text:
ISTORYAY BILAY
Aligliwa Ak ed Amin ya Kapagaan Ko
Diad sagur na Indus River, ya tatawagen la natan a Pakistan, so kawalaan na daan lan syudad a Sukkur. Ditan ak niyanak nen Nobyembre 9, 1929. Diad saman et akaawat iray ateng ko na sakey a set na makolor iran libro ya inter na misionero ya taga England. Akatulong ed siak iratan a libron base ed Biblia legan na ibabaleg ko bilang Tasi nen Jehova.
SARATAN a libro et tinawag ya rainbow set. Nen sarag ko lan aralen iratan, wala ray anengneng kon makolor a litrato ya nannonotan kon maong. Kanian anggano ugaw ak ni, labalabay ko lan naamtaan iray ibabangat na Biblia, a singa nabasa ed saraman ya balibalin libro.
Nen say interon India et apektado la na Sankamundoan a Guerra II, anguma-uman so bilay ko. Nansian iray ateng ko insan la ra nandiborsyo. Agko natalosan no akin ya mansian so duaran toon inar-arok. Singa naandian ak na pakalikna ed emosyon tan bukbukor ko la. Saksakey ak ya anak, tan anggapoy nailaloan kon mangiter na ligliwa tan suporta ya kakkaukolan ko.
Manaayam kami ed saman nen nanay ko diad Karachi, say capital na probinsya. Sakey ya agew, binmisita ed abung mi si Fred Hardaker, sakey ya maedad lan doktor ya Tasi nen Jehova. Parehoy relihyon to ed samay misioneron angiter na saramay libro ed atateng ko. Tinepetan toy nanay ko no labay toy manaral na Biblia. Agto labay balet imbaga to ya ompan siak so malabay. Diad sinmublay ya simba, ginapoan koy nanaral na Biblia kaibay Brother Hardaker.
Kalabas na pigaran simba, ginapoan koy onatendi ed saray Kristianon pantitipon ya gagawaen ed clinic nen Brother Hardaker. Manga 12 ya maedad lan Tasi so oonla ditan pian mandayew. Niligliwa tan inasikaso da ak a singa anak da. Makakaliket ak no nanonotan kon onyuyurong irad abay ko, tan agko la kaukolan so ontangay sano mitotongtong irad siak bilang tuan kakaaro, satan so kakkaukolan kod saman a panaon.
Insan intagar ak nen Brother Hardaker ya milad sikato diad ministeryo. Imbangat to ak no panon ya paknolen so nalibit ya ponograpo pian niparengel mi ray akarekord ya antikey a paliwawan base ed Biblia. Arum ed saratan a paliwawa et diretsaan, kanian say arum ya unabung et agda labay ya dengelen iratan. Balet panliliketan koy manpulong ed arum. Inar-arok so katuaan tan labalabay kon inabang itan ed arum.
Nen akasabi lad India iray sundalon Hapon, lalon dinesdes na saray Britanon opisyal iray Tasi nen Jehova. Insan nen Hulyo 1943, naeksperiensyak itan a mismo. Say principal na eskuelaan mi, ya sakey a pari na Anglican Church, et inekal to ak ed eskuelaan lapud “makapuy ya ugalik” kuno. Imbaga tod nanay ko ya say pipiulop kod saray Tasi nen Jehova et makapuy so epekto to ed arum ya kaeskuelak. Nampasnok si nanay ko tan binawalan to ak lad saray Tasi. Ag-abayag, inyakar to ak ed si tatay ko diad Peshawar, sakey a baley ed norte ya manga 1,370 kilometro so kaarawi to. Lapud atundaan ko lay manaral na Biblia tan agak la makakapiulop ed saray Tasi, kinmapuy so espiritualidad ko.
NO PANON YA BINMISKEG LAMET SO ESPIRITUALIDAD KO
Nen 1947, pinmawil ak ed Karachi pian mananap na trabaho. Legan kon wadman, linma ak ed clinic nen Dr. Hardaker. Malikeliket to ak ya pinatuloy.
“Kumusta, antoy naliliknam?” so intepet to, ta say amta to et manpa-check up ak.
Inyebat ko: “Dok, say sakit ko et espiritual, aliwan pisikal. Kaukolan koy manaral na Biblia.”
“Kapigan so labay mon igapo ey?” so intepet to.
“Natan la no sarag to,” so inyebat ko.
Diad saman a labi et balibali so impanaral mi na Biblia. Pakaliknak et pinmawil imay datin biskeg ko ed espiritual. Sinali ak ya patundaen nen nanay ko ya miulop ed saray Tasi, balet natan et desidido ak lan awaten so katuaan. Nen Agosto 31, 1947, indedikak so bilay ko ed si Jehova tan nampabautismo ak. Insan nen 17 so taon ko, ginmapo ak ya manlingkor bilang regular payunir.
MAKAPALIKET YA PANLILINGKOR KO BILANG PAYUNIR
Say unonan asainmin ko bilang payunir et diad Quetta, say datin kawalaan na outpost na saray Britanon sundalo. Nen 1947, say bansa et pinankadua, a nagmaliw ya India tan Pakistan. * Lapud saya et dakel so nagagawan karawalan ed saray totoo lapud relihyon da, tan nanresulta iya ed sakey ed saray sankarakelan ya bilang na totoon tinmaynan ed ayaman da tan linmad arum ya lugar. Manga 14 milyon ya totoo so nagmaliw ya refugee. Saray Muslim ed India et linmad Pakistan, tan saray Hindu tan Sikh diad Pakistan et linmad India. Diad saman ya magulo iray totoo, linmugan ak ed seksekan ya tren diad Karachi tan say pineketan ko labat et diad bembenan ed paway na puerta ya anggad Quetta.
Diad Quetta, akabat koy George Singh, sakey ya espisyal payunir ya manga 25 so taon to. Inikdan to ak na daan lan bisikleta ya luluganan (odino itutulak) ko diad saray mapukdol ya teritorya. Lanang ya bukbukor koy manpupulong. Diad loob na anem bulan, awalaan ak na 17 ya iyaaralan na Biblia, tan arum ed sikara et inawat day katuaan. Say sakey ed sikara et opisyal na sundalo ya si Sadiq Masih, tan tinulongan to kami nen George ya ipatalos so pigaran literatura na Biblia diad lenguahen Urdu, say manunan lenguahe na Pakistan. Asabi panaon, si Sadiq et nagmaliw ya maseseg a manangipalapag na maong a balita.
Ag-abayag, pinmawil ak ed Karachi tan nanlingkor ak ditan kaiba si Henry Finch tan Harry Forrest, saray misionero ya kakkasabi da manlapud Gilead School. Talagan dakdakel so naaralan kod impangipasal dad siak! Aminsan, inibaan koy Brother Finch ya manpulong ed bandad norte na Pakistan. Diad leksab na ataragey ya kapalandeyan, dakel so akatongtong min mapaabeban totoo ya mansasalita na Urdu ya napgaan ed katuaan. Kalabas na duay taon, naimbitaan ak ya manaral ed Gilead School; pinapawil da ak ed Pakistan bilang part-time ya manangasikaso na sirkito. Nanayam ak ed missionary home diad Lahore, kaiba so talora nin brother ya misionero.
NAMPAABIG ED ESPIRITUAL KAYARIN ADISIPLINA
Makapaermen ta nen 1954, saray misionero ed Lahore et ag-akapantatalosan kanian nandesisyon so branch office ya ikdan ira na arum ya asainmin. Say lingok et walay pinilaan ko ed sikara, kanian abaat ak. Maer-ermen ak tan inisip kon aliwa ak ya matatken ed espiritual. Pinmawil ak ed Karachi insan inmalis ak ed London, England, pian diman manpaabig ed espiritual.
Diad London, wala ray kakongregasyon ko ya membro na pamilyan Bethel. Say branch servant ya si Pryce Hughes so maaron angipasal ed siak. Sakey ya agew, inistorya to ya aminsan et sikatoy sinimbawa nen Joseph F. Rutherford, say mangaasikaso ed kimey a panagpulong ed interon mundo ed saman. Nen sinali nen Brother Hughes ya idepensa so sarili to, mas ambelat so impanimbawa ed sikato nen Brother Rutherford. Mankelaw ak nen akaimis labat si Brother Hughes legan ton iistoryaen itan. Imbaga to ya sikatoy adismaya diad gapo. Balet amoria to lanlamang ya kaukolan to iman ya ambelat ya simbawa, tan panangaro iman nen Jehova. (Heb. 12:6) Sinmabid pusok iray imbaga to tan tinmulong itan pian napapawil lamet so liket ko ed panaglingkor.
Diad saman et inmalis si nanay ko ed London tan nampaiyaral na Biblia ed si John E. Barr, ya nagmaliw a membro na Mananguley ya Ulop. Tuloytuloy so inyaligwas to ed espiritual tan abautismoan nen 1957. Naamtaan ko met ya antis ya ompatey si tatay ko, sikatoy nampaiyaral na Biblia ed saray Tasi nen Jehova.
Nen 1958, nankasal kami nen Lene, sakey ya sister ya taga Denmark ya nanayam met lad London. Diad tinmumbok ya taon, abendisyonan kami na anak ya bii, si Jane, say panguloan ed limaran ananak mi. Naikdan ak met la na saray pribilehyo diad Fulham Congregation. Balet sinmabi panaon, nansakit si Lene kanian kinaukolan mi onalis ed medyo ampetang ya lugar. Kanian nen 1967, nanayam kami ed Adelaide, Australia.
MAKAPAERMEN YA TRAHEDYA
Diad Adelaide et 12 so kakongregasyon mi ya alanaan. Maseseg iran mangidadaulo ed kimey a panagpulong. Ag-abayag et pinmawil so maabig ya rotina mi ed panaglingkor.
Nen 1979, pinmaway so komaliman anak mi nen Lene, si Daniel. Sikatoy nansakit na Down syndrome * tan antikey labat so pambilay to. Anggad natan et mairap ko nin ipaliwawa so gonigon ya alikna mi. Ginawa mi so anggaay nayarian mi pian sikatoy naasikaso mi, balet agmi met pinaulyanan iray apatira nin anak mi. No maminsan et manpapasireg si Daniel ta nakukulangan na oxygen lapud walay duaran abot ed puso to, tan kaukolan min ibatik ed ospital. Balet anggano walay sakit to, sikatoy matalinon ugaw tan maar-aro. Inar-aro to met si Jehova. No manpipikasi kamin pamilya antis ya mangan, pambembenan to ray lima to, tanger-tanger, tan impapuso ton ibagay “Amen!” Insan lad satan mangan.
Nen apat taon nen Daniel, nansakit met na graben leukemia. Kinmapuy kamin maong nen Lene diad pisikal tan emosyonal. Pakaliknak et asingsingger ak lan na-depress. Balet nen nadidismaya kami lan maong, tinmoktok ed puerta mi so manangasikaso na sirkito ya si Neville Bromwich. Diad saman ya labi, sikatoy akalua tan nilakap to kami. Nan-akisan kami. Aligliwa kamin maong ed saray maaro tan mapangasin imbaga to. Manga ala-una lad palbangon so insipot to, tan ag-abayag et inatey si Daniel. Say impatey to so sankaermenan lan agawa ed bilay mi. Balet nilabanan mi so pinasyan ermen, ya matalek kamin anggapon balot—anggan say patey—so makapangisian ed si Daniel ed panangaro nen Jehova. (Roma 8:38, 39) Talagan tatalaranan mi lan sikatoy nakaiba mi lamet sano paolien diad balon mundo na Dios!—Juan 5:28, 29.
MALIKELIKET AK LAPUD ITUTULONG KOD ARUM
Natan, kayarik ya alampasan so amiduan grabe ya impaka-stroke ko, siansia nin manlilingkor ak bilang elder ed kongregasyon mi. Lapud saray naeksperiensyak, naaralan koy magmaliw ya maempatya tan makasi ed arum, lalo lad saramay ondadalan ed saray problema. Agko ira huhusgaan. Imbes, itetepet kod sarilik: ‘Panon ya akaapekto ed liknaan tan panagnonot da iray adalan dad bilay da? Panon kon nipanengneng ya walay malasakit kod sikara? Panon ko ran napaseseg ya gawaen day linawa nen Jehova?’ Talagan labalabay koy man-shepherding ed saray agagi ed kongregasyon! On, no liligliwaen tan papabiskegen koy arum, siak a mismo et naliligliwa tan napapabiskeg met.
Naliliknak so singa alikna na salmista ya angibaga: “Sanen nadadaeg ak na saray kapagaan, niligliwa tan pinakalma mo ak.” (Sal. 94:19) Tinulongan ak nen Jehova diad amin ya probleman dinalan na pamilya mi, nen pinasegsegang ak lapud relihyon ko, nen adismaya ak, tan nen ngalngali ak la na-depress. Talagan si Jehova et nagmaliw ya tuan Ama ed siak!


