text:
2016-2018 : Projècte ERASMUS + “Percors TICE : l’Educacion al desvolopament durable dins nòstras lengas”
De l’escobilha a l’òrt, de l’òrt a la taula, e zo !
De la poubelle au jardin, du jardin à la table, et zou !
Dai rifiuti all’orto, dall’arto alla tavola.. e avanti!
Dou bidon ou courtil, dou courtil a la tabla, et ommo!
Del contenidor a l’hort, de l’hort a la taula, i endavant!
De la brasura al huerto, del huerto a la mesa, y adelante!
Amusam-nos a aprene e a escambiar en 6 lengas a travèrs 4 regions Europèas.
Foguèt a la davalada de 2016 que lo programa ERASMUS + Percors TICE « l’Educacion al Desvolopament Durable (EDD) dins nòstras lengas » foguèt aviat, a l’iniciativa de las conselhièras pedagogicas d’occitan de l’Acadèmia de Montpelhièr (DASEN).
Pilotat pel Centre interregional de desvolopament de l’occitan (CIRDÒC), lo projècte reünís 7 partenaris a travèrs 4 regions europèas (Occitània, Val d’Aran, Val d’Aosta e Piemont) dins las qualas 6 lengas son parladas : l’occitan, lo francoprovençal, lo catalan, lo francés, l’espanhòl e l’italian.
Consultar / telecargar lo dorsièr de premsa del projècte : version occitana / version française
Lo projècte en qualques datas…
Julhet de 2016 : projècte retengut per l’Agéncia Erasmus + amb la nòta de 91/100
Los seminaris (accions de formacion dels ensenhaires)
davalada de 2016 : Val d’Aosta (Itàlia) « L’Òme e la Montanha : un novèl desfís, la montanha durabla »
prima de 2017 : Carcassona (França) « Gestion d’un site toristic dins la dimension durabla »
davalada de 2017 : Val d’Aran (Espanha) « Las lengas e lor environament »
Escambis escolars
Concernisson los establiments : Collègi Marcel Pierrel de Maruèjols (Occitània, França)/Istituzione scolastica Valdigne Mont-Blanc – Morgex (Val d’Aosta – Itàlia) / Escòla Garona Vielha (Val d’Aran – Espanha)
> Mai de 2017 Viatge a la Val d’Aosta (Itàlia)
> Octobre de 2017 Viatge al Val d’Aran (Espanha)
> Mai de 2018 Viatge en Losera (França)
Junh de 2018 Eveniment final
L’objectiu ?
Permetre a d’ensenhaires e d’escolans de 4 regions europèas de se rencontrar e de collaborar sus l’educacion al desvolopament durable e l’utilizacion de las novèlas tecnologias pendent 2 ans (2016-2018). Amb una particularitat (e un atot) consequent per menar aquesta reflexion a l’escala europèa : qual que siá lor país, los participants als escambis aprenon e ensenhan dins un environament escolar bi/plurilingüe, es a dire dins lo qual los ensenhaments son dispensats dins doas lengas o mai.
Lo projècte : ” Percors TICE l’EDD dans nos langues ”.
Lo projècte es finançat dins lo quadre de l’accion Partenariats estrategics per l’ensenhament escolar d’ERASMUS +, lo programa europèu per l’educacion, la formacion, la joinesa e l’espòrt.
Per aténher sos objectius en matèria de creissença, l’Union Europèa compta sus l’educacion e la formacion, e aquò tre la pichòta enfància. Lo programa Erasmus + per l’ensenhament escolar s’inscriu dins una apròcha virada cap al desvolopament de las competéncias e d’un environament favorable a la reüssida de totes, en s’estacant en particular a la realizacion dels objectius seguents :
– luchar contra l’abandon escolar ;
– desvolopar las competéncias claus ;
– renforçar la cooperacion entre actors de l’educacion formala e non formala ;
– melhorar la qualitat de l’ensenhament gràcias als escambis entre cadun.
Lo programa favoriza atal las accions de mobilitat en Euròpa pels ensenhants, e l’ensemble dels personals dels establiments escolars de l’ensenhament general, tecnic o professional, de la mairala al licèu (fins al bachelierat). Facilita tanben las accions de cooperacion pel biais dels projèctes de cooperacion, e de la plataforma eTwinning. Totas las mobilitats d’escolans s’inscrivon dins los partenariats de cooperacion.
En savoir plus : https://www.erasmusplus.fr/
Los establiments escolars que participan als escambis
França : collègi Marcel Pierrel de Maruèjols (Occitània)
Lengas d’ensenhament e del territòri : occitan, francés, anglés
Lo Collègi Marcel Pierrel de Maruèjols en Losera es situat dins la Val de Colanha a las pòrtas d’Aubrac e de la Marjarida dins un quadre agradiu e propici als estudis.
L’establiment benefícia de mantun labèl coma lo l@bel numérique de niveau 3, lo labèl Étoile per sa politica lingüistica. Lo collègi s’apuèja sus una longa experiéncia en matèria de pedagogia de projèctes en sciéncias coma en occitan. Los escolans pòdon participar dempuèi fòrça annadas a d’activitats artisticas, culturalas, lingüisticas e scientificas variadas.
Itàlia : Istituzione scolastica Valdigne Mont-Blanc – Morgex (Val d’Aosta)
Lengas d’ensenhament e del territòri : italian, francés + Lenga del territòri : francoprovençal
Al pè del Mont-Blanc, l’Institucion escolara Valdigne Mont-Blanc se compausa de cinc escòlas mairalas, cinc escòlas primàrias e dos collègis, situats dins las comunas que fan partida de la Comunautat de montanha Valdigne Mont-Blanc : Morgex (centre administratiu de l’institucion escolara), Courmayeur, La Salle, La Thuile, e Pré-Saint-Didier. S’agís d’un pòl escolar dinamic, que prepausa un grand nombre d’activitats suplementàrias : de « classas de nèu » pels escolans esportius (Courmayeur), una filièra musicala (Morgex) e fòrça projèctes d’escambi e de partenariat amb d’omològs transalpins. L’Institucion escolara Valdigne Mont-Blanc se caracteriza tanben per una collaboracion estrecha amb totes los partenaris de son territòri (collectivitats localas, fòrças de l’òrdre, associacions…)
Espanha : Escòla Garona – Vielha (Val d’Aran)
Lengas d’ensenhament e del territòri : occitan, catalan, castelhan + Lengas d’ensenhament : francés, anglés
La Val d’Aran es una val autonòma compresa dins Catalonha, ela-meteissa inclusa dins l’Estat espanhòl. S’agís d’una val de lenga e cultura occitanas, la sola dins lo territòri espanhòl qu’a obtengut un estatut oficial per aquesta lenga dins la totalitat del territòri de Catalonha, de conjuntament amb lo catalan e lo castelhan.
Las escòlas de la Val d’Aran an coma lenga veïculara l’aranés-occitan qu’es ensenhat dins los establiments escolars coma lenga de basa d’aprendissatge sens doblidar las autras doas lengas co-oficialas e doas lengas estrangièras. Los escolans de la Val d’Aran seguisson un ensenhament plurilingüe compausat de cinc lengas : aranés-occitan, catalan, castelhan, francés e anglés.
L’escòla Garona es un establiment escolar que compta 500 escolans e 39 professors. L’ensenhament dispensat s’inscriu dins una vision integratritz de l’aprendissatge, selon la quala lo plurilingüisme, las sciéncias, las umanitats, l’espòrt e las arts e tanben la cultura populara fan partida de las coneissenças umanas que contribuisson al desvolopament de l’escolan.
Lo processus d’ensenhament-aprendissatge pòrta una atencion particulara a la persona de l’escolan, a sas capacitats e qualitats, a son mòde d’aprendissatge pròpri e a sos besonhs.
Los partenaris
Lo CIRDÒC (Centre Interregional de Desvolopament de l’Occitan) es l’establiment public francés de vocacion interregionala encargat de la salvagarda, de l’estudi e de la promocion del patrimòni e de la cultura d’expression occitana.
Pòl associat a la Bibliotèca nacionala de França, lo CIRDÒC assegura a l’encòp un ròtle de conservatòri del patrimòni occitan, de granda mediatèca enciclopedica de la lenga e de la cultura occitana e d’operator cap de ret menant de grands chantièrs interregionals e nacionals per la salvagarda, la coneissença e la promocion de la cultura occitana.
L’ensemble de las produccions e dels programas de cooperacion son restituits als publics dins lo quadre d’un metaportal collectiu de referéncia, Occitanica.
(www.occitanica.eu)
Lo CIRDÒC es lo cap de fila del projècte.
Las conselhièras pedagogicas departementalas e las DASEN
Es jos l’impulsion dels DSDEN de l’Acadèmia de Montpelhièr, relaiat sul terren per las conselhièras pedagogicas departementalas que lo projècte pedagogic Erasmus + a espelit. Respond a de besonhs de formacion dels ensenhants dels sites bilingües publics francés/occitan, besonhs en conformitat amb los programas nacionals : especificitat de l’ensenhament bi-plurilingüe, dobertura a l’internacional e al multicultural a travèrs l’Educacion al desvolopament durable e l’utilizacion del numeric.
Las conselhièras pedagogicas asseguran la coordinacion dels ensenhants e la disseminacion del projècte. Organizan e elabòran los contenguts de las formacions, realizan d’aisinas d’evaluacion en collaboracion amb los ensenhants a l’ocasion de seminaris transnacionals e d’estagis escòla. Favorizan atal lo desvolopament de practicas innovantas.
Region autonòma de la Val d’Aosta – Assessorat de l’educacion e de la cultura
La Val d’Aosta deu son estatut d’autonomia a la preséncia sus son territòri de lengas minoritàrias e son sistèma d’educacion bi-plurilingüe pren en compte aquesta realitat multilingüa. Lo departament de la Surintendéncia a las escòlas de l’Assessorat de l’educacion e de la cultura es responsabla del sistèma educatiu de la mairala fins al licèu. La mesa en òbra de las politicas educativas se fa via d’iniciativas de formacion pels caps d’establiment, los ensenhants e lo personal administratiu ; la promocion e l’acompanhament de projèctes d’innovacion pedagogica ; la produccion, la validacion e la publicacion de supòrts pedagogics ; lo seguiment e l’evaluacion de projèctes ; l’acompanhament pedagogic de projèctes ; la recèrca. Tres dirigents tecnics (inspectors) coordenan totas aquelas activitats.
L’Assessorat de l’educacion e de la cultura, a travèrs son organisme d’administracion, la Surintendéncia de las escòlas, participa, dempuèi d’annadas, als projèctes europèus dins lo domeni de l’educacion (Comenius, Erasmus+, Alcotra, FSE).
Région autonome de la Vallée d’Aoste – Assessorat de l’éducation et de la cultureLa Vallée d’Aoste doit son statut d’autonomie à la présence sur son territoire de langues minoritaires et son système d’éducation bi-plurilingue prend en compte cette réalité multilingue. Le département de la Surintendance aux écoles de l’Assessorat de l’éducation et de la culture est responsable du système éducatif de la maternelle jusqu’au lycée. La mise en œuvre des politiques éducatives se fait via des initiatives de formation pour les chefs d’établissement, les enseignants et le personnel administratif ; la promotion et l’accompagnement de projets d’innovation pédagogique ; la production, la validation et la publication de supports pédagogiques ; le suivi et l’évaluation de projets ; l’accompagnement pédagogique de projets ; la recherche. Trois dirigeants techniques (inspecteurs) coordonnent toutes ces activités.
L’Assessorat de l’éducation et de la culture, à travers son organisme d’administration, la Surintendace des écoles, participe, depuis des années, aux projets européens dans le domaine de l’éducation (Comenius, Erasmus+, Alcotra, FSE).
L’ANIVSNVDA
ANISNVDA es la seccion regionala de la Val d’Aosta de l’Associacion nacionala dels ensenhants de sciéncias naturalas. Reünís de diplomats en biologia, sciéncias naturalas e sciéncias de la tèrra qu’ensenhan dins los collègis e las escòlas segondàrias del segond gra, licèus e licèus tecnics.
L’ANISN s’es engatjada dempuèi trenta ans a sosténer los esfòrces de renovèlament per melhorar la profession ensenhanta e la qualitat de l’ensenhament de las sciéncias en Itàlia, ben conscienta del ròtle jogat pels ensenhants e l’ensenhament de las sciéncias naturalas dins la formacion de la cultura scientifica dels escolans e l’educacion de futurs ciutadans.
L’ANISN es reconeguda pel Ministèri de l’Educacion, l’Acadèmia de las sciéncias, e per totes los organismes implicats dins l’ensenhament de las sciéncias naturalas. L’ANISN es qualificat per la formacion dels ensenhants e s’engatja dins la promocion de l’excelléncia dins las escòlas segondàrias, a travèrs la realizacion dels Jòcs de las sciéncias experimentalas e los Jòcs Olimpics de las sciéncias.
Istituto Comprensivo Giacomo Matteotti – Rivoli – Piemont
L’establiment escolar IC Matteotti es lo cap de fila d’una ret d’establiments escolars de la província de Turin, « Essere Europa ». Aquesta ret reünís d’escòlas mairalas, primàrias e tanben de collègis de Turin, de Rivoli e de Fossano e se prepausa de promòure l’ensenhament del francés precòç en mai de l’anglés dins de classas pilòtas.
Le LEGTPA Rabelais de Saint-Chély-d’Apcher
Le Lycée d’enseignement général, technologique et professionnel agricole de la Lozère est un des sites de l’Établissement Public Local d’Enseignement et de Formation Professionnelle Agricole de La Lozère, qui en compte 5 (La Canourgue – Saint-Chély-d’Apcher, Florac, Marvejols et Langogne) répartis en zone rurale et de montagne avec 350 élèves et étudiants.
Le LEGTPA met ses compétences techniques au service du projet. Les personnels de la formation du BTSA Gestion et Protection e la Nature développent avec les étudiants et les partenaires des activités dans le domaine de l’éducation au développement durable. Le titulaire de cette formation est chargé de la mise en œuvre sur le terrain des programmes ou projets de gestion des espaces et des ressources dans la perspective d’une gestion durable. Il intervient dans le but d’assurer le maintien de la biodiversité des espèces et leur cohabitation avec les activités humaines, d’assurer l’équilibre de l’ensemble des écosystèmes naturels et la gestion de tous les espaces, de mettre en valeur les espaces (valeur écologique, économique, culturelle) et de sensibiliser et éduquer les publics.
Consultar / telecargar lo dorsièr de premsa del projècte : version occitana / version française


