text: 1Pawpatel, hin anti ko bahen komoyo ay agko na-itorò komoyo ya bilang ha an-itorò ko ha tawtawoy anggomawà nin kalabayan nin Ispirito nin Diyos, ta hikawo ay kawkolaw et ha pantotompel koni Pangino--on Hisokristo. Kayà ka-ilangan katawon toro--an nin bilang ha tawtawoy anggomawà et nin sarili lan kalabayan. 2Ha panonorò ko komoyo ay bilang katawon ampa-inomen nin gatas; agkatawo ampakanen nin mangatyà ya pamamangan ta agmoyo et kaya. Maski hapa--eg ay agmoyo et kaya, 3ta hay ka-ihipan moyo ay bilang et ha ka-ihipan nin tawtawoy ayin katetpel ha Diyos. Ma--in et komoyon inggitan boy ampi-a-away kawo. Alwa nayi̇̀ habayti ya makapapteg nin hikawo ay bilang et ha tawtawoy ayin katetpel ta hay ka-ogali--an moyo ay bilang konla? 4No ma--in komoyon maghalità nin, "Hiko ay koni Pablo," boy hay kanayon ay maghalità nin, "Hiko ay koni Apolos," alwa nayi̇̀ nin hay ka-ihipan moyo ay bilang ha ka-ihipan nin tawtawoy ayin katetpel ha Diyos? 5Wari̇̀ hino hi Apolos boy hino hi Pablo? Hikayi ay mawmagsisirbin bongat ya ginamit nin Diyos emen kawo tompel kona. Balang miha konnawen ay ampanggawà nin an-ipagawà konnawen nin Pangino--on. 6Hiko ya kowinta nangitanem nin bini̇̀ ha nakem moyo, biha hi Apolos ya kowinta namohboh, balè Diyos ya namatobò. 7Kayà ayin kowinta ya tawoy ampananem o ampamohboh, no alwan Diyos bongat ya pinakama-alagà ta hiya ya ampamatobò. 8Hay ampananem boy ampamohboh ay pariho; Diyos ya mambin kagantiyan ha balang miha kompormi ha pinagpagalan na. 9Ha panggogomawà nin Diyos ay kalamo na kayi ni Apolos. Hikawo ya kowinta paliyan nin Diyos ya an-ipatrabaho na konnawen, boy hikawo ay kowinta et bali nin Diyos ya an-ipagawà na konnawen. 10Kompormi ha pangingangalo nin Diyos kongko nin nambin kahampatan ay namondasyon ako nin bilang ha mihay magaling nin manggawà bali. Kanayon ya ampangipa-ireng piro balang manggagawà ay dapat paka-atap no pangno na ipa-ireng. 11Ayin kanayon ya pondasyon ya ma-igwà no alwan hatoy na-igwà ana ya hi Pangino--on Hisokristo. 12Piro do ha pondasyon ay hari-hari̇̀ ya klasin anggamiten nin ipa-ireng. Hay kanayon ay ampanggamit nin kowinta gintò, pilak, o manga-alagà ya bawbato. Hay kanayon ay ampanggamit nin kowinta kawkayo, yawyabot, o aw-aray. 13Hay gawgawà nin balang miha ay ipatnag nin Diyos lano ha allon manosga hi Pangino--on Hisos. Ha allon habayto, hay gawgawà nin balang miha ay hoboken ha apoy emen mapaptegan no hay gawgawà na ay talagan peteg. 14Hinoman ya nangipa-ireng bayro ha impondasyon ta manatili ya gawgawà na ay makatanggap nin primyo. 15Piro no hay gawgawà na ya hoboken lano ha apoy ay mapo-olan ay ayin yan tanggapen ya primyo. Hay sarili na balè ay makalibri piro bilang bongat ha tawoy nakalibri ha po--ol. 16Wari̇̀ agmoyo tandà ya hay kowinta bali nin Diyos ay hikawo ya ampipantompel kona, boy hay Ispirito nin Diyos ay ampa-iri ha nakem moyo? 17Hinoman ya manirà nin bali nin Diyos ay parosawan nin Diyos; hikawo ya kowinta bali nin Diyos ay ikon nin Diyos ta ginawà na kawon malinis para pag-ikon na. 18Agmoyo lokowen ya sarili moyo. Hinoman ya ampangihip nin ma--in yan karonongan, hatoy karonongan nin tawtawo bayri ha babon lotà ay mas mahampat no ihipen nay ayin yan tinandà emen hiya ay mag--in maronong; 19ta hay karonongan nin tawtawo bayri ha babon lotà ay ayin kowinta ha Diyos. Ombayri ya nakaholat ha Halità nin Diyos, "Anhagpen nin Diyos ya mangaronong ha sarili lan taktika." 20Ombayri et ya nakaholat ha Halità nin Diyos, "Tandà nin Pangino--on ya hay sarilin kawkatoynongan nin mawmangaronong ay ayin kowinta." 21Kayà alwan gawà nin tawtawo ya ipagmalhay moyo. Kaganawan bagay ay anti ana komoyo. 22Mag--in hi Pablo, hi Apolos, boy hi Pidro, boy kaganawan bagay bayri ha babon lotà kateng biyay boy kamatyan, mag--in para hapa--eg o ha hoyot ya allo ay anti ana komoyo. 23Hikawo balè ay anti ha podir ni Pangino--on Hisokristo; hi Pangino--on Hisokristo itaman ay anti ha podir nin Diyos.


c: text/html

text:
Monday, March 17, 2008
utang
manonton dalan
“uhuhuhuhu ... uhuhuhu! ... nana puring pautang yo kami pay kapalduan salop ya belas ... ta agni nampawit si tatay ko” inkuanen tessie ya singa aterak so boses to. atenyeg so liknaan nen nana puring anengneng turay bimmibiler ya taklay nen tessie. “agi anako antoy agawam akiusilan kad kakawayanan o binasigan kala met nen inam ... kaskasiyan kayo met ya ugugaw maruksa tay ina yo” kuanen nana puring. “ pinekpek daak nana ..huuuhh....ta agko labay so unlad diyan mi-utang ...huuuu... ta..ta... dakelay utang min agnababayaran” tarok lay terter na lua toyay ugaw. “ibagam ed si inam ta labay kon nakatungtung natan ... no ag-unnad diya ipapulis ko ed panabuso to ed sika” kuanen nana puring.
anempet so ugaw ya abalkot na takot balet anggapoy nagawaan to, no agto ibaga, leweten da no ibaga to ... awey no antoy kasumpalan. “inanggggg...inangggg... naka yo kunod garita nen nana puring ta katungtungen dakayo nipaakar ed utang tayo” ag akasalita so inato ... limmad sukong ya singa akusbo so pagew... insan manterter met lay luwa to wala met ni atilak ya baing to. on masyado lay ir-irap dan sanina. no walay probleman unsabi si tessie so pangipapasan toy sakit na linawa to aliwan samay anakton laki ta uga-ugaw ni insan sakiten.
mabetbet so isaew dan mangan, masuwerti la no makapangan iran mamindua. si tessei ayuyang toy pugaro ya sisimawen turay kabayawasan anggano sabong buburburen to insan to asinan. say agto naakan isempet tod si agi to. agni makaketket ya maong kanyan ngalngalen to ni insan to ipakan. aliling day saninan billit. si ina to met ed milalabada, maminduad sakey simba met ya walay nalabada to... iyinum to ni arum ... panangilingwan siguro met na eras tan konsumisyon.
si tatay to met ... say unor ya balita mantratraysikel ed san fernando, la union. wala met amoy kulasisi ton ilokana ya mapaspasnok kuno, kanyan singa tula inkaindan so pamilya to. no maminsan wala met so naisusukib toya ipapawit to. agto met ni naanakan may kulasisi ta telek lay kikinutan to. atay aminsan akasempet met kalamor ... walay taruktaruk ton limaran kaban ya belas tan malaem met ya pinanbayar na utang da, balet sarayay manunur-unor iran bulan singa asikmat ... bemmetel ya amin.
akumbinsi toy laman ton dili ya laen nen cora(ina nen tessie)si nana puring. mila met laray anak to. pimmaway ira ed sakey ya al-alulong, anggapoy takayan... no simento nayarin tawagen ya bungalow(abung low)... aya sakey ya kuwarto ugipan... kusina...tan patagwab ya kawalan daray yurongan, lamesaan, dulang, anggapoy koryente... lamparaan ya pinespes ed ganusal ... larak so kuwandad manaoag... say kasilyas ... unnarad bangkag ya untungir... dimad silsilong na bayawas, anunas, piyas, tesa,guyabano. kawayan, lanuti, atis o diyad sanib na ponti. wala met so bintana ton apatira... say atep to bulong na niyog ya pinaor...dingding et bulong na silag. aliber met na alar ya tagumbaw tan madri kakaw. wala met iray akasukitsukit ya kamote, palya, talon, walay animeran sengeg na pontin lakatan, duaran kaimito, apatiran manbubungan niyog tan sakey ya piyas. manlapud mad puerta anggad kapot na alar et adasigay halo blaks ta piyan agka unkutep ed pitek o nateneb so salim.
akaeba may bulirek ... untutumbok met si tessie... nanonotan to nen inbiyek ya taon ya intulor dad klasi ton unaan ya grado... agay lay paga to nen saman agmakareen so nonot to no antoy gawaen na maestra to ... no maruksa met ya singa ina to. agay lay liket to nen akabatan ton maomaong so maestra to tan saray kaklasi ... kanyan sikatoy numero uno ed klasi. natan walay paga ton ipapulis day ina o anggapoy iluto rad sayan agew.
manasingger irad garita nen nana puring... say pagew nen nana cora so manbagtog singa manbabayoy inlambong ya kahoy... meremere ... manrorosario ed nonot to. aralem so pirawat ton ipulisay so mauges ed dalan da. “ tessie anako ebam payay agim ta piyan maaliwalas kon nakatungtung si nanam puring” singa maamon karnero inala toy agi ya biglan akumpil so bibil to lapu sigurod eras o lablabayen toy ina to.
makakaimis si nana puring... dinerewan ton tampol si tony(agi nen tessie) na biskotso ... tampol met ya pinankadwa nen tessie ta unmemesmes lay eras ed eges to nimani. mantitit si tony ta say walad nonot to et parad sikato labat ... agto ni naaral so mangiyapag na grasiya... agni asiplog na panangasi so malangwer to nin kanonotan ... “ itdan moy atsim ... aliwan maong so bukatot” kuanen nana puring; si nana cora balet “ duga latan makataway kay tsinelas”... singa narep ya lampara ... mareen si tony.
“ atsi cora abayag lan labay takayon nakatungtung nipapaunong ed say utang yo tan naimanok nen kabuasan ya si tessie et naames na biler ... manakis kalamor ya miuutang na kapalduay salop ya belas. anta yo walad uley ya ag nepeg ya dapuan iray ugugaw ... no walay mandalem ed sikayo siguradon alaen day anakyo tan napriso kini... laot la ta uni-inum kayo... natalusan koy kikipasen yo balet no say sakit na kanunutan tayo et ipapas tayo ed anak tayo .... singa tayo ayep ed satan” kuanen nana puring.
“ benger tana ugaw agto mangikaskaso no katungtung ko ... telek ... kamamantaan asikmat la ... agko la narumog ... no maminsan sakey agew ya anggapo... wadman ed kakapinsan tod pugaro ... pulpulyanan toy agi to... palakar” kuanen nana cora. nanengneng moy lupa nen tessie singa to labay ya eyeyag so salitan “matilaaaaa.... matilaaaa.... ketketen ka komoy gelata” balet diyad takot ... akakuliseng labat ya bebenbenan toy agi ton akalmo lay biskeg ton mandapoypoy ed dabok... biskotso labat tan ha... no priton iknol siguro mi-usilan lay tony.
kamamantaan intagar nen nana puring si nana cora dimad beneg. abayag iran nantungtung no arum narengel moy agmankatalusan ya besngawan. balet diyad sampot nanpaknaan ira.
“tessie anak galad diya” nilakap nen nana cora si tessie insan akaakis na telek. manakis met lay tessie tan mansibsibek. “ anako diya kanin manayan ed kindi nana puring mo piyan natulungan moak ya pabalegen yay agim... no makaka-iliw ka nayari kan unsempet” ... “ agko labay....agko labayyyy” masyadoy pangukuyung dad sikato.
diyad kasamputan atilak si tessie . inmalis si ina ton walay awit-awit ton balkot sakey lad man so sakey salop ya belas ... gaygayugoy toy tony ta agto labay so umsempet labay toy mila ed si atsi to.
si nana puring walaray anak to balet wala rad manila ya manaral kanyan bukbukor dalan sana-asawa ed abong. marakep no wadman si tessie ta naibaan turan man-asikaso na garita tan manlinis na abong. aliwan tanton ambelat so trabaho ta dekoryente so usar dad abong. say mairap labat siguro et manames na aso ta magantil may aso ra. sakey ni wala lay mansulong na aramay kawes ya abalegan na anakda. maong met ya mandait si nana puring kanyan daiset labat ya tabas dugaruga lad si tessie.
anggaman untan agto nakakaiba may agi to malikeliket so bilay to... agto la unsasaew ed panangan ... no maminsan walay malaem ya panangan ibaki ran mangitulor na baaw tan pising para ed si ina tan agi to. medyo abawasan met lay kakainum nen ina to.
saray bulong na panaon maples ya naikupin manmamarikit lay tessie natan, inturing da met lan anak. asumpal met laray anak nen nana puring walara ed amerika kanyan sikato lay anak da, in-gawaan dalay kasulatan ya inampon da. uso met ni so utangan... on wala ni ray matiwer .... aliwan satan labat wala ray matila say kuanda akabayar lara anggan andi. wala niray mamasnok no agmo ra pautangen ... singa nira ari ya mangibaga.
baleg la natan so tindaan da ... groseria la. ipapanta nen nana puring ya suwerti toy tessie kanyan say ngaran na groserya da et purtess groserya, ngaran nen nana puring tan tessie. wala lay libro natan na utang ya ginawa nen tessie tan promisa no kapigan ka makabayar, anggad agka makabayar agka makautang. wala met so limita na nautang mo ... nagmawil ya singa bangko.
anempet met lay ama nen tessie pinabayes nen nana puring na isaliw toy traysikel ya duara insan to pepelagpelagan to ya sinimba. timmunda met lan manlalabada si nana cora. say ligliwa to et saray tanaman ton pisipising ed kaliberliber na abong da. wala met lay hasag dan coleman, aliwa lan lamparan niyog. kusinelya met lay lutuan da ya regalo na sakey ya anak nen nana puring nen anempet ya nanlapu ed new yok. akaawat met na balikbayan ya kahon ya kawes na ugugaw ya nanlapud samay anak nen nana puring ya walad texas.
no tepetan yoray anak nen nana puring... manelek ira...say ebat da ...”agdaka labay no anggapoy utang mo ... singa kami aripen na bangko ... sikatoya labat so itratrabahuan ... UTANG”
agyo ra duruksaen iray anakyo ta umbaleg met iran maruksa... sikayo ra so salming dad bilay da. antuey kabaleyan utang kilabat balet manbayar kayo... no andi usilan kayoy kolector .... say IRS... iguyor day amina ganaganam ... no say agi yo tepet mo no kerew o utang piyan malinew. sigi sirin kabaleyan ... mananos kila bat ta unsabin siyansiya so suwere yo. manaruan kayo .... no unkerew kayo lamlamang na perdona agyola komon ginawa anto. say Diyos manuna lawas, salamat md
1 comment:
-
-
What an ausive life this girl suffered from her parents or others. It is heartbreaking. Abuse need to stop. Let us unite and do somethig about this. This is the reason why there are many depressed people on earth.
- May 8, 2008 at 1:04 PM

