text:
Vous n'êtes pas connecté. Connectez-vous ou enregistrez-vous
Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana
1 Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Mer 21 Déc - 20:50
admin
Trobador !!
_________________
Tant d'annadas aviái somiat
Al mòble en kit crompat a But !
Mas en lo montant l'ai petat !
Ai, Cocut !
Pau DELERMÀS-FIGORNIÈR
2 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Mer 21 Déc - 21:43
Sokolovic
Trobador !!
3 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Mer 21 Déc - 22:00
admin
Trobador !!
Fau insistir.
_________________
Tant d'annadas aviái somiat
Al mòble en kit crompat a But !
Mas en lo montant l'ai petat !
Ai, Cocut !
Pau DELERMÀS-FIGORNIÈR
4 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Jeu 22 Déc - 0:24
Danís
Adjudant
Parten sus de las bonas basas, notadament quauquas unas que nos tochen de pres en tant qu'internautas occitans :
-La construccion e la mesa en linha d'un diccionari de referencia pan-occitan. Enfin podrem esvitar las trapelas de Panoccitan.org.
-La publicacion de queu diccionari. Un noveu "Tresaur dou Felibrige", version actualizada e normalizada sembla aura possibla, vist que lo conselh scientific ven de pertot en Occitània e es dubert a d'autras candidaturas.
-La centralizacion de totas las questions de lenga es fòrça utile per tot lo domeni de la creacion en occitan, o lo CPLO (espere que van chamnhar lo sigle) aurà un ròtle consultatiu. Tots los que fan daus films, daus libres, daus sites en occitan podràn damandar l'ajuda dau Conselh.
-Una granda dubertura. A l'encòp exteriora, vist que l'estudi de prefiguracion a estudiat las autras "academias" qu'existaven per las lengas minoritarias (quo es per quò que lo tipe daus bascos era aqui) e lor ajuda serà sollicitada. E interiora, en daissar una plaça a l'escritura mistralenca, per la quala lo Conselh podrà esser consultat tanben, en aver daus especialistas d'aquela grafia au dintre.
5 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Jeu 22 Déc - 10:42
Sokolovic
Trobador !!
Dàvid Grosclaude, conselhèr regionau d'Aquitània encargat de las lengas occitana e basca
E ben, de qu'es devengut lo Jeremias O. ?
Se que non... Tant mièlhs, perqué pas. La possibilitat de clarificar d'unei ponchs farà pas de mau. E puei simplifacrà lo trablh sus la wiki òc per exemple e lo fach que siegon plusiors empacha un ò dos pelucres de s'auto proclamar autoritat lingüistica ès Occitània.
Pasmens mi demandi una causa : Leis aranés van ti cambiar son biais catalan d'escriure lei pluraus feminins ? Saria bessai pas la mai marrida dei decisions que prendrian...
6 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Jeu 22 Déc - 14:05
Danís
Adjudant
7 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Jeu 22 Déc - 20:23
Marxelin
Occitan Warrior
La lenga occitana es a crebar, podèm pas dire lo contrari, los locutors naturals son a desapareisser e los neo locutors los remplaçan pas. De regions entièras son voidadas de lenga occitana. Segur avèm besonh de règlas linguisticas, d'una lenga estandard mas los occitanistas que son a se recampar per soscar a tant de causas, deurián trobar solucions a-n aquela mòrt anonciada e cossí reoccitanizar lo nòstre païs ? Benlèu d'unes son mai ocupats a se noirir de las subsidas de las collectivitats localas ? Soi benlèu pessimista o piòt mas me pensi realista e n'ai un sadol de veire la situacion de ma lenga e de ma cultura. Desolat se truqui mond.
Tanben dins aquel conselh linguistic i a de noms que vesi pas e que me semblan fòrça competents per la lenga : Xavièr Lamuelà, Domergue Sumien e autres.
8 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Jeu 22 Déc - 20:34
admin
Trobador !!
A un moment, se fau estancar. Hèm çò que podem dab çò qu'am devath la man. Vedi pas lo pair Chapduelh o Maurici Romiu o Joan Rós animar la seccion redinamisacion populara de l'IEO, totun, poden èster utils dens un organisme atau.
Tu qu'es lo bèth purmèr a pissar sus PanOccitan, te deuré agradar e véder qu'enfin vam aver un contre-poder.
Quan s'estancaram de se tocar lo pipi dab la lingustica, haram un organisme de redinamizacion.
_________________
Tant d'annadas aviái somiat
Al mòble en kit crompat a But !
Mas en lo montant l'ai petat !
Ai, Cocut !
Pau DELERMÀS-FIGORNIÈR
9 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Jeu 22 Déc - 20:43
Marxelin
Occitan Warrior
10 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Jeu 22 Déc - 23:59
admin
Trobador !!
_________________
Tant d'annadas aviái somiat
Al mòble en kit crompat a But !
Mas en lo montant l'ai petat !
Ai, Cocut !
Pau DELERMÀS-FIGORNIÈR
11 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Ven 23 Déc - 6:39
Zengi
Trobador !!
Soi d'acòrd, i a monde competents, tant qu'a har que sian utilizats per un utis qui esvitarà lhèu quauquas pelelhas nècias.
E per acabar, nòti malurosament que i a monde qui an pas arren a foter dens la lor vita per pausar lo nom d' "academia occitana" e empachar autau lo "Congrés" de s'aperar atau. Qu'ei patetic e ridicule.
12 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Ven 23 Déc - 10:18
Sokolovic
Trobador !!
Vòli de noms !
13 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Ven 23 Déc - 10:44
Zengi
Trobador !!
14 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Ven 23 Déc - 11:11
Danís
Adjudant
15 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Ven 23 Déc - 11:24
Sokolovic
Trobador !!
16 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Ven 23 Déc - 11:35
Qualqu'un mai
Guelha de bonda
17 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Ven 23 Déc - 13:24
Sokolovic
Trobador !!
President : Joan Penent ; Secretari : Joan-Jacme Cubainas ; Clavaire : Nicolau Morvillièrs.
Membre d’onor : Andrieu Lagarda."
Bah... Vieu pas de que l'a de renar... Auriau esperat ben pus requist. Mi pensavi que l'avian pausat lo nom lei gens de l'IBG, lo collectiu provençau ò panoccitan.
Tè, una causa que m'agrada, dins la partida "lenga de comunicacion" :
http://www.academiaoccitana.eu/?q=node/28
En gròs cada còp dien causir la "fòrma majoritària". çò que ti dien pas, es que fau subretot qu'aquesta fòrma majoritària siegue la fòrma lengadociana.
Perdequé emplegarian pas la fòrma vocalisada OSTAU, ANIMAU, qu'es la fòrma majoritària en occitan ?
Aimariau ben que m'expliquèsson aquò aquelei saberuts.
18 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Ven 23 Déc - 14:08
Danís
Adjudant
E tanben, lo Congrès es pas en trin de discutir de la possibilitat d'elaboracion d'un occitan unificat, que per io, demòra e demorarà una conaria sens nom, i a d'avenidor per l'occitan nonmas plurau, si que non tant vau parlar frances, aqui auretz la lenga plan unificada.
Tanben, en veire un pauc lo contengut dau site, los tròbe mai portats sus la literatura que sus la lenga, es donc possible que i aja pas de doble emplec emb lo Congrès.
Per contra, an un avantatge sus lo Congrès : i a mai de femnas. Que per la paritat, comptatz pas sus la linguistica occitana...
19 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Ven 23 Déc - 14:17
Sokolovic
Trobador !!
Es evident qu'es pas lo cas puei que per un trach fòrça caracterictiu de l'occitan, aquela règla s'aplica pas mai.
An que de dire que prenon la fòrma lengadociana basica ò la fòrma mai pròchi dau catalan puslèu que se'n anar cercar de faussas justificacions.
En de mai :
bèlament, fòrtament, darrièrament
L'a pas quaucaren d'estranh aqui ?
Belament, fortament, darrierament mi semblan mai corrèctes, logics linguisticament et subretot, mai aisits de prononciar.
D'alhors cresi pas que pòu exisir de -ò- e de -è- en defòra de posicion tonica en occitan.
Ne'n siau meme segur.
20 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Ven 23 Déc - 14:23
Danís
Adjudant
Damanda au Congrès se l'Academia es justa !
21 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Ven 23 Déc - 21:57
Marxelin
Occitan Warrior
Los autres ensatjan de se donar una legitimitat mas an pas las "armas" per parlar seriosament de linguistica. De mond autre pòdon aver coneissenças mas cal èsser format scientificament per s'ocupar seriosament de l'estandardizacion de l'occitan si que non nos dona d'occitanismes dins la la lenga qu'an pas de sens coma lo famós "planvengut" (al luòc de benvengut) o pastenaga (al luòc de caròta), circèl (al luòc de cercle), televista (al luòc de television), soscadissa (al luòc de reflexion), palma / pauma (al luòc de balon), vira l'ase (al luòc de giratòri) etc... Aquí son pas que de bestiesas lexicalas passi sus las asenadas gramaticalas e autras.
Coma diguèt Josiana Ubaud dins un article : "solets los incompetents se creson en subre la critica e demandan de "drechs de responsa".
22 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Ven 23 Déc - 22:49
Sokolovic
Trobador !!
Siam mal encaminats pecaire.
Se lei sabents devian tot regentar, qunta paura vida qu'auriam !
Mai m'imagini que per tu l'Acadèmia Francesa a tota legitimitat a t'impausar ton biais de parlar hè ?
23 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Sam 24 Déc - 12:33
Barbet
Occitan Warrior
Sus aquò, bònei Calenas en totei
P.S : aqueu "planvengut", coma "a planlèu" s'ause d'en pertot ara emoquò a la TV lengadociana, de Montpelhièr fins qu'a Albi jamai ai ausit aquò mi semblava ben una ipercorreccion e mi fa gaug qu'un lengadocian o digue !
24 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Sam 24 Déc - 18:16
Marxelin
Occitan Warrior
Sus aquò bon Nadal a totes !
25 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Lun 26 Déc - 13:27
Zengi
Trobador !!
26 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana le Lun 26 Déc - 17:31
Marxelin
Occitan Warrior
27 Re: Aviada oficiau deu Congres permanent de la lenga occitana Aujourd'hui à 8:08
Contenu sponsorisé
Sujets similaires
Permission de ce forum:
Vous ne pouvez pas répondre aux sujets dans ce forum


c: text/html

text:
Lo Cortègi dau Felibritge. Es que 'quò es besonh de precisar que quo es ilhs ?
Raimon VI
Lou Dalfin an jugat sus un camion au fons dau cortègi.
La reüssita de la manifestacion es deguda en granda partida aus "intervenents exteriors", vòle dire los representants d'autras minoritats, daus còps venguts en nombre, coma los venetas aqui.
Coma los autres còps, los Goulamas'K ritmavan una bona partida dau cortègi.
Per io la bandiera la mai importanta de la manifestacion. Quilhs monde eran pas occitanistas, eran aqui per reivindicar daus afars sociaus coma n'autres. Pròva que se pòt, mai se deu, menar totas las batestas en mesme temps.
Un eslogan que fai dau chamin.
Van mens rire dins 6 mes, per las eleccions...
Lo cortègi de Libertat...
...lo dau PNO...
...e lo Pòc.
Qui a dich que i aviá pas d'occitans en Auvernha ?
Notaretz tota la simbolica de 'quela fòto, emb la ciutat, lo drapeu occitan, e lo paneu "fòra-bandit de virar a drecha". En mai, z'ai pas fach expres...
Coma d'acostuma, un daus grands moments de la manif, quand dintrem dins la vielha vila, ornada de drapeus a las fenestras.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
E a Paris coma a Nòva York, n'an quitament pas cap de musèu del cassolet, paurets!
As dejà assajat de visitar un musèu o una exposicion a París? S'as d'astre, arribas a dintrar (es pas totjorn lo cas, après t'aver fait esperar defòra pendent quatre oras) mas un còp dedins, regretas sulpic d'i èsser dintrat, e te ficas a pregar fòrt per tal de poder demorar viu. Veses pas res e mancas de morir ofegat per una bandalada de toristas japoneses qu'i son tots per obligacion mas s'emmerdan regde per çò qu'i comprenon pas res. Enfin, i fan de fòtos d'els meteisses. Mentre que quand visitas lo musèu del cassolet, a Tolosa, i a pas tròp de mond, t'i sentisses coconat, coma a l'ostal, pòts charrar un briconel amb la polida caissièra, ela acaba per te far tastar lo tariquet, lo bonaür complet, qué!!! Aquò, òc, es cultura, mossur!
Dernière édition par Joan Peiroton le Jeu 25 Sep - 10:25, édité 1 fois


