text: 1Inkuanen Jesus ed saray disipulo to, "Ag naandin balut iray bengatlan pankasalananan, balet makapataktakot so nasagmak na toon makasengeg na pankasalanay arum! 2Magmaung nin bitinay baleg a gilingan so beklew na sakey a too insan ibontuk ed dayat, nen say sikato so pansengegay pankasalananan na sakey ed sarayan ogogaw. 3Kanyan manalwar kayo! "No mankasalanay agim, pampasnukan mo; no mampatauli, pirdonam. 4No mankasalanan ed sikan mamimpitod sanagew et onlad sikan mipirdonaan a mamimpito met, pirdonam." 5Inkuanda ray apostol ed Katawan, "Pabiskeg moy pananisia mi." 6Inmebat so Katawan, "No walay pananisia yon singa kabaleg no bokel na mustasa, nibaga yod sayan kiew a sikomoro, 'Nabagut ka komun tan nitanem kad dayat!' et onuren to kayo." 7"No bilbilang ta walay aripen yo a mambabaka o mampapastol na karniro, et onsabin nanlapud alog, tawagen yo kasin tampol a mangan? 8Andi! Ikuanyo inged sikato, 'Iparaan mo lay pangogtoan ko tan mampales ka, ta sirbian mo ak. Kasumpal ko, insan ka mangan!' 9Nakaukolan kasi a pisalamatan yoy aripen ed panusumpal toy ganggan yo? 10Ontan yo met. No asumpal yo lan amiy pagagawad sikayo, ikuanyo, 'Magter kami labat ya aripen a nanggaway kanepegan mi!'" 11Diad panaakar nen Jesus a mamaarap ed Jerusalem, linmabas ed ketegay Samaria tan Galilea. 12Nen onloloob ed sakey a bario, inabet na samploran totoo ya akating. Nanalagey irad arawdawi 13tan iningal da, "Jesus! Katawan! Kasian mo kami!" 14Nen anengneng nen Jesus ira inkuanto, "Laka yon mampanengneng ed saray papari." Leleg dan oonla, inmabig ira. 15Sakey ed sikara so pinmawil nen anengneng ton inmabig, tan indaydayew toy Dios. 16Dinmakmomo ya anggad dalin, diad saliyan nen Jesus, tan akisalamat ed sikato. Samaritano yan too. 17"Aliwa tan samploray inmabig?" tepet nen Jesus. "Kawalaan da ray siamira? 18Akin et sayan sangkaili labat so pinmawil a misalamat ed Dios?" 19Inkuanen Jesus ed sikato, "Alagey ka, tan sempet ka la. Say pananisiam so amaabig ed sika." 20Tinepet na saray Pariseo ed kinen Jesus no kapigay isabi na Panariay Dios. Onyay ebat to, "Say isabi na Panariay Dios anggapoy kaiba ton tandan nanengneng na mata. 21Anggapoy mangibagay 'Wadya la!' o 'Wadman la!'; ta walad sikayoy Panarian na Dios." 22Insan inkuantod saray disipulo, "Onsabiy panaon a pampilalekan yon nanengneng so anggan sakey labat ed saray agew na Anak na Too, balet ag yo nanengneng. 23Wala ray mangibagad sikayo, 'Nengneng yod man!' o 'Nengneng yo dia!' Balet ag kayo oonla, ag kayo ontotombuk. 24Ta say isabi na Anak na Too et singa kirmat ya onggulis tan manliwawad sakey a pasen na tawen ya anggad pagpag. 25Balet kasakbayan to ya, nakaukolan nin onona a manirap so Anak na Too tan ipolisay ni na saray totood sayan panaon. 26Say panaon ya isabiy Anak na Too et singa samay panaon nen Noe. 27Nen saman, nanaakan tan naniinom so balang sakey ed sikara, angaasawa tan akiaasawa ra. Onyay ginagawa ra ya anggad inloob nen Noe ed biong. Insan sinmabiy delap tan inaatey iran amin. 28Say panaon ya isabiy Anak na Too et singa saman met so panaon nen Lot; nanaakan tan naniinom so balang sakey ed sikara, nansasaliw tan nanlalako ra, nantatanem ira, tan nampapaalagey iray abung da. 29Balet diad agew ya insiput nen Lot ed Sodoma, inmoray apoy tan asupri tan inaatey iray amin a totood man. 30Onya met so nagawa no ompanengneng so Anak na Too. 31"No onsabi yan agew say toon walad toktok na abung ag la nakaukolan ya onlasur nin mangalay kayaryan tod loob na abung. Ontan met a say toon walad alog, ag la nakaukolan ya ompawil nid abung. 32Nunot yoy agawad asawa nen Lot! 33Naandiy bilay so toon mampilalek a mangilaban ed bilay to; balet nilaban so toon naandi bilay to. 34Kuankod sikayo a diad satan a labi, walay duaran lalakin nanaogip ed sakey a katri: naalay sakey, tan natilak so sakey. 35Walay duaran bibiin manggigiling: naalay sakey, tan natilak so sakey. 37"Iner, Katawan?" tepet da ray disipulo. Inmebat si Jesus, "No iner so kawalaay bangkay, diman so pandaragopan da ray buitri."


c: text/html

text: 1Sayan sulat nanlapud kinen Santiago, aripen na Dios tan say Katawan a Jesu-Cristo: Ibabano ta kayon amin a totooy Dios, amin yon akaykayat ed intiron mundo. 2Agagi, panliketan yo so panlilikna yoy nandoroman subsubok na bilay, 3ta amta yo a say pakasubok ed pananisia yo et lalon pagmaliwen to kayon maanos. 4Tan mansiansia kayon mantepel ya anggad kasamputan, pian magmaliw kayon ayadyari tan nagnap tan anggapoy pankulangan. 5Balet no walad sikayoy kulang na kakabatan, nepeg toy mikerew ed Dios tan naitdan, ta say Dios maliket tan mabonbonluk a mangiiter ed amin a katoowan. 6Balet no onkerew kayo, nepeg a manisia kayo tan ag kayo manduaruwa, ta siopaman a manduaruwa et singa daluyon ya ipaligpalig na dagem. 7Ag manilalon mangawat na antokaman a manlapud Katawan yan klasiy too, 8ta mansalat-salat so kanunotan to tan mansimpisimpitan. 9Nepeg a panliketay agin mairapbilay so pamaatagey na Dios ed kipapasen to, 10tan say agin mayaman so pamaabeba na Dios ed sikato, ta say mayaman a too naandipat a singa rosas na dika. 11Ta ompaway so agew tan diad ontan lan petang to, pamagaen toy dika, nalaylay met lad satan iray rosas to, tan naderal lay kinarakep to. Ontan met, say mayaman ompatey legan ton gagawaen iray kimey to. 12Maliket so toon mansiansian matoor anggaman a wala ray subsubok ya onsabid sikato, ta no nilabas to ra awaten toy tumang, salanti say bilay ya insipay Dios ed saray mangaarod sikato. 13No manliknay subsubok na bilay so siopaman, ag to komun ibagan tutuksoen na Dios. Ta say Dios ag natukso na kaogsan tan ag to tuksoey anggan siopa. 14Natukso so too no sikatoy ibalang tan tangguyoren na dilin maoges iran pilalek to. 15No manlokun so maoges a pilalek na laman, mananak na kasalanan. Tan no ombaleg so kasalanan, mambungay patey. 16Ag kayo patitilaan, inararok iran agagi! 17Nanlapud tawen so balang maung tan nagnap a langkap; nanlapud Ama ya amalsad amin a liwawa. Sikatoy ag mangoman tan ag met panlapway bilonget diad ibeneg to. 18Onung ed linawa to, initdan to itayoy bilay diad panamegley na tuan salita, pian walay kanepegan tayon magmaliw a sankatalonggaringan ed amin da ray pinalsa to. 19Tandaan yo ya, inararok iran agagi! Nepeg a masiglat ya ondengel so balang sakey, mapalnad panagsalita, tan aliwan maipapasnuk. 20Ta say pasnuk na too ag makatulong ed panumpal na matonung a getmay Dios. 21Kanyan ikaindan yo lan amiy marotak a kagagawa, tan amin a maoges ya ogali. Suko kayod Dios tan awat yoy salitan intanem tod puso yo, ta sayan salita so makapangilaban ed sikayo. 22Toluk kayod salitay Dios. No dengelen yo labat ya ag yo onuren, titilaan yoy sikayon dili. 23Siopamay ondengel na salita tan ag to onuren, kapara toy toon onarap ed salming ta nengnengen toy lupa to. 24Kanengneng to, ontaynan tan nalingwanan ton tampol so itsura to. 25Balet siopamay manosisan maung ed nagnap a ganggan a mangibolus ed saray totoo, tan talagan imanoen to, ya ag to labat dengelen tan lingwanan, no ag ingen onuren to—bindisionan na Dios itan a too ed gawaen to. 26No ipasen na siopaman a sikatoy rilihioso, balet et ag to napatonday sangi tod panagsalitay kaogsan, titilaan to labat so sikaton dili tan andi-kakanaay rilihion to. 27Say rilihion a malinis tan manepenepeg ed arap na Dios tan Ama tayo, saya: say pangasikaso tan panulong ed kairapan na saray olilan sigput tan saray balon bibii, tan say pangasikaso na sikan dili, pian ag ka narotakay kaogsan ed sayan mundo.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1- 2Na, ta'abut pa'in kasangpū' maka limantahun kapagsultan si Tibirus, ya Sultan Mahatinggi ma bangsa Rōm, aniya' palman Tuhan at'kka ni si Yahiya anak si Jakariya, waktu kamahe'na ma lahat paslangan. Ma waktu ina'an Puntus Pilatu ya maggubnul ma lahat Yahudiya, si Herod ya magparinta ma lahat Jalil, danakanna si Pilip ya magparinta ma lahat Ituriya maka ma lahat Tarakunit, maka si Lisani ya ma lahat Abilene. Si Annas maka si Kayapas bay Imam Muwallam. 3Manjari pal'ngngan na si Yahiya angalatag kalahat-lahatan ma jadjahan sapa' Jordan magnasihat palman Tuhan. Yukna, "Pataikut kam min dusabi bo' kam pinandi taubat ati niampun du dusabi e' Tuhan." 4Tasulat asal ma deyom Kitab nabi Isaya ma awal lagi'. Yuk-i, "Aniya' a'a angalingan ma lahat paslangan, yuk-i, 'Sōng na at'kka Panghū'. Lanu'inbi lān palabayanna, pabontolunbi pal'ngngananna. 5Saga l'bbak kamemon subay pinapantay, kabūd-būran kamemon subay pinaratag. Saga lān abengkok subay pinabontol, maka palabayan magtinggil-l'bbak subay pinalanu'. 6Manjari ta'nda' e' manusiya' kamemon kapanglappas Tuhan ma sigām.' " 7Na, landu' aheka a'a pina'an ni si Yahiya mikipandi, angkan yukna ma sigām, "Ka'am ilu, addatbi sali' sapantun addat sowa pangangakkal. Sai bahā' bay angahaka'an ka'am in ka'am subay papuwas min mulka' ya song pat'kka? 8Bang kam sab'nnal-b'nnal pataikut na min dusabi, hinangunbi hinang ahāp, tanda' saksi' in addatbi apinda na. Da'a kam magpina'in in ka'am mbal minulka'an saukat na kam panubu' si Ibrahim. Haka'anta kam, minsan saga batu itu tahinang du panubu' si Ibrahim e' Tuhan! 9Ka'am ilu sali' hantang kayu arai' na pinuwad maka kapa, tobtob min po'onna. Sabab kayu kamemon sasuku mbal ahāp buwa'na, pinuwad du bo' nilarukan ni deyom api tinunu'." 10Manjari tinilaw si Yahiya e' ba'anan a'a inān. Yuk sigām, "Ai subay hinang kami?" 11Yuk si Yahiya, "Sasuku kam magduwa badju' pamuwanunbi dakayu' ma a'a halam taga-badju'. Sasuku isab kam taga-kinakan pamahagi'unbi ma a'a atiksa'." 12Aniya' isab pehē' mikipandi ma si Yahiya Magpapandi saga a'a magā' sukay parinta. Yuk sigām, "Tuwan Guru, kami itu? Ai subay hinang kami?" 13Yuk si Yahiya, "Bang kam angā' sukay da'a palabihunbi min bay panoho'an ka'am e' parinta." 14Ya du saga sundalu, bay atilaw ma si Yahiya. Yuk sigām, "Kami sundalu itu, ai subay hinang kami?" Ya sambung si Yahiya, "Da'a kam angalangpas, da'a kam anumbung ni sara' ma ngga'i ka b'nnal. Maka da'a kam anawad ma gadjibi." 15Na, makakale pa'in saga a'a inān ma si Yahiya, magtūy sigām aholat-holat bang kalu si Yahiya in Al-Masi, ya nilagaran e' sigām. 16Angkan ah'lling si Yahiya ma saga a'a inān, yukna, "Aku itu, hal bohe' ya pamandiku ka'am. Saguwā' aniya' a'a song pi'itu labi bangsahan sidda min aku. Minsan engkot taumpa'na mbal aku tinōp angahubaran iya. Saddī bowahan pamandina ma ka'am. Hatina in iya amasangon Rū Sussi ni deyom baranbi. Kasehe'an isab pinandi e'na maka api. 17Sinilang du e'na a'a ahāp maka a'a ala'at, buwat sapantun a'a anahapan pai. Ya paina tinau' e'na ma deyom tatau'anna, sagō' hampa'na tinunu' ma api mbal kap'ddahan." 18Aheka isab bissala si Yahiya saddī bay pagnasihatna lapal ahāp ma saga a'a. Bay soho'na isab sigām amindahan kaul-pi'il sigām. 19Na, aniya' waktu pamabukag si Yahiya ma gubnul Herod. Sabab dusahan si Herod magpūn maka si Herodiyas ya bay h'nda siyalina, maka ma sabab kahinanganna ala'at kasehe'. 20Manjari karuhunan si Herod maghinang ala'at sabab pinakalabusu e'na si Yahiya. 21Ma waktu kapamandi lagi' si Yahiya ma a'a kamemon, pinandi isab e'na si Isa. Pagubus, hinabu si Isa anabbut ni Tuhan, magtūy paukab deyom sulga', 22ati pareyo' Rū Sussi pinaka luwa assang, patapu' ma iya. Aniya' isab suwala ah'lling min deyom sulga', yuk-i, "Ka'a ya Anakku kalasahanku, landu' makasulut atayku." 23Na, ma waktu kapanagna' si Isa magnasihat pandu'na ma manusiya', aniya' saga t'llumpū' tahun umulna. Anak si Yusup iya bang ma pangannal saga a'a, si Yusup ya bay anak si Hili. 24Si Hili ya bay anak si Mattat, ya Mattat bay anak si Libi, ya Libi bay anak si Malki, ya Malki bay anak si Janni, ya Janni bay anak si Yusup. 25Si Yusup bay anak si Mattati, ya Mattati bay anak si Amos, ya Amos bay anak si Nahum, ya Nahum bay anak si Esli, ya Esli bay anak si Naggay. 26Si Naggay ya bay anak si Ma'at, ya Ma'at bay anak si Mattati dakayu', ya Mattati itu bay anak si Simain, ya Simain bay anak si Yosek, ya Yosek bay anak si Joda. 27Si Joda ya bay anak si Jo'anan, ya Jo'anan bay anak si Resa, ya Resa bay anak si Sirubbabil, si Sirubbabil bay anak si Salati, ya Salati bay anak si Niri. 28Si Niri ya bay anak si Malki, ya Malki bay anak si Addi, si Addi bay anak si Kosam, ya Kosam bay anak si Elmadam, si Elmadam bay anak si Ēr. 29Si Ēr ya bay anak si Yussa', si Yussa' bay anak si Ele'eser, ya Ele'eser bay anak si Jurim, si Jurim bay anak si Mattat, ya Mattat bay anak si Libi, 30si Libi bay anak si Simiyun, si Simiyun bay anak si Yuda, ya Yuda bay anak si Yusup, ya Yusup bay anak si Jonam, ya Jonam bay anak si Eliyakim. 31Si Eliyakim ya bay anak si Meleya, ya Meleya bay anak si Menna, ya Menna bay anak si Mattata, ya Mattata bay anak si Natan, ya Natan bay anak si Da'ud. 32Si Da'ud e' bay anak si Jesse, ya Jesse bay anak si Obed, ya Obed bay anak si Bowas, ya Bowas bay anak si Sala, ya Sala bay anak si Nasson. 33Si Nasson ya bay anak si Amminadab, ya Amminadab bay anak si Admin, ya Admin bay anak si Arni, ya Arni bay anak si Hesdon, ya Hesdon bay anak si Peres, ya Peres bay anak si Yuda. 34Si Yuda ya bay anak si Yakub, si Yakub e' bay anak si Isa'ak, ya Isa'ak bay anak si Ibrahim, ya Ibrahim bay anak si Tera, ya Tera bay anak si Nahor. 35Si Nahor ya bay anak si Sirug, ya Sirug bay anak si Reyo, ya Reyo bay anak si Peleg, ya Peleg bay anak si Eber, ya Eber bay anak si Sela. 36Si Sela ya bay anak si Kainan, ya Kainan bay anak si Arpaksad, ya Arpaksad bay anak si Sēm anak si Nū, ya Nū bay anak si Lamek. 37Si Lamek bay anak si Metosela, ya Metosela bay anak si Idris, ya Idris bay anak si Jared, ya Jared bay anak si Mahalalel, ya Mahalalel bay anak si Kenan. 38Si Kenan ya bay anak si Enos, ya Enos bay anak si Sēt, ya Sēt bay anak si mbo' Adam, maka si Adam bay anak Tuhan.


