text:
Bagneaux-sur-Loing
Bagneaux-sur-Loing es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sèina e Marna e la region d'Illa de França.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
D'una superficie de 526 ectaras[1] (siatz 5,26 km²), la municipalitat de Bagneaux-sus-Loing a localizat en lo costat de Nemours, arrondiment de Fontainebleau. La latitud es de 48,229 gras Nòrd e la longitude es de 2,706 gras Es. Las municipalitats limitrophes prèps de Bagneaux-sus-Loing incluent : Faÿ-lès-Nemours a 1,51 km, La Madeleine-sus-Loing a 2,84 km, Poligny a 3,02 km, Ormesson a 4,08 km e Sant-Pierre-lès-Nemours a 4,56 km[2]. La municipalitat es desservie per la SNCF (parca de Bagneaux-sus-Loing).
D'une superficie de 526 hectares[1] (soit 5,26 km²), la commune de Bagneaux-sur-Loing est localisée dans le canton de Nemours, arrondissement de Fontainebleau. La latitude est de 48,229 degrés Nord et la longitude est de 2,706 degrés Est. Les communes limitrophes proches de Bagneaux-sur-Loing incluent : Faÿ-lès-Nemours à 1,51 km, La Madeleine-sur-Loing à 2,84 km, Poligny à 3,02 km, Ormesson à 4,08 km et Saint-Pierre-lès-Nemours à 4,56 km[2]. La commune est desservie par la SNCF (gare de Bagneaux-sur-Loing).
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ 1,0 et 1,1 http://www.atome77.Coma/vilas/comunas/16/bagneaux-sus-loing.htm modèl {{Ligam web}} : paramètre «
titre» mancant (consultat en 6 de març de 2012) Error de citacion : Balise
non valide ; le nom « atome77 » est défini plusieurs fois avec des contenus différents
- ↑ 2,0 et 2,1 http://www.cartesfrance.fr/carte-france-vila/77016_Bagneaux-sus-Loing.html modèl {{Ligam web}} : paramètre «
titre» mancant (consultat en 6 de març de 2012) Error de citacion : Balise
non valide ; le nom « cartesfrance » est défini plusieurs fois avec des contenus différents
- Paginas utilizant d'arguments duplicats dins los apèls de modèl
- Paginas amb de proprietats pas resolgudas
- Paginas amb d'errors de referéncia
- Pàgines que usen Timeline
- Pagina del modèl Ligam web comportant una error
- Ortografia de verificar
- Portal:Comunas/Articles ligats
- Referéncia qu'utiliza lo modèl Metaligam cap a portal
- Comuna de Sèina e Marna


c: text/html

text:
Economia d'Israèl
L'economia d'Israèl se basa en un sistèma capitalista modèrne implantat dins un país jove e se caracteriza per un sector public relativament important e un sector de nauta tecnologia en creissença rapida. Las entrepresas israelianas, principalament dins los sectors citats, son fòrça presadas dins los mercats financièrs mondials: Israèl es lo segond país en nombre d'entrepresas amb cotacion al Nasdaq.
Israèl es paure en ressorsas naturalas, e deu importar petròli e carbon, manjar, diamants e equipament militar (gaireben tot porgit per los Estats Units, subretot devisas e armas). Israèl ocupèt la 44ena posicion pus nauta del Produch interior brut e lo 22en pus grand produch interior brut per capita (en termes de la paritat de poder adquisitiu) amb US$ 232,7 miliards de dolars e USS$ 33,299, respectivament.[3]
Referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ CIA, « The World Factbook » (consultat en 15 de febrièr de 2016)
- ↑ https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/rankorder/2001rank.html
- ↑ International Monetary Fund, October 2007.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Campos Pena
Finca " Hato Blanco Viejo " huit kilomètres après le village de Villamanrique de la Condesa, en venant de Bollulos de la Mitacion
Partido de Resina ( ex Pablo Romero )
Finca " Partido de Resina " à Villamanrique de la Condesa, sur la route qui rejoint la Venta del Cruce
Jose Escobar
Finca " La Isla Minima " par la route Seville, Coria, Puebla del Rio, jusqu'à Villafranco del Guadalquivir, puis le chemin vers Los Palacios y Villafranca-Lebrijac pendant sept kiloimètres. Superbe propriété restaurée avec portail d'entrée, cortijo andalou , patio,chapelle et placita .


text:
Les (Val d'Aran)
Les (en catalan, Lés) ei ua vila e municipi dera Val d'Aran, en eth terçon de Quate Lòcs, ath marge deth riu Garona. Ei era sola localitat dera Val damb eth títou de Baronia.
Les ei conegut per era sua tradicion deth Haro, un tronc d'avet que, plantat sus era plaça deth vilatge, ei cremat era nueit de Sant Joan. Cinc dies mei tard, per Sant Pèir, se hè era quilhada, que ei era plantada deth haro qui's cremarà l'an d'après.
Somari
Demografia[modificar | modificar la font]
Era poblacion ei de 953 abitants (2015)[1].
Politica[modificar | modificar la font]
Eleccions de 2015:
Eleccions de 2011:
Eraudica[modificar | modificar la font]
Blasonament: D’azur, ua tor d’aur, maçonada e dubèrta, damb dus leons quilhadi, d’argent, un en cada costat, afrontadi, susmontada damb corona de baron. En punta, era clau d’Aran, alterada, en faisha. Timbrat damb corona dubèrta deth sègle xiv des reis d’Aragon.[2]
Personalitats ligadas a la comuna[modificar | modificar la font]
- Maria Pilar Busquets (1937), escrivana e Sindica dera Val d'Aran (1991-1993).
- Jèp de Montoya (1959), escrivan e president der Institut d'Estudis Aranesi.
- Francés Boya Alòs (1960), escrivan e Sindic dera Val d'Aran (2007-2011).
- Jusèp Boya (1960), istorian e director generau deth patrimòni dera Generalitat de Catalonha
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Referéncies[modificar | modificar la font]
- ↑ INE
- ↑ Angel Claveria Aner, "Es escuts deth Terçon de Quate Lòcs", Miscellanèa en aumenatge a Melquíades Calzado de Castro “Damb eth còr Aranés”. Vielha: Institut d’Estudis Aranesi, 2010


text:
Dune 2: Battle for Arrakis
Dune 2: Battle for Arrakis (Dune 2: The Building of a Dynasty ais Estats Units d'America) es un videojuec desenvelopat per Westwood Studios e editat per Virgin Games, pareissut en 1993 sus Amiga, PC, Megadrive e Acorn Archimedes.
Emai siegue estat publicat per lo mesme editor, lo juec compartís amb lo premier Dune pauc de causa, franc de l'Univèrs manlevat au Ciucle de Dune.
Istòria[modificar | modificar la font]
Lo juec se basa d'un biais pron liure sus l'univèrs de l'òbra de Frank Herbert, Dune.
Sistèma de juec[modificar | modificar la font]
Dune 2 es conoissut per èstre lo premier videojuec d'inventar lo genre RTS (per Real-Time-Strategy, Estrategia en temps reau). Au començament, lo jogaire causís v'una dei tres familha disponiblas : leis Atreids, lei Harkonnens ò leis Ordos (aquesta darriera familha existent pas dins lo Ciucle de Dune).
Lei fasa de juec se debanan amb una vista aeriana. Lo jogaire deu recortar l'Espécia per posquer generar de sòus que li permetràn de desenvolopar seis installacions e son armada per fin finala posquer conquistar leis installacions de sei concurrents.


text:
Cristograma IHS
Lo cristograma IHS - un monograma en essent un simbòl de Jesucrist en forma de acrònim.
De grèc es una abreviatura del nom IHEOYE (Jèsus).
Dins la Glèisa Ortodòxa lo cristograma (crismon) es compausat amb las letras X e P o I e X reparada a en la crotz. Son las letras primièras d'una de las doas paraulas en lenga grèga: Crist o Jèsus Crist.
Dins la cultura occidentala existís las composicions: "IHS" e tanben "IHC" essent las letras primièras (iota-eta-sigma) del nom Jèsus en alfabet grèc: IHEOYE (Ίnσoῦς) o IHϹOYϹ. L'abreviatura en forma "IHS" apareguèt en primièr còp sus las monedas de Justiniano II sul torn dels sègles VII e VIII.
L'Òrdre dels Jesuistas, en d'autras paraulas la Companhiá de Jèsus (Societas Iesu), adoptèron IHS coma lo sieu fix emblema - lo simbòl en sègle XVII. Semblèron tanben d'interpretacions latinas de l'abreviatura IHS, entre unas autras:
- Iesus Humilis Societas - Companhiá Umila de Jèsus,
- Iesus Hominum Salvator - Jèsus Salvador d'Òmes,
e tanben:
- In hoc signi (vinces) - Amb aquel signe (venceràs).
Aquelas inscripcions desvolopadas foguèron formadas çò de mès probablament a causa qu'a l'Edat Mejana s'inexactemente avián legit li letra E coma H.
Segon una legenda, aquela inscripcion amb la crotz foguèt vista per l'emperaire Constantin I lo Grand en lo sieu sòn abans la batalha contra Maxentius en 312 sul Ponte Milvio.
De comentators ostils a la Glèisa Catolica Romana interprètan de còps l'abreviatura IHS coma derivada de las idòlas solaras de la religion de l'ancian Egipte: Isis, Òrus e Seth. Malgrat aiçò, la coneissença scientifica actuala confirma pas de talas interpretacions.[1]
Referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ (pl) Tomasz Dekert - Co oznacza skrót IHS? ("Qué significa l'abreviatura IHS?"), Dominikański Ośrodek Liturgiczny, data d'accès: 23 d'abril 2009. Una font catolica.


text:
Joan VIII (papa)
Joan VIII (vèrs 820, Roma - 16 de decembre de 882) foguèt lo 107en papa de la Glèisa Catolica Romana dau 13 de decembre de 872 au 16 de decembre de 882. Succediguèt a Adrian II (867-872) e foguèt remplaçat per Marin Ièr (882-884).
Avans son eleccion, èra arquediague de Roma mai l'escrutinh foguèt l'objècte d'una oposicion viva de part dau futur papa Formòsi. Pasmens, capitèt de dominar la faccion de son adversari. Papa energic coma son predecessor Nicolau Ièr (858-867), acceptèt divèrsei demandas dau patriarca Foci de Constantinòble per defugir un esquisme novèu e sostenguèt leis esfòrç d'evangelizacion dau missionari Metòde.
A la mòrt de l'emperaire Loís II, assaièt d'afirmar la primautat de la papautat sus l'Empèri. D'efèct, refusèt de coronar l'eiretier designat per Loís II au profiech de Carles lo Calvet coronat en Roma en 875. Pasmens, aquò entraïnèt una guèrra novèla entre lei carolingians e Roma foguèt menaçada per leis adversaris de Carles. Puei, lo projècte de Joan VIII s'acabèt per una revirada ambé la mòrt de Carles lo Calvet dins leis Aups en 877. Menaçat per seis adversaris, lo papa foguèt obligat de s'enfugir de Roma en 878.
En 881, Joan VIII assaièt tornarmai de coronar un emperaire favorable a seis interès ambé Carles III lo Gròs. Pasmens, aquela temptativa s'acabèt tanben per una revirada ambé l'abdicacion de Carles en 888. Enterin, Joan VIII èra estat assassinat lo 16 de decembre de 882. Lei rasons de sa mòrt son desconegudas (sostèn a certanei faccions carolingianas, acòrds favorables ai bizantins, còst tròp important de sa politica... etc.).


text:
Per chamjar un pauc de totjorn criticar, per quò-quí, per quò-laï, perque lu futur de l’occitanistan será linguïstique o res, vau parlar becana.
Adonc, una virada daus meus bilhets escrichs sus mon ciber-quasernet « becancanor », daus bilhets que son ilhs-mesma de la virada de la linga anglèsa, ‘na linga que parle p’un piau coma fau, laidonc i a de las escorchieras.
Entau fasent, quante l’occitanistan sautará, porai me prener per lu Mikael Colville-Andersen e ne’n contar.
‘Na vuda per dessur
Fau aver ‘na vuda granda de tot lu problemí per comprener lu fenomène perque mai d’unas vilas son presas per la poluci’ de las veituras. Las errors fachas dins los desplaçaments son pus de comptar, la mai bela es d’aver fach passar la veitura ne’n prumier e d’aver possat los autres usagiers « dins los barrís » de l’amenajament.
Per Copenhagenize, fau far la lutz sus los desplaçament per bicicleta, sus coma ilhs son boinats jurtau pus pitit bocin perfin de tornar far dau territorí un luec bon per los ciclistes.
Lu punt de vuda pres es de farjar ‘na vila mai daus espacís de securitat, de ciclabilitat per chascun.
Uniformisar
Aquesta vuda deu far surtir las mancas dins l’omogeneïtat dau reseu, segond l’endrech :
1/ Atz res mas la vitessa es moderada, los ciclistes son dins lu flus de la circulaci’.
2/ I a via que pòt estre rotlada dins los dos sens, beleu mesma que ‘la pòt estre usada per los que ven per pès.
3/ I a ‘na banda pinturada d’un certan biais mas sus la rota.
4/ I a ‘na pista portejada
Quau que siàia quante i a un quauquares de fach, ‘quò deu estre aisat de iò trobar, mesma ‘na vetz ‘ribat d’un tren.
L’omogeneïtat es importanta per lu confort daus ciclistes, e de las p’itas chausas coma un besilh per apelar lu fuòc vert per eisemple son tant de tesmonh de la volontat de far de la bicicleta un utilh per se desplaçar coma los autres.
Dins Copenaga, prener sa bicicleta per anar a l’espiçaria, a l’escòla, visitar un museu, per anar trabalhar deu estre w plasent ». La becana es lu moien lu pus leste per traucar ‘na ciutat per fin que l’infrastructura li diguesse « ‘chabatz d’intrar ». Qu’es l’infrastructura que ‘pela los velòs.
Beleu que los resusltats se fan veire nonmàs quauquas annadas de trabalh passadas e de planhificaci’, mas daus bons technicians, e la virada feminina de la chausa maitot, son dins la possibilitat de far un crane trabalh ne’n mens de 10 ans.
Fau mai pensar de’n prumier au transpòrt per becana.
Lu filme
- Lu site Copenhagenize (>en)
- Mon bilhet (>fr) que ne’n parla dins la linga francèsa
- La pajina Wikipedia sur lu Mikael Colville-Andersen (>fr)


