text:
Paroles : M.Baris B.Dubarry
Cau caminar longtemps sus un sendèr de tèrra,
Sautar hòrt de varats e traversar piadars,
Que cau longtemps cercar en abracar heuguèra
Abans de descobrir totun au lonh la amr.
Que cau caminar longtemps a travèrs la heyguèra
Tà trobar lo camin qui menha entà la mar…
Que cau devath la ploja e lo gran vent d’autan
Marchar lo cap baishat, las espatlas plegadas,
Atender que lo tòn caçat per l’arcolan
Hèsi plaça au cocuth end’enténer l’aubada.
Que cau plegar l’esquìa quan monta la tonida
Se vòn lhevar lo cap quan luseish l’arcolan…
E hòrt longtemps que cau, tristament, solitari,
Esperar maugrat tot e puish barrar los uelhs
Davant tan de malurs, davant tan de misèras,
S’un jorn vòn arribar a estar plan uròs.
Oc, que cau esperar, maugrat totas las guèrras
Que doman serà hèit d’autas causas que de plors !
Fermer


c: text/html

text:
"Manifèst Alsacian per una renovacion de la democracia Francesa" ligam web [aquí] lo .pdf del manifèst es [aquí]
Decembre de 2010 : un autre grop de deputats (Marc Le Fur - Alain Marc - François Loos...) prepausa una autra lei per las lengas minoritàrias legir
07-12-2010 : un grop de deputats (Armand Jung - Gisèle Biemouret - Daniel Boisserie...) prepausa a l'Assemblada Nacionala una lei per las lengas minoritàrias. Ligam .pdf o web
Manifestacion per sosténer la lenga nòstra a Vilanòva de Magalona lo dimenge 12 de decembre de 2010.
Comunicat Anem Òc : "La Coordinacion Anem Òc fa rampelada per sostenir aquesta comuna que vòu gardar sei panèus bilingües !
20-10-2010 - la comuna de Vilanòva de Magalona dins Erau es estada condemnada per lo tribunal administratiu de Montpelhièr a tirar lo panèu occitan de dintrada del vilatge.
Dempuèi lo dimècres 22/09/2010 l'occitan (nomenat aranés) es la tresena lenga oficala de Catalonha darrèr lo catalan e lo castelhan. Ligams premsa : avui.cat - eldebat.cat
Messatge de David Grosclaude president de l'IEO après la manifestacion de Carcassona lo 24 d'octobre de 2009.
A tots los membres de l'IEO
A totas las associacions que i son ligadas
A tots los qui an participat a la manifestacion de Carcassona
Mercés a tots per l'extraordinària mobilizacion de Carcassona.
Page 11 of 11

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Pigüé
Pigüé es una ciutat d’Argentina situada dins la Pampa, a 584 km al sud-oèst de la capitala. La fondèron unes 165 immigrants occitans (e oficialament franceses) de Roergue (Avairon) e mai un argentin d’origina irlandesa dirècta lo 4 de decembre 1884. Sa populacion urbana es ara de 13 822 estatjants (recensament INDEC de 2001) e a montat de 9,5% dempuèi 1991. Pigüé es lo centre administratiu del partido de Saavedra dins la província de Buenos Aires.
La lenga occitana uèi, se parla pas pus. Los ancians coneisson qualques mots o cançons, mas la lenga de lor generacion èra ja lo francés e per las carrièras se parla espanhòl.
Somari
Istòria[modificar | modificar la font]
En paucas paraulas[modificar | modificar la font]
Pigüé, Pi-Hue, que vòl dire luòc de recampament dins la lenga locala del pòble mapuche, es al rescontre de doas cadenas de montanhas, lo Cura Malal al ponent e lo Bravard al levant. Mas Pigüé seriá pas jamai estada venguda la vila qu’es ara sens l’ajuda de Clamenç Cabanetas, un òme nascut en 1851 dins lo vilatjòt d’Ambec prèp de Sant Còsme dins lo departament lengadocian d’Avairon. Cabanetas, qu’aviá alara 33 ans, organizèt l’exili volontari de quaranta familhas boratièras arroïnadas de las comunas vesinas d’Espalion, Gabriac, Naucela, Aurela e Sant Genièis d’Òlt, per ne’n citar pas qu’unas, cap a l’America del Sud.
Partits en trin de Rodés, la prefectura d’Avairon, lo 23 d'octobre de 1884, toquèron lo pòrt de Buenos Aires, en Argentina, amb lo Belgrano, un batèl mixte de vela e de vapor, en provenença de Bordèu quaranta jorns pus tard, e arribèron a la gara flama nòva de çò que s’anava far Pigüé lo 3 de decembre de 1884. La "colonia occitana", a rampelar lo Mayflower, aculhiguèt lèu maites compatriòtas de Roergue e se desvelopèt fins a èsser, aprèp un començament plan dificil e carestiós, una de las vilas mai prospèras de la Pampa. Uèi, se comptan unas 20 000 anmas a l’entorn de Pigüé, dins lo districte de Saavedra.
Contèxt e preparatius[modificar | modificar la font]
En 1879, foguèt estat logat lo sosluòctenent Clamenç Cabanetas pel govèrn de Buenos Aires per entraïnar de soldats argentins. Tre l’an que seguèt, fondèt la primièra companhiá telefonica del país, "El Pan Teléfono" (a vegadas tanben "La Pantelefónica"), abans de demissionar per incompatibilitat d’umor mutuala amb la direccion. Mudèt alavetz per Olavarría e i trabalhèt dins lo comèrci de meissonadoiras-batedoiras. Es d’aquel temps que li venguèt l’idèa de menar d’avaironeses a Pigüé ont possedissiá 270 km² de terren en ermàs que li aviá saldats lo governador de Buenos Aires per paga de sos servicis a la nacion. Cabanetas s’amorosiguèt sul còp de l’endrech: revertava plan son Aubrac natal. Amb lo sosten financièr e lo saupre-far persuasiu de son amic Eduardo Casey, Cabanetas capitèt a far apondre la gara pigüenca al projècte ferroviari de Ferro Carril Sud. Faguèron bastir tanben d’ostals e mai un silo grandaràs al centre de la colonia pels abitants avenidors, aital coma un potz per totes de se’n servir.
Cabanetas s’entornèt en Avairon ont son companh Francés Issalin aviá ja començat de promòure la vila nòva de Pigüé en balhant a cada colon 2 km² de tèrra de cultivar per las sièis annadas venentas a condicion que reversèsse la mitat de sa culhida a la comunitat. Al cap d’aqueste periòde de pròva, recebriá lo colon un títol de proprietat, quina que foguèsse la valor correnta de las cerealas partidas suls 72 meses. Tot çò que lor i caliá contribuir als candidats èra una avança de 5000 francs per la crompa de bestial, de grans e de maquinas, mas bravament d’eles la paguèron pas jamai tota, per dire la vertat, e Cabanetas se’n trobèt encara mai endeutat envèrs Casey, que li n’aviá manlevat un pauc d’argent. Ja que lo caumatge tocava la region de Rodés entièra a causa de licenciaments massisses dins las industrias minièras de La Sala, de campèstres subrepoblats e de la crisi de la filloxèra entre 1882 e 1890, l’idèa de Cabanetas manquèt pas de far nàisser d’interès. Mentretant, la premsa roergassa se mostrèt mai que dobtaira al respècte del plan de Cabanetas: acusavan “aquel aventurièr” d’esplechar la misèria de la pauralha e de far miralhejar un país dangierós e plen de bèstias fèras e viciosas desconegudas.
Primièrs passes sus la tèrra promesa[modificar | modificar la font]
Malgrat aqueles problèmas inicials, unes 163 colons, que se compausavan entre autres d’una regenta, d’un fabre, d’un rodièr, d’un prèire e d’un mercadièr, foguèron amassats e menats a Pigüé ont comencèron amb estrambòrd a cultivar la tèrra, encara que foguèsse la primièra bladada pro decebenta. Las tecnicas borièras qu’utilizavan èran al solid las que foncionavan en Avairon mas èran pas gaire adaptadas al clima, al relèu e mai al sòl sudamericans. L’an d’aprèp que foguèt plan pièger a causa d’una secada que demorèt del mes de març dusca a la fin de setembre. D’unes semenèron de milh e de patanas per dessús lo blat, de paur que res anèsse pas venir. Pr’aquò, los lavacis autonencs asaguèron los camps e totas las cerealas capitèron a créisser, e los occitans del Mond Nòu deguèron se contentar amb una culhida mejancièra mas inesperada. Ça que la, gardèron la fe e degun s’entornèt pas en Guiana. Ben al contrari, maites arribèron. "La tèrra promesa" valiá plan totes los sacrificis, segon las letras qu’envièron a la parentèla. "En Cabanetas, se pòt pas l’acusar de prometre mai de burre que de pan".
Pasmens a l’annada tresena, podent pas remborsar Casey a temps, Cabanetas li demandèt un subre-sèit de dotze meses que finiguèt qu’obtenguèt. Mas aquò bastèt pas per que Pigüé faguèsse de profièches e lo celtargentin decidiguèt, coma n’aviá lo drech contractual, de s’apropriar lo territòri tot mas aimèt fin finala mai donar a son amic 50 000 pesos de mai, e çò fasent lo desliurèt de sos deutes anteriors. Ni per abarir mai de boïna que de fedam ara, la colonia, qu’èra ja bèla, aviá plan de mal per téner pè a la bòla, e coma sas pèrdas cessavan pas de passar sos pauques gasanhs, lo govèrn de Buenos Aires tornèt crompar l’empiri de Cabanetas al prètz de la tèrra nusa, sens prene en compte las bastidas, las cerealas e los estatjantes, en daissant Cabanetas sens argent ni glòria. Cabanetas e Casey se moriguèron encara mai paures que las familhas que salvèron e que lor balhèron l’espèr qu’avián pas pus, mas la lor generositat, lor teneson òrba, assegurèron la naissença, la subrevida e la subrevivença de Pigüé, qu’es fins ara demorat un tròç reconeissent d’Avairon en America del Sud.
Faches d’interès[modificar | modificar la font]
- D’abitants de la Pigüé modèrna parlan e comprenon encara lo lengadocian e de carrièras, coma la calle de Rodez, e d’autres luòcs foguèron batejats en onor de vilas avaironesas, çò que motivèt la creacion d’una associacion que li dison Rouergue-Pigüé a l’ostal de la comuna de Sant Còsme d’Òlt e l’afrairament de la ciutat de Rodés.
- En 1858, la batalha de Pi-Hué veguèt la victòria finala de las tropas del coronèl Nicolás Granada contra las tribús unidas del legendari cap Juan Callvucura a l’endrech de çò qu’anava venir Pigüé unes trenta ans pus tard.
- En 1876, la batalha del Cura Malal entre lo coronèl Salvador Maldonado e lo cap Juan José Catriel sagelèt l’astrada de la resisténcia indigèna dins aquela region ont lo trionf de Maldonado permetèt que bastiguèssen plan de fortalesas militaras.
- En 1878, lo govèrn nacional argentin li comandèt al luòctenent-coronèl Plaza Montero que renoncièsse a 3000 km² dins la zòna de Pi-Hué per i establir de bòrias.
- En 1882, Plaza Montero vendèt sas tèrras a un sindicat britanic que lo representant en Argentina n’èra Eduardo Casey. La companhiá foguèt rebatejada "La Cura-Malal".
- En 1898, un grop de borièrs de Pigüé, malcontents amb las flacas compensacions financièras que lor balhavan los asseguraires de Buenos Aires, deciguèron d’unir lor argent e de se parar eles meteisses contra las granissadas e los autres tempèris. Aital que nasquèt la primièra e pus vièlha cooperativa d’Argentina e mai d’America latina tota: "El Progreso Agrícola de Pigüé".
- Pigüé es ont se debanèt la primièra conscripcion de la Republica Argentina.
- Numa Ayrinhac, lo celèbre pintre e escalpraire occitano-argentin que faguèt fòrça retraches d’Eva e de Juan Domingo Perón, èra de Pigüé. Una de sas òbras mòstra lo parelh ensems, çò qu’èra pas jamai estat fach en Argentina.
- Cada an lo 4 decembre, los abitants de Pigüé fèstan la creacion de lor vila per la diaspòra avaironesa.
- Dison qu’environ 30 a 40% dels estatjants actuals de Pigüé, es a dire mai de 5000 personas, an de raices occitanas.
- Entre los immigrants que venguèron pus tard, i a d’italians, d’espanhòls e d’alemands del riu de Vòlga, que los confondon sovent amb de russes.
Los 166 fondadors[modificar | modificar la font]
Aquí la lista completa dels 165 fondadors avaironeses, sens oblidar Eduardo Casey (37 ans), un argentin que nasquèt de parents irlandeses en 1847 e l’amic de Cabanetas; sens el, sens son argent, sens son sosten moral, i auriá pas jamai agut de Pigüé:
- Ambec:
- Clamenç Cabanetas (33 ans);
- Silvan Cabanetas (28) e sa femna Maria (26);
- Sílvia Cabanetas (19) e Clamença (17)
- Arvieu:
- August Cransac;
- Amanç Verdièr (25), sa femna Rosalia (23) e lor filha Germana (1)
- Aurela-Verlac:
- Alexandre Braç (51), sa femna Emília (41) e lors sièis dròlles Júlia (18), que foguèt la primièra mèstra de Pigüé, Emília (17), Danís (15), Leon (10), Alexandre (6) e Bèrta (4)
- Alexandre Braç (51), sa femna Emília (41) e lors sièis dròlles Júlia (18), que foguèt la primièra mèstra de Pigüé, Emília (17), Danís (15), Leon (10), Alexandre (6) e Bèrta (4)
- Bòsols:
- Josèp Brosas (24)
- Campuac:
- Loís Delpòrt (38)
- Castèl Marin:
- Antòni Blanc (42), sa femna Emília (32) e lor filha Leontina (5)
- Cobison:
- Joan-Maria Sèrp (27);
- En Vassal
- Cossergas:
- Joan Viguièr (28)
- Espalion:
- Joan-Pèire Arlabòça (18);
- Agustin Campradonda (30), sa femna Lúcia (20) e lor filh Agustin (2);
- Eugèni Girbal (16);
- Joan Guisard (24)
- Gabriac:
- Bertrand Blasi (33), sa femna Júlia (33) e lors tres dròlles Clamenç (5), Josèp (3) e Anfós (1);
- Basili Bocais (41);
- Francés Gai (45) e sa femna Francesa (55);
- Casimir Poncièr (20)
- Gramont:
- Victor Codèrc (27)
- Lassonts:
- Alèxis Domèrgue (46), lo prèire
- Livinhac lo Naut:
- Adrian Solatges (36), sa femna Ròsa (36) e lors quatre dròlles Maria (13), Victor (8), Leontina (6) e Justina (2)
- Montrosièr:
- Josèp Ferrand (44), sa femna Júlia (33) e lors quatre dròlles Josèp (11), Francés (9), Enric (5) e Maria (2)
- Moirasés:
- Amanç Ginestet (27)
- Naucela:
- Josèp Dellac (15);
- August Fraisse (25) e sa femna Maria (24);
- Loís Lacomba (19)
- Nauviala:
- Carles Causse (41) e sa femna Maria (29);
- German Savi (22)
- Pradas:
- Francés Gai (de pas confondre amb lo Francés Gai de Gabriac)
- Rieupeirós:
- Adrian Cofin (29)
- Rodés:
- Justin Calmels (17)
- Adrian Garabuau (23)
- Francés Robellac (19)
- Sant Cristòl:
- Artemon Viala (52), sa femna Maria (36) e lors sèt dròlles Leona (19), Casimir (16), Albina (12), Maria (7), Anaís (6), Aurèlia (5) e Carles (2)
- Sant Còsme d'Òlt:
- Lucian Cabanetas (36), sa femna Lúcia (29) e lor filha Sílvia (6);
- August Matat (22)
- Sant Çubran:
- Julian Giron (22) e sa femna Aulària (22);
- Maria Giron (54) e son filh Pèire (16);
- Pèire Masars (25)
- Santa Julieta:
- Pèire Alauset (25)
- Sant Fèlix de Lunel:
- Marc Issalin (19);
- Valentin Issalin (63) e sos dos filhs Francés (32), l’autre amic de Cabanetas, e Agustin (16)
- Sant Genièis d'Òlt:
- Ipolit Vigorós (24)
- Sant Partem:
- Julian Cadrieu (20)
- Sanvensa:
- Agustin Segond (28), sa femna Catarina (27) e lor filh Frederic (2)
- Tremolhas:
- Joan Ferrièra (40)
- Vilafranca de Roergue:
- Nicolau Alric (31) e sa femna Antonieta (25);
- Joan-Baptista Lagarriga (25)
- Vimenet:
- August Suau (40), sa femna Rosalia (36) e lors sièis dròlles Agustin (14), Xavièr (11), Maria (10), Sílvia (7), Josepina (5) e Albèrt (2)
- Voltach:
- Emili Bodon (21)
- Vòrs:
- Eugèni Galtièr (29);
- Ròsa Galtièr (43) e sos tres dròlles Josèp (20), Remesi (11) e Celina (7)
- Origina desconeguda en Avairon:
- Jacme Andrieu (36);
- Prospèr Arvieu (29);
- Guilhèm Avit (43), sa femna Maria (43) e lors cinc dròlles Camil (17), Pèire (11), Juli (7), Maria (3) e Agustina (3 meses);
- Lerin Vergonhièr (28);
- Pèire Bolhac (40);
- August Boièr (26);
- Fermin Cansé (22);
- Joseph Cayrade (25);
- Loís Calvet (45);
- Adòlf Colin (19);
- Çubran Cussac (25);
- Fèlix Delbrole (30);
- Enric Delmas (21);
- Aquiles Didas (18);
- Felip Ducasse (30);
- Ector Dulong (17);
- Fermin Durand (38), sa femna Eugènia (44) e lors quatre dròlles Audoard (14), Teofil (11), Adrian (10) e Numa (5);
- Josèp Galtièr, sa femna e lors dos dròlles;
- Marcèl Galtièr e sa femna Victorina;
- Silvan Gastal (36), sa femna Agustina (34) e lor filh Ferrand (1);
- Antòni Gaubèrt (40);
- Onorat Lacomba (38) e sa femna Felícia (26);
- Celine Lafont (25);
- Pèire Lalana (33);
- Raimon Laplaça (36);
- German Lostalòt (17);
- Victor Mervièl (24);
- August Moisset (38), sa femna Victorina (29) e lor filha Maria (4);
- Eugèni Persèc (23);
- Juli Rei (35);
- Adrian Salèras (19);
- Victor Solièr (30)
En resumit:
- 115 òmes (69%) e 50 femnas (31%);
- 102 adultes (62%) e 63 minors de mens de 20 ans (38%);
- Atge mejan: 24 ans e 9 meses;
- Atge masculin mejan: 28 ans e 1 mes;
- Atge femenin mejan: 20 ans e 8 meses;
- 51 estèrles (50% dels adultes);
- 24 parelhs, doas veusas e un veus (50% dels adultes);
- 24 adolescents (14%);
- 39 mainatjons (24%)
Aüei en imatges[modificar | modificar la font]
Monuments a veire[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
- (es) Pigüé.com
- (fr) Association Rouergue-Pigüé
- (fr) Les Aveyronnais de Pigüé
- (en) Enjoy Argentina
- (es) Pigüé, un lugar de encuentro
- (fr) (es) Cámara de Comercio, Industria, Servicios y Turismo de Pigüé, en castelhan o francés
- (fr) El Correo de la Diaspora Argentine


