text: 1Chaypita Tiberíades püsu cantunçhu Jesús purïshijnincunata ricaripuran. Ricaripushanpita tantiyachishayqui. 2Simón Pedrupis, millish Tomáspis, Natanaelpis juturaycaran. Natanaelga Galilea quinran Caná marcapita caran. Zebedeupa ishcan wamrancunapis, ishcaj purïshijnincunapis caycaran. 3Purïshij-masincunata Simón Pedro niran: Canan chacay piscädu charij aywä. Waquinpis niran: Nuwacunatapis pushamay. Chaynuy nir bütiman jigarcur llapan aywacäriran. Chay chacayga warayllata piscäduta ashirsi, jucnayllatapis mana chariranchu. 4Pacha wararcuptinna, püsu cantunçhu Jesús içhiraycaran. Purïshijnincunam ichanga mana ricsiranchu. 5Jesúsna jayacuran: Wawacuna, ¿piscäduta charishcanquichu? nir. Paycuna niran: Mana. 6Jesúsna niran: Bütiquipa dirïcha-caj lädunman ridiquita jitay. Charinquipaj. Niptin, shiminta wiyacuran. Chay-chica piscäduta chariran. Chutaytapis mana jushnachu. 7Jesúswan yaçhänacuj purïshijna Simón Pedruta niran: Payga Tayta Jesús. 8Wiyar, jala paçha-niraj mana cananpaj camsanta ushtucurcur, Pedro yacullanpa Jesústa tariparan. Waquillan piscädun jançhash püsu cantunman çhayaran. Büti wampuycashanpita püsupa cantuncaman sujta çhunca sujtawan (66) ricralla caran. 9Bütipita llucshirir, püsu cantunçhu tullpata tariran. Piscädutawan tantata cancaycaran. 10Jesúsna niran: Charimushayqui piscäduta juc-ishcayllata apamuy. 11Chaura Simón Pedro bütiman jigarcur, llapan piscäduta püsu cantunman jançhamuran. Jatusajlla paçhac pichga çhunca quimsawan (153) caran. Chay-chica carsi, ridita mana raçhiranchu. 12Jesúsna niran: Miculläshun. Purïshijnincuna Jesústa ricarsi, tantiyacuyta mana atiparanchu. Chaypis manchacur mana tapuparanchu. 13Jesúsna tantata aptacurcur, llapanta aypuran. Piscädutapis aypuran. 14Wañushanpita cawarircamur, quimsa cutipana Jesús purïshijnincunata ricaripuran. 15Micuyta ushyarcur, Juanpa wamran Simón Pedruta Jesús tapuran: Tayta Simón, ¿waquin purïshimajnïcunapita maschu llaquipämanqui? nir. Pedruna niran: Au, Tayta. Llaquipäshajta musyanqui. Jesúsna niran: Uysha mallwata michishan-jina wawäcunata sumaj ricay. 16Yapay Jesús tapuran: Juanpa wamran Simón, ¿llaquipämanquichu? nir. Pedruna niran: Au, Tayta. Llaquipäshajta musyanqui. Jesúsna niran: Uyshata ricashan-jina wamräcunata sumaj ricay. 17Quimsa cutipana Jesús tapuran: Juanpa wamran Simón, ¿rasunpachu llaquipämanqui? nir. Chaynuy quimsa cuti tapuptin, Pedro llaquicäcuran. Chaymi niran: Llapanta musyanqui, Tayta. Llaquipäshajtapis musyanqui. Jesúsna niran: Uyshata michishan-jina wamräcunata sumaj ricay. 18Sumaj tantiyacunquiman. Müsu caycar quiquillayqui müdanayquita ushtucur, quiquillayqui watacurayqui. Munashayquimanpis aywacurayqui. Auquisyar, ricrayquita quiquiqui mashtaptiquipis, jucmi watashunquipaj. Mana munaycaptiquipis, jucläman apashunquipaj. 19Pedro imanuypa wañuyman çhayanantapis, Tayta Diosninchita alliman çhuranantapis tincuchiyllapa Jesús willaparan. Tayta Diosninchita mana wasguir wañuyman çhayarsi, Tayta Diosninchita alliman çhuraran. Jinarcur Pedruta niran: Llupilläpa jatinquiman. Pedruna Jesúspa yaçhänacushan purïshijta ricapaycaran. Paymi Pascua micuyçhu Jesústa jagacushalla tapurunaj: Tayta, ¿pitaj wañuyman jitarpushunquipaj? nir. 21Pedruna Jesústa tapuran: Tayta, yaçhänacushayqui purïshijniqui, ¿imamantaj çhayanga? nir. 22Jesúsna niran: Munaptïga, cutimunäcamanpis cawaycangaçhari. Chaypis, ¿imata jucushunqui? Llupilläpa aywanquiman. 23Jesúspa shiminta wiyar, irmänucuna yarparan Jesúspa yaçhänacushan runa imaypis mana wañunanta. Jesúsmi ichanga nish caran: Munaptïga, cutimunäcamanpis cawaycangaçhari. Chaypis, ¿imata jucushunqui? 24Jesúspa yaçhänacushan runa cashpä cay libruta isquirbishcä. Ricashätapis, wiyashätapis willacur puriycä. Llapantapis rasun-cajta rimä. 25Jesúspa willapan achca caycan. Llap-llapanta isquirbiptin, cay pachaçhu papilpis pishinman.


c: text/html

text: 1Juc junagmi, malway inti caycaptin, Pedruwan Juan imaypis aywashgannog templuman aywargan Tayta Diosta manacunanpag. 2Tsaychömi juc runa caycargan yurishganpita-patsa ishcan chaquin wanushga. Tsay runatami waran waran castancuna apapäcog templucho “Cuyaylapag” nishgan puncuman. Tsay puncuchömi templo patiuman yaycogcunata limushnata manacog. 3Pedruwan Juan templo patiuman yaycuycagta ricarmi paycunatapis tsay runa limushnata manacorgan. 4Tsaynog manacuptinmi Pedro caynog nergan: “¡Ricapäcamay!” 5Tsaymi tsay runa paycunata ricarargan imalawanpis yanapananpag cashganta yarpashpan. 6Nircurmi tsay runata Pedro caynog nergan: “Manami guellaynëpis ni öröpis cantsu gamta yanapanäpag. Tsaynog captinpis ¡Nazaret marcapita cag Jesucristupa jutincho jucla sharcur puriy!” 7Tsaynog nishpan Pedro derëcha cag maquinpita tsarircur sharcatsiptinmi jinan höra chaqui moguncunapis sänu ricacorgan. 8Tsauraga jucla sharcurcur tsay runa puriyta galaycorgan. Nircurmi paycunawan templo patiuman yaycorgan cushicuypita saltashpan y Tayta Diosta alabashpan. 9Tayta Diosta alabashpan saltaycachar puriycagta ricarmi lapan runacuna cushicärergan. Tsaymi caynog nipäcorgan: “¡Ricay! ¡Cuyaylapag nishgan puncucho limushnata manacog mana pureg runa puriycanna!” 11Tsauraga ishcan chaquin wanushga cashganpita sänag runa manami cachaycorgantsu Pedruta y Juanta. Paycuna Salomón nishgan alarcho caycagta ricarmi runacuna cushicushpan tsayman cörrila aywapäcorgan ricapäcunanpag. 12Chayaptinnami runacunata Pedro caynog nergan: “Israel mayëcuna, ¿imanirtag nogacunata ricapaycämanqui? Manami quiquëcunapa munaynëwantsu ni jutsaynag cashgäpitatsu cay runata aliyätsishcä. 13Tsaypa trucanga Jesucristupa munayninwanmi aliyätsishcä. Paytami Abraham, Isaac, Jacob y unay Israel runacuna yäracushgan Tayta Diosnintsi churashga lapanpita más munayniyog cananpag. Tsaynog captinpis gamcunaga payta autoridäcunaman entregashcanqui wanutsishga cananpag. Pilato cachariyta munaptinpis gamcunaga manami munapäcushcanquitsu. 14Tsaypa trucanga Pilätuta manacärishcanqui jutsayog cagta cacharir jutsaynag alilata rurag cagta wanutsinanpag. 15Tsaynogpami wanutsipäcushcanqui cawayta gomagnintsita. Tsaynog wanutsiptiquipis paytami Tayta Diosnintsi cawaritsimushga. Cawarircamur yuripämaptinmi nogacuna ricapäcushcä. 16Paymi aliyätsishga puriyta mana puëdeg runata. Jesucristuman yäracäriptëmi ricapäcushgayquinogpis cananga sänuna caycan. 17“Israel mayëcuna, gamcuna y autoridänintsicunapis manami tantyapäcushcanquitsu salvamänantsipag Tayta Diosnintsi payta cachamushganta. Tsaynog mana tantyarmi Jesusta wanutsipäcushcanqui. 18Tayta Diosnintsipa unay profëtancuna maynami escribergan Cristuta runacuna wanutsinanpag cashganta. Tsaymi gamcuna payta wanutsipäcuptiqui cumplishga tsay profëtacuna escribishgannogla. 19“Cananga Cristuta wanutsishgayquipita perdonashunayquipag Tayta Diosta manacäriy. Tsaynogpis jutsa rurashgayquicunata cacharir pay munashgannogna cawapäcuy. 20Tsaynogpami Tayta Diosnintsi lapan jutsa rurashgayquicunata perdonashuptiqui cushishga cawapäcunquipag. Tsaynogpis Jesucristuta gamcunaman yapay cachamonga munaynincho lapantapis tsararänanpag. 21Cutimunanpag cag höra manarag chämuptinmi Jesucristoga ciëluchörag caycan. Cutimurnami lapantapis churanga Tayta Dios munashgannogna cananpag. Tsaynog cananpag cashgantaga Tayta Diosnintsipa profëtancuna unaypita-patsami wilacärergan. 22“Tsaynogmi Moisespis unay Israel runacunata Jesucristo shamunanpag cashganta wilapargan caynog nir: ‘Tayta Diosnintsimi castantsipita juc runata churanga noganog wilacog cananpag. Payta gamcunaga cäsucäriy.’ 23Mastapis Moisés caynogmi nergan: ‘Pipis tsay wilacogta mana cäsucog cäga juzgashgami canga.’ 24“Moisés wilacushgannogmi Tayta Diospa waquin profëtancunapis wilacärergan canan witsan pasaycashganta. Tsaynog wilacärergan Samuel wilacushganpita-patsami. 25Tsaymi Jesucristuta chasquicuptiqui profëtacuna wilacushgannogla Tayta Diosnintsi salvashunquipag. Tsaynogpami Tayta Diosnintsi cumpliycan Abrahamta, Isaacta y Jacobta caynog nir promitishganta: ‘Gampita miragpitami pï-may runacunapis bendicionta chasquengapag.’ 26Abrahamta promitishgannoglami Jesucristuta chasquicur tsay bendicionta chasquiycantsi. Tsay bendicionga jutsa rurashgantsicunata cacharir Tayta Dios munashgannog cawanantsipag Jesucristo salvamashgantsimi caycan. Paytami Tayta Diosnintsi nogantsiman cachamorgan waquin runacunapita gamcuna puntata payta chasquicunayquipag.”

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Jesusman tantakamorqanku fariseos, leymanta wakin yachachejkunawan, Jerusalenmanta jamojkunawan ima. 2Jinapi rikorqanku Jesuspa wakin yachachisqasninta ch'ichi makiswan mana mayllakuspalla mikhushajta. 3Fariseosqa, tukuy judiospis mana allinta makisninkuta mayllakuspaqa, mana imatapis mikhojchu kanku, ñawpa tatasninkoj yachachisqankuta qhatispa. 4Plazamanta kutimuytawampis, mana ñawpajta makista mayllakuspaqa, mana mikhojchu kanku. Ajinallatataj waj ñawpa usustapis qhatej kanku. Chayrayku mayllaj kanku ujyana vasosta, mankasta, metal yurustapis. 5Chayrayku fariseos, leymanta yachachejkunawan Jesusta taporqanku: Imaraykutaj yachachisqasniyki mana ruwankuchu ñawpa tataspa yachachisqasninkuta? Paykunaqa t'antata mikhushanku makisninkuta mana mayllakuspalla, nispa. 6Chantá Jesús paykunaman kuticherqa: Puraj uyas, allintapuni qankunamanta Isaiasqa sut'incharqa kay jinata qhelqaspa: Kay runasqa simillankuwan yupaychawanku; sonqonkurí Noqamanta karupi kashan. 7Qhasillata paykuna yupaychawanku. Paykunaqa Diospa yachachiyninta jina runaspa kamachisqallanta yachachinku, nispa. 8Jesús nillarqataj: Qankunaqa Diospa kamachisqanta saqerpayaspa, runaspa yachachisqanta qhatinkichej. 9Jinallataj Diospa kamachisqanta qhesachankichej, ñawpa tatasniykichejpa yachachisqankuta ruwanaykichejpaj. 10Moisesqa kay jinata nerqa: Tataykita, mamaykitapis jatumpaj qhawanki, nispa; nillarqataj: Pichus tatanta, chayrí mamanta maldecejqa wañuchisqa kachun, nispa. 11Qankunarí ninkichej: Pillapis tatanta, chayrí mamanta niyta atin: Imawanchus qankunata yanapanay karqa, chayqa corbán, nispa; chay niyta munan: Diospaj t'aqasqa, nispa. 12Ajinamanta chay runata mana saqenkichejchu imallawampis tatanta nitaj mamanta yanapajta. 13Ajinata Diospa Simi Nisqanta mana valechinkichejchu ñawpa tatasniykichejpa yachachisqankuta ruwaspa; ashkha imastataj chayman rijch'akojta ruwankichej. 14Ujtawan runasta wajyaspa, Jesús nerqa: Tukuyniykichej uyariwaychej, entiendeychejtaj. 15Mana imapis jawamanta runaj ukhunman yaykojqa payta ch'ichichanchu; sonqomanta rikhurejmá runataqa ch'ichichan. 16Pichus ninriyojqa uyarichun, nispa. 17Runasmanta karunchakuspa, Jesús yaykorqa wasi ukhuman, chaypitaj yachachisqasnin taporqanku chay rijch'anachina ima niytachus munasqanta. 18Chantá Jesús paykunaman nerqa: Qankunapis mana yuyayniyojllatajchu kankichej? Manachu yachankichej tukuy ima jawamanta runaj ukhunman yaykojqa mana ch'ichichasqanta? 19Mana runaj sonqonmanchu yaykun, manachayqa wijsallanman, chaymantataj llojsipun. Chayta nispa, Jesús niyta munarqa tukuy mikhuna llimphu kasqanta. 20Nillarqataj: Imachá runaj sonqonmanta rikhurin, chaymá runataqa ch'ichichan. 21Runaspa sonqonkumanta kay imas rikhurin: Sajra yuyaykuna, solteropura khuchichakuykuna, suwaykuna, runa wañuchiykuna, 22khuchichakuspa qhenchachakuykuna, qolqeta munapayaykuna, sajra ruwaykuna, ch'awkiyaykuna, aychaj millay munayninta ruwaykuna, envidiaykuna, sajra rimaykuna, runaykachaykuna, mana yuyayniyoj kaykuna ima. 23Chay tukuy sajra ruwaykunamá ukhumanta rikhurispa, runataqa ch'ichichanku. 24Chay qhepata Jesús rerqa Tiro nisqa cheqaman. Chaypi uj wasiman yaykuspa, mana munarqachu ni pipis Paymanta yachananta; chaywampis mana pakakuyta aterqachu. 25Uj warmi uyarerqa Jesús chaypi kasqanta; chay warmej ususin millay supayniyoj karqa. Chayrayku chay warmi jamuspa, Jesuspa ñawpaqempi pampakama k'umuykukorqa. 26Chay warmeqa griego parlayniyoj karqa, Sirofenicia llajtamanta. Jesusmantataj maytapuni mañakusharqa wawanmanta supayta qharqonanta. 27Jesusrí warmita nerqa: Ñawpajtaqa wawasraj mikhunanku tiyan sajsakunankukama; mana allinchu wawasmanta t'antankuta qhechuspa, alqetusman qaranaqa, nispa. 28Warmitajrí kuticherqa: Arí, Señor; chaywampis alqetusqa wawaspa t'akasqanku t'anta t'unasta mesa urapi mikhunkupuni, nispa. 29Jesusqa warmita nerqa: Chayta nisqaykirayku, ripullayña; wawaykimanta supayqa llojsinña, nispa. 30Jinapi warmeqa wasinman chayaspa, tariparqa wawanta puñunampi sirikushajta; supayqa paymanta llojsisqaña. 31Tiro nisqa cheqamanta llojsispa, Jesús rerqa Sidonnejta, Decápolis llajtas chawpinta Galilea Qochaman. 32Chaymantaj runasqa uj joq'ara opa runata pusamuspa, Jesusmanta mayta mañakorqanku makinwan payta llankharinanta. 33Chantá Jesús chay runas chawpimanta wajnejman chay runata pusarqa; ninrisninman dedosninta sat'iykuspataj, thoqayninwan qallunta llojchiykorqa. 34Patata qhawarerqa, ayqospataj, nerqa: Efata, nispa. Chayqa niyta munan: Kicharikuy. 35Chay nisqantawankama runaj ninrisnin kicharikorqanku, qallumpis phaskarakorqa, ch'uwatataj parlarerqa. 36Jinapi Jesusqa chaypi kaj runasta kamacherqa ama pimampis willanankuta; ajinata kamachishajtimpis, astawan willararqanku. 37Chayta uyarejkunataj maytapuni t'ukuspa, nerqanku: Tukuy imata allinta ruwan. Joq'arasta uyarichin, opastapis parlarichin, nispa.