text:
Scepticisme
Lo scepticisme (del grèc skeptikos, « qu'examina ») èra un corrent filosofic iniciat per Pirron d'Elis (360 AbC-270 AbC). La primièra forma de scepticisme tradicionalament admesa foguèt lo pirronisme. Los primièrs sceptics, en mai dels sceptics o pirronians, avián tanben abitualament per nom zetics; aquel darrièr tèrme significa "cercaires que cercan sens trobar res".
E mai qu'existisca de posturas scepticas dins fòrça periòdes de l'istòria (dempuèi la primièra sofistica fins a la postura radicalament critica de Nietzsche, e encara mai endavant), lo movement conegut popularament coma scepticisme es format principalament per son fondador Pirron, per son disciple Timon, pels platonicians Arcesilas e Carneades e de sègles mai tard, per Enesidèma e per Sext Empiric (e d'autres membres segondaris de l'escòla).
Los sceptics se mesfisavan de la capacitat de la rason a descobrir la veritat, perque las sensacions per las qualas se percep la realitat mòstran sonque l'aparéncia de las causas.
Las idèas centralas del scepticisme son:
- Se pòt pas saber cossí son las causas en se meteis (al maximum, se'n pòdon coneisser "las aparéncias" que se'n veson), e lo mai prudent es de s'abstenir de formular cap de jutjament, perque res es fals nimai vertadièr.
- Se pòt pas fisar a la rason perque sas coneissenças son fondadas sus las sensacions.
- Voler arribar a de coneissenças absoludas es una font d'inquietud. L'abstencion de jutjament (es a dire, d'opinion e de critica) es l'etapa abans lo bonaür e l'ataraxiá.
- L'unica causa qu'importa dins la vida, coma o diguèrem, es de capitar a aténher la tranquillitat d'esperit o ataraxiá. Sus aquel subjècte, lo scepticisme a de punts de contacte amb l'epicurisme e, dins una mesura encara mendra, amb l'estoïcisme.
- Tot çò exterior a l'òme es indiferent.
- Considerant que se deu viure dins un monde d'aparéncias, totjorn caldrá se concentrar cap al mai probable. (Sus aquel subjècte, lo sceptic Carneades faguèt una taula de las coneissenças probablas, que i voliá donar son opinion sus quals faches an una mai granda probabilitat, e quals an una probabilitat menora.).
Cal dire, pasmens, que lo scepticisme dels primièrs sceptics a pauc o fòrça pauc a veire amb lo scepticisme modèrne, o amb lo scepticisme que prediquèron de pensaires individualistas (coma Hume). Tanben i a de pensaires que practican un scepticisme moderat, o alara un scepticisme que servís de portal a d'autres coneissenças dogmaticas; per exemple, Descartes o Kant.
Brèu esquèma istoric del scepticisme.[modificar | modificar la font]
- Primièrs pensaires de caractèr sceptic e relativista: qualques sofistas, los megarics, Democrit.
- Primièrs pensaires oficialament descrichs coma sceptics: Pirron e lo pirronisme, Timon. Lo scepticisme original mòstra gaireben de similituds amb l'epicurisme, e, dins una mesura encara mendra amb l'estoïcisme.
- Academia nòva, qu'adopta qualques aspèctes de l'escepticisme: Arcelisas, Carneades.
- Darrièrs pensaires sceptics antics: Enesidem e Sext Empiric.
- Pensaires modèrnes qu'adoptan lo scepticisme coma metòde e coma teoria, pel mens parcialament: Hume e Nietzsche, entre d'autres.
- Pensaires modèrnes qu'adoptan l'escepticisme coma un camin per arribar a una postura dogmatica: Descartes e Kant, entre d'autres.
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
- (ca)Dossièr sul scepticisme en Grècia, amb tèxtos de Ramon Alcoberro


text:
Aqueu, pas ben coneissut dins aqueu monde, s’es acampat ‘mé Fabrice Kehayan, un consultant que baileja una societat ad-hoc « Les Nouvelles Éditions marseillaises ».
Eu es tanben l’enfant de Jan, ancian correspondènt de l’Humanité a Mòsco e celèbre dissident au Partit Comunista Francés.
L'avantatge per la còla de La Marseillaise, es qu'eu assegura que gardarà l'estampariá e seis obriers. Aquelei qu'an justament endraïat una cauma per gardar son emplec.
L’autre candidat es lo president de la Federacien 13 dau PCF, Pierre Dharréville, qu’a creat Les Editions des Fédérés. Sembla d’aver mai la fisança
de la part dei jornalistas d’aqueu quotidian comunisant.
Mai vaquí q'ueu pensa far estampar La Marseillaise au defòra, benleu 'mé benleu una estampariá dau PCF.
Mai lo TCM podriá considerar que ni l’una ni l’autra ofèrta son seriosament en pausicien de far viure aqueu quotidian emblematic de la gaucha provençala, que publica, va sotalinhan, chasca setmana, una pagina en occitan.
A Marsactu, lo TCM va preniá pas tant d’aise, que l’a liquidat fa pas un mes. Aquí li aviá sèt salariats
pas mai. Mai aquelei cèrcan a l’ora d’ara de remontar l’afaira solets.


text:
Naues donades arriben sus es trabalhs de reforestacion a nivèu mondiau. Es bòsqui secondaris solament demoren ua mejana de 20 annades. Dempús son convertidi en tèrres d’agricultura. Es cercaires alèrten que cau cambiar es politiques de reforestacion se era volontat ei cambiar reauments era preséncia des bòsqui ena planeta.
Segontes açò, es politiques hètes en diuèrsi païsi dera planeta enquia aué – es donades arriben basicaments de Còsta Rica – entà melhorar era preséncia des bòsqui secondaris ei marrida. Es bòsqui nomentadi “secondaris” solament demoren 20 annades de mejana e açò non ei pro entà ajudar ad aqueri bòsqui a créisher mès.
Es cercaires qu’an alertat sus aguest hèt an publicat un estudi scientific entà demostrar qu’era politica de creacion e proteccion des bòsqui secondaris non ei bona. E açò non solament a nivèu de Còsta Rica – pr’amor qu’ailà auien fotografies de mès de 50 annades de temps – mès tanben a nivèu planetari. De hèt, aguest estudi ei un des prumèri que jamès s’ha hèt sus guaire temps demorauen es bòsqui secondaris.
Segontes es cercaires era politica qu’an fòrça païsi de sajar de mantier bòsqui secondaris damb era soleta esperança qu’era sua renovacion poirie ajudar ad aqueri bòsqui entà vier bòsqui primaris non ei adequada. E se non se cambie aguesta politica mondiau eth futur des bòsqui – toti eri – dera planeta ei en mau camin.
Ua esperança marrida
“Totes es nòstes esperances son sus er hèt qu’es aperadi bòsqui secondaris pòden recuperar-se damb un periòde de temps pro long – çò diguec Leighton Reid, que participèc en estudi -. Mès eth periòde de temps que an de besonh entà poder recuperar-se ei encara mès long, e era majoritat d’aqueri bòsqui non poden chucar pro carbòni entà hèr-se mès vielhs e créisher. Era majoritat vien camps d’agricultura abans de 20 annades”.
Es donades utilizades pes cercaires entà alertar sus tot açò vien de diuèrses fotografies hètes sus bòsqui secondaris de Còsta Rica entre es annades 1947 e 2014. Siguec alavetz que descorbiren qu’era majoritat d’aguest sòrta de bòsqui èren convertidi en camps d’agricultura abans d’un periòde de 20 annades. Es donades confirmèren qu’eth 85% d’aqueri bòsqui vengueren camps d’agricultura abans de 54 annades. Solament es bòsqui primaris auien mens risc de convertir-se en camps d’agricultura.
“Aué es diuèrsi païsi dera planeta non an ua vision a long tèrme. Cau cambiar es politiques de reforestacion a nivèu mondiau se reauments volem cambiar era situacion des bòsqui dera Tèrra – çò confirmèc Reid -. E entà hè’c cau restaurar ben mès d’1 milions d’ectares abans der an 2120”.
Er estudi, publicat peth Missouri Botanical Garden, auec es donades de Còsta Rica pr’amor qu’ei un des païsi dera planeta que mès a hèt entà lutar entara reforestacion des bòsqui. Eth periòde de temps siguec donques de 67 annades damb fotografies aerianes d’enquia 10 mètres de resolucion e pr’açò ei eth mès ben hèt enquia aué.
Era Redaccion
Aguest article ei publicat gràcies a un acòrdi de cooperacion damb www.aranes.club, era pagina web entà apréner aranés de forma gratuita


text:
-
Détails
-
-
Lou 30 d'óutobre de 2013, à l'age de 86 an, defuntavo Sèrgi Aneodo, ome d'acioun, pouèto, escrivan, autour coumi e dramati, chantre de la Prouvènço d'Itàli. Lou fube de mounde vengu à Sant Piè dins la Coumboscuro mounte es esta ensepeli disien coume èro ama e estima. La majo part noun pousquèron intra dins la glèiso nimai au cementèri.
Arneodo es lou simbole de la preso de consciènci de sa prouvençalita pèr la gènt di valado prouvençalo de l'autre man de l'aigo vers.
Istitutour dins sa valado natalo, à Sancto Lucio de Coumboscuro, perseguis sis estùdi e vai lèu deveni proufessour de licèu.
Lire la suite : Hommage à Sergio Arnéodo


text:
La Federacion Interregionau deus Mèdias Occitans (FIMOC) dont hè partida Vistedit/La Setmana, que perpausa dus servicis civics. Las lors missions que començarén a partir deu 24 de genèr per ua durada de 8 mes, 24 òras per setmana. La Federacion que vòu atau desvolopar accions qui favorizan l'accès a tots a l'auhèrta de las produccions audiovisuaus, radiofonicas e editoriaus en lenga nosta.
Qu'a per tòca de realizar un estat deus lòcs a l'atencion deus sons membres e deus sons partenaris publics/privats e deus lectors, auditors e telespectators. Que miarà ua enquèsta sociolingüistica dab los volontaris tau monde sensibilizats a la problematica de la sauvaguarda, de la promocion e de la difusion de la lenga occitana.
La plaça e la representacion deus mèdias occitans dens la societat qu'ei l'un deus enjòcs màgers de l'enquèsta. Atau, que's poderà avalorar las acostumas de consum de la produccion accessibla uei lo dia e las atentas deus divèrs publics.
Aquiu las missions qui seràn enter autas hidadas au volontari : prospectar las estructuras e las associacions relais, anar a l'encontre deus publics visats au parat d'eveniments culturaus occitans suu departament deus Pirenèus-Atlantics, realizar sondatges o enqüèra anar encontrar aus mèdias membres entà amassar informacions sus las lors produccions.
La FIMOC qu’a per tòca d’arrecaptar l’ensemble deus mèdias de l’economia sociau e solidària qui causeishen, estatutariament, dens lors supòrts respectius, de promòver e de difusar la lenga e la cultura occitanas. Qu'a per mira d'estar un organ que permet la representacion, lo sostien, la concertacion, la mutualizacion deus mejans tecnics e umans deus mèdias sòcis. Que participa activament a la reflexion suu desvolopament deu sector, dab la creacion d’apèrs de tribalh e de projèctes collectius.
Inf. : Consultar l'anóncia ací — www.fimoc.com


text:
Procès de Sent Pançard, classa de CP/CE1, 30 de genèr de 2018
Sent Pançard
Arrèsta de har pollucion
Arrèsta de panar tèrras au monde
Arrèsta de har mau aus mainatges
Arrèsta de díser mots lèds
Arrèsta d’alucar huecs aus pompièrs
Arrèsta de minjar tròp, los praubes n’an pas mei arren a minjar
Arrèsta de tirar lo men pantelon, qu’ei casi cadut
Arrèsta, la mea mamà qu’ei morta
Arrèsta, Titoan n’ei pas mei lo men amic
Arrèsta de hicar un potèu de foot tà me tumar
Arrèsta d’interdir d’anar en classa verda
Arrèsta d’aver tuat 5 mainats per accident de trin
Arrèsta, qu’as tuat la mea mamia
Arrèsta de’m har càder en bicicleta
Arrèsta, la mea grana sòr qu’ei morta
Arrèsta de panar la clau de la maison
Arrèsta de’m har càder
Arrèsta, la mea mamà qu’ei malauda
Arrèsta, la mea sòr qu’ei partida au Chili
Per tot aquò, COPABLE !


