text:
Dimars, 15 de setembre de 2015, 03h00 Espòrt
Dracs-Leeds la jòia d’Inu, Escarré (d’esquina), Dureau e Carney (d’esquèrra a dreita)
© Dragons Catalans
Los Superdracs estrambòrdan Brutus
Per lor darrièra aparicion sus lor pelena, los Dracs recebián lo cap de fila Leeds. Sul terren, èran presents Scott Dureau, Eliott Whitehead, Ian Henderson, Zeb Taïa e Ben Garcia que prendràn la direccion d’Austràlia per la sason venenta. Lo grand balèti dels adieu-siatz...
Lo public foguèt pas decebut que lo Rinocèros foguèt transformat en un pòni manhaguet mercé a un Todd Carney sobeiran a la manòbra, qu’aqueste balhèt lo tempo a una formacion aganida de palma e d’espaci. Los ensages venguèron en cordelada: Tomas Bòsc bonificava una intercepcion de Dureau, Inu sautava mai naut sus una passa al pè de Carney e lo meteis Carney fasiá l’anguila per anar puntar: 18-0 a la pausa. Dins lo segond temps, la sardana s’endiablèt, s’embrueissèt encara mai: Bòsc puntava dins lo recanton, Inu tornava sautar mai naut que la defensa anglesa, Sigismeau s’escapava sus 80 mètres. S’a 32-0 los angleses trapavan enfin un trauc dins la defensa catalana, Lima i anava d’un ensag en fòrça e Whitehead menava al pè la palma sus 30 mètres per s’amorrar entre los pals. Los Rinocèros finiguèron que se desvelhèron, mas èra talament tard: 46-16. Lo public se lancèt dins una òla! (cal pas doblidar l’accent, per çò que dins l’ola, fa de temps que lo rinocèros marinava!), e demorèt un long temps un còp la còrna passada per aplaudir e sustot saludar los cinc partents. Lo regrèt demòra de se demandar cossí los Dracs foguèron pas en capacitat de jogar a un tal nivèl, amb una tala volontat e solidaritat, long de l’an. Mas amb de se, fa temps que Catalonha seriá independenta! Ara, demòran dos desplaçaments: dissabte a Warrington e dins una quinzenada a Hull FC, contra los adversaris dirèctes per la seisena plaça. Alara, benlèu que sus la lançada...
La victòria d’Huddersfield sus Warrington, 48-10, permet justament als Dracs de ragantar los Lops. Dijòus, St. Helens levèt las darrièras illusions de qualificacion a Castleford, 42-38, e divendres, Wigan arribèt de mestrejar la resisténcia d’Hull FC 30-24 per ragantar Leeds en cap de classament.
Tempèsta en Austràlia
En NRL, se jogava lo primièr torn de las Finals-Series. Sus sa pelena, los primièrs, los Poletons de Sydney, se faguèron susprene pels quatrens: la Tempèsta de Melbourne 20-18 e los Cavals Fòls de Brisbane batèron sul fil los Vaquièrs 16-12.
Dins lo bas del tablèu, los Lapinons totalament endormits e sens èime daissèron lor trofèu fàcia a las Làmias de Cronulla sens pietat, 28-12, mentre que calguèt lo punt d’aur per qualificar los Dògols contra los Dragons de Sant Jòrdi: 11-10.
Se Melbourne e Brisbane son ja en mièjas finalas, aquesta setmana los barratges opausaràn dijòus los Poletons e los Dògols e dissabte los Vaquièrs e las Làmias; petaçatz-vos per trapar los oraris de difusion sus Be In Sport: vos anatz regalar!
Lesinhan e Carcassona frapan
Dissabte, Dragonets e Albi joguèron la primièra partida de la sason del campionat d’Elèit 1 en dobertura dels Dracs. Lo novèl vengut perdèt 26-18, mas mostrèt que s’acontentariá pas de faire de figuracion; Limós coneguèt de dificultats per ganhar a Avinhon: 20-16.
Dimenge, Lesinhan s’impausèt aisidament als Broncos de Tolosa, 40-4, mentre que l’AE Carcassona preniá lo pas sus Palau: 40-8.
Dissabte, Vilanuèva, rassegurada pel jutjament que li evita una liquidacion judiciària, jogarà a Albi, e Tolosa recebrà los Dragonets dins l’afrontament entre las doas resèrvas d’esquipas engatjadas en Anglatèrra. Dimenge, Lesinhan anarà a Palau mentre que l’estadi de l’Agulha recebrà lo primièr dèrbi de l’an: Limós-AE Carcassona.
Alan Roch
.. e Warrington-Dracs en diferat dissabte als er (22h45, sus BeInSport-3).
• Per Poletons-Dògols, es dijòus a 10 h del matin sus BeInSport3
• Vòli plan que « Sportive » se digue « Esportiva » en occitan, mas me vesi pas parlar de l'AEC a Carcassona en plaça de l'ASC !!!!!


c: text/html

text:
Intoxicacion « logorreïca »…
Vòli pas dire mas… podètz pas dubrir la ràdio, alucar lo fenestron o crompar un jornal sens entendre, veire o legir quicòm sus l’eleccion presidenciala a venir.
Avèm encara un centenat de jorns abans « lo matin del grand ser » ! mas i a un brave temps que los instituts de sondatges fan una fotografia de l’estat d’esperit dels Franceses al moment M, etc.
Es aital que seguissèm en direct live la pujada o la davalada dels candidats màgers, o coniderats coma tals. Nòstre president tant aimat – qu’a pas lo temps d’èsser candidat mas que se compòrta coma se o foguèsse – fa pas recepta ; lo candidat del PS se vei e s’entend pertot e d’unes aurián tendéncia a dire que l’afar es plegat ! M. Le Pen se plang de la dificultat a trobar los cinc cents pairinages ; lo Bearnés fa coma la petita bèstia, monta, monta, çò dison los sondaires.
Los autres candidats, totes los autres, ensajan de se far una plaça mas amb granda dificultat. Coma la moneda va a la moneda, los mèdia corron après los peisses gròsses.
De qué ne pensar ? Personalament, veni de mai en mai sceptic. Vos aviái dich dins una cronica precedenta que m’èri metut als abonats absents per tot çò que concernís los mèdia mas tanlèu dubèrt l’ordenador, podiái veire las novèlas sus l’ecran… Donc, una sola solucion : partir al cap del monde, a l’estrangièr. Coma aquela eleccion es un afar franco-francés, farai una cura de desintoxicacion.
Avèm ara, e es un progrès, tos tipes de tele-realitat : la que coneissètz, de Koh-Lanta a te-sabi-pas-que e las emissions consacradas als candidats a la presidéncia de la Republica. Dimècres, èra François H. e aqueste ser, anam veire lo candidat-pas-encara-candidat sus sièis canals diferents a l’encòp. Es a se demandar perque lo govèrn a autorizat la creacion de sièis o sèt canals suplementaris sus la TNT ?
França a sas abituds dempuèi la creacion de la cinquena Republica ; elegís son rei regularament ! E regularament, los Franceses son decebuts pel rei que, es vertat, a un tal poder absolut e de cortesans a paladas que las bestiesas – per pas dire quicòm mai – son « normalas ».
Aqueste ser, donc, anam escotar nòstre president que, de segur, farà repentença per las primièras annadas de son regne e nos dirà qu’ara es un òme diferent, urós amb la « primièra dama de França » – sa tresena esposa – e son darrièr nascut, etc.
Nòstre president espèra que los Franceses – que son pas que de drollets qu’aiman de pantaissar – se daissaràn breçar e contar faribòlas abans de lo tornar… elegir !
Perque pas ?
Cronica occitana
Le Petit Bleu de Lot-et-Garonne
Dimenge, lo 29 de genièr de 2012
commenter cet article

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
10/04/2014
L'invité, lo convidat de Meitat-chen, meitat-pòrc dau diumenc 13 de abriu
Joan-Pau Verdier e Marçau Peironi nos informan que lo convidat de l'emission du diumenc 13 de abriu a 11 oras 30 sur França Blu Perigòrd sera
Josiana Ubaud lexicografa et etnobotanista dins lo domeni occitan per parlar de son mestier e donar son avis plan polemic sur lo museum MUCEM de Marselha.
Meitat chen , Meitat pòrc , chasque diumenc a 11 oras 30 sur França Blu Perigòrd!
Veiqui lo ligam vers França Blu Perigòrd
e lo ligam vers lo site de Joan-Pau Verdier
18:59 Publié dans Actualitats, actualité, Musica, chants e dança | Tags : josiane ubaud, mucem marseille | Lien permanent | Commentaires (0)


text:
Dins una entrevista en francés sus Alta-Frequenza, Jean-Luc Chiappini explica las jornadas de debat que se van debanar per capitar la co-oficialitat de las lengas francesa e còrsa. Lo Conselh Territorial de Corsega trabalha democraticament per zo assolir lo mai aviat possible per la dignitat de la lenga manténer.
Dins l’entrevista que podètz escotar en linha sul site de l’estacion privada (ambe publicitat) e qu’emplega la lenga de Corsega de faiçon digna e de contunh, Alta frequenza, en picar sul document d’illustracion.
Dins l’entrevista se parla del «modèl catalan per establir la lei»… Son pertot !
La co-oficialitat en Corsega es la sola dignitat que podèm aver per una lenga mesprezada per ara, la lenga còrsa ; la solucion de co-oficialitat es la sola solucion valabla per totas las autras lengas de l’Estat francés. Ai plan escrit coma lenga co-oficiala … cap recordar als Franceses çò que vòl dire aquel [co-] dabans oficial ? Es complicat, o sabi, els que pensan sonque al sistèma francés de netejament lingüistic, un territòri per els = una lenga, causa qu’es una contra-istòria per Alsàcia, Savòia, Occitània, Corsega, Catalonha, Iparralde, Bretanha, etc.


text:
París maneja lo dreit, lo juridic, es lo problèma d'Occitània ; dementre que la paraula politica de París sembla mai fòrta que la paraula dels elegits en Occitània (32 departaments, 16 milions d'habitants tanben, un espaci territorial sense cap mesura mai grand que l'espaci parisenc dit d'Iscla-de-fRança), avèm un grèu problèma pel pòble d'Occitània, ciutadans franceses per fòrça. Avèm donc un twit parisenc que questiona : de qué pesa Occitània dedins la lei que l'Estat francés nos imposa ?
Responsa, res car lo sistèma politic jacobin francés en Occitània o refusa. Car lo sistèma cambiarà pels motors diesel sonque se la lei s'imposa a París o Estrasborg-Brussels, e los lòbis o sábon fòrt plan que son concentrats ailà. Cal remarcar qu'aqueles lòbis an sempre agut de desvolopament sul mercat-Estat-nacion e qu'an sempre favorizat aquel sistèma.
E mentre aiçò, lo jacobinisme destrusís totas las potencialitats de trobar solucions politicas autonòmas, per exemple en Corsega, en favorizar un sistèma mafiós e militarizat, en militarizar las prefecturas, en ajudar un sistèma de tipe AOS de se desvolopar en Corsega.
Donc quand vesi la novèla campanha per aver una transicion clara per la democracia en fRança, ai un dobte quand se tòca pas al sistèma centralista jacobin.
Tota cambiament real e democratic en fRança passarà per una destruccion del regionalisme d'expansion parisenca.
Mas la reforma passa pas per un imposicion parisenca dels cambiaments politics en «région», cal daissar las regions e las autoritats poltiicas causidas prendre lo camin que lor agrada lo melhor. Donc caldrà que lo sistèma centralista acceptèsse la pratica diferenciada en foncion de las regions de l'establiment de la lei. E lo jacobinisme deurà acceptar de perdre poders juridics, vist que fins ara los a poscut aplicar de manièra tòrta e sobretot en patologia politica que podrèm descriure coma dangierosa pels pòbles qu'an plan assimilat coma èstre sotmetuts a el, lo sant jacobinisme.
La democratura francesa mata los pòbles, la vida, l'umanitat, e pas sonque las lengas.


