text:
1960
Aquesta pagina concernís l'an 1960 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
- 13 de febrièr - Tèst de la primièra bomba atomica francesa, al Sahara argerian.
- 14 de decembre - Fondacion de l'Organizacion de Cooperacion e Desvolopament Economic - OCDE, a París.
Euròpa[modificar | modificar la font]
- 1 de genièr - Adesion de Soïssa al GATT.
- 2 de març - Lo papa Joan XXIII nomena los primièrs cardenals non blancs: un african, un japonés e un filipin.
- 7 de mai - Moscòu anoncia la captura del pilòt espion american Francis Gary Powers.
- 25 d'agost a 11 de setembre - Los 17(en) Jòcs Olimpics de Roma.
- Novembre - Ruptura ideologica entre l'Union Sovietica e la Republica Populara de China.
America[modificar | modificar la font]
- 11 de mai - A Buenos Aires 4 agents del Mossad capturan lo nazi Adolf Eichmann, qu'utilizèt lo nom fals de "Ricardo Klement".
Estats Units d'America[modificar | modificar la font]
Dins lo Sud segregacionista, après tres annadas sensa accion decisiva, quatre estudiants capitèron d'organizar de sit-in còntra lei supermercats Woolworth's e sa politica segregacionista. Començat a Greensboro en febrier, lo movement se difusèt rapidament dins plusors estats (Carolina dau Nòrd, Nevada, Ohio...). I aguèt de violéncias grèvas dins la vila de Birmingham onte la polícia locala, dirigida per un sòci dau Ku Klux Klan, ataquèt lei manifestents (→ 1961).
Africa[modificar | modificar la font]
- 21 de març - Massacre de Sharpeville a Johannesburg, Sud-Africa: la policia ataca un grop de manifestants desarmats, causant 69 mòrts.
- 27 d'abril - independéncia de Tògo.
- 20 de junh - independéncia de Senegal.
- 1 de julhet - independéncia de Somalia.
- 1 d'agost - independéncia de Dahomey (Benin).
- 15 d'agost - independéncia de la Republica de Còngo.
- 22 de setembre - independéncia de Mali.
- 28 de novembre - independéncia de Mauritània.
Centrafrica[modificar | modificar la font]
Independéncia de Centrafrica lo 13 d'aost. Sostengut per França, David Dacko ne venguèt lo premier president.
Asia[modificar | modificar la font]
Cambòtja[modificar | modificar la font]
Mòrt dau rèi Norodom Suramarit. Gaire desirós de tornar venir rèi, Norodom Sihanouk — lo cap vertadier dau país dempuei l'independéncia — creèt la foncion de gardiana dau tròne e la fisèt a sa maire. En parallèl, prenguèt l'estatut de « Cap de l'Estat » per perseguir sa politica de modernizacion e de desvolopament.
D'autra part, après lo complòt e l'atemptat de l'annada precedenta (→ 1959), perseguida de la politica de raprochament ambé la Republica Populara de China ambé la signatura d'un tractat d'amistat e d'un pacte de non agression. Pasmens, aquò agravèt la desgradacion dei relacions ambé leis Estat Units d'America (que participavan a 14% dau budget generau de Cambòtja) e de seis aliats locaus (Tailàndia e Vietnam dau Sud). D'efèct, Norodom Sihanouk èra sospichat per Washington d'èsser tròp favorable au comunisme que se desvolopava dins tota la region. Aquò anava aver de consequéncias importantas dins lo corrent deis annadas seguentas car favorizèt la presa dau poder per lei Khmers Roges.
Enfin, regardant la repression dei partits d'oposicion, Norodom Sihanouk aprofichèt la rosta donada a un jornalista Khieu Samphân per de policiers per enebir tres jornaus e d'arrestar un cinquantenau de jornalistas e d'òmes politics. Pertocant l'afaire Khieu Samphân, lo ministre cargat de mantenir l'òrdre public proteguèt la polícia declarant que la proteccion deis adversaris dau govèrn fasiá pas partida dei deures dei policiers.
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Armament[modificar | modificar la font]
Intrada en servici dau MiG-21, avion de caça supersonic desvolopat per l'Union Sovietica. En causa de sei performàncias e de son còst feble, conoguèt un succès fòrça important en Euròpa, en Africa e en Asia. Ansin, amb aperaquí 11 000 unitats produchas de 1959 a 1985, foguèt l'avion de reaccion pus fabricat de l'Istòria.
Astronomia[modificar | modificar la font]
Lo 11 de març, capitada dau tir de la sonda espaciala Pioneer 5 per la NASA. Totjorn ais Estats Units d'America, capitada dau premier tir de la fusada Deltà (13 de mai) e de la mesa en orbita de Transit 1, premier satellit d'ajuda a la navegacion.
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
- 10 de genièr - Brian Cowen, primièr ministre d'Irlanda
- 23 de genièr - Francés Boya Alòs, òme politic aranés
- 29 de genièr - Tigran Sargsian, primièr ministre d'Armenia
- 31 de genièr - Željko Šturanović, primièr ministre de Montenegro
- 8 de febrièr - Alfred Gusenbauer, primièr ministre d'Àustria
- 15 de febrièr - Guy Touvron, trompetista classic occitan
- 5 de març - Catherine Matausch, jornalista francesa
- 7 de març - Ivan Lendl, jogaire de tennis chèc
- 21 de març - Ayrton Senna, pilòt de Formula 1 brasilièr (m. 1994)
- 28 de març - José Maria Neves, primièr ministre de Cap Verd
- 22 d'abril - Pedro Delgado, ciclista espanhòl
- 4 de mai - Werner Faymann, cancelièr d'Àustria
- 18 de mai - Bono, cantaire american (U2)
- 18 de mai - Yannick Noah, jogaire de tennis francés
- 15 de junh - Michèle Laroque, actritz e umorista niçarda
- 20 de junh - John Taylor, musician britanic (Duran Duran)
- 22 de junh - Ágatha Ruiz de la Prada, dessenhaira de mòda espanhòla
- 19 de julhet - Joan-Luc Moudenc, òme politic francés
- 4 d'agost – José Luis Rodríguez Zapatero, primièr ministre espanhòl
- 14 d'agost - Sarah Brightman, cantaira e actritz britanica
- 10 d'agost - Antonio Banderas, actor espanhòl
- 17 d'agost - Sean Penn, actor american
- 9 de setembre - Hugh Grant, actor american
- 2 d'octobre - Massimo Gramellini, escrivan e jornalista italian
- 6 d'octobre - Yves Leterme, primièr ministre de Belgica
- 18 d'octobre - Jean-Claude Van Damme, actor bèlga
- 18 d'octobre - Craig Mello, biologista american, Prèmi Nobel
- 30 d'octobre - Diego Maradona, fotbolaire argentin
- 27 de novembre - Iuliia Tymoshenko, primièra ministra d'Ucraïna
- 3 de decembre - Julianne Moore, actritz americana
- Eric Aubier, trompetista francés
Decèsses[modificar | modificar la font]
- 4 de genièr - Albert Camus, escrivan francés, Prèmi Nobel de LIteratura (n. 1913)
- 1 d'abril - Tuanku Abdul Rahman ibni Almarhum Tuanku Muhammad, rei de Malàisia (n. 1895)
- 24 d'abril - Max von Laue, fisician alemand, Prèmi Nobel (n. 1879)
- 28 d'abril - Carlos Ibáñez del Campo, president de Chile (n. 1877)
- 30 de mai - Boris Pasternak, escrivan sovietic, Prèmi Nobel de Literatura (n. 1890)
- 5 d'agost - Arthur Meighen, primièr ministre de Canadà (n. 1874)
- 22 de setembre - Melanie Klein, psicanalista austriana (n. 1882)
- 16 de novembre - Clark Gable, actor american (n. 1901)
- 12 de decembre - Christopher Hornsrud, primièr ministre de Norvègia (n. 1859)
Prèmi Nobel[modificar | modificar la font]
- Prèmi Nobel de Fisica : Donald Arthur Glaser
- Prèmi Nobel de Quimia : Willard Frank Libby
- Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina : Frank Macfarlane Burnet, Peter Brian Medawar
- Prèmi Nobel de Literatura : Saint-John Perse
- Prèmi Nobel de la Patz : Albert John Luthuli


c: text/html

text:
Dens las colissas d'ua corsa landesa
Un reportatge sus las corsas landesas realisat per los eslhèves de l'opcion occitan deu Collègi d'Amou (40). Cindy, Margot, Lucie, Clémence, Rémi e Lucas qu'entervistèn a tos...
EBTè! en Hestiv'ÒC
Lo concèrt de EBTè! en Hestiv'òc, la creacion "bal electro-trad" de Joan-Francés Tisnèr dab Jakes Aymonino, Francés Dumeaux, Arnau Obiols. Taus dançaires ! Ua produccion...
Los Seuvetons en Hestiv'ÒC 2018
Extrèits deu concèrt de "Los Seuvetons" a l'edicion 2018 d'Hestiv'ÒC. Tà'n sabèr mei : https://www.facebook.com/xutiktaldea/ Ua produccion "Accents du Sud" Equipa tecnica :...
L'Escòla Occitana d'Estiu de Vilanuèva d'Òut
Deu 12 au 18 d'agost de 2018 se debanè la 44au edicion de L'Escòla Occitana d'Estiu de Vilanuèva d'Òut. Aquesta escòla qu'estó creada en 1976 entà perméter a tots...
Escotar los ausèths arribar VOSTF
"Escotar los ausèths arribar" de Patrick La Vau qu'ei lo portrèit-aumentatge d’André Faugère, un bordalèr d’Uzesta, de qui conda la sua vita, lo monde paisan...
Micheu Chapduèlh, una pensada sauvatja
Nascut en 1947 au mai sarrat dau país perigòrd, nuirit dins una familha onte quatre generacions se cobdejavan, Micheu Chapduèlh es, dempei son temps de mainatge, un fin...
La Passem
Pendent tres dias, deu 25 au 27 de mai, centenats de personas qu’an corrut peus camins deu Bearn en favor de la lenga occitana. Qu’èra La Passem, la prumèra edicion...
Escrivans - Jean-Louis Orazio
Jean-Louis Orazio que legueish un extrèit deu son libe "Orquidèas salvatjas de Perigòrd". Escrivans qu'ei ua seria consacrada a la riquessa de la literatura occitana...
Espòrts d'Aqui - La pala
Cada mes, Estela Arrosèras vos mia a la descobèrta d’un espòrt : raquetas de nèu, golf, caiac, quilhas, yoga … Que n’ia aurà tà tots los gosts ! Mes Estela...
T'ÒC T'ÒC 1èra visita - La fabrica de cauçaduras "Le Soulor"
La seria T’Òc T’Òc continua amb aquel segond episòdi. Una emission realizada a Pontacq a la fabrica de cauçaduras "Le Soulor". Lo principi es simple : son de joves que...
Agendà
22-10-2018 Mini Lop 20 : La nuech jos la tenta
29-10-2018 Trotet 46 : Trotet e la serp-volanta
05-11-2018 Mini Lop 21 : Dódó lo pauruc

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Archipèla de Madèira
Madèira (Madeira en portugués) es un archipèla e territòri autonòm de Portugal.
Istòria[modificar | modificar la font]
Las illas de Porto Santo e Madèira foguèron descobèrtas en 1419 per João Gonçalves Zarco, que tanben fondèt la vila de Funchal, en Madèira, en 1421.
Geografia[modificar | modificar la font]
Madèira es situada dins l'Ocean Atlantic, a 650 km a l'èst del continent african. Es format per las illas principalas de Madèira e Porto Santo, e per las Illas Desertas e Illas Salvatjas, desabitadas.
Economia[modificar | modificar la font]
Lo torisme es una de las principalas activitats economicas principalas de las illas.


