text:
Nòva Anglatèrra
La Nòva Anglatèrra (New England, en anglés) es una region dels Estats Units d'America, qu'existiá abans l'independéncia, localizada a l'extrèma nòrd-èst del país. Limitad amb Canadà al nòrd, l'ocean Atlantic a l'èst e al sud, e l'estat de Nòva York per l'oèst. Inclusissent, en òrdre orogràfic del nòrd-èst a sud-oèst, los sièis estats de Maine, Nòu Hampshire, Vermont, Massachusetts, Rhode Island e Connecticut. Nòva Anglatèrra es pas una division administrativa dels EUA, mas una region culturala e istorica. Dins los Estats Units, lo tèrme yankee (ianqui) es un escai dels gents de Nòva Anglatèrra lo tèrme s'utilisava pel passat per se referir als descendents dirèctes dels colons d'origina anglesa.
Es la region dels EUA amb qualitat de vida e nivèl economic (47 100 $ de renda per capita) mágers. Tanben es la regió culturalament mai pròcha d'Euròpa (conserva orgulhosament des costumas e tradicions des dels sègles XVII e XVIII) e amb un nivèl cultural e educatiu máger (amb de prestigiosos centres educatius de Harvard, Boston College, l'Institut Tecnologic de Massachusetts, Brown University e Yale, entre d'autre). També aculhís de centres toristics d'estiu reputats e sovent elitistas (New Haven dins lo Connecticut, Newport dins lo Rhode Island, Portsmouth dins lo New Hampshire, totes aqueles sus la còsta), e tanben altres centres de torisme mens elitistas coma las illas de Martha's Vineyard e Nantucket, e de centres mai populars coma la peninsula de Cape Cod, la majoritat de la còsta de Maine e la majoritat de la còsta de Massachusetts, e de centres de torisme de davalada (per gausir de l'espectacle de las fuèlhas de colors, fenomèn nomenat "fall foliage") e d'ivèrn, d'esqui, dins los Apalaches a l'oèst de la region. Nòva Anglatèrra aculhís 4,7% de la populacion dels EUA (14,3 milions d'abitants), mas balhant 5,5% del PNB nacional.
Boston, amb 600 000 abitants (5,8 milions dins l'airal metropolitan) n'es lo centre cultural ("capitala culturala" dels EUA) e industrial mai important de la zòna, e tanben la granda vila gran mai antica dels EUA. La region de Nòva Anglatèrra es poblada majoritàriament (prèp de 90%) per d'anglosaxons descendents d'europeus (demòra una minoria francofòna dins lo Maine e New Hampshire). Se destaca politicament pel seu caracter progressista, essent un "fèu" del progressisme e del Partit Democrata.
Originalament, Nòva Anglaterra èra formada per las colonias anglesas la Província de la Baia de Massachusetts, la Província de la Baia de Massachusetts, la Colonia de Rhode Island e las Plantacions de Providence, la Colonia de Connecticut e ara sul meteis territòri amb los estat de:
Vegeu també[modificar | modificar la font]
Referéncias[modificar | modificar la font]
44° 12′ 20.00″ N 70° 18′ 23.13″ O / 44.2055556, -70.3064250


c: text/html

text:
Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Bram ( Bram en francés) es una comuna occitana situada dins lo departament d'Aude e la region de Lengadòc-Rosselhon.
Es un vilatge situat en Lauragués a mièja distància de Carcassona (20 km) e de Castèlnòu d'Arri (18 km) al ras de l'autota A61 (E80: Lisbona-Istambol) e de la via de camin de fèrre Tolosa Narbona. Es un luòc de passatge entre la Montanha Negra e los Pirenèus.
Es un vilatge circular.
Lo nom li ven del latin eburomagus / Vicus Hebromagus.
Pòrt de Bram sul Canal del Miègjorn
- Loís Alibèrt (1884-1959) nascut a Bram, lingüista occitan, autor especialament d'una gramatica, e accessoriament d'un diccionari, que fondan la nòrma classica de l'occitan.
- Pierre Seel (1923-2005), enterrat al cementèri de Bram
- Familha Spanghero
.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Província de Missiones
Missiones qu'ei ua província argentina qui ei limitada per Paraguai (a l'oest), Brasil (a l'est) e la província argentina de Corrientes. La soa capitala qu'ei Posadas. Qu'ei famosa per las soas cataractas d'Iguazú (dens lo Parc Nacionau Iguazú) e per las arrueinas de las missions jesuistas. La region que possedeish ua rica flòra e tanben ua importanta fauna dens la soa seuva tropicau. La cultura e la lenga guaraní qu'ocupan ua plaça de las granas dens lo patrimòni culturau d'aquesta província.


text:
Cardiocranius
Lo genre Cardiocranius compren pas qu'una sola espècia de pichon rosegaire :
- Cardiocranius paradoxus, una espècia menaçada de gerbesa terrèstra nana de cinc dets que se rencontra en China, en Cazacstan e en Mongolia[1].
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Referéncia IUCN : espècia Cardiocranius paradoxus Satunin, 1903 (en)
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Genre :
- Cardiocranius dins Mammal Species of the World (MSW) (en)
- Referéncia ITIS : TSN 609723 Cardiocranius Satunin, 1903 (en)
- Referéncia AnimalDiversityWeb : Cardiocranius (en)
Espècia :
- Cardiocranius paradoxus dins Mammal Species of the World (MSW) (en)
- Referéncia ITIS : TSN 609748 Cardiocranius paradoxus Satunin, 1903 (en)
- Referéncia AnimalDiversityWeb : Cardiocranius paradoxus (en)
- Referéncia IUCN : espècia Cardiocranius paradoxus Satunin, 1903 (en)
Fòtos :


text:
Alcalá de Henares
Alcalá de Henares es una vila de la comunautat de Madrid en Espanha. Sa populacion èra estimada a 204.574 abitants en 2009. Sa superfícia totala es de 87,72 km².
L'Universitat e quartièr istoric son sur la lista del Patrimòni Mondial de l'Umanitat de l'UNESCO.
Personatges ligats a la vila[modificar | modificar la font]
- Miguel de Cervantes, autor de Don Quichòte.
- Manuel Azaña, president de la Segonda Republica Espanhòla.
- Diego d'Alcalá, sant, mòrt a Alcalá en 1463
- Catarina d'Aragon, reina d'Anglatèrra, esposa d'Enric VIII


text:
Haití es lo pus paure país d'America e de l'Occident. Aproximativament 80% de la siá populacion viu jol lindal de pauretat e 54% viu en de condicions abjèctas de pauretat[2].
Malgrat la recuperacion recenta de la siá economia, amb una creissença positiva en 2005, quatre tempèstas tropicalas en 2008 daissèron de damatges importants dins la siá infrastructura de transpòrt e lo sector agricòla. Lo país espèra l'anullacion de 525 milions de dolars del sieu deute exterior en 2009, dins lo programa d'ajuda als païses extrèmament endeutats[2].