text: 1Purïshijnincuna mana yamacällar Tayta Diosninchita mañacunanpaj willapar, tincuchiypa Jesús niran: 2Juc marcaçhüshi juyu juis caran. Tayta Diosninchita manash manchapacujchu. Runa-masintapis manash llaquipajchu. 3Biyüda warmipis dimandacurshi puriycaran. Waran-waranshi juisman aywaj: Dimandüta juclla ushyacaycachipämay, ari nir. 4Juisga manash wiyaj-tucuranchu. Chaypita unayllatash yarpaçhacuran: Mana Tayta Diosninchipitachu cawä. Runa-masïpis mana imanämanchu. 5Chaypis cay warmita umäta mana nanächinanpaj mañacamashanta wiyashaj. Waran-waran mana yaycaycämunanpaj yanapaycushaj nir. 6Willapariycur, Jesús niran: Juyu juispita tantiyacunquiman. Juyu carsi, biyüda mañacushanta wiyashash. Washashash. 7¿Chayrächuraj Tayta Diosninchi mana wiyashunquimanchu? Acracushan wawan caycaptiqui, ¿upa-tucungachuraj? Mana. 8Pagas-junajpis mana yamacällar mañacuptiqui, juclla washäshunqui. Chaypis janaj pachapita washänäpaj Tayta Diosninchi caçhamaptin, ¿cay pachaçhu tiyaj runacuna Tayta Diosninchipa maquinçhüchuraj cawaycangapaj? 9Alli-tucuj runacuna juchaynaj-tucur waquinta pampaman çhuraptin, wiyächipaypa Jesús niran: 10Ishcaj runash Tayta Diosninchipa wasinman aywaran. Juc-caj caran fariseu, juc-cajna jillayta shuntaj chiqui runa. 11Fariseu runaga içhicuycurräshi Tayta Diosninchita mañacuran: Taytallau Tayta, jatunpa cushicullä. Waquin runa-jinachu mana juchata aparicü. Mana suwacüchu. Llutanta mana rurächu. Warmïtapis mana jananpachïchu. Tagay chiqui runa-jinachu mana caycä. 12Manchäga allillata rurä. Simänaçhu ishcay cuti ayunä. Gänashäman-tupu jampa-cajta raquir, wasiquiman çhurä nirshi. 13Jillayta shuntaj runash ichanga juyupa llaquicuran. Pingacuywan uysucuycur mañacuran: Taytallau Tayta, llaquipaycallämay, ari. Pasaypa jucha-sapa runa cä nir. 14Willapariycur, Jesús niran: Tayta Diosninchi chiqui runata llaquiparan. Juchantapis jungaycuran; fariseu runatam ichanga mana. Alli-tucujcunata Tayta Diosninchi pampaman çhuran. Mana alli-tucujcunatam ichanga alliman çhuran. 15Waquin runacuna Jesúsman çhayaran: Yataycur mallwa wamräcunapaj Tayta Diosninchita mañacapamay, ari nir. Wamracunata çhayachijta ricarmi ichanga, purïshijnincuna piñacuran. 16Chaura Jesús niran: Ama miçhaychu. Wamracunata apamuchun. Shacamuchun. Wamra alli shungu cawashan-jina alli shungu runacunallapis Tayta Diosninchiman yupachicushpan maquinçhu cawan. 17Sumaj tantiyacunquiman. Tayta Diosninchipa maquinçhu cawanayquipaj wamracuna-jina wiyacunquiman. Manchäga mana camäpacunquipächu. 18Mayur Israel runa Jesústa tapuran: Alli Tayta, ¿imatataj ruräman Tayta Diosninchipa ñaupançhu imaycamanpis cawanäpaj? nir. 19Jesúsna niran: ¿Imanirtaj: Alli nimanqui? Tayta Diosnillanchi alli. 20Moisés isquirbishanta musyanqui. Shiminçhu nin: Majayquita ama jananpachinquichu. Ama wañuchicunquichu. Ama suwacunquichu. Runa-masiquita ama tumpanquichu. Mamayqui-taytayquitapis alli ricanquiman. 21Chaura mayur runa niran: Wamra cashäpita-pacha chaycunata llapallanta çharcushcä. 22Jesúsna niran: Jucrämi pishïshunqui. Llapan imayquicunatapis ranticuycur, wacchacunata aypuriy. Jinarcur purïshimay. Chayraj imaycamanpis Tayta Diosninchipa maquinçhu cawanquipaj. 23Chaynuy niptin, shungun ishquicäcuran. Puchuy-puchuy janançhu cawashpan juyupa llaquicuran. 24Llaquicujta ricar, Jesús niran: Puchuy-puchuy janançhu cawajcuna Tayta Diosninchipa maquinçhu cawananpaj sumaj sasa. 25Camïllu nishan jatun-caray uywa aujapa ñawinpa ushtucuyta mana jushan-jina puchuy-puchuy janançhu cawajcunapis Tayta Diosninchipa maquinçhu cawayta mana junchu. 26Chaura wiyajcuna parlanacäriran: Chaynuy caycaptin, ¿piraj Tayta Diosninchipa ñaupanman çhayanga? nir. 27Jesúsna niran: Runacuna ushyacajlla. Chaymi alli cawarpis, sasächicun. Tayta Diosninchipämi ichanga imapis mana sasachu. Payga munayniyuj pitapis ñaupanman çhayachinanpaj. 28Pedruna niran: Tayta, nuwacuna llapan imäcunatapis jaguiycur, purïshiycaj. 29Jesúsna niran: Sumaj tantiyacunquiman. Tayta Diosninchipa maquinçhu cawayta munaywan wasinta, majanta, mayurnincunata, shullcancunata, maman-taytanta, wamranta jaguijcunata 30ima-imapis mana pishingachu. Tayta Diosninchipa ñaupanman çhayarpis, mana ushyacaj cawaytapis çhasquingapaj. 31Chaypita çhunca ishcaywan purïshijnincunata shuntarcur, Jesús niran: Jerusalén marcaman aywaycanchi. Unay willacujcuna nuwapaj rimashan llapan çharcucanga. Runacunata washänäpaj Tayta Diosninchi caçhamasha. 32Chaypis Jerusalén marcaçhu Israel-masïcuna Roma runacunapa maquinman çhayachimanga. Paycuna pampaman çhuramanga. Ashllir ushyamanga. Tuwapamanga. 33Sumaj wascamanga. Wañuchimanga. Wañuchimaptinsi, quimsa junajta cawarimushaj. 34Purïshijnincunam ichanga Jesús rimashanta mana tantiyaranchu. Umanman mana yaycuranchu. 35Jerusalén marcaman aywaycashançhu Jericó marcaman Jesús çhayaran. Marca yaycunançhu japra runa mañapacuycaran. 36Achcaj runa çhayashanta mayar, japra runa tapucuran: ¿Imataj caycan? nir. 37Runacuna willaran: Nazaret marca Jesús shaycämun nir. 38Chaura japra runa jayacuran: Unay mandaj Davidpa willcan Jesús, llaquipaycallämay, ari nir. 39Ñaupaj runacuna ullgüparan: Upälla nir. Chaypis japra runa yapay callpaycur-callpaycur jayacuran: Unay mandaj Davidpa willcan Jesús, llaquipaycallämay, ari nir. 40Içhiycur, japrata Jesús jayachiran. Çhayachiptin, tapuran: 41¿Imallaçhütaj yanapäshayqui? nir. Japrana niran: Tayta, ñawï ricananta munä. 42Chaynuy niptin, Jesús niran: Ricay. Yupachicamashayquipita allchacashcanqui. 43Niptin, änir, ñawin quiçhacäcuran. Ñawin ricaptin, Jesústa purïshiran: Ima allish Tayta Diosninchi allchacächimasha nir. Waquin runacunapis japra runa allchacashanta ricar, Tayta Diosninchita alliman çhuraran.


text:
Jesus
Jesus icha Hisus sutiyuq runaqa (iwriyu simimanta: יהושע [iehoshua], aramayu simipi ישוע [Jeshua, Jeshu], grigu simipi: Inσoύς [Iēsoús]) kristiyanu iñiypa kamaqnin karqan. Chay kristiyanu iñiykamaqa Dyuspa Churin karqan.
Jesuspa kawsasqanmantaqa Dyuspa Simin Qillqam Matiyu, Markus, Lukas, Huwan iwanhilista nisqakunap qillqasqankunapi willakun. Chay Bibliapi qillqakunataqa iwanhilyu ninchik (grigu simimanta: EuaYYέλιov [euangélion] "allin willakuy").
Jesusqa Bethlehem (Belén) llaqtapim paqarirqan. Hudyu kaspa, aramayu simitam rimarqan. Mamanpa sutinqa Mariya karqan. Mariyap qusanqa, Husiy (Joseph, José) sutiyuq, karpintirum karqan.
Kimsa chunka watayuq kaspa, Jesusqa hudyukunata Dyuspa qhapaq kayninmantam yachachiyta qallarirqan. Huwan bawtisaq sutiyuqmi Jesustaqa Jordan mayupi bawtisarqan. Jesuspa chunka iskayniyuq yachakuqninkunam karqan. Urqupi Kamikuy nisqapi musuq kamachikunamantam rimarqan, Yayayku nisqa mañaymantapas willaspa.
Qhipaq Sina nisqapiqa "Wañusaq. Kay t'antaqa kurkuymi. Mikhuychik yuyawanaykichikpaq. Kay winuqa yawarniy. Kayqa musuq rimanakuymi. Upyaychik huchaykichikkunata qispisunaykichikpaq." nispa t'antata winutapas yachakuqninkunawanqa rakinakurqan.
Judas Iskaryot, huk yachakuqnin, Jesusta wasanchaspa Yerusalempi hudyu awqa yachachiqkunaman qupurqan. Paykunaqa Jesusta romanu apuq Pontius Pilatusman wañunapaq qurqan. Chay Pontius Pilatusqa Jesusta Kruspi wañuchichirqan.
Kristiyanu iñiykama, Jesusqa iñiqnin runakunata huchankunamanta qispichinapaq, hanaq pachapi wiñay kawsanankupaq, kikinpa kawsanta Kruspi qurqan. Kimsa kaq p'unchawpi wañusqamanta sayarispa kawsarirqan. Chaymantapacha Jesu Kristu sutiyuqmi. Hanaq pachaman huqarikuspa, kunanqa Dyuspa pañanpim tiyachkan. Kay pachap puchukayninpi hamunqa runakunata taripanapaq. Chaymantataq iñiqninkunaqa wiñaypaq kawsanqaku, mana iñiqtaq wiñaypaq wañunqaku.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Jesus.
- Jesusmanta pilikula (http://www.inspirationalfilms.com/)
- Qusqu Runasimipi (Quechua, Cuzco)
- Qullasuyu (Buliwya) Runasimipi (Quechua, North Bolivian)
- Ecuador Kichwapi, Chimpurasu Runashimipi (Quichua, Highland, Chimborazo)
- Kunchuku Ankash Runashimichaw (Quechua, Ancash, Conchucos, Northern)
- Waylas Ankash Runashimichaw (Quechua, Ancash, Huaylas)
- Chanka (Ayakuchu) Runasimipi (Quechua, Ayacucho) (huk runallap rimasqan)
- Wakin Rimaykunapi


text: 1“Runa mayiquita yanaparga alabashga canalayquipäga ama yarpapäcuytsu. Tsaynog captiquega Tayta Diosnintsi manami ima premiutapis goshunquipagtsu. 2“Wactsacunata yanapashpayquega tsay yanapashgayquita ama sumätsiytsu waquin runacunanöga. Paycunaga pilatapis yanapaycorga pï-maypis musyapäcunanpagmi cornëtata tucashpan sinagogacunacho y cällicunachöpis wilacärin. Tsaynog cashganpitami runacuna alabashgalanna premiun canga. 3Wactsacunata yanapashpayquega ama pitapis wilapanquitsu. 4Pitapis mana wilapaypa wactsacunata yanapaptiquega Tayta Diosnintsimi premiuta goshunquipag. 5“Runacuna ricanalanpagmi waquin runacunaga yachag-tucushpan may höra Tayta Diosta manacärin sinagogacunacho y cälli esquïnacunachöpis. Gamcunaga ama paycunanog capäcuytsu. Paycunapäga runacuna alabashgalannami premiun canga. 6Gamcunaga Tayta Diosta manacur pipis mana ricashunayquipag wayiquiman yaycuycur Tayta Diosta manacäriy. Tayta Diosla mayashunayquipag manacuptiquega paymi premiuta goshunquipag. 7“Waquin runacuna Tayta Diosta manacorga yaparir yaparir tsay palabralawanmi manacärin. Tsaynog manacärin tsaynogparag Tayta Diosnintsi mayananpag cashganta yarparmi. Gamcunaga ama tsaynog manacäriytsu. Manarag manacuptiquipis Tayta Diosnintsega imata nistaycashgayquitapis maynami musyaycan. 9Gamcunaga Tayta Diosta caynog manacärinqui: Gloriacho caycag Tayta Dios, pï-maytapis tantyaycatsilay respitaycushunayquipag. 10Lapan runacuna gam munashgayquinog cawayculätsun. Gloriacho munashgayquita rurapäcushgannog cay patsachöpis munashgayquita ruracayculätsun. 11Micunäpag micuynë ama pishiyculätsuntsu, Tayta. 12Chiquimagnëcunata noga perdonashgänog jutsa rurashgäcunatapis perdonaycalämay. 13Jutsaman Satanás tunitsimayta munaptinpis tsapaycalämay, Tayta. Tsaynogpis yanapaycalämay jutsata mana ruraypa imaypis cawanäpag. [Lapanpagpis munayniyog captiquimi gampa maquiquicho imaycapis caycan, Tayta. Tsaymi imayyagpis alabashga canquipag.] Amén. 14“Runa mayiquita perdonaptiquega Tayta Diosnintsi gamcunatapis perdonashunquipagmi. 15Runa mayiquita mana perdonaptiquega Tayta Diosnintsi manami gamcunatapis jutsa rurashgayquita perdonashunquipagtsu. 16“Tayta Diosta manacunayquipag ayunarga ama waquin runacunanöga capäcuytsu. Paycunaga ayunaycashganta runacuna tantyacunanpagmi jan-jampaycachaycan. Tsaynog ayunaycashganta ricar runacuna alabashgalannami premiun canga. 17Gamcuna ayunashpayquega pipis mana tantyananpag cärayquita shumag maylacur umayquitapis nagtsacurcur ayunapäcuy. 18Tsaynog ruraptiquega runacuna manami musyangatsu ayunarcaycashgayquita. Ayunaycashgayquita runacuna mana musyaptinpis Tayta Diosnintsi musyanmi. Tsaymi paypita premiuta chasquinquipag. 19“Rïcu canalayquipäga ama yarpachacäriytsu. Cay patsachöga riquëzayquita puyupis ushanmi, ismurpis ushacanmi y runapis suwanmi. 20Cay patsacho rïcu canalayquipag yarpachacärinayquipa trucanga yarpachacäriy wactsacunata yanapanayquipag. Tsaynog cawarga gloriacho riquëzayquita churacognogmi carcaycanqui. Gloriachöga manami puyupis ushangatsu, ni ismongatsu ni runapis suwangatsu. 21Rïcu canalayquipag yarpachacorga manami Tayta Dios munashgannog cawanayquipag yarpachacuycanquitsu. 22“Cay nishgäcunata tantyacur cäsucushpayquega Tayta Dios munashgannogmi cawaycanqui. 23Mana cäsucorga manami Tayta Dios munashgannogtsu cawaycanqui. Tsaynog carmi jutsata ruraycashgayquitapis mana tantyanquitsu. 24“Manami pipis ishcay patronta sirvinmantsu. Ishcay patronyog carga jucninta cäsucur jucnintaga manami cäsucongatsu. Jucninta cuyar jucnintaga manami cuyangatsu. Tsaynoglami rïcu canalanpag yarpachacogcunaga: ‘Tayta Diospa maquinchömi caycä’ niycarpis pay munashgannog cawayta mana camäpacuntsu. 25“Tsaynog caycaptenga ama yarpachacäriytsu: ‘¿Imatarag micushag? ¿Imatarag upushag? ¿Imatarag jaticushag?’ nishpayqui. Micuynintsi captinpis y röpantsi captinpis manami tsaylachötsu ali cawayta tarintsi. 26Shumag tantyacäriy pishgucuna imanog cawashgantapis. Paycunaga manami murucuntsu, ni cosechantsu ni pirwacuntsu. Tsaynog captinpis Tayta Diosnintsimi micuyta camaripan. Tayta Diosnintsipäga tsay pishgucunapitapis gamcuna masmi välipäcunqui. 27“Mayjina yarpachacurpis ¿pirag winarcunman tamäñunpita juc cuchus maslatapis? 28Tsaynog caycaptenga ¿imanirtag gamcuna yarpachacunqui ali röpayog canalayquipäga? Tantyacäriy waytacuna imanog cuyaylapag tuctushgantapis. Waytacunaga mana aruycarpis mana putscacuycarpis cuyaylapagmi ricacun. 29Tsay waytacuna cuyaylapag cashgannöga manami unay rey Salomón jaticushgan röpancunapis cuyaylapag cashgatsu. 30Tsaquiptin rupatsishga cananpag captinpis Tayta Diosnintsega alimi guewacunata winatsin. Yäracuyniynag runacuna, waytacunatapis cuyaylapagta tuctuycätserga ¿manatsurag gamcunatapis Tayta Diosnintsi yanapashunqui röpayquita tarinayquipag? 31“Tsaynog caycaptenga ama laquicäriytsu: ‘¿Imatarag micushag? ¿Imatarag upushag? ¿Imatarag jaticushag?’ nishpayqui. 32Tsaynöga laquicärin Tayta Diosman mana yäracog runacunalami. Gamcunaga ama paycunanog laquicäriytsu. Imata nistashgayquitapis Tayta Diosnintsega musyaycanmi. 33Nistashgayquicunapag yarpachacunayquipa trucanga Tayta Diosnintsi munashgannog cawanayquipag imaypis yarpachacäriy. Pay munashgannog cawaptiquega imata nistashgayquitapis camaripäshunquipagmi. 34Tsaynog caycaptenga ama laquicäriytsu wara junagpäga. Tayta Dios canan junag yanapashushgayquinoglami wara junagpis yanapashunquipag.


