text:
Na o be o Tseba?
Tatago Josefa e be e le mang?
Josefa wa mmetli yo a tšwago Natsaretha, e be e le tatago Jesu yo e sego wa madi. Eupša tatago Josefa e be e le mang? Lešika la gabo Jesu leo le hwetšwago Ebangeding ya Mateo le bolela ka Jakobo yo a itšego, mola leo le lego go Luka le bolela gore Josefa e be e le “morwa wa Heli.” Ke ka baka la’ng go bonagala eka go na le phapano?
Pego ya Mateo yeo e dirišago lentšu la Segerika leo le bontšhago ka mo go kwagalago gore Jakobo e be e le tatago Josefa wa madi, e balega ka gore: “Jakobo ya ba tatago Josefa.” Ka gona Mateo o be a latelela leloko la Josefa, e lego leloko la ka bogošing la Dafida, leo ka lona morwa wa Josefa yo e sego wa madi e lego Jesu a bego a tla swanelega go ba kgoši.
Ka lehlakoreng le lengwe, pego ya Luka e re: “Josefa, morwa wa Heli.” Polelwana “morwa wa,” e ka kwešišwa e le “mokgonyana wa.” Pego e swanago e hwetšwa go Luka 3:27, moo Shealathiele yoo tatagwe e bego e le Jekonia, a lokeletšwago e le “morwa wa Neri.” (1 Dikoronika 3:17; Mateo 1:12) Go ka direga gore Shealathiele o be a nyetše morwedi wa Neri yoo Beibele e sa bolelego leina la gagwe, ka go re’alo Shealathiele ya ba mokgonyana wa Neri. Josefa le yena ka kgopolo e swanago e be e le “morwa” wa Heli, ka ge a be a nyetše morwedi wa Heli e lego Maria. Ka gona Luka o lateletše leloko la Jesu “ka nama,” ka lehlakoreng la mmagwe e lego Maria. (Baroma 1:3, Beibele ya Sepedi) Ka baka leo, Beibele e re nea meloko e mebedi ya bohlokwa ya gabo Jesu.
Mehleng ya ge go be go ngwalwa Beibele go be go hwetšagala mašela le ditaye tša mohuta ofe?
Boya bja dinku bo be bo dirišwa gohle go tšweletša mašela dinageng tšeo di bego di dikologile Isiraele ya bogologolo go etša ge go be go dirišwa boya bja dipudi le bja dikamela. Mašela ao a bego a tlwaelegile kudu e be e le a boya, le gona Beibele gantši e bolela ka diaparo tša boya, dinku le go kota dinku. (1 Samuele 25:2; 2 Dikgoši 3:4; Jobo 31:20) Semela seo se bitšwago lodi seo se bego se tšweletša lešela la linene, se be se bjalwa kua Egipita le Isiraele. (Genesi 41:42; Joshua 2:6) Baisiraele ba mehleng ya ge go be go ngwalwa Beibele ba ka ba ba be ba sa bjale semela seo se bitšwago leokodi, eupša Mangwalo a bolela gore leokodi le be le dirišwa le kua Peresia. (Esitere 1:6) Silika e be e le lešela la go tura la maemo a godimo, mohlomongwe le ka ba le be le rekwa ke babapatši ba go tšwa ka Bohlabela bja Kgole.
Puku ya Jesus and His World e re: “Boya bo be bo hwetšagala ka mebala e fapafapanego, go tloga ka wa bošweu bjo bo tagilego go fihla ka o motsotho kudu (dark brown).” Go tlaleletša go seo, boya bo be bo tayiwa. Taye ya go tura kudu ya mmala o mophepholo e be e gamolwa dipheding tše dinyenyane tše boletiana tšeo di nago le legapi tšeo go thwego ke di-mollusk gomme mehutahuta ya dimela, ya medu, ya matlakala le ya dikhunkhwane e be e dirišetšwa go tšweletša ditaye tša mebala e bjalo ka e mehwibidu, e serolwana, e metalalerata le e meso.


c: text/html

text:
TABA YA LETLAKALA LA KA NTLE | GE O WELWA KE MASETLAPELO—KAMOO O KA LEBELETŠANAGO LE BOEMO
Ge o Welwa ke Masetlapelo
MOTHO yo mongwe le yo mongwe a ka welwa ke masetlapelo ka nako e itšego. Seo se akaretša le batho bao go bonagalago ba na le sa bona.
BEIBELE E RE:
“Yo a nago le lebelo ga a thope sefoka lebelong, ba matla ga ba fenye ntweng, ba bohlale le bona ga ba na dijo, bao ba kwešišago le bona ga ba na mahumo le gore bao ba nago le tsebo ga ba ratwe; ka gobane nako le ditiragalo tšeo di sa letelwago di ba wela ka moka.” —Mmoledi 9:11.
Tabakgolo ga se ge e ba o tla lebeletšana le mathata, eupša ke gore o tla dira’ng ge a go wela. Ka mohlala:
Go thwe’ng ge e ba o lahlegetšwe ke dithoto tša gago ka moka kotsing ya tlhago?
Go thwe’ng ge e ba go hwetšwa gore o na le bolwetši bjo bo beago bophelo bja gago kotsing?
Go thwe’ng ge e ba o hwetšwe ke motho yo o mo ratago?
Bagatiši ba makasine wo e lego Dihlatse tša Jehofa, ba dumela gore Beibele e ka go thuša gore o lebeletšane le masetlapelo ka katlego le go ba le motheo wa kholofelo. (Baroma 15:4) Ela hloko mehlala e meraro yeo e bontšhago seo.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Na Dihlatse tša Jehofa di Nagana Gore ke Tšona Feela Tšeo di Tlago go Phologa?
Aowa. Batho ba bantši ba dimilione bao ba phetšego nywageng e makgolo e fetilego bao e bego e se Dihlatse tša Jehofa ba tla newa sebaka sa gore ba phologe.
Beibele e hlalosa gore lefaseng le lefsa la Modimo leo a le holofeditšego, “go tla ba le tsogo ya ba lokilego gotee le ba sa lokago.” (Ditiro 24:15) Go oketša moo, ba bantši bao ba phelago gona bjale ba ka thoma go hlankela Modimo gomme ba tla ba phologa. Go ba gona, ga se modiro wa rena go ahlola gore ke mang yo a tlago go phologa le yoo a ka se kego a phologa. Modiro woo o tla phethwa ke Jesu ka boyena.—Johane 5:22, 27.


text:
INDONESIA
Modiro wa Boboledi o Phatlalalela ka Bohlabela
Ka 1953, Peter Vanderhaegen o ile a abelwa go ba molebeledi wa tikologo kua Indonesia. Tikologo yeo a bego a swanetše go e šoma e be e akaretša naga ka moka gomme e le monabo wa dikhilomithara tše 5 100 go tloga ka bohlabela go fihla ka bodikela, le monabo wa dikhilomithara tše 1 800 go tloga ka leboa go fihla ka borwa. E le gore a akaretše naga yeo e kgolo ka moka, gantši o be a sepela maeto a tšhošago kudu.
Ka 1954, Ngwanabo rena Vanderhaegen e be e le molebeledi wa tikologo ka bohlabela bja Indonesia, e lego tikologo yeo e nago le madumedi a mantši yeo e akaretšago dihlakahlaka tša Bali, yeo e nago le Mahindu a mantši. Tikologo yeo a bego a e abetšwe e be e akaretša sehlakahlaka sa Lombok le sa Sumbawa, tšeo di nago le Mamoseleme a mantši, sehlakahlaka sa Flores, seo se tletšego ka Makatholika gotee le sehlakahlaka sa Sumba, sa Alor le sa Timor, tšeo di tletšego ka Maprotestanta. Ka ge a be a sepela ka sekepe seo se sa tiago, o ile a dira boboledi go se nene dihlakahlakeng tše mmalwa ge a le tseleng pele a ka fihla Kupang, e lego motsemošate wa Timor. Ngwanabo rena Vanderhaegen o itše: “Ke ile ka bolela ditaba tše dibotse kua Timor ka dibeke tše pedi. Go sa šetšwe dipula tša matlorotloro, ke ile ka sepediša dikgatišo ka moka tšeo ke bego ke di swere, ka dira dipeeletšo tše 34 tša dimakasine, gomme ka thoma dithuto tše mmalwa tša Beibele.” Babulamadibogo ba kgethegilego ba ile ba boela go batho ka moka bao ba bego ba thabela gomme ba hloma phuthego kua Kupang. Go tloga moo, ditaba tše dibotse di ile tša phatlalalela dihlakahlakeng tša kgauswi tša Rotè, Alor, Sumba le Flores.
Ge baruti ba Maprotestanta kua Kupang ba bona balatedi ba bona ba theetša Dihlatse tša Jehofa, ba ile ba ba le mona gomme ba galefa kudu. Yo mongwe wa baruti ba bagolo o ile a bitša Thomas Tubulau, e lego mokgalabje yo a nago le letsogo letee yo a šomago ka dilo tša tšhipi, gomme a mmotša gore a se sa hlwa a ithuta le Dihlatse le gore ge a ka tšwela pele a botša ba bangwe seo a ithutilego sona, go tla nkga go sa bola. Thomas o ile a araba ka sebete a re: “Ga go na Mokriste yo a ka bolelago seo o sa tšwago go se bolela. O ka se sa mpona ka kerekeng ya gago.” Thomas e ile ya ba mogoeledi yo mafolofolo, gomme morwedi wa gagwe ya ba mmulamadibogo yo a kgethegilego.
Lega go le bjalo, baruti ba Timor ba be ba nyaka go fediša Dihlatse tša Jehofa. Ka 1961, ba ile ba atlega go gapeletšeng Lefapha la Ditaba tša Bodumedi gotee le balaodi ba tša bohlabani ba moo go thibela modiro wa go bolela ditaba tše dibotse ka ntlo le ntlo. Ka gona, bana babo rena ba ile ba no fetoša mekgwa ya bona ya go nea bohlatse. Ba be ba bolela le batho mebarakeng le didibeng le barei ba dihlapi lewatleng gotee le malapa ao a tlilego go hlwekiša mabitla a batho ba gabo bona. Ka morago ga kgwedi, balaodi ba tša bohlabani ba ile ba fetoša kgopolo gomme ba tsebiša radiong gore go na le tokologo ya bodumedi kua Timor. Ge Lefapha la Ditaba tša Bodumedi le be le bolela gore modiro wa go bolela ditaba tše dibotse o sa thibetšwe, bana babo rena ba ile ba le kgopela gore le ngwale fase seo le se bolelago. Bahlankedi bao ba mmušo ba ile ba gana. Ka morago ga moo, bana babo rena ba ile ba tšwela pele ka modiro wa bona wa ntlo le ntlo ba sa šitišwe ke selo.
Ge Piet le Nell de Jager gotee le Hans le Susie van Vuure bao e lego baromiwa ba fihla Papua ka 1962, le bona ba ile ba ganetšwa ke baruti ba Bojakane. Baruti ba bagolo ba bararo ba ile ba bitša baromiwa bao gomme ba ba botša gore ba nyake moo ba ka dirago modiro wa bona gona. Baruti bao ba ile ba rera ka dikerekeng, ba diriša dipampiri le diradio go latofatša Dihlatse tša Jehofa ka gore di lwantšha mmušo. Ba ile ba ba ba foraforetša, ba tšhošetša le go nea setho le ge e le sefe sa kereke pipamolomo gore se se sa hlwa se ithuta le baromiwa bao. Le gona ba ile ba gapeletša dikgoši tša tikologong yeo gore di thibele modiro wa go bolela ditaba tše dibotse.
Maiteko a a ile a thibelwa ge e nngwe ya dikgoši e laletša baromiwa gore ba tle ba boledišane le badudi ba motseng wa yona. Hans o gopola ka gore: “Ka morago ga gore kgoši e kgobokanye badudi ba motse, nna le Piet re ile ra nea dipolelo tše pedi tše kopana re hlalosa modiro wa rena. Ke moka basadi ba rena ba ile ba dira mohlala wa kamoo re tlago go kokota dintlong tša bona, re tsene ge ba re amogela, gomme re ba botše molaetša o mokopana wa Beibele. Kgoši yeo le setšhaba sa yona ba ile ba arabela gabotse go seo re ba bontšhitšego sona gomme ba re dumelela go tšwela pele ka modiro wa rena ka go lokologa.”
Ditiragalo tše le tše dingwe tšeo di ilego tša latela di ile tša swana. E be e le ka sewelo moo Mamoseleme a bego a ganetša modiro wa boboledi; gantši baruti ba Bojakane e be e eba bona ba ganetšago. Mokgwa wo o sa tšwela pele le lehono.
“Le tla Gogelwa Pele ga Babuši le Dikgoši . . . Gore e be Bohlatse”
Jesu o ile a botša barutiwa ba gagwe gore: “Le tla gogelwa pele ga babuši le dikgoši ka baka la ka, gore e be bohlatse go bona le go ditšhaba.” (Mat. 10:18) Mantšu a a bonagetše e le a therešo gantši kua Indonesia.
Ka 1960, rathutatumelo yo mongwe wa go tuma wa Modutch kua Jakarta o ile a gatiša puku yeo e latofatšago Dihlatse tša Jehofa ka gore ke Bakriste ba maaka. Puku yeo e ile ya kgothaletša baruti ba bantši gore ba latofatše Dihlatse. Ka mohlala, baruti ba bangwe toropong e nngwe ba ile ba ngwalela Lefapha la Ditaba tša Bodumedi ba latofatša Dihlatse ka gore di “hlakahlakanya ditho tša dikereke tša bona.” Ge bahlankedi ba mmušo ba be ba bitša bana babo rena gore ba tle ba ikarabele dilong tšeo ba latofatšwago ka tšona, ba ile ba bea ditaba tša bona gabotse gomme ba nea bohlatse bjo bobotse. Moruti yo mongwe o ile a eletša modirišanigotee le yena gore: “Tlogelang Dihlatse tša Jehofa ka gobane di tsoša Maprotestanta ao a robetšego borokong.”
Ka 1964, sehlopha sa baruti ba Maprotestanta kua Papua se ile sa ipiletša Komiting ya Palamente ya Ditaba tša Bodumedi le Leago gore modiro wa Dihlatse tša Jehofa o thibelwe. Ofisi ya lekala le yona e ile ya kgopela go tla pele ga komiti yeo go tlo ikemelela. Tagor Hutasoit o itše: “Re ile ra boledišana le komiti yeo moo e nyakilego e e ba iri, gomme ra hlalosa ka mo go kwagalago modiro wa rena wa go ruta batho Beibele. Radipolotiki yo mongwe wa Moprotestanta yo a bego a ganetša modiro wa rena o ile a re latofatša ka maaka a gore re hlola meferefere madumeding a kua Papua. Lega go le bjalo, ditho tše dintši tša Mamoseleme komiting yeo di be di le botho. Di ile tša re botša gore: ‘Molaotheo wa naga o re go swanetše gore go be le tokologo ya bodumedi, ka gona le na le tokelo ya go ruta batho Beibele.’” Ka morago ga seboka se, bahlankedi ba maemo a godimo ba mmušo ba kua Papua ba ile ba bolela gore: “Mmušo o mofsa . . . o tlo tšwetša pele tokologo ya bodumedi, gomme se se tla akaretša le madumedi ka moka ao a sa tlago.”


