text:
maime a écrit:
Me sembla que faudria chamnhar lo nom dau site : forum Romaires !!!
Sei d'acòrd. Me pense que se passa de mens en mens de chausas per aqui, e lo pauc que se ditz quo es per romar. Autant sei d'acòrd sus la manif panurgesca que s'anoncia en 2012, autant quò me sembla un pauc disproporcionat aqui...
Alh Òli a écrit:
Amendonat, vai ben de pissar d'annadas en annadas lei memas programaciens. Siegue la scena d'exprecien oc exista, es viva e tot, siegue son totjorn lei memes artistas que viran despuèi 10 ans minimum, e lo fau dire, pluslèu que de nos bassinar émé la nòva generacien. Amai, es un pauc la festa au pifre-cabreta-viela, vai ben la musica occitana ouhaou
Podes pas dire lo contrari : i a beucòp de pifre-viela-chabreta dins la musica occitana... Pas que io sia contra lo trad (o assimilats) mas pense coma tu que i a d'autras vias d'ensaiar e tròp pauc de monde per zo far...
Per io la scena d'expression occitana exista, de segur, mas en queu moment, quo es pas la jòia. La programacion daus festenaus occitans n'en es nonmas lo miralh. Son d'alhors lo prumiers en generau a lo condemnar (ben òc-es, un me farà pas creire que quò fai levar la coa d'un programator de far venir tres ans de sega lo mesme grope o artista !).
En fach, io pense que de la creacion, n'i a, mas manca quauquarren d'intermediari entre los grops que son 'qui per far l'espectacle (Nadau, Massilia, Lou Dalfin, aurem leu fach lo torn) e los que comencen juste a se lançar, e que comencen modestament sus de las pitas scenas. Per l'Estivada per exemple, i a tot plen de monde per passar sus las pitas scenas en interior, mas sus las grandas, i a pus degun...manca Nadau e cia...
Me damande a fòrça se i a pas tanben un manca d'ambicion daus artistas occitans e una absencia de fòrça de perpausicion.
A partir d'aqui demòra tres solucions :
-S'embarrar dins la mesma programacion chasca annada. Mas i a dau monde que quò geina pas de veire Nadau dos ans de sega...
-Dubrir a una programacion exò-occitana, en esperar que l'energia, lo professionalisme, la qualitat daus gropes venguts d'alhors balharà de las ideias aus occitans (un pòt raivar...)
-Far passar los sòus de la programacion sus de l'acompanhament de projectes a l'annada, per formar los artistas occitans de deman. Mas per zo far, los sòus, los fau trobar...
En tot cas l'Estivada ensaia ujan de far los tres, e quo es pas aisat...
Mas v'autres avetz per lo moment vist e relevat nonmas los gropes de la prumiera categoria, çò que montra que podetz ben romar, fin finala seguissetz tots las ideias que criticatz...
E se me pòde permetre per tornar au messatge iniciau, me sembla que Aura a boirat daus tròçs de la programacion 2011 emb la de 2010 (Toad e Lou Quinse quo era l'an passat...)


c: text/html

text:
Oaset
Oaset (mei coneguda deu son nom d'origina grega Tebas - ΘῆBaι en grèc, transliterat tebai -) que ho ua de las ciutats màger de l'Egipte antica, capitau deu 4au nòme d'Egipte Hauta. Uei qu'ei aperada Loxòr (de l'arabi الأقصر, Al-Uqsur, "la ciutat deus palais'") e qu'ei un deus principaus lòcs toristics d'Egipte.
Oaset que vadó capitau au XXIau sègle abans l'èra crestiana dab la pujada de la 11au dinastia durant lo purmèr periòde intermediari. quan s'acabè l'Empèri Ancian (qui avèva avut Menfis per capitau). Que demorè capitau durant los Mejan e Navèth empèri a despart de las interrupcions creadas per las invasions deus Icsòs e la crisi amarniana creada per los arrenegaments deu faraon Amenofis IV (Akhenaton).
Los sègles qui ho sede deu poder faraonic qu'apielèn los monuments a Oaset e aus sons alentors, e mei que mei :
- Lo temple de Loxòr
- Lo temple de Karnak
- Los colòs de Memnon
- La Vath deus Reis

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Hozta
Hozta en basco o Hosta en francés qu'ei ua comuna deu Bascoat, en Baisha Navarra.
Lo gentilici qu'ei hoztar.
Lo nuclèu qu'ei Munhoa.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comunas tòctocantas[modificar | modificar la font]
- Ibarrola au nòrd
- Sent Just-Ibarre au nòrd-èst
- Bussunarits-Sarrasqueta au nòrd-oèst
- Lekunberri a l'oèst
- Behorlegi au sud
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
De véder[modificar | modificar la font]
- Site hortificat protoistoric a Munhoa
- Hòrt de Jauregia, de l'Edat Mejana
- Crotz deu cemitèri, deu sègle XVII.
- Glèisa de Sant Pèir, de 1732.


text:
L'Illa de Sòrga
L'Illa de Sòrga ( L'Isle-sur-la-Sorgue en francés) es una comuna d'Occitània, en Provença, situada dins lo departament de Vauclusa .
La vila a recebut per escais La Venècia Provençala (coma Lo Martegue dins lei Bocas de Ròse) o La Venècia Comtadina en referéncia au Comtat Venaicin dont L'Illa faguèt part.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
L’Illa de Sòrga tèn son nom dau riu de Sòrga que nais a quauquei quilomètres en amont de la Fònt de Vauclusa. Lo riu se devesís en canaus nombrós que fan adonc paréisser la vila coma un gropament d'illas.


text:
Macromolecula
Las macromoleculas son de moleculas qu'an una massa moleculara fòrça nauta, formadas d'un grand nombre d'atòms. Se pòdon generalament descriure coma la repeticion d'una o unas paucas unitats minimalas o monomèrs, en formant los polimèrs. Sovent lo tèrme de macromolecula fa referéncia a las moleculas que pesan mai de 10 000 Da de massa atomica. Pòdon èsser tant organicas coma inorganicas, e son de granda importància dins lo camp de la bioquimia, amb las biomoleculas. Dins las moleculas organicas sinteticas se tròban los plastics.
Forman de longas cadenas que se jonhon entre elas per de fòrças de van der Waals, de ponts idrogèn o d'interaccions idrofobas e per de ligams covalentes.
En de general, s'analisan de moleculas que lo nombre d'atòms es en el fòrça pichon, eth quau cònsta d'una massa moleculara relativament pichona, per exemple la molecula de la sal comuna (NaCl) cònta solament dos atòms e sa massa moleculara relativa es de 58. Per contra, existisson fòrça classas de moleculas que possedisson una composicion fòrça mai complicada, es a dire, una granda quantitat d'atòms e una valor granda en massa moleculara; aquesta classa de compausats s'apela macromoleculas. Especificament una macromolecula a una quantitat minimala de 1000 atòms e una massa pas mens de 10 000 Da.
Menas de macromoleculas[modificar | modificar la font]
Naturalas[modificar | modificar la font]
Artificialas[modificar | modificar la font]
- Plastics
- Fibras textilas sinteticas
- Poliuretan


text:
Purmèra Republica de Veneçuela
La Purmèra Republica de Veneçuela que ho instituida per la Junta Suprema de Caracas lo 19 d'abriu de 1810 qui avèva avalit lo poder deu capitani generau Vincente Emparan e bèth prohèitar de l'invasion d'Espanha per l'armada de Napoleon Bonaparte. L'estat atau creat que ho batejat Províncias Unidas de Veneçuela o Estats Units de Veneçuela.
Aquera republica que degó miar la debuta de la Guèrra d'Independéncia de Veneçuela (e sustot d'enviar ua armada entà combàter las duas províncias de Coro e Maracaibo qui demoravan hidèus a Espanha) abans d'estar des.hèita e suprimida lo 25 de julhet de 1812 dab la victòria deu capdau reiaulista Domingo Monteverde e la Capitulacion de San Mateo.


text:
Santa Maria de Gdansk
La glèisa Santa Maria de Gdansk es una glèisa crestiana gotica que foguèt bastida entre 1379 e 1502. Es la glèisa de brica pus gròssa dau mond. Fòrça endomatjada per lei combats de la Segonda Guèrra Mondiala, conoguèt unei trabalhs de restauracion que s'acabèron en 1956.
Dins lo corrent dau sègle XIV, la vila, alora dicha Dantzig, èra poblada per de populacions germanicas que foguèron fòrça sensibla a la difusion de la Reforma au començament dau sègle XVI. Ansin, après son acabament en 1502, la glèisa foguèt rapidament utilizada coma glèisa simultanèa tant per lei protestants que per lei catolics. Puei, foguèt reservada unicament ai rites protestants e demorèt fins a 1945 la glèisa protestanta pus gròssa sus la planeta. Pasmens, après l'expulsion deis Alemands de la region en 1945 e l'installacion de populacions polonesas catolicas, l'edifici foguèt laissat ai catolics.
Uneis òbras foguèron ò son utilizadas per la decoracion interiora dau bastiment. La pus famosa foguèt lo triptic de Hans Memling dich Lo Jutjament darrier que foguèt arrapat per un corsari de la vila après lo pilhatge d'un naviri borguinhon e donat a la glèisa. I demorèt fins a la conquista de la vila per lei fòrças francesas de Napoleon Ièr. L'òbra foguèt alora transferida au Lovre a París onte demorèt fins a 1815. Après la Segonda Guèrra Mondiala, lei Sovietics l'agantèron e la donèron finalament a Polonha en 1956. Es d'ara endavant expausada au Musèu Nacionau de Gdansk.


text:
Ensenhament de l'italian
Somari
Benvengudas e benvenguts a la lenga italiana![modificar]
La lenga italiana, bastida a partir del florentin, es una de las lengas que veïcula mai d'imatges positius. Lenga de la Renaissença, de la seduccion o de las pastas, l'italian es una lenga rica de sonoritat e una cosina de la lenga occitana.
Çai-jos trobaretz qualques leiçons per tal de poder comprendre, comunicar e parlar la lenga de Dante Alighieri per eventualament visitar lo país, cosinar coma los italians o alara ensajar de trobar un/una "latin lover"...
Leiçons [modificar]
Gramatica[modificar]
Modals [modificar]
Vocabulari [modificar]
Aplicacions, exercicis[modificar]
Per una lista mai complèta de mots, existís un projècte Wikimèdia de diccionari:
- Lo Wikiccionari vos serà util per las versions (diccionari explicatiu dels mots occitans, amb de traduccions vèrs d'autras lengas)
- Lo Wikiccionari, (Wiktionary occitan), vos serà util pels tèmas (diccionari explicatiu occitan, amb de traduccions vèrs d'autras lengas)
- Il Dizionario italiano multimediale d'Ortografia e di Pronunzia [[1]] es una aisina de las mai interessantas e qualitadosas per s'assabentar de la prononciacion normativa e de l'escritura dels mots.


text:
736
Cronologia mensuala:
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec
Cronologias tematicas:
Literatura - Musica - Sciéncia - Espòrt
Aquesta pagina concernís l'an 736 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
America[modificar | modificar la font]
Calakmul[modificar | modificar la font]
A partir d'aquela annada, lei documents e leis informacions sus Calakmul son rars mostrant lo declin de la ciutat-estat.


text:
Sahora
Sahora que ho un faraon de la Vau dinastia.
Dens lo son tombèu que s'autreja mantuas campanhas ; com per los autes reis, aquestas campanhas qu'èra vodadas a contrarollar contradas on Egipte e trobava materias purmèras. Enter aquestas campanhas, que's virè de cap au país de Pont.
Noms[modificar | modificar la font]
- Lo son nom de Her qu'èra Nebjaó :
- lo son nom de Nisot-Biti qu'èra Shora :
Oserkaf
Sahora
Neferirkara-Kakai
Honts[modificar | modificar la font]
- Grimal, Nicolas. Histoire de l'Egypte ancienne. París : Fayard, 1988
- Shaw, Ian. The Oxford History of Ancient Egypte. Oxford : Oxford University Press, 2000.
Istòria | Geografia | Organizacion politica | Faraon | Art | Mitologia | Dius | Vida vidanta | Bibliografia | Egiptològs | Lexic


text:
25
Cronologia mensuala:
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec
Cronologias tematicas:
Literatura - Musica - Sciéncia - Espòrt
Aquesta pagina concernís l'an 25 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Esparta[1][modificar | modificar la font]
Arbitratge de l'emperaire Tibèri regardant un desacòrdi frontalier entre Messenia e Lacedemònia. Foguèt desfavorable ais Espartencs que perdiguèron l'Ager Dentheliales sus lo Mont Taygetus.
Asia[modificar | modificar la font]
China[modificar | modificar la font]
Après l'afondrament de la dinastia Xin en 23, perseguida e fin de la guèrra civila entre lei venceires. D'efèct, lei Chimei prenguèron lo contraròtle de Chang'an onte se trobava l'emperaire fantòche Geng Shidi (23-25). Pilhèron la vila e mau capitèron d'i establir la patz. Puei, assassinèron l'emperaire qu'aviá assaiat d'arrestar la destruccion dei palais de la ciutat. Aquò entraïnèt d'insureccions anti-Chimei e lei Chimei assaièron de se retirar vèrs la Peninsula de Shandong. Dins aquò, foguèron interceptats e anientats dins lo corrent d'aquela marcha per lo generau d'origina Han Liu Xiu qu'èra estat proclamat emperaire per sei tropas. Après aquela victòria, l'armada de Liu Xiu obtenguèt la somission dei subrevivents de l'insureccion dei Chimei e d'unei generaus de l'insureccion còntra l'emperaire Wang Mang (9-23). Aquò li permetèt d'intrar a son torn dins la capitala e d'i restablir l'òrdre marcant lo començament efectiu de son rèine e la restauracion de la dinastia Han. Pasmens, lo país èra encara devesit entre divèrsei senhors :
- Liu Yong teniá la mitat orientala de Henan e lo nòrd de Jiangsu e s'èra estat proclamat emperaire.
- Peng Chong teniá la region de la vila actuala de Pequin e s'èra proclamat prince.
- Zhang Bu qu'èra nominalament prince de Qi e ocupava la region de Shandong.
- Wei Xiao qu'èra tributari de l'emperaire novèu mai èra tanben lo sobeiran quasi independent d'una partida importanta de la Vau dau Fluvi Jaune.
- Dou Rong qu'èra nominalament tributari de l'emperaire novèu e qu'ocupava lei regions de Gansu e de Qinghai.
- Lu Fang que s'èra proclamat emperaire coma eiretier de la dinastia Han. Èra poderós dins lo nòrd de China.
- Gongsun Shu que s'èra pereu proclamat emperaire dins lei regions de Sichuan e de Chongqing. Èra lo rivau pus poderós de l'emperaire novèu mai menèt finalament gaire d'operacions per estendre son territòri e se preocupèt subretot de mantenir son independéncia.
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
Decèsses[modificar | modificar la font]
- ↑ Ciutat-estat teoricament independenta. En realitat, èra puslèu una vila de l'Empèri Roman amb una autonòmia fòrça larga.


