text:
Saray Karwahe tan Say Korona so Manproprotekta ed Sika
“Nagawa itan—no naynay yon dengelen so boses nen Jehova a Dios yo.”—ZAC. 6:15.
1, 2. Nen anampot so komapiton pasingawey ed si Zacarias, antoy situasyon na saray Judio ed Jerusalem?
NEN anampot so komapiton pasingawey ed si propetan Zacarias, dakel so kaukolan ton pannonotan. Impaseguro nen Jehova ya dusaen to iray totoon aliwan matua lapud mauges ya kagagawa ra. Seguradon apabiskeg ed satan si Zacarias. Balet anggapo nin siansia so anguman. Wala ni ray totoon aliwan matua tan manggagawa na mauges tan agmet ni asumpal so templo nen Jehova ed Jerusalem. Akin a tinaynan ya tampol na saray Judio so kimey ya pagagawa na Dios? Kasin pinmawil ira ed bansa ra pian labat paaligwasen so bilay da?
2 Amta nen Zacarias ya saray Judion pinmawil ed Jerusalem et mabiskeg so pananisia ra. Sikara may totoon “say puso [ra] et pinakiwas na tuan Dios” pian taynan so komportablen ayaman da tan saray negosyo ra. (Esd. 1:2, 3, 5) Tinaynan day dalin ya apasalan da la pian onalis ed pasen ya agnin balot anengneng na maslak ed sikara. No aliwan importante ed sikara so pangipaalagey na templo nen Jehova, agda komon labay so manbiahe na arawi ya manga 1,600 kilometro diad mapalandey tan mapeligron dalan.
3, 4. Anto ran subok so inarap na saray pinmawil ya Judio?
3 Kasin naimadyin moy impanbiahe ra? Legan iran manbiabiahe, seguradon dakel ya oras dan ninonot so nipaakar ed balon ayaman da. Nadngelan da la ya marakdakep so syudad na Jerusalem nensaman. Anengneng na saray mamasiken ed sikara so datin karakpan na templo. (Esd. 3:12) No kaiba da kan nambiahe, anto kasi aliknam nen unaan mon anengneng so Jerusalem, say balon ayaman mo? Kasin naermenan ka lapud anengneng mo ray aderal ya paalagey ya tinuboan na saray dika? Kasin ikomparam iray angkakabaleg ya doblin padir na Babilonia ed saray ageban padir na Jerusalem, ya angkakabaleg iray bungaw diad datin kawalaan na saray puerta tan tore ya panagbantayan? Balet, ag-adismaya iray totoo. Anengneng da la so pakayari nen Jehova ya mangiliktar legan na andukey ya biahe ra pasempet. Kasabi ra, say unonan ginawa ra et angipaalagey iray altar diad kawalaan na datin templo, tan ginapoan day mangiyapay na inagew-agew ya bagat ed si Jehova. (Esd. 3:1, 2) Diad gapo et malikeliket ira, ya singa anggapoy nayarin mandismaya ed sikara.
4 Likud ed pangipaalagey lamet na templo, kaukolan met ya apigeren na saray Israelita iray syudad da. Kaukolan da met so mangipaalagey na abung, mantanem ed uma, tan pakanen so pamilya ra. (Esd. 2:70) Dakdakel so kimey ya gawaen da. Insan biglan sinmabi so graben isusumpa tan nambayag itan na 15 taon. Anggano diad gapo et makpel ira, kalkalna ran adismaya. (Esd. 4:1-4) Tan say talagan amakapuy ed sikara et nen insebel na ari na Persia so pangipaalagey lamet ed Jerusalem nen 522 B.C.E. Singa aglan talaga naapiger so syudad.—Esd. 4:21-24.
5. Antoy ginawa nen Jehova nen tinmundan mankimey iray totoo to?
5 Amta nen Jehova so kaukolan na totoo to. Impanengneng na Dios ed si Zacarias so sampot ya pasingawey pian ipaseguro ed saray Judio so panangaro tan apresasyon to ed amin ya agawaan da la tan insipan to ya protektaan to ra no ituloy day kimey ya pagagawa to. Oniay impromisa nen Jehova nipaakar ed pangipaalagey lamet ed templo: “Nagawa itan—no naynay yon dengelen so boses nen Jehova a Dios yo.”—Zac. 6:15.
ARMADA NA SARAY ANGHEL
6. (a) Panon ya ginmapo so komawalon pasingawey ed si Zacarias? (Nengnengen so litratod gapo na artikulo.) (b) Akin ya nandurumay kolor na saray kabayo?
6 Say komawalo tan sampot ya pasingawey ed si Zacarias so nagkalalo lan makapabiskeg na pananisia. (Basaen so Zacarias 6:1-3.) Imadyin yoy eksena: Ompapaway ed “baetan na duaran palandey . . . [ya] gansa” so apatiran karwahe, ya nayarin parad guerra. Nandurumay kolor na kabayo ya mangiguguyor ed saray karwahe. Lapud saya, mainomay ya nibiig iray akalugan ed karwahe. “Anto iraya?” so intepet nen Zacarias. (Zac. 6:4) Labay tayo met ya naamtaan, ta walay epekto na sayan pasingawey ed sikatayo natan.
Saray anghel et uusaren nin siansia nen Jehova pian protektaan tan pabiskegen iray totoo to
7, 8. (a) Antoy irerepresenta na duaran palandey? (b) Akin ya saray palandey et gansa?
7 Diad Biblia, nayarin irepresenta na palandey iray panarian, odino gobierno. Saray palandey ya anengneng nen Zacarias et mipara ed duaran palandey ya adeskribe ed propesiya nen Daniel. Say irerepresenta na sakey a palandey et say agmanganggan uley nen Jehova diad interon uniberso. Say irerepresenta na sakey nin palandey et say Mesianikon Panarian ya si Jesus so Ari. (Dan. 2:35, 45) Manlapu nen nitrono si Jesus nen 1914, wala la irayan palandey tan walay importantin betang da pian nasumpal so linawa na Dios diad dalin.
8 Akin ya saray palandey et gansa? Singa say balitok, say gansa et sakey a metal ya mabmabli. Ingganggan nen Jehova ya usaren iyan masileng a metal ed pangipaalagey na tabernakulo tan ed templo diad Jerusalem. (Exo. 27:1-3; 1 Ara. 7:13-16) Sirin, say duaran simbolikon palandey a gansa so mangipapanonot ed sikatayo ya sankaabigan so inkasoberano nen Jehova tan say Mesianikon Panarian, ya mangiter na kaligenan tan bendisyon ed amin ya totoo.
9. Siopa ray akalugan ed karwahe, tan antoy asainmin da?
9 Pawilen tayo pay nipaakar ed saray karwahe. Antoy irerepresenta na saray karwahe tan saray akalugan ditan? Saray akalugan et saray anghel, a nayarin saray grupo na anghel. (Basaen so Zacarias 6:5-8.) Sikaray ompapaway “kayari ran inmarap ed Katawan na interon dalin,” ya walay espisyal ya misyon da. Antoy asainmin da? Saray karwahe tan saray akalugan ditan et imbakin mangasikaso ed espisipiko iran lugar. Say responsabilidad da et protektaan iray totoo nen Jehova, nagkalalo la manlapud “dalin ed amianen,” say Babilonia. Seguroen nen Jehova ya aglamet naaripen na Babilonia so totoo to. Seguradon aligliwa iray managpaalagey na samay templo diad panaon nen Zacarias! Agda la kaukolan so manpaga ya patundaen ira na kakabusol da.
10. Anton panamaseguro ed totoo na Dios so iiter na propesiya nen Zacarias nipaakar ed saray karwahe tan saray akalugan ditan?
10 Singa nen panaon nen Zacarias, saray anghel et uusaren nin siansia nen Jehova na saray armada pian protektaan tan pabiskegen iray totoo to. (Mal. 3:6; Heb. 1:7, 14) Manlapu la nen nibulos so espiritual ya Israel ed simbolikon impakaaripen ed Makapanyarin Babilonia nen 1919, nantultuloy ya linmaknab so dugan panagdayew anggano grabe so isusumpa. (Apo. 18:4) Lapud proprotektaan itayo na saray anghel, agtayo natatakot ya ompan naaripen lamet na palson relihyon so organisasyon nen Jehova. (Sal. 34:7) Imbes, makaseguro itayo ya saray lingkor na Dios ed interon mundo et mantultuloy ya onaligwas ed espiritual. Legan tayon dadalepdepen so pasingawey ed si Zacarias, agtayo panduaruwaan ya maligen itayo tan proprotektaan itayo na duaran palandey.
11. Akin et agtayo nepeg ya takotan so onsabin panangataki ed totoo na Dios?
11 Magano lan mankakasakey iray pakayari na politika ed mundo nen Satanas, ya say gagala ra et deralen so totoo na Dios. (Eze. 38:2, 10-12; Dan. 11:40, 44, 45; Apo. 19:19) Deneskribe ed propesiya nen Ezequiel ya singa ra lurem ya manakbong ed dalin tan akakabayo ira ya onataki lapud sanok da. (Eze. 38:15, 16) * Kasin walay nepeg tayon takotan? Anggapo! Lapud walad dapag tayo so armada na saray anghel. Diad panaon na baleg ya kairapan, saray anghel nen Jehova na saray armada et maniiba pian protektaan iray totoo na Dios tan deralen da iray onsusumpa ed inkasoberano to. (2 Tes. 1:7, 8) Seguradon agnalinglingwanan itan ya agew! Balet siopay mangidaulo ed armada nen Jehova ed tawen?
KINORONAAN NEN JEHOVA SO PINILI TON ARI TAN SASERDOTE
12, 13. (a) Antoy ingganggan ed si Zacarias ya gawaen to? (b) Ipaliwawa no panon ya say laki a tinawag ya Simit et mangililitrato ed si Jesu-Kristo.
12 Samay waloran pasingawey ed si Zacarias et sikato labat so akanengneng. Balet natan et walay ginawa to ya mangililitrato ed nagawad arapen tan mamaseseg ed saramay mangipaalagey lamet na templo na Dios. (Basaen so Zacarias 6:9-12.) Sikatoy ingganggan ya mangala na pilak tan balitok ed si Heldai, Tobia, tan Jedaias—ya kakkasabi da manlapud Babilonia—tan usaren to iratan pian manggawa na “marakdakep a korona.” (Zac. 6:11, paimanod leksab) Kasin ingganggan si Zacarias ya iyan toy korona ed ulo nen Gobernador Zerubabel ya kabiangan ed tribu na Juda tan nanlapud kailalakan nen David? Andi. Nayarin nikelawan iray akanengneng nen inyan toy korona ed ulo na Atagey a Saserdoten si Josue.
13 Kasin nagmaliw ya ari si Josue ya Atagey a Saserdote lapud sikatoy kinoronaan? Andi, ta si Josue et agnanlapud linya na pamilya nen David tan agkualipikadon magmaliw ya ari. Say impankorona ed sikato et mangililitrato ed magmaliw ya ari tan saserdote ed arapen tan diad andi-anggaan. Say atagey a saserdote ya ginawan ari et tinawag ya Simit. Malinew ya ipapanengneng na Kasulatan ya say Simit et si Jesu-Kristo.—Isa. 11:1; Mat. 2:23, paimanod leksab.
14. Anton kimey so gagawaen nen Jesus bilang Ari tan Atagey a Saserdote?
14 Bilang Ari tan Atagey a Saserdote, si Jesus so mangidadaulo ed armada nen Jehova ed tawen. Kanian, sikatoy makulikulin mankikimey pian saray totoo na Dios bilang grupo et manayam ed kaligenan anggano wala rad mundon napnoy kaugsan. (Jer. 23:5, 6) Diad asingger lan arapen, idaulo nen Kristo so pilaban ed saray nasyon tan taloen to ra pian suportaan so inkasoberano na Dios tan idepensa iray totoo nen Jehova. (Apo. 17:12-14; 19:11, 14, 15) Balet wala ni baleg ya kimey ya gawaen na Simit antis ton idapo so panangukom.
IPAALAGEY TO SO TEMPLO
15, 16. (a) Anton panangipawil tan panagpino ya kimey so nagagawa ed panaon tayo, tan siopay mangidadaulo ed satan? (b) Antoy nagawa kayari na Sanlibon Taon ya Uley nen Kristo?
15 Niarum ni ed kimey nen Jesus bilang Ari tan Saserdote, sikatoy ingganggan met ya “mangipaalagey ed templo nen Jehova.” (Basaen so Zacarias 6:13.) Diad panaon tayo, kaiba ed panagpaalagey ya kimey nen Jesus so pangibulos ed saray tuan managdayew manlapud Makapanyarin Babilonia tan say pangipawil ed Kristianon kongregasyon, ya agawa nen 1919. Sikatoy anuro met na “matoor tan makabat ya aripen” ya mangidaulo ed kimey diad sular na baleg ya espiritual a templo ed dalin. (Mat. 24:45) Tuloytuloy met ya pipinoen nen Jesus iray totoo na Dios tan tutulongan to ran pansiansiaen ya malinis so panagdayew da.—Mal. 3:1-3.
16 Legan na Sanlibon Taon ya Uley, si Jesus tan say 144,000 ya kaiba ton ari tan saserdote et tulongan da ray totoo ya magmaliw a perpekto. No nagawa la iya, saray tuan mandadayew ed Dios labat so natilak ed alinisan ya dalin. Diad satan et sigpot lan nipawil so dugan panagdayew.
MIBIANG ED KIMEY YA PANAGPAALAGEY
17. Antoy sinmublay ya impaseguro nen Jehova ed saray Judio, tan antoy epekto na mensahe to ed sikara?
17 Balet antoy epekto na mensahe nen Zacarias ed saray Judio nen panaon to? Insipan nen Jehova ya nawalaan iray kaligenan tan protektaan to ra ed kimey da. Nen impaseguro to ya nipaalagey lamet so templo, seguradon naikdan iray ilalo tan apabiskeg so liknaan da. Balet panon dan nasumpal so baleg ya kimey anta daiset labat ira? Say sinmublay ya imbaga nen Zacarias so angekal ed takot tan panduaruwa da. Likud ed suporta na saray matoor ya lingkor ya singa si Heldai, Tobia, tan Jedaias, imbaga na Dios ya dakel ni so “onsabi . . . tan mibiang ira ed pangipaalagey ed templo nen Jehova.” (Basaen so Zacarias 6:15.) Lapud matalek iray Judio ya tulongan ira na Dios, kinmiwas iran tampol tan intuloy day kimey ya panagpaalagey anggano insebel itan. Ag-abayag, sayan pananebel a singa palandey ya subok et inekal nen Jehova, tan asumpal so templo nen 515 B.C.E. (Esd. 6:22; Zac. 4:6, 7) Balet saray imbaga nen Jehova et wala ni mas baleg ya kasumpalan to ed panaon tayo.
18. Panon ya nasusumpal so Zacarias 6:15 diad panaon tayo?
18 Natan et minilyon so mibibiang ed dugan panagdayew, tan mabunbunlok dan iiter iray “mablin kaykayarian” da, kaiba lay panaon, biskeg, tan materyal a bengatla pian suportaan so baleg ya espiritual a templo nen Jehova. (Pro. 3:9) Panon tayon naseguro ya papablien nen Jehova so matoor ya suporta tayo? Tandaan ya angiter si Heldai, Tobia, tan Jedaias na saray usaren parad korona ya ginawa nen Zacarias. Say korona et kinmanan “pakanodnonotan” odino “panonot” ya angiter ira parad dugan panagdayew. (Zac. 6:14; paimanod leksab) Ontan met natan, saray gagawaen tayo tan say aro ya ipapanengneng tayo parad si Jehova et agbalot nalingwanan. (Heb. 6:10) Papablien iratan nen Jehova tan mansiansia ed memorya to ya anggad angga.
19. Anto so nepeg ya epekto ed sikatayo natan na saray pasingawey ed si Zacarias?
19 Amin ya nagagawaan parad dugan panagdayew ed sayan kaunoran iran agew et mabiskeg ya ebidensya na panamendisyon nen Jehova tan panangidaulo nen Kristo. Kabiangan itayo na sakey ya organisasyon ya maligen, naproprotektaan, tan agmangangga. Say gagala nen Jehova parad dugan panagdayew et seguradon “nagawa.” Pablim so pasen mo ed organisasyon nen Jehova, tan ‘naynay mon dengelen so boses nen Jehova a Dios mo.’ Diad ontan, mansiansia kad proteksion na Ari tan Atagey a Saserdote tan saray anghel ya akalugan ed saray karwahe. Gawam so amin a nayarian mo ya suportaan so dugan panagdayew. Legan mon gagawaen itan, makaseguro kan protektaan ka nen Jehova na saray armada tan ikdan to kay kaligenan diad nakekeraan a panaon na sayan sistema na mundo—tan diad anggad angga!
^ par. 11 Parad kaaruman ya impormasyon, nengnengen so “Tepetepet na Saray Manbabasa,” diad Say Panag-bantayan, Mayo 15, 2015, p. 29-30.