text: 1Mihay allo hên atsi ya hi Apo Jesus ha Templo hên ampamitoro hên Mangangêd ya Habi, ay dinumani kana hilay mánoron Kautuhan ni apo Moises, ya hilay toa ya nag tungkulan ha bansa, haka hilay ampamaala kanlan pari. 2Hinabi la kana, “Habiên mo kannaên no hinoy tungkulan mo hên manyag hên pandaygên mo. Habiên mo êt no hinoy nam-i kamo hên habain ya tungkulan.” 3Kabay wani Apo Jesus, “Main ako pon hên kotangên kamoyu. 4Hinoy nam-i hên tungkulan kan Juan Bautista hên mamawtismo? Hi Apo Namalyari o tawo?” 5Kabay pinihahabian la, ya wanla, “Hinoy habiên tamo? No habiên tamo ya ‘Ubat kan Apo Namalyari ya tungkulan ni Juan Bautista,’ ay habiên na bayto, ‘Pata a yo yan pinaniwal-an?’ 6Noa, no habiên tamo ya ‘Ubat ha tawo,’ ay batoên la kitamo, hên kal-atan di, ta ha ihip la, hi Juan ay mihay propeta ni Apo Namalyari.” 7Kabay hinabi la kan Apo Jesus, ya wanla, “A naên muwang no antoy ubatan tungkulan ni Juan Bautista.” 8Bayo wani Apo Jesus, “No êmbayro awud, ay a ko etaman habiên kamoyu no antoy ubatan tungkulan ko.” 9Amêhên, nangalimbawa yay na êt hi Apo Jesus, ya wana kanlan ampanggilam, “Minghan main lalaki ya nag luta ya tinamnan nan ubas. Impatsiwala na ha kaatag ya ubasan na, ta maglaêh ya ha kaatag ya bansa. 10Hên pamutsi hên habaytoy ubas, ay in-utoh nay mihay ipoh na, hên kowên ya atag na kanlan paypaniwal-an ubasan na. Noa, tinumbuk lay ipoh na, bayo impaorong la ya, hên ayn anggêtan. 11Kabay in-utoh nay na êt ya kaatag ya ipoh na, noa, tinumbuk la ya êt, impakarêng-êy la ya, bayo impaorong la ya hên ayn anggêtan. 12Nahên in-utoh nay na êt ya ikatlon ipoh na, ay hinugat-hugat la ya êt, bayo impaplag la ya. 13Kabay, pan-ihip-ihipên nan nag ubasan no hino ya daygên na. Naihipan nan iutoh ya anlugurên nan anak nay lalaki, ta wana, ‘Siguradon igalang lay anak ko.’ 14Noa, hên nahêlêk lan paypaniwal-an ubasan ya anak nan nag ubasan, ay nihahabi hila, ya wanla, ‘Hatsi ya paypamanaan na hên ubasan. Patsên tamo ya, ta êmên mapagbandi tamo ya hata ubasan na.’ 15Kabay pinaalíh la ya ha ubasan ta pinatsi la ya.” Amêhên, kinotang ni Apo Jesus hilay ampanggilam, “Hino kaya ya daygên hên nag ubasan kanlan paypaniwal-an na? 16Siguradon lakwên nay paypaniwal-an na, ta patsên na hila, bayo ipatsiwala nay na ha kaatag ya ubasan na.” Hên nagilam lay habayto, ay wanla, “Paan dayin malyari ya habayto!” 17Noa, pinakahêlêk ni Apo Jesus hilay ampamaala ha Templo, ta wana kanla, “Hino awud ya labay habiên hên habaytsi ya nakahulat ha Kahulatan ya impahulat ni Apo Namalyari? ‘Ya bato ya intapon lan manyag bali, ay nag-in pinakamaalagáy bato ta êmên mag-in napah-êy ya bali.’ 18Hilay matata kanan hata bato ay mangatutukihan but-o, haka hilay matat-an hên hata bato ay mangatatapong.” 19Naintindihan lan mánoron Kautuhan ni apo Moises haka hilay ampamaala kanlan pari, ya hilay in-alimbawa di ha manyag bali, haka ha nangarawak ya paypaniwal-an ubasan, kabay labay la yan tambêng hên dakpên, noa, malimo hila ha kal-atan. 20Kabay inimatonan la ya haka hila namiutoh hên ungno ya waringan mangêd hila, ya mangotáng kan Apo Jesus. Noa, labay la yan madakêp ha pamaghabi na, ta êmên la ya magêtan ha kapangyarihan hên gobernador. 21Amêhên, hinabi lan hata magbabara kan Apo Jesus, “Mánoro, muwang naên ya kaptêgan ya panhabiên mo haka panoro mo. An-itoro moy kalabayan ni Apo Namalyari, ha hinoman ya ampanggilam gawan alwa kan mapamili, ta pantag ya panlêk mo ha balang miha. 22Kabay main kay hên labay mamwangan kamo. Ayon ha Kautuhan tamon Israelita, ay malyarin mam-in buwih kanan Emperador o ahê?” 23Noa, muwang ni Apo Jesus ya pagbabara la, kabay hinabi na kanla, ya wana, 24“Ipahlêk yo kangko ya mihay sintimos hên pilak. Hinoy nag lupa hên angkakit yo bahên? Hinoy nag langan ya nakahulat bahên?” Hinabi la etaman, “Kanan Emperador.” 25Kabay wani Apo Jesus, “No êmbayro awud, ay idin yo kanan Emperador ya kana, haka idin yo kan Apo Namalyari ya kan Apo Namalyari.” 26Kabay a la ya madakêp hi Apo Jesus ha habi na ha arapan lan kal-atan. Ayn hilay nan mahabi ta nag-êpapah hila ha habi na. 27Amêhên, ay main ungno ha mihay pangkat lan Israelita ya ambaêgên Saduseo ya dinumani kan Apo Jesus. Hilay Saduseo ay a ampaniwala ha pangabiyay oman. Haka hinabi la kan Apo Jesus, ya wanla, 28“Mánoro, nanulat ya hi apo Moises ha Kautuhan hên para kantamo, ya wanan hulat, ‘No main mitaahawa, ta natsi ya lalaki hên a hila nagkaanak, ay dapat ya kahonol nan natsi, ay ipaahawa kanan bawo. No magkaanak hila, ay habaytoy anak, ay itad anak nan natsi.’ 29Minghan, ay main pitoy mikakahonol ya lalaki. Nakapag-ahawa ya punganay, noa, natsi ya hên a ya nagkaanak. 30Bayo pinag-ahawa nan humonol ha punganay ya hata bawo, noa, natsi ya etaman ya humonol ha punganay hên a nagkaanak. 31Êmbayro êt ya nalyari ha ikatlon kahonol. Balang miha kanlan pitoy mikakahonol ay nakapag-ahawa hên hata babayi, noa, naubuh hilan natsi hên a nagkaanak. 32Bayo natsi ya êt ya hata bawo. 33Amêhên, ha allon mangoman mabiyay, hinoy nay taganán mag-in ahawa nan hata babayi, ta balang miha kanlan habaytoy pitoy mikakahonol ay nag-in ahawa na?” 34Kabay wani Apo Jesus kanlan Saduseo, “Ya pamag-ahawa ay din bêngat amêhên ha luta. 35Hilay babayi haka lalaki ya an-itad ni Apo Namalyari hên anak na, ya biyayên nan oman, ay a hilay nan mag-ahawa ha ikalwan biyay. 36Manoto hilay na kanlan anghel ha langit, ya a ampag-ahawa, haka a hilay na matsi. Hila ay anak ni Apo Namalyari ta biniyay na hilan oman. 37Agyan ya hulat ni apo Moises ay ampamaptêg ya biyayên oman ya nangamatsi, ta bayro ha hulat na ya tungkol ha maaypa ya kayoy andungkêt, mabáha tamo ya hinabi ni apo Moises hên tungkol kan Apo Namalyari ya hiyay ‘Diyos ni Abraham, Isaac, haka ni Jacob.’ 38Hiyay alwan Diyos lan natsi, noa, hiyay Diyos lan angkabiyay, ta balang miha ya natsi, ay angkabiyay ha hêlêk na.” 39Main ungno kanlan mánoron Kautuhan ni apo Moises ya naghabi, ya wanla, “Mangêd ya hinabi mo, Mánoro.” 40Hinabi lay habayto, ta marêng-êy hilay na hên mangotáng pon kan Apo Jesus. 41Amêhên, hinabi ni Apo Jesus kanla, ya wana, “Ay-êmên lan mahabi ya Mesias, ya Cristo, ya impangakon Mámiligtas ya pinili ni Apo Namalyari hên mamaala ay kaapo-apoan bat ni Arin David? 42Mismon hi Arin David, ya ninuno tamo, ay namihulat ha Kahulatan ha Awit hên tungkol ha Mesias, ya Cristo, ya wana, ‘Hinabi ni Apo Namalyari ha Panginoon ko, “Mikno ka ha dapit panabtab ko hên mamaala hên kalamo ko, 43angga ha mahambut ko hilay kapatsi mo, ta idin ko hila ha aypan kapangyarihan mo.” ’ ” 44Wana êt ni Apo Jesus, “Hên hato, ay hi Arin David ya namaêg hên ‘Panginoon ko,’ ha Mesias, ya Cristo, ya impangakon Mámiligtas ya pinili ni Apo Namalyari hên mamaala. Kabay muwang tamo, ya hiyay Panginoon haka kaapo-apoan ni Arin David.” 45Kaban ampanggilam hilay kal-atan, ay hinabi ni Apo Jesus kanlan tagahonol na, ya wana, 46“Kaillag kaw ha toro lan mánoron Kautuhan ni apo Moises. Labay-labay la hên mibita-bita hên nakatakop hên makarang, ta êmên ipamwang ya matag-ay ya tungkulan la. Labay la êt hên galangên, haka dayêwên hila hên kal-atan ha balayan. Ya kaatag pon ya andaygên la ta êmên ipamwang ya matag-ay ya tungkulan la, ay ampiliên lay pinakamangêd ya iknoan ha sinagoga haka ha kaluto. 47Anlokoên la êt ya bawo ya babayi, ta êmên la makwa ya pibandian la, bayo magma-mangêd hilan ikarang ya panalangin la ha arapan hên kal-atan. Kabay hadyay pamarusa kanla lano!”