text:
953
Cronologia mensuala:
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec
Cronologias tematicas:
Literatura - Musica - Sciéncia - Espòrt
Aquesta pagina concernís l'an 953 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Empèri Bizantin[modificar | modificar la font]
La victòria bizantina de l'annada precedenta dins la Vau d'Eufrates entraïnèt una repòsta de l'emir hamdanida Ali Sayf al-Dawla d'Alèp. Capitèt de reconquistar Germanicea conquistada per lei Bizantins en 949 e d'intrar sus lo territòri imperiau onte menèt divèrsei pilhatges.
Asia[modificar | modificar la font]
Califat Fatimida[modificar | modificar la font]
Mòrt dau califa Al-Mansur. Son fiu Al-Muizz li-Din Allah li succediguèt.


text:
1895
Aquesta pagina concernís l'an 1895 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
- 5 de genièr - L'oficièr francés Alfred Dreyfus es degradat e e deportat a la preson de l'illa del Diable, en Guaiana.
Euròpa[modificar | modificar la font]
Africa[modificar | modificar la font]
Etiopia[modificar | modificar la font]
Dins lo nòrd, Tigre, dirigit per Mengesha Yohannes que refusava de reconóisser la senhoriá dau negus Menelik II, deguèt faciar d'atacas italianas marcant la represa dei combats entre Etiopia e Itàlia. Entre lo 13 e lo 15, lei fòrças de Mengesha Yohannes foguèron vencuts a Coatit e a Senafe. Pasmens, aquelei desfachas renforcèron l'unitat etiopiana car decidèron lo ras de Tigre de se sometre au negus qu'èra a reünir sei tropas per arrestar l'invasion enemiga.
Reiaume Merina[modificar | modificar la font]
Perseguida e fin de la guèrra còntra França. D'efèct, en mai, lei Francés acomencèron d'avançar en direccion de la capitala e trobèron ges de resisténcia importanta sus son camin maugrat de pèrdas importantas liadas ai malautiás tropicalas [1]. Antananarivo tombèt lo 30 de setembre. Lo Premier Ministre Rainilaiarivony foguèt exilat en Argier onte moriguèt en 1896 e Ranavalona III deguèt signar un tractat transformant l'illa en protectorat francés vertadier (→ 1897).
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Armament[modificar | modificar la font]
Depaus de brevet depintant lo premier revòuver semi-automatic per l'oficièr britanic George Fosbery (1832-1907).
Fisica[modificar | modificar la font]
Descubèrta dei rais X per lo fisician alemand Wilhelm Röntgen (1845-1923. Recebèt lo Prèmi Nobel de Fisica 1901.
Quimia[modificar | modificar la font]
Identificacion d'un gas rare novèu (èli) per William Ramsay (1852-1916) e per Per Theodor Cleve (1840-1905) dins un minerau de coire. De son caire, l'engenhaire e quimista Karl von Linde (1842-1934) realizèt la premiera liquefaccion d'èr.
Medecina[modificar | modificar la font]
Consequéncia de la descubèrta dei rais X e seis aplicacions medicalas per Wilhelm Röntgen, aparicion de la radiologia.
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
- 15 de genièr - Artturi Ilmari Virtanen, quimista finlandés, Prèmi Nobel de Quimia (m.1973)
- 21 de febrièr - Carl Peter Henrik Dam, bioquimista danés, Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina (m.1976)
- 3 de març - Ragnar Anton Kittil Frisch, economista norvegian, Prèmi Nobel d'Economia (m.1973)
- 6 de mai - Rodolfo Valentino, actor italian (m.1926)
- 8 de julhet - Igor Tamm, fisician rus, Prèmi Nobel de Fisica (m.1971)
- 24 de setembre - André Frédéric Cournand, mètge francés, Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina (m.1988)
- 4 d'octobre - Buster Keaton, actor american (m.1966)
- 8 d'octobre - Juan Domingo Perón, president d'Argentina (m.1974)
- 25 d'octobre - Levi Eshkol, primièr ministre d'Israèl (m.1969)
- 30 d'octobre - Dickinson W. Richards, mètge american, Prèmi Nobel (m.1973)
- 14 de deceme - Jòrdi VI del Reialme Unit (m. 1952)
Decèsses[modificar | modificar la font]
- 19 de mai - José Martí, líder de l'independéncia de Cuba (n.1853)
- 29 de junh - Thomas Henry Huxley, biologista anglés (n.1825)
- 29 de junh - Floriano Peixoto, president de Brasil (n.1839)
- 5 d'agost - Friedrich Engels, filosòf alemand (n.1820)
- 28 de setembre - Louis Pasteur, microbiologista e quimista francés (n.1822)
- ↑ 5 756 òmes foguèron perduts en causa dei malautiás còntra solament 25 dins lei combats.


text:
Burgille
Burgille es una comuna francesa, situada dins lo departament de Dobs e la region de la Franca Comtat.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Marges del Ognon e del ruisseau del Molin de Chazoy.
Rives de l'Ognon et du ruisseau du Moulin de Chazoy.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
En 2005, dels registres géologiques an meses a jorn los vestigis d'una installacion romaine del Bas-Empèri situada près d'una villa ocupada del Ier al IVe sègle[1].
En 1972, una fusion a amassat los 3 pòbles de Burgille, Chazoy e Cordiron. Chazoy Èra una distincion de Cordiron.
En 2005, des fouilles géologiques ont mis au jour les vestiges d’une installation romaine du Bas-Empire située à proximité d'une villa occupée du Ier au IVe siècle[2].
En 1972, une fusion a réuni les 3 villages de Burgille, Chazoy et Cordiron. Chazoy était une seigneurie de Cordiron.


text:
Estrech de Bering
L'estrech de Bering (en anglés Bering Strait, en rus БepиHroB пpoлиB, Béringov proliv) es lo passatge marin situat entre lo cap Dejnev en Asia extèma orientala, e lo cap del Prince de Galas, qu'es lo punt mai occidental d'America; es a dire que dessepara Siberia d'Alaska, o çò qu'es parièr, Russia dels Estats Units.
Ten una largor de 85 km e una fonsor de 30 m a 50 m. Religa la mar de Chuktchi (part de l'ocean Artic), al nòrd, amb la mar de Bering (part de l'ocean Pacific), al sud. Al mitan de l'estrech se trapan las illas Diomedes.
Recep son nom de l'explorador rus d'origina danesa Vitus Bering, que foguèt lo primièr que lo traversèt en 1728.
Segon una ipotèsi, lo primièr poblament uman d'America venguèt d'Asia en traversar l'estrech de Bering, durant la darrièra epòca glaciaria.
Existís un projècte de bastir un pont (nomenat Pont Intercontinental de la Patz) o un tunèl sosmarin per religar Siberia e Alaska a travèrs de l'estrech.


text:
Villes et mairies de l'Arrondissement de Lichtenfels (478)
Liste des communes
Lichtenfels
Ville de Lichtenfels, localité de l'Allemagne de 20 000 habitants.
La mairie de Lichtenfels a une adresse e-mail et un site Internet.
Bad Staffelstein
Ville de Bad Staffelstein, localité de l'Allemagne de 10 000 habitants.
La mairie de Bad Staffelstein a une adresse e-mail et un site Internet.
Burgkunstadt
Ville de Burgkunstadt, localité de l'Allemagne de 6 600 habitants.
La mairie de Burgkunstadt a une adresse e-mail et un site Internet.
Michelau in Oberfranken
Ville de Michelau in Oberfranken, localité de l'Allemagne de 6 500 habitants.
La mairie de Michelau in Oberfranken a une adresse e-mail et un site Internet.
Ebensfeld
Ville d'Ebensfeld, localité de l'Allemagne de 5 600 habitants.
La mairie d'Ebensfeld a une adresse e-mail et un site Internet.
Altenkunstadt
Ville d'Altenkunstadt, localité de l'Allemagne de 5 300 habitants.
La mairie d'Altenkunstadt a une adresse e-mail et un site Internet.
Weismain
Ville de Weismain, localité de l'Allemagne de 4 700 habitants.
La mairie de Weismain a une adresse e-mail et un site Internet.
Redwitz an der Rodach
Ville de Redwitz an der Rodach, localité de l'Allemagne de 3 400 habitants.
La mairie de Redwitz an der Rodach a une adresse e-mail et un site Internet.
Hochstadt am Main
Village de Hochstadt am Main, localité de l'Allemagne de 1 600 habitants.
La mairie de Hochstadt am Main a une adresse e-mail et un site Internet.
Marktzeuln
Village de Marktzeuln, localité de l'Allemagne de 1 600 habitants.
La mairie de Marktzeuln a une adresse e-mail et un site Internet.
Marktgraitz
Village de Marktgraitz, localité de l'Allemagne de 1 200 habitants.
La mairie de Marktgraitz a une adresse e-mail et un site Internet.


text:
Esfèra
En geometria, una esfèra (del grèc σφaῖpa, «sfaira») es la superfícia formada per totes los punts de l'espaci tals que la distància (nomenada rai) a un punt determinat (nomenat centre) es totjorn la meteissa, formant una estructura de tres dimensions. Los punts que lor distància al centre es inferiora al rai constituisson una bola (lo solide interior a l'esfèra).
Somari
Equacion[modificar | modificar la font]
Dins un sistèma ortonormal de coordenadas, l'equacion de l'esfèra unitària (es a dire que son rai val 1) e centrada a l'origina de las coordenadas es: x² + y² + z² = 1
Aquela equacion s'obten en considerant lo punt M(x,y,z) de l'esfèra e lo modul del vector OM qu'es egal a 1.
Pus generalament l'esfèra de rai r, de centre Ω(a, b, c) a per equacion: (x - a)² + (y - b)² + (z - c)² = r²
L'equacion del plan tangent al punt M(x',y',z') s'obten per mejan del desdoblament de las variablas: dins lo cas de l'esfèra unitària: x·x' + y·y' + z·z' = 1
E al segond exemple: (x - a)·(x' - a) + (y - b)·(y' - b) + (z - c)·(z' - c) = r²
Aira e volum[modificar | modificar la font]
L'aira d'una esfèra de rai r es:
Lo volum d'una bola (domeni interior a l'esfèra) de rai r es:
Se consideram l'aira e lo volum coma foncions S(r) e V(r) del rai, alara se nòta que l'aira es la foncion derivada del volum. Aquel fach es pas un azard, perque se pòt descompausar lo volum en jaces d'espessor fòrça pichona dr (diferencial de r), e los volums d'aqueles jaces s'aproximan de S(r)·dr quand dr tend cap a 0. Addicionant los volums infinitesimals de totes aqueles jaces (en quantitat infinida) quand lo rai r es prèp de zèro a R dona per definicion l'integrala seguenta:
Zona e segment esferics[modificar | modificar la font]
Una zona esferica es la partida de la superfícia esferica delimitada per dos plans parallèls que copan l'esfèra, formant dos cercles anomenats basas. L'aira de la zona esferica, d'una esfèra de rai r, delimitat per doas basas separadas per una nautor h es:
A = 2 · π · r · h
Un segment esferic es lo solide delimitat per una zona esferica e los dos plans parallèls que lo delimitan. Lo volum del segment esferic, d'una esfèra de rai r, delimitat per doas basas, de rais a e b respectivament, separadas per una nautor h es:
V = 1/6 · π · h · (h2 + 3·a2 + 3·b2)
I a un cas especial de zona esferica: la calòta esferica es una zona esferica delimitada per un sol plan que copa l'esfèra (un dels dos plans anteriors seriá tangent, o amb una basa de rai 0). Dins aquel cas, l'aira de la calòta se calcula coma per un segment de dos basas, e lo volum de la calòta seriá simplament:
V = 1/6 · π · h · (h2 + 3·a2)
Un emisfèri es una calòta esferica delimitada per un sol plan que passa per un cercle maximum de l'esfèra.
Fusèl e còn esferics[modificar | modificar la font]
Un fusèl esferic o lunula es una de las doas partidas (opausadas e simetricas) de la superfícia esferica delimitada per dos cercles maximums que se copan. L'aira d'un fusèl esferic, d'una esfèra de rai r, amb una longitud angulara de θ (l'angle de copa dels cercles maximums, en radians) es:
A = 2 · r2 · θ
Un còn esferic es lo solide delimitat per un fusèl esferic, e los dos plans que lo delimitan, que se copan a l'axe de l'esfèra. Lo volum d'un còn esferic, d'una esfèra de rai r, amb una longitud angulara de θ (en radians) es:
V = 2/3 · r3 · θ
Triangle esferic[modificar | modificar la font]
Un triangle esferic es una partida de l'esfèra delimitada per tres cercles maximums que se copan. L'aira d'un triangle esferic, d'una esfèra de rai r, amb angles L, M e N (mesurats en radians) es:
A = r2 · (L + M + N - π)
Sector esferic[modificar | modificar la font]
Un sector esferic es lo solide limitat per una esfèra e la superfícia conica que son vertèx es al centre d'aquela esfèra. Se S es l'aira de la partida de l'esfèra que lo limita e r n'es lo rai, lo volum del sector val r S/3.


