text:
LEKSION 3
Anisia si Rahab ed si Jehova
Kunwari et wala tad Jerico, ya syudad ed Canaan a saray totoo et agmanisia ed si Jehova. Taga ditan si Rahab.
Nen ugaw ni si Rahab, arengelan ton pinaldua nen Jehova so Ambalangan Dayat tan imbulos to ray Israelita ed Ehipto. Naamtaan to met ya tinulongan ira nen Jehova pian natalo da ray kalaban da. Natan et abalitaan ton asingger lad Jerico iray Israelita!
Inyamot nen Rahab iray espiya ta anisia ed si Jehova
Sakey ya labi, walay duaran Israelita ya linmad Jerico pian sekreton nengnengen so syudad. Say tawag ed sikara et espiya. Pinatuloy ira nen Rahab ed abung to. Diad saman a labi, naamtaan na ari na Jerico ya wala ray espiya tan wadman irad abung nen Rahab. Kanian angibaki so ari na mangerel ed sikara. Inyamot nen Rahab so duaran espiya ed atep na abung to, tan imbaga tod ibabaki na ari: ‘Wadia ray espiya nen niman, pero linma la ra. No usilan yo ra, ompan naabutan yo ni ra!’ Akin kasi et inyamot nen Rahab iray espiya?— On ta manisia ed si Jehova, tan amta to ya iter nen Jehova so Canaan ed saray Israelita.
Antis ya inmalis ed abung nen Rahab iray espiya, impormisa dan sikatoy naligtas tan say pamilya to no naderal so Jerico. Antam no antoy imbaga ran gawaen to?— Imbaga ra: ‘Isinger mod bintana iyan ambalangan lubir pian naligtas ka tan say kapamilyam.’ Inunor nen Rahab so imbaga na saray espiya. Antoy sinmublay ya agawa?—
Kayari pigaran agew, mareen ya nanmartsa iray Israelita ed paliber na syudad. Anemiran agew dan niliber so syudad, maminsan ed kada agew. Pero diad komapiton agew, aminpito ran nanmartsa ed paliber na syudad. Insan ira inmeyag na makmaksil. Gineba nen Jehova so padir ya akapaliber ed syudad. Pero amay abung ya walay akasinger ya ambalangan lubir ed bintana et ag-ageba! Nanenengneng mod litrato?— Seguradon aligtas si Rahab tan say kapamilya to!
Antoy naaralan mod si Rahab?— Anisia si Rahab ed si Jehova ta abalitaan to ray balibalin ginawa nen Jehova. Amayamay met so nanaaralan mon balibalin ginawa nen Jehova. Manisia ka met ed sikato ya singa si Rahab?— Amta min manisia ka!


c: text/html

text:
Wp/ami/Litapangan a milingayaw
Litapangan a milingayaw (馘首起源)
Matiniay ko litapangan no pingayaw, yo mikerid to tatosaay a wawa ci Itongan ato ci damayan a mikasoy ci Calaw, maso’aw to ci Calaw, ocor han nira koya malakakaay a tatosa tayra i sawaeran a miradom, nika o sapalimo’otan toya tatosaay a malekaka koya ci Calaw, palingata sa cingra miki’ayaw mingota toya nanom, minokay koya tatosaay awawa sowal sa, “Mamaaw! mangota koya nanom, saka maosoy kami a minokay.” Paca’of han ni Calaw a somowal, “Cadiwen ko po’ot ato ’idoc namo, samada han a miraod tayra toya sawaeran no nanom, nengnengen cima koya tatiihay a tamdaw mingotaay to nanom, ma’araw namo tepoc han ko fongoh nira.” Oya to malekakaay paliyaw to a tayra.
Tonini, makera to nangra tatosa ira itira mingota to nanom no sawa’eran, orasa samadah sa a miraod mingata toya tati’ihay a tamdaw, kawilikawanan ko cecay kitatosa han nangra a micocok ta mapatay, awaay to ko limalimaw noya tamdaw a paco’ay, tepoc han to nora malekakaay ko fongoh, nengneng han nangra pacekok o mama nangra koya mitepocan!
Tatangic sato cangra a minokay pakafana’ to ina tona litapangan a demak, tangsol to mikaketer cangranan tatosa sowal sa “Pingayaw to fongoh han no mama namo, wata ko olah namo a mingayaw, o fongoh to no mama namo tepocen to, a matira aca oli pi’adop mingayaw to fongoh! ” orasa mingayaw to to fongoh cangra malekaka, lima a romi’ad caka komaen to kakaenen, maherek to talataporo palokelon to fokeloh, mitanam milifet to cikay no fokeloh, nika caka piharakat to foeloh, orasa caho kaedeng a mingayaw to fongoh sa cangra. Caay pitolas cangra a misalifelifet a minanam misaliway to kakaenen, malecad ho ko pilifet nangra to kalekelon no fokeloh, toni pilifet malowid to nangra, sowal sato, “Ira to ko ’icel niyam, haydaen kami misanga’ to safang.” Tafo han nangra malekaka ko fokeloh, mangaay sapipaekel to ’ada a safang, mangaay aca sapirepet to malonem, o remes no malonem paro han tacefoan no malonem.
Masadak cangra tayra i niyaro’ no ’ada, i laawac no niyaro’ mikowan pasoni, mikadoh to ’ada hay masadak a mifolaw, nika paka’araw ko ’ada cangranan tatosa aca a malekaka, salahoday sa misatapang to a milaop. Tangsol to milaliw koya malekakaay, comkay cangra pasiyasi’en nangra koya miparoan i tacefoan a remes, mato cidoka haysa, maherek to tayra to toya maromotay i salo’akong toya mica’itan a safang, emin hanto koya remes miseni’ i safang, minengneng koya ’ada toya pinatera’ a remes, keton hanto koya keliw no safang, o safang ato fokeloh malokelon to maemin mapaekel to ko ’ada a tamdaw, itiya to sa lahoday sa cangra malekaka hacecacecay hanto nangra a mitepoc ko fongoh. O fokeloh ko tadek no kaka a miketon, orasaka kinacecay miketon ceca ko ngici’ no po’ot; no safa han o kilang ko tadek a pitepoc, orasaka caay katalec caay kangici’ harakat ko pitepoc nira.
O sapanokayaw aca tora fongoh no ’ada, ala sa to talopo a kilang malo’onoc nira, nika koengel ko caang, cahocaho mapitek to, nika no safa han na pakatengilay to soni no ’ayam sowal sa, “Taciwlalaw, taciwlalaw ” saan saka ala sa cingra to taciwlalaw a kilang malo’onoc nira, orasaka caayay ka pitek.
Lata’ang sa cangra a minokay pafeli han nangra ko ina toya fongoh no ’ada, nika caay ka lipahak sowal sa, “Sapimaan ko fongoh no tamdaw, ma’osi kako to matiniay a lalosidan.” orasa malekakaay sowal sa, “Naw hatira to ko keter ni ina? liyas sato kita to loma’ mikilim to maloramod sato!”
Tahira cangra toya cecay a pala, mipeco’ cangra to mami’. sowal sa ko kakak, “No makoay a mami’ ko marohemay itiniay ” ala sa to cecay podac han nira ira ko mato’asay to a fafahiyan, marihaw ko ngiha. No safa han kandaway ho, podac han nira, masadak ko limecedan ho a fafahiyan.
Hakelongen to nangra malekaka ko fafahi minokay, makera ira to ko falohay kaolahan no ina nangra ma’osi cangranan, orasa o rarom no faloco’ nangra malekaka sakafong to sapikpik no ’ayam mihawikid to cifo’isay to tilid a po’ot pasowal to ina, “Inaaw, ano matiratira ka la’eto ko faloco’ iso, nengnengen ho iso kami itini i potal! ikor to edeng to kafangcalan ko romi’ad to dadaya, ta mangaay no miso minengneng tamiyanan.” orasa hatosa to wa’ay takod han nangra, “Peng” sa cecay ko soni, miripa’ to sota’ ko wa’ay, masoni ho, micomod to ko pakih talalinik no sota’, sakinatolo masoni, o wa’ay maemin to malafong i sota’, saikoray to pitakod maemin to malafong i lalinik no sota’ awaay to a ma’araw! sakalima to a romi’ad, masadak to ci ina minengneng to kakarayan, deng manengnengay samiyamiyat sanay i kakarayan ci linamay ato ci Itong tosa ko fo’is.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Kasin Napapagalangan so Dios ed Panangawes Mo?
“Gawa yo so amin a bengatla parad kigloriaan na Dios.”—1 COR. 10:31.
1, 2. Akin ya pansiasiansiaen na Saray Tasi nen Jehova ya atagey so estandarte dad panangawes? (Nengnengen so litratod gapo na artikulo.)
“AMAYAMAY so aliwan desente so kawes da, lalo la ta ampetang,” so inreport na Dutch newspaper diad sakey ya miting na saray lider na simbaan. “Balet aliwan ontan ed kombension na Saray Tasi nen Jehova. . . . Aka-amerikana iray lalaki, ugugaw man o baleg la, tan amin ya bibii et andukey so palda da . . . maong iran mangawes tan aliwan karaanan.” On, naynay ya kokomendaan iray Tasi nen Jehova lapud “desente a panangawes, a mangipatnag na kasimpitan tan maong a pakatebek . . . diad paraan a manepeg ed [saramay] mangibabagan mandadayew irad Dios.” (1 Tim. 2:9, 10, paimanod leksab) Say tutukoyen nen apostol Pablo dia et saray bibii, balet onaplika met itan ya estandarte ed saray Kristianon lalaki.
2 Importante ed sikatayo ran totoo nen Jehova so matukoy ya estandarte na panangawes, tan importante met itan ed sikato. (Gen. 3:21) Nanengneng ed ibabaga na Kasulatan nipaakar ed panangawes tan panag-ayos ya say Soberano na uniberso et walay inter ton estandarte na desentin panangawes parad saray mandadayew ed sikato. Kanian no manpipili tayoy kawes tan ayos tayo, aliwa labat ya say labay tayo so natumbok. Nepeg tayo met ya ikonsidera no antoy makapaliket ed Soberanon Katawan a Jehova.
3. Antoy naaralan tayo ed Ganggan na Dios ed saray Israelita nipaakar ed panangawes?
3 Singa bilang, diad Ganggan na Dios ed saray Israelita, wala ray totontonen ya nanprotekta ed sikara ed imoral a kabibilay na saray bansan walad kaliberliber da. Nabasa ed Ganggan ya kabusol nen Jehova so panangawes ya agnibiig so laki ed bii—amay tatawagen da natan ya unisex fashion. (Basaen so Deuteronomio 22:5.) Diad totontonen ya inter na Dios nipaakar ed panangawes, atalosan tayo ya aglabay na Dios iray estilo na kawes ya saray lalaki et singa la bibii, tan saray bibii et singa la lalaki, odino mairap lan nabirbir no siopay laki tan bii.
4. Antoy makatulong ed sikatayon makapanggaway dugan desisyon nipaakar ed panangawes?
4 Walad Salita na Dios iray prinsipyon makatulong ed saray Kristiano pian makapanggawa ray dugan desisyon nipaakar ed panangawes. Onaplika itan inerman so panaayaman da, anggan antoy kultura da, odino klima ed lugar da. Agtayo kaukolan so detalyadon listaan no anto ran estilo na kawes so nayari tan agnayari. Imbes, igigiya itayo na saray prinsipyo ed Kasulatan ya manggawa na sarili tayon desisyon. Aralen tayoy pigaran prinsipyo ed Biblia ya ontulong ed sikatayon ibiig so “maong tan makapaliket tan ayadyarin linawa na Dios” no manpipili itayo na isulong.—Roma 12:1, 2.
“IREREKOMENDA MI SARILI MI BILANG MINISTRO NA DIOS”
5, 6. Antoy nepeg ya epekto ed arum na panangawes tayo?
5 Pinuyanan na Dios si apostol Pablo ya idanet so importantin prinsipyon walad 2 Corinto 6:4. (Basaen.) Napatnagan ed itsura tayo no siopa itayo. Say isipen tan ibaga na totoo et base ed no antoy ‘nanengneng dan itsura’ tayo. (1 Sam. 16:7) Kanian bilang ministro na Dios, amta tayo ya manpipili tayoy kawes aliwa labat ya lapud komportable itan ed sikatayo. Saray prinsipyo ed Salita na Dios so nepeg ya mamakiwas ed sikatayon agmansulong na kawes ya mapitpitat, mankaninag, odino makapaayat. Kaibad satan iray kawes ya mangipaimano odino mangipanengneng ed pribadon parte na laman. No onnengneng ed sikatayo so arum, ag-ira komon nababaingan odino napilitan ya onnengneng ed sananey lapud kawes tayo.
6 No malinis, desente, masimpit, tan maayos itayo, mas respetoen itayo na totoo bilang ministro na Soberanon Katawan a Jehova. Tan nayarin napakiwas met iran mandayew ed Dios tayo. Sakey ni, lapud panangawes tayo et nidadayew so organisasyon ya irerepresenta tayo. Bilang resulta, nayarin mas ondengel iray totoo ed manangisalbay bilay ya mensahen ipupulong tayo.
7, 8. Kapigan mas importante so pansulong na matukoy ya kawes?
7 Obligasyon tayod masanton Dios tayo, diad saray agagi, tan diad saray totood teritorya so pansulong na kawes ya mamagalang ed mensahen ipupulong tayo tan mangigloria ed si Jehova. (Roma 13:8-10) Importante iya lalo la no mibibiang tayod Kristianon aktibidad, singa say pipiaral o panagpulong. Nepeg ya mankawes itayo “diad paraan a manepeg ed saray . . . mangibabagan mandadayew irad Dios.” (1 Tim. 2:10) Siempre, wala ray kawes ya matukoy ed sakey ya lugar balet aliwan matukoy ed arum a lugar. Kanian, ikokonsidera na saray totoo nen Jehova ed interon mundo iray lokal ya kustombre pian ag-ira makaopendi.
8 Basaen so 1 Corinto 10:31. No onatendi tayod saray asemblea tan kombension, kaukolan ya matukoy tan masimpit so kawes tayo. Agtayo aaligen so aliwliwan estilo tan uso ed sayan mundo. Balanglan wala tayod pampupundoan odino manpasyar antis tan kayari na kombension, agtayo mansusulong na masyadon casual odino akulastay. Diad ontan et agtayo nababaingan ya ibagan sakey tayon Tasi nen Jehova. Tan makapanpulong tayo no walay pankanawnawa.
9, 10. Akin ya onaplika so Filipos 2:4 ed panangawes tayo?
9 Basaen so Filipos 2:4. Akin et nepeg ya ikonsidera na saray Kristiano so epekto ed agagi na panangawes da? Lapud mansasagpot iray totoo na Dios ya iyaplika iyan bilin na Biblia: “Patey yo ray kabiangan na laman yo nipaakar ed seksual ya imoralidad, karutakan, agnakontrol a pantintindek ed sekso.” (Col. 3:2, 5) Agtayo labay ya nairapan iray agagi tayon mangiyaplika ed satan ya simbawa. Saramay agagin intunda day imoral ya kabibilay da et nayarin lalabanan da ni makasalanan ya tendensia ra. (1 Cor. 6:9, 10) Agtayo labay ya nairapan irad pilalaban da lapud sikatayo!
10 No kaiba tayo ray agagi, nepeg ya say panangawes tayo et mangarum ed dignidad na kongregasyon. Gawaen tayo itan balanglan wala tayod Kingdom Hall odino diad arum a lugar. Tua, walay karapatan tayon manpili na isulong tayo. Balet responsabilidad tayoy mangisulong na kawes ya ontulong ed arum ya mansiansian masimpit tan napansiansiay estandarte na Dios ed inkasanto diad isip, salita, tan gawa. (1 Ped. 1:15, 16) Say tuan panangaro et “ag-onkikiwas a mabanday, agto aanapey dilin pankaabigan to.”—1 Cor. 13:4, 5.
DUGAN KAWES ED DUGAN PANAON TAN LUGAR
11, 12. Antoy nepeg tayon ikonsidera no manpipili tayoy isulong tayo?
11 No mandedesisyon iray lingkor na Dios no antoy isulong da, sankanonot dan “walay panaon na amin a bengatla.” (Ecl. 3:1, 17) Amta tayon nayarin depende ed situasyon, klima tan tiempo so isusulong tayo. Balet aliwan singa say klima, saray estandarte nen Jehova et agmanguuman.—Mal. 3:6.
12 Diad saray ampetang ya lugar, nayarin mairap so manpili na estilo na kawes ya desente tan masimpit, ya pakapatnagay maong a pakatebek. Kanian, seguradon apresyaen na agagi no agtayo mansulong na mapitpitat odino maawang ya kawes ya sankanengneng lay laman tayo. (Job 31:1) Ontan met, no onla tayod dayat odino swimming pool, kaukolan ya masimpit so isulong tayon manames. (Pro. 11:2, 20) Anggano dakel ya totoo ed sayan mundo so mansusulong na makapaayat iran swimsuit, say manunan iisipen tayo et say kirayewan na masanto tan inad-aro tayon Dios, si Jehova.
13. Akin ya kaukolan tayon iyaplika so 1 Corinto 10:32, 33 no manpipili tayoy kawes?
13 Wala ni sakey ya importantin prinsipyo ya ontulong ed sikatayon manpili na matukoy ya kawes—say pangikonsidera ed konsiensia na arum, balanglan agagi o andi. (Basaen so 1 Corinto 10:32, 33.) Kaukolan tayon seryosoen so obligasyon tayon agmansulong na makaopendi ed arum. “Komon ta paliketen na kada sakey ed sikatayo so kapara ton too parad pankaabigan to, pian sikatoy napabiskeg,” so insulat nen Pablo. Insan to imbaga so rason: “Ta anggan say Kristo et agto pinaliket so sarili to.” (Roma 15:2, 3) On, inyuna nen Jesus so pankaabigan na arum aliwan say sarili to. Mas importante ed sikato so panggaway linawa na Dios tan panulong ed arum. Kanian agtayo la komon isusulong iray kawes ya labay tayo balet nayarin magmaliw ya sengegan na ag-idengel na saray pupulongan tayo.
14. Panon ya nipasal na atateng iray anak da ya igloria so Dios ed panangawes da?
14 Responsabilidad na Kristianon atateng ya bangatan so pamilya ran mangiyaplika ed saray prinsipyo na Biblia. Kaukolan dan seguroen ya amin da et napaliket day Dios diad masimpit ya panangawes tan panag-ayos. (Pro. 22:6; 27:11) Sarag na atateng ya ipurek ed ananak da so pamagalang ed masanton Dios ya dadayewen da diad panamegley na maong ya alimbawa ra tan diad pangiter day maaro tan praktikal ya bilin. Balibali sirin no ibangat na atateng iray anak da no iner tan no panon iran makaanap na matukoy iran kawes! Labay ton ibaga et aliwan samay labay da labat so isipen da noagta no panon dan nagawaan so pribilehyo dan irepresenta si Jehova a Dios.
MANGGAWAY MAKABAT YA DESISYON
15. Antoy nepeg ya mangigiya ed sikatayo no manpipili itayo na isulong tayo?
15 Mangiiter so Salita na Dios na praktikal iran giya ya ontulong ed sikatayon manggaway makabat ya desisyon pian nigloria so Dios. Siempre, walay karapatan tayon manpili na isulong tayo. Nandurumay labay tayo, tan pakasarag tayon mangaliw. Balet nepeg ya say kawes tayo et lanang a maayos, malinis, masimpit, matukoy ed okasyon, tan agmakaopendi ed lugar tayo.
16. Akin ya aliwan sayang so sagpot tayon mansulong na matukoy ya kawes?
16 Tua aliwan naynay ya mainomay so manggaway desisyon ya pakapatnagan na maong a pakatebek, inkasimpit. Tan agtayo naynay ya naimano so amin ya detalye. Karaklan ya panagsaliwan et puro uso so ilalako da, kanian mairap so makalmo na masimpit ya palda, bestida, tan blouse, odino long-sleeve tan pantalon ya aliwan mapitpitat. Balet, posiblin naimano na agagi so impansagpot mo tan apresyaen day anos mon nan-anap na balibali tan matukoy ya kawes. Tan melag labat so sagpot tayo no ikomparad liket ya nalikna tayo no nigloria tayoy maaron Ama tayod tawen.
17. Anto ray nepeg ya ikonsidera na sakey ya brother no kasin manparukey na balbas?
17 Nayari kasi ed saray brother so manparukey na balbas? Diad Mosaikon Ganggan et kaukolan ya walay balbas na saray lalaki. Balet saray Kristiano et agla sakop na Mosaikon Ganggan tan ag-obligadon gawaen itan. (Lev. 19:27; 21:5; Gal. 3:24, 25) Diad arum ya kultura, ayos labat ed sikara so balbas basta akatlian tan desentin nengnengen, tan agmet makalay atension na saray pupulongan. Diad tua, wala ray aturon brother ya walay balbas da. Balet wala met iray brother ya nandesisyon ya ahiten so balbas da. (1 Cor. 8:9, 13; 10:32) Diad arum ya kultura o lugar, ag-ira apasal ya manparukey na balbas tan ipapasen dan ag-itan manepeg ed saray Kristianon ministro. Diad tua, no walay balbas na sakey ya brother, ompan pansengegan itan ya agto nidayew so Dios tan agnibagan anggapoy pakabalawan to.—Roma 15:1-3; 1 Tim. 3:2, 7.
18, 19. Panon itayon natulongan na Miqueas 6:8 pian makapaliket ed Dios so panangawes tayo?
18 Talagan misalsalamat itayod si Jehova ta agto tayo inikdan na makapabelat tan detalyadon listaan na totontonen nipaakar ed panangawes tan panag-ayos. Imbes, inabuloyan to tayon manpili tan manggaway makabat iran desisyon. Balet kaukolan tayoy manpaigiya ed saray napanmatalkan ya prinsipyo na Biblia. Kanian anggan diad panangawes tan panag-ayos tayo et nipanengneng tayon labay tayoy ‘mapaabeban manakar a kaibay Dios.’—Miq. 6:8.
19 No mapaabeba tayo, akaparaan tayon usisaey sarili tayo tan ikompara itan ed inkalinis tan inkasanto nen Jehova lapud akadepende tayo ed sikato parad sankaabigan ya panangigiya. Ontan met, kaibad inkamapaabeba tayo so panrespeto ed liknaan tan opinyon na arum. Kanian, ‘mapaabeba tayon manakar a kaibay Dios’ diad pambilay base ed saray atagey ya estandarte to tan panrespeto ed panmoria na arum.
20. Antoy nepeg ya epekto ed arum na panangawes tan panag-ayos tayo?
20 No nanengneng na totoo so panangawes tayo, ag-ira komon manduaruwa ya mandadayew tayod si Jehova. Nepeg ya kombinsido iray agagi tan arum ya totoo a talagan irerepresenta tayoy matunong ya Dios. Atagey iray estandarte to, tan maliket tayon unoren iratan. Nakomendaan iray agagin lalaki tan bibii ya lapud itsura tan maong ya ugali da et wala ray nagmaliw ya interesado ed manangisalbay bilay ya mensahe na Biblia tan niglogloria tan napapaliket day Jehova. No makabat so desisyon tayod pampili na isulong tayo, seguradon nidayew tayo so Dios ya ‘akawesan na kagalangan tan karlangan.’—Sal. 104:1, 2, paimanod leksab.