text:
L’unitat de metanisacien ligada au cremador de residús de Marselha Provença Metropòle a cremat dins la nuech dau dimenche a diluns, a Fòs (13). Lei degalhs son tras que màgers.
Aqueu cremador, fòrça contestat entre 1996 e 2006, annada de sa mesa en servici, es bailejat per una societat francesa, Evéré, montada per l’occasien d’aqueu mercat, dau grop espanhòu Urbaser.
L’unitat de metanisacien èra pas prevista a la debuta, es davans la fòrta oposicien que la societat aviá chanjar lo projèct per ganhar l’apèu d’oferta.
Quaranta pompiers an combatut l’incèndi. Ara la questien se pausa de saber coma farà MPM per tractar mai de 400 000 tonas de residús l’an : 300 000 a cremar e lei 110 000 tonas de residús verds que son metanisats.
Durbir lo vielh bordilhet d’Entressen semblariá la soleta solucien per lo moment.


text:
02 août 2009
Lo conse e la Sijanòta (1)
[Començam ara un long (enfin, veirem ben) poèma del genre epic e de las rimas aproximativas. Cap de semblança es pas fortuita] Dins la vilòta de Sijan,En mai de zebres e d'elefants,D'un estanh, d'un fum de molinsQue fan de sòus amb lo marin,En mai d'una gendarmerieE d'una còla de rugbí,I a una escòla Calandreta,Eroïna de l'istorieta. Per fins que lo mainatge aprengaLa libertat emai la lenga,Son de parents dins lo cantonQue lor escòla la vòlonAssociativa e laïca.Pas de qué clavar la botica ?Çò pensatz. Vos enganatz plan :Ubu... [Lire la suite]
22 juillet 2009
Una castanha 10 ans après
Fa detz ans e qualques jorns, lo 9 de julhet 1999, Libération publiquèt una tribuna titolada delicadament « Le dérisoire débat sur les langues régionales occulte des questions bien plus importantes pour l'avenir du pays. Ne perdons pas notre temps. » L’autor, especialista en avenidor del país, era el meteis sus la dralha d’un bel avenidor. Aquel aniversari es l’escasença de li balhar una castanha retrospectiva : L’article començava coma aquò : « La carta [europenca] de las lengas... [Lire la suite]
05 juillet 2009
Apprends l'occitan !
Dins una letra qu'es estada publicada dins La Setmana, Jaume Còsta plaideja per una vision mai dinamica de l'aprentissatge de l'occitan. Desvolopa son vejaire aicí : "Lo jorn que podrem prepausar un racònte federator, que done enveja au monde de se dire 'tè, ieu tanben vòli faire partida d'aqueu moviment, perqué me parla, perqué es cool, perqué ai enveja d'estre identificat coma membre d'aquela comunautat' e non pas 'voli aprene l'occitan perqué es la lenga de meis aujous, perqué es important que si perde pas', aurem ganhat... [Lire la suite]
23 juin 2009
Strip occitan 11
Avetz benlèu legit que, mercés a una decision dau prefet de Ròse-Aups, se pòt pescar tornarmai dins Ròse. Chau creire que tot çò que nos avian contat, lo PCB e tot aquò, la polucion per 1000 ans, e ben chalia pas qu'esperar una annada per que passe tot solet... Un an de mai, e nos bacarem a Tornon !
12 juin 2009
Sicre encara !
Ai mandat un messatge a la Setmana fa quinze jorns e, quina suspresa, me l'an publicat e mai m'an coregidas las fautas ! Lo vos balhi, es encara sus Sicre (li vau benlèu dubrir una seccion especiala...) : Dins la Setmana del 28 de mai, Claudi Sicre nos balhava de qué soscar en citar lo paure Meschonnic : « Son las òbras que son mairalas e non pas las lengas » o encara melhor : « Son las òbras que fan las lengas e non pas las lengas que fan las òbras ». Atal, los escrivans poirián quitament crear lo mond a despart de ren. Benlèu... [Lire la suite]
20 mai 2009
Strip occitan 10
Vaqui un tròç de western espaguèti rural a l'occitana (cal fiular per la benda-son) :
12 mai 2009
Un chic de reclama pel "Forom des langues"
Lo "Forom des Langues" se debanarà lo 30 de mai et lo 1er de junh plaça dels Capitols de Toloza. Aquela manifestacion annadièra reverta mai que mai un exercici d'adoracion de la prosa del Claudi Sicre, vertadièr Pic de las Crabiolas de la Pensadissa, filh espiritual del profèta Felix-Marcel Castan, grataire grand de tots los babaus de bòbòs de Naut-Bernat. Per resumir, l’eveniment es una mesa en scèna de la rencontre de las lengas, dins un espaci fòra realitat ont, d’un biais magic, venon sulpic egalas e non-conflictualas.... [Lire la suite]
01 mai 2009
Strip occitan 9
24 avril 2009
Grop d'esquèrra del CG 64 : e pan una castanha !
En çò del Partit Socialista francés, i a un cadavre qu’es lo problèma de las lengas minorizadas. E mai s’esperfòrcen de longa de l’amagar, de còps que i a lo còrs cabís pas mai dins lo cabinet e aquí la pòrta que se dubrís... Es arribat fa pas gaire als elegits socialistas del Conselh general de Pirenèus Atlantics. Per parlar clar : de la part bearnesa del « 64 ». Anem zo, l’an plan ganhada la lor castanha [1] : Doas lètras del Senher Georges Labazée, conselhièr general de Tèsa, vice-president del Conselh general e... [Lire la suite]
15 avril 2009


text:
27/11/2017
Una novela regenta a la Calandreta Pergosina
Mariska Rebière, 26 ans, nascuda a Sent-Pardol La Ribiera es una de las doas regentas de la Calandreta Pergosina de Perigüers. Rencontra coma una jòuna femna passionada de lengas, licença d'anglés mai amorosa de sa lenga familiala l'occitan.
DG : Mariska, qual es vòstre parcors d'estudis?
Ai passat mon Bac a Sent Josef a Perigüers, apres, sei partida aus Etats-Units per passar mon bac anglés dins lo Minnesota, ai fait una licença d'anglés a Bordeu qu'ai validada a l'universitat d'Oklahoma. Parle un pauc l'espanhòu, tanben. Ai fait un "Master" Mestiers d'Ensanhament a l'universitat de Perigüers a la Granadiera. Apres un an de reflexion en tant que survelhanta au liceu Jay de Beaufort, ai decidat de me lançar coma regenta de calandreta .
DG : E per l'occitan ?
D'en prumier, quo es una lenga qu'ai totjorn auvida parlar a la maison, en particulier chas mos grands parents, mai mos parents. Ma mair, passionada de dança m'a fait aprener las danças tradicionalas. Per aprener a escriure e ensenhar, ai seguit e segue totjorn lors cors de Joan Ganhaire, Marisa Lasjuilliarias e Micheu Chapduelh qu'ai apres a coneitre a l'Escòla Occitana d'Estiu a Vilanòva d'Olt. Dau monde que m'an apres totplen de chausas.
DG : Coma se passen las jornadas a la Calandreta ?
Plan ben, sem doas regentas, coma Olivia Mullier, la directriça. Sei en charja de la mairala, 19 goiassons de tres a cinc ans. Quo es una "pedagogia institutionala d'inspiracion Freinet". Començam la jornada emb "Que de nuòu ?", avem "Lo conselh", mai "La monuda". Los eslevas son en imersion occitana. De segur parlam francés tanben e fasem de l'iniciacion a l'anglés. Vesetz, tot çò qu'ai apres me serv dins mon noveu mestier.
DG : Coma es l'ambiança ?
L'ambiança de l'escòla es plan bona, familiala. Los parents son plan implicats e balhan la man. Sem asociats a las decisions, nos sentem bien sostenguts. Quo es l'ambiança que cerchava, justament. En mai de quò, quò me permet de parlar e far viure l'occitan e de botar en pratica tot çò qu'ai apres. Rencontram dau monde plan interessats e motivats per la lenga.
Un bon començament de carriera, pròba de mai que l'estudis de l'occitan pòt aidar trobar un trabalh dins son ranvers pròpche e dins son mestier.
Denis Gilabert.
19:05 Publié dans Actualitats, actualité, Ensanhament de la lenga, enseignement de l'occitan | Lien permanent | Commentaires (0)
Questa dimenjada sur Meitat-chen, meitat-pòrc...
Joan-Pau Verdier e Nicolas Peuch nos informan que lo convidat de l'emission dau diumenc 3 de decembre 2017 sur França Blu Perigòrd sera Sylvain Carrère dau grope de rock occitan Papa Gahus per parlar de la surtida de lor noveu CD "Calhvari" ( charivari).
Meitat chen , Meitat pòrc , chasque diumenc a 11 oras sur França Blu Perigòrd!
Per escotar l'emission en directe o en redifusion, clicar sur lo ligam: França Blu Perigòrd
Veiqui lo ligam vers lo site de Joan-Pau Verdier
e los ligams vers lo sites de Nicolas Puech: www.nicolaspeuch.com e anemtrio.com e facebook.com/nicolaspeuch
08:27 Publié dans Actualitats, actualité, Musica, chants e dança | Lien permanent | Commentaires (0)
Dédicaces occitanes à L' Espace Culturel Trélissac le 2 décembre 2017
L'Espace Culturel Leclerc du centre commercial La Feuilleraie à Trélissac organise samedi 2 décembre de 14 h à 18 h "Dédicaces occitanes", une séance de présentation et de dédicace des derniers ouvrages de six auteurs occitans périgourdins :
Micheu Chapduelh pour "Des mois et des jours, almanach occitan",
Daniel Chavaròcha pour "Nhòrlas",
Joan-Claudi Dugros pour "Contes populars de Perigòrd,
Joan Ganhaire pour "Un tant doç fogier",
Jan-Peire Reidi pour "Lo Nas e lo Manteu"
et Joan-Pau Verdier pour "Lenga de Pelha, ragots d'oc".
Venez rencontrer, bavarder, passer un bon moment en liberté avec les auteurs.
21/11/2017
Vesen lo masle pertot
Ai legit recentament qu'un grope de 300 regentas an decidat de se-mesme e de fòrça d'ensenhar l'escritura inclusiva dau francés aus goiassons, per fin de luchar contre las inegalitats femnas òmes. Lor argument es que "ensenhar aus enfants que lo masculin l'empòrta sur lo feminin ( au plurau) pòt pas farjar de la conciencias egalitarias". A bon.
Comprene de segur que los mestiers, los grades los titres deven aver sistematicament lor feminin, coma per exemple en occitan, i a totjorn un nom masculin e feminin, coma trobador(n.m.) trobairitz(n.f.). E en francés, i aviá : per exemple « docteur, doctoresse, auteur, autrice... ».Son un pauc oblidats uei , sei per los tornar utilisar o ne'n inventar, sens far de barbarismes, en respectar la logica de la lenga. Que los mots en «-teur » au masculin fan au feminin « -teuse » (chanteuse), « -trice » ( institutrice) o « -toresse »(doctoresse) mas jamai « -teure »(coma l'afrós« auteure »).
Cò que comprene pas, subretot de la part d'ensenhaires, quò es que saben pas o pusleu vòlen pas far (laidonc ensenhar e explicar) la diferença entre lo genre (gramaticau, lo masculin e lo feminin) e lo sexe ( masle o femela*), que nòstras lengas latinas portan totas. E òc, lo genre masculin est pas forçadament masle e lo feminin femela. Quò es una convencion sovent venguda dau latin. Los quites objects, "èssers inanimats" an un genre sens aver de sexe : una taula ( n.f.) perqué ?Quitament si es gròssa, fai pas de pitits ! Un mur(n.m.) : quitament si a un cròs o una protuberança es ni masle ni femela ! Los mots per parlar dau sexe de l'òme son sovent feminins ( las colhas) mai los per la femna son masculins ( los tetins).E lo animaus ? La choita masle, quò exista e quò es pas lo chavan ! Que dire de la lebre qu'es masculin en francés e feminin en òc ?
E ben òc, lo genre e lo sexe, quò es pas parier dins las lengas latinas. E tot aquò a ren a veire emb l'egalitat de drechs. Parle bien de drechs, que sem diferents, quitament si sem de la mesma espècia e meritam lo mesme respect. Aprener a respectar las diferencias sens far de ieraquias, e tanben mostrar tot çò qu'avem de comun, òc ; se batre per los mesmes drechs,òc ; luchar contra las novelas fòrmas de somission de la femna, òc. Mas avetz pas a transformar los umans en pitits èssers neutres, gris, asexuats, tristes, sens sabor ni color, ni odor, sens passat, sens avenir. Daus clònes, que. Laissatz nòstras lengas e nòstres enfants tranquilles. Un pauc mai de subtilitat e mens de maniqueisme pòt pas lor portar tòrt. E pensatz a l'amor, qu'es en mesme temps de genre masculin, feminin, pas neutre, e per tot lo monde, quau que siá son biais de lo far, de se pensar, de lo viure.
Denis Gilabert.
Fotò: David de Miquel Ange, a Florença
Questa dimenjada sur Meitat-chen, meitat-pòrc...
Joan-Pau Verdier e Nicolas Peuch nos informan que lo convidat de l'emission dau diumenc 26 de novembre 2017 sur França Blu Perigòrd sera Marie Lavit de la tele sur internet octele.com.
Meitat chen , Meitat pòrc , chasque diumenc a 11 oras sur França Blu Perigòrd!
Per escotar l'emission en directe o en redifusion, clicar sur lo ligam: França Blu Perigòrd
Veiqui lo ligam vers lo site de Joan-Pau Verdier
e los ligams vers lo sites de Nicolas Puech: www.nicolaspeuch.com e anemtrio.com e facebook.com/nicolaspeuch
07:32 Publié dans Actualitats, actualité, Musica, chants e dança | Lien permanent | Commentaires (0)


