text:
Uèi, romègui.
Romègui perque lo darrièr film de Philippe Carrese, Cassos, es sortit dins las salas mas pas pròche de mon ostal. E lo vòli veire.
M'agradèron fòrça los quauques libres sieus que legiguèri, es neeeeeeeegre, m'agraaaaada. Alara, son film, lo vòli pas mancar.
Aquí la banda-anóncia (que ieu l'agachi pas perque, las bandas anóncias, aquò's coma las quatrenas de cubèrta, vòli pas saber! ):
Dels libres sieus que legiguèri, se ne cal conselhar pas qu'un, vos conselhi pas Le Bal des Cagoles que legiguèri perque lo titol me fasiá rire mas es un pauc longuet e m'i regalèri pas tant coma amb los autres. Comprèri per asard les "Introuvables" de Philippe Carrese que recampa tres libròts sieus: Filet garni, Pet de Mouche et la princesse du désert e Tue-les, à chaque fois, los tres son bons, mas lo darrièr tuga tot. E s'avètz la canha de legir mai de cent paginas, i a tanben lo tèxt sieu dins lo recuèlh collectiu de novèlas negras sus/a Marselha, Marseille du noir dans le jaune, que se legís en dètz minutas e que lo prenes dins lo morre (en mai d'aquò, i a d'autras novèlas interessantas dins aquel recuèlh, de mond que coneissi pas, e coma tròbi pas lo libre dins mon bordèl, rai...).
Per los quatre occitanistas que legisson lo blòg, accessòriament, Philippe Carrese es lo tipe que faguèt Malatèrra (Mila Dieus, QUAL a mon DVD???).
Lo tipe fa un molon de causas, avètz pas que d'anar furnar sus son site :)
Bon, tot aquò per dire que m'agradariá de veire Cassòs, qu'es pas projectat en Lengadòc e que ara mi fau anar en Provença per l'anar veire.
Sentissi que dins pas gaire auretz de fòtos sul blòg d'una virada en Provença (just aprèp Lunèu, a drecha, tròp a drecha.)


c: text/html

text:
dimarts, 16 de juliol de 2013
qué legir pendent l'estiu? (1)
Aquel Dordeins, aprèp Lo Pacte, es lo segond còp que m'arregala!
Es francament de bon legir e per los que son pas d'aise amb lo gascon, avètz la revirada en francés de l'autre costat, aquò pòt ajudar!
Argument mai que tuga : es pas car! 8,5€! de crompar en cò de Per Noste o dins totas las librariás de qualitat.
Lo tròbi plan interessant lo catalòg de Per Noste, qué ne pensatz vosautres?
1 comentari:
- rapieta ha dit...
-
Bonjorn,
Merces per lu liam, anguí veire e fin-finaladament, vau beleu passar per ilhs per 'chaptar quauques libres « gascons » (que lu gascon, paubres, es be complicat <--- per rire).
Lu site sembla beleu un pauc « cheap », es de dire « farjat a bon merchat » màs, me songe que 'quò foncciona be melhor que non pas un site que pòde pas balhar lu nom aquí per pas de portar tòrd, un site que fuguet jamai capable de ren far per balhar l'envèia.
'Alaidonc, des la fin de l'estiu, i tornarai per jugar la paucha de 40 ans.
JP la rapieta
- 17/7/13 11:43

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Betteville
Betteville es una comuna francesa, situada dins lo departament de la Sèina Maritima e la region de la Nauta Normandia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Segon la tradicion hagiographique, un guarda del bòsc del rei #voler transpercer sant Wandrille de la siá lança en 652 e #èsser miraculeusement punit. @Dénommer Betton, A pogudas vertadièrament existir, possedir un solar e donar lo sieu nom al luòc. Autra legenda ligada al luòc, aquela del "Trauc-a lo-Diable", una excavation #que podiá pas èsser comblée. Al Mièja Edat, la curació depen de la abbaye de Sant-Wandrille, #que los títols se n'estendon tanben als solares de Betteville e de Biville[1].
Selon la tradition hagiographique, un garde de la forêt du roi voulut transpercer saint Wandrille de sa lance en 652 et fut miraculeusement puni. Dénommé Betton, il a pu réellement exister, posséder un manoir et donner son nom au site. Autre légende liée au lieu, celle du "Trou-au-Diable", une excavation qui ne pouvait être comblée. Au Moyen Âge, la cure dépend de l'abbaye de Saint-Wandrille, dont les titres s'étendent aussi aux manoirs de Betteville et de Biville[1].
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ 1,0 et 1,1 Modèl:PatCom76


text:
Color
La color es la sensacion causada per la lutz quand aquesta arriba e es percebuda per l'uèlh, lo cervèl e nòstra experiéncia. La percepcion de color es grandament influenciada per las colors adjacentas dins la scèna visuala. Lo tèrme de color tanben es emplegat per tal de designar la proprietat dels objèctes que generan aquelas sensacions.
Somari
Classificacions[modificar | modificar la font]
La problematica de la color e son estudi es plan ampla e se pòt abordar dempuèi lo domeni de la fisica, la percepcion fisiologica e psicologica, la significacion culturala, l'art, l'industria, etc.
1 Tradicional
La coneissença que tenèm e qu'es estada aquesida sus la color a l'escòla elementària, fa referéncia a la color pigment e proven dels ensenhaments de l'anciana Acadèmia Francesa de Pintura, que considerava qu'èran de colors primàrias lo roge, lo jaune e lo blau. Aquesta classificacion es pas aleatòria; los pintors, dins aquel temps, se fasián eles meteisses las pinturas a partir dels pigments reculhits dins la natura; basicament de tèrras de colors e d'unes vegetals. Las tres colors citadas son las que mai de possibilitats donavan al pintor. Cal considerar a mai qu'aqueles pigments son de compausants quimics que de còps que i a reagisson amb l'aglutinant, amb un autre pigment o sul supòrt ont son estats aplicats. Èran doncas de descartar los pigments pas gaire estables.
En realitat existisson dos sistèmas de colors primàrias: las colors primàrias lutz e las colors primàrias pigment.
2 Colors primàrias lutz mescla additiva
Provenent de fòcus luminoses coma un monitor de TV. Las primàrias son lo roge, lo verd e lo violat. En las combinar s'obten lo blanc per soma additiva.
3 Colors primàrias pigment mescla sostractiva
Provenon de la reflexion de las ondas luminosas suls objèctes. Las primàrias son lo jaune, lo magenta e lo cian. En las combinar se n'obten de negre per soma sostractiva.
Se agacham amb atencion los dos cercles cromatics observarem que las primàrias lutz son las segondàrias pigment e que las primàrias pigment son las segondàrias lutz.
La fisica de la color[modificar | modificar la font]
La radiacion electromagnetica es una barreja de radiacion de divèrsas longors d'onda e d'intensitats. Quand aquesta radiacion a una longor d'onda compresa dins lo reng visible dels umans (aperaquí 380 nm a 740 nm), se sona lutz. L'espèctre de la lutz emmagazina l'intensitat de cada longor d'onda. L'espèctre complet de la radiacion provenent d'un objècte determina l'aparença visuala de l'objècte, comprés la color percebuda. Coma anam veire, i a mai de diversitat espectrala que de sensacions de color. En realitat se pòt definir una color coma l'ensems de totes los espèctres que nos provesisson la meteissa sensacion de color.
Una superfícia que rebat difusament la lutz de totas las longors d'onda per igual es percebuda coma blanca, mentre qu'una superfícia qu'absorbís totas las longors d'onda e ne rebat pas cap serà percebuda coma negra.
L'espèctre conegut de l'arc de Sant Martin conten totas aquelas colors que consistisson en lutz visibla de sonque una longor d'onda, l'espèctre pur o colors monocromaticas.
Las frequéncias son d'aproximacions e son donadas en terahertz (THz). Las longors d'onda, validas dins lo vuèg, en nanomètres (nm).
La taula de color se deu pas interpretar coma una lista definitiva, l'espèctre pur de las colors es continu e lo fach de lo partir en colors diferentas depend de la cultura e dels gostes. Pr'aquò, l'intensitat de l'espèctre de colors pòt alterar sa percepcion considerablament. Per exemple, un irange jaunenc de bassa intensitat es marron e un jaune verdós a bassa intensitat es verd oliva.
Sistèmas de representacion de la color[modificar | modificar la font]
Un modèl de color es un modèl matematic abstrach que descriu lo biais que se pòdon representar las colors coma de tuples de numèros, normalament tres o quatre valors o compausants de color. En seguida aquí una lista de modèls o sistèmas que descrivon de biaisses de modelar las colors.
- Sistèma de colors espectralas primàrias RGB
- Sistèma de televisió NTSC
- Sistèma cromatic de diferéncias de color YUV
- Sistèma cromatic XYZ
- Sistèma cromatic IHS
- Sistèma cromatic IHS
- CMYK
- HSV
- Codificacion exadecimal de la color
Regularitats dins los noms de colors[modificar | modificar la font]
Los noms de las colors tenon un ligam plan estrech amb la lenga e la cultura de cada airal. Malgrat aquò, existís una certa regularitat per çò qu'es dels tons considerats basics (onze): las culturas que sonque an doas paraulas per las colors parlan de "blanc-clar" e "fosc-negre". Lo seguent en frequéncia d'emplec es lo roge e puèi un tèrme que signifiqui o blau o alara verd (dins fòrça lengas son una meteissa color). Seguisson en frequéncia marron e jaune e completan los tons basics aqueles que son de variantas mai claras o foscas dels primièrs: lo ròsa, l'irange, lo grana e lo gris.


text:
Pòl de l'ecliptica
En astronomia, los dos pòls de l'ecliptica son los punts d'interseccion de l'esfèra celèsta e d'un axe perpendicular al plan de l'ecliptica e passant pel centre de la Tèrra.
Actualament, le pòl nòrd de l'ecliptica se situa dins la constellacion del Drac, per (per definicion) 18 d'ascencion drecha (o 270°) e +66° 34' de declinason, prèp de la galaxia NGC 6552 e de la nebulosa planetària NGC 6543. Lo pòl sud de l'ecliptica es situat dins la constellation de la Daurada, per (per definicion) 6 d'ascension drecha e -66° 34' de declinason, prèp del Grand Nívol de Magellan.
L'axe dels pòls celèstes e l'axe dels pòls de l'ecliptica fan un angle de 23° 26′. A causa de la precession dels equinòccis, l'axe dels pòls celèstes descriu un còn a l'entorn d'aquel dels pòls de l'ecliptica amb un periòde de gaireben 25 800 ans.


text:
Versigny (Aisne)
Versigny (Aisne) es una comuna francesa del departament d'Aisne e de la region de Picardia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
La municipalitat de Versigny se situa sul territòri de la Comunitat de Municipalitats de las vilas de oyse. Versigny Se tròba al centre del triangle Sant Quentin, Laon, Chauny.
La commune de Versigny se situe sur le territoire de la Communauté de Communes des villes d'oyse. Versigny se trouve au centre du triangle Saint Quentin, Laon, Chauny.


text:
La Truchère
La Truchère es una comuna francesa, situada dins lo departament de Sòna e Léger e la region de Borgonha.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
La Truchère fa partida de la Bressa. La municipalitat se situa en Saône-e-Loire, al sud-es de Tournus, comuna ont se tròba la confluence de la Seille amb la Saône.
La resèrva naturala de la Truchère se situa sus la municipalitat, aital coma sus aquela de Ratenelle. Es un luòc màger per las siás plantas e los sieus ausèls escasses.
La Truchère fait partie de la Bresse. La commune se situe en Saône-et-Loire, au sud-est de Tournus, commune où se trouve la confluence de la Seille avec la Saône.
La réserve naturelle de La Truchère se situe sur la commune, ainsi que sur celle de Ratenelle. C'est un site majeur pour ses plantes et ses oiseaux rares.


text:
-454
Aquesta pagina concernís l'an -454 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Atenas[modificar | modificar la font]
Pèrda d'una flòta mandada sostenir la revòuta d'Egipte còntra l'Empèri Aquemenida. Aquò entraïnèt un afebliment provisòri de la poissança atenenca. Inquiet d'una revòuta possibla dei ciutats de la Liga de Delos, Pericles ordonèt lo transferiment dau tesaur de la Liga de l'illa de Delos a l'Acropòli. A partir dau decenni seguent, aqueu tesaur foguèt utilizat per finançar lo programa de bastida de Pericles.
Esparta[modificar | modificar la font]
Reglament quasi definitiu de la revòuta deis Ilotes acomençada en 464 avC. Lei subrevivents foguèron autorizats de se retirar mai una guerilha — fòrça limitada — demorèt en plaça còntra leis Espartencs durant d'annadas.
Macedònia[modificar | modificar la font]
Mòrt dau rèi Alexandre. Foguèt remplaçat per son fiu Alcetas II que patissiá d'un alcoolisme grèu.
Republica Romana[modificar | modificar la font]
En fàcia dau blocatge deis institucions e dei perilhs entraïnats per la crisi de la Lex Terentilia, lei tribuns de la plèba e lo patriciat capitèron de trobar una compromes. En cambi de l'abandon de la lèi, una comission de dètz magistrats foguèt creada per redigir una lèi escricha regardant totei lei Romans.
Asia[modificar | modificar la font]
Empèri Aquemenida[modificar | modificar la font]
En Egipte, destruccion dau còrs expedicionari atenenc mandat en 459 av. JC per sostenir l'insureccion. Capturat, Inaros — lo cap principau de la revòuta — foguèt executat.


