text:
Woody Allen
Woody Allen (nascut Allan Stewart Konigsberg lo 1 de decembre de 1935) es un director, scenarista, escrivan e actor nòrd-american. A filmat la màger part de las siás pelliculas a Nòva York, la siá vila natala. Es tanben clarinetista amb una banda de jazz.
Biografia[modificar | modificar la font]
D'origina jusieva, nasquèt al districte del Bronx mas demorèt a Brooklyn. A catorze ans aprenguèt a jogar de la clarineta e a setze comencèt ja a escriure d'articles per The New York Post, lo primièr que foguèt publicat lo 25 de novembre de 1952. En 1953 foguèt contractat per un agent publicitari, e pendent un an faguèt prenguèt de corses a l'Universitat qu'acabèt pas. Après trabalhar de scenarista a la ràdio e la television, comencèt a èsser reconegut pels gags qu'escriguèt per l'umorista Sid Caesar, lo primièr foguèt publicat lo 2 de novembre de 1958.
En 1960 debutèt coma umorista al club Blue Angel, e en 1963 èra ja reconegut dins tot lo país mercés a una virada. Debutèt dins lo cinèma coma scenarista e actor en un ròtle segondari dins What's New Pussycat? (sortit als Estats Units lo 22 de junh de 1965). En 1966 sortiguèt sa primièra òbra de teatre, Dòn't Drink the Water e publiquèt sos primièrs contes dins la revista The New Yorker. Coma director, lo sieu primièr film foguèt Take the Money and Run (sortit lo 18 d'agost de 1969). La consagracion arribèt amb Annie Hall (sortit lo 20 d'abril de 1977), que ganhèt per el quatre prèmis Oscar, que volguèt pas anar recebre, en prenent coma excusa que lo meteis jorn aviá un concèrt amb son grop de jazz.
Es autor d'una autra òbra teatrala, Play It Again, Sam (1969) e de tres libres ont i amassa los sieus contes: Getting Even (1971), Without Feathers (1975) e Side Effects (1980). Se liguèt sentimentalament a las actrises Diane Keaton e Mia Farrow, de protagonistas de la majoritat de las siás pelliculas. D'aquela darrièra n'a un filh, Satchel (nascut lo 10 de decembre de 1987), mas se'n separèt après un grand escandal, lo 1993, en se far publica la relacion qu'aviá amb la filha adoptiva de la Mia Farrow (qu'alavetz encara èra lo sieu coble oficial), Soon-Yi Previn, que s'acabèt amb el en maridant lo 22 de decembre de 1997.
En 2002 recebèt lo Prèmi Prince d'Astúrias dels Arts,[1] e lo 2007 foguèt investit doctor honoris causa per l'Universitat Pompeu Fabra de Barcelona[2] , per la siá contribucion a las arts e la cultura populara.
L'an 2008 rodèt una pellicula dins la Ciutat Comtal amb Scarlett Johansson, Penélope Cruz e Javier Bardem: Vicky Cristina Barcelona.
Musician[modificar | modificar la font]
Allen ei un apassionat deth jazz e tostemps que pòt deisha enténer aguest tipe de musica en sòns filmes. Començèc a tocar eth clarinet coma drolhe e gahèc eth sòn nom deth clarinetista Woody Herman (1).
A tocat en public des des annades 1960, sustot damb era Preservation Hall Jazz Band ena musica deth filme Sleeper (2). Ua des sues mès ancianes aparicions ena TV siguec en The Dick Cavett Show, en octobre de 1971 (3).
Woody Allen e era sua New Orleans Jazz Band an estat tocant cada deluns ath ser en er Hotel Carlyle de Manhattan pendent d'annadas (4). que des de 2011 s'a especializat en jazz de Nova Orleans de principis deth segle XXau (5).
Eth documentari Wild Man Blues (dirigit prt Barbara Kopple) mostra era gira per Euròpa de 1996 d'Allen e era sua banda atau coma tamben era sua relacion damb Previn.
Era banda a dus CDs: The Bunk Project (1993) e era musica deth filme Wild Man Blues (1997). En un show dera banda de jazz d'Allen hèt en 2011 eth critic Silsbee deth Los Angeles Times suggeriguèc qu'Allen podiá éster vist tamben coma un music qu'a hobbyes plan competent damb era sincera amor peth jazz mès ancian. "Eth clarinet d'Allen bremba Sidney Bechet, Barney Bigard e Evan Christhoper. Eth ton dera su buhada e sòns acòrds en es notes d'staccato poden pas hèr mès proche es frases liriques o melodiques. Totun, era sua sinceritat e sòn esforç peth jazz tradicional ei plan valid" (6).
Woody Allen e The New Orleans Band Orchestra parteciparen en eth Festival de Jazz Internacional de Montreal (7)(8) pendent dus nets consecutives en junhsega de 2008 e coma se estosse un des cantaires mès famosi d'opera partecipèc tamben en 2014 en eth Grand Teatre deth Liceu de Barcelona, Catalonha.
Referències
1. Gonzalez, Victor (September 19, 2011). "Woody Allen and His New Orleans Jazz Band Announce Miami Beach Haunukkah Show". Miami New Times. Retrieved November 5, 2011.
2. Stafford, Jeff. "Sleeper". Turner Classic Movies. Retrieved November 5, 2011.
3. Galbraith, Stuart, IV (February 21, 2006). "The Dick Cavett Show: Comic Legends DVD Talk Review of the DVD Video". dvdtalk.com. Retrieved November 5, 2011.
4. Olsen, Erik (October 19, 2005). "New York City: Catch Woody Allen at the Cafe Carlyle". gadling.com. Retrieved November 5, 2011.
5. Alcantara, Krisanne (March 3, 2011). "Woody Allen Plays Jazz at the Carlyle Hotel". nearsay.com. Retrieved November 5, 2011.
6. "New Orleans Trombone, Jerry Zigmont – Jazz Trombone, Eddy Davis & His New Orleans Jazz Band featuring Woody Allen, Cafe Carlyle, Woody Allen Band". Retrieved January 17, 2008.
7. Silsbee, Kirk (2011). Jazz review: Woody Allen's New Orleans band at Royce Hall," The LA Times, 30 December 2011, accessed 26 October 2014.
8. "Concert: Woody Allen And His New Orleans Jazz Band – Festival International de Jazz de Montreal". Montreal Jazz Festival. Retrieved November 5, 2011.


c: text/html

text:
632
Cronologia mensuala:
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec
Cronologias tematicas:
Literatura - Musica - Sciéncia - Espòrt
Aquesta pagina concernís l'an 632 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Avars[modificar | modificar la font]
Après doas annadas de guèrra còntra la revòuta dei Bulgars, leis Avars – grèvament per sa desfacha a l'entorn de Constantinòble en 626 – deguèron abandonar lo nòrd de la Mar Negra ais insurgents.
Bulgars[modificar | modificar la font]
Après dos ans de combats còntra leis Avars, lei Bulgars poguèron començar d'establir un khanat independent au nòrd de la Mar Negra. Kubrat ne venguèt lo khan. Dins aquò, ambé leis Avars a l'oèst, lei Bizantins au sud e lo rèsta de l'estèpa a l'èst, l'endrech èra gaire segur (→ 668).
Asia[modificar | modificar la font]
Peninsula Aràbia[modificar | modificar la font]
L'annada foguèt marcada per la fin de la definicion dei rites islamics per Maomet que faguèt son romavatge a La Mèca. Quauquei setmanas après son retorn a Medina, moriguèt de malautiá lo 8 de junh. Sei companhons designèron Abu Bakr per li succedir coma cap dei musulmans.
Empèri Sassanida[modificar | modificar la font]
Fin dau periòde de crisi de succession aparegut après la mòrt de [Cosrau II]] en 628 e la revirada de la guèrra còntra l'Empèri Roman d'Orient ambé la presa dau poder per Yazdgart III.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
dimecres, 2 d’agost de 2017
Reflexion feminista abans lo rendètz-vos al ginecològ
Perqué son las femnas amb son solet ovul mensual que la devon prene la contracepcion e pas los òmes que eles ne produsisson de milierats d'espermatozoïdes?
Qual es susceptible de se reprodusir mai dins l'istòria?
Nosautras cada mes ne podèm prene per nòu meses mas eles cada gisclada pòt donar un pichòt ! Alara perqué los emmerdam pas a eles amb sa fabricacion contunha d'espermatozoïdes?
1 comentari:
- rapieta ha dit...
-
Perque auriam pas lu temps d'anar chas lu mecanician menar la banhòla o beleu be perque auriam pus d'energia per assemblar los mòbles !
Dise aquò nonmàs que vene d'aidar ma miena Sonia-la-mai-aimada-dau-monde ad amenajar, montar e desmontar lu besilh dau goiasson tot pitit, charjar e descharjar la banhòla, me far insurtat que los garagistes son tots daus raubaires...
Dise 'quò, dise res, qu'es màs per far lu jornau :-)
- 2/8/17 14:24


text:
T’explicam. Hereuèr 2014
Planvoludi/des amics e amigues,
Coma dejà sabetz, Unitat d’Aran a encetat ua naua linha de comunicacion damb era nòsta militància a trauès d’aguestes cartes que recebetz periodicament, e qu’auem nomentat: “T’explicam”. En aguesta ocasion voleria demanar era vòsta atencion sus dus ahèrs importants qu’auem viscut aguesti dies en Aran:
En prumèr lòc voi demanar-vos que seguisquetz damb atencion era campanha que jos eth nòm de “Èm Aran! Ne Vegueria. Ne Comarca” Unitat d’Aran a iniciat enes darrères setmanes. Ua campanha que vò méter en clar era situacion juridica deth nòste país respècte ath marc actuau aprovat peth Parlament de Catalonha. Tot e que dejà vos auem hèt arribar quauqui argumentaris, vos descriui brèument era situacion e eth perqué dera nòsta campanha.
Com sabetz, e tot e es protèstes d’Unitat d’Aran, en an 1987 s’apliquèc ara Val d’Aran era Lei d’Organizacion Comarcau de Catalunya, ua Lei que non respectaue era singularitat aranesa. En an 1990, damb era naua Lei d’Aran, non se disposèc de cap article qu’anullèsse era consideracion de “comarca” tath nòste país. Tot e ath contrari, en an 2003 un nau decrèt de Generalitat ratifiquèc aquera consideracion.
Passadi es ans, eth desplegament dera Lei de Vegueries comportèc ua dura batalha damb eth govèrn deth president Montilla tà arténher era exclusion d’Aran deth mapa Vegueriau. Ua exclusion que s’artenhèe gràcies ar acòrd entre eth President Montilla e jo madeish, alavetz Sindic d’Aran.
Aué era naua Lei de Govèrns Locaus de Catalonha, ara en tràmit parlamentari, mos torne a situar ena consideracion de comarca e en mapa vegueriau, pr’amor qu’a suprimit es disposicions dera Lei de Vegueries que mo n’i mantenguien excludits. E ei donc per aguest motiu qu’auem encetat aguesta campanha. Per que, de qué mos servís debàter, com pretén CDA, sus er encaish d’Aran ena improbable independéncia de Catalunya, s’èm incapables de deféner era nòsta singularitat establida en article 11 der Estaut?
En aguest sens, auem presentat, a trauès deth PSC, ua interpellacion en Parlament, e ara que seguirà ua mocion, tà definir aguest encaish d’Aran. Un ecaish que volem sigue votat per tot eth Parlament a on toti es grops politics catalans se posicionen, e qu’a de perméter a Aran èster considerat com “Ens singular e autonòm”.
En dusau lòc voleria manifestar-vos era nòsta preocupacion per coma eth govèrn dera Generalitat, damb era complicitat eth govèrn deth Conselh Generau d’Aran ei tractant era conversion der Institut d’Estudis Aranesi en acadèmia. Eth mau tracte rebut pes seccions d’istòria e de juridica der Institut, qu’aué queden desmantelades e sense cap consideracion. Era manca d’acòrd tara futura academia damb eth CongréèPermanent dera Lengua Occitana, unic estament reconeishut pes regions franceses. E era triga “a dit” d’ua part des naui academics, en tot contradíder er article 3 dera Lei der occitan, aranés en Aran der an 2010, mos semble un autentic despropòsit. Lamentam era complicitat deth Conselh Generau, incapable de reaccionar deuant d’aguesta maniòbra de desmantelament deth capital culturau deth país, atau com era insolvéncia deth Sindic en non defensar es interèssi deth país en un ahèr capdau coma eth dera nòsta lengua pròpria, en qu’eth Conselh Generau non a auut cap tipe de capacitat de decision.
Demori ara tua disposicion tà quinsevolh aclariment o consulta sus aguesti ahèrs, en tot demanar-te que mos ajudes a difóner tota aguesta informacion, en tot collaborar en hèr a créisher era consciéncia collectiva sus eth nòste futur.