text:
‘Go Nyakega Gore o Kgotlelele’
GE Anita a be a eba yo mongwe wa Dihlatse tša Jehofa, monna wa gagwe o ile a galefa kudu. * (Bona mongwalo wa ka tlase.) O ile a leka go mo thibela go ya dibokeng gomme a mmotša tsebe-go-kwa gore le ka mohla a se ke a bitša leina la Modimo. Ge a mo kwa a bitša leina Jehofa, o be a galefa o šoro.
Go oketša moo, monna wa Anita o be a sa nyake gore a rute bana ba bona ka Jehofa goba go ya le bona dibokeng. Se se be se le thata kudu go yena ka gobane o be a swanetše go leka go ruta bana ba bona ka Jehofa eupša monna wa gagwe a sa tsebe.
Go etša ge phihlelo ya Anita e bontšha, setho se itšego sa lapa se ka leka go go thibela go hlankela Jehofa. Goba o ka ba o lebeletšane le boemo bjo bongwe bjo thata. Mohlomongwe e šetše e le kgale o babja. Mohlomongwe o hwetšwe ke ngwana, monna goba mosadi. Goba mohlomongwe setho sa lapa seo o se ratago ga se sa hlankela Jehofa. Maemong a, o ka dira’ng gore o dule o botegela Jehofa?
Moapostola Paulo o itše: ‘Go nyakega gore o kgotlelele.’ (Baheberu 10:36) Ka gona, ke’ng seo se ka go thušago go kgotlelela?
RAPELA JEHOFA GORE A GO THUŠE
Ge o na le mathata, gopola gore o swanetše go ithekga ka Jehofa gore a go thuše go kgotlelela. Mo rapele gore a go thuše. Se ke seo Ana a ilego a se dira ge monna wa gagwe a ehwa go sa letelwa. Ba be ba na le nywaga e 30 ba nyalane. Ana o re: “Ga se a ka a boa gae go tšwa mošomong. O be a na le nywaga e 52 feela.”
Mošomo wa Ana o ile wa mo dira gore a dule a swaregile, eupša ga se wa ka wa tloša bohloko bjo a bego a bo kwa. O ile a dira’ng? O re: “Ke ile ka rapela Jehofa ka go tšwa pelong gomme ka mo kgopela gore a nthuše.” Ana o a tseba gore Jehofa o ile a mo thuša ka gobane ka morago ga gore a rapele, o be a ikwa a na le khutšo e bile a sa kwe bohloko kudu. Le gona o re: “Ke tloga ke kgodišegile gore Jehofa o tlo tsoša monna wa ka nakong ya tsogo.”—Bafilipi 4:6, 7.
Jehofa o holofetša bahlanka ba gagwe gore o tla kwa dithapelo tša bona. (Psalme 65:2) Le gona o tla ba nea selo se sengwe le se sengwe seo ba se hlokago gore ba tšwele pele ba mo hlankela. Jehofa o tla go thuša gore o mmotegele gaešita le maemong a thata.
DULA O LE KGAUSWI LE BANA BENO LE DIKGAETŠEDI
Go na le tsela e nngwe yeo Jehofa a re thušago ka yona gore re kgotlelele. O re neile bana babo rena le dikgaetšedi ka phuthegong. Re ka ithuta tseleng yeo bana babo rena ba kua Thesalonika ba ilego ba thušana ka yona ge ba be ba tlaišwa o šoro. Nakong yeo, go be go le bohlokwa le go feta gore ba dule ba kgothatšana. (1 Bathesalonika 2:14; 5:11) Ba ile ba thuša bana babo bona le dikgaetšedi go dula ba botegela Jehofa ka go bokana gotee le ka go ba bagwera ba kgonthe. Re ka dira’ng gore re dule re botega go etša bana babo rena ba Thesalonika?
Re swanetše go ba le bagwera ba kgonthe ka phuthegong gomme re kgothatšane, kudukudu dinakong tše thata. (Baroma 14:19) Moapostola Paulo o ile a tlaišega ka baka la go swarwa gampe le ka baka la mathata a mangwe, eupša Jehofa o ile a mo nea matla a go kgotlelela. Ka mohlala, Jehofa o ile a diriša bana babo rena le dikgaetšedi gore ba kgothatše Paulo. Moapostola yo o boletše ka bagwera ba gagwe gore: “Ke bona bao ba tlogago ba mmatlafatša.” (Bakolose 4:10, 11) Bana babo rena ba ba be ba rata Paulo. Ka gona ge a be a hloka thušo, ba be ba mo homotša le go mo kgothatša. Mohlomongwe o ka nagana dinako tša ge bana babo rena le dikgaetšedi ba phuthegong ya geno ba be ba go botša goba ba go direla selo seo se ilego sa go kgothatša.
KGOPELA BAGOLO GORE BA GO THUŠE
Le gona Jehofa o go neile bagolo ka phuthegong. Banna ba ba ka go kgothatša le go go nea keletšo e botse e tšwago ka Beibeleng. Ba “swana le lefelo la go tšhabela phefo le lefelo la go utela ledimo, [ba] swana le melapo nageng e se nago meetse, le moriti wa leswika le legolo nageng e omilego.” (Jesaya 32:2) Go a re homotša go tseba gore bana babo rena ba ba dula ba loketše go re thuša. Ka gona ge o na le mathata, eya go bagolo. Ba ka go thuša gore o tšwele pele o hlankela Jehofa.
Ke therešo gore bagolo ba ka se rarolle mathata a gago ka moka. Ba swana le wena, le bona ga se ba phethagala. (Ditiro 14:15) Eupša o ka ikwa o imologile ge o eya go mogolo gomme a rapela Jehofa mabapi le bothata bja gago. (Jakobo 5:14, 15) Ka mohlala, bagolo ba ile ba kgothatša ngwanabo rena yo mongwe kua Italy yo a feditšego nywaga e mentši a na le bothata bjo bogolo bja tša maphelo. Ge e le gabotse, ngwanabo rena yo o itše: “Lerato la bana babo rena le diketelo tša bona tša ka mehla di nthušitše go kgotlelela.” Ge e ba o na le mathata, Jehofa o nyaka gore o kgopele bagolo gore ba go thuše.
SWAREGA KA GO HLANKELA JEHOFA
Ge re swarega ka go hlankela Jehofa, re tla bona kamoo Jehofa a re thušago ka gona. John o ile a dira sona seo. Ge a be a na le nywaga e 39, o ile a hwetša gore o na le mohuta o sa tlwaelegago wa kankere. O be a sa kgolwe gore o a babja, kudukudu ka ge e be e se motho yo mogolo kudu. Le gona o be a tshwenyegile ka mosadi wa gagwe le morwa wa bona yo a bego a na le nywaga e meraro feela. O re: “Mosadi wa ka o be a swanetše go hlokomela ngwana wa rena yo monyenyane, a hlokomele le nna le go nthuša go ya mabakeng ka moka a tša kalafo.” Ka baka la kalafo yeo John a bego a e hwetša, o be a lapa kudu e bile a na le bothata bja mala. Go be go sa felele moo. John o ile a kwa gore tatagwe o be a babja wa go hwa gomme a hloka motho yo a ka mo hlokomelago.
Ke’ng se se thušitšego John le lapa la gagwe nakong yeo e thata? Gaešita le ge gantši John a be a ikwa a lapile, o ile a kgonthišetša gore lapa la gagwe le dula le swaregile ka go hlankela Jehofa. O re: “Re be re eba gona dibokeng ka moka, re eya tšhemong beke le beke e bile re swara borapedi bja lapa ka mehla gaešita le ge go be go le thata.” John o ile a bona kamoo go lego bohlokwa ka gona go boloka tswalano ya gagwe le Jehofa e tiile. Gaešita le ge mathomong a be a maketše e bile a tshwenyegile, go se go ye kae o ile a ikwa a le kaone. O be a tseba gore Jehofa o a mo rata le gore o be a mo nea matla ao a bego a a hloka. Le wena Jehofa a ka go thuša ka tsela e swanago ge o tshwenyegile goba o boifa. John o re: “Jehofa a ka go matlafatša, go etša ge a ile a mmatlafatša.”
Ge o na le mathata, gopola mantšu a Paulo ao a rego: ‘Go nyakega gore o kgotlelele.’ Ithekge ka Jehofa ka go mo rapela. Dula o le kgauswi le bana beno ka phuthegong, kgopela bagolo gore ba go thuše gomme o dule o swaregile ka go hlankela Jehofa. O tla go thuša bothateng le ge e le bofe bjo o ka bago o na le bjona gona bjale goba bothateng le ge e le bofe bjo bo ka tšwelelago nakong e tlago.
^ ser. 2 Maina a mangwe a fetotšwe.


text:
Hlapi ya Clown Yeo e Kgahlišago
GA SE dihlapi ka moka tšeo di re kgahlago go swana le hlapi ya clown. Mohlomongwe e re kgahla ka lebaka la mebala ya yona e tagilego, yeo e ka bago e re gopotša rametlae wa disorokising. Goba mohlomongwe re kgahlwa ke mohuta wa legae leo e le kgethago, e lego gare ga phoofotšwana e lomago yeo e swanago le sehlašana, yeo e bitšwago anemone ya ka lewatleng. Ga go makatše ge leina le lengwe la hlapi ya clown e le anemonefish.
Go swana le dibapadi tše dintši tša dimubing tša Hollywood, hlapi ya clown ga e tšhabe go tšewa diswantšho. Basesi ba ka tlase ga meetse gantši ba ka letela gore dihlapi tšeo di bitšwago di-clown di emele go tšewa diswantšho, ka ge di sa sepelele kgole le legae la tšona e bile di se na dihlong.
Seo se dirago gore hlapi ya clown e kgahliše ke tsela yeo e beago bophelo bja yona kotsing. Go phela ga yona ka gare ga dikalana tšeo di nago le mpholo go ka swantšhwa le go aga legae godimo ga molete wa dinoga. Lega go le bjalo, hlapi ye ga e kgaogane le anemone yeo e ikgethetšego yona. Hlapi ye le anemone di kgona bjang go phedišana gabotse mola di sa swane?
‘GA KE KGONE GO PHELA NTLE LE WENA’
Go swana le ge dilo tše dintši di kgona go phedišana gabotse, dihlapi tšeo di bitšwago di-clown le di-anemone di a thušana. Ga se feela gore tswalano ye e nolofaletša hlapi ya clown bophelo, eupša e tloga e nyakega. Ditsebi tša diphedi tša ka lewatleng di kgonthišeditše gore hlapi ye ga e kgone go phela moo go se nago anemone. Dihlapi tšeo di bitšwago di-clown ga di kgone go sesa gabotse, ka gona ntle le gore di šireletšwe ke di-anemone di ka jewa ke dihlapi tše dingwe tšeo di swerwego ke tlala. Lega go le bjalo, ka go dira gore anemone e be legae la yona leo le šireletšegilego ge e hlaselwa, hlapi ya clown e ka kgona go phela mengwaga e lesome.
Anemone ke lefelo leo le šireletšegilego go ka beela mae e bile ke legae. Dihlapi tšeo di bitšwago di-clown di beela mae a tšona botlaseng bja di-anemone tšeo di dulago go tšona, moo batswadi ka bobedi ba ka kgonago go dula ba hlokometše mae ao. Ka morago, lapa la dihlapi tšeo di bitšwago di-clown le ka bonwa le sesa kgauswi le anemone yeo.
Anemone yona e holega bjang tswalanong ye? Dihlapi tšeo di bitšwago di-clown di šoma bjalo ka bahlapetši ba ka lewatleng, di raka dihlapi tša butterfly tšeo di jago dikalana tša di-anemone. Ge e le gabotse, mohuta o mongwe wa anemone ga o kgone go phela ntle le gore dihlapi tšeo di bitšwago di-clown di dule go wona. Ka morago ga gore banyakišiši ba tloše dihlapi tšeo di bitšwago di-clown lebakeng la diiri tše 24 feela, go ile gwa hwetšwa di-anemone di hweletše. Go bonagala dihlapi tšeo di bitšwago di-butterfly di be di jele di-anemone tšeo.
Go bonagala dihlapi tšeo di bitšwago di-clown di nea di-anenome tšeo di dulago go tšona matla. Khemikhale ya ammonium yeo dihlapi tše di e ntšhago e godiša di-anemone tšeo. Le gona, ge dihlapi tšeo di dutše di sesa gare ga dikalana tša anemone, di e thuša go hwetša meetse ao a nago le oxygen.
GO SESA MOO TŠE DINGWE DI TŠHABAGO GO YA GONA
Dihlapi tšeo di bitšwago clown di šireletšwa ke matlalo a tšona. Matlalong a tšona go na le seela seo se di šireletšago gore di se ke tša longwa. Ka lebaka la seela seo, go bonagala di-anemone di tšea dihlapi tše e le mohuta o mongwe wa anemone. Go etša ge rathutaphedi yo mongwe wa diphedi tša ka lewatleng a boletše, hlapi ya clown e ba bjalo ka ge eka ke “hlapi yeo e aperego letlalo la anemone.”
Dinyakišišo tše dingwe di bontšha gore ge hlapi ya clown e kgetha anemone yeo e ka dulago go yona, e swanetše go tlwaela anemone yeo pele. Go hlokometšwe gore ge hlapi yeo e batamela anemone ka lekga la mathomo, e tšea diiri tše mmalwa e kgomakgoma anemone ganyenyane-ganyenyane. Go bonagala go e kgomakgoma mo go dira gore hlapi yeo e kgone go itšhireletša mpholong wa anemone yeo. Go ka direga gore ge e dutše e e kgomakgoma, anemone e loma hlapi yeo ganyenyane. Ka morago ga moo, bobedi bja tšona di phedišana gabotse.
Go phedišana ga diphedi tše tšeo di sa swanego go re ruta thuto e kgahlišago ya go dirišana. Batho bao ba tšwago ditšong le ditlogong tše di sa swanego ba atlega kudu ge ba leka ka gohle go abelana dilo tša bona. Go swana le hlapi ya clown, re ka ipha nako e nyenyane ya go itlwaetša go dirišana le ba bangwe, gomme mafelelo a seo e ba ao a thabišago.