text:
Chambeugle
Chambeugle es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Yonne e la region de Borgonha.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Chambeugle Èra lo banc d'un Ostal de las Templiers al XIIIe sègle[1].
Chambeugle était le siège d'une Maison des Templiers au XIIIe siècle[1].
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ 1,0 et 1,1 Los Templiers en lo Gâtinais. Henri Perruchot. Bulletin de la Societat de Emulation de la arrondissement de Montargis - en julhet 1973. Error de citacion : Balise
non valide ; le nom « SEMtempliers » est défini plusieurs fois avec des contenus différents


text:
Las gautas (en latin: buccae) constituisson la partida de la cara situada jols uèlhs e entre lo nas e l'aurelha esquèrra o drecha.
Es carnosa pels umans e autres mamifèrs. La pèl es suportada pel menton e las maissas, formant la paret laterala de la boca umana, e tocant de biais visible l'òs zigomatic jols uèlhs.
Pels umans, aquela region es inervada pel nèrvi bucal.
L'interior de la gauta (qu'es una partida de la cavitat bocala) es cobèrta amb una membrana mucosica. Es lo luòc mai comun que s'extreu una mòstra d'ADN mejan una brosseta de coton.


text:
Malta : manifestacion de protèsta contra l'assassinat de la jornalista Daphné Caruana
- Escriut per Setmana
- Publicat dens International
Èra fòrça coneguda per aver publicadas d’informacions que desvelavan de famoses cases de corrupcion del país restacats a de membres del govèrn.
Qualques centenats de personas manifestèron lo 17 d’octòbre passat a La Valeta (Malta) en seguida de l’assassinat de la famosa jornalista maltesa Daphne Caruana-Galizia, que foguèt tuada lo diluns 16 d’octòbre a causa de la fòrta explosion que la patiguèt sa veitura. De fach, segon Malta TV, la quita Caruana-Galizia aviá dich a la polícia, doas setmanas abans, que crenhiá per sa seguretat. L’enquèsta es en cors mas lo quite primièr ministre maltés, Joseph Muscat, diguèt que s’agissiá d’un « assassinat » e d’una « barbariá ». Se pausarà pas « fins que se faga justícia ». A sos 53 ans, Daphne Caruana-Galizia èra fòrça coneguda per la publicacion d’informacions que desvelavan de famoses cases de corrupcion del país. O fasiá per mejan de son blòg Running Commentary. Aquí denoncièt que lo ministre de l’energia Konrad Mizzi èra mençonat dins los Papièrs de Panamà e pus tard, raportèt quitament que lo primièr ministre del país e sa femna beneficiavan de l’offshore Egrant. Lo cap de l’oposicion, Adrian Delia, a dich que lo murtre es un « assassinat politic » e a demandat una enquèsta independenta que i participen pas ni la polícia ni l’armada, pr’amor que foguèron implicats dins plusors informacions publicadas per Caruana. De soslinhar que, diluns passat, un policièr foguèt suspendut per s’èsser regaudit suls rets socials de la mòrt de la jornalista.


text:
Goethe-Institut
Lo Goethe-Institut es una organizacion de tòca non lucrativa que la mission principala es de promòure l'aprendissatge de la lenga alemanda, d’espandir la cultura alemanda e de favorizar la cooperacion culturala internacionala.
Somari
Istoric[modificar | modificar la font]
L'Institut Goethe foguèt fondat en 1925 jol nom de Deutsche Akademie (DA); ara, es present dins 93 païses per 158 instituts (13 en Alemanha)[1] e compta mai de 3 000 emplegats. Lo sètge de l'Institut Goethe es a Munic. Pòrta lo nom de Johann Wolfgang von Goethe, celèbre poèta, romancièr e dramaturg alemand.
Presentacion[modificar | modificar la font]
L'Institut Goethe es financiat pel govèrn federal d'Alemanha[2]. Son budgèt total es de gaireben 366 milions d'èuros.
Dona los diplòmas de lenga, coma lo Zertifikat Deutsch[3].
Los instituts Goethe[modificar | modificar la font]
Al començament de 2013 i aviá 158 representacions de l'Institut Goethe, que 30 en Africa, 24 en America, 31 en Asia, 70 en Euròpa e 3 en Oceania. Itàlia, França e los Estats Units d'America son los païses ont i a las màger representacions.
Africa[modificar | modificar la font]
- (1) - Nòva obertura après un periòde long d'inactivitat
- (CG) – Centre Goethe
Americas[modificar | modificar la font]
- (CG) – Centre Goethe
Asia[modificar | modificar la font]
- (CG) – Centre Goethe
Euròpa[modificar | modificar la font]
- (CG) – Centre Goethe
Oceanía[modificar | modificar la font]
Notas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ http://www.goethe.de/ins/fr/lp/uun/frindex.htm
- ↑ (fr)Projècte de lei relatiu a l'accion exteriora de l'Estat Senat francés
- ↑ (fr)Examens d'Alemand L'Institut Goethe de París
Annèxas[modificar | modificar la font]
Bibliografia[modificar | modificar la font]
- Victoria Znined-Brand, Deutsche und französische auswärtige Kulturpolitik : Eine Vergleichende Analyse. Das Beispiel der Goethe-Institute in Frankreich sowie der Instituts und Centres Culturels Français in Deutschland seit 1945, Francfort-sur-le-Main, 1997


text:
Aguesta programacion s’amie a terme gràcies ara collaboracion damb associacion “Aran Teatre” e s’estree aguest dissabte 24 damb eth cicle de programacion tà public familhar
Er Ajuntament de Vielha Mijaran a presentat era sua pròpria programacion culturau “Vielha en scena”. Aguesta programacion ven gestionada a trauèrs dera associacion “Arte”, gestion que se regís per un convèni de collaboracion entre era associacion e eth madeish Ajuntament.
Segontes manifestaue era còsso de cultura deth consistòri, Maria Vergés: “Er objectiu d’aguesta programacion ei era d’aufrir ua ofèrta culturau de qualitat pendent tot er an entà apropar era activitat culturau ath municipi”. Atau madeish tanben higie que: “Vielha en scena” vò èster era mèrca d’identificacion dera cultura en municipi de Vielha Mijaran atau coma un espaci a on amassar tota era produccion culturau que se realize des der Ajuntament.”
Era programacion culturau “Vielha en scena” se desvoloparà a trauès dera associacion Aran Teatre, que dejà compde damb fòrça ans d’experiéncia e acreditacion en aguest tipe d’ahèrs e damb qui er Ajuntament a un convèni de collaboracion tad aguest prètzhèt. En aguest sens Maria Vergés remercaue que: “eth pressupòst d’aguesta programacion non resulte un subercòst entar ajuntament, se non que s’obten de partides dejà existentes en airau de cultura”.
“Vielha en scena” s’estree aguest dissabte 24 damb era prumèra actuacion deth cicle tà public familhar qu’amiarà a tèrme eth grup “Xip Xap”, damb era òbra “El conte de la lletra”, tàs 18’00 ores ena sala Era Audiovisuau de Vielha.


text:
Universitat publica
Una universitat publica es una universitat amb finançament que cor a cargue principalament d'un govèrn, plan nacional o de qualque entitat subnacional, a diferéncia de las universitats privadas. Una universitat nacionala pòt èsser o pas publica, en dependent dels cases.
En qualques regions, las universitats publicas son d'importants centres d'investigacion e fòrça d'elas apareisson en los principales classaments de melhoras universitats. En Euròpa lo modèl d'universitat publica es lo mai important, en arribant a èsser exclusiu dins qualques païses coma Finlàndia o Grècia.


text:
- Charles de Lorraine, comte de Marsan, demeurant à Paris, en son hôtel, rue de Richelieu, paroisse Saint-Roch, et Catherine Scarron, duchesse d'Aumont, veuve d'Antoine d'Aumont de Roché Baron, duc d'Aumont, pair et maréchal de...
-
Document d'archives : Charles de Lorraine, comte de Marsan, demeurant à Paris, en son hôtel, rue de Richelieu, paroisse Saint-Roch, et Catherine...
Titre :
Charles de Lorraine, comte de Marsan, demeurant à Paris, en son hôtel, rue de Richelieu, paroisse Saint-Roch, et Catherine Scarron, duchesse d'Aumont, veuve d'Antoine d'Aumont de Roché Baron, duc d'Aumont, pair et maréchal de France, demeurant en son hôtel, rue de Jouy, paroisse Saint-Gervais : contrat de mariage.
Notice n° 861
Notice n° 861
Identifiant de l'unité documentaire :
Y//231-Y//234 - fol. 102 V°