text:
1920
Aquesta pagina concernís l'an 1920 del calendièr gregorian.
Somari
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
Provença[modificar | modificar la font]
En Marselha, una pichona epidemia de pèsta faguèt un quarantenau de mòrts dins un quartier popular. Pasmens, l'epidemia foguèt rapidament contenguda. A l'ora d'ara, es la darriera epidemia d'aquela malautiá en Occitània.
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
- 22 de junh - Grècia ataca las tropas de Turquia.
Belgica[modificar | modificar la font]
Extension dau drech de vòte ai fremas per leis eleccions comunalas (→ 1948 per l'extension a totei leis eleccions).
Reiaume Unit[modificar | modificar la font]
Bechuanaland[1][modificar | modificar la font]
Creacion de dos conseus consultatius representant leis Africans e leis Europèus.
America[modificar | modificar la font]
Mexic[modificar | modificar la font]
Somission de Pancho Villa e fin de la Revolucion Mexicana. En Mexico, lo president Carranza assaièt de reprodurre lo modèl instaurat per Diaz mai Obregón obtenguèt lo sostèn dei captaus dau nòrd, dei sindicats obriers e de Pancho Villa. Ansin, quand Carranza ordonèt l'arrestacion de son ancian aliat, se turtèt a una oposicion fòrta que formèt una « armada liberala constitucionala » poderosa. Deguèt alora abandonar Mexico avans d'èsser assassinat sus lo camin de Veracruz.
Lei venceires prenguèron lo poder sota l'autoritat d'Obregón elegit president dins lo corrent de setembre. Formèron un ret gropant captaus tradicionaus, caps de sindicats ò de gropaments de païsans, oficièrs superiors de l'armada e caps politics. Aquò permetèt au regime novèu d'enquadrar la populacion d'un biais eficaç. Per completar aqueu sistèma, una ideologia novèla enaurant lei culturas indianas e mestissas, la gèsta revolucionària e desvalorant lo periòde coloniau. Ansin, la guèrra civila s'acabèt après 10 annadas de combat aguent entraïnat la mòrt d'au mens un milion de personas (sus una populacion estimada a 14 milions en 1910).
Arts[modificar | modificar la font]
Literatura[modificar | modificar la font]
Publicacion dau roman Nosautres de l'escrivan rus Ievgueni Zamiatine (1884-1937). Depinta la vida d'un èsser uman dau futur dich D-503 que participa a la construccion dau vaissèu espaciau destinat a convertir per fòrça lei civilizacions extraterrestres au bonur descubèrt per l'Estat Unic. Premiera còntra-utopia literària, aqueu libre aguèt una influéncia importanta sus lo desvolopament de la sciéncia-ficcion.
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
- 9 de genièr - João Cabral de Melo Neto, diplomatic e poèta brasilièr (m. 1999)
- 9 de genièr - Clive Dunn, actor britanic (m. 2012)
- 10 de genièr - Roberto Marcelo Levingston, president d'Argentina
- 19 de genièr - Javier Pérez de Cuéllar, secretari general de l'ONU
- 20 de genièr - Isaac Asimov, escrivan rus (m. 1992)
- 20 de genièr - Federico Fellini, realizator italian (m. 1993)
- 20 de genièr - DeForest Kelley, actor american (m. 1999)
- 8 de febrièr - Lana Turner, actritz americana (m. 1995)
- 12 de febrièr - Pran, actor indian (m. 2013)
- 22 de febrièr - Max Felip Delavoët, poèta provençal (m. 1990)
- 26 de febrièr - Hilmar Baunsgaard, primièr ministre de Danemarc (m. 1989)
- 29 de febrièr - James Mitchell, actor american (m. 2010)
- 5 de març - Juan José Torres González, president de Bolivia (m. 1976)
- 10 de març - Boris Vian, escrivan, cantaire e musician francés (m. 1959)
- 11 de març - Nicolaas Bloembergen, fisician neerlandés-american, Prèmi Nobel
- 14 de març - Hank Ketcham, dessenhaire american (Dennis the Menace) (m. 2001)
- 15 de març - Edward Donnall Thomas, mètge american, Prèmi Nobel (m. 2012)
- 17 de març - Sheikh Mujibur Rahman, president de Bangladèsh (m. 1975)
- 1 d'abril - Toshiro Mifune, actor japonés (m. 1997)
- 5 d'abril - Barend Biesheuvel, primièr ministre dels Païses Basses (m. 2001)
- 6 d'abril - Edmond Henri Fischer, bioquimista soís-american, Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina
- 7 d'abril - Ravi Shankar, musician indian (m. 2012)
- 8 d'abril - Carmen McRae, cantaira americana (m. 1994)
- 15 d'abril - Richard von Weizsäcker, president d'Alemanha
- 6 de mai - Kamisese Mara, president e primièr ministre de las Fiji (m. 2004)
- 15 de mai - Michel Audiard, realizator francés (m. 1985)
- 15 de mai - Edward Donnall Thomas, mètge american, Prèmi Nobel (m. 2012)
- 18 de mai - Karol Wojtyla, lo papa Joan Pau II (m. 2005)
- 26 de mai - Peggy Lee, cantaira americana (m. 2002)
- 29 de mai - John Harsanyi, economista ongrés-american, Prèmi Nobel (m. 2000)
- 30 de mai - Antoni Maria Badia i Margarit, lingüista catalan (m. 2014)
- 11 de junh - Rei Mahendra de Nepal (m. 1972)
- 15 de junh - Alberto Sordi, actor italian (m. 2003)
- 16 de junh - José López Portillo, president de Mexic (m. 2004)
- 17 de junh - François Jacob, biològ francés, Prèmi Nobel (m. 2013)
- 17 de junh - Setsuko Hara, actritz de cinèma japonesa
- 19 de junh - Xalbador, cantaire basc (m. 1976)
- 1 de julhet - Fèlix Castanh, escrivan occitan (m. 2001)
- 5 de julhet - Rafael Alonso, actor de cinéma e teatre espanhòl (m. 1998)
- 10 de julhet - Owen Chamberlain, fisician american, Prèmi Nobel (m. 2006)
- 11 de julhet - Yul Brynner, actor rus-american (m. 1985)
- 21 de julhet - Isaac Stern, violonista ucrainés (m. 2001)
- 23 de julhet - Amália Rodrigues, cantaira portuguesa (m. 1999)
- 25 de julhet - Rosalind Franklin, bioquimista britanica (m. 1958)
- 4 d'agost - Helen Thomas, jornalista e escrivana americana (m. 2013)
- 16 d'agost - Charles Bukowski, escrivan e poèta american (m. 1994)
- 17 d'agost - Maureen O'Hara, actritz e cantaira irlandesa
- 22 d'agost - Ray Bradbury, escrivan american (m. 2012)
- 22 d'agost - Denton Cooley, mètge american
- 26 d'agost - Prem Tinsulanonda, primièr ministre de Tailàndia
- 29 d'agost - Charlie Parker, musician american (m. 1955)
- 14 de setembre - Lawrence Klein, economista american, Prèmi Nobel (m. 2013)
- 23 de setembre - Alexandre Arotonian, compositor armenian (m. 2012)
- 23 de setembre - Mickey Rooney, actor de cinèma american (m. 2014)
- 24 de setembre - Ovadia Yosèf, rabin ultraortodòxe israelian (m. 2013)
- 29 de setembre - Peter Dennis Mitchell, quimista anglés, Prèmi Nobel (m. 1992)
- 1 d'octobre - Walter Matthau, actor american (m. 2000)
- 2 d'octobre - Giuseppe Colombo, engenhaire italian (m. 1984)
- 15 d'octobre - Mario Puzo, escrivan american (m. 1999)
- 17 d'octobre - Montgomery Clift, actor american (m. 1966)
- 20 d'octobre - Janet Jagan, presidenta e primièra ministra de Guyana (m. 2009)
- 22 d'octobre - Timothy Leary, escrivan e psicològ american (m. 1996)
- 23 d'octobre - Gianni Rodari, escrivan italian (m. 1980)
- 29 d'octobre - Baruj Benacerraf, immunologista veneçolan, Prèmi Nobel (m. 2011)
- 5 de novembre - Douglass North, economista american, Prèmi Nobel
- 8 de novembre - Jorge Pacheco Areco, president d'Uruguai (m. 1998)
- 11 de novembre - Roy Jenkins, president de la Comission Europèa (m. 2003)
- 19 de novembre - Gene Tierney, actritz americana (m. 1991)
- 23 de novembre - Paul Celan, poèta alemand (m. 1970)
- 25 de novembre - Ricardo Montalbán, actor mexican (m. 2009)
- 1 de decembre - Le Duc Anh, president de Vietnam
- 6 de decembre - George Porter, quimista britanic, Prèmi Nobel (m. 2002)
- 6 de decembre - Dave Brubeck, pianista e compositor de jazz american (m. 2012)
- 9 de decembre - Carlo Azeglio Ciampi, primièr ministre e president d'Itàlia
- 9 de decembre - Clarice Lispector, escrivana ucraïnesa-brasilièra (m. 1977)
- 11 de decembre - Joan Bodon, escrivan occitan (m. 1975)
- 13 de decembre - Kaysone Phomvihane, president de Laos (m. 1992)
- 20 de decembre - Väinö Linna, escrivan finés (m. 1992)
- 21 de decembre - Adele Goldstine, matematiciana e programadora americana (m. 1964)
- 29 de decembre - Josefa Iloilovatu, president de las Fiji (m. 2011)
- Pèire Lagarda, escrivan occitan (m. 1992)
- Marcèu Petit, abat occitan (m. 2008)
Decèsses[modificar | modificar la font]
- 4 de genièr - Benito Pérez Galdós, escrivan espanhòl (n. 1843)
- 7 de genièr - Edmund Barton, primièr ministre d'Austràlia (n. 1849)
- 24 de genièr - Amedeo Modigliani, pintor e esculptor italian (n. 1884)
- 20 de febrièr - Robert Peary, almiral american (n. 1856)
- 12 d'abril - Teresa de los Andes, santa catolica (n. 1900)
- 26 d'abril - Srinivasa Ramanujan, matematician indian (n. 1887)
- 21 de mai - Venustiano Carranza, president de Mexic (n. 1859)
- 13 de junh - Essad Pasha, primièr ministre d'Albania (n. 1863)
- 14 de junh - Max Weber, economista e sociològ alemand (n. 1864)
- 14 de junh - Benigno Ferreira, president de Paraguai (n. 1846)
- 1 de julhet - Delfim Moreira, president de Brasil (n. 1868)
- 22 d'agost - Anders Zorn, pintor suedés (n. 1860)
- 29 d'agost - Pablo Arosemena Alba, president de Panamà (n. 1836)
- 25 d'octobre - Rei Alexandre I de Grècia (n. 1893)
- 8 de novembre - Abraham Kuyper, primièr ministre dels Païses Basses (n. 1837)
- 24 de novembre - Benigno Ferreira, president de Paraguai (n. 1846)
- Conrad Wahn, arquitècte alemand (n. 1851)
Prèmi Nobel[modificar | modificar la font]
- Prèmi Nobel de Fisica : Charles Edouard Guillaume
- Prèmi Nobel de Quimia : Walther Hermann Nernst
- Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina : Schack August Steenberg Krogh
- Prèmi Nobel de Literatura : Knut Hamsun
- Prèmi Nobel de la Patz : Léon Victor Auguste Bourgeois
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Protectorat britanic establit en 1885. Es a l'origina dau Botswana modèrne.


text:
Puèg de Burgarag
Lo Puèg de Burgarag es un puèg dels Pirenèus occitans (Lengadòc) dins lo departament d'Aude, e la region de Lengadòc-Rosselhon.
Culmina a 1230 m, çò que ne fa lo punt culminant de las Corbièras. Del suc se pòt veire un panorama que s'estend dels Pirenèus fins a la Montanha Negra e de la Mediterranèa fins a la Nauta Valada d'Aude.
Toponimia[modificar | modificar la font]
Geografia[modificar | modificar la font]
Topografia[modificar | modificar la font]
Lo puèg es isolat, qu'es enrodat de valadas e non pas restacat dirèctament a d'autras montanhas per formar una cadena, levat un pichon pòrt al sud. Sa part oèst es situada sul territòri de la comuna de Burgarag, sa part èst sus lo de Camps.
Lo desnivelament entre son suc (1 230 m) e sa basa al vilatge de Burgarag (480 m) es de 750 m per una distància en linha drecha de 2 km.
Es prèp del pòrt del Linas qu'Aglin ten la seuna font.
Geologia[modificar | modificar la font]
Es una curiositat geologica, qu'es eissit d'un plegament alongat: los jaces superiors son mai ancians que los jaces inferiors. Aquí perqué se li ditz « montanha al revèrs ».


text:
Villes et mairies du Canton d'Echternach (6)
Liste des communes
Echternach
Ville de Echternach, localité du Luxembourg de 4 800 habitants.
La mairie de Echternach a une adresse e-mail et un site Internet.
Beaufort
Ville de Beaufort, localité du Luxembourg de 2 000 habitants.
La mairie de Beaufort a une adresse e-mail et un site Internet.
Rosport
Ville de Rosport, localité du Luxembourg de 2 000 habitants.
La mairie de Rosport a une adresse e-mail et un site Internet.
Consdorf
Village de Consdorf, localité du Luxembourg de 1 700 habitants.
La mairie de Consdorf a une adresse e-mail et un site Internet.
Berdorf
Village de Berdorf, localité du Luxembourg de 1 500 habitants.
La mairie de Berdorf a une adresse e-mail et un site Internet.
Waldbillig
Village de Waldbillig, localité du Luxembourg de 1 400 habitants.
La mairie de Waldbillig a une adresse e-mail et un site Internet.
Mompach
Village de Mompach, localité du Luxembourg de 1 000 habitants.
La mairie de Mompach a une adresse e-mail et un site Internet.
Bech
Village de Bech, localité du Luxembourg de 1 000 habitants.
La mairie de Bech a une adresse e-mail et un site Internet.