text: 1Jinamanta israelitasqa rillarqankupuni, jarakorqankutaj Moab pampaspi. Chayqa kashan Jericó chimpapi, Jordán Mayoj inti llojsimuynejpi. 2Chantá Ziporpa churin Balacqa yacharqa israelitas amorreosta imatachus ruwasqankuta. 3Jinallataj Moabmanta kajkunapis maytapuni manchachikorqanku chay israelitas may chhika kasqankumanta, junt'aykamushasqankumantataj. 4Chantá Moabmanta kajkunaqa Madianmanta kaj kurajkunaman nerqanku: Kay chhika runasqa jallp'anchejta tukuchenqanku, imaynatachus wakas pastosta tukuchinku, ajinata, nispa. Chaypacha Moabpeqa Ziporpa churin Balac rey kasharqa. 5Chayrayku payqa Balaamta wajyachimorqa. Chaypacha Balaamqa Petorpi kasharqa, chaytaj kashan Éufrates Mayu chimpapi. Balacqa nicherqa Balaamman: Kay runasqa Egiptomanta jamuspa, kay jallp'asman junt'aykamunku, ñawpaqeypitaj tiyaykukushanku. 6Kunampacha usqhayta jamuy ari, kay runasta maldecinaykipaj, imaraykuchus noqamanta aswan atiyniyoj kanku. Ichapis qan maldecejtiyki, paykunata atipayman, qharqoymantaj kaymanta. Noqa yachani qampa maldecisqayki, chayrí bendecisqaykeqa ruwakusqantapuni, nispa. 7Moabmanta, Madianmantawan kaj kuraj runasqa qolqe aparisqa rerqanku maldecisqanmanta jaywanankupaj. Ajinata Balaampaman chayaytawan, kacha runasqa willarqankupacha imatachus Balac nichisqanta. 8Balaamtajrí paykunaman nerqa: Kunan ch'isi kayllapi puñukuychej, q'ayataj willasqaykichej imatachus Tata Dios ninawanta, nispa. Jinamanta Moabmanta kacha kuraj runasqa chaypi chay ch'isi puñorqanku. 9Chantá Diosqa Balaamman rikhurispa, taporqa: Pikunataj, wasiykipi kashanku, chay runasri? nispa. 10Balaam kuticherqa: Moabmanta Ziporpa churin rey Balacqa paykunata kachamuwasqa kayta willanawankupaj: 11Egiptomanta llojsimuspa, runas kay tukuynejman junt'aykamuwanku, nispa. Chantapis nichimuwasqa, rispa chay runasta maldecimpunayta, ajinamanta paykunata atipaspa paypa jallp'anmanta qharqonampaj, nispa nerqa Balaamqa. 12Diostajrí Balaamman nerqa: Ama riychu chay runaswan israelitasta maldecej, imaraykuchus paykunata Noqa bendecini, nispa. 13Q'ayantintaj Balaamqa tutamanta jatarispa, Balacpa kacha runasninman nerqa: Kunanqa kutipuychej llajtaykichejman. Tata Diosqa mana munanchu qankunawan khuska rinayta, nispa. 14Chay kacha kuraj runasqa kutipuspa, Balacman willarqanku: Balaamqa mana munarqachu noqaykuwan khuska jamuyta, nispa. 15Chantá Balacqa ujtawan waj aswan kuraj runastañataj aswan ashkhata kacharqa, ñawpaj kachasmanta nisqaqa. 16Paykunataj rispa, Balaamman usqhay usqhayta willamorqanku: Ziporpa churin Balac nichimusunki ari: Allinta ruwaspa, amataj qhesachawaspa jamuriwaypuni. 17Noqaqa imatapis munasqaykita qollasqayki, imatachá mañawasqaykita ruwasaj; chayrayku allinta ruwaspa jamurillaway ari, kay runasta maldecipuway, nispa. 18Balaamtajrí kutichillarqataj: Noqaqa manapuni riyta atiymanchu may chhika qorita, kamachinan wasipi tukuynin qolqeta qoshawajtimpis, jatunta, nitaj juch'uyta ruwajpis, Señorniy Tata Diospa kamachiwasqasninta p'akispaqa. 19Chay tukuywampis, kunan ch'isi kaypi puñukuychej; ujtawan Tata Diosta tapurillasaj, ima niwanqachus kay kutipi, nispa. 20Chay ch'isi Tata Diosqa Balaamman rikhurispa, nerqa: Sichus chay runas qanta wajyasoj jamusunku chayqa, sayarispa paykunawan rillay; chaywampis Noqaj nisqallayta ruwanki, nispa. 21Balaamqa q'ayantin tutamanta jatarispa, uj china burronta caronaykukuytawan, moabitaspa kurajninkukuna kachaswan rerqa. 22Balaamqa burrompi rerqa, iskay kamachisnintawan pusarikuspa. Tata Diosrí chay risqanmanta phiñakuspa, angelninta kachamorqa ñanmanta jark'anampaj. 23Burronqa rikorqa Tata Diospa angelninta espadan oqharisqa ñampi sayashajta; chayrayku ñanmanta llojsispa, wajnejta rerqa. Balaamtajrí ñanman kutichiyta munaspa, burronta mayta seq'orqa. 24Chantá Tata Diospa angelnin uva huerta ukhuta rej ñampiñataj sayaykorqa. Chay ñanqa puraj k'uchunman perqayoj karqa. 25Burrotaj Tata Diospa angelninta rikuspa, uj lado perqaman Balaampa chakinta ñit'iykorqa. Chaymanta Balaamqa astawan burronta seq'orqa. 26Tata Diospa angelnintaj aswan ñawpajman rispa, uj k'uchunejman sayaykorqa. Chay ñanmantaqa mana karqachu ni lloq'eman ni pañaman llojsinapaj. 27Burroqa Tata Diospa angelninta rikuspa, chay kikimpi pampaman last'arparerqa. Chaymanta Balaamqa phiñarikuspa, burrota varawan seq'ollarqapuni. 28Chay ratopacha Tata Diosqa burrota parlaricherqa. Balaamtataj nerqa: Imanayki noqa qantari? Kaywanqa kinsa kutitaña seq'owanki, nispa. 29Balaamqa burronman kuticherqa: Kaypi alqochakushawanki. Sichus makiypi cuchillo kanman chayqa, kunitan wañuchiykiman, nispa. 30Burronqa nillarqataj: Noqaqa qampa burroyki kani, qantaj sapa kuti noqapi purinki rantiwasqaykimanta kunankama. Jayk'ajpis kay jinata ruwajchu kayki? nispa. Balaamtaj kuticherqa: Mana, nispa. 31Chantá Tata Diosqa Balaampa qhawayninman angelninta rikhuricherqa chawpi ñampi espadan oqharisqa sayashajta. Rikuspataj, payqa k'umuykukorqa pampaman umanta chayachinankama. 32Jinapi Tata Diospa angelnenqa Balaamman nerqa: Ima nispataj burroykita kinsa kutita seq'onkiri? Noqamin kani ñawpaqeykipi sayajqa. Noqamantaqa mana allintachu qanqa rishanki. 33Burroykeqa noqata rikuwarqa, rikuwaspataj, manchariywan kinsa kutita ñawpaqeymanta waj ladoman rin. Sichus pay waj ladoman mana ayqenman karqa chayqa, ñapis wañuwajña karqa; burrollaykita mana wañuchiymanchu karqa. 34Tata Diospa angelninmantaj Balaamqa nerqa: Noqaqa juchallikuni. Mana yacharqanichu qan ñawpaqeypi sayaykuspa ñanmanta jark'amushawasqaykita; sichus kay rishasqay qampaj mana allin chayqa, kaymanta kutipusaj ari, nispa. 35Tata Diospa angelninrí kuticherqa: Atillanki riyta chay runaswan jaqayman. Chaywampis chayaspaqa, noqaj nisqallayta parlanki, nispa. Ajinamanta Balaamqa Balacpa kachasninwan rillarqapuni. 36Balacqa Balaam jamushasqanta yachaytawan, taripaj llojserqa, Arnón Mayu chimpapi Moab llajtaman; chayqa chay naciompa lindempi karqa. 37Taripaspataj, nerqa: Chay jinatapuni qanta wajyachimuyki. Imaraykutaj qan mana kasumuwarqankichuri? Manachu qan yuyarqanki jamuwajtiyki imallatapis qanman qosunayta, jatumpajtaj qhawasunayta? nispa. 38Balaamtajrí payman nerqa: Kayqa, kunanqa chayamuni, qan imaynachus kasqaykita rikusunaypaj; chaywampis noqa kikiymantaqa mana imatapis parlasajchu. Imatachus Dios niwanqa, chayllata nisqayki. 39Chaymantá Balaamqa Balacwan Quiriat-huzotman rerqanku. 40Chaypitaj Balacqa runasninta kamacherqa wakasta, ovejasta ñak'anankuta, Balaamman, jinallataj paywan jamorqanku, chay kuraj runasmampis qonampaj. 41Q'ayantin paqarin tutamanta Balacqa Balaamta Bamot-baalman pusarqa. Chay patamanta qhawarispa, Balaamqa israelitaspa jarasninkoj muyuyninta rikorqa.


text: 1Israelpa Diosnin, Tukuy Atiyniyoj Tata Diosqa kayta nin Moabpi imaschus kananmanta: Ay Nebo llajtamanta. Llakiyta phirisqa kanqa. Quiriataim llajta jap'isqa kanqa, k'umuykachachisqataj. Jark'achasqa jatun wasinku pampaman urmachisqa kanqa. 2Moab llajtaj runaykachaynenqa tukukonqa. Hesbón llajtapi enemigosnenqa umachakuspa wakichikunku Moabta imaynamantachus chinkarparichinankupaj. Qampis Madmena, phirisqallataj kanki, wañuchinaku maqanakupis qhepallaykitapuni jamonqa. 3Horonaimmanta kay qhapariykuna llojsimun: Urmachisqa, phirisqataj kashan, nispa. 4Moab nacionqa raqaykunallaña; nanaywan qhaparqachasqanku Zoar llajtakama uyarikun. 5Sonqo nanayta waqarikuspallapuni wicharinku Luhit chay wichayta, Horonaimman urayk'amuypitaj ñak'ariyta rikusqankumanta qhaparinku. 6Ayqekuychej. Pichus atejqa salvakuchun. Ch'in pampapi retama jina qhepakuychej. 7Moab, qanqa kallpallaykipi atienekorqanki, jinataj qhapaj kaynillaykipi; chayrayku qampis jap'isqallataj kanki. Quemós diosniykeqa waj llajtaman apasqa kanqa sacerdotesninwan khuska, kamachej runasninwan ima. 8Chay phirejqa tukuy llajtasman chayanqa, manataj ujllapis llusp'enqachu. Chay ura pampasnin, jinataj chay pata pampasnimpis raqaykunallaña qhepakonqanku, imaraykuchus Tata Diosmin chayta nin. 9Moabta lijrachaychej, phawaspa ayqeyta atinampaj, imaraykuchus llajtasninkoqa raqaykunallaña qhepakonqanku, manataj ujpis chaypi tiyakoj kanqañachu. 10Maldecisqa kachun pichus mana tukuy sonqowan Tata Diospa kamachisqan ruwanata ruwajqa. Maldecisqa kachun pichus wañuchinaku maqanakuman mana yaykuyta munajqa. 11Moabqa ni pejpa ima nisqan kawsakorqa unaymantapacha; mana jayk'ajpis jallp'anmanta preso apasqachu karqa. Imaynatachus vinota qonchun patallapi poqochinku mana wich'imanta waj wich'iman ch'uwaspalla, Moabqa ajina. Chayraykumin mana jayk'ajpis misk'i kaynin, nitaj q'apaynin chinkanchu. 12Chaywampis Tata Diosqa nin: Uj p'unchay chayamonqa, chay p'unchaypitaj runasta kachamusaj chay vinota waj wich'isman jich'aspa ch'uwanankupaj. Wich'ista ch'usajchanqanku, yurustataj phirenqanku. 13Chaypacha Moabqa Quemós diosninmanta p'enqakonqa, imaynatachus Israelpis Betelmanta p'enqakorqa, ajinata, mayqempichus tukuy sonqowan atienekorqa, chaymanta. 14Moabqa ama nichunchu: May wapus kayku, sumaj soldados, nispaqa. 15Moabqa phirisqa kanqa, llajtasnintaj atipasqa; aswan allin wayna runasnimpis wañurachisqa kanqanku. Ajinata nin Rey, Tukuy Atiyniyoj Tata Dios sutiyojqa. 16Moabpa chinkachisqa kananqa qayllapiña kashan; chayamushanña chay ñak'ariynenqa. 17Moabpa muyuynimpi kajkuna, paymanta waqaychej; mentasqa kasqanta yachajkunapis niychej: Qhawaychej imaynachus kamachina tojnun p'akisqa kasqanta, may k'achitu atiyniyoj tojnonqa, nispa. 18Qan Dibón llajta, chay k'achitu tiyanaykimanta urayk'amuspa ch'aki pampallapi tiyaykukuy, imaraykuchus Moabta chinkachejqa qampa contraykipipis jamushallantaj, Paytaj chay jark'achasqa llajtasniykita thuñenqa. 19Aroer llajtapi tiyakojkuna, ñanmanta uj ladopi sayaykukuspa qhawariychej, chay ayqekamojkunatataj tapuychej: Imataj tiyan? nispa. 20Moabqa may p'enqaypi rikhurin phirisqa kasqanrayku. Paymanta waqaychej, qhapariychejtaj. Arnón Mayupi willamuychej Moabqa thuñisqa kasqanta. 21Chay castigoqa chayamorqa pata kaj pampasnimpi kaj llajtaspa contrankupi: Holonman, Jahazaman, Mefaatman, 22Dibonman, Neboman, Bet-diblataimman, 23Quiriataimman, Bet-gamulman, Bet-meonman, 24Queriotman, Bosraman, jinataj Moabpa qaylla kaj llajtasninman, chantá karupi kaj llajtasninmampis. 25Tata Dios nillantaj: Moabpa kallpanqa tukuchisqa, llawch'iyasqa, atiynimpis chinkachisqa. 26Moabta machaykuchiychej, imaraykuchus Tata Diospa contrampi oqharikorqa. Chaypacha Moabqa lanzasqampi sunt'enqa, tukuytaj paymanta asiykukonqanku. 27Manachu qanqa Moab, Israelmanta alqochakorqanki? Payta chejnikuspataj, parlaj kanki suwaswan khuskapis jap'ichikunman jina. 28Moabpi tukuy tiyakojkuna, llajtasniykichejta saqespa, chhanka jusk'usman tiyakoj ayqeychej, imaynatachus chhanka jusk'uspi palomas thapachakuspa tiyakunku, ajinata. 29Moabpa mayta runaykachayninta rejsiyku, wapuykachaj kasqanta, uma oqharej, may kasqanta yuyakoj kasqanta, sinch'i runaykachaj kasqantawan. 30Tata Diostajrí nin: Noqa yachani runaykachasqanta, qhasi manakajlla kasqanta, mayta yuyakuspa parlasqanwan ni imata tarisqanta. 31Chayrayku Moab suyupi tukuy runasrayku qhaparispa, paran paranta waqasaj, jinallataj Kir-harespi runasraykupis. 32Sibmapi uvas huerta, qanmanta mayta waqasaj, Jazermanta nisqaqa astawan. Ramasniykeqa mama qochamanta aswan jaqayman, Jazer llajtakama aysakorqanku. Jinapis kunanqa phirejqa uvas poqoyta, waj poqoytapis chinkachenqa. 33Moabpa sumachaj jallp'asnin chawpipi manaña kusikuywan qhapariykuna uyarikunchu. Vino jallch'anaspi vinopis tukukapunña; manaña pipis uvasta sarojqa kanchu, niñataj kanchu kusiy takiykunapis. 34Hesbonmanta runas nanaywan qhaparinku, chaytaj uyarikun Elealekama, Jahazakama, Zoarmanta, Horonaimkama, Eglat-selisiyakamataj, imaraykuchus Nimrim nisqapi yaku juturispis ch'akipunku. 35Tata Diosqa nillantaj: Noqaqa Moabmanta runasta tukuchisaj, pikunachus orqosman wicharinku chay lanti wasisninkuman, jaywanasta, inciensostawan diosninkukunaman jaywamunankupaj, chaykunata. 36Chayrayku sonqoyqa Moabrayku waqan, Kir-harespi runasrayku ima qenaspa llakiy waqayninwan, imaraykuchus tantasqa qhapaj kapuynenqa chinkapun. 37Tukuyninku umasninkuta ruthukunku, tukuypa sunkhasninkupis q'arasllataj kanku. Tukuyninku makisninkuta khuchurakunku, qhashqa p'achaswantaj p'achallikunku. 38Moabpi kaj wasi pataspi, tukuynin callesnimpipis waqayllaña uyarikun, imaraykuchus Noqaqa Moabta phiriykorqani, imaynatachus mana walej yuruta phirinku, ajinata. Noqa Tata Diosmin chayta nini. 39Qhawaychej Moab imayna phirisqachus kasqanta, imaynatachus qhaparisqanta, imaynatatajchus p'enqaywan uyanta pakakusqanta. Tukuy muyuynimpi kajkunaj ñawpaqenkupi t'ukuna alqochakunaman tukurparin. 40Tata Diosqa nillantaj: Moabmanta runaspa enemigonku anka jina lijrasnin kicharisqa paypa contrampi kachaykukun. 41Llajtas, chantá jark'achasqa jatuchaj wasispis urmanqanku enemigospa makisninkuman. Chay p'unchaypi Moabpa soldadosnin kharkatenqanku, imaynatachus nacechikoj warmi nanaywan kharkatin, ajinata. 42Moabqa chinkachisqa kanqa manaña nación kanampaj, imaraykuchus Tata Diospa contrampi oqharikorqa. 43Chayrayku Tata Diosqa nin: Moab jallp'api tiyakojkuna, qankunaman jamushan jatun manchariy, t'oqoman urmaykuy, tojllapi jarap'asqa kay ima. 44Pichus chay jatun manchariymanta ayqekojqa t'oqoman urmaykonqa, pichus t'oqomanta llojsimojtaj tojllapiñataj jarap'asqa kanqa, imaraykuchus Noqaqa Moabpa patanman chay castiganan tiempota apachimusaj, nispa nin Tata Diosqa. 45Chay mana kallpayoj ayqekojkunaqa Hesbonpa llanthumpi sayarikunku. Jinallapi Hesbonmanta nina llojsimorqa, Sehonmantataj uj larway. Chayqa Moabpa frententa ruphaykonqa, chay jatunchakoj runaspa umankutapis. 46Ay qanmanta Moab. Quemospa runasnin chinkarparichisqa kanku. Churisniyki, ususisniykipis waj llajtaman presos apasqa kanku. 47Chaywampis jamoj p'unchaykunapi Moab imaynachus ñawpata karqa, chayman jina kutichisaj, nispa nin Tata Diosqa. Kaykama kashan Moab castigasqa kananmanta willayqa.