text:
Veneçuèla
Veneçuèla (var. Veneçuela), en espanhòl Venezuela, es un estat d'America del Sud, al nòrd. Confronta la mar Cariba, Guyana, Brasil e Colómbia.
Sa capitala es Caracas.
Lo gentilici es veneçolan -a.
Somari
- 1 Geografia
- 2 Istòria
- 2.1 Originas
- 2.2 Lo periòde coloniau
- 2.3 L'independéncia de Veneçuèla
- 2.4 Veneçuèla de 1830 a 1945
- 2.5 Veneçuèla dempuei 1945
- 3 Cultura
- 4 Liames intèrnes
- 5 Bibliografia
- 6 Nòtas e referéncias
Geografia[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Originas[modificar | modificar la font]
L'istòria de l'America dau Sud non Andina avans l'arribada deis Europèus es fòrça mau coneguda en causa de l'abséncia de documents escrichs e dau nombre feble de vestigis arqueologics descubèrts per lei scientifics. Dins la Seuva Amazonica, de pòbles variats — subretot de Caribes sus lo territòri dau Veneçuèla actuau — practivan una agricultura itineranta, la caça e la culhida. Formavan dei societats complèxas lòng dei rius ò dei litoraus.
Lo periòde coloniau[modificar | modificar la font]
L'exploracion europèa[modificar | modificar la font]
A la fin dau sègle XV, lo litorau veneçolan foguèt explorat tre 1498 per Cristòl Colomb durant son tresen viatge en America. En 1499, Alonso de Ojeda descurbiguèt lo Lac de Maracaibo. Li donèt lo nom de « Pichona Venècia » que foguèt a l'origina dau mòt « Veneçuèla ». Menèt tanben una reconóissença terrèstra e foguèt fòrça impressionat per la richessa dei Taironas, çò que foguèt en partida a l'origina dau mite d'El Dorado (« Lo Daurat » en occitan).
La recèrca d'aquel endrech legendari, localizat dins lo nòrd-oèst d'America dau Sud per leis Espanhòus, motivèt l'organizacion d'expedicions dins lo corrent dei decenias seguentas. En particular, la familha Welser, de banquiers alemands, obtenguèron dau rèi Carles Quint un drech d'esplecha de Veneçuèla. Dins lo corrent deis annadas 1530, i mandèron donc d'expedicions a la recerca d'El Dorado. Permetèron de descubrir e de sometre lei reiaumes dei Muiscas, pòble installat dins la region de Bogotà.
La colonizacion espanhòla[modificar | modificar la font]
La colonizacion vertadiera acomencèt tre leis annadas 1520. En despiech de l'inexisténcia dei richessas d'El Dorado, leis Espanhòus trobèron de ressorsas pron interessantas, coma d'üstrias perlieras ò de jaciments de sau, per assegurar la perennitat d'installacions permanentas. En 1527, fondèron la vila de Santa Ana de Coro que venguèt lo centre de la concession atribuida a la familha Welser un an pus tard.
En 1545, la concession dei Welser foguèt anullada en causa de conflictes recurrents entre lei banquiers, lei colons espanhòus e leis autoritats colonialas. Aquò favorizèt la represa de la colonizacion dins lei montanhas au sud de Coro e lòng dau litorau onte foguèt fondada Santiago de Leon de Caracas en 1567. La vila novèla se desvolopèt rapidament gràcias a la descubèrta d'aur dins son relarg e un governador espanhòu s'i installèt en 1577. Totjorn lòng de l'ocean, Maracaibo foguèt fondada en 1574. Enfin, comencèt la lònga exploracion dei Llanos que demorèron largament desconeguts fins a la fin dau sègle XVIII.
Una colonia autonòma[modificar | modificar la font]
Dins lo corrent dau periòde espanhòu, Veneçuèla èra plaçat sota l'autoritat de l'audiencia de Sant Domingo. En causa de la distància ambé l'illa, lei colons èran relativament autonòms e lo « cabildo » de Caracas — una mena de conseu municipau — dispausèt tre lo començament dau sègle XVII de competéncias importantas. La reorganizacion deis annadas 1730-1740 e la creacion de la Vice-Reiautat de Novèla Granada cambièron pas aquela situacion. Tre 1742, lo governador de Caracas recebèt lo títol de capitani generau que confirmava son autonòmia. Enfin, en 1786, sa quasi independéncia foguèt finalament reconeguda e Veneçuèla formèt una audiencia pròpria.
La cultura dau cacau[modificar | modificar la font]
Pendent lo sègle XVII, la produccion de cacau venguèt l'activitat principala dei colons de la region de Caracas. Cultura necessitant una man d'òbra importanta, aquò entraïnèt l'importacion d'esclaus africans e aguèt una influéncia majora sus la formacion de la populacion dau Veneçuèla modèrne.
Fins ais annadas 1730, lo cacau favorizèt l'emergéncia d'una borgesiá fòrça rica d'armators e de proprietaris terrencs, principalament installada a Caracas. Dins aquò, vèrs 1730, lo govèrn espanhòu assaièt d'impausar lo monopòli d'una companhiá reiala sus lei vendas de cacau per tocar una partida dei revenguts d'aqueu comèrci. Lei plantaires assaièron de resistir e organizèron de rets de còntrabanda ambé l'ajuda de trafegants anglés e olandés. Puei, en 1749-1752, aguèt luòc una revòuta reprimida sensa consideracion per leis autoritats. Pasmens, per defugir una segonda insureccion, Madrid aleujèt lo monopòli avans de lo suprimir en 1784 (dissolucion de la companhiá reiala).
En fòra d'aquelei tensions, l'esplecha coloniala organizèt la region segon sei besonhs. La region de Caracas gropava ansin aperaquí 40% de la populacion a la fin dau sègle XVIII. La proporcion d'esclaus i èra fòrça importanta e solament quauquei regions americanas (Panamà, Antilhas) avián proporcionalament mai d'esclaus au sen de sa populacion. Dins lo sud, lei Llanos èran consacrats au norrigatge extensiu dei bovins e èran majoritàriament poblats per de mestís e d'esclaus en fugida.
L'independéncia de Veneçuèla[modificar | modificar la font]
La junta de Caracas[modificar | modificar la font]
En 1807-1808, l'invasion de l'Espanha peninsulara per França entraïnèt l'afondrament de l'autoritat dau rèi espanhòu. Lo sobeiran foguèt remplaçat per una junta suprèma que se transformèt rapidament en conseu de regéncia. En Veneçuèla, una junta se formèt tanben a Caracas entraïnant l'acomençament de la guèrra d'independéncia.
D'efèct, en 1811, un congrès foguèt elegit e, a l'iniciativa de Francisco de Miranda e de Simón Bolívar, proclamèt l'independéncia d'una republica de Veneçuèla. Pasmens, lei mestís, dichs « pardos », èran excluchs de la vida politica. Ansin, sostenguèron lei fòrças lealistas que desbarquèron en 1812. Bolívar deguèt s'enfugir e Miranda foguèt desportat en Espanha (i moriguèt en 1816). Lo premier capitèt de reorganizar lei fòrças republicanas e fondèt una segonda republica de Veneçuèla en 1813. Puei, maugrat una fòrta resisténcia dei lealistas, reconquistèt Caracas en 1813. Mau capitèt pasmens tornarmai d'obtenir lo sostèn dei pardos que jonhèron lei guerilhas lealistas que se formèron dins lei Llanos sota la direccion de José Tomas Boves.
L'independéncia de la Granda Colómbia[modificar | modificar la font]
A partir de 1814, la guèrra d'independéncia prenguèt una dimension novèla car lo rèi Ferrand VII poguèt d'ara endavant se concentrar sus la restauracion de son autoritat dins l'empèri coloniau. Pasmens, aquò s'acabèt per la victòria dei republicans e l'independéncia dei colonias espanhòlas d'America dau Sud.
Ansin, en 1814-1815, de tropas lealistas capitèron de reconquistar la quasi dei colonias dau nòrd-oèst d'America dau Sud. La segonda republica veneçolana s'afondrèt après la desfacha de Bolívar còntra José Tomas Boves en 1814. En 1816, lo generau Pablo Morillo, arribat d'Espanha ambé 10 000 òmes, engatjèt una repression fòrça dura. Pasmens, aquò permetèt pas de rompre lo movement republican.
En 1817, Bolívar desbarquèt tornarmai en Veneçuèla e installèt sa posicion dins lei bocas d'Orinoco. Capitèt de formar una aliança ambé lei pardos dei Llanos, çò que li permetèt de contornejar Caracas e d'i isolar Morillo. De mai, aquò li permetèt de reünir lei fòrças republicanas e d'infligir una desfacha importanta ais Espanhòus a la batalha de Boyacá (1819). Après aquela victòria, formèt una republica de Colómbia — dicha Granda Colómbia per leis istorians modèrnes — a partir dei territòris tenguts en Novèla Granada e en Veneçuèla. Après aver ocupat la màger part de Colómbia en 1820-1821, Bolívar ataquèt lei lealistas de Veneçuèla que foguèron batuts a la batalha de Carabobo en junh de 1821.
En mai de 1821, un congrès dotèt la republica d'una constitucion e fixèt la capitala a Bogotà. En setembre, Bolívar ne'n venguèt president. Enfin, en 1822, lo rèsta de la Vice-Reiautat de Novèla Granada, l'Eqüator actuau, foguèt liberat de la preséncia espanhòla. L'annada seguenta, l'eliminacion dei darrierei pòchas de resisténcia espanhòla marquèt la fin de la guèrra d'independéncia.
La fragmentacion de la Granda Colómbia[modificar | modificar la font]
Fòrça instabla, la Granda Colómbia se fragmentèt rapidament entre 1823 e 1830. D'efèct, sei caps se devesiguèron entre dos camps. Lo premier èra eissit de la classa superiora mentre que lo segond èra format de caps militars. Poderosa en Veneçuèla, la faccion militarista prenguèt lo generau José Antonio Páez coma cap. Puei, un segond conflicte apareguèt entre lei partisans de Simón Bolívar, desirós de formar un poder centrau fòrt, e lei liberaus de Francisco de Paula Santander.
En 1827, Bolívar acomencèt de negociar ambé Páez. Un an pus tard, obtenguèt lei plens poders après una temptativa de còp d'estat. Puei, après un complòt liberau destinat a l'assassinar, exilèt Santander. Pasmens, aquelei trèbols entraïnèron una tiera d'insureccions e la Granda Colómbia foguèt rapidament victimas dei fòrças centrifugas que menaçavan son estabilitat. Ansin, en genier de 1830, Páez proclamèt l'independéncia de Veneçuèla e, en mai de la meteissa annada, Juan José Flores aquela d'Eqüator.
Veneçuèla de 1830 a 1945[modificar | modificar la font]
Lo periòde Páez[modificar | modificar la font]
Gràcias a son prestigi, José Antonio Páez, subrenommat lo « Centaure de l'Independéncia », dominèt la vida politica veneçolana fins a 1847. Faguèt adoptar en 1830 una constitucion conservatritz instaurant un sufragi censitari que permetèt de mantenir en plaça la societat coloniala e la dominacion dei proprietaris terrencs. Puei, se preocupèt de tornar bastir l'economia durament tocada per lei combats còntra leis Espanhòus. En particular, lo cacauier foguèt pauc a pauc remplaçat per lo cafeièr.
Durant aqueu periòde, dos partits se formèron au sen de l'oligarchia. Lei conservadors, dirigits per Páez e Carlos Soublette, èran dichs « roges ». S'opausèron ai liberaus, dichs « jaunes », que se gropèron a partir de 1840 a l'entorn d'Antonio Leocadio Guzmán. De tensions apareguèron pauc a pauc entre lei dos camps. En 1846, lo liberau Ezequiel Zamora prenguèt la direccion d'una insureccion de païsans paures. L'armada reprimiguèt aisament lo movement mai Páez laissèt lo poder un an pus tard a José Tadeo Monagas.
Lo periòde Monagas[modificar | modificar la font]
José Tadeo Monagas e son fraire José Gregorio Monagas dirigiguèron lo país de 1847 a 1858. José Tadeo Monagas adoptèt una politica de reconciliacion ambé lei liberaus (gràcia de Zamora). Puei, demeniguèt la poissança dei conservadors que sei parlamentaris deguèron li donar de poders importants (« assassinat dau Congrès »). Una insureccion menada per José Antonio Páez mau capitèt e l'ancian president deguèt s'exilar en 1850.
En 1851, José Tadeo Monagas sostenguèt l'eleccion de son fraire a la presidéncia. José Gregorio Monagas renforcèt la natura autoritària dau regime e aboliguèt l'esclavatge en 1854. Un an pus tard, José Tadeo Monagas foguèt tornarmai elegit president mai lei conservadors organizèron una importanta insureccion, comandada per Julián Castro, qu'anava rapidament degenerar en guèrra generala. En fàcia de la situacion, Monagas demissionèt en març.
La Guèrra Federala[modificar | modificar la font]
En 1858, Julián Castro prenguèt la direccion provisòria dau país e una convencion dominada per lei conservadors foguèt cargada de redigir una constitucion novèla. Pasmens, lei liberaus refusèron de se sometre. En febrier de 1859, Ezequiel Zamora desbarquèt a Coro. Recebèt lo sostèn dau generau Juan Crisóstomo Falcón e comencèt la conquista de l'oèst dau país. A Caracas, la situacion èra malaisada e Castro deguèt laissar lo poder en aost de 1859 mai lei tropas dau govèrn capitèt de protegir la vila. En genier de 1860, Zamora foguèt tuat e Falcón deguèt se retirar vèrs l'oèst.
Pasmens, aquela desfacha dei liberaus — dichs federaus durant la guèrra — marquèt pas la fin dei combats car de caps mestís dei Llanos organizèron de guerilhas dins lei regions interioras. De mai, en despiech dau retorn de José Antonio Páez, lei conservadors foguèron pas capables d'estabilizar son regime a Caracas. Menaçats per l'avançada dei guerilhas dins l'oèst, dins l'èst e dins lei Llanos, deguèron negociar en 1863. Conclut en març per Páez e Falcón, lo Tractat de Coche permetèt d'arrestar la guèrra civila. Entre 150 000 e 180 000 Veneçolans (sus una populacion de 1,8 milions d'abitants en 1858) foguèron tuats per lei combats, la famina e lei malautiás e plusors regions, especialament dins lei Llanos, avián subit de destruccions fòrça importantas.
La Revolucion Blava[modificar | modificar la font]
En març de 1864, una novèla constitucion foguèt adoptada instaurant leis Estats Units de Veneçuèla. Falcón foguèt elegit president mai laissèt la realitat dau poder a Antonio Guzmán Blanco, fiu d'Antonio Leocadio Guzmán. Pasmens, après lo caòs creat per la Guèrra Federala, divèrseis insureccions localas empachèron d'estabilizar lo país. Puei, a la fin de 1867, lo generau Miguel Antonio Rojas entraïnèt una revòuta au sud-èst de Caracas. Dicha Revolucion Blava segon la color dau drapèu de Rojas, l'insureccion prenguèt lo poder en 1868 ambé José Tadeo Monagas. Pasmens, Monagas moriguèt dins lo corrent de l'annada. Sei successors ataquèron lei liberaus entraïnant l'exili de Guzmán e l'afondrament deis autoritats.
Lo periòde Guzmán[modificar | modificar la font]
Antonio Guzmán Blanco tornèt en Veneçuèla en 1870 dins un contèxte de crisi intèrna grèva. Apareguèt alora coma l'òme providenciau e intrèt sensa dificultat dins la capitala en abriu. Gràcias au sostèn dau partit liberau, formèt un regime fòrt e progressista que se transformèt rapidament en regime autoritari, autocratic e corromput. D'efèct, en 1870, instaurèt un sistèma d'educacion gratuita e obligatòria, ordonèt de trabalhs de modernizacion deis axes de comunicacion ò modernizèt la gestion dei finanças publicas. Pasmens, se desvolopèt un important culte de la personalitat e la corrupcion se generalizèt. Après 1884, sota la presidéncia dau generau Joaquín Crespo, fidèu de Guzmán, l'oposicion au regime aumentèt e son cap foguèt finalament obligat d'abandonar lo poder en 1887.
Lei trèbols deis annadas 1890[modificar | modificar la font]
Après la presidéncia de Juan Pablo Rojas Paúl (1888-1890), Veneçuèla conoguèt un periòde trebolat a prepaus de l'eiretatge dau periòde Guzmán. D'efèct, durant lo mandat dau conservator Raimundo Andueza Palacio (1890-1892), la reaccion antiliberala ataquèt sei simbòls coma leis estatuas ò lei proprietats de Guzmán. Reversat en 1892 per una « revolucion legalista » après una temptativa de prolongar son mandat, Andueza deguèt s'exilar. Foguèt remplaçat per Joaquín Crespo que dirigiguèt lo país fins a 1898. Pendent sa presidéncia, Veneçuèla conoguèt una crisi economica grèva.
Lo periòde Castro[modificar | modificar la font]
En 1899, Cipriano Castro, un militar dei regions de l'oèst, se revoutèt e intrèt dins la capitala en octòbre. Elegit president en 1902, assaièt de luchar còntra la dominacion estrangiera — lei Britanics avián lo contraròtle dei pòrts, leis Estatsunidencs de l'industria petroliera naissenta e leis Alemands dau rèsta de l'economia — mai deguèt premier combatre divèrseis insureccions militaras (generalament sostengudas per de companhiás estrangieras). Puei, après la pacificacion dau país en 1903, foguèt obligat de faciar un blocus maritim organizat per lo Reiaume Unit e Alemanha a prepaus dau pagament dau deute nacionau veneçolan. Una mission diplomatica estatsunidenca permetèt d'obtenir la levada dau blocus mai una darriera crisi navala opausèt Castro ai País Bas en 1908. La meteissa annada, lo generau Juan Vicente Gómez aprofichèt un viatge dau president en Euròpa per organizar un còp d'estat e prendre lo poder.
La dictatura Gómez[modificar | modificar la font]
Lo generau Gómez gardèt lo poder fins a sa mòrt en 1935. Aqueu periòde foguèt caracterizat per lo desvolopament fòrça important de l'industria petroliera a partir de 1922. En 1929, Veneçuèla èra lo segond productor mondiau d'aur negre, après leis Estats Units d'America, e leis idrocarburs prenguèron alora una plaça centrala dins l'economia dau país.
Politicament, Gómez instaurèt una dictatura militara a partir de 1913 e modifiquèt mai d'un còp la constitucion per se mantenir a la presidéncia. Professionalizèt lei fòrças armadas e leis utilizèt per desarmar divèrsei milícias localas. Pasmens, aquela operacion se transformèt dins certanei regions en ocupacion militara permanenta. En parallèl, Gómez fisèt la gestion d'una partida de l'economia a de « tecnocratas » e se raprochèt dau clergat.
Lo periòde Contreras-Angarita[modificar | modificar la font]
Après la disparicion de Juan Vicente Gómez, lo generau Eleazar López Contreras venguèt cap de l'Estat. Adoptèt un programa de liberalizacion e foguèt oficialament elegit president. Après un brèu periòde de libertat (liberacion de presoniers politics, retorn d'exilats, organizacion de sindicats e de grèvas... etc.), venguèt pus autoritari. En 1941, foguèt remplaçat per lo generau Isaías Medina Angarita que demorèt president fins a 1945. Durant la màger part de la Segonda Guèrra Mondiala, mantenguèt una neutralitat de façada permetent ais Estats Units d'estacionar de tropas sus lo territòri veneçolan per protegir lei jaciments de petròli e lei pòrts còntra lei sosmarins alemands. Declarèt finalament la guèrra — formalament — a l'Axe en febrier de 1945 per rejónher lei negociacions regardant l'après guèrra. Sa succession causèt un conflicte entre plusors candidats. Lo 18 d'octòbre de 1945, l'impossibilitat de trobar una solucion entraïnèt un còp d'estat militar.
Veneçuèla dempuei 1945[modificar | modificar la font]
Lo Triennat[modificar | modificar la font]
Leis oficiers a l'origina dau còp d'estat d'octòbre de 1945 èran de sòcis de l'Accion Democratica, partit sociau-crestian fondat en 1942 dirigit per Rómulo Betancourt. En 1946, una assemblada constituenta foguèt elegida e l'Accion Democratica i obtenguèt la majoritat. Un an pus tard, una novèla constitucion foguèt adoptada e Rómulo Betancourt venguèt lo premier president veneçolan elegit au sufragi universau dirècte en decembre. Dins aquò, la politica progressista dau govèrn suscitèt lo maucontentament dei conservators, de la Glèisa e dei militars. Ansin, en novembre de 1948, un novèu còp d'estat militar entraïnèt la fin de l'experiéncia de l'Accion Democratica e l'exili de Betancourt.
Lo regime militar[modificar | modificar la font]
Lei militars gardèron lo poder e ordonèron la dissolucion de l'Accion Democratica, dau Congrès, deis partits politics e dei sindicats. Una junta foguèt creada e lo generau Carlos Delgado Chalbaud ne'n prenguèt la direccion fins a son assassinat per d'opausants a la dictatura en 1950. Son ròtle foguèt pauc a pauc représ per lo coronèu Marcos Pérez Jiménez qu'organizèt d'eleccions en 1952 per legitimar son poder. Pasmens, lei resultats li foguèron pas favorables e se mantenguèt finalament per fòrça a la tèsta de l'Estat « per luchar còntra lo comunisme ». Una segonda temptativa capitèt en 1953 mai sa dictatura suscitèt d'oposicions importantas. En 1957-1958, una mobilizacion fòrta de l'oposicion, de declaracions ostilas dau clergat e de revòutas dins certaneis unitats militaras entraïnèron l'afondrament de la junta militara e l'exili de son cap.
La democracia conservatritz[modificar | modificar la font]
Après la fin de la dictatura militara, una junta civila e militara dirigiguèt lo país en 1958. Lei dos partits principaus, l'Accion Democratica e la Copei trobèron un acòrd entre elei per respectar lo jòc democratic. Pasmens, lo regime, fòrça conservator, deguèt faciar l'ostilitat de l'extrèma drecha e dei comunistas que formèron de guerilhas.
Rómulo Gallegos foguèt tornat elegir a la presidéncia en decembre de 1958 e lo demorèt fins a 1964. Organizèt una reforma agrària — limitada — e participèt a la fondacion de l'Organizacion dei País Exportators de Petròli (OPEP). Son successor, Raúl Leoni (1964-1969), capitèt de negociar ambé lei guerilhas la fin de la lucha armada en cambi d'una amnistia. Après la Guèrra de Kippur (octòbre de 1973), lo president Carlos Andrés Pérez nacionalizèt l'industria petroliera lo 1èr de genier de 1976. Demorèt pron prudent per pas rompre ambé Washington e aquela decision encoratjèt lo desvolopament de la corrupcion au sen dau govèrn.
Pasmens, lei cors deis idrocarburs demeniguèron, çò qu'entraïnèt de dificultats economicas durant la presidéncia de Carlos Andrés Pérez (1979-1984). Sota Jaime Lusinchi (1984-1989), foguèt adoptada una politica d'austeritat que sei consequéncias foguèron una demenicion dau nivèu de vida e una aumentacion grèva dau caumatge. Carlos Andrés Pérez, tornarmai president de 1989 a 1993, estendèt l'austeritat e menèt de plans d'ajustament fòrça durs. Aquò entraïnèt d'esmogudas a Caracas (de 300 a 3 000 mòrts) e una multiplicacion dei grèvas. Puei, l'agitacion se difusèt au sen de l'armada e doas temptativas de còp d'estat militar aguèron luòc en octòbre — organizada per lo coronèu Hugo Chávez — e en novembre de 1992. Un an pus tard, Pérez foguèt destituit per lo Congrès après d'escandòls financiers.
Rafael Caldera foguèt elegit per lo remplaçar gràcias au sostèn d'una larga coalicion de partits ostils a son adversari (eissit dau sindicalisme). Pasmens, la crisi s'agravèt amb una tiera de falhidas bancàrias e una demenicion dei pretz petroliers. Descreditadas, l'Accion Democratica e la Copei perdiguèron lo poder en 1998 ambé l'eleccion de l'ancian putschista Hugo Chávez.
Lo periòde bolivarian[modificar | modificar la font]
Après una campanha en favor de la defensa dau pòble, Hugo Chávez foguèt aisament elegit (60%) e convoquèt una assemblada constituenta per modificar la constitucion. Aprovada en decembre de 1999 (70% d'òc), la novèla constitucion instaurèt la « Republica Bolivariana de Veneçuèla ». Aquò li alienèt lei conservators qu'assaièron de lo destituir. Pasmens, Chávez foguèt tornat elegir en 2000, resistiguèt a un còp d'estat sostengut per leis Estats Units en 2002, a una grèva generala organizada per lo patronat en 2002-2003, ganhèt un referendum de confirmacion en 2004 e divèrseis autreis escrutinhs fins a sa mòrt.
Durant sa presidéncia, capitèt de gardar sa popularitat e menèt una politica progressista en favor dei classas popularas. Despendenta dau cors deis idrocarburs e menaçada per una criminalitat galaupanta, sa politica aguèt pasmens de resultats importants amb una reduccion de la pauretat (de 54% de la populacion en 2003 a 26% en 2008), un melhorament de la lucha còntra la malnutricion, una demenicion deis inegalitats, d'augmentacions deis ajudas socialas e un programa d'educacion que permetèt d'eliminar l'illetrisme. Pasmens, en causa de la demenicion dau cors de petròli, la fin de sa presidéncia foguèt tocada per de dificultats economicas. Ansin, après sa mòrt en març de 2013, son successor, Nicolás Maduro, ganhèt just just leis eleccions (50,6%). Deguèt rapidament faciar un agravament de la situacion economica e perdiguèt leis eleccions legislativas de decembre de 2015 còntra una coalicion dei partits opausats au chavisme.
En 2016, aquela coalicion assaièt de començar una procedura, non prevista per la constitucion, de destitucion dau president. Aquò entraïnèt un blocatge deis institucions e de violéncias entre partisans e adversaris dau chavisme que culminèt en 2017 (115 mòrts durant de manifestacions). Per resòuvre lo conflicte, lo govèrn decidèt d'organizar d'eleccions constituentas que foguèron boicotadas per l'oposicion. Ansin, lo 30 de julhet de 2017, lei chavistas tornèron prendre lo poder a l'eissida d'aquel escrutinh dins un contèxte totjorn marcat per d'afrontaments saunós.
Cultura[modificar | modificar la font]
Liames intèrnes[modificar | modificar la font]
- Guèrra d'Independéncia de Veneçuèla.
- Guèrra Federala.
- Antonio Guzmán Blanco.
- Simón Bolívar.
- Hugo Chávez.
- Juan Vicente Gómez.
- José Antonio Páez.
Bibliografia[modificar | modificar la font]
- (fr) Carmen Bernand e Serge Gruzinski, Histoire du Nouveau Monde : de la découverte à la conquête 1492-1550, Fayard, 1991.
- (fr) Carmen Bernand e Serge Gruzinski, Histoire du Nouveau Monde : les métissages, Fayard, 1993.
- (fr) Frédérique Langue, Histoire du Venezuela de la conquete a nos jours, L'Harmattan, 2000.
- (fr) Bernard Lavallé, L'Amérique espagnole de Colomb à Bolivar, Belin, 2004.
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]