text:
NON REGIONALISTA, donc d'esperit dubèrt. Democracia, perqué es aital que podèm participar, sense demandar un qualificatiu positiu a la democracia.
Occitània, perqué es lo meu país e que cal debutar a trabalhar aquí abans de pensar als autres pòbles, e jà aqueste trabalh es una solidaritat ambe los autres pòbles. Bilhet INDEPENDENT e escrit dempuèi Occitània.
Ambe un Donald Trump, Geert Wilders,Viktor Orban,UKIP, Recep Tayyip Erdoğan, o los amics del grope polonés Młodzież Wszechpolska, la familha MariaNO Rajoy-PSOE en Espanha, la familha Le Pen o un François Fillon es lo retorn de l'ancian regime, generalizat, a dolçina. E lo dangièr d'aqueles pantaisses de regime d'assassinats legals, la legalitat contra los pòbles èra l'ancian regime ; un Hitler es arribat ambe l'installacion al poder per l'oligarquia militarista del regime de l'impèri prussian (contra l'autonomia de las Principautats, Fichte es de legir), e lo refús de la votacion d'un parlament qu'èra supausar representar lo pòble, supausat car encara un còp una oligarquia e l partidocracia frenan los cambiaments politics desirats pels pòbles.
Donc la cançon a Recep Tayyip Erdoğan es de remembrar (gaitar aiçò anirai mai luènh que la metafòria d'«ivresse du pouvoir»), car ara devendrà un imne contra aquelas castas que desíran tant lo retorn a l'ancian regime ... perqué lo sinonim politic de violéncia d'Estat seriá tanben la resulta naturala de l'ancian regime, d'un òme fòrt per far cambiar enfin lo sistèma en plaça, car lo sufrangi universal ne seriá incapable.
O fau tornar escriure, en francés o en occitan, mercés Hélène
Cusa
Patetic :
Dire
qu'i a mantunes Franceses, aparentament cerebrats, que se díson
republicans, democratas e umanistas (aquí laissatz-me plorar de rire
o a l'invèrs) per celebrar lo grand cap d'Estat que seriá Putin.
Ai
viscut en Rússia, mas cresi que quitament se aquò èra estat lo
cas, auriá pas piscut passar a costat del balanç del tsar .
Agost
200, en vacanças, cultivent la seuna imatge e sos muscles, laissa
morir los marins de Korsk, sans aver assajar de lor portar secors,
mentir ambe granda vergonha a las familhas e al país sancièr.
Ostobre
2002, lo teatre de Dobròvska a Moscòu es près en otatge per una
cinquantena de terroristas tchechèns. Basta dels assages d'Anna
Politkovslkaïa e d'autres, Putin ordenarà l'assaut.
Balan_a :
los terroristas son neutralizats, mas al-mens 129 espectadors son
mòrts, matats pel gaz emplegat per la fòrça d'intervencion.
Setembre
2004, presa d'ostatges a Beslan pels separatistas tchechèns.
Dins
las circontàncias del jorn non clarificats, mas que lo pichon
disctator aurián pas las mans pron claras, s'enseguís una
intervencion bruta, caotica, desordenada de las fòrças especialas.
Balança :
344 civils matats, que fau listar 186 dròlles.
7
orctobre 2006, assassinat d'Anna politkovskaïa … oposenta a Putin.
23
novembre 2006, assassinat al polonium d'Alexender Litvinenko...
oposent a Putin.
27
febrièr 2015, assassinat per balas al pès del Krelin de Bòris
Nemtsov … oposent a Putin.
La
lista es longa, ai pas mençonat que los mai coneguts, mas oblidi pas
las mòrts tragicas de Natalia Estemirova, militanta de la defensa
dels dreits de l'Òme, Sergeï Magnikski, avocat, e Bòris
Berezovski, ex-amic de Putin, totes tres devenguts grands oposents.
Una
pensada particulara per saludar l'omofobia, los dreits de l'Òma
maltractats, los camps que s'i tortura, la corrupcion certificada...
aquel que es anuèch una de las mai granda fortunas planetària auriá
poscut s'enriquir ambe la pension d'un ex-lòctenent del KGB ? …
La tutelarizacion de totas las ràdios, cadena de television e
jornals papièrs e Internet per aquel pichon òme del Kremlin.
Conselhi
a totes aqueles « bons Franceses» admirators de Wladimir 1er, de
legir Svetlana Alexievitch, darrièr prèmi Nobel de literatura ;
èla, sap plan que es aquel òme qu'admiratz e benlèu mai.
E
coma sète, l'ai jà escrit, mantunes republicans, perseguissètz de
glorificar un òme que finança lo FN, mas nos venètz pas dire aprèp
que sabètz far la diferéncia entre las valors de la democracia e
aquela que participa al fascisme.
P.Péronne
Nos podrèm clarament questionar sus l'avenidor politic del continent europèu. Nos podrèm questionar sus -justament l'eficacetat del djiadisme- que nos pòrta mai aviat al temps passat, e i anèm mai aviat que previst fins ara, fins a 2012 !
Anuèch se pausa clarament la question : de quina manièra podèm informar la populacion que vòta pus, e ambe fòrças rasons, mas qu'ajuda una minoritat d'extremistas a préner lo poder per nos portar a l'ancian regime ! E l'ancian regime èra pas una passejada umanista, per la melhora sentat dels pòbles.
Avèm pas comprès lo problèma sirian, e cap regime democratic o faguèt seriosament, mas un Bachar el-Assad seriá l'avenidor ?
Sembla qu'en luòc de remembrar l'abans 1914, sèm a fabricar una novèla basa per tornar far la guèrra de 14/18.
E tornarai conselhar l'istòria de la fin de l'impèri otoman, 2 programas d'ARTE TV. Un programa judiciós que cap television parisenca a programat, o assajat de produsir.... estonent non ?


text:
Lombricompost, bilanç aprèp quauques mès.
Recuperèi daus vermes coma fau en tornar a Chaisson. Ma vesina coneis quauqu’un que ne’n a tròp coma suvent quora se plasen bien dins lor maison.
Tornat a Tolosa, me decidèi enfin a pintrar de negre los bacs qu’esperavan e començèi d’i bujar mos borrilhs legumièrs. quò era bien a la davalada de 2011…
Dempuèi constatèi que s’i molonava tròp d’aiga. A l’entorn d’un compost tròp trempe l’i voletan beucòp de moschalhons e tota mena de bestias aladas que voldrètz pas menar au dediens. Pendent l’estiu desplacèi la lombricompostièra aus comuns. Aviam besunh de far mèfi au nibol de moschalhons que volian surtir chasque còp que ‘navam tombar de l’aiga. Tant vau dire que Lutz aimava mielh venir pas a mon appartament…
Ma vesina me dissèt qu’avian pas pron de matèria sècha. Fau pensar a ‘massar ‘na punhada de fuèlhas tombadas per lor far l’equilibri amb las pialuras. En mai d’apondre de las fuelhas, trenchèi ‘na malha sus doas per far passar mai de compost a ‘nar madurar debas.
Qu’era lo prumier còp que sostirava dau compost prest d’utilisar.
Uèi faguèi lo parrièr e constate que la gravitat fai pas pron. Los vermes se mesnatjan los ecosistème dins un sol bac. Debas lo bien descompausat, ente l’i levan lors pitits (n’ia daus nuveus nascuts) e dessur quò que lor balhe de minjar. Prene laidonc lo dessur, lo buje dins lo segond bac de grasilha, desplace los vermes dediens a lor torn e passe au tamis quò que demòra au fons. Uèi quò me prenguèt 4 oras, pressar lo reliquat, rinçar la grasilha, nettiar lo bac… per ne’n fotre de pertot a l’entorn de ma cuvette ! Amai quel’aiga podria servir per beurar las quauquas plantas dau balcon. Suèi pas au punt d’enguerras.
Vese que minjan pas la nervura de las fuelhas, pas mai que la coá de las peras/pomas, nimai l’exterior de la peu de coja, que ne’n demòra ‘mas ‘na pelicula lissa amb lo dediens bien nettiat. Quò que me demòra dins mon tamis deuria far un bon palhatge, que protegís lo pè de las plantas e difusa dau compost a mesura que se rinça amb l’aiga d’abeurar.
La porada pausa pas de problema mas per contra pas la pena de lor metre de l’alh ò de l’inhon, lo manharan pas e quò demorará a destriar dau compost madur daus mes aprèp.


text:
#feminism #féminisme #Occitània #Occitan Après lo collòqui del 4 d'abrial, la sola causa que mantunas feministas occitanas e tolzanas an tropat per criticar l'organizacion es la fauta de femna dins lo personal politic francés que fabrica una gestion decentralizada d'Occitània.
Remarca : sus l’empont, es estat lo personal politic de la gestion francesa d’Occitània qu’es estat convidat ; e es pas la fauta dels militants occitans s’i a gaire qu’òmes ! Alara la guèrra de farlabica installada per una professora de Tolosa me crida …. una enveja de li dire : calma-te sètz pas al nivèl politic que cal.
L’intervencion d’una professora d’universitat (que se presenta a las eleccions, e qu’es plan) a lançat l’afar, sa presa de paraula dedins lo collòqui del 4 d’abrial l’a ajudat a escriure aquelas linhas per aver de son, plorar coma una vit podada, me sembla pas la bona tecnica per se far entendre dins un ceucle de militants :
Apondon 1 : la letra-peticion es en lenga francesa, segurament per èstre melhor entendut de totes e totas (soi capable de me plaçar al nivèl intellectual de l’intervencion del 4 d’abrial, tanben).
Apondon 2 : farai pas tanpauc un apondon sus la territorializacion de la critica, es un modèl politic que me sembla pro francés dedins lo cap de la redactriça.
Ieu m’agrada de veire la realitat :
- Pôle Emploi, 85 % de femnas ; aquò se verifica aviat quora se va sul mercat de l’emplec e quora l’empelc es pas securizat coma una professora d’universitat o de licèu.
- Agéncia immobiliària, 70% de femnas (e podrai listar comerci que son près sonque per femna e que d’òme i podrián èstre tanben)
- universitat e professorat, majoritat de femnas, e aiçò pausa un grèu problèma d’autoritat dedins las classas e per la potencialitat de reforma, reforma indispensabla.
- secretariat de las collectivitats territorialas e entrepresas, 90 % de femnas, aquò tòca quasiment al Bore-Out. Dins las formacions en creacion d’entrepresas son tanben monopolizat per òme, e cada formator explica que fauta femnas. M’agradariá de veire professora d’universitat crear son entrepresa, especialament las de Tolosa.
- espital e sentat publica, tòca al 95 % ; e soi segur qu’a la CPAM i a femnas al cap de l’establiment public e que la gestion es parisenca, centralista contrariament a Alsàcia-Mosella qu’i dèu aver femnas segurament.
E la lista podrà èstre perlongada ; se cal demandar perqué i a pas mai de femnas dins los sectors coma la creacion d’entrepresas, coma la recèrca, coma l’inconegut en general dins las sciéncias … Bon per l’armada es una causida que pauc a pauc cámbia.
Se lo feminisme occitan se vòl utile, li cal criticar primièr lo sistèma masclista francés que prepausa un sistèma de gestion que concentra las femnas ont i a pas de poder.
Per las femnas que son a preparar una responsa al bilhet, vos pòdi ensenhar qu’en 1991, èra plan complicat de trobar femnas per las botar sus una lista, e çaquelà (èri candidat), èri candidat a la paritat sense la lei francesa !
Ieu, soi a l’espèr de veire l’organizacion de «feminisme occitan» prepausar un collòqui (a Montpelhièr per exemple) sus la gestion masclista de França en Occitània ; pel moment los militants occitans –que son pas masclistas- fan çò que pòdon ambe las femnas occitanas que vòlon plan defendre la lenga occitana e lo país. Mas al mens cal pas èstre ipocritas e femnas, un pauc de dignitat, fauta sovent en politica !
Ieu m’agrada de veire femnas ont ne fauta, e òmes ont ne fauta, mas dins las criticas me sembla que, per las femnas, lor cal ajustar melhor la direccion politica d’aquelas.


text:
NON REGIONALISTA, donc d'esperit dubèrt. Democracia, perqué es aital que podèm participar, sense demandar un qualificatiu positiu a la democracia. Occitània, perqué es lo meu país e que cal debutar a trabalhar aquí abans de pensar als autres pòbles, e jà aqueste trabalh es una solidaritat ambe los autres pòbles. Bilhet INDEPENDENT e escrit dempuèi Occitània.
dijous, de març 16, 2017
resultas de las eleccions neerlandesas
Fau legir tanben l'article en francés de Le Soir.
Lo Reialme Neerlandés es una granda democracia europèa...


text:
31/01/2014
Genièr de 2014
• Òsca a la Region Miègjorn Pirenèus e al Parc del Lengadòc qu'an desirat lors vòts en occitan.
• Vergonha a la França que se desrevelha amb un president de drecha.
• Òsca a la premsa parisenca que se met a parlar d'òc (Libé).
• Vergonha a tot aquel brombalh que fan per Michaël Schumacher qu'es tombat en esquí.
• Vergonha a la publicitat facha a Dieudonné que d'unses apelan encara umorista : lo cal pas censurar, li cal far pagar de contravencions.
• Òsca al projècte de constitucion tunisiana que vòl l'egalitat entre òmes e femnas.
• Vergonha a Kim Jong-Un, lo caluc de Corèa del Nòrd, qu'a ja fach fusilhar son amigueta e (benlèu) balhat son oncle als cans, promet ara un desastre nuclear al monde.
• Vergonha a l'idèia de dubrir en França, una bòria de 1000 vacas.
• Vergonha al Senat qu'a refusat de levar l'immunitat parlamentària de Serge Dassault, pel segond còp.
• Vergonha a l'Espanha que vòl reduire lo drech d'avortar a las femnas.
• Òsca a la França qu'a suprimit la nocion de "détresse" de la lei sus l'avortament.
• Òsca a la liberacion de Michaël Blanc, en preson en Indonesia dempuèi 14 ans per trafic de shit.
• Vergonha a la mòrt qu'a pres Claudio Abbado, Pete Seeger e François Cavanna.
• Òsca als Ukrainians que nos rementan qu'Euròpa es un espaci democratic envejable.
• Òsca a l'adopcion, per l'Assemblada nacionala, de la lei sul non-cumul dels mandats per... 2017. Es ja ben. Ara : al Senat.
• Vergonha a la drecha drecha que contesta la legitimitat del president, Boutin-la-catolica en cap de tièira. Las eleccions son fachas per cambiar, s'òm es pas content.
• Vergonha a París qu'a vist desfilar una poiridura antisemita, racista, omofòb, anti-republicana, violenta e fascista.
• Òsca a la Tunisia qu'es un exemple per totes los paises arabs.
• Òsca a Geneva 2 qu'assaja de far discutir los òmes del president e los opausaires sirians.
• Òsca als deputats qu'an votat per la ratificacion de la Carta europenca de las lengas regionalas.
• Vergonha a l'Egipta que recuola.
Aucun commentaire:
Inscription à : Publier les commentaires (Atom)