text:
Stop-motion
L'stop-motion es una tecnica d'animacion que consistís a capturar de fotografias consecutivas d'un objècte lo movent un pauc entre cada fotografia de biais que ne las visualizant rapidament sembla que l'objècte es mòu. Generalament se nominan animacions d'stop motion totas aquelas que son pas realizadas ni amb de dessenhs: dessenhs animats (tanben nomenada: animacion tradicionala 2D), nimai creadas completament dins l'ordinator (animacion 3D); mas que foguèron creadas prenent d'imatges de la realitat. Atal, l' stop motion pòt servir per a produire de moviments animats de quin que siá objècte, que siá rigid o moldelable: joguinas, blòts de construccion, figurinas articuladas o personatges creats amb de plastilina... Tanben se desvolopan d'animacions en stop motion fòrça interessantas amb d'autres materials, coma lo sable, los talhs de papièr o de mòtles de gip. Poiriam definir aquela mena d'animar coma l'animacion a l'estat pur, perque bastís lo moviment fotograma per fotograma; manipulant l'objècte o la figurina amb las quitas mans; de biais progressiu, en avançant, sens cap de possibilitat de retorn.
Realizacion[modificar | modificar la font]
Existís un infinit de processus d'animar amb la tecnica de l'stop-motion, aquó es degut al fach que la tecnica se desvolupèt dins un procés artistic, ont, cada autor la pòt dirigir cossí que vòl s'exprimir. Atal la tecnica de l'stop motion possesís una grand riquesa de metòdes e de biais d'animar. Poiriam diferenciar doas grands biais d'animacion stop motion: aquela realitzada amb la plastilina-claymation (o quin que siá autre material modelable) e aquela realizada amb d'objèctes rigids.
L'animacion stop motion realizada amb de plastilina, se pòt far segon l'estil liure; es a dire, quand las figurinas se transforman pendent lo procés de filmatge. Un exemple d'aquel biais d'animar la trobam dins l'òbra Forest, d'Allison Schulnik (2010). O, alara, se pòt orientar los personatges que mantenon pendent tot lo procés d'animacion. Un exemple es lo trabalh de la productora Aardman Animations. Atal doncas, per capitar una animacion los personatges devon tornar a lors formas originalas. Son bastidas d'una armadura interiora (al biais d'un esqueleta articulat) qu'es recobèrta de plastilina (o tanben amb de mòtles de latex). Mary and Max (2009) es una bona mòstra d'aquel biais d'animar en stop motion.
Per las animacions realizadas amb d'objèctes rigids, se pòt diferenciar tanben, dos biais de far: Una d'aquelas, es l'utilizacion de personatges amb caras rigidas (semblants de monacas) e d'extremitats articuladas mejans una armadura intèrna. Aquelas armaduras-esqueletas intèrnas, pòdon èsser fòrça sofisticadas e realistas (amb de rotulas pels genolhs e coïdes), o simplas e eficaças (amb arram teissut pels braces, cambas e col). Qualques exemples representatius son los filmes The Nightmare Before Christmas (1993), Kpokoдил ГeHa / Gena the crocodille (1969). L'autre biais de procedar es utilizar d'objèctes non articulats; lo moviment que ne sortís es mai grossièr, mas es pasmens pas sens manca d'expressivitat. Un exemple es Panique au village (2009).
La pixilacion es una varianta de la tecnica stop motion que la basa es de capturar d'imatges d'una persona o un grop de personas, en posicion stopada e anar variant la pausa a pauc a pauc; d'aquel biais, la persona o lo grop de personas venon de monacas umanas. Un dels melhors es lo trabalh de l'animator Norman McLaren, dins Neighbours. I a una interessanta combinason de pixilacion e d'animacion de figurinas articuladas, filmada de biais simultèu, dins Alice/Něco z Alenky (1988) de Jan Švankmajer e The Secret Adventures of Tom Thumb(1993) realitzat per Bolex Brothers e dirigida per Dave Borthwick.
Una autra varianta de l'stop motion es l'animacion grafica de fotografias de veire dins Frank Film (1973), Braverman's Condensed Cream of Beatles (1972) e Cada día paso por aquí (2004).
Bibliografía[modificar | modificar la font]
- (ca)PURVES, Barry. Stop motion, Ed Blume, 2011 (libre nº3, pertanyent a la col·lecció sobre tècniques d'animació)
- (en)ENCINAS, Adrián. Puppets and Clay, Blog, 2008


text:
Cardiocranius
Lo genre Cardiocranius compren pas qu'una sola espècia de pichon rosegaire :
- Cardiocranius paradoxus, una espècia menaçada de gerbesa terrèstra nana de cinc dets que se rencontra en China, en Cazacstan e en Mongolia[1].
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Referéncia IUCN : espècia Cardiocranius paradoxus Satunin, 1903 (en)
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Genre :
- Cardiocranius dins Mammal Species of the World (MSW) (en)
- Referéncia ITIS : TSN 609723 Cardiocranius Satunin, 1903 (en)
- Referéncia AnimalDiversityWeb : Cardiocranius (en)
Espècia :
- Cardiocranius paradoxus dins Mammal Species of the World (MSW) (en)
- Referéncia ITIS : TSN 609748 Cardiocranius paradoxus Satunin, 1903 (en)
- Referéncia AnimalDiversityWeb : Cardiocranius paradoxus (en)
- Referéncia IUCN : espècia Cardiocranius paradoxus Satunin, 1903 (en)
Fòtos :


text:
Trompeta de claus
La trompeta de claus qu'ei ua mena de trompeta horadada entà poder prodúser gamas cromaticas. Los traucs que son tapoats e auberts au mejan de claus com dens los instruments d'espiulas (com la clarineta e lo clarin).
Qu'ei un instrument de transicion enter la trompeta barròca qui èra ua trompeta naturau deu repertòri limitat e la trompeta modèrna provesida de pistons. Au contra de la trompeta barròca, la trompeta de claus que pòt interpretar melodias complèxas e dens totas las tonalitats mes au prètz d'ua deterioracion deu son per'mor qu'ua trompeta horadada qu'a un son briga estiglant.
Duas òbras de musica classica escrivuda entà la trompeta de claus que son famosas e que son uei lo dia regularament interpretadas per trompetistas classics :
- Lo concerto per trompeta de Joseph Haydn, compausat en 1796.
- Lo concerto per trompeta de Johann Nepomuk Hummel compausat en 1803.
La trompeta de clau qu'èra acordada en Mib. L'invencion de la trompeta classica modèrna de cap a la meitat deu sègle XIX que la tornè definitivament obsolèta.


text:
1584
Aquesta pagina concernís l'an 1584 del calendièr gregorian.
Somari
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Mond[modificar | modificar la font]
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Astronomia[modificar | modificar la font]
Extension de la teoria eliocentrica de Nicolau Copernic per lo filosòf Giordano Bruno (1548-1600) que contestèt l'existéncia d'un centre de l'Univèrs e de l'esfèra deis estèlas. Postulèt tanben l'existéncia d'autrei monds abitats.
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
Decèsses[modificar | modificar la font]
- Stephen Burrough, navigaire anglés.


text:
Saint-Pierre-Bois
Sankt Petersholz en alemannisch (Saint-Pierre-Bois en francés) es una comuna francesa del departament del Bas Ren e de la region d'Alsàcia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Sant-Pierre-Bòsc es la primièra municipalitat del marge esquèrre del Giessen en dintrant en la vallée de Villé. Lo sieu finage revestís una conformation pro particulara doncas qu'el enclave gaireben lo territòri de Thanvillé. La municipalitat, vast de 730 a, s'organiza a l'entorn de la vallée de la Estergott #qu'adaiga tanben plan lo vilatge que lo sieu annèxa de Hohwarth. Al nòrd, la municipalitat a pres pels conteforts del Ungersberg (Baerenberg 540 m). A l'èst e al centre, una sèria de tucs boisées (Lattenraiun 385 m, Rothe Hecken 476 m) marca lo passatge del Val de Villé al vignoble de la region de Barr. Al sud, la municipalitat s'estend sus las primièras pendentas del massís del Berntein, #que domina Dambach-la-Vila, fins al fons de la vallée del Giessen pauc abans lo sieu abocat la plana. Lo pòble s'es establit la longitud de la vallée de la Estergott, al pè del polit tuc del Kirchberg (380 m, glèisa Santa-Gilles). Lo caseriu de Hohwarth se étire lududes tanben la longitud del thalweg, sul traçat de la rota de Villé a Barr, entre lo Kirchberg e lo Baerenberg. Los granjas isoladas de Hunswwiller e de las Hutten remembran una localité desapareguda.
Saint-Pierre-Bois est la première commune de la rive gauche du Giessen en entrant dans la vallée de Villé. Son finage revêt une conformation assez particulière puisqu'il enclave presque le territoire de Thanvillé. La commune, vaste de 730 ha, s'organise autour de la vallée de l'Estergott qui arrose aussi bien le village que son annexe de Hohwarth. Au nord, la commune est rejoint par les conteforts de l'Ungersberg (Baerenberg 540 m). À l'est et au centre, une série de collines boisées (Lattenraiun 385 m, Rothe Hecken 476 m) marque le passage du Val de Villé au vignoble de la région de Barr. Au sud, la commune s'étend sur les premières pentes du massif du Berntein, qui domine Dambach-la-Ville, jusqu'au fond de la vallée du Giessen peu avant son débouché sur la plaine. Le village s'est établi le long de la vallée de l'Estergott, au pied de la belle colline du Kirchberg (380 m, église Saint-Gilles). Le hameau de Hohwarth s'étire lui aussi le long du thalweg, sur le tracé de la route de Villé à Barr, entre le Kirchberg et le Baerenberg. Les fermes isolées de Hunswwiller et des Hutten rappellent une localité disparue.


text:
Soal
Soal[1][2] ( Soual en francés) es una comuna lengadociana, situada dins lo departament de Tarn e la region de Miègjorn-Pirenèus.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
La comuna es situada sus Sòr e al crosament de las ancianas RN 621 e RN 622, sus l'axe Tolosa—Castras/Masamet.
Soal es situada a 9 km de Dornha, de Puèglaurenç e de Vièlhmur d'Agot, a 13 km de Castras e de La Bruguièra e a 15 km de Revèl.
Dempuèi la tancadura de la gara de Soal, la gara mai prèpa es a Semalens (a 6 km) mas solament desservida per de carris. Cal anar fins a Vièlhmur d'Agot, a 9 km de Soal, per trapar lo tren.
Istòria[modificar | modificar la font]
Ancian vilatge fortificat en rotonda, ont se pòt veire de rèstas de pòrtas.
Borg situat sus la Via Tolosana (Camin de Sant Jaume).
- 1827 : Soal absorbiguèt la comuna de L'Estap que sas colors son encara sus l'escut.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Economia[modificar | modificar la font]
- Economia en expansion (preséncia dels laboratòris Pierre Fabre), Soal se caracteriza per sa posicion de caireforc dels axes Tolosa — Masamet e Castras — Revèl.
- La zona d'activitat de Laprada, completa le dinamisme comercial del centre vila e l'associacion commerciala locala, l'UCAS
- Especialitat locala: lo Fuèlhat o tanben lo Pompet o Soalés.
[modificar | modificar la font]
Fotbòl : l'Union Esportiva Soalesa, club creat en 1919 als coulors "escur e aur".
Rugbi de XV : Sòr-Agot 15 foguèt campion de França Onor en 2005. Le club es eissit de la fusion dels dos clubs vesins, lo Soal Olimpic e lo Rugbi Club Sais–Longaginèsta.
Ostal dels Joves e de la Cultura creada lo 28 de febrièr de 1978.
Embessonatge[modificar | modificar la font]
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Patrici Pojada, Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus, Nouvelles Éditions Loubatières, 2009, ISBN 978-2-86266-573-3
- ↑ Sit Toponimia occitana


text:
Batalha de Nicòpolis
La batalha de Nicòpolis se debanèt lo 25 de setembre de 1396 e opausèt lei fòrças de l'Empèri Otoman dirigidas per Bazajet Ièr a una coalicion de Crosats menats per lo rèi d'Ongria Sigismond de Luxemborg. L'objectiu oficiau d'aquela expedicion èra de reconquistar lei territòris ocupats per leis Otomans sus lo continent europèu. Pasmens, s'acabèt per una victòria otomana en causa de la manca de coordenacion entre lei contingents de l'armada crosada. La màger part de l'armada crosada foguèt destrucha e unei senhors francés importants foguèron capturats. Aquela batalha marquèt la fin dei Crosadas organizadas per lei país d'Euròpa Occidentala dins lei Balcans.


text:
Espectroscopia
L'espectroscopia es l'estudi experimentau de l'espectre d'un fenomèn fisic, es a dire l'estudi de sa descomposicion sus una escala d'energia ò tota grandor liada a una energia (frequéncia, longor d'onda...). Aqueu principi a divèrseis aplicacions experimentalas tecnicas diferentas dins de domenis variats de la fisica (astronomia, biofisica, fisica nucleara, fisica atomica...) ò de la quimia. Permet tanben l'estudi de tipes diferents de raionaments electromagnetics (lutz vesedora, infraroge...) ò d'ondas coma leis ondas sismicas ò sonòras.