c: text/html

text:
Ebat ed Saray Tepet ed Biblia
Anto so ngaran na Dios?
Amin ed pamilya tayo et walaan na ngaran. Anggan saray alaga tayon ayep! Agta manepeg labat ya say Dios et walaan met na ngaran? Diad Biblia, dakel so titulo na Dios singa say Makapanyarin-amin a Dios, Soberanon Katawan, tan Amalsa. Balet wala so personal a ngaran to.—Basaen so Isaias 42:8.
Diad dakel a bersion na Biblia, nabasa so personal a ngaran na Dios diad Salmo 83:18. Singa bilang, oniay nabasa ed bersion na Say Biblia: “Pian saray totoo nakabatan da a sika, a say ngaran mo a bukbukor et Jehova, sankatageyan ka a manuna nen say amin a dalin.”
Akin et kaukolan tayon usaren so ngaran na Dios?
Labay na Dios ya usaren tayoy ngaran to. No mitotongtong tayod saray maapit ed sikatayo, tatawagen tayo rad ngaran da. Agta ontan met no mitongtong tayod Dios? Sakey ni, imbaga nen Jesus ya usaren tayoy ngaran na Dios.—Basaen so Mateo 6:9; Juan 17:26.
Balet pian magmaliw itayon kaaro na Dios, wala ni nepeg tayon amtaen likud ed ngaran to. Singa bilang, anto so personalidad na Dios? Talaga kasin sarag tayoy magmaliw a maapit ed Dios? Naamtaan moy ebat ed saratan a tepet diad Biblia.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Anampot so talora tan kapalduay taon a kelang (41-46)
18 Kalabas na pigaran panaon, diad komatlon taon,+ oniay mensahe nen Jehova a sinmabid si Elias: “La ka, manpanengneng kad si Ahab, insan pauranen ko ed dalin.”+2 Kanian linmay Elias pian manpanengneng ed si Ahab legan na graben eras+ diad Samaria.3 Kaleganan na satan, tinawag nen Ahab si Obadias a manangasikaso ed sankaabungan to. (Si Obadias et tatakotan ton maong si Jehova,4 tan sanen papateyen nen Jezebel+ iray propeta nen Jehova, inyamot nen Obadias ed ungib so 100 a propeta a tunggal 50, tan sinuplayan to ray tinapay tan danum.)5 Et inkuan nen Ahab ed si Obadias: “La ka, anap mon amin iray subol na danum tan lawak* diad dalin. Ompan makaromog tayoy magenap a dika a makapangisalbad bilay na saray kabayo tan mula* tan ag-ompatey ya amin iray ayayep tayo.”6 Kanian inapag da no iner a pasen ed dalin so laen da. Sananey so inarap nen Ahab, tan sananey met so inarap nen Obadias.7 Legan a walad dalan si Obadias, inmabet ed sikato si Elias. Et abidbir ton tampol tan dinmakmomo tan inkuan to: “Sika ’tan, katawan kon Elias?”+8 Et oniay inyebat to: “On, siak. La ka, tan ibagam ed katawan mo: ‘Wadiay Elias.’”9 Balet inkuan to: “Antoy ginawak a kasalanan a labay mo ak ya iyawat ed lima nen Ahab pian pateyen to ak?10 Unong a mabilay si Jehova a Dios mo, anggapoy nasyon odino panarian ya agto angibakian pian anapen ka. Sanen inkuan dan, ‘Anggapo dia,’ impansamba to ray panarian tan nasyon ya agda ka naromog.+11 Et natan ibabagam, ‘La ka, tan ibagam ed katawan mo: “Wadiay Elias.”’12 Kaalis ko, iyakar ka na espiritu nen Jehova+ ed pasen ya agko amta, tan sano ibagak ed si Ahab tan agto ka naromog, seguradon pateyen to ak. Ingen ta manlapu lad inkaugaw ko et tatakotan koy Jehova.13 Agni kasi nadngelan na katawan ko imay ginawak, a sanen papateyen nen Jezebel iray propeta nen Jehova et inyamot ko ed ungib so 100 a propeta nen Jehova a tunggal 50, tan sinuplayan ko ray tinapay tan danum?+14 Balet natan ibabagam, ‘La ka, tan ibagam ed katawan mo: “Wadiay Elias.”’ Segurado, pateyen to ak.”15 Ingen ta inkuan nen Elias: “Unong a mabilay si Jehova na saray armada, samay panlilingkoran ko,* diad sayan agew et manpanengneng ak ed sikato.”16 Kanian inmalis si Obadias pian minengneng ed kinen Ahab tan imbaga tod sikato; insan linmay Ahab pian minengneng ed kinen Elias.17 Kanengneng nen Ahab ed si Elias, oniay imbaga to: “Sika ’tan, samay angawit na baleg a gulo* ed Israel?”18 Diad saya et inkuan to: “Aliwan siak so angawit na gulo ed Israel, noagta sika tan say sankaabungan nen amam, diad insumlang yod saray ganggan nen Jehova tan diad impanlingkor yod Baal.+19 Natan, patawag mo so interon Israel tan paonlam irad siak diad Palandey Carmel,+ pati say 450 propeta nen Baal tan say 400 a propeta na sagradon poste,*+ ya ondurungo ed lamisaan nen Jezebel.”20 Kanian impatawag nen Ahab so amin a totoo na Israel tan tinipon to ray propeta diad Palandey Carmel.21 Insan inasinggeran nen Elias so amin a totoo tan inkuan to: “Anggad kapigan kayo agmakapandesisyon?*+ No si Jehova so tuan Dios, sikatoy tumbok yo;+ balet no si Baal, tumbok kayod sikato!” Balet ag-inmebat iray totoo.22 Inkuan ni nen Elias ed saray totoo: “Siak labat so akeran propeta nen Jehova,+ balet 450 so propeta nen Baal.23 Natan, pangala yo ray duaran kilaw a kalakian a baka, tan pampili yo ray sakey a tegtegen da tan iyan dad tapew na kiew, balet agda popoolan. Et siak, iparaan ko may sakey a kilaw a kalakian a baka, tan iyan kod tapew na kiew, tan agko met poolan.24 Insan tawag kayod ngaran na dios yo,+ tan ontawag ak ed ngaran nen Jehova. Say Dios ya onebat diad panamegley na apoy et sikato so tuan Dios.”+ Diad saman et inmebat so amin a totoo: “Maong ’tay imbagam.”25 Et inkuan nen Elias ed saray propeta nen Baal: “Mas dakel kayo, kanian unona ki lan mamili na sakey a kilaw a kalakian a baka tan iparaan yo, balet agyo popoolan, insan tawag kayo ed ngaran na dios yo.”26 Kanian inala da may sakey a kilaw a kalakian a bakan inter ed sikara, imparaan da, tan ag-ira tinmundan tinmawag ed ngaran nen Baal manlapud kabuasan ya anggad ugto, a kuan da: “O Baal, ebatan mo kami!” Balet anggapoy boses a narengel da tan anggapoy oneebat.+ Et mankitkitley iran nansayaw-sayaw ed paliber na altar a ginawa ra.27 Kasabi ugto et kinantiawan ira nen Elias tan kuan to: “Ikasi-kasil yoy boses yo! Agta sikatoy sakey a dios?+ Ompan araldalem so nononoten to odino inmalis ta makakabawas la.* Odino ompan naugip tan kaukolan nin bangonen!”28 Et inkasi-kasil day boses da tan sinasalger day laman da na saray yuro tan gayang unong ed kustombre ra, anggad inmaagus so dala ed interon laman da.29 Kayari ugto, intultuloy da ni kinmiwas a singa naaatapis* ya anggad asabi oras na panangiyapay na kakanen diad labi, balet anggapo nin siansiay arengel dan boses tan anggapoy oneebat; anggapoy mangiimano.+30 Ag-abayag et inkuan nen Elias ed amin a totoo: “Singger kayod siak.” Kanian inmasingger ed sikato iray totoo. Insan inapiger to so ageban altar nen Jehova.+31 Et angalay Elias na 12 bato, unong ed bilang na tribu na saray lalakin ananak nen Jacob, samay angibagaan nen Jehova na, “Israel so magmaliw a ngaran mo.”+32 Inusar to iramay bato ed impanggawa toy altar+ parad ngaran nen Jehova. Insan nanggaway banawang diad paliber na altar, a diad kaawang to et napantaneman na duaran sukat a seah* na bukel.33 Kayari na satan, inlira tod altar iray kiew, tinetegteg to so kilaw a kalakian a baka, tan inyan tod tapew na saray kiew.+ Insan inkuan to: “Pano yo na danum so apatiran angkakabaleg a buyog tan ikalbo yod apay a popoolan tan diad saray kiew.”34 Insan inkuan to: “Pidua yo.” Kanian ginawa da lamet. Inkuan to ni: “Pitlo yo.” Kanian pinitlo ran ginawa itan.35 Et inmagus so danum ed paliber na altar, tan pinano to met na danum so banawang.36 Kasabi oras na panangiyapay na kakanen diad labi,+ inmasingger ed altar si propetan Elias tan inkuan to: “O Jehova a Dios nen Abraham,+ Isaac,+ tan Israel, diad sayan agew et naamtaan komon a sika so Dios ed Israel tan siak so lingkor mo tan lapud salitam et agawaan ko irayan amin a bengatla.+37 Ebatan mo ak, O Jehova! Ebatan mo ak pian naamtaan na sarayan totoo a sika, Jehova, so tuan Dios tan sika so mamapakiwas ed puso ra ya ompawil ed sika.”+38 Diad saman et pinmelag so apoy a nanlapud si Jehova tan sinimot na satan so apay a popoolan,+ saray kiew, saray bato, tan saray dabok, tan sinepsep na satan so danum ed banawang.+39 Sanen anengneng itan na amin a totoo, dinmakmomo iran tampol tan inkuan da: “Si Jehova so tuan Dios! Si Jehova so tuan Dios!”40 Insan inkuan nen Elias ed sikara: “Erel yo ray propeta nen Baal! Agyo aabuloyan a walay anggan sakey a makabatik!” Et inerel da ran tampol, insan inlasur ira nen Elias diad kulos na Kison+ tan pinapatey to ra diman.+41 Natan et inkuan nen Elias ed si Ahab: “Tatdang ka, mangan ka tan inum ka, ta narerengel ko lay maksil ya uran.”+42 Kanian tinmatdang si Ahab tan angan tan inminum, tan si Elias et tinmatdang ed toktok na Carmel insan dinmakmomod dalin, a say lupa to et walad baetan na saray pueg to.+43 Insan inkuan tod lingkor to: “Tatdang ka pa, tan nengneng kad dayat.” Kanian sikatoy tinmatdang tan ninmengneng ed dayat tan inkuan to: “Anggapoy anengneng ko.” Et aminpiton imbaga nen Elias a, “Pawil ka.”44 Diad komapiton inyakar na lingkor to et inkuan to: “Walay anengneng kon melag a lurem a singa lima na too ya ontatagey manlapud dayat.” Et inkuan nen Elias: “La ka, ibagam ed Ahab, ‘Iparaan moy karwahem! Lasur ka la, ta no naabotan kay maksil ya uran, agka makaalis!’”45 Kaleganan to et binmilunget so tawen lapud makapal iran lurem, sinmiplog so dagem, insan inmuran na makmaksil;+ tan si Ahab et akalugan ed karwahe a paarap ed Jezreel.+46 Balet diad saman, say lima nen Jehova et walad si Elias, tan say kawes to et imbariber tod* balangbang to tan binmatik tan naunaan to ni Ahab ya akasabid Jezreel.