text: 1Kannia kasan y Apolos kan Corinto, zinalan y Pablo ya kabakuluran, naddahut en nakakaddet iggina kan ya siudad ya Efeso. Hinnian/Asan disipulo ira nga nasimmuan na kannay, 2en kunna nga namovut kan ira, "Inalawat nu kazze/pano ya Espiritu Santo kattu nangurug kayun?" Kunda nga siminabbag, "Awan. Mari mi vulvua/pulus peba nagina nga hinnian Espiritu Santo." 3Kunna nga namovut y Pablo, "Hanna ya nakibawtisowan nu?" Kunda nga siminabbag, "Ya pamawtiso y Juan nga Minabbawtiso." 4Kunna nga nakkahi y Pablo, "Ya pamawtiso y Juan, pakasinnan nga nabbabawi ya totolay kan ya liwaliwat da. En kinahi y Juan kan ya totolay kan mangurug da kan ya tolay nga tumunud kan iggina, iggina y Jesus." 5Kattu nagina ra yan, nabawtisowan da kan ya ngahan y Afu Jesus. 6Sangaw, nepotun y Pablo ya ima na kan ira, en minang ya Espiritu Santo kan ira. Pinergo na ira kan maddumuruma nga perergo, en pinergo na ira kan ya ergo y Afu Dios. 7Mammafulu se dua ra ngammin nga lallaki. 8Kan mattallu nga vulan, kanakanayun nga umang y Pablo kan ya sinagoga, en nagutuk/naturid/nataggad iggina nga nappalapalappat. Nakiergo iggina kan ya totolay gafu ta ikayat na nga bensian ira kannia angngipakanawag na kan ira kan ya appatul y Afu Dios. 9Ngam hinnian dudduma/karruan kan ira nga nataggat ya giffutuan da, en mari ra nangurug. Pinaraparakat da ya tuldu y Jesu Cristo kan ya paratubangan ya narammung ira. Pinanawan y Pablo ira, ngam nevulun na ya mangurug ira. Minang da kan ya pattulduan nga kua ya isa nga tolay nga mangngahan kan Tirano, en kagalgaw, nakiddibidibate iggina kannay. 10Kunna tian ya kiningngua na kan dua rahun. Megafu kan yan, ngammin ya Judio ira en Griego ira nga maddian kan ya probinsia ya Asia, nagina ra ya ergo y Afu Jesus. 11Aru ya mekapakkapalat nga milagro nga kinikkingngua y Pablo megafu kan ya pakapangngua y Afu Dios nga neddan na kan iggina. 12Maski panniuk onu tapit laman nga netukkal kan ya baggi y Pablo, ne-angay ra kan ya makkatakit ira, en nammapia ya tulahan da, en napappaw ya narakat/napot nga espiritu ira nga minafun kan ira. 13Ngam hinnian pay dudduma nga Judio ira nga manaladalan nga mamappaw kan narakat nga espiritu ira. Kinakkapan da pay ya mamappaw kan narakat nga espiritu ira kannia angngivuyat da pay kan ya ngahan y Afu Jesus kan ya totolay nga inafunan narakat nga espiritu ira. Kunna tiaw ya kinahi ra, "Kan ya pakapangngua y Jesus nga ipalapalappat y Pablo, imanduk kan ikayu kan mapanaw kayu." 14Kunna tian ya kiningngua ya pitu nga lallaki nga anak ya isa nga Judio nga panakallan kan ya papari nga mangngahan kan Sceva. 15Ngam kunna nga siminabbag ya narakat nga espiritu, "Ammuk y Jesus en ammuk nu innia y Pablo, ngam ikayu, innia kayu?" 16Nay nga tolay nga inafunan ya narakat nga espiritu, ginavvat na ira, en pinatuluk na en inaffut na ira ngammin. Inazzan na ya gissinnunan da, biniribiaran na ya gibbaggian da, en sangaw, pinaladdiawan da nay nga balay. 17Nammuan yaw kan ngammin nga Judio ira en mari Judio ira nga maddian kan Efeso, en nattalaw ra ngammin, en mas nekakua ra ya ngahan y Afu Jesus. 18Nesimmu yaw peba. Aru kan ya mangurug ira, minang da nepakammu kan ya paratubangan ya totolay ya narakat nga dana kinikkingngua ra. 19Hinnian dudduma nga salamangkeru/madyikeru kattun nga nangiyangay kan ya libru ra ira, en pinattaradday ra en sinidug da kan ya paratubangan ngammin ya totolay. Binilang da ya balor ya libru ira, en nammuan da nga mallimafulurivu (50,000) nga pirak. 20Kunna tian ya nekewarak ya ergo y Afu Jesus en ya nepassikan ya efekto na kan ya attolay ya tolay ira. 21Kabalin ira yan nga nesissimmu, zinisidi y Pablo nga umang iggina kan ya probinsia ya Macedonia en ya probinsia ya Acaya, en kabalin na, umang iggina kan Jerusalem. Kunna nga nakkahi, "Kabalin ya addian ku kannay, mawag kan annak kan Roma pay." 22Y Timoteo en y Erasto nga dua kan ya minangnguffun ira kan iggina, pinonna na ira kan Macedonia, ngam mediu nabbayag iggina nga naddian kan ya probinsia ya Asia. 23Kan yan nga tiempo, hinnian dakal nga gulu megafu kan ya relihion ya Cristiano ira. 24Hinnian plateru nga mangngahan kan Demetrio nga minappanday kan bibbisang/bibbisut nga pirak nga groto nga addayarayawan ya totolay kan y Artemis nga diosa ra. Aru ya neddan na nga pattafulan ya trabahador na ira. 25Inammung na ira en ya totolay nga kagitta na nga plateru, en kunna nga nakkahi, "Lallaki, ammu nu nga yaw nga pattafulan tera, yaw ya paggafanan ya napia nga pakkatolayan tera. 26Ngam nasingan nu en nagina nu ya kayakayan nay nga Pablo, nga mari kanu kurug nga dios ya pinanday ya tolay. Napakaru ya nabensi nan nga pinallikud na kan ya angngurug da kan ira yan nga dios, mari laman kanniaw, Efeso, nu azzi gunese ngammin nga lugar ngin kan ya probinsia ya Asia. 27En mari kan ya trabahu tera laman ya mappeligro nga mabbalin kan pamammari, nu azzi maski pay ya templo y Artemis nga mekakua nga diosa tera, mabbalin pay kan awan na nga kekuentan, en maffugab mapawan ya kekapalat na nga dayawan ngammin ya totolay kan Asia en kan ya interu mundo." 28Kattu nagina ra yan, nelot/nafulotan ya lussaw ra, en kunda nga nangikukkullet, "Mekakua y Artemis nga diosa ya maddian ira kan Efeso!" 29Nelot ya gulu kan ya interu siudad. Hinnian dua nga tolay nga ginafut da nga taga Macedonia nga mangngahan kan Gayo en Aristarco nga kakavulun y Pablo kannia aggangay na kan maddumuruma nga lugar. Navvurulun ya totolay nga nappaladdiaw nga minang nga nanedelag kan ira nga dua kan ya lugar nga appagirawan. 30Ikayat y Pablo zinan nga umang na atubangan ira yan nga totolay, ngam mari nepamavulun ya disipulo ira. 31Hinnian pay dudduma kan ya mammoray ira kan ya probinsia ya Asia nga kakkofun y Pablo nga nabbon kan umang kan iggina nga nekiddaw ra nga mari na isubu/isibba ya baggi na nga tumallung kan ya lugar nga appagirawan. 32Naddumuruma ya nekakkarriaw ya maddumuruma nga totolay. Napagulu ra ngammin, en aru ya mari makakammu nu ka-am ta hinnian da kannay. 33Hinnian tolay kannay nga mangngahan kan Alejandro nga inalak ya Judio ira, en pinatubang da iggina kan ya pattangngan ya lugar nga appagirawan. Nesenniat na kan ya totolay nga memamak da, gafu ta hinnian ikayat na nga kayan. 34Ngam kattu nasingan da nga Judio iggina, kan dua nga orat, naggirindan da nga kunda nga nangikukkullet, "Mekakua y Artemis nga diosa ya maddian ira kan Efeso!" 35Ya sekretariu kan ya siudad, napemmang na ya totolay, en kunna nga nakkahi, "Ikayu nga kagittak nga maddian kan Efeso, innia ya mari makakammu nga ittera nga maddian kan Efeso ya minannanggaw kan ya templo y Artemis nga mekakua en kan ya nasantuan nga batu nga kegittan na nga natanag/nakabok kanniaw nga naggafu kan langit? 36Awan kan ittera nga makapallimad kan yan. Gaggafen, memamak kayun, en mari nu mangngua kan hanna laman megafu kan ya patu ya gi-ulluan nu, 37gafu ta, ira yaw nga lallaki nga ne-angay nu kanniaw, awan da mamba nga kinokot kan ya templo, en mari ra mamba pinaraparakat ya diosa tera. 38Y Demetrio en ya kakavulun na nga plateru, nu hinnian ikayat da nga akusan, hinnian korte en hues ira, en hinnian pay gagangay nga algaw ira nga kabista ya kaso ira. Awayya ra nga makkara-aka-akusa kannay. 39Nu hinnian peba ikayat nu nga palattuaran, madisidi yan kan ya negagangay nga aggarammung tera. 40Mappeligro tera nga makusan megafu kan ya nepaggulu tera kan sangaw nga algaw, gafu ta awan nga kegafanan na, en awan nga rason tera nga me-annung kan yan." 41Kabalin ya nepakkahi na kan ira yan, pinalabbet nan ya totolay ira nga narammung.


text: 1Anak kon Timotiyo, pakakhaw ka nin banà ha kahampatan pangingangalo ni Pangino--on Hisokristo. 2Hay nalengè mo kongko ha arapan nin kalak--an ay ipahimalà mo ha tawtawoy tapat nin makapi-aral itaman ha kanayon. 3Makidamaydamay kan magte--eh nin bilang mahampat ya hondalò ni Pangino--on Hisokristo. 4Hay mihay hondalò ay ahè angkatarka nin mangihip nin trabahoy ayin koniksyon ha pagkahondalò na. Ha ombayro ay mapakonsowilo na ya ampakatag--ay kona. 5Hay magdadagaw ay ahè ampakatanggap nin primyo no agna honolen ya riglaminto nin dagaw. 6Hay masikap ya mamaliyan ay karapatdapat ma-onan makinabang ha alawah na. 7Paka-ihipen mo bayti ya hinalità ko komo, ta hay Pangino--on ya mambi komo nin pangingintindi ha kaganawan bagay ya habayti. 8Panemtemen mo hi Pangino--on Hisokristo ya biniyay oman nin Diyos. Hiyay alalak ni Ari̇̀ Dabid ya binanggit ha Mahampat ya Balità nin Diyos ya an-i-aral ko. 9Banà ha pangangaral ko ay ampagdanas ako nin kadya-dya--an. Tinikala--an ako et nin intowad ha mapamatin tawo. Ombayro man, hay Halità nin Diyos ay ahè mategen nin i-aral. 10Kayà alang-alang ha tawtawo ya pinili̇̀ nin Diyos ay mat--eh ko ya kaganawan ampangyari kongko emen hila magkama--in nin kalibriyan ya ampangibat koni Pangino--on Hisokristo, ta ha biyay ya miha ay ma--in hila nin ahè makwan ihipen ya kagandawan ya ahè ma-anggawan. 11Peteg bayti ya ombayri ya pagkahalità: "No nati tamo nin kalamo ni Pangino--on Hisokristo ay kalamo na tamo simpri nin nabiyay. 12No ampagte--eh tamo ay kalamo na tamo simpri nin mamo--on. No ipogla--oh tamo ya ay ipogla--oh na tamo itaman. 13Maski alwa tamon tapat, hiya ay ampanatilin tapat, ta agna ma-ari̇̀ hira--en ya hinalità na." 14Habaytoy kaptegan ay ipa-ihip mo ha tawtawoy antoro--an mo. Pakabibibilinan mo hila ha arapan nin Diyos ya ampakakit kontamo ya itegen layna ya pamikokolpya la ta ayin silbi. Habayto ay ahè makab--i nin kahampatan no alwan ikahirà bongat nin tawtawoy ampakalengè. 15Pagmalasakitan mo nin hika ay mag--in mahampat ya makapakonsowilo ha Diyos. Ha panggogomawà mo ay hatoy ayin kan dapat ikareng--ey, boy angka-i-aral mon mahampat ya kaptegan ya Halità nin Diyos. 16Atapan mo ya aw-ilgowan ya manga-alay boy ayin silbi ya lalò makapipakarayò nin tawo ha Diyos. 17Habaytoy klasin aw-ilgowan ay bilang ha kating ya kapannanaknak nin magdonot. Kabilang ha pangyayari ya habayto ay hili Himiniyo boy hi Pilito 18ya nipa-alilih ana ha kaptegan. Anhalita--en lay nalabah ana ya pangabiyay oman boy anhira--en lay pantotompel nin kanayon ya tawo. 19Piro hay matibay ya kaptegan ya pondasyon nin Diyos ay ombayri ya nakaholat: "Tandà nin Pangino--on baytoy tawtawoy talagan ikon na." Hay kanayon itaman ay ombayri ya nakaholat: "Hinoman ya ampaghalità nin hiya ay ikon ni Pangino--on Hisokristo ay dapat pakarayò ha kala-etan." 20Ha malhay ya bali ay malakè boy hari-hari̇̀ ya kahangkapan. Ma--in kawkahangkapan ya yari̇̀ ha gintò boy pilak, boy ma--in simprin yari̇̀ ha kayo boy pità. Hay mangabli ya kahangkapan ay anggamiten ha aw-okasyon. Hay kahangkapan ya momorawen ay gamit bongat nin pan-allo-allo. 21Hinoman ya pakarayò ha kasalanan, hay ka-alimbawa--an na ay emen ha ma-alagà ya kahangkapan ya nilinis, hatoy ayin kapintasan, boy handà gamiten nin pakinabangan nin Pangino--on ha maski anyay mahampat ya gawà. 22Pa-alilihan mo ya kala-etan ya angka-iligan gaw--en nin mangalagò ya tawtawo. Sikapen mo nin hika ay patoloy nin ma--in kahampatan, patoloy nin tompel, manlabi, boy ma--in katinekan. Sikapen mon mag--in ka nin ombayro nin kalamo mo ya kaganawan ma--in malinis ya nakem nin andomawat haPangino--on. 23Atapan mo et ya dawdiskosyon ya ayin kabalikahan boy ayin silbi ta tandà mo ya haba--in ay ampangibatan bongat nin away. 24Hay magsisirbi ha Pangino--on ay dapat alwan pala-away, no alwan hiya ay dapat ma-osay ha kaganawan, ampakatorò nin mahampat, boy mapasinsya nin mandisiplina. 25Dapat mapanawah yan mangitoynong nin ansomalongat kona, ta ha ombayro ay maka biyan hila nin Diyos nin pana--on nin paghehean lay kawkasalanan la boy matanda--an lay kaptegan. 26Ha ombayro ay makapag-ihip-ihip hila boy maka-alih ha hilò ni Satanas ya nanagep nin mamahonol konla.


text: 1Sayan sulat nanlapud kindi Pablo, Silvano, tan Timoteo— Diad iglisian walad Tesalonica, a sikaray totoo na Dios Ama tan say Katawan a Jesu-Cristo: Nawalaan kayo komuy bindision tan kareenan. 2Misasalamat kami lawas ed Dios lapud sikayon amin tan itetekep mi kayo lawas ed saray pikakasi mi. 3Diad arap na Dios tan Ama tayo, nanunotan miy kimey yon bungay pananisia yo, say pamapasya yon mankimey lapud panangaro, tan say malmalet ya ilalo yod Katawan tayon Jesu-Cristo. 4Amta mi, agagi, ya inaro kayoy Dios tan pinili to kayon kayaryan to. 5Ta say Maung a Balita et impulong mid sikayo aliwan diad panamegley na salita labat, no ag ingen nantekep na pakayari, tan diad tulong na Ispiritu Santo, tan ag min balut nanduaruwaan so katwaan to. Anengneng yo no panoy impanbilay mi nen wadtan kami. Ginawa mi man a pankaabigan yo. 6Inalig yo kami tan say Katawan. Diad impangawat yoy Maung a Balita, nanlikna kayoy ontan lan kairapan; balet anggaman ontan, walad sikayoy liket a manlalapud Ispiritu Santo. 7Kanyan nagmaliw kayon oliran na amin da ray mananisian taga Macedonia tan Acaya. 8Ta diad panamegley yo aliwa labat a salitay Katawan so kinmayat ed Macedonia tan Acaya, no ag ingen pati say balitan nipaakar ed pananisia yod Dios so kinmayat ed amin a pasen. Ag la nakaukolan a mansalita kami niy nipaakar ed saya. 9Sikara lan diliy mangibabalita no panoy impangawat yod sikami, tan no panoy impangibeneg yod panaglingkur ed saray talintaoy diriyos, pian makapanlingkur kayod tua tan mabilay a Dios. 10Tan natan aalagaren yo ya onsabi a manlapud tawen so Anak to, a si Jesus a pinaoli tod bilay, tan sayan Jesus so mangilalaban ed sikatayo ed onsabin pasnuk na Dios.


text: 1Malinaw ya hinabi nan Espiritu ni Apo Namalyari, ya lumatêng ya panaon, ay lakwanan lan kaatag ya paniwala la kan Apo Namalyari, ta honolên la tana hilay ampanoro hên kalokwan ya impaihip kanla hên nangarawak ya a angkahêlêk. 2Habaytoy toro, ay ibahwag lan mapaglaram ya kinintalan ni Satanas hên mag-in ipoh na, kabay ayn hilay nan konsinsya. 3Ibawal lay pamakiahawa, haka kaatag ya pangkaên. Noa, dinyag ni Apo Namalyari ya habaytoy pangkaên, ta êmên hikitamoy ampaniwala haka ampakamwang hên pêtêg ya toro, ay maêkan ya habayto ubat tamon pinahalamatan kana. 4Ya balang dinyag ni Apo Namalyari ay mangêd, haka dapat tanggapên hên main pahalamat. Paan araên ya dinyag na. 5Ya kaganawan pangkaên, ay nadyag hên mangêd ha utoh ni Apo Namalyari haka ha panalangin tamo. 6No ipamwang moy habaytsi ya utoh kanlan kapareho mon ampaniwala kan Apo Jesu-Cristo, ay mangêd kan tagahuyo na, haka ha panoro mon habaytsi, ay tumaniêh ya paniwala mo ha ampag-aralan moy kaptêgan ya ubat kan Apo Namalyari, ya anhonolên mina. 7Dayuán moy istorya ya didinyag bat, ya ayn kapukatan, ta ya daygên mo, ay sanayên moy sarili mo hên manyag kalabayan ni Apo Namalyari. 8Main pakinabang ya pagsanay ha lawini, noa, mantêg mon pakinabangnan ya pagsanay hên pamanyag kalabayan ni Apo Namalyari, ya ikakangêd hên hata biyay haka ya biyay ha langit. 9Pêtêg ya habaytsi ya panhabiên ko ya dapat pakapaniwal-an. 10Kabay ampagtêêh kitamo haka mahipêg kitamo hên ampanyag kalabayan ni Apo Namalyari, ta ampagtsiwala kitamo kana, ya angkabiyay, ya Mámiligtas hên kaganawan tawo, lalon-laloy na kanlan ampaniwala kana. 11Ipamwang moy hata utoh haka toro kanlan kapareho mon ampaniwala kan Apo Jesu-Cristo. 12Agyan alwa ka pon mantêg toa, a la ka dapat musmusên. Mag-in kan alimbawa kanlan ampaniwala kan Apo Jesu-Cristo ha panhabiên mo, haka ha dyag mo, ha pamanlugud mo, ha paniwala mo kan Apo Namalyari, haka ha kalinisan hên pamimiyay. 13Kaban ayn ako pon bahên, ihundo moy pamaha ha arapan hên kal-atan ya Kahulatan ya impahulat ni Apo Namalyari, haka ipamwang mo no hinoy labay habiên hên habayto. Itoro mo kanlan ampaniwala kan Apo Jesu-Cristo ya dapat lan daygên. 14Paan mon paulayan ya kamwangan, ya indin nan Espiritu ni Apo Namalyari kamo, hên inhalangin la ka hên hilay toa ya ampamaala ha pagtsiponan lan patêl ha Panginoon. Impalunto lay gamêt la ha ulo mo, haka main namipapêt hên impaihip ni Apo Namalyari kanla. 15Pakikwanan mon daygên ya habaytoy pamaha haka panoro, ta êmên mahêlêk lan kaganawan ya angkapahanan ya galing mo ha panupad mon tungkulan mo. 16Kaillag ka ha pamimiyay mo haka panoro mo, ta no daygên moy habayto, ay miligtas ka anggan hilay ampanggilam hên habi mo.