text:
1756
Aquesta pagina concernís l'an 1756 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Anglatèrra[modificar | modificar la font]
Acomençament de la Guèrra de Sèt Ans en causa dei tensions recurrentas entre París e Londres a prepaus dau partiment coloniau d'America e d'Índia. Per neutralizar la poissança terrèstra, Anglatèrra signèt un tractat d'aliança ambé Prússia e encoratjèt Frederic II a una guèrra novèla còntra Àustria que França podiá pas abandonar. Aqueu plan capitèt ambé l'ataca prussiana còntra Saxònia qu'entraïnèt una guèrra generala. Pasmens, leis Anglés foguèron suspres per un desbarcament francés dins l'illa de Menòrca que sa basa navala estrategica foguèt perduda après una desfacha navala e un sètge (20 de mai - 29 de junh).
Àustria[modificar | modificar la font]
Acomençament de la Guèrra de Sèt Ans en causa dei tensions recurrentas entre Viena e Berlin dempuei la Guèrra de Succession d'Àustria (1740-1748) e la pèrda de Silèsia. D'efèct, après l'ataca suspresa dei Prussians còntra Saxònia entraïnèt una repòsta austriana qu'obtenguèt lo sostèn de França qu'èra menaçada per Anglatèrra, aliada de Prússia. La guèrra se generalizèt donc rapidament au continent europèu e ais empèris coloniaus francés e anglés. Pasmens, l'armada austriana foguèt batuda a la batalha de Lobositz (1èr d'octòbre) e deguèt laissar lo contraròtle de Saxònia a son adversari.
Corsega[modificar | modificar la font]
A la seguida d'un tractat entre la Republica de Gènoa e lo Reiaume de França, de tropas francesas desbarquèron dins l'illa per ocupar lei pòrts d'Aiacciu, de San Fiurenzu e de Calvi. Leis efectius èran pauc nombrós mai permetián d'empachar una presa de contraròtle anglesa. L'objectiu dei Genoés èra de gardar lo contraròtle de ponchs de sostèn per reconquistar l'illa. Pasmens, la resisténcia dei tropas dau generau Paoli empachèt tota temptativa de reconquista de part de l'armada genoesa e lei regions interioras demorèron independentas.
Prússia[modificar | modificar la font]
Acomençament de la Guèrra de Sèt Ans en causa dei tensions recurrentas entre Viena e Berlin dempuei la Guèrra de Succession d'Àustria (1740-1748) e l'annexion prussiana de Silèsia. En causa d'aquelei tensions, lo rèi Frederic II decidèt d'atacar per suspresa Saxònia qu'èra un estat ric mai militarament feble per i trobar lei ressorsas sufisentas a un conflicte còntra Àustria. Son ataca foguèt un succès mai entraïnèt una repòsta generala d'Àustria e leis alianças continentalas (França-Àustria-Russia còntra Anglatèrra-Prússia) entraïnèron la generalizacion rapida dau conflicte. Pasmens, lei premiereis atacas austrianas foguèron aisament arrestadas a la batalha de Lobositz (1èr d'octòbre).
Asia[modificar | modificar la font]
China[modificar | modificar la font]
Dins lo territòri dei Jungars — teoricament somés l'annada precedenta (→ 1755) — l'ancian aliat dei Chinés, lo prince Amursana se revoutèt. La causa de l'insureccion èra son maucontentament après lo reglament chinés de la crisi de succession de 1752 a la tèsta de son pòble. Foguèt sostengut per una partida importanta dei Jungars, çò que menaçava lei projèctes d'expansion vèrs l'oèst de l'emperaire Qianlong. Un còrs expedicionari foguèt donc mandat per restablir la dominacion chinesa (→ 1757). La guèrra prenguèt rapidament un aspèct implacable qu'anava entraïnar l'exterminacion de la quasi totalitat dei Jungars (→ 1758, 1759).
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Quimia[modificar | modificar la font]
Descubèrta de la premiera zeolita naturala per lo mineralogista suedés Axel Frederik Cronstedt (1722-1765). Li donèt lo nom d'estilbita e comprenguèt qu'aviá descubèrta una classa novèla de mineraus (→ 1840).
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
- 27 de genièr - Wolfgang Amadeus Mozart, compositor austrian (m. 1791)
Decèsses[modificar | modificar la font]
- 16 d'abril - Jacques Cassini, astronòm francés (n. 1677)


text:
Estadi Monumentau Antonio Vespucio Liberti
L'Estadi Monumentau Antonio Vespucio Liberti (var : Estadi Monumental...), mei conegut dab los noms de Estadi Monumentau o Monumentau o Estadi de River Plate) qu'ei l'estadi deu club argentin de fotbòl River Plate. Qu'ei situat a Buenos Aires dens lo quartièr de Belgrano, a la termièra deu quartièr de Nuñez (dab lo quau b'ei mei que mei associat).
Qu'ei l' estadi màger d'Argentina e lo lòc on e's debanè la finau deu Campionat Mondiau de Fotbòl de 1978.
Que ho inaugurat lo 25 de mai de 1938 a l'escadença de la rescontra enter River Plate e lo club urugaian Peñarol. A l'epòca b'èra pas acabat e lo son ceucle qu'èra pas barrat ; per aquesta rason que ho chafrat la Herradura (lo her de chivau en castelhan.
Lo ceucle deu hèr de chivau que ho barrat en 1955 [1] mes dab ua tribuna inclompleta e mei baisha que non pas las tres autas.
En 1978, a l'escadença de la Copa deu Monde de fotbòl, que vadó estadi mondialista (l'estadi principau de la competicion, on e's joguè la finau) e la darrèra tribuna que ho competada.
Qu'ei egaument lo lòc on e's debanan los concèrts de massas deus artistas de grana renomada e deus grans espectacles com, per exemple : Bon Jovi, The Ramones, The Rolling Stones, Madonna, Robbie Williams, David Bowie, Paul McCartney, Roger Waters, U2, Guns N' Roses, Michael Jackson, Rod Stewart, Eric Clapton, Red Hot Chili Peppers, Slayer, Aerosmith, The Police, Evanescence, Keane, Beck, Metallica, Kiss, Tina Turner, Franz Ferdinand, Peter Gabriel, Bruce Springsteen, Ozzy Osbourne, Bob Dylan, AC/DC, Velvet Revolver, Korn, Black Sabbath e High School Musical. Los grans grops argentins com Soda Stereo, Patricio Rey y sus Redonditos de Ricota e Serú Girán qu'i hen los lors gran concèrts de massas.
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ El Gráfico, Especial N° 5. River Plate, historia, presente, futuro. Buenos Aires : Atlátida, 1963.
Estadi : Lo Monumentau - La Maquina - Superclassic - Jogadors
- Jogadors famós : Carlos Peucelle - Bernabé Ferreyra - Adolfo Pedernera - Félix Loustau - Ángel Labruna - Juan Carlos Muñoz - José Manuel Moreno - Ubaldo Fillol - Norberto Alonso - Sergio Goycochea - Enzo Francescoli


text:
Pino
Pinu en còrs ( Pino en francés) es una comuna corsa, situada dins lo departament de Nauta Corsega e la region de Corsega.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Pino Es una municipalitat al mièg de la còsta occidentala del Cap de Corsega, en lo costat de Capobianco, la una dels dètz-e-uèch comunas reagrupades en la Comunitat de municipalitats del Cap de Corsega.
Pino est une commune au milieu de la côte occidentale du Cap Corse, dans le canton de Capobianco, l'une des dix-huit communes regroupées dans la Communauté de communes du Cap Corse.
Istòria[modificar | modificar la font]
Pino deriva de pinus paraula latina #que significa pi parasol.
Pino dérive de pinus mot latin qui signifie pin parasol.


text:
-308
Aquesta pagina concernís l'an -308 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Republica Romana[modificar | modificar la font]
Fin dei combats acomençats còntra leis Etruscs en 311 avC que s'acabèron per una victòria romana. Divèrsei vilas (Perusa, Cortona, Arezzo, Tarquinia) etruscas deguèron acceptar una trèva lònga e pagar d'indemnitats de guèrra importantas. Puei, dins lo corrent de l'annada, lei tribüs d'Ombria, inquietas de l'avançada romana, foguèron tanben vencudas e obligadas de se sometre. Aquela desfacha marquèt lo començament dau declin definitiu dei ciutats-estats etruscas. D'efècte, foguèron victimas de trèbols sociaus grèus menaçant lo poder de l'aristocracia que demandèt alora l'ajuda de Roma per se mantenir en plaça.
En revènge, lei Samnitas contunièron lo combat e obtenguèron lo sostèn dei Marses, deis Eques e dei Pelignes, tres pòbles de la region de Fucin, que se revoutèron còntra la dominacion romana. Aprofichant la patz concluda ambé leis Etruscs, lei Romans poguèron desplaçar sei tropas còntra lo frònt samnita. Quintus Fabius Maximus Rullianus, elegit cònsol per lo cinquen còp, i ganhèt una batalha que li permetèt de prendre lo contraròtle de Nuceria (→ 307 av. JC).
Africa[modificar | modificar la font]
Cartage[modificar | modificar la font]
En Cartage, temptativa de Bomilcar de restaurar l'autoritat dei rèis cartaginés. Pasmens, l'oligarquia de la vila refusèt de lo sostenir e Bomilcar foguèt executat dins lo corrent de l'annada. Cartage venguèt oficialament una republica.
Regardant lo conflicte opausant la vila ai Grècs de Siracusa, l'armada grèga desbarcada en Africa en 310 avC se retirèt en causa de son incapacitat d'organizar un assaut vertadier còntra lei fortificacions de Cartage.