text:
Sent Clar de Ribèra
Sent Clar de Ribèra[1][2] (oficialament en francés Saint-Clar-de-Rivière) es una comuna gascoa de Gasconha, situada dins lo departament de la Nauta Garona e la region Occitània.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada sul Toish
Accès per l'A64 sortida 34 (Murèth)
Istòria e preïstòria[modificar | modificar la font]
Lo territòri de la comuna foguèt poblat dempuèi lo paleolitic inferior coma o mòstran los objèctes preïstorics recoltats e estudiats per Henri Breuil.
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Vejatz tanben[modificar | modificar la font]
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Patrici Pojada, Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus, Nouvelles Éditions Loubatières, 2009, ISBN 978-2-86266-573-3
- ↑ Sit Toponimia occitana


text:
Per Mans de Breish
Vòli contar l’istòria a jamai tròp
famosa
Que se passèt un sèr, aval cap a Tolosa
Pensi qu’es "Ribeirac" que se disiá lo luòc
Ont èri anat cantar un pauc la lengadòc.
Lo Larzac èra fresc dins totas las memòrias
dels vinhairons tanben, tota nòva la glòria
S’aviás pas un berret, passaves per un fòl
E se ères pas barbut, òm te cresiá en dòl.
Enfins, èra un temps ont las causas anavan
Qu’après aver cantat, lo bal fòlc començava
Lo rondèu, la polkà, lo saut, lo riga-raga
Te tombavan dessús coma pluèja qu’asaga.
Al fonse sus un traste, en barba e berreta,
Qualques joves faisán resquitar la cabreta,
Bufar l’acordeon, clasquejar la guitarra ;
En aquel temps, spvent èra pas coma ara.
Erem ambe Joél, pegats a la buveta,
Coma dròlles escontant lo conte d’un papeta
Un òme tot en cuèr, a costat d’aquel monde
Ambe son "òpinel" se curava las onglas.
Ne deviá aber pron d’aquela pantomima,
Tot d’un còp, de son punh que la fotra anima
Te fot un cacha-morre al primièr que s’avança
Era "saut de lapin" que se disiá la dansa.
Puèi, per complir lo còp, lo traste escalabra
Talha l’acordeon, embosena la cabra
Que de son crit agut i traucava l’aurelha ;
La guitarra tanben la fot coma una pelha.
Enfins, plega cotèl, colèra, malvolença
Per fugir coma un pet dins lo jorn que comença
Daissant los musicians, lo cimbol a la camba
Córrer coma un tropèl quora lo gos la ramba.
Tu qu’escotas mon cant, sabi çò que ne penses
:
Cal èsser desobrat per compausar de pèças
Que contan dins un biais d’escritura un pauc nòble
Çò que te penja al nas se conflas tròp lo pòble.
Vos cal connectar per poder postar de comentaris.
Concepcion : Aure Séguier, Grafismes : Géraldine Puel


text:
Edoard de Woodstock
Edoard de Woodstock (lo 15 de junh de 1330 – lo 8 de junh de 1376), mei conegut com lo Princi Negre, qu'èra lo hilh deu rei Edoard III d'Anglatèrra e lo pair deu rei Ricard II d'Anglatèrra. Qu'èra princi de Galas, duc de Cornoalha, puish princi d'Aquitània.
Que participè a las batalhas de Crécy e de Peitieus.
Representant deu Rei d'Anglatèrra en Aquitània, que perpetrè ua seria d'operacions crudèlas entà espaurugar las òsts francesas e aflaquir le dehens los territòris contrarollats per França ; en mei d'esbarrejar mot sang en Lengadòc, que prengó Lemòtges en bèth aucir, segon Jean Froissart, 3000 personas.
La soa rivalitat dab lo Rei de França que dè lo parat a Gaston Febus de declarar aubertament l'independéncia de Bearn.
En Espanha, que pelegè entau rei Pèir lo Crudèl contre Enric de Trastamara mes non ho pas pagat peu purmèr, çò qui l'obligè a vàder impopular en Aquitània per'mor d'ua levada de taxas. En mei d'aquò, lo son retorn d'Espanha, malaut, ajaçat e shens sos, qu'èra segon Pèir Tucoo-Chala, iniciaument previst entà castigar Gaston Febus e, fin finala, que's devó har en bèth demandar l'autorizacion deu comte de Fois-Bearn, en tot depausar las armas e devath la gaita deus òmis d'armas de Bearn.


text:
Dimars, 18 d'octòbre de 2016, 03h00 Espòrt
L’aficha dels rescontres d’aqueste dissabte 22 a Avinhon
Lo campionat d’Elèit es plan lançat, mas amb lo rescontre internacional d’aqueste dissabte a Avinhon entre França e Anglatèrra se coneisserà l’amplor de l’obrador per aver una formacion tricolòra competitiva alara que la Copa del Monde se tendrà dins un an dins l’emisfèri sud.
Aqueste dissabte 22, lo rendètz-vos d’Avinhon
Al plan internacional, abans lor venguda en Euròpa pel Torneg de las 4 Nacions, Austràlia e Nòva Zelanda se rescontravan a Perth. Los Cangorós ganhan 28-6.
Aqueste dissabte, se jogava lo primièr torn dels torneges europèus de qualificacion per la Copa del Mond. Dins lo grop A, Galas a batut Serbia: 50-0. Dins lo grop B: Russia passa un 40-6 a Espanha. Pel segond torn, aqueste dissabte 22, son al programa Serbia-Itàlia a Belgrad e Espanha-Irlanda a Valéncia.
E dissabte doncas, a Avinhon, se tendrà un doble afrontament amical entre França e Anglatèrra: a 15h30, per las femeninas, e a 18h30, pels seniors.
Los Blaus son en estagi al Barcarés en debuta de setmana, abans de rejónher la ciutat pontificala.
Wayne Bennet, l’entraïnaire dels angleses, a decidit de presentar una formacion amb de jogaires en manca de temps de jòc per aver la causida bèla abans lo primièr rescontre dels 4 Nacions contra los Kiwis, lo dissabte 29.
En fàcia, los 20 participants a l’estagi son de fòrta connotacion Dragons catalans: 12. I cal ajustar los èx-Dragons que jògan a l’estrange: Barthau (Londres), Jullien (Warrington), Simon (Wakefield), Springer (Castleford) e 3 jogaires d’elèit: Bonnet (Lesinhan); Arnaud e Goudemand (Avinhon). Lo pòble tretzista occitan espèra que l’entraïnaire Cologni sauprà bufar vam, inspiracion e solidaritat a la formacion per s’opausar fòrtament als angleses. Una victòria pareis del domeni del sòmi, mas amb la gloriosa incertesa de l’espòrt…
Se la partida serà retransmesa en dirècte sus l’Equipe-21, la Federacion convida totes los sostens dels Blaus a se trapar a l’Estadi d’Avinhon.
Los audencs en fèsta
En campionat, tres bèlas victòrias pels audencs aquesta dimenjada. Dissabte, una esquipa carcassonesa dinamica e inventiva faguèt plegar Palau: 48-6. Dimenge, al tèrme d’una partida un pauc dormilhosa, Limos tenguèt a distància Avinhon sens inspiracion: 40-20 alara qu’al Molin, lo FC-Lesinhan dominava Vilanòva: 44-6. Los Dragonets ganhan contra Albi 44-20 e Sent Gaudenç rempòrta lo dèrbi de Nauta Garona: 31-24 contra los Bròncos de Tolosa, una partida acabada d’un biais un pauc musclat amb 4 cartons jaunes e 2 roges.
Dins lo primièr dèrbi audenc d’Elèit 2, sus l’estadi del club de Cabardés, entre Vilagalhenc-Argon e Ferrals, pas de venceire: egalitat a 16-16.
Alan Roch