text:
Vocala dobèrta centrala non arredondida
La vocala dobèrta centrala non arredondida es una vocala emplegada per mantunas lengas parladas. L'alfabet fonetic internacionau a pas de letra oficiala per escriure aqueste sòn. Se representa generalament par "a" qu'es lo simbòu de la vocala dobèrta anteriora non arredondida. Pasmens, s'iè a de besonh de diferenciar la vocala dobèrta anteriora non arredondida de la vocala dobèrta centrala non arredondida, aquesta darrièra pòt èsser escricha ä. Son equivalent X-SAMPA es a_- o ben a_" o ben A_" o ben 6_o (los quatres son possibles).
Caracteristicas[modificar | modificar la font]
- Son degràs d'apertura es dobèrta, valent a dire que la lenga es plaçada tan luònh dau paladar coma possible
- Son ponch d'articulacion es cantrala, valent a dire que la lenga es au mitan de la boca, a miègcamin entre una vocala anteriora e una vocala posteriora
- Son caractèr de redondetat es arredondit, çò que significa que las labras son pas arredondidas
En Occitan[modificar | modificar la font]
En occitan existís dins totes los dialèctes. Es representada per una "a". Pasmens, la a finala atòna se pronóncia [ɔ] (mas tanplan [ə], [a], [u], o se pronóncia pas). En auvernhat e lemosin la a atòna non finala se pronóncia [ɒ] (levat "as" finala o avant una vocala). Dins mantuns dialèctes "au" atòna fa [ɔw]. La [a] se pòt escriure d'autres biais dins cèrts dialèctes dins un drigrama.
Segon los dialèctes, se fa siá [a] (anteriora) siá [ä] (centrala).
Dins las autras lengas[modificar | modificar la font]
Exemple:


text:
E LA LENGA TORNÈT VIURE ! (EN BRETANHA) (2)
Lo galò es una de las doás lengas parladas dins Bretanha amb lo breton. Maugrat que fòrça gent encara pensa que es solament un dialècte del francés, es estada reconeguda coma lenga de Bretanha amb lo breton dempuèi l’an 2004. La fondacion de l’associacion Amics del Galò en 1976, puèi Bartaèyn Galeizz e Maèzoe a balhat nòva vida a una lenga millenària encara ara parlada per una minoritat de la populacion bretona.
Lo galò, tanben apelat lenga britoromanica, es parlat dins la Nauta Bretanha, dins lo territòri que i a l’èst d’ont se parla lo breton. Es una lenga pròche del normand e amb fòrça influéncias celticas mas tanben bretonas. Maugrat que pauc estudiada, a un vocabulari basicament latin e foguèt parlada ancianament dins un territòri encara mai grand pr’amor que lo galò èra parlada en Bretanha mas tanben en Normandia, Lo Mans e Maine.
La reconeissença de la sieuna originalitat lingüistica en Bretanha e aprés coma lenga regionala francesa en 2008 – es la soleta lenga d’oïl qu’a aquela reconeissença – a arrestat pas la lenga d’aver mens de 1000 alumnes que l’estúdian uèi lo jorn. Lo nombre de parlaires encara es en discussion pr’amor que qualques filològs dison que solament a prèp de 30.000 parlaires – çò es un pauc mai d’un 1% de la populacion de Bretanha – e d’autres estudis mai actuals confirman que seriá parlat per prèp de 200.000 personas e comprés per 400.000. Aquò situariá lo nombre de parlaires del galò en prèp del 5% de la populacion – d’aperaquí coma lo breton – e balhariá una vision un pauc optimista sus la sieuna situacion lingüistica.
Per ansin, donadas de l’an 1999 parlan de mens d’un 1% de la populacion de Nauta Bretanha coma parlaire de galò. Totun, lo sieu ensenhament en desparièrs centres educatius – entre aqueles l’Universitat de Resnn (Rennes en galò) – auriá ajudat espandir la sieuna practica e uèi lo jorn lo nombre de parlaires auriá arribat ja a un 5% de la populacion de Bretanha. Maugrat aquò encara es classada coma una lenga en vertadièr dangièr d’extincion real.
Estrangièrs segon los quites bretons
Los parlaires de galò son estats classats per los parlaires de breton dempuèi fa sègles coma d’estrangièrs. Pr’aquò la paraula galò, que ven de gall, que en breton vòl dire francés o estrangièr. Un tèrme utilizat ja abans de l’annexion del Ducat de Bretanha a l’estat francés en 1532.
Divèrses problèmas an encara d’èsser discutits e solucionats per la pròpria comunautat parlaire de galò. Entre aqueles qu’a tres dialèctes – nòrd, centre e sud – plan fòrts amb fòrça diferéncias de prononciacion e fins a cinc grafias o manièras desparièras d’escriure la pròpria lenga – entre elas ELG, Aneit, Vantyé, MOGA e ABCD -, un fach qu’ajuda pas la consolidacion e espandiment de la lenga entre los quites parlaires.
Pendent lo sègle XXen lo nombre de parlaires de galò patiguèt una disminucion radicala après los ans 1950. Aital, ja i aguèt una associacion per la promocion del galò entre 1939 e 1944 – los Companhs de Merlin – qu’aviá una revista de difusion de la lenga e culturas galò bretonas “Galerne” mas que finiguèt un còp finida la guèrra mondiala.
Puèi , l’associacionisme lingüistic del galò desapareguèt fins l’an 1976 amb Los Amics del Parlar Galò e Aneit en 1984. Aquelas associacions an trabalhat dempuèi alara en tot amassar lo vocabulari dels desparièrs dialèctes del galò, sustot a nivèl local. Aquò auriá coma tòca la creacion d’una basa de donadas scientifica per crear un diccionari de la lenga galò. De mai, an organizat dempuèi alavetz activitats pels mainatges per contunhar la pauca transmission lingüistica familiara.
Uèi lo jorn la preséncia de galò comença d’èsser significativa. I a plusors bandas dessenhadas (Tintin, Asterix) en aquela lenga, mai d’una revista en papièr o numerica e doás ràdios localas an la programacion majoritàriament o totalament en lenga galò – Plum’FM e Radio Bro Gweneed -. Mas las emission televisivas demoran encara pro minoritàrias. Lo primièr programa foguèt vist en l’an 2007 en la cadena de televisions localas Armor TV ( barrada dempuèi 2016 ). Uèi solament se pòdon veire qualques espacis en la television locala de Resnn amb una cronica setmanala dempuèi l’an 2008.
L’istòria estonanta d’una lenga
Es pauc conegut que las desparièras lengas celticas gallas foguèron parladas fòrça temps après la conquista romana. Après mai de 700 ans, los cèltas que demoravan en Armorica contunhèron de parlar dialèctes locals del gallés fins lo sègle VIen. En aquela epòca la Granda Bretanha patissiá las atacas d’angles e saxons e fòrça bretons fugiguèron a Bretanha e d’autres luòcs. Quand i arribèron trobèron que en Bretanha i aviá un pòble que parlava tanben una lenga cèlta e qu’aviá la meteissa cultura.
Per ansin i aguèt una integracion lingüistica mai aisida. Dins las doás grandas vilas, totun, se parlava latin e quora Resnn e Nannt (Rennes e Nantas) tombèron jos la conquista dels francs solament lo país contunhèt de parlar aquela lenga. Pauc cha pauc lo breton declinèt al sieu airal lingüistic posterior e dins la partida èst de Bretanha al sègle Xen ja se parlava lo galò.
Aquela lenga de Bretanha foguèt la lenga utilizada dins la cort ducala après la mòrt del darrièr duc parlaire de breton al sègle XIen e fins l’annexion francesa al sègle XVIen. Après, e maugrat l’esfòrç de l’administracion de París per impausar lo francés foguèt una lenga parlada sens de problèmas per los sieus abitants trò ben dintrat lo sègle XXen. Après la fin de la Segonda Guèrra Mondiala lo sieu declin foguèt lèu fins arribar a la fin de sègle a una situacion critica.
Maugrat tot aquò, los esfòrces de desparièrs organismes (Academia de Galò, Bertaèyn Galeizz e d’autres) an pogut tornar far viure una lenga tradicionala de Bretanha maugrat èsser encara minoritària. Coma d’autras lengas dins l’estat francés – un dels mai divèrses d’Euròpa tota – benlèu poiriá aver una mai granda preséncia dins los mejans de comunicacion se i aguèsson pas tantes enebicions legislativas estatalas.
Lo galò es, uèi lo jorn, amb lo breton, l’occitan, l’alsacian, lo normand, lo corse e d’autras, una lenga que luta per subreviure maugrat la pression de la lenga francesa. La signatura de la Carta dels Dreches Lingüistics – l’Estat Francés es l’unic estat europèu qu’o a pas fach encara – ajudariá e plan lo sieu futur. Aital lo galò poiriá aver una vida vidanta mens inquieta e l’umanitat seriá un pauc mai justa lingüisticament.
Christian Andreu*
*Dempuèi uèi trobarètz una pichona biografia dels redactors de Sapiéncia en la seccion Qui sèm.