text:
Rombas
Rombas es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
La vila a situat en la bassa vallée de la Adorna, sus lo sieu marge drech, sus doas regions naturalas : lo scenari lorrain e los plateaux calcaires de Lorraine o de còstas de Moselle.
La ville est située dans la basse vallée de l’Orne, sur sa rive droite, sur deux régions naturelles : le plateau lorrain et les plateaux calcaires de Lorraine ou côtes de Moselle.


text: Filha del rei Enric VIII d'Anglatèrra e d'Anna Bolein, Elisabèt foguèt la cinquena e darrièra representanta de la dinastia de Tudor. Declarada illegitima après l'execucion de sa maire, foguèt pasmens restablida dins los seus dreches al tròn pel Parlament en 1544. A la mòrt d'Enric VIII, èra pas que la tresena dins l'òrdre de succession a la corona. En 1554, foguèt empetegada dins un complòt e empresonada, abans de se retirar a Hartfield House. Las mòrts successivas de son frairastre, Edoard VI, puèi de sa sorrastra ainada, Maria I, li permetèron d'accedir al tròn en novembre de 1558 per un regne de 45 ans. E mai que Maria I, catolica ferventa, s'opausèt longtemps a çò qu'Elisabèt li succediguèsse, moriguèt mentre que la futura reina èra gardada en residéncia susvelhada. Foguèt coronada a l'Abadiá de Westminster a Londres, lo 15 de genièr de 1559 per Owen Oglethorpe, evesque de Carlisle. Son accession al tròn marca lo començament d'un periòde màger, qualificat d'elisabetenc, que Anglatèrra s'i va enauçar al reng de poténcia coloniala.


text:
25/11/2016
Daus òmes que tomban, episòde 18, per Joan Ganhaire
Tornats rua Madama, plen de chausas a veire au còp, Au cuenh de la rua de Vaugirard, nòstra veitura, lonja e negra es environada de brigons. Quò i es, Franciscò se’s fait massar a fare Diu sap qualas coquinarias, e an conegut l’empagalhaire de l’autòrota, ai, ai, som bon per tornar de pè a la maison e laissar Franciscò en gabia a Paris… Mas non. Sap pas ente lo bogre a trobat ‘na cocarda blueia, blancha, roja, quo es las colors d’emperaqui e una brava casqueta qu’un paubre menaire de veitura oficiala deu trobar en dire. La policia es quí nonmas per lo protegir e desvirar la circulacion que la brava limosina en plen mitan de la rua geina quauque pauc.Te li fot un estufladís d’urgença, lo que nos fasiá fugir redde, en laissar daus uns còps una partida de nòstre raubadís sus plaça, perque, de la coa de l’uelh, vene de veire quauquaren mai : una jòuna femna, nas en l’aer, un papelon a la man, sembla cherchar quauqua adreça… Se planta davant lo 24… Mas ‘la visa Caüsac, demorat sol coma ‘na babòia, tornat a sos auvidors, vira los talons e pren la galòpa. Franciscò es desjà quí , los brigons enquera au garda-a-vos a l’autra riba de la rua, dos estuflets breus, fonça, trissa, bomba, la dròlla a desjà près de l’avança, Franciscò la sec dau mielhs que pòt, e vos promete que quo es quauquaren, quela lonja veitura negra que ziga-zaga dins la rua de Fleurus, en sens interdich, mas rai ! monta sus los trepadors, fai sautar en l’aer los paubres pietons, se garar tan bien que mau las veituras d’en faciá. Dau cuenh ente sei demorat, que pòde pas laissar Caüsac tot sol, vese dispareisser mon monde dins una rua a mança, puei ren pus. (de segre)
Joan Ganhaire.
19:25 Publié dans Joan Ganhaire, Daus òmes que tomban, La Vita en òc ( archivas DL papier) | Lien permanent | Commentaires (1)
Commentaires
Il ne peux pas écrire en Français le monsieur?
Écrit par : Français | 30/11/2016
Les commentaires sont fermés.


text:
Villes et mairies de l'Arrondissement de Main-Taunus (436)
Liste des communes
Hofheim am Taunus
Ville de Hofheim am Taunus, localité de l'Allemagne de 38 000 habitants.
La mairie de Hofheim am Taunus a une adresse e-mail et un site Internet.
Kelkheim
Ville de Kelkheim, localité de l'Allemagne de 27 000 habitants.
La mairie de Kelkheim a une adresse e-mail et un site Internet.
Hattersheim
Ville de Hattersheim, localité de l'Allemagne de 25 000 habitants.
La mairie de Hattersheim a une adresse e-mail et un site Internet.
Bad Soden am Taunus
Ville de Bad Soden am Taunus, localité de l'Allemagne de 21 000 habitants.
La mairie de Bad Soden am Taunus a une adresse e-mail et un site Internet.
Eschborn
Ville d'Eschborn, localité de l'Allemagne de 20 000 habitants.
La mairie d'Eschborn a une adresse e-mail et un site Internet.
Flörsheim am Main
Ville de Flörsheim am Main, localité de l'Allemagne de 20 000 habitants.
La mairie de Flörsheim am Main a une adresse e-mail et un site Internet.
Hochheim am Main
Ville de Hochheim am Main, localité de l'Allemagne de 16 000 habitants.
La mairie de Hochheim am Main a une adresse e-mail et un site Internet.
Schwalbach am Taunus
Ville de Schwalbach am Taunus, localité de l'Allemagne de 14 000 habitants.
La mairie de Schwalbach am Taunus a une adresse e-mail et un site Internet.
Eppstein
Ville d'Eppstein, localité de l'Allemagne de 13 000 habitants.
La mairie d'Eppstein a une adresse e-mail et un site Internet.
Kriftel
Ville de Kriftel, localité de l'Allemagne de 10 000 habitants.
La mairie de Kriftel a une adresse e-mail et un site Internet.
Liederbach am Taunus
Ville de Liederbach am Taunus, localité de l'Allemagne de 8 700 habitants.
La mairie de Liederbach am Taunus a une adresse e-mail et un site Internet.
Sulzbach
Ville de Sulzbach, localité de l'Allemagne de 8 400 habitants.
La mairie de Sulzbach a une adresse e-mail et un site Internet.


text:
Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Le Vey es una comuna normanda, situada dins lo departament de Calvadòs e la region de la Bassa Normandia.
La municipalitat a situat sul marge nòrd del Adorna en cara de Clécy.
La commune est située sur la rive nord de l'Orne en face de Clécy.
Le Vey
Aquesta seccion es voida, pas pro detalhada o incompleta. Vòstra ajuda
es benvenguda !
Aquesta seccion es voida, pas pro detalhada o incompleta. Vòstra ajuda
es benvenguda !
- ↑ {{{Títol}}}
- ↑ Géoportail (IGN), couche « Limites Administratives » activée


text:
André Le Nôtre
André Le Nôtre (París, 12 de març de 1613-15 de seteme de 1700) que ho un jardinèr francés autor de mantuns jardins a la francesa (estant Versalhas l'exemple mei famós). Que tribalhè peu rei de França e de Navarra Loís XIV.
Hilh de Jean Le Nôtre, eth medish jardinèr deu Rei au jardin de las Teulerias, qu'aprengó atau lo son mestièr en mei de pravar dens un mitan qui'u permetó de har los estudis los miélhers : intrura auprès de Simon Vouet (pintre deu Rei), l'arquitectura auprès de François Mansart.
La soa purmèra òbra de gran endom que ho lo jardin deu castèth de Vaux-le-Vicomte per Nicolas Fouquet. Après la caduda d'aqueth darrèr Loís XIV que'u demandè d'adobar lo jardin de Versalhas.


text:
MediaWiki
MediaWiki es un logicial wiki escrich en PHP, creat per Magnus Manske. Inicialament desvolopat per Wikipèdia, s'utiliza dempuèi 2002 sus aquesta enciclopèdia, mas tanben sus d'autres projèctes coma lo Wikiccionari, Wikisource, Wikilibre o Wikiquote. Tanben s'utiliza de mai en mai sus de sits independents de Wikimedia (Wikitravel e autres, vejatz los ligams).
MediaWiki inclutz de foncionalitats especificas a l'enciclopèdia, coma la gestion dels espacis de nom, la distincion entre las paginas de contengut enciclopedic e las paginas de discussion associadas,...
Somari
Istoric[modificar | modificar la font]
MediaWiki foguèt a l'origina especialament escrich per Wikipèdia per l'estudiant e desvolopaire alemand Magnus Manske. Wikipèdia utilizava abans lo logicial UseModWiki (conegut jol nom de « Fasa I »). Lo basculament vèrs Mediawiki (« Fasa II ») aguèt lòc lo 25 de genièr de 2002 (aqueste jorn es de còps designat coma lo jorn de Magnus Manske pels wikipedians).
Al mièg de 2002, lo logicial foguèt reescrich e melhorat (« Fasa III »). Es a partir d'aquesta basa establa qu'un desvolopament incremental s'es organizat per arribar a las versions actualas.
Al mièg de l'an 2003, lo programa — fins alara anonim — es batejat MediaWiki e de publicacions regularas començan d'èsser fachas pels non-utilizaires de Wikipèdia. S'es causit aqueste nom per far un jòc de mot amb la fondacion Wikimedia, l'organizacion maire de Wikipèdia ; çaquelà, de còps es criticat per sa semblança tròp granda amb Wikimedia, que causa de còps de confusions demest los non-iniciats del projècte.
Version 1.4[modificar | modificar la font]
MediaWiki 1.4 es la version establa actuala, qu'es estada publicada lo 20 de març de 2005. Aquesta version es actualament mantenguda per Brion Vibber. Per aquesta version 1.4 lo còde es estat netejat, afin d'accelerar lo compliment de certans prètzfaches. Lo lengatge de l’interfàcia pòt èstre causit per l'utilizaire, rendent los projèctes comuns (coma Wikimedia Commons) mai accessibles.
S'es fach un esfòrç per optimizar l'espaci disc utilizat. Atal, dempuèi MediaWiki 1.4, la compression gzip emplegada per estocar lo tèxt redutz d'environ 15 % l’espaci necessari. Aquesta compression es pas realizada a cada revision, çò que permet d'estalviar un pauc mai d'espaci.
Version 1.5[modificar | modificar la font]
MediaWiki 1.5 prolonga los cambiaments arquitecturals començats amb la version 1.4. Son cambiament mai notable de l'esquèma de basa de donadas consistís a decoplar completament l'estocatge del tèxt e l'evolucion de las versions de l'article. Aquestas modificacions deurián permetre d'aumentar la velocitat de mai d'una operacion coma lo desplaçament de pagina o la produccion de l'istoric d'una pagina.
Lo supòrt dels imatges es estat espandit als imatges vectorials SVG. Aquestes son convertits per MediaWiki en imatges PNG per una mai granda compatibilitat amb los navigators Oèb actuals, qu'en fin de 2005 son fòrça rars a prendre en carga d'un biais natiu l'especificacion d'imatge del W3C. Las paginas descrivent los imatges afichan d'ara enlà las metadonadass al format Exif contengut dins cèrts formats d'imatge.
Version 1.6[modificar | modificar la font]
La version 1.6, en desvolopament, es ja utilizada suls sits de la fondacion Wikimedia, inclusent la Wikipèdia occitanofòna.
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Articles connèxes[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
- (en) Lo projècte sus SourceForge
- (en) MediaWiki sul sit meta de la fondacion
- Manual de MediaWiki en anglés e francés
- Qualques sits foncionant amb MediaWiki


text:
Cardessa
Cardessa qu'ei ua comuna de Bearn situada dens lo departament deus Pirenèus Atlantics de la region d'Aquitània sus la rota departamentau 9 enter Ortès e Auloron.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comunas tanhentas[modificar | modificar la font]
Monenh, Luc, Ledeuish, Auloron.
Istòria[modificar | modificar la font]
Cardessa que ho fondada com bastida en 1324 per Gaston II, vescomte de Foish-Bearn sus las tèrras deus èrms d'Arinc e de Ledeuish. Que dependèva de Monenh, mes dab Jurats e gardes pròpis. Gaston II qu'escambié Cardessa dab Fontaner de Lescun, Senhor d'Esgoarrabaca contra la soa viguria de Monenh. Dinc au sègle XVIau cardessa que ho ligada au Esgoarrabaca. Ad aquesta epòca Jacme de Santa Colòma, senhor d'Esgoarrabaca, rengat deu costat catolic, avó d'exilà's en Espanha, abans de vàder Governador de Tolon.
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- Portau de Bearn
-
{{Comunas de|insee= 64165