text:
L’estat normal d’una lenga es d’èsser diversificada. E tanben, en meteis temps, d’èsser unificada. La nòstra, unificada o èra (tant coma se podiá èsser) tre lo s. XII amb los primièrs trobadors. A aquela excepcion, se n’ajustava una autra : ja s’elaborava una lenga sabenta amb un vocabulari precís adaptat del latin. Fins al s. XVI, se desvolopèt una lenga juridica, scientifica, ecclesiastica… Aprèp la pèrda de totes los poders politics, la lenga comuna venguèt la dels venceires e l’occitan reduguèt son expression a una part de la literatura, a partir de fogals ciutadans : Leitora, Ais, Pau, Tolosa, Aush… La lenga literària èra desenant diversificada, la de varietats localas. Mas dins son malaür Occitania aguèt l’astre de demorar (o de venir) per sa part màger unida dins son territòri. Las comunicacions entre las regions la gandiguèron d’un vertadièr esclatament linguistic e permetèron la seguida d’un procès d’unificacion : aquí la rason d’una comunitat espectaclosa de vocabulari, de sintaxi, de conjugason, d’expressions, de provèrbis....
Es a partir d’aqueste constat que se poguèt concebre tornar l’idèa d’una lenga comuna per delà los « cent parlars que ne fan qu’un ». Dins lo debanar de nòstra respelida, la primièra revolucion foguèt la de Frederic Mistral e del Felibritge al s. XIX : los occitans prenguèron consciéncia de l’unitat del país e de la dignitat de la lenga. La segonda revolucion foguèt al s. XX la del retorn a la grafia classica, iniciada per Josèp Ros e acabada per Loís Alibèrt e l’Institut d’Estudis Occitans : confirmèt l’unitat de la lenga en tot la reviudar. La tresena revolucion, iniciada per Bernat Sarrieu tre 1905 e precisada tanben per Alibèrt trenta ans aprèp, serà al s. XXI la de la lenga comuna emergida naturalament (coma l’òli sus l’aiga) del fons comun sosjacent.
En 1935, Alibèrt publiquèt sa « Gramatica occitana », mas ajustèt prudentament en pagina interiora lo sostítol « segon los parlars lengadocians », en tot afortir que se referissiá non pas a la província istorica mas « al grop des païses qu’emplegan los parlars lengadocians ». E se non butava mai luènh sas analisis, èra de racacòr, « per defugir d’èsser acusat de megalomania lengadociana ». Mai clarvesent en lingüistica que dins l’anar de sa vida, preconizava lo « lengadocian literari » mes en practica coma metalenga dins son obratge. Aquel « lengadocian literari » èra bastit sus la basa de çò qu’apelava « los parlars meridionals », compausats del « tolosan » [tolzan], del foissenc, del donasanenc e del « central, en usatge en Carcassés, Bas Rasés e Lauragués ». Dins la terminologia totjorn prudenta de l’autor, lo « lengadocian literari » designava çò que disèm uèi l’occitan comun o l’occitan estandard. Mas que non diguèron sul mot « central » !
Una carrièra bòrnia.
Es dins las annadas 70 que tornèt grelhar l’idèa de l’occitan estandard, mas dins l’incomprension de la pensada prigonda d’Alibèrt. Non èrem sortits del regionalisme – non ne sèm encara sortits – e coma s’acabava lo remirable trabalh d’adaptacion de la grafia classica a l’ensemble de las varietats occitanas, d’unes pensèron lèu que caliá adobar un estandard per cada « dialècte » e que, dins la seguida del mèstre, l’estandard « lengadocian » poiriá aver per vocacion d’èsser l’estandard de totes. Mas Alibèrt, jamai non aviá parlat d’estandards multiples – quicòm d’estrangièr a l’istòria de nòstra lenga : las « koinè administrativas regionalas » non an jamai existit ; la creacion literària, coma o avèm vist, non s’apiejava que suls parlars… -, e una autra contradiccion apareguèt lèu.
Una expertesa rapida per d’esperits esclairats abotiguèt a la conclusion que lo « lengadocian literari » d’Alibèrt, tròp « occidental », non podiá pretendre èsser lo lengadocian estandard. Caliá doncas un aggiornamento. Lo problèma es qu’aquel estandard regional recentrat sus el-meteis, plan mai « oriental », plan mai « lengadocian », conservava (sense tròp o dire) l’ambicion d’èsser tanben un estandard general. Per justificar aquò, n’apelèron a la geografia : èra aisit de mostrar que la zòna de referéncia novèla que prepausavan èra « meravilhosament centrala ». Es sus aquelas premissas falsas que se causiguèron de solucions novèlas, de mai en mai antialibertencas, amb en finala lo deliri pseudosabent - coma que davala lo Tormalet en ròda liura - e lo retorn del campanalisme. Aital en primièr, d’un movement general, l’abandon emblematic del sistèma fait / junt pel sistèma fach / jonch, variantas admesas ça que la per Alibèrt. Aital per d’unes la causida del triftong « iei » (« carrièira » per « carrièra »), desconegut pertot en defòra dels parlars centrals « lengadocians ». Aital per d’autres o los meteisses de sufixes populars maridats amb de mots sabents, l’« occitan mòl » : *denominador -oira, per denominator –tritz, *transformador –oira per transformator –tritz, o encara *exterminaire -aira per exterminator -tritz… E vos passi los neologismes pintorèsques. E perqué pas, un còp passada l’òsca, la generalizacion dels sufixes arcaïcs -ador/-aire/ -airitz (*civilizaire / *civilizairitz per civilizator -tritz o, tot en delicadesa, cagaire / *cagairitz… coma los illustres -lexicalizats- cantairitz, trobairitz e pecairitz) quand se sap que son atestats dins un canton de Cevenas. Çò novèl, a l’azard de las lecturas, es la « normalizacion » dels toponimes periferics : *carrièira *Pairolièira per carrièra Pairolièra a Tolosa, abadiá de *Fontfreja per abadiá de Fontfreda ; *Bèlluòc per Bèllòc, e enfin la trabucada fatala… *Castèlnaut per Castèlnau o Castèthnau. E aurem doncas, a çò que dison, sèt estandards regionals que non caldrà confondre segur amb sèt « lengas d’òc ». A la plaça del tròp ordinari ordinator, diretz *ordenador en estandard general/lengadocian, mas *ordenader en estandard gascon - perqué pas *ordeader ? - e *ordenaor en vivaroalpin, e benlèu *ordonnoir en francés se pòt beneficiar aqueste de la sciéncia de nòstres especialistas. Es una tristesa de las grandas de veire l’occitan venir un espaci de jòc pels doctors Fòlamor de la linguïstica.
Un projècte realista.
Per l’Acadèmia occitana, l’unitat de basa per l’ensemble de la lenga es lo parlar. Lo parlar es la fòrma socializada de l’occitan e se presenta coma un sistèma linguistic del tot coerent. Suls parlars s’es bastida dins son entièr nòstra literatura modèrna. D’unes parlars an accedit al nivèl de lenga literària al cors de l’istòria : lo mondin (o tolzan), lo gascon garonés, lo bearnés, lo provençal rodanenc, lo lemosin, lo niçard, lo roergat… Un possedís ara un estatut oficial : l’aranés. Es aquò l’originalitat granda de la cultura occitana, escapitada e que torna butar en un centenat de brots. Mas aqueles parlars, per subreviure an besonh d’èsser vitalizats de tot lo vocabulari de uèi que lor fa sofraita. E aquel vocabulari deu èsser comun a totes los parlars, çò que se poiriá far pro aisidament quand se sap que la màger part de las particularitats dialectalas non son pas mai productivas despuèi l’Edat Mejana : lo gascon ditz facultatiu,facilitar, trufar, filiacion, fenomèn… ; lo nòrd-occitan ditz : calici, camion, cardiologia, acadèmia… E aquel vocabulari comun, semisabent e sabent (tecnic, scientific… mai de la mitat dels mots de la vida vidanta), deu èsser logicament posat dins l’occitan comun. L’Acadèmia occitana a publicat sus son site las règlas comunas a l’encòp pels parlars e per l’occitan estandard. Mas parlem de l’occitan estandard.
Los lingüistas an agropats los parlars en sosdialèctes e aquestes en dialèctes. Los dialèctes, dont lo nombre pòt variar d’un autor a l’autre, son classats a torn dins d’unitats mai bèlas : lo gascon (una per el tot sol), lo nòrd-occitan (lemosin, marchés, alvernhat, vivaroalpin) e l’occitan mejan (lengadocian, provençal e niçard). Es al punt de convergéncia d’aquelas tres unitats que se tròba necessariament l’occitan central, un lòc de sintèsi per l’ensemble de la lenga, una mena de crusòl d’ont tot sembla partir, ont tot sembla tornar. Aquel espaci de referéncia per las estructuras principalas de la lenga es l’anglada Liborna-Fois-Narbona (« lengadocian occidental » dins la terminologia tradicionala), que cobrís los parlars seguents : agenés, tolzan, foissenc, carcassés e narbonés.
A partir d’aquela anglada de convergéncia, podèm observar los glacisses successius que, degrà aprèp degrà, de transicion en transicion, s’espandisson sul territòri occitan. Los podèm observar del gascon garonés al gascon pirenenc, del carcinòl al lemosin, de l’albigés a l’alvernhat e del bederrés al cevenòl, « lo parlar mai parent del provençal ». E avèm al sud lo donasanenc que « s’aparenta al catalan », als parlars de Rosselhon, e fa un ligam que non es de dire (subjècte tabó !) entre « las doás lengas ».
Per far acceptar coma legitime l’occitan comun (estimam mai aqueste tèrme) a l’ensemble dels occitanofòns, cal mesurar las concessions demandadas a cadun a partir de son parlar mairal. Cal que cadun pòsca reconéisser un dins l’autre. Non podèm demandar a d’unes de non far cap de concessions e a d’autres de las far totas (çò que non faràn jamai). Coma ditz un bon autor nòstre, entre fach e hèit non i a que la « h » de comuna ! D’especialistas an avançat que la realizacion -it èra minoritària per raport a -ch, quicòm que demòra de provar mas sustot un argument que los occitanistas deurián manipular amb precaucions. Per nosautres, es una caracteristica dels parlars gascons, marcheses, alvernhats e vivareses, los mai « estranhs » de la familha, e lor principal punt comun amb los parlars de l’anglada. Non tenir compte d’aquò revendriá a far lo jòc dels que considèran que lo gascon e l’alvernhat son de lengas a despart. Pels autres dialèctes, plan mai integrats dins lo nogal majoritari, seriá la sola concession importanta - psicologicament mas superficiala dins la realitat - que lor seriá demandada. E per l’Acadèmia, de tot biais, se la non-palatalizacion es oficiala en occitan estandard, las fòrmas palatalizadas, fach e tanben achabar, sont admesas coma variantas e presentas dins sos lexics.
Çò que prepausam : publicar per tot lo territòri de gramaticas regionalas (gascona, lemosina etc.) obèrtas sus las variantas intèrnas e qu’inicien al vocabulari modèrne comun e a la lenga comuna. Lo nòstre prètzfait mai urgent a l’ora d’ara : gerir la realitat concrèta (donar a cada parlar la possibilitat d’una expression complèta dins lo mond de uèi) en tot afortir un ligam entre totes.
J. P.


text:
Lo plaser de perpensar e d'escríver en lenga gascona. Aquiu qu'avetz lo men caièr aubrit.
dimecres, 1 d’octubre de 2008
ANÓNCIA: l'aplec gascon deu dimars
Los qu'ac vòlen que's pòden ajustar a la "conferéncia", tots los nivèus de practica deu gascon que i son acceptats, çò important qu'ei de voler parlar en gascon. Qu'ei a gratis! Los començants que i son benvienguts, los joens coma los mens joens! S'èm pro numerós, que poderam mei tard formar grops segon las afinitats, los nivèus etc. Lo Tederic s'exprima en gascon deu Nord-Oèst mentre que lo Miquèu ac hè en gascon Sud-Orientau (eth grop dialectau comengés- aranés - coseranés) e lo vòste servidor en gascon peirotonenc...Doncas i participar qu'ei dejà ua man(i)èra de s'acostumar a las diferentas varietats de gascon e aus accents diferents !
Cap de vergonha! Parlem la leng(u)a! N'ajatz pas paur, vengatz! Internet que ns'ajudarà a tornar recuperar la lengua!
Rendetz-vos lo dimars 7 d'octobre a partir de 20 H 30 (GMT + 1, l'òra de Bruxellas e de la França metropolitana). Çò qui'vs cau hèr tà participar: que'vs cau installar l'skype suu vòste ordinator se non l'avetz pas dejà, causir un pseudo tà l'skype s'ètz navèth, comunicar la vòsta identitat skype a Tederic (Tederic at gasconha punt com) e equipar lo vòste ordinator d'un micro (o d'un casc-micro).
Que v'i esperam!
1 comentari:
- merike ha dit...
-
Com voldria participar!:-)
- 1 d’octubre de 2008 a les 8:37


