text:
Lista dels presidents de Siria
Vaquí una lista dels caps d'Estat de Siria dempuèi 1918, e dels presidents dempuèi 1936.
Somari
Reialme de Siria (1918-1920)[modificar | modificar la font]
Caps de govèrn[modificar | modificar la font]
- 'Ali Rida Basha al-Rikabi : 30 de setembre - 5 d'octobre de 1918
- Emir Faissal : 5 d'octobre de 1918 - 8 de març de 1920
Rei[modificar | modificar la font]
- Faissal I : 8 de març - 28 de julhet de 1920
Caps d'Estat jos lo mandat francés (1922-1936)[modificar | modificar la font]
- Subhi Bay Barakat al-Khalidi: 28 de junh de 1922 - 21 de decembre de 1925
- François Pierre-Alype (interin): 9 de febrièr - 28 d'abril de 1926
- Damad-i Shariyari Ahmad Nami Bay: 28 d'abril de 1926 - 15 de febrièr de 1928
- Taj al-Din al-Hasani: 15 de febrièr de 1928 - 19 de novembre de 1931
- Muhammad 'Ali Bay a lo-'Abid: 11 de junh 1932 - 21 de decembre de 1936
Presidents de Siria dempuèi 1936[modificar | modificar la font]
- Primièr president elegit
Lo 22 de març de 1936 Hashim al-Atassi dirigiguèt una delegacion siriana a París que negocièt pendent 6 meses un tractat que prevesiá fin finala l'independéncia del país. De retorn en Siria lo 27 de setembre del meteis an, Atassi foguèt aclamat coma eròi, e elegit en novembre de 1936 coma primièr president de la republica del país.
Malgrat aiçò, a la fin de 1938 èra ja clar que França aviá pas l'intencion de ratificar lo tractat. Atassi presentèt lo sieu renonciament lo 7 de julhet de l'an seguent.
Republica Siriana (1939-1958)[modificar | modificar la font]
Republica Aràbia Unida (1958-1961)[modificar | modificar la font]
- Gamal Abdèl Nassèr - 22 de febrièr de 1958 - 29 de setembre de 1961
Republica Aràbia Siriana (1961-actualitat)[modificar | modificar la font]
Lo president es lo cap d'Estat de Siria.


c: text/html

text:
-395
Aquesta pagina concernís l'an -395 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Atenas[modificar | modificar la font]
Perseguida de la preparacion de la guèrra còntra Esparta ambé lo renfòrçament de l'aliança ambé Tebas, Corint e Argos (creacion d'un conseu comun installat a Corint) e lo mandadís d'ambaissadas dins de vilas mens importantas per prepausar de jónher l'aliança. D'operacions terrèstras limitadas acomencèron dins lo corrent de l'annada.
Roma[modificar | modificar la font]
Continuacion de la guèrra còntra leis aliats de Veïes conquistada l'annada precedenta que permetèt ai Romans de conquistar lei fortalesas etruscas de Sutrium e de Nepete situadas sus lo territòris dei Faliscs. Lei Capenates deguèron tanben reconóisser la senhoriá romana. Dins aquò, aquela expansion raprochèt la frontiera romana dei vilas etruscas de Volsinies, de Vulci e de Tarquinia que comencèron de s'inquietar dei progrès romans.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
1787
Aquesta pagina concernís l'an 1787 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Asia[modificar | modificar la font]
Pèrsia[modificar | modificar la font]
Revòuta d'Agha Mohammad Chah que se proclamèt chah còntra Jafar Khan.
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
- 23 de febrièr - José Travassos Valdez, comte de Bonfim, primièr ministre de Portugal (m. 1862)
- 18 de novembre - Louis Daguerre, inventor francés de la fotografia (m. 1851)
Decèsses[modificar | modificar la font]
- 28 de mai - Leopold Mozart, compositor austriac, paire de Wolfgang Amadeus Mozart (n. 1712)


text:
Pargue Güell
Lo Pargue Güell es un grand jardin public amb d'elements arquitecturals situat suls nauts de Barcelona, sul penjal del puèg del Carmel que mira cap a la mar, prèp del Tibidabo. Foguèt dessenhat per l'arquitècte Antoni Gaudí, a l'apogèu del modernisme catalan, bastit entre los ans 1900 e 1914 e inaugurat coma pargue public en 1926. S'espandís sus 17,18 ectaras (0,1718 km²), çò que ne fa una de las òbras arquituralas pus grandas del sud d'Euròpa.
Estil[modificar | modificar la font]
Lo dessenh del pargue es la manifestacion clara de la man d'un arquitècte, e l'estil particular de Gaudí es evident dins quin que siá element, fins al mai petit. Dominan las formas ondadas, semblant de rius de lava, e de passatges cobèrts amb colomnas qu'an de formas d'arbres o d'estalactitas. Fòrça de la superfícias son cobèrtas amb trencadís, tròces de ceramica o de veire al biais de mosaïcas de colors. Perque se situa al mièg de la vila e a una nautor elevada, aquel pargue es un refugi de patz que contrasta amb lo bruch e el frenesia de la capitala catalana.
Antoni Gaudí pensava a las ciutats jardin angleses, e s'esforcèt de realizar una perfèita integracion de sas òbras amb la natura. Una pròva ne son las colomnas fachas de pèiras de talha e formas fòrça variablas, que fan pensar a de troncs d'arbres, estalactitas e espelugas naturalas. Los angles dreches existisson enluòc: las colomnas son clinadas coma de palmièrs.
Lo punt central del pargue es una immensa plaça vueita, lo bòrd d'aquel servís de banc e ondula com una sèrp de cent cinquanta mètres de long. Aquel banc es tanben cobèrt de trencadís fach de pichonas pèças de ceramica e veire e es l'òbra de Josep Maria Jujol, un collaborador de Gaudí.
La plaça es en partida sostenguda per la Sala de las Cent Colomnas, compausada per ochanta siès colomnas semblants a d'estalagmitas jaissant dins una espeluga. Al plafon, entre las colomnas i a de decoracions circularas mas se bastiguèt pas de colomnas qu'èra previst de per abans (deurián èsser cent).
Fins a aquel luòc s'arriba las grasas de la dintrada principala del pargue, dispausadas simetricament de cada costat d'una escultura de salamandra que venguèt en l'embalem del jardin. Representa la salamandra alquimica, que simboliza l'element fuòc.
A la dintrada principala del pargue s'auçan dos edificis de pur estil de Gaudí, amb teulats de corbas doças, d'apendicis estranhes e motius geometrics.
Istòria[modificar | modificar la font]
Foguèt Eusebi Güell que donèt lo nom al pargue. Aquel ric òme d'afar catalan, membre d'una influenta familha borgesa de la vila, venguèt un vertadièr mecènas per Gaudí, perque li permetèt de portar a tèrme fòrça de sas òbras -entre las qualas lo Pargue Güell- sens interferir dins sas decisions artisticas.
Aquel pargue es l'astruc resultat d'un fracàs comercial, perque, a la pineda ont èra lo pargue, èra previst d'i bastir una urbanizacion de luxe. Mas, a causa de la Primièra Guèrra Mondiala, se vendèt solament doas parcèlas (en una d'aquelas se tròba la Casa Museu Gaudí), e la vila decidiguèt ans mai tard (en 1926), aprèp la mòrt de Güell, de comprar lo terren restant per ne far un pargue public. Gaudí se consacrèt en exclusiá a son òbra mai monumentala, la Sagrada Familha.
Segon lo dessenh original, la plaça centrala deuriá èsser un teatre grèc, e las colomnas constituisson un temple doric de cent colomnas.
En 1984 l'UNESCO declarèt lo Pargue Güell Patrimòni Mondial de l'Umanitat.
Galariá d'imatges[modificar | modificar la font]
-
Vista exteriora del mirador, en dessús la Sala de las Cent Colomnas.
-
-
-
-
-
-
Ostal Martí Trias i Domènech, de Juli Batllevell.
-
-
-
Sala ipòstila, amb colomnas doricas e mosaïcas.
-


text:
Vesuvi
Vesuvi (italian Vesuvio), es un estratovolcan situat pel Golf de Nàpols, en Itàlia, aperaquí a 9km a l'èst de Nàpols a una corta distància del litoral. Es un dels nombroses volcans de l'arc volcanic campanian. Vesuvi es constituit d'un larg còn parcialament enrodat per los bòrds ribassuts d'una caldera formada per l'esfondrament d'un estructura originala pus nauta.
Lo Vesuvi es subretot conegut per son eruption de l'an 79 que menèt al sebeliment e a la destruccion de las ciutats romanas de Pompèi e Herculan. Aquela erupcion ejectèt una nívol de pèiras, cendres e fums a una nautor de 15 a 30km, e escopiguèt lava e pèira ponça polverizada en quantitat de 1.5 million tonas per segonda, desliurant fin finala cent mila còps l'energia termica de la bomba atomica d'Hiroshima. S'estima que 16,000 personas defuntèron pr'amor dels flusses piroclastics idrotermals. Lo sol testimoniatge de l'eveniment consistís en doas letras de Plini lo Jove adreiçadas a l'istorian Tacit.
Vesuvi coneguèt dempuèi mai d'una erupcions e es lo sol volcan subre lo sòl europèu actiu las cent darrièras annadas. Es considerat uèi coma un dels pus perilhós volcan del mond pr'amor qu'una populacion de 3,000,000 personas vivon a proximitat e sa tendéncia a d'erupcions plinianas explosivas. Es la region volcanica pus densament poblada al mond.
- Pages with script errors
- Projècte:Volcanologia/Paramètre "massís" mancant
- Projècte:Volcanologia/Paramètre "tipe" mancant
- Projècte:Volcanologia/Paramètre "erupcion" mancant
- Projècte:Volcanologia/Paramètre "identificant" mancant
- Projècte:Volcanologia/Paramètre "observatòri" mancant
- Volcan actiu
- Volcan d'Itàlia


text:
Gustau Terond
Gustau Terond (en francés Gustave Thérond, Sant Martin de Londras, 10 de decembre de 1866- Seta, 30 de mai de 1941) foguèt un escrivan e contaire occitan de l'airal montpelhierenc. Dins sos escriches emplegava sovent l'escais Biscam pas.
Biografia[modificar | modificar la font]
Gustau Terond nasquèt a Sant Martin de Londras en 1866. Faguèt de regent a Sant Pargòri puèi a Seta entre 1890 e 1928. Foguèt majoral en 1902 en seguida de Joan Laurés. Foguèt un dels creadors de l'Almanac setòri en 1894. D'obediéncia socialista, èra pròche de Jaurés e militèt per tal que la seccion de Seta aderiguèsse a la IIIena Internacionala. Foguèt a mai un dels fondaires del Partit Comunista Francés a Seta a mai se se n'alunhèt en 1925.
Escriguèt una òbra de gramatica sul parlar de Seta que presentèt a la Société des Langues Romanes dins l'encastre del Prèmi Boucherie en 1900 mas que foguèt pas publicada. L'òbra demorèt inedicha fins a 2002 que lo tèxt original foguèt recuperat al Cirdòc pel Cercle Occitan Setòri e Gaston Basalgas e editat jol títol de Eléments de grammaire languedocienne (1900): dialecte languedocien cettois. Publiquèt divèrses contes dins de revistas coma La Cigala d'Aur, La Tèrra d'òc, La Revue Méridionale, Le Réformiste, Le Midi mondain e mai d'autras.
Foguèt enterrat al Cementèri marin de Seta.
Òbras[modificar | modificar la font]
- Còntes lengadocians: Dau Puòg de Sant Lop au Puòg de Sant Clar
- Contes du Gai Pays de Sète
- Éléments de grammaire languedocienne (1900): dialecte languedocien cettois (òbra postuma, publicada en 2002)


text:
Categoria:Mart (planeta)
Mart es la quatrena planeta del Sistèma Solar.
L'Union Astronomica Internacionala a establit la lista exaustiva de las toponimias marcianas : Catena, Cavus, Chaos, Chasma, Colles, Crater, Dorsum, Fluctus, Fossa, Labes, Labyrinthus, Lingula, Mensa, Mons, Patera, Planitia, Planum, Rupes, Scopulus, Sulcus, Terra, Tholus, Unda, Vallis, Vastitas.
La superfícia de la planeta Mart es estada decopada en 30 regions distintas, que se nomenan quadrangles o províncias. Cada emisfèr compòrta 15 províncias. Se tròba 8 províncias tropicalas situadas entre 0° e 30° de latitud e s'espandissent sus 45° en longitud, 6 províncias situadas entre 30° e 65° de latitud e s'espandissent sus 60° en longitud e una província per cada region polara.
Sus Mart, la longitud 0 es marcada per un cratèr de 500 m de diamètre apelat Airy-0.--> Aquesta categoria servís de ligam vèrs los articles sus la planeta Mart. Per Mart coma Dieu o dels simbòls qu'an un sens multiple, mercé de vos referir a Categoria:Mart.
Articles dins la categoria « Mart (planeta) »
Aquesta categoria conten l'article seguent.