text:
Piotr Kropotkin
Lo prince Piotr Alekseievich Kropotkin (en rus ПëTp AлekcéeBич KpoпóTkиH) (9 de decembre de 1842 - 8 de febrièr de 1921) foguèt un geograf e zoològ, e un pensador politic rus, considerat un dels principals teoricians del movement anarquista, ont defendèt la tèsi del comunisme libertari.
Vida[modificar | modificar la font]
Kropotkin nasquèt a Moscòu lo 21 de decembre de 1842, estudièt a Sant Petersborg e serviguèt dins l'armada russa de 1862 a 1867. Pendent aquel periòde, dirigiguèt doas expedicions successivas en Siberia e en Manchoria, (ont coneguèt de companhs coma Baconin e legiguèt Proudhon) qu'utilizèt sas coneissenças geograficas preciosas, ne fasent una granda contribucion scientifica sul desgèl.
Tornèt a Sant Petersborg en 1867, ont foguèt nomenat oficial de la Societat Geografica Russa. Explorèt los glacièrs de Finlàndia e Suècia al nom d'aquela societat de 1871 a 1873. Mentre que realizava aquelas exploracions, tanben estudièt los escriches dels principis teorics de la politica e comencèt de se mostrar solidari amb las condicions penosas dels païsans e de las païsanas, alara que dintrava en contacte amb lo movement obrièr. Fin finala adoptèt los punts de vista del socialisme revolucionari, començant aquí sos primièrs passes en politica del costat marxista. Mai tard venguèt un dels defensors de la doctrina anarquista.
Un pauc curiós, e que revèla plan son caractèr anarcocomunista, es lo fach que participèt en 1872 a la Primèra Internacionala. Fins alara tot semblariá normal, pasmens en primièr o faguèt coma marxista e pus tard coma seguidor de l'ideològ e companh anarquista Baconin.
Quand tornèt en Russia, aprèp son estapa socialista, contactèt los focus revolucionaris e comencèt de difusar la pensada anarquista, es la rason que lo faguèt arrestar e empresonar en 1874. Capitèt d'escapar dos ans aprèp e jonhèt una societat anarquista internacionala, la "Federacion del Jura". Aprèp, s'installèt en França, ont editèt Le Révolté e participèt a l'Internacionala antiautoritària e a l'Internacionala Socialista. Se distinguiguèt en 1883 a Lion perque apartenguèt a la Primièra Internacional, e foguèt condemnat a cinc ans de preson per sas activitats anarquistas. Foguèt liberat tres ans aprèp mercé a la pression d'intellectuals de l'epòca, e aprèp anèt en Anglatèrra, ont demorèt e trabalhèr pendent trenta ans.
Pendent la Primièra Guèrra Mondiala foguèt partit de l'imperialisme rus, perque pensava qu'èra necessari de s'opausar a la politica fòrça militarista d'Alemanha per provocar un contrapés geopolitic. A causa d'aquò foguèt criticat pels internacionalistas e per una granda partida del movement anarquista, quitament los seus amics. Aprèp la Revolucion de Febrièr defendèt la jove republica. Aprèp la Revolucion Russa, tornèt al seu país e s'establiguèt prèp de Moscòu, mas alara que prenguèt part a la vida politica sovietica, jamai capitèt dins un ròtle oficial. Moriguèt lo 8 de febrièr de 1921 a Dmítrov, una localitat prèp de Moscòu e ont aviá escrich a Lenin sas celèbras letras.
Pensada[modificar | modificar la font]
Politica[modificar | modificar la font]
Fins alara, dins las basas de l'anarquisme èran la collectivizacion dels mejans de produccion, gerits per las societats obrièras. Tanben lo salari se basava segon çò que realizava cadun-a e la disparicion de l'Estat e del govèrn. Aquelas idèas arribèron mercé als apòrts de Proudhon, de Guillaume, de Baconin… Mai l'aparicion de Kropotkin sus la scèna europèa donèt a l'anarquisme la consisténcia ideologica que li mancava.
Lo tèma central dels nombroses trebalhs de Kropotkin èra l'abolicion de tota forma de govèrn en favor d'una societat que se regís exclusivament pel principi de l'Ajuda mutuala (títol d'un dels seus libres) e la cooperacion, sens necessitat d'institucions estatalas. Aquela societat ideala (comunisme anarquista o anarcocomunisme) seriá l'ultime pas d'un processus revolucionari que passariá abans per una fasa de collectivisme. Lo seu anarcocomunisme se basava dins los principis tals que « a cadun segon la seuna necessitat, per cadun segon la seuna capacitat », al contrari de que pensava Baconin. Benlèu son libre mai important per la pensada anarquista seriá La Conquèsta del Pan (1888).
Kropotkin basèt sa pensada a l'entorn de tres axes:
Cossí organizar la produccion e la consumacion dins una societat liura?: Per mejan la collectivizacion dels mejans de produccion e los bens obtenguts, conjuntament a una racionalizacion de l'economia e la creacion de la comuna autosufisenta (la comuna suprimissent las diferéncias camp-vila, crèa una descentralizacion industriala e tanben suprimissent la division del trabalh). E mai, al contrari amb lo capitalisme, lo principi de maximizacion del benefici individual s'aplica pas, malgrat que siá un principi pus juste e egalitari: « a cadun, segon son trabalh ». Tot es suportat per l'ajuda mutuala.
Son ajuda mutuala residís dins una interpretacion mai larga de l'evolucionisme darwinian: Kropotkin demòstra que la cooperacion e l'ajuda recipròca son de practicas comunas e essencialas de la natura umana. Quand se renóncia a la solidaritat per cobesença, tombam dins la ierarquizacion sociala e lo despotisme.
Concepcion morala e etica:
Sonque una morala basada dins la libertat, la solidaritat e la justícia pòt despassar los instints destructius que tanben forman part de la natura umana. En totes cases, la sciéncia deu èsser guidada per de fondaments etics e pas pels principis sobrenaturals. L'estudi de las estructuras socialas, devon produire la coneissença de las necessitats umanas, basa sul desvolopament d'una societat liura.
Lo comunisme libertari de Kropotkin s'afronta mai d'un còp amb las tèsis de Proudhon e Baconin.
Naturalista[modificar | modificar la font]
Del costat naturalista, enóncia l'importància de la cooperacion coma factor clau dins l'evolucion parallel a la competicion. Son trabalh pus celèbre, L'ajuda mutuala: un factor dins l'evolucion, escrich a partir de sas experiéncias pendent las expedicions scientificas alara qu'èra en Sibèria, critica las idèas de Thomas Henry Huxley e Herbert Spencer (paire del Darwinisme social) que basavan la seleccion naturala dins la luta entre individús.
Sas òbras foguèron escrichas en anglés e en francés, e foguèron popularizadas dins una multitud d'autres lengas.
Òbra[modificar | modificar la font]
Libres:
- Memorias d'un rebèl (1885) (O Lo Rebèl)
- Las Presons, (1887)
- La conquèsta del pan (1888)
- Camps, fabricas e atelhièrs (1899)
- Memorias d'un revolucionari (1899)
- L'ajuda mutuala: un factor dins l'evolucion (1902)
- La sciéncia moderna e l'anarquisme
- La literatura russa (1905)
- La terror en Russia (1909)
- La Granda Revolucion (Istòria de la Revolucion Francesa, 1789 - 1793) (1909)
- Etica, origina e evolucion (1924)
- Memorias d'un revolucionari (autobiografia)
- Origina e evolucion de la morala


text:
Economia d'Indonesia
Indonesia a resistit a la crisi financièra globala de manièra relativament tranquilla, a causa del motor principal de la siá creissença economica èsser la consomacion intèrna. La creissenta inversion realizada tant per investisseires locales quantes per estrangièrs, ajuda tanben a manténer la solida creissença. Malgrat la creissença de l'economia aver queigut dels mai de 6% lo 2007 e 2008 per 4,5% lo 2009, en 2010 tornèt al nivèl de 6%[1].
El país es un dels principals exportadors de petròli, estam e cauchó del mond. La màger part de la siá populacion contunha ligada a la agricultura de subsisténcia, a la pesca e a l'expleitacion forestièra. Los negòcis o las entrepresas industrialas en mans d'indonesians son estats tradicionalament paucs, e la produccion se centrava en articles per l'exportacion. Al començament del decènni de 1960, lo govèrn, per corregir lo balanç d'una economia coloniala, va nacionalizar las entrepresas estrangièras. Amb las politicas d'estabilizacion governamentala e amb grandas somas de sòus procedentes de las ajudas de l'exteriora, l'economia indonesiana, que va gaireben quèir en la falhida abans de 1966, comencèt a mostrar de simptòmas d'una fòrta recuperacion.
Lo 2011 lo govèrn indonesian acara las provocacions de melhorar l'infrastructura del país e al meteis temps recebre las preocupacions de preservacion del mitan ambient, particularament de las sèuvas del país.[1]
Nòtas & referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ 1,0 1,1 1,2 CIA, « The World Factbook ». Consultat lo 3/11/2013
- ↑ https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/rankorder/2001rank.html


text:
Aut Empordan
L'Aut Empordan o lo Naut Empordan (en catalan Alt Empordà) es una de las doas comarcas que devesisson lo territòri d'Empordan dempuèi 1936. Se situa dins la Província de Girona en Catalonha (Espanha). Lo seu capluòc es Figueres. Es confrontat per Valespir e Rosselhon al nòrd; la mar Mediterranèa a l'èst; lo Bas Empordan, Gironés e lo Plan de l'Estanh al sud, e Garrotxa a l'oèst.
L’Aut Empordan, geograficament, es format per una plana alluviala amb los rius Muga i Fluvià, que desbocan vèrs la mar Mediterranèa dins lo golf de Roses. L'Aut Empordan es dobèrt subre la sèrra de l’Albèra al nòrd e la petita sèrra de Valldavià e lo massís de Montgrí al sud.


text:
Villes et mairies de l'Arrondissement d'Uckermark (073)
Liste des communes
Schwedt
Ville de Schwedt, localité de l'Allemagne de 34 000 habitants.
La mairie de Schwedt a une adresse e-mail et un site Internet.
Prenzlau
Ville de Prenzlau, localité de l'Allemagne de 20 000 habitants.
La mairie de Prenzlau a une adresse e-mail et un site Internet.
Templin
Ville de Templin, localité de l'Allemagne de 16 000 habitants.
La mairie de Templin a une adresse e-mail et un site Internet.
Angermünde
Ville d'Angermünde, localité de l'Allemagne de 14 000 habitants.
La mairie d'Angermünde a une adresse e-mail et un site Internet.
Nordwestuckermark
Ville de Nordwestuckermark, localité de l'Allemagne de 4 700 habitants.
La mairie de Nordwestuckermark a une adresse e-mail et un site Internet.
Boitzenburger Land
Ville de Boitzenburger Land, localité de l'Allemagne de 3 600 habitants.
La mairie de Boitzenburger Land a une adresse e-mail et un site Internet.
Lychen
Ville de Lychen, localité de l'Allemagne de 3 500 habitants.
La mairie de Lychen a une adresse e-mail et un site Internet.
Uckerland
Ville d'Uckerland, localité de l'Allemagne de 3 000 habitants.
La mairie d'Uckerland a une adresse e-mail et un site Internet.
Gartz (Oder)
Ville de Gartz (Oder), localité de l'Allemagne de 2 400 habitants.
La mairie de Gartz (Oder) a une adresse e-mail et un site Internet.
Casekow
Ville de Casekow, localité de l'Allemagne de 2 100 habitants.
La mairie de Casekow a une adresse e-mail et un site Internet.
Brüssow
Ville de Brüssow, localité de l'Allemagne de 2 000 habitants.
La mairie de Brüssow a une adresse e-mail et un site Internet.
Gramzow
Village de Gramzow, localité de l'Allemagne de 1 900 habitants.
La mairie de Gramzow a une adresse e-mail et un site Internet.
Oberuckersee
Village d'Oberuckersee, localité de l'Allemagne de 1 700 habitants.
La mairie d'Oberuckersee a une adresse e-mail et un site Internet.
Gerswalde
Village de Gerswalde, localité de l'Allemagne de 1 600 habitants.
La mairie de Gerswalde a une adresse e-mail et un site Internet.
Milmersdorf
Village de Milmersdorf, localité de l'Allemagne de 1 600 habitants.
La mairie de Milmersdorf a une adresse e-mail et un site Internet.
Passow
Village de Passow, localité de l'Allemagne de 1 500 habitants.
La mairie de Passow a une adresse e-mail et un site Internet.
Berkholz-Meyenburg
Village de Berkholz-Meyenburg, localité de l'Allemagne de 1 200 habitants.
La mairie de Berkholz-Meyenburg a une adresse e-mail et un site Internet.
Mark Landin
Village de Mark Landin, localité de l'Allemagne de 1 000 habitants.
La mairie de Mark Landin a une adresse e-mail et un site Internet.


text:
Categoria:Mantenença d’articles Wikipèdia
- Aquesta categoria recampa de paginas e categorias destinadas a facilitar la mantenença dels articles de Wikipèdia.
- La lista dels articles categorizats es disponibla sus : Categoria:Principala.
- Podètz tanben visitar lo projècte consacrat a la mantenença de Wikipèdia.
Categorias connèxas[modificar | modificar la font]
- Mantenença de las categorias Wikipèdia
- Mantenença dels imatges Wikipèdia
- Mantenença de las paginas meta sus Wikipèdia
- Mantenença dels modèls Wikipèdia
- Mantenença dels portals Wikipèdia
- Mantenença de las redireccions Wikipèdia
Articles dins la categoria « Mantenença d’articles Wikipèdia »
Aquesta categoria conten l'article seguent.


text:
Montesquieu
Carles Loís de Secondat, baron de La Breda e de Montesquieu, conegut jol nom de Montesquieu (abans lo 18 de genièr de 1689 a la Breda (Gasconha) - París lo 10 de febrièr de 1755) foguèt un pensaire politic, precursor de la sociologia, filosofia e escrivan del Sègle de las Luses.
Montesquieu, amb entre autres John Locke, foguèt un dels pensaires de l'organizacion politica e sociala de las societats modèrnas. Trabalhèt sus lo despartiment de las foncions de l'Estat entre sas diferentas compausantas, apelat mai tard « principi de separacion dels poders ». Sa contribucion bèla es d'aver sauput expausar als sieus contemporanèus dos modèls de libertat politica : la « libertat moderada » del regim monarquista e la « libertat extrèma » representada per la Constitucion d'Anglatèrra.
Filh de Jacme de Secondat, baron de Montesquieu (1654-1713) e de Maria Francesa de Pesnel, barona de la Breda (1665-1696), Montesquieu nasquèt dins una familha de magistrats de la bona noblessa, al castèl de la Breda (prèp de Bordèu en Gasconha) que ne'n portèt d'en primièr lo nom e que i serà totjorn fòrça estacat. Los sieus parents li causiguèron un mendicant per pairin per fin que se remembrèsse tota sa vida que los paures èran los sieus fraires.
- Naissença en Guiana
- Escrivan francés del sègle XVIII
- Filosòf francés
- Filosòf del sègle XVIII
- Filosòf politic
- Teoria del drech
- Istòria de las idèas politicas
- Istorian de la Roma antica
- Jurista francés
- Precursor de la sociologia
- Sociologia del drech
- Enciclopedista
- Membre de l'Acadèmia francesa
- Acadèmia d'Amians
- Acadèmia de Berlin
- Personalitat de la francmaçonariá iniciada abans 1800
- Naissença en 1689
- Decès en 1755
- Filosòf de las Luses


text:
Lop II de Vasconia
Lop II de Vasconia èra un duc de Vasconia de la fin dau sègle VIII. Son rèine es fòrça mau conegut e d'informacions contradictòrias foguèron escrichs a son subjècte. Ansin, semblèt se sometre a l'autoritat de Carlesmanhe dins lo sud de Gàllia vèrs 768 en cambi dau mantenement de son autoritat sus son ducat. Pasmens, una legenda conta que foguèt estremat per Carlesmanhe mai aquò correspònd pas ai fachs coneguts : Carlesmanhe nomèt pas de senhor per Vasconia e un dei fius de Lop II venguèt un chivalier famós de l'armada carolingian. La seguida de son rèine eventuau es encara pus misteriosa e es de còps accusat de l'emboscada de Roncesvals en 778 còntra lei tropas francas.