text:
KAPITULO 66
Linmad Jerusalem Parad Piesta na Saray Tabernakulo
NAMBANGAT SI JESUS ED TEMPLO
Akabkabat la na totoo si Jesus manlapu nen abautismoan. Nilibo lan Judio so akanengneng ed saray milagro to, tan imbalita da ray gagawaen to ed anggan iner. Natan et Piesta na Saray Tabernakulo (odino Alolong) diad Jerusalem, tan dakel so manaanap ed sikato.
Nandurumay ibabaga na totoo nipaakar ed si Jesus. Wala ray mangibabagan: “Sikatoy maong a too.” Balet ibabaga na arum: “Andi, ta ibabalang to iray totoo.” (Juan 7:12) Dakel so maneesaesan diad kagapo na piesta. Balet anggapoy nampakpel ya mangidepensad si Jesus lapud natatakot irad reaksion na saray lider na Judio.
Nen kapegleyan la na piesta, linmad templo si Jesus. Mankelaw so dakel a totoo ed makapadinayew ya panagbangat to. Agbalot nanaral ed rabinikon eskuelaan, kanian mankelaw iray Judio: “Akin et ontan lay kakabatan na sayan too ed Kasulatan, anta agnanaral ed saray eskuelaan?”—Juan 7:15.
Impaliwawa nen Jesus: “Say ibabangat ko et agmanlalapud siak, noagta manlalapud samay angibaki ed siak. Siopaman a malabay a manggaway linawa To, naamtaan to no kasin say ibabangat ko et manlalapud Dios odino say ibabagak et manlalapud siak.” (Juan 7:16, 17) Say ibabangat nen Jesus et aliwan kontrad Ganggan na Dios, kanian iiter toy gloria ed Dios, aliwan diad sarili to.
Insan inkuan nen Jesus: “Agta inter nen Moises ed sikayo so Ganggan? Balet anggapod sikayoy manguunor ed Ganggan. Akin et labay yo ak a pateyen?” Nayarin wala ray wadman ya bisitan nanlapud paway na syudad ya agda amta no akin ya onmay ibabaga to. Agda natalosan no akin ya walay malabay a mamatey ed managbangat a singa sikato. Kanian inisip dan walay deperensya nen Jesus nen imbaga to itan. Inkuan da: “Aselepan kay demonyo. Siopay malabay a mamatey ed sika?”—Juan 7:19, 20.
Diad tua, sakey tan kapalduay taon lay apalabas, labay na saray lider na Judio ya pateyen si Jesus nen pinaabig toy sakey a laki diad Sabaton. Natan et angusar si Jesus na panagkatunongan ya panisipen to ray dumerengel tan mangipaamta ya aliway iisipen da. Impaimano to so katuaan ya base ed Ganggan, say sakey ya ugaw a laki et nepeg ya segaten diad komawalon agew, anggano Sabaton. Insan to intepet: “No anggan diad sabaton et sesegaten so sakey a too pian agnasumlang so Ganggan nen Moises, akin balet et onsasanok kayon maong ed siak lapud pinaabig koy sakey a too diad sabaton? Agkayo la manguukom unong ed nanenengneng yo, noagta mangukom kayo diad matunong a paraan.”—Juan 7:23, 24.
Oniay inkomento na saray manaayam ed Jerusalem ya makaamta ed nagagawa: “Agta saya imay toon labay dan [saray manuley] pateyen? Balet nengneng yo! sikatoy mansasalita ed arapan na totoo, tan anggapoy ibabaga rad sikato. Kasin segurado iray manuley a saya so Kristo?” Akin balet ya ag-ira manisian si Jesus so Kristo? “Balet amta tayoy nanlapuan na sayan too; ingen, sano onsabi so Kristo, anggapoy makaamta no iner so panlapuan to,” so inkuan da.—Juan 7:25-27.
Diad mismon templo et inmebat si Jesus: “Kabat yo no siopa ak tan no iner so nanlapuan ko. Tan agak linma dia unong ed panlabayan ko, balet tua imay angibaki ed siak, tan sikatoy agyo kabat. Sikatoy kabat ko, ta siak so mangirerepresenta ed sikato, tan sikato so angibaki ed siak.” (Juan 7:28, 29) Bilang ebat ed satan, implano dan ereley Jesus pian ipriso odino pateyen. Balet, agda agawaan itan ta agni sinmabi panaon na ipatey nen Jesus.
Anggaman ontan, dakel so anisia ed si Jesus. Sikatoy nanakar ed tapew na danum, pinadeen toy dagem, mamilagron amakan na nilibo panamegley na pigaran tinapay tan sira, amaabig na mansasakit, pinaakar to ray piley, nilukasan toy kamataan na saray bulag, amaabig na saray akating, tan amaoli ni ingen na inaatey. Kanian duga labat ya itepet da: “Sano onsabi so Kristo, makapanggawa kasi na mas dakel nin tanda nen say ginawa na sayan too?”—Juan 7:31.
Nen nadngel da irayan ibabaga na totoo, angibaki iray Fariseo tan atagey a saserdote na saray guardia a mangarestod si Jesus.