text:
Padièrs
Padièrs[1],[2],[3] (oficialament en francés Padiès) es una comuna lengadociana en País d'Albi situada dins lo departament de Tarn e la region de Miègjorn-Pirenèus.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
L'ancian meridian de París, uèi nomenat la Meridiana Verda passa sus la comuna de Padièrs, a l'oèst.
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòc e monuments[modificar | modificar la font]
Tres glèisas se trapan sul territòri de la comuna de Padièrs: Santa Germana, Sant Marcèl e Sant Tèls.
Personas ligadas a la comuna[modificar | modificar la font]
Padièts foguèt, a la Renaissença, un dels fieus principals dels senhors de l'Ostal de Ròcafuèlha Blancafòrt
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Patrici Pojada, Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus, Nouvelles Éditions Loubatières, 2009, ISBN 978-2-86266-573-3
- ↑ Sit Toponimia occitana
- ↑ Top'Òc Diccionari toponimic occitan del Congrès permanent de la lenga occitana.


text:
Eth Conselh Generau d’Aran, a trauès deth sòn Departament d’Agricultura, Ramaderia e Medi Naturau d’Aran, an començat a “desovar” exemplars de trueita autoctòna en procès de fecundacion e quan arribaràn ara mesura, se repoblaràn es arrius dera Val d’Aran damb aguesti alevins de trueita.
Cada an es arrius d’Aran se repoblen damb alevins de trueita criada ena piscifactoria d’Era Bordeta damb era collaboracion dera Societat de Caça e Pesca dera Val d’Aran.
En paraules deth conselhèr d’Agricultura, Ramaderia e Medi Naturau d’Aran, Jose Enrique Arró: “Damb aguesta accion s’accelere era densitat de trueites autoctònes en arriu Garona e en toti es sòns afluents. Enguan demoram repoblar es arrius damb mès de 150.000 alevins de trueites”.
Hònt: C.G.A.


text:
L’incèndi qu’a devastat lo relarg niçart lo 17 de julhet a acampat mai de 400 pompiers, e cremat de desenas d’ectaras de bòscs ; mai a tanben cargat l’èr de pòussas finas a un nivèu important. Fins qu’a 300 µg/m3 au centre de Niça, e encara jusc’a 94µg lo 18 au matin a l’aeropòrt. A passat l’òsca
reglementàri de 50 µg/m3 siguèt despassat dins la jornada dau 17, ce qu’arriba pas sovent.
A costat de Marselha, lo fuec qu’a manjat mai de cinc cents ectaras de bòscs dins lo relarg de Sant-Canat, eu a pas provocat tant de concentracien de pòussas
. Pasmens a esperlongat seis efècts fin qu’au centre de Marselha, a cinquanta quilomètres dei flamas, onte Air PACA a mesurat quasi 50µg/m3 d’aquelei pòussas finas, pròche dau palais Longchamp.
Aquelei pòussas, va sabèm, son d’una quimia complèxa, e tota mena de metaus lords o d’autrei moleculas quimicas pòdon s’i pegar avans que d’intrar dins nòstreis organisms.


text:
Aguest lòc web e toti es sòns contenguts, includint-i es tèxtes, imatges, e quaussevolh aute materiau, son propietat d’ARANES.ORG o de bèth organisme vinculat ad aguest, o de tresaus qu’agen autorizat er us d’aguesti contenguts: Generalitat de Catalonha, Conselh Generau d’Aran, Oficina de Foment e Ensenhament der Aranés deth Conselh Generau d’Aran.
Toti es drets son Creative Commons.
Tot accès ad aguest lòc web demore sujècte as condicions següentes:
Sonque ei autorizat er us personau non comerciau. Non ei permetuda era modificacion deth web ne des sòns contenguts.
ARANES.ORG non garantís qu’eth web e eth servidor siguen liures de virus e non se hè responsable des damnatges causats per accès ath web o pera impossibilitat d’accedir-i.
En cap de cas es cookies (galetes) o d’auti mejans de naturalesa analòga que se poguen utilizar serviràn enta emmagasemar informacion que permete identificar era persona fisica usatgèra deth web.


text:
Chifras de populacion en França
En França, per las operacions de recensament, l'INSEE a definit mantun indicator de populacion que permeton de rendre compte de la dobla domiciliacion de cèrtas personas, per poder estudiar aqueste fenomèn e de ne téner compte dins las politicas d'amainatjament. Es per aquò que cada comuna, en França, a pas solament una sola chifra de populacion, mas mantuna.
Aspècte estatistic[modificar | modificar la font]
Las chifras donadas per l'INSEE per una comuna son :
- la populacion municipala compren las personas qu'an lor residéncia abituala sul territòri de la comuna ;
- la populacion comptada a despart, principalament las personas demorant dins cèrtas collectivitats (internats, casèrnas, espitals, covents, presons…) ;
- la populacion totala, soma de las doas precedentas ;
- los comptes dobles, un sosensemble de la populacion comptada a despart, comptant los abitants qu'an un autre luòc de residéncia (autrament dich, que fan partida de la populacion municipala d'una autra comuna) ;
- la populacion sens comptes dobles, qu'es la populacion totala demenida dels comptes dobles[1].
La populacion sens comptes dobles es doncas totjorn superiora o egala a la populacion municipala, e inferiora o egala a la populacion totala. Dempuèi 2004, las nocions de populacion municipala e de populacion sens comptes dobles son identicas.
Per comprene convenablament la populacion d'una aglomeracion, d'un gropament de comunas, d'un departament o d'una region, s'utiliza la populacion sens comptes dobles.
Aspècte legislatiu[modificar | modificar la font]
Los resultats dels recensaments son oficializats per decret.
La nocion de populacion legala es utilizada en drech. Al sens larg, designa l'ensemble de las chifras oficializats. Dins un sens restrench, designa :
- per una comuna, la populacion totala ;
- per un canton, un arrondiment, un departament o una region, la soma de las populacions sens comptes dobles.
La populacion totala es la qu'es presa en compte dins l'aplicacion de las leis e dels règlaments a las collectivitats (en particular per las questions budgetàrias e fiscalas)[2].
En revenge, es la populacion municipala que determina lo nombre de conselhièrs municipals e lo mòde d'escrutinh de las eleccions municipalas[3].


text:
Troposfèra
La troposfèra es la partida de l'atmosfèra terrèstra situada al mai pròche de la superfícia del glòb a una altitud compresa entre 8 e 15 quilomètres, segon la latitud e la sason. Es mai espassa a l'eqüador qu'als pòls. La frontièra entre la tropofèra e l'estratosfèra se nomena la tropopausa.
Aquela jaça atmosferica representa gaireben 80 % de la massa totala de l'atmosfèra, es d'importança perque s'i trapa l'aire que respirem.
En mejana, la temperatura merma amb l'altitud, de gaireben 6,4 °C cada 1000 mètres. Se tròba dins aquela jaça gaireben totes los fenomèns meteorologics. Es doncas dins aquela jaça que se debana lo cicle de l'aiga, s'il trapa una massa importanta de vapor d'aiga (H2O).
Es tanben ela que recupèra los gases eisits de l'activitat terrèstra:
- dioxid de carbòni (CO2), ~ 0,039 %
- metan (CH4)
- oxid nitrós (N2O)
- monoxid de carbòni (CO)
- ozòn (O3)
- sulfats (SO4)
- dioxid d'azòt (NO2)
- radical idroxil (OH)


text:
Lo mestièr de la formacion vos interèssa ? Desiratz cambiar d’orientacion ? Partejar vòstras coneissenças ? VENÈTZ FORMATOR PROFESSIONAL EN LENGA-CULTURA OCCITANA O CATALANA Aquesta accion es finançada dins l’encastre del “Programa Regional Qualificant del Conselh Regional “. Lo cursus de Formator Professional d’Adultes forma los estagiaris a ocupar d’emplecs de formators / trises al sens de la… Read more »
Venètz descobrir o tornar descobrir la cultura e la lenga occitanas Los pichons an fach lor dintrada ara es als mai grands de tornar als quasèrns e als libres ! A partir del 12 de eptembre de 2016 : SERINHAN : ESCÒLA PAUL BERT / Carrièra del 08 mai 1945 : Diluns 12 de setembre… Read more »


