text:
Mekero ya Meetse
—Dimaka tša Roma tša Boentšeneare
GO DILO ka moka tše dibotse tša boentšeneare bja bogologolo, mekero ya meetse ya Roma ke e nngwe ya dilo tšeo di makatšago. Mmušiši wa Roma le molaodi wa meetse Sextus Julius Frontinus (35—c. 103 C.E.) o ngwadile gore: “Meago ye e bohlokwa yeo e fetišetšago meetse a mantši e phala kgole Diphiramiti tšeo di tumilego goba tšeo di hlokago mohola gotee le mediro ya Bagerika!” *
Ke ka Baka la Eng go be go Nyakega Mekero ya Meetse?
Gantši metse ya bogologolo e be e agwa kgauswi le moo go nago le meetse a mantši, gomme Roma le yona e be e agilwe bjalo. Mathomong, meetse a be a etšwa Nokeng ya Tiber le didibeng tša kgauswi. Eupša go tloga lekgolong la bone la nywaga B.C.E. go ya pele, Roma e ile ya gola ka lebelo gomme gwa nyakega meetse a mantši.
Ka ge e be e le batho ba mmalwa bao ba bego ba na le meetse magaeng a bona, Baroma ba ile ba itirela matangwana a makgolo a go hlapela a ka gae le a batho bohle. Letangwana la mathomo la go hlapela la batho bohle la motse wa Roma, leo le feditšwego go agwa ka 19 B.C.E le be le hwetša meetse go tšwa mokerong wa Aqua Virgo. Moagi wa mokero wo, e lego Marcus Agrippa, mogwera wa kgauswi wa Kesara Augustose, o dirišitše mahumo a gagwe go hlokomela le go katološa mekero ya meetse ya Roma.
Matangwana a go hlapela a ile a fetoga mafelo a go bokana ga bagwera, gomme a magolo a be a na le dirapana le makgobapuku. Ka morago ga go tloga matangwaneng ao a go hlapela, meetse ao a tšwago mekerong, a be a fetela tshepedišong ya kelelatšhila le go e hlwekiša go akaretša le go hlwekiša ditšhila tša dintlwaneng tša boithomelo tšeo di dirilwego kgauswi le matangwana ao.
Go Aga le go Hlokomela
Ge o ekwa mantšu “mekero ya meetse ya Roma,” na o nagana ka dikabora tše di phagamego? Ge e le gabotse, mekero ya meetse e be e bopša ke 20 lekgolong ya dikabora, mola karolo e kgolo ya yona e be e le ka tlase ga mobu. Kagego ye e botse e be e šireletša mekero gore e se gogolwe ke meetse le gore e se šitišane le mašemo le metse. Ka mohlala, mokero wa Aqua Marcia, wo o feditšwego go agwa ka 140 B.C.E., o be o le wa botelele bja dikhilomithara tše 92 eupša o be o na le dikabora tša dikhilomithara tše 11 feela goba go feta moo.
Pele go agwa mokero wa meetse, boradientšineare ba be ba lekola mothopo wa meetse, ba hlahloba go hlweka ga ona, lebelo leo a tla elago ka lona le tatso ya ona. Le gona ba be ba lebelela kamoo a swarago batho ka gona. Ge ba hweditše tumelelo ya go aga, bahlahlobi ba be ba ela tsela e swanetšego gotee le bophagamo bja mokero, go akaretša le bogolo le botelele bja ona. Go molaleng gore makgoba ke wona a bego a aga. Go be go tšea nywaga e mentši go aga mekero ya meetse, e lego seo se bego se dira gore e bitše—kudukudu ge e ba go nyakega dikabora.
Go oketša moo, mekero ya meetse e be e swanetše go hlokomelwa le go šireletšwa. E le gore motse wa Roma o e hlokomele, ka nako e nngwe o ile wa thwala bašomi ba 700. Mekero e be e dirwa ka tsela yeo go lego bonolo go e lokiša. Ka mohlala, dikarolo tša ka tlase ga mobu tša mekero ya meetse di be di na le mašoba ao go tsenwago go wona le mekoti. Ge e be e senyegile kudu gomme e swanetše go lokišwa, boradientšineare ba be ba kgona go arošetša meetse karolong e nngwe ka nakwana ke moka ba lokiša moo go senyegilego.
Mekero ya Meetse ya Toropong ya Roma
Mathomong a lekgolo la boraro la nywaga C.E., motse wa Roma o be o na le mekero e 11 ya meetse. Mokero wa mathomo wa meetse e lego Aqua Appia, woo o agilwego ka 312 B.C.E. wa botelele bja dikhilomithara tše ka godimo ga tše 16, karolo e kgolo ya wona e be e le ka tlase ga mobu. Mokero woo karolo e itšego ya wona e sa lego gona ke wa Aqua Claudia, wo o bego o le wa botelele bja dikhilomithara tše 69 le wa dikabora tša dikhilomithara tše ka bago tše 10, moo tše dingwe tša tšona e bego e le tša botelele bja dimithara tše 27 go ya godimo!
Mekero ye ya motse e be e rwala meetse a makae? A mantši! Mokero wa meetse wa Aqua Marcia, woo go boletšwego ka wona pejana, o be o fetišetša meetse a dikhubiki tša dimithara tše 190 000 ka letšatši kua Roma. Ge meetse ao a fihla mafelong a ditoropong—a kgorometšwa ke matlakgogedi—a be a eya ditankeng tša meetse ka morago a ya diphaepheng tša go fapafapana tšeo di a fetišetšago ditankeng tše dingwe tša meetse goba mafelong ao a ka dirišwago gona. Ba bangwe ba akanyetša gore tshepedišo ya Roma ya go aba meetse e ile ya gola kudu moo modudi yo mongwe le yo mongwe a bego a ka hwetša dilithara tše fetago 1 000 ka letšatši.
Puku ya Roman Aqueducts & Water Supply e re ge Mmušo wa Roma o dutše o gola, “me- kero ya meetse e ile ya ba gohle metseng ya Roma.” Basepedi ba Asia Minor, Fora, Sepania le ba Leboa la Afrika ba sa dutše ba ka bona dimaka tše tša boentšeneare bja bogologolo.
^ ser. 2 Baroma e be e se batho ba pele ba go aga diforo tša meetse. Ditšhaba tše dingwe tša bogologolo e lego Baasiria, Baegipita, Maindia le Baperesia ba dirile se se swanago.


c: text/html

text:
Kgaolo 54: Monna yo Matla Kudu
NA O tseba leina la monna yo matla kudu yo a kilego a ba gona? Ke moahlodi yo a bego a bitšwa Simisone. O be a newa matla ke Jehofa. Gaešita le pele ga ge Simisone a ka belegwa, Jehofa o ile a botša mmagwe a re: ‘Go se go ye kae o tlo ba le morwa. Ke yena a tlago go phološa Baisiraele go Bafilisita.’
Bafilisita e be e le batho ba babe bao ba bego ba dula Kanana. Ba be ba na le banna ba bantši ba ntwa e bile ba tlaiša Baisiraele kudu. Nakong e nngwe ge Simisone a be a eya moo Bafilisita ba dulago gona, o ile a gahlana le tau e kgolo e rora. Eupša o ile a e bolaya ka diatla tša gagwe feela. O ile a bolaya le Bafilisita ba bantši ba babe.
Ka morago Simisone o ile a ratana le mosadi yo a bego a bitšwa Delila. Baetapele ba Bafilisita ba ile ba holofetša Delila gore yo mongwe le yo mongwe wa bona o tla mo nea ditšhelete tše 1 100 ge e ba a ka ba botša seo se neago Simisone matla. Delila o be a nyaka tšhelete yeo ka moka. E be e se mogwera wa kgonthe wa Simisone goba wa batho ba Modimo. Ka gona o ile a dulela go botšiša Simisone ka seo se bego se mo dira gore a be le matla a magolo.
Mafelelong Delila o ile a kgona go dira gore Simisone a mmotše moo matla a gagwe a bego a etšwa gona. Simisone o ile a re: ‘Moriri wa ka ga se wa ka wa kotwa. Go tloga ge ke be ke belegwa, Modimo o ile a nkgetha gore ke be mohlanka wa gagwe yo a kgethegilego yo a bitšwago Monasari. Ge nka kotwa moriri, matla a ka a tla fela.’
Ge Delila a kwele se, a robatša Simisone diropeng tša gagwe. Ke moka a bitša monna yo a itšego gore a tle a mo kote moriri. Ge Simisone a tsoga, a kwa a feletšwe ke matla. Ka go re’alo Bafilisita ba tla ba mo swara. Ba mo gonya mahlo gomme ba mo dira lekgoba la bona.