text:
1746
Aquesta pagina concernís l'an 1746 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Republica de Gènoa[modificar | modificar la font]
Atacada per Àustria, Sardenha e Reiaume Unit, la garnison de Gènoa deguèt capitular lo 6 de setembre entraïnant l'ocupacion de la vila. Pasmens, la màger part dei fòrças d'ocupacion la quitèron rapidament per preparar una ofensiva en direccion de Provença. En decembre, la populacion aprofichèt donc la feblessa de la garnison austriana per se revòutar e tornar prendre lo contraròtle de la vila.
Mond[modificar | modificar la font]
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Quimia[modificar | modificar la font]
Desvolopament d'un procès de sintèsi d'acid sulfuric, dich procès dei chambras de plomb, per lo quimista anglés John Roebuck (1718-1794).
Matematicas[modificar | modificar la font]
Invencion dau tèrme « estatistica » per Gottfried Achenwall.


text:
Majorian
Majorian (novembre de 420 - 7 d'aost de 461) fuguèt un emperaire roman d'Occident que reinèt de 457 a 461. Succediguèt a Avitus (455-456) e fuguèt remplaçat per Libius Severus (461-465). Fuguèt un dei darriers emperaires vertadiers.
Èra lo cap de la garda personala de Valentinian III (425-455) e s'alièt ambé lo generau d'origina barbara Ricimer per destituir e capturar l'emperaire Avitus (455-456). Aqueu còp d'estat fuguèt sostengut per l'emperaire d'Orient mai lei Borgondas e lei Wisigòts refusèron de l'acceptar. En abriu de 457, Majorian fuguèt proclamat emperaire per l'armada d'Itàlia e capitèt de reconquistar Lugdunum ocupada per lei Borgondas ambé l'ajuda de soudats francs. Puei en 458, s'installèt a Arle e laissèt Ricimer per dirigir Itàlia. A partir d'aquela posicion, poguèt contenir lei Wisigòts e gardar lo contraròtle dau sud-èst de Gàllia e de la costat orientala d'Espanha. Adoptèt divèrsei mesuras socialas e, en 460, acomencèt d'organizar una expedicion per sometre lei Vandals installats en Africa onte fuguèt batut e sa flòta destrucha. Rintrèt en Itàlia onte fuguèt traït e capturat per Ricimer puei executat.


text:
Pèire de Rogièr
Pèire de Rogièr o Pèire Rotgièr o Pierre Roger que ho un trobador auvernhat de la segonda meitat deu sègle XIII, probablament originari de Rogièr en Cantal. Que ho cononge de la catedrau de Clarmont puish trobador e qu'acabè la soa vita com monge de l'abadia Sant Miquèu de Grandmont.
Segon Renat Lavaud e Renat Nelli uèit pèças d'eth (cansos e sirventés), que demorèn. Que ho perpausat com un possible autor de Flamenca, çò qui ei chic probable.
Tant ai mon cor en joy assis,
per que no puesc mudar no'n chan,
que joys m'a noirit pauc e gran;
e ses luy non seria res,
qu'assatz vey que tot l'als qu'om fay
abaiss' e sordey' e dechai,
mas so qu'amors e joys soste.


text:
Degun ne sembla voler far la mendra reserva sur la proliferacion de Myspace, alora vau començar:
MySpace fai partida dau grope NewsCorp. qu'aparten se-mesme au miliardari Rupert Murdoch...Murdoch es un bon amic dau George W. Bush coma Bolloré, Pinault o Bernard Arnault son los bons amics de nostre char Sarkozy...
Murdoch posseda mai de 150 jornaus, subretot de lenga anglesa, coma los
pelhons
jornaus The Sun en Angleterra e lo mai que conservatori New York Post.... Posseda tamben la chadena de television americana Fox News...tots 'queus medias an, per exemple, fach 'na reclama sens falha de par lu monde per la politica americana en Irak...
Se voletz, dins lu monde anglo-saxon, Murdoch es un condensat de Berlusconi, francis Bouygues e Serge Dassault (mai beucop d'autres) amassats, mas emb 'n'influencia sus la politica e l'economia mondiala beucop mai bela)...
Anetz me dire: "mas la version francesa de basa es gratis!"...oc, mas la publicitat faita per los grands gropes de l'edicion e de la produccion musicala, per exemple, balha de fortunas a nostre ome lu Murdoch...lu mai greu: tots los usadors de MySpace fan circular d'informacion ('qu'es de l'argent) que 'chaba totjorn per far ganhar d'argent au boss...Chasqu'un li participa mas degun paia ren 'laidonc degun n'a l'impression de balhar d'argent a Murdoch...dise pas que fau pas li ne'n balhar, 'qu'es solament 'na question de punt de vusda personau...
Fau saubre que Murdoch a 'chaptat MySpace i'a quauqu'annadas per 580 millions de dollars e ne'n costaria auei 10 cops lu pretz...e 'quo gracia au boom
que coneis lu concept dempuei 3 annadas (i'a 900 000 000 d'usadors dins lu monde!)...
se um ajosta a 'quo-'qui dessubre que 'na pagina MySpace quand um n'ai que 'na pita conexion internet, ben 'quo te planta l'ordinator e 'quo charja pendent 3 o 4 minutas...
'Quo sembla estre devengut 'na forma d'obligacion de far un MySpace, t'as un grope de musica: te fau un MySpace
!
D'accord lu produch es agradiu mas fau saubre a quau 'quo profita lu mielhs... a Murdoch, Bush e lors amics!


text:
Manifèst de Cartagena
Lo Manifèst de Cartagena qu'ei un tèxte politic escrivut en 1812 a Cartagena d'Índias (alavetz en Nava Granada, uei Colómbia) peu Libertor veneçolan Simón Bolívar après la caduda de la Purmèra Republica de Veneçuela ; dens aqueth tèxte lo Libertador qu'analisa las encausas de la des.hèita en las bèth atribuir :
- au flaquèr politic federau e a la tolerància deus patriòtas davant la determinacion shens pietat deus espanhòus.
- a la manca de pragmatisme deus patriòtas : [...] qu'avèm avuts filosòfs com capdaus ; filantròpia per legislacion, dialectica en lòc de tacticas, e sofistas en lòc de sordats.
- au terratrem qui segotí Caracas en 1812 e l'actitud de la Glèisa Catolica.
Bolívar que remandava sustot que Nava Granada s'emparesse e s'instruesse d'aqueths errors e qu'ajudasse Veneçuela a se tornar liberar entà non pas pérder au son torn la soa libertat.


text:
Espeleta
Espeleta (Ezpeleta en basco, Espelette en francés) qu'ei ua comuna de la província tradicionau de Labord.
Los sons pebròts arrois (apartenéncia a l'AOC pebròt d'Espeleta) que son hèra reputats.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Las comunas tòcatocantas que son Ustàrits e Larresoro au nòrd, Ainhoa e Zuraide au sud-èst, e Itsasu a l'oèst.
Pebròts d'Espeleta[modificar | modificar la font]
Los sons pebròts arrois que son empleglats en gastronomia entà har salsas, farças...
Per exemple, la merluça (Gadus morhua) que s'assasona au pil pil, lo Marmitako e l'Axoa. Ce ditz lo provèrbi d'Espeleta: Euskaldun, fededun, biperdun (Basco, cresent, pebrotèr).
Cada an que i a lòc lo Biper Eguna 'Jornada deu pebròt'.


text:
Joan Josèp Cassanea de Mondonvila
Joan Josèp Cassanea de Mondonvila (Narbona, batejat lo 25 de deceme de 1711 – Belleville, lo 8 d'octobre de 1772 ; en francés Jean-Joseph Cassanéa de Mondonville) que ho un compositor e violonista concertista màger deu sègle XVIIIau. Gessit deu fecond mitan musicau de l'Occitania barròca e classica, qu'escrivó lo libret e la musica de l'opèra occitan Dafnís e Alcimadura. Que li devem tanben la prumèra òbra dab armonicas (nòtas agudas produsidas sens prémer las còrdas contra la tòca de l'instrument) estampada peu vriolon.
Biografia[modificar | modificar la font]
Mondonvila que vadó a Narbona lo 25 de deceme de 1711 dens ua familha d'origina aristocratica. Lo son pair qu'èra organista. En 1733 que comencè la soa carrièra a París com violonista en çò deu Concert Spirituel. De tira que ho presat peu Mercure de France per la soa virtuositat. En 1734 qu'èra tanben membre deu Concèrt de Lilla, puish qu'entrè en la Capèra Reiau en 1739, que'n vadó sosmèste en 1740 e mèste en 1744. En 1748 qu'esposè ua grana clavecinista d'aqueth temps: Anna Jeanne Boucon.
Que publiquè la soa purmèra òbra (Sonatas per vriolon Op. 1) en 1733 seguida peu segond opus en en 1734, e en 1738 que he progressar la tecnica deu vriolon dab Les Sons Harmoniques. Que ho tanben l'annada qui presentè los sons Grands Motets, la soa òbra la mei presada e la mei interpretada enqüèra au dia de uei.
Mercés a Mondonvila, 1754 que ho per la cultura occitana ua data importanta, per'mor que presentè, a Fontainebleau e davant la cort, lo son opèra en occitan : Dafnís e Alcimadura. Interpretat mantuns còps, imitat, tradusit, presat e criticat, que ho ua grana escaduda. Qu'èra dus ans après la famosa Querelle des Bouffons, e Mondonvila qu'ecrivèva alavetz ua òbra de musica francesa mes en ua auta lenga que non pas lo francés, ua lenga d'un certe biais a la mòda e accentuada d'un biais mei pròche de l'italian. Per'mor d'aquò lo critic d'art Grim que critiquè la musica, mes que ho tanben per eth lo parat de vantar la lenga occitana (foneticament pròcha de l'italian). Dafnís e Alcimadura que soslinha tanben lo pes deus occitans dens lo mitan musicau e liric francés de l'epòca : los ròtles principaus qu'èran interpretats peus dus cantadors màgers (ambs occitans): lo bearnés e prim uomo Jeliòt e la bordalesa Mla Fèl, qui èran acompanhats per mantuns autes cantadors occitans com Trial (provençau e ligat arron dab la Terror).
Joan Josèp Cassanea de Mondonvila que s'morí a Belleville en 1772.
- Compositors italians : Albinoni • Caccini • Corelli • Dall'Abaco • Frescobaldi • Gabrielli • Geminiani • Locatelli • Manfredini • Marcello • Monteverdi • Pergolesi • Popora • Sammartini • A. Scarlatti • D. Scarlatti • Tartini • Torelli • Uccellini • Vivaldi • Zipoli
- Compositors alemans : Bach • Buxtehude • Fasch • Händel • Pachelbel • Pezel • Quantz • Schütz • Telemann • Pepusch
- Compositors occitans : Barrièra • Bosinhac • Camprat • Mondonvila • Moret • Santa-Coloma
- Compositors francés : Boismortier • Couperin • Charpentier • Chédeville • Hotteterre• Leclair • Lully • Marin Marais • Rameau
- Instruments de la musica barròca : Vriulon barròc • Viòla d'amor • Viòla de gamba • Clavecin • Espineta • Trompeta barròca • Teorba • Laüt • Guitarra barròca • Flabuta barròca
Autors
Bearn : Pèir d'Esbarrebaca • Ciprian Desporrins • Teofil de Bordèu
Lengadòc : Mondonvila • Abat Fabre• Fabre d'Olivet
Roergue : Peiròt
Provença : Còia • d'Agevila • Germain • Gròs • Pelabon
Velai : Clet
Obras
Roman : Istòria de Joan-l’an-pres
Opèra : Dafnís e Alcimadura
Teatre : Lo Nòvi parat • Manicla
Sermon Burlesque : Lo Sermon deu Curé de Vidèren
Antologia e critica
J.F. Achard : Lo Boquet provençau
- Portal:Vriulon/Articles ligats
- Referéncia qu'utiliza lo modèl Metaligam vèrs portal
- Portal:Musica/Articles ligats
- Portal:Lengadòc/Articles ligats
- Portal:Literatura/Articles ligats
- Compositor d'opèra
- Compositor barròc
- Compositor occitan
- Naissença en 1711
- Decès en 1772
- Violonista barròc
- Violonista occitan
- Violonista francés
- Compositor francés
- Musician classic occitan


text:
José Bonifácio de Andrada e Silva
José Bonifácio de Andrada e Silva (n. 1763, m.1838), naturalista, òme politic, poèta e maçon, foguèt una figura importanta de la politica brasilièra al començament del sègle XIX.
Filh d'un òme ric (lo segond pus ric de Rio de Janeiro), estudièt lo Drech a l'Universitat de Coïmbra. Estudièt las òbras de Montesquieu, Rousseau, Voltaire, Locke e Virgili. Aviá un fòrt sentiment d'admiracion per l'independéncia dels Estats Units d'America.
En Brasil foguèt amic e conselhièr del primièr emperaire de Brasil, Pèire I. Dempuèi l'independéncia, José Bonifácio foguèt nomenat Ministre de l'Interior e dels Afars Estrangièrs. A l'ocasion de la convocacion de la primièra Assemblada Constituenta foguèt elegit deputat. Aprèp la dissolucion de l'Assemblada per l'emperaire, José Bonifácio s'exilhèt en França.
En 1829, l'emperaire Pedro I permetèt son retorn en Brasil. Quand Pedro I demissionèt en 1831, declarèt José Bonifácio tutor de son filh, Pedro de Alcântara, qu'aviá solament cinc ans.
José Bonifácio moriguèt dins la ciutat de Niterói en 1838, a 75 ans. Dins l'istòria de Brasil, es reconegut coma lo Patriarca de l'Independéncia, per sa defensa de l'ideal del Brasil independent.
Coma geològ, descobriguèt la petalita, mineral de liti, a la fin del sègle XVIII, en Suècia.


