text:
Corèa del Nòrd
La Corèa del Nòrd (en corean usual: Bukjoseon "Corèa del Nòrd"; en corean oficial: Joseon Minjujueui Inmin Gonghwaguk "Republica Democratica Populara de Joseon/Corèa") es un estat d'Asia de l'èst, dins lo nòrd de la Corèa istorica. Confronta la Corèa del Sud al sud, China e Russia al nòrd, e se tròba entre la mar de China Orientala e la mar de l'Èst.
Sa capitala es Pyeongyang.
Lo gentilici es nòrd-corean -a.
Somari
Istòria[modificar | modificar la font]
La dominacion japonesa subre la Peninsula de Corèa s'acabèt amb la fin de la Segonda Guèrra Mondiala en 1945. Corèa demorèt devesida en doas parts pel parallèl 38: l'URSS prenguèt lo contraròtle de la part Nòrd, e los Estats Units de la part sud. Aquò menèt a çò que en 1948 s'establissen dos govèrns independents, un al Nòrd e l'autre al Sud, cadun reclamant sa sobeiranetat subre la totalitat de la peninsula.
Les tensions creissentas entre los govèrns del Nòrd e del Sud desboquèron sus la Guèrra de Corèa quand lo 25 de junh de 1950 l'armada de Corèa del Nòrd passèt lo parallèl 38 (que servissiá de frontièra) e ataquèt per la fòrça. La guèrra contunhèt fins al 27 de julhèt de 1953, quand lo Comitat de las Nacions Unidas, los volontaris de la Republica Populara de China e la Corèa del Nòrd signèron l'armistici. Una zona desmilitarizada foguèt establida per separar los dos païses.
La Corèa del Nord es estada dirigida per Kim Il-sung de 1948 fins a sa mòrt lo 8 de julhèt de 1994. Après, lo 8 d'octobre de 1997, son filh Kim Jong-il foguèt nomenat Secretari General del Partit dels Trabalhaires Corèans. En 1998 foguèt nomenat President de la Comission Nacionala de Defensa e sa posicion foguèt declarada coma "la fonccion pus nauta de l'Estat". Generalament las relacions internacionalas se melhorèron e i aguèt una encontra istorica Nòrd-Sud en junh de 2000. Pasmens, las tensions an tornat a se far vesedoiras amb la represa per la Corèa del Nòrd de son programa d'armas nuclearas.
Durant lo mandat de Kim Jong-il a la fin del decenni dels 90, l'economia del país descréissèt considerablament e l'escassetat de manjar venguèt evident en de nombroses endreches. Segon d'unas organizacions d'ajuda, un grand nombre de personas moriguèron de fam, causa agravada per un disfonccionament del sistèma de distribucion de manjar. Nombroses nòrd-coreans passèron illegalament en China a la recerca de manjar.
La Corèa del Nòrd es un dels luòcs pus isolats del mond, amb de restriccions severas a la dintrada e sortida del país. La premsa es contrarotlada per l'Estat, e l'ideologia Juche, que consistís a non dependre dels autres, es la pus impulsada pel govèrn.
Lo 10 de febrièr de 2005, la Corèa del Nòrd declarèt que possediá l'arma nucleara. Aquesta anoncia provoquèt una granda consternacion e de peticions dins lo mond entièr. Lo 9 d'octobre de 2006 la Corèa del Nòrd realizèt un assag nuclear, consistent en una explosion atomica sosterranha. Aquesta assag nuclear provoquèt, a travèrs de l'ONU, la condemnacion unanima de la comunitat internacionala.
Politica[modificar | modificar la font]
La Corèa del Nòrd es un regim comunista, de tipe estalinian, e totalitari[1],[2]; existís un culte de la personalitat a l'entorn de Kim Il-sung e de sos descendents, e lo país ten un dels pus bas nivèl dels Dreches de l'Òme al mond[3]. Lo regim es tanben dinastic : après la mòrt de Kim Jong-il en 2011, son filh cabdèt Kim Jong-un li succediguèt[4].
La Corèa del Nòrd es lo país pus militarizat al mond per çò qu'es de la proporcion de la populacion engatjada dins las fòrças armadas amb un total de 9 495 000 òmes d'activa, de resèrva e paramilitaris. Lo país desvolopa un programa nuclear, e un programa espacial[5].
Una comission d'enquèsta de l'ONU en 2014 estima que de centenats de milièrs d'oposants politics son mòrt dins de camps pendent las 50 darrièras annadas çò qu'es qualificat de crim contra l'umanitat e que entre 80 000 e 120 000 presonièrs politics son detenguts dins los camps a aquesta data[6].
Geografia[modificar | modificar la font]
La Corèa del Nòrd se trapa a la mitat nòrd, a partir del parallèl 38, de la peninsula de Corèa. Es bordada per doas mars: a l'oèst pel mar de l'Oèst (o Mar Jauna) e la baia de Corèa; e a l'èst per la mar de l'Èst (o Mar de Japon). La part Nòrd de la peninsula ont se trapa la Corèa del Nòrd ten nombroses sèrres e montanhas, separadas per de vals prigondas e estrechas. A la còsta oèst predominan las planas. Lo punt pus naut del país es lo pic de Paektu-sant, a 2774 mètres d'altitud subre lo nivèl de la mar. Entre los rius mai importants se trapan Tumen e Yalu, los quals forman la frontièra Nòrd amb China.
La vila pus granda de Corèa del Nòrd es sa capitala, Pyeongyang (o P'iŏ*ngyang). Las autras vilas importantasson: Kaesŏng, al sud; Senseŭiju, al nòrd-oèst; Wŏnsan e Hamhŭng a l'èst; e Ch'ŏngjin al nòrd-èst.
Division administrativas[modificar | modificar la font]
La Corèa del Nòrd compta nòu províncias, doas vilas jos estatut administratiu pròpri e tres regions administrativas especialas.
- Las nòu províncias
- Kangwon, al sud-èst (capluòc de província : Wonsan, autra vila importanta : Kosong), ont se situan los monts Kumgang o Kumgangsan (san significa montanha en corèan) ;
- Jagang, al nòrd-oèst, frontalièra amb China (capluòc de província : Kanggye) ;
- Ryanggang, al nòrd (capluòc de província : Hyesan), lo Mont Paektu, punt culminant de la Corèa del Nòrd a la frontièra sinocorèana, aparten al Ryanggang ;
- Pyongan du Nord al nòrd-oèst (capluòc de província : Sinuiju, a la frontièra chinesa) ;
- Pyongan du Sud, a l'oèst (capluòc de província : Pyongsong, autra vila importanta : Kangso) ; los monts Myohyang se situan al limit de la província de Jagang ;
- Hamgyong du Nord (capluòc de província : Chongjin) a l'extrèm nord-est ;
- Hamgyong du Sud, al nòrd èst del país (capluòc de província : Hamhung, autra vila importanta : lo pòrt de Sinpo dins lo Sud Hamgyong) ;
- Hwanghae du Nòrd, al sud del país (capluòc de província : Sariwon) ;
- Hwanghae del Sud, a l'extrèm-sud-èst del país (capluòc de província : Haeju).
- Las doas vilas
- Pyeongyang, la capitala, e sa província
- la vila de Rasŏn, a la frontièra amb Russia
- Las tres regions administrativas especialas
- la region toristica dels monts Kumgang
- la region administrativa especiale de Sinŭiju a la frontièra amb China
- la zona industriala de Kaesong, près de la Corèa del Sud.
Clima[modificar | modificar la font]
Lo clima de Corèa del Nòrd es pus fred que lo de Corèa del Sud. Es un tipe de clima continental umid amb pluèjas de tipe monsonic. Lo clima de Pyongyang amb un total de 934 litres de pluèja annadièr e una temperatura mejana annadièra de 10,7 °C, es representatiu del de tot lo país:
Economia[modificar | modificar la font]
De veire: Economia de la Corèa del Nòrd
Cultura[modificar | modificar la font]
Bibliografia[modificar | modificar la font]
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas & referéncias[modificar | modificar la font]

- ↑ James Brooke, « North Korea Says It Is Using Plutonium to Make A-Bombs », sur The New York Times,
- ↑ « Freedom in the World, 2006 » (consultat en 13 de febrièr de 2007)
- ↑ « Human Rights in North Korea », hrw.org, Human Rights Watch, 17 de febrièr de 2007 (consultat lo 13 decembre 2010)
- ↑ « La Corée du Nord intronise son nouveau chef devant une foule de militaires », sur Le monde,
- ↑ « International Space Dominance: 7 Nations Launching the Next Space Race », sur Popular Mechanics, 1er octobre 2009 (consultat en 1er octobre 2009)
- ↑ ONU : le terrifiant rapport sur les crimes contre l'humanité en Corée du Nord, Le Parisien, 17/2/2014


c: text/html

text:
Soviet
Lo tèrme soviet (del rus: coBéT, conselh) designa d'en primièr un conselh d'obrièrs, de païsans e de soldats en favor de la idèas progressistas dins l'Empèri rus, prenent lo poder dins una organizacion locala (una usina, una vila, una província…) a partir de 1905. L'origina d'aquesta practica ven del vetche[1], un tèrme qu'es sinonim de soviet dins l'anciana Russia, e que « correspondava a una mèna de dièta, organ màger de la poténcia politica de la ciutat »[2].
Istoric[modificar | modificar la font]
En l'abséncia de sindicats, l'idèa d'una organizacion representativa dels obrièrs puèi dels païsans fa son camin jos forma dels soviets. Son jutjats per Lenin "cent còps mai a esquèrra" que los bolchevics. Apareisson d'en primièr en província dins lo ròtle de comitats de cauma efemèrs (aqueste mot rus significant conselh es adoptat pel primièr còp en 1905 pels obrièrs d'una usina textila d'Ivanovo per designar lor comitat de cauma) puèi prenon un sens mai politic plus amb la fondacion del Soviet de Sant Petersborg lo 13 d'octobre e de Moscòu lo 5 de decembre. Dins son obratge[3], Volin afirma que l'idèa de soviet es anteriora. Segon el, sorgís espontanèament e foguèt adoptada per d'obrièrs quand de reünions tengudas a partir de l'endeman del Dimenge roge, en genièr de 1905, a Sant Petersborg.
Tot se mesfisant d'intellectuals suspèctes de voler impausar lor egemonia, los obrièrs sentisson lo besonh d'èsser conselhats per de revolucionaris experimentats qu'an alara qu'un ròtle consultatiu a costat dels delegats obrièrs. D'en primièrs reservats, los bolchevics mandan de representants mas los pòstes dirigents venon als menchevics
Après la revolucion de Febrièr de 1917, un soviet se reforma, mas los soviets exercisson al final pas jamai de poder vertadièr: de febrièr a octobre de 1917, lo poder es tengut per un Govèrn provisòri dirigit d'en primièr pel prince Lvov puèi a partir de julhet per Aleksandr Kerenski. Lo Soviet de Petrograd, domorant al palais de Tauride coma lo Govèrn provisòri, es lèu en situacion de rivalitat amb aqueste per l'exercici del poder.
Lo mot d'òrdre defendut pels bolchevics jol vam de Lenin es: « Tot lo poder als soviets ! » (segon Volin: "per tocar l'esperit de las massas, ganhar lor fisança e lors simpatiás, lo partit bolchevic lança [...] de mots d'òrdre que, fins alara, caracterizavan [...] l'anarquisme.)". A partir d'octobre de 1917, lo poder es tengut per de « comissaris del pòble », aprobats pel Congrès dels Soviets (delegats elegits pels soviets), dirigits per Lenin. Segon Hannah Arendt, "Lo regim bolchevic despolhèt los conselhs (los soviets, segon lor nom rus) de lor poder alara qu'èra encara dirigit per Lenin, e panèt lor nom per se'n afublar alara qu'èra un regim antisovietic[4]."
En seguida, en Union sovietica, lo « soviet » èra oficialament un organ a l'encòp legislatiu e executiu de delegats elegits, a mai d'un nivèls (locals, municipals, republicans o federal). Lo poder èra en realitat tengut pel Partit comunista de l'Union sovietica coma partit unic. Lo « Soviet suprèma » foguèt l'organ legislatiu mai naut existissent que siá al nivèl federal o al nivèls de la republicas sovieticas.
Bibliografia[modificar | modificar la font]
- Oskar Anweiler, Les Soviets en Russie, Gallimard, 1997.
- Roger Boussinot, Les Mots de l'anarchie, Éditions Delalain, 1983.
Notas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ (en) {{Obratge}} : paramètre
titremancant
- ↑ (en) {{Obratge}} : paramètre
titremancant
- ↑ (en) {{Obratge}} : paramètre
titremancant
- ↑ modèl {{Ligam web}} : paramètre «
url» mancante paramètre «
titre» mancant