text:
A agut fòrça auvàris financiers, e, dins lei Bocas-dau-Ròse, auriá poscut disparéisser en 2013, per manca de mejans. « L’escomessa, a l’ora d’ara, es d’ajudar lei joinas a viure una sexualitat que siegue pas clandestina »
que nos ditz un sòci d’aquela associacien.
Lo locau, quasi anonim dau baloard National a Marselha, recebe en particulier de joinas vengudas de l'imigracien paura que pòdon pas parlar d’una relacien amorosa en familha.
Levat d’aqueleis entrevistas discrètas, lo Planning fa mai que d’una intervencien dins lei collègis o licèus.
L’ escomessa
es aquí per lei professionaus, avisar, informar, avans qu’arribe la necessitat d’un avortament. Lo nombre d'aquelei, ara demòra estable en França, alentorn de 200 000 l’an. Pas mai que fa vint ans, alòr que la populacien creisse.
Mai per la candidata frontista, aquela associacien es premier « politisada e subvencionada per la Regien »
. Un biais de dire ce que ne’n fariá, s’arribava au poder après lo 13 de decembre en Provença.


text:
Quercus suber
Quercus suber
Lo surrièr (var. siurièr, suvièr, súver, suvier, suverier, surrèr), (Quercus suber L.), es un arbre del folhum persistent de la familha de las fagacèas que sembla fòrça l'euse; es de talha mejana, e originari de la Mediterranèa occidentala.
Sa caracteristica mai remarcabla es la rusca grisenca, espessa e rugosa d'ont se trai lo siure. A causa de sa rusca, lo surrièr es expleitat en silvicultura, enriquissent las tèrras ont se pòt cultivar.
Normalament fa entre 5 e 15 m de naut mas se pòt trobar d'exemplars fòrça vièlhs de fins a 20 m. Las fuèlhas del surrièr an de 4 a 7 cm de long; son leugièrament lobuladas o dentadas, verd fosc a l'envèrs e pus claras al revèrs. Lo fruch es un aglan de 2 a 3 cm de long. Viu de 150 a 250 ans d'abitud e mai fins a 800 ans per de subjèctes excepcionals.
Se tròba en forma boscas claras dins las tèrras bassas subretot del litoral sus de terrens siliçós. Se pòt trobar mesclat amb lo pin blanc o lo pinhièr mas l'expleitacion umana favorís la creissença del surrièr al prejudici dels autres arbres.
Ecologia[modificar | modificar la font]
Lo surrièr es una espècia pròpria de la region mediterranèa que demanda d'ivèrns pus umids e doces que l'euse, que lo remplaça a mesura que lo clima ven continental. Es doncas una espècia termofila perque, entre autres, fructifica pendent los meses de decembre o genièr, alara que pòt dificilament suportar las geladas.
E mai, es una espècia calcifuga alara se trapa sus de sòls acids e eliofils.
Finalament, la rusca del surrièr es una adaptacion contra lo fuòc, dins de territòris ont los encendis forestièrs son importants.
Distribucion[modificar | modificar la font]
Lo surrièr es una espècia originària de la Mediterranèa occidentala e actualament se trapa dins la Peninsula Iberica, al sud-èst d'Occitània, en Corsega, dins la Peninsula Italica, en Tunisia, Argeria e Marròc.
Las surrièras ocuparián dins aqueles territòris un total de 2 500 000 ha, que mai de la mitat se tròban en Portugal, ont es proïbit de lo copar se i a pas per causa de silvicultura o de vielhesa.
Silvicultura[modificar | modificar la font]
Los usatges principals del surrièr son la rusca e sos fruches.
De la rusca s'extrai lo siure. De la primièra pelada del surrièr s'extrai lo surre negre, un material de bassa qualitat que pòt pas servir per la fabricacion de taps. Se pòt utilizar trissat per ne far de material isolant per exemple. Las peladas seguentas se fan cada 12 ans aproximativament, d'un biais absoludament manual, e d'aquelas se n'extrai lo surre de qualitat sufisent per totes los usatges, especialament los taps de siure de las botelhas de vin.
Los fruches del surrièr, los aglans, son l'aliment de diferents animals, que los pòrcs, que dins qualques regions de la Peninsula Iberica pasturan liurament dins las surrièras, formant lo païsatge caracteristic de devesa de Castelha, Extremadura, Andalosia e Portugal.