text:
“Makakaakis Kami ed Impanengneng Dan Aro”
NEN Sabado, Abril 25, 2015, walay agawan yegyeg ya 7.8 so magnitude to diad Nepal, sakey ya mapalandey ya bansa a walad bandad norte na India. Tinmama iya ed sakey a lugar diad bandad northwest ya manga 80 kilometro so kaarawi to ed Kathmandu, say capital na Nepal. Masulok ya 8,500 so inatey, saya lay sankarakelan ya inatey diad Nepal lapud kalamidad. Masulok ya kapalduan milyon ya abung so aderal. Walay 2,200 ya Tasi nen Jehova diad Nepal, tan maslak et manaayam ed apektadon lugar. Makapaermen ta sakey ya Tasi tan duaran anak to so inatey.
“Agawa so yegyeg legan na aral na saray kongregasyon ya walad apektadon maong ya lugar,” so imbaga na Tasi ya si Michelle. “No agawa iya ya walad abung so maslak ed sikami, seguradon dakel so inatey.” Akin et akaligtas iramay inmatendi ed saray aral? Baleg so agawaan na desinyo na Kingdom Hall.
“ANENGNENG MI NATAN SO KAMAONGAN NA SATAN!”
Saray balon Kingdom Hall ed Nepal et denesinyo ya matibay ed yegyeg. Oniay imbaga nen Man Bahadur, sakey ed saray kaiba ed pampapaalagey na Kingdom Hall: “Lanang kamin tetepetan no akin ya ontan la katibay so pundasyon na saray ipapaalagey mi anta melag met labat iratan. Anengneng mi natan so kamaongan na satan!” Kayari na yegyeg, ginawa ya temporaryon ayaman iray Kingdom Hall. Anggano wala ray aftershock, saray Tasi nen Jehova pati saray kakaabay da et mareen so liknaan da ditan.
Tampol ya inanap na saray Kristianon elder iray membro na kongregasyon ya agni amta so agawad sikara. “Inyuna na saray elder so pankaabigan na kongregasyon nen say sarili da,” so imbaga na Tasi ya si Babita. “Makakaakis kami ed impanengneng dan aro.” Diad tinmumbok ya agew kayari na yegyeg, say taloran membro na komite ya mangaasikaso ed kimey na Saray Tasi nen Jehova ed Nepal, kaiba iray ombiabiahen manangasikaso odino saray manangasikaso na sirkito, et binmisita ed saray kongregasyon pian naamtaan da no anto ray pankaukolan tan nasuportaan da iray elder ed kongregasyon.
Anemiran agew kayari yegyeg, si Gary Breaux, ya nanlapud world headquarters na Saray Tasi diad United States, et binmisita ed Nepal kaibay asawa ton si Ruby. Oniay imbaga nen Reuben, sakey ya membro na komite ya abitla niman: “Lapud maguloy situasyon ed Kathmandu tan wala ray aftershock, agkami segurado no makasabi ni Brother Breaux. Pero determinadon onla dia—tan akasabi! Talagan naapresya iman na saray Tasi diad lugar mi.”
“MAS INMASINGGER SO LIKNAAN MID SARAY KAAGIAN MI”
Oniay imbaga nen Silas, ya mantratrabahod opisina na Saray Tasi ed Nepal: “Nen nipawil so linya na telepono, agla manunday ontatawag, agew tan labi! Mapagan maong ed sikami iray kapara min Tasi diad interon mundo. Anggano say arum et agmi natalosan so ibabaga ra lapud dumay lenguahe da, sankalikna min inaro da kami tan labalabay da kamin tulongan.”
Kayari na yegyeg, diad loob na dakel ya agew, wala ray Tasi ya angawit na saray naakan diad Kingdom Hall parad saray mankaukolan. Ontan met, walay binuo ya Disaster Relief Committee, tan sinmasabi iray suplay, maslak et nanlapud Bangladesh, India, tan Japan. Kayari pigaran agew, sinmabi so medical team na Saray Tasi manlapud Europe tan sakey ed saray Kingdom Hall so manunan inusar da parad serbisyo da. Tampol iran nantrabaho, balet agda labat ineksamin so pisikal ya kondisyon na saray biktima na yegyeg noagta tinulongan da met ira ya arapen so trauma ya epekto na yegyeg.
Imbalikas na sakey ya biin si Uttara so nalilikna na dakel: “Grabe tan makapataktakot iman ya yegyeg. Pero kayari na saman, mas inmasingger so liknaan mid saray kaagian mi.” On, agpinakapuy na yegyeg so panangaro na saray lingkor nen Jehova ed sikato tan ed sakey tan sakey. Imbes, binmiskeg itan ya panangaro.


text:
AYAYEP
Moose
—Nikadkaduman Higante ed Takel
“MAKAPALEK tan aliwdiway itsura na moose. Akin et atagtagey so takeb to? Akin et andukdukey so ulo to?” Imbaga iratan nen Henry David Thoreau, writer nen 1800’s. Seguradon ontan met so nibaga na arum ya akanengneng lad satan ya ayep. Lapud makapalek so itsura to tan dagdaiset ni labat so akanengneng ed satan diad katakelan, isipen na arum ya sayan ayep et kemeg tan aliwan matalino. Tua ’tan kasi? Adiskobre na saray researcher ed North America, Europe, tan Asia so dakel ya impormasyon ed sayan nikadkaduman ayep.
Amin et mangibagan say moose et balbaleg. Lapud andurukey so sali na sayan ayep, singa aliwdiway panangakar to, pero sarasarag ton ablogen iray masisibeg ya lobo panamegley na saratan ya sali. Say kilaw ya moose ya pigay agew to ni labat et makaaral lan tampol ya onlangoy. Sarag da la ingey onlangoy na pigapigaran kilometro tan onlegep na ngalngali 6 metro pian mangan na tanaman diad dalem na danum!
Igalaw labat na moose so mata to et nalikas to lay walad benegan to anggano agto la ilingaw so ulo to. Mausa-usar met so eleng to. Ibabaga na saray researcher ya lapud nanarawian so abot na eleng na moose, napugpugta toy kawalaan na sakey a bengatla lapud pakasingob to. Maliklikas met so moose lapud pakadngel to. Narengel na layag to so tanol manlapud amin ya direksion, tan narengel toy arum ya moose anggano 3 kilometroy kaarawi da!
Labalabay na saray kilaw ya moose ya diskobriey kaliberliber da tan imbaga na sakey ya writer ya “makapalpalek so inka-cute” da. Maasikaso tan maprotekta so ina ya moose. Talagan onlaban so ina no wala ray lobo, oso, tan anggan totoo ya malabay a mamatey ed kilaw to. Insan no sakey taon la na kilaw tan malukon la lamet so ina to, isian la na ina pian naaralan na kilaw ya asikasoen so sarili to.
PAMBILAY ED AMBETEL A PASEN
Panon ya mansiasiansian mabilay so moose no panaoy ambetel anta puro tanaman so kakanen to? Say sakey ya rason et manpesel la ran maong no ampeppetang ni panaon. Diad sanagew et sarag day mangan na anggad 23 kilo ya tanaman, balanglan wala itan ed dalem na danum o say kaatagey na tanaman et 3 metro. Nagigiling iyan maong diad nankapat ya eges da, kanian naalan maong so sustansia tan natipon so taba ed laman da. Wala ni ra balet so arum ya rason a mameligrod bilay na moose no panaoy ambetel.
Nasubok so inkapaot na moose ed graben betel tan makapal ya snow. Diad panaoy ambetel, ag-ira tanton onggagalaw pian mansiansiay petang ed laman da ya proprotektaan na bago ra. Siempre no walay snow, mairap dan natakasan iray lobo, balet mas napepeligroy bilay da lapud too
No panaoy ambetel, labalabay ya kanen na saray moose so asin ya iiyan ed dalan ya mantunaw ed snow. Balet lapud deketan so bago ra tan no maminsan et basil-basil irad dalan no kaselek lay agew, ag-iran tampol nanengneng na saray drayber kanian nayarin natalapos da ra. Wala la ray inatey ya moose tan anggan drayber lapud saratan ya aksidente.
MAHILIG YA MANGGALAW
Naobserbaan ya saray moose et migagalaw ed daluyon tan malikeliket ya manaames ed hot spring. Sankanengneng so aroan na laki tan biin moose sano mankakarawan ira, tan talagan makapadinayew so maaron panangasikaso na ina ed kilaw to. Wala ra ingey kilaw ya moose ya inasikaso tan pinabaleg na totoo ya talagan inmapit so liknaan dad samay angasikasod sikara. Oniay naobserbaan nen Dr. Valerius Geist: “Sayan nikadkaduman ayep ya aliwdiway lupa to et matalino, maar-aro, tan matoor.”
Nia balet so nepeg ya tandaan: Say moose et talagan mabisbiskeg ya ayep. No makanengneng ka na moose diad takel, agmo susunggoen tan aasinggeran a maong, lalo la no wala ray kaiba ton kilaw. Pero seguradon anggano diad arawi labat et pandinayewan mo la iyan nikadkaduman ayep ed takel.


text:
SAY PROBLEMA
Napepeligroy Kaligenan Tayo
“Diad sayan henerasyon, sankanengneng so balbaleg ya inaligwasan ed teknolohiya, science, tan pinansyal . . . Balet saya met so sankaunaan ya henerasyon a grabe so impaneral tod [politika, ekonomya, tan kaliberliber] mundo.”—The Global Risks Report 2018, World Economic Forum.
AKIN ET DAKEL SO NAPAPAGAAN ED ARAPEN TAYO TAN ED SAYAN DALIN? IMANOEN IRAY PIGARAN MAIRAP YA DADALANEN TAYO.
CYBERCRIME: “Mapeligro lan maong so pangusar ed internet. Wadtan iray mangaabuso ed ugugaw, bully, manederal ed arum, tan hacker,” so kuan na newspaper ya The Australian. “Say panagtakew ed impormasyon na arum et sakey ya klase na krimen ya lalon onggragrabe ed mundo. . . . Lapud internet, walay pankanawnawa na too ya ipanengneng so aliwliwan ugali to—say pagmaliw ya maruksa tan anggapoy panangasi.”
BALBALEG A PANDUMAAN NA KABIBILAY: Base ed sankabaloan ya report na Oxfam International, no paniibaen so kayamanan na waloran sankayamanan ya totoo ed interon mundo, katumbas to so amin ya kaykayarian na kapaldua na populasyon na interon mundo ya mairap-bilay. “Lapud bagsak so ekonomya tayo,” kuan na Oxfam, “lalon onyayaman iray mayaman, tan lalon oniirap iray mairap-bilay, ya kaslakan et bibii.” Natatakot laingen iray arum ya ompan panlapuan itan na panlalaban.
GUERRA TAN PANAGPAIRAP: Oniay report na 2018 United Nations Refugee Agency: “Aya la so panaon ya sankarakelay bilang na totoon onaalis ed arum ya lugar” odino refugee. Tinaynan na masulok ya 68 milyon a totoo so ayaman da lapud panlalaban odino panagpairap. “Ngalngali 1 ya too so napipilitan ya onalis kada duaran segundo,” so imbaga na report.
NADEDERAL YA KALIBERLIBER: “Mapmaples ya nauupot iray nanduruman klase na tanaman tan ayayep,” so imbaga na The Global Risks Report 2018, tan “lalon onloloor so polusyon ed dagem tan dayat kanian napepeligron maong so bilay na too.” Ontan met, maples ya naaandi iray insekto ed arum iran bansa. Ipo-pollinate na insekto iray tanaman kanian papasakbayan itayo na saray scientist ya asingsingger lan naderal so kaliberliber tayo. Anggan saray coral et nadederal met. Base ed tantiya na saray scientist, manga kapaldua na saray coral ed interon mundo so inatey la diad apalabas ya 30 taon.
Sarag tayo kasin umanen so mundo pian magmaliw iyan mas liktar tan maligen? Iisipen na arum ya makatulong so edukasyon. No ontan sirin, anton klase ya edukasyon? Ebatan iratan diad saray onsublay ya artikulo.


