text:
Helle Thorning-Schmidt
Helle Thorning-Schmidt (Rødovre, 14 de decembre de 1956) es una politiciana danesa. Es l'actuala primièra Ministra de Danemarc. Lo 1èr de genièr de 2012 assumiguèt la presidéncoa del Conselh de l'Union Europèa. Se faguèt conéisser mondialament durant l'enterrament de Nelson Mandela en Africa del Sud quand amb lo president american Barack Obama e lo primièr ministre anglés David Cameron se faguèron una fotografia nomenada selfie.
Biografia[modificar | modificar la font]
Thorning-Schmdt es licenciada en sciéncias politicas de l'Universitat de Copenaga e titulara d'un mastèr en estudis europèus pel Collègi d'Euròpa de Brujas. Sa carrièra politica comencèt quand trabalhèt coma consultaira de la Landsorganisationen i Danmark (Confederacion Sindicala Danesa), organizacion que recampa los sindicats daneses. En 1999 foguèt elegida deputada al Parlament Europèu. En 2003 se presentèt coma candidata del districte nominal d'Østerbro, de la vila de Copenaga[2].
Referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Dinamarca gira a l'esquerra i tanca una dècada de dretes. La socialdemòcrata Helle Thorning-Schmidt guanya les legislatives i liderarà el nou govern, 16/9/2011, Hermes Comunicacions
- ↑ Profile: Danish PM-elect Helle Thorning-Schmidt, 16/9/2011, British Broadcasting Company.


c: text/html

text:
Ramon Berenguièr III de Barcelona
Ramon [1]Berenguièr III lo Grand (en catalan: Ramon Berenguer III el Gran; Rodés, 11 de novembre de 1082 - Barcelona, 23 de genièr de 1131) èra un sobeiran catalanoccitan que foguèt Comte de Barcelona e Girona (1097-1131), Comte d'Osona (1097-1107 e 1111-1131), Comte de Provença (1113-1131) e Comte de Cerdanha (1118-1131). Sa devisa latina èra: Raimundus, Dei gratia Barchinonensis et Hispaniarum marchio, Bisuldunensium et Provincie comes.
Biografia[modificar | modificar la font]
Antecedents[modificar | modificar la font]
Ramon Berenguièr III nasquèt en 1082 a Rodés, filh del comte de Barcelona Ramon Berenguièr II Cap d'Estopes e de sa molhèr Mafalda de Pulla-Calàbria, que li succediguèt al tron comtal de Barcelona.
L'assassinat de son paire pauc de temps après sa naissença causèt una granda emocion, aprofechada a l'exterior pel vescomte de Besièrs, Bernat Aton. Aqueste prenguèt aital la Ciutat de Carcassona e Rasés, mentre qu'a l'interior se produsissián divisions e afrontaments que s'acabèron en 1086, quand lo seu oncle Berenguièr Ramon II lo Fratricida, considerat instigador de l'assassinat, acceptèt la tutèla del nebot e lo compromés de l'associar al govèrn. Amb la partença del seu oncle cap a Tèrra Santa, vèrs 1097, comencèt a poder regnar tot solet.
Politica sarrasina[modificar | modificar la font]
Sas relacions amb los sarrasins, qu'en aquel temps ocupavan una part importanta de la peninsula iberica foguèron plan conflictivas. Ramon voliá espandir son territòri cap al sud e decidiguèt doncas d'atacar Tortosa en 1095 e puèi Amposta en 1097 mas fracassèt.
Aqueste interès cap al sud lo portèt a se maridar amb la filha del Cid, Maria Rodrigo de Vivar. Pensava aital poder senhorejar tot lo litoral valencian, mas los almoravits intervenguèron e o faguèron tot tombar.
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Las formas Ramond e Raimon son tanben possiblas en occitan

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Castèlnau (omonimia)
Un Castèlnau (var: Castèthnau, Castèlnòu), deu latin castellum novum es un vilatge o una vila fondada a l'Edat Mejana a proximitat d'un castèl.
En francés Châteauneuf, en catalan Castellnou.
Somari
- 1 Presentacion
- 2 Comunas de França per departament
- 3 Cantons de França
- 4 Castèls
- 5 Patronims
- 6 Mètro
- 7 Football
- 8 Véser tanben
- 9 Nòtas
Presentacion[modificar | modificar la font]
Entre los sègles XI e XIIe, doas estructuras atiran l'abitat : lo castèl e la glèisa.
La creacion d'un borg a l'entorn d'un castèl dona un borg castral, es de dire un borg eissit d'un castèl. L'associacion del castèl e del borg castral dona un ensemble que se nomena castèlnau[1] en Gasconha o castèlnòu en Lengadòc.
Los castelnaus[2] an per origina las aglomeracions creadas per un senhor dins la dependéncia d'un castèl, per contrar lo movement de las sauvetats[3], localitats constituida a l'entorn de las glèisas o abadiás, e plaçadas jos l'autoritat del clerjat.
Murèth, Lo Mont de Marsan, Mugron, Pau foguèron a l'origina de castelnaus. Lo nom de Castèlnau es completat per un nom de fèu : Castèlnau Manhoac, Castèthnau Barbarens, ...
Comunas de França per departament[modificar | modificar la font]
Arièja [modificar | modificar la font]
Aude [modificar | modificar la font]
Avairon [modificar | modificar la font]
- Castèlnau, uèi integrada a Castanet,
- Castèlnau de Mandalhas,
- Castèlnòu de Leveson,
Dordonha [modificar | modificar la font]
Gard [modificar | modificar la font]
Gers [modificar | modificar la font]
- Castèthnau Barbarens,
- Castèthnau d'Anglés,
- Castèthnau d'Arbiu,
- Castèthnau d'Eusan,
- Castèthnau d'Auvinhon,
Gironda [modificar | modificar la font]
Nauta Garona[modificar | modificar la font]
Nauts Pirenèus [modificar | modificar la font]
Erau [modificar | modificar la font]
Lanas [modificar | modificar la font]
Òlt [modificar | modificar la font]
Òlt e Garona [modificar | modificar la font]
Pirenèus Atlantics [modificar | modificar la font]
Pirenèus Orientals [modificar | modificar la font]
- Castèlnòu, en catalan : Castellnou dels Aspres,
Tarn [modificar | modificar la font]
Vauclusa [modificar | modificar la font]
Cantons de França[modificar | modificar la font]
- Canton de Castèlnòu de Les,
- Canton de Castèlnau de Manhoac,
- Canton de Castèlnau de Medoc,
- Canton de Castèlnòu de Montmiralh,
- Canton de Castèlnau de Montratièr,
- Canton de Castèthnau de Ribèra Baisha.
Castèls[modificar | modificar la font]
Patronims[modificar | modificar la font]
- Pèire de Castelnòu, religiós de l'abadiá de Cistèl e archidiague de Magalona (? - 1208);
- Michel de Castelnau, diplomat e militar francés (1520-1592) ;
- Jacques de Castelnau, marescal de França (1620-1658) ;
- Francis de Laporte de Castelnau, explorator e naturalista francés (1810-1880) ;
- Edouard de Castelnau , oficièr francés de la Granda Guèrra (1851-1944).
Mètro[modificar | modificar la font]
Football[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ (fr)http://www.montdemarç dean.fr/pdf/mdmhistorique/CONNAISSEZVOUS/3naissetcroiss.pdf /Mairie de Mont-de-Marsan, service communication, Pascal Larrazet]
- ↑ localament « Châteauneuf », « Castets » ...
- ↑ (fr)Jos la direccion de Pierre Tucoo-Chala, Histoire de Pau, Ed Privat, Tolosa, 1989, ISBN 2-7089-8238-9, p 11-15


text:
-399
Aquesta pagina concernís l'an -399 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Esparta[modificar | modificar la font]
Perseguida dei doas guèrras engatjadas per Lacedemònia :
- en Ionia, l'expedicion espartenca contunièt de combatre lei fòrças aquemenidas sensa resultat decisiu.
- en Peloponès, Elis foguèt obligada de cessar lo combat a la prima.
Pasmens, l'eveniment pus important de l'annada foguèt la temptativa de revolucion deis institucions menada per lo generau Lisandre (eleccion dei rèis, transferiment dau comandament de l'armada a d'autrei magistrats ò generaus... etc.). Pasmens, trobèt ges de majoritat e se turtèt a l'ostilitat dau rèi Agis II.
Roma[modificar | modificar la font]
Perseguida de la guèrra còntra Veïes ambé d'atacas novèlas dei Faliscs e dei Capenates còntra l'armada de sètge romana. Pasmens, au contrari de 402 avC, leis asalhidors mau capitèron de rompre lei linhas romanas e deguèron finalament se retirar.
Macedònia[modificar | modificar la font]
Mòrt dau rèi Arquelau Ièr tuat durant una partida de caça per un esclau. Son rèine permetèt de renfòrçar e d'estructurar lo Reiaume de Macedònia d'un biais eficaç e de'n una poissança importanta dins lo nòrd de Grècia a tèrme lòng. Pasmens, a tèrme cort, sa mòrt foguèt la fònt d'una crisi de succession entre seis eiretiers (→ -397). Son fiu Orestes li succediguèt mai dins lei fachs son oncle Aeropos dirigiguèt lo país.
Asia[modificar | modificar la font]
Empèri Aquemenida[modificar | modificar la font]
En Anatolia, perseguida de l'expedicion espartenca destinada a liberar lei ciutats grègas d'Ionia (→ -400). Lei combats de l'annada donèron ges de resultat clar.
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Armament[modificar | modificar la font]
Descripcion pus anciana coneguda a l'ora d'ara d'una aubaresta dins un document escrich per l'istorian grèc Diodorus Siculus au sègle I av. JC. L'arma sembla èsser apareguda en Grècia au sègle V av. JC (mai existiá ja en China au sègle precedent).


text:
Galilèa
Galilèa (Galilaea en latin, Galilaia en grèc, הגליל haGalil en ebrieu, لجليل al-Jaleel en arabi; significacion: "circuit") es una region situada al nòrd d'Israèl, tradicionalament devesida en tres partidas:
- Nauta Galilèa
- Bassa Galilèa
- Galilèa Occidentala, tanben sonada la còsta nòrd d'Israèl
Geografia[modificar | modificar la font]
Galilèa es una region montanhosa amb una plana grassa que bordeja lo lac de Tiberiàs o de Genesaret, tanben sonat mar de Galilèa. Es la partida mai rica d'Israèl. S'estend de Dan al nòrd, al pè del Mont Hermon fins a las montanhas Carmèl e Gilboa al sud, e de la val de Jordania a l'èst fins als entorns de la mar Mediterranèa a l'oèst, en passant per las planuras de Jezreèl e Akko, e fa mai d'un tèrç del territòri actual d'Israèl. Dins la partida montanhosa se tròban los vilatges de Naïm (que significa "polit"), Nazaret (guardader) e Canà (canar). La partida del lac de Tiberiàs, ont se tròban las vilas de Cafarnaom, Corazin e Betsaida, a d'arbres fruchals, olius e vinhas, en mai de pesca e derivats. Autras vilas son Gath Epher e Jotapata.
Bíblia[modificar | modificar la font]
Lo nom de Galilèa apareis pel primièr còp dins lo Libre de Josué. Lo Primièr Libre dels Reis (9,11-13) ditz que Salamon compensèt Iram per mantun servici efectuat, en li ofrissent una plana entre las montanhas de Naftali. Iram foguèt decebut pel present e la nomenèt "la tèrra de Cabul". Los judans la nomenèron Galil. Segon lo Libre dels Macabèus, Galilèa foguèt lo teatre de combats nombroses quand los judans se revoltèron contra la dinastia Seleucida. Galilèa es subretot citada dins lo Novèl Testament. L'esséncia de la vida de Jèsus s'i desvolopa; los tres primièrs evangèlis son consagrats a sas activitats dins aquesta region; Tibèri foguèt l'emperaire tre 14, e los jusieus èran prèsts per la rebellion. En 26, tota la riba mediterranèa se trobava jos la dominacion romana. Galilèa èra governada per Eròdes Antipas, e Judèa acabava d'èsser metuda en mans d'un governador o prefècte novèl apelat Ponç Pilat, que venguèt amb l'armada romana a Jerusalèm dempuèi la basa de Cesarèa. L'expression Galilèa de las Nacions (Matieu 4, 15) Galil ha Goyim, simbolizava que Galilèa voliá venir una region distinta de Juda e del Temple de Jerusalèm.
Istòria[modificar | modificar la font]
Al sègle I i aviá 300 000 abitants. Coma la populacion s'èra fusionada amb d'estrangièrs qu'èran pas de religion jusieva, los galilèus èran pas ben vistes pels jusieus fervents, que nomenavan la region coma Galilèa dels gentils que se pòt tanben traduire coma lo districte dels atèus. Pendent lo periòde roman, la província de Palaestina foguèt dividida en tres regions, Judèa, Samària e Galilèa. Dempuèi lo contraròtle de la region pel califat arabi en 638, Galilèa faguèt partida del jund d'Urdunn (Jordania). lo Shi'a Fatimid prenguèt lo contraròtle de la region en 900; una sècta que venerava lo califa Fatimid al-Hakim biAmr Allah formèt la religion drusa, al centre-nòrd de Galilèa. Pendent las Crosadas, foguèt organizada en Principat de Galilèa, un dels mai importants senhorius dels crosats. Al començament del sègle XX, foguèt colonizada pels arabis, los druses, los circassians e los jusieus. La poblacion jusieva aumentèt rapidament per l'immigracion. Après la Guèrra de 1948, Galilèa es contrarotlada per Israèl. Los kibbutzim de la mar de Galilèa foguèron bombardats per l'artilhariá de l'armada siriana. Los bombardaments cessèron après la conquista del plan de Golan per Israèl en 1967. Pendent los ans 1970 e 1980, l'"Organizacion per la Desliurança de Palestina" a lançat d'atacs suls vilatges de la Nauta Galilèa dempuèi Liban.