text:
Qullpachaq
Qullpachaq,[1] Chhukwi[2] icha Nitruhinu (musuq latin simipi: Nitrogenium, grigu simimanta vίtpov "qullpa", Yέvoς "paqari", Azōton, ΆZwtov "mana kawsaq" nisqapas), N nisqaqa huk mana q'illay qallawam, ñawpaq ñiqin, lliwmanta aswan llamsam (chhallam). Tiksi muyup wayra pachanpiqa lliwmanta aswan kaq wapsim, yaqa tawa kuti pichqa patma qullpachaqmi, iskaynintin iñukup iñuwankunayuq (N2).
Qullpachaqqa qullpapipas t'inkisqam.
Kawsa imayaypi achka k'illimsayaqwan t'inkisqa qullpachaqmi kan. Wanuchanapaq llamk'achinchik. Yurakunaqa t'inkisqa qullpachaqta allpamantam hurqunku, mana wayramanta atispanmi.
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Commons nisqaqa multimidya kapuyninkunayuqmi kay hawa: Qullpachaq.
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- ↑ Teofilo Laime Ajacopa: Iskay simipi yuyayk'ancha. La Paz - Bolivia, 2007. p. 90. Qullpa. Salitre. [...] Nitro. Qullpa.
- ↑ Ministerio de Educación de Bolivia, Reforma Educativa (qhichwa simipaq - Gladys Márquez F., CENAQ): ARUSIMIÑEE - Castellano, Aymara, Guaraní, Qhichwa. p. 58.


text: 1Tayta Diospa wilacognin carmi gamcunata ruwacärë cuyacog Tayta Diosnintsita mana yupaytupänayquipag. 2Palabranchöpis caynogmi escribiraycan: “Manacamashgayquita mayarmi gamta salvashayquipag.” Tsaymi maygayquipis perdonashga cayta munarga canan junag jucla Tayta Diosta manacäriy salvashunayquipag. 3Nogacunaga wilacushgäcunata pipis manacagman mana churananpag manami imatapis lutanta rurapäcötsu. 4Tsaypa trucanga Tayta Diospa wilacognin cashgäta lapanpis tantyapäcunanpagmi pay munashgannogla cawapäcö imanog nacarpis, ima pishëmaptinpis, pasaypa laquicurpis, 5runacuna astamaptinpis, carcilman wichgamaptinpis, fiyupa magamaptinpis, pasaypa uticashga caycar wilacurpis, punöni carpis y micöni carpis. 6Tsaynogpis Tayta Dios munashgannog alilata rurä, salvacog cashganta criyë, runacuna chiquimaptinpis mana cäsupätsu, ali shongu cä, Santu Espiritupa maquincho cawä, pï-maytapis cuyapä, 7rasun caglata wilacö y Tayta Diosnintsi yanapamaptin imatapis rurä. Pay munashgannog cawapäcö runacuna wilacushgäta mayar Jesucristuta chasquicärinanpagmi. 8Waquin runacunami ali ricapäcaman y waquincunanami mana ali ricapäcaman. Tsaynogpis waquincunami favornë rimapäcun y waquincunanami wasäta rimapäcun. Rasun caglata parlapäcuptëpis lulacushgäta yarpapäcun. 9Waquincunaga reguiycämarpis manami regueg-tucamantsu. Wanutsimayta munar pasaypa magamaptinpis maquipitami gueshpishcä. 10Runacuna chiquimashganpita laquicurpis cushishgami cawarcaycä. Wactsa cashgäta runacuna yarpaptinpis Jesucristupa ali wilacuyninta wilacö runacuna salvacionta riquëzatanog chasquinanpagmi. Tsaynoglami cay patsacho quiquëcunapa mana captinpis nistashgäcunata Tayta Dios imaypis camaripäman. 11Corintucho caycag waugui-panicuna, rabiacunayquipag captinpis rasun cagtami gamcunata cay cartacho niycämö. 12Gamcunata mana gongaypa yarparaycaptëpis gamcunaga manami yarpämanquitsu. 13Tsurincunapag papänin yarparashgannogmi nogacunapis gamcunapag yarparaycä. Tsaynog caycaptëga gamcunapis yarparcalämay. 14Waugui-panicuna, tantyacäriy. Manami pipis yüguntsu bürruta y törutaga. Tsaynoglami gamcunapis Jesucristuta chasquicushga caycarga mana talucanquimantsu jutsasapa runacunawanga. ¿Imanogparag jutsa rurag runacunawan Tayta Dios munashgannog cawag runacuna tantyanacunman? 15Diabluwan Jesucristupis manami tsay yarpaylatsu caycan. Tsaynog caycaptenga Jesucristuta chasquicogcunawan mana chasquicogcuna ¿imanogparag tsay yarpayla canman? 16Tsaynogpis ¿imanogparag ali canman Tayta Diospa templunman ïdulucunata jamatsishga? Nogantsega Tayta Diospa templunmi caycantsi. Tsaymi palabranchöpis Tayta Diosnintsi caynog niycan: “Paycunawanmi täshag. Paycunawanmi purishag. Paycunapa Diosninmi cashag. Paycunami wamräcuna cangapag.” 17Mastapis Tayta Dios palabrancho caynogmi niycan: “Jutsa rurag runacunapita witicäriy. Ama ima jutsatapis rurapäcuytsu. Jutsaynag cawaptiquega cushishgami chasquishayquipag. 18Gamcunapa taytayquimi cashag. Gamcunami wamräcuna canquipag. Lapanpag munayniyog Dios carmi tsaynog në.”


text: 1Chaymanta suk diyakuna washan Kapernaum llaktaman Jesuska kashkan rirkan. Suk wasipi kaptin aypa runakuna yachashpankuna rirkansapa kawak. 2Sukaman aypa runakuna niti niti tantanakuptinkuna mana ni pi punkuta yaykuyta atiparkannachu. Chaypina Jesus chay runakunata yachachirkan. 3Chashna yachachikuykaptin chusku runakuna suk mana kuyuy atipak runata kamillapi pushamurkansapa. 4Chay wasipi aypa runakuna tiyaptin paykunaka mana yaykuyta atiparkansapachu. Chayrayku wasi sawaman chay unkuduta kamillanpi pusharkansapa. Chaypina tejakunata Jesuspa kuskanpi surkushpankuna chay uchkuta chay unkuduta kamillanpi urayachirkansapa. 5Chay yanapak runakuna allita tukuy shunku kreyirkansapa Jesus alliyachinanta. Jesus kreyinankunata yachashpa chay unkuduta willarkan: —Wambrayni, uchaykikunamanta perdonayki. 6Chaypina Moisespa killkadunkunata yachachikuk runakuna chaypi tiyaridu kashpankuna shunkunkunallapi rimarkansapa: 7—¿Imapatí kay runaka chayta riman? Kay unkuduta willashpa uchankunata perdonananpa Tata Diosta piñachiykan iden Tata Diosshina kanayashpa. Tata Diosllami atipan runakunapa uchankunata perdonayta. 8Jesuska chay ratulla yacharkan shunkunkunapi yuyashpa washanchaykanankunata. Chayrayku tapurkansapa: —¿Imapatí kankuna washanchawaykankichi? 9Ñuka kay unkuduta ishkay layata atipayman willayta. Munashpayni willayman: “Uchaykikunamanta perdonayki.” Chaymanta willayman: “Atarishpa kamillaykita apashpa rillay.” 10Kunanlla kay unkuduta alliyachisha yachanaykichipa sielumanta shamudu runa kanaynita. Alliyachiptini yachankichi atipanaynita tukuy runakunapa uchankunata perdonayta. Chashna rimashpa Jesuska chay mana kuyuy atipak runata willarkan: 11—Kanta willayki, atarimuy. Kamillaykita apashpa wasikiman rillay. 12Chashna Jesus willaptin chay unkudu runaka atarimurkan. Chay aypa runakuna kawaykaptinkuna kamillanta apishpa wasinman rirkan. Chayta kawashpa tukuy runakuna sukaman almirashpankuna Tata Diosta alabarkansapa. Willarkansapa: —¡Manami niman suk kuti kay laya almirana ruranata kawashkanchisapachu! 13Chaymanta manllayba kocha mañanman Jesuska kashkan rirkan. Chaypi aypa runakuna ladunchaptinkuna yachachirkansapa. 14Chaymanta puriykashpa Alfeopa wambran Levita kawarkan. Levika romano awtoridarkunapa kullki kobrakuk runa kashpa tiyaridu karkan maypicha kullkita kobrakuksapa. Jesuska payta kawashpa willarkan: —Ñukata katiway. Chashna willaptin Levika atarishpa Jesusta katirkan. 15Suknin diya Levipa wasinpi Jesuska mikuykarkan. Aypa runakuna payta katishpankuna chaypi karkansapa. Levipa kobrakukmasinkunawan mana alli rurak runakuna chay mesallapi Jesuswan disipulunkunawan tantalla mikuykarkansapa. 16Chaypina fariseo runakuna kawarkansapa Jesusta mana alli rurak runakunawan kullki kobrakukkunawan tantalla mikuykaptin. Chayta kawashpankuna disipulunkunata willarkansapa: —¿Imapatí yachachishuknikichi Jesuska kullki chaskikukkunawan uchasapa runakunawan tantalla mikuykan? 17Jesuska chayta uyarishpa willarkansapa: —Mash uyariwaychi. Unkudu runa ampikninta sukaman maskan alliyachinanpa. Sanu runa mana nima ampikninta maskanchu sanu likidu kashpa. Ñukaka shamushkanimi uchasapa runakunata kayak uchankunata sakishpa katiwanankunapa. Manami shamushkanichu alli yuyanakuk runakunata kayak. 18Chaymanta Juan Bawtistapa disipulunkuna fariseokunapa disipulunkunawan amañaksapa churadu diyakuna mana nimata mikuyta nimata upyayta. Suk diya mana mikuptinkuna kawashpankuna suk runakuna Jesusta tapurkansapa: —¿Imapatí disipuluykikuna mana mikunata sasinsapa? Juanpa disipulunkunawan fariseokunapa disipulunkuna amañansapa churadu diyakuna mana nimata mikuyta. 19Chashna tapuptinkuna Jesuska aynirkansapa: —Funsiapi invitadu runakuna noviowan tantalla kashpankuna mana llakinsapachu. Novio paykunawan kaptin rikchak layata mikunsapa upyansapa. 20Funsia washanna novio sakiptinkunana chaypira llakishpa churadu diyakuna mana mikunkasapanachu. 21Chaymanta Jesus ashwanta entiendichinayashpa willarkansapa: —Manami ni pi mawka llachapata tipi mushuk telawan remiendanmanchu. Chay llachapata takshaptin mushuk tela kintikushpa mawka llachapata ashwanta llikichin. 22Chaymanta mana ni pi mawka kapachupi llullu vinuta churanmanchu. Chaypi churaptin llullu vinu timbushpa mawka kapachuta pachyachin. Kapachu llikikuptin vinupish ichakun. Llikikudu kapachupish mana nimapa allinachu. Chayrayku llullu vinuta mushuk kapachupi churansapa. 23Chaymanta suk samana diya Jesuska disipulunkunawan suk chakra chawpinta pasarkansapa. Chayta rishpankuna disipulunkunaka tipi triguta pallarkansapa. 24Chaypina fariseo runakuna Jesusta willarkansapa: —Mash kaway. ¿Imapatí samana diya kaykaptin disipuluykikuna triguta tipiykansapa? Moisespa killkadunpi willawanchisapa samana diya mana nimata pallananchikunapa. 25Chashna willaptinkuna Jesuska aynirkansapa: —¿Manachu kankuna leyishkankichi ñawpa awilunchikuna David rurashkanta? Payka purikmasinkunawan purishpankuna sukaman yarkarkansapa. 26Abiatar kamachikuk saserdote kaptin payka yaykurkan maypicha tantanakuksapa Tata Diosta kuyanankunapa. Chaypi Davidka Tata Diosllapa churadu pankunata mikurkan. Chaymanta purikmasinkunatapish chay pankunata kararkansapa. Chay laya pankuna saserdotekunallapa karkan. Chay laya panta David mikushpapish mana uchallikurkanchu. 27Chaymanta Jesuska willarkansapa: —Mash uyariwaychi. Tata Dioska samana diyata rurarkan runakuna samanankunapa. Mana runakunatachu rurarkan samana diya tiyashkanrayku. 28Ñuka sielumanta shamudu runa willaykichi samana diya imakunami alli ruranaykichipa imakunami mana allichu ruranaykichipa.