text:
Dakel Iray Bendisyon ed Siak
Dakel Iray Bendisyon ed Siak
Unong ed salaysay nen Arthur Bonno
SAY taon ed saman et 1951. Nadngel mi nen asawak ya si Edith diad distriton kombension so pakabat ya walay miting parad saray interesadon manmisionaryo.
“Gala, mimiting ta!” so inkuan ko.
“Art, aliwan parad sikata ’tan!” so ebat nen Edith.
“Sige la Edie, ondengel ta met labat.”
Kayari miting, angiter iray application form parad Gilead School.
“Man-apply ta,” so kuan ko.
“Balet Art, panon to la ray pamilya ta ey?”
Manga sakey tan kapalduan taon kayari na saman a kombension, nanaral kami ed Gilead tan niasain kamin manserbi diad Ecuador, South America.
Nayarin naimano yo ed samay impantongtong mi nen asawak diad saman a kombension a no maminsan et mapilit ak, tan abaloan ko et sarasarag kon gawaen so antokaman a labay ko. Si Edith balet et agmasmasel tan mauyamo. Sikatoy binmaleg ed melag a baley na Elizabeth, Pennsylvania, U.S.A., tan agto nin balot asali inmarawi, ni anggan akapikabat ed foreigner. Kanian mairap parad sikato a taynan so pamilya to. Anggaman ontan, mabulbulos ton inawat so asainmin a manserbi ed arum a bansa. Nen 1954, akasabi kami ed Ecuador tan manlapu la’d saman et manseserbi kami ed sayan bansa bilang misionero. Legan min wadia, dakel iray bendisyon ed sikami. Labay yon naamtaan so arum ed saraya?
Agnalinglingwanan Iran Eksperiensya
Say sankaunaan ya asainmin mi et diad kabiseran syudad ya Quito, manga 2,850 metro so kaatagey to diad Kapalandeyan na Andes. Manlapud baybay a syudad na Guayaquil, duay agew kamin nambiahe panamegley na tren tan trak—balet natan et 30 minutos labat a biahien panamegley na eroplano! Agmi nalinglingwanan so apat taon ya impanserbi mi’d Quito. Insan nen 1958, wala lamet so bendisyon ed sikami: Naimbitaan kamin manlingkor ed sirkito.
Diad saman et wala labat lay duaran melag a sirkito ed interon bansa. Kanian likud ni’d pambibisita mi ed saray kongregasyon, pigay simba kami met a manpupulong ed angkelag iran baley na saray Indian ya anggapo ni Tasi. Saray ayaman diman et kuarton melag ya anggapoy bintana tan dukolan labat so wala. Walay awit min kaban ya anginan mi na kusinilya, kawali, pap-plato, palanggana, ule-ules, moskitiro, kawe-kawes, daan iran dyaryo, tan arum ni ra. Iramay dyaryo et impupulet mi’d abot pian medyo nairapan a makaloob iray utot.
Anggano ambilunget tan marutak iraman a kuarto, walaray agmi nalinglingwanan ed saray pantotongtong mi kada labi legan ya akayurong ed dukolan, tan walay simplin panangan ya inluto ed kusinilya mi. No maminsan et aanamoten nen asawak irayan pankanawnawa pian ibaga’d siak no panon kon napaaligwas so pitotongtong ko’d saray agagin bibisitaen mi ta ugalik so bengatbengat a mansalita. Dinengel koy imbaga to, kanian nagmaliw a mas makapaseseg so imbibisitak. Insan no walay nibagak ya makapuy nipaakar ed arum, sikatoy agla onesel. Kanian naaralan kon pansiansiaen a positibo so panmoriak ed saray agagi. Balet say kaslakan min pantotongtongan no labi et saray punton naaralan mi’d saray artikulo na Say Panag-Bantayan tan saray eksperiensya mi ed lawak na kimeyan ed satan ya agew. Tan talagan marakdakep iray eksperiensya mi!
No Panon Min Nalmo si Carlos
Diad baley na Jipijapa ed bandad sagur na Ecuador, walay niiter ed sikamin ngaran na interesadon too, Carlos Mejía. Balet lapud kangara-ngaran labat, agmi amtay pananapan mi. Kanian kaimbuasan et basta kami labat nanakar pian anapen iyan too. Maal-alwar kami pian agnikutep ed mapitek ya dalan ta makmaksil so uran ed samay labi. Akauna ak ya nanakar nen si asawak, kabebekta et walay biglan inmeyag na “Art!” Kalingaw ko, si Edie manaya ya nikutep anggad pueg. Makapalek so itsura to, balet ta pinigilan koy onelek ta makakaakis la.
Naagwat koy Edie balet atilak so sapatos to’d pitek. Walaray ugugaw a mamapbantay ed sikami kanian imbagak ed sikara, “Upaan ta kayo no naala yoy nikutep ya sapatos.” Nala ran tampol so sapatos, balet kaukolan nen Edie so manuras. Anengneng na ina na ugugaw so agawa tan pinatuloy to kami’d abung da, tan tinulongan to ni ingey asawak ya manuras legan ya lilinisan na ugugaw so mapitek a sapatos. Antis kamin inmalis, walay balibalin agawa. Tinepet ko’d samay ina no kabat toy Carlos Mejía. Mankelkelaw ton inkuan, “E, mister ko man.” Ag-abayag, nigapoy panangiyaral na Biblia, tan diad saginonor et abautismoan so interon pamilya. Kayari pigay taon, nagmaliw ya espisyal payunir si Carlos, si asawa to, tan duara ed saray anak da.
Mairap Iran Biahe, Makapaseseg a Panamarawes
Mairap so panagbiahe ed sirkiton bibisitaen mi. Onlulugan kami’d bus, tren, trak, baloto, tan melag iran eroplano. Aminsan, inibaan kami nen John McLenachan, a manangasikaso na distrito, tan say asawa ton si Dorothy, a manpulong ed saray baryo na saray sumisigay ya asingger ed ketegan na Colombia. Linmugan kami’d baloton de-motor. Kabebekta walaray pating ya singa kabaleg na baloto ya sibersiber ed sikami! Anggan samay eksperiensyadon managlayag et ataktakot ed kabaleg na saray pating kanian inyasingger to’d sakbit so baloto.
Saray naeksperiensya mi’d kimey ed sirkito balet et mas agnalinglingwanan. Akabat mi ray maomaong tan maparawes ya agagi. Mabetbet ya ipipilit na pamilyan pampupundoan mi a mangan kami a mamitlo’d sanagew, sikara balet maminsan labat a mangan. Odino ipalugar da’d sikami so saksakey kalamor a dukolan da, sikara balet et diad datal. Lanang ya ibabaga na asawak ya, “Impamoria’d siak na sarayan agagi ya daiset labat a talagay kaukolan tayo ed bilay.”
“Agmi Labay so Ontunda”
Nen 1960, wala lamet so bendisyon ed sikami—naimbitaan kamin manlingkor ed sangan opisina diad Guayaquil. Legan kon mankikimey ed opisina, manlilingkor si Edith ed lawak, diad asingger ya kongregasyon. Agkon balot inisip so pantrabaho’d opisina ta singa agko sarag. Balet singa ibabaga na Hebreos 13:21, say Dios so mangitatarya “na amin a maabig a bengatla pian nagawaan . . . so linawa to.” Kayari duay taon, naimbitaan ak ya manaral na samploy bulan a kurso ed Gilead diad Bethel ed Brooklyn, New York. Nensaman, saray kaasawaan a bibii et ontilak ed asainmin da. Kanian sinulatan na Brooklyn so asawak. Kinerew dan nonoten ton maong no kasin onabuloy ya makaarawi ak ed loob na samploy bulan.
Bilang ebat, oniay insulat nen Edith: “Siempre aliwa ’yan mainomay, balet amta min tulongan kami nen Jehova ed antokaman a mairap ya situasyon. . . . Agmi labay so ontunda ya mangawat ed anggan anton pribilehyo odino pankanawnawan magmaliw ya mas kualipikadon manumpal ed saray responsabilidad mi.” Legan kon walad Brooklyn, sinimba-simba ak ya susulatan nen asawak.
Nanserbin Kaiba Iray Matoor ya Agagi
Nen 1966, lapud problema’d bunigas, pinmawil kami nen Edith ed Quito, tan intuloy mi nanmisionero a kaiba ray agagi diman. Talagan matoor iraman ya agagi!
Walay sakey ya matoor a sister ya mabetbet a sasakitan na aliwan Tasin asawa to. Aminsan, diad alas sais na kabuasan et walay angibaga’d sikami ya sinakitan lamet na asawa to iman ya sister. Linma ak a tampol ed abung da. Tan agak makapanisia’d anengneng ko. Asabian kon akarukol ya say laman to et linmalarag tan asireg-sireg, ta sikatoy pinekpek lan pinekpek na asawa to na putan na panis ya anggad aputer itan. Diad saman lanlamang ya agew, asabian koy asawa to ed abung da tan inkuan kon aliwan kagagawa na laki so ginawa to. Ontan lay inkerew to na dispensa.
Nen manga 1970’s, maabig lay bunigas ko tan nankimey kami lamet ed sirkito. Kabiangan na sirkito mi so syudad na Ibarra. Sanen binisita mi itan a sirkito nen 1950’s, duatduara ni labat so Tasi ditan, sakey a misionero tan sakey ya agin taga’d tan. Kanian, pirpirawat min nakabat iray dakel a balon agagi ed satan a kongregasyon.
Diad inmunan impiaral mi, inkondukta nen Brother Rodrigo Vaca so sakey a parte a mankomento iray dumerengel. Kada no mantepet, imbes ya itagey na saray mankomento so lima ra, ibaga ray, “Yo, yo!” (“Siak, siak!”). Kanian mankelkelaw kamin manlinggisan nen Edith. ‘Akin et onia dia?’ so naisip ko. Insan mi naamtaan ya bulag manaya si Brother Vaca, balet ta nibiig toy boses na saray kakongregasyon to. Talagan sikatoy sakey a pastol ya kabkabat to ray karnero to! Ipapanonot met na saya imay imbaga nen Jesus a walad Juan 10:3, 4, 14 nipaakar ed Maong a Managpastol tan saray karnero ya kabkabat day balang sakey. Natan diad Ibarra, anemira lay kongregasyon ya Spanish, sakey ya Quichua, tan sakey ya sign language. Siansia nin matoor a manlilingkor si Brother Vaca bilang elder tan espisyal payunir. *
Misalsalamat ed Kaabigan nen Jehova
Nen 1974, apatnagan mi lamet so kaabigan nen Jehova sanen naimbitaan kamin ompawil ed Bethel, a ditan et niasain ak lamet a mankimey ed opisina tan ag-abayag et aturon membro na Branch Committee. Nen inmuna, niasain si Edith ed kusina, tan ag-abayag et niyalis a mantrabaho ed opisina bilang mail clerk ya angga ni’d natan.
Diad inlalabas na saray taon, dakel lay naabrasa min misioneron nanaral ed Gilead, a mamapaseseg tan mamapabiskeg ed espiritualidad na saray kongregasyon a panlilingkoran da. Napapaseseg kami met na saray agagin nanlalapud masulok a 30 bansa pian manlingkor dia. Pandinayewan mi so inkamasakripisyo ra! Inlako na arum so kaabungan tan negosyo ra pian makakar dia tan makapanlingkor ed saray pasen a baleg so pankaukolan parad saray managpulong na Panarian. Angaliw iray luluganan pian makapanpulong ed ararawin rehyon, makapangiletneg na balo iran kongregasyon, tan ontulong a manpaalagey na saray Kingdom Hall. Dakel met so mamarikit a taga arum a bansa ya nampayunir dia. Talagan maseseg tan maabilidad ira!
On, dakel iray bendisyon ed siak diad saray taon na panseserbik ed Dios. Say manuna ed saraya et say relasyon ko ed si Jehova. Ontan met, misalsalamat ak ed si Jehova ta inikdan to ak na “katulongan.” (Gen. 2:18) No iisipen koy 69 taon ya impanulop mi bilang sanasawa, nipapanonot ed siak so Probirbio 18:22 (Maung a Balita): “Say toon akalmo na maong ya asawa to akaromog na maong a bengatla.” Makapaliket ya kaibay Edith. Dakel so nitulong to’d siak. Sikatoy maad-aro met ya anak ed ina to. Manlapu la nen sinmabi kami diad Ecuador, sinimba-simban susulatan nen asawak so nanay to anggad impatey nen nanay to nen 1990, diad edad ya 97.
Nubentak la natan, tan si Edith et 89 la. Papablien mi so pribilehyon akatulong ed manga 70 totoo ya akapikabat ed si Jehova. Maong labat ta nan-apply kami ed Gilead School, 60 taon lay apalabas. Saman a desisyon mi et nanresulta’d impakaawat mi na dakel a bendisyon.
[Paimano ed leksab]
^ par. 29 Say istoryay bilay nen Brother Vaca et nabasa ed Setyembre 8, 1985, ya isyu na Awake!
[Litrato ed pahina 29]
Diad Yankee Stadium ed New York, kaibak iray kaparan misionero diad klase mi ed Gilead nen 1958
[Litrato ed pahina 31]
Diad abung na sakey a pamilyan Tasi legan kon ombibisita ed sirkito nen 1959
[Litrato ed pahina 32]
Diad sangan opisina ed Ecuador nen 2002


text:
LEKSION 1
Anton Klase na Totoo Iray Tasi nen Jehova?
Pigaran Tasi nen Jehova so kabat mo? Nayarin wala ray kaabay, katrabaho, odino kaklasem ya Tasi. Odino wala lay Tasi ya akitongtong ed sika nipaakar ed Biblia. Siopa kamin talaga, tan akin et ipapaamta mid arum iray papanisiaan mi?
Ordinaryo kamin totoo. Nanduruma so nanlapuan tan kipapasen na bilay mi. Wala ray arum ed sikami ya datin duma so relihyon da, tan say arum et datin agmanisia ed Dios. Balet antis kamin nagmaliw ya Tasi, impanaon mi ya aralen ya maong no antoy ibabangat na Biblia. (Gawa 17:11) Akombinse kami ya tua iray naaralan mi, insan kami nandesisyon ya mandayew ed si Jehova a Dios.
Maabig so epekto ed sikami na panaaral mi Biblia. Wala met iray dadalanen min problema tan lalabanan min kakapuyan. Balet lapud gagawaen mi anggaay nayarian min iyaplika iray prinsipyo na Biblia diad inagew-agew, dakel so marakep ya angumanan na bilay mi. (Salmo 128:1, 2) Sakey itan a rason no akin ya ipapaamta mi ed arum iray nanaaralan mi ed Biblia.
Manbibilay kami base ed prinsipyo na Dios. Sarayan prinsipyo ya ibabangat na Biblia et makatulong pian magmaliw a maliket so bilay mi tan nipanengneng mi respeto, inkamatua, tan kaabigan ed arum. Baleg so nagawaan na saratan pian magmaliw kamin maong tan responsablin too, tan ontulong met iratan ed pankakasakey tan moralidad na pamilya mi. Lapud kombinsido kami ya “anggapoy lalabien na Dios,” kabiangan kami na espiritual ya pamilya ed interon mundo tan anggapoy papaboran min lahi tan agkami mibibiang ed politika. Anggano bilang indibidual et ordinaryo kami, nikadkaduma so organisasyon ya kawalaan mi.—Gawa 4:13; 10:34, 35.
Antoy piparaan na saray Tasi nen Jehova ed arum a totoo?
Anto ran prinsipyo so iyaaplika na saray Tasi lapud panaaral day Biblia?


text:
Kasin Kaukolan Tayoy Magmaliw a Kabiangan na Sakey ya Relihyon?
Say ebat na Biblia
On, lapud labay na Dios ya mantitipon iray totoo pian mandayew ed sikato. Ibabaga na Biblia: “Nonoten tayoy sakey tan sakey pian napakiwas tayoy balang sakey a mangaro tan manggaway maabig iran kimey, ya agtayo papaulyanan so pantitipon tayo.”—Hebreo 10:24, 25, paimanod leksab.
Impaimano nen Jesus ya saray patumbok to et manbuo na organisadon grupo nen imbaga tod sikara: “Diad saya et naamtaan na amin a sikayo iray disipulok—no manaaroan kayo.” (Juan 13:35) Pian nipanengneng na saray disipulo nen Kristo so ontan ya panangaro, kaukolan iran mantitipon kaiba iray kapananisiaan da. Naorganisa irad saray kongregasyon ya regular a mantitipon pian mandayew ed Dios. (1 Corinto 16:19) Anggan iner ya bansa so kawalaan da, amin da et sanaagi.—1 Pedro 2:17.
Aliwan magenap so basta labat iloob ed sakey ya relihyon
Diad samay imbaga na Biblia ya kaukolan a mantitipon iray totoo pian mandayew ed Dios, agto labay ya ibagan basta onloob kad sakey a relihyon et napaliket mo lay Dios. Pian awaten na Dios so panagdayew mo, dapat et nanengneng ed inagew-agew a kabibilay mo so papanisiaan mo. Singa bilang, ibabaga na Biblia: “Say relihyon a malinis tan aliwan marutak ed pakanengneng na Dios tan Ama tayo et saya: say pangasikaso ed saray maniirap ya ulila tan balo, tan say pansiansia na sakey ya andian na mantsa ed mundo.”—Santiago 1:27, paimanod leksab.


text:
LEKSION 33
Si Ruth tan si Noemi
Nen walay agawan eras ed Israel, nanayam ed Moab so sakey ya Israelitan bii ya say ngaran to et Noemi, kaiba toy asawa to tan duaran anak da ya lalaki. Ag-abayag, inatey so asawa nen Noemi. Aramay anak nen Noemi et angasawa na bibiin Moabita, si Ruth tan Orpa. Makapaermen balet ta inatey met so duaran anak nen Noemi.
Nen abalitaan nen Noemi ya anggapo lay eras ed Israel, nandesisyon ya ompawil la diman. Sikatoy inibaan nen Ruth tan Orpa, balet nen wala la rad dalan, imbaga nen Noemi ed sikara: ‘Maomaong kayon asawa ed saray anak ko tan maomaong kayon manugang. Komon makapiasawa kayo lamet. Pawil ki lad Moab.’ Imbaga nen Ruth tan Orpa: ‘Inar-aro mi kayo. Agmi kayo taynanan.’ Balet aminpigan imbaga nen Noemi ed sikara ya onsempet la ra. Kanian sinmempet lay Orpa, balet ag-inmalis si Ruth. Imbaga nen Noemi ed sikato: ‘Ni, ompapawil lay Orpa ed baley yo tan mandayew lad saray dios yo. Mila ka lad sikato.’ Balet imbaga nen Ruth: ‘Andi, mila ak ed sikayo. Say baley yo et baley ko met la, tan say Dios yo et Dios ko.’ Anto kasi alikna nen Noemi ed satan ya imbaga nen Ruth?
Nen sinmabid Israel si Ruth tan Noemi, kakkagapoy panag-ani na sebada. Sakey ya agew, linmay Ruth diad alog na lakin say ngaran to et Boaz, ya anak nen Rahab, pian mandokdok na ilik ya natitilak na saray manag-ani. Abalitaan nen Boaz ya si Ruth et Moabita tan akilad si Noemi lapud agto labay ya taynan. Imbaga nen Boaz ed saray manag-ani ya aruman day itilak dan ilik pian walay nadokdok nen Ruth.
Diad saman ya labi, tinepet nen Noemi ed si Ruth: ‘Iner so nandokdokan moy ilik natan?’ Imbaga nen Ruth: ‘Diad alog na laki ya say ngaran to et Boaz.’ Imbaga nen Noemi: ‘Kanayon nen asawak si Boaz. Diman lay lanang ya pandokdokan mo kaiba iray arum nin bibii. Protektado ka diman.’
Kanian diad alog nen Boaz so lanang ya pandodokdokan nen Ruth anggad asumpal so panag-ani. Anengneng nen Boaz ya makulikulin bii si Ruth tan balibali ugali to. Diad panaon da, no say laki et inatey tan anggapoy anak to, say abalo ya asawa to et asawaen na kanayon to. Kanian nagmaliw ya asawa nen Boaz si Ruth. Awalaan ira na anak ya nginaranan day Obed, ya diad kalabas na panaon et nagmaliw ya laki nen Arin David. Malikeliket iray kakaaro nen Noemi. Imbaga dad sikato: ‘Inter nen Jehova ed sika si Ruth ya maomaong ed sika, tan natan et wala lay apom. Nirayew komon si Jehova.’
“Walay kaaro a mas mansiansia ed abay mo nen say sakey ya agi.”—Proverbio 18:24