text:
divendres, 26 de juny de 2009
Camina sus la luna
dijous, 25 de juny de 2009
Nosautras tanben i anèrem a Cotlliure!
tot comencèt per "fasèm una fòto de pès amb lo chin", ok:
pas ganhat...
LaRòta voliá pas. Vai te'n li explicar un concèpte bloguesc completament con "te deves metre drecha sus la pobèla, nosautras, metèm los pès, e fasèm la fòto". Moè. LaMarieta, pacienta, esperava:
dimecres, 24 de juny de 2009
Commis d'office
Veguèri pas lo temps passar, ieu que sovent al cap de 50 minutas, me demandi s'acabarà lèu (lo cort metratge es estat inventat per ieu). Es leugièr tot en trachar un tèma pas gaujós, amb tot plen d'umor. Pensavi pas d'i rire tant a aqueste film... los que me coneisson diràn "moè, tu e ton umor a la con", ben non, perque los autres dins la sala risián tanben.
La banda anóncia:
A oè, e ai oblidat de vos dire que la musica, e ben es tant bona coma l'actor principal...
Quicòm mai:
Un avocat comés d'ofici, es quicòm qu'exitís dins totes los païses o sonque en França?
Quauqu'un me pòt dire cossí se ditz en espanhòl?
dimarts, 23 de juny de 2009
Star Wars: la lebreta
Quauques temps fa, vos demandavi cossí se disiá en òc. Ben finala, se ditz coma en francés, la lebreta... Cossí o ai descobèrt?
E ben, la coneisses pas la cançon?
La lebreta
Los dessenhs son d'Albert Dubout per l'ilustracion del Kama
Sutra.
La video es de Philippe Vialard.
dilluns, 22 de juny de 2009
Fèsta del cinèma abans l'ora
Aquò me prend de quora en quora...
De pas mancar se vos agrada son estil, son biais de faire, son biais de contar sas istòrias. Sai pas se la fin fin del film m'agrada, m'i cal soscar encara. En tot cas, vos ne parlarai mai longament. Benlèu que i tornarai lo veire. Los films d'Almodovar, aquò m'agrada de los veire e de los tornar veire.
Pel monde que vivon en França, es la fèsta dau cinèma pendent una setmana dau 27 de junh au 3 de Julh, una plaça crompada, las autras a 3€. Regalatz-vos!!!
diumenge, 21 de juny de 2009
Aventura extrèma: Miston dins la Kagona
- Bon dieu, non, ai tròp de trabalh, ne pòdi pas mai, n'ai mon confle. M'agradariá de faire mon òrt, mon paure òrt dins mon Cantal.
- E ben, vaizi dins ton Cantal, colha!!
- A ben non, amb la rota, la lassièra, pòdi pas.
- E se te meni ieu?
E menèri laBelaValenta a son ostal cantalés.
Aquò's la version corta.
E poiram acabar aquí.
Mas non, i a una version longa.
La version longa comença per "e menèri laBelaValenta e son cat a son ostal cantalés".
Amb maRòta, tot es aisit. Fau la valisa, me seguís de longa, que l'anèsse pas doblidar a l'ostal! Quand dubrissi l'autò, "sauta!".Sauta, vira en redond 3 o 4 còps dins lo còfre de l'autò, s'ajaça en redond , e fai tirar Marius, mar o montanha, autorota o vila, RDV dins 3 oras quand se dirà "oooo, es un pauc longa la siesta, quora jogam a la bala?". La vida es polida amb un chin. Mas amb una puta de cat... (demandatz a la Fadarela! )
Tot comencèt a 08h30 dau matin qu'esperèri 1/4 d'ora laBelavalenta en bas de son ostal. "encara al telefòn a sauvar lo mond". Tu parles Charles, monsur lo cat s'èra amagat. Rai.
Meti la gàbia dau gat (òc, FAdarela, la belavalenta a una gàbia ela) suls sètis de darrièr. E zo!
Miaaaaaaaaaaaaaaaaaaaau
Miaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaau
Miaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaauuuuu!.
ieu, que m'agrada d'escotar lo silenci de mon motor: Va miaular fins a Sant-Flor?
ela, fisançosa e 30Millionsd'AmisInside: Non non, s'arrestarà un pauc sus l'autorota puèi aprèp tornarà començar e aquí racarà. A la puta de bèstia: È, mon Miston, que racaràs?
ieu, fastigada È? Racarà? È? Es programat? (votz off: dins mon autò tota polida, neta e netejada cada jorn? e ai quitament pas mes un pauc de jornal jos la gábia d'aquela puta de gat que en mai de bramar tot de long va racar. Mas quinas putas de bèstias!! bon, espèri que se cagarà pas dessús. )
A75.
Lo cat dormís. Racarà pas. Puèi amb un pauc d'astre, aurà pas manjat, a l'estomac vuèg.
E l'A75 comença de virar...
Miaaaaaaaauraaaaaaaaaaaaaau
Miaaaaaaaauraaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaau
Miaaaaaaaauuuuuuuuraaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaauuuuu
ela - A!, va racar dins pas gaire, miaula aital just abans de racar.
A ben soi urosa d'o saber ten...
Blllaaaaaaaaaaaaaaaarpppppp kof kof.
ieu - A, es fach!
E començam de montar lo Pas de l'Escaleta. Per los que coneisson pas, es la còsta que te fa montar de la plana al Larzac. Es una còsta de 25%, al mens, amb tot plen de viradas.
- Arrèsta-te aquí! Vau netejar la gàbia.
- A non, m'arrèsti pas aquí, au mitan de res, en plena còsta!!! I a l'aira dau Cailar dins 5 minutas, podrà plan esperar 5 minutas, òu!
Mas lo Pas de l'Escaleta, aquò vira...
E la gàbia, e ben l'aviái pas plan cunhada... e la gàbia... enfin avètz comprés qué, rodèt, anèt d'una pòrta a l'autra... amb lo cat dedins... e son vòmit....
nos arrestèrem sus l'Aira dau Cailar.
estonada - È? as pas de sacas de plastica ni d'aiga ni de papièr per netejar quand lo cat raca?
- Ben, non, mon chin raca pas jamai.
E sortiguèrem la bèstia fèra
Ai vergonha... mas ... èri mòrta de rire.
Alara, vos vesi arribar amb vòstra carta de 30millionsd'amis, pas de melodrama, es pas mòrta la bèstia! Nos arrestèrem per picanicar, e agachatz-lo coma semblava pas tant traumatizat:
E la galejada dau jorn:
- C'est quoi un chat dans un arbre?
Mas, catofils e catofilas legeires dau blòg, regaudissètz-vos, Miston se venguèt al tornar.
.
Aquí, sabèm faire l'amor
Alara Chin na na Poun, a la debuta, cantavan mai que mai
La cançon que vos meti, es "Martèu" que m'agrada aquesta cançon. Perqué? Ben m'agrada de pensar que Gelu èra un amator dau fist fucking. Cf lo repic... "Que volètz? Siáu un capon! Fau l'amor a còps de ponh."
Martèu
Mon capolier, Mestre Ouraci,
Mi dis: Martèu, paure enfant,
As una fotuda gràcia
A costat dei femelams:
Quand Citè
Vò Zovè
Ti quiston quauquei babetas,
Tu li vas garçar de coetas!...
- Que volètz? Siáu un capon!
Fau l'amor a còps de ponh.
Ieu que vivi dins la fanga,
Estent curaire de potz,
M'istariá ben de far la langa
Coma un lisquet d'amorós!...
Diatz: Martèu,
Que borrèu!
Totjorn peçuga e bostiga,
Tuerta, quicha, mòrde, embriga...
- Que volètz? Siáu un capon!
Fau l'amor a còps de ponh.
Sabètz ben qu'emé d'estopas
Si fa ges de tafetàs
Ai l'uelh modorro que copa,
Lo gousier plen de tartar;
Ai lo gest
De l'envers,
La pèu negra e l'arpa ruda;
Siáu pus brut que mei cornudas;
- Que volètz? Siáu un capon!
Fau l'amor a còps de ponh.
Siáu bastard coma mon pèra:
Cu m'auriá mublat lo suc?...
Quand lo fam tueguèt ma mèra,
A doge ans, metiáu dessús:
Ni soliers,
Ni camiás!...
A set ans culhiáu de petas:
A vint, possi lei brovetas.
- Que volètz? Siáu un capon!
Fau l'amor a còps de ponh.
A Jarret, per Pandecosta,
Per Pascas, lòng dau Bachàs,
Dins lei ronds m'onte si gosta
Vau debauçar lo frecàs!
Per Sant Joan,
A Malhan,
Vau apalhar leis aleias
De ginestas e de panseias...
- Que volètz? Siáu un capon!
Fau l'amor a còps de ponh.
Per derrabar la cacilha,
Sensa li dire: oublisè!
A la filha pas tant filha
Que creida: fenissètz! Fètz!
Un neblat
Pòu molar;
Mai un ferri de cervèla
Bèu qu'ave: grego! Bacèla!...
- Que volètz? Siáu un capon!
Fau l'amor a còps de ponh.
Ieu diriáu: « Madameisela,
Crèsi que m'avètz enmascat:
Si pòu-ti r'estre tant bèla!
Ve! Siáu òme a ne'n brecar!
Li vieu blu
Mangi plus;
Chasca nuech de vos pantaii,
Se vos vieu passar, varalhi! ... »
- Auça anem! Siáu un capon!
Fau l'amor a còps de ponh.
Ieu diriáu: « Ma santa facha,
Lo tiquetac de mon còr
V'es caucien que se fèm pacha,
N'ai per la vida e la mòrt!
Bòn niní
Sauvatz-mi!
En ponchier cotatz de chapa
Còntra mon potz que s'aclapa!... »
- Auça anem! Siáu un capon!
Fau l'amor a còps de ponh.
Bòn niní fariá l'escota
Au chilar de meis apèus.
Ah tè! La campana es rota:
Vai-ti far rompre, Martèu!
Ti va fau,
Patatòu!
Finholaire de tendressa,
Trauques dins la secaressa!
- Auça anem! Siáu un capon!
Fau l'amor a còps de ponh.
En fent virar ma carrèla,
Quant de còps mi siáu cresut
Qu'un jorn porriam dei piusèlas
Pastissar lei cuou-cousuts!...
Siam estats
D'abetats
De dormir dau temps dei patas!...
Ara qu'a manjon si grata!...
- Que volètz? Siáu un capon!
Fau l'amor a còps de ponh.
Mai espocarà, la flama,
Soncò ven lo gròs pelau!
En chaupinant lei madamas,
Li mostrarem se siam cauds!
Ai menins
De satins
L'escartairar lei membruras,
Ò! De Dieu! Que joissura!...
- Que volètz? Siáu un capon!
Fau l'amor a còps de ponh.
Siáu grossier coma un pan d'òrdi;
Siáu pus feroge qu'un lop;
Mai se grafinhi, se mòrdi,
Es-ti ma fauta, après tot?
M'onte son
Lei leçons
Que m'aurián rasclat la gruelha?
Que s'apren dedins lei sueias?...
Que volètz? Siáu un capon!
Fau l'amor a còps de ponh.
Victòr GELU, Cançons provençalas, Ostau dau País Marselhés.
Podètz trobar totas las cançons de Gelu dins l'edicion que ne faguèt l'Ostau dau País Marselhés amb un libre CD que ne voldrem mai coma aquò :) (mas qu'es escrich tot pichon, la mèrda)
divendres, 19 de juny de 2009
Un pauc de poesia... e de dialectologia
en copiat-pegat, que mando pereu : esparnhariá de decas coma lOòm, ò preśencia"
Causa facha , Mossur:
Les cacos dau país dins les cafès tardiers
vènon faire terrassa au bòn de la serada ;
lei veires son vuejats, lei braguetas gonfladas,
la votz ressòna fòrt sota lei marroniers.
La camisa dubèrta, un còr entre-badier,
l'arcòl dins lo sang viu peçuguent les coradas
l'òm se paga lo temps de tornada en tornada :
- E manda-l'i encar'n còp, anem, qu'ei lo darrier !
Sensa donar la man lei flics ne'n fan sa ronda
esperent qu'a la fin s'escolèsse la bonda
per au patron dau bar anar far la leiçon.
Puei dins son ostau vièlh chascun tot solet torna
e mentre lo pantais d'una preséncia s'orna,
lei segas dins la nuech fan sa paura meisson.
e dins Les Temps Passats, Jorn, que podètz comandar aquí.
Alara, de qu'es aqueste "les" vos demandatz totes, e ben la responsa del poeta:
Per la respònsa a la question,
en Forcauqueirés la s ei mantenguda e articulada (quand tomba pas) davans vocala e p, c/q, t,
e vocalisada en i (ò tomba) en tota situacion autra.
Aquò vau per totei lei mots, alevat, dins lo sistèma verbau mai que mai,
una resisténcia de la semantica a la fonetica
(per evitar, per exemple, de confusions entre fas e fai).
La promiera frasa d'aqueu sonet se pronóncia ansin, metent entre parentèsis lei s casudas :Les cacos(s) dau paí(s) dins les cafè(s) tardiè(rs)(Encara que aquí la s de país posquèsse de còps resistir.)
Ben entendut, mon escritura a fach la causida de pas rendre còmpte de la totalitat dau fenomène, (deuriáu autrament escriure vos ai dich e voi fau...) ne'n gardent just ce que faliá (les articles e sa familha, lo vèrb èsser) per donar son identitat au parlar.
Ai considerat les autres cas coma relevent de la realisacion orala, que se fai d'esperela un còp lo parlar identificat.
Ai pas notat d'autrei formas localas, coma la quasi-monoftongason de au.
Es ansin qu'un Plauchud, per mai se sarrar dau parlar locau, escriviá ouriai di per auriatz dich, pa per pas etc., ce qu'ei sovent de mau legir.
Per exemple, venguda pòt se prononciar vengua (mai pas totjorn),
ce qu'escriviá eu vengueu, coma pereu recampa per recampadas...
Vuejats, que se tròba aicí, lo prononcièm viuja(ts), etc.
Mai m'aviso que la question anava pas tant luenh, e m'arrèsto.
Mercés Monsur Roier per vòstra responsa e mercés a la Maria-Joana d'aver fach l'intermediari.
Dau còp, lo blòg te pren una auçada culturalo-linguistica que n'ai lo vertigi.
dimecres, 10 de juny de 2009
De qué i a dins mas plantacions anarquistas?
Jòc: de qué i a sus la fòto? (al mens 5 causas diferentas)
EDIT:
Òsca al Tavan! (quicòm de veire amb aqueste Taban?):
- las capucinas en flors
- las tomatas anarquistas que, ara, an flors e tomatas
- las bèlas de nuèch
- de blet (es l'erbassa la mai bela, contra la paret)
- non, pas de basilic... son encara de bèlas de nuèch... M'agradariá de n'aver de tant polit de basilic!
alara la cinquena planta de qu'es??
Rai, la caliá veire... es un glaujòl que se'n vei un bocinon de fuèlha sus l'esquèrra.
E los mai vicioses veiràn tanben d'èrba d'agram qu'ensaja de butar jos las bèlas de nuèch.
De qu'as ganhat Tavan? Mon admiracion e ma benvolença... te'n vòli pas qu'aguèsses dich que mon òrt es mal tengut :DDD
E, akò's pas mon òrt (mon paure òrt...), akò's ma cort ont plantèri las flors. De qué i venon brandar las tomatas? E ben, akò's la magia dau compòst :)
divendres, 5 de juny de 2009
E sabètz qu'es aquò?
Sabètz de qu'es aquò coma flor çai sota ?
La flor de drecha en pas passida dona akò: (es plan polida akela)
EDIT: L'anonim gascon dau matin a dich: Iris blu e jaune e Liri. Son fòrts aquestes gascons.
LaRòta en vacanças
dimarts, 2 de juny de 2009
Amis de la poésie
J'aime ton QI
O ma Mélani
Et meme sans le i
Moi je l'aime aussi
Rouquette e Mistral pòdon anar jogar a la petanca, Rocco fa de poesia.
.