text:
Nka Itšhireletša Bjang Gore ke se Tshwenywe ka Ditaba tša Thobalano?
Karabo ya Beibele
Ela hloko ditšhišinyo tše tšeo di theilwego bohlaleng bjo bo hwetšwago ka Beibeleng:
Itshware gabotse. Thabela bašomigotee le wena le go ba hlompha, eupša phema bogwera bjoo bo tlago go ba gogela gore ba boledišane le wena ka tša thobalano.—Mateo 10:16; Bakolose 4:6.
Apara ka go se solege. Go apara ka tsela e tsošago maikwelo a fošagetšego go dira gore batho ba nagane gampe ka wena. Beibele e kgothaletša gore re apare “ka go se solege le ka go hlaphogelwa ga monagano.”—1 Timotheo 2:9.
Kgetha bagwera ba gago ka bohlale. Ge e ba o fetša nako e ntši o na le batho bao ba se nago bothata goba bao ba thabelago go bapala ka lerato goba ka thobalano, ba tla nagana gore o swana le bona.—Diema 13:20.
Gana dipolelo tše sa hlwekago. Ge poledišano e thoma go ba le “dikanegelo tše di sa hlwekago, dipolelo tša bošilo goba metlae e lešago dihlong,” tloga bathong bao o nago le bona.—Baefeso 5:4, God’s Word Bible.
Phema maemo ao a tla go beago kotsing. Ka mohlala, eba šedi ge o kgopelwa go dula mošomong ka morago ga dinako tša mošomo go se na lebaka leo le kwagalago.—Diema 22:3.
Bolela ka go tia le ka go lebanya. Ge e ba o tshwenywa ka ditaba tša thobalano, botša motho yo a go tshwenyago ka go lebanya gore ga o thabele seo a se dirago. (1 Bakorinthe 14:9) Ka mohlala, o ka re: “Ke tloga ke sa lokologe ge o duletše go ithekga ka nna. O se sa bušeletša.” O ka ngwalela motho yo a go tshwenyago lengwalo wa mo hlalosetša seo se diragetšego, kamoo o ikwago ka gona ka sona le seo o nyakago gore se direge nakong e tlago. Mo hlalosetše gabotse gore boemo bja gago bo theilwe ditumelong tša gago tša boitshwaro le tša bodumedi.—1 Bathesalonika 4:3-5.
Nyaka thušo. Ge e ba o tšwela pele o tshwenywa, botša mogwera yo o mmotago, setho sa lapa, mošomigotee le wena goba motho yo a nago le phihlelo ya go thuša batho bao ba tshwenywago ka ditaba tša thobalano. (Diema 27:9) Batho ba bantši bao ba ilego ba tshwenywa ka ditaba tša thobalano ba hweditše thušo ka go rapela. Gaešita le ge e ba o kile wa rapela, o se ke wa nyatša thušo yeo o ka e hwetšago go Jehofa, “Modimo wa khomotšo yohle.”—2 Bakorinthe 1:3.
Go tshwenywa ka ditaba tša thobalano go dira gore batho ba dimilione ba se thabele go ba mošomong, eupša Beibele e ka thuša.
Ithute ka mo go oketšegilego
Nka Dira’ng ge ke Gobošwa ka Thobalano?
Ithute seo go gobošwa ka thobalano e lego sona le seo o ka se dirago ge o gobošwa ka thobalano.
Mathata ao a Welago Basadi
Lefaseng ka bophara, banenyana le basadi ba kgongwa ke bošoro le go kgethollwa ga basadi maphelong a bona ka moka. Ka baka la’ng?


text:
KGAOLO 52
Go Fepa ba Dikete ka Dinkgwa le Dihlapi tše Sego Kae
MATEO 14:13-21 MAREKA 6:30-44 LUKA 9:10-17 JOHANE 6:1-13
JESU O FEPA BANNA BA 5 000
Baapostola ba 12 ba thabetše leeto la boboledi Galilea ka moka gomme ba begela Jesu “dilo ka moka tšeo ba di dirilego le go di ruta.” Go a kwagala gore ba lapile. Lega go le bjalo, ba hloka gaešita le nako ya go ja ka gobane batho ba bantši ba tsena ba etšwa. Ka gona Jesu o re: “Tlang, lena le nnoši, ka thopeng lefelong le le lego lekatana le khutšeng go se nene.”—Mareka 6:30, 31.
Ba namela sekepe, mohlomongwe kgauswi le Kaperenaume, ba leba lefelong leo le lego ka ntle ka bohlabela bja Noka ya Jorodane ka mošola wa Betsaida. Lega go le bjalo, batho ba bantši ba ba bona ge ba tloga gomme ba bangwe ba lemoga seo. Ba kitima gotee lebopong gomme sekepe se ba hwetša moo ge se fihla.
Ge Jesu a fologa sekepe, o bona lešaba gomme o a le šokela ka gobane le bjalo ka dinku tše di se nago modiši. Ka gona o thoma “go le ruta dilo tše dintši” ka Mmušo. (Mareka 6:34) E bile o fodiša “bao ba nyakago go fodišwa.” (Luka 9:11) Ge nako e dutše e eya, barutiwa ba re go yena: “Lefelo le le lekatana, le nako e šetše e ile; phatlalatša mašaba, gore a ye metsaneng a yo ithekela tša go ja.”—Mateo 14:15.
Jesu o araba ka gore: “Ga go nyakege gore a tloge; lena a neeng sa go ja.” (Mateo 14:16) Gaešita le ge Jesu a šetše a tseba seo a tlago go se dira, o leka Filipi ka go mmotšiša gore: “Re tla reka kae dinkgwa gore batho ba ba je?” Go botšišwa Filipi ka ge a etšwa kgauswi le Betsaida. Lega go le bjalo, go reka dinkgwa ga go rarolle bothata bjo. Go na le banna ba e ka bago ba 5 000. Le gona palomoka ya bao ba lego gona e ka ba e le palo yeo gabedi, ge go akaretšwa basadi le bana! Filipi o araba ka gore: “Dinkgwa tše di lekanago ditenariase tše makgolopedi [tenariase ke mogolo wa letšatši] di ka se ba lekane, le ge yo mongwe le yo mongwe a ka hwetša mo gonyenyane.”—Johane 6:5-7.
Mohlomongwe e le go bontšha go se kgonagale ga go fepa batho bao ka moka, Andrea o re: “Go na le mošemanyana yo a nago le dinkgwa tše hlano tša garase le dihlatswana tše pedi. Eupša tšeo ke’ng ge batho e le ba bantši gakaakaa?”—Johane 6:9.
Ke nako ya seruthwane, pejana ga Paseka ya 32 C.E., gomme mmoto o apešitšwe ke bjang bjo botala. Jesu o laela barutiwa ba gagwe go botša batho gore ba dule bjanyeng ka dihlopha tša ba 50 le tša ba 100. O tšea dinkgwa tše hlano le dihlapi tše pedi gomme o leboga Modimo. Ke moka o ngwathaganya dinkgwa tšeo le dihlapi tšeo. Ka gona Jesu o di nea barutiwa gore ba di abele batho. Se se makatšago ke gore batho ka moka ba a ja go fihlela ba khora!
Ka morago Jesu o botša barutiwa ba gagwe gore: “Topelelang marathana ao a šetšego, e le gore go se be le seo se senywago.” (Johane 6:12) Ba tlatša diroto tše 12 ka marathana ao a kgoboketšwago.
Ithute ka mo go oketšegilego
Go Fepa ba Bantši go Dirišwa ba Sego Kae
Jesu o ile a aba bjang dijo tša moya diphuthegong tša lekgolong la pele la nywaga? Na seo se beile mohlala woo o swanetšego go latelwa lehono?


text:
Bomenetša bo tla Fela!
“Holofela Jehofa gomme o lote tsela ya gagwe . . . Wena o tla bona ge ba kgopo ba fedišwa.”—PSALME 37:34.
NA O tšhoga go swana le batho ba bantši gore bomenetša ga bo phemege e bile bo ka se tsoge bo fedišitšwe ka mo go feletšego? Ge e ba go le bjalo, letšhogo leo le a kwešišega. Go theoša le histori, batho ba lekile mohuta o mongwe le o mongwe woo o ka naganwago wa mmušo. Eupša ga se ba ka ba kgona go fedišetša bomenetša sa ruri. Na go na le kholofelo le ge e le efe ya gore go tla tla nako yeo ka yona batho ba tlago go dirišana ka potego?
Se se thabišago ke gore karabo ya Beibele ke ee! E re botša gore go se go ye kae Modimo o tla gata mogato wa go fediša bomenetša lefaseng la rena. O tla dira bjang seo? O tla se dira ka Mmušo wa gagwe, e lego pušo ya legodimong yeo e tlago go fetošetša lefase la rena sa ruri. Wo ke Mmušo woo Jesu a rutilego balatedi ba gagwe gore ba o rapelele. Thapelong yeo ka dinako tše dingwe e bitšwago Thapelo ya Morena goba Tatawešo, Jesu o itše: “Mmušo wa gago a o tle; thato ya gago a e dirwe mono lefaseng.”—Mateo 6:10, Phetolelo ya Kgale.
Beibele e bolela e sa le pele mabapi le Mmuši wa Mmušo woo, e lego Jesu Kriste, gore: “O tla hlakodiša modiidi yo a llelago thušo, le mohlaki gotee le mang le mang yo a se nago mothuši. O tla kwela mmotlana le modiidi bohloko, o tla phološa meoya ya badiidi. O tla lopolla moya wa bona kgatelelong le bošorong.” (Psalme 72:12-14) Ela hloko gore Jesu o kwela bohloko batho bao e lego bahlaselwa ba bomenetša, e bile o tla gata mogato wa go fediša kgatelelo! Na seo ga se homotše?
Mmušo wa Modimo o tla fediša bomenetša lefaseng la rena, o eteletšwe pele ke Mmuši yoo yo a nago le kwelobohloko le yo matla. Bjang? Ka go fediša dibaki tše tharo tša bomenetša.
Tutuetšo ya Sebe
Ga bjale, ka moka ga rena re swanetše go lwantšhana le ditshekamelo tša sebe, tšeo di dirago gore re dire dilo ka boithati. (Baroma 7:21-23) Lega go le bjalo, go na le batho ba lokilego bao ba nyakago go dira se se nepagetšego. Ba dumela moholeng o lopollago wa madi a tšholotšwego a Jesu, e bile ba ka lebalelwa dibe tša bona. * (1 Johane 1:7, 9) Batho ba bjalo ba na le sebaka sa go ka holwa ke tiro e kgolo ya Modimo e lerato, bjalo ka ge re bala go Johane 3:16: “Modimo o ratile lefase kudu mo a ilego a gafa Morwa wa gagwe yo a tswetšwego a nnoši gore yo mongwe le yo mongwe yo a dumelago go yena a se ke a fedišwa, eupša a be le bophelo bjo bo sa felego.”
Modimo o tla direla batho ba botegago selo se se kgahlišago e le ruri. Lefaseng le lefsa leo le tlago, o tla feleletša a fedišitše mehlala ka moka ya sebe le go bušetša batho ba botegago ganyenyane-ganyenyane phethegong gotee le go dira gore ba be le boemo bjo bo lokilego. (Jesaya 26:9; 2 Petro 3:13) Le ka mohla tutuetšo ya sebe e ka se sa hlwa e dira gore motho le ge e le ofe a dire dilo ka bomenetša. Ka tlase ga pušo ya Mmušo wa Modimo, batho ba botegago ba tla “[lokollwa] bokgobeng bja tshenyego.”—Baroma 8:20-22.
Tutuetšo ya Lefase le Kgopo Leo re Dulago go Lona
Ka manyami, batho ba bantši lehono ba swara batho ba bangwe gampe ka boomo. Ba ikhola ka batho ba maemo a tlasana le badiidi, e bile ba tutueletša ba bangwe gore le bona ba dire dilo ka bomenetša. Beibele e lemoša batho ba bjalo ka gore: “Anke motho yo kgopo a tlogele tsela ya gagwe, le yo kotsi a tlogele menagano ya gagwe.” Beibele e holofetša gore ge e ba batho ba bjalo ba nago le bomenetša ba itshola, Modimo “o tla [ba] lebalela kudu.”—Jesaya 55:7.
Lega go le bjalo, Modimo a ka se be le kgetho eupša o tla fediša bao ka kgang ba ganago go fetoša ditsela tša bona. Mmušo wa Modimo o tla phethagatša kholofetšo ya Beibele e rego: “Holofela Jehofa gomme o lote tsela ya gagwe . . . Wena o tla bona ge ba kgopo ba fedišwa.” * (Psalme 37:34) Barapedi bao ba botegago ba Modimo e ka se sa ba bahlaselwa ba bomenetša ge batho ba kgopo bao ba ganago go fetoga ba se sa le gona.
Tutuetšo ya Sathane Diabolo
Yo mogolo wa badiradibe ba thata ke Sathane Diabolo. Re ka leboga kudu gore go se go ye kae Jehofa o tla thibela Sathane gore a se sa tutuetša batho. Mafelelong, Modimo o tla fedišetša Sathane sa ruri. Le ka mohla sephedi seo se kgopo ka go fetišiša se ka se sa tutueletša batho go dira dilo ka bomenetša.
Ke therešo gore kgopolo ya gore Modimo o tla fediša dibaki ka moka tša bomenetša e ka bonagala e le toro feela. O ka ipotšiša gore, ‘Na ruri Modimo a ka kgona go tliša diphetogo tše bjalo? Ge e ba go le bjalo, ke ka baka la’ng a se a hlwa a di tliša?’ Tšeo ke dipotšišo tše dibotse, gomme Beibele e nea dikarabo tše di kgotsofatšago. * Re go laletša gore o itlhahlobele seo Beibele e se rutago mabapi le seo se tlago go direga go se go ye kae, nakong ya ge bomenetša ka moka bo tla be bo se sa le gona.
^ ser. 8 Bakeng sa tsebišo e oketšegilego mabapi le mohola o lopollago wa lehu la Jesu, bona kgaolo 5 ya puku ya Ke Eng Seo ge e le Gabotse Beibele e se Rutago? yeo e gatišitšwego ke Dihlatse tša Jehofa.
^ ser. 12 Jehofa ke leina la Modimo bjalo ge le utolotšwe ka Beibeleng.
^ ser. 15 Bakeng sa tsebišo e oketšegilego, bona dikgaolo 3, 8 le 11 tša puku ya Ke Eng Seo ge e le Gabotse Beibele e se Rutago?


text:
JW Language
JW Language ke lenaneo la semmušo leo le tšweleditšwego ke Dihlatse tša Jehofa go thuša bao ba ithutago leleme go kaonefatša tlotlontšu ya bona le bokgoni bja bona bja polelo ge ba le bodireding le dibokeng tša phuthego.
Le na le Maleme a Mantši
Kgetha le lengwe la maleme a 18 ao a hwetšagalago lenaneong le e le leleme la gago goba leo o nyakago go ithuta lona. Kgetha Sebengali, se-China (seo se Nolofaditšwego) sa mananeo a go theetšwa a Semandarin, Seisemane, Sefora, Sejeremane, Sehindi, Seindonesia, Setaliana, Sejapane, Sekorea, Semyanmar, Sepotokisi, Serussia, Sepanishi, Seswahili, Setagalog, Sethai le Seturkey.
Le Diretšwe go Thuša Bodireding
Mantšu le dipolelwana tšeo di lego lenaneong la JW Language di thuša ge o bolela ka Beibele, ge o ruta le tsela yeo o dirišago mantšu a ka Beibeleng ka yona. Dipampišana tše mmalwa tšeo di lego lenaneong le di ka go thuša gore o kgone go bapiša leleme la gago le ao o ithutago wona.
Mekgwa e Bonolo ya go Ithuta
Bala: bapetša leleme la gago le maleme ao o nyakago go ithuta wona.
Theetša: Theetša lentšu le lengwe le le lengwe, polelwana e itšego le puku goba pukwana yeo e theilwego Beibeleng.
Bogela: bidio ya Ke ka Baka la Eng o Swanetše go Ithuta Beibele? le Ke Eng Seo se Diregago Thutong ya Beibele ka leleme la gago le ao o nyakago go ithuta wona
Karata: Karata yeo e bontšhago maleme
Go Boloka Mantšu ao a Dirišwago Kudu
Boloka mantšu goba dipolelwana tšeo di ka bago bothata ka tlase ga Tšeo di Dirišwago Kudu gore o kgone go hwetša mantšu goba dipolelwana tšeo kapejana. O ka bona Tšeo di Dirišwago Kudu o diriša mokgwa wa Karata yeo e Bontšhago Maleme.
Ditlhaka tša mongwalo wa Seroma
Bakeng sa maleme ao mongwalelo wa gona e sego wa ditlhaka tša Seroma, mantšu le dipolelwana di bontšhwa ka mongwalo wa Seroma.
Thušo
Ge o ka hwetša mathata ge o dutše o diriša lenaneo la JW Language, tlatša le go romela fomo ya rena ya inthaneteng go hwetša thušo.