text:
Ectoprocta
Introduccion[modificar | modificar la font]
Classicament apelat grop dels briozoaris o Bryozoa.
Aqueste grop qu'aparten al superembrancament dels Lophophorata, aparegut a l'Ordovician, es totjorn actual.
Aquestes pichons animals son apelats los zoïdes, vivon dins de lòtjas successivas, las zoecias, que fòrman una colonia, lo zoarium. Produson de matèria carbonatada.
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
- Referéncia Fauna Europaea : Bryozoa (en)
- Referéncia ITIS : TSN 155470 Ectoprocta (en)
- Referéncia ITIS : TSN 155469 Bryozoa (en)
- Referéncia AnimalDiversityWeb : Bryozoa (en)
- Referéncia AnimalDiversityWeb : Ectoprocta (en)
- Referéncia NCBI : Bryozoa (en)


text:
Las Palhòlas
Las Palhòlas[1], foneticament [laspa'ʎɔlɔs] / [lahpa'ʎɔlɔs] [2] es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Òlt e Garona e la region d'Aquitània.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Toponimia[modificar | modificar la font]
- Las Palhòlas (atestacions de Pajoliis, al sègle XIII, en latin, Las Palholas (eccl. Sanctorum Gervasii et priorati de ~), en 1506, Las Palholas (eccl. Sancti Gervasii de Cantes, alias de ~), en 1511, en latin e occitan, Las Palholas (r. de ~), en 1520, Les Pailloles (St Gervais de Cantes, alias ~), en 1597, en francés), ven del latin palea, «òlva», «palha», e sufixe -ola. La question es de saber se lo sens es «bastiments capelats de palha» o palhenca, «terrenhs que las graminèas i venon viste palhudas» [aquel sens de palhenca es absent del TDF]. La fòrma autentica es ambe l'article Las e de còps Les Pailloles [lepa'jɔlə] se ditz tanben en francés malgrat la varianta oficiala sense article. [3]. Bénédicte Boyrie-Fénié se pronóncia pas sus çò que sembla èsser lo nom ancian del vilatge, Cantes, benlèu preceltic *cant, «nautor», «puèg» [4], o puslèu lo nom d'un autre vilatge de l'encontrada (lo paisatge a l'entorn, pauc traversut, explicariá mal un tèrme oronimic).
- Senesèlas (castèl) vendria de *sanitia, del vèrbe sanitiare, ambe'l sufixe -ellas e lo sens seriá «malaudariá», «leprosariá» [5]
Istòria[modificar | modificar la font]
En 1793, la municipalitat es Cassanuèlh, Ledat e Las Palhòlas. La comuna es donc independenta entre 1793 e 1800.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
- En 1793, la municipalitat es Cassanuèlh, Ledat e Las Palhòlas, la comuna es donc recensada a part a comptar de 1800
- La populacion de 1831, 533 abitants, empachariá lo grafic de foncionar.
- 2011 : 340; 2013 : 346 abitants (38 ab/km²)
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ [1]
- ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes Lot et Garonne, ed. CAIRN, Pau, 2012
- ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes Lot et Garonne, ed. CAIRN, Pau, 2012
- ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, reedicion Librairie Guénégaud, 1984, p. 173, a Chantes
- ↑ Paul Burgan, André Lafon, Toponymie du Tarn-et-Garonne, Association Antonin Perbosc, 2006, paginas 281-282


text:
Gigantopithecus
Eth Gigantopithecus (deth grec gigas, gegant, e pithecus , mona), ei un genre de mona que demorèc enter 9 milions d'ans e sonque 100.000 ans. Açò vò díder que tant Homo erectus coma Homo neanderthalensis coma Homo sapiens sapiens l'an conegut (1) (2).
Vivèc ena China, Índia e Vietnam. Es fossils diden qu'era espècia aperada Gigantopithecus blacki siguèc ua des mones mes gròsses de toti es temps damb 3 metres e 540 Kg (4).
Somari
Fossils[modificar | modificar la font]
Es trobalhes de Gigantopithecus sigueren descrites en 1935 peth paleontològ Ralph Von Koenigswald en ua botiga d'apotecari chinesa. Aguesti uassi fossili son sovent hèts povora e utilizadi coma elements basics dera medicina tradicionau chinesa (5). Von Koenigswald aperèc aguesta naua espècia Gigantopithecus (6).
Dempui alavetz que plan d'uassi de Gigantopithecus qu'an estat descorbits. Se n'an trapat en apotecaris chinesi mès tanben ena bauma de Liucheng, en Liuzhou, China (3). D'autes trobalhes mostren qu'eth territòri de Gigantopithecus èra tot eth sud-est asian.
En 1955 47 dents de Gigantopithecus blacki sigueren trapades en un enviament d'uassi de drac tara China. Damb aguesti aussi se trapèc tanben ua dentadura plan gròssa. En 1958 se traparen tres dentadures e mes de 1.300 dents. Es sues trobalhes s'an trapat en lòcs coma Hubei, Guanxi e Sichuan en botigues e tanben en baumes. Toti es uassi no son dera madeisha epòca e es uassi de Hubei son mes tardèrs qu'era rèsta d'uassi chinesi. Tanben son mes gròssi.
Caracteristiques[modificar | modificar la font]
Com caminaua Gigantopithecus enqüera ei pas cert pr'amor que cap d'òs pelvic a estat trapat. Se cre que caminaua a grapes (7) coma eth gorilla e eth chimpanzé. Totun, tanben i a opinions favorables ara locomocion bipeda, era mes soslinhada qu'ei era de Grover Krants. Era cresença dera majoritat ei que se ua bèstia coma aguesta caminaua a grapes aurie mes estrés.
Dieta[modificar | modificar la font]
Es dentadures de Gigantopithecus son gròsses e primes e podien mastegar causes plan dures. Es premolars que son amples e son semblantes as molars. Es ulhals son pas ponchadissi. Açò hè véder qu'era bèstia minjaua (8) apais de filandres e auia de mastegar plan. Es dents auien tanben uns horats coma es des pandes gigants que minjen plan de bambó (7).
Eth Gigantopithecus que minjaua tanben d'autes hruts a mes deth bambó (3).
Espècies[modificar | modificar la font]
I a tres espècies de Gigantopithecus, toti escandides;
º Gigantopithecus blacki
º Gigantopithecus bilaspurensis
º Gigantopithecus giganteus
Eth prumèr que s'a trapat en baumes deth sud-est asian. Es dentadures que son mes gròsses qu'es de gorilla mès que i a pas d'autes trobalhes. Se cre que visquèc enter un milion e 100.000 ans ena madeisha epòca qu'es Homo erectus e Homo sapiens sapiens.
Morfologia[modificar | modificar la font]
Se cre que heia enquia tres metres e pesaua 540 Kg (1)(3)(4) e pesauen de dus a tres viatges mes qu'es gorilles e cinc còps mes qu'eth orangotan. Es mascles auien ua longor de braces de 3,6m. Era espècia qu'era sexualment dimorfica e es hémies pesauen sonque era mitat qu'es mascles. Quauqu'uns disen qu'èra plan mes petit (1,8m).
Aguesta espècia visquèc en Àsia en bòsqui de bambós. Es sòns uassi que se trapen tostemps ath costat des der ancessor deth panda. Minjaua de plantes.
Ei possible que siguèc gròs coma un gorilla e sociau. Mès quauques cercaires disen qu'era meslèu coma un orangotan (9). Èra tant gròs qu'auia pas d'enemics coma adulte. Totun, bèsties feblas o vielhes podien auer estat aucides per tigres, pitons, crocodils, macairodonts, ienes, uassi e tanben per Homo erectus. Gigantopithecus bilaspurensis se coneish per quauque trobalhes hetes ena Índia. Visquèc enter 6 e 9 milions d'ans en eth Miocèn. Gigantopithecus giganteus, finauments, èra ua espècia desseparada que visquèc en eth nòrd dera Índia e dera China. Ena region de Guanxi, ena China, s'an descorbèrt dents sues en formacions de hang a Daxin e Wuming, en eth nòrd de Nanning. Maugrat eth nom èra era mitat de gròs que Gigantopithecus blacki (3) (4). Èra una gran erbivòr que minjaua bambó e erbes.
Referéncies[modificar | modificar la font]
1.- ^ a b c Christmas, Jane (2005-11-07). "Giant Ape lived alongside humans". McMaster University. Retrieved 2007-12-06.
2.- ^ a b c Ciochon, R.; et al. (1996). "Dated Co-Occurrence of Homo erectus and Gigantopithecus from Tham Khuyen Cave, Vietnam" (PDF). Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America 93 (7): 3016–3020. doi:10.1073/pnas.93.7.3016. PMC 39753. PMID 8610161. Retrieved 2007-12-06.
3.- ^ a b c d e Coichon, R. (1991). "The ape that was – Asian fossils reveal humanity's giant cousin". Natural History 100: 54–62. ISSN 0028-0712. Retrieved 2007-12-06.
4.- ^ a b c d e Pettifor, Eric (2000) [1995]. "From the Teeth of the Dragon: Gigantopithecus Blacki". Selected Readings in Physical Anthropology. Kendall/Hunt Publishing Company. pp. 143–149. ISBN 0-7872-7155-1. Retrieved 2008-01-30.
5.- ^ "How Gigantopithecus was discovered". The University of Iowa Museum of Natural History. Archived from the original on 2007-10-12. Retrieved 2007-12-06.
6.- ^ a b Relethford, J. (2003). The Human Species: An Introduction to Biological Anthropology. McGraw-Hill. ISBN 978-0-7674-3022-7.
7.- ^ a b Poirier, F.E.; McKee, J.K. (1999). Understanding Human Evolution (fourth ed.). Upper Saddle River, New Jersey: Prentice Hall. p. 119. ISBN 0130961523.
8.- ^ Olejniczak, A.J.; et at (2008). "Molar enamel thickness and dentine horn height in Gigantopithecus blacki". American Journal of Physical Anthropology 135: 85–91. doi:10.1002/ajpa.20711. PMID 17941103.
9.- ^ [The Primata, 2007. Subfamily Ponginae. A Taxonomy of Extinct Primates. Accés lo 21 de heurèr de 2013.]
Libes tà léger[modificar | modificar la font]
º Park, Michael Alan. Biological Anthropology. Mayfield Publishing Co., 1996, ISBN 1-55934-424-5
Pagines web externes[modificar | modificar la font]
º (en) article suu Gigantopithecus qu'inclutz descobèrta, mòde de vida e extincion, e tanben una reconstruccion visuau e ua estimacion de sa talha, http://www.prehistoric-wildlife.com


text:
Margival
Margival es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region de Picardia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Margival es situat a 10 km de Soissons, a 14 km de Coucy-le-Château-Auffrique e a 26 km de Laon. Lo vilatge es desservi per la gara de Margival.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
La region #èsser un luòc de combats de la Primièra Guèrra mondiala.
Al nòrd de Margival (aital coma sus la municipalitat vesina de Laffaux), se tròba un ancià e grand complèxe de bunkers alemands. Aiçò èra lo un dels vint quartièr general del Führer (Führerhauptquartiere o FHQ) disséminés a travèrs de l'Alemanda e l'Euròpa ocupada. La siá planificacion data de 1940 e li caliá servir a protegir lo quartièr-general alemand pel invasion programada de la Grand Bretanha[1] Mas lo sieu bastiment data verdaderament de 1942. A situat en una tranchée ferroviaire a costat d'un tunèl (amb la fin de poder éventuellement protegir lo Führersonderzug lo tren especial del Fuhrer[1]). Declarat terren militar, la populacion de Margival de l'abandonar la municipalitat en març 1944. Los 16 e lo 17 de junh de 1944, Adolf Hitler, acompanhat de Jodl e de lo sieu estat-màger, s'i #retre per far un ponch amb los maréchaux Von Rundstedt e Rommel sus l' evolucion del tèsta en Normandie[1]. Aquel #èsser las darrièras fes #que #sortir del Reich[1].
En corrent en agost 1944, lo luòc i aguèt ocupat una desena de jorns pel maréchal Modèl e lo sieu estat-màger, après la siá paissièra de commandement alemand sul tèsta de l'Oèst mas aquel la deslotjarà pro rapidament cara a l'avançada aliada. Mai tard, una basa de l'armada francesa de contunh una basa de l'OTAN s'installaràn en las ancianas installacions alemandas. En particular, la 129en Regiment de Infanterie ocuparà aquela basa, transformada en Centre de Entraînement Commandos, acollidor de fòrça nombrós trucats e regiments tales la 3e RIMA, la Modèl:67e RIGUDAS, la 102en RCC, èca. Una associacion pròva de restaurar aquel luòc istoric sus ben dels ponches.
La région fut un lieu de combats de la Première Guerre mondiale.
Au nord de Margival (ainsi que sur la commune voisine de Laffaux), se trouve un ancien et grand complexe de bunkers allemands. C'était l'un des vingt quartier généraux du Führer (Führerhauptquartiere ou FHQ) disséminés à travers l'Allemagne et l'Europe occupée. Sa planification date de 1940 et devait servir à abriter le quartier-général allemand pour l'invasion programmée de la Grande-Bretagne[1] mais sa construction date vraiment de 1942. Il est situé dans une tranchée ferroviaire à côté d'un tunnel (afin de pouvoir éventuellement abriter le Führersonderzug le train spécial du Fuhrer[1]). Déclaré terrain militaire, la population de Margival du quitter la commune en mars 1944. Les 16 et le 17 juin 1944, Adolf Hitler, accompagné de Jodl et de son état-major, s'y rendit pour faire un point avec les maréchaux Von Rundstedt et Rommel sur l'évolution du front en Normandie[1]. Ce fut la dernière fois qu'il sortit du Reich[1].
Courant août 1944, le site fut occupé une dizaine de jours par le maréchal Model et son état-major, après sa prise de commandement allemand sur le front de l'Ouest mais celui-ci l'évacuera assez vite face à l'avancée alliée. Plus tard, une base de l'armée française puis une base de l'OTAN s'installeront dans les anciennes installations allemandes. En particulier, le 129en Régiment d'Infanterie occupera cette base, transformée en Centre d'Entraînement Commandos, accueillant de très nombreux appelés et régiments tels le 3e RIMA, le Modèl:67e RI, le 102en RCC, etc. Une association essaye de restaurer ce site historique sur bien des points.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 Antony Beevor, D-Day - la batalha de Normandie, éd. Calmann-Levy, 2009, pagina 243. Error de citacion : Invalid
tag; name "D-Day" defined multiple times with different content