c: text/html

text:
Gestars
Gestars (Jeztaze en basco e Gestas en francés) qu'ei ua comuna de la província tradicionau de Sola.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Lo territòri de Gestars que fòrma ua enclavada soletina en Bearn. Uei lo dia, que hè partida deu canton de Sent Palai qui ei autament un canton situat sus l'ancian territòri de Baisha Navarra. Que's tròba sus l'arriba dreta deu gave de Mauleon, au jusan de Ribahauta.
Istòria[modificar | modificar la font]
Lengas[modificar | modificar la font]
Gestars qu'ei ua comuna occitanofòna de la província basca de Sola. Lo basco qu'ei tanben conegut e parlat per ua part deus abitants qui son donc trilingües.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Gestars qu'ei la comuna de naishença de l'escrivan Jan deu Sabalòt (1896-1981).

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Villes et mairies du Canton d'Aveyron et Tarn
Liste des communes
Rieupeyroux
Ville de Rieupeyroux, commune de France de 2 000 habitants.
La mairie de Rieupeyroux a une adresse e-mail et un site Internet.
Présence d'activités sur la ville.
Le Bas Ségala
Village du Bas Ségala, commune de France de 1 600 habitants.
La mairie du Bas Ségala a une adresse e-mail et un site Internet.
Communes rattachées : La Bastide-l'Évêque, Saint-Salvadou, Vabre-Tizac.
La Fouillade
Village de la Fouillade, commune de France de 1 100 habitants.
La mairie de la Fouillade a une adresse e-mail et un site Internet.
La Salvetat-Peyralès
Village de la Salvetat-Peyralès, commune de France de -1 000 habitants.
La mairie de la Salvetat-Peyralès a une adresse e-mail et un site Internet.
Najac
Village de Najac, commune de France de -1 000 habitants.
La mairie de Najac a une adresse e-mail.
Commune rattachée : Villevayre.
Sanvensa
Village de Sanvensa, commune de France de -1 000 habitants.
La mairie de Sanvensa a une adresse e-mail et un site Internet.
Monteils
Village de Monteils, commune de France de -1 000 habitants.
La mairie de Monteils a une adresse e-mail et un site Internet.
Morlhon-le-Haut
Village de Morlhon-le-Haut, commune de France de -1 000 habitants.
La mairie de Morlhon-le-Haut a une adresse e-mail.
Lunac
Village de Lunac, commune de France de -500 habitants.
La mairie de Lunac a une adresse e-mail et un site Internet.
Saint-André-de-Najac
Village de Saint-André-de-Najac, commune de France de -500 habitants.
La mairie de Saint-André-de-Najac a une adresse e-mail.
La Capelle-Bleys
Village de la Capelle-Bleys, commune de France de -500 habitants.
La mairie de la Capelle-Bleys a une adresse e-mail et un site Internet.
Prévinquières
Village de Prévinquières, commune de France de -500 habitants.
La mairie de Prévinquières a une adresse e-mail et un site Internet.
Crespin
Village de Crespin, commune de France de -500 habitants.
La mairie de Crespin a une adresse e-mail et un site Internet.
Lescure-Jaoul
Village de Lescure-Jaoul, commune de France de -500 habitants.
La mairie de Lescure-Jaoul a une adresse e-mail.
Bor-et-Bar
Village de Bor-et-Bar, commune de France de -500 habitants.
La mairie de Bor-et-Bar a une adresse e-mail et un site Internet.
Tayrac
Village de Tayrac, commune de France de -500 habitants.
La mairie de Tayrac a une adresse e-mail.
Castelmary
Village de Castelmary, commune de France de -500 habitants.
La mairie de Castelmary a une adresse e-mail.


text:
- Este evento ha pasado.
Concors en Vielha
3 noviembre, 2017 @ 8:00 am - 20 noviembre, 2017 @ 5:00 pm
Era Bibliotèca Generau de Vielha e er Ajuntament de Vielha e Mijaran organizen un concors de microrelats en aranés entà Twitter entà aguest mes de noveme.
Eth concors a dues categories: de 12 a 17 ans e majors de 18 ans. Eth tèrme de liurament des relats ei eth 20 de noveme, e s’auràn d’enviar en un solet messatge via Twitter, ath delà de seguir eth compde de Twitter dera Bibliotèca de Vielha (@bibliovielha) e en tot etiquetar-la en madeish. Entà d’aqueri menors de 16 ans que volguen participar pòden enviar es sòns relats a bibliotèca@vielha-mijaran.org. Es bases deth concors se tròben ena plana web der Ajuntament de Vielha e Mijaran.
Per un aute costat, era Bibliotèca de Vielha tanben cree eth prumèr concors de fotografia “Eth mèn repopet”, iniciativa dera doctora Inma Caubet, qui des de ja hè temps collabòre damb era Bibliotèca en tot organizar era activitat “Libres entà créisher”.


text:
Ausiàs March
Creatz (exemple detalhat) la sospagina qu'assegurarà lo seguiment del processús de traduccion en clicant sus Projècte:Traduccion/Ausiàs March.
Filh de Pere March qu'èra tanben cavalièr e poèta, Ausiàs March nasquèt probablament, segon divèrses cercaires, a Gandia en 1397 (o a Valéncia en 1400). Plan jove partiguèt dins las expedicions que Alfons lo Magnanim realizèt per la Mediterranèa.
Tre que passèt los vint-e-sèt ans sortiguèt pas mai de sa tèrra. D'en primièr demorèt a Gandia, ont administrava sos bens e mai tard a Valéncia, ont visquèt una vida plan bolegadissa e trebolada.
Quand aviá quaranta ans se maridèt amb Isabel Martorell, la sòrre de Joanot Martorell, e ne venguèt veuse dos ans mai tard. D'Isabel eiretèt los llocs del Ràfol de Famut, Benibéder, Cuta, Traella e el Ràfol de Xaló. En 1443 se tornèt maridar, aqueste còp amb Joana Escorna, que tanben se moriguèt jove. Ausiàs March moriguèt lo 3 de març de 1459 a Valéncia. Cinc filhs bastards e pas cap de legitim li foguèron atribuits.
Un bèl nombre de sos poèmas son estats bèlament musicats per Raimon. Entre eles trobam la pèrla Veles e vents, de particion grandiosa, que s'impausa.
Somari
- 1 Antecedents
- 2 L'importància d'Ausiàs March
- 3 Modernitat de l'òbra ausiasmarquiana
- 4 Son òbra
- 5 L'estil
- 6 Ligams extèrnes
- 7 Vejatz tanben
Antecedents[modificar | modificar la font]
Se sap que la poesia trobadoresca exprimissiá de sentiments en seguir las nòrmas de "l'amor cortés" per çò qu'es del contengut, e per una retorica brilhanta pasmens pro falsa, vuèja e distanta per çò qu'es de la forma: lo fach d'escriure en occitan n'es un indici e lo fach de signar las poesias amb un pseudonim, un autre. S'arriba doncas a Ausiàs March (que signa sos poèmas per "Jo sóc aquell que em dic Ausiàs March"), qu'escriviá ja en catalan, per se desfar dels motles de la poesia trobadoresca amb l'expression de l'intima meditacion personala d'un òme-poèta que apareis, despolhat de tota ficcion, dispausat a nos parlar de çò que l'obsedís: l'amor, las relacions de l'òme amb Dieu, la mòrt e l'etica. Aquestes problèmas son de problèmas de la vida vidanta, personals, coma tanben las femnas que i apareisson (pas mai de "midons") que son pas mai de Beatritz ni de Lauras, distantas e platonicas - d'idèas puras amb un nom pròpri- mas al contrari de femnas de carn e òsses que aiman o pas e que son aimadas o odiadas per de rasons concrètas e non pas per tòca d'idealizacion.
L'importància d'Ausiàs March[modificar | modificar la font]
Ausiàs March es un òme de letras plan presat dins la literatura catalana medievala. Sens emetre cap d'objeccion a sa qualitat literària, aqueste critèri es apiejat pels arguments seguents:
- Pel fach que foguèt un poèta fòrça legit, e l'influéncia que portèt en çò de poètas espanhòls coma Garcilaso de la Vega, Diego Hurtado de Mendoza, e d'autres... A mai, se considèra que tota la poesia en catalan del sègle XVI es una mena d'ensag d'imitar son òbra.
- La quantitat de manuscriches que nos son arribats, e tanben las nombrosas traduccions que son estadas fachas de sas òbras.
- Que son òbra se dissepara de totas las òbras anterioras, e ven una poesia plan personala e sincèra.
Modernitat de l'òbra ausiasmarquiana[modificar | modificar la font]
Lo perqué de sa modernitat:
- Utiliza per primièr còp lo valencian dins sos poèmas.
- S'alunha de la poetica trobadoresca mai per çò qu'es de la tematica que non de la forma, ja que sèrva lo vèrs decasillabic amb la forma 4+6, coma sèrva tanben l'usatge del senhal, encara que ne fa servir cinc, çò qu'èra insolit dins la poesia trobadoresca que ne fasiá pas servir qu'un.
- Tractament novèl de la femna, diferent de l'idealizacion que foguèt tractada pels trobadors e a la sublimacion espirituala de la femna dels poètas italians Dante e Petrarca. La femna per Ausiàs March es un èsser uman amb totas sas qualitats e sos defauts o vicis. Las descripcions psicologicas remplaçan las exageracions de la belor.
- L'òbra d'Ausiàs March es una reflexion constanta de totes los aspèctes de la condicion umana, quand part de son òbra vira a l'entorn de sa vida personala e, a mai, o fa amb una granda prigondor.
- Pren la mòrt de son esposa Joana Escorna, coma tèma d'unas de sas cançons, una pròva de mai de sa sinceritat.
- Sa poesia ven un jòc complèxe e cambiadís, pr'aquò i sèrva una unitat, es escricha a partir d'un ieu concrèt, e a partir de las quitas experiéncias e circonstàncias realas d'aqueste ieu.
Son òbra[modificar | modificar la font]
L'òbra ausiasmarquiana es constituida de cent vint-e-uèch poesias. La part màger dels estudioses an decidit de classificar son òbra segon de cicles tematics. De fet, cada cicle forma una unitat de sens, tal coma se pòt observar una evolucion formala e conceptuala dins los diferents cicles, per la qual cosa s'es arribat a considerar el còmput total de son òbra coma un poèma immens.
Els cants d'amor[modificar | modificar la font]
Dins sa produccion l'amor es un tèma tant important qu'arriba a ne generar d'autres amb una entitat pròpria, pasmens de contunh coma una causa o efièch del primièr. Dins l'òbra de March la femna es una persona vertadièra, umana e individuala e, en consequéncia la relacion òme-femna serà el compost de l'amor sensual (senses) e l'amor intellectual (contemplacion e pensada). Nòstre autor gardèt sonque de la poesia trobadoresca lo fach de dedicar sos poèmas a una femna, que s'i referís amb un "senhal" per tal d'amagar aital son nom. Se pòt devesir aqueles cants en cinc senyals que correspondon a cinc etapas dins la vida de l'autor.
Plena de Seny[modificar | modificar la font]
Aqueste primièr cicle se compausa de dètz-e-nòu poèmas. Son una mena de dialòg entre l'autor e una dama, "aimia". Lo poèta prepausa a son aimada una relacion mai madura tant fisica coma intellectuala, per tal de superar los desirs de la carn e los problèmas esperitals. La dama segueix son caractèr passiu e tradicional i no li respon. Lo poèta se sent fracassat, e presenta una actitud agressiva, però contunha de luchar e com escriu per resoldre los problèmas que l'assecutan, comença un cicle novèl.
Llir entre Cards[modificar | modificar la font]
Aqueste cicle novèl ten trenta-cinc poèmas, que sembla èran dirigits a una autra femna "dona Teresa". Ara lo poèta s'alunha dels aspèctes fisics de la femna e considèra l'amor coma una contemplacion absoluda coma possibilitat unica d'ajar l'amor pur e aquò lo dissepara del demai dels òmes. Confrontat al refúes de la dòna, March pren una activitat violenta e se sent a mai colpable pr'amor que la dama a causit d'aimar "l'òme pec", l'impur, el comú. Tot açò lo mena cap a una obsession per la mòrt, que ven un tèma constant dins aqueste cicle.
Amor, amor[modificar | modificar la font]
Dotze poèmas son part d'aqueste nòu cicle. Desenganyat e vièlh, reconeis que lo plaser intellectual basta pas per aténher lo plaser complet, l'amor pur. Un dels tèmas mai frequents es l'enyorança dels tempses passats en les quals ell amava desesperadament. S'adreça pas dirèctament a la dòna, quan increpa o dialoga, o fa amb "Amor" personificat.
Mon darrer bé[modificar | modificar la font]
Sonque compren doas poesias adreçadas, segon sembla a una sola dama, que se n'enamorèt quand aqueste autor èra ja vièlh. Aqueste amor novèl fa doblidar los mals passats.
Oh, foll amor[modificar | modificar la font]
Es format de dètz poèmas. Lo poèta se sent pecaire, malonèst e vil e, a mai, avergonhat, d'ací el senyal "foll", que s'opausa a l'amor pur, cantat o desitjat de las poesias anterioras. Demanda lo perdon de Dieu.
Els cants de mort[modificar | modificar la font]
Lo tèma de la mòrt es pas exclusiu d'aqueste cicle, format sonque per sièis poesias dedicades a plànyer la mòrt d'una sola femna e sens senyal. La destinatària sembla d'èsser sa segonda esposa, Joana Escorna. Lo poèta, amb una sinceritat plan umana reflexiona suls tèmas mai comuns que la mort d'una dona estimada hi pot ocasionar: lo destin de l'arma, la dolor per encausa de l'absència, lo remembre del temps passat. Lo poèta fins i tot, se sent colpable de la mòrt de sa molher.
"La gran dolor que llengua no pot dir
del qui.s veu mort e no sap on irà
(no sab sson Déu si per a si el volrà
o si.n infern lo volrà sebollir)[...]"
"[...]O cruel mal qui tols la joventut
e fas podrir les carns dins en lo vas!
l'esperit, ple de paor, volant va
a l'incert loch, tement l'eternal dan;[...]"
El cant espiritual[modificar | modificar la font]
Aqueste cant, que se dirigís a Dieu, es una longa oració (224 vèrses), escrits en segonda persona e es considerat coma un dels poèmas mai importants de la literatura en catalan. Lo poèta se mòstra preocupat per tal d'aconseguir lo camin de Dieu e a paur d'èsser condamnat per haver tombat dins lo "foll amor" de la qual cosa es penedeix, fins i tot li demanda a Dieu que acorche sa vida per no incórrer en mai de pecats.
Es aicí que se pòt observar lo poèta mai preocupat per exprimir son pensar e sas reflexions mai intimas que per seguir los precèptes de la poetica tradicionala. Per això hi utiliza los vèrses sens rima (estramps), amb la qual cosa son expression se fa plan mai naturala que lo demai de las composicions feta a basa de vèrses pro durs e aspres, çò que n'entrepacha la lectura.
"Si com los rius que a la mar tots acoren,
Així les fins totes en tu se n'entren.
Puix te conec, esforça'm que jo t'ame:
Vença l'amor a la por que jo et porte."
L'estil[modificar | modificar la font]
La poesia ausiasmarquiana se mòstra d'un costat culta:
- Perqué eireta dels trobadors "l'expression formala" de l'amor: "senhal".
- Per son estil ric, elegant e exacte, liure de tota servitud lingüistica provençala.
E d'un autre costat desinvòlta subretot per son utilizacion del lexic e la sintaxi populars. Los elements que contribuisson a donar aquesta sensacion son:
- Preséncia constanta d'objèctes de cada jorn (pan, pòrtas, forn...):
"Plena de seny, donau-me una crosta del vostre pa."
- Paisatges ont se situa l'accion son del mond medieval/feudal (castells, hostals, ciutats en festes, mar amb vent...):
"Llir entre cards, passions d'Amor fan
Tembre i Fiar estar dins un hostal."
- Personatges qu'i apareisson (tanben del mond feudal: soldats, vilets, paures, raubaires, camperols, malauts...).
- Sovent lo poèma es lo desvolopament d'una comparason iniciala entre lo poèta d'un costat e algun tèrme militar, maritim, medical, etc. d'autra.
- Sòl emplegar increpacions e d'interrogacions per obtenir l'aproximació entre l'autor e lo lector:
"Hajau dolor de la dolor de mi!"
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
- "Òbra completa d'Ausiàs March".
- "Ausiàs March, material pedagogic e òbra completa".
- "Espaci virtual de la literatura catalana".
- Auca d'Ausiàs March
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
( lenga pas reconeguda : ausiàs+ lenga pas reconeguda : march) Ausiàs March