text: 1Nen saman inaatey kayo lapud insusumlang yod ganggan tan impankakasalanan yo. 2Diad saman a panaon tinombuk yoy maoges iran kagagawad sayan mundo; inonur yoy pangulo na saray maispiritun pakayarid tagey, say ispiritun manoley ed bilay da ray totoon ag ontotoluk ed Dios. 3Diad tuay tua kapara ti ra nen saman; nambilay itayo onung ed likeliket na laman, tan ginagawa tayoy antokaman a maoges a pilalek na laman tan kanunotan tayo. Kanyan onung ed inkatoo tayo kanepegan tayo nen saman, singa saray arum, so manliknay pasnuk na Dios. 4Balet ag nasabsabaan so panangasiy Dios tan ontan lay kabaleg na panangaro tod sikatayo. 5Anggaman ya inatey ti la lapud kasusumlang tid ganggan, binilay to itayo a kaiba tiy Cristo. Nilaban kayo lapud baleg a panangaroy Dios. 6Diad pikakasakey tid Cristo Jesus, binilay to itayo a kaiba nen Cristo tan impiolup to tayod sikato a manoley ed katawenan. 7Ginawa to ya pian nipanengneng tod arapen a panaon so ag nabilang a kayamanay panangaro tod sikatayo, diad panamegley nen Cristo Jesus. 8Ta lapud baleg a panangaroy Dios nilaban kayo la diad panamegley na pananisia. Impangaroy Dios yan kilalaban, ag nanlapud sikayon dili. 9Kanyan anggapoy nipasirayew na anggan siopad sikayo, ta ag nanlapud gawgawa yo. 10Say Dios so Manamalsa tayo, tan diad pikakasakey tid Cristo Jesus pinalsa to itayo a manggaway maung iran gawa a say Dios imparaan to la ran sumpalen tayo. 11Kanyan nunot yoy gendat a kipapasen yo: nianak kayon Hintil, tan saray Judio a tatawagen day sikaran dili ya asegat, (onung ed gagawaey totood saray laman da) et tatawagen da kayon ag atandaay segat. 12Nunot yon asian kid Cristo ed saman a panaon, aliwa kayon kabyangay baley na Israel, tan anggapoy pinanabang yod saray sipanan a niletneg ed saray sipay Dios ed saray totoo to. Mambibilay kid saman ya anggapoy ilalo tan anggapoy Dios. 13Balet natan, lapud pikakasakey yod Cristo Jesus, sikayo ran gendat ya arawi, niasingger kayo la diad panamegley na dala to. 14Ta si Criston dili so manangiter na kareenan tayo, ta impankasakey to ray Judio tan saray Hintil. Tinebag toy padir a makasengeg na impansian tan impankolkol dan dua. 15Diad panamegley na laman to, inekalan toy biskeg so Ganggan a pati saray bilibilin tan saray totontonen, pian nagawa ton saksakey a balon tipon na totoo iray duaran bansa diad pikasakey dad Cristo, et diad ontan manoley so kareenan ed sikara. 16Lapud impatey tod krus, pinatonda toy kolkolay duaran bansa, pinapawil to ran duad Dios, tan impankasakey to rad saksakey a laman. 17Linma diay Cristo tan impulong toy Maung a Balitan mangiiter na kareenan ed amin a katoowan—diad sikayo ran Hintil ya arawid Dios, tan diad saray Judio, ya asingger ed Dios. 18Lapud si Cristo, Judio man o Hintil itayo, makaasingger tin amin ed Ama diad panamegley na sakey ya Ispiritu. 19No ontan sirin, sikayo ran Hintil, aliwa ki lan taga arum a bansa o sangkaili, no ag ingen kabaleyan na saray totooy Dios tan kabyangay pamilyay Dios! 20Nipaalagey ki met ed tapew na pundasion ya inletneg na saray apostol tan saray propita, say baton suyok, a salanti si Cristo Jesus. 21Sikatoy pepeketay amin a partiy paalagey tan pagmamaliwen to a masagradon Timplo ed Katawan. 22Diad pikakasakey yod sikato, akikasakey ki met ed saray arum, tan magmamaliw kayon sakey a pasen a panayamay Dios diad panamegley na Ispiritu to.


text: 1Hên nalabah ya anêm ya allo paubat hên hinabi nay habayto ni Apo Jesus ay pinaglamo na hi Pedro, hi Santiago haka hi Juan ya kapotoh pohêl ni Santiago, hên nilumakat ha matag-ay ya tawgtug hên kakapag la. 2Kaban atsi hila bayro, ay naoman ya itsura ni Apo Jesus. Ya lupa na ay nag-in kapahilêw hên nanad ha allo, haka ya takop na ay nag-in bapan putsi ya kapahilêw. 3Namakonkaynaman ay main mámipamwang ya an-ipaihip kanla ni Apo Namalyari ya ubat ha langit, ya hi apo Moises haka hi apo Elias ya kalamo ni Apo Jesus hên ampihahabi. 4Bayo hinabi ni Pedro, ya wana, “Panginoon, mangêd ya atsi kitamo di. No labay mo, ay manyag akon tatloy hawong di. Miha kamo, miha kan apo Moises, haka miha kan apo Elias.” 5Ampaghabi ya pon hi Pedro hên inupungan hila hên ginêm, haka main hilan nagilam ya habi ya ubat ha ginêm, ya wanan habi, “Hatsi ya anlugurên kon Anak ya taganán an-ikahigla ko. Gilamên yoy habi na.” 6Hên nagilam lan Pedro ya habayto, ay hadyay limo la, haka hila nipandoko hên nakadêngdêng. 7Noa, dinanian hila ni Apo Jesus hên inahwil, ta wana kanla, “Mirêng kaw, paan kaw malimo!” 8Hên naningla hila, ay mimiha na tana ni Apo Jesus ya nahêlêk la. 9Ha paglohan la hên ubat ha tawgtug, ay impapakabawal ni Apo Jesus hilay habaytoy tatloy tagahonol na hên ipamwang ha hinoman ya nahêlêk la ha tawgtug, angga ha a ya pon matsi haka mabiyay oman, ya hiya, ya Taga-Langit, ya In-anak Tawo. 10Gawan nahêlêk la bayro ha tawgtug hi apo Elias, ay kinotang la hi Apo Jesus, ya wanla, “Awta panhabiên lan mánoron Kautuhan ni apo Moises ya kailangan mag-orong ya pon di ha luta hi apo Elias, bayo ya lumatêng ya Mesias, ya Cristo, ya impangakon Mámiligtas ya pinili ni Apo Namalyari hên mamaala?” 11Hinabi na kanla ni Apo Jesus, ya wana, “Pêtêg ya habaytoy anhabiên lan mánoron Kautuhan ni apo Moises. 12Noa, anhabiên ko kamoyu, ya nilumatêng yay na di ha luta ya nanad kan apo Elias, haka a la ya nabalayan ya hiyay habayto ya lumatêng bayo ya lumatêng ya Mesias, ya Cristo, ta pinairapan la ya. Êmên êt bayro, ay hiko, ya Taga-Langit, ya In-anak Tawo, ay magdanas hên hadyay pamairap ha gamêt la.” 13Hên hinabi nay na ya habayto ni Apo Jesus, ay naintindihan lay na ya hi Juan Bautista awud ya inungkat ni Apo Jesus ya nanad kan apo Elias. 14Hên ubat hilay na ha tawgtug, ay tinupa hilan Apo Jesus hên kal-atan. Kalamo lay mihay lalaki ya nandoko ha arapan ni Apo Jesus. 15Wanan lalaki, “Panginoon, ingalwan mo dayi ya anak koy lalaki ta main yan tugaw. Hadyay pamairap ya angkatanam nan anak, ta panay yan ampitumba ha apoy, haka ampihugno ha lanêm. 16Gintan ko ya ha tagahonol mo, ta paalihên la dayi ya hakit na, noa, a la ya kayan paalihên.” 17Amêhên, wani Apo Jesus, “Hikaw ya angkabiyay amêhên ay ayn paniwala, haka hadyay dawak kaw. Ay-irin angga kataw hên pakilamoan haka pakitagalan?” Bayo wana kanan lalaki, “Gêtan mo di ya anak mo.” 18Bayo hinabyanan haka impaplag ni Apo Jesus ya narawak ya hinumapat kanan anak, kabay paubat hên habayto, ay a yay na tinugaw ya habaytoy anak. 19Hên hila-hila tana hilan Apo Jesus, haka hilay tagahonol na, ay kinotang la ya, “Awta a naên ya napaalíh ya hinumapat kanan anak?” 20Wana etaman ni Apo Jesus, “Gawan kulang ya paniwala yo ha kapangyarihan ni Apo Namalyari. Pakagilamên yo, pêpêrad man ya paniwala yo, hên nanad ha pinakananaway but-o, ay mahabi yo kanan hata tawgtug ya, ‘Mag-álih ka ha dagat!’ haka humonol ya kamoyu. Hilay ampaniwala kan Apo Namalyari ay makadyag hên kaganawan! 21Noa, ya êmbayroy narawak ya a angkahêlêk, ay mapaalíh bêngat ha panalangin haka ha pamagtêêh hên a mangan, ta êmên a maabala ya panalangin.” 22Hên napi-tsi-tsipon hilan Apo Jesus ha probinsyan Galilea, ay wana kanlan tagahonol na, “Hiko, ya Taga-Langit, ya In-anak Tawo, ay i-upit ha kapatsi ko. 23Patsên la ko, noa, ha ikatlon allo, ay mabiyay kon oman.” Kabay hadyay lungkot hên nakêm lan tagahonol na, hên nagilam lay habayto. 24Hên nilatêng hilan Apo Jesus ha balayan Capernaum, ay main napaidani kan Simon Pedro ya máningil buwih hên Templo, ta nangotang kana no ampamayad yan buwih hên Templo hi Apo Jesus. 25“Awo. Ampamayad yan buwih,” wani Pedro. Hên nilumatêng hila ha bali ya anlakwên la, ay tampol nan kinotang ni Apo Jesus hi Pedro, “Simon, ha ihip mo, hino ya ampaningilan buwih hên hilay ari ya ampamaala bayri ha luta? Hilay mitataanak la, o hilay kaatag?” 26Hinabi ni Pedro, ya wana, “Hilay kaatag.” Kabay wani Apo Jesus kana, “No êmbayro awud, ay a la ampaningilan buwih ya pamilya la. 27Êmbayro man, ta êmên hila ayn mahabi, ay mamaniwit ka, ta ya una mon makwa, ay bibitên moy bêbêy ta mahêlêk mo bayro ya mihay pera ya pilak ya sakto ha pamayad hên buwih hên Templo ha loway katawo. Kowên moy habayto ta ibayad mo ha buwih ta.”


text: 1Linmeksab si Jesus a nanlapud nipokdul a pasen tan tinombuk na amayamay a totoo. 2Linmad sikatoy sakey a toon akating, tinmalimukor ed arap nen Jesus tan inkuanto, "Katawan, no labay mo, nayarian mo ak a paabigen." 3Inyonat nen Jesus so lima to, diniwit to tan inmebat, "Labay ko. Abig ka la!" Inmabig a tampol imay toon akating. 4Insan binilin nen Jesus, "Ag mo yan balut ibabalitad anggan siopa. Lakad pari tan panengneng ka, insan ka mangibagat onung ed Ganggan nen Moises, pian napaneknekan ed balang sakey ya inmabig ka la." 5Kasabi nen Jesus ed Capernaum, inmasingger ed sikato so sakey a kapitan na sanlasus a sondalo tan akikasi. Inkuanto, 6"Katawan, mansasakit so katulong ko. Wadmad abung ya akarokul tan ag makagalaw. Mapalaloy kakairapan to." 7"Laen kon paabigen," kuanen Jesus. 8Balet inmebat imay kapitan, "Katawan, ag ak manepeg a laen mo nid abung ko. Ibagam labat lay salita et onabig lay katulong ko. 9Ta sakey ak met a walad silong na pakaoley na arum a totoo, tan wala met iray sondalo ed silong na pakaoley ko. Kanyan no kuankod sakey, 'Laka!' onla; no kuankod sananey, 'Gala!' ondago. No iganggan kod aripen ko 'Gawam ya!' gawaen to." 10Mankelaw si Jesus nen nadngel to ya. Inkuantod saray totoon manomtombuk ed sikato, "Kuankod sikayo: ag ko ni akarumog na singa onyan pananisiay too, ya anggan diad Israel. 11Tandaan yo ya! Amayamay iray manlapud bokig tan sagur a mirongod kindi Abraham, Isaac, tan Jacob ed Panariay tawen. 12Balet saray nepeg day walad Panarian et nibantak irad paway ya ambilbilonget, tan diman ira onakis tan onngayet iray ngipen da." 13Insan inkuanen Jesus ed samay kapitan, "Nayarian mo lay onsempet. Nagaway kekerewen mo, onung ed pananisiam." Inmabig ed saman a bekta imay katulong to. 14Linmay Jesus ed abung nen Pedro, tan anengneng ton mansasakit so biin katolangan nen Pedro. Napepetang, kanyan akarokul. 15Binembenan nen Jesus so lima to, et nakal so petang to. Binmangon tan sinirbian toy Jesus. 16Nen labi la, inyakar na saray totoo ed kinen Jesus iray dakerakel ya inaponan na saray dimonyo. Pinapaekal to ray dimonyo diad sakey labat a salita to, tan pinapaabig ton amin iray mansasakit. 17Ginawa to ya, pian nasumpal so imbaga nen propita Isaias, "Sikaton diliy nansakbat na saray kakapoyan tayo, tan inekal to ray sakisakit tayo." 18Nen anengneng nen Jesus ya aliber na amayamay a totoo, ingganggan tod saray disipulo to ya onla rad biek na dayat. 19Walay sakey ya iskriban inmasingger ed sikato. "Maistro," kuanto, "sipaparaan ak a milad anggan iner a laen mo." 20Inmebat si Jesus, "Wala ray ongib a panaayaman da ray asod katakelan, tan wala met iray obung da ray manok ed tagey, balet anggapoy anggan narokulan na Anak na Too." 21Sakey met a lakin disipulo so nankuan, "Katawan, abuloyan mo ak pa nin onsempet a mangipompon ed kindi amak." 22"Mila kad siak," kuanen Jesus, "tan paolyan mo la ray inaatey a mangipompon na inaatey da." 23Linmogan si Jesus ed baloto a kaiba to ray disipulo to. 24Kabebekta sinmabiy baleg a bagyo ed dayat, tan ngalngali la natabunan na daluyon imay baloto. Balet naogip si Jesus. 25Saray disipulo nila ran binangon tan inkuanda, "Ilaban mo kami, Katawan, ta onlelereg itayo la!" 26"Akin et ontan lay takot yo?" kuanen Jesus. "Agaylay kapoy na pananisia yo!" Inmalagey ed satan si Jesus, tan ingganggan ton ontonday bagyo tan saray daluyon. Tinmondan tuay bagyo tan dinmeen so dayat. 27Mankelaw iran amin tan inkuanda, "Anton too ya kasi, et pati say dagem tan saray daluyon et ontotoluk irad sikato?" 28Nen sinmabiy Jesus ed lugar da ray Gadarino, diad nibaliw na dayat, inabet na duaran totoo a nanlapud saray inongib a lobuk. Inaponay dimonyo ra yan dua tan masebesebeg ira, kanyan anggapoy ondaralan ed saman a pasen. 29Inmeyaeyag iran tampol, "Antoy getmam a gawaen ed sikami, Anak na Dios? Linma ka mamairap ed sikami, anggan ag ni asabiy panaon?" 30Diad asingger diman, wala ray baboy a manaalibok. 31Kinerew na saray dimonyo ed kinen Jesus, "No paekalen mo kami, ibaki mo kami pa lad saraman a baboy." 32"Laka la," kuanen Jesus. Kanyan inmekal la rad saramay duaran lalaki tan linma rad saramay baboy. Balet batik ya amin ira may baboy tinmaboy irad dayat, tan nalner ira. 33Binmabatik ira may mankokomponi na saray baboy, tan kasabi rad baley, imbabalita ra so amin ya agawa. Imbabalita ra met no antoy nagmaliwan da ra may duaran inaponay dimonyo. 34Kanyan linma ray amin ya ombaley a mangabet ed kinen Jesus. Nen anengneng da, kinerew dad sikaton ontaynan lad lugar da.


