text: 1Mana ajayaypa Tayta Diosta manacärinanpag discïpuluncunata Jesús yachatsergan caynog nir: 2“Juc marcachöshi Tayta Diosta ni runacunatapis mana mantsacog juez cargan. 3Tsay marcachöshi targan juc viüda warmipis. Payshi tsay juezman aywargan: ‘Quejacushgäta arreglaycalämay, tayta’ nir. 4Tsaynog yaparir yaparir aywaptinpis juezga manashi cäsorgantsu. Nircurnashi tsay juez caynog yarpachacorgan: ‘Diosta mana mantsacurpis ni runacunata mana mantsacurpis cay warmipa demandunta jucla arreglashag. Mana arreglaptëga imay hörapis cutiycämongami fastidiamar umäta nanätsinanpag’.” 6Tsaynog wilaparcurmi Jesús caynog nergan: “Tsay juez fiyu runa caycarpis viüda quejacushganta arreglaycaptenga ¿manatsurag Tayta Diosnintsipis mayanga payman yäracogcuna manacushganta? Manami manacaglapagtsu pagasta junagta Tayta Diosnintsita manacärenga. 8Manacog cagtaga Tayta Diosnintsi mana shuyarätsiylapami yanapanga. Tsaynog captinpis cay patsaman noga cutimushpä ¿tarishagtsurag pilapis yäracaycämagta?” 9Juc cutichömi ishcay cära runacunata Jesús caynog wilapargan: 10“Ishcay runashi aywargan templuman Diosta manacunanpag. Jucagshi cargan fariseo y jucagnashi cargan impuesto cobrag. 11Tsayshi fariseo cäga ichircur manacorgan caynog nir: ‘Gracias, Tayta Dios. Gamta agradëcicö waquin runacunanog mana cashgäpitami. Paycunaga capäcun suwa, Diosta mana cäsucog, adulterio jutsata rurag. Tsaynogpis gamta agradëcicö tagay impuesto cobrag runanog mana cashgäpita. 12Ayunäpis semänacho ishcay cutimi. Tsaynoglami imaypis diezmöta apä templuman.’ 13Impuesto cobrag cagnashi itsanga carulacho ichicuycorgan. Payga jutsasapa carshi ciëluman ricäriylapis ricärergantsu. Tsaypa trucanga pasaypa laquicushpan caynog nergan: ‘Cuyapaycalämay, Tayta Dios. Nogaga jutsasapa runami cä.’ 14Tsaymi impuestuta cobrag cäga wayinman cutergan jutsanpita perdonashgana. Fariseo cagtami itsanga Tayta Diosnintsi mana perdonargantsu. Tsaynoglami pipis ishcay cära cagtaga Tayta Diosnintsi mana perdonangatsu. Jutsayog cashganta tantyacog cagtami itsanga perdonangapag.” 15Tsaypitanami wamracunata Jesús cagman apapäcorgan umanman maquinta churaycur Tayta Diosta manacunanpag. Wamracunata apaycagta ricarmi discïpuluncuna michargan. 16Tsaynog michaptinpis wamracunata Jesús gayargan shapäcamunanpag. Nircurnami discïpuluncunata caynog nergan: “Wamracunata apacamunanta ama michäpäcuytsu. Wamranog cagcunami Tayta Diospa naupanman chayangapag. 17Pipis Tayta Diosnintsipa naupanman chayayta munarga papänin nishganta wamra criyishgannog Tayta Diosnintsi nishganta criyitsun. Wamranog criyegcunalami Tayta Diospa naupanman chayangapag.” 18Juc mandag runami Jesusta caynog nergan: “Gam imaycatapis musyanquimi, tayta. Tsaymi tapuculäshayqui. ¿Imatatag ruräman Tayta Diospa naupanman chayanäpag?” 19Tsauraga Jesús caynog nergan: “¿Imanirtag yarpanqui lapantapis musyashgäta? Tayta Diosnilantsimi lapantapis musyaycan. 20Tayta Diosnintsipa naupanman chayanayquipäga mandamientucunata cumpliy. Musyanquimi mandamientucuna caynog nishganta: ‘Adulterio jutsata ama ruranquitsu. Runa mayiquita ama wanutsinquitsu. Ama suwacunquitsu. Manacagtaga ama pitapis tumpanquitsu. Mamayquita y taytayquita ali ricanqui.’ ” 21Niptin tsay runa nergan: “Tsaycunataga wamra cashgäpita-patsami lapanta cumplishcä, tayta.” 22Tsaynog niptin Jesús caynog nergan: “Lapanta cumpliycarpis Tayta Diospa naupanman chayanayquipäga jucragmi pishëshunqui ruranayquipag. Lapan imayquicunatapis ranticuycur guellayta wactsacunata aypuy. Nircur nogawan aywashun yachatsishgäta yachacunayquipag. Tsaynog rurashpayquega gloriaman riquëzayquita churacognogmi caycanqui.” 23Tsaynog niptinmi tsay runa laquicorgan pasaypa rïcu cashpan. 24Laquishga caycagta ricar Jesús caynog nergan: “¡Sasami caycan rïcu runacuna Tayta Diospa naupanman chayananpäga! 25Auja uchcupa camëllo päsayta mana camäpacushgannog rïcu runapis quiquilanpitaga Tayta Diospa naupanman chayayta manami camäpacuntsu.” 26Tsaynog niptinmi mayagcuna Jesusta tapupäcorgan: “Tsaynog captenga ¿pirag salvaconga?” 27Niptin Jesús caynog nergan: “Quiquilanpitaga runacuna manami salvacuyta camäpacuntsu. Tayta Dioslami pitapis salvan.” 28Tsauraga Pedro caynog nergan: “Nogacunaga lapantami imaycätapis cacharishcä gamwan purinäpag, tayta.” 29Tsaynog niptin Jesús nergan: “Tayta Diosnintsipa wilacuyninta wilacunayqui cashga wauguiquicunata, paniquicunata, mamayquita, taytayquita, tsuriquicunata, wayiquita y chacrayquicunatapis cacharerga cay patsacho pachac (100) cuti mastami chasquinquipag. Tsaynogpami paniquipis, wauguiquipis, mamayquipis, taytayquipis, chacrayquicunapis y wayiquicunapis gampa canga. Itsanga wilacuynëta wilacushgayquipita runacuna chiquishunquipagmi. Tsaynog captinpis Tayta Diospa naupanman chayar imayyagpis cushishgami cawanquipag.” 31Tsaypitami chunca ishcay (12) acrashgan cag discïpuluncunata gayaycur Jesús caynog nergan: “Musyapäcunquimi Jerusalenpa aywaycashgantsita. Jerusalenman chayaptintsimi Tayta Diosnintsipa profëtancuna escribishgannogla lapanpis nogata pasamanga. 32Tsaymi wanutsimänanpag mana Israel runacunapa maquinman autoridäcuna entregapäcamanga. Paycunami asipämanga, ashlimanga y togapämanga. 33Tsaynogpis astarcamar wanutsimanga. Tsaynog captinpis quimsa junagtaga cawarimushagmi.” 34Tsaynog niptin discïpuluncunaga manami tantyapäcorgantsu imapita parlaycashgantapis. 35Tsaypita Jericó marcaman Jesús yaycuycaptinna caminucho jamaraycargan juc gapra runa caridäta manacur. 36Tsauraga atsca runacuna aywarcaycagta mayashpanmi tsay gapra runa tapucorgan pï pasaycashgantapis musyananpag. 37Tapucuptinmi wilapäcorgan caynog nir: “Nazaretpita cag Jesusmi pasaycan.” 38Wilaycuptinmi gayacorgan caynog nir: “¡Rey Davidpa castan Jesús, cuyapaycalämay!” 39Tsaymi puntanta aywaycagcunaga tsay gaprata olgöpargan upälacunanpag. Tsaynog olgöpaptinpis masragmi gayacorgan: “¡Rey Davidpa castan Jesús, cuyapaycalämay, ari!” 40Tsaynog gayacushganta mayarmi Jesusga ichicuycushpan gayatsimorgan. Naupanman chayaycatsiptinna caynog taporgan: 41“¿Imacho yanapanätatag munaycanqui?” Gapranami caynog nergan: “¡Nawëta aliyaycatsilämay, tayta!” 42Niptin Jesús caynog nergan: “¡Ricayna! Yäracamashgayquipitami canan nawiqui aliyashgana caycan.” 43Tsauraga jinan hörami gaprapa nawin aliyargan. Aliyarcuptinnami Jesuspa guepanpa aywargan Tayta Diosnintsita alabaraycar. Tsayta ricaycur lapan runacuna Tayta Diosnintsita alabapäcorgan.


c: text/html

text: 1Tayta Diosninsi imatapis manarä camaptinmi Jesucristoga mayna caycarganna. Tayta Dioswan caycashganpitami cay pasaman Jesucristo shamorgan. Paywan purirmi yachasishgancunata wiyayargä. Saynöpis quiquintami ricayargä y saludayargäpis. Saymi pï-maytapis musyasiyä payta chasquicur gloriacho imayyagpis cawanansipä cashgansita. 3Saynölami gamcunatapis ricayashgäta y wiyayashgäta musyasiyä chasquicuyaptiqui lapansipis Tayta Diosninsipa y surin Jesucristupa maquincho cawanansipä cashganta. 4Cay cartata gamcunapä apaycäsimö liyircur cushishla cawayänayquipämi. Cay cartacho yäsishgäcunata chasquicuyaptiquimi nogapis cushicushäpä. 5Tayta Diosninsega acsinömi caycan. Payga manami imaypis mana alitaga ruransu. Tayta Diosninsi sayno cashgantami Jesucristo yachasiyämash. Saynölami nogacunapis yachasiyä Tayta Diosninsi acsino cashganta. 6Saymi maygansipis: “Tayta Dios munashgannömi cawaycä” nicar jusalicorga lulacuycansi. Jusalicorga sacäpacushnömi caycansi. Sayno carga manami rasunpaypasu Tayta Diosninsi munashganno cawaycansi. 7Alilata rurar cawashpansimi isanga jucninsi jucninsipis cuyanacur cawaycansi. Saynöpis surin Jesucristo nogansi-raycu wanur yawarninta jichashganpitami Tayta Diosninsi lapan jusansicunata perdonamansi. 8Maygansipis jusaynag cashgansita yarparga quiquilansimi jusaynag-tucuycansi. Sayno yarparga lutantami yarpaycansi. 9Jusalicush carga Tayta Diosninsita perdonta manacushun. Sayno manacushgaga perdonacog cashpanmi jusalicushgansicunata perdonamäshun. Mayjina jusasapa cashgapis lapan jusansicunatami maylamäshun. 10Tayta Diosninsi nican lapan runacuna jusayog cayashgantami. Sayno nicaptin maygansipis jusaynag-tucorga Tayta Diosninsi nishgancunata manacagmanmi churaycansi. Sayno carga manarämi wilacuyninta chasquicushcansiräsu.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Kanchaqi distritu
Kanchaqi distritu (kastilla simipi: Distrito de Canchaque) nisqaqa huk distritum Piruw mama llaqtapi, Wankapampa pruwinsyapi, Piwra suyupi. Uma llaqtanqa Kanchaqi llaqtam.
Yuyarina
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Distritu kamasqa 5 ñiqin tarpuy killapi 1904 watapi, Serapio Calderón Umalliq.
Llaqtakuna - Ayllu llaqtakuna - Uchuy llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Kanchaqi (Canchaque)
- Los Ranchos
- Palambla
- Coyona
- Los Proteros
- San Francisco
- Santa Rosa
Waki[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
8 957 runakuna (4 616 qhari, 4 341 warmi)
Iñiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Llaqtap amachana santun[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Los Ranchos crus
- Karmin Pallan.
- San Huwan.
- Agua Santa Pallan.
Distritupipi paqarisqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kurakakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- 2011-2014: Joel Jiménez Choquehuanca, Movimiento Frente Amplio Campesino Urbano.
- 2007-2010: Fidel Antonio Ramirez Vidarte.


text: 1Kay pachapin runakuna mirayta qallarirqan, chaymi paykunaq warmi wawankuna nacerqan. 2Hinan Diospa wawankunaqa runakunaq ususinkunata sumaq rikch'ayniyoq kasqanta qhawarispa, lliwmanta akllarikuspa pi munasqankuwan casarakurqanku. 3Señor Diostaq nirqan: –Espirituyqa manan wiñaypaqchu runapi kashanqa, payqa wañuq runallan, cheqaqtapunin runaqa aychalla. P'unchayninkunapas pachak iskay chunka watalla kachun, nispa. 4Diospa wawankunan runakunaq ususinkunawan tiyaspanku, qhari wawakunata churiyarqanku. Hinan chay tiempopipas qhepamanpas kay pachapi hatuchachaq runakuna karqan. Chaykunan ñawpaqmantapacha kallpasapa mentasqa qharikuna karqanku. 5Señor Diosmi rikurqan kay pachapi runakunaq sinchi mana allin kasqanta, sonqonkuq lliw yuyaykusqanpas mana allinllapuni kasqantawan. 6Hinan Señor Diosqa khuyayta llakikurqan kay pachapi runata ruwasqanmanta, sonqontapas mayta nanachikurqan. 7Chaymi Señor Diosqa nirqan: –Kay pachapi runa kamasqayta ch'usaqyachisaq, runatapas uywatapas suchuq animaltapas phalaq animalkunatapas, chaykunata ruwasqaymantan khuyayta llakikuni, nispa. 8Noetaq ichaqa Señor Diospa khuyapayasqan karqan. 9Kaymi Noemanta willakuykuna: Noeqa karqan chanin qharin, wiñaymasinkuna ukhupi allin kawsaq, payqa Diospa munayninta ruwaspallapunin kawsarqan. 10Noepa churinkunan kinsa karqan: Sem, Cam, Jafetpiwan. 11Runakunaqa Diospa qayllanpin waqllipurqanku, kay pachantinpitaq lliw mana chanin-kaypas q'oñirirqan. 12Diosmi kay pachata qhawarimurqan, hinan waqllisqa kasharqan, lliw runan kay pachapi puriyninpi waqllipurqan. 13Chaymi Noeta nirqan: –Llapan kawsaqtan p'uchukachipusaq, paykuna hawa kay pacha mana chanin-kaywan hunt'a kashasqanrayku, kunanqa kay pachatawan kuskata paykunata p'uchukachipusaq. 14Ciprés sach'a kurkumanta arcata ruway, chaypitaq wasikunata ruway, ukhuntawan hawantawantaq breawan llut'anki. 15Kay hinatan chayta ruwanki: wask'anta pachak kinsa chunka phisqayoq metrota, anchonta iskay chunka iskayniyoq metro kuskanta, sayaynintataq chunka kinsayoq metro kuskanta. 16Arcatan ruwanki kinsa pata altosniyoqta, chaytan tukunki qempunpi huk kuskan metro sayay ventanayoqta, hinaspa chayta qatanki, punkuntataq ladonpi churanki. 17Ñoqan kay pachata para unuwan millp'uchisaq, kay pachapi hayk'an kawsaqta p'uchukachinaypaq, hayk'an kay pachapi kaqmi llapan wañunqa. 18Ñoqataq qanwan rimanakusaq, qanmi arcaman haykunki warmiykiwan, hinallataq churiykikunapas warmintinkama qanwan kuska haykunqa. 19Hayk'an kawsaqmantataq sapanka t'aqamanta chinantin orqontintakama chayman haykuchinki, qanwan kawsanankupaq. 20Phalaq animalkunamanta t'aqanman hina, puriq animalkunamanta t'aqanman hina, pampanta lliw suchuqkunamanta t'aqanman hina, sapanka t'aqamanta iskaykama qanwan haykunqaku kawsanankupaq. 21Hinallataq imaymana niraq mikhunatapas huñuy, hinaspa apaykuy qanpas animalkunapas chayta mikhunaykichispaq, nispa. 22Noetaq Diospa tukuy kamachisqanman hina ruwarqan.