text:
Šetša Maikemišetšo a Pelo
Beibele e re: “Pelo e boradia kudu go feta selo le ge e le sefe e bile ke e kgopo.” (Jer. 17:9) Ge pelo ya rena e tloga e kganyoga selo se itšego, na ga re ke re hwetša mabaka a go dira seo e ikemišeditšego go se dira?
Mangwalo a re lemoša gore: “Pelong go tšwa dikeleletšo tše kgopo, dipolao, bohlotlolo, bootswa, bohodu, bohlatse bja maaka le dithogako.” (Mat. 15:19) Pelo ya rena ya seswantšhetšo e ka re eka gomme ya dira gore re lokafatše tsela ya bophelo yeo e lwantšhanago le thato ya Modimo. Le gona re ka no se lemoge seo re se dirago go ba go fihlela ka morago ga ge re dirile dilo ka tsela e sego bohlale. Ke eng seo se ka re thušago go tseba maikemišetšo a dipelo tša rena pele ga ge re ka latela tsela e mpe?
O KA LEMOGA BJANG MAIKEMIŠETŠO A GAGO?
Bala Beibele letšatši le letšatši gomme o naganišiše ka seo e se bolelago.
Moapostola Paulo o ngwadile gore: “Lentšu la Modimo le a phela e bile ke le matla gomme le bogale go feta tšhoša le ge e le efe ya magale a mabedi, le gona le phuleletša gaešita le go arola moya le seo motho a lego sona ka gare.” Molaetša wa Modimo woo o hwetšwago ka Beibeleng o “kgona go lemoga dikgopolo le maikemišetšo a pelo.” (Baheb. 4:12) Go itlhahloba ga rena re latela seo Mangwalo a se bolelago e tloga e le sedirišwa se matla seo se ka re thušago go lemoga maikemišetšo a dipelo tša rena. Ruri e tloga e le gabohlokwa gore re bale Lentšu la Modimo letšatši le letšatši gomme re naganišiše ka seo le se bolelago, ka go re’alo re tla ba re nweletša ka go rena dikgopolo le dikakanyo tša Jehofa!
Go amogela ga rena keletšo ya Mangwalo le go diriša melao ya motheo ya Beibele go tla kgoma letswalo la rena gabotse, e lego leo le re ‘hlatselago.’ (Baroma 9:1) Letswalo le ka re thibela go lokafatša tsela e mpe yeo re nyakago go e latela. Go oketša moo, Beibele e na le mehlala yeo e ka bago “temošo go rena.” (1 Bakor. 10:11) Go ithuta ga rena mehlaleng yeo go ka re thibela gore re se gate megato yeo e ka re lebišago go šele. Ke eng seo yo mongwe le yo mongwe wa rena a swanetšego go se dira?
Rapela Modimo gore a go thuše go lemoga maikemišetšo a pelo ya gago.
Jehofa ke “mohlahlobi wa dipelo.” (1 Dikor. 29:17) Modimo “ke yo mogolo go feta dipelo tša rena gomme o tseba dilo tšohle.” (1 Joh. 3:20) Modimo a ka se forwe. Ge e ba re rapela Jehofa gomme re mmotša ka bolokologi dilo tšeo di re tshwenyago, maikwelo a rena le dikganyogo tša rena, gona a ka re thuša gore re lemoge maikemišetšo a dipelo tša rena. Le gona re ka kgopela Modimo gore ‘a bope pelo e sekilego ka go rena.’ (Ps. 51:10) Ka gona, ge e ba re nyaka go lemoga seo se lego ka dipelong tša rena, gona ga se ra swanela go hlokomologa tokišetšo ya thapelo.
Hlwaya tsebe nakong ya diboka tša Bokriste.
Go hlwaya ga rena tsebe nakong ya diboka tša Bokriste go ka re thuša gore re bone seo ge e le gabotse se lego ka garegare ga rena—ka dipelong tša rena. Gaešita le ge re ka se hwetše tsebišo e mpsha ka mehla ge re eya dibokeng, go ba ga rena moo go ka kaonefatša kwešišo ya rena ka melao ya motheo ya Beibele gotee le dikgopotšo tše bohlokwa tšeo di re thušago go hlahloba maikemišetšo a dipelo tša rena. Ge re dutše re kaonefatša motho yo re lego yena ka gare, dikarabo tša bana babo rena le dikgaetšedi dibokeng le tšona di ka re thuša kudu. (Die. 27:17) Re ka ba kotsing e kgolo ge e ba re ipea lekatana go e na le go ba dibokeng tša Bokriste ka mehla. Go ipea lekatana go ka dira gore re ‘itsomele dikganyogo tša rena tša boithati.’ (Die. 18:1) Ka gona re tla ba re dira gabotse ge re ka ipotšiša gore: ‘Na ke setlwaedi sa ka go ya dibokeng tšohle gomme tša nkhola?’—Baheb. 10:24, 25.
PELO YA RENA E TLA RE LEBIŠA KAE?
Pelo ya rena ya moradia e ka re fapoša dibopegong tše ntši tša maphelo a rena. Anke re hlahlobeng tše nne tša tšona: go phegelela dilo tše di bonagalago, go diriša dino tše di tagago, bagwera bao re ba kgethago le seo re itapološago ka sona.
Go phegelela dilo tše di bonagalago.
Ke ga tlhago gore motho a kgotsofatše dikganyogo tša gagwe tša nama. Lega go le bjalo, Jesu o ile a bolela ka mohlala woo o re lemošago ka kotsi ya go tšeela godimo kudu dilo tše di bonagalago. Go se sengwe sa diswantšho tšeo a ilego a di diriša, Jesu o re kgopela gore re nagane ka monna yo mongwe wa mohumi yoo dintlo tša gagwe tša polokelo di bego di tletše. Ka baka leo, o be a se na moo a ka bolokelago puno ya gagwe e nngwe. Monna yoo o ile a rulaganya gore o tla phušola dintlo tša gagwe tša polokelo gomme a age tše kgolwanyana. O ile a ipotša gore: “Ke tla . . . kgobela mabele a ka ka moka le dilo tša ka ka moka tše dibotse moo, ke moka ka re go moya wa ka: ‘Moya, o na le dilo tše dintši tše dibotse tše di kgobeletšwego nywaga e mentši; iketle, eja, enwa gomme o ipshine.’” Eupša monna yo wa mohumi o ile a palelwa ke go lemoga therešo ye e bohlokwa: Bophelo bja gagwe bo be bo ka fela bjona bošegong bjoo.—Luka 12:16-20.
Ge re dutše re gola, re ka thoma go tshwenyega kudu ka gore re rulaganye go ba le tšhireletšego ka tša ditšhelete mohlang re tšofetše gomme ra thoma go lokafatša taba ya go šoma diiri tše di oketšegilego le bošegong bja diboka, goba ra thoma go hlokomologa boikarabelo bja rena bja Bokriste ka tsela e itšego. Na ga se ra swanela go phema kgopolo e bjalo? Goba re ka ba re sa le ba bafsa gomme re lemoga gore ga go modiro o kaone go feta go ba tirelong ya nako e tletšego. Eupša na re šuthišetša pele taba ya gore re thome go bula madibogo, re ipotša gore re swanetše go thoma pele ka go šireletšega ka tša ditšhelete? Na ga se ra swanela go dira sohle seo se lego matleng a rena gona bjale gore re hume go Modimo? Go tseba mang gore re tla ba re sa phela gosasa?
Go dirišwa ga dino tše di tagago.
Diema 23:20 e re: “O se ke wa ba gare ga bao ba nwago beine kudu.” Ge e ba motho a na le kganyogo e matla ya go kganyoga dino tše di tagago, a ka lokafatša mokgwa wa go nwa ka mehla. A ka bolela gore o nwa ka morero wa gore a iketle, e sego wa go tagwa. Ge e ba re nyaka dino tše di tagago gore re iketle, leo e ka ba lebaka le lebotse la gore re hlahlobe maikemišetšo a dipelo tša rena.
Bagwera bao re ba kgethago.
Therešo ke gore re ka se pheme ka mo go feletšego go ba le batho ba sa dumelego ba bjalo ka bao ba lego sekolong, mošomong le bodireding. Lega go le bjalo, go gwerana le bona ke taba e nngwe. Na re lokafatša segwera se bjalo le bona ka go bolela gore ba na le dika tše dintši tše dibotse? Beibele e lemoša gore: “Le se ke la timetšwa. Ditlwaelano tše mpe di senya mekgwa e holago.” (1 Bakor. 15:33) Go fo swana le ge mpholo o monyenyane feela o ka šilafatša meetse a hlwekilego, go gwerana le batho bao ba sa ineelago go Modimo go ka šilafatša bomoya bja rena gomme gwa dira gore re amogele dipono tša lefase, mokgwa wa lona wa go apara, wa go bolela le wa boitshwaro.
Seo re itapološago ka sona.
Thekinolotši ya mehleng yeno e dira gore go be bonolo go hwetša boithabišo bja mehutahuta, gomme bontši bja bjona bo a belaetša goba ga bo swanele Mokriste. Paulo o ngwadile gore: ‘Anke ditšhila tša mohuta o mongwe le o mongwe le go bolelwa di se ke tša bolelwa gare ga lena.’ (Baef. 5:3) Go thwe’ng ge e ba dipelo tša rena di duma go bogela goba go theetša selo sa ditšhila? Re ka ipotša gore mang le mang o nyaka boiketlo goba boitapološo, e bile ke phetho ya motho ka noši gore seo o tla se dira bjang. Eupša anke re tšeeleng godimo keletšo yeo ya Paulo gomme re se dumelele mahlo a rena go bona ditšhila goba gore ditsebe tša rena di kwe ditšhila.
RE KA DIRA DIPHETOGO
Ge e ba re gokeditšwe ke dilo tšeo di ratwago ke pelo ya rena ya moradia gomme re tlwaetše go lokafatša boitshwaro bjo bo fošagetšego, re ka kgona go dira diphetogo. (Baef. 4:22-24) Ela hloko mehlala e mebedi ya mehleng yeno.
Miguel * o ile a swanelwa ke go lokiša pono ya gagwe ka dilo tše di bonagalago. O re: “Nna le mosadi wa ka le morwa wa rena re dula nageng yeo taba ya go ba le dilo tša morago bjale tša thekinolotši le tša manobonobo e tšeelwago godimo kudu. Lebakeng le lengwe bophelong bja ka, ke ile ka ineela ka mo go feletšego gore ke hwetše dilo ka moka tšeo nka kgonago go di hwetša mo lefaseng, ke ipoditše gore nka kgona go dira seo ntle le go rata dilo tše di bonagalago. Go se go ye kae ke ile ka lemoga gore go kitimiša dilo tše di bonagalago ke go khupetša phefo ka kobo. Ke ile ka rapela Jehofa mabapi le dipono tša ka le maikemišetšo a pelo ya ka. Ke ile ka mmotša gore lapa la ka ka moka le nyaka go mo hlankela ka botlalo. Re ile ra kgona go dira phetho ya go nolofatša maphelo a rena gomme ra hudugela moo go bego go nyakega bagoeledi ba oketšegilego. Go se go ye kae re ile ra ba babulamadibogo. Re ile ra lemoga gore ga re nyake dilo tše dintši tše di bonagalago gore maphelo a rena a be le morero le lethabo.”
Phihlelo ya Lee e bontšha kamoo go itlhahloba ga gagwe ka potego go mo thušitšego go tlogela bagwera ba babe. Lee o re: “Ka baka la mošomo wa ka, ke be ke kopana le batho ba bantši bao ke gwebišanago le bona go tšwa dinageng dišele. Ke be ke tseba gore moo ke kopanago le bona go be go nwewa kudu, eupša ke be ke thabela go kopana le bona. Ke gantši ke fetela ka kua ga go tšea mahlo a tšhipa, eupša ka morago ga moo ke be ke itsholela seo. Ke ile ka swanelwa ke go hlahloba pelo ya ka ka potego. Tayo e tšwago ka Lentšung la Modimo gotee le ditšhišinyo tša bagolo di ile tša nthuša go bona gabotse gore seo ke bego ke tloga ke se nyaka e be e le go gwerana le batho bao ba bego ba sa rate Jehofa. Ga bjale ke dira mediro ya ka ya kgwebo ka mogala ge e ba go kgonega gomme ke bonana ka sewelo le bao ke gwebišanago le bona.”
Re swanetše go itlhahloba ka potego gomme re lemoge maikemišetšo a dipelo tša rena. Ge re dutše re dira bjalo, re swanetše go kgopela thušo ya Jehofa ka thapelo, re gopola gore “o tseba diphiri tša pelo.” (Ps. 44:21) Le gona Modimo o re neile Lentšu la gagwe leo le ka šomago bjalo ka seipone go rena. (Jak. 1:22-25) Dilo tše dingwe tše bohlokwa ke dikgopotšo le tayo tšeo re di hwetšago ka dikgatišo tša rena le diboka tša Bokriste! Ka go diriša ditokišetšo tšeo, re ka šireletša dipelo tša rena gomme ra dula re sepela ditseleng tša toko.
^ ser. 18 Maina a fetotšwe.