text:
Andrei Korotaiev
Andrei Korotaiev (AHдpeй BиTaлbeBич KopoTaeB, nascut en 1961) es un antropològ, economista, istorian, e sociològ, amb d'importantas contribucions a la teoria del sistèma mondial e modèls matematics de macrodinamicas socialas e economicas.
Somari
- 1 Educacion e carrièra
- 2 Principalas contribucions
- 3 Nòtas e referéncias
Educacion e carrièra[modificar | modificar la font]
Nascut a Moscòu, Andrei Korotaiev assistiguèt l'Universitat Estatala de Moscòu, ont recebèt lo gra de BA en 1984 e de MA en 1989. Obtenguèt lo sieu Doctorat en 1993 per l'Universitat de Manchester, e en 1998 lo gra de Doctor en Sciéncias de l'Acadèmia de las Sciéncias de Russia.
Dempuèi l'an 2000 es professor e director del Centre d'Antropologia de l'Orient a l'Universitat Estatala Russa d'Umanitats, Moscòu, e investigador a l'Institut Oriental[1] e l'Institut d'Estudis Africans de l'Acadèmia de las Sciéncias de Russia. En 2003-2004, foguèt membre visitant a l'Institut d'Estudis Avançats de Princeton.
Es coeditor de la revista Sociala Evolution and History e de la colleccion History and Mathematics. Amassa amb Askar Akayev e George Malinetsky, coordina lo programa de l'Acadèmia de las Sciéncias de Russia "d'Analisis e Modelado Matemático de la dinamica mondiala".
Korotaiev ganhèt lo prèmi de la Fondacion de Supòrt a la Sciéncia de Russia en 2006 après èsser reconegut coma un dels melhors economistas de l'Acadèmia Russa de las Sciéncias.
Principalas contribucions[modificar | modificar la font]
Las contribucions pus importantas d'Andrei Korotaiev apertenon a quatre domenis:
[modificar | modificar la font]
En lo camp de la cliodinamica prepausèt una de las explicacions mai convincentes per l'Argument del jutjament final de Heinz von Foerster. En collaboracion amb las siás collègas Artemi Malkov e Daria Khaltourina demostrèt que, fins al decenni de 1970, lo creissement hiperbólico de la populacion mondiala foguèt acompanhat per un creissement hiperbólico de segond gra del PIB mondial, tre çò cual desvolopèt una seria de modèls matematics que descrivon tant aqueste fenomèn coma la Teoria del Sistèma Mondial. La correlacion entre lo creissement hiperbólico de la populacion mondiala e lo creissement hiperbólico de segond gra del PIB mondial, observats fins al decenni de 1970, correspond a una realimentación positiva pas lineal de segond òrdre entre lo creissement demografic e lo desvolopament tecnologic que se pòt explicar segon la sequéncia:
Creissement tecnologic → Increment de la capacitat de carga de la planeta → Creissement demografic → Mai de gents → Mai d'inventors potencials → Acceleracion del creissement tecnologic → Acceleracion de l'increment de la capacitat de carga de la planeta → Creissement demografic pus rapid → Acceleracion de l'aumentacion del nombre d'inventors potencial → Creissement tecnologic pus rapid → Aumentacion de la capacitat de la Tèrra per suportar de gents... E aital successivament. Per d'autra part, la siá investigacion a mostrat que dempuèi 1970 lo Sistèma-Mond jamai mai se desvolopa hiperbólicamente, lo sieu desvolopament divergís de mai en mai del "regim de hinflado" e se desplaça actualament "dempuèi la singularitat", mai que "cap a la singularitat".
Ajatz en compte tanben la siá recenta investigacion suls cicles de Kondratieff en la dinamica mondiala.[2]
La teoria del sistèma mondial[modificar | modificar la font]
Sistèma-mond Andrei Korotaiev Al bòrd de de autres autors van quitament mai luènh que Gunder Frank e plaçan lo principi de la formacion del sistèma-mond en lo milenio desen a.C., En o connectant amb lo començament de la revolucion neolítica en Orient Mejan. Lo centre d'aqueste sistèma-mond èra al dedins d'Asia, concrètament dins China. Un dels concèptes centrals dels estudis de Korotaiev es la "tèsi de la realimentación positiva".
Estudis culturals[modificar | modificar la font]
En aqueste camp Andrei Korotaiev foguèt tanben un dels pionièrs (amassa amb los sieus collègas) de l'estudi de la correlación entre la distribucion espaciala dels motius mitológicos e los mercadors genetics.[3]
L'evolucion dels sistèmas sociopolitics de Iemèn. Originas de l'Islam[modificar | modificar la font]
Korotaiev a fach una contribucion especiala en aqueste domeni mejançant la deteccion de las principalas tendéncias dins l'evolucion de Iemèn. En mai d'aquò, Korotaiev a fach una importanta contribucion a l'estudi de las originas de l'Islam.[4]
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ ИлbиH И. B. , Maзyp И. И., ЧyMakoB A. H. (Peд.). ГлoбaлиcTиka. ЭHциkлoпeдичeckий cпpaBoчHиk. M.: Aлbфa-M, 2012. C. 106.
- ↑ Korotayev, Andrey V., & Tsirel, Sergey V.(2010). A Spectral Analysis of World GDP Dynamics: Kondratieff Waves, Kuznets Swings, Juglar and Kitchin Cycles in Global Economic Development, and the 2008–2009 Economic Crisis. Structure and Dynamics. Vol.4. #1. P.3-57.
- ↑ Myths and Genes. A Deep Historical Reconstruction. Moscow: Librokom/URSS, 2011; Which genes and myths did the different waves of the peopling of Americas bring to the New World?[1].
- ↑ Origins of Islam: Political-Anthropological and Environmental Context. Acta Orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae. 53/3–4 (1999): 243–276
Publicacions[modificar | modificar la font]
Korotaiev a escrich mai de 20 libres e 150 articles ligats a las siás investigacions, a on destacan los libres:
- Ancient Yemen (Oxford University Press, 1995)
- World Religions and Social Evolution of the Old World Oikumene Civilizations: A Cross-cultural Perspective (Edwin Mellen Press, 2004)
- Introduction to Social Macrodynamics (KomKniga, 2006, amb Artemy Malkov e Daria Khaltourina).
Entre los sieus articles academics mai importants destacan:
- "Origins of Islam" en 1999 Acta Orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae (amb Vladimir Klimenko e Dmitry Proussakov)
- (fr) "Variabilité des relations sociales chez les primates humains et non humains: à la recherche d'un paradigme general" en 2000 Primatologie (amb Marina Butovskaya e Alexander Kazankov).
- "Regions Based on Social Structure: A Reconsideration" en lo 2000 Current Anthropology (amb Alexander Kazankov)
- A Compact Macromodel of World System Evolution en lo 2005 Journal of World Systems Research.
- The World System Urbanization Dynamics: A quantitative analysis en History & Mathematics: Historical Dynamics and Development of Complex Societies (KomKniga, 2006)
- A Spectral Analysis of World GDP Dynamics: Kondratieff Waves, Kuznets Swings, Juglar and Kitchin Cycles in Global Economic Development, and the 2008–2009 Economic Crisis. Structure and Dynamics. Vol.4. #1. P.3-57.


text:
La Chambra d'òc, qu'ei-la aquò?
La Chambra d'òc es una Associacion qu'abarona personas que trabalhon lhi produchs de la tèrra, que fan lhi artisans, que vivon de torisme, que son actius per la renaissença linguística e culturala de las Valadas occitanas d'Itàlia.
Ente trabalha la Chambra?
La Chambra d'òc trabalha dins tot lo territòri occitan en Itàlia e sobretot dins las Valadas occitanas: Val d'Ols, Val Cluson, Val Germanasca, Val Pelis, Val Pò, Val Varacha, Val Maira, Val Grana, Val d'Estura, Val Ges, Val Vermenanha, Bueves, Poranh, La Clusa, Val d'Èler e Auta Corsalha.
Abo lo passatge de la Lei 482-99 "Nòrmas en matèria de tutèla de las minoranças linguísticas estòricas", la gròssa part de las comunas d'aquestas Valadas a deliberaa l'apartenença a la minorança linguística occitana, e las Províncias de Turin, de Coni, de Impèria e de Cosença an aceptaas las deliberas e definit lo territòri de tutèla.
Qui la lhi a dins la Chambra d'òc?
Dins la Chambra d'òc la lhi a d'artisans, de coltivators, de comerciants, d'aubergistas, de associacions culturalas, de grops musicals, e de personas que an de diferentas competenças.
Objectiu general
Elaborar e realizar projècts transversals as Valadas, abo na vision d'ensem del territòri per jónher la necessitat de riapropriacion linguística-culturala, l'internacionalitat del pòple occitan e la renaissença econòmica.
Coma trabalha la Chambra d'òc?
La Chambra d'òc trabalha per sectors e per projècts en collaboracion abo las personas disponiblas de las Valadas e abo las institucions: Comunas, Comunitats de Montanha, ATL, Parcs, Províncias e Regions.
Quals son lhi sectors mai actius dins la Chambra d'òc?
Aüra lhi a tres sectors foncionants:
1) sector linguístic-cultural que s'ocupa de:
a) formar d'ensenhaires
b) donar la consulença e la supervision per l'elaboracion e l'execucion de projècts de l'escòla
c) formar d'operators culturals del territòri
d) realizar d'experimentacions linguísticas, pedagògicas e culturalas sal territòri abo l'activacion de cors sus encharja de la Region Piemont - Assessorat a la Cultura
e) elaborar de materials didàctics
f) activar un Servici de la lenga, guichet linguístic per donar de servicis de consulença linguística a organismes públics e privats
g) realizar una editoria bilengas
2. sector internacional: es emportant lo trabalh que la Chambra d'òc fai ent'aqueste sector abo la partecipacion a diferentas manifestacions transfrontalieras coma "l'Estivada" de Rodés, la "Festa d'òc" e la "Feria" de Besièrs, e de Congrès internacionals.
Las Valadas occitanas son un pònt natural vèrs l'Euròpa, la chal masque valorizar aquesta lor richessa.
3. sector productiu:aqueste sector trabalha per la valorizacion del produch enogastronòmic e artisanal. S'es començat a distribuïr lhi produchs abo lo marqui "Chambra d'òc" dins diferentas botieas.
La linha "Ben minjat, ben begut, lhi sabors de las Valadas occitanas" vòl valorizar lo produch típic, lhi productors, lhi negòcis que lo vendon, lhi restaurants que lo semonon, sus una linha coerenta per crear un'image fòrta d'aqueste territòri.
Fin finala, la Chambra d'òc vòl abaronar lhi productors de totas las Valadas caracterizats da la qualitat di lors produchs e dal liam abo lo territòri, d'associacions, de grops de música e totas las personas que trabalhon per la renaissença.


text:
Acinonyx jubatus
Acinonyx jubatus
(Schreber, 1775)
Reparticion geografica
/ preséncia istorica
/ preséncia febla
/ preséncia mejana
/ preséncia elevada
Estatut CITES
Annèxe I , Rev. del 01/07/1975
244px
VU A2acd; C1 : Vulnerable
Lo Guepard (Acinonyx jubatus) es un membre atipic de la familha dels felins, que caça gràcias a sa vista plan aguda e sa granda velocitat. Es un dels animals terrèstres mai rapids: pòt arribar fins a 110 km/h sus de cortas distàncias.
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
- Referéncia ITIS : Acinonyx jubatus (Schreber, 1775) (fr) (+ version anglesa (en))
- Referéncia Animal Diversity Web : Acinonyx jubatus (en)
- Referéncia NCBI : Acinonyx jubatus (en)
- Referéncia UICN : espècia Acinonyx jubatus (Schreber, 1775) (en)
- Referéncia CITES : espècia Acinonyx jubatus (Schreber,1775) (+ répartition) (sul site de l’UNEP-WCMC) (fr+en)
- Referéncia Fonses documentari ARKive : Acinonyx jubatus (en)
- Fòtos


