarisqa Sabaneta llaqtapi, Barinas suyupi, Winisuylapi - † 5 ñiqin pawqar waray killapi 2013 watapi wañusqa Caracas llaqtapi ) huk winisulanu pulitiku runam.
1999 watamanta 2013 watakama Winisuylap umalliqninmi kachkan.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'imkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Hugo Chávez Frías.
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Hugo Chávez Frías.


text:
Ruranakuy
Chaqllisinchipi Ruranakuy icha Riyaksiyun (reacción) nisqaqa qallariy imayaykunap ñawpaqta chaqrusqa kaspa chaymantataq musuq, lluqsiq imayaykuna tukukuyninmi.
Imayaykunap ruranakunanpaqqa ruranachiy michap kananmi. Ruranakurquspa musuq imayarquspa ruranakusqa michatam lluqsichin.
Iskaynintin ruranakuykunatam riqsinchik:
- Ruranachiy micha ruranakusqa michamanta aswan kaptinqa, micha muchuq ruranakuy ninchimi. Chay rurasqamantaqa muyuriq pacha aswan chirim tukukun.
- Ruranachiy micha ruranakusqa michamanta aswan pisi kaptintaq, micha quq ruranakuy ninchimi. Chay rurasqamantaqa muyuriq pacha aswan q'uñim tukukun.
Ruranakuypa kaynintaqa ruranakuy paqtachani nisqawanmi rikuchinchik, imayaykunap minuywankunata paqtachani hinapi qillqamuspa.


text:
6 yachachiy: Cainmanta Abelmantawan
CAINTA Abeltawan qhawariy, paykuna wiñankuña. Cainqa chaqrata llamk’aq runaman tukurqa, payqa tukuy imata puquchiq.
Abeltaq oveja michiq runaman tukurqa. Payqa ovejitasta qhawaspa misk’ichikuq. Ovejitasninqa wiñaspa mirarqanku. Jinamanta achkha ovejitasta qhawanan karqa.
Juk p’unchay, Caín Abelwan Diosman juk regalota aparqanku. Cainqa puquchisqanta aparqa. Abeltaq astawan wira ovejitanta aparqa. Jehovaqa Abel qusqanwan mayta kusikurqa. Cainpa qusqanwantaq mana kusikurqachu. ¿Imaraykutaq?
¿Abelpa regalonllachu sumaq karqa? Mana, Abelqa k’acha runa karqa, Diosta mayta munakuq. Caintaq mana jinachu karqa, payqa saqra runa karqa, mana wawqintapis munakuqchu.
Chayrayku Diosninchikqa kutirikunanpaq Cainta k’amirirqa. Caintaq mana uyarikurqachu. Payqa, Dios Abelta allinpaq qhawasqanrayku mayta phiñakurqa. Juk p’unchay Caín Abelta nirqa: ‘Jaku campoman’ nispa. Karupiña kachkaspa, Caín wawqinta maqaspa wañuchirqa. ¿Manachu Caín juchallikusqanta niwaq?
Abel wañurqa, chaywanpis k’acha runa kasqanrayku Diosqa paymanta yuyarikun. Jehovaqa mana jayk’aq chayjina k’acha runatas qunqanchu. Chayrayku Diosninchik juk p’unchay Abelta kawsarichimunqa. Abelqa mana jayk’aq juktawan wañunqachu, wiñaypaq Jallp’api tiyakunqa. ¿Manachu payjina k’acha runasta riqsiyta munawaq?
Diosninchik Cainjina saqra runasta chiqnikun. Chayrayku Diosninchikqa Cainta ayllunmanta karuman qharqurqa. Caintaq ripuchkaspa warmin kananpaq juknin pananta pusakapurqa.
Astawan qhipaman Caín warminwan mirarqanku. Chantapis Adán Evawan wak wawasniyuq karqanku, paykunapis casarakuspa mirallarqankutaq, jinamanta tukuy Jallp’a runamanta junt’akurqa. Kunanqa wakinkunata riqsisunchik.
Génesis 4:2-26; 1 Juan 3:11, 12; Juan 11:25.
Tapuykuna
- ¿Imapitaq Cainwan Abelwan llamk’aq kanku?
- ¿Imatataq Cainwan Abelwan Jehovaman aparqanku?
- ¿Imaraykutaq Jehová Abel apasqanta allinpaq qhawarqa, imaptintaq Caín apasqanwan mana kusikurqachu?
- ¿Imayna runataq Caín karqa, imaynatá Jehová chiqanchayta munarqa?
- Sapallanku campopi kachkaspa, ¿imatataq Caín Abelta ruwarqa?
- Caín wawqinta wañuchisqanmanta, ¿imatataq Dios paywan ruwarqa?
Wak tapuykuna
- Génesis 4:2-26 ñawiriy.
¿Imaynatataq Jehová mana Caín urmananta munaspa nirqa? (Gén. 4:7.)
¿Imaynatá Caín sunqunpi kasqanta rikuchirqa? (Gén. 4:9.)
¿Imaynatá Jehová mana juchayuq runata wañuchiqta qhawan? (Gén. 4:10; Isa. 26:21.)
- 1 Juan 3:11, 12 ñawiriy.
¿Imaraykutaq Caín manchaytapuni phiñarikurqa, imaraykutaq mana payjina phiñakunanchikchu tiyan? (Gén. 4:4, 5; Pro. 14:30; 28:22.)
Tukuy familianchikpis Jehovawan churanakuptin, ¿imaynatá Biblia nisqanmanjina, Diosta yupaychallasunpuni? (Sal. 27:10; Mat. 10:21, 22.)
- Juan 11:25 ñawiriy.
¿Imatá Diosninchik chiqanta ruwaspa wañuqkunapaq parlanña? (Juan 5:24.)