c: text/html

text:
14 Sakey ya agew, si Jonatan+ ya anak nen Saul et inkuan tod lingkor a manag-awit na armas to: “Gala ta onla ta diman ed biek, diad kawalaan na saray akapueston sundalo na saray Filisteo.” Balet agto iya imbagad ama to.2 Si Saul et walad ketegan na Gibea+ diad silong na kiew a granada a walad Migron, tan walay kaiba ton manga 600 a lalaki.+3 (Tan akasulong so efod+ ed si Ahias ya anak nen Ahitub,+ ya agi nen Icabod,+ ya anak nen Finehas,+ ya anak nen Eli,+ a saserdote nen Jehova diad Silo.)+ Tan ag-amta na saray totoo ya anggapo diman si Jonatan.4 Natan, diad baetan na saray dalan a kaukolan a dalanen nen Jonatan pian makasabid saray akapueston sundalo na saray Filisteo et walay singa ngipen a baleg a bato diad sakey a pagpag tan sakey a singa ngipen a baleg a bato ed sananey a pagpag; say tawag ed samay sakey et Boses, tan samay sakey et Sene.5 Samay sakey a bato et singa lusek a walad amianen ya akaarap ed Micmas, tan samay sakey et walad abalaten ya akaarap ed Geba.+6 Kanian inkuan nen Jonatan ed samay manag-awit na armas to: “Gala ta onla ta diad kawalaan na saray akapueston ag-asegat a lalaki.+ Agla pigan onkiwas si Jehova parad sikata, ta anggapoy makasbel ed si Jehova no sikatoy mangiliktar ed panamegley na dakel odino daiset.”+7 Diad saman et inkuan ed sikato na manag-awit na armas to: “Gawam so antokaman a walad pusom. La kad labay mon arapen. Mila ak ed sika ed inerman a laen mo.”8 Insan inkuan nen Jonatan: “Onla tad kawalaan na saraman a lalaki, tan manpanengneng tad sikara.9 No ibaga rad sikatan, ‘Alagar yo kamin makasabi ditan!’ mansiansia tad kawalaan ta tan agta oonlad sikara.10 Balet no ibaga ran, ‘Gali dia!’ insan ta ra laen, ta saya so tanda+ ya iyawat ira nen Jehova ed lima ta.”11 Insan nampanengneng iran dua ed saramay akapueston sundalo na saray Filisteo. Inkuan na saray Filisteo: “Nitan la ray Hebreon ompapaway ed abot a panaamotan da.”+12 Kanian inkuan na saray akapueston lalaki ed si Jonatan tan ed manag-awit na armas to: “Gali dia, ta ikdan mi kayoy leksion!”+ Tampol ya inkuan nen Jonatan ed manag-awit na armas to: “Tumbok kad siak, ta iyawat ira nen Jehova ed lima na Israel.”+13 Tan kinmalab si Jonatan ed panamegley na lima tan sali to, tan manumtumbok ed sikato so manag-awit na armas to; tan atumba ed arapan nen Jonatan iray Filisteo, tan diad benegan to et pinapatey ira na manag-awit na armas to.14 Diad unonan inlusob nen Jonatan tan say manag-awit na armas to et manga 20 lalaki so apatey da diad pasen a say karukey to et kapaldua na dadalusan diad kapalduan ektaryan uma.*15 Insan tinmakot iramay walad kampo diad uma tan amin ya akapueston totoo, pati saray managsamsam.+ Yinmegyeg so dalin, tan agaway makapataktakot a bengatla a nanlapud Dios.16 Anengneng na saray managbantay nen Saul diad Gibea+ na Benjamin a kinmayat ed nanduruman pasen so gulo.+17 Oniay inkuan nen Saul ed saray lalakin kaiba to: “Ipangasi yo, bilang yo iray wadia, tan nengneng yo no siopay anggapo.” Sanen nambilang ira, anengneng dan anggapo diman si Jonatan tan say manag-awit na armas to.18 Inkuan natan nen Saul ed si Ahias:+ “Iyakar mo dia so Kaban na tuan Dios!” (Ta diad saman a bekta* et walad saray Israelita so Kaban na tuan Dios.)19 Tan sanen mansasalitay Saul ed samay saserdote, nantultuloy a linmoor so gulo diad kampo na saray Filisteo. Diad saman et inkuan nen Saul ed samay saserdote: “Itundam so gagawaen mo.”*20 Kanian nantitipon ira di Saul tan amin a totoon kaiba to tan linma rad kawalaan na panlalaban, tan anengneng da diman a nampapateyan ed espada so balang sakey a Filisteo, tan abalbaleg so agawan gulo.21 Tan saray Hebreo a datin walad dapag na saray Filisteo tan akila nensaman ed sikara diad liberliber na kampo et dinmapag met lad saray Israelita a kaiba nen Saul tan Jonatan.22 Amin a lalaki ed Israel ya akaamot+ ed mapalandey a rehyon na Efraim et nadngelan dan binmatik la ray Filisteo, kanian angiba met iran inmusil ed sikara diad panlalaban.23 Kanian inliktar nen Jehova so Israel ed saman ya agew,+ tan akasabi anggad Bet-aven+ so panlalaban.24 Balet naksawan lan maong iray lalaki ed Israel diad saman ya agew, ta impansamba ira nen Saul, ya inkuan to: “Naayew so too a mangan na antokaman a kakanen* antis ya onlabi tan anggad agak makabales ed saray kakabusol ko!” Kanian ag-angan na antokaman iray totoo.+25 Tan amin a totoo* et linmad katakelan, tan walay dakel a dilo diman.26 Sanen akasabid katakelan iray totoo, anengneng dan mantedter so dilo, balet anggapoy anggan sakey ya angan, ta antakot ira lapud impansamba ra.27 Balet agnadngel nen Jonatan ya impansamba nen ama to iray totoo,+ kanian indelnet tod dilo so nguro na baston a sankabembenan to. Sanen kinan to, sikatoy kinmasil.*28 Diad saman et inkuan na sakey ed saray totoo: “Impansamba nen amam iray totoo, ya inkuan to, ‘Naayew so too a mangan ed sayan agew!’+ Kanian naksawan lan maong iray totoo.”29 Balet inkuan nen Jonatan: “Inyakar nen amak so baleg a gulo* ed sayan dalin. Nengneng yo no panon ak a kinmasil lapud kinan ko iyan daiset a dilo.30 No angan komon natan iray totoo+ ed inala ran samsam ed kakabusol, mas dakel so apatey tayon Filisteo.”31 Diad saman ya agew et pinapatey da iray Filisteo manlapud Micmas ya anggad Aijalon,+ tan naknaksawan la ray totoo.32 Kanian nanlulumbaan iray totoo a mangalay samsam, tan inala da iray karnero, baka, tan saray kilaw a baka tan pinakgeran da iratan ed dalin, tan inakan da so karnen nandala.+33 Kanian oniay impasabi rad si Saul: “Mankakasalanan ed si Jehova iray totoo lapud kakanen da so karnen nandala.”+ Diad saman et inkuan to: “Agkayo nanmatoor. Mangitulin kayon tampol dia na baleg a bato.”34 Insan inkuan nen Saul: “La kayod saray totoo, tan ibaga yod sikara, ‘Iyakar yo dia so baka tan karnero yo, amin yo, tan pakgeran yo iratan dia, insan yo kanen. Agkayo mamangan na dala+ pian agkayo mankasalanan ed si Jehova.’” Kanian inyakar na amin a totoo so baka ra ed saman a labi tan diman da pinakgeran.35 Tan nampaalagey si Saul na altar a parad si Jehova.+ Saya so unonan altar ya impaalagey to parad si Jehova.36 Agnambayag et inkuan nen Saul: “Onla tayod saray Filisteo diad labi tan samsaman tayo ra ya anggad kaliwawa na kabuasan. Anggapoy ikera tayon mabilay ed sikara.” Diad saman et inkuan da: “Gawam no antoy maabig ed pakanengneng mo.” Insan inkuan na saserdote: “Mantepet tayo nid tuan Dios diad sayan pasen.”+37 Tan oniay intepet nen Saul ed Dios: “Onla ak ta ed saray Filisteo?+ Kasin iyawat mo ra ed lima na Israel?” Balet sikatoy ag-inebatan na Dios ed saman ya agew.38 Kanian inkuan nen Saul: “Singger kayo dia, amin yon papangulo na totoo, tan amtaen yo no antoy agawan kasalanan ed sayan agew.39 Ta unong a mabilay si Jehova, say angiliktar ed Israel, anggano say nankasalanan et si Jonatan ya ana’ko, sikatoy nepeg ya ompatey.” Balet anggapo ed saray totoo so inmebat ed sikato.40 Insan inkuan tod interon Israel: “Dia kayod sakey a dapag, tan sikami nen Jonatan ya ana’ko et diad sananey a dapag.” Diad saman et inkuan na totoo ed si Saul: “Gawam no antoy maabig ed pakanengneng mo.”41 Insan inkuan nen Saul ed si Jehova: “O Dios na Israel, ebatan mo ak komon ed panamegley na Tumim!”+ Insan apili ira di Jonatan tan Saul, tan nipuera iray totoo.42 Inkuan natan nen Saul: “Manpapalaranan+ kayo pian naamtaan no siopad sikami nen Jonatan ya ana’ko.” Tan apili si Jonatan.43 Insan inkuan nen Saul ed si Jonatan: “Ibagam ed siak no antoy ginawam.” Kanian inmebat ed sikato si Jonatan: “Tinmaway ak labat na daiset a dilo ed panamegley na nguro na baston a sankaegnaan ko.+ Wadia ak! Akaparaan ak ya ompatey!”44 Diad saman et inkuan nen Saul: “Dusaen ak komon na ambelabelat na Dios no agka ompatey, Jonatan.”+45 Balet inkuan na totoo ed si Saul: “Nepeg kasin ompatey si Jonatan—say angiyakar ed sayan baleg a pananalo*+ diad Israel? Agbalot itan nagawa! Unong a mabilay si Jehova, anggapoy anggan sakey a buek na ulo to a napelag ed dalin, ta sikatoy tinulongan na Dios ed ginawa tod sayan agew.”+ Kanian inliktar* na totoo si Jonatan, tan sikatoy ag-inatey.46 Kanian agla intuloy nen Saul so panguusil tod saray Filisteo, tan pinmawil met la iray Filisteo ed dalin da.47 Sigpot ya agamoran nen Saul so inkaari ed Israel tan sikatoy akilaban ed amin a kakabusol to diad kaliberliber, sumpad saray Moabita,+ Ammonita,+ Edomita,+ saray arari na Zoba,+ tan saray Filisteo;+ tan inerman a nila to et tinalo to ra.48 Tan sikatoy makpel ya akilaban tan tinalo to iray Amalekita+ tan inliktar toy Israel ed lima na saray managsamsam.49 Saray lalakin ananak nen Saul et si Jonatan, Isvi, tan si Malki-sua.+ Tan sikatoy walaan na duaran bibiin ananak; say ngaran na panguloan et Merab+ tan say yugtan et Mical.+50 Say asawa nen Saul et manngaray Ahinoam ya anak nen Ahimaaz. Say pangulo na armada to et manngaray Abner+ ya anak nen Ner, say pangamaen nen Saul.51 Si Kis+ so ama nen Saul, tan si Ner+ ya ama nen Abner et anak nen Abiel.52 Pinasya so panlalaban ed baetan nen Saul tan saray Filisteo legan na uley to.+ Sano makaromog si Saul na mabiskeg odino makpel a laki, sikatoy gawaen ton sundalo to.+
Paimanod leksab
^ Literal, “sakey a kalapar na uma,” salanti, say sukat na dalin a sanagew a bakaen na sakey paris a baka.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 13 Natan diad Antioquia et walaray propeta tan managbangat ed kongregasyon, si Bernabe ontan met si Simeon a tatawagen a Negro, tan si Lucio a taga Cirene, tan si Manaen a nanaral a kaiba nen Herodes a manuley na distrito, tan si Saulo.2 Sanen manlilingkor ira ed si Jehova tan manaayunal* ira, inkuan na masanton espiritu: “Ibiig yo si Bernabe tan si Saulo parad siak nipaakar ed kimey ya anawagan ko ed sikara.”3 Insan sikaray nanayunal tan nampikasi tan intapew da iray lima ra ed sikara tan pinaonla da la ra.4 Kanian sarayan lalaki, ya imbaki na masanton espiritu, so linma ed Seleucia, tan manlapu diman et nambarko ran amaarap ed Ciprus.5 Kasabi ra ed Salamis, impulong da so salita na Dios diad saray sinagoga na saray Judio. Kaiba ra met si Juan bilang managlingkor.6 Sanen aliber da lay interon isla angga ed Pafos, aromog day sakey a lakin managparles, sakey a palson propeta, sakey a Judion manngaran na Bar-Jesus,7 tan sikatoy kaiba na prokonsul* a si Sergio Paulo, sakey a lakin mautek. Impatawag toy Bernabe tan Saulo lapud pirpirawat toy ondengel ed salita na Dios.8 Balet si Elimas* a managparles (diad tua et ontan so impangipatalos ed ngaran to), so sinmumpa ed sikara, ta labay ton iyarawi ed pananisia so prokonsul.9 Sikatoy ninengneng a maong nen Saulo, a tinawag met a Pablo, ya apano na masanton espiritu,10 tan inkuan to: “O sikan too a napno na amin a klase na panagsaol tan amin a klase na kaugsan, anak na Diablo, tan kabusol na amin a bengatlan matunong, agmo ta tundaan a pikeweten iray maptek a dalan nen Jehova?11 Kanian natan, nia! idapo nen Jehova ed sika so lima to, tan nabulag ka tan agmo nanengneng so sinag na agew ed loob na sakey a panaon.” Et tampol a sinmakbong ed sikato so makapal a kelpa tan kabilungetan, tan mankarkarapkap a nananap na totoon mangitabin ed sikato.12 Tan sanen anengneng na prokonsul so agawa, sikatoy nagmaliw a mananisia lapud nikelawan ed bangat nen Jehova.13 Saray lalaki, a pati si Pablo, so nambarko manlapud Pafos tan akasabi ra ed Perga diad Pamfilia. Balet sinmian si Juan ed sikara tan pinmawil ed Jerusalem.14 Ingen, sikaray nantultuloy, a manlapud Perga et akasabi ra ed Antioquia diad Pisidia, tan sanen linmoob ira ed sinagoga diad agew na sabaton, sikaray yinmurong.15 Kayari na impanbasa ed Ganggan tan sulsulat na saray Propeta diad arap na totoo, saray manangasikaso na sinagoga so angibaki diad sikara, ya inkuan da: “Agagi, no walaan kayoy antokaman a salitan makapaseseg ed saray totoo, ibaga yo.”16 Kanian inmalagey si Pablo, tan sininyasan to ra, a kuan to:“Lalaki, sikayoran Israelita tan sikayo met ya ontatakot ed Dios, dengel kayo.17 Say Dios na sayan baley ya Israel so amili ed inmuunan atateng tayo, tan intandoro to ra sanen manaayam ira ed dalin na Ehipto bilang sangkaili tan impaway to ra ditan diad panamegley na mabiskeg a pakapanyari.*18 Tan diad loob na ngalngali apataplon taon et inanosan toy kagagawa ra diad kalawakan.19 Kayari ton dineral so pitoran nasyon ed dalin na Canaan, inapag to ed sikara so dalin unong ed tawir da:20 agawa itan ya amin kaleganan na ngalngali apat a lasus tan limamplon taon.“Tan kayari na saraya et inikdan to ra na saray ukom angga ed si propetan Samuel.21 Balet manlapu la ed saman et kinmerew ira na sakey ya ari, kanian inter na Dios ed sikara si Saul ya anak nen Kis, sakey a lakin nanlapud tribu nen Benjamin, diad loob na apataplon taon.22 Tan kayari ton inekal si Saul, tinuro toy David bilang ari ra, a sikatoy tinasian to, a kuan to, ‘Aromog koy David ya anak nen Jesse, sakey a lakin makapaliket ed pusok, a manggawa ed amin a panlabayan ko.’23 Manlapud ilalak na sayan too, inter na Dios ed Israel so sakey a manangilaban, si Jesus, unong ed sipan to,24 kayarin impulong nen Juan ed amin a totoo na Israel so bautismo bilang simbolo na panagbabawi (sakbay na insabi na sayan Sakey).25 Balet legan a susumpalen nen Juan so ministeryo to, ibabaga to, ‘Siopa ak unong ed iisipen yo? Aliwan siak iman. Balet, nia! walay sakey ya onsabin katumbokan ko ya agak makanepegan a mangukbar ed sandalyas to.’26 “Agagi, sikayoran ananak na kapolian nen Abraham tan saramay arum ni ed limog yo ya ontatakot ed Dios, sayan salita na kilalaban et nipasabi la ed sikatayo.27 Ta sayan Sakey et agkabat na saray manaayam diad Jerusalem tan saray manuley da, balet, sanen manguukom ira, sinumpal da iray bengatlan sinalita na saray Propeta, a babasaen a maksil ed kada Sabaton,28 tan anggano anggapoy aromog dan sengegan pian sikatoy pateyen da, kinerew da ed si Pilato a sikatoy pateyen.29 Natan, sanen asumpal da lay amin a bengatlan nisulat nipaakar ed sikato, sikatoy inleksab da ed kiew tan imponpon da ed sakey a pakanodnonotan a lubok.30 Balet sikatoy pinaoli na Dios manlapud inaatey;31 tan diad dakel ya agew et sikatoy nampanengneng ed saramay kaiba ton tinmatdang ed Jerusalem manlapud Galilea, a sikara natan so mantatasi ed totoo nipaakar ed sikato.32 “Kanian, iyaabawag mi ed sikayo so maong a balita nipaakar ed sipan ed inmuunan atateng tayo,33 a sigpot a sinumpal na Dios ed sikatayoran ananak da, a pinaoli toy Jesus, unong a nisulat diad komaduan salmo, ‘Sika so ana’ko, nagmaliw ak ya Amam ed sayan agew.’34 Tan sikatoy pinaoli na Dios manlapud inaatey, ya aglan balot ompawil ed kabulok, tan oniay impasakbay na Dios, ‘Ipatnag ko ed sikayoran totoo so napanmatalkan iran maaron-kaabigan ed si David.’35 Kanian diad sananey a salmo et inkuan to met, ‘Agmo abuloyan a nabulok so laman na say matoor ed sika.’36 Diad tua et sinumpal nen David diad dilin kailalakan to so malinlinew a linawa na Dios tan naugip ed patey tan imponpon a kaiba na inmuunan atateng to tan abulok so laman to.37 Balet, samay pinaoli na Dios et ag-abulok so laman to.38 “Kanian, amtaen yo komon, agagi, a diad panamegley nen Jesus et nipupulong ed sikayo so pakaperdona na saray kasalanan;39 tan saramay manisia et niyabawag ya andi-kasalanan diad panamegley to. Balet, agkayo niyabawag ya andi-kasalanan diad panamegley na ganggan nen Moises.40 Seguroen yo sirin ya agnagawa ed sikayo imay nikuan ed sulsulat na saray Propeta,41 ‘Nengneng yo itan, sikayoran managbalaw, tan pankelawan yo itan, tan nabalang kayo, ta diad saray agew yo et manggagawa ak na sakey a kimey ya agyon balot panisiaan anggano detalyado nin isalaysay itan ed sikayo.’”42 Natan sanen ompapaway la ray totoo, akikasi ra a salitaen to lamet iraya ed sikara diad ontumbok a sabaton.43 Kanian sanen nansisian la iray nantitipon diad sinagoga, dakel ed saray Judio tan saray proselita* a nandayew ed Dios so tinmumbok ed si Pablo tan Bernabe, a diad pitotongtong da et pinaseseg da ra a mansiansia ran makanepegan ed agnaparaan a kaabigan na Dios.44 Diad tinmumbok a sabaton et nandaragup so intero lawarin syudad pian ondengel ed salita nen Jehova.45 Sanen anengneng na saray Judio iray totoo, nanimon iran maong tan pinauges da iray imbaga nen Pablo.46 Kanian makmakpel a nansalitay Pablo tan Bernabe, a kuan da: “Kaukolan a salitaen mi nin unona ed sikayo so salita na Dios. Balet lapud agyo aawaten itan tan agyo ipapasen a makanepegan kayo ed bilay ya andi-anggaan, onla kami ed saray nasyon.47 Diad tua, oniay ingganggan ed sikami nen Jehova, ‘Tinuro ta ka bilang liwawa ed saray nasyon, pian sika so onkanan kilabanan anggad sankasampotan na dalin.’”48 Sanen nadngel iya na saray totoo na nasyones, nanliket ira tan inggloria ray salita nen Jehova, tan nagmaliw a mananisia iramay amin a walaan na dugan kipapasen na puso parad bilay ya andi-anggaan.49 Ontan met, say salita nen Jehova et nantultuloy a nipasabi ed saman ya interon pasen.50 Balet sinugsogan na saray Judio iray galgalangen a bibiin nandayew ed Dios tan saray manunaan a lalaki ed syudad, tan pinasegsegang day Pablo tan Bernabe tan imbantak da ra ed paway na syudad.51 Et impagpag dan dua iray dabok na saray sali* ra sumpad sikara tan linma ra ed Iconio.52 Tan saray disipulo et nantultuloy a napno na gayaga tan masanton espiritu.


