text: 1Libolibo ya tawoy ampititipon; kayà ampangapipepetpet hila. Naghalità pon hi Apo Hisos ha aw-alagad na, ya wana, "Mag-atap kawo ha pampalbag nin Pawparisiyo ya pagkakanwari̇̀ la. 2Ayin nakatagò ya ahè mipatnag, boy ayin sikrito ya ahè matanda--an o mibolgar. 3Kayà anyaman ya bagay ya sikritoy an-ilgowen moyo ha karegleman ay matanda--an panhomawang, boy anyaman ya an-i-ananah moyo nin sikrito maski anti ha lo--ob kowarto ay mibo-angaw." 4"Anhalita--en ko komoyo, aw-amigo ko," wani Apo Hisos, "agmoyo kalimowan ya mapamati ta nawini moyon bongat ya kaya lan patyen. Mayari̇̀ bayto ay ayin hilaynan magawà. 5Ibalità ko komoyo no hinoy dapat moyon kalimowan: hay kalimowan moyo ay Diyos ya mayari̇̀ mamati ay ma--in et kapangyariyan nin mangitapon komoyo ha impirno. Anhalita--en ko komoyo ya talagan hiya ya dapat moyon kalimowan. 6"Alwa nayi̇̀ nin hay limay pipit ay angka-ilakò nin alagà loway sintimos bongat? Ombayro man, maski miha konla ay ahè anliwawan nin Diyos. 7Hikawo, maski habot moyo ay tandà nin Diyos no ongnoy bilang. Kayà agkawo malimo ta hikawo ay mas ma-alagà kisa ha malakè ya pipit." 8"Habayti ya halita--en ko komoyo," wani Apo Hisos, "hinoman ya mamapteg ha tawtawo nin hiya ay ampakilamo kongko, hiko ya an-ingaten Anak nin Tawo ay mamapteg itaman ha arapan nin aw-anghil nin Diyos nin habaytoy tawo ay ampakilamo kongko. 9Piro hinoman ya ampangipogla--oh kongko ha tawtawo nin hiya ay ahè ampakilamo kongko ay paptegan ko itaman ha arapan nin aw-anghil nin Diyos ya habaytoy tawo ay ahè nakilamo kongko. 10Hinoman ya ampaghalità nin kontra kongko ya an-ingaten Anak nin Tawo ay ma--in kapatawaran, piro ayin kapatawaran ya ampaghalità nin mala--et ya kontra ha Ispirito nin Diyos ta ha ombayro ay an-itowad na nin hay gawgawà nin Ispirito nin Diyos ay gawgawà ni Satanas. 11"Pantan la komoyo ha hawhimba--an nin Hawhodiyo para bistawen, o i-arap ha gawgobirnador o ha kanayon ya ampipamo--on ay agkawo mahlak no pangno moyo idipinsa ya sarili moyo, o no anyay halita--en moyo; 12ta ha oras ya habayto, hay Ispirito nin Diyos ay mangitorò komoyo ha dapat moyon halita--en." 13Hapa--eg, miha do ha kalak--an tawo ay naghalità koni Apo Hisos, "Apo," wana, "halita--en mo ha patel ko ya atagan na ko nin kawkamama--in ya mana nawen koni tatay." 14Tinombay kona hi Apo Hisos, "Hinoy nambi kongko," wana, "nin karapatan mag--in howis ya manggawà nin ombahen ya bagay?" 15Hapa--eg, hinalità ni Apo Hisos konlan kaganawan, "I-atap moyo," wana, "ya sarili moyo ha kaganawan klasin kahiba--an, ta hay biyay ya ma-alagà ay ahè ampangibat ha kalak--an nin kamama--in." 16Hapa--eg, ombayri ya alimbawà ya hinalità konla ni Apo Hisos: "Ma--in," wana, "nin tawoy mayaman ya ma--in maganday lotà; kayà hay angka-alawah na ay malakè. 17Hin agana miharag ha kamalig na ya angka-alawah na ay hinalità na ha sarili na, 'Anya raw ya gaw--en ko,' wana, 'ya ayin akoynan mapangilimpehan nin alawah ko? 18Ah! tandà koyna,' wana ha sarili na, 'agwaten ko bayti ya kawkamalig ko, ta manggawà ako nin mas malhay ya mapangilimpehan kon aw-alawah ko boy kaganawan kamama--in ko, 19biha ko halita--en ha sarili ko: hikoy tawo ya masowirti. Ma--in akoynan kaganawan bagay ya ka-ilangan ko para ha malakè ya ta--on. Magpakaliga ko, mangan ako, boy maglahing ako ta pasasa--en koy sarili ko.' 20Piro hinalità kona nin Diyos, 'Tangah ka!' wana, 'hapa--eg yabi ay mati ka; hinoy makapag-ikon nin bawbagay ya inlimpeh mo nin para ha sarili mo?' " 21Hinalità et ni Apo Hisos, "Ombayri," wana, "ya mangyari ha tawoy ampagpayaman bayri ha babon lotà, piro ha tegteg kona nin Diyos ay hiyayna ya pinakama-irap." 22Hapa--eg, hinalità ni Apo Hisos ha aw-alagad na, "Kayà anhalita--en ko komoyo ya agkawo magolon mangihip nin tongkol ha pagbibiyay moyo no anyay pamamangan moyo o pagdolo moyo; 23ta hay biyay ay mas ma-alagà kisa pamamangan, boy hay nawini ay mas ma-alagà kisa dolo. 24Ihipen moyoy aw-owak: aghila ampananem boy ahè ampangalawah; ayin hilan kamalig ya pangilimpehan nin alawah la, piro hay Diyos ay ampangasiwà konla. Hikawo ay mas ma-alagà kisa ha mawmanokmanok. 25Wari̇̀ mapalawig moyoy biyay moyo no golowen moyoy ihip moyo? 26No agmoyo kayan gaw--en ya ombayro kayamò ya bagay, antà magolo kawo ha kanayon ya bawbagay? 27"Ihipen moyo no pangno anhomlay ya mawmasitas ya balang: aghila ampagtrabaho boy ahè ampanggawà dolo ya para ha sarili la; piro anhalita--en ko komoyo, maski masyadoy kayamanan ni Ari̇̀ Solomon ay agya nakapagdolon maganda nin bilang ombayro kaganda ha bawbolaklak nin masitas ya balang. 28No hay dawdikot ya angkabiyay hapa--eg ha lawak ay ampagandawen nin Diyos ya nobokah ay tabasen ta ipo--ol, hikawo et wari̇̀ ya agna padolowan? Talagan kolang ya pantotompel moyo! 29Agmoyo golowen ya nakem moyo nin mangihip no anyay kanen moyo o inomen moyo. Agmoyo pagkagolowan bayto. 30Haba--in ya bawbagay ya angkagolowan nin tawtawo bayri ha babon lotà ta ayin hilan katetpel ha Diyos; piro Tatay tamoy Diyos ya magtandà nin panganga-ilangan moyo. 31Kayà igit ha kaganawan ay sikapen moyo nin hay Diyos ya mamo--on komoyo, ta igwà na komoyo bayti ya bawbagay ya angka-ilanganen moyo." 32Hinalità et ni Apo Hisos, "Aw-anak ko," wana, "agkawo malimo maskin a-amò kawo, ta maliga ya Tatay moyoy Diyos ha pamomo--on na komoyo. 33Ilakò moyoy kaganawan kamama--in moyo ta hay napaglako--an ay igwà moyo ha mawmanga-irap. Gaw--en moyoy bawbagay ya ma-alagà, ta hay iprimyo komoyo bayro ha katatag-ayan ha kama-inan nin Diyos ay ahè mabaw-ahan, ahè matakaw nin maski hino, boy ahè mahirà nin aw-anag. 34No hay kayamanan mo ay anti ha babon lotà o anti ha katatag-ayan ha kama-inan nin Diyos ay bayro ya ihip mo." 35Hinalità et ni Apo Hisos, ya wana, "Ayosen moyoy pagdodolo moyo boy sigorowen moyon andongket ya kingki moyo emen pirmi kawon handà. 36Ombayri ya gaw--en moyo ya bilang ha anggaw--en nin aw-alilà ya ampanganti̇̀ nin amo la ya ma-ibat ha kahal. Panlomateng na ta mangatoktok ya ay antimano, malo-atan la ya nin polta. 37Ma--in kakalma--an baytoy aw-alilà ya handà boy ampanganti̇̀ ha panlomateng nin amo la. Anhalita--en ko komoyo ya hatoy amo la ay ayosen nay pagdodolo na, ta mismon hiya ya mama-iknò konla boy mangidolot konla nin pamamangan. 38Ma--in kakalma--an baytoy aw-alilà ya malatngan nin amo la nin hila ay nakahandà maski hay amo la ay lomateng nin botlay yabi o malalè ya palbangon. 39Habayti ya tanda--an moyo: no tandà nin ma--in bali ya oras nin lomateng ya mananakaw ay agna pa-olayan ya hay bali na ay pahoken nin mananakaw. 40Hikawo man ay maghandà ta hiko ya an-ingaten Anak nin Tawo ay lomateng ha oras ya agmoyo an-asawan." 41Hapa--eg, nagpastang hi Pidro, ya wana, "Pangino--on, paran bongat nayi̇̀ konnawen baytoy alimbawà ya hinalità mo o para ha kaganawan?" 42Tinombay hi Pangino--on Hisos, ya wana, "Pangno mabalayan ya tapat boy maronong ya alilà? Hay tapat boy maronong ya alilà ay ambiyan nin amo na nin karapatan mama-alà ha kawkalamowan nay aw-alilà boy hiya ya mambin pamamangan la ha tamà ya oras. 43Habaytoy ombayroy alilà ay ma--in kakalma--an no malatngan nin amo na ya anggaw--en na baytoy impagawà kona. 44Anhalita--en ko komoyo ya kaptegan: habaytoy tapat ya alilà ay paba-ala--en nin amo na ha kaganawan kamama--in na. 45Piro no halita--en nin hatoy alilà ha sarili na ya, 'Maboyot pon biha lomateng ya amo ko,' ay ompisawan nan bogbogen ya kapara nan aw-alilà, lalaki boy babayi, boy magpasasà yan mangan boy minom anggan malahing. 46Hay amo nin hatoy alilà ay lomateng ha allo ya agna an-asawan boy ha oras ya agna tandà. Habaytoy alilà ay parosawan nin amo na nin mabiyat ya parosa boy ipakilamo na ya ha tawtawoy ahè antompel ha Diyos. 47"Hay alilà ya magtandà nin labay ipagawà kona nin amo na, piro agya ampaghandà boy agya anhomonol ha an-ipagawà kona ay parosawan yan pakagarotiyen. 48Piro hay alilà ya ahè magtandà nin labay ipagawà kona nin amo na, maski ampakagawà ya nin bawbagay ya dapat pamarosawan kona ay amò bongat ya garoti ya iparosa kona. Hay tawoy binyan malakè ay malakè ya asawan kona. Hay tawoy mas malakè ya impahimalà kona ay mas malakè itaman ya asawan kona." 49Hinalità ni Apo Hisos, "Hiko," wana, "ay nako bayri ha babon lotà nin ma--in gitan ya apoy ya hay labay totolen nin hatoy apoy ay pamikokontra; habayti dayi ay napagketan ana! 50Piro ma--in et kadya-dya--an ya ka-ilangan mangyari kongko; kayà ma--in akon kalele--an anggan ahè mangyari kongko bayto. 51An-ihipen moyo nayi̇̀ nin hay bara--nan nin pamako ko bayri ha babon lotà ay emen magkama--in katinekan ya tawtawo? Alwan ombayro ta banà kongko ay lalò mangapikokontra ya tawtawo. 52Pa-ibat hapa--eg, hay mihay pamilya ya lima katawo ay mangapihihiyay. Hay tatlo ay kontra ha lowa, ta hay lowa ay kontra ha tatlo. 53Hay tatay ay komontra ha anak nay lalaki, boy hay anak nay lalaki ay komontra itaman ha tatay; hay nanay ay komontra ha anak nay babayi, boy hay anak nay babayi ay komontra itaman ha nanay. Hay ampò ya babayi ay komontra ha manoyang nay babayi, boy hay manoyang nay babayi ay komontra itaman ha ampò nay babayi." 54Hinalità ni Apo Hisos do ha kalak--an tawo, "No ampakakit kawo nin leem ha bandan babà, hay antimanon anhalita--en moyo ay 'Mangoran,' boy habayto ay ampangyari itaman. 55No angkatanam moyoy angin ya ampangibat ha bagatan, hay anhalita--en moyo ay 'Mangamot,' boy habayto ay ampangyari itaman. 56Mawmapagkakanwari̇̀! Maronong kawon mambin kahologan nin angkakit moyo ha langit boy bayri ha babon lotà, piro antà agmoyo tandà ya kahologan ya ampangyari hapa--eg pana--on?" 57Hinalità et ni Apo Hisos, "Antà agmoyo madisisyonan ya sarili moyo nin bawbagay ya tamà? 58No ma--in tawoy makon mangidimanda komo, mintras anti kawo ha daan ay maki-ariglo ka kona emen agna kayna i-abot ha howis ya mangigwà komo ha polis ta gitan ka ha pirisowan. 59Anhalita--en ko komo: no nakapiriso kayna ay agkayna makalikol anggan agka makabayad nin dapat mon imolta."