text:
Bansat
Bansat (oficialament en francés Bansat) z-es 'na comuna occitana dau departament dau Puèi Domat de la region d'Auvèrnhe Ròse Aups, ancianament d'Auvèrnhe.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Toponimia[modificar | modificar la font]
Lo nom de Bansat z-es atestat Banzaco, Banciaco dins lo Cartulari de Briude. Lo nom vendriá del nom gallés d'òme Bantius amb lo sufixe -acum[1], latinizacion del sufixe gallés -aco(n). Bansat z-èra donc probablament una anciana granda proprietat antica que aviá coma mèstre Bantius. Se l'ipotèsi toponimica es justa, lo nom seriá Bançac en grafia classica.
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
- Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna z-èra del canton de Sauxillanges; z-es avòra del canton de Braçac (Auvèrnhe).
Demografia[modificar | modificar la font]
- 2012 : 250; 2013 : 249 abitants (24 ab/km²)
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
- Los aujòls d'Albèrt Dauzat z-eran de Vinzelas, un vialatge de la comuna de Bansat.
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984


text:
Plage nudista
Una plage nudista ’l est una plage ou ben una zona de la coutha espèciâlament habiletâye ux gents nudistos, yô que los utilisators g·ènèralament utilisont pouent de vethures.
Tipes de plages[changiér | changiér lo tèxto sôrsa]
Il ègziste difèrents tipes de plages selon la lèg·islacion de châque payis:
- Celes yô que lo nudismo est ilègal et restrictif.
- Plages yô que lo nudismo ’l est pas oficièl mas ben tolèrâ.
- Plages nudistes oficièles:
- Plages nudistes, yô que lo nudismo ’l est de caractèro oblegatouère.
- Plages nudistes, yô que los malyots de ben sont pués opcionèl.


text:
Recherche
- Tout
- Dossiers
- Illustrations
- Toutes les périodes
- 12e siècle (2)
- 16e siècle (2)
- 3e quart 19e siècle (1)
- Toutes les œuvres
- église paroissiale (2)
- Toutes les communes
- Plancy-l'Abbaye (2)
- Tous les types d'enquête
- enquête thématique départementale (2)
-
Église paroissiale Saint-Julien l'Hospitalier Plancy-l'Abbaye - en villageCopyrights :(c) Région Champagne-Ardenne - Inventaire généralHistorique :vassaux du comté de Champagne. Miles de Plancy fut, au 12e siècle, sénéchal de Jérusalem ; cette famille
-
Église paroissiale Saint-Martin Plancy-l'Abbaye - l' Abbaye-sous-Plancy - en écartCopyrights :(c) Région Champagne-Ardenne - Inventaire général


text:
Eth maitin d'Aran 14/05/18
Aué en "Eth maitin d'Aran" auem parlat dera naua regolacion des bòrdes e cabanes dera Val d'Aran. Ua naua legislacion frut d'un trabalh de mès de 7 ans coordinat entre Conselh e Ajuntaments. Entà parlar-ne auem compdat damb eth síndic d'Aran, Carlos Barrera, eth baile der Ajuntament de Naut Aran, Cesar- Ruiz Canela, eth baile der Ajuntament de Vielha, Juan Antonio Serrano e eth baile der Ajuntament de Bossòst, Amador Marqués. Coma cada deluns, un nau Mot horaviat, es espòrts e era agenda. Avui a "Eth maitin d'Aran" hem parlat de la nova regulació de les bordes i cabanes de la Vall d'Aran. Una nova legislació fruit d'un treball de més de 7 anys coordinat entre el Conselh i l'Ajuntament. N'hem parlat amb el síndic d'Aran, Carlos Barrera; l'alcalde de l'Ajuntament de Naut Aran, Cesar- Ruiz Canela; l'alcalde de l'Ajuntament de Vielha, Juan Antonio Serrano, i l'alcalde de l'Ajuntament de Bossòst, Amador Marqués. Com cada dilluns, un nou "Mot horaviat", els esports i l'agenda.


text:
Escrich per Danís lo 21 octobre de 2016 - Bauma, Chasteu -
La Fortalessa Obludada
Mon filh, n’anirem pus a Comarca Somiar a l’entorn del vièlh castèl… Veiqui çò que chantavan Peiraguda en 1978. A l’espòca, e mai avant, lo chasteu de Comarca es lo luec ente los sarlades van se permenar lo diumenc. Luenh de tota aglomeracion, sens rota godronada per i accedir, lo disen « perdut » mas dins lo país tot lo monde coneis quelas roinas cubertas de vegetacion, en riba de la Beuna. Tot lo monde es un pauc suspres quora lo chasteu, o puslèu çò que n’en sòbra, es tornat chaptat, en mai per un dich Hubert…de Comarca, que per un concors de circonstància se tròba esser un descendent daus senhors qu’ocupaven l’endrech. Sas intencions son pas forçadament claras a la debuta (1972) e lo monde dau país pensen que vai « privatizar » çò qu’era un pauc, per fòrça, vengut un ben comun. Aquò serà a l’encòp validat e infirmat dins las...
N'en legir mai
Escrich per Danís lo 20 octobre de 2016 - Chasteu -
Châteaubriant, Marche de Bretagne
A meitat chamin entre Nantas e Renas, dins lo país de la Mée e totjorn dins la Bretanha istorica, se ten la pita vila de Châteaubriant. S’es plan larjament desvelopada a l’entorn de son chasteu, lo Castro Brienti, chasteu de Brient, dau nom daus senhors dempuei lo segle 11 que chafret entau tota la vila, compres l’ancian quartier e borg de Béré, ente se tenia una granda fieira. Châteaubriant es leu integrat au reiaume de Bretanha, e una fortalessa se ven pausar en dessus de la Chera (lo riu que passa) e d’un sanctuari qu’era aquí per avant. Châteaubriant ven donc una de las Marchas de Bretanha, la zòna-tampon que serviá autres còps a defendre la Bretanha contra lo Reiaume de França. D’aquò fau comprener que veirà passar tots los sietis, pendent a pauc pres 400 ans. La reputacion de fòrt imprenable tomba lo 15 d’abriau de 1488, quora...
N'en legir mai
Escrich per Danís lo 18 octobre de 2016 - Chasteu -
Chasteu istoric e simbolic de la Bretanha
Lo chasteu daus Ducs de Bretanha, au centre de Nantas, representa bien enquera l’ideia de poder que quilhs sobeirans mai o mens independents aviá e agueren pendent mai d’una espòca, e tanben la plaça estrategica de la vila. Lo chasteu mai vielh a laissat un tor naura, romana, dau segle 13, e tot lo demai venguet apres. Lo chasteu chabet jamai d’evoluar, mas quo es principalament au segle 15, emb Frances II, LO darrier Duc de Bretanha, puei emb sa filha Anna de Bretanha, que coneguet sas modificacions las mai importantas, emb l’apondon de dependencias, d’un « Grand Governament », seguit d’un « Pitit Governament » per lotjar lo Rei de França apres lo restachament, istòria que puescha susvelhar sos noveus vassaus… Los bastiments, impausants, son bien renforçats e logeren de las peças d’artilhariá, per contrar las menaças de las guerras de religion mas tanben per assegurar la man dau rei sus la...
N'en legir mai
Escrich per Danís lo 13 octobre de 2016 - Edifici religiós -
Catedrala gotica
Pareis que la construccion de la catedrala de Nantas duret quasiment 500 ans…mas quò l’empescha pas de presentar una armonia d’ensemble, e li permet quitament d’afichar quauquas especificitats. Un pitit pauc mens granda que Nòstra-Dama de Paris (per exemple), li sembla tot parier, emb sas doás tors de fàcia e son estile gotic. Mas l’interès principau de la catedrala Sent Peire e Sent Pau ven dau fach que las coijas successivas de construccion se pòden enquera observar, tant coma las ideias e maquetas pas retengudas, tanben los fondaments de bastiments mai ancians (pre-crestians din queste cas), e tots tesmonhen de las evolucions socialas e culturals que Nantas veguet pendent 5 segles. Un espaci museu amenatjat jos la catedrala, dins la cripta, permet de comprener l’istòria de l’edifici e de sa bastison, emb daus plans e daus tròçs mai ancians. Lo tresaur i es tanben conservat e expausat. Dins son...
N'en legir mai
Escrich per Danís lo 13 octobre de 2016 - Architectura classica -
Galariá marchanda sortida dau segle 19
Lo passatge Pommeray de Nantas sembla tot drech surtit d’una òbra de steampunk o d’un roman de Jules Verne. Tot l’i fai e l’i sent lo segle 19 e n’oblidariam qu’es (enquera) una galariá marchanda talament lo Passatge ten de la meravilha architecturala. Lo dich Pommeray, Louis de son pitit nom, que chafret lo passatge, n’en diriá benleu pas tant, qu’es conegut per…aver far falhita en causa de son òbra. Pita noveutat notabla per l’espòca (1840) : fuguet decidat d’esclairar lo passatge au gas, una prumiera francesa que venguet complicar un pauc mai las òbras, tant coma las expropriacions que se passavan pas totjorn dins ‘na granda...
N'en legir mai


text:
Lo châtèl, ique celi d'Eilean Donan en Écosse, ére l'ona de les construccions caractéristiques du Moyen Âjo.
Lo Moyen Âjo est na pèrioda de l'histouère eropèèna, s'étendent du Ve siècllo u XVe siècllo, que debutit avouéc la ch·ête de l'Empiro romen d'Occident et que sé terminit per la Renèssance et les Grantes Dècuvèrtes. Venent aprés l'Antiquitât et l'época moderna, la pèrioda est subdivisâye entre lo hôt Moyen-Âjo (Ve - Xe siècllo), lo Moyen Âjo centrâl (XIe - XIIIe siècllo) et lo Moyen Âjo tardif (XIVe - XVe siècllo).
La dèpopulacion, la dèsurbanisacion et les migracions de l'Antiquitât tardiva sé porsuivont durent lo hôt Moyen Âjo et los envahissors barbaros fondiront de novéls reyômos sus los territouèros de l'ancian Empiro romen d'Occident. Mémo se la pèrioda fut marcâye per de provonds changements sociètôs et politicos, la ruptura avouéc l'Antiquitât classica ne fut pas complèta. La passa orientâla de l'Empiro romen survivit ux bolevèrsaments g·eopoliticos de la pèrioda et restit na pouessience de premiera importance desot lo nom d'Empiro bizantin. Il perdit tot de mémo na granta passa de sos territouèros u Moyen-Oriant et en Africa de la Bise u prodit dus califâts musulmans u VIIe siècllo.
U Cuchient, tot plen de reyômos incorporiront un bon nombro d'institucions romènes tendis que l'expension du cristianismo fut marcâye per la construccion de nombros monastéros. Desot la dinastia carolingièna, los Francs établiront un empiro covrent la plus granta passa de l'Occident crètien u IXe siècllo devant que dèclinar du a côsa de les tensions internes et de les ataques dus Vikings a la Bise, dus Hongrouès u Levent et dus Sarrasins u Sud.


text:
E òc. Trist mas vertat. Amb donadas de las regions de Nòva Aquitània (Gasconha e Lemosin), Occitanie (Lengadòc), Auvernha e Provença (PACA), una còla de la universitat de Plymouth a confirmat çò que demora al nòstre país de las ancianas forèsts que i aviá fa solament 11.000 ans. L’estudi compren tanben donadas d’autres païses europèus. Per rapòrt, lo nòrd de França a solament entre 0%-11% de regions amb de bòsc. Occitània n’auriá encara un pauc mai per las montanhas dels Pirenèus, lo Massís Central e los Alps.
L’estudi, publicat aqueste setmana al numeric Scientific Reports, es la resulta de l’analisi de la situacion dels bòsques occitans mas atanben europèus dempuèi la demanda dels darrièrs umans per mai espaci per agricultura e l’utilizacion de fusta coma material de combustion. Segon aquò mai de la mitat dels bòsques europèus aurián desaparegut pendent los darrièrs 6000 ans.
Fa mai temps encara, fa 11.000 annadas, un esquiròl podiá crotzar Euròpa dempuèi Lisboa fins Moscòu sens laissar los arbres. Una situacion que vòl èsser, dison los recercaires, un avís a las populacions europèas sus la pèrta de bòsc actual e qu’auriá de melhorar se volem contunhar d’aver bòsques a Occitània e Euròpa.
I a païses coma Irlanda, Escòcia o tanplan Anglatèrra (segon la region), qu’an encara mens bòsques que non Occitània. Aqueles païses aurián uèi solament entre 0% e 11% dels bòsques originals per rapòrt a solament fa 3000 ans. D’autres, coma Noruega e Suècia, an encara entre un 76%-94% dels bòsques originals d’aquela epòca pr’amor que l’agricultura coneguèt un espandiment pas tan grand. Occitània auriá una posicion intermieja amb entre 12% e 31% de las forèsts originalas segon la region. Un fach qu’auriá de far pensar totes.
Una analisi facha amb pollèn
Aquò balhariá un total de mai de 2/3 del territòri del nòrd e centre del nòstre continent que seriá estat cobèrt per d’arbres. Las chifras son la resulta de l’analisi del pollèn de mai de 1000 luòcs. La situacion uèi es plan pejor que fa 11.000 ans doncas pr’amor que solament ne demorariá un terç. En regions coma Euròpa de l’Oèst e sustot a las regions de la còsta (Irlanda e lo Reialme Unit) lo declivi seriá estat encara mai grand fins arribar a qualques airals a un pichon 10% del territòri amb de bòsc original.
I a una bona nòva. La descobèrta d’autres materials de combustion e autras tecnicas de bastiment a mai de plusors iniciativas environamentalas (coma lo projècte de Bòsc Nacional o Bòsc del Nòrd anglés) poiriá cambiar la situacion.
“Fòrça païses son encara en transicion – Occitània entre aqueles – e lo reialme Unit e Irlanda son arribats a la pejor situacion de totas dempuèi fa 200 ans, çò diguèt Neil Roberts, professor de Geografia Fisica a l’Universitat de Plymouth. – Mentre que divèrses païses encara an d’arribar a aquela marrida situacion, d’autres, coma los escandinaus, an de regions ont tot es encara bòsc. Totun, dempuèi fa 11.000 ans i a mens e mens bòsques a Euròpa”.
L’estudi, amb de donadas de Suècia, Alemanha, França, Occitània, Estònia e Soïssa, a confirmat las resultas aprés analizar donadas del Centre Europèu de Pollèn (European Pollèn Database). Segon aquò entre fa 11.000 e 6.000 ans los bòsques arribèron a cobrir 80% de la superfícia europèa.
“La partida positiva, çò confirmèt Roberts, es la creacion d’espacis dubèrts per las bòiras ont fins 1940 èran de luòcs amics de la natura e ont demoravan prèp fòrça animals salvatges. Puèi la situacion es canviada”.
La Redaccion


text:
Heidi
Realizat per Alain Gsponer
amb, entre maites, Anuk Steffen (Heidi) e Bruno Ganz (lo grand-paire)
e las votz de Joan-Lois Blenet, Maria-Nadau Bòrdanava, Monica Burg, Bruno Cecillon, Cecila Chapduelh, Ives Durand, Emilie Esquerré, Alban Garròs, Violette Labadie, Hélio Labadie, Laurenç Labadia, Delfina Lafon, Léonie Laurent, Audrey Pémoulié, Marie Hélène Peyresaubes, Olivier Pijasson, Céline Ricard, Guilhem Surpas.
La jove orfanèla Heidi se'n va viure a l’ostal de son grand dins los Alps soïsses. D’en primièr es espaurugada pel vièlh solitari mas lèu se met a l’aimar, e amb son novèl amic Peter, descobrís cossí polits son los alpatges. Mas la tanta de Heidi, qu’estima qu’aquela educacion es pas coma cal, lòga la drolleta dins una familha rica de la vila. Se pòt que Heidi endure aquela vida, luènh de la montanha e del grand ?
Produccion Studio Canal, e Conta'm per la version occitana.
Veire la benda d'anóncia en occitan.


