text: 1Neihnup law di Jesus di Jerusalem e wadaddad appit ni Betania et yad Betpage etan di Duntug e Olibah, ey impamengulun Jesus ida etan dewwan disipol tu et kantun hi-gaday 2"Pan-ipappangngulu yu la eman di bebley di Betpage et hedin dettengen yu etan neiiket ni kilaw ni kebayyun eleg ni metakkayan, ey ukah yu et i-li yudya. 3Hedin wada tuun penghel tuy 'Kele yu ellan?' Ey kanyuy 'Mahapul ni Apu mi huyya, nem ibbangngad millin mekemkemtang.' " 4Et ipappangnguludda etan ni dewwa. Limmaw ida ey wada tu-wangu hu kebayyud gilig ni keltad ni neiiket di neihnup di hakey ni baley. 5Daka pan-ukkaha ey kan ida etan ni tuun nenang-ang ni hi-gaday "Kele yuka pan-ukkaha iket tu?" 6Nem inhumang da etan inhel Jesus ni ihhumang da et ida law kaum-eneeneng etan tuu. 7Inlaw da humman ni kebayyud kad-an Jesus et idpen da balwasi dad beneg tu et mantakkay hi Jesus. 8Nan-ekal idan dakel ni tuu hu balwasi da et pan-iap-ap dad keltad ni dellanen Jesus. Ey ya damadda edum ey bulung ni keyew hu in-ap-ap dad dalan. 9Yadda etan tuun nemangulu, et yadda etan kameitu-tu-nud nan Jesus ey daka pan-itkuk hu daka penaydayaw ni hi-gatu. Kanday "Kamedeyyaw hi Apu Dios! Kamedeyyaw eya intu-dak tu! 10Anggegannu law hu kedettengan ni pan-ap-apuan eman ni apu tayu la e hi David. Kamedeyyaw hi Apu Dios di kabunyan." 11Dimmateng di Jesus di Jerusalem et humgep di Tempol et man-ang-ang-ang di nanlinikweh. Nem kamangkehilleng, et ikuyug tudda etan Hampulut dewwan disipol tu, et lumaw idad Betania. 12Yan newa-waan tun nalpuan dad Betania, ey neupa hi Jesus. 13Inang-ang tu etan bimmubbulung ni keyew ni fig, et lumaw ni an menang-ang ni lameh tu ey endi, tep beken nunman hu ahilammelammehan ni fig. 14Inidutan Jesus humman ni keyew e kantuy "Hi-gam ni keyew ey eleg kalli umlamelameh ni ingganah." Emin ida disipol tu ey dingngel da humman ni inhel tu. 15Dimmateng di Jesus di Jerusalem et lumaw mewan di Tempol. Et pampa-hep tudda etan kaumgatang niyadda etan kamampanggettang di bawang. Binetu-lang tudda etan tebol ni daka pengippehullulin pihhuh niyadda etan yuddungngan idan kamanggettang ni paluma. 16Impasiked tudda tuun mengihgep ni daka iggatang di bawang ni Tempol. 17Kantuddan tuu ey "Neitudek di libluh hu ehel Apu Dios e kantuy 'Ya baley ku ey keemmungan idan nambakbaklang ni tuud puyek ni mandasal ni hi-gak.' Nem ay impambalin yun heni tallu-an idan matekew, tep hauhaul hu yuka pengellain pihhuh idan kaum-alin mandasal." 18Dingngel idan ap-apuddan padi niyadda etan kamantuttuddun Tugun Moses humman, ey ida kaumnenemnem ni pehding dan memettey nan Jesus. Tep ida kaumtakut, tep inamta da e dakel ida tuun nangngel ni intuttuddu tu ey daka pakakkulluga. 19Mahmahdem ni nunman ey hini-yan di Jesus et yadda disipol tu humman ni bebley. 20Yan newa-waan tu, ey indalan dad kad-an etan ni keyew ni fig, et ang-angen da, ey nema-ganan ni emin hu bulung tu ingganah di lamut tu. 21Ninemnem Peter etan inhel Jesus et kantuy "Apu, ang-ang mu kedi eman inidutan mun keyew. Nekamma-ganan law." 22Kan Jesus ni hi-gaday "Hedin wada yuka pengullug nan Apu Dios, 23ey dammutun hedin kanyun duntug ey kei-tan kad baybay, ey makulug ni mei-tan hedin pinhed Apu Dios. Emin hu yuka nemnemneman meippahding ey um-amnu hedin eleg kayu mandinwa e meippahding humman ni pinhed yu. 24Mukun nakka e-helan hi-gayu e hedin mandasal kayu e wada ibbageyun Apu Dios, ey makulug ni meidwat hu hipan ibbageyu hedin kullugen yu. 25Ey hedin mandasal kayu, man pesinsahi yu nambahulan idan edum yun hi-gayu ma-lat pesinsahan daman Ama tayu e hi Apu Dios hu hipan nambahulan yu." 26Nem hedin eleg yu pessinsahi nambahulan ni edum yun tuu, man eleg dama pessinsahin Apu Dios hu nambahulan yu. 27Nambangngad di Jesus di Jerusalem et humgep di Tempol ey immalidda ap-apuddan padi, yadda kamantuttuddun Tugun Moses, niyadda ap-apuddan Jews, ey kandan hi-gatuy 28"Hipa kelebbengan mun mengippahding ida eyan muka pehpehding? Hedin wada kelebbengan mu, hipa ni-ngangu nengidwat?" 29Kan Jesus ni hi-gaday "Wada ni ibbagak, et hedin hanhumang yu, ey han ku dama hinumang hu yuka pan-ibbagan hi-gak. 30Hipa nengidwat ni kelebbengan John ni mambenyag, kaw hi Apu Dios winu ya tuu?" 31Humman imbagan Jesus ey ida kaman-imbagga, e kanday "Hipa penummang tayu? Tep hedin kan tayuy 'Hi Apu Dios,' penghel Jesus ey 'Nem tamey eleg yu kulugen hu intuttuddun John.' 32Hedin mewan kan tayuy 'Ya tuu,' ey anggetakkut!" Ida kaumtakut idan tutu-u tep daka kulluga e makulug ni prophet hi John. 33Et kandan Jesus ey "Tawwey, eleg mi amta." Et kan daman Jesus ey "Hedin hanniman, eggak tep dama e-helan hi-gayu hu nengidwat ni hi-gak ni kelebbengan kun kamengippenahding eyan nakka pehpehding."


c: text/html

text: 1Amêhên, nangalimbawa yay na êt hi Apo Jesus kanlan nangotang no antoy ubatan hên tungkulan na, ya wana, 2“Ya pamanlokop ni Apo Namalyari ay maialimbawa ya êmên di: Main mihay ari ya nagkaluto, ta magkasal ya anak nay lalaki. 3Hên nakalutoy na, ay in-utoh na hilay ipoh na hên baêgên hilay hinagyat na, noa, a hila mabay. 4Namiutoh yay na êt hên kaatag ipoh, ta habiên la kanlan hinagyat na, ya êmên di, ‘Kaw na di ha kasálan, nakal-an ya kaên tamo. Main kay hên pinatsi ya baka haka hên pinataba ya biseron baka.’ 5Noa, a la dinambi ya habayto ta inhundo la tanay andaygên la. Ya miha ay nammita ha panamnan na, haka ya miha ay nammitan nagtsinda. 6Ya kaatag ay nandakêp kanlan in-utoh ta pinairapan hila, bayo pinatsi. 7Hadyay huluk hên habaytoy ari. In-utoh nay hundaloh na hên patsên hilay namatsin maipoh na, haka na impaulam ya balayan la. 8Bayo hinabi na ha ungno kanlan kaatag ipoh na, ya nakal-an ya kaluto hên kasálan, noa, hilay hinagyat, ay alwan hêpat hên makiaêm ha kaluto. 9Kabay in-utoh na hilay ipoh na hên managyat kaganawan ya mahêlêk la ya atsi ha dann. 10Hinagyat lay kaganawan ya nahêlêk la bayro ha dann, mangangêd man o nangarawak ya ugali la, haka napno ya panganan lan kaluto hên kasálan. 11“Amêhên, hinumwên ya ari ha panganan ta hêlkên na hilay impahagyat na. Noa, nahêlêk nay mihay lalaki ya a nakatakop hên indigalo na kanlan impahagyat na, ya dapat lan ihulod ha kasálan. 12Kabay wana kana, ‘Pata a mo inhulod ya impahulod kamo! Ay-êmên ka nakahowên di!’ Hatoy lalaki, ay ayn maipakibat. 13Bayo wanan ari kanlan ipoh na, ya gapohên la ya gamêt haka bitsih na, ta ihamwag ya ha kariglêman. Hadyay tangih na bayro, haka mang-ngê-ngêt ya ha hadyay huluk na boy ha hadyay ilab ya angkatanam na. 14Ya labay habiên hên habaytoy alimbawa ko, ay mal-at ya hinagyat hên makilamo ha pamanlokop ni Apo Namalyari, noa, pêpêrad ya piliên na hên makilamo, gawan pêpêrad ya mapagtsiwal-an.” 15Amêhên, immalíh hilay Pariseo ya nakagilam hinabi ni Apo Jesus, ta pinihahabian la no ay-êmên la yan madakêp ha pamaghabi na. 16Bayo namiutoh hilan ungnoy kalamo la, haka ungnoy kagampi ni Herodes Antipas kan Apo Jesus. Wanlan in-utoh kana, “Mánoro, muwang naên ya kaptêgan ya panhabiên mo haka pan-itoro mo. An-itoro moy kalabayan ni Apo Namalyari, ha hinoman ya ampanggilam gawan alwa kan mapamili, ta pantag ya panlêk mo ha balang miha. 17Kabay main kay hên labay mamwangan kamo. Ayon ha Kautuhan tamon Israelita, ay malyarin mam-in buwih kanan Emperador o ahê?” 18Noa, muwang ni Apo Jesus ya karawakan la, kabay hinabi na kanla, ya wana, “Hikaw ya magbabaran mangêd, pata labay yo kon dakpên ha pamaghabi ko! 19Ipahlêk yo kangko ya sintimos hên pilak ya pamayad hên buwih.” Namiawah hilan habayto, 20bayo kinotang na hila, “Hinoy nag lupa hên angkakit yo bahên? Hinoy nag langan ya nakahulat bahên?” 21Hinabi la, “Kanan Emperador.” Kabay wani Apo Jesus, “No êmbayro awud, ay idin yo kanan Emperador ya kana, haka idin yo kan Apo Namalyari ya kan Apo Namalyari.” 22Hên nagilam lay hinabi na, ay nag-êpapah hila. Kabay nammita hilay na. 23Habayton allo êt, ay main ungno kanlan Israelita ya ambaêgên Saduseo ya dinumani kan Apo Jesus. Hilay Saduseo ay a ampaniwala ha pangabiyay oman. Haka hinabi la kan Apo Jesus, ya wanla, 24“Mánoro, nanulat ya hi apo Moises ha Kautuhan, ya wanan hulat, ‘No main mitaahawa, ta natsi ya lalaki hên a hila nagkaanak, ay dapat ya kahonol nan natsi, ay ipaahawa kanan bawo. No magkaanak hila, ay habaytoy anak, ay itad anak na hên natsi.’ 25Minghan, ay main pitoy mikakahonol ya lalaki. Nakapag-ahawa ya punganay, noa, natsi ya hên a ya nagkaanak. Bayo pinag-ahawa nan humonol ha punganay ya hata bawo. 26Noa, natsi ya etaman ya humonol ha punganay hên a ya nagkaanak. Êmbayro êt ya nalyari ha ikatlon kahonol. Balang miha kanlan pitoy mikakahonol ay nakapag-ahawa hên hata babayi, noa, naubuh hilan natsi hên a nagkaanak. 27Bayo natsi ya êt ya hata bawo. 28Amêhên, ha allon pangoman mabiyay, hinoy nay taganán mag-in ahawa nan hata babayi, ta balang miha kanlan habaytoy pitoy mikakahonol ay nag-in ahawa na?” 29Kabay wani Apo Jesus kanlan Saduseo, “Mali ya paniwala yo, ya a biyayên oman ya natsi, gawan a yo angkaintindihan ya Kahulatan ya impahulat ni Apo Namalyari haka a yo angkaintindihan ya kapangyarihan na! 30Ha pangoman biyayên hilay natsi, ay ayn nanan pamag-ahawa, ta maubuh hilay nan manoto kanlan anghel ha langit ya a ampag-ahawa. 31Ya hulat man ni apo Moises ay ampamaptêg ya hilay natsi ay biyayên oman, ta bayro ha hulat na ay mabáha tamo ya hinabi ni Apo Namalyari, 32‘Hikoy Diyos ni Abraham, Isaac, haka Jacob.’ Hiya ya Diyos lan angkabiyay, ta balang miha ya natsi, ay angkabiyay ha hêlêk na.” 33Nikaêpapah hilay kal-atan ha pamanoro na. 34Ni-tsi-tsipon hilay Pariseo gawan nagilam la, ya ayn hilan mahabi, ya hilay Saduseo, ha hinabi ni Apo Jesus. 35Main miha kanla ya taganán main kamwangan ya tungkol ha Kautuhan ni apo Moises ya nakagilam hên pamakipalinawan la. Labay na yan subukên hi Apo Jesus, kabay nangotang ya kana, 36“Mánoro, hinoy pinakamaalagáy utoh ha Kautuhan ni apo Moises?” 37Hinabi ni Apo Jesus, “ ‘Lugurên mo hi Apo Namalyari, ya Panginoon hên boon nakêm, boon ihip, haka boon hêkaw.’ 38Habaytoy pinakamaalagáy utoh. 39Ya ikalwan pinakamaalagáy utoh ay ‘Lugurên moy kapareho mo hên nanad pamanlugud mo ha lawini mo.’ 40Bayro ha loway utoh, ay imboo ya Kautuhan ni Apo Namalyari ya impahulat na kan apo Moises, haka ya toro lan propeta ni Apo Namalyari.” 41Hên naka-tsipon hila pon bayro hilay Pariseo, ay kinotang na hila ni Apo Jesus, 42“Ha ihip yo, ay hino ya Mesias, ya Cristo, ya impangakon Mámiligtas ya pinili ni Apo Namalyari hên mamaala? Hinoy nag-anak kana?” Wanla etaman, “Hiyay kaapo-apoan ni Arin David.” 43Wanay na êt kanla, “Pata binaêg ni Arin David ya Mesias, ya Cristo, hên ‘Panginoon ko’ hên hinabi nay humonol ya habi ha kapangyarihan nan Espiritu ni Apo Namalyari? 44‘Hinabi ni Apo Namalyari ha Panginoon ko, “Mikno ka ha dapit panabtab ko hên mamaala hên kalamo ko, angga ha mahambut ko hilay kapatsi mo, ta idin ko hila ha aypan kapangyarihan mo.” ’ ” 45Wana êt ni Apo Jesus, “Hên hato, ay hi Arin David ya namaêg hên ‘Panginoon ko’ ha Mesias, ya Cristo, ya impangakon Mámiligtas ya pinili ni Apo Namalyari hên mamaala. Kabay muwang tamo, ya hiyay Panginoon haka kaapo-apoan ni Arin David.” 46Miha man kanla, ay ayn makaihip hên mahabi la kana. Paubat hên habayto ay marêng-êy hilay na hên mangotáng pon kan Apo Jesus ya hilay labay hên mandakêp kana ha pamaghabi na.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Hakey ni aggew ey nantutuggun di Korah e u-ungngan Ishar e helag Kohat e u-ungngan Levi, et yadda helag Reuben e di Dathan nan Abiram e u-ungngaddan Eliab, et hi On e u-ungngan Peleth, 2e ngenghayen da hi Moses. Entanni ey nei-dum ni hi-gada hu dewanggatut et neliman kamengipappangnguluddan helag Israel. 3Limmaw idad kad-an di Moses nan Aaron et kandan hi-gada ey “Nehalman kumamman yuka pehding! Emin itsun helag Israel ey neieng-eng itsun Apu Dios ey wada hi-gatud emin ni hi-gatsu. Kele yuka pannemnem ni annel yu man eta-ta-gey kayu nem yadda eya edum ni tuun Apu Dios ?” 4Dingngel Moses hu inhel da ey limmukbub di puyek et mandasal. 5Entanni ey kantun Korah et yadda etan edum tuy “Peamtan Apu Dios ni kakkabbuhhan hedin hipan hi-gatsu hu pinili tun bega-en tu ey hedin hipan hi-gatsu hu kayyaggud di hinangga tu. Hedin hipa pillien tun hi-gatsu ey hi-gatu eyyagan tud altar e kad-an tu. 6Et humman hu, hi-gam e Korah et yadda edum mu ey mahapul ni heninnuy hu pehding yu. Yan kakkabbuhhan ey ala kayun emin ni pengiggihheban ni insensoh ni i-appit yun Apu Dios . Ha-adi yun insensoh ni gihheben yu et ilaw yud kapan-appisin nan Apu Dios, et ang-angen tayu hedin hipa pillien tun kakkayyaggud. Ya kakulugan tu ey hi-gayun helag Levi hu nehalman kumamman!” 8Kan mewan nan Moses nan Korah ey “Dengel yu huyya, hi-gayuddan helag Levi! 9Kaw yuka kullanga hu impahding nan Apu Dios e yaddad emin ni helag Israel ey hi-gayun helag Levi hu pinili tun meihnup ni hi-gatun pengippahdingan yuddan ngunu yud Tabernacle niya kayu kaum-ehneng di hinanggaddan tutu-un pengippahdingan yun panyaggudan da? 10Hi-gayun ebuh et yadda edum yun helag Levi hu nengidewatan tun nuntan ni ngunu. Yan nunyay pinhed yu pay ni hi-gayu mampeddi? 11Hi Apu Dios hu kakulugan tun nginhay yu, tep kaw hipa hi Aaron ni yuka ingngudungudu?” 12Impaeyag Moses di Dathan nan Abiram e u-ungngaddan Eliab nem kanday “Eleg mi pinhed ni um-ali! 13Kela, kaw kulang pay hu impahding mun impa-kal dakemid Egypt e makatmel ey mateba kameitnem ey dakel kennen niya putsukan et i-li dakemi eyad eleg mebebleyi, ma-lat matey kamidya? Pinhed mu mewan ni hi-gam ni ebuh hu tengngawen min ap-apu? 14Hakey pay ey ingganah nunyay eleg dakemi ilaw di bebley ni matmel kameitnem ey dakel kennen niya putsukan. Niya attu mewan etan kammun iddawat mun puyek mi ey payew mi ey? Kaw dakemi kahe-uhe-ula? Eleg kami mannuman um-ali!” 15Entanni ey bimmunget hi Moses et mandasal nan Apu Dios e kantuy “ Apu Dios, iddasal ku e entan tu abulut hu i-appit idan nunyan tuun hi-gam. Endi nak impahding ni lawah ni hi-gada e endi nak inlan animal da ey hanneya daka pehding ni hi-gak.” 16Kantu mewan nan Korah ey “Mahapul ni um-ali kayun emin idan edum mun kabbuhhan di kapandeyyawin Apu Dios . Anin hi Aaron et um-ali. 17Ang-ang mu et emin ida etan dewanggatut et neliman immunud ni hi-gam, ey um-i-liddan pengiggihheban ni insensoh et iappit yun Apu Dios di pan-appitan. Anin hi Aaron et um-i-li daman i-appit tu.” 18Immalidda et umi-liddan pengiggihheban e hina-adan dan ngalab et ya insensoh et makiehneng idad Moses nan Aaron di heggeppan ni Tabernacle. 19Hi Korah hu nenuttudduddan edum tun ngenghayen da hi Moses et hi Aaron. Humman hu neamung idan emin et umehneng idad heggeppan ni Tabernacle, ey endi maptek ey nampeang-ang hu kaumhilin dayaw Apu Dios ni hi-gadan emin. 20Immehel hi Apu Dios e kantud Moses nan Aaron ey 21“Keibtaw kayud kad-an da et endiek idan nunya.” 22Nem nanyuung di Moses nan Aaron et mandasal idan hi-gatu e kanday “ Apu Dios e kakelpuin biyag, kaw hedin nambahul hu hakey ni tuu man illagat mun ibbunget idan emin eyadda edum da?” 23Kan Apu Dios nan Moses ey 24“Ehel muddan eyan tuu et uma-allaw idad kampud Korah, hi Dathan et hi Abiram.” 25Impapuut Moses ni limmaw di kampud Dathan nan Abiram ey neiunud idan hi-gatu hu aap-apun helag Israel. 26Kantuddan etan ni tuu ey “A-allaw kayud kampuddan eyan lawah ni tuu ey ang-ang yu et endi keppaen yun usal da, et eleg kayu mailegat ni mekikkettey ni hi-gada gapuh ni nanliwtan da.” 27Inu-unnud da et uma-allaw idad kampud Korah, hi Dathan et hi Abiram. Entanni ey immehep hi Dathan et hi Abiram, yadda ahwa da, ya u-ungngada et yadda gegellang ni u-ungnga da et umehneng idad pettek ni habyen ni kampu da. 28Kan Moses ey “Huyya pengamtaan yun hi Apu Dios hu nemutuk hi-gak ni mengippahding idan nunya e beken ni emin nalpud nemnem ku. 29Hedin mettey ida huyyan tuu e beken ni gapuh ni pengastigun Apu Dios ey humman keang-angan tun eleg da-ak putuken nan Apu Dios . 30Nem hedin meippahding ni hi-gada hu kamengippetnga e nealay neunug ida lad puyek anin idan ngunut da et maikulung idan mategu ey humman pengamtaan yun inwalleng da hi Apu Dios .” 31Negibbuh ni immehel hi Moses ey pinhakkeyey nadhak hu puyek ni inehnengan da, 32et maunug ida, yadda pamilyah da, et yadda etan immunud nan Korah, anin idan ngunut da. 33Mateguddan neunug di kad-an idan nangketey. Nekiunug ni hi-gadadda emin hu wadan hi-gada, et han mewan mambangngad hu puyek ni nangketem et meendidda. 34Emin ida helag Israel ni wadadman ni nangngel ni pekaw da ey namsik ida ey ida kamantetekkuk e kanday “Besik itsu tep entanniy ekmunen daitsu daman puyek!” 35Entanni ey impaelin Apu Dios hu apuy et magiheb ida etan dewanggatut et neliman nan-appit ni insensoh. 36Kan Apu Dios nan Moses ey 37“Ehel mun Eleasar e u-ungngan Aaron e padi et tu amungen ida hu pengiggihheban ni insensoh ni inusal etan idan nunman ni nangketey ni lalakki. Ehel mun hi-gatu et tudda iwehit hu ngalab di a-allaw tu, tep neieng-eng ida humman ni pengiggihheban ni insensoh 38ni inusal idan nunman ni lalakkin nambahul et mangketey ida. Ehel mu et humman idan pengiggihheban ni insensoh ey kapyaen tuddan meingpih ni meittekkap di altar et mambalin ni warning idan helag Israel. Humman idan pengiggihheban insensoh ey neieng-eng tep neipeang-ang idan hi-gak e Dios .” 39Limmaw Eleasar e padi et tu pan-amungen ida humman ni dewanggatut et neliman pengiggihheban ni insensoh, et kapyaen tuddan meittekkap di altar e inu-unnud tu inhel Apu Dios ni inhel Moses ni pehding tu. 40Humman hu mengippenemnem idan helag Israel e endi edum, ebuh ida helag Aaron ni dammutun mengihheb ni insensoh ni kamei-appit nan Apu Dios . Tep hedin linggeman ni tuu hu umlaw diman ni mengihheb ni insensoh, ey mettey et henid Korah et yadda etan edum tu. 41Nem entanni et mewa-wa ey ida mewan kamanlillih humman idan tuun nan Moses et hi Aaron e kanday “Pintey yudda edum ni tuun Apu Dios .” 42Yan nunman ni neamungan dan daka panlillihid Moses nan Aaron ey inang-ang da etan di Tabernacle hu kaumhilin heyaw Apu Dios di kulput ni neihephep diman. 43An immehneng di Moses nan Aaron di heggeppan ni Tabernacle 44ey immehel hi Apu Dios nan Moses e kantuy 45“Keibtaw kayudda eyan tuu et pateyen kudda!” Nem nanlukbub mewan di Moses nan Aaron di puyek. 46Entanni ey kan Moses nan Aaron ey “Papuut mu et mu alen hu pengiggihheban ni insensoh, et ha-adam ni ngalab melpud altar et ya insensoh et lumaw kad kad-an ida eyan tuu et iappit mun Apu Dios tep ya liwat da. Bimmunget tu-wa anhan law hi Apu Dios ni hi-gada et paeli tu degeh et deh e neilepun ida kamangkettey.” 47Inu-unnud nan Aaron et tu alen hu kapanggihhebin insensoh et mambesik di gawwaddan nunman ni tuu. Inang-ang tu e nelapuan ni ida kamandedgeh nem nan-appit ni insensoh nan Apu Dios tep ya liwat da, 48et masiked etan degeh et tu i-ang-ang ey immehneng di nambattanan idan mategu et yadda nangketey. 49Ya bilang idan tuun netey ni nunman ey hampulut epat ni libu et pitu gatut. Nem eleg makibilang ida etan netey ni immunud nan Korah. 50Nesiked etan degeh et han mambangngad hi Aaron di kad-an Moses di heggeppan ni Tabernacle.


