text:
KAPITULO 136
Diad Gilig na Dayat na Galilea
NAMPANENGNENG SI JESUS DIAD DAYAT NA GALILEA
NEPEG A PAKANEN NEN PEDRO TAN SARAY ARUM IRAY KARNERO
Diad samay sampot lan labi a kaiba nen Jesus iray apostol to, imbaga tod sikara: “Sano apaoli ak la, unona ak ed sikayo ya onlad Galilea.” (Mateo 26:32; 28:7, 10) Dakel ed saray patumbok so linma ed Galilea, balet antoy gawaen da diman?
Aminsan, imbaga nen Pedro ed anemira ed saray apostol: “Onla ak a mansigay.” Inmebat iran anem: “Mila kamid sika.” (Juan 21:3) Sanlabin anggapoy nala ra. Nen onliliwawa la, nampanengneng si Jesus diad gilig na dayat, balet agda abidbir. Inkelyaw nen Jesus: “Ananak, walay naakan yo?” Inmebat ira: “Anggapo!” Inkuan tod sikara: “Ipelag yoy iket ed bandad kawanan na baloto tan walay naala yo.” (Juan 21:5, 6) Diad saman et dakdakel a sira so nala ra kanian ngalngali agda la naguyor so iket da.
Inkuan nen Juan ed si Pedro: “Say Katawan iman!” (Juan 21:7) Tampol ya imbalkes nen Pedro so ilalatop a kawes to, ta ag-itan akasulong ed sikato legan a mansisigay. Tinmaboy ed dayat tan linmangoy na manga sanlasus a metro paonlad sakbit. Kalkalnan tinmumbok iramay arum nin walad baloto, ya iguguyor da may iket a napno na sira.
Nen akasakbit la ra, walay anengneng dan “ikakalot a sira tan wala met so tinapay.” Inkuan nen Jesus: “Mangawit kayo dia na pigaran sira a kapkapangerel yo.” Ingguyor nen Pedro so iket a nankargay 153 ya angkakabaleg a sira! Inkuan nen Jesus: “Gali dia, mangalmusal kayo.” Anggapod sikara so nampakpel a mantepet ed sikaton, “Siopa ka?” lapud amta da lan si Jesus iman. (Juan 21:9-12) Mikatlo la ’ya a sikatoy nampanengneng ed saray disipulo to bilang grupo.
Inikdan nen Jesus so kada sakey ed sikara na tinapay tan sira. Insan intepet to, a diad saman et nayarin sankanengneng toy narel dan sira: “Simon ya anak nen Juan, kasin mas inarom ak nen saraya?” Kasin mas importante ed si Pedro so panagsigay nen say kimey ya ipapagawa nen Jesus ed sikato? Inmebat si Pedro: “On, Katawan, amtam a papablien ta ka.” Kanian inkuan nen Jesus ed sikato: “Pakan mo iray korderok.”—Juan 21:15.
Tinepet lamet nen Jesus: “Simon ya anak nen Juan, kasin inarom ak?” Nayarin mankelaw si Pedro, tan oniay inyebat to: “On, Katawan, amtam a papablien ta ka.” Mipara so imbaga nen Jesus ed sikato: “Pastolan mo iray angkekelag a karnerok.”—Juan 21:16.
Tinepet nen Jesus ed pitlo: “Simon ya anak nen Juan, kasin papablien mo ak?” Natan et nayarin iisipen nen Pedro no kasin panduaruwaan nen Jesus so katooran to. Pian nakombinse to, oniay inkuan nen Pedro: “Katawan, amtam so amin a bengatla; amtam a papablien ta ka.” Impabitar lamet nen Jesus no antoy kaukolan a gawaen nen Pedro: “Pakan mo iray angkekelag a karnerok.” (Juan 21:17) On, saray manangidaulo et kaukolan a manlingkor ed saramay walad pulok na Dios.
Si Jesus et binalor tan pinatey lapud ginawa toy kimey ya ingganggan na Dios ed sikato. Natan et impaamta to a mipara met so pansumpalan nen Pedro. Inkuan to: “Sanen malangwer ka, isusulong mon bukor so kawes mo tan onaakar kad inerman a labay mo. Balet sano ontatken ka la, iyunat mo iray limam tan kawesan ka na sananey a too tan awiten to kad pasen ya agmo labay.” Ingen, sikatoy pinaseseg nen Jesus: “Mantultuloy kan ontumbok ed siak.”—Juan 21:18, 19.
Nilingaw nen Pedro si apostol Juan tan tinepet to: “Katawan, sayan too balet ey?” Anto kasi nagawa ed samay apostol ya inar-aro nen Jesus? Inmebat si Jesus: “No linawak a sikatoy mansiansia anggad isabik, akin et pampapagaan mo itan?” (Juan 21:21-23) Kaukolan ya ontumbok si Pedro ed si Jesus ya agto la pampapagaan no antoy gawaen na arum. Balet, siansian impaamta nen Jesus ya mas andukey so bilay nen Juan nen say arum nin apostol tan makanengneng na pasingawey nipaakar ed isabi nen Jesus bilang manuley ed Panarian.
Siempre, amayamay ni ray ginawa nen Jesus, a no isulat ya amin et agnakarga na anggan dakdakel a lukot.


c: text/html

text:
Branches
Metrobank Head Office
MMetrobank Xavier Ortigas San Juan City Metro Manila Philippines Metrobank West Triangle Quezon City Metro Manila Philippines Metrobank West Service Road Alabang Hills Muntinlupa City Metro Manila Philippines Metrobank Visayas Community Medical Center Cebu City Philippines (Offsite) Metrobank Visayas Avenue Quezon City Metro Manila Philippines Metrobank Vigan Ilocos Sur Philippines Metrobank Vasra Visayas Avenue Quezon City Metro Manila Philippines Metrobank Valle Verde Pasig City Metro Manila Philippines Metrobank Valencia Bukidnon Philippines Metrobank V. Mapa Sampaloc Metro Manila Philippines
Places in Imus
Cebugle © 2022 · Privacy · Cookie Policy · Terms · About Us

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
LEKSION 73
Impaamta nen Juan so Isabi na Mesias
Nen baleg lay Juan ya anak nen Zacarias tan Elizabet, sikatoy nagmaliw ya propeta. Imbaki nen Jehova si Juan pian ipaamta ed totoo ya onsabi lay Mesias. Balet say nambangatan nen Juan et diad kalawakan, aliwan diad saray sinagoga odino diad saray baley. Linmad sikato iray tagad Jerusalem tan interon Judea pian ondengel ed saray bangat to. Imbangat tod sikara ya dapat tundaan da lay manggaway mauges pian napaliket day Dios. Dakdakel so dinmengel ed si Juan tan nagbabawi irad saray kasalanan da, kanian binautismoan to ra diad Ilog Jordan.
Simpli labat so bilay nen Juan. Say kawes to et gawad bago na kamelyo tan say kakanen to et duron tan dilo ed katakelan. Labay ya naamtaan na totoo no siopa si Juan. Anggan saray malastog ya Fariseo tan Saduceo et linmad sikato. Imbaga nen Juan ed sikara: ‘Dapat manguman kayo la tan magbabawi kayo. Agyo iisipen ya espisyal kayo. Aliwan lapud ibabaga yon ananak kayo nen Abraham et ananak kayo met la na Dios.’
Dakel so linma ya nantepet ed si Juan: ‘Antoy gawaen mi pian napaliket mi so Dios?’ Imbaga nen Juan ed sikara: ‘No duaray kawes mo, iter moy sakey ed samay anggapoy kawes to.’ Antam no akin ya ontan so imbaga to? Labay ton naamtaan na saray disipulo to ya nepeg dan aroen iray totoo pian napaliket day Dios.
Imbaga nen Juan ed saray managsingil na buis: ‘Agyo sasaolen so anggan siopa tan agkayo mansisingil na sobra.’ Imbaga tod saray sundalo: ‘Agkayo mangaawat na suhol tan agkayo mantitila.’
Linma met ed si Juan iray saserdote tan Levita tan tinepetan da: ‘Siopa ka? Labay ya naamtaan na amin ya totoo.’ Imbaga nen Juan: ‘Siak imay impasakbay nen propetan Isaias ya boses diad kalawakan ya mangibabagad totoo ya ompawil irad si Jehova.’
Labalabay na totoo so ibabangat nen Juan ed sikara. Dakdakel so maniisip ya ompan si Juan so Mesias. Balet imbaga tod sikara: ‘Walay onsabi ya mas makapanyari nen say siak. Agak ingen nayarin mangukbar ed singer na sandalyas to. Manbabautismo ak ed danum, balet sikato et manbautismo ed masanton espiritu.’
“Sinmabi iyan too pian mantasi, pian mangiter na ebidensya nipaakar ed liwawa, pian diad panamegley to et manisia so amin a klase na totoo.”—Juan 1:7


text:
KAPITULO 24
Pinalaknab Toy Ministeryo Tod Galilea
MATEO 4:23-25 MARCOS 1:35-39 LUCAS 4:42, 43
NILIBER NEN JESUS SO GALILEA KAIBAY APATIRAN DISIPULO
AKABATAN NA DAKEL SO PAMPUPULONG TAN SARAY GAGAWAEN TO
Sanagew ya dakel so ginawa nen Jesus ed Capernaum kaibay apatiran disipulo to. Kasabi labi, inawit ed sikato na saray totood Capernaum iray mansasakit pian paabigen to. Ngalngali anggapo lay panaon nen Jesus parad sarili to.
Diad kaimbuasan, legan ya ambilunget ni, binmangon si Jesus tan inmalis a bukor. Linmad mareen a pasen pian makapanpikasin bukor ed Ama to. Balet agangganoy impanbukbukor to. Nen naamtaan dan anggapo, “sikatoy inanap nen Simon tan saramay kaiba to.” Nayarin si Pedro so angidaulo ed satan ta sikatoy akan-abung ed tinuloyan nen Jesus.—Marcos 1:36; Lucas 4:38.
Nen nalmo day Jesus, inkuan nen Pedro: “Aanapen ka na amin a totoo.” (Marcos 1:37) Natalosan tayo ya labay na saray totoo ed Capernaum ya ag-onalis si Jesus. Talagan panliliketan day gagawaen to, kanian “sinali ran agpaalisen.” (Lucas 4:42) Balet, kasin say manunan gagala na inyakar nen Jesus ed dalin et pian manggawa na mamilagron panagtambal? Tan dia labat kasi ed sayan lugar so panggawaan toy kimey to? Antoy imbaga to?
Oniay ebat nen Jesus ed saray disipulo to: “Onla tayod arum a pasen, diad asingger iran baley, pian makapanpulong ak met diman, ta saya so rason na inyakar ko dia.” Diad tua, onia ni ingey imbaga nen Jesus ed saray totoon mamupuger ed sikato: “Kaukolan ko met ya iyabawag ed arum a syudad so maong a balita na Panarian na Dios, ta saya so angibakian ed siak.”—Marcos 1:38; Lucas 4:43.
On, say manunan rason na inyakar nen Jesus diad dalin et pian ipulong so nipaakar ed Panarian na Dios. Pasantosen na satan ya Panarian so ngaran na Ama to tan permanentin resolbien na satan so amin ya liliknaen na totoo. Mamilagron nantambal si Jesus bilang ebidensya ya sikatoy imbaki na Dios. Ontan so ginawa nen Moises pigan lasus taon lay apalabas—nanggawa na makapakelkelaw iran bengatla pian paneknekan ya sikatoy imbaki na Dios.—Exodo 4:1-9, 30, 31.
Kanian tinmaynan si Jesus ed Capernaum tan nampulong ed arum ni ran syudad, tan akilad sikato so apatiran disipulo to—say sanagin Pedro tan Andres ontan met ed sanagin Juan tan Santiago. Sakey simba lay apalabas manlapu nen intagar ira nen Jesus pian magmaliw ya kakimeyan to.
Talagan maaligwas so impanpulong nen Jesus kaibay apatiran disipulo to! Diad tua, say balita nipaakar ed si Jesus et akasabid ararawin lugar. “Kinmayat ed interon Sirya so balita nipaakar ed sikato,” diad rehyon na samploran syudad a tatawagen ya Decapolis, tan angga ni ingen ed basil na Ilog Jordan. (Mateo 4:24, 25) Dakel a totoo diman, ontan met ed Judea, so tinmumbok ed si Jesus tan saray disipulo to. Dakel so angawit ed sikato na saray mansasakit. Ag-ira dinismaya nen Jesus—pinaabig to ray mansasakit tan pinapaway to ray mauges ya espiritu ed saramay aselepay demonyo.


text:
9 Kanian impapusok iyan amin tan amoriak a say matunong tan say marunong, pati saray kimey da, et walad lima na tuan Dios.+ Ag-amta na totoo so panangaro tan pambusol ya impatnag sakbay da.2 Pareparehoy pansusumpalan na amin,+ samay matunong tan samay mauges,+ samay maong tan samay malinis tan samay aliwan malinis, tan saramay manbabagat tan saramay agmanbabagat. Samay maong et miparad samay makasalanan; samay mansasamba et miparad samay maalwar nipaakar ed panangisamba.3 Sakey iyan makapagonigon a bengatla a nagagawa diad dalin: Lapud pareparehoy pansusumpalan na amin,+ say puso na totoo et napno met na kaugsan; tan walay kaambagelan ed puso ra legan iran manbibilay, insan ira ompapatey!*4 Walay ilalo na siopaman a mabilay, lapud say mabilay ya aso et mas maong ni nen say inatey a leon.+5 Ta saray mabilay et amta ra ya ompatey ira,+ balet saray inatey et anggapon balot so amta ra,+ tan anggapo lay tumang* da, lapud amin a pakanodnonotan ed sikara et alingwanan la.+6 Ontan met, naandi la so panangaro ra tan say pambusol da tan say panimon da, tan anggapo lay betang da ed antokaman a gagawaen diad dalin.+7 Kanian mangan ka a malikeliket tan inum moy alak mo a walaay magayagan puso,+ ta say tuan Dios et aliketan lad saray kimey mo.+8 Komon ta lanang ya amputi* so kawes mo, tan naynay mon larakan so ulom.+9 Manliket ka ed bilay a kaibay inad-arom ya asawam+ diad amin ya agew na andi-kakanaan a bilay mo, ya inter na Dios ed sika diad dalin, diad amin ya agew na isasaew mo, ta satan so nabebetangan mo ed bilay tan ed kimey a pansasagpotan mon maong diad dalin.+10 Antokaman a nayarin gawaen na limam, gawam ed amin a biskeg mo, ta anggapo so kimey odino plano odino kakabatan odino karunongan diad Lubok,*+ a laen mo.11 Wala ni bengatlan nanenengneng ko diad dalin, a samay maples ya ombatik et agnaynay a manatalo ed lumba, samay mabiskeg et agnaynay a manatalo ed guerra,+ samay marunong et agnaynay a walaay naakan, samay intelihente et agnaynay a walaay kayamanan,+ tan saramay makabat et agnaynay ya ontatalona,+ ta say panaon tan saray ag-iilaloan a nagawa et onsasabid sikaran amin.12 Ta say too et agto amtay panaon to.+ Singa say sira a naeerel ed makapatey ya iket tan saray manok et naeerel ed patit, ontan iray anak na totoo a napapatitan diad panaon na desyang, sano biglan onsasabi itan ed sikara.13 Saya ni so naobserbaan ko diad dalin nipaakar ed karunongan—tan pandinayewan ko:14 Walay melag a syudad a dagdaiset so lalaki; tan inmataki ditan so sakey a makapanyarin ari tan pinaliberan to itan tan walay ginawa ton angkakabaleg a panagkubkob.15 Ditan et walay sakey a lakin mairap-bilay balet ta marunong, tan inliktar toy syudad lapud karunongan to. Ingen ta anggapo lay makakanonot ed sayan laki a mairap-bilay.+16 Tan inkuan kod sarilik: ‘Mas maong ni karunongan nen say biskeg;+ ingen ta say karunongan na sakey a mairap-bilay et leleglemewen, tan saray salita to et agdedengelen.’+17 Mas maong a dengelen so kalmadon panagsalita na samay marunong nen say eyag na sakey a manuuley ed saray makulangkulang.18 Mas maong ni karunongan nen saray armas parad guerra, balet anggan sakey labat a makasalanan et naderal toy dakel a kamaongan.+
Paimanod leksab
^ Literal, “tan kayari na satan—diad saray inaatey!”