Ka letšatši le lengwe, Bafilisita ba ile ba dira monyanya o mogolo gore ba rapele Dagoni modimo wa bona ke moka ba ntšha Simisone kgolegong gore ba tle ba bapale ka yena. Ka nako yeo, moriri wa gagwe o be o godile gape. A bolela le mošemane yo a bego a mo hlahla a mo swere ka seatla a re: “Nthuše gore ke phopholetše dikokwane tšeo di thekgilego ntlo ye.” Ke moka Simisone a rapela Jehofa gore a mo nee matla gomme a swara dikokwane tšeo. A goeletša a re: ‘Anke ke hwe le Bafilisita ba.’ Go be go na le Bafilisita ba 3 000 monyanyeng woo, ka gona eitše ge Simisone a kgorometša dikokwane tšeo, ntlo yeo ya wa ya bolaya batho bao ba babe ka moka.
Baahlodi dikgaolo 13 go ya go 16.
Dipotšišo
- Leina la monna yo matla kudu yo a kilego a phela e be e le mang, gona ke mang yo a bego a mo nea matla?
- Bjalo ka ge o bona mo seswantšhong, ke eng seo nakong e nngwe Simisone a ilego a se dira tau e kgolo?
- Simisone o botša Delila sephiri sefe mo seswantšhong, gona seo se ile sa lebiša bjang go swarweng ga gagwe ke Bafilisita?
- Simisone o ile a bolaya bjang manaba a gagwe a Bafilisita a 3 000 letšatšing leo a hwilego ka lona?
Dipotšišo tša tlaleletšo
- Bala Baahlodi 13:1-14.
Manoa le mosadi wa gagwe ba beetše batswadi bjang mohlala o mobotse wa go godiša bana ba bona? (Baa. 13:8; Ps. 127:3; Baef. 6:4)
- Bala Baahlodi 14:5-9 le 15:9-16.
Dipego tša gore Simisone o ile a bolaya tau, a kgaola dithapo tše mpsha tšeo a bego a tlemilwe ka tšona le go diriša lerapo la mohlagare wa pokolo e tona go bolaya banna ba 1 000 di utolla’ng mabapi le go šoma ga moya o mokgethwa wa Jehofa?
Moya o mokgethwa o re thuša bjang lehono? (Baa. 14:6; 15:14; Sak. 4:6; Dit. 4:31)
- Bala Baahlodi 16:18-31.
Simisone o ile a kgongwa bjang ke go tlwaelana le batho ba babe, gona re ka ithuta’ng go se? (Baa. 16:18, 19; 1 Bakor. 15:33)

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
LEMETLETŠO
Dikarolwana tša Madi le Mekgwa ya go Buiwa
Dikarolwana tša madi. Dikarolwana tša madi di hwetšwa dikarolong tše nne tša motheo tša madi
Plasma
Na Bakriste ba swanetše go amogela dikalafo tšeo di akaretšago go dirišwa ga dikarolwana tša madi? Beibele ga e bolele ditaba ka botlalo ka taba yeo, ka gona yo mongwe le yo mongwe wa bona o swanetše go itirela phetho yeo e theilwego letswalong pele ga Modimo. Ba bangwe ba ka gana dikarolwana ka moka tša madi, ba bolela gore Molao woo Modimo a o neilego Baisiraele o be o nyaka gore madi a ntšhitšwego sepheding “a [tšhollelwe] fase.” (Doiteronomio 12:22-24) Ba bangwe, gaešita le ge ba gana ditšhelo tša madi a feletšego goba dikarolo tša ona tša motheo, ba ka amogela dikalafo tšeo di akaretšago karolwana e itšego ya ona. Ba ka bolela gore go fihla tekanyong e itšego, dikarolwana tša madi tšeo di ntšhitšwego mading di kgaotša go emela bophelo bja sephedi seo madi a tšerwego go sona.
Ge o dira diphetho ka dikarolwana tša madi, ela hloko dipotšišo tše di latelago: Na ke lemoga gore go gana dikarolwana ka moka tša madi go bolela gore nka se amogele dihlare tše di lwantšhago malwetši goba tšeo di ka thušago gore madi a kgahle e le gore a kgaotše go tšwa? Na nka hlalosetša ngaka gore ke ka baka la’ng ke gana goba ke amogela go diriša karolwana e tee ya madi goba go feta moo?
Mekgwa ya go Buiwa. Mekgwa ye e akaretša hemodilution le cell salvage. Ge go dirišwa hemodilution, madi a arošwa go tloga mmeleng, a tšeelwa legato ke dilo tše di oketšago madi gomme ka morago a bušetšwa go molwetši. Ge go dirišwa Cell salvage, madi ao a lahlegilego nakong ya go buiwa a a ageletšwa gomme a bušetšwa go molwetši. Madi a tšerwego mo go buiwago a a kokotletšwa, a hlatswiwa goba go sefša ke moka a bušetšwa molwetšing. Ka ge ditsela tša go diriša mekgwa ye ya tša kalafo di fapana go ya ka dingaka, Mokriste o swanetše go kgopela ngaka ya gagwe gore e mo hlalosetše seo e ikemišeditšego go se dira.
Ge o dira diphetho mabapi le mekgwa ye, ipotšiše gore: ‘Ge e le gore a mangwe a madi a ka a tla fapošwa mmeleng wa ka gomme go elela ga ona gwa šitišwa ka nako e itšego, na letswalo la ka le tla ntumelela go lebelela madi a e sa le karolo ya mmele wa ka, ka go re’alo gwa se nyakege gore a “[tšhollelwe] fase?” (Doiteronomio 12:23, 24) Na letswalo la ka leo le tlwaeditšwego ka Beibele le ka tshwenyega ge e ba nakong ya kalafo go ntšhwa a mangwe a madi a ka, a hlwekišwa gomme a bušetšwa mmeleng wa ka gape? Na ke lemoga gore go gana mekgwa ka moka ya tša kalafo yeo e akaretšago madi a ka go bolela gore nka se amogele teko ya madi, hemodialysis, goba go dirišwa ga motšhene wo o dirago modiro wa pelo le maswafo (heart-lung bypass machine)?’
Mokriste o swanetše go itirela phetho ya kamoo a tlago go dumelela gore madi a gagwe a dirišwe ka gona nakong ya ge a buiwa. Taba e swanago e šoma le ditekong tša kalafo le mekgweng ya moragorago ya tša kalafo yeo e akaretšago go ntšhwa ga karolo e nyenyane ya madi mothong, mohlomongwe e hlwekišwa ka tsela e itšego, ke moka e bušetšwa go yena.
Dikarolwana tše tšwago go plasma


text:
Boitsebišo ka go Bona Ofisi le Moago
Re go laletša ka borutho gore o tlo bona diofisi tša rena le mafelo a go gatiša. Hwetša mafelo le dinako tša go bona meago.
Cameroon
Les Témoins de Jéhovah du Cameroun
Ancienne Route SONEL
Bonamikano, Bonabéri,
DOUALA
CAMEROON
+237 3339-0250
+237 3339-2101
Dinako tša go Bona Meago ya Lekala
Laboraro go fihla Labohlano
Go thoma ka 2:00 p.m. go ya go 4:30 p.m.
Go bona meago go tšea metsotso e 30
Mešomo yeo e dirwago
Go okamelwa modiro wa Dihlatse tša Jehofa tše di fetago 40 000 tša Cameroon, Gabon le Equatorial Guinea. Go romelwa dikgatišo dinageng tše hlano tša Afrika.


text:
Bodiredi bja Rena bja Phatlalatša
Go Tsebatša JW.ORG Pontšhong ya Dipuku ya Toronto
Dihlatse tša Jehofa di nea batho dipuku le dipukwana, tša ba bapalela dibidio le go ba bontšha kamoo ba ka dirišago Wepesaete ya jw.org. Baeng ba ile ba reng ka se?
Go Šetše go Dirišwa Diteroli Tša Dipuku le Dipukwana tša ka Godimo ga 165 000
Le ge modiro wa go etela batho ka ntlo le ntlo e sa le wona o mogolo bakeng sa go tsebatša therešo ya Beibele, mokgwa wo wa go boledišana le batho o atlega kudu.
Dihlatse tša Jehofa di Fihlelela Palo ya Bagoeledi ba 100 000
Go tloga ka August 2014, go bile le Dihlatse tša Jehofa tše mafolofolo tše fetago dimilione tše 8. Palo ya tšona e gotše bjang go tloga ka Ntwa ya Pele ya Lefase?
Lesolo la Lefase ka Bophara la go Tsebatša JW.ORG
Ka August 2014, Dihlatse tša Jehofa di ile tša fa batho pampišana yeo e bolelago ka Wepesaete ya jw.org. Mafelelo e bile afe?
Pontšho ya Beibele ya Moswananoši Kua Fora
Baeng bao ba bego ba tlile pontšhong ya Ditšhabatšhaba ya 2014 Rouen kua Fora ba ile ba bona sehlogo seo se kgahlišago seo se rego “Beibele—Maabane, Lehono le Gosasa.”