text: 1Gilamên yo êt ya êmên di ya an-ipamwang ko kamoyu. No main mihay mabandi ya natsi, ya nag mimihay anak, ay hata anak ay kapareho na êt bêngat hên ipoh kaban nanawa ya pon, agyan kana ya bandi hên toa na, 2gawan dapat nan honolên ya utoh hên ampanayhay kana, hên angga ha miabot ya ha panaon, ya intakda nan toa na, ya hiyay manalan hên impamana kana. 3Êmbayro kitamo êt, hên a kitamo pon naniwala kan Apo Jesu-Cristo, ta atsi kitamo pon ha aypa hên manan paniwala di ha luta. 4Noa, hên nilumatêng ya panaon ya intakda ni Apo Namalyari, ay in-utoh nay Anak na di ha luta, hên ianak hên mihay babayi, haka kaban anhumlay ya ay hinonol nay Kautuhan ni apo Moises. 5In-utoh ya di ta êmên na kitamo ialíh ha aypa hên habaytoy Kautuhan ta êmên kitamo mag-in anak ni Apo Namalyari. 6Haka gawan hikitamo ay anak nay na ni Apo Namalyari, ay impahapat na kantamo ya Espiritu na, ya impangako ni Apo Jesu-Cristo. Habaytoy Espiritu ay ampam-i kantamo hên karapatan hên baêgên yan, “Tatang ko” hi Apo Namalyari. 7Kabay amêhên hikaw ay maának nay na ni Apo Namalyari. Alwa kaw nan ipoh ha aypa hên manan paniwala di ha luta, noa, hikaw ay anak ni Apo Namalyari, ta andyanan na kaw hên hatoy an-idin na ha maának na. 8Hên a yo êt kilala hi Apo Namalyari, ay nanad kaw hên ipoh ya atsi ha lokop lan a angkahêlêk, ya hilay ayn mantêg hên tungkulan. 9Noa, amêhên ta kilala yoy na hi Apo Namalyari...o mangêd awud habiên, amêhên ta kilala na kaw na...awta labay yo hên palokop a êt kanlan a angkahêlêk, ya ayn tungkulan? Nanad hên labay yoy na êt hên mag-in ipoh. 10Êndat yon mangêd kaw ha hêlêk ni Apo Namalyari no anhonolên yo ya manan ugali ya tungkol ha allo, buwan, panaon, haka taon hên pamagsimba. 11Mampotog ako kamoyu, ta kayno nahayang bêngat ya pamagpagal ko kamoyu. 12Ampakihabi ko kamoyun mangêd ya tuwarên yo ko ya ayn kina ha aypa hên Kautuhan. Kaapo-apoan ako man ni apo Israel, ay nakitad kina kamoyun alwan kaapo-apoan na, ya a na dinyanan ni Apo Namalyari hên Kautuhan. Hên haton atsi ko bahên kamoyu ay ayn kaw hên dinyag ya narawak kangko. 13Muwang yo ya nakatoro ko kamoyu hên Mangêd ya Habi hên haton una, gawan ha hakit ko. 14Nakabyat ko man kamoyu gawan ha hakit ko, ay a yo ko kinahulapoan, haka a yo ko kinadamogan. Noa, tinanggap yo ko hên nanad ha mihay anghel ni Apo Namalyari o hi Apo Jesu-Cristo mismo. 15Hadyay kahiglaan yon nanawop kangko hên hato. Muwang ko ya hên hato no malyarin bêngat, ay agyan mata yo ay idin yo kangko. Awta alwa kaw nan mahigla kangko amêhên? 16Amêhên ay an-itad yo kinan kapatsi yo, hên gawan ha inhabi koy kaptêgan kamoyu. 17Hilay ampanoro hên kaatag ya toro, ay labay-labay la kaw hên amuyotên ha alwan pêtêg, noa, alwan mangêd ya labay la kamoyu. Labay lan bêngat hên mipakarayo ya nakêm yo kangko ta êmên kaw milamo kanla. 18Alwan narawak hên makihawpan no ha ikakangêd ya habayto, haka panay, alwan bêngat no atsi ko bahên. 19Anlugurên kon maának, nanad akon mihay babayi ya ampanganak ya ampananam hên hadyay ilab angga ha mag-in nanad ugali ni Apo Jesu-Cristo ya ugali yo. 20No atsi ko dayi bahên amêhên, ay matanam yoy yagah nakêm ko kamoyu. 21Hatsi ya mihay kotang ko kamoyun labay paaypa ha Kautuhan ni apo Moises. Angkaintindihan yoy labay habiên hên habaytoy Kautuhan? 22Nakahulat ha Hulat ni Apo Namalyari, ya hi apo Abraham, ay main loway anak ya lalaki. Ya miha ay anak ni Agar, ya ipoh, haka ya miha ay ha mantêg nan ahawa. 23Ya anak na kan Agar, ya ipoh, ay in-anak gawan ha naihipan lan bêngat lan apo Abraham haka hi Sara. Noa, ya anak na kan Sara, ya mantêg nan ahawa, ay na-ianak gawan ha pangako ni Apo Namalyari. 24Hatoy loway indo ay kaalimbawaan hên loway kahundoan. Ya mihay kahundoan ay ubat ha Tawgtug hên Sinai ha Arabia, ta bayro indin ni Apo Namalyari ya Kautuhan kan apo Moises. Habayto ya kahundoan ay nanad kan Agar, ya ipoh haka ha anak na ya nag-in ipoh. 25Hi Agar ay kaalimbawaan hên Tawgtug hên Sinai ha Arabia haka ya balayan Jerusalem, gawan habayto ay ampaidyanan hên kapareho kon Israelita ya nanad ipoh, gawan anhumonol hila ha Kautuhan ni apo Moises. 26Noa, hi Sara ya alwan ipoh, ay nanad ha ikalwan kahundoan, ta kaalimbawaan nay bayon balayan Jerusalem, bayro ha langit, haka hiyay nanad indo tamo, ya alwan ipoh ha Kautuhan. 27Ta nakahulat ha Kahulatan ni Apo Namalyari ya êmên di, “Humigla ka ya babayi ya a nagkaanak. Iangaw moy kahiglaan mo, ya hika ya a nakadanas hên ilab panganak, ta mal-at pon ya anak hên babayi ya dinamog, kanan babayi ya nag-ahawa.” 28Hikaw ya patêl ko ha Panginoon, hi Isaac ay nag-in anak ni Sara, hên gawan ha pangako ni Apo Namalyari kan apo Abraham. Hikitamoy nag-in anak ni Apo Namalyari, hên gawan ha pangako na kan apo Abraham etaman. 29Hi Isaac, ya anak ni Sara ay in-anak gawan ha kapangyarihan hên Espiritu ni Apo Namalyari. Hi Ismael, ya anak ni Agar, ay in-anak hên gawan ha naihipan lan bêngat lan apo Abraham haka hi Sara. Pinairapan ni Ismael hi Isaac. Êmên êt bayro ya angkalyari amêhên. 30Noa, nakahulat ha Kahulatan ya impahulat ni Apo Namalyari ya êmên di, “Ipaplag mo ya babayi, ya ipoh, haka ya anak na, ta ya anak na, ay a malyarin makiatag ha bandi ya ipamana na ha anak na ha mantêg nan ahawa.” 31Kabay patêl ko ha Panginoon, hikitamo ay alwan nanad anak hên mihay ipoh, ta hikitamo ay anak nay na ni apo Abraham ha mantêg nan ahawa ya hi Sara.