text:
Nòva Galas del Sud
La Nòva Galas del Sud (var. Nòva Galas dau Sud, Nuòva Galas dau Sud, Nava Galas deu Sud) (en anglés New South Wales) es un Estat d'Austràlia. Foguèt creada en 1788 e a l'origina cobrissá la màger part del continent australian. Mas al sègle XIX, de grandas partidas ne foguèron sompartidas per formar las colonias britanicas de Tasmania (1825), d'Austràlia Meridionala (1836), de Victòria (1851) e de Queensland (1859).
En 2005, la Nòva Galas del Sud comptava 6 760 000 abitants.
Vilas principalas :


text:
Ortès
Ortès qu'ei ua vila de Bearn, que'n ho la capitala après Morlans e abans Pau e lo sièti deu poder deus vescomtes de Bearn de la dinastia deus Montcada (estant Gaston Fèbus lo mei famós d'eths). Qu'ei situada dens lo departament francés deus Pirenèus Atlantics de la region d'Aquitània.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Situada capvath de Bearn dens la plana, Ortès qu'ei traucada peu Gave de Pau.
Heraudica[modificar | modificar la font]
L'escut modèrne qu'ei deu sègle XIX ; que's blasona atau : deu camp de gules au pont deu lòc de quate arcas inegaus dab au son miei ua tor crenelada e caperada maçonada de sable acostat de duas claus d'or
Istória[modificar | modificar la font]
L'istòria d'Ortès qu'ei ligada a la soa topografia : ua hauta comba on e ho bastida ua hortalessa abans deu castèth de Moncada, e lo gave dab un ga puish tanben dab lo famós pont. Au pe deu castèth (mes mei enlà) e au ras deu pont (e de l'aute costat deu pont), un barri que's bastí (lo borg vielh) ; puish, en traucar lo pont deu costat de l'arribèra deu costat deu castèth, Ortès edifiquè lo Borg Nau. Fin finau, lo Borg de Montcada que's bastir en tot minjar las tèrras e las pèiras deus castèth deu Vescomte.
Gaston VII de Bearn qu'i bastí lo castèth entà remplaçar la modèsta hortalessa e atau, los sègle XIII e XV Ortès que ho capitala de Bearn.
Durant las Guèrras de religion las òsts protestanta de Gabriel Ièr de Montgomery que perpetrèn massacres e execucions e Ortès los sons bastiments religiós e lo son castèth que hon sacamandejats peus partisans reformats de la reginaJoana III de Labrit. Aquesta que fondè l'Academia Protestanta d'Ortès qui dè a la vila un prestigi deus gran dens lo monde protestant d'aquestas tempsadas.
Com dens la resta de Bearn lo catolicisme que ho restablit en 1620 dab l'Edicte d'Integracion deu rei Loís XIII de França.
Dab la mudança de la capitala a Pau, los desvolopament d'Ortès que mermè.
En 1814 que s'i escadó la batalha d'Ortès on las tropas deu duc de Wellignton e hon vistoriiosas suber deu marescau Solt.
Au sègle XX lo parçan d'Ortès que ho marcat per l'industrializacion deu Bacin de Lac.
Barris[modificar | modificar la font]
Tradicionaument, Ortès que compta tres quartièrs ancians : Lo Borg Vielh, lo Borg Nau e lo Borg Montcada. A l'origina, de segur, lo castèth de Montcada que's quilhava au som de la soa coma emparant lo borg vielh juson au ras deu Gave de Pau.
Monuments e lòcs toristics[modificar | modificar la font]
De l'Etat Mejana, Ortès que consèrva la tor Montcada (sola causa demorada deu castèth de Gaston Fèbus qui las soas pèiras be servín entà bastir lo borg deu medish nom), la glèisa de Sant Pèir, lo pont fortificat.
L'ostau conegut com l'ostau de Joana de Labrit qu'arcuelha lo Musèu deu Protestantisme Bearnés.
De la soa istòria protestanta, Ortès que conserva lo temple protestant en activitat mei vielh de França (a maugrat d'estar pro modèrne e d'un estil neoclassic).
Situat suu camin de Sant Jacme de Compostela, lo convent de las sòrs Clarissas que persegueish la tradicion en acessar los romius per ua nuèit.
La glèisa de Sent Pèir d'Ortès qu'ei la mei hauta glèisa gotica bearnesa.
En bèth sortir d'Ortès, de cap a Lac e suu costat de la rota òm troba ua vielha bòrda qui acèssa lo musèu de Francés Jacme e l'associacion Per Noste.
Espòrts[modificar | modificar la font]
Ortès e lo son Estadi de La Moteta (uei vodat a d'autas activitats) que ho l'ostau d'ua de las màgers equipas europèas de basquet e regularament purmèra deu campionat francés : Lo Vam Bearnés de Pau-Ortès (en francés : Élan Béarnais de Pau-Orthez). .


text:
Ostal
L'ostal (var. ostau) o la casa o la maison (var. maion) es un bastiment o la partida d'un bastiment que servís d'abitacion pels umans. L'ostal, format pel cobèrt e las parets que barran un espaci claus, es util per se protegir de la pluèja, del vent, del fred, de la calor o d'autras incleméncias meteorologicas. Dins nòstre domeni cultural, l'ostal es l'abitat familiar. Aqueste abitat a cambiat pendent l'istòria: los ostals avián ancianament de membres e d'elements utilizats per l'elevatge e l'agricultura.


text:
Rainvillers
Rainvillers es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Oise e la region de Picardia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Rainvillers A situat en la vallée de la Avelon e dissimulat en un écrin de verdure. Blotti Contra lo tuc del Mont Roge e traversat pel riu de Rainvillers, lo vilatge a dominat pel bòsc de Belloy, vast bòsc communale. Dempuèi divèrses ans, Rainvillers se liga a valoriser lo sieu entorn e la siá arquitectura locala.
Vestigis de la villa romaine de las Orgeries. Castèl 16ème. Eglise En brique.
Rainvillers est situé dans la vallée de l'Avelon et dissimulé dans un écrin de verdure. Blotti contre la colline du Mont Rouge et traversé par la rivière de Rainvillers, le village est dominé par le bois de Belloy, vaste forêt communale. Depuis plusieurs années, Rainvillers s'attache à valoriser son environnement et son architecture locale.
Vestiges de la villa romaine des Orgeries. Château 16ème. Eglise en brique.