text:
Alois Alzheimer
Alois Alzheimer (Markbreit, Bavièra, 14 de junh de 1864 - Breslau (uèi Wrocław), 19 de decembre de 1915) foguèt un mètge psiquiatre, neurològ e neuropatològ alemand. Venguèt famós mondialament per sa descripcion de la degenerescéncia de las foncions cerebralas que pòrta uèi son nom, la malautiá d'Alzheimer. Observèt e identifiquèt los sintòmas de la malautiá tre 1901 a travèrs d'una de sos pacients, Auguste Deter, e publiquèt mai tard, en 1906, las descobèrtas que faguèt en analisar lo cervèl d'aquesta aprèp sa mòrt.
Biografia[modificar | modificar la font]
Alois Alzheimer nasquèt en 1864 a Markbreit dins una familha de notables d'aquela vilòta baveiresa. Èra lo segond enfant del notari Eduard Alzheimer e de sa segonda esposa Theresa Busch, sòrre de sa primièra molhèr mòrta en 1862, Eva-Maria Busch. Estudièt primièr dins una escòla catolica de Markbreit abans d'èsser mandat a l'edat de 10 ans al Kronberg-Gymnasium d'Aschaffenburg. Partiguèt mai tard far d'estudis de medecina a l'Universitat de Würzburg.


text:
Eqüator celèst
En astronomia, l'eqüator celèst es un grand cercle traçat sus l'esfèra celèsta qu'es la projeccion de l'eqüator terrèstre sus aquela.
Proprietats[modificar | modificar la font]
Per causa de l'enclinason de l'axe de la Tèrra, l'eqüator celèst es enclinat de 23° 26' a respièch del plan de l'ecliptica. L'eqüator celèst copa l'ecliptica en dos punts opausats, qu'un es lo punt Gama, e l'autre es lo punt Omega.
En coordenadas eqüatorialas, los punts de l'eqüator celèst son (per definicion) los qu'an una enclinason egala a 0°.
S'un observator se tend sus l'eqüator terrèstre, apercep l'eqüator celèst coma un semicercle passant pel zenit e copant son orizont a l'Èst e a l'Oèst. Se va cap al Nòrd, l'eqüator celèst sembla de s'enclinar cap a l'orizont sud. Pasmens, per que l'eqüator celèst es una projeccion sus una esfèra celèsta e qu'aquela es situada infinidament luènh, las extremitats del semicercle son totjorn situadas a l'èst e a l'oèst sus l'orizont. Relativament a l'esfèra celèsta, l'axe de rotacion de la Tèrra es de còps nomenat l'axe del Monde, e copa l'esfèra celèsta en dos punts opausats que son los pòls de l'eqüator celèst.
Constellacions[modificar | modificar la font]
L'eqüator celèst travèrsa las constellacions seguentas :
- Peisses
- Balena
- Taure
- Eridan
- Orion
- Unicòrn
- Pichon Can
- Idra
- Sextant
- Leon
- Verge
- Sèrp
- Ophiuchus
- Agla
- Aqüari


text:
Arces-Dilo
Arces-Dilo es una comuna francesa, situada dins lo departament d'Yonne e la region de Borgonha.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
En 1808, i aguèt plantat a Arces un arbre en l'onor de la naissença del rei de Roma. Aquel arbre èra encara present al començament de la Sègle Modèl:S mini-Modèl:Verificacion sègle.
En 1808, fut planté à Arces un arbre en l'honneur de la naissance du roi de Rome. Cet arbre était encore présent au début du Sègle Modèl:S mini-Modèl:Verificacion sègle.


text:
Atemptats — Fin de la traca deu terrorista e solidaritat deu PNO dab los Catalans
Lo doble atemptat perpetrat en Catalonha dijaus passat a Barcelona puish a Cambrils, qu'a hèit 15 morts e mei de 120 nafrats.
L'autor de l'atemptat de Barcelona qu'estó tuat ger, au ras de Subirats a 50 km a l'oèst de Barcelona. Quan los agents s'apressèn, l'òmi qu'aubrí la soa camisa entà revelar ua cinta d'explosius (qui's revelarà faussa arron). Que cridè « Allahou akbar ! » abans d'estar tuat peus agents. Suus onze membres de la cellula, sèt que son morts e quate autes qu'estón arrestats per las fòrças de polícia. Que seràn tradusits davant la Hauta Cort de justícia de Madrid, competenta taus ahars de terrorisme.
Lo ministre de l'Interior, Gérard Collomb, qu'anonciè divés passat voler collaborar dab los psiquiatres entà descobrir los individús susceptibles de radicalisà's, un protocòle navèth qui tornaré hicar en question la nocion de « secret medicau ». La termièra franco-espanhòla que beneficiarà d'ara enlà d'ua susvelhança doblada a la demanda de l'Estat francés.
Dens un comunicat, lo Partit de la Nacion Occitana qu'exprimí la soa solidaritat dab los Catalans en aqueth periòde tragic : « Aprèp la vila occitana de Nissa, aprèp Oagadogo, la tièra negra contunha. Ara doas vilas de Catalonha, Barcelona e Cambrils son nafradas dins lor carn per d’atacas terroristas islamistas. Lo Partit de la Nacion Occitana exprimís sa solidaritat amb totes los Catalans, fraires dels Occitans per la lenga e la cultura. L’Estat islamic e Al Qaida son un cranc que cal desrabar defòra coma al dintre de nòstras societats per totes los mejans militaris e policièrs disponibles. La lucha contra lo terrorisme islamista necessita tanben la mobilizacion de totes e en particular dels musulmans que viscan en Occitània, en Catalonha o d’autres países non-musulmans.
Los atemptats semblan espleitats pel cap del govèrn espanhòl e pel rei d’Espanha per apelar a l’unitat d’Espanha al moment que se sarra la data del referendum del 1èr d’octòbre sus la sobeiranitat de Catalonha, referendum enebit pel conselh constitucional espanhòl e pel govèrn espanhòl que vòlon fòrt e mòrt empachar sa tenguda.
Lo Partit de la Nacion Occitana, en mai de sa solidaritat amb los Catalans dins aquela espròva dolorosa, afortís tornarmai lo drech democratic a l’auto-determinacion de Catalonha e sosten lo referendum del 1èr d’octòbre ».
- Publicat dens International


text:
Lo parti de gauche a tribuna duberta dins L’Humanité :
Las Corbièras son una pichona montanha que los Reis dels Francs avián cresegut pron sufisenta per decretar l’ambargò economic contra los Catalans. Un Corbièra escriu dins l’Humanité per explicar qu’ambe los paradigmes marxistas sol tèma de las classas dominanta, aquelas de l’argent-rei, se podrà resòudre los problème de l’ensemble de la societat, coma se lo modèl èra pas jà estat aplicat e ambe quin estrambord per arroinar totes los pòbles de l’Euròpa de l’Èst !
La partidocracia es un sistèma de gestion del sistèma politic qu’alonha la democracia de las realitats de las populacions, res de mai.
Avèm aquí un document L’Humanité que pròba que creson encara a l’Estat centralista, e que pensan pas qu’aquel estat centralista es la sorga del problèma, e non pas la solucion ; an pas res coma consiéncia istorica sobre las 50 darrièras annadas, malgrat çò que lo tèxte nos vòl far creire ; car aquel tèxte explica lo XXIen sègle ambe los paradigmes de las annadas 1930, coma se res aviá cambiat !
Son quasiment, coma a l’extrèma-dreita, a esperar que l’istòria se repetitèsse. Es pietadós ! Lor agrada d’aver un enemic politic clar, losr agrada d’aver a valorizar l’extrèma-dreita en crear manifestacions antifascistas, per pertpetuar lo sistèma e assegurar una longa vida a las aplicacions de las loras teorias politicas.
Dins las annadas 1930 la democracia èra confiscada per una elita francofòna, militarista, e centralista, e la populacion deviá accedir al poder sonque se mestrejava aquela lenga de putariá politica ; anuèch que lo netejament lingüistic es fait, avèm pus qu’a esperar que lo poder tòrne al pus prèp de las populacions (occitana en Occitània), e la solucion bailada pel Parti de Gauche es de contunhar aital lo centralisme democratic francés, contunar ambe los problèma franceses en Occitània !
Sembla que lo Parti de Gauche aguèsse oblidar la primièra partida de la revolucion francesa ! Li cal recordar d’ont sèm partits …. al nivèl del dreit.
Lo dreit escrich es pas aquel del nòrd de França, es de nosautres Occitans, e avèm problèma ambe París que dempuèi que la revolucion francesa a mesclat la ciutadanetat (lo juridic) e la nacionalitat (l’antropologic), e avèm problèmas grèus ; dempuèi aqueles tempses, lo dreit qu’èra emplegat per una casta de la sang blava abans 1789, es emplegat per una casta d’artèris monetaristas aprèp 1792 ! Avèm donc pas cambiat de paradigme ambe la revolucion francesa, nimai en 1848, ni en 1918, ni en 1930, ni en 1945 !
Car lo problèma es pas que lo Parti de Gauche trapa solucions pel sampitèrne Estat de las enganas reiala o republicana, mas lo problèma es plan : a quin moment los Occitans se despertaràn !
-°-


text:
1738
Aquesta pagina concernís l'an 1738 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Africa[modificar | modificar la font]
Etiopia[modificar | modificar la font]
Campanha militara dau negus Iyasu II (1730-1755) còntra lo Sultanat de Sennar. L'objectiu de l'ataca èra principalament de renfòrçar lo prestigi dau sobeiran. Pasmens, l'operacion mau capitèt a la batalha dau Riu Dindar (març ò abriu) ont l'armada etiopiana foguèt durament batuda per la cavalariá enemiga. Lei subrevivents se retirèron lòng dau riu Tekezé en direccion dau territòri etiopian.
Sultanat de Sennar[modificar | modificar la font]
Temptativa d'invasion dau Reiaume Funj per una armada etiopiana menada per lo negus Iyasu II (1730-1755) que voliá renfòrçar son prestigi. Pasmens, en despiech de son inferiotat numerica (4 000 cavaliers còntra 18 000 soudats), l'armada dau sultan infligiguèt una desfacha dura ais Etiopians a la batalha dau Riu Dindar (març ò abriu). Una partida de l'infantariá etiopiana i foguèt chaplada e lo rèsta se retirèt rapidament vèrs son territòri. Puei, de diplomatas etiopians foguèron mandats per restaurar la patz e pagar divèrsei recaptes necessaris per obtenir la restitucion de relicas sacradas perdudas sus lo prat batalhier.


text:
Teròl
Teròl (en aragonés SLA/GO Teruel; en castelhan Teruel) qu'ei ua vila d'Aragon capitala de la província deu medish nom.
Qu'ei situada a la confluéncias deus arrius Guadalaviar e Alfambra a ua hautor de 915 m.
Qu'ei reputada peus sons monuments d'estil mudéjar (classificat au Patrimòni Mondiau de l'Umanitat de l'UNESCO) e tanben peus sons cambajons. Enter los sons monuments que cau destacar la catedrala d'estil mudéjar e lo mausoleu deus Aimadors de Teròl.
Dab ua populacion de 33 240 abitants, qu'ei la capitala de província la mens poblada d'Espanha.