text:
Los artistas occitans
Tèrra d’origina o d’adopcion, l’Occitania estoc de totes temps un crusòu ont artistas creèn òbras ricas e divèrsas.
Dempèi la segonda mitat deu sègle XIXau, lo torisme en tot se desvolopar, los artistas deishèn quauque pauc la region parisenca, atirats per aquera destinacion propícia a la creativitat. Lo climat, l’ambient arcuelhius, la beutat e la varietat deus paisatges, l’arquitectura locala en hascón un gran talhèr a cèu alandat.
Creators franceses o estrangèrs, tau coma Vincent Van Gogh o Pablò Picasso i trobèn ua doçor de víver, colors unicas mès tanben lo pintoresc d’un folclòre. Corrents s’i desvolopèn coma lo fauvisme o lo cubisme. Parlaram de quauquas personalitats nativas qui, deu sègle XIXau au XXIau, per la pintrura, la fotografia o lo dessenh, balhèn testimòni deu son amor d’aquera tèrra, en tot har lo miègjorn famós dins lo monde entièr.
Aus sègles XIXau e XXau
Artistas famoses neishuts en Occitania
Neò-classic, inspirat per l’Antiquitat e la Reneishença, Joan-Auguste-Dominic Ingres, merquèc l’istòria de l’Art. Lo musèu de Montauban ont neishoc li ei dedicat. Non lonh, Enric de Toulouse-Lautrec, albigés, èra un observator clarvedent deu son temps, majorau deu postimpressionisme e un deus precursors de l’aficha e de l’Art novèl.
Artistas regionalistas representant lo son terraire
Originari d’Ais-de-Provença, Pau Cézanne, impresionista puèi cubista, traquèc tota la sua vita la lutz unica de la sua region, especiaument en pintrar la montanha Senta-Victòria. Batiat « lo Mèste Basc », Ramirò Arrue a maugrat que sia neishut en Espanha torna escríver dins los sons paisatges, las colors e la paleta solària que l’enròdan. Pintra escènas de la vita vitanta, deus marins, deus paisans, partidas de pelòta qu’expausèc grandosament dinc a l’estrangèr. D’autes renden omenatge a la sua vila natala, coma Enric Martin per Tolosa e lo son fluvi (« Bòrds de Garona »). Auscitan, Joan-Loís Rouméguère, « lo galant de la lutz » cerca a en hèr véser totas las variacions.
Fin deu sègle XXau e auèi
Pintres contemporanèus o la lutz venguda deu negre
Vasut a Rodés, Pèire Soulages ei un esculptor de lutz que tira de las suas telas negras. Ei ua de las figuras majas de l’abstraccion, atau coma Andrèu Marfaing associat a la monocromia.
Fotografes de l’identitat occitana
« Fotografiar ei escríver dambe la lutz » ça disèva Joan Dieuzaide, originari de la region tolosana qui au travèrs de mes d’ua vista deus Pirenèus en particular, vòu contar la vertat d’un pais.
Maurici Roux, fotografe umanista gascon hascoc tanben de la sua òbra un testimòni d’amor infinit per la lenga occitana e lo son patrimòni.
Dessenhaires que per la satira esclairan la sua cultura
Artistas evocators deu son temps a travèrs la sua lenga e lo son terraire, atau son Crestian Lamaison, dessenhaire e cartografe que publiquèc dessenhs satirics a l’expression agusada ; Joan-Claudi Pertuzé, grafista e autor de bendas dessenhadas, que rend omenatge a l’un deus mes bèths soms deus Pirenèus o illustra contas regionaus ; Franck Raynal, peu biais de dessenhs de premsa e satirics o enqüèra Perry Taylor, artista « anglò-gascon » que per quauques trèits hèn véder la vita vitanta de las campanhas, las tradicions e lo patrimòni locau.
Suus corrents artistics e pintres :
http://www.histoiredelart.net/courants-picturaux.html
Frisa cronologica
Questions
- Qué venguen cercar los artistas non occitanistas dins lo Sud de la França au sègle XIXau ?
- Ont se tròba lo Musèu Ingres ?
- Cita tres subjèctes d’inspiracion entaus pintres regionalistas deu sègle XXau.
- Quin supòrt d’inspiracion causiscoc Joan Dieuzaide ?
- Quin patrimòni permet de transméter lo dessenh satiric ?
Activitats
Apèi recèrcas dins un diccionnari, completa la carta junta dambe los cinc noms d’artistas seguents :
1- Joan NOUVEL
2- Germèna CHAUMEL
3- Ives KLEIN
4- Antòni BOURDELLE
5- Pèire LACOUR
Cada etiqueta dèu comprénguer lo nom de l’artista, la sua vila de neishença e tanben la fòrma d’art qu’a practicada en màger part.


text:
Villes et mairies du District de Landquart (101)
Liste des communes
Igis
Ville d'Igis, localité de la Suisse de 7 000 habitants.
La mairie d'Igis a une adresse e-mail et un site Internet.
Zizers
Ville de Zizers, localité de la Suisse de 3 000 habitants.
La mairie de Zizers a une adresse e-mail et un site Internet.
Trimmis
Ville de Trimmis, localité de la Suisse de 2 800 habitants.
La mairie de Trimmis a une adresse e-mail et un site Internet.
Maienfeld
Ville de Maienfeld, localité de la Suisse de 2 400 habitants.
La mairie de Maienfeld a une adresse e-mail et un site Internet.
Untervaz
Ville d'Untervaz, localité de la Suisse de 2 200 habitants.
La mairie d'Untervaz a une adresse e-mail et un site Internet.
Malans
Ville de Malans, localité de la Suisse de 2 100 habitants.
La mairie de Malans a une adresse e-mail et un site Internet.
Haldenstein
Village d'Haldenstein, localité de la Suisse de -1 000 habitants.
La mairie d'Haldenstein a une adresse e-mail et un site Internet.
Jenins
Village de Jenins, localité de la Suisse de -1 000 habitants.
La mairie de Jenins a une adresse e-mail et un site Internet.
Fläsch
Village de Fläsch, localité de la Suisse de -1 000 habitants.
La mairie de Fläsch a une adresse e-mail et un site Internet.
Mastrils
Village de Mastrils, localité de la Suisse de -1 000 habitants.
La mairie de Mastrils a une adresse e-mail et un site Internet.


text:
Polemica
[BHL-JPC aquò auriá pogut èstre piège]
Dijòus 11 d'octobre 2007 per Anaëlle Verzaux
Lo "filosòfe" descolhetat e lo Che se pechígan grèu aprèp la sortida del darrièr libre francés de BHL. Encara feliç que lo Bernard aguèsse netejat la primièra version del seu libràs, que la seuna diatriba anti-Chevènement èra encara mai sorna.
En responsa a las violentas cargas del Bernard-Henri Lévy contra Jean-Pierre Chevènement dins lo seu darrièr libre. Aqueste grand cadavre al renvèrs (paregut a las edicions francesas Grasset), lo « croupier de casino » [cropièr de casino] (p.176) rebecava dins Le Point del 4 octobre : « Je ne souhaite pas polémiquer avec une personne que je ne considère pas de mon niveau » [Vòli pas polemicar ambe una persona que considèri pas del meu nivèl].
Dins lo seu blòg, lo 9 d'octobre, Chevènement apond la seuna replica, declarant que « Bernard-Henri Lévy est à lui seul une métaphore de l’idéologie dominante, (…) celle du capitalisme financier globalisé : le petit télégraphiste de l’Empire » [BHL es a el solet una metafòra de l'ideoogia dominanta, (...) aquela del capitalisme financièr globalizat : pichon telegrafista de l'Empèri].
Sorna renvèrs. Cal dire que las atacas provocatriças del « filosòfe » son brutalas. Chevènement a pas sonque « fourgué sa camelote à la candidate » [fodilhat la seuna merçadoira a la candidata] Ségolène Royale ( p. 181). Aqueste « mauvais génie » [maissant gèni] de la campanha presidenciala es atanben Maurrassian, patriòta germanofòbe ; « du temps qu’il y avait une Union soviétique » [del temps que i aviá l'Union Sovietica], Sovietofil descomplexat (p. 178), conservacor (« Jeanne d’Arc. Les terroirs.» - ndg, terradors tant que párlan pas patois ! Se pensa aital a Occitània, Corsèga, Bretanha, Catalonha, Elsàcia, Euskadi, etc.), o encara defensor de Saddam Hussein « et de sa prétendue laïcité » [e de la seuna pretenduda laïcitat] (p. 179). Los enemics s’engafínan fòrt.
Mas de que aurián semblat los objeccions del Jean-Pierre Chevènement se s'èra procurat, aital coma lo Bakchich, la version non netejada del libre de BHL ?
Pichon estat dels luòcs. Off. Primièr, aprèp que BHL aguèsse afirmat que « toutes les organisations politiques qu’il (Chevènement) a personnellement dirigées, ou inspirées, ont toujours fonctionné comme des passerelles en direction de la droite, la vraie, la dure, parfois l’extrême » [totas las organizacions politicas que (Chevènement) a personalament dirigidas, o inspiradas, an sempre foncionat parier a pontets en direccion de la dreita, la vertadièra, la dura, a còps l'extrèma], l’autor accusava lo republican soberainista d'èstre un « solide agent » de la « synthèse national-bolchévique » e d’aver contribuat a la seuna elaboracion, notament via la seuna incursion al CERES en 1984 (p. 178). E encadena. Chevènement es aprosmat de Jean Thiriart, que « a commencé sa carrière politique aux « Amis du Grand Reich Allemand » et est resté, jusqu’à sa mort, l’un des vrais nazis français » [a debutat la seuna carrièra politica als "amics dels Grand Reich Allemand" e es damorat, dinca la seuna mòrt, un dels vertadièr nazis francés] (p. 179).
Dins lo meteis registre, BHL accusa lo seu boc emissari d’aver, « et alors qu’il était ministre de l’intérieur » [e alara que èra ministre de l'interior], cargat Cohn-Bendit de la faiçon següenta : en mens d'èstre anaquista e un « représentant des « élites mondialisées » et « mercantilistes » » [representant dels "eleits mondialisats" e "mercantilistas"], mais aussi « juif » [josiu] et « allemand » (p. 179). Bernard-Henri Lévy s'a degut dire qu’una accusacion d’antisemitisme en mai d’una accusacion de racisme (aquela-çai es per Henri Guaino) fariá un pauc tròp. Mas vos serà pas necite d'esborrar aquestas diatribas En BHL, « l’encre est si vite sèche » [la tinda es pron aviat seca] !
Nòta finala del godilhaire : http://www.bakchich.info/ amerita la visita francofòna, l'article ameritava una pichona traduccion occitana, mas podètz apondre comentaris sus la pagina del Bakchich.
E jo quand legissi aiçò, la pensada me tòrna : «Soyez propre parlez français»... tot es ben dins lo monde francofòne, l'istòria "gloriosa" de la pensada de França !, lo discors d'en Quim Monzó prendrà tempses per èstre desmodat.


text:
Navarra
Navarra que designa un territòri situat suus dus versants deus Pirenèus occidentaus, autorn d'un èish Sent Palai - Pampalona - Tudèla, qui constitueish lo son còr istoric, correspondent au reiaume medievau de Navarra. Aqueth territòri qu'evoluí au cors deus sègles; la soa estenduda e la soa unitat que hon modificadas peus eveniments militars, diplomatics o dinastics intèrnes e extèrnes.
Navarra que tien donc tres realitats istoricas e juridicas indissociablas mes distintas:
- lo Reiaume de Navarra: reiaume medievau, devesit en dus au sègle XVIau.
- la Comunautat Forala de Navarra (anciana Hauta Navarra), comunautat autonòma d'Espanha la capitau de la quau ei Pampalona.
- la Baisha Navarra, qui correspond a la part septentrionau de l'ancian reiaume de Navarra, uei integrat au departament francés deus Pirenèus Atlantics.