text: 1Yaw nga Melkisedec, patul kattun kan ya siudad ya Salem, en pari y Afu Dios nga Katanangan. Kattu luminabbet da Abraham nga naggafu kan ya nepakkiggerra ra nga nangaffut kan ya appat nga papatul en ya suddalu ra ira, zinafung y Melkisedec iggina, en binendisionan na iggina. 2Neddan y Abraham kan iggina ya pakkamafulu kan ngammin. Kan unna, ya kebalittaggan ya ngahan y Melkisedec, patul kinatunung. Ya kebalittaggan ya ergo nga Salem nga siudad nga nappatulan na, imamak. Iggina gafen ya patul imamak pay. 3Awan nga neturak kan me-annung kan ya ama na, ya ina na, ya gafagafu na, ya neke-anak na onu ya nepappatay na. Massigisige ya kapari na kan kagitta ya kapari ya Anak y Afu Dios. 4Panonotan nu ya katanang ya kekuentan na. Maski y Abraham nga ginafu tera, neddan na kan y Melkisedec ya pakkamafulu ya nalak da kan ya inaffut da ira. 5Kan ya dorob, nemandu nga, ya gakagaka y Levi nga natunnak kan papari, ira ya maka-awayya nga mangalawat kan ya pakkamafulu ya pakkatolay ya kagitta ra nga Israelita ira, nga mismu wawwahi ra, maski kagitta ra pay nga gakagaka y Abraham. 6Ngam y Melkisedec nga mari naggafu kan ya gakagaka y Levi, inalawat na ya pakkamafulu kan y Abraham, en binendisionan na iggina nga nangitabban y Afu Dios. 7Awan nga duda nga, ya tolay nga atanang ya kekuentan na, iggina ya mamendision kan ya tolay nga alinak ya kekuentan na. 8Nu me-annung kan ya kapari ya gakagaka y Levi, ya mangalawat ira kan pakkamafulu, totolay nga matay balalaman. Ngam nu me-annung kan ya kapari y Melkisedec, ya nangalawat kan pakkamafulu, ya neturak kan me-annung kan iggina, matolay. 9Gaggafen, awayya na nga makahi nga maski y Levi nga nangalawat kan pakkamafulu, neddan na pay kan y Melkisedec ya pakkamafulu, en kiningngua na yan kannia nepangngiddan y Abraham kan pakkamafulu kan iggina. 10On, gafu ta y Levi en ya gakagaka na, kuenta hinnian/asan da peba kan ya unag ya baggi y Abraham nga ginafu ra kattu zinafung y Melkisedec iggina. 11Neddan y Afu Dios ya dorob na kan ya ginafu tera ira, en mesipat kan yan ya kapari ya gakagaka y Levi. Nu awayya na zinan nga mabbalin ya totolay kan awan nga pakkurangan ya neketadday ra kan y Afu Dios megafu kan ya kapari ya gakagaka y Levi, mari mawag ngin kan hinnian peba pari nga megitta ya kapari na kan ya kapari y Melkisedec, en mari megitta ya kapari na kan ya kapari y Aaron. 12Nu matallian ya kapari, mawag kan matallian pay ya dorob. 13Ya tolay nga kayan ku kan ira yaw nga ganagannud, isa iggina kan ya tanakkuan nga tribu, en ni isa kan yan nga tribu ya nasserbi kan ya angngiyofresian/angngidedikan. 14On, gafu ta y Afu tera, nanawag nga isa iggina kan ya gakagaka y Juda, en awan nga neturak y Moises kan me-annung kan ya gakagaka na nga mappari. 15En mas nanawag peba nga kurug ya bahu kinahik nu hinnian isa nga pabbalinan y Afu Dios kan pari kan kagitta y Melkisedec. 16Ya gakagaka y Levi, mabbalin da kan pari megafu kan ya dorob y Afu Dios, gafu ta ya anak ira ya papari laman ya mapavulunan nga mabbalin kan pari. Ngam nabbalin y Jesus kan pari megafu kan ya pakapangngua ya angat na nga awan na nga panda. 17Nanawag nga nabbalin y Jesus kan pari gafu ta neturak kattun kan ya Sagrado nga Turak nga kunna, "Pari ka kan awan na nga panda kan kagitta ya kapari y Melkisedec." 18Ya dana nga dorob, napawan gafu ta mari na makua ya mawag nga makua para kan ya totolay, en awan gafen nga serbi na, 19gafu ta awan nga tolay nga mapabbalin ya dana nga dorob kan awan nga pakkurangan na kan ya neketadday na kan y Afu Dios. Imbes kan yan nga dorob, neddan kan ittera ya mas napia nga innanama, en megafu kan yan, awayya tera nga umaranni kan y Afu Dios. 20Nehuramento y Afu Dios kattun nga mabbalin y Cristo kan pari. Ngam ya gakagaka y Levi nga mabbalin kan papari, awan nga nehuramento na kan me-annung kan ya kapari ra. 21Ngam kattu nepakammu na nga pabbalinan na y Cristo kan pari, hinnian nehuramento na kattun nga me-annung kan iggina, en nepeturak na kan ya Sagrado nga Turak, "Nehuramento y Afu Dios, en mari manguli ya nonot na, 'Pari ka kan awan na nga panda.' " 22Gafu ta kurug yan, nabbalin y Jesus kan pakasiguraduan kan ya mas napia nga taratu y Afu Dios kan ya totolay annek/ngam kan ya dana nga taratu. 23Kan ya dana nga taratu na, aru ya matturubbat nga mabbalin kan pari gafu ta makkakatay ra balalaman, en mari ra awayya gafen nga mannayun nga mappari. 24Ngam y Jesus, awan nga mappatubbat kan iggina nga mappari, gafu ta matolay iggina kan awan na nga panda. 25Megafu kan yan, ya totolay nga umaranni kan y Afu Dios megafu kan ya angngurug da kan y Jesus, awayya na nga palliaran ira kan awan na nga panda, gafu ta matolay iggina kan awan na nga panda nga mangibaggi/mangitadag kan ittera kan y Afu Dios. 26Mepangngat nga kunna tiaw ya klase ya pari tera nga katanangan ya kekuentan na, nasantuan, awan na nga kapaliwatan onu mantia, neruma iggina kan ya minalliwat ira, en ne-utun iggina kan mas atanang kan langit. 27Mari na megitta kan ira nay nga papari kan ya dana nga dorob nga katanangan ya kekuentan da. Mari mawag ngin kan kagalgaw nga mangiyofresi iggina kan ayam nga patayan na, kan unna, megafu kan ya liwaliwat na pe laman, en kabalin na, megafu kan ya liwaliwat ya totolay. Mari mawag gafu ta kiningngua na yan kan missa laman kattu ne-ofresi na ya baggi na pe laman nga napatay, en mari uli mesimmu ngin. 28Ya totolay nga matunnak nga mabbalin kan papari nga katanangan ya kekuentan da, papari segun kan ya dorob, hinnian pakkafiyan da. Ngam ya natunnak nga nabbalin kan pari, pari nga katanangan ya kekuentan na segun kan ya ergo nga nehuramento y Afu Dios nga napozzan kan ya dorob, iggina ya Anak na nga napabbalin kan awan nga pakkurangan na kan awan na nga panda.


text: 1Wa han ohan algaw hi nahilip an alas tres ya immuy da Peter ay John hinan Timplun Apo Dios ti hiyah ne olas hi punluwaluan nan tatagun Apo Dios. 2Ya nan pantaw di allup den Timplu an nangadnan hi Ma"aphod di Tigawna ya hidiy gunda pangiyayan hinan lala'in napiklud an nete"ah din nitungawana ta way atonan mun'adaw hi pihhuh nan maluh an umuy hinan Timplu. 3Ya unat goh naluh da Peter ay John an himmigup ya nun'adaw ay dida. 4Ya inhamhamaddan nannig ay hiya, ya inalin Peter di, "Tigon da'mi!" 5Ya inhamadna dida ti hay inilana ya wada nin di idatdan hiya. 6Ya inalin Peter di, "Mid di apihpihhu', mu waday idat'un he"an nat'on! Hi Jesu Kristun iNazareth ya idatnay abalinam, at tuma'dog'a ta dumalan'a!" 7At pendon Peter di agwana ta binadanganan timma'dog. Ya himbumagga ya immadaog an mabi'ah di hu'ina ya nan nun'ummuman di tungal hinan dapana. 8Ya limmagtu, ya dimmalan. At ni'higup ay didah nan Timplu an gun mundalan, ya lumagtun mangipabagbagtun Apo Dios. 9Ya unat goh tinnig an amin din tatagu hiyan dumalan an mangipabagbagtun Apo Dios 10ya inimmatunanda an hiya din tagun u'umbun an mun'ad'adaw hinan way pantaw di allup nan Timplu an nangadnan hi Ma"aphod di Tigawna ya immogyatda ti ma'annoh'adah nan na'at ay hiya. Hay Na'at ya Nun'ulgud hi Peter hinan Timplun Apo Dios 11Immuy da Peter ay John hinan balkon an mungngadan hi Balkon Solomon, ya enedon nen lala'in dida. Ya manoh'adan amin din tatagu, ya timmagtagdan immuy hinan balkon an wadanda. 12Ya unat goh tinnig Peter din tatagu ya inalinan diday, "Da'yun i'ibamin Hudyu, anaad ta manoh'a ayu, ya teten'ol da'mi? Mid mapto' ya alyonyuan un hay nalpuh abalinanmi tuwali unu nan a'un'unnudmin Apo Dios di dumalat hi dumalanan ten tagu! 13Mu bo'on da'miy dimmalat, ti hi Apo Dios an dayawon da Abraham, ya hi Isaac, ya hi Jacob, ya din o'ommod tu'uh din penghana di nangat ta way atonan mangipa'innila an hi Jesus an baalna ya nabagtu! Mu impabaludyu, ya inyuyyuh awadan Pilate, ya inaliyuy un nabaholan, ya ninomnom Pilate an ibo'tan ti mid baholna, mu inyadiyu. 14Hi Jesus di Alin Pento' Apo Dios, ya nahamad di ugalina! Mu inyadiyu damdamay ibo'tanana, ya inyalu'alu'yun Pilate ta din lala'in pimmatopatoy di hiyay impibo'tana! 15At henen munlumuh ataguan an amin di logom ya Hiyay impapatoyyu, mu minahuan Apo Dios Hiya damdama, at timmagu, ya da'miy ihtigunah nan na'na'at ay Hiya. 16Ya hay abalinan Jesus ya nan pundenolanmin Hiyay nangaan hi piklud tun lala'in in'innilayu. At an amin ayu ya ten tinnigyuy na'at. 17Hay inila' ya da'yun i'ibba ya din a'ap'apuyu ya nappuhiy inatyun Jesus, mu inila' an manu ay ya nan agguyyu nanginnilaan ay Hiya. 18Mu heden inatyuy nangipa'annungan Apo Dios hidin impa'innilanan amin hidin propetah din penghana an hi Kristun mangipapto' hi tagu ya mahapul an munholholtap. 19At hay mahapul hi atonyu ya muntutuyu ayuh baholyu, ya hi Apo Dios unudonyu ta aliwanay baholyu, ya palenggopon da'yu 20ta nan Alin Pepento' Apo Dios hi aliyun hi Jesus ya honagonan da'yu. 21Mu mihihinnad abuniyan ta nangamung di ipaphodan an amin di logom an hiyah ne impibaag Apo Dios hidin penghanah nan propetana. 22Ti inalin Moses di, Honogon Apo Dios an apu tu'u nan propetan da'yu an umat ay ha"in an propeta goh, ya Hiya goh di ohah ibbayu. Ya an amin di alyonan da'yu ya hiyay unudonyu. 23Ya an amin di adi mangunud hinan alyon nen propetan Apo Dios ya milahhindah nan tatagun Apo Dios, at ma'ubah di itaguanda." 24Ya intuluy Peter an himmapit an inalinay, "Ta"on hi Samuel an propetan Apo Dios hidin penghana ya an amin nan natuntunud an propetan Apo Dios ya napapaddung di imbabbaagdah ma'ma'at ad ugwan. 25Ya danen propetan Apo Dios ya diday ad holag ay da'yu goh, at da'yuy mamnoh hinan intulag Apo Dios hidin o'ommod tu'uh din penghana. Ti inalin Apo Dios ay Abraham di, Nan holagmuy dumalat hi awagahan di numbino'ob'on an holag di tataguh tun luta. 26At pento' Apo Dios nan baalna, ya hennagnan da'yuh nahhun ta ipaphodnay aatyu ti ipadinongnay nun'appuhin atonyu."