text:
Hellimer
Hellimer es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
- Situat al encreuament de la D 674 ( anciana N 74 ) en connectant Sarreguemines a Nancy, e la D 29 en connectant Rosbrück a Insming, Hellimer es un vilatge Lorrain, principalament concentrat a l'entorn de la siá glèisa.
- A environat de Diffembach-los-Hellimer al nòrd-es, Leyviller e Altrippe al nòrd, Lo Kreuzhof a l'oèst, Gréning al sud e Pichon-Tenquin al sud-es.
- Situé au croisement de la D 674 ( ancienne N 74 ) reliant Sarreguemines à Nancy, et la D 29 reliant Rosbrück à Insming, Hellimer est un village Lorrain, principalement concentré autour de son église.
- Il est entouré de Diffembach-les-Hellimer au nord-est, Leyviller et Altrippe au nord, Le Kreuzhof à l'ouest, Gréning au sud et Petit-Tenquin au sud-est.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
- Al Xe s., Hellimer A inscrich coma possession de la Abbaye Sant-Martin-de-Glandières[1], de Longeville-lo-Sant Avold.
- Al XIVe s., Es la proprietat del Comtat de Morhange.
- Lo 4 de decembre de 1391, Lo comte Antoine de Morhange #qu'èra alavetz Senhor de Hellimer i aguèt fach presoèr dins lo castèl per las tropas messines. Pas #dever la siá vida #qu'après aver-i donat penyora de se metre al servici de los sieus vassaux e de la populacion del vilatge afin ...De indemnitzar totes #çò qu'avián sofèrt del banc d'aquela fortalesa jos pena de retre's presoèr a Mètz.
- En 1571, Un tractat #partejar la distincion #que compreniá Hellimer, Diffembach e Ackerbach per un quatren (Diffembach e Ackerbach) a l'avesque de Mètz, #que demorava suzerain dels consagrats, e tres quatrens (Hellimer) al Pòrti de Lorraine #que #venir aquel dels senhors.
- En 1630, Georges II Del Xaval, Capitani Châtelain de Albestroff, #que i aviá #èsser fach "baron liure del Sant Empèri" per un diplôme datat del 12 de novembre de 1629 per l'emperaire Ferdinand II De Habsbourg (1578-1637)[2], entre en possession de la distincion de Hellimer #que #crompar al Baron Guillaume Marzloff De Braubach lo 22 de decembre de 1622.
- Pendent la Guèrra de 30 ans (1618-1648), tota la region Lorraine es vengut una fòrça complèxe mosaic de territòris apertenentes a fiefs #que dépendent del Sant Empèri, del Duché de Lorraine e dels 3 évêchés. La famine, la peste e las raids militaras homicidas en condusint a de incessants de cambiaments d'autoritat, desbocan a un dépeuplement rapid. Aquel #èsser particularament cèrt per Diffembach e Hellimer en lo moment de l'atac de la châtellenie de Albestroff e de las siás dependéncias en junh 1637. Los regiments de suedeses del Pòrti de Weimar e las tropas de la garnison de Saverne #èsser particularament homicidas. Segon lo testimoniatge del châtelain de Albestroff, rescapé de l'atac, en datant de decembre 1637, demorava pas mai que 11 abitants sus 300 a Albestroff, 7 sus 80 a Hellimer, e 4 sus 45 a Diffembach[3].Qualques ans mai tard, en 1642, aquel son las tropas de Louis XIII #que prenon lo castèl de Hellimer e parlan encara de pèrdas. Aquel es pas qu'en lo darrièr quatren del XVIIe s. Que lo pòble, coma fòrça d'autras en la region, #èsser repeuplé per una onda d'immigrants venguts Ardennes, de Belgica, de Sarre, del Tyrol e de Bavière.
- Lo 2 d'abril de 1765, Stanislas Leszczyńesquí (1677-1766), Pòrti de Lorraine dempuèi 1737, erigeix lo domeni dins comtat en favor de Claude Del Xaval.
- Conformément A las disposicions del Tractat de Viena (1738), Hellimer a ligat al reialme de França en 1766.
- Una pichona comunitat de confession josieva comença a s'installar a Hellimer cap a 1753. Lo cementèri a creat l'an 1786 pels fraires SALOMON #que crompan lo terren al Comte de Hellimer Gabriel Pleickart Del Xaval (1726-1795). En 1811, la comunitat josieva de Hellimer es la mai importanta en Moselle-Es, s'e mai se una Sinagoga a erigit l'an 1822. En 1841 se compta 319 abitant de confession josieva sus 1097 abitants. Pendent la Guèrra de 39-45, la totalitat de la populacion de confession josieva a #èsser déportée las 10 e 13 d'abril 1944 en los convois 68 e 71 a la sortida de Drancy.
- En 1790, Hellimer ven cap de luòc de costat[4] del District de Sarreguemines. Lo redécoupage administratiu de 1801 lududes farà pèrdre aquel títol #que passarà alavetz a Grostenquin.
- En 1870, après la desbranda de Sedan, la Alsace-Moselle a annexat per l'Alemanda e Hellimer a integrat en lo Landkreis de Mörschingen (Morhange)
- l'an 1940, la plaça de commandement del sector fortificat de la Sarre i aviá installat a Hellimer. Aquel sector corriá la longitud de la frontièra en formant una linha de Lixing, transeünt de Puttelange, fins a Sarralbe.
- Lo pòble a #èsser liberat en la nuèch del 22 al 23 de novembre de 1944 per la 212e bataillon de la 6e Armada americana.
- Au Xe s., Hellimer est inscrit comme possession de l'Abbaye Saint-Martin-de-Glandières[5], de Longeville-les-Saint Avold.
- Au XIVe s., il est la propriété du Comté de Morhange.
- Le 4 décembre 1391, Le comte Antoine de Morhange qui était alors Seigneur de Hellimer fut fait prisonnier au château par les troupes messines. Il ne dut sa vie qu'après avoir donné gage de se mettre au service de ses vassaux et de la population du village afin ...d'indemniser tous ceux qui avaient souffert du siège de cette forteresse sous peine de se rendre prisonnier à Metz.
- En 1571, Un traité partagea la seigneurie qui comprenait Hellimer, Diffembach et Ackerbach pour un quart (Diffembach et Ackerbach) à l'évêque de Metz, qui restait suzerain des voués, et trois quarts (Hellimer) au Duc de Lorraine qui devint celui des seigneurs.
- En 1630, Georges II Du Gaillard, Capitaine Châtelain d'Albestroff, qui avait été fait "baron libre du Saint Empire" par un diplôme daté du 12 novembre 1629 par l'empereur Ferdinand II De Habsbourg (1578-1637)[6], entre en possession de la seigneurie de Hellimer qu'il acheta au Baron Guillaume Marzloff De Braubach le 22 décembre 1622.
- Pendant la Guerre de 30 ans (1618-1648), toute la région Lorraine est devenue une très complexe mosaïque de territoires appartenant à des fiefs qui dépendent du Saint Empire, du Duché de Lorraine et des 3 évêchés. La famine, la peste et les raids militaires meurtriers conduisant à d'incessants changements d'autorité, aboutissent à un dépeuplement rapide. Ce fut particulièrement vrai pour Diffembach et Hellimer lors de l'attaque de la châtellenie d'Albestroff et de ses dépendances en juin 1637. Les régiments de suédois du Duc de Weimar et les troupes de la garnison de Saverne furent particulièrement meurtriers. Selon le témoignage du châtelain d'Albestroff, rescapé de l'attaque, datant de décembre 1637, il ne restait plus que 11 habitants sur 300 à Albestroff, 7 sur 80 à Hellimer, et 4 sur 45 à Diffembach[7].Quelques années plus tard, en 1642, ce sont les troupes de Louis XIII qui prennent le château de Hellimer et causent encore des pertes. Ce n'est que dans le dernier quart du XVIIe s. que le village, comme beaucoup d'autres dans la région, fut repeuplé par une vague d'immigrants venus des Ardennes, de Belgique, de Sarre, du Tyrol et de Bavière.
- Le 2 avril 1765, Stanislas Leszczyński (1677-1766), Duc de Lorraine depuis 1737, érige le domaine en comté en faveur de Claude Du Gaillard.
- Conformément aux dispositions du Traité de Vienne (1738), Hellimer est rattaché au royaume de France en 1766.
- Une petite communauté de confession juive commence à s'installer à Hellimer vers 1753. Le cimetière est créé en 1786 par les frères SALOMON qui achètent le terrain au Comte d'Hellimer Gabriel Pleickart Du Gaillard (1726-1795). En 1811, la communauté juive de Hellimer est la plus importante en Moselle-Est, si bien qu'une Synagogue est érigée en 1822. En 1841 on compte 319 habitant de confession juive sur 1097 habitants. Durant la Guerre de 39-45, la totalité de la population de confession juive a été déportée les 10 et 13 avril 1944 dans les convois 68 et 71 au départ de Drancy.
- En 1790, Hellimer devient chef lieu de canton[8] du District de Sarreguemines. Le redécoupage administratif de 1801 lui fera perdre ce titre qui passera alors à Grostenquin.
- En 1870, après la défaite de Sedan, l'Alsace-Moselle est annexée par l'Allemagne et Hellimer est intégré dans le Landkreis de Mörschingen (Morhange)
- En 1940, le poste de commandement du secteur fortifié de la Sarre était installé à Hellimer. Ce secteur courait le long de la frontière formant une ligne de Lixing, passant par Puttelange, jusqu'à Sarralbe.
- Le village a été libéré dans la nuit du 22 au 23 novembre 1944 par le 212e bataillon de la 6e Armée américaine.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Diccionari topographique de l'ancian departament de la Moselle, Ernest Bouteiller 1874
- ↑ Albestroff, banc d'una châtellenie de la Evêché de Mètz pàg.48
- ↑ Archiu départementales de Meurthe e Moselle, Archiu del évêché
- ↑ Aquel Costat compreniá : Altrippe, Biding, Diffembach, Fremestroff, Freybouse, Gréning, Hellimer, Hilsprich, Laning, Leyviller, Lixing, Lelling, Morsbronn, Castviller, Maxstadt, Nelling, Pichon-Tenquin e Vahl Ebersing
- ↑ Dictionnaire topographique de l'ancien département de la Moselle, Ernest Bouteiller 1874
- ↑ Albestroff, siège d'une châtellenie de l'Evêché de Metz p.48
- ↑ Archives départementales de Meurthe et Moselle, Archives de l'évêché
- ↑ Ce Canton comprenait : Altrippe, Biding, Diffembach, Fremestroff, Freybouse, Gréning, Hellimer, Hilsprich, Laning, Leyviller, Lixing, Lelling, Morsbronn, Castviller, Maxstadt, Nelling, Petit-Tenquin et Vahl Ebersing


text:
Nompatelize
Nompatelize es una comuna francesa, situada dins lo departament dels Vòges e la region de Lorena.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
La municipalitat ocupa un scenari de ròcas volcàniques recoberts a las siás extremitats per depauses gréseux màgers del Permien, #que venon fòrça épais al sud e a l'èst en la conca permien de Sant-Dié[1]. Lo centre de Nompatelize es sus una boca del volcan permien, antany en un mièg torride crachant una rusca siliceuse ja fòrtament pétrifiée. Aquela rhyolite ignimbrite venguda de las cambras magmatiques en prigondor per de finales correders de remontada s'es acumulat al veïnat meridional d'una banda defunta de schistes e de diorites de la Ordovicien superiora[2] #qu'an patit un fòrt écrasement e un intens métamorphisme jos la chaine de montanha formada al Carbonifère. Lo vilatge a situat a l'oèst de Brehimont, masatge caseriu de Sant-Michel-sus-Meurthe situat sus un autre cône volcànic.
La situacion en dominant d'aquel scenari entre los vallées de la Meurthe e de la Valdange, uèi traversat per la rota entre Sant-Dié e lo caulet de la Nautor del Bòsc, ofèrta dels punts d'enguarda considerables al septentrion, en particular cap a Raon-l'Estapa, mas tanben a l'orient cap a Sant-Dié-de detlos-Vòges.
Lo ponch culminant del territòri communal es lo mens elevat dos pichons massises gréseux nomenats Bessones #qu'esperlongan la part nòrd del vast massís de la Madeleine #que se prossegueix al sud al delà del Nautor-Jacques. Aquela contrée s'es antany telefonada Agne. La municipalitat de Nompatelize #que la comunitat d'origina, patrona de la Nautor-Ban, n'a longtemps utilizat e mantengut una vièlha rota de débardage dels bòsques de las montanhas gréseuses del Sud, s'esperlonga al nòrd de Sant-Michel-sus-Meurthe pel caseriu de Biarville arriba a la Meurthe al lieudit Bourmont, ancian pòrt sus la Meurthe #que l'altitud n'es pas que d'Unitat|301|mètres {{}}.
La commune occupe un plateau de roches volcaniques recouverts à ses extrémités par des dépôts gréseux âgés du Permien, qui deviennent très épais au sud et à l'est dans le bassin permien de Saint-Dié[3]. Le centre de Nompatelize est sur une bouche du volcan permien, autrefois dans un milieu torride crachant une lave siliceuse déjà fortement pétrifiée. Cette rhyolite ignimbrite venue des chambres magmatiques en profondeur par de fins couloirs de remontée s'est amassée au voisinage méridional d'une bande fine de schistes et de diorites de l'Ordovicien supérieur[4] qui ont subi un fort écrasement et un intense métamorphisme sous la chaine de montagne formée au Carbonifère. Le village est situé à l'ouest de Brehimont, hameau de Saint-Michel-sur-Meurthe situé sur un autre cône volcanique.
La situation dominante de ce plateau entre les vallées de la Meurthe et de la Valdange, aujourd'hui traversé par la route entre Saint-Dié et le col du Haut du Bois, offre des points de vue remarquables au septentrion, en particulier vers Raon-l'Étape, mais aussi à l'orient vers Saint-Dié-des-Vosges.
Le point culminant du territoire communal est le moins élevé des deux petits massifs gréseux nommés Jumeaux qui prolongent la partie nord du vaste massif de la Madeleine qui se poursuit au sud au delà du Haut-Jacques. Cette contrée s'est autrefois appelée Agne. La commune de Nompatelize dont la communauté d'origine, patronne du Haut-Ban, a longtemps utilisé et entretenu une vieille route de débardage des bois des montagnes gréseuses du Sud, se prolonge au nord de Saint-Michel-sur-Meurthe par le hameau de Biarville atteint la Meurthe au lieudit Bourmont, ancien port sur la Meurthe dont l'altitude n'est que de 301 mètres.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Lo son sens dobte jos la rusca de ròcas volcàniques de Nompatelize-La Sala, fauta de forage en aquela ròca dura malgrat aiçò intensément fracturé pel graben alsacien format al Terciari.
- ↑ Nòta de la Mapa Géologique BRGM 1/50000e de St Dié (pagina 13)
- ↑ Sans doute le sont-ils sous la couche de roches volcaniques de Nompatelize-La Salle, faute de forage dans cette roche dure pourtant intensément fracturé par le graben alsacien formé au Tertiaire.
- ↑ Notice de la Carte Géologique BRGM 1/50000e de St Dié (page 13)