text: 1Josiaspa churin Sedequías Judapi kamachikuyta qallarishaqtinmi, Señor Diosqa Jeremiasta nirqan: 2–Lazokunata yugotawan ruwakuy, chaytataq kunkaykiman watakuy. 3Hinaspan Edom suyu reyman, Moab suyu reyman, Amón suyu reyman, Tiro llaqta reyman, Sidón llaqta reymanwan willachimunki paykunaq sutinpi Jerusalenpi kaq rey Sedequiasman hamuq runakunawan. 4Kamachinkitaq reyninkuman kayta willanankupaq, Israelpa Diosnin Tukuy-atiyniyoq Señormi nin: 5Ñoqan hatun atiyniyoq kallpaywan kay pachata runantinta uywantinta ruwarqani, chaytaqa pi munasqaymanmi qoni. 6Kunantaq llapa suyukunata Babilonia rey kamachiy Nabucodonosorpa kamachin kanankupaq qoni, salqa animalkunatawanpas qollanitaq payta servinankupaq. 7Llapa suyukunan payta servinqaku, wawanpa wawankamaraq, Babilonia suyuq atipasqa kanan p'unchay chayamunankama. Hinan Babilonia runakunaqa askha suyukunaq hatuchaq reykunaq atipasqan kanqaku. 8Mayqen suyupas mayqen reypas Nabucodonosorta mana serviyta yugontapas mana apayta munaqtaqa ñoqan muchuchisaq hatun maqanakuywan yarqaywan onqoywan ima, llapachallanku paypa kamachinpi kanankukama. Ñoqa Señor Diosmi chayta nini. 9Chayrayku ama uyariychischu profetaykichistapas, watuqniykichistapas, mosqoy willaqniykichistapas, layqaykichistapas, wañusqakuna rimachiqniykichistapas. Paykunan nisunkichis: Aman Babilonia reytaqa servinkichischu, nispa. 10Chaytaqa llullakuspan nishasunkichis, chay hawan llaqtaykichismanta apasqa kankichis. Ñoqan wikch'usqaykichis, hinan wañumunkichis. 11Aswanmi mayqen suyupas Babilonia reypa kamachinta ruwaspa yugonta apaqqa kaq hallp'allanpi qhepakunqa chakranta llank'akuspa. Ñoqa Señor Diosmi chayta nini. 12Chaytataqmi ñoqa Jeremiasqa Judá rey Sedequiasman iman kaqta willarqani: Babilonia reyta llaqtantawan serviychis yugontapas apaychis, chay hinapin kawsankichis. 13¿Imaraykutaq awqa-tinkuypipas, yarqaypipas, onqoypipas wañuyta munankichis qanpas llaqtayki runapas? Babilonia reyta mana kasuqkunaqa chay hinapin wañunqaku Señor Diospa nisqanman hina. 14Ama profetaykichiskunataqa kasuychischu. Paykunan nisunkichis: Aman Babilonia reytaqa servinkichischu, nispa, chaytaqa llullakuspan rimanku. 15Señor Diosmi nin: Manan ñoqachu kachamuni, aswanpas llullakuspan sutiypi rimanku. Chay hawan suyuykichismanta wikch'usqaykichis, qankunapas profetaykichispas wañunkichispunin, nispa. 16Kaqllataq sacerdotekunaman llaqta runakunamanwan nirqani, Señor Diosmi nin: Ama profetaykichista uyariychischu. Paykunan nishallankupuni: Señor Dios yupaychana wasipi serviciokunata Babiloniaman apasqankutan yaqaña apampunqaku, nispa, chaytaqa llullakuspan nishanku. 17¡Amapunin uyarinkichischu! ¡Hinalla Babilonia reypa kamachin kaychis, kawsallankichismi! ¿Imanaqtintaq kay llaqtari raqay-raqayman tukunman? 18Cheqaq profetachus kanku chayqa, simiytapas uyarirqankupunitaq chayqa, ñoqamantayá mañakamuwachunku ñoqa yupaychana wasipi serviciokuna Judá reypa wasinpi kaqkuna Jerusalenpi kaqkunapas ama Babiloniaman apasqa kananpaq, ñoqan Tukuy-atiyniyoq Señor Diosqa kani, nispa. 19Dios yupaychana wasi haykunapi tusakunata, broncemanta qochata, carretakunata, llaqtapi wakin kaqkunatapas, 20manan Nabucodonosorqa apasqachu, Judá rey Joacimpa churin Jeconiasta lliw umalli runakunatawan Jerusalenmanta Judamantawan Babiloniaman apashaspaqa. 21Dios yupaychana wasipi qhepaqkunamanta, Judá reypa wasinpi, Jerusalén reypa wasinpi qhepaqkunamantan Israelpa Diosnin Tukuy-atiyniyoq Señorqa nillarqantaq: 22Babiloniamanmi chaykunata apapunqaku, chaypin qhepampunqa ñoqaq watukunaykama. Chaymantataqmi kayman churanaypaq kutichimpusaq, nispa. Ñoqa Señor Diosmi chayta nini.


text: 1Chaymantan Jesusqa boteman qespispa, Galilea laguna qochapa waq law chimpanman riran. Hinaspan chayaran tiyasqan Capernaúm llaqtaman. 2Chaypi kashaqtinmi huk mana puriq runata kallapipi wantumuranku. Hinaqtinmi Jesusqa chay wantumuq runakunapa iñiyninkuta yachaspa, chay mana puriq runata niran: —Wawalláy, ama llakikuychu, kallpanchakuy. Llapallan huchaykikunatan perdonayki, nispa. 3Hinaqtinmi leykunata yachachiq wakin runakunaqa, sonqollankupi piensaranku khaynata: “Kay runaqa runallan, chayri ¿pi kananpaqtaq payri creekun? ¿Payri Dios kananpaqchu creekun, tukuy kaykunata rimaspa? Payqa Diostan ofendeshan kaykunata rimaspanqa”, nispanku. 4Jesusñataqmi chay runakunapa piensasqanta yachaspa, tapuran khaynata: —Qankunari, ¿imanaqtintaq chay mana allinkunatari piensashankichís? 5Kunanyá niwaychis: ¿Imataq más facilri kanman? ¿Kay runapa huchankunata perdonaychú? Icha ¿sanoyachispa “ripuy” niychú? 6Kunanmi yachankichis, noqa Diosmanta Hamuq Runaqa kay pachapi runakunapa huchankunata perdonanaypaq atiyniyoq kasqayta, nispa. Chayta rimayta tukuruspanmi, Jesusqa chay mana puriq runata niran: —Sayariy; hinaspa chay kallapiykita oqarispa wasiykiman ripuy, nispa. 7Chaymi chay mana puriq runaqa sayarispa wasinman ripuran. 8Hinaqtinmi chaypi kaq runakunaqa, chay mana puriq runapa sanoyasqanta rikuspanku, anchata admirakuspa, tukuy manchakuywan Diosta alabaranku, Jesucristoqa ancha atiyniyoq kasqanrayku. 9Jesusqa chay mana puriq runata sanoyarachispanmi, chaymanta lloqsispa risharan. Hinaspan Mateo sutiyoq runata impuesto cobranan puestopi tiyashaqta rikuran. Hinaspan Jesusqa payta niran: —¡Qatikuway noqata! nispa. Chayta uyarispanmi Mateoqa, tukuy ruwasqankunata saqespa, Jesuswan kushka riran. 10Hinaspan Mateoqa mikhunata wasinpi wayk'uchiran Jesusman invitananpaq. Chaymi Jesusqa discipulonkunapiwan, Mateopa impuesto cobraqmasinkunapiwan, hinallataq huchasapa runakunapiwan ima, mesapi kushka mikhusharanku. 11Chayta rikuspankun fariseo religionniyoq runakunaqa, Jesuspa discipulonkunata tapuranku khaynata: —Yachachisuqniykichis Jesusri, ¿imanaqtintaq impuesto cobraq runakunawan, hinallataq huchasapa runakunawan kushkari mikhushan? nispanku. 12Jesusqa chayta uyariruspanmi, khaynata niran: —Medicotaqa onqosqa runakunallan necesitanku; sano runakunan ichaqa mana necesitankuchu. 13Qankunaqa riychisyá, hinaspa yachamuychis ima ninantas Bibliapi nishan chayta. Diosmi khaynata niran: “Manan munanichu animalkunata wañuchispa sacrificio ofrendata q'oshñichimuwanaykichistaqa. Aswanqa munani khuyapayakuq kanaykichistan”, nispa. Noqaqa hamurani manan justo tukuq runakunata waqyaqchu, aswanqa huchayoq runakunata salvaqmi, saynapi huchankuta saqespanku, noqata qatikuwanankupaq, nispa. 14Bautizaq Juanpa discipulonkunan Jesusman hamuspa tapuranku: —Noqaykupas hinallataq fariseo religionniyoq runakunapas ayunaykun. Ichaqa qanpa discipuloykikunari, ¿imanaqtintaq mana ayunankuchú? nispanku. 15Hinaqtinmi Jesusqa contestaran khaynata: —Huk casarakuyman invitasqa runakunaqa manan llakisqaqa kankumanchu, casarakuq qari chayllapiraq kashaqtinqa. Ichaqa kanqan p'unchawkuna, casarakuq qari paykunapa kasqanmanta qechusqa kaqtin, paykunapas ayunanankupaq. 16Thanta p'achataqa manan ni pipas mosoq telawanqa remendanmanchu. Saynata remendaqtinqa chay mosoq remiendoqa ch'intispanmi astawanmi chay thanta p'achataqa llik'irunman. 17Saynallataqmi manaraq poqosqa vinotaqa mana ni pipas hich'anmanchu thanta odrekunamanqa. Ichaqa chay vino poqoruspanmi chay thanta odrekunataqa phatarachinman. Hinaspan vinopas usunman, hinallataq odrekunapas manaña ni imapaqpas valenmanñachu. Chaymi manaraq poqosqa vinotaqa mosoq odrekunaman hich'ana, saynapi odrepas hinallataq vinopas mana perdenanpaq, nispa. 18Chaykunata Jesús rimallashaqtinraqmi, Diosmanta yachachina sinagoga wasipi kamachiq runa, Jesusman hamuspa, ñawpaqninpi qonqoriyukuspa, ruegakuran khaynata: —¡Ususiymi kunallan wañurun! Sichus qan rispayki payta llamiykuqtiykiqa kawsarinqan, nispa. 19Hinaqtinmi Jesusqa tiyasqanmanta hatarispa, discipulonkunapiwan kushka, chay runapa qepanta riranku. 20Hinaqtinmi ñanta rishaqtinku, huk warmi chunka ishkayniyoq wataña yawar apariy onqoywan onqosqa kasqa. Hinaspan Jesusman qepallanta ashuyuspa, p'achanpa patallanta llamiykuran. 21Chay warmiqa sonqollanpin piensaran khaynata: “Sichus p'achallantapas tupayusaq chayqa, sanoyasaqmi”, nispa. 22Chaymi Jesusqa qepan lawta qawariran. Hinaspan chay warmita rikuspan khaynata niran: —Wawáy, kallpanchakuy. Diospi iñisqaykiraykun sanoña kanki, nispa. Hinaqtinmi chay warmiqa chay ratomantapacha sanoyapuran. 23Chaymantan Jesusqa chay kamachiq runapa wasinman riran. Chaypin quenata tocaqkunapas listollaña kashasqaku chay runapa ususinta p'ampaq apanankupaq; hinallataqmi ashka runakunapas llakikuymanta waqashasqaku. 24Hinaqtinmi Jesusqa paykunata niran: —Lloqsiychis kaymanta. Sipasqa manan wañusqachu kashan. Aswanqa puñullashanmi, nispa. Chaymi chaypi kaq runakunaqa, Jesusmanta burlakuspa, asipayaranku. 25Ichaqa hawaman paykunata Jesús lloqsirachispanmi, Jesusqa chay wañusqa sipaspa kasqanman haykuspa, ashuyuran. Hinaspan makinmanta aysariykuqtin, chay sipasqa hatarimuran. 26Hinaqtinmi chay Capernaúm llaqtapa cercankunapi tiyaq runakunaqa, tukuy kaykuna pasasqanmanta yacharanku. 27Chaymanta Jesús rishaqtinmi, ishkay ñawsa runakuna Jesuspa qepanta riranku, khaynata waqyakuspa: —¡Davidpa mirayninmanta Jesús, khuyapayaykuwaykuyá! nispanku. 28Hinaqtinmi wasiman Jesús chayaruqtin, chay ñawsakunaqa Jesuspa ladonman ashuyuranku. Chaymi Jesusqa chay ñawsakunata tapuran: —Qankunari, ¿noqapi confiankichishchu sanoyachinaypaqrí? nispa. Hinaqtinmi chay ñawsakunaqa contestaranku: —Arí, Señorlláy, nispanku. 29Saynata contestaqtinkun, Jesusqa chay ishkaynin ñawsakunapa ñawinkunata llamiykuspa niran: —Noqapi confiasqaykichisraykun sanoyachisqaykichis, nispa. 30Chaymi chay ñawsa runakunapa ñawinqa kasqan ratolla rikuran. Hinaqtinmi Jesusqa paykunata allinta avisaspa niran: —Aman pimanpas kay sanoyachisqaymantaqa willankichishchu, nispa. 31Paykunan ichaqa chaymanta lloqsiruspanku, chay llaqtakunapi llapallan tiyaq runakunaman willakachakuranku, paykunata Jesús sanoyachisqanmanta. 32Ñawsa kasqankumanta sanoyaq ishkaynin runakuna lloqsirullaqtinkun, Jesusman pusamullarankutaq demoniopa ñak'arichisqan mana rimay atiq runata. 33Hinaqtinmi Jesusqa chay runamanta demoniota qarqoran. Chaymi chay runaqa chayraq rimayta atiran. Hinaqtinmi chaypi kaq runakunaqa anchata admirakuspa, khaynata niranku: —Saynataqa manan ni hayk'aqpas rikuranchishchu kay Israel nación llaqtapiqa, nispanku. 34Ichaqa fariseo religionniyoq runakunañataqmi khaynata niranku: —Kay runaqa demoniokunataqa qarqon demoniokunapa jefen payman atiyninta qoqtinmi, nispanku. 35Jesusqa llapallan llaqtakunaman, hinallataq uchuy llaqtachakunamanmi riran. Hinaspan Diosmanta yachachina sinagoga wasikunapi willakuran, Diosmanta allin willakuykunata hinallataq Diospa gobiernananmantapas. Saynallataqmi onqosqa runakunatapas, hinallataq runakunapa cuerponpi nanayninkutapas sanoyachiran. 36Jesusqa ashka runakunata rikuspanmi khuyapayaran. Saynataqa khuyapayaran mana michiqniyoq ovejakuna hina, wikch'usqa hinallataq ch'eqesqa kasqankuraykun. 37Hinaspan Jesusqa discipulonkunata niran: —(Diospi mana creeq runakunan ashka kanku. Ichaqa Diosmanta willakuq runakunan chikallan kanku.) Chakraqa ñan listollaña kashan cosechanapaq. Ichaqa cosechaqkunan chikachallan kashanku. 38Chayraykuyá qankunaqa Diosman orakuychis, yachachiq runakunata mandamunanpaq, saynapi llapallan runakunaman Diosmanta allin willakuykunata willamunankupaq, nispa.


text: 1Ñoqa Pablon Diospa munayninman hina waqyasqa kani Jesucristoq apostolnin kanaypaq. Wawqe Sostenespiwanmi 2Corinto llaqtapi Diospa iglesianman qelqamuykichis. Qankunatan Diosqa Jesucristowan hukllachasqa kaqtiykichis paypaq t'aqaspa ch'uyata kawsanaykichispaq waqyarqasunkichis. Payqa waqyallarqantaqmi hinantinpi Jesucristota yupaychaqkunatapas. Señor Jesusqa paykunaqpas ñoqanchispapas Señorninchismi. 3Dios Yayanchis Señorninchis Jesucristopiwan anchata khuyapayasunkichis, thak-kaynintapas qosunkichis. 4Qankunamantaqa Diosniymanmi graciasta qonipuni, Jesucristopi Diospa sumaqta saminchasqasuykichismanta. 5Cristowan hukllachasqa kaspaykichismi tukuy imaymanapi qhapaqyachisqa karqankichis, tukuy rimayniykichispipas tukuy yachayniykichispipas. 6Ahinapin Cristomanta willakuy qankuna ukhupi allin takyachisqa karqan. 7Chay hinapin Diospa atiy qokuyninkunaqa mana imapas pisisunkichischu, Señorninchis Jesucristoq rikhurimunanta makilla suyashanaykichiskama. 8Diosmi p'uchukaykama allinta takyachisunkichis, Señorninchis Jesucristoq kutimunan p'unchaypi mana imamantapas huchachasqa kanaykichispaq. 9Diosqa hunt'aqpunin, paymi waqyarqasunkichis Churin Señorninchis Jesucristowan hukllachasqa kawsanaykichispaq. 10Wawqe-panaykuna, Señorninchis Jesucristoq sutinpin valekuykichis, llapallaykichis ch'ulla yuyaylla kanaykichispaq. Ama qankunapura t'aqanakuychischu, aswanpas huk-nisqalla, huk yuyaynillayoq, huk sonqollayoq kawsaychis. 11Wawqe-panaykuna, chaytaqa nini qankuna ukhupi churanakuykuna kasqanta Cloepa familian willawaqtinmi. 12Wakinsi rimankichis: Ñoqaqa Pabloq t'aqanmi kani, nispa. Wakintaq: Ñoqaqa Apolospa t'aqanmi kani, nispa. Wakintaq: Ñoqaqa Pedroq t'aqanmi kani, nispa. Wakintaq: Ñoqaqa Cristoq t'aqanmi kani, nispa. 13¿Cristoqa t'aqasqachu kashan? ¿Pablochu qankunarayku chakatasqa karqan? Icha, ¿Pabloq sutinpichu bautizasqa karqankichis? 14Diosmanmi graciasta qoni mana mayqenniykichistapas bautizasqaymanta. Aswanpas Crispota Gayollatawanmi bautizarqani. 15Chay hinaqa, manan pipas: Ñoqaqa Pabloq sutinpi bautizasqan kani, ninmanchu. 16Bautizallarqanitaqmi Estefanasta familiantapas, chaymantaqa manan pitapas bautizasqayta yuyanichu. 17Cristoqa manan bautizaqtachu kachamuwarqan, aswanpas allin willakuykunata willanaypaqmi, ichaqa manan yachaysapa simikunawan rimanaypaqchu, Cristoq cruzpi wañusqan ama yanqayachisqa kananpaq. 18Chinkayman riqkunapaqqa mana yuyayniyoq-kaymi Cristoq cruzpi wañusqanmanta willakuyqa, ñoqanchis qespichisqakunapaqmi ichaqa chay willakuyqa Diospa atiynin. 19Diospa Simin Qelqan nin: “Yachaysapakunaq yachaynintan yanqayachisaq, yuyaysapakunaq yuyaynintan waqllichisaq”, nispa. 20¿Maytaq chay yachaysapari? ¿Maytaq chay yachachiqri? ¿Maytaq kay pacha kaqkunamanta tapunakuqpas? Diosmi kay pacha yachaytaqa mana yuyayniyoq kayman t'ikrarqan. 21Diosqa yachayniyoq kaspan runakunaq kikinkuq yachayninkuwan payta reqsinankuta hark'arqan, aswanmi yuyaykurqan willasqayku allin willakuykunapi iñiqkunata qespichiyta, kay pacha runakunapaq mana yuyayniyoq-kayman rikch'akun chay willakuy chaypas. 22Judío runakunaqa milagrokunatan mañakunku, Grecia runakunataq yachayta maskhanku. 23Ñoqanchismi ichaqa chakatasqa Cristomanta willakunchis, chay willakuymi judío runakunapaqqa misk'ana, mana judío runakunapaqtaq mana yuyayniyoq-kay. 24Diospa waqyasqankunapaqmi ichaqa judío runaña mana judío runaña kaqtinpas Cristoqa Diospa atiynin, Diospa yachaynin. 25Diospa ruwasqantan runakunaqa “mana yuyayniyoqmi, mana kallpayoqmi” ninku, ichaqa chay mana yuyayniyoq-kaymi runakunaq yachayninmantaqa aswan yachaysapa, chay mana kallpayoq-kaypas runakunaq kallpanmantaqa aswan kallpasapa. 26Wawqe-panaykuna, yuyariychis imayna kashaqtachus Diospa waqyasqasuykichista. Runaq yuyaykusqanman hinaqa pisillan qankunamantaqa yachayniyoqkunapas, allin reqsisqakunapas, allichachaq runakunapas karqankichis. 27Aswanmi Diosqa akllarqan kay pacha runakunaq pisichasqan runakunata, yachaysapa runakunata p'enqachinanpaq, kay pachapi pisi kallpapaq qhawasqa runakunata akllarqan, kallpasapa runakunata p'enqachinanpaq. 28Diosqa kay pachapi wakchapaq qhawasqa runakunata, pisichasqa runakunata, mana imapaq serviq runakunatawanmi akllarqan, runaq allinpaq hap'isqan runakunata mana valeqman tukuchinanpaq. 29Ahinapi Diospa ñawpaqenpi ama pipas hatunchakunanpaq. 30Qankunataqa kikin Diosmi Cristo Jesustawan hukllacharqasunkichis, hinaspan payqa Cristota churapuwanchis yachayninchis kananpaq. Cristoraykun Diospa chaninchasqan, ch'uyanchasqan, huchamanta kacharichisqan kanchis. 31Chay hinaqa, Diospa Simin Qelqaq nisqanman hinapas: “Hatunchakuyta munaqqa Señor Diospa ruwasqanwan hatunchakuchun”.