text:
Kasin Nanonotan Yo?
Binasam ta iray agano nin isyu na Say Panag-bantayan? Salim pa sirin ya ebatan irayan tepet:
Anto ray apatiran makatulong pian napaaligwas so panangansion tayo?
Maabig no onalagey tayon maptek legan tayon sankabembenan so songbook tayo. Nepeg ya dugay paraan na iyingas tayo. No ibuka tayon maong so sangi tayo tan ikasil tayoy boses tayo, narengel so pangansion tayo.—w17.11, p. 5.
Antoy naaralan tayo nipaakar ed saray kawalaan na syudad a salimbengan ed Israel tan saray dalan paonla ditan?
Dugarugay kawalaan na anemiran syudad a salimbengan diad Israel, tan maayos iray dalan ya paonla ditan. Kanian say toon akapatey et tampol tan mainomay ya makabatik ditan.—w17.11, p. 14.
Akin ya say dondon panamegley nen Jesus so sankarakepan ya regalo na Dios ya naawat tayo?
Niiter na satan so labay tayo pian manbilay ya tuloytuloy, tan niiter toy kaukolan tayo pian nibulos tayod kasalanan tan patey. Lapud inar-aro na Dios iray ananak nen Adan, intarya tod sikatayo si Jesus legan ya makasalanan itayo ni.—wp17.6, p. 6-7.
Panon ya asumpal ed si Jesus so propesiya ed Salmo 118:22?
Si Jesus et impulisay bilang Mesias tan pinatey. Balet sikatoy paolien ed bilay pian magmaliw a “manunan bato ed suyok.”—w17.12, p. 9-10.
Kasin kaukolan ya walay kanepegan na sakey bilang panguloan pian magmaliw ya inmunan ateng na Mesias?
No maminsan, say linya na kapolian ya nanlapuan nen Jesus et diad anak ya panguloan, balet aliwan naynay. Si David et aliwan panguloan ya anak nen Jesse; balet, say Mesias et nanlapud linya nen David.—w17.12, p. 14-15.
Anto ray pigaran prinsipyo ed medisina ya naromog ed Biblia?
Base ed Mosaikon Ganggan, saray walaan na sakit et nepeg ya ibiig. Kaukolan ya manuras iray totoo kayari dan nadiwit so bangkay. Ibabaga met na Ganggan a nepeg ya ibantak ed dugan paraan tan pasen so dutak na too. Say ugaw a laki et nepeg ya segaten diad komawalon agew manlapud inkiyanak to, ta dugaruga itan a panaon pian say dala et onkigtel.—wp18.1, p. 7.
Akin ya normal labat ya nawalaan na dugan panangaro ed sarili so sakey a Kristiano?
Nepeg tayon aroen so kapara tayon too ya singa ed sikatayon dili. (Mar. 12:31) Nepeg ya “aroen na saray asawan lalaki so kaasawaan da a singa ed dilin laman da.” (Efe. 5:28) Balet, aliwan normal so sobran panangaro ed sarili.—w18.01, p. 23.
Anto ray paraan ya nagawaan tayo pian onaligwas ed espiritual?
Kaukolan tayon aralen so Salita na Dios, dalepdepen itan, insan iyaplika iray nanaaralan tayo. Nepeg met ya lanang tayon paigiya ed masanton espiritu tan maliket ya awaten so tulong na arum.—w18.02, p. 26.
Akin ya aliwan say astrolohiya tan panaghula so paraan pian naamtaan so nagawad arapen?
Wala ray pigaran rason, balet say manunan rason et lapud kokondenaen iratan na Biblia.—wp18.2, p. 4-5.
Antoy nepeg ya pangipasen tayo no angawat tayoy imbitasyon parad panangan?
No ineselan tayoy sakey ya imbitasyon, kaukolan tayon tooren itan. (Sal. 15:4) Agtayo bastabasta ikakansela. Nayarin namprepara ya maong imay angimbita.—w18.03, p. 18.
Antoy naaralan na saray aturon lalaki ed alimbawa nen Timoteo?
Talagan iyaansakit nen Timoteo iray totoo tan inyuna to ray espiritual a bengatla. Nansagpot a maong parad sagradon panaglingkor tan inyaplika to ray nanaaralan to. Tuloytuloy ton impasal so sarili to tan nanmatalek ed espiritu nen Jehova. Sarag ya aligen na saray elder tan arum nin agagi so alimbawa to.—w18.04, p. 13-14.


text:
KAPITULO 31
No Iner so Pakaligliwaan
KASIN asalim lay naermenan odino nambukbukor?— Kasin asalim lan inisip no kasin walay mangaaro ed sika?— Ontan so arum ya ugugaw. Balet onia so isisipan na Dios: “Ag’ak makalingwan ed sika.” (Isaias 49:15) Agta makapalikliket itan a nodnonoten?— On, talagan aaroen itayo nen Jehova a Dios!
Inkuan na sakey a managsulat na Biblia: “No bilbilang ta ikaindan ak nen amak tan inak, si Jehova a mismo so mangomponi ed siak.” (Salmo 27:10, NW) Agta say pakaamta ed satan so talagan makaligliwa ed sikatayo?— On, ibabaga ed sikatayo nen Jehova: “Agka antakot, ta wala ak ed sika. . . . On, tulongan ta ka.”
Balet, no maminsan et aabuloyan nen Jehova si Satanas a mamalesa na saray problema parad sikatayo. Aabuloyan ni ingen nen Jehova si Satanas a manubok ed saray lingkor To. Aminsan et pinairap a maong na Diablo si Jesus kanian inyakis nen Jesus ed si Jehova: ‘Dios ko, Dios ko, akin et inkaindan moak?’ (Mateo 27:46) Anggano maniirap ed saman si Jesus, siansian amta to a sikatoy inaro nen Jehova. (Juan 10:17) Balet amta met nen Jesus ya aabuloyan na Dios si Satanas a manubok odino mamairap ed saray lingkor To. Ipaliwawa na sananey a kapitulo no akin ya aabuloyan na Dios si Satanas a manggawa ed saya.
Sanen melag tayo ni, natatakot tayo no maminsan. Singa bilbilang, asalim ta lay abalang?— Agta natatakot ka?— Ontan so liknaan na dakel ya ugugaw. Aminsan et angistorya so Sankamaongan a Managbangat nipaakar ed sakey ya abalang. Balet aliwan sakey ya ugaw so abalang, noagta sakey a karnero.
Diad arum a paraan et aliling moy sakey a karnero. Panon ya ontan ey? Say rason et aliwan balbaleg odino mabiskeg so karnero. Tan kaukolan day mangasikaso tan manprotekta ed sikara. Say tawag ed too a mangaasikaso ed saray karnero et managpastol.
Diad istorya to et binitla nen Jesus so sakey a managpastol a walay sanlasus a karnero to. Balet ta abalang so sakey a karnero. Nayarin labay na saman a karnero a nanengneng no antoy wala ed biek na palandey. Kabekta et akaarawi la so karnero manlapud arum. Kasin naisip mo no antoy liknaan na satan a karnero sanen nilingaw toy kaliberliber et naimano ton bukbukor to la?—
Anto kasi gawaen na managpastol sano naimano ton nababalang so sakey a karnero? Kasin ibaga ton kasalanan na saman a karnero kanian agto la panaburidoan? Odino itilak toy 99 a karnero ed aliwan mapeligron lugar tan anapen to imay sakey ya abalang? Kasin say sakey a karnero so pankesawan nin maong pian anapen?— No sika iman ya abalang a karnero, kasin labay mon anapen ka na managpastol?—
Inad-aro na managpastol so amin a karnero to, anggan samay sakey ya abalang. Kanian inanap to imay nababalang. Isipen pa so panliket na saman ya abalang a karnero sanen anengneng ton nitan lay managpastol! Tan inkuan nen Jesus ya aliketan so managpastol ta aromog toy karnero to. Panliketan ton maong itan nen say 99 a karnero ya ag-abalang. Siopa natan so kapara na saman a managpastol ed istorya nen Jesus? Siopa so mangaasikaso ed sikatayo a singa impangasikaso na saman a managpastol ed karnero to?— Inkuan nen Jesus a say Ama to a walad tawen so mangaasikaso. Tan say Ama to et si Jehova.
Si Jehova a Dios so Sankamaongan a Managpastol ed totoo to. Aaroen ton amin iraman so manlilingkor ed sikato, pati saray ugugaw a singa sika. Agto labay a walay nasakitan odino naderal ed sikatayo. Talagan makaligliwan naamtaan ya aasikasoen itayon maong na Dios!
Kasin sisiaen mo si Jehova a Dios?— Parad sika, kasin sikatoy tudtuan persona?— Tua ya agtayo nanengneng si Jehova. Lapud ta sikatoy sakey ya Espiritu. Sikatoy walaan na laman ya agtayo nanengneng. Balet sikatoy tudtuan persona, tan nanenengneng to itayo. Amta to no kaukolan tayoy tulong. Tan makapitongtong itayo ed sikato diad pikakasi, a singa ed pitotongtong tayo ed sananey a too. Labay nen Jehova a gawaen tayo iya.
Kanian no naeermenan odino manbukbukor ka, antoy kaukolan mon gawaen ey?— Mitongtong ed si Jehova. Onapit ka ed sikato, et ligliwaen tan tulongan to ka. Nodnonoten ya aaroen ka nen Jehova, anggano liknaen mon singano manbukbukor ka. Basaen ta so Biblia. Dia ed Salmo 23 et onia so ibabaga ed sikatayo, onggapo ed Sal 23 bersikulo 1: “Si Jehova so managpastol ed siak; agak naani onkulang. Parukolen toak ed malambot ira a pastolan: itonton toak ed abay na saray mareen a danudanum.”
Imanoen ta’y inyarum na managsulat, diad Sal 23 bersikulo 4: “On, anggan manakar ak ed lawak na anino na patey, agak la ontakot ed mauges: ta sika wala ka ya ibak; say baras tan say tayukor mo ligliwaen da ak.” Ontan so nalikna na totoo no say Dios da et si Jehova. Naliligliwa ira sano walay problema ra. Kasin ontan met so liknaan mo?—
No panon ya aasikasoen na maaron managpastol iray karnero to, aasikasoen met a maong nen Jehova iray totoo to. Ipapanengneng to ed sikara so dugan dalan a laen, tan maliket iran ontumbok ed sikato. Anggano walaray gulo ed kaliberliber da, ag-ira ontakot. Uusaren na managpastol so baston to pian protektaan iray karnero ed ayayep a mamasakit ed sikara. Ibabaga na Biblia no panon a sinalimbengan na kalangweran a managpastol a si David so karnero to manlapud sakey a leon tan sakey ya uso. (1 Samuel 17:34-36) Tan amta na totoo na Dios a sikaray protektaan met nen Jehova. Maligen ira lapud walad sikara so Dios.
Talagan aaroen nen Jehova iray karnero to, tan aasikasoen toran maong. Ibabaga na Biblia: ‘Singa sakey a managpastol et itonton toray karnero to. Tiponen to naani ed taklay to.’—Isaias 40:11.
Agta maliket kan makaamta ya ontan si Jehova?— Kasin labay moy magmaliw a sakey ed saray karnero to?— Saray karnero so ondedengel ed boses na managpastol da. Mansiasiansia ran onasingger ed sikato. Kasin ondedengel ka ed si Jehova?— Kasin onaasingger ka ed sikato?— Sirin agka nepeg ya ontakot. Ibaan ka nen Jehova.
Maaron aasikasoen nen Jehova iraman so manlilingkor ed sikato. Basaen ta so ibabaga na Biblia nipaakar ed saya diad Salmo 37:25; 55:22; tan Lucas 12:29-31.