text: 1Entanni ey nampeang-ang mewan hi Jesus idan disipol tud kad-an ni baybay di Tiberias. Heninnuy neipahding: 2Wadad Simon Peter, hi Tomas e daka ingngadnin hi Dupi-il, hi Nathaniel di Kanah di Galilee, yadda etan dewwan u-ungngan Sebedi et yadda dewwan edum dan disipol Jesus. 3Kan Peter ey "Umlawwak ni an menebbukul ni deleg." Ey kan idan edum tuy "Mekillaw kamin hi-gam." Et mambangkadda et ilallabbi dan nantabukul, nem endin hekey tinebukul da. 4Kamangkewa-wa ey wada hi Jesus e kaman-eh-ehneng di gilig ni baybay, nem eleg da immatunan e hi-gatu humman. 5Immehel ni hi-gada e kantuy "Kaw wada sinebukul yu e aaggik?" Kanday "Tam endi nisin hekey." 6Kantun hi-gaday "Bekah yu tabukul yud appit ni winannan ni bangka et dakel ellan yu." Et bekahen da tabukul dadman ey dakel numan hu netabukul ni deleg et eleg da hangguyud hu tabukul di bangka tep mebel-at. 7Ey kan etan ni disipol ni nakappinhed Jesus nan Peter ey "Hi-gatu hi Apu Jesus." Dingngel Peter humman ey nambalwasi tep nammu-lih et dumep-ah et lumaw di kad-an Jesus. 8Nanha-ad ida edum di bangka e daka pan-igguyud hu tabukul ni napnun deleg. Neihnup idad gilig ni baybay e wada hanggatut na-mun ebuh ni mitroh hu kadinawwi da. 9Dimmakal ida ey inang-ang da ngimmaban apuy ni kapampengittangtangin Jesus ni deleg ey wada sinapay. 10Kan Jesus ey "I-li kayun deleg ni sinebukul yu." 11Limmaw hi Peter di bangka et idekal tu etan tabukul. Napnu tabukul ni etta-teng ni deleg e hanggatut et nelima et tellu. Mebel-at etan tabukul tep napnun deleg, nem eleg mebi-ki. 12Kan Jesus ni hi-gada ey "Ikeyuy et mangan itsu." Ida kaum-e-gen ni mengibbeggan ngadan tun nenang-angan da, tep inamta da e hi-gatu hi Apu Jesus. 13Illa tu etan sinapay niya deleg et iwatwat tun hi-gada. 14Huyya pitlutun nampeang-angan Jesus idan disipol tu neipalpun netagwan tu. 15Immipah ida ey kan Jesus nan Simon Peter ey "Simon e u-ungngan John, kaw e-etteng impeminhed mun hi-gak nem yadda eya edum mu?" Kantun Jesus ey "Em, Apu. Inamtam e pinhed dakan hi-gak." Kan Jesus ni hi-gatuy "Ipaptek mudda kamengullug ni hi-gak henin kapemaptek ni kamampattul ni impah ni kalneroh." 16Impidwan Jesus e kantun Simon ey "Simon e u-ungngan John, kaw pinhed muwak?" Kan mewan Peter ey "Em, Apu. Inamtam e pinhed dakan hi-gak." Kan mewan Jesus ni hi-gatuy "Ipaptek mudda kamengullug ni hi-gak henin kapemaptek ni kamampattul ni impah ni kalneroh." 17Impitlun Jesus et kantuy "Simon e u-ungngan John, kaw pinhed muwak?" Makaggeh law nennem Simon Peter tep kaippenidpidwan Jesus ni e-helen humman ni hi-gatu et kantun Jesus ey "Apu, inamtam ni emin. Inamtam et pinhed dakan hi-gak." Kan Jesus ni hi-gatuy "Ipaptek mudda kamengullug ni hi-gak henin kapemaptek ni kamampattul ni impah ni kalneroh. 18Dengel mu eya makulug ni e-helen ku. Yan muka penikkeni, ey nambalwasi ka ni limmaw kad pinhed mun lawwan. Nem hedin mea-amma kalli, ey iddewdew mulli ngamay mu et baluden ni edum ni tuu et ilaw dakad eleg mu pinhed ni lawwan." 19Humman inhel Jesus tep pinhed tun amtaen Peter hu elaw alin ketteyyan tu ma-lat kaideyawan Apu Dios. Et kan Jesus nan Peter ey "U-unnud muwak." 20Nanligguh hi Peter ey inang-ang tu etan disipol ni nakappinhed Jesus e kameitu-tu-nud ni hi-gada. Hi-gatu la hu neitakdul nan Jesus ni nengannan dad Jerusalem, et ibega tun hi-gatu hedin hipan hi-gada hu mengihdul ni hi-gatu. 21In-ang-ang Peter nunman ni disipol et kantun Jesus ey "Apu, hipalli dama mekapkapyan hi-gatu?" 22Kan Jesus nan Peter ey "Kaw hedin kangkuy mannenneng alin mategu ingganah ni pambangngadan ku, ey kaw hipa humman ni hi-gam? U-unnud muwak." 23Gapun nunyan inhel Jesus ey nanhinap e kanday eleg ali mettey humman ni disipol. Nem beken humman ni inhel Jesus, tep kantun ebuh ey "Kaw hedin kangkuy mannenneng alin mategu ingganah ni pambangngadan ku, ey kaw hipa humman ni hi-gam?" 24Hi-gak hu disipol Jesus ni nenang-ang ni emin idan nunyan neipahding et itudek ku. Ey inamta mi e makulug ida huyyan intudek ku. 25Dakel ida impahpahding Jesus ni eleg maitudek. Tep gullat ni ittudek idan emin et umkulang pay eya puyek ni pengihha-adan idan libluh ni meittuddek.


text: 1Say pananisia say ag panduaruwad saray bengatlan iilaloan tan say panmatalek ed kiwawala na saray bengatlan ag nanengneng. 2Lapud pananisia, saray totoo nen inmona ran panaon nala ray maung a linawa na Dios. 3Lapud pananisia, natalusan tayon pinalsa na Dios so sankamundoan diad panamegley na salita to; kanyan saray nanengneng nanlapu rad ag nanengneng. 4Lapud pananisia, magmaung niy imbagat nen Abel nen si Cain. Lapud pananisia nen Abel, sikatoy nipasen a matonung lapud nala toy maung a linaway Dios ya amirbir ed bagat to. Anggaman ya inatey la, mansasalita ni diad panamegley na pananisia to. 5Lapud pananisia, ag inatey si Enoc, no ag ingen niakar ed kawalaay Dios. Anggapoy makalmod sikato, ta inalay Dios. Ibabagay Masanton Sulat a kasakbayan a niakar ed tagey, apaliket toy Dios. 6Ag panliketan na Dios so siopaman ya anggapoy pananisia to. Ta siopamay onsingger ed Dios, nakaukolan a manisian walay Dios, tan manisia met a tumangay Dios iray manaanap ed sikato. 7Lapud pananisia, dinengel nen Noe so pasakbay na Dios nipaakar ed saray nagawan ag to ni nanengneng. Tinmoluk ed Dios; nanggaway sakey a biong, pian nilaban tan say pamilya to. Lapud saya, sinintinsiaan ton nadusay sankamundoan, tan say Dios impasen ton matonung si Noe lapud pananisia to. 8Lapud pananisia, inmonur si Abraham nen say Dios et tinawag ton onlad bansa ya insipan ton iter ed sikato. Tinaynan toy nianakan ton dalin, anggaman ya ag to amtay laen to. 9Lapud pananisia, nanayam a singa sangkaili ed bansa ya insipay Dios ed sikato. Nanayam diman ed saray tulda, tan kaiba to ra di Isaac tan Jacob ya angawat met ed Dios na namparan sipan. 10Ta inalagar nen Abraham so siudad ya ag naderal iray pundasion to. Implano tan impaalagey na Dios yan siudad. 11Lapu met ed pananisia, akapanlokun si Sara, anggaman ya akolakolaw la, ta anisian say Dios sumpalen toy insipan to. 12Kanyan nanlapud sakey a toon nipasen ya inatey la so sakey a bansan saray kabyangan to et singa karakel na bitewen ed tawen, tan ag nabilang a buer ed gilig na dayat. 13Diad pananisia, inatey ira yan amin a totoo. Ag da agamuran iray insipay Dios, balet malikeliket irad impakanengneng dad sarayan sipan, anggaman a mabayag niy pakagawad saraya. Binirbir dan sangkaili ra tan mimiayam ira labat diad tapew na dalin. 14Saray totoon mansasalitay onya ipanengneng dan manaanap iray dilin bansa ra. 15No say bansan tinaynan da so pakakailiwan da, wala niy pankanawnawa ran ompawil diman. 16Balet say pampipilalekan da say magmaung a bansa—say mangatatawen a bansa. Kanyan ag imbaing na Dios a sikatoy tawagen da a Dios da, ta imparaanan to ray sakey a siudad. 17Lapud pananisia, si Abraham, nen sinubok na Dios, inter ton bagat si anak ton Isaac. Si Abraham so angiteray Dios na sipan; anggaman ontan, sipaparaan a mangibagat ed saksakey ya anak to. 18Inkuay Dios ed sikato, "Diad panamegley nen Isaac, nawalaan ka na saray kabyangay boleg mo ya insipan ko." 19Anisiay Abraham a nayarian na Dios a bilayen si Isaac. Nayari met ya ibaga a nipawil ed sikatoy anak ton Isaac manlapud patey. 20Lapud pananisia, inter nen Isaac ed kindi Jacob tan Esau iray bindision a para arapen a panaon. 21Lapud pananisia, si Jacob, nen magano lan ompatey, binindisionan to ray duaran anak nen Jose. Indomeg toy olo tod potay bastun to, tan angigalang ed Dios. 22Lapud pananisia, sinalita nen Jose, nen ompapatey la, a saray Israelita taynanan day Egipto, tan binilin to ra no antoy gawaen ed saray pokel to. 23Lapud pananisia, ag tinmakot iray atateng nen Moises ya onsumpad ganggay ari. Inyamut dad loob na taloy bolan so anak da, ta anengneng dan malinggas ya ogaw. 24Lapud pananisia, ag nilabay nen Moises, nen matakken la, so patawag ya anak na prinsisan anak na ari na Egipto. 25Nilabay to niy midamay ed kairapan da ray totooy Dios nen say mambilay a magano ed likeliket na kasalanan. 26Pinabli to niy manirap na kababaingan, lapud Cristo, nen saray kayamanan na Egipto, ta impasakey to ray mata to ed tumang ya onsabi. 27Lapud pananisia, tinaynan nen Moises so Egipto tan ag to tinakotan so pasnuk na ari; mabisbiskeg so linawa to, tan singa anengneng toy ag nanengneng a Dios. 28Lapud saya met a pananisia inletneg toy Paskua, tan ingganggan toy pangiwalsik na dala ed puirtay kaabungan, pian ag pateyen na Anghil na Patey iray pangulowan ya anak na saray Israelita. 29Lapud pananisia, binaliw na saray Israelita so Dayat ya Ambalanga a singa ra dinmalan ed amagan dalin. Balet nen saray Egipsio so dinmalan, nalner ira. 30Lapud pananisia, nagba ray padir na Jerico, kasumpal a niliber-liber na saray Israelita ed loob na pitoy agew. 31Lapud pananisia, si Rahab a marotak a bii ag apipatey nen pinapatey da ra may ag tinmoluk ed Dios, lapud mabolbolus so linawa ton angawat ed saray ispia. 32Anto niy nayarin ibagak? Anggapo lay nakdaan a panaon kon mangisalaysay ni na nipaakar ed kindi Gideon, Barac, Samson, Jefte, David, Samuel, tan saray propita. 33Lapud pananisia, tinatalo da ray nanarian a nilalabanan da. Nanggagawa ray kamaungan, tan naawat da ray insipay Dios. Pinapakopit day sangi na lion, 34ineerep day manliub ya apoy, tan nililiktaran day ipapatey ed ispada. Kinmakapoy ira, balet nagmamaliw iran mabiskeg; makapanyari rad bakal tan tinatalo da ray sondalo na saray arum a bansa. 35Lapud pananisia, saray bibii inaawat da ray inaatey da ya inmoolid bilay. Wala ray arum a nilabay da niy ompatey ed kairapan nen say nabolus, pian onoli rad magmaung a bilay. 36Wala rad sikaray sinisiplatan tan niluludlurey, tan wala ra met ed sikaray binabalur tan impripriso. 37Wala rad sikaray tinutupak, wala ray impankadwan nilagari, tan saray arum pinatey da rad ispada. Nanakar-akar iran sikakawes na katat na karniro odino kanding; mairap-bilay ira, pinapairap tan pinapabaingan da ra. 38Ag manepeg ed sikara so mundo! Nanakar-akar irad kalawakan tan kapalandeyan, tan inmaamut irad saray ongib tan saray abut ed dalin. 39Lapud pananisia ra, angitilak iray maung a pakatongtongan ed sikara, balet ag da naawat so insipan na Dios, 40ta angiparaay Dios na magmaung a planon para sikatayo. Say getma to say ag da pagmaliw ya ayadyari no ag da itayo kaiba.