Go Nea Bohlatse Tšhemong e Lego Lekatana—Australia
Bogela lapa leo le ilego la ba le beke e thabišago ge le dutše le abelana therešo ya Beibele le batho bao ba dulago dikarolong tšeo di lego kgole le toropo kua Australia.
Go Bolela ka Molaetša wa Beibele o Diriša JW.ORG
Dihlatse tša Jehofa, bafsa le ba bagolo, ba rata go diriša Wepesaete ya bona yeo e hlamilwego lefsa go botša batho ba bantši ka mo go kgonegago ditaba tše dibotse tša Mmušo wa Modimo.
Go Nea Bohlatse Tšhemong e Lego Lekatana—Ireland
Lapa le hlalosa kamoo le batamelanego ka gona ge le dutše le bolela ditaba tše dibotse tšhemong e lego lekatana.
Go Nea Bohlatse Metsaneng Yeo e Lego Kgauswi le Noka ya Xingu
Sehlopha sa Dihlatse se tšere leeto ka seketswana sa botelele bja dimithara tše 50 go botša batho ba metsaneng ya kgauswi le noka ka Mmušo wa Modimo.
Batho Bao ba Ratago go Iketla ba be ba Tlile Moletlong wa Armada
Dihlatse tša Jehofa di ile tša sepedišetša batho ba diketekete dikgatišo tša Beibele mahala, di diriša teroli ya go bontšha dikgatišo moletlong kua Fora.
Nywaga e Masomešupa ya Sekolo sa Gilead
Ka February 1, 1943, klase ya mathomo ya sekolo se se kgethegilego e ile ya thoma kua leboa la New York. Se ile sa tlwaetša badiredi ba dikete go ruta ba bangwe ka Modimo.
Ke ka Baka La’ng di Ile tša Ithuta Sebengali?
Ke ka baka la’ng Dihlatse tša Jehofa tše 23 kua Queens, New York, U.S.A., di ile tša ithuta go bolela le go bala Sebengali?


text:
Thuša go Kaonefatša Paradeise ya Rena ya Moya
“Ke tla tagafatša moo dinao tša ka di gatilego gona.”—JESAYA 60:13.
DIKOPELO: 102, 75
1, 2. Lentšu “bogato bja dinao” le ka šupa go eng ka Mangwalong a Seheberu?
JEHOFA MODIMO o itše: “Magodimo ke sedulo sa ka sa bogoši gomme lefase ke bogato bja dinao tša ka.” (Jesaya 66:1) Modimo o be a bile a bolela ka “bogato bja dinao” tša gagwe ge a be a re: “Ke tla tagafatša moo dinao tša ka di gatilego gona.” (Jesaya 60:13) Jehofa o tagafatša bjang bogato bja dinao tša gagwe, goba go bo botsefatša? Gona se se bolela’ng go bao ba dulago bogatong bja dinao tša gagwe, ke gore mo lefaseng?
2 Ka Mangwalong a Seheberu, lentšu “bogato bja dinao” le bile le dirišetšwa go hlalosa tempele ya Isiraeleng ya bogologolo. (1 Dikoronika 28:2; Psalme 132:7) Jehofa o be a lebelela tempele yeo e le e botse kudu ka gobane e be e le moo batho ba gagwe ba bego ba mo rapela gona. E bile e be e le lefelo leo ba bego ba mo tagafatša go lona.
3. Borapedi bja therešo ke’ng lehono, gona bo thomile go šoma neng?
3 Borapedi bja therešo ke’ng lehono? Ga se moago le ge e le ofe wa go swana le tempele. Ke tempele ya moya, le gona e tagafatša Jehofa go feta moago le ge e le ofe wo o kilego wa agwa. Tempele yeo ya moya ke’ng? Ke tokišetšo ya Modimo yeo e dumelelago batho gore e be bagwera ba gagwe le go mo hlankela. Tokišetšo ye e kgonega feela ka baka la sehlabelo sa Jesu sa topollo. E thomile go šoma ka ngwaga wa bo-29 ge Jesu a be a kolobetšwa gomme a tlotšwa gore e be Moperisita yo a Phagamego tempeleng ya Jehofa ya moya.—Baheberu 9:11, 12.
Batho ba Jehofa ba swanetše go mo tumiša gona bjale ba sa phela
4, 5. (a) Go ya ka Psalme 99, ke’ng seo barapedi ba therešo ba Jehofa ba nyakago go se dira? (b) Ke potšišo efe yeo re swanetšego go ipotšiša yona?
4 Ruri re leboga Modimo bakeng sa tokišetšo ye ya borapedi bja therešo. Re bontšha gore re a mo leboga ge re botša ba bangwe ka leina la gagwe le mpho e kgahlišago yeo a re neilego yona ya topollo. Re thaba kudu gore go na le Bakriste ba therešo ba ka godimo ga dimilione tše seswai bao ba tumišago Jehofa letšatši le letšatši! Ge batho ba bantši dikerekeng ba ipotša gore ge ba hwile ke gona ba yo tumišago Modimo legodimong, batho ba Jehofa ba tseba bohlokwa bja go mo tumiša gona bjale ba sa phela.
5 Ge re tumiša Jehofa, re ekiša bahlanka ba gagwe ba botegago bao go boletšwego ka bona go Psalme 99:1-3, 5. (Bala.) Banna ba botegago ba go swana le Moshe, Arone le Samuele ba ile ba thekga ka pelo ka moka tokišetšo ya Modimo ya borapedi bja therešo mehleng ya bona. (Psalme 99:6, 7) Lehono, pele ga ge batlotšwa bao ba sa lego mo lefaseng ba ka yo hlankela e le baperisita le Jesu legodimong, ba hlankela Jehofa ka potego karolong ya lefaseng ya tempele ya moya. “Dinku tše dingwe” tše dimilione di thušana le bona ka potego. (Johane 10:16) Dihlopha tše ka bobedi di hlankela Jehofa di le ngatana e tee. Lega go le bjalo, yo mongwe le yo mongwe wa rena o swanetše go ipotšiša gore: ‘Na ke thekga borapedi bja Jehofa ka pelo ka moka?’
KAMOO RE KA TSEBAGO BAO BA HLANKELAGO TEMPELENG YA MODIMO YA MOYA
6, 7. Go ile gwa tšwelela bothata bofe phuthegong ya Bokriste ya lekgolong la pele la nywaga, gona go ile gwa direga’ng ka 1919?
6 Pele go ka fela nywaga e 100 phuthego ya Bokriste e hlomilwe, bahlanogi ba ile ba tšwelela go etša ge go be go boletšwe e sa le pele. (Ditiro 20:28-30; 2 Bathesalonika 2:3, 4) Ka morago ga moo, go ile gwa ba thata kudu go tseba bao e lego barapedi ba Modimo ba therešo. Go ile gwa feta nywaga e makgolo pele Jehofa a ka diriša Jesu go hlaola batho bao ba bego ba hlankela Modimo ka tsela ya maleba tempeleng ya Gagwe ya moya.
7 Ka 1919, go ile gwa ba molaleng gore ke bomang bao Modimo a ba kgethilego gore ba mo hlankele tempeleng ya gagwe ya moya. Ba be ba dirile diphetogo e le gore borapedi bja bona bo amogelege kudu go Jehofa. (Jesaya 4:2, 3; Maleaki 3:1-4) Ka gona pono yeo moapostola Paulo a ilego a e bona nywageng e makgolo pejana ga moo e ile ya thoma go phethagala.
8, 9. “Paradeise” yeo Paulo a e bonego ponong ke’ng?
8 Pono yeo ya Paulo e hlalositšwe go 2 Bakorinthe 12:1-4. (Bala.) Ponong yeo, Jehofa o ile a bontšha Paulo selo seo se bego se tla ba gona nakong e tlago. “Paradeise” yeo Paulo a e bonego ke’ng? Sa pele, e ka šupa go Paradeise ya kgonthe yeo Modimo a tlago go e tliša kgauswinyane mo lefaseng. (Luka 23:43) Sa bobedi, e ka šupa go paradeise e phethagetšego ya moya lefaseng le lefsa. E bile sa boraro, e ka šupa go maemo a kgahlišago kua legodimong “paradeiseng ya Modimo.”—Kutollo 2:7.
9 Eupša ke ka baka la’ng Paulo a re o “[kwele] mantšu a sa bolelegego ao go sa dumelelwego ke molao gore motho a a bolele”? Lebaka ke gore e be e se ya hlwa e e ba nako ya gore a hlalose ka botlalo dilo tše di kgahlišago tšeo a di bonego ponong yeo. Eupša lehono Jehofa o re dumeletše go botša ba bangwe ka ditšhegofatšo tšeo batho ba gagwe ba di thabelago gona bjale!