text:
Ipasal Iray Ananak Yon Tinedyer ya Manlingkor ed si Jehova
“Binmaleg si Jesus, tan nantultuloy ya inmaligwas ed karunongan tan lalon nanliketan na Dios tan saray totoo.”
1, 2. (a) Anto ray pampapagaan na arum ya atateng sano tinedyer la ray ananak da? (b) Panon ya makagunggona ed saray Kristianon kalangweran so panaon ya tinedyer ni ra?
SAKEY ed saray malikeliket ya panaon parad atateng et no manpabautismo lay anak da. “Agaylay liket mi. Misalsalamat kami ta nandesisyon iray ananak mi ya lingkoray Jehova,” so kuan nen Berenice, ya say apatiran ananak to et abautismoan antis iran nan-14 años. Inyarum to: “Balet amta mi ya bilang tinedyer et dakel so subok ya dalanen na ananak mi.” Nayarin natatalosan yo iyan pampapaga nen Berenice no wala met so anak yon tinedyer odino asingger lan man-tinedyer.
2 Unong ed sakey ya professor na child psychology, talagan aliwan mainomay parad atateng tan ed mismon ananak so panaon na pan-tinedyer. Balet imbaga to met: “Say pan-tinedyer et aliwan panaon ya [say anak] et agnatalosay ugali to odino ag-ontatatken so nonot to. Diad satan ya panaon, [sikatoy] emosyonal, kaukolan toy mikaaro, tan talagan nikadkaduma iray nanononotan ton ideya.” Kanian legan ya tinedyer ni ray ananak yo, sarag dan paeleten so relasyon dad si Jehova, paaligwasen so ministeryo da, tan mandesisyon ya idedika so bilay dad si Jehova tan manmatoor ed sikato. Balibali itan ya panaon pian onaligwas irad espiritual, ya singa si Jesus nen kalangweran ni. (Basaen so Lucas 2:52.) Bilang atateng, antoy nagawaan yo legan na sayan panaon ya tinedyer ni ray ananak yo? Makaaral kayod si Jesus, diad impangipanengneng toy panangaro, inkamapaabeba, tan pakatebek. Panon ya makatulong iratan ya kualidad diad pangipapasal yod anak yon tinedyer ya lingkoran si Jehova?
AROEN SO ANAK YON TINEDYER
3. Akin ya tinawag nen Jesus iray apostol ya kakaaro to?
3 Si Jesus et maar-aro tan matoor ya kaaro. (Basaen so Juan 15:15.) Nen panaoy Biblia, kaslakan et ag-itotongtong na katawan so nononoten tan nalilikna to ed saray aripen to. Balet, si Jesus et aliwa labat ya katawan, noagta kaaro met na saray matoor ya apostol to. Naynay to ran kaiba, imbaga toy nalilikna tod sikara, tan dedengelen to ra no ibabalikas dad sikato so walad puso ra. (Mar. 6:30-32) Lapud walay maong ya komunikasyon dad sakey tan sakey, inmelet so pankakaaro da tan akatulong itan ed saray apostol pian akaparaan irad saray kimey da ed arapen.
4. Panon yon nipaliknad ananak yo ya kaaro da kayo? (Nengnengen so litratod gapo na artikulo.)
4 “Tua, agtayo kaedaran iray ananak tayo,” so kuan nen Michael ya duaray anak to, “balet ipalikna tayod sikara ya kaaro da tayo.” Saray sankaaro et walay panaon dad sakey tan sakey. Ipikasi yo sirin tan nonot yon maong no panon yon ni-adjust so eskedyul yod trabaho o arum nin bengatla pian walay panaon yod ananak yo. Ontan met, kaslakan et pareho so labay na saray sankaaro. Kanian manggawa kayoy paraan pian na-enjoy yo met iray labalabay na anak yon tinedyer
5. Panon ya tinulongan nen Jesus iray disipulo to pian nalikna day liket ed maseseg ya panlingkor ed si Jehova?
5 Amta nen Jesus ya magmaliw ya maliket iray inar-aro ton disipulo tan kakaaro no maseseg iran manlingkor ed si Jehova. Kanian labay to ya makuli iran mibiang ed saray espiritual ya aktibidad. On, labay nen Jesus ya gawaen day anggaay nayarian da diad panaggaway babangatan! Tan maaro ton impaseguro ed sikara ya tulongan to rad satan ya kimey.
6, 7. Panon ya ipapanengneng na atateng so panangaro ed ananak da no ipapasal da ran regular a mibiang ed saray espiritual ya aktibidad?
6 Seguradon labay yon mansiansian mabiskeg ed espiritual iray ananak yon tinedyer. Tan labay nen Jehova ya pabalegen yo ray ananak yo diad “panagdisiplina tan panamilin” to. (Efe. 6:4) Kanian usar yo itan ya autoridad ya inter na Dios ed sikayo pian ipasal iray ananak yon regular ya mibiang ed saray espiritual ya aktibidad. Nonot yo pa: Labay yon makapanaral ed eskuelaan iray ananak yo lapud amta yon importante so edukasyon tan labay yon makaaral ira na balo iran bengatla. Ontan met komon ed edukasyon ya manlalapud si Jehova. Kaukolan ya seguroen na maaron atateng ya makaaral iray ananak da diad saray pantitipon ed kongregasyon, asemblea, tan panagdayew na pamilya. Importante so edukasyon ya manlalapud Dios, kanian gawa yoy anggaay nayarian yon tulongan iray ananak yo ya aroen da ray espiritual ya bengatla tan apresyaen so karunongan na Dios. (Uli. 24:14) No panon ya tinulongan nen Jesus iray disipulo to, tulongan yo met iray ananak yon tinedyer pian panliketan dan ibangat so Salita na Dios ed arum tan magmaliw iran regular ed panagpulong.
7 Panon ya makatulong ed ananak yon tinedyer so regular ya pibiang ed saray espiritual ya aktibidad? Oniay inamin nen Erin, ya taga South Africa: “Nen ugugaw kami ni, mabetbet ya ipalikas mid atateng mi ya agmi labay so manaral na Biblia, miaral, tan manpulong. No maminsan ni ingen et manggawa kami paraan pian agnatuloy so panaral na pamilya mi. Balet agsinmuko iray atateng mi.” Atan so akatulong pian namoria nen Erin ya talagan importante iray espiritual ya aktibidad. Kanian natan, no bilang sikatoy agmakapiaral odino makapanpulong, nalikna to ya kakkaukolan toy mibiang lamet ed ontan iran espiritual ya aktibidad. Imbaga ni nen Erin: “Seguro aliwan ontan so naliknak no agkami tuloytuloy ya impasal na atateng mi. No bilang sinmuko ira nensaman, ayos labat ed siak natan no agak makapiaral odino makapibiang ed arum nin espiritual ya aktibidad.”
IBANGAT SO INKAMAPAABEBA PANAMEGLEY NA ALIMBAWA YO
8. (a) Panon ya binidbir nen Jesus iray limitasyon to? (b) Antoy epekto na inkamapaabeba nen Jesus ed saray disipulo to?
8 Anggano perpekto si Jesus, mapaabeba ton binidbir iray limitasyon to tan nanmatalek ed si Jehova. (Basaen so Juan 5:19.) Kasin lapud satan et abawasay respeto na saray disipulo to ed sikato? Andi. Diad tua, no kapigan ya mas nanenengneng day talek tod si Jehova, diman met lalon manmamatalek iray disipulo to ed sikato. Kalabas na panaon, inalig day inkamapaabeba nen Jesus.
9. Antoy epekto ed ananak yon tinedyer no bibidbiren yo ray lingo yo tan onkekerew kayoy pasensia?
9 Dakdakel so limitasyon tayo, tan aliwan singa si Jesus, ag-itayo perpekto tan nalilingo itayo. Kanian sikayo ran atateng, mapaabeba yon bidbiren iray limitasyon tan nagagawaan yon lingo. (1 Juan 1:8) Ta no isipen yon maong, siopay mas respetoen yon amo? Amay bidbiren to ray lingo to odino samay agto amtay onkerew na pasensia? No nanengneng na anak yon tinedyer ya onkekerew kayoy pasensia ed saray nagagawaan yon lingo, mas respetoen to kayo. Tan naaralan to met ya aminen iray mismon lingo to. “Aaminen mi ray lingo mi, kanian mainomay ya ibagad sikami na ananak mi no walay problema da,” so kuan nen Rosemary, ya taloray ananak to. “Bibidbiren min limitado so nagawaan mi, kanian imbangat mi ray ananak mi no iner so pakaromogan day sankaabigan ya solusyon ed problema da. No kaukolan day tulong, lanang min ipapaimanod sikara no antoy ibabaga na saray literatura tayon base ed Biblia, insan manpikasi kamin saniiba.”
10. Panon ya impanengneng nen Jesus so inkamapaabeba sano igaganggan to ray patumbok to?
10 Walay autoridad nen Jesus ya iganggan iray patumbok to. Balet lapud mapaabeba, ibabaga tod sikara so rason no akin ya nepeg dan gawaen so igaganggan to. Singa bilang, agto labat imbagad saray patumbok to ya nepeg dan anapen nin unona so Panarian tan say inkatunong na Dios, noagta imbaga to met: “Tan sarayan amin a bengatla so niarum ed sikayo.” Nen imbaga nen Jesus ya, “Agkayo la manguukom,” imbaga to met so rason: “Ta pian agkayo naukom, ta sikayo so ukomen unong ed paraan na panguukom yo.”
11. Akin ya maabig no ipaliwawa yod ananak yo so rason no akin ya nepeg dan unoren so sakey ya totontonen odino desisyon?
11 No matukoy, ipaliwawa ed ananak yo so rason no akin ya nepeg dan unoren so sakey ya totontonen odino desisyon ya ginawa yo. No natatalosan da so rason, mas mabulos da kayon unoren. Oniay inkuan nen Barry ya amabaleg na apatiran ananak: “No ibaga yo so rason, mas panmatalkan kayo na ananak yon tinedyer ta amta ran agki labat bastabasta nandesisyon, noagta walay makatunongan ya rason yo.” Tandaan met ya saray tinedyer et aliwa la ran ugugaw, tan aaralen da lay mandesisyon parad sarili da tan usaren so ‘pakayari dan mankatunongan.’ (Roma 12:1) Imbaga nen Barry: “Kaukolan ya naaralan na saray tinedyer so mandesisyon base ed makatunongan iran rason, aliwan base ed emosyon.” (Sal. 119:34) No mapaabeba yon ibaga so rason na saray desisyon yo, nalikas na anak yo ya bibidbiren yon ontatatken lay nonot to, tan naaralan toy mandesisyon ya usaren toy ‘pakayari ton mankatunongan.’
USAREN SO PAKATEBEK, TAN TALOSAN YOY ANAK YO
12. Panon ya inusar nen Jesus so pakatebek pian natulongan toy Pedro?
12 Inusar nen Jesus so pakatebek tan atalosan to no anton tulong so kaukolan na saray disipulo to. Singa bilang, maong met so intension nen apostol Pedro nen imbaga tod si Jesus ya kasian toy sarili to pian ag-ompatey. Balet, amta nen Jesus ya makapuy iman ya nononoten nen Pedro. Pian natulongan nen Jesus si Pedro tan arum nin disipulo, sikatoy angiter na diretsaan ya simbawa, imbaga to no antoy resulta no say sakey et makasarili, tan imbaga to met no anto ray bendisyon ya naawat na saray masakripisyo. (Mat. 16:21-27) Akaaral si Pedro.
13, 14. (a) Anto ray sinyales ya nayarin onkakapuy lay pananisia na anak yon tinedyer? (b) Panon yon nausar so pakatebek pian natalosan tan talagan natulongan yoy anak yo?
13 Ipikasi yod si Jehova ya ikdan to kayo na pakatebek pian natalosan yo no anton tulong so kaukolan na anak yo. (Sal. 32:8) Singa bilang, anto ray sinyales ya onkakapuy lay pananisia na anak yo? Nayarin aliwa lan maliket ed panaglingkor to, negatibo la ray ibabaga to nipaakar ed agagi, odino masekreto la. Agyo komon tampol ya iisipen ya ompan doble lay panagbilay na anak yo tan akagaway seryoson kasalanan. * Balet siempre, agyo ibabaliwala iray ontan ya sinyales odino isipen yon onlabas met lanlamang itan.
14 Singa si Jesus, tepetan yoy anak yo diad maaro tan marespeton paraan. Singa itan pangasol ed bobon. No biglaen yon agwaten so timba, nayarin naibung so arum ya danum. Ontan met ed pitongtong yod anak yo. No bigla yo labat ya komprontaen, nayarin nasayang lanlamang so pankanawnawan naamtaan yo komon so iisipen tan nalilikna to. (Basaen so Uliran 20:5.) Oniay imbaga nen Ilaria, ya abitla nen niman: “Nen tinedyer ak ni, labay koy mansiansiad katuaan balet labay ko met ya nakaiban lanang iray kaklasek. Amtak ya aliwa itan kanian aburido ak, tan alikas itan na atateng ko. Aminsan ya labi, imbaga rad siak ya naimano ran maermen ak, kanian tinepet da no antoy problemak. Manakis ak, impaliwawak ed sikara no akin, tan nampatulong ak. Nilakap da ak, imbaga dan natatalosan day naliliknak, tan impaseguro dan tulongan da ak.” Si Ilaria et tinulongan ya tampol na atateng to ya nawalaan na maong iran kakaaro diad kongregasyon.
15. Ipaliwawa no panon ya inusar nen Jesus so pakatebek diad impantrato tod arum.
15 Inusar met nen Jesus so pakatebek diad impangimano tod maong iran kualidad na saray disipulo to. Singa bilang, sanen naamtaan nen Natanael ya si Jesus et nanlapud Nazaret, imbaga to: “Wala ta’y maong a too a manlapud Nazaret?” (Juan 1:46) No wadman kayon mandengdengel, antoy nayarin isipen yod si Natanael? Mabalaw? Walay panaglabi to? Anggapoy pananisia to? Inusar nen Jesus so pakatebek tan say ninengneng to et say maong ya kualidad nen Natanael. Sikatoy tinawag nen Jesus ya “sakey a peteg ya Israelita, ya agmamapalikdo.” (Juan 1:47) Nabasa nen Jesus no antoy walad puso, tan inusar to itan ya abilidad pian nengnengen so kamaongan ed arum.
16. Panon yon natulongan so anak yon tinedyer pian napaaligwas to ray maong ya kualidad to?
16 Siempre agyo nabasa no antoy walad puso na anak yo, balet diad tulong na Dios et sarag yon usaren so pakatebek. Kasin usaren yo itan ya abilidad pian nanengneng yo ray maong a kualidad na anak yon tinedyer? Anggano no maminsan et nadismaya kayod sikato, agyon balot iisipen odino ibabaga ya sikatoy “rebelde” odino “problema.” Anggano wala ray kakapuyan na anak yo, ibaga yod sikato ya nanenengneng yoy maong iran kualidad to tan say pilalek ton gawaen so duga. Imano yo ray pakapatnagan ya ontatatken lay panagnonot to tan onaaligwas la, tan komendaan yo. Tulongan yon napaaligwas to ni ray maong ya kualidad to diad pangiter yod sikato na kaaruman ya responsabilidad no posible. Ontan so ginawa nen Jesus ed saray disipulo to. Kayari na manga sakey tan kapalduan taon manlapu la nen akabat nen Jesus si Natanael (ya tinawag met ya Bartolome), sikatoy pinili to bilang apostol, tan nagmaliw ya maseseg ya Kristiano. (Luc. 6:13, 14; Gawa 1:13, 14) No komendaan tan pasesegen yoy anak yo, agto nalikna ya singa anggapoy nagagawaan ton duga, noagta nalikna to ya nausar to ray abilidad to diad panlingkor ed si Jehova.
MAGMALIW KAYON MALIKET NO IPASAL YO RAY ANANAK YO
17, 18. Antoy resulta no agkayo onsuko ed pangipasal yod anak yon tinedyer ya lingkoran si Jehova?
17 Dakel so nagmaliw ya espiritual ya ananak nen apostol Pablo. Legan yon papabalegen iray ananak yo, nayarin nalikna yo met imay alikna to. Naeksperiensya toy “dakel a kairapan tan gonigon ed puso” lapud “inar-aro” to ray espiritual ya ananak tod Corinto. (2 Cor. 2:4; 1 Cor. 4:15) Oniay imbaga nen Victor ya taloray anak to: “Aliwan mainomay no magmaliw lan tinedyer so anak mo. Balet anggano wala ray subok, mas dakel nin siansiay maliket ya panaon. Diad tulong nen Jehova, sikami tan saray ananak mi et nagmaliw ya maapit ya sankakaaro.”
18 Agkayo onsusuko diad pangipapasal yod ananak yo ya lingkoray Jehova. Legan yon ipapaliknad sikara ya inar-aro yo ra, seguradon nalikna yo met so liket sano mandesisyon la ran manlingkor ed si Jehova tan kaiba la rad saray espiritual ya ananak ya ‘manaakar ed katuaan.’
^ par. 13 Maabig no basaen na atateng so Questions Young People Ask