text:
Aran per sa Lengua ei eth crit d’esperança qu’eth collectiu Lengua Viua verbalize entara tradicionau corsa omonima a favor der aranés/occitan, e damb eth madeish esperit a possat eth bastiment d’ua escultura en aumenatge ara lengua e cultura araneses, òbra d’Andrè Ricard, qu’a estat ubicada ena renauida plaça deth Conselh Generau en Vielha. En tot considerar qu’eth melhor tribut ara lengua qu’ei parlar-la, è de reconéisher tanben qu’era escultura a devengut un simbèu de país damb es sies al.hames des terçons, que s’elèven e s’amassen en tot formar era crotz occitana enquiath cèu infinit; ampli e dubèrt coma eth país que represente e coma eth futur que desire arténher arderosament. Lengua e país son fòrça viatges dus concèptes que se tròben, s’enlacen e, totun, s’estaquen ontologicament, a compdar sustot deth paradigma romanticista. Pròva d’açò la trobam ena darrèra session plenària deth Conselh Generau: per un costat, s’a aprovat era letra oficiau der imne nacionau d’Aran, era cançon popular Montanhes Araneses, que s’instaurèc en 1993, mès sense ua letra que l’acompanhèsse; e per un aute, toti es grops s’an hijut ara demana de Lengua Viua e era Chambra d’Òc entà qu’er occitan sigue reconeishut pera Unesco coma Patrimòni Mondiau Immateriau dera Umanitat, pr’amor qu’eth sòn estatus d’immaterialitat aperten ara comunautat universau. De hèt, ua lengua, paraula articulada, autrege un lòc en mon, abitable e intim, e quan ua lengua se pèrd, se’n va tanben un imaginari fascinador e tota ua comunautat de sentit, interrelacion e calidesa mutual.
(Article publicat en diari Segre, 20-12-08)


text:
Festival de Dança de Karmiel
Lo Festival de Dança de Karmiel es un festival de dança que debana cada an a l'estiu, dins la vila de Karmiel, a Israèl. Lo festival comencèt a l'an 1988 per iniciativa de dos autors de danças popularas a Israèl. La durada del festival es de tres jorns, que s'amassa pendent el una multitud de personas, los espectadors pòdon observar una ampla varietat d'espectacles. En aquel festival participan tant dançaires israelianes, coma dançaires venguts d'autres païses procedentes de l'estrangièr.
Al bòrd de las divèrsas accions dels desparièrs grops de dança, i a de balhs que son dobèrts al public e son per totes los assistents. I a instructors de balh vengut dempuèi l'estrangièr. En mai dels actes celebrats en lo festival i a de divèrsas competicions: un concors de coreografia, un concors de dança folklòrica, e un concors de balh en grop per seleccionar al melhor equipa de l'an.
Yonatan Carmon Foguèt lo director artistic del festival pendent dotze ans, fins a l'an 2000, quand venguèt director Shlomo Maman. Lo director del festival al cors de la siá vida es estat Aaron Solomon. Lo festival de dança debana en divèrsas installacions e equipaments esportius de la vila de Karmiel entre eles cal destacar; lo amfiteatre, l'estadi, lo parc, lo pabalhon esportiu, e l'auditòri. Fòrça espectacles en lo passat son estats consacrats en onor a compositors del país cossí; Sasha Argov, Naomi Shemer, e Avihu Medina. L'an 2006 s'anullèt lo festival a causa de la guèrra amb lo Liban.
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
- Festival de Dança de Karmiel (en anglés) e (en ebrèu)


text: I auec un temps en qué Nadau se succedie dempús d’un periòde de demora, aperat Auents. Era litúrgia crestiana encara le manten. Mès, era demora non se maride ben damb era viuença deth present absolut. Es prèsses, eth modèl consumista e era abitud d’aue’c tot ara man, de forma immediata, an devorat era incertesa tan inquietanta dera demora, en un contèxte trepidant, saturat de tempsi. Ja non i a un temps entà cada causa, coma proclamaue er Eclesiastès, senon que cada causa, er èster, a implosionat en ua succession infinita d’eveniments. Nadau ja se i é present, in media res, enes places, carrèrs e centres comerciaus, fòrça abantes deth sòn succès. Se ben aguesta hèsta a devengut universau, non atau eth sòn periòde prèvi, tan pòc comerciau. Auents ei demora, víuer en precari, en preparacion, dauant dera venguda de quauquarren mès gran. Coma eth sòn revèrs quaresmau, convide ara meditacion e ath silènci, a ua viuença mès sòbria e delicada des causes que mos entoren. Enes darrèri escrits, amassadi damb eth títol Ara demora de Diu, Simone Weil mos coheisse qu’eth coneishement dera preséncia divina “non consòle, ne mos trè era amargor orribla deth malur ne tanpòc guarís era mutilacion der anma”, mès en aquera henedura dubèrta ja i é “secrètament presenta” era sua misericòrdia, “en tota sa integritat”. Alavetz, “era pròpria esperança se torne inutila”. En aranés-occitan, demorar (deth latin morari, ei a díder, arturar-se, obrar damb lentor e residir) ei tant auer ua esperança coma víuer, abitar, èster dejà en un lòc. Mès aué ei revolucionari demorar, víuer de forma senzilha damb aqueth coneishement, pr’amor qu’ei coma un “pressentiment d’eternitat”.


text:
Lo Caire
Lo Caire (en occitan literari Lo Grand Caire, var. Lo Gran Caire; en arabi : القاهرة o Al-Qāhirah, que son nom significa « la venceira » o « la trionfanta »), es la capitala d'Egipte. E mai Al-Qahirah siá lo nom oficial de la vila, en arabi egipcian s'utiliza mai que mai lo nom dialectal Masr. Escaissada "La ciutat dels mila minarets" per la preponderéncia de l'arquitectura islamica, Lo Caire foguèt longtemps un centre de la vida politica, culturala e religiosa.
Lo gentilici es cairòta.
Sa populacion èra de 7 500 000 abitants, en 2006. La de tot l'airal metropolitan es d'aperaquí 15 750 000 personas [1]. Per la populacion, Lo Caire es lo 16en airal metropolitan del mond e lo primièr d'Africa tota. Lo caire ten la pusanciana e pus importanta industria musicala e cinematografica del mond arabi, e la segonda pus anciana institucion d'estudis superiors, l'Universitat Al-Azhar. Nombroses medias, entrepresas e organizacions internacionalas, i an son quartièr general, coma tanben la Liga Aràbia gaireben dempuèi lo debut de son existéncia.
La vila foguèt fondada en 969 apC coma encencha reiala pels califas Fatimidas, que lor capitala economica e administrativa èra pròche Fustat. Puèi Fustat foguèt destruit en 1168/1169 per prevenir sa captura pels crosats; la capitala administrativa d'Egipte foguèt alara desplaçada al Caire, e a pas cambiat dempuèi. La vila es tanben associada a l'Egipte antica amor de la proximitat de las ancianas ciutat de Menfis, Giza e Fustat qu'èran situadas pròchas del Grand Esfinx e de la Piramida de Giza.


text:
Benvenguda al CCOR !
Lo Centre Cultural Occitan de Roèrgue a per tòca la difusion de la lenga e de la cultura occitanas e l’animacion del Roèrgue occitan.
Del 1er octobre al 30 de octobre,
la botiga serà dobèrta
los dimars, dimècres, dijòus e divendres
de 14h à 18h.
Per que viscan la lenga e la cultura occitanas !
Lo CCOR
Lo Centre Cultural Occitan de Roèrgue (CCOR) es una associacion de lei de 1901, creada en 1979. Lo CCOR es agreat al títol de la joventut e de l’educacion populara dempuèi 1985. Es sòci de l’Institut d’Estudis Occitans reconegut d’utilitat publica (1949) e d’educacion populara (1986), que n’es lo cèrcle rodanenc.
Objècte
- Promocion, difusion e defensa de la lenga e de la cultura occitanas dins totes los domenis.
- Animacion del Roèrgue Occitan a partir de la coneissença, de la compreneson e de l’enriquiment d’una cultura occitana passada e presenta.
Lo CCOR ten sesilha al dintre de maitas associacions (Aveyron Culture, a l’Institut Occitan d’Aveyron…). Participa amb l’ensemble de las associacions occitanas a las diferentas manifestacions de promocion de la lenga e de la cultura occitanas, en Avairon e endacòm mai, notadament a las Assisas de la Cultura Occitana per fin de definir un encastre reglamentari pel desvolopament de l’occitan dins l’ensenhament, los mèdias, la vida publica… Lo CCOR vòl uèi perseguir e desvolopar sas accions d’animacion a l’entorn de la cultura occitana e capitalizar sul succès sens parièr de l’Estivada per far d’Avairon un territòri d’excelléncia per la lenga e la cultura occitanas.
Botiga
La botiga del CCOR, L’Ostal del Patrimòni, prepausa de vendre maites articles ligats a la cultura occitana : libres, CD, DVD, mas tanben vestits et accessòris variats. Podètz comandar en linha, o nos passar véser plaça Foch a Rodés !
Actualitats
Lo diari – 10 ans aquò se Festeja ! 4 octobre Sébazac-concourès
Lo Diari - 10 ans aquò se Festeja l le 4 octobre - Sébazac-Concourès - La Doline 18h - 22h30 Poesia : Aurelia Lassaca La grande Cantèra de l'IEO OMP Concèrt / bal : Arnaud Cance & Paulin Coutial Nostra la premsa en occitan / CIRDÒC Contacte : 09-62-36-09-91...ne legir mai
Forum des association Rodez le 19 et 20 octobre 2018
Venez nous retrouver le 19 et 20 octobre 2018 au forum des associations Salle des fêtes de RODEZ (12)ne legir mai
Eveniments venents
Pas d'événements dans la liste pour le moment
Activitats
Las activitats del CCOR son variadas e s’espandisson sus l’ensemble del departament d’Avairon :
- Cants, contes occitans e franeses pel club dels Ainats, los ostals de retirada, comitats d’animacion, escòlas…
- Organizacion d’un estagi de cants, danças e musicas tradicionalas en agost.
- Edicion d’una revista trimestrala en occitan : L’Esquilon.
- Participacion a totas menas de manifestacions de promocion de la cultura occitana, en Avairon o dins los departaments vesins, mas tanben a Tolosa o a París, prepausant son banc de libres, CD, DVD, accessòris : Estivada de Rodez, fèstas del libre, fèstas de las lengas, exposicions…
- Participacion a mai d’una emission de ràdio, una emission setmanièra sus Ràdio Totèm, tantplan coma d’emissions poncutalas sus Ràdio Temps Rodés.
- Animacions amb l’IOA (Institut Occitan d’Avairon) : difusion dels obratges Al Canton e velhadas e conferéncias sul patrimòni.
Als costats de l’IEO 12
En partenariat amb l’IEO 12, lo CCOR organiza :
- De corses de lenga occitana per adultes, començaires e confirmats.
- La « Prima Occitana » sus una comuna del Grand Rodés, una mesada d’animacions e de sensibilizacion a la cultura occitana, qu’acampa municipalitat, escòlas, associacions e populacion a l’entorn de mòstras, de conferéncias, de concèrts, de representacions teatralas, d’espectacles, de velhadas…
- La « Descobèrta d’una òbra », e d’un autor occitan, de rencontres bimestralas a l’Ostal del Patrimòni.
- De passejadas contadas per descobrir las legendas trahcas de las òbras de Bodon, Mouly…
- La Dictada Occitana, annadièra, obèrta a totes.
L’Ostal del Patrimòni
Lo CCOR gerís l’Ostal del Patrimòni, plaça Foch a Rodés, un luòc qu’assegura la promocion, la difusion e la vulgarizacion de la cultura occitana, tanben centre de ressorsas e de documentacion, luòc d’exposicion e botiga. Aculhís lo sèti social de mai d’una associacion, notadament : CCOR, IEO 12, Variétés Locales 12, ADOC 12…
Velha e engatjaments
Enfin, en partenariat amb las autras associacions occitanas del territòri, lo CCOR mèna d’activitats comunas e assegura una velha permanenta sus:
- La preséncia de la lenga e de la cultura occitanas dins l’ensenhament, los mèdias, la vida publica e culturala.
- La mesa en plaça de las resolucions sortidas de las Assisas de la Cultura Occitana (desvolopament de l’ensenhament bilingue dins l’Educacion Nacionala, desvolopament de las Calandretas, senhaletica bilingua, projècte bèl d’animacion federator dels diferents actors de la cultura occitana d’Avairon…)
- Lo seguit de la proposicion de lei sus las Lengas e Culturas Regionalas.
- La participacion a las manifestacions organisadas per « Anem Oc per la lenga occitana ».
Centre de Ressorsas
Lo CCOR bòta a disposicion del public un centre de ressorsas que compren un fons documentari constituit d’obratges ancians que se tròban pas sul mercat amai d’un servici de prèst de libres. L’accès a aqueles servicis se pòt far als oraris d’obertura de la botiga del CCOR. Es gratuit pels aderents de l’IEO/CCOR a jorn de lor escotisson. Los que son pas aderents e que vòlon çaquelà aver accès al Centre de Ressorsas n’an tanben la possibilitat, pel biais d’una carta annadièra de 10 €, desliurada directament pel CCOR. Lo CCOR aquò’s tanben de benevòls, disponibles per vos ajudar e vos conselhar dins vòstras recèrcas, vos acompanhar sus de trabalhs de revirada, l’organizacion d’animacions… Trantalhetz pas, demandatz !
L’Esquilon
Lo Centre cultural occitan de Roèrgue edita L’Esquilon, una revista trimestrala. Aquela revista principalament en lenga occitana es difusida alprèp dels aderents del CCOR e de l’IEO12. La revista es tanben largament obèrta a las personas exterioras que vòlon publicar d’articles en lenga occitana. L’Esquilon constituís un ligam important entre las associacions occitanas e assimiladas, mas tanben e mai que tot amb lors membres. Participa aital a la promocion de las activitats e manifestacions organizadas al plan departamental pel CCOR, e mai generalament a la promocion de la lenga e de la cultura occitanas dins la nòstra region. Abonament : 10€ per an
Nos trobar
Centre Cultural Occitan de Roèrgue
Ostal del Patrimòni
Plaça del Marescal Foch
12000 RODÉS
44.349099, 2.573176 / 44°20’56.8″N 2°34’23.4″E
Dimars : 10h-12h e 14h-18h
Dimècres : 14h-18h
Dijòus : 10h-12h e 14h-18h
Divendres : 10h-12h e 14h-18h
Dissabte : 10h-12h
Centre Cultural Occitan de Roèrgue
Ostal del Patrimòni
Plaça del Marescal Foch
12000 RODÉS
Contacte
Nos podètz jónher per telefòne, email, o en vos servissent del formulari çai-jos.
Telefòne
05 65 68 18 75