c: text/html

text: 1Anggalangen kon Tiyopilo, Malakè ana ya tawoy nangiholat nin bawbagay ya tongkol koni Apo Hisos ya ahè et naboyot nangyari bayri kontamon ampipantompel ha Pangino--on. 2Inholat la bayto ya nalengè nawen do ha primiron nipampakakit koni Apo Hisos boy do ha nangi-aral Halità nin Diyos. 3Banà bayri, anggalangen kon Tiyopilo, pinag-aralan kon mahampat bayti ya kaganawan pangyayari ya tongkol koni Apo Hisos pa-ibat hin ompisa angga hapa--eg emen ko itaman ma-iholat bayti komo nin ma-ayos. 4Anggaw--en ko bayti emen lalò mon matanda--an ya kaptegan ya tongkol ha bawbagay ya intorò komo. 5Hin ampag-ari̇̀ hi Hirodis ha probinsyan Hodiya ay ma--in mihay pari̇̀ ya nagngalan Sakariyas. Hiya ay miha ha gropon pawpari̇̀ ya an-ingaten gropo ni Abiya. Hay ngalan nin ahawa ni Sakariyas ay Ilisabit ya alalak ni Aron ya ka-ona-onawan pari̇̀ hin hato. 6Hi Sakariyas boy hi Ilisabit ay parihon mahampat ha tegteg nin Diyos, boy pariho hilan anhomonol ha kaganawan an-ipanogò nin Pangino--on boy ha rawriglaminto na. 7Mato--a hilayna piro ayin hilan anak ta ba--og hi Ilisabit. 8Mihay allo, hay oras nin pagsisirbi ha bali nin Diyos nin pawpari̇̀ ya gropo ni Sakariyas ay nakalateng ana. Kayà anggaw--en ni Sakariyas ya katongkolan na nin para ha Diyos. 9Hay ka-ogali--an nin pawpari̇̀ ay ampibabaweh nin mamo--ol kamanyang ya mabangoh. Habayton allo ay hi Sakariyas ya nabonot lan mamo--ol nin kamanyang. Kayà nako ya ha lo--ob bali nin Pangino--on. 10Mintras ampo-olan na baytoy kamanyang ya mabangoh, hay tawtawoy anti ha likol bali nin Diyos ay ampipanalangin, ta ombayroy ka-ogali--an la no ampamo--ol nin kamanyang. 11Hapa--eg, ma--in mihay anghil nin Pangino--on ya biglà nilomwah ya naka-ireng ha bandan wanan nin altar ya ampamo-olan nin kamanyang ta napakit koni Sakariyas. 12Nabiglà boy nalimowan hi Sakariyas hin nakit na baytoy anghil nin Pangino--on. 13Piro hinalità kona nin hatoy anghil, "Agka," wana, "malimo, Sakariyas! Nilengè nin Diyos ya panalangin mo. Hi Ilisabit ya ahawa mo ay magka-anak komo nin mihay lalaki ya pangalanan mo nin Howan. 14Ha pangi-anak kona ay lomiga kan masyado, boy malakè et ya kanayon ya tawo ya lomiga. 15Hiya ay magkama--in karangalan ha tegteg nin Pangino--on. Agya minom nin alak o maski anyay i-inomen ya makalahing. Pa-ibat ha i-anak ya, hiya ay mapnò nin Ispirito nin Diyos. 16Hiya et bayti ya anak mo ya mangoman nakem nin malakè ya inalalak ni Israyil emen hila magbiran homamba ha Pangino--on lay Diyos. 17Hiya ya ma-ona ha Pangino--on. Mag--in yan bilang koni Ilyas ya propita hin hato ya ma--in kakhawan boy kapangyariyan. Ipakisondò nay tawtatay ha aw-anak la; boy tambayan nay tawtawoy ahè anhomonol emen hila magbiran homonol ha karonongan nin tawtawoy mangahampat; boy ma-ihandà nay tawtawo ha panlomateng nin Pangino--on." 18Hapa--eg, hinalità ni Sakariyas do ha anghil, "Pangno ko," wana, "masigoro ba--in ya anhalita--en mo? Hiko boy ahawa ko ay parihoynan mato--a." 19Tinombay baytoy anghil koni Sakariyas, "Hiko," wana, "hi Gabril ya pirmin ampagsirbi ha Diyos. Hiya ya nangihogò kongkon mangibalità komo nin habayti ya mahampat ya balità. 20Habayti ya imbalità ko komo ay magkapeteg ha tamà ya pana--on, piro banà ta agka ninto--o ha hawhalità ko ay mapipi ka. Agka makapaghalità angga ha lomateng ya allon mangyari bayti ya imbalità ko komo." 21Hapa--eg, hatoy tawtawo ay ampipanganti̇̀ nin lomikol hi Sakariyas. Ampag-ispanta hila no antà hay boyot na do ha lo--ob bali nin Diyos. 22Hin nilomikol hi Sakariyas ay agyayna makapaghalità konla. Kayà natanda--an la ya ma--in yan nakit ya kapapa-ispanta do ha lo--ob bali nin Diyos. Banà ta agana makapaghalità hi Sakariyas ay ampagmostra ya tana do ha tawtawo. 23Hin nayari̇̀ naynay pagsisirbi na do ha lo--ob bali nin Diyos ay norong yayna ha bali la. 24Ahè naboyot, hi Ilisabit ya ahawa na ay binomoktot. Ha lo--ob nin limay bowan, hi Ilisabit ay nagpirmi ha bali la. 25Hapa--eg, hinalità na, "Iningalowan ako," wana, "nin Pangino--on ta inalih nay kareng-eyan ko ha tawtawo banà ta hiko ay ahè nagka-anak." 26Hin ika-anem anan bowan nin boktot ni Ilisabit ay inhogò nin Diyos hi Gabril ya anghil nin mako ha banowan Nasarit ha probinsyan Galiliya. 27Inhogò na yan magbalità koni Mariya ya dalagay malinis ta ahè et nagalaw nin hinoman ya lalaki. Hiya ay kaba--an ni Hosi ya miha ha aw-inalalak ni Dabid ya ari̇̀ hin hato. 28Hapa--eg hi Gabril ay nako koni Mariya ta hinalità na kona, "Magtowà ka," wana, "ta hika ya pinolalagan nin Diyos. Hay Pangino--on ay anti komo." 29Banà bayro ha hinalità nin hatoy anghil ay nagoloy nakem ni Mariya. An-ihipen na no anyay labay totolen nin hatoy imbalità kona nin hatoy anghil. 30Piro naghalità ana et kona baytoy anghil, "Agka," wana, "malimo, Mariya, ta hay Diyos ya namolalag komo. 31Hika ay mamoktot ya hay i-anak mo ay lalaki ya pangalanan mon Hisos. 32Hiya ay ma--in karangalan boy hay i-ingat kona ay Anak nin Pinakamakapangyariyan ya Diyos. Igwà kona nin Pangino--on Diyos ya pamomo--on nin bilang ha pamomo--on hin hato ni Ari̇̀ Dabid ya ka-apo-apowan na. 33Hay pamomo--on na ha aw-inalalak ni Hakob ay anggan makakanoman, boy hay pamomo--on na ay ayin anggawan." 34Hapa--eg, hi Mariya ay nagpastang do ha anghil, "Pangno ko," wana, "magka-anak ya agko et nag-ahawa?" 35Tinombay baytoy anghil, ya wana, "Hay Ispirito nin Diyos ay mako komo, boy hay kapangyariyan nin Pinakamakapangyariyan ya Diyos ay gomawà komo. Banà bayri, hay i-anak mo ay ayin kapintasan; kayà hay i-ingat kona ay Anak nin Diyos. 36Hi Ilisabit ya partidos mo ya an-ingaten ba--og ay anem ya bowan anan maboktot maski mato--a yayna, 37ta ayin bagay ya ahè mapangyari nin Diyos." 38Tinombay hi Mariya, "Hiko," wana, "ay magsisirbi nin Diyos; kayà mangyari dayi ba--in ya hinalità mo kongko." Hapa--eg, nog-alih baytoy anghil. 39- 40Ahè naboyot, hi Mariya ay nanigè ana. Nanandali̇̀ yan nako ha bali nili Sakariyas ya anti ha matag--ay ya dogal ha mihay banowa nin probinsyan Hodiya. Hin nakalo--ob yayna ha bali nili Sakariyas ay nambi yan galang koni Ilisabit. 41Hin nalengè ni Ilisabit ya bosis ni Mariya ay naggalaw baytoy kolaw ya anti ha lalè tiyan na. Hi Ilisabit ay napnò nin Ispirito nin Diyos, 42biha na impakakhaw ya bosis nan naghalità koni Mariya, ya wana, "Pinakamakalmà ka ha kaganawan babayi, boy pinakamakalmà et ba--in ya i-anak mo. 43Anyaynan kakalma--an ko ha bindisyon nin Diyos ta hay nanay nin Pangino--on ko ay nako bayrin manibaw kongko! 44Hin nalengè koy bosis mo ya ampangomostan kapapa-hal ko, hay kolaw ya anti ha lalè tiyan ko ay naggalaw banà ha kaligawan na. 45Makalmà ka nin banà ha pamiminto--o mo ya mangyari komo baytoy imbalità nin Diyos." 46"Amporiyen ko ya Pangino--on," wani Mariya. 47"Angkatowà ako ha Diyos ya Mapangilibri kongko, 48ta hiko ya magsisirbi na ya ma-aypà ya kapapa-hal ay inasikaso na. Kayà pa-ibat hapa--eg, kaganawan tawo ay mangingat kongko nin pinakamakalmà. 49Banà bayri ha kapapa-ispantay bawbagay ya ginawà kongko nin Makapangyariyan ya Diyos, hay ngalan na ay igalang. 50Pirmi nan an-ingalowan ya tawtawoy anggomalang kona pa-ibat ha ka-ona-onawan tawo angga ha kaganawan anhomonoy lahi̇̀. 51An-ipakit nay hokaw nin kapangyariyan na ta ampikakataken na ya mawmapagmalhay. 52An-alihen nay pamomo--on nin ampipag-ari̇̀ ta an-itag--ay nay manga-aypà ya pagnanakem. 53Hay mabitil ay ampabhoyen na nin mangahampat ya bawbagay. Hay mangayaman itaman ay ampa-alihen na nin ayin ni anyaman ya bagay. 54Tinambayan na hi Israyil ya magsisirbi na. Agna anliwawan ya pawpangakò na ha kawka-apo-apowan tamo. 55Impangakò na koni Abraham boy ha aw-inalalak na ya hay pangingangalo na konla ay anggan makakanoman." Habayti ya hinalità ni Mariya ay pamomori na ha Diyos. 56Hi Mariya ay napa-iri koli Ilisabit nin mangatatloy bowan biha ya norong. 57Hapa--eg, na-abot anay ka-orasan nin hi Ilisabit ay manganak. Hay in-anak na ay lalaki. 58Nabalita--an nin kawkarani na boy pawpartidos na ya tongkol ha panganak na boy tongkol ha kahampatan nin Pangino--on kona; kayà nagtowà hila nin kalamo hi Ilisabit. 59Hapa--eg, hin na-abot ya ikawalon allo nin hatoy anak ha kahawangan ay nako baytoy kawkarani boy pawpartidos ni Ilisabit kona, ta oras anan toli--en baytoy anak na. Hay ipangalan la dayi do ha anak ay Sakariyas ya ngalan nin tatay na. 60Piro hinalità ni Ilisabit, "Ahè ma-ari̇̀," wana. "Hay ipangalan kona ay Howan." 61Hinalità la koni Ilisabit, "Piro ayin," wanla, "ha pawpartidos mo nin ombahen ya ngalan." 62Hapa--eg, nagmostra hila do ha tatay nin hatoy anak ta ampastangen la ya no anyay labay nan ipangalan do ha anak. 63Hi Sakariyas ay nagmostran namastang nin panolatan biha na inholat ya ombayri: "Howan ya ipangalan kona." Banà bayri, hilay kaganawan ay masyadon nag-ispanta. 64Hin habayto, antimano, hi Sakariyas ay nakapaghalità nin namori ha Diyos. 65Nipag-ispanta baytoy kawkarani la, boy habayti ya bawbagay ya nangyari ay nibahwag ha kaganawan tawoy ampa-iri bayro ha matag--ay ya dogal ya sakop nin probinsyan Hodiya. 66Kaganawan tawoy nakabalità nin habaytoy pangyayari ay nangihip nin tongkol bayro boy naghalità, ya wanla, "Mag--in anya kali̇̀ lano bayti ya anak?" Ombayroy hinalità la ta nipatnag ya hay Pangino--on ay anti kona nin habayti ya anak. 67Hapa--eg hi Sakariyas ya tatay ni Howan ay napnò nin Ispirito nin Diyos biha ya nakapaghalità nin ombayri: 68"Poriyen ya Pangino--on ya Diyos nin aw-inalalak ni Israyil, ta hiya ay nako nin nanambay kontamon tawtawo na boy timbeh na tamo. 69Nangihogò ya nin makapangyariyan ya Mapangilibri kontamo. Hiya ay nangibat ha inalalak ni Ari̇̀ Dabid ya magsisirbi nin Diyos. 70Hay impahalità na ha hawhogò nay pawpropita hin hato ay ombayri: 71Impangakò nay ilibri na tamo ha kawka-away tamo boy ha kaganawan ma-inakit kontamo. 72Hinalità na ya ingalowan nay kawka-apo-apowan tamo, boy pangyariyen nay pawpangakò na konla. 73- 74Nakipagkasondo--an ya Diyos koni Abraham ya ka-apo-apowan tamo, ta impangakò na koni Abraham ya hitamo ay ilibri na ha kawka-away tamo ta emen tamo makapagsirbi ha Diyos nin ayin kalimowan, 75boy emen agtamo magkama--in nin kapintasan ha pagsisirbi tamo ha Diyos mintras angkabiyay tamo. 76"Hika, anak ko, hay i-ingat komo ay propita nin Diyos ya Pinakamakapangyariyan. Ma-ona ka ha Pangino--on ta hika ya mangihandà nin para ha panlomateng na, 77boy ibalità mo ha tawtawo nin Diyos ya hila ay malibri ta patawaren hila ha kawkasalanan la. 78Hay Diyos tamo ay ma-ingangalowen boy malabi. Igwà na kontamo ya kalibriyan ha pambi na kontamo nin hawang ya mangibat ha katatag-ayan ha kama-inan nin Diyos ya bilang kahawang nin anhomilà ya allo. 79Habayti ya hawang ay ampakahawang ha tawtawoy anti ha karegleman ya angkalimo ha kamatyan, boy habayti ya mangitoto kontamo ha katinekan." Anggan bongat bayri ya holà ni Sakariyas. 80Habayti ya anak ya ayin kanayon no alwan hi Howan ay hinomlay boy nag--in manakem. Hiya ay napa-iri ha powiray dogal angga hin napa-ipatnag yayna ha tawtawo ya aw-inalalak ni Israyil.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Bangued, Abra
Say Bangued sakey baley ed luyag na Abra na Region Administrativo na Cordillera na Filipinas. Sakey say kapital na Abra. Onong ed census 2000, walay populasyon to ya 38,965 ya too didad 7,971 ya pamilya.
Listaan na barangay[edit | edit source]
Say Bangued walay 31 ya barangay.
Saray gawing ed labas[edit | edit source]
- Opisyal ya websayt na Baley na Bangued
- Philippine Standard Geographic Code
- Bangued: Your Ultimate Online Guide
- Bangued: Your Ultimate Online Guide (second link)


text: 1Hi Apu Dios e wada etan di Tabernacle ey ineyagan tu hi Moses et ehelen tun emin ni hi-gatu 2hu u-unnuden idan helag Israel hedin man-appit idan animal da, henin baka, ya kalneroh winu gelding. 3Kan Apu Dios ni hi-gatuy “Yahhuy hu e-helen mun hi-gada: ‘Hedin ya i-appit ni tuu ey ya kagihheban baka, ey mahapul ni ya lakkitu niya mahapul ni kayyaggud e endi dipektoh tu. I-ali tu humman et idwat tun padid heggeppan di Tabernacle ma-lat abuluten Apu Dios . 4Itta-pew nunman ni tuu hu ngamay tud ulu etan ni baka ma-lat abuluten Apu Dios humman ni i-appit tu et ma-kal hu liwat tu. 5Ey wa-teken tu humman ni baka, et alen idan padin helag Aaron hu kuheyaw tu et iwakgih dad altar di hinanggan ni Tabernacle. 6Latlaten tu belat etan ni baka et hantu tenegtega, 7ey pantungnguan idan padi hu altar et man-apuy ida. 8Ey inta-pew da etan ida netenegteg ni detag ni baka, anin idan ulu et yadda taba etan di apuy. 9Yadda wadad egeh tu e henin altey niya bala, et yadda heli, ey mahapul ni ullahan etan ni tuu et han i-dum idan padin gihheben di altar et iappit dan Apu Dios . Ya hamuy nunyan kamei-appit ey kamengippeamleng ni hi-gatu. 10Hedin ya i-appit etan ni tuu ey ya kalneroh winu ya gelding, ey mahapul ni ya lakkitu niya mahapul ni endi dipektoh tu. 11Keklengen tud appit ni north etan ni altar di hinanggan Apu Dios . Ey iwwakgih idan padi hu kuheyaw di dingding nunman ni altar. 12Tennegtegen nunman ni tuu hu detag nunman ni animal, et alen ni padi et ita-pew tu etan di kamantetebbel ni apuy di altar, anin ya ulu et ya taba. 13Mahapul ni ullahan etan ni tuu hu wadaddad egeh etan ni animal, henin altey et ya bala, anin ida heli et i-dum ni padin gihheben di altar et iappit tun Apu Dios . Ya hamuy nunyan kamei-appit ey kamengippeamleng ni hi-gatu. 14Hedin ya kamei-appit ni kagihheba ey ya sisit, ey mahapul ni ya paluma winu ya balug. 15Illaw ni padid altar etan sisit et siluden tu buklew tu. Ey e-kalen tu bihugung tu niya kinan tu, et ibbeng tuddad kapengihha-adin dep-ul di a-allaw ni altar di appit ni kasimmilin aggew, niya iwwakgih tud dingding etan ni altar hu kuheyaw etan ni sisit. 17Ey hantu hinukla humman ni sisit, nem ang-angen tu et eleg melahlah hu payak, et han tu gihebad apuy di altar. Ya hamuy nunyan kamei-appit ey kamengippeamleng nan Apu Dios .


