text:
Los asos e mulas que pòden portar banas.
Vertat o non ?
, la f﷽﷽﷽ dhi pas lo
mot en occitan)tentat de litres). ot bana n'ÒcÒc, `Oc, Òc-ben, la frasa qu’ei
plan vertat.
En tot cas, qu’ac ei en gascon.
En occitan non-gascon, pas tant. Que son las vacas qui pòrtan "de banas", non pas las mulas.
Lo mot bana n’a pas la medisha significacion en occitan non-gascon qu’en gascon. Peus occitans non-gascons, una bana qu'ei un còrn. En lenga nosta, bana non significa pas briga còrn, que designa un
recipient, en particular lo de metau qui serveish - o meilèu serviva - tà transportar la lèit. Ua bana qu'ei autanplan unha unitat de volume, corresponent a 20 litres.


c: text/html

text:
occitan. Lo BLOG TOT EN OC du pays Occitan.Langue occitana.Occitan occitanie, occitanesque. Diversite de l'Occitanie culturelle. Differentes formes dialectales.Peintures logiciels informatiques, nouvelles. Commentaires de la mode de l'actualite defini par les mass medias dominants.Poesie. coups de coeur. Politique et diversite. l'unesco e la diversite en France. Hypocrisie de droite et de gauche. Le cancer jacobin. croisade e cathare. Grands massacres.
samedi 29 novembre 2008
Poesia
Al ser
Al ser l'aucèl plan las randolèja pel cèl.
Abans de se pausar sus l'escruma de mar.
ont las èrsas suavas brèçan son còr amar.
de lor plan dòç cascalhadis encantarèl.
e l'aucèl sus l'aiga tot doç se balançèja.
Mentre que son ala se nega dins la bruma.
e que l'estelum s'aprigondis dins l'escruma.
son còr vola près de l'aucèla e cantusseja.
Sabi tanben un còr solet que pataqueja.
Quand la luna se pèrd al miralh de l'estanh.
mentre que lo ven,t per la ramada se planh.
e l'ausèl de nuèch e de solesa choqueja.
E lo còr alassat tot doçament se pausa.
tremolant e crentos a l'òrle de ton nis.,
quand erseja l'estanh , la chòta s'amudis,
pallis la luna e lo vent alisa la lausa.
Del Gai Saber e de FC del 3 de junh 2007
jeudi 27 novembre 2008
Mirgas e Mascles
Lenga muda , non jamai se blassarà.
Pintradura titolada "dedins borgès"
Of Mices and Men. J Steinbeck
O Mirgas e Mascles.
seguida.
Malgrat que la calabrun apareiguèt a las fenèstras, lo dedins de las barracas demorava escur. Per la pòrta dubèrta, s'ausissia lo bruch sord, e, d'unes moments , los tindaments d'una partida de fèrres de cabal. De temps a autre, d'unas votz s'enauçavan per aprovar, o criticar.
Slim e Jòrdi dintrèron, ensems dins l'entrelutz de la cambra. Slim levèt lo braç e aluquèt l'ampola electrica, atenuada, darrièr un capèl de lum, de fèr blanc. Tanlèu, la taula s'esclairèt, e, lo còne del para-lum, rebatant drechament la lum, los caires de la cambra demorèron escurs. Slim se seitèt sus una caissa, e, Jòrdi se metèt en facia d'el.
- foguèt pauc de causa diguèt Slim. Auria calgut ne'n negar la mitat, de tot biais. I a pas de que mercejar.
Jòrdi i diguèt:
-per tu benlèu, qu' èra pauc , mas per el, aquò's quicòm. Nom de Dius, sabi pas diaussis, cossi , vau capitar, pel far tornar aici, per dormir. Voldra se jaire ambe elses, dins l'estable. Aurem mai que mai de mal , per l'empescar de dintrar dins la caissa , ambe los canhons.
- aquò's èra tant pauc , tornèt dire Slim. Diga me , avias rason per el. Benlèu qu'es pas biaissut , mas ne'n vejèri jamai un coma el, pel trabalh. Se'n manquèt gaire, que tue lo gars que trabalhava ambe el a l'òrdi. I a pas degun per li far cridar cèba. Dius, que vejèri pas jamai un òme tant bèdre.
Jòrdi diguèt ambe orgulh:
-i a pas qu'a dire a Lennie çò que cal far , e, o fa, levat qui aje pas de pensar. Sab pas pensar ren per el meteis, mas solide que sab escotar.
S'ausiguèt un fèr tindar contre lo tanc de metal, e qualques crids d'aprobacion.
Slim se recuolèt un pauc , per pas aver la lum sus la cara.
-aquò's estranh que siatz d'amassa totes dos .
Aquò's aital que Slim dapassèt convidava a las confidençias.
-de que i a de curios? respondèt Jòrdi mesfisent.
-o que non savi. Que ne'n vejèri pas sovent de tipes aital, per far la còla coma vosautres. Sabès cossi son los jornalièrs , s'aduson , lor donem un lièch, trabalhan una mèsada, e, puèi n'an un confle,e, se'n van tot sols. Sembla pas jamai de tenir a qualqu'un. Aquòs me pareis just un pauc curios, qu'un falord com'el , e qu'un aluserpit coma tu , se passèjan ensem.
-es pas fach, diguèt Jòrdi. Es con coma la luna, mas es pas caluc. E puèi, soi pas tant rusat qu'aquò, ièu meteis, senon cargariai pas d'òrdi per cinquanta dollars , lotjat e noirit. S'èri intelligent , s'èri un pauc fin, auriai ma bòria, onte fariai mas produccions, al luòc de far tot aquel trabalh , sens n'aprofechar, de çò que grèlha dins la tèrra.
Jòrdi se calèt. Avia l'envetja de parlar. Slim l 'encoratjava pas , mas lo descoratjava pas tanben . demorava seitut , suaud e dubèrt.
-aquò's pas tant plasent qu'aquò, qu'el e ièu , òm marcha ensem, diguèt Jòrdi finalament. El e ièu, sem nascuts totes dos d'Auburn,. Conneissavi la sia tanta Clara. Lo prenguèt quand èra nen e , l'aviadèt. Quora la tanta Clara moriguèt, Lennie venguèt trabalha ambe ièu. Puèi al cap d'un moment, nos acostumèron l'un de l'autre.
- Um diguèt Slim.
Jòrdi fintèt Slim, e, vejèt sos uèllhs de divinitat impassibla .
- aquò's curios, diguèt Jòrdi. Un còp èra, , me trufavi fòrça d'el. Li fasiai de cracas, per qu' èra tròp colha per se despatolhar. Mas èra quitament tròp colha, per veire qu'i aviam fach una craca. Qu'un ventral de rires. Me trobavi fòrça rusat quora èri amb el. Tant que fasia , que que sia, tot çò que li disiai . Que li demandesse de sautar del bauç , auria fach sul pic. Puèi , a la longa, èra pas tant amusant . Se'n sabia pas mal. Li metèri de rostas, e dire que, pas qu'ambe las doas mans, auria pogut m'espotir totes los òsses del còs; mas que jamai lèvèt , pas sonque, lo det menèl.
lundi 24 novembre 2008
mirgas e mascles
Lo provèrbi del jorn:
Segolena pregarà , entre que Martina cantarà, mas ara totas prèchan
Of Mices and Men (seguida)
-anem , los òmes , farian melhor de vos sarrar, quora i a encara quicòm per minjar. Que restarà pas res dins doas menutas.
Calrson s'escafèt per daissar passar Slim, puèi totes dos passèron lo lindal.
Lennie, fòrça esmogut , agachava Jòrdi. Jòrdi mesclèt las cartas , en un molon confùs.
-oc, diguèt Jòrdi, ai ausit , Lennie . Li demandarai.
-un negre e blanc, cridèt Lennie, estrambordat.
-Lennie , demanda-li sul pic , que ne'n tue pas d'autres .
-Mas oc. Anem, ven , leva-te.
Lennie rotlèt defòra lo lièch, e, se quilhèt, e totes dos s'adusèron dau la pòrta. Al moment ont i arrivèron , Curley subran dintrèt.
-Avètz pas vist une femna per aqui? demandèt ambe colèra.
Jòrdi diguèt sècament:
- benlèu fa una ora , sai que.
- de que fotia aici?
Tancat, Jòrdi agachava l'omenon enrabiat. Diguèt sus un ton insolent.
-diguèt que .... Vous cercava.
Curley semblèt de veire Jòrdi pel primièr còp. Lo fissèt d'un agach flambejant, lo mesurèt, espièt sas possibilitats , fintèt la talha plan prèsa.
-e de qual costat partiguèt?
Jòrdi diguèt:
-sabi pas , diguèt Jòrdi, que la fintèt pas quand partiguèt.
Curley , l'agachèt missantament, e, se revirant, fugiguèt per la pòrta.
-sabes pas , Lennie, ben, ai paur de far un malur , ièu meteis , ambe aquel salopard. T'a un morre que m'agrada pas. Adusa-te , nom de Dius. Senon, aurem ren per minjar.
Sortiguèron. Lo solèlh èra pas qu'un rai teunhe, jos la fenèstra. Luenh , se podia ausir un çagan d'assietas.
Un moment pus tard , lo can vièlh dintrèt en garrelejant, per la pòrta dubèrta. Agachèt de drècha, e, de senestra, ambe sos uèlhs doçs, que vesian a pro pena. Niflèt, e, pausèt la tèsta sus las patas . Curley tornèt sul lindal, e, agachèt dins la cambra. Lo can levèt lo morre, mas quora Curley , subran , s'estavaniguèt, la testa grisa , tornèt tombar sul ponde.
samedi 22 novembre 2008
accident
Lo provèrbi del jorn:
De joine avocat, eiritage perdut, de joine medecin cementèri boçut.
accident seguida e fin :
Tornèt de s'estavanir encara. Avia descubèrt una montanhèta frenissanta, d'una formiguièra tota pròcha, que pulsava de totes las ramilhas e que tenia la quitia color roja del cèl.
I avia de rores pichons , e de merlhes , e un coratjos pipach roge , que se sarrava, per li becar sa man ensanhosida. Las formigas prenent en compte, la presençia massiva de son còs, desmembrat, e pausat en travers de sos vialons estequits, qu'avian metuts, tant de temps de dubrir, entre las erbas agusadas, que li fasian un tatouage prigond dins l'esquina, estudiavan un novèl biais per passar.
Partir en short , quna idèa!
L'ivèrn serà fòrt disia un pepin a l'ostalaria.
Mas de que fasia Lineta. On èra? La sonèt : Lineta respond-me. Lineta parla-me.
Joan sortissia del sòm de cachavièlha, quand la descubriguèt. Un subresaut li permetia de veire una man, fina , roja, dins lo calabrun, oferta a son uèlh, que se velava de gremas. Plorar?. Cridar. Podia a pro pena parlar. Cada moviment del cap lo fasia cridar sa dolor.
Demorava paralisat, dins sa posicion insuportabla. Jasia sus la palha sèca de l'estiu, e lo reviure de las erbas denteladas , li entalhava cada centimètre de pèl.
-Lineta, Lineta parla-me.
Avia ausit son planh. La man se movia dins l'espandi, coma per sonar l'ajuda del cèl , dels aucèls , e, li far un sinhe de reconaissença : "Oc que t'ai ausit "Oc que ren poirà nos asseparar. L'encoratjava sens poder dire quicòm , que los mots los ausissiai dins la tèsta . Mas èra pas possible qu'ausiguèsse pas sa pregaria, e sa paur: parla-me Lineta.
-Lineta respond-me
De segur anavan se'n sortir , conjurar lo sòrt.
La cambra blanca, de la fenèstra blanca, ressontava de la cascada.
-Lineta ,te'n pregui... respond.
Devia èstre uèch oras . Lo cèl èra roge a l'oest, sinhe de vent. Levat, qu'èra tanben un sinhe de pluèja. Om vesia clarament las cimas de las Pirenèus. Lineta , mas per que me parlas pas? Anavan se'n sortir, conjurar lo sòrt òrre. La cambra blanca de la fenèstra bassa, ressontava del bruch de la cascada, qu'enlusissia lo cel del lièch , de lusors fugitivas, levat que revertavon , ara, d'unes fuòcs de cementèris.
E dins lo jorn que baissava, voletavan pas que los mosquilhons, e las vispas , de la natura tornada salvatja de l'escambiaire de Portet. Grand uèch de rotas a via doblas, que s'anisavan entre la rocada, e, lo camin de fer , ambe , empegat al periferic, lo monument de las mòrts oblidadas, quasi invistable , levat lo jor dels sovenirs, dels milions de mòrts oblidats , e que vesian se passejara l'entorn , la ronda infernenca, dels milièrats de calfaires cochats.
-Lineta respond- me. Te'n pregui.
Lo vonvonejament del trafic baissava per grads. Venia coma un bruch de pluèja, de fregaments sords de pneumaticas , tant sords, que los dels motors. Puèi lo resson enganaire, de l'efach Doppler, vengut ausible, dins la nuèch oatada. L'illuminacion subte dels pals d'esclairatge public, escalprats dins sa lutz inacessibla..
E las formigas que, dabant que de se clavar las pòrtas sus la nuèch , avian permejat de bastir de passatges e de ponts , per dessus lo còs de Joan.
Sentia pas cap las cambas, e los braçes . Subran ausiguèt mormolhejar:
-Joan
-Oc
-ont es?
-ajas pas paur, qualqu'un arrivarà lèu.
-fa nuèch ara?
-plores pas Lineta ..
- e tu?
-just la anca...
-Joan , i vèsi pas cap...
-qualqu'un vendrà...
-as sonat lo SAMU, lo.... 112?
-e.... non.
-Joan i a d'agaças aici quna orror!
D'autres avions passèron dins lo cèl plond , ambe sa lumièras clucantas . D'autre aucèls , los darrièrs, atraversèron , mai naut , los rais del solhèl-colc. Lineta diguèt:
-èra mon espos...
-lo tèu espos?
-la mercedès que nos cabuçèt .
-creses?
Joan tremolava . S'èra encara estavanit. Puèi se despartèt d'un còp.
-Joan ploravas?
-mas non Lineta
-mas per qué son encara aqui?
-...
Lineta gemegava.
-Lineta sarra-te.
-pòdi pas.
I aguèt un fregament d'èrbas. Un can japèt al luenhtan. E un bruch dins la mata.
Apièjèt la tèsta sus sos genolhs. Mas Joan sentia pas pus las cambas.
-pòdi pas anar pus naut a tu, li diguèt. Mas qu'es aquò? sanha? Dona-me la man. Pòds pas... O Joan . Que i a ? Estira la camba, non?
-Lineta...
Lineta niflèt dos o tres còps .Se rebalèt un pauc mai amont. Pausèt la man sus la gauta frèsca , e, lo cap dins lo croi de la anca. Ausissia pas pus lo baticòr. Diguèt:
-plores pas Joan, plores pas qu'es aren ... Qualqu'un finirà plan per venir ... Anem, sarrem nos per se tener caud.
Mas Joan sentia pas cap lo frèsc.
jeudi 20 novembre 2008
accident
Jasiá sus un lièch d'èrbas plan trempas de sa sang plan roja. Auriòlat per una nivol espessa de mosquilhons. La sang cauda s'espandissiá jos el e, trempava son jaç rustic, tala la d'un gladiator morent , vessada de pesolum que formiguejavan , acapricadas a descubrir aqueste novèl domani , en fissant talas bestiòtas atentivas , carnivòras, acarnassidas, a trobar la manca de la coirassa, dusca'l plèc de las paternas, el tanben emplenat de sang plan roge .
Tirassada de fuòc dins l'esquina. Tirassada blanca dins lo cèl . L'aeròpòrt de Blanhac vesin , registrava las arrivadas de galis , mantuns còps perilhosas los jorns d'autan, d'avions qu'avançavan coma de crancs, cap al tarmac. Cap de viatjaire pensariá jamai de cercar dejos , quicòm dins los escambiaires, dins las erbas nautas, coma per cercar las trèvas dels còs desmargats.
La tòca o lo jòc, per totes , al moment de la davalada , èra pas que de devinhar , son quartièr , sa carrièra , son ostal.