text:
La Breille-les-Pins
La Breille-les-Pins es una comuna francesa, situada dins lo departament de Maine e Léger e la region dels Païses de Léger .
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Aquela comuna angevine se situa en lo Baugeois, en limit de la vallée de la Loire e del Saumurois.
Cette commune angevine se situe dans le Baugeois, en limite de la vallée de la Loire et du Saumurois.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Ja coneguda a Modèl:La s-, "Brolia, la Breille" s'es desplaçat pauc a pauc sus la rota de la Loire a Vernoil, al masatge caseriu del Val de Chevré. La municipalitat levava alavetz del seigeur de Montsoreau e Bellay. En 1849, comuna e escòla se bastisson e entre 1864 e 1866, la municipalitat bastida la nòva glèisa St Etienne.
Lo 13 de març de 1958 La Breille ven La Breille-los-Pins[1].
Déjà connue au Modèl:S-, "Brolia, la Breille" s'est déplacée peu à peu sur la route de la Loire à Vernoil, au hameau du Val de Chevré. La commune relevait alors du seigeur de Montsoreau et Bellay. En 1849, mairie et école se construisent et entre 1864 et 1866, la commune construit la nouvelle église St Etienne.
Le 13 mars 1958 La Breille devient La Breille-les-Pins[2].
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ INSEE, Còdi Oficial Géographique, Modificacions de las municipalitats de Maine-e-Loire, consultadas lo 24 de junh de 2012
- ↑ INSEE, Code Officiel Géographique, Modifications des communes de Maine-et-Loire, consultées le 24 juin 2012


text:
Claudi (emperaire roman)
Claudi (1èr d'aost de 10 avC, Lugdunum - 13 d'octòbre de 54, Roma) foguèt lo quatren emperaire de l'Empèri Roman de 41 a sa mòrt. Succediguèt a Caligula après son assassinat per la garda pretoriana e foguèt remplaçat per Neron.
Venguèt emperaire car èra l'unic subrevivent de la familha julioclaudiana après l'assassinat de Caligula e lei purgas dei rèines precedents. Seis infiermitats e sa manca de talent coma orator foguèron probablament lei factors permetent d'explicar aquela mansuetud. Pasmens, maugrat aquelei dificultats, son periòde foguèt marcat per lo redreiçament e lo renfòrçament deis institucions romanas gràcias a una politica de bastida e a sei competéncias d'administrator. Son rèine foguèt tanben caracterizat per la conquista militara d'una partida deis illas britanicas e de regions en Africa o dins lei Balcans e per l'extension dau drech de la ciutadanatge romana ais abitants de certanei províncias coma Gàllia.
Moriguèt empoisonat en 54 probablament en causa d'un complòt dirigit per sa quatrena frema Agripina.


text:
Liga Anseatica
La Liga Anseatica (en alemand, Hanse) foguèt una federacion de vilas del nòrd d'Alemanha e de comerçants alemands a la mar Baltica, dels Païses Basses, de Norvègia e d'Anglatèrra. Durant la segonda part del sègle XII e al començament del s. XIII, de nombrosas vilas foguèron creadas al nòrd d'Alemanha, a las còstas balticas: Lübeck (1158), Rostock, Wismar, Stralsund, Greifswald, Stettin, Danzig, Elbing. Dins aquelas vilas, la borgesiá s'installèt rapidament al poder. Se creèt en 1158 per protegir e desvelopar los interèsses comerciales comuns. Al començament del s. XIII, qualques mercadièrs alemands establits dins l'illa de Gotland, al sud de Suècia, constituiguèron una associacion mercantila integrada per Colonha e vint-e-nòu altras vilas. L'associacion obtenguèt d'importants privilègis comercials, mai que mai en Anglatèrra, dins lo comtat de Flandra e en Russia. En 1241, la vila de Lübeck signèt un tractat amb Amborg, que se partejava mejançant lo contraròtle de la rota entre la mar Baltica e la mar Negra. L'union Lübeck-Amborg signèt en 1252 de tractats comercials amb Flandra. D'aquela manièra, Brujas, la principala vila de Flandra, dintrèt per participar de manièra significativa al desvolopament de la Liga Anseatica. Rostock e Wismar signèron tanben una aliança amb Lübeck en 1259 amb l'objectiu d'entreprene d'accions comunas contra los bandits e los piratas. Pus tard, los mercadièrs de Lübeck e d'Amborg establiguèron d'organizacions mercantilas a Londres, vila que los mercadièrs de Colonha avián gaudit fins alara dins un regim de monopòli.
Somari
- 1 Sòcis de la Liga Anseatica
- 2 Ostaus comptables
- 3 Altras vilas amb comunitat anseatica
Sòcis de la Liga Anseatica[modificar | modificar la font]
Cercle Vendic e Pomerània[modificar | modificar la font]
Cercle de Saxònia, Turíngia e Brandenborg[modificar | modificar la font]
- Brunswick (Braunschweig, vila principala)
- Berlin
- Brandenborg
- Brèma
- Erfurt
- Frankfurt der Oder
- Goslar
- Halle (Saale)
- Magdeborg (vila principala)
Cercle de Polonha, Prússia, Livònia, e Suècia[modificar | modificar la font]
- Danzig (Gdańsk, vila principala)
- Breslau (Wrocław)
- Dorpat (Tartu)
- Fellin (Viljandi)
- Elbing (Elbląg)
- Königsberg (Ara Kaliningrad)
- Reval (Tallinn)
- Riga
- Estocòlme
- Thorn (Toruń)
- Visby
- Kraków (Cracow)
Cercle de Ren, Vestfàlia, e Païses Basses[modificar | modificar la font]
- Doesburg
- Zwolle
- Hattem
- Hasselt (vejatz: Zwartewaterland)
- Colonha
- Dortmund
- Soest
- Osnabrück
- Münster (Vestfàlia)
- Roermond
- Deventer
- Groninga
- Kampen
- Bochum
- Recklinghausen
- Hamm
- Unna
- Zutphen
- Oldenzaal
- Breckerfeld
Ostaus comptables[modificar | modificar la font]
Kontore principal[modificar | modificar la font]
Kontore subsidiari[modificar | modificar la font]
- Anvèrs
- Boston
- Damme
- Edimborg
- Hull
- Ipswich
- King's Lynn
- Kaunas
- Newcastle
- Polotsk
- Pskov
- Gran Yarmouth
- York


text:
500
Cronologia mensuala:
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec
Cronologias tematicas:
Literatura - Musica - Sciéncia - Espòrt
Aquesta pagina concernís l'an 500 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Reiaume Ostrogòt[modificar | modificar la font]
Viatge dau rèi Teodoric lo Grand a Roma. Capitèt d'i renfòrçar son autoritat gràcias a de mesuras destinadas a protegir e mantenir leis institucions romanas.


text:
Agde
Agde ([ˈate]) es una vila d'Occitània, en Lengadòc, en riba de la mar Mediterranèa. Aquesta comuna se situa dins lo departament d'Erau e la region administrativa de Lengadòc-Rosselhon. Foguèt capitala d'Agadés, lo vescomtat d'Agde, creat a la debuta del sègle X.
Lo gentilici es dagdenc -a ([daˈteŋk -ɔ]) o agatenc -a.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
La comuna d'Agde se situa sul litoral lengadocian dins lo fons del golf del Lion, a las bocas del riu Erau. Per çò qu'es de las vilas màgers del país Agde se tròba a 24 km a l'èst de Besièrs, qu'es lo capluòc de son arrondiment, a 24 km a l'oèst de Seta e a 52 km al sudoèst de la capitala departamentala e regionala Montpelhièr.
Lo territòri de la comuna es pro ample qu'ocupa mai de 5 000 ectaras e s'espandís aperaquí sus 9 km d'èst en oèst e de nòrd a sud. Las comunas vesinas son Marselhan a l'èst, Floreçac al nòrd, Bessan al nordoèst e Viàs a l'oèst.
Istòria[modificar | modificar la font]
Se pensa generalament que los primièrs pòbles qu'ocupèron lo país d'Agde foguèron los ligurs e los ibèrs, e que cap al sègle III abans Crist, s'i installèron de cèltas, los vòlcas tectosages.
Pasmens lo nom d'Agde, derivat del grèc AYaθή Tύxn ("bon astre") o mai AYaθή πόλις ("bona vila"), ven de l'implantacion dins l'airal de focèus venguts de Marselha a l'entorn del sègle VII abans Crist, pr'aquò venguèt pas colonia de la ciutat focèa fins a 400 abans Crist. La prosperitat de la vila demesiguèt en epòca romana subretot a partir de la construccion de la via Domícia que passava mai al nòrd.
Cap a 475, Agde foguèt presa pels visigòts e puèi aquel periòde de dominacion visigotica durèt aperaquí tres sègles, fins que foguèt destrantalhada per l'invasion musulmana, durant lo sègle VII.
En 506, jol règne del roi visigòt Alaric II, se faguèt dins la glèisa de Sant Andrieu lo concili d'Agde que presidiguèt Sant Cesari d'Arle.
Las tropas sarrasinas, menadas pel general Zama, agarriguèron las tèrras litoralas occitanas e, aprèp l'ocupacion de Narbona en 720, s'apoderèron d'Agde en 725. La vila foguèt atacada puèi e destrucha en 737 pel guerrièr franc Carles Martèl.
En 859, Agde foguèt victima dels pilhatges dels vikings menats per Hasting, que venián de Nantas e avián ivernat en Camarga.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
- Baltasar Floret (1791-1871), escrivan e lingüista occitan.
- Joan Fèlix (1885-1968), cònsol d'Agde de 1919 a 1944 e deputat d'Erau (de 1918 a 1928 e de 1932 a 1936).


text:
Dachstein
Dachstein en alemannisch (Dachstein en francés) es una comuna francesa del departament del Bas Ren e de la region d'Alsàcia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Dachstein A situat a : 2,2 km de Wolxheim – 4 km de Soultz-los-Bains – 2,5 km de Avolsheim - 4 km de Ernolsheim-sus-Bruche - 4 km de Molsheim - 22 km de Estrasburg.
Fa una densitat de 170 abitants/km².
Dachstein est située à : 2,2 km de Wolxheim – 4 km de Soultz-les-Bains – 2,5 km d'Avolsheim - 4 km d'Ernolsheim-sur-Bruche - 4 km de Molsheim - 22 km de Strasbourg.
Elle fait une densité de 170 habitants/km².
Istòria[modificar | modificar la font]
A. W. Strobel En lo sieu Geschichte dels Elsasses (1851) cita o massacre dels abitants de Dagostein pels Hongrois lo an 917, se pòt pensar amb rason #que se agís de Dachstein. La forma la jamai anciana de aquel nom a aquel jorn conegut se Dabechenstein lo an 1017, se tròba la meteissa evolucion amb Dagsburg en Dabo. Dagostein : Lo sojorn De Dago(bert)(?) Cossí Per Herrinstein (Erstein): lo sojorn de la abbesse.
Lo luòc De Dachstein se risi particularament en vestigis archéologiques doncas qu'a #èsser ocupat dempuèi lo neolític. Pendent lo Mièja Edat, las avesques d'Estrasburg #èsser sedusits pel luòc, #que forma una granda isla environada de la Bruche e crèan aital lo pòble. Dachstein Èra antany Una pichona vila fortificada e protegida per un castèl bastit en pèiras de talha totas d'un espessor de sièis a uèch pès. Lo castèl, aital coma las fortificacions aguèron Elevat lo an 1244 pel avesque Henri II, #qu'en #far lo sieu principal luòc de guèrra. Aquel darrièr #èsser De contunh incendiat pels strasbourgeois en guèrra amb lo avesque Walther de Geroldseck en 1262 pauc aprés la batalha de Hausbergen.
A. W. Strobel dans son Geschichte des Elsasses (1851) cite le massacre des habitants de Dagostein par les Hongrois en 917, on peut penser avec raison qu'il s'agit de Dachstein. La forme la plus ancienne de ce nom à ce jour connu est Dabechenstein en 1017, on retrouve la même évolution avec Dagsburg en Dabo. Dagostein : la demeure de Dago(bert)(?) comme pour Herrinstein (Erstein): la demeure de l'abbesse.
Le site de Dachstein est particulièrement riche en vestiges archéologiques puisqu'il a été occupé depuis le néolithique. Pendant le Moyen Âge, les évêques de Strasbourg furent séduits par le site, qui forme une grande île entourée par la Bruche et créent ainsi le village. Dachstein était autrefois une petite ville fortifiée et protégée par un château construit en pierres de taille toutes d'une épaisseur de six à huit pieds. Le château, ainsi que les fortifications furent élevés en 1244 par l'évêque Henri II, qui en fit sa principale place de guerre. Ce dernier fut ensuite incendié par les strasbourgeois en guerre avec l'évêque Walther de Geroldseck en 1262 peu après la bataille de Hausbergen.


text:
Grand Teatre de Varsòvia
Lo Grand Teatre de Varsòvia, en polonés Opera Narodowa w Warszawie, es un bastiment neoclassic de la capitala polonesa que servís de teatre e d'operà, especialament per leis Operà e Teatre Nacionaus de Polonha.
Foguèt bastit durant la premiera mitat dau sègle XIX e inaugurat lo 24 de febrier de 1833. Dins lo corrent de la Segonda Guèrra Mondiala, foguèt totalament destruch per de bombardaments. Après lo conflicte, faguèt partida dei bastiments istorics de Polonha que foguèron tornats bastir a l'identic. Sa redubertura se debanèt lo 19 de novembre de 1965.