text:
Ajuda:Modèl
Per Wikipèdia, un modèl es un blòt d'informacion que pòt èsser inclús dins las autras paginas. Pòt servir a:
- inserir un messatge estandard, exemple : lo message indicant qu'un article es prepausat a la supression Modèl:Supression
- inserir un tablèu comun a mantuna pagina d'un meteis domeni. Exemple : lo tablèu biografic utilizat pels presidents dels Estats Units Modèl:FichaPresidentUS. Aqueste modèl es parametrable, es a dire qu'i a un fons de tablèu comun e de variablas que lo contengut ne càmbia dins cada article.
- inserir una paleta de navigacion dins totas las paginas d'un meteis domeni. Exemple : la paleta utilizada pels articles del domeni aeronautic Modèl:Aeronautic.
- etc.
Dins totes los cases s'inserís lo modèl dins un article en i ajustant, a l'emplaçament adeqüat, lo libellat {{Nom del modèl}}
Nòta : la nocion de modèl de Wikipèdia es diferenta de la utilizada dins los logicials de tractament de tèxt.
Los modèls son gerits dins un espaci de noms. Atal, una pagina especiala ne balha una lista alfabetica. Vejatz la lista dels modèls principals utilizats dins Wikipèdia.
Los modèls son de paginas coma las autras e son donc accessibles a l'edicion a totes los contributors. Pasmens, los cal modificar prudentament car lo resultat apareis sus de paginas nombrosas. Quand la pagina correspondent al modèl s'aficha, se pòt clicar sus l'iperligam Paginas ligadas del menut d'esquèrra per consultar las paginas utilizant lo modèl e verificar, abans modificacion, qu'aquestas paginas seràn pas perturbadas.
Somari
- 1 Creacion d'un modèl
- 2 Modificacion
- 3 Utilizacion
- 4 Modèls amb paramètres
- 5 Modèls especials
- 6 Las balisas d'inclusion selectiva
- 7 Modèls utilizaire
- 8 Problèmas fréquents sus las paginas contenant des modèls
- 9 Vejatz tanben
Creacion d'un modèl[modificar | modificar la font]
Lo metòde es identic a lo de la creacion d'una pagina quina que siá. Lo pus simple es d'inserir un apèl dins lo modèl d'un article, puèi de clicar sul ligam (qu'apareisserà en roge).
Trucs e astúcias[modificar | modificar la font]
Se lo modèl conten un ligam interlenga, alara aqueste ligam es inclús dins totas las paginas utilizant lo modèl, çò que generalament es pas lo resultat volgut. Se dos ligams interlenga vèrs una meteissa autra lenga se tròban dins una pagina, lo resultat es imprevisible. S'evitarà aquestes conflictes en utilizant las balisas d'inclusion selectiva.
Los noms de modèls utilizant de mots abreujats o empegats son de mal reténer perque cap de convencion s'es pas impausada. I a pas de rason tecnica per s'inspirar pas de las convencions suls títols tanben pels noms de modèl.
Se lo modèl aparten a una categoria, es a dire que la pagina del modèl conten un libellat de la forma [[Categoria:Nom d'una categoria]] totes los articles contenent lo modèl apartendràn a aquesta categoria. Se pòt utilizar aquesta astúcia, per exemple, per obténer la lista de totes los articles esbòs d'un domeni donat.
Modificacion[modificar | modificar la font]
Dins nòstre exemple, rendètz-vos sus la pagina Modèl:En cors per lo modificar, autrament, remplaçar lo « En cors » pel nom de la paleta desirada.
Utilizacion[modificar | modificar la font]
Per inclure un modèl cal utilizar la sintaxi Wikipèdia seguenta (la primièra letra del nom del modèl es pas sensibla a la cassa) :
- {{Nom del modèl}} per que lo modèl siá inclús a cada cargament d'una pagina l'utilizant. Atal, tre que lo modèl es modificat, la modificacion se fa visibla dins totas las paginas utilizant lo modèl.
- {{subst:Nom del modèl}} per que lo modèl siá copiat un còp per totes dins la pagina l'utilizant. Dins aqueste cas, una modificacion del modèl a pas cap d'incidéncia sus la pagina.
Atal, un modèl brèu e temporari destinat a èsser suprimit lèu se deurià copiar amb subst:, l'avantatge es qu'apareisserà dirèctament dins la font de l'article. Una notícia normala destinada a demorar sus una pagina per una durada longa o definitivament se deuriá inclure amb l'ajuda de {{Nom del modèl}}, de biais que las mesas a jorn eventualas sián mai aisidas. Un modèl contenent un ligam temporari o susceptible de cambiar deuriá çaquelà pas èsser ajustat per {{Nom del modèl}}. Aqueste metòde, en efièch, met pas a jorn lo ligam Paginas ligadas a mens que cada article contenent lo {{Nom del modèl}} siá efectivament modificat aprèp la modificacion del ligam dins lo modèl en question.
- Es possible d'inclure de tèxt provenent d'autres espacis de nom ; coma per exemple {{Wikipèdia:Darrièrs cambiaments}}.
- Totes los caractèrs son acceptats, comprés los blancs.
- Tot cambiament d'un modèl escafa automaticament lo cache de totas las paginas utilizant aqueste modèl.
- Los modèls pòdon prendre d'arguments, referenciats per posicion o per nom (vejatz l'exemple pus elaborat çai jos). La sintaxi es la seguenta: {{causa|paramètre=valor}} amb de balisas {{{paramètre}}} dins lo modèl, o {{brol|valor1|valor2}} amb {{{1}}}, {{{2}}}, etc. Notatz que las balisas de paramètres dins lo modèl demandan tres acoladas e non pas doas.
- Un modèl pòt inclure un o mantun autre modèl,
- Un modèl pòt pas èsser el-meteis paramètre d'un autre modèl.
- Las redireccions entre modèls foncionan.
Dins un modèl, per far un ligam vèrs una pagina que depend d'un paramètre d'un modèl, los ligams de tipe extèrne son sovent utilizats même per de ligams intèrnes per evitar qu'on aboutisse sus la pagina en mode d'edicion même se aquesta pagina existe.
Modèls amb paramètres[modificar | modificar la font]
Un modèl pòt èsser escrich per acceptar de paramètres. Aquò permet de crear, per exemple, de tablèus preformatats que solas cèrtas valors ne cambian segon la pagina invocant lo modèl.
(per mai de detalhs vejatz Infobox
Per exemple, lo modèl Modèl:Planeta menora se legís en partida :
- {| align="right" rules="all" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 0 0 1em 1em; border: 1px solid #999; border-right-width: 2px; border-bottom-width: 2px; background-color: #CEDAF2"
- ...
- | style="background: #003399" align="center" width="100%" | '''{{{nom}}}'''
- | padding=15px|
- |}
- |-
- ! bgcolor="#6295DA" colspan="2" align="center" | Descobèrta
- |-
- | Qui || {{{descobreire}}}
- |-
- | Quand || {{{data_descobèrta}}}
- |-
- | [[Designacion dels asteroïdes|Designacion(s) provisòria(s)]] || {{{designacions}}}
- |-
- ...
- | [[Temperatura]] de superfícia || {{{temperatura}}}
- |}
Lo contengut d'aqueste modèl es un tablèu formatat, especificant colors, alinhament, etc. Las partidas apareissent entre triplas acoladas son los paramètres que seràn utilizats per la pagina invocant lo modèl. Se vei çai sus (en gras) los paramètres nom, descobreire, data_descobèrta, designacions e temperatura.
Sus la pagina 14 Irena, se tròba, en partida :
- {{Planeta menora | nom=14 Irena (14 Irena)
- | descobreire=[[John Russell Hind]]
- | data_descobèrta=[[19 de mai]] de [[1851]]
- | designacions=A906 QC; A913 EA; 1952 TM
- | categorizacion=[[cintura d'asteroïdes]]
- | orbita=386,730 [[gigamètre|Gm]] (2,585 [[unitat astronomica|ua]])
- ...
- | dimensions=181,8 km  [http://spiff.rit.edu/richmond/parallax/phot/LCSUMPUB.TXT 1]
- ...
- | temperatura=~234 [[kelvin|K]]}}
Per melhorar la lisibilitat al moment de l'edicion, de retorns a la linha pòdon aparéisser dins lo modèl, coma dins los tablèus. Idealament, coma se constata çai sus, i pòt aver un retorn a la linha abans cada "|" exceptat lo primièr. Las valors dels paramètres son especificadas en escrivent paramètre=valor. Deu pas i aver de retorn a la linha dins la valor, mas   es permés. La valor pòt inclure un ligam exterior (per exemple, lo paramètre dimensions) o interior (per exemple, orbita). Se remarcarà que la sintaxi abituala dels ligams wiki es possibla (es a dire [[pagina visada|tèxt qu'apareisserà]]).
Valor per defaut d'un paramètre[modificar | modificar la font]
Los paramètres pòdon prendre una valor per defaut, es a dire una valor utilizada automaticament en l'absence d'especificacion sus la pagina d'inclusion, coma aquò {{{3|123}}} (se i a pas de 3en paramètre, 123 serà utilizat en plaça), o coma aquò {{{paramètre|123}}}.
D'exemples son donats sus la pagina Discussion Modèl:Qif.
Modèls especials[modificar | modificar la font]
Aquestes modèls son predefinits e se devon pas utilizar coma noms de modèls.
Exemples d'utilizacion de modèls especials[modificar | modificar la font]
Las balisas d'inclusion selectiva[modificar | modificar la font]
De còps que i a, es util de plaçar cèrts elements dins lo còde font del modèl (per exemple los ligams interlengas) sens qu'aquestes elements aparescan sus la pagina ont lo modèl es inserit. Per aquò far, se plaça los elements d'exclure de l'insercion entre las balisas   e  .
Invèrsament, los elements qu'òm vòl veire aparéisser en insercion, mas qu'òm vòl veire disparéisser al moment de la visualizacion del modèl sol son plaçats entre las balisas   e  .
Plaçar un títol en balisatge "includeonly" pòt desorganizar la numerotacion del somari e dels ligams "modificar" qu'apareisson a drecha dels títols.
Se recomanda de laissar almens un blanc entre lo darrièr signe "=" d'un títol e una balisa  .
Se recomanda tanben, quand se plaça una sequéncia  ... , siá de la far precedir d'un blanc o, encara melhor, compte tengut dels risques d'escafament accidental d'aqueste blanc, e donc d'effets segondaris indesirables (interwikis d'un modèl reproduchs d'un biais non pertinent dins las paginas qu'utilizan lo modèl), sus una linha separada, precedida per una autra linha contenent lo comentari invisible  .
Balisa d'inclusion selectiva e substitucion[modificar | modificar la font]
Al moment d'una insercion per substitucion ( {{subst:modèl}} ) las balisas   e   e mai que lo tèxt qu'enquadran son reproduchas, mas ne son pas accionadas, donc lo tèxt atal enquadrat es inséré, contràriament a ce qu'on pourrait croire.
Se poirà donc pas ajustar de ligams interlengas dins de modèls generalament utilizats amb una insercion per substitucion. Vejatz Ajuda:Ligam_interlenga#Ligam_interlenga_per_los_modèls_:_attencion_!.
Modèls utilizaire[modificar | modificar la font]
Per crear un modèl non enciclopedic (per ex. destinat a èsser apelat per una pagina d'utilizaire) o per far de tèstes, es pas de besonh de « polluar » l'espaci dels modèls. Aquò se pòt far sus una sospagina d'utilizaire.
Per exemple, se Utilizaire:Quidam vòl testar un modèl apelat « Article fastigós », procedís coma seguís :
- Crea una sospagina d'utilizaire Utilizaire:Quidam/Article fastigós dins laquelle il écrit lo modèl :
''Aquò es un article fastigós. Lo taus de fàstic es estimat a {{{fàstic}}}%.''
- utiliza alavetz laguens sas paginas e jos-paginas personalas en tapant :
{{Utilizaire:Quidam/Article fastigós|fàstic=55}}
çò da :
Aquò es un article fastigós. Lo taus de fàstic es estimat a 55%.
De maninèra generala, la sintaxi (entre claus) mèrca lo modèl :
{{espaci de nommage:nom d’article|paramètre1=valor1}}
reconeis la preséncia de l’espaci de nommage:, qui ne prend la valor per défaut Modèl: que quand l'espaci non es pas indicat explicitament. De la mateisa faiçon, es paramètres pòdon èsser nomenats explicitament, o implicitament per lor rang d'aparicion laguens l'appèl del modèl.
Problèmas fréquents sus las paginas contenant des modèls[modificar | modificar la font]
Rafraîchissement : Per rafraîchir una pagina qui es restée inchangée, alors que los modèls qu'elle contient son estat modifiés, crear un ligam del tipe :
[http://fr.wikipedia.org/w/index.php?title=nom de la pagina&accion=purge rafraîchir la pagina] e clicar dessus, o utiliser {{purger lo cache}}.
Mesa a jorn des taulas : Quand una pagina contient una autre pagina, e que aquesta darrièra es modifiée, la pagina principale es mesa a jorn mas pas la taula des ligams, ni las categorias. Même un &accion=purge n'y change rien. I a deux moyens per forcer la mesa a jorn des ligams e des categorias :
- Se es un problèma ponctuel, far una modificacion vide sus la pagina (clicar sus modifier puis sus sauvegarder sens rien cambiar : rien n'apparaît dins l'istoric mas la taula des ligams es mesa a jorn)
- Se es un problèma récurrent, o se de nombreuses paginas son concernées : demander a un robòt de passer régulièrement sus la pagina concernée en utilizant lo script
touch.py. Déposez vòstra requèsta sus Wikipèdia:Bòt/Requèstas.
Los développeurs son estat meses al corrent de totes aquestes problèmas sus la pagina Bugzilla N°939.
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
- Paletas de navigacion
- Wikipèdia:Modèls
- Wikipèdia:Lista dels modèls
- Nauc de sabla (per s'entraïnar a l'utilizacion dels modèls)