Caliá pas bolegar. Aqui èra lo segret : pas bolegar , e alenar doçament.
En levant lo cap vejèt de bandièras. Pus luenh , vejèt lo capèl jaune de Lineta, pausat sus un boisson. Era dins l'escambiaire de Portet. Era près com'un rat. Un rat qu'auriá traversat la rocada , per viatjar, cambiar de descarga, e, seriá tombat dins una ratièra giganta, tala que los òmes ne'n troban sempre , per los trapar a elses. Anava desapareisser coma un rat, près sens poder artelhar , dins un espandi verja que degun agacha pas jamai.
Per de que los rats revertan tan los òmes, qu'òm los pren , en prumièr , per assatjar nòstres potingas , e far d'experienças estranhas. Joan n'aviá vist, d'uns còps, coma los autres calfaires, que van al trabalh, sens lor prestar la pus pichona atencion. Mèsme quora , subran venon vistables, e, jason tuats , sus la rocada, e, qu'òm s'estona de los veire entièrs, encara lo lendeman, alara que las veituras passan de contunh, a cent dètz quilomètres per ora, , dabant lo pichòt còrs, abandonat , al ras de las ròdas.
Lo rat es biòdegradable. Lo rat crebat desapareis, e, dintre dins l'asfalt. Rotlat , estorrit,, pastat, desòssat, e escampat encara, puèi saquejat, estripat , rebalat, descèrvelat, mascanhat, desconeissable quand arriva lo temps ultim, , ont sa pèl leugièra , ondèja, al buf de las autòs, voleta , frenis, a pron pena lusenta de grais de veitura, per fenir encrostada, sul plan estrèch, de las bandas d'arrèst d'urgençia, integrada al bitume, pauc a cha pauc, rosigada, esclafada , desseparada, e incrustada per tròçes, , al nivèl atomic, ambe los atòmes de metana, e de carbona ,que demòran los mestres atòmes, de la nòstra civilisacion.
Dius, fasèz que s'arreste! Que foguèsse pas una fractura dubèrta!
Senon , m'en vau pissar la sang tota la nuèch.
Mas aquò's pas possible que me vejan pas! Aital, a l'abroa de la rocada, prèp del monument dels mòrts. , dels martiris de la resistencia.
Joan sentiá lo sòm lo ganhar. Tressalissiá al passatge dels camionassses, sens realisar la gravitat de la situacion. Avant de s'estavanir encara , los uèlhs virats cap al capèl haune de Lineta qu'ondejava al ventolet.
A drecha i aviá las gruas gigantas, del quartièr Papus. Lo quartièr escartairat , un cèrt jorn de septembre, de sorna memòria, balajat escorgat, pel pet inausit de l'usina AZF.
Las brancas dels caçièrs, mostravan sas fuèlhas jaunas e iranjas, de la debuta de la davalada. Fin octobre , òm sentis qualques còps , l'alena de las primièras geladas.
De garlandas de migradors emplenavan lo cèl, sens qu'òm posca la reconeisser. Los aucèls prenian s'enauçavan per passar las Pirenèus, e volavon fòrça naut.
mardi 18 novembre 2008
Angela Davis
Sus las parets de la cambra.
Sus las parets de la cambra
Als lums mesclats, fan lor jòc.
Un calhèl tremola son fuòc.
Lo fuòc s’atuda jos las cendres
Las lums creman, lo film expausat
Los negatius, sus las parets
De la joinessa, inchalhenta
Al mès de mai, i aguèt lo crid
Nascut del pitre gigant,
Enfin ufla , valent e vivent,
Dels mots menuts, de la vida.
Avian panat lo mes de mai ?
Sus la fotò, tu la rebèla.
La tèsta coifada de nivols
Angela Davis , bela Angela.
Foguèt plan la reina de mai.
Del nòstre raisve, fach a mièg
Volguèri cantar lo nòstra gaug
Qualques mots, per te festejar.
Avián panat lo mes de mai ?
Mas qu’o volguèssi que non poriai
Plorar las grèmas de malastre.
Que podràn pas jamai trapar.
Las tacas rojas, al cel de lièch
Tròçs de petaçs, portats al vent
Per recordar, la sang preciosa,
Rams de flors, girofladas e rosas.
Per los, que dansan, al mes de mai,
Avián panat lo mes de mai ?
Per los, que sorton, de l’oblid.
Que sa paraula reverta un crid.
E que mirgalhan al cèl de lièch.
Flors de lors cants e petaçs roges.
Passan totas al plond de la nuèch.
Quand lo silenci fa de reboge .
E que passa lo film, tornamai.
Avètz perdut lo mes de mai ?
samedi 15 novembre 2008
Accident.
Accident. Novèla de Manjacostel.
Aquò’s la dolor que lo despertèt. Un poncha sorda que partiá de l’ anca. Dusca’l genolh . Compreniá pas sonque çò que fasiá aqui. Los aubres teunhes, cacièrs, pibols , saücs , fasian una vòlta al dessus de sa testa . Ausissiá de contunh , le bruch intensa del trafic. La dolor revertava una cremadura, e èra segur de perdre tota la sang. Portava encara un gant de motard ; mas , sentissiá una autra dolor dins la man drècha, la qu’aviá pas cap de gant , que li envejava son fissal dusca’l coide
Assatjava de se recaptar. La nuèch tombava. Un ventolet frèsc fasiá ondejar las èrbas nautas. Èra jagut sus l’esquina , e completament pas vistable de la rocada.
Lo cèl pareissiá meravelhos. Blau , prigond, gaireben negre, ambe des rebats roges, costat de las Pireneus. Coma arriba mantuns còps, a solhèlh colc, per las polidas jornadas d’estiu.
Los sovenirs traucavan per tròçes. De sovenirs gaire vièlhs, de qualquas oras, a pro pena. Se remembrava d’aver minjat de pompons. Sai que, dins d’una ostalariá. D’una ostalariá prèp d’una ribièira , d’una ribièira granda e poderosa , mas que se poguèsse trobar tanben , a l’abroa d’una passièira , d’un molin fòrça vièlh. Oc , aqui i èra. Aquò èra un ancian molin que se sonava … La Molilnièira… Non pas la Molinièira… Zut… Èra a mand de lo trapar al cap de la lenga.
Lo molin de la Paissièira , aquò’s lo vertadièr nom occitan, del baratge que porgissiá d’aiga , un còp èra, al molin.
Se remembrava d’un bronzinament sord. Un molin mudat en centrala electrica e, vodat a la produccion d’electricitat.
La dolor dins sa man, butèt son mossal , dusca l’espatla . Caliá pas bolegar . Lo mens possible , en esperant los secors. Dius, aviá perdut las cambas. Las sentissiá pas pus. Podiá pas bolegar las cambas, las sentissiá a pro pena , coma una traça de formegadis, jos el. Praquò li caliá cambiar de pausicion. Mas , aviá la sentida d’èstre jagut sus un lièch de romècs. Jasiá al mitan dels bartasses . E perdiá tota la sang.
Mas de que fasian ? Anava esperar longtemps aqui ? De que fasian los secorses ?
De tot biais , tot aquò revertava una mata. Se trobava sebelit dins una mata de romècs.
Avian minjat de pompons al « Molin de la Paissièira » dins lo membre estequit de l’albèrja. L’escapada d’un week-end. Èra ambe Lineta , l’escais nom que li aviá trobat , per qu'èra tant valenta , qu’una armada de vibres. Ont èra ara ? Ausissiá gemegar ? Mas, devinhava ren, de çò que se debanava aval.
Parlava ambe un accent leugièr creòl.. Lineta èra nascuda cafè al lach. Asorava la seuna color de pèl , son brontzage perpetual , coma disiá en se trufant d’ela. Lineta , sa Melissa a el, non pas la de la cançon de Juju .
Cada week-end, partiam totes dos , a motò . A la descubèrta d’una novèla alberja , per amagar lor amor, dau las Pireneus , a l’astre .
E coma li disià « tot aquò poirà nos durar tota la vida"… Vist qu’i aviá encara un brave million d’alberjas, a descubrir,entre Baiona e Pòrt Vendre.
Teniá la pèl coirada, e èran tombats amoros fats.
Mas quicòm trucava , dins sa memòria auèi. Quicòm d’amenaçant. Qu’èran encara amoros ? Mas alara, per de qué èra esglasiat ? Se sarravan dins lo grand lièch del Molin de la Paissièira.
Se representava fòrça plan la cambra tota blanca ambe una pichona fenèstra bassa, sens ridèu , e sens pièja. Òm entendiá lo cascalèjament de l’aiga , que rajava, sus la granda roda a palas, imobilisada ,dempuèi bèl briu.
Non , fasiá pas de dobte , que s’aimavan coma de falords. Consi aurian poscut oblidar , aqueste grand e bèl amor. A la folia disián. Aqueste matin , li mormolhejava de segrets dins l’aurèlha. Se sovenià del sibladis doç de sa votz , e del fin borrilhon qu’ombrava a pro pena , la pòta superiora. E sa paraula desalenada lo fasiá estrementir , e brofar , coma un canhòt , qu’auriá pausat , la nifla , sens permejar , sus la pebrièira.
Risiá, de veire lo siu fresiment, correr sus la pèl , e lo far galinar. Èran tals d’amoros, transits, que parlan una lenga desconeguda.
-sabes , t’aimi mai que tot.
-me daissaras pas jamai ?
-pòdi pas pus viure sens tu. Me tuarai que me daisses. Avem la vida per nosautres.
-vertat qu’avem l’eternitat dabant . Mon amor i cresiai pas a n’aqueste amor. Venguèri a tu, per tu, e soi a tu, dusca’l dedins de ièu. Ren pus nos sompartirà pas.
Aital , se mormolhejavan de paraulas amorosas , las que se dison , a l’aurèlha , e los uèlhs dins los uèlhs.
Johan cridèt sa dolor . Sonèt Melina : « Melina respond me ? Sofri. Ont es ?
La dolor creissiá encara. Disiá : « Lineta ven-te aqui, sarra te , vòli pas morir. Ajuda-me »
Johan aviá la camba plegada jos el. Una fractura dobèrta. Aviá perdut la sang. Sus un lièch d’espinas . Romècs, brancas de cacièrs, e de pirancantas …
Dins un valat de l'escambiador de Portet.
jeudi 13 novembre 2008
Mirgas e Mascles
Of Mices and Men
J Steinbeck
O
Mirgas e Mascles.
Un òme bedre e gròs dintrèt dins la cambra. L’aiga que li gotava del cap, mostrava que l’aviá lavada e fregada.
-E ! Slim diguèt , e, s’arrestant descarèt Jòrdi e Lennie.
-venon just d’arribar, diguèt Slim coma presentacions.
-encantat, diguèt l’òmenasse. Me sòni Carlson
-ieu Jòrdi Milton. E el alilà , Lennie Small.
-encantat repetigèt Carlson. Aquò’s pas exactament pichon.
Escacalassèt d’un rire leugièr de la trufaria .
-es pas gaire pichon , repetiguèt . Voliai te demandar Slim… Ont es passada la tia canha ? Remarquèri qu’èra pas jos la carreta aqueste matin.
-canhòtèt arser , diguèt Slim. Èran nòu. Ne’n neguèri quatre sul pic. Auriá pas pus los noirir totes .
--que ne’n demòra cinq alara ?
-E òc, Servèri los pus polids.
-mas, de quela mena son, per tu ?
-sabi pas, diguèt Slim. De menas de cans de pastre , sai que. Que ne’n vejèri pas pus, quand èra de gèst.
Carlson contunhèt :
-aquò fa , que ten cinq canhtons. E los vòls totes servar ?
-sabi pas. Cal los servar qualques temps , que beguan lo lach de Lulu.
Carlson diguèt d’un ton pensatiu.
- que , escota Slim , que pensèri quicòm.
Aqueste bravasse can de Candy , es tant vièlh que non pòd pas pus s’endevenir. A mai, empudentis coma un diable. Cada còp que ven dins aquela cambra , pòdi lo sentir entre dos o tres jorns. Per qué li diriá pas a Candy, de tuar lo vièlh can, e, de’n prendre un de la mena ? Pòdi sentir aqueste can a un mille de luenh. Es desdentat, tres quarts òrb , e pòd pas pus minjar. Candy o noiris ambe de lach. E pòd pas machugar quicòm mai.
Jòrdi demorèt los uèlhs fissats intensament a Slim. Subran, un triangle, se metèt de tindar, suaudament per la debuta, puèi de mai en mai lèu, dusca çò que los bataments ne foguèron pas qu’un son unenc. Quitèt tant subte que començèt.
-aqui que tinda diguèt Carlson.
Defòra , coma un grop d’òmes passava , s’ausiguèt de ressons de votz.
Slim se levèt dapasset ambe dignitat.
mardi 11 novembre 2008
47 tuats per ora.
L'aimava son pelut. Quand o rescontrèt, un dimentge a la fèsta. Era un mes , abant logrand fracatge, lo de la primièira guèrra "mondiala".
E partiguèt ambe totes los camaradas, d'Avairon, e moriguèt entre los primièrs . Avia pas comprès los òrdes , que parlava pas tròp françès.
Son venguts l'enlucernar, que devia estre la darrièra. La der des der.
Anavan li fotre sul morre als bòches, que nos avian panas Alsaça e Loraina.
Per la grandor de França.
Se sonava Joan.
Ela l'aimava e prometèt de l'esperar. Lèu, que la guèrra devia pas durar mai d'un mes. E qu'avian un veniatis a Berlin, a la pòrta de "Brandeborg" .
La flor dins la "petoira".
Moriguèt sens comprendre , quora li diguèron de "montar" e coma èra plan obedissent montèt , cap a las mitralhosas que lauravan la tèrra dabant el.
Foguèt quitament copat en dos.
Aguèt lo temps de sonar sa païsa , e sabem ço que li cridèt, abant de vojar, los budèls sus la bolhaca negra del Camin de las Dònas : espèra me, Lisa espèra-me . Puèi alisèt sul costat e lo fangas beguèt sa sang. Trenta segondas de vida, lo cap al ras de la sanha.
Nonantas annadas son passadas, sens que los nòstres òmes politics , aprenguèsson quicòm. De chaplas ne'n volontèron un fum e de pertot. Indochina, Argeria. Sens parlar del chaple major de 1940 1945.
E uèi, pareis que i a una guèrra civila, vièlha de quatre ans, qu'a fach jà quatre millions de mòrts al Congò.
Mas contunhan, aquelses politics de prechar sens vergonha e de vojar d'unas gremas, sus " lo baujum dels pòbles".
Uèi los òmes politics, totes atropelats, se clinan sus las armas dels despareguts. E grimaçèjan. Son elses, que la vonlontèron, aquesta puta de guèrra, que faguèt mai de 1, 8 millions de mòrts, e 5 millions de blassats.
E totes, de plorar sus las orrors de la guèrra, e los malastres de la civilisacion euròpeenca. 1,8 millions de mòrts e quante d'occitans, per senhar ( sanhar), l'arrèst de mòrt de nòstra cultura. E sens èstre fotuts d'explicar, encara uèi , que que sia e per qué tot aquò s'endevenguèt.
Lo darrièr mòrt "françès" foguèt un lozerian pareis.
I aguèt 16000 moriguèron encara , lo quite jorn de la senhadura de l'armistiça.
Parlem pas dels fusilhats, que refusavan de montar al masèl, e qu'encara auèi , França perdona pas... A Petain quun geniu!
E nos dison encara, e, totjorn, qu'amenaçèm l'unitat de republica!
E nosautres lor disem m...a, a totes los jacobins.
dimanche 9 novembre 2008
Terra
Una segonda trantolha;
A l'ocean d'eternitat,
Estorrida la vida.
Atudats los crids,
Que venga l'aurassa,
Lo tròn, la granissa.
Per las bocas mudas,
E plenas de bolhaca.