text:
¿Pikunan Jehová Diospa munayninta ruwashanku?
Jehová Diospa testigonkunaqa pachantinpin kashanku, paykunaqa tukuy llaqtakunamantan kanku. ¿Imaraykun huk nisqalla kawsanku?
¿Imatan Dios munan ñoqanchispaq?
¿Imatan Dios munan ñoqanchispaq? Chayta yachananchistan Diosqa munan. ¿Iman Diospa munaynin? ¿Pikunan kay tiempopi Diospa munayninmanta yachachishanku?
¿Imayna runakunan kayku Jehová Diospa testigonkuna?
¿Hayk’a Jehová Diospa testigonkunata reqsinku? ¿Allintachu Jehová Diospa testigonkunamanta yachanki?
¿Imaraykun “Jehová Diospa testigon” nisqa sutiyoq kayku?
¿Imaraykun Jehová Diospa testigon nisqa sutiyoq kayku? Chaymanta yachay.
¿Imaynapin Bibliapi cheqaq yachayta tarirqanku?
¿Imaynapin seguro kasunman Bibliaq yachachisqanta allintachus entiendeshanchis icha manachus chaymanta?
¿Imaraykun horqomurqayku Traducción del Nuevo Mundo nisqa Bibliata?
¿Imaraykun Traducción del Nuevo Mundo nisqa Biblia hina mana ima Bibliapas kanchu?
¿Imapin yanapasunki huñunakuykuna aparisqayku?
Ñoqaykuqa huñunakuyku Bibliata estudianaykupaq, hukkuna-hukkunawan kallpachanakunaykupaq ima. Invitasqan kashanki hamunaykipaq.
¿Imakunapin yanapawanku iñiqmasiykuwan huñunakusqayku?
Cristianokunatan Bibliaqa kallpachan huk nisqalla kawsanankupaq. ¿Imaynapin huk nisqalla kawsay yanapasunkiman? Chaymanta yachay.
¿Imaynatan huñunakuyniyku aparikun?
¿Imaynatan aparikun Jehová Diospa testigonkunaq huñunakuyninku? Chaypiqa allintan Bibliamanta yachanki.
¿Imaraykun huñunakuyniykuman allin p’achasqa riyku?
¿Diosman interesanchu imayna p’achakusqanchis? ¿Bibliapi ima yachachikuykunan rikuchin allin p’achasqa kanamanta?
¿Imaynatan huñunakuykunapaq preparakuna?
Huñunakuypi aswan allinta yachanaykipaqqa ñawpaqtan preparakunayki.
¿Iman familiapi Diosta yupaychay?
¿Imaynatan chayta ruway yanapasunkiman Diosta reqsinaykipaq, familiaykiwanpas huk nisqalla kawsanaykipaq? Chaymanta yachay.
¿Imaraykun hatun huñunakuykunapi huñukuyku?
Sapa watanmi kinsa kutita huñukuyku. ¿Imaynapin hatun huñunakuykunaman riy allinniykipaq kanman?
¿Imaynatan predicacionta apariyku?
Ñoqaykuqa Jesuspa ruwasqantan qatikuyku. ¿Imaynatan predicacionta apariyku?
¿Iman precursor kay?
Wakin Jehová Diospa testigonkunaqa 30, 50 otaq aswan askha horakunatan predicanku. ¿Iman paykunata kallpacharqan chayta ruwanankupaq?
¿Ima escuelakunan kan tukuy tiemponkuwan predicaqkunapaq?
Askha Testigokunan tukuy tiemponkuwan Diospa gobiernonmanta yachachinku, ¿ima escuelakuna kan paykunapaq?
¿Imaynatan umallikuna iñiq t’aqata yanapanku?
Umallikunaqa iñiyninkupi allin takyasqa runakunan kanku, paykunaqa iñiq t’aqata pusarinku. ¿Imaynatan paykuna hukkunata yanapanku?
¿Imakunatan ruwanku yanapakuq qharikuna?
Yanapakuq qharikunaqa yanapakunku iñiq t’aqa allillan kananpaq. ¿Imaynatan yanapakusqanku hukkunaq allinninkupaq kanman? Chaymanta yachay.
¿Imaynatan iñiq t’aqakunata watukuq umalli yanapawanku?
¿Imapaqmi watukuq umallikuna iñiq t’aqakunata visitanku? ¿Imatan ruwawaq chay visitakuna kaqtin?
¿Imaynatan yanapayku ñak’ariypi tarikuq iñiqmasikunata?
Terremotokuna otaq imapas kaqtinqa, ñoqaykuqa usqhayllan iñiqmasiykuta yanapayku hinaspapas llakipi tarikuqkunata sonqochayku. ¿Imaynatan chayta ruwayku?
¿Pikunan “allin yuyayniyoq hunt’aq kamachi” kanku?
Jesusmi prometerqan huk kamachita churaspa tiempollanpi espiritual mikhunata qonanpaq. ¿Imaynatan chay mikhunata qoshan?
¿Imaynatan Umalliq T’aqa llank’ayninta aparin?
Ñawpa cristianokunaq tiemponpi, huk junta directiva karqan, chay juntapin kasharqanku apostolkuna umalli runakuna ima. Kay tiempopiri, ¿kanchu huk junta directiva?
¿Iman Betel?
Betelpiqa ancha importante ruwaykunatan ruwakun. ¿Pikunan Betelpi llank’anku?
¿Imatan sucursalkunapi ruwakun?
Sucursalkunata reqsiyta munaqkunaqa allin chaskisqan kanku may sucursalpipas. ¡Invitaykiku chayta ruwanaykipaq!
¿Imaynatan qelqakunata ruwayku huk simimanpas t’ikrayku?
Ñoqaykuqa 600 más simikunapin qelqakunata ruwayku. ¿Imaraykun chayta ruwayku?
¿Ima qolqewanmi Hallp’antinpi llank’ayniyku aparikun?
Qolqemanta rimaspa, ¿imapin religionniyku mana kaqllachu huk religionkunawan?
¿Imaynata, imapaqtaqmi Huñunakunayku Wasita hatarichiyku?
¿Imaraykun Jehová Diospa testigonkuna Diosta yupaychanankupaq wasikunata ruwanku? ¿Imaynatan Huñunakuna Wasikuna iñiq t’aqakunata yanapan? Chaymanta yachay.
¿Imaynatan yanapakusunman Huñunakuna Wasi cuidayta?
Huñunakuna Wasiqa limpion allin allichasqan kanan, chhaynapi Diospa sutin hatunchasqa kananpaq. ¿Imakunatan ruwakun Huñunakuna Wasi limpio kananpaq?
¿Imaynatan yanapasunkiman Huñunakuna Wasipi biblioteca?
¿Munawaqchu Bibliamanta astawan yachayta? Huñunakuna Wasipi biblioteca nisqaman haykuy.
¿Imakunatan Internet direccionniykupi tarinki?
Ñoqaykumantapas Bibliamantapas astawan yachanki.
Qanrí, ¿Diospa munaynintachu ruwanki?
Jehová Diosqa munakusunkin. ¿Imaynatan rikuchiwaq payta kusichiy munasqaykita?


text:
Wañusqa Qucha
Wañusqa Qucha (arabya simipi البحر الميّت Al-Bahr al-Mayyit‚ "wañusqa qucha" icha بحر لوط Bahr Lūt, "Lotpa quchan"; iwriyu simipi ים המלח Yam haMelakh, "kachi qucha") nisqaqa Kunti Asyapi huk kachi qucham, Israyil icha Palistina huk larupa, Urdun mamallaqta wakin larunpa chawpinpi kaq.
Wañusqa Quchamanqa chinchamanta Urdun mayum purimun, huklla mayum. Wañusqa Quchamantaqa manam ima mayupas purikunchu, yakuqa wapsiyaykullanmi. Urdun mayup apamusqan kachi quchapi kakuptinmi, Wañusqa Quchap yakun ancha yakuyuqmi tukukun.
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Wañusqa Qucha.


text:
Willakuykuna
Willakuykuna: Kay p'anqapiqa yachay wasipaq liwrukunapi willakuykunatam qhawachichkaykichik.
Yuyarina
- 1 Willakuykuna / Maytakuna - Wawa Wasi / Yachaqana Wasi
- 1.1 Waskaran wakichiy
- 1.2 Yachakuqkunapa Simi Qullqa
- 1.3 Waka Michiq
- 1.4 Ayni wakichiykuna: Ayni Gasettito
- 1.5 Qusqu qhichwapi willakuykuna
- 1.6 Pampallaqta ayllu llaqtayuq wawakunap runasimipi willasqankuna
- 1.7 Hanaq Urupampamanta willakuykuna
- 1.8 San Martín qhichwa simipi kastilla simipipas willakuykuna
- 1.9 Anqash qhichwa simikunapi kastilla simipipas willakuykuna (hukkunapas)
- 2 Huk willakuykuna
- 3 Kichwa simipi willakuykuna
- 4 Hawa t'inkikuna
Willakuykuna / Maytakuna - Wawa Wasi / Yachaqana Wasi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Waskaran wakichiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Atuqpitawan ratska 1: Wamrakuna llapan nunaskunapis qhichwawmi nawintsaanantsik qillqanantsikpis: anqash qhichwa
- Atuqmantawan kayramantawan 1: Warmi qari wawakunapas maqtakunapas, pasñakunapas, puqusqa warmi qarikunapas qallunchikpiqa ñawinchananchikmi: ayakuchu chanka qhichwa
- Kayramantawan atuqmantawan 1: Wawakunapas kuraq runakunapas siminchikpi ñawinchasunpas qillqasunpas qusqu qullaw qhichwa
- Ukushpa maman kakashwan 2 ¿pikunatan kayaa? : qhichwa anqashpita aranway
- Puku pukumantawan utulumantawan: ¿pitaq maytaq kanchik? 2: ayacuchu chanka runa simipi aranway
- Puku pukumantawan kankamantawan 2: ¿pitaq maytaq kanchikiri?: qusqu qullaw runa simipi aranway
- Ansilmucha, Ñan paqarichiq
- Chunta wachumanta ñawpa willakuy, Rimaq mayumanta ñawpa willakuy
- Ayar wawqikunamanta ñawpa willakuy, Titiqaqa quchamanta ñawpa willakuy, Achiranamanta ñawpa willakuy
- Lumas waka: literatura en quechua, para niños y niñas de educación inicial
- K’archik k’archik sapatucha, Atuqwan huk’uchawan
- Kayhinatam Willarikunku Irqikunapaq Willakuykuna: Munay Llimp'iyuq Chakira Pillpintumanta, Siwar Q'intimanta
- Harawikuna
- ¿Mayhinatam paqarimunchikpas wiñanchikpas?
- Huk irqikunapaq willakuykuna
- Ñawpa willakuykuna
- Hatun runakunapa ñawpa willakuynin
- Imasmari, imasmari
- Huk kutis kaspa irqikunapaq willakuykuna
- Unay pachas kasqa irqikunapaq
Yachaq Masiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
(Ñawiriyta qillqayta yachay, ñawpaq k'atmapi yachakuqkunapaq)
- Yachaq mayii 1: ñawintsaana qillqa maytu qichwa rimanachaw iskaykaq ñiqipaq anqas qichwa
- Yachaq masiy 1: ñawinchana qillqana maytu llapan willanakuyiskaykaq ñiqi ayacucho chanka qichwa
- Yachaq masiy 1: ñawinchana qillqana maytu llapan willanakuy Hukkaq ñiqi qusqu qullaw qhichwa
Yachakuqkunapa Simi Qullqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Yachakuqkunapa Simi Qullqa - Anqash qhichwa shimichaw
- Yachakuqkunapa Simi Qullqa - Ayakuchu chanka qhichwa simipi Liwru online 7,7MB
- Yachakuqkunapa Simi Qullqa - Qusqu qullaw qhichwa simipi
Waka Michiq[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
(Wanka simipi, Serafín Coronel Molina)
Ayni wakichiykuna: Ayni Gasettito[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
(inlish simipi, kastilla simipi, qhichwa simipi)
Qusqu qhichwapi willakuykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
(Clímaco Rodríguez Ch.)
- Oveja michiq Joseycha
- P'unchayniyuq Tayta
- Atuqwan Alqowan
- Palomawan Kukuliwan
- Uywakuna Uywaq Erqecha
- Yana Asnu
- Sisikuna
- Phalaq Sisi
- Cuentos, Quechua de Cusco (por Clímaco Rodríguez): Oveja michiq Joseycha, P'unchayniyuq Tayta, Atuqwan Alqowan, Palomawan Kukuliwan, Uywakuna Uywaq Erqecha, Yana Asnu, Sisikuna, Phalaq Sisi (4.)
Pampallaqta ayllu llaqtayuq wawakunap runasimipi willasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Chikuchamantawan wiraquchamantawan / Juan Francisco Condori Merma.
- Kukuchimanta / Juan de Dios Quispe Melo.
- Kunturmantawan atuqmantawan / Eulalia Condori Melo.
- Kunturmantawan p'asñamantawan / Patricia Quispe Quispe.
- Sunsumanta / Julián Quispe Quispe.
- Ch'askamantawan waynamantawan / Jesús Quispe Cruz.
- Carlosmantawan, tiyumantawan pukupukumantawan / Mauricio Pari Cruz.
- Gallomantawan payamantawan / Mauricio Pari Cruz.
- Mal amigumantawan bien amigumantawan / Juan Francisco Condori Merma.
- Ukukumantawan p'asñamantawan / Juan Puma Condori.
- Huk'uchamantawan atuqmantawan / Carlos Puma Huaraya.
- Atuqmantawan Kunturmantawan / Juan Francisco Condori Merma.
- Biblioteca Virtual Cervantes. Pampallaqta (Kalka k’itipi, Qusqu suyupi) ayllu llaqtayuq wawakunap runasimipi willasqankuna (5.).
Hanaq Urupampamanta willakuykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
(Cuentos del alto Urubamba)
- Hak'upi puriq sikuwani runa
- Q'illu qaraywamanta
- Tilisitamanta
- Chili wakachamanta
- Wik'uña chakuq
- Chikchimanta
- Mach'aqway qhariyuqmanta
- Saqra michirnania
- Ukuku kimsa wawayuqmanta
- Huk'uchachamanta, michichamantawan
- Miguel Wayapamanta
- Warmi qhari, sumaq kawsaqkunamanta
- Isicha Puytu
- Phuyu mikhuq atuqmanta
- Kunturpa, munasqan sipasmanta
- Wallata puka chakichamanta
- Chaski apaq runa
- Tutupaka llaqta
- Jorge A. Lira: Cuentos del alto Urubamba. BIBLIOTECA DE LA TRADICION ORAL ANDINA / 7. (11.) Edición bilingue Quechua y Castellano.
San Martín qhichwa simipi kastilla simipipas willakuykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
(SIL) (1. Busqueda de páginas seleccionadas: sample.pdf / 2.Bajar archivo comprimido: zip)
- Aku kawaypa kolorkunata, Aku yupaypa kechwapi
- Aku Parlanakuypachi
- Aku takikuypachi
- Animalkunapa kuentukuna
- Chaypi chaypi suk imaka I
- Chaypi chaypi suk imaka II
- Chaypi chaypi suk imaka III
- Imashnami ruranchi
- Kuentitukuna
- Maceda llakta
- Ñawpa tiempu kuentukuna
- Parlanakuypachi kawsashkaynikunata
- Pishkillukuna
- Pumashi apostarcan tamyahuan
- Puriyninchipi tukuy layata kawanchi
- Rinchi purikuk
- Suk kuentukuna asichikunanchipa
- Wamrakunata kuydanchi
Anqash qhichwa simikunapi kastilla simipipas willakuykuna (hukkunapas)[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
(SIL) ! > 1 MB
- Achachaypa Tifoydeya Geshya
- Achicay
- Acrashun
- Alli cawacushun
- Cachitupoq Runa
- Chacushun
- Colera Qeshyay
- Cushicuriypä Cuentucuna
- Heidi
- Huaripampapa kostumbrinkuna
- Ichic Curu
- Imatäshi callä
- Interesädu Chölu
- Juc Rogu Mishi
- Leamos Nuestro Quechua
- Löcuyashqa töro
- Mallagashga atog
- Mallca
- Martïchu
- Mitsicog Wamra
- Mucashun
- Panchu Escuëlaman yaycungan
- Quechuantsicta Liyishun - cuentucuna
- Quechuata liyiyta yachacushun
- Sebaq Cuchi
- Wactsa chacwan
- Wamracunapä cuentucuna
Huk willakuykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Imaymanata qhichwapi ñawikunanchikpaq
- Catalinacha layquaq unkhuñantin
- César Vallejo: Paco Yunque (iskay simipi willakuy (liwru) online, pdf)
- portal.huascaran.edu.pe / Llaqtanchispa sunqun
- Huk’uchumanta
- Kimsantin Wawqimanta
- Atuqmantawan Wallatamantawan
- Apu Kampanayuq
- Uj willaku uywasmanta puquykunasmantawan jalq'anijmanta
- Hanan pachaq Atuqninqa: raki 1, raki 2, raki 3
Kichwa simipi willakuykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- www.dineib.gov.ec / Taruka - Literatura oral kichwa (kichwa simi - kastilla simi)