text:
Poèma simfonic
Un poèma simfonic es un genre musical destinat a un orquestra sinfonic (eventualament amb còrs o vòts solista), sus un subjècte literari, filosofic, pinctural o descriptiu.
Somari
Definicion[modificar | modificar la font]
Lo poèma sinfonic es une composicion orquestrala, mai sovent en un sol movement, de forma liura, inspirada per una idèa extra-musicala poetica o descriptiva, al vam al sègle XIX. Es un dels genres representatius de la musica de programa del sègle XIX, amb la sinfonia de programa e de l'obertura de programa. La diferéncia entre la sinfonia de programa e lo poèma sinfonic — nomenat Sinfonische Dichtung o Tondichtung (literalament « poesia sonora ») dins la tradicion germanica —, es que lo poèma sinfonic, eissit de l'obertura de concert, s'organiza en un movement alara que la sinfonia de programa obeís al descopatgege tradicional del genre sinfonia. La Sinfonia fantastica e Harold en Itàlia d'Hector Berlioz, la Sinfonia Domestica e Una sinfonia alpestra de Richard Strauss son, per exemple, de sinfonia de programa e nonpas dels poèmas sinfonics.
Principals representants[modificar | modificar la font]
En Alemanha, son subretot Franz Liszt e son cercle de Weimar qu'èran los vius defensors de la musica de programa — eretièrs de las concepcions berliozienas. Franz Liszt fabreguèt lo genre du poèma sinfonic pendent sa demorança a Weimar. Se los dos grands representants del poèma sinfonic en Alemanha èran Franz Liszt (13 poèmas sinfonics, que Mazeppa, Prometèu, Hamlet, eca) e Richard Strauss (Don Juan, Atal parlèt Zaratostra, Don Quichòte, eca.), aquel genre musical patiguèt de las atacas dels defensors de la musica pura (o musica absoluda), coma Edouard Hanslick, celèbre critica musical ostil a Wagner. Lo poèma sinfinic se faguèt sovent — coma dins los païses de cultura nordica o eslava — lo vector d'una pensada « nacionalista » en musica (Jean Sibelius, Finlandia ; Bedřich Smetana, La Moldau) o de fantasmas orientalisants (Nikolaï Rimski-Korsakov, Sheherazada). Mas tanben foguèt una forma d'expression de concepcions visionària del langatge musical, introduchas justament per una volontat descriptiva, totjorn per Sibelius, que i incorpòra la votz dins Luonnotar, e per de compositors coma Modeste Moussorgski dins Una nuèch sul mont Calvet o, encara mai tard, lo Georges Enesco amb sa Seguida viltjtòta e subretot Vox maris. Sergueï Rachmaninov menèt le genre al suc, quand commencèt a declinar, amb son Illa dels mòrts. Lo poèma sinfonic tanben coneguèt una existéncia que capitèt en França, amb Camille Saint-Saëns e sos quatre poèmas (que Faeton, la Dança Macabre o Lo Rodet d'Onfala). Al sègle XX, lo Preludi a la vesprada d'un faune de Claude Debussy es tanben un poèma sinfonic al sens larg.
Declin e reviscol[modificar | modificar la font]
Lo poèma sinfonic passèt aprèp la Primièra Guèrra mondiala, levat d'escasenças isoladas mas d'impoténcia. L'ensems dels compositors franceses preferisson lo ballet; alara Darius Milhaud faguèt la fusion dels dos genres amb lo « poèma plastic » L'Òme e son desir. Al meteis temps, l'estetica de la Nòva Objectivitat conqueriguèt Alemanha. Se pòt dire que lo poèma sinfonic passa a causa del desinterés pel grand orquestre pòst-wagnerian e d'una volontat generala de liberar la musica instrumentala de l'element literari. Ara, lo genre musical demorariá jos una forma nòva dins la musica de videjòc, cal subreot constatar un reviscol d'interés pels compositors contemporanèus coma dins Forbidden Prelude de Drakengard II ouHope de Final Fantasy XII, de composicions de Nobuo Uematsu), e tanben Joe Hisaishi e son poèma sinfonic Nausicaá de la val del vent de Hayao Miya (1984).
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Bibliografia[modificar | modificar la font]
- (fr)CHION, Michel. Le Poème symphonique et la musique à programme, collection Les chemins de la musique. París, Fayard, 1993.
- (fr)EHRHARDT, Damien. Les relations franco-allemandes et la musique à programme. 1830-1914, col. Perpétuum mobile. Lion, Symétrie, 2009.


text:
Alexandre Bidà
Alexandre Bidà (Tolosa, 1 d'octobre de 1813 – Bulh, Alsàcia, 2 de genièr de 1895) siaguèt un dessenhador, pintor e gravador occitan, caracteristic del periòde romantic.
Biografia[modificar | modificar la font]
Bidà siaguèt un escolan d'Eugène Delacroix e s'especializèt dins l'orientalisme. Quand èra jove viatgèt e trebalhèt dins divèrses païses (Egipte, Grècia, Turquia, Liban e Palestina). Venguèt celèbre gràcias a sas exposicions entre 1847 e 1861. Tanben siaguèt un illustrador famós de la Bíblia. Aprèp de venir veuse se tornèt maridar. Amb sa segonda molhèr, Maria Astruc, agèt una filha en 1870 Elisabeth. Moriguèt en 1895 a Buhl, en Alsàcia ont aviá d'originas familialas.


text:
Pojastruc
Pojastruc[1] o Poiastruc[2] (oficialament en francés Pouyastruc) qu'ei ua comuna occitana situada dens lo departament deths Hauts Pirenèus e la region de Miegjorn-Pirenèus.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ ???
- ↑ Sit Toponimia occitana


text:
-235
Cronologia mensuala:
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec
Cronologias tematicas:
Literatura - Musica - Sciéncia - Espòrt
Aquesta pagina concernís l'an -235 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Esparta[modificar | modificar la font]
Mòrt dau rèi Leonidas II que foguèt remplaçat per son fiu Cleomenes III.
Africa[modificar | modificar la font]
Cartage[modificar | modificar la font]
Perseguida deis operacions de conquista de la peninsula Iberica comandadas per lo generau Hamilcar Barca. Per renfòrçar sei tropas, creèt una armada professionala recrutada entre lei populacions ibericas que venguèt pauc a pauc un còrs fòrça eficaç per tenir e estendre la zòna d'influéncia punica dins la region.


text:
Harfleur
Harfleur es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Sèina Maritima e la region de la Nauta Normandia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Aquela municipalitat limitrophe del Havre a situat sul marge drech de la Seine, en lo costat de Gonfreville-lo Orcher.
Çò sentier de grand randonnée 2 (Dijon al Havre) passa per Harfleur.
Cette commune limitrophe du Havre est située sur la rive droite de la Seine, dans le canton de Gonfreville-l'Orcher.
Le sentier de grande randonnée 2 (Dijon au Havre) passe par Harfleur.


text:
Defensa francesa
La Defensa francesa es una dubertura au jòc d'escacs. Es caracterizada per lei còps iniciaus 1. e4 e6. Se contunia generalament per 2. d4 d5 que constituís la partida francesa. L'idèa generala d'aquela defensa per lei negres es de contestar la dominacion blanca dau centre de l'escaquier per l'installacion d'un pion sus la casa d5, sostengut per lo pion e6, e en atacant lo pion blanc d4 per l'avançada c7-c5. Pasmens, lei negres an un desavantatge estrategic en causa dau fòl dei carrèus blancs qu'es blocat en c8 per lei pions e6 e d5. En fàcia d'aquela pression, lei blancs an divèrsei possibilitats coma lo mantenement de la tension (per 3. Cc3 o 3. Cd2), l'avançada dau pion e4 en e5 (varianta d'avança) o lo cambi en d5 (varianta de cambi).


text:
Saint-Glen
Sant-Glenn en breton ( Saint Glen en francés) es una comuna bretona, situada dins lo departament de las Còstas d'Arvòr e la region de Bretanha.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
La parròquia de Sant Glen, enclavée en lo évêché de Sant-Brieuc fasiá partida del doyenné de Coëtmieux en levant del évêché de Dòl e èra jol vocable de sant Étienne.
- 1790 : erigida en comuna
- 1793 : la trève de Penguily lududes i aguèt ligat a l'esperital
- 1847 : la trève de Penguily lududes i aguèt desligat a l'esperital perque erigida en parròquia
- 1er en abril 1973 : la municipalitat de Penguily lududes a amassat e Sant Glen pren lo nom de Sant Glen-Penguily
- 5 de julhet 1984 : la municipalitat de Penguily redevient autonòm e Sant Glen repren lo sieu ancian nom
Al 1er sègle de lo nòstre ère, un vilatge gaulois ocupa la localizacion actuala del bourg de Sant Glen. En vivent de l'agricultura, de la ramaderia e del trabalh del metal, aquela comunitat desvolòpa un artisanat en avent de besonh la disposicion de salas sosterranhas descobèrtas l'an 1896 amb lo sieu mobilier. Enterratz desolada, gaireben ingrate, abandonada al Mejan-Age, lo territòri de Sant Glen vei pas aparéisser/aparéisser cap de nòva comunitat abans la fin de las incursiós normandes. Los senhors de Léon reivindican alavetz aquel domeni, ont elèvan una barralha poderosament fortificada.
La mesa en marcha d'una agricultura e d'una ramaderia de bon informe genèra de nòvas activitats artesanalas e economicas. Sant Glen possedís la particularité d'èsser una enclave de la évêché de Dòl, lududes-en dependent quitament d'aquel de Sant-Brieuc, del temps que lo Gouessant lo liga a la châtellerie de Lamballe. La distincion, ont jamai anautita justícia a pas #èsser retuda, aperten, als XVI e XVII sègles, a la familha Urvoy e Quemper de Lanascol. La revolucion permet l'eleccion en aquela parròquia de la primièra municipalité l'an 1790. Mas après la Restauracion, la municipalitat dètz a nòu esperar 1848 per èsser distinguida d'aquela de Penguily. Sus aquela banda de tèrra estrecha, qualques paysans arriban a elaborar de granjas als aspèctes de solares del temps que de nombroses molins s'installan sul cors del Gouessant, #que servisson tanben plan a moldre lo gra #qu'a trabalhar lo texil. Una temptativa d'associacion amb Penguily, prononciada l'an 1973, fracassa en 1985.
La paroisse de Saint Glen, enclavée dans l'évêché de Saint-Brieuc faisait partie du doyenné de Coëtmieux relevant de l'évêché de Dol et était sous le vocable de saint Étienne.
- 1790 : érigée en commune
- 1793 : la trève de Penguily lui fut rattachée au spirituel
- 1847 : la trève de Penguily lui fut détachée au spirituel car érigée en paroisse
- 1er avril 1973 : la commune de Penguily lui est réunie et Saint Glen prend le nom de Saint Glen-Penguily
- 5 juillet 1984 : la commune de Penguily redevient autonome et Saint Glen reprend son ancien nom
Au 1er siècle de notre ère, un village gaulois occupe l'emplacement actuel du bourg de Saint Glen. Vivant de l'agriculture, de l'élevage et du travail du métal, cette communauté développe un artisanat nécessitant l'aménagement de salles souterraines découvertes en 1896 avec leur mobilier. Terre désolée, presque ingrate, abandonnée au Moyen-Age, le territoire de Saint Glen ne voit apparaître aucune nouvelle communauté avant la fin des incursions normandes. Les seigneurs de Léon revendiquent alors ce domaine, où ils élèvent une ferme puissamment fortifiée.
La mise en place d'une agriculture et d'un élevage de bon rapport génère de nouvelles activités artisanales et économiques. Saint Glen possède la particularité d'être une enclave de l'évêché de Dol, lui-même dépendant de celui de Saint-Brieuc, tandis que le Gouessant le rattache à la châtellerie de Lamballe. La seigneurie, où jamais haute justice n'a été rendue, appartient, aux XVIème et XVIIème siècles, aux famille Urvoy et Quemper de Lanascol. La révolution permet l'élection dans cette paroisse de la première municipalité en 1790. Mais après la Restauration, la commune doit à nouveau attendre 1848 pour être distinguée de celle de Penguily. Sur cette bande de terre étroite, quelques paysans parviennent à élaborer des fermes aux allures de manoirs tandis que de nombreux moulins s'installent sur le cours du Gouessant, qui servent aussi bien à moudre le grain qu'à travailler le textile. Une tentative d'association avec Penguily, prononcée en 1973, échoue en 1985.