text:
Tropic
Lo mot de tropic ven del grèc tropos que significa « torn ».
En rason de l'enclinason de l'axe terrèstre totjorn se pòt veire dins la meteissa posicion las estelas de fons, dins lo periòde d'una orbita completa a l'entorn del solelh, sus la Tèrra i a de regions que l'enclinason dels rais del solelh càmbia jornalament fins a interferir sus la durada del jorn. Amb la teneson de las observacions, los pòbles ancians concluguèron qu'existissián de latituds sus la superfícia del glòbe que delimitan las enclinasons maximalas e minimalas de las ombras del solelh e aquelas zònas se nomenèron torn (tropo, en grèc), son lo Tropic del Càncer e lo Tropic del Capricòrne.
Del punt de vista de la geografia, la region tropicala es un airal de la Tèrra limitat pel Tropic del Càncer e pel Tropic del Capricòrne, que sa linha mediana es l'Eqüator terrèstre.


text:
Vœllerdingen
Völlerdingen am Eichelbach en alemannisch (Vœllerdingen en francés) es una comuna francesa del departament del Bas Ren e de la region d'Alsàcia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Vœllerdingen a situat en la vallée de la Eichel en Alsace bossue. Lo bourg a situat a unitat|5|km}} de Sarre-Union, a unitat|21|km {{}} de Sarreguemines e a unitat|34|km {{}} de Ingwiller.
La municipalitat es desservie per la parca de Vœllerdingen situada sus la linha de Estrasburg a Sarreguemines.
Lo échangeur no 43 del A 4 es Modèl:A unitat del pòble.
Vœllerdingen est située dans la vallée de l'Eichel en Alsace bossue. Le bourg est situé à 5 km de Sarre-Union, à 21 km de Sarreguemines et à 34 km d'Ingwiller.
La commune est desservie par la gare de Vœllerdingen située sur la ligne de Strasbourg à Sarreguemines.
L'échangeur Modèl:Numéro43 de l'A 4 est à 7 km du village.
Istòria[modificar | modificar la font]
Vœllerdingen a #èsser mencionat per las primièras fes en 1128. Aperteniá al comtat de Sarrewerden, de contunh al Nassau-Weilburg (1745-1793).
- Vœllerdingen a été mentionné pour la première fois en 1128.
- Appartenait au comté de Sarrewerden, puis au Nassau-Weilburg (1745-1793).


text:
Villes et mairies de l'Arrondissement de Zwickau (524)
Liste des communes
Zwickau
Ville de Zwickau, localité de l'Allemagne de 93 000 habitants.
La mairie de Zwickau a une adresse e-mail et un site Internet.
Limbach-Oberfrohna
Ville de Limbach-Oberfrohna, localité de l'Allemagne de 25 000 habitants.
La mairie de Limbach-Oberfrohna a une adresse e-mail et un site Internet.
Glauchau
Ville de Glauchau, localité de l'Allemagne de 24 000 habitants.
La mairie de Glauchau a une adresse e-mail et un site Internet.
Werdau
Ville de Werdau, localité de l'Allemagne de 22 000 habitants.
La mairie de Werdau a une adresse e-mail et un site Internet.
Crimmitschau
Ville de Crimmitschau, localité de l'Allemagne de 20 000 habitants.
La mairie de Crimmitschau a une adresse e-mail et un site Internet.
Meerane
Ville de Meerane, localité de l'Allemagne de 16 000 habitants.
La mairie de Meerane a une adresse e-mail et un site Internet.
Hohenstein-Ernstthal
Ville d'Hohenstein-Ernstthal, localité de l'Allemagne de 15 000 habitants.
La mairie d'Hohenstein-Ernstthal a une adresse e-mail et un site Internet.
Lichtenstein
Ville de Lichtenstein, localité de l'Allemagne de 12 000 habitants.
La mairie de Lichtenstein a une adresse e-mail et un site Internet.
Mülsen
Ville de Mülsen, localité de l'Allemagne de 11 000 habitants.
La mairie de Mülsen a une adresse e-mail et un site Internet.
Wilkau-Haßlau
Ville de Wilkau-Haßlau, localité de l'Allemagne de 10 000 habitants.
La mairie de Wilkau-Haßlau a une adresse e-mail et un site Internet.
Kirchberg
Ville de Kirchberg, localité de l'Allemagne de 8 800 habitants.
La mairie de Kirchberg a une adresse e-mail et un site Internet.
Reinsdorf
Ville de Reinsdorf, localité de l'Allemagne de 8 100 habitants.
La mairie de Reinsdorf a une adresse e-mail et un site Internet.
Lichtentanne
Ville de Lichtentanne, localité de l'Allemagne de 6 700 habitants.
La mairie de Lichtentanne a une adresse e-mail et un site Internet.
Oberlungwitz
Ville d'Oberlungwitz, localité de l'Allemagne de 6 300 habitants.
La mairie d'Oberlungwitz a une adresse e-mail et un site Internet.
Fraureuth
Ville de Fraureuth, localité de l'Allemagne de 5 400 habitants.
La mairie de Fraureuth a une adresse e-mail et un site Internet.
Callenberg
Ville de Callenberg, localité de l'Allemagne de 5 300 habitants.
La mairie de Callenberg a une adresse e-mail et un site Internet.
Hartenstein
Ville d'Hartenstein, localité de l'Allemagne de 4 800 habitants.
La mairie d'Hartenstein a une adresse e-mail et un site Internet.
Waldenburg
Ville de Waldenburg, localité de l'Allemagne de 4 300 habitants.
La mairie de Waldenburg a une adresse e-mail et un site Internet.


text:
Regions de la Republica Chèca
Las tres grandas regions istoricas de la Republica Chèca son Boèmia a l'oèst, Moràvia a l'èst e Silèsia al nòrd-èst.
Administrativament, Chequia es devesida en regions (kraje, al singular kraj). La capitala (hlavní město) Praga es tanben considerada coma una region.
Regions actualas (dempuèi 2000)[modificar | modificar la font]
Dempuèi 2000, i a 13 regions administrativas que son tanben vengudas de collectivitats localas qu'elegisson un conselh e un governador. Praga qu'es la 14ena division administrativa a un estatut especial.


text:
En ondas que'vs perpausa un encontre dab Eric Destout, actor de "Le regard de l'homme sombre" deu Petit Théâtre de Pain, encontrat a Hestiv'òc en aost de 2013.
En brac : actualitat editoriau Letras d'Oc, Per Noste, Reclams ; premsa occitana : La Setmana n° 935 e site electronic ; Fukushima (L'isla deu bonur o deu benastre) e lo suberfenix de Monju au moment deu tifon Man-Yi.
* Vaillant-Sette_Franzin Bèla naissença St Josèp
* Radiohead Hail of the thief 2+2=5 The lukewarm
* May Monday Midnight Macmaster
* Oilarrak BO5T Galway girl
* Brice Duisit Guilhem IX Farai un vèrs de dreit nient
* Nadine Gabard & Erik Baron Noches buenas La roza enflorese
Sonaus Joan Francés Tisnèr Crane airways.


text:
02/12/2017
Lo diable, lo rector e lo campanièr
Jean-Claude Dugros nous livre la version en occitan languedocien de «Le diable, le curé et le carillonneur», collecté par Claude Seignolle, dans « Contes populars de Perigòrd», livre bilingue occitan français aux éditions Novelum IEO.
Autres còps, i aviá un campanièr que se preparava per sonar l’Angelús. Dobriguèt la pòrta de la glèisa, dintrèt e veguèt dins l’ombra coma dos pichons lums que bolegavan.
Sortiguèt còp-sec e anèt quèrre lo rector(1) qu’èra dempuèi longtemps tengut al lièit per una crisi de reumatisme. Diguèt al rector :
– Vos cal venir, Monsur Curet. I a lo diable dins la glèisa.
– Lo diable es dins la glèisa ? diguèt lo rector. Mas sabes ben que i a pas de diable dins las gléisas !
– Vos disi de venir veire.
– Sabes ben que pòdi pas marchar.
– Vos portarai, diguèt lo campanièr.
Alara, ajudat per la serviciala(2), lo vestiguèt, puèi se lo botèt sus l’esquina e lo menèt jusc’a la glèisa. Abans de dintrar dins lo sant lòc, lo rector diguèt al campanièr :
– Cada còp que dirai quicòm, respondràs « Amen ».
Dintrèron. A quel moment, una fòrma sautèt cap al lum del defòra e passèt entre las cambas del campanièr.
– Lo diable ! Lo diable ! bramèt aqueste en tombant per tèrra, talament ben que lo rector se trobèt sietat d’escambarlons(3) sus la misteriosa aparicion que s’èra botada a se rebalar(4).
– Lo diable m’empòrta ! Lo diable m’empòrta ! bramèt lo rector a son torn.
– Amen ! Monsur lo Curet ! Amen ! credèt alara lo campanièr.
Mas lo rector bramèt :
– Digas pas amen puèi que lo diable m’empòrta !
A quel moment tombèt e tots dos se mainèron que lo diable en question era sonca una malurosa cabra enquera mai espaventada qu’els.
Vocabulari :(1) curé(2) bonne (3) à califourchon (4) ramper
18/11/2017
La crotz de la font
Jean-Claude Dugros nous livre la version occitane de «La croix de la fontaine», collecté à Lanouaille par Claude Seignolle, dans « Contes populars de Perigòrd», livre bilingue occitan français aux éditions Novelum IEO.
Autres còps, una brava crotz de fusta se trobava a la font Senta Raigonda de La Noalha. I venián far romivatge(1). Los malaudes li damandavan lor garison contra de las pregieras(2) e de quauquas peças de moneda gitadas dins son aiga linda(3). Un jorn, quela crotz en fusta tombet e fuguet ‘massada per un bordier dau ranvers que la botet emb beucòp d’atencion dins son granier.
Mas, dau temps que fasiá una de sas permenadas, lo diable s’arrestet chas quel òme per li quemandar quauquas crespas, çò que era pas bien meschant e, volent pas l’esmalir d’un refús, la bordiera faguet un fuòc brandal per li ne’n còire un o dos parelhs. Tot parier, manquet tot d’un còp de lenha(4)… Lo lenhier era voide coma un borsicon de pelhaud...
Li semblet que la chausa era pas normala perque i aviá totjorn de l’avança. Mas lo diable venguet a son secors :
– Devetz aver dau buesc au granier, çò-disset, ipocrita.
– De segur, reconeguet la femna.
E montet querre quela vielha crotz de fusta, que gitet dins lo fogier per fin de far las crespas per lo diable.
Tot parier, l’endoman, son còu grossiguet, s’uflet mai que de mesura, venguet gròs coma lo d’un buòu… e lo demoret. Culhit a La Noalha (Dordonha).
Vocabulari : (1) pèlerinage (2)prières(3) limpide (4) bûche, bois de chauffage
Cosin e lo diable
Jean-Claude Dugros nous livre la version occitane de « Cousin et le diable», collecté à Eymet par Claude Seignolle, dans « Contes populars de Perigòrd», livre bilingue occitan français aux éditions Novelum IEO.
Cosin, relotgièr a Miramont, corriá lo campèstre per vendre mòstras e pendulas.Las fasiá ensajar(1) al monde, pensant atal ne’n far son profiech, que sovent l’ensajaire las crompava. S’ocupava de totas las reparacions. Èra aimable, embelinaire(2), bon charraire(3), familièr. Plasiá. Inspirava la fisança e un bon acuèlh li èra reservat dins tots los ostals. Li disián, en rire, que se fasiá de bons afars, aquò èra per çò que pactizava amb lo diable. Mas coma èra un farsejaire, ne’n risiá.
Un jorn, la velha de la Nadal, se trobava en virada dins la parròquia de Puèg Arampion. Totas las cosinièras, confitas en devocion, avián aprestat lor còifa per la fèsta del lendeman. Blanquesidas, liçadas sens un plèc, blancas coma lach, avián un biais magnific e balhavan una deliciosa enveja de las coifar. Lo matin de Nadal, totas las campanas(4) sonavan a brand per anonciar l’ora dels oficis. Las femnas, vestidas de lor mai polidas fardas, esperavan lo moment tant esperat de se botar las còifas. Mas ò suspresa, quin desplaser ! Totas las còifas s’èran avalidas dels armaris ! Rambalh dins lo vilatge… Las trobèron, devinatz ont ? Dins los cagadors. Lo diable èra passat per aquí.
Tèxte comunicat per M. Guerrier, 81 ans, regent a la retirada, a Aimet (Dordonha).
(1) donnait à l'essai (2) aimable (3) charmant(4) cloches
04/11/2017
Lo diable de La Fortoniá
Jean-Claude Dugros nous livre la version occitane de « Le diable de la Fourtonie », collecté à Lanouaille par Claude Seignolle, dans « Contes populars de Perigòrd», livre bilingue occitan français aux éditions Novelum IEO.
Quò fai una centena d’annadas – dau temps de mon grand-pair – lo diable demorava au chasteu de la Fortoniá, en delai de la Ribairiá, en Perigòrd.
Quò era un diable trabalhaire. Empleiava sas nuechs a tota sòrta de pretzfachs(1). Entau, chasque matin, lo bordier(2) trobava las béstias sonhadas, lo palhat tornat far e pro de pastura dins la minjadoira(3). Que se levesse a doas oras o bentot a cinc oras, l’òbra era ‘chabada.
Per contra, lo diable ne’n fasiá un pauc tròp e quò era daus uns còps desplasent, perque quò tucava a la meschantisa. Entau, chasque matin, un tornava trobar sus lo balcon chabranlant de las gròssas peiras que riscavan de tombar e de tuar quauque passant.
I aviá ren de far : las gitar per terra o bentot las menar a l’autra riba dau país, totjorn lo diable las tornava montar en naut dins la nuech.
Contat a Senta Aulàia (Dordonha).
(1) labeurs, projets (2) métayer(3)mangeoire
13/10/2017
L’òme que s’entraupet dins un sabat
Jean-Claude Dugros nous livre la version occitane du conte « L’homme qui se fourvoya dans un sabbat », collecté à Quinsac par Claude Seignolle, dans « Contes populars de Perigòrd», livre bilingue occitan français, 25€ éditions Novelum IEO 2016.
Un vielh païsan s’era, e mai zo vouguesse pas, entraupat dins un sabat que cresiá un acamp(1) de jòunes desbauchats d’un vilatge vesin, e fuguet pres par las fachilhieras(2) e botat en preséncia dau quite diable que li disset tot d’un còp :
– Surtiràs d’aquí nonmàs si me balhas ton arma, si que non te fau lop de ton vivent.
Lo brave vielh aguet talament páur a la pensada d’èsser ‘laidonc perchaçat e tuat per los quites seus que consentiguet au pache(3) dau diable.
Li fauguet signar un long perjamin(4). Li pareren una pluma d’aucha e deguet de fòrça se traucar una vena per prener de son sang.
Tot quò-quí era ren… Lo mai greu, quò es que sabiá pas escriure. ‘Laidonc, faguet una crotz.
A ! s’aviatz vist quela fugida dau diable e de sas remirairitz. Deven totjorn galopar…
Per çò qu’es dau perjamin, s’abrandet(5) tot sole dins las mans dau vielh en li rogesir los piaus e li cramar la peu.
Contat per M. Duverneuil, de Quinçac (Dordonha), en 1933.
Vocabulari : (1) réunion(2)sorcières(3)pacte(4)parchemin(5)s'enflamma
16:43 Publié dans Cultura e literatura en òc, La Vita en òc ( archivas DL papier) | Lien permanent | Commentaires (0)
08/10/2017
Lo curet e lo diable
Jean-Claude Dugros nous livre la version occitane du conte « Le curé et le diable», collecté à Lanouaille par Claude Seignolle, dans « Contes populars de Perigòrd», livre bilingue occitan français, 25€ éditions Novelum IEO 2016.
A La Noalha (Dordonha), se conta pariera aventura ‘ribada a-d’un curet :
Un còp era un curet que era en viatge.
Un ser, ‘ribat tard dins un vilatge, damandet la retirada dins la prumiera maison que trobet.
Li responderen que i aviá ben una chambra libra mas que degun i voliá demorar perque lo diable i veniá sovent.
Lo curet tenguet pas compte de çò que se disiá e acceptet d’i passar la nuech. Faguet un brave fuòc dins la chaminéia e se ‘sietet davant.
Tot d’un còp, auviguet un grand bruch e un diable davalet per la chaminéia, puei un segond, un tresesma, un quatresma, un cinquesma. Quò se ‘restet emb lo sieisesme.
– ‘Sietatz-vous, lor disset lo curet.
Mas los diables avián par l’er ‘ceptes. S’aprocheren de se, esmanciants.
En veire quò, lo curet prenguet son grand manteu e lo lancet sus los diables que s’ensauveren mai viste qu’eran venguts.
10:06 Publié dans Cultura e literatura en òc, La Vita en òc ( archivas DL papier) | Lien permanent | Commentaires (0)