text:
Pangasinan
- Nengneng met so: Pangasinan (panpalinewan)
Say Pangasinan et unaan ya klase luyag na Ilocos Region, Pilipinas. Unong ed 2010 Census, say papulasyon to et 2,779,862 totoo.
Walay kabaleg tan sukat to ya 5,451.01 kilometro kuwadrado. Say dialling code to et 75. Say kapital to et Lingayen.
Say salitan Pangasinan so kumasakey ya salita ed luyag na Pangasinan.
Say ngaran ya Pangasinan so labay ton ibaga dalin na asin o pasen na gawaan na asin, ya nanlapu ed lamot na salita ya asin.
Nen saman, wala'y daan ya panarian ya atawag na Luyag na Pangasinan. Si Princesa Urduja, sakey ya biin mibabakal, so panisiaan ya nan-oley ed Pangasinan nen 14th siglo o kumalabinapat ya lasus ya taon.
Say Pangasinan so bantog lapu ed say Hundred Islands National Park tan saray mararakep ya baybay to.
Say Pangasinan so nakakabat ya inianakan nen Pangulo Fidel V. Ramos tan si Speaker Jose de Venecia. Si ina nen Pangulo Gloria Macapagal-Arroyo so inianak ed Binalonan, Pangasinan.
Say 1200 megawatt Sual Coal-Fired Power Plant, tan say 345 megawatt San Roque Multi-Purpose Dam so nipasen ed Pangasinan.
Template:Infobox Philippine province
Saray logan
- 1 History
- 2 Kultura
- 3 Baley
- 4 Ciudad
History[edit | edit source]
Prehistory[edit | edit source]
Say balon totoo o Homo sapiens so sinmabi ed Malay archipelago o kapuloan Malay nen imbeneg a 50,000 a taon. Arayan balon totoo so panisiaan ya nanlapu ed Africa.
Salitan Austronesian[edit | edit source]
Say salitan Austronesian so kabat a nanlapu ed Taiwan o dia ed dalin Sunda ed Southeast Asia, sakey a baleg a dalin nen abayag lan panaon a akapeket ed dalin na Asia. Balet, nen abayag lan panaon, say dalin Sunda so adelap. Say atilak ed dalin na Sunda so saray kapuloan Malay o Malay archipelago. Saray totoo a managsalita na salitan Austronesian tan saray ilalak da a Malayo-Polynesian so tinmayak ed kapuloan Malay tan saray arom ya kapuloan ed dayat Pacific tan dayat Indian, pati angga ed pulo Easter o Easter Island tan pulo Madagascar. Saray Malayo-Polynesian so akasabi met ed Australia nen saman. Arawi so asabi na saray Malayo-Polynesian ta marunong ira a ondayat tan lapu ed pandayat a baloto, bangka, o parao da.
Say utit ya ari na Caboloan na Pangasinan si Ari Kasikis.
Pansakop na Espana[edit | edit source]
Sinmabi si Ferdinand Magellan ed Filipinas nen 1521.
Nen Abril 27, 1565, say conquistador (managsakop) na Espana a si Miguel Lopez de Legazpi so sinmabi ed Cebu.
Nen 1571, ingapu na Espana so pansakop ed Pangasinan.
Nen 1580, say Pangasinan so asakop la insan ginawan Alcadia Mayor na Governador a Espanol ed Filipinas.
Panarian na Pangasinan[edit | edit source]
Nen Deciembre 1660, si Andres Malong so ginawan ari ed Panarian na Pangasinan nen tinalo da ray Kastila.
Nen Noviembre 3, 1762, si Juan de la Cruz Palaris akilaban ed saray Kastila. In-proklama na totoon Pangasinan so kawayangen (independence) na Pangasinan.
Katipunan[edit | edit source]
Nen Noviembre 3, 1897, ginmapoy paloob ed muyong ya Katipunan ed Pangasinan. Saray angipangulo ed Katipunan ed Pangasinan-Zambales:
- Román Manalang - Presidente Generalísimo "Bagong Silang"
- Mauro Ortiz - Vice-Presidente General de División "Sinukuan"
- José Montemayor Jiménez - (Secretario) Katulong "Aromas"
- Domingo García - (Cajero) Tagi-yaman
- Felipe Quintos - Coronel "Ginebra"
- Marcelo García - Coronel "Talisay"
- Aurelio García - Coronel
- Gil Fontanilla - Comandante
- Cirilo Cabagun - Comandante
- Pedro Natividad - Comandante
- Gregorio Onofre - Capitán
- Graciano Rapinan - Capitán
- Céndido Raroque - Capitán
- Julio Rabara - Capitán
- Narciso Peralta - Capitán
- Vicente de Vera - Capitán
- Félix Jimenez - Capitán
- Francisco Raroque - Teniente
Kultura[edit | edit source]
Say kultura na Pangasinan so karaklan a laok na Malayo-Polynesian, Kastila, tan American, a alaokan met na Hindu, tan Insik. Natan, say Pangasinan so maslak a westernized la.
Totoo
Saray totoo ed Pangasinan et tatawagen na Pangasinan, Pangasinense, o taga Pangasinan. Saray arom a totoo ed Pangasinan et saray Ilocano, Bolinao, tan Tagalog.
Saray Pangasinan so Malay o Malayan, singa saray arom a totoo ed kapuloan na kapuloan Malay o Malay archipelago. Saray totoo ed Pangasinan so mikanayon ed saray Polynesian ed kapuloan na dayat Pacific, saray totoo a Formosan ed Taiwan, saray Cham ed Vietnam tan Kampuchea, saray Malagasy ed Madagascar, tan nayarin walay arawin pikanayon da ed saray Ainu ed Japan.
Saray kabkabat a totoon nanlapu ed Pangasinan, si Pangulo Gloria Macapagal-Arroyo; datin Pangulo Fidel V. Ramos; Speaker Jose de Venecia, Jr.; tan si Fernando Poe, Jr.
Salita
Say salitan Pangasinan so sakey a sanga na salitan Malayo-Polynesian a sanga na salitan Austronesian. Say salitan Pangasinan so asingger a kanayon na salitan Ibaloi ed luyag na Benguet tan baley na Baguio. Saray salitan Pangasinic:
- Pangasinan
- Ibaloi
- Karao
- I-wak
- Kalanguya
- Keley-I
- Kallahan
- Kayapa
- Tinoc
Saraya so arom a salitan Pangasinic so salita ed luyag na Benguet, Nueva Ecija, Nueva Vizcaya, tan Ifugao.
Say salitan Pangasinan so sakey a salitan agglutinative (nanpepeket). Nayarin say salitan Pangasinan so walay pikanayon to ed salitan Sumerian, amay salita nen saman ed dalin na Sumer ed Mesopotamia, natan diman ed Iraq.
Baley[edit | edit source]
- Agno
- Aguilar
- Alcala
- Anda
- Asingan
- Balungao
- Bani
- Basista
- Bautista
- Bayambang
- Binalonan
- Binmaley
- Bolinao
- Bugallon
- Burgos
- Calasiao
- Dasol
- Infanta
- Labrador
- Laoac
- Lingayen
- Mabini
- Malasiqui
- Manaoag
- Mangaldan
- Mangatarem
- Mapandan
- Natividad
- Pozorrubio
- Rosales
- San Fabian
- San Jacinto
- San Manuel
- San Nicolas
- San Quintin
- Santa Barbara
- Santa Maria
- Santo Tomas
- Sison
- Sual
- Tayug
- Umingan
- Urbiztondo
- Villasis
Ciudad[edit | edit source]
Dadalawen[edit | edit source]
Kapulo-puloan odino Taytay Bakes (Hundred Islands)[edit | edit source]
Say Kapulo-puloan odino Taytay Bakes, dia ed baybay na Brgy. Lucap ed Alaminos City, so 123 a kapuloan ed Lingayen Gulf.
Nuestra Senora de Manaoag[edit | edit source]
Say Nuestra Senora de Manaoag. Papanisiyaan ya makapampaabig ya sakit tan makatulong ed kairapan ya bilay. Dakerakel ya milagro so agawaan to manlapo la nen saman angga ed natan ed bilay-bilay ya totoo. Saray totoo ya taga salaney ya baley o salaney ya luyag na Pilipinas so lanang ya unbibisita kada simba lalo la no pista. Say pista ya birhen et no Mayo tan no Oktubre.
Arom a bantog a dadalawen[edit | edit source]
- Bonuan Blue Beach ed Dagupan
- White Beach ed San Fabian
- Cape Bolinao Beach ed Bolinao
- Tambobong White Beach ed Dasol
- Tondol Beach ed Anda
- Antong Falls ed Sison
- Cacupangan Cave ed Mabini
- Mount Balungao ed Balungao
- Manleluag Spring National Park ed Mangatarem
- Sanctuario de Senor Divino Tesoro ed Calasiao
- Salasa Church ed Bugallon
- Urduja House ed Lingayen
- Lingayen Gulf War Museum ed Lingayen
- Bolinao Museum ed Bolinao
- Narciso Ramos Sports and Civic Center ed Lingayen
- Oceanographic Marine Laboratory ed Alaminos
- Blessed Virgin's Well ed Manaoag
Nengneng met[edit | edit source]
- Salitan Pangasinan
- Totoon Pangasinan
- Balikasan ed English - Pangasinan
- Balikasan ed Pangasinan - English
- Filipinas
- Asin
- Bagoong
- Bangus
Saray nipaway ya kawing[edit | edit source]
- Official Website of the Provincial Government of Pangasinan
- Kingfisher School of Business and Finance
- Borobudur Ship Expedition
- CIA World Factbook: Philippines
- U.S. Country Studies: Philippines
- Origins of the Filipinos and Their Languages by Wilhelm G. Solheim II (PDF)
- History of the Philippine Islands
- The United States and its Territories 1870 - 1925: The Age of Imperialism


text:
Dasal nen San Francisco
Katawan, gawam ak ya instrumento na kareenan Mo;
diad walay busol, pantanem mo ak ya panangaro;
diad walay sugat, perdona;
diad walay panduarowa, pananisia;
diad walay sayem, ilalo;
diad walay bilonget, liwawa;
san diad walay ermen, gayaga.
Makapanyarin Maistro,
abuloyan mo ak ya ag ko anapen so ligligwaen ak ensay manligligwa ak;
so talosan ak ensay mantalos ak;
so aroan ak ensay mangaro ak;
lapur diad pangiiter kanyan makakaawat tayo,
diad panpeperdona kanyan napeperdona tayo,
san diad ompapatey kanyan iyaanak tayo ed Andi-anggaan ya Bilay.
Amen.


text: 1Anakkaya kayun iGalatia! Nakaihhallay punnomnom yu. Tipe ahan ta kahinnaul kayu? Impakainnila yu bo tuwali nan mipanggep hi natayan Jesu Kristo nah krus yaden antipet ekayu midmidngolan ta hay udum an tuttuduy pinhod yu mon un-unudon? 2Dakayu ya inilayu an dinawat yu nan Espiritun Apu Dios gapuh nangulugan yu nah nituttudu mipanggep ke Jesu Kristo, bokon gapuh nangun-unudan yu nah Tugun di Judyu. 3Nakaihhalla kayu te handih nangilappuwan yun mangulug ya hay Espiritun Apu Dios di nangidinolan yun bumaddang ke dakayu, yaden ad uwani ke bo ya hay kabaelan yuy pangidinolan yuh pambalan Apu Dios ke dakayu. 4Kon maid moy hilbin am-in nan namaddangan Jesu Kristo ke dakayu? Hana ot anhan ta adi athina! 5Mahmahak ke dakayu, kon hay pangidatan Apu Dios hi Espirituna ya hay pangipatib-anah milagro ya gapu te hay pangun-unudan yu nah Tugun di Judyu, weno gapu te hay nangngolan yu ya hay nangulugan yu ke Jesu Kristo? Inilak ot inila yu an gapu te hay nangulugan yun Jesu Kristo. 6Wada hanan impitudok Apu Dios mipanggep ketuwe an kananay "Hi Abraham ya imbilang Apu Dios an maphod gapu te hay nangulugana an hi Apu Dios ya atonan am-in di kalyona." 7Hidiyey nomnomon yu an am-in di mangulug ke Apu Dios ya diday mibilang an tanud Abraham. 8Hanah kalin Apu Dios an nitudok tuwali handi ya kananay ibilang na an maphod nadan bokon Judyu hantuh ahida pangulugan. Hiyah naey kibalinan nan kinalin Apu Dios ke Abraham handih kananan hiyay "Gapu nah pangulug mun ha-oy ya pumhod am-in di tagu ten umat nah pangulug muy pangulug da." 9Ya makulug an indat Apu Dios ke Abraham di kiphodana gapuh nangulugana. Athidi boy atona hanadah tatagun mangulug ke hiya. 10Am-in da nan tatagun idinol day kibaliwan da nah pangun-unudan dah Tugun Apu Dios an impainilanan Moses ya kastiguwon Apu Dios dida, te kanana nah nitudok an kalinay "Nan tagun adina paka-un-unudon am-in nan wada nah Tugun an impitudok Apu Dios ya makastigu." 11Hay oha bo ya impakainnila taku an maid di tagun e tobalon Apu Dios an maphod gapuh pangun-unudana nah Tugun, te wada boy impitudok Apu Dios an kananay "Nan tagun ibilang Apu Dios an maphod gapuh pangulug nan hiya ya midatan hi biyag an munnananong." 12Te hay pangun-unudan nah Tugun ya nakahhinnatkon hi pangulug ke Jesus te nitudok an kananay "Kah-in di paka-un-unudon am-in nadan wada nah Tugun ta ahinadaman midatan takuh biyag an maid di poppog na." Gulat nat damanan pakaun-unud takun am-in nadan Tugun di Judyu ya adi ot kah-in di idinol ke Jesu Kristo. 13Mu adi taku pakaun-unud, kinali immalih Kristo ot ibaliw ditakuh kakastiguwan taku ta hiya ot ya abuy nakastigu nah krus an bokon ditaku. Wada tuwaliy nitudok an kananay "Nan tagun mipatak nah kaiw ya hiyay niayan di kastigu." 14Hidiyey naat ke Jesus ta hanan kiphodan an kinalin Apu Dios handi ke Abraham ya milak-am da hanadan bokon Judyu gapuh pangulug dan Jesu Kristo ta am-in takun waday pangulug na ya dawaton takuy Espiritun Apu Dios an kinali nan idat na. 15Kaibaiba, hituwen kinalin Apu Dios ke Abraham an atona ya paddung na nan oggan taku punhuhummanganan an deket waday duwan nunhummangan ta numpelma dah papel ya adinadaman e ma-idon weno e udman di kumpulnan taguh diyen eda inhummangan. 16Athidi damdama nah hinamad Apu Dios an kinali ke Abraham ya nah ohan tanud na. Adina e kanan di am-in nadan tanud Abraham, mu kananay nan ohan tanud Abraham di kipaannungan nan kinalin Apu Dios an atona. Hidiyen ohan tanud na ya hi Jesu Kristo. 17Hay pinhod kun kalyon ketuwe ya athitu: Hidiyen kinalin Apu Dios ke Abraham an atona ya nunnanong. Hituwey kitib-ana; nala-uy opat di gatut ta tulumpulun toon ot ahina idat nan Tuguna ke Moses. Mu hidiyen Tugun ya uggena mina-id ya uggena hinannotan hidiyen kinalin Apu Dios ke Abraham te bokon nah Tugun di pambalan Apu Dios ke ditaku. 18Te gulat na nin ta hay kibaliwan ya gapuh pangun-unudan nah Tugun an nidat ke Moses ya maid moy hilbin nan kinalin Apu Dios ke Abraham. Mu adi athidi te hay pangibaliwanan ditaku ya nipuun ya abu nah kinali nan atona. Kinali hituwey nomnomon yu: Hay kibaliwan ya gapuh nipaannungan nan kinalin Apu Dios ke Abraham an atona. 19Wadan pangali yuy "Ta nganne moy hilbin nan Tugun an indat Apu Dios ke Moses?" Hidiye ken Tugun ya nipab-o nah kinalinan Abraham ta panginilaan taku an naliwat taku. Mu hidiyen Tuguna ya napoppog handih nangaliyan Jesu Kristo an hidiyey immannungan nan kinalin Apu Dios ke Abraham. Hay inat Apu Dios an nangidat kediyen Tugun nah tataguna ya athitu. Intud-ak na nadan anghel ot diday mangipainila ke Moses ot idat Moses hidiyen Tugun ke dida te hiyay nangitakdog ke Apu Dios. 20Mu adi mahapul an waday mangitakdog hi ohan tagu hin munna-ud an mangibagah pinhod na. Athidiy inat Apu Dios an nunna-ud an nakihummangan ke Abraham. 21Wadan pangaliyu boy "Adi mun-unnud nan Tugun Apu Dios ya nan kinalikali nan ahina aton." Mu adi umat hidi te gulat nat hay pangidinolan taku ketuwen Tugun di pangidatanah biyag taku an munnananong ya damana mon ibilang ditakun hiyan maphod gapuh pangun-unudan taku kediyen Tuguna. 22Mu hay kakulugana ya kanana nah impitudok Apu Dios di am-in di tagu tuh luta ya naliwat da. Kinali mahapul an mangulug dan Jesu Kristo ta ahida mibaliw te hituwey kinalin Apu Dios an atona hi mangulug. 23Hay bo oha ya handi ya hanan Tugun Moses di mahapul an un-unudon, mu hidiyey gumapuh kakastiguwan taku te adi taku paka-un-unudon hidiyen Tugun. Nangnangngeh diye ingganay nipainilay aton takun mangulug ke Jesu Kristo. 24Ot nan Tugun ya hidiyey nangituttuduh aton taku ingganay immalih Jesu Kristo ot mipainilan hay pangulug takun hiyay pambalan Apu Dios ke ditakun maphod. 25Ot deyan hi Jesu Kristoy pangidinolan taku, kinali adi mo mahapul an etaku idinol kediyen Tugun di pambalan Apu Dios ke ditaku. 26Hay pangibilangan Apu Dios an imbabale ditaku ya hay pangulugan takun Jesu Kristo. 27Te am-in nadan mangulug ke Jesus an numpabonyag ya nigappat da mon hiya ta umat moh pangi-enay pangi-eda. 28Kinali maid di nunhihinnatkonan di katagutagu, Judyu weno bokon, himbut weno bokon, babai weno lalaki, te nun-iingngo takun am-in gapuh nigappatan takun Jesu Kristo. 29Ta ad uwanin nitulang taku mon Jesu Kristo ya ditaku moy mibilang an tinanud Abraham an manawat nah kiphodan an kinalin Apu Dios ke hiyan ahina aton.