text:
ONLIING! No. 2 2016 | Kasin Marakep Labat a Libro so Biblia?
Amtaen no akin ya sayan libro et sankarakelan ya impatalos tan im-publish kapiganman.
MANUNAN ARTIKULO
Kasin Marakep Labat a Libro so Biblia?
Akin ya ipepeligro na totoo so bilay da diad pambasa odino pakawalaan labat na Biblia?
TULONG PARAD PAMILYA
Tulongan Iray Ananak ya Arapen so Panmarmarikit o Pambalbalolaki
Walay limaran makatulong a prinsipyo ed Biblia pian mas mainomay ya arapen iyan mairap ya panaon.
INTERBYU
Impaliwawa na Embryologist so Pananisia To
Dati et manisia ed ebolusyon si Professor Yan-Der Hsuuw, balet anguman so nonot to nen nagmaliw ya research scientist.
SAY EBAT NA BIBLIA
Kapagaan
Makatulong so dugan klase na kapagaan; mamasakit so aliwan klase. Panon mon naarap itan?
Say Marakdakep ya Macaw
Amtaen no panon a manbibilay irayan mararakep ya manok.
PANGOBSERBA ED NAGAGAWAD MUNDO
Nagagawa ed Saray Relasyon
Diad agano nin impan-research, apruebaan so karunongan na Biblia.
Arum nin Walad Online
Sinmawa Ak La ed Bilay Ko
Si Dmitry Korshunov et buanges, balet ginapoan ton basaen ya inagew-agew so Biblia. Antoy amakiwas ed sikaton manggawa na baleg a pananguman ed bilay to?
No Panon ya Inmaligwas so Bilay na Datin Priso
Si Donald, ya datin priso, et impaliwawa to no panon ya akatulong so impanaral toy Biblia pian nakabat toy Dios, makagawa na pananguman ed bilay to, tan nagmaliw ya mas maong ya asawa.


text:
KAPITULO 139
Ipawil nen Jesus so Paraiso tan Sumpalen Toy Kimey To
SAY PANSUMPALAN NA SARAY KARNERO TAN KANDING
DAKEL SO MANLIKET ED PARAISO DIAD DALIN
TALAGAN SI JESUS SO DALAN, SAY KATUAAN, TAN SAY BILAY
Kayarin mismo na bautismo nen Jesus, sikatoy sinubok na sakey a kabusol a determinadon mangamper ed sikato antis nin onggapo ed ministeryo to. On, aminpigan sinali na Diablo a tuksoen si Jesus. Diad saginonor, oniay imbaga to nipaakar ed satan a mauges: “Onsasabi lay manuley na mundo, tan agto ak nayarian a kontrolen.”—Juan 14:30.
Diad pasingawey et anengneng nen apostol Juan so nagawa ed “baleg a dragon, say sankaunaan ya uleg, samay tatawagen a Diablo tan Satanas.” Sayan mauge-uges a kabusol na totoo et ibantak manlapud tawen, “ya agaylay pasnok to, ta amta ton antikey lay panaon to.” (Apocalipsis 12:9, 12) Kombinsido iray Kristiano a manbibilay la ra ed satan ya ‘antikey a panaon’ tan say “dragon, say sankaunaan ya uleg,” et asingger lan ibasileng ed kaaralman tan anggapon balot so pakayari to ed loob na 1,000 taon legan na uley nen Jesus ed Panarian na Dios.—Apocalipsis 20:1, 2.
Legan na satan a panaon, antoy nagawa diad dalin, say ayaman tayo? Siopa ray manayam dia, tan anto lay kipapasen ed satan? Si Jesus a mismo so angiter na ebat. Diad ilustrasyon to nipaakar ed saray karnero tan kanding, impaamta to no antoy nagawad arapen ed saray matunong a totoo a singa karnero, a mitutulongan tan manggagaway maabig ed saray agagi nen Jesus. Impalinew to met no antoy pansumpalan na saramay aliwan ontan so gagawaen da, saray singa kanding. Imbaga nen Jesus: “Saraya [saray kanding] so ompatey ed andi-anggaan, balet saray matunong [saray karnero] so mangawat na bilay ya andi-anggaan.”—Mateo 25:46.
Ontulong iya pian natalosan tayo ray imbaga nen Jesus ed samay kriminal ya impasak ed abay to. Ag-inyopresi nen Jesus ed satan a too imay tumang ya insipan tod saray matoor ya apostol to, say pagmaliw a kabiangan na Panarian na tawen. Imbes, insipan nen Jesus ed satan a magbabawin makasalanan: “Ibagak ed sika natan, nakaiba ta ka ed Paraiso.” (Lucas 23:43) Kanian satan a too et awalaan na ilalon manbilay ed Paraiso—sakey a marakdakep a parke, odino singa parkin hardin. Makatunongan labat sirin a saramay singa karnero tan mangawat na “bilay ya andi-anggaan” et manayam met ed satan a Paraiso.
Mikonektaan iya ed samay deneskribe nen apostol Juan a magmaliw a kipapasen diad dalin. Inkuan to: “Say tolda na Dios et walad katooan, tan sikatoy manayam a kaiba ra, tan magmaliw iran totoo to. Tan say Dios a mismo et niwala ed sikara. Tan punasen to so amin a lua ed kamataan da, tan anggapo lay patey, anggapo met lay panermen tan panakis tan panotot. Saray datin bengatla et linmabas la.”—Apocalipsis 21:3, 4.
Pian napanliketan na samay kriminal so bilay diad Paraiso, kaukolan a sikatoy paolien. Tan aliwan sikato labat so makaeksperiensya na kikioli. Impalinew itan nen Jesus sanen imbaga ton: “Onsabi so oras a saray amin a walad pakanodnonotan iran lubok et narengel day boses to tan ompaway ira, saramay nanggaway maong et napaoli pian manbilay, tan saramay nanggaway mauges et napaoli pian naukom.”—Juan 5:28, 29.
Panon to balet iramay matoor ya apostol tan arum ni, a daiset labat so bilang da, a nakaiba nen Jesus ed tawen? Inkuan na Biblia: “Magmaliw iran saserdote na Dios tan say Kristo, tan manuley ira bilang arari a kaiba to diad 1,000 taon.” (Apocalipsis 20:6) Sarayan nakaiba nen Jesus ed tawen a manuley et lalaki tan bibii a nanlapud dalin. Kanian seguradon mapangasi tan makatalos iraya ed saray uleyan da diad dalin.—Apocalipsis 5:10.
Ipagamor nen Jesus so gunggonay dondon bagat to ed saray totoo diad dalin tan ekalen toy epekto na atawir dan kasalanan. Sikato tan saray kaiba ton manuley et pagmaliwen dan perpekto iray matoor a totoo. Diad satan et napanliketan la na totoo imay bilay ya inggagala na Dios ed sikara sanen imbaga tod si Adan tan Eva a manparakel ira tan panoen day dalin. Anggan say patey a resulta na kasalanan nen Adan et naandi la!
Kanian diad satan et nasumpal la nen Jesus so amin a kimey ya ipapagawa nen Jehova ed sikato. Kayari na Sanlibon Taon ya Uley nen Jesus, ipalima to lad Ama to so Panarian tan saray perpekto lan totoo. Oniay insulat nen apostol Pablo nipaakar ed satan a makapadinayew ya inkamapaabeba nen Jesus: “Sano nipasakop la ed Anak so amin a bengatla, sikaton mismo et manpasakop met la ed Dios ya angipasakop na amin a bengatla ed sikato, pian say Dios so magmaliw ya alenleneg a Manuley na amin.”—1 Corinto 15:28.
Sirin, importante so betang nen Jesus pian nasumpal iray alay abig a gagala na Dios. Tan legan a nipaparungtal iratan a gagala diad andi angga, sigpot ton gawaen so unong ed impaneskribe tod sarili to: “Siak so dalan tan say katuaan tan say bilay.”—Juan 14:6.


text:
6 Natan, sanen ginmapon dinmakel so totoo ed dalin tan awalaan ira na ananak a bibii,2 naimano na saray anak na tuan Dios*+ a maganggana iray bibiin ananak na totoo. Kanian inala ran asawa so amin ya apili ra.3 Insan inkuan nen Jehova: “Agla nitepel na espirituk so too,+ lapud sikatoy laman labat.* Kanian 120 taon labat so sabien na saray agew to.”+4 Wala ray Nefilim* ed dalin diad saraman ya agew tan kayari na satan, lapud inakdolan na saray anak na tuan Dios iray bibiin ananak na totoo tan angiyanak ira na lalaki. Saraya so mabibiskeg ed saman a panaon, bantog a lalaki.5 Diad saman et anengneng nen Jehova ya agaylay inkauges na too diad dalin, tan naynay a mauges so amin a pilalek na puso to.+6 Pagbabawian* nen Jehova so impanggawa toy totoo diad dalin, tan naermenan so puso to.*+7 Kanian inkuan nen Jehova: “Paandien kod dalin so totoo a pinalsak, say too tan saray maamon ayep, saray onkukurong ya ayep, tan saray ontitikyab a pinalsa ed tawen, lapud pagbabawian koy impanggawak ed sikara.”8 Balet inabobonan nen Jehova si Noe.9 Saya so salaysay nipaakar ed si Noe.Si Noe et matunong a too.+ Sikatoy andiay pakabalawan no ikomparad saray kapanaonan to.* Si Noe et nanakar a kaiba na tuan Dios.+10 Sinmabi panaon et sikatoy nanilalak na taloran lalaki, si Sem, Ham, tan Jafet.+11 Balet say dalin et mauge-uges ed pakanengneng na tuan Dios, tan say dalin et napnoy inkaruksa.12 On, ninmengneng so Dios ed dalin, tan aderaderal iya;+ dineral na amin a laman* so dalan to diad dalin.+13 Kayari na saya et inkuan na Dios ed si Noe: “Nandesisyon ak lan panganggaen so amin a totoo, ta say dalin et napnoy inkaruksa lapud sikara, kanian deralen ko ran amin a kaibay dalin.+14 Manggawa kay biong* parad sika ya usarey mayaket iran kiew.+ Manggawa ka na saray kuarto ed loob na biong, tan puraporan mo itan na alkitran+ diad loob tan paway.15 Oniay panggawam ed satan: Say karukey na biong et 300 a kasiko,* say kaawang to et 50 kasiko, tan say katagey to et 30 kasiko.16 Manggawa kay bintana a loobay liwawa* parad biong, sakey a kasiko manlapud toktok. Say lolooban ed biong et nepeg mon iyan ed diking to+ tan igawaan mo itan na unona, komadua, tan komatlon grado.17 “Ta delapen+ koy dalin pian naderal so amin a laman a walaay linawa na bilay* ed silong na tawen. Ompatey so amin a bengatlan walad dalin.+18 Tan misipanan ak ed sika, tan nepeg kan onloob ed biong, sika, saray ananak mo, say asawam, tan saray kaasawaan na ananak mo.+19 Tan iloob mo ed biong so duara ed kada klase na mabilay a pinalsa,+ pian mansiansia ran mabilay a kaibam, sakey a laki tan sakey a bii;+20 diad saray ontitikyab a pinalsa unong ed klase ra, saray maamon ayayep unong ed klase ra, tan amin ya onkukurong ya ayep diad dalin unong ed klase ra, sanderwa so onloob ditan a kaibam pian mansiansia ran mabilay.+21 Diad biang mo, mantipon ka tan mangawit kay amin a klase na naakan+ parad sika tan parad saray ayayep.”22 Tan ginawa nen Noe so amin ya ingganggan na Dios ed sikato. Ontan so ginawa to.+
Paimanod leksab
^ Sakey a balikas ed Hebreo a manutukoy ed saray anghel ya ananak na Dios.
^ Odino posiblin, “lapud say kagagawa to et unong ed laman.”
^ Nayarin mankabaliksay “Saray Manangitumba,” salanti, saramay mangitutumba ed arum. Nengnengen so Glosaryo.