text:
Institut d'Estudis Occitans
11, carrièra Malcosinat
31000 Tolosa
Tél.: 09.62.56.09.91
- Las ajustas lengadocianas
- Bonas vacanças d'estiu de 2017 !
- Lo n°160 d'Anem Occitans es sortit !
- Novèla edicion actualizada del diccionari Francés-Occitan de Cristian Laus en çò de IEO Edicions
- Comunicar en occitan Provençau, un lexic escrich per lo President de l'IEO, Pèire Brechet
- Comunicat de l'IEO fach dau temps de son Assemblada Generala de 2017
- Presidencialas de 2017 : un risc de replegament nacionat e de regèt de la diversitat
Vendredi 1er septembre 12:06-13:06 - Luòc: Tolosa
La Federacion de las calandretas de Meigjorn-Pirenèus cèrca un o una assistenta administratiu per la devalada 2017/2018. Ne saber mai
Lundi 2 octobre 10:27-11:27 - Luòc: 65
L’associacion Parlem que cèrca un caminaire o ua caminaire entà tribalhar a comptar deu mes d’octobre de 2017. Ne saber mai
En mestior de recèrca d’emplec, non crentetz pas de hèr servir las vòstas relacions. L’idea qu’ei de plan assabentar de la vòsta recèrca lo monde que’vs pòden ajudar pr’amor la ret qu’ei un deus mejans los mei eficaç entà trobar un emplec.
1. La vòsta ret
La vòsta ret se constitueish de l'ensem de las personas que'vs pòden ajudar d'ua faiçon o d'ua auta dens la vòsta recèrca. Aqueras personas que poden hèr part : - de la vòsta familha, - deus vòstes amic,
- deu vòste entorn professionau (collègas, clients, hornidors...) Plan segur, tostemps, qu'auretz de contactar mond dab qui vos endevienetz plan. Ne cau pas aver vergonha d'estar au caumatge. Ne podem pas jamei saber qui coneish qui e benlèu qu'avetz un amic que coneish un amic son o quauqu'un mei que'vs pòt interessar d'encontrar.
2.Quan utilizar la sua ret ?
Plan segur, que devetz activar la vòsta ret quan cercatz un emplec, mes tanben quan voletz avançar dens la vòsta carrièra, cambiar de mestièr o crear la vòsta entrepresa.
3.Quau messatge ?
Lo servici que vatz demandar a la persona que deu estar adaptat a la natura de las vòstas relacions. Que cau que lo vòste interlocutor e'vs posca respóner aisidament, shens estar geinat de hèr çò que'u demandatz e que la vòsta demanda sia hèra clara. Que poderetz cercar : - entre-senhas sus ua entrepresa e la sua futura politica de recrutament, - demandar de hèr passar lo vòste CV, - demandar un contacte, - demandar de contactar quauqu'un entà vos, - demandar s'ei assabentat de la creacion de pòstes o se coneish personas a contactar absoludament.... Lo nivèu de demanda deu plan estar fixat per la vòsta relacion, ne cau pas perturbar la persona. Au finau un còp mei, que cau plan véger que la recèrca d'emplec ei mei que mei un tribalh de comunicacion. Que cau plan hèr conéisher la vòsta situacion e plan diferenciar la vòsta comunicacion en foncion de las personas e de çò qu'esperatz d'eras.
4.Las precaucions de bon préner
Que cau tostemps manipular la vòsta ret dab hèra precaucions. Que'vs cau avisar de : - ne pas tròp pressar lo vòste monde - ne pas tròp insistir - ne pas desturbar la persona - estar onèste, plan díser çò que cercatz e perque. - pensar a la persona a qui demandatz : plan conéisher la sua situacion, e l'informacion de la perseguida de la vòsta recèrca. - tostemps estar reconeishent e ne pas demandar quauquarren a quauqu'un per qui ne haretz pas la medeisha causa.
5.Plan preparar aqueras petitas entrevistas
Que vatz demandar ajuda e donc drin de temps a monde qui'vs van ajudar a trobar un emplec. Quan ne seré pas entà aver ua discutida tròp formau que cau au mensh un minimum estructurar la vòsta demanda : - començar l'entrevista per controlar se la situacion deu vòste interlocutor ne cambiè pas (evitar de sollicitar quauqu'un se sabetz qu'a problèmas professionaus). - presentar la vòsta situacion shens ambigüitat e objectivament, ne vau pas la pena de's plàner, insistir... - formular ua demanda clara, accessibla que ne desturba pas lo vòste interlocutor, e n'exigeish pas un gran esfòrç entà eth. - ne pas desmembrar de'u passar un CV entà emparà's dessús se hè necèra (CV que permeterà a la persona de'vs tornar contactar).


text:
Per La Talvera
Dins lo cèl i a nòu estèlas
Pus pichonas que la man
Mas pareis que son pus bèlas
Que la tèrra e la mar
La nuèch quand lo temps es clar
Que lo vent brèça las fuèlhas
La nuèch quand lo temps es clar
Sovent las vesèm dançar.
Dins lo cèl i a uèch estèlas...
Dins lo cèl i a sèt estèlas...
Dins lo cèl i a sièis estèlas...
Dins lo cèl i a cinc estèlas...
Dins lo cèl i a quatre estèlas...
Dins lo cèl i a tres estèlas...
Dins lo cèl i a dòas estèlas...
Dins lo cèl i a una estèla
Pus pichona que la man
Mas pareis que n’es pus bèla
Que la tèrra e la mar
La nuèch quand lo temps es clar
Que lo vent brèça las fuèlhas
La nuèch quand lo temps es clar
Sovent la vesèm dançar.
Vos cal connectar per poder postar de comentaris.
Concepcion : Aure Séguier, Grafismes : Géraldine Puel


text:
Lo telefonet tinda. Numèro secret. Respondi.
- Bonser, poiriái parlar a Dòna Melani Zetofre?
- Òc, aquò's ieu!
- Bonser :) (totjorn èsser aimabla amb la Banca)
- Vos telefoni de la part de la vòstra conselhièra financièra Dòna Mesovenipassonsom (e perqué me telefona pas ela?)
- Òc?
- Dòna la Conselhièra me demanda de vos demandar se volètz pas prene de sòus de vòstra resèrva del credit a la consomacion per las crompas de Nadal?
- è?
- Avètz pas besonh d'argent d'aquesta passa?
Li disi qu'aimi pas lo mond, que Nadal es de bullshit en guirlanda e qu'anarai racar dabans sa banca o fau la version sòft?
- ò ben si, coma de costuma!
- Volètz pas far un virament?
- Ben non.
E aquí s'acaba la convèrsa.
E me disi que las bancas son de putas: te vòlon far gastar d'argent grèu grèu e profechan de totes los lums e de totas las reclamas de Nadal. (ai dich que Nadal es de mèrda en guirlanda?)
Puèi me demandi se ma conselhièra financièra es al fial d'aquela manòbra. I aguèsse pas Padirac dins mon compte (sens la goteta d'aiga), li telefonariái per li pausar la question.
Rai.
Lo telefonet tinda. Numèro secret. Zo mai? Respondi.
- Bonser, poiriái parlar a Dòna Melani Zetofre?
-Òc, amb plaser, mas me sembla que m'avètz ja parlat uèi.
.


text:
O L'ALMANAC DE LA ROQUETIA.
Per dire tot çò de mancar pas dins lo rèire país clapassièr e endacòm mai, una pagina occitana que serà çò que ne faretz.
Nòvas de segur, mas tanben contes de ma grand-la-bòrnia, sornetas de ma tanta Nina de Niana, galejadas e bajocadas, pròsas e poesias, opinion, fòtos o vidèos,...
Acabatz de mandar.
cercle.occitan.max.roqueta@gmail.com
mardi 27 août 2013
AJUSTAS: GRAND PRÈMI DE SANT LOÍS
Aqueste diluns 26 d’Agost lo cadre reial de Seta siaguèt lo luὸc d’acarament de nonanta sièis ajustaires de la categoria « pesucs », per lo torneg mai prestigiόs de la sason d’ajustas. Coma cada an, d’unas plaças (totas son a gratis) èran ja ocupadas dempuὸi la velha per los afogats d’aqueste jὸc tradicional lengadocian. Lo matin, segon la tradicion, ajustaires e autbὸis-tambors desfilèron dins un passa-carrièira pertocant, onte se posquèt ausir tanben de cὸrna-musas, puὸi qu’èran convidats lo bagad de Lann Bihoué e lo grop tarnés Canta Graile, compausat d’instruments de la Montanha Negra tarnesa, grailes e bodegas.
Rementam que lo jὸc consistís d’eliminar tres adversaris, siá en los escampant a l’aiga, siá en los butant a la fauta. La fauta mai espandida es ‘passar la garda’, es a dire metre la man dins la partida blanca de la lança (se l’ajustaire ‘passa la garda’ tres cὸps, es eliminat). Los ajustaires que capitan d’eliminar tres adversaris son ‘qualificats dau revenge’. Lo revenge es la partida finala dau torneg, que vei s’acarar entre eles totes los qu’an trionfat de tres adversaris, fins a çὸ que ne demὸra pas qu’un.
Aqueste torneg dau diluns 26 d’Agost siaguèt particularament requist. En mai de la qualitat nauta das cὸps de lança, s’i posquèt veire l’adiu a las ajustas dau frontinhanés Claudi Massiàs, que senhorejèt un vintenat d’annadas sus la disciplina, e que los coneisseires jutjan coma benlèu l’ajustaire mai grand de totes los tempses : tecnica, poténcia, regularitat e gentum fὸra de las tinteinas. Un omenatge unanime i siaguèt rendut, e maudespièch son emocion vesedoira l’ὸme pervenguèt de se qualificar per lo revenge, amb nὸu autres ajustaires ; demèst eles Aurelian Evangelisti, lo tenent dau títol, que deguèt quitar lo cadre aprèp una nafradura al genolh dins la passa que l’opausava al dagtenc Joan-Loís Montèls.
A la primièira mièg-finala lo jove setὸri Maxime Molto faguèt ‘lo boquet’ amb Claudi Massiàs, es a dire que tombèron ensems dins una passa subrebèla. Claudi Massiàs capitèt antau son adiu a las ajustas sus un esplech istoric : prὸche de sa cinquantena annada obtenguèt lo tresen prèmi, perqué toquèt l’aiga aprèp son adversari. Maxime Molto recebèt logicament lo quatren prèmi.
La finala opausèt doncas lo palavasenc David Aprile -filh dau campion Bernard Aprile- al dagtenc Joan-Loís Montèls, el tanben filh de campion : Ubèrt Montèls. Totes dos an ja emportat lo grand prèmi : David Aprile en 2009 e Joan-Loís Montèls en 1999. La passa decisiva virèt a l’avantatge dau primièr, qu’empὸrta antau son segond grand prèmi de Sant Loís categoria pesucs.
Lo ganhaire de 2013, David Aprile
Inscription à : Publier les commentaires (Atom)


text:
dijous, 18 d’abril de 2013
Reivindicacion vertadièra
Dissabte a Rodés, poiriái cargar un panèu que diriá "Cal pas cargar las caucetas amb de sandalas, daissem aquò als franchimands e als alemands!"
"L'occitan a l'escòla ensenha als dròlles que amb de sandalas, cal pas cargar las caucetas "
"L'Abbé Bessou is watching you! Cargues pas las caucetas amb las sandalas Mila Dieus".
Espèri vòstras contribucions, eslogans o dessenhs.
La melhora serà estampada e afichada dissabte.
"L'occitan a l'escòla ensenha als dròlles que amb de sandalas, cal pas cargar las caucetas "
"L'Abbé Bessou is watching you! Cargues pas las caucetas amb las sandalas Mila Dieus".
Espèri vòstras contribucions, eslogans o dessenhs.
La melhora serà estampada e afichada dissabte.
3 comentaris
dimecres, 17 d’abril de 2013
M'o cal tornar dire?
Amb lo mes d'abrial, las primièras calors e la dicha famosa, es lo grand retorn dels eretges : los que cargan las caucetas amb de sandalas.
Ne vegèri un ièr.
Tuatz-los totes, mandarem sas sandalas a Handicap Internacional.
Ne vegèri un ièr.
Tuatz-los totes, mandarem sas sandalas a Handicap Internacional.
2 comentaris
dimarts, 16 d’abril de 2013
Cauçaduras, las quifi!
Oooooo, las vòli, las vòli, las vòli!!!
E lo solet endrech qu'ai trobat per las crompar, es aquí, la mèrda!
4 comentaris
dilluns, 15 d’abril de 2013
La musica classica pels nullasses
Amb la carta de la mediatèca, ai accés a tot lo contengut de Medici.tv.
I a una emission qu'explica la musica classica als enfants, soi fan fan fan :
Zygel : Ravel, Boléro on medici.tv.
Lo Bolero de Ravel espepissat e explicat.
Passionant.
I a una emission qu'explica la musica classica als enfants, soi fan fan fan :
Zygel : Ravel, Boléro on medici.tv.
Lo Bolero de Ravel espepissat e explicat.
Passionant.
1 comentaris
divendres, 12 d’abril de 2013
Ai capitat!
Lo tren de retorn, quicòm coma nòu oras.
Assetada.
Calada dins mon canton per associals.
I a plan de mond.
Pas a ne petar, mas pro de mond e pas pro de plaças.
Dins mon canton dels associals, un parelh, jove, ven s'assetar pel sòl a costat de ieu.
Ela, cagolassa que se la peta amb sas botassas, que deu faire d'estudis de drech o de finanças, charra de contunh. Parla que parlaràs : a sa trèva de tipe, a sa mamà, a sa tanta Agata, al telefonet.
L'ausissi a travès los escotaires de l'Ipòd.
A una votz grèva de fumaira.
Deu èsser dau genre a fumar, a virar lo cap en tibant lo menton en se passant la man dins lo pèl.
Parla fòrt.
M'emmèrda.
Que parle a son tipe, a sa maire o al papa, rai, mas o poiriá far d'un biais mai … discret?
O al mens faire semblant.
La femna assetada davant ieu davala.
Trenta segondas aprèp, la conassa se lèva. Me parla en m'agachant drech dins los uèlhs - maaaa, coma n'a de grands d'uèlhs ! - en me demandant, plan aimabla, se pòdi anar sus un autre sèti per lor daissar la plaça a ela e a sa trèva.
M'anavi levar. A racacòr.
Inercia d'unas paternas tròp pesugas ?
Signe de la man, votz rauca montada de la caforna budelica : « Avètz dos sètis de liures, alai »
Ai capitat de dire non.
Blanqueta !
2 comentaris
dijous, 11 d’abril de 2013
Tròp seriosa!
Ièr de ser, gausèri dire de NON a un convit del vesin per veire LO rescontre Barça-PSG.
Mas èra pas lo vesin monoboxer. N'es un autre que sabi pas de qué carga el jos sas cauças nimesencas.
De qué? I auriá un autre vesin que benlèu i auriá mejan?!
E ben òc ;)
Mas podiái pas ièr de ser, que uèi, i a escòla.
Çò pièger, fin finala, es que poguèri pas veire lo balon.
3 comentaris
dimarts, 9 d’abril de 2013
Publicacion de pas mancar! (en mòde fan )
Crebèt l'uòu la setmana passada! Es lo darrièr libre de Florian Vernet.
E l'avètz pas encara? Mas de qu'esperatz?!?
La cubèrta m'agraaaaaaaaaaada!
Ieu l'aurai dimenge. E me trigan las vacanças per i cabussar dedins!
4 comentaris
dilluns, 8 d’abril de 2013
Respectan pas res!
3 comentaris
divendres, 5 d’abril de 2013
Aquò's la vida!
1 comentaris
dimecres, 3 d’abril de 2013
Problèma de la literatura occitana
Digatz-me que soi pas la sola a trobar aquò cagant de dever prene lo cotèl per legir los libres de las Edicions deu Chamin de Sant-Jaume.
Crompas un libre e quand lo vòles legir, aviás doblidat que caliá copar las paginas e bim te passas mièja-ora a las descopar!
E ben ieu, aquò me quita l'enveja de legir, ten.
E quand l'enveja tòrna, tombi totjorn sus una pagina qu'ai pas descopada. E zo, lèva-te, vai-te'n quèrre lo cotèl, copa e de la ràbia, comanda-te una kindle sus amazon.
E quand lo libre que siás a escotelar se titola "J'ai refermé mon couteau", clarament, se foton de tu.
Qu'aguèsson pas un sit internet las Edicions deu Chamin de Sant-Jaume, rai, mas, puta de Dieu, que qualqu'un me comercialize sos libres JA descopats !
7 comentaris
dimarts, 2 d’abril de 2013
Es la prima!
Es la prima! L'ivèrn es acabat!
Cossí o sabi?
Es pas mai un boxèr que i a sus la còrda del vesin mas un eslip.
"Quand vesi l'eslip mover
del vent sus la còrda..."
Cossí o sabi?
Es pas mai un boxèr que i a sus la còrda del vesin mas un eslip.
"Quand vesi l'eslip mover
del vent sus la còrda..."
2 comentaris
Subscriure's a: Missatges (Atom)