text: 1Hiko hi Pablo ay anti bayrin impiriso nin banà ha panhohomonol ko koni Pangino--on Hisokristo nin mangi-aral komoyon alwan Hawhodiyo nin tongkol kona. 2Tandà ko ya nabalita--an moyoyna ya banà ha kahampatan pangingangalo kongko nin Diyos ay pinahimala--an na ko nin mangi-aral para ha ikahampat moyo. 3Hay plano nin Diyos ya ahè pon impatandà ay impatnag na kongko. Ha ompisa nin habayti ya holat ko ay binanggit koynay amò ya tongkol bayri. 4Kayà no pakabahawen moyo ay ma-intindiyan moyo bayti ya natotowan koy tongkol ha ahè pon impatandà ya plano nin Diyos ya tongkol koni Pangino--on Hisokristo. 5Hin nakaraan ya pana--on, habayti ya plano ay ahè impatandà ha tawtawo. Piro hapa--eg, ha panggogomawà nin Ispirito nin Diyos ay impatandà nin Diyos konnawen hawhogò na boy ha ampipangi-aral nin banà ha panggogomawà konla nin Ispirito nin Diyos. 6Habayti ya impatandà na: alwan bongat hikayi ya Hawhodiyo ya ilibri nin Diyos no alwan kateng hikawo ya alwan Hawhodiyo. Ilibri na kawo nin banà ha pantotompel moyo boy pananggap moyo nin Mahampat ya Balità. Hikawo ya alwan Hawhodiyo ay kalamo nawen ana nin pinagkanawini ni Pangino--on Hisokristo boy ha impangakò nin Diyos. 7Ha kahampatan ingangalo nin Diyos, hiko ay ginawà nan magsisirbi ya mangi-aral nin Mahampat ya Balità. Habayti ya kakayawan ya inggawà na kongko ay gawà nin kapangyariyan na. 8Hiko ya pinaka-oltimo ha kaganawan nag--in tawtawo nin Diyos. Ombayro man ay kongko inggawà nin Diyos ya pribilihyo nin mangibalità komoyon alwan Hawhodiyo nin tongkol ha ahè makwan ihipen ya kalibriyan ya ahè mangaka-anggawan ya anti koni Pangino--on Hisokristo, hatoy kalibriyan ha kasalanan. 9Kayà hiko ya anggamiten nin Diyos nin mangipatandà ha kaganawan tawo no pangnoy plano na. Hay babon lotà ay naboyot anan pinalsa nin Diyos, piro hapa--eg nan bongat impatandà ya plano na; 10ta no makit nin ampipamo--on boy ampipama-alà ha katatag-ayan ha kama-inan nin Diyos ya panggogomawà nin Diyos kontamon kaganawan gropon mangama--in katetpel koni Pangino--on Hisokristo ay matanda--an lan mahampat ya karonongan nin Diyos ya makit ha hari-hari̇̀ ya paraan. 11Pinangyari nin Diyos ya nati hi Pangino--on tamon Hisokristo ta hin hato et ay ombayroynay plano na. 12Hapa--eg, banà ha pamakilamo tamo koni Pangino--on Hisokristo ta tinompel tamo kona ay ma--in tamon kakhawan nakem boy pamahimalà nin pakarani ha Diyos. 13Kayà hay labay ko ay agmoyo ikakapey nakem ya kawkadya-dya--an ya andanasen ko nin para komoyo, ta habayto ay ikahampat moyo. 14Ha pangingihip ko nin habayti ya bawbagay ay ampagmaka-aypà akon makirawat ha Tatay tamoy Diyos 15ya pinangibatan nin nagkama--in nin kaganawan anti ha katatag-ayan ha kama-inan nin Diyos boy anti ha babon lotà. 16Ahè mangaka-oboh ya an-itambay nin Diyos. Kayà andawaten ko kona ya ha panggogomawà nin Ispirito na ay lalò homkaw ya nakem moyo nin banà koni Pangino--on Hisokristo. 17Banà ha pantotompel moyo kona, hi Pangino--on Hisokristo ay ampa-iri ha nakem moyo. Hay panlalabi moyo ha Diyos boy ha miha ta miha ay lalò dayin tomibay 18emen hikawo kateng kaganawan nag--in tawtawo nin Diyos ay maka-intindi nin tongkol ha panlalabi ni Pangino--on Hisokristo, hatoy panlalabi ya ahè makwan hokaten no pangno kalapad boy kakarà, boy no pangno katag--ay boy kalalè. 19Habaytoy panlalabi ya ahè kayan intindiyen ay labay kon matanam moyo emen no pangno ya Diyos ay ombayro mabo--ò nin anti komoyo. 20Poriyen tamoy Diyos ta magawà nay igit et ha ma-ihip tamo o pakirawaten tamo kona. Mangyari bayti nin banà ha panggogomawà kontamo nin makapangyariyan ya Ispirito nin Diyos. 21Poriyen ya Diyos banà ha kalibriyan ya inggawà na ha kaganawan gropon mangama--in katetpel kona boy banà koni Pangino--on Hisokristo. Poriyen tamo ya anggan makakanoman. Amin.


text: 1Makurug yaw nga akkayanan: Nu hinnian/asan lalaki nga mayat nga mabbalin kan panakallan kan ya iglesia, mekakua nga trabahu ya ikayat na. 2Gaggafen, ya panakallan, mawag kan awan na nga kapaliwatan, isa laman ya atawa na, matangngallan na ya baggi na pe laman, napia ya appanapanonot na, mekakua, minangngalaba kan mari na inamammu, napia nga mattuldu, 3mari na aggillellaw, mari na minappatapatu nu azzi nasimpat, mari na minakkiggungut, mari na muyung/mukat kuartu, 4napia ya annangngal na kan ya kabbalay na ira, en minakkimoray en minangngikakua ya anak na ira. 5On, gafu ta, nu mari na ammu nga tangngallan ya kabbalay na ira, annianna/kunnasi/manna ya annangngal na kan ya iglesia y Afu Dios? 6Mawag kan mari na bahu nangurug, gafu ta, nu bahu nangurug en nu mapili nga manangngal kan ya iglesia, maffugab mallagaw, en makondena kan kagitta ya nesimmu kan ya diablo. 7Mawag kan mekakua iggina maski kan ya mari mangurug ira, tase mari na ma-uyu-uyaw, en mari silluan ya diablo iggina. 8Kunna tian pay kan ya diakono ira kan ya iglesia, mawag kan mepangngat da nga mekakua, mari dua ya gizzilan da, mari ra minammissa, mari ra massamsam/mahagum, 9en mawag kan narenu ya gikkonsensian da kannia angngisige ra nga mamulun kan ya nepakammu y Afu Dios nga kurruan tera. 10En mawag kan mapurba ra kan unna, en kabalin na, nu awan da nga kapaliwatan, awayya ra nga mabbalin kan diakono. 11Kunna tian pay kan ya babbay, mawag kan napia ya kevuyatan da, mari ra paraparakattan ya ikattolay ra ira, matangngallan da ya gibbaggian da, en mapammakatalakkan da kan ngammin nga ganagannud. 12Mawag kan isa laman ya atawa ya innia laman nga diakono, en matangngallan na ya anak na ira en ya kabbalay na ira kan napia. 13On, gafu ta, ya diakono ira nga napia ya assesserbi ra, mekakua ra, en magutuk/maturid/mataggad da nga mangipalappat kan ya kurruan tera nga me-annung kan y Jesu Cristo. 14Innanaman ku nga makakangay nak kan ikaw kan mari mabayag, ngam neturak ku kan ikaw ira yaw nga bilin ku, 15tase, nu hinnian katalantanan ku, dana mammuan mun ya mepangngat nga kuan ya totolay kan ya balay y Afu Dios, yan ya iglesia ya siggamatolay nga Dios, en mekuenta ya iglesia kan arihi en fundasion ya kurug. 16Awan nga duda nga mekapakkapalat ya nepakammu kan ittera nga kurruan tera, Nabbalin iggina kan tolay; napakurug nga natunung ya espiritu na; nasingan ya anghel ira iggina; nepalapalappat kan ya totolay kan ya nasion ira; kinurug ya totolay kan ya utun lusak; en ne-utun kan langit nga madayarayaw.


text:
William Shakespeare
Sankasikatan ya writer ed buon mundo si William Shakespeare balet say bilay to so balbaleg met ya misteryo. Daiset labat so anta itayo ed nagin bilay to yan henyo.
Inianak da ed Stratford-upon-Avon nen April 23, 1564. Nanengneng tayo ed rekord na simbaan na Holy Trinity Church ya abinyagan da yan ogaw nen April 26, 1564. Nan-aral ed sakey ya libren “grammar school.” Kasompal tonyan anggapo lay anta itayo no anto lay agawa ed bilay to. Say sinmublay ya public rekord to et nen naasawa to si Anne Hathaway nen November 28, 1582. Labinwalo to labat tan si Anne et duwamplo-tan-anemira to la nen nankasal ira.
Nen taon ya 1588 nanayam si William diman ed London. Akaanap na trabaho to bilang umaarte o aktor tan managsulat o playwright. Malinew ya baleg so talento to yan balon managsulat. Omman labat lay panag-ibeg da iramay masisiken lan managsulat ed sikato lalo la ya ay si Robert Greene. Intan met la nen nan-trabaho si William ed samay tatawagen ya Lord Chamberlain’s Men (King’s Men). Sikato so sanka-sikatan ya managsulat ed teatro anggan ta nagin sakey ed akanggawa na teatron Globe. Diya to la insulat iramay sikat ton Romeo tan Juliet, Anthony tan Cleopatra, Julius Caesar, Macbeth, Hamlet, A Midsummer Night’s Dream tan The Merchant of Venice.
Anggapo la siguroy makatalo ed henyo to yan managsulat. Pigaran taon lay apalabas balet anggad natan nababasa tayo ni so insulat to. Anggad natan narerengel tayo ni iramay “To be or not to be,” “A rose by any other name would smell as sweet,” “Lend me your ears,” tan dakel niran arum ya balikas to.
Siyopa ed saramay managsulat natan so makatalo ed makapalaram ya henyo to iyay si William Shakespeare? Anggapo la siguro. Saksakey labat so William Shakespeare diya ed mundo.


text: 1Agagi, ag ak makapitongtong ed sikayo a singa pitotongtong kod saray totoon walad sikaray Ispiritu. Kinaukolan a mitongtong ak ed sikayo a singa pitotongtong ed saray totoon minumundoy panagbilay da, singa ogogaw ed pananisiad Cristo. 2Pinainom ta kayoy gatas, ta ag yo nayariay mangan na anawet. Diad tuay tua, anggad natan ag yo ni nayarian, 3ta minumundo niy panagbilay yo. Maniimonan tan mankokolkol kayo ni. Ag ta ra ya mangipatnag a minumundo kayo ni, tan say panagbilay yo et onung na panagbilay na karaklan? 4No ikuay sakey ed sikayo, "Si Pablo so kaibak," tan say sananey ikuanto, "Si Apolos so kaibak"—ag kasi ya tanda na pambibilay yon onung ed panagbilay na karaklan? 5Siopay Apolos a? O siopay Pablo a? Aripen kami labat na Dios, ya inkana ton ananggoyur ed sikayo a manisia. Gagawaen na balang sakey ed sikami so kimey ya inawat tod Katawan. 6Siak so angisokit na bokel, si Apolos so nansalug, balet say Dios so amatubo tan amabaleg. 7Say manona aliwan say mantatanem odino say mansasalug, no ag say Dios a mamapabaleg. 8Anggapoy pandomaan na toon mantanem tan toon mansalug. Tumangan iray Dios onung ed saray kimey ya agawaan da. 9Nampapara kamin kumikimey na Dios, tan sikayoy alog to. Sikayo met so paalagey na Dios. 10Onung ed langkap ya inter na Dios ed siak, inletneg koy pundasion a singa gagawaey marunong a karpintiro. Insan sananey lay mangisumpal ed pangipaalagey. Balet nepeg a manalwar so siopaman a mangipaalagey, 11ta anggapo lay arum a pundasion a nayarin iletneg, likud ed samay niletneg la, a si Jesu-Cristo. 12Wala ray mangikanay balituk, pilak, odino mabmablin bato ed pangituloy day pangipaalagey; wala ray mangikanay kiew, dika, odino dayami. 13Naamtaan so klasiy kimey na balang too no ipatnag la na Agew nen Cristo. Ta say apoy na satan ya Agew so manubok tan mangipatnag na klasiy kimey na balang too. 14No ag napoolan so impaalagey na siopaman ed tapew na pundasion, satan a too makaawat na tumang to. 15Balet no napoolan, nadarak imay impaalagey to. Anggaman ontan, sikato et nilaban, balet singa dinmalan ed apoy. 16Ag yo ta amtan sikayoy timplo na Dios tan manaayam ed sikayo so Ispiritu na Dios? 17No deralen na sakey a too so timplo na Dios, sikatoy deralen na Dios. Ta masanto so timplo na Dios, tan sikayo so timplo to. 18Nepeg ya anggapoy toon tilaan toy sikaton dili. No abaloan na sakey ed sikayo a sikatoy makabat onung ed kakabatan na sankamundoan, nepeg a magmaliw a makulang-kulang, pian magmaliw a petepeteg a makabat. 19Ta say kakabatan na sankamundoan, kakulang-kulangan ed arap na Dios. Onung na ibabagay Masanton Sulat, "Erelen na Dios iray makabat diad panamegley na dilin silib da." 20Ibabaga to ni, "Amtay Katawan a saray nununoten da ray makabat et andi-kakanaan." 21Nepeg sirin ya anggapoy mangipasirayew ed nagawaay too. Ta kayaryan yoy amin a bengatla: 22Si Pablo, si Apolos, tan si Pedro; say intiron mundo, say bilay, say patey, say natan tan say arapen; kayaryan yo ra yan amin. 23Kayaryan kayo nen Cristo, tan kayaryan na Dios si Cristo.