text:
Desfaita daus socialistas
Abei un tax d’abstencion augmentat de viament cinc
puents – l’ei passat dau 33,46% au 38,72 respecte a las presidencialas -, le
second torn de las municipalas francesas de mars confirma la tendencia dau
primier: la França se tinhís de blau, le Front National avança e los
socialistas arreiron considerablament. Se los socialistas arribon a servar París
ont Anne Hidalgo ven la primiera femna consol de la capitala en battent la
rivala de l’UMP Nathalie Kosciusko-Morizet – las listas de la primiera obtenon
le 53,3% contra le 44,06 de la seconda en permetent a la gaucha d’aguer una
majornaça de 91 conselhiers contra los 71 de l’UMP-UDI –, l’UMP ganha dins
fòrça de comunas en n’en arranchant au PS un numre considerable.
En nos concentrant sus le vot dau sud, a Marselha 7 circoscripcions sus 9 son anaas a l’UMP – e una au FN – en permetent au consol sortent Jean-Claude Gaudin d’èsser reelegit abei un resultat de 61 conselhiers sus un total de 101: s’ei realizaa parier la plus fòrta majorança au conselh comunal dempuei le 1992. Le FN abei Stéphane Ravier l’a obtengut 21 conselhiers en n’en laissant au PS de Patrick Mennucci masque 18.
En general tota la Provença, exceptat que pas gaire de cas, l’a vist ganhar l’UMP e avançar le FN. A Tolon le consol sortent Hubert Falco l’ei istat reelegit au primier torn abei un 59,26% obtengut per sa lista Union de la droite; second le FN abei le 20,47%. La lista Union de la gauche obten masque le 10,11%. Mai Niça se reconfirma a dreita: dins le quadrangular dau second torn, la lista Union de la droite de Estrosi l’a ganhat abei le 48,61%; seguisson le FN abei le 21,10%, la lista Union de la gauche que deipassa pas le 17,84% e la lista localista Mon parti c’est Nice que obten le 12,42. Passa aus socialistas Avinhon ont le triangular entre PS, UMP e FN favoris los primiers apres un primier torn qu’avia vist le FN en legier avantatge. A Aurenja ganha au primier torn la Ligue du Sud, pròcha au FN, abei viament le 60% de las preferenças dau temps que a Ais l’UMP per ganhar deu atendre le second torn, un triangular abei los socialistas e le FN. Ganha la dreita a Nimes, Menton e Barcilona de Provença.
Dins le Lengadòc, l’UMP obten la ville rose Tolosa ont son candidat Jean-Luc Moudenc, abei le 52,06% e 53 elegits bat, dins un second torn a doi, le consol socialista sortent Pierre Cohen que dins le 2008 s’era impausat abei le 50,42% e que ara se planta au 47,93% e a 16 consilhiers comunaus. Montpelhier se confirma a gaucha mai se abei un chanjament: le consol socialista sortent l’ei resultat batut per un independent de gaucha. A Limós la lista Union de la gauche de socialistas e comunistas ganha facilament au primier torn abei le 51,88%, en confirmant la tendença politica de la vila lengadociana. La dreita aicí deipassa pas le 36,75% dau temps que l’11,36% vai au Parti de Gauche de Mélanchon. A Besièrs ganha le FN.
A Pau François Bayrou de l’Union du Centre ganha au second torn abei le 62,95% sus le candidat socialista sortent. A Bordeu Alain Juppé de l’UMP pòrta sa lista a ganhar abei le 60,94% au primier torn dau temps que a Clarmon la lista Union de la Gauche de socialistas e comunistas bat dins un triangular l’UMP e le FN. Passa aus gaullistas mai Limòtges qu’avia un consol socialista dau 1912.
Factors proceduraus
Las eleccions municipalas en França se debanon chasque seis ans contemporaneament per totas las comunas. Los representants venon elegits abei de sistemas electoraus diferents a seconda que se tracte d’una comuna granda, meiana o pechita. Totun substancialament le sistema adoptat l’ei un proporcional abei premi de majorança per la lista ganhanta.
D’un caire mai en França las politicas municipalas perdon de plus en plus competencias e poer real - sobretot a causa daus talhs a las comunas – e se pòion limitar a realizar la normala administracion institucionala. De l’autre las elecions municipalas l’an totjorn una directa rechauta sus la politica nacionala – e per aiquen absumisson una rilevanta importança – dau moment que le Senat ven elegit pas directament per le pòple mas pels elegits de qualsevuelhe livèl institucional, donca mai per los environ 208mila noveus conselhiers municipaus.
D’aicestos 208mila, 98mila son de l’UMP o de la dreita republicana, 34mila se declaron indipendents – son los elegits de las pechitas comunas dins de listas pas referiblas directament a un partit politic mas que l’an principalament de posicions pròchas a la dreita – e 8mila aus centristas que venon de se desluenhar daus socialistas. Masque 67mila fan referença aus socialistas. L’ei clar qu’abei de numres parierfaits s’impausaren consequencias sus la politica a livèl nacional.
L’avançaa
dau Front National: un resultat que deu pas eitonar
L’ei inegabla l’avançaa dau Front National. La formacion de Marine Le Pen arriba a èsser presenta au second torn dins 229 comunas e l’a elegit 11 consols – 3 son de la Ligue du Sud e dins doas comunas, Henin Baumont e Aurenja, son istats elegits au primier torn – e la presidença d’una circoscripcion de Marselha. L’avançaa dau FN l’ei plus fòrta dins le sud, particularament en Provença, e dins le nòrd deindustralizat. Aiceste succes l’ei segurament a far remontar d’un caire au regecte de l’austerity de Hollande, de l’autre aus escàndols financiari de l’UMP. Aquel au FN, mai mercés a la linha dau PCF subalterna au PS, ven apercebut coma le solet vot antisistema, le solet vot de protèsta. La linha de dura opausicion parlamentara e la retorica antieuropenca e nacionalista, contra la politica, las bancas e l’immigracion l’an fait bèrcha dins un electorat fatigat a causa de la crisi.
Tots crion au pericle fascista. En realitat aiceste l’ei un resultat que deu pas eitonar. Aiceste l’ei istat un vot que l’a condamnat la politica reformista dau socialista Hollande que jà, abei le Pacte de responsabilitat, avia donat 50 miliard au patronat en talhant los servicis sociaus e que ara, coma responsa aus resultats electoraus, l’a portat son governe encara plus a dreita en nomant primier ministre Manuel Valls, ex ministre daus internes. De son caire le PCF paia sa linha ondivaga que l’a portat a se presentar en aliança abei los socialistas dins la meitat de las comunas abei plus de 20mila abitants en laissant solet le Parti de la Gauche de Mélanchon – que fòrça de còps s’ei coalizat abei Euròpa Ecologia o abei le Novel Partit Anticapitalista (NPA) – e coma Front de Gauche dins l’autra meitat.
Aicesta estrategia d’axe abei le PS avia l’obiectiu de evitar le plus possible l’erosion dau numre daus pròpres consols e conselhiers municipaus – obiectiu antepausat au manteniment de son implantacion sociala – mas que s’ei deivelaa perdenta (le PCF l’ei en efeit passat de 358 a 264 consols) en laissant que FN fosse la soleta foça politica a apareisse pas associaa au poer.


text:
La Bruguièra Dorçan
La Bruguièra Dorçan[1],[2],[3] (oficialament en francés Labruyère-Dorsa) es una comuna gascoa de Gasconha, situada dins lo departament de la Nauta Garona e de la region de Miègjorn-Pirenèus.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada a 16 km al Sud-Èst de Murèth sul Tedèlon.
Toponimia[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Notes et références[modificar | modificar la font]
- ↑ Patrici Pojada, Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus, Nouvelles Éditions Loubatières, 2009, ISBN 978-2-86266-573-3
- ↑ Sit Toponimia occitana
- ↑ Top'Òc Diccionari toponimic occitan del Congrès permanent de la lenga occitana.