text:
Wp/qug/Inti
Inti (shina Inti tayta) shuk kuyllurmi kan, payka Intipa ayllu chawpimi tiyan, payta Tiksimuyuta, ashtawan shuk pusak rumpukunata tawka uchilla rumpukunatapash muyuchin. Intika ashtawan 73,46% hidrógenota charin, 24,85 % heliotapash charinmi, shinallatakmi asha wayayta, Killimsata, shuk iñikukunatami charin. Intika 1,9891×10^30 kg llashkami kan, shinapash shuk kuyllurkunaka ashtawan hatunmi kan : chaymanta Intika shuk uchilla killu kuyllurmi kan (Enana amarilla). Inti taytapi hidrógenoka heliota tukun (ishkay hidrógeno iñikukunaka shuk helio iñikukunami tukunata ushan), chaymanta Intika kunukmi, achikyukpashmi kan: Inti hawaka 5.750K kunukmi kan, Inti ukuka 15MK (hunu K) kunukmi kan. Chay achikmanta Tiksimuyuka yakuta, kawsaytapash charin. Chaymanta kichwa runakunaka, shuk runakunakapashmi Intimanta raymikunata karan, shina Inti Raymi.
Maymanta surkushka[edit]
- Shuk yupaykuna yuyaykunapash Fransis shimipi pankamantami kan (kaypi paykunapa killkakuna)


text:
Sándor Kocsis
Sándor Kocsis Peter sutiyuq runaqa (* 21 ñiqin tarpuy killapi 1929 watapi paqarisqa Budapest llaqtapi - 22 ñiqin anta situwa killapi 1979 watapi paqarisqa Barcelona llaqtapi) mama llaqtayuq Unriya piluta hayt'aqmi wan pukllaykamachiqninmi kachkan.
Yuyarina
Klubkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mama llaqta kampiunatukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Internacional kampiunatukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Individual suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Iñi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Sándor Kocsis.
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Sándor Kocsis.
- Estadísticas de la liga española
- Estadísticas con Hungría en RSSSF (inlish simipi)
- Estadística con Hungría en Sportmuzeum (inlish simipi)
- Datos con el Valencia CF