text:
Puègcèlsi
Puègcèlsi[1][2] (Puycelsi en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament de Tarn e la region d'Occitània, ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Somari
- 1 Geografia
- 2 Toponimia
- 3 Istòria
- 4 Administracion
- 5 Demografia
- 6 Luòcs e monuments
- 7 Personas ligadas a la comuna
- 8 Nòtas e referéncias
- 9 Vejatz tanben
- 10 Personalitats ligadas amb la comuna
- 11 Véser tanben
- 12 Ligams extèrnes
- 13 Nòtas
Geografia[modificar | modificar la font]
Lo vilatge es quilhat sus un puèg rocassut que domina de 150 m la val de Vera, prèp de la selva de Gresinha.
Perimètre del territòri[modificar | modificar la font]
Toponimia[modificar | modificar la font]
Lo nom es atestat en 1180, Puhcelse, en 1259, Podiocelso. Es una formacion latina, que compren lo mot podium, vengut puèg, e l'adjectiu celsus, « naut, enlairat ». La formacion es anteriora al periòde occitan, perqué l'adjectiu a pas passat en occitan [3],[4],[5]. Lo mot puèg es tipic de l'occitanoromanic e de las regions prèpas; una formacion latina, pre-occitana, ambe puèg, es possibla perqué lo mot vengut de podium arriba al sud de Maine e Léger, departament que foguèt benlèu en partida orientat cap al sud de Gàllia pendent una partida del primièr millenari, mas que jamai parlèt pas occitan, pròva que podium aviá dejà son sens actual, « autura, luòc naut », dins l'epòca de transicion entre latin e occitan.
Istòria[modificar | modificar la font]
La vila foguèt fondada al sègle X pels monges benedictins de l'abadiá d'Orlhac, prèp d'un ancian site preïstoric.
Luòc cobejat, sofriguèt de sètges, coma aquel de Simon IV de Montfòrt pendent la Crosada dels Albigeses (1211-1213). Lo castèl foguèt desmontat seguent lo Tractat de Meaux-París lo 12 d'abril de 1229.
Tanben foguèt assetjada per la Crosada dels pastorèls en 1320 e los Angleses en 1386 (Guèrra de Cent Ans). Jamai foguèt presa per fòrça.
Lo vilatge èra prospèr fins a 1830 amb prèp de 2000 abitants e gaireben abandonat dins los ans 1950. Foguèt restaurat per de residéncias segondàrias.
Administracion[modificar | modificar la font]
- Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Castèlnòu de Montmiralh; es ara del canton de Vignobles et Bastides (en francés), donc de Vinhals e Bastidas.
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
- Barris del sègle XIV. La pòrta de l'Eiriç amb un doble sistèma de defensa prèp la torre de la preson. Lo tot tresplomba las liças.
- Capèla de Sant Ròc 1703
- Castèl dels capitans governadors, sègle XV
- Capèla de Sant Jaume dicha « dels templièrs »
- Ostals dels sègles XV e XVI que l'ostal de vila
- Glèisa de Sant Cornelha dels sègles XIV e XV amb mòbles classats.
- Al pè del vilatge, vergièr conservatòri regional creat per contribuir a salvar d'espècias d'arbres fruitièrs tradicionalas e menaçadas.
- Sabonariá a la capèla de Sant Ròc: sabon natural e BIO
Personas ligadas a la comuna[modificar | modificar la font]
- Reno e Mélaka, dessenhaires e escrivans de bendas dessenhadas [6]
- Anne Duguël (Gudule), escrivana.
- Olivier Ka, escrivan e escenarista de bendas dessenhadas.
Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ Patrici Pojada, Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus, Nouvelles Éditions Loubatières, 2009, ISBN 978-2-86266-573-3
- ↑ Sit Toponimia occitana
- ↑ Ernest Negre, Les Noms de Lieux du Tarn, 4e ed., Vent Terral, Energues, 81350 Andouque, 1986, p. 43
- ↑ Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 522
- ↑ Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, Toponymie des Pays Occitans, edicions Sud-Ouest, 2007, p. 250
- ↑ LES REPENTIS - Melakarnets
- fonts
- Senhal explicatiu sus la plaça del vilatge
- site de la vila


text:
. Qu'existeish en gascon un vèrbe grafiat arrounssà
e arrounçà
per Palay, arronsar
per Morà (Tot en Gascon) qui significa "tirar (dab violéncia), gitar". Pèir Morà no'n prepausa nada etimologia. Jo que pensi aqueste mot gascon arronsar
que poiré estar ua varianta morfologica deu vèrbe ahonsar,
o sia la grafia arronsar
que representaré, en fèit, *arhonsar
(arh- que's pronóncia arr- en gascon). Arronsar o *arhonsar
que deriva de honsar per addicion de la protèsi ar-, varianta gascona de re-, arre- dab valor intensiva dilhèu per un mecanisme tipicament gascon d'atraccion antifrasica de part d'un mot omonime e quasi antonime d'arronsar, lo gasc.
arronçar, qui significa plegar, aplegar, o sia lo parion semantic e etimologic en gascon deu mot catalan arronsar
e de l'occitan ancian ronsar. En catalan, lo vèrbe arronsar
qu'a la significacion generau de "diminuir per contraccion un volume" (cf. en gascon contemporanèu, "arronçar", "arroncilhar"). En occitan ancian, ronsar que significava rider, froncer les sourcils, contracter un organe. Lo rons qu'èra la ride, ronsament: contraction d'un organe (ved. FEW, hrunkja)
En gascon contemporanèu, ahonsar
(sinonime de ahonar)
qu'a duas significacions: 1- en·honsar; 2- tirar, gitar (en particular dab ua hona ) (Palay), cf. id.
francés foncer = fondre - sur quelqu'un, quelque chose, fondre - de l'òc fonda
- sia hona en gascon. Per contra, arronsar
que non significa, en generau, sonque tirar, gitar dab tota la violéncia suggerida per la particula protetica arr
-, quitament trucar (dab aquesta significacion, possiblament de *rutiare,
per confusion dab arrossar). En lengadocian deu comtat de Foish, lo mot arronsar que i ei coneishut e qu'a la significacion gascona deu mot (tirar, gitar) (Alibèrt). Mei enlà, per l'airau occidentau deu lengadocian de cap a Carcin e a Roergue, que i trobam lo nòste mot devath la fòrma "ronsar" o "ronçar" ("lancer", "geter", "précipiter" segon Alibèrt). En la nosta ipotèsi, aqueste mot, qui demora shens nat explic etimologic valeder en la literatura, que seré un gasconisme ipercorregit (arronsar -> ronsar).
En aranés, lo mot "arronsar" que i a ua significacion - e ua etimologia- completament distintas de las deu mot d'abans , que vòu díser hauçar (o segotir) las espatlas. Qu'ei un catalanisme semantic clar. L'etimologia d'aqueste mot catalan qu'ei discutibla. Segon J. Coromines, que poderé viéner d'un mot arabe "ar-rams" qu'ei a díser la grimaisha, la monarda (cf. lo mot espanhòu ronce
: manifestacion comportamentau, expression de la cara o deu còs entà obtiéner quauquarren; roncero
: qui triga en har quauquarren per manca de gana, peresós; cat: ronsa
: peresa, ronsejar
: diferir l'execucion d'ua causa per manca de gana de har-la, ronsejaire
: peresós ). Totun, aquesta ipotèsi de Coromines entà explicar lo mot arronsar
que'm sembla pòc versemblanta, la relacion semantica enter "ar-rams" e arronsar qu'ei hòrt complicada, pas briga evidenta. Segon jo, lo mot catalan arronsar que vien mei probablament deu mot francic hrunkja :
"plec", "arrupa, arroncilh " (fr. pli
, ride
), a l'origina deus mots fr. fronce
, froncer,
fr. ancian: ronche (= gasc. arroncilh), froncier, froncir, fronchir
oc ancien fronzir,
oc froncir; cat frunzir, esp. fruncir, port. franzir
(los tres darrèrs manlhevats sia deu francés sia de l'occitan);
cat. arronsar les celles =
fr. froncer les sourcils, cf
tanben en gascon "
arroncilhar", "arroncilh", "froncilh", etc etc.
Sauv en biarnés de la vath d'Aspa, on
"arronsar" (autament grafiable "arronçar" o, en grafia de l'IBG: arrounsà, arrounçà) i ei emplegat dab la significacion pastorau d' "aplegar" : "arronçar lo tropèth" , "arronçar lo bestiar" (Palay), lo quite mot arronçar que sembla estar cadut en desús en gascon, remplaçat per lo son derivat afixat "arroncilhar" qui rapèra "subercilhar" (cat. arronsar les celles
= gasc.
har las cilhas, subercilhar). Atau, dab aqueste derivat afixat, lo gascon que pòt diferenciar "arronsar" (gitar, tirar) d' "arroncilhar"(plegar, arrupar).
Totun, la confusion que pòt demorar dab los derivats post-verbaus respectius en quauque parlar, locaument "arroncilh" (generaument fr. ride, pli, fronce) que i pòt aver, a còps, lo sens d'"arrons", "arronsalh" ( l'accion d'arronsar, gitar o tirar o çò qui ei gitat, abandonat) (Palay).
Notatz plan la preséncia de la f
au debut deus mots de la seria de "froncer", "fronzir" etc. Aquesta "f
" n'ei pas briga etimologica, segon lo parer deus lingüistas. L'etimon, lo mot francic hrunkja
(plec, arrupa, arroncilh, francés ancian: ronche), n'explica pas la preséncia d'aquesta f au debut deu mot francés froncer. Que's cau pausar la question de l'origina d'aquesta letra suplementària. Per jo qui m'interèssi a la lenga gascona, la possibilitat d'ua ipercorreccion, vienuda de Gasconha, de çò qui's podèva estar arresentit com a vulgarisme gascon qu'a d'estar considerada, cf. en gascon "froncilh", fòrma ipercorregida d'"arroncilh" (fr. ride
, fronce
, pli
) (Palay) e l'occitan ancian rons: pli, froncement de sourcil, contraction d'organe. . Jo que'm demandi se lo mot deu francés ancian "froncier" o fronce non poderé pas viéner d'un d'aqueths mots gascons plan confòrmes a l'etimologia, com "arronçar" o arronç, ipercorregits en "fronçar", "froncejar", "froncilhar" a la mòda medievau e prestats au francés. L'ipercorreccion aquesta que segueish (faussament) lo modèle correctiu deu tipe arrague (ahraga) >frague (fraga); arrescar >frescar; arromigue >fromigue, formigue etc... Arronçar, arroncejar, arroncilhar -> *fronçar, *froncejar, *froncilhar-> fr.ancian: froncier (3 sillabas?), froncer, froncir; oc ancian: fronzir, froncir (reconstrusit a partir de fronç, d'arronç, cf. gascon froncilh, de roncilh, arroncilh, occitan ancian: rons, au mot gascon arronç que correspon lo mot deu francés ancian ronche qui significava arroncilh). Lo mot, dab aquesta f qui'u balha ua mei gran valor onomatopeíca quan s'aplica aus teishuts, que's devó aprofieitar de l'activitat comerciau deus teishuts lengadocians, hòrt prisats per tota Euròpa, entà viatjar a partir de Tolosa de cap au sud (peninsula iberica) e, au nòrd enlà, dinc a Flandras, l'aute país deus teishuts. "Arroncilh" que's disèva antigament ronze
en neerlandés ancian, puish fronze
en concurréncia dab ronze en neerlandés mejan,
uei lo dia frons
en neerlandés contemporanèu. Gasc. arroncilhar = neerl. fronsen. En alemand, la f
n'ei pas jamei estada incorporada au mot, al
.. Runzel = arroncilh, plec. Dit autament e tà resumir, la fòrma en f que seré, segon la mia ipotèsi, d'origina occitana, formada per ipercorreccion d'un derivat gascon confòrme a l'etimon (francic hrunkja): arronçar o un derivat afixat (cf. la correspondéncia perfèita de las expressions en catalan e en francés: arronsar
les celles = fr. froncer
les sourcils).
Per fin, que i a l'expression (en manca d'ipotèsi etimologica) espanhòla ir a la ronza
(anar a la deriva) , a la quau corresponen l'oc anar a la ronza
, lo catalan anar a la ronsa (id.)
. L'expression que's poiré arreligar au gascon "arronç" 1- çò qui ei gitat dab violéncia, çò qui ei tirat ou abandonat; 2- decision finau, abandon ; hà'n un (o l' arrons): abandonar, deishar, "jeter l'éponge", "lâcher l'affaire"; tot aquò, a l'arrons! tout cela, au loin, au diable
! (Palay); arrons, derivat post-verbau d' arronsar: gitar, tirar.