text:
Ventiseri
Ventisari en còrs (Ventiseri en francés) es una comuna corsa, situada dins lo departament de Nauta Corsega e la region de Corsega.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Ventiseri Es una municipalitat littorale situada sus la còsta es de la Corsega, al sud de la plana orientala, la una de la set comuna del costat de Prunelli-di-Fiumorbo.
Ventiseri est une commune littorale située sur la côte est de la Corse, au sud de la plaine orientale, l'une des sept communes du canton de Prunelli-di-Fiumorbo.
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]


text:
Dempuei dos numeròs, la revuda municipala Vivre à Limoges perpausa a sos legidors ‘na plena paja en occitan. ‘Quela paja se pòt maitot visar en linha, sus lo site de la vila, acompanhada de sa traduccion en francés.
Los que son pas d’enguera benaises coma la grafia occitana trobaran ‘quí dessos ‘na version audiò per far pus aisat :
Monsteiròu : Per viure lo passat !
Monsteiròu : Un escrinh per far daus filmes
Per jugar…
Entau disian chas nautres
Per legir l’occitan dau Lemosin
La Librariá occitana de Limòtges es dins son nuveu locau !
Bona escota !


text:
Sent Bebian de Medòc
Sent Bebian de Medòc [1] o Sent Bibian de Medòc [2] o Semebian pus foneticament o Sent Vivian dau Medòc [3] (oficialament en francés: Saint-Vivien-de-Médoc) es una comuna gascona d'Occitània, en Guiana, administrada prau departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Toponimia[modificar | modificar la font]
La fòrma fonetica de Sent Bebian, atestat Sancti-Viviani in Medulco, en latin, en 1361 [4], es coneishuda per l'Atlas Linguistique de la Gascogne : sémébyã [5] (accentuacion sus la darrèra sillaba pas notada ací, per rasons materialas). L'antroponime Bebian (emb -e-), pro espandit, a costat de Bibian, e lo nom daus lòcs d'Occitània, dens de regions pas betacistas, coma Pauçac e Sent Bébian, confirman aquera prononciacion. La fòrma Vivian donada per Bénédicte Boyrie-Fénié es una suposicion. La comuna porteré lo nom de Vivianus, avesque de Santas au sègle V [6], en realitat Bebianus (los dos b se comprenen perqué lo nom ven de Bibianus, l'avesque de Santas e pas de Vivianus, martir de Sebastea, sents que lo francés confond en Vivien). Lo determinant de-Médoc (en francés) estut ajustat oficialament en 1923 [7]
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
- Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, Sent Bebian èra canton; es adara dau canton de Le Nord-Médoc (en francés), donc dau Nòrd Medòc.
Demografia[modificar | modificar la font]
- 2013 : 1700 abitants (58 ab/km²)
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Jean Seguy, Atlas Linguistique et ethnographique de la Gascogne, CNRS, 1954- 1973, tome I, Noms dialectaux des Communes : sémébyã
- ↑ http://toponimiaoc.webs.com/33gironda.htm
- ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Gironde, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2008, p. 337-338
- ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Gironde, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2008
- ↑ Jean Seguy, Atlas Linguistique et ethnographique de la Gascogne, CNRS, 1954- 1973, tome I, Noms dialectaux des Communes
- ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984
- ↑ http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=35013


text:
Illustracions de Joan-Loís Racouchot
(NB : la cobèrta presentada ací que compren un bandèu)
Consciéncia dau temps fugidís e drech de dire, a l’escart dau solaç, colèra e clarvesènça se li mesclan. Se ditz que la politica es l’istòria a de se faire. Mai d’aquela istorieta exagonala, viscuda coma còntra-istòria per nautrei Occitans, siam gaire fièrs. La classa politica au poder – drecha e senèstra dins la mema saca de còps que i a – a fach de lònga la demonstracion qu’èra capabla de faire mielhs que la precedenta dins lo liberalisme descabestrat, la politica associala, lo testarditge per un passat coloniau pesotge mai jamai oblidat e l’amagament d’una lenga istorica e d’una civilizacion de portada europenca.
Posquèsson aquestei cronicas nos ramentar qu’aquela França etèrna nos fa mai que jamai Occitans e Europencs dau Sud.
Siam totjorn estats dins una astrada dobla, desmembrats entre Nòrd e Sud. Mai quand l’istòria quita pas de trantalhar e de nos tòrçer, subran tot pòt pereu s’inversar. Non se repetís, s’inventa sempre ambé lei pòbles. O fugís dins lo tomple. Occitans conscients, avèm fach lo torn d’una fin d’istòria franco-francesa autista e psicotica. Per una respiracion democratica, es ora de se chanjar d’espersé !"
Gerard Tautil
Gerard Tautil es autor, assaïsta, acompanhaire d’un movement de
conscientizacion d’Òc, observator d’un temps a la crosada dau passat e
de l’avenidor. Animator de Lo CEBIER - la letra occitanista. Actor, de
còps que i a, per anar mai luench e bastir un movement sociau occitan
que sache menar de cotria revendicacions culturala, sociala e politica.


text:
10en Rencontre Internacional del Patrimòni Istoric, las femnas a l'onor
Del 13 d'octòbre al dimenge 15 d'octòbre se debanarà lo 10en Rencontre Internacional del Patrimòni Istoric a Besièrs (34), Nebian (34) e Salses (66). Lo comitat d'organization prepausa d'anar a l'encontre de femnas que foguèron actoras de l'Istòria dels sègles V al XV.
Lo 13 d'octòbre a comptar de 14 o al Cirdòc de Besièrs, conferéncia, mòstra e moment musical son al programa. La vida d'Aliénor d'Aquitània, reina de las letras occitanas serà presentada al public. Lo 14 d'octòbre, a comptar de 9 o a Nebian (Grop escolar Nelson Mandela), un collòqui tractarà de « Jòcs de dònas, jòcs de poder ». Laurent Deguara, president de la societat arqueologic de Montpelhièr e del Musèu Lengadocian obrirà la jornada per un discors. A 10 oras, Christine Delaplace, professora d'Istòria romana a l'Universitat Caen Normandia, farà una conferéncia sus « Galla Placidia, los vicissituds politics d'una femna de la dinastia valentino-teodosiana, al debut del sègle V ». A 11 oras, la mèstra de conferéncia d'occitan, Katy Bernard (Universitat Bordèu-Montaigne) farà una conferéncia sus « Aliénor d'Aquitània, una vida a la reconquista del poder ».
Felip Hammel, ancian director del Cirdòc, director de l'Institut superior de las lengas de la Republica, presentarà las conferéncias de la vrespada e daissarà la plaça a Monique-Luche, agregada d'Istòria, per parlar de « Blanche de Castille, una maire omnipresenta ». Sophie Coussemacker, mèstra de conferéncias de l'Universitat Bordèu-Montaigne, s'interessarà a la vida d'Isabelle la Catolica, « una reina en movement ». Philippe Huppé, istorian medievista e escrivan, acabarà la jornada amb Isabelle de Clermont, reina de Naples, mecena dins son reialme. Tarifa : 20 €, repais : 25 €.
Lo 15 d'octòbre, a comptar de 10 o a Salses, conferéncia e visita de la fortalesa de Salses sul tèma « Castèls fòrts, sentinèlas dels Pirenèus ». Tarifa : 35 €, dinnar enclús.
Inf. : Istòria e Culturas en Lengadòc, Diese E-Mail-Adresse ist vor Spambots geschützt! Zur Anzeige muss JavaScript eingeschaltet sein! — Tel. : 06 61 18 01 87 — Site : www.coeur-herault.fr — 6 avienguda Ronzier-Joly, 34800 Nebian — Inscripcions abans lo 8 d'octòbre.
- Publicat dens Culture


text:
Eth deluns 4 d'agost tas 20:30 començam es entrenaments en Bossòst.
Xavi Mena sera eth nau entrenador entara naua sason 2014-2015.
dijous, 31 de juliol de 2014
dimecres, 23 de juliol de 2014
Aué eth Tour de França passe per Bossòst
Era 17ª Etapa deth Tour de França començe tas 13:30 en St.Gaudens e passe per Bossòst entas 15:00 e dempús de pujar eth Portilhon, Peyrasourde e Val Louron arribe ath Pla d'Adet.
Era caravana publicitaria passe tas 13:00.
Era caravana publicitaria passe tas 13:00.
Publicat per U.E.B. a 9:18 Cap comentari:
dimecres, 16 de juliol de 2014
¡¡¡ Adrian Hernández fòrça gràcies per tot !!!
Adrian Hernández a deishat aguesta darrèra semana era Val d’Aran e se’n va a trebalhar apròp dera sua terra.
An estat 6 ans ena U.E. Bossòst, des dera sason 2008-2009 ena que començèc de jogador e que dempús de patir era greu lesion passèc a èster er entrenador der equip enquia aguesta darrèra sason 2013-2014.
Auem aprenut damb TU, fòrça causes: eth tòn esforç e trebalh diari entà premanir es xarrades, entrenaments e partits, er ester competitiu ath màxim e sustot: estimar ara U.E. Bossòst coma se siguesses un andito més.
Te desiram çò de milhor ena naua etapa que començes ena tua vida.
Publicat per U.E.B. a 9:51 Cap comentari:
dilluns, 14 de juliol de 2014
Eth R.C.D. Espanyol en Aran
Per dusau an consecutiu er equip deth R.C.D. Espanyol arribèc agèr ena Val d'Aran entà realitzar eth sòn stage de pretemporada. Eth dimenge dia 20 de junhsega tàs 19:00 jogarà eth son prumèr partit de pretemporada en Garos contra ua seleccion de jogadors dera Val d'Aran.
Publicat per U.E.B. a 9:21 Cap comentari:
divendres, 11 de juliol de 2014
Notícies brèus
Eth Luchon non a pujat entara categoria de Promocion Liga per incomplir eth reglament des equips de joeni. Eth Cazères 2 ei er equip qu’ era sason 2014-2015 jogarà en aguesta categoria.
A finaus deth mes de junh i auec era dolorosa notícia dera mòrt deth president der Isle en Dodon, Philippe Barutaut de 39 ans qu’ auie jogat aguesta sason contra er equip aranés eth partit que se joguèc en França (D.E.P.).
Es equips dera categoria de 1ª Division a on jogaram era sason 2014-2015 son : Mabroc, Encausse 2, Ent. 3 Vallees, Cardeilhac, Ent. Blajan-Cazaril, P.S.C.F. 2, Miramont, Labarthe de Riviere, Boulogne 3, Pointis Inard, Villeneuve-Lecussan e U.E. Bossòst.
Publicat per U.E.B. a 14:05 Cap comentari:
Subscriure's a: Missatges (Atom)