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Sikayon diliy makaamta, agagi, ya aliwan andi-kakanaan so inyakar mid tan. 2Amta yon pinapabaingan tan pinapairap da kamid Filipos. Balet anggaman a dakel so makasbel, pinabiskeg na Dios so linawa mi a mangipulong na Maung a Balitan nanlapud sikato. 3Ta say pantatanggoyur mi et ag niletneg ed lingo, o maoges a getma, odino pilalek miy mangibalang. 4Ingen, lapud inabubonan kamiy Dios tan impia tod sikami so Maung a Balita, mampupulong kami onung ed linawa to. Aliwan say too so paliliketen mi, no ag ingen say Dios a manusubok no antoy getma mi. 5Say Dios so makatasi tan kabat yo met a diad inyakar mid tan, ag mi kayo indayew a konkonwari o kinanaan na saray salitan panakbung na kinaagom. 6Ag mi inanap so pangidayew yod sikami o say pangidayew ed sikami na saray arum a totoo, 7anggaman a walay kanepegan min nadayew, lapud apostol kami nen Cristo. Balet inanosan mi kayo a singa panaanos na inan mangaasikasod saray anak to nen wadtan kamid sikayo. 8Lapud ontan lan panangaro tan panamabli mid sikayo, maliket kamin manginagnag na Maung a Balitad sikayo tan sipaparaan kami met a mangisaklang para sikayo na anggan say bilay mi. 9Natandaan yo ni, agagi, so impansasagput tan impankekesaw mi; nankimey kamid agew tan labi pian ag kami la makasakisakit na olod siopaman legan min ipupulong ed sikayo so Maung a Balitan nanlapud Dios. 10Natasian yo, ontan met na Dios, a nambilay kamin masanto, matonung, tan anggapoy pakabalawan ed impipiolup mid sikayo ran mananisia. 11Kabkabat yo no panoy impangipasen mid sikayo; singa kami ama na balang sakey ed sikayo. 12Pinapabiskeg miy linawa yo, nililigliwa mi kayo, tan sinisimbawa mi kayon mambilay a matoor tan makapaliket ed arap na Dios ya anawag ed sikayo, pian makapinabang kayod Panarian tan kagalangan to. 13Say sakey nin makasengeg na pangiiteran mi lawas na pisasalamat ed Dios, saya: nen impulong miy salitay Dios ed sikayo inawat yon aliwan salitay too, no ag ta peteg a salitay Dios. Say pakayari to yan salitay Dios et nanengneng ed panagbilay yon mananisia. 14Say nagagawad sikayo, agagi, et kapara to may agawad saray iglisiay Dios a walad Judea, diad saray totoon wadman a manmamatalek ed Cristo Jesus. Papairapen kayo ray dilin kabandaan yo, a singa saray taga Judea a pinasegsegang na saray kapara ran Judio. 15Saray Judio so amatey ed Katawan a Jesus tan saray propita. Sikara met so amairap ed sikami. Makapaingungot irad Dios tan kalaban day amin a katoowan! 16Labay da ni ingen a patondaen kami ed pangipupulong mid saray Hintil na Maung a Balitan kilabanan da. Napno da lay bayung na kasalanan, kanyan sinmabin siansiay pasnuk na Dios ed sikara! 17Agagi, nen niarawi kamin aganod sikayo—aliwan diad kanunotan no ag ta diad laman—maililiw kamid sikayo tan ontan lay pilalek min makapinengneng lamet ed sikayo! 18Labalabay miy makapawil ditan. Diad tuay tua, siak, a si Pablo, aliwan aminpinsay iyakar kod tan lawari, balet sinesebelan kami nen Satanas. 19Ta anggapoy arum ya ilalo tan liket mi, no ag say sikayo. Sikayoy tanday impanalo mi a nayarian min ipasirayew diad arap na Katawan tin Jesus no sikatoy onsabi. 20On, sikayoy kagalangan tan liket mi!


text: 1Pangayari, ay nanoro yay na hi Apo Jesus ha mal-at ya balayan haka baryo. Impamwang nay Mangangêd ya Habi ya tungkol ha pamanlokop ni Apo Namalyari. Kalamo na hilay labinloway tagahonol na. 2Kalamo na êt ya ungnoy babayi ya inalihan na hên hakit haka ya nangarawak ya a angkahêlêk ya hinumapat kanla. Ya miha kanlan hatoy babayi ay hi Maria, ya ambaêgên Magdalena, ya inalihan hên pitoy narawak ya a angkahêlêk. 3Ya miha pon kanla ay hi Juana ya ahawa ni Cusa, ya mihay manungkulan ha sakop ni Herodes. Kalamo la êt hi Susana haka mal-at êt ya kaatag. Ginamit lan habaytoy babayi ya sarili lan bandi ya inhaliw lan kaên lan Apo Jesus. 4Hên napi-tsi-tsipon ya kal-atan ya ubat ha ay-irin balayan, ay intoro na kanla ni Apo Jesus ya hata alimbawa, ya wana, 5“Main mihay lalaki ya namihabwag hên bini. Ha pamihabwag nan bini ay main bini ya natata ha dann. Habaytoy natorakan bayo tinuktuk hên manok. 6Ya kaatag ay natata ha mabato ha mababo ya luta. Tinumubo ya, noa, nayanto, gawan namala ya luta bayro. 7Ya kaatag ay natata ha kadiwian. Tinumubo ya bini, noa, tinumêytêy, gawan diwi. 8Ya kaatag ay natata ha mataba ya luta. Tinumubo ya habaytoy bini haka naubuh hên nanagêy hên manimagatoh ya lahí.” Hên nahabi nay na ya habayto ni Apo Jesus ay hinabi nay na êt hên in-ikhaw, ya wana, “Pakaihipên yoy nagilam yo!” 9Hên labay lan mamwangan hên labinloway tagahonol ni Apo Jesus no hinoy labay habiên hên alimbawa ya tungkol ha bini, 10ay hinabi ni Apo Jesus, “Hikaw bat ya makamwang hên inlihim ya tungkol ha pamanlokop ni Apo Namalyari, noa, kanlan kaatag ay anhabiên ko ha alimbawan bêngat, ta êmên ‘Manlêk hila man, ay a la mamwangan ya anhêlkên la. Manggilam hila man, ay a la maintindihan ya angkagilaman la.’ ” 11“Êmên ya di ya labay habiên hên hatoy alimbawa. Ya bini ay habi ni Apo Namalyari. 12Ya nakêm tawo ay in-alimbawa ha natataan bini. Ya bini ya natata ha dann ay habi ni Apo Namalyari ya nagilam lan tawo, noa, nilumatêng hi Satanas ta inalíh na ya habaytoy habi ha nakêm la, ta êmên hila a maniwala kan Apo Namalyari, haka a miligtas ha parusa. 13Ya bini ya natata ha kabatoan, ay habi ni Apo Namalyari ya tinanggap la hên main kahiglaan, noa, a nimana ha nakêm la. Naniwala hila pon, noa, hên nilumatêng ya pamanubuk, ay a hilay na naniwala. 14Ya bini ya natata ha kadiwian ay habi ni Apo Namalyari ya ginilam la pon, noa, tampol nialíh ha nakêm la, gawan ha kayagahan, pibandian, haka katsighaw hên biyay la. Kabay a nabayo ya biyay la, hên nanad ha a nanagêy ya bini. 15Ya bini ya natata ha mataba ya luta ay habi ni Apo Namalyari ya ginilam la, bayo nimana ha nakêm la, gawan mangêd ya nakêm la. Ha pamagtêêh la, ay nabayoy biyay la.” 16“Ayn mamagkêt hên atáng bayo halokoban o idin ha hilong pangkatuluyan. Noa, idin na ha mantêg pamyanan atáng, ta êmên mahawangan ya danan lan anhumwên. 17Ayn intago ya a miawah. Ayn êt inlihim ya a mamwangan haka mihumbung. 18“Pakaihipên yoy angkagilam yo, ta no honolên yoy toro ko, ay mapahanan ya pamangintindi yo, noa, no a yon honolên, ay alihên êt kamoyu ya pêpêrad ya naintindihan yo.” 19Amêhên, nilumatêng ya indo ni Apo Jesus haka hilay patêl na, noa, a hila midani kana gawan ha kal-atan. 20Main naghabi kana, ya wana, “Atsi di ha ilwangan ya indo mo haka hilay patêl mo. Labay la kan makahabi.” 21Noa, wani ni Apo Jesus kanla, “Hilay ampanggilam habi ni Apo Namalyari haka ampanyag kalabayan na, ay anlugurên ko hên nanad ha pamanlugud ko ha indo ko, haka hilay patêl ko.” 22Mihay allo, hinumakay ha bangka hi Apo Jesus hên kalamo na hilay tagahonol na. Hinabi na kanla, “Magbangka kitamo hên lumipay.” Kabay nag-umpisa hilay nan lumipay. 23Ha pamanlumipay la, ay nabêlêw ya hi Apo Jesus ha bangka. Amêhên, nagkamain hên hadyay angin, haka ya bangka la ay angkapnoy nan lanêm, kabay atsi hila ha kapapotog. 24Pinukaw la ya, ya wanla, “Panginoon! Panginoon! Ampilêmêh kitamina!” Nimata ya, ta binawal nay angin haka hadyay tandulon. Tinunggên ya angin haka tandulon, hên nagpatêkbêk. 25Hinabi na kanla, ya wana, “Ayn kaw awud hên tsiwala kangko!” Nalimwan hila. Nag-êpapah hilan nihahabi, ya wanla, “Hino kaya ya hatsi ya ampakabawal hên angin haka lanêm, bayo anhumonol hila kana?” 26Amêhên, nilumatêng hilan Apo Jesus ha logal lan Gergeseno ha lipay lanêm ha êtêb hên probinsyan Galilea. 27Pagtaoy ni Apo Jesus ha bangka ay tinupa ya hên mihay lalaki ya taga bayro ha balayan ya habayto ya hinapatan hên nangarawak ya a angkahêlêk. Nabuyot yay nan, a ampagtakop. A yay na ampaidi ha bali, ta ampaidi ya tana ha pay-ilbêngan. 28Hên nahêlêk na hi Apo Jesus, ay nan-angaw ya, bayo nandoko ya, hên nakadêngdêng ha arapan na, ta makhaw nan hinabi, ya wana, “Jesus, Anak ni Apo Namalyari, awta ampakiêmênan mo ko? Ampakihabi ko kamo ya a mo ko dayin parusaan.” 29Hinabi nay habayto gawan ampaalihên ni Apo Jesus ya nangarawak ya nipanhumapat kanan lalaki. Hata lalaki ay panay anhapatan hên nangarawak ya a angkahêlêk. Agyan ambantayan la ya hên kabaryo na, haka an-itaykala la ya gamêt haka bitsih na, ay pamboytoên nan bat ya habayto, bayo an-ipalako la ya ha marayo ha tawo hên hatoy nipanhumapat kana. 30Amêhên, nangotang hi Apo Jesus, ya wana, “Hinoy langan mo?” Wanlan hinumapat kana etaman, “Libo-Libo.” Hinabi lay habayto, gawan mal-at ya nangarawak ya a angkahêlêk ya nipanhumapat kanan lalaki. 31Habaytoy hinumapat ay nakiingalo kan Apo Jesus, ya paan hila dayin iutoh ha logal ya kaparusaan, ya ayn anggaan ya kalalêan. 32Main kal-atan baboy bayro ya ampipambuk ha bung-oy ya narani ha lanêm. Nakiingalo hilay hinumapat hên paulayan hila dayi hên humapat kanlan baboy. Pinaulayan na hila etaman ni Apo Jesus. 33Kabay inumalih hila kanan lalaki ta nipanhumapat hila kanlan baboy. Habaytoy baboy ya hinapatan la, ay nipamwayun palohan ha natalindah ya laylay lanêm hên nilêmêh ha dagat-dagatan. 34Hên nahêlêk lan manayhay hên baboy ya nalyari, ay nipamwayu hila ta impamwang lay habayto ha kaganawan baryo haka ha balayan la. 35Hên nagilam lay balita la, ay nilako lan hinlêk ya nalyari. Hên nilumatêng hila kan Apo Jesus ay nahêlêk lay lalaki, ya inalihan nangarawak ya a angkahêlêk. Nakatakop yay na haka ampikno ya ha dani ni Apo Jesus hên mapatêkbêk ya ihip. Nipangkalimo hila ha kapangyarihan ni Apo Jesus. 36Impamwang lan nakahêlêk ya dinyag ni Apo Jesus, no ay-êmên yan namaalíh hên nangarawak ya a angkahêlêk ya hinumapat kanan lalaki. 37Bayo nakiingalo hilay Gergeseno ya atsi bayro, kan Apo Jesus, ya mag-alíh ya ha logal la. Dinyag lay habayto gawan hadyay limo la. Kabay hinumakay hilan Apo Jesus ha bangka hên paorong. 38Hên nakitan nan lalaki ya inalihan nangarawak ya a angkahêlêk, ya paalíh hilan Apo Jesus, ay nakiingalo ya hên gêtan ya dayi, noa, impaorong na ya ni Apo Jesus, ya wana, 39“Muli kay na ha bali mo, ta ipamwang mo ya kangêran ya dinyag kamo ni Apo Namalyari.” Nammita yay nay lalaki ta impamwang na ha boon balayan ya habayto ya tungkol ha dinyag ni Apo Jesus. 40Amêhên, ha pag-orong lan Apo Jesus hên nagbangkan ubat ha lipay, ay hinumigla hilay kal-atan ya ampangênggan kana. 41Main dinumani hên nandoko hên nakadêngdêng ha bitsih ni Apo Jesus ya mihay ampamaala ha sinagoga bayro, ya nag langan Jairo. Nakiingalo ya kan Apo Jesus, ya kihonol ya dayi kana ha bali na, 42gawan ampamêrad-pêrad yay nan matsi, ya kamiha-mihaan nan anak ya babayi, ya main manga labinloway taon. Kaban ampita hilan Apo Jesus ha bali ni Jairo, ay ampi-pipiitan la yan kal-atan ya nakihonol kanla. 43Kalamo lan hata kal-atan, ya mihay babayi, ya labinloway taon nanan andayaên. [Naiubuh nay na ya pibandian na ha hino-hino kay na hên ya doktor, noa, ayn nakaalíh hakit na.] 44Kaban ampammita hila, ay dinumani ya hatoy babayi ta ginap-an nay laylayan takop ni Apo Jesus ha dapit bokotan, haka tambêng tinunggên ya ampantoloy daya na. 45Tampol yan nangotang hi Apo Jesus, “Hinoy nakagapa hên takop ko?” Hên ayn mangamin, ay hinabi ni Pedro, “Panginoon, ampilolopungan la ka, haka la kan ampi-pipiitan hên kal-atan!” 46Noa, hinabi ni Apo Jesus, ya wana, “Main nakagapa hên takop ko, ta natanam ko ya main inalihan hakit gawan ha kapangyarihan ko.” 47Hên namwangan nan babayi ya napansin ni Apo Jesus ya dinyag na, ay ampamêgpêg yan inumarap kana, hên nandoko hên nakadêngdêng. Ha arapan lan kal-atan, ay impamwang na no pata ginap-an na ya takop ni Apo Jesus, haka no ay-êmên tambêng hên tinunggên ya ampantoloy daya na. 48Amêhên, wani Apo Jesus kanan babayi, “Inalíh ya hakit mo gawan ha paniwala mo kangko. Muli kay na hên mapatêkbêk ya ihip.” 49Kaban ampaghabi ya pon hi Apo Jesus, ay main nilumatêng ya ubat ha bali ni Jairo, ya naghabi, “Natsi ya anak mo. A minan abalaên hi Apo Jesus hên maniraw ha bali.” 50Noa, hên nagilam ni Apo Jesus ya habayto, ay wana kan Jairo, “Paan kan maglungkot. Maniwala ka tana kangko, ta ma-alíh ya hakit hên anak mo.” 51Panlumatêng la ha bali lan Jairo, ya pinahowên nan bêngat ni Apo Jesus ay hi Pedro, hi Juan, hi Santiago haka hilay toa hên hata anak. 52Naubuh hilan ampipanangih haka ampipanyêngên ya atsi bayro, kabay hinabi na kanla, “Paan kaw manangih ta a ya natsi. Nabêlêw yan bêngat.” 53Kinailyan la ya hi Apo Jesus, ta muwang la ya pêtêg yay nan natsi. 54Noa, tinalan ni Apo Jesus ya gamêt nan anak ta hinabi na, “Anak ko, mimata ka.” 55Nabiyay yan oman haka tambêng yan nimata. Hinabi na êt ni Apo Jesus ya pakanên la ya. 56Nag-êpapah ya toa nan anak, noa, binawal na hila hên paan ipamwang ha kaatag ya biniyay nay anak.