text:
Moi, Gaston Dominici, assassin par défaut
Estil : Teatre
Sector : Teatre
Airal lingüistic : Provence
Annada de parucion : 2016
Creator: André Neyton
Editor : Centre dramatique occitan
Moi, Gaston Dominici, assassin par défaut
Es l’evocation de l’afaira de Lurs en Provença en 1952 que prenguèt una dimension internationala. Una familha inglesa ambé una chata de detz ans fuguèt massacrada au moment onte installava son « bivouac » sus lo costat de la rota. Gaston Dominici que restava pas luenh dau crime ne’n fuguèt acusat per dos de sei fius. Sensa prova fuguèt condamnat a mort.
Perque es èu que fuguèt chausit coma copable ?
Aviá pas lei méjans, aquèu vielh que parlava quasiment que l’occitan, de comprendre una justici que parlava la lenga de la justici. Aviá pas la possibilitat, aqueu paisan qu’apenguèt a l’escola lo pauc de francés que sabiá, de se faire comprendre au mielhs de son interest. Joan Giono qu’èra present au procès escrieu :
« Nous sommes dans un procès de mots… nous sommes dans un total malentendu de syntaxe… Tout accusé disposant d'un vocabulaire de deux mille mots serait sorti à peu près indemne de ce procès… » Dos mile mots, leis aviá, mai …en provençau !
E Roland Barthes, que se risca d’anar un pauc mai luenh :
« Nous sommes tous Dominici en puissance, non meurtriers, mais accusés privés de langage, ou pire, affublés, humiliés, condamnés sous celui de nos accusateurs ».
Es que podiá escapar au pes dei prejutjats que ne’n son la consequéncia e que van ne’n faire un copable tot designat ?
Representacions a venir :
- Dissabte 9 de julhet à 21h : Universitat Occitana d’Estiu
Agora a Nîmes (30)
2 Impasse Jean Macé
- Dissabte 30 de julhet à 21h30 : Esplanade du Grand Jardin à Pontevès (83)
- Dijòus 18 d’agost 21h15 : Jardins de la Mairie Montfort s/ Argens (83) - "Nuits du Château"
- Dijòus 29 de setembre al Teatre Jules Julien de Tolosa (31) - dins lo quadre del Festenal Occitània / 1 tot public + 1 escolar
- Divendres 14 d’octòbre : Salle des Fêtes de Degagnac (46)
- Dimars 4 d’octòbre , divendres 7 d'octòbre a 20h45 e dimenge 9 d'octòbre a 16h a l'Espace Comedia a Tolon (83)
- Divendres 18 e dissabte 19 de novembre a 20h30 e dimenge 20 de novembre a 16h al Teatre dels "Chartreux" a Marslha (13)
2017
- Dijòus 9 de març 2017 a 19h al Centre Culturel René Char a Digne (04) - en partenariat amb l'IEO 04-05
- Dijòus 30 de març e divendres 31 de març 2017 al Teatre du Chêne Noir a Avinhon (84)
- Dissabte 1er d'abril 2017 a 20h al Théâtre du Sablier a Aurenja (84)
Ficha tecnica
Pèça bilingua francés -occitan
Tèxte e Mesa en scèna : André Neyton Amb : Christiane Conil, Jacques Maury, André Neyton, Sophie Neyton
Costumes : Isabelle Denis
Esclairatges : Michel Neyton
Descòr : Isabelle Denis e Nathalie Grizel
Contacte :
Delphine Vidal : 04.94.36.19.16
d.vidal@theatremediterranee.fr
www.cdoc.fr


text:
Ueberstrass
Überstrass en alemannisch (Ueberstrass en francés) qu'ei ua comuna francesa deu departament deu Haut Ren e de la region d'Alsàcia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Ueberstrass Se situa en la vallée de la Largue, al nòrd de Seppois-lo-Bas, en la nautor-Sundgau.
Lo vilatge a situat en una region pro vallonnée al bas del tuc del Haulenberg que llom la carrièra principala.
Lo ban communal compòrta de nombrós étangs destinat a la pisciculture o a la villégiature.
Ueberstrass se situe dans la vallée de la Largue, au nord de Seppois-le-Bas, dans le haut-Sundgau.
Le village est situé dans une région assez vallonnée au bas de la colline du Haulenberg que longe la rue principale.
Le ban communal comporte de nombreux étangs destiné à la pisciculture ou à la villégiature.
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- Paginas amb de proprietats pas resolgudas
- Ortografia de verificar
- Portal:Alsàcia/Articles ligats
- Referéncia qu'utiliza lo modèl Metaligam cap a portal
- Categoria Commons amb ligam local identic sus Wikidata
- Article utilizant lo modèl Commonscat
- Pagina utilizant Commonscat sens afichatge personalizat
- Comuna d'Alsàcia
- Comuna deu Haut Ren


text:
Dempuèi sègles, fòrça, l'Estat francés, reial o republican, veire napoleonic, s'es installat sus un trauc carnissièr, qu'a bastit son expansion regionalista parisenca sobre la sang dels pòbles de totas las religions, en castigar per rasons religiosas o pas, e dins cap mesura politica i aguèt repentida dels actes de chaples dels «bons cristians» o catars en Occitània, per exemple ; anuèch son d'extremistas musulmans que fan chaples en Africa, en Asia, o quitament en Mar Miègterranèa en daissar traversar las populacions cristianas castigadas sus tèrras devengudas 100% musulmanas (o supausadas coma talas) e interditas d'avion per venir sus lo nòstre continent, interdit per rason de politica migratòria per l'Union Europèa, e d'incompeténcias europèas, l'Union dels Estats Europèus a fabricat una entitat politica qu'es suceptibla d'èstre cristiana basicament.
E avèm lo dòl que nos arriba dels descendents de l'imperialisme francés, brilhents representants en Occitània, son ultra-catolics o pas brica, e son pas o pro-ultra-extremistas afidats al Vatican de cada 7 sègles qu'an pas jamai recebut un sul castig internacional al contrari.
Lo crimi contra l'umanitat, es matat un catar devath lo pretèxte que sap directament legir la Bíblia dins sa lenga, e volgut pregar paure, volgut per aver lo libre directament en mans, e aquel «bon cristian» es nascut en territòris que cal annexar al reialmet dels fRancs.
Anuèch a Lahòra unes extremistas musulmans an matat dins un pargue ciutadans del Paquistan (cristian e musulmans, la proporcion es pas clara) qu'amerita un piulet, pichoneton comunicat per #twitter ; ma reaccion es quasiment similara a totas las reaccions qu'ai de donar per l'ideologia francesa que mena Occitània, e que la desclassa dempuèi sègles :
Joan Tarís es conselhièr regional d'Aquitània, segurament pro simpatic, gente e democrata, color politica simpatica de la dreita nacionalista francesa, pas extremista, mas çaquelà cada vagada que cal, la bandièra francesa e lo seu nacionalisme son plan d'aquel regionalisme d'expansion parisenca, e de color blava.
Alara quora los Franceses daissaràn d'èstre compassions, compatiments, còrdolors, miseracions, commiseracions, misericòrdias al modèl catolic o vaticanesc, pietats al modèl de Lorda, planhenças, commocions, sonque compassions, mas qu'aplicarà a els çò que lo politic umanista se dèu aplicar a d'autres pòbles e pauc impòrta la religion, quand ?
La Bíblia en lenga occitana es estada salvada, car enregistrada dins una bibliotèca que li a estauviat d'èstre cremada per integristas catolics francs, puèi oblidada ; escrita al entorn del sègle XIen, la Bíblia aquela es legibla per tot locutor modèrne de l'occitan ensenhar, pauc mas ensenhat ; mas cal anar a Lyon per la veire, car sa re-edicion es pas encara finançada per la misèria catolica de Lyon, s'espèra un repentiment catolic, e perqué pas sa re-edicion per aver accès a un document en lenga dita vernaculària, fins a Vacitan II interdit d'edicion. La re-edicion trigosa, e donc lo castig contra los «bons cristians» contunha dins la catolica e integrista fRança, republicana o pas.


text:
lundi 21 février 2011
"Qual renoncia a batalhar per çò que aima, s'acostuma e pèrd la dignitat" Joan Cavalièrs, cap dels Camisards de Lengadòc contre lo bon-rei de França
Lo 16 de febrièr de 2011, lo Senat discutiguèt d'una proposicion de lei del Senator Roland Courteau sus l'aposicion dels panèls d'aglomeracion en lenga regionala, en seguida del jutjament del Tribunal Administratiu de Montpelhièr qu'enebiguèt aquela practica.
Vaquí qualques tròces causits:
Aprèp la primièra intervencion del Senator Roland Courteau, tres autres Senators s'exprimèron en lengas regionalas:
M. Claude Bérit-Débat. Qui ey hera pla !
M. Jean-Jacques Mirassou. Lou senatou Courteau qu'a pla parlat !
M. Ronan Kerdraon. A galon vat !
Madama Colette Mélot, raportaire de la comission de la cultura, de l'educacion e de la comunicacion concluguèt que « Las lengas regionalas pòdon figurar sus los panèls d'intrada de vila, mai a la condicion que s'agisca d'una senhalizacion bilingüa comprenent lo nom en lenga francesa ».
Aprèp l'intervencion de Madama Colette Mélot, los senators s'exprimiràn un còp de mai en lenga regionalas
M. Jean-Louis Carrère. Qu'a pla parlat !
M. Claude Bérit-Débat. Qu'at a pla dit !
M. Jean-Louis Carrère. Qu'em d'accorts !
Quand Madama Colette Mélot s'exprimiguèt al subjèct de la decision del jutge del Tribunal Administratiu de Montpelhièr que diguèt « que los panèls èran una sorga d'insecuritat rotièra ».
M. Ronan Kerdraon respondèt: « Il est tombé dans le panneau ! »
Mossu Frédéric Mitterrand, ministre, diguèt: «Es perfièchament legitim que, dins las regions ont una lenga diferenta del francés demòra en usatge, los conciutadans la desiran veire aparéisser sus lo camin public. Vesi pas res de reprensible aquí dedins. La mondializacion finalament fa de la diversitat una valor ».
Finalament, dabant aquel consensus lo Senat adoptèt una novela redaccion de l'article 3
de la lei n° 94-665 del 4 d'agost de 1994 relativa a l’emplec de la lenga francesa:
« Los panèls reglamentaris d'intrada e de sortida d'aglomeracion pòdon èsser completats del nom d'aquela aglomeracion en lenga regionala ».
Las novelas son bonas, mai ara aquel tèxt cal que sia adoptat per l'Amassada Nacionala...
mardi 15 février 2011
la "Festa de la Mimòsa"
Aqueste dimenge caliá anar se passejar a Rocabrun dins Erau per mai d'una rason.
De'n primièr, aquel vilatge es un dels mai polits del departament d'Erau. Los ostals son superpausats al dessús d'Òrb, aquel flume que davala de l'Espinosa fins a Valras. Una tòrre de l'Atge-Mejan, qu'a pas res a veire amb la Crosada dels Albigeses, domina la valada. Abrigat del vent Terral, Rocabrun beneficia d'un ambient excepcional que permet la cultura dels irangièrs, dels limonièrs e de las mimòsas. De mai aquela exposicion al solelh favorisa la cultura de la vinha en laissas, çò que dona un bon vin jos l'apellacion d'origina contraròtlada « Sant Chinhan ».
En segond, cada annada, al mes de febrièr se debana la « Festa de la Mimòsa ». I a pas de rason d'anar sus la Còsta d'Azur per cercar de mimòsa, Rocabrun es a una ora de Montpelhièr. La festa se debana dins la carrièra principala que travèrsa lo vilatge, per un desfilat de carris seguits per de còlas de musica.
Cada annada lo tèma càmbia. Ongan èra l'annada de las sasons. Vos disi pas lo fum de monde que se retroba a Rocabrun per aquela festa qu'es subretot de familha.
En tresen, e aqui vau lecar un pauc, i avia la còla de la professora de practica de la lenga que desfilava en tèsta amb sos jogaires de crabas e d'autbòis. Doncas, avètz plan comprés qu'èra la rason magèr d'anar a la fèsta de la Mimòsa a Rocabrun (i a pas de pichons beneficis). Doncas l'an que ven per arrengar un pauc las notas del segond semestre vos caldrà anar a Rocabrun...
Enfin, espèri, perque l'autre dimenge i aviá un Gregau que bufava que me'n tornèri de Rocabrun amb un raumàs que vos disi pas...
Adieu e al còp que ven brave monde!!!
mardi 8 février 2011
lo primièr terç de la talha
perceptor coma lo aquel que mon grand me contèt l'istòria:
«Arribèt un jorn dins lo vilatge de carradas de mòbles. ..Èra lo novèl Perceptor que se veniá installar. Arribèt un moment aprèp, dins una veitura tampada. Èra un òme serios, barbut, qu'aviá pas l'aire ges d'entendre ralhas.
Degus, malgrat son aire refastinhos, se geinèt pas per i tirar la pelada. De l'avis general èra un francimand, un òme del Nòrd e que sabiá pas rire.
Dins un barri reculat del viltage i aviá un ostal amb un òrt vielh ont d'arbres vielhs ramuts espandissian son ombra fresca, es aqui que lo novèl arribat loguèt.
Suita que foguèt installat mandèt lo ferreblantièr, qu'arribèt tot content d'aver de servir una tala pratica:
- Bonjor, Mossu, es ieu lo ferreblantièr!
(amb l'accent ponchut...) Ah, très bien, mon ami, est-ce que vous vous chargeriez de m'installer une pompe dans le jardin?
- Vièch d'ase! Ba compreni que vos la plaçarai la pompa, la volètz a piston, a chapelet, a roda, a balancièr, o una...,
- Je veux une pompe qui me donne beaucoup, beaucoup d'eau.
- Va plan, volètz un bon calibre. I a pas que d'anar mesurar...Ont es lo potz?
- Le puits, quel puits? C'est trop fort, mais si j'avais un puits imbécile, je n'aurais pas besoin de pompe...
Quand aquò se contèt, l'òme dins lo vilatge aguèt res que d'amics...
Al còp que ven brave monde...
«Arribèt un jorn dins lo vilatge de carradas de mòbles. ..Èra lo novèl Perceptor que se veniá installar. Arribèt un moment aprèp, dins una veitura tampada. Èra un òme serios, barbut, qu'aviá pas l'aire ges d'entendre ralhas.
Degus, malgrat son aire refastinhos, se geinèt pas per i tirar la pelada. De l'avis general èra un francimand, un òme del Nòrd e que sabiá pas rire.
Dins un barri reculat del viltage i aviá un ostal amb un òrt vielh ont d'arbres vielhs ramuts espandissian son ombra fresca, es aqui que lo novèl arribat loguèt.
Suita que foguèt installat mandèt lo ferreblantièr, qu'arribèt tot content d'aver de servir una tala pratica:
- Bonjor, Mossu, es ieu lo ferreblantièr!
(amb l'accent ponchut...) Ah, très bien, mon ami, est-ce que vous vous chargeriez de m'installer une pompe dans le jardin?
- Vièch d'ase! Ba compreni que vos la plaçarai la pompa, la volètz a piston, a chapelet, a roda, a balancièr, o una...,
- Je veux une pompe qui me donne beaucoup, beaucoup d'eau.
- Va plan, volètz un bon calibre. I a pas que d'anar mesurar...Ont es lo potz?
- Le puits, quel puits? C'est trop fort, mais si j'avais un puits imbécile, je n'aurais pas besoin de pompe...
Quand aquò se contèt, l'òme dins lo vilatge aguèt res que d'amics...
Al còp que ven brave monde...
Inscription à : Articles (Atom)