text:
TEPET NA SARAY MANBABASA . . .
Nayari Kasin Man-Krismas Iray Kristiano?
Manisia so minilyon ya totoo ed interon mundo ya say Krismas et selebrasyon na birthday nen Jesu-Kristo. Pero, naisip mo ta la no kasin nanselebra na Krismas iray Kristiano nen first century, saramay mismon kakaaro nen Jesus? Tan kasin antam no antoy ibabaga na Biblia tungkol ed birthday? No naamtaan moy ebat ed saratan ya tepet, natalosan mo no nayari kasin man-Krismas iray Kristiano.
Unona, anggapoy nabasa ed Biblia ya inselebra nen Jesus odino arum nin matoor a lingkor na Dios so birthday da. Diad Biblia, duara labat so nabasan nanselebra na birthday. Pareho ran agmandadayew ed si Jehova a Dios, tan parehon walay agawan mauges ed selebrasyon da. (Genesis 40:20; Marcos 6:21) Base ed Encyclopædia Britannica, saray inmuunan Kristiano et kontra irad “paganon kustombre na panselebray birthday.”
Antoy petsa na inkiyanak nen Jesus?
Anggapoy ibabaga na Biblia ya eksakton petsa na inkiyanak nen Jesus. “Say agew na inkiyanak na Kristo et agnaamtaan ed Balon Sipan odino, diad arum ni ran reperensya,” so kuan na McClintock and Strong’s Cyclopedia. No talagan labay nen Jesus ya selebraan na saray papatumbok to so birthday to, sinegurado to komon ya amta day petsa na inkiyanak to.
Komadua, anggapoy nabasa ed Biblia ya nanselebray Krismas si Jesus odino anggan sakey ed saray disipulo to. Inkuan na New Catholic Encyclopedia ya say panagselebra na Krismas et inmunan abitla “diad insulat nen Philocalus ya Chronograph, sakey ya Romanon almanac ya say reperensya to et nen 336 [C.E.] la.” Malinew ya diad satan et abayag lan akompletoy Biblia tan pigan lasus taon lay apalabas manlapud impanbilay nen Jesus diad dalin. Kanian, oniay komento na McClintock and Strong: “Say panselebra na Krismas et agnanlapud Dios, tan agmet itan nanlapud Balon Sipan.” *
Anton okasyon so ingganggan nen Jesus ya selebraan na saray disipulo to?
Lapud si Jesus so Sankamaongan ya Managbangat, malinew iray instruksion tod saray papatumbok to, tan akarekord iratan ed Biblia. Pero anggapoy instruksion to ya manselebra ira na Krismas. Say sakey ya teacher et agto labay ya onlampas iray estudyante ed inter ton instruksion. Ontan met ed si Jesus, agto labay ya saray papatumbok to et ‘onlampas ed saray bengatlan nisulat’ ed Masanton Kasulatan.—1 Corinto 4:6.
Wala balet so sakey ya importantin okasyon ya sinelebraan na amin ya inmuunan Kristiano—say pannodnonot, odino Memoryal, na impatey nen Jesus. Imbagan mismo nen Jesus ed saray disipulo to no kapigan tan no panon da itan ya nodnonoten. Sarayan espisipikon instruksion pati say eksakton petsa na impatey to et akarekord ed Biblia.—Lucas 22:19; 1 Corinto 11:25.
On, say Krismas et selebrasyon na birthday, tan satan ya paganon kustombre et agsinelebraan na saray inmuunan Kristiano. Sakey ni, anggapoy nabasa ed Biblia ya nanselebray Krismas si Jesus o anggan siopa. Saratan so rason no akin ya manisia so minilyon ya Kristiano ed interon mundo ya agnayari ed sikara so Krismas.
^ par. 6 Parad kaaruman ya impormasyon tungkol ed nanlapuan na kaslakan ya tradisyon na Krismas, nengnengen so artikulon “Antoy Ibabaga na Biblia Tungkol ed Krismas?” ya available ed www.jw.org/pag.


text:
SAY PANAG-BANTAYAN—PANARALAN YA EDISYON Setyembre 2015
Walad sayan isyu iray aaralen ya artikulo parad Oktubre 26 anggad Nobyembre 29, 2015.
Kasin Mansasagpot Ka Pian Naalig Moy Inkatatken nen Kristo?
Anggano abaybayag tayo lan manlilingkor ed si Jehova, sarag tayo ni tuloytuloy ya onaligwas ed espiritual.
Kasin Napanmatalkan so Konsiensiam?
Nengnengen no panon itan ya makatulong pian duga iray desisyon mo nipakaar ed pangasikasod laman, panagrelaks, tan panagpulong.
“Talindeg Kayo ed Pananisia”
Antoy naaralan tayo nipaakar ed pananisia diad samay impanakar nen Pedro ed danum?
Anto ray Paneknek ya Inar-aro Itayo nen Jehova?
Kasin mairap mon talosan odino awaten ya inar-aro ka nen Jehova?
Panon Tayon Nipanengneng ya Inar-aro Tayoy Jehova?
Aliwan basta diad emosyon labat.
ISTORYAY BILAY
Maliket so Bilay Ko Lapud Bendisyon nen Jehova
Basaen so istoryay bilay nen Melita Jaracz, ya masulok ya 50 taon ed sigpot panaon ya serbisyo, kaiba toy asawa ton si Ted Jaracz, na Mananguley ya Ulop.