De sang? de vomit?
De viure sens esper.
Dins l'èr empudentit
La Tèrra, aquò's l infèrn?
Ensanhosida qu'es,
nòstra remembrança...
Coma un òrt plen d'oblid.
Lo de l'Occitania clavelada?
vendredi 7 novembre 2008
Obama
Entre que tota la premsa se lausenjava , de l'eleccion d'Obama, que totes los òmes politics se lausenjavan d'aquel cambiament major, una pichona còla de marchaires an traversat Occitania tota.
De pertot foguèron plan recebuts dins los vilatges.
D'unes s'estonan jà que l'efach Obama cabuça , e que la bela unanimitat mondiala; siaguèsse a mand de desapareisser.
Aital que la realitat de la vida torna prendre la sia plaça, tota la plaça, dins un monde , onte de pertot , se troban la misèria , la fam , la malautia, las guèrras, brasals que, mantuns còps, los americans aluquèron pertot. Chili, Argentina, Nicaragua , Panama, Indonesia, Pakistan, Iraq, Iran , ...
Jà d'òmes, de jornalistes , d'economistes , diguèron qu'Obama poirà pas far grand causa; e que, faguèsse, tot ço que prometèt, lo defecit passarià los 1000 millards d'euros.
Que la guèrra d'Iraq costa mai de 6 millards d'euros cada mes. Que l'Obama pensa de quitar Iraq, mas sonque, per afortir las fòrças dins Afganistan.
Entre que, totes los saberuts, parliquejavan de l'avenir del monde , o puslèu del manca d'avenir; una còla de marchaïres passèt a Bossòst. Marchavan per Occitania e venian d'Italia. E arribèron dins Val d'Aran gasconha, es a dire Catalonha, e Espanha. Italia, França , Espanha.
Alara , qual simbòl vos agrada milhor?
-qu'un òme negre vengue president als USA ?
-que quatre femnas e très òmes causisson de faire 1200 qm a pè per aparar la cultura occitana?
Ièu m'agradi los dos, mas me demandi consi an pas vergonha, los jornalistes d'apraici, de se dire jornalistes , e de parlar tant pauc de lor coratge als sèt, que son partits dempuèi la 30 d'agost, justament per dire al monde que la nòstra identitat èra a mand de desapareisser.
Una marcha de patz, qu'aurià plan meritada, d'èstre mai lausenjada per la televison
mercredi 5 novembre 2008
Identitat cultura e occitanitat
Identitat culturala: Qu'es aquò?
Ausiguèri la responsa sus radio Mon Païs, ièr a très oras, a perpaus de la fèsta que se debanarà al Raze, un pichòt vilatge dins lo Tarn me sembla.
Lo jove, pron simpatica, del comitat de las fèstas , explicava la tòca de la fèsta , a saber , s'amassar , per prendre entre las mans l'avenir de sa cultura e de son identitat. Afin de l construsir son identitat culturala, sens esperar quicòm del ministre de la cultura , qu'òm sab plan, ara que de tot biais, l'argent demòra sus Paris.
Explicava la filosofia de Castanh, qu'es una òme major de la pensada occitanita .
Ausiguèri pas tota la discutida dempuèi la debuta. Sai qu'ai pas tot comprès.
E se pòd que m'engani... Mas
pareguèt qu' òm pòd partir d'idèas justas e tombar completament a costat al moment de la conclusion.
E que coma lo jove citava senher Sicre de longa, me pareis interessant de ne parlar , quora per exemple diguèt que :
- França esclafèt complètament las lengas ( çò que vrai e que contunha...
- que la langa èra quitament mòrta...(çò qu'es pas encara vrai)
-que França tuèt gaireben totas las manifestacions de la cultura populara.(França es vengut un desèrt , per las animacions popularas.
-que çò que caracterisa una cultura poderosa aquò's sa dubertura , e citèt Occitania del sègle 13.
E l'òme diguèt per acabar que :
-la fèsta del Raze èra un luòc dubèrt ont totes podon venir, ont que tot es a gratis. (Polid tot aquò)
-que l'identitat es quicòm que cadun se causis ???. L'identitat se causis a son idèa ???? e qu'elses an causit de se prendre en carga, sus aquel sicut, e d 'inventar l'avenir. (encara mai polid).
Vertat per la carta d'identitat e encara...
Cò que voldria dire, que i pas cap de rasigas umanas , e que lo biais de se noirir ,de parlar , de jogar , de cantar , de rire ,es a dire tot çò que far la personalitat e l'identitat prigonda, e que ven a l'encòp de la genetica, de la familha, de l'educacion serian pas que la resulta d'una volontat?
Espèri que m'engani, e que comprenguèri mal, mas senon, que tot aquò pòd pas èstre...
Un òme que vòldria copar las raices darrièr el , i arrivaria pas jamai , que son elas que l'an fach.
De tot biais , m'estonaria que Castanh parlèsse un jorn aital.
lundi 3 novembre 2008
Mirgas e Mascles
Of Mices and Men
John
Steinbeck
O
Revirada occitana
Mirgas e Mascles.
Pintradura inspirada de de La Tour
Jòrdi agachèt Lennie.
-mila Dius, quna sauma ! Diguèt. Alara ‘quò’s aquela, que Curley pesquèt, coma esposa !
-es bela, diguèt Lennie per l’aparar.
-E òc, de segur, e qu’i fa per l’amagar. Curley a pas finit de patir. Jogi que fugirà per vingt dollars.
Lennie agachava la pòrta que veniá de quitar.
-bon Dius, ‘quò’s polida ! E çò disent, sorisiá d’admiracion.
Jòrdi o fintèt rapidament, puèi li trapèt l’aurèlha per lo bolegar.
-escota-me, bogre de con, diguèt en colera, mesfisa de gaitar pas aquela garça. Me’n chauti de çò que pòd dire o far. Aquò’s pas lo prumièr còp, que vesi de peis d’aquela mena, mas, jamai vejèri quicòm de milhor, per far encabanar qualqu’un. Laissa la tranquila.
Lennie assajava de se desliurar l’aurèlha.
-faguèri pas de ren, Jòrdi.
-non, de segur, mas quand istava sus la pòrta, a mostrar las cambas, fintavas pas de l’autre costat.
-pensavi a ren de mal, Jòrdi. T’oc prometi .
-en tot cas, te sarra pas d’ela, per que, coma ratièira, i a pas milhor. Laissa Curley s’i enganar. Aquò’s el qu’o volguèt. Un gant plen de vaselina ! Diguèt Jòrdi ambe defèci. Escometi que s’engola d’uòus crus, e, qu’escriu a totas las farmacias.
Lennie cridèt subran :
- m’agradi pas aici Jòrdi. Aquò’s pas un bon endrèch aici. Vòli me’n anar.
- Cal demorar, per estalviar un pauc de moneda. I podem pas res, Lennie. Partirem tre que poirem. L’aimi pas plus que tu, aqueste ròdol..
- S’aduguèt a la taula e entamenèt una autra reüssida.
- non l’aimi pas, diguèt, que se’n manca gaire, que fote lo camp. Sonque poscam nos far d’argent. Anirem remontar l’American river e lavar d’aur, qu’aital se poirem ganhar dos o tres dollars per jorn, puèi benlèu que trobarem una vena.
- Lennie se clinèt anxiosament a el.
- partem, Jòrdi. Partem d’aici. Aquò’s pas clar aici.
- cal que demoriam diguèt Jòrdi secament. Cala-te ara, que los òmes arrivan.
- Dins lo lavabò vesin, s’ausissiá los rajals de l’aiga corenta, e de las bacinas bolegadas.
Jòrdi estudiava las cartas.
-Òm deuriá benlèu anar se lavar tanben, diguèt. Mas n’avem ren fach per nos solhar.
Un grandas se quilhèt sul suèlh. Teniá un capèl de feutre esclafat, jos lo braç, tot en penchenant en re , sos pelses longs, e mostes. Coma los autres, portava de bragas blavas, e una vesta corta de tela. Quand finiguèt de se coifar, dintrèt dins la cambra, que, traversèt ambe una noblessa, sonque conesnescuda, pas que per las personas reialas, e los mèstres artistes. Èra rotlièr e rei del ranch, capable d’adusir, detz, setze, e quitament una vingtena de muòlas, ambe una sola tralha a la muòla de testa. D’un còp de foèt, podiá tuar una mosca sus la cropa d’una muòla, sens tocar la bèstia.Teniá dins son anar, una gravetat, e una patz, tant prigondas, que las parlicadas s’arrestavan, tre que parlava. Son autoritat èra tant granda, quòm lo cresiai sus paraula , qun que siá lo subjèct , de politica o d’amor. Èra Slim lo rotlièr. Sa cara en lama de banèl, marcava pas d’atge. Auriá pogut avure trenta ans coma cinquanta. Sas aurèlhas ausissian mai que çò qui li disiam, e sa paraula, longanha, teniá de nuanças, non pas de pensada, mas de comprenèla, per delà de las pensadas. Sas mans, grandas e finas, se movian ambe tant de delicadesa, que las de las dançairas sagradas.
Despleguèt lo capèl esclafat, li faguèt una fenda al mitan, e, se lo metèt sul cap.
Jitèt als dos òmes de la cambra, una agach benvolent.-i a un solèlh del diaussis, defòra , diguèt gentament. Pòdi a pron pena veire aici. Son vosautres los novèls ?
samedi 1 novembre 2008
Mirgas e Mascles
J Steinbeck
O
En OC
Mirgas e Mascles.
Cai dessus pintradura inspirada de Manet lo paire de l'impressionisme ,
-vòli pas d’enganas , diguèt dolentament Jòrdi, me daissaras pas me batre diga?
Jòrdi se levèt , anèt se seire sul lièch de Lennie.
-aquò’s una mena de salòp qu’asiri diguèt. Ne’n vejèri un fum. Com o diguèt lo vièlh, Curley risca pas res . Gasanha totjorn.
Sosquèt un briu.
-se t’embestiá, Lennie, fotrem lo camp. Cal pas t’enganar. Aquò’s lo filh del patron . Escota plan Lennie. Permejaràs de lo defugir e ? Li parlaràs pas. Que t’aduse dins un caire, vai te’n a l’autra man de la cambra. Faràs aital Lennie ?
-Vòli pas aver d’enganas, gemeguèt Lennie . Li faguèri jamai ren .
-aquò’s t’avançarà de ren , si Lennie vòl jogar al boxaire. Te sarra pas jamai d’el. Te remembraràs ?
-de segur Jòrdi , que dirai pas un mot.
Lo bruch dels carris uflava , pièta de las batas pesucas sul sòl dur, craicinament dels frens, tindals de las cadenas dels arnèscs. Los òmes se cridavan d’un atalatge a l’autre. Jòrdi seitut sul lièch prèp de Lennie, ussava en soscant. Lennie li demandèt timidament.
-te’n sabes pas mal Jòrdi ?
-te’n fagues pas Jòrdi, te’n faguès pas , zo te dirai , aquela mena de gus pòdi pas los niflar . Escota , Lennie , se t’arriba una istòria , te sovendras de çò que te diguèri de far ?
Lennie se levèt sus lo coide, la cara crispada de l’esfòrç de pensada. Puèi sos uèlhs , se virèron sornament a la cara de Jòrdi.
-se m’arriba una istòria , me laissaras pas sonhar los conilhs ?
-aquò’s pas çò que voliai dire. Te remembras pas ont nos jaguèrem , arser , la nuèch passada. ? Ailabas prèp de la ribièira ?
- Oc ben que me’n soveni . Ò de segur, que me soveni. Anirai ailabas per m’amagar dins los bartasses.
-t’amagaràs dusca çò que venga te cercar . Que degun te veja. Rescond-te dins los romecs, prèp de la ribièira.
Torna dire per veire.
-Se rescondre dins los bartas prèp de la ribièira.
-que t’arribe una istòria.
-que m’arribe una istòria.
Un fren craicinèt defòra. Un cri ressontèt.
-palefrenièr ! òòò ! Palefrenièr.
Jòrdi diguèt :
-torna dire a votz bassa , per oblidar pas . Los dos òmes levèron los uèlhs, quora lo rectangle de solèlh de la pòrta subte, s’atudèt. Quilhada , una femna fintava al dedins de la cambra. Èra potaruda , mascanhada de roja , ambe d’uèlhs , força separats , e fòrça pinturlejats. Sas onglas èran rojas. Sa cabeladura penjava en rasims , coma de salcissètas. Portava una rauba d’ostal , de coton, e de mulas rojas, paradas de ramelets de plumas d’autruchas rojas.
-cerqui Curley, diguèt . La sia votz teniá quicòm de nasal e de sec.
Jòrdi virèt lo cap , puèi la tornèt fintar.
-èra aici, fa una menuta , mas partiguèt .
-Ò ! Se metèt una man darrièr l’esquina , e s’apièjèt al montant de la pòrta, per milhor avançar lo còrs. Aquò’s vosautres los novèls ?
-e òc
-Lennie la fintèt , e , que mème que semblesse pas d’aremarcar l’agach de Lennie, s’arquèt leugièrament. S’agachèt las onglas.
-d’unes còps que lo Curley es apraici, expliquèt.
-e ben , qu’i es pas ara…
-dins aquel cas , diguèt un drin trufarèla, farai milhor de cercar mai luenh.
Lennie la gaitava coma enlucernat . Jòrdi diguèt :
-Que lo vèja , e li dirai que lo cercatz.
Soriguèt ambe malicia e ondejèt de las ancas.
-òm pòd pas blaismar lo monde de cercar diguèt.
Qualqu’un passèt darrièr ela. Se revirèt.
-bonjorn Slim , diguèt.
-bonjorn, bela dròlèta.
-assatji de trobar Curley, Slim.
-assajètz pas tròp fòrt . Veni de lo veire que dintrava en çò vòstre .
Subte la femna s’esglaisèt.
-adiu los òmes , cridèt dins la cambra , e, s’aluenhèt fòrça cochada.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Bossay-sur-Claise
Bossay-sur-Claise es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Indre e Léger e la region dau Centre.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Bociacum E burgus Bociaci en 1090, Ecclesia S Martini Bociaci en 1099, Parochia de Bocayo, sive de Brocaio a Modèl:Las XIIIe e Sègle XIVs, de contunh Granda-Trabalhat al Sègle XVI, lo vilatge ven Bossay-sus-Claise en 1938.
La Mes invalid (de genièr), un decrèt imperial suprimís la municipalitat de Sant-Michel-de detlo-Bòsc, e la liga a aquela de Preuilly-sus-Claise. Cèrts caserius d'aquela anciana comuna, son totun atribuits a d'unes autres localités. Es lo cas dels caserius de la Tuilerie, las Mondains, Villejesus, la Commanderie, la Philonnerie, la Gagnetterie e Foix #que se vei ligat a Bossay-sus-Claise[1].
Bociacum et burgus Bociaci en 1090, Ecclesia S Martini Bociaci en 1099, Parochia de Bocayo, sive de Brocaio aux Modèl:XIIIe et Sègle XIVs, puis Grand-Bossé au Sègle XVI, le village devient Bossay-sur-Claise en 1938.
Le Mes invalid (janvier), un décret impérial supprime la commune de Saint-Michel-du-Bois, et la rattache à celle de Preuilly-sur-Claise. Certains hameaux de cette ancienne commune, sont cependant attribués à d'autres localités. C'est le cas des hameaux de la Tuilerie, les Mondains, Villejesus, la Commanderie, la Philonnerie, la Gagnetterie et Foix qui se voit rattaché à Bossay-sur-Claise[2].
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Parròquias e comunas de França, per J. Dupâquier, Jean-Claude Farcy, Jean-Michel Gorry, Claude Motte, pagina 87
- ↑ Paroisses et communes de France, par J. Dupâquier, Jean-Claude Farcy, Jean-Michel Gorry, Claude Motte, page 87