text:
Santa Fe wamani
Santa Fe wamani (kastilla simipi: Provincia de Santa Fe) nisqaqa huk wamanim Arhintina mama llaqtapi. Uma llaqtanqa Santa Fe llaqtam.
Yuyarina
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pulitika rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
19 suyukuna:
Llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Santa Fe wamani.
- Santa Fe wamani Constitución


text:
Loading content ...
SANTEE, NEBRASKA. TAKU WASTE OKIYA. TAKU SICA KIPAJIN P. B. RIGGS, PUBLISHER. VOLUME XLVIII NUMBER 9 NOVEMBEB, 1919 WOKAJUJU KASPAPI SAKPE WOWAPI WAKAN ONSPEICICIYAPI Hekta omaka January qa February en Bible Institute, Wowapi Wakan Woonspe unhapi qon, ake iyecen tokata January 12th, en unke- yapi tuka dehan Mr. Lindsey nina wayazanka hecen unkokihipi kte Sni. He owancaya daotaninpi kte. Hehan tokata tohan Wowapi Wakan Woonspe unhapi unkokihipi kinhan unyaotaninpi kte. P. B. Riggs. ANPETU OYAKAPI Okicize ayustanpi kin hetanhan German oyate kin nina wokamnapi. Wokag- tipi yuhapi kin owasin katinyan inyanka qa taku kagapi hena oyal? unmanpi kiu wiyopewica- kiyapi qa heon nina wakamnapi, oyate heciya unpi kin German oyate heceedan dehan ake taku nina wiyopeyapi. United States en hece- tuwanjica taku owasin tehike kinhan icunhan German oyate kin iyeqe oyate unmanpi kin hena entakuowasin aoptenyawiyopewicakiyekta. Qa United States wokamna otahdusua kta. TunkanSidan President Wilson anpetu ota tipi suta waH gm™ nina wayazanka tuka wanna tanean wasaka QiQ(r eciyapi' hen aya hecen wanna akisni aya eSta hanhiya aki- kagka ehnakspi! omaka 1914 heehan. U]3kan sui aya hecen yuotaninpi hanyetu wau en wihanmna qa ou nina icante Java makoee en askatudan paha « an napopa sica hehau en wicasta wakau wan un kin he qa wicaSta 5100 hena wicakte. Hehan psm ! okiyakapi unkan heehan Wowapi Wakau wan ska qa pejihutasapa owoju maka ospe 20,000, qu hecen he anpetu iyohi yawa qa he eciya- hena ataya ihangya. Owan.-aya taku lhangye | tanhan Jesus Christ wicada. Wieakaska tipi ikcewicaSta wan token waS"te kin IkcewicaSta wan Chief Manitowog eciyapi wiyahpeyata Washington makoce kin en IkcewicaSta oyate wan Siwash ewicakiyapi kin etanhan. Unkan wicasta kin de maka akan wicohan heceedan ohna icaga qa taku wicace- hpi woiyokipi hena waste daka, heon nakun wapazopi hena en opa ecee. Buffalo Bill wapazopi tawa en opa qa hecen tankaya omani un, ecen iye ohni wipe nahmana yuha un iyeyapi. Heon New York makoce en owicakaSke kta omaka 65 wani qon he dehan isanpa cante waSteya iyuSkinyan wani, qa heon itancan kin wopida ewakiya. Wowapi Wakan kagapi okodakiciye yaunpi kin wicohan de sanpa qa sanpa ecanonpi kta qa on oyate owasin en tona Itancan unkitawapi waSte dakapi hena sanpa icage kta on Wakantanka unkitawapi kin ui- yawaStepi nunwe. Ho, wicohan waSte wan eeamiyeconpi Wowapi Wakan waste kin he mayaqupi kiu on wiconi owihanke waniea mtlnhe kta sdonwaya heon Wowapi Wakau kin tohau iwacu eca cauta mawaSte ecee. Jesus en nitakuye.—Chief Manitowog. Cuts loaned to us by American Bible Society. cin mazaska iyawapi kin $14,000,000 henakeca hecen yuotaninpi. Belgium WicaStayatapi Springfield, 111. en Abraham Lincoln tukten hnakapi inyan ska tanka en he cin en King Albert qa tawicu Elizabeth qa cinhintkupi koska hena ipi qa yuonihanpi. Wapaha hdusdokapi qa yamni akihde kipatujapi qa owasin inina najinpi qa King Albert inina iha ecee Skanskanyan wocekiye eya. Hehan unkiye tona makoce tehan tanhan unhipi kin Abraham Lincoln taku yuStan kin hena tohnina unkakiktonjapi:^Sni do eya. Pittsburgh, Pa. en maka cahdi oqapi qa en maza okage tipi iyotan tanka hen han qa~en wicaSta ota htanipi. Unkan owasin ayuStanpi, wokajuju sanpa cinpi kin heon. Heceu owodu-' taton icaga. Kicizapi qa inyan qa maza ko on akicipapi qa nakun mazakan pteeedan ko on ki- cicutepi. Wanji ktepi qa ota ki- unikiciyapi. Akicita oSpaye wan wieakicopi qa en hipi qa kitanse ayuStan wicakiyapi." Maka cahdi oqapi eu wicaSta htanipi kin ota ayuStanpi hecen maka cahdi kin tonana qa oyate iyowicahi kte Sni qa woka- ge tipi tankinkinyan kin qa hemani owasin inajin kta he dehan nina woikope. Hecen okini tunkanSidan kin iye hca en etonwe kta qa token maka cahde oqapi en wicaSta katinyan htanipi kta iyececa he ohna econ kta naceca. TunkanSidan President Wilson cakaha wa- kiye wicaSta hena wowapi wicakicaga qa maka cahdi oqapi en tona itancanyan wicolian hena awanyakpi kin hena on qa tona is htanipi kin hena napin token tanyan anokatanhan econpi qa on wicohan hena katinyan tanyan ivopte kta hena tanyan iwanyag wicaSi. Maka cahdi oqapi en tona htanipi kin hena ayuStanpi kinhan waniyetu kin de oyate nina wicakakye kta heon token waSte kta iyeceu econpi kta he tanyan iwanyakapi qa ecen wicakioiyustanpi kta econ wicaSi. tipi kin hen wi 18 yanka icunhan Wowapi Wakan kin he kodayapi waSte wan iyececa hdawa. Hecen hen un kin ohni Wowapi Wakan yawa qa nakun iyotan iapi tona waste dake cin hena Wowapi Wakan en owancaya owa. Hecen Wowapi Wakau tawa kin ojuha kova ataya ecadan yuSica heon Wowapi Wakan okage ti CONGREGATIONAL OMNICIYE TANKA Detroit, Mich, en Congregational okodakiciye kin omniciye tanka wan yuhapi qa taku wanjikji yuStanpi. Congregational okodakiciye ataya womnaye wan econpi kta qa mazaska $50,000,000., woyawa tanka wikcemna zaptan, heua omaka zaptan icunhan mnayanpi kta qa he owancaya ecou wicaSipi heceu yuStanpi. Hehan President Wilson maka oyate ataya wookiye wanke kta cin qa he yuStanpi kta cin kin he iS nakun omniciye kin he hecetudapi heon tuwewe Washington en wakiye yukanpi kin en yewicaSipi qa wookiye wodakota President Wilson cin qa token owa yanke cin takudan yutokeca Sni katinyan kohanna awicakehan woyuStan heca e yuStanpi kta econ- wicaSipi kta hecen yuStanpi. Hehan detanhan okodakiciye wakan hena tohan omniciye tanka yuhapi eca oicimani hena wokajuju kin aokpaniyan kajujupi ecee kta he nakun woyuStan kiu wanji ee. Hehan okodakiciye owasin qa okodakiciye opapi tiwahe iyohi wocekiye eyapi okihipi kta iyecen wowapi wan kagapi kta, hanlianna qa htayetu hena iyohi en Wowapi Wakan oehde yawapf kta token wocekiye eyapi okihipi kta iyecen kagapi kta qa he okodakiciye opa tiwahe iyohi yuhapi qa unpi kta hecen yustanpi WAYAWA OMNICIYE Santee wayawa omniciye kin, Nov. 21, 1919 en oitancan pikiyapi. Mrs. Anna Emery itancan, Albert Mitchell wowapi kaga, Mrs. Rosa Paul mazaska awanyaka. Canpawakpa, Aug. 11, 1919 el wayawa omniciye Santee Association on okolakiciye icicaga- pi. Thomas Blueeyes itancan, Thomas Standingelk wowapi kaga. Robert Makesroom he Wakinyan paha el wamnayan. Eugene Redfox Canpawakpa el wamnayan. David Hold Wa- kin en ai qa ojuha teca kah wicaSi. Wowapi, kpawaSte el wamnayan. Hena wicayuStanpi. Wakan kin de on cante teca icaga qa wiconi | Woonspe wankantu unkitawapi kin ounkiyapi sdonya heon awicakehan wopida wowiyuskin j kta awauncinpi na tokatakiya unkicincapi he- yuha. De tawowapi: My dear sir: Dehan mazaska $5.00 dena miye hca wakamna e aci- ciye. Maka kin owaneaye IkcewieaSte watog- hdapi owasin ecen Wakantanka unkitawapi oie kin qa Jesus Christ wanikiya unkitawapi oie kin wowapi waSte kin yewicayakiyapi kin heon de henauciciye. Wicohan ihankeya waste kiu he ecanon qa heeen Jesus wotanin waste tawa oyate owasin iyowicahi kta. Dehan Jesus tawotanin waSte on cante teca mduha qa on wicaSta teca imacaga qa heon Wakantanka mitawa kin wopida ewakiye. Wi ake- sahdogan wicakaSka tipi en manke cin en Wowapi Wakan wan mayaqu kin hee on dehan mitoni kin awicakehan mayadutokeca. He na el onspeiciciyapi kta na oyate omniciye yuhapi kin takuni on kagiwicunyanpi kte Sni, tka iS he le woonspe el owicunkiyapi kta heceela. Wayawa Omniciye yaunpi kin Wocekiye on unkiksuya po. Thomas Blueeyeb. MAZASKA TlPI WAN Ikcewicasta Tawapi Hekta omaka 1918 en Washington makoce kin en mazaska tipi wan Wapota Washington en ehdepi. American Commercial Bank hecen eciyapi. Mazaska tipi kin de IkcewicaSta tawapi qa iye inyangkiyapi. United States en mazaksa tipi deeeedan nakaha IkcewieaSta tawapi qa iyepi hca inyangkiyapi.
Object Description
Community newspapers
Indians of North America -- Newspapers
Dakota Indians
Dakota language
Description
Tags
Add tags for front cover
Comments
Post a Comment for front cover


text:
Gary Lineker
Gary Winston Lineker sutiyuq runapa, (30 ñiqin ayamarq'a killapi 1960 watapi, paqarisqa Leicester llaqtapi) sutiyuq runaqa huk Inlatirra mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
Tayta: Barry Lineker, Mama: Margaret Lineker.
Yuyarina
Klubkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mama llaqta kampiunatukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Mamallaqtapura kupakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Individual suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Gary Lineker.


text: 1Aguantaykuwankichikmá yanqakunata niptiypas. ¡Arí, aguantaykuwaychikyá! 2Diospa sientisqanman hinam qamkunamanta sientini. Chullalla qariwan casarakuq doncellata hinam prometekurqaykichik Cristoman presentanaypaq. 3Ichaqa engañasqa kanaykichikmantam manchakuchkani, culebram sacrellaña kasqanrayku Evata engañarurqa, chaynam qamkunapas Cristoman chuya sonqo kasqayichikmanta pantachisqa kawaqchik. 4Ichapas huk kaqnin hamuspan willasunkichikman mana ñoqaykupa willasqayku Jesusmanta otaq mana chaskisqaykichik espiritumanta otaq hukpa sutinpi salvakuymanta hinaptinqa yaqapasmi chaskiykuwaqchik. 5Chay hatu-hatun apostolkunamantaqa manam menoschu kani. 6Rimasqay wanka-wanka kaptinpas yachayniyqa manam chaynachu, chaytaqa tukuy ima rurasqaykuwanmi qawachirqaykiku. 7¡Manam huchallikurunichu Diosmanta allin noticiata gratislla qamkunaman willaspayqa! chayta ruraspaymi humillakurqani qamkuna hoqarisqa kanaykichikpaq. 8Wakin iñiqkunatam wakchayachirqani qamkunata servinaypaq pagoyta chaskispay. 9Qamkunawan kachkaptiy qollqey tukuruptinpas manam mañakurqaykichikchu, aswanqa Macedonia lawpi kaq wawqe-panikunam apachimuwarqa. Manamá qamkunamantaqa imatapas mañakurqaykichikchu nitaqmi mañakusqaykichikpaschu. 10Sonqoypi kaq Cristopa cheqap palabranraykum nikichik: Grecia lawpipas manam upallachiwanqakuchu kay alabakusqaymantaqa. 11¿Imanasqataq kaynataqa rimachkani? ¿Qamkunata mana kuyaspaychu? Diosmi yachan qamkuna kuyasqaytaqa. 12Kay rurasqaytaqa aswanraqmi rurasaq chaynapi ñoqaykuta qatipakuspa alabakuqkuna ama alabakunankupaq. 13Paykunaqa llulla apostolkunam, engañowan llamkaspam Cristopa apostolnin tukunku. 14Kayqa manam admirakunapaqchu, diablopas tikrakunmi achkirichkaq angelman. 15Chaynam diablopa serviqninkunapas tikrakun allin serviqmanraq, ichaqa huk punchawmi sentenciasqa kanqaku rurasqankuman hina. 16Yapatawanmi nikichik: Amayá hapiwaychikchu locopaqqa, chaynapaqña hapiwaspaykichikpas amayá harkakuwaychikchu paykuna hina tumpachallapas alabarikunayta. 17Alabakuspayqa manam Señorpa rurananman hinachu rurani aswanqa loco hinam rimani. 18Achkallañam aychaman hina alabakunku chaynaqa ñoqapas alabakusaqyá. 19Qamkunaqa yachaysapa kachkaspam kusikuywanraq locokunata aguantankichik. 20Manam imapas qokusunkichikchu servichikusuptikichikpas, engañasuptikichikpas, tukuy imaykichikta qechusuptikichikpas, alabakuptinkupas hinaspa uyapi laqechusuptikichikpas. 21¡Penqakuywanraqmi nini: Ñoqaykuqa manam chaypaq hinachu karqaniku. Pipas imamantapas alabakuptinmi ichaqa ñoqapas loco hina alabakuyman aswan mastaraq. 22¿Hebreo castachu kanku? Ñoqapas chay castam kani. ¿Israel castachu kanku? Ñoqapas chay castam kani. ¿Abrahampa mirayninkunachu kanku? Ñoqapas paypa mirayninmi kani. 23¿Cristopa serviqninkunachu? Loco hinam nichkaykichik, ñoqaqa aswanraqmi Cristotaqa servichkani, paykunamantaqa mastam llamkarqani, mastam azotetapas chaskirqani, carcelkunapim karqani, achka kutitataqmi wañuymantapas ayqerqani. 24Pichqa kutitam judiokuna azotewarqa kimsa chunka isqonniyoq makita. 25Kimsa kutitam tawnawan waqtapawarqaku, huk kutipiñataqmi rumiwan choqaparuwarqaku. Buquepas kimsa kutitam viajachkaptiy yakuman chinkaykurqa. Huk punchaw huk tutanñataqmi nuyurqani lamar qochapi. 26Achka-achkatam illarqani hinaspam peligrokunapi karqani mayu aparuwananmanta, suwamanta, castaykuna hinaspa mana judio kaqkuna wañurachiwananmanta. Peligrollapitaqmi karqani llaqtakunapipas, chunniqkunapipas, lamar qochapipas chaynataq wawqe-tukuqkunamantapas. 27Llamkayllapi hinaspa sasachakuyllapim karqani achka kutipim karqani mana puñusqa, yarqaymanta, yakumanta, mana mikusqa, chiripi hinaspa pachaymantapas ususqa. 28Tukuy kaykunamanmi yapakuykunraq llapallan iñiqkunamanta sapa punchaw cuentallikuyniy. 29Pipas eqoyaptinqa ñoqapas eqoyanitaqmi, pipas urmachisqa kaptinñataqmi penqakuywan kani. 30Alabakunay kaptinqa mana kallpayoq kasqaymantam alabakusaq. 31Señor Jesuspa Taytan wiñaypaq alabana Diosmi yachan mana llullakusqayta. 32Damasco llaqtapi kachkaptiymi Rey Aretasta serviq prefecto cuidachirqa chay llaqtapa punkunta preso hapirachiwananpaq. 33Ichaqa chay llaqtapa murallanpa ventanantam canastapi warkuruwarqaku hinaptinmi ayqekurqani.