text:
Fissipedia
Le taxon dei fissipèds (Fissipedia) agropa lei animaus mamifèrs quadrupèds qu'an sei pè divisits en plusiors dets, coma lei cans e lei lops. Son nom li ven dau latin fissipes que significa forcut e pedis que significa pè. Aquel sota-òrdre bilogic acabèt per èstre considerat coma parafiletic e s'emplega pas mai dins lei classificacions actualas, que s'apuejan sus la filogenia. Aqueu taxon encuei obsolèt agropava lei espécias classificadas ara dins lei Carnivora, eu parier divisit en Caniformia (coma lei mostèlas, leis ors, lei cans, etc.), lei Feliformia mai tanben Anagalida (coma lei rosigaires) et lei primates.
Leis aucèus que sei dets èron pas acampats per una membrana son tanben sonats « fissipèds ».
L'autre grand taxon de mamifèrs èra aqueu dei Solipèds, tanben parafiletic, qu'agropava lei animaus que son pè es fach d'una bana contunha, coma lo chivau, l'ase, lo muèou ò la zèbra. Aqueu taxon venguèt puei aqueu deis Equidae.


text:
Cluis
Cluis es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Indre e la region dau Centre.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
La municipalitat a situat en lo sud del departament, en la region naturala del Boischaut Sud.
Lo sòl de la municipalitat es fòrça diversifié, una part conteniá nodules ferreux, #qu'an donat luòc a un trabalh del fèrre testificat dempuèi l'epòca modèrna[1]. Cluis Fa partida de l'amassa paysager de la Vallée Negra descrich per George Sand amb los sieus tucs e las siás barralhas typiques.
Se situa a : 33 km de Châteauroux, 21 km de La Châtre e 9 km de Neuvy-Sant-Sépulchre
Las municipalitats limitrophes son : Orsennes, Maillet, Gournay, Mouhers, Sant-Denis-de-Jouhet, La Buxerette e Montchevrier.
Los caserius e luòc-dich principal son : Laveau, Cluis-Dessous, Los Robinets e Serie.
[[Fichier:Viaducte De Cluis.jpg|left|thumb|Naut=Lo viaducte del Auzon.|Lo viaducte del Auzon.]]
Lo territòri communal a adaigat pels rius Bouzanne (a l'èst) e Auzon (a l'oèst). Sus aqueles dos rius avián installat de nombroses molins, coma lo molin del Mas sul Auzon e fins a cinc molins sus la Bouzanne, coma lo molin Garand o lo molin de Cluis-Dessous.
Lo territòri communal es desservi per las rotas départementales : 38, 42, 54, 75, 123, 124 e 990.
Lo vilatge #èsser desservi per la linha de Argenton-sus-Creuse a la Cauçada, dempuèi 1903. Per #encobrir, #caler bastir l'unitat|500|mètres {{}} d'un viaducte #qu'afranquís lo riu Auzon (bastís en 1889). La parca ferroviaire la mai prèpa es la parca de Argenton-sus-Creuse, situada a unitat|21|km {{}}. Lo territòri communal es desservi per las linhas H e E de la ret L'Ala Bleue. L'aeropòrt mai prèp es çò aeropòrt de Châteauroux-Centre, situat a aperaquí 40 km.
Lo territòri communal a traversat pel sentier de grand randonnée 654.
La commune est située dans le sud du département, dans la région naturelle du Boischaut Sud.
Le sol de la commune est très diversifié, une partie contenait des nodules ferreux, qui ont donné lieu à un travail du fer attesté dès l’époque moderne[2]. Cluis fait partie de l’ensemble paysager de la Vallée Noire décrit par George Sand avec ses collines et ses haies typiques.
Elle se situe à : 33 km de Châteauroux, 21 km de La Châtre et 9 km de Neuvy-Saint-Sépulchre
Les communes limitrophes sont : Orsennes, Maillet, Gournay, Mouhers, Saint-Denis-de-Jouhet, La Buxerette et Montchevrier.
Les hameaux et lieu-dit principaux sont : Laveau, Cluis-Dessous, Les Robinets et Serie.
[[Fichier:Viaduc de Cluis.jpg|left|thumb|alt=Le viaduc de l'Auzon.|Le viaduc de l'Auzon.]]
Le territoire communal est arrosé par les rivières Bouzanne (à l'est) et Auzon (à l'ouest). Sur ces deux rivières étaient installés de nombreux moulins, comme le moulin du Mas sur l'Auzon et jusqu'à cinq moulins sur la Bouzanne, comme le moulin Garand ou le moulin de Cluis-Dessous.
Le territoire communal est desservi par les routes départementales : 38, 42, 54, 75, 123, 124 et 990.
Le village fut desservi par la ligne d'Argenton-sur-Creuse à La Chaussée, dès 1903. Pour cela, il fallut bâtir les 500 mètres d’un viaduc qui franchit la rivière Auzon (construit en 1889). La gare ferroviaire la plus proche est la gare d'Argenton-sur-Creuse, située à 21 km. Le territoire communal est desservi par les lignes H et I du réseau L'Aile Bleue. L'aéroport le plus proche est l'aéroport de Châteauroux-Centre, situé à environ 40 km.
Le territoire communal est traversé par le sentier de grande randonnée 654.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
[[Fichier:Eglise Sant-Paxent-Cluis.jpg|upright|thumb|Naut=La glèisa Santa-Paxent.|Lo glèisa Sant-Paxent.]]
Dels registres archéologiques en lo centre del bourg an revelat traces d'abitat gallo-romain. Divèrses villae gallo-romaines an #èsser repérées als alentours del vilatge #que li caliá se trobar un pauc a la separacion de las grandas vias romaines.
La primièra mencion escricha data de 1001. S'agís del primièr senhor conegut de Cluis, Giraud, Cluensis Castri Dominus. Pauc après a citat Boson, Vir illuster de Closis, senhor de Cluis e cofondateur de la glèisa de Neuvy-Sant-Sépulchre. Dintratz 1100 e 1150, Cluis a dividit per via d'eiretatge en doas fiefs féodaux : Cluis-Dessus e Cluis-Dessous. Dos mottes féodales an bastit, una près del pòble gallo-romain de Cluis e una segonda mai al nòrd-es[3]. Mai tard, aiçò entrena la division en doas de la parròquia. Los dos châtellenies an dempuèi en lo moment de las istòrias parallelas mas desparièras. Aital en 1152, lo senhor de Cluis-Dessous, Ebbes de Déols, cremason Cluis-Dessus en représailles dels atacs del rei Louis VII contra las siás tèrras. Lo pòble e la siá glèisa an destruit, perque lo sieu senhor i aviá seguit lo rei de França.
Per matrimòni, la distincion de Cluis-Dessous passa entre las mans de las Chauvigny a la fin de la XIIen. Aquela familha se apaga en 1508 e los bens passan als Borbó, per Louise, darrièra esposa d'André de Chauvigny. Après los Borbó-Montpensier, la châtellenie a vendut amb las distincions de Aigurande e de Santa-Severa l'an 1697 a Nicolas Léonor de Flexelles, marques de Brégy, ambaissador en Polonha e en Suècia[4],[5]. La descendència viril del marques se apaga en 1762.
En 1767, lo senhor de Cluis-Dessus, Gabriel de Montaignac, crompa la châtellenie de Cluis-Dessous e amassa las doas parròquias. En 1818, la municipalitat de Cluis a format de la fusion de las ancianes comunas de Cluis-Dessus e Cluis-Dessous[6].
[[Fichier:Eglise Saint-Paxent-Cluis.jpg|upright|thumb|alt=La glèisa Saint-Paxent.|L'église Saint-Paxent.]]
Des fouilles archéologiques dans le centre du bourg ont révélé des traces d'habitat gallo-romain. Plusieurs villae gallo-romaines ont été repérées aux alentours du village qui devait se trouver un peu à l'écart des grandes voies romaines.
La première mention écrite date de 1001. Il s'agit du premier seigneur connu de Cluis, Giraud, Cluensis Castri Dominus. Peu après est cité Boson, Vir illuster de Closis, seigneur de Cluis et cofondateur de l'église de Neuvy-Saint-Sépulchre. Entre 1100 et 1150, Cluis est divisé par voie d'héritage en deux fiefs féodaux : Cluis-Dessus et Cluis-Dessous. Deux mottes féodales sont construites, une à proximité du village gallo-romain de Cluis et une deuxième plus au nord-est[7]. Plus tard, ceci entraîne la division en deux de la paroisse. Les deux châtellenies ont dès lors des histoires parallèles mais distinctes. Ainsi en 1152, le seigneur de Cluis-Dessous, Ebbes de Déols, brûle Cluis-Dessus en représailles des attaques du roi Louis VII contre ses terres. Le village et son église sont détruits, parce que leur seigneur avait suivi le roi de France.
Par mariage, la seigneurie de Cluis-Dessous passe entre les mains des Chauvigny à la fin du XIIen. Cette famille s'éteint en 1508 et les biens passent aux Bourbon, par Louise, dernière épouse d'André de Chauvigny. Après les Bourbon-Montpensier, la châtellenie est vendue avec les seigneuries d'Aigurande et de Sainte-Sévère en 1697 à Nicolas Léonor de Flexelles, marquis de Brégy, ambassadeur en Pologne et en Suède[8],[9]. La descendance mâle du marquis s'éteint en 1762.
En 1767, le seigneur de Cluis-Dessus, Gabriel de Montaignac, achète la châtellenie de Cluis-Dessous et réunit les deux paroisses. En 1818, la commune de Cluis est formée de la fusion des anciennes communes de Cluis-Dessus et Cluis-Dessous[10].
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Paulette Bénéteau, Solange Mariotat,… L'indústria del fèrre a Cluis, un passat industrial desbrembat, ASSC, 2007.
- ↑ Paulette Bénéteau, Solange Mariotat,… L’industrie du fer à Cluis, un passé industriel oublié, ASSC, 2007.
- ↑ Archiu départementales de l'Indre, Berrí medieval : a la descobèrta de l'Indre a la Mièja Edat, catalòg d'exposicion, Châteauroux, Archiu départementales de l'Indre, 2009, pàg. 11.
- ↑ François-Alexandre Aubert de la Chesnaye dels Bòsques, Diccionari de la noblesa, 1773, Volum 6, PAN415&lpg=PAN415&dq=marquisat+de+Br%C3%A9gy&font=bl&ots=p8cMH8Gqh7&sig=b8emATZtNyoFeoX8QQJ9i_lrbXE&hl=fr&ei=egReTt6FHc-YhQeU8LX5Aw&la siá=X&vertat=book_result&ct=result&resnum=8&ved=0CEUQ6AEwBw#v=onepage&q&f=false p415.
- ↑ Œuvres posthumes De Louis de Hericourt, plaidejat dins lo Parlament, Volum 3 en contenent lo continuament de las siás memòrias sus questions de dreches civils, siá=X&vertat=book_result&ct=result&resnum=6&ved=0CDgQ6AEwBQ#v=onepage&q&f=false p 416, "Memòria XXXII" (a pàg. De pagina 411).
- ↑ Associacion per la salvaguarda luòcs de Cluis.
- ↑ Archives départementales de l’Indre, Berry médiéval : à la découverte de l’Indre au Moyen Âge, catalogue d’exposition, Châteauroux, Archives départementales de l’Indre, 2009, p. 11.
- ↑ François-Alexandre Aubert de La Chesnaye des Bois, Dictionnaire de la noblesse, 1773, Volume 6, p415.
- ↑ Œuvres posthumes de Louis d'Hericourt, avocat au Parlement, Volume 3 contenant la suite de ses mémoires sur des questions de droits civils, p 416, "Mémoire XXXII" (à p. de page 411).
- ↑ Association pour la sauvegarde des sites de Cluis.