text:
Apres lu NaNoWriMo, fau tornar ad una vista normala, e taschar de restar vivent. La prumiera setmana de decembre, de’n prumier, anguí a l’obrador d’escritura, per far mon leva-nas sus ‘quel afar, pensatz be :
– Qu’eria malaisat… tots los sers, d’aici mieinuech passat… 5 kg ne’n mens… faguí de la directritz ma tuosa… non, pas de virada dins la linga dau Gaston Couté… Frederica, crida me pas dessus, tota l’accion es balhada per de la gent apres bargassar… una fuelha de descompte… los americans son mens formalistes que n’autres… sei escrivator, pas escrivan… mon prumier policier… ‘na mejana de mai de 21000 mòts per perticipant-a-s de la França, mai de 34000 mòts per lu Lemosin, la modestedeque ? … :p …
De’n segond, voler ne’n far una persentacion « coma per un vertadier libre » qu’es l’enchaison d’aprener un pauc de las reglas tipograficas, adonc, legir lu libre « des usages à l’imprimerie nationale », que vei-ne’n-quí un bocin sus la tiala (>fr), non pas se fiar a las nevròsas de quauques saquetats nacionalistes, afe, es entau, pertant los usatges son de tirar de l’istòria daus composors de l’imprimaria. ‘Queu libre, lu daus usatges, es pas estat fach coma un traitat, es un guide per aidar mai un index clar e aisat d’usar, per eisemple, coma son de presentar lu nom de las vilas, l’ora o un dialògue… ‘Tenci’, dise pas que tot sera rinjat coma fau, mas fase un grand esfòç de persentacion, ne’n mai daus milas e daus milas de fautas, e daus 15 % que me fau òstar a mon texte segond la tipessa de l’obrador.
I a lu libre d’un costat, mas voler far es l’enchaison d’aprener coma se servir de Lyx (>en), un logiciau « WYSIWYM », quò que vesetz e quò que voletz dire. Mai seriosament, abitualadament, tape mos bilhets mai LibreOffice (>fr), mas per rinjar, ordonar un texte sus 130 pajas, fau beleu un chause mai seriós, sens per autant passar a Latex, que qu’es un quauquares farjats per daus informaticians per daus informaticians* que parlan lu dialecte informatician. Lyx es pas malaisat de tròp, fau prener lu temps de ne’n decubrir lu coma quò marcha.
Pitit tres, dins lu roman coma dins ma vita.
Dins mon libreton nanovriësque, parle de la Amelia N. que apres Orleans, passa per Lemòtges, me sei màs trompat de 3 setmanas, quò qu’es pas mau per un vejant desbutant.
Passe aquí sus los trens que partan quante ilhs fan pas la chauma, passe aquí sus las consequenças au trabalh d’aver perdut dau durmir (aguetem un eivís positife de l’autoritat de seguretat nuclearí per nòstra remesa de detector), passe maitot sus las leiçons de japones que son de ratrapar…
Passe per ‘ribar a mon accident de becana. V-òc-es, me faguí renversat, coma una fuelha mòrta au cuòu d’un 4×4 dins ‘n’istòria.
Dins l’ordre, lu ‘vendres 28, un 4×4 Volvo manquet m’esbolhar. Un tipe que vòu pas que son eifant anguesse a l’escòla d’a pè perque i a un dangier avecque las veituras dins lu centre vila, adonc, se, escrabolha los pietons… Charchetz pas, es la vita moderna, afe, ne’n tapant sa veitura, aguí l’enchaison de la raiar sus beleu 30 cm. Sabe que fau pas se venjar se mesma, mas ad una violença respond una autra violença.
Dau còp, prenguí paur de totas las veituras, pertot, e mai que mai lu ser, que torne dau trabalh a la nuech negra.
Sus ma bicicleta, ne’n mai de la lum blancha de davant, de la roja de darrier, mete un lumiron que clinhota davant, un que clinhota darrier e lu lumiron dau casque, mete maitot daus chauses reflechissants davant darrier sens obludar que n’i a sus los costats, e pòrte totjorns un gilet jaune… Un vertadier aubre de nadau sus pedalas. Entau fasent, eriá segur d’estre vut la nuech (>fr). Mas, fau estre segur de res dins la vita, ne’n defora de sa mòrt que ‘ribará un jorn.
Le ‘mercres ser, 17 oras 15, mete las lumiras e parte dau trabalh. Veiquí pas qu’una saloparia de banholiste de marda de borriera de traucaplais de testa de mòrt copa una dobla virada perque eu, o beleu ela, vai ad una granda vitessa ente qu’es limitat a 50. Es a un endrech que quò i es negre coma la coà dau lop per causa d’un tot pitit talhis. A la fin de son recorson, i aviá una becana e sus la becana, qu’eriá me. Ai beu saber que quela roteleta es dangierosa, que a plen jorn pòde m’impausar sus ma meitat (perque emai la siguesse estrecha, i a los dos sens per circular) e que una becana es un utilh per circular, ai beu saber, lu ser, fase pas lu fiar.
Veiquí pas que ‘quela saloperia me copet davant, manhet un pauc ma sacocha e vei-me-quí dins lu fossat, desvirat, esvedelat, esvanlat, tombat, bancuat… mas viu.
Me tornet còp-sec de’n pè, per verifiar que res eriá cassat per lu tipe coma per la becana ; quau que vos ‘ribesse coma auvari, fau se levar, aver mau es la prova d’estre vivent, e malaürosadament que quauquares es copat maitot.
Esmalit** e de’n pè per persegre la veitura que se ‘restet pas, tant coma las doas seguiantas pertant nas a cuòu. Mas aquí, una bufada me sarret, estofí sos la colera, podí pus prener l’alen. Poguí nonmàs veire la direccion que la banhòla prenguet. Finalament, me fau vertadierament melhorar ma vejança e mai que tot susvelhar ma respiracion.
Despuei, i passí mai la veitura dau trabalh, a una vitessa adaptada, i a p’una rason de copar la rota. Despuei, rumina ma venjança. Sabe, d’enquera ‘na vetz que qu’es pas una bona chausa de se venjar. Suau, fase màs la mageia grisa tradicionala dau nòrd-lemosina per far anar la veitura contra lu mur dau cementerí, o beleu cap a la Leire. Res de ben meschaënt, nonmàs un quauquares dins l’aër dau temps.
_____
MaJ (lu 8, vers la mieijorn) : trobat sus la tiala, apres l’aver escotar ier dins lu pòste ; me la juga pas, es beleu mon murtrier.
[…] Curieuse activité solitaire que celle d’écrire. Vous passez par des moments de découragement quand vous rédigez les premières pages d’un roman. Vous avez, chaque jour, l’impression de faire fausse route. Et alors, la tentation est grande de revenir en arrière et de vous engager dans un autre chemin. Il ne faut pas succomber à cette tentation mais suivre la même route. C’est un peu comme d’être au volant d’une voiture, la nuit, en hiver et rouler sur le verglas, sans aucune visibilité. Vous n’avez pas le choix, vous ne pouvez pas faire marche arrière, vous devez continuer d’avancer en vous disant que la route finira bien par être plus stable et que le brouillard se dissipera. […]
- Sus lu site dau Monde (>fr)
_____
* ‘tenci’ estereòtipe inside : los tipes que minjan de las pizzas, an ‘na veitura japonesa e se tripotant lu biron davant ió-pòrn.
** pertant quò se la juga lu tipe que vencet son ego dins una lonja meditacion sus un tuquet dau Lemosin, ente vai lu monde.


text:
La Krokodil' es le bulletín d'informacions del Centre Cultural Esperanto de Tolosa. Pareis dempuèi 10 ans, tres còps l'an d'ara endavant. La Krokodil' anóncia le programa dels meses que venon, e prepausa articles sus l'esperanto a Tolosa e al delà, en francés e en esperanto.
Les articles son causits entre les publicats sul site, e mandats a totis les membres de l'associacion per corrièl (en pdf zipat) o per corrièr (edicion papièr).
Podètz legir sul portal en avança totis les articles del kroko que ven !
Le Krokodil' que ven en abrial !
Totis les numèros passats son disponibles e telecargables a gratis en linha (les avèm pas encara tranferits totis sul portal nòu).
2012
-
Numèro 70 : setembre (format zip - pes : 1974 Ko)
-
Numèro 69 : existís pas (error de numerotacion)
-
Numèro 68 : abrial (format zip - pes : 587 Ko)
-
Numèro 67 : genièr (format zip - pes : 587 Ko)
2011
-
Numèro 66 : setembre (format zip - pes : 754 Ko)
-
Numèro 65 : mai (format zip - pes : 770 Ko)
-
Numèro 64 : març pdf
-
Numèro 63 : genièr pdf
2010


text:
Lo n°158 d’Anem Occitans es en linha
Cada trimèstre, l’Institut d’Estudis Occitanas fa lo punt sus l’actualitat culturala e las darrièras accions menan per la lenga e la cultura occitanas amb la revista Anem Occitans !
Per s’abonar a la revista "Anem Occitans", es per aicí.
Retrobaretz dins aqueste article lo somari de la revista n°158,
bona lectura !
- Editorial : Volèm viure, volèm viure / Volèm viure e estar drechs !
- Abracadas :
- Rescontres Interregionaus dei Lengas e de las Culturas Regionalas 2016
- Protocòle entà la garantida deus drets linguistics
- Actualitats :
- Los 40 ans de l’IEO-06
- Una femna a la presidéncia ! Marlèna Bony baileja la novèla seccion regionala de l’IEO
- Parlem, la revista qui n’a pas paur !
- Tederic Cahuzac : har bolegar Gasconha !
- Crida a donacion IEO 2016
- Projèctes :
- Paginas occitanas - Òc per l’occitan
- Lexicòt de la corsa landesa, un ligam entre las regions Nouvelle-Aquitaine e Occitanie-Pyrénées-Méditerranée
- L’emplec en occitan : bilanç 2015
- Petita enfancia, que de nau ?
- Entrevistas :
- Bernat Dubarry, per passion !
- Anna-Maria Lailheugue : ensenhar la lenga e la cultura,
- Dorsièr : Òc Occitània : ua marca de territòri per l’occitan
- Publicacions :
- Lo lop d’Irati : entrevista de Marcèl Abbadie
- Avèm legit : la langue mondiale
- Sortidas (libres, CD…)
- Federacion : las adreças utilas de la Federacion
- Tribuna Liura : retrach : Scrooge Mc Arrelorgh.


text:
Abans l’arribada de la festa americana, Hallowe’en, aquí en Anglatèrra, festavam lo 5 de novembre e lo complot de l’an 1605 de far sautar lo rei e lo parlament per mejan de podre.
Dins las carrieras, los enfants demandarián de cadun “un penny pel Guy.” Lo Guy era un manequin de Guy (Guido) Fawkes, soldat anglés e catolic, qu’es lo conspirator lo mai famós de l’istòria anglesa.
Totes los pichots magasins avián lo ves de Guy Fawkes en vitrinas, e los artificis de fuòc disponibles. Aquestas èran que disponibles pendent los jorns abans lo 5 de novembre, e nosautres enfants nos pacientavam fins a la nuech del 5. Nesun fariá alumar los artificis abans! L’anticipacion èra tot!
Las mascas de Guy Fawkes èran tanben vendudas, per mascar los manequins que l’om anava brutlar sus un grand fuòc la meteissa nuech del 5.
Orrible, sensa dobte, de festar una execucion orribla! Mas, per nosautres enfants, era lo cor de l’autumne, una festa magica. La nòstra era una enfança coneissanta de l’istòria. Èra una enfança enriquida pels libres e pels jogets inspirats per l’istòria e pels personatges istorics. Tot aquò existís pas pus. Uèi, l’ignorancia de l’istòria es generala en Grand Bretanha, e l’istòria es pas pus encoratjada coma subjecte d’escòla. (Lo “business” d’uèi es gaire interessat per l’istòria!)…
Lavetz, lo complot de podre, que foguèt aquò?
La reina Elisabeth I es morta tre l’an 1603. Autocrata absoluda, son regnat foguèt marcat per la persecucion ferotja dels catolics angleses.
Aprep 45 annadas de persecucion, los catolics angleses esperavan un avenir melhor jos lo regnat de James I – James VI d’Escòcia, invitat de devenir rei d’Anglatèrra en 1603 pel testament d’Elisabeth. Aprèp tot, James foguèt filh de Maria d’Escòcia, una catolica.
Mas eran decebuts. Las persecucions devenián mai ferotjas. Dins un tal cas, los frustrats son sovent posats a la violéncia. Aquò es la version oficiala.
Atal sem dich:
Dos gentilsomes catolics, Robert Catesby e Thomas Percy, foguèron resolguts de preparar un complot afin de tuar James I e son govern, los remplaçar ab un monarca catolic e los simpatisants. Aprèp doas annadas de preparacion, avián augmentat lor nombre fins a 13 conspirators. L’assassinat dels membres del govern anglés, lo rei tanben, seriá acomplit per una explosion de 36 vaissals de podre negre, cachats dejos lo parlament de Westminster. Lo podre seriá alumat pel soldat Guido Fawkes, Anglés, mas veteran d’un regiment espanhol de Flandes.
L’imatge de Fawkes, solet dins la nuech ab sos vaissals de podre, e cachat dins las cellulas del parlament, a capturat l’imaginacion dels enfants despuei los sègles, dins las brumas fregas del mes de novembre.
Pasmens un dels conspirators, Francis Tresham, lo 13en (en acòrd ab la supersticion), escriguèt una letra a son amic Lord Monteagle, membre del parlament, per l’avertir.
Dos jorns abans lo 5, jorn de l’explosion projetada, un tròp de gardas examinèron la cellula dejós lo parlament ont èran Fawkes e lo podre. Bijarrament, om parlèt ab Fawkes, e lo laisset, content!
Mas la nuech del 4 novembre, Fawkes foguèt sasit, incarcerat, e crudelament torturat!
Los conspirators fogueron caçats e sasits. Catesby e Percy foguèron tuats resistissent los soldats. Los autres conspirators, ab Fawkes, foguèron publicament penduts, tirats, e esventrats.
Atal la version oficiala.
Mas i a de causas inconvenablas.
Sabem cossí lo terrorisme e la violéncia son sovent un desastre pels movements que los terroristas an l’objecte de promoure. Lo govèrn tanben lo sabiá.
Lo complot del 5 de novembre de 1605 marquèt la fin dels esforces dels catolics angleses de s’assegurar dels drechs. D’aquel moment, I auriá pus d’esper per eles. …
Que nos causa examinar los motius de l’estat, e sobretot d’un personatge especialament sinistre. … Robert Cecil, cap de seguretat per James I, e un pionier de l’estat policièr.
Un estudi fach pendent las annadas 1970 a clamat lo complot de podre com un dels primièrs exemples de provocacion per l’estat afin d’estofar lo dissent, e a proclamat Robert Cecil un mestre d’espionatge.
De segur, los conspirators, catolics, èran sincers, mas naifs, e manipulats, per Cecil, e possiblament ab la collaboraciond’un certan jesuita, qui resta misteriosament dins l’ombra. Fawkes en particular, èra aquel tipe – l’espion naif, ome d’accion mas tanben un pauc estupid – facilament decebut per las promessas de l’autoritat e, fin finala, sacrificat per sos mestres; e tot afin d’acomplir un resultat politic per lo mariotaire Cecil?
Sabem pas. Benleu la version oficiala es la vertadièra. Qui sap? Mas aquò es interessant.
Victima crudelament decebuda, o terrorista desmascada e punida, Guy Fawkes intrava per totjorn l’imaginacion sobretot dels enfants angleses, units dins la magica d’aquela festa del 5 de novembre, quand lo ceu nocturnal es iluminat de los artificis de fuòc e las pensadas tornan vers l’istòria. Mesme se solament per una nuech d’autumne.
Anthony Walker*
*Dempuèi uèi trobarètz una pichona biografia dels redactors de Sapiéncia en la seccion Qui sèm.