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Revòuta de Bar Kokhbà
La Revòuta de Bar Koḥbà ò Segonda Guèrra Judèoromana foguèt una insureccion dei jusieus de la província de Judèa còntra l'Empèri Roman que se debanèt de 132 a 135. S'acabèt per una victòria romana saunosa qu'entraïnèt de desenaus de milièrs de mòrts e la destruccion de la màger part de la província.
Pasmens, en despiech de l'importància dei combats, lo debanament precís dau conflicte es mau conegut. L'insureccion foguèt probablament entraïnada per la decision de l'emperaire Adrian de bastir un temple dedicat a Jupitèr sus lei roïnas dau Temple de Jerusalèm destruch en 70. Dirigit per Simon bar Kokhbà, lo movement foguèt depintat coma fòrça organizat e ben comandat per lei cronicaires romans. Leis insurgents assaièron de liberar lo nòrd de Judèa per establir de comunicacions ambé Galilèa, blocar l'arribada de renfòrç romans e permetre la rebastida dau temple. Per redurre l'avantatge militar roman, lei jusieus bastiguèron un ret de tors de susvelhança e formèron de grops de guerilhas ruralas.
Lei Romans deguèron mobilizar de tropas fòrça importantas per reconquistar la region e i mandèron entre 8 e 12 legions dirigidas per lo generau Sextus Julius Severus. Puei, coma èran secutats per la guerilha jusieva que li causava de pèrdas importantas, adoptèron una tactica de tèrra cremada per reprimir pauc a pauc l'insureccion. Aquò entraïnèt de destruccions fòrça importantas mai permetèt la presa de Jerusalèm e l'enceuclament de Simon bar Koḥbà dins la fortalesa de Betar. Lei darriers insurgents i foguèron vencuts e chaplats en 135.
Lo bilanç de la guèrra èra important per lei dos camps. D'efèct, se lei pèrdas romanas son desconegudas, au mens una legion foguèt anientada dins lo corrent dei combats e una segonda foguèt quasi exterminada. Per leis insurgents, lo bilanç donat per lei cronicaires romans (580 000 tuats, 50 vilas e 985 vilatges destruchs) es probablament exagerat mai depinta ben la devastacion de la província a l'eissida dei combats. En mai d'aquò, Adrian ordonèt la destruccion de Jerusalèm. L'accès a la vila foguèt enebit ai jusieus que deguèron s'exilar entraïnant la formacion de la Diaspòra.


text:
Rhamnus alaternus
Rhamnus alaternus : flors
L'Aladèrn (Rhamnus alaternus L.) es un arbrilhon del genre Rhamnus e de la familha de las Rhamnacèas, caracteristica de las garrigas mediterranèas.
Descripcion[modificar | modificar la font]
L'aldèrn es un arbrilhon de 1 a 5 mètres de naut, de fulham persistent[1]. Es capable de viure un centenat d'annadas. Es un arbre dioïc.
Ten de rams altèrnes, non espinoses (a la diferéncia de Rhamnus cathartica). Las fuèlhas son altèrnas, coriçcias, persistentas, lusentas, sovent dentadas. Son ovalas o lanceoladas, a bòrd cartilaginós.
Sas minusculas flors jaunencas, unisexuadas, apareissent als meses de març e abril, a vegada avant. Son gropadas en pichon grapas lateralas. Lo calici ten 5 lòbes rebatuts dins las flors masclas, e quilhadas dins las flors femes. A pas de petals.
Los fruchs son de drupas d'en primièr rojas, puèi negras quand maduras, amb 2 o 3 selhons.
Lo Rhamnus alaternus 'argenteovariegata' es un cultivar ornemental variat eissit de Rhamnus alaternus.
Se destria doas sosespècias:
- Rhamnus alaternus L. subsp. alaternus
- Rhamnus alaternus L. subsp. myrtifolia (Willk.) Maire
Distribucion[modificar | modificar la font]
L'aladèrn es una planta eliofila que en França, Portugal, Espanha, ex-Iogoslavia, Albania, Grècia, Itàlia, Turquia, Israèl, Libia, Tunisia, Argeria, Marròc e Ucraïna. A çò nòstre, es comun a l'entorn mediterranèu, puja fins en Isèra cap al nòrd e l'Òlt e la Dordonha cap a l'oèst. S'encontra pels èrms, sègas, talvèras, garrigas. Es naturalizat en Austràlia e Nòva Zelàndia. Es utilizat dins los programas de reforestacion[2].
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
- Referéncias GRIN : espèce Rhamnus alaternus L. (en)Referéncia GRIN : espècia Rhamnus alaternus L. (en)
- Referéncias Tela Botanica (France métro) : Rhamnus alaternus (fr)Referéncia Tela Botanica (França metropolitana) : Rhamnus alaternus (fr)
- Referéncias INPN : Rhamnus alaternus (+ statut + description) (fr)Referéncia INPN : Rhamnus alaternus (+ estatut + descripcion) (fr)
Referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Modèl:Fff3
- ↑ Gulias, « Critical Stages in the Recruitment Process of Rhamnus Alaternus L. », Annals of Botany, vol. 93, no 6, , p. 723-731 (ISSN 0305-7364 e 1095-8290, DOI 10.1093/aob/mch100, legir en linha)


text:
23/10/2016
Daus òmes que tomban, episòde 13, per Joan Ganhaire
Pertant, aus Tamaris, i ‘viá aparentament degun que responde a queu sinhalament, e pas mai a l’ostelariá de las Ersas. Marcatz bien que aqui, avem pas bien ‘gut lo temps de far coneissença. Laidonc, misteri. Quò li en copa la prumiera de Bruckner, au Gaëtan. E las prumieras nòtas de la cinquiema de Beethoven que estufla son pas signe de brave temps, malaise, incomprenason, dangier benleu. E veiquí nòstre patron que se bòta a la nuech, fasent crasenar las dents, recoquilhonat dins sas tres cubertas, embarrat dins la chalor de son radiator electric e dins la lentor mortuaria dau second movament de l’ Emperor. Quante es entau d’umor i a pus nonmas lo laissar bonhar dins la melancolia. Franciscò e io, nas au vent, colem la rua daus Fossats Sent Bernat, riebem a la Sena, vam plan trobar quauquaren a chaunhar, nos sietem a la terrassa d’un estanquet au cuenh dau baloard Sent German e dau quai de la Tornela. Chocrota. Ba ! Quò nos chamjara dau bon minjar de Ròsa.
Franciscò trapa un jornau, edicion dau ser, espofidada, espia me quò, Carambolatge Monstre sus lo Periferic, Quauques Nafrats Leugiers, enquera urós, Subrebeus Desgats Materiaus. Lo rei de la perseguida, l’as dau volant, lo menaire falord a enquera tustat. Pareis que cherchen una lonja limosina negra que seriá, per imprudéncia a l’origina de l’accident. Quauqu’un auriá relevat los numeròs. Franciscò a desjà chamjat las placas e surtit lo noveu juòc de papiers. ‘Na vielha ‘bituda. (de segre)
Joan Ganhaire.
Les commentaires sont fermés.


text:
13/10/2017
L’òme que s’entraupet dins un sabat
Jean-Claude Dugros nous livre la version occitane du conte « L’homme qui se fourvoya dans un sabbat », collecté à Quinsac par Claude Seignolle, dans « Contes populars de Perigòrd», livre bilingue occitan français, 25€ éditions Novelum IEO 2016.
Un vielh païsan s’era, e mai zo vouguesse pas, entraupat dins un sabat que cresiá un acamp(1) de jòunes desbauchats d’un vilatge vesin, e fuguet pres par las fachilhieras(2) e botat en preséncia dau quite diable que li disset tot d’un còp :
– Surtiràs d’aquí nonmàs si me balhas ton arma, si que non te fau lop de ton vivent.
Lo brave vielh aguet talament páur a la pensada d’èsser ‘laidonc perchaçat e tuat per los quites seus que consentiguet au pache(3) dau diable.
Li fauguet signar un long perjamin(4). Li pareren una pluma d’aucha e deguet de fòrça se traucar una vena per prener de son sang.
Tot quò-quí era ren… Lo mai greu, quò es que sabiá pas escriure. ‘Laidonc, faguet una crotz.
A ! s’aviatz vist quela fugida dau diable e de sas remirairitz. Deven totjorn galopar…
Per çò qu’es dau perjamin, s’abrandet(5) tot sole dins las mans dau vielh en li rogesir los piaus e li cramar la peu.
Contat per M. Duverneuil, de Quinçac (Dordonha), en 1933.
Vocabulari : (1) réunion(2)sorcières(3)pacte(4)parchemin(5)s'enflamma
16:43 Publié dans Cultura e literatura en òc, La Vita en òc ( archivas DL papier) | Lien permanent | Commentaires (0)
Questa dimenjada sur Meitat-chen, meitat-pòrc...
Joan-Pau Verdier e Nicolas Peuch nos informan que lo convidat de l'emission dau diumenc 15 d'octobre 2017 sur França Blu Perigòrd sera Guilhem Lopez dau Duò Brotto-Lopez per parlar de lor noveu CD «15 ans en Harmonia », sortida previsda lo 14 d'octòbre chas "L’autre distribution".
Meitat chen , Meitat pòrc , chasque diumenc a 11 oras sur França Blu Perigòrd!
Per escotar l'emission en directe o en redifusion, clicar sur lo ligam: França Blu Perigòrd
Veiqui lo ligam vers lo site de Joan-Pau Verdier
e los ligams vers lo sites de Nicolas Puech: www.nicolaspeuch.com e anemtrio.com e facebook.com/nicolaspeuch
08/10/2017
Lo curet e lo diable
Jean-Claude Dugros nous livre la version occitane du conte « Le curé et le diable», collecté à Lanouaille par Claude Seignolle, dans « Contes populars de Perigòrd», livre bilingue occitan français, 25€ éditions Novelum IEO 2016.
A La Noalha (Dordonha), se conta pariera aventura ‘ribada a-d’un curet :
Un còp era un curet que era en viatge.
Un ser, ‘ribat tard dins un vilatge, damandet la retirada dins la prumiera maison que trobet.
Li responderen que i aviá ben una chambra libra mas que degun i voliá demorar perque lo diable i veniá sovent.
Lo curet tenguet pas compte de çò que se disiá e acceptet d’i passar la nuech. Faguet un brave fuòc dins la chaminéia e se ‘sietet davant.
Tot d’un còp, auviguet un grand bruch e un diable davalet per la chaminéia, puei un segond, un tresesma, un quatresma, un cinquesma. Quò se ‘restet emb lo sieisesme.
– ‘Sietatz-vous, lor disset lo curet.
Mas los diables avián par l’er ‘ceptes. S’aprocheren de se, esmanciants.
En veire quò, lo curet prenguet son grand manteu e lo lancet sus los diables que s’ensauveren mai viste qu’eran venguts.
10:06 Publié dans Cultura e literatura en òc, La Vita en òc ( archivas DL papier) | Lien permanent | Commentaires (0)
Questa dimenjada sur Meitat-chen, meitat-pòrc...
Joan-Pau Verdier e Nicolas Peuch nos informan que los convidats de l'emission dau diumenc 8 d'octobre 2017 sur França Blu Perigòrd sera Patric Salinhier per parlar de son libre de novelas « Les Marelles » coma son illustrator Francis Pralong.
Meitat chen , Meitat pòrc , chasque diumenc a 11 oras sur França Blu Perigòrd!
Per escotar l'emission en directe o en redifusion, clicar sur lo ligam: França Blu Perigòrd
Veiqui lo ligam vers lo site de Joan-Pau Verdier
e los ligams vers lo sites de Nicolas Puech: www.nicolaspeuch.com e anemtrio.com e facebook.com/nicolaspeuch
01/10/2017
La cavala dau diable
Jean-Claude Dugros nous livre la version occitane du conte « La jument du diable», collecté à Quinsac par Claude Seignolle, dans « Contes populars de Perigòrd», livre bilingue occitan français, 25€ éditions Novelum IEO 2016.
Un jòune òme tornava la nuech de la frairiá de Tivier quand fuguet jungut per un cavalier que aviá pas auvit sa corsa. L’òme, que coneissiá pas, li perpauset de lo prener coma se sus sa béstia, una brava cavala fringarela. Lo dròlle gaste e que era pas sauvatge acceptet la perpausicion e montet a pilharòt darreir l’òme. Queu d’aquí parlava gaire e parava sovent l’aurelha. A-d’un moment, un chen udolet a la mòrt, coma se ditz. Còp-sec, l’òme faguet galopar sa cavala dins quela direccion.
‘Ribat rasís la maison escartada onte udolava lo chen, lo cavalier sautet per terra e confiet sa montura au goiat.
– Me sonan emperaquí, espera-me, çò-disset, e fai ‘tencion que s’eschape pas.
Tanleu l’òme entrat dins la maison, la cavala comencet de bufar e, tot d’un còp, se plànhet emb… una votz de femna :
– Un, lo pòde portar, mas dos, quò pesa tròp per io.
Estonat, lo dròlle sautet per terra e, pensant que son imaginacion li fasiá sa testa, parlet a la béstia en se trufant quitament de se :
– Anem, brava cavala, veiquí que vene trasfòu… m’a semblat t’auvir parlar.
– Non, respondet la cavala, as ben auvit… sei una domaisela de Nontronh que, ailàs, s’es venduda au diable que te menet aquí… si me creses pas, èspia mos onglons.
Espiet e veguet que la cavala aviá daus gentes pès de dròlla.
– Seriá tu, disset ‘laidonc la cavala, demorariá pas quí, lo diable a justament mestier d’un fòrt chavau per tirar lo fems de sas escúrias…
Lo dròlle se’n fugiguet e, a las darnieras novelas, galopava totjorn.
Contat per M. Duverneuil, de Quinçac (Dordonha).
Meitat-chen, meitat-pòrc sur France 3
"Viure al Pais" l'émission occitane de France 3 Occitanie consacre dimanche 1er octobre à 10 h 45 un reportage sur Meitat-chen, meitat-pòrc.
Retrouvez Joan-Pau Verdier, Nicolas Peuch et Martial Peyrouny .
sur : http://france3-regions.francetvinfo.fr/occitanie/emission...
puis sur le blog de l'émission: http://france3-regions.blog.francetvinfo.fr/le-blog-de-vi...