text:
Alienacion
L' alienacion (eissit d'al latin alienare & alienus, alienum) es un estat de l'esperit uman que se pòt definir coma l'influéncia d'una volontat exteriora a l'individú o al(s) pòble(s) concernits, per en causa de factors psicologics, mentals o ideologics, politics, socials, culturals e ca exteriors a la siá pròpia volontat.
Somari
Universalitat del concèpte[modificar | modificar la font]
Ne son lèumens inconscients del fach e de la lor situacion e se ne creson del tot liures o autonòms, independents de tota mena d'influéncia exteriora e liurament responsables del lor albir idem albire idem liure o franc albir(e) idem liure o franc arbitri. Aicesta condicion de l'individú o del(s) pòble(s) çai-sus mencionats es plan espandida sus Tèrra, fruch de l'istòria de las societats. Se ne pòt concretizar aquò de mantun biais, atal coma dependéncia en drech d'autrú, diglossia sul plan lingüistic o infeudacion suls plans cultural, economic, ideologic o politic... e causa autra etc.
Ne sortir nos mena alavetz al concèpte de desalienacion o emancipacion.
L' alienacion en filosofia[modificar | modificar la font]
citacions[modificar | modificar la font]
L' alienacion en sociologia[modificar | modificar la font]
citacions[modificar | modificar la font]
L' alienacion en literatura[modificar | modificar la font]
citacions[modificar | modificar la font]
Citacions[modificar | modificar la font]
Bibliografia[modificar | modificar la font]
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Articles:
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
==


text:
Épinac
Épinac es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sòna e Léger e la region de Borgonha.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Tèrra de transition entre lo Morvan, (Autun) e lo vignoble de la Còsta-d'Aur, (Dijon).
Terre de transition entre le Morvan, (Autun) et le vignoble de la Côte-d'Or, (Dijon).
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Antany Monestoy.
La , Guillaume, cònsol de Monestoy, reconeis una renda de 10 sòls dijonnais per l'anniversari de Mademoiselle Fraire de Quincey, inhumée al Abbaye de Sant-Martin de Autun[1].
La municipalitat de Épinac a associat a l'istòria d'un dels primièrs camins de fèrre de França, concédé en 1830 e a causa de l'iniciativa del proprietari de las minas de Epinac, Samuel Blum. Es en 1829 #que i aguèt creat a aquel efièch la Companhiá de las houillères e del camin de fèrre de Épinac.
La vila es de còps trucada Épinac-las-Minas[2].
Autrefois Monestoy.
Le , Guillaume, maire de Monestoy, reconnaît une rente de 10 sols dijonnais pour l'anniversaire de Mademoiselle Moine de Quincey, inhumée à l'Abbaye de Saint-Martin d'Autun[3].
La commune d'Épinac est associée à l'histoire d'un des premiers chemins de fer de France, concédé en 1830 et dû à l'initiative du propriétaire des mines d’Epinac, Samuel Blum. C'est en 1829 que fut créée à cet effet la Compagnie des houillères et du chemin de fer d’Épinac.
La ville est parfois appelée Épinac-les-Mines[2].
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Cartulaire del Abbaye de Sant-Martin de Autun, charte n° 104. Tèxt en linha.
- ↑ 2,0 et 2,1 Pont-de Ouche sul luòc del mestièr de torisme de la Còsta d'Aur cotedor-torisme.Cossí. Error de citacion : Balise
non valide ; le nom « cotedortourismepontdouche » est défini plusieurs fois avec des contenus différents
- ↑ Cartulaire de l'Abbaye de Saint-Martin d'Autun, charte n° 104. Texte en ligne.


text:
Era sason d’esquí baishe es persianes. Eth vilatge de Baqueira-Beret a sauvat er iuèrn, coma ua des estacions qu’a obtiengut mielhors estadistiques, dempús de nheuades fòrça concrètes e localizades en pindanga, jornades d’heired e vent siberian, e ua Setmana Santa –damb es montanhes ben blanques– plia aigua.
Es nautes temperatures e era crisi economica predien ua tempsada de torisme de nhèu dolenta e hloisha ath long de toti es Pirinèu adès d’alugar es prumèrs telesères. Sòrt der heired a compdar d’an nau, a on es minimes dancèren entre quinze e vint grads negatius pendent fòrça dies. A més, eth temporau de nheuades continuades des darrères setmanes an reactivat eth torisme de cara a Setmana Santa. Autan a ploigut fòrça, i a agut jorns en qu’a hèt un solei de mejans de junhsèga –aumens ère de besonh era crema– ; coma eth passat diuendres o aguest deluns. Mès, ara qué mos demore?
Era coa der atur s’alongarà pera estacionalizacion toristica qu’enes darrèrs ans s’a accentuat pera arribada a cistelhades de grups otelèrs damb capitau estrangèr enes còtes mès nautes. Certaments, era estacion d’esquí se trape laguens dera mèrca toristica Val d’Aran quan non tot eth país aranés gaudís des madeishi ventatges. Donques es vesins de Baish e Mijaran non an eth forfait de bon prètz coma es qui viuen de Betren tà naut –a non èster que trabalhen ena administracion publica–.
Son molti es uets que deishe Baqueira-Beret a despiet d’aumplir era Val de toristes en iuèrn e es pòches d’inversors estrangèrs de sòs. Mès, qué passe damb es vesins e comerçants aranesi qu’ara guarden coma eth sòn principau motor economic s’amòrte e damb era arribada dera calor non se poden replaçar per ua dolenta gestion toristica?


text:
31/12/2014
L'invité, lo convidat de Meitat-chen, meitat-pòrc dau diumenc 04 de genier 2015
Joan-Pau Verdier e Marçau Peironi nos informan que l'emission dau diumenc 4 de genier a 11 oras sur França Blu Perigòrd sera consacrada a de las nhòrlas, istòrias risolentas per bien festar guilhaneu e començar l'annada novela.
Meitat chen , Meitat pòrc , chasque diumenc a 11 oras sur França Blu Perigòrd!
Veiqui lo ligam vers França Blu Perigòrd
e lo ligam vers lo site de Joan-Pau Verdier
10:13 Publié dans Actualitats, actualité, Musica, chants e dança | Lien permanent | Commentaires (0)
Les commentaires sont fermés.


text:
Le ravaudeur n'a pas collecté toutes les pièces du puzzle. Le ravaudeur ravaude, j'entends par là qu'entre les morceaux de sa peine il suture, et que suturant il renonce à l'unité de ce qu'il rassemble et sa tâche c'est de faire tenir ensemble, et son travail un manteau d'Arlequin.
lundi 11 décembre 2017
Coule avec la pluie
1 commentaire:
Traduction en Oc de Stéphane Lombardo:RépondreSupprimer
Raja amb la plueja
La plueja trauca pas pus mon cubèrt, lo curbaire l'a petaçat, i es tornat dos còps, la plueja, aquò's sornarut, aquò s'engulha mai lo curbaire s'i coneis, mei lausas leis a pausadas i a mai de quinze ans ja. Ause la plueja un pauc granholada rebombir sus lo teule, l'auve colar, nòstra vida, d'oèst, nos i a totjorn acostumats, decembre es un mes de plueja e de nèu mescladas, lo mai ongan, mai totjorn Calendas fuguèt, depsuei l'enfància, un jorn sensa jorn, a veire pas onte se camina sus lei trepadors embosats de Honfleur, dei caladats de trepador ròsa, que solets lei pichòts arremarcavan, èra pas tant chic Honfleur, mai èra aquí que sovent se teniá Calendas, dins l'ostau grand deis avis, sota la plueja sistematicament, a Honfleur charamaia jamai, levat excepcion de cartolina, de bola de cristau. Plueja dins lei camins prigonds, aquò creba lei bosquets sorns onte son nombrós leis agrifuelhs, l'aiga freja engorga lei mofas blavinas qu'òm n'arrancava de mòtas per lo presepi, ras ai broas, lei mofas lei fasiam secar un pauc, que de senon fotut lo papier-presepi, e nautres, lei pichòts, deceuputs.