text:
Loading content ...
SANTEE AGENCY, NEBRASKA. TAKU WASTE OKIYA, TAKU SICA K1PAJ1 N. A. L. EIGGS, PUBLISHER, VOLUME XVII. NUMBER 4. APRIL, 1888. WOKAJUJU KASPAPI &AKPE. WOTANIN ENANA. Tunkansidan Okihe, Commissioner of Indian Affairs Atkins he wanna ayuStankiyapi kta oyakapi. .Nakun decen eyapi: Mr. Atkins iye Tennessee en itancan (governor) kta akita qa heon Ikcewicasta awanwicayake cin enakiye kta eyapi. Tuka iyecinka enakiye sni naceca. Secretary of Interior Vilas he kici kodakiciyapi sni. Wayaco Wankantu Itancan Chief Justice Waite te cin toyanke en Melville W. Fuller yankekiyapi kta e President Cleveland he cajeyata. Hinahin yusutapi Sni. Dakota iapi en woonspe anaptapi kin he makoce owanca iwohdakapi qa wicasta wakan omniciye ota etanhan wow-api Tunkansidan kicagapi. Methodist Omniciye Philadelphia en mniciyapi heconpi qa President Cleveland awicayupte, March 29 he ehan. Qa wowapi kage cin he wanna unhapi. Dakota wowapi wakan anaptapi kta cinpi sni, Tunkansidan eya. TunkanSidan wayawa tipi tawa kin en wicaki- ciyawapi esta tokeca kte Sni, eya. Tuka nakun heya, woanapte woope kin hinali ecen yanke kta. Heeen ceji jata seececa. Germany, IaSica makoce, ekta wicastayatapi Emperor William he wanna wicalica ecen ta. Qa einca tokapa Fredric William he wanna wicastayatapi kagapi. Tuka woyazan teliika w;m yuha qa tehan ni kte Sni. Dote wicakuke kin woyazan he yuha. Dote imahentuya conica onspa bakicispapi qa heceii woyazan ahececa keyapi. WICAPE OPETONPI Port Totten, D. T. Kangipaha etanhan March 15, 1888. Dehan taku wanji on anpetu zaptan eca ptaya mazaska mnaunyanpi eee. Eya be tipi wakan etanhan womnaye heca Sni cpi eya tipi, wakaii etanhan womnaye unhapi esta be is tokeca, cpi taku kin deon tokata pidaunkiciyapi kte unkecinpi heon iyokipiya wicasta owasin niazaska mnaunyanpi. Eya Kangipaha eciyatanhan wieasta wikcemna torn kitanna sanpapi unkan peta wicape wanji unkuwapi tka. Heon tokata makoce den unkisutepi kta qa taku unkiwaStepi kta heua on unkokihipi kta hena on wikicanye tanka de unkuwapi. Eya taku wau iwicawaSte kta iyececa kinhan nina akitapi kta iyecetu, qa tukte on wicasta kta hena akitapi kinhan waste ye do. Taku wan unkitawapi Sni qa unkodotepi kinhan tohinni unkisutepi kte Sni yc do. Taku wan unkitawapi kinhan takecin sni yuha unSkanpi kta, qa sanpa taku on makoce den tanyan piunkiciyapi kta, hena on unkokihipi kta. Heon taku nitawapi kte cin nina ode po. Taku oyadotapi kinhan wicayakiyusicapi kinhau iniwaste- pi kte Sni ye do. Qa taku nitawapi qa cante waSteya hduha yaSkanpi he nina waste wadake clo. Wanna makoce wan en unpi kta ihdustanpi kinhan taku wan on tanyan unpi kta he odepi qa yuhapi kinhan he on tuwe kaSta ohowicada kta. Mitakuye makoce den wanna tehan unqonpi tka taku unki- sutapi kta takuna yanke Sni iyececa wadake ye do. Hehan makoce den woonspe tipi wauh an; unkau he nakun iwicasuta kte cin wanji ee ye clo, he wanna wakanheja ota en unpi taku wanjikji onspepi. Iho he nina waste qa iwicayuten kta iyececa ye do. Hehan wicape opetonpi kin cle unkokihipi kta iyececa wada heon mdaotanin. Frederec S. Ihawastena. 1870 EN WOWAPI YAWAPI. Omaka he en Flandreau en untipi qa etanhan Rev A. L. Eiggs waoii- speunkiyapi kta naunhonpi hecen hoksidan Sakpe maka amani unkupi qa Mr Riggs ti en mdokita unhipi, John Eastman, Edgar Rogers, Rufus Blacksmith John Flute, Joseph Rogers henaunkecapi. Unkan etanhan Mr Riggs hecin naceca: Ito cle etanhan waiiji Wakantanka wowidagye qeS. Ecin Taku wakan cekiya waho- kon unkiyapi. Unkan be ehan cankaga tipi wan unkotipi qa en wauntapi cee. Unkaii etanhan yamni tapi qa etanhan Rev. J. Eastman Flandrau okodakiciye awanyaka, qa John Flute Pine Ridge ekta litani, qa Joseph Rogers White River okodakiciye en litani. Dena Iiemani ohna ohankoya woouspe ode unkupi sni, tka maka amani watuka unhipi, qa etan Mr. Riggs qa Mr. Williamson token wicanagi odepi qon dena iS Santee Normal Training School etanhan inapapi qa wicanagi odepi. Koska ito de iwanyaka po. Niye dehan mdokite sni woonspe yakuwapi ce nmiheiciya po. Tuwedan oyake sni kinhan ecin token nalionpi kta he. Tuwedan ekta ye Sni kiuhan ecin tokeu sdonyapi kta he. Joseph Rogers. HUNKAYAPI WAN TE. Mini Wakan ekta, Feb. li), 1888. Amos Wakankoyake te; unkan Wakan tanka yus wanke qa te. Te kta itokam wohduze cin qa en unkipi qa waqu, unkan heya: Koda Wakantanka Woyute Wakaii unqupi wata unkan mamdeza seca eya qa ake tipi wakaii en mazalidalida duhapi kta, tka miye en waun kte sni; tuka tokesta miye tipi iyotan waste eu wai kta hecetu, okodakiciye ciksuyapi kta, eyaya. Owasin en unkanpi opaun- htapi epa hehan miye hepa: Tuwe ohiye cinhan wokoyake ska koyake kta, eya; (Wayuo. 3 : 5.) tuka caje kin Ate itokam qa ohnihde wicaye wicitokam omdake kta, eye cin, yeksuya he epa; unkan, ho, eya. Taku owasin awasteya wanke qa ta. Cinca yamni qa tawicu hena ehpeya iyave. W. O. 'Rogers. WOWAPI OWIYOPEYE. Wowapi token wiyopeunyanpi de unyaotaninpi. Canku tokaheya he he untipi en token yawapi kin ee. Canku inonpa be wowapi otoksu koya tonakeca kin ee. A. B.C. Wowapi - 10 - - 11 Wicoie Wowapi - - 20 - - 22 Oowa Wowapi - - - 20 - - 23 Wiwicawangapi - - 05 - - 06 Odowan Cistinna - - - 20 - - 22 Odowan Tanka - - - 50 - - 56 Wowapi Wakaii tanka 1 20 - - 1 44 Wowapi Wakan Teca 45 - - 50 Wayawa Tokaheya - 40 - - 44 Maka Oyakapi - - 75 - - 82 Wowapi Pehanpi - 1 25 - 1 72 AVasicun Ieska Wowapi 1 00 -105 John P. Williamson, Greenwood, D. T. QaiS Alfred L. Riggs, Santee Agency, Neh. UNITED STATES EN WOICICAGE WOOPE KIN. OSpe 8. Ataya-waaiapi (Congress) kin wowasake dena yuhe kta: — Wahpaya wokajuju (taxes), makoce tokeca etanhan taku opetonpi on wokajuju (duties), taku wiyopeyapi on wokajuju (imposts) qa taku kagapi on wokajuju (excises) owas tonagnakeca kte ciu cajeyate qa mnaye kte; qa on United States oicazo tawa kajuju kte, qa wowinape owancaya okihikiciyapi qa wioookiciwaste kagapi kta on awanyake kte; tuka taku makoce tokeca etanhan opetonpi (duties), taku wiyopeyapi (imposts) qa taku kagapi (excises) wokajuju owasin United States owancaya okajuju iyakidecece kte. United States ieazokiya mazaska odota okihi kte; Oyate makoce toktokeca 0111 taku icitokiyopekiciyapi hena iwanyake kte qa nakun makoce ospe detu kin qa Ikcewicasta obe owasin. Token oyate tokeca deii oyate iyecen wicakagapi kte cin iyeceii woope wanjidan kage kte, qa tuwe oicazo ecaca iyohiya okihi Sni (bankruptcy) heca on United States owancaya woope kage kte. Mazaska okaStanpi qa oiyawa kin qa oyate tokeca tamazaska oiyawa hena iwanyake kte, qa on tkeutapi qa hanska wiyutapi hena tohanhantu kte ciu kapi kte. United States en tuwe mazaska oiyawa qa okaStanpi kin yutokeca kinhan token iyopeyapi kte cin iwanyake kte. Wowapi oyujuju cpi wowapi otoksu canku hem; iwanyake kte. WicaSta taku wayupiya okahnigapi qa kagapi owasin wawiyopaStakapi kte, qa tohanyan hena tuwepi kin taku owapi qa kagapi tawaya hduhapi kte ein iyecen woyusuta wicaqu kte. Waaia-tipi wankantu kin ihukuya waaia-tipi kage kte. Miniwancata womanon kin qa wicolian on tapi kta iyececa econpi kin qa oyate ataya tawoahope kicaksapi kin hena yatanin qa iyopewicaye kte. Okicize kage, oyate toktokeca ekta wawicakipi wowasake wowapi kage qa miniwancata qa makata wawicakipi hena on woope kaga okihi kte. Akicita wicayuhe qa awanwicayake kte, tka mazaska on wicayuhapi kte cin waniyetu nom unpi kta sain kapi kte sni. Witawata on kicizapi en akicita wicayuhe qa awanwicayake kte. Miniwancata qa makata akicitepi kin awanyake qa wicayuhe cin on woope kage kte. United States woope yuwaSakapi kta, qa tona woope yutakuni Sni wacinpi yuhukuu iyewicayapi kte, qa tokantanhan zuya upi napewicayapi kta e on tiyata akicita (militia) wicakicopi kin iwanyake kte. Tiyata-akicita (militia) obe wicakagapi, wipewicakicatonpi qa wicakaonspepi kin hena awanyake kte, qa tona United States en wowidagwicayapi kin awanwicayake kte, tuka makoce ospe otoiyohi iye akicita itancan kin wiea- hdannigapi kte qa tiyata-akicita (militia), token oecon kta Congress eye cin, hena wowaSaketonyan onspewicakiyapi kte. United States en makoce tukte TunkanSidan toyanke kta Congerss ke- j ye qa State iyowinkiyapi on icupi kin ; lie en token cin woope kage (pi ohna , eeon kte, (tka oyanke he canwohnaka se makaiyutapi wikcemna sanpa kte Sni) qa he Tunkansidan toyanke heea kta ; qa oyanke tona en akicita oyanke, dotopiye, wipe-tipi, wita-wata okicize tipi, qa tipi tona unpica ehdepi kta e on State en woope kagapi oinniciye (Legislature) iyowinkiyapi on opetonpi hena owas wowaSaketonyan awanyake kte. Qa wowasake kin dena qa wowasake tokeca owasin tona Woicicage Woope eciyataiihan United States Oitancanpi ospaye qaiS waawanyake wanji wicaqupi kin yuecetupi kta e on woope kaga okihi kte. JESUS WICALAPI. " Na tuwa ni un, na wicamala kiuhan icinonpa tin kte Sni;" John 11: 26. Tuwa ni un kin en Wakansica ti en wiconte inonpa he kokipe, na awieakehan woahtani Sieekilakc, na Wakantanka ti en wiconi owihanke wanica hecin kinhan, Jesus wicala kin hee. Tka wokokipe, woyuSinyaye, wocante Sice, wowayazan, na tapi kta en Jesus wicalapi he owotanla sni. Tuwa taku iyotan waste na suta na owihanke wanica cin kinhan, ni tin kin en Jesus wieala kta. Iwanyaka po. Tuwe wicagege, mnihuha, mahiyublu, pejiicaSla, can- pagmiyanpi, ikan, aguyapi icaSla, na taku kesa cin kinhan tona iyotan waSte na suta kin hena ein eee; esa bona tanni na owihanke yuke. Philadelphia Baltimore; Chicago bona inyan tank- tan ka on tipi kagapi; hena tehan waste ua suta kta on. Hehan Tunkansila taoyate kin AVoope Itancan (constitution) yuhapi na he ogna woope wan yusutapi ehantanS yutokecapica Sni; heeen sanpa cincapi ekta wookiye na wowaSte kta on woope itanean kin eglepi; na be; waste na yusuta esa owihanke kta. Maka malipiya hena waniyetu ota yanke, hecen taku iyotan suta kin hena ee, esa henayoza owihanke kta. "Na tuwe ni un, na wicamala kinhan icinonpa tin kto sni," Jesus eye kin. Taku iyotan waste na suta ua owihanke wanice kin hee unkokiyakapi. Nakun heya, "Tuwe miye wicamala kinhan he owihanke wanin wiconi yuhe kta." Tuwe ni 1111 kin en wicala kinban be wiconte inonpa kin iyohi kte Sni. Nakun heya; "Hemiye wicayalapi Sni kinhan waynlitunipi egna nitapi kta. Tuwa ni un kin en wicala sni kinban he wiconte inonpa kin iyohi kta. Na tuwa ni un, na wicamala kinban icinonpa tin kte sni,"eye kin iye licaigla- otanin on heye Sni, Wakantanka Cinhintku kiu bee woahtani kajuju kta malipiya eciyatanhan hi, na tona ni unpi kin etanhan wicate kin hehanyan wicalapi kin, nipi he wicakiyaotanin on heya. Wakantanka heya. "Micin- ksin waStewakilake eu on iyomakipi hince ein he lee ce; anagoptan po." Tuwe anagoptan na wicala kin he ni kta. John Lastman. Wicasta tanka wante. RoscoeConk- liug, April 18 New York otonwe ekta te. Waniyetu ota United States senator heca, tuka ayuStan qa wakiapi wicolian ake icu. Anpetu en te cin New York makoce ekta wayaco tipi kin owasin wicolian enakiyapi. Utica, N. Y. o.kta tancan ayapi qa hen hapi. Albany, N. Y. hen icaga.
Object Description
Community newspapers
Indians of North America -- Newspapers
Dakota Indians
Dakota language
Description
Tags
Add tags for front cover
Comments
Post a Comment for front cover