text:
“Siopa so Peteg a Matoor tan Makabat ya Aripen?”
“Siopa so peteg a matoor tan makabat ya aripen a tinuro na katawan to a mangasikaso ed saray lingkor na sankaabungan to?”—MAT. 24:45.
1, 2. Siopa so uusaren nen Jesus ya mamakan ed sikatayo, tan akin ya kaukolan tayon nabirbir no siopa itan?
“AGAGI, agko la nabilang no aminpiga yo ak lan inikdan na dugarugan artikulo diad panaon ya kakkaukolan ko.” Satan so imbaga na sakey ya sister diad sulat to pian pisalamatan iray agagin mantratrabahod world headquarters tayo. Kasin ontan met so naliliknam? Dakel ed sikatayo so ontan. Pankelawan tayo ni kasi itan? Andi.
2 Say pakakaawat tayo na espiritual a naakan ed dugan panaon et paneknek ya totooren nen Jesus, say Ulo na kongregasyon, so sipan ton pakanen itayo. Siopay uusaren ton mamakan ed sikatayo? Nen iiter toy tanda na kiwawala to, imbaga to ya usaren toy “matoor tan makabat ya aripen” a mangiter na ‘naakan diad dugan panaon’ ed saray lingkor na sankaabungan to. * (Basaen so Mateo 24:45-47.) Say matoor ya aripen so uusaren nen Jesus ya mamakan ed saray tuan papatumbok to ed sayan panaon na anggaan. Kaukolan tayon nabirbir no siopa so matoor ya aripen. Akadependid satan so espiritualidad tayo tan say relasyon tayod Dios.—Mat. 4:4; Juan 17:3.
3. Anto ray eksplinasyon na saray publikasyon tayo nensaman nipaakar ed matoor ya aripen?
3 Anto sirin so labay ya ibaga na ilustrasyon nen Jesus nipaakar ed matoor ya aripen? Nensaman et onia ray eksplinasyon na saray publikasyon tayo: Nen Pentecostes 33 C.E., tinuro nen Jesus so matoor ya aripen a mangasikasod saray lingkor na sankaabungan to. Irerepresenta na aripen so amin ya alanaan a Kristiano ed dalin bilang grupo diad antokaman a panaon manlapud 33 C.E. anggad natan. Saray lingkor na sankaabungan et ontutukoy lanlamang ed saray alanaan bilang indibidual. Nen 1919, tinuro nen Jesus so matoor ya aripen a “mangasikaso ed amin a kayarian to”—amin ya sakop na Panarian to diad dalin. Balet kayari maalwar ya impanaral tan impandalepdep tekep na pikakasi, anengneng ya say pakatalos tayod saray imbaga nen Jesus nipaakar ed matoor tan makabat ya aripen et kaukolan ya linewen. (Uli. 4:18) Aralen tayo itan ya ilustrasyon, tan no akin ya importante itan ed sikatayo, balanglan diad tawen o diad dalin so ilalo tayo.
KAPIGAN SO KASUMPALAN NA ILUSTRASYON?
4-6. Akin ya nibaga tayon say ilustrasyon nen Jesus nipaakar ed matoor ya aripen et ginmapo labat kayari 1914?
4 Nanengneng ed konteksto na ilustrasyon nipaakar ed matoor tan makabat ya aripen a ginmapo itan ya nagawa, aliwan nen Pentecostes 33 C.E., noagta diad sayan panaon na anggaan. Nengnengen tayoy ibabaga na Biblia no akin et nibaga tayo itan.
5 Say ilustrasyon nipaakar ed matoor ya aripen et kabiangan na propesiya nen Jesus nipaakar ed ‘tanda na kiwawala to tan say kasampotan na sistema na mundo.’ (Mat. 24:3) Say unonan kabiangan na propesiyad Mateo 24:4-22 et walay duaran kasumpalan to—unona, manlapud 33 C.E. anggad 70 C.E., tan komadua, say mas baleg ya kasumpalan to diad panaon tayo. Kasin say labay ya ibaga na satan et duara met so kasumpalan na propesiya nen Jesus nipaakar ed matoor ya aripen? Andi.
6 Manlapud Mateo 24:29, say tutukoyen la nen Jesus et saray nagawad panaon tayo. (Basaen so Mateo 24:30, 42, 44.) Nipaakar ed saray nagawad baleg ya kairapan, imbaga to ya saray totoo et “nanengneng da so Anak na too ya onsasabi a walad saray lurem na tawen.” Insan diad mensahe to parad saramay manbilay ed kaunoran iran agew, imbaga ton kaukolan day mansiansian alerto. Inkuan to: “Agyo amta no anton agew so isabi na Katawan yo,” tan “diad oras ya agyo iisipen et onsabi so Anak na too.” * Nanengneng ya diad saray nantutumbokan ya imbaga nen Jesus a nagawad kaunoran iran agew et kaiba so ilustrasyon nipaakar ed matoor ya aripen. Kanian nibaga tayo ya say propesiya to nipaakar ed matoor ya aripen et ginmapo labat kayari inggapo na kaunoran iran agew nen 1914. Akin ya nibaga tayon makatunongan itan?
7. Anton importantin tepet so linmesa kagapoy panaon na panag-ani, tan akin?
7 Isipen pan magano so tepet ya, “Siopa so peteg a matoor tan makabat ya aripen?” Nen inmunan siglo, agla kaukolan ya itepet itan. Singa naaralan tayod apalabas ya artikulo, sarag na saray apostol so manggaway milagro, pati say mangipasa na mamilagron regalo bilang paneknek ya susuportaan ira na Dios. (Gawa 5:12) Kanian agla kaukolan ya itepet no siopa so peteg ya tinuro na Kristo a mangidaulo. Nen 1914 balet, duma lay situasyon. Ginmapoy panaon na panag-ani ed satan a taon. Panaon la pian ibiig iray sisanyas ed saray trigo. (Mat. 13:36-43) Kagapo na panaoy panag-ani, walay linmesan importantin tepet: Lapud amayamay so peke ya Kristianon mangibabaga a sikaray tuan papatumbok nen Jesus, panon ya nabirbir so trigo—saray alanaan a Kristiano? Naamtaan tayoy ebat ed samay ilustrasyon nipaakar ed matoor ya aripen. Saray alanaan a papatumbok na Kristo et saramay napepesel ed espiritual.
SIOPA SO MATOOR TAN MAKABAT YA ARIPEN?
8. Akin et duga labat ya alanaan iran Kristiano so manugyop ed matoor ya aripen?
8 Say matoor ya aripen et kaukolan a tugyopen na alanaan iran Kristiano diad dalin. Sikaray tinawag ya “saray saserdote a manari” tan ingganggan iran mangipulong ed alay abig iran bengatla ya ginawa na Dios. (1 Ped. 2:9) Duga labat sirin ya “saray saserdote a manari” et direktan mibiang ed pangibangat na katuaan ed saray kapananisiaan da.—Mal. 2:7; Apo. 12:17.
9. Kasin kaibad matoor ya aripen so amin ya alanaan a Kristiano ed dalin? Ipaliwawa.
9 Kasin kaibad matoor ya aripen so amin ya alanaan ed dalin? Andi. Diad tua, aliwan amin ya alanaan et mangitataryay espiritual ya naakan parad saray kapananisiaan dad interon mundo. Wala ray trigo—alanaan ya agagi—ya manlilingkor bilang ministeryal a lingkor odino elder ed saray kongregasyon da. Manbabangat irad saray kaabungan tan kongregasyon, tan matoor dan susuportaay panangiwanwan ya manlalapud headquarters. Balet ag-ira kaiban mangitatarya na espiritual a naakan parad saray agagi ed interon mundo. Wala met iray alanaan ya agagin bibii. Mapaabeba ira tan agdan balot pipilaleken so manbangat ed kongregasyon.—1 Cor. 11:3; 14:34.
10. Siopa so matoor tan makabat ya aripen?
10 Siopa sirin so matoor tan makabat ya aripen? Singa ed samay impamakan nen Jesus ed dakel panamegley na pigpigara nen inmunan siglo, satan ya aripen et tugyopen na melag a grupo na alanaan ya agagin lalaki ya direktan mibibiang ed pangipaparaan tan pangiiter na espiritual a naakan legay kiwawala na Kristo. Kaleganay kaunoran iran agew, saray alanaan ya agagin lalaki ya manugyop ed matoor ya aripen et saniiban manlilingkor ed headquarters. Pigaran dekada la a satan ya aripen et say Mananguley ya Ulop na Saray Tasi nen Jehova. Imanoen balet ya anggano tugyopen na pigaran indibidual so aripen, diad ilustrasyon nen Jesus et parad sakey (singular) so salitan inusar to ya impanukoy ed “aripen.” Kanian saray desisyon na Mananguley ya Ulop et gagawaen da bilang sakey a grupo.
SIOPA RAY LINGKOR NA SANKAABUNGAN?
11, 12. (a) Anto so duaran kimey ya niiter ed matoor tan makabat ya aripen? (b) Kapigan tinuro nen Jesus so matoor ya aripen a mangasikasod saray lingkor na sankaabungan to, tan siopay pinili to?
11 Diad ilustrasyon nen Jesus, walay duaran mandumaan ya kimey a niiter ed matoor tan makabat ya aripen. Say unona et pangasikasod saray lingkor na sankaabungan; say komadua et pangasikasod amin a kayarian na katawan. Lapud say kasumpalan na sayan ilustrasyon et diad sayan panaon na anggaan, sayan duaran kimey sirin et niiter labat kayari inggapo na kiwawala nen Jesus bilang ari nen 1914.
12 Kapigan tinuro nen Jesus so matoor ya aripen ya mangasikasod saray lingkor na sankaabungan to? Pian naebatan itan, ompawil tayod 1914—say inggapo na panaoy panag-ani. Singa naaralan tayo la, diad satan a panaon et dakel so mankuan a Kristiano. Dinan so grupon pampilian nen Jesus na turoen ton matoor ya aripen? Naebatan itan a tepet kayari dan inusisa nen Ama to so templo manlapud 1914 anggad kagapo na 1919. * (Mal. 3:1) Aliketan irad melag a grupo na matoor ya Estudyante na Biblia ya impapuson manpapaigiyad si Jehova tan ed Salita to. Siempre, kaukolan day nalinisan balet ta mapaabeba dan inawat so panangipetek legay panaon na panagsubok tan panagpino. (Mal. 3:2-4) Saraman ya matoor ya Estudyante na Biblia so tuan Kristianon trigo. Nen 1919, amili si Jesus ed sikara na kualipikadon alanaan ya agagin lalaki a magmaliw ya membro na matoor tan makabat ya aripen tan tinuro to ran mangasikasod saray lingkor na sankaabungan to.
13. Siopa ray kaibad saray lingkor na sankaabungan, tan akin?
13 Siopa sirin iray lingkor na sankaabungan? Saramay papakanen. Diad kagapo na kaunoran iran agew, amin ya lingkor na sankaabungan et alanaan. Balet asabi panaon, kaiba met lad satan so baleg ya ulop na arum a karnero. Diad panaon tayo, mas dakel lay arum a karnero ya kaibad “sakey a pulok” ya idadaulo na Kristo. (Juan 10:16) Sayan duaran grupo et parehon minanabang ed espiritual a naakan ya itatarya ed dugan panaon na matoor ya aripen. Panon to balet iray membro na Mananguley ya Ulop ya manugyop natan ed matoor tan makabat ya aripen? Kaukolan da met so mangan ed espiritual. Kanian mapaabeba dan bibidbiren ya bilang indibidual et lingkor met ira na sankaabungan, singa ed arum ya tuan papatumbok nen Jesus..
14. (a) Anto so responsabilidad na matoor ya aripen, tan anto ray kaibad satan? (b) Antoy impasakbay nen Jesus ed matoor tan makabat ya aripen? (Nengnengen so kahon ya “No Bilang ta say Mauges ya Aripen . . . ”)
14 Baleg ya responsabilidad so inter nen Jesus ed matoor tan makabat ya aripen. Nensaman, say panmamatalekan ya aripen o manag-asikaso so mangaasikaso ed interon sankaabungan na katawan to. (Luc. 12:42) Mipadpara, responsabilidad na matoor tan makabat ya aripen ya asikasoen so espiritual a sankaabungan na Kristo. Kaibad satan so pangasikasod saray materyal ya kaykayarian, say panagpulong a kimey, saray programa na asemblea tan kombension, tan say pamapawala na saray nibased Biblia ya literatura parad ministeryo, personal ya panagaral, tan kongregasyon. Mandedepende iray lingkor na sankaabungan ed amin ya espiritual a naakan ya itatarya na matoor ya aripen.
TINURO YA MANGASIKASO ED AMIN A KAYARIAN NA KATAWAN—KAPIGAN?
15, 16. Kapigan imatalek nen Jesus ed matoor ya aripen so amin a kayarian to?
15 Kapigan so pangiter nen Jesus ed komaduan kimey, say ‘pangasikaso ed amin a kayarian to’? Oniay imbaga nen Jesus: “Maliket itan ya aripen no sikatoy nasabian na katawan to ya ontan so gagawaen to! Tua kuan ko ed sikayo, Sikatoy turoen ton mangasikaso ed amin a kayarian to.” (Mat. 24:46, 47) Imanoen ya iter nen Jesus so komaduan kimey kayari isabi to tan no nasabian toy aripen ya “ontan so gagawaen to,” salanti, matoor ya mangitataryay espiritual a naakan. Sirin, aliwan bansag so pangiter tod duaran kimey. Pian natalosan tayo no panon tan kapigan turoen nen Jesus so aripen ya mangasikaso ed amin a kayarian to, kaukolan tayon naamtaay duaran bengatla: no kapigan so isabi to tan no anto ray kaibad kayarian to.
16 Kapigay isabi nen Jesus? Naromog so ebat ed konteksto. Tandaan a say “isabi” nen Jesus ya abitlad inmuna iran bersikulo et tutukoyen toy panaon na isabi to pian iyabawag tan ipaakseb so panangukom diad anggaan na sayan sistema. * (Mat. 24:30, 42, 44) Kanian say isabi nen Jesus ya abitlad ilustrasyon nipaakar ed matoor ya aripen et nagawa legan na baleg ya kairapan.
17. Antoy kaibad saray kayarian nen Jesus?
17 Antoy kaibad “amin a kayarian” nen Jesus? Aliwa labat a saray wadiad dalin, noagta pati saray walad tawen. Inkuan to: “Amin a pakauley ed tawen tan diad dalin so niiter la ed siak.” (Mat. 28:18; Efe. 1:20-23) Kaibad saray kayarian to natan so Mesianikon Panarian, ya nagmaliw a kayarian to manlapu la nen 1914 tan inabang to itan ed saray alanaan ya papatumbok to.—Apo. 11:15.
18. Akin ya maliket si Jesus a mangiter ed kimey ya pangasikasod amin a kayarian to?
18 Base ed saray apantongtongan tayo, antoy konklusyon tayo? Sano onsabi Jesus pian mangukom legan na baleg ya kairapan, nasabian ton agpapaulyanan na matoor ya aripen so kimey a pangitarya na espiritual a naakan ed dugan panaon diad saray lingkor na sankaabungan. Kanian maliket ya iter nen Jesus ed aripen so komaduan kimey—say pangasikasod amin a kayarian to. Nagawa iya sano wala la rad tawen pian miuley ed sikato.
19. Kasin mas baleg so premyo ed tawen na matoor ya aripen nen say arum nin alanaan? Ipaliwawa.
19 Kasin mas baleg so premyo ed tawen na matoor ya aripen nen saray arum nin alanaan? Andi. Say premyon insipan ed melag a grupo nensaman et naawat met lanlamang na arum. Nengnengey imbaga nen Jesus ed 11 a matoor ya apostol to ed samay labi sakbay na impatey to. (Basaen so Lucas 22:28-30.) Insipan tod satan a melag ya grupo na lalaki ya walay premyo da lapud impanmatoor da. Sikaray miuley ed trono to bilang arari. Balet kalabas na pigaran taon, impaamta to ya nakaiba ton manuley so amin ya 144,000. (Apo. 1:1; 3:21) Ontan met, singa samay akasulat ed Mateo 24:47, insipan ton say melag a grupo na lalaki—alanaan ya agagin manugyop ed matoor ya aripen—et turoen ton mangasikasod amin a kayarian to. Balet diad tua, amin ya 144,000 et nakaiba ton manuley ed tawen.—Apo. 20:4, 6.
20. Akin ya anuro si Jesus na matoor ya aripen, tan antoy determinadom ya gawaen?
20 Singa ed impamakan nen Jesus ed dakel panamegley na pigpigara nen inmunan siglo, natan et papakanen toy dakel panamegley na matoor tan makabat ya aripen. Tinuro to itan ya aripen pian naseguron tuloytuloy ya napakan ed espiritual legay kaunoran iran agew iray tuan papatumbok to, saray alanaan tan arum a karnero. Komon ta itultuloy tayon apresyaen itan ya uksoyan diad matoor ya panuportad saray alanaan ya agagi a manugyop ed matoor tan makabat ya aripen.—Heb. 13:7, 17.
^ par. 2 Parapo 2: Diad akaunan inkagawa, walay miparan ilustrasyon nen Jesus ya tinukoy toy “aripen” bilang “manag-asikaso” tan “saray lingkor na sankaabungan” bilang “ulop na saray lingkor to.”—Luc. 12:42-44.
^ par. 6 Parapo 6: Say “isabi” na Kristo (diad Griego, er′kho·mai) et midumaan ed “kiwawala” to (pa·rou·si′a). Say agnanengneng ya kiwawala to et onggapo antis na isabi to pian mangukom.
^ par. 12 Parapo 12: Nengnengen so artikulon “Nia! Wala Ak ed Sikayo ed Amin ya Agew,” ed sayan isyu, pahina 10-12, parapo 5-8.
^ par. 16 Parapo 16: Nengnengen so artikulon “Ibagam ed Sikami, Kapigan Nagawa Irayan Bengatla?” ed sayan isyu, pahina 7-8, parapo 14-18.