text:
CREATIVE COMMONS CORPORATION NON EI UN BURÈU D'AVOCATS E NON PROPORCIONE SERVICIS JURIDICS. ERA DISTRIBUCION D'AGUESTA LICÉNCIA NON CREE CAP DE RELACION AVOCAT-CLIENT. CREATIVE COMMONS BALHE AGUESTA INFORMACION TAU COM EI. CREATIVE COMMONS NON AUFRÍS CAP DE GARANTIA RESPÈCTE ARA INFORMACION FACILITADA, NE ASSUMÍS CAP DE RESPONSABILITAT PES POSSIBLES DAMATGES PRODUSIDI PER USATGE QUE SE'N POGUE HÈR.
Licéncia
ERA ÒBRA O ERA PRESTACION ATAU COM SE DEFINÍS MÈS ENDAUANT, S'AUFRÍS SEGONTES ES TÈRMES D'AGUESTA LICÉNCIA PUBLICA DE CREATIVE COMMONS (D'ARA ENDAUANT CCPL O LICÉNCIA). ERA ÒBRA O ERA PRESTACION EI PROTEGIDA PERA LEI ESPANHÒLA DE PROPRIETAT INTELLECTUAU O QUAUSSEVOLH AUTA NORMA APLICABLA. DEMORE PROÏBIT QUAUSSEVOLH USATGE DERA ÒBRA O DERA PRESTACION DIFERENTA D'AQUERÒ QU'AUTORIZE AGUESTA LICÉNCIA O DISPÒSEN ES LEIS DE PROPRIETAT INTELLECTUAU.
ER EXERCICI DE QUAUSSEVOLH DRET SUS ERA ÒBRA O ERA PRESTACION COMPÒRTE QU'ACCEPTETZ ES LIMITACIONS E OBLIGACIONS D'AGUESTA LICÉNCIA E I CONSENTÍSQUETZ, SENSE PREJUDICI DETH BESONH DE CONSENTIMENT EXPRÈS EN CAS DE VIOLACION PER AUANÇADES SUES CONDICIONS. ETH LICENCIADOR VOS CONCEDÍS ES DRETS CONTENGUTS EN AGUESTA LICÉNCIA, TOSTEMP QUE N'ACCEPTETZ ES CONDICIONS QUE I SON PRESENTES.
1. Definicions.
- Era òbra ei era creacion literària, artistica o scientifica aufrida enes tèrmes d'aguesta licéncia.
- En aguesta licéncia se considère ua prestacion quaussevolh interpretacion, execucion, fonograma, enregistrament audiovisuau, emission o transmission, simpla fotografia o quaussevolh aute objècte protegit pera legislacion de proprietat intellectuau vigenta aplicabla.
- Era aplicacion d'aguesta licéncia a ua colleccion (definida mès endauant) afectarà sonque ara estructura coma forma d'expression dera seleccion o disposicion des contenguts, e non se harà extensiva ad aguesti. En aguest cas era colleccion aurà era consideracion d'òbra a efèctes d'aguesta licéncia.
- Eth titular originari ei:
- En cas d'ua òbra literària, artistica o scientifica, era persona naturau o eth grop de persones que l'a creada.
- En cas d'ua òbra collectiva, era persona que l'edite e la divulgue damb eth sòn nòm, exceptat que i age un pacte contrari.
- En cas d'ua interpretacion o execucion, er actor, cantant, music, o quaussevolh auta persona que represente, cante, liege, recite, interprète o execute de quaussevolh manèra ua òbra.
- En cas d'un fonograma, eth productor fonografic, ei a díder, era persona naturau o juridica jos era iniciativa e responsabilitat dera quau se hè per prumèr viatge ua fixacion exclusivament sonora dera execucion d'ua òbra o d'auti sons.
- En cas d'un enregistrament audiovisuau, eth productor der enregistrament, ei a díder, era persona naturau o juridica qu'age era iniciativa e assumisque era responsabilitat des fixacions d'un plan o ua seqüéncia d'imatges, damb o sense son.
- En cas d'ua emission o ua transmission, era entitat de radiodifusion.
- En cas d'ua simpla fotografia, aquera persona que l'age hèta.
- En cas de d'auti objèctes protegidi pera legislacion dera proprietat intellectuau vigenta, era persona qu'aguesta indique.
- Se consideraràn òbres derivades aqueres òbres creades a compdar der objècte d'aguesta licéncia com, per exemple, es traduccions e adaptacions; es revisions, actualizacions e anotacions; es compendis, resums e extractes; es arranjaments musicaus, e en generau quaussevolh transformacion d'ua òbra literària, artistica o scientifica. Entà aclarir dobtes, s'era òbra consistís en ua composicion musicau o en un enregistrament de sons, era sincronizacion temporau dera òbra damb ua imatge en moviment (synching) serà considerada com ua òbra derivada as efèctes d'aguesta licéncia.
- Auràn era consideracion de colleccions era compilacion d'òbres aliènes, de donades o d'auti elements independents com ara es antologies e es bases de donades que pera seleccion o disposicion des sòns contenguts constituïssen creacions intellectuaus. Era simpla incorporacion d'ua òbra en ua colleccion non darà lòc a ua òbra derivada a efèctes d'aguesta licéncia.
- Eth licenciador ei era persona o era entitat qu'aufrís era òbra o era prestacion subjècta as tèrmes d'aguesta licéncia e que ne concedís es drets d'explotacion conforme ad aquerò que se i dispòse.
- Vos ètz era persona o era entitat qu'exercís es drets concedits mejançant aguesta licéncia e que per auança non a violat es tèrmes d'aguesta licéncia respècte dera òbra o era prestacion, o qu'a recebut un permís exprès deth licenciador entà exercir es drets concedits mejançant aguesta licéncia maugrat ua violacion anteriora.
- Era transformacion d'ua òbra compren era traduccion, era adaptacion e quaussevolh auta modificacion dera quau derive ua òbra diferenta. Era creacion resultanta dera transformacion d'ua òbra aurà era consideracion d'òbra derivada.
- S'enten per reproduccion era fixacion dirècta o indirècta, provisionau o permanenta, per quaussevolh mejan e en quaussevolh forma, de tota era òbra o era prestacion o de part d'era, que ne permete era comunicacion o era obtencion de còpies.
- S'enten per distribucion eth hèt de méter a disposicion deth public er originau o es còpies dera òbra o era prestacion mejançant era venda, eth loguèr, era dèisha o quaussevolh aute sistèma.
- S'enten per comunicacion publica quaussevolh acte mejançant eth quau ua pluralitat de persones, que non apertien ar encastre domestic de qui l'amie a tèrme, pòt auer accès ara òbra o era prestacion sense que se les age hèt ua distribucion per auança d'exemplars. Se considère comunicacion publica eth hèt de méter era òbra o era prestacion a disposicion deth public per procediments electronics damb hiu o sense hiu de manèra que quaussevolh persona pogue accedir-i des d'a on volgue e quan volgue.
- Era explotacion dera òbra o era prestacion compren era reproduccion, era distribucion, era comunicacion publica e, en sòn cas, era transformacion.
2. Limits des drets. Non i a arren en aguesta licéncia que pretene redusir o restringir quaussevolh des limits legaus des drets exclusius deth titular des drets de proprietat intellectuau cossent damb era Lei de proprietat intellectuau o quinsevolh auta normativa aplicabla, ja siguen drets derivadi d'usatges legitims —com ara era còpia privada o era citacion— ja siguen d'autes limitacions —com era que resulte dera prumèra venda d'exemplars (acabament).
3. Concession de licéncia. Conforme as condicions d'aguesta licéncia, eth licenciador concedís, peth tèrme de proteccion des drets de proprietat intellectuau e a títol gratuït, ua licéncia d'encastre mondiau non exclusiva qu'includís es drets següents:
- Dret de reprodusir, distribuïr e comunicar publicament era òbra o era prestacion.
- Dret d'incorporar era òbra o era prestacion en ua o mès colleccions.
- Dret de reprodusir, distribuïr e comunicar publicament era òbra o era prestacion licitament incorporada en ua colleccion.
- Dret d'extrèir e reutilizar era òbra o era prestacion d'ua basa de donades.
Aguesti drets se pòden exercir en toti es mejans e formats, tangibles o intangibles, coneishudi en moment de concession d'aguesta licéncia. Es drets nomentadi includissen eth dret a efectuar es modificacions que siguen tecnicament de besonh entà exercir es drets en d'auti mejans e formats. Toti aqueri drets non concedits exprèssament peth licenciador demoren reservadi, includint-i, a títol enonciatiu mès non limitatiu, es establidi ena seccion 4.e, atau com es drets moraus reconeishudi pera lei aplicabla. Ena mesura qu'eth licenciador age drets exclusius previsti pera lei nacionau vigenta qu'implemente era directiva europèa en matèria de dret sui generis sus bases de donades, renóncie exprèssament ad aguesti drets exclusius.
4. Restriccions. Era concession de drets qu'implique aguesta licéncia ei subjècta e limitada as restriccions següentes:
- Podetz reprodusir, distribuïr o comunicar publicament era òbra o era prestacion sonque enes tèrmes d'aguesta licéncia e n'auetz d'includir ua còpia, o er identificador uniforme de recorsi (URI) corresponent. Non podetz aufrir o imposar cap de condicion sus era òbra o era prestacion que modifique o restringisque es tèrmes d'aguesta licéncia o er exercici des drets per part des sòns concessionaris. Non podetz soslicenciar era òbra o era prestacion. Auetz de mantier intactes toti es avisi referents ad aguesta licéncia e ara abséncia de garanties. Non podetz reprodusir, distribuïr o comunicar publicament era òbra o era prestacion damb mesures tecnologiques que non contròlen er accès o er us d'ua manèra contrària as tèrmes d'aguesta licéncia. Aguesta seccion 4.a tanben afècte ara òbra o ara prestacion incorporada en ua colleccion, mès non implique qu'era colleccion en conjunt automaticament demore o age de demorar subjècta as madeishi tèrmes. En cas que vos sigue requerit, mejançant ua comunicacion preliminara deth licenciador, s'incorporatz era òbra o era prestacion en ua colleccion o ne creatz ua òbra derivada, auratz d'eliminar quaussevolh des crèdits requerits en apartat 4.c, enquia a on sigue possible.
- Non podetz exercir cap des drets concedits ena anteriora seccion 3 se çò que se preten principaument o era vòsta actuacion ei dirigida ara obtencion d'un benefici mercantiu o ua contraprestacion monetària. Er escambi dera òbra o era prestacion per d'autes òbres o prestacions protegides pera proprietat intellectuau mejançant sistèmes de compartir fichèrs non se considerarà un procediment damb eth quau se pretengue principaument o sigue dirigit ara obtencion d'un benefici mercantiu o ua contraprestacion monetària, tostemp que non i age cap de pagament en relacion damb er escambi des òbres protegides.
- Se reprodusitz, distribuïtz o comunicatz publicament era òbra o era prestacion, ua colleccion que la incorpòre o quaussevolh òbra derivada, auetz de mantier intactes toti es avisi sus era proprietat intellectuau e indicar, de manèra rasonabla conforme ath mejan o as mejans qu'usetz:
- Eth nòm der autor originau, o eth pseudonim s'ei eth cas, atau com eth deth titular originari, se s'a facilitat.
- Eth nòm d'aqueres parts (per exemple: institucion, publicacion, revista) qu'eth titular originari o eth licenciador designen entà que siguen reconeishudes en avís legau, es condicions d'usatge, o de quaussevolh auta manèra rasonabla.
- Eth títol dera òbra o era prestacion se s'a facilitat.
- Er URI, se n'i a, qu'eth licenciador especifique tà que sigue vinculat ara òbra o era prestacion, exceptat qu'aguest URI non se referisque ar avís legau o ara informacion sus era licéncia dera òbra o era prestacion.
- En cas d'ua òbra derivada, un avís qu'identifique era transformacion dera òbra ena òbra derivada (p. ex., «traduccion catalana dera òbra der autor originau», o «guion basat ena òbra originau der autor originau»).
- Entà aclarir quaussevolh dobte, s'a de hèr a notar qu'es restriccions anteriores (paragrafs 4.a, 4.b e 4.c) non s'aplicaràn as parts dera òbra o ara prestacion subjècta ad aguesta licéncia que sonque poguen èster protegides mejançant eth dret sui generis sus bases de donades recuelhut pera lei nacionau vigenta qu'implemente era directiva europèa de bases de donades.
-
Entà aclarir quaussevolh dobte, eth titular originari consèrve:
- Eth dret de percéber es remuneracions o compensacions previstes per actes d'explotacion dera òbra o era prestacion, qualificades pera lei coma irrenonciables e inalienables e subjèctes a gestion collectiva obligatòria.
- Eth dret exclusiu de percéber, tant individuaument com mejançant ua entitat de gestion collectiva de drets, quaussevolh remuneracion derivada d'actes d'explotacion dera òbra o era prestacion que hetz que non demoren subjèctes ad aguesta licéncia cossent damb çò qu'establís er apartat 4.b.
5. Exoneracion de responsabilitat. EXCEPTAT QUE S'ACÒRDE MUTUAUMENT ENTRE ES PARTS, ETH LICENCIADOR AUFRÍS ERA ÒBRA O ERA PRESTACION ATAU COM EI (ON AN AS-IS BASIS) E NON CONFERÍS GARANTIA DE CAP DE CLASSE RESPÈCTE DERA ÒBRA O DERA PRESTACION O DERA PRESÉNCIA O DERA ABSÉNCIA D'ERRORS QUE SE POGUEN DETECTAR O NON. QUAUQUES JURISDICCIONS NON PERMETEN ERA EXCLUSION D'AGUESTES GARANTIES, DE MANÈRA QU'AGUESTA EXCLUSION PÒT NON ÈSTER APLICABLA EN VÒSTE CAS.
6. Limitacion de responsabilitat. EXCEPTAT QU'ERA LEI APLICABLA AC DISPÒSE EXPRÈSSAMENT E IMPERATIVAMENT, EN CAP DE CAS ETH LICENCIADOR SERÀ RESPONSABLE DAUANT DE VOSTÉ PER QUAUSSEVOLH DAMATGE QUE NE POGUE RESULTAR, TANT S'EI GENERAU COM ESPECIAU (INCLUDITS ETH DAMATGE EMERGENT E ETH LUCRE CESSANT), FORTUÏT O CAUSAU, DIRÈCTE O INDIRÈCTE, PRODUSIT PER US DERA ÒBRA O ERA PRESTACION PENDENT ETH PERIÒDE EN QUAU S'ESTEN AGUESTA LICÉNCIA, ENCARA QU'ETH LICENCIADOR AGUESSE ESTAT INFORMAT DERA POSSIBILITAT D'AGUESTI DAMATGES.
7. Finalizacion dera licéncia.
- Aquesta licéncia e era concession des drets que conten acabaràn automaticament en cas que se n'incomplisque quaussevolh des tèrmes. Maugrat açò, non s'anullarà era licéncia d'aqueres persones o entitats qu'agen recebut òbres derivades o colleccions vòstes damb aguesta licéncia, tostemp qu'aguestes persones o entitats se mantenguen en compliment intègre d'aguesta licéncia. Es seccions 1, 2, 5, 6, 7 e 8 continuaràn vigentes maugrat qu'acabe aguesta licéncia.
- Conforme as condicions anteriores, era concession de drets d'aguesta licéncia ei vigenta entà tot eth tèrme de proteccion des drets de proprietat intellectuau segontes era lei aplicabla. Maugrat açò, eth licenciador se resèrve eth dret a divulgar o publicar era òbra o era prestacion en condicions diferentes as presentes, o a retirar-la en quaussevolh moment. Totun, açò non suposarà dar per concludida aguesta licéncia (o quaussevolh auta licéncia qu'age estat concedida, o calgue concedir, enes tèrmes d'aguesta licéncia), senon que continuarà vigenta e damb efèctes complèts, a mens que non age finalizat conforme aquerò establit anteriorament, sense prejudici deth dret morau de penediment enes tèrmes reconeishudi pera lei de proprietat intellectuau aplicabla.
8. Miscellanèa.
- Cada viatge qu'explotetz de bèra manèra era òbra o era prestacion, o ua colleccion que la incorpòre, eth licenciador aufrís as tresaus e successius licenciataris era concession de drets sus era òbra o era prestacion, enes madeishes condicions qu'era licéncia que vos a estat concedida.
- Se bèra disposicion d'aguesta licéncia resulte invalida o inaplicabla segontes era lei vigenta, açò non afectarà ara validesa o ara aplicabilitat dera rèsta des tèrmes d'aguesta licéncia e, sense cap d'accion addicionau entà quaussevolh des parts d'aguest acòrd, aguesta disposicion s'entenerà reformada en aquerò estrictament de besonh entà qu'aguesta disposicion sigue valedera e executiva.
- Non s'entenerà que i a renóncia per çò que hè a bèth tèrme o disposicion d'aguesta licéncia, ne que se'n consentís cap de violacion, exceptat qu'era renóncia o eth consentiment figure per escrit e sigue firmat pera part que renóncie o que consentís.
- Aguesta licéncia constituís er acòrd plen entre es parts respècte dera òbra o era prestacion objècte d'aguesta licéncia. Non i a interpretacions, acòrds o condicions respècte dera òbra o dera prestacion que non s'especifiquen exprèssament en aguesta licéncia. Eth licenciador non serà obligat per cap de disposicion complementària que pogue aparéisher en quaussevolh comunicacion vòsta. Aguesta licéncia non se pòt modificar sense qu'ac acordetz per escrit damb eth licenciador.
Avís de Creative Commons
Creative Commons non ei part d'aguesta licéncia, e non aufrís cap de garantia en relacion damb era òbra o era prestacion. Creative Commons non serà responsabla dauant vòste —o dauant cap de part—, ne per cap damatge de cap tipe, tant s'ei generau o especiau (includint-i eth damatge emergent e eth lucre cessant), com s'ei fortuït o causau, que sigue relacionat damb aguesta licéncia. Maugrat es dues afirmacions anteriores, se Creative Commons s'identifique exprèssament coma licenciador, aurà toti es drets e es obligacions deth licenciador.
A excepcion deth prepaus limitat d'indicar ath public qu'era òbra o era prestacion ei subjècta a ua licéncia CCPL, cap de part usarà era marca registrada Creative Commons ne cap auta marca registrada o insígnia relacionada damb Creative Commons sense eth sòn consentiment per escrit. Quaussevolh us permetut se harà conforme as règles vigentes en cada moment sus er us dera marca registrada per Creative Commons, publicades en sòn web o proporcionades damb demana per auança. Tà aclarir quaussevolh dobte, es restriccions en us dera marca non formen part d'aguesta licéncia.
Podetz contactar damb Creative Commons a: http://creativecommons.org/.