text:
Kgaolo 15: Mosadi wa Lota o Lebelela Morago
LOTA le lapa la gagwe ba be ba dula gotee le Aborahama nageng ya Kanana. Ka letšatši le lengwe Aborahama o ile a re go Lota: ‘Mo nageng ye ga go na mafulo a lekanego bakeng sa mehlape ya rena ka moka. A re arogane, hle. Ge e ba o eya ka go le letshadi nna ke tla ya ka go le letona.’
Lota o ile a lekola naga. A bona karolo e botse kudu ya naga yeo e bego e na le meetse le mafulo a mantši a matala bakeng sa diruiwa tša gagwe. Karolo ya naga yeo e be e le ya Selete sa Noka ya Jorodane. Ka gona Lota a hudušetša lapa la gagwe le diruiwa tša gagwe moo. Mafelelong ba dula motseng wa Sodoma.
Batho ba Sodoma e be e le ba babe kudu. Se se ile sa kweša Lota bohloko ka gobane e be e le motho wa go loka. Modimo le yena o be a ekwa bohloko. Mafelelong o ile a romela barongwa ba babedi gore ba yo lemoša Lota gore o tlo fediša Sodoma le motse wa kgauswi le moo e lego wa Gomora ka baka la bobe bja yona.
Barongwa bao ba ile ba re go Lota: ‘Akgofa! Tšea mosadi wa gago le barwedi ba gago ba babedi gomme le tšwe mo!’ Lota le lapa la gagwe ba be ba dikadika go tšwa, ka gona barongwa bao ba ba swara ka diatla ba ba ntšha motseng. Yo mongwe wa barongwa bao a re: ‘Tšhabang le phološeng maphelo a lena! Le se ke la lebelela morago. Tšhabelang dithabeng gore le se ke la bolawa.’
Lota le barwedi ba gagwe ba ile ba kwa gomme ba tšhaba Sodoma. Ga se ba ka ba ema le ge e le kae, le gona ga se ba ka ba lebelela morago. Eupša mosadi wa Lota o ile a se kwe. Ge ba šetše ba tšwile Sodoma, o ile a ema gomme a lebelela morago. Ke moka a fetoga sehlwaseeme sa letswai. Na o a mmona mo seswantšhong?
Re ithuta thuto e botse go se. Re ithuta gore Modimo o phološa bao ba mo kwago, eupša bao ba sa mo kwego ba tla loba maphelo a bona.
Genesi 13:5-13; 18:20-33; 19:1-29; Luka 17:28-32; 2Petro 2:6-8.
Dipotšišo
- Ke ka baka la’ng Aborahama le Lota ba ile ba arogana?
- Ke ka baka la’ng Lota a ile a kgetha go dula Sodoma?
- Batho ba Sodoma e be e le ba mohuta mang?
- Ke temošo efe yeo barongwa ba babedi ba ilego ba e nea Lota?
- Ke ka baka la’ng mosadi wa Lota a ile a fetoga sehlwaseeme sa letswai?
- Re ka ithuta thuto efe go mosadi wa Lota?
Dipotšišo tša tlaleletšo
- Bala Genesi 13:5-13.
Re ka ithuta’ng go Aborahama mabapi le go rarolla mathata gare ga rena le batho ba bangwe? (Gen. 13:8, 9; Baroma 12:10; Bafil. 2:3, 4)
- Bala Genesi 18:20-33.
Tsela yeo Jehofa a ilego a dirišana le Aborahama ka yona e re kgonthišetša bjang gore Jehofa le Jesu ba tla re ahlola ka go loka? (Gen. 18:25, 26; Mat. 25:31-33)
- Bala Genesi 19:1-29.
Pego ye ya Beibele e re botša’ng mabapi le pono ya Modimo ka go ratana ga batho ba bong bjo bo swanago? (Gen. 19:5, 13; Lef. 20:13)
Phapano ke efe tseleng yeo Lota le Aborahama ba ilego ba arabela ka yona tlhahlong ya Modimo, gona re ka ithuta’ng go se? (Gen. 19:15, 16, 19, 20; 22:3)
- Bala Luka 17:28-32.
Mosadi wa Lota o be a na le pono efe ka dilo tše di bonagalago, gomme se ke temošo bjang go rena? (Luka 12:15; 17:31, 32; Mat. 6:19-21, 25)
- Bala 2 Petro 2:6-8.
Go swana le Lota, re swanetše go lebelela bjang batho bao re phelago le bona bao ba sa ratego Modimo? (Hesek. 9:4; 1 Joh. 2:15-17)
Ithute ka mo go oketšegilego
Mosadi wa Lota o Fetoga Sehlwaseeme sa Letswai
Bala pego ye ya Beibele ke moka o thale godimo ga dikhutlo. O ka ithuta’ng go mosadi wa Lota?
Lota le Lapa la Gagwe—Kanegelo ya Diswantšho
Taonelouta mošomo wo gomme o bone seo o ka ithutago sona go Lota le lapa la gagwe.


text:
TABA YA LETLAKALA LA KA NTLE | BEIBELE E BOLELA KA ENG?
Ditaba tše Dibotse Bakeng sa Batho ka Moka
Tsogo ya Jesu e ile ya tlatša barutiwa ba gagwe ka kgodišego le phišego. Moapostola Paulo ka mo go kgethegilego o ile a sepela Asia Minor ka moka gotee le tikologo ya Mediterranean, a rulaganya diphuthego le go matlafatša Bakriste gore ba eme ba tiile ge ba lebeletšane le diteko tša boitshwaro le kganetšo e šoro. Go sa šetšwe ditlhohlo tše bjalo, Bokriste bo ile bja gola le go ata.
Paulo o ile a golegwa ka morago. Lega go le bjalo, le ge a be a le moo o ile a ngwala mangwalo a kgothatšo le a keletšo a ngwalela diphuthego tša Bokriste. O ile a lemoša le ka tšhošetšo e kgolo, e lego bohlanogi. Ka ge Paulo a be a hlahlwa ke moya o mokgethwa wa Modimo, o ile a bona e sa le pele gore “diphiri tše di gatelelago” tšeo di bolelago “dilo tše di kgopamego” di be di tla tsena gare ga bona gomme tša ‘goga barutiwa gore ba di šale morago.’—Ditiro 20:29, 30.
Bofelong bja lekgolo la pele la nywaga, bohlanogi bjo bo be bo šetše bo thomile. Mo e ka bago ka yona nako yeo, Jesu yo a tsošitšwego o ile a nea moapostola Johane Kutollo, e lego pono ya seswantšhetšo ka bokamoso. Bjalo ka ge Johane a ile a ngwala nakong yeo, baganetši goba barutiši ba maaka ba be ba ka se thibele Modimo gore a phethagatše ka mo go feletšego morero wa gagwe wa mathomong ka lefase le ka batho. “Ditšhaba tšohle, meloko yohle, maleme ohle le batho bohle” ba tla kwa ditaba tše dibotse mabapi le Mmušo wa Modimo. (Kutollo 14:6) Paradeise e tla tsošološwa lefaseng, gomme yo mongwe le yo mongwe yo a nyakago go dira thato ya Modimo e ka ba karolo ya yona!
Na o kwa seo e le “ditaba tše dibotse”? Ge e ba go le bjalo, ithute mo go oketšegilego ka molaetša wa Modimo bakeng sa batho bjalo ka ge o hwetšwa ka Beibeleng gotee le kamoo o ka go holago ka gona lehono le nakong e tlago.
O ka ipalela Beibele inthaneteng ka maleme ao e ka bago a 50 go www.jw.org/nso. Wepesaeteng yeo, o ka hlahloba le poroutšha ya Beibele—E na le Molaetša Ofe? le ya Ditaba tše Dibotse tše di Tšwago go Modimo! gotee le puku ya Ke Eng Seo ge e le Gabotse Beibele e se Rutago? go akaretša le dikgatišo tše dingwe tšeo di ahlaahlago lebaka leo ka lona re ka botago Beibele le kamoo re ka dirišago keletšo ya yona e šomago malapeng a rena gotee le bophelong bja rena. Goba kgopela tsebišo e oketšegilego go motho le ge e le ofe yo e lego Hlatse ya Jehofa.


text:
NA LE HLAMILWE?
Lephego la Hlapi Yeo e Bitšwago Humpback Whale
HLAPI e kgolo ya humpback whale e feta pese ka bogolo le boima. Lega go le bjalo, seamuši se se segolo se na le lebelo leo le makatšago ge se phonkgela ka lewatleng le ge se retologa. Hlapi ya humpback whale e tšea kae lebelo le lekaaka? Sephiri se letše makukunong ao a lego maphegong a yona.
Ela hloko: Di-whale tše dintši le diamuši tše dingwe tše dikgolo tša ka lewatleng di na le maphego ao a lego boreledi merumong ya ona ya ka pele. Lega gole bjalo, hlapi ya humpback whale ke e fapanego. E na le makukuno a magolo a moswananoši (ao a bitšwago di-tubercle) merumong ya maphego a yona a ka pele. Ge hlapi ya humpback e thala, meetse a feta ka godimo ga makukuno ao gomme a dira mekero e mentši kudu. Makukuno ao a iša meetse felo gotee ke moka a a duba. Go ka thwe go dubega moo ga meetse go kukela hlapi yeo ya whale godimo, gwa e dira gore e kgone go kobela maphego a yona godimo e sa eme. Ge maphego ao a emeletše, makukuno ao a fokotša matla a meetse
Banyakišiši ba diriša kgopolo yeo go dira mahuduo a go laola dikepe a kaone, metšhene yeo e fehlwago ka meetse, diphaphapha gotee le ditšhipi tšeo di dikologago tša helikoptere.
O nagana eng? Na lephego la hlapi ya humpback whale le bile gona ka tlhagelelo? Goba na le hlamilwe?


text:
Dihlatse tša Jehofa di Aga Gohle go sa Šetšwe Mellwane
Dihlatse tša Jehofa di thala dipolane, di aga le go hlokomela meago e diketekete lefaseng ka bophara. Bona kamoo baithaopi bao ba dirago modiro wo ba šomago gotee lefaseng ka bophara go sa šetšwe mellwane goba bothata bja go se tsebe maleme.
Ithute ka mo go oketšegilego
Diholo tša Mmušo tša Dihlatse tša Jehofa
—Ke ka Baka la Eng di Agwa le Gona di Agwa Bjang?
Ke ka baka la’ng mafelo a rena a borapedi a bitšwa Diholo tša Mmušo? Ithute ka mo go oketšegilego kamoo meago ye yeo e sego ya mabaibai e thušago diphuthego tša rena.


text:
Jesu—Kamoo a Phetšego ka Gona
“Dijo tša ka ke gore ke dire thato ya yo a nthomilego le go phetha modiro wa gagwe.”—JOHANE 4:34.
BOEMO bjoo Jesu a bego a le go bjona ge a bolela mantšu a bo utolla mo gontši mabapi le morero o mogolo bophelong bja gagwe. Jesu le barutiwa ba gagwe ba be ba sepela motseng wa dithaba wa Samaria mesong ka moka. (Johane 4:6) Barutiwa ba ile ba nea Jesu dijo e le ge ba nagana gore o be a swanetše go ba a swerwe ke tlala ka nako yeo. (Johane 4:31-33) Ge a ba araba, Jesu o ile a akaretša morero wa gagwe bophelong. Go yena go dira modiro wa Modimo go be go le bohlokwa kudu go feta go ja. Ka ditiro le ka mantšu, Jesu o ile a phelela go dira thato ya Modimo ka yena. Se se be se akaretša’ng?
Go bolela le go ruta ka Mmušo wa Modimo
Beibele e hlalosa modiro woo Jesu a bego a o dira ka gore: “A sepela le Galilea ka moka ga yona, a ruta . . . a bolela ditaba tše dibotse tša Mmušo.” (Mateo 4:23) Jesu o be a sa fo bolela goba go tsebatša Mmušo wa Modimo go ba bangwe. Gape o be a ruta batho—ke gore, go ba nea tlhahlo, go ba hlalosetša le go ba kgodiša ka mabaka a kwagalago. Mmušo e be e le sehlogo sa molaetša wa Jesu.
Bodireding bja gagwe ka moka, Jesu o rutile batheetši ba gagwe seo Mmušo wa Modimo e lego sona le seo o tlago go se dira. Ela hloko ditherešo tše di latelago mabapi le Mmušo gotee le ditsopolo tša Mangwalo tšeo di bontšhago seo Jesu a se boletšego mabapi le taba ye.
Mmušo wa Modimo ke pušo ya legodimong gomme Jesu ke yena yoo Jehofa a mo kgethilego gore e be Kgoši.—MATEO 4:17; JOHANE 18:36.
Mmušo o tla kgethagatša leina la Modimo le go dira gore thato ya gagwe e direge mo lefaseng bjalo ka ge e direga legodimong.—MATEO 6:9, 10.
Ka tlase ga pušo ya Mmušo wa Modimo, lefase ka moka le tla fetošwa paradeise.—LUKA 23:42, 43.
Kgauswinyane Mmušo wa Modimo o tla tla gomme wa phethagatša thato ya Modimo mo lefaseng. *—MATEO 24:3, 7-12.
Go dira mediro e matla
Jesu o be a tsebja kudu e le “Morutiši.” (Johane 13:13) Lega go le bjalo, nakong ya bodiredi bja gagwe bja nywaga e meraro le seripa, o ile a dira mediro e matla. Mediro ye e be e phetha merero e mebedi. Morero wa pele, e thušitše go hlatsela gore ruri o be a romilwe ke Modimo. (Mateo 11:2-6) Wa bobedi, e utollotše seo a tlago go se dira nakong e tlago ka tekanyo e kgolo bjalo ka Kgoši ya Mmušo wa Modimo. Ela hloko e mengwe ya mehlolo yeo a e dirilego.
O ile a homotša ledimo le matla la ka lewatleng le go kgalema diphefo tše matla.—MAREKA 4:39-41.
O fodišitše balwetši, go akaretša le difofu, dimumu le dihlotša.—LUKA 7:21, 22.
O ile a atiša dijo, ka go re’alo a fepa mašaba ao a bego a swerwe ke tlala.—MATEO 14:17-21; 15:34-38.
Bonyenyane ka makga a mararo, o ile a tsoša bahu.—LUKA 7:11-15; 8:41-55; JOHANE 11:38-44.
Akanya kamoo bophelo bo tlago go ba ka gona lefaseng ka tlase ga pušo ya Kgoši ye e matla!
Go utolla semelo sa Jehofa Modimo
Ge go tliwa tabeng ya go ruta ba bangwe ka Jehofa, ga go yo a swanelegago go feta Morwa wa Modimo ka noši, yena yo a ilego a tla a tsebja e le Jesu Kriste. Ka ge e le “leitšibulo la tlholo yohle,” Jesu o phetše kgauswi le Jehofa legodimong nako e telele go feta sebopiwa le ge e le sefe sa moya. (Bakolose 1:15) Nagana ka dibaka tšeo di bego di mmulegetše tša gore a monye kgopolo ya Tatagwe le go ithuta thato ya Gagwe, ditekanyetšo tša gagwe le ditsela tša gagwe.
Jesu o be a ka bolela ka nepo gore: “Ga go yo a tsebago yo Morwa e lego yena ge e se wena Tate; le gona ga go yo a tsebago yo Tate e lego yena ge e se Morwa, le yo Morwa a ratago go mo utollela yena.” (Luka 10:22) Ge a be a le mo lefaseng e le motho, Jesu ka go rata—ee, ka go fagahla—o ile a utolla semelo sa Tatagwe. Jesu o boletše le go ruta ka tsela ya moswananoši; o ile a gopola dilo ka moka ka go lebanya tša ge a be a le lefelong la moya le kgauswi le Modimo yo a Phagamego Kudu.—Johane 8:28.
Tsela yeo Jesu a utolotšego Tatagwe ka yona e ka swantšhwa le tsela yeo motšhene wa go fetoša mohlagase (electric transformer) o šomago ka gona. Sedirišwa sa mohuta wo se ka kgona go fetoša mohlagase wa matla a magolo sa o dira gore e be wa matla a manyenyane, ka go re’alo sa dira gore go kgonege gore o dirišwe ke bohle. Ge a be a le lefaseng, Jesu o tšere seo a ithutilego sona legodimong mabapi le Tatagwe gomme a se fetišetša go batho ba tlasana ba mo lefaseng ka tsela yeo ba bego ba ka kgona go se kwešiša le go se diriša gabonolo.
Ela hloko ditsela tše pedi tše bohlokwa tšeo Jesu a utolotšego Tatagwe ka tšona.
Ge a be a ruta, Jesu o ile a dira gore go tsebje therešo ka Jehofa—leina la Gagwe, merero ya gagwe le ditsela tša gagwe.—JOHANE 3:16; 17:6, 26.
Jesu o utolotše dibopego tše dibotse tša semelo sa Jehofa ka ditiro tša gagwe. Jesu o bonagaditše semelo sa Tatagwe ka tsela e phethagetšego moo ge e le gabotse a bego a ka re: ‘Ge le nyaka go tseba kamoo Tate a lego ka gona, lebelelang nna.’—JOHANE 5:19; 14:9.
Re kgotsa tsela yeo Jesu a phetšego ka yona. Re ka holega kudu ge e ba re hlahloba lebaka leo ka lona a ilego a hwa le ge e ba re dira ka go dumelelana le seo re ithutago sona.
^ ser. 9 Go ithuta ka mo go oketšegilego mabapi le Mmušo wa Modimo le kamoo re tsebago ka gona gore o tla tla kgauswinyane, bona kgaolo 8, “Mmušo wa Modimo ke Eng?,” le kgaolo 9, “Na re Phela ‘Mehleng ya Bofelo’?,” ka pukung ya Ke Eng Seo ge e le Gabotse Beibele e se Rutago? yeo e gatišitšwego ke Dihlatse tša Jehofa.