text:
1843
Aquesta pagina concernís l'an 1843 del calendièr gregorian.
Somari
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
Asia[modificar | modificar la font]
Japon[modificar | modificar la font]
Per renfòrçar son contraròtle de la region d'Edo e d'Osaka, qu'assostava lei centres politics dau Shogunat, lo govèrn decidèt de sasir lei tèrras dei dàimios locaus en cambi de la cession de fèus de poissança egala dins d'autreis endrechs de l'archipèu. Aquò suscitèt un maucontentant viu entre lei senhors regardats per aquela mesura.
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
- 29 de genièr - William McKinley, president dels Estats Units (m. 1901)
- 15 d'abril - Henry James, escrivan britanic (m. 1916)
- 29 d'abril - Pedro Américo de Figueiredo e Melo, pintor brasilièr (m. 1905)
- 10 de mai - Benito Pérez Galdós, escrivan espanhòl (m. 1920)
- 21 de mai - Louis Renault, jurista francés, Prèmi Nobel de la Patz (m. 1918)
- 21 de mai - Charles Albert Gobat, foguèt un avocat e politician soís, Prèmi Nobel de la Patz (m. 1914)
- 9 de junh - Bertha von Suttner, escrivana e pacifista austriaca, Prèmi Nobel de la Patz (m. 1914)
- 15 de junh - Edvard Grieg, compositor norvegian (m. 1907)
- 7 de julhet - Camillo Golgi, mètge italian, Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina (m. 1926)
- 17 de julhet - Julio Argentino Roca, president d'Argentina (m. 1914)
- 31 d'agost - Georg von Hertling, cancelièr d'Alemanha (m. 1919)
- 11 de decembre - Robert Koch, mètge alemand, Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina (m. 1910)
Decèsses[modificar | modificar la font]
- 21 de març - Guadalupe Victoria, president de Mexic (n. 1786)
- 4 de junh - Ippolito Rosellini, egiptològ italian, fondator de l'egiptologia italiana (n. 1800)
- 2 de julhet - Samuel Hahnemann, mètge alemand, fondator de l'omeopatia (n. 1755)


text:
Guilhèm Ademar
Guilhèm Ademar ; (1190/1195–1217) èra un trobador de Gavaudan. Nòble de naissença, mas fòrça paure, viatgèt entre las corts d'Albi, de Tolosa, de Narbona, e d'Espanha. Obtenguèt durant sa vida una reputacion pron importanta per que Monge de Montaudon ne'n faguèsse la satira. Dintrèt dins los òrdres cap a la fin de sa vida. Setze poèmas; catòrze cansos, un sirventés, e un partiment amb Eble d'Ussel demòran de son trabalh. Sas cansos son sas òbras pus famosas. Sovent plenas d'umor, mantunas imitan la poesia d'un de sos pus illustres contemporanèus: Arnaut Daniel. Una canso subrevisquèt amb sa melodia.
Segon sa vida, Guilhèm èra lo filh d'un paure cavalièr de Maruèis, que lo senhor del castèl lo faguèt cavalièr. Èra un òme eloquent que "sabiá plan cossí trobar."[1] Quora se suportèt pas pus coma cavalièr, venguèt trobador e "foguèt grandament onorat per tota la nauta societat."[1] Pasmens a la fin de sa vida jonhèt l'òrdre religiós de Granmon.


text:
Èra
Dins la mitologia grèga, Èra èra una divessa de l'Olimp, segonda esposa de Zèus e maire amb aquel d'Ebé, Eris, Efèst, Arès e Ilitia. Èra la divessa del matrimòni. Es caracteriza per la furiá e lo desir de venjança causadas per las infidelitats de contunh de son marit. Li es consagrat lo pavon, perque dins sa plumas pòrta los cent uèlhs d'Argòs, fidèl servidor de la divessa. Los uèlhs del pavon, tanben, representavan los uèlhs qu'Èra deviá aver per vigilar que son marit Zèus li siá pas infidèl
Èra e sos filhs[modificar | modificar la font]
Los descendents legitims de son union amb Zèus son Arès (dieu de la guèrra), Ebéa (divessa de la jovença), Eris (divessa de la discòrdia) e Ilitia (divessa de las jacilhas). Èra tant gelosa que Zèus aguèsse agut Atena sens recórrer a ela (en realitat amb Metis), qu'engendrèt Efèst sens el. Zèus alara foguèt afastigat per la laidetat d'Efèst e lo fòrabandiguèt de l'Olimp. Segon una autra version Èra aguèt soleta totes los filhs normalament atribuïts a Zèus e ela ensems, picant la man contra lo sol, un acte solemne pels grècs. Efèst se venguèt d'Èra per l'aver rebutat li faguèt un tròn magic que, aprèp que s'i assetariá, se poiriá pas tornar levar. Los autres dieus preguèron Efèst que tornèsse a l'Olimp per la liberar, mas aquel s'i neguèt de contunh. Dionis l'embriaguèt e lo faguèt tornar a l'Olimp sus una mula. Efèst liberèt Èra aprèp que recebèt Afrodita coma esposa.[1]
Èra e Eracles[modificar | modificar la font]
Èra foguèt la mairastra e enemiga d'Eracles. Eracles es l'eròi que, mai encara que Persèu, Cadme o Tesèu, introduguèt las costumas olimpianas en Grècia. Quand Alcmèna èra prens d'Eracles, Èra temptèt d'empachar qu'aquel nasqua ligant las cambas d'Alcmèna de noses. Sos dessenhs foguèron desjogats per Galantis, la servidora d'Alcmèna, que diguèt a Èra que ja nasquèt lo mainat. Èra la transformèt en una faïna. Quand Eracles èra encara mainat, Èra envièt doas sèrps per lo tuar mentre que dormiá en son brèç. Eracles escanèt una serp de cada man e sa noirissa lo trobèt se divertissent amb sos còsses coma se foguèsson joguinas.
Los dotze trabalhs[modificar | modificar la font]
Èra carguèt Eracles trabalhar pel rei Euristèu de Micènas. Quand Eracles lutèt amb l'idra de Lèrna, envièt un cranc perque li ponche los pès amb l'espèr de lo distraire. Per importunar Eracles aprèp qu'aquel panèt la bèstia de Gerion, Èra envièt un tavan per que ponche los caps de bèstia. Èra provoquèt alara una inondacion que leve tant lo nivèl d'un riu que Eracles posca pas traversar amb la bèstia. Hèracles empilèt pèiras dins lo riu per far l'aiga mens prigonda. Quand capitèt a la cort d'Euristèu, la bèstia foguèt sacrificada a Èra. Euristèu tanben voliá sacrificar lo taure de Creta a Èra, que refusèt lo sacrifici perque rebatejava la glòria d'aquel. Lo taur se liberèt e vaguèt fins a Maraton, fins a èsser conegut coma lo taure de Maraton.
La gelosiá d'Èra[modificar | modificar la font]
Per encausa de las infidelitats frequentas de son marit Zèus, Èra foguèt plan gelosa de:
- Ecò (mitologia) ninfa dels bòsques.
Referéncias[modificar | modificar la font]
- ↑ (es)Èra e sos filhs


text:
Aramèu
L'aramèu (en aramèu ארמיא ܐܪܡܝܐ arāmāyā) es una branca de las lengas semiticas. Son nom ven d'Aram, una anciana region del centre de Siria. Aquesta lenga es, mai precisament, part de la sosfamilha semitica occidentala septentrionala, que compren tanben las lengas cananèas coma l'ebrèu e lo fenician. L'alfabet aramèu foguèt adoptat per mantuna lenga de la contrada e es l'avantpassat dels alfabets ebrèu e arab modèrns. Foguèt la lenga administrativa de l'Empèri Pèrsa al sègle VI aC. Actualament de varietats de l'aramèu subsistisson dins maitas comunitats mai o mens isoladas en Asia e l'Orient Mejan, que sián crestianas o jusievas que la mai importanta son los assirians. Pasmens en general es una lenga en perilh d'extincion.


text:
Institut d'Estudis Occitans
11, carrièra Malcosinat
31000 Tolosa
Tél.: 09.62.56.09.91
- 2007-2017 : 10 ans de la Comission Toponimica Occitana
- Jornada d'InFormacion : 18/11/2017 - Mèfi : ANNULADA
- N'i a pro d'èsser mespresats !
- Las ajustas lengadocianas
- Bonas vacanças d'estiu de 2017 !
- Lo n°160 d'Anem Occitans es sortit !
- Novèla edicion actualizada del diccionari Francés-Occitan de Cristian Laus en çò de IEO Edicions
Jeudi 1er février 09:37-10:37 - Luòc: Anglet
La commune d’Anglet propose un CDD de trois mois afin de réaliser le contenu d’une exposicion permanent e dédiée à spécifiquement à la langue et à la culture occitane-gascone. Ne saber mai
Jeudi 1er février 10:47-11:47 - Luòc: Pau
La FIMOC propose une mission de service civique afin de mener une enquête sociolinguistique relative à la place des médias occitans dans la société. Ne saber mai
La Declaracion Unica d’Embaucha (DUE) qu’ei obligatòria a l’escadença de l’embaucha d’un salariat. Qu’ei un formulari unenc qui regropa totas las formalitats.
Entà efectuar aquera DUE , l'emplegaire que deu contactar l’URSSAF competent respècte au sué establiment o procedir sus internet : www.due.fr. En seguida d'acò, l'URSSAF que s'encargarà de comunicar las informacions aus organismes e a las administracions concernidas.
La DUE que concerneish tot los emplegats a l'excepcion de quauques tipes d'emplec : particulars qu'emplegan ua persona a casa, e las entrepresas qu'emplegan dab lo dispositiu seguent : "Titre Emploi-Service Entreprise (TESE)”. Dens aqueste cas dispositius especiaus que son prevists (a véger en contactar l'URSSAF)
La D.U.E. dona lo dret aus emplegats de profitar de l'ensem deus sués drets sociaus e d'estar cobèrts en cas d’accident deu tribalh.
La DUE que permet d'establir a l'encòp :
- La declaracion preliminara a l'embaucha,
- La declaracion de prumèra embaucha dens un establiment,
- La demanda de matriculacion d'un salariat au regime generau de la securitat sociau,
- La demanda d'afiliacion au regime de l'assegurança caumatge,
- La demanda d'adesion au servici de santat au tribalh,
- La declaracion d'embaucha deu salariat de cap au servici de santat au tribalh dens l'amira de la visita medicau d’embaucha obligatòria,
- La lista de salariats embauchats peu pre-establiment de la declaracion anadèras de dadas sociau (DADS),
N.B. : Se n'avetz pas jamai avut un salariat per abans, la prumèra DUE servirà entà vos aviar un compte emplegaire a l'URSSAF.


text:
Dimècres, 7.6.2017 03h00
Ai totjorn volgut escriure, despuei que ne descurbiguèro lo plaser, al temps, ja fòrça luenh, dal collègi. De segur, la lenga de predileccion foguèc d’en primier e tot naturalament lo francés, amb lo qual avio aprés a legir. Quora m’inicièro a l’espanhòl e me pivelèc la literatura latinoamericana, somièro un moment de far dal castelhan ma lenga d’autor. Puei arribèron los estudis que me prenguèron l’espaci que volio reservar a l’escritura non academica, que poio escriure mas que de dissertacions, de memòrias e d’articles. Per ansin semblava de se n’èsser anat per totjorn lo plaser d’escriure…
E uei me tròbo davant vosautres a escriure en occitan. Un occitan novèl per ieu dempuei la setmana passaa, un occitan alpenc qu’eissaio de li donar una coeréncia. Benlèu me complico exageraament la vita, bòrd que m’aurio pogut acontentar dal lengadocian que m’introduguèc a l’occitan, fa sètze ans. O dal provençal que tempto d’ensenhar dins la vilòta que i rèsto. Non, aüra me chal seguir los passes encara mal assegurats de l’alpenc, atrach per mos Alps…
Al fons, quora escrivo en occitan, torno trobar mas passions d’estudiant latinista, a l’epòca que me chaliá traduire en latin classic de tèxtes franceses dals sègles XVII o XVIII… Se tractava alora coma uei de cerchar una lenga desparegua, de voler reconstituir menimosament d’estructuras eissubliaas… Un juec, un desfís intellectual, mas tanben un desfís lançat al temps que nos eschapa e jua còntra nosautres que desiram de manténer e recobrar la lenga nòstra que trobam de manca.
Chasque còp qu’escrivèm en occitan, eissaiam de desjuar lo temps. "Verba volant, scripta manent", çò ditz lo provèrbi latin: "Las paraulas s'enauran mas los escriches rèstan". A, coma nos agradariá fòrça que restèsson per totjorn! Mas sabèm ben que non. Tantes tèxtes de las literaturas ancianas son pas passats entrò a nosautres, e de certans autors, ne coneissèm mas que qualques fragments, de còps mas que lo nom. E d'autres son liurats al silenci glaçat de l'eternitat.
Los darriers —o los primiers?─ occitans conscients siam de luchaires testards còntra lo temps. Cercham de véncer en fixant nòstres mots la fugia de nòstra lenga e dals ans que nos menaçan.
Mas tanben sabèm totes qu'avèm de conquistar lo luec de la paraula quotidiana sensa la quala nòstres escriches son mas que letras mòrtas.