text:
Darney
Darney es una comuna francesa, situada dins lo departament dels Vòges e la region de Lorena.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Darney a situat en la Vôge, bastit suls flancs d'un promontori en dominant la vallée en naissent de la Saône. La municipalitat a conegut per lo sieu considerable bòsc de hêtres e de roures.
La vila de Darney es distant de 40 km de la prefectura Épinal, de 20 km de Vittel e de 30 km del autoroute A 31.
Darney est situé dans la Vôge, bâti sur les flancs d'un promontoire dominant la vallée naissante de la Saône. La commune est connue pour sa remarquable forêt de hêtres et de chênes.
La ville de Darney est distante de 40 km de la préfecture Épinal, de 20 km de Vittel et de 30 km de l’autoroute A 31.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Darney A bastit suls flancs d'un promontori en dominant la vallée de la Saône. Los Romains i bastisson un castèl en dominant la contrée, per susvelhar aquela region forestala.
Vila fortificada al Mièja Edat, flanquées de torns e de doas pòrtas fortificades, la se truca la « vila als trenta torns ». Es al pòrti Thiébaud II de Lorraine #que se deu la glèisa paroissiale en 1308. La vila a destruit a la Mièja Edat e la vila desmantellada en 1634. En lo moment de la guèrra de Trenta Ans[1], Darney a estrossejat pels aliats dels Franceses los Suedeses de Bernard de Porcellana-Weimar[2], La vila a incendiat. Lo castèl a rasat en 1639, mas demòra qualques vestigis #que constituisson una part de la escalona inferiora de l'actual castèl bastit en 1725 quand la vila se rebâtit al començament de la Modèl:S-.
La vila èra una prévôté #que la juridiction se n'estendiá sus vint-cinc pòbles o caserius. En 1751, Darney ven lo banc d'un bailliage[3] totalament regit per la costum de Lorraine, mas los localités #que lo compausavan avián comprés siá en lo diocèse de Besançon, siá en lo diocèse de Toul. La siá glèisa, dédiée dins sant Ostal-Madeleine, fasiá partida del diocèse de Besançon. La curació èra a la collation del prieur de Relanges.
Darney #Èsser cap de-luòc de district de 1790 a l'an III, de contunh cap de-luòc de costat.
Una coïncidence singulara se #produsir en 1918. N'efièch, lo bòsc de Darney a atrach dempuèi la Modèl:S-, las verriers de Bohême #que #aportar a França los secrèts de la siá indústria (las blasons de las gentilshommes verriers, descendents d'aquelas familhas vengudas de Bohême a la demanda dels Ducs de Lorraine, decoren la granda sala del castèl actual). Mas Darney #èsser tanben al cors de la Primièra Guèrra mondiala, lo luòc de concentracion dels volontaris tchèques e slovaques. Lo 30 de junh 1918 la declaracion de l'independéncia de l'Estat tchécoslovaque #èsser proclamada dins lo vilatge ; lo president francés Raymond Poincaré, en preséncia del mètge Beneš, meses oficialament la siá bandièra a l'armada tchécoslovaque #que i aviá #èsser formada e instruïda a França. Darney A doncas la siá istòria ligada a l'istòria tchécoslovaque.
Darney est bâti sur les flancs d'un promontoire dominant la vallée de la Saône. Les Romains y construisent un château dominant la contrée, pour surveiller cette région forestière.
Ville fortifiée au Moyen Âge, flanquées de tours et de deux portes fortifiées, on l'appelle la « cité aux trente tours ». C'est au duc Thiébaud II de Lorraine que l'on doit l'église paroissiale en 1308. La ville est détruite au Moyen Âge et la cité démantelée en 1634. Lors de la guerre de Trente Ans[4], Darney est ravagée par les alliés des Français les Suédois de Bernard de Saxe-Weimar[5], la ville est incendiée. Le château est rasé en 1639, mais il reste quelques vestiges qui constituent une partie de l'étage inférieur de l'actuel château construit en 1725 lorsque la ville se rebâtit au début du Modèl:S-.
La ville était une prévôté dont la juridiction s’étendait sur vingt-cinq villages ou hameaux. En 1751, Darney devient le siège d'un bailliage[6] entièrement régi par la coutume de Lorraine, mais les localités qui le composaient étaient comprises soit dans le diocèse de Besançon, soit dans le diocèse de Toul. Son église, dédiée à sainte Marie-Madeleine, faisait partie du diocèse de Besançon. La cure était à la collation du prieur de Relanges.
Darney fut chef-lieu de district de 1790 à l’an III, puis chef-lieu de canton.
Une coïncidence singulière se produisit en 1918. En effet, la forêt de Darney a attiré depuis le Modèl:S-, les verriers de Bohême qui apportèrent en France les secrets de leurs industrie (les blasons des gentilshommes verriers, descendants de ces familles venues de Bohême à la demande des Ducs de Lorraine, décorent la grande salle du château actuel). Mais Darney fut aussi au cours de la Première Guerre mondiale, le lieu de rassemblement des volontaires tchèques et slovaques. Le 30 juin 1918 la déclaration de l'indépendance de l'État tchécoslovaque fut proclamée dans le village ; le président français Raymond Poincaré, en présence du docteur Beneš, remis officiellement son drapeau à l'armée tchécoslovaque qui avait été formée et instruite en France. Darney a donc son histoire liée à l'histoire tchécoslovaque.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Guèrra de Trenta Ans de 1618 a 1648
- ↑ Armada de soldats reclutats a Alemanha per Bernard de Porcellana-Weimar, communément telefonada Suedesa.
- ↑ Nòva descripcion de la França..., Jean-Aimar Piganiol de la Fòrça, ed.C.-N. Poiron, 1754
- ↑ Guerre de Trente Ans de 1618 à 1648
- ↑ Armée de soldats recrutés en Allemagne par Bernard de Saxe-Weimar, communément appelée Suédois.
- ↑ Nouvelle description de la France..., Jean-Aimar Piganiol de La Force, ed.C.-N. Poiron, 1754