text:
LEKSION 37
Akitongtong si Jehova ed si Samuel
Say Atagey ya Saserdoten si Eli et walay duaran anak ton laki. Say ngaran da et Hofni tan Finehas. Saserdote ira diad tabernakulo. Agda uunoren iray ganggan nen Jehova tan mauges so gagawaen da ed saray totoo. No mangawit na bagat iray Israelita parad si Jehova, alaen di Hofni tan Finehas so parte na karne ya labalabay da. Naamtaan nen Eli so gagawaen na ananak to, balet agto ra binano. Paulyan labat kasi nen Jehova iyan nagagawa?
Anggano mas ugaw nin maong si Samuel nen si Hofni tan Finehas, agto ra inalig. Maliket si Jehova ed si Samuel. Aminsan ya labi, nen nanaugip si Samuel, walay arengel ton boses ya manatawag ed sikato. Binmangon, tan batik ed si Eli. Kuan nen Samuel: ‘Wadia ak!’ Balet imbaga nen Eli: ‘Agta ka tinawag. Ugip ka la.’ Kanian dinmukol lamet si Samuel. Insan arengel to lamet may boses. Nen komatlo lan arengel nen Samuel imay boses, naisip nen Eli ya si Jehova imay manatawag ed si Samuel. Imbaga tod Samuel ya no narengel to lamet so boses, say iyebat to: ‘Mansalita ka, Jehova, ta ondedengel so lingkor mo.’
Pinmawil si Samuel ed dukolan to. Insan arengel to: ‘Samuel! Samuel!’ Inmebat si Samuel: ‘Mansalita ka ta ondedengel so lingkor mo.’ Imbaga nen Jehova ed sikato: ‘Ibagam ed si Eli ya dusaen ko tan say pamilya to. Amta to ya mauges iray gagawaen na ananak to diad tabernakulok, balet agto ra binano.’ Kaimbuasan to, nilukasan nen Samuel iray puerta na tabernakulo, ta ontan so gagawaen to kada kabuasan. Antakot ton ibaga ed atagey ya saserdote imay imbaga nen Jehova ed sikato. Balet tinawag nen Eli si Samuel tan tinepetan to: ‘Antoy imbaga nen Jehova ed sika ey? Ibagam ed siak ya amin.’ Kanian imbagan amin nen Samuel ed si Eli.
Legan ya ombabaleg si Samuel, sikatoy tuloytuloy ya tinulongan nen Jehova. Diad interon Israel, amta na amin ya si Samuel so pinili nen Jehova ya magmaliw ya propeta tan ukom.
“Nonot mo sirin so Makapadinayew a Manamalsam legan a wala ka nid kalangweran.”—Eclesiastes 12:1


text:
LEKSION 70
Impaamta na Saray Anghel ya Niyanak Lay Jesus
Ingganggan nen Cesar Augusto, say manuley na Empiryo na Roma, ya ompawil so amin ya Judio ed baley ya angiyanakan ed sikara pian manparehistro. Kanian linmay Jose tan Maria ed Betlehem ta taga ditan so pamilya di Jose. Diad saman et asingger lan mananak si Maria.
Kasabi nen Jose tan Maria ed Betlehem, anggapo lay naalmo dan napanayaman kanian dia lad kulongan na ayep so nila da. Diman inyanak nen Maria si Jesus. Binalkot toy anlemek ya abel insan to imparukol ed kuwadra ya papanganan na ayayep.
Diad uma ya asingger ed Betlehem, wala ray managpastol ya sanlabin manbabantay na saray karnero da. Biglan walay nampanengneng ed sikara ya anghel tan sinminag ed kaliberliber da so gloria nen Jehova. Ataktakot iray managpastol, balet imbaga na anghel: ‘Agkayo natatakot. Walay balibalin ibalitak ed sikayo. Niyanak la natan so Mesias diad Betlehem.’ Insan biglan nampanengneng met so dakdakel nin anghel diad tawen, tan imbaga ra: “Nigloria so Dios ed tawen, tan diad dalin et niwalay deen.” Insan agla anengneng na saray managpastol iramay anghel. Antoy ginawa na saray managpastol?
Imbaga da: ‘Onla tayo la sirin ya tampol ed Betlehem.’ Nanapura iran linma tan nalmo day Jose tan Maria tan say kapkapangiyanak ya baby da diman ed kulongan na ayep.
Mankelaw so amin ya akarengel ed istorya na saray managpastol tungkol ed imbaga na anghel. Inisip ya maong nen Maria imay imbaga na anghel tan agton balot nilingwanan. Nen pinmawil iramay managpastol diad uma ya kawalaan na saray karnero da, akisalamat ira ed si Jehova ed amin ya anengneng tan arengel da.
“Nanlapu ak ed Dios tan wadia ak. Agak dia linma unong ed panlabayan ko, noagta imbaki to ak.”—Juan 8:42


text:
LEKSION 94
Akaawat na Masanton Espiritu Iray Disipulo
Nen Pentecostes 33 C.E., samploran agew kapawil nen Jesus ed tawen, saray disipulo to et akaawat na masanton espiritu. Diad saman et linmad Jerusalem iray totoon nanlapud nanduruman lugar pian mipiesta. Nantitipon so manga 120 ya disipulo nen Jesus diad kuarto ed tagey na sakey ya abung. Insan biglan walay agawa ya makapakelaw. Walay singa apoy ya dinmapo ed ulo na kada disipulo, tan amin da et akapansalita na nanduruman lenguahe. Walay tanol na singa maksil a dagem ya manungol ed interon abung.
Saray totoon linmad Jerusalem ya nanlapud arum ya bansa et arengel da so ungol, kanian batik irad saman ya abung pian nengnengen no antoy nagagawa. Mankelaw ira nen arengel da iray disipulo ya mansasalita na nanduruman lenguahe. Imbaga da: ‘Di ba, taga Galilea iraya? Akin balet et makapansalita ira na lenguahe tayo?’
Insan inmalagey si Pedro tan saray arum ya apostol diad arap na dakel ya totoo. Impaliwawa nen Pedro no panon ya pinatey si Jesus balet ta binilay lamet nen Jehova. Imbaga nen Pedro: ‘Natan et wala lad tawen si Jesus diad nikawanan na Dios, tan inkalbo to imay im-promise ton masanton espiritu. Atan so rason no akin ya anengneng tan arengel yo irayan milagro.’
Akasabid puso na totoo iray imbaga nen Pedro, kanian tinepet da: “Antoy nepeg min gawaen?” Imbaga tod sikara: ‘Magbabawi kayo ed saray kasalanan yo tan manpabautismo kayo ed ngaran nen Jesus. Makaawat kayo met na regalo ya masanton espiritu.’ Diad saman ya agew et manga 3,000 so nampabautismo. Manlapu lad saman, mapmaples ya dinmakel so disipulo diad Jerusalem. Tinulongan na masanton espiritu iray apostol ya makabuo na saray kongregasyon pian nibangat da ed saray disipulo so amin ya ingganggan nen Jesus ed sikara.
“No diad sangim et iyaabawag mon si Jesus so Katawan, tan diad pusom et ipapatnag moy pananisia a sikatoy pinaoli na Dios manlapud inaatey, niliktar ka.”—Roma 10:9