text: 1Hakey aggew ey limmaw hi Abimelek e u-ungngan Gideon di Sekem ni an menang-ang idan agin inetu et kantun hi-gada et yadda edum ni agin inetu ey 2“Ibega yuddan tutu-udya Sekem e kanyuy ‘Kaw pinhed da, man-ap-apun hi-gada etan ida nepitun lalakkin u-ungngan Gideon winu ya hakey ni ebuh? Niya nemnem yu e agi yuwak daman hi-gayu.’ ” 3Ida nekihummangan humman ni agin inetu etan idad tutu-ud Sekem meipanggep nunman ni inhel Abimelek, ey nan-uunnud huhummangan da e hi-gatu pan-ap-apu da tep agi da. 4Indawtan dan nepitun palatah ni silber e inla dad tempol nan Baal Berit, et penangdan tuddan endi silbi tun tuun nambalin ni sindalu tu et maiunud idan hi-gatu. 5Impangulu tuddad bebley ametud Oprah, et awiten dadda etan nepitun lalakkin agi tu. Inlaw dadda etan di hakey ni batu et pateyen daddadman. Nem bimmesik hi Jotham e udidyan et an mantalu. 6Entanniy neamung ida tutu-ud Sekem di Betmillo etan di keyew e oak etan di takdul ni tukud ni batud Sekem et pambalin da hi Abimelek ni patul da. 7Dingngel Jotham humman ni impahding da et manteyed di ta-pew ni Duntug e Gerisim et itkuk tu e kantuy “Dengel yu, hi-gayun tutu-un nambebley di Sekem, hedin pinhed yun dedngelen dakeyun Apu Dios . 8Hakey ni aggew ey ninemnem idan keyew ni mampillin patul da et kanda etan ni keyew ni olibah ey ‘Hi-gam pampatul mi.’ 9Nem eleg tu tebalen tep kantuy ‘Kaw nak issiked ni um-idwat ni lana e kameussal ni kapandeyyawiddan dios ey kaussaladdan tutu-u?’ 10Minahmahan idan keyew dama etan ni fig e kanday ‘Mampatul kan hi-gami?’ 11Nem eleg tu dama tebalen. Kantuy ‘Endi inna-nuk ni mampatul ni hi-gayu tep eleg mabalin ni nak issiked ni umlameh ni kayyaggud niya malumi-ih ni mekkan.’ 12Kan idan keyew etan ni wakal e grape ey ‘Hi-gam pampatul mi.’ 13Nem kantuy ‘Eleg mabalin ni hi-gak pampatul yu tep eggak pinhed ni issiked ni umlameh ni daka kapyaan meinnum ni kamampean-anlan dios et ya tuu.’ 14Lektattuy kan law idan keyew etan ni hebit ey ‘Hi-gam ew hu pampatul mi.’ 15Ey kan etan ni hebit ey ‘Hedin makulug ni hi-gak hu pinhed yun pampatul yu, ikeyuy et manhidum kayun hi-gak. Hedin eleg yu, peukkat ku apuy etan di nahbitan ni pangak et malgab ida sedar di Lebanon.’ 16Gullat ni kayyaggud hu nemnem yun nemutukan yun pampatul yu hi Abimelek e u-ungngan ama etan ni bega-en tu, um-amleng kayu et ni hi-gatu, henin hi-gatu e um-amleng et ni hi-gayu. Ey gullat ni kayyaggud impahding yu gapuh nan ama hi Gideon et hi-gamiddan u-ungnga tu, linispituh yu et tep kalebbengan tu humman tep inlamngan tu biyag tun nekigubatan tuddan iMidian et ihwang dakeyu. Nem eleg tep nginhay yu et pateyen yudda nepitun lalakin u-ungnga tu etan di hakey ni batu. Et yan nunya ey hi-gatu e hi Abimelek law hu patul yud Sekem. 20Et humman hu gapuh ni nunman ni lawah ni impahding yu ey kayyaggud et hedin man-imbabahbah kayu e kamei-ellig ni meukkat hu apuy nan Abimelek, ma-lat magheb kayun tutu-ud Sekem et yad Betmillo. Ey meukkat et dama apuy ni hi-gayun tutu-ud Sekem et yad Betmillo et magiheb hi Abimelek.” 21Ginibbuh Jotham hu inhel tu et bumsik, et an mambebley di Beer tep kaumtakut nan agi tu hi Abimelek. 22Nan-ap-apu hi Abimelek di Israel ni tellun toon. 23Entanniy kinapyan Apu Dios hu lawah ni kapannemnem idan tuun hi-gatu niya anin daman hi-gatu et nambalin ni anggebe-hel tudda tuu tu. Et huyya gaputun nginhay idan tuu hi Abimelek. 24Mukun neipahding ida huyya ey ma-lat ibleh Apu Dios hu impahding Abimelek et yadda tutu-ud Sekem ni nemateyan dan nepitun lalakkin u-ungngan Gideon. 25Limmaw ida tutu-ud Sekem et da betaken hi Abimelek etan di duntuduntug ey daka piliwa da hu limmun hipan kamelebbah diman. Nem wada hu an nengidaddatteng ni nunyan nan Abimelek. 26Yan nunman ni tsimpuh ey wada hi Gaal e u-ungngan Ebed ni limmaw di Sekem, et an makibebley diman e ingkuyug tudda agi tu. Entanniy nekapya dinel idan tuun hi-gatu. 27Nedatngan etan sinnoon ni Piyestah ni Ani ey neamung ida tuud kad-an ni tempol ni dios dad Sekem et manginum ida ey lawah hu ehel dan Abimelek. 28Kapan-itkuk Gaal e kantuy “Kaw hipa hi Abimelek? Kele ni-man itsu mansilbin hi-gatu? Kaw makulug ni helag Sekem humman ni tuu? Tam u-ungngan Gideon? Ey kaw beken hi Sebul hu opisyal tun kamengippaptek ni kameippenahding di tuka pan-ap-apui? Pansilbi itsun Hamor e hi-gatu ustuh ni nahlag nan Sekem. Kele itsu mansilbin Abimelek? 29Gullat ni hi-gak hu man-ap-apu man petteyek hi Abimelek winu kangkuy hi-gatuy ‘Amung mudda sindalum et manggugubat itsu!’ ” 30Dingngel nan Sebul e gobernor humman ni inhel Gaal ey nemahhig bunget tu. 31Nenu-dak ni an mengidaddatteng nan Abimelek e wadad Arumah e kantuy “Immalid Gaal e u-ungngan Ebed niyadda agi tun an mekibbebley di deya Sekem ey daka ipappangngulu tuun mangngenghay ni hi-gam. 32Ali kayuddan sindalum ni hileng et kayu mantalud papayyew. 33Hedin newa-wa et ka-ang-ang law dellanen man hinggep yu eya bebley. Et hedin meukkat hi Gaal et yadda tuu tun mekiggubbat ey mabalin ni pehding yu hu pinhed yun ippahding ni hi-gada.” 34Inu-unnud Abimelek et lumaw idadman ni hileng e impan-epat tun ginenedwa sindalu tu, et mataluddad nanlinikweh di Sekem. 35Kaman-eh-ehneng hi Gaal di eheb ni bebley ni neukatan idan sindalun Abimelek di nantaluwan da. 36Inang-ang Gaal ida ey kantun Sebul ey “Ang-ang mu kedi, wadadda kamenayyun tuun nalpud duntug!” Kan Sebul ey “Allinnew ni duntug ni heni tutu-u hu muka ang-ang-anga.” 37Nem kan Gaal mewan ey “Eleg, tutu-udda humman ni kamenayyun nalpud duntug. Immen idalli pay iyallid keltad ni nalpud keyew e Oak ni Kaman-ennap.” 38Et kan law nan Sebul ey “Ettu mewan etan hapit mun kammuy ‘Hipa ni-man hi Abimelek et daitsu pambega-en ni hi-gatu?’ Hi-gada etan muka nengngehaya! Lakkay et mudda gubaten!” 39Et ipengulun Gaal hu tutu-ud Sekem et da gubaten di Abimelek, 40nem neapput ida et bumsik. Dakel hu nangketey ni sindalun iSekem e kepuppullay ida ingganah di eheb ni bebley. 41Nanha-ad hi Abimelek di Arumah ey impa-kal nan Sebul hi Gaal et yadda aaggi tud Sekem. 42Newa-wan nunman ey implanuh idan tutu-ud Sekem ni meukkat idan an mekiggubbat. Dingngel Abimelek humman ey 43impantelu tun ginedwadda sindalu tu et ida manheged e nantaludda. Inang-ang di Abimelek niyadda sindalu tu e kamangkeukkat ida tuud Sekem di bebley ey neukat idad nantaluan da et gubaten dadda. 44Et papuut di Abimelek et yadda sindalu tun limmaw ni mangguwalya etan di eheb ni Sekem. Yadda etan dewwan grupuh nunman ni sindalu ey dadda pintey etan ida tutu-ud a-allaw ni bebley. 45Han-aggew hu nangguggubatan da et han hegepad Abimelek etan bebley et patyen dan emin ida bimmebley diman. Ey binahbah da etan bebley et panwahitan dan ahin. 46Dingngel idan tutu-un kamanha-ad etan di eta-gey ni baley ni kapangguwalyaid Sekem hu neipahding ey ida nantalud etan di nehammad ni tempol Baal Berit. 47Wada nengipeamtan Abimelek ni nunman et ayagan tudda sindalu tu et ipengulu tuddadman ni Duntug e Salmon. 48Inla tu wahay et bumengwah ni pangan keyew et pahnen tu. Et kantuddan sindalu tuy “Papuut yu et iu-unnud yud impahding ku.” 49In-u-unnud idan sindalu tu et ipiggil da keyew etan di dingding ni tempol et legaben da. Et emin ida etan tuun wadadman e umlaw idan hanlibun lalakki niya bibi-i ey netey ida emin. 50Ginubat mewan di Abimelek hu Tebes et sakupen da. 51Nem wada etan nehammad ni eta-gey ni baley ni daka pangguwalyaid gawwan nunman e bebley et ida mapnu tuudman ni nantalu. Inlekbi dan emin hu eheb et lumaw idad atep nunman ni eta-gey ni baley. 52Inunud idan Abimelek nem tuka pan-iddaddan hu panlelgab tun nunman ni eta-gey ni baley, 53ey wada etan biin nanggah alin batu et meka-iptek di ulun Abimelek et mekalliputan. 54Kantu etan ni bega-en tuy “Uknut mu ispadah mu et patyen muwak et eleg ali panghel ni tuu ey ya hakey ni bii hu nematey ni hi-gak!” Inu-unnud etan ni bega-en tu et tewiken tu et matey. 55Inang-ang idan sindalun Abimelek e netey ey nebukal ida et mangenamut idad baballey da. 56Huyya impahding Apu Dios ni nengibleh ni lawah ni impahding Abimelek nan ametun nemateyan tun nepitun lalakkin agi tu. 57Impanhelheltap idan Apu Dios hu tutu-ud Sekem gapun kalewah da, et humman inamnuan ni idut Jotham e u-ungngan Gideon ni hi-gada.


text: 1Pawpatel, hin nako ko bahen komoyon nangi-aral nin Mahampat ya Balità nin Diyos ay agko ginawà ha kagalingan kon maghalità boy ha karonongan ko; 2ta indisisyon ko ya hay ihipen ko boy halita--en ko ay tongkol bongat koni Pangino--on Hisokristo boy tongkol ha pangipakò kona ha koroh banà ha kasalanan tamo. 3Peleg kon anti bahen komoyo ay kinomapey ya nakem ko boy angkalimo ko ta maka agko magawà ya impagawà kongko nin Diyos. 4Ha paghahalità ko boy pangangaral ko ay agko ginamit ya kagalingan kon mangombinyo, no alwan hay namapteg nin pangangaral ko ay kapangyariyan nin Ispirito nin Diyos. 5Ha ombayri, hay pantotompel moyo ay ahè na-ibat ha karonongan nin tawo no alwan nangibat ha kapangyariyan nin Diyos. 6Balè hay tawtawo ya mangatibay ana ha pantotompel, hay an-itorò nawen konla ay karonongan ya nangibat ha Diyos; alwan karonongan ya na-ibat ha tawtawo bayri ha babon lotà, boy alwan karonongan nin ampipamo--on hapa--eg bayri ha babon lotà, ta hay pamomo--on la ay ahè manatili. 7Hay karonongan ya anhalita--en ko ay ahè makwan ihipen ya karonongan nin Diyos ya ahè pon impatandà ha tawtawo. Habayto ay plano na para kontamo hin hato et hin agna et pinalsa bayti ya babon lotà emen tamo magkama--in pamakilamo kona angga do ha katatag-ayan ha kama-inan na. 8Habayti ya karonongan ay ahè na-intindiyan nin maski hino ya nipamo--on bayri ha babon lotà. No na-intindiyan la, hi Pangino--on Hisos ya ahè mapantayan ay agla dayi impakò ha koroh. 9Ombayro man ay nakaholat ha Halità nin Diyos ya ombayri: "Ayin nakakit, ayin nakalengè, boy ayin nakakwan mangihip nin bawbagay ya inhandà nin Diyos para ha ampipanlabi kona." 10Ha panggogomawà nin Ispirito nin Diyos, habayto ya bawbagay ya agtamo pon tandà ay impatandà kontamo nin Diyos. Ispirito nin Diyos ya magtandà nin kaganawan bagay, maski mangaldeg ya bawbagay ya anti ha ihip nin Diyos. 11Ayin magtandà nin anti ha nakem nin mihay tawo no alwan mismon hiya ya magtandà nin an-ihipen na. Ombayro et ha Diyos; ayin magtandà nin nakem nin Diyos no alwan mismon Ispirito nin Diyos. 12Agtamo tinanggap ya torò ya na-ibat ha ka-ihipan nin tawtawo bayri ha babon lotà, no alwan hay tinanggap tamo ay Ispirito ya nangibat ha Diyos emen tamo ma-intindiyan ya inggawà nay tambay kontamo. 13Kayà hay an-itorò nawen ha tawtawoy ma--in Ispirito nin Diyos ay alwan karonongan ya natotowan nawen ya karonongan nin tawo, no alwan hawhalità ya intorò konnawen nin Ispirito nin Diyos. 14Piro hay tawoy ayin Ispirito nin Diyos ay ahè labay mananggap nin bawbagay ya tongkol ha Ispirito nin Diyos. Para kona, habaytoy ombayro ya bawbagay ay kalokowan, boy talagan agna ma-intindiyan banà ta ayin yan Ispirito nin Diyos. 15Piro hay tawoy ma-in Ispirito nin Diyos ya ampamo--on kona ay ampaka-intindi nin kaganawan bagay, balè hiya ay ahè angka-intindiyan nin tawoy ayin Ispirito nin Diyos, 16ta ombayri ya nakaholat ha Halità nin Diyos: "Hinoy magtandà pangingihip nin Pangino--on emen makapitorò kona?" Piro anti kontamo ya pangingihip ni Pangino--on Hisokristo banà ta hay Ispirito nin Diyos ay ampa-iri ha nakem tamo.