text:
L'òme es dins la botèlha ambe la banana blava.
Defòra passa los carris de la libertat .
Esclavatge , Rwanda, Shoah, crimis del capitalisme?
L'òme dins la botèlha blava , bada la banana blava.
La mai bèla banana del monde liure.
Un papa grimacièr pòrta sa capòta al revèrs .
Per que li an jà panat la sia capòta...
E las dròlas lèvan la rauba per far dintrar lo solèlh.
Un occitanista caparut explica que l'Occitania es pas qu'un raisve.
Un franchimand explica que sa langue es la mai "pertinenta" .
Lo temps passa, la lenga mèuna s'amudis .
Cò que fa que m'acossomissi ,
En agachant l'ecran blanc de la vida.
Dins la botèlha voida, dabant la banana blava .


text:
Villes et mairies du Comté d'Halland
Liste des communes
Halmstad
Ville d'Halmstad, localité de la Suède de 89 000 habitants.
La mairie d'Halmstad a une adresse e-mail et un site Internet.
Kungsbacka
Ville de Kungsbacka, localité de la Suède de 71 000 habitants.
La mairie de Kungsbacka a une adresse e-mail et un site Internet.
Varberg
Ville de Varberg, localité de la Suède de 56 000 habitants.
La mairie de Varberg a une adresse e-mail et un site Internet.
Falkenberg
Ville de Falkenberg, localité de la Suède de 40 000 habitants.
La mairie de Falkenberg a une adresse e-mail et un site Internet.
Laholm
Ville de Laholm, localité de la Suède de 23 000 habitants.
La mairie de Laholm a une adresse e-mail et un site Internet.
Hylte
Ville d'Hylte, localité de la Suède de 10 000 habitants.
La mairie d'Hylte a une adresse e-mail et un site Internet.


text:
Lihòns
Lion en picard (Lihòns en occitan, Lihons en francés) es una comuna francesa, situada dins lo departament de Somme e la region dels Nauts de França.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
La vila foguèt destrusida pendent la Primièra Guèrra Mondiala e rebastida après. Lo poèta occitan Gustava Terrassa i passèt e n’escriguèt un poèma, Lihòns.[1] Loís Murat, felen del marescal, i foguèt tuat e enterrat (mausolèu). Una necropòli militària recampa 6581 soldats francés tuats dins lo ròdol.


text:
Robert De Niro
Robert De Niro Jr. (Nòva York, Estats Units, 13 d'agost de 1943) es un actor e un realizaire american que ganhèt l'Oscar del melhor actor per son interpretacion de Jake La Motta dins Raging Bull (1980) e l'Oscar del melhor segond ròtle per son interpretacion de Vito Corleone dins Lo Pairin (segonda partida) (1974).
Biografia[modificar | modificar la font]
Robert De Niro nasquèt dins la vila de Nòva York en 1943. Es lo filh de Robert De Niro Sr. (d'origina italiana), pintor, escultor e poèta, e de Virginia Admiral (d'origina irlandesa), tanben pintora.


text:
Milhac (Vinhana)
Milhac (oficialament en francés Millac) es una comuna occitana de Lemosin situada dins lo departament de Vinhana e la region de Peitau-Charantas.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Del temps de la revolucion, Milhac annèxa la comuna de Sant Paixent (en 1800, la comuna se ditz Millac et Saint Paixent en francés), mas aquela retroba son independéncia jol nom de Paixent en 1801. En 1820, Paixent es definitivament annexada per Milhac.


text:
L’Organisacion Mondiala del Comèrci vegèt lo jorn en 1995. Es una organisacion internacionala qu’amassa 145 paises çò mai rics de la planèta, levat Russia. Es un organisme que s’espandís sus l’ensem de la planèta per fin d’aver autoritat sus las activitatas umanas bèlas, que siá l’alimentacion, las semenças, la santat, lo transpòrt, la pòsta, l’assegurança, la banca, lo torisme, l’aiga, l’industria, l’educacion, o encara la cultura, per que tot siá transferit de mai en mai cap a las multinacionalas que trapan aital una sorga d’enriquiment financièr amb d’unas activitats de la tèrra que d’unas son ja parcialament o en totalitat jos son contraròtle. Quand l’OMC pren jos son autoritat una activitat umana, ne fa una mena de merça e la liura a la concuréncia mondiala en li impausar règlas fòrça estrictas que dònan un avantatge considerable a las entrepresas multinacionalas. Quand dins un país una d’aquelas activitats passa jos l’autoritat de l’OMC, l’es d’un biais definitiu, çò que limita lo poder dels governs futurs e doncas lo poder de la democracia.
Mai en mai d’associacions, de sindicats, de partits politics, de ciutadans, d’amassadas d’elegits (Amassada de las Regions d’Euròpa, Parlament bèlga, Conselh General de Garona Nauta...) se mobilisan per entravar aquela organizacion d’aquí de 2005. Essent que l’OMC es jos la responsabilitat dels governs dels Estats-sòcis, las diferentas energias amassadas temptan de rampelar als governs la menaça qu’aquel organisme representa per la democracia e l’anar del mond tot.
L’Organisacion Mondiala del Comèrci demanda que los Estats se sometan a la lor politica liberala que, dins l’anar actual, pòt pas èstre una politica equitabla. Los altermondialistas desiran una mondialisacion equitabla per totes, per que lo mond tot pòsca aprofiechar del desvelopament economic o encara cultural que se fa uèi per fin de bastir un mond solidari. Denoncian la repression sistematica practicada per l’O.M.C. e afirman que nombrosas luchas an una sorga semblanta qu’es la mercandisacion de totas las activitats umanas que que sián.
Aital, en federar lo mond, luènh de tot corporatisme, essent que l’origina dels mals es comuna, es doncas natural de se retrobar per fargar ensem aquel repòrt de fòrça e d’elaborar ensem una estrategia comuna amb las energias que se sentisson concernidas. L’especificitat de cadun deu pas entraïnar de corporatisme que mena a l’exclusion. Los altermondialistas afirman que cal unir las fòrças per que d’autres mondes sián possibles e seràn possibles dins la mesura que totas aquelas contestacions se federen per mostrar que tots los pòbles del mond son solidaris per gardar la Tèrra contra d’idèas que d’unes vòlon impausar.
La mondialisacion prepausada a l’ora d’ara entraïna sos degalhs a tots los nivèls que siá agricòl, economic, social, cultural mas tanben en tèrme dels dreches dels pòbles ; se podèm aital demandar se uèi l’Irac aparten totjorn a l’Irac...
Se deman l’Educacion es liurada a l’OMC, i auriá de manipulacions mai o mens perceptiblas dels esperits dels escolans e aquò al servici de las grandas entrepresas e d’una populacion privilegiada que l’ensenhament seriá pervertit per l’atrach del ganh e per la mesa en concuréncia de las escòlas e dels establiments.
L’OMC s’entreva tanben d’investiment. Es a metre en plaça un mercat mondial del trabalh de durada determinada, çò que sarrarà los salaris, las condicions de trabalh e las proteccions socialas cap al bas.
Amai l’OMC entrepacha lo drech dels Estats de metre en plaça de leis sanitàrias, socialas o environomentalas ; aital l’Union europenca es sanccionada per refús d’importar de carn a las ormònas.
En matèria de santat, avèm l’exemple dels africans qu’an de mal d’accedir als medicaments perque las firmas farmaceuticas vòlon ganhar d’argent e acceptan pas que de medicaments generics sián produsits dins un país de sud per èstre puèi mandats cap a un autre país de sud. Bush, lo President del Estats-Unis, la velha de la dubertura del G 8 a Evian diguèt que los Estats-Unis ajudarián los paises africans per se potingar contra lo SIDA sonque s’aqueles paises acceptèsson l’intrada dels OGM sus son territòri. Aquò n’es una pròva que las multinacionalas pòdon prendre lo poder sus un fum de paises.
Lo dangièr d’aquel revolum es que tot fonccionarà pas qu’amb çò que las multinacionalas voldràn impausar. Lo mond tot serà aital pres en ostatge per las multinacionalas.
D’un autre latz, vesèm d’a mesura que lo mond economic utilisa la fòrça que siá militària, policièra, judiciària, per metre de costat las gents que tenon còp a-n-aquela mondialisacion. I a doncas un ligam entre la mondialisacion e la repression que la repression del movement sindical n’es la pròva. I a en fàcia tot un arsenal per copar las contestacions per arribar a sa tòca. L’O.M.C. es a se garantir militerament e judicierament fàcia a de movements en contestacion repòrt a sas decisions e son fonccionament.
Mas començam tanben de veire de solucions que fonccionan per entravar la menaça de l’OMC : en Africa, foguèt mesa en plaça la « sobeiranetat alimentària » qu’un organisme de l’ONU tòrna prendre a son compte ara. Valent a dire lo drech pels pòbles de s’aparar contra las importacions de las multinacionalas.
En Bolivia, los paisans capitèron de far renonciar una multinacionala que voliá privatisar l’aiga dins lo centre del país. Vesèm doncas que i a la possibilitat de far recular d’unes projèctes que son de vertadièras menaças per cada pòble del mond.
Los altermondialistas vòlon obténer d’unas causas essencialas per daissar pas l’avenir de la Tèrra entre las mans de l’OMC. Notadament, lo respècte per l’OMC de las cartas internacionalas talas que la Declaracion Universala dels Dreches de l’Òme e las convencions internacionalas sus las questions socialas, sanitàrias, environomentalas e culturalas. Lo retirament del domèni de competéncia de l’OMC dels sectors màgers que son l’aiga, la santat, l’educacion, la cultura, l’audiovisual, los servicis de comunicacions, los transpòrts, l’albergament, l’energia. Lo respècte sistematic del principi de precaucion en matèria d’environament, de santat publica e d’alimentacion o encara lo retirament del domèni de competéncia de l’OMC dels servicis publics.
Per aquò far cal que los governs prengan posicion per aténher aqueles objectius. E sola la mobilisacion de cadun e l’union amb d’unes movements, tan diferents que sián, pòt far que cada pòble del mond decidirà de son avenir e pas l’OMC.