text:
“Arom so Kaparam a Too a Singa ed Sikan Dili”
“Say komadua a [ganggan] et, ‘Arom so kaparam a too a singa ed sikan dili.’”
1, 2. (a) Antoy imbaga nen Jesus ya komaduan sankaimportantian ed Ganggan? (b) Anto ran tepet so aralen tayo natan?
LABAY na sakey a Fariseo ya subokey Jesus kanian tinepetan to: “Managbangat, dinan so sankaimportantian ed Ganggan?” Singa naaralan ed imbeneg ya artikulo, imbaga nen Jesus ya say “sankaimportantian tan unonan ganggan” et: “Arom si Jehova a Dios mo ed interon pusom tan ed interon kamarerwam tan ed interon nonot mo.” Inyarum ni nen Jesus: “Say komadua a mipadpara ed saya et, ‘Arom so kaparam a too a singa ed sikan dili.’”
2 Imbaga nen Jesus ya nepeg tayon aroen so kapara tayon too a singa ed sikatayon dili. Kanian tepetan tayoy sarili tayo: Antoy labay ya ibaga na pangaro ed kaparan too? Panon kon nipanengneng so ontan a klase na panangaro?
ANTOY LABAY YA IBAGA NA PANGARO ED KAPARAN TOO?
3, 4. (a) Anton ilustrasyon so imbaga nen Jesus pian ipanengneng no antoy labay ya ibaga na pangarod kaparan too? (b) Panon ya tinulongan na Samaritano imay Judio ya atakewan, binugbog, tan intilak ya patey-pateyan? (Nengnengen so litratod sayan pahina.)
3 Nengnengen tayo pa no antoy imbaga nen Jesus nen walay lakin nantepet ed sikato ya: “Siopay peteg a kaparak a too?” Bilang ebat, angiter si Jesus na ilustrasyon nipaakar ed maong a Samaritano. (Basaen so Lucas 10:29-37.) Walay sakey ya Judio ya sinabat tan binugbog na saray matakew, tan intilak dan patey-pateyan. Sikatoy adalanan na Israelitan saserdote tan Levita, balet imbes ya tulongan da et nilampasan da labat. Say tinmulong ed sikato et sakey ya Samaritano. Rerespetoen na saray Samaritano so Mosaikon Ganggan, balet kabusol ira na saray Judio.
4 Kinalboan na samay Samaritano na larak tan alak iray sugat na Judio pian onabig ya tampol. Angitilak ni ingen na duaran denario ed akankayarian na panagpundoan parad pankaukolan na samay Judio. Say duaran denario nensaman et sueldo la na sakey ya too ed duaran agew! (Mat. 20:2) Nanengneng tayod sayan ilustrasyon ya amay Samaritano so angipanengneng na tuan panangaro ed kapara ton too. Naaralan tayo sirin ed satan ya nepeg tayon kasian tan aroen so arum.
5. Panon ya impanengneng na saray Tasi nen Jehova so panangarod kaparan too kayari bagyon Sandy?
5 Mataltalag la natan so toon makasi ya singa samay Samaritano. Lalo la ta manbibilay itayod sayan mair-irap ya “kaunoran iran agew” ya dakel so anggapo lay panangaro rad kapamilyaan da, masesebeg, tan agda aaroen so kamaongan. (2 Tim. 3:1-3) Konsideraen pay agawa kayari bagyon Sandy diad New York City nen Oktubre 2012. Diad sakey ya pasen ya aderaderal lapud bagyo, wala ray tagad man ya tinatakewan da ray kakaabay da ya maniirap met lapud anggapoy koryenti tan arum ni ran pankaukolan da. Diad saman met lanlamang ya pasen, angorganisa iray Tasi nen Jehova na tulong parad saray kaagian da tan arum ni. Ontan so gagawaen na saray Kristiano lapud inaro day kapara dan too. Anto ni ray arum ya paraan pian nipanengneng tayoy panangarod kaparan too?
PANON TAYON NIPANENGNENG SO PANANGAROD KAPARAN TOO?
6. Akin ya nibagan say panagpulong et panangipanengneng na panangaro ed kaparan too?
6 Mangiter na espiritual ya tulong. Nagawaan tayo itan no ipaamta tayod totoo so ‘ligliwa ya manlalapud Kasulatan.’ (Roma 15:4) Ipapanengneng tayoy panangaro no ipulong tayod sikara so katuaan ya walad Biblia. (Mat. 24:14) Talagan baleg ya pribilehyo so pangiyabawag ed mensahe na Panarian ya manlalapud “Dios a mangiiter na ilalo”!
7. Anto so Golden Rule, tan panon itayon nabendisyonan no iyaplika tayo itan?
7 Iyaplika so Golden Rule. Satan imay imbaga nen Jesus legay Sermon tod Palandey: “Amin a bengatlan labay yon gawaen na totoo ed sikayo, ontan met so nepeg yon gawaen ed sikara. Diad tua, saya so kabaliksan na Ganggan tan sulsulat na saray Propeta.” (Mat. 7:12) No tratoen tayo so arum unong ed insimbawa nen Jesus, onkikiwas itayo base ed prinsipyo na “Ganggan” (Genesis anggad Deuteronomio) tan “sulsulat na saray Propeta” (saray librod Hebreon Kasulatan ya pakabasaan na saray propesiya). Nanengneng ed saratan a sulat ya bebendisyonan na Dios iramay mangipapanengneng na panangaro ed arum. Singa bilang, diad panamegley nen Isaias et oniay imbaga nen Jehova: “Kawaloen yo so inkatunong, tan manggawa kayo na kaptekan . . . Mapalar so too a manggawa na saya.” (Isa. 56:1, 2) Talagan nabendisyonan itayo no maaro tan matunong so panagtrato tayod kapara tayon too.
8. Akin ya nepeg tayon aroen iray mamubusol ed sikatayo, tan antoy nayarin resulta no ontan so gawaen tayo?
8 Arom so kabusol mo. Imbaga nen Jesus: “Nadngelan yo a nikuan, ‘Arom so kaparam a too tan busol mo so kabusol mo.’ Balet, ibagak ed sikayo: Itultuloy yon aroen iray kabusol yo tan ipikasi iramay mamapasegsegang ed sikayo, ta pian napaneknekan yo a sikayo iray ananak na Ama yon walad tawen.” (Mat. 5:43-45) Ontan met so indanet nen Pablo sanen imbaga to: “No narasan so kabusol mo, pakan mo; no napgaan, painum mo.” (Roma 12:20; Uli. 25:21) Unong ed Mosaikon Ganggan, nepeg ya tulongan na sakey ya too so mamubusol ed sikaton mangukbar ed ayep ton atumba ya atapilan na awit to. (Exo. 23:5) No ontan so nagawa, nayarin magmaliw ya sankaaro so datin mankalaban. Lapud ipapanengneng tayo ran Kristiano so panangaro, dakel ed saray mamubusol ed sikatayo so linmemek so puso ra. No ipanengneng tayoy panangaro ed saray mamubusol—anggan saray mamapairap et sikatayo
9. Antoy imbaga nen Jesus nipaakar ed pikareenan ed agi tayo?
9 “Mikareenan kayo ed amin a totoo.” (Heb. 12:14) Kaibad satan iray kaagian tayo, ta oniay imbaga nen Jesus: “No mangiyaapay ka ed altar tan anonotan mon say agim et walay babarongan to ed sika, itilak mo so apay mo ed arap na altar tan anap mo so agim; mikareenan ka ni ed sikato, insan kapawil mo, iter mo so apay mo.” (Mat. 5:23, 24) No walay problema tayod agi tayo, bendisyonan itayo na Dios no ipanengneng tayoy panangaro tan mikareenan itayon tampol ed sikato.
10. Akin et agtayo nepeg ya anapan na lingo so arum?
10 Ag-aanapan na lingo so arum. “Agkayo la manguukom ta pian agkayo naukom,” so kuan nen Jesus, “ta sikayo so ukomen unong ed paraan na panguukom yo, tan sikayo so sukaten unong ed sukat a panusukat yo. Akin sirin et onnenengneng ka ed dutak a walad mata na agim, balet ta agmo iimanoen so pagsen a walad mismon matam? Odino panon mon nibaga ed agim ya, ‘Ekalen ko pa itay dutak ed matam,’ anta, nia! walay pagsen ed mismon matam? Mansimpisimpitan! Ekal mo nin unona so pagsen ed mismon matam, ta pian nanengneng mon maong no panon mon ekalen so dutak ed mata na agim.” (Mat. 7:1-5) Mapuersa itan ya panonot ya agtayo babalawey angkekelag a lingo na arum ta anggan sikatayon mismo et makakagawa met na dakel a lingo!
SANKAABIGAN A PARAAN YA NIPANENGNENG SO ARO
11, 12. Antoy sankaabigan ya paraan pian nipanengneng tayoy panangarod kaparan too?
11 Labay tayon ipanengneng so panangarod kaparan too diad sankaabigan a paraan. Singa si Jesus, ipupulong tayoy maong a balita na Panarian. (Luc. 8:1) Ingganggan nen Jesus iray papatumbok to ya ‘ibangat iray totoo ed amin a nasyones pian magmaliw iran disipulo to.’ (Mat. 28:19, 20) No unoren tayo itan a ganggan, natulongan tayoy arum ya taynan so malapar tan maawang a dalan ya ompugtad kadederal, tan onlad makisir a dalan ya ompugtad bilay. (Mat. 7:13, 14) Seguradon bendisyonan nen Jehova iray sagpot tayon gawaen itan.
12 Singa si Jesus, tutulongan tayo ray totoo ya magmaliw ya manonot ed saray espiritual ya pankaukolan da. (Mat. 5:3) No ondengel ira, natulongan tayo ran napenek itan ya pankaukolan da diad panginabang tayod sikara na “maong a balita na Dios.” (Roma 1:1) Saramay mangawat ed mensahe na Panarian et makapikareenan ed Dios panamegley nen Jesu-Kristo. (2 Cor. 5:18, 19) Kanian say pangipulong ed maong a balita so sankaabigan ya paraan pian nipanengneng tayoy panangarod kaparan too.
13. Antoy naliliknam no ibabangat mod arum so nipaakar ed si Jehova?
13 No manparaan tayon maong antis tayon man-RV odino mangiyaral na Biblia, epektibo tayon natulongan iray totoo ya unoren iray matunong ya estandarte na Dios. Ompan say resulta et umanen na iyaaralan tayo so kabibilay to. (1 Cor. 6:9-11) Talagan makapaliket ya nanengneng no panon ya tutulongan na Dios iramay “walaan na dugan kipapasen na puso parad bilay ya andi-anggaan” ya manguman tan nawalaan na maapit a relasyon ed sikato. (Gawa 13:48) Kaslakan et nasalatan na liket so ermen da, tan naekal lay kapagaan da lapud talek dad Ama tayod tawen. Makapaliket so nanenengneng tayon iyaaligwas ed espiritual na saray balo ni! Agta talagan baleg a bendisyon so pangipanengneng na panangarod kaparan too panamegley na panagpulong a kimey?
NO ANTO SO TUAN ARO UNONG ED BIBLIA
14. Diad dilin salitam, mangibagay pigaran deskripsion na panangaro ya walad 1 Corinto 13:4-8.
14 No iyaplika tayo so pinuyanan ya imbaga nen Pablo nipaakar ed aro diad pidedeneng tayod arum, naiwasan so dakel a problema, magmaliw tayon maliket, tan bendisyonan itayo na Dios. (Basaen so 1 Corinto 13:4-8.) Rebyuen tayo pan magano imay imbaga nen Pablo nipaakar ed panangaro tan nengnengen tayo no panon tayon niyaplika iratan diad relasyon tayod kaparan too.
15. (a) Akin ya nepeg ya maanos tan mapangasi tayo? (b) Anto ray rason akin ya nepeg tayon paliisan so panimon tan panlastog?
15 “Say aro et walaan na andukey a panag-anos tan mapangasi.” No panon ya maanos tan mapangasi so Dios ed sikatayo ran agperpekton totoo, kaukolan ya maanos tan mapangasi tayo met ed arum no nalingo ra o makapansalita ray ansakit. “Say aro et aliwan maimon,” kanian agtayo nepeg ya ibegan so kayarian o pribilehyo na arum diad kongregasyon. Tan no walay panangaro tayo, agtayo manlalastog o manpapaatagey. Ibabaga na Biblia ya say “atagey a kanenengneng, tan mapangta a puso” so panlalapuan na kasalanan.
16, 17. Unong ed 1 Corinto 13:5, 6, panon tayon nipanengneng so panangarod kaparan too?
16 Say aro et “ag-onkikiwas a mabanday.” No inaro tayoy kapara tayon too, agtayo tilaan odino takewan, o manggawa na antokaman ya kontrad saray ganggan tan prinsipyo nen Jehova. Tan agtayo met masiblet, ta say aro et “agmanaanap na pankaabigan ton dili.” Sankanonot tayon lanang so pankaabigan na arum.
17 Say tuan aro et “aliwan misasanok” tan “ag-itan manbibilang na impakasakitan,” ya singa ililista tayon amin so ginawa na arum ya akasakitan tayo. (1 Tes. 5:15) No manem-em tayoy sakit na linawa, agtayo napaliket so Dios, tan singa tayo papaypayan so ngalab ya anggad ondalang itan, ya lapud satan et nasakitan itayo tan say arum. (Lev. 19:18) Say aro et “manliliket ed katuaan,” balet “ag-itan manliliket ed ag-inkatunong.” Agtayo panliketan no say toon mamubusol ed sikatayo et naiirapan.
18. Antoy naaralan tayo nipaakar ed panangaro diad 1 Corinto 13:7, 8?
18 Konsideraen pa ni imbaga nen Pablo nipaakar ed aro. Imbaga ton say aro et “mangitetepel ed amin a bengatla.” No kinmerew lay perdona so toon akasakit ed sikatayo, say aro so mamakiwas ed sikatayon mamerdona. Imbaga met nen Pablo ya say aro et “manisia ed amin a bengatla.” Panisiaan tayo ray nabasad Salita na Dios tan misalsalamat itayod espiritual ya naakan ya naaawat tayo. Say aro et “maniilalo ed amin a bengatla” ya walad Biblia tan lapud satan et napakiwas itayon inabang ed arum so ilalo tayo. (1 Ped. 3:15) Anggano mairap so situasyon, manpikasi tan ilaloan tayon magmaliw komon ya maong so resulta. Say aro et “mansusungdo ed amin a bengatla,” singa say lingo na arum, panamasegsegang, o arum nin subok. Ontan met, “say aro et agbalot mangangga.” Ipatnag itan na saray matulok ya totoo diad andi-anggaan.
ITULTULOY YA AROEN SO KAPARAN TOO A SINGA ED SIKAN DILI
19, 20. Anton simbawa ed Kasulatan so mamakiwas ed sikatayon itultuloy ya ipanengneng so aro ed kaparan too?
19 No iyaplika tayoy simbawa na Biblia, lanang tayon nipanengneng so arod kaparan too. Ipanengneng tayo itan ed amin, iner man so nanlapuan da odino kultura da. Agtayo lilingwanan imay imbaga nen Jesus ya: “Arom so kaparam a too a singa ed sikan dili.” (Mat. 22:39) Iilaloan na Dios tan na Kristo ya aroen tayoy kapara tayon too. No nanairapan tayon ipanengneng so panangaro ed arum, manpikasi tayod si Jehova tan onkerew tayoy masanton espiritu to. No ontan so gawaen tayo, bendisyonan itayo nen Jehova tan tulongan to itayon ipatnag so panangaro.
20 Say ganggan ya aroen so kaparan too a singa sikan dili et tinawag ya “ganggan na ari.” (Sant. 2:8) Kayarin imbaga nen Pablo so pigaran kabiangan na Mosaikon Ganggan, intuloy to: “Antokaman nin ganggan, [et] asegek ed oniaran salita, salanti, ‘Arom so kaparam a too a singa ed sikan dili.’ Say walaan na aro et agmanggagawa na mauges ed kapara ton too; kanian say aro so kasumpalan na ganggan.” (Roma 13:8-10) Itultuloy tayo sirin ya ipanengneng so panangaro ed kaparan too.
21, 22. Akin ya nepeg tayon aroen so Dios tan kapara tayon too?
21 Legan tayon dadalepdepen no akin ya kaukolan tayon aroen so kapara tayon too, maabig no nonoten tayo imay imbaga nen Jesus ya ‘papasinagen na Ama to so agew to ed saray mauges tan maong a totoo tan papepelagen to so uran ed saray matunong tan agmatunong.’ (Mat. 5:43-45) Kaukolan tayon aroen so kapara tayon too, matunong man odino agmatunong. Singa apantongtongan niman, say sakey ya importantin paraan ya nipanengneng tayoy ontan ya panangaro et diad pangipulong tayod mensahe na Panarian. Agaylan bendisyon so naawat na siopaman ya ondengel tan mangawat ed maong a balita!
22 Naaralan tayo la no akin ya nepeg tayon aroen si Jehova ed interon puso, kamarerwa, tan nonot tayo. Naaralan tayo met no panon tayon nipanengneng so panangarod kaparan too. No aroen tayo so Dios tan kapara tayon too, uunoren tayo so duaran sankaimportantian ya ganggan. Tan manuna ed amin, napapaliket tayoy maaron Ama tayod tawen, si Jehova.