10. Ke ka baka la’ng paradeise ya moya le tempele ya moya e se selo setee?
10 Re na le go fela re bolela ka paradeise ya moya, eupša paradeise yeo ke’ng? Ke boemo bjo bo kgethegilego bja khutšo bjoo Modimo a bo neago batho ba gagwe. Ka gona paradeise ya moya le tempele ya moya ga se selo setee. Tempele ya moya ke tokišetšo ya Modimo ya borapedi bja therešo. Go molaleng gore paradeise ya moya ke batho bao Modimo a ba amogelago le bao ba mo hlankelago tempeleng ya gagwe ya moya.—Maleaki 3:18.
11. Re na le tokelo efe lehono?
11 Go a thabiša go tseba gore ga e sa le go tloga ka 1919 Jehofa o dumeletše batho bao ba sa phethagalago gore ba hlagolele paradeise ya moya, ba e matlafatše le go e godiša. Na o tsenya letsogo modirong wo o kgahlišago? Na o tšeela godimo tokelo ya go šoma le Jehofa gore a tumišwe mo lefaseng?
JEHOFA O DIRA GORE MOKGATLO WA GAGWE O KGAHLIŠE LE GO FETA
12. Re tseba bjang gore Jesaya 60:17 e a phethagala? (Bona seswantšho seo se lego mathomong a sehlogo.)
12 Moporofeta Jesaya o boletše e sa le pele gore go tlo ba le diphetogo tše dintši tše di kgahlišago karolong ya lefaseng ya mokgatlo wa Modimo. (Bala Jesaya 60:17.) Bafsa goba batho bao e sa tšwago go ba Bakriste ba badile feela ka diphetogo tše goba ba kwele di bolelwa. Eupša go na le bana babo rena le dikgaetšedi ba bantši bao ba bilego le tokelo ya go bona diphetogo tšeo di direga. Bahlanka ba bao ba botegago ba kgodišegile gore Modimo o diriša Kgoši ya rena e lego Jesu, go hlahla mokgatlo wa Gagwe. Ge re theetša diphihlelo tša Bakriste ba bao ba rategago, tumelo ya rena go Jehofa e tla matlafala gomme ra mmota kudu.
Paradeise ya moya ke boemo bjo bo kgethegilego bja khutšo bjo bo thabelwago ke Bakriste ba therešo lehono
13. Go ya ka Psalme 48:12-14, re swanetše go dira’ng?
13 Bakriste ka moka ba therešo ba swanetše go botša ba bangwe ka mokgatlo wa Jehofa. Ke mohlolo gore gaešita le ge re phela lefaseng le kgopo leo le bušwago ke Sathane, re phela ka khutšo le ka botee le bana babo rena lefaseng ka moka! Ka lethabo re swanetše go botša “ba molokong o tlago” ka mokgatlo wa Jehofa le ka paradeise ya moya!—Bala Psalme 48:12-14.
14, 15. Go ile gwa dirwa diphetogo dife ka morago ga 1970, gona mokgatlo o holegile bjang?
14 Batho ba bantši bao e lego kgale ba le ka phuthegong ba bone diphetogo tšeo di dirilego gore karolo ya lefaseng ya mokgatlo wa Jehofa e kgahliše le go feta. Ba sa gopola ge diphuthego di be di okamelwa ke mohlanka wa phuthego go e na le go okamelwa ke sehlopha sa bagolo, ge dinaga di be di hlokometšwe ke mohlanka wa lekala go e na le go hlokomelwa ke Komiti ya Lekala, goba ge mopresidente wa Watch Tower Society e be e le yena a neago ditaelo go e na le gore di newe ke Sehlopha se Bušago sa Dihlatse tša Jehofa. Gaešita le ge bana babo rena bao ka moka ba be ba na le bathuši ba botegago, ge e le gabotse ke bona ba bego ba dira diphetho ka diphuthegong, diofising tša makala le ntlongkgolo. Ka morago ga 1970, go ile gwa dirwa phetogo ya gore dihlopha tša bagolo e be tšona di dirago diphetho, go e na le gore di dirwe ke motho o tee.
15 Ke ka baka la’ng re ka re diphetogo tše di hotše mokgatlo? Ke ka gobane bana babo rena ba be ba di dira ba na le kwešišo e kaone ya Mangwalo. Go e na le gore diphetho di dirwe ke motho o tee, mokgatlo o holwa ke dika tše dibotse tša bagolo ka moka, goba “dimpho tšeo e lego banna” tšeo di tšwago go Jehofa.—Baefeso 4:8; Diema 24:6.
16, 17. Ke diphetogo dife tšeo di sa tšwago go dirwa tšeo di go kgahlilego, gona ka baka la’ng?
16 Nagana ka diphetogo tšeo di sa tšwago go dirwa dikgatišong tša rena. Re ipshina ka go sepedišetša batho dikgatišo tše di ba thušago le tše di kgahlišago ge re le bodireding. Nagana le kamoo re dirišago thekinolotši ya sebjalebjale go bolela ditaba tše dibotse. Ka mohlala, batho ba bantši ba kgona go tsena wepesaeteng ya jw.org moo ba ka hwetšago thušo yeo ba tlogago ba e hloka. Diphetogo tše ka moka di re bontšha gore Jehofa o tloga a tshwenyega ka batho le go ba rata kudu.
Re leboga kudu tlwaetšo yeo re e newago dikolong tša rena tše dintši tša Beibele
17 Le gona re leboga kudu phetogo yeo e dirilwego dibokeng tša rena e le gore re kgone go ba le nako ya borapedi bja lapa goba ya thuto ya motho ka noši. E bile re leboga diphetogo tšeo di dirilwego mananeong a dikopano tše dikgolo le tše dinyenyane. Mananeo ao a kaonefala ngwaga o mongwe le o mongwe! Le gona re leboga kudu tlwaetšo yeo re e newago dikolong tša rena tše dintši tša Beibele. Diphetogo tše ka moka di bontšha gabotse gore Jehofa o hlahla mokgatlo wa gagwe le gore o tšwela pele a dira gore paradeise ya moya e kgahliše le go feta!
KAMOO RE THUŠAGO GORE PARADEISE YA MOYA E KGAHLIŠE LE GO FETA
18, 19. Re ka thuša bjang gore paradeise ya moya e kgahliše le go feta?
18 Jehofa o re neile tokelo ya go tsenya letsogo go thušeng gore paradeise ya rena ya moya e kgahliše le go feta. Eupša seo re se dira bjang? Ka go bolela ditaba tše dibotse tša Mmušo ka mafolofolo le go dira barutiwa ba bantši. Nako le nako ge re thuša motho go ba mohlanka wa Modimo, re thuša gore paradeise ya moya e gole.—Jesaya 26:15; 54:2.
19 Le gona re thuša gore paradeise ya moya e kgahliše ge re šoma ka thata go kaonefatša semelo sa rena sa Bokriste. Se se thuša gore batho ba bangwe ba tle paradeiseng ye ya moya. Gantši go tseba ga rena Mangwalo ga se gona feela go gogelago batho ka mokgatlong, go Jehofa le go Jesu, eupša bohlweki bja rena le go phedišana ka khutšo le tšona di dira seo.
20. Go ya ka Diema 14:35, ke’ng seo re swanetšego go se dira?
20 Jehofa le Jesu ba swanetše go ba ba thaba kudu ge ba bona paradeise ya rena ya moya lehono. Lethabo leo re le kwago gona bjale ge re thuša gore paradeise ye e kgahliše kudu, ke tatso feela ya lethabo leo re tlago go ba le lona nakong e tlago ge re tla be re fetoša lefase gore e be paradeise ya kgonthe. Re swanetše go dula re gopola Diema 14:35, yeo e rego: “Kgoši e kgahlwa ke mohlanka yo a nago le temogo.” Anke re beng bohlale ge re dutše re šoma ka thata go botsefatša paradeise ya rena ya moya!


text:
Go Fepa ba Bantši go Dirišwa ba Sego Kae
“Ka morago ga go ngwathaganya dinkgwa a di abela barutiwa ba gagwe, bona ba di abela mašaba.”—MAT. 14:19.
1-3. Hlalosa kamoo Jesu a ilego a fepa lešaba le legolo kgauswi le Betsaida. (Bona seswantšho seo se lego mathomong a sehlogo se.)
NAGANA ka tiragalo e latelago. (Bala Mateo 14:14-21.) Paseka ya 32 C.E. e kgauswi le go thoma. Lešaba la banna ba ka bago 5 000, go sa balwe basadi le bana, le na le Jesu le barutiwa ba gagwe lefelong leo le sa dulwego ke motho kgauswi le Betsaida, e lego motsana wo o lego ka leboa la lebopo la Lewatle la Galilea.