text:
Profechèrem de las temperaturas bonas, ni caudas, ni frejas per anar passejar pròche de Pau. Sul sit de l'ofici de torisme, te prepausan un fum de passejadas, totes los itineraris son telecargables a gratis e pòs causir segon çò que vòles : los païsatges, la distància, la dificultat. P e r f i è c h.
Aquò m'a fach conéisser lo sit ont pòs trapar un fum de passejadas telecargablas : Cirkwi. L'aplicacion sus mon telefonet marcha mal - per pas dire que marcha pas, mas sul sit me regali. Un fum de passejadas , las prepausan los oficis de torisme, sus de passejadas balisadas, aquò m'agrada, aital me pòdi pas perdre.
Pròche del parking just abans la còsta regda, i a aquela reclama-termomètre manjada per la platana. La reclama per la tronçonusa manjada per l'arbre, la simbolica m'agrada.


text:
Familha (parentala)
Sociologicament, una familha es un ensems de personas unidas per ligams de parentat que son principalament de tres classas:
- Maridatge o esposament, normalament d'un òme e una femna, o de mai personas en cas de las societats poligamas.
- Filhariá enter parents e filhs.
- Religason entre fraires.
Atanben se pòt diferençar la familha segon lo reng de parentat enter sos membres:
- Familha nucleara - parents e filhs (s'i a).
- Familha patriarcala - al delà de la familha nucleara, compren los avis (fòrça sovent consirats los patriarcas), oncles, cosins e mai parents de primièra linha consanguinèa.


text: En aquesta debuta de sègle XXIen, la novèla es un genre d’expression de mai en mai usitat dins la literatura nòstra. Dins aqueste exercici singular, Sèrgi Viaule s’i fa de man de mèstre desempuèi bèl briu. Amb Una punhada de clavèls es tornamai una garba de vint-e-quatre tèxtes que nos ofrís l’autor albigés. Divèrses son los tèmas evocats, mas totes de factura classica. Cada novèla es una observacion aguda de la societat occitana en cèrca d’identitat dins una temporada d’exagonizacion forçada e de mondializacion despietadosa. La qualitat primièra del novelista es d’aver d’imaginacion, e l’autor ne manca pas. Cada pèça d’aqueste recuèlh carreja son fais de suspresas. Lo legeire anirà, tròç aprèp tròc, d’embalausida en encantament dins aquel recuèlh ont alternan umor e poesia.


text:
Sui pas racista
Sui treitat de racista e cibèr-lynchat sus Jornalet perceque disi que les raças existan dens nòsta espèça coma dens n’impòrta la quala. Jo, descendent entr’auts d’Aragonés, de Catalans, d’esclaves negres, de Vietnamians, jo qu’èi un amic deus milhors qu’es mexican, sui treitat de racista perceque disi que los individuts de l’espèça Homo sapiens subsp. sapiens son pas tots identics morfologicament, que son repartits en diferents gropes morfologics. L’existença d’aqueths gropes es diguda a l’alunhament genetic e a la preferença reproductiva ; coma en çò de cada espèça, i a des barralhas naturalas (mar, montanha, …) qu’empachan un brassatge complet. Sòf que, dens nòsta espèça, i a pas de vrai isolament e ‘quò’s pr’aquò que pòdem pas destingar de sos-espèças mès sonque de varietats (o « raças »). Lo mestissatge es donc possible. Se lo mestissatge èra totau, i auré pas mèi de « raças », mès coma la reproduccion es preferenciala –per de simplas rasons geograficas : la probabilitat d’auger un mainatge demb quauqu’un de la mèma region es egau la mèi granda !–, les « raças » subsistan.
N’èi jamèi dit qu’i a de raças superioras, o que lo mestissatge es un mau per nòsta cultura d’Euròpa ! Au contrari ! Sui pas contra l’immigracion tanpauc ! Mès m’agrada pas tanpauc lo politicament corrècte : lo mòt « raça » es tabó per nòsta espèça. E ben non, sui desolat, som una espèça coma una auta, briga superiora deu punt de vista deu fonccionament evolutiu ; am, pus o mens, quate raças (europeana, negra africana, aborigèna, amerindiana) que se valen, demb de sos-varietats. E lur existença pòt se verifiar, cresi, per l’analisa de certèns mercaires genetics coma lo grope sanguin o auts.


text:
4/38
- Créée le
- Dimanche 30 Août 2009
- Mots-clés
- 360, Aneto, Arbizon, Ariege, Besiberri, Cap de Bouirex, Couserans, Gran Bachimala, Gran Tuc de Colomers, Mail de Bulard, Maladeta, Mont Rouch, Mont Valier, Montanha d'Uishera, Montardo, Monteixo, Montlude, Panorama, Pic d'Arraing, Pic de Bacanere, Pic de Cagire, Pic de Contraix, Pic de Crabere, Pic de l'Alba, Pic de l'Escalette, Pic de l'Har, Pic de l'Homme, Pic de la Calabasse, Pic de la Hage, Pic de la Mine, Pic de la Pala Alta de Sarrade, Pic de Lampau, Pic de Mauberme, Pic de Montcalm, Pic de Nede, Pic de Neouvielle, Pic de Paumade, Pic de Peguera, Pic de Pomebrunet, Pic de Sauvegarde, Pic de Serau, Pic de Serre Haute, Pic de Subenuix, Pic de Ventolau, Pic du Courbayran, Pic du Gar, Pic du Midi de Bigorre, Pic du Midi de Bordes, Pic Feixant, Pic Long, Pic Perdiguere, Pic Russel, Pic Schrader, Pico de la Mina, Pico Perdiguero, Pique d'Estats, Pirineos, Pirineus, Posets, Pui de la Bonaigua, Punta Alta, Pyrenees, Sommet de Cournudere, Sommet de Pique Poque, Tuc de Bonabe, Tuc de Guilhem, Tuc de la Tallada, Tuc de Marimanha, Tuc de Parros, Tuc de Ratera, Tuc de Tucol, Tuc dera Coma d'Auran, Tuc dera Lanca, Tuc des Armeros, Tuc des Estanhets, Tuc deth Plan der Ome, Vignemale
- Visites
- 341
- Location
- Voir dans OpenStreetMap
- Score
- 4.88 (1 note)
- Notez cette photo
-


text:
Commons:Featured pictures/oc< Commons:Featured pictures
Aquesta pagina es destinada a metre en valor los imatges e grafics als quals la comunautat a acordat una mencion especiala en vertut de lor aspècte remirable (de per lor qualitat grafica, de composicion, estetica, etc.). Aquestes imatges son doncas seleccionats en vertut de critèris objectius e subjectius, e la presenta pagina se desmarca per consequent notadament de Commons:Imatges de qualitat, ont los critèris de seleccion son abans tot tecnics.
Se volètz veire un imatge particular sus la presenta pagina, mercés de :
- D'en primièr, prepausatz l'imatge a la comunautat sus Proposicions d'imatges remirables (vejatz aquesta pagina per la marcha de seguir)
- Prepausatz pas d'imatges que respèctan pas las licéncias autorizadas sus Commons.
Los vòtes ancians son visibles sus aquesta pagina.
Vejatz tanben la lista cronologica dels imatges remirables : 2004, 2005, 2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014, 2015 e per aqueste mes.
- See also Commons:Featured pictures
Contents
AnimalsEdit
- » Arachnida · Diptera · Hymenoptera · Lepidoptera · Odonata · artropòdes · peisses · anfibians · reptils · ausèls · Accipitriformes · Anseriformes · Charadriiformes · Passeriformes · Pelecaniformes · mamifèrs · Artiodactyla · Carnivora · Bones, shells and fossils · autres
AstronomiaEdit
Aliments e bevendasEdit
Imatges istoricsEdit
Fenomèns naturalsEdit
ObjèctesEdit
Other lifeformsEdit
PersonasEdit
EndrechesEdit
Plantas e campairòlsEdit
- » flors · Asparagales · Asterales
EspòrtsEdit
Autres images fixesEdit
Imatges animatsEdit
Non-photographic mediaEdit
- » Computer-generated · Maps · autres


text:
Fritz Zwicky
Fritz Zwicky (Varna, Bulgaria, 14 de febrièr de 1898 - Pasadena, Califòrnia, 8 de febrièr de 1974) foguèt un astronòm e fisician soís. Astrofisician brilhant e descobridor de mantes supernòvas, son prètzfach se vegèt recompensat tre 1972 per la medalha d'aur de la Royal Astronomical Society e anteriorament un autre astronòm soïs, Paul Wild, donèt son nom en 1967 a l’astéroïde (1803) Zwicky per li far omenatge.
Biografia[modificar | modificar la font]
Fritz Zwicky nasquèt a Varna en 1898 dins una familha d'industrials. Son paire, l'industrial soís Fridolin Zwicky, s'èra installat en Bulgaria quand trabalhèt coma consul de Norvègia. Fritz foguèt mandat en çò dels grands pairals en Soïssa, dins lo canton de Glarus, quand aviá pas que sièis ans. Estudièt puèi a Zuric ont obtenguèt son doctorat a l'Escòla Politecnica Federal de Zuric; mai tard, en 1925, anèt als Estats Units per trabalhar al Caltech (California Institute of Technology), ont demorèt fins a 1972. En 1934 amb Walter Baade, prepausèt que las supernòvas son una classa d'explosions estellaras totalament difertentas de las nòvas. Moriguèt a Pasadena, Califòrnia (USA), lo 8 de febrièr de 1974.
Menèt una grand estudi de las galaxias vesinas mejans las supernòvas e ne descobriguèt 18; solament un dosena mai avián estat registradas dins tota l'istòria de l'astronomia. Entre los ans 1943 e 1946, amb Theodore von Kármán e d'autres, ajudèt a desvolopar los primièrs sistèmas de enlairament assistit per de reactors.


text:
Le Poiré-sur-Vie
Le Poiré-sur-Vie es una comuna peitavina, situada dins lo departament de Vendèa e la region dels Païses de Léger.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Lo Poiré sus Vida a situat en lo bocage Vendéen, sus un promontori en dominant la Vida
Le Poiré sur Vie est situé dans le bocage Vendéen, sur un promontoire dominant la Vie
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
- Mémorial del Poiré sus Vida, luòc consagrat als òmes del Poiré sus Vida « Mòrta per la França », dempuèi la guèrra de 1870 fins als nòstres jorns.
- Mémorial du Poiré sur Vie, site consacré aux hommes du Poiré sur Vie « Mort pour la France », depuis la guerre de 1870 jusqu'à nos jours.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]