text:
Juvardeil
Juvardeil es una comuna francesa, situada dins lo departament de Maine e Léger e la region dels Païses de Léger .
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
La municipalitat se tròba en lo Nautor-Anjau, en la part orientala del Segréen, al nòrd del departament.
Lo riu la Sarthe travèrsa lo sieu territòri.
La commune se trouve dans le Haut-Anjou, dans la partie orientale du Segréen, au nord du département.
La rivière la Sarthe traverse son territoire.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Segon Pierre Riché, en 851, una batalha entre las tropas de Charles lo Chauve e del cap de breton Erispoë a luòc a Juvardeil, près de Segré[1].
Selon Pierre Riché, en 851, une bataille entre les troupes de Charles le Chauve et du chef breton Erispoë a lieu à Juvardeil, près de Segré[2].
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Pierre Riché, Los Carolingiens, una familha #que #far l'Euròpa, 1997, pàg.218
- ↑ Pierre Riché, Les Carolingiens, une famille qui fit l'Europe, 1997, p.218


text:
Ebersmunster
Ebersmünster en alemannisch (Ebersmunster en francés) es una comuna francesa del departament del Bas Ren e de la region d'Alsàcia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Ebersmunster A situat en la plana de Alsace, a aperaquí quaranta quilomètres al sud de Estrasburg e una trentena de quilomètres al nòrd de Colmar.
Ebersmunster est située dans la plaine d'Alsace, à environ quarante kilomètres au sud de Strasbourg et une trentaine de kilomètres au nord de Colmar.
Istòria[modificar | modificar la font]
Lo tèxt aicí-dessous es un resumit de la pagina Istòria del luòc aicí-dessus.
Al temps dels Celtes, l'isla de Noviento, formada dels braces del Ill, constituissi un luòc de culte en l'onor del dieu Teutatès, mai conegut jol nom de Toutatis. En lo moment de la colonizacion romaine, lo luòc #èsser dédié a Mercuri e a Diane. Lo luòc li caliá èsser d'importància doncas que Jules César i #far far un sacrifici a Mercuri après la siá victòria sus las germains. Lo temple o la glèisa aguèron rasat per Attila, e sonque qualques ermitas religiosas se #installar sus luòc. Cap a 675, lo abbé irlandais Déodat (lo futur sant Dié) fonda una comunitat de fraires sul domeni donat pel pòrti de Alsace Adalric, paire de santa Odile. Jols mérovingiens, lo monastèri de Ebrotheim ven un centre de christianisation de la Mejana Alsace. La familha de Ducs de Alsace fach de nombrosas donations a la abbaye de Ebersmunster. Aquelas possessions s'estendon en près de 80 pòbles la longitud de la Ill e del vignoble de Mülhausen a Erstein al Nòrd. Aqueles bens lor caliá permetre als fraires de vaquèr al prec, de far œuvre de évangélisation e de donar l'almòina als paures. Al continuament del synode de Aix-la-Capèla de 817, la comunitat de Ebersmunster adòpta la nòrma bénédictine al cors del Sègle IX.
La Mois invalide (de febrièr)M, lo abbaye a atacat. En 1525, pendent los guèrras de las Rustauds, la abbaye a ocupat e saquejada per un grop de paysans. La Mois invalide (d'octòbre)M a fondat a Ebersmunster la congrégation bénédictine dicha de Estrasburg, en agropant los monastèris alsaciens de Altorf, de Ebersmunster e de Marmoutier, aital coma dels abbayes badoises. En la nuèch del 4 al 5 d'octòbre 1632, la glèisa, la abbaye e la vila de Ebersmunster an incendiat per las tropas suedesas del maréchal Gustaf Horn. Los fraires s'establisson dins l'Otèl de Ebersmunster, bastit al Sègle XVI al dedins del enceinte de Sélestat. Tòrnan a Ebersmunster après los tractats de Westphalie, aquel de Münster pel Alsace en 1648. La glèisa e lo monastèri son lentament reconstruits. Lo 15 de mai 1785, Jean-Baptiste-Joseph Gobel, avesque auxiliar de Bâle e futur avesque constitucional de París, dona dins la glèisa de Ebersmunster la benediccion episcopala a Jean-Jacques Lantz, avesque auxiliar d'Estrasburg.
Pendent la Revolucion francesa, los fraires an escampilhat e los bens venduts als enchères coma bens nacionales. La Mois invalide (de setembre)M, la bibliotèca #que comportava 9025 volums es transportée fins a Estrasburg a près de 5 péniches, las labors auràn destruit en luòc public. En 1829, lo abbaye, #qu'a servit a usatges desparièrs pendent la revolucion, a aquerit per las Fraires Marianistes #que i #installar una escòla normala e un noviciat. Dempuèi 1889, es lo banc d'una œuvre educativa de la Sœurs de St Joseph de Sant-Marc.
Al Sègle XIX, Ebersmunster èra un ponch de peatge e de transbordement de las merças #qu'èran transportées per via fluviale sus la Ill dintre Mülhausen e Estrasburg. Las merças #que i transitavan èra del bòsc, de la palha, del foin del gravier, del sable, mas tanben del vin. Los bateliers lor caliá absòlvre un peatge en foncion de las merças transportées. Unas fes aquel peatge absolgut, lo pont que # la carrièra principala passava sus el, i aviá levat per permetre als vaissèls de contunhar lo sieu viatge.
Le texte ci-dessous est un résumé de la page Histoire du site ci-dessus.
Au temps des Celtes, l'île de Noviento, formée par les bras de l'Ill, constitue un lieu de culte en l'honneur du dieu Teutatès, plus connu sous le nom de Toutatis. Lors de la colonisation romaine, le lieu fut dédié à Mercure et à Diane. Le lieu devait être d'importance puisque Jules César y fit faire un sacrifice à Mercure après sa victoire sur les germains. Le temple ou l'église furent rasés par Attila, et seuls quelques ermites religieux s'installèrent sur place. Vers 675, l'abbé irlandais Déodat (le futur saint Dié) fonde une communauté de moines sur le domaine donné par le duc d'Alsace Adalric, père de sainte Odile. Sous les mérovingiens, le monastère de Ebrotheim devient un centre de christianisation de la Moyenne Alsace. La famille de Ducs d'Alsace fait de nombreuses donations à l'abbaye d'Ebersmunster. Ces possessions s'étendent dans près de 80 villages le long de l'Ill et du vignoble de Mulhouse à Erstein au Nord. Ces biens devaient permettre aux moines de vaquer à la prière, de faire œuvre d'évangélisation et de donner l'aumône aux pauvres. À la suite du synode d'Aix-la-Chapelle de 817, la communauté d'Ebersmunster adopte la règle bénédictine au cours du Modèl:IXe siècle.
Le Mois invalide (février)M, l'abbaye est attaquée. En 1525, durant les guerres des Rustauds, l'abbaye est occupée et pillée par un groupe de paysans. Le est fondée à Ebersmunster la congrégation bénédictine dite de Strasbourg, groupant les monastères alsaciens d'Altorf, d'Ebersmunster et de Marmoutier, ainsi que des abbayes badoises. Dans la nuit du 4 au 5 octobre 1632, l'église, l'abbaye et la ville d'Ebersmunster sont incendiés par les troupes suédoises du maréchal Gustaf Horn. Les moines s'établissent à l'Hôtel d'Ebersmunster, construit au Sègle XVI à l'intérieur de l'enceinte de Sélestat. Ils reviennent à Ebersmunster après les traités de Westphalie, celui de Münster pour l'Alsace en 1648. La glèisa et le monastère sont lentement reconstruits. Le 15 mai 1785, Jean-Baptiste-Joseph Gobel, évêque auxiliaire de Bâle et futur évêque constitutionnel de Paris, donne en l'église d'Ebersmunster la bénédiction épiscopale à Jean-Jacques Lantz, évêque auxiliaire de Strasbourg.
Durant la Révolution française, les moines sont dispersés et les biens vendus aux enchères comme biens nationaux. Le Mois invalide (septembre)M, la bibliothèque qui comportait 9025 volumes est transportée jusqu'à Strasbourg à bord de 5 péniches, les ouvrages seront détruits en place publique. En 1829, l'abbaye, qui a servi à des usages différents durant la révolution, est acquise par les Frères Marianistes qui y installèrent une école normale et un noviciat. Depuis 1889, elle est le siège d'une œuvre éducative des Sœurs de St Joseph de Saint-Marc.
Au Sègle XIX, Ebersmunster était un point de péage et de transbordement des marchandises qui étaient transportées par voie fluviale sur l'Ill entre Mulhouse et Strasbourg. Les marchandises qui y transitaient était du bois, de la paille, du foin du gravier, du sable, mais aussi du vin. Les bateliers devaient acquitter un péage en fonction des marchandises transportées. Une fois ce péage acquitté, le pont sur lequel la rue principale passait, était relevé pour permettre aux bateaux de continuer leur voyage.


text:
Ceiba speciosa
Ceiba speciosa, tanben conegut en castelhan dab lo nom de palo borracho ("barròt o pau briac") qu'ei un arbo sud-american hicat a bèth còps dehens la familha de la bombaceas (e atau dab lo nom de Chorisia) mes totun tanhent de la familha de la Malvaceas d'un punt de vista filogenetic ; aquò que hè d'eth un tanhent deus baobabs.
Qu'ei originari d'Argentina, Paraguai, Bolívia, Brasil e Uruguai ; a maugrat que los exemplaris joen e cranhin lo hred e mei que mei lo tor, qu'ei present en Mediterranèa e en particular a Niça sus la còsta de Provença.
Que deu lo son nom castelhan a la soa forma de botelha, siant mei estret aus sons dos caps per'mor l'endom deu son tronc que l'ajuda a amassa aiga ; qu'ei tanben vert çò que'n hè en exemplaris joens un lòc de fotosintèsi que pòt compemsar la caduda de huelhas. Las soas hlors que pòden estar de color jaune o ròsa e ua hont de fibra que pòt plea un coissin per exemple. Los sons arrams e lo troncs joen que son caperats d'espinas que pòden emparar nids d'aucèus com per exemple l'ausèth hornèr. Qu'ei egaument aisit de'n har vàder bonsais.


text:
-130
Cronologia mensuala:
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec
Cronologias tematicas:
Literatura - Musica - Sciéncia - Espòrt
Aquesta pagina concernís l'an -130 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Africa[modificar | modificar la font]
Egipte[modificar | modificar la font]
Dins la capitala, Alexàndria, una insureccion populara encoratjada per Cleopatra II li permetèt d'ocupar la vila. Lo palais reiau foguèt en partida cremat per leis insurgents e lo faraon Ptolemèu VIII deguèt abandonar la vila e se retirar dins l'illa de Chipre onte contunièt de luchar còntra sa sòrre. De son caire, aquela darriera — qu'aviá pas lo drech de dirigir lo país soleta — donèt lo tròne a Demetrios II Nicator que s'avancèt fins a la frontiera egipciana mai organizèt finalament ges d'operacion vertadiera per conquistar lo poder. Ansin, Cleopatra II ocupèt lo poder. Pasmens, deguèt faciar una revòuta de Tèbas que proclamèt un faraon locau que demorèt en plaça doas annadas.


text:
Malling
Malling es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Malling Es un pichon vilatge situat sus la Moselle, dins lo « país de las tres frontièras », del fach de la proximitat de las frontièras amb l'Alemanda e lo Luxemborg (a qualques quilomètres solament).
Malling est un petit village situé sur la Moselle, dans le « pays des trois frontières », du fait de la proximité des frontières avec l'Allemagne et le Luxembourg (à quelques kilomètres seulement).
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
- En dependent de la prévôté de Sierck.
- Cedit a la França en 1661.
- La municipalitat de Hettange-Pichona i aguèt ligat a Malling en 1811.
- Dépendant de la prévôté de Sierck.
- Cédé à la France en 1661.
- La commune de Hettange-Petite fut rattaché à Malling en 1811.


text:
Belleville
Belleville té aquests significats:
- Canadà: Belleville (Canadà), ciutat canadenca d'Ontàrio
- Estats Units:
- Belleville (Arkansas), localitat estatunidenca d'Arkansas
- Belleville (Illinois), localitat estatunidenca d'Illinois
- Belleville (Kansas), localitat estatunidenca de Kansas
- Belleville (Michigan), localitat estatunidenca de Michigan
- Belleville (Nova Jersey), localitat estatunidenca de Nova Jersey
- Belleville (Pennsilvània), localitat estatunidenca de Pennsilvània
- Belleville (Wisconsin), localitat estatunidenca de Wisconsin
- França:
- Belleville (Deux-Sèvres), localitat francesa de Deux-Sèvres
- Belleville (Meurthe i Mosel·la), localitat francesa de Meurthe i Mosel·la
- Belleville (Roine), localitat francesa de Roine
- Belleville (Sena), localitat francesa de Sena
- Belleville-en-Caux, localitat francesa del Sena Marítim
- Belleville-et-Châtillon-sur-Bar, localitat francesa d'Ardenes
- Belleville-sur-Loire, localitat francesa de Cher
- Belleville-sur-Mer, localitat francesa del Sena Marítim
- Belleville-sur-Meuse, localitat francesa de Mosa
- Belleville-sur-Vie, localitat francesa de Vendée
- Saint-Jean-de-Belleville, localitat francesa de Savoia
- Saint-Martin-de-Belleville, localitat francesa de Savoia
- Saint-Pierre-de-Belleville, localitat francesa de Savoia
- Barri de Belleville, 77è barri administratiu de París situat en el districte 20è.