text:
Tepetepet na Saray Manbabasa
Kasin papateyen na saray Israelita iray kriminal diad pangibitay ed kiew?
Dakel ya nasyon nensaman so mamapatey ed saray kriminal diad pangipasak ed sikara ed kiew o poste. Itataker odino ipapasak na saray Romano so sakey a kriminal, anggad ipatey to lay ot-ot, paet, eras, tan petang odino betel kayari pigaran agew. Ipapasen na saray Romano ya makapabaing a dusa so kipasak tan para labat itan ed saray kriminal ya ikuekuentan abebbeba.
Diad nasyon na Israel nensaman ey? Kasin papateyen da iray kriminal diad pangibitay ed kiew? Malinew so ibabaga na Mosaikon Ganggan: “No pinatey so sakey a too lapud ginawa ton ambelat a kasalanan tan imbitin ed sakey a kiew so bangkay to agnepeg a natilak diman a sanlabi. Nepeg a niponpon ed saman met lanlamang ya agew.” (Deu. 21:22, 23, Maung a Balita) Malinew sirin a diad saman a panaon, say toon manepeg ya ompatey et pateyen da nin unona insan ibitay ed poste odino kiew.
Nipaakar ed saya, oniay imbaga na Levitico 20:2: “Say siopaman a kabiangan na saray anak na Israel, odino dia ed saray sangkaili a miaayam ed Israel a mangiter na ilalak to ed kinen Molec, napapatey naani. Saray totoo ed dalin tupaken da naani na batobato.” Napapatey met iray “managsalamangka” odino espiritista. Panon? Diad ‘panupak ed sikara na batobato.’—Lev. 20:27.
Oniay nabasa tayod Deuteronomio 22:23, 24: “No wala so sakey a marikit a birhen ya akisipan ya asawaen na sakey a laki, et say sananey a laki sikato so naromog to ed sakey a syudad et karokolan to; ipaway yo ra ed satan ed pinto na satan a syudad, tan tupaken yo ra na batobato; saman so marikit lapu ed ag-inmakis, anta wala ed loob na syudad; et saman so laki natupak met lapu ed dineral to so galang na bii ya asawa na kapara to a too; ontan so panangekal mo naani na mauges ed pegley mo.” No diad saray Israelita nensaman sirin, say panupak na bato so manunan paraan da pian pateyen iray nanggaway mauge-uges ya krimen. *
Malinew a diad saman a panaon, say toon manepeg ya ompatey et pateyen nin unona insan ibitay ed poste odino kiew
Ibabaga na Deuteronomio 21:23 ya samay “too ya abitay sikato so insamba na Dios.” Seguradon baleg so epektod saray Israelita na pakanengneng ed akabitay ya bangkay na mauges a toon “insamba na Dios.” On, ibibitay dad poste odino kiew so bangkay na kriminal pian panmadmaran na arum.
^ par. 6 Mipakna so dakel ya iskolar ya unong ed Ganggan et kaukolan nin pateyen so sakey a kriminal antis ya ibitay ed kiew. Balet, walay ebidensya ya nen inmunan siglo, mabilay ya impasak ed poste na saray Judio so arum a kriminal tan ditan la inatey.


text:
Lefèvre d’Étaples—Labay Ton Naamtaan na Ordinaryon Totoo so Salita na Dios
SIMBA na kabuasan ed saman diad kagapo na 1520’s, saray manaayam ed Meaux, ya melag a baley ya asingger ed Paris, et agmakapanisia ed arengel da ed simbaan. Binasa iray Ebanghelyo ed mismon lenguahe ra—diad French imbes ya Latin!
Say translator na Biblia ya nampursige pian nagawa itan et si Jacques Lefèvre d’Étaples (Latin, Jacobus Faber Stapulensis). Oniay insulat tod sakey ya maapit a kaaro to: “Agtayo naimadyin no panon ya tutulongan na Dios iray ordinaryon totoo diad nanduruman lugar pian natalosan so Salita to.”
Diad saman, kontra so Katolikon Simbaan tan saray teologo ed Paris ya usaren iray translation na Biblia diad lenguahe na maslak a totoo. Akin balet et in-translate nen Lefèvre so Biblia ed French? Tan antoy ginawa to pian natulongan iray ordinaryon totoo ya natalosan so Salita na Dios?
INANAP TOY TUAN KABALIKSAN NA KASULATAN
Antis ya nagmaliw ya translator na Biblia si Lefèvre, inusar toy dakel ya panaon to pian naamtaan so tuan kabaliksan na saray kimey nensaman ed pilosopiya tan teolohiya. Naimano to ya maslak ed saratan ya insulat nensaman et nauman lapud makabalang tan wala ray lingo so impangi-translate ed saratan diad apalabas ya nilasus a taon. Lapud panaanap to ed tuan kabaliksan na saray insulat nensaman, ginapoan ton aralen so Biblia na Katolikon Simbaan, say Latin ya Vulgate.
Diad maseet ya panaaral tod Kasulatan, naamtaan ton “say panaral labat ed katuaan et mangiter la . . . na balbaleg a liket.” Kanian, intunda nen Lefèvre so panaaral toy pilosopiya tan inusar ton amin so biskeg to diad pan-translate ed Biblia.
Nen 1509, im-publish nen Lefèvre so resulta na impanaral to, ya impankokomparaan toy limaran nanduruman bersion na Salmo ed Latin, * kaiba lay impangipetek tod saray lingo na Vulgate. Aliwan singa saray teologo ed panaon to, nansagpotan ton ipasabi so ibabaga na Biblia diad natural tan simplin paraan. Say paraan na impangi-translate tod Kasulatan et akaimpluensyan maong ed arum ya Bible scholar tan saray managreporma.—Nengnengen so kahon ya “ No Panon ya Naimpluensyaan nen Lefèvre si Martin Luther.”
Lapud inyanak a Katoliko si Lefèvre, manisia ya magmaliw labat ya posible so reporma ed relihyon no dugay pangibangat na Biblia ed saray ordinaryon totoo. Balet panon ya makatulong so Biblia ed saray ordinaryon totoo no maslak ed saray kopya na Biblia et nabasa ed Latin?
TRANSLATION NA BIBLIA YA AVAILABLE ED AMIN
Inar-aro nen Lefèvre so Salita na Dios kanian determinado ya gawaen itan ya available ed dakel a totoo. Pian nagawaan to itan, nen Hunyo 1523, nam-publish na French ya translation na saray Ebanghelyo diad duaran volume ya pocket-size. Sayan melag ya edisyon—ya kapalduay presyo na samay regular ya edisyon—et sarag lan saliwen na totoon simpli labat so panagbilay da.
Eksayted iray ordinaryon totoo ya nawalaan na satan. Lalaki man o bibii et labalabay dan nabasa iray mensahe nen Jesus diad mismon lenguahe ra, kanian say unonan 1,200 ya inimprintan kopya et naupot kayari labat na pigaran bulan.
MAKPEL PARAD BIBLIA
Diad introduksion na saray Ebanghelyo, impaliwawa nen Lefèvre ya in-translate to iratan ed French pian “saray ordinaryon membro” na simbaan “et natalosan da so katuaan nipaakar ed ebanghelyo ya singa saramay walaan na satan ed Latin.” Balet akin et labalabay nen Lefèvre ya tulongan iray ordinaryon totoo ya natalosan no anton talagay ibabangat na Biblia?
Amta nen Lefèvre ya mauges so epekto na saray bangat tan pilosopiya na too ed Katolikon Simbaan. (Marcos 7:7; Colosas 2:8) Tan sikatoy manisia ya sinmabi lay panaon ya say ag-alaokan ya Ebanghelyo et “nipaamta ed interon mundo pian saray totoo et agla nibalang na saray doktrina na too.”
Ginawa met nen Lefèvre so anggaay nayarian to ya ipaamta so aliwa ya argumento na saramay kontra ed pangi-translate na Biblia ed French. Kinondena toy pankunkunwari da, ya imbaga to: “Panon dan nabangatan [so totoo] ya unoren so amin ya ingganggan nen Jesu-Kristo, no agda labay ya nanengneng tan nabasa na ordinaryon totoo so Ebanghelyo na Dios diad mismon lenguahe ra?”—Roma 10:14.
Agsirin pankelawan ya saray teologo ed University of Paris—say Sorbonne—et sinali dan pareenen si Lefèvre. Nen Agosto 1523, kinontra day panag-translate tan panggawa na saray komentaryo ed Biblia diad mismon lenguahe ra, ya impasen da iratan ya “makaderal ed Simbaan.” No aglabat akibabali so French ya Arin Francis I, ompan nagmaliw lan erehe si Lefèvre.
MAREEN YA SINUMPAL NA TRANSLATOR SO KIMEY TO
Ag-inabuloyan nen Lefèvre ya ontunda so pantra-translate tod Biblia anggano wala ray onkokontra ed kimey to. Nen 1524, kayari ton in-translate so Griegon Kasulatan (tatawagen ya Balon Sipan), in-release to so French ya bersion na Saray Salmo pian saray mananisia et makapanpikasi “ya walaan na mas baleg a debosyon tan aralem a liknaan.”
Tampol ya sinuri na saray teologo diad Sorbonne so translation nen Lefèvre. Ag-abayag et ingganggan da ya poolan ed publiko so in-translate ton Griegon Kasulatan, tan wala ray kinondena dan arum ya insulat, ya ibabaga ran “onsusuporta ed papanisiaan nen Luther.” Nen ingganggan na saray teologo ya idepensa nen Lefèvre so papanisiaan to, nandesisyon ya ondeen labat tan linmad Strasbourg. Diman et maalwar ton intuloy so pantra-translate toy Biblia. Anggano iisipen na arum ya anggapoy pakpel to ed satan ya ginawa to, parad sikato et satan so sankaabigan ya gawaen bilang ebat ed saramay anggapoy apresasyon ed saray mablin “perlas” na katuaan ed Biblia.—Mateo 7:6.
Ngalngali sakey taon kayari na inyalis nen Lefèvre, sikatoy ginawa nen Arin Francis I ya tutor na apat taon ya anak ton si Charles. Lapud satan et dakdakel so panaon ton sumpalen so pantra-translate tod Biblia. Nen 1530, say translation to na kompleton Biblia et inimprinta aliwan diad France noagta diad Antwerp, diad permiso nen Emperador Charles V. *
AG-AGAWA SO IILALOAN TO
Diad interon bilay nen Lefèvre, sikatoy nanilalo ya taynanan na simbaan iray tradisyon na too tan ompawil ed puron kakabatan ed Kasulatan. Talagan papanisiaan to so “duga, ya obligasyon na kada Kristiano ya basaen tan aralen so Biblia.” Kanian nansagpot ya maong pian magmaliw ya available so Biblia ed amin. Anggano agto anengneng so reporma ed simbaan, say intilak nen Lefèvre et agnibaliwala—tinulongan to ray ordinaryon totoo ya naamtaan so Salita na Dios.
^ par. 8 Nanengneng ed Fivefold Psalter so limaran bersion na Salmo ya walad nanduruman column tan walay listaan na saray titulo na Dios, kaiba lay Tetragrammaton, say apatiran Hebreon letra ya mangirerepresenta ed ngaran na Dios.
^ par. 21 Kayari limay taon, nen 1535, in-release na French ya translator ya si Olivétan so bersion to na Biblia ya imbase tod orihinal iran lenguahe. Inusar ton reperensya iray kimey nen Lefèvre diad impan-translate toy Griegon Kasulatan.