text:
“Siopa so Akaamta La ed Kanonotan nen Jehova?”
“Siopa so Akaamta La ed Kanonotan nen Jehova?”
“‘Siopa so akaamta la ed kanonotan nen Jehova, ta pian sikatoy ibangat to?’ Balet walaan itayo na kanonotan nen Kristo.”—1 COR. 2:16.
1, 2. (a) Anto so naeeksperiensya na dakel a totoo? (b) Antoy nepeg tayon tandaan nipaakar ed panagnonot tayo tan nen Jehova?
KASIN no maminsan et mairap mon talosay panagnonot na arum a totoo? No balon kasal ka ni labat, nayarin agmo ni tanton natatalosay panagnonot na asawam. On, nandumaay panagnonot tan anggan pananalita na lalaki tan bibii. Diad arum a kultura ingen et dumay terminon uusaren na lalaki tan bibii anggano parehoy lenguahe ra! Niarum ni, lapud panduruma na kultura tan lenguahe, nanduruma met so panagnonot tan kakikiwas. Balet, no kapigan mo nakakabat so arum, diman ka nawalaay pankanawnawan gapoan a talosan so panagnonot da.
2 Agtayo nepeg a pankelawan sirin a say panagnonot tayo et duman tuloy ed panagnonot nen Jehova. Diad panamegley nen propetan Isaias et oniay imbaga nen Jehova ed saray Israelita: “Saray kanonotan ko agyo kanonotan, et saray dalan yo aliwa ra met a daladalan ko.” Insan, oniay impangiyaliling nen Jehova: “Ta unong ya atagtagey so saray tawen nen say dalin, ontan ira so saray dalan ko atagtagey ira nen saray dalan yo, tan saray kanonotan ko nen saray kanonotan yo.”—Isa. 55:8, 9.
3. Anto so duaran paraan pian ‘makapikaaro itayo ed si Jehova’?
3 Balet, labay kasin ibaga na saya ya agti’ la anggan salien a talosan so panagnonot nen Jehova? Andi. Anggaman agtayon balot sigpot a natalosan so kanonotan to, siansia nin papasesegen itayo na Biblia ya ‘mikaaro ed si Jehova.’ (Basaen so Salmo 25:14; Uliran 3:32.) Say sakey a paraan pian onapit itayo ed sikato et diad pangipanengneng na panamabli tan pangimano ed saray ginawa to ya akarekord ed Salita to, say Biblia. (Sal. 28:5) Say sananey nin paraan et diad pangamta ed “kanonotan nen Kristo” a “kaulibay na agnanengneng a Dios.” (1 Cor. 2:16; Col. 1:15) No ipanaon tayon aralen tan dalepdepen iray salaysay ed Biblia, naamtaan tayo iray kualidad to tan natalosan tayo so panagnonot to.
Paliisan so Makapuy a Tendensia
4, 5. (a) Anton makapuy a tendensia so kaukolan tayon paliisan? Ipaliwawa. (b) Anto so negatibon ninonot na saray Israelita?
4 Legan tayon dadalepdepen iray desisyon nen Jehova, nepeg a paliisan tayoy tendensian sikatoy ukomen base ed estandarte na too. Sayan tendensia et napatnagan ed imbaga nen Jehova: “Abaloan yon singa ak sikayo.” (Sal. 50:21, Maung a Balita) Mipadpara itan ed samay inkuan na sakey ya iskolar na Biblia, masulok lan 175 a taon so apalabas: “Saray totoo et walay tendensia ran ukomen so Dios base ed estandarte ra, tan iisipen dan kaukolan ya ontulok so Dios ed saray ganggan a tutumboken da.”
5 Agtayo komon ibabase so panmoria tayo’d si Jehova ed saray dilin estandarte tan labay tayo. Akin? Lapud legan tayon aaralen so Kasulatan, ompan liknaen tayon walaray ginawa nen Jehova a singa aliwan duga, base ed limitado tan ag-ayadyarin nonot tayo. Ontan so negatibon ninonot na saray Israelita kanian nankonklusyon ira laingen ya aliwan dugay pidedeneng nen Jehova ed sikara. Imanoen pa no antoy imbaga ed sikara nen Jehova: “Kuan yo, ‘Aliwan matunong so gagawaen na Katawan a Dios!’ Dengel yo ak, sikayo ran Israelita. Abaloan yo aliwan maptek so gagawaen ko? Saray gagawaen yo ingen so aliwan maptek.”—Eze. 18:25, MB.
6. Anto so kaukolan a naaralan nen Job, tan panon itayon nagunggonaan ed eksperiensya to?
6 Pian aghusgaan si Jehova base ed saray dilin estandarte tayo, nepeg ti’n awaten ya limitado so panmoria tayo tan dakel so kalilingoan tayo. Saya so kaukolan a naaralan nen Job. Legan na paniirap to, sikatoy nagmaliw ya desperado tan makasarili. Alingwanan to ray mas importantin isyu. Balet, sikatoy maaron tinulongan nen Jehova pian onlaknab so panmoria to. Sikatoy tinepetan nen Jehova na 70 tepetepet, tan anggapoy anggan sakey a naebatan to, diad ontan et impabitar nen Jehova a dagdaiset so amta nen Job. Kanian, nampaabeba si Job, tan impetek toy panmoria to.—Basaen so Job 42:1-6.
Amtaen so “Kanonotan nen Kristo”
7. Akin a no usisaen tayo ray ginawa nen Jesus et natulongan itayon talosan so kanonotan nen Jehova?
7 Perpektoy impangalig nen Jesus ed Ama to, diad salita tan gawa. (Juan 14:9) Kanian, say pangusisa ed saray ginawa nen Jesus so ontulong ed sikatayon natalosan so kanonotan nen Jehova. (Roma 15:5; Fil. 2:5) Usisaen tayo pa natan sirin so duaran salaysay na Ebanghelyo.
8, 9. Unong ed Juan 6:1-5, anto so situasyon no akin et tinepetan nen Jesus si Felipe, tan akin et ontay ginawa nen Jesus?
8 Isipen pa iyan eksena. Asingger la’d saman so Paskua nen 32 C.E. Kasabisabi na saray apostol nen Jesus a nampulong ed interon Galilea. Lapud naksawan ira, intagar ira nen Jesus ed nisulinek a pasen diad amianen-bukig a gilig na Dayat na Galilea. Balet, tinumbok ira na nilibon totoo. Kanian, tinambal tan imbangat nen Jesus iraya, ingen ta walay problema. Iner so pangalaan na sarayan totoo na naakan da ed sayan nisulinek a pasen? Lapud amta nen Jesus a narasan la ra, oniay intepet to’d si Felipe, a taga ed saman ya lugar: “Iner so panaliwan tayo na saray tinapay ya ipakan ed sikara?”—Juan 6:1-5.
9 Akin et tinepetan nen Jesus si Felipe? Kasin aburidoy Jesus no antoy gawaen to? Andi. Anto siri’ nononoten to? Oniay impaliwawa nen apostol Juan, a wadman met: “Imbaga [nen Jesus] iya pian suboken toy Felipe, ta amta to lan mismo no antoy gawaen to.” (Juan 6:6) Susuboken nen Jesus ed saya so espiritual ya iyaaligwas na saray disipulo to. Lapud impantepet to, nannonot ira tan inikdan to ray pankanawnawan ipatnag so panagmatalek da ed sarag ton gawaen. Balet ta sinmaew ira tan apatnagan ya aliwa nin ontan kalaknab so panmoria ra. (Basaen so Juan 6:7-9.) Insan, impanengneng nen Jesus a sarag ton gawaen so sakey a bengatlan agdan balot naisip. Mamilagro ton pinakan iramay nilibon narasan a totoo.—Juan 6:10-13.
10-12. (a) Akin et agtampol inter nen Jesus so kerew na bii? Ipaliwawa. (b) Anto so aralen tayo natan?
10 Natulongan itayo na satan a salaysay pian natalosan so kanonotan nen Jesus diad sananey nin inkagawa. Ag-abayag kayari impamakan ed saman a nilibon totoo, si Jesus tan saray apostol to et ama-amianen, a lampas na ketegan na Israel, diad Tiro tan Sidon. Leleg dan wadman, nabet day sakey a biin Griego a mikakasi’d si Jesus a paabigey anak to. Nen unaan, sikatoy ag-inimano nen Jesus. Balet, sanen aminpigan akikasi so bii, inkuan nen Jesus ed sikato: “Paulyan a napesel nin unona so ananak, ta agmanepeg ya alaen so tinapay na ugugaw insan ibuntok itan ed saray angkekelag nin aso.”—Mar. 7:24-27.
11 Akin et agtampol tinulongan nen Jesus so bii? Agkasi susuboken labat nen Jesus so bii, a singa ginawa to’d si Felipe, pian nanengneng so reaksion to, tan naikdan na pankanawnawan ipatnag so pananisia to? Say tonada na boses nen Jesus, anggaman agnisulat ed Biblia, et ag-anismaya ed bii. Say terminon “angkekelag nin aso” ya angiyalilingan nen Jesus et ag-ansakit a dengelen. Kanian, si Jesus et mipara’d sakey ya ateng ya anggaman gagala ton iter so kerew na anak to, agto nin tampol impalikna pian nanengneng no talaga kasin determinado so ugaw. Antokaman so agawa, sanen impatnag na bii so pananisia to, mabulos ya impagamor nen Jesus so kerew to.—Basaen so Marcos 7:28-30.
12 Sayan duaran salaysay na Ebanghelyo et pakalaan tayo na makanakanan aralem a pakatalos ed “kanonotan nen Kristo.” Nengnengen tayo pa natan no panon itayon natulongan na sarayan salaysay pian mas natalosan so kanonotan nen Jehova.
Impideneng nen Jehova ed si Moises
13. No natebek tayoy panagnonot nen Jesus, panon itan ya ontulong ed sikatayo?
13 No natebek tayo so paraan na panagnonot nen Jesus, natalosan tayo iray teksto ed Biblia a mairap a talosan. Alimbawa, imanoen pay imbaga nen Jehova ed si Moises sanen saray Israelita et nanggawa na balitok a kilaw a baka pian dayewen: “Anengneng ko la so katooan, et nia, so sakey a katooan ya anawet so impantenger to. Kanian taynan mo ak natan, ta ompetang so sanok ko ed sikara, tan pian upoten ko ra, et sika naani gawaen ko a baleg a nasyon.”—Exo. 32:9, 10.
14. Antoy reaksion nen Moises ed imbaga nen Jehova?
14 Oniay katuloyan na salaysay: “Et si Moises nankerew ed kinen Jehova a Dios to, tan inkuan to, Jehova, akin et ompetang so sanok mo ed katooan mo ya inagwat mo ed dalin ya Ehipto ed sankabalgan a biskeg tan lima a makapanyari? Diad ontan salitaen naani laingen na saray Ehipsios, a kuan da, Nipaakar ed mauges so angaonan to ed sikara, ta pian pateyen to ra manaya’d man ed palpalandey, tan pian upoten to ra dia ed tapew na dalin? Paliisan mo so sebeg na sanok mo, tan babawim pa so mauges a makapairap ed katooan mo. Nonot mo ra di Abraham, Isaac, tan Israel, ya ariripen mo, a sikara so angisipanan mo a malet nisengeg ed sika lanlamang, tan inkuan mo ed sikara, Parakelen ko naani so ilalak yo a singa saray bibitewen ed tawen, tan amin na sayan dalin ya asalitak iter ko ed saray ilalak yo, et tawiren da a magnayon. Et si Jehova binabawi to so pananusa a gawaen to wari ed saray totoo to.”—Exo. 32:11-14. *
15, 16. (a) Anto so pankanawnawa nen Moises lapud samay imbaga nen Jehova? (b) Antoy labay ya ibaga na ‘nanbabawi’ si Jehova?
15 Talaga ta’n kaukolan nen Moises ya ipetek so kanonotan nen Jehova? Siempre andi! Anggaman imbalikas nen Jehova so iisipen ton gawaen, aliwa nin pinal so desisyon to. Noagta, susuboken to si Moises, a singa samay ginawa ed saginonor nen Jesus ed si Felipe tan ed Griegon bii. Naikdan si Moises na pankanawnawan ibagay iisipen to. * Tinuro nen Jehova si Moises a mamegley ed Israel tan ed Sikato, tan nirespeto nen Jehova itan a betang nen Moises. Manpaapekto kasi si Moises ed situasyon? Anamoten to la kasi iyan pankanawnawa pian kombinsien si Jehova a lingwanan lay Israel tan gawaen a baleg a nasyon iray ilalak to?
16 Apatnagan ed reaksion nen Moises so pananisia tan panagmatalek to ed inkahustisya nen Jehova. Nanengneng a sikatoy aliwan makasarili, noagta iyaansakit toy ngaran nen Jehova. Agto labay a naderal itan. Impanengneng sirin nen Moises a natatalosan toy “kanonotan nen Jehova” nipaakar ed saya. (1 Cor. 2:16) Antoy resulta? Lapud aliwa nin pinal so desisyon nen Jehova, imbaga na pinuyanan a salita a sikatoy ‘nanbabawi.’ Diad Hebreo, sayan balikas et mankabaliksan labat ya agto ginawa imay iisipen ton paneral ed interon nasyon.
Impideneng nen Jehova ed si Abraham
17. Panon ya impanengneng nen Jehova so agaylan inkaanos to ed si Abraham?
17 Say sakey nin alimbawa a mangipapanengneng ya iikdan nen Jehova iray lingkor to na pankanawnawan ipatnag so pananisia tan panagmatalek da et say kerew nen Abraham nipaakar ed Sodoma. Diad satan a salaysay, impanengneng nen Jehova so agaylan inkaanos to. Inabuloyan toy Abraham a maminwalon mantepet. Wala ni ingey pankanawnawan makpel ya inkuan nen Abraham: “Arawi pa komon a gawaen mo so ontan, a pipapatey mo so saray matunong ed saray bagel. Arawi komon ed sika, a saray matunong et singa saray bagel. Agta gawaen na ukom na amin a dalin so maalas?”—Gen. 18:22-33.
18. Antoy naaralan tayo diad impideneng nen Jehova ed si Abraham?
18 Diad sayan salaysay, antoy naaralan tayo ed panagnonot nen Jehova? Kaukolan ni kasin onkonsulta si Jehova ed si Abraham pian makapandesisyon na duga? Andi. Nayari pa met a basta labat la ibaga nen Jehova no akin ya onman so desisyon to. Balet lapud inabuloyan Ton mantepet, atalosan nen Abraham so panmoria nen Jehova tan naawat toy desisyon. Atebek met nen Abraham so kaaralem na panangasi tan inkahustisya nen Jehova. On, impasen nen Jehova a kaaro si Abraham.—Isa. 41:8; Sant. 2:23.
No Antoy Naaralan Tayo
19. Panon tayon naalig si Job?
19 Antoy naaralan tayo nipaakar ed “kanonotan nen Jehova”? Nepeg a say Salita na Dios so pangalaan tayo na dugan pakatalos ed kanonotan nen Jehova. Agtayon balot komon uukomen si Jehova base ed limitadon panmoria, estandarte, tan panagnonot tayo. Inkuan nen Job: “[Say Dios et] aliwa a sakey a too, a singa siak, pian sikato so ebatan ko, tan onloob kami a bansag ed pangukoman.” (Job 9:32) Singa si Job, sano natatalosan tayo la so kanonotan nen Jehova, napakiwas tayon mangikelyaw na: “Melag labat irayan kabiangan na pakayari to; esaes labat so nadngel tayo. Siopay makapikabat no kaunongay kabaleg na pakayari Dios?”—Job 26:14, MB.
20. Antoy gawaen tayo no walay nabasa tayo ed Biblia a mairap a talosan?
20 Sano babasaen tayo so Biblia, antoy gawaen tayo no walaray tekston mairap a talosan, lalo la no nipaakar ed panagnonot nen Jehova? No nan-research itayo balet ta siansia nin agmalinew, ipasen tayon nasusubok ed saya so panagmatalek tayo’d si Jehova. Tandaan, diad saray nababasa tayo no maminsan et naiikdan itayo na pankanawnawan ipanengneng so panagmatalek ed saray kualidad nen Jehova. Komon ta mapaabeba tayon bidbiren ya agtayo natalosan so amin a gagawaen to. (Ecl. 11:5) Diad ontan et napakiwas itayon miabobon ed inkuan nen apostol Pablo: “O agaylay kaaralem na kaykayamanan tan karunongan tan pikakabat na Dios! Agaylan agnausisa iray panangukom to tan agnatonton iray dalan to! Ta ‘siopay akaamta ed panagnonot nen Jehova, odino siopay nagmaliw a mananimbawa to?’ Odino, ‘Siopay inmunan angiter ed sikato, ta pian sikatoy bayaran to?’ Ta say amin a bengatla et nanlapud sikato tan wala iratan lapud sikato tan parad sikato. Sikato so nigloria komon ed andi-anggaan. Amen.”—Roma 11:33-36.
[Saray paimano ed leksab]
^ par. 14 Walay piparaan na sayan salaysay ed Numeros 14:11-20.
^ par. 15 Unong ed arum ya iskolar, say Hebreon salita ya impatalos a “taynan mo ak” diad Exodo 32:10 et nayarin mankabaliksan a tatangguyoren odino aabuloyan si Moises a magmaliw a manamegley odino singa “bakor” ed baetan nen Jehova tan nasyon na Israel. (Sal. 106:23; Eze. 22:30) Antokaman so situasyon, mapatpatnag ya agnatatakot si Moises a mangibaga na opinyon to’d si Jehova.
Nanonotan Mo Ni?
• Panon tayon napaliisan so tendensian ukomen si Jehova base ed saray estandarte tayo?
• Akin a no usisaen tayo ray ginawa nen Jesus et ‘makapikaaro tayo ed si Jehova’?
• Antoray naaralan mo diad impitongtong nen Jehova ed si Moises tan Abraham?
[Tepetepet Parad Panagaral]
[Saray litrato ed pahina 5]
Antoy naaralan tayo ed panagnonot nen Jehova diad impideneng to’d si Moises tan Abraham?