text:
Servici de l'Emplec
Institut d'Estudis Occitans
11, carrièra Malcosinat
31000 Tolosa
Tél.: 09.62.56.09.91
Institut d'Estudis Occitans
11, carrièra Malcosinat
31000 Tolosa
Tél.: 09.62.56.09.91
Sètz aquí : Acuèlh > Orientations
Per l’emplegat Totes los servicis
Per l’emplegaire Totes los servicis
Recèrca dins tot lo site
Recercar :
LAS ACTUALITATS de l'IEO
- 2007-2017 : 10 ans de la Comission Toponimica Occitana
- Jornada d'InFormacion : 18/11/2017 - Mèfi : ANNULADA
- N'i a pro d'èsser mespresats !
- Las ajustas lengadocianas
- Bonas vacanças d'estiu de 2017 !
- Lo n°160 d'Anem Occitans es sortit !
- Novèla edicion actualizada del diccionari Francés-Occitan de Cristian Laus en çò de IEO Edicions
Per tot lo monde Mas informacions
AGENDÀ de l'EMPLEC
Ensenhaire contracual (ò/f)
Vendredi 2 février 16:18-17:18 - Luòc: Tolosa
L’Education Nationale cèrca un ensenhaire o una ensenhaira per trabalhar dins una classa d’escòla bilingüa mairala a Tolosa. Ne saber mai
Vendredi 2 février 16:18-17:18 - Luòc: Tolosa
L’Education Nationale cèrca un ensenhaire o una ensenhaira per trabalhar dins una classa d’escòla bilingüa mairala a Tolosa. Ne saber mai
Connexion a mon compte


text:
divendres, 13 de gener de 2012
Patata
Patata e los amics de l'òrt, lo podètz agachar sus internet tant que i es:
o, melhor, podètz crompar lo DVD en cò de Vistedit per 17,30€ (15€+2,30€ de pòrt).
Me regalèri de l'agachar aquel dessenh animat! Lo doblatge en occitan (en gascon, en lengadocian e lemosin) es una capitada e l'istòria es plan simpatica. E mai los grandasses passan un bon moment :)
Pasmens, foguèri decebuda de la pauretat del DVD: una sola version (pas de causida de lenga), pas de bonus, pas res. Un DVD preïstoric.
Aquò dich, espèri poder veire tot plen d'òbras audiovisualas dobladas en occitan coma aquò!
Cap comentari:
Subscriure's a: Comentaris del missatge (Atom)


text:
Autorota
Informacion : Aquesta pagina es escricha en Occitan Lengandocian.
Una autorota es una veia de comunicacion routièra a chaussadas separadas, reservat a la circulacion rapida dels vehicules motorisats (automobilas, motos, camions). Comporta pas cap de croizament a nivèl e es accessibla amb des punts amenagats a aqueste efièch.
Una definicion internacionala del concept de l'autorota a estada definida lors de la convencion de Vienne que es seguida per plan de pais Européans. Los pais que ont pas sinhat, utilizan de pannèus locals coma en America o en Asia.
La premièra autorota del monde (en italien, Autostrada), es l'autorota dels Lacs, que a estada construsida en 1924 per religar Milan a la region dels lacs (77 km).


text:
Villes et mairies du District de Conches (147)
Liste des communes
Fiesch
Village de Fiesch, localité de la Suisse de -1 000 habitants.
La mairie de Fiesch a une adresse e-mail et un site Internet.
Obergoms
Village d'Obergoms, localité de la Suisse de -1 000 habitants.
La mairie d'Obergoms a une adresse e-mail et un site Internet.
Ernen
Village d'Ernen, localité de la Suisse de -1 000 habitants.
La mairie d'Ernen a une adresse e-mail et un site Internet.
Reckingen-Gluringen
Village de Reckingen-Gluringen, localité de la Suisse de -1 000 habitants.
La mairie de Reckingen-Gluringen a une adresse e-mail et un site Internet.
Münster-Geschinen
Village de Münster-Geschinen, localité de la Suisse de -1 000 habitants.
La mairie de Münster-Geschinen a une adresse e-mail et un site Internet.
Bellwald
Village de Bellwald, localité de la Suisse de -500 habitants.
La mairie de Bellwald a une adresse e-mail et un site Internet.
Lax
Village de Lax, localité de la Suisse de -500 habitants.
La mairie de Lax a une adresse e-mail et un site Internet.
Fieschertal
Village de Fieschertal, localité de la Suisse de -500 habitants.
La mairie de Fieschertal a une adresse e-mail.
Grafschaft
Village de Grafschaft, localité de la Suisse de -500 habitants.
La mairie de Grafschaft a une adresse e-mail.
Binn
Village de Binn, localité de la Suisse de -500 habitants.
La mairie de Binn a une adresse e-mail et un site Internet.
Blitzingen
Village de Blitzingen, localité de la Suisse de -100 habitants.
La mairie de Blitzingen a une adresse e-mail et un site Internet.
Niederwald
Village de Niederwald, localité de la Suisse de -100 habitants.
La mairie de Niederwald est joignable par téléphone.


text:
amb radio Lenga d’Oc Narbona, dissabte 24 d’Octobre 2009
publié le dimanche 18 octobre 2009
Manifestar e festejar per la lenga occitana a Carcassona [Manifester et faire la fête pour la langue occitane à Carcassonne]
Les radios occitanes sont de la fête.
Organizacion de la manifèsta [Organisation de la manifestation] :
■ 10h30 : Jardin André Chenier (davant la gara) luec de partença de la Manifestacion [jardin André Chénier (devant la gare) lieu de la Manifestation]
Dubertura dau vilatge occitan : Mercat dei productors dau Terraire País Catar, estands associatius, mangiscla… [Ouverture du village occitan : Marché des producteurs du Terroir Pays Cathare, stands associatifs, restauration sur place]
Tendas d’acuelh e d’informacion [Tentes d’accueil et d’information]
Pontin d’animacion (anóncias, presa de paraula…) [Ponton d’animation (annonces, prise de parole...]
■ 14h : Recampament de totei jardin André Chénier [Regroupement au jardin André Chenier]
■ 14h30 : Partença dau Passacarrieras. [Départ du défilé]
■ Torn de vila, arribada dins lei liças entre lei dos barris de la Ciutat. Cant comun (Cantem Òc) / Presa de paraula de la Coordinacion…[Tour de ville, arrivée dans les lices entre les deux remparts de la Cité. Chant commun (Chantons Oc / Prise de parole de la Coordination...]
■ A la fin de la Manifestacion : Lo monde aurà la possibilitat de tornar au jardin André Chénier, onte seràn d’estands de mangiscla… e d’animacions. Cants comuns de Cantem Òc… [A la fin de la Manifestation : tout le monde aura la possibilité de revenir au jardin André Chénier, où il y aura des stands de restauration... et des animations. Chants communs de Chantons Oc...]
Après la contèsta, la Fèsta ! [Après la contestation, la Fête !]
■ De 20h a 23h, au jardin André Chénier, a CARCASSONA :
20h30 Joan Francés Tisner
21h10 Claude Marti
21h30 Christian Vieussens
21h50 Eric Fraj
22h10 Dani Padpé
22h30 Los Pagalhós
■ A comptar de 20h30, la Fèsta contunia tanben … a VILAGALHENC (a 9km) : Estands de mangiscla e beguda, animacions musicalas…[A partir de 20h30, la Fête continue aussi... à Villegailhenc (à 9km) : stands de restauration et buvette, animations musicales...]
22h30 Coriandre
23h30 Lopez en compania
0h30 La Mal Coiffée
1h30 Ba’al
2h30 Lo Dalfin
Voir en ligne : le site de la manifestation


text:
Sant Orenç de Gamevila
Sant Orenç de Gamevila[1][2] ( Saint-Orens-de-Gameville en francés) es una comuna d'Occitània (Lengadòc) del departament francés de la Nauta Garona (Miègjorn-Pirenèus).
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comuna de l'airal urban de Tolosa situada dins son pòl urban a l'Èst de la vila de Tolosa a gaireben 10 km. Es bordada per lo riu Saune e traversada per lo riu Marcaissona.
Accès[modificar | modificar la font]
- Pel periferic Èst de Tolosa sortida 18.
Istòria[modificar | modificar la font]
L'origina de Sant Orenç de Gamevila ven del nom d’un evesque espanhòl del sègle V, Orentius qu'auriá liberat Tolosa de l'empresi dels romans en 438. Sas preguièras repetidas aurián provocat un nivolàs a l'entorn del general roman Litorius que se perdèt a la dintrada de la vila de Tolosa ont foguèt fach presonièr. Aprèp sa mòrt en 439, Orentius foguèt canonizat Sant Orenç. En son omenatge, se faguèt construire la glèisa en son nom sul site de la batalha.
La creacion de la comuna ven de la fusion, lo 31 de decembre de 1790, de tres comunautats : Cairas, Gamevila e Lantorvila que faguèron part del diocèsi de Tolosa. Lo primièr maire de la vila foguèt Joan Bellières que ne balhèt lo seu nom a la plaça ont i a l’espaci cultural Altigone.
En 1791, lo conselh municipal votèt una soma destinada a pagar un cirurgian pels paures e en 1818 la creacion d'un burèu particular de caritat.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
- Lo castèl Catalan del sègle XVII
- La Glèisa de Sant Orenç del sègle XV
- La crotz inscricha sus las tièras dels Monuments istorics del sègle XII
- Lo Molin de Quint
- L’anciana Pòsta (1912)
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Patrici Pojada, Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus, Nouvelles Éditions Loubatières, 2009, ISBN 978-2-86266-573-3
- ↑ Sit Toponimia occitana


text:
En Gomèr
En Gomèr[1] (oficialament en francés Angoumé) qu'ei una comuna francesa, situada dens lo departament de las Lanas e la region Aquitània .
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
En Gomèr qu'ei situat dens lo sud de la Gasconha , dens lo parçan de Maremne. La vila qu'ei situada cap sud-oèst de Dacs.
Dens un paisatge de sèrras baishas, lo vilatge que's tròba entermiei lo pinhadar e las bartas d'Ador : de cap au nòrd-oèst ne son pas que pins, mes de l'aut bòrd, capvath Ador, que son sustot cassos.
Comunas limitrofas :
Toponimia[modificar | modificar la font]
Bénédicte Boyrie-Fénié que horneish una lista d'atestacions ancianas : Engomer (sègle XI o XII), Engolmer (sègle XI o XII), Engomer (1242, 1262) e en francés Angome, Angoumer, Angommés e Angoméz (sègles XVII e XVIII).
Dauzat e Rostaing que supausan Angomés (migracion de monde d'aquera origina), qui junta pas dab las atestacions medievalas[2], qui, probable, coneishèvan pas. Bénédicte Boyrie-Fénié que causís l'antroponime gascon Gomèr d'origina germanica (Gomariu) dab la particula onorifica En[3].
Lo nom causit en occitan que correspon donc a la prononciacion deu sègle XIII. Qu'es inadaptat a la prononciacion modèrna citada per B. Boyrie-Fénié [aŋgu'mɛ]. Lo grop An- iniciau que s'explica aisidament per l'aglutinacion de la preposicion a : a Engomèr > *A'ngomèr > Angomèr. Com l'article personau En es pas mèi conservat, i a pas cap de rason de separar graficament los dus elements d'Angomèr, sola fòrma corrècta.
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Lòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas dab la comuna[modificar | modificar la font]
Véder tanben[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ « Institut Occitan : Index alfabetic de las comunas de las Lanas e deu Baish Ador »
- ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984.
- ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes Landes et Bas-Adour, ed. CAIRN, Pau, 2005
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
- En Gomèr sus lo sit de l'Institut Geografic Nacionau
- En Gomèr sus lo sit de l'Insee
- En Gomèr sus lo sit de la Comunautat d'agglomeracion deu Gran Dacs


text:
La Socha
La Socha[1] (La Souche en francés) es una comuna occitana de Vivarés, situada dins lo departament d'Ardecha e la region de Ròse-Aups.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Cf. Pòrta d’Òc n° 14, març-abrieu de 1980, p. 3-5 (article de Bernard Salques).