2 Ge Jesu a bona lešaba leo, o le kwela bohloko, ke moka o fodiša balwetši bao ba lego gare ga lona gomme o le ruta dilo tše dintši ka Mmušo wa Modimo. Ge barutiwa ba Jesu ba bona gore nako e šetše e ile, ba mo kgothaletša gore a phatlalatše lešaba leo e le gore le ye metsaneng ya kgauswi le yo ithekela tša go ja. Eupša Jesu o botša barutiwa ba gagwe gore: “Lena [ba] neeng sa go ja.” Ba makatšwa ke mantšu ao, ka gobane ba be ba swere dijo tše dinyenyane kudu—dinkgwa tše hlano le dihlapi tše pedi tše dinyenyane.
3 Ka go šušumetšwa ke kwelobohloko, Jesu o dira mohlolo—mohlolo o nnoši woo o begilwego ke bangwadi ka moka ba bane ba Diebangedi. (Mar. 6:35-44; Luka 9:10-17; Joh. 6:1-13) Jesu o laela barutiwa ba gagwe gore ba botše lešaba leo go dula bjanyeng bjo botala ka dihlopha tša ba 50 le ba 100. Ka morago ga go kgopela tšhegofatšo, o thoma go ngwathaganya dinkgwa tšeo le go arola dihlapi. Ke moka, go e na le gore a nee batho bao dijo ka boyena, Jesu o ile “a di abela barutiwa ba gagwe, bona ba di abela mašaba.” Mohlolo e bile gore dijo tšeo di ile tša lekana batho ka moka! Anke o fo nagana: Jesu o fepile ba dikete a diriša ba sego kae—barutiwa ba gagwe. *
4. (a) Jesu o be a tshwenyegile kudu ka go nea batho dijo tša mohuta ofe, gona ka baka la’ng? (b) Re tlo ahlaahla’ng sehlogong se le seo se latelago?
4 Jesu o be a bile a tshwenyegile kudu ka go nea balatedi ba gagwe dijo tša moya. O be a tseba gore ge batho ba eja dijo tša moya, e lego ditherešo tšeo di hwetšwago ka Lentšung la Modimo, ba tla hwetša bophelo bjo bo sa felego. (Joh. 6:26, 27; 17:3) Ka go šušumeletšwa ke kwelobohloko e swanago le yeo a bilego le yona ge a fepa mašaba ka dinkgwa le dihlaphi, Jesu o ile a fetša diiri tše dintši a ruta balatedi ba gagwe. (Mar. 6:34) Eupša o be a tseba gore nako ya gagwe mo lefaseng e be e tlo ba e nyenyane le gore o be a tlo boela legodimong. (Mat. 16:21; Joh. 14:12) Jesu o be a tla dira bjang gore balatedi ba gagwe mo lefaseng ba fepše moyeng ge yena a le legodimong? O be a tlo diriša mokgwa o swanago—go fepa ba bantši a diriša ba sego kae. Eupša ke bomang bao e bego e tla ba ba sego kae? Anke re boneng kamoo Jesu a ilego a diriša ba sego kae gore ba fepe balatedi ba gagwe ba bantši ba tloditšwego lekgolong la pele la nywaga. Ke moka sehlogong se se latelago, re tla araba potšišo e latelago yeo e lego bohlokwa go rena ka moka: Re ka kgona go tseba bjang ba sego kae bao Kriste a ba dirišago go re fepa lehono?
JESU O KGETHA BA SEGO KAE
5, 6. (a) Ke phetho efe e boima yeo Jesu a e dirilego go kgonthišetša gore balatedi ba gagwe ba tla fepša moyeng ka morago ga lehu la gagwe? (b) Jesu o ile a lokišetša bjang baapostola ba gagwe go tlo phetha tema e bohlokwa ka morago ga lehu la gagwe?
5 Hlogo ya lapa yeo e nago le boikarabelo e dira dithulaganyo tša gore lapa la yona le šale le hlokometšwe ge e ba e ka hwa. Ka mo go swanago, Jesu—yoo e bego e tla ba Hlogo ya phuthego ya Bokriste—o ile a dira dithulaganyo go kgonthišetša gore balatedi ba gagwe ba hlokomelwa moyeng ka morago ga lehu la gagwe. (Baef. 1:22) Ka mohlala, mo e ka bago nywaga e mebedi pele ga ge Jesu a ehwa, o ile a dira phetho e boima. O ile a kgetha ba sego kae ba pele bao ka morago a bego a tlo ba diriša go fepa ba bantši. Ela hloko seo se ilego sa direga.
6 Ka morago ga go rapela bošego ka moka, Jesu o ile a kgoboketša barutiwa ba gagwe gomme a kgetha ba 12 ba bona gore e be baapostola. (Luka 6:12-16) Nywageng e mebedi e latetšego, o be a phela kudu le ba 12, a ba ruta ka mantšu le ka ditiro. O be a tseba gore go na le tše ntši tšeo ba bego ba swanetše go ithuta tšona; ge e le gabotse, ba ile ba tšwela pele ba bitšwa “barutiwa.” (Mat. 11:1; 20:17) O ile a ba nea dikeletšo tše bohlokwa le go ba tlwaetša ka botlalo bodireding. (Mat. 10:1-42; 20:20-23; Luka 8:1; 9:52-55) Go molaleng gore o be a ba lokišetša go tlo phetha tema e bohlokwa ka morago ga lehu la gagwe le go rotogela ga gagwe legodimong.
7. Jesu o ile a hlabiša bjang seetša mabapi le selo se segolo seo baapostola ba gagwe ba bego ba tla tshwenyega ka sona?
7 Ke tema efe yeo baapostola ba bego ba tlo e kgatha? Ge Pentekoste ya 33 C.E. e dutše e batamela, go be go le molaleng gore baapostola ba be ba tla hlankela ‘maemong a bolebeledi.’ (Dit. 1:20) Eupša selo se segolo seo ba bego ba tla tshwenyega ka sona e be e le sefe? Ka morago ga gore Jesu a tsošwe, o ile a hlabiša seetša tabeng ye poledišanong yeo a bilego le yona le moapostola Petro. (Bala Johane 21:1, 2, 15-17.) Ge a be a na le ba bangwe ba baapostola ba gagwe, Jesu o boditše Petro gore: “Fepa dikwana tša ka.” Ka go re’alo Jesu o bontšhitše gore baapostola ba gagwe ba be ba tla ba gare ga ba sego kae bao ba bego ba tla nea ba bantši dijo tša moya. Seo ruri se bontšha ka tsela e kgomago le e matla gore Jesu o ikwa bjang ka “dikwana” tša gagwe! *
GO FEPA BA BANTŠI GO TLOGA KA PENTEKOSTE GO YA PELE
8. Bao e bego e sa tšwa go ba badumedi ba ile ba bontšha bjang ka Pentekoste gore ba be ba lemoga gabotse mokero woo Kriste a bego a o diriša?
8 Go thoma ka Pentekoste ya 33 C.E., Kriste yo a tsošitšwego o ile a diriša baapostola ba gagwe e le mokero woo ka wona a fepago barutiwa ba gagwe ka moka ba tloditšwego. (Bala Ditiro 2:41, 42.) Mokero woo o ile wa lemogwa gabotse ke Bajuda le basokologi bao e ilego ya ba Bakriste ba tloditšwego letšatšing leo. Ka ntle le go dikadika, ba ile “ba tšwela pele ba ikgafela thutong ya baapostola.” Go ya ka seithuti se sengwe, lediri la Segerika leo le fetoletšwego e le “[go] tšwela pele ba ikgafela” le ka bolela go “botegela ka mo go feletšego tsela e itšego ya go dira dilo.” Bao e bego e sa tšwa go ba badumedi ba be ba swerwe ke tlala e kgolo ya go nyaka dijo tša moya, gomme ba be ba tseba moo ba ka di hwetšago gona. Ka potego e feletšego, ba ile ba ithekga ka baapostola gore ba ba hlalosetše mantšu le ditiro tša Jesu le go ba hlabišetša seetša mabapi le seo se bolelwago ke mangwalo a mabapi le yena. *—Dit. 2:22-36.
9. Baapostola ba ile ba bontšha bjang gore ba be ba dula ba tšeela godimo boikarabelo bja bona bja go fepa dinku tša Jesu?