text:
Coisan
Coisan ( Couiza en francés) es una comuna lengadociana de Rasés (Lengadòc) situada dins lo departament d'Aude e la region de Lengadòc-Rosselhon.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Coisan es situada dins la nauta val d'Aude sul Sals a 16 km de Limós e a 13 km de Quilhan. Es a ras del vilatge de Montasèls, separats per Aude e de la pichona vila d’Esperasan.
Accès per tren SNCF gara de Coisan Montasèls o gara d'Esperasan sus la linha Carcassona - Ribesaltas
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Dins lo país catar, prèp de la famosa Rènnas del Castèl, luòc de recits esoterics e de legendas, i a lo castèl dels ducs de Joiosa. Joan de Joiosa, Cambrièr e Conetable de França, primièr governador de Narbona e luòctenent general en Lenguedòc faguèt bastir lo magnific ostal entre 1540 e 1550. Son filh Guilhèm III contunhèt las òbras. Lo castèl patiguèt un sèti en 1577 pendent la guèrras de religion entre protestants e catolics. Longtemps abandononat, puèi transformat en usina de tintas, abans d'èsser un centre de formacion agricòla. Lo mur exterior medieval, bordat de quatre torres, fa contrast amb la cort interiora d'estil de la Renaissença. Lo castèl es uèi vengut una ostelria.
- Glèisa de Coisan
Personas ligadas a la comuna[modificar | modificar la font]
Referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ (fr)Robert Debant - Le château de Couiza - pp.160-168, dans Congrès archéologique de France. 131en session. Pays de l'Aude. 1973 - Société Française d'Archéologie - Paris - 1973