text: 1Tinmuloy si Jesus ed Jerico tan dinmalan ed baley. 2Walad may sakey a mayaman a pangulo da ray sumisingil na buis; say ngaran to Zaqueo. 3Labay ton naamtaan no siopay Jesus, balet lapud melmelag a too ag to nanengneng, ta amayamay so totoo. 4Kanyan binmatik tan inonaan to ray totoo, insan kinmalab ed sakey a kiew a sikomoro pian nanengneng toy Jesus no ondalan diman. 5Nen asabi nen Jesus iman a pasen, tinmangay tan inkuantod kinen Zaqueo, "Epas kan tampol, Zaqueo, ta nakaukolan ya ontuloy ak natan ed abung mo." 6Inmepas a tampol tan malikeliket ya anangkailid kinen Jesus. 7Amin ya akaimatun ed saya ngoro-ngoro ra tan inkuanda, "Pasasangkaili ed sakey a toon makasalanan!" 8Inmalagey si Zaqueo tan inkuantod Katawan, "Iter koy kapalduay kayaryan ko ed saray mairap-bilay, Katawan; tan no wala bilang so sinaol ko, mamipat a karakel so ipawil ko." 9Inkuanen Jesus ed sikato, "Say kilalaban sinmabi natan ed sayan abung, ta anak met nen Abraham yan too. 10Ta say Anak na Too linma dian mananap tan mangilaban ed abalang." 11Kadngel dad saraya, intuloy nen Jesus so pansasalita tod sikara. Sinalita toy sakey ya alimbawa, lapud sikatoy asingsingger lad Jerusalem tan say amta ray totoo et magano lan onsabiy Panariay Dios. 12Inkuanto, "Wala nen saman so sakey a toon matalonggaring a linmad sananey a bansa ta gawaen dan ari, insan lad satan ompawil. 13Kasakbayan ton sinmiput, tinawag toy samploran katulong to, initdan to ray sansasakey a kuartan balituk tan inkuanto, 'Ipoonan yo ya, anggad isabik!' 14Balet kabosul na saray dilin kabaleyan to, kanyan kasiput to, angibaki ray mangibaga, 'Ag mi labay a manarid sikami yan too.' 15"Ginawa ran ari met lamlamang, insan pinmawil. Kasabi to, impatawag to ra may katulong ya angiteran toy kuarta, ta labay ton naamtaan no pigaray tinubo na balang sakey ed sikara. 16Sinmabiy sakey tan inkuanto, 'Katawan, anuboy samploran kuartan balituk imay sakey ya inter mod siak.' 17Inkuanto may amo, 'Maabig so ginawam, maung a katulong! Lapud napampiaan kad melag iran bengatla, panoleyen ta kad samploran baley.' 18Sinmabiy kumadwan katulong tan inkuanto, 'Katawan, anuboy limaran kuartan balituk imay sakey ya inter mod siak.' 19Inkuanto may amo, 'Panoleyen ta kad limaran baley.' 20Wala niy sakey a katulong a sinmabi tan inkuanto, 'Katawan, nia may inter mod siak a kuarta. Pinonggus kod panyo. 21Antakot ak ed sika, ta mapeget kan maung lanti. Aalaen moy anggan ag mo kayaryan, tan aanien moy ag mo intanem.' 22Inkuanto may amo, 'Maoges kan katulong! Say salitam a dili so panintinsiaan kod sika! Amtam manaya a mapeget ak. Amtam manaya ya aalaen koy ag ko kayaryan, tan aanien koy ag ko intanem. 23Akin sirin et ag mo labat indipositod bangko may kuartan inter kod sika, pian walay nasabian kon tubo to?' 24Insan inkuantod saray manalalagey diman, 'Ala yoy kuartan balituk ed sikato, insan yo iter ed samay katulong a kawalaay samplora.' 25Inkuandad sikato, 'Katawan, wala la so samploran balituk a kuarta to!' 26'Kuankod sikayo,' ebat to, 'say wala lay bengatlad sikato, naaruman niy walan bengatlad sikato; balet say toon anggapoy bengatlad sikato, naala so anggan say dagdaiset a bengatlan walad sikato. 27Tan nipaakar ed saramay kalaban ko ya ag da ak labay a manarid sikara: iyakar yo ra dia tan patey yo rad arap ko!'" 28Kapangibaga nen Jesus ed saya, inmonan linmad Jerusalem. 29Nen asingger lad Betfage tan Betania, diad Palandey na Kaolibaan, pinaona toy duaran disipulo to, 30tan binilin to ra, "Laka yod ontombuk a bario. Kasabi yod man, narumog yoy kilaw ya asno ya akasinger tan ag nin balut kinabayoan. Okbaran yo tan awit yo dia. 31No walay mantepet no akin et ookbaran yo, ikuanyod sikato, 'Say Katawan nakaukolan to.'" 32Linma la ra sirin tan nalmo ran tua may asno, onung na imbaga nen Jesus. 33Nen ookbaran da, inkuanda ray akankien, "Akin et ookbaran yo tan?" 34"Say Katawan nakaukolan to," ebat da. 35Inyakar da may asno ed kinen Jesus. Insapin da ray kolibemben da, insan da pinakabayoy Jesus. 36Leleg a mamapaarap si Jesus ed siudad, saray totoo inyaaplag dad dalan iray kolibemben da. 37Diad dalan a mamaleksab a manlapud Palandey na Kaolibaan, tan asingger lad Jerusalem, amin da ra may disipulo inmeeyag irad liket da tan indadayew day Dios, lapud saray amin a makapanyarin gawgawan anengneng da: 38"Bindisionan komuy Dios so arin onsasabid ngaray Katawan! Kareenan ed tawen! Galang ed Dios!" 39Inkuan na pigaran Pariseo a walad pegley na totoo, "Maistro, iganggan mon ontonda ran oneyag iray disipulom!" 40Inmebat si Jesus, "Kuankod sikayo a no ontonda ra, saray bato so oneyag." 41Asingsingger lay Jesus ed siudad na Jerusalem. Kanengneng tod siudad inakisan to 42tan inkuanto, "No natalusan mo labat ed sayan agew no antoy makapangiter ed sikay kareenan! Balet natan niamut ed saray matam! 43Ta onsabid sika ray agew a liktuben da ka ray kalaban mo tan saraan da ka, pian ag ka makapaway. 44Deralen da ka tan saray totoon walad loob na padir mo. Anggapoy anggan sakey a baton natilak ed pasen to, ta ag mo inasikasoy insabi na Dios a mangilaban ed sika!" 45Linmoob si Jesus ed Timplo tan pinataynan to ray manlalakod man. 46Inkuantod sikara, "Ibabagay Masanton Sulat a kuay Dios, 'Say abung ko natawag ya abung a panagpikasiyan!' Balet ginawa yon ayaman da ray matatakew!" 47Nambabangat si Jesus ya inagew-agew ed Timplo. Saray manonan papari, saray iskriba, tan saray manonad baley et labay dan pateyen si Jesus. 48Balet ag da amta no panoy pamatey da, ta agaylay karerengel ed sikato na amin da ray totoo.


text: 1Minghan hên atsi ya hi Apo Jesus hên ampanoro ha laylay hên Dagat-dagatan hên Genesaret, ay pinilolopungan la ya hên kal-atan ya labay manggilam hên habi ni Apo Namalyari. 2Amêhên, nakahêlêk yan loway bangka ya narani ha laylay, ya ayn tawo gawan hilay magdadakêp kênan lanêm, ay atsi ha lanêm hên ampanguyah hên lambat la. 3Hinumakay ya hi Apo Jesus ha bangka ni Simon, haka ya nakihabi kan Simon ya ipabita ya bangka hên pêrad ha laylay. Bayro yan nikno hên nanoro kanlan kal-atan. 4Hên nayari yay nan nanoro ay hinabi na kan Simon, ya wana, “Ipalako yo ya hata bangka ha malalê bayo yo iaypa ya lambat ta êmên kaw makakwa.” 5Kabay wani Simon kana, “Mánoro, mamapayabi kay hên nagpagal hên an-iaypa ya lambat, noa, ayn kay hên nakwa. Êmbayro man, gawan ha hinabi mo, ay iaypa koy lambat.” 6Hên nadyag la ya habayto, ay pêrad tanan nagihi ya habaytoy lambat gawan kal-atan ya nakwa la. 7Kabay siningyalan lay kalamo la ha mihay bangka, ta pahawop hila kanla. Dinumani hila bayo la pinno ya loway bangka angga ha mamêrad hila tanan nilêmêh. 8Hên nakit ni Simon Pedro ya habayto ya nalyari, ay nandoko yan nakadêngdêng ha arapan ni Apo Jesus ta wana, “Panginoon, pakarayo ka kangko ta makasalanan ako.” 9Hinabi nay habayto gawan nag-êpapah ya haka hilay kalamo na gawan mal-at ya nakwa la. 10Nag-êpapah etaman ya maának ni Zebedeo ya hi Santiago haka hi Juan, ya kala-kalamo ni Simon. Amêhên, hinabi ni Apo Jesus kan Simon, ya wana, “Paan kan malimo. Paubat amêhên, ay daygên katan mámipakarani hên tawo kangko, ta êmên hila maniwala.” 11Hên ginuloy lay nay bangka la ha laylay lanêm, ay in-ubuh lan imbalag ya habayto, ta nakihonol hila kan Apo Jesus. 12Minghan hên atsi ya hi Apo Jesus ha mihay balayan, ay dinumani kana ya mihay lalaki ya nag hakit ketong. Nandoko ya ha arapan na, ta wanan nakiingalo, “Panginoon, no kalabayan mo, ay paalihên moy hakit ko, êmên luminis ya lawini ko.” 13Impalunto ni Apo Jesus ya gamêt na ha nag hakit hên ketong, bayo wana, “Labay kon paalihên ya hakit mo. Luminis ka!” Tambêng naalíh ya hakit na. 14Bayo in-utoh na ya ni Apo Jesus hên main pamamawal, ya wana, “Paan mo pon ipamwang ya hatsi ha hinoman. Pakha ka ha pari ta ipahlêk mo kana ya ayn kay nan ketong. Mantan kan maiparaya ha pamanhumonol mo ha utoh ni apo Moises, êmên paptêgan kanlan kaatag ya malinis kay na.” 15Noa, lalon nibahwag ya tungkol kan Apo Jesus, kabay kal-atan ay nangamat kana hên manggilam panoro na. Haka impaalíh la êt ya hakit la kana. 16Noa, hi Apo Jesus ay panay hên nagdayo ha kal-atan hên nanalangin. 17Amêhên, mihay allo, hên ampanoro ya hi Apo Jesus, ay main bayron Pariseo haka mánoron Kautuhan ni apo Moises. Main kanla ya taga-balayan Jerusalem, haka main ubat ha balayan hên probinsyan Galilea haka probinsyan Judea. Atsi kan Apo Jesus ya kapangyarihan ni Apo Namalyari hên mamaalíh hên hakit. 18Main nilumatêng ya ungnoy lalaki ya ampantan hên mihay lumpo ya atsi ha langkayan. Iarap la ya dayi kan Apo Jesus. 19Noa, gawan ha kal-atan, ay ayn hilan madanan. Kabay nunik hila ha bubungan ta nilubtan lay atêp ha dapit ugto ni Apo Jesus. In-antotoh lay lumpo ha pibonakan lan kal-atan ha arapan ni Apo Jesus. 20Hên nahêlêk ni Apo Jesus ya paniwala la kana, ay hinabi na kanan lumpo, “Pakhawên moy nakêm mo, ta pinatawad ya kasalanan mo.” 21Amêhên, ampangihip hilay Pariseo haka mánoron Kautuhan ni apo Moises hên êmên di, “Hinoy hatsi ya an-ipantag nay sarili na kan Apo Namalyari hên ampamatawad hên kasalanan? Yarin a nan ammusmusên hi Apo Namalyari ya tawo yan bêngat! Mimiha na ni Apo Namalyari ya makapatawad hên kasalanan.” 22Muwang ni Apo Jesus ya laman ihip la. Kabay wana kanla, “Pata ampangihip kaw hên êmbayro? 23Hino awud ya maparah hên habiên kanan mihay a ampakabita, no wangko, ‘Napatawad kay na ha kasalanan mo,’ o no wangko, ‘Hali, mirêng ka ta mita kay na.’ 24Noa, êmên yo mamwangan ya hiko, ya Taga-Langit, ya In-anak Tawo, ay main tungkulan di ha luta hên mamatawad kasalanan, ay habiên ko kanan lumpo, ‘Mirêng ka. Hapwatên moy langkayan mo ta muli kay na.’ ” 25Tambêng yan nirêng ha arapan la ya habaytoy lumpo. Hinapwat nay langkayan na, ta nuli ya hên ampuriên na hi Apo Namalyari. 26Naubuh hilan nag-êpapah ya atsi bayro. Pinuri la hi Apo Namalyari hên main lamoy êpapah, ya wanla, “Amêhên allo ay nakahêlêk kitamo hên kapapaêpapah.” 27Pangayari hên habayto, ay nammita yay na hi Apo Jesus, haka nakahêlêk yan mihay máningil buwih ya nag langan Levi, ya ampikno ha paningilan na. Hinabi ni Apo Jesus kana, ya wana, “Kihonol ka kangko.” 28Nirêng ya etaman hi Levi, haka in-ubuh nan imbalag ya obra na, ta nakihonol ya kan Apo Jesus. 29Amêhên, pinayhanda ni Levi hilan Apo Jesus hên kal-atan maêkan. Kal-atan máningil buwih ya kapareho ni Levi, haka kaatag êt, ay kalamo la hên nangan. 30Noa, hilay Pariseo haka hilay kalamo lay mánoron Kautuhan ni apo Moises ay nagmulongan kanlan tagahonol ni Apo Jesus, ya wanla, “Pata ampakiaêm kaw hên kalamo lan máningil buwih haka kaatag êt ya makasalanan?” 31Hên nagilam nay hinabi la, ay nangalimbawa hi Apo Jesus, ya wana, “Hilay main hakit, ay ampangailangan doktor, alwan hilay ayn hakit. 32Êmbayro êt, atsi ko di ha luta ta êmên ko mahagyat hilay ampangamin makasalanan hila, hên maghêhê hên manalibokot ha pamanyag lan kasalanan. Noa, hilay ampaghabin ayn hilan kasalanan, ay a ko hawpan.” 33Main ungno bayro ya naghabi kan Apo Jesus, ya wanla, “Hilay tagahonol ni Juan haka hilay tagahonol lan Pariseo ay panay hên ampagtêêh hên a mangan ta êmên a maabala ya panalangin la. Pata alwan êmbayro ya andaygên lan tagahonol mo?” 34Kabay in-alimbawa ni Apo Jesus ya sarili na ha lalaki ya an-ikasal, ya wana, “Êndat yon mabawal yon mangan ya bisita ha kasálan no kalamo lay lalaki ya an-ikasal? A yo hila mabawal. 35Lumatêng ya allo, ya idayo lay lalaki ya an-ikasal, ay bayro hilay nan a mangan.” 36Amêhên, intoro ni Apo Jesus ya a mailamo ya toro na, ha toro lan ninuno la, ya wana, “Ayn mangguntsing hên bayoy baro ta itagpi ha gihi hên manan takop. No alimbawa ta daygên nay habayto, ay mahira ya bayoy baro, haka habaytoy bayoy intagpi, ay a mipareho ha manan takop. 37Ayn mamitugtug hên bayon alak, ha ubatan hên manan alak, gawan lumtoh ya pamyanan, haka mibullog ya alak. 38Ya bayoy alak, ay dapat itugtug ha bayoy pamyanan. 39Ayn labay minêm hên bayoy alak no nakainêm yay na hên mana ta habiên na, ya naayang ya mana.”