text:
Tatoatge
Un tatoatge es un dessenh decoratiu e/o simbolic realizat injectant de tinta dins la pèl. De per abans, se fasiá amb de tinta de China o de tintas a basa de carbon o de seu. Ara s'agís mai de tintas contenent de pigments industrials. Existís diferentas colors de tinta e quitament una tinta transparenta que reagís a la lutz negra: aquel tipe de tatoatge es nomenat tatoatge « UV » o « Blacklight »[1]. Lo tatoatge es considerat coma un tipe de modificacion corporala permanenta.
La tecnica del tatoatge consistís a injectar la tinta jos la pèl a l'ajuda d'agulhas o d'objèctes puntuts. La tinta es pausada jos la pèl entre lo dèrma e l'epidèrma. La prigondor de la fissada varia de 1 a 4 mm en foncion de tipes de pèl e de las partidas del còs, las zònas mai espessas se situant dins l'esquina, los coides e los genolhs.
Lo tatoatge se practica dempuèi de milièrs d'ans per tot lo mond. Se pòt far per de rasons simbolicas, religiosas o esteticas. Dins mai d'una Civilizacions, quitament es considerat coma un rite de passatge a causa de la dolor suportada pendent la realizacion del motiu.
Es tanben un bais de marcatge utilizat per l'identificacion dels esclaus, dels prisonièrs o dels animals domestics.
Somari
- 1 Etimologia
- 2 Istòria
- 3 Finalitat
- 4 Tecnica
- 4.1 Procedura
- 4.2 Pigments e solvents
- 4.3 Formacion e aprendissatge
- 4.4 Tatoatges temporaris e semipermanents
- 4.5 Biais d'escafar
- 4.6 Santat e igièna
- 5 Estils e practicas
- 6 Reglamentacion
- 7 Bibliografia
- 8 Nòtas e referéncias
- 9 Vejatz tanben
Etimologia[modificar | modificar la font]
Lo mot ven del tahitian tatau, que significa marcar, dessenhar o picar e deriva de l'expression « Ta-atouas ». La raiç del mot, ta significa « dessenh » e atua significa « ment, dieu ». Lo doctor Berchon, traductor del segon viatge de Cook cap a Tahiti en 1772, empleguèt pel primièr còp lo mot tattoo en 1798[2].
Al Japon, le tatoatge tradicional practicat a la man es nomenatirezumi (入れ墨 o 入墨, irezumi?, literalament « insercion de tinta »), lo tèrme mai general per designar lo tatoatge es horimono (彫り物 ou 彫物, horimono?, literalament « escultura »).
Istòria[modificar | modificar la font]
Lo tatoatge es una practica atestada en Eurasia dempuèi leo neolitic. « Ötzi », l'òme de las glaças descobèrt gelat dins los Alps italoaustriacas a de tatoatges supausats terapeutics[3] (pichons trachs parallèls lo long dels lombars e sus las cambas). Los analisis al carbòni 14 realizadas per la comunautat scientifica estiman sa mòrt vèrs 3500 AbC. En Egipte, tres momias femininas tatoadas suls braces, las cambas e lo tòrs, datant de l'an 2000 AbC., foguèron descobèrtas dins la val de Deir el-Bahari (près de Tèbas). Lor descripcion evòca fòrça tatoatges representant de linhas parallèlas e de punts alinhats[4]. Tot coma en Egipte, de momias tatoadas foguèron descobèrtas dins la region de l'anciana Nubia. En 1910, una primièra momia, datant de l'an 1500 AbC., es descobèrt pel britanic Cecil M. Firth sul site arqueologic de Kubban (una centena al sud d'Assoan). Presenta d'elements de tatoatge sus la region abdominala en forma de lausanges puntilhats enrodat d'un doble reng de jonhents[5],[6]. Puèi en 1961, fòrça momias tatoadas foguèron descobèrtas per André Vila sul site de l'escavacion francesa al vilatge d'Aksha al nòrd de Sodan[7]. Totas las momias que lo sèxe podèt èsser identificat son de femnas, levat un òme tatoat sus la cara. L'estil dels tatoatges es lo mèsme qu'en Egipte e sul site de Kubban, e representa atal de motius geometrics, de punts e de linhas. André Vila estima qu'aquelas momias datan del sègle I AbC, veire al començament de l'èra crestiana[7].
Dins lo Bacin de Tarim (Xinjiang en China), fòrça momias de tipe europèu son descobèrtas per d'arqueològs chinés. Una partida d'entre elas son tatoadas sus las mans, los braces o l'esquina[8]. Encara mal conegudas (las solas publicacions accessibles en lenga occidentala son aqueles de Victor H. Mair e James P. Mallory[9],[10]), unas d'elas poiriá datar de la fin del millenari 2 AbC. En mai, tres momias tatoadas foguèron escavadas del permafròst de l'Altaí dins la segonda mitat del sègle XX (« L'Òme de Pazyryk » dins los ans 1940 e « La Dama d'Ukok » e « L'Òme d'Ukok » dins los ans 1990); mòstra de motius zoomòrfs executats dins un estil curvilinha. « L'Òme de Pazyryk » es tatoat sus l'ensems dels braces, l'esquina e lo pitre[11]. « La Dama d'Ukok » e « L'Òme d'Ukok » pòrtan tanben de tatoatges d'un estil pròche de la momia de Pazyryk e que representan d'animals, tipics de l'art animalièr dels pòbles indoeuropèus Esitas que poblavan tota l'Asia centrala dins l'antiquitat. Segon las estimacions scientificas, la datacion d'aquelas momias se situa entre le sègle V e II Abc..
Al començament de nòstra èra, los Bretons avián fòrça marcas corporalas sovent descrichas coma de tatoatges dins los recits de conquèsta de Juli Cesar. Erodian, un istorian roman del sègle III, escrich: « Los Bretons se tatoan lo còs de pinturas variadas e de figuras d'animals de totas menas. Vaquí que se vestisson pas, per amagar pas lors dessenhs corporals »[12]. Servi, un gramatician del sègle IV, es tanben convençut que « las gents de Bretanha pòrtan de tatoatges » e qu'aquela forma de marcatge deu èsser clarament diferenciada de la pintura corporala[13]. Al Japon, de figurinas datant de l'èra Jōmon pòrtan de simbòls pareissent a de tatoatges, mas pas cap d'estudi scientifica faguèt de pròvas concrètas mostrant d'aquelas practicas. Las primièras traças conegudas son eissidas d'escrichs chineses datant dels sègles III e VI. Aqueles tèxtes parlan de pescadors que lo còs es tot cobèrt de tatoatges[14],[15]. Dins lo Kojiki, escrich en 712, se descriu dos diferents tipes de tatoatges, un considerat coma « prestigiós » per las personas illustras, los eròis e los nòbles, e un mai « vulgar » pels criminals e bandolièrs.
Lo judaïsme enebís tota inscripcion talhada e marcada de tinta indelebila (Deuteronòma 14.1, Levitic 19.28 « Vous ne ferez point d'incisions dans votre chair pour un mort, et vous n'imprimerez point de figures sur vous. Je suis l'Éternel. »). Al sègle VIII, lp papa Adrian bandís lo tatoatge, e totas las marcas corporalas d'inspiracion pagana. Lo tatoatge seriá donc mal considerat dins la cultura occidentala a causa de las condamnacions judeocrestianas que n'es l'objècte. E mai, los Normands, qu'envasiguèron l'Euròpa del Nòrd al sègle XI, mespresan lo tatoatge. L'ensems d'aquelas interdiccions e consideracions nefastas al subjècte del tatoatge provòcan sa « desapareisson » pendent fòrça sègles en occident del sègle IX a XVIII; levat una mencion per Marco Polo[16].
Foguèt en 1770 que los Europèus tornèron descobrir lo tatoatge, pendent d'exploracions dins lo Pacific Sud amb lo capitani James Cook[17]. Dins la cultura europèa, los marins subretot èra entre autre identificats amb aquelas marcas fins a la Segonda Guèrra mondiala. Aqueles quita marins europèus se tatoavan sovent un crucifix subretot dins l'esquina per se salvar de la flagellacion en cas de punicion qu'èra un crime que de damatjar un imatge piós. Aquel sistèma d'identificacion èra, abans l'arribada de la fotografia d'identitat, un mejan segur e eficaç per provesir las fichas polícia la pega[17]. Las fichas de polícia, fins al sègle XIX, comportavan l'indication e la descripcion de cada tatoatge que permetava atal d'identificar sens error un individú[18]. De personalitats politicas se fan tatoar, coma lo tsar rus Nicolàs II (una espatla sul pitre après d'un pelegrinatge a Jerusalèm), de reis britanics Edoard VII e Jòrdi V, del rei de Danemarc Frederic IX (un dragon chinés sul tòrs), del dirigent rus Stalin (una tèsta de mòrt su pitre), del Primièr ministre britanic Winston Churchill (una ancòra sul braç esquèrra) o encara del president american Franklin Delano Roosevelt (un escut d'ostal)[19]. A partir de la fin del sègle XX, lo tatoatge comença a se democratizar. Totjorn mai de personas se fan tatoar,coma los esportius, musicians, comedians celèbres, que fan mòstra de lors tatoatges.
Pintura La Femna tatoada o La Teleta d'Enric de Tolosa-Lautrèc, 1894.
Finalitat[modificar | modificar la font]
A l'origina, aquelas marcas sus la pèl èran de signes d'apartenéncia a un grop: tribal, religiós, de piratas, d'ancians prisonièrs o de legionaris. Mas es tanben una mena de marcar de biais indelebil de categorias de gents coma los esclaus o los prisonièrs. Mas las rasons que las gents causisson d'èsser tatoats son divèrsas: identificacion a un grop, cosmetic, ritual religiós, exemple de teoria de l'andicap[20], e utilizacions magicas son las mai frequentas. Tanben, la sociologia del còs los ten per un objècte d'estudi important.
Dins los ans 1970, e subretot dins los ans 1990, un vam vertadièr pel tatoatge se fa jorn. Lo tatoatge es pas mai un bais de mostrar son apartenéncia a un grop, a una tribú o a un quartièr, es un mejan de revendicar son originalitat, de seduire, de se far bèl, de provocar, de compensar. D'adolescents lo vivon coma un rite de passatge e agisson a vegada sus una impulsion que regrètan mai tard[21]. Un tatoatge correspond sovent a un moment important de la vida, agradable o dolorós: naissença, decés, capitada personala o professionala son d'exemples recurrents de rasons per de far tatoar[22]. Alara, lo motiu mas tanben lo luòc de l'inscripcion (esquina, tòrs, braces, cambas, partidas intimas, etc.) a tanben un sens important.
De « tatoatges » son dessenhats per facilitar la reproductibilitat d'unas terapias medicalas. En radioterapia extèrna, de traçats persistents son aplicats sus la pèl (coma amb lo fuchsine) alara que los tatoatges permanents son pas que punts gravats amb una agulha banhada dins la tinta de China[23]. La tòca d'aqueles tatoatges es de fixar los camps sus la pèl que correspondon a la zona tumorala d'irradiar. E, de tatoatges son tanben gravats sus d'animals per identificacion. Lo tatoatge decoratiu suls animals es mai sovent interdit per las leis sus la proteccion dels animals[24].
Quinas que sián las rasons que menan una persona a se far tatoar, es fòrça important de gardar a la ment que lo tatoatge es una modificacion permanenta e indelebila.
Tatoatges magics[modificar | modificar la font]
En Asia del Sud Èst, lo tatoatge tradicional se practica pels monges bodistas o los prèires bramans[25]. Es nomenat Iantra (สักยันต), que significa art del tatoatge magic, o tanben Sak Yant. Sak significa « tatoar » e Yant designa de dessenhs sacrats representant los Mantras e Katas bodistas[25]. Aqueles tatoatges son considerats coma « magics » e balhan al portaires de poders de proteccion e de benediccion[26]. Son fòrça present al Laos, Cambòtja, Birmania e subretot Tailàndia.
A l'origina, aquel art es eissit de la cultura Khmer. Los motius representan una mescla de pregàrias e psalmes bodista, e d'incantacion e sortilègi chamanic que ls guerrièrs Khmer e Taï portavan per aumentar lor poténcia e los aparar pendent los combats[26]. Aquela tradicion contunhèt amb los sègles e fins ara encora fòrça gents se fan tatoar de Iantra.
Tatoatges jos constrencha[modificar | modificar la font]
Dins l'Istòria, se pòt destriar fòrça e divèrsas rasons a l'acte de tatoar per la fòrça un individú non consentent. Mai sovent, s'agís de castigar, o de s'assegurar qu'un individú pòsca amagar unes fachs a la societat.
Antiquitat: la marca dels esclaus[modificar | modificar la font]
Erodòt conta qu'Istièu, tiran de Milet prisonièr a la cort del rei dels Pèrses, rasèt la tèsta de son esclau puèi tatoèt un messatge per transmetre sus son crani, puèi esperèt que lo pèl torna abans d'enviar l'esclau cap a son destinatari[27]. Dins l'Atenas antica, los esclaus èran sistematicament tatoats d'un chòt o d'una nau de guèrra sul front, per que demoren reconeissables de pertot per sempre[28]. Los Romans eritèron de la practica del tatoatge, totjorn per castig. Los esclaus son marcats per un tatoatge mai discrèt qu'aquel dels Grècs: a la plaça un dessenh de chòt, los Romans tatoavan la primièra letra del nom de familha del mèstre entre los dos uèlhs dels esclaus. Aquela practica mòstra tanben de traças d'umor (esclavagista) dels Romans. Soetan conta un dels bons mots de l’epòca: « I a pas mai letrats que los Nubians » (la Nubia èra una font màger d’esclaus). Los generals romans espandiguèron la practica als mercenaris, que se mesfisián, per s'assegurar que los desertors sián identificats. Es a Roma que lo tatoatge prenguèt son primièr nom occidental: stigma (estigmata), la marca d'infamia[29]. Foguèt per remplaçar de la cremadura al fèrre roge que las autoritats romanas utilizèron lo tatoatge suls condemnats, coma castig definitiu. L'astre dels panaires e pariàs de Roma ne venguèt pas melhor al sègle IV, quand Constantin I decretèt que los condemnats poirián èsser tatoats sus las cambas o las mans, mas jamai sus la cara, que, creada a l’imatge de Dieu, deu demorar verge[28].
Segonda Guèrra mondiala: lo IIIn Reich[modificar | modificar la font]
L'identificacion realizada pels Nazis a Auschwitz pendent la Segonda Guèrra mondiala consistissiá a tatoar, sus l'avantbraç, lo matricul dels desportats[30],[31]. Los tzigans, dins aqueles mèsmes camps, èran tatoats d'un Z, coma Zigeuner, tzigan en alemand[32]. Dins aquel encastre, lo tatoatge jos constrencha participava a una entrepresa de desumanizacion. Après la guèrra, los subrevivents dels camps aguèron de reaccions diferentas: se la majoritat los conservèron, d'autres los faguèron escafar.
De l'autre costat, los soldats de la Waffen-SS èran tanben tatoats; èra escrich lor grop sanguin (Blutgruppentätowierung) sus la fàcia interiora del biceps del bras esquerra[33],[34]. Aquel tatoatge aviá lo chafre de « Kainsmal » (« la Marca de Caín »)[Nota 1] e aviá pas qu'una sola letra. Pas cap d'autra inscripcion, matricul o unitat militara èran tatoats. Après la guèrra, aquelas marcas facilitèron l'identificacion d'ancian SS.
Contemporanèu: lo tatoatge criminal[modificar | modificar la font]
Diferents grops del crime organizat fan del tatoatge un simbòl. Es lo cas, per exemple, dels iacuzàs als Japon[35], de panaires dins la lei de la mafia russa o encara dels membres dels Maras al Salvador[36]. Aquelas tres organizacions fan de tatoatges forçats sus de lors membres, a vegadas per castig. Al Japon, un iacuzà que manquèt son dever o faguèt una coardiá pòt s'automutilar o se far gravar un tatoatge desonorant[35]. En Russia, lo tatoatge per la fòrça pòt se practicar entre prisonièrs d'un meteis mitan carceral, o d'una « familha ». Quand es un castig, l'imatge es sovent obscèn o pornografic, per far vergonha al castigat. Mas tanben una coardiá o una traïson pòt èsser gravada de biais simbolic. Es lo cas pels membres Maras accusats de traïson, ont lo nombre 187 (numèro de l'article del còdi penal de Califòrnia que definís los murtres) es gravat. L'usatge del còdi simbolic dels tatoatges pels criminals en Russia vòl qu'un prisonièr siá tatoat pels perelhs segon los davancièrs e pòt èsser d'esperel una constrencha, que lo subjècte tatoat pòt pas refusar. Çò meteis pels criminals novèls que la ierarquia atribuís de tatoatges obligats.
Tatoatge d'identificacion animala[modificar | modificar la font]
Lo tatoatge es un dels biais utilizats per permetre l'identificacion dels animals d'elevatge. En Euròpa, pels carnivòrs domestics aquel tipe d'identificacion ese remplaçat per una nièras electronica dempuèi lo 4 de julhet de 2011[37].
Tecnica[modificar | modificar la font]
Procedura[modificar | modificar la font]
Segon la tradicion, las culturas tribalas crèan los tatoatges mejans d'aisinas amoladas. Mai sovent fachs amb d'òs, aquelas aisinas son afiladas en forma de penche o de ponchon. Las puntas del penche son enseguida banhadas dins la tinta, puèi lo tatoaire truca amb un brocet per far penetrar las puntas dins la pèls e d'i inserir la tinta. Un autre metòde tradicional consistís a incisar la pèl puèi fregar lo talh amb de tinta, de cendres, o d'autres pigments. Aquela tecnica pòt venir en complement de l'escarificacion. Al Japon, lo tatoatge tradicional, Irezumi, se realiza amb d'agulhas fixadas al tèrme d'un margue, al biais d'un pincèl. Un còp las agulhas impregnats de tinta, lo tatoaire las fa penetrar dins la pèl per un movement d'anar e tornar[38]. De biais general, aquelas tecnicas de tatoatge son fòrça dolorosas car las aisinas utilizadas son plan grossièrs.
A l'ora d'ara, lo metòde mai espandit per introduire la tinta dins la pèl utiliza un dermograf. Es un aparelh compausat d'agulhas finas ligadas per una barra a un canon electric. Quand se desencadena, las puntas se desplaçan rapidament del naut cap al bas e permet l'insercion de la tinta entre lo dèrma e l'epidèrma[39]. Existís diferentas formas d'agulhas: las aigulhas liners, per las linhas e contorns d'un tatoatge, e las magnums, per l'emplissatge[40].
Segon lo tipe de tatoatge (negre o color), la quantitat e la concentracion de tinta utilizada se modifica. Una tinta negra diluida permet, per exemple, de far de nuanças de grises. Las tintas coloradas son mescladas per crear d'autras nuanças.
Quin que siá lo metòde emplegat, la practica del tatoatge demora quicòm de dificil a suportar. Pendent una sesilha, lo tatoat sentís mai sovent d'una simpla geina fins a una dolor aguda segon sa sensibilitat del tatoat e la zòna gravada. Mai, aquelas sensacions aumentan pendent la sesilha, çò que fa los tatoatges de grandas talhas sovent penoses de realizar d'un sol còp[41],[42]. Los tatoaires passan pas de sesilhas de quatre oras, que l'endorfina difusada pel còs per de calmar la dolor agit pas plus longtemps.
Pigments e solvents[modificar | modificar la font]
Lo negre se produch amb de cristals de magnetita o de wustite, o amb de carbòni eissit de la combustion de matèrias organicas (negre d'òs (que pòt contenir de plomb qui s'acumula fòrça dins l'òs), carbòni amòrf de combustion (suja podent conténer de traças de metals indesirables e d’HAP dangierós (benzopirèn, benzoantracèn, d'organoclorats, eca.) e autrecòps tradicionalament amb de tinta de China[43].
Las colors son produchas amb de metals (sals purs d’alumini, antimòni, bari, cadmi, cobalt, cròme, coire, fèrre, mercuri, manganès, niquèl, plomb, estronci, titani vanadi) eissits de l'industria quimica, o amb d'una associacion polimetallica (amb per exemple lo selèni-sulfur de cadmi o lo cromat de plomb, eca.)[43], totes aqueles pigments podent enseguida èsser mesclats entre eles per donar de nuanças particularas, formar de degradats. Autrescòp s'utilisava de pigments d'origina vegetala. Lo « jaune curcuma » l'es encara[43]. D'aqueles pigments son fòrça toxics (plomb, cadmi, mercuri, cròme...)[43]. Los productors de tinta per tatoaires utilisan tanben la malaquita e de ferrocianur o de ferricianurs o lo Cu/Al ftalocianins, mai o mens toxics[43]. De produch naturals coneguts coma non toxics pòdon èsser utilisats per l’òcre (mescla d’argil e d’oxids de fèrre). De « roges de naftòl » son sintetizats amb de nafte, mens allergèns e mens toxics que los autres roges[43].
Los sals de metals o d'autres pigments son de polveras. Devon se far una solucion amb un solvant (mai sovent, s'agís d'aiga desmineralizada e d'apondons coma la glicerina o la listerina e d’alcoòl per la desinfeccion e la consistança)[43].
Formacion e aprendissatge[modificar | modificar la font]
Los tatoaires an mai d'unas possibilitats per aprendre los tatoatges sens se riscar d'en primièr sus de clients. Existís de pèls sinteticas pròchas de la textura de la pèl umana per aprene en seguretat e realizar de tatoatges vertadièrs[44], tanben es possible de se formar sur de pòrcs qu'an de pèls s'aprochant d'aquela de l'òme[45]. Pasmens per l'experiéncia se pòt pas passar la vertadièra formacion sus la pèl umana.
Tatoatges temporaris e semipermanents[modificar | modificar la font]