text:
Historia 98: Olivos Shuti Lomamanmi Jesuska Rirka
RIKUY. Jesuska Olivos shuti lomapimi paypa chusku apostolkunantin tiyakun. Chay apostolkunaka Andrés, Pedro, Santiago, Juan shutikunami kan. Shinallatak, chay chimpa ladopi jatun wasitapash rikuy. Chay wasika Jerusalén llaktapi, Jehovapa jatun wasimi kan.
Jerusalén llaktaman Jesús yaykushka punchamantaka, ñami ishkay punchakuna yallishpa, martes puncha karka. Kay martes punchatami, Jesuska tutamanta jatarishpa Jehovapa jatun wasiman rirka. Chaypimi, fariseokunaka Jesusta wañuchinkapak munarkakuna. Shinapash, shuktak gentekuna rikunakukpimi, Jesustaka mana imatapash rurarkakuna.
Jehovapa jatun wasipi kashpaka, Jesuska sacerdotekunataka nirkami: ‘Kankunaka culebrapa wawakunami kankichik. Kankunaka culebrakuna shinami millaykuna kankichik. Kankuna mana alli cosaskunata rurashkamantaka, Jehová Dioska kankunataka llakichikrinmi’ nirka. Shina nishka kipami, Jesuska paypa apostolkunantin Olivos nishka lomaman rirka. Chayman chayashpami, paypa chusku apostolkunaka Jesusta tapuy kallarirkakuna. Shinapash, imatatak tapurkakuna.
Paykunaka, ‘ima punchatak mandakrinkiyari’ nishpami tapurkakuna. Apostolkunaka Jesusmi kay Allpapi tukuy mana alli cosaskunata tukuchinka yuyashpami shina tapurkakuna. Shinaka, ima punchakunapitak Jesuska manday kallarina karka.
Jesuska nirkami: ‘Ñuka manday kallarishkataka gentekunaka cuenta japinkallami’ nishpa. Shinapash, Jesuska imamantatak shina nirka. Rikunki. Jesuska allimi yacharka, payka jawa pachamanta mandana kashkata. Shinaka, Jesús jawa pachapi manday kallarikpika, gentekunaka mana rikuyta ushanachu karka. Shinapash, kay Allpapi ima cosaskuna tukukushkata rikushpaka, gentekunaka cuenta japinallami karka Jesús manday kallarishkata. Shinaka, Jesús jawa pachapi manday kallarikpika, imakunallatak kay Allpapika tiyana karka.
Jesús nishka shinaka, mana alli gentekuna, jatun makanakuykuna, manchanay unkuykuna, allpa chukchuykuna, yarikaykunami kay Allpapika tiyana karka. Shinallatak, tukuy muyuntin Allpapipash Diospa Reinomanta willakunami karka. Kay tukuylla cosaskunaka, manachu ñukanchik punchakunapi paktarikushka. Ari, kunan punchakunapimi paktarikushka. Shinaka, kunan punchakunapimi Jesuska jawa pachamanta manday kallarishka. Ashtawankarin, Jesuska ñallami kay Allpapi tukuy llakikunata tukuchinka.
Mateo 21:46; 23:1-39; 24:1-14; Marcos 13:3-10.
Tapuykuna
- Dibujopi rikushka shinaka, Jesuska maykantak kan. Jesuswan tiyakuk gentekunaka, pikunatak kan.
- Jehovapa jatun wasipi Jesús kakpika, sacerdote judiokunaka imatatak rurankapak munarka. Jesuska imatatak paykunataka nirka.
- Apostolkunaka imatatak Jesustaka tapurka.
- Jesuska imamantatak nirka, ‘kay Allpapi mana alli cosaskunata rikushpaka, ñuka mandakushkataka gentekunaka cuenta japinkallami’ nishpa.
- Kay Allpapi mana alli cosaskuna manarak tukurishpaka, imakunatak kay Allpapika tiyana karka.
Shuktak tapuykuna
- Mateo 23:1-39 versokunata liyinki.
Bibliapi nishka shinaka, shuktak gentekunata respetashkata rikuchinkapakka Doctor, Licenciado, Abogado ninallami kan. Shinapash, Mateo 23:8-11 versokunapi nishka shinaka, congregacionpi wawkikunataka shinallatakchu tratana kanchik. (Hech. 26:25; Rom. 13:7; 1 Ped. 2:13, 14.)
Gentekuna Jesusta ama katichunka, fariseokunaka imatatak rurarkakuna. Shinallatak, kunan punchakunapi curakunapash, pastorkunapash gentekuna Jesusta ama katichunka, imatatak ruranakun. (Mat. 23:13; Luc. 11:52; Juan 9:22; 12:42; 1 Tes. 2:16.)
- Mateo 24:1-14 versokunata liyinki.
Mateo 24:13-pi nishka shinaka, llakikuna japikpipash sinchi tukushpa katinaka, imamantatak ministirishka kan.
Mateo 24:13-pi “tukurimuykama” shimika, imatak nisha nin. (Mat. 16:27; Rom. 14:10-12; 2 Cor. 5:10.)
- Marcos 13:3-10 versokunata liyinki.
Diospa Reinomanta utka willachunka, Marcos 13:10-pika imatatak nin. Shinaka, kay versopi nishka shinaka, imatatak ñukanchikkunaka rurana kanchik. (Rom. 13:11, 12; 1 Cor. 7:29-31; 2 Tim. 4:2.)


text:
Luis Alvarez Quispe
Luis Alvarez Quispe sutiyuq runaqa (1945 watapi paqarisqa Qusqu suyupi) huk yachachiqmi, simi yachaqmi, yachachiy yachaqpas.
Qhichwa Simi Hamut'ana Kuraq Sunturpa (QSHKS) Lima llaqtapi kaq wawan wasipipas llamk'achkan. QSHKS hinaqa, qheswa simi nisqata pichqantin hanllalliwanmi qillqan.
Lima llaqtapi Instituto Superior Pedagógico "Divino niño" nisqapim amawta kachkan.
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Runa simi pacha sutikuna (2009): Llaqtakunap qhichwa simimanta sutinkuna
- Qhawaspa runa simi yachana (1988)
- Creencias y costumbres andinas (1987)
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Luis Alvarez Quispep blognin
- Runa simi pacha sutikuna nisqa liwrunmanta (kastilla simipi)


text:
Hernán Siles Zuazo
Hernán Siles Zuazo sutiyuqqa (19 ñiqin pawqar waray killapi 1913 watapi paqarisqa Chuqiyapu llaqtapi, Buliwyapi, 6 ñiqin chakra yapuy killapi 1996 watapi wañusqa Montevideo llaqtapi, Uruwayipi) huk buliwyanu taripay amachaqmi, pulitikupas karqan. Iskay kuti Buliwyap umalliqninmi karqan, Nasyunalista Pachakutiy Rikch'arimuy (Movimiento Nacionalista Revolucionario, MNR) nisqap kamariqninmi karqan Víctor Paz Estenssorowan. 1952 watapi Buliwya Mamallaqta Pachakutiypa huk pusaqninmi karqan.


text:
Agostino Casaroli
Agostino Casaroli sutiyuq runaqa (* 24 ñiqin ayamarq'a killapi 1914 watapi paqarisqa Castel San Giovanni llaqtapi - † 9 ñiqin inti raymi killapi 1998 watapi wañusqa Roma llaqtapi) huk Italya mama llaqtayuq kathuliku taytakura wan Hatun yaya Kardinal Ss. XII Apostoli.
1979 watamanta 1990 watakama Watikanupi Mama llaqta Sikritayu.
Tayta: , mama: .
Quilqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Agostino Casaroli.


text:
Xabi Alonso
Xabier Alonso Olano sutiyuq runaqa; (* 25 ñiqin ayamarq'a killapi 1981 watapi paqarisqa Tolosa llaqtapi - ) huk Ispaña mama llaqtayuq wan Real Madrid piluta hayt'aqmi.
Tayta: Periko Alonso; Mama: Olano.
Yuyarina
Klubkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mama llaqta kampiunatukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mama llaqtapura Kupakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mama llaqta silicciun[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pirsunal suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Willay pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Xabi Alonso.
- Xabi Alonso en liverpoolfc.tv
- Xabi Alonso en Realmadrid.com
- Xabi Alonso en RFEF.com


text:
Pukllay
- Pukllay nisqaqa huk sut'ikunayuqmi; Pukllay (sut'ichana) rikuy.
Pukllay nisqaqa ima runap kusikunanpaq icha llallinakunapaq rurasqanpas, hukllap, iskaypa icha aswan pukllaqkunap pukllasqan.
Paqarisqanchikmantañam runakunaqa pukllanchik. Wawakunataq qispilla pukllaykunawan kusikuykunmi. Llamk'ana mana atiptin, phistakunapipas runakunaqa pukllanmi. Pukllay hinakamaqa kay pukllay rikch'aqkunatam sutinchanchik:
Yuyarina
- 1 Kurku kallpanchay pukllay
- 2 Wawa pukllaykuna (Antikunapipas)
- 3 Hamp'ara pukllay
- 4 Watuna pukllay
- 5 Qhawaqkunapaq pukllaykuna
- 6 Antañiqiq pukllay
- 7 Qullqipaq pukllay
- 8 Hawa t'inkikuna
Kurku kallpanchay pukllay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Iskay quchuyuq: pilutawan pukllay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hukkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Q'iswa aysay
- hukkunapas
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Wawa pukllaykuna (Antikunapipas)[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Hap'inakuy (hap'iy pukllay)
- Laq'anakuy (ch'ulluwan maqanakuy)
- Paka-paka (pakakuna, escondite)
- Pallana (rumichakunata chamqay hap'iraypas)
- Puqchiy (chuwikunata chamqay)
- Tawqa-tawqa (tawqaman wischunakuy)
- Thunku-thunku (ch'ulla chakiwan puriy)
- Urpukunawan pukllay
- hukkunapas
Hamp'ara pukllay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
P'allta pukllay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Qhapaq chunkana (ajedrez)
- Go
- Quya pukllay (damas)
- Backgammon
Huk hamp'ara pukllaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Watuna pukllay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Kartakunata churay
- Wayra-wayra pichqamanta (parayta watunapaq, Waruchiripi pukllasqa)
Qhawaqkunapaq pukllaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Antañiqiq pukllay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Widyu pukllay (antañiqiqpi icha widyu kunsulapi pukllasqa)
Qullqipaq pukllay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Munaychata pukllasun. CRAM II, Instituto Superior La Salle, Urubamba 2000 (irqikunapaq pukllaykuna)


text:
Hamp'atu urqu
Hamp'atu icha Waypuna nisqaqa (kastilla simipi: Ampato / Huaypuna) Piruw mama llaqtapi rit'i urqum, Ariqipa suyupi, Kaylluma pruwinsyapi, Lluta distritupi. Pikchunqa mama quchamanta 6.288 mitrum aswan hanaq.
Rikchakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
-
Qullqa mayu, Mururqa qucha (chawpi), Lipayuq rit'i urqu (chawpi-paña); paña: Wallqa Wallqa rit'i urqu, Sawanqaya rit'i urqu, Hamp'atu rit'i urqu
-
Sawanqaya rit'i urqu Hamp'atu rit'i urquwan
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Puykukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Saywitu: Ariqipa pruwinsya (chincha)
- Saywitu: Wallqa Wallqa, Hamp'atu, Sawanqaya, Qullqa mayu, Siwas mayu, Maqa llaqta