text:
Illustracion de Jan-Marc Simeonin, Auseus, La Edicions dau Chamin de Sent Jaume, 2006
Seminari Lengas e poders 2015-2016
Compte rendut sesilha 5
17 de febrièr 2016, Ostal d’Occitania, Tolosa
Lo tèma de la sesilha, prepausat per P. Sauzet (dins la dralha de son expausat sul model mimetic, compte rendu precedent) èra lo primièr francimand. Avèm convidat Aurelia Lassaca, que faguèt sa tèsi sur Francés de Corteta, per nos en parlar.
Aurelia Lassaca, nos a presentat Francés de Corteta (1586-1667), aristocrata, dramaturg, autor de La Miramonda, de Ramonet, o Lo paisan agenés, tornat de la guèrra,et de Sancho Pança, al palais dels Ducs. Èra pròche d’Adrian de Monluc, que protegissiá d’autors qu’escrivián mai que mai en francés (Viau, Sorel, Mairet, Maynard, etc.) mas tanben en lenga d’òc (Rempnoux, Larada, Godolin…). Corteta coneissiá tot aquel monde mas se revendica solament d’Auger Galhard. Son teatre s’inspira del teatre francés d’aquesta epoca (la pastorala de Mairet), l’inspiracion carnavalesca occitana e la literatura italiana e espanhòla del temps.
Per comprene melhor la figura del francimand, Aurelia nos a fach l’istòrica de la figura ambigüa del matamòre gascon dins la literatura francesa de l’epoca (cf. subretot Lo Baron de Faeneste d’Agrippa d’Aubigné), a l’encòp lo soldat fanfaron e ridicul de la tradicion (lo miles glorius de Plaute, lo capitan de la Commedia dell’arte) e lo soldat gascon eroíc sul modèl d’Henric IV e de sos òmes (cf. Lou Gentilome gascoun de Guillaume Ader, etc.). Mas, mai lo sègle XVII avança, mai lo gascon ven una figura solament ridicula e s’en va rejonher la tièra de las caricaturas dels provincials pel public de la capitala. Lo matamòre gascon sovent (mas pas totjorn) mescla lo francés e l’occitan, es en primièr un etnotipe marcat per la vana gloria, lo desrengament d’esperit, la manca de cortesia e de civilitat (« politesse et civilité ») e d’elements soco-economics (noblesa desargentada, cadets en cerca de fortuna…). Se troba tanben dins de pèças occitanas.
La figura del francimand, coma es espleitada dins la literatura occitana, es la d’un occitanòfon qu’afecta la francofonia e es censurat, ridiculizat per aquò (per son arrivisme, lo mesprètz de sas originas, son estupiditat conflada, etc.). Generalament es un soldat (un òme del pòble enròtlat dins l’armada) tornat al país coma dins lo Ramonet de Corteta, de tot biais qualqu’un de bassa qualitat sociala que pren per model la noblesa de guèrra francesa, es un escorja paísan e un volur. Lo francimand a aprés lo francés dins las armas (es un fòrt element de realisme). Se vei aital cossí aquesta figura suspausa e espleita la del matamòre gascon sens èsser en oposicion ambe ela (es pas sa recipròca occitana). Es subretot ridiculizat per son parlar, son marrit jergon francés. A pas res a far amb un revenge etnic (es pas un parisenc ridicul !). Se depend de la figura del matamòre es perqué, coma l’a plan ditz Lafont, en parlant francés se pren per çò qu’es pas, socialament e culturalament, mas s’es ridicul es pas perqué es gascon, a la diferéncia de Faeneste (per exemple) que fasiá rire perqué parlava gascon en francés[1].
Expausat complementari de P. Sauzet
P. Sauzet rampela que foguèt F. Gardy lo primièr a trabalhar sul motiu del francimand e de la censura de parlar lo francés dins lo teatre e la societat occitans del sègle XVIII (« Le retour du Francitan », Lengas 1, 1977, p. 79-103.)[2]
P. Sauzet destria tres tipes de francimands
1- L’escolier lemosin de Rabelais : un occitan en defòra de son domeni que vòl donar de leçons de francés als franceses e qu’es remandat a sa paraula dialectala.
2- Çò que descriu Gardy dins son article : la mesa en scèna de la censura de la francofonia sul teatre al moment ont foncciona mens dins la societat (sègle XVIII) se retròba mai tard, per exemple en cò del doctor Pierre Boissel, Lo Gal a cantat (1930) : lo fils Jean torna del servici militari dins son vilatge del Peirigòrd e parla sonque francés. A la fin es convertit e vòl demorar paísan e parlar patoés. Es una mesa en scèna fòlclorica e fòlclorista d’un francimand castigat. Cf. tanben lo conte anti-mimetic del rastel que se tròba d’en pertot (a mai en breton e en creòle) : es lo tipe que tòrna al país e preten de pas mai poder parlar patés e de dire los noms dels esplèches, mas bota lo pè sul rastel que li pica sul nas e brama (en bon occitan) : « puta de rastel ! ». [cf. Daniel Fabre et Jacques Lacroix, « Langue, texte, société: Le plurilinguisme dans la littérature ethnique occitane », Ethnologie française, 1/1/1972, vol. 2, 1/2, p. 43-66, p. 59]
3- Corteta el, dins son Ramonet bota en scèna un aristocrata que parla occitan (a la mèma epoca dins lo Teatre de Besièrs, lo monde coma cal parlan francés) e tota la metalenga es tanben en occitan (las didascalias, etc.). Sabèm pr’aquò que Corteta parlava e escriviá de letras en francés e la lenga tecnica e fonccionala dels militars de totis rengs (la sèuna donca tanben) èra lo francés. En cò de Corteta i a un refus de la francofonia de l’aristocracia e son francimand se dèu comprene dins aqueste encastre fòrça particular.
Lo manteniment de la paraula occitana es puslèu deguda a de mecanismes de censura del parlar francés que non pas per una volontat de pausar un contra-modèl al francés. Es çò que farà lo Felibrige al sègle XIX en prepausant un acrolecte literari en occitan. Mas los intellectuals an delegat al pòble lo manteniment de la lenga e tot lo trabalh lingüistic e scientific se fasiá solament en francés. Ara podèm evidentament pas mai comptar sus una sèrva populara per mantener la lenga.
Discussion
- J.-F. Courouau : Al sègle XVII e encara al sègle XVIII avèm una distribucion dels usatges, un pauc dins totas las classas socialas : d’un costat lo monde parlan occitan, de l’autre, quora s’agís d’escriure o de passar a un nivel superior de lenga, parlan francés.
- P. Sauzet : Boissier de Sauvages (Dictionnaire languedocien-françois, 1785) descriu aquò : l’occitan es conegut de totas las classas socialas. Mas la capacitat de parlar la lenga es una pratica diglossica dins lo sens ont la conversacion familièra se fa en occitan (cf. Racine a Usès), mas las classas superioras son de tot biais mai dins la francofonia que non pas las autras (cf. Lo Teatre de Besièrs), e l’originalitat de Corteta es d’anar contra aquesta realtat ont los aristocratas parlan sonque occitan. Per l’abat Fabre, per exemple (Joan l’an pres), la causa es plan diferentas : l’occitan es sa lenga etnica mai que sa lenga sociala, e escriu per divertir la bona societat monpelherenca sens cercar a publicar.
- J.-F. Courouau : lo quite Sauzet a mostrat que dins Joan l’an pres avèm una diferéncia entre la lenga del narator e la lenga de Joan l’an pres. La quantitat de francismes, paradoxalament, segnala un occitan acrolectal.
- J. Sibile : An aquel moment i aviá lo teatre josiu d’Avinhon (La Reine Esther reescrit per Jacob de Lunel) tanben mai francizat que lo vernacular, probablament per volontat de demarcacion sociala.
- P. Sauzet. Dins Jean de Cabanes per exemple, los francismes servisson a enauçar la lenga, fan part d’un acrolecte literari, e tanben perqué los mots tròp « occitans » (ex : vespre, òrb) son conotats coma arrierats en compareson a las conversas mondanas, mai francezadas (ex : soèr, avugle).
- J.-P. Cavaillé. Pel sègle XVII, avèm un fum de contra-exemples de monde que sabon almens un pauc lo francés (lo comprenon e de còps que i a l’escrivon almens un pauc), mas los parlan pas jamai. Exemple de l’afar Gaufredy (Marselha / Ais 1610-1611) ont las deposicions dels acusats (lo curat Gaufredy, Magdalena Demandòls) que sabon escriure (en francés plan segur) son estadas faitas oralament en occitan (tot lo discors direct dins los documents orignals son en provençal). Autre exemple : los profetas de la Cevenas a la fin del mème sègle, que parlan pas jamai lo francés en defòra de quora son « inspirats » pel Sant Esperit. Aquò demòstra la fòrta inibicion de parlar francés.
- P. Sauzet : I a un excès de la competéncia en francés sus la pratica del francés.
- M. Banniard : La question es pas clara : i aviá benlèu pas tant de monde qu’aquò que paralavan francés sens dificultat. Cf. vol. 5 de l’Histoire de la langue française de F. Brunot (Le français en France et hors de France au XVIIe siècle), sus la dificultat per la quita aristocracia de parlar francés aisidament.
- P. Sauzet : problema de la competéncia : i a de situacions ont las lengas podon cambiar fòrça lèu. Lo francés fonccionava coma lenga formala (professionala, sociala…) e per lo demai se parlava occitan.
- M. Banniard : L’enquesta sus la comunicacion (cossí lo monde podián parlar realament) demora de far.
- J. F. Courouau rampela quora lo Suissa Thomas Platter (Jornal de viatge), a la fin del sègle XVI, capita pas a se far dubrir la pòrta de Monpelhièr en francés e debon demandar en occitan.
- P. Sauzet : Aquò cambia res al fach que i a una difusion del francés escrita e orala, mas amb de fenomènes de pompidor, de palièr…
- R. Sichel-Bazin : Compareson amb l’anglés uèi : i a de saberuts que sabon escriure plan l’anglés e a mai s’exprimir dins una conferéncia, mas lo sabon pas parlar dins la vida de cada jorn.
- J. Sibile : Exemple de la triglossia de Marguerite d’Oingt, religiosa lionèsa (sègle XIII), sas òbras espiritualas son en latin, las letras al paire son en francés mesclat de franco-provençal, e escriguèt en francò-provençal per l’edificacion de las monialas.
- J.-P. Cavaillé : La question de fons : çò que val lo model mimetic per explicar la diglossia de longa durada en Occitania ?
- P. Sauzet : La lenga se pòt aprene rapidament se i a pas d’obstacle, cal donca prene en compte la leialtat sociala al grop coma forma d’inibicion. Censura de la francofonia dins lo pòble : « te cal demorar çò que sias e parlar coma se parla dins ton grop social ». Al sègle XVIII, se comença a poder cambiar d’estat e d’estatut d’un biais mai dubert (es çò que ditz d’alhors l’abat Fabre). Los felibres en primièr, puèi los occitanistas an comptat sus la reserva siá d’inercia, siá de censura, e sentissian pas lo besonh d’assugurar lo prestigi de la lenga amb de produccions intellectualas. A l’ora d’ara, sens la promocion d’un modèl positiu d’occitanofonia, i a pas de manteniment possible de l’occitanofonia.
- J.-P. Cavaillé : Aquí me sembla que Girard ni mai Bourdieu nos podon ajudar, es a dire a comprene cossí se fa que a l’ora d’ara (mas se pòt mostrar que s’es totjorn fach), i a de modèls venguts d’en bas, socialament e culturalament, que s’impausan a tota la societat (cf. lo hip-hop e lo rap, etc.), e perqué aquò podriá pas marchar tanben per de lengas ?
- R. Sichel-Bazin : En sociolingüistica se considera qu’en general lo motor dels cambiaments lingüistics se tròba dins las classas mièjas-bassas amb possibilitat d’assencion. Es dins aquel perfil sociologic que s’impausan los cambiaments lingüistics. E es plan çò que se passèt aquí amb lo francés.
- M. Banniard : La mimesis pòt marchar dins los dos senses : de còps en davalant e de còps en montant.
- J.-P. Cavaillé : Cossí se farguèt per exemple lo model positiu de la boèma, vist que los boemians èran, e son totjorn, de parias dins la societat ?
- J. Ginestet fa remarcar qu’aqueste model se farguèt en defòra e en dessus dels boemians.
- J.-P. Cavaillé : Òc, mas es important d’observar los fenomènes de reapropriacion pel monde del viatge de çò de positiu dins l’imatge del boemian balhat per la boèma. Aquesta observacion se pòt generalizar…
- P. Sauzet, en conclusion, insistís sus l’importància, per l’occitan, de daissar espelir una pluralitat de models articulats.
[1] « Alors que le Faeneste de D’Aubigné était comique parce qu’il parlait gascon en français, le langage de Ramonet faire rire, parce que son français bâtard surprend en milieu occitanophone, de même son arrachement social qui explique le déracinement culturel fait de lui un vantard, il est matamore, non pas parce qu’il est gascon, mais parce qu’il renie son milieu gascon ».
[2] De leger tanben Patrick Sauzet. « Écarts entre compétence et pratique », in Georg Kremnitz, Fanch Broudic, et alii, Histoire sociale des langues de France, PUR (Presses Univesritaires de Rennes), pp.87-95, 2013, en linha :