text: 1Hiko hi Pablo ya ha kalabayan nin Diyos ay iningat nin mag--in hogò ni Pangino--on Hisokristo. Hi Sostinis ya patel tamo ha Pangino--on ay 2kalamo kon ampanolat nin habayti ya para komoyon gropon mangama--in katetpel ha Diyos bahen ha siyodad nin Korinto. Habayti ay para et ha kaganawan tawo ha maski ayrin dogal ya ma--in pamakilamo nin anhomamba nin mamori nin ngalan ni Pangino--on Hisokristo ya Pangino--on tamon kaganawan ampipantompel kona. Diyos ya nangingat komoyo emen kawo mag--in tawtawo na, boy hi Pangino--on Hisokristo ya nanlinis komoyo emen kawo mag--in nin ayin kapintasan. 3Hay Tatay tamoy Diyos boy hi Pangino--on Hisokristo ay mangingangalo dayi komoyo nin mambin kahampatan boy katinekan. 4Pirmi katawon an-ipagpasalamat ha Diyos ta iningalowan na kawon binyan kahampatan banà ha pamakilamo moyo koni Pangino--on Hisokristo. 5Binyan na kawo nin kahampatan ha kaganawan bagay, kateng ana ha kaganawan panonorò moyo boy ha kaganawan pangingintindi moyo. 6Hay imbalità nawen komoyo ya tongkol koni Pangino--on Hisokristo ay biyay moyo ya ampamapteg. 7Kayà agkawo ampagkakolang ha anyaman ya bagay ha kahampatan ingangalo nin Diyos mintras an-anti--en moyoy pamipatnag nin pagbira ni Pangino--on tamon Hisokristo. 8Diyos ya mamatibay nin pantotompel moyo angga ha ka-anggawan emen ayin kawon kapintasan ha allon magbira hi Pangino--on tamon Hisokristo. 9Mapahimala--an ya Diyos ya nangingat komoyo nin makilamo ha Anak na ya hi Pangino--on tamon Hisokristo. 10Hapa--eg, andawaten ko komoyon pawpatel, alang-alang ha ngalan ni Pangino--on tamon Hisokristo, ya hikawoy kaganawan ay misosondò ha kaganawan anhalita--en moyo emen agkawo magkanyakanyan gropo boy emen malobos ya pagmimiha moyo ha pangingihip boy opinyon moyo. 11Pawpatel ko, ma--in ongnoy tawo ha pamilya ni Klowi ya nangibalità kongko nin ma--in komoyo nin ampi-a-away. 12Hay labay kon totolen ay ombayri: ma--in komoyon ampaghalità nin, "Hiko ay koni Pablo"; hay kanayon ay ampaghalità nin "Hiko ay koni Apolos"; hay kanayon ay ampaghalità nin "Hiko ay koni Pidro"; hay kanayon itaman ay ampaghalità nin "Hiko ay koni Pangino--on Hisokristo." 13Wari̇̀ mapi-a-atag hi Pangino--on Hisokristo? Wari̇̀ hiko hi Pablo ya impakò ha koroh nin para komoyo? Wari̇̀ hay paminyag komoyo ay ha ngalan ko? 14An-ipagpasalamat ko ha Diyos ya ayin akon bininyagan komoyo no alwan hi Krispo boy hi Gayò. 15Kayà ayin makapaghalità nin hay paminyag ko komoyo ay ha ngalan ko. 16(Ma--in ako et awod bininyagan: hi Istipanas kateng pamilya na, piro ayin akoynan ma-ihipan no ma--in ako et bininyagan ya kanayon.) 17Agko inhogò ni Pangino--on Hisokristo nin maminyag, no alwan inhogò na kon mangi-aral nin Mahampat ya Balità ya tongkol kona. Agko anggamiten ya sarili kon kagalingan ha pangangaral ko emen ahè ma-lihan alagà ya an-i-aral ko ya tongkol ha pagkamati ni Pangino--on Hisokristo ha koroh. 18Hay an-i-aral ya tongkol ha pagkamati ni Pangino--on Hisokristo ha koroh ay kalokowan do ha tawtawoy mipalako ha kaparosawan; piro kontamon ma--in anan kalibriyan ha kasalanan, habayti ya an-i-aral ay kapangyariyan nin Diyos. 19Nakaholat ha Halità nin Diyos ya ombayri: "Hira--en koy karonongan nin mawmangaronong, boy hay katalinowan nin mawmangatalino ay paptegan ko ya ayin kowinta." 20Anya awod ya kowinta nin mawmangaronong, o nipag-aral, o mawmandidibati? Wari̇̀ ahè impakit nin Diyos ya hay karonongan nin tawtawo bayri ha babon lotà ay ayin kowinta? 21Banà ta maronong ya Diyos ay agna pinayagan ya ha sarilin karonongan nin tawtawo ay mabalayan la ya. Hay labay nin Diyos ay ilibri nay tawtawo ya ampipantompel ha Mahampat ya Balità ya an-i-aral nawen konla. Piro hay pangi-aral nin habayti ay ayin kowinta do ha ayin pantotompel ya tawtawo bayri ha babon lotà. 22An-awoken nin Hawhodiyo ya pakitan hila nin pawpapag-ispantawan ta aghila tompel no ayin ma-ipakit konla. Hay antikapen itaman nin Gawgrigo ay tawtawoy mangaronong mipaghalità. 23Piro hay an-i-aral nawen ay hi Pangino--on Hisokristo ya impakò ha koroh. Habayti ya aral ay ampakapapahang ha Hawhodiyo; ha alwan Hawhodiyo balè, habayti ay kalokowan. 24Piro do ha tawtawoy iningat nin Diyos, maski Hodiyo o alwa ay hi Pangino--on Hisokristo ya ampakapipatnag nin kapangyariyan boy karonongan nin Diyos; 25ta hay tongkol ha Diyos ya an-ipalagay nin tawtawo nin ayin kowinta ay mas ma-alagà kisa ha karonongan nin tawtawo. Hay an-ipalagay nin tawtawo nin kakapeyan nin Diyos ay kakhawan ya igit ha kakhawan nin tawtawo. 26Ihipen moyo, pawpatel, ya tongkol ha sarili moyo hin iningat kawo nin Diyos nin makilamo kona. Ha tegteg nin tawtawo ay a-amò komoyo ya maronong; a-amò simpri ya makapangyayari o mangatag--ay ya pagkatawo. 27Piro hay pinili̇̀ nin Diyos ay hatoy ayin karonongan ha tegteg nin tawtawo emen mipareng--ey ya tawtawoy ampipaghalità nin hila ay mangaronong, boy pinili̇̀ na et ya mangakapey ha tegteg nin tawtawo emen mipareng--ey ya tawtawoy ampipaghalità nin hila ay mangakhaw. 28Pinili̇̀ et nin Diyos ya tawtawoy manga-aypà ya pagkatawo, boy tawtawo ya ahè ampa-alaga--an nin kapara lan tawo bayri ha babon lotà, kateng tawtawoy an-ipalagay nin ayin kowinta. Ombayri ya ginawà nin Diyos emen hay mangatag--ay ya pagkatawo ay ma-lihan alagà, boy 29emen ayin tawoy makapagmalhay ha arapan nin Diyos. 30Hay pamakilamo moyo koni Pangino--on Hisokristo ay banà ha panggogomawà nin Diyos. Hi Pangino--on Hisokristo ay inggawà kontamo nin Diyos emen tamo mag--in maronong, mag--in mahampat, boy mag--in ayin kapintasan. Banà bayro ay natbeh na tamo ha kaparosawan. 31Kayà angkapaptegan bayti ya nakaholat ha Halità nin Diyos: "Hinoman ya labay magmalhay ay Pangino-on bongat ya dapat nan ipagmalhay."


text: 1Pitero o Allah a Lebi a Mamaapaar a “Mataan den a pekatalingoma so gawii a kerab a datar o rapog. So langon a dii mangingimporoan ago so langon a manga rarata i olaola na penga tototong a lagid o gango a otan sangkoto a gawii. Kelengan siran a lagid o manga kayo a da den a bekaw o di na sapak a ba kiran kelamba. 2Ogaid na sekano a pekelek ko Ingaran aken na pekaborantak rekano so Alongan ko kaontol a pepekabolong so manga sinar iyan. Na peliliyo kano a petepatepak sa kapekebabaya a lagid o nati a sapi a miyakaboka ko tangkal iyan. 3Pendapodapoan iyo so manga baradosa, ka kelagid siran o bayanek ko didalem o palad a ai niyo sii ko gawii a kapenggolaolaa ko sii,” a tig o Allah a Lebi a Mamaapaar. 4“Tatanodi niyo so Kitab o Mosa a oripen aken, a so manga sogoan ago kokoman a inibegay aken on roo ko Palaw a Sinay kaan matoman o langon a manga Israil. 5“Ilaya niyo man, ka sogoon ko rekano so nabi Iliyas sa di pen kapekatalingoma o mala ago piyakalekelek a gawii o Allah. 6Na pekasangoren iyan so poso o manga ama ko manga wata iran, ago so poso o manga wata sii ko manga ama iran. Ka o di, na pekatalingoma ako sa kasiksaa ko ko inged iyo sa paninta."


text: 1Minghan, hi Apo Hisos ay nako ha mihay dogal ta nanalangin. Hin nayari̇̀ yan nanalangin, hay miha ha aw-alagad na ay naghalità kona, ya wana, "Pangino--on, toro--an mo kayi itaman nin manalangin nin bilang ombayro ha ginawà ni Howan Mamiminyag ya tinoro--an nay aw-alagad na." 2Hinalità konla ni Apo Hisos, "Ha panalangin moyo," wana, "ay ombayri ya halita--en moyo: 'Tatay nawen ya Diyos, hay ngalan mo ya ayin kapintasan ay igalang dayi nin kaganawan. Andawaten nawen ya tampol ana dayin lomateng ya pamomo--on mo. 3Biyan mo kayin pamamangan nawen ha allo-allo. 4Patawaren mo kayi ha kawkasalanan nawen, ta ampatawaren nawen ya hinoman ya ampagkasalanan konnawen. Agmo kayi biyan mabiyat ya panobok.' " 5Hapa--eg, hinalità et ni Apo Hisos ha aw-alagad na, "Alimbawà," wana, "miha komoyo ya mako ha balin amigo na nin botlay yabi ta halita--en na ya, 'Amigo, pahagiliyan mo ko pa nin tatloy tinapay mo, 6ta hay amigo ko ya ma--in lalakwen ya nagdaan kongko ay ayin akon mapamakan kona.' 7Hapa--eg, hay itobay na komo nin hatoy amigo moy anti ha lo--ob nin bali na ay ombayri: 'Agmo ko distorbowen, ta hay polta ay nakatarangkayna. Hiko boy aw-anak ko ay ampirà ana; kayà agkoyna labay mibangon nin mambi komo.' 8Anhalita--en ko komoyo," wani Apo Hisos, "agya man mibangon nin mambi nin banà ha pami-amigo moyo ay mapilitan yan mibangon nin mambi komo nin hatoy angka-ilanganen mo ta sigisigi ya pamastang mo kona. 9"Ombayro simpri ha panalangin," wani Apo Hisos. "Kayà anhalita--en ko komoyo: Agkawo tonggen manalangin emen moyo matanggap ya an-ipanalangin moyo; agkawo tonggen makirawat emen kawo biyan nin andawaten moyo; agkawo tonggen mangingat ha Diyos emen na kawo tobayen. 10Hinoman ya ampanalangin ay makatanggap; hinoman ya ampakirawat ay biyan; boy hinoman ya ampangingat ha Diyos ay tobayen. 11"Hinoman komoyon tawtatay, biyan mo wari̇̀ nin otan ya anak mo no makikwa ya komo nin konà? 12O no makikwa yan okoy, biyan mo ya wari̇̀ nin alakdan? 13Maski mangala--et kawo ay tandà moyo nin igwà ya mangahampat ya bawbagay ha aw-anak moyo. Lalò ana ya Tatay moyoy Diyos ya anti ha katatag-ayan ha kama-inan na ay mambi nin Ispirito na ha hinoman ya andomawat kona." 14Hi Apo Hisos ay nama-alih nin dimonyo ha mihay lalaki ya ahè makapaghalità. Hin nog-alih baytoy dimonyo, hatoy lalaki ay nakapaghalità ana. Kayà hatoy kalak--an tawo bayro ay nipag-ispanta. 15Piro ma--in ongnoy naghalità nin, "Hay nambi kona nin kapangyariyan nin mama-alih nin dawdimonyo ay hi Bilsibob ya po--on nin dawdimonyo." 16Hay kanayon ay ampanobok koni Apo Hisos. Ampagaw--en la ya nin papag-ispantawan ya mangibat ha katatag-ayan ha kama-inan nin Diyos ya mamapteg nin hiya ay hi Kristo ya impangakò nin Diyos. 17Piro tandà ni Apo Hisos no anyay an-ihipen la. Kayà hinalità na konla, ya wana, "No ma-in ari̇̀ ya hay ampag-ari-an na ay ampi-a-away ay ahè bomoyot ya pamomo-on na; boy no ampi-a-away ya tawtawoy ampa-iri ha mimihay bali ay ahè bomoyot ya pamilalamo la. 18No kalabanen ni Satanas ya sarili na, pangno bomoyot ya pamomo--on na? Anhalita--en moyo ya ampakapa-alih ako nin dawdimonyo ta hi Bilsibob ya ayin kanayon no alwan hi Satanas ya ampambi kongko nin kapangyariyan. 19No peteg ba--in ya anhalita--en moyo ya ampakapa-alih ako nin dawdimonyo ta binyan akon kapangyariyan ni Bilsibob ya hi Satanas, hapay kawkalamowan moyo, pangno hila ampakapa-alih nin dawdimonyo? Mismon kawkalamowan moyo ya ampamapteg nin hikawo ay talagan mali̇̀. 20Ha kapangyariyan nin Diyos ay ampakapa-alih ako nin dawdimonyo. Ha ombayro, angkapaptegan ya nilomateng ana ya pamomo--on nin Diyos komoyo. 21"Hay ka-alimbawa--an ni Satanas ay makhaw ya lalaki ya naka-armas ta ambantayan nay bali na; banà bayro ay ayin makagalaw nin kawkamama--in na. 22Piro panlomateng nin mas makhaw ya lomaban kona ya ayin kanayon no alwan hiko ay talowen ya. Kowen kona ya aw-armas na ya an-asawan nan makapilibri kona boy hatoy kawkamama--in na ya nakwa na ha kakhawan na ay i-atag-atag nin hatoy nakapatalo kona. 23"Hinoman ya ahè an-omayon kongko ay kontra kongko. Hinoman ya ahè ampanambay nin mangipakarani kongko nin tawtawo ay talagan ampangikakatak." 24Hapa--eg, naghalità ana et hi Apo Hisos, ya wana, "No nog-alih ana ya mala--et ya ispirito ha tawoy pinahokan na ay antomalà ya ha lawak nin mamiliw pama-inawawan na. No ayin yan makit ay halita--en na ha sarili na ya ombayri: 'Magbira ko ha tawoy pina-iriyan ko.' 25Kayà nagbira ya ha tawoy pina-iriyan na. Nakit na ya hatoy tawo ay malinis boy ma-ayos, piro ayin kona ya Ispirito nin Diyos. 26Hapa--eg, nako ya nin nanagyat nin pitoy ispirito ya mas mala--et kisa kona ta mako hila nin pomahok do ha tawo ta bayro hila pa-iri. Kayà hatoy tawo ay lalò niloma--et ya gawgawà kisa hin ona." 27Mintras ampaghalità et hi Apo Hisos ay ma--in mihay babayi do ha kalak--an tawo ya nambolyaw kona, ya wana, "Makalmà ya nangi-anak boy namanonò komo." 28Piro hinalità kona ni Apo Hisos, "Lalò," wana, "nin makalmà ya ampanlengè boy anhomonol ha Halità nin Diyos." 29Hapa--eg, hinalità ni Apo Hisos do ha malakè ya tawoy ampipapaletpet ha mamalibot na, "Hay la--et," wana, "nin tawtawo hapa--eg pana--on! Ampanikap hila nin papag-ispantawan, piro ayin ma-ipakit konla no alwan hatoy papag-ispantawan ya nangyari koni Honas ya propita hin hato. 30Pinaptegan nin Diyos ha tawtaga Ninibi ya hi Honas ay inhogò na. Ombayro itaman kongko ya an-ingaten Anak nin Tawo ay paptegan nin Diyos ha tawtawo hapa--eg pana--on ya hiko ay inhogò na. 31Ha allo nin panonosga, hay rayna ya na-ibat ha bandan bagatan ay magriklamo nin tongkol ha tawtawoy angkabiyay hapa--eg pana--on. Nilibot nay kagitnà nin habayti ya babon lotà ta nako ya bayrin nanlengè torò ni Ari̇̀ Solomon ya maronong, piro anhalita--en ko komoyo ya ma--in bayri hapa--eg nin mas maronong kisa koni Ari̇̀ Solomon. 32Ha allon panonosga, hay tawtaga Ninibi ay magriklamo nin tongkol komoyon tawtawo hapa--eg pana--on, ta pinaghehean lay kawkasalanan la hin nalengè lay in-aral ni Honas. Piro hikawo ay ahè naghehe ha kawkasalanan moyo ya hay ampangaral komoyo hapa--eg ay ayin kanayon no alwan hiko ya mas et koni Honas." 33"Ayin," wani Apo Hisos, "nin tawoy mamagket nin kingki biha na itagò o halokoban nin kalaying, no alwan hay kingki ya pinagketan na ay igwà na ha talagan pambiyanan emen hinoman ya tawoy lomo--ob ay makit nay hawang. 34Hay mata mo ay pinagkahilag nin nawini mo. No ayin dipirinsya ya mata mo ay makit moy kaganawan; piro no ma--in dipirinsya ya mata mo ay mareglem ya tegteg mo. 35Kayà mag-atap ka emen hay hawang ha nakem mo ay ahè domeglem ha kaptegan nin Diyos, 36ta no ampamo--on ya Diyos ha nakem mo boy ha nawini mo ay mahampat ya anggaw--en mo. Bilang ka ha tawoy anti ha lalè kowartoy mahawang. No ayin dipirinsya ya mata mo ay makit moy kaganawan bagay boy tandà mo no ayri ka mako." 37Hin nayari̇̀ hi Apo Hisos nin nanorò ay kinombida ya nin mihay Parisiyo nin makipangan. Kayà nakilako kona hi Apo Hisos. Hapa--eg, niknò hi Apo Hisos ta mangan. 38Hatoy Parisiyo ay nag-ispanta hin nakit na ya hi Apo Hisos ay ahè nag-ibano kompormi ha na-iknawan nin Pawparisiyo ya pag-i-ibano. 39Hinalità kona ni Pangino--on Hisos, "Hikawoy Pawparisiyo," wana, "hay likol nin plato boy losa ay ampakalinisan moyon mahampat, piro hay nakem moyo ay ponò kasakiman boy kala-etan. 40Tawtangah! Alwa nayi̇̀ nin hay Diyos ya namalsa nin nawini ay hiya simpri ya nambi nin nakem? 41Alwan bongat pamamangan boy kowalta ya dapat moyon ipangiri, no alwan ipakit moyoy panlalabi moyo; ta ayin kowinta ya pagrigalo moyo no ayin panlalabi boy pangingangalo. 42"Hikawoy Pawparisiyo, ka-i-ingalo ya mangyari lano komoyo. Ampambi kawo ha Diyos nin ikamapò parti nin tawtanaman moyoy dikot ya balang ya panrikadon pamamangan kateng kaganawan klasin tanaman moyoy dikot, balè ta alwan matoynong ya panonosga moyo ha tawtawo boy agkawo ampanlabi ha Diyos. Talagan dapat moyon igwà ya ikamapò parti nin natikapan moyo, piro agmoyo pa-olayan nin ahè gaw--en ya kanayon ya bawbagay. 43"Hikawoy Pawparisiyo, ka-i-ingalo ya mangyari lano komoyo; ta no anlomo--ob kawo ha himba--an moyo ay labaylabay moyon miknò ha arapan ta papatag ha tawtawo; boy no ampagpasyal kawo ha plasa boy ha arapan nin tawtindawan ay labaylabay moyon ilawen boy igalang nin tawtawo. 44Ka-i-ingalo talaga ya mangyari lano komoyo, ta hikawo ay bilang tinabon ya ayin pakatanda--an. Angkatorakan nin tawtawo, ta agla tandà ya tinabon bayto. Bilang kawon ombayro, ta hay tawtawoy ampakilamo komoyo ay angkagtan moyo ha panggawà kala-etan." 45Hapa--eg miha ha mawmangitorò nin kawkapanogo--an ay naghalità koni Apo Hisos, ya wana, "Apo, haba--in ya hinalità mo ha Pawparisiyo, kateng hikayi ya angka-insolto." 46Tinombay kona hi Apo Hisos, "Hikawo," wana, "ya mawmangitorò nin kawkapanogo--an, ka-i-ingaloy mangyari lano komoyo; ta hay an-ipagawà moyo ha tawtawo ay bawbagay ya ma-irap gaw--en ya hikawo mismo ay ahè ampanggawà nin ombayro. 47"Ka-i-ingaloy mangyari lano komoyo ta ampanggawà kawo nin pawpantyon nin pawpropita ya pinati nin kawka-apo-apowan moyo hin hato. 48Ha ombayro ay an-ipakit moyo ya an-omayon kawo ha ginawà lay pamati nin hatoy pawpropita hin hato. Hilay namati; hikawo itaman ya ampanggawà nin pawpantyon. 49Banà bayri, hay hinalità nin maronong ya Diyos ya tongkol komoyo ay ombayri: 'Mangihogò ako konla nin pawpropita boy hawhogò; hay kanayon ay patyen la boy hay kanayon ay padya-dya--an.' 50Kayà hikawo ya tawtawo hapa--eg pana--on ay parosawan banà ha pamati ha pawpropita pa-ibat hin pinalsa bayti ya babon lotà. 51Anhalita--en ko komoyo ya talagan parosawan ya tawtawo hapa--eg pana--on banà ha pamati nin kaganawan propita pa-ibat koni Abil angga koni Sakariyas ya pinati ha danin altar ya anti ha arapan nin masagradoy kowarto ha bali nin Diyos. 52"Hikawoy mawmangitorò nin kawkapanogo--an, ka-i-ingalo ya mangyari lano komoyo; ta hay kaptegan ya tongkol ha kalibriyan ha kasalanan ay agmoyo impatandà ha tawtawo, boy hikawo mismo ya ahè labay mananggap nin habaytoy kaptegan. Hay tawtawoy labay mananggap nin habaytoy kaptegan ay ansansala--en moyo." 53Hin nog-alih hi Apo Hisos bayro ha bali nin hatoy Parisiyo ya nanagyat kona, hatoy mawmangitorò nin kawkapanogo--an boy hatoy Pawparisiyo ya anhomono kona ay masyadoy panalongat kona. Malakè ya bagay ya ampastangen la kona, 54emen la ya mahagep ha pag-i-ilgo na.