text:
Cornilh e Bernat
Cornilh e Bernat es un dessenh animat francés de 52 episòdis de 13 minutas. Contan l'istòria de Cornilh, un chin que parla e de son garda-chin, Bernie Barges. L'emission es estada distribuida per Millimages e originalament difusida sus la chadena France 3, dau 11 de novembre 2003 au 1er de genier 2004. Es estada difusida sus Canal J de 2004 à 2009 e actualament sus Gulli. La seria es estada doblada en occitan en 2012 per l'associacion Conta'm.
Istòria[modificar | modificar la font]
Cornilh es un chin excepcionau. Sap parlar, legir e jugar dau violon ! Mas a pas jamai fach veire çò que sap far, de paur que venguessa un subjècte d'experiéncia scientifica. Quand sos mestres prenen coma garda-chin un jòune, Bernat, la vita suava e mofla de Cornilh ne'n es tota desvirada.
Difusion en occitan[modificar | modificar la font]
L'associacion Conta'm doblet dos DVDs de la seria dins los parlars gascon, lengadocian e lemosin. Lo primier, « Panica a bòrd », conten 9 episòdis. Lo segond, « Una vida de can », es compausat de 8 episòdis. Un autre DVD de quela seria deuriá èstre doblat en 2013, «Doble Jòc».
Distribucion[modificar | modificar la font]
- Ives Durand : Cornilh
- Laurenç Labadia : Bernat, Joe
- Cecila Chapduelh : Beth, Jenny
- Olivier Pijeasson : John, Herbie, Oncle Ricò
- Maria-Odila Dumeaux : Dauna Martin
- Monica Burg : Dauna Solo


text:
Empèri de Vijayanagar
L'Empèri de Vijayanagar (ò tanben reiaume de Bisnagar[1]) fuguèt un estat indian situat dins lo sud de la peninsula e dins una partida de la region de Deccan. Se formèt en 1336 après una revòuta indoïsta menada còntra de princes musulmans e venguèt un estat poderós capable de s'opausar ais armadas dei sultans musulmans dau nòrd e dau sud d'Índia. Aquela poissança s'acabèt en 1565 quand sei fòrças fuguèron anientadas per una coalicion d'estats dau centre de la peninsula. Causèt una crisi de succession e una fragmentacion de l'Empèri que dispareguèt definitivament en 1646.
L'eiretatge culturau de l'Empèri de Vijayanagar es fòrça important en causa de la promoccion de l'indoïsme coma factor d'unitat dau sud d'Índia còntra lei sultanats dirigits per de senhors musulmans. De mai, unei produccions culturalas d'aquela epòca son totjorn coneguts a l'ora d'ara especialament dins lei domenis de l'arquitectura ò de la literatura.


text:
Arüe-Ithorrotze-Olhaibi
Arüe-Ithorrotze-Olhaibi en basco o Aroue-Ithorots-Olhaïby en francés qu'ei ua comuna de la província tradicionau de Sola. .
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- Portal del País Basc
-
Baisha Navarra Ahatsa-Altzieta-Bazkazane · Ahetze · Aicirits-Camon-Suhast · Aiherra · Aintzila · Ainhoa · Ain·harp · Aldudas · Amenduish-Oneis · Amoròs-Sucòs · Aniça-Montgelós · Aucet-Aucet Juson-Sunarreta · Aldudas · Alòs-Sibàs-Avensa · Amenduish-Oneis · Amoròs-Sucòs · Anglet · Anhauze · Arancon · Arberàs-Silego · Arboet-Sussauta · Arbona · Arcangós · Arhantsusi · Armendaritze · Arnegi · Arrauta-Sharrita · Ascain · Azkarate · Banka · Bardòs · Basusarri · Beguiòs · Behaskane-Laphizketa · Behorlegi · Bidaishe · Bidarrai · Bidart · Biriatu · Briscós · Bunuze · Bussunarits-Sarrasqueta · Buztintze-Hiriberri · Cambon · Càmer · Ciboro · Echarri · Echebar · Eiheralarre · Escòs · Espeleta · Esquiula · Ezterenzubi · Gabat · Gamarte · Garrüze · Guetaria · Haltsu · Hauze · Heleta · Hendaia · Hozta · Ibarrola · Idauze-Mendi · Ihòut · Ilharre · Irisarri · Irulegi · Issòr · Isturits · Izpura · Itsasu · Jatsu · Jatsu Garazi · Jutsi · La Bastida de Clarença · Labets-Biscai · Lakarra · Lacarri-Aran-Sharrita de Haut · Landibarre · Larzabale-Arroze-Zibitze · Larresoro · Larribarre-Sorhapürü · Lasa · Lekunberri · Lohitzüne-Oihergi · Luhuso · Lüküze-Altzümarta · Makea · Mansparrauta · Meharin · Mendibe · Meritenh · Biàrritz · Muskildi · Oreguer · Ossés · Ostankoa · Òstavath-Asme · Pagòla · Samas · Sent Estève · Sent Estève de Baigòrri · Sent Joan lo Vielh · Sent Joan Pè de Pòrt · Sent Just-Ibarre · Sent Martin d'Arberoa · Sent Martin d'Arròsa · Sent Palai · Sent Miquèu · Suhescun · Uhart de Cisa · Uhart de Micse · Urepele · Veiria · Vergüei-Vièlanava · Zaro · Zuraide Labord Bonlòc · Guishe · Hasparn · Lahonça · Lo Bocau · Luhuso · Mendiondo · Moguerre · Sara · Sent Joan de Lus · Sent Pèr d'Irúber · Sent Pèr de Nivela · Urcueit · Urrunha · Urt · Ustàrits · Vièlafranca · Sola Alòs-Sibàs-Avensa · Arrast-Larrebiu · Arroquiaga · Arüe-Ithorrotze-Olhaibi · Aucet-Aucet Juson-Sunarreta · Aussuruc · Barcus · Berroganh-Laruntz · Biudòs-Avensa de Baish · Camon-Cihiga · Domesenh-Berrauta · Echarri · Echebar · Espés-Undurenh · Esquiula · Garindenh · Gestars · Gotenh-Libarren · Hauze · Idauze-Mendi · Lacarri-Aran-Sharrita de Haut · Laguinga-Restoa · Larrau · L'Espitau Sent Blasi · Lic-Aterei · Lishans-Sunar · Lohitzüne-Oihergi · Maulion · Mendita · Montcajòla-Larròri-Mendibiu · Montòri · Muskildi · Ordiarp · Ossaranh-Arribarèita · Ossàs-Suhara · Pagòla · Sauguís-Sent Estève · Senta Gràcia · Sharrita de Baish · Sherauta · Tardets-Sorholus · Tres Vièlas Aast · Avera · Avidòs · Avitenh · Abòs · Acós · Anhòs · Ansa · Andonsh · Andrenh · Angais · Anglet · Angós · Anòs · Anoja · Aràmits · Arancon · Lajuson · Araus · Arbús · Arcangós · Aren · Arèssi · Areta · Arganhon · Argelòs · Arget · Arnegi · Arnós · Arricau e Bòrdas · Arrien · Arròs de Nai · Arrosés · Artés d'Asson · Artés de Biarn · Artigalotan · Artigaloba · Artics · Arudi · Arsac e Arrasiguet · Asasp e Arròs · Assat · Asson · Asta e Bion · Astis · Atòs e Aspins · Aubertin · Aubin · Aubons · Audaus · Augar · Auriac · Aurions e Idèrnas · Aussavièla · Autarriba · Autivièla, Sent Martin e Vidèren · Aidia · Aidius · Vaths de Bearn · Valensun · Balèish · Valirac e Maumosson · Valiròs · Barinco · Berrauta e Camun · Barzun · Bassilhon e Bausèr · Bastanès · La Bastida de Clarença · Baudreish · Baiona · Vedelha · Bedós · Bailòc · Benejac · Ventajor e Serèr · Biost · Berencs · Vernadèths · Bescat · Vesingran · Vetrac · Beuste · Veiria · Biàrritz · Bidòs · Vièla · Vilhèras · Vilhèra · Viron · Visanòs · Buelh e Vesinc · Bonnut · Bòrça · Bordèras · Bòrdas · Lo Bòsc d'Arròs · Bocau · Buelh, Buelhòu e Lasque · Borg Garbèr · Bolhon · Bomort · Bordetas · Bornòs · Brutges, Capbis e Mieihaget · Bunhenh · Bergarona · Buròs · Buròssa e Mendossa · Busiet · Busi · Cabidòs · Cadilhon · Càmer · Cardessa · Carrèra · Carressa e Cassabè · Castanheda · Castèida deu Camin · Castèida e Candau · Castèida e Doat · Casterar e Lobish · Castèth · Castèthbon · Castethins · Castèthnau e Camplong · Castèthner · Castèthpugor · Castilhon d'Artés · Castilhon · Cauviòs e Lòs · Sescau · Cèta e Eigun · Sharra · Clarac · Coarrasa · Conchès · Corbèras e Avera · Còuledan, Lube e Boast · Cobluc · Croselhas · Cuqueron · Denguin · Diussa · Doason · Dònhen · Domin · Aigas Bonas · Escòt · Escor · Escobés · Escot · Escuras · Eshlorentias · Espeisheda · Espiuta · Espuei · Estialesc · Estòs · Eth Saut · Eisús · Hiars · Hishós e Rimajor · Gavaston · Gant · Garraleda e Montdevath · Garlin · Garòs · Gaion · Gelòs · Gèr · Jarderés · Gèra e Belesten · Geronce · Gèus d'Arsac · Gèus d'Auloron · Güèrs · Gomèr · Guinarte e Paréntias · Gurmençon · Gurs · Hagetaubin · Haut deu Bòsc d'Arròs · Herrèra · Higuèra e Soja · L'Espitau d'Orion · Horcs · Idron · Aigon · Isesta · Jaces · Juranson · Lar e los Mondrans · Lars · Ceserac · Lahòra · La Bastida de Vièlafranca · La Vatmala · L'Abatut Higuèra · La Veiria · La Cadea · La Comanda · Lac · Lagòr · Lagòs · Lahontan · La Horcada · Lalonga · Lalonqueta · Lamajor · Lana de Varetons · Lanecauva · Lanaplan · Laruenh · La Reula · Laruntz · Las Claverias · Lasa · La Sèrra · La Seuva · La Sauvetat · Lai e Lamidon · Laduish · Lee · Les e Atàs · Lenveja · Lème · Lèren · Lescar · Lascun · Lespièla · Lesporcin · L'Estela e Bètharram · Lishòs · Limendós · Liuron · Lombiar · Lonçon · Lons · Lobienh · Ardiòs e Ishèra · Hlorentias · Lobier de Baish · Lobièr de Haut · Lobinhèr · Lo Luc e Armau · Luc Arrèr · Lucgarrièr · Luc · Lurbe e Sent Cristau · Luçanhet e Luçon · Lo Lis · Malaussana · Mascarans e Haron · Marslac · Maspièr, la Lonquèra e Julhac · Maucòr · Maura · Masèras e Leson · Maseròlas · Melhon · Lo Merac · Mespleda · Mialòs · Miaucenç e Lanuça · Mirapeish · Monmans · Momin · Monassut e Audirac · Montcauv · Montclar · Monenh · Montpesat · Montsegur · Mont · Montagut · Montaner · Montardon · Montaut · Lo Mont e Dissa · Monthòrt · Montòri · Morlans · Morlana · Moguerre · Mohós · Momor · Morencs · Navars · Narcastèth · Narp · Navalhas e Angòs · Navarrencs · Nai · Noguèras · Nostin · Augèna e Camptòrt · Augeu · Auloron Santa Maria · Aràs · Aurin · Orion · Aurriula · Ortès · Òs e Marcelhon · Òussa · Aussencs · Aulhon · Ossa · Ausencs e Montestruc · Pagòla · Parbaïsa · Pardias · Pardias-Pietat · Pau · Pèiralonga e Avòs · Piets, Plasença e Mostron · Puei de Lescar · Puei d'Auloron · Poms · Ponçon Devath e lo Potz · Ponçon Dessús · Pontac · Pontiac e Vièlapinta · Portèth · Poliac · Porciuvas e Bocoa · Preishac de Geusvath · Preishac de Navarrencs · Precilhon · Pujòu · Ramós · Revenac · Rivarroi · Riupeirós · Ribahauta · Hrontinhon · Sent Avit · Sent Armon · Semboès · Sent Castin · Sendòs · Senta Coloma · Sent Haust · Sent Gironç · Sent Gladia, Arriba e Munenh · Sent Güenh · Sent Jacme · Sent Joan Potge · Sent Laurenç e Bretanha · Sent Medard · Sent Pèr de Lèren · Sent Vincenç · Salias · Salas de Baura · Salas · Sançons e lo Lhon · Sara · Sarporencs · Sarrança · Seuvòla · Sauceda · Saut de Navalhas · Sauvanhon · Seuvalada · Sauvatèrra · Sevin · Sètza e Maubèc · Setzèra · Semiac e Blaishon · Sendèts · Sèrras Castèth · Sèrra de Morlans · Sèrra · Sevinhac · Sevinhac e Meirac · Cimacorba · Siròs · Somolon · Sus · Susmior · Tabalha e Usquenh · Tadossa e Aussau · Taron, Sadirac e Vièlanava · Tarsac · Tèsa · Urdès · Urdòs · Uròst · Usand · Usenh · Usòs · Berdets · Lo Vialèr · Vièlanava d'Artés · Vièlanava de Navarrencs · Vièla Segura · Vinhas · Vièlafranca · Vivent