text:
Un monde nòu dubèrt a ieu e una vita nòva. Participèro als filmes Malaterra en 2003, Mistral en 2004. Pi i aguèt a ceremònia dar Prèmi Vouland en Avinhon 2005 e un enregistrament sus O Morinhet dar temps qu'entrevistavo un rainhard coma tu, Rigobèrt, per a mieu tèsi. Aquò, foguèt l'ocasion de charrar per e primiers còups. Joan-Peire me prepausères alora de presentar l'emission "Vaquí". Ieu que t'agachavo de temps en quora pichin davansh a television a cercar de capir aquela lenga familiala que se parlava fòra d'a mieu maison a ra television. O soret lueg de dignitat e d'accessibilitat publica per a lenga nòstra. Un lueg existent donca, darrier l'ecran. Era coma una pòrta entredubèrta sus un monde, un pantais inaccessible e obliat, aüra a portaia de man.
A l'epòca —se menchonhèron quarques niçards e mai d'occitanistas fòra de nòstra region— èro ja tan membre dar Felibritge que de l'IEO. Un astre d'incarnar a sintèsi a l'antena me disies. E, a mai de militar dins un moron d'estructuras occitanas, fasio a mieu tèsi coma o mieu predecessor Silvan. Mas non es per aquò, nimai perqué èram un pauc totes dos de joves dar meme vilatge que m'engatgères. M'agradava de barronar per Gavotina per collectar a lenga, o mieu camin de paraula (me disies "o gavòt per tu es coma una religion"). Per me "rempaïsar" ar breç d'a lenga naturala en enregistrar e voses dals gents. E tu fasies parier en mai grand, e a mai dar son, damb l'image! Cal dire qu'èro un pauc embestiat, m'èro traçat en la tèsta un autre avenir universitari e èro ja tornat exprès a Niça. E tu, me sonaves coma una sirena dins una mar d'incertesas, per me recampar dar costat dau Pargue Chanòt a Marselha (o sèti de France3 Provence-Alpes). Mas una tala oportunitat d'experiéncia non se refusa. Ren que per saber çò qu'es de viure dins la chorma d'a soreta emission en occitan aicí "Vaqui".
Dar centre de Biòt a ra piaça Garibaldi de Niça, en passar per Cairàs damb Estefan Simiand, Castelana damb Jan-Luc Domenge fint a Ilònsa via o còl d'a Sina damb a famelha Colletta, o pas de Turini per anar en Cabanas vièlhas parlar damb Miquèr Pallanca, Rocabruna, Artinhòsc damb Daumàs, Marselha damb Bernat Giely, Fòs damb Magali Gillet, Castèu Reinard damb Frederic Vouland, Valabrègue damb Daniela Julien, Nòvas damb Magali Nouveau, a ra Fònt de Vau Clusa damb mon cosin e ne'n passo. N'avèm un pauc fach de camin ensèm. E de ligams. Per telefòn, per mail a recéber e tieus "Preconductors", a trabalhar sus a region ont anariam rescontrar nòstre conviat. Me fasio piaser en passar dar gavòt ar provençal o niçard en pilhar l'accent de cada endrech. Un pauc coma tu fin finala.
Eres compietament d'aquels endreches. Tu que parlaves dals "durgans" de Suspèr perqué ères un morinhenc ar Morinhet. Que parlaves de ton paire e dals morinhencs que faguèron "lor santmiquer" de fach percaçats per a grana istòria fint a Coni (cf. o sieu film "A guerra denembraia"). Tu que volies far conóisher a nòstra pichina istòria, dar monde d'Occitània e non dals politics que son jamai ar primier reng. Ta tanta, l'ospitalitat ar Morinhet. Aicí per o costat de Gavotina e de Niça. E mai per Provença qu'i as ta famelha mairala, a jovença marcaia per aquel endrech industrial, per Camarga, a Mar de Berra, e pi ta famelha, a tieu vita, perqué ères un provençal ailí. L'ospitalitat torna mai, breçaia per o camin de ferre e Ròse. Eres un pauc ar tieu da pertot.
Sabies nadar entre es aigas, de l'adjonch de Niça a l'obrier. Sensa cessar de trevar o país, de caminhar e de presentar a paraula dals gents. Sus a brua, que demoraves en Lengadòc que parla provençal. Navegar entre cada un per totjorn far passar o messatge d'a lenga nòstra.
Eres o "capitani Bonheta" a quasi cada past coma disia Ugo. Quora ères decidit, me parlaves en manjar o en caminhar d'a tieu vita, entre Lucha Occitana, institutor, amic de pastora valdesa o de revolucionari o ancara de tal cònsol o pastre dar país nòstre.
Parlar dar país e far parlar dar país, o monde viu e non e peiras per far bèl sus a carta postala. Çò qu'es darrier a carta. Un monde discrèt, mas ges secret coma auries dich. E legendas coma a "Legenda dei Mèas", Agricòl Perdiguier, Frederic Mistral, Archilòque, e fondators de "L'Occitane en Provença" a Manòsca, de l'Ecomusèu d'a Rodola ar Poget Rostanh (valaia de Var) o d'autres qu'es impossibles de les citar totes. Sentèro parlar de Miquela Bramariá, Teiric Offre, Andrieu Abbe, trabalhèro damb Eliana Tortet, eça., vesio Frederic Soulié.
Eres sovent a cercar "l'antica bonomia" ont polia èsser. Dar simbolisme das carretas ramaias per a Sant Alòi, d'a Bovina damb o bòu entre Montpelhier e Arle fint as tripètas de Barjòus en passar per a procession das "Fiòlas de Bolbon" e e sautes en la guièisa (glèisa) que jamai mancaves. N'avèm parlat de frairessa, de cercar o camin. De simbolica dals 7 fondators dar Felibritge coma de Baroncelli damb a "Nacion gardiana" en Camarga. A cercar de qu'es o país, coma dins lo tieu documentari "Made in Païs ".
Ta frema e Ugo. De provèrbis que sementiaves (semenaves) en la sieu tèsta per que parle benlèu a lenga nòstra mai tardi. T'agradava tan aquel "Roge de sera, bèl temps espèra" dich en lo recampant d'un entrainament de rugbi. Roge e aur, garibaldin, anarquista.
Avies e tieu causias. De còups non èram d'acòrdi. Mas passaves da pertot. De contactes de pertot. D'ancians de Lucha Occitana, das associacions culturalas, dals companhons obriers e totes aquels que bolegavan per a lenga nòstra. Tan d'istòrias e d'anecdòtas que me demòran en tèsta e que me calrà tanben escriure un jorn, quora trobarai o temps. Un trabalh que posquères ren acabar.
Jamai capiguèro coma se faguèt qu'ères afogat que tre o lançament d'a seria "Plus belle la vie", que degun i avia l'accent. Levat per o jove avocat magrabin dar començament d'a seria e a caucion "locala" o patron dar bar, "l'enfant" Còrdas (que sap parlar occitan).
Me disies que ràdio Nissa pantai seria benlèu una farfantèla. Me pausavo pien de questions. Me demandavo perqué non i èra d'accent ar "i" de "Vaqui" (es accents t'importavan gaire d'alhors), fint a perqué non se mutualisaria e diferentas emissions en occitan de France 3 (a l'epòca "Punt de Vista" èra l'emission en occitan en Aquitània, "Viure al País" en MP e LR e "Vaqui" en PACA). Despí, "Punt de Vista" fusionèt damb "VAP" que se capta de Beucaire fins a…Bordèu. E nosautres, demoràvam sempre de caire de Tarascon a Mentan, en gosta sorets.
Descubrèro ar tieu costat a complexitat dar monde dals mèdias. Representants dals sindicats, caps d'antena de passatge… Malgrat un "Quasèrn das cargas" quiar (clar) a France 3 a "piaça per a lenga locala" èra pròpi sovent respectat damb dificultat. E pi l'emission "Vaqui" que passava sovent après tot o monde, quitament après "Roland Gratòs" coma disies. Qu'o tennís èra mai prioritari que nosautres. Pensatz un pauc, 26 minutas d'occitan per setmana mentre que dar diluns ar diménegue tot o demai es en francés. Quina espessor de manòbra e quina visibilitat per a lenga d'òc en nòstra societat (un jorn, una me diguèt quitament "a! aquela emission, cresio qu'èra dins una lenga inventaia" es dire o trabalh que demòra sempre de far). Coma totjorn, coma o rèsta. E pi quora i èra da besonh de far d'economias, èram ren e darriers, costàvam tròp. Un d'a tecnoburelocracia me faguèt convocar un jorn per me dire que me calia pilhar un lotjament personal a Marselha en piaça de costar l'ostalaria e una veitura afitaia a ra caena (perqué demoravo a Niça). Coma s'avio e meians.
E un monde d'aparéncia tanben que cada un se ditz "de tu" sensa jamai s'èstre rescontrat avansh. Descubrèro de personas complèxas, sovent de celibataris o divorciats, mas totun de monde dintre qu'arribavan de trobar un equilibri. Te cuntèro jamai e mieu nueches de solitud dins les ostalarias de Gavotina o de Provença, a me demandar çò que seria o mieu avenir. Coma a Castelana o a Brinhòlas dins un òste coma tan d'autres, a me pausar tan de questions. Per un presentator coma ieu, un contrasta increïble entre una visibilitat, un prestigi quitament (manjar cada jorn ar restaurant, rotlar cada còup damb una veitura de locacion dar darrier modèl Citroën, aver un contact facil damb e filhas…), una reconoishéncia sociala d'un costat (de monde que vos reconoishon per carriera ancara mai de 10 ans après aver presentat l'emission…), mas una pauretat economica de l'autra a trabalhar ar maximum 4 jorns per mes. Impossible de viure sensa èsser intermitent de l'espectacle a costat (estatut ja pron dificil). Çò que non èra o mieu cas.
M'excusaràs ancara un còup de non aver vorgut pilhar o ròtle de dalfin, qu'avies pensat un temps per ieu. Remarca, o camin se faguèt ren nimanco devèrs l'universitat de Niça coma l'avio pensat. Jamai ren es estagut traçat. Pilhèro un autre camin, devèrs un autre orient.
Se tornèrem veire a Cavalhon, e mai per o film Garibaldi en 2007, a Mentan damb o regretat Joan Ansaldi en 2010 (el tanben partit tròp d'ora). Sovent a far de clinhes d'uèlhs a d'amics, coma per saluar o vendargòl pilhaire de son. Avies començat de parlar dals tieu pensaias, recòrdis sus o tieu blòg . Avies e projèctes per o Cep d'Òc una contunhitat d'a tieu passion, damb a tieu caena . A venir per o "Festivous" en Ilònsa. Per ieu, èra parier l'ocasion de parlar de fruchas de mas recercas: Garibaldi e pi a tèsi que venio de sostenir. E o temps passèt, coma sovent. Occitània es grana, e l'èst occitan tanben. Avèm gardat contacte, mas a vita e a marautia comencèt de te rosigar. Calguèt accelerar de projèctes e caminhar lèu, ganhar de temps fàcia a Tanta Chiquèta. E de projèctes que pensaves d'engimbrar per a tieu novèla vita se son acorchits. Mas as sementiat de granhas.
Per ieu, fas part das tres personas que comptèron dins lo mieu occitanisme d'a nòstra region Provença-Alps-Còsta d'Azur. Vos sètz enanaias tròp d'ora, Jaume Ressaire, Maurís Sgaravizzi e tu. Aquel triptic pien de simbòles es una part d'a mieu jova jovença que se'n va. Tan de quiaus (claus) d'aquela part d'Occitània, de çò que vivèm mas que tan de nòstres conciutadans vèson ren. Non saupères a resulta en Catalonha o 27 de setembre de 2015 damb un resultat marcant un camin per a dignitat das lengas occitana e catalan..., nimai e darriers resultats de rugbi (ieu, sosteno Tolon...).
M'a permés d'aver, ar vòstre contacte totes tres, de causas de transméter als joves. Joves que vego aüra que su professor, coma un anèl d'una caena. E farai passar tot çò que poirai per que de futurs anèls contunhesson de transméter nòstra lenga e nòstra ànima, dins a modernitat e a dignitat d'una lenga oficiala en Val d'Aran e Catalonha. Aquela lenga occitana qu'a un Prèmi Nobel, mai de 1000 ans d'escritura e gràcia a de monde coma tu Joan-Peire, d'oras d'enregistraments d'emissions tvs e mai de films. Una fòrça de vita e non de mòrt. Per o pòble nòstre.
Per un òme de mèdias, ères totun modèst sus de tu. I es o visible e l'invisible coma disies. As totjorn esquivat una entrevista. Alora es sorament o mieu viscut dins aquela aventura umana gràcia a tu e a "Vaqui". Una pensaia a ra tieu famelha e als amics. Amistats.


text:
granit manuel meule moulin chakki
Solutions
Granit Manuel broyeur Pierre Chakki –
granit manuel meule moulin chakki Minières équipements de . broyage manuel pierre meule Gulin Machines. broyeur pierre occasion carriere tertiaire tarif des .
meuleuse de granit manuel moulin à pierre
meuleuse de granit manuel moulin à pierre chakki; Machine à Glaçons . Permaculture Décortiqueuse-Meuleuse Manuel , Le moulin Duplan à meule de granit ,
meule de moulin en granit du sidobre a
granit manuel meule moulin chakki. broyeur a meule en granit. meule de moulin en granit du sidobre . . de minerais dor » broyeur vegetaux jo beau m300 prix » .
meule en Amérique du marché du
granit manuel meule moulin chakki fr.acones.net. Moulin a grain a meule de granite du beryllium granit concasseur a machoires inde granit scie miniers en Afrique .
carriere impacts sur la sante de granit au
granit manuel meule moulin chakki - jywhec.com. Autres utilisations de la pierre au moulin . Concasseur mobile sur . Accueil Moulin à meule de granit pour blé .
Gransfors Ceramique Axe Meule -
granit manuel meule moulin chakki - Minières équipements de . meule pour le marbre Moulin à céréales manuel. pression sinon la goupille se tord et ensuite la .
moulin à pierre de granit - mingbroye.top
Le moulin manuel de Salzbourg MH8 à la meule . Le moulin manuel de Salzbourg MH8 à la meule en pierre de granit naturel Ce moulin manuel - c"est un tel plaisir de .
Moulin à céréales manuel MH8 à la meule
Description Le moulin manuel de Salzbourg MH8 à la meule en pierre de granit naturel. Ce moulin manuel – c’est un tel plaisir de travailler avec!
petit moulin a meule de pierre - metyio.top
Un de mes proches a acheté un moulin manuel à meule de pierre pour . moulin à meule de pierre en granit moulin astrié moulin astrier moulin .
broyeur a meule en granit - getsmill.com
meule de moulin en granit du sidobre a vendre. Gîtes en France dans le Sud-ouest du Tarn au Moulin de Record. . broyeur a rouleaux en granit manuel pour noisettes.


text:
Monés
Monés[1][2] ( Monès en francés) es una comuna gascoa de Comenge en Savés, situada dins lo departament de la Nauta Garona e de la région de Miègjorn-Pirenèus.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada en Savés a 46 km al sud-oèst de Tolosa e 27 km al sud-oèst de Murèth.
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Personas ligadas a la comuna[modificar | modificar la font]
- Mandelfi, artista, autor, compositor e interprèt, evòca Monès, son vilatge natal, dins son album "The Trance Parts".
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Patrici Pojada, Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus, Nouvelles Éditions Loubatières, 2009, ISBN 978-2-86266-573-3
- ↑ Sit Toponimia occitana
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
[mairie.mones@orange.fr]


text:
Capitòli de Tolosa
Lo Capitòli abrita l'ostal de comuna de Tolosa. Sa construccion foguèt decidida pels Capitols en 1190, per i establir lo sèti del poder municipal (vejatz sègle XII). Lo primièr Capitòli se trobava a la carrièra Lafaieta, segurament al nivèl de la Pòsta Centrala.
Lo nom d'aqueste ostal comun fa referéncia a l'antic Capitòli, temple legendari dedicat a Jupitèr, e provesit d'un grand escalièr. Remembra tanben los magistrats que lo faguèron edificar, perque en latin, Capitol se ditz Capitulum.
La façada del Capitolium que coneissèm uèi foguèt bastida en 1750 suls plans de Guillaume Cammas. Las uèch colomnas de la façada simbolizan los uèch primièrs capitols. Aquesta façada aviá per tòca d'amagar l'ensemble eteroclit de bastiments que los magistrats arribavan pas a armonizar.
Dona sus la Plaça del Capitòli e protegís la cort d'Enric IV. Es dins aquesta cort que lo duc de Montmorency, enemic de Richelieu, foguèt decapitat en 1632.
En 1873, Eugène Viollet-le-Duc faguèt construire sul Donjon del Capitòli del sèble XV, una torre de vila tipica del nòrd de França. Joan Calàs foguèt interrogat dins aqueste donjon, que faguèt longtemps ofici d'archius municipals. Los autres bastiments de l'Edat Mejana foguèron rasats. Sols demòran la cort d'Enric IV e lo portal, dessenhat per Nicolas Bachelier.
Uèi, lo Capitòli es mai qu'un ostal de comuna. Es tanben un Opèra e una orquèstra sinfonica.
Dobèrta al public, la Sala dels Illustres permet de contemplar los caps d'òbra dels artistas tolosencs del sègle XIX que Enric Martin.