text:
KAPITULO 8
Saray Uusaren ed Panagpulong—Pangipa-publish na Literatura Parad Totoo
1, 2. (a) Nen inmunan siglo, antoy akatulong pian nipulong so maong a balita ed interon sakop na Empiryo na Roma? (b) Antoy paneknek ya tutulongan itayo nen Jehova natan? (Nengnengen so kahon ya “ Maong a Balita ed Masulok ya 670 a Lenguahe.”)
AGMAKAPANISIA iray binmisitad Jerusalem ed narerengel da. Malinew ya makakapansalita na sananey a lenguahe iray taga Galilea, tan makapainteres so mensahen ipapasabi dad saray ondedengel. Pentecostes 33 C.E. ed saman, tan mamilagron akaawat iray disipulo na regalon pakapansalitay nanduruman lenguahe. Paneknek itan ya tutulongan ira na Dios. (Basaen so Gawa 2:1-8, 12, 15-17.) Say maong a balitan impulong dad saman ya agew et akasabid saray totoon nanlapud nanduruman lugar tan asabi panaon et anggad interon sakop na Empiryo na Roma.—Col. 1:23.
2 Diad panaon tayo, agla mamilagron makapansalitay nanduruman lenguahe iray lingkor na Dios. Balet, mas dakel a lenguahe so napupulongan da nen say nen inmunan siglo ta ipapatalos day mensahe na Panarian ed masulok lan 670 a lenguahe. (Gawa 2:9-11) Angi-publish na amayamay ya literatura iray totoo na Dios diad dakel a lenguahe kanian say mensahe na Panarian et akasabi lad amin a parte na mundo. * Paneknek met iya ya uusaren nen Jehova so Ari ya si Jesu-Kristo pian idaulo so panagpulong a kimey. (Mat. 28:19, 20) Legan tayon rerepasoen iray pigaran inusar pian nagawaan iyan kimey ed apalabas ya masulok a 100 taon, imanoen no panon itayon tuloytuloy ya ipapasal na Ari pian nipanengneng so interes ed saray totoo tan napaseseg itayon magmaliw ya managbangat na Salitay Dios.—2 Tim. 2:2.
Ipapasal na Ari Iray Lingkor To ya Mantanem na Bukel na Katuaan
3. Akin ya manguusar tayoy nanduruman kagawaan ed panagpulong?
3 Inyaliling nen Jesus so “salita na Panarian” ed bukel, tan say puso na too ed dalin. (Mat. 13:18, 19) Say sakey a dumaralos et manguusar na nanduruman kagawaan pian bukalkalen so dalin tan iparaan ya taneman na bukel. Mipadpara, angusar iray totoo na Dios na nanduruman kagawaan ya akatulong ed sikaran niparaan so puso na minilyon a totoo ya mangawat ed mensahe na Panarian. Wala ray kagawaan ya agano da labat ya inusar. Saray arum balet et mausa-usar ni anggad natan, singa saray libro tan magasin. Miduma iray paraan ya abitlad apalabas a kapitulo, ta amin ya uusaren ed panagpulong a pantongtongan ed sayan kapitulo et tinmulong ed saray manangipalapag na Panarian pian personal a mitongtong ed totoo.—Gawa 5:42; 17:2, 3.
4, 5. Panon ya inusar so phonograph, balet antoy ag-agawaan na satan?
4 Inrekord iran paliwawa. Nen 1930’s anggad 1940’s, angusar iray publisher na inrekord iran sermon ed Biblia ya ipaparengel panamegley na portable phonograph. Kulang ya limaran minuto so kada rekording. No maminsan, antirikey so tema na saratan, singa say “Trinidad,” “Purgatoryo,” tan “Panarian.” Panon ya uusaren iratan? Oniay imbaga nen Brother Clayton Woodworth ya abautismoan nen 1930 diad America: “Lilibiten koy akamaletan portable phonograph, ya walaay pinagkalima ton kaukolan ya ipuesto ed gilig na plaka pian man-play. Onasingger ak ed puerta, lukasan koy maleta, ipuestok so arm, tan man-doorbell. No lukasan na householder so puerta, ibagak: ‘Walay importantin mensahe ya labay kon iparengel ed sikayo.’” Antoy reaksion na totoo? Oniay imbaga nen Brother Woodworth: “Mabetbet ya positiboy reaksion na totoo. No maminsan balet, basta da labat ikapot so puerta. Kaslakan ya nababaloan dan manlalako ak na phonograph.”
5 Kasabi 1940, wala lay masulok ya 90 nanduruman inrekord a paliwawa tan masulok ya 1 milyon a kopya. Oniay imbaga nen John E. Barr a manpapayunir diad Britain ed saman a panaon tan nagmaliw a membro na Mananguley ya Ulop: “Legan na taon 1936 anggad 1945, lanang ak ya akaawit na phonograph. Diad tua, no anggapo iman singa agak makapanpulong. Talagan makapaseseg ya narengel so boses nen Brother Rutherford diad puerta; singa kaibam ya mismo. Siempre, agmagenap so pangusar na phonograph diad panagbangat ed ministeryo, say abilidad ya sabiey puso na totoo.”
6, 7. (a) Anto ray pankaabigan tan limitasyon na impangusar ed testimony card? (b) Panon ya imbangat nen Jehova no antoy ibaga tayo?
6 Testimony card. Manlapu nen 1933, pinaseseg iray publisher ya mangusar na testimony card ed panagpulong dad kaabungan. Satan a card et manga 3 x 5 inch so kabaleg to. Nankarga itan na antikey ya mensahed Biblia tan deskripsion na nibased Biblia a literatura ya nayarin naawat na householder. Iderew labat na publisher so card ed householder tan pabasa to itan. Oniay imbaga nen Lilian Kammerud ya nanmisionero ed Puerto Rico tan Argentina: “Agustoan koy pangusar na testimony card ed panagpulong.” Akin? “Aliwan amin ed sikatayo et marunong ya manpulong. Kanian atulongan ak na satan ya napasal ya onasingger ed totoo” so inkuan to.
7 Oniay komento nen Brother David Reusch ya abautismoan nen 1918: “Akatulong so testimony card ed saray agagi ta pigpigara so manisian dugay nipupulong da.” Wala balet so limitasyon na testimony card. Inkuan ni nen Brother Reusch: “No maminsan, say amta na arum et agkami makapansalita. Diad tua, singa ontan so dakel ed sikami. Balet ipaparaan kami nen Jehova ya mitongtong ed totoo bilang ministro to. Agla mabayag, ibangat toy ibaga mi diad pangipasal tod sikamin mangusar na Kasulatan diad puerta. Ginawa to iya panamegley na Teokratikon Eskuelaan Parad Ministeryo ya ginmapo nen 1940’s.”—Basaen so Jeremias 1:6-9.
8. Panon kan naipasal nen Jesu-Kristo?
8 Libro. Manlapu nen 1914, angi-publish iray totoo nen Jehova na masulok ya 100 a nanduruman libro ya mangipapaliwawad Biblia. Pigarad saraman ya libro so espisipikon denisinyo pian ipasal iray publisher a magmaliw ya epektibon ministro. Oniay inkuan nen Anna Larsen ya manga 70 taon lan publisher diad Denmark: “Tinulongan itayo nen Jehova a magmaliw ya mas epektibon publisher panamegley na Teokratikon Eskuelaan Parad Ministeryo tan saray libron naawat tayo. Natandaan ko ya say sankaunaan ed saraman ya libro et say Theocratic Aid to Kingdom Publishers ya in-release nen 1945. Tinumbokan itan na “Equipped for Every Good Work” ya im-publish nen 1946. Natan et uusaren tayoy Minabang ed Edukasyon na Teokratikon Eskuelaan Parad Ministeryo ya im-publish nen 2001.” Talagan baleg so nitulong na Teokratikon Eskuelaan Parad Ministeryo tan pigaran libro diad pangipapasal ed sikatayo nen Jehova a magmaliw ya “kualipikado bilang ministros.” (2 Cor. 3:5, 6) Kasin aka-enroll ka lad Teokratikon Eskuelaan Parad Ministeryo? Kasin regular mon aawiten so libron Eskuelaan Parad Ministeryo no aral tan itutumbok mo itan ed ibabaga na manangasikasoy eskuelaan? No gagawaen mo itan, aabuloyan moy Kristo ya mangipasal ed sikan magmaliw ya mas maong a managbangat.—2 Cor. 9:6; 2 Tim. 2:15.
9, 10. Antoy nitulong na saray libro ed pantatanem tan pansasalog ed bukel na katuaan?
9 Angi-publish met so organisasyon nen Jehova na saray libron ontutulong ed saray publisher ya ipaliwaway manunan bangat na Biblia. Apaneknekan ya epektibo so libron Say Katuaan a Mangitonton ed Bilay ya Andi Anggaan. Im-publish itan nen 1968 tan awalaan a tampol na maabig a resulta. Oniay nabasad Nobyembre 1968 ya Ministeryo Tayo ed Panarian: “Dakel so nakaukolan ya suplay na libron Katuaan, kanian nen Setyembre et walay night shift ed factory na Society ed Brooklyn.” Onia ni inyarum na artikulo: “Nen Agosto, say sinmabi ya libron Katuaan et kulang nin siansia na masulok ya 1.5 milyon!” Nen 1982, masulok a 100 milyon ya kopya na satan a libro so im-publish ed 116 a lenguahe. Diad loob na 14 taon, manlapud 1968 anggad 1982, akatulong so libron Katuaan pian naarumay 1 milyon so bilang na publisher. *
10 Nen 2005, in-release so balibalin uusaren ed panagaral na Biblia ya Anto so Peteg ya Ibabangat na Biblia? Manga 200 milyon ya kopya so im-publish ed 256 a lenguahe! Antoy resulta? Diad loob labat na 7 taon, manlapud 2005 anggad 2012, manga 1.2 milyon so inmarum ya manangipulong na maong a balita. Diad saratan met ya taon, dinmakel so iyaaralan na Biblia na manga 6 milyon anggad masulok ya 8.7 milyon. Talagan bebendisyonan nen Jehova iray sagpot tayon mantanem tan mansalog na bukel na katuaan.—Basaen so 1 Corinto 3:6, 7.
11, 12. Based saray nisitan teksto, parad siopa iray magasin tayo?
11 Magasin. Diad gapo, say The Watch Tower et manunan parad “melag a pulok,” saramay “atawag ya onla ed tawen.” (Luc. 12:32; Heb. 3:1) Nen Oktubre 1, 1919, in-release na organisasyon nen Jehova so sakey nin magasin ya denesinyon mangalay interes na publiko. Satan ya magasin et labalabay na Saray Estudyante na Biblia tan publiko kanian pigay taon ya mas dakel so iyiimprinta nen say The Watch Tower. Nen unaan, say tawag ed satan ya magasin et The Golden Age. Nen 1937, sinalatan na Consolation. Insan nen 1946, tinawag itan ya Awake!
12 Diad pigaran dekada, say estilo tan format na The Watchtower (Say Panag-bantayan) tan Awake! (Onliing!) et anguman. Balet, ag-anguman so gagala na satan—pian iyabawag so Panarian na Dios tan pabiskegey pananisia ed Biblia. Wala la natan so panaralan ya edisyon tan publikon edisyon na Say Panag-bantayan. Say panaralan ya edisyon et parad “lingkor na sankaabungan,”—say “melag a pulok” tan ‘arum a karnero.’ * (Mat. 24:45; Juan 10:16) Say publikon edisyon et denisinyon parad saray agni akaamta ed katuaan balet ta rerespetoen day Biblia tan Dios. (Gawa 13:16) Say Onliing! et parad saray daiset labat so amta rad Biblia tan ed tuan Dios, si Jehova.—Gawa 17:22, 23.
13. Antoy pandinayewan mod saray magasin tayo? (Pantongtongan so tsart ya “ World Record na Saray Publikasyon.”)
13 Kagapo na 2014, kada bulan et masulok ya 44 milyon ya kopya na Onliing! tan manga 46 milyon ya kopya na Say Panag-bantayan so inyimprinta. Impatalos so Onliing! ed manga 100 a lenguahe, tan Say Panag-bantayan diad masulok a 200, kanian saratan ya magasin so sankalaknaban ya ipapatalos tan ibubunog ed interon mundo! Agtayo pankelawan iratan ya iyaaligwas lapud karga na saratan ya magasin so mensahe nen Jesus ya imbaga ton ipulong ed interon dalin.—Mat. 24:14.
14. Antoy maseet tayon impaseseg, tan akin?
14 Biblia. Nen 1896, sinalatan di Brother Russell tan saray kakaiba to so ngaran na korporasyon ya uusaren dan mangi-publish na saray literatura pian nikarga day salitan Bible. Nagmaliw itan ya Watch Tower Bible and Tract Society. Matukoy itan ya pananguman lapud say Biblia so manunan uusaren pian iyabawag so maong a balita na Panarian. (Luc. 24:27) Mitunosan ed legal a ngaran na korporasyon, maseet ya impaseseg na saray lingkor na Dios so pangibunog tan pambasa na Biblia. Alimbawa, nen 1926, angimprinta tayod saray sarili tayon panag-imprintaan na The Emphatic Diaglott, patalos na Christian Greek Scriptures ya in-produce nen Benjamin Wilson. Manlapud 1942, angimprinta tan angibunog tayoy manga 700,000 ya kopya na kompleton King James Version. Kayari labat na duay taon, ginapoan tayoy angimprinta na American Standard Version, ya 6,823 beses a nabasay ngaran nen Jehova. Kasabi 1950, masulok a 250,000 ya kopya so nibunog tayo.
15, 16. (a) Antoy naapresyam ed New World Translation? (Pantongtongan so kahon ya “ Pamapapeles ed Panagpatalos na Biblia.”) (b) Antoy gawaen mo pian nakatongtong ka nen Jehova?
15 In-release nen 1950 so New World Translation of the Christian Greek Scriptures. Nen 1961, in-release so kompleton New World Translation of the Holy Scriptures. Pinagalangan na sayan patalos si Jehova lapud impawil so ngaran to ed saray tekston kawalaan na satan ed orihinal ya Hebreon manuskrito. Nabasa met so ngaran na Dios ya 237 beses ed saray manunan teksto na Kristianon Griegon Kasulatan na New World Translation. Pian naseguron susto tan mainomay ya basaen anggad posible, aminpiga itan ya in-revise, say sankaunoran et nen 2013. Diad satan a taon, masulok lan 201 milyon a kopya na intero odino kabiangan na New World Translation so ni-publish ed 121 ya lenguahe.
16 Antoy reaksion na arum nen abasa day New World Translation ed sarili dan lenguahe? Oniay inkuan na sakey a lakin taga Nepal: “Parad dakel, mairap ya talosan imay daan ya patalos ed Nepalese ta karaanan iray salitan inusar. Balet natan et mainomay mi lan talosan so Biblia lapud inusaran na saray terminon uusaren ed inagew-agew.” Nen ginapoan ya basaen na sakey ya biin tagad Central African Republic so balon patalos na Biblia ed Sango, tinmerter so lua to tan inkuan to, “Lenguahe iya na pusok.” Singa sayan bii, komon ta abuloyan tayoy Jehova ya mitongtong ed sikatayo panamegley na pambasan inagew-agew ed Salita to.—Sal. 1:2; Mat. 22:36, 37.
Misalsalamat ed Saray Panangipasal tan Uusaren
17. Panon mon nipanengneng ya aapresyaen mo ray uusaren tan panangipasal ya naaawat mo, tan antoy resulta no gawaen mo itan?
17 Kasin aapresyaen mo ray uusaren tan tuloytuloy ya panangipasal ya iiter ed sikatayo na Ari ya si Jesu-Kristo? Kasin ipapanaon mon basaen iray literatura ya ipa-publish na organisasyon na Dios? Kasin uusaren mo iratan pian tulongay arum? No gagawaen mo itan, naeksperiensyam met so imbaga nen Sister Opal Betler ya abautismoan nen Oktubre 4, 1914. Inkuan to: “Pigaran taon min inusar nen asawak [si Edward] so phonograph tan testimony card. Manpupulong kamid kaabungan ya walay awit min libro, bokleta, tan magasin. Akila kamid saray kampanya tan martsa tan angibunog kami na saray niimprintan proklamasyon. Ag-abayag, impasal kamin man back-call [ya natan et panag-RV] tan inyaralan mi ray interesado ed abung da. Talagan dakel so kimey tan maliket kami.” Insipan nen Jesus ya saray uleyan to et okupado ed pantanem, pan-ani, tan panliket ya saniiba. Singa si Opal, minilyon so akaeksperiensyan mismo ed katuaan na satan a sipan.—Basaen so Juan 4:35, 36.
18. Antoy pribilehyo tayo?
18 Nayarin parad saray aliwa nin lingkor na Ari, “abebay-aral tan ordinaryo” labat iray totoo na Dios. (Gawa 4:13) Balet isipen pa! Inusar na Ari iray ordinaryon totoo to pian mangi-publish na saray publikasyon ya impatalos ed sankarakelan ya lenguahe tan sankalaknaban ya imbunog! Sankaimportantian ed amin, impasal tan pinakiwas to itayon usaren irayan kagawaan pian nipulong so maong a balita ed saray totood amin a bansa. Talagan pribilehyo tayoy mikimey ed Kristo diad pantanem na bukel na katuaan tan pan-ani na saray babangatan!
^ par. 2 Diad apalabas labat ya samploran taon, angi-publish iray totoo nen Jehova na masulok ya 20 bilyon a kopya na saray nibase ed Biblia ya publikasyon. Niarum ni, available la natan so Web site tayon jw.org ed masulok ya 2.7 bilyon ya totood interon mundo ya manguusar na Internet.
^ par. 9 Saray arum a publikasyon ya akatulong ed saray publisher ya ibangat so katuaan na Biblia: The Harp of God (im-publish nen 1921), “Let God Be True” (im-publish nen 1946), Makapambilay Kayo na Ando lan Ando ed Paraiso diad Dalin (im-publish nen 1982), tan Pikakabat a Mangitonton ed Andi-Anggaan a Bilay (im-publish nen 1995).
^ par. 12 Nengnengen so artikulon “Siopa so Peteg a Matoor tan Makabat ya Aripen?” parapo 13, na Hulyo 15, 2013 ya isyu na Say Panag-bantayan, ya mangipapaliwawad linminew a pakatalos tayo no siopa ray “lingkor na sankaabungan.”


text:
Lalon pabiskegen so panmamatalek ed propesiya (16-21)
1 Siak, si Simon Pedro, ya aripen tan apostol nen Jesu-Kristo, so nansulat ed saramay angawat ed pananisia, a mabmabli a singa say pananisia mi,* lapud inkatunong na Dios tayo tan say Manangiliktar a si Jesu-Kristo:2 Ondaak komon ed sikayo so agnaparaan a kaabigan tan kareenan diad panamegley na suston kakabatan+ nipaakar ed Dios tan ed si Jesus a Katawan tayo,3 ta say pakayari na Dios so angiter* ed sikatayo na amin a bengatlan ontulong ed sikatayon manbilay a walaay debosyon ed Dios diad panamegley na suston kakabatan nipaakar ed Dios ya anawag ed sikatayo+ diad gloria tan kamaongan to.4 Diad panamegley na sarayan bengatla et inter to* ed sikatayo so mabmabli tan alay abig iran sipan,+ pian diad panamegley na saraya et magmaliw kayon espiritu a singa say Dios,+ ta akalukpos kayo la ed inkabulok na mundo a resulta na mauges a pilalek.*5 Lapud saya, gawa yoy anggaay nayarian yo+ ya iyarum ed pananisia yo so kamaongan,+ diad kamaongan yo et say kakabatan,+6 diad kakabatan yo et say panangontrol ed sarili,+ diad panangontrol yod sarili yo et say panagsungdo, diad panagsungdo yo et say debosyon ed Dios,+7 diad debosyon yo ed Dios et say panamabli ed agagi, diad panamabli yo ed agagi et say aro.+8 Ta no sarayan bengatla et walad sikayo tan manleppua, agkayo magmaliw ya aliwan aktibo odino agmabunga+ nipaakar ed suston kakabatan ed Katawan tayon Jesu-Kristo.9 Ta siopaman ya andian na sarayan bengatla et bulag, ya ililikdem to ray mata to ed liwawa,*+ tan nagmaliw a mililingwan nipaakar ed impakalinisan tod saray kasalanan to+ nensaman.10 Kanian, agagi, komon ta panseetan yo nin nagkalalo a bembenan a malet so pribilehyo yo bilang tinawag+ tan pinili, ta no itultuloy yon gawaen iraya, agkayon balot napelag.+11 Diad tua et nabendisyonan kayon maong, a makaloob kayo ed andi-anggaan a Panarian+ na Katawan tan Manangiliktar tayo a si Jesu-Kristo.+12 Lapud saya et naynay kon iisipen ya ipanonot ed sikayo irayan bengatla, anggaman amta yo la iraya tan akaletneg kayo lan malet ed katuaan a walad sikayo.13 Balet, legan a wala ak ni ed sayan tabernakulo,*+ ipapasen kon manepeg a pakiwasen kayo diad panamegley na saray panonot,+14 ta amtak a magano lan naandi so tabernakulok, unong ya impalinew ed siak na Katawan tayon Jesu-Kristo.+15 Gawaen koy anggaay nayarian ko pian anggano anggapo ak la et nanonotan yo irayan bengatla.16 Sanen impaamta mid sikayo so pakayari tan kiwawala na Katawan tayon Jesu-Kristo, aliwa itan ya unong ed palso iran istorya a masilib a ginawa na too, noagta anengneng min mismo so karlangan to.+17 Ta inawat toy galang tan gloria manlapud Dios ya Ama tayo sanen oniay imbagad sikato na samay panlalapuan na baleg a gloria: “Saya so Ana’ko, say inad-arok, ya inabobonan ko.”+18 On, sarayan salita et nadngel mi a nanlapud tawen sanen kaiba to kami diad masanton palandey.19 Kanian lalon binmiskeg so panagmatalek tayo ed propesiya, tan maong so gagawaen yo diad pangiimano yo ed satan a singa sakey a silew+ ya onsisinag ed ambilunget a pasen (anggad isabi na palbangon tan ompaway so bitewen ed kaagwan)+ diad kapusoan yo.20 Ta amta yo la ya anggapoy propesiya ed Kasulatan a manlalapud personal ya interpretasyon na siopaman.21 Ta say propesiya et agbalot niwala unong ed panlabayan na too,+ noagta saray sinalita na totoo et nanlapud Dios legan iran igigiya na masanton espiritu.+
Paimanod leksab
^ Odino “say pananisia a sakey a pribilehyon mipara ed pribilehyo mi.”