9 Baapostola ba ile ba dula ba tšeela godimo boikarabelo bja bona bja go fepa dinku tša Jesu. Ka mohlala, ela hloko kamoo ba ilego ba swaragana le taba e boima le e bego e ka aroganya ditho tša phuthego; taba yeo e ile ya rotoga phuthegong e bego e sa le e mpsha. Se se makatšago ke gore taba ya gona e be e le mabapi le dijo—dijo tša nama. Bahlologadi bao ba bolelago Segerika ba be ba tshedišwa mahlo kabong ya dijo ya letšatši le letšatši, eupša bahlologadi bao ba bolelago Seheberu ba be ba sa tshedišwe mahlo. Baapostola ba ile ba rarolla bjang taba ye yeo go sego bonolo go bolela ka yona? “Ba lesomepedi” ba ile ba kgetha banna ba šupago ba swanelegago gore ba okamele “modiro . . . wo o nyakegago” wa go aba dijo. Baapostola—bao bontši bja bona ka ntle le pelaelo ba ilego ba tšea karolo go abeng dijo mašabeng ao Jesu a ilego a a fepa ka mohlolo—ba ile ba bona go le bohlokwa kudu gore ba diriše nako ya bona e ntši ba fepa batho moyeng. Ka go re’alo, ba ile ba ikgafela “bodireding bja lentšu.”—Dit. 6:1-6.
10. Kriste o ile a diriša bjang baapostola le bagolo Jerusalema?
10 Ka 49 C.E., baapostola bao ba bego ba sa phela ba be ba šoma gotee le bagolo ba bangwe ba swanelegago. (Bala Ditiro 15:1, 2.) “Baapostola le bagolo Jerusalema” ba be ba hlankela e le sehlopha se bušago. Ka ge Kriste e le Hlogo ya phuthego, o ile a diriša sehlopha se se senyenyane sa banna ba swanelegago gore se lokiše ditaba tšeo di tswalanago le thuto ya mangwalo gomme se okamele le go nea tlhahlo modirong wa go bolela le go ruta ditaba tše dibotse tša Mmušo.—Dit. 15:6-29; 21:17-19; Bakol. 1:18.
11, 12. (a) Ke eng seo se bontšhago gore Jehofa o ile a šegofatša thulaganyo yeo Morwa wa gagwe a bego a e diriša go fepa diphuthego tša lekgolong la pele la nywaga? (b) Ke ka tsela efe mokero woo Kriste a bego a o diriša go fepa batho moyeng o bego o bonagala gabotse?
11 Na Jehofa o ile a šegofatša thulaganyo yeo Morwa wa gagwe a bego a e diriša go fepa diphuthego tša lekgolong la pele la nywaga? Ga go pelaelo gore o ile a e šegofatša! Re ka kgonthišega bjang ka seo? Puku ya Ditiro e re nea pego ye: “Bjale ge ba [moapostola Paulo le basepedišani ba gagwe] dutše ba sepela go phatša metse yeo ba be ba iša ditaelo go bao ba lego moo gore ba di latele, e lego tšeo baapostola le bagolo bao ba lego Jerusalema ba bego ba dirile phetho ka tšona. Ka gona diphuthego di ile tša tšwela pele di matlafatšwa tumelong le go oketšega ka palo letšatši le letšatši.” (Dit. 16:4, 5) Ela hloko gore diphuthego tšeo di ile tša atlega ka baka la go dirišana ga tšona le sehlopha se bušago seo se bego se le Jerusalema. Na seo ga se bohlatse bja gore Jehofa o be a šegofatša thulaganyo yeo Morwa wa gagwe a bego a e diriša go fepa diphuthego? Anke re gopoleng gore go atlega ga rena moyeng go kgonega feela ge re šegofatšwa ke Jehofa ka tsela e kgolo.—Die. 10:22; 1 Bakor. 3:6, 7.
12 Go fihla ga bjale re bone gore Jesu o ile a latela mokgwa o itšego ge a fepa balatedi ba gagwe: O ile a fepa ba bantši a diriša ba sego kae. Mokero woo a bego a o diriša go fepa batho moyeng o be o bonagala gabotse. Ge e le gabotse, baapostola, e lego ditho tša mathomo tša sehlopha se bušago, ba be ba ka nea bohlatse bjo bo bonagalago bja gore thekgo ya bona e be e etšwa legodimong. Ditiro 5:12 e re: “Ka diatla tša baapostola go ile gwa tšwela pele go direga dipontšho tše dintši le mehlolo e mentši bathong.” * Ka baka leo, bao e ilego ya ba Bakriste ba be ba se na lebaka la go botšiša gore: ‘Ke bomang bao ge e le gabotse Kriste a ba dirišago go fepa dinku tša gagwe?’ Eupša go ya mafelelong a lekgolo la pele la nywaga, maemo a ile a fetoga.
GE MEFOKA E BE E LE E MENTŠI GOMME MAKGABA A KORONG E LE E SEGO KAE
13, 14. (a) Jesu o ile a lemoša gore go be go tla ba le tlhaselo efe, gomme mantšu a gagwe a ile a thoma go phethagala neng? (b) Tlhaselo yeo e be e tla tšwelela mahlakoreng afe a mabedi? (Bona tlhaloso.)
13 Jesu o ile a bolela gore phuthego ya Bokriste e be e tlo hlaselwa. Gopola gore seswantšhong sa gagwe sa boporofeta sa korong le mefoka, Jesu o ile a lemoša gore tšhemo yeo e bego e sa tšwa go bjalwa ya korong (Bakriste ba tloditšwego) e be e tla tlala ka mefoka (Bakriste ba mankekišane). O itše dihlopha tšeo ka bobedi di be di tla dumelelwa go gola mmogo—di sa tshwenywe ke motho go fihlela nakong ya puno, yeo e bego e tla tla “bofelong bja tshepedišo ya dilo.” (Mat. 13:24-30, 36-43) Go se go ye kae ke ge mantšu ao a Jesu a thoma go phethagala. *
14 Bohlanogi bo ile bja nyaka go šwahlela lekgolong la pele la nywaga, eupša baapostola ba botegago ba Jesu ba ile ba fetoga “selo se se thibelago,” ba thibela tshenyo le tutuetšo ya dithuto tša maaka. (2 Bathes. 2:3, 6, 7) Eupša ka morago ga gore baapostola ka moka ba hwe, bohlanogi bo ile bja tsema medu gomme bja phatlalala lebakeng le letelele la go gola ga peu leo le tšerego nywagakgolo e mentši. Go oketša moo, nakong yeo ka moka, mefoka e ile ya ba e mentši gomme korong e le e sego kae. Go be go se na mokero o rulagantšwego woo o bego o aba dijo tša moya ka mehla. Seo se be se tla feleletša se fetogile. Eupša potšišo ke gore: Neng?
KE BOMANG BAO BA TLAGO GO FEPA BA BANGWE NAKONG YA PUNO?
15, 16. Go ithuta ga Barutwana ba Beibele Mangwalo ka phišego go ile gwa tšweletša mafelelo afe, gomme ke potšišo efe yeo e rotogago?
15 Ge bofelo bja go gola ga peu bo dutše bo batamela, go ile gwa ba le bao ba thomago go kgahlegela kudu therešo ya Beibele. O tla gopola gore ka bo-1870, sehlopha se senyenyane sa batho bao ba bego ba nyaka therešo se ile sa kopana gomme sa hloma diklase tša go ithuta Beibele ka ntle le thušo ya mefoka, e lego Bakriste ba mankekišane bao ba bego ba le ka dikerekeng le dihlotswaneng tša Bojakane. Ka dipelo tše ikokobeditšego le menagano e bulegilego, Barutwana bao ba Beibele ba botegago, go etša ge ba be ba ipitša bjalo ka nako yeo, ba ile ba rapela gomme ba nyakišiša ka kelohloko seo Mangwalo a se bolelago.—Mat. 11:25.
16 Go ithuta ga Barutwana ba Beibele Mangwalo ka kelohloko go ile gwa tšweletša dipoelo tše dibotse kudu. Banna bao le basadi bao ba botegago ba ile ba pepentšha dithuto tša maaka gomme ba phatlalatša ditherešo tša moya, ba gatiša le go phatlalatša kgole le kgauswi dikgatišo tše theilwego Beibeleng. Modiro wa bona o ile wa ratwa ke ba bantši gomme wa kgodiša bao ba bego ba swerwe ke tlala le lenyora la therešo ya moya. Ka gona go rotoga potšišo e latelago e kgahlišago: Na Barutwana ba Beibele bao ba bego ba le gona nywageng ya pele ga 1914 e be e le mokero o kgethilwego woo Kriste a bego a fepa dinku tša gagwe ka wona? Aowa. Ba be ba sa dutše ba le lebakeng la go gola ga peu, gomme thulaganyo ya gore go be le mokero wa go aba dijo tša moya e be e dutše e sa bopega. Go be go se gwa tšwa go fihla nako ya gore Bakriste ba mankekišane bao ba swanago le korong ba hlaolwe go Bakriste ba therešo bao ba emelwago ke korong.