text:
Leopard II
Lo carri Leopard II es un carri de combat principau de tresena generacion alemand. Desvolopat dins l'encastre de la Guèrra Freja entre 1970 e 1977, intrèt en servici au sen de l'armada alemanda en 1979 per remplaçar lo Leopard I. Conoguèt rapidament un succès a l'exportacion e uneis armadas de l'OTAN o d'Euròpa l'adoptèron. Sèt versions principalas son estadas desvolopadas dau Leopard 2A1 fins au Leopard 2A7.
Participèt a la Segonda Guèrra d'Afganistan au sen dei fòrças canadianas e danesas coma sostèn d'infantariá gràcias a sa poissança de fuòc. Franc de quauquei degalhs menors, conoguèt gaire de dificultats en causa de la manca d'armaments anticarri pron poderós per menaçar son blindatge au sen de la guerilha afgana.


text:
Casa Milà
La Casa Milà, escaissada la Pedrera, es un edifici modernista que se trapa sul Passeig de Gràcia de Barcelona, a l'esquina de la carrièra de Provença. Foguèt la darrièra òbra civil dessenhada per Antoni Gaudí e foguèt bastida entre 1906 e 1910.
Una comanda de l'òme d'afar Pere Milà i Camps e de sa femna Roser Segimon i Artells, venent de Reus e veusa de lo ric indian[1] , Josep Guardiola i Grau. Creèt una granda polemica a l'epòca, a causa de las audaciosas formas onduladas de la faciada de pèira e los fèrres obrats tòrts que decòran los balcons e fenèstras, dessenhats en granda partida per Josep Maria Jujol, que tanben projectèt qualques dels plafons de gèis.
Arquitectonicament es considerada coma una òbra innovadoira a causa de l'estructura de colomnas e dels estatges libres de muralhas de refenda. De tal biais que, la faciada –tota en pèira– es autoportaira, es a dire, sens aver de suportar las cargas dels estatges. Autre element d'innovacion foguèt la construccion del garatge sosterranh.
En 1984 foguèt declarada Patrimòni Mondial de l'Umanitat per l'UNESCO. Uèi es lo sèti de la Fondacion Caixa Catalunya, que gerís las divèrsas exposicions e activitats e las visitas del public.
Somari
- 1 Istòria de l'edifici
- 2 L'edifici
- 3 Utilizacion actuala
- 4 Galariá d'imatges
- 5 Referéncias
- 6 Bibliografia
- 7 Ligams extèrnes
Istòria de l'edifici[modificar | modificar la font]
Pere Milà i Camps èra un òme d'afar, aimador d'arts e espectacles, proprietari de la plaça de Taurs Monumentala (La Monumental), que voliá far de politica. Èra de familha borgesa, esnòb e fòrça ric, subretot pel son matrimòni amb Roser Segimon i Artells. Milà volguèt se desmarcar de la borgesiá barcelonesa e aquò lo menèt cap al passeig de Gràcia e contractar amb un arquitècte al vam. Costejant lo associats de son paire dins un negòci de cambe –que Josep Batlló– quan aquel se faguèt bastir la Casa Batlló, s'entendèt amb Gaudí e li assegurèt que l'òbra venenta la farà el.[2]
Milà comprèt a la cantonada del passeig de Gràcia e la carrièra de Provença un ostal de familha proprietat de José Antonio Ferrer-Vidal lo 9 de junh de 1905. En setembre contractèt Gaudí per far son novèl ostal, e lo 2 de febrièr de 1906 presentèt lo projècte a l'Ostal de vila de Barcelona e comencèt las òbras, demolissent l'edifici preexistent puslèu que lo transformar, coma se faguèt per la casa Batlló.[3]
L'edifici s'acabèt en decembre de 1910 e la proprietària demandèt a Gaudí que faga un certificat per abitar l'entresòl, causa que la vila autorizèt en octobre de 1911, e mudèron los Milàs aper i viure. Fin finala, lo 31 d'octobre de 1912 Gaudí faguèt lo certificat final per poder abitar l'ensemble dels estatges de la proprietat.[4]
Criticas e polemicas[modificar | modificar la font]
L'edifici respectava pas cap de nòrma d'estil convencional, per aquò recebèt fòrça criticas. Per començar, lo nom «la Pedrera» (Peirièra) es en fach un mal escais assignat pels ciutadans qu'aimavan pas son eterodoxia.[5]. Junceda la presentava coma una «mona de Pasqua»[6] e un autre de paella ne fasent caricaturas dins En Patufet. Ismael Smith Marí insinuava qu'aviá sofrit un tèrratrem coma a Messina, un autre l'assimilava a un imaginari Valhalla wagneriana o amb una defensa antiguèrra de la guèrra del Marròc, o amb un envan per a dirigibles.[7] De proprietaris del passeig de Gràcia èran encolerats amb los Milàs e refusèron de les saludar, argumentant que la genialitat de Gaudí fariá baissar lo pretz de sol de la zona.[8]
Des del punt de vista administratiu tanben provoquèt qualques polemica quand en decembre de 1907 l'Ajuntament arrestèt las òbras perque un pilar ocupava una partida del trpador respectant pas l'alinhament de las faciadas. Lo 17 d'agost de 1908 contra el se dubriguèt un dossièr perque despassava l'auçada prevista e lo volum bastit de 4 000 m2. L'Ajuntament reclamava una multa de 100 000 pessetas (prèp de 25% del còst de l'òbra) o ben demolir los granièrs e teulat. La polemica trobèt una solucion un an e mièg mai tard, lo 28 de decembre de 1909, quand la Comission de l'Eixample s'agissiá d'un edifici monumental e calguèt pas qu'obèsa estrictament a las ordonanças municipalas.[9]
Els Milà i Gaudí[modificar | modificar la font]
Las relacions de Roser Segimon amb Antoni Gaudí èran pas gaire bonas, a causa de diferéncia de critèris sus la construccion e sus la decoracion e las finicions de l'ostal. Un exemple èra l'imatge monumentala de bronze d'una maire de Dieu del Roser, amb que Gaudí volguèt cofar la faciada, en omenatge al nom de la proprietària. Aquò se faguèt pas, mas demòra l'inscripcion mariala Ave gratia M plena Dominus tecum dins la partida superiora de la faciada[10]. Las divergéncias continuas arribèron fins que Gaudí pòrte los Milàs al tribunal per una disputa sus los onoraris. Ganhèt Gaudí, en 1916, en donant las 105 000 pessetas que ganhèt per caritat mostrèt que « importavan mai los principis que l'argent ». Los Milàs prenguèron una ipotèca sus la Pedrera per poder pagar[11].
Aprèp la mòrt de l'arquitècte en 1926, Roser Segimon vendèt una bona partida dels mòbles qu'aviá dessenhat Gaudí e tapèt divèrses elements decoratius originals, tornant decorar amb l'estil Loís XVI. Quand la Pedrera foguèt aquerida per la Caixa de Catalunya, los elements amagats tornèron a veire lutz aprèp la restauracion facha en 1990[12].
La Guèrra Civila[modificar | modificar la font]
Quand comencèt la Guèrra Civila en julhet de 1936, los Milàs èran en vacanças a Blanes. Qualques apartaments del planpè de la Pedrera seràn collectivizats pel PSUC e los Milàs qu'avián fugit a la zona franquista, abandonèron l'ostal aprèp que salvèron qualques òbras d'art.
A l'estatge Milà de la Pedrera, installèt sa demorança particulara lo Joan Comorera, secretari general del partit e lo conselh d'Economia de la Generalitat pendent una bona partida de la guèrra. En 1937, Comorera patiguèt un atemptat sens consequéncias a la pòrta de la Pedrera e alara bastiguèt un refugi al sosterranh per se protegir dels bombardaments. Quand entrèron las tropas franquistas dins la vila, los Comoreras deguèron fugir e los Milàs tornèron.[13]
Cambiament de proprietat[modificar | modificar la font]
En 1940 moriguèt Pere Milà e en 1946 son esposa Roser Segimon vendèt lo patrimòni, la Monumental a l'empresa d'espectacles Pere Balañá e la propretat a Josep Ballvé i Pellisé en societat amb la familha de Pío Rubert Laporta, conegut pels seus magazins comercials de la ronda Sant Antoni. L'operacion èra de 18 milions de pessetas per l'edifici e se crèt la Compañía Inmobiliaria Provenza, SA (CIPSA) per l'administrar.[14] Roser Segimon contunhava a viure al estatge principal fins a sa mòrt en 1964.[15]
La nova proprietat dividiguèt lo primièr estatge de la carrièra de Provença en cinc apartaments en luòc del dos originals. En 1953 Francisco Juan Barba Corsini foguèt cargat de la construccion de 13 apartaments dins les granièrs, on fins aleshores hi havia hagut los savadors, de mens en mens utilizats i que venián insalubre, plen de descais e rebuts. Barba Corsini respectèt la volumetria e l'estructura originala de Gaudí, gausissent de la libertat que donava l'organizacion d'aquel espaci dubèrt e sens angles dreches. Los apartaments èran situats sul costat exterior de l'espaci, daissant com a passadís de distribucion la partida corba dels arcs que donan suls patis centrals, daissant atal la zona mai escura que i a entre lo dos patis coma a contribuidor de l'estatge. Èran d'apartaments de 2 o 3 salas, qualcuns amb un entresòl abitable, amb un dessenh e un mobiliari pròpi dels ans 1950, amb de material coma la brica, la ceramica o la fusta e un mobiliari de dessenh similar a aquel d'Eero Saarinen.[16] Las òbres demandavan l'installacion de chemenèias pas en acòrdi al costat d'aquelas de Gaudí.
Dins los ans 1960 s'installèt activitats terciàrias mescladas amb las abitacion dels vesins, aquò causèt fòrça pèrdas de l'òbra de Gaudí, especialament dins los elements decoratius. En 1966 s'installèt la companhiá d'asseguranças Northern, aprèp de que s'intallèt lo sulfurós bingo qu'i demorèt fins a 1985. Tanben s'installèt una acadèmia, las oficinas del ciments Molins o d'Inoxcrom, entre d'autres.[17] Los còstes de mantenement èran fòrça elevats e los proprietaris, en densificant encara mai las abitacion, daissèron envielhir l'edifici provocant de casuda de pèiras en 1971. Se faguèt de reparacions d' urgéncias per Josep Anton Comas, pauc respectuosas de l'òbra original, coma la pintura dels patis.[18]
Retorn cap a la dignitat[modificar | modificar la font]
Lo 24 de julh de 1969 l'òbra de Gaudí recebèt la reconeissença oficiala de Monument istoricoartistic. Èra un primièr pas per evitar la destruccion. Mas foguèt solament en 1984, amb l'inscripcion al Patrimòni Mondial de l'Umanitat, que comencèt un cambi dins sa proteccion. En Primièr l'Ajuntament de Barcelona temptèt d'installar a l'estatge nòble l'oficina de la candidatura olimpica pels jocs de 1992. Finalament, lo jorn abans Nadal de 1986, la Caixa de Catalunya comprèt la Pedrera per 900 milions de pessetas.
Lo 19 de febrièr de 1987 comencèron las òbras pus urgentas, coma la restauracion e netejatge de la faciada. Las òbras foguèron acabadas pels arquitèctes Josep Emili Hernández-Cros e Rafael Vila.
En 1990, dins lo quadre de l'Olimpíada Cultural, foguèt inaugurat lo restaurat a l'estatge nòble de Milà e l'exposicion del Quadrat d'or dedicada a l'arquitectura modernista del centre de l'eixample barcelonés.[19]
L'edifici[modificar | modificar la font]
-
- « L'arquitectura es art; la mecanica es l'esqueleta, mai li manca la carn que dona armonia, alara, la forma que envelopa, e quan srà obtenguda, l'armonia será art. Antoni Gaudí
[20] »
L'edifici es de 1 323 m² bastits per estatge sus un terren de 1 620 m². Gaudí comencèt los primièrs esbòces dins son talher de la Sagrada Familha, ont concebèt l'ostal tota en corba, a l'exterior coma l'interior, en incorporant de fòrça solucions de geometria aplicada, e d'elements d'aspècte naturalista.
La Casa Milà es un ensemble de dos edificis que s'estructuran a l'entorn de dos patis que esclairan los nòu nivèls: sosterranh, planpè, entresòl, estatge principal (o nòble), quatre estatges superiors e trates. Lo sosterranh èra destinat al garatge, l'estatge principal a la residéncia dels senhors Milà, un apartament de 1 323 m², e dins la rèsta se distribuisson 20 abitatges per logar. L'estatge fin finala a forma d'un «8» asimetric. Los trates, que lotjavan los lavadors e los estendedors, forman un espaci isolant de l'edifici e tanben fixan los diferents nivèls del teulat.
Una de las partidas mai remarcables es lo teulat, coronat de lucarnas o sortidas d'escala, aeradors e chemenèias. Totes aqueles elements, bastits amb bricas cobèrts de calç, trencadís de marbre o de veire, an una funcion arquitectonica especifica e, pasmens, venan de vertadièras esculturas integradas a l'edifici.
La Casa Milà es un organisme unic, ont la forma exterior contunha a l'interior. Dins los apartaments cal destacar los plafons de gèis amb de relèus de gran dinamisme, lo trebalh de la fusta de las pòrtas, las fenèstras e lo mobiliari (malastrosament, uèi desaparegut), atal que lo dessenh del malonatge idrolic[21]
Los escalièrs èren destinats pel servici, alara que l'accès dels apartaments es fesiá amb ancessors levat l'estatge nòble, ont Gaudí apondèt un escalièr de configuracion particulara.[22]
Estructura[modificar | modificar la font]
L'estructura de la Casa Milà se caracteriza per sa faciada de pèira autoportaire, es a dire qu'es doncas libre de las foncions de muralha de refend ligat a l'estructura interiora de cada estatge amb de travetas de fèrre corbas que cerclan lo perimètre de cada estatja.[23] Aquel sistèma de construccion permet, d'un costat, de grandas duberturas sus la faciada, que permet mai dintrada de lutz dins los lotjaments, e d'un autre, l'agençament des diferents nivèls sus un estatge libre, de tal biais que totes los parets pòdan ser levats sense afectar l'estabilitat de l'edifici. Aquò permet de canviar los volums a volontat e modificar, sens problèmas, la distribucion interiora dels apartaments.[24]
Elements constructius e decoratius[modificar | modificar la font]
La faciada[modificar | modificar la font]
La faciada se compausa per grans blòts de pèira calcaria venent del Garraf pel primièr estatge e del peiral de Vilafranca pels estatges mai alts. Los blòts èran talhats en fàcia del site segon lo projècte de la maqueta, aprèp èran pujat cap a l'emplaçament ont s'acabèt de los ajustar per que s'alinhen e que lo tot constituisca una corba continua amb les pèças als cotats.
Vista des de l'exterior es pòt distinguir tres partidas: el còs principal dels sièis estatges amb de blòts sinuoses de pèira; los dos estatges dels granièrs, un blòt en arrièr, amb un cambi de ritme dins les ondulacions semblant a d'ondas de mar, amb una textura mai liça e blanca, amb de pichon traucs que semblan a d'arquièras; e lo darrièr, lo còs del teulat.[25]