text:
841
Cronologia mensuala:
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec
Cronologias tematicas:
Literatura - Musica - Sciéncia - Espòrt
Aquesta pagina concernís l'an 841 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Empèri Bizantin[modificar | modificar la font]
En Sicília, una còntra-ofensiva bizantina vèrs Crotona sostenguda per Venècia — vassau mai e mai teoric de l'Empèri — mau capitèt. En Anatolia, d'intrigas diplomaticas bizanticas e la mòrt dau califa Al Mutasim permetèron d'arrestar — d'un biais provisòri — leis incursions aràbias.


text:
Libre
Un libre es una òbra imprimida o manuscrita non periodica que compta una tièra de fuèlhs de papièr, de pergamin, de vitela o d'autra mena de material, cosida o religada ont se reünís en un volum. Segon la definicion de l'UNESCO[1] un libre deu tenir 49 paginas o mai, sens ne comptar las tampas. Un libre pòt trachar d'un tèma quin que siá. Un libre pòt èsser tanben caduna de las parts d'una òbra o dels còdes e leis d'una granda longor.
Un libre es una colleccion d'un trabalh o mai escriches, generalament imprimit sus de papièr e cobèrt de tapes per lo protegir e organizar lo material imprimit.
Uèi, pr'aquò, aquesta definicion demòra pas circonscricha a çò imprimit o als supòrts fisics vista l'aparicion e arribada dels nòus formats documentals e particularament de la World Wide Web. Lo libre numeric conegut jol nom e-book es a far irrupcion amb fòrça cada còp mai dins lo mond del libre e a la practica professionala bibliotecària e documentària. A mai lo libre se pòt trobar a mai en format àudio, e en aqueste cas se sona audiolibre.


text:
Montcarles
Montcarles (en ligur monegasc Monte-Carlu, en francés Monte-Carlo; ancianament en occitan Li Espelugas e en ligur Ë Speřüghe) es una anciana comuna, lo quartier mai prestigiós dau Principat de Mónegue, e un ancian sector estatistic. Es celèbre per lo sieu casinò, li plajas, la mòda e per èsser estat elegit coma luec de residéncia de divèrsi personalitats famoï. La superfícia dau sector estatistic (de còps apelat Montcarles e Espelugas) era 295 392 m2. Era divisit en 20 blòcs.[1] Portava lo número estatistic 01.
Toponimia[modificar | modificar la font]
Montcarles ten aqueu nom en onor dau prince Carles III de Mónegue despí lo 1r de julhet dau 1866. Aquela denominacion recenta s'adoptèt perque la consideravan coma pus adaptada a aqueu luec que li diïian avans Li Espelugas (en monegasc Ë Speřüghe). A partir de la sieu urbanizacion au sègle XIX e la fondacion dau Casinò, pensèron que lo vielh nom portava malastre perque en alemand Spelunke (pl. Spelunken) auria significat quauquarren coma "establiment dobtós".
Lengas[modificar | modificar la font]
Montcarles (o ancianament « Li Espelugas ») es un dei quartiers dont si parla mai tradicionalament l'occitan niçard (en realitat, i a probable una transicion entre l'occitan niçard e l'occitan vivaroaupenc), ja que lo ligur monegasc si parla puslèu au quartier centrau de La Ròca, segon li enquistas lingüistiqui de Carles de Tortolon e de Ramon Arveiller.
Activitats[modificar | modificar la font]
Montcarles acuelhe lo Circuit de Montcarles, dont si debana lo Grand Prèmi de Mónegue de Formula 1. Finda aubèrga d'autres rescòntres coma aquelu de bòxa que valon per lo campionat dau mond, de defilats de mòda e divèrs eveniments.
Montcarles, durant de decennis, l'an vesitat de membres dei familhas reiali, d'estelas dau cinèma e de personas comuni. James Bond, l'espion britanic protagonista dei romans famós de Ian Fleming e dei filmes derivats, es, dins lo detalh, un client assidú dau casinò de Montcarles. En lo 1873, Joseph Jaggers venguèt l'òme que desvalisèt Montcarles en capitalizant sobre la descobèrta d'un desequilibri dins una dei ròdas dei taulas de rotleta dau casinò.
Quartier o comuna?[modificar | modificar la font]
Sovent creson que Montcarles seria la capitala dau Principat de Mónegue, mas tot lo principat si compaua de fach de la comuna unenca de Mónegue, e Montcarles es basta un quartier d'aquela comuna. Es ver que creèron, a passat temps, una division de Mónegue entre diferenti comunas mas, encuei, i a una sola comuna unificada.


text:
Dièsi
Ua (o un) dièsi, dens lo solfegi qu'ei un signe d'alteracion qui, hicat davant ua nòta deu pentagrama, e lhèva aquesta d'un miei ton.
Ua o mantuas dièsis que pòden estar estar marcadas a la clau e atau aplicà's suber tota la particion. Dens aqueste cas un becaire hicat sus la particion davant ua nòta qu'anulla temporaument sus era l'alteracion de la dièsi. Se la dièsi b'ei marcada dens ua mesura, que s'aplica sus totas las nòtas de medish nom dinc au cap de la mesura au mens qu'un becar e vienga restituir la valor iniciau de la nòta.
A la clau, las dièsis que's botan dens l'òrdi seguent : Fa, Do, Sol, Re, La, Mi, Si ; aquò e significa que si la clau be conta pas sonque ua dièsi, qu'ei lo fa ; se son duas, alavetz que son fa e do ; se son tres, fa, do e sol eca. Lo nombre de dièsis que determina la tonalitat d'ua particion : sia sus ua gama majora, sia dens la soa relativa menora.
Ua dobla dièsi qu'existeish tanben e que hè alavetz pujar la nòta d'un ton sancèr.
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Per las tonalitats majoras e menoras determinadas peu nombre de dièsis espiar :


text:
Trondes
Trondes es una comuna francesa, situada dins lo departament de Meurthe e Mosèla e la region de Lorena.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
- Preséncias gallo-romaine e mérovingienne.
- Populacion masculina déportée en partida en camp de concentracion (1944) ; i i aguèt 35 mòrts.
- Présences gallo-romaine et mérovingienne.
- Population masculine déportée en partie en camp de concentration (1944) ; il y eut 35 morts.


text:
Delphine Batho
Delphine Batho es una femna politica francesa, nascuda lo 23 de març de 1973 a París.
Líder sindicala estudianta e de SOS Racisme, especialista de la securitat al Partit Socialista, succediguèt a Ségolène Royal coma deputada de la 2a circonscripcion de las Doas Sèvras en 2007. Pòrtaparaula de François Hollande, pendent la campanha presidenciala de 2012[1], foguèt nomenada ministre delegada prèp de la ministra de la justícia dins lo govèrn de Jean-Marc Ayrault.
Somari
Carrièra[modificar | modificar la font]
Jovença militanta a la FIDL e SOS Racisme[modificar | modificar la font]
Filha dels fotografes John Batho, ancian obrièr del libre CGT puèi als Archius Nacionals, e Claude Batho, que moriguèt quand aviá pas que 8 ans, Delphine Batho comencèt de militar al collègi dins d'operacions umanitàrias[2] e pendent de manifestacions liceanas de 1986[3], politicament influenciada pels artistas coma Daniel Balavoine, Coluche e Pierre Desproges[4].
Adheriguèt en 1988 a SOS Racisme e a la Federacion independanta e democratica liceana, que ne prenguèt la presidéncia dos ans mai tard[5]. Aprèp dos meses de caumas, lo movement obtenguèt de Lionel Jospin, ministre de l’Educacion Nacionala, 4,5 miliards de francs per la renovacion dels licèus e de nòus dreches pels liceans.
Bachelierada en 1992, estudièt l'istòria. Venguèt vicepresidenta de SOS Racisme en setembre de 1992 al costat del nòu president Fodé Sylla, aprèp lo depart d’Harlem Désir.
Primièrs passes al Partit Socialista[modificar | modificar la font]
Aderiguèt al PS en 1994. Èra alara membra del corrent l'Esquèrra socialista amb Julien Dray, e comencèt de trabalhar suls tèmas de la securitat[6]. Al congrès de Grenòble de 2000, dintrèt al Burèl nacional. En 2003 demorèt fidèla a Julien Dray que ne foguèt l'emplegada al Conselh Regional d'Illa de França, en carga de las questions de securitat.
Se liguèt a François Hollande al congrès de Dijon (mai de 2003) e venguèt secretària nacionala, encargada de la securitat.
Per l'eleccion presidenciala de 2007 Batho e Julien Dray èran dels pròches de Ségolène Royal e la conselhièra[7].
Deputada de las Doas Sèvras[modificar | modificar la font]
A las elections legislativas de 2007, Delphine Batho venguèt candidata dins la 2a circonscripcion de las Doas Sèvras ont Ségolène Royal se presentèt per evitar lo cumul dels mandats[8].
Delphine Batho èra vicepresidenta del grop socialista a l'Assemblada Nacionala encargada de la securitat[9].
Ministra[modificar | modificar la font]
Del 16 de mai de 2012 au 2 de julhet de 2013, foguèt ministra delegada prèp de la Garda dels Sagèls, ministra de la Justícia dins lo govèrn de Jean-Marc Ayrault.
Referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ (fr)Site internet de François Hollande.
- ↑ hémicycle (fr)Eric Fottorino, « Delphine Batho, petite-fille de 1789 et 1981 », L'Hémicycle, 28 de març de 2012.
- ↑ lepoint Delphine Batho, déléguée à la Justice, lepoint.fr, 16 de mai de 2012.
- ↑ hemicycle
- ↑ name=lepoint
- ↑ lepoint
- ↑ "Le Monde" (fr)Cf. l'article du journal Le Monde du 27/03/2007, La dauphine de Royal, per Isabelle Mandraud
- ↑ (fr)« Royal : "Ai pas l'intencion de me tornar presentar a la deputacion" », Libération, 11 de mai de 2007.
- ↑ (fr)Presentacion del Grop Socialista a l'Assemblada
Annèxes[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
- (fr)Blòg del sector Securitat del Partit Socialista, amb fòrça escriches de Delphine Batho.
- (fr)Bibliografia sul site de l'Assemblada Nacionala.


text:
825
Cronologia mensuala:
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec
Cronologias tematicas:
Literatura - Musica - Sciéncia - Espòrt
Aquesta pagina concernís l'an 825 del calendièr gregorian.
Somari
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Wessex[modificar | modificar la font]
Batalha d'Ellandun entre leis armadas de Wessex e de Mèrcia. S'acabèt per una importanta victòria d'Egbert de Wessex (802-839) que li permetèt de confirmar la restauracion de l'independéncia de son reiaume a respèct de son vesin septentrionau. Après aqueu succès, lo rèi Egbert ataquèt Kent, Sussex, Essex e Surrey (→ 826).
Asia[modificar | modificar la font]
Califat Abbassida[modificar | modificar la font]
En Azerbaitjan, perseguida de l'insureccion dirigida dempuei 816 per Babak Khorramdin ambé la desfacha de l'armada abbassida mandada dins la region en 824. Son generau, Ahmad ibn al Junayd, foguèt capturat.