text:
14/02/2016
Sabrondadis
Ne'n voliatz de l'aiga, l'an passat ? E ben, questa annada, ne'n avem pro !
Dempuei diluns passat, a plògut a raissas, de las ramadas, una alacada, tot ço que voletz ! Mon beu pair me disset que, dempuei lo prumier de l'an, a tant plògut coma a la fin dau mes de mai l'an passat. Laidonc , arrieba ço que devia arribar. Nostras ribieras, nòstres quites rigalhons se botan en colera, sabrondan, surten de lor liech e se van pradelar dins los champs, los prats mai se'n van nejar los nogiers. En mai de quò, lo vent bufa e fai tombar nòstres vernhes e nòstres pibles los mai vielhs. Nòstres molins son coma de las islas au mitan de l'aiga, isolats, essaian de protejar lor materiau. Podem pus anar veire nòstres amics moliniers, daus uns còps la rota es barrada...Esperam qu' anem pas mancar de farina ! Las passarelas serven pus de ren, los baratges se vesen pus, l'aiga passa au ras daus ponts e charja de las fustas de bois.
Los mai vielhs d'entre n'autres son abituats a queu fenomène naturau e zo espian emb filosofia : « N'i podem ren, qu'es entau, mon paubre ». Fatalitat perigòrda? Benleu ben... o b'etot mielhs : marca de sapiença. L'an vist tant de còps. Saben ben que podem ren far contre, devem aprener a viure emb quò. Lo limon es pas meschant per las pradas e los champs; l'aiga chaba totjorn per se tirar. Queraque, las rotas son 'rachadas...mas de tot biais podian pus esser petaçadas un còp de mai.
I a dins la vita de la chausas que devem pas acceptar, quo es segur. Sovent de las chausas que son la consequença de ço que l'ome fai, de ço qu' auriá degut far o pas , de ço que deuriá far e a pas enquera fach eac(etc...). Avem lo drech e lo dever de luchar per i botar de l'òrdre. Devem pas acceptar l'idèia que « quò sera entau, partir d'aura, n'i podem ren », un biais de capitular, de se resignar, d'acceptar l'inacceptable e « apres io, lo deluvi », de laissar un monde tarrible a nòstres enfants.
Mas n'i a, de las autras chausas, que son nonmas la manifestacion de la natura, d'un òrdre eternau dins loquau l'òme a sa plaça, nonmas sa plaça e que se deu de suportar, quitament si quò l'adòba pas tròp.
Una fòrma de sapiença es de saber far la diferença entre las doas chausas.
Denis Gilabert.
Les commentaires sont fermés.


text:
20/08/2016
Raibe negre 30 per Gilbert Borgés
Sala matinada. Peça sorna. Lum grisa. Nonmas una lampa penduda au plafons. Mueble en cirier bien cerat. Telefòne pejat a l'aurelha. Fau zo far. Rogier en prumier. Totjorn lo sonar dabora. Aprep, a començat de beure. Dotze litres per jorn. Fau pas trainar. Sonarai los autres aprep.
- Rogier, te sòne per te dire que ma mair es funtada questa nuech.
- A ! Que se passet ?
- Aguet un malaise. La menerem a l'espitau e es mòrta dins la nuech. La sebelissem dimarç coma mon pair.
- A ! E contunharas de venir me veire, tu ?
- Segur. Perque vendriá pus ?
- A perpaus ! Voliá te damandar… Coma vai la mama !
A començat dabora aüei, lo Rogier. Sala matinada.
Gilbert Borgés
11:58 Publié dans Raibes negres e Istòrias minuta de Gilbert Borgés | Lien permanent | Commentaires (0)
Les commentaires sont fermés.