text: 1Apu Dios, dingngel mi in-inhel idan eman ni ammed min meippanggep ni kakinayyaggud ni impahpahding mun eman ni ketaggu da. 2Impanhelheltap mudda kunun emin hu buhul mi niya dinegyun mudda humman ni tutu-ud nambebleyan da et ihullul mudda aammed min nambebley diman ey impeyaggud mu neitu-wan idan nunman ni tuum. 3Impangenapput mudda et sakupen dadda nambebleyan idan buhul da. Nem beken ni gapuh ni almas da winu ya kabaelan da hu nengenapputan da, nem gapuh ni et-eteng ni kabaelan mu. Et humman nengipeang-angan mun binabbal mu niya impeminhed mun hi-gada. 4Hi-gam hu patul ku niya Dios ku. Impangenapput dakemin tutu-um. 5Mika ennapputadda buhul mi tep ya kabaelan mun ebuh. 6Beken ni ya pana winu ispadah hu nakka iddinel di keihwangan ku. 7Tep hi-gam kamengippengapput ni hi-gami et ida kamebe-ingi hu buhul mi. 8Et humman hu, kami kamansalamat ni hi-gam niya daydayawen dakan ingganah. 9Nem yan nunya ey in-eway dakemi. Eleg mu law pinhed ni ippanguludda sindalu mid gubat et kami kamebabbaing. 10Tep in-abulut mun pebsik dakemiddan buhul mid nambebleyan mi et pan-alen dan emin hu hipan limmu mi. 11Ey in-abulut mudda hu edum ni hi-gamin heni kalneroh ni nampatey da ey yadda edum mi ey neiwehit idad bebley ni neilawwan da. 12Heni endin hekey hu balol mid hinanggam e nealay heni dakemi inggatang ni nelakah ni peteg. 13Impambalin dakemin kangi-ngi-ngiiddan katuutuu ey dakemi kapanhimpipihuli, tep inang-ang-ang da hu impahding mun hi-gami. 14Ey kami kamababbaing ni kapenge-ehhel idan katuutuud kabebbebley. Et hedin inang-ang dakemi, ida kamanwigwigiwig. 15Nakka mebabba-ingin ingganah 16gapuh ni kapehpehding idan buhul kun ihik ni memettey ni hi-gak e da-ak kapennadngeli niya da-ak kapippihula. 17Neipenahding ida huyyan emin ni hi-gami, anin ni eleg daka iwalleng niya anin ni eleg mi ipngil hu nekitbalam ni panyaggudan mi. 18Em, eleg daka iwalleng ey eleg mi ipngil hu tugun mu, 19nem inway dakemi e heni dakemi impayyag di kad-an idan anggetakkut ni animal di muyung niyad engeenget. 20Gullat ni inwalleng daka e Dios mi et ya edum ni dios hu dinaydayaw mi e inta-gey mi ngamay mi et mandasal kamin hi-gada, 21et nanna-ud ni inamtam, tep Dios ka et amtam emin hu hipan wadad nemnem ni tuu. 22Nem mika hanghanggaan kenayun hu ketteyyan mi tep ya mika pengu-unnudin hi-gam e Apu Dios. Makulug huyya, tep ya kapannemnem ni tuun hi-gami ey heni kami kalneroh ni kamenehhegged ni kepalsian tu. 23Et humman hu, inah ka anhan e Apu Dios et helakniban dakemi. Kele heni ka kaman-u-uggip? Entan dakemi anhan eway ni ingganah. 24Kele heni dakemi kaitattallui? Ey kele eleg dakemi hengnguhengnguda eyad ligat min mika panlelehhani? 25Kamei-ellig ni netukkad kami et mena-yun kamin limmukbub di puyek, tep neka-apput kami. 26Apu Dios, baddangi dakemi anhan. Ihwang dakemi tep eleg melumman hu impeminhed mun hi-gami.


text: 1Kabalin na yan, minang da Jesus kan ya siudad ya Jerusalem kan ya isa nga fiesta ya Judio ira. 2Kan ya lahuman na yan nga siudad, hinnian/asan danum nga nangahanan kan Betsata kan ya perergo Hebreo nga aranni kan ya trangka nga kepatallungan ya karneru ira. Hinnian lima nga alliruman kan ya pallehut ya danum. 3Aru ya mattulag, vulaw, pilay, en paralitiko nga agga-idda kan ira yan nga alliruman. 4Talattaronan da ya agguyu ya danum gafu ta, nu dudduma/karruan, hinnian anghel y Afu Dios nga mazzittag nga mangguyu kan ya danum. Ya unna nga nassappung kan ya danum kabalin ya nepagguyu na, nammapia, maski hanna ya tulahan na. 5Hinnian pay isa nga tolay kannay nga mattulag kan tallufulu se walu kan dahun ngin. 6Nasingan y Jesus iggina nga agga-idda kannay, en ammu na nga nabayag ngin ya nepattulag na. Sangaw, kunna nga namovut kan iggina, "Ikayat mu kazze/pano ya mammapia?" 7Ya mattulag, kunna nga nakkahi, "Mestru, awan nga mangikkua/mangippay kan yakan kan ya danum nu magguyu, ngam kannia assappung ku, magunnan nak." 8Y Jesus, kunna nga nakkahi, "Manadag ka, akkatan mu ya aggiddan mu, en manalan kan." 9Insigida nammapia, inakkat na ya aggiddan na, en nanalan ngin. Nesimmu yan kan ya algaw nga angngilinan ya Judio ira. 10Sangaw, ya panakallan ira kan ya Judio ira, kunda nga nakkahi kan ya tolay nga napammapia, "Angngilinan tera yaw nga algaw, en megamma nga akkatan mu ya aggiddan mu kan yaw nga algaw." 11Kunna nga siminabbag, "Ya nappammapia kan yakan, iggina ya nakkahi kan akkatan ku ya aggiddan ku en manalan nak kun." 12Kunda nga namovut, "Innia yan nga tolay nga nakkahi kan ikaw nga kuan mu yan?" 13Ngam ya tolay nga napammapia, mari na ammu nu innia ya nappammapia kan iggina, gafu ta aru ya totolay kannay, en awan kannay y Jesus ngin. 14Mari nabbayag, nasimmuan y Jesus iggina kan ya lalantaran ya templo. Kunna nga nakkahi, "Innan mu, nammapia kan. Marim malliwat ngin tase awan nga mas narakat/napot nga mesimmu kan ikaw." 15Sangaw, minang nepadumug ya tolay kan ya panakallan ira kan ya Judio ira nga y Jesus ya nappammapia kan iggina. 16Yaw ya gafu na kan pinaraparakat ya panakallan ira kan ya Judio ira y Jesus, gafu ta kiningngua na yan kan ya algaw nga angngilinan da. 17Ngam y Jesus, kunna nga siminabbag, "Addet kan sangaw, makataratrabahu peba y Amak, en yakan pay." 18Megafu kan yan nga kinahi y Jesus, mas negatak/negatab ya panakallan ira kan ya Judio ira iggina nga nanafataful da kan kegafanan ya ammatay ra kan iggina, mari laman kan megafu kan ya zi na nepammulun kan ya reglamento ra nga me-annung kan ya angngilinan da, nu azzi megafu pay kannia nepakkahi na nga Ama na mismu y Afu Dios, en kannia nepakkahi na kan yan, kuenta negitta na iggina pe laman kan y Afu Dios. 19Sangaw, kunna nga nakkahi manin y Jesus kan ira, "Kurukurug ya kayan ku kan ikayu, awan vulvua/pulus makua ya Anak nga maggafu kan iggina pe laman, nu azzi kuan na laman ya nasingan na nga kuan ya Ama na. On, gafu ta, ya hanna laman nga kukukuan ya Ama, kunna tian pay ya kukukuan ya Anak. 20On, gafu ta ayatan ya Ama ya Anak, en ipasingan na kan iggina ngammin ya kuan na, en mas peba kan ira yaw ya ipasingan na kan iggina, tase makkapalat kayu. 21On, gafu ta, nu annianna/kunnasi/manna ya ammaginnolay ya Ama kan ya nakkakatay ira, en ya angngiddan na kan ira kan angat, kunna tian pay ya angngiddan ya Anak kan angat kan ya ikayat na nga iddannan. 22Awan nga panunutan ya Ama, gafu ta neddan nan kan ya Anak ngammin ya paka-awayya na nga mamanunut, 23tase ikakua ngammin ya totolay ya Anak kan kagitta ya angngikakua ra kan ya Ama. Ya innia laman nga mari mangikakua kan ya Anak, mari na pay ikakua ya Ama nga nabbon kan iggina. 24"Kurukurug ya kayan ku kan ikayu, ya innia laman nga maggina kan ya kayan ku en mangurug kan ya nabbon kan yakan, hinnian angat na nga awan na nga panda. Awan ngin nga kapanunut na, gafu ta awan nga paka-awayya ya patay kan igginan, ngam hinnian kan iggina ya angat nga awan na nga panda. 25Kurukurug ya kayan ku kan ikayu, lumabbet ya tiempo, en hinnian ngin, nga magina ya nakkakatay ira ya ngaral ya Anak y Afu Dios, en ya maggina ira, matolay ra. 26Kayan ku yaw gafu ta, ya Ama ya paggafanan ya angat, en iniddannan na ya Anak pay nga iggina pay ya paggafanan ya angat. 27Iniddannan na iggina peba kan paka-awayya nga mamanunut gafu ta Anak Tolay iggina. 28Mari nu pakkapalat yaw: lumabbet nattaruk ya tiempo nga magina ngammin ya hinnian kan ya gillivunan da ya ngaral na, 29en mallalawan da. Ira nay nga naka-angngua kan napia, magginnolay ra tase matolay ra kan awan na nga panda, ngam ira nay nga naka-angngua kan narakat, magginnolay ra tase makastigo ra. 30Awan vulvua makuak nga uru-urek pe laman. Mamanunut nak segun kan ya kayan y Afu Dios kan yakan, en natunung ya ammanunut ku gafu ta marik vulunan ya urek pe laman nu azzi ya uray ya nabbon kan yakan." nu Innia y Jesus 31"Nu yakan laman ya mamakurug kan me-annung kan yakan, mari nu mamba ikuenta kan kurug ya pamakurug nga kayan ku. 32Hinnian tanakkuan nga mamakurug kan me-annung kan yakan, en ammuk nga kurug ya pamakurug na kan me-annung kan yakan. 33Nabbon kayu kan totolay nga namovut kan y Juan nga Minabbawtiso, en nepakammu na ya kurug. 34Kinahik yan tase mapalliad kayu, mari megafu ta mawag ku kan hinnian tolay nga mamakurug nu innia nak. 35Negitta y Juan kan allamparan nga gumangagangat en mangnawag, en ikayat nu ya mayayat kan ya nawag na kan ababba nga tiempo. 36Ngam hinnian pamakurug nga me-annung kan yakan nga mas nasikan annek/ngam kan ya pamakurug na. Ya kukukuan ku nga ipakapakua ya Ama nga balinan ku, ira yan ya pamakurug nga iggina ya nabbon kan yakan. 37Ya Ama nga nabbon kan yakan, iggina ya mamakurug pe laman kan me-annung kan yakan. Mari nu vulvua nagina ya ngaral na onu nasingan ya ittiura na. 38Mari maddian ya ergo na kan ya ginnonotan nu, gafu ta mari nu mamba kurruan ya binon na. 39Giligilammuan nu mamba ya Sagrado nga Turak gafu ta abbattan nu nga iggina yan ya pakatafulan nu kan angat nga awan na nga panda, en iggina yan balalaman ya mamakurug kan me-annung kan yakan. 40Ngam ne-ammari nu ya umang kan yakan. Nu angkayu, meddannan kayu kan yan nga angat. 41"Marik mataful ya angngikakua ya totolay kan yakan. 42Ngam ammuk ya katakatolay nu, en ammuk peba nga awan kan ya giffutuan nu ya ayat nu kan y Afu Dios. 43Minang nak kan ya utun lusak megafu kan ya paka-awayya ya Ama, en mari rak mamba alawatan. Nu hinnian tanakkuan nga umang kan ikayu megafu kan ya paka-awayya na pe laman, alawatan nu iggina mamba. 44Ikayat nu ya angngikakua ya kakavulun nu kan ikayu, ngam mari nu mamba tafulan ya kekakua nga maggafu kan ya isissa nga Afu Dios. Annianna ya angngurug nu kan yakan gafen? 45Mari nu abbattan nga yakan nattaruk ya mangakusa kan ikayu kan ya atubang ya Ama. Y Moises nga innanaman nu, iggina ya mangakusa kan ikayu nattaruk. 46Nu firmi nga nangurug kayu kan y Moises, nangurug kayu pay zinan kan yakan, gafu ta natturak iggina kan me-annung kan yakan. 47Ngam gafu ta mari nu nangurug kan ya neturak na, annianna gafen ya angngurug nu kan ya kayan ku?"