De la façana original de Gaudí han desaparegut algunes reixes dels locals de la planta baixa. El 1928, la sastreria Mosella que va ser la primera botiga de la Pedrera, va fer unes obres i va eliminar les reixes. Aquesta qüestió no va preocupar ningú, ja que, al mig del noucentisme, uns ferros recargolats no tenien gaire importància. Se'n va perdre la pista fins que uns anys més tard uns nordamericans varen fer donació d'una d'elles al MoMa, on està exposada.[26]
Las campanhas de restauracion començadas en 1987, a la façana se tornèt plaçar de pèças de pèira qu'avian casut. Per demorar mai fidèl, se tirèt lo material del peiral originas de Vilafranca, alara qu'èra tancat.[27]
Vestibul e patis[modificar | modificar la font]
La Pedrera presenta una solucion absolutament original dins lo tractament del vestibul per que demòre pas espaci tancat i fosc, mai dubèrt e clar en connexion amb los patis interiors que, tanben, donan d'importància a aquel luòc de passatge e dirèctament vesibles per quin accedís a l'edifici. I a dos patis, de forma redonda per aquel del costat del passeig de Gràcia e elliptica per aquel de la carrièra de Provença.
Los patis, estructuralament, son una pèça clau perque sostenon las cargas de las faciadas interiors. Lo sòl dels patis es sostengut per de pilars. Pel pati elliptic las bigas e travetas adòptan una solucion de construccion tradicionala, mai pel cilindric, Gaudí apliquèt una solucion engenhosa per las doas travetas cilindricas e concentricas tibadas per de bigas radialas al biais dels rais d'una bicicleta, van dempuèi un punt de la traveta exteriora fins a dos punts -superior i inferior- de la traveta centrala que fa foncions de clau de volta e trabalha en tension e compression simultanèament. De tal biais es suportada una estructura de dotze mètres de diamètre amb una pèça fòrça bèla e considerada coma «l'arma de l'edifici» amb una semblança evidenta amb las criptas goticas.[28].
thumb|180px|Celobert del pati interior L'accès, protegit per una immensa pòrta de fèrre obrat amb un dessenh atribuit a Jujol, èra traversada per las personas e automobilas, e que venián del garatge sosterranh, uèi convertit en auditori.
Pel malonatge de la casa Milà, Gaudí utilizèt un modèl de postam en escaire e amb de fustes de doas colors,[29] e un malonatge idrolic de pèças exagonalas de color blava e motius marins que avian estat dessenhat per la casa Batlló e que Gaudí recuperèt per la Pedrera.
Los granièrs[modificar | modificar la font]
Coma per la casa Batlló, Gaudí faguèt aplicacion de l'arc parabolic coma estructura de sosten de la cobertura, una forma que tanben utilizèt, sens encara lo nomenar, per las armaduras de fusta de la cooperativa de Mataró coneguda coma «L'Obrera Mataronense». Dins aquel cas, Gaudí utilizèt la tecnica catalana de la brica plana, importada d'Itàlia al sègle XIV.[30]
Dins los granièrs èran los lavadors en una sala esclairida jos una cobertura en vòlta sostenguda per 270 arcs parabolics de diferentas nautors e separats d'aperaquí 80 cm. Tal que semblan al esqueleta d'un animal enòrme o a la forma d'un palmièr e que donan un teulat pauc convencional, similar a un païsatge de val e puèges. La forma e situacion dels patis interiors fa que los arcs s'auçan mai quand l'espaci ven estrech e se baissa quan l'espaci ven larg.[31][32]
Lo teulat e las chemenèias[modificar | modificar la font]
Lo trabalh de Gaudí sul teulat de la Pedrera traguèt profèit de las experiéncias del Palau Güell mas amb una solucion clarament mai davancièra, creant de formas e volums mai nombosas, de mai granda e mens policroma.[33]
Apareisson sul terulat sièis fenestrons o sortidas d’escala (quatre d'aqueles son cobèrts de trencadís de ceramica e qualqu'un susmontat d'una crotz doble tipica de Gaudí), vint e uièt chemenèias qualqu'unas gropadas, torcidas per que ne sortís melhor lo fum, dos aeradors mièg amagats que foncion es de renovar l’aire de l’edifici, coronant lo camin de ronda d’aquel castèl quimeric, quatre cupulins donan sus la faciada. Los Fenestrons abrigan tanben sèrvas d'aiga. Certans son en forma de cagaròl[34]
Lo teulat escalonat de la Pedrera, escaissat «lo jardin dels guerrièrs» pel poeta Pere Gimferrer a causa de l’aspècte de las chemenèias que semblan aparar los fenestrons, se faguèt una restauracion radicala, eliminant las chemenèias apondudas aprèp Gaudí, e las antenas de television e d'autres elements que degradavan l'espaci. La restauracion tornat donar l’esplendor a las chemenèias e los fenestrons cobèrts amb de fragments de marbre e trencadís. Una de les chemenèias es coronada amb capelets de veire —que los anava far, segon que diguèt Gaudí l'endeman de la inauguracion de l'edifici, aprofeitant de las botelhas vuèitas de la fèsta—. Se lo faguèt amb las basas de las botelhas de champanha del passatge al segle XX. Lo trabalh dels restauradors permetèt de retrobar la fòrça originala del voladís de pèira d'Ulldecona, amb fragments de teule. L'ensemble a la meteissa color que la faciada, pasmens qu'aquí las tonalitats cremoses dominan. : ruta
Mobiliari[modificar | modificar la font]
Gaudí, com ja o aviá fach per la casa Batlló, dessenhèt un mobiliari especific per l'apartament nòble. Formava una partida de la concepcion qu'èra l'òbra d'art integrala pròpria al modernisme en que l'arquitècta assumís la responsabilitat dels aspèctes globals coma l'estructura o la faciada, coma de cadun dels detalhs de la decoracion, dessenh del mobiliari i complements, coma lampadaris, jardinièras, malonatge o plafons.
Aquò foguèt un autre punt de friccion amb la senhora Milà, que se planguèt qu'aviá pas cap de paret drech ont plaçar lo piano Steinway, que Roser Segimon jogava sovent e fòrça ben.[35] La responsa de Gaudí foguèt: « doncas, que jògue de violon ».[36]
La consequéncia d'aqueles desacòrdis foguèt la pèrda de l'eiretatge decoratiu de Gaudí, perque la proprietària cambièt lo mobiliari e la transformèt de la distribucion de la salas quan Gaudí moriguèt. Demòran dins qualques colleccions particularas.
Concernissent las pòrtas de fusta de garric escultadas amb la gòrbia per Casas i Bardés, las faguèron solament per l'estatge Milà e de mòstra, perque quan la senhora Milà aprenguèt lo còst, decidiguèt que se ne fariá pas mai d'aquela qualitat.[37]
Referéncias constructivas[modificar | modificar la font]
Gaudí donèt a la vila un païsatge geologic, un bauç, una escultura abstracha amb de formas organicas de talha gigantesca. La Casa Milà es, de fach, lo trionf de la linha corba, que s’impausa amb una redondetat jamai vista abans.[38]
Es evident que l'inspiracion de Gaudí per la Pedrera es una montanha, pasmens que aja pas d'acòrdi sus quina. Joan Bergós pensava qu'èran de los penjals de Fra Guerau a la serra de Prades. Joan Matamala optavan Sant Miquel del Fai, alara que l'escultor Vicente Vilarubias creava que l'inspiracion èran los bauces de Torrent de Pareis a Menòrca. D'autras opcions son les montanhas de Uçhisar en Capadòcia, (que Juan Goytisolo) o la Mola a Gallifa, segon Lluís Permanyer, se referent a una visita de Gaudí al luòc en 1885, fugissent una epidèmia de còlera a Barcelona.[25]
Certans asseguran que la disposicion interiora de la Pedrera ven dels estudis que Gaudí faguèt de las fortalesas medievalas. Un imatge que renfortís l'idèa es lo teulat que fa semblar las chemenèias a de «sentinèlas» amb las sortida de las escalas a de grand casco.[39] L'estructura de fèrre obrat de las pòrtas d'accès al vestibul fugís tota simetria, linha drecha o motiu repetetiu. Ben al contrari, fa pensar a las bofigas de sabon que se forman dins las mans o las estructuras cellularas vegetalas.[40]
-
-
alt3=|Formes de Capadòcia
Collaboradors[modificar | modificar la font]
Gaudí avia una equipa d'arquitèctes que lo segondavan per la concepcion del projècte e en la supervision de las òbras, coma Domènec Sugrañes i Gras, Joan Rubió i Bellver e Josep Canaleta i Cuadras. Aquela equipa trabalhava en un burèu dins l'immòble precedent, abans que siá totalament destruit. Faguèron de dessenhs dels esboses de Gaudí, a partir del que l'escultor modelista en gèis Joan Beltran fasiá una maqueta.[41]
El constructor causit per Gaudí foguèt lo meteis qu'aquel de la casa Batlló, Josep Bayó i Font e son fraire Jaume qu'èran encargat del cacul de las estructuras.[42]
Jujol trabalhèt amb Gaudí dins certans dessenhes de la casa Batlló. Per la Pedrera, l'intervencion foguèt concrèta dins lo dessenh dels fèrres obrats dels balcons, los relèus d'estuc del plafons del primièr e las pinturas del plafons de la dintrada. Mai concretament, Jujol dessenhèt un dels balcons trabalhant al pè de l'òbra a la farga dels germans Badia e lo rèste foguèt realizat dirèctament pel fabre jos la supervision de Jujol.[43]
Per las pinturas decorativas, los artistas qu'intervenguèron èran: Iu Pascual, Teresa Lostau, Xavier Nogués, Lluís Morell i Comet e Aleix Clapés.[44] Per l'escultura, en mai del modelista Joan Beltran, i participèron, Carles Mani i Roig e Joan Matamala i Flotats.
Los industrials collaboradors:
- Torras, Herrería y Construcciones e Drassanes Morell, fabricants de las estructuras en fèrre
- Taller Badia germans, rampas e autres elements en fèrre obrat
- Foneria Mañach, òbras en laton
- Casa Muntadas, empresa d'installacion de caufadors
- F. Escofet y Cía., malonatge [45]
- Casas i Bardés, òbras de fusteria.[46]
Utilizacion actuala[modificar | modificar la font]
L'edifici es uèi un centre cultural gerit per l'òbra sociala de CatalunyaCaixa. S'organizan d'activitats culturalas, exposicions temporalas, conferéncias disn l'auditori creat a l'espaci de l'ancian garatge. Dins los granièr i a «L'espaci Gaudí», un centre d'interpretacion de l'òbra de l'arquitècte: contèxte istoric i cultural, valors artísticas e innovacions tecnicas son arquitectura, tot amb orientacion pedagogica. En 2010 recebèt 1 224 893 visitors.[47]
Amb pagament lo public pòt visitar lo teulat, amb las chemenèias e fimestron; los granièrs, amb los arcs parabolics de brica (L'espaci Gaudí) e, al darrièr estatge, una evocacion del biais que la borgesiá viviá a l'epòca modernista. Tanben se pòt visitar (liurament) lo vestibul amb los dos celdubèrts; dins l'estatge principal, se fan exposicions temporalas, e dins lo sosterranh, ancian gatge dels carris, i a l'auditòri.
Galariá d'imatges[modificar | modificar la font]
-
Casa Milà vista del Passeig de Gràcia
-
-
-
Referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Los indiàs en Catalonha son los aventurièrs e comerciants que avián migrat cap a las colonias d'America e que tornèron a la metropòli aprèp que venguèron rics
- ↑ Bassegoda, 2001....pàg. 83-87
- ↑ Cronologia de l'edifici sul site La Pedrera Educació
- ↑ id cronologia
- ↑ Josep Maria Huertas Claveria, escrivan e jornalista
- ↑ Còca de Pascas
- ↑ id: huertas
- ↑ burgesa Permanyer, 2008....p. 32
- ↑ id: cronologia
- ↑ Permanyer, 1996....pàg. 150-166
- ↑ id: huertas
- ↑ id: permanyer
- ↑ id: huertas
- ↑ id: huertas
- ↑ cronologia
- ↑ id: corsini
- ↑ id: huertas
- ↑ id: patrimoni
- ↑ id: huertas
- ↑ (ca)Miscellanea barcinonensia, Delegació de Serveis de Cultura, ed:Ajuntament de Barcelona, 1976[1]
- ↑ malon decoratiu de ciment pigmentat, per l'interior i exterior. Inventado dins lo sus de França a la mitat de sègle XIX, foguèt utilizat como sol de las construcions fins als ans 1960 e de diferents elements ornamentals.
- ↑ any 2002 Descripcion de casa Milà a l'ocasion «any Gaudí» a l'Ajuntament de Barcelona
- ↑ Fitxa de la casa Milà Patrimoni sul site Gencat.cat
- ↑ id any2002
- ↑ Error de citacion : Balisa
incorrècta ; pas de tèxte per las referéncias nomenadas
permanyer.
- ↑ Error de citacion : Balisa
incorrècta ; pas de tèxte per las referéncias nomenadas
huertas.
- ↑ id: huertas
- ↑ Giralt-Miracle, ....
- ↑ Bassegoda, 1984: pàg. 150
- ↑ Cirici i Pellicer, Alexandre, L'obra de Gaudí. (es) Cuadernos de Arquitectura.
- ↑ (ca)Robert Zimmermann a La Pedrera Educació.
- ↑ corsiniBarba Corsini, F.J. Apartamentos en el desván de la Pedrera. Cuadernos de Arquitectura Núm. 22. An: 1955
- ↑ id: permanyer
- ↑ (ca)Paisatge Modernista. Quadern de treball a la xarxa Xtec.cat
- ↑ id: huertas
- ↑ id: patrimoni
- ↑ id; bayo20
- ↑ Ruta del modernismeRuta del Modernisme. Ajuntament de Barcelona
- ↑ id: ruta
- ↑ id: cirici
- ↑ Bassegoda, 2003....pàg. 20
- ↑ Huertas Claveria,...
- ↑ Relacions Gaudí-Jujol en Guimera.info guimera
- ↑ (es)Joan Bassegoda Nonell, Gaudí o espacio, luz y equilibrio, ed:Criterio Libr os, ISBN 9788495437105, p. 197
- ↑ Col·laboradors de Gaudí a «any Gaudí» a l'Ajuntament de Barcelona
- ↑ id: bayo20
- ↑ (ca)[2] La Pedrera fa el cim, Montse Frisach, Diari Avui
Bibliografia[modificar | modificar la font]
- (es) Joan Bassegoda None, Los jardines de Gaudí, Edicions UPC, ISBN 9788483015384 [url=http://books.google.es/books?id=aPM01pCm_QIC&hl=ca&source=gbs_navlinks_s]
- (es) Joan Bassegoda None, Josep Bayó Font, contractista de Gaudílref-llibre, Edicions UPC, ISBN 9788483016756 [3]
- (es) Joan Bassegoda None, Antoni Gaudí, ed:Fundació Caixa de Pensions, ISBN 9788450507832(1852-1926)]
- (ca) Daniel Giralt-Miracle i Rodríguez, La Pedrera: Gaudí i la seva obra, ed: Fundació Caixa Catalunya, ISBN 9788489860049
- (ca) Josep Maria Huertas Claveria in La Pedrera Educació «L'herència de l'indià»
- (ca) Lluís Permanyer i Llagós, El gaudí de Barcelona, ISBN 9788434308107 [4]
- (ca) Lluís Permanyer i Llagósref-llibre, L'esplendor de la Barcelona burgesa, ISBN 9788496970717 [5]
- {{Jaume Serrallonga i Gasch, Geometria i mecànica en l'obra de Gaudí, Tesi doctoral, Sant Cugat [6]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
- La Pedrera Educació de la Fundacion Caixa Catalunya
- Escrich sus la Casa Milà
- Ficha sus Roser Segimon i Artells dins Institut Municipal de Museus de Reus
- Visita virtual
- construccion virtuala del primièr projècte de Gaudí en 1906
- Fotografias panoramà La Pedrera