text:
dimarts, 27 de setembre de 2011
Valor de familha
Per causa de cauma, uèi, gardi la neboda.
Me cal trabalhar, alara m'ocupi d'ela coma pòdi. Assetada a costat de ieu al burèu o sul lièch pichon qu'ai dins mon burèu, al programa : lectura, musica amb la flaüta e lo jembe, dessenh...
Dins los libres per enfants que li ai donats, i a un dessenh d'un eiriç. Coneis pas l'animal.
- C'est un hé...
- ...
- Un héri....
- Card!
Tota una educacion...
3 comentaris
diumenge, 25 de setembre de 2011
Nota Bene
Nota Bene per quand aurai un amorós : subretot pas jogar "Besame mucho" a l'autbòi, riscariá de partir lo tipe e de pas jamai tornar.
Nota bene del nota bene : idem per "Benlèu, benlèu"
1 comentaris
dijous, 22 de setembre de 2011
De far abans lo 24
Ligam dirècte
LIgam dirècte
Ligam dirècte
Al mes d'agost, anèri a París.
Un jorn, pas mai. Anar-tornar dins la jornada. M'agrada lo tgv.
I anèri per veire la mòstra bèla sus Brassens a la Ciutat de la Musica Brassens ou la Liberté.
Èri just al paradís dins aquela mòstra. I aprenguèri pas grand causa de nòu que aviái ja visitat l'Espaci Brassens a Seta e legit plan de causas sus Brassens. De fach, i anavi pas per "ne saber mai", i anavi perque m'agrada Brassens, per veire las fòtos e per me daissar menar per lo trabalh de creacion de la mòstra.
E me regalèri.
LIgam dirècte
Es Sfar, entre autres, que trabalhèt dessús, sabètz lo tipe qu'a fach la benda dessenhada subreconeguda Lo cat dau Rabbin e lo polit Klezmer. I a tot plen de retraches de Brassens dessenhats per Sfar e aquò m'agradèt.
Vos poguèri pas far de fòtos qu'èra enebit e los susvelhants fasián plan son trabalh... I a molon de causas de veire, vidèos, fòtos o dessenhs, de legir : letras, poèmas, libres, explicas e d'escotar : la musica en original soundtrack de la mòstra, normal, mas tanben d'entrevistas de Brassens. Per las entrevistas de Brassens, an inventat un sistèma genial!! Vos sovenètz dels telefòns vièlhs de França Telecom? e ben prenes lo telefòn e cada numèro de l'aparelh correspond a un bocinon d'entrevista, as aital l'impression d'aver Brassens al telefòn. M'agrada!!!
Lo problèma... es que i aviá plan de monde a la mòstra quand i anèri (pasmens i anèri en setmana!!!) e i aviá la coa als telefòns!
Pas grèu, perque crompèri lo catalòg de la mòstra e un DVD e un CD ont i a totas las entrevistas de Brassens... E sabètz qué? Son encara dins son plastic, ai pas agut solament lo temps de los escotar o legir un pauc e de los recaptar dins la bibliotèca... I aviá tanben un libre de Sfar amb de dessenhs qu'illustran de cançons de Brassens coma çai jos, mas lo crompèri pas, qu'èra un pauc car.
Perqué ne vos parli ara? E ben figuratz-vos que la mòstra es a Marselha!
Es a la bibliotèca Alcazar e fins al 24 de setembre! Profechatz-ne!
Ligam dirècte
Al sòtol i aviá una benda dessenhada giganta de Sfar qu'èra geniala. Clicatz sus la fòto çai sus per legir, veiretz, val lo còp.
Sequenon, ne profechèri tanben per visitar la Ciutat de la Musica, benlèu que ne vos parlarai un autre jorn, mas i anonciavan que farián una mòstra retrospectiva sus Django Reinhardt, ai pas trobat cap informacion sus la tela aquí dessús, en tot cas, se la fan, la mòstra sus Django, i anarai tanben!
0 comentaris
dimecres, 21 de setembre de 2011
Lo diable es troglodit
Amazon dubrís en Espanha.
Mas Amazon, alai, e ben fa de business amb los libres dins las lengas d'Espanha :
E d'aqueste temps, IDECO a totjorn un sit pietadós.
1 comentaris
Lectura estivala (ai perdut lo compte)
Me demandètz pas perqué mas soi dins mon periòde nòrd-catalan. Pasmens, ai pas d'amorós dins lo canton. Ieu sortissi pas amb de catalans que se prenon per d'occitans.
E legissi de literatura nòrd-catalana. Ai legit un parelh de libres en parlar rossellonés. Quand parlas lo catalan de Barcelona e lo lengadocian, quand legisses de rossellonés, ne siás desvariat. Mas rai.
Lo darrièr libre legit, me regalèri! Perpinyhard es un libre collectiu, de novèlas negras plenas de sèxe e de murtres made in Perpinhan e escrichas per cinc autors. Lo trobaretz lo libre jol nom d'"Emili Xatard".
Emili Xatard, es una de las constrenchas del libre : cada autor deviá, dins sa novèla, emplegar lo nom "Emili Xatard" e plaçar lo "Carrer dels Cardaires", carrièra del centre de Perpinyà que fa rire los catalonofòns, que cardaire, aquò vòl dire cardaire coma en occitan (Alibèrt es ton amic) e bicaire. Las novèlas son diferentas, per pas dire inegalas, mas n'i a pas una de missanta.
Emili Xatard, es una de las constrenchas del libre : cada autor deviá, dins sa novèla, emplegar lo nom "Emili Xatard" e plaçar lo "Carrer dels Cardaires", carrièra del centre de Perpinyà que fa rire los catalonofòns, que cardaire, aquò vòl dire cardaire coma en occitan (Alibèrt es ton amic) e bicaire. Las novèlas son diferentas, per pas dire inegalas, mas n'i a pas una de missanta.
D'extraches! Veiretz coma sembla d'occitan!
"- Colló! Sem anat a la teua casa i ni la teua dona sap en quin bar la fas! Fa mitja hora que fem tots los bars del Vernet en te cercant!Li llença sense ni un bon dia en Payré, el flic més gros i brutinyós de tota la PJ de França. A en Payré l'acompanya en Patot. Un nou que acaba d'arribar de Nantes i que no se cansa de repetir tota la jornada que té la impressió que l'han enviat a l'estranger. El seu nom veritable és d'origen polonès, ple de z i de w. Com que és tan jove i ben plantat com aturat i poca-gràcia, en Payré i ell de seguit li van treure el malnom de Patot.- Voleu un cafè?Els convida amb cara de prunes agres. Feliç, en el fons, que la presència dels dos col·legues els més poc eixerits de la policia judicial de Perpinyà li compliqui el diumenge. Amb un poc de sort no anirà a comprar el pa. Tampoc no anirà a dinar a casa. I s'evitarà de passar una tarda avorrida davant la televisió al costat de la parenta que, cap a les cinc de la tarda, li començaria a fer magarrufes. I a se posar impertinent. Cada diumenge parió. El diumenge a la tarda se creu una sex-symbol casolana. En aqueixa hora, més o mancos, li comença un strip-tease lamentable. Fet de pantofles, davantal, bata, mitges foradades, roba interior amb data caducada i higiene dubtosa. Unes expansions libidinoses que a ell el fan patir més que una altra cosa. Encara que no gosi dir-l'hi per no fer-li pena."
Me faguèt pissar de rire aquel passatge. Contunha encara, mas vos vau pas tot picar, òu!
"Erudit, president d'innombrables associacions totes amb noms en català i de les que ell n'era l'únic membre, candidat malaurat a totes les eleccions, professor a la universitat, escriptor de novel·les il·legibles, freqüentador de tots els salons i aperitius e, en definitiva, patumeta local. Un intocable."
Data de 1995 lo libre e m'agradariá de ne legir d'autres d'aquela mena.
A, vos ne dobtaviatz, es publicat en cò del Trabucaire.
2 comentaris
dilluns, 19 de setembre de 2011
Escacalàs d'un matin de caça
Per plan comprene, cal una mapa:
Dimenge de matin, me desrevelhèt un còp de fusilh, tan fòrt qu'aviái l'impression que lo caçaire èra dins ma cambra... Ben òc, un còp de fusilh un dimenge de matin, aquò's un còp de caçaire! Segur!
Dubriguèri la fenèstra e los contravents ; e te vesi, dins lo camp d'en fàcia, que abans èra una vinha, un conilh. Te vesi sus la rota a costat de sa Panda 4x4 roja un caçaire. Lo caçaire se reconeis a un parelh de causas : los vestits militars per far paur als conilhs, la casqueta que li dona l'èr encara mai con e lo gilet jaune fluorescent per pas que lo confondan amb un pòrc singlar, que tot lo mond sap que lo pòrc singlar a lo bon gost de pas cargar de giletas fluorescentas.
Ieu, que te vesi lo conilh córrer, m'escacalassi fòrt.
E te vesi lo caçaire que tòrna cargar son fusilh e, plena de laganha, creguèri que me voliá tirar dessús la puta. Que, o sabèm totes, lo caçaire manca d'umor.
Mas non, tirèt sus un faisan que manquèt.
Lo problèma es pas que tire sus un faisan. Soi pas contra la caça. Al contrari. Que de còps que i a, s'autonetejan entre eles.
Lo problèma es pas que o faga a set oras del matin.
Lo problèma es que o fa plan pròche d'un ostal. Lo faisan deviá èsser a vint mètres de l'ostal dels vesins. Lo tipe tira tranquillament sens complèxes. Manca son còp e la bala se'n va tuar lo vesin o son dròlle (çò que, dins l'absolut, me fariá pas pena).
E ieu, de ma fenèstra al primièr estanci, agachavi l'espectacle.
E vaquí que lo caçaire te daissa lo fusilh dins l'auto, davala dins lo camp-qu'èra-una-vinha per agantar lo faisan mancat dos còps.
Detalhon : de faisans, per aquí, ne vesi pas gaire... e aquel d'aquí semblava pas pauruc. D'aquí a dire qu'an desliurat de faisans per apasturar los caçaires malbiaissuts...
E vaquí mon caçaire que camina, decidit, cap al faisan, que lo portarà, tot orgulhós, a la patrona que l'espèra a l'ostal, que ela serà pas brica contenta perque un, son òme, l'an pas confondut amb un singlar, e dos, li cal vuejar, plumar, cosinar aquela bèstia.
Lo caçaire qu'avança e lo faisan que recuola.
Lo faisan que se'n va e lo caçaire que se bota a córrer.
Lo faisan que se bota a córrer e lo caçaire qu'acelèra en se tenent la casqueta.
E t'o cal saber, lo caçaire es ventrut e pas esportiu. Normalament, es lo trabalh del chin aquò de córrer. Mas mon caçaire èra un caçaire paure: una Fiat Panda e pas de chin. La caçaire loser actitud.
E ieu de rire, en veire mon caçaire de córrer aprèp lo faisan.
Benny Hill. Vos sovenètz que, a la fin de cada episòdi, se perseguissián totes?
E vaquí lo faisan que te partiguèt darrièr l'ostal dels vesins, seguit de luènh pel caçaire qu'aviá ja fach un bon centenat de mètres en córrer.
Espectacle acabat.
E quand esperavi de veire passar mon caçaire de l'autre costat de l'ostal dels vesins, te veguèri un faisan s'envolar.
Aquò me metèt de bona umor per la jornada.
7 comentaris
dissabte, 17 de setembre de 2011
Concèpte
Quand me lèvi d'ora, genre a sièis o sèt oras lo matin, e ben, a un moment, entre nòu e onze oras, ai un pichòt còp de barra e me sentissi tota lassa. E es a aqueste moment que me'n vau far mon penequet del matin.
Lo penequet del matin es lo luxe suprèm de poder respectar los pichòts besonhs de son còs. Es encara mai luxe suprèm quand as un gentleman qu'es d'acòrdi amb tos concèptes de vida, mas aquò's un autre problèma (Se cèrca gentleman per equilibrar lo lièch pel penequet del matin)
S'ajaçar, tancar los uèlhs, se dire "quin luxe lo penequet del matin", s'aconsomir, ausir son primièr ronc e se dire "òc, soi a dormir, raaaa, quin luxe...".
I aurà totjorn un con per te dire "de qué? fas lo penequet lo matin, tu? mas siás capborda", "òc soi capborda e t'emmèrdi, conàs", a ben oè, caliá pas començar. Dormissi quand vòli. Un pauc coma mon chin. Mon chin peta quand n'a enveja e dormís quand n'a de besonh.
Precisi al con de las linhas precedentas que fau tanben lo penequet normal aprèp dinnar quand n'ai de besonh. Perque, de còps que i a, fau coma los autres.
1 comentaris
dimecres, 14 de setembre de 2011
Fenomèn paranormal
Fa quauques nuèches que me desrevelhi a 4h03.
Me desrevelhi,
Dubrissi los uèlhs.
E son 4h03 a cada còp.
E me soi sovenguda qu'aviái agut lo meteis problèma un còp e que n'aviái parlat sul blòg. Ai doncas cercat sul blòg e ai trobat lo pòst.
Me desrevelhavi a 03h03. L'ora d'ivèrn.
Ara 04h03.
Mas de qué se passa a aquesta ora per que me desrevelhe tan ponctualament???
8 comentaris
dilluns, 12 de setembre de 2011
Cagòlas de totes los païses, unissètz-vos
Ont vesèm que cambiar de lenga, te fa pas cambiar la fòto de cagòlas en vacanças :
0 comentaris
vertat
Soi segura que dins la vida vertadièra, se passèt coma aquò :
0 comentaris
diumenge, 11 de setembre de 2011
Maconet
Es pas totjorn aisit de s'acostumar a un ordenador novèl.
Passar de Windows a Ubuntu, puèi ara d'Ubuntu a Mac. Es pas aisit, los reflèxes, las costumas, los automatismes... Aquò fa que me sentissi un pauc gòia amb lo Mac. E mai amb Ubuntu! que fau encara d'anar-tornar entre los dos ordenadors per transferir mon bordèl d'un ordenador a l'autre.
Aviái pres en pension pendent l'estiu lo gròs Imac del trabalh, que m'i soi acostumada, mas un portable es pas completament parièr.
Mon portable a un defaut màger, a despart de son prètz indecent, es en francés. Traïdora, l'ai crompat en França. E ieu, fa dètz ans que piqui sus de clavièrs espanhòls. Aviái installat un clavièr espanhòl sus l'iMac gròs del trabalh, mas sul portable, grata-te!
I aurà totjorn un con per te dire de metre lo sistèma en espanhòl e de pegar las letras del clavièr espanhòl sul clavièr francés. Ai pas crompat una causa subredesign per l'anar golamassar amb de papièr mal pegat, òu!!! I a tanben lo con aluserpit que te ditz "e ben aviás pas que de l'anar crompar en Espanha", aquò rai, mas voliái poder aver lo servici aprèp venda pròche de l'ostal.
Mon portable a un defaut màger, a despart de son prètz indecent, es en francés. Traïdora, l'ai crompat en França. E ieu, fa dètz ans que piqui sus de clavièrs espanhòls. Aviái installat un clavièr espanhòl sus l'iMac gròs del trabalh, mas sul portable, grata-te!
I aurà totjorn un con per te dire de metre lo sistèma en espanhòl e de pegar las letras del clavièr espanhòl sul clavièr francés. Ai pas crompat una causa subredesign per l'anar golamassar amb de papièr mal pegat, òu!!! I a tanben lo con aluserpit que te ditz "e ben aviás pas que de l'anar crompar en Espanha", aquò rai, mas voliái poder aver lo servici aprèp venda pròche de l'ostal.
Aquò fa que quand escrivi en francés, meti lo sistèma francés amb mon clavièr francés e tot va plan.
E quand escrivi en occitan, meti lo sistèma en espanhòl sus un clavièr francés. Dins aquestes cases, ont vesi una A, piqui una Q, ont vesi una Z, piqui una W, ont vesi una virgula, piqui una M e una larga tièra afrosa per çò qu'es de las tocas que son pas de letras... Aquò va pas melhorar mon esquizofrenia... Mas ai pas trobat melhor per ara.
Puèi, es totjorn bon de saber picar en QWERTY. Vos ramenti que França es lo solet país d'aver un clavier AZERTY, putas de franchimands!!!! Rai, Belgica tanben, mas eles, auràn drech a la paraula un autre jorn.
Enfin, vaquí, avètz comprés, galèri un pauqueton per ara...
E uèi, ai descobèrt LA causa que fa que soi tombada encara mai amorosa de mon ordenador made in California : lo trackpad.
Tu qu'as pas aguda la mencion geek a ton C2i, te vau explicar. (Los qu'an aguda la curiositat de picar sul ligam, allucinatz tan coma ieu sus la minabilitat del sit censat presentar lo tòp del tòp de l'utilizacion informatica dins l'ensenhament?). Lo trackpad es lo cairat que i a jos la barra espaci suls portables, aka la causa que te servís a dirigir lo cursor quand as pas la mirga de brancada. La causa que la màger part del mond se'n sabon pas servir, perque, o cal plan dire, la màger part del mond, son d'endecats de la vida. (Uèi, asiri lo monde.)
Figura-te que sus MonPreciósCalifornian, pòdi detar lo trackpad amb los cinc dets de la man e far de causas allucinantas. Èri ja la reina de l'acorcha clavièr. (Sabètz vosautres que i a de mond que sabon pas copiarpegar sens passar per la mirga? Ròòòòòòòòò los endecats de la vida!!!!) Aprèp las acorchas clavièr per pas mòure la man del clavièr a la mirga puèi de la mirga al clavièr (òm es fenhant o pas dins la vida, e ieu soi de la primièra categoria), ai trobat lo trackpad que o fa tot, agachatz-me tot çò que podèm far :
Las doas cagòlas èran pas convidadas mas se son inscrutadas dins mon trackpad. Salòpas.
Ara, passi mon temps a alisar sensualament lo trackpad per mestrejar totes los matises de l'alisatge-clicatge.
I'm lovin' it.
Figura-te que sus MonPreciósCalifornian, pòdi detar lo trackpad amb los cinc dets de la man e far de causas allucinantas. Èri ja la reina de l'acorcha clavièr. (Sabètz vosautres que i a de mond que sabon pas copiarpegar sens passar per la mirga? Ròòòòòòòòò los endecats de la vida!!!!) Aprèp las acorchas clavièr per pas mòure la man del clavièr a la mirga puèi de la mirga al clavièr (òm es fenhant o pas dins la vida, e ieu soi de la primièra categoria), ai trobat lo trackpad que o fa tot, agachatz-me tot çò que podèm far :
Las doas cagòlas èran pas convidadas mas se son inscrutadas dins mon trackpad. Salòpas.
Ara, passi mon temps a alisar sensualament lo trackpad per mestrejar totes los matises de l'alisatge-clicatge.
I'm lovin' it.
Me dison dins l'aurelheta qu'auriái pogut far un pòst especial per la data, patin, cofin e mai la rèsta. Dirai una causa : los Chilens, es coma los Armènis, qual se'n soven ara?
2 comentaris
dissabte, 10 de setembre de 2011
Bref!
Amb mièg trin de retard, descobrissi tot bèl just una causa genialissima que s'apèla Bref e qu'es difusida per Canal. Ai quasi una excusa : ai pas Canal dins ma tele preïstorica que sabi pas cossí farai quand passarem a la television numerica obligatòria. Es una seria que dura doas minutas amb un ritme de caluc e soi completament fan de la realizacion e de l'escritura :
Totes a un moment, avèm checkat compulsivament nòstres emails :
E aqueste çai jos perque m'i reconeissi a cent del cent :DDD
3 comentaris
Cat
Soi pas una catofila mas aquò's polit:
2 comentaris
dimarts, 6 de setembre de 2011
Present
Uèi, es mon anniversari.
Granmercés a LaJefa e al Quequejaire que i an pensat :))))
Mon compte serà roge escarlat, ma banca farà lo plen mercés a mos àgios mas uèi, me fau un brave present :
11 comentaris
dilluns, 5 de setembre de 2011
Son aquí e m'an declarada la guèrra
Coma demòri dins las paluns, soi una acostumada dels moissaus. Me'n planhi pas, que, se soi pas contenta, ai pas que de me tirar d'aquí per viure a la montanha. Pas coma aqueles conasses que vòlon l'estanh, mas pas las bestiòtas qu'èran aquí abans eles.
Quand siás d'aquí, lo moissau, n'as la costuma. E sabes cossí conviure amb el.
La nuèch, quand, per malastre, n'as un qu'es dintrat dins la cambra, te cal atudar lo lum, tancar los uèlhs e l'esperar. Que lo moissau, es un petós e espèra l'escuretat per t'atacar.
E aquí, l'ausisses. E te cal concentrar a fons de fons sus doas causas : l'ausida, per escotar lo bronzinament viciós de la moissala atalentada e ta pèl, ont se pausarà la puta? Perque se siás ben concentrat, sentisses sas patòtas se pausar sus ta pèl ultrasensibla.
E un còp que s'es pausada la puta de moissala atalentada : PAF lo moissau!
Puèi, alucas lo lum, agachas la causòta grisa espotida sus tos dets o dins la pauma de ta man e t'escacalassas de ton rire mai sadic.
Un tròç de vida ideala dins las paluns.
Levat que ongan, avèm de moissaus mutants : fan pas de bruch, pesan pas res e los veses pas. Mèrda, e mai los moissaus son d'OGM ara!!
Alara, te desrevelhas la nuèch amb l'esquina que te pica grèu e començas de comptar un, dos, tres, quatre, cinc... tròp.
As maitas solucions :
- mudar, partir a la montanha. Non, cal pas desconar, òu.
- barrar la fenèstra per legir. A ben non, cal profechar de l'airet fresc de la nuèch
- pas legir dins lo lièch. Ja que i biqui pas gaire dins mon lièch, se en mai d'aquò, i legissi pas mai, de qué demòra coma pichòt plaser de la vida???
- ventilator fòrça 4.
Darrièra solucion adoptada. Lei de vida palunièra : pas de moissaus quand i a de vent.
Levat que quand as lo vent que bufa dins la cambra, te cal tornar cargar lo pijama qu'aviás doblidat coma aviás doblidat lo camin per anar trabalhar. D'aquí a ne dedusir que lo pijama e lo trabalh van cotria...
E fonciona?
E ben pas completament.
L'autre jorn, una soleta fissadura.
Dins l'esquina.
Sabes just a aquel centimètre cairat plan centrat jols omoplats que pòdes pas atènher de cap biais, que te tòrces los braces, las mans e l'esquina coma una contorsionista chinesa e pas mejan de te gratar.
Qu'una puta de bèstia te fisse e que te pòscas pas gratar, aquò's la cachavièlha suprèma.
La contrataca es intelligenta : lo pijama-burca.
Passaràn pas!
5 comentaris
divendres, 2 de setembre de 2011
Lectura estivala (7)
O vos disi ieu, los joves, es lo mercat dels libres en occitan d'aquesta passa.
Lo CRDP Aquitània amb lo Cap'òc an publicat dos librilhons revirats del francés per Sèrgi Carles e Pèire Boissièra : Doble Murtre a l'abadiá de Jacqueline Miranda e Los raubatòris de las moscas de Gerard Hubert-Richou.
Lo segond m'agradèt mai que lo primièr. Doble murtre a l'abadiá... e ben me'n soveni pas gaire que lo legiguèri a la debuta de l'estiu. Los raubatòris de las moscas es l'istòria d'enfants orfanèls que vivon a París al sègle 18 e que d'òmes en negre los rauban. Perqué faire? Las causas bolegaràn quand es lo dròlle d'un grand nom que serà raubat e o descubrirem tot. Me regalèri de lo legir. Ten, vos meti la debuta :
"Los aviá semenats?La nèu li ajudava pas a córrer als quatre fèrs per las carrièras desèrtas. Acocolat al pè de l'espitlòri Sant Jacme, Silvèri repreniá alen. L'aire glaçat li brutlava lo dedins del pitre. Lo colava entremièg sos dets gelats, la man davant la boca e lo nas. Anava un bocin melhor. Las lagremas li embrumavan los uèlhs. Aqueste còp, se se daissava susprene, èra perdut ; auriá pas mai la punhor que caliá per se traire de lors arpas.E puèi i aviá las pesadas que lo decelavan!Un jòc de pista de mainat per aqueles que lo cochavan!Se tornèt quilhar a mièjas. Aval, al caireforc, passèt una siloeta. Coma una trèva. "Un d'eles" mai que probable. S'aclatèt contra lo paredon, comptèt fins a dètz sus las onças insensiblas dels dets,e puèi en s'acorbant, s'esquilhèt de l'autra part"
E ò vos vau pas metre lo primièr capítol en entièr!
De libres plan revirats, la lenga es excellenta e es un plaser de la legir. Me pensi que los reviraires se congostèron. Emai siaguèsson per un public jove (10 ans), los podètz legir per trabalhar vòstre lexic. E granda qualitat, cada libre còsta pas que 4€! Òsca!!!
0 comentaris
dijous, 1 de setembre de 2011
Asuèlh exotic
0 comentaris
Subscriure's a: Missatges (Atom)


text:
Adieu lei gens! francament, es pas per far lo rompe bassas, mai embé 30 000 euros auriam poscut far la manif a Lemotges, e logar de bus au despart de Nissa per far venir tot lo monde a gratis! E lo trabalh d'aquel emplegat, cargat de mission, una asso coma l'opm auria poscut lo far, tant coma una autra asso! d'afichas, ben, ne'n fau, mai cresi que lei gens que van anar en aquela manif, va sabon jà per un biais vo un autre, istent que l'a de mails, de gropes facebook e autrei dempuei de mes. Lei camisetas, perqué? per vestir lei manifestants? Per donar de trabalh a macarel? compreni pas la logica aqui...30 000!! de causas n'auriam poscut far embé tant d'argent, istent qu'a Marselha avem la costuma de far de polidei causas embé pauc de mejans.
Luce, diga, compreni pas ce que dises dau grafiste e lo videaste? an pas estat pagats?