text:
1 Tulong Pian Naiwasan Iray Problema
Ibabaga na Biblia ya saray bilin ya nabasa ditan et impuyan na Dios tan “makagunggona parad panagbangat, pananimbawa, panangipetek.” (2 Timoteo 3:16) Tua kasi ’tan? Nengnengen no panon ya say karunongan a walad Biblia et tinmulong ed totoo pian naiwasan so pigaran graben problema antis nin onlamot iratan.
SOBRAN KAKAINUM NA ALAK
Si Delphine ya abitlad akaunan artikulo et alikna to ya labalabay toy oninum na alak lapud saray problema to. Ag-isesebel na Biblia so iyinum na alak basta dugaruga labat, pero ibabaga na satan: “Agka magmamaliw a sakey ed saramay mainum na alak.” (Proverbio 23:20) Say sobran kakainum na alak et maslak ya sengegan na graben sakit, pakaderal na relasyon, tan masakbay ya ipapatey na minilyon ya totoo kada taon. Naiwasan so maslak ed saratan ya problema no unoren na totoo so bilin na Biblia.
Ontan so ginawa nen Delphine. Imbaga to: “A-realize ko ya agnasolusyonan na alak so problemak. Inunor ko may bilin na Filipos 4:6, 7, a say kuan to et: ‘Agkayo mapagpaga ed antokaman, noagta . . . ipaamta yo ed Dios iray kerew yo.’ Kada labi no naliknak ya napapagaan ak ya maong, onkekerew ak na tulong ed si Jehova. Ibabagak so amin ya naliliknak, kaibay sanok, sakit na liknaan, tan pakakadismayak, tan ipipikasik ed sikato ya tulongan to ak ya magmaliw a mas positibo. Diad kabuasan, seseguroen ko ya nakal lad pusok iratan ya liknaan. Lapud lanang ak ya manpipikasi, nipokus koy nonot ko ed saray walad siak imbes ya ed saray anggapod siak. Desidido ak ya aglan balot oninum na alak. Mabmabli so deen na nonot, kanian agko labay ya naandid siak itan.”
IMORALIDAD
Say imoralidad so sakey ed saray manunan panlalapuan na sakit na liknaan tan ermen. Balet natulongan itayo na saray prinsipyo ed Biblia pian naiwasan itan ya problema ta nabasa ditan no panon ya nitunda iray kagagawan pansengegan na imoralidad—singa say panag-flirt tan pornograpiya. “Matmainomay so mi-flirt,” so kuan na kabataan ya si Samuel. “No maminsan, anggano anggapoy panggustok ed sakey ya bii pero nalikas kon walay panggusto tod siak—natutukso ak ya mi-flirt.” Naamtaan nen Samuel ya papalsaan dan panggagalawan to labat so liknaan na arum—anta agto met gagagalaen—kanian naisip to ya gagalaen to lay mi-flirt. Pero amta ton aliwa. “Delikado man,” so kuan to natan, “ta nagmaliw ak ya makasarili.”
Walay abasa nen Samuel ya artikulo ya im-publish ed website ya jw.org parad saray kabataan. Tan inisip to iyan ibabaga na Proverbio 20:11: “Anggan say sakey ya ugaw [odino, “ugaw a laki,” paimanod leksab] et nakabat diad saray kiwas to, no kasin malinis tan duga so kagagawa to.” Panon itan ya akatulong? Naisip nen Samuel ya aliwan malinis tan aliwan duga so gagawaen to. Imbaga to: “Naaralan ko met ya say kabataan ya panggagalawan to labat so liknaan na arum et na-develop to ray ugali na aliwan maong ya asawa. Naisip ko no antoy nalikna na magmaliw ya asawak no nanengneng to ak ya mi-flirt ed arum ya bii. Diman ko a-realize ya delikadoy gagawaen ko. Aliwan lapud mainomay et dugan gawaen.” Anguman si Samuel. Lapud iniwasan toy mi-flirt, akatulong itan pian naiwasan toy imoralidad.
Mas napepeligron makagaway imoralidad si Antonio: Sikatoy naadik ed pornograpiya. Anggano inar-aro toy asawa to, nanairapan ya itunda itan ya bisyo to. Imbaga to ya nen lanang ton nononoten so 1 Pedro 5:8, aman so talagan akatulong ed sikato. Ibabaga na satan: “Mantultuloy kayon manlikas tan manbantay! Say Diablo a kabusol yo et siber-siber a singa managlem a leon, a manaanap na buagen to.” Imbaga nen Antonio: “Anggan iner et walay pornograpiya, tan agnaekal ed nonot. Atan ya bersikulo so talagan akatulong pian nipanonot ed siak no siopay lapuan na saratan ya tukso. Kaukolan kon isipen ya tampol a say Diablo so panlalapuan na saratan. Natan, amtak la ya si Jehova labat so makatulong ed siak a ‘mantultuloy ya manlikas tan manbantay’ pian nalabanan ko iratan ya onaataki ed isip ko, pusok, tan diad relasyon min sanasawa.” Naawat nen Antonio so kaukolan ton tulong, tan nitunda ton siansia so bisyo to. Bilang resulta, naiwasan to ray mas graben problema.
On, walad Biblia iray praktikal ya bilin ya ontulong pian naiwasan tayo ray seryoson problema. Panon to balet iray probleman abaybayag la tan singa agla naekal? Nengnengen tayo no panon itayon natulongan na Salita na Dios pian nasolusyonan iray ontan ya mairap ya problema.
Ontulong iray praktikal ya bilin na Biblia pian naiwasan tayoy arum ya problema


text:
Ag-uusaren ya Anting-anting so Biblia
“SAY salita na Dios et mabilay tan mabisbiskeg.” (Heb. 4:12) Ipapanengneng na sayan imbaga nen apostol Pablo a say salita na Dios et walay pakayari ton sabiey kapusoan tan umaney bilay na totoo.
Balet, sanen ginmapo so apostasya kayari impatey na saray apostol, nagmaliw ya aliwa so panmoria na totoo ed pakayari na mensahe na Biblia. (2 Ped. 2:1-3) Diad inlabas na panaon, imbangat na saray lider na simbaan ya wala kunoy misteryoson pakayari na Biblia. Walay libron insulat nen Professor Harry Y. Gamble nipaakar ed “misteryoson impangusar ed Kristianon sulsulat.” Inkuan to ya nen komatlon siglo et imbangat na Ama na Simbaan ya si Origen ya “anggan say tanol labat na sagradon salita et walay pakayari to: no diad mahiko na saray pagano et walay pakayari na saray salita, di mas mapuersay pinuyanan iran salita ya nanlapud Dios.” Insulat nen John Chrysostom nen kasampotay komapat a siglo ya “antakot ya onasingger so diablo ed abung ya walay Ebanghelyo.” Inkuan to met ya wala ray mangikukuwintas na bersikuloy Ebanghelyo bilang anting-anting. Inkuan ni nen Professor Gamble ya unong ed Katolikon teologo ya si Augustine, “no ansakit so ulom, sarag moy mangiyan na kopyay Ebanghelyo nen Juan diad danganan”! Kanian manisia la laingen iray totoo ya walay misteryoson pakayari na Biblia. Sika ey, kasin uusaren moy Biblia bilang anting-anting o pampasuerte ya manalimbeng ed sika?
Uusaren da met so Biblia ed bibliomancy. Anto itan? Atan imay gagawaen na arum ya basta dan bukayen so sakey ya libro, kaslakan et say Biblia, tan basaen day sankaunaan ya bersikulon nanengneng da ta atan kuno so ebat ed problema da. Alimbawa, unong ed si Professor Gamble, aminsan et nadngel nen Augustine so boses na ugaw ed kaabay da ya say kuan to et: “Alam tan basam, alam tan basam.” Kanian inisip nen Augustine ya say Dios so mangibabakid sikaton bukayey Biblia to tan basaen so unonan bersikulon nanengneng to.
Wala ray kabat mon no walay problema da et manpikasi rad Dios, insan da basta bukayey Biblia lapud panisiaan dan amay sankaunaan ya bersikulon nanengneng da so ebat ed problema da? Tua, labay day patulongan ed Biblia balet aliwan ontan so manepeg ya pangusar ed Kasulatan.
Impaseguro nen Jesus ed saray disipulo to ya sikatoy mangibaki na “mananulong, say masanton espiritu.” Intuloy to: “[Satan] so mangibangat ed sikayo na amin a bengatla tan mangipanonot ed sikayo ed amin ya imbagak ed sikayo.” (Juan 14:26) Kanian natulongan itayo na Biblia no amta tayoy karga na satan, aliwan panamegley na bibliomancy.
Dakel so totoon manisiad bibliomancy tan ed arum nin maaniton panangusar ed Biblia. Ibabaga balet na Biblia ya aglabay na Dios so mahiko o panangusar na anting-anting. (Lev. 19:26; Deu. 18:9-12; Gawa 19:19) Tua, “say salita na Dios et mabilay tan mabisbiskeg,” balet nepeg ya dugay pangusar tayod satan. Natulongan itayo na Biblia no aralen tayo itan, aliwan bilang anting-anting. Say katuaan ya walad Biblia so tinmulong ed dakel ya gawaey duga, itunday marutak ya panagbilay, aroey pamilya da, tan nakaaroy Autor na Biblia.


text:
Kasin Antam La?
Kasin imbatikan na saray Kristiano so Judea antis ya aderal so Jerusalem nen 70 C.E.?
“Sano nanengneng yo so Jerusalem ya apaliberan lay mankakampo iran armada, amtaen yo a magano lay pakaderal to. Kanian saramay walad Judea et ombatik la ed kapalandeyan, tan saramay walad loob na Jerusalem et ontaynan la.” (Lucas 21:20, 21) Ingganggan nen Jesus itan ed saray disipulo to antis ya naderal so Jerusalem. Kasin walay ebidensya ya inunor na saray disipulo so pasakbay nen Jesus?
Pigaran dekada kayari impatey nen Jesus, saray sundalo na Roma ya indaulo nen Cestius Gallus et linmusob ed Palestina pian patundaey rebelyon. Say Judion historyador a si Josephus ya nambilay ed saman a panaon et pinaneknekan ton agawa iya. Pinaliberan na dakel a sundalo so Jerusalem tan singa nasamsam da la itan. Balet biglan inmatras si Gallus tan saray sundalo to. Unong ed si Eusebius ya historyador, sinambot na saray Kristiano ed Judea iyan pankanawnawa pian ombatik ed Pella, say syudad diad nipalandey a rehyon na Decapolis.
Kasabi na 70 C.E., pinmawil iray sundalo na Roma ya indaulo nen Heneral Tito tan pinaliberan day Jerusalem. Diad saman et dineral day syudad tan sinumpal day ag-agawaan di Gallus. Nilibo-libo so agla akapaway ed Jerusalem tan inatey.
Siopa iramay “anak na saray propeta”?
Diad salaysay na Biblia nipaakar ed si propetan Samuel, Elias, tan Eliseo, wala ray lalakin tinawag ya “anak na saray propeta.” Alimbawa, sanen tinuro si Jehu a magmaliw ya ari na Israel, angibaki si Eliseo na “sakey ed saray anak na saray propeta” ya mangikalbo na larak ed ulo nen Jehu.—2 Arari 9:1-4.
Manisia iray iskolar ya aliwan saray mismon anak na saray propeta so natutukoy noagta saray grupo na totoon manaayam tan mankikimey a saniiba. Base ed Journal of Biblical Literature, nayarin saray membro ed sarayan grupo et “indeboto day sarili da a manlingkor ed si Yahweh [Jehova] tan manpasakop ed sakey a propeta ya . . . ama ra ed espiritual.” (2 Arari 2:12) Diad salaysay nipaakar ed si Jehu, samay imbaki nen Eliseo et tinukoy na arum a bersion na Biblia ya “lingkor na propeta.”—2 Arari 9:4, NW.
“Saray anak na saray propeta” et nambilay a simpli. Nen panaon nen Eliseo, sinalambit na Biblia ya sikaray nampaalagey na dilin ayaman da tan binmayes ira labat na wasay. (2 Arari 6:1-5) Unong ed reperensya, arum ed sikara et angasawa. (2 Arari 4:1) Malinew ya pinabli na saray matoor ya Israelita iray anak na saray propeta, tan walay nabasan aminsan et niregaloan da ra na naakan.—2 Arari 4:38, 42.