text:
KAPITULO KATORSE
No Panon Mon Gawaen a Maliket so Bilay na Pamilyam
Anto so nakaukolan ed pagmaliw a maong ya asawan laki?
Panon a maaligwas a nagawaan na asawan bii so betang to?
Anto so nalalanor ed pagmaliw a maong ya ateng?
Panon a makatulong so ananak pian magmaliw a maliket so bilay na pamilya?
1. Anto so sekreto ed maliket a bilay na pamilya?
LABAY nen Jehova a Dios a magmaliw a maliket so bilay na pamilyam. Say Salita to, say Biblia, so mangiiter na saray totontonen parad kada membro na pamilya, a manideskribe ed saray betang a pagagawa na Dios ed balang sakey. Sano sumpalen na saray membro na pamilya iray betang da a mitunosan ed simbawa na Dios, makapalikliket iray resulta. Oniay imbaga nen Jesus: “Lalon mapalar so saray ondengel ed salita na Dios, tan sikatoy unoren da.”
2. Akadepende so liket na pamilya diad pamidbir tayo ed anto?
2 Akadependin tuloy so liket na pamilya diad pamidbir tayon say pamilya et nanlapu ed si Jehova, a tinawag nen Jesus ya “Ama mi.” (Mateo 6:9) Amin a pamilya diad dalin so niwala lapud mangatatawen ya Ama tayo
SAY PAMILYA SO NANLAPUD DIOS
3. Panon so impaneskribe na Biblia ed gapoan na pamilya, tan akin a makaseguro itayo a tua so ibabaga na satan?
3 Pinalsa nen Jehova so inmunan totoo, si Adan tan Eva, tan impankasakey to ira bilang asawan laki tan bii. Inyan to ra ed marakdakep a paraison ayaman diad dalin
4. (a) Panon a makatulong so kada membro na pamilya pian magmaliw a maliket so pamilya ra? (b) Akin ya importantin aralen so impanbilay nen Jesus pian magmaliw a maliket so pamilya?
4 Makatulong so kada membro na pamilya pian magmaliw a maliket so pamilya ra no aligen da so Dios ed panangipanengneng na aro. (Efeso 5:1, 2) Balet, panon tayon aligen so Dios, anta agtayo anggan nanengneng? Naaralan tayo no panon so ikikiwas nen Jehova lapud imbaki to so panguloan ya Anak to diad dalin manlapud tawen. (Juan 1:14, 18) Sanen wadiad dalin, inalig a maong na sayan Anak, si Jesu-Kristo, so mangatatawen ya Ama to, kanian say pakanengneng tan pakadngel ed si Jesus et singa met la pakakanengneng tan pakakadngel ed si Jehova. (Juan 14:9) Kanian, no aralen tayo so nipaakar ed aro ya impatnag nen Jesus tan tumboken tayo so ehemplo to, makatulong so kada sakey ed sikatayo pian lalon maliket so bilay na pamilya.
SAKEY A MODELON ALIGEN NA KAASAWAAN A LALAKI
5, 6. (a) Panon a naalig na saray asawan lalaki so impantrato nen Jesus ed kongregasyon? (b) Anto so nepeg a gawaen pian naperdona iray kasalanan?
5 Ibabaga na Biblia a nepeg a tratoen na kaasawaan a lalaki so kaasawaan dan bibii unong ed pantratrato nen Jesus ed saray babangatan to. Nonoten pa iyan bilin na Biblia: “Asawan lalaki, aroen yo so saray kaasawaan yo, a singa met si Kristo ya inaro to so iglesia, tan insaklang to so inkasikato nisengeg ed [sikara] . . . Ontan met so nepeg na saray asawan lalaki a panangaro ra ed saray kaasawaan dan dili a singa panangaro ra ed laman dan dili. Say mangaro ed asawa ton dili aroen toy dilin laman to: Ta anggapo ni toon amusol ed laman ton dili; noag ingen sikato so taganoen to tan pablien to a singa met si Kristo a pinabli to so iglesia.”
6 Say aro nen Jesus ed kongregasyon na saray babangatan to so angiletneg na naspot ya ehemplo parad saray asawan lalaki. ‘Inaro ira nen Jesus angga ed kasampotan,’ ya imbagat to so bilay to parad sikara, anggaman ag-ira ayadyari. (Juan 13:1; 15:13) Mipadpara, oniay impaseseg ed kaasawaan a lalaki: “Asawan lalaki, aro yo so saray kaasawaan yo, tan agkayo magmaliw ya ampait ed sikara.” (Colosas 3:19) Anto so makatulong ed asawan laki pian niyaplika to itan a simbawa, nagkalalo la no sagpaminsan a nalingo so akulaw to? Nepeg ton tandaan a sikatoy nalilingo met tan isipen to no anto so nepeg ton gawaen pian nagamoran so panamerdona na Dios. Anto so nepeg ton gawaen? Nepeg ton perdonaen iramay mankakasalanan ed sikato, kaiba lay akulaw to. Siempre, ontan met so nepeg a gawaen na asawan bii. (Mateo 6:12, 14, 15) Kasin natetebek mo no akin ya ibabaga na arum a say maaligwas a panangasawa et say impantekep na duaran maong a manamerdona?
7. Anto so inkonsidera nen Jesus, tan anton ehemplo parad saray asawan lalaki so impatnag na satan?
7 Nepeg met ya imanoen na kaasawaan a lalaki a naynay ya impatnag nen Jesus so konsiderasyon ed saray babangatan to. Ninodnonot to iray limitasyon tan pisikal a pankaukolan da. Alimbawa, sanen naksawan la ra, oniay imbaga to: “Gali dia ed arawi ed sakey a pasen a lawak, tan manpainawa kayon magano.” (Marcos 6:30-32) Saray asawan bibii so makanepegan met na maaron konsiderasyon. Sikara so dedeskribien na Biblia bilang “mayumis a baso” kanian niganggan iray kaasawaan a lalaki ya “igalang” da ira. Akin? Lapud sikaran sanasawa so parehon walaan na agkanepegan a “grasya na bilay.” (1 Pedro 3:7) Nepeg a tandaan na kaasawaan a lalaki a say katooran na sakey a too so mabmabli ed imaton na Dios, aliwan say pagmaliw a laki odino bii.
8. (a) Panon a say asawan laki a ‘mangaaro ed asawa ton dili et aaroen toy dilin laman to’? (b) Say pagmaliw a “saksakey a laman” so mankabaliksan na anto parad asawan laki tan bii?
8 Ibabaga na Biblia a say asawan laki a ‘mangaaro ed asawa ton dili et aaroen toy dilin laman to.’ Lapud say asawan laki tan asawan bii et “aliwa la ran duara, noag saksakey a laman,” unong ya impabitar nen Jesus. (Mateo 19:6) Kanian nepeg a sikaran dua labat so manggayaga ed seksual ya interes dan dua. (Uliran 5:15-21; Hebreos 13:4) Nagawaan itan na sanasawa no peneken dan dua iray pankaukolan na balang sakey. (1 Corinto 7:3-5) Makatantanda so panonot ya: “Anggapo ni toon amusol ed laman ton dili; noag ingen sikato so taganoen to tan pablien to.” Saray kaasawaan a lalaki so kaukolan a mangaro ed kaasawaan dan bibii no panon ya aaroen da so inkasikaran dili, a tandaan dan sikara so walaan na eebatan ed ulo ra, si Jesu-Kristo.
9. Anton kalidad nen Jesus so abitla ed Filipos 1:8, tan akin a satan a kalidad et nepeg ya ipanengneng na kaasawaan a lalaki ed kaasawaan dan bibii?
9 Sinalita nen apostol Pablo so nipaakar ed “matamoy a panangaro nen Kristo Jesus.” (Filipos 1:8, NW) Say inkamatamoy nen Jesus et makaparepreskon kalidad, a makapasagyat ed bibii a nagmaliw a babangatan to. (Juan 20:1, 11-13, 16) Pipirawaten met na saray kaasawaan a bibii so matamoy a panangaro na kaasawaan dan lalaki.
SAKEY YA EHEMPLO PARAD KAASAWAAN A BIBII
10. Anton ehemplo so intarya nen Jesus parad kaasawaan a bibii?
10 Say pamilya et sakey ya organisasyon, tan nakaukolan so sakey ya ulo pian mauksoy so ikurang na satan. Anggan si Jesus et walay pampapasakopan to bilang Ulo to. “Say ulo nen Kristo [et] say Dios,” a singa say “ulo na balang bii say laki.” (1 Corinto 11:3) Say panagpasakop nen Jesus ed inkaulo na Dios so maabig ya ehemplo, lapud amin tayo so walaan na sakey ya ulo a nepeg a pampasakopan.
11. Anto so nepeg ya ugali na asawan bii ed asawa to, tan anto so nayarin magmaliw ya epekto na kondukta to?
11 Nalilingo iray ag-ayadyarin lalaki tan mabetbet et aliwan tanton napanuliranan ya ulo na pamilya. Anto sirin so nepeg a gawaen na asawan bii? Agto nepeg a melmelagen so nagagawaan na asawa to odino samsamen so inkaulo to. Nepeg a nodnonoten na asawan bii a diad pakanengneng na Dios et importantin tuloy so mauyamo tan mareen ya awawey. (1 Pedro 3:4) Diad pangipatnag to ed satan ya awawey, mainomay ton nipanengneng so maridios a panagpasakop, anggan diad mairap iran kipapasen. Niarum ni, oniay ibabaga na Biblia: “Say asawan bii nepeg ton takotan [odino respetoen a maong] so asawa to.” (Efeso 5:33) Balet panon to no say asawa to et agmangawat ed si Kristo bilang Ulo to? Oniay impaseseg na Biblia ed saray kaasawaan a bibii: “Sikayo’ran asawan bibii, tuloken yo komon so saray dilin kaasawaan yo; pian, saray agmanisia [ed] salita napatulok ira ya andi salita, lapud maong a panagbilay na asawa ra; no umamengen da so masimpit a panagbilay yo, a sikato so sitatakot” odino, walaan na aralem a panagrespeto.
12. Akin ya aliwan makapuy so marespeton pangibalikas na asawan bii ed saray opinyon to?
12 Mananisia man odino andi so asawa to, nipanengneng na asawan bii so panagrespeto no mataktika ton ibabalikas so opinyon to a midumaan ed asawa to. Nayarin duga so opinyon na asawan bii, tan say interon pamilya so nagunggonaan no sikato so dengelen na asawa to. Anggaman ag-inmabobon si Abraham sanen angisuheri so asawa ton si Sara na praktikal a solusyon ed sakey a problema na sankaabungan da, oniay imbaga na Dios ed sikato: “Dengel ka ed boses to.” (Genesis 21:9-12) Siempre, no say desisyon na asawan laki et agmisumlangan ed ganggan na Dios, ipanengneng na asawan bii so panagpasakop to diad panuporta ed satan.
13. (a) Anto so ipapaseseg na Tito 2:4, 5 a gawaen na de-asawan bibii? (b) Anto so ibabaga na Biblia nipaakar ed pansian tan pandiborsyo?
13 Diad panumpal to ed betang to, baleg so nagawaan na asawan bii diad pangasikaso ed pamilya. Alimbawa, ipapabitar na Biblia a saray de-asawan bibii et ‘aroen da so saray kaasawaan da, aroen da iray anak da. A mankalakal ira, malinis ira, maasikaso ra ed abung, makuli ra, pauleyan ira ed saray asawa ra a dili.’ (Tito 2:4, 5) Say asawan bii tan ina ya onkikiwas ed ontan a paraan so makagamor na magnayon a panangaro tan respeto na pamilya to. (Uliran 31:10, 28) Balet, lapud say panangasawa et pantekep na duaran ag-ayadyarin indibidual, walaray mairap a kipapasen a nayarin manresulta ed pansian odino pandiborsio. Aabuloyan na Biblia so pansian diad pigaran kipapasen. Ingen, say pansian so agnepeg a leglemewen, lapud oniay insimbawa na Biblia: “Say bii agmisian ed asawa to . . . ; tan say laki agto kaindanen so asawa to.” (1 Corinto 7:10, 11) Tan say Makasulatan a basiyan labat na pandiborsio et say pakapilawanan na sakey ed saray kapareha.
AYADYARIN EHEMPLO PARAD ATATENG
14. Panon so impantrato nen Jesus ed saray ugugaw, tan anto so nakaukolan na ananak ed atateng da?
14 Angipatnag si Jesus na naspot ya ehemplo parad atateng no panon dan tratoen iray ananak da. Sanen saray angkekelag ya ugugaw et aamperen na arum pian agmakaasingger ed si Jesus, oniay inkuan to: “Paulyan yo so saray angkekelag ya ugugaw ya ondago ed siak; agyo ra sebelan.” Ibabaga na Biblia ya “inala to ra ed saray taklay to, tan benendisyonan to ra, ya intapew to so saray lima to ed sikara.” (Marcos 10:13-16) Lapud angigana na panaon si Jesus parad saray angkekelag, agta ontan met so nepeg mon gawaen ed dilin ananak mo? Nakaukolan da so dakel a panaon mo, ya aliwan daiset labat. Nakaukolan a mangigana ka na panaon ed pambangat ed sikara, lapud satan so ingganggan nen Jehova a gawaen na saray atateng.
15. Anto so nagawaan na atateng pian naprotektaan iray ananak da?
15 Diad lalon iyuuges na sayan mundo, nakaukolan na ananak so proteksion na atateng da manlapud totoon manasalin mamasakit ed sikara, a singa saray managbiktima ed seksual a paraan. Nonoten pa so impanprotekta nen Jesus ed saray babangatan to, a maaro ton tinawag ya “angkekelag ya ananak.” Sanen sikato lay erelen tan pateyen, si Jesus et nanremedyo ni pian makabatik iray babangatan to. (Juan 13:33, NW; 18:7-9) Bilang ateng, nakaukolan ya alerto ka ed saray pakana na Diablo a mamasakit ed saray angkekelag nin ananak mo. Nakaukolan a pasakbayan mo la ra. * (1 Pedro 5:8) Mas alodloor natan so kapeligroan ed pisikal, espiritual, tan moral a kaligenan da.
16. Anto so naaralan na atateng ed paraan na impideneng nen Jesus ed ag-inkayadyari na saray babangatan to?
16 Diad samay labi sakbay na impatey nen Jesus, nankokolkol iray babangatan to no siopa so manunaan ed sikara. Imbes a pampasnokan to ira, si Jesus so maaron amaseseg ed sikara diad panamegley na salita tan alimbawa to. (Lucas 22:24-27; Juan 13:3-8) No sakey kan ateng, sarag mo kasin tumboken so ehemplo nen Jesus sano ipepetek mo iray ananak mo? Tua, nakaukolan da so disiplina, balet nepeg a gawaen itan ed “dugarugan paraan” tan agbalot gagawaen itan tekep na sanok. Maseguron agmo labay so bengatbengat a mansalita a “singa saray kisaksak na kampilan.” (Jeremias 30:11, NW; Uliran 12:18) Say disiplina so nepeg a gawaen ed paraan a natalosan na anak mo a talagan manepeg itan.
SAKEY A MODELON ALIGEN NA ANANAK
17. Diad antoran paraan ya impanengneng nen Jesus so naspot ya ehemplo parad saray ananak?
17 Wala kasi so naaralan na saray ananak ed si Jesus? On, wala! Diad mismon alimbawa to, impatnag nen Jesus no panon ya unoren na ananak so atateng da. Inkuan to: “Unong na imbangat na Ama ed siak, salitaen ko.” Insan inyarum to ni: “Gawaen ko lawas so saray bengatla a makapaliket ed sikato.” (Juan 8:28, 29) Si Jesus so matulok ed mangatatawen ya Ama to, tan ibabaga na Biblia a nepeg ya unoren na ananak so atateng da. (Efeso 6:1-3) Anggaman ayadyarin ugaw nensaman si Jesus, inunor to so ag-ayadyarin atateng to, si Jose tan Maria. Satan so seguradon amawala na liket ed kada membro na pamilya nen Jesus!
18. Akin a naynay ya inunor nen Jesus so mangatatawen ya Ama to, tan siopa so manliket sano unoren na ananak so atateng da?
18 Wala ta iray paraan a naalig na ananak si Jesus ta pian napaliket da so atateng da? Tua a no maminsan et saray kalangweran so nayarin nairapan a mangunor ed atateng da, balet satan so labay na Dios a gawaen na ananak. (Uliran 1:8; 6:20) Si Jesus so naynay ya angunor ed mangatatawen ya Ama to, anggan ed mairap iran kipapasen. Aminsan, sanen wala so mair-irap a pagagawa na Dios ed si Jesus, oniay inkuan to: “Yarawim so saya a kopa [sakey a kakaukolanen] ed siak.” Balet, ginawa nen Jesus so ingganggan na Dios, lapud inisip to ya amta nen Ama to so sankaabigan parad sikato. (Lucas 22:42) Diad panaral na ananak a magmaliw a matulok, napaliket dan maong so atateng da tan say mangatatawen ya Ama ra. *
19. (a) Panon a tutuksoen nen Satanas so ananak? (b) Anto so nayarin epekto ed atateng no say ananak da et manggawa na mauges?
19 Si Jesus so tinukso na Diablo, tan segurado itayo a tuksoen to met iray kalangweran a manggawa na makapuy. (Mateo 4:1-10) Uusaren nen Satanas a Diablo so panagdesdes na saray kalimog, a mairap a resistian. Importante sirin ya agmiuulop so ananak ed saray manggagaway-mauges! (1 Corinto 15:33) Say marikit nen Jacob a si Dina so akiulop ed saramay agmandadayew ed si Jehova, tan nansumpal itan ed dakel a problema. (Genesis 34:1, 2) Isipen pa so sakit na linawa a nalikna na pamilya sano walay kapamilyaan da a nalanor ed seksual ya imoralidad!
SAY IMPORTANTIN SENGEGAN NA LIKET NA PAMILYA
20. Ta pian napanggayagaan so maliket a bilay na pamilya, anto so nepeg a gawaen na kada membro na pamilya?
20 Mainomay a naresolbi iray problema ed pamilya sano iyaaplika so simbawa na Biblia. Diad tua, say pangiyaplika ed satan a simbawa so importantin pansengegan na liket na pamilya. Kanian sikayoran kaasawaan a lalaki, aro yoy asawa yo, tan trato yo ra a singa ed impantrato nen Jesus ed kongregasyon to. Sikayoran kaasawaan a bibii, manpasakop kayo ed inkaulo na asawa yo, tan alig yo so alimbawa na napanuliranan ya asawan bii ya adeskribe ed Uliran 31:10-31. Atateng, ipasal yo ray ananak yo. (Uliran 22:6) Sikayoran kaamaan, idaulo yo odino ‘uleyan yo so abung yon dili.’ (1 Timoteo 3:4, 5; 5:8) Tan sikayoran ananak, unor yo iray atateng yo. (Colosas 3:20) Anggapo so ayadyari ed pamilya, lapud amin et nalilingo. Kanian magmaliw a mapaabeba tan manpeperdonaan ed sakey tan sakey.
21. Antoray alay abig ya ilalo ed arapen, tan panon itayon nawalaan na maliket a bilay na pamilya natan?
21 On, akasulat ed Biblia so dakerakel a makanakanan simbawa tan panamilin nipaakar ed bilay na pamilya. Niarum ni, sikatayo so ibabangat na satan nipaakar ed balon mundo na Dios tan say mangaraldalin a paraiso a panayaman na maliket a totoon mandadayew ed si Jehova. (Apocalipsis 21:3, 4) Alay abig ya ilalo so walad arapen! Anggan natan et nawalaan itayo lay maliket a bilay na pamilya diad pangiyaplika ed bilibilin na Dios a naromog ed Salita to, say Biblia.
^ par. 15 Say tulong pian naprotektaan so ananak et naromog ed kapitulo 32 na libron Manaral Manlapud Sankamaongan a Managbangat, ya impalapag na saray Tasi nen Jehova.
^ par. 18 No walay iganggan na ateng ed anak a misumlangan ed ganggan na Dios, manepeg labat ya ag-ontulok so anak.