text:
Kasin Antam la?
Kasin Antam la?
Akin et labalabay na saray Romanon sundalo a nakayarian so aysing nen Jesus?
Saramay apatiran sundalo ya angipasak ed si Jesus et impankapat day kawes to. Balet, inkuan na Juan 19:23 a “say aysing [odino, walad dalem ya aysing nen Jesus et] andi nandaitan, inabel ya amin nanlapu ed tagey.” Nantotongtongan na saraman a sundalo ya ag-itan pilaten, noagta pampapalaranan da pian naamtaan no siopay makala. Panon a gagawaen so ontan ya aysing?
Saray walad dalem ya aysing et singa kamisitan anggad pueg o kalitkalit, a gawa’d abel a linen odino wool. Kaslakan lan say panggagawa ed saraya et panlaktipen so duaran kuadrado odino rektanggulon abel, ya idait so taloran gilig na saratan. Balet ta mangitilak na labutay ulo tan taklay.
Wala ni mas mablin klase na aysing ya ontan met so inkagawa to, balet ta say inusar unong ed libron Jesus and His World et “sakey labat ya andukey ya abel, a binutawan ed pegley pian walay labutay ulo, insan intupin aminsan,” insan lilipan itan, tan daiten so nantupag a diking.
Saray aysing ya anggapon balot so dait to, a singa samay insulong nen Jesus, et diad Palestina labat gagawaen. Walay uusaren dan akaalagey a panag-arameyan, a ditan et walay duaran nantupag a dasig na makakapal iran tinebey. Insan iratan salet-saletan na manag-aramey na pabenlag a tinebey, manlapud arap a manpabeneg, “kanian napapawala so abel a say uhas to et singa tubo,” so kuan na sakey a libro. Nayarin mataltalag so walaan na ontan ya aysing ya anggapon balot so dait to, kanian agaylay panlabay na saramay sundalo a nakayarian itan.
Kasin walaray manag-asikasoy bayaong ed Israel nensaman?
Unong ed Hebreon Kasulatan (a kaslakan a tatawagen a Daan a Sipan), insipan na Dios ed saray Israelita nensaman ya iyakar to ra’d “dalin a panagusan na gatas tan dilo.” (Exodo 3:8) Sano sasalambiten na Biblia so dilo, say kaslakan a tutukoyen to et samay tagano a pawawalaen na saray bayaong (bee). Anggapoy nabasa tayo ed Biblia nipaakar ed panag-asikaso na bayaong diad Israel pian makapawalay dilo. Balet diad agano ni, adiskobre ed Patar na Bet She’an diad Israel a walaray manaayam diman nensaman a “say anapan da et panag-asikaso na bayaong.”
Diad Tel Rehov, akotkot na saray researcher na Hebrew University of Jerusalem’s Institute of Archaeology so pasen a pangokomponian ed saray bayaong ya inusar nen manga koma-samplo ya anggad koma-siam a siglo B.C.E. Satan so panaon a ginmapon inuleyan na saray arari so Israel. Sankaunaan iyan pankanawnawa ya adiskobre diad Middle East iray panagkomponian na bayaong. Kakalkulaen dan sayan akotkot da et walaan na manga sanlasus ya ubong a nandarasig. Kada dasig et walay talora odino onsulok ni a nantatapewan ya ubong.
Inkuan ni na satan ya unibersidad a say itsura na kada ubong et “singa tubo a gawa’d pitek . . . say karukey to et manga 30 pulgada tan say kakapal to et 15 pulgada. . . . Saray eksperiensyadon manag-asikasoy bayaong tan saray iskolar a linma ed saman a lugar et angalkulan ngalngali kapaldua a tonilada a dilo so natitipon ed sarayan ubong ed kada taon.”
[Litrato ed pahina 22]
Samay akakotkotan diad Tel Rehov
[Credit Line]
Institute of Archaeology/Hebrew University © Tel Rehov Excavations


text:
SAY EBAT NA BIBLIA
Aborsion
Masulok ya limamplon milyon ya lukon so ipapa-abort kada taon
Personal ya desisyon o isyu na moralidad?
NO ANTOY IBABAGA NA TOTOO
Nanduruma so rason no akin ya manpapa-abort iray bibii, kaiba lay irap na bilay, problemad relasyon, labay dan ituloy so edukasyon odino karera da, odino agda labay so magmaliw ya single mother. Balet say pakanengneng na arum ed aborsion et mauges
NO ANTOY IBABAGA NA BIBLIA
Diad pakanengneng na Dios, say bilay
Say pakanengneng na Dios ed bilay na ugaw ya wala nid eges et napatnagan ed Ganggan to ed bansan Israel tan diad konsiensia ya inter tod totoo. Ibabaga na Ganggan na Dios ya no walay sakey ya sinakitan toy malukon ya bii tan ompatey so ugaw ya walad eges, sikatoy sentensiaan na ipapatey—say mismon bilay na akapatey so ibayar to parad bilay na ugaw. (Exodo 21:22, 23) Siempre, ikonsidera met na saray ukom iray motibo tan situasyon.
Saray totoo et naikdan met na konsiensia. No dengelen na sakey a bii so konsiensia to diad panrespeto to ed bilay na ugaw ya wala nid eges to, ipalikna na konsiensia to ya duga so ginawa to. * No agto unoren so konsiensia to, nayarin sikatoy pairapen odino kondenaen ni ingen na satan. (Roma 2:14, 15) Kanian, ipapanengneng na saray impanaral ya saray bibiin nampa-abort et mas baleg so tendensia ya makaliknay kapagaan tan depresyon.
Panon to balet no iisipen na sakey a singa mair-irap ed sikatoy manpabaleg na ugaw, lalo la no ag-akaplano so panlukon? Imanoen so balibalin promisa na Dios ed saramay matoor ya manguunor ed saray prinsipyo to: “Diad samay matoor et onkikiwas kan matoor; diad toon andiay pakabalawan et midedeneng kan andiay pakabalawan.” (Salmo 18:25) Nabasa tayo met: “Aaroen nen Jehova so hustisya, tan agto paulyanan iray matoor ed sikato.”
“Say konsiensia ra so mantatasi a kaiba ra, tan diad kanonotan da et balanglan sikaray nankasalanan odino agnankasalanan.”
—Roma 2:15.
Panon to no nampa-abort ka?
NO ANTOY IBABAGA NA TOTOO
Imbaga nen Ruth, ya single mother: “Talora lay anak ko tan ugugaw ni ra, kanian singa agko la nayarian so manasikaso na apatira. Pero nen kayarik ya nampa-abort, pakaliknak et mauges a maong so ginawak.” * Balet kasin sikatoy agla naperdona na Dios?
NO ANTOY IBABAGA NA BIBLIA
Napatnagan ed sayan imbaga nen Jesus no antoy nononoten na Dios: “Linma ak dia pian pasesegen a magbabawi iray makasalanan, aliwan saray matunong.” (Lucas 5:32) On, no talagan panermenan tayo so ginawa tayon kasalanan tan magbabawi tayo, tan kerewen tayoy panamerdona na Dios, mabulos to tayon perdonaen—anggano grabe iray kasalanan tayo. (Isaias 1:18) “Agmo ipulisay, O Dios, so sakey a puson asugatan tan maer-ermen,” so imbaga na Salmo 51:17.
Aliwa labat ya malinis ya konsiensia noagta deen na nonot so iter na Dios ed sakey ya mapaabeban onasingger ed sikato diad pikakasi. “Ipaamta yo ed Dios iray kerew yo diad panamegley na pikakasi tan masimoon a pikekerew tekep na pisasalamat; tan say kareenan na Dios a palumbasan toy amin a pakatalos so manbantay ed saray puso tan nonot yo,” so imbaga na Filipos 4:6, 7. * Nen nanaral na Biblia si Ruth tan imbaga tod Dios so walad puso to, niwalad sikato itan ya deen na nonot. Naamtaan to ya ‘tua so panamerdona’ na Dios.
“[Say Dios et] agto ginawa ed sikatayo so unong ed saray kasalanan tayo, tan agto imbales ed sikatayo so manepeg ed saray lingo tayo.”
—Salmo 103:10.
^ par. 8 Say posiblin peligro ed bilay na ina odino ugaw et aliwan rason pian manpa-abort. No mananak lay ina tan kaukolan ya manpili so sanasawa ed bilay na ina odino say ugaw, say sanasawa so mandesisyon. Balet, diad dakel ya maaligwas ya bansa, mataltalag ya nagawa itan lapud moderno lay paraan na panagtambal.
^ par. 12 Sinalatan so ngaran.
^ par. 14 Say ilalon bilayen lamet iray inaatey et makatulong met pian nawalaay deen na nonot so sakey. Nengnengen so “Tepetepet na Saray Manbabasa” diad Abril 15, 2009 ya isyu na Say Panag-bantayan, ya mangipapanengneng ed saray prinsipyo na Biblia nipaakar ed posibilidad ya nabilay lamet iray inatey ya ugaw ya wala nid eges.


text:
Itultuloy ya Dalepdepen Iray Espiritual a Bengatla
“Morekdek mo irayan bengatla; saraya so iyulom, pian nanengneng na amin a totoo so iyaaligwas mo.”
1, 2. Akin ya nikadkaduma so utek na too?
WALAY abilidad tayon manaral na lenguahe. Lapud satan, natatalosan tayoy narerengel tayo, sarag tayoy manbasa, mansulat, mansalita, manpikasi, tan mangansion na panangirayew ed si Jehova. Amin iratan et makapakelaw, tan diad tua, anggad natan et agnin talaga natatalosan na saray sientista no panon iratan ya gagawaen na utek tayo. Nikadkaduma so utek tayo, kanian sarag tayoy manaral na lenguahe. “Say abilidad na ugugaw ya manaral na lenguahe,” so kuan na sakey ya propesor na linguistics, “et sakey ed saray abilidad ya wala labat ed [too].”
2 Say abilidad na too ya manaral na lenguahe et regalo na Dios. (Sal. 139:14; Apo. 4:11) Balet wala ni nikadkaduma ed utek ya inter na Dios ed sikatayo. Aliwan singa saray ayayep, pinalsa itayo diad “indengan na Dios.” Bulos itayon mandesisyon no kasin usaren tayoy abilidad tayo pian igloria so Dios.
3. Anton marakdakep a regalo so inter nen Jehova ed sikatayo pian magmaliw tayon marunong?
3 Parad saramay labay dan igloria so Amalsa panamegley na lenguahe, angiter so Dios na marakdakep ya regalo, say Biblia. Say intero odino kabiangan na satan et wala lad masulok ya 2,800 ya lenguahe. No dalepdepen mo irayan masanton sulsulat, natalosan mo ray kanonotan na Dios. (Sal. 40:5; 92:5; 139:17) ‘Ontulong itan ed sika pian magmaliw kan marunong parad kilalaban.’
4. Antoy labay ya ibaga na pandalepdep, tan anto ran tepet so pantongtongan tayo?
4 Say labay ya ibaga na pandalepdep et pampokus pian nonoten a maong so sakey a bengatla, balanglan maabig odino mauges. (Sal. 77:12; Uli. 24:1, 2) Say sankaabigan ya dalepdepen et nipaakar ed si Jehova a Dios tan say Anak to, si Jesu-Kristo. (Juan 17:3) Balet, ompan isipen mo, anto kasi koneksion na pambasa ed pandalepdep? Anto ray sarag tayon dalepdepen, tan panon tayon na-enjoy so pandalepdep?
SEGUROEN YA MINABANG KAD PANARAL MO
5, 6. Antoy makatulong pian mas natalosan tan mas natandaan moy babasaen mo?
5 Wala ray makapakelaw ya nagawaan na utek mo anggano agka mannonot ya maong, singa say iyingas, panakar, odino pambisikleta. Balet, ompan no maminsan et agka met la mannonot ya maong no manbabasa ka, tan walay arum ya sankanonot mo. Importante sirin ya manpokus kad kabaliksan na babasaen mo. No wala ka lad bandad sampot na parapo odino antis kan onla ed ontumbok ya subheading na sakey ya artikulo, nayarin ontunda kan magano tan dalepdep mo imay abasam pian nasegurom ya talagan natatalosan mo. Balet siempre, no wala ray pakadisturboan tan mantekkiab so nonot mo, agka minabang ed pambabasam. Panon iyan napaliisan?
6 Unong ed scientific research, mas mainomay tayon tandaan so aaralen tayo no basaen tayon makalna. Amta itan na Amalsa na utek tayo. Atan so rason no akin ya ingganggan toy Josue ya “umamengen” to so libro na Ganggan To. Diad orihinal ya Hebreo, amay salitan “umamengen” et nipatalos met ya “basaen a makalna.” (Basaen so Josue 1:8.) No basaen mo so Biblia ya makalna, mas natandaan moy binasam. Makatulong met itan pian mas makapanpokus ka.
7. Kapigan so sankaabigan ya panaon ya dalepdepen so Salita na Dios? (Nengnengen so litratod gapo na artikulo.)
7 No manbabasa ka, nayarin agmo la kaukolan so mannonot ya maong, balet no mandadalepdep ka, kaukolan moy manpokus. Say tendensia na imperpekton utek tayo et idikta to iray mas mainomay ya gawaen. Kanian say sankaabigan ya panaon na pandalepdep et no agka naksawan tan daiset so pakadisturboan. Si salmistan David et mandadalepdep no labi, no wala lad dukolan. (Sal. 63:6) Si Jesus, ya perpektoy nonot to, et linmad mareen ya lugar pian mandalepdep tan manpikasi.
SARAY MAABIG A BENGATLA YA DALEPDEPEN
8. (a) Likud ed Salita na Dios, anto ni ray nayarin dalepdepen tayo? (b) Antoy nalilikna nen Jehova no sikatoy pantotongtongan tayo?
8 Sakey ed saray importantin dalepdepen mo et saray nababasam ed Biblia, balet wala ni arum. Singa bilang, no walay nanengneng mon makapakelaw ya palsa nen Jehova, tunda kan magano tan tepetan moy sarilim, ‘Antoy naaralan kod saya nipaakar ed si Jehova?’ No ontan so gawaen mo, seguradon napakiwas kan misalamat ed si Jehova. Tan no wala ray kaibam, maabig no pantongtongan yo so kamaongan to. (Sal. 104:24; Gawa 14:17) Kasin papablien nen Jehova so pandadalepdep mo tan say panangirayew mod sikato? Walad Salita to so ebat. Oniay nabasa tayo: ‘Saray ontatakot ed si Jehova et nansalita ra ed sakey tan sakey; tan si Jehova et tinmalineng, tan dinmengel, tan sakey a libro a pakanodnonotan so sinulatan ed arap to, parad saray ontatakot ed si Jehova, tan saray mannononot ed ngaran to.’
9. (a) Antoy imbaga nen Pablo ed si Timoteo ya dalepdepen to? (b) Panon tayon niyaplika so simbawa nen Pablo sano manpaparaan tayo parad ministeryo?
9 Imbaga nen apostol Pablo ed si Timoteo ya ‘morekdeken’ to no antoy epekto na panagsalita, ugali, tan panagbangat to ed arum. (Basaen so 1 Timoteo 4:12-16.) Singa si Timoteo, dakel so espiritual ya aktibidad ya nayarin dalepdepen tayo. Singa bilang, kaukolan ya ipanaon moy mandalepdep no manpaparaan ka antis kan mangiyaral. Nonot moy kipapasen na iyaaralan mo, tan mannonot kay tepet odino ilustrasyon ya ontulong ed sikaton onaligwas. No ipanaon moy onian panagdalepdep, ombiskeg so mismon pananisiam tan mas epektibo tan maligsa so pangiyaral moy Biblia. Maabig met ya antis kan manpulong et mandalepdep ka pian niparaan moy pusom. (Basaen so Esdras 7:10.) Nayarin manbasa kay sakey a kapitulo diad libro na Gawa pian ‘ondalang a singa apoy’ so seseg mo diad ministeryo. Dalepdep mo met iray teksto ed Biblia tan saray publikasyon ya labay mon usaren ed ministeryo ed satan ya agew. (2 Tim. 1:6) Nonot mo ray totoo diad teritorya tan no antoy makapainteres ed sikara. No ontan so pamparaan mo, mas epektibo so pampulong mo, ya ‘nipatnag mo so espiritu tan pakapanyari’ ya manlalapud Salita na Dios.
10. Anto ray arum nin balibalin dalepdepen tayo?
10 Kasin isusulat mo ray agustoan mon punto diad saray publikon paliwawa, asemblea, tan kombension? Maabig no rebyuen mo iratan ya insulat mo, tan dalepdep mo no anto ray naaralan mod Salita na Dios tan ed organisasyon to. Balibali met ya dalepdepen so kada isyu na Panag-bantayan tan Onliing! tan saray balon publikasyon ya nanaawat tayod saray kombension. No manbabasa kay Yearbook, maabig no ontunda kan magano kayarim ya basaen so kada eksperiensya. Diad ontan et nadalepdep mo so abasam tan onsabi itan ed pusom. Sarag mo met ya gulisan iray manunan punto odino isulat mo ray komentom diad mardyin, ya nausar mo no manpaparaan ka parad return visit, pan-shepherding, odino diad pampaliwawam. Balet say sankaimportantian ed amin, no ontunda kan sagpaminsan legan mon babasaen iray publikasyon ya nibase ed Biblia pian makapandalepdep ka, onsabid pusom so babasaen mo tan makapisalamat kad si Jehova lapud amin ya maong a bengatla ya nanaaralan mo.
INAGEW-AGEW YA DALEPDEPEN SO SALITA NA DIOS
11. Antoy nepeg ya manunan dalepdepen tayo, tan akin? (Nengnengen met so footnote.)
11 Siempre, say nepeg ya manunan dalepdepen tayo et say Salita na Dios. Balet panon to no sebel lay pangusar na Biblia ey? * Anggapoy makaamper ed sikan dalepdepen iray walad nonot mo, singa saray paboritom ya teksto tan Kingdom song. (Gawa 16:25) Tan ipanonot ed sika na masanton espiritu na Dios iray balibalin naaralan mo.
12. Antoy sakey ya paraan ya niyeskedyul moy inagew-agew ya panagbasam na Biblia?
12 Nayarin diad sakey simba et iganam so pigaran agew parad pambasa tan pandalepdep ed sinimban babasaen ed Biblia diad Teokratikon Eskuelaan Parad Ministeryo. Diad arum ya agew et nayarin basaen tan dalepdepen mo iray imbangat tan ginawa nen Jesus ya walad Ebanghelyo nen Mateo, Marcos, Lucas, tan Juan. (Roma 10:17; Heb. 12:2; 1 Ped. 2:21) Wala ingey publikasyon tayo ya ditan et nabasa iray nantutumbokan ya agawad bilay nen Jesus diad dalin. Makatulong itan ya publikasyon, lalo la no basaen tan dalepdepen tayo imay mismon salaysay diad Ebanghelyo.
AKIN YA IMPORTANTE SO PANDALEPDEP?
13, 14. Akin ya talagan importante ya tuloytuloy tayon dalepdepen iray espiritual a bengatla, tan antoy epekto na satan ed sikatayo?
13 Say pandalepdep ed saray espiritual a bengatla et ontulong pian ontatken tayod espiritual. (Heb. 5:14; 6:1) No say sakey et agmangigaganay panaon pian dalepdepen so nipaakar ed si Jehova tan ed si Jesus, onkapuy so pananisia to. Posible ya sikatoy niyanor paarawi odino taynan to ni ingey katuaan. (Heb. 2:1; 3:12) Impasakbay nen Jesus ya no agtayo dengelen so Salita na Dios odino awaten itan ya “walaan na maong tan maabig a puso,” ag-itan ‘mansiansia’ ed sikatayo. Imbes, main-inomay ya nabalang so imano tayo lapud “kapagaan tan kayamanan tan likeliket ed sayan bilay.”
14 Kanian itultuloy tayon dalepdepen so Salita na Dios. Atan so mamakiwas ed sikatayon iyaninag so gloria nen Jehova, tan aligen so kualidad tan personalidad to ya nanaaralan tayod Biblia. (2 Cor. 3:18) Anto ni anapen tayo? Baleg ya pribilehyo ya tuloytuloy tayon nakakabat so Dios tan niyaaninag tayoy gloria to! Gawaen tayo itan diad andi-anggaan legan tayon aaralen no panon tayon naalig so maaron Ama tayo ed tawen.
15, 16. (a) Panon itayon nagunggonaan no dalepdepen tayo ray espiritual a bengatla? (b) Akin ya no maminsan et mairap ya ipanaon so pandalepdep, balet akin ya nepeg tayon gawaen itan?
15 No tuloytuloy mon dalepdepen iray espiritual a bengatla, mansiansia kan maseseg parad katuaan. Kanian napaseseg mo met iray agagi tan saray interesadon napupulongan mo. No dalepdepen moy sankabalgan ya regalo na Dios, say dondon bagat nen Jesus, mas napablim so maapit ya relasyon mod Masanton Ama tayo a si Jehova. (Roma 3:24; Sant. 4:8) Oniay imbaga nen Mark, brother ya taga South Africa ya taloy taon ya apriso lapud Kristianon neutralidad to: “Say pandalepdep et eksayting ya singa iyakar ed nanduruman lugar. No tuloytuloy tayon dalepdepen iray espiritual a bengatla, diman mas ondakel so nadiskobre tayo nipaakar ed Dios tayon si Jehova. No nadidismaya ak odino mapaga ak ed arapen, manbasa ak na Biblia tan dalepdepen ko so sakey a teksto. Kayari to et oninawa lay liknaan ko.”
16 Tua, dakel so mangaalay imano tayo ed sayan mundo kanian no maminsan et mairap ya ipanaon so pandalepdep ed saray espiritual a bengatla. Oniay imbaga nen Patrick, sakey nin matoor ya brother a taga Africa: “Say nonot ko et singa mailbox ya napnoy dakdakel ya impormasyon, balanglan marakep odino andi, kanian kaukolan kon linisan ya inagew-agew. No uusisaen koy karga na nonot ko, maslak et wala ray ‘kapagaan,’ kanian ipipikasik iratan ed si Jehova pian onlinew so nonot ko antis ak ya mandalepdep. Tua, diad sayan gagawaen ko et agko nigapon tampol so pandalepdep ed saray espiritual a bengatla, balet naliliknak ya mas onaapit ak ed si Jehova. Tan lapud saya, lukas so nonot ko kanian mas natatalosan koy katuaan.” (Sal. 94:19, NW) On, talagan baleg so nagunggona na saramay ‘uusisaen day Kasulatan ya inagew-agew’ tan dadalepdepen day nanaaralan da.—Gawa 17:11.
PANON MON NIPANAON SO PANDALEPDEP?
17. Panon mon nipanaon so pandalepdep?
17 Say arum et ombabangoy masakbay pian manbasa, mandalepdep, tan manpikasi. Balet say arum et gagawaen da itan legan na lunch break. Ompan diad eskedyul mo et nagawaan mo iya no labi odino antis kan onugip. Say arum et manbabasay Biblia no kabuasan insan manbasa ira lamet antis iran onugip. Kanian nababasa da itan diad “agew tan labi,” odino regular. (Jos. 1:8) Basta say importante et bawasan moy panaon mo ed ag-importante iran bengatla pian walay panaon mon dalepdepen so Salita na Dios diad inagew-agew.
18. Antoy ibabaga na Biblia nipaakar ed saramay inagew-agew dan dadalepdepen so Salita na Dios tan gagawaen day anggaay nayarian dan iyaplika itan?
18 Isisipan na Biblia ya bendisyonan nen Jehova iramay dadalepdepen day Salita to tan gagawaen day anggaay nayarian dan iyaplika itan. (Basaen so Salmo 1:1-3.) “Mas maliket iramay onderengel tan manusumpal ed salita na Dios!” so kuan nen Jesus. (Luc. 11:28) Say sankaimportantian ed amin, no inagew-agew tayon dadalepdepen iray espiritual a bengatla, nigloria tayoy Makapadinayew ya Amalsa na utek tayo. No gawaen tayo itan, naawat tayoy bendisyon nen Jehova
^ par. 11 Nengnengen so artikulo ya “Say Impipuligesgesan Mi Pian Makapansiansian Mabiskeg ed Espiritual” diad Say Panag-bantayan, Disyembre 1, 2006.