text:
Empat en darrèr partit dera sason. Era U.E. Bossòst presentaue fòrça baishes entà aguest partit degut ara competicion des 30 ores de fotbòl-sala ena que participàuem fòrça jogadors der equip. Partit eth d´aguest dimenge tamb fòrça igualtat en que cap des dus equips s’imposèc clarament. Ena prumèra mietat, eth Labarthe-Inard marcaue eth sòn gol en un shut de Heuillet des de dehòra der àrea que dempús d’un mau bot entraue ena porteria de Pèir, portèr circunstancial e que hèc un bon partit. Tamb eth 1-0 s’arrivaue ath descans. Ena dusaua mietat, era U.E. Bossòst sajèc d’empatar eth partit e qu’artenhíe ena minuta 70 en un gran shut de Miguel des de dehòra der àrea. A punt èrem de marcar un aute gol en un bon shut d’Adrian H. que passèc tocant eth garròt entà dehòra dera portería. Ena darrèra menuta reclamèren un clar penalty a Ariel. Fin finau ara sason: Aurignac ei eth campeon e era U.E. Bossòst ena posicion 5ª. Baishen de categoria eth Gourdan e Martres-Tolosane e pujen tara nòsta categoria Montastruc e Valentine. Baishe de Promocion Liga tara nòsta categoria eth St. Gaudens. Bon estiu entà toti e mos veiguem a finaus de junhsèga o començaments d’agost.
Huelha deth partit:
Labarthe-Inard: Boulanger I, Chacks, Boulanger II, Bielinski, Racca, Heuillet, Saaf, Essaoui, Pellegrin, Paillorux, Espardes. Remplaçcants : Sauvageot, Fethi, Boitel.
Trainer : Serrano Michel.
U.E. BOSSÒST: Pèir, Ruben, Felipe, Marc, Eduardo , Liaño , Alex (45’ Victor) , J.Carlos, Ariel , Juanmi (35’ Miguel) , Adrian H.
Trainer: Jordi.
Gols : 1-0 Heuillet (35’), 1-1 Miguel (70’)
Arbitre : Labarre Daniel


text:
Isle en Dodon 3 – U.E. Bossòst
3
Partit que se jogaue a ua ora non abituau e que costèc ara
U.E. Bossòst entrar en jòc. Er Isle en Dodon dominèc eth començament deth
partit e profitaue ara mieja ora ua pilota perduda pera defensa aranesa: Rodríguez
entraue laguens der àrea e siguec derribat per Jaime; eth clar penalty ac
transformaue Barutaut. Ara seguida, er Isle en Dodon auec ua bona ocasion que
Delavergne non podec profitar. Dempús de trèir-se era sòn des aurelhes, era
U.E. Bossòst auec ua molt bona ocasion en ua fauta fòrça ben shutada per Àlex
ena qu’era pilota tocaue eth garròt dera porteria francesa e dempús de tocar
ena linha, Gachi non podec rematar de cap entà arténher eth gol que, per aute
costat s’artenhie ena darrèra menuta dempús de qu’er arbitre fiulèsse penalty
pes mans deth defensor der Isle; aguest siguec mercat per Felipe. Ère eth 1-1
resultat damb eth que s’arribaue ath descans.
Ena dusaua mietat, eth domini
siguec der equip aranés que semblaue qu’auie dat un pas entà deuant entà portàr-se
eth partit. Atau, Àlex en un aute lançament de fauta estec apròp de suspréner
ath portèr Pérez que desvièc era pilota ath cornèr. Er Isle en Dodon profitèc
un lançament de fauta en que Burtin se quedaue solet dauant de Kike e mercaue
eth 2-1. Era U.E. Bossòst responec damb ua jogada de Paba que se plantaue tot
solet dauant de Pérez e mercaue damb un shut ras ; ère eth 2-2. Auérem eth clar 3-2 en ua jogada de
Paba qu’ un aute viatge dauant deth portèr en compdes de shutar, sajèc de
regatejar e eth portèr francès endonvièc era jogada e arturaue era pilota. En ua
auta jogada, se fiulèc dehòra de jòc a Adrian quan ja encaraue ath portèr
francés. Enes dues darrères jogades, cada equip anaue a profitar es sues
jogades: prumèr, er Isle en Dodon que se beneficiaue d’ un aute penalty pes
mans de Felipe que Barutaut mercaue eth 3-2. Ena darrèra menuta, en ua fauta
laterau shutada per Àlex, Richard mercaue de cap un gran gol que deishaue eth mercador
3-3, resultat ath finau deth partit.
Cau dar eth resultat coma bon. Dilhèu podiem auer trèt un resultat
milhor se ena defensa non auéssem hèt tanti errors enes gols. Açò sonque a hèt
que començar; sonque portam tres jornades e èm en bona posicion ena
classificacion: Encausse e Bossòst 10 punts, Luchon, Landorthe e Cazères 9,
Isle en Dodon 8.
Eth pròplèu partit ei eth dimenge
13 d’octobre : 1/16 de finau dera Copa de Comminges en Latoue contra er
equip der Aurignac.
Entrenaments aguesta setmana: dimars e dijaus.
Isle en Dodon: Pérez, Lozes,
Cuvelier, Faure, Barutaut, Saint Blancat, Sottom, Rodríiguez, Delavergne,
Dubarry, Burtin. Remplaçants : Furton, Lourde.
Trainer : Mallet Michel.
Tarjetes auriòles :
Cuvelier.
U.E. Bossòst : Kike, Abraham,
José Ramón, Felipe , Jaime, Àlex, Uri, Adrian,
Paba, Ignasi e Adrian. Remplaçants: Salva, Pipe e Richard.
Trainer: Jordi.
Tarjetes auriòles: Jaime, Uri e Kike.
Gols: 1-0
Barutaut (p.30’), 1-1 Felipe (p.44’), 2-1 Burtin (60’), 2-2 Paba (75’),
3-2 Barutaut (p.88’), 3-3
Richard (90’).
Arbitre: Boudes Julien.


text:
Léo Fränkel
Léo Fränkel (Budapèst, 1844 - París, 1896) foguèt una personalitat ongresa de la Comuna de París (1871).
Membre de l'Internacionala dempuei 1867, foguèt arrestat en abriu de 1870 mai liberat per la proclamacion de la Republica lo 4 de setembre de 1870. S'engatgèt dins la Gàrdia Nacionala e venguèt membre de la Comuna lo 26 de març. Faguèt partida de la Comission dau trabalh, industria e cambi puei de la Comission dei finanças. Lo 1er de mai, votèt la creacion dau Comitat de Salut Public e pendent la Setmana Saunosa, foguèt bleçat durant lei combats de la borgada Saint-Antoine. Foguèt sauvat per Élisabeth Dmitrieff.
Un conseu de guèrra lo condamnèt a mòrt per contumàcia lo 19 d'octòbre de 1872. Anèt a Londres e votèt l'exclusion de Bakounine en 1872. Puei, expulsat d'Alemanha en 1875, s'installèt en Ongria e ajudèt a organizar lo Partit Obrier fondat en 1880. Foguèt donc condamnat en 1881 e liberat en 1883. Tornèt adonc en França en 1890. Participèt au congrès fondator de la IIa Internacionala puei collaborèt ambé Lissagaray au jornau La Bataille. Moriguèt d'una pneumonia en 1896.


text:
Cairon (vilatge)
Cairon es una comuna normanda, situada dins lo departament de Calvadòs e la region de la Bassa Normandia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
La municipalitat de Cairon se situa en Bassa-Normandie, en lo Calvados, a Unitat|5|km {{}} al nòrd-oèst de Can.
Lo riu la Moguda e lo sieu afluent lo Vey travèrsan lo pòble.
La commune de Cairon se situe en Basse-Normandie, dans le Calvados, à 5 km au nord-ouest de Caen.
La rivière la Mue et son affluent le Vey traversent le village.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
En lo moment de la batalha de Normandie, Cairon a liberat lo 11 en junh 1944 pel Pas. 46 (Royal Marina) Commando (en)
.
Lors de la bataille de Normandie, Cairon est libéré le 11 juin 1944 par le Modèl:Lien.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ http://www.geoportail.fr/visu2d.Don?ter=metropole modèl {{Ligam web}} : paramètre «
titre» mancant
- ↑ « Géoportail (IGN), couche « Limites Administratives » activée »


text:
Manaset es en vacanças. Los articles pareisseràn doncas quand aquò nos farà plaser, e non pas amb la regularitat qu’i sètz acostumats.
Manaset ten a se desencusar alprèp de sos legeires mas, coma totes trabalhadors, los jornalistas de desinformacion an dreit a se pausar, quitament se la falsa informacion non cessa pas de ne pas circular !
Perfin de vos melhor servir, la còla va profeitar de sas vacanças per faire un estagi de desinformacion organizat per la municipalitat de Dorez en Roergue, especialista de l’afar.
De mai, nos poiretz crosar d’aicí d’ailà a cara descobèrta que, quand sèm pas a faire nòstre mestièr mai que dangierós de desinformaire professional, sèm de personas coma vos e ieu. Mas dins l’anonimat complet de segur.
Aquestas vacanças poiràn èsser arrestadas sens preavis.
A lèu sus manaset.fr


text:
Courrières
Courrières es una comuna francesa, situada dins lo departament del Pas de Calais e la region del Nòrd-Pas de Calais.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
A la cœur de la conca minaire, Courrières es a proximitat immediata de Carvin (4 km) , Lens (14 km), Arras (29 km) e Lille (34 km) mercés a una importanta ret autoroutier. A estrech sus tres costats pel canal de Lens e lo canal de l'Anautita-Deûle.
Au cœur du bassin minier, Courrières est à proximité immédiate de Carvin (4 km) , Lens (14 km), Arras (29 km) et Lille (34 km) grâce à un important réseau autoroutier. Elle est enserrée sur trois côtés par le canal de Lens et le canal de la Haute-Deûle.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
L'istòria de la region demòra marcada per una catastròfa minaire impròpiament telefonada Estrosseja de Courrières, per referéncia al nom de la companhiá minaire tanguda. Aquel dramatic accident #far 1099 mòrts lo Data|10|de
. Pas se #desenrotllar sul territòri courriérois mas sus aquel de las municipalitats de Billy-Montigny, Méricourt e Sallaumines.
L'histoire de la région reste marquée par une catastrophe minière improprement appelée Catastrophe de Courrières, par référence au nom de la compagnie minière concernée. Ce dramatique accident fit 1099 morts le Mes invalid (mars). Il ne se déroula pas sur le territoire courriérois mais sur celui des communes de Billy-Montigny, Méricourt et Sallaumines.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- Paginas utilizant d'arguments duplicats dins los apèls de modèl
- Paginas amb de proprietats pas resolgudas
- Pàgines que usen Timeline
- Ortografia de verificar
- Pagina utilizant lo modèl data amb una sintaxi erronèa
- Portal:Comunas/Articles ligats
- Referéncia qu'utiliza lo modèl Metaligam cap a portal
- Comuna del Pas de Calais


text:
523
Cronologia mensuala:
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec
Cronologias tematicas:
Literatura - Musica - Sciéncia - Espòrt
Aquesta pagina concernís l'an 523 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Empèri Bizantin[modificar | modificar la font]
Melhorament dei relacions entre Constantinòble e lei Vandals establits en Africa. Aquò permetèt de demenir lei persecucions còntra lei crestians de l'endrech qu'èran fidèus ai dògmas de l'emperaire. Dins aquò, coma lei Vandals èran pas desirós de reconeisser la senhoriá – nominala – de Justin (518-527), aquela aliança demorèt fragila.
Africa[modificar | modificar la font]
Aksum[modificar | modificar la font]
Vèrs aquela annada, lo chaple de Najran per l'armada dau rèi Dhu Nuwas entraïnèt una repòsta dau rèi Caleb. Una importanta armada aksumita ataquèt lo sud d'Ièmen e tuèt Dhu Nuwas. Après aquela victòria, Caleb establiguèt unei garnisons dins la region.
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
Decèsses[modificar | modificar la font]