text: 1Hapa--eg ha panonorò ni Apo Hisos ay ampanggamit ya nin aw-alimbawà. "Ma--in," wana, "nin mihay lalaki ya ma--in lotà ya tinanamanan na nin aw-obas. Inalal na boy nangotkot ya ta nanggawà yan pamehpehan nin bawbongan obas biha ya nanggawà nin matag--ay ya pagbantayan. Hapa--eg, impaba-alà na ha ongnoy tawo ta nako ya ha kanayon ya dogal. 2Hin pana--on anan pangalawah nin bawbongan obas ay nangihogò yan mihay alilà na do ha pinaba-alà nin mangwan atag na ha ma-alawah. 3Hay ginawà nin hatoy tawtawoy pinaba-alà na ha tawtanaman ay dinawohong lan kinwa baytoy alilà. Pinagpapatok la ya biha la ya pina-orong nin ayin gitan. 4Hapa--eg, nangihogò ana et nin kanayon ya alilà baytoy ma--in ikon nin tanaman. Piro pinatok lay olo nin hatoy alilà boy pinareng--ey. 5Nangihogò yayna et nin kanayon ya alilà piro pinati la. Ombayro man ay malakè et ya kanayon ya inhogò na, piro hay kanayon ay pinatok la, hay kanayon ay pinati la. 6"Habaytoy ma--in tanaman ay ayin anan kanayon ya ma-ihogò no alwan hay pinakalabilabi nan anak ya lalaki ya mimiha. Ha kalalampohan ay inhogò na ya, ya wana ha sarili na, 'Sigoradon igalang lay anak ko.' 7"Piro hin nilomateng do baytoy anak ay ni-i-ilgo baytoy pinaba-alà, ya wanla, 'Hiya bayti,' wanla, 'ya mamagmana. Hali! Patyen tamo ya emen tamo mapag-ikon ya mamanawen na.' 8Kayà kinwa la baytoy anak ta pinati biha la intapon ha likol alal nin tawtanaman ya obas. 9"Hapa--eg," wani Apo Hisos, "anya ha palagay moyo ya gaw--en nin hatoy ma--in ikon nin tanaman? Sigoradon mako ya bayro ta patyen na baytoy pinaba-alà, biha na ipaba-alà baytoy tawtanaman ha kanayon." 10Hinalità et ni Apo Hisos, "Wari̇̀ agmoyo nabaha bayti ya nakaholat ha Kaholatan nin Diyos? 'Hay Bato ya ahè tinanggap nin manggagawà bali ay nag--in pinakama-alagà ya Bato. 11Habayti ay gawà nin Pangino--on boy masyadon kapapa-ispanta konnawen.' " 12Hapa--eg, na-intindiyan nin hatoy Hawhodiyoy ampipamo--on ya hilay in-alimbawà ni Apo Hisos do ha tawtawoy pinaba-alà nin tawtanaman ya obas. Kayà labay la yan dakpen piro angkalimo hila banà ha kalak--an tawo. Banà bayro ay inalihan la hi Apo Hisos. 13Hapa--eg hatoy pawpo--on nin pawpari̇̀, mawmangitorò nin kawkapanogo--an, kateng mawmato--ay mangama--in katongkolan ay nangihogò nin ongnoy Parisiyo boy ongnoy tawowan ni Ari̇̀ Hirodis nin mako koni Apo Hisos, ta manggawà hila dayi nin paraan emen la mapahalità hi Apo Hisos nin panagpan la kona. 14Nako hila koni Apo Hisos ta wanla kona, "Mangangaral, tandà nawen ya hika ay tapat. Ayin kowinta komo maski anyay anhalita--en nin tawtawo ta agka ampamili̇̀ nin tawo. Hay an-itorò mo ay kaptegan ya tongkol ha kalabayan nin Diyos para ha tawtawo. Hapa--eg, tongkol ha pamamayad nin bo--ih, tamà nayi̇̀ o alwa ya mamayad kayi nin bo--ih ha ampamo--on konnawen ya hi Ari̇̀ Sisar ya taga siyodad nin Roma?" 15Banà ta tandà ni Apo Hisos ya kala-etan nin intinsyon la ay hinalità na konla, ya wana, "Antà anhagpen moyo ko ha pag-i-ilgo ko?" "Pangwa moyo ko pa nin kowaltay pilak ta biliwen ko." 16Hin na-igwà la kona baytoy kowalta ay pinastang hila ni Apo Hisos, "Hino," wana, "ya ma--in lopa nin habayti ya anti bayri, boy hino ya ma--in ngalan nin habayti ya nakaholat bayri?" "Hi Ari̇̀ Sisar," wanla. 17Hapa--eg, hinalità konla ni Apo Hisos, "Hay para koni Ari̇̀ Sisar," wana, "ay igwà moyo kona, ta hay para ha Diyos ay igwà moyo ha Diyos." Habaytoy hinalità ni Apo Hisos ay pinag-ispantawan nin hatoy nagpastang kona. 18Ma--in mihay gropon Hawhodiyo ya an-ingaten Sadosiyo ya nako koni Apo Hisos. Hila ay ahè ampinto--o nin hay nikati ay mabiyay oman. Hapa--eg, hay ongno konla ay naghalità nin ombayri: 19"Mangangaral," wanla, "ombayri ya hinolat ni Moysis ya para kontamo: 'No ma--in mita-ahawa ya hay lalaki ay nati nin aghila nagka-anak, hatoy bawo ay dapat pag-ahawa nin patel nin hatoy nati ta no magka-anak hila, hatoy anak ay para do ha patel nay nati.' 20"Alimbawà," wanlan hatoy Sawsadosiyo koni Apo Hisos, "ma--in pitoy lalaki ya mipapatel. Hay ponganay ay nag-ahawa, piro nati ya nin ahè nagka-anak. 21Hay homono do ha ponganay ay nag-ahawan hatoy bawo, piro nati ya simpri nin ahè nagka-anak. Ombayro simpri ya nangyari do ha ikatlo, 22boy ha nipanhomono et. Kaganawan nin hatoy pitoy mipapatel ay nakapag-ahawa nin hatoy babayi, piro nati hila nin ahè nagka-anak. Ha kalalampohan ay nati baytoy babayi. 23Hay pastang nawen ay ombayri: no wari̇̀ ta biyayen oman ya nikati, hino konla ya mag--in ahawa nin hatoy babayi ya kaganawan nin hatoy pitoy mipapatel ay nakapag-ahawa kona?" 24Tinombay konla hi Apo Hisos, ya wana, "Ampagkamali̇̀ kawo, ta agmoyo angka-intindiyan ya nakaholat ha Kaholatan nin Diyos ya tongkol ha pangabiyay oman, boy agmoyo et angka-intindiyan ya tongkol ha kapangyariyan nin Diyos. 25Hay nikati ya mabiyay oman ay agana mag-ahawa, ta hila ay mag--in anan emen ha aw-anghil ya anti ha katatag-ayan ha kama-inan nin Diyos. 26Tongkol ha pangabiyay oman nin nikati, wari̇̀ agmoyo nabaha baytoy anti ha libroy hinolat hin hato ni Moysis, hatoy tongkol ha ma-aypà ya kayoy andongket? Hay hinolat na ya hinalità nin Diyos koni Moysis ay ombayri: 'Hiko ya Diyos ni Abraham, Diyos ni Isak, boy Diyos ni Hakob.' 27Ampangahologan nin hay nikati ana ya nipantompel ha Diyos ay kowinta angkabiyay; ta hay Diyos ay Diyos nin ampikabiyay, alwan Diyos nin nikati. Talagan mali̇̀ kawo," wani Apo Hisos do ha Sawsadosiyo. 28Bayro ay ma--in mihay mangitorò nin kawkapanogo--an ya nakalengè nin pandiskosyon nin Sawsadosiyo koni Apo Hisos. Hin na-asikaso na ya tamà ya intobay ni Apo Hisos do ha Sawsadosiyo ay nagpastang ya koni Apo Hisos, ya wana, "Ha kaganawan kapanogo--an, anyay pinakama-alagà?" 29Tinombay kona hi Apo Hisos, "Habayti," wana, "ya pinakama-alagà ya kapanogo--an nin Diyos: 'Hikawoy aw-inalalak ni Israyil, leng--en moyo. Hay Pangino--on ya Diyos tamo ay hiyan bongat ya Pangino--on. 30Hay Pangino--on mon Diyos ay labiyen mo nin bo-ò ha nakem mo, ha biyay mo, ha pangingihip mo, boy ha kakhawan mo.' 31Hay ikalwan pinakama-alagà ya kapanogo--an ay ombayri: 'Labiyen moy kapara mon tawo nin bilang panlalabi mo ha sarili mo.' Ayin anan kanayon ya kapanogo--an ya maka-igit ha loway habayti." 32Hapa--eg hatoy mangitorò nin kawkapanogo--an ay tinombay koni Apo Hisos, ya wana, "Tamà ya hinalità mo, Mangangaral. Tamà ya hay Diyos ay mimiha boy ayin kanayon ya Diyos no alwan hiyan bongat. 33Dapat et labiyen ya Diyos nin bo--ò ha nakem, ha kaganawan pangingintindi, boy ha kaganawan kakhawan; boy hay kaparan tawo ay dapat labiyen nin bilang panlalabi ha sarili. Hay panhohomonol bayri ha loway kapanogo--an ay igit et ha pangipo--ol nin aw-ayop ya para ha Diyos boy ha maski anyay bagay ya igwà ha Diyos." 34Na-intindiyan ni Apo Hisos ya hay intobay nin hatoy mangitorò nin kawkapanogo--an ay maganday tobay; kayà hinalità ni Apo Hisos kona, "Hay Diyos," wana, "ay marani moynan payagan nin mamo--on ha nakem mo." Hapa--eg ay ayin anan kanayon ya nakaregdeg nin magpastang koni Apo Hisos. 35Peleg ampanorò hi Apo Hisos ha tawtawo ha lo--ob bali nin Diyos ay nagpastang ya, ya wana, "Antà nin hay mawmangitorò nin kawkapanogo--an ay ampaghalità nin hay Kristo ya impangakò nin Diyos ay alalak ni Ari̇̀ Dabid? 36Hi Dabid ya pinahalità nin Ispirito nin Diyos nin ombayri ya pagkahalità: 'Hinalità nin Pangino--on Diyos ha Pangino--on ko: Miknò ka ha bandan wanan ko anggan hay kawka-away mo ay talowen ko boy igwà ko hila ha hilong nin kapangyariyan mo.' " 37Hinalità et ni Apo Hisos, "No hi Ari̇̀ Dabid ay nangingat 'Pangino--on' koni Kristo ya impangakò nin Diyos, pangno nin hi Ari̇̀ Dabid ya tawon bongat ay nakapi-alalak ha Pangino--on na?" Habaytoy tawtorò ni Apo Hisos ay labaylabay leng--en nin malakè ya tawo. 38Insigi ni Apo Hisos ya panonorò na, ya wana, "Mag-atap kawo ha mawmangitorò nin kawkapanogo--an, ta hay labay la ay mipapasyal hilan nakaholot nin makarà ya dolo, boy labay lan ilawen boy igalang nin tawtawo ya anti ha arapan nin tawtindawan. 39Ha lo--ob himba--an ay labay lan miknò ha arapan ha pamikno--an nin importantin tawo, boy no ma--in okasyon, hay labay lan pamikno--an ay ha dani nin hatoy ma--in pa-okasyon. 40Angkowen lay kamama--in nin bawbawoy babayi, biha hila mamakit nin masyadon karà panalangin. Banà bayri ha anggaw--en la ay lalò bomyat ya iparosa konla." 41Hapa--eg hin hi Apo Hisos ay anti ha lo--ob bali nin Diyos ay niknò ya ha eteb kahon ya pagdabo--an nin kowalta. An-imatonan na ya tawtawoy ampipagdabò nin kowalta bayro ha kahon. Bayro ay malakè ya tawoy mangayaman ya ampipagdabò nin mangalhay ya alagà. 42Ma--in itaman bayron mihay ma-irap ya bawoy babayi ya napakarani nin nagdabò. Hay indabò na ay mayamò ya alagà ta loloway sintimos ya tangsò. 43Hapa--eg, iningat ni Apo Hisos nin pakarani kona ya aw-alagad na ta hinalità na konla, ya wana, "Anhalita--en ko komoyoy kaptegan: hay indabò nin haba--in ya ma-irap ya bawoy babayi ay mas ma-alagà kisa ha indabò nin kaganawan nipagdabò ha pagdabo--an. 44Hay indabò nin kaganawan ay sobra ha kayamanan la ya alwa laynan ka-ilangan, piro haba--in ya ma-irap ya bawoy babayi ay in-oboh nan indabò ya kaganawan nin ikabiyay na."


text: 1Insapatah idan helag Israel ni neamungan dad Mispah e eleg da peahwa hu bibi-in u-ungngaddan lalakkin helag Benjamin. 2Limmaw idad Bethel di kad-an Apu Dios et manyuyyuddung idadman ingganah nehileng e mannannangngih ida ey pan-e-leten da dasal da e kanday 3“ Apu Dios e Dios ni Israel, kele an neipahding huyya? Yan nunya ey neendi law hu hakey ni hi-gamin helag Israel?” 4Newa-wa et mengapyaddan pan-appitan dadman et man-appit ida et hamulen da ey nan-appit idan megihheb. 5Kanday “Kaw wadan hi-gatsun helag Israel hu eleg umli eman ni neamungan tayud kad-an Apu Dios di Mispah?” Tep insapatah da dedan ni nunman ni neamungan da e hedin wada eleg meki-emmung man petteyen da. 6Et-eteng hu lemyung idan helag Israel gapun neipahding idan helag Benjamin e kanday “Yan nunyay innang ni meendi hu hakey ni pewen ni agi tayun helag Israel. 7Ettu na-mu law tayu pengellaan ni bibi-in i-ahwaddan natdaan ni lalakkin helag Benjamin tep ay insapatah tayun Apu Dios e eleg tayu peahwa hu u-ungnga tayun bibi-in hi-gada?” 8Minahmahan da hedin wada helag Israel ni eleg makiemung di Mispah ey neamtaan da e endi an nekiemung idan iJabes di Gilead. 9Tep yan nambilangan daddan tutu-u ey endi hu nalpud Jabes di Gilead. 10Et itu-dak da hampulut dewwan libun sindalu et da patyen emin hu tutu-udman anin idan bibi-i niya gegellang. 11Kanday “Patey yun emin hu lalakki niya bibi-in in-ulig ni laki.” 12Entanniy wada himmak dadman ni epat ni gatut ni bibi-in endi ahwa da ey eleg ni iulig ni hipan laki et ilaw daddad Siloh di Kanaan. 13Nenu-dak idan an mengippeamtaddan helag Benjamin ni wadad Batun Rimmon e negibbuh law hu gubat. 14Et mambangngad ida helag Benjamin di bebley da et idwat idan helag Israel ni hi-gada etan ida bibi-in iJabes ni eleg da patyen, nem kulang ida humman ni bibi-i. 15Da kahehhemekadda helag Benjamin tep in-abulut Apu Dios ni meippahding humman ni gubat et meendi kumedek hu hakey ni hi-gadan helag Israel. 16Et humman hu kan idan kamengipappangngulun helag Israel ey “Attu tayu penemmakan ni peahwa tayuddan natdaan ni lalakkin helag Benjamin ey netey idan emin hu bibi-in edum dan helag Benjamin? 17Mahapul ni mehlag ida et eleg meendi hu hakey ni helag Israel. 18Nem eleg mabalin ni i-ahwa da hu u-ungnga tayun bibi-i tep insapatah tayu e meiddutan hu tuun mengi-ebbulut e peahwa tu u-ungngatun biid helag Benjamin.” 19Entanniy ninemnem da e anggegannuy medettengan etan katootoon ni piyestah Apu Dios di Siloh. (Ya Siloh man wadad north ni Bethel, south ni Lebonah ey east ni keltad ni nambattanan ni Bethel et ya Sekem.) 20Sinugun dadda helag Benjamin e kanday “Kayu pantalud legunta da 21ey pan-ang-ang-ang kayu et hedin neukat ida etan iSiloh ni bibi-in an meneyyaw man impapuut yun an immiguyud ni i-anemut yu ma-lat iahwa. 22Et hedin um-alidda a-ammed da ey agi dan lalakkin an manlillih, kammin hi-gaday ‘Entan anhan tu bangngad ida u-ungnga yu et ahwaen idan helag Benjamin tep kulang hu himmak dan biid Jabes tep binahbah mi humman ni bebley. Awasi yu anhan. Eleg kayu mambehhul etan di insapatah yu tep eleg yu igeb-at ni indawat ida u-ungnga yun ahwaen idan helag Benjamin.’ ” 23Inu-unnud idan helag Benjamin et pahding da humman. Imbesik dadda etan bibi-in iSiloh et ienamut daddad bebley da. Inyayyaggud da hu bebley da et mambebley idadman. 24Negibbuh humman et mampangenamut ida helag Israel e wada hakey ni pamilyah niya pewen ey immanemut di baley tu. 25Yan nunman ni tsimpuh ey endi patul di Israel et wada hakey ey impahding tu hu hipan kayyaggud di tuka pannemnem.