text:
Tepetepet na Saray Manbabasa
Akin et nepeg ya manalwar iray Kristiano diad pangusar da na saray electronic messaging application, ya singa saramay uusaren ed pan-text odino pan-chat?
Manguusar tayo na modernon teknolohiya pian nakontak tayo ray kapamilya tan kaagian tayo. Balet siempre, say sakey ya maespiritual ya agi et sankanonot to iyan bilin: “Say marunong et ompapaliis no nanenengneng toy peligro, balet say andiay kakabatan et ondidiretso tan aanien to ray pansumpalan.”—Pro. 27:12.
Labay itayon protektaan nen Jehova kanian bibilinen to tayo ya agtayo mimiulop ed saramay adispelo, mangikakayat na duman bangat, tan panlalapuan na inkaapag-apag ed kongregasyon. (Roma 16:17; 1 Cor. 5:11; 2 Juan 10, 11) Ontan met, wala ray agagi odino kaaro na saray agagi ya agda uunoren so ibabagay Biblia. (2 Tim. 2:20, 21) Kanian maalwar tayo ed saray pipilien tayon kakaaro. Mas mairap balet itan ya gawaen ed saray messaging application.
No dakdakel so membro ed sakey ya group chat, mas kaukolan tayoy manalwar. Wala ray agagi ya kaiba ed balbaleg ya group chat, tan aliwliway nagmaliw ya resulta. No say sakey ya group chat et nilasus odino nilibo ni ingen so membro to, imposible ya nakabat tan naamtaan tayoy espiritualidad na kada sakey. Oniay ibabaga na Salmo 26:4: “Agak miuulop ed saray mapalikdon totoo, tan papaliisan ko iramay iyaamot day inkatoo ra.” Ipapanengneng na sayan teksto ya say kontaken tayo labat et saramay talagan kabat tayo.
Anggano melag so sakey ya group chat, ompan nanaupot lay panaon tayo ed satan, tan aliwan makapaseseg iray pantotongtongan ditan. Agtayo nepeg ya isipen ya kaukolan tayoy man-reply ed kada chat. Binilin nen apostol Pablo si Timoteo ya manalwar ed saramay “matsismis” tan “mibabali [ed] bilay na arum.” (1 Tim. 5:13) Maabig no iyaplika tayo met itan ed panguusar tayoy messaging application.
No say sakey et maespiritual, agmangikayat na saray kompidensyal ya impormasyon, tan agmangigapo odino mibabali ed tongtongan ya manderal ed sakey ya agi. (Sal. 15:3; Pro. 20:19) Tan agmet basta-basta mangifo-forward na saray makapabiglan balita odino impormasyon ya aliwan kompirmado. (Efe. 4:25) Dakdakel so espiritual ya naakan tan napanmatalekan ya impormasyon ya walad website tayon jw.org tan diad binulan ya programa na JW Broadcasting®.
Wala ray agagi ya manguusar na electronic messaging application pian manlako, mansaliw, mangi-promote na saray produkto, odino mangiyopresi na trabaho. Agtayo komon iratan ilalaok ed panagdayew tayod si Jehova. Ibabaga na Biblia: “Komon ta agnapatnagan ed kabibilay yo so panangaro ed kuarta.” (Heb. 13:5) Niyaplika tayo itan ya bilin no agtayo pankuakuartaan iray agagi tayo.
Duga kasi ya usaren tayo ray messaging application pian man-solicit na pundo odino onkerew na tulong parad saray agagi tayon mankaukolan tan apektado na kalamidad? Tua, inar-aro tayo ray agagi tan labalabay tayo ran tulongan tan pasesegen. (Sant. 2:15, 16) Balet no man-solicit tayo na pundo diad group chat ya dakdakel so membro to, ompan agtayo laingen nasuportaan so mas marakep ya plano odino uksoyan na branch office o saray elder ed kongregasyon. (1 Tim. 5:3, 4, 9, 10, 16) Tan siempre, agtayo labay ya papawayen ya walay espisyal ya gagawaen tayo parad saray agagi.
Amin komon ya gagawaen tayo et parad kigloriaan na Dios. (1 Cor. 10:31) Kanian diad panguusar tayo na saray messaging application o arum nin teknolohiya, isipen tayo iray posiblin peligro tan manalwar tayon maong.