text:
Birac (Gironda)
Birac ( Birac en francés) es una comuna occitana de Vasadés, en Gasconha, administrada pr'eu departament de Gironda de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Perimètre del territòri[modificar | modificar la font]
Toponimia[modificar | modificar la font]
Las fòrmas ancianas son Birac, en 1273 e en 1299, Bearrak (Bernardus de ~), en 1312, Byraco (de ~), en 1363, Birac (Arnaldus de ~), en 1367 [1]. Per Dauzat, lo nom ven d'un nom gallés d'òme *Birus, inferit de Birius (lo sens de l'asterisque es que lo nom es pas atestat), acompanhat deu sufixe -acum [2], latinizacion deu sufixe gallés -āco(n). Bénédicte Boyrie-Fénié aima mèi lo nom d'òme Biracus, atestat, emplegat shens sufixe [3]. Birac èra donc una ancian grand maine antic (e aquò depend pas deu nom deu mèste). Xavier Delamarre, especialista deu gallés, mèi recentament, considèra que lo nom d'òme Biros existeish e explica Birac, atau coma lo nom d'òme Biracos [4].
La comparason dab las causidas de B. Boyrie-Fénié per la comuna omofòna d'Òut e Garona es instructiva : a l'exemple de Virac (Tarn), B. Boyrie-Fénié causeish mèilèu lo nom latin de persona Virus e escriu Virac de Trec; mès una bona partida de las fòrmas ancianas de la comuna agenesa son en V- e los derivats (Viraguet, comuna de Sent Bertomiu d'Agenés, anciana parròpia annèxa, Viraselh) son tanben en V-, en francés e per las fòrmas ancianas de Viraselh [5]. Justament, arren empacha pas que lo nom deu Birac vasadés venga tanben de Virus : coma lo betacisme es ancian en gascon, las fòrmas ancianas permeten pas d'ec saber. Es una possibilitat, que s'ajusta a Biros e (benlèu) a Biracos.
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
- Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Vasats; es adara deu canton de Le Sud-Gironde (en francés), donc deu Sud Gironda
Demografia[modificar | modificar la font]
Lòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas dab la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Gironde, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2008, p. 72
- ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 85
- ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Gironde, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2008, p. 72
- ↑ Xavier Delamarre, Noms de lieux celtiques de l'Europe ancienne, ed. Errance, 2012, p. 287, 78 e 329
- ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Lot-et-Garonne, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2012, p. 61 e 294


text:
Sabon
Lo sabon (del latin saponem) es una substància solida que s'emplega per lavar e netejar las causas embrutadas. Es generalament un sal de sòdi o de potassi d'un acid carboxilic alifatic de cadena longa.
S'obten a partir de la saponificacion, o per l'idrolisi alcalina, de las graissas d'origina animala o vegetala.
Somari
Istòria[modificar | modificar la font]
Foguèt inventat lo sabon en Siria fa aperaquí 3000 annadas, a partir d' òli d'oliva e de soda vegetala. Aqueste sabon èra plan famós per encausa de sas proprietats desinfectantas, degudas essencialament a l'emplec de cendres de laurièr dins sa fabricacion.
Conegut en Euròpa dempuèi l'epòca galesa, se fabricava en aquel temps amb de cendres (alcalinas) e de sèu, mas servissiá mai que mai de shampong.
Foguèt a Gallipoli, una vila portuària de la mar Ioniana, dins lo Sud de la Peninsula italiana, que aparentament se seriá creat per primièr còp lo sabon que se sona ara sabon de Marselha. Gràcias a sas nombrosas olivedas e a son grand nombre de premsas sosterranas (frantoi ipogei), la region de Salento comercializava dins tota Euròpa un òli de granda qualitat que se destinava subretot als lums de las vilas e de las fabricas textilas, mas tanben per un emplec alimentari. L'idèa d'apondre de soda a las remasilhas de las olivas qu'èran estadas tot bèl just quichadas un primièr còp permetèt als abitants de Gallipoli de fabricar de sabons blancs e de diversificar d'un biais durable sas activitats.
Lo país de Marselha, tre lo sègle XVen, venguèt un centre de produccion important, en far servir l'òli d'oliva local. La soda (alara aquel mot «soda» designava lo carbonat de sòdi) proveniá bèl primièr dels cendres obtenguts per la combustion de plantas coma lo salicòr. En 1791, Nicolas Leblanc inventèt un procediment que permetiá d'obtenir de soda a partir d'aiga de mar.
En 1823, lo quimista francés Eugène Chevreul expliquèt la reaccion de saponificacion e demostrèt que los còsses grasses son formats d’una combinason entre la gliceròl e los acids grasses. Pendent lo [[sègle XXI], d'òlis a basa de copra e de palma que venon de delai las mars s'emplegan dins los sabons.
Dempuèi lo sègle XX, lo sabon es en concurréncia amb los tensioactius sintetics que son emplegats dins los detergents, los gels de docha e los «sabons sens sabon».
La saponificacion[modificar | modificar la font]
Lo sabon es resulta d'una reaccion quimica dicha de saponificacion, una transformacion quimica que los còsses grasses (graissas o òlis) son idrolizats dins un mitan alcalin per une basa, generalament de potassa (KOH) o de soda (NaOH)), a una temperatura compresa entre 80 e 100 °C. L'idrolisi dels còsses grasse produsís de gliceròl e una barreja de carboxilats (de sòdi o de potassi) que constituisson lo sabon. Los sabons fabricats a partir de soda son durs. Los sabons que se fabrican amb de potassa son mòls.
Reaccion de saponificacion:
CH2(OOC-R) - CH(OOC-R) - CH2(OOC-R) + 3 NaOH --> CH2OH - CHOH - CH2OH + 3 R-CO2-Na
valent a dire: còs gras + NaOH (o KOH) --> gliceròl + sabon
que R es una cadena d'atòms de carbòni e d'idrogèn. On peut avoir par exemple R=(CH2)14 - CH3
Nombroses sabons son de tensioactius. Per encausa de son estructura, la molecula del sabon a una tèsta idrofila ionizadaa negativament e una coa idrofòba. Las moleculas del sabon son doncas capablas d'emulsionar las substàncias grassas e de consentir son alunhament amb d'aiga.
Las coas de las moleculas de sabon se dissòlvon dins la massa de la substància grassa, qu'es enrodada en formar una micella. Vist que totas las tèstas de las moleculas de sabon tenon una carga negativa, la repulsion electrostatica empacha las micelas de se reagregar e las manten en suspension dins l'aiga.
Los sabons per la neteja e l'igièna del còs[modificar | modificar la font]
Qualitat d'un sabon[modificar | modificar la font]
Lo sabon deu èsser neutre e deu pas èssere onch o d'odor marrida. Cal que lo sabon siá pastós mas pas dur, pas friable e un còp secat deu gardar sa forma. Lo sabon deu far d'escuma: en agitar 3 g de sabon dins 10 ml d'aiga dins un recipient pendent 10 segondas cal que se forme una escuma nauta de 2 cm e persistenta pendent almens 5 segondas.
Varietats de sabons[modificar | modificar la font]
Las sals sodicas dels acids carboxilics de cadena longa son pas los solets compausats existents que s'empleguen coma sabons. Existisson a mai los diches sabons acids - per las pèls que son ipersensiblas als sabons normals - que consistisson de miscele de tensioactius alquil-solfonics o estèrs organics de l'acid sulfuric. Aqueles sabons an un pH de 5,5, semblant a lo de la pèl, resultan en consequéncia mens agressius per aquesta.
Lo sabonet tradicional es fach a partir de sals sodicas dels acids carboxilics de cadena longa; los sabons liquids en botelheta son apareguts amb la difusion dels materials plastics pendent la pòstguèrra. Lo sabon tradicional se compausa de sèu bovin (80%) e d'òli de còco o d'oliva (20%). Un sabon deuriá aver en primièra posicion dins sos ingredients los acids grasses saponificats de còco, de palma e d'oliva.
Nei frantoi de temps passat e dins qualques produccions actualas èra prodotto amb las sanse, ovvero la spremitura de las olivas che restava dins las macine del frantoio dopo la primièta spremitura (que dona l'òli extraverge). Spesso si tratta di olio di segonda o tresena sansa d'una qualitat marrida, di cui la lei enebís la comercializazion coma òli de cosina. Nel dopoguerra las segondas e tresenas spremiture d'òli, mens presadas e costosas, èran encara utilizadas anche a scopo alimentari.
Vari frantoi industrials utilizzano le sanse per produrre saponi e compensare la scarsa resa de las olivas raccolte in termini di olio da cucina; talora si arriba a macinare las olivas soltanto per far de sabons ja qu'èran mai profittevoli de l'òli en botelha(30% di resa de las olivas per òli extraverge a 10 èuros/litre; contra 100% delle sanse da cui si ricava analoga quantitat de sabons, sens scarti, venduts al prètz de 1.5-2 èuros per ecto de sabonet).
Los sabons liquids que an un pH de 5,5 rischiano di essere, per il loro elevat contengut d'aiga (feblament acida), un ambient adapat a la proliferacion de funghi e de bacterias; d'unes sabons aital son addizionali con compausats disinfectants e fongicids.
Cossí far de sabon[modificar | modificar la font]
Mèfi: l'idroxid de sòdi es caustic e corrosiu. Cal evitar lo contacte dirècte amb la pèl e los uèlhs.
Per la sintèsi del sabon son utilizats 10 g d'òli d'oliva meses dins un becker que i s'ajustan 5 g d'idroxid de sòdi dins 40 ml d'una solucion aiga-alcoòl al 50% (20 ml d'aiga e 20 ml d'alcoòl). S' escalda lo tot pendent 45 minutas en tot agitar de contunh. A part se prepara una autra solucion aiga-alcoòl que cal apondre de quand en quand. Aprèp un brieu s'apond tot a l'encòp a una solucion de 150 ml d'aiga e de clorur de sòdi freja. Aquesta servís a aumentar la fòrça ionica e a afavorir la precipitacion del sabon. Se filtra lo precipitat que s'eissuga dins l'estofadoira..


text:
Castèlmarin
Castèlmarin[1][2], o Castèl-Marin [3] (oficialament en francés Castelmary) es una comuna roergassa situada dins lo departament d'Avairon e la region d'Occitània, ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Perimètre del territòri[modificar | modificar la font]
Toponimia[modificar | modificar la font]
Lo nom del vilatge es atestat en 1341, Marini (en latin, se supausa). Lo nom de Castèlmarin seriá format del mot castèl, motivat per un castèl a pauc de distància, e un nom de localitat vesina [4],[5]. Lo vilatge que donèt son nom al castèl èra lo vilatge actual, o un vilatge disparegut, plaçat pus luènh del castèl ?
Istòria[modificar | modificar la font]
Entre 1820 e 1878, Tairac èra annexat a Castèlmarin [6].
Administracion[modificar | modificar la font]
- Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de La Salvetat de Peiralés; es ara del canton de Aveyron et Tarn (en francés), donc d'Avairon e Tarn.
Demografia[modificar | modificar la font]
- En 1793, i a una lacuna (pas d'informacion)
- Entre 1820 e 1878, Tairac e Castèlmarin èran una sola comuna. Sembla qu'en 1806 Tairac siá dejà recensat amb Castèlmarin [8]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Patrici Pojada, Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus, Nouvelles Éditions Loubatières, 2009, ISBN 978-2-86266-573-3
- ↑ Sit Toponimia occitana
- ↑ La Salvetat-Peyralès, Al Canton, 1994, Christian-Pierre Bedel
- ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 153
- ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, Toponymie des Pays Occitans, edicions Sud-Ouest, 2007, p. 298
- ↑ http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=7099
- ↑ http://www.annuaire-mairie.fr/ancien-maire-castelmary.html
- ↑ http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=19019