text: 1Hiko hi Santiago ya ampaghuyo kan Apo Namalyari haka kan Panginoon tamon Jesu-Cristo. Anhulatan kataw ya kapareho kon Israelita, ya ampaniwala kan Apo Jesu-Cristo, ya nanga-pitatayak ha mal-at ya bansa. Angkumustaên kataw. 2Hikaw ya patêl ko ha Panginoon, dapat humiglay nakêm yo, no lumatêng kamoyu ya hino-hino kay na hên ya kairapan, 3ta mana yoy nan muwang ya habaytsi, ya kairapan, ya panubuk hên paniwala yo, ay lalo hên mamahan hên pamagtêêh yo, no a kaw pahambut ha pamanubuk. 4Kabay magpakatêêh kaw, ta êmên ngumangêd ya ugali yo, haka kaw mag-in ganap ya taganán ayn pamagkulang kan Apo Namalyari. 5Noa, no ampagkulang kaw ha kagalingan hên manyag kalabayan na, ay kikwa kaw kana, ta mapam-i ya ha kaganawan makikwa kana hên a mamarêng-êy. 6Noa, no kikwa kaw, ay kailangan main kaw hên paniwala, ya ayn pamag-alangan hên dyanan na kaw. Ta no main kaw hên pamag-alangan ha nakêm, ay nanad kaw hên tandulon ha dagat ya ampidulin-dulin hên angin ha antoman. 7No êmbayro kaw, ay paan yoy nan ihipên ya main kaw pon maêngganan kanan Panginoon, 8ta ampag-alangan ya nakêm yo, haka alwa kaw mapaypaniwal-an. 9Hikaw ya patêl ha Panginoon ya mangairap, ay dapat pakahigla kaw gawan matag-ay kaw ha hêlêk ni Apo Namalyari, 10haka hikaw etaman ya mangabandi, ay dapat pakahigla kaw no umaypa ya tungkulan yo gawan ha paniwala yo, ta hilay mangabandi ay nanad hilan bulaklak ya a mabuyot. 11Ta no hadyay omot allo ay angkawngêy ya bulaklak haka angkaalíh ya kahampatan la. Êmbayro etaman hilay mangabandi. Kaban ampag-obra hila, ay bigla hilan matsi. 12An-ingalwan ni Apo Namalyari hilay ampakatêêh ha kairapan. Hata kairapan ay pamanubuk ha paniwala la kan Apo Jesu-Cristo. Gawan a hila ampahambut ha pamanubuk, ay angkamwangan ya makhaw ya paniwala la, kabay dyanan hilan biyay ya ayn angga, ya impangako hên Panginoon kanlan ampanlugud kana. 13No ampakaranas kaw hên kairapan haka hên pamanukso, ay paan yon habiên ya hi Apo Namalyari ya ampanukso kamoyu, ta a ya matukso hên manyag karawakan, haka a ya manukso hên hinoman. 14Noa, ampanukso kamoyu ya sarili yon karawakan kalabayan, ta habain ya mangamuyot kamoyu, 15bayo no dyanan yon logal ha nakêm yo ya habayto, ay makadyag kaw hên kasalanan, haka no panay kaw manyag hên kasalanan, ay mipalako kaw ha kamatsan. 16Anlugurên kon patêl ha Panginoon, paan kaw paamuyot hên mangihip ya hi Apo Namalyari ya ampanukso kamoyu. 17Ta hiyay Tatang tamo, ya nanyag hên ampipanhumawang ha langit. Hiyay ampam-i hên kaganawan ya mangêd haka ganap, ya ikakangêd tamo, haka a ya ampangoman, ampangoman man ya hawang ha langit. 18Tinalagá nan hikitamoy mag-in maának na, kabay hinawpan na kitamo ta êmên tamo maintindihan ya habi nay kaptêgan. Dinyag nay habayto, ta êmên ha balang dinyag na, ay hikitamo ya pinili na hên mag-in kana, hên nanad ha pamamili na hên pinakamaalagáy bandi na. 19Anlugurên kon patêl ha Panginoon, pakaintindiên yo ya habaytsi. Dapat manggilam kaw mangêd, bayo kaw maghabi, haka paan kaw bat hên manuluk, 20ta no main kaw hên huluk, ay a yo madyag ya mangêd ha hêlêk ni Apo Namalyari. 21Kabay itêgên yoy nay pamanyag hên karêmêkan kalabayan lawini, haka ya pamanyag hên kaatag pon ya karawakan. Dapat kaaypaan nakêm yon honolên ya habi ni Apo Namalyari ya atsi yana ha nakêm yo, ta habayto ya makapiligtas kamoyu ha parusa ya ayn anggaan. 22Dapat yon honolên ya habi ni Apo Namalyari, ta no bat yo tanan panggilam-gilam, ta a yo anhonolên, ay anlokoên yoy sarili yo hên iligtas kaw ni Apo Namalyari. 23Ta no anggilamên yon bêngat, ta a yo anhonolên, ay nanad kaw inumarap ha solamin, 24ya pangayari yon nahêlêk ya sarili yo, ay tampol yon naliwaan no ay-êmên ya lupa yo. 25Noa, no panay yon pakapag-aralan ya kabooan hên an-itoro ni Apo Namalyari, ya makapiligtas kantamo, haka a yo anliwaan hên honolên ya namwangan yo, ay ingalwan na kaw. 26No êndat yon mangêd ya pamaghuyo yo kan Apo Namalyari, noa, ayn kaw etaman hên pamagpigil ha dila yo, ay anlokoên yoy sarili yo, haka ayn alagá ya êndat yon mangêd ya pamaghuyo yo kan Apo Namalyari. 27No labay tamon mag-in pêtêg haka maalagá ya pamaghuyo tamo kan Apo Namalyari, ya Tatang tamo, ay dapat tamon hawpan hilay olila, haka hilay kapaingalo ya babayi ya bawo. Dapat kaillag kitamo etaman ta êmên a kitamo magtan ha karawakan lan a ampagpalokop kan Apo Namalyari.


text:
William Shakespeare
Sankasikatan ya writer ed buon mundo si William Shakespeare balet say bilay to so balbaleg met ya misteryo. Daiset labat so anta itayo ed nagin bilay to yan henyo.
Inianak da ed Stratford-upon-Avon nen April 23, 1564. Nanengneng tayo ed rekord na simbaan na Holy Trinity Church ya abinyagan da yan ogaw nen April 26, 1564. Nan-aral ed sakey ya libren “grammar school.” Kasompal tonyan anggapo lay anta itayo no anto lay agawa ed bilay to. Say sinmublay ya public rekord to et nen naasawa to si Anne Hathaway nen November 28, 1582. Labinwalo to labat tan si Anne et duwamplo-tan-anemira to la nen nankasal ira.
Nen taon ya 1588 nanayam si William diman ed London. Akaanap na trabaho to bilang umaarte o aktor tan managsulat o playwright. Malinew ya baleg so talento to yan balon managsulat. Omman labat lay panag-ibeg da iramay masisiken lan managsulat ed sikato lalo la ya ay si Robert Greene. Intan met la nen nan-trabaho si William ed samay tatawagen ya Lord Chamberlain’s Men (King’s Men). Sikato so sanka-sikatan ya managsulat ed teatro anggan ta nagin sakey ed akanggawa na teatron Globe. Diya to la insulat iramay sikat ton Romeo tan Juliet, Anthony tan Cleopatra, Julius Caesar, Macbeth, Hamlet, A Midsummer Night’s Dream tan The Merchant of Venice.
Anggapo la siguroy makatalo ed henyo to yan managsulat. Pigaran taon lay apalabas balet anggad natan nababasa tayo ni so insulat to. Anggad natan narerengel tayo ni iramay “To be or not to be,” “A rose by any other name would smell as sweet,” “Lend me your ears,” tan dakel niran arum ya balikas to.
Siyopa ed saramay managsulat natan so makatalo ed makapalaram ya henyo to iyay si William Shakespeare? Anggapo la siguro. Saksakey labat so William Shakespeare diya ed mundo.