text:
TULONG PARAD PAMILYA
No Panon ya Natulongan Iray Ananak ya Arapen Iray Pakadismayaan
Walan wala iray nagawan pakadismayaan na ananak yo. Panon yo ran natulongan ya arapen iratan?
No antoy nepeg mon naamtaan
Normal labat so nadismaya. Ibabaga na Biblia ya ‘amin tayo et nalilingo.’ (Santiago 3:2) Nalilingo met iray ananak. Balet, nayarin walay positibon epekto na saray pakadismayaan, makatulong iratan pian naaralan na ananak no panon dan nasarag iray mairap ya situasyon. Ag-itan automatiko ya niwala ed ananak, noagta kaukolan dan naaralan itan. “Naobserbaan mi nen asawak ya mas maabig no naaralan na ananak ya arapen so pakadismayaan imbes ya mankunkunwari iran ag-itan agawa,” so imbaga na sakey ya ina ya si Laura. “Naaralan day magmaliw ya maanos no wala ray nagawan agda iilaloan.”
Ag-amta na dakel ya ananak no panon dan arapen so pakadismayaan. Wala ray ananak ya agda amtan arapen so pakadismayaan lapud lanang iran kokonsintien na atateng da no wala ray ginawa dan aliwa. Singa bilang, no abebbebay grades na anak, wala ray atateng ya say tetelen dan tampol et say maestra o maestro na anak da. No akapikolkol so anak ed kaaro to, say tampol ya tetelen na atateng to et say kaaro na anak to.
Balet, panon ya naaralan na ananak ya arapen so epekto na saray lingo da no ipapaliis ira na atateng da ed makapuy ya resulta na ginawa da?
No antoy nagawaan mo
Ibangat ed anak mo ya walay epekto na amin ya gagawaen to.
Oniay ibabaga na Biblia: “Antokaman so itatanem na sakey a too, saya met so anien to.”—Galacia 6:7.
Walay resulta na amin ya gagawaen tayo. No walay aderal, kaukolan ya bayaran. No nalingo tayo, walay makapuy ya epekto na satan. Nepeg ya naamtaan na ananak ya amin a gagawaen tayo et walay epekto to tan kaukolan dan natalosan ya anggan sikara et walaan na responsabilidad ed agawa. Kanian agmo tetetelen so arum no nalingo so anak mo. Imbes, paulyanan mon naeksperiensya da so epekto na ginawa da, ya dugaruga base ed edad da. Siempre, kaukolan ya natalosan na anak mo ya no makapuy so ginawa to, makapuy met so epekto na satan ed sikato.
Tulongan so anak mo ya naromog so solusyon.
Prinsipyo ed Biblia: “Say matunong et nayarin maminpiton natumba, tan ombangon lamet.”—Proverbio 24:16.
Nayarin ansakit so epekto na pakadismaya, balet aglabay ya ibaga na satan ya anggapo lay nagawaan. Tulongan so ananak mon naromog da iray solusyon imbes ya isipen da no akin ya say agawa ed sikara et aliwan makatunongan. Singa bilang, no ag-akapasa ed eksamin so anak mo, tulongan mo no panon ton nakontrol so situasyon diad panaral ton maong tan mamasya la diad ontumbok ya eksamin. (Proverbio 20:4) No walay agpantatalosan na anak mo tan kaaro to, tulongan mo no panon ya makapikareenan, anggano aliwan sikato so akankasalanan.—Roma 12:18; 2 Timoteo 2:24.
Ibangat ed anak mo so pagmaliw ya mapaabeba.
Prinsipyo ed Biblia: “Ibagak ed balang sakey ed sikayo ditan ya agkayo maniisip na alabas ed sarili yo nen say manepeg yon isipen.”—Roma 12:3.
Aliwan realistiko odino agmakatulong no ibagam ed anak mo ya sikatoy “sankarunongan” ed sakey ya bengatla. Lalo la, anggan saray ananak ya matalino et aliwan lanang ya perfect so grades da eskuelaan. Tan saray ananak ya maong ed sports et aliwan lanang ya mananalo. Diad tua, saray ananak ya aliwan atagtagey so pakanengneng dad sarili da et mas nasarag dan arapen iray pakadismayaan.
Ibabaga na Biblia ya nayarin ombiskeg itayo lapud saray subok ed bilay tan makatulong iratan pian naaralan tayoy mansungdo. (Santiago 1:2-4) Kanian anggaman wala ray pakadismayaan, natulongan mo ray anak mo ya magmaliw ya realistiko ed saratan.
Kaukolan so panaon tan sagpot pian naibangat mo ray ananak mo no panon dan nasarag iray mairap ya situasyon, pareho itan ed pangibangat na antokaman ya abilidad. Balet nabawbawi itan sano magmaliw lan tinedyer iray anak mo. “Saray tinedyer ya amta da no panon dan arapen iray problema et arawi ya makapanggawa na saray bengatlan mapeligro,” so imbaga na libron Letting Go With Love and Confidence. “Mas amta ray gawaen da no walay balo tan ag-iilaloan iran nagawa.” Siempre, no sarag dan arapen iray mairap ya situasyon, nagunggonaan ira ya anggad itatken da.
Tip: Ipanengneng so maabig ya alimbawa. Tandaan ya aligen na ananak mo so gagawaen mo no wala ray pakadismayaan ya aarapen mo.


text:
LEKSION 11
Akin ya Onaatendi Kamid Saray Asemblea Mi?
Akin et malikeliket irayan totoo? Lapud inmatendi rad sakey ed saray asemblea mi. Singa saray lingkor na Dios nensaman ya niganggan a mantitipon ya mamitlo ed sakey taon, pitalaran mi met iray angkabaleg ya pantitipon mi. (Deuteronomio 16:16) Kada taon et walay talora: duaran sirkiton asemblea ya sansakey agew tan sakey a regional a kombension ya taloran agew. Panon kamin nagugunggonaan ed sarayan pantitipon?
Papabiskegen na saratan so ulopan min sanaagi. Singa saray Israelita ya malikeliket ya nandayew ed si Jehova “diad saray pantitipon,” malikeliket kami met ya mandadayew ed sikato diad sarayan espisyal ya okasyon mi. (Salmo 26:12, paimanod leksab; 111:1) Maabig irayan pankanawnawa pian nakabat tan napilimogan mi iray kaagian mid arum ya kongregasyon odino anggan saray nanlapud arum ya bansa. No panangugto, saniiba kamin mamangan diad lugar na asemblea mi, kanian lalo min naliliknay pankakaaro ed saratan ya espiritual ya okasyon. (Gawa 2:42) Ditan et naeeksperiensya min mismo so aro ya pankakasakeyen to kamin ‘amin ya sanaagi’ diad interon mundo.—1 Pedro 2:17.
Ontutulong iratan pian onaligwas kamid espiritual. Agunggonaan iray Israelita lapud ‘atalosan da ray salita’ ed Kasulatan ya impaliwawa ed sikara. (Nehemias 8:8, 12) Ontan mi met, papablien mi so panagbangat ed Biblia diad saray asemblea mi. Kada programa et walaan na tema ya base ed Biblia. Panamegley na saray paliwawa, simposium, tan demonstrasyon, nanaaralan mi no panon min gawaen so linawa na Dios. Napapaseseg kami no narerengel mi ray eksperiensya na saray Kristianon nasasarag da ray subok diad sarayan mair-irap a panaon. Diad saray drama no regional a kombension, mabilabilay iray salaysay ed Biblia tan makakaaral kami na praktikal iran leksion. Kada asemblea, walay bautismo parad saramay malabay ya mangisimbolo na dedikasyon dad Dios.
Akin et maliket ya okasyon iray asemblea?
Panon kan nagunggonaan no onatendi kad asemblea?


text:
WALA KASI NANDESINYO?
Say Bilay na Piyaes
SAY piyaes et insekton kaparparay duron. Wala itan ed amin ya kontinente puera labat ed Antarctica. Balet walay matalag a klase na piyaes ya naromog labat ed northeast na America, tan abayag lan pankelkelawan na saray biologist.
Nonot mo pa: Minilyon ed sayan klase na piyaes so biglan ompaway no mantapos lay Marso tan kagapoy Abril, tan pigaran simba labat so pambilay da. Legan na satan, makatelek so tanol da, mansalat ira na katat, ontekkiab ira, maniknol ira, insan la ra ompatey. Say makapakelaw, saray ananak da et ompaway kayari na manga 13 odino 17 taon, depende ed no anton species ira. Antoy nagagawa antis iran ompaway?
Pian naebatan itan, kaukolan tayon talosan so bilay na sayan matalag a klase na piyaes. Manga sakey simba kapaway da, mananap iray kaparis da tan saray bibii et maniknol na manga 400 ya anggad 600 diad dalem na saray sanga na kiew. Insan la ra ompatey. Kalabas na pigaran simba, ompusnak la iramay iknol, napelag iray angkekelag ya piyaes, ombutbot irad dalin, ya ditan so panayaman da na pigaran taon tan supsopen da iray tabol na saray lamut na tanaman odino kiew. Kayari na manga 13 o 17 taon, ompaway la so balon grupo na piyaes, insan onman lamet so nagawa.
Nabasa ed sakey ya artikulo na magasin ya Nature ya say komplikadon bilay na sayan matalag a klase na piyaes et “abayag lan pankelkelawan na saray scientist . . . . Anggad natan, aaralen ni na saray entomologist no panon ya nan-evolve so nikadkaduman bilay na sayan insekto.” Diad saray ayayep, sikara labat so walaay ontan ya bilay.
Antoy nibagam? Kasin say bilay na sayan matalag a klase na piyaes et lapud ebolusyon? Odino walay nandesinyo?


text:
LEKSION 13
Antoy Nagawa ed Saray Relihyon?
1. Kasin maong so amin ya relihyon?
Diad kada relihyon, walan wala ray membro ya talagan inaro day Dios. Diad tua et nanenengneng tan inaro ira na Dios. Makapaermen balet ta nauusar so relihyon parad mauges iran kagagawa. (2 Corinto 4:3, 4; 11:13-15) Base ed saray balita, wala ray relihyon ya onsusuporta ed terorismo, guerra, panagpatey, tan say arum et sangkot ni ingen ed child abuse. Kanian natatabangan la iray totoon mangaaro ed Dios!—Basaen so Mateo 24:3-5, 11, 12.
Say tuan relihyon et makapaliket ed Dios. Balet say palso odino aliwan tua ya relihyon et makapaermen ed sikato. Saray bangat tan doktrina na palson relihyon et ag-akabase ed Biblia, tan tila so ibabangat da tungkol ed Dios tan tungkol ed saray inatey. Balet, labay nen Jehova ya naamtaan na totoo so tua tungkol ed sikato.—Basaen so Ezequiel 18:4; 1 Timoteo 2:3-5.
2. Antoy nagawa ed saray relihyon?
Ibabaga na saray palson relihyon ya inaro day Dios. Balet agda natilaan so Dios ta amta ton say talagan inaro da et say mundo nen Satanas. (Santiago 4:4) Say tawag na Biblia ed amin ya palson relihyon et “Makapanyarin Babilonia.” Say Babilonia et sakey ya syudad nensaman. Saya so nanlapuan na palson relihyon kayari na Delap diad panaon nen Noe. Asingger lan ekalen na Dios so amin a relihyon ya manloloko tan manpapairap ed totoo.—Basaen so Apocalipsis 17:1, 2, 5, 16, 17; 18:8.
Balet, agpaulyanan nen Jehova iramay totoon mangaaro ed sikato ya wala nid nanduruman palson relihyon ed interon mundo. Tutulongan to ran makaekal ed palson relihyon diad pangibabangat tod sikara na katuaan.—Basaen so Miqueas 4:2, 5.
3. Antoy nepeg ya gawaen na totoo ya inaro day Dios?
Inaro nen Jehova iray totoon labay dan naamtaan so tua tan gawaen so duga. Labay ton onekal irad palson relihyon. Nepeg ya boluntaryo iran manguman pian napaliket day Dios.—Basaen so Apocalipsis 18:4.
Nen panaon na Biblia, aliketan iramay mangaaro ed Dios nen arengel da so maong a balita ya impulong na saray apostol. Imbangat nen Jehova ed sikara so kabibilay ya mas maliket tan atan so angiter ed sikara na dugan direksion tan tuan pag-asa. Maabig no aligen tayo ira lapud inyuna day Jehova ed bilay da nen naamtaan day maong a balita.—Basaen so 1 Tesalonica 1:8, 9; 2:13.
Saramay onekal ed palson relihyon et awaten nen Jehova ed pamilya to. No awaten moy maaron imbitasyon nen Jehova—sikatoy magmaliw ya kaarom, magmaliw kan membro na maaron organisasyon ya mandadayew ed sikato, tan manbilay ka ya anggapoy anggaan.—Basaen so Marcos 10:29, 30; 2 Corinto 6:17, 18.
4. Antoy gawaen na Dios pian magmaliw ya maliket so interon mundo?
Asingger lan deralen na Dios iray palson relihyon. Makainawa la iray totoo ed panamairap na saratan. Agda lan balot naloko iray totoo tan agla ra panlapuan na inkaapag-apag. Mankakasakey lay amin ya totoo ya mandayew ed saksakey ya tuan Dios.—Basaen so Apocalipsis 18:20, 21; 21:3, 4.


text: 4 Igaganggan ta ka diad arap na Dios tan si Kristo Jesus, samay mangukom+ ed saray mabilay tan saray inaatey,+ sano sikatoy ompatnag+ tan sano onsabi diad panamegley na Panarian to:+2 Ipulong mo so salita;+ maganat mon gawaen itan diad maabig a panaon tan diad mairap a panaon; mangipetek ka,+ manimbawa ka, mamaseseg ka, a walaay anos tan dunong ed panagbangat.+3 Ta walay panaon ya agda awaten so maabig* a bangat,+ balet unong ed saray dilin pilalek da et mangala ray dakel a managbangat a mangibagad sikara na labalabay dan narengel.+4 Agla ra ondengel ed katuaan tan say labay dan dengelen et saray palson istorya.5 Balet sika, manlikas ka ed amin a bengatla, itepel moy irap,+ gawam so kimey na sakey ya ebanghelisador,* sigpot mon sumpalen so ministeryom.+6 Ta iyiibung ak la a singa apay ya iinumen,+ tan magano lay panaon na kibulos ko.+7 Akilaban ak diad maabig a pilalaban,+ sinumpal ko anggad sampot so pilulumbak ed batik,+ tinumbok koy pananisia.8 Manlapud natan, wala lay akaparaan parad siak a korona na inkatunong+ ya iter na Katawan, say matunong ya ukom,+ bilang tumang ko ed satan ya agew,+ ingen ta aliwan siak labat, noagta pati amin met a manpipirawat a sikatoy ompatnag la.9 Gawam so anggaay nayarian mon onlad siak a tampol.10 Ta tinaynan ak nen Demas+ lapud inaro toy kaplesan a sistema na mundo* tan linmad Tesalonica, tan si Crescente et linmad Galacia, si Tito et linmad Dalmacia.11 Si Lucas labat so kaibak. Ipilam si Marcos, ta baleg so nitulong tod siak diad ministeryo.12 Balet imbakik lay Tiquico+ diad Efeso.13 No onla ka dia, awit mo may balabal ya intilak kod si Carpo diad Troas, tan saramay lukot, nagkalalo la iramay pergamino.*14 Mauge-uges iray ginawad siak nen Alejandro a managpanday na gansa. Sikatoy balesen nen Jehova* unong ed saray ginawa to.+15 Manalwar ka met ed sikato, ta pinasyay insumpa to ed mensahe mi.16 Diad unonan impandepensak et anggapoy sinmuportad siak, noagta tinaynan da ak ya amin—komon ta ag-itan paebatan ed sikara.17 Balet walad abay ko so Katawan tan pinabiskeg to ak, pian diad panamegley ko et sigpot a nasumpal so panagpulong tan narengel itan na amin a nasyon;+ tan inliktar ak ed sangi na leon.+18 Iliktar ak na Katawan ed amin a mauges a gawa tan ilaban to ak parad Panarian to ed tawen.+ Sikatoy nigloria komon ya anggad angga. Amen.19 Ikumustaan mo ak ed si Prisca tan Aquila+ tan ed sankaabungan nen Onesiforo.+20 Si Erasto+ et nansiansia ed Corinto, balet si Trofimo+ et intilak kod Mileto ta mansasakit.21 Gawam so anggaay nayarian mon makasabi dia antis na ambetel a panaon.Manpapakumusta ed sika si Eubulo, pati si Pudente, si Lino, si Claudia, tan amin ya agagi.22 Niwala komon so Katawan ed espiritun ipapatnag mo. Niwala komon ed sikayo so agnaparaan a kaabigan to.