text:
-
Libertat pel País Basc !Par movoc dans [Archives] Enternacional le 19 Septembre 2011 à 08:52
L'Audiéncia Nacionala, tribunal d'excepcion de l'estat espanhòl, sentencièt lo passat 16 de setembre a dètz ans de preson l'ex-pòrtaparaula de Batasuna Arnaldo Otegi. La senténcia del tribunal espanhòl prevei tanben las meteissas penas per l'ex-dirigent del sindicat LAB, Rafael Díaz Usabiaga, e d'autras penas de preson per tres autres militants abertzales. Lo tribunal especial espanhòl los acusa d'agir coma integrants d'ETA en ensajar de rebastir la formacion illegalizada Batasuna, a travèrs del projècte Bateragune. Aital, la senténcia impausa tanben penas d'uèch ans de preson per Sonia Jacinto, Gardan Zabaleta (filha del cap d'Aralar, Patxi Zabaleta) e Arkaitz Rodríguez. Txelui Moreno, Mañel Serra e Amaia Esnal son estats absolguts.
Cal remembrar qu'Arnaldo Otegi es estat empresonat preventivament dempuèi octòbre de 2009 pel "crimi" d'aver contribuit a la refondacion de la direccion del partit politic Batasuna, vengut ilegal per las autoritats de l'estat espanhòl que fa un usatge cinic de la paraula democracia.
En realitat çò que destorba lo govèrn de Madrid, es pas qu'Otegi, mas lo legitim del movement de desliurança del pòble Basc per lo sieu drech a l'autodeterminacion . En efièch la condemna d'Otegi s'inscriu dins lo meteis procès de criminalizacion de l'esquèrra abertzale que lo Mandat d'Arrèst Europèu (MAE) contra Aurore Martin o encara la detencion dins lo passat mes de julhet de Daniel Derguy a Caors.
Cal egalament remembrar la repression qu'exercís l'estat espanhòl contra lo movement basc (barrament de jornals, escòlas, tavèrnas, contraròtles, condemnas, MAE, torturas...), que se debana en un periòde ont ETA e l'esquèrra abertzale se son compromesas a resòlvre lo conflicte per la via democratica (lo cessament del fuòc unilateral d'ETA!). En aquela situacion la condemna d'Otegi pels tribunals d'excepcion es un atac de mai de las autoritats espanhòlas contra lo procès de patz en Euskal Herria.
Cal que condemnem amb fermetat, un còp de mai, la violéncia e l'acarnassiment de la justícia coloniala de l'estat espanhòl contra los militants independentistas basques.
Balham tot lo nòstre sosten incondicional a l'esquèrra abertzale e exigissèm lo desliurament immediat d'Arnaldo Otegi e los autres condemnats, l'arrèst de las torturas a Euskal Herria e la retirada de totes los MAE.
-
CommentairesAucun commentaire pour le moment
Suivre le flux RSS des commentaires
Ajouter un commentaire


text:
Sembla pas de crèire qu’en Espanha de 2017, per pretèxte de lucha còntra lo terrorisme siegue jutjat un artista que parla d’acabar am’un regime reial.
E pasmens ! Es pas un cas unic. Lo Rapòrt annuau 2015/2016 d’Amnestia Internacionau acusava l’Estat Espanhòu de limitar la libertat d’expression e de manifestacion. L’organizacion internacionala criticava durament la reforma dau còdi penau espanhòu, ja aprovada en genièr de 2015, e assegura que s’i tracta d’“una grèva reculada per la libertat d’expression e de reünion”, perqué fai mai dificile l’exercici d’aquélei drechs, e esquiva lo drech internacionau. La reforma —que díson— aumenta lei penas còntra lei manifestaires “sensa deguna justificacion a donar” e, per exemple, considèra ara coma fòrça mai greu lo delicte contra l’autoritat quand se produse dins una manifestacion. Castiga
de preson la resisténcia pacifica.
Lo rapòrt d’Amnesty seguissiá la detencion de dos mariotistas que fasián un espectacle infantil plen de critica sociala. Fuguèron embarrats en preson per “apologia dau terrorisme”. Finalament, un an après, los mariotistas fuguèron relaxats, après una fòrta polemica.
En octòbre passat lo govèrn espanhòu presentèt una autra proposicion per regular la libertat
d’expression dins lei rets socialas, mai que mai Twitter e Facebook. La tòca es protegir “lo drech a l’onor, a l’intimitat e a l’imatge pròpri”. Mai cèrca mai que mai la persecucion deis actors de la denonciacion politica.
Es com’aquò que, en mai de 2014, i a agut lei premièrei detencions per publicacions insultantas a Twitter. Alòr ministre de l’Interior espanhòu, Jorge Fernández Díaz, anoncièt que seriá contrarotlat Twitter, coma d’àutrei malhums
sociaus, per reprimir lei comentaris “injuriós”. Era en seguida de l’assassinat d’una elegida del Partit Popular, que fasiá polemica per sos tretze salaris nauts. Dos joines fuguèron detenguts , acusats de... murtre per Twitter.
Mai Fernández Díaz foguèt au centre d’un escande quand lo jornau Público
publiquèt d’enregistraments onte reconeissiá la manipulacion de jutges e procuraires, e la creacion de faus escandes còntra leis elegits independentistas catalans. Fau ajustar, per dire lo personatge, que se vantava tambèn d’aver destruch lo sistèma public de santat en Catalonha. E maugrat aquò, lo ministre demissionèt pas. Es que lo cantaire malhorcenc patirà d’aqueu contèxte de libertat estrechida ?
La senténcia còntre Valtònyc arriba a un moment mai que mai polemic. Dins la muma setmana —e justament a Malhòrca ! —, la justícia a jutjat la sòrre del rei Felip VI innocenta d’un escande de corrupcion, e ditz que son òme, condemnat a mai de sièis ans de preson, restarà liure en espèra d’una decision de justícia definitiva... Aqueu demòra, de tot biais
, a Genèva.
En mai d’aquò, l’independéncia de la Justícia vèn d’èstre mesa definitivament en question dins l’opinion publica. Lo ministèri public a lançat encara un procès contra lo Burèu dau Parlament de Catalonha, perqué prepausa un referèndum d’independéncia.


text:
Seuvalada
Seuvalada qu'ei ua comuna occitana de Bearn, pròcha d'Ortès e site d'ua abadiá. Qu'ei situada dens lo departament deus Pirenèus Atlantics.
L'abadiá de Seuvalada que ho fondada lo 6 d'abriu de 1128 per Gaston IV lo crotzat abans que partisse en crotzada en Espanha. Que la con·hidè a l'ordi deus benedictins lo son terrenh aperat Sylva Lata en latin. Los monges que s'encarguèn d'arcuélher los romieus.
En 1286 l'abadia que passè devath l'obediéncia Cisterciana.
Que ho destrusida en 1569 peus huganauts e tornada bastir per la Contrarefòrma en 1630. Venuda per la Revolucion Francesa, qu'èra en estat de roeinas chic a abans que la comuna la crompresse per la restaurar.
.


text:
La santat de Leonard Peltier perilha de mai en mai
Leonard Peltier es un escrivan e activista politic encarcerat als Estats Units dempuèi 1976 acusat de tuar dos agents de l’FBI durant un incident a Wazí Aháŋhaŋ Oyáŋke (tanben apelada resèrva indiana de Pine Ridge).
El se considèra coma un guerrièr anishinabe-lakota de la nacion chiweppa. Participèt a l’ocupacion de Fort Lawton en 1970 e a la protèsta de The trail of broken Treaties en 1972. En 1975 l’acusèron de l’assassinat dels dos agents e fugiguèt en Canadà. Mas aquel país l’extradiguèt l’an seguent. Es condemnat a perpetuitat e s’es demandat sièis còps la revision de son jutjament. En 2010, Amnestia Internacionala denoncièt son procès que qualifiquèt d’injust.
Es un dels simbòls de la resisténcia dels american originaris e fòrça personalitats de tot lo Mond an demandat sa liberacion. Es lo cas de Pete Seeger, Michael Moore, Danny Glover, Rubin “Hurricane” Carter, Vivienne Westwood o dels membres de grops de musica coma Rage Against the Machine o U2.
En 1992, lo realizaire Michael Apted faguèt lo filme Incident at Oglala. Produch per Robert Redford, lo filme tracta son afar.


text:
Lo trio ròck tolosan Djé Balèti, fondat peu cantaire « espinaire » Jérémy Couraut, que'ns propulsa en l'annada navèra dab Moko, un album a l'energia dionisiaca, en occitan e en francés de Nissa la bèla...
MOKO Djé Balèti
Cant, espina : Jérémy Couraut
bateria : Antoine Perdriolle
Baisha : Sophie Ramia Medina
Sirventés / L’Autre distribution / 12 títols
Aquera òda au gran Cogordon, « frut endemica de pertot », que hesteja aus dius pagans arcaïcs, gessits d'un imaginari mediterranean. Un disc catartic, revoltat, amorós e saunejaire.
Lo trio ròck tolosan Djé Balèti, fondat peu cantaire « espinaire » Jérémy Couraut, que'ns propulsa en l'annada navèra dab Moko, un album a l'energia dionisiaca, en occitan e en francés de Nissa la bèla. Aquera òda au gran Cogordon, « frut endemica de pertot », que hesteja aus dius pagans arcaïcs, gessits d'un imaginari mediterranean. Un disc catartic, revoltat, amorós e saunejaire.
Dempuish tres decennias dedicadas a la musica, lo Jérémy Couraut que s'a dessenhat ua dralha au miei d'un camin eclectic. Originari de Nissa, que passa per París, puish Tolosa, on torna encontrar a l'occitan mercés a las Bombas de Bal. Dejà que's cèrca a musas popularas, dançairas, paganas, carnavalèras. Que horuca per inspiracions qui'u semblarén, ad eth, lo nissart exotic neurit d'un occitanisme multiculturau. Atau que vad la recèpta infernau deu triò Djé Balèti, a l'imatge de Nissa, cairehorc de culturas europeanas e mediterraneanas. Atau que s'an inventat un son prestit de ritmes caribeans, de tarentèla italiana, de transa d'Africa deu nòrd, carrejant tèxtes au còp percussius e pertocants.
Lo títol de l'album Moko que vien de l'expression « amb aquò », vadut onomatopèa e chafre deu monde deu « midi », deu Sud de la França. Lo triò qu'obreish lo bal, lo « moko balèti », un moment de hèsta populara pingorlada de mòkos mieijornaus de tota traca. Atau tretze tròç tà tòrcer lo còth aus etnotipes, se n'arríder, se'n revoltar, e s'amusar hens aquera epuga d'Alí Babà, conhida de tesaurs esmiraglants talhats en la complexitat identitari e culturau. Per pròva, l'explosiu e atendrissent « Elvis Camping » que canta quin volem semblar a l'America de Hollywood, quin aqueras estelas deu western o deu ròck'n'ròll e hèn passar de mòda la cultura nosta.
Mei corrosiu, la cançon « Blanc bleu rouge » que hè referéncia a las colors deu drapèu francés, e las de las gòmas d'escolans, qui esfaçan un passat colonialista sanglant. Lo ritme escandit de « Gâté » (arren a véder dab la calinada!) que hè lo portrèit deus nostes pòbles occidentaus guastats, egoïstas e individualistas a de bonas. Un reclam frement contre la societat de consomacion, qui aishoala la susmauta en auherir presents made in China.
Totun, en saunejaire revoltat, Djé Balèti que canta un ròck d'espèr on « la cançon pòt cambiar lo monde». Cercaire en rituaus catartics e inventaire de tradicions, lo triò qu'envita a las trompas de la « Vespa Cougourdon Ourchestra », banda mitica e mistica qui arreviscolà las Vespas nissardas de Carnaval. Drònes e timbres, tot de cogordons hèits, que balhan tau terçat ganhant espina (cogordon a còrdas electro-acostic)-baisha-bateria ua clamor animau deu mei hons deus atges.
A còps, la votz cauda e epurada que dessenha caras o paisatges, d'un trèit doç, pres suu viu. Lo pintraire de son, lo griòt nissart, qu'acaba lo son conte dab ua devocion amorosa a Artémis. E cric e crac, « lo carnavale es acabat », en deishar lo reclam deus ritmes e arrepics installà's a plaser, peus nostes còs dançants.
Caroline Dufau


text:
31/07/2015
Julhet de 2015
• Òsca al pòble grèc qu'a votat "non" a l'austeritat e "òc" a una autra Euròpa.
• Òsca a la Grèça que va demorar dins la zòna eurò e vergonha a l'Alemanha qu'a la memòria corta.
• Òsca al coratjós Alexis Tsipras.
• Òsca als USA e Cuba que tòrnan avure de relacions diplomaticas.
• Vergonha a l'idèia de bastir una paret entre la Ongria e la Serbia.
• Òsca a la dubèrtura del procès d'Hissène Habré (Tchad).
• Vergonha als calucs de Dius que contunhan de far de mòrts un pauc pertot dins lo monde : Egipta, Turquia…
• Vergonha a la mòrt qu'a pres Omar Sharif, Jean Lacouture, Jules Bianchi e Samuel Pisar.
15/07/2015
11/07/2015
10/07/2015
La beutat
07/07/2015
06/07/2015
02/07/2015
01/07/2015
De mots
L'Euròpa dels poètas es nascuda occitana.
Un Catalan es un Occitan qu'a capitat.
En tota causa cal amaginar la fin.
Sèm pas la meteissa persona tot lo long de la vida.
Quand soi urosa n'aprofièche per èsser contenta.
L'esperit vei venir de pus luènh que los uèlhs.
En patz amb se, en patz amb lo monde tot.
Èsser son sol mèstre.
La pus polida lenga del monde es aquela de las breçairòlas que vos cantava la vòstra memina.
...prene la causa damnada,
De nòstra lenga mespresada, (…)
Al luòc de lanças ponchudas,
Armem-nos de plumas agudas.
La vida pren de temps.
Lo cuèr se fa pas tot sol.
Soi pas mèstra dins ieu.
Garirai de tot, amai del pus missant.
E s'òm assajava d'èsser urós, pas que per donar l'exemple.
L'aiga calda emblidarà pas jamai qu'es estada freja.
Al mièg de tant de dangièrs, me demòra : ieu.
Un libre fa tant de besonh coma un laguiòla.
Inscription à : Articles (Atom)


text:
Shofar
Lo shofar es una trompa especiala, obtenguda de la bana d'un aret kosher, qu'es utilizada dins divèrsas fèstas jusievas. En Rosh Hashanà (an novèl jusieu) e Iom Kipur (jorn del perdon) se tòca lo shofar pendent l'oracion o pregària. En Ròsh Hashanà se fan 100 sons del shofar de la meteissa manièra que lo planh de la maire de Sisera conten 100 letras (Jutges, 4). Mantuna comunautat fa un son long fin per confondre Satanàs (l'Àngel del Mal). A Iom Kipur se tòca solament una vegada a la fin del jorn en l'oracion o pregària de Neïla. Los sons son repeticions de tres sons basics coneguts coma: Tekia (son long solet); Shevarim (tres mejans) e Terua (nòu corts).