text: 1Chaymanta, Jesús rerqa tukuy llajtasman, ranchosman ima, willaraspa, yachachispataj Diospa reinon evangeliomanta. Chunka iskayniyoj apostolesnintaj, 2wakin warmiswan ima Paywan khuska karqanku. Kay warmisqa sajra espiritusmanta kacharichisqa kasqanku, onqoykunamanta ima sanoyachisqa: María Magdalena, pimantachus qanchis sajra espíritus llojsisqanku, chay; 3Juana, Cuzaj warmin. Chay Cuza sutiyojqa Herodespa mayordomon karqa. Chantá Susana, ashkha warmis ima, pikunachus kapuyninkuwan Jesusta yanapaj kanku, chaykuna. 4Ashkha runas Jesusman jamorqanku sapa llajtamanta; tantakojtinkutaj, Jesús uj rijch'anachinata yachacherqa. 5Pay nerqa: Uj tarpoj runa mujuta tarpoj llojsisqa. Tarpushajtintaj, wakin muju ñannejman urmasqa, chaypitaj purejkuna sarurasqanku; p'isqos jamuspataj, mikhukapusqanku. 6Wakin mujoqa urmasqa rumiraraman, p'utumuspataj, ch'akipusqa jallp'a ch'aki kasqanrayku. 7Wakin mujoqa khishkas chawpiman urmasqa, khishkastaj chajrawan khuska wiñaspa, p'ampaykusqanku. 8Wakin mujutajrí urmasqa sumaj jallp'aman, p'utumuspataj, poqosqa pachajta sapa mujumanta, nispa. Jesús chayta niytawantaj, aswan jatunmanta nerqa: Pillapis ninriyojqa uyarichun, nispa. 9Chantá yachachisqasnin Jesusta taporqanku: Ima niytataj munan chay rijch'anachinari? nispa. 10Paytaj nerqa: Qankunamanqa Dios rejsichisunkichej reinompa pakasqa yachayninta; wajkunamanrí rijch'anachinaswan parlan, qhawashaspa ama rikunankupaj, uyarishaspapis ama entiendenankupaj. 11Chay rijch'anachinaqa kayta niyta munan: Mujoqa Diospa Simi Nisqanwan ninakun. 12Wakin runasqa kanku ñan pata jina, maymanchus muju t'akakorqa, chay jina. Paykunaqa Diospa Simi Nisqanta uyarinku; chantá Kuraj Supayqa jamuspa, sonqonkumanta Diospa Simi Nisqanta orqhon ama creenankupaj, nitaj salvasqa kanankupaj. 13Rumirara jallp'aqa uyarejkunawan ninakun, chaykunataj Diospa Simi Nisqanta kusiywan jap'inku. Chaywampis paykuna mana allin saphichasqa kasqankurayku, pisi tiempollata creenku; phutiy jamojtintaj, urmapunku. 14Khishkarara jallp'aqa Diospa Simi Nisqanta uyarejkunawan ninakun; paykunaqa kay pacha imaswan, qhapaj kaykunawan, aychankoj munayninwan ima atipachikunku, chayraykutaj Diospa Simi Nisqampi mana wiñankuchu. 15Sumaj jallp'arí ninakun pikunachus sumaj sonqowan, cheqan yuyaywantaj Diospa Simi Nisqanta uyarinku, chaykunawan. Sonqonkupi Diospa Simi Nisqanta jap'ikuspataj, pacienciawan kawsayninkupi sumaj poqoyta rikuchinku. 16Mana pipis k'anchayta jap'ichispa, wich'iwan k'umpuykunchu, nitaj catre uraman churaykunchu; astawanqa pataman churan, yaykojkuna k'anchayta rikunankupaj. 17Mana imapis pakasqa kanchu mana rikuchikojqa, nitaj pakasqallapuni kayta atinchu mana yachakoj, nitaj sut'inchakojqa. 18Chayrayku, allinta uyariychej ari: Kapuyniyojmanqa aswanraj qosqa kanqa, mana kapuyniyojmantatajrí kapusqanta yuyasqampis qhechusqa kanqa, nispa nerqa Jesusqa. 19Jesuspa maman, wawqesnin ima jamorqanku payman, manataj qayllaykuyta aterqankuchu runas k'iski kasqankurayku. 20Chantá willacherqanku Jesusman: Mamayki, wawqesniykiwan jawapi mask'ashasunku, Qanwan tinkukuyta munaspa, nispa. 21Paytajrí kuticherqa: Mamaywan, wawqesniywanqa kanku, pikunachus Diospa Simi Nisqanta uyarinku, ruwankutaj, chaykuna, nispa. 22Uj p'unchay Jesús boteman yaykorqa yachachisqasninwan, nerqataj: Jakuchej qochaj chimpanman, nispa. Jinataj botepi rerqanku. 23Rishajtinkutaj, Jesús puñurpayarqa. Jinallapi manchay sinch'i wayra oqharikorqa jatun qochapi, yakutaj boteta chinkaykuchisharqaña. 24Jesusman qayllaykuspataj, payta rijch'aricherqanku: Señor, Señor, chinkaykushanchejña, nispa. Chantá Jesusqa wayrata k'amerqa, yaku oqharikojtawan. Wayrataj thañerqa, yakupis tiyaykaporqa. 25Chaymantataj yachachisqasninman nerqa: Maytaj creeyniykichej? nispa. Paykunatajrí mancharikuspa, t'ukorqanku, tapunakorqankutaj paykunapura: Pitaj chantá kayri, wayrata, yakutapis kamachejtin, kasunkuri? nispa. 26Chayarqanku Gerasa jallp'aman, Galilea Qocha chimpapi kajman. 27Jesús botemanta urayk'usqantawantaj, uj runa llajtamanta jamuspa, payman qayllaykorqa. Unayña payqa supayniyoj kasqa; chayrayku mana p'achallikojchu, nitaj wasimpipis sayajchu, manachayqa panteompi aya p'ampanasllapi tiyakoj. 28Payqa Jesusta rikuytawan, wijch'uykukorqa ñawpaqenman, qhaparispataj nerqa: Ima ruwanayki tiyan noqawan, patapi kaj Diospa Churin Jesús? Mañakuyki ama ñak'arichinawaykita, nispa. 29Chantá Jesusqa kamacherqa supayta chay runamanta llojsinanta. Sapa kuti paywan chay supayqa munayninta ruwaj. Runastaj cadenaswan wataj kanku chay runaj chakisnintawan, makisnintawan; chaywampis payqa chay cadenasta p'itiraj, chay supaytaj ch'inkunaman ayqechej. 30Jesús taporqa: Imataj sutiyki? nispa. Paytaj kuticherqa: Suteyqa Tropa, nispa. Chayta nerqa ashkha supaykuna payman yaykusqankurayku. 31Chay supaykunataj Jesusmanta mañakorqanku ama paykunata kachananta ukhu pachaman. 32Ashkha khuchis chay loma qayllapi mikhusharqanku, supaykunataj mañakorqanku chay khuchisman yaykojta saqenanta; Jesustaj saqerqa yaykunankuta. 33Chantá, chay supaykunaqa runamanta llojsispa, khuchisman yaykorqanku. Khuchistaj imata jina correspa, qaqanejta jatun qochaman wijch'uykukorqanku, chaypitaj jeq'eqaspa wañurarqanku. 34Khuchi michejkunaqa chayta rikuspa, ayqerqanku, rispataj, llajtapi, campopipis willamorqanku imatachus rikusqankuta. 35Jinapi runas llajtamanta llojserqanku qhawaj imachus kasqanta, Jesusman qayllaykuspataj, rikorqanku ñawpaqempi chay runata tiyashajta, pimantachus chay supaykuna llojsirasqanku, chayta. Chay runata p'achallisqata, yuyaynimpitaj kashajta rikuspa, manchachikorqanku. 36Rikojkunataj willarqanku chay runa imaynatachus supaykunamanta kacharichisqa kasqanta. 37Chantá, chay ashkha runas Gerasa muyuynintinmanta maytapuni mañarqanku Jesús jallp'ankumanta ripunanta, anchatapuni manchachikusqankurayku. Jesustaj boteman yaykuspa, riporqa. 38Supaykunamanta kacharichisqa runaqa Jesusta mañakorqa Paywan rejta saqenanta. Jesustajrí kachaporqa: 39Kutipuy wasiykiman, willamuytaj imastachus qampaj Dios ruwasqanta, nispa. Chantá payqa riporqa llajtantimpi tukuyman willaraspa t'ukuna imasta Jesús paypaj ruwasqanta. 40Ujtawan Jesús qocha chimpaman kutimpojtin, ashkha runas kusiywan tariparqanku, imaraykuchus tukuyninku Payta suyasharqanku. 41Chantá jamorqa uj runa, Jairo sutiyoj. Payqa sinagogapi kamachej karqa. Jesuspa ñawpaqenman qonqoriykukuspataj, mañarqa wasinman rinanta, 42imaraykuchus uj k'ata ususin, chunka iskayniyoj watayoj jina, wañunayasharqaña. Jesús rishajtin, runasqa maytapuni Payman k'iskikamorqanku. 43Paykuna ukhupi uj warmi karqa, yawar apaywan onqosqa chunka iskayniyoj wataña; maytapuni jampejkunapi, jampispi ima qolqenta tukuchisqa, manataj pipis sanoyachiyta atisqachu. 44Chay warmirí Jesusman qhepallanmanta qayllaykuspa, p'achampa kantunta llankhaykorqa, llankhaykusqantawantaj, yawar apaynin ch'akiporqa. 45Chantá Jesús nerqa: Pitaj llankhaykuwanri? nispa. Runas k'iskilla kajtinku, Pedroqa nerqa: Yachachej Señor, runas k'iskikuspa tukuynejmanta ñit'imusunku, Qantaj nishanki: Pitaj llankhaykuwan? nispa. 46Jesustajrí kuticherqa: Pipunichá llankhaykuwan. Yachani Noqamanta atiy llojsisqanta, nispa. 47Chantá chay warmeqa mana pakakuyta atispa, Jesusman kharkatitispa qayllaykorqa; ñawpaqenman qonqoriykukuspataj, sut'incharqa tukuy runaj ñawpaqempi imaraykuchus llankhaykusqanta, imaynatatajchus llankhaykusqantawan onqoyninmanta sanoyasqanta. 48Chantá Jesús nerqa: Wawáy, creesqaykirayku sanoyasqa kanki; sonqo tiyaykusqa ripuy, nispa. 49Jinata Jesús parlashajtillanraj, sinagogapi kamachej runaj ujnin kamachin Jairoj wasinmanta jamuspa, nerqa: Ususiykeqa wañupunña; amaña Yachachej Señorta jamunanta niychu, nispa. 50Chayta uyarispa, Jesusqa Jairota nerqa: Ama mancharikuychu; creellay, wawaykitaj kawsarimonqa, nispa. 51Wasiman chayaspa, pusaykorqa Pedrota, Juanta, Santiagota, ch'iriskaj tatanta, mamantawan imalla, manataj pitapis yaykojta saqerqachu. 52Tukuyninkutaj uj phutiyta waqasharqanku ch'iriskamanta. Chantá Jesús paykunaman nerqa: Ama waqaychejchu; manamin wañunchu, puñushallan, nispa. 53Chayta uyarispa, Jesusta asipayarqanku, chay ch'iriska wañusqa kasqanta yachasqankurayku. 54Chantá Jesusqa ch'iriskata makinmanta jap'iykuspa, jatunmanta nerqa: Imillita, sayariy, nispa. 55Jinapi ch'iriska kawsarimuspa, chay ratopacha sayarerqa. Jesustaj nerqa mikhunata payman jaywanankuta. 56Tatasninrí, maytapuni t'ukorqanku. Jesús nillarqataj ama pimampis chay imasmanta willanankuta.


text: 1Sábado jamay junag jamaparcurnami domingo tuta saca sacala María Magdalenawan jucnin María aywayargan Jesuspa ayanman perfümita winapäyänanpä. 2Sayno aywaycäyaptinmi Tayta Diosninsi cachamushgan ángil ciëlupita urämuptin pasa yupa sucsucyargan. Jesús pamparaycashgan sepultüraman chaycurmi saparag rumita witircasir jananman jamacuycorgan. 3Say ángil elgucuynörämi asicyargan. Mödananpis rashtano yuragmi cargan. 4Angilta ricaycurmi soldäducunaga segaypa watpash ricacuyargan. 5Warmicuna chäyaptinnami ángil nergan: “Ama mansayämaysu. Musyämi cruci caypa wanusiyashgan Jesusta ricag shayämushgayquita. 6Mananami caychönasu caycan. Manarä wanur niyäshushgayquinölami cawarimush. Mayman sutaycuyashgantapis masqui ricayay. Mananami cannasu.” 7Nircurnami say warmicunata nergan: “Cananga aywar discïpuluncunata wilayay Jesús cawarimushganta. Saynöpis wilayanqui Galileaman aywar saycho Jesuswan tincuyänanpä cashganta.” 8Ángil sayno niptinmi warmicunaga mansacash caycäyashgancho yupa cushicuyashpan Jesuspa discïpuluncunata wilag apurä aywacuyargan. 9Sayno apurä aywaycäyaptinmi paycunata Jesús yuriparcur saludargan. Saymi gongurpacuycur chaquinta macalacurcur adorayargan. 10Saymi Jesús nergan: “Ama mansayämaysu. Discïpulöcunata wilayanqui Galileaman jucla aywayänanpä. Saychönami paycunawan tincushäpä.” 11Warmicuna cuticuyaptinmi sepultürata täpag soldäducunapis Jerusalenman aywar mandag cüracunata wilayargan lapan ima päsashgancunatapis. 12Wilayaptinmi mandag cüracunaga Israel mayor runacunawan wilanacusquir soldäducunata asca guellayta pägayargan cayno niyashpan: 13“Jesuspa ayan elagashganta Pilato musyaptenga nogacunami paywan parlayäshä imatapis gamcunata mana jitapäyäshunayquipä. Gamcunanami runacunata niyanqui: ‘Punucasquiyashgäyagmi Jesuspa discïpuluncuna sacaypa shamuycur ayanta suwar apacuyash. 15Saymi guellayta chasquircur cüracuna niyashgannöla soldäducunaga aywayargan runacunata wilayänanpä. Sayno wilacuyashganpitami cananyagpis Israel runacunaga mana criyiyansu Jesús cawarimushganta. 16Jesuspa chunca juc (11) acrashgan discïpuluncunanami Galilea provinciaman chaycur aywayargan mayninchöpis tincuyänanpä Jesús nishgan jircaman. 17Saychömi Jesuswan tincur payta adorayargan. Payta ricaycarpis waquenga manami criyiyarganräsu cawarimushganta. 18Naupanman aywaycurmi discïpuluncunata Jesús nergan: “Cay pasachöpis y gloriachöpis lapanpä munayyog canäpämi Tayta Dios churamash. 19Saymi gamcunata cachä may-say nacionpapis aywar discïpulö cayänanpä pï-maytapis yachasiyänayquipä. Chasquicamagcunataga bautizayanqui Taytäpa jutincho, nogapa jutëcho y Santu Espiritupa jutincho. 20Saynöpis paycunata yachasiyanqui lapan nishgäcunata cäsucuyänanpä. Cay pasa ushacaptinpis nogaga gamcunawanmi imaypis caycäshä.” [Amén.]


text:
Willkapanpa
- Willkapanpa nisqaqa huk sut'ikunayuqmi; Willkapanpa (sut'ichana) rikuy.
Willkapanpa Inkakunap Anti suyupi pukara llaqtan karqan, Piruw mama llaqtapi, Qusqu suyupi, Killapampa pruwinsyapi, Willkapampa distritupi.
Yuyarina
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Chay llaqtamanqa Manqu Qhapaq iskay ñiqin 1537 watapi ayqikurqan. Tawa inka qhapaqkunas chaypiqa kamachirqan:
1572 watapi Ispañulkunas chay llaqtataqa atispa thuñichirqan.
Karu puriy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Witkus
- Yuraq Rumi (icha "Chuqipalta"), Witkus: 1 km
- Ispiritu Pampa
- Punkuyuq
- Chuqik'iraw
- Quriwayrachina
- Quta Kuka
Apaykachana[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Willkapanpa.


text: 1Wawqe-panaykuna, Señorninchis Jesucristoq kutimunanmanta, paywan kuska huñukunanchismantawan 2valekuykiku, ama yuyayniykichista usqhaylla hukman t'ikraychischu, amataq mancharikuychispaschu “Señorpa kutimunan p'unchayqa chayamunñan” nisqata uyarispa. Yaqapaschá chayta uyariwaqchis karqan profetizasqapipas, willasqapipas, otaq chayta leewaqchis karqan ñoqaykuq cartaykupas kanman hinata. 3Amapuni imaynallamantapas q'otuchikuychischu. Señorpa kutimunan p'unchay manaraq chayamushaqtinqa, Diospa contranpi sayariyraqmi kanqa, hinan millay-millay awqa sonqo runa rikhurimunqa, chay runaqa muchunanpaq t'aqasqañan. 4Chay runan sayarimunqa Dios contra, llapa yupaychanapaq kaqkuna contrapiwan, chaykunamantapas aswan munayniyoqman tukuspan Dios yupaychana wasimanraq haykunqapas, hinaspan chaypi dueñochakuspa ninqa: “Ñoqaqa Diosmi kani”, nispa. 5¿Manachu yuyarinkichis qankunawan kashaspayraq chayta qankunaman nisqayta? 6Kunanqa yachankichismi imachus chay runata hark'ashasqanta, ahinapin chay runaqa rikhurimunan tiempollapi rikhurimunqa. 7Chay millay-millaypa pakasqa atiyninqa ruwakushanñan, ichaqa chay hark'aqqa apasqa kanankaman hark'ashallanqapuni. 8Chaypachan chay millay-millay awqa sonqo runaqa rikuchikunqa, paytan Señorqa hamuspa samayninwan wañurqachinqa, lliphlli-kayninwantaq thuninqa. 9Chay awqa sonqo runaqa Satanaspa atiyninwanmi rikhurimunqa, hinaspan imaymana llulla milagrokunata, señalkunata, musphanakunatawan ruwanqa. 10Hinallataq tukuy rikch'aq mana chanin ruwaykunata ruwaspa q'otunqa ñak'ariyman ripuqkunata. Paykunaqa ñak'ariyman ripunku qespichisqa-kayta mana munaspa, cheqaq-kayta pisichaspa mana chaskisqankurayku. 11Chaymi Diosqa paykunaman chayachimun sinchi pantachiq yuyayta, llullakaqta chaskinankupaq, 12ahinapi cheqaq-kayta mana chaskiy munaqkuna llapallanku muchuchisqa kanankupaq. Paykunaqa millay mana chanin kaqpin q'ochukurqanku. 13Señorpa munakusqan wawqe-panaykuna, ñoqaykuqa qankunamanta Diosman graciasta qonaykupunin, qallariymantapacha qespichisqa kanaykichispaq Diospa akllakusqasuykichismanta. Qankunataqa Diosmi qespichisunkichis Santo Espíritu paypaq t'aqasqasuykichisrayku, cheqaq-kaypipas iñisqaykichisraykupiwan. 14Chaypaqmi Diosqa waqyarqasunkichis allin willakuykunata willasqaykuwan, Señorninchis Jesucristoq hatunchasqa-kayninpi paywan kuska kanaykichispaq. 15Chay hinaqa, wawqe-panaykuna, allintapuni sayashaychis, simiwanraq cartawanraq qankunata yachachisqaykuta ama qonqaspa. 16Kikin Señorninchis Jesucriston Dios Yayanchispiwan, munakuwaspanchis sumaqta qhawariwanchis, wiñaypaqmi sonqochawanchis, allin suyakuytapas qowanchis. 17Paypunin sonqoykichista kallpachasunkichis, hinallataq tukuy allin rimaypipas ruwaypipas allinta takyachisunkichis.