text:
Tractat de Maastricht
Lo tractat sus l'Union Europèa (TUE), tanben nomenat tractat de Maastricht, es lo tractact constitutiu de l'Union Europèa signat lo 7 de febrièr de 1992. Afirma los objectius de l'Union, definís los tres « pilars » de son accion e dona un encastre institucional al Conselh Europèu e tanben definís la procedura de cooperacion refortida. Las autras institucions e règlas communautàrias relèvan del tractat sul foncionament de l'Union europèa o tractat de Roma modificat pel tractat de Lisbona.
Lo tractat de Maastricht foguèt signat per l'ensems dels Estats membres de la Comunautat Economica Europèa (Alemanha, Belgica, França, Itàlia, Luxemborg, Païses Basses, Danemarc, Irlanda, Reialme Unit, Grècia, Espanha, Portugal) a Maastricht (Païses Basses), lo 7 de febrièr de 1992, aprèp un acòrdi conclut a l'èissida del Conselh Europèu de Maastricht, en decembre de 1991, e dintrat en vigor le 1èr de novembre de 1993. Foguèt modificat mai tard pels tractats d'Amsterdam e de Niça, que foguèron introdusits de disposicions novèlas e modifica totes los numeros dels articles. Fin finala lo tractat UE encara foguèt modificat prigondament pel tractat de Lisbona, dintrat en vigor lo 1èr de decembre de 2009.
Somari
- 1 Lo tractat sus l'Union europèa dempuèi 2009
- 1.1 Estructura del tractat
- 2 Lo tractat sus l'Union Europèa abans la dintrada en vigor del tractat de Lisbona
- 3 Revisions del tractat sus l'Union Europèa
- 4 Fonts
- 5 Complements
Lo tractat sus l'Union europèa dempuèi 2009[modificar | modificar la font]
Estructura del tractat[modificar | modificar la font]
Preambul[modificar | modificar la font]
Lo preambul remembra las originas e los objectius de l’Union. Abòrda entre d'autres elements coma l’aprigondament de l’integracion e de la solidaritat entre los Estats membres e sos ressortissents (ciutadanitat europèa). Parla tanben de l'importància de la diversitat culturala, coma del respècte dels dreches fondamentals e lo caractèr democratic de las institucions de l’Union.
Lo preambul remembra tanben los començaments economics de l’Union e qu'aguèt per objectiu de refortar l’economia de sos membres e de n'assurar la convergéncia, e de promòure lo progrès economic.
Encara, lo preambul pren tanben en compte las donadas socialas e environamentalas.
Lo preambul enóncia tanben que l'Union a per tòca d'iniciar una politica estrangièra e de securitat comuna subretot amb l’establiment progressiu d’una politica de defensa comuna per anar cap a una defensa comuna.
Títol primièr: disposicions comunas[modificar | modificar la font]
Lo títol primièr (articles 1 a 8) precisa los principis fondamentals que fondon l'Union Europèa:
- fondament juridic de l'Union (article 1);
- dreches individuals (articles 2 e 3);
- principis de desvolopament e de coesion de l'Union (article 3);
- respècte de las prerogativas dels Estats membres (articles 4 e 5), coma los principis de subsidiaritat e de proporcionalitat;
- reconeissença dels dreches fondamentals e subretot de la Carte dels Dreches Fondamentals, adesion de l'Union a la Convencion Europèa dels Dreches de l'òme (article 6);
- procedura de sancion a respècte d'un Estat membre (article 7);
- relacions entre l'Union e los païses vesins (article 8).
Títol II : principis democratics[modificar | modificar la font]
Lo títol II definís de principis de govèrn reconeguts per l'Union per son foncionament:
- egalitat dels ciutadans, ciutadamitat europèa (article 9);
- representacion dels ciutadans (Parlament Europèu) e dels Estats (Conselh Europèu e Conselh de l'Union Europèa), partits politics europèus (article 10) ;
- participacion dels ciutadans a las presas de decision, subretot per l'atribucion del drech per un milion de ciutadans de sasir la Comission Europèa d'una question (article 11) ;
- ròtle dels parlaments nacionals dins lo foncionament de l'Union (article 12).
Títol III : institucions[modificar | modificar la font]
Lo títol III definís las set institucions de l'Union Europèa e descrit las grandas linhas de lor foncionament:
- la lista de las institucions: Parlament Europèu, Conselh de l'Union Europèa (nomenat simplament « Conselh » dins lo tractat), Comission Europèa, Cort de Justícia de l'Union Europèa, Banca Centrala Europèa, Cort dels comptes que possedon una competéncia d'attribucion, e sont apondudas dos organismes consultatius: lo Comitat Economic e Social Europèu e lo Comitat de las Regions (article 13);
- lo Parlament Europèu, compausat de representants dels ciutadans (article 14) ;
- lo Conselh Europèu, reünion dels dirigents dels Estats (article 15);
- lo Conselh de l'Union Europèa, assemblada dels representants dels Estats al nivèl ministerial (article 16);
- la Comission Europèa (article 17);
- lo Naut Representant de l'Union pels afars estrangièrs e la politica de securitat (article 18) ;
- la Cort de Justícia de l'Union Europèa (article 19).
Las modalitats de foncionnement d'aquelas institucions sont precisadas dins lo tractat sul foncionament de l'Union Europèa.
Títol IV : cooperacion refortida[modificar | modificar la font]
Lo títol IV compren pas que l'article 20 consacrat a la procedura de cooperacion refortida, que permet a un nombre limitat d'Estats membres de l'Union de prigondir lor integracion, dins l'encastre de las competéncias non exclusivas de l'Union.
Títol V : accion exteriora, PESC[modificar | modificar la font]
Lo títol V representat gaireben la mitat del tractat en longor. Precisa en detalh las disposicions relativas:
- a l'accion exteriora de l'Union: principis e ròtle del Conselh europèu (articles 21 e 22);
- a la politica estrangièra e de securitat comuna (PESC): principis, ròtle e coordinacion de las institucions, coordinacion entre los Estats dins lo monde, cooperacion estructurada permanenta definicion progressiva d'una politica de defensa comuna, Agéncia Europèa de Defensa (articles 23 a 46).
Títol VI: disposicions finalas[modificar | modificar la font]
Lo títol VI atribuís a l'Union la personalitat juridica (article 47).
Descrit la procedura de revision ordinària e las proceduras de revision simplificadas (article 48). Prevei tanben l'adesion de nòus membres a l'Union (article 49), mas tanben de retirada (article 50). Dona als protocòls e annèxes dels tractats la meteissa valor qu'a el meteis (article 51).
Precisa fin finala lo camp d'aplicacion del tractat dins l'espaci (52) per una durada illimitada (article 53), la procedura de ratificacion (article 54) e la traduccion del tractat (article 55).
Protocòls, annèxes e declaracions[modificar | modificar la font]
De protocòls, annèxes e declaracions complètan lo tractat UE e lo tractat sul foncionament de l'Union Europèa. An la meteissa valor que lo tractat.
Lo tractat sus l'Union Europèa abans la dintrada en vigor del tractat de Lisbona[modificar | modificar la font]
Estructura del tractat[modificar | modificar la font]
Lo tractat sus l'Union Europèa contien uèi títols:
- institucion de l'Union Europèa (títol I);
- modificacion del tractat de Roma de 1957 que instituís la CEE, renomenat Comunautat Europèa (títol II) ;
- modificacion dels tractat instituent la CECA (títol III) e Euratom (títol IV) ;
- disposicions relativas a la politica estrangièra e de securitat comuna (títol V) ;
- disposicions relativas a la cooperacion policièra e judiciària en matèria penala (títol VI) ;
- disposicions relativas a las cooperacions refortadas (títol VII, introdusit pel tractat d'Amsterdam) ;
- disposicions finalas (títol VIII).
Tres pilars[modificar | modificar la font]
Marca la fondacion de l'Union Europèa, definida coma repausant sus tres pilars:
- las Comunautats Europèas,
- la politica estrangièra e de securitat comuna (PESC),
- la cooperacion policièra e judiciara en matèria penala.
Lo tractat lança tanben l'Union Economica e Monetària (UEM) anant cap a la creacion de l'Euro. Modifica per aquò lo tractat instituent la Comunautat economica europèa, que ven alara lo tractat instituent la Comunautat Europèa.
Creacion de l'Èuro[modificar | modificar la font]
Lo tractat de Maastricht precisa tanben las condicions del futur passatge a la moneda unica. Per permetre una armonia necessària a l’union monetària, los europèus decidisson de critèris de convergéncia condicionant per cada país membre la possibilitat d’integrar l’union monetària:
- lo taus d’inflacion deu pas depassar mai de 1,5% aquel dels tres païses membres avent los mai flacs taus d’inflacion;
- lo deficit budgetari deu èsser inferior a 3% del PIB ;
- un deute public inferior a 60% del PIB ;
- los taus d’interès reals de tèrme long devon pas depassar 2% d'aquel dels tres païses membres avent los mai flacs;
- pas de devaluacion monetària dins los dos ans precedent l’integracion a l’union monetària.
Après a la ratificacion del tractat de Maastricht l'Euro vendrà moneda dels Estats membre, en 1999 pels mercats financièrs puèi en 2002 coma moneda fiduciària.
Modificacions a respècte del tractat de Roma de 1957[modificar | modificar la font]
Las grandas linhas de las modificacions aportadas al tractat de Roma de 1957 son indicadas dins l'article 3 :
a) L'eliminacion entre los Estats Membres dels dreches de doana e de las restriccions quantitativas a la dintrada e a la sortida de las merças,
- Sens cambiament
b) una politica comerciala comuna,
- Tractat de 1957 : l'establiment d'un tarif doanièr comun e d'una politica comerciala comuna cap als Estats tèrç.
c) un mercat interior caracterizat per l'abolicion, entre los Estats membres, dels obstacles a la liura circulacion de las merças, de las personas, dels servicis e dels capitals,
- Tractat de 1957 : l'abolicion, entre los Estats membres, dels obstacles a la liure circulacion de las personas, dels servicis e dels capitals.
d) de mesuras relativas a la dintrada e a la circulacion de las personas dins lo mercat interior en conformitat a l'article 100 C,
- Novèl
e) una politica comuna dins los camps de l'agricultura e de la pesca,
- Tractat de 1957 : sonque l'agricultura.
f) una politica comuna dins lo camp dels transpòrts,
- Sens cambiament.
g) un regim assegurant que la concurréncia es pas falsa dins lo mercat interior,
- Sens cambiament.
Supression de l'ancian alinea g): l'aplicacion de proceduras permetent de coordenar las politicas economicas dels Estats membres e de salvar los equilibris dins lors balanças dels pagaments.
h) lo rapròchament de las legislacions nacionalas dins la mesura necessària al foncionament del mercat comun,
- Sens cambiament
i) una politica dins lo camp social comprenent un Fons Social Europèu,
- Tractat de 1957: la creacion d'un Fons Social Europèu, per fin de melhorar las possibilitats d'emplec dels trabalhadors e de contribuir a l'auçada de lor nivèl de vida.
Novèls camps apareguts dins lo tractat UE:
- Environament,
- Industria,
- Recèrca e desvolopament tecnologic,
- Desvolopament dels malhums transeuropèus,
- Nivèl naut de proteccion de la santat,
- Educacion e formacion de qualitat, cultura,
- Politica dins lo camp de la cooperacion al desvolopament,
- Associacion dels païses e territòris otra mar,
- Proteccion dels consomators,
- Mesuras dins los camps de l'energia, de la proteccion civila, e del torisme.
Revisions del tractat sus l'Union Europèa[modificar | modificar la font]
Lo tractat sur l'Union Europèa foguèt concebut coma la primièra estapa d'un procèssus que encara continua. Atal l'article N del tractat d'origina [1] anòncia qu'« una conferéncia dels representants dels govèrns dels Estats membres serà convocada en 1996 per examinar, en conformitat als objectius enonçats als articles A e B de las disposicions comunas, las disposicions del present tractat per que una revision es prevista ».
Aquela conferéncia intergovernamentala, dobèrta a Turin lo de 29 març de 1996, produiguèt lo tractat d'Amsterdam [2], signat lo 2 d'octobre de 1997 e dintrat en vigor lo 1èr de mai de 1999. Aquel tractat torna numerotar los articles del tractat sud l'Union Europèa. Per permètre l'agrandiment de l'Union, inventèt la procedura de la « cooperacion refortida », atal qualques Estats pòdon anar cap en davans dins la construccion comunautària sens esperar los autres païses[3]. Programa tanben l'istauracion en plaça d'un espaci de libertat, de securitat e de justícia dins l'encastre del tresen pilar.
L'alarguiment de l'Euròpa dels Quinze a dètz nòus païses demandava pasmens una reforma de las institucions que lo tractat d'Amsterdam aviá pas realizat. Es perque una novèla conferéncia intergovernamentala, dubèrta lo 14 de febrièr de 2000, produguèt lo tractat de Niça[4] una novèla revision dels tractats europèus. Aquel tractat escampa lo domeni de la decision a la majoritat e modifica la ponderacion dels vòtes al senh del Conselh de l'Union Europèa en instituent una doble majoritat: en vòte e en populacion representada.
Encora un còp, lo tractat de Niça prevei d'esperel, dins una « declaracion relativa a l'avenidor de l'Union », que lo Conselh Europèu deurà perseguir la reforma de las institucions. Aquel còp, serà pas una conferéncia intergovernamentala mas una Convencion sus l'avenidor d'Euròpa que prevei pel 18 de julhet de 2003 un projècte de tractat establissent una Constitucion per Euròpa. Aquela Constitucion auriá degut remplaçar lo tractat sus l'Union Europèa e lo tractat instituent la Comunautat Europèa. Signat pels Estats membres de l'Union, pasmens lo procèssus de ratificacion del tractat foguèt interromput aprèp l'escac del referendum en França e als Païses Basses a la prima de 2005.
Una partida de las disposicions institucionalas del tractat constitucional se trobèron dins lo tractat de Lisbona, signat lo 13 de decembre de 2007. Aquel dintrèt en vigor lo 1èr de decembrede 2009.
Fonts[modificar | modificar la font]
Referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ (fr)Tractat sus l'Union Europèa, version d'origina publicada en 1992.
- ↑ (fr)Tractat d'Amsterdam, version publicada en 1997.
- ↑ Tractat sus l'Union Europèa, articles 43 a 45. Vejatz per una presentacion de la cooperacion refortida sus SCADPlus.
- ↑ (fr)Tractat sus l'Union Europèa, version actualament en vigor.
Complements[modificar | modificar la font]
Articles connèxes[modificar | modificar la font]
- Tractat instituent la Comunautat Europèa
- Referendum sul tractat de Maastricht
- Tractat de Lisbona
- Union Europèa
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Lo tèxte del tractat sus l'Union Europèa:
- (fr)Version del tractat integrant las modificacions aportadas pel tractat de Lisbona (portal de l'Union Europèa).
- (fr)Version consolidada del tractat sus l'Union europèa (2009, iPhone / iPod Touch) (non oficiala)
Ancianas versions:
- (fr) [pdf] Version 2006 (portal de l'Union Europèa)
- (fr)Tractat de Maastricht (version d'origina, 1992)