text:
“Walay Ilalok ed Dios”
“Say unor ya Adan et nagmaliw ya espiritun mangiiter na bilay.”—1 COR. 15:45.
1-3. (a) Anto so kaiba ed saray manunan papanisiaan tayo? (b) Akin ya importantin maong so bangat ya kioli na saray inatey? (Nengnengen so litratod gapo na artikulo.)
NO SIKAY tepetan, ‘Anto ray manunan bangat na relihyon yo?’ antoy iyebat mo? Seguradon say unonan ibagam et si Jehova so Amalsa tan angiter na bilay tayo. Nayarin ibagam met ya manisia kad si Jesu-Kristo, ya inter toy bilay to bilang dondon. Tan maliket mo met ya ibaga ya asingger lan magmaliw ya paraiso so dalin, ya panayaman na totoo na Dios diad andi-anggaan. Balet kasin ibagam ya say kioli na saray inatey so sakey ed saray labalabay mon bangat?
2 Wala ray maabig a rason pian ibaga tayo ya importantin bangat so kioli na saray inatey anggano iilaloan tayoy makaliktar ed baleg a kairapan tan manbilay ya andi-anggaan diad dalin. Imbaga nen apostol Pablo no akin ya importante ed pananisia tayo so kioli: “No tua ya anggapoy kioli na saray inaatey, agmet sirin pinaoli si Kristo.” No agpinaoli si Kristo, aliwan sikato sirin so manuuley ya Ari tayo, tan magmaliw ya andi-kakanaan so bangat nipaakar ed uley to. (Basaen so 1 Corinto 15:12-19.) Balet amta tayo ya si Jesus et pinaoli. Talagan papanisiaan tayo itan, kanian duma itayo ed saray Judion Saduceo, ya agbalot manisia ya inmoli ed bilay iray inatey. Anggano balawbalawen da tayo, mabiskeg so pananisia tayo ya onoli iray inatey.—Mar. 12:18; Gawa 4:2, 3; 17:32; 23:6-8.
3 Nen insulat nen Pablo iray “manunan bangat nipaakar ed Kristo,” impila to so “bangat nipaakar ed . . . kioli na inaatey.” (Heb. 6:1, 2) Tan indanet nen Pablo ya walay pananisia to ed kioli. (Gawa 24:10, 15, 24, 25) Balet anggano kaiba ed manunan bangat so kioli na saray inatey, a sakey ed “saray manunan aaralen nipaakar ed saray sagradon mensahe na Dios,” agto labay ya ibaga ya simsimpli itan ya bangat. (Heb. 5:12) Akin?
4. Anto ray nayarin itepet nipaakar ed kioli?
4 No aralen na totoo so Biblia, maslak et babasaen da iray salaysay nipaakar ed impamaoli nensaman, a singa say agawad si Lazaro. Tan naaralan da ya si Abraham, Job tan Daniel et manisia ya diad arapen et nabilay lamet iray inatey. Balet, antoy ibagam no tinepetan da ka no antoy prueba ya ontua iray sipan nipaakar ed kioli anggano dakdakel lan taon so linmabas manlapu nen insipan iratan? Tan kasin walay nabasa ed Biblia no kapigan nagawa so kioli? Walay epekto na saratan ed pananisia tayo, kanian nengnengen tayo no antoy ibabaga na Kasulatan.
SAY KIOLI YA ABAYAG LAN IMPASAKBAY
5. Antoy unonan aralen tayo nipaakar ed kioli?
5 Nayarin mainomay ya isipen ya samay agano nin inatey et napaoli ed bilay. (Juan 11:11; Gawa 20:9, 10) Panon to balet imay sipan ya kioli a nagawa kayari na dakel ya taon, diad arapen? Napanmatalkan tayo kasi ya ontua itan ya abaybayag lan sipan, balanglan nipaakar itan ed saramay agano nin inatey odino saramay abayag lan inatey? Diad tua et agawa la imay sakey a kioli ya abayag lan insipan, tan panisiaan mo. Panon ya agawa la? Tan panon ya mikonektaan itan ed iilaloan mon kioli ya nagawad arapen?
6. Panon ya asumpal ed si Jesus so propesiya ed Salmo 118?
6 Nipaakar ed satan a kioli ya abayag lan impasakbay, imanoen so Salmo 118 ya iisipen na arum ya insulat nen David. Kaiba ed satan so pikakasin: “O Jehova, mikakasi kami, iliktar mo kami pa! . . . Abendisyonan imay onsasabi diad ngaran nen Jehova.” Nayarin nanonotan mo ya binitla na totoo iyan teksto nipaakar ed Mesias nen linmugan si Jesus ed asno paonlad Jerusalem nen Nisan 9, nen magano lan ompatey. (Sal. 118:25, 26; Mat. 21:7-9) Balet panon a say Salmo 118 et ontutukoy ed kioli a nagawa kayari na dakel a taon diad arapen? Imanoen no anto ni kaiba ed satan ya propesiya: “Say bato ya impulisay na saray managpaalagey et nagmaliw a manunan bato ed suyok.”—Sal. 118:22.
7. Panon kagrabe so impangipulisay na saray Judio ed si Jesus?
7 Say Mesias et impulisay na “saray managpaalagey,” saray Judion lider. Say impangipulisay dad si Jesus et aliwa labat ya basta sikatoy binenegan da odino agda inawat bilang say Kristo. Mas grabe ni so ginawa na dakel a Judio ta impilit dan sikatoy pateyen. (Luc. 23:18-23) On, kasabwat ira ed impamatey ed si Jesus.
8. Panon a si Jesus et magmaliw ya “manunan bato ed suyok”?
8 No si Jesus et impulisay tan pinatey da, panon a sikatoy magmaliw ya “manunan bato ed suyok”? * Nagawa labat itan no sikatoy paolien ed bilay. Impalinew itan a mismo nen Jesus. Sikatoy angusar na ilustrasyon ya saray tomatanem et minaltrato da iramay imbaki na akankayarian na kaubasan, a singa ginawa na saray Israelita ed saray propeta ya imbaki na Dios ed sikara. Diad kaunoran et imbaki na akankayarian na kaubasan so inad-aro ton anak tan tomatawir. Kasin maong so impantrato dad anak to? Andi. Mas grabe so ginawa na saray tomatanem ta sikatoy pinatey da. Kayarin imbaga nen Jesus itan ya ilustrasyon, binitla to so propesiya ed Salmo 118:22. (Luc. 20:9-17) Inusar met nen apostol Pedro itan ya bersikulo nen mitotongtong ed saray Judion ‘manuley, mamatatken, tan eskriba ya nantitipon ed Jerusalem.’ Imbaga to so nipaakar ed si “Jesu-Kristo a Nazareno, ya impasak yod poste balet pinaoli na Dios manlapud inaatey.” Diad saman et impalinew nen Pedro: “Saya so ‘bato ya impasen yon anggapoy kakanaan, sikayo ran managpaalagey, balet nagmaliw a manunan bato ed suyok.’”—Gawa 3:15; 4:5-11; 1 Ped. 2:5-7.
9. Anton importantin nagawa so nipropesiya ed Salmo 118:22?
9 Ipapanengneng na propesiya ed Salmo 118:22 a walay sakey a kioli a nagawa kayari na nilasus a taon. Say Mesias et ipulisay tan ompatey, balet sikatoy paolien ed bilay pian magmaliw a manunan bato ed suyok. No napaoli lay Jesus, anggapo lay sananey a ngaran ya “niiter ed saray totoo pian nilaban itayo” noagta sikato labat.—Gawa 4:12; Efe. 1:20.
10. (a) Antoy nipropesiya ed Salmo 16:10? (b) Akin a nibaga tayon ag-asumpal ed si David so Salmo 16:10?
10 Imanoen so sakey nin teksto nipaakar ed kioli. Masulok a nilibon taon lay linmabas manlapu nen nisulat itan, tan saya so mamabiskeg na pananisia tayo a nayarin nagawa so kioli anggano abayag la itan ya impasakbay o insipan. Oniay nabasa ed Salmo 16, a nayarin insulat nen David: “Agmo ak itilak ed Lubok. Samay matoor ed sika et agmo abuloyan a nanengneng toy abot.” (Sal. 16:10) Ag-ibabaga nen David a sikatoy agbalot ompatey odino onlad kaslakan a lubok na totoo. Ibabaga na Salita na Dios ya tinmatken si David. Kayari na impatey to, sikatoy “nampainawa la a kaiba na saray inmuunan atateng to tan sikatoy imponpon diad Syudad nen David.” (1 Ara. 2:1, 10) Anto sirin so labay ya ibaga na Salmo 16:10?
11. Kapigan impaliwawa nen Pedro so Salmo 16:10?
11 Walay makatulong pian naamtaan tayoy labay ya ibaga na satan. Masulok ya sanlibon taon kayarin nisulat itan ya salmo tan pigaran simba kayari impatey tan inkioli nen Jesus, impaliwawa nen Pedro so Salmo 16:10 ed nilibon Judio tan proselita. (Basaen so Gawa 2:29-32.) Imbaga to ya inatey si David tan imponpon. Amta itan na saramay ondedengel ed si Pedro. Tan anggapoy nabasa tayon walay kinmontra ed imbaga nen Pedro ya si David et “amta to la tan sinalita to so nipaakar ed kioli” na onsabin Mesias.
12. Panon ya asumpal so Salmo 16:10, tan antoy ipapaseguro na satan nipaakar ed sipan ya onoli iray inatey?
12 Sinuportaan nen Pedro itan ya imbaga to diad impangaon tod saray salita nen David diad Salmo 110:1. (Basaen so Gawa 2:33-36.) Say impankatunongan nen Pedro base ed Kasulatan so angombinse ed dakel ya ondedengel ed sikato ya si Jesus et “Katawan tan Kristo.” Sakey ni, anisia ira ya asumpal so Salmo 16:10 ed si Jesus nen sikatoy pinaoli ed bilay. Ag-abayag, inusar met nen apostol Pablo itan ya panagkatunongan nen katongtong to ray Judio diad syudad na Antioquia ed Pisidia. Akombinse ra ed panagkatunongan to, tan labay da ni ondengel ed sikato. (Basaen so Gawa 13:32-37, 42.) Nepeg ya kombinsido tayo met a talagan nasumpal iratan ya propesiya ed Biblia nipaakar ed kioli ed arapen, anggano dakdakel a taon lay linmabas manlapu nen nipasakbay iratan.
KAPIGAN NAGAWA SO KIOLI?
13. Antoy nayarin itepet na sakey nipaakar ed kioli?
13 Makapaseseg a naamtaan ya nagawa so kioli anggano dakdakel a taon lay linmabas manlapu nen insipan itan. Balet nayarin itepet na sakey: ‘Labay to kasin ibaga et kaukolan koy manalagar na andukey a panaon pian nanengneng ko lamet so inad-arok? Kapigan nagawa so iilaloan kon kioli na inad-arok?’ Imbaga nen Jesus ed saray apostol to ya wala ray bengatlan agda amta tan agda naamtaan. Wala ray detalye nipaakar ed “panaon odino tiempo a wala labat ed pakauley na Ama.” (Gawa 1:6, 7; Juan 16:12) Balet aglabay ya ibaga na satan ya anggapon balot so amta tayo no kapigan nagawa so kioli.
14. Panon ya midumaan so inkioli nen Jesus ed saramay mas akaunan pinaoli?
14 Pian natalosan itan, nonoten iray agawan impamaoli ya nisulat ed Biblia. Siempre, say sankaimportantian et samay inkioli nen Jesus. No agpinaoli si Jesus, anggapoy ilalo tayon nanengneng lamet iray inatey lan inad-aro tayo. Saramay pinaoli ed bilay antis nen Jesus, a singa saray pinaoli nen Elias tan Eliseo, et ag-ira nambilay ya tuloytuloy. Inatey lamet ira tan nagmaliw a dabok. Duma balet ed si Jesus ta nen ‘apaoli la manlapud inaatey, say ipapatey, a singa sakey a katawan, et andian lay pakayari ed sikato.’ Diad tawen et sikatoy ‘mabilay lawas ya anggad angga,’ aglan balot ompatey.—Roma 6:9; Apo. 1:5, 18; Col. 1:18; 1 Ped. 3:18.
15. Akin ya si Jesus so “unonan pinaoli”?
15 Si Jesus so sankaunaan a pinaoli ya aglan balot inatey, tan sankaimportantian itan ya inkioli. (Gawa 26:23) Pero aliwan sikato labat so napaoli ed tawen bilang espiritu. Pinaseguroan nen Jesus iray matoor ya apostol to ya nakaiba to ran manuley diad tawen. (Luc. 22:28-30) Kanian pian naawat da itan, kaukolan ya ompatey ni ra. Insan, singa si Kristo, sikaray paolien bilang espiritu. Insulat nen Pablo ya “si Kristo et pinaoli manlapud inaatey, say unonan pinaoli ed saramay naugip ed patey.” Imbaga met nen Pablo ya wala ni arum a paolien ya manbilay ed tawen, a kuan to: “Kada sakey et unong ed dugan pasen to: si Kristo ya unonan pinaoli, insan saramay kayarian nen Kristo legan na kiwawala to.”—1 Cor. 15:20, 23.
16. Antoy mangiter ed sikatayo na ideya no kapigan nagawa so kioli ed tawen?
16 Atan so mangiter ed sikatayo na ideya no kapigan nagawa so kioli ed tawen. Nagawa itan “legan na kiwawala [nen Kristo].” Abayag lan apruebaan na saray Tasi nen Jehova ed Biblia ya manlapu la nen 1914 et manbibilay tayo lad panaon na “kiwawala” nen Jesus. Sayan kiwawala to et angga nid natan, tan asingsingger lan mangangga iyan mauges a sistema na mundo.
17, 18. Antoy nagawa ed saray arum ya alanaan legan na kiwawala nen Kristo?
17 Mangiiter so Biblia na kaaruman a detalye nipaakar ed kioli ed tawen: “Agmi labay ya anggapoy amta yo nipaakar ed saramay naugip ed patey . . . Ta no papanisiaan tayo a si Jesus et inatey tan inmoli, panisiaan tayo met a paolien na Dios iramay naugip ed patey . . . Saramay mabilay ni ed sikatayo legan na kiwawala na Katawan et agdan balot unaan iramay naugip la ed patey; lapud say Katawan a mismo et onleksab manlapud tawen tan mangiganggan, . . . tan saramay inaatey a nikasakey ed Kristo so unonan onoli. Kayari na satan, sikatayo ran mabilay ni et alaen ed saray lurem pian nakaiba ra tan miabet ed Katawan diad dagem; diad ontan et naynay tayo lan kaiba so Katawan.”—1 Tes. 4:13-17.
18 Nagawa so unonan kioli no ginmapo la so “kiwawala” nen Kristo. Saray alanaan ya mabilay ni legan na baleg ya kairapan et “alaen ed saray lurem.” Saramay “alaen” et ‘agnaugip ed patey,’ ya say labay ton ibaga et ag-ira mabaybayag ya onugip ed patey. Sikaray ‘nauman ya amin, diad sakey a bekta, diad kakirem na mata, legan na unor a trumpeta.’—1 Cor. 15:51, 52; Mat. 24:31.
19. Anton “mas maabig a kioli” so nagawa ed arapen?
19 Maslak ed saray matoor ya Kristiano natan et aliwan alanaan tan ag-atawag a manlingkor ed tawen a kaiba nen Kristo. Imbes, aalagaren da so anggaan na sayan mauges a sistema na mundo legan na “agew nen Jehova.” Anggapoy makaamta no kapigan eksakton nagawa itan ya anggaan, balet ipapanengneng na saray ebidensya ya asingger la itan. (1 Tes. 5:1-3) Kayari na satan et nagawa so sananey a klase na kioli, a paolien iray inatey pian manbilay ed paraison dalin. Saray napaoli et walay ilalo dan magmaliw ya perpekto tan agla ran balot ompatey. Talagan “mas maabig a kioli” itan nen saramay agawad apalabas nen “wala ray bibii a saray inatey ya ananak da et pinaoli” balet inatey ira lanlamang.—Heb. 11:35.
20. Akin ya makaseguro tayo ya nagawan mauk-uksoy so kioli?
20 Nipaakar ed kioli ed tawen, ibabaga na Biblia ya kada sakey et paolien “unong ed dugan pasen to.” (1 Cor. 15:23) Nailaloan tayo ya say kioli diad dalin et nagawa met ya mauk-uksoy. Makapainteres itan ya talaranan. Kasin saramay agano nin inatey et paolien diad kagapo na Sanlibon Taon ya Uley nen Kristo tan abeten ira na saray inad-aro da? Kasin saray matoor a lalaki nensaman ya maong a mangidaulo so unonan paolien pian ontulong ya man-organisa ed totoo na Dios diad balon mundo? Panon to balet iramay inatey ya agbalot akapanlingkor ed si Jehova? Kapigan tan iner ira paolien? Dakel so nayarin itepet tayo. Pero, talaga kasin kaukolan tayon isipen iratan natan? Agta mas maabig so manalagar pian naamtaan tayo? Seguradon makapaliket a nanengneng no panon ya gawaen iratan nen Jehova.
21. Antoy iilaloan tayo nipaakar ed kioli?
21 Legan tayon manaalagar, kaukolan tayon pabiskegen so pananisia tayo ed si Jehova. Impromisa to ya panamegley nen Jesus et nabilay lamet iray inatey ya walad memorya to. (Juan 5:28, 29; 11:23) Pian paneknekan ya sarag nen Jehova ya paolien iray inatey, imbaga nen Jesus a si Abraham, Isaac, tan Jacob et “mabilay iran amin” parad Sikato. (Luc. 20:37, 38) Kanian singa si Pablo, dakel so rason tayon ibaga: “Walay ilalok ed Dios . . . a walay kioli.”—Gawa 24:15.
[Paimano ed leksab]
^ par. 8 Say manunan bato ed suyok et say baton iiyan ed suyok na sakey a paalagey diad nansaipan na duaran padir pian ag-iratan onkusbo. Nen pinaoli si Jesus, sikatoy nagmaliw ya “pinagkapundasyon a bato ed suyok” na Kristianon kongregasyon na saray alanaan, a niyaliling ed sakey ya espiritual ya abung.