Los tatoatges temporaris e semipermanents son realizat per de menas diferentas. Son dessenhats, empegats o penchas a la superfícia de la pèl mai sovent, levat pel tatoatge semipermanent que se realiza coma lo tatoatge permanent. Aquela practica es pas totjorn acceptada per la comunautat del tatoatge, a causa de la contradiccion entre lo caractèr permanent del « vertadièr » tatoatge e aquel mai efemèr del tatoatge temporari.
Tatoatges al henna[modificar | modificar la font]
Los tatoatges al henna son fachs amb d'henna tradicional o d'henna natural, e non pas amb l'henna negra qu'es fòrça dangierós per la pèl[46]. L'utilizacion tradicionala practicada dins los païses del Magrèb es nomenat henna; en Índia e Paquistan, es designada jol nom de mehndī.
Tatoatges pega-solet[modificar | modificar la font]
A l'origina, los tatoatges pega-solets o decalcomania son de motius publicitaris ofèrts dins de paquets de goma o de lecariás. S'escafan aisidament amb aiga o fregadís e mai sovent son de qualitat marrida. La qualitat d'aqueles tatoatges se melhorèt amb los ans. Ara, son venduts coma accessòris de mòda al biais d'un joièl. Dempuèi 2010, quitament Chanel ne propausa[47].
En 2011, un tipe novèl de tatoatge temporari apareguèt, lo tatoatge dentari[48]. Eissit del Japon consistís a fixar una pichona decoracion sus la dent amb una pega secada amb una lampa de LED e que se pòt levar après unes jorns.
Maquillatge permanent[modificar | modificar la font]
Lo maquilhatge permanent es un tatoatge estetic dich « indelebil ». Los pigments s'altèran, en realitat, après unes meses o ans. Lo procediment es lo meteis que pel tatoatge classic, es a dire una injeccion de pigments jos l'epidèrma. Es mai sovent fach per marcar l'entorn dels uèlhs o dels pòts o dessenhar l'ussa[49].
Tatoatges semipermanents[modificar | modificar la font]
Lo tatoatge semipermanent se realiza coma los tatoatges tradicionals mas la tinta es inserida sonque dins l'epidèrma e s’elimina naturalament amb la renovacion de la pèl. E mai, de tintas dichas « biodegradablas » se pòdon utilizar per facilitar l'eliminacion dels pigments. Aquel tipe de tatoatge s'estompa après tres o cinc ans maxim. Dins unes cases, pòt prene mai de temps a desaparéisser, o quitament demorar en partida indelebil[50]. Pauc d'estudis scientifics se faguèron al subjècte mas sus fòrça sites e forums se fa referéncia a aqueles tatoatges coma daissant de marcas e de crèstas permanentas.
Biais d'escafar[modificar | modificar la font]
Existís dos mejans eficaces de far desaparéisser un tatoatge: o lo far cobrir per un tatoatge novèl, o lo far levar al lasèr per un dermatològ avent un l'equipement que cal[51]. Dins ambedós cases, las consequéncias o sequèlas pòdon èsser granda e lo prètz de l'intervencion es sovent plan superior al tatoatge d'origina.
Recobriment[modificar | modificar la font]
Lo recobriment implica de segur l'alargament de la zòna tatoada e los pigments novèl son mai visibles qu'un tatoatge ancian[52], que podèt, amb lo temps, s'estompar jos l'exposicion al solelh o las d'abrasions de l'epidèrma[53]. Mas lo recobriment es pas totjorn possible, coma dins lo cas de tatoatges d'estil tribal.
Lo destatoatge al lasèr[modificar | modificar la font]
Le destatoatge al laser consistís a levar lo tatoatge amb un rai laser que geta una lutz poderosa dins un temps fòrça brèu provocant l'efièch termomecanic que fa explosar los grans de color. Aquel tipe de tractament demanda de formacions que cal, per que siá pas damatjada de biais irreversible amb de crèstas. Lo destatoatge al lasèr es lo sol biais per realizar un escafament d'un tatoatge, mas es una tecnica longa, dolorosa e cara. Lo resultat es a vegada incomplet[54].
Santat e igièna[modificar | modificar la font]
Lo tatoatge consistissent a perforar la pèl per i introduire d'agents colorants, cada pichona perforacion crea una plaga susceptibla de s’infectar e de transmetre una malautiá mejans de bactèris o de virus[55].
Mai fòrça pigments son toxics veire fòrça toxics s'èran respirats o ingerits. Coma per las tintas d'estampariá, los esmalts e pigments de veirariá alimentària, las pinturas muralas, la legislacion vòl enebir los pigments metallics o organometallics mai toxics, que protèstan de tatoaires car los roges, jaunes e iranges mai vius e estables son totes produchs amb de pigments toxics. D'incertituds toxicologics existisson per unes pigments: per exemple lo dioxid de titan èra considerat coma fòrça estable e neutre mas es tanben utilizat en industria coma catalisor, subretot quand es expausat a la lutz[43].
Per aquelas rasons totas, se cal respectar de règlas essencialas d’igièna, pendent e après un acte tatoatge, que siá pel tatoaire o lo tatoat.
Precaucions prealablas[modificar | modificar la font]
Es conselhat de consomir pas d'aspirina o d'alcoòl pendent los 24 oras precedent lo tatoatge. Aqueles produches fluidifican la sang e riscan l'aument dels sagnaments pendent lo tatoatge, provòcan geina pel tatoaire e favorizar d'infeccions. De grop deurián evitar de se tatoar[53] coma los allergics, las personas jos tractaments medicals, alcolics, toxicomans, femnas pesas, personas patissent d’emofilia, del sida, d’epatitis B e C, de malautiás cardiovascularas, las personas amb un estimulator cardiac (risc d’interferéncia amb las ondas magneticas del dermograf) o patissent malautiás de pèl.
Precaucions d'igièna[modificar | modificar la font]
En mai dels indispensables lavaments e desinfeccion de las mans, lo tatoaire deu netejar e esterilizar mai que plan lo material dins cada utilizacion, netejar e desinfectar las aisinas non esterilizable e la taula de trabalh[56]. Cal tanben analisar la textura de l'epidèrma del futur tatoat e la desinfectar minuciosament abans son acte.
Après l'acte[modificar | modificar la font]
Un còp l'acte acabat, lo tatoaire desinfècta la zòna trabalhada amb una solucion antiseptica e aplica de la pomada e un pansament per aparar l'epidèrma e favorizar la cicatrizacion. Deu enseguida explicar clarament al tatoat cossí se cal contunha de netejar la pèl per evitar las infeccions[Nota 2].
La pèl deu demorar neta totjorn e grassa pendent la fasa de cicatrizacion que dura gaireben quinze jorns. Cal demorar vigilant de daissar pas cap d'agent infeccioses èsser en contacte amb la plaga. Lo netejament deu se far amb d'aiga tebesa e de sabon doç o d’una solucion antiseptica sens alcoòl. Un còp la zòna tatoada neta, cal aplicar una pomada cicatrizanta que cal. Es conselhat de se vestir de coton pendent la durada de la cicatrizacion. Los banhs, la piscina o la mar son d'enebir pendent 2 a 3 setmanas, tot coma lo solelh o los rais UV pendent al mens un mes[57]. Fòrça tatoaires desconselhan d'expausar lo tatoatge al solelh pendent lo primèr an o los primièrs ans (Se lo tatoatge cobrís las partidas expausadas del còs, e qu'aquel es privat de solelh, una prescripcion de vitamina D ven necessària).
Estils e practicas[modificar | modificar la font]
En mai la possibilitat de realizar de tatoatges en blanc e negre o en colors, existís fòrça estils e practicas diferents.
Los estils[modificar | modificar la font]
Aquela lista es pas exaustiva. L'art del tatoatge evolua de contunh.
- Tribal: lo tatoatge d'estil tribal prepausa un grafisme en linhas espessas, mai sovent en negre o mens escaç en degradats de grises. Los motius son inspirats de simbòls rituals primitius o representant mai simplament de motius abstrachs. Aquel estil de tatoatge es sovent realizat sus l'espatla o en braçalet a l'entorn del braç pels òmes e dins lo bas del l'esquina per las femnas.
- Puntilhista o Art del punt (dot-art o dot-work: lo grafisme se realiza parcialament o integralament a base de punts, donant atal d'efièches de matèria inedits en tatoatge. Aquel estil es plan inspirat del puntilhisme utilizat dins la pintura impressionista.
- Realista: l'estil realista consistís a realizar de motius de biais mai realista que siá, la tòca es donar l'impression de veire de vertadièras fotografias. Son mai sovent de retrachs.
- Asiatic: l'estil asiatic s'inspira de l'art asiatic e utiliza sovent de representacions de dragons, de peissons (carpa koï), de Boda, o encara de kanjis. Se cal diferenciar l'estil asiatic de l'Irezumi (tatoatges de granda talha realizat de biais tradicional).
- Celtic: lo tatoatge celtic es constituit de motius inspirats de l’art celtic en mai sovent en negre.
- Polinesian: lo tatoatge d'estil polinesian es caracterizat per des motius tradicionals eissits de la cultura polinesiana. Lo tatoatge se realiza pas qu'amb de tinta negra e compausat de linhas corbas e de representacion estilizadas d'animals (làmia, tartuga, clavetas, etc.).
- Old school o « tradicional » : los motius old school son realizat segon de principis tradicionals occidentals. Es realizat amb de contorns espesses, d'ombras negras fòrtas e utiliza de colors primàrias vivas. Los dessenhs son sovent d'inspiracion rock 'n' roll e utilizan de tèmas dels ans 50 e 60. De dessenhs de pin-up, de ròsa, de tigre, de cartas de jogar, o encara dels simbòls militars o maritims son d'exemples al vam.
- New school: l'estil new school es una version modernizada de l'estil old school. Los motius son totjorn fòrça colorats mas contenon mai de degradats, e d'inspiracion mai modèrne. Las linhas son largas e marcadas, e l'inspiracion es pròche de la bendas dessenhadas, dels comics o del manga.
- Biomecanic: lo tatoatge d'estil biomecanic conten de components mecanics, organics e biologics. Se pòt realizar de biais a donar l'impression que lo motiu se trapa jos la pèl o l'esquinça. L'estil es present dins la comunautat ciberpunk e s'inspira de l'univèrs de la sciéncia-ficcion.
- Gotic: los motius d'estil gotic sont d'inspiracion gotic, macabre o gore, son mai sovent realizats en negre o grises. Son presentats de monstres o de creaturas fantasticas, mas encara de demònis, de cranis o la dalhaira.
- Abstrach: lo tatoatge abstrach es pas vertadierament un estil, son de motius abstrachs realizats dins quin que siá estil.
- Water Color: Lo Water Color es una tecnica de tatoatge realizat dins un estil aqüarèla. De colors vivas mai sovent mescladas e amb efièch de transparéncia sovent utilizat per far de fons sus un motiu mai realista[58].
Las practicas[modificar | modificar la font]
- Flash: lo tatoatge flash consistís de realizar un motiu ja dessenhat pel tatoaire e presentat dins d'artbooks o dins un obratge especializat. Pel tatoaire s'agís de realizar un motif tal coma es, sens modificacion.
- Personalizat o Custom: lo tatoatge personalizat se fach sus mesura. Lo motiu quitament pòt èsser concebut pel client o en collaboracion amb un artista per crear un tatoatge unic e realizat dins quin que siá estil. Es un estil fòrça apreciat pels tatoaires, car permet un trabalh artistic mai grand e amb mai granda libertat.
- Tatoatge UV o Blacklight: Aquela practica consistís a inserir de tinta vesibles jos lutz negra[1]. Es conselhat de se rensenhar plan sus las tintas utilizadas, que d'unas respèctan pas las reglamentacion e causar d'allergias.
Reglamentacion[modificar | modificar la font]
Unes païses europèus començon a realizar una reglamentacion dedicada al tatoatge. En l'abséncia de reglamentacion, la clientèla deu mai sovent se fisar al seriós e a l'etica de cada professional, e/o a l'apartenéncia a d'associacions professionalas, coma: L'United European Tattoo Artists[59], Syndicat national des artistes tatoueurs en France, l'Association suisse des tatoueurs professionnels en Suisse[60][61]
Bibliografia[modificar | modificar la font]
Libres[modificar | modificar la font]
: document utilizat coma font per la redaccion d'aquel article.
- Luc Renaut, Thèse de doctorat : Marquage corporel et signation religieuse dans l'Antiquité, E.P.H.E. Paris, (legir en linha) Cette thèse a reçu en 2005 le prix John Jaffé de la Chancellerie des Universités de Paris
- David Le Breton, Signes d'identité : tatouages, piercings et autres marques corporelles, Éditions Métailié, coll. « Traversées », , 224 p. (ISBN 2864244268 et 978-2864244264, OCLC 300289215)
- Alain Pozzuoli, Tatouages : Une histoire et des histoires, Édition les Belles Lettres, , 288 p. (ISBN 978-2-251-49165-3, OCLC 470162501)Recueil collectif de 22 nouvelles qui contient la nouvelle Le Tatouage de Junichirô Tanizaki
- (en) Amy Krakow, The Total Tattoo Book, New-York, Grand Publishing Central, , 224 p. (ISBN 0-4466-7001-4 et 978-0-4466-7001-2, OCLC 29313989)
- Philippe Di Folco (ill. Philippe Vaurès Santamaria), Peau, tatouages et piercings, Fitway Publishing, , 144 p. (ISBN 2-7528-0029-0 et 978-2-7528-0029-9, OCLC 419749834)
- Pascal Tourain, L'Homme Tatoué, Paris, Édition du Yunnan, , 105 mm × 175 mm, 40 p. (ISBN 2-915457-02-6 et 978-2-915457-02-5, OCLC 470494388)
- Armand Cabasson, Le Poisson Bleu Nuit, Édition Nuit d'Avril, , 203 p. (ISBN 2350720349 et 978-2350720340, OCLC 159954942)
Revistas[modificar | modificar la font]
- (en) Tattoo Magazine, Paisano Publications (ISSN 1041-3146)
- Tatouage Magazine, Éditions Larivière (ISSN 1289-5369)
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
Referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ 1,0 et 1,1 Tattoos, « Tatouage lumière noire ou blacklight », (consultat lo 2 de setembre de 2011)
- ↑ Académie française, Dictionnaire de l'Académie françoise, vol. 2, J. J. Smits, (legir en linha), p. 634
- ↑ (en) Ewen Callaway, « World's oldest tattoos were made of soot », New Scientist, (ISSN 0262-4079, legir en linha)
- ↑ Louis Keimer, Remarques Sur Le Tatouage Dans l'Égypte Ancienne, Le Caire, , 118 p., p. 10-12
- ↑ (en) Cecil Mallaby Firth, The Archeological Survey of Nubia, vol.
- ↑ (en) Wilfred Dyson Hambly, The History of Tattooing and its Significants, with some Account of Other Forms of Corporal Marking, Londres, Witherby, , 346 p., p. 320-321
- ↑ 7,0 et 7,1 André Vila, Askha II.
- ↑ Corinne Debaine-Francfort, Archéologie du Xinjiang des origines aux Han, vol. 14, (legir en linha), partie 1, p. 19
- ↑ (en) Victor H. Mair, Mummies of the Tarim Basin, coll.
- ↑ (en) Victor H. Mair et James P. Mallory, The Tarim Mummies : Ancient China and the Mystery of the Earliest Peoples from the West, Thames & Hudson, , 352 p.
- ↑ (en) Sergei I. Rudenko (trad.
- ↑ Erodian (trad.
- ↑ Servius (trad.
- ↑ (en) Luther Carrington Goodrich (trad.
- ↑ (en) Willem Robert van Gulik, Irezumi : The Pattern of Dermatography in Japan, Brill Archive, , 308 p., p. 246-247
- ↑ Le livre de Marco Polo, 1298 : « Totas las gents (al Laos, Cangigu) comunament se fan òbra d’agulhas, de leons, de dragons e d'aucèls, e mai fòrça autras causas.
- ↑ 17,0 et 17,1 Laurent Misery, Variations sur la peau, vol. 2, Éditions L'Harmattan, , 218 p.
- ↑ Le Breton 2002, p. 36-39
- ↑ Véronique Prat, « L'art à fleur de peau », Le Figaro Magazine, semaine du 2 mai 2014, pages 67-71.
- ↑ Sébastien Bohler, « Les gènes du tatoué », sur Pour la Science, (consultat lo 5 d'agost de 2010)
- ↑ Le Breton 2002, p. 158-166
- ↑ Le Breton 2002, p. 169-172
- ↑ Institut National Du Cancer, « Le repérage de la zone à traiter », sur http://www.e-cancer.fr/cancer-info, (consultat lo 11 d'abril 2011)
- ↑ Cyberpresse, « Tatouer un poney est un mauvais traitement en Allemagne », sur http://www.cyberpresse.ca/, (consultat lo 11 d'abril de 2011)
- ↑ 25,0 et 25,1 « Sak Yant - Magic Tattoo », sur http://www.thaiguidetothailand.com/, (consultat lo 11 de mai de 2011)
- ↑ 26,0 et 26,1 « Sak Yant ???? », sur http://www.poodumtattoo.com/ (consultat lo 12 de mai de 2011)
- ↑ Hérodote, Histoires [détail des éditions] [legir en linha] « V - Terpsichore, 35 »
- ↑ 28,0 et 28,1 Le Breton 2002, p. 25-28
- ↑ (en) C.P. Jones, The Journal of Roman Studies, vol. 77, Society for the Promotion of Roman Studies, , 282 p., « Stigma : Tattooing and Branding in Graeco-Roman Antiquity », p. 152
- ↑ Marie Cipriani-Crauste, Le tatouage dans tous ses états : A corps, désaccord, Éditions L'Harmattan, coll.
- ↑ (en) Holocaust Memorial Museum, « Tattoos and Numbers: The System of Identifying Prisoners at Auschwitz », sur http://www.ushmm.org/ (consultat lo 20 de setembre de 2011)
- ↑ (en) Marlene Kadar, Life writing series : Tracing the autobiographical, vol. 27, Wilfrid Laurier Univ.
- ↑ Michel Séonnet, La marque du père, Gallimard, coll.
- ↑ François Lobsiger, Un Suisse au service d'Hitler, Editions Albatros, , 243 p.
- ↑ 35,0 et 35,1 (en) Peter B. E. Hill, The Japanese Mafia : Yakuza, Law, and the State, Oxford University Press, , 336 p.
- ↑ « Décodage de leur langage, de leurs rites et de leurs tatouages », Le Matin, (legir en linha)
- ↑ (fr)News-assurances.com - Assurance animale / Puce ou tatouage : Le point sur l’identification des chiens et des chats en 2011
- ↑ Philipe Pons, Peau de brocart : Le corps tatoué au Japon, Paris, Éditions du Seuil, coll.
- ↑ Catherine Grognard, Tatouage et maquillage réparateurs, Editions Arnette, coll.
- ↑ Catherine Grognard, op. cit., p. 50
- ↑ « La douleur », Tatouage Magazine, Éditions Larivière, no 3,
- ↑ Le Breton 2002, p. 96-97
- ↑ 43,0, 43,1, 43,2, 43,3, 43,4, 43,5, 43,6 et 43,7 Anne-Marie Helmenstine, Ph.D. Tattoo Ink Chemistry ; Pigment Chemistry ; About.com Chemistry, consulté 2013-11-30
- ↑ « Peau Synthétique d'Entrainement pour Tatouages », sur www.killerinktattoo.fr, (consultat lo 1 d'agost de 2013)
- ↑ Mickaël de Draï, « Tatouage clandestin et TVA à 5,5 », sur www.rue89lyon.fr, (consultat lo 1 d'agost de 2013)
- ↑ AFSSAPS, « Communiqué de presse de l'AFSSAPS - Tatouages éphémères noirs à base de henné : restez vigilants », sur AFSSAPS, (consultat lo 24 de març de 2011)
- ↑ Magali Bertin, « Taylor Béyoncé et l'actus de la beauté », sur Vogue (consultat lo 24 de març de 2011)
- ↑ (en) Gavril, « Teeth tattoos, the newest trend in Japan », sur http://www.newlaunches.com/, (consultat lo 15 d'agost de 2011)
- ↑ Nicole Faucquez, « Maquillée 24h sur 24 !
- ↑ Lucie de Ribier, « La vérité sur le tatouage semi-permanent », L'Express, (ISSN 0014-5270, legir en linha)
- ↑ [PDF]Grenouille et Nicolas Kluger, « Le détatouage laser : Un acte médical », Tatouage Magazine, no 67, , p. 74-77 (legir en linha)
- ↑ « Galeriá de tatoatges rebèrt per un professional », sus http://www.artistinks.com (consultat lo 9 de març de 2011)
- ↑ 53,0 et 53,1 « Conseils d'un tatoueur professionnel », sur http://www.kustomtattoo.com (consultat lo 9 de març de 2011) Error de citacion : Balise
non valide ; le nom « conseils » est défini plusieurs fois avec des contenus différents
- ↑ « Le détatouage pour faire peau neuve », Jean-Pierre Thiollet, France-Soir, 22 octobre 2010
- ↑ « Tatouage: une Belge risque l'amputation », Le Figaro, (legir en linha)
- ↑ [PDF]« Charte d'hygiène pour le tatouage », sur Site officiel du SNAT (consultat lo 9 de març de 2011)
- ↑ « Soins du tatouage », sur Forum officiel du SNAT, (consultat lo 15 de març de 2011)
- ↑ « Les tatouages Water Color - Tattoo LifeStyle », sur www.tattoolifestyle.fr (consultat lo 8 d'abril de 2015)
- ↑ (de) « Site officiel de l'United European tattoo artists » (consulté le 9 mars 2011)
- ↑ « Site officiel de l'Association Suisse des tatoueurs professionnels » (consulté le 9 mars 2011)
- ↑ « Site officiel de l'Association des Tatoueurs et Pierceurs Professionnels Wallons » (consulté le 9 mars 2011)
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Articles connèxes[modificar | modificar la font]
- Dermograf
- Destatoatge al laser
- Irezumi - tatoatge japonés
- Kakau - tatoatge hawaiian
- Tatoatge al henna
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
- La categoria Tatouage de l'annuari dmoz.
- « Tatouage par effraction cutanée et perçage », http://www.sante.gouv.fr/ (dossier du ministère de la Santé français)
- Luc Renaut, « Étude comparée sur les tatouages thérapeutiques d'Ötzi », http://www.sciencedirect.com/,
- Tatoueurs Tatoués (dossier de presse réalisé à l'occasion de l'exposition au Musée du quai Branly, 6 mai 2014-18 octobre 2015), 20 p.
- (de) Tattoo (livret d'accompagnement de l'exposition au Museum für Kunst und Gewerbe de Hambourg, 13 février-6 septembre 2015), 19 p.