text:
ALSACE : Orschwiller : château du Haut-Koenigsbourg ; Kaysersberg : ruines du château de Schlossberg.
AQUITAINE : Montcaret : villa et thermes gallo-romains ; Rampieux : dolmen de Peyrelevade ; Villars : abbaye de Boschaud ; château de Puyguilhem ; château de Campagne ; Ribagnac : château de Bridoire ; Cadillac : château des ducs d'Epernon ; La Sauve : abbaye de la Sauve-Majeure ; Sorde-l'Abbaye : villa gallo-romaine du Barrat-de-Vin.
AUVERGNE : Néris-les-Bains : villa gallo-romaine ; Chareil-Cintrat : château du Bas-de-Chareil ; Cerzat : gisement préhistorique ; Lavaudieu : abbaye Saint-André ; Clermont-Ferrand : menhir de Beaulieu ; Villeneuve : château de Villeneuve-Lembron ; Sermentizon : château d'Aulteribe ; Saint-Floret : château de Saint-Floret ; Orcines : temple de Mercure ; au sommet du Puy-de-Dôme : collections du domaine de Randan.
BOURGOGNE : Mâlain : site archéologique de Médiolanum ; Nuits-Saint-Georges : site des Bollards ; Vertault : site de l'An-sur-Laignes : oppidum de Vertillum ; Alise-Sainte-Reine : partie du site d'Alésia ; Bussy-le-Grand : château de Bussy-Rabutin ; château de Châteauneuf ; halles de Nolay ; Champallement : site gallo-romain du Bois-de-Compierre ; Escolives-Sainte-Camille : villa gallo-romaine et nécropole mérovingienne ; Foissy-lès-Vézelay ; Saint-Père : site des Fontaines-Salées ; Gisy-les-Nobles : chapelle des Palons ; Villeneuve-sur-Yonne : tour Louis-le-Gros.
BRETAGNE : Lanmodez : allée couverte sur l'Estran de l'Ile-Coelen ; Plénée-Jugon : allée couverte de la Roche-aux-Fées ; à la Gentière ; Plédran : camp de Péran ; Plédéliac : château de la Hunaudaye ; Tréguier : maison d'Ernest Renan ; Brignogan-Plage : menhir nord de Pontusval ou Men-Marz ; Commana : allée couverte de Mougau ; Crozon : alignements de Ty-Ar-C'Huré à Montougard ; Fouesnant : menhir de Beg-Meil ; Lanmeur : tumulus dit Tosser-ar-C'Honifled à Ros-Even ; Plomeur : dolmen de Lestrigniou ; Plouneour-Trez : menhir sud de Pontusval ou de Men-Oignon ; Poullan-sur-Mer : allée couverte de Ty-ar-C'Horriquet ; à Lesconil ; Plougonvelin : abbaye Saint-Mathieu ; Plouezoch : château du Taureau ; Saint-Vougay : château de Kerjean ; Saint-Malo : tour Solidor ; Arzon : dolmen de Graniol ; Gavres : dolmen de Bangavres ; Le Bono : tumulus-dolmen du Rocher ; Quiberon : premier menhir de Manemeur ; St-Pierre-Quiberon : Cromlech de Saint-Pierre ; dolmen de Roc-en-Aud (ou du Roc'h) ; dolmen du Port-Blanc ; alignements de Saint-Pierre.
CENTRE : Drevant : sanctuaire et théâtre gallo-romain ; Bourges : palais Jacques-Coeur ; Saint-Marcel : site gallo-romain d'Argentomagus ; Nohant-Vic : maison de George Sand ; Bouges-le-Château : château de Bouges ; Amboise : fanum des Châteliers ; Tours : église Saint-Julien ; L'Ile-Bouchard : ruines de l'église priorale de Saint-Léonard ; Sennevières : chapelle Saint-Jean-du-Liget ; Loches : partie des remparts de la citadelle de Loches ; Chaumont-sur-Loire : château de Chaumont ; château de Fougères ; château de Talcy ; Beaugency : tour de César.
CHAMPAGNE : Sainte-Savine : tumulus ; La Motte-Tilly : château de la Motte-Tilly ; Châlons-en- Champagne : éléments du cloître de Notre-Dame-en-Vaux ; Le Pailly : château du Pailly ;
CORSE : Bastia : bastion nord.
FRANCHE-COMTE : Pannessières : villa gallo-romaine et thermes.
GUYANE : Cayenne : ancienne douane.
ÎLE-DE-FRANCE : Paris : hôtel de Massa ; hôtel Renan-Scheffer-Psichari ; musée de la vie romantique ; porte Saint-Denis ; porte Saint-Martin. Jossigny ; Serris : château de Jossigny ; Provins : partie de l'église Saint-Ayoul ; couvent des Cordelières. Brueil-en-Vexin : allée mégalithique de la Cave-aux-Fées ; Les Mureaux : allée couverte des Gros Murs. Montlhéry : tour de Montlhéry. Argenteuil : allée couverte des Déserts. Genainville : site antique des Vaux-de-la-Celle.
LANGUEDOC-ROUSSILLON : Montferrand : gisement archéologique de Peyre-Clauque ; Narbonne : cimetière paléochrétien du Clos-de-la-Lombarde ; Sigean : oppidum de Pech-de-Mau ; Nages-et-Solorgues : oppidum des Castels ; Nîmes : castellum divisorium ; Lattes : ville et port de Saint-Sauveur ; Montpellier : hôtel de Lunas. Javols : cité des Gabales ; 48 Lanuejols : mausolée gallo-romain ; Salses-le-Château : fort de Salses.
LIMOUSIN : Turenne : tour de César.
LORRAINE : Saint-Laurent-sur-Othain : castellum : villa et sanctuaire gallo-romains ; au lieu-dit « le Châtelet » ; Ars-Moselle et Jouy-aux-Arches : vestiges de l'aqueduc de Metz ; Phalsbourg : porte de France ; Marsal : porte de France ; Rodemack : remparts ; grand partie du monument dit du « jardin Huguet ».
MIDI-PYRENEES : Millau : site de la Graufesenque ; Montmaurin : villa gallo-romaine ; Toulouse : partie de l'hôtel de Bagis ou de Pierre ; chapelle des Carmélites ; Saint-Lary Tour gallo-romaine (pile funéraire) ; Biran : tour gallo-romaine (pile funéraire) ; Berdoues : éléments du cloître ; Carennac : deux salles dans l'aile sud du prieuré ; Prudhomat : château de Castelnau-Bretenoux ; Assier : château d'Assier ; Saint-Céré et Saint- Jean-Lespinasse : château de Montal ; Marcilhac-sur-Cèle : terrain adjacent à l'ancienne abbaye ; Tarbes : maison natale du maréchal Foch ; Cordes-sur-Ciel : maison Gaugiran ; Ginals : abbaye de Beaulieu-en-Rouergue ; Gramont : château de Gramont.
NORD-PAS-DE-CALAIS : Bavay : site antique ; Croix : villa Cavrois ; Watten : tour ; Mont-Saint-Eloi : ruines de l'ancienne abbatiale.
BASSE-NORMANDIE : Fontenay-le-Marmion : tumulus de la Butte de la Hogue ; Saint-Gabriel-Brécy : chapelle du prieuré Saint-Gabriel ; Troarn : ancienne abbaye ; château de Carrouges.
HAUTE-NORMANDIE : Les Andelys : donjon de Château-Gaillard ; abbaye de Beaumont-le-Roger ; château de Gaillon ; Arques-la-Bataille : château d'Arques ; abbaye de Jumièges.
PAYS DE LA LOIRE : Saint-Nazaire : tumulus de Dissignac ; château d'Oudon.
PICARDIE : Coucy-le-Château-Auffrique : porte de Laon ; La Ferté-Milon : château de la Ferté-Milon ; Condé-sur-Aisne : chapelle du prieuré de Saint-Ouen ; Orrouy : sanctuaire gallo-romain de Champlieu ; Vendeuil-Caply : grand théâtre gallo-romain.
POITOU-CHARENTES : La Vallée : ensemble mégalithique de La Pierre-Levée ; La Rochelle : tour de la Lanterne ; tour Saint-Nicolas ; tour de la Chaîne ; porte Dauphine ; Saint-Maixent-l'École : parcelle de terrain ; Sanxay : site gallo-romain ; ruines d'Herbord ; Vendeuvre-du-Poitou : site antique des Tours Mirandes ; Poitiers : dolmen de la Pierre-Levée ; Charroux : partie de l'ancienne abbaye Saint-Sauveur ; Journet : prieuré de Villesalem.
PACA : Riez : hôtel de Mazan ; Nice : fort du Mont-Alban ; Saorge : couvent des Franciscains ; Arles : cryptoportiques ; chapelle Saint-Jean-de-Moustier ; abbaye de Montmajour ; Saint-Rémy-de-Provence : hôtel de Sade (à l'exclusion des collections antiques de Glanum) ; Marseille : musée des docks romains ; La Roque-d'Anthéron : abbaye de Silvacane ; Tarascon : château du Roi René ; Fréjus : butte Saint-Antoine ; plate-forme romaine ; Hyères : cité gréco-romaine d'Olbia ; Vaison-la-Romaine : site archéologique (à l'exclusion du château de la Villasse) ; Saint-Pantaléon : site de La Ferraille ; Avignon : vestiges de l'abbatiale de Saint-Ruf ; Pernes-les-Fontaines : tour Ferrande.
RHÔNE-ALPES : Villars-les-Dombes : motte castrale ; Alba-la-Romaine : théâtre gallo-romain ; Cruas : terrain adjacent à l'église ; Charlieu : partie de l'abbaye ; Aime : basilique Saint-Martin ; Saint-Jean-d'Aulps : ruines de l'abbatiale.


text:
L’alabrena li agrada ben de viure en particulier dins los bòscs, ont se cercha una sosta, e se tròba pron de vèrmes per manjar. Las castanheas en particulier son favorablas a son espandiment. « Aquela fasiá ben sos vint centimètres »
que nos ditz Syril. « Maugrat que n’aiesso ja rescòntraas de mai grandas ».
L’alabrena viu gaire sota los 400 m d’autura, e aquela se rescòntra pluslèu entre 500 e 800. Mai d’autras son adaptaas a las montanhas, coma l’alabrena negra, o aupencha.
Las alabrenas que sabon tant pron ben faire las mòrtas, s’alassan lèu quora devon s’eschapar. Adonc es pas rar de las veire se pausar, o planplanear
. Mas au moment de cochar las femèlas, au contrari se boijan
de’n pertot, d’autant mai que sabon pas ben destriar
los mascles de las femèlas. Alora li chau cerchar, cerchar... Un còp format lo parèu, lo mascle se resquilha sota la femela e la pòrta dins un luec escondut. A aquela, li chaudrà puèi se cerchar lo caire calme d’un riu, e subretot evitar las aigas afogaas per pondre, non pas d’òus, mas de larvas. « Mas a Chloé, li avèm parlat de la legenda que ditz qu’una alabrena pòl pas cremar ! »
contunha Syril. La jova calandrona
gapiana, quora agacharà lo darrier de las sartans de l’ostau, segur se’n rementarà !


text:
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Archives - Haudriettes
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Archives - Rambuteau
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Arts et Métiers
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Bibliothèque Nationale
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Bonaparte - Saint-Germain
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Bourse
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Cardinal Lemoine
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Cardinal Lemoine - Monge
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Centre Georges Pompidou
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Châtelet
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Cité - Palais de Justice
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Cité - Parvis Notre-Dame
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Cluny
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Collège de France
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Coquillière
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Coquillière - Les Halles
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Cuvier - Jardin des Plantes
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Dante
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Eglise Saint-Gervais
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Eglise Saint-Sulpice
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Etienne Marcel - Montmartre
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Grands Boulevards
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Grenier Saint-Lazare - Quartier de l'Horloge
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Hôtel de Ville
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Ile Saint-Louis
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Institut du Monde Arabe
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Jacob
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Jussieu
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers La Verrerie
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Lagrange
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Les Ecoles
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Les Halles - Centre Georges Pompidou
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Louvre - Etienne Marcel
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Louvre - Rivoli
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Luxembourg
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Lycée Henri IV
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Mairie du 2e
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Mairie du 5e - Panthéon
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Maubert - Mutualité
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Mazarine
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Monge
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Monge - Mutualité
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Musée du Louvre
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Notre-Dame - Quai de Montebello
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Palais Royal - Comédie Française
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Palais Royal - Musée du Louvre
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Panthéon
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Payenne
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Petit Pont
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Petites Ecuries
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Poissonnière - Bonne Nouvelle
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Pont de l'Archevéché
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Pont de la Tournelle - Cardinal Lemoine
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Pont des Arts
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Pont des Arts - Quai de Conti
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Pont du Carrousel - Quai Voltaire
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Pont Louis-Philippe
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Pont Neuf
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Pont Neuf - Quai des Grands Augustins
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Pont Neuf - Quai des Orfèvres
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Pont Neuf - Quai du Louvre
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Pont Saint-Michel - Quai des Orfèvres
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Pont Sully - Quai de Béthune
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Porte Saint-Denis
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Porte Saint-Martin
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Quai François Mitterrand
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Réaumur - Arts et Métiers
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Réaumur - Montmartre
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Réaumur - Sébastopol
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Richelieu - 4 Septembre
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Richelieu - Drouot
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Richelieu - Quatre Septembre
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Rivoli - Pont Neuf
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Rue de Jouy
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Rue Vieille du Temple
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Rue Vieille du Temple - Mairie du 4e
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Saint-André des Arts
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Saint-Germain - Cardinal Lemoine
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Saint-Germain - Odéon
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Saint-Germain-des-Prés
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Saint-Honoré Valois
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Saint-Jacques - Gay-Lussac
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Saint-Michel
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Saint-Michel - Saint-Germain
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Saint-Paul
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Sainte-Anne - Petits Champs
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Sébastopol - Etienne Marcel
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Seine - Buci
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Sénat
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Sentier
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Square du Temple - Mairie du 3e - Carreau du Temple
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers St-Germain - Cardinal Lemoine
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Strasbourg - Saint-Denis
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Théâtre de l'Odéon
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Turbigo - Etienne Marcel
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Turbigo - République
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Université Paris 6
Trajet La Garenne-Colombes - Charlebourg (La Garenne-Colombes) vers Victoires


text:
962
Cronologia mensuala:
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec
Cronologias tematicas:
Literatura - Musica - Sciéncia - Espòrt
Aquesta pagina concernís l'an 962 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Empèri Bizantin[modificar | modificar la font]
Campanha militara de Nicèfor Focas còntra l'Emirat d'Alèp que menava totjorn d'incursions regularas còntra lo territòri imperiau. Permetèt de conquistar Cilícia, que foguèt annexada, e Alèp que foguèt pilhada, compres lo palais de l'emir. Lo butin i foguèt immens. D'autra part, dins lei Balcans, una incursion magiara s'acabèt per una revirada en fàcia de la resisténcia dei fòrças imperialas.
Escòcia[modificar | modificar la font]
Per lo premier còp dempuei la desfacha infligida per lo rèi Constantin II en 904, lei Vikings organizèron una incursion importanta còntra Escòcia. Après divèrseis escaramochas, rescontrèron l'armada escocesa comandada per lo rèi Indulf a Bauds. La batalha foguèt ganhada per leis Escocés que causèron de pèrdas importantas au sen de l'armada vikinga mai lo rèi Indulf i foguèt tuat. Lo fiu ainat de Malcolm Ièr, Dubh, li succediguèt.