text:
Indonesia
PEGO ye e kgomago e mabapi le banna le basadi ba Bakriste ba ikokobeditšego bao ka sebete ba ilego ba dula ba tiile gare ga dintwa tša dipolotiki, go se kwane madumeding le go thibelwa ga modiro wa rena moo go bego go hlohleleditšwe ke baruti moo go ilego gwa tšea mengwaga e 25. Bala ka ngwanabo rena yoo leina la gagwe le bego le le gare ga maina a batho bao ba bego ba swanetše go bolaelwa Bokomanisi, e lego tumelo ya dipolotiki ya gore batho ka moka ba a lekana, gomme o bale le ka motho yo e bego e le moetapele wa disenyi yoo a ilego a ba Mokriste yo a godilego moyeng. Bala kanegelo e kgomago pelo ya banenyana ba babedi ba difoa bao e bilego bagwera gomme ka morago ba tla ba hwetša gore ke bana ba motho. Le gona bala kamoo batho ba Jehofa ba kgonago go bolela ditaba tše dibotse ka katlego nageng yeo e tletšego ka Mamoseleme go feta dinaga tše dingwe lefaseng ka moka.
KAROLONG YE
Dintlhakgolo tša Indonesia
Bala ka bokopana ka naga, batho le setšo sa se sengwe sa dihlakahlaka tše dikgolo lefaseng.
Kgwebo ya Dinoko
Lekgolong la bo-16 la nywaga, kgwebo ya dinoko e ile ya matlafatša ikonomi ya lefase.
Ke Nyaka go Thoma mo!
Babapatši ba sego kae ba dipuku tša bodumedi (babulamadibogo) bao ba nago le sebete bao ba tšwago Australia ba ile ba fenya mapheko ge ba be ba thoma modiro wa boboledi.
Mekgwa Yeo e Ilego ya Dirišwa Mathomong ya go Nea Bohlatse
Mananeo a radio le go nea bohlatse maemakepeng go ile gwa galefiša manaba a magolo a therešo kua Indonesia.
Mokgatlo wa Sehlopha sa Barutwana ba Beibele
Mokgatlo wo wa bodumedi o be o theile dithuto tša wona dikgatišong tša Dihlatse tša Jehofa, eupša o ile wa wela kotsing ya go ithekga ka dikgopolo tša batho.
O be a Tšeela Dilo tša Moya Godimo
Bahlolampherefere ba ile ba šwahlela legaeng la Thio Seng Bie a lebeletše, eupša ba ile ba tlogela selo seo a bego a se tšeela godimo kudu go feta dilo tšeo a di lobilego.
Tšhemo ya ka Bodikela bja Java e Tšweletša Dienywa
Ge dikgatišo tša Dihlatse di be di thibelwa ganyenyane-ganyenyane, Dihlatse di ile tša diriša bohlale modirong wa tšona wa go bolela ditaba tše dibotse.
Ka Tlase ga Mmušo wa Japane
Nakong ya Ntwa ya Bobedi ya Lefase, Dihlatse tše dingwe di ile tša hwetša mokgwa wa go ingwadiša mmušong wa Japane ntle le go tsenela dintwa goba dipolotiki.
Mmulamadibogo yo a Nago le Sebete
Mengwageng e 60 ya ge a le tirelong, André Elias o ile a dula a botega le ge a be a botšološišwa le go tšhošetšwa.
Baromiwa Bao ba Tšwago Sekolong sa Gilead ba a Fihla
Baromiwa ba mathomo bao ba tšwago sekolong sa Gilead bao ba ilego ba fihla nageng ye ba ile ba thuša go tšwetša pele modiro wa go bolela ditaba tše dibotse ka lebelo.
Modiro wa Boboledi o Phatlalalela ka Bohlabela
Na kganetšo ya baruti e be e tla atlega lekgeng le?
Baromiwa ba Oketšegilego ba a Fihla
Maemo a go bolela ditaba tše dibotse a ile a fetoga ka lebelo magareng ga bo-1970.
Morwedi wa Kgonthe wa Sara
Titi Koetin ka lethabo o ile a ikokobeletša monna wa gagwe gomme a hwetša moputso o mogolo kudu.
Kopano Yeo e sa Lebalegego
Kopano ya “Ditaba tše Dibotse tša ka mo go sa Felego” yeo e bego e swere ka 1963 e ile ya atlega le ge go be go na le mathata a magolo.
Ke Ile ka Phologa Tlhaselo ya Bokomanisi
Lebitla la Ronald Jacka le be le šetše le epilwe.
E Bile Mmulamadibogo yo a Kgethegilego Mengwaga e 50
Ka 1964, moruti wa kereke ya Protestanta o ile a tšhošetša ka gore: ‘Ke tlo fediša Dihlatse tša Jehofa tša mo Manokwari!’ Na o ile a atlega?
E Kile ya ba Moetapele wa Bosenyi Gomme ka Morago ya ba Modudi yo a Hlomphegago
Molaodi wa Lefapha la Intelligence o ile a botšiša gore: “Ge e le gabotse Dihlatse tša Jehofa di dira’ng mo Indonesia?”
Ba Ikemišeditše go Tšwela Pele
Ke eng seo se ilego sa tutueletša bao ba bego ba bogetše gore ba re: “Dihlatse tša Jehofa di swana le dipikiri”?
Ga se ba ka ba Tlogela go Bokana Gotee
Ge thibelo e be e tlošwa go Dihlatse tša Jehofa, molaodi yo mogolo o ile a bolela mantšu a makatšago a re: “Lengwalo le la go ngwadišwa semolao ga le le nee tokologo ya go hlankela Modimo.”
Go Bontšha Lerato la Bokriste Dinakong tša Dikotsi
Dihlatse tša Jehofa di ile tša arabela kapejana ka morago ga gore tšhišinyego ya lefase e šwalalanye toropo ya kua Indonesia yeo e bitšwago Gunungsitoli.
Re ka se Tsoge re Dumedišitše Folaga
Daniel Lokollo o gopola kamoo a ilego a tlaišwa ke baleti ba kgolego.
Re Ile ra Latela Tlhahlo Gomme ra Phela!
Dingangišano tša magareng ga Mamoseleme le Bakriste kua Indonesia di ile tša bakela Dihlatse tša Jehofa mathata a magolo.
Modiro wa Boboledi o a Oketšega
Ka morago ga gore thibelo e tlošwe, bana babo rena ba ile ba holwa ke dilo tše tharo tša bohlokwa.
Go Bolela ka Leina la Modimo ka Sebete
Dihlatse di ile tša fenya bjang mapheko ao a bego a bakwa ke mekgwa le ditšo tšeo di bego di šitiša Dihlatse gore di se be le sebete?
Ofisi ya Lekala Malekelekeng
Bao ba hlankelago tlhokagalong ba be ba nyaka tšhemo yeo batho ba gona ba bantši ba sa kago ba kwa ka Jehofa gomme ba e hweditše.
“Jehofa o re Šegofaditše go Feta Kamoo re Bego re Nagana ka Gona!”
Phuthego ya motseng wa Tugala, kua Indonesia, e ile ya hwetša tšhegofatšo yeo e bego e sa e letela.
Mafelelong re Ile ra Kopana!
Bana ba motho ba babedi kua Indonesia ba ile ba aroganywa ge yo mongwe a be a išwa gore a thwalwe, eupša therešo ya Beibele e ile ya dira gore ba kopane.


text:
Ke ka Baka La’ng di Ile tša Ithuta Sebengali?
Kua Queens, New York, Dihlatse tša Jehofa tše 23 di sa tšwa go tsena diklase tša go ithuta go bolela le go bala Sebengali, e lego leleme leo le bolelwago kua Bangladesh le dikarolong tša India. Di ile tša tsenela klase ya go ithuta leleme ka pela yeo e bego e rutwa ke Dihlatsegotee le tšona.
Klase ya go ithutela Sebengali ke e nngwe ya diklase tše mmalwa tšeo di swerego kua United States le dinageng tše dingwe. Morero wa go tsena diklase tše ke go ithuta go abelana molaetša wa Beibele le batho bao ba bolelago maleme a mangwe.
Magaly, e lego morutwana wa klase ya Sebengali o hlalositše ka gore: “Palo ya batho bao ba bolelago Sebengali lefelong la gabo rena e gola ka go akgofa. Batho ba tsomana le dikarabo tša dipotšišo tše bohlokwa tše bjalo ka gore: ‘Ke ka baka la’ng go na le tlaišego e ntši gakaaka?’ Batho ba nyaka go tseba ka mo go oketšegilego ge ke ba botša ka dikholofetšo tša Modimo tše di kgahlišago tša nakong e tlago. Eupša ka mehla polelo e ba lepheko.”
E le gore ba thuše barutwana go ithuta ka pela ka mo go kgonegago, bahlahli ba ile ba diriša mekgwa ya go ruta e kgahlišago. Mokgwa o mongwe o be o akaretša go ithuta ka go diriša boitšhišinyo bja mmele e le gore monagano o thušwe go gopola ka nako e telele.
Ka morago ga klase e nngwe le e nngwe, barutwana ba be ba diriša seo ba ithutilego sona ka go etela batho bao ba bolelago Sebengali tikologong ya gabo bona gomme ba kgopela batho gore ba boledišane le bona ka Beibele. Magaly o itše: “Batho ba thabile e bile ba ipotšiša lebaka leo ke ithutago leleme la bona. Taba ya gore ke be ke fetša nako ke ithuta segagabo bona e ba thušitše go bona bohlokwa bja molaetša wa rena.”
Dihlatse tša Jehofa ga di fo ithuta leleme le šele feela eupša di hwetša le tlhahlo ya go ba bahlahli ba diklase tša maleme. Magareng ga January 2006 le January 2012, diklase tše 38 tša go ithutela maleme di rutile bahlahli ba 2 244 tikologong ya lekala la United States feela. Go thoma ka September 1, 2012, Dihlatse tša Jehofa tikologong ya lekala la United States di swere diklase tša ka godimo ga tše 1 500, go rutwa maleme a 37.


text:
TABA YA LETLAKALA LA KA NTLE
Ge yo o mo Ratago a Ehwa
“Modimo o tseba tšohle. . . O se ke . . wa . . lla.”
Mantšu a a ile a sebelwa mosadi yo a bitšwago Bebe. O be a le polokong ya tatagwe yo a hlokofetšego kotsing ya koloi.
Bebe le tatagwe ba be ba ratana kudu. Mantšu ao a boletšwe ke motho yo a bego a tlwaetše lapa la gabo Bebe kudu yo a bego a leka go mo homotša, eupša Bebe o ile a kwa mantšu ao a mo hlaba go e na le go mo homotša. Bebe o be a dulela gore: “Lehu la tate le nkwešitše bohloko.” Ka morago ga mengwaga e mentši, go be go bonagala gore Bebe o be a sa kwešitšwe bohloko ke lehu la tatagwe ge a be a ngwala ka pukung seo se diragetšego.
Bebe o ile a lemoga gore go ka tšea nako e telele gore motho a fole bohloko bja go hwelwa, kudukudu ge e ba motho yo a llago e be le mogwera yo mogolo wa motho yo a hlokofetšego. Beibele e hlalosa lehu e le “lenaba la mafelelo.” (1 Bakorinthe 15:26, Taba e Botse) Lehu le bohloko, ga le phemege e bile gantši le tla re sa itebetše, gomme la re tšeela batho bao re ba ratago. Ditlamorago tša lehu di re kgoma ka moka ga rena. Ka gona, ga go makatše ge re sa kgone go lebeletšana le lehu le bohloko bja lona.
Mohlomongwe o ile wa ipotšiša gore: ‘Go fenya manyami a go hwelwa go tšea nako e kaaka’ng? Motho a ka lebeletšana bjang le manyami ao? Nka homotša bjang bao ba hwetšwego? Na go na le kholofelo le ge e le efe ka batho bao re ba ratago bao ba hwilego?’


text:
BABADI BA RENA BA A BOTŠIŠA . . .
Modimo o Bopilwe ke Mang?
Akanya ka tate yoo a boledišanago le morwa wa gagwe wa nywaga e šupago. Tate yo o re: “Kgalekgale Modimo o ile a bopa lefase le dilo ka moka tšeo di lego go lona, a ba a bopa le letšatši, ngwedi le dinaledi.” Mošemanyana yo o nagana ka se ka metsotswana e sego kae ke moka o botšiša tatagwe gore: “Tate, Modimo o bopilwe ke mang?”
Tate o mo araba ka gore: “Ga go na motho yo a bopilego Modimo, ke kgale a dutše a le gona.” Karabo yeo e bonolo e kgotsofatša ngwana yoo gona bjale. Lega go le bjalo, ge a gola potšišo ye e sa dutše e mo tshwenya. O sa thatafalelwa ke go kwešiša gore motho a ka ba gona bjang a se na moo a tšwago gona. Legohle le lona le bile le mathomo. O sa dutše a ipotšiša gore: ‘Modimo o tšwa kae?’
Beibele e araba ka go re’ng? E fo araba go swana le tate yoo go boletšwego ka yena mohlaleng wa ka mo godimo. Moshe o ngwadile gore: “Wena Jehofa, . . . . pele ga ge dithaba ka botšona di belegwa, goba pele ga ge o tšweletša lefase le naga bjalo ka ge eka ke ka mahloko a pelego, Wena o Modimo go tloga mehleng ya neng le neng go iša mehleng ya neng le neng.” (Psalme 90:1, 2) Ka mo go swanago, moporofeta Jesaya o ile a makala ka gore: “Na ga se la tšwa le tseba goba ga se la tšwa le ekwa? Jehofa, Mmopi wa lefase go fihla magomong a lona, ke Modimo wa neng le neng”! (Jesaya 40:28) Ka mo go swanago, lengwalo la Juda le bolela ka Modimo e le yo a lego gona “lebakeng la bosafelego bjohle.”—Juda 25.
Mangwalo a a re bontšha gore Modimo ke “Kgoši ya bosafelego,” go etša ge moapostola Paulo a mo hlalositše. (1 Timotheo 1:17) Se se bolela gore Modimo ke kgale a le gona, go sa šetšwe bokgale bjoo re ka naganago ka bjona. Yena o tla dula a le gona le nakong e tlago. (Kutollo 1:8) Ka go rea’lo, go ba gona ga gagwe ka bosafelego ke gona go mo dirago gore e be Ramatlaohle.
Ke ka baka la’ng re palelwa ke go kwešiša taba ye? Ka baka la gore bophelo bja rena bjo bokopana bo dira gore re fapane le kamoo Jehofa a lebelelago nako ka gona. Ka ge Modimo e le wa bosafelego, go yena nywaga e sekete e lekana le letšatši letee. (2 Petro 3:8) Ka mohlala: Na tšie, yeo e phelago matšatši a 50 feela e ka kwešiša bophelo bja rena bja nywaga e 70 go ya go e 80? Le gatee! Lega go le bjalo, Beibele e bolela gore re swana le ditšie ge re bapetšwa le Mmopi wa rena yo Mogolo. Gaešita le bokgoni bja rena bja go nagana ga se selo ge bo bapetšwa le bja Modimo. (Jesaya 40:22; 55:8, 9) Ka gona ga go makatše gore go na le dikarolo tše dingwe tša Jehofa tšeo re ka se kego ra di kwešiša.
Le ge taba ya go ba gona ga Modimo ka mo go sa felego e ka ba thata go e kwešiša, re kgona go bona gore e a kwagala. Ge e ba motho yo mongwe a bopile Modimo, gona motho yo ke yena Mmopi. Lega go le bjalo, go etša ge Beibele e hlalosa, Jehofa ke yena a ‘bopilego dilo ka moka.’ (Kutollo 4:11) Go oketša moo, re a tseba gore legohle nakong e nngwe le kile la se be gona. (Genesi 1:1, 2) Le tšwa kae? Mmopi wa lona o swanetše gore a be gona pele. O ile a ba gona pele diphedi tše dingwe tše bohlale di ka ba gona, go swana le Morwa wa gagwe yo a tswetšwego a nnoši le barongwa. (Jobo 38:4, 7; Bakolose 1:15) Ka gona, go molaleng gore o bile gona a nnoši la mathomo. Ga go na gore o bopilwe; ga go na selo seo se bego se ka mmopa ka ge go be go se na selo seo se bego se le gona.
Go ba gona ga rena gotee le legohle ka moka ke bohlatse bja gore Modimo ke wa bosafelego. Yena yo a dirago gore legohle la rena le legologolo le be le mosepelo, A thea melao ya go le laola, o swanetše go ba a be a le gona. Ke yena a buduletšego bophelo dilong tšohle.—Jobo 33:4.
Ithute ka mo go oketšegilego
Therešo ke Efe ka Modimo?
Na o nagana gore Modimo o tshwenyegile ka wena? Ithute ka semelo sa gagwe le kamoo o ka batamelago kgaufsi le yena.
“Jehofa o na le . . . Matla a Magolo”
Na matla a Modimo a swanetše go dira gore re mmoife? Karabo ya ee le ya aowa di nepagetše.