text: 1Dios yupaychana wasita rispaykiqa qhawarikuy maypichus kashasqaykita. Aswan allinqa makilla uyarinaykipaq asuykuymi mana yuyayniyoqkuna hina sacrificiota haywanapaq asuykuymantaqa, paykunaqa manan yachankuchu mana allin ruwashasqankuta. 2Ama hawan-ukhuntaqa rimaychu, ama sonqoykipipas Diosmanqa usqhayllata prometekuychu. Diosqa hanaq pachapin kashan, qantaq kay pachapi kashanki. Chayrayku, rimasqaykiqa pisilla kachun. 3Sinchi llakipakuywanmi mosqopakuypas kan, askha rimasqakunapin mana yuyaywan rimaypas kan. 4Diosman prometekuspaykiqa usqhayllata hunt'ay, Diostaqa manapunin mana yuyayniyoqkunaqa kusichinchu. Hunt'ay prometekusqaykitaqa. 5Aswan allinmi kanman mana prometekuyniyki, prometekushaspa mana hunt'anaykimantaqa. 6Ama simiykiwan huchaman tanqaykachikuychu, aman sacerdotetapas: Prometekusqayqa pantasqan karqan, ninkichu. ¿Imapaqtaq Diosta simiykiwan phiñachiwaq? Paymi makiykiq ruwasqanta waqllichinman. 7Ancha mosqopakuylla kan chayqa, askhayanmi yanqa rimasqakunapas. Qan ichaqa Diosta manchakuy. 8Mayqen llaqtapipas wakchakuna ñak'arishaqta rikunki, hinallataq chaninchaytapas kuskachaytapas waqllichisqata rikunki chayqa, aman chaywan musphankichu. Hatun kamachikuqtaqa huk aswan hatun kamachikuqmi qhawamushan, chay iskay hatun kamachikuqkunatapas aswan hatun kamachikuqraqmi qhawamushan. 9Chaywanpas hallp'aqa tukuypaqmi allin, kikin reypas hallp'aq rurunwantaqmi kawsan. 10Qolqeman sonqollikuqqa, astawanpunin munan, imaymanayoq kayta munaqpas, astawanraqmi tariyta munan. Chaypas yanqallataqmi. 11Imaymanapas askhayaqtinqa gastaqkunapas askhayallantaqmi. ¿Ima allinninpaqtaq dueñopaqqa kanqa chaykunata qhawariqtin? 12Llank'aqqa misk'itan puñun, askhataña pisitaña mikhun chaypas, qhapaqtan ichaqa askha kaqninkuna mana puñuchinchu. 13Huk sinchi mana allintan kay pachapi rikurqani: Huk runan qhapaq kaykunata waqaychan, chaykunan mana allinninpaq kapun. 14Chay qhapaq kaykunaqa mana allin ruwaykunapin usupun, churiyasqan wawanpaqpas manan imapas qhepanchu. 15Imaynan mamanpa wiksanmanta q'alalla paqarimurqan, ahinallataqmi q'alalla kutipunqa. Manataqmi ima llank'asqantapas apanqachu, mana imallantinmi ripunqa. 16Kaypas sinchi mana allinmi: Imaynan kay pachaman hamurqan, ahinan kutipunqa. ¿Ima allinninpaqtaq may sasawan yanqapaq llank'asqanri? 17Hinaspapas, tukuy kawsasqan p'unchaykunapin laqhayaqpi kashan, sinchi llakikuywan, onqoywan, phiñakuywan ima. 18Kaytan ñoqa repararqani: Runaq kusikuyninqa, q'ochukuyninqa llank'asqanmanta mikhuyninmi, ukyayninmi. Diosmi chayta qorqan pisillata kawsasqan p'unchaykunapi ruwananpaq. Chaymi runaq tupaqninqa. 19Pi runamanchus Diosqa qon qhapaq kaykunatapas ima kawsaykunatapas chayqa, qollantaqmi chaykunamanta mikhunanpaq, tupaqninta chaskinanpaq, may sasawan llank'asqanmanta kusikunanpaq. Chayqa Diospa qosqanmi. 20Sonqonta Dios kusichiqtinmi, runaqa mana anchatachu yuyarin kawsasqan p'unchaykunata.


text: 1Yucuan ta quɨhvɨ̱ ra Jesús ñuu Jericó cuan. Ta cua yaha ra chichi ñuu cuan. 2Ta yucuan iyó noo ra tyayɨɨ vavaha. Nañí ra Zaqueo. Ta ra cuví nuu cuenda ra catava xuhun cuenda gobiernu ñuu Roma cuví ra. 3Ta cuñí xaan ra cohon nuu ra chi ra Jesús. Ta ña cuví nyehe ra chi ra vatyi cuaha xaan ñáyɨvɨ. Ta maa ra tyaha xaan ra. 4Yucuan ta chino vavaha ra cuahan ra ityi nuu, ta ndaa̱ ra nu noo yutun cha nañí sicómoro cha nanyaá yuhu ityi nu cua yaha ra Jesús, tacuhva cuvi nyehe ra chi ra. 5Ta cuhva cha yaha̱ ra Jesús nanyehé ndaa ra ityi sɨquɨ ta nanyehe ra chi ra Zaqueo. Ta quichaha catyí ra chi ra: ―Zaqueo, sa̱numi ta no̱un nu yutun chiña. Vatyi vityin cuhin vehun ―catyí ra chi ra. 6Tyicuan ta numi ri noo̱ ra Zaqueo nuu yutun cuan. Ta sɨɨ vavaha cuví chi ra. Ta quehe̱n cuenda ra chi ra Jesús. Ta cuahan ra chihin ra nya vehe ra. 7Ta cha nyehe̱ ñáyɨvɨ cha tyicuan caa, ta tandɨhɨ ñu quichaha cahán nyaa ñu chi ra Jesús. Ta catyí ñu vatyi ndoo̱ ra vehe noo ra iyó cuatyi. 8Nu canyicú ra chichi vehe cuan, ra Zaqueo nɨcuinanyaa̱ ra. Ta quichaha catyí ra chi ra Jesús: ―Sutu Mañi yuhu, yuhu cua cuhve sava cha iyó chii chi ñu ndahvi. O tatu suhi chi ñáyɨvɨ chihin cha sandavi ñahi chi ñu, vityin cunacuhva cuende nya cumi ca tahan chaha chi ñu ―catyí ra chi ra. 9Tyicuan ta catyí ra Jesús: ―Vityin cacu añimon, ta ñáyɨvɨ chi ra Abraham cuvún. Vatyi nacuhva cuendon chuun chi Nyoo tari nacuhva cuenda ra Abraham chi ra chi Nyoo. 10Vatyi yuhu Rayɨɨ cha quichi̱ nya gloria vachi nanduqui ta vachi sacaqui chi ñáyɨvɨ cha cua naa ―catyí ra Jesús. 11Ta cha nɨ ri ca cha chiñí ñáyɨvɨ tuhun cahán ra Jesús, quichaha cahan tucu ra inga cuhva ihya. Vatyi cha cuyatyin chaa ra Jerusalén. Ta ñáyɨvɨ cuñí maa ñu vatyi cha cua quichaha ra cunyaca ñaha ra yucuan. 12Tyicuan ta catyí ra: ―Chiyo noo ra vaha ta cuñí cuhun ra noo ñuu cañi. Vatyi yucuan cunanduvi ra rey tacuhva vatyi ndichi ra ñuu ra, soco cha cuví ra rey. 13Ta cuhva cha cumañi cuhun ra, cana̱ ra chi uchi tahan musu ra. Ta chaha̱ cuenda ra noo xuhun chi noo noo ra. Ta catyí ra chi ra: “Sa̱ha tyiño ndo chihin xuhun chiña nyacua nya ndichi mai”, catyí ra. 14Soco suhva ñáyɨvɨ ñuu ra, tasɨ cuñí ñu nyehe ñu chi ra ta ña cuñí ñu cha cuví ra rey chi ñu. Ta tachi̱ ñu chi suhva ra cuhun chata ra, vatyi catyi ra vatyi ña cuñí ñu cha cuví ra rey chi ñu. 15Soco ra cuan nduvi̱ ra rey. Tyicuan ta nachaa̱ ra nya ñuu ra. Ta quɨvɨ cha nachaa̱ ra, cana̱ ra chi musu ra, ra cha sandoo̱ ra xuhun chii. Vatyi coto ra yoso saha̱ ganaa xuhun ra cha nɨ ri ca cha chaha̱n ra. 16Ta chaa̱ noo ra cuan. Ta catyí ra: “Tata, saha̱ ganai uchi ca tahan chaha sɨquɨ xuhun cha sandou̱n chii”, catyí ra. 17Tyicuan ta quichaha catyí rey cuan chi ra: “Vaha xaan. Yoho vaha musu cuvún. Vatyi vaha saha̱ tyiñon chihin chiin xuhun cha chahi̱ chuun. Ta vityin cunyaca ñahun uchi tahan ñuu”, catyí rey cuan chi ra. 18Tyicuan ta chaa̱ tucu inga ra cha chaha̱ ra xuhun chii. Ta quichaha catyí ra: “Ma xuhun ihya. Saha̱ ganai ohon tahan ca chaha sɨquɨ xuhun cha sandou̱n chii”, catyí ra. 19Tyicuan ta catyí rey chi ra: “Yoho cunyaca ñahun ohon tahan ñuu”, catyí ra. 20Tyicuan ta chaa̱ tucu inga ra cuan. Ta quichaha catyi ra: “Ma xuhun ihya cha chahu̱n chii. Yuhu chicumi̱ vahi chichi noo pañitu. 21Vatyi yuhví xain chuun, vatyi yoho cuvún noo ra xaan. Vatyi naquehun cha ñima chuun cuví. Ta naquehun tyiño saha inga ñáyɨvɨ”, catyí ra cuan. 22Tyicuan ta rey cuan catyí ra chi ra: “Yoho musu ña vaha cuvún. Vityin suri chihin tuhun cha catyun chii, cucatyi tucu yuhu chuun. Tatu chitón vatyi yuhu, xain, ta chitón vatyi naquehin cha ñima chii cuví, ta naquehín cha ña saha̱ tyiñe, 23¿ñáá tuhun ña chahu̱n ta chityihu̱n xuhin banco vatyi nachai soco cha nducuaha ca xuhin?” catyí rey cuan. 24Ta quichaha catyí ra chi ra canyicú cuan: “Ti̱nyaa ndo xuhun cha chahi̱ chi ra, ta cu̱hva ndo chi ra cha saha ganaa uchi ca tahan cuan”, catyí ra. 25Tyicuan ta quichaha catyi ra chi rey cuan: “Tata, soco ra cuan, cha iyó uchi tahan chi ra”, catyí ra. 26Tyicuan ta rey cuan catyí ra: “Soco catyi yuhu chi ndo. Vatyi ra cha vaha ca sahá tyiño chihin cha chahi̱ chi, cucuhva que chi ra. Ta ra cha chahi̱ chiin ri, ta ña cuñí ra sahá tyiño ra chihin cuan, cutinyaa ndɨhi chi ra. 27Ta tandɨhɨ ñu xaan iñi chii, ñu ña cuñí vatyi cunyaca ñahi chi ñu, nya̱ca ndo chi ñu tyehe vatyi cahñi ndo chi ñu nui”, catyí rey cuan ―catyí ra Jesús. 28Cha yaha̱ cahan ra Jesús cuhva cuan, ta sañihi ra cuahan ra ityi Jerusalén. 29Yucuan ta cua chaa ra ñuu Betfagé chihin ñuu Betania, yatyin ri noo yucu cha nañi Olivo, vatyi maa maa ri maa tun Olivo iyó yucuan. Ta tava̱ ra tyiño chi uvi tahan ra cachicá noo chihin ra. 30Ta catyí ra chi ra: ―Cua̱han ndo ñuu cha nyaá yatyin ri cuan. Ta yucuan cunañihi ndo noo burru luhlu, quɨtɨ ta coto ca tyayu, nuhñí tɨ. Nda̱chi ndo chi tɨ. Ta nya̱ca ndo chi tɨ tyehe. 31Tatu yóó cha catyí chi ndo: “¿Ñáá tuhun cha ndachi ndo chi tɨ?” ca̱tyi ndo chi ñu: “Vatyi chiñuhú tɨ chi maa ra nyaca ñaha chi yo.” 32Tyicuan ta ra cachicá noo chihin ra, cuahan coyo ra. Ta nañihi̱ ra chi tɨ tari cuhva catyí maa ra Jesús. 33Ta cuhva cha candachi ra chi tɨ, chaa̱ coyo chitoho tɨ. Ta candaca tuhun ra chi ra: ―¿Ñáá tuhun cha ndachi ndo chi burru chiña? ―catyí ra. 34Tyicuan ta canacaha̱n ra cuan ta cacatyi ra: ―Ndachí ndi chi tɨ vatyi chiñuhú tɨ chi maa ra nyacá ñaha ―catyí ra. 35Tyicuan ta quehe̱n ra chi tɨ. Ta chinyaca̱ ra chi tɨ nu nyaá ra Jesús. Ta tyiso̱ ra sahma ra sɨquɨ tɨ. Tyicuan ta casandaa̱ ra chi ra Jesús sɨquɨ tɨ. 36Tyicuan ta cuahan ra Jesús. Ta cuaha vavaha ñáyɨvɨ cachacu̱n ñu sahma ñu ityi nu cua yaha ra, yosó ra burru cuan. 37Tyicuan ta cha cua cuyatyin tandɨhɨ ñu chihin ra Jesús nu iñi noo yucu Olivo cuan. Ta quichaha cana̱ chaa tandɨhɨ ñu chinó iñi chi ra chihin cha sɨɨ cuví chi ñu. Ta sacahnú ñu chi Nyoo vatyi cuaha xaan cha vaha nyehe̱ ñu cha sacuvi̱ ra. 38Yucuan chaha catyí ñu: ―¡Na sacahnu yo chi Rey ihya vatyi vachi ra chihin sɨvɨ Nyoo! ¡Na coo cha taxi ri andɨvɨ! ¡Ta na sacahnu yo chi Nyoo! ―catyí ñu. 39Tyicuan ta suhva ra fariseo cha cuahan coyo chihin ñáyɨvɨ cuan quichaha cacatyi ra: ―Maestro, sa̱cutaxin chi ñu nyicón chuun ―cacatyí ra. 40Nacaha̱n ra Jesús ta catyí ra: ―Tatu ñáyɨvɨ ihya ta cu taxin ñu, nyacua nya yuu ta nacana chaa chi, ta sacahnu chi chii ―catyí ra Jesús. 41Yucuan ta cha cua chaa ra yatyin ri Jerusalén cuan. Ta nanyehe ra Jesús chi ñuu cuan ta quichaha chacu chaa ra vatyi cuihya iñi ra. 42Ta catyí ra: ―Tyehe ta chitó nyoho, ta cutuñi iñi ndo yoso caa cha vaha cha vachi nyaque chi ndo quɨvɨ ihya. Soco xehe xaan ñohó cha chiñi tuñi cuan, ta ña nañihí maa ndo. 43Soco cuchaa quɨvɨ ña vaha vatyi ra xaan iñi chi ndo cutyihi chacu ra chi ndo. Vatyi tandɨhɨ ri ityi cuquichi coyo ra sɨquɨ ndo. Ta cucañi tahan ra chihin ndo. 44Ta cucacun ñuhú ra chi ndo ta cucahñi ra chi ndo. Ta ni noo yuu yoso nyitahan ta ma sandoo ra. Tyicuan caa cucuvi vatyi ña cuñí ndo nacoto ndo cha quichi̱ Nyoo quichi sacacu ra chi ndo. 45Tyicuan ta ra Jesús quɨhvɨ̱ ra chichi nuquehe vehe ñuhu cahnu. Ta quichaha tava ñehe ra tandɨhɨ ra caxicó ta casatá yucuan. 46Ta catyí ra chi ra: ―Nu tutu Nyoo catyí chi vatyi vehe Nyoo, nu chicán tahvi yo chi ra cuví. Soco nyoho sananduvi̱ ndo vehe nu nyicú ra suhu ―catyí ra. 47Ta tandɨhɨ quɨvɨ chahán ra Jesús chisañaha ra chi ñáyɨvɨ chichi vehe ñuhu cuan. Soco ra cacuví nuu chi tata sutu, ta ra casacuahá cuenda ley vehe ñuhu, ta ra cacuví nuu chi ñuu cuan, canducú ra cuhva yoso caa ta cahñi ra chi ra. 48Soco ña ñihí maa ra cuhva yoso caa sacuvi ra. Vatyi tandɨhɨ ñáyɨvɨ ta vaha tyasohó ñu tuhun cahán ra Jesús.