text:
Divendres, 18.5.2018 03h00
D’occitans que pauc de causas predestinavan a regnar o de mariatges o transmissions faguèron que de descendents de sobeirans actuals aguèsson una origina occitana o revendiquèsson un ligam amb un tròç d’Occitània (Principat d’Aurenja).
Aquelas familhas regnan sus de païses fòra Occitània. E de còups l’occitanitat d’origina es alunhaia mas la referéncia simbolica existe sempre per lo patronim e/o la localizacion d’origina.
Se degun es profèta en lo sieu país, totun sio per la republica (quina que sigue) e ren per lo retorn a de monarquias. Que sigue clar.
— L’occitan gascon de Bearn, Joan Baptista Juli Bernadòta
(Pau, 1763 - Estocòlme, 1844) foguèt sosoficier, embaissador, ministre, general pi marescal d’Empèri. Son paire es de Pau e sa maire de Buelh e Vesinc
(de notar lo toponim panoccitan, Buelh, coma Coarasa se retròba en Gavotina de Contea coma en Bearn).
Adoptat per lo rei de Suècia e de Norvègia regna sota lo nom de Carles XIV Joan (Karl XIV Johan) de Suècia e Carles III Joan (Karl III Johan) de Norvègia. Es lo fondator de la dinastia de Bernadotte (la forma occitana non francizaia graficament es: Bernadòta). A esposat una provençala, Desirada alias Desideria Clary
, d’origina de Gavotina.
Per aquò, Bernadòta a degut èstre confrontat per mai d’un biais a la question de la lenga occitana. Segurament occitanofòn (gascon bearnés), amb un esposa marselhesa ela tanben segurament impregnaia de l’occitan provençal.
De notar que Bernadòta utilizava lo francés que fasia revirar en suedés per l’administracion dal sieu reialme. Se ditz qu’èra gaire d’aise amb lo suedés.
Lor enfant serà l’eretier e continuator de la nòva dinastia plaçaia per Napoleon. Amb un prenom suedizat, cada membre de la maison Bernadotte (familha reiala qu’ocupa actualament lo tròn de Suècia (despí de 1818) e que regnèt un temps en Norvègia de 1818 a 1905) a pauc valorizat l’occitan. Fòra lo patronim “Bernadotte” e lo musèu Bernadotte a Pau, los ligams actuals entre aquela familha e la lenga occitana son febles. — Enric de Montpesat
, naissut a Talença en 1934, es l’actual prince consòrt de Danemarc, sota lo nom d’Henrik es l’òme de la reina Margarida (Margrethe) II. Es d’una familha bearnesa de Nai, de Labòrda qu’ajustèron lo nom de Montpesat al sègle 17.
Ges de ligams conoissuts entre el e l’occitan.
Se sap qu’a un domèni viticòl en Aut Lengadòc dins Carcin, lo castèl de Caïs
. Es tot.
Nòtas:
— Los princes d’Aurenja, pòrtan lor nom d’après lo Principat d’Aurenja, independent dal Comtat de Provença, de Dalfinat pi dal Reialme francés de 1181 fins a 1713.
En 1530 lo Principat d’Auranja passa en favor de Guilhèrme de Nassau dich Guilhèrme lo Taciturn. Relèva lo nom d’Aurenja tot en essent ren de la familha dal Primier Prince d’Aurenja.
Per lo Tractat d’Utrecht, Loís lo XIVn rende las vilas ocupaias per las armaias reialas: Brisach, Friborg de Brisgau e Kehl. En contrepart, obten oficialament lo Principat d’Aurenja de Frederic 1er Hohenzollern qu’ocupava illegalament militarament despí un desenal d’ans.
An totjorn de continuators dins la dinastia de la Maison d’Auranja-Nassau (branca dicha d’Amsberg), en neerlandés “Huis Oranje-Nassau” que regna actualament coma Reinas e Reis dals Païses Basses. Aquela branca donèt de sobeirans en Luxemborg o Anglatèrra.
Lo títol de Prince d’Aurenja es totjorn aquel portat per l’eretier(a) de la familha. Dins lo sieu blason, pòrta sempre l’escut dal Principat d’Aurenja. La princessa d’Aurenja es actualament Catarina-Amèlia (Catharina-Amalia).
Mas fòra l’interès per lo protestantisme, present longtemps sus las tèrras dal Principat d’Aurenja protegit per los sieus princes non francocatolics (laissèt de traças dins la baronia de Vau Perre e de Trescleus, los gents an sovenir dal criptoprotestantisme), ges d’interès conoissut per aquela familha de la question occitana. Al revenge, al nivèl de las Baroniás en Dalfinat (Droma e Auts Alps), la mencion dals Princes d’Aurenja es utilizaia per lo torisme.
de citar tanben lo carcinòl Joachim Murat que fuguèt rei de Nàpols en lo 1808. Referéncias:
— https://oc.wikipedia.org/wiki/Carles_XIV_Joan_de_Suècia_e_III_de_Norvègia
— https://oc.wikipedia.org/wiki/Ostau_de_Bernadòta
— http://www.pau.fr/210-musee-bernadotte.htm
— https://oc.wikipedia.org/wiki/Enric_de_Montpesat
— https://oc.wikipedia.org/wiki/Principat_d%27Aurenja
— https://fr.wikipedia.org/wiki/Maison_d%27Orange-Nassau
— https://oc.wikipedia.org/wiki/Catarina_Amèlia_dels_Païses_Basses
Comentaris
19 de mai 12.05h
#10
T'en sias pas enquèra apercebut, mas i sias dins Occitània.
e es ta sola escasuda, d'aqui que solet as jamai agut l'ombra d'una escasença e n'auràs pas !
Es aquò : occitània que te balha la possibilitat te viure ton gasconisme
Se te cresias tant fòrt e n'en poder mai a la terra tota, cossi se far que n'en siaguessa al meteis punt que nosaus.... es a diser ren de ren ! (per l'ora))
Valora aquest comentari:
0
0
19 de mai 09.29h
#2 Plan bon article de Laurenç Revèst, coma a l'acostumada, mas en 2014 legissiái pas encara Jornalet.
Valora aquest comentari: 1
0
18 de mai 22.11h
Encara un article cocardièr... Qu'a a véder eth fèt que sian "occitans" aqueth monde ? Son estats eslhevats en ua cultura dita "occitana" (que la cerqui tostemps) e que hoc aquerò que'us hec arreussir ena vita ? S'ei era sua arreüssita era pròva dera superioritat de quauquarren ? Se podem arregaudír-mos deth fèt qu'apèretz "occitans" gents que n'an ath gran segur pas james entenut a parlar dera vòsta famosa Occitània ?
Valora aquest comentari: 4
2
18 de mai 22.03h
E lo marselhés Jausèp Mascarel qu'es vengut cònse de Los Angeles !
https://fr.wikipedia.org/wiki/Joseph_Mascarel
Valora aquest comentari: 3
0
18 de mai 13.28h
L'occitan arrivista es un èsser soluble, que pòt se dissòlver en tot environament que sia, e ne prènder la nacionalitat e la lengua. Arrivista, çò disi-io...
Valora aquest comentari:
0
2
18 de mai 13.04h
Taus Bernadòtas e Montpesats, que cau hornir qui pòrtan "noms de casa" e non pas noms de familha: Pèir de Bernadòta qui's marida lo 22 de mai de 1639 damb Margalida Barraquèr qu'ei lo hilh de Joandon deu Puei e de Germana de Bernadòta. Pèir Pau de Labòrda de Montpesat (vadut a Montcaup lo 1èr de seteme de 1672) qu'ei lo hilh de Jan de Labòrda (batiat lo 12 de mai de 1620 a Nai) e de Catarina d'Arricau, dauna de Montpesat. Ua particularitat de las costumas de transmission en lo sud-o... Legir la seguida
Valora aquest comentari: 3
0
18 de mai 11.58h
#4 E te farai aremarcar tanben que propauzi quicòm de far, se vòs podem trabalhar amassas.
Son 78 paginas nos fa 39 paginas cadun començas per la debuta iò a la fin
Se vòs te balhi lo forma de la pichona basa que cal far auràs qu'a puntejar los noms.e de los exciure
Nom pichon nom vila mort annada ont nhafrat ont annada.
Valora aquest comentari:
0
0
18 de mai 11.40h
#4 soi pas jamai estat un passa pomada !
e de la critica sortís la lutz !
Valora aquest comentari:
0
0
18 de mai 10.46h
#3 critica que criticaràs
I es ren de melhor que vos?
Valora aquest comentari:
0
0
18 de mai 10.36h
Sem pas luènc d’acabar coma estefan Bern…..
Ai quicòm mai de propauzar.
Lo combatants qu’an participat a la guèrra d’independencia americana 1778-1788
I ai trobat un brave escag d’occitans aqui, benlèu que sem pas tròp luènc d’una majoritat !
Dins lo document çai-jos i son mençonats lo nom lo pichon nom, de còps l’escais nom, la vila e lo batèu o lo nom dels regiments, s’i trobon tanben ont son mòrts, s’an estat nhafrats.
Atal recuperam un talhon de nosaus e de n... Legir la seguida
Valora aquest comentari: 1
0
Comenta
Lo comentari es estat mandat corrèctament


text:
Un article d'André Valadier dins la revista Canta Grelh numèro 98, pagina 23.
Una lagrema dins l'uèlh del brau – Un còp èra, dins una bòria qu'èra de las pus nautas sus l'Aubrac, i aviá un boriaire que, dins tot lo país, èra fòrt renomat. Tota sa vida, aquel brave òme aviá tengut lo pus brave cabal que pòsca èstre.
Èran cranes, sos parelh de buòus, quand, enrubanats per Pascas, se presentavan cada an, e totjorn lo pus grases, los pus lusents, los pus pesucs. Quand èran al jo, polits, galhards, plan banats e apariats, se repetavan e repetavan la vacada e la contrada d'ont èran sortits. La prima, quand èran aserbats, sortián de l'estable e rebordelavan, lèstes e pèlmudats. Nòstre òme coneissiá tot de las originas e de la seguèla de cada bèstia, de cada nom e de cada mena de son estable.
« Nòstra tèrra coma nòstre cabal se mantenon e se transmeton per aqueles que sabon far valer, sens oblidar que tot aquò es amanlevat als joves que venon après, lo moment vengut. » Aital disiá sovent, en afortisant, quand se rememorava lo temps ont los buòus lauravan la gleva, carrejavan la tèrra, lo fems, lo fen, lo gran, lo fromatge, lo boès, los ròcs, per far viure la familha, la téner a l'abric que que siasca lo temps que pòsca faire.
Cal dire que èrem encara a l'epòca ont cadun, per tot far bien anar, èra tengut de saupre tirar dels prats, de las pradas, de las devesas e de las montanhas, l'èrba e lo fen qu'un còp ronhats donavan, un còp dòndes, los buòus qu'èran tractors sus patas, sens cartas grisas e atanben lo carburant sens taxas que tota l'annada fasiá tirar sens fum e sens bruch.
Nòstre boriaire parlava pas que la lenga nòstra, sabiá dire sens tremblar çò qu'èra l'èime e la fòrça mairala d'una vaca capabla, per meissant temps, de tornar davalar sola de la montanha per anar quistar e quèrre lo paure vedelon que, tot afalenat, s'èra perdut dins las nèblas de la montanha. Mai d'un còp, las aviá vistas totas far la ròda, banas vas avant altorn de la vedelada embaurada per la paur de l'òrre bestial. E cada an, a la sason, lo 25 de mai, per Sant Urban, la vacada montava, e lo 13 d'octobre, per Sant Guirald, davalava. Las annadas passavan e marcavan lo temps. E lo temps fasiá son trabalh.
E tot còp, de mai en mai, quand l'alen començava de li far defaut, lo paire disiá a sos enfants : « Quand veiretz que mon darrièr moment serà arribat e que lo curat serà partit, atropelatz la vacada pel cortial, assaratz-me de la fenèstra e laissatz-me aquí. »
Qualquas lunas e qualquas sasons passèron encara mès venguèt lo jorn ont sos enfants l'assarèron de la fenèstra. Se ditz dempuèi qu'a-n-aquel moment, un pauc pus bas a Laguiòla, un enfanton s'èra jocat sul copet del brau de bronze quilhat sul fièiral vièlh. Alara, li semblèt veire una lagrema tombar de l'uèlh, coma se lo brau voliá de qualque biais partejar lo dòl amb tota l'ostalada que darrièr la fenèstra fintava la vacada atropelada pel cortial.
André Valadier