text:
Sètge de Constantinòble (1453)
Lo sètge de Constantinòble de 1453 designa la presa de Constantinòble per li tropas musulmanis dirigidis per lo sultan Mehmet II. La batalha comencèt lo 6 d'abriu de 1453 e s'acabèt lo 29 de mai de 1453. Aguèt un resclantiment immens: marquèt la fin de l'Empèri Bizantin e la data dau 29 de mai de 1453 es sovent adoptada per definir la fin de l'Edat Mejana.
Per atacar la vila, li Turcs reüniguèron una armada de 80 000 a 100 000 òmes e una flòta de 130 naviris[1]. Dins la vila, lei Bizantins tenián una fòrça de 5 000 soudats ajudats per 2 000 combatents venguts dau rèsta d'Euròpa crestiana e 26 naviris. La vila teniá tanben un sistèma de fortificacions ancian e eficaç : lei turcs avián ja atacats sensa succès la capitala bizantina en 1391-1392, 1394-1402 e 1422. Pasmens, lo declin continú de l'Empèri Bizantin, lo sieu isolament diplomatic e la poissança restaurada de l'Empèri Otoman après li invasions mongòli dau decenni 1400 entraïnèron l'aparicion de condicions favorabli au redreiçament de la poissança turca. Fàcia lu barris de Constantinòble, lu Turcs poguèron isolar la ciutat bizantina gràcias a d'operacions gigantesci coma lo transpòrt terrèstre d'una flòta per blocar lu pòrts bizantins e alinhar una artilhariá modèrna que va tenir un ròtle decisiu per batre li fortificacions bizantini e i permetre l'intrada dei sieunas tropas. La superiotat numerica permetèt alora ai Turcs d'eliminar lu centres de resisténcia. Lo 29 de vèspre, lo sultan Mehmet poguèt intrar dins la vila que va venir la capitala novèla de l'Empèri Otoman. La màger part dei caps bizantins èran mòrts au combat o capturats marcant la disparicion finala de l'Empèri.
Referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Franz Babinger, Mahomet II le Conquérant et son temps : 1432-1481 ; La grande peur du monde au tournant de l'Histoire, Paris, Payot, coll. « Bibliothèque historique », 1954


text:
1249
Aquesta pagina concernís l'an 1249 del calendièr gregorian.
Somari
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Africa[modificar | modificar la font]
Egipte[modificar | modificar la font]
Menaçat per la Setena Crosada, lo poder egipician conoguèt de dificultats importantas dins lo corrent de l'annada. Premier, deguèt faciar l'ataca dei Crosats, desbarcats lo 5 de junh. Chajar ad-Durr, una dei fremas dau sultan, placèt son fiu Turan Chah a la tèsta dei tropas e organizèt la defensa. Pasmens, aquò empachèt pas la pèrda dau pòrt de Damieta qu'aguèt de consequéncias grèvas sus lo prestigi de Turan Chah au sen dei soudats turcs. Gràcias a la venguda deis aigas de Nil, l'avançada enemiga foguèt arrestada fins au mes d'octòbre permetent au sultan de venir en Egipte onte moriguèt de malautiá lo 23 de novembre.
Per pas entraïnar l'afondrament de l'armada que deviá luchar còntra una ataca novèla dei Crosats acomençada lo 20 de novembre, la mòrt dau sultan foguèt esconduda per Chajar ad-Durr fins a la fin de l'annada seguenta (→ 1250). D'efèct, entre Lo Cairo e la mar, lei soudats turcs se turtèron a d'atacas duras dei Francés que capitèron pauc a pauc d'avançar fins a Mansura. Protegits per Nil e de fortificacions importantas, lei defensors resistèron fins a l'annada seguenta.


text:
Bastison 3
Bon, aprèp d’aver bien trainat per saber coma m’i prenèr, l’i vau. Avetz pogut legir dins los posts de davant coma faguèi las chambas que farjan daus espacis de sarrar las chausas en tot portar lo taulet de plan de trabelh. Mas vos dobtetz plan que lo temps que las dalas sagelladas au sòl sian sechas per acculhir lo nivèu de dessur, vau pas demorar entau a ren far. Laidonc, comence mon prumièr reng de dalas per lo bar mai per las pòsts de la dintrada.
Quí, me vesetz a chabar ma gaschada. Lo gros lego que tene deut ‘nar chabar la paret (en tornar barrar juscant’ente se trapa lo malhèt) e coma qu’era lo ser e que demorava pauc de mortier, ne’n use lo mai possible per far as regalha en pejar mos bocin que pausarai l’endeman.
Fau dire doas chausas :
Christian un autre amic de Lutz, me dissèt que lo beton celulari se pejava plan amb la peja pels carrèus. Coma sem pertits a daus trabelhs de grand eschalon, ai 25 kg de peja que faran beucòp tròp per los 3 paures m² que me fau carrelar. Prene donc lo parit que podrai tot maçonar emb quela peja. Veiquí perquélos junt semblan tant gris allèra que la peja esprès per lo beton celulari siria semblada mai blancha, de veire aprèp coma se comportará jós l’enduch.
Segondament, e qu’es per quò que fau quela descripcion, lo ciment au sòl es « mai o mens » de niveu, quò vòu dire que per me segurar de las parets de niveu, ieu coije dejós un mortier densifiat amb de l’arena. Mai espès, ò se rascla a la bona nautor sens sogalar de pertot, e me fai un sòcle per pausar mon prumièr reng bien planièr.
Vos preje de constatar
- lo nivèu pausat sus la paret dau bar, lo plomb pausat a mos pès que fasian mestièr per bastir ‘na parèt seriosament (eh oc-es !
- la talòcha, que me siert subretot per apusar ‘na dala alinhada coma la de davant (per se calar sus son pausicionament de nivèu e a l’aplomb, quitament se fau verifiar)
- Lo malhèt e lo pinhe de crans (blanc, dins lo pòrta-mortièr) que lo dich mortièr se pausa coma per dau carrèus, en daissar mais l’espessor necessària, dau lego vos dise !
sentissèi pas lo besunh de trabucar l’imatge per vos mostar los actors, m’agada mielh passar a la seguda.
lo 16 de novembre :
lo 20 de novembre :
lo 23 de novembre :
Ooof, quò ten drech ! I aura dau trabelhs de finison, vesètz jà los junts sus las chambas e quauques trauchinons tapats au MAP (las traçats de blanc.) Espere que lo reir-grand-pair (qu’era maçon, a Lyon) aura pas tròp vergonha de mon trabelh de gojat.
Queu post fai part de ‘na seria de tornar trapar l’istorique daus eveniments…


text:
Comme il est facile de cesser de fumer le lapiaz acheter
GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat.
GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat.
GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat.
- 🚭 ARRÊTER DE FUMER : 3 Conseils pour les PREMIERS JOURS
- La méthode simple pour en finir avec la cigarette ! Allen Carr Chapitre 1 " Résumé "
- Arrêter de fumer ! Pourquoi ?
- Arrêter de fumer partie 1 : Les premiers jours
- Comment arrêter de fumer sans effort (Humour)
- Stop à la Cigarette : Pour votre Santé Arrêter de Fumer !
- La méthode simple pour en finir avec la cigarette ! Allen Carr Chapitre 1 " Résumé "
- COMMENT ARRETER DE FUMER FACILEMENT ?
Un Vieux Truc pour arrêter de fumer sans manque et sans souffrance
GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat.
Allan carr arrêter de fumer
GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat.
Arrêter de fumer avec la cigarette electronique pour les nuls.
GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat.
GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat.
Comment arrêter de fumer la cigarette ?
GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat.
COMMENT ARRETER DE FUMER FACILEMENT ?
GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat.
Comment arrêter de fumer sans effort (Humour)
GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat.
Renaud - Arrêter La Clope (Clip officiel)
GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat.
La méthode simple pour en finir avec la cigarette ! Allen Carr Chapitre 1 " Résumé "
GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat.
Arrêter de fumer avec la cigarette electronique pour les nuls.
GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat.
Arrêter de fumer avec la cigarette electronique pour les nuls.
GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat.
Comment arrêter de fumer dans les 50 jours avec les meilleures méthodes
GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat.
ARRÊTER DE FUMER ET VAINCRE SES ADDICTIONS (Coup de Gueule )
GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat. GLOSSARI OCCITAN FRANCES. segon lo lengadocian idiomatic parlat et escrich a Montpelhièr (reprenent lo pichon lexic de Pèire Azemà reescrich en occitan normalizat.


text:
Mas i a tanben un autre problèma ; las assisas de la cultura son tengudas sus la basa de la novèla lei NOTREs inventada pels elegits jacobins de l'Estat centralista francés, majoritariament socialista franceses, donc se pausèt tota la matinada la question de saber çò qu'èra lo « dreit cultural » (droit culturel) ; quand lo Sergi Regourd, jacobin de primièra borra, parla d'aiçò explica a la seuna salça qu'es un concepte voide, per simplament non pas ne parlar, e donar una definicion que fauta al cap de totes los intervenents … Mas quora se li explica lo biais jacobin de fabricar lei en emplegar aquel concepte, e farlabicar una lei que l'interpretacion serà sancièrament absenta de la boca de l'especialista en farlabica sovietica per descriure una politica culturala regionala (en matinada), avèm al final un onda de perplexitats dins lo cap dels actors politics. E çaquelà la causa es simplassa, lo poder jacobin, e Sergi Regourd totparier, pensa qu'i a pas de « dreits lingüistics » que valguèssen dins la santa republica jacobina, en França, es denegar lo monopòl lingüistic francés (un acte real de nacionalisme francés qu'agrada a Sergi Regourd, lo nacionalista del Parti de Gauche et ultra-jacobin, al cap de la ...revista culturala del Conselh Regional e donc de sa linha editoriala, que podrèm dire conservatriça) ; lo poder jacobin a la demanda dels Bretons a refusat la semantica « dreits lingüistics », mas a negat aiçò dins una semantica tecnocratica pron fosca e turriferària de « dreit cultural » (droit culturel), mas aiçò l'ultra-jacobin elegit gràcia a EELV e Gérard Onesta, Sergi Regourd li agrada pas que se diguèsse, passa a la colèra que lo pausa l'afar sus la taula. Coma o ai causat de dire, soi estat acusat d'èstre nacionalista de Flandras, mas brica sosten clar de la lei 101 al Quèbec (un dreit lingüistic clar e basicament la debuta clara de l'istòria del dreit lingüistic)... la maissanta fe de Sergi Regourd es clarament. Mas perqué es plaçat aital en dabans pels socialistas del Conselh Regional, question francmaçonica ?
NON REGIONALISTA, donc d'esperit dubèrt. Democracia, perqué es aital que podèm participar, sense demandar un qualificatiu positiu a la democracia. Occitània, perqué es lo meu país e que cal debutar a trabalhar aquí abans de pensar als autres pòbles, e jà aqueste trabalh es una solidaritat ambe los autres pòbles. Bilhet INDEPENDENT e escrit dempuèi Occitània.
dimecres, de desembre 14, 2016
Assisas de la cultura a Tolosa : cultura de l'ignorança
Mas i a tanben un autre problèma ; las assisas de la cultura son tengudas sus la basa de la novèla lei NOTREs inventada pels elegits jacobins de l'Estat centralista francés, majoritariament socialista franceses, donc se pausèt tota la matinada la question de saber çò qu'èra lo « dreit cultural » (droit culturel) ; quand lo Sergi Regourd, jacobin de primièra borra, parla d'aiçò explica a la seuna salça qu'es un concepte voide, per simplament non pas ne parlar, e donar una definicion que fauta al cap de totes los intervenents … Mas quora se li explica lo biais jacobin de fabricar lei en emplegar aquel concepte, e farlabicar una lei que l'interpretacion serà sancièrament absenta de la boca de l'especialista en farlabica sovietica per descriure una politica culturala regionala (en matinada), avèm al final un onda de perplexitats dins lo cap dels actors politics. E çaquelà la causa es simplassa, lo poder jacobin, e Sergi Regourd totparier, pensa qu'i a pas de « dreits lingüistics » que valguèssen dins la santa republica jacobina, en França, es denegar lo monopòl lingüistic francés (un acte real de nacionalisme francés qu'agrada a Sergi Regourd, lo nacionalista del Parti de Gauche et ultra-jacobin, al cap de la ...revista culturala del Conselh Regional e donc de sa linha editoriala, que podrèm dire conservatriça) ; lo poder jacobin a la demanda dels Bretons a refusat la semantica « dreits lingüistics », mas a negat aiçò dins una semantica tecnocratica pron fosca e turriferària de « dreit cultural » (droit culturel), mas aiçò l'ultra-jacobin elegit gràcia a EELV e Gérard Onesta, Sergi Regourd li agrada pas que se diguèsse, passa a la colèra que lo pausa l'afar sus la taula. Coma o ai causat de dire, soi estat acusat d'èstre nacionalista de Flandras, mas brica sosten clar de la lei 101 al Quèbec (un dreit lingüistic clar e basicament la debuta clara de l'istòria del dreit lingüistic)... la maissanta fe de Sergi Regourd es clarament. Mas perqué es plaçat aital en dabans pels socialistas del Conselh Regional, question francmaçonica ?