text:
Pangobserba ed Nagagawad Mundo
Amerika
Diad New York, legay interon simba ya ginmapod Oktubre 29, 2012, grabe indaiset na krimen a singa say panagpatey, panagholdap, tan panagtakew no ikompara ed parehon petsa nen 2011. Akin kasi? Lapud makmaksil ya bagyon Sandy ya aneral ed East Coast na Amerika, naandi kuryente ed dakel a pasen. Imbaga nen Paul Browne, ya spokesman na New York Police Department: “Naimano mi ya kada kayari na kalamidad odino baleg a trahedya a singa [say inyataki na terorista nen Setyembre 11, 2001], ondadaiset iray kaslakan ya krimen.” Balet inkuan to ya lapud “dakel so pasen ya anggapoy silew,” agto pankelawan ya dinmakel so nanloloob.
Antarctica
Mapaga iray scientist ed pakakaderal na ekolohya ed Antarctica lapud idarakel na species ya nanlapud arum a lugar. Unong ed kalkulasyon, agnaaamtaan na nilibo-libon turista kada taon ya makakapangawit so balang sakey ed sikara na manga 9.5 a bini ya akapeket ed sapatos odino bag da. Dakdakel lay tinmubon duman tanaman diad Western Antarctic Peninsula.
Netherlands
Say sankaunaan ya awalaan na artipisyal a panga ya titanium a ginawad 3-D laser printer et sakey ya akulaw a mantaon na 83. Sayan pasyente ya abulok so panga to lapud impeksion et agla natan naiirapan a mangan, onengas, tan mansalita. Pinapetang tan pinantatapewan na laser printer iray apulbos ya titanium pian makagawa na balon panga, insan da inoperaan pian ikabit itan.
Germany
Diad pigaran publikon lugar ed Germany, imbawal so pansigarilyo. Legan na sakey taon, diad sakey a grupon inobserbaan et dinmaiset na 13.3 porsiento so bilang na saray nao-ospital lapud angina pectoris tan dinmaiset na 8.6 porsiento iray naaatakid puso.


text: photo, kareena kapoor khan ka dj, kareena kapoor ki chut photo, kareena kapoor naked fuck sexy, kareena kapoor and salman khan xxx, kareena kapoor videoxxx, kareena kapoor songs, kareena kapoor 3gpking, kareena kapoor agexxx, kareena kapoor phoro kareena kapoor khan naked photo naked, salman khan kareena kapoor sex, kareena kapoor khan fucking hd, kareena kapoor xxx salman khan, kareena kapoor sex porn photo, kareena kapoor nude hd photo, salman khan naked photo, kareena kapoor ki sexy nangi photo, kareena kapoor fuckin, kareena kapoor xxxx, xxy kareena kapoor, Indian Kareena Kapoor, Kareena kapoor cumshot, kareena kapoor anus


text:
Panangasikaso ed Pisikal tan Mental
Kabibilay ya Maong ed Laman
Saray Paraan na Pangasikasod Laman Mo
Limaran paraan ya nagawaan mo pian mas ombiskeg so laman mo.
Sakit—Panon ya Naiwasan?
Inagew-agew ya milalaban so laman mo ed saray kalaban ya agnaliklikas tan agnanengneng balet makapatey.
Maong so Magmaliw a Positibo!
Kasin say karunongan ed Biblia et gawaen to kan mas maliket?
Napaaligwas so Bilay—Emosyon
Parad pankaabigan tayo no amta tayon kontrolen so emosyon tayo.
Say Dalan na Maliket ya Kabibilay—Kasil na Laman tan Biskeg na Liknaan
Kasin no mansasakit tayo et agtayo la sarag so manliket?
Protektaan Moy Sarilim ed Saray Aliwan Tuan Impormasyon
Saray balitan alaokan na palson impormasyon, aliwan tua, tan saray conspiracy theory et ondadakel tan makapuy so epekto na saratan ed sika.
Antoy Gawaen Ko Pian Onebeng Ak?
No kaukolan moy manpaebeng, agka manpopokus ed panag-diet. Say kaukolan mon umanen et say lifestyle mo.
Ibaga na Saray Kabataan so Tungkol ed Healthy Lifestyle
Kasin naiirapan kan mangan na saray masustansian naakan tan man-exercise? Diad sayan video, ibaga na saray kabataan no antoy gagawaen da pian magmaliw ya healthy.
No Panon so Magmaliw a Balanse ed Panangan
No say sakey et apasal ya mangan na aliwan masustansia manlapud inkaugaw to, seguradon awi-awit to itan anggad itatken to. Kanian natan ni labat, importante ya napasal ka lan mangan na duga.
Napaaligwas so Bilay—Laman
Bibilinen itayo na Biblia ya gawaen so anggaan na nayarian tayon asikasoen so laman tayo.
No Panoy Itatken ya Maliket
Anemiran suhestion ya base ed Biblia ya makatulong pian makapan-adjust kad sayan balon parte na bilay mo.
Pampaagew tan Pamparagem
—Natural ya “Antibiotic”?
Papaneknekan na science ya duga so naobserbaan nen 1800’s.
No Mansasakit
No Antoy Gawaen Mo no Naamtaan Mon Walay Sakit Mo
Anto ran praktikal ya impormasyon ed Biblia so makatulong ed sika no biglan nansakit ka?
Walay Graben Sakit Ko—Makatulong Kasi so Biblia?
On! Amtaen so taloran paraan ya makatulong pian naanosan tan nasarag moy graben sakit mo.
Wala Kasi Kana na Bilay no Walay Graben Sakit Mo?
Amtaen no antoy ginawa na arum nen walay graben sakit da.
Panon To No Walay Sakit Ko? (Part 3)
Makatulong ed sika so eksperiensya na taloran kabataan.
No Walay Kapansanan
Mansasalita so Mata nen Jairo
Malikeliket nin siansia si Jairo anggan walay cerebral palsy to.
Say Panserbi ed Dios so Tambal To!
Manlapud inkianak nen Onesmus et wala lay sakit ton osteogenesis imperfecta, o brittle bone disease. Panon ya apabiskeg ed saray sipan na Dios a walad Biblia?
Inter ed Siak nen Jehova so Mas ni nen say Kanepegan Ko
Naaralan nen Félix Alarcón so tuan gagala na bilay kayarin naaksidente ed motor tan abaldadoy interon laman to.
Awalaan Ak na Ilalo Nen Kakkaukolan Ko
Lapud aksidente, aparalisay Miklós Aleksza nen 20 años to. Panon ya akatulong so Biblia ed sikato pian nawalaay tuan ilalo ya walay mas maliket ya arapen?
Panangasikaso ed Mansasakit
Antoy Ibabaga na Biblia Nipaakar ed Pangasikaso ed Saray Maedad Lan Atateng?
Wala ray nabasa ed Biblia ya alimbawa na saray matoor ya lalaki tan bibii ya angasikaso ed saray atateng da. Wala met iray praktikal a bilin ya makatulong ed saray manag-asikaso.
Panon To No Walay Sakit na Ateng Ko?
Aliwan sika labat so kabataan ya ontan so situasyon to. Amtaen no antoy akatulong ed duaran kabataan ya nasarag itan.
No Grabe so Sakit na Inad-arom
Anto ray nagawaan pian natulongan tan naasikaso so kapamilyan mansasakit? Panon ya nasarag na saray mangaasikaso so nanduruman emosyon ya nalikna da legan ya onggragrabe sakit to?
Sakit tan Kondisyon na Laman
No Antoy Gawaen Mo no Walay Onkakayat ya Virus
Panon mon naprotektaan so sarilim, say emosyon mo, tan say espiritualidad mo no walay onkakayat ya virus?
Saray Kaukolan Mon Naamtaan ed Sakit ed Isip
Siameran nagawaan yo pian nasarag so sakit ed isip.
Diabetes—Kasin Nabawasan Moy Posibilidad ya Na-diabetes Ka?
Manga 90 porsiento na saray prediabetic et agda amtan ontay kondisyon da.
No Anto ray Kaukolan Mon Naamtaan ed Epilepsy
Amtaen so pigaran impormasyon ed sayan sakit ya agmasyadon natatalosan na dakel.
Allergy ed Kakanen tan Intolerance ed Kakanen—Antoy Pandumaan?
Wala kasi iray peligro no sika labat lay mangamta a bukor na sakit mo?
No Antoy Nepeg Mon Naamtaan ed Malaria
Sarag mon protektaay sarilim no manaayam ka odino planom so onlad lugar ya dakel so a-malaria.
Saray Makatulong ed Pan-Menopause
Mas natulongan kan arapen so menopause sano amtaen mo itan tan na saray kapamilyam.
Depresyon
Antoy Ibabaga na Biblia ed Depresyon?
Amtaen no akin ya wala ray nadi-depress tan panon ya makatulong so Biblia pian nalabanan moy negatibon liknaan.
No Singa Agmo La Nasarag
Siansian walay kana na bilay anggano walay onsabin subok.
Tinedyer ya Walay Depresyon
—Akin? Antoy Makatulong?
Amtaen iray tanda, sintomas, tan posiblin panlalapuan. Nengnengen no antoy nagawaan na atateng tan saray arum pian makatulong.
Panon Kon Nasarag so Depresyon?
Nayarin natulongan ka na sayan artikulo pian makapanggawa kay paraan ya onabig ka.
Kasin Makatulong so Biblia no Nadi-depress Ak?
Walay taloran tulong ya iiter na Dios pian nasarag so pakaka-depress.
Panon ya Natulongan na Biblia Iramay Iisipen Day Manbikkel?
Anto ran bilin so walad Biblia ya makatulong ed sakey ya labay to lay ompatey?
Kapagaan tan Stress
No Panon ya Kontrolen so Panaburido
Anto ran praktikal ya tulong tan bersikulo ed Biblia so makatulong ed sika pian nabawasan so sobran panaburido?
Positibo Anggano Bukbukor Mo—Panon?
No pakaliknam et bukbukor mo, singa anggapo lay ilalom tan agka la maliket—pero aliwan tua itan.
No Panon Mon Nalabanan so Pandemic Fatigue
No agtayo manasikaso, ompan agtayo naliklikas ya nangingirasan tayo lan tumboken iray safety protocol na COVID-19.
No Anto ray Gawaen Mo Sano Nai-stress Ka
Repasoen iray pigaran praktikal ya prinsipyo ya makatulong ed sika pian nasarag moy stress tan ompan nabawasan ni ingen itan.
Antoy Gawaen Ko No Manaaburido Ak?
Limaran tips ya ontulong pian magmaliw ya positibo imbes ya negatibo so epekto na panaaburidom.
Kasin Natulongan Ka na Biblia Pian Agka Masyadon Mapagpaga?
Say kapagaan et singa parte la na bilay tayo. Antoy makatulong pian agtayo masyadon mapagpaga?
No Antoy Ibabaga na Biblia Nipaakar ed Kapagaan
Makatulong so dugan klase na kapagaan; mamasakit so aliwan klase. Panon mon naarap itan?
Stress
—Saray Paraan Pian Nasarag Itan
Saray praktikal a paraan manlapud Biblia et makatulong ed sika pian nasarag so apatiran manunan lapuan na stress.
Antoy Gawaen Ko Pian Agak Nasagad Lapud Sobran Stress?
Anto ray sengegan na saya? Kasin posible ya nagawa iya ed sika? No on, antoy gawaen mo pian naiwasan itan?
Kasin Perfectionist Ak?
Antoy pandumaan na gawaen moy anggaay nayarian mo ed samay salien mon gawaen so imposible?
No Panon Kan Makapan-adjust ed Pananguman
Agnaiwasan so pananguman. Nengnengen no panon ya akapan-adjust so arum ed saray pananguman.
No Panon ya ya Nawalaan na Mareen ya Liknaan
Taloran paraan pian mas mareen so liknaan.
Panagpatambal
Blood Transfusion—No Anto La Natan so Ibabaga na Saray Doktor
Babalawen na arum iray Tasi nen Jehova lapud ag-ira manpapa-blood transfusion. Antoy ibabaga na pigaran doktor nipaakar ed satan?