text:
Economia de Lituània
L'economia de Lituània se basa fondamentalament sus las activitats piscicòlas e l'explech forestièra. A gaireben 2 400 000 ha de tèrras cultivadas. La trufa, las cerealas e la bledaraba sucrièra son las culturas pus importantas. L'agricultura es estada tradicionalament productora de noiriduras. Mas dempuèi los ans 1940 s'es industrializada fòrça rapidament, a pesar que l'agricultura es encara importanta (encara benlèu una cinquena part de la populacion activa se consacra mes que 53,9% de la tèrra es de cultiu, mentre 30,4% son de bòsques e las 7,6% de pasturas). Es tanben fòrça important la ramaderia.
Las ressorsas minièras, exceptat la torba, son raras. Las principalas indústrias son textilas (coton, lana).
Economicament, lo país se dividís dins quatre zònas. Lituània Èst a un sector industrial diversificat e en expansion (metallurgia, manufacturas, fustièras e indústria leugièra). La zòna sud possedís la mitat dels recorses energetics e aquatics e metallurgia, manufacturas divèrsas e alimentàrias (sustot per la ramaderia e la beleta-rafe). Lo Nòrd de Lituània a pauca indústria mas es una importanta zòna de granjas. La zòna Oèst es mai conegut per l'apariament de vaissèls e pesca.
Malgrat ja èsser membre de l'Union Europèa dempuèi lo 1 de mai de 2004, lo sieu comèrci amb los païses d'Euròpa Orientala - Russia en particular - representa una part creissenta del total.
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ The World Factbook. Consultat lo 5 de decembre de 2012.


text:
1401
Aquesta pagina concernís l'an 1401 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Empèri Bizantin[modificar | modificar la font]
Perseguida e fin dau viatge en Euròpa de l'emperaire Manual II Paleòleg (1391-1425). Pasmens, sei temptativas per formar una aliança ambé França, Anglatèrra, Castelha, Aragon ò lo Sant Empèri mau capitèron totalament. En fach, l'ajuda anava venir de la desfacha totala infligida ais Otomans per Tamerlan l'annada seguenta (→ 1402).
Mond[modificar | modificar la font]
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
- Jòrgi Phrantzès, istorian bizantin.
- Nicolas de Cues, teologian, filosòf e sabent alemand.


text:
1894
Aquesta pagina concernís l'an 1894 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Africa[modificar | modificar la font]
Etiopia[modificar | modificar la font]
Adopcion d'una moneda novèla e perseguida dei campanhas militaras dins lo sud e l'èst destinadas a annexar lei territòris vesins d'Etiopia (principalament Harrar, Ogaden, Kaffa e Wollamo) dins l'encastre de la politica expansionista dau negus Menelik II.
Reiaume Merina[modificar | modificar la font]
Totalament abandonadat, lo Reiaume Merina deguèt faciar a la fin de l'annada una invasion francesa novèla per impausar lo protectorat de París sus l'illa. Pasmens, au contrari de 1883, França poguèt mobilizar de fòrças importantas e organizar l'ataca d'Antananarivo. La guèrra acomencèt lo 12 de decembre amb un desbarcament dins lo pòrt de Tamatave. Puei, se preparèt l'avançada sus la capitala (→ 1895).
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Quimia[modificar | modificar la font]
Descubèrta de l'argon per William Ramsay (1852-1916) e John William Rayleigh (1842-1919).


text:
Jânio Quadros
Jânio da Silva Quadros, professor de portugués e de drech, avocat e òme politic, foguèt president de Brasil entre lo 31 de genièr e lo 25 d'agost de 1961.
Biografia[modificar | modificar la font]
Nasquèt lo 25 de genièr de 1917 dins la vila de Campo Grande, actualament capitala de l'estat de Mato Grosso do Sul. Se graduèt en Drech a l'Universitat de São Paulo e, abans d'èsser politic, foguèt professor de lenga portuguesa al Collègi Dante Alighieri, situat dins la vila de São Paulo. Foguèt tanben professor de Drech Processal Penal a la Facultat de Drech de l'Universitat Mackenzie, tanben dins la vila de São Paulo.
Comencèt en la vida politica coma vereador (conselhièr municipal) del Partit Democrata Crestian, entre los ans 1948 e 1950, après que totes los membres del Partit Comunista de Brasil perdèron los sieus dreches politics. D'aquesta manièra, Jânio Quadros, qu'atenguèt pas d'èsser elegit, li calguèt èsser convocat. Après, foguèt elegit deputat estatal (1951-1953), prefècte de la vila de São Paulo (1953-1954), e governador de l'estat de São Paulo (1955-1959). Foguèt elegit coma president de la Republica en 1960 e assumiguèt lo poder lo 31 de genièr de 1961.
S'es demés durant son 7en mes de govèrn. Lo resultat de sa demission foguèt una grèva crisi politica: los militars s'opausèron al passatge del govèrn al vicepresident, João Goulart, considerat un simpatizant del comunisme. La fin de la crisi foguèt l'implantacion del parlamentarisme en Brasil, durant lo començament del govèrn de Goulart.


text:
Léopold Sédar Senghor
Léopold Sédar Senghor (n. a Joal, Senegal, Africa Occidentala Francesa, AOF, dins una familha serere, lo 9 d'octobre de 1906, m. a Verson, Normandia, França, lo 20 de decembre de 2001), poèta, escrivan e òme politic, foguèt president de Senegal entre 1960 e 1980.
Amb los sius parions, lo martiniqués Aimé Césaire e lo guaianés Léon Gontran Damas, creèron (dins L'Etudiant noir (revista) a partir de 1934) e desvolopèron amai illustrèron e aparèron lo concèpte de Negritud (négritude) que tanta importància aguèt puèi dins l'emancipacion d'Africa e de l'Òme negre en general.
Designat Prince dels Poètas en 1978, e francofòn afogat e fervorós, foguèt elegit immortel lo 2 de setembre de 1983, a l'Académie française. Èra lo primièr cap d'Estat estrangièr a o èstre.
- Portal:Literatura/Articles ligats
- Referéncia qu'utiliza lo modèl Metaligam vèrs portal
- President de Senegal
- Personalitat de la Quatrena Republica
- Personalitat de la SFIO
- Personalitat de la colonizacion francesa
- Escrivan senegalés francofòn
- Escrivan francés del sègle XX
- Poèta senegalés
- Poèta francés
- Grand crotz de la Legion d'Onor
- Membre de l'Acadèmia francesa
- Acadèmia de Caen
- Personalitat normanda
- Negritud
- Ancian deputat de Senegal
- Comandaire de las Arts e de las Letras
- Comandaire de las Palmas Academicas
- Naissença en Senegal
- Naissença en 1906
- Decès en 2001
- Ministre de la Quatrena Republica
- Grand crotz de l'Òrdre Nacional del Merit


text:
Saint-André-de-Briouze
Saint-André-de-Briouze es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Orne e la region de la Bassa Normandia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Sant-André de Briouze, Sant Andréas (1090), Sanctus Andreas de Briosa o Juxta Briosam.
D'après o memòria de 1767, liurat a la Prefectura de la Adorna : en Bocage, i a doas pichonas municipalitats, lo restant del terren bon al labour, i a plànol, bòsc e pâture, ponch de comèrci e d'indústria. Lo Sr. Del Manjar a los dos tèrces de la dime amb la curació (2 460 libres). Los abitants son facils.
Sant-Denys-de-Briouze o Chapisière : aquela darrièra denominacion indica lo berceau primitif de la familha Chappe. Abans la Revolucion, Sant-Denis èra una parròquia #que la presentacion a la curació n'èra alternativa entre lo prieur de Briouze e lo senhor temporal.
En 1821, Sant-André-de-Briouze (611 abitants) absorbeix Sant-Denis-de-Briouze (144 abitants)[1], a l'oèst de lo sieu territòri.
Modèl:Section à sourcer Saint-André de Briouze, Saint Andréas (1090), Sanctus Andreas de Briosa ou Juxta Briosam.
D'après le mémoire de 1767, délivré à la Préfecture de l'Orne : en Bocage, il y a deux petites communes, le restant du terrain bon au labour, il y a plan, bois et pâture, point de commerce et d'industrie. M. du Repas a les deux tiers de la dime avec la cure (2 460 livres). Les habitants sont aisés.
Saint-Denys-de-Briouze ou Chapisière : cette dernière dénomination indique le berceau primitif de la famille Chappe. Avant la Révolution, Saint-Denis était une paroisse dont la présentation à la cure était alternative entre le prieur de Briouze et le seigneur temporel.
En 1821, Saint-André-de-Briouze (611 habitants) absorbe Saint-Denis-de-Briouze (144 habitants)[2], à l'ouest de son territoire.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Font : Des villages de Cassini aux communes d'aujourd'hui, « {{{titre}}} », {{{annada}}}, Escòla des las Hautas Estudis en Sciéncias Socialas (EHESS). Consultat lo 7 de març 2009 , e ficha ligada (Sant-Denis-de-Briouze)
- ↑ Font : Des villages de Cassini aux communes d'aujourd'hui, « Notice communale - Saint-André-de-Briouze », {{{annada}}}, Escòla des las Hautas Estudis en Sciéncias Socialas (EHESS). Consultat lo 7 mars 2009 , et fiche liée (Saint-Denis-de-Briouze)


text:
-397
Aquesta pagina concernís l'an -397 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Esparta[modificar | modificar la font]
Perseguida de l'expedicion acomençada en 401 av. JC per protegir lei ciutats-estats grèga còntra lo retorn de l'expansionisme aquemenida. Maugrat lo refús dei principalei ciutats grègas continentalas de venir sostenir l'esfòrç espartenc l'annada precedenta, lo rèi Agelisas II capitèt d'organizar sei tropas per menar una campanha ambiciosa en direccion de Sardes.
Africa[modificar | modificar la font]
Cartage[modificar | modificar la font]
Perseguida de la guèrra acomençada l'annada precedenta còntra Siracusa. Lei Grècs contunièron lo sètge de Mòtia, colonia feniciana situada sus una illa a l'extremitat occidentala de Sicília. Esperant l'arribada d'una expedicion de renfòrç cartaginesa preparada per lo generau Himilcon, leis abitants opausèron una resisténcia acarnada. Foguèron exterminats per lei Grècs que conquistèron finalament la vila avans l'arribada dei secors de Cartage.