text:
Maurici
Maurici o oficialament la Republica de Maurici es un país insular situat al sud-oèst de l'Ocean Indian, a una distància aproximativa de 900 km de la còsta orientala de Madagascar e 3943 km al sud-oèst d'Índia.
Lo gentilici es maurician -ana.
Somari
Istòria[modificar | modificar la font]
Maurici èra ja coneguda per de marinièrs arabis e malais dempuèi lo sègle X. Los primièrs europèus qu'arribèron dins l'illa foguèron los portugueses, en 1505.
L'illa demorèt desabitada fins a 1638 quand foguèt colonizada pels olandeses. Nomenèron l'illa en onor del prince Maurici d'Aurenja-Nassau. A causa de cambiaments climatics, los ciclons e lo deteriorament del sòl fertil, los olandeses abandonèron l'illa qualques decènnis après. Los franceses contrarotlèron l'illa durant lo sègle XVIII e la nomenèron Île de France (Illa de França). Malgrat ganhar la famosa batalha de Grand-Port, los franceses foguèron derrotats pels britanics al nòrd de l'illa, en Cap Malheureux, un mes après. Aiçò signifiquèt la pèrda de la possession en favor dels britanics en 1810 e lo retorn ulterior de l'illa al sieu nom ancian.
En 1965, lo Reialme Unit separèt l'Archipèla Chagos de Maurici per crear lo Territòri Britanic de l'Ocean Indian amb la finalitat d'utilizar aquelas illas en estrategias de defensa amb los Estats Units. Malgrat que lo govèrn de Maurici foguèt consent amb dicha manòbra en aqueste moment, los govèrns posteriors an reclamat aquestas illas en soslinhant que la separacion foguèt illegala al lum del drech internacional.
L'independéncia venguèt en 1968. Lo país se transformèt en una republica dins la Commonwealth en 1992. Maurici es estat una democracia establa amb d'eleccions liuras regulèsses amb un recòrd positiu de respècte als Dreches Umans e a atrach d'investiments estrangièrs considerables en atenhent òm de las rendas per cápita pus nautas d'Africa.
Maurici apunta a èsser importanta pòrta de negòcis de l'Ocean Indian. Se cèrcan a l'ora d'ara de nòvas oportunitats de negòci dins los sectors bancari e tecnologics. En mai d'èsser una de las pus bèlas illas del continent.
Politica[modificar | modificar la font]
Geografia[modificar | modificar la font]
Economia[modificar | modificar la font]
De veire: Economia de Maurici.


text:
Black metal
Lo black metal qu'ei un estil musicau. Qu'ei un sotagenre deu metal.
Origina deu nom[modificar | modificar la font]
Lo segond album de Venom, pareishut en 1982, que s'aperava Black Metal. Literalament : "metal negre", en referéncia a la magia negra. La musica de Venom qu'èra un heavy metal hèra simple e brutau (au mensh per l'epòca; que cau saber que los grops de metal que volón sovent estar LO grop mei brutau o LO mei rapide, a partir dels ans 80) dab ua votz pas guaire melodica e las loas paraulas que parlavan de la religion crestiana d'un punt de vista revendicat com satanista.
Ja que l'estil musicau de Venom a l'epòca estosse hèra diferent de çò qui aperam black metal uei lo dia e ja qu'eths ne's prenossen pas au seriós en parlant de Satan e de satanisme, que'us podem parièr considerar com los ajòus espirituaus deu black metal.
Istorica[modificar | modificar la font]
Dens los ans 80, d'autes grops que practiquèn ua musica influenciada per Venom : Bathory, Hellhammer, Celtic Frost, etc... Quauques uns (mes pas tots) que's revendicavan deu black metal. Mes los ans 80 que son l'epòca on lo death metal e lo thrash metal se fòrman tanben e se destrejan l'un de l'aute. Death, thrash e black metal, a l'epòca, ne son pas tostemps de bon diferenciar, vist que los tres estils recèrcan la rapiditat e la brutalitat de la musica e que las paraulas parlan haut o baish deus medish tèmas : mort, satanisme, agressivitat... Au començament dels ans 90, navèths grops que començan de's har enténer, mei que mei dens los país escandinaus : Burzum, Mayhem, Dark Funeral, Darkthrone, etc... Aqueths grops navèths qu'an ua navèra faiçon d'abordar la musica ... mes tanben la vita! Mantuns d'aqueths musicians que s'arretrobaràn en preson, que seràn tuats o que's suicidaràn.
Musica[modificar | modificar la font]
Aquera segonda generacion de grops (cf paragraf precedint) que codificarà e qu'estabilizarà l'estil musicau e estetic deu black metal. Los estandards impausats per eths que demoran respectats peus gops de uei lo dia e que podem díser, donc, que lo black metal n'a pas guaire evoluat despuish ençà.
Caracteristicas màgers de la musica :
- Brutalitat, dab ua utilizacion frequenta deu blastbeat
- Nada recèrca de la proessa tecnica, au contra d'ua bona part deus grops de death metal. Los soli de guitarra que son reales ; las melodias e los acompanhamenrts que son sovent deus simples. Lo grop VON qu'anarà dinc a limità's a tres o quate nòtas repetidas en bocla per cada de las soas cançons.
- Recèrca d'ua cèrta "magestat" dens las melodias, sovent sus ritmes ternaris. Que i a a còps, per'mor d'aquò, un contrasta enter la bateria hèra rapida (blastbeat) e la lentor de la melodia, qui hè que non sabem pas mei si lo rapide o lent.
- Crits (o vocaus) mei que mei aguts...
- Produccion sonòra de baisha qualitat : los grops de uei qu'an tendéncia a pensar qu'un rendut sonòre tròp "net" ne convien pas au black metal. Quauques uns que decideishen donc d'enregistrar la loa musica dab materiau vielh o de maishanta qualitat, quan ac poderén har dab mei de miejans. Qu'ei tanben ua faiçon de's pausar dens la filiacion deus grops dels ans 80 e 90 qui s'enregistravan ... com ac podèn! Tots los grops ne huegeishen pas los estudiòs professionaus, totun e que cau saber que si los enregistraments de grops ancians an sovent un son de maishanta qualitat, qu'ei per'mor ne's podèn pas enregistrar autadament. Quauques uns, com Blut Aus Nord, que hèn ua recèrca sus la sonoritat qui's poderé apariar, deu punt de vista de l'auditor, a musica experimentau.
Ideologia(s)[modificar | modificar la font]
- Oposicion au cristianisme
La segonda generacion de grops de black metal (cf paragraf "istorica") que's destrejava tanben deus autes estils musicaus dens la faiçon qui los sons musicians avèn de pensar e de víver. Si los musicians e los fans de death metal s'interessavan a las tematicas de la religion e de la mort d'un punt de vista artistic, la màger part que demoravan atèus e, per aver lo peu long, qu'èran persona "normaus". Au contra, los musicians de black metal escandinaus deu debut dels ans 1990 qu'avèn conviccions religiosas de las pregondas, satanistas per la màger part, neopaganas a còps mes en tot cas opausadas au cristianisme e a las valors de la societat dens la quau vivèn. Aquò que'n possè quauques uns a formar ua mena d'organizacion criminau, los "satanic terrorists" (los "terroristas satanics"), gavidats per un petit grop de musicians, l'Inner Circle dont hasèn partida Varg Vikernes de Burzum e Euronymous de Mayhem. Que cometón quauques crimes, en particular incendis de glèisas en Norvègia.
La majoritat deus grops que's revendican satanistas mes las loas paraulas, luenh de las ideologias d'Aleister Crowley o d'Anton Szandor La Vey, que glorifican Cohet com ua entitat reau. Quauques uns, dens las loas entervistas, qu'afirman que Diu e Cohet existeishen e qu'eths son en luta contra lo purmèr e en aligança dab lo segond (Enochian Crescent, per exemple). Per d'autes, la musica n'ei pas un simple art mes tanben un instrument de magia negra (Dissection o Blut Aus Nord)
Si las referéncias mei o mensh explicitas aus crimes cometuts peus soldats alemands pendent la Segonda Guèrra Mondiau son viste vadudas banalitats dens las paraulas de metal extrèm, ua infima minoritat de grops de black metal que's revendican neonazis; que fòrman un sotaestil, lo national socialist black metal o NSBM, hòrt marginau. D'autes, mei finòts, que s'ac viran per har passar idèas d'extrèma dreta dens albums de black metal "classics" per virà's la censura. Atau , lo grop Impaled Nazarene qu'a hèit mantuas cançons anticomunistas e omofòbas hòrt violentas. Mes atencion de non pas generalizar : mantuns autes grops qu'estón (o que son enquüèra) acusats a tòrt d'estar neonazis.
- Shens opinion
Lo black metal qu'ei donc un art extrèm qui ei estat creat per monde dab conviccions e personalitats extrèmas. Mes dab la popularitat qui's ganhè aquera musica, monde mei ordinaris que s'i interessèn e que comencèn de la practicar. Atau, grops com los Paulins de Nauar que revendican de har black metal shens ideologia.
Estetica[modificar | modificar la font]
- "Mòda"
Los grops escandinaus dels ans 90 que's volón tanben diferenciar deus grops de metal "normaus" per la loa aparéncia. Atau sus l'empont e sus las fòtos promocionaus, qu'avèn tostemps la cara pintrada de negre e blanc a la manièra (presumida?) deus chivalièrs teutonics (e tanben deus grops Kiss e Merciful Fate). Grops com Mayhem o Dark Funeral qu'an ua mesa en scèna hèra morbida dab animaus morts vertadèrs (caps de pòrcs empalats sus crotz, caps de boc pelats, etc...) o un cantaire qui s'escarifica tà de bonas (Dead e Maniac de Mayhem). Shens n'arribar aquiu, d'autes que's mulhan de faussa sang o de sang d'animaus abans de pujar sus l'empont. D'autes enqüèra, qui s'interèssan meilèu a l'heroic fantasy o l'edat miejana, qu'aiman de's har véder dab armas blancas com espadas, destraus o massas dab puntas. Enfin la màger part qu'an lo peu long e que son los mei grans consumaires de braçaus de cuèr dab claus qui coneishem. N'evocam pas de mòda femenina dens aqueste paragraf per'mor l'immensa majoritat deus musicians de black metal que son òmis.
- Discs, afichas, T shirts, etc...
Sus las publicacions de black metal, que vedèm sovent simbèus satanics com la crotz de la part envèrsa o lo pentagrama dab la punta tau baish. La màger part deus grops qu'an un lògo qui hè que lo lor nom ei de mau deschifrar. Las tematicas de la mort, deu subernaturau crestian (broishas, demònis, Satan...) o popular (èlfs, dracs...), de la guèrra (medievau o modèrna), de las mitologias nordicas o anticas (grècolatinas, assirianas, babilonianas, etc...) que son tanben utilizadas.