text:
LEKSION 51
Say Mabiskeg ya Sundalo tan say Ugaw ya Bii
Walay Israelitan ugaw ya bii ya niyarawi ed atateng to lapud inala na saray sundalo na Sirya tan inawit dad bansa ra. Sikatoy nagmaliw ya aripen na asawa na heneral na saray sundalo ya si Naaman. Sayan ugaw et nandayew nin siansia ed si Jehova, anggano saray kaiba to et duman dios so dadayewen da.
Walay ketong nen Naaman tan abayag to lan aanosan iyan graben sakit to. Sikatoy labalabay ya tulongan na sayan ugaw a bii. Kanian imbaga na ugaw ed asawa nen Naaman: ‘Walay kabat ko ya sarag ton paabigen so asawa yo. Diad Israel, walay propeta nen Jehova ya say ngaran to et Eliseo. Napaabig toy asawa yo.’
Imbaga na asawa nen Naaman ed sikato imay imbaga na ugaw. Labay ya salien nen Naaman so anggan anton paraan pian onabig, kanian linmad abung nen Eliseo diad Israel. Onaasa si Naaman ya espisyal so pangabet ed sikato nen Eliseo. Balet imbes ya mitongtong ya personal si Eliseo, imbaki toy lingkor to ed si Naaman tan impaibaga to: ‘La kad Ilog Jordan tan maminpito kan manames diman. Kayari to, onabig ka la.’
Mansyodot si Naaman. Imbaga to: ‘Say antak ontawag ed Dios to iyan propeta insan manggaway milagro pian onabig ak. Anta manaya, ibaki to ak labat ya manames ed sayan ilog ed Israel. Mas balibali ni ray ilog tayod Sirya. Akin no diman lay laen ko a?’ Mamapasnok si Naaman, insan linma la.
Imbaga na saray lingkor nen Naaman ya mannonot nin maong. Say kuan da: ‘Di ba, labalabay yo lay onabig? Mainomay met labat so pagagawa to may propeta. Sali yo labat.’ Dinmengel si Naaman. Linmad Ilog Jordan tan aminpiton linmebleb ed danum. Diad samay komapiton inlebleb to, kaimwas tod danum et inmabig la! Malikeliket si Naaman, kanian pinmawil ed si Eliseo pian misalamat. Imbaga nen Naaman: ‘Amtak la natan ya si Jehova so tuan Dios.’ Nen sinmempet si Naaman, anto kasi alikna na samay Israelitan ugaw nen anengneng to ya inmabig lay Naaman?
“Manlapud sangi na ugugaw tan saray kapangiyanak et akaawat ka na panangidayew.”—Mateo 21:16


text: 13 Say anak a marunong et aawaten toy disiplina nen ama to,+Balet samay mabalaw et ag-ondedengel ed panagbano.*+2 Say sakey a too et mangan na kamaongan manlapud bunga na sangi to,+Balet say mismon pilalek* na mapalikdo et say panggaway inkaruksa.3 Samay aalwaran toy sangi to* et proprotektaan toy bilay* to,+Balet samay agto isasaray bibil to et mansumpal ed kadederal.+4 Say mangiras a too et wala ray pipilaleken to, ingen ta anggapon balot so walad sikato,*+Balet say sakey* a makuli et napenepenek.*+5 Say matunong et kabusol toy katilaan,+Balet say ikikiwas na mauges et mangiiter na kababaingan tan kabandayan.6 Say inkatunong so manasalimbeng ed samay andiay pakabalawan so kabibilay to,+Balet say kaugsan so mangiyaabeba ed makasalanan.7 Walay toon mankunkunwarin mayaman, balet ta andian a balot;+Wala met so toon mankunkunwarin mairap-bilay, balet ta dakdakel so kayamanan to.8 Say kayamanan na sakey a too so panondon tod bilay* to,+Balet saray mairap-bilay et ag-anggan papagyawen.*+9 Say silew na matunong et maliwliwawa,*+Balet say lamparaan na mauges et naerep.+10 Say inkamapalakbat et mansumpal labat ed kolkolan,+Balet say karunongan et walad saramay onkekerew na simbawa.*+11 Say kayamanan ya agangganon agamoran* et ondaiset,+Balet say kayamanan na samay kalkalnan mantitipon* et ondakel.12 No agnagawa so iilaloan,* makapasakit na puso,+Balet no nagawa so pipirawaten, singa itan kiew na bilay.+13 Siopaman a bubusolen toy bilin* et anien to ray pansumpalan na gagawaen to,+Balet samay rerespetoen toy ganggan et natumangan.+14 Say bangat* na marunong et subol na bilay+Pian niyarawi so sakey ed saray patit na ipapatey.15 Say walaan na aralem a pakatalos et naabobonan,Balet say kagagawa na managpalikdo et maruksa.16 Say marunong a too et onkikiwas a makabat,+Balet say makulangkulang et ipaparungtal toy dilin inkamakulangkulang to.+17 Say mauges a mensahero et mamapawalay problema,+Balet say matoor a mensahero et makapaabig.+18 Siopaman a mangibabaliwala ed disiplina et manirap tan napabanday,Balet samay mangaawat na panametek et nirayew.+19 Makapaliket ed sakey a too* no nagawa lay pipirawaten to,+Balet kabusol na makulangkulang so ompaliis ed kaugsan.+20 Samay miuulop ed marunong et magmaliw a marunong,+Balet samay mililimog ed makulangkulang et aliwliway pansumpalan to.+21 Uusilan na kairapan iray makasalanan,+Balet tutumangan na inkaaligwas iray matunong.+22 Say maong a too et mangititilak na tawir ed saray apo to,Balet say kayamanan na makasalanan et tiponen parad matunong.+23 Say binakan dalin na mairap-bilay et mamawala na dakdakel a naakan,Balet nayarin naandi itan* lapud ag-inkahustisya.24 Siopaman a mangipapaliis na lewet* to et mamubusol ed anak to,+Balet samay mangaarod anak to et maseet* a manidisiplina ed sikato.+25 Say matunong et mamangan tan napepesel,+Balet say eges na mauges et nanaerasan.+


text:
ONLIING! No. 4 2016 | No Panon Mon Napasalan so Maong
Nalilikas mo man odino andi, saray napapasalan mo et walay epekto tod bilay mo balanglan maong o makapuy.
MANUNAN ARTIKULO
No Panon Mon Napasalan so Maong
Seguradom ya saray napasalan mon gawaen et pankaabigan mo aliwan pankaugsan mo.
MANUNAN ARTIKULO
1 Gawaen No Anto Labat so Sarag Mo
Agmo bastabasta napasalan so maong tan nitunda so bisyom. Nengnengen no panon mon niyuna iray sankaimportantian.
MANUNAN ARTIKULO
2 Isipen so Walad Kaliberliber Mo
Miulop kad saramay makatulong ed sikan manggaway dugan desisyon.
MANUNAN ARTIKULO
3 Agka Onsusuko
Anggano naiirapan kan napasalan so maong tan nitunda so bisyom, agka onsusuko!
Antoy Ibabaga na Biblia ed Homoseksualidad?
Kasin ibabaga na Biblia ya mauges iray homoseksual ya kagagawa? Kasin susuportaan na satan so homophobia?
TULONG PARAD PAMILYA
No Panon Kan Makapan-adjust ed Pananguman
Agnaiwasan so pananguman. Nengnengen no panon ya akapan-adjust so arum ed saray pananguman.
LUGAR TAN TOTOO
Ombisita Tayod Kyrgyzstan
Saray Kyrgyz et marespeton totoo tan maasikaso ed saray bisita. Anto ray kustombre na saray pamilya da?
SAY EBAT NA BIBLIA
Itsura
Lapud media tan fashion industry, maslak ya totoo et aliwa lan balanse so iisipen da ed itsura.
WALA KASI NANDESINYO?
Say Bilay na Piyaes
Nikadkaduma so bilay na sarayan makapakelaw ya insekto ta pigaran simba labat iran ompaway ed kada 13 odino 17 taon.
Arum nin Walad Online
No Panon ya Napaliisan so Pankolkol
Kasin lanang kayon mankokolkol nen asawam? Aralen no panon ya makatulong iray prinsipyod Biblia ed ulopan yon sanasawa.
Ibaga na Saray Kabataan No Akin ya Manisia Rad Dios
Diad sayan taloran-minuton video, ipaliwawa na saray tinedyer no antoy akakombinse ed sikara ya walay Dios ya nanggawa ed amin a bengatla.


text:
TEPET NA SARAY KABATAAN
Akin et Kaukolan ya Matua Ka?
No akin ya wala ray totoon aliwan matua
Diad sayan mundo natan, singa mairap so magmaliw ya matua. Wala ray mangibabagan:
‘No agak mantila ed ateng ko, grounded ak.’
‘No agak mankopya ed exam, ompan ombagsak ak.’
‘No agko ’ya takewen, kailangan ko ni mantipon.’
‘Sabagay, anggapo met so mauges,’ kuan na arum. ‘Di ba, ontan met lay gagawaen na amin?’
Say ebat et andi. Dakel a totoo—kaiba lay amayamay ya kabataan—et manisia ya maabig so magmaliw ya matua, tan duga ira. Ibabaga na Biblia: “Antokaman so itatanem na sakey a too, saya met so anien to.” (Galacia 6:7) On, walan walay resulta na gagawaen tayo—maong man odino mauges itan.
Alimbawa, isipen iray aliwliwan resulta na pantila.
“Nen nantepet si mommyk nipaakar ed pitotongtong kod sakey ya laki, agko imbagay tua. Amta ton mantitila ak. Diad komatlon impantilak, talagan nampasnok la. Grounded ak na duaran simba tan sakey bulan da ak ya binawalan ya man-cellphone tan man-TV. Manlapud saman, agak lan balot nantila ed saray ateng ko!”—Anita.
Pannonotan: Akin et nayarin nairapan si Anita ya nipawil so tiwala nen mommy to?
Ibabaga na Biblia: “Natan ta nilakseb yo lay katilaan, kada sakey ed sikayo so mansalita na katuaan ed kapara ton too.”—Efeso 4:25.
“Nantila ak ed saray ateng ko tan say amtak et makalusot ak la anggad sanen impaulit dad siak so agawa. Arawrawi itan ed tua kanian agko anggan nanonotan iray detalye na istoryak. No diad gapo ni labat et ibagam lay tua, anggapo lay onian problemam!—Anthony.
Pannonotan: Panon komon ya apaliisan nen Anthony so makapabaing ya situasyon?
Ibabaga na Biblia: “Kabosul na Katawan iray matila, balet maliket ed saray matoor ed salita ra.”—Probirbio 12:22, Maung a Balita.
“Walay kaarok ya mahilig ya mangimbentoy istorya. Napapasobraan toy ibabaga to tan no maminsan et uumanen toy istorya. Lapud inarok, sasalien kon agmasyadon imanoey ibabaga to. Pero talagan mairap so manisia tan mantiwalad sikato.”—Yvonne.
Pannonotan: Panon ya akaapektod reputasyon na kaaro nen Yvonne so panag-imbento toy istorya tan pangibabaga toy “angkekelag” ya tila?
Ibabaga na Biblia: “Panggugunaetan mi so manbilay a matua ed amin a bengatla.”—Hebreos 13:18.
No akin ya maabig so magmaliw a matua
Natan et amtaen iray maabig ya resulta no magmaliw kan matua.
“Walay biin manaakar tan naplag toy kuarta to. Tinawag ko tan impawil koy kuarta to. Talagan misalsalamat ed siak. Imbaga to: ‘Maomaong ka. Dagdaiset lay toon honest natan.’ Balibali liknaan no napansin day dugan gagawaen mo!”—Vivian.
Pannonotan: Akin et singa agmakapanisia may bii ya wala ni ray totoon matua natan? Antoy maabig ya resulta lapud matua si Vivian?
Ibabaga na Biblia: “Maliket iramay . . . naynay a manggagaway duga.”—Salmo 106:3, New World Translation.
“Say trabaho min pamilya et panaglinis, tan no maminsan, makadokdok kami barya no manlilinis kami opisina. Iiyan mi itan ed sankaasinggeran ya lamisaan. Walay sakey ya empleyadon singa nasyosyodotan la lapud gagawaen mi. Imbaga to: ‘Barya labat itan!’ Pero, talagan walay tiwala tod sikami.”—Julia.
Pannonotan: Anto kasi nayarin epekto na inkamatua nen Julia ed reputasyon to no kaukolan toy rekomendasyon no man-aplay na arum a trabaho?
Ibabaga na Biblia: “Gawam so anggaay nayarian mo ya iyarap so inkasika ed Dios bilang makanepegan na panangabobon to, sakey a komikimey ya anggapoy nepeg ton ibaing.”—2 Timoteo 2:15.
“Say in-sueldo dad siak et parad 80 oras imbes ya 64. Singa balibalin alaen itan, pero agko sarag. Imbagak ed accounting manager, tan misalsalamat ya maong. Maasensoy kompanya, pero agko labay ya alaen so kuartan singa tinakew.”—Bethany.
Pannonotan: Kasin say pantakew ed sakey ya kompanya et aliwan grabe ya singa say pantakew ed sakey ya too?
Ibabaga na Biblia: “Makapaingungot ed Katawan iray manggagaway kaogsan, balet makapaliket ed sikato iray totoon matonung.”—Probirbio 3:32, Maung a Balita.