text:
Bois-d'Arcy (Yvelines)
Bois-d'Arcy es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Yvelines e la region d'Illa de França.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
La municipalitat de Bòsc-de Arcy se situa sus un scenari en dominant al sud la plana de Versailles.
Es limitrophe de Fontenay-lo-Fleury al nòrd-es, de Sant-Cyr-l'Escòla a l'èst, de Montigny-lo-Bretonneux al sud, de Trappes al sud-es, dels Clayes-jos-Bòsques a l'oèst e de Villepreux al nòrd.
Es un terroir fòrça urbanisé, partiellement boisé al nòrd e a l'oèst per la bòsc domaniale de Bòsc-de Arcy. Englobava al sud-es una part de la étang de Sant-Quentin.
Incluse Lo 11 d'agost de 1972 en lo perimètre de la vila nòva de Sant-Quentin-en-Yvelines, Bòsc-de Arcy l'a abandonada lo 23 de decembre de 1983 en lo moment del cambiament de municipalité.
La commune de Bois-d'Arcy se situe sur un plateau dominant au sud la plaine de Versailles.
Elle est limitrophe de Fontenay-le-Fleury au nord-est, de Saint-Cyr-l'École à l'est, de Montigny-le-Bretonneux au sud, de Trappes au sud-est, des Clayes-sous-Bois à l'ouest et de Villepreux au nord.
C'est un terroir très urbanisé, partiellement boisé au nord et à l'ouest par la forêt domaniale de Bois-d'Arcy. Il englobait au sud-est une partie de l'étang de Saint-Quentin.
Incluse le 11 août 1972 dans le périmètre de la ville nouvelle de Saint-Quentin-en-Yvelines, Bois-d'Arcy l'a quittée le 23 décembre 1983 lors du changement de municipalité.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
La creacion del vilatge dins una zòna cobèrta de bòsques remonta de manièra versemblant al Sègle XI.
En los ancians títols, se tròba lo Bòsc de Arcis mencionat jol nom de Nemus Arsitii[1].
Al Sègle XVII las tèrras an crompat per Louis XIV #que crèa un étang destinat a alimenter n'aiga las concas del castèl de Versailles. La part arcysienne d'aquel étang vengut lo étang de Sant-Quentin, part intégrante de la basa de loisirs de Sant-Quentin-en-Yvelines, a #èsser retrocedit en 1983 a la municipalitat de Montigny-lo-Bretonneux.
- Lo 27 de març de 1874, la lei prevei lo bastiment del fòrt de Sant-Cyr destinat a protegir la vila de Sant-Cyr-l'Escòla d'ont la siá denominacion del temps que lo fòrt i aviá implantat sus la municipalitat de Bòsc-de Arcy. A l'ora d'ara, es sus la municipalitat de Montigny-lo-Bretonneux après modificacions de limits territoriales entre la doas comuna[2].
- En 1907, Santos-Dumont s'installa en la granja Santa-Ostal ont el expérimente los sieus aparelhs « mai pesats que l'aire ».
- En 1931, l'urbanizacion del vilatge s'accelera amb la creacion del lotissement Sant-Jean.
- En 1980, inauguracion de la ostal d'estancada de Bòsc-de Arcy.
- En 1983, rétrocession a la municipalitat de Montigny-lo-Bretonneux de la part sud del territòri communal, accès nòrd del étang de Sant-Quentin e zòna d'activitats del « Passatge-de detlo-Lac ».
- : incendi del campanal de la glèisa.
La création du village dans une zone couverte de forêts remonte vraisemblablement au Sègle XI.
Dans les anciens titres, on trouve le Bois d'Arcis mentionné sous le nom de Nemus Arsitii[3].
Au Sègle XVII les terres sont achetées par Louis XIV qui crée un étang destiné à alimenter en eau les bassins du château de Versailles. La partie arcysienne de cet étang devenu l'étang de Saint-Quentin, partie intégrante de la base de loisirs de Saint-Quentin-en-Yvelines, a été rétrocédé en 1983 à la commune de Montigny-le-Bretonneux.
- Le 27 mars 1874, la loi prévoit la construction du fort de Saint-Cyr destiné à protéger la ville de Saint-Cyr-l'École d'où sa dénomination alors que le fort était implanté sur la commune de Bois-d'Arcy. Actuellement, il est sur la commune de Montigny-le-Bretonneux après des modifications de limites territoriales entre les deux communes[4].
- En 1907, Santos-Dumont s'installe dans la ferme Sainte-Marie où il expérimente ses appareils « plus lourds que l'air ».
- En 1931, l'urbanisation du village s'accélère avec la création du lotissement Saint-Jean.
- En 1980, inauguration de la maison d'arrêt de Bois-d'Arcy.
- En 1983, rétrocession à la commune de Montigny-le-Bretonneux de la partie sud du territoire communal, accès nord de l'étang de Saint-Quentin et zone d'activités du « Pas-du-Lac ».
- Mes invalid (avril) : incendie du clocher de l'église.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Diccionari istoric dels environs de París del mètge Ermete Pierotti
- ↑ Font : de Mapas postalas e Istòria Locala per E. Stéphan.
- ↑ Dictionnaire historique des environs de Paris du docteur Ermete Pierotti
- ↑ Source : Cartes postales et Histoire Locales par E. Stéphan.


text:
719
Cronologia mensuala:
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec
Cronologias tematicas:
Literatura - Musica - Sciéncia - Espòrt
Aquesta pagina concernís l'an 719 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Empèri Bizantin[modificar | modificar la font]
Après la victòria de 718 còntra leis Arabis, de tensions entraïnèron una rompedura entre Bulgars e Bizantins. Aliat ambé lei premiers, l'èx-emperaire Anastasi II se proclamèt tornarmai emperaire e reüniguèt una armada e una flòta poderosas. Pasmens, en despiech de sostèns importants compres au sen de Constantinòble, sa campanha còntra la capitala mau capitèt en causa de la diplomacia victoriosa de Leon III. D'efèct, l'emperaire capitèt d'obtenir la retirada dei Bulgars permetent a sei fòrças de capturar son rivau e sei partisans. Anastasi II foguèt alora rapidament executat. Gràcias a sa fidelitat, lo còmte Artabasde veguèt son poder e son influéncia renfòrçadas après son maridatge ambé la filha de Leon.
Mond[modificar | modificar la font]
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
Decèsses[modificar | modificar la font]


text:
Leon (omonimia)
Leon pòt designar:
- Lo leon, mamifèr, nom comun de Panthera leo
- Lo Leon, constellacion del Zodiac
- Leon, una region d'Espanha
- Leon, una vila d'Espanha, capitala de l'ancian Reialme de Leon
- Leon, un parçan de Bretanha
Mots compausats
- Zoologia
- Lo leon de mar, grop dels mamifèrs anfibis
- Lo tamarin-leon, nom comun de las espècias del genre Leontopithecus
- Astronomia
- Lo Pichon Leon, constellacion vesina de la precedenta
- Geografia
- Lo golf del Leon, pichona partida de la mar Mediterranèa situada fàcia al litoral de las regions francesas de Lengadòc-Rosselhon e Provença
- Personalitats
- Loís VIII de França dich lo Leon (1187-1226), rei de França
- Ricard Còr de Leon, escais de Ricard I d'Anglatèrra (1157-1199)
- Divèrs
- Lo Leon, simbòl en eraudica
- Lo Leon de Belfòrt, escultura monumentala situada a Belfòrt, en França
- Lo Leon de Nemèa, creatura de la mitologia grèga
- Lo Rei leon, filme d'animacion de la Walt Disney Company


text:
1967
Aquesta pagina concernís l'an 1967 del calendièr gregorian.
Somari
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Regardant lei drechs dei fremas, vòte de la lèi Neuwirth que legalizèt la contracepcion. Pasmens, son aplicacion foguèt lenta e intrèt pauc a pauc en vigor entre 1969 e 1972.
Euròpa[modificar | modificar la font]
Reiaume Unit[modificar | modificar la font]
Intrada en servici dau premier sosmarin nuclear lançaire d'engenhs britanic.
Mond[modificar | modificar la font]
- 5-10 de junh : Guèrra dels Sièis Jorns, annexion del platèu de Golan per Israèl.
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Astronomia[modificar | modificar la font]
Premiera observacion d'un pulsar per Jocelyn Bell (nascuda en 1943) que permetèt de confirmar l'existéncia d'aquel objècte celèste prevista tre 1932 per la teoria quantica. D'autra part, capitada dau premier tir de la fusada pesuca estatsunidenca Saturn V.
Dins lo Sistèma Solar, doas sondas (Venera 4 mandada per l'URSS e Mariner 5 mandada per la NASA) susvolèron la planeta Vènus per realizar divèrsei mesuras e per i largar una capsula dins lo cas de la mission sovietica que foncionèt fins a una altitud de 24 km. Permetèron de collectar de donadas precisas sus la composicion atmosferica.
En Union Sovietica, capitada dau premier tir d'una fusada Soiuz.
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
- 14 de genièr - Emily Watson, actritz britanica
- 24 de genièr - John Myung, musician american (Dream Theater)
- 14 de febrièr - Manuela Maleeva, jogaira de tennis bulgara
- 14 de febrièr - Mark Rutte, primièr ministre dels Païses Basses
- 18 de febrièr - Roberto Baggio, fotbolaire italian
- 19 de febrièr - Benicio del Toro, actor puertorican
- 20 de febrièr - Kurt Cobain, cantaire e musician american (Nirvana) (m. 1994)
- 24 de febrièr - Brian P. Schmidt, fisician australian-american, Prèmi Nobel
- 13 de març - Andres Escobar, fotbolaire colombian (m. 1994)
- 14 de març - Felip Poton, sindicalista e politician gascon
- 22 de març - Mario Cipollini, ciclista italian
- 20 d'abril - Mike Portnoy, musician american (Dream Theater)
- 19 de mai - Alexia, cantaira italiana
- 18 de junh - Glen Benton, musician e cantaire american
- 20 de junh - Nicole Kidman, actritz australiana-americana de cinèma
- 21 de junh - Yingluck Shinawatra, primièra ministra de Tailàndia
- 1 de julhet - Pamela Anderson, actritz americana
- 8 de julhet - Klaus Tschütscher, primièr ministre de Liechtenstein
- 12 de julhet - John Petrucci, musician american (Dream Theater)
- 16 de julhet - Will Ferrell, actor american
- 23 de julhet - Philip Seymour Hoffman, actor american (m. 2014)
- 13 d'agost - Amélie Nothomb, escrivana bèlga
- 28 de setembre - Mira Sorvino, actritz americana
- 2 d'octobre - Thomas Muster, jogaire de tennis austrian
- 7 d'octobre - Toni Braxton, cantaira e actritz americana
- 28 d'octobre - Julia Roberts, actritz americana
- 15 de novembre - Pandeli Majko, primièr ministre d'Albania
- 22 de novembre - Boris Becker, jogaire de tennis alemand
- 28 de novembre - Hossein Shahabi, realizator iranian
- 9 de decembre - Joshua Bell, violinista american
- 17 de decembre - Gigi D'Agostino, disc-jòquei italian
- 21 de decembre - Mikheil Saakashvili, president de Georgia
- 23 de decembre - Carla Bruni, cantaira, compositora e modèla italiana
Decèsses[modificar | modificar la font]
- 16 de genièr - Robert Van de Graaff, fisician american (n. 1901)
- 20 de genièr - Pèire Azemà, occitanista (n. 1891)
- 27 de genièr - Roger Chaffee, astronauta american (n. 1935)
- 28 de genièr - Hugh Blair, lingüista american (n. 1909)
- 1 de febrièr - Langston Hughes, Usana poeto e escrivan por teatro (n. 1902)
- 5 de febrièr - Violeta Parra, cantaira, compositora e pintora chilena (n. 1917)
- 13 de febrièr - Abelardo L. Rodríguez, president de Mexic (n. 1889)
- 18 de febrièr - Robert Oppenheimer, fisician atomic american, cap del "projècte Manhattan" (n. 1904)
- 6 de març - Zoltán Kodály, compositor ongrés (n. 1882)
- 27 de març - Jaroslav Heyrovský, quimista chèc, Prèmi Nobel de Quimia (n. 1890)
- 5 d'abril - Hermann Joseph Muller, genetician american, Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina (n. 1890)
- 13 d'abril - Luis Somoza Debayle, president de Nicaragua (n. 1922)
- 15 d'abril - Totò, actor italian (n. 1898)
- 19 d'abril – Konrad Adenauer, cancelièr d'Alemanha (n. 1876)
- 15 de mai - Edward Hopper, pintor american (n. 1882)
- 22 de mai - Langston Hughes, poèta e novelista american (n. 1902)
- 7 de junh - Dorothy Parker, contaira, critica, scenarista, umorista e poèta americana (n. 1893)
- 10 de junh - Spencer Tracy, actor american (n. 1900)
- 26 de junh - Françoise Dorléac, actritz francesa (n. 1942)
- 29 de junh - Jayne Mansfield, actritz americana (n. 1933)
- 8 de julhet - Vivien Leigh, actritz britanica (n. 1913)
- 17 de julhet - John Coltrane, musician de jazz american (n. 1926)
- 18 de julhet - Humberto de Alencar Castello Branco, president de Brasil (n. 1900)
- 26 de julhet - Milán Füst, escrivan e poèta ongrés (n. 1888)
- 1 d'agost - Richard Kuhn, bioquimista austrian-american, Prèmi Nobel (n. 1900)
- 15 d'agost - Manuel Prado Ugarteche, president de Peró (n. 1889)
- 15 d'agost - René Magritte, pintor bèlga (n. 1898)
- 18 de setembre - John Douglas Cockcroft, cisician britanic, Prèmi Nobel (n. 1897)
- 18 de setembre - Ahmad bin Yahya, rei d'Iemèn (n. 1891)
- 3 d'octobre - Woody Guthrie, musician, cantaire e compositor american (n. 1912)
- 7 d'octobre - Norman Angell, òme politic britanic, Prèmi Nobel de la Patz (n. 1872)
- 8 d'octobre - Clement Attlee, primièr ministre del Reialme Unit (n. 1883)
- 9 d'octobre - Cyril Norman Hinshelwood, quimista britanic, Prèmi Nobel (n. 1897)
- 9 d'octobre - Ernesto Che Guevara, dirigent revolucionari e guerrilhièr (n. 1928)
- 27 de novembre - Léon M'Ba, president e primièr ministre de Gabon (n. 1902)
- 19 de novembre - João Guimarães Rosa, escrivan brasilièr (n. 1908)
- 6 de decembre - Óscar Diego Gestido, president d'Uruguai (n. 1901)
- 10 de decembre - Otis Redding, cantaire american (n. 1941)
- 17 de decembre - Harold Holt, primièr ministre d'Austràlia (n. 1908)
Prèmi Nobel[modificar | modificar la font]
- Prèmi Nobel de Fisica : Hans Albrecht Bethe
- Prèmi Nobel de Quimia : Manfred Eigen, Ronald George Wreyford Norrish, George Porter
- Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina : Ragnar Granit, Haldan Keffer Hartline, George Wald
- Prèmi Nobel de Literatura : Miguel Ángel Asturias
- Prèmi Nobel de la Patz : non atribuit


text:
Camins incas
Lei camins incas (caminos del Inca en espanhòu) èran un ret de rotas bastit e utilizat per l'Empèri Inca. La capitala, Cusco, n'èra lo centre e lo ret anava de Quito au sud de Santiago de Chile. D'una longor totala de 22 500 km, èra fach de dos aisses nòrd-sud principaus (un litorau e un montanhós) qu'èran liats entre elei per de rotas segondàrias èst-oèst.
Coma leis Incas avián pas lo mestritge de la ròda, lei camins èran utilizats per de caminaires ò per d'animaus destinats au transpòrt de marchandisas. Un jaç de caladas ò de còdols permetiá de protegir la superficia. Pasmens, dins lei regions deserticas, lo camin èra solament definit per de paus. L'entretenença èra assegurada per l'Estat e lo ret rotier permetiá lo transpòrt de bens, lo desplaçament deis armadas e la circulacion de l'informacion.
En 2014, lei vestigis d'aquel ensems de rotas foguèron classats au Patrimòni Mondiau de l'Umanitat per l'UNESCO.