text:
Thonnelle
Thonnelle es una comuna francesa, situada dins lo departament de Mòsa e la region de Lorena.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Es dins lo castèl de Thonnelle (demòra del Abbé de Courville) que Louis XVI i li auriá calgut èsser albergat a la sortida de la siá fugida del 21 de junh 1791, stoppée a Varennes-en-Argonne.
C’est au château de Thonnelle (demeure de l’Abbé de Courville) que Louis XVI aurait dû être hébergé à l’issue de sa fuite du 21 juin 1791, stoppée à Varennes-en-Argonne.


text:
Societat
Concentracions e talhs de trafic còntra er empresonament des conselhèrs catalans
Er empresonament politic d’Oriol Junqueras e sèt conselhèrs dera Generalitat eth dia 2 de noveme per supausat delicte de rebellion, sedicion e mauversacion d’hons publics, provoquèc era reaccion de mès d’un centenat d’aranesi que se concentrèren aquera madeisha tarde deuant dera Plaça deth Conselh.
Pendent aguesta concentracion, es assistents demanèren era libertat d’aguesti representants politics e ath crit de “non ètz soleti”, les voleren hèr arribar era sua solidaritat deuant un acte que considèren antidemocratic.
Aguesti empresonaments, se pense, afectaràn as eleccions deth pròplèu 21 de deseme.
Mès era concentracion deuant deth Conselh non a estat era unica mòstra de protèsta deuant aguesta decision dera jutge Lamela, e ei que a prumèra ora deth maitin següent ar empresonament, es aranesi an talhat era circulacion dera N-230 en ambdús sentits en diuèrsi punts.
E, tàs 10 deth maitin, es manifestants an començat a produsir retengudes quilometriques de trafic en sentit de pujada, provocant talhs e coes de coches e camions, que s’an anat escampilhant dues ores dempús, mès qu’encara contunhauen, en menor mesura, en cap-lòc aranés damb direccion Naut Aran.


text:
La shuqueta
Hei ! los amics de la shuqueta,
Dab lo bon Diu que trincaram.
Los qui n'an pas bevut qu'aigueta,
Entà l'in·hèrn se n'anaràn.
Mes quan sent Pèire
Orbirà la grana portèra,
Que'u diseram :
« Ça-i, ça-i, gormand, béver lo vin blanc ! »
E vos tanben pairs de familha,
Qui vos trufatz de har l'amor.
Ça-vietz ací har a la manilha
E béver drin de vin deu bon...
E vosautas hemnas vielhòtas
Qui hialatz au cornèr deu huec,
Que siatz praubas o devòtas,
Qu'aimatz a béver lo vin sec.
Devath l'aisheta,
Que ve'n vatz dab l'escudeleta,
Tostemps, tostemps, tot en blagant,
Béver lo vin blanc.
E vos tanben las gojatetas
Qui avetz aus pòts l’arrisolet,
Tà començar las amoretas
Ça-vietz ací béver lo borret.


text:
Villes et mairies de l'Arrondissement de Werra-Meissner (636)
Liste des communes
Eschwege
Ville d'Eschwege, localité de l'Allemagne de 19 000 habitants.
La mairie d'Eschwege a une adresse e-mail et un site Internet.
Witzenhausen
Ville de Witzenhausen, localité de l'Allemagne de 15 000 habitants.
La mairie de Witzenhausen a une adresse e-mail et un site Internet.
Hessisch Lichtenau
Ville d'Hessisch Lichtenau, localité de l'Allemagne de 12 000 habitants.
La mairie d'Hessisch Lichtenau a une adresse e-mail et un site Internet.
Bad Sooden-Allendorf
Ville de Bad Sooden-Allendorf, localité de l'Allemagne de 8 300 habitants.
La mairie de Bad Sooden-Allendorf a une adresse e-mail et un site Internet.
Sontra
Ville de Sontra, localité de l'Allemagne de 7 900 habitants.
La mairie de Sontra a une adresse e-mail et un site Internet.
Großalmerode
Ville de Großalmerode, localité de l'Allemagne de 6 800 habitants.
La mairie de Großalmerode a une adresse e-mail et un site Internet.
Wehretal
Ville de Wehretal, localité de l'Allemagne de 5 200 habitants.
La mairie de Wehretal a une adresse e-mail et un site Internet.
Meinhard
Ville de Meinhard, localité de l'Allemagne de 4 800 habitants.
La mairie de Meinhard a une adresse e-mail et un site Internet.
Waldkappel
Ville de Waldkappel, localité de l'Allemagne de 4 500 habitants.
La mairie de Waldkappel a une adresse e-mail et un site Internet.
Wanfried
Ville de Wanfried, localité de l'Allemagne de 4 200 habitants.
La mairie de Wanfried a une adresse e-mail et un site Internet.
Meißner
Ville de Meißner, localité de l'Allemagne de 3 100 habitants.
La mairie de Meißner a une adresse e-mail et un site Internet.
Ringgau
Ville de Ringgau, localité de l'Allemagne de 3 000 habitants.
La mairie de Ringgau a une adresse e-mail et un site Internet.
Herleshausen
Ville d'Herleshausen, localité de l'Allemagne de 2 900 habitants.
La mairie d'Herleshausen a une adresse e-mail et un site Internet.
Neu-Eichenberg
Village de Neu-Eichenberg, localité de l'Allemagne de 1 800 habitants.
La mairie de Neu-Eichenberg a une adresse e-mail et un site Internet.
Berkatal
Village de Berkatal, localité de l'Allemagne de 1 600 habitants.
La mairie de Berkatal a une adresse e-mail et un site Internet.
Weißenborn
Village de Weißenborn, localité de l'Allemagne de 1 100 habitants.
La mairie de Weißenborn a une adresse e-mail et un site Internet.


text:
Molan
Molan (Mollans en francés, Mollans-sur-Ouvèze solament dempuei 1936) es una comuna occitana dau Daufinat, situaa dins lo departament de Droma e la region de Ròse-Aups.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
Pòrta de las Baronnies, aquela pichona vila #jogar longtemps lo papièr de vila frontièra.
Mollans-Sus-Ouvèze a bastit sus un rocher al pè del tuc de Chatelard a l'intrada d'una gargamèla considerada antany coma la clau de las Baronnies. En ocupant lo centre d'un hémicycle cobèrt de oliviers, forma lo fons d'una rica e fèrtil vallée.
La municipalitat a situat a 10 km al sud-oèst de Buis-los-Baronnies #qu'es çò cap de-luòc de costat e a 20 km al sud de Niom.
Las municipalitats de la Drôme los mai prèps son Pierrelongue, La Penne-sobratz-la Ouvèze, Propiac e Mérindol-las-Oliviers.
Porte des Baronnies, cette petite ville joua longtemps le rôle de ville frontière.
Mollans-sur-Ouvèze est bâtie sur un rocher au pied de la colline de Chatelard à l'entrée d'une gorge considérée autrefois comme la clef des Baronnies. Occupant le centre d'un hémicycle couvert d'oliviers, elle forme le fond d'une riche et fertile vallée.
La commune est située à 10 km au sud-ouest de Buis-les-Baronnies qui est le chef-lieu de canton et à 20 km au sud de Niom.
Les communes de la Drôme les plus proches sont Pierrelongue, La Penne-sur-l'Ouvèze, Propiac et Mérindol-les-Oliviers.
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
D'origina fòrça ancian Modèl:Quand, Mollans #far partida de la baronnie de Mévouillon. Lo baron Raymond V #cedir la distincion, lo 7 de novembre 1293 a Albert de Médicis #que la familha ne deviá pel continuament jogar un papièr considerable a França. Mai tard la distincion i aguèt dividit en doas parts ; d'ailà, lo fòrt superior e lo fòrt inferior #que las ruïnes, encara imponents, ne dominan lo bourg.
Als Modèl:XIIe e Sègle XIII, lo abbaye Sant-André de Villeneuve-lès-Avignon i possedissiá un prieuré e tres glèisas, #que la glèisa paroissiale, e ne requectava totas las intradas ligats a aqueles establiments[1].
En 1560, Montbrun i i aguèt batut pel comte de Suze e aguèt dempuèi enfuir a Genève. Ocupat alternativement pels catòlicos e los huguenots, Mollans #èsser presa per Lesdiguières, lo 18 de febrièr 1589.
Mollans, #Èsser, jos l'Ancian Regim, lo banc del officialité en Dauphiné de l'avesque de Vaison.
D’origine très ancienne Modèl:Quand, Mollans fit partie de la baronnie de Mévouillon. Le baron Raymond V céda la seigneurie, le 7 novembre 1293 à Albert de Médicis dont la famille devait par la suite jouer un rôle considérable en France. Plus tard la seigneurie fut divisée en deux parties ; de là, le fort supérieur et le fort inférieur dont les ruines, encore imposantes, dominent le bourg.
Aux Modèl:XIIe et Sègle XIII, l’abbaye Saint-André de Villeneuve-lès-Avignon y possédait un prieuré et trois églises, dont l’église paroissiale, et percevait tous les revenus attachés à ces établissements[2].
En 1560, Montbrun y fut battu par le comte de Suze et dut s’enfuir à Genève. Occupé alternativement par les catholiques et les huguenots, Mollans fut prise par Lesdiguières, le 18 février 1589.
Mollans, fut, sous l’Ancien Régime, le siège de l’officialité en Dauphiné de l’évêque de Vaison.
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ Guy Barruol, Michèle Bòsques, Yann Codou, Ostal-Pierre Estienne, Élizabeth Sauze, « Lista dels establiments religioses en levant del abbaye Sant-André del Modèl:Xe al Modèl:XIIIe sègle », in Guy Barruol, Roseline Bacon e Alain Gérard (directors de publicacion), La abbaye de Sant-André de Villeneuve-lès-Avignon, istòria, arqueologia, rayonnement, Actes del colloque interrégional agut l'an 1999 a l'escasença del millenari de la fondacion de la abbaye Sant-André de Villeneuve-lès-Avignon, Éd. Alpes De Lums, Quasèrns de Salagon pas 4, Comandi, 2001, 448 pàg. (ISSN 1254-9371), (ISBN 2-906162-54-X), p 222
- ↑ Guy Barruol, Michèle Bois, Yann Codou, Marie-Pierre Estienne, Élizabeth Sauze, « Liste des établissements religieux relevant de l’abbaye Saint-André du Modèl:Xe au Modèl:XIIIe siècle », in Guy Barruol, Roseline Bacon et Alain Gérard (directeurs de publication), L’abbaye de Saint-André de Villeneuve-lès-Avignon, histoire, archéologie, rayonnement, Actes du colloque interrégional tenu en 1999 à l'occasion du millénaire de la fondation de l'abbaye Saint-André de Villeneuve-lès-Avignon, Éd. Alpes de Lumières, Cahiers de Salagon no 4, Mane, 2001, 448 p. (ISSN 1254-9371), (ISBN 2-906162-54-X), p 222


text:
Dijòus, 4 de setembre de 2014, 03h00 Politica
Dimarts e dimècres se debanèt la primièra session de compareissenças al Parlament de Catalonha, per preparar la Lei d’Aran. Dins aquelas doas jornadas, divèrses actors de la vida politica e sociala d’Aran e de l’encastre occitan an explicat als deputats lors vejaires per modificar la propòsta de tèxte, que se trabalha dempuèi mantunas annadas. Jornalet i es estat tanben convidat a far son expausat.
Los especialistas an explicat als deputats lor vejaire sus qualques aspèctes juridics de la proposicion de lei, an demandat s’Aran podiá aver sas federacions esportivas, s’es reclamat qualques còps que se mencione la pertenença d’Aran a la nacion occitana, que la societat participe a l’elaboracion de la lei, que se vòte en referendum, que lo Parlament de Catalonha se nomene Parlament de Catalonha e Aran, que se revise lo sistèma d’eleccion per las demarcacions nomenadas terçons… Tanben s’es parlat d’economia, d’entrepresas, d’environament, de politicas lingüisticas e de la figura aranesa del Proòm; lo mediator aranés entre las gents e lo govèrn, e d’un fum de tèmas mai.
La primièra lei d’Aran, actualament en vigor, s’aprovèt en 1990, en seguida de qualques ans de revendicacions aranesas per restablir las institucions del país, anulladas en 1834. Amb aquela lei, lo Conselh General d’Aran ven l’organisme maximal de govèrn al país occitan e es compausat per 13 conselhièrs generals dont un es lo Sindic d’Aran o cap del Govèrn. Aquel Govèrn a las competéncias en educacion, cultura, santat, servicis socials, torisme, ordenacion del territòri, environament, transpòrts e comunicacions. Per gerir tot aquò, lo Govèrn d’Aran a un finançament acordat amb la Generalitat de Catalonha.
La nòva lei se deu adaptar als tempses actuals e satisfar los besonhs del pòble aranés. Segon lo deputat aranés, e cònsol de Vielha, Àlex Mòga, la nòva lei “arreconeish eth dret e era realitat dera organizacion institucionau, politica e administrativa d’Aran e ne garentís es competéncies, es recorsi e era autonomia entà ordenar, governar e gerir es ahèrs publics e es interèssi generaus deth sòn territòri”.
Entre d'autras mesuras, aquela proposicion de lei fixa las competéncias del Conselh General d’Aran e crèa una comission bilaterala entre los govèrns d’Aran e de Catalonha. Al delà, la lei deu consolidar l’oficialitat de la lenga occitana dins tot lo Principat de Catalonha; deu establir lo budget destinat a finançar las institucions aranesas e que Catalonha aja un fons de cooperacion amb lo govèrn aranés; tanben deu garentir que la Val d’Aran “non pòt èster includida en cap de division territoriau ne administratiua que non sigue era madeisha”.