text:
1119
Aquesta pagina concernís l'an 1119 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Asia[modificar | modificar la font]
Principat d'Antioquiá[modificar | modificar la font]
Una armada turca dirigida per Il Ghazi ibn Ortoq, sostenguda per Alèp, ataquèt lo principat e lo Reiaume de Jerusalèm e lo Comtat de Trípol organizèron un important renfòrç per desblocar lo regent Rogièr de Salèrne. Pasmens, Rogièr preferiguèt atacar avans l'arribada d'aquelei tropas. Sei fòrças foguèron anientadas a la batalha dau Prat dau Sang lo 28 de junh e lo regent espereu foguèt tuat. Foguèt remplaçat per Baudoïn II de Jerusalèm e lei fòrças conjugadas dei Crosats bateguèron Il Ghazi a Hab entraïnant la retirada dei Turcs.
Reiaume de Jerusalèm[modificar | modificar la font]
Après l'invasion dau Principat d'Antioquiá e la mòrt dau regent Rogièr de Salèrne durant la desfacha crosada Prat dau Sang lo 28 de junh, Baudoïn II e sei fòrças participèron a la còntraofensiva crosada qu'entraïnèt finalament la retirada de l'armada turca. Baudoïn II venguèt tanben regent dau principat.
Comtat de Trípol[modificar | modificar la font]
L'annada foguèt marcada per una expedicion comuna ambé lei fòrças dau Reiaume de Jerusalèm per sostenir lo Principat d'Antioquiá. Pasmens, Rogièr de Salèrne ataquèt sensa esperar l'arribada d'aquelei renfòrç e foguèt massacrat a la batalha dau Prat dau Sang lo 28 de junh per l'armada turca d'Il Ghazi ibn Ortoq. Après aqueu succès, Il Ghazi ataquèt divèrsei castèus dau Principat mai menacèt pas dirèctament sa capitala permetent l'arribada de Ponç e de Baudoïn II que foguèron venceires de la batalha de Hab entraïnant la retirada dei musulmans.


text:
Glyptodon
Lo gliptodont (Glyptodon clavipes, gr. "Dent ranurat") es una espècia extincta de mamifèr cingulat de la familha Glyptodontidae.
Aqueste animal, ligat als actuals armadillos, èra natiu d'America. Lo gliptodont mesurava près de 3 m e pesava près de 1,4 t, en essent equivalenta en forma e tamanho a un Volkswagen Escaravat. Èra erbivòr e, per la siá constitucion, se supausa que foguèt pas fòrça agila. La siá defensa contra los predadors se basava en lo sieu clèsc rigit. Las desparièras espècias se distinguisson pels patrons e tipes de clèsques. Pendent milenis, fòrça d'aquestes clèsques demorèron vuèges al cors de las planicies d'Uruguai, Riu Grand del Sud e d'Argentina, en servint probablament de refugi pels umans primitius de la region.


text:
Punt d'interrogacion
Lo punt d'interrogacion (var. ponch d'interrogacion, tanben nomenat punt interrogatiu) es un signe de pontuacion.
Usatges[modificar | modificar la font]
Lo punt d'interrogacion s'utilisa per
- Indicar que la frasa es una question dirècta (las questions indirèctas an cap de signe distintiu). En grèc se simboliza amb un punt virgula.
- S'es repetit, indicar l'estonament.
- Servís com a caractèr joquèr en informatica.
- Simboliza l'oclusiva glotala en fonetica (AFI).
- En linguistica, marcar las frasas de correccion dobtosa.
- Dins los dessemhs, indicar l'ignorància.
Originas[modificar | modificar la font]
Lo simbòl vendriá de « quaestio » en latin, que foguèt abregida d'un q en dessús d'un o. Mas aquela ipotèsi es pauc atestada. Segon una autra ipotèsi, lo signe auriá son origina al sègle IX, jos forma d'un punt e d'una mena de tilda., Lo punt marcant simplament la fin de la frasa e la « tilda » l'intonacion de la question a l'oral.


text:
Sarcopterygii
Lo tèrme de sarcopterigians (del grèc, sarx, carnut e pteryx, nadarèla, ala) designa la classa dels peisses ossoses comprenent los celacants e los dipneustes (peisses de palmons). Los sarcopterigians presentan los primièrs elements anatomics marcant l'evolucion vèrs los tetrapòdes.
Somari
Classificacion[modificar | modificar la font]
En classificacion filogenetica, lo clad Sarcopterygii compren en otra la sosclassa dels tetrapòdes.
Sinapomorfias del grop[modificar | modificar la font]
- Nadarèlas lobadas e articulacion monobasala. Cada lòbe es sostengut per una esqueleta intèrna d'òsses que s'articulan entre eles puèi amb una cintura pectorala o pelviana robusta.
- Junt intracranial : fissura devesissent lo cran en doas mitats, anteriora e posteriora.
- Muscles podent mòure los rais ossoses de la nadarèla independentament los uns dels autres.
- esmalt vertadièr sus las dents.
- Cinquen e darrièr arc branquial s'estacant ventralament sus l'abans-darrièr.
Òrdres[modificar | modificar la font]
classa Sarcopterygii
- sosclassa Coelacanthimorpha (Celacant)
- òrdre Coelacanthiformes (Celacant)
- sosclassa Dipnoi (Dipneustes)
- superòrdre Ceratodontimorpha (Dipneuste)
- òrdre Ceratodontiformes (Dipneuste d'Austràlia)
- òrdre Lepidosireniformes (Dipneuste Sud American)
- superòrdre Ceratodontimorpha (Dipneuste)
Istòria evolutiva del grop[modificar | modificar la font]
- Lo grop ereta dels peisses superiors una maissa articulada (maxillara), e las dents se cobrisson d'esmalt.
- Las nadarèlas paras evoluisson vèrs una forma de membre: l'estaca basala se redutz a un sol element (femur, omoplata e umèrus), e de muscles permetent l'articulacion independenta dels rains (dets).
- Lo palmon (vessia natatòria / sac d'aire) deven foncional e provesit d'alveòlas.
La darrièra evolucion del tipe es la naissença del còl: l'estaca del membre anterior (cintura escapulara) se destaca del cap, e las primièras vertèbras cervicalas s'especializan per permetre una articulacion del còl.
Plaça del grop dins lo règne animal[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
- Referéncia ITIS : TSN 161048 Sarcopterygii (en)
- Referéncia AnimalDiversityWeb : Sarcopterygii (en)
- Referéncia NCBI : Sarcopterygii (en)


text:
Puttigny
Puttigny es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Lo vilatge se trucava per endavant Hédival[1]
- Vilatge del Val de Vaxy.
- Distincion de Hédival a Modèl:La s
Le village s'appelait auparavant Hédival[2]
- Village du Val de Vaxy.
- Seigneurie de Hédival au Sègle IX
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ de Memòrias de la Societat de arqueologia lorraine, pagina 132, de la Societat de arqueologia lorraine
- ↑ Mémoires de la Société d'archéologie lorraine, page 132, de la Société d'archéologie lorraine


text:
Saint-Loup-Hors
Saint-Loup-Hors en normand ( Saint-Loup-Hors en francés) es una comuna normanda, situada dins lo departament de Calvadòs e la region de la Bassa Normandia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Sant-Lop-Es defòra una municipalitat del Bessin limitrophe al sud-oèst de Bayeux, apertenent a la comunitat de municipalitats de Bayeux Intercom. Lo sieu bourg es un faubourg de la jos-prefectura, a Unitat|1.7|km {{}} del centratz-vila[1].
Lo territòri a traversat per la linha de camin de fèrre París - Cherbourg.
Lo ponch en culminant (82 m) se situa en limit sud, al delà de la rota de Sant-Lô. Lo ponch mai bas (27 m) correspond a la sortida de la Drôme del territòri, al nòrd-oèst.
Saint-Loup-Hors est une commune du Bessin limitrophe au sud-ouest de Bayeux, appartenant à la communauté de communes de Bayeux Intercom. Son bourg est un faubourg de la sous-préfecture, à 1,7 km du centre-ville[2].
Le territoire est traversé par la ligne de chemin de fer Paris - Cherbourg.
Le point culminant (82 m) se situe en limite sud, au-delà de la route de Saint-Lô. Le point le plus bas (27 m) correspond à la sortie de la Drôme du territoire, au nord-ouest.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Distància viària la mai cuerta segon Viamichelin.fr
- ↑ Distance routière la plus courte selon Viamichelin.fr
- ↑ Géoportail (IGN), couche « Limites Administratives » activée


text:
Schalbach
Schalbach es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mosèla e la region de Lorena.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
- Vilatge de Lorraine en la distincion de Fénétrange.
- Reforma en 1563.
- Diane de Dommartin #bastir una nòva glèisa l'an 1604.
- Village de Lorraine dans la seigneurie de Fénétrange.
- Réforme en 1563.
- Diane de Dommartin construisit une nouvelle église en 1604.


text:
Hispania Ulterior
La província romana creada a partir de l'establiment de la província d'Ispània en 205 AbC foguèt devesida en 197 AbC en Hispania Citerior e Hispania Ulterior (Ispània ulteriora).
Foguèt governada per de procònsols elegits extra ordinem (Liv. XXVIII. 38; XXIX. 13, XXXI. 20), e mai tard per dos pretors investits amb lo poder dels procònsols e de l'insigne dels 12 faisses (Liv. XXXII. 28, XXXIII. 26, Liv. XXXVII. 46, XXXIX. 29).
En 171 AbC foguèt unida amb la província Citerior pendent la guèrra de Macedònia, mas foguèt tornarmai separada en 167 AbC.
Una legion estacionava dins la província. La capitala foguèt, segon las epòcas, Còrdoa (Corduba) e Cadis (Gades).
Mai tard, jos August, la província foguèt partida en doas entitats diferentas: Betica e Lusitània.


text:
Dmitrii Mendeleiev
Dmitrii Ivanovich Mendeleiev (en rus : ДMи́Tpий ИBáHoBич MeHдeлéeB ; Verhnie Aremzyani, près de Tobolsk, Empèri Rus lo 8 de heurèr - lo 27 de genèr deu calendrièr Julian - de 1834 – Sant Petersborg, lo 2 de heurèr - lo 20 de genèr deu calendrièr Julian de 1907) que ho un quimista rus famós per'mor d'aver creada e publicada la purmèra version de la Taula periodica deus elements qui, en se bèth basar suber observacions dejà disponiblas de las proprietats deus elements e en bèth concludir qu'en plaçant los elements en òrdi creishent de massas qu'un cèrte nombre de proprietats quimicas comunas que tornavan regularament. Aquò que'u dè l'idèa de plaçar los elements dehens ua taula segon en òrdi creishent de massas donc e en los bèth amassar segon las loas afinitats de proprietats. Atau, que podó predíser proprietats d'elements alavetz enqüèra de descrobir.