text:
Azurita
L'azurita es un minerau de color azur viu qu'a una duretat de 3,5-4,0 e una densitat de 3,7-3,8. Es formada de carbonat idratat de coire (simbòl quimic : CuO3(CO3)2(OH)2) cristallizat segon un sistèma monoclinica de classa prismatica. Lei cristaus naturas an una forma prismatica lònga ò tabulara. Forma tanben d'agregats compacts. Son esclat es generalament veirenc, rarament adamantin.
L'azurita se troba coma minerau segondari dei zònas d'oxidacion dei jaciments de coire. Pòu èsser associada ambé leis autrei mineraus de coire (coire natiu, malaquita, cuprita... etc.), la limonita ò la calcita. Es utilizat coma minerau de coire, coma gemma de valor febla e coma objècte de decoracion.


text:
Pour la langue d'oc à l'école es un obratge de Yan Lespoux que conta las primièras realizacions dels actors qu'obravan en favor l’ensenhament de la lenga occitana.
De las annadas 30, amb la pujada de las reivindicacions per la lenga e son ensenhament, a las victòrias que seguiguèron après la segonda guèrra mondiala dins un encastre de batèstas entre occitanisme e Felibritge, de debats intèrnes sus la pedagogia e de discussions a l'entorn de la lei Deixonne, es tota un part de l'istòria de la lenga nòstra qu'es aicí espepissada.
Un trabalh indispensable per plan comprene uèi la plaça de la lenga occitana dins l'ensenhament en França.
Pour la langue d'oc à l'école - Yan Lespoux - 19 €
Presses Universitaires de la Meditéranée - Colleccion Estudis occitans