text:
Misalamat ed si Jehova tan Nabendisyonan Ka
“Misalamat kayod si Jehova, ta sikatoy maomaong.”
1. Akin ya manepeg labat ya misalamat tayod si Jehova?
SI Jehova so lapuan na “amin a maong a regalo tan amin ya ayadyarin langkap,” kanian manepeg labat ya misalamat tayod sikato. (Sant. 1:17) Bilang maaron Pastol tayo, iiter ton amin so pankaukolan tayod pisikal tan espiritual. (Sal. 23:1-3) Sikato so “salimbengan tayo tan biskeg tayo,” lalo lad panaon na gonigon! (Sal. 46:1) Lapud satan, parehoy nalilikna tayo ed samay salmistan angisulat: “Misalamat kayod si Jehova, ta sikatoy maomaong; say matoor a panangaro to et mansiansia ya anggad angga.”
Say teksto tayo ed taon 2015: “Misalamat kayod si Jehova, ta sikatoy maomaong.”
2, 3. (a) Akin ya mapeligro so pangibaliwalad saray bendisyon tayo? (b) Anto ran tepet so ebatan tayod sayan artikulo?
2 Akin ya importantin aralen so nipaakar ed pisasalamat? Singa nipropesiya, saray totoo diad sarayan kaunoran ya agew et agda amtay misalamat. (2 Tim. 3:2) Ibabaliwala da iray bendisyon ya naaawat da. Minilyon so naimpluensiaan na materyalistikon ugali kanian ag-ira kontento ed no antoy walad sikara. Posiblin naalisan tayo met na ontan ya ugali. Singa saray Israelita nensaman, ompan nibaliwala tayo met so mablin relasyon tayod si Jehova tan saray bendisyon ya iiter tod sikatayo.
3 Nonoten pa met so posiblin nagawa no makakaeksperiensya tayo ray subok. Diad saratan a panaon, mainomay ya onkapuy so liknaan tayo kanian agtayo la naimano iray bendisyon tayo. (Sal. 116:3) Anto sirin so gawaen tayo pian nawalaan itayoy maapresyan puso tan napansiansia itan? Tan antoy makatulong pian mansiansia tayon positibo anggano wala ray dadalanen tayon graben subok? Atan so aralen tayo.
‘AMAYAMAY SO GINAWAM, O JEHOVA’
4. Antoy nepeg tayon gawaen pian mansiansian maapresya so puso tayo?
4 No labay tayoy nawalaan na maapresyan puso tan napansiansia tayo itan, nepeg tayon bidbiren tan dalepdepen iray bendisyon nen Jehova tan nonoten a maong so matoor a panangaro ya ipapanengneng to. Nen ontan so ginawa na salmista, nandinayewan to ray amayamay a makapakelaw ya ginawa nen Jehova.
5. Antoy naaralan tayod si apostol Pablo nipaakar ed panangapresya?
5 Dakel so naaralan tayod si apostol Pablo nipaakar ed panangapresya. Mabetbet ton pisasalamatan so Dios diad pikakasi to kanian mapatnag ya dinalepdep to ray bendisyon ya naawat to. Binidbir nen Pablo ya sikatoy “manag-ayew tan managpasegsegang tan agmangikabkabilangan a too.” Kanian misalsalamat ta anggano dakel so kasalanan tod apalabas, sikatoy kinasian na Dios tan Kristo tan tinuro da parad sakey a ministeryo. (Basaen so 1 Timoteo 1:12-14.) Inapresya met a maong nen Pablo iray kapara ton Kristiano tan naynay ton pisasalamatan si Jehova lapud maabig iran kualidad da tan matoor ya panlilingkor da. (Fil. 1:3-5, 7; 1 Tes. 1:2, 3) Tan no wala ray dadalanen ton subok, tampol ya misasalamat ed si Jehova lapud suporta na agagi tod espiritual. (Gawa 28:15; 2 Cor. 7:5-7) Kampegan pinaseseg nen Pablo iray Kristiano: “Ipanengneng yon misalsalamat kayo . . . , tan bilinen so sakey tan sakey diad panamegley na saray salmo, saray panangidayew ed Dios, [tan] mararakep iran espiritual a kanta.”
PANDALEPDEP TAN PIKAKASI
—MAKATULONG PIAN MANSIANSIAN MAAPRESYA
6. Anto ran espisipikon bendisyon so pisalsalamatan mod si Jehova?
6 Panon mon naalig so maong ya alimbawa nen Pablo? Nepeg mon dalepdepen iray ginawa nen Jehova parad sika. (Sal. 116:12) No bilang walay mantepet ed sika, ‘Anto ran bendisyon nen Jehova so pisalsalamatan mo?’ antoy iyebat mo? Kasin say mablin relasyon mod si Jehova? Odino say pakaperdonay kasalanan mo lapud dondon bagat nen Kristo? Kasin bitlaen mo ray kangaranan na agagin tinmulong ed sika pian nasarag mo ray subok? Agta misalsalamat ka met lapud asawam tan ananak mo? No ipanaon moy pandalepdep ed saratan ya bendisyon ya inter na maar-aron Amam ya si Jehova, say pusom et manleppuad apresasyon tan napakiwas kan misalamat ed sikato diad inagew-agew.
7. (a) Akin ya nepeg tayon ipilad pikakasi tayo so pisasalamat? (b) Antoy maabig ya epekto ed sika no misalamat kad Jehova diad pikakasim?
7 No naynay ya walad nonot tan puso tayo iray bendisyon tayo, napakiwas itayon manpikasi ed si Jehova tan misalamat ed sikato. (Sal. 95:2; 100:4, 5) Parad dakel ya totoo, manpikasi labat ira no walay kerewen dad Dios. Balet amta tayon naliliketan si Jehova no ibabalikas tayoy pisasalamat ed amin ya wala lad sikatayo. Nabasad Biblia so dakel ya lingkor na Dios ya impapuson akisalamat ed si Jehova diad pikakasi ra, singa si Hana tan Hezekias. (1 Sam. 2:1-10; Isa. 38:9-20) Kanian alig mo so inkamaapresya da. On, diad pikakasim et pisalamatan moy Jehova lapud saray bendisyon tod sika. (1 Tes. 5:17, 18) Maabig so epekto na satan. Oninaway liknaan mo, mas onaralem so panangarom ed si Jehova, tan mas onapit kad sikato.
8. Antoy rason ya nayarin naandi so panangapresya tayod amin ya ginawa nen Jehova parad sikatayo?
8 No ag-itayo maalwar, mainomay ya naandi so panangapresya tayod saray regalo nen Jehova. Akin? Lapud ag-itayo perpekto tan atawir tayoy ugali na inmunan atateng tayo. Inikdan ira nen Jehova na balibalin ayaman diad paraiso. Wadtan lan amin so kaukolan da, tan walay ilalo dan manbilay ya andi-angga. (Gen. 1:28) Balet agda inapresya iray bendisyon da. Nagmaliw iran makasarili tan mas ni so labay da. Bilang resulta, aminpinsan ya naandi so amin ya walad sikara. (Gen. 3:6, 7, 17-19) Manbibilay itayod mundo ya saray totoo et agda amtay misalamat, kanian nayarin naimpluensyaan da itayo. Ompan nibabaliwala tayo lay pikakaaro tayod si Jehova tan say pribilehyon magmaliw a kabiangan na internasyonal ya impanaagi tayo. Posiblin magmaliw lan manuna ed sikatayo iray bengatlan walad sayan mundo ya asingsingger lan naderal. (1 Juan 2:15-17) Pian ag-itayo napatitan, kaukolan tayon dalepdepen iray bendisyon tayo tan naynay ya misalamat ed si Jehova ta nagmaliw tayon sakey ed saray lingkor to.
NO WALA RAY SUBOK
9. Akin ya nepeg tayon dalepdepen iray bendisyon tayo no wala ray graben subok?
9 Ontulong so inkamaapresya pian nasarag tayo ray graben subok. Ompan onkapuy so liknaan tayo no biglan walay onsabin problema ya umanen toy bilay tayo, singa say agpanmatoor na asawa, graben sakit, ipatey na inad-aro, odino saray kalamidad. Diad ontan iran panaon, naligliwa tan napabiskeg tayo no dalepdepen tayo ray bendisyon tayo. Imanoen pa irayan eksperiensya.
10. Panon ya agunggonaan si Irina lapud dadalepdepen to ray bendisyon to?
10 Si Irina * et regular payunir ed United States. Say asawa to ya nanlingkor bilang elder et agnanmatoor ed sikato tan tinaynan toy Irina tan saray ananak da. Antoy akatulong ed si Irina ya mantultuloy ya manlingkor ed si Jehova? Inkuan to: “Misalsalamat ak ed pangaasikaso nen Jehova ed siak. Inagew-agew kon bibilangen iray bendisyon ko, kanian mas naaapresyak so pribilehyo ya kabat tan inaro ak na maasikason Ama tayod tawen. Antak ya agto ak balot taynan.” Anggano dakel so probleman dinalan nen Irina, asarag to iratan lapud maliket a disposisyon to, tan napapaseseg toy arum.
11. Antoy akatulong ed si Kyung-sook pian naanosan toy graben sakit to?
11 Si Kyung-sook, a tagad Asia, et masulok ya 20 taon ya nampayunir kaibay asawa to. Anggano dakel lan problema so dinalan dan sanasawa, matalek iran maksil so laman da. Balet biglan a-diagnose ya wala manayay graben lung cancer to tan tinaningan na doktor ya talora anggad anem bulan labat lay pambilay to. Inkuan nen Kyung-sook: “Talagan grabe epektod siak na sayan sakit ko. Pakaliknak et anggapo lay ilalok, tan natatakot ak ya maong.” Antoy akatulong ed si Kyung-sook? Inkuan to: “Kada labi antis ak ya onugip, onla ak ed rooftop na abung mi tan maksil kon ipikasi so limaran bengatla ya pisalsalamatan ko ed satan ya agew. Kayari to et agak la tanton mapaga tan napapakiwas ak ya ibalikas so panangarok ed si Jehova.” Antoy epekto na nilabilabin pampipikasi nen Kyung-sook? Inkuan to: “Amoriak ya susuportaan itayo nen Jehova diad panaon ya wala ray subok tan mas dakerakel so bendisyon ed bilay tayo nen saray subok.”
12. Panon ya aligliwa si Jason nen naandid bilay so asawa to?
12 Si Jason ya manlilingkor ed branch office diad Africa, et masulok lan 30 taon ya walad full-time. Inkuan to: “Pitoy taon lay apalabas, naandid bilay so asawak. Ansakisakit man ed siak. Onkakapuy so liknaan ko no nanonotan koy dinalan to legan ton lalabanay cancer.” Antoy akatulong ed si Jason? Inkuan to: “Aminsan, walay anonotan kon maliket ya eksperiensya mi nen asawak, kanian akisalamat ak ed si Jehova. Akainawa ak tan manlapu lad saman et naynay ak ya misasalamat ed si Jehova ed saray nanonotan kon maliket ya ginawgawa mi. Lapud satan et baleg so angumanan na panmoriak. Ansakisakit nin siansia ed siak so impatey nen asawak, balet mas positibo ak la natan lapud lanang kon pisasalamatan si Jehova ed maliket ya impaniba mi tan ed pribilehyon makapanlingkor kaiba so sakey a toon mangaaron maong ed sikato.”
“Misalsalamat ak ta si Jehova so Dios ko.”
13. Antoy akatulong ed si Sheryl pian nalabanan toy ermen lapud naandi lawarin amin so kapamilya to?
13 Lapud maksil ya bagyon Yolanda ed Pilipinas nen 2013, naandi lawarin amin ed si Sheryl, ya diad saman et 13 años to ni labat. Inkuan to: “Aderal so abung mi, tan anggapo lawari akerad pamilyak.” Inatey so ama, ina, tan taloran agagi to lapud maksil ya storm surge. Antoy akatulong ed si Sheryl pian nasarag to iyan trahedya tan agnadaeg na ermen to? Sikatoy walaan na maapresyan puso tan dadalepdepen to ray bendisyon ya siansia nin walad sikato. “Anengneng koy amin a ginawa na saray agagi pian tulongan tan pasesegen so amin ya mankaukolan. Amtak ya ipipikasi ak na saray agagi ed interon mundo.” Inkuan to ni: “Misalsalamat ak ta si Jehova so Dios ko. Lanang ton iiter iray pankaukolan tayo.” On, say pangapresyad saray bendisyon tayo so epektibon panlaban pian ag-itayo nadaeg na ermen. Ontulong so maapresyan puso pian naanosan tayoy anggan anton subok ya onsabi.
‘MANLIKET AK ED SI JEHOVA’
14. Anton balibalin ilalo so aalagaren tayo? (Nengnengen so litrato ed gapo na artikulo.)
14 Manlapu la nensaman, maliket iray lingkor nen Jehova ed saray bendisyon da. Singa bilang, nen inliktar nen Jehova iray Israelita ed si Faraon tan say armada to diad Ambalangan Dayat, angansion ira na panangidayew tan pisasalamat lapud liket da. (Exo. 15:1-21) Natan, sakey ed saray mabmablin bendisyon tayo et say ilalo ya asingger lan naandi so amin ya lapuan na ermen tan paniirap. (Sal. 37:9-11; Isa. 25:8; 33:24) Imadyinen pay nalikna tayo no deralen la nen Jehova so amin ya kalaban to tan panayamen to itayo ed balon mundo ya walay kareenan tan inkatunong. Seguradon pisalsalamatan tayod satan si Jehova!
15. Antoy determinadom a gawaen ed interon taon na 2015?
15 Iilaloan tayo ya diad taon 2015 et makaawat tayoy dakdakel a bendisyon manlapud si Jehova. Siempre, walan wala ray subok. Balet antokaman so onsabi, amta tayo ya ag-itayon balot taynan nen Jehova. (Deu. 31:8; Sal. 9:9, 10) Itultuloy ton iter so amin ya kaukolan tayo pian matoor tayon makapanlingkor ed sikato. Komon ta determinado tayon aligen si propetan Habacuc, ya inkuan to: ‘Anggano say kiew a higos agmanrosas, anggano agmanbunga so ubas, say kimey na olibo et onkulang, saray uma agmamapaway na tagano, say pulok na karnero napegpeg ed panangipukokan, tan anggapoy pulok na ayep diad saray panangiwian. Anggaman ontan, manliket ak ed si Jehova, manliket ak ed Dios na kilalaban ko.’ (Hab. 3:17, 18) On, diad sayan taon, komon ta malikeliket tayon dalepdepen iray bendisyon tayo pian napakiwas itayon tumboken so bilin na teksto tayod taon 2015: “Misalamat kayod si Jehova, ta sikatoy maomaong.”
^ par. 10 Sinalatan so arum ya ngaran ed sayan artikulo.