text:
Llapachallan irqikunapas, warmakunapas, sipaskunapas, waynakunapas yachay wasiman chayaspa allin yachaykunata aypanankuta munayku. Chaymi, Estado nisqapa yachay wasinkunapiqa mana qullqillamanta chaskinqaku. Chaypiqa warmipas, qaripas kikinchasqan puririnqaku, kay democracia nisqata allinta qispichinankupaq, qipa watakunapi derechunkuta chaninchaspa kawsanankupaq. Sapa yachay wasipa llamkayninqa aswan riqsipasqam kanqa, Perú suyu ukupi huk hatun yuyay kamachisqanmanhina, sapa llaqtapa munasqanmanhina. Perú suyu yachay wasikunapiqa aswan kallpawansi sumaq kawsaypaq allin yuyaykuna, sunquchakuykuna ima churakunqa pachamamanchikta yupaychaspa tiyanapaq; chayhinallataq, mana ima ruray atiq runakuna maypipas chaskisqa kananpaq kamachikuykunata churachinqa.
Chaykuna qispichinapaqmi Estado nisqaqa:
(a) Llapallan pichqa watanman chayaq wawakuna yachayman yaykunankupaq kamachikamunqa, chaypitaq wawakunaqa allin mikuyta, allin yachayta chaskinqaku sumaq wiñanankupaq. Chay huchuy yachay wasiqa llapan llaqta runakunapa wawankunatam chaskinqa, mana pitapas saqispa.
(ch) Campupi runapa churinkunapaqpas, llaqtapi tiyaqkunapa churinkunapaqpas kaq allin yachaykunallatam chaskinqaku; campupipas, llaqtapipas yachayqa mana pisiyananpaqmi tukuy imaymanata ruramunqa.
(h) Yachachiqkuna allin rikusqa kanankupaq kamachikullanqataq, chayqa kanqa llapa runakunapa yanapayninwan, chaywan paykunaqa allin yachachinankupaq, allin kawsaypi tiyakunankupaq, yachachinankupaqpas tukuy imata chaskinankupaq.
(i) Wawakuna, irqikuna, warmakuna, wayna sipaskunapa yachayninkuqa aswan yuyaypim rurakunqa, munasqanku rimayninkunata, ima apu taytakunapi iñisqankutapas chaninchaspa.
(k) Hawamanta hamuq musuq yachaykunapas, ciencia nisqa yachaykunapas aswanmi sapinchakunqa.
(l) Estado nisqapa kamachisqan universidad nisqa hatun yachay wasikunapi, educación técnica nisqa yachay wasikunapipas aswan allintam yachachikunqa, may suyupi, may llaqtapi tiyasqankumanhina.
(ll) Llapallan yachay wasikuna aswan allinta purinankupaqmi chaninchaykunata paqarichinqa, chaypi yachakuqkunapa derechosninkupas yupaychasqa kananpaq.
(m) Mana qillqay yachaqrayku ñawsachasqa runakunata chinkachinqa, chaypaq musuq politicakata kamachikunqa, chaypi campo runakunawan, yunka runakunawan, hatun llaqtakunapi kuchunchasqa runakunawan llamkananpaq.
(n) Reforma Educativa purinanpaq sapa wata qullqita yapanqa 0.25% Estado nisqapa (PBI) nisqa llapan qullqi chaskisqanmanta, chaywanpas munanqa 6% PBI nisqaman watapi aypananta.
(ñ) Cuerpo kallpanchay yachay (educación física nisqa) yachachiyta, ima sumaq ruray yachay (educación artistica nisqa) yachachiyta imas yachay wasikunapi yapamanta kallpawan churakunqa, wawakaymantapacha hatun pukllaykunapas yachachikunqa.
(p) Llapa runakunapa rimayninta uyarispa, institucionkunawan kuska, wawakunapa allin yachayninta qawanapaq kallpachakunqa.
(q) Waynakunapaq, sipaskunapaq, runakunapaqpas maypi kasqanmanhina llamkay yuyaypi yachachikuyta kallpachanqa.
(r) Waynakuna mana droga nisqaman yaykunankupaq, allin kawsayninku mana waqllichinankupaq, mana awqanakuypi purinankupaq, yachaykunata yachay wasikunapi mastarichinqa.
(s) Perú suyu ukupi achka simipi rimasqanchikrayku, tukuyniraq runakuna, ayllukuna kasqanrayku, iskay simipi, iskay kawsaypi (Educación Bilingüe Intercultural nisqapi) yachakuyta aswan ñawpaqman puririchinqa.


text:
Griguryu XI
Griguryu XI, Griguryu XI huk chunka huk ñiqin (latin simipi: Gregorius PP. XI, Italya simipi: Gregorio XI) sutiyuq runaqa (* 1336 watapi paqarisqa Rosiers-d'Égletons llaqtapi - † 27 ñiqin pawqar waray killapi 1378 watapi wañusqa Roma llaqtapi) huk Tayta Papam karqan.
30 ñiqin qhapaq raymi killapi 1370 watapi watamanta 27 ñiqin pawqar waray killapi 1378 watapi watakama Tayta Papam.
Qillqasqankuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Encíclicas[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Griguryu XI.


text:
Lección 8
¿Imaraicuta Diosca cunangama turmintugunata mana tucuchishca?
1. ¿Imasata mana ali causaiga callarira?
Mana ali causaiga Allpaibimi callarira, Satanás Adanda Evata llullashcamanda. Callaribiga paiga jucha illac, ali ángel ashahuas, ‘paihuacpi sirtu shimi’ yachaiga mana tiarachu (Juan 8:44). Chiraicumi Jehovata adorana randiga, paita adorachun nisha yuyai callarira. Punda huarmi Evata llullashami pandachira, Diosta mana cazusha paita cazuchun nisha. Adanga paihua huarmita uyashami juchaibi urmara. Chasna juchayacpimi llaquiguna, huañuigunas tiai callarira. Génesis 3:1-6, 19, NM, leingui.
Evata umashami Supaiga Diospa cuntar tucura. Supaiga mana munarachu Yaya Dioslla Mandac achun nisha. Ashca runagunaga Supaiba parti tucushami Jehová Diosta mana cazushcauna. Chiraicumi Supaiga ‘cai munduibi mandac’ tucushca. Juan 14:30; 1 Juan 5:19, leingui.
2. ¿Diosca runagunata manachu alita rara?
Dios rashcagunaga tucuillami ali an. Adán, Eva, angelgunahuas Diosta tucuibi cazuna ushanaurami (Deuteronomio 32:4, 5, NM). Huingunaga alita, mana alita anllangahua lugarta charinchi. Chiraicumi, Diosta cazushaga paita llaquishcata ricuchinchi. Santiago 1:13-15; 1 Juan 5:3, leingui.
3. ¿Imaraicuta Diosca cunangama turmintugunataga mana tucuchishca?
Jehová Diosca mana huiñaigama cuntarguna tiachun nisha saquingachu. ¿Imaraicuta cuntargunata chara mana tucuchishca? Diosca ricuchinata munanmi, paita mana cazuc gubirnuguna runagunaraicu mana ali ashcata (Eclesiastés 7:29, NM; Romanos 8:22). Cai 6 mil huataguna pasashcaibi ricushcanchi, runa gubirnuguna mandaupiga, shuhuaguna, guerrasguna, ungüiguna mana tucurishcata. Jeremías 10:23, NM; Romanos 9:17, leingui.
Diosta cazushaga alimi causashun (Romanos 2:6, 7). Nallami, Jehová Diosca runa gubirnugunata tucuchinga. Jehovahua parti tucushca runagunallami cai Allpaibi causangauna (Isaías 11:9, NM). Apocalipsis 11:15, leingui.
4. ¿Llaquigunata Dios chara mana tucuchicpiga, ¿imatata rana anchi?
Supaiga nirami, runagunaga Diosta sirvinaunmi pai yanapagllaibi nisha. Canga ricuchinata ushanguimi Supai nishcaguna llulla ashcata. Runa gubirnuta cazuna randiga, Diospa gubirnuta cazushami, Supai llullac ashcata ricuchingui. Proverbios 27:11, NM; Apocalipsis 12:10, 11, leingui.
5. ¿Imasata Diospa parti tucunata ushanchi?
Pundaga yachana manchi, imasa Diosta adorana ashcata. Bibliamanda sirtuta yachachic religionda catina angui (Juan 4:23). Chasnallata Jesús rashcata catishami mana politicaibi, guerrasgunaibi chapurishun. Chita rashami ricuchishun, Supaiba gubirnu parti mana ashcata. Juan 17:14, leingui.
Supaiga paiba ushaihuanmi ricuchin ashiyanaguna, irus causaiguna ali ashcata shina. Chita ñucanchi mana racpiga, amigoguna, ailluguna asisha piñangaunami (1 Pedro 4:3, 4). Chasna tucucpiga, Diosta sirvic runagunahua amigo tucuna mangui. Dios mandashcagunatas cazuna angui. Chita rashaga ricuchinguimi Supai llulla ashcata. Llaquiguna shamucpihuas, ashca runaguna Diospa parti tucusha catishcauna. 1 Corintios 6:9, 10; 15:33, leingui.
Dios ñucanchita llaquishcamandami, turmitugunata, mana ali causaigunatas tucuchinga. Diospa Shimibi sinzhita quirisha, Diospa parti tucusha, Allpaibi huiñaibac causashun. Juan 6:40, leingui.