text: 1Limmaw hi Rehoboam di Sekem tep neamung idan emin ni helag Israel ni nambebley di appit ni north ma-lat tuduen dan patul. 2Yan nunman ey wada hi Jeroboam e u-ungngan Nebat di Egypt tep bimmesik diman eman ni nampatulan Solomon. Dingngel tu e hi Rehoboam law nampatul, et mambangngad di Israel. 3Entanni ey impaeyag idan helag Israel ni nambebley di appit ni north hi Jeroboam et lumaw idad kad-an Rehoboam et kandan hi-gatuy 4“Mabunget la hi amam e hi Solomon ni hi-gami ey impanligligat dakemi. Hedin eleg dakemi panligligat ni peteg ey hedin e-ekkalan mu hu beyyadan min buwis, nanengtun mansilbi kamin hi-gam.” 5Hinumang Rehoboam e patul et kantuy “Idwasi yuwak ni tellun aggew et pakannemnemen ku ihhumang ku et han kayulli maibangngad.” Et lumaw ida. 6Nekihummangan hi Rehoboam idan nea-amman konsihal ni nansilbin ametu e hi Solomon hu meippanggep nunya e kantuy “Hipa ittugun yun hi-gak ni ihhumang kuddan nunman ni tuu?” 7Kanday “Ipahding mu kayyaggud ey peang-ang mu binabbal mun hi-gada et tebalem humman ni daka-ibbaga ma-lat mansilbi idan hi-gam ni ingganah.” 8Nem eleg tu u-unnuden humman ni intugun idan nunman ni nea-amma et makihummangan etan idan katoonan tun konsihal et ibega tun hi-gada hedin hipa ittugun da. 9Kantun hi-gaday “Hipa ittugun yun penummang kuddan tuun kanday e-ekkalak ligat da?” 10Kandan hi-gatuy “Heninnuy penummang mun hi-gada: ‘Ya eya ik-ikingngan ku man e-etteng nem ya gitang ama! 11Hedin impanligligat dakeyu lan peteg nan ama, nema-ma hu pehding kun mengipeligligat ni hi-gayu. Hedin hineplit dakeyu lan ama, heplaten dakeyun nahbitan ni heplit ni nunya.’ ” 12Nelabah tellun aggew ey nambangngad hi Jeroboam et yadda emin etan tuud kad-an Rehoboam tep humman inhel tun hi-gada. 13Nem impambinungnget Rehoboam ni nenumang ni hi-gada tep eleg tu u-unnuden hu intugun idan nea-amman konsihal tu. 14Et ya kumedek hu intugun idan u-ungngan konsihal hu inu-unnud tu et kantuy “Impanligligat dakeyu lan ama nem nema-man panligligat dakeyun hi-gak nunya. Hineplit dakeyu lan nunman nem heplaten dakeyun nunyan nahbitan!” 15Et humman hu neipahding e eleg u-unnuden Rehoboam hu pinhed idan tuu, tep humman dedan la inhel Apu Dios ni meippahding ey huyya inamnuan nunman ni inhel tun Ahijah e prophet di Siloh e humman dama inhel tun Jeroboam e u-ungngan Nebat. 16Yan nengamtaan idan nunman ni tuu e eleg hengngudan Rehoboam hu daka ibbaga ey ida kamantetekkuk e kanday “Mepappeg hu pampatulan ni helag David! Endi bilang tayud nan-ap-apuan ni u-ungngan Jesse! Hipa ni-man impahding dan panyaggudan tayu? Hi-gatsun helag Israel, anemut itsu kuma! Ngenamung numan hi Rehoboam e helag David!” Et umenamut ida e eleg da ibbilang hi Rehoboam ni patul da. 17Nem yadda helag Israel ni nambebley di Judah ey hi Rehoboam hu nanengtun patul da. 18Entanni ey intu-dak Rehoboam hi Adoniram e ap-apuddan nepilit ni mangngunnu et tu ang-angen ida edum dan helag Israel ni nambebley di north, nem nantengba da et matey. Neamtaan Rehoboam huyyan neipahding et pepuppuut tun an nantakkay di kalesah et bumsik di Jerusalem. 19Neipalpun nunman ingganah nunya ey kangenghayaddan nunman idan helag Israel ni nambebley di north hu pampatulan ni helag David ni hi-gada. 20Nandingngel law di Israel e nambangngad hi Jeroboam ni nalpud Egypt et maemung ida et putuken dan patul da. Ebuh hu helag Judah ni nanengtun ya helag David hu patul da. 21Dimmateng hi Rehoboam di Jerusalem, et amungen tu hanggatut et newalun libun kelalla-ingan ni sindalu tun helag Judah niya helag Benjamin, tep pinhed tun gubbaten hu helag Israel ni nambebley di north ma-lat bangngaden tu hu pan-ap-apuan tudman. 22Nem immehel hi Apu Dios nan Semaiah e prophet et kantuy 23“Mu ehel nan Rehoboam e u-ungngan Solomon e patul di Judah et yad emin ni tuud Judah et yad Benjamin e kammuy 24Huyya inhel Apu Dios : ‘Entan tu gubat ida aaggi yun helag Israel. Anemut kayu kumad baballey yu tep hi-gak hu nengipanghel eyan neipahding!’ ” Inu-unnud da humman ni intugun Apu Dios et umenamut ida. Apu Dios 25Inhammad nan Jeroboam e patul di Israel ni linuhud hu Sekem e duntuduntug ni bebley di Epraim et manha-ad nidman. Entanniy hini-yan tu humman ni bebley, et tu iyayyaggud hu Penuel et man-e-tan diman. 26Nannemnemnem ey kantuy “Ida kaumlaw eyadda tuuk ni an man-appit nan Apu Dios di Tempol di Jerusalem et entanniy pintey da-ak ali, et maibbangngad nan Rehoboam eya nakka pan-ap-apui.” 28Gapuh ni intugun idan konsihal tu ey ninemnem tu et mengapyan dewwan balituk ni heni lakkitun baka et kantuddan tuuy “Kayu kameliggasin yuka lallawwid Jerusalem ni an mandeyyaw. Hi-gayuddan tuuk ni iIsrael, adyah hu dios yun nengihwang ida lan aammed yud Egypt!” 29Inha-ad tu hu hakey idan nunman ni bakan balituk di Bethel et ya hakey damad Dan, 30et manliwat ida etan tuu tep da dinaydayaw ida huyyan dios ni baka di Bethel et yad Dan. 31Nengapya pay hi Jeroboam ni pandeyyawan idad ta-pew ni duntug et putuken tudda padin beken ni helag Levi. 32Inlappun Jeroboam ni ippahding hu Piyestah ni Kampu ni pandeyyawan da eman ni meikkehampulut liman aggew ni meikkewwalun bulan e henin daka pehding di Judah nem hin-appil ni bulan. Nan-appit ida damad pan-appitan ni kinapya dad Bethel, nem ya in-appitan da ey yadda etan balituk ni bakan kinapya da. 33Et yan nedatngan etan gintud Jeroboam ni meikkahampulun liman aggew ni meikkewwalun bulan, et an man-appit di Bethel et pan-an-anlaan idan iIsrael tep huyya in-olden tun piyestah da.


text: 1Hên haton lagi, ay main nagbabara ya hila ay mámipamwang hên an-ipaihip kanla ni Apo Namalyari. Êmbayro êt amêhên, ay mag-in kalamo yo, hilay ampagbabara hên hila ay ampanoro hên kaptêgan. Noa, ya toro la ay alwan pêtêg, ya ampakahiran paniwala yo. Biha ipuglaoh la êt hi Panginoon Jesu-Cristo ya namiligtas kanla. Kabay bigla hilan parusaan ni Apo Namalyari hên ayn angga. 2Haka mal-at ya patêl ha Panginoon ya manoto ha andaygên la ya hadyay karawakan kalabayan lawini, kabay main maghabin pamanira ha toro ya tungkol kan Panginoon Jesu-Cristo, pêtêg man ya habaytoy toro. 3Gawan taganán matalarêh hila, ay lokoên la kaw ha istorya ya didinyag bêngat ha kaihipan, ta êmên la makwa ya bandi yo. Noa, hato êt bayri ay nakal-an ya sintinsya haka parusa ni Apo Namalyari kanla, kabay taganán parusaan hila hên ayn angga. 4Muwang tamo ya parusaan hila, gawan hila man ya anghel ni Apo Namalyari ya nanyag hên kasalanan, ay pinarusaan nan inhamwag ha kalalêan ya hadyay diglêm. Haka nakakulung hila bayro hên angga ha lumatêng ya Allon Pamanukom. 5Pinarusaan na etaman hilay a nagpalokop kana ya angkabiyay hên haton panaon ni apo Noe hên ginunaw ya boon luta ta êmên maubuh hilan matsi. Hi apo Noe ya namipamwang hên dapat honolên ya kalabayan ni Apo Namalyari hên mamiyay hên main kangêran. Hiya haka ahawa na, ya tatloy anak la, haka ya manuyang na, ay inligtas ha lubug, ya kapalimoy lanêm. 6Pinarusaan na etaman ni Apo Namalyari ya hilay alwan maka-Diyos hên hato hên inulam nay balayan Sodoma haka Gomorra, hên angga ha nag-in hilan abo. Habaytoy dapat mag-in palatandaan kanlan alwan maka-Diyos. 7Noa, inligtas na hi Lot bayro ha Sodoma gawan mahonol ya kana, haka gawan taganán angkahiray nakêm ni Lot ha hadyay karawakan kalabayan lawini ya andaygên lan kabalayan na. 8Hi Lot ay mahonol kana, kabay angkahiray nakêm na ha hadyay karawakan dyag lan kabalayan na, ya nahêlêk haka nagilam na hên allo-allo. 9Gawan habayto ya dinyag hên Panginoon hên haton lagi, ay muwang tamo, ya muwang hên Panginoon, no ay-êmên nan iligtas hilay mahonol kana ya ampakatanam hên kairapan, haka no ay-êmên nan amparusaan hilay alwan mahonol kana, angga ha lumatêng ya Allon Pamanukom. 10Lalon-laloy nan parusaan hilay manyag hên hadyay karawakan kalabayan lawini, haka hilay anhumalanghang ha main tungkulan. Hilay ampagbabara hên ampamitoro hilan kaptêgan ay ayn dêng-êy, nakdêy ya ulo, haka mangalambung, ya ayn limo hên maghabin pamanira kanlan main kapangyarihan ya a angkahêlêk. 11Agyan hilay anghel ni Apo Namalyari ya makapangyarihan kanlan habaytoy ampagbabara, ay a ampaghabin pamanira kanlan kapareho lan a angkahêlêk ya nanyag kasalanan. 12Noa, hilay ampagbabara hên ampamitoro hên kaptêgan, ay ampaghabin pamanira ha a la angkaintindihan. Nanad hilan mahilêb ya ayop, ya ayn nakêm, ya in-anak ta êmên hila madakêp haka mapatsi. Êmbayro êt ay parusaan hilan ayn angga ya hilay ampamitoro hên alwan pêtêg. 13Magdusa hila lano ha panumbah ni Apo Namalyari kanla ha dinyag la ha kaatag. Allo man, ay pakapdaên la ya lawini lan manyag karawakan. Nanad ha mantsa ya ampakarawak ha bayoy takop, ay êmbayroy kakahlayan karêng-êyan ya andaygên la kamoyu ha kahibaan la no ampakiaêm hila kamoyu. 14A hila angkapda ha pamabayi ha hinon babayi ya angkahêlêk la, haka ha pamanyag hên hinon kasalanan. Ampangamuyot hila ha alwan nananiêh ya paniwala kan Apo Jesu-Cristo hên manyag kasalanan. Ugali lay na ya matalarêh ha kaganawan bandin kapareho la. Gawan ha kal-atan karawakan ya andaygên la, ay taganán parusaan hila ni Apo Namalyari. 15A hilay na ampanyag kangêran ta tinoto la hi Balaam ya anak ni Bosor ya labay-labay hên mananggap pera ha pamanyag karawakan. 16Noa, gawan ha karawakan na, ay hinabyanan hi Balaam ni Apo Namalyari hên pinahabi ya asno ya anhakyan ni Balaam. Habaytoy asno ay nanaad kan Balaam ha habin lalaki, ta êmên a mitupad ya ayn kapukatan ya atsi ha ihip na. 17Hilay ampagbabara hên hilay ampanoro hên kaptêgan, ay ayn pukat. Maialimbawa hila ha sibol ya ayn lanêm, haka ha naborêg ya a ampam-in uran, ta angkaialipad bat hên makhaw ya angin. Ya pamarusaan kanla, ay in-il-an ni Apo Namalyari ha kalalêan ya hadyay diglêm. 18Malangka hilan maghabin ayn kapukat-pukat. Ha paytoro la ya alwan kasalanan ya pamanyag hên karawakan kalabayan lawini, ay angkaamuyot hilay a pon nabuyot hên nanalibokot ha karawakan ya andaygên lan mana lan kabarkada, hên orongên lay pamanyag lan habaytoy karawakan. 19Ipangako la kanlan naamuyot la, ya madyag lay kaganawan labay la, pangkata hila man awud, ay antalanên hên kasalanan. Ta hikitamo ay antalanên hên hinoman ya ampakahambut kantamo. 20Ta no nakaalíh hila ha pamanyag karawakan ya andaygên lan a ampagpalokop kan Apo Namalyari, gawan ha nakilala lay na hi Apo Jesu-Cristo ya Panginoon haka Mámiligtas tamo, biha mag-orong haka pahambut hila êt ha kasalanan, ay kaingalo hila kisa haton una hên a la ya kilala. 21No êmbayroy nalyari kanla, ay mangêd ya a la dayi namwangan hên tungkol ha mag-in mahonol kan Apo Namalyari kanan tinalibatokan ya Kautuhan na ya intoro kanla. 22Ta do ha nanyag hên êmbayro, ay pêtêg awud ya loway humonol ya kahabian. “An-orongên lan angkaên hên aho ya huka la.” “Palyuan man ya mihay baboy, ay mag-orong ya ta êt ha pita.”