text:
Eduardo Rodríguez Veltzé
Eduardo Rodríguez Veltzé sutiyuq runaqa (* 2 ñiqin pawqar waray killapi 1956 watapi paqarisqa Quchapampa llaqtapi, Buliwyapi) huk buliwyanu pulitikum. Buliwya suyup umalliqninmi karqan (9 ñiqin inti raymi killapi 2005 watamanta 22 ñiqin qhulla puquy killapi 2006 watakama).
San Agustin yachay wasiman purisqa, Quchapampa llaqtapi San Simun hatun yachay wasiman (Universidad Mayor de San Simón) purisqa.
- Master of Public Administration at Harvard University's John F. Kennedy School of Government.


text:
Gernika-Lumo
Gernika-Lumo (yuskara simipi) icha Guernica y Luno (kastilla simipi) nisqaqa Ispañapi, Yuskadi suyupi, Bizkaia pruwinsyapi huk llaqtam.
Yuyarina
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Ebro mayu
Pulitika Rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Waki[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Iñiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kathuliku inlisya.
Llaqtap amachana santun[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Karu puriy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Raymikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Llaqtapi paqarisqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Ñaña llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Gernika-Lumo.
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Gernika-Lumo.
- Página del Ayuntamiento de Guernica y Luno.
- Juntas Generales de Vizcaya.
- Página del Gernika Club de fútbol.
- Página del Gernika Rugby Taldea.


text: 1Diosqa ancha khuyapayakuqmi. Paymi akllawaranku Jesucristomanta willakunaykupaq. Chayraykun noqaykuqa, mana desanimakuspa, payta servishayku. 2Noqaykuqa p'enqakuypaq kaqkunataqa manan ruwaykuchu; nitaqmi pakallapi p'enqa-p'enqaypaq huchakunatapas ruwaykuchu. Hinaspapas noqaykuqa manan ni pitapas engañaspachu puriyku; nitaqmi Diosmanta allin willakuykunata willaspaykupas, cambiaykuchu. Aswanmi kikin Diospuni imapas rimasqaykumantaqa testigoyku. Chayraykun llapallan runakunaqa noqaykupi confiankuman. 3Ichaqa Diosmanta allin willakuykunata mana entiendeyta munaq runakunaqa, wiñay wañuymanmi rishanku. Chayraykun paykunapaqqa Diosmanta kay allin willakuykunaqa pakasqa hina kashan. 4Sayna pakasqaqa kashan, diablo mana creyente runakunapa piensayninta tutayaqman hina tukurachisqanraykun. Chaymi paykunaqa mana entiendenkuchu Diosmanta allin willakuykunataqa, huk sumaq k'ancharishaq hina kashaqtinpas. Jesucristoqa cheqaq Diosmi. Ichaqa chay sumaq k'anchaytan mana creeq runakunaqa mana rikunkuchu. 5Noqaykuqa manan kikiykupa vidaykumantachu willakuspa puriyku. Aswanqa Jesucristo Señorninchis kasqanmantan willakuyku. Hinaspapas noqaykuqa, Señorninchis Jesucristota khuyakusqaykuraykun, serviqniykichis runakunalla kayku. 6Kay pachata ruwaspanmi Diosqa niran: “K'anchay tutayaqpi k'anchachun”, nispa. Chay k'anchaymi, Diospa willakuyninmanta allinta entiendeqtinchis, noqanchispa sonqonchista k'anchaykuran, saynapi Señorninchis Jesucristopa k'anchaq uyanta rikuspanchis, Taytan Diosqa ancha atiyniyoq kasqanta yachananchispaq. 7Noqanchispa sonqonchispiqa Diospa atiyninmi kashan, imaynan allpamanta p'akikuq mankapi huk tapaw qoripas kashanman hina. Chay p'akikuqlla manka hinaqa noqanchismi kanchis. Chaymi runakunapas yachanku, atiywan yachachisqaykuqa mana noqallaykumantachu hamusqanta, aswanqa Diosmanta hamusqanta. 8Chayraykun noqaykuqa tukuy imaymana problemakunata pasaspapas, mana desanimakuykuchu. Saynallataq ima sasachakuyña hamuqtinpas, chaykunataqa pacienciawan soportayku. 9Runakuna contraykupi kaspa, qatikachawaqtinkupas, Diosqa manan sapallaykutaqa saqewankuchu. Runakuna hap'iwaspanku maltratawashaqtinkupas, manan wañuraykuchu. 10Saynallataqmi maytaña rispaykupas, cuerpoykupin ñak'ariyku, Jesuspas imaynan ñak'ariran chay hinata. Jesuspa ñak'arisqantan hinallataq paypa kawsarimusqantan runakunaqa vidaykupi rikushanku. 11Noqaykuqa kawsashaykun. Ichaqa Señorninchis Jesucristomanta willakusqaykuraykun runakuna wañuchiwanankumanta sapa kutin peligropi kashayku. Saynata kawsaqtiykun runakunaqa rikushanku, Señor Jesucristopa ñak'arisqanta hinallataq paypa kawsarimusqanta vidaykupi. 12Noqaykuqa wañuchiwanankumantan peligrollapi kashayku. Ichaqa saynata kawsaspaykun, qankunata yachachishaykichis, Jesucristopi astawan confiaspa, wiñaypaq kawsanaykichispaq. 13Chaykunamantan Bibliapi khaynata nishan: “Noqaqa Diospin confiani; chayraykun Diosmanta rimani”, nispa Saynallataqmi noqaykupas Diospi confiayku. Chaymi Diosmanta willakuyku. 14Noqanchisqa yachanchismi, imaynan Señor Jesucristota Dios Taytan kawsarichimuran, saynallatataqmi noqanchistapas kawsarichiwasunchis. Hinaspan noqaykutaqa qankunatawan kushkata paypa kasqanman pusawasunchis. 15Noqaykuqa anchatan ñak'arishayku qankunapa allinniykichispaq, saynapi aswan más ashka runakuna Diospa munakuyninta chashkinankupaq, saynapi chay ashka runakunaqa, graciasta qospanku, Diosta alabanankupaq. 16Chayraykun noqaykuqa, mana ishkayaspayku, Diospi confiayku. Kay aycha cuerpoykuña machuyapushan chaypas, p'unchaw-p'unchawmi Diosqa kay sonqoykuta wiñarichishan paypi astawan confianaykupaq. Chaymi noqaykuqa joven runa hinaraq sonqoykupi kallpanchasqa kashayku. 17Hinaspapas kay pachapi huk tiempolla ñak'ariyninchisqa manan wiña-wiñaypaqchu, aswanqa tukukuqllan. Ichaqa saynata ñak'arispanchismi, sumaq hatun premiota chashkisunchis. Chay premioqa ancha valorniyoqmi, hinaspapas mana hayk'aq tukukuqmi kanqa. 18Saynaqa amayá noqanchisqa kay pachapi imapas ñak'arisqanchismantachu llakikusunchis. Aswanqa mana rikusqanchis cielopi kawsanamantayá preocupakusunchis. Kay pachapi imapas rikusqanchisqa tukukuqllan. Ichaqa hanaq pachapi mana rikusqanchis kaqkunaqa wiña-wiñaypaqmi duranqa.


text: 1Ihya tyaá ndi tuhun cha cha iyó maa quɨvɨ cha quichaha̱ tandɨhɨ. Ta cuví chi tuhun cha chiñi̱ ndi ta cha nyehe̱ ndi chihin nuu ndi; vatyi nyehe̱ ndi ta tɨɨ̱n ndi chihin ndaha ndi. Ta ican tuhun ihya cuví tuhun cha chahá ñayɨvɨ̱ chaa coo yo. 2Ñayɨvɨ̱ chaa ihya quetuvi̱ quɨvɨ quichi̱ ra Cristo. Maa ndi nyehe̱ ndi ta chahá ndi cuenda tuhun chi; ta sacotó ndi tuhun ñayɨvɨ̱ chaa cha ma naa ca maa ihya chi ndo. Vatyi ñayɨvɨ̱ ihya, nyaá chi chihin Sutu yo Nyoo, ta vityin tuví chi nu nyicú yo. 3Nacatyí ndi chi ndo cha nyehe̱ ndi ta cha chiñi̱ ndi tacuhva na cu ɨɨn ri ndo chihin ndi, tari maa ndi, ndicha cuii vatyi ɨɨn ri cuví ndi chihin Sutu yo Nyoo ta chihin Sehe ra, ra Jesucristo. 4Ta tyaá ndi tuhun ihya chi ndo tacuhva na coo tandɨhɨ tusɨɨ iñi cha chahá Nyoo chi ndo. 5Ican ihya cuví tuhun cahán ra Cristo chihin ndi. Ta chiñi̱ ndi ta sacotó ndi chi ndo: Nyoo maa ri ñuhu̱ ndichin iyó nu nyaá ra. Ta ñahri cha ñaa iñi, (ñahri cha ña vaha yɨhɨ́ iñi ra cuví cuan). 6Tatu catyí yo vatyi ɨɨn ri cuví yo chihin ra, soco sacuví yo cha ña vaha, nu ñaa iñi chicá noo yo cuví cuan. Sandaví ñaha yo. Ta ñahri tuhun ndicha cahán yo. 7Soco tatu nu ndichin iyó yo, tari maa Nyoo iyó ra nu ndichin, tyicuan ta ɨɨn ri cuví yo chihin tahan yo, ta nɨñɨ ra Jesucristo Sehe Nyoo, nacatyá chi ndɨɨ cuii maa cuatyi yo. 8Tatu catyí yo vatyi ñahri cuatyi yo, suri chi maa yo sandaví ñaha yo, ta ñahri cha ndicha nyaá añima yo. 9Soco tatu nahmá yo cuatyi yo nuu Nyoo, yɨhɨ́ iñi yo chi ra vatyi vaha ra ta ña sandavi ñaha ra, soco sacuví ra cuhva catyí ra, ta cusaha ra tɨcahnu iñi cuatyi yo ta cusandachi ra ndɨɨ cuii maa cha quiñi caa yo. 10(Nyoo catyí ra tyi iyó cuatyi yo), ta tatu catyí yo vatyi ñahri cuatyi yo, sahá yo tuhun tyi Nyoo, cuendu ra. Ta tuhun cahán ra, ñahri maa nyaá añima yo.


text:
Iwrupa Huñu
Iwrupa Huñu, IH nisqaqa (inlish simipi: European Union, EU, kastilla simipi: Unión Europea, UE) mama llaqtakunap tantanakuynimi, kunanqa iskay chunka qanchisniyuqmi wankurisqa Iwrupapi mama llaqta kachkan. 1 ñiqin ayamarq'a killapi 1993 p'unchawpim kamasqa karqan, Iwrupa Huñu Rimanakusqa (Tratado de la Unión Europea) chanirikuptin, 1957 watapi kamasqa Iwrupa Musiku Huñup qatiqnin.
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Iwrupa Huñu.


text:
Llipt'a
- Akullina llipt'a nisqamanta ñawirinaykipaq chaypi qhaway.
Chaqllisinchipiqa Llipt'a nisqakuna prutunkunata chaskiykuq imayaykunam. P'uchqu llipt'a ruranakuy nisqapi p'uchquqa llipt'aman prutuntam (yakuchaq pusitiwu q'ipisqa iñukuta) qun. Llipt'awanqa yaku iñuwa p'uchqu hinam ruranakun, yakumuksi q'ipisqa iñuwa (OH-) tukuspa. Chayrayku p'uchqu yakuwan chulluchisqaqa qanchismanta aswanmi pH chani nisqata ruran.
Kay hinam amunyaku yakuwan ruranakunmi:
- NH3 + H2O → NH4+ + OH-
Kaymi huk iskay p'uchqukunam:
- Amunyaku wapsi (NH3)
- Natriyu yakumuksi (NaOH)
- Kalyu yakumuksi (KOH)


text:
Wayna sipascha t’aqacha
Asikunamanpas rikch’achun, waynachakunapas sipaschakunapas irqikunaraqsi kankuman, chaytam Irqikunapa Kaqninmanta Rimanakuypi yuyaychakamunku (Convención sobre los Derechos del Niño: CDN). Chay rimanakuypim “llapan runaqa maraq 18 watanman chayachkaspaqa” irqiraqmi nispa nimunku.
Imapas ruruchiypaq, warmiyuq qhariyuq kanapaq, llaqta kamachikuypi puriykachanapaq puquysi sipaschapas waynachapas kayqa. Sipaschakunapas waynachakunapas mana kikinchu kanku, aswanpas watankuraykulla (12 watanmanta 18 watankama) chay t’aqapi rakisqa kanku, paykunaqa manataq ima kawsasqankuwanpas, masichankunapa kawsasqanwanpas, munanakuywanpas, kusikuywanpas, pukllaykunawanpas, takiykunawanpas, ima qhawaywanpas, yachayninwanpas, kawsayninwanpas hunt’asqachu kankuman; paykunaqa hukniraqta imatapas qhawankupas yuyaychakunkupas.
Perú Mama llaqtapi sipaschachakunapas waynachakunapas hukniraq kawsayniyuq kanku. Kaypim qhawarisunchik mayhina paykunapa kasqankuta:
Hayk’am kanku
Kay Perú Mama llaqtapiqa, 12 watanmanta 18 watankamaqa wayna sipaschakunaqa 3,600,000si kankuman, chaytaqsi llapan runamanta sapa pachakmanta 13si kankuman. Chay llapan wayna sipas kasqankumantaqa sapa pachakmanta yaqa 51si qhari, yaqa 49taqsi warmi kankuman.
Maypitaq tiyanku
2003 watapi, kay Perú Mama llaqtapiqa, sapa pachakmanta yaqa 74 wayna sipaskuna hatun llaqtakunapi tiyarqanku, sapa pachakmanta yaqa 26 wayna sipaskunataq hawa llaqtachakunapi tiyarqanku.
Hayk’a wayna sipastaq wakchari
Hawa llaqtachakunapiqa sapa pachakmanta 74 wayna sipasmi wakcha kanku, hatun llaqtakunapitaq sapa pachak wayna sipasmanta yaqa 40 wakcha kanku. Wayna sipaskunaqa wakcha kawsaymanpuni paqarimunku, kaqtaq qhawarparisqa kaymanpas, paykunamanqa allin kawsay manapuni chayanchu.
Hayk’ataq yachay wasikunapi yachamunku
2003 watapiqa, 2 hunu, 300 waranqa wayna sipaschakunalla secundariaman yaykurqanku, chayqa llapan primaria tukuq wayna sipaschakunamanta kuskallan. Hawa llaqtakunapi tiyaq wayna sipaskunapaqqa secundariaman yaykuyqa ancha sasa, chayraykutaq paykunaqa sapa pachakmanta 50lla yachay wasiman rinku (hatun llaqtakunapiqa sapa pachakmanta 80 wayna sipas secundariaman rin). Llapan wakcha wayna sipaschakunamantaqa, sapa pachakmanta 42lla secundariamanqa yaykunku, kayqa hatun llaki; qullqiyuq, qhapaq wayna sipaskunaqa, sapa pachakmanta 13lla secundariamanqa mana rinkuchu.
Hayk’ataq llamk’anku
Sapa pachak wayna sipaschamanta 33mi imallapipas llamk’ankuña, chayqa 12 watanmanta 18 watankama. Kaykunamantaqa kuskanmi llamk’apakuntaq kaqtaq yachay wasimanpas rinkutaq imallapas aswan yachaq. Kay Perú Mama llaqtapa hawa llaqtachankunapiqa, sapa pachakmanta 40 irqikunantin wayna sipaskunantinsi chakra ruraypi uywa michiypi llamk’anku, chayraykutaqsi yachayninkupas pisitaq mana chanintaq. Kaykunamantaqa sapa pachakmanta 49 wayna sipaskunas manaña chay kasqanku gradopaqchu watankupas, paykunaqa huk, iskay wata kuraqsi kankuman. Hinallataqsi, sapa pachak hukpa wasinkunapi llamk’aq sipaschakunas (yupayninqa mana tariy tai) yachay wasimanqa mana rinkuchu; paykunaqa sapa mit’apis (semana) 57 uras llamk’anku.
Hayk’ataq sunqu k’irisqapas yawarnin ch’unqasqapas
Kay Perú Mama llaqtanchikpi kunan qhipa tapunakuypis yachakun: sapa pachak qhari warmi irqichakunamantas 49 tayta mamanpa maqasqan tarikun. Tayta mamakunapa maqakuynintaqa kikin wawakunas “allinmi” imakuna yachanaykupaqpas, allin purinaykupaqpas nispa ninku. Kaqtaqsi sapa chunkamanta pusaq wawakunas kikin ayllunpa waqllichisqan tarikun; kaqtaqsi 11 watanmanta 14 watankama chichuyachisqa sipaschakunas sapa chunkamanta suqtas kikin ayllunpa rurasqanpas, hukkunapa waqllichisqanpas.
Hayk’ataq taytapas mamapas
Yachay wasiman mana riq sipaschakunaqa tawa kuti kuraq chichu rikhurin (sapa pachakmanta 37) secundariaman riq sipaskunawan tupanachisqaqa. Loreto yunka suyupim kay hatun llaki tarikun: sapa pachak sipaschakunamantas 26 ña wawayuqña kanku. Anti llaqtakunapiqa sapa pachak sipaschakunamanta 15si ña wawayuqña kanku, chala llaqtakunapiqa sapa pachak sipaschakunamanta yaqa 9si wawayuqña kanku. Runaqa mana llapanchu kaqkama rikusqa, hukkunaqa allin rikusqa, hukkunataq mana: wakcha kaypas yunka llaqtakunapi paqariypas hucha qunqarisqa kanapaq, chayraykum hukkunaqa mana runatahinachu qhawarinku.
VIH-SIDA unquy
Kay wañuchikuq unquywanqa 17,054 runas kanman, chaykunamantaqa 826si irqikuna wakin, hukkunataqsi wayna sipaschakuna kankuman. Chay 826mantaqa 430si wayna sipaschakuna 15 watanmanta 19 watankama kankuman (299 qharikuna, 131taq warmikuna). Kay Mama llaqtanchikpiqa Loreto suyus 4 ñiqinpi tarikun, Piura suyus 5 ñiqinpi kachkan, La Libertad suyus 6 ñiqinpi tarikun, Lambayeque suyutaqsi 9 ñiqinpi tarikunman. Perú Mama llaqtapiqa sapa pachak wayna sipasmanta 75si musuq unquyniyuq kankuman.
Hayk’ataq qispisqa kawsayninta chinkachin
Poder Judicialmi kay yupayta willakun: 2004 watapi ayriwa killakama llapan Mama llaqtanchikpi 1,309 wayna sipaskuna huchakuqkunapa wasinpi wichq’asqa tarikurqan. Kaykunamantaqa 885lla ña huchachasqaña tarikusqa, 424taq tumpasqamanta wichq’asqaraq kachkanku. Chaykunaqa llakim.