text:
Perpinhan
Perpinhan (en catalan Perpinyà e oficialament en francés Perpignan) es la prefectura del departament dels Pirenèus Orientals, dins la region d'Occitània que se situa dins l'estat francés. Es tanben una vila dels Païses Catalans, capitala de la Catalonha del Nòrd e de la comarca de Rosselhon. . A 120 605 abitants.
Lo gentilici es perpinhanenc -a.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Perpinhan, prefectura dels Pirenèus Orientals, es una vila de 6 807 ectaras[1] situada al centre de la plana de Rossilhon. La vila es encadrada al sud per la cadena dels Pirenèus, a l’oèst per la region de las Corbièras, a l’èst per la Mar Mediterranèa (a 13km), al nòrd per lo rèc de la Llabanèra, mentre que Reart li servís de limit meridional.
Istòria[modificar | modificar la font]
L'origina de la vila es pas gaire clara: semblariá que foguèsse estada fondada a l'entorn d'un domeni agricòla roman sonat villa perpiniani. Foguèt a partir de l'Edat Mejana, mai que mai durant lo sègle X, que la vila comencèt a se desvolopar a debon. Essent la capitala del comtat de Rosselhon dempuèi aquela epòca, anèt en créisser e créisser mai en importància. Aquela expansion capitèt d'atirar l'avesque, qu'a temps passat demorava a Elna.
En 1172, Perpinhan s'integrèt a la Corona d'Aragon. En 1197, Perpinhan dispausava d'una carta municipala qu'establissiá son organizacion. Sos abitants tenon de privilègis importants, coma lo fach de poder elegir los cònsols, un per cada classa sociala. Entre 1276 e 1344, Perpinhan atenguèt son edat d'aur; la vila venguèt capitala de la Corona de Malhòrca, sa populacion e sa superfícia se quadruplèron en mens d'un sègle. Èra l'epòca dels grands talhièrs, de la catedrala e del Castèl Reial Palais dels Reis de Malhòrca.
En 1344 perdèt son estatut de capitala per encausa de la reintegracion del Reialme de Malhòrca a la Corona d'Aragon. Dempuèi 1346 foguèt afectada fòrtament per la pèsta negra e la vila se ne recuperèt pas. Tre 1479, dintrèt Perpinhan dins una logica militara, tancada dins de muralhas poderosas reforçadas pendent totas las epòcas. Presa per las armadas de Loís XIII en 1642, foguèt annexada amb la rèsta de la Catalonha Nòrd al Reialme de França pel Tractat dels Pirenèus de 1659. Las muralhas foguèron destruidas a la debuta del sègle XX, e la vila s'es espandida subre la plana de Rosselhon.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Arquitectura[modificar | modificar la font]
- Lo Castellet, anciana preson, uèi Musèu Catalan de las Arts e Tradicions Popularas (La Casa Pairal).
- Lo Palais dels Reis de Malhòrca.
- La Llotja de Mar (istoricament lo primièr tribunal maritim del mond).
- L'ostal de la vila.
- Lo Palau de la Diputació (delegacion de la Generalitat de Catalunya).
- La Catedrala de Sant Joan Baptista.
- Lo claustre cementèri, tradicionalament sonat cementiri de Sant Joan que los franceses an sonat Campo Santo.
- La glèisa de Sant Joan lo Vièlh.
- La glèisa de Sant Jacme.
- La glèisa de Nòstra Dama de la Real.
- La glèisa de Sant Matieu.
- Lo convent dels Dominicans.
- Lo convent de las Carmelitas.
- Lo convent dels Minims.
- Lo convent de las Clarissas.
- Las rèstas del convent dels Franciscans.
.
Universitat de Perpinhan[modificar | modificar la font]
L'Universitat de Perpinhan (sonada Via Domitia actualament), es l'institucion educativa màger de la vila, creada en 1349 pel rei Pere IV d'Aragon. L'universitat actuala foguèt creada en 1971 coma centre universitari e venguèt universitat completament en 1979.
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Ciutats sòcias:
- Girona (Catalonha), 1988
- Barcelona (Catalonha), 1994
- Figueres (Catalonha), 1996
- Ma'alot-Tarshiha (Israèl), 1998
- Tavira (Portugal), 2001
Regions sòcias:
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ L'Internaute (Villes), « Perpignan : chiffres clés »


text: Canton (del portugués Cantão o en chinés tradicional 廣州 e simplificat 广州 Guangzhou es la capitala de la província de Guangdong dins lo sud de China. La vila a un estatut administratiu de vila sosprovínciala de la Republica Populara de China. Amb prèp de 12 700 000 d'abitants (que 11 070 000 residents urbans sus un territòri de 3 843 km2)[1], es la tresena vila la mai poblada del país aprèp Shanghai e Pequin, e la primièra del Sud de China. Amb las vilas de Shenzhen, Foshan, Dongguan, Zhongshan, e Jiangmen, forma la megalopòli chinesa del dèlta del Fluvi de las Pèrlas, granda aglomeracion s'espandissent sus prèp de 20 000 km2 e avent prèp de 40 millions d'abitants.


text:
31-3-2015
En seguida de l’aprobacion de la nòva Lei d’Aran
, que reconeis al país de cap de Garona lo drech de decidir son avenir
, Vilaweb TV ven de publicar un documentari
de mai de 18 minutas sus l’avenir d’Aran dins la perspectiva de l’independéncia de Catalonha.
Dins lo reportatge vidèo, los confraires del servici d’informacion audiovisuala d’aquel mèdia catalan an parlat amb las institucions, las entitats e los partits araneses, que chifran tanben sus çò que pòt significar per Occitània tota la reconeissença politica d’Aran.
Convergéncia Democratica Aranesa: “autonomia auançada o estat liure associat damb Catalonha”
Convergéncia Democratica Aranesa
(CDA), partit sòci del partit catalan Convergéncia Democratica de Catalonha (CDC), govèrna ara las principalas institucions: lo Conselh General d’Aran amb lo sindic Carlos Barrera e la comuna de Vielha amb lo cònsol Àlex Mòga, amb lo sosten del Partit Popular (PP). Per Mòga la causida per Aran es clara: “Aran serà damb Catalonha o non serà”. Totun, la responsa es pas tant evidenta a l’ora de definir quina forma juridica deuriá prene. Pel sindic Barrera, i a doas opcions: “O ua autonomia catalana auançada o un estat liure associat damb Catalonha”. Pasmens, avertís qu’aquel debat es prematur, que cal esperar las eleccions catalanas e los eveniments que se’n deriven. “Cau èster prudents per non crear ni un excès d’expectatives ni frustracions”, çò ditz Barrera.
Unitat d’Aran: “Era independéncia de Catalonha ei ara ora d’ara politica-ficcion e cau mantier era situacion actuau”
L’èx-sindic d’Aran Paco Boya es a l’ora d’ara lo president d’Unitat d’Aran
(UA) e senator del movement catalan del Partit dels Socialistas de Catalonha (PSC, afiliat al PSÒE espanhòl), que tenon un pache de coalicion e de representacion. Sa posicion es, d’en primièr, sceptica tocant l’independéncia de Catalonha. “Ei politica-ficcion e non se pòt enganar as ciutadans”, çò ditz Boya. Al delà, defend la situacion actuala d’Aran: dins los encastres catalan e espanhòl e amb de quòtas d’autogovèrn. Boya, atanben, ditz qu’una ipotetica independéncia de Catalonha poiriá aver d’efièches negatius per l’economia d’Aran, basada sustot sul torisme.
Aquela afirmacion es combatuda pel sindic Barrera, qu’assegura que, dempuèi qu’existís lo debat sobeiranista en Catalonha, lo torisme provenent d’Espanha a pas quitat d’anar en Aran. Tant Boya coma Barrera son los candidats a sindic per lors partits respectius a las eleccions aranesas, que se debanaràn aqueste mes de mai, en coïncidéncia amb las municipalas.
Partit Popular d’Aran: “Aran non se separarà ni de Catalonha ni d’Espanha”
Lo movement espanhòl del Partit Popular (PP) èra estat tradicionalament un partit fòrt en Aran, mas amb lo temps a perdut de vòtes e a l’ora d’ara a solament un elegit dins la comuna de Vielha, e mai se son vòte es decisiu per desfar d’egalitats de vòtes entre CDA e UA. Lo president del partit es l’istoric Jusèp Calbetó, que foguèt cònsol de Vielha pendent catòrze ans. Net e clar, el es contra l’independéncia de Catalonha, considèra qu’Aran se deu pas separar ni de Catalonha ni d’Espanha. Totun, en cas que Catalonha se declarèsse independenta, assegura qu’Aran saupriá trobar la formula per se manténer dins los dos estats, l’espanhòl e lo catalan.
Esquèrra Republicana Occitana: “Cap de dobte per demorar en Catalonha”
Esquèrra Republicana Occitana (ÈRO) nasquèt en 2008
coma seccion locala d’Esquèrra Republicana de Catalonha (ÈRC) en Aran, amb la volontat de trencar lo bipartidisme entre CDA e UA. E mai s’a pas cap d’elegit, a un ròtle politic e social important e es lo partit amb una vocacion mai clarament occitanista. Hug De la Ròsa, lo secretari de l’organizacion, ditz que dins una alternativa entre demorar amb Catalonha o demorar amb Espanha, i pas cap de dobte que demorariá dins Catalonha, e mai s’ÈRO a pas encara decidit sa posicion, e qu’es quitament un debat que s’es pas pausat en Aran. Segon son vejaire, Aran deuriá èsser un estat liure associat amb Catalonha.
ANC d’Aran: “Era independéncia de Catalonha serie era melhora situacion entà Aran e dobririe era pòrta ara reconeissença d’Occitània e der occitan”
Per l’Assemblada Nacionala Catalana d’Aran
(ANC d’Aran), “era independéncia de Catalonha serie era melhora situacion entà Aran e dobririe era pòrta ara reconeissença d’Occitània”, segon çò que ne ditz la coordenaira Mireia Boya dins lo reportatge.
Segon Mireia Boya, Catalonha a tractat Aran fòrça melhor qu’o a fach l’estat espanhòl e, en mai d’aquò, li a tornat una bona partida dels dreches istorics del país. “Aran hè partida dera nacion occitana, qu’ei ua nacion sense estat, coma Catalonha, ath madeish nivèu, mès que hè fòrça sègles que decidiguèt de hèr partida dera nacion catalana. Anar-mo’n damb Catalonha ei estrategic entà nosati, pr’amor que mos permet de pensar en ua Occitània qu’un dia pogue tanben caminar tota sola. Pòt semblar ua utopia, mès non i podèm cap renonciar”.
En regardant Occitània
De fach, lo sentiment occitanista, tant en Aran coma dins la rèsta d’Occitània, a crescut dins aquestes darrièrs ans. Per qualques unes, lo poder politic d’Aran, apondut a una Catalonha independenta, pòt èsser un vam important per la creissença e la reafirmacion d’Occitània tota.
Dins lo reportatge vidèo
, la còla de Vilaweb TV an tanplan parlat amb Gilabèrt Mercadièr, president del Congrès Permanent de la Lenga Occitana
(CPLO); amb Felip Carbona, membre de l’Acadèmia Occitana-Consistòri del Gai Saber
(AOCGS); amb Gilhèm Latrubesse, conselhièr regional encargat dels afars occitans de Miègjorn-Pirenèus; e amb Joan Salas-Lostau, inspector general de las lengas dichas “regionalas” de França.
La còla de Vilaweb TV a tanben anonciat que lèu publicarà un segond reportatge fach en Aran, aqueste còp sus la lenga occitana.
Quin serà el futur de l'Aran amb la... per vilawebtv
Veire l'article sul web