text:
894
Cronologia mensuala:
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec
Cronologias tematicas:
Literatura - Musica - Sciéncia - Espòrt
Aquesta pagina concernís l'an 894 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Empèri Bizantin[modificar | modificar la font]
En causa d'un desacòrdi comerciau causat per la decision dei dos marchands bizantins cargat dau comèrci entre l'Empèri e Bulgaria de desplaçar lo centre comerciau bulgar de Constantinòble a Tessalonica e d'aumentar lei taxas, començament d'una guèrra novèla entre Bizantins e Bulgars. Una premiera ataca bulgara s'acabèt per una victòria mai lei Bizantins mandèron una ambaissada auprès deis Ongrés per formar una aliança.
Ongria[modificar | modificar la font]
Dins l'encastre dau conflicte entre Francia Orientala e Moràvia, leis Ongrés intrèron en Panònia onte chaplèron la màger part de la populacion e pilhèron lo país. Lei rasons d'aquela ataca son mau conegudas (aliança ambé Moràvia ?) mai lei venceires acomencèron de s'installar dins la region que venguèt lo còr de l'Ongria actuala. I gardèron sei costumas de pòbles nomadas de l'estèpa fins ais annadas 950 e utilizèron la region per pilhar lei regions vesinas.
Dins lo corrent de l'annada, leis Ongrés concluguèron tanben una aliança ambé lei Bizantins per atacar lei Bulgars que representavan una menaça tant per Constantinòble que per Panònia.
Mond[modificar | modificar la font]
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
Decèsses[modificar | modificar la font]


text:
Jan Lafon, l'abat collector
A la prima de 2015 sortirà una causida de contes collectats e adobats per l'abat Jan Lafon de Ròcamador.
Nascut en 1922 a Ròcamador dins una familha de païsans, presarà tota sa vida sa lenga occitana. Aurà tengut d'atraçar contes e cançons, legendas e cresenças, çò prumièr per escrich, après amb un magnetofòn. Es tant òme de glèisa coma occitanista e aital sèg la rega entemenada pels nombroses curats carcinòls que s'afusquèron per publicar lor lenga dins las pus polidas òbras : Gustin Gari, Juli Cubainas, Antonin Eretièr, Amadiu Lemòzi, Silvan Tolza...etc.
Es l'etnològa Martina Bèrgas del Conselh General d'Òlt qu'a prepausat a l'abat que tot lo seune fons siès pausat als archius departamentals e que se'n publiquès una part, aquela dedicada als contes e racontes. L'abat z'a ben volgut e l'IEO d'Òlt a collaborat amb el amai Martina Bèrgas per l'edicion d'aqueles tèxtes. L'associacion La Granja a collaborat de son pam a l'edicion d'unas bendas enregistradas per l'abat. Lo trabalh acabat presentarà un libre en edicion bilingua occitan-francés de 226 pajas acompanhat d'un disc que recampa onze contes e racontes enregistrats per l'abat. Se poirà crompar al prètz de 19,90 €. La publicacion d'aquel libre-disc es una pèira de mai ajustada a l'entrepresa de publicacion menada per l'IEO d'Òlt qu'es content de tant e mai que los finançaires d'aquel libre son mai que d'occitanistas : l'i comptam en mai de l'IEO d'Òlt lo Conselh General d'Òlt, la Comuna de Ròcamador e l'associacion dels Amics de Ròcamador.
G.B.


text:
Lo Buòu de Mesa e los Ajustaires / Hélène Morsly, realizatritz [film documentaire]
Morsly, Hélène. Metteur en scène ou réalisateur.
Aquestes imatges d'Helène Morsly seguisson lo passa-carrièra del Buòu, animal totemic de Mesa (34), e dels ajustaires per la fèsta de Mesa, los 16 e 17 d'agost de 2014.
La fèsta de Mesa se debana cada annada a la Sant Ilari, la dimenjada la mai pròcha del 19 d'agost. Las festivitats començan tre lo dissabte per durar cap al dimars seguent. Lo Buòu de Mesa, acompanhat del Chivalet, serà de sortida lo dissabte e lo dimenge a 9 oras per las carrièras de la vila. Çaquelà, la corsa del Buòu se pòt pas preveire.
Lo dissabte se debana lo grand torneg regional d'ajustas lengadocianas. E lo Buòu es plan sovent associat als tornegs d'ajustas, que mai d'un còp es de sortida per festejar un dels venceires.


text:
Dimars, 27 de mai de 2014, 03h00 Espòrt
Vint segondas de jòc dissabte de vèspre a Brutus e Morgan Escarré èra ja darrèr la linha dels Taures de Bradford. Lo ton de la partida èra balhat. Quauquas minutas mai tard, l’arrièr e l’alièr angleses se gaitavan sus una candela de Pryce, esperavan lo rebomb: Whitehead lor i preniá la pauma jol nas e anava entre los pals. Sul còp de pè d’engatjament, Mike Oldfield marcava sens oposicion: 18-0; lo trauc èra fait. Aqueste còp, los Dracs tenguèron fins a la pausa. E tornèron prene sul meteis ritme: novèl ensag de Morgan Escarré, puèi veniá al pilar Miquèl Simon de s’amorrar entre los pals. L’alièr Foster marcava un ensag dins son canton, mas los Dracs anavan marcar encara tres còps abans la còrna: l’alièr Millard sus una passa al pè de Baile, lo menaire de jòc Pryce e, coma a la parada, lo segonda linha Zeb Taïa. Uèit ensages en tot pels catalans amb sèt transformacions de Tomàs Bòsc: un 46-4 net e precís que permet als Dracs d’esperar tornarmai dins la qualificacion per las pelhòfas. Los 42 punts d’escart menan a una diferéncia de punts marcats/encaissats plan mendra: aquò poirà servir al moment del descompte final.
Un novèl resultat positiu aqueste divendres de nuèit a Widnes, que ven de pèrdre a Castleford 34-22, confortariá aquesta enveja.
En NRL, Remi Casty a enfins jogat una partida de campionat amb los Roosters fàcia a Canterbury e a pres sa part dins la victòria de son esquipa (32-12). Mas, per l’ora, en Austràlia, òm se prepara a la primièra confrontacion de las tres de l’an del States of Origin aqueste dimècres 28 de mai.
Al país, aqueste dimenge, a Aussilhon, La Reula se ganhèt lo bloquièr de campion de Nacionala 1A contra Entraigas 30-26 mentre que Ferrals de las Corbièras batiá Ramonvila 33-20 per venir campion de Nacionala 1B.
Alan Roch


text:
F.C. Barousse 3 - U.E. Bossòst 2
Partit d’aguest dissabte que mos sembléc tornar
entàs ans 70-80 damb un arbitratge en contra nòsta d’ua manèra que hège molt de
temps que non vedíem pendents es 120 menutes. Mos trobam fòrça decepcionadi pera manèra ena que auem estat eliminadi
e entà nosati ei difícil explicar coma pòt passar çò que passèc en plen sègle
XXI. Era explicacion deth partit aué serà mès cuerta pr´amor qu´ei molt difícil
explicar çò que passèc en ues poques línhes. Coma veiratz, non figuren er equip
contrari damb un comportament antiesportiu e fòrça provocador ne er arbitre, donques
non se mereishen gésser en aguesta petita cronica.
Eth plòplèu partit jogam era 7ua jornada deth
campionat de Liga eth dimenge 20 de noveme tàs 15 :00 en Saint- Gaudens
contra er equip locau.
U.E. Bossòst: Pol, Miquel, José Ramón, Borja,
Felipe, Peiro, Uri, Salva Àlex, Miguel e
Adrian. Remplaçants: Sergio, Marco e Ignasi.
Trainer: Jordi.
Tarjetes
auriòles : Adrian.
Tarjeta
vermelha : Felipe
Golejadors:
Àlex, Adrian.


text:
Ive Gourgaud ié presènto, en respetant sa grafìo (grafìo mistralenco asatado au parla cevenòu) tres charradisso dóu majourau Julian Brabo (1859-1938), publicado soulamen dins soun journau « Cacalaca » (e dounc d’un trouba maleisa). Nascu à Sant-Martin de Val-Galgo, viloto procho d’Alès, lou majourau Brabo, en literaturo Jan Castagno, fuguè un escrivan proulifi, autour d’uno trenteno d’oubrage en lengo cevenolo.
La proumiero d’aquéli charradisso es counsacrado à l’abat Boissier de Sauvages « Alesenc pur sang, raça coumo pas un autre », geoulogue – fuguè l’enventaire dóu bacin menié dóu Gard –, filousofe, proufessour de teoulougìo, agrounome, fisician, naturalisto, l’un di mèstre de la lengo roumano, courrespoundènt de l’Acadèmi di Sciènci de Paris, e dis acadèmi de Mount-Pelié, de Flourènço e de Boulougno, basto un ome quàsi universau. E subre-tout l’autour d’un Diciounàri lengadoucian-francés.
Au legi de la segoundo dicho, descurbèn lou marqués de La Fare-Alais, que sa pichoto santa ié faguè vite quita l’uniforme d’óuficié pèr vesti la raubo de juge. Mai ço que i’agradavo lou mies èro d’escriéure de pouèmo dins soun parla alesen. Es pièi ço que fara, e si pouèmo, pareigu dins l’« Echo d’Alès », saran publica dins lou recuei « Las Castagnados ».
Pèr fini aquelo trilougìo, Pau Gaussen, trop lèu despareigu – avié que 48 an quouro mouriguè –, elegi majourau à l’age de 36 an. Pouèto, dramatisto, pintre, cantaire…, escriguè d’obro gaio dins soun parla cevenòu, e d’obro mai seriouso en prouvençau, demié li qualo un dramo en vers, toucant uno doulourouso pountannado de l’istòri di Ceveno, « La Camisardo ».
Em’aquéli tres tèste plen d’erudicioun saupica d’un grand zèsto d’umour, Jan Castagno nous fai parteja soun amour pèr sa lengo que gisclo dins tóuti li pajo, amour que ié vèn di dous proumié pouèto que n’en parlo, e que ié dis « felibre avans lou Felibrige ».
Aquéli vers n’en porton temouniage :
« Moun Tèstament Felibren E zóu, tabò ! Jouvents !...Boutas lou pèd en sello !... / Couirassas d'estrambord e lou fèrre à l'aissello / Lous ièls sus l'Aveni, bluio pervenco au cor, / Galoupas au Drapèu, s'ausis lou soun dau cor. / Se lous Vièls an tengu, tèstuds e sans flaquige, /Uèi fau de souldats nòus au vivent Felibrige ! / A vautres, dounc Cadèts, chivaliès indoumtas : / Per la Lengo d'amour e nostos Libertas ! / Se la lucho feroujo a de passos crudellos, / La Vitòrio sourris... e las palmos soun bellos. »
Li noun-loucutour cevenòu an eicito uno óucasioun di bello de descurbi, óutro la biougrafìo di tres pouèto, uno lengo richo, sabourouso, espressivo, e d’un legi eisa. Emai mai, lou librihoun es adourna de tres bos grava de l’autour, autre aspèt de si divers talènt.
Rousselino Martano
« Tres das Cevenos » pèr lou majourau Jan Castagno - Culturo Nostro n° 2 - Ed. Felibrige – 64 p. en 15 x 21 cm. – 5 €
De paga e coumanda à :
Felibrige – Parc Jourdan – 8 bis, av. J. Ferry – 13100 Aix-en-Provence – 04 42 27 16 48 – contact@felibrige.org


text:
Tres barricot de vèire trounavon sus un moble, bèn en evidènci, à coustat dóu papié pegant pèr arrapa li mousco, dóu saboun de Marsiho e di tubo de poumado. Tout acò vesinavo poulidamen emé la caisso de merlusso seco, lou barrichèu d'anchoio, la grando bouito de ferre dóu cafè en gran que leissavo escampa quàuqui redoulènci. Em'acò fau apoundre li barrau d'óli, e, dins la sesoun, lis óudour requisto de la frucho bèn maduro; e vaqui que nous trouban tourna-mai dins l'univers óudourant de l'espiçarié.
Uno d'aquèli boutigo, un pau en reculamen sus uno placeto, darrié uno font quasimen muto, m'atiravo pèr d'àutri resoun. Au founs dóu membre, darrié lou coumtadou, trounavo uno poulido pendulo à couguiéu en bos de nouguié , magnificamen escrincelado. A l'ouro picanto, après un pichot desclavaire, lou couguiéu banejavo au bout d'un mecanisme coumplèisse de crousihoun de bos que se desplegavon e s'aloungavon; n'ère pivelado ! L'estrategio counsistavo sèmpre à espera l'ouro ounte anavo fusa de soun trau, pèr intra dins la boutigo. Pèr bonur dounavo la replico, e l'espicièro esperavo la fin de l'episòdi pèr me demanda : « De-que te fau, pichoto ? »
Eici, li croumpo èron d'uno autro meno, e un perfum indefinissable floutejavo dins l'èr, uno óudour vieianchouno de burre rànci, de cafè esventa, de la frucho passido, mesclado en aquelo dóu saboun, di cristau de sòudo, e de la cordo dis espardiho.
Eici, i'avié jamai la foulo: au dindamen dóu trignoun d'intrado, segui pèr lou crussimen dóu parquet, l'espicièro arribavo darrié soun coumtadou pèr uno porto escoundudo darrié uno paradouiro, derroumpudo dins quàuquis obro de l'oustau, secavo si man dins soun grand foudau blu.
Crese que tóuti se ié servien un pau pèr pieta, en se tenènt de croumpa de mangiho que de segur mancavo un pau de frescour.
Un jour que travessave la placeto, veguère l'espicièro que charravo em'uno vesino, e ausiguère que ié disié: « Sabe pas ço que an, eici, li gènt, manjon que de saboun e bevon que d’aigo de javel!».
dins Lou journalet dóu Pont de Garanço
N°5 de Jun de 2011
.