text: 1Wakinkuna rimatinllapami fariseo runakunapis yach'aranllapa, Jesusqashi Juanmantaqa achka runakunata shutichitin, paywanna riyanllapa nir. 2Piru chiqaptaqami mana Jesuschu shutichikuyaran. Ashwanmi tukuy paypi kriyiqkunataqa yach'akuqninkuna shutichiyaranllapa. 3Chaymantami Jesusqa yach'aran fariseo runakunaqa imatami paypaq yarpuyan nir. Chaymi Jesusqa Judeamanta lluqshir Galileamanna riran. 4Piru Galileaman rinanpaqqami, Samaria lugarllata pasayta ministiran. 5Chaynu riyarqami, Samariapa uk pwiblun Sicar shutiqman ch'aran. Chay pwibluqa Jacobo, wamran Josita irinsyanpaq nir pachata qusha kayaq chaypa yatalanpi karan. 6Chay pachapi Jacobupa yaku upyanan quch'apis karan. Chay quch'apa yatanlapimi, Jesusqa kusata shaykushanrayku samaran, alas dusi yupayna. 7- 8Chaykamanqa, yach'akuqninkunaqa pwibluman risha karanllapa mikuyta rantimuq. Chaypi Jesu's payla katinmi, Samariamanta uk warmi chay quch'aman ch'aran yakukuq. Chaymi Jesusqa niran: --Mamitay, yakituta upyachimay nir. 9Israelmanta kaqkuna, Samariamanta kaqkunawan mana pich'unakuq kashanllaparaykumi, warmiqa niran: --¿Imanutaq qam Israelmanta runa karqa, nuqa Samariamanta warmitaqa yakuta mañakumayankiqa? nir. 10Jesusqa niran: --Qamqa manami yach'ayankichu imanumi Tayta Dyus yanapakun chaynulla mayqanmi yakuta mañashuyan nirmapis. Chaqa allita yach'ar yakuta mañamatkimaqa tukuy tyimpu nasimuq yakutana upyachishuyman nir. 11Chaynu Jesu's nitinqa, warmiqa niran: --Taytituy, yakuqami kusala ruri maypi. ¿Manami imaykipis kanchu yakuta lluqshichimunaykipaqqa? ¿Maymantana tukuy tyimpu nasimuq yakutaqa upyachimanki? 12¿Qamqachu rukunchikllapa Jacobumantaqa mas runa nisha kanki? Chaqa kay quch'ataqami unay rukunchikllapa Jacobo qumaranllapa, pay chaynulla wamrankuna, animalninkuna ima upyanan yakuta nir. 13Jesusqa niran: --Tukuy kay quch'amanta yakuta upyaqkunaqami, qashan yakunanqallapa. 14Piru nuqa qutiy yakuta upyaqkuna-shuypaqa, mananami maydiyapis yakunanqanachu. Chaqa nuqa mayqantapis yakuta upyachiyani chayqami, yaku nasimuq yupay tukuy tyimpupaqna kawsanqa. 15Warmiqa niran: --Taytituy, chay yakituta upyachimay. Chaynuqa manana qashan yakunar imaqa, kay quch'aman shamur yakukunaypaqnachu nir. 16Chaymi Jesusqa niran: --Rir, runaykita qayamur, shamuyllapa kayman nir. 17Chaynu nitin, warmiqa niran: --Manami runayjunchu kani nir. Jesusqa niran: --Chiqaptami ninki mana runayjunchu kani nirqa. 18Runaykimi, sinku kaytaqa kasha, piru kanan chay ukwan kanki chaypaqa shipashninla kanki, mana chiqap kasarashan warminchu. Chiqaptami nimashayki nir. 19Chaynu nitinmi, warmiqa niran: --Taytituy, willamatkilami yach'anina, qamqa chiqapta Dyuspa uk rimaqnin kanki nir. 20Chaqa Samariamanta unay rukuyllapakunapismi kay sirkapi Dyustaqa aduraqllapa. Piru qamkuna Israelmanta kaqkunaqami ninkillapa: Jerusalenlapimi Dyusta aduranapaqqa allin nir. 21Chaymi Jesuspis niran: --Kriyimay mamitay, ch'amunqanami tyimpuqa Tayta Dyusta maylapipis aduranaykillapapaqqa. Chaynuqami Tayta Dyusta aduranaykillapapaqqa mana ministinkillapanachu kay sirkaman shamuyta, chaynulla Jerusalenman riymatapis. 22Chaqa qamkunaqami mana yach'ayankillapachu mayqanta adurayankillapa nirmapis. Piru nuqakuna-shuypaqami allita yach'anillapa mayqantami adurayanillapa nirmapis. Chaqa tukuyta Washakuqqami Israel runakunallamanta shamusha. 23Piru uk tyimpu ch'amunanpaq karan chayqami ch'amushana. Chaymi kananqa chay chiqapta aduraqkunaqa Tayta Dyuspa Santu Ispiritun munashannullana chiqapta tukuy shunqunllapawan aduranqallapana. Chaqa Tayta Dyusqami chaynu adurananllapata ministin. 24Tayta Dyusqami wayra yupayla. Chaynu karmi payqa Ispiritu. Chayraykumi payta aduraqkunaqa Santu Ispiritu munashannullana tukuy shunqunllapawan chiqapta aduranqallapa. 25Chaynu Jesu's nitinmi, chay warmiqa niran: --Nuqaqami chiqapta yach'ani, Dyus Akrashan Cristo ninllapa chayqa, shamuyan nir. Pay shamurmi, manyaq tukuyta intrachimashunllapa nir. 26Chaynu nitinmi, Jesusqa niran: --Chay mayqanpaqch'i rimayanki chayqami, nuqa kani. Payllawanmi parlayanki nir. 27Chaynu chaypi warmiwan parlayatinllapami, Jesuspa yach'akuqninkunaqa ch'aranllapa. Ch'arqami kusalata dispantakaranllapa Jesu's uk warmiwan parlayashanrayku. Piru manami mayqanninlapis tapuyta puytiranchu imatami chay warmiqa ministiyan, imatami parlayanllapa nirmapis. 28Chaymantaqa chay warmiqa kantarunta chaylapi dijar, kallpaylla riran pwibluman tukuy runakunata willaq. Ch'arqa, niran: 29--Shamur rikayllapa uk runa tukuy imata nuqa rurashaykunata willamashanta. ¿Manachu payqa Dyuspa Akrashan Cristun kanqa? nir. 30Chaynu nitinmi, tukuy runakuna chay kutilla riranllapa Jesu's kayashanmanqa. 31Chaykamanqami, Jesustaqa yach'akuqninkunaqa kaynu nir rugayaranllapa: --Yach'achikuq Taytituy, imalataqa mikuy nir. 32Piru payqa, niran: --Nuqapa mikunayqami kan. Chaypaqqami mana yach'ankillapachu nir. 33Chaynu nitinmi yach'akuqninkunaqa ukninllapa, ukninllapa kaynu nir tapunakuranllapa: "¿Mayqantaq mikunanta apamusha katin waknuqa nimayanchikllapa?" nir. 34Chaynu nitinllapami, Jesusqa niran: --Taytay Dyus imata ruranaypaqch'i nimasha chaymi, mikunay yupayqa. Chaymi rurar tukchishaqna nir. 35"Tarpukurnaqami qamkunaqa ninkillapa: 'Kwatru misisraqmi faltan kusichakunapaqqa' nir. Piru nuqaqami nishaykillapa: Rikayllapa, ch'akraqami qarwashana sigakur kusichakunaykillapapaqqa. 36Chaqa allita yach'ashanchikllapanu uk kusichakuqqami partinta aypan. Chaymi mayqanpis uk kusichakuq yupay runakunata willatin kriyirqa tukuy tyimpupaqna kawsanqa. Chaymi chay tarpukuqwan, kusichakuqqa pullana kusalata aligriyanqallapa. 37Chaynuqami unay nishanllapakunaqa chiqap. Chaqa kaynumi niqllapa: 'Ukmi tarpukun, chaymantami ukna kusichakun' nir. 38Nuqami qamkunataqa kusichaq yupay runakunata willar tantanaykillapalapaqna kach'ashurayllapa. Chaqa paykunataqami mana qamkunachu puntata Dyuspaq intrachishaykillapa karan. Nataq kanan qamkuna paykunata Dyuspaq masta intrachirqami uk tarpukushanta kusichakuq yupayna kankillapa". 39"Tukuy nuqa rurashayta karanta willamasha" nir, chay warmisita tukuyla Samaria pwiblupi parlakushanraykumi kusala achka runakuna kriyiranllapa Jesuspiqa. 40Chaymanta chay Samariamanta runakuna Jesu's kayashanman ch'arqa, kusalata rugaran paykunawan kidananpaq. Chaymi Jesusqa, ishkay diyata paykunawanqa kidaran. 41Chaymanta Jesu's paylla yach'achikutin uyaparqami masna kriyir achkayaranllapa. 42Chaymi chay warmisitataqa niranllapa: --Kanan-shuypaqami mana qam willamashaykillaparaykulanachu kriyinillapa. Ashwanmi nuqakunalla uyapar imana mas kriyinillapa. Chaymi ashwan yach'anillapana, payqami tukuypa chiqap Washakuqnin nir. 43Chaymanta, ishkay diya pasashana katinqa, Jesusqa Samariamanta lluqshir riran Galileaman. 44Chaqa payllami kaynu niran: "Dyuspa uk rimaqnintaqami paypa pwiblunllapiqa mana kasunllapachu" nir. 45Chaymanta Galileaman rir ch'atinnaqa, kusa shumaqta samachiranllapa. Chaqa chay runakunaqami Jerusale'n pwiblupi Pascua fyista katin, rir rikasha karanllapa, tukuy imata Jesu's ruratinmapis. 46Chaymantami qashan Galilea lugarpa uk pwiblun Cana' shutiqpi yakuta binupaq tikrasha karan chayllaman tikrakaran. Chaypimi karan uk mantakuqpa ikillan kaq mantakuq. Chay paypa wamranmi, Capernaumpi qishaq karan. 47Chaymantami chay runaqa, Jesu's Judeamanta Galileaman ch'amusha nir yach'arqa, riran rikaq. Ch'arnaqa rugaran wasinman rir wamran wanuypaqna karan chayta allichananpaq. 48Chaymi Jesusqa niran: --Qamkunaqami kusa dispantakaypaq milagrukunata mana ruratiyqa mana kriyinkillapachu. 49Chaynu nitinmi, chay mantakuqpa ikillan kaqqa, niran: --Taytituy, utqar ripamashun, wamraykish wanutinmana nir. 50Chaynu nitinmi, Jesusqa niran: --Riyna wasikiman. Wamraykiqami alliyashana nir. Chaynu nitinmi, Jesu's nishanpi kriyir chay runaqa riranna wasinman. 51Wasinman ch'ayatinnaqa, sirbikuqninkunaqa nanllapi tarir niranllapa: --¡Wamraykiqami alliyashana! nir. 52Chaynu nitinllapami, payqa tapuran sirbikuqninkunataqa: --¿Ima urastaq wamrayqa kwirpun kach'akaqta kamaran? nir. Paykunaqa niranllapa: --Quya, a la una di la tardimi rupamantaqa qasakaran nir. 53Chaymi taytanqa yarpuran, Jesu's chay uras "Wamraykiqa alliyashana" nisha karan chayta. Chaymi pay, tukuy ayllunkunamapis kriyiranllapa Jesuspiqa. 54Judeamanta Galileaman tikrakamur chay wamrata allichashanwanqami, Jesusqa ishkay milagrutana ruraran.


text:
Amasunu jawira
Amasunu jawira (kastilla aru, purtuguis aru: Amazonas) nisqaqa Tiksi muyuntinpi lliwmanta aswan hatun, 6 400 km suni jawiram. Piruwpiqa Ukayali Marañun jawiranaka nap tinkunpi paqarispa, sach'a-sach'anta Atlantiku Lamaraman kallpan. Chay hatun Amasunu jawirayup sach'a suyuntaqa Amasunu jawira sach'a-sach'a suyu nispa ninchikmi.
Markanaka: Iquitos - Pukallpa - Manaus - Belém - Macapá - Santarém
Irpirinaka[trukaña | chimp askichaña]
Hawa t'inkikuna[trukaña | chimp askichaña]
- Commons katt'ana uñnaqa Amasunu jawira.