text:
lundi 21 février 2011
"Qual renoncia a batalhar per çò que aima, s'acostuma e pèrd la dignitat" Joan Cavalièrs, cap dels Camisards de Lengadòc contre lo bon-rei de França
Lo 16 de febrièr de 2011, lo Senat discutiguèt d'una proposicion de lei del Senator Roland Courteau sus l'aposicion dels panèls d'aglomeracion en lenga regionala, en seguida del jutjament del Tribunal Administratiu de Montpelhièr qu'enebiguèt aquela practica.
Vaquí qualques tròces causits:
Aprèp la primièra intervencion del Senator Roland Courteau, tres autres Senators s'exprimèron en lengas regionalas:
M. Claude Bérit-Débat. Qui ey hera pla !
M. Jean-Jacques Mirassou. Lou senatou Courteau qu'a pla parlat !
M. Ronan Kerdraon. A galon vat !
Madama Colette Mélot, raportaire de la comission de la cultura, de l'educacion e de la comunicacion concluguèt que « Las lengas regionalas pòdon figurar sus los panèls d'intrada de vila, mai a la condicion que s'agisca d'una senhalizacion bilingüa comprenent lo nom en lenga francesa ».
Aprèp l'intervencion de Madama Colette Mélot, los senators s'exprimiràn un còp de mai en lenga regionalas
M. Jean-Louis Carrère. Qu'a pla parlat !
M. Claude Bérit-Débat. Qu'at a pla dit !
M. Jean-Louis Carrère. Qu'em d'accorts !
Quand Madama Colette Mélot s'exprimiguèt al subjèct de la decision del jutge del Tribunal Administratiu de Montpelhièr que diguèt « que los panèls èran una sorga d'insecuritat rotièra ».
M. Ronan Kerdraon respondèt: « Il est tombé dans le panneau ! »
Mossu Frédéric Mitterrand, ministre, diguèt: «Es perfièchament legitim que, dins las regions ont una lenga diferenta del francés demòra en usatge, los conciutadans la desiran veire aparéisser sus lo camin public. Vesi pas res de reprensible aquí dedins. La mondializacion finalament fa de la diversitat una valor ».
Finalament, dabant aquel consensus lo Senat adoptèt una novela redaccion de l'article 3
de la lei n° 94-665 del 4 d'agost de 1994 relativa a l’emplec de la lenga francesa:
« Los panèls reglamentaris d'intrada e de sortida d'aglomeracion pòdon èsser completats del nom d'aquela aglomeracion en lenga regionala ».
Las novelas son bonas, mai ara aquel tèxt cal que sia adoptat per l'Amassada Nacionala...
1 commentaire:


text:
Une présentation par la bibliothèque Dauphinoise de l'auteur ( sur ce lien ) & de son
autre ouvrage ( sur ce lien )... Je laisse la parole à Pierrette qui nous parle de la édition.
Aquéu diciounàri di dialèite ancian e mouderne di parla dóu Daufinat fuguè escri pèr l’Abat Moutier au siècle XIX mai jamai publica.
Fai quàuquis an, l’IEO de la Droumo avié publica lis ate d’un coungrès sus l’abat Moutier, lou felibre e pouèto dóu Rose e vuei, nous fan descurbi lou lenguisto e lou dialeitoulogo.
Aquelo edicioun, que se foundo sus lou travai qu’aurié degu parèisse en 1886, es establido e presentado pèr Jan-Glaude Rixte ço qu’es asseguranço de serious. D’efèt, s’an apoundu la formo nourmalisado en annèisso au tèste de l’abat Moutier, ié trouban d’abord la formo e la grafìo d’óurigino emplegado pèr l’autour. Se ié poudèn fisa, es uno edicioun scientifico de valour. Quant à la valour dóu travai de l’abat Moutier, vai sènso dire qu’es di grando. Sufis de legi l’introuducioun de Jan-Glaude Bouvier pèr n’èstre assegura : « (il) est considéré par tous ceux qui l’ont approché ou utilisé comme un ouvrage exceptionnel, tant par son ampleur – plus de 25000 mots - que par sa rigueur etc. ». Parlo de la precisioun dins li definicioun e tambèn dins li variacioun lenguistico e la founetico.
Aquel oubrage es lou grand óutis que mancavo i parla de la Droumo. Pòu qu’endrudi aquéli que l’utilisaran.
.


text:
Eth prumèr partit oficiau dera sason 2012-2013 serà dera Copa de França, dissabte 25 d'agost tàs 20:00 en Bossòst contra eth Encausse.
Abantes se jogarà eth Trofeig Manuel Huguet contra eth Montastruc, eth dia 15 d'agost tàs 19:30.
Er equip reprenerà es sòns entrenaments eth dimarts dia 31 deth mes de junhsèga.
Cau díder qu'eth nòste jogador Felipe Barrera siguèc operat era semana passada deth jolh dera sua cama quèrra. Demoram ua lèu e bona recuperacion. Fòrça ànims.
dilluns, 9 de juliol de 2012
Subscriure's a: Missatges (Atom)


text:
Ja fa 27 ans (en 1978) que lo CAOC faguèt lo premièr acte a Montsegur aicí, a l'entorn d'aquesta estèla de remembrança dels martirs catars. Mas es tanben una estèla de remembrança d'una guerra d'exterminacion eminentament racista e anexionista.
Occitania foguèt anexada per França en 1259, aquò vòl dire que lo calvari occitan dura dempuèi 746 ans. E disi dura perqué los atacs a la lenga occitana e a la supression de son ensenhament public son actuals e recents e aquò ara representa un atac mortal perqué la lenga demòra dins una situacion critica.
Lo racisme es pas solament tuar personas, tanben es racisme tuar lengas e culturas.
Los catalans, los occitans, colonizats per Espanha e per França, avèm somiat a una Euròpa dels pòbles, a una Euròpa ont poriam retrobar la nòstra libertat nacionala e viure plenament dins la nòstra lenga e cultura.
Mas l'Euròpa que nos prepausan es una Euròpa dels negòcis, del capitalisme. E l'Euròpa daissa liures los estats per aplicar coma vòlon las politicas socialas, culturalas e lingüisticas al dintre de las frontièras estatalas que demòran intangiblas e intocablas. D'aqueste biais la situacion es pus marrida qu'abans perqué an eliminat lo dreit universal de l'autodeterminacion e los estats s'assolidan dins la seuna politica repressiva sus los pòbles sens estat.
La novèla situacion qu'an generat los NON de França e Olanda aurà de retombadas e farà soscar per encontrar solucions. Se caldrà mefisar e gardar la granda fòrça que representa lo NON per cambiar las causas.
Un novèl esper s'obrís, ne caldrà profitar
E per acabar vòli dire que los 27 ans de fidelitat del CAOC a Montsegur an fait possibla la permanéncia aicí de la fèsta dels Fòcs de Sant Joan.
De las dificultats n'avèm aprés la tenacitat e avèm cercat camins novèls per avançar. Sens lo CAOC i auriá pas ara agut una renavida d'aquesta fèsta en País d'Òlmes.
Nos pòdem felicitar pels novèls que prenon lo relais, mas lo CAOC de tot biais daissarà pas tombar la seuna preséncia e participacion en aquesta fèsta de la frairetat, començada fa 27 annadas amb una granda illusion e esperança dins lo destin istoric dels nòstres dos pòbles fraires.
Visca Occitania
Visca Catalonha
Enric Garriga Trullols
President CAOC Catalan


text:
Espanhac e Senta Auglari
Espanhac e Sent Auglari[1][2],[3] (oficialament en francés Espagnac-Sainte-Eulalie) es una comuna occitana de Carcin situada dins lo departament francés d'Òut e la region Occitània.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Toponimia[modificar | modificar la font]
- Espanhac es format del nom d'òme latin Spanius, de Hispanius, nom d'origina, [prononciacion Ispanius, puèi aferèsi de I- ?] ambe'l sufixe -acum [4],[5], , latinizacion del sufixe gallés -aco(n). Espanhac èra donc probablament una anciana granda proprietat antica qu'aviá per mèstre Spanius.
- Sent Auglari, fòrma masculina deguda a la pèrda de la compreension de l'agionime, representa en realitat Senta Aulària de Barcelona (fòrma de son nom dominanta en occitan), en latin Sancta Eulalia, martirizada a Barcelona en 304. L'iniciala en A- s'explica per una aferèsi, supression de la vocala iniciala del segond mot, E- d' Eulalia, remplaçada per la vocala finala del primièr, -a de Senta (Dauzat parla d'elision) [6]. Es un fait de fonetica sintactica, de modificacion d'un mot en contacte ambe un autre. Lo resultat foguèt Aulàlia, puèi per dissimilacion Aulària. L'energia necessària per prononciar un diftongue, pus granda que per una vocala simpla, mai que mai en posicion pretonica, pòt explicar lo renfòrçament en -gl- del son -l-. La pèrda de la marca del femenin de senta, passada dins lo nom, a degut contribuïr a la compreension de l'agionime coma un nom d'òme, prononciat finalament Auglari e pas mai *Auglària. Per las diferentas metamorfòsis del nom de senta Eulàlia, veire Senta Aulària.
Istòria[modificar | modificar la font]
- Sent Auglari foguèt annexat a Espanhac entre 1790 e 1794 [7].
Administracion[modificar | modificar la font]
- Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Livernon; es ara del canton Causses et Vallées (en francés), donc Causses e Vals.
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Patrici Pojada, Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus, Nouvelles Éditions Loubatières, 2009, ISBN 978-2-86266-573-3
- ↑ Sit Toponimia occitana
- ↑ Gaston Bazalgues, A la Découverte des Noms de Lieux du Quercy et des Communes du Lot, Les Éditions de la Bouriane et du Quercy, 2002, p. 110
- ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 265
- ↑ Gaston Bazalgues, A la Découverte des Noms de Lieux du Quercy et des Communes du Lot, Les Éditions de la Bouriane et du Quercy, 2002, p. 110
- ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 586, a St-Araille
- ↑ http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=31361