text:
Ensenhament superior
Creatz (exemple detalhat) la sospagina qu'assegurarà lo seguiment del processús de traduccion en clicant sus Projècte:Traduccion/Ensenhament superior.
Las expressions educacion terciària, educacion superiora e ensenhament superior se referisson al proces, los centres e las institucions d'ensenhament que venon aprèp l'educacion segondària o mejana.
En general, lo requisit d'ingres es d'aver acabat l'educacion segondària, e doncas tan tanben candidats basados dins lo rendimient escolar de la secundaria o unos examens de seleccion. Segon lo país, aqueles examens pòdon èsser faches a nivèl estatal, local o universitari. Dins d'autres sistèmas, pasmens, existís pas cap de mena de seleccion.
Cada còp mai d'institucions d'educacion terciària animan l'ingres de las personas adultas sens que ajan tenut necessàriament éxit dins l'educacion segondària, especialament a las universitats abiertas.
La preparacion que ofrece l'educacion terciaria es de tipe profesional o academica. Se distingue entre estudios de grad (per exemple, Diplomatura e Licenciatura) e postgrau (Màster e Doctorat) segon lo sistema de titulacion profesional e grads academics.
Los bastiments de educacion terciaria son estats tradicionalament las universitats, mas además se consideran otros centres educatius coma instituts, escòlas professionalas o escòlas tecnicas, centres de formacion del professorat, escòlas d'art dramatic, conservatòris, etc.
Autras funcions[modificar | modificar la font]
Una foncion importanta, aparte de l'ensenhament, dins l'educacion terciaria son las activitats d'investigacion (especialament dins las universitats) dins los diferents nivels del conocimient. Atalmismo, autra foncion son las activitats d'extension, dins que se procura la participacion de la poblacion e se le comunican los resultados.


text:
Glyptodon
Lo gliptodont (Glyptodon clavipes, gr. "Dent ranurat") es una espècia extincta de mamifèr cingulat de la familha Glyptodontidae.
Aqueste animal, ligat als actuals armadillos, èra natiu d'America. Lo gliptodont mesurava près de 3 m e pesava près de 1,4 t, en essent equivalenta en forma e tamanho a un Volkswagen Escaravat. Èra erbivòr e, per la siá constitucion, se supausa que foguèt pas fòrça agila. La siá defensa contra los predadors se basava en lo sieu clèsc rigit. Las desparièras espècias se distinguisson pels patrons e tipes de clèsques. Pendent milenis, fòrça d'aquestes clèsques demorèron vuèges al cors de las planicies d'Uruguai, Riu Grand del Sud e d'Argentina, en servint probablament de refugi pels umans primitius de la region.


text:
La Bastia Vielha
La Bastia Vielha[1] (oficialament en francés La Bâtie-Vieille) es una comuna d'Occitània en Daufinat dins lo departament dels Auts Aups.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
La Bastia Vielha es situat a 5 km de La Bastida-Nòva, 8 km de Gap, 11 km de Chorges e a Unitat|21|km {{}} de Tallard.
D'una superficie de 905 a, la municipalitat a situat dins zòna de mièja montanha, en lo sector rural périphérique a l'aglomeracion de Gap. Altituds #que vàrian de 798 m al nivèl de la Luye, en mai de 1152 m. La màger part de las tèrras de la municipalitat se situa dins zòna de scenari, entre 850 e 1 000 m. Los sòls son de qualitat fòrça mièja. La vegetacion es de tipe " montagnard-mediterranèu ". Mai de la mitat de la superficie communale a ocupat per una agricultura tradicionala extensive (polyculture-ramaderia) modèrna. Aperaquí 40 % de la superficie communale a cobèrt per bòsc e bòsques. Aqueles bòsques jòguen un papièr de proteccion contra la érosion, protegisson de vents, donan una qualitat paysagère[2].
La Bastia Vielha Bâtie-Vieille est située à 5 km de La Bâtie-Neuve, 8 km de Gap, 11 km de Chorges et à 21 km de Tallard.
D’une superficie de 905 ha, la commune est située en zone de moyenne montagne, dans le secteur rural périphérique à l'agglomération de Gap. Altitudes qui varient de 798 m au niveau de la Luye, à plus de 1152 m. La majeure partie des terres de la commune se situe en zone de plateau, entre 850 et 1 000 m. Les sols sont de qualité très moyenne. La végétation est de type " montagnard-méditerranéen ". Plus de la moitié de la superficie communale est occupée par une agriculture traditionnelle extensive (polyculture-élevage) moderne. Environ 40 % de la superficie communale est couverte par des bois et forêts. Ces forêts jouent un rôle de protection contre l'érosion, protègent des vents, donnent une qualité paysagère[3].
Istòria[modificar | modificar la font]
{...}
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Toponimia Occitana e Senhalizacion bilingüa. Actas del Congrés d'Aush, 2007, publicat pel CROM, mapa a la pagina 73
- ↑ Comunitat de Municipalitat de la Vallée de l'Avançada
- ↑ Communauté de Commune de la Vallée de l'Avance


text:
Villes et mairies du Comté d'Östergötland
Liste des communes
Linköping
Ville de Linköping, localité de la Suède de 140 000 habitants.
La mairie de Linköping a une adresse e-mail et un site Internet.
Norrköping
Ville de Norrköping, localité de la Suède de 120 000 habitants.
La mairie de Norrköping a une adresse e-mail et un site Internet.
Motala
Ville de Motala, localité de la Suède de 42 000 habitants.
La mairie de Motala a une adresse e-mail et un site Internet.
Mjölby
Ville de Mjölby, localité de la Suède de 25 000 habitants.
La mairie de Mjölby a une adresse e-mail et un site Internet.
Finspång
Ville de Finspång, localité de la Suède de 20 000 habitants.
La mairie de Finspång a une adresse e-mail et un site Internet.
Söderköping
Ville de Söderköping, localité de la Suède de 14 000 habitants.
La mairie de Söderköping a une adresse e-mail et un site Internet.
Åtvidaberg
Ville d'Åtvidaberg, localité de la Suède de 11 000 habitants.
La mairie d'Åtvidaberg a une adresse e-mail et un site Internet.
Kinda
Ville de Kinda, localité de la Suède de 9 900 habitants.
La mairie de Kinda a une adresse e-mail et un site Internet.
Valdemarsvik
Ville de Valdemarsvik, localité de la Suède de 7 900 habitants.
La mairie de Valdemarsvik a une adresse e-mail et un site Internet.
Vadstena
Ville de Vadstena, localité de la Suède de 7 500 habitants.
La mairie de Vadstena a une adresse e-mail et un site Internet.
Ödeshög
Ville d'Ödeshög, localité de la Suède de 5 300 habitants.
La mairie d'Ödeshög a une adresse e-mail et un site Internet.
Boxholm
Ville de Boxholm, localité de la Suède de 5 200 habitants.
La mairie de Boxholm a une adresse e-mail et un site Internet.
Ydre
Ville d'Ydre, localité de la Suède de 3 700 habitants.
La mairie d'Ydre a une adresse e-mail et un site Internet.


text:
1305
Aquesta pagina concernís l'an 1305 del calendièr gregorian.
Somari
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Empèri Bizantin[modificar | modificar la font]
Coma l'annada precedenta, l'emperaire Andronic II Paleòleg (1282-1328) deguèt faciar lei consequéncias de sa decision de dissòuvre la marina militara bizantina per reglar lei problemas financiers de l'Empèri. D'efèct, aviá engatjat de corsaris per remplaçar sei naviris. Ansin, lo capitani Andrea Morisco decidèt de conquistar l'illa de Tenedos. Pasmens, considerèt l'endrech coma son fiu pròpri e lo contraròtle bizantin sus l'illa demorèt teoric fins a son execucion per lo rèi de Chipre en 1308.
En Anatolia, se contunièt la campanha de la Companhiá Catalana. Incapables de resistir, lei Turcs deguèron recular fins ai Monts Taurus onte foguèron durament desfachs en Cilícia dins lo corrent d'aost. Laissèron un butin fòrça important entre lei mans dei venceires. Pasmens, après aquel eveniment, lei relacions — ja marridas — se desgradèron grèvament entre Grècs e Catalans. En particular, leis abitants de Magnèsia capturèron lo butin dei mercenaris de la companhiá. Leis òmes de Roger de Flor preparèron lo sètge de la vila avans d'èsser mandats en Euròpa per luchar còntra lei Bulgars mai ò mens blocats dins la region d'Andrinòple per lo coemperaire Miquèu IX Paleòleg.
Pasmens, l'ostilitat entre soudats bizantins e mercenaris catalans menaçava d'entraïnar una revòuta de l'armada de l'oèst. Ansin, Andronic II foguèt obligat d'arrestar lei tropas de Roger de Flor a Callípolis. Lassats d'aquelei movements, lei Catalans prenguèron lo contraròtle de la fortalesa e demandèron sei pagas. I demorèron fins a 1307 e concluguèron d'alianças ambé lo rèi d'Aragon qu'esperava utilizar aquelei mercenaris per conquistar Constantinòple (→ 1307).
Mond[modificar | modificar la font]
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
Decèsses[modificar | modificar la font]
- Roger de Flor, cap mercenari catalan.


text:
Frain
Frain es una comuna francesa, situada dins lo departament dels Vòges e la region de Lorena.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Jos l'Ancian Regim, Frain fa partida del duché de Bar, en levant del bailliage de La Camina. S'i compti 42 fuòcs cap a 1764[1].
La parròquia de Frain, #que la glèisa n'èra dédiée a sant Martin, èra una annèxa de Serocourt, doyenné de Vittel, diocèse de Toul.
Sous l’Ancien Régime, Frain fait partie du duché de Bar, relevant du bailliage de La Marche. On y compte 42 feux vers 1764[2].
La paroisse de Frain, dont l’église était dédiée à saint Martin, était une annexe de Serocourt, doyenné de Vittel, diocèse de Toul.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Diccionari géographique, istoric e politic dels Gaules e de la França, per Jean-Joseph Expilly
- ↑ Dictionnaire géographique, historique et politique des Gaules et de la France, par Jean-Joseph Expilly


text:
Lo denombrament deus locutors d’ua lenga qu’ei hèra mes complèx que çò qui sembla. Aquera question qu’interèssa las nombrosas lengas minoritàrias que l'arc roman e compta. Aqueras lengas que son estudiadas de faiçon inegau e lo comput deus locutors que’s resumeish a estimacions vagas.
Article en français
Que ns’avisam que los qui formulèn proposicions chifradas deu nombre de locutors de l’occitan an sovent emberogit la realitat. A titou d’exemple, la basa de dadas deu World atlas of language structures (WALS) e l’editor Ethnologue languages of the world qu’indican que i auré 1 940 000 locutors en includir l’Italia, l’Espanha e Monègue. Que mesuram aquiu a quin punt aqueras dadas e son luenh d’èster hidablas.
En permèr, que conveng d’essegurar-s deu sens que dam au mot « locutor ». Qu’avem prepausat ua categorisacion dens laquina distingueishem (natius e neo-lucotors) de la ua part, e de l’auta part, los non-locutors (hèra impregnats de la lenga o drin impregnats).
D'un punt de vista numeric, l’occitan qu’ei en pèrta de locutors au mens desempuish 1914. L’abandon progressiu de la transmission familiau que s’ei generalisat desempuish las vilas e dinc a las campanhas, los villatges, los bordalats e aquerò dinc a la dusau guèrra mondiau.
En l’espaci d’ua generacion, entre 1920 e 1940, tot un pòble que renonciè a la sua lenga. En un sègle l’occitan que passè de 9 milions de locutors a 100 000. Dens vint ans, l’occitan que deuré comptar de cap a 30 000 locutors. Dens quaranta ans que seràn a pena 20 000. Aqueras estimacions chifradas que son lo frut d'un trabalh de terrenh miat en Gasconha dempuish 2001 auprès deus abitants. De mes en mes, lingüistes coma M. Glessgen o los experts de l’UNESCO, que s’acordan sus l’estat reau e extremament preocupant de la lenga. Aqueste constat que deu èster assumit per cadun.
Fabrice Bernissan
Nosauts de Bigòrra
Université de Paris Sorbonne