text:
Pinatubo
Lo Pinatubo es un volcan actiu situat sus l'illa de Luzon dins las Filipinas, a la broa de las províncias de Zambales, Bataan, e Pampanga, e a proximitat de las vilas de Manila, Quezon City, Angeles City, Tarlac e San Carlos. Abans 1991 la montanha èra cobèrta de selvas e abitada per de milierats de personas de l'etnia Aeta.
En junh de 1991, lo volcan se desvelhèt aprèp un sòm de mai de 500 ans; aquesta erupcion, una de las mai violentas del sègle XX, tuèt entre 900 e 1000 personas e causèt de degalhs importants dins tot lo ròdol. De milierats de personas deguèron fugir. De tonas d'aerosòls foguèron escampats dins l'atmosfèra e provoquèron un ivèrn volcanic, es a dire una baissa de la temperatura globala de la Tèrra de 0,5 °C.
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
- Mt. Pinatubo
- Efièches de l'erupcion de 1991 sul clima
- Archius fòtos del CVO sul Pinatubo
- Article d'actualitat sul drenatge del lac de cratèr


text:
Edward Snowden
Edward Joseph Snowden (Wilmington, Carolina del Nòrd, 21 de junh de 1983) es un ancian tecnician e emplegat de la CIA, que trabalhèt per una entrepresa en contracte amb l'agéncia nacionala de seguretat dels Estats Units (NSA), conegut per aver revelat a la premsa d'informacions classificadas sul programa de susvelhança electronica massiva de l'agéncia nacionala de seguretat dels Estats Units.[1][2]). D'en primièr, Snowden revelèt amb The Guardian d'informacions classificadas sus diverses programas nautament secrets de l'agéncia nacionala de seguretat dels Estats Units, inclusissent l'intercepcion de metadonadas telefonicas als Estats Units e lo programa de susvelhança PRISM, que lo jornal britanic publiquèt en junh de 2013. Snowden pretendèt que los esbrudiments èran un esforç per informar lo public sus çò que se faguèt en lo seu nom e çò que se faguèt contra el meteis[3][4][5]
Aprèp aquelas revelacions, Snowden foguèt acusat d'espionatge[6] e de panatòri de propietat del govèrn dels Estats Units. Aquelas revelacions son lo fruch d'una de las divulgacions mai importantas de l'istòria de l'agéncia nacionala de seguretat dels Estats Units.[7] Segon Matthew M. Aid, istorian dels sevicis de rensenhaments, las divulgacions oganizadas per Snowden confirmèron las suspicions prigondas qu'existissián a l'entorn de l'idea que l'agéncia nacionala de seguretat dels Estats Units exerçava una susvelhança fòrça mai intrusiva qu'o semblava.[8]
Lo 14 de junh de 2013, lo procuraire federal dels Estats Units presentèt una demanda, que foguèt donada al public lo 21 del meteis mes,[9][10] acusant Snowdent de panatòri de proprietat del Govèrn, comunicacion non autorizada d’informacion de defensa nacionala e comunicacion deliberada d’informacion classificada de comunicacions d’intelligéncia a de personas non autorizadas (doas acusacions basadas sus la lei sus l'espionatge dels Estats Units de 1917).[11]
Lo 23 de junh de 2013, lo govèrn d'Hong Kong anoncièt qu'aviá autorizat la sortida del país de Snowden.[12] Segon lo New York Times, Snowden hauria daissèt Hong Kong per anar cap a Moscòu dins un avion de la companhiá Aeroflot.[13]
Referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Barton Gellman, Jerry Markon, « Edward Snowden says motive behind leaks was to expose 'surveillance state' », 9 de junh de 2013, Washington Post. Consultat lo 10 de junh de 2013
- ↑ "wash2">Barton Gellman, Aaron Blake, Greg Miller, « Edward Snowden comes forward as source of NSA leaks », 9 de junh de 2013, Washington Post. Consultat lo 10 de junh de 2013
- ↑ "wash2"
- ↑ Matt Smith, « NSA leaker comes forward, warns of agency's 'existential threat' », 9 de Junh de 2013, CNN. Consultat lo 10 de junh de 2013
- ↑ "guardian-reveal">Glenn Greenwald, Ewen MacAskill,Laura Poitras, « Edward Snowden: the whistleblower behind the NSA surveillance revelations », 9 de junh de 2013, The Guardian. Consultat lo 9 de junh de 2013
- ↑ Washington Post 22 de junh: U.S. charges Snowden with espionage
- ↑ nytgchq>New Leak Indicates U.S. and Britain Eavesdropped at ’09 World Conferences, 16 de junh de 2013, The New York Times
- ↑ nytgchq
- ↑ Finn Peter, Horwitz Sari, « U.S. charges Snowden with espionage », 21 de junh de 2013, Washington Post. Consultat lo 21 de junh de 2013
- ↑ Greenwald, Glenn "On the Espionage Act charges against Edward Snowden" The Guardian, 22 de junh de 2013
- ↑ Politico Staff, « DOCUMENT: Edward Snowden unsealed complaint », 21 de junh de 2013, Politico. Consultat lo 23 juny 2013
- ↑ N.S.A. Leaker Leaves Hong Kong, Local Officials Say
- ↑ [http://www.nytimes.com/2013/06/24/world/asia/nsa-leaker-leaves-hong-kong-local-officials-say.html?hp


text:
Juda Haleví
Juda Haleví (en ebrieu: יהודה הלוי Yehudà haLeví) foguèt un poèta, filosòf e mètge jusieu nascut cap a 1070 a Tudèla dins l'Emirat de Saragossa e mòrt cap a 1141.
Biografia e òbra[modificar | modificar la font]
En sa joventut viatgèt a Còrdoa e Granada. S'establiguèt a Toledo ont exerciguèt la medecina. Foguèt protegit per Josef ibn Ferrusel, Cidellus, foncionari d'Anfós VI de Castelha. Coneissiá prigondament la Torà, la literatura rabinica, la poesia aràbia, la filosofia grèga e la medecina. Son Díwan es una colleccion de poèmas profans en ebrieu, ont canta a l'amistat, a l'amor e a la natura, e de poèmas religioses emplegats posteriorament dins la liturgia jusieva, ont exprimís son desir de Dieu e de Sion e son esperança de la redempcion messianica del pòble jusieu. Son Libre del Jazar es un dialòg en arabi ont explica lo Judaïsme a un convèrs. A una data desconeguda viatgèt a Tèrra Santa e demorèt quauques temps en Egipte, mai que mai a Alexàndria e al Caire. Segon la legenda foguèt tuat per un bandit a las pòrtas de Jerusalèm. Es considerat coma un dels poètas de lenga ebrieva mai grands de l'Edat Mejana. Son òbra poetica es inspirada per de tèmas divèrses: l'amor, l'amistat, la mar... Poèta culte, autor d'una poesia lirica amb de metafòras nombrosas, de descripcions e de reflexions filosoficas e religiosas. Utiliza mantuna metrica e estrofa. Es continuaire del gènre de las kharjas (de vèrses finals, escriches en lenga romanica, de la darrièra estròfa d'un muwashshah, poèma profan arabi o ebrieu), en mai de sas gueulot e sas ahavot de tematica religiosa, coma l'Imne de la creacion. Foguèt lo creador del genre poeticoreligiós de las Sionidas. Sa pensada es fòrça interessanta pr'amor que i coïncidisson las civilizacions ebrieva, aràbia e crestiana, e pr'amor que representa la posicion jusieva ortodòxa davant las religions crestiana e musulmana, mas tanben davant la pensada filosofica e teologica d'origina grèga. Son òbra principala es Lo Kuzarí o Libre de la pròva e del fondament sus la defensa de la religion menspreciada"), escrich entre 1130 e 1140, compausat de cinc discors en arabi; lo nom ven del rei dels kuzars, que vòl conéisser la religion vertadièra e que, après anar a filosòfs aristotelics, a crestians e a musulmans, sonque trapa la vertat dins las fonts biblicas del Judaïsme, reveladas en tota sa vertat e integritat per un sabent jusieu ortodòxe; atal, fa una apologia del Judaïsme coma revelacion vertadièra e, encara que es una òbra de caractèr principalament edificant e apologetic, a de concèptes teologics e filosofics nombroses. Constituís un compendi extraordinari de tradicions oralas e costumas jusievas.


text:
Wikipèdia:Desvolopaire
Somari
Presentacion[modificar la font]
Per desvolopaire, s'enten sovent dos estatuts diferents :
Lo grop desvolopaires present sus la Wikipèdia occitana èra utilizat pels Administrators dels sistèmas e es actualament obsolète.
Desvolopaire de MediaWiki[modificar la font]
Los desvolopaires de Wikipèdia participan al desvolopament de MediaWiki. Pòdon far de modificacions dins lo repertòri Subversion situat a http://svn.wikimedia.org/svnroot/mediawiki. Lo repertòri pòt èsser consultat dempuèi http://svn.wikimedia.org/viewvc/mediawiki/.
Las modificacions aportadas a aqueste repetòri tanben son mandadas per e-mail sus la lista MediaWiki-CVS (CVS qu'es l'ancian logicial utilizat per gerir lo repertòri, la lista a pas cambiat de nom dempuèi lo passatge a subversion).
Se far desvolopaire o los contactar[modificar la font]
Podètz contactar los desvelopaires existents sus :
- las mailing lists mediawiki-l e wikitech-l
- Bugzilla
- lo canal #mediawiki de irc.freenode.net.
Per se far desvolopaire, començatz a sometre de patchs sus Bugzilla per exemple. Podètz legir las paginas mw:How to become a MediaWiki hacker/fr e mw:Commit access (en).
Lista[modificar la font]
Una lista a jorn dels desvolopaires pòt èsser trobada sus http://www.mediawiki.org : developers (en).
Administrator dels sistèmas[modificar la font]
Los administrators dels sistèmas participan a la mantenença dels servidors. Dins la practica, an tanben un accès al repertòri de Subversion çò que lor permet de modificar MediaWiki se fa mestièr, mas tanben los autres logicials que se tròban dins lo meteis repertòri.
An un accès SSH als servidors, pòdon legir e modificar las bancas de donadas dels wikis de la fondavion, legir los logs dels servidors…
Se los desvolopaires an fòrça de poder, son nomenats en foncion de la fisança que se lor pòt far per confondre pas « poder » e « autoritat ».
L'excepcion es Jimbo Wales, que, el, possedís aquesta autoritat.
Jimbo contraròtla legalament los servidors ; es doncas lo responsable ultim per determinar qui a l'estatut d'administrator del sistèma. Dins la practica, es Brion Vibber que, en mai de son trabalh de desvolopament, gerís los accèsses d'administrators e de desvolopaires.
Contactar los administrators dels sistèmas[modificar la font]
Los administrators dels sistèmas se pòdon contactar sul canal #wikimedia-tech de irc.freenode.net.
Lista[modificar la font]
Una lista mai o mens a jorn dels administrators dels sistèmas se pòt trobar sus meta : system administrators (en). Fan partida per cèrtes del grop global sysadmin.