text: 1Nabatpa churin Jeroboam chunka pusajniyoj watataña Israel suyupi kamachishajtin, Abiamqa Judapi kamachiyta qallarerqa. 2Kamacherqataj Jerusalenpi kinsa watata; mamanqa Abisalompa ususin Maaca sutiyoj karqa. 3Payqa tatampa ruwasqan kikin juchallatatajmi ruwarqa, manataj paypa sonqon cheqanchu karqa Tata Diosninwan, imaynachus ñawpa tatan Davidpata karqa, jinaqa. 4Chaywampis Tata Diosqa kamachin Davidta munakusqanrayku, Jerusalenpi ujnin churinta kamachina tiyananman tiyaykucherqa paypa qhepanta, jinataj waqaycharqa Jerusalén llajtata. 5Chayta ruwarqa, imaraykuchus Davidqa Tata Diospa ñawpaqempi cheqanta ruwarqa, manataj mayqen kamachisqanmantapis karunchakorqachu tukuy kawsaynimpi, manachayqa hitita Uriaspa wañuchichispa juchallikusqallan karqa. 6Tukuy kawsayninkupitaj Roboamwan Jeroboamwanqa maqanakullapipuni kaj kanku. Abiam kamachishaspa wakin ruwasqan, tukuy ima ruwasqanpiwan, qhelqasqa kashan Judá suyumanta jatun kamachejkunaj ruwasqankumanta willaj, chay qhelqallapitaj. 8Abiam wañupojtintaj, Davidpa llajtampi ayanta p'amparqanku, churin Asá sutiyoj kamacherqa qepanta. 9Jeroboam iskay chunka watataña Israel suyupi kamachishajtin, Judá suyupi Asá kamachiyta qallarerqa. 10Jerusalenpitaj tawa chunka ujniyoj watata kamacherqa. Jatun mamantaj Abisalompa ususin Maaca karqa. 11Tata Diospa ñawpaqempi Asaqa cheqanta ruwarqa, jatun tatan David jina. 12Payqa Judá suyumanta wijch'orqa, chay lantikuna yupaychana wasimanta phisu warmi jina khuchichakoj tukuy qharikunata. Wijch'ullarqataj chay tukuy lantikunata ñawpa tatankunajpa ruwasqasninkuta. 13Ajinallatataj jatun maman Maacatapis manaña jatun kamachej warmi nisqa kananta saqerqachu, k'ullumanta Asera lantita ruwachisqanrayku. Asaqa chay lantita phirispa, Cedrón Wayq'opi ruphaykucherqa. 14Chaywampis loma patapi altarkunataqa mana chinkacherqachu. Chay tukuywampis Asaj sonqonqa tukuy kawsaynimpi Tata Diospaj cheqan karqa. 15Tatan jinataj paypis imakunatachus Tata Diospaj t'aqasqanku chay tukuyta Tata Diospa Templonman churaykaporqa: Qorita, qolqeta, tukuy laya k'acha valorniyoj imakunatawan. 16Israelpa jatun kamachin Baasawan Judajpa jatun kamachin Asawan tukuy kawsayninkupi maqanakullapipuni kaj kanku. 17Jinapi Israel suyumanta jatun kamachej Baasaqa llojsimorqa Judajpa contrampi. Ramá llajtata astawan perqaykucherqa, Juda suyumanta jatun kamachinman ama pipis yaykunampaj nitaj llojsimunampajpis. 18Chantá Asaqa Tata Diospa Templompi kaj qorita, qolqeta jap'ispa, apacherqa kamachinkuna nejta, Siriamanta Tabrimonpa churin, Hezionpa allchhin jatun kamachej Ben-adad Damasco llajtapi tiyakusharqa, payman, nicherqataj: 19Qanwan, noqawan tratota ruwanachej, imaynatachus qampa tataykiwan noqaj tataywan tratota ruwarqanku, ajinata. Kay t'inkata apachimuyki qolqeta, qoritawan. Kunanqa Israel suyumanta jatun kamachej Baasawan ruwasqayki tratota p'akiy, pay noqamanta karunchakunampaj, nispa. 20Ben-adadqa jatun kamachej Asaj nisqanta uyarikorqa, Israel suyoj contrampitaj kacharqa soldadokuna kamachejkunata. Paykunataj kay llajtakunata jap'erqanku: Ijonta, Danta, Abel-bet-maacatawan, tukuynin Cineretta, tukuynin Neftalí suyutawan. 21Baasataj chayta yachaspa, Ramá llajtata manaña perqacherqañachu, Tirsamantaj kutiporqa. 22Chantá jatun kamachej Asaqa Juda suyumanta tukuynin runakunata wajyacherqa ni uj puchuyojta, Ramaman riytawantaj phaskaspa apakamporqanku rumikunata, k'aspitawan, mayqenkunawanchus Baasaqa jark'achata ruwachisharqa, chay tukuyta, chaykunawantaj Asaqa ruwacherqa Benjaminpi Gueba llajtata, Mizpatawan. 23Asá kamachishaspa wakin ruwasqan, tukuy atiynin, imatachus ruwasqan, llajtakunata ruwachisqan imaqa qhelqasqa kashan Judá suyumanta jatun kamachejkunaj ruwasqankumanta willaj, chay qhelqallapitaj. Machuyaynimpitaj chakinmanta onqoykorqa. 24Asá wañupojtin, ñawpa tatan Davidpa llajtampi ayanta p'amparqanku; churin Josafat kamacherqa qepanta. 25Juda suyupi jatun kamachej Asá iskay watataña kamachishajtin, Jeroboampa churin Nadabqa Israel suyupi kamachiyta qallarerqa, kamacherqataj iskay watata. 26Payqa mana Tata Diospa munasqanman jinachu ruwarqa, tatan jina juchallikuspa israelitakunatapis juchallicherqa. 27Chantá Isacar ayllumanta Ahiaspa churin Baasaqa Nadabpa contrampi oqharikorqa, Baasataj Guibetonpi Nadabta wañucherqa. Chayqa filisteokunajpa llajtanku karqa, Nadabtaj tukuynin israelitakunawan Guibetonta muyuykusqanku. 28Juda suyumanta jatun kamachej Asá kinsa watataña kamachishajtin, Baasaqa Nadabta wañucherqa. Chantaqa paypa qhepampi kamacherqa. 29Kamachiyta qallarishaspa, Jeroboampa ayllunmanta kajkunata tukuyninkuta wañuracherqa, imaynatachus Tata Diosqa parlarqa Silomanta Diosmanta willaj Ahiasnejta, ajinata. 30Chayqa jina karqa, Jeroboam juchata ruwasqanrayku, chaywan israelitakunata juchallichispa. Ajinamanta Israelpa Tata Diosninta phiñachisqa. 31Nadab kamachishaspa, wakin ruwasqan, tukuy ima ruwasqanpiwan, qhelqasqa kashan Israel suyumanta jatun kamachejkunaj ruwasqankumanta willaj, chay qhelqallapitaj. 32Asawan, Israelmanta jatun kamachej Baasawanqa tukuy kawsayninkupi maqanakullapipu karqanku. 33Judá suyumanta jatun kamachej Asá kinsa watataña kamachishajtin, Ahiaspa churin Baasaqa Tirsa llajtapi tukuynin Israelitakunata kamachiyta qallarerqa, iskay chunka tawayoj watatataj kamacherqa. 34Payqa mana Tata Diospa munayninman jinachu ruwarqa, Jeroboampa ruwasqan juchakunata ruwaspa, Israelitakunata juchallicherqa.


text: 1Chaymantataq Careaq churin Johanán, Osaiaspa churin Azarías, soldadokunaq umallinkuna, llapan runapas hatunpas huch'uypas Jeremiasman qayllaykuspa 2nirqanku: –Ama hinachu kay, valekuqmi hamushaykiku, ñoqaykupaqyá Señor Diosniykimanta mañaykapuwayku kay pisilla qhepaq runakunapaq. Ñawpaqqa askhan karqayku, kunantaq rikushawankiku hinapas pisillaña qhepakuyku. 3Diosniyki Señor Diosmanta mañapuwayku paypuni maynin purinata yachachiwanankupaq imatachus ruwanaykutapas willawanankupaq, nispa. 4Niqtinkutaq Jeremiasqa nirqan: –Allinmi. Diosniykichis Señor Diosmanta mañapusqaykichismi valekuwasqaykichisman hina, lliw imachus niwasqantapas mana pakaykuspan willasqaykichis, nispa. 5Hinan paykunaqa Jeremiasta nirqanku: –Manataqchus ñoqayku kasusaqku Diosniyki Señor Diospa qanwan nichiwasqankuta chayqa, kikin Señor Diospuni ñoqayku contra cheqaq chaninta sayarispa rimariq kachun. 6Munasaqkuña manaña munasaqkuchu chaypas mañapuwanaykikupaq kachashaykiku chay Diosninchis Señor Diospa nisqantaqa kasukullasaqkupunin, ahinapi allillanpuni kawsanaykupaq, paypa simintaqa hunt'allasaqkupunin, nispa. 7Chunka p'unchaymantañataq Señor Diosqa Jeremiasta rimaykurqan, 8hinan payqa waqyarqan Careaq churin Johananta, puriqmasin soldadokunaq umallinkunata, hatuntapas huch'uytapas lliw runakunatapas. 9Hinaspan nirqan: –Kachawarqankichismi Diosmanta qankunapaq mañanpunaypaq, Israelpa Diosnin Señormi nin: 10Kay suyupichus qhepakunkichis chayqa, ñoqan allinta wiñarichisqaykichis, manañan thunisqaykichisñachu, saphichisqaymantaqa manan t'irasqaykichisñachu, chay hatun llaki kachamusqaymantaqa llakikunipunin. 11Manchakusqaykichis Babilonia reytaqa ama manchakuychisñachu. Amapuniña manchakuychisñachu. Ñoqan qankunawan kashani, ñoqataqmi qespichisqaykichis, paypa makinmanta qechuspa. 12Ñoqaqa khuyapayasqaykichismi, paywanpas khuyapayachillasqaykichistaqmi, hinan llaqtaykichisman kutichimpusunkichis, nispa. Ñoqa Señor Diosmi chayta nini. 13Ichaqa Señor Diosniykichista mana kasukuspachus ninkichis: Kay suyupiqa manan qhepaykumanchu, 14aswanpas Egipto suyuman rispa tiyakampusaqku, chaypiqa manan rikusaqkuchu maqanakuytapas, manataq uyarisaqkuchu maqanakunapaq huñuq trompeta waqaqtapas, manallataq yarqaymantapas wañusaqkuchu, nispa chayqa, 15qankuna Judapi qhepaqkuna uyariychis, Israelpa Diosnin Tukuy-atiyniyoq Señorpa nisqanta: Qankunachus Egiptopi tiyaq ripuyta munashankichispuni chayqa, 16manchakusqaykichis maqanakuypas yarqaypas chay kikinpin taripasunkichis, chaypitaqmi wañunkichispas. 17Cheqaqtapuni Egiptopi tiyaq ripuyta munaqkunaqa maqanakuypin, yarqaypin, onqoypin tukukapunqaku. Manan hukllapas kawsanqachu, manapunin ayqenqachu ñoqaq kachamusqay hatun llakimantaqa, nispa. 18Israelpa Diosnin Tukuy-atiyniyoq Señormi nillantaq: Imaynan phiñakuyniykuna rawrarirqanraq Jerusalenpi tiyaqkunapaq hinallataqmi qankunapaqpas rawrarinqa Egiptomanpuni ripunkichis chayqa. Qankunan kankichis millay ñakasqa, k'amisqa, llaksakuypaq, manañataqmi kay suyutaqa rikunkichisñachu, nispa. 19Yaw, Judá suyupi qhepaqkuna, Señor Diosmi kamachisunkichis: Ama Egipto suyuman riychischu, nispa. Allinta yachaychis, kunanmi ñoqa willashaykichis 20qankunaq sinchi pantasqaykichista. Qankunan Diosniykichis Señor Diosmanta mañakuqta kachawaspa niwarqankichis: Diosninchis Señor Diosmanta mañaykapuwayku. Willaykuwaykutaq lliw ima nisqantapas, chayman hina ruwanaykupaq, nispa. 21Kunantaqmi ñoqa willaykichis Diosninchis Señor Diospa “ninki” niwasqanta, qankunataq ichaqa mana kasukuyta munankichischu. 22Chayrayku allinta yachakuychis, maqanakuypi, yarqaypi, onqoypiwanmi wañumunkichis maychus tiyaq ripuy munasqaykichis suyupi, nispa.


text: 1Jinata rishaspa, Jacob rikorqa Esauta tawa pachaj runasninwan jamushajta. Chayrayku wawasninta mamasninkumankama t'aqaykorqa: Leaman, Raquelman, iskaynin kamachisnin Bilhamanwan Zilpamanwan. 2Ñawpaj puntamanqa churarqa chay kamachisnintaraj wawasnintawankama, chaymanta Leata wawasnintawan, qhepa puntamantaj Raquelta wawan Josetawan. 3Jinaytawantaj, Jacobqa ñawpaykuspa, qanchis kutita pampakama k'umuykukorqa, wawqen Esaumantaj qayllarqa. 4Esautajrí correspa, Jacobta ojllaykuspa much'aykorqa. Chantá iskayninku waqarikorqanku. 5Chaymanta Esauqa warmista, wawastawan qhawarispa, wawqenta taporqa: Kaykuna pikunataj kankuri? nispa. Jacobtaj nerqa: Chaykunaqa kanku kamachiykej wawasnin, Diospa qowasqan, nispa. 6Jinata nishajtinku, iskaynin kamachis Bilhawan, Zilpawan sapa uj wawasninkuwan Esauman qayllaykuspa, qonqoriykukorqanku, pampakama umankuta chayachinankukama. 7Qhepantataj Leañataj wawasninwan qayllaykorqa kikinta ruwaspa. Qhepa qhepatataj Raquelqa Josewan qayllaykuspa, kikillantataj qonqorikorqa. 8Chantá Esaú taporqa Jacobta: Imatataj yuyanki kay chhika t'aqastawan taripasusqaywanri? nispa. Jacobtaj nerqa: Qampa k'acha kayniykita tariyta munaspa jamushani, nispa. 9Esaú nerqa: Mana, wawqéy, noqajtaqa tiyapullawan; qampata kajqa, qampata kakullachun, nispa. 10Jacobtajrí nillarqapuni: Sichus noqapaj k'acha kanki chayqa, jap'ikullaway kay qosusqasniyta. Qanta rikuspaqa kikin Diostapis rikushayman jina kani, qan may k'acha sonqowan suyawasqaykirayku. 11Jap'ikullayña kay uywasta, mana imaypis pisipuwanchu. Chay jinatapuni Jacob nejtenqa, ñak'aymanta Esauqa jap'erqa chay tukuy ima qosqanta. 12Chaymantataj Jacobman nerqa: Jina kajtenqa, jaku ripuna. Noqa ñawpaqeykita risaj, nispa. 13Jacobtajrí nerqa: Munasqa wawqéy, yachanki jina, wawasniy pisi kallpasllaraj kanku, chantapis ovejasniy, wakasniy juch'uy uñasniyoj kanku; sayk'uspa, uj p'unchayllachari wañurankuman. 14Chaypajqa qanllaraj ñawpaykapushay kay kamachiykimanta. Noqaqa pisimanta pisi jamullasaj uywaspa, wawaspa thaskimusqankuman jina. Chantá Seirpi tinkukullasunchej. 15Esaú nerqa: Jina kajtenqa, saqesqayki noqawan jamoj wakin runasta, nispa. Jacobtaj nerqa: Ama chaymantaqa llakikuychu, imaraykuchus qampi khuyakuyta tariniña, nispa. 16Chay ratopacha Esauqa Seirman kutiporqa. 17Jacobtajrí chaymanta riporqa Sucotman. Chaypi wasita ruwakorqa, jinallataj ch'ujllasta ruwarakorqa uywasnimpaj. Chayrayku chay cheqata suticharqa Sucot sutiwan. 18Jacobqa Padan-arammanta allillanta, walejllataj chayarqa Canaanman. Chayman chayaspataj, Sichem llajtaj chimpampi jarakorqa. 19Chaypitaj jallp'ata rantikorqa Sichem sutiyojpa tatan Hamorpa churisninmanta pachaj phisuswan; chaypi jarakorqa. 20Jinaspataj, uj altarta ruwarqa, suticharqataj Diosqa Israelpa Diosnin sutiwan.