text:
Lebaka Leo ka Lona o ka Botago Diebangedi tša Beibele
“Di atlegile kudu. Di tutueditše difilimi tšeo di bitšago dimilione . . . le dipuku tšeo di rekwago kudu . . . dihlopha tša Bokriste di di amogetše. Di phagamišitše dikgopolo tša bodumedi le dikgopolo tša maano-mabe.”—SUPER INTERESSANTE, MAKASINE WA DITABA WA BRAZIL.
KE ENG seo se tanyago šedi gakaaka? Makasine o be o bolela ka kgahlego le ditiro tša morago-bjale tšeo di theilwego mokgobong wa dingwalwa tšeo go thwego ke diebangedi, diepistola le dikutollo tšeo di hweditšwego bogareng bja lekgolo la bo-20 la nywaga kua Nag Hammadi le mafelong a mangwe Egipita. Dingwalwa tše gotee le tše dingwe tša go swana natšo ka kakaretšo di be di dutše di šupša e le dingwalwa tša ma-Gnostic goba tša Apokrifa. *
Na go Logilwe Maano-mabe?
Nakong yeo batho ka kakaretšo ba swayago Beibele le madumedi a orthodox diphošo, dingwalwa tša ma-Gnostic goba tša Apokrifa di bonagala di kgahla ba bantši. Dingwalwa tše di bile le tutuetšo e kgolo tseleng yeo batho ba bantši ba lebelelago dithuto tša Jesu Kriste le Bokriste ka yona. Ka ge makasine o mongwe o boletše: “Ebangedi ya Thomas le [dipuku] tše dingwe tšeo go se nago kgonthe ya tšona di bolela le dipelo tša sehlopha sa batho seo se tšwelago pele se gola mehleng yeno: bao ba nago le kganyogo ya bomoya, eupša ba sa botego bodumedi.” Go hweditšwe gore kua Brazil feela “go na le bonyenyane dihlopha tše 30 tšeo ditumelo tša tšona di theilwego go [dingwalwa tša] Apokrifa.”
Go utollwa ga dingwalwa tše go dirile gore go tume kgopolo ya gore lekgolong la bone la nywaga C.E., Kereke ya Katholika e ile ya loga maano-mabe a go bipa therešo mabapi le Jesu, gore dingwalwa tše dingwe tša Apokrifa tšeo di tšweletšago pego ya bophelo bja gagwe di ile tša utwa le gore Diebangedi tše nne tšeo di hwetšwago ka Beibeleng ya mehleng yeno di fetotšwe. Elaine Pagels, moprofesara wa tša bodumedi, o bea taba ka tsela ye: “Ga bjale re lemoga gore seo re se bitšago Bokriste—le seo re rego ke motlwae wa Bokriste—ge e le gabotse se emela feela dikarolwana tše kgethilwego tša methopo e itšego, yeo e kgethilwego go e mentši.”
Go ya ka pono ya diithuti tše bjalo ka Pagels, Beibele ga se mothopo o nnoši wa tumelo ya Bokriste; go na le methopo e mengwe, e bjalo ka dingwalwa tša Apokrifa. Ka mohlala, lenaneo la BBC la sehlogo se se rego Bible Mysteries, “Maria Magadalena wa Kgonthe,” le boletše gore dingwalwa tša Apokrifa di tšweletša Maria Magadalena e le “morutiši le mohlahli wa moya wa barutiwa ba bangwe. Ga se morutiwa feela; ke moapostola wa baapostola.” Ge a bolela ka seo go naganwago gore ke tema yeo e bego e kgathwa ke Maria Magadalena, Juan Arias o ngwala ka kuranteng ya Brazil ya O Estado de S. Paulo gore: “Lehono dilo ka moka di dira gore re dumele gore mokgatlo wa peleng wa Bokriste, wo o hlomilwego ke Jesu, ge e le gabotse e be e le wa ‘ditokelo tša basadi,’ ka ge dikereke tša ka magaeng tša mathomo e be e le nywako ya basadi, moo e bego e le baruti le bapišopo.”
Go ba bantši, methopo ya Apokrifa e bonagala e botega kudu go feta mothopo wa Beibele. Lega go le bjalo, pono e bjalo e tsoša dipotšišo tše bohlokwa kudu: Na dingwalwa tša Apokrifa ke mothopo o ka botwago wa tumelo ya Bokriste? Ge di thulana le dithuto tše di kwagalago tša Beibele, ke mothopo ofe woo re swanetšego go o dumela—na ke Beibele goba ke dipuku tša Apokrifa? Na ruri lekgolong la bone la nywaga go ile gwa ba le maano-mabe a go uta dipuku tše gotee le go fetoša Diebangedi tše nne gore go se ke gwa akaretša tsebišo e bohlokwa mabapi le Jesu, Maria Magadalena gotee le ba bangwe? E le gore re hwetše dikarabo tša dipotšišo tše, a re hlahlobeng e nngwe ya Diebangedi tše nne tša Beibele, e lego Ebangedi ya Johane.
Bohlatse bjo bo Tšwago Ebangeding ya Johane
Seripa se bohlokwa sa Ebangedi ya Johane se ile sa utollwa kua Egipita mathomong a lekgolo la bo-20 la nywaga gomme ga bjale se tsebja e le Papyrus Rylands 457 (P52). Se hupere seo e lego Johane 18:31–33, 37, 38 ka Beibeleng ya mehleng yeno gomme se bolokilwe Bokgoba-pukung bja John Rylands, Manchester, Engelane. Se ke seripa sa kgale kudu sa sengwalwa sa Mangwalo a Bakriste a Segerika ao a lego gona. Diithuti tše dintši di dumela gore se ngwadilwe mo e ka bago ka 125 C.E., e lego feela nywaga e ka bago e 25 goba ka godimo ga moo ka morago ga lehu la Johane. Se se makatšago ke gore mongwalo wa seripa seo sa sengwalwa o nyakile o dumelelana ka tšohle le mongwalo wa dingwalwa tša ka morago. Taba ya gore kopi ya Ebangedi ya Johane ya kgale kudu e be e šetše e fihlile Egipita, moo seripa seo se ilego sa utollwa gona, e thekga phetho ya gore ditaba tše dibotse go ya ka Johane ge e le gabotse di begilwe ke Johane ka boyena lekgolong la pele la nywaga C.E., bjalo ka ge Beibele e bontšha. Ka go rialo, puku ya Johane e ngwadilwe ke hlatse yeo e bonego ka mahlo.
Ka lehlakoreng le lengwe, dingwalwa tša Apokrifa ka moka ke tša go tloga lekgolong la bobedi la nywaga go ya pele, e lego nywaga e lekgolo goba go feta moo ka morago ga ge ditiragalo tšeo di di hlalosago di diregile. Ditsebi tše dingwe di phega kgang ka gore dingwalwa tša Apokrifa di theilwe dingwalweng goba metlwaeng ya peleng, eupša ga go na bohlatse bja seo. Ka gona, potšišo e swanetšego ke e rego, Ke eng seo o ka se botago kudu—na ke bohlatse bja hlatse e bonego ka mahlo goba bja batho bao ba phetšego nywaga e lekgolo ka morago? Karabo e molaleng. *
Papyrus Rylands 457 (P52), seripa sa sengwalwa sa Ebangedi ya Johane sa lekgolong la bobedi la nywaga C.E., se ile sa ngwalwa nywaga-someng e sego kae ka morago ga sengwalwa sa mathomo
Go thwe’ng ka kgopolo ya gore Diebangedi tša Beibele di ile tša fetošwa e le gore go utwe dipego tše itšego tša mabapi le bophelo bja Jesu? Ka mohlala, na go na le bohlatse bja gore Ebangedi ya Johane e ile ya fetošwa lekgolong la bone la nywaga bakeng sa go kgopamiša ditherešo? Go araba potšišo ye, re swanetše go gopola gore o mongwe wa methopo e megolo ya Beibele ya mehleng yeno ke sengwalwa sa lekgolong la bone la nywaga seo se bitšwago Vatican 1209. Ge e ba Beibele ya rena e na le diphetogo tšeo di dirilwego lekgolong la bone la nywaga, gona diphetogo tše di swanetše go ba gona ka sengwalweng se. Se se thabišago ke gore sengwalwa se sengwe seo se nago le karolo e kgolo ya Luka le Johane, se se tsebjago e le Bodmer 14, 15 (P75), ke sa 175 C.E. go ya go 225 C.E. Go ya ka ditsebi, mongwalo wa sona o batametše kgaufsi kudu le wa Vatican 1209. Ka mantšu a mangwe, ga go na diphetogo tše dikgolo tšeo di dirilwego ka Diebangeding tša Beibele, le gona re na le Vatican 1209 yeo e hlatselago seo.
Ga go na bohlatse, e ka ba bja sengwalwa goba bjo bongwe, bjoo bo tiišetšago gore dingwalwa tša Johane—goba tša Diebangedi tše dingwe—di ile tša fetošwa lekgolong la bone la nywaga. Ka morago ga go hlahloba diripa tše di kgobokeditšwego tša dingwalwa tšeo di utolotšwego kua Oxyrhynchus, Egipita, Dr. Peter M. Head, wa Yunibesithi ya Cambridge, o ngwala gore: “Go bolela ka kakaretšo, dingwalwa tše di tiišetša mongwalo wa ditlhaka tše dikgolo [dingwalwa tša lekgolong la bone la nywaga go ya pele tšeo di ngwadilwego ka ditlhaka tše dikgolo] tšeo di bopago motheo wa dikgatišo tša mehleng yeno tšeo di swayago diphošo. Ga go selo fa seo se nyakago gore go kwešišwe lefsa seo se lego ka dingwalweng tša peleng tša Testamente e Mpsha.”
Re ka Phetha ka Gore’ng?
Diebangedi tše nne tšeo e lego karolo ya mangwalo a makgethwa—Mateo, Mareka, Luka le Johane—di be di amogelwa lefaseng ka moka ke Bakriste bonyenyane magareng ga lekgolo la bobedi la nywaga. Diatessaron (lentšu la Segerika le le bolelago “ka ba bane”) yeo e dirišwago kudu ya Tatian, yeo e kgobokeditšwego magareng ga 160 le 175 C.E., e be e theilwe go Diebangedi tše nne feela tša mangwalo a makgethwa e sego go tšeo go thwego ke diebangedi tša ma-Gnostic. (Bona lepokisi “Mathomo a go Emelelwa ga Diebangedi.”) Se sengwe gape se se lemogegago seo se boletšwego ke Irenaeus wa mafelelong a lekgolo la bobedi la nywaga C.E. O boletše gore go swanetše go ba le Diebangedi tše nne, ka ge go e-na le dikotara tše nne tša lefase le diphefo tše nne tše dikgolo. Gaešita le ge dipapišo tša gagwe di ka belaelwa, ntlha ya gagwe e thekga taba ya gore go be go e-na le Diebangedi tše nne feela ka nako yeo.
Dintlha tše ka moka di bontšha’ng? Di bontšha gore Mangwalo a Bakriste a Segerika—go akaretša le Diebangedi tše nne—ao re nago le ona lehono karolo ya ona e kgolo ga se ya ka ya fetošwa go tloga lekgolong la bobedi la nywaga go ya pele. Ga go na lebaka la go dumela gore lekgolong la bone la nywaga go ile gwa ba le maano-mabe a go fetoša goba go uta karolo le ge e le efe ya Mangwalo ao a buduletšwego ke Modimo. Go e na le moo, seithuti sa Beibele Bruce Metzger se ngwadile gore: “Mafelelong a lekgolo la bobedi la nywaga, . . . go be go e-na le kwano e kgolo mabapi le karolo e kgolo ya Testamente e Mpsha magareng ga diphuthego tša badumedi tše di fapanego kudu le tše di gašanego e sego feela lefaseng la Mediterranean ka moka eupša lefelong ka moka la go tloga Brithania go ya Mesopotamia.”
Moapostola Paulo le moapostola Petro ba be ba thekga therešo ya Lentšu la Modimo. Bobedi bja bona ba ile ba lemoša Bakriste-gotee le bona gore ba se ke ba amogela goba go dumela selo le ge e le sefe seo ba sa kago ba se rutwa. Ka mohlala, Paulo o ngwaletše Timotheo gore: “Wena Timotheo, hlokomela seo o se gafetšwego, o furalele dipolelo tša lefeela tšeo di senyago se sekgethwa le dikganetšano tšeo ka maaka di bitšwago gore ke ‘tsebo.’ Ka baka la go kgantšha tsebo e bjalo ba bangwe ba fapogile tumelong.” Petro o neile bohlatse ka gore: “Aowa, ga se ra le tsebiša matla le go ba gona ga Morena wa rena Jesu Kriste ka go latela ditaba tša maaka tšeo di hlamilwego ka bokgoni, eupša e bile ka go ba dihlatse tše di bonego ka mahlo tša bogolo bja gagwe bjo bogolo kudu.”—1 Timotheo 6:20, 21; 2 Petro 1:16.
Nywaga-kgolong e fetilego, moporofeta Jesaya o ile a budulelwa gore a bolele gore: “Byang bo a ômêlêla; letšoba le a pôna; xomme Lentšu la Modimo wa rena le eme neng le neng.” (Jesaya 40:8) Re ka ba le kgodišego e swanago ya gore Yoo a buduletšego Mangwalo a Makgethwa o ile a ba a a boloka go theoša le nywaga e le gore “mehuta yohle ya batho e phološwe gomme e fihle tsebong e nepagetšego ya therešo.”—1 Timotheo 2:4.
^ ser. 3 Mantšu “Gnostic” le “Apokrifa” a tšwa mantšung a Segerika ao ka tatelano a ka bolelago “tsebo yeo e lego sephiri,” le “utilwego ka kelohloko.” Mantšu a a dirišwa go šupa dingwalwa tša maaka goba tšeo e sego karolo ya dipuku tše kgethwa tšeo di nyakilego di swana le Diebangedi, Ditiro, mangwalo le dikutollo tša ka dipukung tše kgethwa tša Mangwalo a Bakriste a Segerika.
^ ser. 11 Bothata bjo bongwe bjo bogolo mabapi le dingwalwa tša Apokrifa ke gore go šetše dikopi tše sego kae feela tša tšona. Go na le diripa tše pedi feela tša dingwalwa tša Gospel of Mary Magdalene, tšeo go boletšwego ka tšona ka mo godimo, gomme se setelele sa tšona ga se na seripa-gare sa mongwalo wa mathomo. Go oketša moo, go na le diphapano tše dikgolo magareng ga dingwalwa tšeo di lego gona.