text: 1Hitamo ay kalamo do ha tawtawoy pinangako--an nin Diyos nin makapahok nin pa-inawa do kona ha dogal ya inhandà nan pa-iriyan tamo. Kayà mag-atap tamo emen ayin kontamo nin mapabilang do ha tawtawoy ayin katetpel ya ahè makapahok ha dogal ya impangakò nin Diyos. 2Nakalengè tamo itaman nin Mahampat ya Balità ya tongkol ha pama-inawawan ya nalengè nin hatoy kawkalamowan ni Moysis. Ombayro man, maski nalengè la bayto ay aghila tinompel; kayà ahè nakab--i nin kahampatan konla. 3Hitamoy ampipantompel ha Diyos ay talagan makapahok bayro nin pa-inawa, piro hay ahè ampipantompel ay ahè makapahok bayro ta ombayri ya nakaholat ha Halità nin Diyos: "Ha kapahangan ko konla ay inhompà ko nin hinalità ya ombayri: 'Talagan aghila makapahok nin pa-inawa do kongko ha dogal ya inhandà kon pa-iriyan la.' " Hatoy dogal ya pama-inawawan ay nayari̇̀ ana nin Diyos pa-ibat et hin pinalsa nay kaganawan. 4Tandà tamo ya nayari̇̀ ana bayto ta nakaholat ha Halità nin Diyos ya tongkol ha ikapiton allo. Ombayri ya pagkahalità: "Ikapiton allo, hay Diyos ay napa-inawa ta nayari̇̀ nayna ya gawgawà na." 5Hinalità nayna et, "Talagan aghila makapahok nin pa-inawa do kongko ha dogal ya inhandà kon pa-iriyan la." 6Hatoy nika-onan nakalengè nin Mahampat ya Balità ay ahè nakapahok bayro banà ha agla panhomonol. Piro ma--in kanayon ya makapahok bayro nin pa-inawa kalamo nin Diyos. 7Matanda--an bayto ta hay Diyos ay nangitaning nin mihay allo ya an-ingaten "Hapa--eg"; ta hin nalabah ya malakè ya ta--on pa-ibat hin ahè nakapahok nin pa-inawa baytoy kawkalamowan ni Moysis ay impahalità nin Diyos koni Ari̇̀ Dabid bayti ya hinalità koyna komoyo, "No angkalengè moyo hapa--eg ya anhalita--en nin Diyos ay agmoyo patya--en ya nakem moyo." 8Hay dogal ya pinantanan hin hato ni Hoswi ha Aw-israylita ay alwan habaytoy talagan dogal ya pama-inawawan la nin kalamo la ya Diyos, ta no habaytoy talagan dogal ya pama-inawawan nin kalamoy Diyos, nalabah ya ongnoy pana--on, hay Diyos ay agana dayi namanggit nin tongkol ha kanayon ya alloy pama-inawa. 9Kayà hay Diyos ay ma--in inhandà ya dogal para pama-inawawan nin tawtawo na nin bilang ombayro ha pama-inawa na hin nayari̇̀ nan pinalsa ya kaganawan. 10Hinoman ya makapahok ha dogal ya pama-inawawan nin kalamo na ya Diyos ay makapa-inawa ya ha gawgawà na nin bilang ha Diyos ya napa-inawa hin nayari̇̀ yan namalsa. 11Kayà pagsikapan tamon makapahok nin pa-inawa kalamo nin Diyos. Agtamo towaren ya tawtawo hin hato ya ahè nakapahok ha dogal ya pangipalakwan konla, ta aghila hinomonol. 12Hay Halità nin Diyos ay anggomawà boy makapangyayari. Matarem nin igit ha hondang ya mitaligmang ya tarem. No pangno nin hay hondang ay ampakataloh ha pawpilpo--an kateng ha bawbot--o ay ombayro itaman ya Halità nin Diyos, ta anggomawà ha nakem boy ha ka-ihipan nin tawtawo boy ampakatandà no anyay an-ihipen la boy amplanowen la. 13Ayin pinalsa ya ma-ari̇̀ magtagò ya ahè makit nin Diyos. Tandà nay kaganawan pinalsa na boy angkakit nay kaganawan gawà la. Lano ay omarap tamo kona ta kaganawan ginawà tamo ay tobayen tamo kona. 14Pangoligtanan tamo ya katetpel tamo ta ma--in tamoynan pinakamatag--ay ya pari̇̀ ya anggomawà nin sirbisyoy mangipakisondò nin tawtawo ha Diyos. Hiya ya nako ha katatag-ayan ha kama-inan nin Diyos ya ayin kanayon no alwan hi Pangino--on Hisos ya Anak nin Diyos. 15Habayti ya ampangipakisondò nin tawtawo ha Diyos ay andomamay kontamo nin mananam nin kaganawan an-ikakapey nin pantotompel tamo. Ha pagdadanas tamo nin toksò ay an-ingalowan na tamo, ta hin anti ya bayri ha babon lotà ay tinoksò ya ha kaganawan paraan. Nagdanas ya itaman nin tawtoksò nin bilang ha pagdanas tamo, piro maski tinoksò ya ay agya nakagawà nin kasalanan. 16Banà ta ma--in ampangipakisondò kontamo ha Diyos ay agtamo mag-alangan nin pakarani ha Diyos ya ampambin kahampatan ingangalo kontamo. Ha pangingangalo na, anyaman ya oras nin ka-ilanganen tamoy tambay na ay igwà na kontamo no pakarani tamo kona.


text: 1Sangaw, hinnian/asan manin mekapakkapalat en ne-eruma nga nasingan ku kan langit, pitu nga anghel nga agaggirisa ra kan panarun kan ya totolay ira. Ira yan ya ultimu nga panarun nga katumpalan ya gazzit y Afu Dios. 2Hinnian peba nasingan ku nga alale bebay nga bidru nga nakihuan kan afi. Kan ya dappit na, aggatadag ira nay nga totolay nga nangaffut kan ya ayam, kan ya rebultu nga megitta kan iggina en ya nomiro ya ngahan na. Aggatammit da kan arpa nga neddan y Afu Dios kan ira. 3Kakkansionan da ya kansion y Moises nga minasserbi kan y Afu Dios kattun, en ya kansion ya Kordero pay nga kunna tiaw: "O Afu Dios nga Makapangngua, daddakal en mekapakkapalat ya kukukuan mu! O Patul ya nasion ira, natunung en kurug ya aggangnguam! 4O Afu, innia ya mari mattalaw kan ikaw, onu mari maddayarayaw kan ya ngahan mu? On, gafu ta ikaw laman ya isissa nga nasantuan. Ya totolay kan ngammin nga nasion, umang da ka dayarayawan, gafu ta nepakammu kan ira ya natunung nga kukukuan mu!" 5Kabalin na yan, nasingan ku nga navukatan ya puerta ya templo nga paddianan y Afu Dios kan langit. 6Nallalawan ya pitu nga anghel kan ya templo, en nevulun da ya pitu nga pamazapaziyat da. Nabistian da kan narenu nga nakilad nga seda, en nabbanda ya gittagangan da kan vulawan. 7Sangaw, isa kan ira nay nga appat nga siggamatolay nga nasingan ku, iniddannan na ya pitu nga anghel kan taggirisa ra nga vulawan nga malukung nga napannu kan ya gazzit y Afu Dios nga siggamatolay kan awan na nga panda. 8Sangaw, napannu ngin ya templo kan atuk nga naggafu kan ya makatulang nga nawag en ya pakapangngua y Afu Dios. Awan nga makatallung kan ya templo addet zi matumpal ya pitu nga pamazapaziyat nga ipesimmu ya pitu nga anghel.


text:
Zedge Wallpaper Index
Wallpapers on Zedge
- | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Found 182684 wallpapers starting with letter «K» | Page 601 of 2610
Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor - Kareena Kapoor


text:
1Limmaw hi Rehoboam di Sekem tep neamung idan emin diman hu helag Israel ni nambebley di appit ni north ma-lat tuduen dan patul. 2Yan nunman ey wada hi Jeroboam e u-ungngan Nebat di Egypt tep bimmesik diman eman ni nampatulan Solomon. Dingngel tu e hi Rehoboam law nampatul et mambangngad di Israel. 3Entanni ey impeayag idan helag Israel ni nambebley di appit ni north hi Jeroboam et lumaw idad kad-an Rehoboam et kandan hi-gatuy 4"Mabunget la hi amam e hi Solomon ni hi-gami ey impanligligat dakemi. Hedin eleg dakemi panligligat ni peteg ey hedin e-ekkalan mu hu beyyadan min buwis, ey nanengtun mansilbi kamin hi-gam." 5Hinumang Rehoboam e patul et kantuy "Idwasi yuwak ni tellun aggew et pakannemnemen ku ihhumang ku et han kayulli mambangngad." Et lumaw ida. 6Nekihummangan hi Rehoboam idan nea-amman konsihal ni nansilbin ametu e hi Solomon meippanggep nunya e kantuy "Hipa ittugun yun hi-gak ni ihhumang kuddan nunman ni tuu?" 7Kanday "Ipahding mu kayyaggud ey peang-ang mu binabbal mun hi-gada et tebalem humman ni daka ibbaga ma-lat mansilbiddan hi-gam ni ingganah." 8Nem eleg tu u-unnuden humman ni intugun idan nunman ni nea-amma et makihummangan etan idan katoonan tun konsihal tu et ibega tun hi-gada hedin hipa ittugun da. 9Kantun hi-gaday "Hipa ittugun yun penummang kuddan tuun kanday e-ekkalak ligat da?" 10Kandan hi-gatuy "Heninnuy penummang mun hi-gada: 'Ya eya ik-ikingngan ku ey e-etteng nem ya gitang ama! 11Hedin impanligligat dakeyu lan peteg nan ama, nema-ma hu pehding kun mengipeligligat ni hi-gayu. Hedin hineplit dakeyu lan ama, ebligen dakeyun nahbitan ni eblig ni nunya.' " 12Nelabah tellun aggew ey nambangngad hi Jeroboam niyaddan emin etan tuud kad-an Rehoboam tep humman inhel tun hi-gada. 13Nem impambinungnget Rehoboam ni nenumang ni hi-gada tep eleg tu u-unnuden hu intugun idan nea-amman konsihal tu. 14Et ya kumedek hu intugun idan u-ungngan konsihal hu inu-unnud tu et kantuy "Impanligligat dakeyu lan ama nem nema-man panligligat dakeyun hi-gak nunya. Hineplit dakeyu lan nunman nem ebligen dakeyun nunyan nahbitan!" 15Eleg tu u-unnuden hu pinhed idan tuu tep humman dedan pinhed Apu Dios ni meippahding e humman inamnuan ni inhel lan Ahijah e prophet di Siloh ni impeamtan Apu Dios meippanggep nan Jeroboam e u-ungngan Nebat. 16Yan nengamtaan idan nunman ni tuu e eleg hengngudan Rehoboam hu daka ibbaga ey ida kamantetekkuk e kanday "Mepappeg hu pampatulan ni helag David! Endi bilang tayud nan-ap-apuan nan u-ungngan Jesse! Hipa ni-man impahding dan panyaggudan tayu? Hi-gatsun helag Israel, anemut itsu kuma! Ngenamung numan hi Rehoboam e helag David!" Et umenamut ida e eleg da ibbilang hi Rehoboam ni patul da. 17Nem yadda helag Israel ni nambebley di Judah ey hi Rehoboam hu nanengtun patul da. 18Entanni ey intu-dak Rehoboam hi Adoniram e ap-apuddan nepilit ni mangngunnu et tu ang-angen ida edum dan helag Israel ni nambebley di north, nem nantengba da et matey. Neamtaan Rehoboam huyyan neipahding et pepuppuut tun an nantakkay di kalesah et bumsik di Jerusalem. 19Neipalpun nunman ingganah nunya ey kangenghayaddan nunman ni helag Israel ni nambebley di north hu pampatulan helag David ni hi-gada.
Copyright
Learn More


text:
1Nandayyullid Jesus etan di duntug ey inunud idan dakel ni tuu. 2Entanni ey immali etan tuun kamengmengpuh annel tud kad-an Jesus et mandukkun di hinangga tu et kantuy "Apu, hedin pinhed mu, ekal mu anhan degeh ku tep amtak e dammutun e-kalen mu." 3Kinepan Jesus hu annel nunman ni kamandedgeh et kantuy "Pinhed ku. Na-kal kaya law huttan ni degeh mu." Ey pinhakkeyey na-kal numan hu degeh tu. 4Et kan Jesus ni hi-gatuy "Entan tu eheehel huyyan impahding kun hi-gam, nem panna-ud kan elaw di kad-an ni padi et mu peang-ang ni hi-gatu hu na-kalan ni degeh mu. Ey ka pan-appit nan Apu Dios, tep humman hu intugun lan Moses ni nunman ma-lat pengamtaan ni tutu-u e na-kal hu degeh mu." 5Dimmateng hi Jesus di Capernaum ey wada ap-apun hanggatut ni sindalu, e beken ni Jew. Immalid kad-an Jesus et mampehemmehemmek 6et kantuy "Apu, wada bega-en kun nedahuy e nemahhig degeh tu et kaumbabaktad." 7Kan Jesus ni hi-gatuy "Um-ali-ak et ekalen ku degeh tu." 8Nem hinumang etan ni ap-apu et kantuy "Apu, nakka umbaing ni hehgepan mud baley mi. Anin ni muka ehelan ebuh et inamtak e me-kal degeh tu. 9Inamtak e wada kabaelan ni ehel ni ap-apu, tep impeinghak ni mengu-unnud ni ehel idan apuk, ey anin ni hi-gak et hakeyyak daman ap-apun sindalu. Et hedin kangkun sindaluk ey 'Lakkay,' ey kaumlaw. Ey hedin kangkuy 'Ikay,' ey kaum-ali. Ey hedin kangkun bega-en ku ey 'Ipahding mu diyyay,' ey tuka ippahding." 10Dingngel Jesus huyya ey natngan kapengullug nunman ni ap-apu et kantuddan neamung ni kamengu-unnud ey "Makulug eya e-helen kun hi-gayu. Endi ni nak inang-ang ni henin nunya hu tuka pengullug ni hi-gak eyad Israel. 11Dakel idalli beken ni Jew ni melpud kebebbebley eyad puyek ni um-alid kapan-ap-apuin Apu Dios di kabunyan et mekikkan idad Abraham, hi Isaac et hi Jacob. 12Nem dakel idalli Jews, e hi-gada-et umlaw di kabunyan, nem pellaw idallin Apu Dios di engeenget et umnanginangih idalli niya ngellingellidihen dalli hu ngipen da tep nemahhig ligat diman." 13Et kan Jesus etan ni ap-apun sindaluy "Anemut ka. Na-kal degeh ni bega-en mu tep muka kulluga e wada kabaelan kun mengkal." Ey tu-wangun na-kal hu degeh nunman ni bega-en ni nunman ni olas ni nanghelan Jesus. 14Limmaw hi Jesus di baley Peter ey inang-ang tun kamandedgeh hi inan ahwan Peter e maetung ni peteg annel tu. 15Kinepan Jesus ngamay tu et ma-kal atung ni annel tu, et uminah et an bumaddang ni mengippaptek ni mahapul di Jesus. 16Kamangkehilleng ey nan-i-li dad kad-an Jesus hu dakel ni tuun nehuklungan ni dimonyoh. Ebuh ehel nan Jesus ey na-kal ida etan dimonyoh ni nangkeihuklung. Ing-ingkal tu dama degeh idan emin ni kamampandedgeh. 17Huyya nekapkapyan inamnuan ni inhel eman lan Isaiah e prophet ni kantuy "Hi-gatu nangkal emin ni degeh tayu." 18Inang-ang Jesus e dakel ida nehalikub di kad-an tu, et kantuddan disipol tuy "Umlaw itsud demang ni baybay." 19Entanni ey immali etan kamantuttuddun tugun Moses di kad-an Jesus et kantun hi-gatuy "Mekillawwak ni hi-gam, anin attu lawwam." 20Kan Jesus ni hi-gatuy "Yadda animal di muyung ey wada daka panha-adi. Yadda sisit ey wada buya da, nem hedin hi-gak e Pengulwan ni emin ni tuu, man endi panha-adan ku." 21Wada pay hakey ni tuun pinhed tun mekillaw nan Jesus, nem kantuy "Apu, mambangngaddak nid baley et nak ikulung hi ama." 22Nem kan Jesus ni hi-gatuy "Pakilaw kan hi-gak, ngenamung ida eleg mengullug ni mengikkullung ni edum dan netey." 23Yan hinggepan Jesus di bangka, ey nekihgep ida disipol tu. 24Kamenglaw etan bangka ey nekekemtang ey pimmewek ni na-let di baybay et kamangkepnu bangkan danum. Neugip hi Jesus, 25nem limmaw ida etan edum tud kad-an tu et bangunen da. Kanday "Apu, baddang ka tep ay melsing itsu!" 26Kan Jesus ni hi-gaday "Kele kayu kaumtatakut? Tam eleg kayu medinnel ni hi-gak!" Imminah et pasiked tu etan pewek niya dalluyun ey nesiked ida. 27Natngadda hu disipol tu et kanday "Hipa na-mu ingkatuun nunyan tuu? Kele kau-unnudan dibdib et ya dalluyun hu ehel tu?" 28Yan dintengan di Jesus di ba-hil ni baybay di bebley idan iGadarene, ey hinipngat tudda dewwan lakin nalpud kullungngan. Nehuklungan idan dimonyoh et nemahhig e anggetakkut ida, et mukun endi hakey ni kamengittuled ni mengidlan di kad-an da. 29Inang-ang da hi Jesus ey inlet da ehel da e kanday "Hi-gam e U-ungngan Apu Dios, hipa pehding mun hi-gami? Entan dakemi ni anhan kastigu ingganah kedettengan ni aggew ni kehuwetan mi." 30Neipapaddih ni nunman ni wadadda dakel ni killum ni kamanhubhub etan di duntug 31et mampehemmehemmek ida etan dimonyoh nan Jesus et kanday "Hedin e-kalen dakemi, palaw dakemidda eman di killum et hi-gada hu mi keihhuklungan." 32Kan nan Jesus ni hi-gaday "Lakkayuy." Et lumaw ida et maihuklung idad killum. Ey bimmesik humman idan killum di nansigging ni duntug et yumepah idad baybay et mangkalsing ida. 33Yadda kamampaptek idan nunman ni killum ey bimmesik idad bebley et da ehlen ni emin hu neipahding etan idan tuun nehuklungan ni dimonyoh. 34Et yadda etan tutu-ud bebley ey limmaw idad kad-an Jesus, et mampehemmehemmek idan hi-gatu ma-lat hi-yanen tu humman ni bebley da.
Copyright
Learn More