text:
Mauvesin (Òlt e Garona)
Mauvesin (oficialament en francés Mauvezin-sur-Gupie) es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Òlt e Garona e la region d'Aquitània.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Toponimia[modificar | modificar la font]
Mauvesin es en gascon modèrne maishant vesin, mès la traduccion deu latin vicinium pòt tanben estar quartièr o vilatge[1][2]. Es un deus nombrós noms donats a un castèth per har passar l'enveja de l'atacar aus enemics eventuaus e donar au bastiment o a son senhor una reputacion redobtabla. L'atestacion en latin de 1274 Malovicino (~Castrum) ensenha justament que i avèva un castèth, las autras donadas per Dòna Boyrie-Fénié per l'Edat Mejana son Malbezin (sègles XIII e XIV), Malvezin, Maubesin (sègle XIV).
En francés, l'ajustadís sur-Gupie data de 1897 e normalament an pas besonh de n'usar dens la conversacion correnta entre personas deu lòc e a l'entorn. La traduccion en occitan de sur dens lo contèxte es puslèu de que sus[3].
Lo nom deu riu es Gúpia [gy'pjǝ] o Gupia, lo prumèir es donat en amont[4]. Ordinàriament, es lo nom d'origina. Segon Bénédicte Boyrie-Fénié (article Lagupie, pagina 146), l'etime porré estar Gelagupia > Lagupia puèi la pres per l'article. Si l'accentuacion d'origina èra sus u, e mèi s'èra sus i, farré benlèu supausar un etime en -uppia per que lo p se conservèsse sense modificacion, enquèra que dens quauques cas -p- intervocalica demòra coma p[5]. Una possibilitat per lo nom en occitan seré de gardar Mauvesin sense ren mèi, segon l'usatge, perqué i a pas de confusion possibla a l'entorn. Ni http://www.locongres.org/fr/applications/top-oc/topoc-recherche/, ni http://toponimiaoc.webs.com/47utegarona.htm donan pas de solucion.
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire Toponymique des Communes de Gironde, Institut occitan, Cairn, 2008
- ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion, 1984
- ↑ Loïs Alibèrt, Gramatica Occitana, Centre d'Estudis Occitans, Montpelhièr, 1976, p. 264
- ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire Toponymique des Communes de Gironde, Institut occitan, Cairn, 2008
- ↑ Jules Ronjat, Grammaire istorique des Parlers provençaux modernes, tòme 2, pp. 249-250, http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5834313n/f255.image


text:
Goa'uld
Goa'uld es lo nom d'una raça fictiva d'extraterrèstras parasitas, presents dins la seriá televizada de sciéncia ficcion Stargate SG-1.
Mercé al malhum de las pòrtas de las estelas creat pels Ancians, los Goa'ulds podèron descobrir fòrça monds e ne prene lo contraròtle se fasent passar per de dieus. Sus Tèrra, gaireben totas las mitologias dels dius egipcians èran, dins l'univèrs de la seriá, de Goa'ulds, çò que confirmariá la teoria dels ancians astronautas. Utilizèron d'umans coma trabalhadors forçats sus d'autras planètas, engargat de porgir lor empèri.
Mercé a la pòrta de las estelas, las equipas del general Hammond descobriguèron d'autras planètas e pòbles dins lors viatges d'exploracion. Son confrontadas sovent als Goa'ulds alara qu'ensajan de persuadir los abitants d'aquelas planètas que los Goa'ulds son de dieus falses. Demoran lor enemics màger pendent las uèit primièras sasons.
Origina dels goa'ulds[modificar | modificar la font]
Los Goa'ulds son originaris de la planèta P3X-888, ont, fòrça especimens contunhan de viure a l'estat natural. Foguèt alá qu'experimentèron lo parasitatge d'animals ma grands, los Unas, e inicièron alara lors primièrs empèris teocratics, fondats sus l'esclavatge e l'endoctrinament de l'espècia òsta.
Se supausa que foguèt dins un contacte amb d'Ancians amb los parasitas, arribat fa dedesena de milièrs d'an abansnòstra èra, que los Goa'ulds podèron prene la tecnologia d'aqueles darrièrs. Profeitant del vuèit daissat per la partencça dels Ancians, los parasitas s'espandiguèron pauc a pauc dins totz la Via lactèa, bastissent los empèris interstellars que s'encontra dins la seriá SG-1.
Lenga[modificar | modificar la font]
La lenga parlada pels Goa'ulds e los Jaffas possedisson de similaritats amb d'autras lengas: egipcian ancian, que l'alfabèt es pròche, al langatge d'Abidos, e a la lenga dels Unas.


text:
1468
Aquesta pagina concernís l'an 1468 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Africa[modificar | modificar la font]
Etiopia[modificar | modificar la font]
Mòrt dau negus Kwestantinos Ièr (1434-1468) que foguèt remplaçat per son fiu Baede Maryam (1468-1478). Aprofichant la patz ambé leis estats musulmans d'Africa Orientala e la poissança militara legada per son paire, lo negus novèu ordonèt una campanha còntra lei pòbles de la region de Semien e còntra lei pilhards que menaçavan lo comèrci caravanièr en Tigre.
Asia[modificar | modificar la font]
Majapahit[modificar | modificar la font]
Acomençament d'una guèrra civila entre lo rèi Singhawikramawardhana e un prince usurpator dich Kertabhumi. En dificultat, Singhawikramawardhana foguèt obligat de laissar lo còr dau reiaume a son rivau mai capitèt de gardar lo contraròtle de la màger part de l'ancian reiaume de Kediri. I installèt sa capitala, çò qu'entraïnèt la scission de Majapahit. Divèrsei revòutas acomencèron dins lei rèstas dau reiaume de part de pòbles desirós de retrobar son independéncia.


text:
Noron-la-Poterie
Noron-la-Poterie es una comuna normanda, situada dins lo departament de Calvadòs e la region de la Bassa Normandia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Noron-La-Poterie se situa a sèt quilomètres de Bayeux e a vint-cinc quilomètres de Sant-Lô sus la rota départementale 572.
Noron-la-Poterie se situe à sept kilomètres de Bayeux et à vingt-cinq kilomètres de Saint-Lô sur la route départementale 572.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Se tròba las primièras traces de activitat potière en 1745. Encara uèi lo vilatge contunha aquela fabricacion, los artesans expausan las siás merças la longitud de la rota départementale Bayeux-Sant-Lô. Pendent la Segonda Guèrra mondiala, las pòdes dins tèrra de Noron servissián als soldats per i metre lo sieu poudre.
En 1903, Noron ven Noron-la-Poterie[3].
On trouve les premières traces d'activité potière en 1745. Aujourd'hui encore le village continue cette fabrication, les artisans exposent leurs marchandises le long de la route départementale Bayeux-Saint-Lô. Pendant la Seconde Guerre mondiale, les pots en terre de Noron servaient aux soldats pour y mettre leur poudre.
En 1903, Noron devient Noron-la-Poterie[4].
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ {{{Títol}}}
- ↑ Géoportail (IGN), couche « Limites Administratives » activée
- ↑ Font : Des villages de Cassini aux communes d'aujourd'hui, « {{{titre}}} », {{{annada}}}, Escòla des las Hautas Estudis en Sciéncias Socialas (EHESS). Consultat lo 23 de febrièr 2010
- ↑ Font : Des villages de Cassini aux communes d'aujourd'hui, « Notice communale - Noron-la-Poterie », {{{annada}}}, Escòla des las Hautas Estudis en Sciéncias Socialas (EHESS). Consultat lo 23 février 2010


text:
Imam
Un imam es un individú cargat de dirigir una preguiera comuna au sen de l'islam. Pòu èstre chausit au sen d'un grop de fidèus segon de critèris definits dins l'Alcoran (conóissença dei rites, temps... etc). Pasmens, existís generalament dins una mosqueta un imam permanent que s'ocupa deis oficis. En fòra d'aqueu ròtle, lei foncions deis imamas varian entre clergats sunita e chiista. En particular, son renfòrçadas au sen dei comunautats chiistas onte leis imams son tanben considerats coma de guidas temporaus e espirituaus.


text:
Itelmèns
Los itelmèns (itenme'n, en lenga itelmèna, vòl dire 'abitant de la tèrra seca' o 'èsser uman'), coneguts tanben coma kamchadals (de kamchalo, nom que donavan los russes als koriaks e als chokchis) son un pòble indigèna de Russia que demòra dins la província de Kamchatka (principalament dins lo districte de Koriakia). Segon lo recensament rus (2002), èran 3180 individús que solament 10% parlavan la lenga itelmèna. 60% demòran dins la província de Kamchatka (40% en Koriakia) e 22% dins la província de Magadan. Son de shamanistas cristianizats. Al sègle XVIII entrèron en contacte amb l'Empèri Rus e foguèron decimats pels cosacs. Fòrça d'eles se maridèron amb de cosacs, doncas lo tèrme kamchadal servís tanben per nomenar la populacion mixta de cosacs e itelmèns.


text:
Marie-Arlette Carlotti
Marie-Arlette Carlotti, (21 de genièr de 1952 a Besièrs), es una femna politica francesa. Foguèt deputada europèa de 1996 à 2009. Es conselhièra generala del departament de las Bocas de Ròse e conselhièra regionala de la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur. Es membra del Partit Socialista. Es nomenada lo 16 de mai de 2012 ministra delegada encargada de la Personas andicapadas dins lo govèrn de Jean-Marc Ayrault.
Biografia[modificar | modificar la font]
Marie-Arlette Carlotti es titulara d'un DESS de drech obtengut a l'Universitat d'Ais-Marselha III, e d'un DESS en gestion de las font umanas de l'Institut d'Administracion de las Entrepresas d'Ais de Provença. Venguèt apuèi executiva dins l'industria aeronautica.
Membra del Partit socialistat dempuèi los ans 1970, èra del conselh nacional de 1983 a 2003 e del burèu nacional de 1986 a 1994. Èra secretària nacionala encargada de l'audiovisual de 1986 a 1988, puèi secretària nacionala als Dreches de l'Òme de 1993 a 1994 e fin finala delegada nacionala a las relacions amb las ONG de 1998 a 2000.
En 1996: deputada europèa reelegida en 1999 e 2004.
En 1998: conselhièra generala de las Bocas de Ròse, puèi en 2001 vicepresidenta del conselh general, delegada a la proteccion de l'enfança e a las relacions internacionalas. Reelegida en 2004 e 2011.
En 2003: particpa al club Réformer, grop de reflexion politic animat per Martine Aubry.
En 2007: pòrtaparaula del candidat socialista pel cònsol de Marselha Jean-Noël Guérini.
En 2010: conselhièra regionala PACA sus la lista de Michel Vauzelle.
En 2010: sosten de François Hollande en vue de sa candidature à l'élection présidentielle e lo 16 de novembre de 2011 dintra dins l'equipa de campanha encargada de l'egalitat òmes e femas.
En 2012: nomenada ministra delegada prèp de la Ministra dels Afars Socials e de la Santat, encargada de las personas andicapadas, dins lo govèrn de Jean-Marc Ayrault.


text:
Cornetto
Lo cornetto qu'ei un instrument de l'Etat Mejana, de la Reneishença e de la debuta deu barròc. Qu'ei n instrument de la familha deus coires au maugrat qui sia hèit d'evòri o de husta enrollats dab ua listras de cuèr e hradat.
Qu'ei provesit, com tots los coires, d'ua embocadura, e lo son canèr qu'ei horadat entà'u poder jogar com ua flabuta. Que partaja atau caracteristica dab flabuta e dab los coires, lo hèit de prodúser lo son son au mejan d'ua embocadura e de la vibracion deus pòts qu'ei determinant entà'u classar dens la familha deus coires.
Lo cornetto que ho emplegat per mantuns compositors dicn aus temps barròcs. qu'existiva un cornettino petit e agut, un cornetto, un cornetto tenor e un baish (qui ho remplaça per la sèrp, un instrument tecnicament pròche de la sèrp.


text:
Cautarés
Cautarés[1][2] (Cauterets en francés) qu'ei ua comuna d'Occitània, en Bigòrra e ena grana region istorica de Gasconha, administrada peth departament deths Hauts Pirenèus dera region de Miegjorn-Pirenèus.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
- Sit oficiau
- Sit deth Ofici de Torisme
- Sit deras tèrmas
- Sit dera escòla d'esquí francés
- Sit deth casino
- Eth vilatge suu sit der'Institut geografic nacionau
- Lacs dera vath
- Cauterèrs - Vinhamala
- Chalet Galitzine.
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ font:Archives départementales de Midi-Pyrénées
- ↑ Base de donadas toponimicas de l'Institut d'Estudis Occitanas: Cautarés


text:
-400
Aquesta pagina concernís l'an -400 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Esparta[modificar | modificar la font]
Perseguida de l'expedicion espartenca en Ionia dirigida per lo rèi Agis II. I trobèt lo sostèn dei survivents grècs de l'Expedicion dei Dètz Mila qu'aviá sostengut lei revendicacions de Cirus lo Jove l'annada precedenta. Leis Espartencs capitèron d'arrestar leis atacas aquemenidas mai l'abséncia de flòta importanta leis empachèron d'arrestar lei movements rapides de l'armada advèrsa.
En Grècia, acomençament d'una guèrra entre Lacedemònia e Elis qu'èra una dei rivalas principalas d'Esparta en Peloponès (→ 397).
Asia[modificar | modificar la font]
Empèri Aquemenida[modificar | modificar la font]
En Anatolia, acomençament d'una expedicion espartenca destinada a liberar lei ciutats grègas d'Ionia.