text:
Un còp i'aviá un òme qu'aviá tres filhas. La pus joina, coma era totjorn dins las cendres, l'apelavan la Cendroseta.
Son paire, dabans que partir per la fièira, ié diguèt : " - De qué volètz que vos pòrte ?" L'ainada demandèt una mantilha; la segonda, una bèla rauba; la tresena volguèt solament una nogueta. Sas sòrres ié venguèron: - Gromanda, vai t'amagar dins tas cendres; te valriá pas mai una mantilha o 'na bèla rauba, coma nautras, que ta nogueta ? " Mès ela ié responguèt . " - Aime mai ma nogueta, aime mai ma nogueta. " Quand lo paire tornèt de la fièira, las sonèt e ié diguèt: Venètz quèrre ce que m'avètz demandat. " Aladonc bailèt la mantilha a l'ainada, la rauba a la segonda, e la nogueta a la tresena. Las doas ainadas diguèron en d' aquesta . " - Aga, se t'èras facha portar quicòm de bèl, coma nautras, dimenge seriás la pus polida, tandís que te caudrà demorar dins tas cendres."
Ela ié responguèt: " - Siái contenta, siái contenta. " Lo dimenge s'abilhèron per la messa, e dabans partir ié diguèron tornar: S'èras pas estada tant manjaira, auriás demandat quicòm de bèl e non pas ta nogueta. Seriás venguda embé nautras, a lòga de gardar lo canton dau fuòc. " Mès ela, totjorn ié responguiá: - Siái contenta, siái contenta. " Tant lèu qu'agèron partit, acomencèt de dobrir sa nogueta. Aquís i'agèt bèl e pus bèl: abilhatges d'òr, bèl capèl, bèla mantilha e bèla rauba. Se'n vestiguèt e se n' anèt a la messa. Tot lo monde, de la veire, disiá : " - De qu'es aquela bèla dama ? " Sas sòrres mèmes la reconosquèron pas. Entre qu'agèron finit, sortiguèt la premièira e corriguèt a l'ostal. Se devestiguèt dabans que sas ainadas tornèsson, e s'entarrèt dins las cendres. Quand sas sòrres arribèron, ié diguèron - " - Ai! s'aviás vist la bèla dama qu'era a la messa! Persona l'a pas conoscuda! " Ela ié responguèt: " - Pas tant polida coma ieu, pas tant polida coma ieu." Alòr que ié diguèron Per Di, siás tant bela! " Quand l'ora de vèspres seguèt venguda, las doas ainadas s'abilhèron per i anar. En partiguent, diguèron a Cendroseta : " - S'èras polida coma nautras, te pendriam ben; mès te volèm pas, que siás tròp salla. " Tant lèu qu'agèron partit, ela s'abilhèt de pus bèl que per la messa e anèt a vèspres. Tot lo monde, de la veire, disiá : " - Enfin de qu'es aquela bèla dama, que degús la conosque pas ? " Entre qu'agèron finit vèspres, tornèt sortir la premièira e s'anèt desabilhar. Quand sas sòrres arribèron a l'ostal, l'atrobèron dins las cendres coma totjorn ié digueron qu'avián vist una dama encara pus bèla que la de la messa. Ela ié responguèt mai : " -Pas tant bèla coma ieu, pas tant bèla coma ieu! "
Ié vengueron: "- Oi, siás tant bèla, totjorn dins tas cendres! " Lo vèspre, après sopar, las doas ainadas s'apreparèron per lo bal, en ié diguent Vai te jaire, tu, qu'aquòs es una bona vida, dau fuòc au liech! ". Ela totjorn responguiá : -"Siái contenta! siái contenta ! " Entre que sas sòrres agèron partit, tornèt dobrir sa nogueta e ne'n sortiguèt una parura que s'èra pas jamai res vist de pus bèl. S'abilhèt e se'n anèt au bal. Quand ié dintrèt, tot lo monde diguèt " - De qu'es aquela bèla dama ? " Mès degús la conoissiá pas. Sa parura fasiá talament farfantèl, que los uòlhs ne'n tornejavan. Totes venián la cercar, mèmes lo filh dau rei, que i aprometèt de dançar emb ela tot lo temps. Quand seguèt mièja-nuòch e que lo bal agèt finit, per s'amagar de sas sòrres, se n'anèt talament vite que perdèt sa pantofleta en camin. Un còp a l'ostau, se desabilhèt e se cochèt. Sas sòrres, en arribant, ié parlèron mai de la bèla dama qu'avián vista au bal. Ela totjorn responguiá : " - Pas tant bèla coma ieu ! Pas tant bèla coma ieu! " ² Ié diguèron : " - Oi, parla; per lo lièch, siás bona ! "
Lo filh dau rei, coma se'ntornava a son castèl, atrobèt la pantofleta e volguèt assaupre de quau èra. Alòr que, lo dimenge après, se tenguèt a la pòrta de la glèisa, e diguèt qu'ensajariá aquesta pantofla a totas las filhas dau país, d'aquí tant qu'agesse trapat la que i anariá. L 'ensagèt ben en de fòrça, mès anèt pas a persona qu'a Cendroseta. Alòrs seguèt ela qu'esposèt e que faguèt reina.
Lo gal cantèt
E la sorneta finiguèt.


text:
Una còla de cercaires texans a volgut crear una polèmica a l’entorn de la tectonica de las placas e an prepausat una nòva ipotèsi. Segon aquesta, la tectonica de las placas sus la Tèrra auriá pas començat fa 3 miliards d’annadas mas fa solament 542 milions. Aquò auriá provocat tanben la naissença de las edats de glaç qu’an agut luòc sus la planeta dempuèi aquel moment.
Segon los cercaires, la Planeta Blava es la soleta planeta coneguda qu’a de placas tectonicas amb una crosta facha de desparièras partidas que son en movement. Aquò crèa de tèrratrems e volcans, e fa cambiar lo païsatge de la superfícia terrèstra de còp en còp.
Fins ara, los geològs avián afirmat qu’aquel procès aviá començat fa entre 3 e 4,5 miliards d’annadas. Totun, los scientifics texans confirman geologicament que tant la tectonica de las placas auriá començat fa entre 542 milions e 1 miliard d’ans. E aquò auriá agut coma consequéncia dirècta l’Edat de Glaç.
Una planeta unica
“La Tèrra es l’unica planeta del Sistèma Solar qu’aja una tectonica de las placas e ont la litosfèra se rompa en plusors partidas amb de movement pròpri –çò diguèt Robert Stern, de l’universitat texana de Dallas–. Çò de mai comun es d’aver una crosta solida non rota e sens tectonica”.
A mai, la còla d’Stern e Nathaniel Miller suggerís que la tectonica de placas auriá provocat a la superfícia de la planeta çò que uèi los cercaires coneisson coma l’Edat de Glaç. Segon los scientifics, la tectonica de las placas pòt resòlver fins a 22 teorias scientificas qu’encara an d’èsser provadas.
Segon los cercaires, la tectonica de las placas auriá provocat de cambiaments environamentals dins l’ocean mas tanplan dins l’atmosfèra pr’amor del movement continental en tot crear de cercles regionals volcanics e fòrça tèrratrems.
“A aquela epòca, lo Neoproterozoïc, foguèron observats d’efièches sus lo clima e los oceans que fan pensar a una epòca de transicion provocada per la tectonica de las placas –çò afirmèt Stern–. Aquò es una ipotèsi qu’encara cal debatre”.
La còla de cercaires, a travèrs de l’estudi publicat dins la revista numerica Terra Nova, vòl demostrar que uèi lo jorn lo clima de la planeta ja càmbia pr’amor de la pollucion del dioxid de carbòni dins l’atmosfèra.
“Cal imaginar una epòca sus la planeta sens tectonica de placas –çò diguèron los scientifics–. Puèi tot evolucionèt vèrs una tectonica. Quins serián estats los cambiaments naturals qu’auriá patits la planeta de manièra naturala ? E quins serián estats los efièches sus lo clima mondial? Son de questions que la nòva ipotèsi geologica i vòl respondre”.
La Redaccion
Aqueste article serà tanben publicat dins Jornalet, lo primièr quotidian en linha de lenga occitana, amb lo qual Sapiéncia a un acòrdi de cooperacion.


text:
Dimenge embromat e tamb plojats en Aran.
Vents de nòrd-oest moderadi, tamb quauques bohades fòrtes en zònes nautes.
Temperatures doces entara epòca (7°|13° en hons de Val; 0°|3° en còta 2.000).
Eth deluns serà un dia pro assolelhat, encara que tamb quauques bromes escampilhades a prumères ores. Pera net aumentarà era nivolositat e se poderie produsir quauqua fòrça fèbla precipitacion. Vents fèbles deth nòrd.
Temperatures similares ara jornada anteriora (4°|14° en hons de Val; 1°|3° en còta 2.000).
Eth dimars, pendent era maitiada e eth maitin, serà pro caperat tamb possibilitat de bères fèbles precipitacions. A compdar de meddia se dauriràn clari. Vents loishi deth nòrd.
Temperatures sense cambis (3°|13° en hons de Val; 2°|4° en còta 2.000).


text:
XVIIIau Collòqui d'onomastica a Tolosa
Despuish dimèrcs e dinc au ser, que's debana lo 18au collòqui d'onomastica a Tolosa. Qu'ei organizat cada dus ans e qu'a per tèma augan la circulacion lingüistica e l'onomastica occitana.
Lo collòqui que comencè suu tèma de las circulacions lingüisticas, las categorias denominativas e las lors relacions en onomastica en preséncia de Jean-Louis Vaxelaire, professor a l'Universtat de Namur en Belgica qui parlè de las tipologias onomaticas, e de Daniela Butnaru de l'Institut de filologia romana qui s'interessè a las relacions enter uns noms de lòcs rebatuts dens un diccionari toponimic.
L'endedia, las discutidas que pertocavan las relacions enter categorias dens lo domèni de la toponimia. La cercaira Marcienne Martin, de l'Universitat de La Réunion que hasó ua presentacion suu subjècte « Deu totemisme a la toponimia : l'exemple deus grops amerindians ».
Jean-Claude Bouvier, professor emerit d'Ais-Marselha Universitat que presentè « Deus “toponimoïdes” aus toponimes. Quauquas reflexions sus l'emergéncia deus toponimes dens l'escriut e dens l'orau ».
Uei, lo tèma tractat qu'ei l'onomastica occitana dab convidats especialistas com Hervé Lieutard de l'Universitat Paul-Valéry, Aitor Carrera de la Cadièra d'Estudis Occitans de l'Universitat de Lhèida, Paul Burgan, SFO, o enqüèra Patrick Sauzet, professor a l'Universitat Jean Jaurès de Tolosa. Pierre Bréchet, president de l'IEO qu'explicarà cap a 16 òras 30, quin restituir la soa toponimia tà ua lenga minorizada e quin estructura ua dinamica associativa en hialat.
Lo collòqui qu'ei organizat per la Societat francesa d'onomastica (SFO), lo laboratòri CLLE-ERSS (CNRS - Universitat Tolosa Joan Jaurès) e Lo Congrès permanent de la lenga, dab lo sostien de la DGLFLF, de la Region Occitania/Pirenèus-Mediterranèa per l'OPLO, e de l'Universitat Joan Jaurès de Tolosa.
- Publicat dens Société


text:
CONADEP
La CONADEP qu'ei en Argentina l'acronim de la Comicion Nacionau suber la Desaparecion de Personas ; que ho creada e convocada peu president Raúl Alfonsín e qu'amassè custòdias argentinas dab la mission de horrucar los cas de violéncia e de crimes perpetrats peu regim anticonstitucionau de la Dictatura Militara. A la fin finala la CONADEP que tornè ua compte-rendut devath lo títol de Nunca Más (formula qui's pòt tornar per que no's torne pas jamei escàder) dab ua lista de 30 000 noms de desapareguts identificats (donc, dilhèu pas exautiva segon los sons redactors).
Los membres de la comission qu'èran :
- Ernesto Sábato (escrivan e president de la comission)
- Ricardo Colombres.
- René Favaloro (mètge).
- Hilario Fernández Long (engenhaire).
- Carlos T. Gattinoni.
- Gregorio Klimovsky (filosòf).
- Marshall Meyer (Rabin).
- Jaime de Nevares (òmi de la Glèisa Catolica).
- Eduardo Rabossi (filosòf).
- Magdalena Ruiz Guiñazú (jornalista).
- Santiago Marcelino López
- Hugo Diógenes Piucill
- Horacio Hugo Huarte
Que comptè tanben dab 5 secretaris :
- Graciela Fernández Meijide: arrecebuda deus planhs
- Daniel Salvador: Documentacion de tractament deus dats
- Raúl Aragón: tractament
- Alberto Mansur: questions legaus
- Leopoldo Silgueira: administracion