text:
Introduksion
Say Masanton Biblia et nisulat pian makapitalosan so Dios ed sikatayon amin. Nepeg tayon aralen itan pian nakabat tayo so Autor na satan. (Juan 17:3; 2 Timoteo 3:16) Diad saray pahina na satan et ipaparungtal nen Jehova a Dios so gagala to parad totoo tan say dalin a panaayaman da.—Genesis 3:15; Apocalipsis 21:3, 4.
Anggapoy arum a libro a walaay onian epekto ed bilay na totoo. Papakiwasen itayo na Biblia ya ipatnag iray kualidad nen Jehova ya aro, panangasi, tan panangabagey. Mangiiter itan na ilalo, ya ontutulong ed saray totoo pian nasarag dan arapen anggan say sankairapan a situasyon. Tan ipaparungtal na satan iray bengatla ed sayan mundo ya agmitunosan ed perpekton linawa na Dios.—Salmo 119:105; Hebreo 4:12; 1 Juan 2:15-17.
Say Biblia et orihinal ya insulat ed Hebreo, Aramaiko, tan Griego, tan impatalos itan, balanglan intero odino kabiangan, diad manga 2,600 a lenguahe. Satan a libro so sankalaknaban ya ibubunog tan ipapatalos ed sankarakelan a lenguahe kapiganman. Makatunongan met labat itan. Impropesiya na Biblia: “Sayan maong a balita na Panarian [say manunan mensahe na Biblia] et nipulong ed interon dalin bilang pantasi ed amin a nasyon, insan onsabi so anggaan.”—Mateo 24:14.
Lapud bibidbiren min importante so mensahe na Biblia, say gagala mi et makapawala na sakey a patalos ya aglabat matoor ed orihinal iran teksto noagta malinew tan mainomay a basaen. Saray Apendise a “Saray Prinsipyo ed Panagpatalos na Biblia,” “No Anto ray Naromog ed Sayan Edisyon,” tan “No Panon a Niwalad Sikatayo so Biblia” et mangipapanengneng ed no anto ray pigaran prinsipyo ed panagpatalos a tinumbok tan mangipapaliwawa ed no anto ray naromog ed sayan edisyon.
Labay na saramay mangaaro tan mandadayew ed si Jehova a Dios so nawalaan na susto tan mainomay a talosan a patalos na Salita na Dios. (1 Timoteo 2:4) Kanian pinawala mi iyan edisyon ed Pangasinan, lapud gagala mi a nipatalos so New World Translation diad dakel a lenguahe anggad posible. Iilaloan tan ipipikasi mi a sika, pinablin managbasa, et nagunggonaan ed sayan edisyon na say Masanton Kasulatan legan mon panseseetan ya ‘anapen so Dios, ta sikatoy naromog mo.’—Gawa 17:27.
New World Bible Translation Committee


text:
TEPET 17
Panon a Makatulong so Biblia ed Pamilyam?
ASAWAN LALAKI/KAAMAAN
“Diad ontan a paraan et nepeg ya aroen na saray asawan lalaki so kaasawaan da a singa ed dilin laman da. Say lakin mangaaro ed asawa to et mangaaro ed sarili to, ta anggapoy toon bubusolen toy dilin laman to, noag ingen papakanen tan papablien to itan . . . Kada asawan laki ed sikayo et nepeg ton aroen so asawa to a singa ed dilin laman to.”
“Kaamaan, agyo papasyodoten iray ananak yo, noagta itultuloy yo ran pabalegen diad disiplina tan panamilin nen Jehova.”
ASAWAN BIBII
“Say asawan bii et nepeg a walaan na aralem a respeto ed asawa to.”
“Asawan bibii, magmaliw kayon mapasakop ed kaasawaan yo, ta manepeg itan ed saray papatumbok na Katawan.”
ANANAK
“Ananak, magmaliw kayon maunor ed atateng yo unong ed linawa na Katawan, ta saya so duga ed pakanengneng to. ‘Igalang moy amam tan inam’ so unonan ganggan a walay katekep ton sipan: ‘Pian maabig so pansumpalan mo tan mansiansia kad dalin diad andukey a panaon.’”
“Ananak, magmaliw kayon maunor ed atateng yo diad amin a bengatla, ta makapaliket iya ed Katawan.”


text:
Talaga Kasin Inatey si Jesus Parad Siak?
DAKEL so nabasa ed Biblia nipaakar ed imbalikas na saray totoo ya “walaan na liknaan a singa sikatayo.” (Sant. 5:17) Singa bilang, natatalosan tayoy labay ya ibaga nen Pablo nen oniay inamin to ya nabasa ed Roma 7:21-24: “Sano labay kon gawaen so duga, say mauges so walad siak. . . . Pakaskasi ak lan too!” No wala ray lalabanan tayon kakapuyan, makapabiskeg ya naamtaan ya anggan si Pablo ya matoor a too et ontan met so alikna to.
Balet wala ni arum ya liknaan ya imbalikas nen Pablo. Diad Galacia 2:20, matalek ton imbaga ya “si Kristo so . . . angaro ed [sikato] tan inter toy sarili to parad [sikato]”! Kasin ontan met so naliliknam? Ompan no maminsan et andi.
No abebbebay pakanengneng tayod sarili tayo lapud saray kasalanan tayo ed apalabas, ompan nairapan tayon awaten so panangaro tan panamerdona nen Jehova. Tan ompan lalon nairapan tayon isipen ya say dondon bagat et personal ya regalo nen Jesus ed sikatayo. Kasin talagan labay nen Jesus ya moriaen tayon regalo to ed sikatayo so dondon? No ontan, antoy makatulong ed sikatayo pian naalig tayoy panmoria to? Konsideraen tayo iratan ya tepet.
SAY PANMORIA NEN JESUS ED BAGAT TO
On, labay nen Jesus ya moriaen tayon personal ya regalo to ed sikatayo so dondon. Akin et makaseguro tayo ed satan? Imadyin mo pa so eksena ya nabasa ed Lucas 23:39-43. Walay laki ya akapasak ed panamairapan a poste diad abay nen Jesus. Inamin to ya walay ginawa ton kasalanan. Seguradon seryoso so krimen ya ginawa to lapud say ontan ya dusa et para labat ed saray kriminal ya mauge-uges so ginawa ra. Nagogonigon ya maong iyan laki kanian akikasi ed si Jesus: “Nonot mo ak sano onsabi kad Panarian mo.”
Antoy reaksion nen Jesus? Imadyin mo pay irap ton linmingaw pian nengnengen imay laki. Anggano naiirapan si Jesus, inmimis tan pinaseguroan to: “Ibagak ed sika natan, nakaiba ta ka ed Paraiso.” Sarag komon ya ibaga labat nen Jesus ed samay laki ya “say Anak na too [et] linma dia . . . pian . . . iter toy bilay to a panondon ed amayamay.” (Mat. 20:28) Balet kasin naimanom no panon ya indanet nen Jesus ya say bagat to et parad samay laki ya mismo? Inusar to ray salitan “sika” tan “ta ka.” Tan imbaga nen Jesus so gunggona ya niiter na bagat to ed saman ya laki: say ilalo ton manbilay diad paraiso ed dalin.
Seguradon labay nen Jesus ya natalosan na sayan laki ya say pangibagat to ed bilay to et personal ya regalo to ed sayan laki. No ontan so alikna nen Jesus ed sakey ya kriminal ya anggapo lay pankanawnawa ton manlingkor ed Dios, segurado ya ontan met so nalikna to ed sakey ya bautismadon Kristiano ya manlilingkor ed Dios. Anto sirin so makatulong pian talagan panisiaan tayo ya say dondon bagat et personal ya regalo nen Jesus ed sikatayo anggano wala ray agawaan tayon kasalanan diad apalabas?
NO ANTOY AKATULONG ED SI PABLO
Baleg so nitulong na ministeryo nen Pablo pian natalosan to ya inatey si Jesus parad sikato. Panon? Impaliwawa to: “Misasalamat ak ed si Kristo Jesus a Katawan tayo, ya angiter ed siak na pakayari, lapud impasen to ak a matoor diad impangiter tod siak na sakey a ministeryo, anggano nensaman et sakey ak a managmudmora ed Dios tan managpairap tan agmangikabkabilangan.” (1 Tim. 1:12-14) Lapud sayan ministeryo, akombinse si Pablo ya walay panangasi, panangaro, tan talek nen Jesus ed sikato. Inmatalek met nen Jesus ed sikatayo so sakey a ministeryo, say pangipulong ed maong a balita. (Mat. 28:19, 20) Kasin makatulong iyan ministeryo pian natalosan tayo met ya inatey si Jesus parad sikatayo?
Oniay imbaga nen Albert, ya diad agano ni et pinmawil ed si Jehova kayari na ngalngali 34 taon ya impakadispelo to: “Agko nalingwanan iray kasalanan ya agawaan ko nensaman. Balet no wala ak ed ministeryo, naliliknak imay alikna nen apostol Pablo ya personal ya inter ed siak nen Jesus iyan ministeryo. Lapud satan et napapabiskeg ak tan mansiasiansia ak ya positibo ed sarilik, ed bilay ko, tan ed arapen ko.”—Sal. 51:3.
Si Allan et dakel ya krimen so ginawa to tan bayolenti antis ton naamtaan so katuaan. Inamin to: “Nanononotan ko ni iramay mauges ya ginawak ed arum. No maminsan, nadi-depress ak. Balet misalsalamat ak ed si Jehova ta inabuloyan toy makasalanan ya singa siak ya mangipaamta ed maong a balita ed arum. No nanenengneng koy reaksion na totoo ed maong a balita, napapanonotan ak ya maomaong tan maar-aro si Jehova. Naliliknak ya uusaren to ak pian tulongan iramay akagawa met na mauges nensaman.”
No wala tayod ministeryo, positibo so gagawaen tan nononoten tayo. Lapud saya, nakokombinse itayo ya walay panangasi, panangaro, tan talek nen Jesus ed sikatayo.
SI JEHOVA ET MAS BALEG NEN SAY PUSO TAYO
Anggad agni aderal so mauges ya sistema nen Satanas, ompan tuloytuloy itayon kondenaen na puso tayo lapud saray kasalanan ya ginawa tayo ed apalabas. Antoy makatulong pian nalabanan tayo itan ya liknaan?
“Labalabay ko imay ibabaga na Biblia ya ‘say Dios et mas baleg nen say puso tayo,’” so kuan nen Jean, ya mabetbet ton lalabanan so pakakakonsiensia to lapud doble so panagbilay to nen kabataan ni. (1 Juan 3:19, 20) Naliligliwa itayo met lapud amta tayo ya natatalosan nen Jehova tan si Jesus ya makasalanan itayo. Tandaan, maaro dan intarya so dondon, aliwan parad saray perpekton totoo, noagta parad saray makasalanan ya magbabawi.—1 Tim. 1:15.
Magmaliw tayon kombinsido ya say dondon et personal ya regalo ed sikatayo no dalepdepen tayo so paraan na impantrato nen Jesus ed saray agperpekton totoo tan no gawaen tayoy anggaay nayarian tayon sumpalen so ministeryo ya inter tod sikatayo. No ontan so gawaen mo, singa si Pablo et sarag mo met ya ibaga: Si Jesus et ‘inaro to ak tan inter toy sarili to parad siak.’


text:
MANUNAN ARTIKULO | MAUSAR NI KASI BIBLIA NATAN?
Prinsipyo ya Ag-ondadaan tan Parad Amin
—Aro
PRINSIPYOD BIBLIA: “Isulong yo so aro, ta saya so ayadyarin bedber na pankakasakey.”
SARAY GUNGGONA: Say aro ya manunan nabibitlad Biblia et aliwan samay romantiko odino seksual ya panangaro. Noagta saya imay aro ya walay prinsipyo, ya diad satan et napatnagan iray ugali ya singa say panangabagey, panamerdona, inkamapaabeba, katooran, kaabigan, inkaulimek, tan anos. (Miqueas 6:8; Colosas 3:12, 13) Aliwan singa say panggusto ya no ombabayag et onkukupas, say aro et mas oneelet legan ya ombabayag.
Oniay imbaga nen Brenda, ya ngalngali 30 taon lan kasal: “Say aroan na kapankasal et ataptapew ni no ikomparad elet na aroan na sanasawa diad ilalabas na panaon.”
Onia met so naobserbaan nen Sam ya masulok lan 12 taon ya kasal: “Naliliketan kamin lanang nen asawak
“Say karunongan et napaneknekan a matunong diad panamegley na saray gawa na satan”
Imbaga nen Jesu-Kristo ya “say karunongan et napaneknekan a matunong diad panamegley na saray gawa na satan.” (Mateo 11:19) Walad Biblia so amin ya tuan karunongan. Epektibo iray bangat tan prinsipyo ditan. Ag-iratan ondadaan. Onaplika iratan ed amin ya lahi tan kultura. Napatnagan ya say nanlapuan na Biblia et say Dios ya Amalsa