text:
Non pogui deishar de hèr mencion ar esclau que m’a deishat era exposicion Fábulas de Velázquez, que podetz visitar enquiath 24 de hereuèr en Musèu deth Prado. En era se gahe plan lèu era subtilesa e complexitat deth pintor deth Sègle d’Aur. Neurida d’òbres deth musèu de Madrid mès tanben d’ues autes institucions coma era National Gallery de Londres o tanben deth MNAC, era mòstra ei un recorrut pes interèssi tematics der artista atau coma dera evolucion dera sua tecnica narrativa e des influéncies d’uns auti pintors, quauqua òbra des quaus tanben s’expòse entà contextualizar eth sòn trabalh. Rubens a un papèr plan destacat, segontes reflectís era exposicion. E tanplan, un crebacòr m’a estabornit en retrobar-me damb eth joen dera cistalha de frutes de Caravaggio dempús d’un an que l’auessa descubèrt ena Galleria Borghese de Roma.
One thought on “‘Raptus’ de Velázquez”
-
Er art en directe non a prètz. Lo que tu sentes ara per Velazquez, a jo me passe multiplicat per mil damb toti es aspectes des diferentes etapes dera vida de Goya. Sin encanvi enquia non è guaire podia pensar que era pentura modèrna non ditz arren. QUE NON???? Buf!!! Men brembi deth ton viatge entà Roma. E tanben de quan i anè jo. Eth joen deth tistalh de fruta ei Baccus, ac demani perque non ac brembi????


text:
Grand jorn.
Uèi, presentacion de la bèla familha. Intronisacion...
Ieu li aviái dich al Fred que voliái pas conèisser tot lo mond sul còp, que seriá melhor de conèisser primièr sos vièlhs puèi un autre jorn (o benlèu pas jamai...) sos fraires amb las bèlas-sòrres e tot lo mainadum.
Zen. Serà estat una bona idèa de portar dins ma saqueta lo Libre dels Mòrts? Oi, rai, daissar mon umor de colha dins la veitura. Aquò's plan important. Cal pas doblidar. Me'n fau una crotz sus la man.
Agachi per la fenèstra de l'autò los arbres. « Welcome in Lemosin » me disi.
Arribam amb Fred dins la cort. Sos parents eiretèron d'una bòria que lo vièlh radobèt coma poguèt, un polit endrech, aquò rai. Sortissi de mas pensadas quand sa maire sortís de l'ostal. Es plan coma me l'aviái imaginada. Pichòta, gròssa, lo pel frisat cort tintat blond quand sortís del perruquièr, ara es mai que mai blanquinèl. A un risolet bèl, es contenta de me conéisser, « enfin! ». Me pren per las espatlas, me tira cap enbàs per me faire un poton (es lo primièr còp que me sentissi tan granda...) un poton que peta, d'aqueles que i a sonque los vièlhs per los faire, es benlèu perque ne fan pas gaire alara ne profechan. Sa barba me pica, lo pichon lum de mas cervèlas s'aluca, idèia-cadèu per Nadal, Babilyss.... (NB per mai tard: cal pas dire ma bona idèia a Fred).
E lo paire? Dins l'òrt, orteja qu'ortejarà, melhor defòra qu'amb sa pesuga de femna, fau la marrida lenga. De còps que i a m'agradariá de desconectar mas cervèlas, levar las pilas, arrestar de pensar, arrestar de faire de galejadas, de jòcs de mots, de comparasons per me rire del mond. « Bidochons »... m'ausiguèsson.... de tot biais sabon quitament pas quales son los Bidochons.... Lo paire arriba, soritz el tanben. Me coneisson pas mas m'aiman ja. Òsca. Es ja aquò de ganhat. Lo paire es pas un charraire mas es un brave òme. Dintram. Directament dins la sala de manjar e d'agachar la telé. La telé es alucada, son solet espectator es una gataràs gris que m'agacha quitament pas. Al mitan de la sala, una taula granda, al fons un bufet que servís per tot: vaisselièr, mòble TV, burèu tanben que i a tot plen de letras dessús (Frace Telecom, Credit Agricole, Groupama...). Monsieur Propre, vaquí, aquò sentís lo Monsieur Propre, ven de lavar lo sòl la bèla-maire. O sabi plan qu'an fach un esfòrç per parèisser melhor. Me demanda la bèla-maire de que vòli beure. I aurà pas de Cocà aquí... alara una menta. M'agacha, suspresa, e me ditz, un pauc decebuda, « aviam crompat de Cocà » Son braves aqueste mond, o sabiái plan!
L'ajudi a metre la taula, en esperant los autres. Charram. Ma capacitat de poder charrar de que que siá amb qual que siá me pivela bravament. Un bruch d'autò. Lo frairòt es arribat, gròs el tanben, sortís, ritz, un brave poton que me fa el tanben. La bèla sòrre, gròssa ela tanben, es a reganhar aprèp los dos dròlles. M'agacha, un bonjorn freg, aquò se sentís qu'a pas la meteissa genetica.... Los dos dròlles m'agachan quitament pas, sautan sus lor oncle e li dison quicòm doçamenton. Sabi que parlan de ieu. Fred ritz que son ja a me sautar dessús a ieu, un poton que peta. Los vièlhs e los dròlles fan lo poton parièr. Dintram. Aperò tornarmai. Parli pas mas ne pensi pas mens. Soi una timida amb unas cervèlas barjacairas.
Bruch d'autò. L'ainat arriba. Aqueste còp, la smalà es tota aquí. Sortís de son monoespaci, me fa lo poton e brama per saludar sos parents. Tot en finesa aqueste. Sa femna, la sola magrostèla de la jornada, fa sortir los quatre dròlles. Fa lo morre, non, fa pas lo morre, ensaja d'amagar que fa o fasiá lo morre. Aquò a calfat dins lo monoespaci. (NB per mai tard: cal pas crompar un monoespaci emai siaguèsse melhor per passejar lo labradòr). Arrestar de pensar mal sul conhat. Zo! A taula! Of. De còps que i a, mastegar empacha de pensar. Mon vièch! coma dison a Marselha, quiti pas d'agachar e de pensar. Daumatge qu'aguèsse pas un quasernòt per notar totas las conariás que me venon al cap per minuta. Ai ganhat mon recòrd. Mas disi pas res .Mastegui e fau mon agach « escoti çò que disètz e aquò m'interessa bravament » Capiti pas de pensar pas a aqueste porcàs de conhat. Aprèp l'ensalada « de l'òrt », arriba la lenga de buòu... « Manjar quicòm que sortís de la boca d'una animal? Quina orror! Donatz-me melhor un uòu », non, la sortirai pas que la comprendràn pas. Me fòrçi a manjar d'aquesta causa, e feliciti lo sògre. Cosina plan la puta, aquò li podèm pas negar.
E lo conhat, bèu que beuràs, manja que manjaràs, barjaca que barjacaràs. Gardian de preson, macarèl, aquò s'inventa pas. Mon Dieu, digatz-me qu'a pas fach aquò per vocacion. Farai pas d'esclandre. Li dirai pas de se calar e de daissar los autres respirar, parla encara mai fòrt que la telé e es encara mens interessant... Gardian de preson... seràn totes coma aquò?: fachò, quatre enfants educats a còps de cencha, una femna que de tant que lèva pas lo cap deu solament pas saber quin temps fa. Aqueste òme òrre representa tot çò qu'ai en òdi. Ensagi de pensar a quicòm mai e quiti de l'agachar. Tè, e se m'ocupavi de mon òme un pauc. Mon pè comença de tocar lo seu. Ma camba sota la seuna. Langorosament. Soi bona per aquò. Al cap d'un brieu se clina cap a mon aurelha , me demanda d'arrestar, qu'aquò l'excita. Mot magic. Contunhi encara mai. Òsca, ausissi pas mai las conariás del fachò.
M'avisi que lo dessèrt es ja sus la taula. Pastís de chocolat amb de noses, òbra de la sògra. Mmmmm. N'i aurà pro per ne poder tornar prene? Daissi tombar dins l'aurelha de Fred que lo chocolat es afrodisiac e tendi ma sièta cap a la mestressa de l'ostal que me soritz de longa. L'aimi aquesta femna. Lo fachò parla pas mai, l'alcoòl fa enfin son efièch, son cap redola cap aval, fial de bava compres.
Me lèvi per plegar la taula, plan decidida per anar me refugir a la cosina per lavar la terralha. La sògra me ditz de non, per principi, que ieu sabi plan qu'aquò li agrada que quauqu'un faguèsse quicòm. Las bèlas-sòrres lèvan pas lo cap e encara mens lo cuol. Fred es defòra amb son frairòt amb tota la nebotada a l'entorn. Lo fachò ronca.
Los dos vièlhs son aquí amb ieu, risolet als pòts, m'agachan.
Son uroses.
Ieu tanben.


text:
L'anabolisme qu'ei l'ensemble de las reaccions de las vias
metabolicas qui mia de cap a la sintèsi de las moleculas dab las quaus be son bastits los organismes vius. Que's tracta generaument de reaccions de
reduccion qui an besonh d'
energia (generaument hornida per l'
ATP) entà debanà's.
L'anabolisme que s'opausa au
catabolisme qui ei l'ensemble de las reaccions quimicas dab las quaus las moleculas organicas be son
oxidadas entà provesir las cellulas en energia.
La
fotosintèsi e lo
cicle de Calvin que son reaccions anabolicas.


text:
Castèunòu de Papa
Castèunòu de Papa (Castèu nòu de Papo en grafia mistralenca; oficialament en francés Châteauneuf-du-Pape) es una vila d'Occitània, en Provença, dins lo departament de Vauclusa, dins la region administrativa de Provença-Aups-Còsta d'Azur.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Perimètre dau territòri[modificar | modificar la font]
Toponimia[modificar | modificar la font]
- Castèlnòu. Lo nom es citat en 1162, Castrum novum. Ambe castèl/castèu/chastèl/castèth, etc, mot vengut dau latin castellum (e abans de castrum), l'adjectiu nòu, de novum, e sas fòrmas pus evolucionadas nau e nuèu, es lo que se tròba mai sovent en toponimia [1]. En mai dau sens literal, lo nom de castèlnòu/castèlnau designava de pichonas aglomeracions apiejadas sus una fortalesa que las aparava, de borgs castrals medievals (sègles XI a XIII) [2] qu'estudièt per exemple Benoît Cursente[3]; mas aquò es probablament pas valedor fòra de l'oèst occitan.
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
- Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra dau canton d'Aurenja-Oèst; es ara dau canton de Sòrgas
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amé la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 154
- ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, Toponymie des Pays Occitans, edicions Sud-Ouest, 2007, p. 226
- ↑ http://www.persee.fr/doc/ccmed_0007-9731_1984_num_27_105_2261_t1_0166_0000_3