text:
Villes et mairies de la Province de Séville (41)
Liste des communes
Séville
Ville de Séville, localité de l'Espagne de 690 000 habitants.
La mairie de Séville a une adresse e-mail et un site Internet.
Présence d'activités sur la ville.
Dos Hermanas
Ville de Dos Hermanas, localité de l'Espagne de 120 000 habitants.
La mairie de Dos Hermanas a un site Internet.
Alcalá de Guadaíra
Ville d'Alcalá de Guadaíra, localité de l'Espagne de 68 000 habitants.
La mairie d'Alcalá de Guadaíra a une adresse e-mail et un site Internet.
Présence d'activités sur la ville.
Utrera
Ville d'Utrera, localité de l'Espagne de 50 000 habitants.
La mairie d'Utrera a une adresse e-mail et un site Internet.
Écija
Ville de Écija, localité de l'Espagne de 40 000 habitants.
La mairie de Écija a un site Internet.
Mairena del Aljarafe
Ville de Mairena del Aljarafe, localité de l'Espagne de 39 000 habitants.
La mairie de Mairena del Aljarafe a une adresse e-mail.
Los Palacios y Villafranca
Ville de las Palacios y Villafranca, localité de l'Espagne de 36 000 habitants.
La mairie de las Palacios y Villafranca est joignable par téléphone.
La Rinconada
Ville du Rinconada, localité de l'Espagne de 35 000 habitants.
La mairie du Rinconada a une adresse e-mail et un site Internet.
Morón de la Frontera
Ville de Morón de la Frontera, localité de l'Espagne de 28 000 habitants.
La mairie de Morón de la Frontera a un site Internet.
Carmona
Ville de Carmona, localité de l'Espagne de 27 000 habitants.
La mairie de Carmona a une adresse e-mail et un site Internet.
Coria del Río
Ville de Coria del Río, localité de l'Espagne de 27 000 habitants.
La mairie de Coria del Río a une adresse e-mail et un site Internet.
Lebrija
Ville de Lebrija, localité de l'Espagne de 26 000 habitants.
La mairie de Lebrija a un site Internet.
Camas
Ville de Camas, localité de l'Espagne de 25 000 habitants.
La mairie de Camas a une adresse e-mail et un site Internet.
Tomares
Ville de Tomares, localité de l'Espagne de 21 000 habitants.
La mairie de Tomares a une adresse e-mail.
Présence d'activités sur la ville.
San Juan de Aznalfarache
Ville de San Juan de Aznalfarache, localité de l'Espagne de 20 000 habitants.
La mairie de San Juan de Aznalfarache a un site Internet.
Mairena del Alcor
Ville de Mairena del Alcor, localité de l'Espagne de 19 000 habitants.
La mairie de Mairena del Alcor a un site Internet.
Marchena
Ville de Marchena, localité de l'Espagne de 19 000 habitants.
La mairie de Marchena a une adresse e-mail et un site Internet.
Lora del Río
Ville de Lora del Río, localité de l'Espagne de 19 000 habitants.
La mairie de Lora del Río est joignable par téléphone.


text:
Província de San Luis (Argentina)
La Província de San Luis que's tròba en Argentina dens ua region conegu devath lo nom de region de Cuyo e entornejada au nòrd per la Província de La Rioja e la Província de San Juan, a l'est per le Província de Mendoza, au sud per la Província de La Pampa e a l'oest per la Província de Córdoba.
Istòria[modificar | modificar la font]
La ciutat de San Luis que ho fondada lo 25 d'agost de 1594 e bèth petànher au Corregimiento de Cuyo qui la soa capitala èra Mendoza.
la ciutat que ho abandonada puish tornada fondar dab lo nom de San Luis de Loyola Nueva Medina de Río Seco en 1596, puish desplaçada enqüèra en 1543 abans d'estar definitivament installada en 1689
En 1776 la Vicereiautat de l'Arriu de la Plata que ho creada en bèth inclúser la region de San Luis.
En 1810 San Luis qu'arreconegó lo govèrn de Buenos Aires e que mandè un representant a la Junta Grana.
Los 9 departaments[modificar | modificar la font]
San Luis qu'ei divisada en 9 departaments qui son (dab los lors caplòcs enter parentèsis) :
- Departamento Ayacucho (San Francisco del Monte de Oro)
- Departamento Belgrano (Villa General Roca)
- Departamento Chacabuco (Concarán)
- Departamento Coronel Pringles (La Toma)
- Departamento General Pedernera (Villa Mercedes)
- Departamento Gobernador Dupuy (Buena Esperanza)
- Departamento Junín (Santa Rosa de Conlara)
- Departamento de La Capital (San Luis)
- Departamento Libertador General San Martín (San Martín)


text:
Singlar
Lo singlar (Sus scrofa) es un mamifèr omnivòr pròche del pòrc, que n'es l'ancèstre, aparten a la familha dels Suids. Aquesta aparten al taxon dels Artiodactils suifòrmes.
Distribucion geografica[modificar | modificar la font]
Lo singlar se retròba dins de regions diferentas. Se destria mai d'una sosespècia :
- Sus scrofa affinis (Índia e Sri Lanka)
- Sus scrofa algira (Tunisia, Argeria, Marròc)
- Sus scrofa andamanensis (illa d'Andaman en Índia)
- Sus scrofa attila (Ongria, Ucraïna, Bielorussia Centrala, Caucàs, Iraq)
- Sus scrofa baeticus (Balearas, Sud d'Espanha e probablament nòrd de Marròc)
- Sus scrofa barbarus (Africa del Nòrd : Tunisia, Argeria, Marròc)
- Sus scrofa castilianus (Nòrd d'Espanha)
- Sus scrofa chirodontus (China)
- Sus scrofa coreanus (Corèa)
- Sus scrofa cristatus (region Sud Imalaia : Nepal, nòrd Birmania, Índia, Tailàndia)
- Sus scrofa davidi (region Sud Imalaia : Iran, Paquistan, Índia del Nòrd-Oèst, Birmania)
- Sus scrofa falzfeini (Polonha)
- Sus scrofa ferus (Euròpa del Nòrd)
- Sus scrofa floresianus (illa de Flores en Indonesia)
- Sus scrofa jubatus (Malaisia)
- Sus scrofa leucomystax (China)
- Sus scrofa libycus (Transcaucàsia, Turquia, Palestina, Iogoslavia, Ozbequistan e Cazacstan)
- Sus scrofa majori (Itàlia Centrala).
- Sus scrofa mandchuricus (China)
- Sus scrofa mediterraneus (Espanha)
- Sus scrofa meridionalis (Andalosia; Sardenha e Corsega)
- Sus scrofa moupinensis (zòna costièra de la China del Sud a Vietnam)
- Sus scrofa nicobaricus (illa de Nicobar en Índia)
- Sus scrofa nigripes (Asia Centrala, mar Caspiana, Afganistan, Mongolia, China, Russia Orientala)
- Sus scrofa papuensis (Nòva Guinèa)
- Sus scrofa raddeanus (Mongolia)
- Sus scrofa reiseri (Iogoslavia, Albania, Bulgaria, Grècia)
- Sus scrofa riukiuanus (illas Ryukyu - Japon)
- Sus scrofa sardous (Sardenha, Corsega)
- Sus scrofa scrofa (Espanha del Nòrd, Itàlia del Nòrd, França, Alemanha, Benelux, Danemarc, Polonha, Republica Chèca, Eslovaquia, Albania)
- Sus scrofa sennaarensis (Sodan)
- Sus scrofa sibiricus (Tunkinsk Mts, Sayan Mts, Siberia, Mongolia, Transbaikalia
- Sus scrofa sukvianus (China)
- Sus scrofa taivanus, Singlar de Taiwan (Taiwan)
- Sus scrofa ussuricus, Singlar de Manchoria (Russia Orientala, Manchoria, Corèa, China del Nòrd)
- Sus scrofa vittatus, Singlar d'Asia (Malàisia : Peninsula, illas de Terutua e Langkawi; Indonesia : Sumatra, archipèla de Riau, Java e illa de Peucang, Bali, Lombok, Sumbawa e Komodo)
Referéncias taxinomicas[modificar | modificar la font]
- Referéncia Fauna Europaea : Sus scrofa (en)
- Referéncia ITIS : TSN 180722 Sus scrofa L., 1758 (en)
- Referéncia AnimalDiversityWeb : Sus scrofa (en)
- Referéncia NCBI : Sus scrofa (en)
- Referéncia IUCN : espècia Sus scrofa L., 1758 (en)
- Referéncia GISD : espèce Sus scrofa L., 1758 (en)


text:
Es lo jorn de la Sant Joan, lo dimècres 24 de junh, que Robèrt Lafont es partit. Una data que vei treslusir fuòcs bèls per una nuèch corteta, pròcha de la data simbolica del solstici d'estiu. Nascut a Nimes lo 16 de març de 1923, aquela cara bèla de l'istòria europenca del sègle XXen es defuntada a Florença. Ende Occitània o Toscana, ciutadan d'Euròpa e del mond, Robèrt Lafont quitèt pas de s'adreçar al mond tot e d'obrar dins maites domenis. Es un dels mai bèls pensaires del mond occitan contemporanèu.
Es lo divendres 4 de decembre de 2009 a partir de 6 oras de vèspre (a res non còst) al CIRDÒC ou Centre Inter Régional de Desvelopament de l'Occitan a Besièrs (plan del camp de març) que se debanarà una serada a l'entorn de l'escrivan-pensaire occitan e europenc.
Aquela serada titolada Velhada al canton prepausarà intervencions e testimoniatges de pròches e d'amics que costejèron l'òme. La paraula circularà puèi liurament per daissar s'exprimir totas las personas que desiran intervenir dins un esperit de convivéncia.
Lo musicaire-cantaire Jan-Maria Carlotti interpretarà d'unes tèxtes del poèta al son de sa guitarra. Projeccions de pichons filmes e d'unas fotografias seràn difusits. Un manja-drech dinatòri acabarà aquela serada bèla dobèrta a cadun.
Entresenhas: mission@cirdoc.fr ou 04 67 11 85 17.


text:
Piu IX
Piu IX es lo nom qu'adoptèt lo cardinal Giovanni Maria Mastai Ferretti quand foguèt elegit coma Papa.
Nasquèt lo 13 de mai de 1792 a Senigallia (Itàlia) e moriguèt lo 7 de febrièr de 1878 al Vatican. Èra lo filh del comte Girolamo Mastai Ferretti e de Caterina Solazzi. Ensagèt de dintrar a la Guardia Nobile, mas perque sofrissiá d'epilèpsia i foguèt pas admés e se consagrèt a l'estudi de la teologia; en abril de 1819 foguèt ordenat prèire.
Trabalhèt coma rector de l'institut Tata Giovanni fins qu'en 1823 foguèt mandat en Peró e Chile coma ajudant del nonci Giovanni Muzi, dins la primièra mission après l'independéncia d'America del Sud. En 1825 tornèt a Roma per dirigir l'espital de San Michele e ocupar la carga de canonge de Santa Maria in Via Lata.
En 1827, a 35 ans, foguèt nomenat avesque d'Espolet; cal notar l'amnistia qu'obtenguèt pels membres d'una revolucion fracassada en 1831. L'an d'après se li concediguèt tanben l'avescat d'Imola e foguèt creat cardinal in pectore en 1839 puèi reconegut publicament en 1840. Durant las annadas qu'ocupèt aquestes avescats se ganhèt la reputacion d'un liberal, car èra favorable a la reforma administrativa dels Estats Pontificis e simpatizava amb lo movement nacionalista italian.
A la mòrt de Gregòri XVI, participèt al conclau de 1846, que solament 46 dels 62 cardinals i poguèron assistir, en rason de l'inestabilitat d'Itàlia. Los cardinals, dividits en conservadors, que sostavan lo cardinal Luigi Lambroschini, e liberals, que sostavan dos candidats, Tomasso Pasquale Gizzi e Giovanni Maria Mastai Ferretti. Los liberals decidiguèron de concentrar los sieus vòtes subre Mastai Ferretti, que foguèt elegit per majoritat amb 36 vòtes. Se capitèt qu'al moment del recompte èra el que legissiá a votz auta los vòtes e qu'acabèt per se proclamar Papa el meteis. D'oras apuèi arribèt lo cardinal de Milan, Karl Kajetan Gaisruck, amb lo vèto de l'emperador d'Àustria a l'eleccion de Mastai Ferretti, mas èra tròp tard. Lo nòu Papa prenguèt lo nom de Piu IX en recòrd de Piu VII.
Tre son eleccion proclamèt una larga amnistia per delictes politics e creèt la Consulta, un Parlament que garantissiá mai de libertat als ciutadans dels Estats Pontificis. Per malastre, las revolucions de 1848 obliguèron lo Papa de fugir a Gaeta desguisat en monge e quand tornèt, èra animat per d'idèas plan mens liberalas.
S'opausèt fèrmament a l'unificacion d'Itàlia que portava a tèrme lo regne de Piemont, car considerava los territòris de la Glèisa coma un territòri qu'èra pas sieu e per tant los podiá pas cedir. Las sieunas accions seguentas tan politicas coma religiosas tendèron a ensajar de sauvar los sieus territòris. Per aquest motiu proclamèt lo dògma de l'Immaculada Concepcion e convoquèt lo Concili Vatican I, d'ont sortiguèt lo dògma de l'infalhibilitat papala, destinat a li conferir de poder, mas tot foguèt van.
Los Estats Pontificis se mantenguèron gràcias a l'ajuda francesa de l'emperador Napoleon III, mas la Guèrra Francoprussiana qu'esclatèt dobriguèt camin als piemonteses que dintrèron a Roma en 1870. Lo poder temporal dels Papas qu'aviá durat mai de mila ans s'acabèt de facto.
Non solament Piu IX reconeguèt jamai l'Itàlia unificada, mas escomengèt lo rei Victor Emmanuèl II e defendèt als italians de participar a la vida politica del nòu estat. Visquèt reclús dins los palais del Vatican durant la rèsta dels sieus jorn, s'i considerant presonièr. Après la sieuna mòrt, lo sieu còs foguèt transportat dins la glèisa de San Lorenzo fuori le mura («Sant Laurenç fòra los murs»).
L'an 2000, foguèt beatificat per Joan Pau II.