text:
Yaku purichina
Yaku purichina nisqaqa yakuta maymanpas purichinapaq rarqam, wirum icha pilam. Yakutaqa purichinanchik chakrakunata parqunapaq icha llaqtakunata, wasikunata yakuwan t'itunapaq, runap upyananpaq.
Rarqakunawanmi chakrakunata parqunchik. Chay yakuqa manam ch'uya kana tiyanchu.
Upyana yakuqa ch'uya kanam tiyan. Chay yakutaqa pukyukunamantam, ch'uya quchakunamantapas purichimunchik, witkhu icha pincha (acueducto) nisqa kichasqa kaq yaku ñankunapi icha wich'qasqa kaq yaku wiru (tubería) nisqapim. Chay wiru hina purichinakunapiqa ñit'iysapa yakum rin, chayrayku ancha sinchi kananmi tiyaptin, witkhumanta aswan qullqi chaniyuqmi.
Maymanpas yakuta purichimunku, chaymanta q'upa yaku kachaykunam (alcantarillado) tiyanpas.
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Yaku purichina.


text:
4 yachachikuy
¿Pitaq Jesucristoqa?
1. ¿Pi kasqanmantam Bibliaqa willan?
Manaraq kay Pachapi nacechkaspanqa hanaq pachapim espiritu karqa. Chayna kasqanmi qawachin mana wakin runakuna hina kasqanta (Juan 8:23). Payqa Jehová Diospa punta unanchasqanmi karqa, Taytantam tukuy ima unanchasqanpi yanaparqa. Paymantam Biblia nin Diospa “sapallan Churin” kasqanta, Taytanpa unanchasqan kasqanrayku (Juan 1:14). Nintaqmi ‘Simiwan’ sutichasqa kasqantapas, Taytanpa rantinpi rimaq kasqanrayku.
2. ¿Imanasqam Allpa pachaman hamurqa?
Taytanmi kay Pachaman kachamurqa. Wawa hina nacenanpaqmi Mariawan sutichasqa doncella sipaspa wiksanpi rikurirachirqa. Chaymi Jesuspa taytanqa mana runachu (Lucas 1:30-35). Payqa kaykunaraykum hamurqa: 1) Diosmanta cheqapta yachachinanpaq, 2) sasachakuypi kaspapas rurasqanman hina Diospa munayninta rurananchikpaq, hinaspapas 3) ‘achka runakunapa rantinpi wañunanpaq’.
3. ¿Imanasqataq librasqa kayta necesitanchik?
Pipas wañuymanta librasqa kananpaqqa rantinpim imapas chaninpaq kaqta qonan (Exodo 21:29, 30). Diosqa manam haykapipas munarqachu runakuna wañunantaqa nitaq machu-payayanantaqa. Mana wañunanpaqmi Adanqa Diospa kamachisqanta kasukunan karqa. Kasukuspanqa manam haykapipas wañunmanchu karqa (Genesis 2:16, 17; 5:5). Bibliapa nisqanman hinam wañuyqa Adanwan rikurirurqa. Huchallikusqanraykum lliw mirayninkuna huchayoq kanchik, chayraykum wañunchik. Chaymi wañuymanta libraqninchikta necesitanchik.
Chaynaqa, ¿pitaq wañuymanta librawanchikman rantinchikpi wañuspa? Wañuspaqa huchanchikmantam paganchik. Ichaqa huchasapa kasqanchikraykum mana pi runatapas wañuymantaqa librayta atichwanchu.
4. ¿Imanasqam Jesusqa wañurqa?
Huchasapa runamantaqa Jesusqa chuyam karqa, manataqmi huchallikurqachu. Payqa manam huchallikusqanraykuchu wañurqa aswanqa huchanchikmanta librawananchikpaqmi. Ñoqanchikrayku wañunanpaq Churinta kachamusqanwanmi Jehová Diosqa runakuna kuyasqanta qawachirqa. Jesuspas kuyawasqanchiktam qawachiwanchik Taytanta kasukusqanwan chaynataq wañuymantawan huchamanta librawananchikpaq vidanta qosqanwan.
5. ¿Imatataq Jesusqa kunan rurachkan?
Kay Pachapi kaspanmi Jesusqa runakunata hampirqa, kawsarichirqa hinaspa ñakariqkunatapas yanaparqa, chayna rurasqanwanmi qawachirqa Diosman sonqo kaqkunata hamuq tiempopipas imayna yanapananmanta (Mateo 15:30, 31; Juan 5:28). Wañuruptinpas Diosqa espiritu cuerpopim kawsarirachirqa hanaq pachapi kawsananpaq (1 Pedro 3:18). Hinaspapas Taytanpa qayllanpim Jesusqa suyarqa kay Pachata kamachinanpaq tiempo chayamunankama (Hebreos 10:12, 13). Hanaq pachamantam kunanqa kamachimuchkanña, discipulonkunapas Allpantinpim chay allin noticiamanta willakuchkanku.
Kay atiyniyoq Reyqa chayllam chinkachinqaña mana allin rurasqankuwan runamasin ñakarichiqkunataqa. Jesuspi iñiqkunaqa hinaspa kasukuqninkunaqa sumaq huertayachisqa Allpa pachapiñam wiñaypaq kawsanqaku.


text:
¿Munawaqchu kay qelqa leeyta kay simipi %%?
Arí
Manan
Bibliata estudianapaq librokuna folletokuna
Kaymanta horqosqayki folletokunawan librokunawan Bibliata estudiay. Askha simikunapi qelqakunamanta grabacionkunata uyariy videokunatapas qhaway, kashallantaqmi makiwan rimaqkunapaqpas.
“Qhaway” nisqapi huk simita akllay, chaymantataq “Maskhay” nisqapi ñit’iy chay simipi qelqakunata tarinaykipaq. Churawaqmi maskhasqayki qelqaq sutinta wakillantapas.
¡Diospa gobiernonqa kamachishanñan!
Jesuspa wañusqanta yuyarinapaq invitación - 2015
Bibliata estudianapaq yanapaykuna
¿Imakunamantan Bibliapi yachasunman?
Diospa Siminta sapa p'unchay t'aqwisun 2015 (Hatun letrayoq)
Thak kawsayta maskhasun, hinaspa chaypi purisun (1 Ped. 3:11)
Jehová Diospa chanin kayninta maskhasun (Mat. 6:33)
Kay paginapi wakin qelqakunaqa allichasqan kashan, hojapi ruwasqa qelqakunapiqa manan chayta ruwakurqanchu.


text:
Rimana Wasipi llapa llank’ay rikujkuna, astawanqa Karachi ruwaypi hinaspapas llank’ay qhawaypi, Rimana Wasipi kamachiq, wakin t’aqa t’aqa apullikunawan utaq tajsa kamachiqkunawan rimayuskuspa, munachin apulli huch’uy huñunakuypi hak’a kayninta ichaqa suytuq imaynan kayniman hina. Hinaspataqmi kanapunin kay huñunasqa llank’aykuna:
Hokaq t’aqa huñunakuypi llank’aykunaqa churakun llanta kamayoq ruwayninman hinaspapas llaqtaq kausayninman hina.
(hoqmanta ruwasqa. Rimana Wasiqpa Taqsa Kamachi 011-2001-CR, 13 Qhapaq Situa killapi 2001 watapi mast’arisqa)
(hoqmanta ruwasqa. Rimana Wasiqpa Taqsa Kamachi 011-2002-CR, 7 Qhapaq Situa killapi 2001 watapi mast’arisqa)
(hoqmanta ruwasqa. Rimana Wasiqpa Taqsa Kamachi 011-2005-CR, 6 Qhapaq Situa killapi 2003 watapi mast’arisqa)
(hoqmanta ruwasqa. Rimana Wasiqpa Taqsa Kamachi 011-2005-CR, 6 Qhapaq Situa killapi 2005 watapi mast’arisqa)
(hoqmanta ruwasqa. Rimana Wasiqpa Taqsa Kamachi 025-2005-CR, 21 antisitua killapi 2006 watapi mast’arisqa)
(hoqmanta ruwasqa. Rimana Wasiqpa Taqsa Kamachi 011-2006-CR, 6 Qhapaq Situa killapi 2006 watapi mast’arisqa)