text:
AGAYLAY ABIG YA BENDISYON PARAD TOTOO NEN JEHOVA!
In-release so Balon Mundo a Patalos na Masanton Kasulatan ed Pangasinan
NEN Disyembre 11, 2015, wala so importantin agawa ya agnalingwanan: In-release so Pangasinan ya Balon Mundo a Patalos na Masanton Kasulatan.
Say Balon Mundo a Patalos na Masanton Kasulatan et sakey met la natan ed saray Biblia ya uusaren na saray totoo diad Pilipinas ya walay takot ed Dios. Akin balet et kaukolan ni kaaruman ya patalos na Biblia? Siopa ray angipatalos? Tan panon kan makaseguro ya napanmatalekan so Balon Mundo a Patalos na Masanton Kasulatan?
Akin ya Dakdakel so Patalos na Biblia?
Dakdakel so im-publish ya balon bersion na Biblia diad imbebeneg ya taon. Saray arum ya balon bersion et pinawala day Biblia ed unonan pankanawnawa diad pigaran lenguahe. Balet wala met iray balon Biblia ya ipapatalos ed saray lenguahen wala la ray kabkabat ya bersion na Biblia. Akin ey? Oniay ipapaliwawa na libron So Many Versions? nen Sakae Kubo tan Walter Specht: “Anggapoy patalos na Biblia a nibagan sampot la. Nepeg ya iyadapta iray patalos ed onaaligwas ya pakatalos na saray scholar ed Biblia tan ed panguuman na lenguahe.”
Nen imbebeneg ya taon, walay baleg ya inaligwasan ed pakatalos ed Hebreo, Aramaiko, tan Griego—saray sankaunaan ya lenguahe ya nisulat so Biblia. Ontan met, wala ray nalmo ya manuskrito ya mas daan tan mas susto nen saramay inusar na saray akaunan managpatalos na Biblia. Kanian say Salita na Dios et nayari la natan ya ipatalos ya mas susto!
“Say Biblia so sankasaliwan ya libro ed interon taon, kada taon,” insulat nen Declan Hayes, Propesor na International Business. Tan no maminsan lapud labay day makapanggawa na sankasaliwan a libro, agla naiikdan na imano so suston panagpatalos. Wala ni ingen so Biblia ya basta labat angekal ed saray bersikulo ya “aliwan makapainteres” ed saray nan-publish. Wala met so Biblia ya sinalatan to iray salita o balikas ya nayarin makapasakit ed arum ya managbasa. Singa bilang, papagustoan na satan so pigaran totoo diad impanawag ed Dios ya “Ama-Ina.”
Inyamot so Ngaran na Dios
Nayarin say aliwliwa natan et say gagawaen ed ngaran na Dios ya Jehova. (Say pangipapatalos na arum ya scholar ed ngaran na Dios et “Yahweh.”) Diad saray daan ya kopya na Biblia, say ngaran na Dios et irerepresenta na apatiran Hebreon letra ya diad English et YHWH odino JHVH. Diad Daan a Sipan labat et ngalngali 7,000 beses la ya naromog iyan nikadkaduman ngaran. (Exodo 3:15; Salmo 83:18) Malinew sirin ya labay na Amalsa ya kabaten tan usaren na saray mandadayew ed sikato itan ya ngaran!
Balet nilasus taon lay apalabas, lapud saray anito et agla bibitlaen na saray Judio so ngaran na Dios. Sinmabi panaon, saray Kristiano so naimpluensyaan met la na saratan ya anito. (Gawa 20:29, 30; 1 Timoteo 4:1) Maslak ed saray nampatalos na Biblia et sinalatan da na titulon “Katawan” so ngaran na Dios. Natan et anggapo lan balot so ngaran na Dios ed maslak a Biblia. Say arum ya Biblia natan et inekal da ni ingen so salitan “ngaran” ed Juan 17:6, ya ditan et imbaga nen Jesus: “Impaamtak so ngaran mo.” Oniay impangipatalos na Maung a Balita ed satan ya bersikulo: “Impakabat ta [ka].”
Akin et agda labay ya usaren so ngaran na Dios? Imanoen so imbaga na magasin ya Practical Papers for the Bible Translator. Im-publish itan na United Bible Societies (UBS), ya mangoorganisa ed kimey ya panagpatalos na Biblia ed interon mundo. Inkuan na sakey ya artikulo ditan: “Lapud say YHWH et talagan bibidbiren ya ngaran, say sankaabigan ya pangipatalos ed satan et panamegley na transliteration.” Balet impasakbay na satan ya artikulo: “Wala ra balet so nagagawa ya nepeg ya ikonsidera.”
Makatunongan kasi iratan? Diad saman ya magasin, imbaga na arum ya scholar: “No usaren mi ngaran ya singa say Yahweh, nayarin aliwa so natalosan . . . , ompan isipen da ya say ‘Yahweh’ et sananey a Dios, odino balo tan agkabat a Dios, ya duma ed samay Dios ya kabat da la.” Balet malinlinew so ibabangat na Biblia ya si Jehova a Dios et duma ed saray dios ya dadayewen na saray aliwan Kristiano!—Isaias 43:10-12; 44:8, 9.
Ibabaga na arum ya scholar ya ontutumbok labat irad tradisyon nen sinalatan da na “Katawan” so ngaran na Dios. Balet ag-aaprobaan nen Jesus iray tradisyon ya agmamapagalang ed Dios. (Mateo 15:6) Sakey ni, say pangekal na ngaran na Dios tan salatan na titulo et aliwan Makasulatan. Dakel so titulo nen Jesu-Kristo, singa “Say Salita na Dios” tan “Ari na saray arari.” (Apocalipsis 19:11-16) Lapud satan, nepeg kasin salatan so ngaran ya Jesus na sakey ed saratan ya titulo?
Oniay imbaga na sananey nin artikulo ed saman ya magasin: “Say ngaran ya ‘Jehova’ et duga labat ya ag-usaren.” Antoy rason da? “Parad dakel ya scholar, say sankaasinggeran ed orihinal ya pangibalikas ed satan ya ngaran et ‘Yahweh.’ ” Balet saray kabkabat a ngaran ed Biblia singa say Isaias, Jeremias, tan Jesus et impatalos met ya arawi ed orihinal ya pangibabalikas ed saratan diad Hebreo (Yeshaʽ·yaʹhu, Yir·meyahʹ, tan Yehoh·shuʹa). Lapud say makatunongan a paraan na pangipatalos ed ngaran na Dios et “Jehova”—ya pigapigay taon lan uusaren ed English tan arum nin lenguahe—saramay agmalabay ya mangusar ed satan et ataptapew so rason da. Ompapaway ya agda labay ya usaren so ngaran na Dios lapud emosyon tan panaglabi, aliwan lapud impanaral ya maong.
Balet say isyu dia et aliwa labat ya nipaakar ed inkadunong. Singa bilang, insulat na sakey ya consultant na UBS ed India no anto ray epekto na pangekal ed ngaran na Dios ed saray edisyon ya datin wala itan. Inkuan to: “Ag-interesado iray Hindu ed titulo na Dios; labay dan naamtaan so personal ya ngaran na Dios, tan anggad agda naamtaan itan et ag-ira napaapit ed sikato.” Tua met iya ed amin ya manaanap ed Dios. Importante ya amta tayoy ngaran na Dios pian natalosan a sikatoy aliwa labat ya sakey ya puersa noagta sakey a Persona, ya sarag mon nakabat. (Exodo 34:6, 7) Kanian ibabaga na Biblia: “Balang sakey ya ontatawag ed ngaran nen Jehova et niliktar.” (Roma 10:13) Nepeg labat sirin ya usaren na saray mandadayew ed Dios so ngaran to!
Sakey a Patalos ya Mamapagalang ed Dios
Kanian agnalinglingwanan imay agawa nen 1950 nen unonan im-publish so English ya New World Translation of the Christian Greek Scriptures. Diad tinmumbok a dekada, saray kabiangan na Hebreon Kasulatan, odino samay tatawagen ya Daan a Sipan, et sandaraiset ya im-publish. Nen 1961, in-release so kompleton English ya Biblia diad sakey ya volume. Say sankaimportantian, impatalos na New World Translation so ngaran na Dios ya “Jehovah” ed ngalngali 7,000 ya pakabasaan ed satan diad Daan a Sipan. Say talagan nikadkaduma et say impangipawil ed ngaran na Dios ed 237 ya pakabasaan ed satan diad Kristianon Griegon Kasulatan, odino “Balon Sipan.”
Say impangipawil ed ngaran na Dios et aglabat mamapagalang ed sikato noagta mas pinalinew toy pakatalos tayo. Singa bilang, oniay impangipatalos na dakel a Biblia ed Mateo 22:44: “Say Katawan inkuan to ed Katawan ko.” Balet siopay mansasalita tan siopay pangibabagaan to? Oniay impangipatalos ed satan na Balon Mundo a Patalos: “Inkuan nen Jehova ed Katawan ko,” ya inala ed Salmo 110:1. Kanian malinew ya napambiigan na saray manbabasa si Jehova a Dios tan say Anak to.
Siopa ray Angipatalos?
Say New World Translation et im-publish na Watch Tower Bible and Tract Society, say legal ya ahensia a mangirerepresenta ed Saray Tasi nen Jehova. Diad masulok lan sanlasus a taon, saray Tasi nen Jehova et mangiimprinta tan mangibubunog na saray Biblia ed interon mundo. Say New World Translation et inmatalek ed sakey a grupo na saray Kristianon Tasi nen Jehova a tatawagen ya New World Bible Translation Committee. Lapud aglabay na saray membro na committee so nakabkabat, kinerew da ya ag-ipapaamta so ngaran da anggan sano inatey la ra.—1 Corinto 10:31.
Akin et tinawag itan ya New World Translation? Ipapaliwawa na paunan salita ed 1950 ya edisyon a sayan title et mangipapanengneng ed mabiskeg a pananisia ya say katooan et “asingger lan onloob ed balon mundo” ya impromisa na Dios diad 2 Pedro 3:13. Insulat na committee ya legan na sayan “panaon na pananguman manlapud daan ya mundo paarap ed matunong a balon mundo,” importante a saray patalos na Biblia et mangipaamta ed “puron katuaan na Salita na Dios.”
Suston Patalos
Say manunan inimano et say suston panagpatalos. Saray angipatalos ed English ya edisyon et direktan angipatalos ed orihinal a Hebreo, Aramaiko, tan Griego, ya inusar da so sankaabigan ya tekston pangibasiyan. * Inas-asikaso da ya ipatalos no anton talaga so walad orihinal ya teksto anggad posible, balet ta diad lenguahen mainomay ya natalosan na saray manbabasa natan.
Agla pankelawan ya inrayew na arum ya scholar so New World Translation lapud inkamatua tan inkasusto na satan. Nen 1989, oniay imbaga nen Propesor Benjamin Kedar, Hebreon scholar ed Israel: “Diad panre-research ko ed lenguahen inusar ed Hebreon Biblia tan saray patalos, naynay kon nenengnengen so English ya edisyon na New World Translation. Lapud satan, kukkumbinsido ak ya talagan nansagpotan itan pian suston natalosan so [orihinal a] teksto anggad posible.”
Ipapatalos ed Arum nin Lenguahe
Maong sirin ya saray Tasi nen Jehova et mangipapatalos ed New World Translation ed arum nin lenguahe, nilikud ed English. Diad kaplesan et ni-publish la so intero odino kabiangan na satan diad masulok ya 120 a lenguahe. Pian maples ya nasumpal so proyekto, walay ginawan paraan na panagpatalos ya impantekep so panaral ed saray salita ed Biblia tan say pangusar na computer. Wala met so department a tatawagen ya Translation Services ya ontutulong ed saray managpatalos. Say Mananguley ya Ulop na Saray Tasi nen Jehova so mangaasikason maong ed kimey a panagpatalos na Biblia panamegley na Writing Committee. Balet panon ya gagawaen iyan kimey?
Unona, walay grupo na saray makukulin Kristiano ya tinuron manlingkor bilang translation team. Apruebaan la ya no mankimey iray managpatalos bilang team, imbes ya sansakey, makapanggawa ra na mas marakep tan mas balanse ya patalos. (Proverbio 11:14) Kaslakan et wala lay eksperiensya na kada membro na team diad panagpatalos na saray publikasyon na saray Tasi nen Jehova. Insan sikaray ipasal ya maong ed manuna iran prinsipyo ed panagpatalos na Biblia tan diad panangusar na saray computer program ya ginawa parad sayan kimey.
Bibilinen iray managpatalos ya ipatalos day Biblia ed suston paraan tan mainomay a talosan na ordinaryon totoo. Nepeg ya ipatalos itan ya literal anggad posible, balet agnepeg ya nauman so kabaliksan na orihinal. Panon iyan nagawaan? Imanoen pa so balon release ya Biblia. Ginmapo so translation team diad impanpili ra na Pangasinan iran termino parad amin ya importantin salita ed Biblia ya inusar na English ya New World Translation. Saray salita ed Biblia a mankokonektaan tan manpapara na kabaliksan et ipanengneng na computer program ya Watchtower Translation System. Ipanengneng to met iray orihinal a Griego odino Hebreon salita ya angalaan na saray salitan English pian naamtaan na saray managpatalos no panon ya impatalos iratan ya Griego odino Hebreon salita diad arum iran teksto. Baleg a tulong irayan amin ed pampili na mipetekan iran termino ya Pangasinan. No akapandesisyon lay team no dinan iray salitan usaren, igapo da la ya ipatalos so Biblia, tan nanengneng ed screen na computer iray mipetekan a salitan Pangasinan legan dan ipapatalos so kada bersikulo.
Balet say panagpatalos et aliwan basta pinetekan iray salita. Dakel so nepeg ya gawaen pian naseguro ya say apilin Pangasinan ya salita et ipasabi toy dugan ideya na Kasulatan ed kada konteksto. Kaukolan met ya seguroen ya say grammar tan inkaayos na saray salita et marakep tan natural. Napatnagan ed sayan proyekto ya talagan nansagpot iray managpatalos. Say Pangasinan ya Balon Mundo a Patalos na Masanton Kasulatan et mainomay a basaen, malinew tan mainomay a talosan, tan ipapasabi na satan no antoy walad orihinal a teksto. *
Nengneng yon mismo so Balon Mundo a Patalos na Masanton Kasulatan. Makala kayo na kopya ed saray angi-publish na sayan magasin odino diad kongregasyon na saray Tasi nen Jehova ed lugar yo. Makaseguro kayo a say babasaen yo et matoor ton ipapasabi so mismon salita na Dios diad lenguahe yo. Seguradon mipakna ka a say agano nin impangi-release ed sayan Biblia et agaylay abig ya bendisyon!
^ par. 24 Diad samay inmunan edisyon ya English, say The New Testament in the Original Greek nen Westcott tan Hort so inusar a pinagkabasiyan na Griegon teksto. Say Biblia Hebraica nen R. Kittel so pinagkabasiyan na Hebreon Kasulatan. Diad 2013 a rebisyon, inusar met so arum ya akaunan papiro, a papanisiaan ya nen komadua tan komatlon siglo C.E. so petsa da. Kinonsulta met iray master text ya napatnagan ed saratan iray agano nin inaral na saray scholar, a singa saramay inaral nen Nestle tan Aland tan say United Bible Societies.
^ par. 30 Parad kaaruman ya impormasyon nipaakar ed saray prinsipyo ed panagpatalos na Biblia tan saray kabiangan na sayan Pangasinan ya edisyon, nengnengen iray apendise ya A1 tan A2 na Balon Mundo a Patalos.