text: 1Yan nunman ni aggew, ey immehep hi Jesus etan di baley et lumaw di gilig ni baybay et an manyuyyuddung. 2Entanni ey neamung ida dakel ni tuud kad-an tu et humgep di bangka et yumudung diman et mantuttuddu. Immehneng ida tuud gilig ni baybay ni mengngel ni tuka ituttuddu. 3Dakel inena-abbig Jesus ni penuttuddu tuddan tuu et huyya hu hakey ni ina-abbig tu. Kantuy "Wada etan tuun an nantanem e nanhinna-bug tu bukel ni intanem tu. 4Yan nengihebwagan tuddan bukel ey wadadda na-gah di gilig ni dalan, et umlidda sisit et kanen da. 5Yadda edum ni bukel ey na-gah di mabetu. Et ma-nut anggagannu ey simmemel ida, nem pimmetang ey nakpit ida tep meingpih hu puyek et eleg lumhed hu lamut da. 7Na-gah di magulun hu edum, ey simmemel ida, nem inhengan idan gulun. 8Yadda edum ey na-gah di kayyaggud ni puyek ey simmemel ida. Limmameh ida ey wadadda etan malemeh, nem wadadda etan edum ni melallammeh ey wadadda etan mekallameh ni peteg." 9Et kantuy "Hedin wada tangila yu, awasi yu huyyan inhel ku et nemnemnemen yu." 10Entanni ey immalidda etan disipol tu et kanday "Kele muka pan-ina-abbig hedin wada e-helen mun hi-gada e eleg mu panna-ud?" 11Kan Jesus ni hi-gaday "Hedin hi-gayu, man nakka panna-ud ni ituttuddu hu elaw ni nan-ap-apuan Apu Dios ni eleg tu peamta ingganah nunya. Nem hedin yad edum ni tuu, man nakka pan-ina-abbig ni ebuh hu nakka penuttuddun hi-gada. 12Ya etan tuun mengu-unnud ni ehel ku ey baddangan Apu Dios et amtaen tun mengewwat ni nakka ituttuddu ma-lat ma-duman inamta tu et lumeing. Nem ya etan tuun wada ekket ni inamta tu, nem eleg tu u-unnuda ey meendi humman ni ekket ni inamta tu. 13Eggak panna-ud hu nakka penuttuddun hi-gada, tep anin ang-angen da elaw ku et heni eleg da ang-angen. Anin ni dedngelen da elaw ku et heni eleg da denglen et eleg da ewwasi. 14Humman inamnuan ni inhel lan Isaiah e prophet ni kantuy 'Deddengngelen yulli, nem eleg yu han-awat. Ang-ang-angen yulli, nem eleg yu han-immatun. 15Hanniman kayu tep kahing kayu, et humman hu eleg yu pinhed ni dedngelen niya eleg yu pinhed ni ewwatan. Gullat et ni beken kayun henin nunman, ey han-awat yu hu kameituttuddun hi-gayu, et mantuttuyyu kayu, et pesinsahan ku hu liwat yu.' 16Nem negahat kayu, tep han-ang-ang ni mateyu niya handengel ni tangila yu, tep inewatan yu hu elaw nan Apu Dios. 17Makulug ni e-helen kun hi-gayu e dakel ida prophet et yadda edum ni kayyaggud ni tuun nunman ni neminhed ni menang-ang eyan yuka ang-ang-anga, nem eleg da ang-angen. Pinhed dan dedngelen eya yuka deddengngela, nem eleg da dengelen." 18Inhel Jesus keibbellinan etan ni ab-abig tun nantanem et kantuy 19"Yadda etan bukel ni na-gah di gilig ni dalan ey humman ida etan tuun dingngel da hu elaw ni kapan-ap-apuin Apu Dios, nem eleg da han-awat, tep hineul idan Satanas, et pinhakkeyey liniwwan da hu dingngel da. 20Yadda etan na-gah di mabetu ey heni humman ida etan tuun kamanggagayan nangngelan dan ehel Apu Dios, 21nem eleg meihammad hu daka pengullug, et anggagannu ey liniwwan da. Hedin wada ligat da tep ya daka pengullug, ey pinhakkey ey insiked dan mengullug. 22Yadda etan bukel ni na-gah di magulun hu neieligan idan tuun nangngel ni ehel nan Apu Dios, nem eleg da hengnguda, tep ya pambiyagan da niya keddangyanan da hu daka nenemnema. 23Yadda etan bukel ni na-gah di kayyaggud ni puyek hu neieligan idan tuun nangngel ni ehel nan Apu Dios ey inewatan da et mannananeng idan mengu-unnud. Et kayyaggud elaw ni edum, kakkayyaggud hu elaw ni edum ey kayyaggud ni peteg hu elaw ni edum." 24Inab-abig mewan nan Jesus hu hakey ni ab-abig ni keiddingpatan ni elaw ni kapan-ap-apuin Apu Dios et kantuy "Ya elaw ni kapan-ap-apuin Apu Dios ey heni etan ni tuun netaneman payew tu. 25Neugip ida tuun nunman ni hileng ey immali etan buhul tu et taneman tun bukel ni helek etan payew ni netamman ni pagey et bumsik. 26Neetteng etan pagey et kamambukkal ey neetteng ida dama etan helek. 27Immalidda etan bega-en ni kampayew et kandan hi-gatuy 'Kele kayyaggud hu intanem mun bukel di payew mu ey attu an nalpuan ni nemahhig ni helek?' 28Kan etan ni kampayew ey 'Inamtak et wada immalin buhul ni an nampengitnem ni nunman idan helek.' Kan ida etan ni bega-en tuy 'Kaw mi panggebbuten?' 29Kan etan ni Apu day 'Ebuh, anin diman tep entanni ey pekiggebbut yudda pagey. 30Diman ew et ngenamung alin ahiani. Hedin ali ew me-teng, ey e-helen kuddan man-enni et pamengulu dan gebbuten ida etan helek et panlakhen da et da apuyan ni han da ineni etan pagey.' " 31Inab-abig mewan Jesus hu hakey ni pengi-ingngehan tun elaw ni kapan-ap-apuin Apu Dios et kantuy "Kamei-ellig hu nan-ap-apuan Apu Dios etan ni bukel ni mustard e keek-eketan di emin ni bukel. 32An intanem etan ni hakey ni tuu et meetteng ey humman kee-ettengngan ni emin ni intanem. Nambalin ni heni keyew ey nemangngapangnga et pambuy-an ni dakel ni sisit." 33In-ingngeh mewan Jesus hu elaw ni kapan-ap-apuin Apu Dios di yeast et kantuy "Ya kapan-ap-apuin Apu Dios ey heni etan ni yeast e hedin in-edum di handilin alinah, man tuka pelbag." 34Huyyadda hu ab-abig Jesus ni nengiingngehan tun elaw ni kapan-ap-apuin Apu Dios. Impan-ina-abbig tun emin hu nengitenuttudduan tuddan tuun elaw ni kapan-ap-apuin Apu Dios. 35Huyyan impahding tu hu inamnuan ni inhel lan eman ni prophet ni kantuy "Pan-ina-abbig ku hu pengippeamtaan kun hi-gadan etan ni eleg meamtan nunman ni nekapyaan ni puyek ingganah ni nunya." 36Entanni ey hini-yan Jesus ida etan tuu ey himmegep etan di hakey ni baley. Immalidda disipol tu et kanday "Ehel mun hi-gami hu pinhed mun e-helen di a-abbig mun helek ni nekihiken di pagey." 37Et kan Jesus ni hi-gaday "Ya etan tuun nengitnem ni kayyaggud ni bukel ey hi-gak e Pengulwan ni emin ni tuu. 38Ya etan payew ey humman eya puyek e nanha-adan ni tuu. Ya pagey ni neitnem ey humman ida tuun Apu Dios. Ya etan helek ey humman ida impantuun Satanas e ap-apun emin ni lawah. 39Ya etan kangkun buhul ni nengitnem ni helek ey hi Satanas. Ya pengennian etan ni pagey ey humman getud ni kepappegan ni puyek, ey yadda etan man-enni ey humman ida anghel. 40Ya pengemmungan dan helek et apuyan da, ey henin nunman ali mekapkapyan kepappegan ni puyek. 41Tep ittu-dak kuddalli anghel Apu Dios et dalli pan-emmungen etan nengituttuddun tuun panliwwatan et yadda emin hu kamengippahding ni lawah 42et palaw daddallid kamantettebbel ni apuy. Umnanginangih idalli ey ngellingellidihen dalli ngipen da. 43Meang-ang ali kakinayyaggud ni elaw idan tuun Apu Dios di pan-ap-apuan tu. Hedin wada tangila yu, awasi yu huyyan inhel ku et nemnemnemen yu. 44Ya elaw ni kapan-ap-apuin Apu Dios ey heni etan ni balituk ni neiku-kud puyek. Himmak ni hakey ni tuu et ta-bunan tu. Kaman-am-amleng ni peteg et lumaw et tu pan-igtang ni emin hu limmu tu ma-lat pangetang tun etan ni puyek ni wada balituk ni neiku-ku. 45Ya hakey pay ni pengi-ingngehan ni elaw ni kapan-ap-apuin Apu Dios ey heni etan ni tuun kaan-umgatagatang niya kaum-enang-ang ni kayyaggud niya nenginan inipul. 46Wada himmak tun hakey ni kekakkayyaggudan et mambangngad et tu pan-igtang ni emin hu letu tu et gatngan tu humman ni inipul. 47Ya mewan hakey ni pengi-ingngehan ni elaw ni kapan-ap-apuin Apu Dios ey heni etan ni tabukul ni deleg. Hedin da inta-mel di baybay, man kameknan emin hu nambakbaklang ni deleg. 48Hedin napnu etan tabukul, ey iddakal dad gilig ni baybay ni nampili dadda etan kayyaggud et iha-ad dad tallu-an da. Yadda etan lawah ni deleg ey dadda kaibbeng. 49Hanniman ali hedin mepappeg hu puyek tep um-alidda anghel nan Apu Dios et amungen dadda tuu et appilen dadda kayyaggud et yadda lawah. 50Pellaw dadda lawah di kamantettebbel ni apuy. Umnanginangih idallidman ey ngellingellidihen da ngipen da." 51Kan Jesus idan disipol tuy "Kaw yuka ewwasi emin nakka e-ehhela?" Kandan hi-gatuy "Em." 52Et kan Jesus ey "Emin ida etan kamengituttuddun Tugun Moses ni kamengu-unnud ni hi-gak et ya elaw ni kapan-ap-apuin Apu Dios hu daka ituttuddu, ey wada kabaelan dan mengitenuttuddun elaw ni nebayag et ya dama baluh ni elaw. Henidda law etan ni tuun peukkat tun emin hu limmu tud baley tun baluh et yadda nebayag ni panyaggudan idan tuu." 53Ginibbuh Jesus humman idan a-abbig tu et hi-yanen tu humman ni bebley. 54Nambangngad di bebley da et mantuttuddud simbaan da. Ida kametnga tuun tuka ittenuttuddu et kanday "Attu nalpuan ni laing tu niya kabaelan tun mengippahding idan miracle? 55Tam u-ungnga ngu ahan ni karpenter, ey inamta tayu hi inetu e hi Maria et yadda etan agitu e hi James, hi Jose, hi Simon et hi Judas. 56Wadaddadya dama etan agi tuddan bii. Nem kele attu nengal-an tun kabaelan tu?" 57Inhel da humman tep daka keemmehi et anggebe-hel da hi Jesus. Kan Jesus ni hi-gaday "Makulug ni yadda prophet ey ida kamelispituh di kebebbebley niya dadda kakulluga, nem yadda mismuh ni kebebleyan da niyadda agi da ey eleg dadda kulluga." 58Eleg tu peang-ang hu dakel ni miracle diman, tep eleg ida mengullug ni hi-gatu.


text: 1Hapa--eg, hinalità ni Apo Hisos bayti ya alimbawà ha aw-alagad na, ta antoro--an na hila nin pirmin manalangin emen aghila ma-lihan nin pag-asa. 2Hay hinalità na ay ombayri: "Ma--in mihay banowa ya ma--in howis ya ahè ampangigalang nin Diyos boy ahè ampangalang-alang nin tawtawo. 3Ha banowa et ya habayto ay ma--in mihay bawoy babayi ya mabetbet nin mako bayro ha howis, ta ampapatambay yan ipaglaban ya katoynongan na ha kontraryo na. 4Naboyot ya pon nin ahè an-asikasowen nin hatoy howis. Piro hin bandan hoyot ay hinalità na ha sarili na, 'Maski,' wana, 'nin agko anggomalang ha Diyos o ampangalang-alang nin tawtawo 5ay tambayan koyna simpri bayti ya bawoy babayi ta angkasora koyna kona banà ta ayin tegen akon lakwen nin distorbowen.' " 6Insigi ni Pangino--on Hisos ya paghalità na, ya wana, "Paka-ihipen moyo ya hinalità nin habayti ya alwan tapat ya howis. 7No nagawà na baytoy ombayro, ahè wari̇̀ lalò tambayan nin Diyos ya tawtawoy pinili̇̀ na ya allo yabi nin ampakirawat kona? Agna hila wari̇̀ tampol tobayen? 8Anhalita--en ko komoyo ya tampol na hilan tambayan. Ombayro man, panlomateng ko ya an-ingaten Anak nin Tawo, ma--in ako wari̇̀ makit ya antompel kongko bayri ha babon lotà?" 9Mihay alimbawà ana et ya hinalità ni Apo Hisos ha tawtawoy ampagmamahampat ta agla ambiyan kowinta ya kanayon. 10"Ma--in," wana, "nin lowa katawoy nako ha bali nin Diyos ta manalangin. Hay miha ay Parisiyo, hay miha ay manininon bo--ih. 11Hatoy Parisiyo ay naka-ireng ya ampanalangin nin para ha sarili na, ya wana, 'Ampasalamat ako komo, Diyos, ta alwa kon bilang ha kanayon ya tawtawoy sakim, alwan tapat, mapamabayi, boy alwa kon bilang ombahen ha manininon bo--ih. 12Ha ka-ogali--an ko, ha lo--ob manlinggo ay ansadya--en ko nin loway allon magpaltan mangan boy an-igwà ko komo ya ikamapò parti nin angkatikapan ko.' 13"Piro hatoy manininon bo--ih ay naka-ireng ha marayò, boy ha panalangin na ay agya ampaninglà nin manegteg ha tag--ay ta angkareng--ey ya, no alwan andogdogen nay nebneb na ta nanalangin yan ombayri: 'Diyos ko,' wana, 'ingalowan mo ko ta hiko ay makasalanan.' 14"Anhalita--en ko komoyo," wani Apo Hisos, "alwan hatoy Parisiyo no alwan habayti ya manininon bo--ih ya norong ya pinatawad nin Diyos; ta hinoman ya ampangipagmalhay nin sarili na ay angka-lihan dangal, piro hinoman ya ampagmaka-aypà ay ampagkama--in dangal." 15Hapa--eg, ma--in tawtawoy nipantan nin mangayamò ya aw-anak ta ipa-aptoh la koni Apo Hisos emen mabindisiyonan. Hin nakit nin aw-alagad baytoy tawtawo ay hina--ad la hila. 16Piro iningat ni Apo Hisos baytoy aw-anak, biha na hinalità ha aw-alagad na, ya wana, "Hay aw-anak ay agmoyo ha-aren no alwan pa-olayan moyo hilan pakarani kongko, ta hay pamomo--on nin Diyos ay anti ha tawtawoy ma--in pamahimalà kona nin bilang ombayri ha pamahimalà nin habayti ya mangayamò ya aw-anak. 17Anhalita--en ko komoyoy kaptegan: hinoman ya ahè ampananggap nin pamomo--on nin Diyos nin bilang ha mayamò ya anak ay ahè mapalamo ha tawtawoy ampag-ari--an nin Diyos." 18Minghan, hi Apo Hisos ay pinastang nin miha ha ampamo--on ha Hawhodiyo, ya wana, "Mahampat ya mangangaral, anyay dapat kon gaw--en emen ako magkama--in nin biyay ya ayin anggawan?" 19Tinombay kona hi Apo Hisos, "Antà," wana, "nin an-ingaten mo ko nin mahampat? Ayin kanayon ya mahampat no alwan Diyos. 20Tandà moy pawpanogò nin Diyos: 'Agka makilalaki o mamabayi; agka mamatin tawo; agka manakaw; agka manistigos nin ayin kaptegan; boy igalang moy tatay mo boy nanay mo.' " 21Tinombay baytoy lalaki, "Kaganawan nin habayti ay anhonolen koyna pa-ibat hin anak ako et." 22Hin nalengè bayto ni Apo Hisos, ay hinalità na kona, "Ma--in et," wana, "nin mihay bagay ya ka-ilangan mon gaw--en. Ilakò moy kaganawan kamama--in mo, ta hay napaglako--an ay igwà mo ha mawmanga-irap emen ka magkama--in kayamanan ha katatag-ayan ha kama-inan nin Diyos; pangayari̇̀ mon gaw--en bayto ay magbira ka bayri ta makilamo ka kongko." 23Piro hin nalengè bayti nin hatoy lalaki ay nilomelè ya banà ha kalak--an nin kayamanan na. 24Tinegteg ni Apo Hisos baytoy lalaki ya nilomelè biha na hinalità, "Hay tawoy mayaman," wana, "ay ma-irap mapalamo ha tawtawoy ampag-ari--an nin Diyos. 25Mas maparah et ha mihay kamel ya magdaan ha lobot nin karayem kisa ha mihay mayaman ya mapalamo ha tawtawoy ampag-ari--an nin Diyos." 26Hatoy tawtawoy anti bayro ya nakalengè nin hinalità ni Apo Hisos ay nagpastang kona, ya wanla, "No ombayro, hinoman awod ya malibri?" 27Tinombay hi Apo Hisos, "Kaganawan," wana, "nin ma-irap ya bagay ya ahè kayan gaw--en nin tawtawo ay magawà nin Diyos." 28Hapa--eg, naghalità hi Pidro, ya wana, "Imbalag nawen ya kaganawan ta nakilamo kayi komo." 29Hinalità konla ni Apo Hisos, ya wana, "Anhalita--en ko komoyo ya kaptegan: hinoman ya mangibalag nin pamamali na, ahawa na, pawpatel na, mawmato-antawo na, o aw-anak na alang-alang ha pamomo--on nin Diyos 30ay igit et bayro ha imbalag na ya tanggapen na bayri ha babon lotà; boy lano ha biyay ya miha ay agyayna mati nin oman ta ma--in yaynan biyay ya ayin anggawan." 31Hapa--eg, impa-alilih ni Apo Hisos ya labinloway alagad na ta hinalità na konla, "Leng--en moyo bayti ya halita--en ko komoyo. Hitamo ay ampagpalako ha siyodad nin Hirosalim. Pami-abot tamo bayro ay ma--in mangyari kongko ya an-ingaten Anak nin Tawo ta matopad ana baytoy kaganawan bagay ya hinolat nin pawpropita hin hato. 32Hiko ay igwà ha alwan Hawhodiyo. Pagsistiyan la ko, insoltowen, boy dol--an. 33Barogen la ko biha la ko patyen, piro lomateng ya ikatlon allo ay mabiyay akon oman." 34Piro hatoy hinalità ni Apo Hisos ay ahè na-intindiyan nin aw-alagad na, ta hay labay totolen nin habayto ay ahè impa-intindi konla. Kayà agla tandà no anyay anhalita--en ni Apo Hisos. 35Hin marani ana hili Apo Hisos ha banowan Hiriko ay ma--in mihay lalaki ya bowag ya naka-iknò ha pingit daan ta ampakilimoh. 36Hin nakalengè ya nin tawtawoy ampagdaan ha dani na ay pinastang na hila no anyay ampangyari. 37Hinalità la kona, "Ampagdaan," wanla, "hi Hisos ya taga Nasarit." 38Hapa--eg, nambo-angaw baytoy bowag, ya wana, "Apo Hisos ya alalak ni Ari̇̀ Dabid, ingalowan mo ko." 39Hatoy tawtawoy angka-ona koni Apo Hisos ay naghalità do ha bowag nin agya magtelek. Piro lalò yan nambo-angaw, "Alalak ni Dabid," wana, "ingalowan mo ko." 40Hin nalengè ni Apo Hisos baytoy bo-angaw ay tinonggen ya ta immanda nay gitan kona baytoy lalaki ya bowag. Hin marani ana baytoy bowag ay pinastang ya ni Apo Hisos, ya wana, 41"Anyay labay mon gaw--en ko komo?" "Apo," wana, "labay ko dayin makakit." 42Hapa--eg, hinalità kona ni Apo Hisos, "Makakit ka!" wana. "Banà ha katetpel mo ay hinomampat ka." 43Antimano, nakakit baytoy bowag. Nakilako ya koni Apo Hisos boy ampamori ya ha Diyos. Kaganawan nin hatoy tawtawoy anti bayro ya nakakit nin hatoy pangyayari ay nipamori ha Diyos.