text:
Eth compromís dera Generalitat de Catalonha pera accessibilitat
Eth web gencat ei construsit damb er ànim de facilitar er accès universau a totes es persones que lo consulten, independentament des sues capacitats fisiques, sensoriaus o intellectuaus e deth contèxte tecnic d’usatge damb qué ac hèn (tipe de dispositiu, programari, velocitat dera connexion, condicions ambientaus, etc.).
Per açò, se trebalhe damb er objectiu d’adaptar tot eth web as recomanacions deth Consòrci World Wide Web W3C entà pr’amor d’eliminar es barrères que dificulten er accès ara informacion e era comunicacion. Aguestes recomanacions se concrèten enes pautes d’accessibilitat deth web WCAG 2.0. Aguestes pautes WCAG 2.0 se referéncien ena norma UNE 139803:2012, qu’actualize e remplace ar anterior, de 2004, que hège referéncia as normes WCAG 1.0.
Eth compromís dera Generalitat de Catalonha ei arribar a complir eth nivèu de conformitat “Doble-A” (AA), atau coma es legislacions europèa, espanhòla (Reiau Decret 1494/2007, deth 12 de noveme) e catalana (Lei 13/2014, deth 30 d’octobre, d’accessibilitat), exigissen as administracions publiques.


text:
09/10/2018
Questa dimenjada sur Meitat-chen, meitat-pòrc...
Joan-Pau Verdier e Nicolau Puech nos informan que lo convidat de l'emission dau diumenc 14 d'octòbre 2018 a 11 oras sur França Blu Perigòrd sera Alexandre Chiavassa de Vittorio, animator de la matinala de Radiò Occitania a Tolosa.
Meitat chen , Meitat pòrc , chasque diumenc a 11 oras sur França Blu Perigòrd!
Per escotar l'emission en directe o en redifusion, clicar sur lo ligam: França Blu Perigòrd
Veiqui lo ligam vers lo site de Joan-Pau Verdier
e los ligams vers lo sites de Nicolas Puech: www.nicolaspeuch.com e facebook.com/nicolaspeuch
Écrire un commentaire
NB : Les commentaires de ce blog sont modérés.


text:
Autres villes proches de NESLE NORMANDEUSE : Blangy sur bresle, Oisemont, Bouttencourt, Foucarmont, Senarpont, Vieux rouen sur bresle, Réalcamp, Rieux, Monchaux soreng, Hodeng au bosc, Neuville coppegueule, Bouillancourt en séry, Campneuseville, Saint léger aux bois, Pierrecourt, Rambures, Tilloy floriville, Bazinval, Le quesne, Ramburelles, Cerisy buleux, Bermesnil, Dancourt, Andainville, Villeroy, Aumâtre, Le translay, Saint germain sur bresle, Fallencourt, Saint martin au bosc, Framicourt, Saint riquier en rivière, Biencourt, Saint aubin rivière, Lignières en vimeu, Le mazis, Neslette, Mouflières, Fresnoy andainville, Inval boiron, Cannessières, Foucaucourt hors nesle, Saint léger sur bresle, Frettecuisse,
Malheureusement aucune coiffeuse à domicile ne semble proposer
Tie and Dye à domicile sur Nesle Normandeuse 76340...
Vous trouverez néanmoins ci-dessous la liste des coiffeuses à domicile qui proposent d'autres prestations !


text:
Solide qu’èm a la sason quan sarram meilèu los mòbles de per dehòra.
Justament qu’ei un bon moment per pausà’s las questions que cau.
Per dehòra elegim meilèu mestiors autas que los mòbles de plastic. Que nse podem fabricar mòbles en paletas, d’acacià, trenar mòbles o barrandas de castanh, d’averaèr, de bambó, de canavèra… depen d’on vivem o çò qui avem que possa au noste entorn.
L’ivèrn que cau aver un acès rudimentari per hà’us durar aqueths mòbles. Mes autanplan que pòden demorar contra ua paret acessats lo mei possible deus vents e deus plois.
Dens tots los cas que convien per exemple de tirar las telas de las cadièras longas o chilianas (qui seràn tostemps de coton e jamei de polipropilèn solide ! Simplicitat e ecologia obligan). La seguida dens la cronica !
© D. Lekuona


text:
1908
Aquesta pagina concernís l'an 1908 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Itàlia[modificar | modificar la font]
Lo 28 de decembre, un tèrratrem dins la region de Messina entraïnèt la destruccion de la vila en causa dei gangassadas e d'un tsunami. Aperaquí 80 000 foguèron tuats e lo govèrn pensèt un temps cubrir la vila de cauç per defugir d'epidemias e l'abandonar.
Africa[modificar | modificar la font]
Etiopia[modificar | modificar la font]
Segonda ataca d'apoplexia dau negus Menelik II. Aquela ataca laissèt lo sobeiran etiopian fòrça fatigat e Menelik II deguèt quitar pauc a pauc la gestion deis afaires fins a sa tresena ataca l'annada seguenta. D'autra part, reforma dau sistèma judiciari etiopian que foguèt devesit entre sièis districtes. Dos jutges foguèron plaçats a la tèsta de cada districte nomats per lo negus e cargat d'estudiar leis afaires. Dins lo cas d'un desacòrdi entre aquelei jutges, un pòste de jutge suprèm foguèt creat. Aquò foguèt completat per la creacion de grafièrs.
Arts[modificar | modificar la font]
- 25 de mai - Argentina: inauguracion deu Teatre Colomb de Buenos Aires vodat a la musica e au balet.
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Fotografia[modificar | modificar la font]
Invencion dau premier film fotografic transparent e segur (es a dire sensa nitrocellulòsa) per la companhiá estatsunidenca Kodak. Leugiers e practics, lei films fotografics dominèron la fotografia fins a la generalizacion de la fotografia numerica au començament dau sègle XXI.
Quimia[modificar | modificar la font]
Lo fisician olandés Heike Kamerlingh Onnes (1853-1926) capitèt la liquefaccion de l'èli. De son caire, lo quimista alemand Fritz Haber (1868-1934) desvolopèt un procès de sintèsi d'amoniac que foguèt industrializat en 1909 per BASF. Enfin, premiera sintèsi d'una matèria plastica transparenta dicha cellofana per lo quimista soís Jacques Edwin Brandenberger (1872-1954).
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
- 9 de genièr - Simone de Beauvoir, escrivana francesa (m. 1986)
- 22 de genièr - Lev Davidovich Landau, fisician rus, Prèmi Nobel (m. 1968)
- 22 de genièr - Atahualpa Yupanqui, cantor e guitarrista argentin (m. 1992)
- 24 de genièr - Hans von Halban, fisician francés d'origina alemanda (m. 1964)
- 26 de genièr - Stéphane Grappelli, violinista american (m. 1997)
- 6 de febrièr - Amintore Fanfani, primièr ministre d'Itàlia (m. 1999)
- 23 de febrièr - William McMahon, primièr ministre d'Austràlia (m. 1998)
- 5 d'abril - Herbert von Karajan, maèstro austriac (m. 1989)
- 5 d'abril - Bette Davis, actritz americana (m. 1989)
- 11 d'abril - José Antonio Remón Cantera, president de Panamà (m. 1955)
- 12 d'abril - Carlos Lleras Restrepo, president di Colómbia (m. 1994)
- 20 d'abril - Lionel Hampton, musician american de jazz (m. 2002)
- 23 de mai - John Bardeen, fisician american, Prèmi Nobel (m. 1991)
- 26 de mai - Nguyen Ngoc Tho, primièr ministre del Vietnam del Sud
- 30 de mai - Hannes Alfvén, fisician suedés, Prèmi Nobel (m. 1995)
- 26 de junh - Salvador Allende, president de Chile (m. 1973)
- 27 de junh - João Guimarães Rosa, escrivan brasilièr (m. 1967)
- 5 d'agost - Harold Holt, primièr ministre d'Austràlia (m. 1967)
- 8 d'agost - Chivu Stoica, primièr ministre de Romania (m. 1975)
- 22 d'agost - Henri Cartier-Bresson, fotogràf francés (m. 2004)
- 27 d'agost - Lyndon Johnson, president american (m. 1973)
- 13 de setembre - Sicco Mansholt, president de la Comission Europèa (m. 1995)
- 13 de setembre - Carlos Peucelle, fotbolaire argentin (m. 1990)
- 30 de setembre - David Oistrakh, violinista sovietic (m. 1974)
- 10 d'octobre - Mercè Rodoreda escrivana catalana (m. 1983)
- 15 d'octobre - John Kenneth Galbraith, economista canadian (m. 2006)
- 16 d'octobre - Enver Hoxha, dirigent albanés (m. 1985)
- 23 d'octobre - Ilya Frank, fisician sovietic, Prèmi Nobel (m. 1990)
- 28 d'octobre - Arturo Frondizi, president d'Argentina (m. 1995)
- 3 de novembre - Giovanni Leone, president e primièr ministre d'Itàlia (m. 2001)
- 4 de novembre - Jozéf Rotblat, fisician nuclear polonés-britanic, Prèmi Nobel de la Patz (m. 2005)
- 6 de novembre - Françoise Dolto, psicoanalista francesa (m. 1988)
- 26 de novembre - Ramón Villeda Morales, president d'Honduras (m. 1971)
- 4 de decembre - Alfred Hershey, bacteriologista american, Prèmi Nobel (m. 1997)
- 8 de decembre - Max Roqueta, escrivan de lenga occitana (m.2005)
- 17 de decembre - Willard Libby, quimista american, Prèmi Nobel (m. 1980)
- Enric Frère, escultor rosselhonés (m. 1986)
Decèsses[modificar | modificar la font]
- 1èr de mai - Leonce Verny, engenhaire francés (n.1837)
- 21 de junh - Nikolai Rimskii-Korsakov, compositor rus (n.1844)
- 24 de junh - Grover Cleveland, president dels Estats Units d'America (n.1837)
- 22 de julhet - William Randal Cremer, òme politic anglés, Prèmi Nobel de la Patz (n.1828)
- 25 d'agost - Henri Becquerel, fisician francés, Prèmi Nobel (n.1852)
- 29 de setembre - Machado de Assis, escrivan brasilièr. Un dels principals escrivans de lenga portuguesa del mond (n.1839).
Prèmi Nobel[modificar | modificar la font]
- Prèmi Nobel de Fisica : Gabriel Lippmann
- Prèmi Nobel de Quimia : Ernest Rutherford
- Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina : Ilia Ilich Mechnikov, Paul Ehrlich
- Prèmi Nobel de Literatura : Rudolf Christoph Eucken
- Prèmi Nobel de la Patz : Klas Pontus Arnoldson, Fredrik Bajer


text:
Jean-Philippe Labat, Doctor en oceanografia, a Ací Gasconha
Navèra conferéncia a l'associacion Ací Gasconha lo 13 de deceme a 18 òras 30 au Centre Culturau Tivoli d'Anglet (64). Jean-Philippe Labat, Doctor d'estat en oceanografia biologica de l'Universitat Pierre et Marie Curie de Paris-VI , que vienerà parlar suu tèma « Un continent desapareishut ? L'istòria de l'exploracion de l'Ocean Austrau » (a còps aperat Ocean Antarctic).
Longtemps inconegudas, las mars deu gran sud qu'an abrigat dens l'esperit deus òmis, tèrras e continents mitics. Mantuns sègles d'exploracion que son estats necessaris tà balhar la geografia que coneishem uei lo dia.
Inf. : Centre Culturau Tivoli, 27 arrua d'Euskadi a Anglet — Entrada a la conferéncia a 2 € — Site Ací Gasconha. — Corric : Diese E-Mail-Adresse ist vor Spambots geschützt! Zur Anzeige muss JavaScript eingeschaltet sein! — Tel. : 05 59 03 34 78.
Fòto : ©Idarvol
- Publicat dens Environnement