text:
Aligen so Pananisia Ra
Panon tayon nagunggonaan natan ed panaral ed pananisia na saray bibii tan lalaki ed Biblia?
Time Line
Say time line tan saray mapa so ontulong ed sikan nilitrato no kapigan tan iner nambilay iray matoor ya karakter na Biblia.
Sulat na Mananguley ya Ulop
Say Mananguley ya Ulop et mangipapaseseg ya basaen tan aralen iyan libro bilang indibidual tan bilang pamilya.
Introduksion
Nabasa ed Biblia so tuan istorya na saray matoor a lalaki tan bibii. Panon tayon makaaral ed ehemplo ra?
ABEL
“Mansasalita ni Anggano Inatey La”
Antoy naaralan tayod si Abel anggano dagdaiset labat so nabasa tayod Biblia nipaakar ed sikato?
NOE
“Akiulop-ulop ed Dios”
Anto ran subok so inarap nen Noe tan say asawa to ed impamabaleg dad ananak da? Panon dan impanengneng so pananisia ra ed impampaalagey day biong?
ABRAM
“Ama na Amin a Walaan na Pananisia”
Panon ya impanengneng nen Abraham so pananisia? Diad anto ran paraan naalig moy pananisia nen Abraham?
RUT
“Anggan Iner a Laen Mo, Onla Ak”
Akin a mabulos ya tinaynanan nen Rut so pamilya tan binalegan ton dalin? Anton kualidad so impanengneng to kanian pinabpabli nen Jehova?
RUT
‘Magalang ya Bii’
Akin ya importante so impankasal nen Rut tan Boaz? Antoy naaralan tayod si Rut tan Noemi nipaakar ed pamilya?
HANA
Imbesngaw Tod Dios so Walad Puso To
Say pananisia nen Hana ed si Jehova so tinmulong ed sikaton naarap so mairap a situasyon.
SAMUEL
Nantultuloy ya “Binmaleg ed Arap nen Jehova”
Antoy nikadkadumad impanugaw nen Samuel? Antoy tinmulong ed sikato pian ombiskeg so pananisia to legan a walad tabernakulo?
SAMUEL
Nanmatoor Anggano Wala ray Akadismayaan To
Amin tayo et makakaeksperiensya na irap tan pakadismayaan a nayarin mamakapuy na pananisia tayo. Antoy naaralan tayod impansungdo nen Samuel?
ABIGAIL
Walaan na Pakatalos tan Karunongan
Antoy naaralan tayod aliwan marakep ya pamilya nen Abigail?
ELIAS
Indepensa Toy Dugan Panagdayew
Antoy naaralan tayod si Elias no wala ray kontra ed ibabangat na Biblia?
ELIAS
Nanalagar tan Lawas Akabantay
Panon ya impanengneng nen Elias ya sikatoy lawas akabantay legan ton aalagaren ya nasumpal so pormisa nen Jehova?
ELIAS
Niligliwa na Dios To
Anto ray agawa kanian kinmapuy tan adismaya si Elias, ya anggad kinerew ton ompatey la komon?
JONAS
Akaaral ed Saray Lingo To
Kasin singa ka met si Jonas ed pangawat na asainmin? Say istorya to so mangiter na aral ed sikatayo ed anos tan inkamapangasi.
JONAS
Naaralan Toy Magmaliw a Mapangasi
Panon ya ontulong ed sikatayon matuan usisaen so sarili tayo ed agawad si Jonas?
ESTER
Inyagel To ray Totoo na Dios
Say pangipanengneng na masakripisyon aro ya singa ginawa nen Ester et mankaukolan na pananisia tan pakpel.
ESTER
Makabat, Makpel, tan Agmakasarili
Antoy masakripisyon ginawa nen Ester parad si Jehova tan ed saray kabaleyan to?
MARIA
“Nia! Siak so Biin Aripen nen Jehova!”
Anto so ipapatnag na reaksion nen Maria ed si Gabriel diad pananisia to? Anto ni ran kualidad so impanengneng to?
MARIA
“Minorekdek To so Kabaliksan” na Saray Salita
Saray eksperienya nen Maria ed Jerusalem so amabiskeg ed pananisia tod saray sipan nen Jehova.
JOSE
Nampursigi Pian Naprotektaan tan Naasikaso Toy Pamilya To
Panon ya prinotektaan nen Jose so pamilya to? Akin ya inyalis toy Maria tan Jesus ed Ehipto?
MARTA
“Manisia Ak”
Panon ya impanengneng nen Marta so pananisia diad panaon na ermen?
PEDRO
Nilabanan Toy Takot tan Duaruwa To
Mabiskeg tan makaderal so panduaruwa. Balet ta alabanan nen Pedro so takot tan duaruwa to diad impanumbok tod Jesus.
PEDRO
Nanmatoor Anggano Wala ray Subok
Panon ya say pananisia tan inkamatoor nen Pedro so tinmulong ed sikaton awaten so impangorehi nen Jesus?
PEDRO
Akaaral ed Panamerdona na Katawan To
Antoy imbangat nen Jesus ed si Pedro? Panon ya pinaneknekan nen Jesus ya pinerdona to lay Pedro?
Konklusyon
Panon mon napansiansian mabiskeg so pananisia tan ilalom?


text:
APENDISE
Pansaludo ed Watawat, Panagboto, tan Serbisyo ed Komunidad
Pansaludo ed watawat. Panisiaan na Saray Tasi nen Jehova a say idakmomo odino pansaludo ed watawat a kaslakan ya babansagan na pangansion ed national anthem et sakey a klase na panagdayew. Ipapanengneng na saramay manggagawa ed satan a say bibidbiren dan manangiliktar et aliwan say Dios, noagta say bansa da odino saray lider da. (Isaias 43:11; 1 Corinto 10:14; 1 Juan 5:21) Say alimbawa na ontan ya lider et si Nabucodonosor ya ari ed Babilonia nensaman. Labay ton pabiliben iray totoo ed pakayari tan inkarelihyoso to, kanian angipaalagey na balbaleg ya imahen tan ingganggan to ray sakop to ya ondakmomo ed satan legan ya patotogtogen so musika, ya singa saray national anthem natan. Balet walay taloran Hebreo, si Sadrac, Mesac, tan Abednego, ya agdinmakmomo ed satan ya imahen anggano amta ran patey so dusa.
Diad panaon tayo, “say watawat so dadayewen na saray makabansa ya totoo” so insulat na historian ya si Carlton Hayes. “No ipaparada so watawat, eekalen na totoo iray sombrero ra; tan pian nidayew itan et mansusulat na tula iray manag-anlong, tan mangakansion iray ugugaw.” Inkuan to nin say nasyonalismo et walaan met na saray “piesta,” singa say Independence Day na Pilipinas kada Hunyo 12. Wala met iray bayani ya idadayew dan singa sasanto tan wala met iray monumento ya ipapasen dan singa templo. Diad sakey a publikon seremonya ed Brazil, oniay imbaga na sakey a heneral: “Say watawat et gagalangen tan dadayewen . . . no panon ya dadayewen met so Bansa ya niyanakan.” On, “say watawat et sagrado, no panon ya say krus et sagrado,” so aminsan ya imbaga na The Encyclopedia Americana.
Nabasa ed mas agano nin edisyon na satan met lanlamang ya encyclopedia ya saray national anthem et “panangibalikas na katooran ed bansa tan diad kaslakan et walay karga ton singa pikakasi ed Dios ya onkekerew na panangiwanwan tan proteksion parad saray totoo odino manuley da.” Kanian aliwan panatiko o sobran matunong iray lingkor nen Jehova diad pangipapasen dan sakey a klase na panagdayew iray seremonya a makabansa ya walay kaiba ton pansaludo ed watawat tan pangansion na national anthem. Diad tua, oniay inkuan na libron The American Character nipaakar ed ananak na saray Tasi nen Jehova diad saray eskuelaan ed United States ya agmalabay a mansaludo ed watawat odino mansamba na katooran: “Diad nantutumbokan a kaso et nandesisyon a siansia so Korte Suprema ya sarayan inagew-agew ya seremonya et sakey a klase na panagdayew.”
Anggano agmibibiang iray totoo nen Jehova ed saray seremonya a kontra ed ibabaga na Biblia, rerespetoen da iramay manggagawa ed satan. Rerespetoen da met so watawat bilang simbolo na bansa tan bibidbiren da ray opisyal na gobierno bilang “atagey ya autoridad” ya onkakanan “lingkor na Dios.” (Roma 13:1-4) Kanian, uunoren na saray Tasi nen Jehova imay bilin ya ipikasi iray “arari tan amin a walad atagey a posisyon.” Say motibo da balet et ‘pian makapantultuloy iran manbilay a maligen tan mareen a walaay sigpot a debosyon ed Dios tan inkaseet.’
Panagboto no eleksion. Rerespetoen na saray tuan Kristiano so karapatan na arum ya omboto. Ag-ira manproprotesta ed saray eleksion, tan mikokoopera ira ed saray opisyal ya analo ed eleksion. Balet determinado iran mansiansian neutral ed politika. (Mateo 22:21; 1 Pedro 3:16) Antoy gawaen balet na sakey a Kristiano no diad bansa ya kawalaan to et obligado ya omboto so amin tan kabusolen da iramay ag-oonla ed pasen ya pambotoan? No ontan so situasyon, nayarin sikatoy mandesisyon ya onla ed pasen ya pambotoan no naako na konsiensia to, ya singa ginawa di Sadrac, Mesac, tan Abednego nen linma rad patar na Dura. Balet kaukolan ya sikatoy manalwar ya agto nikompromiso so neutralidad to. Nepeg ton ikonsidera iyan anemiran prinsipyo:
Saray patumbok nen Jesus et ‘agkabiangan na mundo.’
—Juan 15:19.
Irerepresenta na saray Kristiano si Kristo tan say Panarian to.
—Juan 18:36; 2 Corinto 5:20.
Say Kristianon kongregasyon et nankakasakey ed pananisia, tan aaligen na saray Kristiano so panangaro nen Kristo.
—1 Corinto 1:10; Colosas 3:14.
Saramay mangiboto ed sakey ya opisyal et natetel met ed saray mauges ya gawaen to.
—Imanoen iray prinsipyo a walad 1 Samuel 8:5, 10-18 tan 1 Timoteo 5:22.
Nen labay na saray Israelita so nawalaan na toon manuley, impasen nen Jehova ya Sikato so impulisay da.
—1 Samuel 8:7.
Nepeg ya bulos itayon mansalita diad pangipulong tayo ed Panarian na Dios ed amin a klase na totoo, pian nanengneng da ya say gobierno labat nen Jehova so susuportaan tayo.
—Mateo 24:14; 28:19, 20; Hebreo 10:35.
Serbisyo ed komunidad. Diad arum a bansa, saramay agmalabay a mibiang ed militar et oobligaen na gobierno a manggaway serbisyo ed komunidad. No walay onian dedesisyonan tayo, nepeg itayon manpikasi, nayarin itongtong tayo itan ed sakey a Kristianon maespiritual, insan tayo mandesisyon base ed no antoy ididikta na konsiensia tayo ya nipasal ed saray prinsipyo diad Biblia.
Ibabaga na Salitay Dios ya ‘ontulok tayod saray gobierno tan autoridad, akaparaan itayo parad amin a maabig a gawa, tan magmaliw tayon makatunongan.’ (Tito 3:1, 2) Lapud satan, itepet tayod sarili tayo: ‘No gawaen ko iyan serbisyo, posible kasin nikompromisok so neutralidad ko bilang Kristiano odino makapibiang ak ed saray aktibidad na palson relihyon?’ (Miqueas 4:3, 5; 2 Corinto 6:16, 17) ‘Kasin lapud satan et nairapan ak lan gawaen iray responsabilidad ko bilang Kristiano odino ompan napaulyan ko ni ingen iratan?’ (Mateo 28:19, 20; Efeso 6:4; Hebreo 10:24, 25) ‘Odino posible met ya lapud sayan serbisyo et napalaknab koy panaglingkor ko, tan ompan makapanpayunir ak ni ingen?’
No kayarin nannonot a maong so sakey a Kristiano et nandesisyon ya manggaway serbisyo ed komunidad nen say napriso, nepeg a respetoen na agagi so desisyon to. (Roma 14:10) Balet no ag-itan naako na konsiensia to, nepeg met a respetoen na agagi so desisyon to.


text:
KAPITULO 114
Diad Isabi na Kristo Ukomen to ray Karnero tan Kanding
IMBAGA NEN JESUS SO ILUSTRASYON NIPAAKAR ED SARAY KARNERO TAN KANDING
Diad Palandey na Saray Olibo, kakkayari nen Jesus ya inistorya iray ilustrasyon nipaakar ed samploran mamarikit tan saray talento. Panon ton sinampotan so ebat tod tepet na saray apostol nipaakar ed tanda na kiwawala to tan say kaunoran a parte na sistema na mundo? Angiter na sampot ya ilustrasyon nipaakar ed saray karnero tan kanding.
Oniay impangigapo nen Jesus: “Sano say Anak na too et onsabi ed gloria to, tan kaiba toy amin ya anghel, diad satan et sikatoy onyurong ed maglorian trono to.” (Mateo 25:31) Malinlinew ed imbaga to ya sikato, si Jesus, so manunan karakter ed sayan ilustrasyon. Mabetbet ton tatawagey sarili to ya “Anak na too.”—Mateo 8:20; 9:6; 20:18, 28.
Kapigan nagawa iyan ilustrasyon? Diad ‘isabi nen Jesus ed gloria to’ kaiba iray anghel tan onyurong “ed maglorian trono to.” Wala la may abitla to nipaakar ed “Anak na too ya onsasabi diad saray lurem na tawen a walaay pakapanyari tan baleg a gloria” tan kaiba iray anghel. Kapigan itan nagawa? “Kayarin tuloy na kairapan.” (Mateo 24:29-31; Marcos 13:26, 27; Lucas 21:27) Kanian nagawa iyan ilustrasyon diad arapen, no onsabi lay Jesus ed gloria to. Antoy gawaen tod saman?
Impaliwawa nen Jesus: “Sano say Anak na too et onsabi . . . , natipon ed arap to so amin a nasyon, tan pambibiiganen to iray totoo, a singa sakey a managpastol ya ibibiig to iray karnero ed saray kanding. Tan saray karnero et ipasen to diad kawanan to, balet saray kanding et diad kawigi to.”—Mateo 25:31-33.
Oniay imbaga nen Jesus nipaakar ed saray karnero ya walad dapag ya papaboran to: “Insan ibaga na Ari ed saramay walad kawanan to: ‘Gali dia, sikayo ran benendisyonan nen Amak, tawir yoy Panarian ya imparaan ed sikayo manlapu lad inkiletneg na mundo.’” (Mateo 25:34) Akin ya paboran na Ari iray karnero?
Impaliwawa na Ari: “Sanen narasan ak et pinakan yo ak. Sanen napgaan ak et pinainum yo ak. Agyo ak kabat balet pinatuloy yo ak ed ayaman yo. Sanen lakseb ak et kinawesan yo ak. Sanen nansakit ak et inasikaso yo ak. Sanen wala ak ed prisoan et binisita yo ak.” Nen tinepet na saray karnero, “saray matunong,” no panon dan ginawa iraman a kamaongan, inyebat to: “No ginawa yo itan ed sakey ed saray sankamelagan ed sarayan agagik, ginawa yo met la itan ed siak.” (Mateo 25:35, 36, 40, 46) Aliwan diad tawen da ginawa iraya ta anggapoy mansasakit odino narasan ed tawen. Ginawa iratan parad saray agagi nen Kristo diad dalin.
Panon to iray kanding, ya inyan ed kawigi? Inkuan nen Jesus: “Insan ibaga [na Ari] ed saramay walad kawigi to: ‘Arawi kayod siak, sikayo ran naukom diad andi-anggaan ya apoy ya imparaan parad Diablo tan saray anghel to. Ta sanen narasan ak et agyo ak pinakan; tan sanen napgaan ak et agyo ak pinainum. Sanen agyo ak kabat et agyo ak pinatuloy. Sanen lakseb ak et agyo ak kinawesan. Sanen nansakit ak tan wala ak ed prisoan et agyo ak inasikaso.’” (Mateo 25:41-43) Kanepegan da labat itan ya panangukom ta agda trinato ya maabig iray agagi nen Kristo diad dalin, ya nepeg da komon a gawaen.
Naaralan na saray apostol ya say resulta na satan ya pangukom ed arapen et permanente—andi-anggaan. Inkuan nen Jesus ed sikara: “Diad saman et [ibaga] ed sikara [na Ari]: ‘Ibagak ed sikayoy tua, no agyo itan ginawa ed sakey ed sarayan sankamelagan, agyo met itan ginawa ed siak.’ Saraya so ompatey ed andi-anggaan, balet saray matunong so mangawat na bilay ya andi-anggaan.”—Mateo 25:45, 46.
Dakel so pannonotan na saray apostol nen Jesus ed samay ebat tod tepet da, ya ontulong ed sikaran usisaen iray ugali tan kagagawa da.