text: 1Gafu ta nalehutan tera kan napakaru nga totolay nga namakurug kan ya angngurug da, azzan tera zinan ngin ngammin ya makagurun en liwaliwat nga mangifuwad kan ittera, en pasikannan tera ya ginnonotan tera nga mangibalin kan ya arig pareha nga atubangan tera. 2Iderettio tera ya ginnonotan tera kan y Jesus nga negafanan ya angngurug tera en mamalin kan awan nga pakkurangan na. Megafu kan ya payayat nga mappanget nga pasan na, inattamman na ya nekepatak na kan kurut en pinorrian na ya kappasiran nga nekapatay na kannay, en nanuttud igginan kan ya ziwanan ya trono y Afu Dios. 3Panonotan nu ya nepappasensia y Jesus kan ya nepannuriya ya narakat/napot nga totolay ira kan iggina, tase mari nu molang onu makkafi kan ya angngurug nu. 4Addet kan sangaw, kannia nepannuriya nu kan narakat, mari nu peba napaziyat addet kan ya atturut ya daha nu. 5Nalippanan nun kazze/pano ya nepeturak y Afu Dios kattun nga pamagutuk/pamaturid/pamataggad na nga kinahi na kan ikayu nga anak na? "Anak ku, marim panonotan nga awan nga serbi ya addisiplina y Afu Dios kan ikaw, en mari zinan makkafi ya angngurug mu kan iggina nu kastigowan na ka, 6gafu ta disiplinan y Afu Dios ya ayatan na ira, en korrihian na ya kada alawatan na nga mabbalin kan anak na." 7Attamman nu ya kapazapaziyat nu, gafu ta yan para kan ya kadisiplina nu. Kanakanayun nga kuan y Afu Dios kan ikayu ya megitta kan ya kuan ya isa nga ama kan ya anak na. Hinnian/Asan kazze/pano anak nga mari disiplinan ya ama na? 8Nu mari nu madisiplinan kan kagitta ya addisiplina y Afu Dios kan ngammin nga kurug nga anak na, lavvag kayu, en mari na kayu kurug nga anak. 9Mari na kan yan laman, hinnian gi-aman tera kan ya utun lusak nga maddisiplina kan ittera, en ikakua tera ira. Yammanno kan y Afu Dios nga Ama ya gikkaralluan tera, azzi mas zinan pakimorayan tera iggina tase matolay tera. 10On, gafu ta ya gi-aman tera, disiplinan da ittera kan pia nga rahun segun kan ya ammu ra nga napia, ngam y Afu Dios, disiplinan na ittera para kan ya pammakapianan tera pe laman, tase mapabbalin tera kan nasantuan kan kagitta ya kinasanto na pe laman. 11Ngammin nga kadisiplina tera, siguradu nga durante kannia appasa tera kan yan, matakitan tera, en mari tera mayayat. Ngam kabalin na, ya resulta na nga kuenta vunga na kan ya totolay nga nappasa kan yan, imamak nga maggafu kan kinatunung. 12Gaggafen, pasikannan nu ya nabannag nga gi-iman nu en ya nakafi nga gi-aturan nu. 13Piesan nu ya dalanan nu tase mari mapaltang ya pilay, nu azzi mapammapia. 14Kuan nu ya panda mawayya nu nga makipemamak kan ngammin nga totolay en kan ya abbalin nu kan nasantuan, gafu ta awan nga tolay nga mari nasantuan nga makasingan kan y Afu Dios. 15Mappalan/Memuhud kayu tase awan nga tolay kan ikayu nga mari makalawat kan ya allak y Afu Dios. Mappalan kayu tase mari nu mabbalin kan megitta kan mula nga mattuhu nga napet, en makakeddan kan kagulugulu ya ginnonotan ya totolay, en megafu kan yan, mapabbalin ya maru kan mari nasantuan. 16Mappalan kayu tase awan kan ikayu nga mamabay onu makilalaki, onu mari na makantindi kan ya ka-importante ya na-espirituan nga ganagannud kan kagitta ya kiningngua y Esau. On, gafu ta, ya katunungan na kan ya kapaluntarad na, netali na kan tangapanganan. 17Ammu nu nga kabalin na yan, nekayat na nga malawat ya bendision ya ama na, ngam mari neddan ya ama na kan iggina, maski nanuruturut ya lua na kannia nepakkiddaw na, gafu ta mari nanguli ya nonot ya ama na. 18Mari tera napasan ya megitta kan ya napasan ya ginafu tera ira nga minang kan ya bakulud nga matukkal en gumatagatang nga afi, kan nelot/nafulotan nga zibbat en kokopan/kallap, kan nasikan nga angin, 19kan guni trumpeta, en kan ngaral nga nakiergo kan ira. Kattu nagina ra ira nay, nepakimallak da nga awan ngin nga kayan na derettio kan ira. 20Mari ra nattamman ya istrikto nga mandu na kan ira, "Nu hinnian makatukkal onu makabatay kan yaw nga bakulud, maski ayam, mawag kan mabarabarad kan batu addet zi matay." 21En gafu ta kuru makatantalaw ya nasingan da, maski y Moises, kunna nga nakkahi, "Mamilpig nak kan ya talok." 22Imbes kan yan, ya napasan tera, minang tera kan ya Bakulud Sion, kan ya siudad y Afu Dios nga siggamatolay, yan ya Jerusalem nga hinnian kan langit, kan minarivu nga anghel nga masseleselebra, 23kan ya iglesia nga anak ira y Afu Dios nga ibilang na kan paluntarad na nga nelista ya gingngahanan tera kan langit, kan y Afu Dios nga mamanunut kan ngammin nga totolay nattaruk, kan ya karallua ira ya natunung nga totolay nga napabbalin kan awan nga pakkurangan da, 24kan y Jesus nga nangiddan kan paka-awayya ya bahu nga taratu y Afu Dios kan ittera nga totolay na, en kan ya nefulagged nga daha y Jesus nga mas napia ya ikayat nga kayan ya daha na annek/ngam kan ya ikayat nga kayan ya daha y Abel. 25Mappalan kayu kannia zi nu aggiggina kan ya makiergo kan ikayu. On, gafu ta, ira nay nga ginafu tera nga ne-ammari ra nga ginina y Moises nga nanabarang kan ira kan ya utun lusak, mari ra nakalisi kan ya nekakastigo ra, yammanno gafen kan ittera, azzi mas mari tera makalisi kan ya kakastigo tera nu iyammari tera nga ginan ya naggafu kan langit nga manabarang kan ittera. 26Kattu neddan y Afu Dios ya dorob na, ginuyag ya ngaral na ya lusak. Ngam kan sangaw, kunna nga nangitabba "Missa peba nga guyaggan ku, mari kan ya lusak laman, nu azzi maski ya langit pay." 27Ya ergo na, "Missa peba," nepakammu na nga mapawan ya ganagannud nga maguyag, ira yan ya pinaratu na, ngam ya mari maguyag, mannanayun. 28Gaggafen, mappabalat tera kan y Afu Dios, gafu ta mesipat tera kan pappatulan nga mari maguyag, en kannia appabalat tera, dayarayawan tera iggina nga makapagustu kan iggina kannia ammakakua en attalaw tera. 29On, gafu ta ya Dios tera, afi nga mangufut.


text: 1Nelabah law hu Sabaduh e kamengillin ni aggew et an gumtang di Maria Magdalena, hi Maria e inan James, et hi Salome ni spices ni da i-apuap di annel Jesus. 2Yan kakkabbuhan nunman ni Linggun simmimil hu aggew, ey himmaleman idan limmaw di kulung. 3Wadaddad dalan ey kan ni hanhakkey ni hi-gaday "Hipa tu-wa la mengullin etan ni et-eteng ni batun neitengeb di kulung?" 4Nem umdateng ida ey neulin etan ni et-eteng ni batun neitengeb. 5Neala law et pakdag da hegep etan di kulung ey immegyat ida tep wada lakin nambalwasin mablah e yimmudung di wannan ni binaktadan lan Jesus. 6Kan nunman ni laki ey "Entan takut yu tep inamtak et hi Jesus di Nazareth ni neipetak di krus hu yu ang-angen, nem endidya law tep netagwan. Ang-ang yu kedi, adyadeh la binaktadan tu. 7Lakkayuy kuma et ehlen yun Peter et yadda etan edum ni disipol tu e memappangngulu lad Galilee et ya ladman hu pan-in-aang-angan da, e henin inhel tu lan nunman." 8Et bumsik ida eida kamanggegeygey ni takut da. Ey eleg ida man-e-ehhel di edum ni tuu, tep nemahhig hu takut da. 9Yan eman ni netagwan Jesus ni kakkabbuhhan ni Linggu, ey hi Maria Magdalena hu nemangulun nampeang-angan tu. Hi-gatu la etan biin nangkalan Jesus ni pitun neihuklung ni dimonyoh. 10Limmaw hi Maria di kad-an idan etan ni disipol Jesus ni kaumlelemyung niya kaumnanginangih et ehlen tun hi-gada e simmagu hi Jesus ey inang-ang tu hi-gatu, nem eleg da kulluga. 12Ya mewan eman ni kapenglawwiddan etan ni dewwan disipol Jesus di edum ni bebley ni nalpuwan dad Jerusalem, ey nampeang-ang hi Jesus ni hi-gada, nem eleg da ni immatunan. 13Nambangngad ida et da ehelen idan edum da, nem humman idan edum da ey eleg dadda kulluga. 14Entanni mewan, ey nampeang-ang hi Jesus etan idan Hampulut hakey ni disipol tun daka pengnganni. Imbunget tudda tep kulang hu daka pengullug niya daka kehhignadda etan nenang-ang ni hi-gatun netagwan tu. 15Kantun hi-gaday "Elaw kayud kebebbebley di puyek et yu ituttudduddan katuutuu hu impahding kun panyaggudan ni tuu. 16Et yadda etan tuun mengullug et pebenyag ida ey mehallakniban ida. Nem yadda etan eleg mengullug ey mekastigudda. 17Ka-immatun idalli etan kamengullug, tep wadalli kabaelan dan mengkal ni kameihhuklung tep ya daka pengullug ni hi-gak, niya wadalli kabaelan dan mengihheppit ni hin-appil ni ehel. 18Anin ni tetngeden da uleg et eleg dadda kellata niya anin ni wada innumen dan kedet et eleg ida mettey. Wadalli kabaelan dan mengkal ni degeh ni tuu, anin daka kap-an ebuh." 19Ginibbuh tun inhel ida humman ey impaenamut Apu Dios di kabunyan et an yumudung di winannan Apu Dios. 20Et yadda etan disipol tu ey limmaw idad kebebbebley et ida mantuttuddu. Et baddangan idan Apu Dios niya indawtan tuddan kabaelan dan nengipahding idan miracle et keang-angan tu e makulug hu intuttuddu da.