text:
D’autant mens qu’au moment que lo Rector presentava lei condiciens d’aquela rintrada, apreniam que lo pòste d’animatritz pedagogica de provençau de la Vauclusa veniá d’èstre divisat per dos.
L’Academia, dins aqueu despartament, aviá endraiat li a tres ans una politica favorabla a la l’ensenhament de la lenga regionala. Un mieg-pòste siguèt confiat a Aneta Cottin, que desvelopava tot aqueu temps la pratica dau provençau dins leis escòlas de Vauclusa, onte se creava un malhum de mèstres valènts.
Au Consèu Academique de la Lenga Regionala, justament, s’i defendèt l’idèia de far passar la vitessa superiora an’aquela experiença. Lo Felibrige e l’Associacien per l’Ensenhament de la Lenga d’Òc, particularament, s’èron batuts fermes per far passar, en 2010, aqueu mieg-tèmps en tèmps complet. Mai aqueu aurà pas durar mai qu’un an.
Se consolaràn pas, leis aparaires de la lenga occitana en Vauclusa, de saber que lo pòste amé descarga excepcionala de provençau es pas solet de cabussar. Aqueu de sciénças auriá tot parier perdut de plumas.
« Deu èstre malaisat de gardar sei pòstes a descarga per l’Inspector d’Academia, que lo govèrn li reprenié cinc pòstes de mèstres d’escòla a la rintrada » nos dison en perfiech anonimat dins l’Admenistracien.
Fau dire que chasque còp qu’una rintrada se debana amé de pèrdas de pòstes, la questien se pausa per un Inspector d’Academia, de sacher se pòu gardar sei « pòstes a descarga », d’animators, alòr que manca d’ensenhaires de terrenc. Ansin, l’animatritz de provençau, despuei quauquei jorns, deu s’entornar a l’escòla ont es estacada, pròche de Vaison, la mitat de la setmana, en luec de sostenir lei setanta ensenhaires que dònon un ensenhament en lenga nòstra, e d’assegurar lo liam amé de professors de colleges que recebon leis escolans en seisenca.


text:
dilluns, 12 de novembre de 2012
¡¡¡ Guanham e èm líders en solitari !!!
Partit fòrça disputat entre dus boni equips deth campionat d’Excellence deth Districte de Comminges.
En començament, er Encausse gessec damb fòrça sajant de jogar en terren aranés. Dempús d’aguest domini iniciau , era U.E. Bossòst auec ua bona ocasion en un cop de cap de Luis qu’anec per naut dera porteria francesa. Er Encausse responec damb eth prumèr gol en que Paya profitèc ua indecision dera defensa e se plantaue dauant de Kike entà marcar en shut ras eth 0-1. Er equip aranés auec ua bona ocasion enes botes d’Ariel que dempús de driblar a un defensor shutaue ath costat dera porteria. Er equip aranés igualèc en marcador ena menuta 35 quan Ariel profitaue ua pilota laguens der àrea e marcaue eth 1-1. Damb aguest resultat s’arribaue ath descans.
Sonque començar era dusaua mietat, en ua fauta shutada per Àlex, Luis s’auançaue ara defensa e ath portèr e pientaue era pilota que s’introduie ena porteria francesa. Ère eth 2-1. Encara quedaue fòrça menutes de partit. Er Encausse auec ua bona ocasion quan Paya shutaue a pòrta mès eth portèr Kike desviaue eth perilhós shut. Ua bona jogada aranesa acabaue damb un cop de cap d’Ignasi qu’anec per naut dera porteria. En ua auta jogada der equip aranés, Piñeiro shutaue de bolea ua pilota des deth punt de penalty e marcaue mès er arbitre anulèc eth gol per ues mans qu’arrés veiguec. Er Encausse auec ua darrèra ocasion en un cop de cap qu’anec entà dehòra.
Ath finau, victòria fòrça important,( coma ditz eth nòste psicòleg particular Xavi, “venjanza” ), que mos plaçe líders en solitari deth campionat damb 18 punts, eth Villeneuve de Rivière damb 17, Etoile Cagire 16, Isle en Dodon 14, Luchon 13, Encausse 12, Montastruc e Larboust 11.
Eth plòplèu partit, 6ª jornada deth campionat de liga en Aurignac contra er equip locau,, dissabte 17 de noveme tàs 20:00 ores.
Aguesta semana entrenam eth dimars e dijaus.
U.E. Bossòst : Kike, Salva, Chapo ,Jaime, Héctor, Àlex, Luis, Madrid, Ariel, Ignasi , Miguel. Remplaçants : Abraham, Piñeiro e Xavi.
Trainer : Jordi.
Tarjetes auriòles: Chapo, Ignasi, Piñeiro, Héctor.
Encausse: Gamboni, Marcos, Essaoui, Dauce, Loufti, Brana, Duclos, Juste, Le Vecher, Batmalle, Paya. Remplaçants : Lompech, Paya M., Aries.
Trainer : Germain Thierry.
Tarjetes auriòles : Marcos.
Gol : 0-1 Paya (15’), 1-1 Ariel (35’), 2-1 Luis (50’).
Arbitre : Courthieu Patrick.
Cap comentari:
Publica un comentari a l'entrada


text:
Mont Meru
Lo Mont Meru es un estratovolcan dorment situat a 70 quilomètres a l'oèst del Mont Kilimanjaro, en Tanzania. Fa 4,562.13 mètres [1] [2]e pòt èsser vist dempuèi lo Mont Kilimanjaro pendent un jorn clar [3]. Es la cinquena montanha mai nauta de tota Africa segon la sieuna definicion.
Lo Mont Meru es plaçat al nòrd de la vila d'Arusha, a la region d'Arusha, en Tanzania. Es la segonda mai nauta montanha tanzaniana après lo Mont Kilimanjaro. La rota - que comença a las pòrtas de Momella e arriba fins la partida èst d'aquela montanha - es fòrça utilizada per montar lo Mont Meru. [4]
La majoritat del sieu material es estat erosionat fa mai de 8000 annadas pr'amor d'una erupcion volcanica parièra a la del Mont Saint Helens de l'estat de Washington en 1980. Lo Mont Meru patiguèt una erupcion volcanica menora en 1910 [5] . Uèi lo jorn encara se pòdon veire divèrses còns e cratèrs pichons al sieu entorn que son, probablament, la resulta de divèrses episòdis d'activitat volcanica recenta.
Lo Mont Meru es lo centre topografic del Pargue Nacional d'Arusha. Al torn de las sieunas pendas i a la savana e son tanben lo supòrt d'un bòsc qu'a desparièras espècias de vida salvatja, amb mai de 400 aucèls mas tanben de monards e leopards.
Referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Africa Ultra-Prominences Peaklist.org. Retrieved 2011-11-22.
- ↑ Mount Meru, Tanzania". Peakbagger.com. Retrieved 2014-08-27.
- ↑ A view of Mount Meru from Mount Kilimanjaro
- ↑ Tanzania travel guide (6 ed.). Lonely Planet. June 2015. p. 168. ISBN 978-1742207797.
- ↑ "Meru". Global Volcanism Program. Smithsonian Institution.


text:
Aphrodite Terra
Aphrodite Terra es un dei dos continents de la planeta Vènus. Es situat au sud de l'eqüator sus quasi 15 000 quilomètres. Son altitud mejana es egala a 3000 m. Se compausa de tres regions principalas e d'una quatrena, geologicament liada :
- Ovda Regio qu'es una region de 5000 km a l'oèst. Presenta lei terrens pus auts dau continent ambé de tesserae tenent quauquei fragments de planestèus.
- Thetis Regio qu'es una region de 3000 km a l'èst dau continent. Es similara a Ovda Regio.
- Artemis Corona es una region amb un relèu fòrça complèxe organizada a l'entorn dau volcan en corona pus important de Vènus.
- Atla Regio es una region au nòrd-èst dau continent que travèrsa una region ambé de volcans en corona similars a Artemis Corona per arribar a la region volcanica comportant lo Maat Mons.


text:
nuancier la seigneurie unique nuancier la seigneurie 2017.
nuancier la seigneurie 2017 with chromatic gauthier 2015,la good great interesting voila with nuancier seigneurie 2018 2017 gautier,la cheap nuancier seigneurie chromatic 2016 le,nuancier la seigneurie 2018 s photoshop 2015,nuancier la seigneurie 2016 chromatic peinture gauthier, nuancier la seigneurie photoshop 2015 2018,chromatic nuancier peinture seigneurie gauthier la photoshop,nuancier la seigneurie 2018 gauthier comptoir chromatic location,nuancier la seigneurie gauthier 2016 2018 en,arc en s nuancier la seigneurie 2018 gauthier photoshop.