text:
22/04/2016
Questa dimenjada sur Meitat-chen, meitat-pòrc...
Joan-Pau Verdier e Marçau Peironi nos informan que lo convidat de l'emission de diumenc 24 d'abriu a 11 oras sur França Blu Perigòrd sera Jérémie Obispo, en charja de las lengas regionalas au Conselh Regionau, per parlar de las setmanas occitanas que se debanan a queu moment dins las regions Aquitania e Mieijorn-Pireneus.
Meitat chen , Meitat pòrc , chasque diumenc a 11 oras sur França Blu Perigòrd!
Veiqui lo ligam vers França Blu Perigòrd
e lo ligam vers lo site de Joan-Pau Verdier
Les commentaires sont fermés.


text:
07/05/2016
A còps de barrancon (Doçor de viure en Perigòrd verd) de Jan-Peire Reidi
Mesfiatz-vos que nautres, au país de Nontron, som gaire mofles. Avetz benleu auvit parlar dau crimi d’Autafàia, lo 16 dau mes d’aust de 1871, quante, un jorn de feira, una tropa de gent venguts fòus pesteleren a mòrt un jòune monsur d’un chasteu vesin e ’chaberen per lo far cramar sus un pilòt de fagòts. Quatre menaires fugueren guilhotinats dins lo vilatge quauques mes pus tard e mai d’una dietzena condamnats au banhe o desportats. Per lo còp, Brassens auriá pogut chantar :
« C’est pas seulement à Paris
Que le crime fleurit,
Nous au village aussi l’on a
De beaux assassinats. »
O ben, la mesma chançon revirada en occitan per Jan dau Melhau : « ’Quo es pas nonmas lai a Paris/Que lo crimi floris/Au vilatge maitot veiriatz/Gentes assassinats. »
Torní pensar a tot quò-’quí darnierament en fodinar dins los vielhs papiers de la maison, quante portí los uelhs sus una letra que un òme de ma familha escrivet de la maison de retirada de Nontron en 1969. Coma vautres vatz veire, quauquas femnas d’emperaquí, que an pas freg aus uelhs, an pas paur de prener lo barrancon per fretar l’eschina e lo cagoelh de lur quite pair !
Nontron le 30 juillet
Cher frère
… j’ai payé l’impo du transitor quand Roger viendra a Nontron il poura me l’aporté j’ai le droit de lavoir ici depui que je sui ici il n y a pa eu beaucou de changemen rien qu un vieu de la Coquille que sa fille na pa pu finir de tué a cou de barancou qu’on na amener lundi et qu’on na mi a ma table moi la santée est comme je t’ai quité dimanche j’ai vu le 25 aniversère de la libérassion de Nontron le sou prèfé aporté le drapeau deven les musissien et les anciens de la résitanse les musissiens on jouez a la porte de l’église Je termine en t’embrassan
Coma totjorn quante legisse una de ’quelas letras escrichas en francitan nontronés, lo lingüista que ieu voldriá estre comença per prener sa moudura de remarcas lingüisticas : escorcieras sintaxicas plan correntas en occitan, ligasons que se fan pas en occitan nontronés (« je sui ici », « il n y a pa eu »), tombada de l’s davant t (« transitor », « resitanse »)… Nòstre parlar es mai que mai una linga de sillabas dubertas. Sabiatz pas que las « fautas » dins las letras de la gent que an gaire d’instruccion eran çò que interessa lo mai los lingüistas ?
Bon d’acòrd. Quo es pas las « fautas » que vos chuequen lo mai dins ’quela letra – d’alhors nòstres pitits-filhs sus Faça de Boc fan gaire mielhs ! – quo es la temptativa d’assassinat e la maniera que l’òme conta las chausas. Dau biais que ne’n parla, òm creiriá que ’quela genta femna poguet pas ’chabar de tuar son pair a còps de barrancon perque s’i prenguet mau, o ben aguet pas lo temps, e que fugueren oblijats de menar lo vielh a la maison de retirada per que de la gent qualifiats ’chabessan pròpament lo trabalh mau estamnat !
Pus seriosament, si coneissetz la gent dau país, pensatz coma me que l’escrivaire era un pauc chucat totparier. Agués-t-eu contat la mesma chausa a quauqu’un dins la conversacion au luòc de z’escrir, fugués demorat un moment aprep sens ren dire per laissar a l’autra persona lo temps de se calcular. E l’autre agués secodut la testa d’un aer de plànher ’queu paubre vielh pas enquera decidat de morir, puei aurian benleu parlat d’autra chausa. Chas nos, l’emocion e la critica son sovent ’bilhats d’una indiferença de pareissença que sembla minimizar la fauta. En francés, aurian benleu dich : « Sa fille s’est acharnée sur lui avec un gourdin ». Trobatz que quo es mielhs ?
A part quò, lo que escris ’quela letra es coma un jòune goiat que rapòrta tot a se-mesma, que met tot sus lo mesma plan, que veu las chausas superficialament e las tòrna dire sens pareitre las comprener e sens se rendre compte de l’efiech que quò fai. Es benleu un pauc impressionat per la sauvatjariá de la filha, mas pas tròp. Quò li es pas vengut d’escrir, per exemple : « un povre vieu ». Lo vieilh cuget morir, mas per se, urosament, quò vai pas tròp mau ! La ceremonia daus resistents, emb los drapeus e la fanfara, li platz beucòp ! E quò nos fai plan rire, ’quela espiada neutra d’einnocent egoïsta, benleu pas tan colhon que quò ! Uelhs e aurelhas grand duberts coma un mainatge, consciéncia endurmida. Fuguet-quò de la gent entau que ’viseren far sens ren dire los sauvatges a Autafàia ?
De mon costat, ai compres d’ente veniá ma « technica narrativa », mon biais de contar, dins Vilajalet. Avem desjà ’gut un cronicaire dins la familha !
A Marennes, lo 5 dau mes de mai de 2016
Jan-Peire Reidi
Les commentaires sont fermés.


text:
Dusau serada
Lo 14 d’octobre, serada lenga dab Aldjia Riffault e Ania Lesca a l’escòla.
Am escambiat a l’entorn deus "mestèirs" de la classa de Mejana seccion : lo calendari, la meteò.
Am espiat lo liberòt escriut per la Marisa Bougue, e lejut la pagina deus talhèrs : los trebucs de la correspondéncia grafia-fonia en occitan normalisat.
Am cantat e jogat las comptinas deus dits e deus nombres dab Lorena, Emma e Joana.
Am acabat en hasér e minjar una salada de frutas ... dab lo vocabulari de la serada.
Puish am escotat los soviéners de la Maria-Elèna de Parentis qu’ns a contat "istòrias de las vesias".
Serada de viéner, lo dimarts 18 de novème.


text:
Archonta
Taxon apartenent als preptoterians, las arcontes o Archonta (del grèc ancian ἄpxovteς / árkhontes, de ἄpxw / árkhô, « comandar, èsser lo cap ») se caracterizan per un penís pendent. Aqueste taxon, considerat coma Modèl:B superòrdre dins cèrtas classificacions, compren los òrdres seguents :
- Primats
- Plesiadapiformes † — los arcontes pròches dels primats
- Scandentia — los topaïs e ptilocèrque
- Dermoptera — los colugos
- Chiroptera — las ratapenadas
† : atudat
Las analisis geneticas suggerisson que las ratapenadas son pas tant pròchas dels autres gropes qu'èra envisatjat de per abans. Es atal qu'una categoria exclusent las ratapenadas, Euarchonta, es estada prepausada.


text:
MacBook
Lo MacBook es una linha d'ordenadors portables del constructor Apple. Es un ordenador portable (en anglés: laptop) que remplacèt la seria iBook G4 tant coma lo PowerBook G4. Lo MacBook original foguèt bastit amb lo circuit integrat Intel Core Duo estrenada al mes de mai de 2006. Lo 8 de novembre de 2006 renovelèt la linha MacBook en li ajustant un processor Intel Core 2 Duo e un AirPort Extreme nòu, de tecnologia sens fial. Lo 15 de mai de 2007 Apple renovelèt la segonda generacion amb de processors Intel Core 2 Duo mai rapides, mai de memòria e de disques durs de capacitat mai bèla.


text:
Sescles
Sescles, « * nom occitan de verifiar segon las enquestas toponimicas IEO » [1], oficialament en francés Sexcles, es una comuna lemosina situada dins lo departament de Corresa e la region de Lemosin.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Toponimia[modificar | modificar la font]
Una atestacion de 893 es Sicca vallis. S'en pòt tirar la conclusion que lo nom vòu dire « vau secha »[2]. Coma a la fin dau segle IX, la lenga populara èra dejà luenh dau latin, es permés de se demandar si Sicca vallis es pas una latinizacion abusiva, o sinon, qualas son las estapas que permetèren d'arribar a Sescles e pas a *Sechavau.
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
- Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Mércuer; es ara del canton d'Argentat.
Demografia[modificar | modificar la font]
- 2013 : 231 abitants (8,9 ab/km²)
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ http://www.lemosin.net/19259.htm
- ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984


text:
Nomèn
Lo nomèn designa:
- la realitat intelligibla dins lo sens original utilizat par Platon;
- çò qu'es al delà de l'experiéncia que n'es facha (o noümen) dins lo sens tornat exprès per Immanuel Kant.
La filosofia tracta apuèi de la possibilitat pel nomèn d'èsser experimentat en totalitat, extremitat possibla per Husserl mas non per Kant.
Somari
Definition e primièras utilizacions[modificar | modificar la font]
Lo nomèn (del grec « nooumena », realitat intelligibla, mot derivat de « noos », intelligéncia, esperit, pensada, que siá principi o facultat) es un tèrme utilizat a l'origina per Platon per designar las « Idèas », es a dire la realitat intelligibla (per oposicion al monde sensible), accessibla a la coneissença racionala.
Al contrari, per Immanuel Kant, que lo tèrme de « nomèn » es pus sovent usat, s'agís de tot çò qu'existís e que la sensibilitat pòt pas aténher, restrenhent, pel fach, las pretencions de la rason sus la coneissença. « Nomèn » pòt èsser considerat coma sinonim de causa en se, fasent referéncia als fachs tals que son absoludament e en eles meteisses, per oposicion al tèrme de fenomèn, fasent referéncia a çò que se pòt conéisser.
Ding an sich : Nomèn per Kant[modificar | modificar la font]
Per comprendre lo concèpte de nomèn per Kant, cal considerar la definicion que dona de la filosofia dins « Los sòmis d'un visionari explicats pels sòmis de la metafisica » (1766) : la coneissénça dels limits de la rason. Dins la « Critica de la rason pura » (1781/87), Kant ensaja de respondre a la question: que pòdi saber? Per i respondre, comencèt una granda « critica » (del grèc « krinein », separar, distinguir) de la rason dins sas pretencions sus la coneissença. L'originalitat de Kant demòra dins son tornament del problèma de la coneissença: nòstra coneissença dels objèctes depend del subjècte coneissent, al mens tant, que dels objèctes de conéisser. « Los objèctes se règlan sus las nòstra coneissença » (prefaci de la segonda edicion de la « Critica de la rason pura »). Conéisser, es organizar per mejan de nòstra sensibilitat e nòstra compreneson çò qu'es donat dins l'experiéncia, çò que nos pareis. Sonque coneissèm lo monde per mejan del prisma de nòstra estructura mentala. Doncas, las causas son coma son, « en elas meteissas », al delà de lor realitat fenomenala, las podèm pas conéisser. Lo concèpte de nomèn a lo sens negatiu de limit (C.R.P. p229, vejatz bibliografia). Pasmens, Kant consèrva un sens positiu al nomèn que, se pòt pas èsser conegut, a un ròtle regulator dins un desir d'unitat e servís de postulat (Dieu, l'arma, lo monde) a la rason practica (morala).
Nomèn per Husserl[modificar | modificar la font]
Dins la perspectiva d'Husserl, lo nomèn es sonque tocat al tèrme de l'intelligéncia, quand l'agitacion dels mots e dels concèptes acaba, quand l'intelligéncia capitada l'estat pur es sonque intuicion silenciosa, o quand los mots son pas mai que mots, e alara tot ensag de capitar al monde nomenal es mai poesia e art.
Los fenomèns, son los « objèctes » coma nos pareisson: materials (taulas, paret, libre) o immaterials (los fachs, las emocions, las pensadas), son un començament e una fin, son definissables.
Lo nomèn es la realitat intemporala, indefinissabla, çò coma es, pel melhor la percebèm, sens jamai poder la descriure amb de mots o la definir amb de concèptes.
Polemica entre Kant e Hegel[modificar | modificar la font]
Al contrari de Kant, Hegel estima que se es pas possible - per natura - de far l'experiéncia de la causa en se o de la Totalitat (filosofia), aquò empacha pas de poder utilizar lo concèpte de causa en se, doncas de ne far un objècte avent un estatut singular dins la teoria de la coneissença en filosofia. E mai, es lo punt de despart de son estudi de la religion (coma saber del nomèn) dins la Fenomenologia de l'Esperit.
La remarca sovent atribuida a Spinoza segon que « lo concèpte de can jaupa pas »[1] fa l'idèa qu'una pensada filosofica e immateriala se distinguís de la realitat materiala, d'un autre biais, l'aplicacion dins la realitat d'una idèa se pòt revelar en contradiccion amb l'idèa ela meteissa. Aquò vòl pas dire que la causa en se, que se pòt pas far l'experiéncia, a gaire de consisténcia; aquel concèpte a plan segur una realitat mas dins l'òrdre de la pensada.
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Foguèt extrapolada per Althusser segon una remarca de Spinoza sul cercle. Vejatz (fr) http://www.meeus-d.be/philo/clebsSpinoza.html
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Bibliographie[modificar | modificar la font]
- Immanuel Kant, Critica de la rason pura (notat C.R.P. dins l'article)
- (fr) Ferdinand Alquié, La critique kantienne de la métaphysique, PUF, 1968 (La critica kantiana de la metafisica)
- (fr) Alexis Philonenko, L'Œuvre de Kant : la philosophie critique, tome 1, J. Vrin, 1993 (L'òbra de Kant: la filosofia critica)
- (fr) Roger Verneaux, Critique de la « critique de la raison pure » de Kant, Aubier Montaigne, 1972 (Critica de la « critica de la rason pura » de Kant