text:
Fèlix Martí i Ibáñez
Fèlix Martí i Ibáñez (Cartagena, 26 de decembre de 1911 - Nòva York, 24 de mai de 1972) foguèt un mètge, psicològ e sexològ catalanoamerican. Foguèt un pionièr dins los estudis de sexologia en Catalonha tre las annadas 1930 e dins l'encastre de sa foncion de director general dels servicis de santat de la Generalitat republicana elaborèt en 1936 una lei de l'avortament de las mai progressistas d'aquel temps. Per encausa de son activisme social e sas posicions anarquistas foguèt constrench a l'exili en 1939 e s'installèt als Estats Units ont prenguèt puèi la nacionalitat americana.
Biografia[modificar | modificar la font]
Fèlix Martí nasquèt en 1911 a Cartagena, una de las vilas mai grandas del país de Múrcia, dins una familha de notables, filh de Fèlix Martí i Alpera, un eminent pedagòg valencian e de la pianista Josefina Ibáñez. Del costat de sa maire èra nebot de l'escrivan Vicente Blasco Ibáñez. La familha s'installèt dins lo barri de Gràcia de Barcelona en 1925. Estudièt primièr a la Facultat de Medecina de l'Universitat de Barcelona amb los professors mai prestigioses d'aquel temps coma Gregorio Marañón, Agustí Pedro i Pons e August Pi i Sunyer. Aprèp que s'i diplomèt partiguèt seguir sos estudis a la Facultat de Medecina de Madrid ont obtenguèt son doctorat en medecina. S'installèt per exercir sa profession a Barcelona, tornarmai dins lo barri de Gràcia e s'interessèt a la sexologia, çò que faguèt d'el un pionièr d'aquesta disciplina en Catalonha e dins tot l'estat espanhòl. Venguèt puèi director general de santat e assisténcia sociala de la Generalitat de Catalonha e i metèt en plaça un projècte important de reestructuracion e modernizacion. Aital organizèt un sistèma novèl de medecina sociala e preventiva amb per exemple la creacion de «liberatorios» per las prostitutas, de centres d'informacion sexuala pel jovent e un Institut de Sciéncias Sexualas. Una de sas realizacions mai notablas foguèt l'elaboracion de la primièra lei sus l'interrupcion volontària del embarazo aprovada per decret de la Generalitat en decembre de 1936. Pauc de temps aprèp esclatèt la guèrra civila, e Martí s'impliquèt mai d'a fons dins sas activitats anarquistas. S'engatgèt coma mètge dins l'armada republicana. Foguèt nafrat e transferit a l'Espital de Barcelona.
Aprèp la desfacha republicana en 1939 coma mantun republican, aguèt de passar la frontièra a pè per se refugiar a l'estat francés. Aquel meteis an s'exilièt als Estats Units.
En 1956 i fondèt la revista MD dedicada al mond medical. Moriguèt a Nòva York en 1972 en seguida d'un infart.