text:
Bastet
Bastet (aperada Bastis en grèc) qu'ei ua divessa egipciana deu cap de gat e hilha deu diu só Ra.
Que ho venerada de d'òra dens l'istòria egipciana e dens Egipte sancèra e mei que mei hens la vila de Per Bastet o Per Bast (l'Ostau de Bastet en egipcian, nomada Bubastis en grèc e uei Tell Basta en arabi) on e's quilhava lo son temple.
Un deus sons atributs qu'ei lo sistre (instrument de percussion). Qu'èra considerada com protectora, doça e amistosa, mes, un còp esmalida que vadèva Sekhmet, la divessa castigadora deu cap de leona.
Segon Nicolas Grimal[1], lo culte de Bastet qu'ei atestat durant lo regnat Hetepsekhemoi e qu'illustra ua bona relacion enter lo poder faraonic de l'epòca e la region deu Dèlta (a ua epòca qui l'unitat d'Egipte èra de quan en quan contestada). Aquesta devocion que remonta a la IIau dinastia. A l'aute cap de l'istòria egipciana, un temple de Bastet datatnt deu regnat deu rei Lagide Ptolomèu III (sègle -III) que ho descobèrt a Alexàndria en genèr de 2010.
Saqqara que ho tanben l'emplaçament d'un temple de Bastet : lo Bubasteion e d'ua immensa necropòli de gats.
Galeria[modificar | modificar la font]
-
-
-
-
Duas Bastet dont ua jogant deu sistre (Ashmolean Museum)


text:
Trichechidae
Las serenas son de mamifèrs marins qu'apertenon a la familha trichechidae e al genre Trichechus, que compta segon los autors, tres o quatre espècias fòrça vesinas. Constituisson amb los dugongs (dugongidae), l'òrdre dels sirenians.
Pòdon viure fins a trenta ans, dins d’aigas de temperatura superiora a 20 °C.
Descripcion : Animal pauc conegut, la serena viu dins l’aiga, sembla una mòrsa de color blava. Pòt far cinc mètres de long e pesar fins a una tona e mièja. Sas aletas an una forma de paleta, sa coa es facha sonque de muscles, sens òsses per la sosténer. Amb sos pichòts uèlhs, es pas miòpe, distinguís las formas e las colors. Sas dents se remplaçan sovent.
Alimentacion : La serena es erbivòra, pas romiaira, e manja d’èrbas que flòtan. Ne pòt manjar fins a 50 kg per jorn ! Se noirís aparentament sonque la nuèch. Las plantas que se’n noirís an un feble rendement energetic, çò qu’explica que las serenas an un taus metabolic fòrça bas : nadan lentament per economizar lor energia.
Uèi es rar e protegit pertot dins lo mond, mas foguèt longtemps caçat per l’òli que ne fasián e per sa carn.


text:
Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Rota "Via Costeira" e plaja de Ponta Negra.
Natal es la capitala de l'estat brasilièr del Rio Grande del Nòrd. Sa populacion èra estimada a 778 040 abitants, en 2005. Sa superficia totala es 170 km².
Al començament del sègle XX, Natal èra una etapa de l'epopèa de l'aeropostala (linha Dakar-Natal).
Situada a l'extrèm nòrd-èst d'America del Sud. La vila a un airal total de 170 km ². En ela desboca a l'Atlantic lo riu Potengi. Lo clima es tropical e la temperatura mejana annala es de 26 º C.
Forma, amb las municipalitats de Parnamirim, Macaíba, Extremoz, São Gonçalo do Amarante e Ceará-Mirim, una region metropolitana, qu'arriba als 1.150.000 abitants.
Es una importanta vila toristica del Nòrd-èst de Brasil, amb mai de 2 milions de toristas per an. Es tanben la capitala d'estat brasilièra pus pròcha d'Euròpa e d'Africa.
La vila de Natal, capitala de l'estat brasilièr del Rio Grande del Nòrd.


text:
Batalha d'Azincourt
La batalha d'Azincourt se debanèt lo 25 d'octòbre de 1415 durant la Guèrra de Cent Ans (1337-1453). Opausèt de fòrças francesas d'au mens 18 000 òmes dirigits per Carles Ièr d'Albret e Joan II Le Meingre a una armada anglesa de 6 000 combatents dirigits per Edoard V (1413-1422). S'acabèt per una desfacha francesa saunosa ambé la pèrda de milièrs d'òmes e d'unei senhors importants dau reiaume. Conjugada ambé la foliá dau rèi Carles VI (1380-1422), lo resultat de la batalha entraïnèt una crisi grèva e un començament de guèrra civila dins lo Reiaume de França.


text:
Viefvillers
Viefvillers es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Oise e la region de Picardia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Vilatge del scenari picard, desservi per la RD 930 (anciana Nacionala 30 en connectant Roan a La Capelle), a 5 km de la sortida Modèl:Sofr de la autoroute A16
Village du plateau picard, desservi par la RD 930 (ancienne Nationale 30 reliant Rouen à La Capelle), à 5 km de la sortie Modèl:Sofr de l'autoroute A16
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
La municipalitat a dépendu antany de la municipalitat del Saulchoy.
La commune a dépendu autrefois de la commune du Saulchoy.


text:
1852
Aquesta pagina concernís l'an 1852 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Mond[modificar | modificar la font]
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Fisica[modificar | modificar la font]
Premiera enonciacion dau premier e dau segond principis de la termodinamica per William Thomson (lord Kelvin).
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
- 25 de junh - Riudoms (Catalonha): Antoni Gaudí Cornet, arquitècte catalan.


text:
Louis Braille
Louis Braille (Nascut a Coupvray (Sèina e Marna, França) lo 4 de genièr de 1809 – mòrt lo 6 de genièr de 1852) foguèt un professor francés cèc, celèbre per l'invencion del sistèma de lectura pels cècs que pòta son nom, (sistèma Braille).
A l'edat de 3 ans perdèt la vista. L'uèlh esquèrra s'infectèt a causa d'un accident dins lo talhièr de selièr del paire al utilizar un esplech tròp pesat per el. La infeccion acabèt per aténher tanben l'uèlh drech, provocant una cecitat irreversible.
Aprèp qu'obtenguèt una borsa d'estudis, en 1819 s'anèt a París, ont dintrèt a l'Institut Nacional pels Joves Cècs, institucion ont mai tard venguèt professor. Dins aquel meteis centre encontrèt Charles Barbier, inventor de un sistèma de lectura pels cècs que Braille tansformèt e completèt fins a ne fa çò que vendrà lo sistèma universal de lectura pels afectats de cecitat.
Aquel sistèma, nomenat Braille en onor a son inventor, conta de 63 caractèrs formats de un a sièis punts e que son imprimits en relèu sus un papièr que permet la lectura mejans lo tocat. E mai, los caractèrs del sistèma, que Braille publiquèt en 1829 e 1837, foguèron adaptats per notar musicala, çò que aisís sa compreneson.
Malaút de Tuberculòsi, moriguèt lo 6 de genièr de 1852, foguèt enterrat dins sa vila mairala. En 1952, un sègle aprèp sa mòrt, sos rèstes fuguèron transportats a París e enterrats al Panteon.
Enlaces externos
- (es)[1]
- (fr)Braille 1809-2009 » L’écriture à 6 points et son avenir, 5 au 8 janvier 2009, Siège de l’UNESCO - ParisAssociacion Valentin Haüy, Conferéncia internacionala a l'UNESCO (París) de 5 al 8 genièr de 2009
- (en)Celebracion dels 200 ans de Braille
- (en)Louis Braille Online Museum - American Foundation for the Blind


text:
Comunautat Europèa de Defensa
La Comunautat Europèa de Defensa (CED) èra un projècte de creacion d'una armada europèa, amb d'institucions supranacionalas, plaçadas jos la supervision del comandant en cap de l'OTAN, quel meteis èra nomenat pel president dels Estats Units d'America. Dins lo contèxte de la Guèrra Freja, lo projècte, qu'èra un esbòç en setembre e octobre de 1950, venguèt un tractat, signat per 6 Estats lo 27 de mai de 1952. Ratificat per la Republica Federala d'Alemanha, Belgica, Luxemborg e los Païses Basses, lo tractat instituent la CED foguèt negat per l'Assemblada Nacionala Francesa lo 30 d'agost de 1954 per 319 vòtes contre 264.
Consequéncias[modificar | modificar la font]
Lo fracàs de la CED, e mai la solucion de l'UEO revelan l'incapacitat dels Estats d'Euròpa Occidentala de concebre un sistèma de defensa independament dels Estats Units d'America. R. Marjolin, que foguèt un dels principals collaborators de Jean Monnet lo contèt dins sas memòrias: « l'incapacitat de l'Euròpa a s'unir resulta d'una decision presa implicitament pels Europèus après la fin de la Segonda Guèrra Mondiala, aquela de se fisar als Americans per lor defensa »[1].
L'idèa d'una defensa europèa tornèt en 1992, per la signatura del tractat de Maastricht (PESC : politica estrangièra e de securitat comuna), confirmada en 2007 per la signatura del tractat de Lisbona, mas totjorn dins l'encastre de l'OTAN, es a dire jos l'estrecha dependéncia dels Estats Units d'America.


text:
Domesticacion
La domesticacion o adomergiment o aprivadament, designa l'estat dins lo quau la reproduccion, lei suenhs e l'alimentacion deis animaus, o lo cicle dei plantas, son mai o mens contrarotlats per l'uman.
Una caracteristica de la domesticacion es la seleccion artificiala per leis òmes. Lei umans botèron aquestei populacions sota lor contraròtle per mai d'una rason: per produire de manjar o ne traire divèrseis avantatges (coma la lana, lo coton, o la seda), o per leis ajudar a diversei tipes de trabalhs coma lo carreg o la proteccion deis òmes o dau bestiau. Pus tard cèrteis espècias foguèron adomergidas per la recèrca scientifica o simplament per aprofechar sa companhiá.
Lei plantas son domesticadas subretot per lo plaser de l'estetica, dins e a l'entorn de l'ostau son generalament sonadas plantas d'ostau o plantas ornativas, mentre que d'autrei son destinadas a una produccion de manjar a escala granda (ortalissas, frucha).


text:
Bailleul
Bailleul puede hacer referencia a:
- Bailleul, antigua comuna francesa del departamento de Eure, hoy integrada en Chavigny-Bailleul.
- Bailleul, comuna francesa del Flandes francés, en el departamento de Norte.
- Bailleul, comuna francesa del departamento de Orne.
- Bailleul, antigua comuna francesa del departamento del Sena Marítimo, hoy integrada en Bailleul-Neuville.
- Bailleul, comuna francesa del departamento de Somme.
- Bailleul, antigua comuna valona de Bélgica, actualmente Estaimpuis (provincia de Hainaut).
Véase también[editar]
- Bailleul-aux-Cornailles, comuna francesa del departamento de Paso de Calais.
- Bailleul-la-Vallée, comuna francesa del departamento de Eure.
- Bailleul-le-Soc, comuna francesa del departamento de Oise.
- Bailleul-lès-Pernes, comuna francesa del departamento de Paso de Calais.
- Bailleul-Neuville, comuna francesa del departamento de Sena Marítimo.
- Bailleul-Sir-Berthoult, comuna francesa del departamento de Paso de Calais.
- Bailleul-sur-Thérain, comuna francesa del departamento de Oise.


text:
905
Cronologia mensuala:
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec
Cronologias tematicas:
Literatura - Musica - Sciéncia - Espòrt
Aquesta pagina concernís l'an 905 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Asia[modificar | modificar la font]
Califat Abbassida[modificar | modificar la font]
Succès totau de l'expedicion organizada dempuei 904 còntra Egipte que foguèt reconquistada. La màger part deis oficiers se ralièron ais Abbassidas e lo generau Muhammad Sulayman qu'aviá traït lei Tulunides foguèt victima d'un complòt permetent d'eliminar tot poder rivau dins lo país. En revènge, en Anatolia e en Mediterranèa Orientala, d'incursions terrèstras e navalas bizantinas entraïnèron de degalhs e de pèrdas fòrça importantas.


text:
Djedefra
Djederfra que ho un faraon de la IVau dinastia, hilh deu faraon Khofo. Que ho lo purmèr a hiornir dens lo soa titulatura un nom de hlih de Ra.
Qu'èra lo miei hrair deus son successor Khafra e qu'aurè esposada la soa mieja sòr (qui èra estada esposa de Kaoab, lo hilh de Khofo mort abans lo lors pair e qui èra vodat a la succession) Heteferés. Djedefra que seré estat en conflicte dab un aute hrair Djedefher e qu'auré fin finala ganhat lo tròne apèrs ua eventuala persecucion (lo mastaba de Djedefher que ho degradat).
Que he sepelir a Abu Rawash o e he bastir la soa piramida qui ho pilhada après.
Titulatura[modificar | modificar la font]
- Lo son nom de Her qu'èra Khepr :
- Lo son nom de Nisot-Biti qu'èra :
Hont[modificar | modificar la font]
- Grimal, Nicolas. Histoire de l'Egypte ancienne. París : Fayard, 1988.
- Shaw, Ian. The Oxford History of Ancient Egypte. Oxford : Oxford University Press, 2000.
Khofo
Djedefra
Khafra
Istòria | Geografia | Organizacion politica | Faraon | Art | Mitologia | Dius | Vida vidanta | Bibliografia | Egiptològs | Lexic