text:
31/10/2011
Octobre de 2011
• Vergonha a la China e a la Russia qu'empachan l'ONU de prene de sanccions contra la Siria.
• Vergonha a la mòrt qu'a pres lo fondator de Sipa, Göksin Sipahioglu, Steve Jobs, Jean Amadou e Robert Lamoureux.
• Vergonha a la França que, 50 ans après lo chaple d'aumens un centenat (benlèu dos) d'Algerians que manifestavan pacificament a París, a totjorn pas reconeguda sa responsabiltat.
• Òsca a la liberacion de Gilad Shalit, soldat israelian retengut pel Hamas depuèi mai de 5 ans.
• Vergonha a l'assassinat de Marie Dedieu, 66 ans, francesa que demorava al Kenia dempuèi 15 ans per, sai que, de calucs de Dieu somalians, encara.
• Vergonha a la reeleccion de Paul Biya al Cameron, es en plaça dempuèi 1982.
• Òsca a la Libia qu'es sul camin de la libertat.
• Òsca a la dintrada de la Palestina a L'UNESCO e òsca a la França qu'a votat òc.
29/10/2011
26/10/2011
Tunisia
Los Tunisians elegisson d'islamistas, la Libia anoncia que serà la charia que serà aplicada. De segre.
22/10/2011
19/10/2011
17/10/2011
Democracia europenca
Ja Sarkozy nos aviá fach lo còp après lo "non" francés al referendum pel projècte de Constitucion europenca. "Avètz dich que non e ben ieu dise òc e aquò serà : òc." Duèi, son los Eslovacs que son pregats de tornar votar per çò qu'an dich "non" a la creacion d'un fons d'estabilitat financièira en Euròpa. Votar e tornar votar tant que lo monde en plaça son pas satisfachs, viva la democracia ! Avèm pas de leiçons a balhar a degús... Aquò anoncia pas res de bon per l'avenidor d'Euròpa.
14/10/2011
Ai un problèma agradiu...
Pel moment, soi a trabalhar sus las lengas romanas e me cal, coma se deu, estudiar lo francés tanben. Ai pas brica de problèma amb las autras lengas, mas, lo francés, cada còp que lo me cal escriure en fonetica, m'engane... I mete tròp de sillabas. Lo monde de l'Academia francesa se devon virar dins lor tombèl... Fin finala, pensatz ben qu'aquò me fa plaser. Aquò m'agrada de pensar que, dins ieu, i a mos aujòls que fan de resisténcia e que, amai se soi nascuda a una epòca que la lenga francesa aviá presa possession de tot mon país, qu'aquò's un afar entendut dempièi un briu e que tot autre vejaire seriá lo d'un cabord utopista, e ben i a encara de causas que trucan : parlam pas (encara) lo francés normalizat ! L'educacion nacionala assaja ben d'aprene als escolans a prononciar pas lo "e" final dels mots (lo "e" final es grisat : école) mas i a pas res a far : los aujòls (e los regents) fan de resisténcia, eretatge occitan*, los dròlles contunhan d'anar a l'école.
Per tornar a mon dever, se vòle capitar a escriure lo francés en fonetica corrèctament, ai doas solucions :
- far coma se me trufave del monde de París ;
- far coma s'estudiave una lenga estrangièira.
Es vertadièirament un problèma agradiu.
* Me fan rire los que denegan l'occitan dins una lenga a l'accent miègjornal meravilhós.
12/10/2011
06/10/2011
Inscription à : Articles (Atom)


text:
30/11/2011
Novembre de 2011
• Vergonha a los qu'an metut fuòc als burèus de Charlie Hebdo a París.
• Vergonha a la mòrt qu'a pres Christiane Legrand, Joe Frasier, Pierre Dumayet, Maurici Andriu, Enric Garriga Trullols, Danielle Mitterrand e Montserrat Figueras.
• Òsca a la liberacion dels 3 ostatges (trabalhaires umanitaris) retenguts al Iemen dempuèi cinc meses.
• Vergonha a EDF qu'arresta de balhar sas publicitats a La Tribune (ja dins una situacion financièra dificila) per çò qu'a publicat quicòm que li agradava pas. E òm nos ditz que la premsa (amb pub., es a dire tota levat lo Canard) es independenta...
• Vergonha a aquel país compausat dins sa maja part (UMP+PS) de monde politics que dison pas, ara, que cal sortir del nucleari, amai s'es dins 30 o 40 ans. Esperarem l'accident.
• Òsca a l'arrestacion del filh de Kadhafi lo mai enrabiat : Seïf al-Islam.
• Òsca als Egipcians que son tornar sus la plaça Tahrir per çò que vòlon pas dels militaris al poder.
• Vergonha a Bachar el Assad qu'es totjorn en plaça e que tira encara sus son pòble.
• Vergonha al governament francés que fa una lei (5 en 7 ans)
cada còp que i a un fach divèrs.
24/11/2011
Canissum productiu
Darrièr torn jogat a son coetaire d'òme : serà pas entarrada a Jarnac. Passarà sa mòrt en vacanças, coma ditz Brassens, mas sol.
22/11/2011
19/11/2011
16/11/2011
Omenatges a Maurici Andriu
Maurici Andriu es defuntat ièr a l'atge de gaireben 78 ans. De per sa familha, èra fòrça estacat a l'Avairon. Lo darrièr còp que lo vegère, èra a Najac, per la messa de Lugan Bedèl al mes de julhet. Aquí l'omenatge escrich per David Grosclaude, en gascon, e puèi çò que se trapa sus Wikipèdia, en lengadocian :
Adiu Maurici
Maurici Andriu èra, per jo, prumèr ua votz. Aquesta votz que s'ei carada uei e qu'èm nombrós a estar tristes. Qu'ei la votz qui escotavi per las annadas 70 a la ràdio lo dimenge. Èra l'epòca quan non i avèva pas gaire de plaça per la lenga occitana sus las ondas. Segur n'i a pas enqüèra pro mes a aquera epòca la votz de Maurici dens « l'òra occitana » èra un simbèu. Que i avèva la votz mes la diccion teatrau de Maurici. Lo son biais de har retrenir la lenga, que l'avem tots en memòria. Qu'èra unic.
Dab eth qu'èi partatjat las prumèras annadas de la television en occitan. Autanlèu 1982 que soi anat tribalhar com pigista dens l'emission « Viure al país ».Maurici que'n portava la responsabilitat, que n'estó l'incarnacion. Que i passèi quasi vint ans en la soa companhia.
Lo tribalh realizat pendent totas aqueras annadas qu'ei immense. Que son centenats de milierats d'occitans qui espiavan l'emission qui presentava Maurici. Qu'èra conegut e reconegut dens una gran partida deu territòri occitan coma l'òmi qui pareishèva cada dimenge per « l'emission en occitan de la television ». La soa popularitat qu'èra vertadèra, pregondament enrasigada, dens tots los mitans sociaus.
Qu'a hèit conéisher escrivans, artistas, militants, musicians, cantaires, comedians. E puish que i avèva la lenga populara qui s'exprimiva dens las emissions. Qu'èra l'endret on hasèvan parlar los qui n'avèvan pas imaginat que l'occitan avosse ua plaça en aquera television, enqüèra considerada com sacrada. Maurici qu'èra aquò tau gran public. E se tot lo monde n'avèvan pas la diccion de Maurici, se semblava estranha a las aurelhas de tau o tau, qu'èran unanimes a díser que l'òmi « parlava plan » e que dava dignitat a la lenga.
Que soi triste, com ne son tots los qui an tribalhat dab eth e tots los qui l'an seguit a la ràdio e a la television.
Que i avèva enfin la soa passion : lo teatre. Los qui l'an vist sus un empont qu'ac saben, qu'èra aquò la soa passion prumèra.
Alavetz militant Maurici Andriu ? Segur mes discret dens lo son militantisme. Qu'a consacrat la soa vita a la lenga occitana e qu'a sabut transméter lo gost de combàter entà la soa dignitat a milierats e milierats de personas.
Adiu l'amic, adiu collèga. Urós e fièr d'aver podut har un tròç de camin dab tu !
David Grosclaude
Maurici Andrieu (París, 12 de decembre de 1933 - Tolosa, 15 de novembre de 2011) èra una figura de l'audiovisual e del teatre occitan.
Nascut a París per azard, dins l'arrondiment 12en, lo 12 de decembre de 1933, Maurici Andrieu foguèt rapatriat a Tolosa tre sos sièis meses en rason d'una malautiá grèva de sa maire que ne morirà ça que la dos ans puèi. Elevat a Tolosa per sos grands parents pairals que ne ten la practica de la lenga occitana, fat e fòl de teatre a 15 ans, mas ausant pas causir aquel camin, lo Maurici s'adralha aprèp lo bac cap a longs estudis medicals amb concorses dels espitals a la clau. Es a Niça, que i es coma intèrne cirurgical, que lo demòni de la scèna lo tòrna agafar, lo butant a daissar la cirurgia al profièch de l'anestesia, e a començar de far de teatre en amator amb lo Cercle Molière que li jòga, en 1967-68, dins sièis pèças en doas sasons : Le mariage de Figaro, de Beaumarchais (Basile), Le misanthrope, de Molièra (Clitandre), Le maître de Santiago, de Montherlant (Letamendi), La mégère apprivoisée, de Shakespeare, version Audiberti (Tranio), La vie est un songe, de Calderon (Astolfe), e Lison, de Musset (Le duc).
Diplòma e tèsi en pòcha, aquí lo nòstre anestesista installat en region parisenca amb l'idèia plan arrestada de se reconvertir dins lo teatre. Quauques recitals de poesia (Prévert, Apollinaire), l'animacion d'un atalièr de teatre al collègi de Saint-Mandé, en soma plan pauc de causa per se metre jos la dent e plan de dificultats per dintrar dins lo mitan teatral quand avètz pas seguida la filièra normala. Al cap de quatre ans e mièg, s'estent pas ges acostumat a "la vie parisienne" e agent pres consciéncia de sa prigonda occitanitat lo jorn que l'Enric Molin li revelèt que lo « patoès » que cresiá de parlar èra ni mai ni mens que la lenga dels trobadors, Maurici Andrieu decidís d'abandonar la medecina, de tornar al país, a Tolosa, e d'èstre comedian professional. Çò que met a execucíon en junh de 1973. Tres meses puèi, lo còp d'astre !... Una audicion a l'estacion regionala de l'ORTF li permet d'i trabalhar coma comedian en francés e en occitan, de far la coneissença de la cantaira occitana Jacmelina, que met en musica unes de sos poèmas, e un pauc pus tard de Rosina de Pèira e Martina que cantan la cançon tradicionala occitana. E en octobre de 1974, lo qüatuor se produsís amb succès dètz jorns de temps a la Cauna-Poesia de Tolosa amb son espectacle "Tolosa Occitana", cants tradicionals, cançons de creacion e poèmas del sègle XVII a d'uèi. A partir d'aquí, la carrièra artistica del Maurici Andrieu es lançada e se va persègre dins divèrsas direccions : sus scèna, a la ràdio e television, coma istorian local e coma traductor de pèças de teatre. (Tirat del siti Wikipèdia)
12/11/2011
11/11/2011
Gardarem etc.
Ièr a ser, ère a l'avant-prumièira del film "Tous au Larzac" a Rodés. L'istòria, la coneisse (cossí la conéisser pas quand òm es nascut en Avairon ?), los “actors”, comence de ne conéisser la maja part, a fòrça d'anar trevar a Mont-Redond o a Potensac l'estiu amb mos amics-canal-istoric. Sabiái doncas qu'aprendriái pas grand causa mas qu'anave passar un bon moment. Manquèt pas. L'umanitat de tot aquel monde me toca e me tocarà totjorn. Deve dire que, dins totes aquelses personatges, un me toquèt un pauc mai : Marizette Tarlier. Òm la presenta sovent coma la femna de Guy Tarlier (defuntat en 92), un dels menaires de la lucha. Lo coratge d'aquela femna, a aquela epòca, espanta : èra d'aquelses que dintrèron dins la casèrna dels militaris (a l'ora del despertin) per fotografiar e panar de papièrs (avián besonh de saupre çò que l'armada aviá ja crompat o non a de proprietaris de l'endrech qu'èran pas païsans). Me sembla qu'èra la sola femna de l'expedicion. La sortida de la casèrna siaguèt mai complicada que la dintrada, evidentament. Totes siaguèron jutjats. Marizette prenguèt 15 jorns de preson e la supression de sos dreches civics a vida (los a tornats trapar après la fin de la lucha). Vo'n dise pas mai, anatz veire lo film quand sortirà. Vos sentiretz vius !
Davant d'acabar, quicòm que faguèt remarcar José Bové a la fin de la discutida qu'acabèt la serada : l'an passat, pel gas de sistre, los tecnocratas, quand balhèron lo drech de cercar lo gas a Nant, agachèron pas la carta, se trachèron pas qu'una bona part del canton de Nant se trobava sul Larzac... Las abituds se perdon pas e la mobilizacion siaguèt importanta.
02/11/2011
L'aimave plan, ieu, aquela Una...
Inscription à : Articles (Atom)


text:
Títol : Las aventuras de Rainard e Isengrin
Traductor : André Lagarde
Editor : Letras d'Òc
Data d’edicion : 06/2017
Genre : roman
Lenga : occitan lengadocian
Tà'n saber mei
Ací qu’avetz l'adaptacion per Andrieu Lagarda deus relats mei coneguts deu famós Roman de Renart. En una lenga blossa e aisida, que descobriratz totas las rusas deu renard e los torns que jòga au son compair, lo lop Isengrin.
Las illustracions originaus de S. Vissière qu’acompanhan cada relat peu plaser deus uelhs e de l'esperit.