text:
Tréméreuc
Tremereg en breton ( Tréméreuc en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de las Còstas d'Arvòr e la region de Bretanha.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Situada a 9 km de Dinard al nòrd, a 5 km de la Rance a l'èst, en lo costat de Ploubalay, al limit del departament de Ille-e-Vilaine ont ela jouxte la municipalitat de Pleurtuit al nòrd, la municipalitat de Tréméreuc a lo sieu ponch elevat a l'èst a 80 m, amb landes e, al delà del bourg, bassa cap a l'oèst fins al Frémur a 20 m.
Lo jos-sòl granitique a pogudas porgir un granite de bona qualitat. Aital, cap a 1847, la carrièra de Ròchafòrt a comptat - marginalement - entre la desena de carrièras #qu'an fornit lo bastiment del viaducte de Dinan[1].
Située à 9 km de Dinard au nord, à 5 km de la Rance à l'est, dans le canton de Ploubalay, à la limite du département d'Ille-et-Vilaine où elle jouxte la commune de Pleurtuit au nord, la commune de Tréméreuc a son point haut à l'est à 80 m, avec des landes et, au-delà du bourg, descend vers l'ouest jusqu'au Frémur à 20 m.
Le sous-sol granitique a pu fournir un granite de bonne qualité. Ainsi, vers 1847, la carrière de Rochefort a compté - marginalement - parmi la dizaine de carrières qui ont approvisionné la construction du viaduc de Dinan[2].
Istòria[modificar | modificar la font]
Lo nom de la municipalitat ven de "tré" #que significa en breton vilatge subdivision de parròquia, e de Sant Mérec o Méreuc. La parròquia es un démembrement de l'anciana parròquia primitive de Pleurtuit. Una familha chevaleresque de Tréméreuc i aviá conegut dempuèi lo Sègle XII.
La municipalitat a antany comportat una motte castrale, arasée al començament del sègle darrièr e #que remembra lo nom del luòc de la Butte, près de la glèisa.
La primièra municipalité i aguèt elegit al començament de 1790. La municipalitat i aviá viscut per cultivateurs e sustot per marines en fasent lo grand persec.
Al Sègle XIX los sieus "cimeriaux", dels craquelins, èran celèbres alentour.
N'en agost 1944, la siá situacion justa a las immeditaeses de la pòcha de Sant-Malo, costat oèst, lududes #valer d'èsser testimòni dels durs combats #que #opausar tropas americanas e alemandas près de la aérodrome de Pleurtuit, comuna sul territòri #que #quèir de divèrses centenats de GI de la 121en regiment de laModèl:9 e division de infanterie. Se'n compta una cinquantena de residéncias secondaires sus aquela comuna.
Le nom de la commune vient de "tré" qui signifie en breton village subdivision de paroisse, et de Saint Mérec ou Méreuc. La paroisse est un démembrement de l'ancienne paroisse primitive de Pleurtuit. Une famille chevaleresque de Tréméreuc était connue dès le Sègle XII.
La commune a autrefois comporté une motte castrale, arasée au début du siècle dernier et que rappelle le nom de la place de la Butte, près de l'église.
La première municipalité fut élue au début de 1790. La commune était habitée par des cultivateurs et surtout par des marins faisant la grande pêche.
Au Sègle XIX ses "cimeriaux", des craquelins, étaient célèbres alentour.
En août 1944, sa situation juste aux abords de la poche de Saint-Malo, côté ouest, lui valut d'être témoin des durs combats qui opposèrent troupes américaines et allemandes à proximité de l'aérodrome de Pleurtuit, commune sur le territoire de laquelle tombèrent plusieurs centaines de GI du 121en régiment de la 9en division d'infanterie. On compte une cinquantaine de résidences secondaires sur cette commune.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Louis Chauris, Las carrièras espetadas pel bastiment del viaducte de Dinan (1846-1852), dins Lo País de Dinan, 2002, pàg. 219-241.
- ↑ Louis Chauris, Les carrières exploitées pour la construction du viaduc de Dinan (1846-1852), dans Le Pays de Dinan, 2002, p. 219-241.


text:
Categoria:Borbons de França
Aquesta categoria recampa los descendents en linha masculina d'Enric IV de França, a l'excepcion dels descendents de Felip de França (1640-1701), que son classats dins la Categoria:Ostal d'Orleans, e dels descendents de Felip V d'Espanha, que son classats dins la Categoria:Borbons d'Espanha. Pels ascendents d'Enric IV, vejaz Categoria:Ostal de Borbon-Vendôme, Categoria:Ostal de Borbon-La Marcha e Categoria:Ostal capecian de Borbon.
Soscategorias
Aquesta categoria dispausa pas que de la soscategoria seguenta.
E
- Borbons d'Espanha (1 C, 9 P)
Articles dins la categoria « Borbons de França »
Aquesta categoria conten los 3 articles seguents.


text:
Bavent
Bavent es una comuna normanda, situada dins lo departament de Calvadòs e la region de la Bassa Normandia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
En 1974, Bavent (984 abitants l'an 1968) fusiona amb Robehomme (122 abitants l'an 1954)[1], #Que garda l'estatut de municipalitat mancomunat.
En 1974, Bavent (984 habitants en 1968) fusionne avec Robehomme (122 habitants en 1954)[2], qui garde le statut de commune associée.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Font : Des villages de Cassini aux communes d'aujourd'hui, « {{{titre}}} », {{{annada}}}, Escòla des las Hautas Estudis en Sciéncias Socialas (EHESS). Consultat lo 13 de junh 2009 e ficha ligada (Robehomme).
- ↑ Font : Des villages de Cassini aux communes d'aujourd'hui, « Notice communale - Bavent », {{{annada}}}, Escòla des las Hautas Estudis en Sciéncias Socialas (EHESS). Consultat lo 13 juin 2009 et fiche liée (Robehomme).


text:
1339
Aquesta pagina concernís l'an 1339 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Empèri Bizantin[modificar | modificar la font]
En Grècia, l'eiretier dau Despotat d'Epira Nicefòr III Orsini desbarquèt dins la region per assaiar d'organizar una insureccion còntra l'emperaire Andronic III Paleòleg (1328-1341) qu'aviá annexat lo Despotat en 1337-1338. Pasmens, mau capitèt e deguèt negociar ambé Constantinòple (→ 1340).


text:
1124
Aquesta pagina concernís l'an 1124 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Après lei combats e leis alianças de l'annada precedenta (→ 1123), l'armada de l'emperaire Enric V intrèt dins lo Reiaume dei Francs. Aquò entraïnèt una reaccion de la màger part dei grands senhors dau Reiaume que sostenguèron lo rèi Loís VI (Raols de Vermandois, Uc de Borgonha, Guilhèm d'Aquitània, Carles de Flandra, Conan de Bretanha, Folc d'Anjau, Uc de Champanha, Guilhèm de Nevèrs e Tibaud de Bles). Una armada importanta foguèt ansin concentrada a Reims e l'emperaire refusèt lo combat. Lo 14 d'aost, ordonèt de se retirar e d'abandonar l'invasion. Una partida de l'ost reiau poguèt alora se dirigir còntra lo rèi anglés que se retirèt a son torn en fàcia de la superioritat numerica francesa.
Euròpa[modificar | modificar la font]
Africa[modificar | modificar la font]
Califat Fatimida[modificar | modificar la font]
Fin dau sètge de Tir après doas annadas de combat lo 29 de junh e conquista de la vila per lei fòrças dau Reiaume de Jerusalèm e la Republica de Venècia.
Asia[modificar | modificar la font]
Principat d'Antioquiá[modificar | modificar la font]
Fin oficiala de la regéncia de Baudoïn II de Jerusalèm que gardèt encara un ròtle important dins la direccion deis afaires dau principat car lo prince Boemond II d'Antioquiá demorèt encara doas annadas en Itàlia avans de jónher la Tèrra Santa.
Comtat de Trípol[modificar | modificar la font]
L'annada foguèt marcada per l'ajuda militara donada au Reiaume de Jerusalèm per conquistar la vila de Tir.


text:
Re: passion d'un costat, pichon comèrci de l'aute
- From: Eole
- Date: Tue, 14 Feb 2006 21:14:19 +0100
Bròc wrote:
Ei l'impression que n'i a que faun de trabalh per lor lenga (li
Bretons)
e d'autri que faun de profièit sobre l'esquina dis aparaires de la
lenga (de comerçants occitans, o que t'ho faun creire)
E tu, quin tribalh hès entà la toa lenga, praubòt?
.
- Follow-Ups:
- References:
- Prev by Date: Re: jocs olimpics
- Next by Date: Re: Repais de sosten ta un presoner occitan : Robert Arricau
- Previous by thread: Re: passion d'un costat, pichon comèrci de l'aute
- Next by thread: Re: passion d'un costat, pichon comèrci de l'aute
- Index(es):


text:
1088
Cronologia mensuala:
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec
Cronologias tematicas:
Literatura - Musica - Sciéncia - Espòrt
Aquesta pagina concernís l'an 1088 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Mond[modificar | modificar la font]
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Publicacion de Meng xi bi tan (« Discussions de pincèu dempuei un raiòu de pantais » en occitan), òbra majora dau generau, foncionari e sabent chinés Shen Kuo (1031-1095). Aqueu libre tracta d'un nombre important de domenis regardant lei sciéncias (geologia, astronomia, botanica, zoologia, estudi de fenomèns naturaus...), la tecnologia (estampariá de caractèrs mobils, espasas...), la filosofia, la musica ò lei crèires. Per exemple, dona la descripcion d'una bossòla magnetica e depinta la descubèrta de fossils dins la ròca d'un bauç.


text:
Bordèus
Bordèus (Bourdeaux en francés) es una comuna occitana dau Daufinat, situaa dins lo departament de Droma e la region de Ròse-Aups.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Bordèus es situat en la vallée del Roubion, près del massís de Saou e de la montanha de Couspeau.
Bordèus est situé dans la vallée du Roubion, près du massif de Saou et de la montagne de Couspeau.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Toponimia[modificar | modificar la font]
Segon lo diccionari de Dauzat e Rostaing, Bordèus es un derivat de "borde" , mot d'origina francica (*bord, *borda), qu'aviá lo sens de cabana, ostau pichon, ambe lo sufixe -ellum. L'atestacion latina de 1032, Burdigalis, es una faussa transcripcion per analogia de Bordèu[1]; aquela etimologia explica pas l'èssa finala, que çaquelà es pas estonabla : ensemble d'ostaus o de cabanas, coma n'i a dins un vilatge ?
Istòria[modificar | modificar la font]
Una guèrra facha rabia entre los dos castèls de Bordèus fins en 1357 : aquel conflicte opausa los comtes de Valentinois e los avesques de Die #que ne sortiràn de vencedors e gardaràn lo fief fins a la Revolucion. Coma traces d'aquel conflicte, se pòt veire tot a l'entorn de Bordèus nombre de ruïnes de torns o pòbles abandonats. Lo protestantisme a prigondament marcat lo país e se tròba de nombroses pichons cementèris familiaux. Al moment de la révocation de la Édit de Nantas, la repression es fòrça severa e en 1683 la batalha de Bourelles fa 120 mòrts. A Modèl:La s-, los abitants trabalhan essencialament la carda e la seda.
Une guerre fait rage entre les deux châteaux de Bordèus jusqu'en 1357 : ce conflit oppose les comtes de Valentinois et les évêques de Die qui en sortiront vainqueurs et garderont le fief jusqu'à la Révolution. Comme traces de ce conflit, on peut voir tout autour de Bordèus nombre de ruines de tours ou villages abandonnés. Le protestantisme a profondément marqué le pays et l'on trouve de nombreux petits cimetières familiaux. Au moment de la révocation de l'Édit de Nantes, la répression est très sévère et en 1683 la bataille de Bourelles fait 120 morts. Au Modèl:S-, les habitants travaillent essentiellement la laine et la soie.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984.


text:
Coulanges (Alèir)
Coulanges es una comuna francofona, situada dins lo departament d'Alèir e la region d'Auvèrnhe.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
La municipalitat se situa al limit de la Saône-e-Loire. Se tròba en los Bassas Caminas del Bourbonnais.
La commune se situe à la limite de la Saône-et-Loire. Elle se trouve dans les Basses Marches du Bourbonnais.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Al luòc-dich Talenne, suls bòrds de la Loire, a luòc dempuèi la XIVen sègle la fièra de Talenne.
Au lieu-dit Talenne, sur les bords de la Loire, a lieu depuis le XIVen siècle la foire de Talenne.