text:
Blanca (solfegi)
En solfegi, ua blanca qu'ei ua nòta representada dab un ceucle blanc provesit d'ua barra. En tèrmes de durada, la blanca que vau la meitat de la durada d'ua arronda e lo doble d'ua negra. Lo silenci de medisha durada qu'ei mieja-pausa. Dens ua particion escrivuda dab ua mesura de 4/4 la blanca que vau dus temps.
La barra que pòt estar orientada de cap au baish o au haut de la particion per rason practicas o esteticas (generaument, au dessús de la meitat de la portada, òm baisha la barra, e, inversament òm la quilha en devath de la meitat de la portada.


text:
Plan de Belha
Lo plan de Belha es un massís montanhós dels Pirenèus lengadocians situat dins lo departament d'Arièja. Es al sud de la valada d'Arièja entre Tarascon e Ax en dessús dels vilatges de Las Cabanas, d'Albiès e de Vèbre. L'accès rotièr al plan se fa per la rota (D 522) dempuèi Las Cabanas.
Longtemps, aquel plan foguèt pas mai qu'un luòc d'elevatge, subretot bovin. Es recentament devengut lo site d'una importanta estacion d'espòrts d'ivèrn dels Pirenèus, principalament per la practica de l'esquí de fons.
Tanben, pel plan de Belha passa lo camin GR 10 que passeja per los Pirenèus d'èst cap a l'oèst.
Enfin, la montada de Las Cabanas fins al plan (16 km à 8 %) constituís sovent dempuèi 1998 l'arribada d'una estapa del Torn de França ciclista.
Geografia[modificar | modificar la font]
Lo plan de Belha es delimitat par las valadas de dos afluents d'Arièja : Aston a l'oèst, Laball a l'èst. Se termina al sud pel pòrt de Fenestràs (1967 m), ont passa lo camin GR 10 ; e al nòrd, per lo versant la valada d'Arièja.
L'estacion d'esquí[modificar | modificar la font]
Es una estacion de jorn, i a pas l'albergament sul plan; l'albergament se fa dins la valada.
La gestion es intercomunala.
Ciclisme[modificar | modificar la font]
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
-
Lo vilatge de Las Cabanas al pè de la montanha
-
-
-


text:
Alfredo Astiz
Alfredo Astiz (lo 8 de noveme de 1951 ; chafrat l' Anjo de la Mort o l' Anjo Saure) qu'ei un deu mei famós borrèus de la Dictatura Argentina ; suu plan istoric qu'ei famós per aver sequestrat, torturat, aucidas e desaparudas de còs l'adolescenta argentino-suèca Dagmar Hagelin e las religiosas francesas Léonie Duquet e Alice Domont.
Que cometó la màger part deus son acte d'aucidament e de tortura dens la famosa ESMA, uei musèu.
Dens lo cas de las duas religiosas francesas, Astiz qu'enfiltrè dab ua faussa identitat un grop de personas qui cercavan desapareguts. Que's presentè cinicament dab hèra de crudeltat a ua amassada dab ua de las soas victimas qui devèva har com se hosse ua tanhenta. Bèth e carismatic, que causè ua pregonda impression de simpatia sus las soas futuras victimas.
A despart d'aqueths crimes considerats com particularment covards, que s'illustrè per aver renduda la soa unitat durant la Guèrra de las Malvinas au purmèr còp de canon anglés shens non pas ensajar de pelejar, ni d'aver tirat lo mendre còp de huec. Aqueth actitud qu'ei a còps considerada com ua illustracion deus metòdes e de la motivacions deus repressor alavetz dehens l'armada argentina.
Sus la Islas Georgia deu Sud on demorava l'arribada de l'armada anglesas, Astiz que's trobava per escadença dab un par de francés qui'u demandèn s'èra conscient de la holia de provocar ua armada autan poderosa. Arrogant o inconscient que'u reponèn que non sabèvan pas çò que disèvan e que vederèn quauquarren quan tot e comencèren. Tot çò qui vedón que ho ua abséncia de combat.
En 1998 que ho horabandit e dregradat de la Marina Argentina.
Enter los son crimes, l'assassinat de ciutadans europèus que'u való d'estar condemnat a la preson perpetuau per França e Itàlia. Amparat en Argentina per las Lei de Punt Finau qui abandoava lo plèits contre militars entà evitar qui cometin nat còp d'Estat, la revision d'aqueta peu president Néstor Kirchner que tornè possible la soa comparucion devant la justícia Argentina.
Durant la soa istòria judiciària que ho amparat internocionaument peus caps d'estats d'ideologia capitalista Margaret Thatcher (qui invoquè la Convecion de Genèva quan èra presoèr de guèrra entà lo pas extraditar entà França) e José María Aznar e atau que podó escapar a las justícia seuropeas.
La soa cobardessa qu'ei soslinhada dens ua famosa cançon d'Ignacio Copani Angel Rubio.
Anjo Saure[modificar | modificar la font]
Paraula d'Ignacio Copani
Con tu rostro tan angelical…
y tu rubio y prolijo cabello,
quién diría que un chico tan bello
es capaz de portarse tan mal…
Ni la ley de obediencia debida
le ha podido dar punto final
al recuerdo tan triste y brutal,
que dejaste al segar tantas vidas.
Sos experto en torturar adolescentes
y al robar aprovechando la ocasión,
suponés que sos un bravo y un valiente,
sin embargo para mi sos un ca-
nalla, reventado y hoy la gente
te desprecia abiertamente
por cobarde y por ladrón.
Demostrás tu valor y entereza
enfrentando cuando es necesario
a enemigos tan sanguinarios
como un par de monjitas francesas.
Y quizás suponés que te admiro
por haberte rendido esa vez,
que lamiste los pies del inglés
sin haber disparado ni un tiro.
No es casual que tu ilustre apellido
haga rima con pobre infeliz
y no entiendo cómo es que existís…
Ojalá nunca hubieras nacido.
Y Piluso, el capitán nunca olvidado,
al que toda mi generación recuerda
se avergüenza de tener tu mismo grado,
porque vos en realidad sos una mi-
serable especie de soldado
que merece ser colgado
del extremo de una cuerda.
Dab la toa cara tan angelicau, e lo ton pèu tan hornit e tan saure, qui dirè qu'un gojat autan bèth qu'ei capable de comportà'a autan mau... Ni la Lei d'Aubediéncia Devuda a pas podut botar nat Punt Finau au sovier tan triste e tan brutau que deishès en bèth boishar tan de vitas. Qu'ès un expèrt en torturar adolescentas e en panar en tot prohèitar de l'ocasion, be credes qu'ès un coratjós e un valent, pr'aquò entà jo qu'ès un arren-que-valha, fenit e uei lo monde que't mespresa aubertament per'mor d'estar un covard e un panaire. Que muishès ta valor e la toa integritat en cambatent quan ac caló enemics autan sauvatges com un par de religiosas francesas. E dilhèu que credes que t'admiri per t'estar rendut aqueth còp, qui lequè's los pès de l'anglés shens non pas aver tirar nat còp de huec. N'ei pas per escadença que lo ton nom tan illustre e rimi (en castelhan) dab praube malurós e non compreni quin e's pòt qu'existeishis, a s'avosse plasut a Diu que non vadosses pas jamei. E Piluso, lo capitan pas jamei desbrembat, que tot la mea generacion e's bremba qu'a vergonha d'aver lo medish grade que tu per'mor tu en vertat miserabla mena de sordat que't mereishes d'estar penut au cap d'ua còrda.
Ligam extèrne[modificar | modificar la font]
- [1] Interpretacion d'Angel Rubio per Ignacio Copani dens lo salon d'Aunor de l'Ostau Arroset.