text:
Original Research
Kanegelo ya Nimirode: Re lebelela diphihlelelo tša gagwe ka lefsa
Elelwani B. Farisani
Verbum et Ecclesia; Vol 32, No 1 (2011), 9 pages. doi: 10.4102/ve.v32i1.479
Submitted: 15 November 2010
Published: 15 November 2011
Full Text:
Abstract
Kanegelo ya Hama/Nimirode e šomišitšwe go gatelela Bathobaso ba Afrika-Borwa le ba Amerika. Taodišwana ye e lekola Nimirode ka lefsa le go tšea magato a go bušetša seriti sa gagwe le sa Bathobaso sekeng.
Seo se tlo dirwa ka dikgato tše tlhano ka mo tlase. Sa mathomo, re tlo lekola dimelo tša bana ba Noage, go kwešiša Nimirode, yo e lego yena šedi ye kgolo ya taodišwana ye. Sa bobedi re tlo lebelela ka fao bangwadi ba bangwe ba tšweletšago seswantšho sa go befa sa Nimirode. Sa boraro, re tlo sekaseka tirišo ya kanegelo ya Hama/Nimirode go gatelela le go dira Bathobaso makgoba. Sa bone, re tlo sekaseka diphihlelelo le dikatlego tša Nimirode. Mo re tlo tsepelela diphihlelelo tša gagwe tše tharo tše kgolo bjalo ka go ba mmuši wa maemo, motsomi yo maatla le moagi. Nepo ya karolo ye ke go ganetšana le tshekatsheko ya go se be botse ye e nepilwego Nimirode nakong ya go feta. Re tlo tlaleletša ka go fa tshekatsheko ye e tebilego ya thogako godimo ga Hama/Kuše/Nimirode. Sa bohlano, ebile e le sa mafelelo, re tlo tšweletša nyanyeng bohlokwa bja kanegelo ya Nimirode go bao ba bego ba gateletšwe le go ba makgoba ka baka la temana ye. Re tlo nepiša Afrika-Borwa.
|
HTML
|
EPUB
|
XML
|
PDF
(586KB)
Author affiliations
Elelwani B. Farisani,
University of South Africa, South Africa
Metrics
Total abstract views: 1263
Total article views: 5495
Cited-By
No related citations found
Comments on this article
Before posting your comment, please read our policy.
Post a Comment (Login required)
All articles published in this journal are licensed under the Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0) license, unless otherwise stated.
Website design & content: ©2017 AOSIS (Pty) Ltd. All rights reserved. No unauthorised duplication allowed.
AOSIS Publishing | Empowering Africa through access to knowledge
Postnet Suite #110, Private Bag X19, Durbanville, South Africa, 7551
Tel: 086 1000 381
Tel: +27 21 975 2602
Fax: 086 5004 974
publishing(AT)aosis.co.za replace (AT) with @Please read the privacy statement.


text:
Dipotšišo tša Beibele di a Arabja
Na go na le kholofelo ka bahu?
Lehu le swana le boroko ka kgopolo ya gore bahu ga ba tsebe selo le gore ba ka se kgone go dira selo. Lega go le bjalo, Mmopi wa bophelo a ka kgona go bušetša batho bophelong ka tsogo. E le go hlatsela seo, Modimo o ile a nea Jesu matla a go tsoša bahu ba mmalwa ka go ba bušetša bophelong.—Bala Mmoledi 9:5; Johane 11:11, 43, 44.
Lehu le swana bjang le boroko?
Modimo o holofeditše gore bahu bao ba lego mogopolong wa gagwe ba tla tsošetšwa bophelong lefaseng le lefsa la toko. Bao ba tlago go tsošwa ba swanetše go leta lehung go fihlela Modimo a ba nea bophelo gape. Modimo Ramatlaohle o hlologetše go diriša matla a gagwe go bušetša bahu bophelong.—Bala Jobo 14:14, 15.
Tsogo e tla ba bjang?
Ge Modimo a tsoša batho, ba tla kgona go itseba, go tseba bagwera ba bona le ba malapa a gabo bona. Le ge mmele wa motho o bola, Modimo a ka kgona go tsoša motho yoo ka mmele o mofsa.—Bala 1 Bakorinthe 15:35, 38.
Ke batho ba mmalwa feela bao ba tsošetšwago go phela legodimong. (Kutollo 20:6) Ba bantši bao ba tla bego ba tsošitšwe ba tla boela bophelong paradeiseng e tsošološitšwego mo lefaseng. Ba tla thabela go thoma bophelo lefsa, ka tebelelo ya go phela ka mo go sa felego.—Bala Psalme 37:29; Ditiro 24:15.
Ithute ka mo go oketšegilego
Bahu ba Kae?
Ithute seo Beibele e se bolelago ka gore bahu ba kae le gore ke ka baka la’ng batho ba ehwa.
Kholofelo ya Kgonthe Bakeng sa Baratiwa ba Gago ba ba Hwilego
Na o hlokofaletše ke motho yo o mo ratago? Na go a kgonega go ba bona gape? Ithute seo Beibele e se bolelago ka tsogo.


text:
DINAGA LE BATHO
Go Etela Cambodia
METSE yeo e phaphametšego godimo ga meetse, mabenkele ao a tletšego batho, ditarata tše di tletšego ka dithuthuthu tšeo di rwelego mehuta ka moka ya dilo go tloga ka dikgogo go ya go ditšidifatši—tše ke dilo tše o tlago go di bona le medumo yeo o tlago go e kwa dikarolong tše dingwe tša Cambodia.
Batho ba Cambodia ba tsebega ka go ba ba borutho, ba nago le bogwera le botee. Ge ba le gae, ba ka bitšana ka gore ngwanešo, kgaetšedi, rakgadi, malome, makgolo goba rakgolo—gaešita le ge ba kopana la mathomo!
Reise ke sejo sa mmamoratwa sa batho ba Cambodia. Sejo se se tlwaelegilego se tla ba le mehuta e meraro goba e mene ya dijo, go akaretša le sopo. Hlapi e ratwa kudu. Go tlwaelegile gore dijo tše nago le swikiri, tše galakago le tše nago le letswai di jewe ka nako e tee.
Mo e ka bago nywaga e dikete tše pedi e fetilego, babapatši ba tšwago India le basepedi ba bodumedi ge ba be ba eya China ba ile ba thoma go feta lebopong la Cambodia gomme ba be ba ananya silika le tšhipi ka dinoko, dikwata tše nkgago bose, manaka a tlou le gauta. Ge nako e dutše e eya, batho ba Cambodia ba ile ba thoma go tlwaela mekgwa e itšego ya India le China, ka baka leo bodumedi bja Mahindu le bja Mabuddha bo ile bja ata. Lehono, badudi ba fetago 90 lekgolong ke Mabuddha.
Dihlatse tša Jehofa di botša batho molaetša o nago le kholofelo wa Beibele kua Cambodia. Di thušitše batho ba bantši di diriša puku ya Ke Eng Seo ge e le Gabotse Beibele e se Rutago? E hwetšagala ka maleme ao e ka bago a 250, go akaretša le leleme la Cambodia.
Puku ya Ke Eng Seo ge e le Gabotse Beibele e se Rutago?, yeo e gatišitšwego ke Dihlatse tša Jehofa, e a hwetšagala ka leleme la Cambodia (ka ge go bontšhitšwe mo).


text:
Thuto 15
Ke ka Baka la Eng o Swanetše go Tšwela Pele o Ithuta?
1. Go tšwela pele o ithuta Beibele go tla go hola bjang?
Ga go pelaelo gore go hlahlobja mo ga dithuto tša motheo tša Beibele go matlafaditše lerato la gago la go rata Jehofa. Lerato le le nyaka gore le dule le hlagolelwa. (1 Petro 2:2) Kholofelo ya gago ya bophelo bjo bo sa felego e ithekgile ka go tšwela pele ga gago o batamela kgauswi le Modimo ka go ithuta Lentšu la gagwe.
Ge tsebo ya gago ka Modimo e dutše e gola, tumelo ya gago e tla matlafala kudu. Tumelo e tla go thuša go kgahliša Modimo. (Baheberu 11:1, 6) E tla go šušumeletša go itshola le go dira diphetogo tše nago le mohola bophelong bja gago.
2. Go tseba ga gago Modimo go ka hola ba bangwe bjang?
Ka tlhago, o tla nyaka go bolela le ba bangwe ka seo o ithutilego sona—ka moka ga rena re thabela go bolela ditaba tše dibotse. Ge o tšwela pele o ithuta Beibele, o tla ithuta kamoo o ka dirišago Beibele ka gona go hlalosa tumelo ya gago go Jehofa le ditaba tše dibotse.
Batho ba bantši ba thoma ka go bolela ditaba tše dibotse le bagwera ba bona goba ba leloko. Diriša temogo. Go e na le go bolela gore bodumedi bja bona bo fošitše, ba botše ka dikholofetšo tša Modimo. Le gona, gopola gore batho gantši ba kgahlwa kudu ke go bontšha ga gago botho go e na le seo o se bolelago.
3. O ka ba le tswalano efe le Modimo?
Go ithuta Lentšu la Modimo go tla go thuša go gola moyeng. O ka feleletša ka go ba le tswalano e kgethegilego kudu le Jehofa. Ge e le gabotse o ka ba wa gagwe bjalo ka setho sa lapa la gagwe.
4. O ka dula o dira tšwelopele bjang?
O ka gola moyeng ka go tšwela pele o ithuta Lentšu la Modimo. (Baheberu 5:13, 14) Kgopela yo mongwe wa Dihlatse tša Jehofa gore a ithute Beibele le wena a diriša puku ya Ke Eng Seo ge e le Gabotse Beibele e se Rutago? Ge o tšwela pele o ithuta Lentšung la Modimo, ke moo bophelo bja gago bo tlago go atlega le go feta.
Ditaba tše dibotse di tšwa go Jehofa, Modimo yo a thabilego. O ka batamela kgauswi le yena ka go batamela kgauswi le batho ba gagwe. (Baheberu 10:24, 25) Ge o tšwela pele o dira maiteko a go kgahliša Jehofa, o katanela go hwetša bophelo bja kgonthe—bophelo bjo bo sa felego. Go batamela kgauswi le Modimo ruri ke selo se sekaonekaone seo o ka se dirago.
Ithute ka mo go oketšegilego
Ke Eng Seo se Diregago Holong ya Mmušo?
Iponele yona.
Ke ka Baka la Eng o Swanetše go Ithuta Beibele?
Beibele e nea dikarabo tša dipotšišo tša bohlokwa go batho ba dimillione lefaseng ka bophara. Na o ka rata go ba yo mongwe wa bona?
Batamela Kgaufsi le Modimo ka Thapelo
Na Modimo o a go theetša ge o rapela? Go araba potšišo ye, o swanetše go kwešiša seo Beibele e se rutago ka thapelo.


text:
April 11-17
Jobo 21-27
Kopelo 83 le Thapelo
Mantšu a go Bula (3 mets. goba ka tlase ga moo)
MAHUMO AO A LEGO KA LENTŠUNG LA MODIMO
“Jobo o Ile a Lwantšha Dikgopolo tše di Fošagetšego”: (10 mets.)
Job 22:2-7
—Elifase o neile keletšo yeo e theilwego ditatofatšong tša maaka le kgopolong ya motho ka noši (w06 3/15 15 ¶8; w05 9/15 26-27; w95 2/15 27 ¶6)
Job 25:4, 5
—Keletšo ya Bilidada e be e theilwe dikgopolong tše di fošagetšego (w05 9/15 26-27)
Job 27:5, 6
—Jobo ga se a ka a dumelela batho ba dira gore a nagane gore o paletšwe ke go dula a botega (w09 8/15 4 ¶8; w06 3/15 15 ¶10)
-
Go Epa Matlotlo a Moya: (8 mets.)
Job 24:2
—Ke ka baka la’ng go šuthiša mellwane e be e le molato o mogolo? (it-1-E 360)
Job 26:7
—Ke’ng seo se lemogegago mabapi le tlhaloso ya Jobo ka lefase? (w15 6/1 5 ¶4; w11 7/1 26 ¶2-5)
Mmalo wa Beibele wa beke ye o nthuta’ng ka Jehofa?
Ke dintlha dife go tšwa mmalong wa Beibele wa beke ye tšeo nka di dirišago bodireding?
-
Mmalo wa Beibele: Job 27:1-23 (4 mets. goba ka tlase ga moo)
DIRA SOHLE BODIREDING
Leeto la Pele: g16.2 letlakala la ka ntle
—Thea motheo wa leeto la go boela. (2 mets. goba ka tlase ga moo)
Leeto la go Boela: g16.2 letlakala la ka ntle
—Thea motheo bakeng sa ketelo e latelago. (4 mets. goba ka tlase ga moo)
Thuto ya Beibele: bh 145 ¶3-4 (6 mets. goba ka tlase ga moo)
BOPHELO BJA BOKRISTE
Kopelo 129
O ka Fenya Bomphenyašilo Ntle le go lwa: (15 mets.) Poledišano. Bapala bidio ya dipopaye ya O ka Fenya Bomphenyašilo Ntle le go lwa. (Eya go jw.org/nso, o lebelele ka tlase ga DITHUTO TŠA BEIBELE > BAFSA.) Ka morago ga moo, boledišanang ka dipotšišo tše di latelago: Ke ka baka la’ng motho a ka tshwenywa ke bomphenyašilo? Ke ditlamorago dife tše di sa kgahlišego tša go ba mphenyašilo? O ka lebeletšana bjang le bomphenyašilo goba mohlomongwe go ba phema? O swanetše go boledišana le mang ge o tshwenywa ke bomphenyašilo? Bala puku ya Dipotšišo tša Bafsa, Bolumo 2, kgaolo 14.
Thuto ya Beibele ya Phuthego: ia kgao. 13 ¶1-12 (30 mets.)
Ka Morago ga Kakaretšo ya Seboka, Bolela Seo re Tlago go Ithuta Sona Bekeng e Latelago (3 mets.)
Kopelo 23 le Thapelo