text:
Lo Colectiu NouTous tostemps en luta dens las Lanas
Un seishantenat de personas que s'èran amassats dimenge, lo 14 de junh deu costat de Sostons entà hestejar lo purmèr aniversari deu colectiu e informar la populacion presenta de l'actualitat de mantuas projèctes qui miaçan lo Pais Landés.
Lo purmèr qu'ei un projècte de bastir un Golf de 58 traucs a quauques kilomètres solament d'un aute dejà present dens lo parçan. Lo prètz de las estudis que passan lo million d'euròs. Lo projècte qu'ei tan sordeish que la soa vaduda demora chic envisatjabla. Mes lo colectiu NouTous plan conscient deu danger se arrés non s'i opausa, contunha d'informar lo monde e demanda aus elegits d'apitar un referendum sus la question.
Lo dusau qu'ei un projècte d'andada artificiau a la basa d'Atlantisud (Sant-Geurs de Maremna). Entad aver ua andada regulara tota l'annada un còp/min tà dus eslissaires a l'encòp que caleré pagar millions d'euròs e traucar 5 ectaras de tèrra. Un projècte tan estupide qui va a l'encontre de l'esperit de l'eslissa. Quitament los professionaus d'aqueth espòrt non se riscan pas mei a seguir lo projècte tan sia criticat de tota part.
Los dus dossiers sostienuts o imaginats per elegits locaus qui's disen «socialistes» que son ua vergonha e que'us condemnam.
De mei, los Landés organizats qu'alèrtan los responsables contre las polucions costumèras a l'E-coli dens l'estang d'Hossegor en pr'amor de la maishanta gestion de l'aiga a l'entorn.
Dens ua luta mei internacionau, NouTous, colectiu d'accion popular mes tanben d'informacion que's prononcia contra lo tractat de libre escambi aperat TAFTA qui miaça la sobiranitat deus pòples. E enfin, la consciença occitana qu'estó clarament aficada dens aqueth darrèr combat qui'ns pertòca totas e tots a la fin d'ua presentacion deu colectiu qui s'acabè en cançon per la «Libertat», cançon provençau.
Que juntam açí baish la crida contra lo TAFTA:
«Per aqueths temps de confusion, qu'am un dever de compreneson. La sinceritat n'i suffeish pas tostemps. Los bons sentits, jamei."
La decision coratjosa deu noste Conselher Regionau qu'es lo signe d'ua rompedura dab ua concepcion vielhòta deu ròtle deu politic, lo hèit d'un honset, l'avoada d'ua impossibilitat. N'es pas l'accion politica qui pren la defensa de la lenga, qu'es la lenga qui vad un simbèu politic e s'i hèi a bastir la societat de doman.
La sauvaguarda de las lengas non serà pas ua decision deus governs, lo resultat de quauqua negociacion que sia, que serà la causida deus pòbles. Los moviments e partits occitans non seran pas sonque los instruments d'aquera causida. Las lengas minorisadas non son pas briga un enjòc culturau, mes politic: causir ua lenga minorisada, de mei en mei mauaisida a emplegar dens la vita vitanta e qui'n serveish pas ad arren com utís economic, aquò qu'es, quauqua sia la qualitat d'aquesta lenga, ua decision politica pregonda, ua causida de societat.
L'estat e los partits majoritàrias s'opausan ad aqueras causidas pra'mor que son ua resisténcia au sistèma de pensada qui son los promotors e los esclaus.
Aquera resisténcia n'es donc pas mei ua resisténcia de partit, de conviccion, de tendéncia, de dreta o d'esquerra, qu'es ua resisténcia de civilisacion, d'etica e de rason cap au capitalisme hastiau qui s'impausa uei a tota fòrma de volontat o de decision qui'u escapa.
Aquera resisténcia, per pacifica que sia, vad un combat quan e tumi a l'agressivitat e a l'egemonia deu sistèma en plaça. Atau, los nostes ennemics e'ns aimin o mespressin, la sola devira qu'es d'us combatter.
Los tractats transatlantics qui's negocian au secret, a despart deus ciutadans, enter l'Euròpe, lo Canadà e los Estats-Units son la pròba qui los governs an liurat los estats a la tirania de las bancas e de las multinacionalas. Un govern qui accèpta de negociar aqueths tractats non pòt pas signar ua lei o un decret en favor d'un moviment de resisténcia qui'n sia pas un mensonge o ua tactica.
Pra'mor d'aquò:
Occitania hòra TAFTA
Puish-a que l'Occitania arreconeish la sobiranetat deus pòbles dens l'expression de la lor excepcion culturau, linguistica e la sauvaguarda de l'identitat particulara deus lors territòris,
Puish-a que l'Occitania s'impausa com lo lòc d'aquera arreconeishença e de defensa deus sons drets e devers inalienables,
Puish-a que los tractats transatlanticas be son ua mala miaçada per la sobiranetat deus pòbles e los patrimònis vivants e sian culturaus, linguistics, agricòles o naturaus,
Puish-a qu'aqueths tractats son un sauvconduit per la lors destruccion e la lors marchandisacion,
Nosautes, pòble sobiran d'Occitania, que cridam de fèit e per esséncia, l'Occitania hòra CETA, que cridam l'Occitania hòra TAFTA.
Aquera crida qu'es la nosta,
Soston lo 14 de junh 2015
en preséncia deus membres deu collectiu STOP TAFTA 40.
"En ces temps de confusion, nous avons un devoir de compréhension. La sincérité n'y suffit pas toujours. Les bons sentiments, jamais."
Il faut voir dans la décision courageuse de notre Conseiller Régional le signe d'une rupture avec une conception dépassée du rôle du politique, le constat d'une impasse, l'aveu d'une impossibilité. Ce n'est pas l'action politique qui prend la défense de la langue, c'est la langue qui s'impose comme un symbole politique et participe à construire la société de demain.
La sauvegarde des langues ne sera pas une décision des gouvernements, le résultat d'aucune négociation, ce sera une décision des peuples. Les mouvements et partis occitans ne peuvent être que les instruments de ce choix. Les langues minorisées ne sont pas un enjeu culturel mais politique. Entendez, choisir une langue minorisée, de plus en plus difficile à employer dans la vie courante, et qui ne sert définitivement à rien comme outil économique est, au-delà de la qualité de cette langue quelle qu'elle soit, une décision politique décisive, un choix de société.
Si ces choix se heurtent aux entraves des états et des partis majoritaires, c'est qu'ils viennent en résistance au système de pensée dont ils sont les promoteurs et les esclaves.
Cette résistance n'est donc plus une résistance de parti, de conviction, de tendance, de droite ou de gauche, c'est une résistance de civilisation, d'éthique et de raison face au capitalisme féroce tel qu'il s'impose aujourd'hui mondialement à toute forme de volonté ou de décision particulière qui lui échappe.
Cette résistance, par essence pacifique, ne se meut fatalement en combat que lorsqu'elle se heurte à l'agressivité et à l'hégémonie du système en place. Peu importe dès lors que nos adversaires nous aiment ou nous méprisent, la seule issue est de les combattre.
Les traités transatlantiques qui se négocient en secret, à l'écart des citoyens, entre l'Europe, le Canada et les Etats-Unis sont la preuve définitive que les gouvernements ont livré les états à la tyrannie des banques et des multinationales. Un gouvernement qui accepte de négocier ces traités ne peut être signataire d'aucune loi ou décret en faveur d'un mouvement de résistance qui ne soit un mensonge ou une tactique.
C'est pourquoi,
déclaration Occitanie hors TAFTA
Puisque l'Occitanie reconnaît la souveraineté des peuples dans l'expression de leur exception culturelle, linguistique et la sauvegarde de l'identité particulière de leurs territoires,
Puisque l'Occitanie s'impose comme le lieu de cette reconnaissance et de défense de ses droits et devoirs inaliénables,
Puisque les traités transatlantiques sont une menace définitive pour la souveraineté des peuples et les patrimoines vivants qu'ils soient culturels, linguistiques, agricoles ou naturels,
Puisque ces traités sont un sauf-conduit pour leur destruction et leur marchandisation
Nous, peuple souverain d'Occitanie, déclaront de fait et par essence, l'Occitanie hors CETA, l'Occitanie hors TAFTA.
Cette déclaration est la nôtre.
Soustons, le 14 Juin 2015
Lo moviment Libertat que saluda e que sostien l'iniciativa deu pòple landés dens aqueth parçan tà organizà's e deféner lo país tostemps contre los interés d'ua minoritat qui espleita e se trufa d'ua majoritat e de tot un país.
Qu'ei peu ligam enter las lutas e la loa multiplicacion que poderam ganhar entà cambiar lo monde.
NouTous qu'a besonh d'ajuda, junhetz-los!


text:
Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Modèl:Metadocumentacion modèl
Documentacion del modèl
Limitatz al maximum lo nombre de modificacions d'aqueste modèl.
Aqueste modèl es utilizat per de paginas fòrça nombrosas : cada modificacion d'aqueste modèl se deu repercutir sus caduna d’entre elas, çò que pòt prendre fòrça temps, e retardar atal lor mesa a jorn.
Doncas, conven :
- d'anar dins la pagina de discussion per reculhir lo consensus per tota modificacion susceptibla d’èsser contestada o al contrari melhorada per d’autres contributors.
- d'ensajar las modificacions dins una sospagina personala per ne verificar lo foncionament abans de modificar lo modèl.
La talha de la fila d’espèra es visibla sus Special:Statistics.


text:
diumenge, 24 d’abril de 2011
ÈRNHA
Dins aquesta passa, los mediàs nos convidan de s’esbaudir sul primièr empèut de la cara, recentament realizat sus un òme dins un espital de Barcelona (Catalonha). Operacion capitada que remosèt una còla d’un trentenat de cirurgians.
En França tanben avèm d’especialistas de l’empèut de la cara. Entre eles, Micolau S. practica solet. Coma o fariá un goró, endormís sos pacients d’un biais fòrça original (un saquejal d’espatla e del còl en saumejant : « Eh bien, je vais vous l’dire. »).
Puèi, en vertadièr discípol dels metges indonesians, òbra a mans nusas, sens bistorí, aquò daissariá cicatrises.
Ça que la, lo metòd presenta dos inconvenients màgers :
- Trebola fòrça lo pichon endret del cervèl ont nisan las opinions politicas. Aquò’s atal qu’avèm vist d’operats per Micolau S. quitar sas idèas d’esquèrra per s’endralhar cap a dreta, fins a acceptar d’entrar al govèrn.
- Levats los bendatges, las caras novèlas son pas que falsas cadaulas.
(D’après Maxime VIVAS, escriveire).
diumenge, 10 d’abril de 2011
Quand auretz
Quand auretz acabat de far
Truquet truqueta
Sus internet
Començaretz de vos mainar
Qu’avètz quicòm d’aprestar
Lèu lèu
Quicòm qu’al polit mes de mai
Se passa
Se passa
LLCER li dison
Doncas per far una revision
Dialectologica
Aquí de vivaro-alpenc
Que n’avèm pas tròp
La costuma.
dissabte, 2 d’abril de 2011
Subscriure's a: Missatges (Atom)