text: 1Si Saulo, balet, itutuloy toy getma ton manaktakot tan mamatey ed saray disipulo na Katawan. Linmad Pangulon Pari, 2tan kinmerew na saray sulat a para saray sinagogad Damasco, pian no makalmod man na saray mananombuk ed Dalan et naerel to ra—bibii man o lalaki—tan niakar to rad Jerusalem. 3Linma lan mamaarap ed Damasco si Saulo. Nen asingger lad siudad, biglan walay silew a nanlapud tawen tan kinmidyam ed kaliber-liber to. 4Apaktak tan nipasobsob ed dalin, insan nadngel toy bosis a nankuan ed sikato, "Saulo, Saulo, akin et papairapen mo ak?" 5"Siopa ka, Katawan?" tepet to. Inmebat imay bosis, "Siak si Jesus a papairapen mo. 6Alagey ka tan loob kad siudad, ta diman nibagay nepeg mon gawaen." 7Tinmonda ray kakaiba nen Saulo tan ag ira akaskasel. Nadngel da met imay bosis, balet anggapoy toon anengneng da. 8Inmalagey si Saulo. Nen inmorikat to ray mata to ag makanengneng, kanyan intabin da ya anggad Damasco. 9Taloy agew ya ag makanengneng tan leleg na sarayan agew, ag angan odino inminom. 10Diad Damasco, walay sakey a disipulon manngaray Ananias. Pinmayawar ed sikatoy Katawan tan inkuanto, "Ananias!" "Wadya ak, Katawan," ebat to. 11Intuloy na Katawan ya inkuan, "Lakad kinen Judas a say abung to et walad kalyin tatawagey Maptek, tan tepet mo so sakey a lakin taga Tarso a manngaray Saulo. Mampipikasi ed sayan oras. 12Diad sakey a payawar, anengneng to kan linmoob ed kawalaan to, tan intapew mo ray limam ed sikato pian makanengneng lamet." 13Inmebat si Ananias, "Katawan, amayamay lay akadngelan ko na nipaakar ed sayan too. Agaylay oges konoy ginawa tod saray totoom ed Jerusalem. 14Walay awit ton pakayarin nanlapud saray manonan papari, tan linma diad Damasco a mangerel ed amin ya ontatawag ed ngaran mo." 15Balet inkuan na Katawan ed sikato, "Laka la, ta sikatoy pinilik a manlingkur ed siak. Sikatoy mangipaamtay ngaran ko ed saray Hintil, saray arari, tan saray totood Israel. 16Ipanengneng kod sikatoy amin a nepeg ton nasagmak a kairapan lapud siak." 17Linma sirin si Ananias, linmoob ed abung, tan intapew to ray lima tod kinen Saulo. "Agin Saulo," inkuanto, "imbaki ak dia na Katawan, say dilin Jesus a nampanengneng ed sikad dalan nen oonla ka dia. Imbaki to ak dia, pian makanengneng ka lamet tan napano kay Ispiritu Santo." 18Kabebekta walay apagpag a singa ra siksik a nanlapud saray mata to, tan akanengneng lamet. Inmalagey tan nampabinyag. 19Kasumpal ton angan, pinmawil so gendat a biskeg to. Pigay agew ya akilkilay Saulo ed saray disipulo dimad Damasco. 20Linmoob ed saray sinagoga tan nampupulong a tampol na nipaakar ed kinen Jesus. "Sikatoy Anak na Dios," inkuanto. 21Mankelaw ya amin iray akarengel ed sikato tan inkuanda, "Aliwa tan sikato ya may mamapairap dimad Jerusalem ed saray ontatawag ed sayan ngaran? Ag ta linma dian mangerel ed sikara, insan to ra iyakar ed saray manonan papari?" 22Balet lalon magmamaliw a makapanyari so pampupulong nen Saulo. Diad abig na panamaneknek to a si Jesus et sikatoy Cristo, ag makaebat iray Judion manaayam ed Damasco. 23Kalabas na amayamay ya agew, nampapaknaan na saray Judio a pateyen day Saulo, 24balet akabatan to man a getma ra. Labi-agew dan binantayan so puirtay siudad, pian napatey da. 25Balet aminsan a labi, saray disipulo to inlogan dad sakey a tiklis si Saulo, insan diad sakey a bongaw inleksab dad biek na padir. 26Linmad Jerusalem si Saulo. Labay toy miolup ed saray disipulod man, balet ag da panisiaan a sakey lan disipulo, tan antakot ira inged sikato. 27Kanyan inibaan nen Bernabe ya inyakar ed saray apostol. Insalaysay tod sikara so impakanengneng nen Saulo ed Katawan tan say impitongtong na Katawan ed sikato nen walad dalan. Insalaysay to met so sebeg nen Saulo a nampupulong ed Damasco diad ngaran nen Jesus. 28Nagmaliw sirin a kaibiba ray Saulo ed Jerusalem, tan agaylay sebeg ton nampupulong diad ngaray Katawan. 29Akitongtong met ed saray Judion mansasalitay Grigo tan akisangsangan ed sikara, balet labay dan pateyen. 30Nen naamtaan ya na saray agagi, inyakar dad Cesarea, insan da pinapawil ed Tarso. 31Kanyan awalaay kareenan so iglisia ed intiron Judea, Galilea tan Samaria; binmiskeg tan binmaleg lapud tulong na Ispiritu Santo, tan nambilay a sigagalang ed Katawan. 32Linmay Pedro ed nandoroman pasen. Aminsan, linman binmisitad saray totooy Dios a walad Lida. 33Akarumog dimay sakey a lakin paralitiko ya ag la ombabangon a waloy taon. Eneas so ngaran to. 34"Eneas," inkuanen Pedro, "paabigen ka nen Jesu-Cristo. Bangon ka tan sinup moy dokulan mo." Binmangon a tampol si Eneas. 35Anengneng na amin a manaayam ed Lida tan Saron si Eneas kanyan anisia rad Katawan. 36Diad Jope wala met so sakey a biin mananisia a manngaray Tabita. (Diad salitay Grigo say ngaran to Dorcas, ya "sakey ya ulsa" so labay ton ibaga.) Anggapo lay arum a gagawaen to no ag say panggawa toy kamaungan tan panulong tod saray mairap-bilay. 37Diad saraman ya agew nansakit tan inatey. Kasumpal dan nilinisay bangkay to, inyan dad kuarto ed tagey. 38Asingger so Jope ed Lida, kanyan nen nadngelan na saray disipulod Jope a walad Lida si Pedro, angibaki ray duaran totoo tan papaibaga ra, "Mila ka karin tampol ed sikami." 39Akilan tuay Pedro ed sikara. Kasabi to, inyakar dad samay kuarto ed tagey. Saray balon bibiin mannangnangis, minokut day Pedro, tan impapanengneng dad sikato ray kolibemben tan, kawekawes a ginagawa nen Dorcas nen mabilay ni. 40Pinapaway nen Pedro ran amin, insan nantalimukor a nampikasi. Inarap to may bangkay, insan inkuanto, "Tabita, bangon ka!" Minmorikat, et nen anengneng toy Pedro, inmirung. 41Binembenan nen Pedro ray lima to tan inibaan ton inmalagey. Tinawag to natan ira may mananisia tan saray bibiin balo, tan inyarap tod sikaray Dorcas a mabilay la. 42Kinmayat yan agawa ed intiron Jope, kanyan amayamay so anisiad Katawan. 43Nambayag dimay Pedro ed Jope, tan akipundod kinen Simon a managkurti na katat.


text: 1Mekakua nga Teofilo, kan ya unna nga turak ku, kinahik ya me-annung kan ngammin nga kinikkingngua y Jesus en ya netuttuldu na namegafu kattu gafagafu na 2panda kan ya algaw nga nepaggutun na kan langit. Kallie ya nepaggutun na, megafu kan ya paka-awayya ya Espiritu Santo, hinnian/asan nemandu na kan ya apostol na ira nga pinili na. 3Kabalin ya nekapatay na, kan aru nga pamakurug, nepasingan na kan ira nga nagginnolay iggina. Kan appattafulu kan algaw, naming aru nga nappasingan iggina kan ira, en kinahi na ya me-annung kan ya appatul y Afu Dios. 4Kan missa nga narammung da, kannia akkipangan na kan ira, kunna nga nangimandu kan ira, "Mari nu mapanaw kan ya siudad ya Jerusalem, gafu ta taronan nu ya netabba y Ama nga dana kinahik kan ikayu. 5On, gafu ta kattun, danum ya namawtisowan y Juan, ngam kan pia nga algaw, mabawtisowan kayu kan Espiritu Santo." 6Kannia nepaggarammung manin ya apostol na ira, kunda nga namovut kan iggina, "Afu, itolim kazze/pano sangaw kan ya totolay ya Israel ya pappatulan da pe laman?" 7Kunna nga siminabbag, "Mari mepangngat nga mammuan nu ya tiempo onu ya orat nga sinunnak ya Ama kan ya paka-awayya na pe laman. 8Ngam meddannan kayu kan pakapangngua so nu umang ya Espiritu Santo kan ikayu, en ikayu ya testiguk kan ya totolay kan Jerusalem en kan ya interu probinsia ya Judea en ya Samaria, en addet kan ya pamandanan ya lusak." 9Kattu nakahi na ira yan, minutun iggina kan langit nga aggasinnan da, en sinallabban ya isa nga kunam iggina, en mari ra nasingan ngin. 10Kannia aggasirung da peba kan langit kannia aggutun na, gavvat nga hinnian/asan dua nga lallaki nga nassinnun kan furaw nga nanadag kan ya bikat da. 11Kunda nga namovut, "Lallaki nga taga Galilea, ka-am ta aggatadag kayu peba laman nga inni-innan nu ya langit? Nay nga Jesus nga napanaw kan ikayu nga minutun kan langit, manoli nattaruk kan kagitta ya nepaggutun na kan langit nga nasingan nu." 12Sangaw, pinanawan ya disipulo ira ya Bakulud Olivo, en nattoli ra kan Jerusalem nga maturuk kan tangakilometro ya karayyu na. 13Kattu nakalabbet da kannay, minunek da kan ya kuarto kan ya utun nga paddianan da. Ya hinnian kannay, ira Pedro, Juan, Santiago, Andres, Felipe, Tomas, Bartolome, Mateo, Santiago nga anak y Alfeo, Simon nga patriota, en y Judas nga anak ya tanakkuan nga Santiago. 14Ira ngammin en y Maria nga ina y Jesus en ya dudduma/karruan peba nga babbay en ya lallaki nga wawwahi y Jesus pay, kanakanayun nga nattangesa ra nga naddasal. 15Kan isa kan ira nay nga algaw, narammung ya mangurug ira kan y Jesus nga mammatut se duafulu ya karu ra. Nanadag y Pedro kan ya paratubangan da, en kunna nga nakkahi, 16"Wawwahik ira, fersadu ya nekatumpal ya nepeturak kattun ya Espiritu Santo nga neturak y David kan ya Sagrado nga Turak nga me-annung kan y Judas nga nangigiya kan ya totolay nga nangaresta kan y Jesus. 17Isa iggina kattun kan ikami, en isa iggina nga napili kan yaw nga trabahu para kan y Afu Dios." 18(Ya kuartu nga tandan na kan ya narakat/napot nga kiningngua na, negatang kan koman. Kallie ya nekagatang na, natanag/nakabok iggina, en nabattak ya sinay na, en newartak ngammin ya hinnian kan ya unag ya baggi na. 19Ngammin ya maddian ira kan Jerusalem, nammuan da yan. Gaggafen, nginahanan da yan nga koman kan Akeldama nga, ya kebalinan na kan ya perergo ra, koman daha.) 20Nassige y Pedro nga kunna nga nakkahi, "On, gafu ta neturak y David kan ya Salmo ira nga kunna, 'Pare zinan ta madiha ya balay na, En pare zinan ta awan nga maddian kannay.' Neturak na pay nga kunna, 'Pare zinan ta hinnian manali kan iggina kan ya trabahu na para kan y Afu Dios.' 21Gaggafen, kan ya lallaki nga ne-evulun kan ikami kan ngammin nga tiempo nga nepangngivuluvulun y Afu Jesus kan ikami, 22namegafu kannia nepammawtiso y Juan kan iggina addet kan ya algaw nga nepaggutun na kan langit, mawag kan hinnian isa nga mabbalin kan testigu kan kagitta mi kan ya nepagginnolay na." 23Sangaw, nangisuhiri ra kan dua, y Jose nga ne-ammawan/nengahanan kan Barsabas en kan Justo, en y Matias. 24Kunda nga naddasal, "Afu, ammum ya giffutuan mi ngammin. Ipasingan mu gafen kan ikami nu innia kan ira yaw nga dua ya pinilim, 25tase iggina ya tali y Judas kan yaw nga trabahu en ka-apostol nga linikuran na nga minang kan ya lugar nga kepangngattan na." 26Sangaw, rinifa ra nu innia kan ira nga dua, en y Matias ya napili nga manali kan y Judas nga metadday kan ya mafulu se isa nga apostol ira.