text:
TEPET 5
Antoy Mensahe na Biblia?
“Mangiyan ak na busolan ed baetan mo tan say bii tan ed baetan na ilalak mo tan ilalak to. Mekmeken to ka ed ulo, tan sikatoy sakitan mo ed mukor.”
“Diad panamegley na ilalak mo, amin a nasyon ed dalin et onggamor na bendisyon lapud dinengel moy boses ko.”
“Onsabi la komon so Panarian mo. Nagawa komon so linawam, a singa ed tawen, ontan met diad dalin.”
“Say Dios a mangiiter na kareenan et magano to lan mekmeken si Satanas diad pangigatin-gatin yo.”
“Sano nipasakop la ed Anak so amin a bengatla, sikaton mismo et manpasakop met la ed Dios ya angipasakop na amin a bengatla ed sikato, pian say Dios so magmaliw ya alenleneg a Manuley na amin.”
“Natan saray sipan et inter ed si Abraham tan ed ilalak to . . . , si Kristo. Niarum ni, no kayarian kayo nen Kristo, sikayoy peteg ya ilalak nen Abraham.”
“Say panarian na mundo et nagmaliw a Panarian na Katawan tayo tan say Kristo to, tan sikatoy manuley bilang ari ya anggad angga.”
“Kanian imbantak so baleg a dragon, say sankaunaan ya uleg, samay tatawagen a Diablo tan Satanas, a mangibabalang ed interon mundo; sikatoy imbantak diad dalin, tan saray anghel to et imbantak a kaiba to.”
“Inerel to so dragon, say sankaunaan ya uleg, say Diablo tan Satanas, tan binalor to ed 1,000 taon.”


text: 7 Pakaskasi ak la! Singa ak samay sakey,A sanen asumpal lay panag-ani na prutas ed panaoy tiagewTan asumpal lay panagtudtor kayari na panagburbor na ubasEt anggapoy naromog ton monil na ubas a naakan to,Anggapoy unonan bunga na igos a pampipirawatan ko.*2 Naandi* lad dalin imay matoor;Anggapo lay maptek ed saray totoo.+Amin da et mantatalaran a mamaagus na dala.+Papatitan na balang sakey so dilin agi tod panamegley na iket.3 Eksperto iray lima ran manggaway mauges;+Wala ray kekerewen na prinsipe,Manaanap na upa so ukom,+Ibabalikas na samay prominente iray pilalek to,*+Tan mantutulongan iran manggawa ed satan.*4 Samay sankamaongan ed sikara et singa saray sabisabit,Samay sankatunongan ed sikara et mas mauges ni nen say alar a sabit.Onsabi so agew na saray managbantay yo tan say agew na pikuentaan ed sikayo.+Natan et nataktakot ira.+5 Agyo papanisiaan so kaulop yoOdino panmamatalekan so maapit a kaaro.+Alwaran yoy ibabaga yod samay mandukdukol a sankalakap yo.6 Ta busolen na anak a laki so ama to,Kontraen na anak a bii so ina to,+Tan say manugang a bii et kontraen toy katulangan ton bii;+Say mamusol ed sakey a too et saramay walad sankaabungan to.+7 Balet siak, mantalaran ak ed si Jehova.+Maan-anos ak a manalagar ed Dios a manangiliktar ko.+Say Dios ko et dengelen to ak.+8 Agka manliliket ed agawad siak, O kalaban* ko.Anggano atumba ak et ombangon ak;Anggano manaayam ak ed kabilungetan, si Jehova so magmaliw a liwawak.9 Itepel ko so sanok nen Jehova—Ta nankasalanan ak ed sikato+—Anggad idepensa toy kasok tan ipaakseb toy hustisya parad siak.Ipaway to ak ed liwawa;Onnengneng ak ed inkatunong to.10 Nanengneng met na kalaban ko,Tan sikatoy nasakbongan na kababaingan, sikaton angibagad siak na:“Kawalaan nen Jehova a Dios mo?”+Onnengneng ak ed samay kalaban ko.Sikatoy gatinan a singa pitek ed saray karsada.11 Satan so agew na pangipaalagey ed saray padir mo;Diad satan ya agew et onnatnat so ketegan.*12 Diad satan ya agew et onla rad sikaManlapud Asirya tan saray syudad na Ehipto,Manlapud Ehipto ya anggad Ilog;*Manlapud dayat ya anggad sananey a dayat tan manlapud palandey ya anggad sananey a palandey.+13 Tan magmaliw ya agnapanayaman so dalin lapud saray manaayam ditan,Bilang resulta na ginawa ra.*14 Pastolan moy totoom ed panamegley na baston mo, say pulok a tawir mo,+Samay manbukbukor a manaayam ed katakelan—diad pegley na tanemay manbubungan kiew.Pakan mo ra diad Basan tan Gilead+ a singa saray agew nensaman.15 “Singa diad saray agew a pinmaway kad dalin na Ehipto,Ipanengneng kod sikato iray makapakelaw a bengatla.+16 Nanengneng na saray nasyon tan nabaingan ira anggaman ed interon biskeg da.+Pepetan day sangi ra;Natelek iray layag da.17 Singa saray uleg et dildilan day dabok;+Manggiwgiw iran ompaway ed saray pansasalimbengan da a singa saray onkukurong ya ayayep* ed dalin.Mankebbiew iran onlad si Jehova a Dios mi,Tan ontakot irad sikato.”+18 Siopay Dios a singa sika,A mameperdonay kasalanan tan lingo+ na saray akera ed tawir to?+Agto pansiansiaen ed andi-anggaan so sanok to,Ta panliliketan to so matoor a panangaro.+19 Ipanengneng to lamet so panangasi ed sikatayo;+ taloen* to iray lingo tayo.Ibantak mod kaaralman na dayat so amin a kasalanan da.+20 Ipatnag mo so inkamatoor ed si Jacob,Tan say matoor a panangaro ed si Abraham,Unong ya insipan mod inmuunan atateng mi manlapu lad saray agew nensaman.+


text:
PANGOBSERBA ED NAGAGAWAD MUNDO
Nagagawa ed Relihyon
Saray relihyon komon so lapuan na pankakasakey. Balet dumay nagagawa, mabetbet ya atan so rason na agpantatalosan tan panlalaban.
Interon Mundo
Masulok ya 75 porsiento ed populasyon na mundo so manaayam ed saray bansa ya wala ray panangibawal ed relihyon, nayarin lapud ganggan ed bansa odino panagbusol na totoo. Diad apalabas ya limaran taon, doble lawari so indakel na bansa ya wala ray impanmaltrato ed mas angkelag iran relihyon.
ISIPEN PA: Antoy duaran rason no akin et wala ray kontra ed relihyon?
England
Insulat na datin Prime Minister ya si Tony Blair ed dyaryon Observer ya say “aliwan panguusar ed relihyon” so mabetbet ya rason no akin ya wala ray terorismo natan. Inkuan to ni: “Saray panlalaban ed sayan siglo et aliwa lan lapud pandurumaan na ideya ed politika
ISIPEN PA: Akin a mabetbet ya lapuan na gulo so relihyon?
Australia
Ipapanengneng na Australian Bureau of Statistics ya 1 ed kada 5 ya Australiano so mangibabagan anggapoy relihyon to. Tan anggano “membro ira na sakey a relihyon, aliwan amin et aktibon mibibiang ed gagawaen na relihyon da,” so ibabaga na report. Wala labat so 15 porsiento na lalaki tan 22 porsiento na bibii so mangibabagan aktibo ira ed relihyon da.
ISIPEN PA: Anto ray aliwliwan nanenengneng ed dakel a relihyon natan?


text:
TEPET NA SARAY KABATAAN
Panon To No Walay Sakit Ko? (Part 3)
Lanang tayon iisipen ya saray tinedyer et maksil so laman da tan agnakekesawan. Balet, wala ray kabataan ya limitadoy nagagawaan da lapud graben sakit. Kasin ontan so situasyon mo? No on, napabiskeg ka ed saray eksperiensya nen V’loria, Justin, tan Nisa—sikaran talo et Tasi nen Jehova. Nengnengen no panon dan aarapen so epekto na graben sakit da.
V’loria
Walay sakit kon fibromyalgia manlapu nen 14 años ko. Nen 20 ak la, wala met lay arthritis, lupus, tan Lyme disease ko. Mair-irap ya gawaen so amin ya labay mo no makapkapuy ka. Wala ray panaon ya paralisado ak manlapud balangbang anggad sali tan kaukolan koy wheelchair.
Say graben mamapairap ed siak et aliwa labat a say sakit na laman noagta say pannononot ya agko la nagawaan iray simplin kimey a singa say pansulat odino panlukas na garapon. No nanenengneng kon manaakar iray ugugaw, iisipen ko no akin ya mair-irap kon gawaen itan. Pakaliknak et anggapoy kanak.
Misasalamat ak ta wala ray ontutulong ed siak—aliwa labat ya saray kapamilyak noagta pati saray Tasi nen Jehova ed kongregasyon ya kawalaan ko. Lanang da ak ya bibisitaen, kanian abawasan so pakaliknak ya bukbukor ko. Iimbitaan ak na arum ed saray get together, anggano nairapan iran alsaen ak manlapud wheelchair tan ilugan tan iyepas ak ed kotse.
Makakatulong met ed siak iray maedad la ed kongregasyon ta amta ra no antoy dadalanen na walay sakit. Tinulongan da ak pian awaten ko ray limitasyon ko tan agak nakonsiensia no agko nagawaan iray nagagawaan na arum. Talagan malikeliket ak no mimiaral tan manpupulong ak. (Hebreos 10:25) Lapud saraya et anengneng ko ya anggan mansasakit ak, aliwa ak ya duma ed arum.
Naynay kon nononoten ya tutulongan itayo nen Jehova pian makapan-anos. Singa bilang, ibabaga na Biblia ya anggano onkakapuy so laman tayo, say walad dalem ya inkatoo tayo et “napapasimbalo ya inagew-agew.” (2 Corinto 4:16) Ontan so talagan naliliknak!
Pannonotan: No walay graben sakit mo, akin et importante so pilimog ed arum? No anggapoy sakit mo, panon mon natulongan so sakey ya mansasakit?—Uliran 17:17.
Justin
Atumba ak tan agak makabangon. Agak makaingas tan makagalaw. Imbatik da ak ed emergency room. Nen unaan et ag-amta na saray doktor no antoy sakit ko. Balet lapud aminpigan agawa man, naamtaan dan walay Lyme disease ko.
Naapektoay nervous system ko lapud Lyme disease. Anggan pigay taon lay linmabas manlapud naamtaan so sakit ko, wala ni ray panaon ya manggiwgiw ak, a no maminsan et agko nakontrol. Wala ray agew ya manotot so interon laman ko odino saray gamet ko kanian agko iratan nigalaw. Singa alatian so amin ya joints ko.
Dati et ibabagak ed sarilik, ‘Uga-ugaw ak ni pian mansakit,’ tan nasyosyodotan ak. Kada agew et iyaakis kod Dios, tan tetepetan ko, “Akin et nagagawad siak ’ya?” Pakaliknak ingen et pinaulyan ak la na Dios. Balet ninonot koy Job ya abitlad Biblia. Ag-amta nen Job no akin ya kaukolan ton arapen so dakel a subok, balet nansiansian matoor ed Dios. No asarag nen Job anggano grabe iray subok ed sikato, nasarag ko met.
Baleg so nitulong ed siak na saray elder ed kongregasyon mi. Naynay da ak ya kukumustaen tan tetepetan no antoy naliliknak. Imbagad siak na sakey ya elder ya anggan anton oras et tawagan ko labat no labay koy katongtong. Inagew-agew kon pisasalamatan si Jehova lapud sarayan kakaaro!—Isaias 32:1, 2.
No grabe sakit tayo, nalingwanan tayo no maminsan ya amta nen Jehova so dadalanen tayo. Ibabaga na Biblia: “Paawit mo ed Jehova so awit mo, et sikato bembenan to ka.” (Salmo 55:22) Ontan so gagawaen kod inagew-agew.
Pannonotan: Panon kan natulongan na saray mangaarod sika pian naanosan moy sakit mo?—Uliran 24:10; 1 Tesalonica 5:11.
Nisa
Nen manga 15 años ko, naamtaan ya walay Marfan syndrome ko—sakit ya apektoen toy joints, ya pakapuyen to iratan. Apektoen to met so puso, mata, tan arum nin organ. Agak met inagew-agew ya makakaliknay sakit, balet no onataki itan, talagan ansaki-sakit.
Nen unaan kon naamtaay sakit ko, masyadoy impanakis ko. Aburido ak ya ompan agko la nagawaan iray labalabay kon gawaen. Singa bilang, labalabay koy onsayaw, tan no isipen ko ya onsabi agew ya nairapan ak lan gawaen itan—anggan pati say panakar—natatakot ak.
Baleg so nitulong ed siak nen atsik. Tinulongan to ak ya naekal so liknaan ya kaskasian koy sarilik. Imbaga tod siak ya agak nepeg ya ontakot, ta naapektoan a maong so bilay ko. Imbaga to met ed siak ya naynay ak ya manpikasi, ta no walay siopaman ya makaamta tan makatalos ed no anton talagay dadalanen ko, si Jehova man.—1 Pedro 5:7.
Akatulong ed siak so ibabaga na Salmo 18:6: “Dia ed kairapan ko tinawag ko si Jehova, tan inmakis ak ed Dios ko. Sikato nadngel to so bosis ko ed paway na templo to, tan say akis ko sinmabi ed saray layag to.” Lapud satan et anengneng ko ya no manpikasi ak ed si Jehova tan patulongan ak ed sikato ya nasarag itan, dengelen tan tulongan to ak. Naynay a wadtan parad siak.
Naaralan ko ya OK labat ya manermen tan onsyodot ni ingen no walay aliwliwan nagawad sikatayo ta normal labat iratan ya liknaan—basta agtayo papaulyanan ya naapektoan so bilay tayo tan say pikakaaro tayod Dios. Aliwan sikatoy panlalapuan na saray problema tayo, tan agto itayon balot taynanan basta sikatoy iyuna tayod bilay tayo.—Santiago 4:8.
Pannonotan: Kasin say Dios so natetel ed paniirap tayo?—Santiago 1:13.