text:
Tractat de Troyes (1420)
Lo Tractat de Troyes foguèt signat lo 21 de mai de 1420 durant la Guèrra de Cent Ans. Après la desfacha francesa d'Azincourt en 1415, la foliá dau rèi Carles VI (1380-1422) e la guèrra civila entre Borgonha e Armanhac, marquèt l'apogèu de la supremàcia anglesa pendent lo conflicte. Sa clausa principala previsiá de donar lo tròne de França après la mòrt de Carles VI au fiu d'Enric V (1413-1422) per unificar lei dos reiaumes. Una segonda clausa importanta atacava la legitimat dau fiu de Carles VI, lo futur Carles VII (1422-1461), per l'empachar de rèinar. Pasmens, Carles VII refusèt de reconóisser lo tractat e, gràcias au sostèn dei senhors dau sud de França, poguèt contuniar la guèrra fins a sa victòria finala en 1453.


text:
Lo Jaume èra un dels creators del PNO ambe Fontan e un pauc Ben. Es un òme que fasquèt de preson per aver ajudat de monde per que non fasquèsson la guèrra en Argeria. Jaume Ressaire participèt a l'espelida d'un occitanisme politic. "D'occitanistas de tria" d'aquel temps (Lafont per exemple ...) rebutavan l'idèa que posquèsse existir un occitanisme politic. Lo Comitat Occitan d'Estudis e d'Accions (COEA) nasquèt mercés a Lafont pr'amor que lo PNO sostenguèt los carbonièrs de la Sala l'ivèrn de 1961. Lo PNO tarrabustava l'occitanisme cultural d'aquel temps. Pel primièr còp e pr'amor de la luta dels carbonièrs de la Sala, l'occitanisme s'interessèt a quicòm mai qu'als trobadors o a la literatura contemporanèa.
Lo Jaume Ressaire èra estat librari occitan (me pensi a Banhòu) e acabèt coma abelhaire.
Jo tanpauc, èri pas tostemps d'acòrdi ambe son vejaire, èra qualqu'un de pro dobèrt pr'aquò. M'aviá balhat de numèros dels ancians del Lugarn (ont lo quite Claudi Sicre signava qualques articles!), qualques libre de tria e autras revistas o jornal que parlavan del PNO. Èra un òme plan brave. RIP a tu.
Dernière édition par Godolin le Mer 9 Juin - 7:19, édité 1 fois


text:
Cèls
Cèls (Kέλσoς en grèc) foguèt un filosòf grèc que visquèt al sègle II e escriguèt divèrses tèxtes contra lo Cristianisme, responduts al sègle III per Origèn. Son òbra pus coneguda, lo Discors Vertadèr (AόYoς 'AλnΘής) foguèt criticada per Origèn dins l'òbra Contra Cèls, escricha entre 70 e 80 ans après; es gràcias a la responsa d'Origèn que uèi se garda una partida de l'òbra de Cèls.
Vida[modificar | modificar la font]
Se sap fòrça pauc sus sa vida. Mai d'un l'a identificat amb un filosòf epicurian, qu'auriá escrich tanben una òbra apelada Contra los mags e que seriá estat contemporanèu del filosòf Lucian (que li adreça son òbra Alexandre o lo fals profèta) mas aquela interpretacion es estada fòrtament responduda per de teologians e d'exegètas pr'amor que la filosofia fondamentala de Cèls seriá platonica. I a fin finala los que considèran que la filosofia de Cèls èra estoïca. Es interessant de far notar qu'Origèn contribuiguèt a l'error pr'amor que de còps apèla Cèls d'epicurian (Contra Cèls: E 8.20.21; 2.60: III 34.48.79; IV 54-75; V 3) mentre que los tèxtes que cita manifèstan una concepcion platonica per part de son rival. Aquò se pòt explicar per que, coma Origèn ditz al començament de son libre, quand n'escriguèt (en 248 dC), Cèls èra ja mòrt. Una autra explicacion de las errors èra l'eclecticisme de l'ambient intellectual d'aquel periòde istoric. Cal tanben reconéisser que la màger part de las citas d'Origèn (que segon los istorians correspondriá al nonanta per cent del libre de Cèls) son pas filosoficas senon de referéncias a las criticas e trufas de la religion crestiana que fa Cèls, barrejadas amb fòrça allusions al domeni de Cèls de la coneissença tota (panta oida). Origèn profita aquela expression per de se trufar de Cèls pr'amor que los filosòfs sempre s'èran definits els-meteisses coma d'amants de la coneissença e non pas coma sabents. Es cèrt que Cèls demòstra mestrejar las tendéncias filosoficas de l'epòca, e sembla d'aver tanben legit la Bíblia, mai d'un evangèli apocrif e los primièrs escriches dels paires apologetas. Se crei que, per la propagacion creissenta del Cristianisme -denonciada ja per Plini-, Cèls dirigiguèt sos escriches contra aquesta religion e especialament per tal de compensar las conversions demest los pagans.
Obratge[modificar | modificar la font]
Dins son òbra Doctrina vertadièra (segon d'autres traductors: Discors sus la vertat) se trufa de Jèsus Crist en dire qu'èra lo filh d'un soldat roman e d'una femna josieva. Ditz que Jèsus aviá practicat la magia que se n'èra *instruch (*instruit?) en Egipte e que per aquò se ganhèt mai d'un discípol d'entre lo pòble mai miserable e mai digne de compassion. Segon Cèls la mòrt afrontosa de Jèsus sus la crotz èra absoludament indigna d'una divinitat. Compara puèi l'istòria de la resurreccion de Jèsus e la d'autres personatges de la cultura grèga. Critica tanben los seguidors de Jèsus e lors doctrinas. Segon Cèls los crestians contribuigueron a la creacion d'un Estat dintre de l'Estat, pr'amor que partejavan pas dels cultes e de las fèstas, negavan las tradicions de lors predecessors. Ditz que son de gent de una traça fòrça marrida: d'ignorants, de paures, de supersticioses, de venduts... Ça que la, per causa de la situacion de l'empèri, les demanda de partejar d'una aliança politica que permetèsse un novèl enriquiment de l'empèri.


text:
Titanomaquia
La Titanomaquia (en grèc ancian Tιtavouaxίa / Titanomakhía, literalament « combat contra los Titans ») es un episòdi de la mitologia grèga nos contant la lucha entre los Titans, primièra generacion de dieus menats per Cronos, e Zèus, aliats als Ecatonquires e als Ciclops.
Las causas[modificar | modificar la font]
Aprèp aver copat los organs genitals del seu paire Oranos, Cronos prenguèt la seuna plaça, e precipitèt dins lo Tartar los seus fraires e sòrres, los Ecatonquires e los Ciclops, autrescòps prisonièrs del paire. Se maridèt enseguida amb la seuna sòrre Rèa, mas engolit los enfants que nasquèron d'aquela union, perque lo seu paire Oranos li avait lancèt una malediccion: quand lo filh de Cronos atenherà l'edat adulte, noirà el tanben lo seu paire. Engoliguèt alara dins l'òrdre Estia, Demetèr, Èra, Ades e Poseidon. Mas lo darrièr nascut, Zèus, escapèt al seu triste astre mercé a la seuna maire, Rèa, que se refugièt en Creta per s'ajaire. Rèa remplacèt Zèus per una pèria emborrasada que Cronos engoliguèt sens se dar compta. Confièt lo nenon a una comunautat masculina qu'abitava sus l'illa de Crèta, los Curètas, que placèron lo bèrç dins un garric, penjat a una branca al cas que, par malastre, Cronos auriá de suspcions. Zèus èra impossible de descobrir perque se trapèt pas vertadièrament al cèl nimai sus tèrra, encara mens dins la mar o dins l'aiga. Mas, lo nenon cridava fòrça fòrt, alara per cobrir los seus brams, los Curètas faguèron un bocan considerable en dançant a l'entorn de l'arbre.
Foguèt dins aquel bruch que grandiguèt Zèus mercé al lach d'una cabra, Amaltèa, que será mai tard mercejada pel dieu. Es encara ara una constellation (Capricòrne) e la seuna bana, remplida de fruchs e de produchs de la tèrra, demorèt un simbòl de prosperitat: se nomena la bana d'abondància.
L'afrontament[modificar | modificar la font]
Qualques ans mai tard, Zèus alara grand pensava de totjorn mai a liberar los seus fraires e sòrres, e a se venjar del seu paire. Visitèt la seuna cosina Metis. La divessa li conselhèt de dintrar al servici del seu paire. Aquel, segur d'èsser desfach de totes los seus enfants, engatjèt Zèus coma seridor. Un jorn, alara que li servissiá per beure, li donèt una bona rasada de vomitiu al luòc de vin. Cronos comencèt a desgolir la pèira, puèi los seus mai enfants. Deliurats, se revoltèron tanben contra lo paire: la guèrra comencèt. Cronos demandèt l'ajuda dels autres Titans ; Zèus, del seu costat, tuèt la gardiana Campè e desliurèt del Tartar los Ecatonquires, los Ciclops e totes los autres prisonièrs de Cronos e se ne faguèt d'aliats. Del seu costat, Ocean, l'ainat dels Titans, assugurèt son ajuda a Zèus e als seus fraires en mandant la filha Stix e los pichon filhs (d'entre que Nikè, la divessa Victòria) jonhèt l'armada dels filhs de Cronos. Zèus profeitèt en mai dels dons oraculàris de la seuna tanta Temis e del seu cosin Prometèu, totes dos avent previst dempuèi los començaments del conflicte la desfacha dels Titans. Las partidas advèrsas atal constituidas, cada grop establiguèt lo seu campament, los Titans causiguèron lo mont Otris, alara que Zèus e los seus aliats s'instalèron sul mont Olimp. Per montrar lor reconeissença, los Ciclops, excellents fabres, fabriquèron pels Dieus d'armas terribles: lo fais d'eslhauç per Zèus, un trident per Poseidon e lo casc amagant per Ades. Amb aquela ajuda preciosa, la victòria pels Olimpians es pron aviada, pasmens qu'Esiòde (Teogonia, 637) faga estat d'un conflicte avent durat "dètz grandas anadas divinas" (siá de sègles umans).
Zèus succediguèt doncas al seu paire, al cap d'una novèla generacion de dieus. Obtenguèt lo cèl e la sobeiranetat absoluda, alara que lo seu fraire Ades dirigiguèt lo mond sosterren e lo reialme dels mòrts, e Poseidon, regnerá sus la mar e las aigas. Zèus s'ocupava alara d'organizar la demorança dels dieus. Causiguèt la mai nauta montanha del mond conegut a l'epòca, l'Olimp. A la fin de la Titanomaquia, de Titans fuguèron castigats: Cronos e los seus fraires (levat Ocean, aliat de Zèus, e segon certans, d'Iperion) foguèron enviats dins lo Tartar, alara qu'Atlas foguèt condamnat a tenir per sempre la vòlta del cèl sus las seunas espatlas. D'autres, coma Prometèu e Epimrtèu, avent ajudat Zèus, foguèron mercejat. Zèus epargnèt las Titanidas, demoradas neutras pendent tota la durada del conflicte, e recompensèt Stix ne fasent la pptencia president al grand jurament dels dieus (Esiòde, Teogonia, 397-401). Dins gaireben totas las tradicions postesiodicas, Zèus acabèt pasmens per relargar Cronos e los Titans de lor prison sosterrena e pels enviar demorar als Aliscamps o dins una illa misteriosa situada al Nòrd (fonts divèrsas, que Esquil, Trilogia de Prometèu).
Bibliografia[modificar | modificar la font]
- (fr)Francis Vian, Répertoire des Gigantomachies figurées dans l'art grec et romain, París, Klincksieck, 1951.
- (fr)Francis Vian, La Guerre des géants, le mythe avant l'époque hellénistique, París, Klincksieck, 1952.


text:
Barçalona de Gers
Barçalona de Gers (Barcelonne-du-Gers en francés) ei una comuna francesa, situada dens lo departament de Gers e la region de Lengadòc Rosselhon Miègjorn Pirenèus.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Lo Pelegrinatge de Compostèla[modificar | modificar la font]
Barçalona qu'ei sus la Via Podiensis deu Pelegrinatge de Sant Jacme de Compostèla.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Economia[modificar | modificar la font]
Viticultura : Costalats de Sent Mont (AOVDQS)
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
- Barçalona de Gers sus lo sit de l'Institut Geografic Nacionau
- Barçalona de Gers sus lo sit de l'Insee