text:
La question linguistica demòra curiosament absenta de l'istoriografia de la Primièra Guèrra mondiala en França. Demest los soldats bretons, basques, « ch'tis » - lo tèrme es, en mai, sortit de las trencadas - provençals, lengadocians, auvernhats o encara gascons per l'espaci occitanofòn, una granda majoritat testimonièt de son experiéncia de la guèrra dins de quasernets, letras, memòris e sovenirs, en francés. A partir d'aqueste constat, sembla que los istorians clavèron definitivament lo dorsièr de las lengas pendent la guèrra.
Mas l'istòria de la Granda Guèrra en França a considerablament mudat pendent las quaranta annadas passadas gràcias a una consideracion mai importanta per los documents produches per los soldats eles-meteis. Se seriá pogut pensar qu'aqueste retorn al « pòble », a las sorgas dirèctas dels combatents e de las populacions de l'arrièr, a la question sociala, e mai territoriala, auriá permés de revelar las nombrosas questions linguisticas que lo conflicte fa aparéisser per comprene la França de 1914, coma la, trebolada, de l'après 1918. Nos cal constatar qu'es pas encara estat totalament lo cas malgrat mai d'un trabalh (enfin) entreprés, en màger part sus los soldats bretons o, per çò que concernís la question « occitana », amb l'analisi de l'afar del 15en còs.
- Dates extrêmes:
1911-1933
- Importance matérielle :
3 ml
- Supports représentés :
monographies imprimées, périodiques, manuscrits, documents iconographiques
- Accroissement :
Fonds clos
Clairac, Jardin public
La question linguistique demeure curieusement absente de l'historiographie de la Première Guerre mondiale en France. Parmi les soldats bretons, basques, « ch'tis » - le terme est d'ailleurs sorti des tranchées, créé par des soldats mis au contact de ces gars du Nord qui parlaient une langue particulière - provençaux, languedociens, auvergnats ou encore gascons pour l'espace occitanophone, une grande majorité a témoigné de son expérience de la guerre dans des carnets, lettres, mémoires et souvenirs, en français. Partant de ce constat, les historiens ont semble-t-il définitivement clos le dossier des langues dans la guerre.
On ne peut s'empêcher de penser, au regard de la littérature et des discours « anti-patois » qui dominent encore largement la pensée officielle au XXe siècle, que nombre d'historiens ont été détournés du sujet linguistique par l'idée, désormais classique, du faible intérêt de la réalité sociolinguistique d'un pays dont la langue est réputée, depuis l'abbé Grégoire, « une et indivisible ».
L'histoire de la Grande Guerre en France a pourtant considérablement évolué ces quarante dernières années, grâce à une plus grande considération pour les documents produits par les combattants eux-mêmes, au détriment des sources traditionnelles de l'administration et de la presse, plus aptes à véhiculer, en temps de guerre et de censure, l'idéologie officielle – le fameux « bourrage de crâne » - que la réalité des expériences vécues de la guerre. On aurait pu penser que ce retour à la « masse », aux sources directes des combattants et des populations de l'Arrière, à la question sociale, voire territoriale, aurait permis de mettre à jour les nombreuses questions linguistiques que le conflit met en lumière pour comprendre la France de 1914, comme celle, bouleversée, de l'après-1918. Force est de constater que ça n'a pas encore été le cas malgré un certain nombre de chantiers (enfin) ouverts, en majorité pour les soldats bretons ou, en ce qui concerne la question « occitane », avec l'analyse de l'affaire du 15e corps qui permit un nouvel examen de la doctrine de l'Union sacrée, comme dans le temps plus long, de la suspicion de nombreuses élites françaises pour un « Midi » culturellement et linguistiquement si différents.
Les traces et les documents sont pourtant bien là : mots, expressions voire passages entiers dans les carnets et correspondances de soldats, articles et journaux de guerre entièrement rédigés en occitan, en breton, en basque. De l'occitan, on en trouve finalement partout : sur les affiches, en légende de cartes postales et de caricatures de propagande, dans les journaux de tranchées, dans la presse y compris nationale de l'époque, et jusque sur les monuments aux morts et autres lieux de mémoire de la guerre.
Le CIRDÒC-Mediatèca occitana a entamé en 2014 un grand chantier de repérage, d'étude, de sauvegarde des documents occitans de la Grande Guerre, auquel tous les détenteurs de documents, institutionnels et privés, sont invités à participer en signalant une documentation parfois unique, souvent rarissime, et, dans la grande majorité des cas, encore inconnue des historiens.
Journal créé au cours de la Première guerre mondiale, publié à Aix par Marcel Provence (1892-1951) entre juin 1915 et mai 1916 (parution de 4 numéros), Lo Delubre : Santo Ventùri doit son titre à un monument emblématique de l’histoire de la Provence. Lou Delubre est en effet un monument dressé par le général Marius (157-86 av. J.C.) au pied de la Montagne Sainte-Victoire à la mémoire des soldats romains ayant vaincus les barbares germains.
Le bulletin se veut un lien entre les félibres du front et ceux restés à l’arrière. Chaque numéro débute par la liste des félibres “morts pour la patrie”, suivie d’une lettre du capoulié (ou d’un membre important du félibrige) en soutien à la cause félibréenne sur le front. Il est complété par les actualités liées au félibrige, et parfois par des discutions et débats autour de celui-ci.
Le journal bien que relatant principalement l'événementiel n’en demeure pas moins patriotique et n’oublie jamais de saluer et soutenir la “Grande Patrie”.
Los « jornals de trencadas » representan un tipe de publicacion ligat a l'evolucion de la guèrra de 1914-1918. Apareisson tre que lo front s'estabiliza e que comença la guèrra de trencadas, concebuts pels soldats e pels oficièrs al front.
Enterrats dins las trencadas, de soldats regidisson, d'un biais manuscrit primièr, puèi jos la forma de pichòtas fuèlhas roneotipadas o estampadas, de jornals destinats a amusar lors camaradas. Jògan un ròtle essencial per lo moral de las tropas : emplenan l'abséncia de novèlas e ajudan, amb umor, a véncer lo lagui emai lo desesper.
Lo primièr, l'Écho de l'Argonne, naís en octòbre de 1914, puèi los jornals de trencadas se multiplican sul front francés : Le Petit Colonial, L'Écho de l'Argonne, Le Poilu et L'Écho des marmites son los primièrs a èsser creats, amb una periodicitat sovent incèrta. Son pasmens recensats mai de 450 títols, sovent tirats a un pichon nombre d'exemplaris, a l'excepcion de qualques uns, coma Le Crapouillot imprimit a mai de 1500 exemplaris e que coneisserà una longevitat excepcionala.
Los jornals editats per las tropas de primièra linha son majoritaris mentre que los jornals de las unitats de seconda linha (artilhièrs e territorials, còrs de tecnicians militars, cavalièrs e blindats) representan pas qu’un tèrç de las publicacions.
Los títols son redigits dins las unitats mens expausadas que l'infantariá de primièra linha. Emanan generalament de soldats qu’an una especialitat (forrièr, balardièrs, telefonistas, vaguemèstres, ciclistas, cosinièrs, etc.). Mantuns jornals de trencadas son estats redigits completament en occitan. La magèr part d'eles son creats per las societats felibrencas constituidas al Front.
Ecò dóu Bousquetoun. Escolo dóu Boumbardamen. [S.l.] : [s.n.], 1915-1919.
Veire la ficha de presentacion e los numèros disponibles en linha.
Buletin de l'Escolo dóu Boumbardamen. Escolo dóu Boumbardamen. [S.l.] : [s.n.], 1916.
Veire la ficha de presentacion e los numèros disponibles en linha.
A la diferéncia dels jornals de trencadas, aqueles títols son elaborats a l’arrièr, e per çò que tòca a l'espaci occitanofòn, fòrça luènh del Front. Pasmens, son d'unes còps en contacte dirècte amb los combatents, siá per la correspondéncia, siá perque lor redactor, coma Peire Azema, per Lou Gal de Montpelhièr, a fach l'experiéncia del combat abans d'esser reformat après una nafradura grèva.
Pòdon tanben èsser un ligam entre los combatents, coma dins lo cas de la Gazeto Loubetenco, ont lo redactor Joseph Loubet, que se definís coma un « grafiè de tóuti », s'encarga de reculhir las nòvas que recep del Front e de las faire circular alprèp de sos lectors-informators.
Çaquelà per capitar a la publicacion calguèt per totes passar l’òsca de las condicions materialas impausadas per la realitat dels combats e la susvelhança aumentada de la censura que portava son atencion sus totes los escambis de correspondéncia amb lo Front.
La Gazeto Loubetenco. [Paris] : [J. Loubet], 1915-1917
Veire la ficha de presentacion e los numèros disponibles en linha.
Lou Gal. Mount-Peliè : [s.n.], 1915-1920
Veire la ficha de presentacion e los numèros disponibles en linha.
L’Escolo de l’Uba-Luen [de l’Extrême-Nord]. [S.l.] : [s.n.], [s.d.].
Aucun exemplaire connu à ce jour, identifié grâce grâce aux informations contenues dans Lou Libre d’or de Santo Estello (p.63) et Noto de guerro de Marius Jouveau.
L'occitan es present dins la premsa e las revistas francesas publicadas pendent la primièra guèrra mondiala. Sa traça se pòt trapar dins las publicacions que pareisson sus lo Front e que son nascudas amb la guèrra, mas tanben dins las que pareisson a l’arrièr e que son en màger part de revistas regionalas o regionalistas.
Hurle Obus : Échos des terribles torriaux, organe des tranchées du 12e territorial infanterie. [S.n.] : [s.l.], 1916-1917.
Jornal de trencadas publicat de 1916 a 1917 que conten una cronica redigida totalament en picard. Un poèma de Camille Dupetit, titolat Fausse Alerte seriá estat publicat dins aquela rubrica.
Consultar los numèros disponibles en linha
Poil et Plume, Gazette inoffensive et intermittente: poil des rudes lapins, plume des joyeux coqs du 81me Régiment d'Infanterie. [S.l.] : [s.n.], 1916.
Tre sa parucion al mes de març de 1916, lo jornal met en abans sus la cobèrta de sos tres primièrs numèros “Vivo lou Clapas!” expression contestada e remplaçada apuèi per “Vivo lou Miejour” per satisfaire a las reclamacions de l’ensems dels soldats meridionals. Lo jornal publicava d’articles de tota mena : reclams, rubricas de bons mots que d’unes èran redigits en occitan. Estampat a Cavalhon, son tiratge variava entre 2000 e 3000 exemplaris.
La Vie poilusienne : Journal du 142e régiment d’infanterie. [S.l.] : [s.n.], 1916-1917.
Aquel jornal, fondat per Pierre Causse (1883-1951) - felibre montpelhierenc, vinhairon e poèta conegut jol nom de « Caussou de l'Oulivié » o del « felibre de l'Oulivié » – pareguèt pel primièr còp en mai 1916 dins las trencadas a la dreita de la bòria de Beauséjour, imprimit sus 4 paginas, tirat a 1200 exemplaris. La Vie poilusienne, que s'adreiçava al regiment 142, constituit de soldats del Miègjorn, publicava vèrs e pròsa en lenga d'òc. Lo jornal, imprimit a Montpelhièr tre lo numero 6, coneisserà 9 numèros.
L'Écho du boqueteau
Veire la ficha de presentacion e los numèros disponibles en linha
Le Rayon. Supplément du Poilu Saint-Emilionnais. Bulletin religieux. Bordeaux : [s.n.], 1917-1919.
Fondat per l'abat Daniel Bergey (1881-1950), mobilizat al 18en regiment d'infantariá, aquel jornal imprimit a Bordèu es lo segond suplement al Poilu Saint-Emilionnais. Èra pas solament l'organ del 18e RI mas lo dels combatents de tota una comuna e de lor familha ; lo jornal recebiá de nòvas de tots los Peluts de Sant-Emilion disseminats sul Front. Publica d'articles e de poèmas en lenga d'òc (bearnés) e en basc. Fondat en 1915, lo jornal desapareis en 1919 amb sos suplements.
Le Petit Var. Toulon : [s.n.], 1880-1944.
Le Petit Var es un quotidian republican socialista. A l'imatge d'una granda part de la premsa meridionala, pren lo partit dels soldats del 15en còrps contra l'accusacion de coarditge lançada pel senator Gervais. « Nos explicarem mai tard » escriu Le Petit Var lo 26 d'agost de 1914, e respectant sa promessa, publica una campanha per una reparacion morala pendent tot lo mes de julh 1919. Lo jornal publica tanben a una frequéncia irregulara de dessenhs umoristics redigits en occitan, que l'autor demòra encara uèi desconegut.
Revue Méridionale. Carcassonne : [s.n.], 1889-1915.
Fondada a Carcassona per Achille Rouquet en 1886, a l’origina jol nom de Revue de l'Aude, la Revue Méridionale es una revista regionalista que publica los tèxtes dels grans autors del Miègjorn : Achille Mir, Frédéric Mistral, Joseph Roumanille, Gaston Jourdanne, Auguste Fourès. Acòrda una plaça larga a l'occitan e publica tanben d'autors parisencs coneguts coma Mallarmé. En 1915, dins sa 30ena annada, la revista publica lo « Clam de guèrra occitan » de Prosper Estieu, en data del 27 d'agost de 1914. Las annadas de guèrra seràn marcadas per la publicacion de correspondéncias de guèrra, de nòvas del Front e de poèmas patriotics. La revista arrestarà de paréisser en 1916.
Le Feu. Aix-en-Provence : [s.n.], 1905-[1943?]. (NS 1917)
Organ del regionalisme mediterranenc, la revista Le Feu es publicada dos còps per mes a Ais-de-Provença per Émile Sicard e Joseph d'Arbaud. Aprèp una pausa al moment de la declaracion de guèrra, Le Feu torna paréisser dins una novèla seria en genièr de 1917. La revista mòstra son estacament a Mistral, a la renaissança provençala e a la fraternitat dels paises d'Oc, reivendica la renaissança de las províncias e defend la causa regionalista. Emai escriga en magèr part en francés, la revista consacra mantuns articles als autors occitans.