text:
Kantarawi pruwinsya
Kantarawi pruwinsya (kastilla simipi: Provincia de Candarave) nisqaqa Taqna suyupi, Piruw mama llaqtapi huk pruwinsyam. Uma llaqtanqa Kantarawi llaqtam.
Yuyarina
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pulitika rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Candarave pruwinsyaqa 2 261,1 km² hatunmi. Suqta distritunmi kan.
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu: [1]
Karu puriy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Calientes llaqtapi armakuna
Yachay tarpuy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Santun[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Señor de Locumba


text: 1Sonqonkupi wampusqa ninku: Dios mana kanchu, nispa. Tukuy sajrayapunku, tukuy ima millaykunata ruwanku. Mana pipis allinta ruwajqa kanchu. 2Janaj pachamantapacha Tata Diosqa runasta qhawamun: Ichas kanman pillapis yuyayniyoj runa, Diosta mask'aj, nispa. 3Tukuytajrí sajra ñanta jap'irinku. Kikillantataj tukuy sajrayanku. Mana pipis allin kajta ruwajqa kanchu. Ni ujllapis kanchu. 4Sajrata ruwajkunaqa mana yuyayniyojchu kanku, pikunachus aylluyta t'antata jina mikhukapunku, Tata Diospa sutintataj mana oqharillankupischu, chaykuna. 5Ni ima manchachikunapaj kashajtimpis, paykunaqa manchachikuywan kharkatenqanku. Diosqa ayllumpa enemigosnimpa tullusninkuta qhalliranqa. Paykunaqa p'enqaypi rikhurenqanku Dios paykunata qhesachasqanrayku. 6Ima sumajchus kanman Sión Orqomanta Israelpaj salvacionnin chayamunan. Dios ayllunta kacharichispa pusakampojtin, Jacobpa mirayninmanta kajkuna, Israel ayllumanta kajkuna ima kusikonqanku.


text: 1Joacazpa churin Joás Israel suyuta iskay watataña kamachishajtin, Joaspa churin Amasías Judá suyuta kamachiyta qallarerqa. 2Kamachiyta qallarishaspa, iskay chunka phishqayoj watayoj karqa. Jerusalén llajtamantapacha Juda suyuta iskay chunka jisq'onniyoj watata kamacherqa. Paypa mamanqa Jerusalenmanta Joadán karqa. 3Payqa Tata Diospa munasqanman jina allinta ruwarqa, manapis ñawpa tatan David jinapunichu. Imaynatachus tatan Joás ruwarqa, ajinallatataj paypis ruwarqa. 4Jinapis orqo patapi lanti yupaychana altarkunata mana thuñerqachu; runakuna chaykunapi uywa wañuchisqata chanta inciensotawan q'oshñichispa jaywashallarqankupuni. 5Amasiasqa kamachiyninta sumajtaña sayachejtin, pikunachus tatanta wañuchejkunata, tukuyninkuta wañucherqa. 6Tatanta wañuchejkunajpa wawankunatarí mana wañucherqachu, imaraykuchus Dios Moisesman kamachiykuna qosqampi, nin: “Tatankutaqa mana wawankoj juchankurayku wañuchinkichejchu, nitaj wawakunatapis tatankoj juchankumanta wañuchinkichejchu; aswampis sapa runa juchanmanta wañuchisqa kachun,” nispa. 7Amasiasllataj Kachi Valle nisqapi Edom llajtayojkunata chunka waranqata wañuykucherqa, maqanakupi atipaspataj Sela llajtata jap'erqa. Suticharqataj Jocteel sutiwan, kunankama chay sutiwan rejsisqa kashan. 8Ujpacha Amasiasqa Israel suyuta kamachej Jehujpa allchhin Joacazpa churin Joasman kachakunata kacharqa. Kay jinata nichispa: “Jamuy, maqanakusun,” nispa. 9Israel suyuta jatun kamachej Joastajrí Amasiasman willajta kacharqa, kay jinata kutichinankupaj: Ithapalloqa Libanopi jatun cedro sach'aman kachasqa, kay jinata nejta: “Ususiykita churiytawan casarachina,” nispa. Jinallaman Libanomanta k'ita animal chayninta purispa ithapallota sarurparisqa. 10Yachani edomikunata atipasqaykita, chayraykutaj runaykachashasqaykita. Walej chayqa, runaykachallay ari; jinapis wasillaykipi qhepakunayki sumaj kanman. Qampajpis, Judá suyupajpis llakiyta, ima nispataj mask'awajri? nispa. 11Juda suyuta kamachej Amasiasrí mana kasuta ruwarqachu. Chayrayku Israel suyuta kamachej Joasqa maqanakoj llojsimorqa, Judá suyupitaj Bet-semes cheqanejpi maqanakorqanku. 12Chanta Joaspa soldadonkunaqa, Amasiaspa soldadonkunanta atipaykorqanku, chayrayku Judá suyumanta soldadokuna sapa uj wasinkuman ayqerqanku. 13Israel suyuta kamachej Joasqa, Bet-semespi Judá suyuta kamachej Amasiasta jap'ispa, Jerusalenman rerqa. Chantá llajtaj perqanta Efraínpa punkunmantapacha Esquina nisqa punkukama pachaj pusaj chunkayoj metrota jina thuñiykorqa. 14Chantá tukuynin qorita, qolqeta, Tata Diospa Templompi tukuy kajta, jatun kamachejpa wasimpi kaj imakunatawan apakaporqa. Chantá wakinta presota jina jap'iraspa, Samariaman kutiporqa. 15Joás kamachishaspa tukuy ima waj ruwasqan, imatachus ruwasqan, atiyniyoj kasqan, Judá suyuta kamachej Amasiaswan maqanakusqan, Israel suyuta kamachejkunaj ruwasqankumanta willaj qhelqapi qhelqasqa kashan. 16Joás wañupojtintaj, Samaria llajtapi, Israel suyuta kamachejkunaj covachankupi p'amparqanku. Paypa cuentanmantataj churin Jeroboam jatun kamachej jina tiyaykorqa. 17Joacazpa churin Israel suyuta kamachej Joás wañupusqanmanta, Judá suyuta kamachej Joaspa churin Amasiasqa chunka phishqayoj watatawanraj kawsarqa. 18Amasías kamachishaspa tukuy imachus ruwasqan, Judá suyuta kamachejkunaj ruwasqankumanta willaj qhelqapi qhelqasqa kashan. 19Jerusalenpi wakin runakuna Amasiaspa contrampi oqharikorqanku, paytaj Laquis llajtaman ayqekorqa. Chaywampis oqharikojkunaqa Laquiskama payta qhatiykuspa, chaypi payta wañucherqanku. 20Chantá ayanta caballopi Jerusalenman apamuspa, Davidpa llajtampi p'amparqanku. 21Chaymantataj Judá suyumanta tukuynin runakunaqa, Amasiaspa churin Azariasta jatun kamachejninkupaj churarqanku. Azarias tatampa cuentanmanta kamachinampaj tiyaykushaspa, chunka sojtayoj watayojllaraj karqa, 22Azariastaj tatampa wañupusqanmanta qhepata, Elat llajtata wajmanta sayarichispa, Juda suyuman kutichimporqa. 23Joaspa churin Amasías Judá suyuta chunka phishqayoj watataña kamachishajtin, Joaspa churin Jeroboam Samaria llajtamantapacha Israel suyuta kamachiyta qallarerqa. Kamacherqa tawa chunka ujniyoj watata. 24Jeroboamqa mana Tata Diospa munasqanman jinachu ruwarqa, imajtinchus Nabatpa churin Jeroboam jinallataj ruwarqa. Payqa mana allinta purispa israelitakunata juchallichisqa. 25Payqa Israel suyoj jap'iynimpa mojonninta Hamatman yaykunamanta Arabá jatun qochakama watej kutichimporqa. Ajinata ruwarqa Amitaipa churin Diosmanta willaj Jonasman israelitakunaj Diosnin willasqanman jina. Jonasqa, Gat-hefer llajtamanta karqa. 26Tata Diosqa Jeroboamta yanaparqa, israelitakuna, wata runa kachun, mana wata runa kachun sonqo nanayta ñak'arishasqankuta rikusqanrayku. Rikullarqataj Israel suyuta mana pipis yanapaj kasqanta. 27Tata Diosqa israelitakunata kay pachamanta chinkachiyta manaraj nisqachu. Chayrayku Tata Diosqa paykunata Joaspa churin Jeroboamnejta kacharicherqa. 28Jeroboam kamachishaspa tukuy ima ruwasqan, waj imakunata ruwasqampiwan, wapu kasqan, chay chhikata maqanakusqan, imaynatachus Damascota, Hamatta ima Israel suyuman kutichimpusqan, kay iskay llajtakunaqa Judá suyoj jap'iynimpi karqa. Chay tukuyqa Israel suyuta kamachejkunaj ruwasqankumanta willaj qhelqapi qhelqasqa kashan. 29Jeroboam wañupojtintaj, Israel suyuta kamachejkunaj covachankupi ayanta p'amparqanku. Paypa qhepampitaj churin Zacarías jatun kamachej jina tiyaykorqa.


text:
Abebe Bikila
Abebe Bikila sutiyuq runaqa (* 7 ñiqin chakra yapuy killapi 1932 watapi paqarisqa Mout llaqtapi - 25 ñiqin kantaray killapi 1973 watapi wañusqa Adis Ababa llaqtapi), Ithiyupyapas Kallpanay, huk karu kaq purinakunapim (Maraton).
Tayta: , Mama: .
Yachay wasi:
Ulimpiku pukllaykuna 1960 Romaeles, Ulimpiku pukllaykuna 1964 Tokyo wan Ulimpiku pukllaykuna 1968 Mishiku.
Suñaykuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- 2 Ulimpiku medallakuna (2 Qori) (1960 wan 1964)
- Qori Medalla - Ulimpiku pukllaykuna 1960 Roma.
- Qori Medalla - Ulimpiku pukllaykuna 1964 Tokio.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqapi suyukunata uyarinakunatapas tarinki kaymantam: Abebe Bikila.


text: 1Waugui-panicuna, gamcuna cagcho car manami yachag cashgäta yarpar alabapäcamänayquipagtsu ni sasa tantyay palabracunawantsu Jesucristupa wilacuyninta yachatsishcä. 2Nogaga gamcunata yachatsishcä Jesucristo salvacog cashganta y nogantsi-raycu cruzcho wanushgalantami. 3Tsaynog yachatsirpis laquicushcä shumag mana tantyanayquipag cashganta yarparmi. 4Tsaymi Santu Espíritu yanapamaptin mana tumatsipaylapa gamcunata Jesucristupa wilacuyninta wilapargä. 5Tsaynog captenga manami quiquëpa yarpaynëpita tantyatsishgäpitatsu wilacushgäta chasquicärishcanqui, sinöga Santu Espíritu tantyatsishuptiquimi. 6Manacagcunalata wilacushgäta waquin runacuna yarpaptinpis Jesucristuta chasquicogcunami itsanga tantyacurcaycan Diosnintsi munashgannog wilacushgä ali cashganta. Jesucristupa wilacuynenga manami yachag runacuna ni munayniyog runacuna yarpashgannogtsu caycan, sinöga quiquin Tayta Diosnintsi munashgannogmi. Tsay runacunaga munayniyog carpis cay patsacho ushacaglami carcaycan. 7Yachag runacuna yarpashgannog mana captinpis Jesucristupa wilacuynenga imayyagpis gloriacho cawanantsipagmi caycan. Gloriaman pushamänantsipäga cay patsata manarag camarmi Tayta Diosnintsi yarpargan. 8Cay patsacho mandagcunaga manami tantyapäcorgantsu Tayta Diosnintsi tsaynog yarpashgancunata. Israel runacunapa autoridänincuna tsayta tantyarga manami Jesucristuta cruzcho wanutsinanpag Roma autoridäcunaman entreganmantsu cargan. 9Tayta Diosnintsipa palabranchöpis caynogmi escribiraycan: “Pipis mana ricashganta ni mana mayashganta ni mana yarpashgantami payta cuyagcunapag Tayta Diosnintsi camarishga.” 10Tsay camarishgantaga Santu Espirituwanmi Tayta Diosnintsi musyatsimashcantsi. Runa imata yarpashgantapis shongulan musyashgannogmi Santu Espiritupis Tayta Diosnintsi imata yarpashgantapis musyaycan. 12Tsaynogpis Santu Espirituta chasquicurmi tantyantsi Tayta Diosnintsi cuyapämashpantsi salvamashgantsita. Santu Espirituta manarag chasquicorga manami tantyargantsitsu salvación cashganta. 13Gamcunata tsaynog wilapaycä manami quiquëpa yarpayniläpitatsu, sinöga Santu Espíritu tantyatsimashgannoglami. 14Santu Espirituta mana chasquicogcunaga manami tantyantsu imanir Jesucristupa wilacuyninta runacuna chasquicushgantapis. Paycuna yarpapäcun manacaglapag runacuna chasquicärishgantami. 15Santu Espirituta chasquicogcunami itsanga tantyapäcun Jesucristupa wilacuyninta salvacunanpag cashganta. 16Jesucristupa wilacuynin manacagpag cashganta yarpag runacunapagmi Tayta Diosnintsipa palabranchöpis caynog escribiraycan: “Manami pipis Tayta Diosnintsi yarpashgancunata tantyantsu. Manami pipis payta yachatsinanpag yachag cantsu.” Tsay escribiraycashgannoglami paycuna mana tantyapäcuntsu Jesucristupa wilacuyninta chasquicur salvacärinanpag cashganta. Nogantsimi itsanga tantyantsi Jesucristupa wilacuyninta chasquicur salvacunantsipag cashganta. Tsayta tantyantsi Jesucristo yarpashgannog yarparmi.


text:
Ichuqa munisipyu
Ichuqa munisipyu (kastilla simipi: Municipio Ichoca) nisqaqa pichqa ñiqin munisipyu Inkisiwi pruwinsyapi, Chuqiyapu suyupi, Buliwya mama llaqtapi. Uma llaqtanqa Ichuqa llaqtam.
Yuyarina
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kantunkuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Qanchis kantunmi kan.
Kantun - (Uma llaqta):
- Ichuqa kantun
- Franz Tamayo kantun
- General Camacho kantun
- Gualberto Villarroel kantun
- Pacollo kantun / German Busch kantun
- Villa San Antonio Sirarani kantun
- Luruwata kantun
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Munisipyupiqa aswanta Aymara runakunam tiyanku.
Pukyu: obd.descentralizacion.gov.bo
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Munisipyupiqa aymara, kastilla, qhichwa simikunatam lliwmanta astawan rimanku. [1]
Munisipyupi paqarisqa[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- ↑ obd.descentralizacion.gov.bo / Observatorio Bolivia Democrático (kastilla simi)


text: 1Uj kuti Davidqa taporqa: –«¿Saúlpa ayllunmanta pillapis kawsashanrajchu, Jonatanpa sutimpi payta yanapanaypaj?» nispa. 2Saulpata uj kamachin Siba sutiyoj karqa; payta wajyarqanku Davidman rinampaj. Siba jamojtintaj, jatun kamacheqa taporqa: –¿Qanchu Siba kanki? nispa. Sibataj kuticherqa: –Arí, noqa kani, jatun kamachejniy, nispa. 3Chaypacha jatun kamacheqa payta taporqa: –¿Saúlpa ayllunmanta pillapis qhepakunchu, payta Tata Diospa sonqoyman churan payta khuyanaypaj? nispa. Sibataj kuticherqa: –Kashanrajmi, Jonatanpa uj churin; payqa chakinkunamanta suchuyasqa, nispa. 4Davidtaj nerqa: –¿Maypitaj kashanri? nispa. Sibataj kuticherqa: –Lodebar llajtapi, Amielpa churin Maquirpa wasimpi tiyakushan, nispa. 5Chantá Davidqa Lodebar llajtamanta payta pusamunankuta kamacherqa. 6Saúlpa allchhin, Jonatanpa churin Mefi-bosetqa Davidpa ñawpaqenman chayamuspaqa, pampakama k'umuykukorqa. Davidtaj nerqa: –Mefi-bóset, nispa. Paytaj kuticherqa: –Kaypi kashani, qanta servisunaypaj, jatun kamachejniy, nispa. 7Davidtaj nerqa: –Ama manchachikuychu; noqaqa cheqamanta tatayki Jonatanta munakusqayrayku qhawasqayki. Jinataj jatun tataykej Saúlpa jallp'anta kutichipusunankuta kamachisaj, wasiypitaj sapa p'unchay mikhunki, nispa. 8Chaypacha Mefi-bosetqa k'umuykuspa nerqa: –Jatun kamachejniy, ¿Pitaj noqa kasqani wañusqa alqo jina mana servij kashajtiy yuyarikunawaykipaj? nispa. 9Chanta Davidqa Saúlpa ñawpa kamachin Sibata wajyaspa, nerqa: –Qopushani uywaqeyki Saúlpa allchhinman, imakunachus Saulpata, jinataj ayllumpata karqa, chay tukuy kapuyninta. 10Chayrayku qanwan, wawaykikunawan, kamachiykikunawan ima paypa jallp'ampi llank'ankichej, paypaj poqoykunata jallch'apuspa, chaywan uywaqeyki Saúlpa allchin kawsanampaj; Mefi-bosettajrí noqawan khuskapuni wasiypi mikhonqa, nispa. Sibajtaqa chunka phishqayoj churinkuna karqa, iskay chunka kamachinkunataj. 11Sibataj jatun kamachejman kuticherqa: –Jatun Kamachejniy, kay tukuy kamachisqaykitaqa ruwasajpuni, nispa. Mefi-bosettajrí Davidpa mikhunanmantapuni ujnin wawampis kanman jina mikhorqa. 12Chay jawa Mefi-bosetpataqa uj juch'uy qhari wawan karqa Micaías sutiyoj. Siba, jinataj tukuy wasimpi tiyakojkunapis Mefi-bosetpa servispa karqanku. 13Mefi-bosetqa Jerusalenpi tiyakorqa, jatun kamachejwan khuskapunitaj mikhoj; payqa iskaynin chakinmanta suchu karqa.