text: 1Kabalin y Jesus nga nakkahi kan ngammin ira yan kan ya totolay nga naggina kan iggina, minang iggina kan ya poblasion ya Capernaum. 2Hinnian/Asan kannay isa nga kapitan ya matut nga suddalu nga taga Roma, en hinnian ideddukan na nga kohung na nga lalaki nga matakit en kekkemmatay. 3Kattu nadumug na ya me-annung kan y Jesus, nabbon iggina kan lalakay ira nga panakallan kan ya Judio ira nga mangikiddaw kan iggina nga umang na pammapian ya kohung na. 4Kattu nakakaddet da kan y Jesus, kunda nga nakimemallak, "Kuru mepangngat nga uffunan mu nay nga tolay, 5gafu ta ayatan na ya nasion tera, en iggina ya nappapatadag kan ya sinagoga mi." 6Sangaw, nevulun y Jesus kan ira. Kattu aranni ran kan ya balay ya kapitan, hinnian nadafung da nga kakkofun ira ya kapitan nga binon na kan y Jesus tase kayan da kan iggina, "Afu, marim mabbannabannag nga umang ngin kan ya balay ra, gafu ta mari kanu mepangngat nga tumallung ka kan ya balay ra. 7Mari na kanu mepangngat nga makiyatubang kan ikaw, ngam kayan mu kanu laman nga mammapia ngin ya kohung na, en matumpal. 8On, gafu ta, maski iggina kanu, hinnian pay pakimorayan na, en hinnian pay kanu suddalu ira nga makimoray kan iggina. Nu kayan na kanu kan ya isa, 'Angka kannay,' umang iggina. Nu kayan na kan ya isa, 'Angka kanniaw,' umang iggina. En nu kayan na kan ya isa nga kohung na, 'Kuan mu yaw,' kuan na." 9Nalagat y Jesus kannia nepakagina na kan yan. Sangaw, nabbira iggina kan ya totolay nga nevulun kan iggina, en kunna nga nakkahi, "Kayan ku kan ikayu, maski kan ya Israelita ira, marik peba nakasimmu kan tolay nga megitta ya angngurug na kan ya angngurug na nay nga tolay nga mari Israelita." 10Kattu nakalabbet ya nabon ira kan ya balay ya kapitan, nadatangngan da nga nammapia ngin ya kohung na. 11Kan mari nabbayag, minang y Jesus kan ya poblasion ya Nain. Nevulun kan iggina ya disipulo na ira en ya napakaru nga totolay. 12Kannia ira nga umaranni kan ya attallungan kan ya poblasion, hinnian nadafung da nga umang mattanam. Ya natay, lalaki nga isissa nga anak ya isa nga babay nga balu. Napakaru ya kasibbabalay na nga nakipattanam. 13Kannia nepakasingan y Afu Jesus kan ya balu, nekakkallak na, en kunna nga nakkahi, "Marim mattangit!" 14Inarannian y Jesus ya natay, en sinukkal na ya lungun, en nemmang ya nangakkat ira. Kunna nga nakkahi kan ya natay, "Bagitolay, kayan ku kan ikaw, gumangun kan!" 15Guminangun en nanuttud ya natay, en namegafu nga mergo. Sangaw, nekargo y Jesus iggina kan ya ina na. 16Kuru napapabbaw ngammin ya totolay, en kunda nga naddayarayaw kan y Afu Dios, "Hinnian makapangngua nga profeta kan itteran." Kunda peba nga nakkahi, "Minang y Afu Dios nga manguffun kan itteran nga totolay na." 17Sangaw, ngammin ya totolay kan Judea en kan ngammin nga lugar kan ya pallehut na, nadumudumug da ya me-annung kan y Jesus. 18Ya disipulo ira y Juan, pinakoli ra kan iggina ngammin ira yan nga me-annung kan y Jesus. 19Sangaw, nangakkul iggina kan dua kan ira, en binon na ira kan y Jesus, tase kunda nga mamovut kan iggina, "Mestru, ikaw kazze/pano ya netabba y Afu Dios nga bonan na, onu hinnian kazze peba tanakkuan nga innanaman tera nga umang?" 20Kattu nakakaddet da kan y Jesus, kunda nga nakkahi, "Binon na kami y Juan nga Minabbawtiso gafu ta ipapovut na nu ikaw ya netabba y Afu Dios nga bonan na, onu hinnian pano peba tanakkuan nga innanaman tera." 21Kan nay nga orat, aru ya totolay nga pinammapia y Jesus, ira nay nga maddumuruma ya takit en tulahan da, ira nay nga inafunan narakat/napot nga espiritu ira, en netoli na pay ya anningan ya vulaw ira. 22Kunna y Jesus nga siminabbag kan ya nabon ira, "Manoli kayu kan y Juan, gafu ta angkayu kayan kan iggina ya nasingan en nagina nu: hinnian vulaw ira nga nakasingan ngin; hinnian mari nakadalan ira nga nakadalan ngin; hinnian nalleproso ira nga napammapia ngin; hinnian bangngag ira nga nakagina ngin; hinnian natay ira nga napaginnolay ngin; en mepalapalappat ya napia nga dumug kan ya pobre ira. 23Mabendisionan ya innia laman nga awan na nga duda kan yakan nga kegafanan ya aggammari na kan yakan." 24Kattu napanaw ya binon ira y Juan, kunna y Jesus nga nakkahi kan ya tolay ira kan me-annung kan y Juan, "Kattu minang kayu tase innan nu iggina kan ya disierto, hanna ya inabbat nu nga masingan nu? Tolay kazze nga megitta kan gahut nga mepallapallud/mepallapallayug? Mari na megitta kan yan. 25Hanna sangaw ya inabbat nu nga masingan nu? Nassinnun kazze iggina kan nakasta? Mari na nassinnun kan kunna tian. Ya totolay nga nassinnun kan kunna tian en mappalappagustu, maddian da kan gippalasiowan ya patul ira. 26Hanna peba gafen ya inabbat nu nga masingan nu? Isa kazze nga profeta? On, en mas peba annek/ngam kan profeta iggina. 27Y Juan ya ikayat na nga kayan kan yaw nga neturak kan ya Sagrado nga Turak nga kunna, 'O, innan mu! Hinnian tolay nga bonan ku nga monna annek kan ikaw nga mangiparan kan ya dalanan mu.' 28"Kayan ku kan ikayu, awan nga tolay nga ne-anak addet kan sangaw nga mas atanang ya kekuentan na annek kan y Juan, ngam ya kalinakkan ya kekuentan na nga mesipat kan ya appatul y Afu Dios, mas atanang ya kekuentan na annek kan y Juan. 29"Napakaru ya Judio en maski ya minakkolekta ira kan bienes/vuwit, kannia nepakkibawtiso ra kan y Juan, nepasingan da nga nangurug da nga fustu ya uray y Afu Dios nga nepalappat y Juan. 30Ngam ya Fariseo ira en ya mestru ira kan ya dorob, ne-ammari ra yan nga uray y Afu Dios para kan ira kannia zi ra nepakkibawtiso kan y Juan. 31"Hanna ya pangiparrian ku kan ya totolay nga matolay kan sangaw? Hanna ya kegittan da? 32Megitta ra kan ana-anak nga aggatuttud kan ya plasa nga inakkulan ya kakavulun da nga umang makipaggayam kan ira, ngam ne-ammari ra. Ya nakkul ira, kunda nga nakkahi kan ya kiggayam da, 'Nassunata kami para kan ikayu, ngam ne-ammari nu ya mabbayle. Sangaw, nakkansion kami kan kaddarandam, ngam ne-ammari nu ya mattangit.' 33Y Juan nga Minabbawtiso, mari na nanganangan, en mari na vulvua/pulus mininum kan daggat vunga ubas nga alale nakkansion iggina kan kaddarandam; en kayan nu lallaman ngin nga hinnian narakat nga espiritu nga minafun kan iggina. 34Yakan nga Anak Tolay, makipangapangan en maki-ini-inum nga alale massunata nak para kan ikayu, ngam kayan nu lallaman ngin kan me-annung kan yakan, 'Diu ya vutut en aggillellaw, en kofun ya minakkolekta ira kan bienes en ya dudduma peba nga minalliwat ira,' kunnu. 35Maski nu kunna tian ya pangabbattan nu nga me-annung kan yakan en y Juan, napakurug nga fustu ya sirib y Afu Dios megafu kan ya resulta ya kinikkingngua na." 36Hinnian Fariseo nga nangimbita kan y Jesus tase makipangan kan iggina. Minang iggina kan ya balay ra, en nattulpinat da tase mangan da. 37Kan yan nga babalay, hinnian pay babay nga minakkipaga Nammuan na nga makipangan y Jesus kan ya balay ya Fariseo, en minang iggina. Nangivulun iggina kan nakasta nga fraskita nga napannu kan pabangug nga nanginingina, 38en minang iggina nanadag kan aranni kan ya kuyatan y Jesus. Nanuruturut ya lua na nga namasa kan ya taka y Jesus, en finunatan na kan ya ahuk na. Inamma-amman na ya taka na, en vinururan na kan ya pabangug. 39Kattu nasingan ya Fariseo yan, yaw ya napanonot na, "Nu kurug nga profeta yan nga tolay, ammu na zinan ya klase na yan nga babay nga mangaffaffurriat kan pabangug kan ya taka na, gafu ta minalliwat iggina." 40Ngam ammu y Jesus ya napanonot na, en kunna nga nakkahi, "Simon, hinnian ikayat ku nga kayan kan ikaw." Kunna nga nakkahi y Simon, "On, Mestru, hanna yan?" 41Sangaw, kunna y Jesus nga nakkahi, "Hinnian dua nga tolay nga naggatut kan kuartu kan ya isa nga minappagatut. Naggatut ya isa kan limangatut, en ya isa, limafulu. 42Kattu mari ra nakapaga, kinahi ya minappagatut kan ira nga azzan nan kan ya nonot na ya ginatut da. Innia gafen kan ya dua ya mas mangayat kan iggina?" 43Kunna y Simon nga siminabbag, "Kan yakan, ya tolay nga mas dakal ya ginatut na nga inazzan ya minappagatut kan ya nonot na." Kunna y Jesus nga nakkahi kan iggina, "Fustu ya kinahim." 44Sangaw, linipay y Jesus ya babay, en kunna nga nakkahi kan y Simon, "Masingan mu yaw nga babay, azze/awan kasi? Kattu siminallung nak kan ya balem, ikaw, marim nangiddan kan danum kan pamagguk kan ya takak, ngam iggina, binaggawan na ya takak kan ya lua na, en finunatan na kan ya ahuk na. 45Mari nak zinniotan kan amma, ngam iggina, namegafu kattu siminallung nak, mari na inimmangan nga inamma-amman ya takak. 46Marim vinururan ya uluk kan denu olivo, ngam iggina, vinururan na ya takak kan pabangug. 47Gaggafen, kayan ku kan ikaw, maski aru ya liwaliwat na, napakoma ngin gafu ta dakal ya ayat na. Ngam ya tolay nga pilippipia laman ya liwaliwat na nga mapakoma, bissang laman ya ayat na." 48Sangaw, kunna y Jesus nga nakkahi kan ya babay, "Napakoma ya liwaliwat mun." 49Ya totolay nga kagindan na nga nangan, kattu nagina ra yan, kunda nga narananabid, "Innia pano yan nga tolay nga maski mamakoma kan liwaliwat ya makua na?" 50Kunna y Jesus peba nga nakkahi kan ya babay, "Megafu kan ya angngurug mu, napalliad kan. Awayyam mapanaw ngin nga sigga-imamak."


text: 1Labay kon mamwangan yon taga-Colosas, no ay-êmên kon an-idin ya boon hêkaw ko ha ikakangêd hên paniwala yo, haka ha ikakangêd lan ampaniwala kan Apo Jesu-Cristo ha balayan Laodicea, haka kaatag ya kapareho yon a êt nakahêlêk kangko. 2An-iubuh koy hêkaw ko ha ikakangêd yo ta êmên humigla ya nakêm yo, haka êmên mag-in mimiha ya nakêm yo ha pamilulugud yo. No êmên di, ay mag-in kaw hên taganán sigurado ha pamangintindi yo ha kamwangan ya tungkol kan Apo Jesu-Cristo, ya a na impamwang ni Apo Namalyari hên hato. 3Hi Apo Jesu-Cristo ya mamipamwang hên pamangintindi haka kamwangan ni Apo Namalyari ya nanad bandi ya babayon an-ipaawah. 4Anhabiên koy habayto kamoyu ta êmên kaw a patukso ha hinoman ya mamidann kamoyu ha nangaayang ya habi ya alwan pêtêg. 5Ta atsi kamoyun taga-Colosas ya nakêm ko, ayn ako man bahên. Angkahigla ko ha pamilalamo yo, haka ha kataniêhan paniwala yo kan Apo Jesu-Cristo. 6Gawan ha tinanggap yo hi Apo Jesu-Cristo hên nag-in Panginoon yo, ay kailangan yon mamiyay hên nanad kanlan main pakikimiha kana. 7Makapamiyay kaw hên êmbayro no pakataniêhên yoy paniwala yo kana, hên nanad ha kayo ya magyamot hên malalê, haka no daygên yoy kalabayan na, hên main pamagpahalamat, hên nanad ha intoro kamoyu. 8Kaillag kaw, ta êmên kaw a kihonol kanlan ampanoro hên kalokwan haka ya ayn kapukatan. Ya toro la ay alwan toro ni Apo Jesu-Cristo, ta ya pan-itoro la ay habi-habi lan manan tawo haka tungkol ha toro lan a ampagpalokop kan Apo Namalyari. 9Hinabi koy habayto kamoyu gawan hên atsi ya di ha luta hi Apo Jesu-Cristo, ay atsi kana ya panga-Diyos ni Apo Namalyari. 10Haka hikaw, ay ayn kaw na hên kailangan ya kaatag pon, gawan ha pakikimiha yo kan Apo Jesu-Cristo, ya makhaw ha hinoman ya ampamaala haka main tungkulan. 11Gawan ha pakikimiha yo kan Apo Jesu-Cristo, ay nanad tinuli kaw na ha pamanuli na, ta tinalibatokan yoy nay kalabayan yon manyag kasalanan. Hata pamanuli ay alwan dyag hên tawo. 12Gawan bay hên binawtismoan kaw, ay nanad ha in-ilbêng kaw hên kalamo ni Apo Jesu-Cristo hên in-ilbêng ya, haka nanad kaw hên biniyay oman hên kalamo na hên biniyay yan oman. Habaytsi ay gawan ha ampaniwala kaw ha kapangyarihan ni Apo Namalyari ya namabiyay oman kana. 13Hên haton bayri, hikaw ay nanad natsi ha arapan ni Apo Namalyari, gawan ampanyag kaw hên kasalanan, haka gawan alwa kaw Israelita. Noa, amêhên ay dinyanan na kaw ni Apo Namalyari hên bayoy biyay, gawan ha pakikimiha yo kan Apo Jesu-Cristo. Inubuh nay nan pinatawad ya kasalanan yo. 14Hên natsi ya ha koros hi Apo Jesu-Cristo, ay pinatawad ni Apo Namalyari ya kasalanan tamo. Nanad ayn nanan alagá ya nanad listahan hên kasalanan tamo ya bawal ha Kautuhan ni apo Moises. 15Gawan ha kamatsan ni Apo Jesu-Cristo, ay hinambut na hi Satanas haka hilay kalamo na. Inalíh nay kapangyarihan la, haka impamwang nay habayto ha balang hino. 16Kabay paan kaw manggilam, no ampintasan la kaw gawan a kaw anhumonol ha patakaran la, hên tungkol ha mangan, minêm, haka allon pamagsimba. Haka paan kaw bat kipista kanla no bayoy buwan, o kaatag ya pista naên Israelita. 17Gawan ya pamanhumonol kanlan habaytoy patakaran, ay nanad bêngat ha pamanhumonol ha anino hên main anino. Ya labay habiên ay habaytoy intoro hên hato ay palatandaan ha tawo ya lumatêng ya allo ay main kahagili ya habaytoy patakaran. Yabay ya hi Apo Jesu-Cristo. 18Paan kaw manggilam kanlan waringan hên maaypa ya nakêm, ya ampammusmus kamoyu, haka ampamilit kamoyu hên magsimba ha anghel. Êndat la no mangêd hila kamoyu gawan ha nahalumata la. Matag-ay ya nakêm la haka marayo kan Apo Namalyari ya ihip la. 19A hila nakatumpang kan Apo Jesu-Cristo. Hi Apo Jesu-Cristo ya nanad ulo tamon ampaniwala kana. Hikitamoy pinakalawini na, ay main kitamon pakikimiha kana, hên nanad ha kabooan hên lawini ya nangapitutumpang hên pilngoan haka êyat. Mabiyay haka humlay kitamo, gawan ha kapangyarihan ni Apo Namalyari, no nakatumpang kitamo kan Apo Jesu-Cristo. 20Hikaw ay nanad natsi hên kalamo ni Apo Jesu-Cristo, kabay a yoy nan kailangan honolên ya toro lan a ampagpalokop kan Apo Namalyari. Awta anhonolên yo pon ya patakaran nanad ha, 21“Paan manggapá hên hatsi,” o “Paan kaw manaway hên habain,” o “Paan yon tsig-ên ya habayto.” 22Habaytoy patakaran, haka toro la, ay ayn pukat. Angkaubat hila ha ihip tawo, ya tungkol ha maêkan, haka mainêm ya angkaubuh. 23Pêtêg ya nanad main pukat ya habaytoy patakaran haka toro, ta mangêd ya main mahonol hên main kahipêgan haka kaaypaan nakêm ha pamagpairap ha sarilin lawini, noa, ayn pukat ya habayto ha panaad ha karawakan kalabayan lawini.