text:
115 willakuy: Allpapi mosoq paraíso
QHAWARIY hatun sach’akunata, munay t’ikakunata, hatun orqokunatapas. ¿Munaychachu kaypi rikusqayki? Qhawariy, tarukachan wawaq makinmanta mikhushan. Qhawariy leonkunatapas caballotapas sumaq q’achu pampapin kashanku. ¿Munawaqchu chhayna allpapi tiyakuyta?
Diosqa munanmi kay Allpa sumaq paraíso kaqtin, chaypi mana imamanta ñak’arispa wiñaypaq tiyakunaykita. Chaytan Bibliaqa prometen mosoq paraisopi tiyaqkunapaq. ‘Diosmi paykunawan kanqa. Manan wañuypas, waqaypas, nanaypas kanqachu. Millay kawsayqa manañan kanqachu,’ nispa.
Jesusmi chaykunata ruwanqa. ¿Yachankichu hayk’aqmi chayta ruwanqa? Arí, millay runakunatapas, millay kawsaytapas kay Allpamanta tukuchispan. Yuyariy, kay Allpapi kashaspan Jesusqa runakunata hanpiran imaymana onqoymanta, wañusqakunatapas kawsarichiranmi. Chhaynapin rikuchiran Kamachikuq kaspa imaymanakuna ruwananta.
¡Sumaqmi kanqa chay mosoq paraisopi kawsayqa! Jesusmi akllasqan runakunawan hanaq pachamanta kamachimunqa. Kay Allpapi runakunatan yanapamunqaku llapankupas kusisqa kanankupaq. Yachasun imatan ruwananchis chay mosoq paraisopi wiñayta kawsananchispaq.
Apocalipsis 21:3, 4; 5:9, 10; 14:1-3.
Tapuykuna
- Bibliaq nisqan hina, ¿imaynan kawsay kanqa Allpanchis Paraíso kaqtin?
- ¿Imatan Biblia prometen Paraisopi tiyaqkunapaq?
- ¿Hayk'aqmi Jesús chay sumaqkunata ruwanqa?
- Allpapi kashaspa, ¿imaynatan Jesús rikuchiran Kamachimuqtin imaymana ruwananta?
- ¿Imatan ruwanqaku Jesuspas paywan kuska kamachimuqkunapas?
Huk tapuykuna
- Leey Apocalipsis 5:9, 10.
¿Ima raykun nisunman Allpata Waranqa Wata kamachiqkuna sacerdotekunapas khuyapayakuq sumaq sonqo kanqaku, nispa? (Efe. 4:20-24; 1 Ped. 1:7; 3:8; 5:6-10.)
- Leey Apocalipsis 14:1-3.
¿Ima ninanmi 144.000 runakunaq mat’inpi Yayaq sutin Corderoq sutinpas qelqasqa kasqan? (1 Cor. 3:23; 2 Tim. 2:19; Apo. 3:12.)


text:
Lección 1
Cusahuarmi cushilla causangapaca Diospa ayudata mascaichi
Diosca callarimandami jaritapash, huarmitapash rurarca. (Mateo 19:4)
Jehová * Diosmi Adanda Evataca cazarachirca. Bibliapica ninmi: Taita Dios punda huarmita rurashpaca Adanbamanmi aparca nishpa. Chaimandami Adanga ninanda cushijushpa, cashna nirca: “Cunangarimbash, paica ñuca tullumanda rurashca ñuca tullullatami. Ñuca aichamanda rurashca ñuca aichallatami” can nishpa (Génesis 2:22, 23). Jehová Diosca, cunanbipash tucuilla cazarashcacuna cushilla causachunmi munan.
Cazarashpaca, nunca na problemacunata charishunllu nishpami huaquingunaca yuyan. Shinapash, ninanda juyarishpa cazarashcacunapashmi problemacunata charin (1 Corintios 7:28). Cai folletopica Bibliamanda huaquin yuyaicunatami ricupashun. Bibliapi yachachishcacunata pactachishpaca cusahuarmi, huahuacunapash cushilla causachunmi ayudanga (Salmo 19:8-11).
1 JEHOVÁ MUNASHCASHNA CAUSAPAICHI
BIBLIAPICA NINMI: Familiataca cusami uma cuenda ñaupaman pushana, cuidana can nishpa (Efesios 5:23).
Familia ucupi quiquin cusa cashpaca, Jehová Dios munashcashnami huarmigutaca juyashpa, cuidashpa charina capangui (1 Pedro 3:7). Huarmigutaca quiquinda cumbachunmi Jehová Diosca cushca. Chaimandami juyaihuan, ali tratachun Jehová Diosca munan (Génesis 2:18). Shinallata huarmiguta ninanda juyashpaca, quiquinlla ali canataca na yuyanachu capangui. Chaipa randica huarmigu ima nishcata, ima minishtishcatapash valichinami capangui (Efesios 5:25-29).
Cutin huarmiguca, Jehová Dios munashcashnami cusataca tucui shunguhuan respetashpa, familiata ali cuidachun ayudana capangui (1 Corintios 11:3; Efesios 5:33). Quiquinba cusa imatapash ruragrijujpica ali modos, respetohuanmi cusata ayudana capangui (Colosenses 3:18). Shina rurajpica Jehová Diospash, quiquinba cusapash ninandami alicachinga (1 Pedro 3:1-6).
CAITA RURAPANGUI:
Cusahuarmicunaca randimanda ali tratarishpa, ayudaringapami parlarina capanguichi. Ishcandimanda maijanbash parlajujpica ali uyashpa, parlarishcaguta pactachingapaj juerzaripaichi
Ama ñapash culiranguichichu, randimanda ali intindiringapaca tiempomi minishtirin
2 NA QUIQUINBILLA PENSARINACHU CAPANGUI
BIBLIAPICA NINMI: Cusapa o huarmipa munashcatalla ruranapaj randica, ishcandillata ima munashcata ali yarishpami causana capanguichi nishpa (Filipenses 2:3, 4). Jehová Diosca munanmi, paita sirvijcunaca cada punlla ali tratarichun. Chaimandami ishcandi ali tratarina capanguichi (2 Timoteo 2:24). Imata nigrijushpapash ali pensarishpa, juyaihuan parlapanguichi. Bibliapica ninmi: Huaquingunaca imata parlashpapash, espadahuan chugrichinshnami parlan. Cutin alipacha yachajushcacunapa shimica, jambigushnami can nishpa (Proverbios 12:18). Aliguta, juyaihuan parlachunga Jehová Diospa espiritumi ayudanga (Gálatas 5:22, 23; Colosenses 4:6).
CAITA RURAPANGUI:
Parlajushpa ama culirangapami Taita Diosta mañana capanguichi. Shinami randimanda aliguta intindirishpa parlai ushapanguichi
Imatapash parlagrijushpaca aliguta pensarishpami parlai callarina capanguichi
3 CAZARASHCACUNACA SHUJLLA SHINAMI CAPANGUICHI
BIBLIAPICA NINMI: Cazarashpaca, ishcai cashpapash, shujlla aichami tucunguichi nishpa (Mateo 19:5). Shinapash shuj shuj yuyaicunata charishpami huaquinbica na intindirin. Chaimandami cusa o huarmi imata pensashcata, imashina sintirishcataca ishcandi yachana capanguichi (Filipenses 2:2). Imatapash ruragrijushpaca ishcandimanda ali parlarishpami rurana capanguichi. Shina rurangapaca ¿imata ayudanga? Bibliapica ninmi: Imatapash ruragrijushpaca, shujcuna aliguta yarichijpimi imapash ali Ilujshinga nishpa (Proverbios 20:18). Shinaca imapash importante cosascunata ruragrijushpaca, Taita Diospa consejocunata yarishpami ishcandillata parlarina capanguichi (Proverbios 8:32, 33).
CAITA RURAPANGUI:
Imapash cosascunamandalla parlanapa randica, ishcandi imashina sintirishcata parlaripanguichi
Nara imatapash rurashpallatami, cusahuarmi parlarina capanguichi
^ par. 4 Bibliata escribishca shimicunapica Diospa shutitaca Jehová nishpami churashca.


text:
Tukuy imaymanamanta contrabando chinkananpaq, rimanakuyku. Llaqtakuna ukupi, Estado nisqa ukupi, llapan llaqtarunakunapa yanapayninwan allinlla tiyakunapaq. Allin yuyaywan, chuyay yachaywan kawsayta kallpachasaqku; chaywan, runamasinchikwan yanapanakuspa hawka kawsayta tikachinapaq.
Chaykuna qispichinapaqmi Estado nisqaqa:
(a)Llaqta runakuna allin yuyaywan, allin sunquwan ima rurayninkuta huntachinankupaq kallpachanqa.
(ch) Estado nisqapaq llamkaq runakuna chuya chuyapi allin llamkayta ruranankupaq, kamachiykuna kanqa; chaypaq, llaqta runata minkarikunqa ima rurachisqanta kallpachananpaq, qawarinanpaq.
(h) Runakuna umalliq kasqankurayku mana ima munasqanku ruranankupaq, ama pitapas saruchanankupaq, chayhina runakunapaq manaña panpachay kananpaq kamachikuykunata churachinqa.
(i) Llapan runakunapa yuyaychakusqankuta, ima munasqankuta Estado nisqaman chayachinankupaq, chuya chuya llamkayta, hawka kawsayta purichinqa ñawpaqman.
(k) Droga apaqkuna, contrabando apaqkuna, yuraq kunkayuq runakuna chay mana allin kawsaq runakuwan yanapanakuspa llamkaq manaña kananpaq, hawka kawsayta ama waqllichanapaq, mana qinri qullqi kananpaq, llapan runa impuestuta pagananpaq, kamachikuykuna kanqa.
(l) ama imapas huk runakunapa munayninmanhinalla rurasqa kananpaq qatipanqa Estado nisqapaq llamkaqkunata.