text: 1Kasabiy kabwasan, nantitipon a namplano ray manonan papari, saray mamatakken na baley, saray iskriba, tan saray arum ni ran kabyangay Sanidrin. Binalur day Jesus, insan da inyakar ed kinen Pilato. 2Tinepet nen Pilato ed kinen Jesus, "Sikay ari da ray Judio?" Inmebat si Jesus, "Sika lan dili so mangibabaga." 3Amayamay iray ipapakasalanan na saray manonan papari ed kinen Jesus, 4kanyan tinepet nen Pilato lamet, "Akin et ag ka onebat? Nadngel moy ontan lan karakel na ipapakasalanan dad sika!" 5Ag lan balut inmebat si Jesus, kanyan agaylay pankelaw nen Pilato. 6Kapag Pista na Paskua, mangibolus si Pilato na siopaman a prison kerewey karaklan. 7Diad saman a panaon walay sakey a lakin manngaray Barabbas a walad prisowan. Kaiba to ray totoon akapatey nen walay golon sumpad gobirno. 8Nen nantitipon sirin iray totoo tan kinerew dad kinen Pilato ya ibolus toy sakey a priso, 9tinepet tod sikara, "Labay yon ibolus kod sikayoy ari da ray Judio?" 10Ta kabkabat nen Pilato ya inyawat na saray manonan papari si Jesus ed sikato, lapud pakakaibeg da. 11Balet saray manonan papari sinogsogan da ray totoo a kerewen dad kinen Pilato ya ibolus toy Barabbas, aliwan si Jesus. 12Tinepet lamet nen Pilato ed saray totoo, "Anto sirin so gawaen kod sayay toon tatawagen yoy ari da ray Judio?" 13Ineyag dad sikato, "Ipasak mod krus!" 14"Akin, antoy ginawa ton maoges?" tinepet nen Pilato. Lalon inkasikasil dan ineyag, "Ipasak mod krus!" 15Labay nen Pilato a paliketen iray totoo, kanyan imbolus tod sikara si Barabbas. Impapasiplatan toy Jesus, tan inyawat ton ipasak ed krus. 16Si Jesus inyakar na saray sondalo ed dalem na palasioy gobirnador, tan tinawag da ray arum a kakaiba rad batalyon. 17Sinolungan day Jesus na granatin kawes, nanliken iray sangasangan masabit tan ginawa ran singa korona, insan da inyan ed olo to. 18Inggagalang dad satan a kuanda, "Andokey komun so bilay na Ari da ray Judio!" 19Pinapaspas day olo to tan nilulukdaan da, insan ira nantatalimukor a mangigalang ed sikato. 20Kasumpal dan niludlurey, nilakseb da may granatin inkawes dad sikato tan insolung da may dilin kawes to. Insan da impaway ya ipasak ed krus. 21Nabet dad dalan so sakey a lakin manngaray Simon, a nanlapud bario ya oonlad siudad, tan pinasoot dan impasakbat ed sikatoy krus nen Jesus. Si Simon taga Cirene tan ama di Alejandro tan Rufo. 22Inyakar day Jesus ed pasen a manngaray Golgota a kabaliksan toy "Pasen na Lapis-lapis na Olo." 23Initdan dad may Jesus na alak a nilaukay mira, balet ag to ininom. 24Impasak dad krus, tan inapag da ray kawes to kayari ran nampapalaranan, pian naamtaan da no dinay betang na sakey tan sakey ed sikara. 25Alas nuibid kabwasan nen impasak dad krus. 26Nisulat so impakasalanan dad sikato: "Say Ari da ray Judio." 27Insan da impasak a kaiba nen Jesus so duaran tulisan ed sansakey a krus, diad nikawanan tan nikawigi to. 29Si Jesus pineyeng-peyengan tan pinapabaingan na saray totoon onlalabas: "Aha, aliwa tan sika may maneral na Timplo, insan mo ipaalagey ed loob na taloy agew? 30Epas kad tan ed krus tan ilaban moy laman mon dili!" 31Onton met, niludlurey na saray manonan papari tan saray iskriba. Inkuandad sakey tan sakey, "Inlaban to ray arum, balet ag to nilaban so laman ton dili! 32Onepas pa natan ed krus so Cristo ya ari na Israel, pian nanengneng mi tan panisiaan mi la!" Niludlurey met na saramay duaran nipasak ed krus, a singa sikato. 33Nanlapud alas dosi ed kaagewan, say intiron dalin binnilonget ed loob na taloy oras. 34Diad alas tris, inmeyag si Jesus na makmaksil, "Eloi, Eloi, lema sabachthani?" a labay ton ibaga, "Dios ko, Dios ko, akin et inkaindan mo ak?" 35Nadngel ya na saray arum a wadman tan inkuanda, "Dengel yo, tatawagen toy Elias!" 36Batik so sakey ed sikara tan angalay ispongha. Impasepsep tod anakseng ya alak, insan to inyan ed ngoroy tiken. Impasopsop tod kinen Jesus tan kuanto, "Alagar kayo! Nengnengen tayo pa no onsabiy Elias a mangyepas ed sikato ed krus!" 37Inmeyag na maksil si Jesus, insan inatey. 38Diad saman a bekta, apaldua so kurtina ed Timplo, manlapud tagey ya anggad saloy. 39Naimatunan na samay sondalon kapitan a manaalagey ed arap na krus no panon so ineyag tan impatey nen Jesus. "Tuan Anak na Dios yan too!" inkuanto. 40Wala ray pigaran bibii a walad bandad arawi ya onnenengneng ed nagagawa. Wadman met ira di Salome, Maria Magdalena, tan sakey nin Maria ya ina nen Jose tan si Santiago a yogtan to. 41Nanlapu lad Galilea, ontotombuk la ra yan bibii ed kinen Jesus tan manlilingkur irad sikato. Wadman met iray dakel a bibii a kaiba nen Jesus a linmad Jerusalem. 42Onlalabi la nen sinmabiy Jose a taga Arimatea. Sikatoy sakey ed saray gagalangen a kabyangay Sanidrin, tan mampipilalek ed isabi na Panariay Dios. Agew ed saman a Panagparaan (salanti say agew a kasakbayan na Agew na Panagpainawa), kanyan linman mataletalek si Jose ed kinen Pilato tan kinerew ton alaen so bangkay nen Jesus. 43Onlalabi la nen sinmabiy Jose a taga Arimatea. Sikatoy sakey ed saray gagalangen a kabyangay Sanidrin, tan mampipilalek ed isabi na Panariay Dios. Agew ed saman a Panagparaan (salanti say agew a kasakbayan na Agew na Panagpainawa), kanyan linman mataletalek si Jose ed kinen Pilato tan kinerew ton alaen so bangkay nen Jesus. 44Nikelawan si Pilato nen nadngelan to ya inatey lay Jesus. Pinatawag to may kapitan da ray sondalo tan tinepet to no tuan inatey lay Jesus. 45Nen nadngel toy paneknek na kapitan a talagan inatey lay Jesus, inyabuloy to ya alaen nen Jose so bangkay. 46Analiw si Jose na abel a sida. Nen niepas to lay bangkay nen Jesus, binalkut tod samay abel, insan insorub tod lobuk ya inongib ed baton-dampay. Kasumpal to ya, angitolin na baton baleg ya insara tod puirtay lobuk. 47Ombabantay si Maria Magdalena tan si Maria ya ina nen Jose, kanyan anengneng day angipomponan ed kinen Jesus.


text:
Rosario
Diad ngaray Ama tan Anak tan Ispiritu Santo. Amen.
Manisia ak ed Dios Aman makapanyarin amin. Manamalsay tawen tan dalin. Manisia ak met ed Jesucriston Anak Ton bogtong a Katawan tayo, tinmood gaway Ispiritu Santo, inyanak nen Santa Marian Birhen, inpapairap nen Poncio Pilato, inpasak ed Krus, inatey tan inkotkot, linma ed saray inaatey,. Diad kumatlon agew inmolin binmilay, tinmokotok ed tawen, manyurong ed kawanay Dios Aman makapanyarin amin, manlapud man onla dian mangokom ed saray mabilay tan inatey. Manisia ak ed Ispiritu Santo. Sisiaen ko met so Santa Iglesia Katolika, say pananabangan day sasantos, say panamaandiy kasalanan, say kiolid bilay na laman tan say bilay ya ag-naandi. Amen.
Ama mi a wala kad tawen, nagalang so ngaran Mo, onsabid sikami so panarian Mo, Onorey linawam, diad dalin onung ed tawen. Say kanen min inagew-agew, iter mod sikami ed agew aya. Tan paandian Mo ray kasalanan mi, onung na panamaandi miy kasalanan day akapankasalanan ed sikami; Tan ag mo kami iter ya onabuloy ed tukso, ilaban Mo kami ingen ed mauges. Amen.
Ave Maria napno kay grasya. Say Katawan so walad sika. Bendita ka ed biin amin, tan Benditoy bungay eges mon si Jesus. Santa Maria, Inay Dios, pikasi mo kamin managkasalanan, natan tan naani ed oras na ipatey mi. Amen.
Nagalang so Dios Ama, Dios Anak tan Dios Ispiritu Santo. Unong ed gapo, lawas, natan ed ando lan ando. Amen.
O Jesus ko, perdonaen Mo ray kasalanan mi, ilaban Mo kami ed apoy na impierno, itarok Mo ray kakamarerwad tawen laut lad saray mankakaukolay tulong tan panangasim.
Saray Misterio na Liket (Lunes tan Sabado) 1. Say inmonan misterioy liket, say inpangipakabat na Kianak nen Jesus (Lukas 1, 26-38) 2. Say kumadwan misterioy liket, nen dinalaw na Sankasantosan a Birhen a Maria so kapinsan ton Santa Isabel. (Lukas 1,39-45) 3. Say kumatlon misterioy liket, nen nianak so Anak na Dios a tinmoo a lapud eges na Katawan tayon Santa Maria. (Lukas 2, 1-7) 4. Say kumapat a misterioy liket, nen say Katawan ayan Birhen angipatanir ed Dios Ama na Anak to. (Lukas 2,22-24) 5. Say kumaliman misterioy liket, nen say impakalmo ed si Jesus diad timplo. (Lukas 2, 41-47)
Saray Misterio na Liwawa (Huwebes) 1. Say inmonan misterioy liwawa, nen si Jesus so abinyagan.(Markos 1,9-11) 2. Say kumadwan misterioy liwawa, nen sinumpal nen Jesus so unaan a milagro to diad Cana.(Juan 2, 1-12) 3. Say kumatlon misterioy liwawa, nen inbawag nen Jesus so Panarian na Dios. (Markos 1, 14-15). 4. Say kumapat a misterioy liwawa, nen si Jesus et nansalat na nengneng to diad palandey na Tabor. (Lukas 9,28-31). 5. Say kumaliman misterioy liwawa, nen si Jesus inletneg to so Masanton Eukaristia. (Mateo 26,26-28).
Saray Misterio na Ermen (Martes tan Biernes) 1. Say inmonan misterioy ermen, nen nanermen si Jesus ed huertoy Getsemani. (Mateo 26,36-39). 2. Say kumadwan misterioy ermen, nen binakbak dan nilaksebay Jesus ed lusek. (markos 15,6-15). 3. Say kumatlon misterioy ermen, nen binalangtan day olo nen jesus na sabit. (markos 15,16-17) 4. Say kuamapat a misterioy ermen, nen sinakbat na Katawan tayon Jesukristo so Krus. (Juan 19, 16-17). 5. Say kumaliman misterioy ermen, nen inpasak so Katawan tayon Jesukristo ed Krus tan inatety diman, pian narundon toy too. (Lukas 23,44-47).
Saray Misterio na Gloria (Mierkoles tan Simba) 1. Say inmonan misterioy gloria, nen inmolin bilay so Katawan tayon Jesukristo. (Juan 20,1-8) 2. Say kumadwan misterioy gloria, nen say Katawan tayon Jesukristo so makapakewlaw a tinmokotok ed tawen. (Gawgawa 1, 6-11). 3. Say kumatlon misterioy gloria, say indateng na Ispiritu Santo ed saray apostoles.(Gawgawa 2,1-4). 4. Say kumapat a misterioy gloria, nen say Inan Birhen Maria so tinmokotok ed tawen. (Lukas 1, 46-48) 5. Say kumaliman misterioy gloria, say inpamalanget ed say Inan Bierhen Maria. (Puyan 12,1).
Salve kay Dios, Reyna tan Inay panangasi! Sikay kabilayan mi! Sikay karambaan mi. Sikay panilaloan mi, Salve kay Dios! Sikay tawtawagen mininpaliis kami ya anak nen Eba. Sikay pandageyeman min Katawan, a mangiesel ed sikami; ilingay Mo pad sikamiy matam atan a mapangasi, tan naani no nayari lay inkialis min ya, ipanengneng Mod sikamiy Jesus benditoy bongay eges mo. A, mapangasi, A mapangaro, A makaramban, Marian Bierhen lawas.
LITANIAY MAPALAR A BIRHEN MARIA
Katawan, abagey Mo kami.
Kristo, abagey Mo kami.
Katawan, abagey Mo kami.
Kristo, denglen Mo kami.
Kristo, talineng Mo kami.
Dios Amad tawen :: Kasian Mo kami.
Dios Anak a Manundod talba
Dios Ispiritu Santo
Sankasantosan a Trinidad a saksakey a Dios
Santa Maria :: Pikasi mo kami
Santan Inay Dios
Santan Birhen daray Birhen
Ina nen Kristo
Inay madibinon grasya
Inan sankasimpitan
Inan saskaadiaan
Ina nag naoman
Inan nasnaspot
Inan andi tilol
Inan araroen
Inan makapakelaw
Inay maong a bilin
Inay Manamalsa
Inay manangilaban
Inay Simbaan
Bierhen ya sankabintaan
Birhen a dayrayewen
Birhen a makapanyari
Birhen a mapangasi
Birhen a matoor
Salming na katunongan
Ayamay kakabatan
Nanlapoay kiket mi
Pananginay Kasantosan
Pananginay kagalangan
Pananginay karalitan
Rosas a mangtatawen
Tori nen David
Torin garing
Abong a balitok
Kaban na saray insipay Dios
Pintoy tawen
Kabuntatalad kabuasan
Abig day asakitan
Salimbeng day managkasalanan
Managligliway maermen
Mananulong day Kristiano
Reyna ray Angeles
Reyna ray Patriarkas
Reyna ray Propitas
Reyna ray Apostoles
Reyna ray Martires
Reyna ray konpisores
Reyna ray Birhen
Reyna ray ganaganay Sasantos
Reynan tinmoon ag atilulay kasalanan a tawir
Reynan nitokotok ed tawen
Reynay Sankasantosan a Rosario
Reyna na pamilya
Reynay kareenan
Korderoy Dios a manamaandiy kasalanay talba, ipaliis Mo kami, Katawan!
Korderoy Dios a manamaandiy kasalanay talba, talineng Mo kami, Katawan!
Korderoy Dios a manamaandiy kasalanay talba, kasian Mo kami.
L. Pikasi Mo kami, Santan Inay Dios.
E. Pian onkana kamid saray insipan nen Kristo.
Mikasi tayo.
Katawan tan Dios mi, pikasi min yabuloy Mo rad sikamin aripen Mo so pansiansiay grasian walad sikami ed abig na kamarerwa tan laman, tan diad panamegley na Sankamapalaran a Marian Birhen lawas nilaban kamid kaermenan mi natan, tan pinabangen To kamid glorian andi angaan, lapud Katwan min Jesukristo, Amen.


text: 1Kanyan sirin, inararon agagi, mailiw ak ed sikayo! Sikayoy liket ko tan ikikinun ta kayo! Mansiansia kayon malet ed pambibilay yod Katawan, inararok ira. 2Euodia tan Sintike, kekerewen kod sikayon mampawilan ki la, ta sanagi kid Katawan. 3Kekerewen ko met ed sika, matoor kon kaiba, a tulongan mo pa ra yan bibii. Tinmulong pa ni met irad siak diad impangikayat na Maung a Balita, a kaiba ray Clemente tan arum ni ran kakimeyan ko. Akasulat so kangaranan da ed libro na bilay. 4Manliket kayo lawas ed Katawan. Oliten ko: manliket kayo! 5Ipanengneng yoy kaabigay linawa yod amin a katoowan. Magano lan onsabiy Katawan. 6Ag yo pampapagaay antokaman a bengatla. Kerew yo ingen ed Dios iray amin a nakaukolan yo diad panamegley na pikakasin tinekepay pisasalamat. 7Tan say kareenay Dios a palabsanan toy pakatalus na too so mangasikasod puso tan nunot yo, diad panamegley nen Cristo Jesus. 8Kaonuran ni, agagi, nepeg a pinunot yo ray bengatlan maabig tan nepeg ya itanduro: saray matwa, masimpit, maptek, malinis, makaayayat, tan mapagalang. 9Gawa yo ray bengatla onung na naaral, naawat, nadngel tan anengneng yod siak. Diad ontan, niwalad sikayoy Dios a manangiter na kareenan. 10Agaylay liket kod Katawan, ta nayarian yo lamet ya ipanengneng so panangisakit yod siak, kalabas na abayag a panaon. Tuan peteg a pinunot yo ak, satan labat ta abayag ya anggapoy pankanawnawa yon ontulong. 11Ibabagak ya, aliwan lapud labay kon tulongan yo ak, ta naaral ko lay manliket ya anggan antoy kipapasen ko. 12Asalik lay walad pankaukolan tan walad daakan. Naaral ko lay sikritoy panagbilay ed anggan anton kipapasen: napsel o narasan, daakan o kulang so walad siak. 13Nayarian kon gawaey amin a bengatla, lapud Cristo a mamapabiskeg ed siak. 14Anggaman ontan, agaylay abig na ginawa yo diad intutulong yod kairapan ko. 15Kabkabat yo met a sikayo ran mananisia a taga Filipos labat so akidamay ed siak, diad panangiter tan panangawat nen tinmaynan ak ed Macedonia, sanen agangganok nin ipupulong so Maung a Balita. 16Nen wala ak lad Tesalonica, impawitan yo ak ya amimpiga na nakaukolan ko. 17Aliwan say labay ko labat so makaawat na rigalo, no ag say pakanengneng koy idakel na bungan awaten yo. 18Nia natan so pakaamtaay masolusoluk ya inter yod siak. Wala lan amiy nakaukolan ko, natan ta wadya lay tulong yo ya awit nen Epafrodito. Singa ra ambalbalingit a bagat ed Dios, marakep tan makapaliket ed sikato. 19Tan say Dios ko, onung na ag nasabsabaan a kayamanan to, itdan to kayo na amin a nakaukolan yo, diad panamegley nen Cristo Jesus. 20Say Dios tan Ama tayo so nagalang komun ya anggad angga. Amen. 21Ibabano ta kayon amin a totooy Dios tan mananisiad Cristo Jesus. Papaibanoan met iray agagin wadyan kaibak. 22Amin iray totooy Dios dia, lautlad saray mananisian walad palasioy Impirador, et papaibanoan met ira. 23Nawalaan kayon amin komuy panangaro na Katawan a Jesu-Cristo.