text:
1574
Aquesta pagina concernís l'an 1574 del calendièr gregorian.
Somari
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Empèri Otoman[modificar | modificar la font]
Presa de Tunis e destruccion de sa garnison espanhòla après una tièra de sètges e de batalhas. Aquela victòria marquèt l'acabament de la conquista de Magrèb per leis Otomans car leis Espanhòus — d'ara endavant mai interessats per lo continent american — renoncièron finalament a una còntra-ataca.
Mond[modificar | modificar la font]
Arts[modificar | modificar la font]
Arquitectura[modificar | modificar la font]
Acabament de la bastida de la Mosqueta Selimiye d'Edirne. Es d'estile otoman classic (arquitectura bizantina ambé de trachs deis arquitecturas islamicas d'Orient Mejan) e realizada a partir dei plans de Mimar Sinan. Foguèt classada au Patrimòni Mondial de l'Umanitat en 2011.
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Astronomia[modificar | modificar la font]
Acabament dau relòtge astronomic d'Estraborg. Teniá un glòb celèst, un astrolabi, un calendier perpetuau e un automat. Integrava tanben mai d'un concèpte recent de l'astronomia, dei matematicas e de la relotjariá.


text:
Lo Pònt de Montverd
Lo Pònt de Montverd (Le Pont-de-Montvert en francés) es una comuna de Gavaudan, en Occitània, situada administrativament dins lo departament de Losera e la region de Lengadòc-Rosselhon.
.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Al sègle XVII lo Pònt foguèt un luòc emblematic pels uganauds; un incident dins lo vilatge, l'assassinat lo 24 de junh de 1702 de l'abat de Chaila, marquèt la debuta de la Guèrra dels Camisards.
Robert Louis Stevenson passèt al Pònt de Montverd pendent son escorreguda contada dins son libre "Viatge amb un ase per las Cevenas" (Travels with a Donkey in the Cévennes) en 1879.


text:
Escrivan
Un escrivan es una persona que es dedia a la composicion literària. De forma larg, un escrivan es una persona qu'escriu tèxtes mejans quin que siá tipe de document, un autor d'obres escrichas o inttrepresa qu'utiliza l'escriptura per difusar sa idèas o a aqueles des autes. Dempuèi l'alfabetizacion de l'enfant, es pòt considerar que quine que siá persona siá un escrivan, mas lo tèrme abitualament se redusís a aqueles que fan profession d'aquela activitat. Pasmens, s'agís pas d'aver un vejaire sonque comercial: aquel que desira o èsser pòt venir escrivan malgrat que l'òbre sapita pas a se publicar jos quin que siá cap format. Dins las innombrablas formas en que un escrivan pòt exercir i a lo teatre, la poesia, la prosa, l'assag, lo jornalisme, l'senari, e dins quin que siá genres literaris existissent.


text:
Bedarrida
Bedarrida (Bédarrides en francés e Bedarrido en grafia mistralenca) es una comuna situada dins lo departament de Vauclusa e la region de Provença-Aups-Còsta d'Azur. Se situa au confluent de 7 ribieras dau bassin dau Ròse, amb dei ribieras coma Ovesa o Sòrga. Sei abitants s'apelan lei bedarridencs / bedarridencas.
Geografia[modificar | modificar la font]
La vila de Bedarrida es situat a una dotzena de quilomètres d'Avinhon, de Carpentràs e d'Aurenja, a l'est de la nationala 7 e de l'autorota A7, au nòrd de Sòrga. I accedissèm per la « rota d'Entraigas ».


text:
Bionville
Bionville es una comuna francesa, situada dins lo departament de Meurthe e Mosèla e la region de Lorena.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Bionville Ocupa una longa part de la vallée drecha de la Plana e fa cara dins los pòbles vosgiens de Allarmont, Vexaincourt e Luvigny.
Aquel vilatge a #èsser a la cœur de la 1ere guèrra mondiala.
Bionville occupe une longue partie de la vallée droite de la Plaine et fait face aux villages vosgiens d'Allarmont, Vexaincourt et Luvigny.
Ce village a été au cœur de la 1ere guerre mondiale.


text:
-482
Aquesta pagina concernís l'an -482 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Asia[modificar | modificar la font]
Empèri Aquemenida[modificar | modificar la font]
Somission de Babilònia, qu'aviá aprofichat la mòrt de Darius Ièr en 486 av. JC per se revòutar, gràcias a una campanha victoriosa dau rèi Xerxès Ièr. Après aqueu succès, Xerxès acomencèt de reprendre leis ambicions grègas de son paire e preparèt una expedicion per conquistar la region — que representava una menaça en causa dei liames entre lei diferentei ciutats grègas continentalas e anatolianas.


text:
En botanica e en micologia, una varietat es un ensemble d'individús (una populacion) apartenent a una espècia que diferís de las autras populacions d'aquesta espècia per un ensemble de caractèrs. Aquestes caractèrs particulars, determinats per un genotipe comun, se pòdon reproduire de generacion en generacion per las semenças o los espòrs.
Una varietat es pas de confondre amb un cultivar. Una diferéncia entre una varietat e un cultivar es lo fach que lo cultivar es cultivat (varietat cultivada) e es estat causit per sas caracteristicas unicas, que devon èsser transmesas d'una generacion a l'autra per de metòdes apropriats, siá reproduccion vegetativa (clonatge), siá per de culturas de linhadas puras, siá per autofertilizacion, etc.
Per acréisser la confusion, los tèrmes de varietat e de cultivar s'utilizan d'un biais intercambiable dins lo mitan orticòla.


text:
Veirariá obrièra d'Albi
La Veirariá obrièra d'Albi o VOA es une societat que produtz e comercializa de botelhas de veire. Son usina es situada dins la comuna d’Albi e emplegava prèp de 300 salariats en 2011. Aparten a Verallia (segond mai grand productor de botelha e pòts al monde), filiala del Grop Saint-Gobain.
Somari
Presentacion de la VOA[modificar | modificar la font]
La VOA, considerada coma lo « laboratòri industrial » de Verallia, s'especializèt dins lo desvolopament e la produccion de botelhas naut de gama e de pichonas serias, amb una granda flexibilitat industriala al mai naut nivèl.
L'usina fonciona a fuòc de contunh: fonciona jorn e nuèch, 24 oras sus 24 e 365 jorns per an. Una partida de son personal trabalha al ritme dels 3x8 amb 5 equipas de trabalh (sus de pòstes de trabalh comprenent las dimenjadas e jorns ferièrs).
L’usina prepausa mai d'unas tintas per la fabricacion de sas botelhas:
- 5 tintas de basas: fuèlhas mòrtas, canèla, verd, blanc e extrablanc.
- tintas de coloracions leugièras en feeder (blau, verd, fumat e una especiala: l’Extra Noir (extranegre)[1]).
La VOA en qualques chifras[modificar | modificar la font]
- Superfícia del site: 23 ectaras
- Prèp de 300 emplegats
- 1 usina de produccion
- 2 forns de fuòc de contunh, 6 linhas de fabricacion
- Capacitat: 170 000 t
- Mercat principals: vins, aperitius e alcoòls, begudas non alcoolizadas
- Exportacions: VOA expòrta prèp de 15 % dins una vintena de païses
- Chifra d'afars 2010: 97 000 000 €
- Investiment: prèp de 4 000 000 € per an
Un pauc d'istòria[modificar | modificar la font]
- 1895 : un grand movement de cauma esclatèt per motiu del licenciament de dos delegats syndicals. Fàcia a l'importància del movement lo proprietari de l’usina decidiguèt de barrar lo site e de licenciar totes los obrièrs. Lo conflicte blocat, l’idèa venguèt als veirièrs de crear lor pròpria usina.
Es amb lo sosten de Joan Jaurés (alara Deputat de Carmauç), qu'una souscripcion nacionale foguèt lançada per la Dépêche de Tolosa e La Petite République en mai aguèt fòrça donas solidàrias e individualas, a lo projecte se realizèt. La veireriá obrièra s’instalèt alara a Albi sus la carrièra de Cordas. La veireriá evoluèt alara cap a un estatut de cooperativa obrièra de produccion (SCOP) e malgrat de dificultats financièras, l’usina contunhèt de foncionar e a se modernizar.
- 1975 : una novèla usina fòrça modèrna foguèt bastida sus la zona industriala d’Albi / Sant Juèri. La VOA venguèt alara lo 4n productor francés de botelhas. Pasmens la securitat financièra de l’entreprisa èra pas encora realizada.
- 1989 : la VOA sortiguèt de l'estatut de cooperativa obrièra per venir una societat anonima amb directòri e conselh de vigilància.
- 19 de genièr de 1998 : la VOA venguèt filiala de Saint-Gobain.
Toutas las botelha son encastrada, al nivèl del fons de la botelha, d'una marca pausada al moment que pren forma dins lo mòtle. Aquela marca permet de conéisser l'origina de l’emballatge de veire quand es enviaat al client. Las botelhas fabricadas par la VOA son reconeissables mercé a la marca « VOA » sul fons o en bas de la botelha.
Qualitat, environament e securitat[modificar | modificar la font]
La VOA es un site fabricant de botelhas de veire destinadas al contacte alimentari amb quatre certificacions[2] :
- ISO 9001 (qualitat)
- ISO 14001 dempuèi julhet de 2002[3] (environament)
- 60 % del veire fabricat a la VOA es eissit del reciclatge.
- los descais son destriats (veire, fusta, fèrre, cartons, plastics, pelhas solhadas, descais de menatges…).
- los regèts atmosferics son captats (Poscas, NOX, SOX). La VOA es equipada, dempuèi 2008, d’un Electrofiltre que permet de devesir per 10 las emissions de poscas, SOX e metals pesucs.
- La VOA assuregura la seguida de la consomacion d’aiga e del tractament de las aigas usadas.
- ISO 22 000 (securitat alimentària)
- OHSAS 18001 (santat e securitat dels trabalhadors)
La VOA seguís lo metòde de gentioon japonés dels 5S (per Destriar, Estremar, Espolsar (descobrir las anomalias), Far evident, Èsser rigorós)
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Bibliografia[modificar | modificar la font]
- (fr)Victor Rouquet, La Verrerie Ouvrière d'Albi, Contribution à l'étude des associations ouvrières de production, Subervie, Rodez, 1932 (Thèsi EHES, 222p.)
Referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ (fr)http://www.voa.fr/web/fr/421-l-extra-noir-nouvelle-teinte.php - La teinte Extra Noir
- ↑ (fr)http://www.voa.fr/web/fr/33-qualite-environnement-et-securite.php - Qualité, Environament e Securitat
- ↑ (fr)http://www.voa.fr/web/fr/32-recyclage.php - Reciclatge


text:
Bernaville
Bérnaville en picard ( Bernaville en francés) es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region de Picardia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Bernaville Es una municipalitat situada en lo departament de la Soma (region Picarde). Es çò cap de-luòc de costat de Bernaville e aperten al arrondissement d'Amians. La superficie es d'unitat|17.4|km|2 {{}}. Bernaville Se situa géographiquement a una altitud de 148 mètres aperaquí.
Bernaville est une commune située dans le département de la Somme (région Picarde). Elle est le chef-lieu de canton de Bernaville et appartient à l'arrondissement d'Amiens. La superficie est de 17,4 km2. Bernaville se situe géographiquement à une altitude de 148 mètres environ.


text:
Indigòt (color)
L'indigòt (du latin indicum : de l'Índia) es una nuància de blau escur.
Somari
Composicion[modificar | modificar la font]
Lo blau indigòt vertadièr (NB1) es a l'origina deribat del Pastèl.
Lo colorant foguèt enseguida sintetizat per A. Bäyer en 1880 (PB66) e comercializat prèp 1897 par BASF. Mas essent pas permanent, foguèt abandonat.
A l'ora d'ara, la tintura blava indigòt es fabricada a partir d'una mèscla de pigments blaus (otramer, ftalo) e negre.
La « setena color » de l'arc de Sant Martin[modificar | modificar la font]
L'indigòt es sovent qualificat de « setena color » de l'arc de Sant Martin. L'indigòt es una color que se situat entre le blau e lo violet dins l'arc de Sant Martin. En pratictica, l'indigòt es dificil de distinguir per l'uèlh uman dels autres tons de blau e de violet.
Qualques colors francas pausan pas cap d'ambiguïtat. Se distinga parfèctament çò qu'es un roge, un jaune o un verd. Mas l'uèlh uman es pau sensible a la nuàncias dins la zona de l'espèctre entre lo blau e lo violet e i a doncas controvèrsia per determinar se l'indigòt deuriá èsser qualificat de « setena color » de l'arc de Sant Martin al meteis titre que lo roge, irange, jaune, verd, blau e violet.
La sola referéncia naturala qu'avèm de l'indigòt es la tintura utilizada per colorar los blue jeans. E aquel colorant es pas mai qu'una nuància de blau escur.
Articles connèxes[modificar | modificar la font]
- Indigo (tintura)
- la planta Indigòt
- Liste de couleurs