text: 1Hapa--eg, ma--in akon nakit ya mihay anghil ya ampag-aypà ya nangibat ha katatag-ayan ha kama-inan nin Diyos. Oligtan nay mihay malhay ya tikalà kateng sosi̇̀ nin poltan palako ha dogal ya ayin anggay kalale--an. 2Dinakep na baytoy dragon biha na binalol. Habaytoy dragon ay ayin kanayon no alwan hatoy mato--an otan ya hi Satanas ya Dyablo. Hiya ay nakabalol nin lo--ob maliboy ta--on. 3Hatoy anghil ay intapon na hi Satanas do ha dogal ya ayin anggay kalale--an biha na hinar--an, boy hay pinanarà na nin habayto ay impadtah na emen ahè malo-atan. Ha ombayro, hi Satanas ay ahè makaloko nin tawtawo ha nawnasyon nin lo--ob maliboy ta--on. Pangalabah nin maliboy ta--on, hi Satanas ay ka-ilangan palwahan nin amò ya pana--on. 4Hapa--eg, nakakit ako nin tawtrono ya hay naka-iknò bayro ay binyan nin karapatan manosga nin tawtawo. Hay nakit ko et ay kawkalolowa nin tawtawoy pinati nin banà ha pamapteg la nin tongkol koni Pangino--on Hisos boy pangi-aral la nin Halità nin Diyos. Hila bayto ay ahè nipanhomamba do ha kapapalimoy ayop o ha ribolto nin habayto. Hay waweng la o gamet la ay agla impamarkawan nin markan habaytoy kapapalimoy ayop. Habaytoy tawtawo ay biniyay oman ta mamo--on hila nin lo--ob maliboy ta--on kalamo la hi Pangino--on Hisokristo. 5Hay pamiyay oman konla ay habaytoy ka-ona-onawan pamiyay oman nin tawtawoy nikati. Hay kanayon ya nikati ay ahè biyayen oman anggan ahè malabah ya maliboy ta--on. 6Hay makalamo do ha ka-ona-onawan biyayen oman ay makalmà boy hila ay ginawà nin Diyos nin ayin kapintasan. Aghilayna mapalamo ha tawtawoy mipalako ha ayin anggay kaparosawan ya an-ingaten ikalwan kamatyan. Hila ay pawpari̇̀ nin Diyos boy ni Pangino--on Hisokristo. Mamo--on hila nin maliboy ta--on nin kalamo ni Pangino--on Hisokristo. 7Pangalabah nin maliboy ta--on, hi Satanas ay palwahan. 8Lomwah ya pon bayro ha pinangipirisowan kona, ta hay gaw--en na ay lokowen nay Gog boy Magog ya hay labay totolen ay tawtawo ha kaganawan nasyon ha apat ya parti nin babon lotà. Tiponen hila ni Satanas ta kalamowen na hilan makilaban ha Diyos. Hay kalak--an la ay bilang kalakè kapati--an ha ambay dagat. 9Mikakatak hila ha babon lotà ta palibotan lay siyodad ya anlabiyen nin Diyos, hatoy siyodad ha kama-inan nin hatoy nag--in tawtawo na. Piro ma--in apoy ya mag-aypà ya mangibat ha katatag-ayan ha kama-inan nin Diyos ta habaytoy apoy ya mangapò konla. 10Hapa--eg hi Satanas ya nanloko konla ay itapon ha manliyobliyob ya deket nin apoy asopri ya emen kalawang dagat. Habayto simpri ya dogal ya pinangitaponan nin hatoy kapapalimoy ayop kateng hatoy alwan peteg propita. Bayro hila pa-irapan allo yabi anggan makakanoman. 11Hapa--eg, nakit koy malhay ya mapoti̇̀ ya trono boy hatoy naka-iknò bayro. Hay langit boy lotà ay napanew ha arapan na boy agana makit. 12Ha arapan nin habaytoy trono ay nakit koy naka-ireng ya nikati hin hato, mag--in mangalhay ya pagkatawo boy alwa. Ma--in lawlibroy nilo-atan kateng hatoy libroy an-ingaten libro nin biyay ya pinangiholatan ngawngalan nin tawtawoy binyan biyay ya ayin anggawan. Bayro ha lawlibro ay nakaholat ya gawgawà nin tawtawo hin angkabiyay hila ha babon lotà. Habaytoy gawgawà la ya nakaholat ya panosgawan konla. 13Hapa--eg hatoy nikati ha dagat kateng ha lotà ya hay kawkalolowa ay anti ha an-ingaten Hadis ya dogal nin nikati ay nipanlomwah. Balang miha konla ay hinosgawan kompormi ha ginawà la hin angkabiyay hila ha babon lotà. 14Hapa--eg hay kamatyan boy hatoy an-ingaten Hadis ya dogal nin nikati ay intapon ha manliyobliyob ya deket apoy ya emen kalawang dagat. Habayti ya an-ingaten ikalwan kamatyan. 15Hinoman ya hay ngalan na ay ahè nakaholat ha libroy an-ingaten libro nin biyay ya pinangiholatan ngawngalan nin tawtawoy ma--in biyay ya ayin anggawan ay intapon ha manliyobliyob ya deket apoy ya emen kalawang dagat.


text: 1Ya laman hên hata hulat, ay yabay ya Mangêd ya Habi tungkol kan Apo Jesu-Cristo, ya Anak ni Apo Namalyari. 2Habaytsi ay nag-umpisa hên nanupad hên hulat lan mámipamwang hên an-ipaihip kanla ni Apo Namalyari, ya wanan Kahulatan, “Iutoh ko ya mihay muna kamo, ya mangil-an hên danan mo. 3Hiyay ampan-angaw ha logal ya kabalah-balahan, ya wana kanlan kal-atan ya naka-tsipon, ‘Il-an yoy nakêm yo ha pamanlumatêng hên Panginoon, Ya nanad ha pamil-an hên dann ha pamanlumatêng hên mihay matag-ay ya manungkulan.’ ” 4Natupad ya habayto hên nakalatêng hi Juan Bautista hên namipamwang kanlan dinumani kana ha Ilog Jordan, ha logal ya kabalah-balahan, ya dapat lan paghêhêan hên talibatokan ya pamanyag kasalanan, bayo dapat pabawtismo hila, haka patawarên hila bayto ni Apo Namalyari. 5Kal-atan lan taga-Jerusalem, haka kaatag pon ya logal ha probinsyan Judea, ay dinumani kan Juan. Inamin haka inhuko lay kasalanan la, bayo nagpabawtismo hila kana ha Ilog Jordan. 6Hi Juan ay nakatakop hên dyag ha habot hên kamelyo, haka ya tagkêh na ay dyag ha balat. Ya angkênaên na ay doron haka main bayron pulot panilan ya an-inêmên na. 7Panay nan an-ipamwang ya êmên di, “Ya lumatêng ya Mesias, ya Cristo, ya impangakon Mámiligtas ya pinili ni Apo Namalyari hên mamaala, ay makapangyarihan kangko. Agyan mangokal hên hêêl pag-apin bitsih na, ay ayn akon karapatan ta matag-ay ya tungkulan na. 8Hikoy ampamawtismo kamoyu ha lanêm, noa, hiyay mamawtismo kamoyu ha Espiritu ni Apo Namalyari.” 9Hên habayto, ay nilumatêng hi Apo Jesus, ya ubat ha balayan Nazaret ha probinsyan Galilea, ta nagpabawtismo ya kan Juan ha Ilog Jordan. 10Hên inumawah ya ha lanêm, ay nahêlêk ni Apo Jesus ya langit ya biglan nagloat, haka inumaypa kana ya Espiritu ni Apo Namalyari hên nanad ha mihay pati-pati. 11Haka main habi ya ubat ha langit, ya wana, “Hika ya panlugurên kon Anak ya ampamahigla kangko.” 12Pangayari yan nagpabawtismo hi Apo Jesus, ha Ilog Jordan, ay tampol yan impabita hên Espiritu ni Apo Namalyari ha logal ya kabalah-balahan. 13Atsi ya bayro hên apatapo ya allo, hên antuksoên ni Satanas, noa, a ya napatukso. Main bayron mangahilêb ya ayop ya kalamo na, noa, main anghel ya nipanawop kana. 14Hên nakakulung yay na hi Juan Bautista, ay nag-orong hi Apo Jesus ha probinsyan Galilea, ta impamwang na bayro ya Mangêd ya Habi ya ubat kan Apo Namalyari. 15Impamwang na, ya wana, “Nilumatêng ya panaon ya intakda ni Apo Namalyari, haka marani ya pamanlokop na, kabay paghêhêan yon talibatokan ya pamanyag kasalanan, haka maniwala kaw ha Mangêd ya Habi!” 16Ha pammita ni Apo Jesus ha laylay hên Dagat-dagatan hên Galilea, ay nahêlêk nay loway mikapotoh pohêl, ya magdadakêp hên kênan lanêm, ya hi Andres haka hi Simon, ya ambanhagan lan Pedro. Hila ay ampayhabwag hên lambat ha lanêm, ta ampandakêp hila dayi hên kêna. 17Hinabi na kanla, “Makihonol kaw kangko, ta daygên kataw hên mámipakarani hên tawo kangko, ta êmên hila maniwala.” 18Tampol lan imbalag ya lambat la, ta nakihonol hila kana. 19Ha pammita lan Apo Jesus ha laylay hên lanêm, ay nahêlêk na ya maának ni Zebedeo, ya hi Santiago haka hi Juan ya ampamitoyo hên lambat la, bayro ha bangka la. 20Tampol nan hinagyat hi Santiago haka hi Juan hên makihonol kana. Imbalag lay tatang la ha bangka hên kalamoy pan-upaan la ha pamandakêp kênan lanêm, ta nakihonol hila etaman kan Apo Jesus hên nanad kan Simon haka Andres. 21Nilumatêng hilan Apo Jesus ha balayan Capernaum. Ha allon pamagsimba, ay nanoro ya bayro ha sinagoga la. 22Naubuh hilan nag-êpapah ha panoro na, gawan ya panoro na, ay nanad panoro hên main tungkulan, alwan nanad ha panoro lan mánoron Kautuhan ni apo Moises. 23Bayro ha sinagoga, ay main lalaki ya hinapatan hên narawak ya a angkahêlêk. Nan-angaw ya hinumapat kana, ya wana, 24“Jesus ya taga-Nazaret, hinoy ampakiêmênan mo kannaên? Labay mo kay hên parusaan? Muwang ko no hino ka. Hika ya banal, ya ayn hinon kasalanan, ya in-utoh ni Apo Namalyari.” 25Hên nagilam ni Apo Jesus ya hinabi nan hinumapat kanan hatoy lalaki, ay hinabyanan na ya, haka na ya impaplag, ya wana, “Paan kan maglabak! Mag-alíh ka ha hinapatan mo!” 26Intumba ya lalaki hên hatoy hinumapat kana, haka na ya imbuwad-buwad, bayo nag-alíh ya kanan lalaki hên ampan-angaw. 27Nag-êpapah hilay atsi bayro, ta nihahabi hila, ya wanla, “Hino ya magkatoroan hên hatsi? Mihay bayoy toro lawêh! Nag tungkulan haka kapangyarihan ya pami-utoh nan paypaplag hên nangarawak ya a angkahêlêk ya hinumapat ha tawo.” 28Habaytoy dinyag ni Apo Jesus, ay tampol nibahwag ha boon probinsyan Galilea. 29Pamakaawah ni Apo Jesus ha sinagoga, hên kalamo na hi Santiago, hi Juan, hi Simon Pedro haka hi Andres, ay nagpakha hila ha bali lan Simon haka Andres. 30Nalatngan lay ampo ni Simon, ha papag, hên main hadyay omot. Kabay pinikihabi la kan Apo Jesus ya paalihên nay omot nan habaytoy bakêt, ya ampo ni Simon. 31Dinumani hi Apo Jesus kana, tinalan nay gamêt, ta impaimata na ya, haka naalíh ya omot na. Bayo namakan ya kanlan Apo Jesus. 32Hên ampinaboy nay allo, ay gintan la kan Apo Jesus ya nipaghakit, haka hilay hinapatan hên nangarawak ya a angkahêlêk. 33Nagtsipon ya boon balayan, ha ilwangan hên bali lan Simon. 34Namaalíh hi Apo Jesus hên hino-hino kay na hên ya hakit la, haka impaplag nay nangarawak ya a angkahêlêk ya hinumapat kanlan kaatag. A na hila pinaulayan hên maghabi, ya impaplag na, gawan muwang la, ya hiyay Anak ni Apo Namalyari. 35Dali allo pon, ay nammita yay na hi Apo Jesus ha mihay logal ya marayo ha tawo, ta nanalangin ya. 36Noa, hilan Simon ay ampanapol kana. 37Hên natapol la ya, ay hinabi la kana, ya antapolên la yan kal-atan. 38Noa, wana kanla, “Lakwên tamo pon ya balayan di ha mamalibot ha logal ya habaytsi. Dapat ko etaman hên ipamwang kanla ya Mangêd ya Habi ya ubat kan Apo Namalyari. Kabay atsi ko di.” 39Nanoro yay na ha mal-at ya sinagoga lan Israelita ha boon probinsyan Galilea. Namipaplag ya hên nangarawak ya a angkahêlêk ya hinumapat hên namahakit kanlan atsi bayro. 40Minghan hên main kal-atan ya nangamat kan Apo Jesus, ay main dinumani kana, ya mihay lalaki ya nag hakit ketong. Nandoko ya ha arapan ni Apo Jesus, ta wanan nakiingalo, “Panginoon, no kalabayan mo, ay paalihên moy hakit ko, êmên luminis ya lawini ko.” 41Naingalwan ya ni Apo Jesus, kabay impalunto ni Apo Jesus ya gamêt na kana, ta wana, “Labay kon paalihên ya hakit mo. Luminis ka!” 42Tambêng naalíh ya hakit na. 43Bayo in-utoh na ya ni Apo Jesus hên main panaad, ya wana, 44“Paan mo pon ipamwang ya hatsi ha hinoman. Pakha ka ha pari ta ipahlêk mo kana ya ayn kay nan ketong. Mantan kan maiparaya ha pamanhumonol mo ha utoh ni apo Moises, êmên paptêgan kanlan kaatag ya malinis kay na.” 45Noa, hên nammita ya, ay impamwang nay pamipaalíh ni Apo Jesus hên ketong na, kabay lalon nibahwag ya kapangyarihan ni Apo Jesus, haka gawan ha kal-atan ya mabay manggilam hên toro na, ay a yay na makahowên ha hinon balayan bayro, ta a na hila makwan matoroan hên mangêd. Kabay napaidi ya tana ha marayo ha balayan, êmbayro man, ay nilako la yan kal-atan ubat ha ayri man ya logal.