text:
1Gapun nunyan tudek ey in-olden nan patul e hi Darius e hemmaken daddad dokumintuh ni gubilnud Babilon. 2Et entanni ey yad Ekbatana di Media hu nenamakan dan neludun ni papel ni neitudekan nunman ni olden. 3Kantuy "Yan eman ni nemangulun toon ni nampatulan Cyrus ey in-olden tun mekapya mewan hu Tempol di Jerusalem etan di neikapyaan tu lan nunman ma-lat pan-appitan idan helag Israel ni daka gihheba. Nahyam ni piyeh kasina-gey tu ey nahyam mewan ni piyeh kalinakkeb tu. 4Ya dingding tu ey hantehantetlun neiyayyaggud ni nepahek ni batun manggaga-tun ni han neibattan hu keyew. Et ya pihhuh ni meibbeyyad di hipan mahapul ey melpud gubilnu. 5Ya hakey pay ey mahapul ni meibbangngad di diman e Tempol Apu Dios ida balituk niyadda silber ni usal diman ni inlan Nebukadnessar ni nunman la et i-li tudya Babilon." 6Et palaw nan Darius e patul hu tudek ni penummang tu. Kantuy "Huyya tudek kun hi-gam e Tattenai e gobernor idad bebley di Euphrates di appit ni kakelinnugin aggew, ey hi-gam e Sethar Bosenai et hi-gayuddan edum dan opisyal ditan ni probinsiya. Entan elaelaw yudman. 7Entan pekidimdima-u yun ngunud Tempol nan Apu Dios. Ditan et behwaten ni gobernor idan helag Israel et yadda aap-apu da hu baley Apu Dios di neikapyaan tun nunman. 8I-olden ku hu pehding yun memaddang idan aap-apuddan helag Israel di daka pampemehwatin baley Apu Dios: Emin hu mahapul da ey beyyadan ni gubilnu e melpud kameemmung ni buwis ni bimmebley di ditan Euphrates di appit ni kakelinnugin aggew, et eleg maisiked hu ngunu. 9Kewa-wa-wa ey entan tu langnganin iddawat idan padid Jerusalem hu hipan mahapul da, henin pakeetteng ni lakkitun baka, ya lakkitun kalneroh et ya pakeetteng ni kalneroh et giheben dan i-appit nan Apu Dios di kabunyan. Idwat kayu mewan ni wheat, ya ahin, ya meinnum niya mansikan olibah 10et iappit dan Apu Dios di kabunyan et abuluten tu i-appit da, ey ma-lat idasalan da-ak ni hi-gadan panyaggudan middan u-ungngak. 11Ey i-olden ku e hedin wada eleg mengu-unnud nunyan olden, ey me-kal hu hakey ni dinengal ni baley tu et musingan et itwik di annel tu. Anin ni baley tu et mebahbah. 12Hi Apu Dios e nemilin Jerusalem ni pandeyyawan ni ngadan tu hu mengapput ni patul niya hi-gatu mengastigun tuun mangngenghay ni nunyan olden niya memahbah ni Tempol di Jerusalem. Hi-gak e hi Darius hu nengiolden nunya et mahapul ni meunnud huyyan olden ku." 13Inu-unnud nan Tattenai e gobernor, hi Sethar-Bosenai et yadda edum da huyyan olden nan patul e hi Darius. 14Et itultuluy idan ap-apun helag Israel ni kinapya etan Tempol ey inu-unnud da intuttudduddan prophet e di Haggai nan Sekariah e helag Iddo. Ginibbuh dan binehwat hu Tempol tep humman in-olden nan Apu Dios dan helag Israel ey humman dama in-olden idan nampatul di Persia e hi Cyrus, hi Darius et hi Artaserses. 15Ginibbuh dan kinapya hu Tempol eman ni meikkatlun aggew ni bulan ni Adar eman ni meikka-nem ni toon ni nampatulan Darius. 16Et man-am-amleng idan nengieng-eng nan Apu Dios nunman ni Tempol hu papaddi, yadda edum dan helag Levi niyadda edum dan helag Israel ni nambangngad ni nalpud edum ni bebley ni neilawwan da. 17Nampalsiddan hanggatut ni lakkitun baka, ya dewanggatut ni lakkitun kalneroh, ya epat ni gatut ni impah ni kalneroh ni mei-appit et ya hampulut dewwan lakkitun gelding ni mei-appit tep ya liwat idan hampulut dewwan helag Israel. 18Hedin yadda papaddi et yadda edum dan helag Levi ey nambangngad idad ngunu da dedan di Tempol e humman la intudek Moses di libluh tun pehding da. 19Yan eman ni meikkahampulut epat ni aggew ni nemangulun bulan nunman ni neihayned ni toon ey impahding da hu Piyestah ni Passover e penginemnemneman dan nelabahan ni anghel Apu Dios. 20Impahding idan papaddi et yadda edum dan helag Levi hu elaw ni panlinnih ni annel ma-lat malinih idan pengippahdingan dan nunman ni Piyestah. Pinalsi dadda mei-appit ni animal ni hemmulen dan emin ni helag Israel ni nambangngad di bebley dad Jerusalem. 21Hinemul idan helag Israel humman idan in-appit da et makihemul ida edum dan nengiwalleng ni lawah ni elaw ni sinakdul da et dayawen da hu Ap-Apu e Dios dan helag Israel. 22Pitun aggew hu nampiyestahan da tep impahding da mewan hu Piyestah ni Sinapay ni eleg meha-adan ni kamampelbag. Nan-an-anladda tep nambalin nan Apu Dios ni kayyaggud hu kapannemnem ni patul di Assyria et kabbabbal ni hi-gada, ey bimmaddang ni nengapyaan dan Tempol Apu Dios e Dios dan helag Israel.
Copyright
Learn More


text:
1Kaumbubunget hi Jonah niya peteg guhu tu tep eleg peamnun Apu Dios hu inhel tun pemahbahan tun Nineveh. 2Et mandasal hi Jonah e kantuy " Apu Dios, kaw eggak ehelen dedan eman ni eleggak peni-yanan alin bebley mi e henin nunya pehding muddan buhul mi? Mukun bimmesikkak et di Tarsis, tep inamtak dedan e kabbabbal kan peteg, mahmek ka, beken kan kabbubunget, eleg melumman hu impeminhed mu niya nandadaddan kan eleg mengippeamnun hipan inhel mun pengastigum. 3Apu Dios, anin ew ni patey muwak, nakka pehebbalin anin ni metteyyak nem ya nak meittu-u." 4Nem hinumang Apu Dios et kantun Jonah ey "Kaw wada kelebbengan mun umbunget?" 5Entanni ey limmaw hi Jonah di a-allaw etan ni bebley di Nineveh di appit ni kasimmilin aggew et kumapyan hukyawwin panhidduman tu et manyuyyuddung diman et hehheggeden tu hedin hipa hu meippahding idan tuudman. 6Entanni ey wada etan wakal ni winedan Apu Dios ni nengin-eetteng et keya-munan tu etan hukyawwin kapanyuyyuddungin Jonah et mahiduman ey kaman-am-amleng. 7Nem entanni et kamangkewa-wa ey impaelin Apu Dios hu bigih et kanen tu humman ni wakal et makpit. 8Entanni mewan et inlet tu petang ey impaelin Apu Dios hu maetung ni dibdib ey kameni-weh hu petang di ulun Jonah et heni mehellangeb, tep nemahhig hu atung ni petang et peteg hu guhu tun an neteyyan etan ni wakal. Et humman hu, pinhed tu mewan ni mettey. Kantun Apu Dios ey "Heballi ew ni-ngangu hu metteyyak." 9Nem immehel mewan hi Apu Dios ni hi-gatu et kantuy "Endi lebbeng mun an umbubunget ni neteyyan etan ni wakal." Himmumang hi Jonah et kantuy "Wada lebbeng kun umbunget niya anin ni metteyyak ni bunget ku." 10Nem kan Apu Dios nan Jonah ey "Nem kele makaggeh nemnem mun neteyyan etan ni wakal? Kaw intanem mu niya kaw mu impaptek ew ngu? Tam neala ey newadan labbi tu, nem neala et matey mewan ni newa-waan tu. 11Nem lebbeng tun hehmekek ida hu tutu-ud Nineveh tep nehuluk ni hanggatut et dewampulun libudda e eleg da amta hu neiptek ni pehding da, niya dakel animal da."
Copyright
Learn More


text:
1Kabalin y Jesus nga naddasal, nallawan iggina en ya disipulo na ira nga minang kan ya tangapingit ya Allat/Weg Kidron. Hinnian/Asan laguerta kannay, en siminallung da. 2Y Judas nga mangiyalawat kan iggina kan ya mangontra ira kan iggina, ammu na nay nga lugar gafu ta naming aru nga narammung y Jesus en ya disipulo na ira kannay. 3Nangalak y Judas kan aru nga suddalu nga taga Roma en guardia ira kan ya templo nga binon ya panakallan ira kan ya papari en ya Fariseo ira nga mevulun kan iggina. Minang da sangaw kan nay nga laguerta nga gitattammitan da kan allamparan, gifu en armas. 4Ammu y Jesus ngammin ya mappanget nga mesimmu kan iggina. Sangaw, zinafung na ira, en kunna nga namovut, "Innia ya tafulan nu?" 5Kunda nga siminabbag, "Y Jesus nga taga Nazaret." Kunna y Jesus nga nakkahi, "Yakan yaw." Y Judas nga mangiyalawat kan iggina kan ira, aggatadag kan ya bikat da. 6Kattu kunna y Jesus nga nakkahi, "Yakan yaw," nakkunud en nakkatomba ra. 7Kunna nga namovut manin, "Innia ya tafulan nu?" Kunda nga siminabbag, "Y Jesus nga taga Nazaret." 8Y Jesus, kunna nga nakkahi, "Nakahi kun, 'Yakan yaw.' Gafu ta yakan ya tafulan nu, pavulunan nu gafen ira yaw nga kakavulun ku nga mapanaw ran." 9Kinahi na ya kunna tian tase matumpal tu bahu kinahi na kannia nepangngidasal na nga kunna, "Kan ya neddan mu ira kan yakan, awan nga nawawan ku." 10Hinnian ispada y Simon Pedro. Sinakkut/Kinasut na, nesiwad na kan ya kohung ya pari nga katanangan ya kekuentan na, en napingngaddan ya ziwanan nga daranggang/talinga ya kohung nga mangngahan kan Malco. 11Sangaw, y Jesus, kunna nga nakkahi kan y Pedro, "Itukut mu/Ibaynam ya ispadam! Abbattan mu kazze/pano nga marik zinan inuman ya kopa nga neddan ya Ama kan yakan?" 12Sangaw, ya suddalu ira nga taga Roma en ya kapitan da en ya Judio ira nga guardia kan ya templo, ginafut da y Jesus. Piningil da ya ima na, 13en ne-angay ra iggina kan unna kan y Anas, gafu ta iggina ya katuangan y Caifas nga pari nga katanangan ya kekuentan na kan yan nga dahun. 14Y Caifas ya dana nangitabarang kan ya panakallan ira kan ya papari ya Judio ira nga mas napia nu hinnian isa nga tolay nga matay para kan ya tolay ira annek/ngam kan madaral ya interu nasion. 15Y Simon Pedro en ya isa peba nga disipulo, siminunud da kan y Jesus. Ammu ya pari nga katanangan ya kekuentan na yan nga disipulo, en megafu kan yan, nakatallung iggina pay kan ya patio ya pari nga katanangan ya kekuentan na kattu netallung da y Jesus, 16ngam natalan/nabattang y Pedro nga aggatadag kan ya liwan ya puerta. Yan nga disipulo nga ammu ya pari nga katanangan ya kekuentan na, nanoli gafen iggina kan ya puerta, en nakiergo iggina kan ya maginganay nga mananggaw, en netallung na y Pedro. 17Ya maginganay nga mananggaw kan ya puerta, kunna nga namovut kan y Pedro, "Mari kazze nga isa ka pay kan ya disipulo na yan nga tolay?" Y Pedro, kunna nga siminabbag, "Awan!" 18Gafu ta nalammin, hinnian uging nga pinakinitan ya kohung ira en ya guardia ira, en aggatadag da kan ya pallehut na nga maggarenu. Minang y Pedro nga nakipattadag kan ira nga nakipaggarenu pay. 19Sangaw, ya pari nga katanangan ya kekuentan na, inimbistiga na y Jesus kan me-annung kan ya disipulo na ira en ya netuttuldu na. 20Y Jesus, kunna nga siminabbag, "Nergo nak kan ya paratubangan ya totolay. Kanakanayun nga nattuttuldu nak kan ya sinagoga ira en kan ya lalantaran ya templo nga parammungan ngammin ya Judio ira, en awan vulvua/pulus kinahik kan sekreto. 21Ka-am ta povutan mu kan yakan? Povutan mu zinan kan ya totolay nga nakagina kan ya kinahik kan ira. Ammu ra ya kinahik." 22Kattu kinahi na yan, isa nga guardia nga aggatadag kan ya bikat y Jesus, linappag na iggina, en kunna nga nakkahi, "O! Ka-am ta kunna tian ya annabbag mu kan ya pari nga katanangan ya kekuentan na?" 23Y Jesus, kunna nga namovut, "Nu narakat/napot ya kinahik, kayan mu kan yakan nu hanna ya narakat. Ngam nu napia, ka-am ta linappag nak?" 24Sangaw, nepe-angay y Anas y Jesus nga aggapingil ya ima na kan y Caifas nga pari nga katanangan ya kekuentan na. 25Aggatadag peba y Simon Pedro kannay nga maggarenu, en hinnian totolay kannay nga kunda nga namovut kan iggina, "Mari kazze nga isa ka pay kan ya disipulo na ira?" Y Pedro, kunna nga nallimad manin, "Awan!" 26Hinnian isa nga kohung ya pari nga katanangan ya kekuentan na nga parrientes ya tolay nga napingngaddan y Pedro ya daranggang na. Kunna nga namovut, "Mari kazze nasingan ta ka nga kavulun y Jesus kan ya laguerta?" 27Nallimad manin y Pedro, en insigida nassikkarallok ya isa nga lalung. 28Kan yan nga orat, albasu ngin, nepanaw ra y Jesus kan ya balay y Caifas, en ne-angay ra iggina kan ya palasio ya gubernador nga taga Roma. Mari siminallung ya Judio ira kan ya palasio, gafu ta nu tumallung da, mekuenta ra kan mari narenu segun kan ya dorob da, en mari ra gafen awayya nga mangan kan ya Fiesta ya Nepattalebad. 29Gaggafen, nallawan y Pilato nga gubernador nga kunna nga namovut, "Hanna ya pangakusan nu kan yaw nga tolay?" 30Kunda nga siminabbag, "Nu mari na zinan naka-angngua kan narakat, mari mi zinan ne-angay iggina kan ikaw." 31Y Pilato, kunna nga nakkahi, "Nu kunna tian gafen, ikayu mismu ya mamanunut kan iggina segun kan ya dorob nu pe laman." Ya Judio ira, kunda nga siminabbag, "Mari mepamavulun kan ikami ya mamatay kan maski innia." 32Nesimmu yan tase matumpal ya dana kinahi y Jesus kannia nepangngipakammu na nu annianna/kunnasi/manna ya appatay na. 33Sangaw, siminallung y Pilato manin kan ya palasio, en nepe-atubang na y Jesus kan iggina, en kunna nga namovut, "Ikaw kazze ya patul ya Judio ira?" 34Kunna nga siminabbag y Jesus nga namovut, "Naggafu kazze yan nga povut kan ikaw pe laman, onu hinnian kazze tanakkuan nga nakkahi kan ikaw kan ya me-annung kan yakan?" 35Y Pilato, kunna nga siminabbag, "Hanna kazze ya pangabbattan mu kan me-annung kan yakan? Isa nak kazze nga Judio? Ya kagittam nga Judio ira en ya panakallan ira kan ya papari ya nangiyangay kan ikaw kan yakan. Hanna kazze ya kiningnguam?" 36Y Jesus, kunna nga siminabbag, "Mari maggafu ya appatul ku kan ya utun lusak. Nu maggafu zinan ya appatul ku kan ya utun lusak, nakillaban zinan ya kakavulun ku tase marik zinan me-alawat kan ya Judio ira. Ngam mari maggafu kanniaw ya appatul ku." 37Y Pilato, kunna nga namovut, "Patul ka kazze gafen?" Y Jesus, kunna nga siminabbag, "Nakahi mun. Yaw ya gafu na kan minang nak kan ya utun lusak en ya gafu na kan ne-anak nak, tase ipakammuk ginan nak." 38Sangaw, y Pilato, kunna nga namovut, "Hanna ya kakurruan?" Kattu kinahi y Pilato yan, nallawan iggina manin nga minang kan ya Judio ira, en kunna nga nakkahi, "Awan vulvua natafulan ku nga kegafanan ya kapaliwatan na. 39Ngam segun kan ya kustumbre nu, kada Fiesta nu nga Nepattalebad, manuelta nak kan isa nga presu para kan ikayu. Ikayat nu kazze nga sueltan ku ya patul nu nga Judio para kan ikayu?" 40Sangaw, kunda nga nangikukkullet nga siminabbag, "Awan! Bakkan kan iggina ya sueltan mu nu azzi y Barabas." Tulisan y Barabas.
Copyright
Learn More