text:
Les châteaux liés à la famille Fleurieu:
Le château de la Tourette et les hôtels des Fleurieu.
Le château de Laye
Le château de saint Germain-les-Buxy
Le château de Dangeul
Le château de Longsard
Le château de Sassangny
Le château de Marzac
Autres châteaux:
Le château de la lucardière (Beaujolais) appartenant au Comte Xavier de Fleurieu.
Le château de Courtoin dans le 89 appartenant au Comte Robert de Fleurieu.
Le Château de Luch, Route de Narbonne, Béziers (34), au Comte guy de Fleurieu
Le château des Rues, arnas, Comte Jean de Fleurieu.
Le château de Montfrin, Comte Jean-René Claret de Fleurieu. (producteur d'huile d'olive et de vin).


text:
1940-1950: aqueth detzenat d’annadas estó fondamentau per passar – en mestior d’ensenhament de l’occitan – deu quasi nonarren, o deu saunei, a quasiment arren, o talament pauc… L’istorian Yan Lespoux a estudiat en detalh l’istòria d’un combat digne mes qui es de tostemps a miar.
Ua longa marcha. La setmana pasada, aprenèvan la creacion d’ua agregacion per las lengas de França, dab l’occitan-lenga d’òc en opcion. Quau camin dempuish la promulgacion en genèr de 1951 de la lei dita “Deixonne” qui autorizava l’ensenhament (hòrt limitat) deus “dialèctes” locaus a l’escòla! Justament, que’s tròba que l’istorian Yan Lespoux, mèste de conferéncias en occitan a Montpelhièr, ven de publicar la soa tèsi de doctorat sus aqueth periòde de 1940-1950, on vedóren las permèiras realizacions de la revendicacion modèrna per l’ensenhament de la lenga d’òc. De las pausicions foscas deu regim de Vichèi dinc au tribalh parlamentari de la “joena” IVu Republica qui, non shens dificultats, desboquèt sus aquera lei portada preu Maurici Deixonne (1904-1987). Normalian de la Carrèra d’Ulm, agregat de filosofia, especialista de las questions escolaras e de la laïcitat a la SFIO, qu’estó deputat deu Tarn (1946-1958).
Lo Yan Lespoux a cercat dens un hons considerable d’archius: revistas occitanas, solide, mes tanben jornaus, archius parlamentaris o correspondéncias; especiaument las de Robèrt Lafont e de quauques autes – Azéma, Boussac, Camproux, Lesaffre... – conservadas per la part màger au Centre Interregionau de Documentacion Occitana o CIRDOC, a Besièrs. La question de l’ensenhament de la lenga occitana es pausada dempuish pausa. En 1868, Frederic Mistral la pausa dejà en arcuelhent los felibres catalans a Sant Romieg de Provença. Dens las Lanas, lo regent Silvan Lacoste (1862-1930), d’Aunessa e Laharí, autor d’un Recuelh de versions gasconas (1902), receb ua letra de Mistral qui’u ditz de préner contacte dab Fraire Savinien (Jausèp Lhermitte, 1844-1920), provençau especialista de l’ensenhament... En 1927, l’abat Jausèp Salvat, conservator e pròche de l’Action Française, e Prospèr Estieu, de sensibilitat politica plan diferenta, fondan lo Collègi d’Occitània per ensenhar per correspondéncia.
Lo tribalh de l’universitari es dividit en duas partidas: l’actitud de Vichèi (illusions, illusions...) e l’arrenavida a partir de 1945 dab la neishença de l’Institut d’Estudis Occitans e la d’ua “pedagogia revendicativa”. Qu’i crotzan en particular lo doctor Ismaël Girard (1898-1976), Max Roqueta (1908-2005), aute metge de Montpelhèr, e sustot lo girondin de l’Esparra (Medoc) Pèire-Loís Berthaud (1899-1956) qui jòga un ròtle essenciau per l’espelida de la Lei Deixonne. Au miei de pro de detalhs sus tot lo tribalh preparatòri, qu’aprenem que las oposicions arribèren solide deus jacobins convençuts (per exemple l’escrivan Georges Duhamel, 1884-1966) mes tanben de gents que n’aurèn pas jamei credut que’s hiquessin dens lo camp ostil aus dialèctes, lo celèbre lingüista Albert Dauzat (1877-1955), per exemple, originari totun de la Marcha (Garait) e autor de hòrt d’estudis suus “patois” (sic) e sus la toponimia… En brac, un libe deus seriós, deus complets sus ua temporada corta mes hòrt importanta per l’istòria nòsta que vad atau mensh escura. Per malastre mes shens suspresa, qu’es tostemps de tornar començar.
Joan Jacme Fénié
LESPOUX, Yan. Pour la langue d’oc à l’école. Presses universitaires de la Méditerranée, deceme 2016, 252 paginas, 19€. Prefaci deu rector Jean-François Chanet. Contacte: Universitat Pau Valèri Montpelhièr 3, Rota de Mende, 34199 Montpelhièr cedex 5 (+33(0)4 99 63 69 23 o pulm(a)univ-montp3.fr).
[Poblejat dins www.jornalet.com]


text:
Brachiosaurus
Lo Brachiosaurus (Del grèc «Bpaxιwv» brachion, braç, e «σaupoς» sauros, lausèrp) es un genre de dinosaures sauropòdes braquiosaurids, que visquèron a de fins del periòde Jurassic, fa aperaquí 152 e 145 milions d'ans, del Kimeridgian fins al Titonian, en çò qu'es uèi Africa, America del Nòrd e Euròpa. Los sieus membres anteriors èran mai longs que los sieus membres posteriors, caracteristica que balhèt son nom. Es un dels animals mai grands qu'an caminat subre la tèrra, e es vengut un dels dinosaures pus populars.


text:
Vicomte de Clastres
- Titus de Rouvroy de Saint Simon (+1609) Vicomte de Clastres, Seigneur de Serviennois, Seigneur de Flavi-le-Martel, Seigneur de Montbléru, Chevalier de l'ordre de Saint-Michel
Marquis de Saint-Simon
- Charles de Rouvroy (1601-1690) Marquis de Saint-Simon, Chevalier du Saint-Esprit, frère aîné de Claude de Rouvroy, 1er Duc de Saint-Simon
Duché de Saint-Simon (1635-1755)
Grand d'Espagne (1733-1755)
1er Duc de Saint-Simon
- Claude de Rouvroy (1606-1693) Seigneur de Saint-Simon, puis 1er Duc de Saint-Simon et Pair de France, Vicomte de Clastres, Baron de Benay et Vidame de Chartres, Grand Louvetier de France, Chevalier du Saint-Esprit
2e Duc de Saint-Simon
- Louis de Rouvroy (1675-1755) Vidame de Chartres, 2e Duc de Saint-Simon et Pair de France, Comte de Rasse et de La Ferté-Vidame, Marquis de Ruffec, Grand d'Espagne, , Chevalier du Saint-Esprit
3e Duc de Saint-Simon
- Jacques Louis de Rouvroy (1698-1746) 3e Duc de Saint-Simon (dit de Ruffec) et Pair de France, Vidame de Chartres, Chevalier de la Toison d'Or
4e Duc de Saint-Simon
- Armand Jean de Rouvroy (1699-1754) Marquis de Ruffec, puis 4e Duc de Saint-Simon (dit de Ruffec) et Pair de France, Comte de Rasse, Grand d'Espagne
Grand d'Espagne (1814-1865)
“5e” Duc de Saint-Simon
- Claude-Anne de Rouvroy de Saint-Simon (1743-1819) Marquis de Saint-Simon et de Montbléru, puis “5e” Duc de Saint-Simon et Pair de France, Grand d'Espagne, Chevalier de l'ordre royal et militaire de Saint-Louis
Marquis de Saint-Simon et Pair de France
- Henry Jean Victor de Rouvroy de Saint-Simon (1782-1865) Comte de Saint-Simon, Marquis de Saint-Simon et Pair de France, Grand d'Espagne, Grand-croix de la Légion d'honneur, Chevalier de l'ordre royal et militaire de Saint-Louis
Autres membres
Evêque de Noyon et Evêque de Metz
- Claude Charles de Rouvroy de Saint Simon (1695-1760) Evêque de Noyon et Evêque de Metz.


text:
Oaset
Oaset (mei coneguda deu son nom d'origina grega Tebas - ΘῆBaι en grèc, transliterat tebai -) que ho ua de las ciutats màger de l'Egipte antica, capitau deu 4au nòme d'Egipte Hauta. Uei qu'ei aperada Loxòr (de l'arabi الأقصر, Al-Uqsur, "la ciutat deus palais'") e qu'ei un deus principaus lòcs toristics d'Egipte.
Oaset que vadó capitau au XXIau sègle abans l'èra crestiana dab la pujada de la 11au dinastia durant lo purmèr periòde intermediari. quan s'acabè l'Empèri Ancian (qui avèva avut Menfis per capitau). Que demorè capitau durant los Mejan e Navèth empèri a despart de las interrupcions creadas per las invasions deus Icsòs e la crisi amarniana creada per los arrenegaments deu faraon Amenofis IV (Akhenaton).
Los sègles qui ho sede deu poder faraonic qu'apielèn los monuments a Oaset e aus sons alentors, e mei que mei :
- Lo temple de Loxòr
- Lo temple de Karnak
- Los colòs de Memnon
- La Vath deus Reis


text:
Villes et mairies du Canton de Saint-Gall
Liste des communes
Saint-Gall
Ville de Saint-Gall, localité de la Suisse de 70 000 habitants.
La mairie de Saint-Gall a une adresse e-mail et un site Internet.
Rapperswil-Jona
Ville de Rapperswil-Jona, localité de la Suisse de 25 000 habitants.
La mairie de Rapperswil-Jona a une adresse e-mail et un site Internet.
Gossau
Ville de Gossau, localité de la Suisse de 17 000 habitants.
La mairie de Gossau a une adresse e-mail et un site Internet.
Wil
Ville de Wil, localité de la Suisse de 17 000 habitants.
La mairie de Wil a une adresse e-mail et un site Internet.
Uzwil
Ville d'Uzwil, localité de la Suisse de 12 000 habitants.
La mairie d'Uzwil a une adresse e-mail et un site Internet.
Altstätten
Ville d'Altstätten, localité de la Suisse de 10 000 habitants.
La mairie d'Altstätten a une adresse e-mail et un site Internet.
Buchs
Ville de Buchs, localité de la Suisse de 10 000 habitants.
La mairie de Buchs a une adresse e-mail et un site Internet.
Flawil
Ville de Flawil, localité de la Suisse de 9 600 habitants.
La mairie de Flawil a une adresse e-mail et un site Internet.
Goldach
Ville de Goldach, localité de la Suisse de 8 900 habitants.
La mairie de Goldach a une adresse e-mail et un site Internet.
Wittenbach
Ville de Wittenbach, localité de la Suisse de 8 600 habitants.
La mairie de Wittenbach a une adresse e-mail et un site Internet.
Rorschach
Ville de Rorschach, localité de la Suisse de 8 400 habitants.
La mairie de Rorschach a une adresse e-mail et un site Internet.
Wattwil
Ville de Wattwil, localité de la Suisse de 8 100 habitants.
La mairie de Wattwil a une adresse e-mail et un site Internet.
Kirchberg
Ville de Kirchberg, localité de la Suisse de 8 000 habitants.
La mairie de Kirchberg a une adresse e-mail et un site Internet.
Gaiserwald
Ville de Gaiserwald, localité de la Suisse de 7 900 habitants.
La mairie de Gaiserwald a une adresse e-mail et un site Internet.
Widnau
Ville de Widnau, localité de la Suisse de 7 900 habitants.
La mairie de Widnau a une adresse e-mail et un site Internet.
Mels
Ville de Mels, localité de la Suisse de 7 900 habitants.
La mairie de Mels a une adresse e-mail et un site Internet.
Oberriet
Ville d'Oberriet, localité de la Suisse de 7 700 habitants.
La mairie d'Oberriet a une adresse e-mail et un site Internet.
Au
Ville d'Au, localité de la Suisse de 6 600 habitants.
La mairie d'Au a une adresse e-mail et un site Internet.