17. Ke ditiragalo dife tše bohlokwa tšeo di ilego tša thoma ka 1914?
17 Go etša ge re ithutile sehlogong se se fetilego, lebaka la puno le thomile ka 1914. Ngwageng woo, go ile gwa thoma ditiragalo tše bohlokwa. Jesu o ile a bewa sedulong sa Bogoši, gomme mehla ya bofelo e ile ya thoma. (Kut. 11:15) Go tloga ka 1914 go ya karolong ya mathomo ya 1919, Jesu o ile a ya le Tatagwe tempeleng ya moya go yo dira modiro o bego o tloga o nyakega wa go e hlahloba le go e hlwekiša. * (Mal. 3:1-4) Ke moka go thoma ka 1919, e be e le nako ya go thoma go kgoboketša korong. Na bjale go be go fihlile nako ya gore Kriste a bee mokero o tee o rulagantšwego wa go aba dijo tša moya? Ruri go bjalo!
18. Jesu o boletše gore o be a tla nea boikarabelo bofe, gomme ke potšišo efe e kgolo yeo e ilego ya rotoga ge mehla ya bofelo e thoma?
18 Boporofeteng bja gagwe bja mabapi le mehla ya bofelo, Jesu o ile a bolela gore o tla bea mokero woo o bego o tla aba ‘dijo tša moya ka nako e swanetšego.’ (Mat. 24:45-47) O be a tla diriša mokero ofe? Ka go dumelelana le mokgwa woo a ilego a o diriša lekgolong la pele la nywaga, Jesu o be a tla buša a fepa ba bantši a diriša ba sego kae. Eupša ge mehla ya bofelo e be e thoma, potšišo e kgolo e ile ya ba e rego: Ke bomang bao e bego e tla ba ba sego kae? Potšišo yeo gotee le dipotšišo tše dingwe tša mabapi le boporofeta bja Jesu di tla ahlaahlwa sehlogong se se latelago.
^ ser. 3 Serapa 3: Lebakeng le lengwe ka morago, ge Jesu a be a fepa ka mohlolo banna ba 4 000, go sa balwe basadi le bana, le gona moo o ile a nea “barutiwa ba gagwe [dijo], bona ba di abela mašaba.”—Mat. 15:32-38.
^ ser. 7 Serapa 7: Mehleng ya Petro, “dikwana” ka moka tšeo di bego di tla fepša di be di na le kholofelo ya go phela legodimong.
^ ser. 8 Serapa 8: Taba ya gore badumedi ba bafsa ba ile “ba tšwela pele ba ikgafela thutong ya baapostola” e bontšha gore baapostola ba be ba ruta ka mehla. E nngwe ya thuto ya baapostola e ile ya ngwalelwa sa ruri ka dipukung tše di buduletšwego tšeo ga bjale e lego karolo ya Mangwalo a Bakriste a Segerika.
^ ser. 12 Serapa 12: Gaešita le ge ba bangwe ka ntle le baapostola ba ile ba hwetša dimpho tša mohlolo tša moya, go bonagala maemong a mantši dimpho tše tša mohlolo ba be ba di newa ka go lebanya ke yo mongwe wa baapostola goba ba di newa yo mongwe wa baapostola a le gona.—Dit. 8:14-18; 10:44, 45.
^ ser. 13 Serapa 13: Mantšu a moapostola Paulo a hwetšwago go Ditiro 20:29, 30 a bontšha gore phuthego e be e tla hlaselwa go tšwa mahlakoreng a mabedi. La pele e be e tla ba la Bakriste ba mankekišane (“mefoka”), bao ba bego ba tla “tsena gare ga” Bakriste ba therešo. La bobedi e be e tla ba la bao ba tšwago “gare ga” Bakriste ba therešo, bao ba bangwe e bego e tla ba bahlanogi ba bolelago “dilo tše di kgopamego.”


text:
Lefase Leo le se Nago Kgethollo—Le tla ba Gona Neng?
“GO NA le seo ke se dumago.” Nywageng e 50 e fetilego, ka August 28, 1963, moetapele wa ditshwanelo tša batho wa Amerika e lego Martin Luther King yo monyenyane, o ile a bolela mantšu ao polelong ya gagwe yeo e tumilego kudu. A diriša mantšu ao a gogelago, King o ile a bolela seo a se dumago, goba kholofelo ya gagwe, ya gore ka letšatši le lengwe batho ba be ba tla thabela bophelo bjo bo se nago kgethollo ya semorafo. Gaešita le ge a ile a botša batho ba United States dikholofelo tša gagwe, molaetša wa seo a se dumago o ile wa amogelwa ke batho ba ditšhabeng tše dintši.
Dikgwedi tše tharo ka morago ga polelo ya King, ka November 20, 1963, dinaga tše fetago tše 100 di ile tša amogela Kgoeletšo ya Ditšhaba tše Kopanego ya Mabapi le go Fedišwa ga Dibopego ka Moka tša Kgethollo ya Semorafo. Dikgoeletšo tše dingwe tša lefase ka moka di ile tša amogelwa nywagasomeng e latetšego. Ka ntle le pelaelo, maiteko ao ka moka a holago a rotoša potšišo e rego, Mafelelo e bile afe?
Ka March 21, 2012, Mongwaledipharephare wa Ditšhaba tše Kopanego Ban Ki-moon o itše: “Go na le dikgwerano tše dintši tše bohlokwa gotee le ditlabakelo
Gaešita le dinageng tšeo go tšona go tšwetšwego pele tabeng ya go thibela kgethollo ya semorafo le ya mehuta e mengwe, go sa dutše go rotoga potšišo e rego: Na ruri diphetogo tšeo di fedišitše maikwelo a tseneletšego a batho goba di fo ba di dirile gore batho ba ute maikwelo ao? Ba bangwe ba dumela gore ge e le gabotse diphetogo tšeo di fo ba di thibela go hlaola ba bangwe, eupša di ka ba di se na matla a go fediša kgethollo. Ka baka la’ng? Ka gobane go hlaola ba bangwe ke tiro yeo e ka bonwago gomme motho a otlwa ka molao, mola kgethollo e tswalana le dikgopolo gotee le maikwelo tša batho tša ka gare, tšeo go sego bonolo go di laola.
Ka baka leo, boiteko le ge e le bofe bja go fediša kgethollo ga bo a swanela go fo thibela ditiro tša kgethollo eupša gape bo swanetše go fetoša tsela yeo ka yona motho a naganago e bile a ikwago ka batho ba morafo o mongwe. Na ruri se se ka dirwa? Ge e ba go le bjalo, se ka dirwa bjang? Anke re hlahlobeng dikanegelo tša kgonthe tšeo di tla re thušago go bona gore ga se feela gore batho ba ka kgona go fetoga eupša le gore go na le seo se ka ba thušago go dira bjalo.
BEIBELE E BA THUŠITŠE GO FENYA KGETHOLLO
Linda: Ke belegetšwe Afrika Borwa. Ke be ke lebelela Maafrika Borwa a mangwe ao e sego makgowa e le a nyatšegago, a sa rutegago le ao a sa botegego e bile e fo ba bahlanka ba makgowa. Ke be ke ena le moya wa kgethollo eupša ke sa lemoge seo. Lega go le bjalo, kgopolo yeo e ile ya fetoga ge ke be ke thoma go ithuta Beibele. Ke ile ka ithuta gore “Modimo ga a bebe sefahlego” le gore pelo e bohlokwa kudu go feta mmala wa letlalo la rena goba leleme leo re le bolelago. (Ditiro 10:
Michael: Ke goletše lefelong leo go lona go bego go na le Maaustralia a mantši a makgowa, gomme ke ile ka ba le kgethollo e matla ka Maasia, kudukudu Machina. Ge ke be nka bona motho yo a swanago le Moasia ke sepela ka koloi, ke be ke bula lefasetere gomme ka mo roga ka gore, “Eya ga geno Moasia tena!” Ka morago ge ke be ke thoma go ithuta Beibele, ke ile ka bona kamoo Modimo a lebelelago batho ka gona. O ba rata go sa šetšwe moo ba tšwago gona le ponagalo ya bona. Ke ile ka kgongwa ke lerato le gomme lehloyo la ka la fetoga lerato. Go dira phetogo e kgolo gakaalo go a makatša. Ga bjale ke thabela go gwerana le batho ba tšwago dinageng gotee le ditšong ka moka. Se se dirile gore ke be le pono e bulegilego ka bophelo gomme se mphile lethabo le legolo.