text:
¿Imanöraq shamoq tiempu kanqa?
¿Patsachö kawënintsikqa . . .
. . . igual-llatsuraq këkanqa?
. . . peoranqatsuraq?
. . . alliyanqatsuraq?
BIBLIA YACHATSIKUNQAN
‘Mananam waqayanqanatsu ni llaquiyanqanatsu, ni imancunapis nananqanatsu, ni wanuyanqanatsu. Porqui tse sufrimientucunataqa Diosmi ushacäratsinqa.’ (Apocalipsis 21:4, Teyta Diospa Mushoq Testamentun.)
¿IMANÖTAQ KËTA MUSYANQANTSIK YANAPAMÄSHUN?
Alli y kushikïpaq trabäjum kapamäshun (Isaïas 65:21-23, Traducción del Nuevo Mundo).
Manam ni ima cläsi llakikï, jipakï (ñakay) ni qeshya kanqanatsu (1 Corintius 15:54; Apocalipsis 7:17).
Kastantsikkunawan y amïguntsikkunawanmi kushishqa imëyaqpis kawakushun (Mateu 5:5; 1 Juan 2:17).
¿BIBLIA NINQANMAN CREISHWANTSURAQ?
Awmi, y këkunarëkur:
Diosqa awnikunqanta cumplita puëdinmi. Bibliachöqa Jehovä Diosllatam “Alläpa puëdeq” nishpa qayan, mana ushakaq Poderyoq kaptin (Apocalipsis 15:3). Tsëmi, kë Patsachö llapanta awnikunqannö cambianampaqqa pëlla Poderyoq. Biblia ninqannöpis, “Diospaqqa manam imapis sasatsu” (Mateu 19:26).
Diosqa awnikunqanta cumplita munanmi. Tantiyarinapaq, Bibliaqa nin wanushqakuna kawariyämunanta Jehovä munanqantam (Juan 11:41-44).
Jina rikätsikun Diospa Tsurin Jesus qeshyaqkunata jampinqantam. ¿Imanirtaq tsëtaqa rurarqan? Kuyakurninmi (Marcus 1:40, 41). Teytanqa mas necesitädukunatam yanapëta munan, y Jesuspis Teytan ruranqannöllam rurëta munan (Juan 5:19).
Tsëmi, pasëpa següru këkantsik shamoq tiempuchö kushishqa kawakunantsikpaq Jehoväwan Jesus yanapamënintsikta munayanqanta (2 Pëdru 3:9).
KËTA TAPUKÏ
¿Imanöraq Diosnintsik kë Patsata altsaramunqa?
Respuestantaqa tarinki kë textuchömi MATEU 6:9, 10.


text:
Historia 48: Gabaonitakunaka Allitami Yuyarkakuna
CANAÁN llaktamanta reykunaka ninmi karka: ‘Israel llaktawanka makanakushunllami’ nishpa. Shinapash, gabaonitakunaka ninmi karka: ‘Israelitakunataka Jehová Diosmi ayudakun. Imashinashi paykunataka mishayta ushashun’ nishpa. Shinaka, israelitakunawan ama makanakunkapakka, gabaonitakunaka imatatak rurarka.
Rikunki. Gabaonitakunaka lliki lliki ropakunata, sandaliakunata churarishpa, chakishka chakishka tantakunatapash apashpami Josuepakmanka rirkakuna. Shinallatak, paykunapa burrokunamanpash mawka, llikirikuk costalkunatami apachirkakuna. Shinami Josuepakman chayashpaka nirkakuna: ‘Rikuy, imashinami shamushkanchik. Ñukanchikkunaka karu karu llaktamantami kanchik. Jehová Dios kankunata Egipto llaktapi ayudashkata yachashpami, ñukanchik mandakkunaka kashna nishpa kachamurka: “Ñukanchikkunaka kankunapa sirvikkunami kanchik. Ñukanchikkunataka ama wañuchinkichu” nishpa nirkakuna.
Gabaonitakuna shina nikpimi, Josuepash shuktak mandakkunapash paykunata krishpa nirkakuna: ‘Ama llakirichikchu. Ñukanchikkunaka mana kankunataka wañuchishunchu’ nishpa. Shina nishkamantaka ñami kimsa punchakuna yallirka. Chaypimi, Josueka yachak chayarka gabaonitakunaka mana karu llaktamanta kashkata.
Chaymantami Josueka gabaonitakunataka nirka: ‘Kankunaka, imamantatak karu karu llaktamantami shamurkanchik nirkankichik’ nishpa.
Josué shina nikpimi gabaonitakunaka nirka: ‘Canaán allpakunata, Jehová Dios kankunaman kunata uyashpami ñukanchikkunaka shina nirkanchik’ nirka. Gabaonitakuna shina nikpimi Josueka nirka: ‘Ama manchaychikchu. Ñukanchikkunaka mana kankunataka wañuchishunchu. Shinapash, kankunaka ñukanchikta sirvishpami kawsakrinkichik’ nirka.
Gabaonitakuna israelitakunawan tantanakushkata yachashpaka, Jerusalenmanta reyka achkatami piñarirka. Chaymantami chay reyka, shuktak chusku reykunataka nirka: ‘Tantanakushpa jakuchik. Chay gabaonitakunataka tukuchishpami sakina kanchik’ nishpa. Shinami, chay pichka reykunaka tantanakushpa gabaonitakunawan makanakunkapak rirka. Shinaka, gabaonitakuna israelitakunawan tantakushpaka, allitachu rurarka. Chaytaka shamuk historiapimi yachakushun.
Josué 9:1-27; 10:1-5.
Tapuykuna
- Canaán llaktamanta gentekunaka, imatatak yuyan karka. Kutin, Gabaón llaktamanta gentekunaka, imatatak yuyan karka.
- Dibujopi rikushka shinaka, gabaonitakunaka imatatak rurarka. Imamantatak shina rurarka.
- Josuepash, israelitakunata shuktak mandakkunapash, imatatak gabaonitakunataka nirka. Shinapash, kimsa punchakuna kipaka, imatatak Josueka yachak chayarka.
- Gabaonitakuna israelitakunawan tantanakushkata yachashpaka, shuktak reykunaka imatatak rurarkakuna.
Shuktak tapuykuna
- Josué 9:1-27 versokunata liyinki.
Jehová Dioska tukuylla llaktakunata tukuchichun mandashpapash, gabaonitakunataka kishpichirkami. Shinaka, imatatak Jehová Diosmantaka yachakunchik. (Jos. 9:22, 24; Mat. 9:13; Hech. 10:34, 35; Rom. 2:4.)
Gabaonitakunata mana llakichishachu nishpaka, Josueka paypa shimita paktachirkami. Shinaka, Josué shina kankapakka, Jesusta katikkunaka imatatak rurana kan. (Jos. 9:18, 19; Mat. 5:37; Efe. 4:25.)
- Josué 10:1-5 versokunata liyinki.
Kunan punchakunapi “shuktak ovejakunaka”, imatatak gabaonitakuna shina ruranakun. Chaymanta, ima llakikunatatak paykunaka charishka. (Jos. 10:4; Zac. 8:23; Mat. 25:35-40; Apo. 12:17.)


text:
Huaquichishca datocuna
Cambaj datocuna
Tucui can cachashca datocunataca Watchtower Bible and Tract Society of New York, Inc. organización, shujtaj ayudaj organizacioncunallami canman huillashca shina huaquichin. Watchtower Bible and Tract Society of New York, Inc. organizacionca cambaj datocunataca ni piman mana huillangachu, ni piman mana c’atungachu, ni pihuan mana cambiangachu. Shinapish canta ayudangapaj cambaj datocunata huillana cajpica canmanraj huillashpami shujtajcunaman huillanga. Shinallataj ley mandajpi, problemas técnicos o de seguridad nishcacuna tiyajllapimi minishtirijpica cambaj datocunata huillanga.
Correo electrónico
Canman imata ningapajca cai paginapi shuj cuentata charingapaj can cushca correo electronicomanmi quillcashun. Ejemplo, cambaj cuentaman yaicungapaj shutita o contraseñata cungarijpica can cushca correo electronicomanmi shuj mensajeta cachashun.
Cookies
Cookies nishcapimi jw.org paginapi yaicungapaj can agllashcacunaca huaquichishca saquirin. Ejemplo, jw.org paginata shuj shimipi ricungapaj agllajpica shuj cookie nishcapimi can agllashcacunaca huaquichishca saquirin. Chaimantami cutin yaicujpica chai shimillapitaj cutin pascaringa. Cookies nishcacunaca mana cambaj datocunata huaquichinchu.
Active Scripting or JavaScript
Cai jw.org paginapica scripts (secuencias de comandos) nishcacunami tiyan. Scripts nishcacunaca cai paginapi imata mashcacujpi utca tarichunmi ayudan. Scripts nishcacunaca mana computadoracunapi programacunata churanchu. Cai paginapi yaicujcuna mana ari rijpica datocunata mana huaquichinchu.
Cai jw.org paginapaj huaquin partecuna alli cachunca Active Scripting o Javascript nishcacunatami cambaj computadorapi churana cangui. Achca programacunami Active Scripting o Javascript nishcata Internetpaj huaquin paginacunapi churai tucun o anchuchi tucun. Active Scripting o Javascript nishcacunata ima shina churana cashcata yachasha nishpaca cambaj computadorapi Ayuda nishcata ricui.
Cai paginapi ima cambiocunata rurana cajpica, cai paginallapitajmi huillashun. Chashnami ima datocunata japicushcata, cambaj datocunahuan imata ruracushcata yachangui.