text:
Kasin ‘Natatalosan Mo so Kabaliksan’?
“Sigpot ton nilukasan iray nonot da pian natalosan da so kabaliksan na Kasulatan.”
1, 2. Panon ya pinabiskeg nen Jesus iray disipulo to diad samay agew na inkioli to?
DIAD samay agew na inkioli nen Jesus, walay duaran disipulo ya paonlad sakey a baryo ya manga 11.2 kilometro so kaarawi tod Jerusalem. Agda amta ya inmoli lay Jesus kanian maer-ermen ira. Balet biglan nampanengneng si Jesus tan akiulop ed sikaran nanakar. Pinabiskeg to irayan disipulo. Panon? “Impaliwawa to ed sikara so amin a bengatlan walad Kasulatan a nipaakar ed sikato, manlapud saray sulat nen Moises tan amin a Propeta.” (Luc. 24:13-15, 27) Singa onaapoy so puso ra legan ton ipapaliwawad sikara so Kasulatan.
2 Diad saman met lanlamang ya labi, pinmawil irayan duaran disipulo ed Jerusalem. Nen anengneng da ray apostol, inistorya day agawa. Legan iran mansasalita, nampanengneng si Jesus ed sikaran amin. Balet ataktakot iray apostol. Manduaruwa so kapusoan da. Panon iran pinabiskeg nen Jesus? Nabasa tayo: “Sigpot ton nilukasan iray nonot da pian natalosan da so kabaliksan na Kasulatan.”
3. Anto ray nayarin pakadismayaan tayo, tan antoy makatulong pian magmaliw ya balanse so panmoria tayod ministeryo?
3 Singa saraman ya disipulo, no maminsan et onermen tayo met. Anganko et dakel so kimey tayod Katawan balet singa anggapoy nanenengneng tayon resulta kanian makapadismaya. (1 Cor. 15:58) Odino singa ag-onaaligwas iray iyaaralan tayoy Biblia. Ompan wala ra ingey tutulongan tayo ya tinaynan day Jehova. Antoy gawaen tayo pian magmaliw ya balanse so panmoria tayod ministeryo? Say sakey ya makatulong et talosan tayon maong so kabaliksan na saray ilustrasyon nen Jesus ya akarekord ed Masanton Kasulatan. Nengnengen tayoy talora ed sarayan ilustrasyon tan no anto ray naaralan tayod saratan.
SAY MANAGTANEM YA ONUUGIP
4. Antoy kabaliksan na ilustrasyon nen Jesus nipaakar ed managtanem ya onuugip?
4 Basaen so Marcos 4:26-29. Antoy kabaliksan na ilustrasyon nen Jesus nipaakar ed managtanem ya onuugip? Samay angisibwag na bini ed ilustrasyon et irerepresenta to ray indibidual ya mangipupulong ed Panarian. Samay bini et say mensahe na Panarian ya nadngel na saray interesadod katuaan. Gagawaen na samay angisibwag na bini iray normal ya rotina ed bilay, ya “unuugip no labi tan ombabangon no agew.” Kaukolan so panaon pian ombaleg so bini, manlapud samay agew ya impangitanem ed satan, anggad panagani. Legan na satan ya panaon, “saray bini et ontutubo tan ombabaleg.” Kalkalna ran ontubon bukor. Say espiritual ya iyaaligwas et kalkalna met. No say sakey ya too et onaligwas ya anggad napakiwas lan manlingkor ed Dios, nibagan sikatoy mamapawala na bunga diad pangidedika toy bilay to ed si Jehova tan pampabautismo to.
5. Akin ya imbaga nen Jesus so ilustrasyon nipaakar ed managtanem ya onuugip?
5 Akin ya imbaga nen Jesus iyan ilustrasyon? Idadanet nen Jesus ya si Jehova so mamapabaleg ed katuaan ed saramay “walaan na dugan kipapasen na puso.” (Gawa 13:48; 1 Cor. 3:7) Sikatayo so mantanem tan mansalog, balet agtayo nakontrol so ibaleg. Agtayo nayarin puersaen odino apuraen itan. Singa samay laki ed ilustrasyon, agtayo amta no panon ya nagagawa so ibaleg na bini. Nayarin agtayo itan naimano legan tayon gagawaen iray normal ya rotina tayod bilay. Balet kalabas na panaon, say bini et nayarin mamawala na bunga. Say balon disipulo et mibiang met lad kimey na panagani, tan minabang itayod tulong to.
6. Antoy nepeg tayon tandaan no nipaakar ed iyaligwas ed espiritual?
6 Antoy naaralan tayo ed sayan ilustrasyon? Unonad amin, nepeg tayon bidbiren ya agtayo nakontrol so iyaligwas ed espiritual na iyaaralan tayoy Biblia. Kaukolan so inkamapaabeba pian agtayo puersaen so iyaaralan tayo ya manpabautismo. Gawaen tayoy anggaay nayarian tayon tulongan tan suportaan, balet mapaabeba tayon isipen ya sikato so makanepegan ya mandesisyon no kasin idedika toy bilay to. Say dedikasyon et nepeg ya manlapud puso ya napnoy panangarod Dios. Ta no andi, ag-itan awaten nen Jehova.
7, 8. (a) Anto ni arum ya naaralan tayod ilustrasyon nen Jesus nipaakar ed managtanem ya onuugip? Mangiter na alimbawa. (b) Antoy naaralan tayod saya nipaakar ed si Jehova tan si Jesus?
7 Komadua, no natatalosan tayoy kabaliksan na sayan ilustrasyon, ag-itayo nadismaya anggano singa anggapo ni nanenengneng tayon resulta na kimey tayo. Mananos tayo labat. (Sant. 5:7, 8) No ginawa tayoy anggaay nayarian tayon tulongan so too balet siansia nin agtinmubo so katuaan ed puso to, agto labay ya ibagan agtayo marunong ya manbangat. Patuboen labat nen Jehova so bini na katuaan ed mapaabeban puso ya mabulos ya manggaway pananguman. (Mat. 13:23) Kanian agtayo labat ibabase so inkamabunga na ministeryo tayo diad bilang na totoon natulongan tayon manpabautismo. Parad si Jehova, say inkamabunga na ministeryo tayo et ag-akadepende ed ikiwas na saray iyaaralan tayo. Imbes, papablien toy amin ya sagpot tayo anggan antoy resulta na saratan.
8 Komatlo, no maminsan et agtayo nalikas iray pananguman ya gagawaen na sakey ya too. Singa bilang, walay sanasawan inmasingger ed misionero ya mangiyaaral ed sikara tan imbaga dan labay da lay magmaliw ya agbautismadon manangipalapag. Impanonot tod sikara ya kaukolan dan itunday pansisigarilyo da pian onkualipika ra. Abigla balet ta imbaga dad sikato ya pigaran bulan la ran tinmunda. Akin? Amta ran nanenengneng nen Jehova so pansisigarilyo da tan kabusol to ray mansimpisimpitan. Kanian pinakiwas ira na puso ra ya mandesisyon
SAY IKET
9. Antoy kabaliksan na ilustrasyon nipaakar ed iket?
9 Basaen so Mateo 13:47-50. Antoy kabaliksan na ilustrasyon nen Jesus nipaakar ed iket? Inkompara nen Jesus so panagpulong ed mensahe na Panarian ed amin a totoo diad pangipelag na baleg ya iket ed dayat. No panon ya say iket et “makakala na amin a klase na sira,” say panagpulong tayo et manasagyat na amin a klase na totoo. (Isa. 60:5) Nanengneng itan ed minilyon ya onaatendid saray kombension tan Memoryal tayo kada taon. Say arum ed sarayan simbolikon sira et “maabig” tan nagmaliw iran kabiangan na Kristianon kongregasyon. Balet say arum et “agnayari,” tan ag-ira awaten nen Jehova.
10. Akin ya imbaga nen Jesus so ilustrasyon nipaakar ed iket?
10 Akin ya imbaga nen Jesus iyan ilustrasyon? Say simbolikon pangibiig ed saray sira et ag-ontutukoy ed unor lan panangukom ya nagawa no baleg ya irap. Imbes, ipapalinew na satan no antoy nagawa legan na kaunoran iran agew na sayan mauges ya sistema. Impanengneng nen Jesus ya aliwan amin ya nasagyat ed katuaan et mandesisyon ya manlingkor ed si Jehova. Dakel so interesadon mimiaral. Say arum et labalabay day manaral na Biblia, balet agda labay so responsabilidad. (1 Ara. 18:21) Say arum balet et tinmunda lan miaral. Wala ray kalangweran ya pinabaleg na Kristianon atateng balet agdan talaga naaro si Jehova. Antokaman so situasyon, indanet nen Jesus ya kaukolan a say balang sakey so manggawa na sarili ton desisyon. No duga so desisyon tayo, ipasen itayo nen Jehova ya ‘mablin bengatla na amin a nasyon.’
11, 12. (a) Antoy naaralan tayo ed ilustrasyon nipaakar ed iket? (b) Antoy naaralan tayod saya nipaakar ed si Jehova tan si Jesus?
11 Antoy naaralan tayo ed ilustrasyon nipaakar ed iket? No natatalosan tayoy kabaliksan na sayan ilustrasyon, natulongan itayon agmasyadon onermen o nadismaya no walay iyaaralan tayo na Biblia o anak tayo ya agmangipapuso ed katuaan. Posible itan anggano ginawa tayo lay anggaay nayarian tayo. Anggano say sakey et manaaral na Biblia odino binmaleg ed katuaan, agto labay ya ibagan automatiko lan nawalaan na maapit ya relasyon ed si Jehova. Saramay agdan talaga labay so manpasakop ed uley nen Jehova et agmagmaliw ya kabiangan na kongregasyon to.
Say arum ya nasagyat ed katuaan et mandesisyon ya manlingkor ed si Jehova (Nengnengen so parapo 9-12)
12 Kasin labay ya ibaga na satan ya saramay tinaynan day katuaan et aglan balot makapawil ed kongregasyon? Odino no say sakey et agto indedikay bilay tod si Jehova, kasin sikatoy ipasen lan makapuy ya klase na “sira,” ya anggapo lay ilalo to? Andi. Wala nin siansiay pankanawnawa ra anggad agni sinmabi baleg ya irap. Singa ibabaga nen Jehova ed sikara: ‘Pawil kayod siak, tan ompawil ak ed sikayo.’ (Mal. 3:7) Nidanet itan ed sakey nin ilustrasyon nen Jesus, amay nipaakar ed managdarak ya anak.
SAY MANAGDARAK YA ANAK
13. Antoy kabaliksan na ilustrasyon nipaakar ed managdarak ya anak?
13 Antoy kabaliksan na ilustrasyon nen Jesus nipaakar ed managdarak ya anak? Say mapangasin ama ed sayan ilustrasyon et ontutukoy ed maaron Ama tayo ed tawen, si Jehova. Say anak ya inala to lay tawir to tan pinerdi to itan et saramay tinmaynan ed kongregasyon. Nen inmalis ira, singa ra linmad “arawin bansa,” say mundo nen Satanas, ya nisian ed si Jehova. (Efe. 4:18; Col. 1:21) Balet amoria na arum ed sikara ya aliway ginawa ra, tan nandesisyon iran ompawil ed organisasyon nen Jehova anggano amta ran talagan kaukolan day mansagpot. Lapud mapaabeba tan magbabawi ra, malikeliket iran inawat na mapangasin Ama tayo.
14. Akin ya imbaga nen Jesus so ilustrasyon nipaakar ed managdarak ya anak?
14 Akin ya imbaga nen Jesus iyan ilustrasyon? Indanet nen Jesus diad maaron paraan ya labalabay nen Jehova ya ompawil ed sikato iray lingkor to ya inmarawi. Samay ama diad ilustrasyon et agbalot nakalan na ilalo ya ompawil so anak to. Nen abantag toy anak to, binatik ton tampol anggano “wala ni ed arawi” pian lakapen tan angoban. Saramay anaynan ed katuaan et talagan napaseseg ed sayan ilustrasyon ya ompawil a tampol ed si Jehova! Nayarin makakkapuy irad espiritual, nababaingan ira, tan say pakalikna da et mair-irap so ompawil. Balet nabawbawi pansagpot da
15, 16. (a) Anto ray naaralan tayo ed ilustrasyon nen Jesus nipaakar ed managdarak ya anak? Mangiter na pigaran alimbawa. (b) Antoy naaralan tayod saya nipaakar ed si Jehova tan si Jesus?
15 Antoy naaralan tayo ed ilustrasyon nipaakar ed managdarak ya anak? Nepeg tayon aligen si Jehova. Sano walay ompawil ed kongregasyon, nepeg ya agtayo magmaliw ya “sobran matunong” ya lapud satan et agtayo ra labay ya awaten. Manresulta labat itan ed ‘kaderal’ na espiritualidad tayo. (Ecl. 7:16, NW) Wala ni naaralan tayod saya. No walay inmarawid kongregasyon, isipen tayon sikatoy sakey ya “abalang a karnero,” balet agto labay ya ibagan abalang lay ilalo to. (Sal. 119:176) No walay nakabat tayon inmarawid kongregasyon ya aliwan dispelo, kasin mangiter tayoy maaro tan praktikal ya tulong pian makapawil? Adispelo man odino andi, kasin ipaamta tayon tampol ed saray elder pian natulongan da? Ontan so gawaen tayo no iyaplika tayoy naaralan tayod sayan ilustrasyon nen Jesus.
16 Nengnengen pay imbaga na pigaran akapawil bilang apresasyon da ed panangasi nen Jehova tan ed panangaro tan suporta na kongregasyon. Oniay imbaga na brother ya 25 taon ya dispelo: “Manlapu la nen akapawil ak, mas lalon naliliknak so liket legan kon naeeksperiensya so ‘makapainawan panaon’ ya nanlapud si Jehova. (Gawa 3:19) Masuporta tan maaro so amin! Kabiangan ak la natan na maliket ya espiritual ya pamilya.” Oniay imbaga na kalangweran ya sister ya pinmawil ed si Jehova kayari limay taon ya inaktibo: “Agko nadeskribe so liknaan ko nen anengneng kon mismo imay panangaron imbaga nen Jesus. Agnabayaran so pagmaliw ya kabiangan na organisasyon nen Jehova!”
17, 18. (a) Anto ray praktikal ya naaralan tayod taloran ilustrasyon nen Jesus? (b) Antoy nepeg ya determinado tayon gawaen?
17 Anto ray praktikal ya naaralan tayo ed sarayan taloran ilustrasyon? Unona, kaukolan tayon bidbiren ya agtayo nakontrol so iyaligwas ed espiritual. Si Jehova so akauley ed satan. Komadua, nepeg ya realistiko itayo tan agtayo iilaloan ya amin ya interesado tan iyaaralan tayo et mandesisyon ya manlingkor ed si Jehova. Tan komatlo, anggano wala ray anaynan ed katuaan, agtayon balot naeekalay ilalo ya ompawil ira. Tan no ompawil ira, ipanengneng tayoy panangaro nen Jehova diad pangawat tayod sikara.
18 Komon ta balang sakey ed sikatayo et tuloytuloy ya mananap na pikakabat, pakatalos, tan kakabatan. Legan tayon babasaen iray ilustrasyon nen Jesus, itepet tayod sarili tayo: ‘Antoy kabaliksan na sayan ilustrasyon? Akin et nirekord iyad Biblia? Panon kon niyaplika iray naaralan kod saya? Antoy naaralan ko nipaakar ed si Jehova tan si Jesus?’ No ontan so gawaen tayo, ipapanengneng tayon natatalosan tayo so kabaliksan na saray salita nen Jesus.