text: 1Yarin ayn akon karapatan hên manyag hên hinon labay kon daygên, ya a mantan ha kasalanan! Yarin alwa kon mantêg apostol hên Panginoon tamon Jesu-Cristo! Yarin a ko ya nahêlêk! Hikaw bay ya tistigos ya hikoy mihay tagahuyo na, ta naniwala kaw kana hên nanoro ko kamoyu. 2Agyan a la kon ambalayên apostol hên kaatag, ay ayn ya habayto. Noa, hikaw, ay dapat muwang yoy na, gawan ha pakikimiha yo kan Apo Jesu-Cristo, ya ampamaptêg ha pangaapostol ko. 3Habaytsi ya anhabiên ko kanlan ampamintas kangko. 4Pakaihipên yo ya tungkulan hên mihay apostol. Yarin ayn kay hên karapatan hên pakanên hên antoroan naên! 5No alimbawa ta main akon ahawa ya ampaniwala kan Apo Jesu-Cristo, ay yarin a ko ya magêtan no an-ipamwang ko ya Mangêd ya Habi tungkol kan Apo Jesu-Cristo, nanad kanlan Pedro haka hilay patêl ni Apo Jesu-Cristo, ya anggêtan lay ahawa la ha anlakwên la! 6Yarin lo-lowa kay ni Bernabe ya ayn karapatan hên iubuh ya hêkaw naên ha panoro hên tungkol kan Apo Jesu-Cristo! 7Alimbawa, yarin ayn suweldo hilay hundaloh! Yarin a la pakinabangnan hên main tanaman, ya tagêy hên tanaman la! Yarin a pakinabangnan hên ampanayhay hên ayop ya ayop la! 8Ya anhabiên ko ay alwan bêngat ugali tamo, noa, nakahulat etaman ha Kautuhan ya impahulat ni Apo Namalyari. 9Êmên ya di ya nakahulat ha Kautuhan ni Apo Namalyari ya impahulat na kan apo Moises: “Alwa yon bawalên ya ayop yo hên mangan no anggamitên yo yan panggiêk.” Yarin impahulat ni Apo Namalyari ya habaytsi gawan bêngat ha ayop! 10Alwa! Ta hikay ya apostol, ya in-alimbawa na bayro. Hilay manyarol haka hilay manggapah ay maêngganan lay atag la. 11Ya panoro naên kamoyu ay nanad ha nangitanêm kay hên habi ni Apo Namalyari ha nakêm yo. Kabay main kay hên karapatan hên mananggap hên kailangan naên ha allo-allo. 12No hilay kaatag ya ampanoro kamoyu ay main maêngganan, ay hikay pon ya dapat main maêngganan, ta hikay ya nunan nanoro kamoyu. Noa, a naên ginamit ya karapatan naên ha pangaapostol, ta tinêêh naên tana ya kairapan, ta êmên kay a mag-in habkol ha paniwala yo ha Mangêd ya Habi tungkol kan Apo Jesu-Cristo. 13Muwang yo bay, ya hilay pari ya ampaghuyo ha Templo, ay andyanan hên pamangan. Haka hilay ampaghuyo ha pamiulaman hên an-iátang kan Apo Namalyari, ay andyanan hên atag ha imparaêp. 14Êmbayro etaman ya pan-iutoh hên Panginoon, ya hilay ampanoro hên Mangangêd ya Habi ya tungkol kan Apo Jesu-Cristo, ay dapat dyanan hên kaganawan kailangan la hên antoroan la. 15Noa, hiko, ay a ko ginamit ya karapatan ko ha pangaapostol. Haka a kataw anhulatan amêhên, ta êmên kikwan hawop yo. Mangêd ya matsi ko pon, kanan alihên kangko ya malyari kon ipagmahlay, ya a ko ampakikwa hên main ako man hên karapatan hên êngganan kamoyu. 16A ko labay habiên ya an-ipagmahlay ko ya panoro kon Mangangêd ya Habi ya tungkol kan Apo Jesu-Cristo, ta anhonolên kon bat ya in-utoh kangko. Kaingalo ko no a ko itoro ya hata Mangêd ya Habi, ya tungkol kan Apo Jesu-Cristo. 17No alimbawa ta hiko ya namili hên mag-in mánoro hên habayto, ay manapol ako bayton suweldo. Noa, ampanoro ko gawan impatsiwala ni Apo Namalyari ya habaytoy pamanoro kangko. 18Hino bayto ya makwa ko ha pagal ko? Ayn kaatag no alwan ya kahiglaan ko ha panoro hên Mangêd ya Habi tungkol kan Apo Jesu-Cristo, hên ayn suweldo, main ako man karapatan hên mananggap hên suweldo. 19Alwa kon ipoh hên hinoman ya tawo. Noa, nanad an-itad kon ipoh ya sarili ko ha balang miha, ta êmên ako hên makaakay hên mal-at ya tawo hên maniwala kan Apo Jesu-Cristo. 20No kalamo ko hilay kapareho kon Israelita, ay ampakilamo ko kanla hên mangêd, ta êmên ko hila maiakay kan Apo Jesu-Cristo. Êmbayro man ya ayn kina ha aypa hên Kautuhan ya impahulat ni Apo Namalyari kan apo Moises, ay anhonolên ko pon ya habaytoy Kautuhan, ta êmên ko hila maiakay hên maniwala kan Apo Jesu-Cristo. 21Êmbayro etaman, no kalamo ko hilay ayn ha aypa hên Kautuhan ni Apo Namalyari, hilay alwan Israelita, ay ampakilamo ko kanla, ta êmên ko hila maiakay kan Apo Jesu-Cristo. Ta no anhonolên koy in-utoh ni Apo Jesu-Cristo, ay anhonolên ko êt bayto ya Kautuhan ni Apo Namalyari. 22No kalamo ko hilay alwan nakataniêh ha paniwala kan Apo Jesu-Cristo, ay ampakilamo kon mangêd kanla, ta êmên ko mapataniêh ya paniwala la. Ampakilamo kon mangêd ha balang miha, ta êmên ko hila maiakay hên maniwala kan Apo Jesu-Cristo, hinoman ya kailangan kon daygên. 23An-ubuhên kon daygên ya habayto, ta êmên hiko man ay makapakiatag ha ingalo ya an-idin ni Apo Namalyari gawan ha Mangêd ya Habi tungkol kan Apo Jesu-Cristo. 24Muwang tamo ya ha mihay hali-tagtágan ay ampakiwanan lan kal-atan ya primyo, noa, mimihan bêngat ya makakwan habayto. No ipantag tamoy pamanhumonol tamo kan Apo Jesu-Cristo ha mihay hali-tagtágan ya main primyo, ay dapat pakikwanan tamon huyuên mangêd hi Apo Namalyari, ta êmên tamo makwa ya primyo. 25Hilay ampammayu ha hali-tagtágan ay main pamagpigil ha sarili haka allo-allo hila hên ampakapagsanay, ta êmên la makwa ya mihay primyo ya tampol mahira. Noa, ya ampakikwanan tamon anhumonol kan Apo Jesu-Cristo, ay ayn anggaan. 26Kabay nanad akon mihay ampuwayu ha hali-tagtágan, ya a ampihayahay ha dapat nan danan, ya ayn têgên ha puwayu hên angga ha milatêng ya ha pianggaan. Nanad ako etaman hên mihay boksingero, ya ampakatumbuk hên kailangan nan tumbukên. 27Main akon pamagpigil ha sarili ko, ta êmên ko a madyag ya karawakan kalabayan hên lawini ko. Ta kayno ubat kon impamwang ha kaatag no ay-êmên makwa ya primyo, ay hiko pon êt ya a makakwa hên habayto.


text: 1Hin anlomikol ana hili Apo Hisos bayro ha bali nin Diyos, miha ha aw-alagad na ay naghalità kona, ya wana, "Apo, biliwen mo bayti ya bali nin Diyos. Mangalhay ya bawbato ya ginawà lingling boy maganday pagkagawà." 2Hinalità ni Apo Hisos, "Ampag-ispantawan moyo nayi̇̀ ba--in ya angkakit moyo? Haba--in ya angkakit moyoy bawbato ya pinibabanto, lano ay ayin matilà ha babo nin kaparihon bato ta kaganawan ay mihabwag." 3Hapa--eg hin hi Apo Hisos ay anti ha Bakil nin Aw-olibo ay ampiknò ya ha eteb bali nin Diyos. Pinakaraniyan ya ni Pidro, Santiyago, Howan, boy Andris, ta nagpastang hila kona nin hilahilan bongat, ya wanla, 4"Makano mangyari baytoy hinalità mo ya tongkol do ha bawbato, boy anyay palatanda--an nin habayto ay marani anan mangyari? Halita--en mo konnawen." 5"Mag-atap kawo," wani Apo Hisos, "emen agkawo maloko nin maski hino, 6ta malakè ya tawoy lomwah ya manggamit nin ngalan ko ya maghalità nin ombayri: 'Hiko hi Kristo ya impangakò nin Diyos.' Bana bayri ay malakè ya tawoy maloko la. 7Agkawo mataranta ha malengè moyoy telek nin banà ha labanan boy ha bawbalità ya tongkol ha gawgira. Habayti ya ombayri ya bawbagay ay ka-ilangan mangyari, piro alwa et ka-anggawan nin kaganawan. 8Hay tawtawo ha mihay nasyon ay lomaban ha tawtawo ha kanayon ya nasyon, boy mangapilalaban et ya gawgobirno. Magkama--in nin lawlayon ha maski ayrin dogal boy ma--in lomateng ya bitil. Habayti ya kaganawan ay ompisan bongat nin masyadoy kadya-dya--an ya tanamen nin bilang ha ampanganak. 9"Mag-atap kawo ha tawtawoy mangi-arap komoyo ha hosgado, ta ha lo--ob himba--an nin Hawhodiyo ay bogbogen la kawo. Banà kongko ay i-arap kawo ha gawgobirnador boy ha kanayon ya ampipamo--on. Ha pangyayari ya habayto, hikawo ay mamapteg nin tongkol kongko. 10Biha ma-anggawan baytoy kaganawan, hay Mahampat ya Balità ay ka-ilangan pon ma-i-aral ha tawtawo ha kaganawan nasyon. 11"Maski makano kawo dakpen nin i-arap ha hosgado ay agkawo mahlak no pangno moyo idipinsa ya sarili moyo o no anyay halita--en moyo; ta hay halita--en moyo ha oras ya habayto ay ahè mangibat ha sarili moyon ihip no alwan mangibat ha Ispirito nin Diyos. 12Ha pana--on ya habayto, ma--in tawo ya mangipapati nin patel nay lalaki boy ma--in tatay ya mangipapati nin anak na. Ma--in itaman aw-anak ya lomaban ha mawmato-antawo la biha la ipapati. 13Banà ha pamakilamo moyo kongko, hikawo ay pag-inakitan nin kaganawan tawo. Piro hay ampanatili nin antompel kongko boy makatagal ha kadya-dya--an angga ha ka-anggawan nin biyay na ay magkama--in kalibriyan." 14(Dapat intindiyen bayti nin ampamaha.) Hinalità et ni Apo Hisos, ya wana, "Tongkol do ha maninirà, hatoy ayin kapara ha kala-etan, pamakakit moyo nin anti ya ha agna dapat pa-iriyan ya bali nin Diyos, hay tawtawo bayri ha probinsyan Hodiya ay dapat mowayon mako ha bawbakil. 15Hinoman ya anti ha balkon ha bobongan nin bali na ay agana mistil mona--oy nin mangwan kawkamama--in na ya anti ha lo--ob nin bali na. 16Hinoman ya anti ha paliyan ay agana mistil morong nin mangwan pag-alimenmen na. 17Ha aw-alloy habayto, hay mangaboktot boy nawnanay ya ampipamanonò ay ka-i-ingalo! 18Ipanalangin moyo ya ahè mangyari bayto no pana--on abagat. 19Ha aw-alloy habayto, hay tawtawo ay makaranas nin kadya-dya--an ya igit ha kadya-dya--an ya dinanas ana pa-ibat et hin pinalsa nin Diyos ya babon lotà. Maski makakano ay agana maranasan baytoy ombayroy kadya-dya--an. 20Pina-ipek nin Diyos ya aw-allo nin pana--on kadya-dya--an, ta no ahè ay ayin tawoy makalibri ha kamatyan. Banà ha ingangalo na ha tawtawoy pinili̇̀ na ay pina-ipek na baytoy pana--on nin kadya-dya--an. 21"Hapa--eg, no ma--in maghalità komoyo nin, 'Biliwen moyo, anti bayri hi Kristo ya impangakò nin Diyos!' o no hay halita--en ay, 'Biliwen moyo, anti ya bayro!' ay agmoyo pinto-owen bayto. 22Ma--in lomwah ya mawmagkakanwari̇̀ ya hila hi Kristo, boy ma--in lomwah ya alwan peteg mawmanonorò. Mangipakit hila nin pawpapag-ispantawan ta no ma-ari̇̀, kateng hatoy tawtawoy pinili̇̀ nin Diyos ay lokowen la. 23Hinalità koyna komoyo; kayà mag-atap kawo biha mangyari baytoy kaganawan." 24Hinalità et ni Apo Hisos, "Pangalabah nin habaytoy pana--on nin kadya-dya--an, hay babon lotà ay domeglem ta hay allo boy bowan ay ahè homawang. 25Hay bawbito--en ay mikatata boy hay kawkapangyariyan ya anti ha langit ay mipampikambya. 26Hapa--eg, hiko ya an-ingaten Anak nin Tawo ay makit lay lomateng ya anti ha leem, boy ma--in akon kapangyariyan ya ahè mapantayan boy kagandawan ya ahè makwan ihipen. 27Hay aw-anghil ko ay ihogò kon mako ha kaganawan dogal bayri ha babon lotà ta tiponen lay kaganawan tawoy pinili̇̀ ko." 28"Hay pangwanan moyon alimbawà ay tanaman ya kayoy igos," wani Apo Hisos. "Tandà tamo ya no anlomwaynay bayoy bawbolong ay marani anay abagat. 29Ombayro itaman, no makit moyoy ampangyari ana baytoy bawbagay ya hinalità ko komoyo ay matanda--an moyo ya marani koynan lomateng, bilang akoynan anti ha polta. 30Anhalita--en ko komoyoy kaptegan: hay tawtawoy ampikabiyay hapa--eg pana--on ay ahè ma-obon mati anggan ahè mangyari ya kaganawan nin habayto. 31Hay langit boy lotà ay ma-anggawan piro hay hawhalità ko ay ahè ma-anggawan." 32Hinalità et ni Apo Hisos, ya wana, "Hay magtandà bongat nin allo o oras nin mangyari bayto ay Tatay koy Diyos. Ahè tandà nin aw-anghil ha katatag-ayan ha kama-inan nin Diyos, ni hiko ya Anak nin Diyos ay ahè magtandà no makano mangyari bayto. 33Kayà mag-atap kawo boy mag--in pirmin handà, ta agmoyo tandà no makano mangyari bayto. 34Hiko ay bilang ha mihay tawo ya mako ha kanayon ya dogal boy agna halita--en no makano ya magbira. Hay bali na kateng kawkamama--in na ay impahimalà na ha aw-alilà na ya balang miha konla ay tinokawan nan trabaho, boy hay bantay polta ay minandawan na nin pirmin mag--in handà ha panlomateng na. 35Ombayro itaman komoyo; ka-ilangan pirmi kawon handà, ta hikawo ay bilang ombayro ha aw-alilà ya ahè tandà no makano lomateng baytoy ma--in ikon nin bali no kapiyabi, botlay yabi, pangkati nin manok ha palbangon, o no mahambak. 36No biglà akon lomateng ay maka malatngan katawoy alwan handà nin bilang ombayro ha aw-alilà ya ampikatoloy. 37Hay anhalita--en ko komoyo ay anhalita--en ko ha kaganawan tawo. Maghandà kawon pirmi!"