text:
Lo Cambajon
L'abat Barrau, curat d'en Barta Rabinada,
A poder d'espernhae se trobèt, una annada,
A la tèsta de vint escuts en pèças d'òr.
Les pòrcs n'eran pas cars, l'òme crompèt un
pòrc,
Que li pesèt dos cents sieissanta-dètz, carn neta,
E que lo noiriguèt, el amai sa meneta,
Dempuèi Totsants jusca al dimmèrgues dels Rampalms.
Quau que siaga pòt pas manjar dels ortolans.
Basta aveire pro lard e prosses pics de plaissa,
Ambe de bons caissaus alentorn de la maissa !
Lo curat, d'aquel pòrc gardèt un cambajon,
Supèrbe, tot daurat dessús, roge dejós,
Gras, rebond : per ma fe, qu'èra quicòm de raufi !
E, còntra lo cormalh pendolat amb un graufi,
Aquel darrièr debrís d'un nòble e brave pòrc
Auriá fach venir l'aiga a la boca d'un mòrt.
La meneta amb soenh cada jorn la boissava,
E lo curat sovent, plan sovent lo paupava.
Un matin lo trobèt a poent, ni mòl ni dur :
Aqueste còp, çò ditz, aquò i's ; es madur ;
E còssi qu'aquò vire e quane temps que fasca,
Entendètz Miaton, lo manjarem per Pascas.
Aqu'èra lo Jèus-Sant que lo curat Barrau
Parlèt atau.
Mès las ! L'òme propòsa e lo Bon Dièu
dispòsa.
Aquel ser, pas bien lònh d'aquí, dins una cròsa,
Dos ramonaires, per la fuèlha acocolats,
Sopavan de borriòu desfarcit dins del lach.
Venián d'en Barta-Rabinada,
E l'un dels dos aviá vist, a la caminada,
Tot en ramonant lo fornèl,
Lo famús cambajon, tan brave e tan rossèl.
N'en parlèt a son camarada :
_ Agara, Piarronèl, que la nuech es tombada,
Çò faguèt, se me vòls pariar quicòm
de bon,
Me fau fòrt de t'anar quèrre qual cambajon.
Lo curat deu durmir, le meneta bicòca,
Lo fornèl n'es pas naut : amb lo cap l'òme i tòca.
Ieu, de defòra estant, i me conhe, è...quò i's !
Dejàs mon nas lo sent e ma man lo culhís.
Me cau pas qu'un bocin de rusa e de coratge,
E veiràs, mon amic, qu'aurem del companatge.
I vau. Bonser Piarron. - Jusca aprèssa, Guinòt.
E sans remòrs, sans bruch surtot, doçamenòt,
Lo ramonaire va drèch a la caminada.
Las pòrtas, aquò va sans dire, èran barradas ;
Mès lo fornèl badava, e coma èra pas naut,
Lo lèste galapian i s'ajoca d'un saut,
E i se conha... Per malur, la chiminèia
Se fasiá larja en bas, e n'avetz pas idèia
Del lau que quò donèt al paure Guinaton :
I s'acrancava, amb les pès e les genolhs,
Solament n'aviá pas prossa longor de camba,
E tot d'un còp aquí l'avètz que lisa e tomba !...
Tomba al mièg del canton.
D'abòrd res de novèl : l'abbat Barrau roncava,
E la meneta bicocava,
Guinòt d'un movement, juste e plan mesurat,
Sauta sul cambajon de mossur lo curat ;
Mès, dins aquel moment, Miaton se revelha,
Car an lo sòm totjorn laugier las vièlhas filhas,
Entrevei lo volur a l'esclaire del lum,
E se lèva : _ Al secors ! çò ditz, aquí i a
quauqu'un!
Revelhatz-vos, mossur lo curat, quò's lo diable !
Quò's Lucifèr ! Aquò's un mostre espoventable !...
Negre e barbut, es plan certen que Guinaton
Aviá tot l'èr e tot lo biais de Rapanton.
Lo curat, revelhat, galòpa a son armari,
N'en tira l'esparson, l'estòla, lo breviari,
E torna vas Guinòt, l'esparson menaçant :
_ Vade Retro ! Çò ditz, esprit negre e maissant,
Sòrt per la chiminèia o vai te'n per la pòrta ;
Causís. Vade Retro ! La meneta, mièg-mòrta,
S'èra anada arrucar jol postet dels borriòus,
E Guinaton de son costat aviá plan paur ;
Mès, maugrè tot aquò, gardava jos la vèsta
Lo famús cambajon, causa d'aquela fèsta.
_ Anem, vade retro ! Çò torna fa Barrau,
Alèra lo volur que n'èra pas for=traud,
Al tresième retro, cridat d'una voès fòrta,
Sauta del jol fornèl e ditz : Prende la pòrta !...


text:
Category: DEPORTES
Description:
Canal plus partidazo es un canal de televisión privado español, de pago, propiedad de movistar. El canal se dedica exclusivamente al fútbol, y en especial a la Liga Española de Fútbol.todas las semanas
dan el mejor partido de la jornada de primera y segunda division.
Tags: barca en canal plus partidazo, canal plus partidazo, canal plus partidazo en castellano, canal plus partidazo en directo, canal plus partidazo en vivo, canal plus partidazo españa, canal plus partidazo estrenos, canal plus partidazo gratis, canal plus partidazo hd, canal plus partidazo hd online, canal plus partidazo online, canal plus partidazo por internet, canal plus partidazo programacion, canal+ partidazo, canal+ partidazo en directo, canal+ partidazo en vivo, canal+ partidazo online, canal+ partidazo programacion, el partido del plus, en vivo canal + partidazo, online canal + partidazo, ver canal + partidazo, ver canal movistar partidazo, ver canal plus partidazo, ver canal plus partidazo en Directo, ver canal plus partidazo online, ver gratis canal plus partidazo, ver gratis partidazo, ver madrid canal plus partidazo, ver movistar partidazo, ver partidazo online movistar


text:
Villes et mairies de l'Arrondissement de Main-Tauber (128)
Liste des communes
Wertheim
Ville de Wertheim, localité de l'Allemagne de 23 000 habitants.
La mairie de Wertheim a un site Internet.
Bad Mergentheim
Ville de Bad Mergentheim, localité de l'Allemagne de 22 000 habitants.
La mairie de Bad Mergentheim a un site Internet.
Lauda-Königshofen
Ville de Lauda-Königshofen, localité de l'Allemagne de 14 000 habitants.
La mairie de Lauda-Königshofen a un site Internet.
Tauberbischofsheim
Ville de Tauberbischofsheim, localité de l'Allemagne de 13 000 habitants.
La mairie de Tauberbischofsheim a un site Internet.
Weikersheim
Ville de Weikersheim, localité de l'Allemagne de 7 400 habitants.
La mairie de Weikersheim a un site Internet.
Boxberg
Ville de Boxberg, localité de l'Allemagne de 6 900 habitants.
La mairie de Boxberg a un site Internet.
Igersheim
Ville d'Igersheim, localité de l'Allemagne de 5 600 habitants.
La mairie d'Igersheim a un site Internet.
Külsheim
Ville de Külsheim, localité de l'Allemagne de 5 400 habitants.
La mairie de Külsheim a un site Internet.
Niederstetten
Ville de Niederstetten, localité de l'Allemagne de 5 200 habitants.
La mairie de Niederstetten a un site Internet.
Creglingen
Ville de Creglingen, localité de l'Allemagne de 4 600 habitants.
La mairie de Creglingen a un site Internet.
Großrinderfeld
Ville de Großrinderfeld, localité de l'Allemagne de 4 000 habitants.
La mairie de Großrinderfeld a un site Internet.
Freudenberg
Ville de Freudenberg, localité de l'Allemagne de 3 800 habitants.
La mairie de Freudenberg a un site Internet.
Grünsfeld
Ville de Grünsfeld, localité de l'Allemagne de 3 700 habitants.
La mairie de Grünsfeld a un site Internet.
Werbach
Ville de Werbach, localité de l'Allemagne de 3 400 habitants.
La mairie de Werbach a un site Internet.
Königheim
Ville de Königheim, localité de l'Allemagne de 3 100 habitants.
La mairie de Königheim a un site Internet.
Ahorn
Ville d'Ahorn, localité de l'Allemagne de 2 200 habitants.
La mairie d'Ahorn a un site Internet.
Assamstadt
Ville d'Assamstadt, localité de l'Allemagne de 2 000 habitants.
La mairie d'Assamstadt a un site Internet.
Wittighausen
Village de Wittighausen, localité de l'Allemagne de 1 700 habitants.
La mairie de Wittighausen a un site Internet.


text:
1006
Cronologia mensuala:
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec
Cronologias tematicas:
Literatura - Musica - Sciéncia - Espòrt
Aquesta pagina concernís l'an 1006 del calendièr gregorian.
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Robèrt II apondiguèt son sostèn a l'emperaire germanic Enric II per reprimir una revòuta dau còmte de Flandra. Pasmens, un sètge de Valencianas s'acabèt per una revirada dei dos aliats.
Euròpa[modificar | modificar la font]
Empèri Bizantin[modificar | modificar la font]
Famina importanta dins la region de Venècia.
Escòcia[modificar | modificar la font]
Incursion escocesa dirigida per lo rèi novèu Malcolm II còntra Bernícia. Lei rasons de l'expedicion son mau conegudas — belèu una tradicion per demostrar lei capacitats militars dau senhor au començament de son rèine — mai s'acabèt per una revirada après l'arribada de renfòrç venguts dau Reiaume de Northúmbria.
Mond[modificar | modificar la font]
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Astronomia[modificar | modificar la font]
Explosion de la supernova SN 1006 que foguèt probablament la pus lusenta de l'Istòria umana. Lo fenomèn foguèt descrich per plusors astronòms en Euròpa, en Asia e en Orient Mejan. D'Amerindians marquèron tanben aquela observacion sus una estela. Sa magnitud aparenta agantèt benlèu -9, çò que permetèt a la supernova de far ombra ais objèctes sus Tèrra. Lo fenomèn durèt aperaquí un an.


text:
Mitani
Lo Mitani qu'ei un antic estat de l'Orient Mejan qui's trobava au nord de Siria e enter los flumis Tigre e Eufrates. Qu'èra un reiaume governat per ua noblessa guerrièra e la soa expansion geografica que'n he un enemic de l'Egipte faraonica dab qui e's disputè lo contraròlle de l'Orient Mejan. Los faraons Hatshepsot e Djehotimes III que hon victoriós suber'u Mitani abans qu'Akhenaton non causisca de negligir la politica exteriora, çò qui ho lo parat d'ua espandida mitaniana que la XIXau dinastia egipciana avó de combàter.
La populacion deu Mitani qu'èra d'origina orrita. Lo territòri mitanian qu'ei pratatjat, uèi lo dia, enter Turquia, Iraq e Siria.


text:
Quand vegèri aquela publicitat pel primièr còp, abans de ne veire la fin me diguèri : "ten, an fach una pub per dire als òmes que cal cambiar d'eslip cada jorn". Ben oè, n'avèm totes agut un a l'ostal de tipe que nifla son eslip e sas caucetas per saber se los pòt cargar un jorn de mai.
E ben non, es una reclama per crompar d'eslips franceses.
Fa mens rire.
Enquèsta anonima entre los mascles legeires del blòg : Qual nifla sos afars per saber se los pòt cargar un jorn de mai?
Edit del 18 de Març: Resultas de l'enquèsta :
Niflas tos vestits per los cargar un còp de mai?
Avèm setze tipes que niflan sos vestits. Entre eles, sièis lo vòlon pas assumir publicament. Pas qu'una persona afirma pas practicar la causa. Seriá-ti un òme sens nas? un òme sens odorat? o benlèu una femna qu'aviá pas comprés que l'enquèsta èra reservada als mascles. Dètz òmes tròban aquò normal. Snout power!