text:
Aier au ser, ‘ní veire lu noveu filme d’un artiste qu’aime be lu trabalh. Mas, perque i a totjorn un chause per me manhar l’embonilh, quante aime lu trabalh de quauqu’un, fase coma un blocatge e mai d’una vetz, m’entòrne avant de dire quau que siàia au tipe o a la tipessa.
Dau Jean Gabriel Périot, descrubrissí son òbra au cine-club, mai daus corts coma « Gay ? »(2000), « Avant j’étais triste »(2002), « We are winning don’t forget »(2003). Tres films que los dos prumiers son personaus, ‘na fòrma d’autoficci’, mai ‘na tonalitat un pauc de biais faça a la normativitat gaia, lu darnier, es sus los movament sociaus, mai daus eimatges de pertot sus la planeta.
I a las tematicas per parlar de quauqu’un o de son trabalh, i a maitot la faicon de far. Lu prumier es un tesmonhatge filmat, lu second, de las fotografias animadas, lu tresema de las fotòs montadas l’una darrièra l’autra.
Darrier ‘quò, fuguí faça a « Barbares » (2010), un filme mai de las fotografias fixa a la debuta, puei l’acumulaci’ e lu trabalh de copilhatge daus eimatges me fagueten còp-sec trobar duquau eriá lu filme. ‘Queu biais de far es coma ‘na sinhatura. Anguí veire lu siti per trobar d’autres bocins de son trabalh.
Ne’n parlar es malaisat tant lu titre pòt o b’etot far fur, o balhar l’envèia. Dins « Eût-elle été criminelle » (2006), lu filme es montat coma un omenatge a la nacion : l’imne, de la gent, daus curats, daus politiques, daus sodarts ; puei, l’imne se resta qua’iment sus ‘na nòta e es la guerra. ‘na guerra que fila, fila mai sos avions, sos chars, sos defilats, sas armas menanicas per tuar, per gasar, per deportar, per esbolhar una vila, destruïr de las ciutats, d’Orador d’aici Nagasaki ne’n passant per Dresde*.
E puei, es la patz, las campanhas balhan la musica, la gent se ‘musan. E puei, lu montage montra d’autras chausas qu’una balada. Montra las femnas rasadas au lendeman de la guerra. Es òrre. Apres ‘quò tusta dins la testa, de segur. Sem faça a l’istòria, beleu la p’ita mas l’istòria. Sem quitament pas faça a l’istòria mas faça a aquelas femnas. Eu nos pausa au mitan dau monde. Sem gietats dins un bocin dau temps. Es òrre mas es entau que pòdem comprener.
‘Queu trabalh de far dire de las chausas a l’eimatge, autra chausa que son messatge prumier, ‘quò se torna trobar dins « Dies irae, dies illa » (2005). Apres las quauquas nòtas dau començament, un eimatge, dos, tres… un chamin, ‘na rota, una p’ita rota, ‘na granda, ‘na vila. Lu Périot nos trapa per l’epantla e nos mena ente se sòu iò sap.
Es entau qu’eu farja son cinemà. Faça a totas las fotografias que visem tota la jornada, eu nos fòrça de las surtir dau « tots los jorns » per lurs tornar balhar una sinhificaci’. Eu nos mena jurta la finalitat dau nòstre monde, e, ‘quò es fòrça pessimiste, eu amassa daus eimatges de ralhs d’aici Auschwitz Birkenau. Sabe pas se fau quò-quí per prener consciença, mas ‘quò laissa pas sens far brí-brí dins la testa. Entau conhat dins un filme, mai tot ‘quò que sabem de l’istòria, es qua’iment un punt de vuda « nuòu », talament la jurta tomba justa.
- Las autres òbras que son de veire, afè per mon peron, son « 200000 phantoms » (2007), « Entre chien et loup » (2009)**, « Undo » (2005).
Aier au ser, qu’eriá l’avant prumièra dau filme « Le jour a vaincu la nuit ». Un trabalh realisat ne’n preison, aquela d’Orleans, mas aquò poriá estre dins mantas preisons. Coma son los raibes dins ‘na preison ? E veiquí una prumièra faça, una goiata e un raibe sus ‘na plaja au Portugale, ‘na seconda e un goiat, un bocin de ràp, ‘n’autra femna e la mar, un goiat e un fantasme sessau, e d’autres, a un, a tres, a un d’aicí los còps que balha lu cur, lu cur d’una persona dins ‘na preison. Un trabalh beleu un pauc desparrier comparat aus autres, son de la gent que son filmats, qua’iment un documentarí, desparrier e dau mesma biais, quitament de las fotografias talament, ‘na vetz la camerà quilhada, los e las filmat~ada~s botjan p’un piau, l’agach dreit, beleu de legir un papier jaspit sus ‘na paret passat la camerà, aquò iò verem pas. Lu luòc ente son filmats pren ‘na part dins l’eimatge, fòra ‘na vetz o doas, es un luòc monocolor, aquí beige, gris per aquí. Lu sòu que se troba filmat « au mitan » de la preison es lu darnier, ‘queu sus luquau le filme se ‘chaba mai un planh fixe de quauquas minutas sus lu tipe, e darrier se, un gardian qu’intra dins ‘na celula, ne’n sòrt… e la chançon daus bataments de cur.
La serada se ‘chabet sus un bocin de ràp, lu jòune dau filme ne’n es surtit. Me songe que qu’eriá important per se, de iò chantar davant la gent dins la sala, davant son amics, davant sa familha maitot…
Fotografia tirada dau filme, es lu jòune chantor, pichatz l’eimatge o ‘quí (>fr).
- Lu sití (>fr-en) dau Périot per descubrir las autras faças de son trabalh.
- De legir un article (>fr) dau Monde.
E obludetz pas que lu 25 de novembre es la jornada mondiala contra la violença facha a las femnas.
_____
* ‘tenci’ tot es pas dich entau dins lu filme.
** tornat dins Lemòtges, mas es màs per lu perpaus que fau lu veire, pas per aquò.


text:
Luc d'Orbiu
Luc d'Orbiu ( Luc-sur-Orbieu en francés) es una comuna lengadociana en Lengadòc de las Corbièras, situada dins lo departament d'Aude e de la region de Lengadòc-Rosselhon.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comuna de las Corbièras sus l'Orbiu .
Geografia[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
A l’epòca medievala, lo vilatge de Luc d'Orbiu èra de la poderosa abadiá benedictina de La Grassa. En 1213, Simon de Montfòrt prenguèt lo castèl de Luc pendent la Crosada dels Albigeses. Malgrat las protestacions dels abats, Luc venguèt en 1258 lo fèu dels senhors de Luc, los marqueses Tesan de Sanr Geniés.
En 1599, Enric de Tesan foguèt nomenat governador de Narbona pel rei Enric IV. En 1632, sos òmes d’armas èran de la batalha de Castèlnòu d'Arri del costat del Duc de Montmorency e de Gaston d’Orleans contra las tropas reialas. Lo rei Loís XIII de França alara ordenèt de rasar lo castèl del senhor que seguèt lo partit de Monsieur (fraire del rei). Enric de Tesan mai tard tornèt bastir la partida del castèl.
À la Revolucion Francesa, lo castèl patiguèt damatges..
Monsieur Pascal, que foguèt sedusit per aquel ostal en 1818, lo daissèt en 1878 a la familha Fabre. Quina familha ne faguèt un domeni viticòla e bastiguèt en 1910 la cuba del Celièr[1].
Demografia[modificar | modificar la font]
Economia[modificar | modificar la font]
Viticultura: Corbièras
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ (fr) Istòria del vilatge e de la proprietat sus www.famillefabre.com.


text:
Eth Baile
Benvenguda der Alcalde
Planvoludi vesins e vesies,
Sigatz benvengudi tara plana web der Ajuntament de Vielja Mijaran. En aguest espaci poderatz trapar informacion d’interés sus eth nòste municipi. Ua informacion qu’anarà creishent ath long des pròplèu setmanes, entà adaptar-mos as besonhs e demanes dera nòsta societat e de toti vosati.
Vielha Mijaran ei un municipi viu e dinamic qu’a peth deuant un futur plen d’oportunitats mès tanben de rèptes fòrça importants. En aguest sens, des der Ajuntament de Vielha Mijaran volem trabalhar entà que, n’aguesti moments complicadi autant a nivèu economic coma sociau, cap des nòsti vesins demore endarrèr. Aguest ei, e serà, eth nòste principau objectiu pendent aguesta legislatura: eth benèster e era qualitat de vida des persones.
Dider-vos tanben qu’è era grana sòrt e satisfacción de compdar damb un gran equip uman, comprometut e damb ua grana capacitat de trabalh, e amassa damb eri trabalharam entà qu’er Ajuntament sigue dubèrt a tota era ciutadania.
Pera mia part, eth mèn compromís ei eth d’èster un alcalde propèr e comprometut, un alcalde de toti e tà toti. Fòrça gràcies
Juan Antonio Serrano Iglesias
Baile de Vielha e Mijaran


text:
Dempuèi Occitània, podèm aver un punt de vista balançat a prepaus del tèma : Glèisa catolica ?
Perqué la question arriba sobre lo meu blòg uèi ? Es benlèu perqué soi en grand dobte sobre aquesta agressivitat contra lo poder vaticanesc.
Lo papa es alemand, e alara ? Es estat aprosmat del nazisme, coma fòrça alemands, e n’avèm agut que son en minoritat trapats de l’autre latz tanben. e la populacion occitana e francesa se son pas trobat tanben dins lo meteis camps de collaboracion, en minoritat benlèu, mas segur qu’èra bravament mai complicat en Alemanha qu’en l’Estat republican, puèi l’Estat francés de Pétain.
Del punt de vista occitan, avèm encara dins la garganta lo poder politic vaticanesc contra la glèisa dels Bons Cristians, mai tanben contra la lenga de Bernadeta Sobirós… En 7 sègles lo Vatican a encara e encara unas dents contra la civilizacion occitana. E pel moment esperèm un signe novèl. dins un moment regiliós que la Bíblia pòrta un exemple clar, la re-edicion de la Bíblia catara esp-ra encara una publicacion novèla. Que podriá far la glèisa vaticanesc per ajudar a sa publicacion modèrna ?
Es evident que, se la glèisa catolica o protestanta avián parlat la lenga del país, benlèu que lo país occitan seriá diferent, e los ments de cara a la glèisa catolica diferents tanben. Al contrari avèm integristas catolics que son en terrenh conquistat, en Occitània, coma peis dins l’aiga.
Es benlèu per tot aiçò nos podriàn èstre del costat d’aquesta agressivitat. Mas aquela agressivitat es pas occitana.
Malgrat totes los sondatges sobre la lenga occitana e l’apreciacion de cara al pòble occitan, la nacion nòstra, s’espèra de faiçon regulara una messa en occitan a Tolosa, Lorda, Baiona, Bordèu, Peirigüers, Lemòtges, Clarmont d’Auvernha, Lo Puèg, Avinhon, Agen, Rodés, Marselha, Tolon, Ais-de-Provença, Maiano, Nimes, Narbona, Carcassona, Rocamador, Cáurs, Niça, Mónegue, etc., dedins una glèisa catolica o protestanta.
S’espèra tanben dins lo sistèma catolic o protestant d’ensenhaments, la preséncia digna de l’ensenhament en lenga occitana… Perqué i a pas mai d’una classa de bearnés a Pau per arcuelhir l’occitan ? Perqué i a pas de programa sobre RCF o Présence en lenga occitana, de faiçon regulara e religiosa ?
Es clar que se la glèisa catolica vòl conquerir tornamai Occitània, li caldrà far un esfòrç bèl : l’importacion de curats catalans serà benlèu la solucion, mas mèfi al novèl imperialisme politic.
A la question pausada en títol, podèm respondre òc, mas caldrà bravament d’esfòrçes pels Catolics per tornar trobar lo pòble occitan dins las glèisas… Es que Roma ne sap quicòm ? Es que Roma ne vòl saber quicòm ?
Quora se legís La Croix, s’espèra un signe, serà un signe lingüistic, gaire cultural … E un pichonèl article paregut dedins dona ‘mas la vertat del trabalh que lor caldrà far. Lo camin serà long autanplan.


text:
- Dins l'òrdre : Vilanòva-de-Magalonas, Aumelàs, Camp-Long, Causse-de-la Sèla, Lodèva e Lo Cailar, Jacon, Jonquièiras, Latas, Lespinhan, Liuran-de-Cabrièras, Pesenas-de-las minas, Popian, Bassan.
- Per anar mai luònh : Claudi Acchard, Les uns et les autres, CIDO Besièrs, 1982.
lundi 27 février 2012
Los pòrcs negres
Per l'amic Edí de Gijan.
Son passats los jorns pas tant ancians qu'aquò, que las mametas dau vilatge se recampavan a l'obrador per tricotejar de cobèrtas per los salvatges de l'Africa.
Èra lo temps benesit de l'enfança, que pichotet me rebalavi las pòchas comolas de tèstas de negres, bonbons a la sentor pudenta d'un colonialisme canibal mas al gost incomparable de regalécia.
Dempuòi Ròse, Garona e mai Cocorèl lo riu de nòstre vilatge an carrejat d'aiga. Las mametas son estadas assabentadas, de tot biais tricotan pas pus, e las tèstas de negres se son cambiadas en mirga, mirguetas e mirgassàs sens chuc-ni-muc.
Aqueles dau vilatge d'a costat, Sant-Andrieu de Sangonís son escaissats dempuòi de luscres, los "pòrcs negres".
Es lo remembre ecumenic de l'amistat que se portavan los catolics manjan-bon-Dieu amb aqueles de la novèla religion, los uganauds o deganauds coma disèm al nòstre.
Me siái daissat dire, qu'aquò veniá de la rauba negra, de las margas largas que se cargava los ministres deganauds per presicar. E presica que presicaràs, braceja que bracejaràs coma un parpalhòl prèst a s'envolar. D'aquí los escaisses de "parpalhòts" e de "pòrcs negres", qu'en mai, aqueles de Sant-Andrieu fasián venir de pòrcs per s'aviudar.
Urosament, dins los temps que sèm, n'i a per susvelhar l'anament dau mond e lo politicament corrècte de la societat. E n'i a un d'aqueles, un pauc tòca-la-bomba, trucat dins son ignorància per aquel escais de pòrc negre qu'emplegava la comuna de Sant-Andrieu dins sa comunicacion identitària, qu'anèt portar lo pet e lo paquet ont èra pas esperat, valent a dire a la MRAP (Moviment contra lo Racisme e per l'Amistat entre los Pòbles). Coma s'aquel paure mond avián pas mai a faire ! Enfin, que se petaçan! Cal pas quichar, passar l'òsca e butar Mamet dins las ortigas !!!
D'aquí mas soscadissas de uòi. Cal delpossar lo mond vièlh e s'afanar per cambiar totes los escaisses, dau Camèl al Clapàs, se volèm èstre, nosautres occitans dau sègle XXI, dins lo plan-pensar e per un còp, pas sentir de tròp a rabinat.
Primièr : los pòrcs negres seràn, d'ara en davant, los pòrcs de color, los Innocents dau vilatge vesin vendràn los Intelligents de Niana, los ases de Ginhac, de garanhons de pura-sang.
Totes aqueles : Manja-pofres, Manja-mèrles, Manja-tordres, Manja-gorgolhs, Manja-tripas, Manja-agaças, Manja-galinas, Manja-moissaus, Manja-merluças, Manja-cagaraus, Manja-muòlas, Manja-canilhas, Manja-grapauds* se metràn al verd e seràn los Manja-cinc-fruchas-e-legums-cada-jorn.
Los Mai-mòrts de Sèta faràn coma los autres e, ara per ara, s'acontentaràn de morir qu'un sol còp.
Los Sauta-Bartasses de Colòbres e los Ribotaires de Sant-Pau son pregats d'i anar plan-planet amb lo viagra, las Gorrinas de Saturargues de s'apasimar la sang e d'anar al contentièr d'un autre biais.
Los Copa-garras de Florensac, los Estiflaires de Viòls, los Rauba-picas de Lopian, los Escòrja-chins de Sant-Matieu, se cromparàn una conducha e se tendràn a carrau.
E caldrà metre al trabalh al puslèu, trabalhar un pauc per pas tant badar, los Badaires d'Argelièrs, e los Fenhants de Nisàs.
Enfin los Trempa-cuol de Mont-Ferrièr e los Cuols-de-burre de La Mòta-Granda se van anar vestir, e lèu fach.
E ieu paure Espelhat de Puòg-Abon, farai coma lo mond de Gijan que son talament fièrs que van podar amb la cravata !
Inscription à : Articles (Atom)