text:
1Nedateng etan meikkahampulu et tellun aggew ni bulan ni Adar e meikkahampulu et dewwan bulan e humman ni aggew hu kahehhegedaddan buhul idan Jews ni pengapputan dan hi-gada, ey nahwi kumedek hu neipahding. 2Tep emin ida hu Jews di kebebbebley di nan-ap-apuan Serses ey neamung ida et meikahhakey idan nekihanggan tutu-un neminhed ni memettey ni hi-gada. Et humman sinekutan idan emin ni tutu-un hi-gada et endi hakey ni an nekihanggan hi-gada. 3Anin idan gobernor niyadda opisyal et binaddangan dadda Jews tep ida kaumtakut nan Mordekai. 4Tep nandingngel di emin ni probinsiya hi Mordekai eman ni nengipeta-geyan nan patul ni saad tu et mambalin ni et-eteng law kabaelan tu. Ey kamengmenglaw hu aggew ey kamangke-dumi pay hu kabaelan tu. 5Et humman hu, yadda Jews ey dammutun pehding da hu pinhed dan ippahding ni buhul da. Nampatey daddan nunman ni aggew hu buhul da e inusal da ispadah da. 6Yad Susa e nambebleyan nan patul ey pintey idan Jews hu limanggatut ni buhul da. 7- 10Nekipetey dadda etan hampulun u-ungngan Haman e u-ungngan Hammedatha e buhul idan Jew. Ya ngadan idan nunman ni u-ungngan Haman ey: Hi Parsandatha, hi Dalpon, hi Aspatha, hi Poratha, hi Adalia, hi Aridatha, hi Parmasta, hi Arisai, hi Aridai et hi Baisatha. Pintey dadda nem eleg da alen hu hipan wadad baballey da niyadda limmu da. 11Yan nunman ni aggew ey neipeamta etan ni patul hu bilang idan pintey ni Jews di Susa. 12Et kan patul nan Esther ey "Pintey idan Jews hu limanggatut ni tutu-u eyad bebley di Susa. Pintey dadda pay hu hampulun u-ungngan Haman ni lalakki. Inamtak et nema-ma impahding dad edum ni probinsiya. Nem ehel mu hu edum ni pinhed mun meippahding et iebulut ku, niya ehel mu hedin hipa kekdewem et idwat ku." 13Kan Esther nan patul ey "Apu patul, hedin dammutu, ey kekdewek et iebulut mu e pehding idan Jews di deya Susa ni kabbuhhan hu henin impahding dan nunya. Ey ehel mu et da ita-yun ida annel ni u-ungngan Haman." 14Inebulut patul et imandal tu e meippahding huyya niya meippeamtad Susa huyyan mandal. Ey tu impeta-yun ida annel ni u-ungngan Haman. 15Newa-wan nunman e humman hu meikkahampulu et epat ni aggew nunman e bulan ni Adar ey neamung ida mewan hu Jew ni nambebley di Susa et patyen da mewan hu telunggatut ni buhul dadman. Nem eleg ida umlan hipan wadan hi-gada. 16Yadda dama hu Jews di edum ni probinsiya ey neamung ida et mambabaddang idan menanggan buhul da et patyen da hu nepitut liman libun hi-gada. Nem eleg ida umlan hipan wadan hi-gada. 17Impahding idan wadad probinsiya huyyan meikkahampulu et tellun aggew ni Adar. Et mewa-wan nunman ey nan-iyyatudda et man-an-anladda niya nanhahamul ida. 18Nem hedin yadda Jews di Susa man intu-man dan nenanggan buhul dan nunman ni meikkahampulu et epat ni aggew et han ida man-iyyatun meikkahampulu et liman aggew, et yan nunman nan-an-anlaan da. 19Et humman hu, hedin yadda Jew ni nambebley di probinsiya ey yan meikkahampulu et epat ni aggew ni Adar hu daka pan-am-amlengin katootoon e ida kamanhahamul niya ida kamanhindadawat ni hipan pinhed dan iddawat di edum da. 20Hi Mordekai ey intudek tun emin huyyan neipahding. Ey nantudek idan emin ni Jews ni nambebley di Persia 21e pambalin da hu meikkahampulu et epat niya meikkahampulu et liman aggew ni Adar ni pan-am-amlengan dan katootoon. 22Huyyaddan dewwan aggew hu nengapputan idan Jews ni buhul da niya nambalinan ni lemyung dan am-amleng. Ya pehding dan man-am-amleng ni nunman ni dewwan aggew ey manhahamul ida niya manhindadawat idan hipan pinhed dan iddawat niya kennen, ey iddawtan dadda nangkewetwet. 23Inu-unnud idan Jews hu olden Mordekai et pambalin dan piyestah ni katootoon humman idan aggew. 24Hi Haman, e u-ungngan Hammedatha e helag Agag, e buhul idan Jews hu kan nemnem ni memettey idan Jew et ibubunut tu, e humman keibbellinan ni Purim, et maptek hu aggew niya bulan ni pengippahdingan tun nunman ni ninemnem tu. 25Nem an nekihummangan hi Esther nan patul et mengapyan olden et manhewi hu lawah ni planuh Haman et hi-gatu niyadda u-ungnga tun laki hu neita-yun. 26(Nginedanan dan Purim humman idan aggew ni daka pan-am-amlengi tep humman daka penghel ni bubunut ni nunman.) Et umhulun hu nantudekan Mordekai niya neipenahding ni hi-gada, 27ey nanhuhummangan ida Jews di kebebbebley e man-am-amleng idan nunyan dewwan aggew hedin nedatngan huyyan pan-am-amlengan da. Huyyan olden ey mahapul ni u-unnuden alin emin ni helag idan Jews ni katootoon anin idan edum ni tuun nambalin ni Jews. 28In-olden da e huyyan dewwan aggew ey eleg liwanaddan Jews ni katootoon et man-am-amleng idan emin pamilyah dad kebebbebley. Nanhuhummangan ida e eleg da iwwalleng huyyan piyestah dan Purim et ipenahding idallin helag dan ingganah niya eleg da liwwana hu neipahding ni nunman idan aggew. 29Entanni et mantudek mewan hi Esther e u-ungngan Abihail, et hi Mordekai e Jew et ipilma da ngadan dan dewwa et iolden da hu pengu-unnudan dan Piyestah ni Purim. 30Ey nantudek hi Mordekai idan emin ni Jews etan idad hanggatut et dewampulut pitun probinsiya ni nan-ap-apuan Serses et peamta tun hi-gada e endi law da tattakutan tep melinggep ida law. 31Ey inhel tu e mahapul ni pehding da hu elaw ni Piyestah ni Purim ni katootoon hedin nedateng humman ni aggew e henin daka pehding ni mengu-unnud ni daka pantetpeli niya daka lemyungi. Hi Mordekai nan Esther e ahwan patul hu nengiolden nunya. 32Huyyan olden Esther ni elaw ni Purim ey neitudek di libluh ni kakeittuddekin emin ni kamekapkapyad bebley da.
Copyright
Learn More


text:
1Yakan, Pablo, y Silas en y Timoteo, diot mi kan ikayu nga maddian kan Tesalonica, ikayu nga iglesia y Afu Dios nga Ama tera en y Afu Jesu Cristo. 2Pare zinan ta y Dios Ama en y Afu Jesu Cristo, iddannan da ikayu kan allak en imamak. 3Wawwahik ira, mawag kan kanakanayun nga mappabalat kami kan y Afu Dios megafu kan ikayu. Mepangngat nga kuan mi yan gafu ta dumakadakal ya angngurug nu en ya akkara-aya-ayat ya kada isa kan ikayu. 4Gaggafen, ikayu ya pappeddarayaw mi kan ya iglesia ira y Afu Dios gafu ta massigisige kayu kan ya angngurug en appasapasensia nu kan ngammin nga katattazzi en kapazapaziyat nu nga ata-attamman nu. 5Ira yan, pamakurug nga natunung ya ammanunut y Afu Dios, en ya resulta na, mapabbalin kayu kan mepangngat nga mesipat kan ya pappatulan na nga kegafanan ya kapazapaziyat nu. 6Ata-attamman nu yan gafu ta mekuenta kan mepangngat ya ammazapaziyat y Afu Dios kannia angngibalat na kan ya mamazapaziyat ira kan ikayu, 7en mepangngat ya appemmang na kan ya kapazapaziyat nu, en kan ikami pay. Kuan na yan nattaruk nu manoli y Afu Jesus nga maggafu kan langit nga vulunan ya makapangngua nga anghel na ira kan afi nga gumatagatang. 8Kastigowan na nattaruk ya mari mangammu ira kan y Afu Dios en ya mari mamaraparulot ira kan ya napia nga dumug nga me-annung kan y Afu tera nga Jesus. 9Ya mesimmu kan ira, kan awan na nga panda, makastigo ra nga megungay kan ya atubang y Afu Dios en kan ya mekapakkapalat nga pakapangngua na. 10Mesimmu yan nattaruk nu manoli y Jesus nga dayarayawan ya totolay na, en mappabbaw ngammin ya mangurug ira kan iggina, en mesipat kayu gafu ta kinurug nu ya kinahi mi kan ikayu. 11Kanakanayun nga idasal mi nga pabbalinan na ikayu ya Dios tera kan mepangngat kannia nepangngakkul na kan ikayu, en megafu kan ya pakapangngua na, tumpalan na ya kada napia nga gakkad nu en ya kada kuan nu megafu kan ya angngurug nu. 12Gaggafen, medayarayaw ya ngahan y Afu tera nga Jesus megafu kan ikayu, en medayaw kayu pay megafu kan iggina segun kan ya allak ya Dios tera en y Afu Jesu Cristo.
Copyright
Learn More


text:
1Entanniy inemung idan helag Epraim hu sindalu da et man-agwat idad Jordan et lumaw idad Saphon. Kandan Jeptah ey "Kele eleg dakemi ayagan et bumaddang kamin mengubbat idan iAmmon? Um-ali kami mannuman et legaben mi baley mu et makigiheb ka gapuh ni nunman ni mu impahding." 2Hinumang Jeptah e kantuy "Tam impaeyag dakeyu eman ni laputun nanhahallaan middan iAmmon ey eleg kayu umlin nemaddang ni hi-gak. 3Et neala law et man-agwat kami e kangkud nemnem kuy nengamung hedin hipa mekapkapyan hi-gak et kami makigubat idan iAmmon et pengapput dakemin Apu Dios. Ey yan nunya mewan ey um-ali kayu et kanyuy hi-gak hu wada bahul tu ma-lat ipahding yu lawah ni hi-gak." 4Kan idan kamengipappangngulun helag Epraim ey "Hi-gayu ngu damaddan sindalun iGilead hu nangngehay et hi-yanen yudda helag Epraim niya helag Manasseh." Minandal law nan Jeptah hu sindalu tu et dadda gubaten iEpraim et apputen dadda. 5Ey sinekup dadda hu bebley di kapan-agwatid Jordan ni kamampellaw di Epraim et hedin wada man-agwat ni iEpraim et kantuy "Kaw mabalin ni um-agwattak?" Ey mahmahan idan iGilead e kanday "Kaw nahlag kan Epraim?" Hedin kantuy "Beken," 6kandan hi-gatuy, ehel mu dedan e kammuy "Shibboleth." Tep hedin iEpraim man, kantuy "Sibboleth" tep eleg da pakai-hel ni ustuh hu 'Shibboleth.' Huyya daka pengimmatuni et petteyen da hedin helag Epraim humman ni man-agwat. Limmaw di na-pat et dewwan libu hu pintey dan helag Epraim ni nunman ni tsimpuh. 7Nan-ap-apu hi Jeptah di Israel ni enem ni toon. Netey et maikulung di Gilead. 8Hi Ibsan e iBethlehem hu neihullul nan Jeptah ni nan-ap-apud Israel. 9Telumpulu hu u-ungnga tun laki ey telumpulu dama hu u-ungnga tun bii. Impampeahwa tudda u-ungnga tud hin-appil ni helag. Nan-ap-apu hi Ibsan di Israel ni pitun toon. 10Netey et maikulung di Bethlehem. 11Neihullul ni hi-gatu hi Elon e helag Sebulun et manhuwet di Israel ni hampulun toon. 12Netey hi Elon et maikulung di Aijalon etan di pappeg ni bebley Sebulun. 13Neihullul hi Abdon e u-ungngan Hillel e iPirathon et huwet di Israel. 14Na-pat hu u-ungnga tun laki ey telumpulu inap-apu tun laki. Ey nepitun kebayyu hu daka ussalan pantakkayan. Hi-gatu huwet di Israel ni walun toon. 15Netey et maikulung di Pirathon etan di pappeg ni bebley idan iEpraim etan di duntuduntug ni bebley idan iAmalek.
Copyright
Learn More