text: 1Maicanbas Diospa runagunata cuirasha yachachinata munashaga chi runa sirtumi quiric muntunbi ali tarabanata munan. Chi rimashcaga sirtu man. 2Ñáa chi quiriccunata cuirauc runaga alita purisha causachun shuccuna ima pai rashcamanda culpayachingahua. Shuc huarmillahuan causachun. Mana pugllasha ali yuyaiyuc achun. Paihua aicha munashcatas mandachun Diospa munaita rangahua. Runaguna pai ali causaita ricusha ali man nisha rimanauchun. Shuccuna paihua huasima shamucpi ali pasiachic achun. Alita yachachic runa achun. 3Ama machac runa achun, chasnallata ama piñarisiqui runa achun, randi ali shungu runa achun. Shuc runagunahuanbas ali mansu achun. Ama cullquita yapa munachun randi alita cumbirachun. 4Paihua huasibi causaccunatas alita cuirasha mandachun, chasnallata paihua huahuagunas alita cadsuc alita causac anauchun. 5Paihua quiquin huasibi aillugunata mana alita mandasha cuirasha causac ashaga Diospa runagunatas alita cuiranata mana ushangachu. 6Diospa runagunata cuirac runaga ama mushuc quiric runa achun. Mushuc quiric ashaga ñuca amushina mani nisha alabaringa. Chasna alabarishaga supai ñaupa taripaitucushcashina tucungami. 7Chi cuirasha yachachic runa alita causachun mana quiriccunahuanbas paita alita yuyaringahua. Paiguna imas mana aligunata rasha causashcata yachasha mana alita rimanaupi supai paita juchaibi urmachinata ushanmi. Chiraicu mushuc quiric runaga ama quiriccuna muntunbi cuirac runa tucuchun. 8Chi Diosta quiriccunata yanapac runaga chasnallata. Chi yanapac runaga ali yuyaiyuc achun tucuiguna paimanda alita yuyaringahua. Pai rimashca shimita pactachic runa achun. Ama machac runa achun. Ganasha nisha ama mana alita rasha rauc runa tucuchun. 9Diospa quishpinamanda ñaupa quillcashcata tucui shunguhuan sinzhita quirichun. Chitaga yuyarisha jucha illac yuyaihuanmi causachun nini. 10Chasnallata ñaupaga chi yanapac tucuna runaguna imasna causaushcatas ricuna anguichi. Chihuashami pai ali causac ashaga quiriccunata yanapac runa tucuchun ninguichi. 11Huarmigunahuas chasnallata alita causac achun shuccuna paita ricusha ali ricsingahua. Pai ama camisha rimac huarmi achun randi ali yuyaiyuc asha tucuibi alita rac huarmi achun. 12Quiric runagunata yanapac runaga shuc huarmillahuan causachun. Paihua huahuagunata tucui paihua huasibi accunahuas ali uyac tucunauchun nisha cuirasha mandachun. 13Chi yanapac runaga alita racpi tucui runaguna paita ali causac runa man nisha rimangaunami. Chasnallata pai sirtu mana manzharisha Jesucristota quirinamanda camachinata ushangami. 14Cunan caita quillcauni quiriccuna causanata can yachachun nisha. Cambagma uctalla shamusha nigllaita, unayasha caita cunan can yachachun nisha quillcani uctalla shamunatami munani. Chasna munashahuas caita ñaupa quillauni. Tucui quiriccunaga causauc Diospa huasishina manaun nishca. Paihua sirtu shimita charishami istandicuinta, sinzhi patacuinta tucushca. 16Diosta quirisha paishina tucunaga sirtu ñaupa mana yachaibac ara, randi cunanga Dios ricuchishcami. Casna man: Diospa churi Jesucristo runa aichayuc tucushami shamura. Chasna tucucpi pai sumac actahuas Diospa Samai ricuchira. Angelgunahuas paita ricunaura. Tucui llactagunaibi paimandaga camachishca tucura. Chasna acpi maican runaguna paita quirinaura. Chihuasha paita jahuapachamami apaitucura.


text: 1Chaymi Agripa nirqa Pablota: —Rimarikuy defiendekunaykipaq —nispa. Hinaptinmi Pablo makinwan señaschaspa rimarirqa: 2—Rey Agripa, llapa judiokuna tukuy acusawasqanmanta qampa qayllaykipi defiendekunaypaq kaspaymi kusikuni. 3Qamqa yachankim judiokunapa llapallan costumbrentapas chaynataq atipanakusqankutapas, chayraykum aswanraq kusikuni, qamtam mañakuyki pacienciawan uyariykuwanaykipaq. 4—Lliw judiokunam yachanku imaynam warma kasqaymantaraq llaqtaypipas hinaspa Jerusalen llaqtapipas kawsasqaytaqa. 5Munaspankuqa willakunmankum ñoqaqa unanayña fariseo kasqayta. Yachasqaykichikpi hinam wakin judiokunamantapas fariseokunaqa leykunata allinta kasukuniku. 6Kunanñataqmi “wañuymantaqa kawsarimusunmi” nispa confiakusqayrayku juzgasqa kachkani, chay kawsarimuymantaqa Diosmi ñawpaq abuelonchikkunaman prometekurqa. 7Chay promesapa cumplikunantam ñoqayku chunka iskayniyoq ayllukunapas confianzawan suyachkaniku. Tukuy sonqoykuwanmi Diosta tuta punchaw yupaychaniku. Chay promesapi confianzawan suyasqayraykum reylláy, judiokuna acusawan. 8¿Imanasqamá qamkunaqa mana creeyta atinkichikchu wañuqkunata Dios kawsarichimusqantaqa? 9—Ñawpaqtaqa ñoqapas piensaqmi kani Nazaretmanta kaq Jesuspa contranpi tukuy ima rurayta. 10Chaynatamá rurarqani Jerusalen llaqtapipas. Sacerdotekunapa jefenkuna autorizawaptinmi achka iñiqkunata carcelarqani. Wañuptinkupas “Allinmi” niqmi kani. 11Jesucristota neganankupaqmi ñakarichirqani. Chaynatamá rurarqani llapa huñunakuna wasikunapipas, paykunapaq llumpayta piñakuspaymi ñakarichinaypaq huklaw llaqtakunapipas maskamurqani. 12—Iñiqkunata ñakarichinaypaqmi rirqani Damasco llaqtaman, sacerdotekunam autorizawarqa chayman rinaypaq. 13Chawpi punchawta richkaspayñataqmi reylláy, intimantapas aswan kancharichkaq achkiytaraq rikururqani. Hinaptinmi chay achkiy riqmasiykunatawan kanchariykuwarqa. 14Lliwchayku pampaman wichiykuptiykuñataqmi uyarirqani hebreo rimayniykupi kayna niqta: “Saulo, Saulo ¿imanasqataq qatikachawanki? Puata bueyes haytachkaq hinam kikillayki nanachikuchkanki” nispa. 15Chaymi nirqani: “¿Pitaq kanki Señor?” nispay. Hinaptinmi Señorñataq niwarqa: “Ñoqaqa qatikachawasqayki Jesusmi kani. 16¡Sayariy! Sirvientey kaspa kunan rikuwasqaykimantawan qepa punchawkunapi rikuchinaymanta willakunaykipaqmi qanman rikuriykuyki. 17Ñoqam waqaychasqayki judiokunamantapas chaynataq mana judio runakunamantapas, paykunamanmi kunan kachayki 18ñawinkuta kichamunaykipaq chaynapi tutayaypi hina huchapi manaña purispanku achkiypiña kawsanankupaq hinaspa Satanaspa munasqanta amaña ruraspa Diostaña kasukunankupaq. Ñoqaman iñiptinkum huchankuta Dios pampachanqa, chaynapim paykunapas Diospa akllasqankunawan kuska herenciata chaskinqaku.” 19—Reynilláy Agripa, chaynata Jesus niwaptinmi cielomanta uyarisqayta kasukurqani, 20puntatam willakurqani Damasco llaqtapi, hinaspañataq Jerusalen llaqtapi, willakurqanitaqmi lliw Judea lawpi kaqkunamanpas chaynataq mana judio kaqkunamanpas. Paykunatamá nirqani: “Huchaykichikmanta wanakuspaykichik Diosman kutirikuychik hinaspa imatapas allintaña ruraychik wanakusqaykichikta qawanankupaq” nispay. 21Kaynata willakusqayraykum judiokuna templopi hapiruwaspanku wañurachiwayta munarqaku. 22Aswanqa Dios yanapawaptinmi kunankamapas hatunmanpas taksamanpas willakuchkaniraq hina kaqllata. Manam ñoqaqa huktachu rimachkani aswanqa Diosmanta willakuqkunapa hinaspa Moisespa nisqallantam. Ñawpaqtaraqmi paykuna nirqaku: 23“Cristom ñakarispa wañunqa, wañuqkunamantam puntata kawsarimunqa hinaspam allin noticiata willakunqa castanchikkunamanwan mana castanchik kaqkunamanpas” nispa. 24Pablo defiendekuspa chaykunata rimaptinmi Festo qaparirqa: —¡Locoyarunkim Pablo! Llumpay yachaynikim locoyarachisunki —nispa. 25Pabloñataqmi nirqa: —Ancha-ancha reqsisqa Festo, manam locoyarunichu, yuyaywanmi cheqapllata rimachkani. 26Rey Agripaqa yachanpunim tukuy kaykunataqa chaymi paypa ñawpaqninpi clarota rimani. Sumaqtamá yachachkan tukuy chaykunataqa, chaykunaqa manamá pakasqallapichu pasakurqa. 27Reynilláy Agripa ¿creenkichum Diosmanta willakuqkunapa nisqanta? Arí, qamqa creenkipunim. 28Agripañataqmi nirqa: —Asllamantam yaqalla Cristoman iñirachiwanki —nispa. 29Hinaptinmi Pablo nirqa: —Asllamanta otaq achkamanta kaspapas Diosyá munachun ama qamllachu aswanqa kaypi lliw uyariqniykunapas Cristoman ñoqa hina iñinaykichikpaq, ichaqa ama cadenasqachu —nispa. 30Chayta Pablo rimaruptinmi Rey Agripa sayarirurqa, sayarirurqataqmi prefecto Festopas, Berenicepas hinaspa chaypi lliw tiyaqkunapas. 31Huklawman asuriruspankuñataqmi ninakurqaku: —Kay runaqa wañunanpaq hinaqa manam imatapas rurasqachu, manataqmi presopas kanmanchu —nispa. 32Agripam Festota nirqa: —Rey Cesar juzgananpaq Pablopuni mana mañakuptinqa kachaykuchwanmi karqa —nispa.


text: 1Noqa Santiagoqa Diospa kamachin, Señor Jesucristojtawan, Israelpa chunka iskayniyoj ayllusninmanta waj naciones ukhupi ch'eqerasqa kajkunata napaykamuykichej. 2Hermanosníy, imaymana mana allin imas jamusojtiykichej, qankunaqa mayta kusikuychej, 3imaraykuchus yachankichej jina, creesqaykichej pruebaman churasqa kajtin, yachaqakunkichej chay imaspi mana sayk'uspa sinch'ita sayayta. 4Ajinata mana sayk'uspa sinch'i sayasqaykichejqa ñawpajman pusasunkichej wiñay tukusqa kanaykichejkama, tukuy imapaj wakichisqa, ni imapi pisispa. 5Sichus mayqellampis qankunamanta pisi yachayniyoj kanman chayqa, Diosmanta mañakuchun. Diostaj chay yachayta payman qonqa, imaraykuchus Diosqa tukuyman qon mana mich'akuspa, chay mañakusqanmanta mana rimaspalla. 6Chaywampis tukuy sonqo creespa mañakuchun, ni imamanta iskayrayaspa, imaraykuchus iskayrayajqa rijch'akun mama qochapi yaku qhollchoqeyajman, mayqentachus wayra kayman jaqayman apaykachan, chayman. 7Pichus ajina kajqa ama yuyachunchu imatapis Señormanta jap'inanta. 8Chay jina iskay sonqoyoj runaqa ni ima ruwasqasnimpi sumajta sayayta atinchu. 9Pisi kapuyniyoj hermanoqa kusikuchun Diospa ñawpaqempi jatunchasqa kasqanmanta. 10Qhapajrí kusikuchun Diospa ñawpaqempi k'umuykuchisqa kasqanmanta, imaraykuchus qhapajqa qhora t'ika jina tukukaponqa. 11Inti llojsimuspa sinch'ita ruphajtin, qhora ch'akipun, t'ikantaj urmapun, k'achitu kaynimpis chinkapun. Ajinallatataj qhapajpis chinkaponqa tukuy ima ruwasqasnimpi. 12Kusikuyniyojmin pichus imaymana mana allin kaj jamojtin sinch'ita sayajqa, imaraykuchus chay mana allin kajta atipasqanmanta payqa wiñay kawsay pilluta jap'enqa, mayqentachus Dios nerqa qonanta Payta munakojkunaman, chayta. 13Mayqellampis juchaman urmanapaj tanqasqa kashaspa, ama nichunchu Diospuni juchaman urmanampaj tanqasqanta, imaraykuchus Diosqa mana juchaman tanqasqa kayta atinchu nitaj pitapis tanqanchu juchaman urmanankupaj. 14Astawanqa sapa runa tanqachikun, maypachachus paypa sajra munaynin payta juchaman apan, sonqonta suwaspa chaypacha. 15Chantá chay runaqa sajra munayninta kasuspa, juchallikun, jucharaykutaj wañoyqa jamun. 16Munasqa hermanosníy, ama pantakuychejchu. 17Tukuy ima allin kaj, k'acha kaj imaqa patamanta qosqa kashan cielopi k'anchaykunata ruwaj Tatamanta. Payqa mana uj jinayanchu, nitaj maychus kasqanmanta waj jinaman tukunchu. 18Payqa munayninman jina kawsayta qowarqanchej cheqa parlasqannejta, tukuy ruwasqasninmanta ñawpaj poqoy jina kananchejpaj. 19Chayrayku, munasqa hermanosníy, uyariyta yachaychej, amataj anchata parlaychejchu, amallataj usqhayllata phiñakuychejchu, 20imaraykuchus runaj phiñakuynenqa mana Diospa cheqan kaynintachu ruwan. 21Chayrayku tukuy millay kajta, sajra kajtapis saqepuychej. Diospa nisqan sonqoykichejpi tarpusqaña kajta llamp'u sonqowan jap'ikuychej, mayqenchus almaykichejta salvayta atin, chayta. 22Diospa nisqantaqa ama uyarillaychejchu, astawanqa kasuychej; manachayqa qankuna kikiykichej ch'awkiyakunkichej. 23Pichus Diospa nisqanta uyarispa mana kasojqa rijch'akun espejopi uyanta qhawarikoj runaman. 24Chay runaqa uyanta qhawarikuytawankama ripullan, chantataj qonqapun imaynachus uyan kasqanta. 25Pichus allinta qhawan Diospa sumaj kacharichej leyninta, chayllapipuni sinch'ita sayaspa, manataj qonqapojllachu kaspa leypa kamachisqanta junt'an, chay runaqa kusikuyniyojmin ruwasqampi. 26Sichus pipis qankunamanta Diospa leyninta cheqamanta junt'asqanta yuyakuspa, imatapis parlarparillan chayqa, chay runaqa ch'awkiyakun, Diospa leyninta junt'aj kasqanta yuyakusqantaj qhasi manakaj. 27Diospa ñawpaqempi nisqanta cheqamanta junt'ayqa llimphu, mana ch'ichiyoj kanan tiyan. Chaytaj kay jina: Wajcha wawasta, viudasta watukuna llakiyninkupi, kay pachaj sajra imasninwan ch'ichichakuymantataj waqaychakuna.