text:
Wikipidiya:Qillqa suti
Wikipidiyapi musuq p'anqata kicharispaqa, allin qillqa sutita pallanaykim atin.
Allin qillqa suti nisqaqa kay hinam:
- Qhichwa simipi sutim kachun. Chayraykum qillqanchik: anqas (=asul/azul), q'umir (=birdi/verde), yachay wasi (=iskuyla/escuela), antanka (=awiyun/avión), piluta hayt'ay (=futbul/football), chita (=kurdiru/cordero). Mana chay hina allin qhichwa rimata riqsiptiykiqa, qhichwalla, kastilla-qhichwa icha qhichwa-kastilla simi qullqakunapi maskay. Musuq simikunamanta qillqanayaptiykiqa, qhaway Wikipidiya:Musuq simikuna p'anqapi. Manapuni qhichwapi rima kaptinqa, lliwmanta aswan riqsisqa aymara, mapudungun, nawa, latin, grigu, kastilla, inlish icha huk simimanta hap'isqatam qillqanchik.
- Qillqa sutiqa allintam qillqasqa kachun, qhaway Wikipidiya:Allin qillqay p'anqapi.
- Llaqtakunamanta qillqanayaptiykiqa, qhaway Wikipidiya:Llaqta sutikuna p'anqapi.
- Qhichwapi rimapuraqa, wamaq rimapurapas, lliwmanta aswan riqsisqa rimata llamk'achiy, ahinataq: para (=tamyay), q'umir (=chiqyaq, waylla), piluta hayt'ay (=chakiyasiy), mulli (=kullash), antañiqiq (=yuparparina, huchhachana).
- Huk rima achka sut'ikunayuq kaptinqa, sut'ichana qillqatam qillqanchik, lliw sut'inwan t'inkiyuq.
- Qillqa sut'ikunataqa huk yupaypim qillqanchik.
- Lliw kaqlla sutikunamanta, musuq simip, llaqta sutip kastilla simipi sutinkunamantapas p'anqakunapi #PUSAPUNA [[chiqap sutin]] nisqa pusapunatam qillqamunchik.


text: 1Saypitanami ciëlucho ricargä munayyog ganchis angilcunata. Say angilcunatami Tayta Dios churargan nacaycunawan runacunata castigayänanpä. Say angilcuna castïguta apayämushganwan runacuna segaypa nacarcuyaptinrämi Jesucristo cutimongapä. 2Saynöpis ricargä ninawan talush vidriutano gloriacho lamar caycagta. Say lamar naupanchömi ichiraycäyargan Tayta Diosman yäracogcuna. Say runacunaga manami anticristuta cäsucuyargansu, ni anticristu-nirag ïduluta adorayargansu ni señalnintapis churasicuyargansu. Paycunaga Tayta Diosninsi puestupashgan arpacunata aptashmi ichiraycäyargan. 3Say arpacunata tucayashpanmi cantayargan Tayta Diospa wilacognin Moisés y Jesucristo cantayashganta. Say cantayashganga caynömi nican. “Lapanpä munayyog Tayta Dios, gam rurashgayquicunata ricarmi cushish caycäyä. Ali caglatami gam imaypis ruranqui. Lapan nacioncunapa mandagninmi gam canqui. 4Pï-maypis gamta respitayäshunquipämi, Taytay. Lapan nación runacunapis gamta alabayäshunquipämi. Gamlami jusaynäga caycanqui, Taytay. Pï-maypis ricaycanmi alita rurashgayquitaga.” 5Saypitanami ricargä gloriacho cag templo rurincho cuarto quicharaycagta. 6Say cuarto rurinpitami yargayämorgan nacaycunata apamog ganchis angilcuna. Say angilcunaga lïnupita rurash chipipiycag yurag mödanan jatishmi cayargan. Paycunapa pëchunchömi jiraraycargan goripita awash wachcu. 7Saymi Diospa trönuncho cag chuscu querubincunapita juc querubinna yargamorgan. Paymi ganchis angilcunata cada ünunta ayporgan goripita rurash tacsha tazunta. Say tazuncunachömi imayyagpis cawag Tayta Diospa castïguncuna junta winaraycargan. 8Saymi Tayta Diospa munayninwan goshtay juntargan gloriacho cag templuman. Saymanga manami pipis yaycorgansu Tayta Diospa castïgunta angilcuna ticwamuyta ushayashganyag.


text: 1Diospa Espiritonqa Obedpa churin Azariasman jamorqa. 2Paytaj Asata taripaj rispa, nerqa: Uyariwaychej, Asa, jinataj tukuy Judamanta kajkuna, Benjaminmanta kajkunapis: Tata Dios qankunawan kanqa, sichus qankuna Paywan kashankichej chayqa. Sichus Payta mask'ankichej chayqa, Payqa tarichikusonqachej. Sichus saqerparinkichej chayrí, Paypis saqerpayallasonqachejtaj. 3Israelqa may unayta mana cheqa Diosniyojchu karqa, mana yachachej sacerdoteyoj, nitaj leyniyoj. 4Jinapis ñak'ariyninkupi Israelqa Señornin Tata Diosman kutirikuspa mask'ajtenqa, Payqa tarichikorqa. 5Jaqay tiempopeqa mana pipajpis allin kawsay karqachu, manachayqa may chhika mancharikuykunalla karqa chay jallp'aspi tiyakojkunapajqa. 6Nacioneswan, llajtaswanqa ujkuna ujkunata tukuchinakorqanku, Tata Dios paykunataqa tukuy llakiykunawan ñak'arichisqanrayku. 7Chayrayku qankunaqa wapuchakuychej, amataj iskayrayaychejchu, imaraykuchus tukuy ruwasqasniykichejmanta t'inkachisqa kankichej, nispa nerqa profetaqa Azariasqa. 8Maypachachus Asa uyarerqa chay profetaj nisqanta chaypacha, kallpachakuspa, chinkacherqa chay millay lantista tukuy Judá suyumanta, Benjamín suyumantawan, jinataj Efraín orqospi jap'isqanku, chay llajtasmantapis. Chaymantataj allincharqa Tata Diospa altarninta, mayqenchus Tata Diospa Templompa corredornimpa ñawpaqempi kasharqa, chayta. 9Chantá tantacherqa tukuy Judamanta, Benjaminmanta kajkunata, jinataj Efrainmanta jamojkunata, Manasesmanta, Simeonmanta jamojkunatawan, imaraykuchus ashkha israelitas Asajpaman pasakapusqanku, yachaspa Señorninku Tata Dios paywan kashasqanta. 10Jerusalenpi tantakorqanku, Asa chunka phishqayoj watastaña kamachishajtin, kinsa kaj killampi, 11chay p'unchaytaj Tata Diosman uywasta wañuchispa jaywarqanku qanchis pachaj wakasta, qanchis waranqa ovejastawan. Chay uywasqa enemigosninkumanta qhechusqasninku karqa. 12Chaymantataj sumaj tratota ruwarqanku, ñawpa tatasninkoj Señorninku Tata Diosta mask'anankupaj tukuy sonqonkuwan, tukuy almawan. 13Nillarqankutaj pichus Israelpa Señornin Tata Diosta mana mask'ayta munajqa wañuchisqa kananta, jatumpis, juch'uypis kachun, chayrí qharipis, warmipis kachun. 14Tata Diosmantaj chayta jurarqanku, jatunmanta parlaspa, kusiywan qhaparispataj, cornetaspa, pututuspa ch'ajwaynimpi. 15Judá ayllumanta kajkunaqa tukuyninku chay juramentota ruwasqankumanta kusikorqanku, tukuy sonqo jurasqankurayku, Tata Diosta mask'asqankurayku. Tata Diostaj paykunawan tarichikusqa, qayllankupi tiyakoj llajtaswantaj allin kawsayta qosqa. 16Chay jawa rey Asaqa jatun maman Maacataqa reina kayninmanta wijch'orqa, millay Asera lantita ruwachikusqanrayku. Asaqa chay lantita phiriytawan, Cedrón Wayq'opi ruphachimorqa. 17Chaywampis Asaqa mana chinkacherqachu Israelpi lomas patapi lanti churana wasistaqa. Chaywampis payqa tukuy kawsaynimpi cheqan sonqoyoj karqa. 18Diospa Templonman aparqa tukuy qorita, qolqeta, waj imastawan, mayqenkunatachus paywan, tatanwan ima Tata Diospaj t'aqasqankuta. 19Asa kinsa chunka phishqayoj watasta kamachinankamaqa wañuchinaku maqanakusqa mana karqachu.


text:
Bartolomé Mitre
Bartolomé Mitre sutiyuq runaqa (* 26 ñiqin inti raymi killapi 1821 watapi paqarisqa Buenos Aires llaqtapi - † 19 ñiqin qhulla puquy killapi 1906 watapi wañusqa Buenos Aires llaqtapi) huk Arhintina mama llaqtayuq Awqaq pusaq, pulitikupas runam karqan.
1862 watamanta pacha umalliq kachkaptin, 12 ñiqin kantaray killapi 1868 p'unchawpi awqaq pusaqkuna umallinamanta qarqurqan.
Tayta: Ambrosio Estanislao de la Concepción Mitre; Mama: Josefa Martínez Whetherton.
Warmikuna: Delfina María Luisa de Vedia y Pérez.
Churinkuna: (6).
Yachaywasi: .


text:
Saint John (Newfoundland wan Labrador)
Saint John nisqaqa Kanada mama llaqtap hatun llaqtanmi. Newfoundland wan Labrador pruwinsya uma llaqtanmi.
Yuyarina
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kamasqa 5 ñiqin chakra yapuy killapi 1583 watapi.
Pulitika Rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Raymikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Ñaña llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Rikchakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- ↑ «St John's - Canada: City Travel Guide, Things to do, Hotels to Stay». 15 de julio 2008 watapi rikusqa.
Hawa tinkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Regina.
- Saint John Uficial Web


text:
Arika Parinaqutapas suyu
Arika Parinaqutapas suyu nisqaqa (kastilla simipi: XV Región de Arica y Parinacota) Chilipi huk suyum. Uma llaqtanqa Arika llaqtam.
Pulitika rakiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Iskay pruwinsyanmi kan:
- Arika pruwinsya, uma llaqtanqa Arika llaqtam
- Parinaquta pruwinsya, uma llaqtanqa Putre llaqtam.
Tawa munisipyunmi (comuna) kan:
- Arika pruwinsyapi:
- Arika munisipyu, uma llaqtanqa Arika llaqtam
- Camarones munisipiyu, uma llaqtanqa Qhuya (Cuya) llaqtam
- Parinaquta pruwinsyapi:
- General Lagos munisipyu, uma llaqtanqa Wiswiri (Visviri) llaqtam
- Putre munisipyu, uma llaqtanqa Putre llaqtam


text: 1Huk punchawmi tardeykuq las tresta Dios mañakuy horata, Pedrowan Juan temploman rirqaku. 2Chaymanmi sapa punchaw runakuna apaqku nacesqanmantapuni suchu runata. Sumaqwan sutichasqanku punkupi payta churaykuptinkum yaykuq runakunamanta limosnata mañakuq. 3Pedrotawan Juanta temploman yaykuchkaqta chay suchu rikuruspanmi: “Limosnallayki” nispa mañakurqa. 4Chaymi paykuna suchuta qawarayarqaku hinaptinmi Pedro nirqa: —Qawawayku —nispa. 5Suchuñataqmi paykunata qawarayarqa imallapas qoykunankuta suyaspan. 6Pedroñataqmi nirqa: —Manam kanchu qoriypas nitaq qollqeypas, aswanqa kapuqllaytam qoyki: Nazaretmanta kaq Jesucristopa sutinpiyá puriy. 7Chaynata nispa alleq makinmanta hapiykuspa aysariruptillanmi chakinkuna hinaspa chaki moqonkuna kallpanchakururqa. 8Hinaptinmi chay runaqa hukta pawarispalla qallaykurqa puriyta. Paykunawanmi temploman yaykurqa puristin, pawaykachastin hinaspa Diosta alabastin. 9Chaymi lliw runakuna puriqtaña hinaspa Dios alabaqtaña rikuspanku 10reqsirurqaku imaynam chay runaqa Sumaqwan sutichasqanku templopa punkunpi tiyaykuspan limosna mañakuq kasqanta. Limosnerota puriqtaña rikuruspankum mana ima niytapas atispanku admirakurqaku. 11Chay sanoyaruq suchu runam Pedrotawan Juanta mana kacharispa qatikacharqa. Hinaptinmi lliw runakuna admirakuspanku paykunaman huñunakururqaku Salomonpa Portalninpi. 12Pedroñataqmi hamusqankuta qawarispan nirqa: —Israelpa mirayninmasillaykuna ¿imanasqataq admirakuchkankichik? ¿Imanasqataq ñoqaykutaqa qawarayawachkankiku? Manam kikillaykumantachu otaq Dios serviq kaspaykuchu kay runataqa purirachiniku. 13Aswanqa ñawpaq abuelonchik Abrahampa, Isaacpa hinaspa Jacobpa yupaychasqan kikin Diosmi hatuncharqa serviqnin Jesusta. Paytam autoridadkunaman qoykurqankichik, prefecto Pilato librayta munaptinpas harkakurqankichikmi. 14Jesusqa mana huchayoq justo kachkaptinpas Pilato libraykunantam harkakurqankichik hinaspam mañakurqankichik runa wañuchiqtaraq carcelmanta kacharinanpaq. 15Chaynapim wañuchirqankichik kawsay qokuq Jesusta. Aswanqa Dios Taytam kawsarichimurqa chaymi Jesus kawsarimusqan rikusqaykumanta testigo kaniku. 16Paypa sutinpim kay rikusqaykichik hinaspa reqsisqaykichik suchu runa kallpanchakurun. Paypa sutinpim hinaspa paymanta chaskisqan confianzawanmi kay runaqa pasaypaqta sanoyarun kunan qawasqaykichikpi hinapas. 17—Wawqeykuna, ñoqaqa sumaqtam yachani, qamkunaqa Jesus pim kasqanta mana yachastinmi wañurachirqankichik autoridadninchikkunapiwan kuska. 18Chaynapimá Dios cumplichirqa ñawpaqmantaraq llapallan willakuqninkunapa nisqanman hina, paykunawanmi willachirqa Cristopa imaynam ñakarinanmanta. 19Chaynaqa huchaykichikmanta wanakuspayá Diosman kutirikuychik chaynapi tukuy huchaykichikta chinkachiptin hamuq punchawpi Señor hawkayaypi samarichisunaykichikpaq. 20Chaynataqa ruranqa Jesucristota kachamuspanmi. Payqariki ñawpaqmantaraqmi qamkunapaq akllasqa karqa. 21Jesucristoqa hanaq pachapiraqmi qepamunqa tukuy imakunatapas ñawpaqpi hina Dios allichanan tiempokama, kaytaqa nirqañam ñawpaq tiempopi sapaqchasqan willakuqninkunawan. 22Abuelonchikkunamanmi Moisespas nirqa kaynata: “Señor Diosninchikmi castanchikmanta ñoqata hina rikurichipusunkichik huk willakuqta. Chaynaqa kasukuychikyá chay willakuqpa lliw nisusqaykichikta. 23Pipas mana kasukuqtaqa Diosmi runankunamanta pasaypaqta chinkachinqa —nispa. 24—Diosmanta willakuqkunapas Samuelmanta qallaykuspam qatinasninpi rimarqaku kay punchawkunapi imam pasakunanmanta. 25Qamkunaqa kankichik Diosmanta willakuqkunapa castanmi, qamkunapaqmi Dios contratota rurarqa ñawpaq abuelonchikkunawan, Abrahamtam nirqa: “Kay pachapi llapallan ayllukunam miraynikirayku bendecisqa kanqa” nispa. 26Serviqninta Dios kawsarichimuspanmi puntataqa qamkunaman kachamurqa bendecisunaykichikpaq chaynapi sapakama huchaykichikmanta wanakunaykichikpaq.