text:
12/04/2016
Melhau chanta sas prumieras chançons per Jan-Peire Reidi
Lo coneissetz plan, Jan dau Melhau. ’Quel òme linge, barbut, estinhassat, que fai petar sos uelhs negres e que vos tira dins la figura, coma de las peiras, de las paraulas de seissanta-e-uetard. Mai tira plan drech, ’quel artista. Nautres, que som venguts borges e que aimem gaire estre desrentjats, avem enviá de li las tornar lançar en li dire :
« Au diable ta derision e ton pessimisme, Melhau. Som plan contents de viure, de nos aimar, de far daus pitits… Sabem enquera trobar un pauc de jòia e de bonur dins ’queu monde que es plan dangieros, segur, mas benleu gaire mai puirit que lo dau segles passats… e ch. a. »
Mas non, prenem tot çò que nos dòna, perque totas sas chançons son daus pitits chaps-d’òbra d’imaginacion poetica, de creacion musicala e de compausicion. Son l’eime e la charn d’un òme que prenem coma es, e que nos podem pas retener de remirar e d’aimar.
Au contrari de Brassens, son modele, que ne’n a revirat mai de cinquanta chançons, Melhau es un chantaire. En passar per la votz sopla, bien pausada e jamai forçada de Melhau, lo chin obaïssent nos ditz sa natura de lop, lo ceu de Limòtges ne’n ’chaba de purar e lo violonaire nos fariá plan espingar… Las guitarras de la Marianne Tixeuil e de Frederic Chabalier fan mai que de furnir un acompanhament precis e bien pensat : los dos musicians duberts e plasents fan partida de l’espectacle. Tres artistas que s’avenen plan.
’Quelas « prumieras chançons », que daten d’una epòca que Melhau aviá una barba e daus piaus pus negres e pus espes qu’aüei, nos fan veire un monde que aviá començat de morir. La television aviá tuat las velhadas, las maisons eran barradas e vendudas a daus vilauds, los vilatges morian… Mas i aviá enquera de la gent au país per dire dau mau daus hippies (los « deleser », « los maniganç »). Òm vesiá pas enquera d’Anglés e de « neo-ruraus », e probablament pas tant de roinas. Los darniers pitits paisans fasian tròp malaisat per ganhar lor vita per migrar de la fin de lor vielha civilisacion occitana. Tot los fruchs dau trabalh daus darniers vaslets anavan « chas los borges ». Faliá-quò los planher o los mespresar ?
Una chançon pareis profetica : La machina. A mesura que es melhorada, una machina agricòla que a començat per mestivar lo blat, vai tot far tota sola : escodre, mòure lo grun, cueire lo pan… Ela ’chaba per minjar tot lo pan que fabrica, de maniera que los òmes an pus ren a far, mas ilhs creben de fam ! Coma totjorn, nòstre chantaire-chançonier sap plan donar a son recorson un aer de mocariá plasenta mai fissadoira :
« Medi-medant, sarra to dalh
La machina vira per te »…
Manca nonmas l’empoisonament de la natura per aver lo tableu complet dau monde que coneissem aura.
Vautres, sabe pas ; mas me, coneisse pas d’autor-compausitor occitan d’aüei que sap entau desbotjar son idéia dins una chançon en prener tot çò que, dins la chançon tradicionala, pòt estre mes a son servici : recorsons, represas ironicas, repeticions plasentas de sillabas, rimas inesperadas… Las chançons de Melhau fan coma las de Brassens quand òm las escolta per lo prumier còp : òm ’trapa la musica còp sec, òm i pendilha una idéia emb quauquas paraulas, òm ne’n oblueda una partida e òm vòu tornar ’trapar çò que òm a obludat. Tant de còps que las escoltessetz, i trobatz quauqua ren mai : una virada que a mai d’un sense, un biais originau de veire las chausas… o ben quauqua ren que vai mai loenh que prevut, coma dins L’einnocent dau vilatge. Dau temps que l’einnocent (lo neci) muer au país, un autre einnocent/innocent (lo messia) nais dins un estable. Oc-es, los einnocents an lor grandor, coma lo Don Quichòte de Cervantes o lo Neci de Dostoïevsqui.
La provocacion que lo jòune chantaire a volgut metre dins sas prumieras chançons pòt distraire o ben chucar. Per me, es plan benvenguda, plan sanciera, a nòstra epòca de messonja e de « politicament correcte ». D’alhors, le Melhau d’aüei, que a probablament gaire chamjat d’idéias, sap ’visar en arreir emb umor e plena consciéncia. Presenta totas sas chançons en francés (Qual estile !) sens renegament, mas sens complasença. Fai semblant de creire que sos dos guitarristas son chucats per sa chançon oltranciera « Lo Pair »…
Lo monde de las prumieras chançons, emb sos einnocents, sas loiras, sos cornards e sos bastards nos fai plan rire. Si nos pareis un pauc tròp escharnit, coma un tableu de Brueghel, quo es que vai dispareitre… L’avem plan coneguda la dolor de l’aver vut partir emb nòstres darniers vielhs. Lo comprenem plan lo maucòr d’una vita sens cencena dins las vilas. Mas si l’òrdre e la beutat son pas dins lo monde cussonat que descris Melhau, segur son dins las chançons que compausa !
A Javerlhac, lo 11 d’abriu de 2016
Jan-Peire Reidi
08:22 Publié dans Actualitats, actualité, Musica, chants e dança | Lien permanent | Commentaires (1)
Commentaires
la sola concession que coneitra jamai Jan Dau Melhau, quo es la dau cementeri...
Écrit par : ganhaire | 20/04/2016 | Avertir le modérateur
Les commentaires sont fermés.


text:
Lo fotografe etnològue Felix Arnaudin qu’immortalizè a la fin deu sègle XIXau començar deu Xxau, los paisatges de la Hauta-Lana, en memòria sus pellicula. Malurosament mei trufat que sostienut dens lo son procediment, Félix Arnaudin que coneishó ua consecracion postuma. Lo compositor e cantaire Joan Francés Tisnèr que decidí de har vàler l’òbra deu landés. Dens lo son espectacle, « Tralhaires », que declina sus fotografias en negre e blanc d’Arnaudin, cantas, condes, arreproèrs, e l’ensemble que balha paisatges sonòrs. Dab aqueth procèssus creatius, JF Tisnèr que vòu questionar la transmission de la cultura e deu patrimòni immateriau atau com l’importància deu collectatge.
Sus l’empont, l’artista qu’ei acompanhat per Jakes Aymonio a la votz, a las guitarras, a las creacions e difusions video, François Dumeau au sintetizader modulari e generacion de sons dirèctes e Domenja Lekuona au tèxte e a las difusions video.
L’artista qu’a un projècte en cap, perpausar « Tralhaires » devath fòrma d’enregistrament sonòr e filmat. Entad ac har, qu’a causit de har aperet a Zeste de La Nef. « Lo perqué lo concèrt multifonic Tralhaires ei recebut dab un hòrt interès pertot on lo jogam. M’arribè l’enveja de dar au men torn un traç sonòr e en imatges d’aqueste concèrt qui s’apelha de fòrmas divèrsas quan lo tribalham per Provença o Peitau, Vascoat o Catalonha. Qu’ei lavetz trenat dab modalitats de l’occitan diferentas deu gascon e d’autas lengas, deu francés au basco en passar peu catalan », çò escriu JF Tisnèr entà explicar lo son projècte. L’enregistrament audio de l’espectacle que’s hasó en deceme de 2016, lo filmatge en març de 2017 (per Piget Prod).
Los còsts totaus deu projècte que son estimats a 19 117 euros. JF Tisnèr e la soa equipa de l’associacion Lo Nau que financèn 70 % de la soma, e que hèn aperet au finançament participatiu entà la rèsta. A l’òra quan escrivem aquesta braca, cap a 3 320 € amassats. Lo palièr qui segueish a aténer qu'ei a 3 362 €. Se lo projècte s'i escad, la fabricacion deu disc audio e de la clau USB deu filme que serà assegurada.
Espectacle « Tralhaires, sur les pas de Félix Arnaudin » a viéner : lo 13 de genèr a 8 h 30 deu ser, sala Jean Monnet de Salias (64).
Inf. : https://www.zeste.coop/fr/decouvrez-les-projets/detail/tralhaires-de-j-f-tisner


text:
EncorchaduraEncorchadura tiene 12 letras
Definición de encorchadura aquí
Resultados de búsqueda:
Resultados de imágenes:
Youtube: encorchadura
Nube de palabras :
- encorchadura wncorchadura sncorchadura dncorchadura rncorchadura 4ncorchadura 3ncorchadura ebcorchadura emcorchadura ejcorchadura ehcorchadura enxorchadura envorchadura enforchadura endorchadura encirchadura enckrchadura enclrchadura encprchadura enc0rchadura enc9rchadura encoechadura encodchadura encofchadura encotchadura enco5chadura enco4chadura encorxhadura encorvhadura encorfhadura encordhadura encorcgadura encorcbadura encorcnadura encorcjadura encorcuadura encorcyadura encorchzdura encorchsdura encorchwdura encorchqdura encorchasura encorchaxura encorchacura encorchafura encorcharura encorchaeura encorchadyra encorchadhra encorchadjra encorchadira encorchad8ra encorchad7ra encorchaduea encorchaduda encorchadufa encorchaduta encorchadu5a encorchadu4a encorchadurz encorchadurs encorchadurw encorchadurq


text:
Grosley-sur-Risle
Grosley-sur-Risle en normand (Grosley-sur-Risle en francés) es una comuna normanda, situada dins lo departament d'Eure e la region de la Nauta Normandia.
Somari
Geografia[modificar | modificar la font]
La Risle, #qu'a desaparegut en una bétoire, a Châtel-la-Luna, pas luènh del Molin Capèla, e #que, après un cors sosterranh de 5 quilomètres ½ passa jol bòsc de Beaumont-lo-Roger (Eure), réapparaît près de l'ancian castèl de Grosley-sus-Risle, a la Fontaine-Roger, que la tradicion a sobrenomenada la Fontaine Enragée[1].
La Risle, qui a disparu dans une bétoire, à Châtel-la-Lune, non loin du Moulin Chapelle, et qui, après un cours souterrain de 5 kilomètres ½ passe sous la forêt de Beaumont-le-Roger (Eure), réapparaît près de l'ancien château de Grosley-sur-Risle, à la Fontaine-Roger, que la tradition a surnommée la Fontaine Enragée[2].
Comunas vesinas[modificar | modificar la font]
Istòria[modificar | modificar la font]
Administracion[modificar | modificar la font]
Demografia[modificar | modificar la font]
Luòcs e monuments[modificar | modificar la font]
Personalitats ligadas amb la comuna[modificar | modificar la font]
Véser tanben[modificar | modificar la font]
Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]
Nòtas[modificar | modificar la font]
- ↑ De nombroses autors soslinhan aquela particularité, sustot : Auguste Lo Prevost, en las siás Nòtas per servir a la topographie e a l'istòria de las municipalitats del departament de l'Eure, 1849, Jean François Gabriel Vaugeois, en la siá Istòria de las antiquitats de la vila de Laigle e de los sieus environs, 1841, CH. Piquet, géographe Del Rei e S.A.R. Modèl:Mgr, en las siás Nòtas per servir a la topographie e a l'istòria de las municipalitats del departament de l'Eure per Diccionari géographique universal en contenent la descripcion de totes los luòcs dels glòbs interessantes jos l'informe de la geografia fisica e politica, de l'istòria, de l'estatistica, del comèrci e de l'indústria, per una societat de géographes, tome huitième, a París en las éditeurs A.J. Killian, libraire, Carrièra de Choiseul n°3, quai de Conte n°17".
- ↑ De nombreux auteurs signalent cette particularité, notamment : Auguste Le Prevost, dans ses Notes pour servir à la topographie et à l'histoire des communes du département de l'Eure, 1849, Jean François Gabriel Vaugeois, dans son Histoire des antiquités de la ville de Laigle et de ses environs, 1841, CH. Piquet, géographe du Roi et S.A.R. Modèl:Mgr, dans leurs Notes pour servir à la topographie et à l'histoire des communes du département de l'Eure par Dictionnaire géographique universel contenant la description de tous les lieux du globe intéressants sous le rapport de la géographie physique et politique, de l'histoire, de la statistique, du commerce et de l'industrie, par une société de géographes, tome huitième, à Paris chez les éditeurs A.J. Killian, libraire, rue de Choiseul n°3, quai de Conti n°17".


text:
Joshua Bell
Joshua Bell (Bloomington, Indiana, lo 9 de deceme de 1967) qu'ei un violonista classic nòrd american. Lo vriulonista qu'a possedit successivament diferents estradivaris, mes qu'a fin finau trobat, crompat e adoptat lo Gibson ex-Huberman (egaument conegut com lo Huberman o lo Gibson ex-Huberman). Aqueste vriulon de 1713 qu'ei conegut per estar estat panat dus còps e, lo dusau, aver desepareishut per un cinquanteat d'annadas.
A despart d'arrecéber un pretigiós Grammy Award, que marquè, anecdoticament l'istòria deu vriulon en bèth jogar (per ua enquesta deu Washington Post) 45 minutas dens lo metro de Washington D.C e en constatar que pas sonque 7 personas (suber 1097 passants) e s'estanquèn entà l'escotar e lo balhar pas sonque 37 $ (a despart deus 20 $ d'ua persona qui'u arreconegó). Qu'enregistrè la benda sonora deu filme Lo vriulon arroi.
Biografia[modificar | modificar la font]
La soa mair qu'ei ua violoncelista. Joshua Bell que comencè aus 4 ans e aus 14 que debutè com solista dab lo Philadelphia Orchestra gavidat per Ricardo Muti. Qu'estudiè lo vriulon dens la Indiana University Jacobs School of Music on arrecebè lo son diplòla en 1989. En 1984 que joguè peu purmèr còp au Carnegie Hall.
Ligam extèrne[modificar | modificar la font]
[1] Joshua Bell dens lo metro de Washington D.C