Sandra: Mma o be a etšwa Umunede kua Delta State, Nigeria. Lega go le bjalo, lapa la gabo tate le tšwa Edo State gomme le bolela Seesa. Ka baka la go se swane mo, mma o ile a lebeletšana le kgethollo e tseneletšego ka lapeng la gabo tate go fihlela a hlokofala. Ka gona ke ile ka ikana gore ke be nka se iše felo ka motho le ge e le ofe yo a bolelago Seesa le gore nka se tsoge ke nyalane le monna le ge e le ofe yo a tšwago Edo State. Eupša ge ke be ke thoma go ithuta Beibele, ke ile ka thoma go bona dilo ka tsela e fapanego. Ka ge Beibele e re Modimo ga a bebe sefahlego le gore motho le ge e le ofe yo a mmoifago o a amogelega go yena, gona nna ke mang gore ke hloye batho ka baka la morafo wa gabo bona goba leleme leo ba le bolelago? Ke ile ka beakanya monagano wa ka gomme ka dira khutšo le ba lapa la gabo tate. Go diriša melao ya motheo ya Beibele go mphile lethabo le khutšo ya monagano. Gape go nthušitše gore ke phedišane le ba bangwe go sa šetšwe gore ke ba setšo sefe, morafo ofe, leleme lefe goba gore ke ba setšhaba sefe. Go thwe’ng ka monna yo ke nyalanego le yena? O tšwa Edo State e bile o bolela Seesa!
Ke ka baka la’ng Beibele e kgonne go thuša batho ba gotee le ba bangwe go fenya lehloyo le kgethollo tšeo di tsemilego medu? Ke ka gobane Beibele ke Lentšu la Modimo. E na le matla a go fetoša tsela yeo ka yona motho a naganago le go ikwa ka ba bangwe. Go feta moo, Beibele e bontšha selo se sengwe seo se nyakegago bakeng sa go fediša kgethollo ka moka.
MMUŠO WA MODIMO O TLA FEDIŠA KGETHOLLO KA MOKA
Le ge tsebo ya Beibele e ka thuša batho go laola le go tumola maikwelo a tsemilego medu, fela go na le dilo tše pedi tšeo di swanetšego go lokišwa pele kgethollo e ka fedišetšwa sa ruri. Sa pele, go na le sebe le go se phethagale. Beibele e bolela ka go lebanya gore: “Ga go na motho yo a sa dirego sebe.” (1 Dikgoši 8:46) Ka gona, go sa šetšwe gore re leka ka matla gakaakang, re lebeletšane le ntwa ya ka gare yeo e swanago le ya moapostola Paulo, yo a ngwadilego gore: “Ge ke kganyoga go dira se se lokilego, se sebe se gona go nna.” (Baroma 7:21) Ka gona, nako le nako, pelo ya rena e sa phethagalago e tla boela “[dikeleletšong] tše di gobatšago” tšeo di ka lebišago kgethollong.
Sa bobedi, go na le tutuetšo ya Sathane Diabolo. Beibele e mo hlalosa e le “mmolai” e bile e re o “[timetša] lefase ka moka.” (Johane 8:44; Kutollo 12:9) Seo se hlalosa lebaka leo ka lona kgethollo e apareditšego gakaakaa gotee le lebaka leo go bonagalago batho ba se na seo ba ka se dirago go fediša kgethollo, polao ya molokwanarite gotee le dibopego tše dingwe tša go se kgotlelelane ga merafo, madumedi le maemo a tša leago.
Ka baka leo, pele kgethollo e ka fedišetšwa sa ruri, go swanetše go fedišwe sebe, go se phethagale le tutuetšo ya Sathane Diabolo. Beibele e bontšha gore Mmušo wa Modimo o tla dira sona seo.
Jesu Kriste o rutile balatedi ba gagwe gore ba rapele Modimo ka mantšu a: “Mmušo wa gago a o tle. Thato ya gago a e direge le mo lefaseng bjalo ka ge e direga legodimong.” (Mateo 6:10) Mmušo wa Modimo ke wona o tlago go fediša ditiro ka moka tša go hloka toka—go akaretša le dibopego ka moka tša go se kgotlelelane le kgethollo.
Ge Mmušo wa Modimo o etla gomme o laola dilo ka moka lefaseng, Sathane o tla ‘tlengwa,’ goba go thibelwa ka mo go feletšego, e le gore ‘a se ke a hlwa a timetša ditšhaba.’ (Kutollo 20:2, 3) Ka nako yeo go tla ba le “lefase le lefsa,” goba lekoko la batho, leo ‘toko e tlago go aga’ go lona. *—2 Petro 3:13.
Bao ba phelago lekokong leo le lokilego la batho ba tla dirwa ba phethagetšego, ba se sa ba le sebe. (Baroma 8:21) Bjalo ka balata ba Mmušo wa Modimo, ‘ba ka se gobatše goba ba senya.’ Ka baka la’ng? “Ka gobane lefase le tla tlala tsebo ya Jehofa go etša ge meetse a khurumeditše lewatle.” (Jesaya 11:9) Ka nako yeo, batho ka moka ba tla ithuta ka ditsela tša Jehofa Modimo le go ekiša semelo sa gagwe sa go bontšha lerato. Se ruri se tla bolela go fela ga kgethollo ka moka, “gobane Modimo ga a bebe sefahlego.”—Baroma 2:11.
^ ser. 17 Bakeng sa tsebišo e oketšegilego mabapi le Mmušo wa Modimo le seo o tlago go se dira kgauswinyane, bona dikgaolo 3, 8 le 9 tša puku ya Ke Eng Seo ge e le Gabotse Beibele e se Rutago? yeo e gatišitšwego ke Dihlatse tša Jehofa.
Ithute ka mo go oketšegilego
Khutšo Lefaseng—E tla ba Gona Bjang?
Ithute kamoo Modimo a holofetšago go tliša khutšo lefaseng ka Mmušo wa gagwe.
Ke Eng Seo Beibele e se Bolelago ka Kgethollo ya Semorafo?
Na merafo ka moka e a lekana? Na kgethollo ya semorafo e tla ka ya fela?


text:
JANUARY 21, 2015
PHILIPPINES
Bahlaselwa ba Ledimo ba Boela Magaeng a Bona ka Morago ga Ngwaga
MANILA, Philippines—Dihlatse tša Jehofa di ile tša thoma lenaneo le legolo la go aga le go lokiša dintlo tše ka bago tše 750 ka lebaka la ka tlase ga ngwaga ka morago ga go hlasela ga Ledimo le Matla la Haiying.
Dean Jacek, yo e lego mmoleledi wa Dihlatse tša Jehofa kua Philippines, o hlalosa gore: “Re ile ra ipeela nako ya gore re nyaka go fetša modiro wo ka September 2014. Re thomile go aga mathomong a ngwaga, ka thušo ya baithaopi ba bantši, re ile ra fetša modiro wo mafelelong a August.”
Sehlopha se Bušago sa Dihlatse tša Jehofa se ile sa lokišetša gore meneelo yeo e tšwago go Dihlatse lefaseng ka bophara e romelwe modirong wo wa tlhakodišo. Ofisi ya lekala ya Dihlatse kua Manila e ile ya hloma komiti ya tlhakodišo bakeng sa go rulaganya modiro wa go aga goba go tsošološa dikarolo tše di kgomilwego ke ledimo le. Se se be se akaretša go aga le go tsošološa magae a Tacloban City a 167, magae a Ormoc City a 256, magae a Cebu City a 101 le magae a Roxas City a 218. Baithaopi ba 522 e be e le ba Philippines gomme ba 90 ba etšwa dinageng tše dingwe.
Mna. Ferdinand Martin G. Romualdez, yo e lego moemedi wa First District of Leyte, o boletše gore: “Dihlatse tša Jehofa e bile mokgatlo wa pele wo e sego wa mmušo go tlo thuša ka modiro wo wa go aga. . . . Rena le malapa a rena, ruri re hloka le mantšu a go leboga.”
Ba Ditaba
Bakeng sa Ditšhabatšhaba: J. R. Brown, Ofisi ya Boditšhabatšhaba, mogala +1 718 560 5000
Philippines: Dean Jacek, mogala +63 2 411 6090


text:
Ruta Bana ba Gago
Na o Fela o E-ba le Lehufa? Bana Babo Josefa ba be ba mo Hufegela
ANKE re boleleng ka seo se bolelwago ke go ba le lehufa. Na o kile wa hwetša go le thata go rata motho yo mongwe ka gobane ba bangwe ba itše o lokile, o botse goba o bohlale? *— Se ke seo se ka diregago ge o hufegela motho yo mongwe.
Lehufa le ka ba gona ka lapeng ge e ba batswadi ba rata ngwana yo a itšego go feta yo mongwe. Beibele e re botša ka lapa leo go lona lehufa le ilego la baka bothata bjo bogolo. Anke re hlahlobeng bothata bjo bo bakilwego ke lehufa le seo re ka ithutago sona go seo se diregilego.
Josefa e be e le morwa wa bo-11 wa Jakobo gomme barwarragwe ba be ba mo hufegela. Na o tseba lebaka?— E be e le ka gobane tatago bona, Jakobo, o be a rata Josefa. Ka mohlala, Jakobo o ile a direla Josefa seaparo se sebotse sa mebala. Jakobo o be a rata Josefa ka mo go kgethegilego “ka xobane ó belexwe tat’axwe à šetše a tšofetše” le gona e be e le leitšibulo la mosadi wa gagwe yo a ratwago e lego Ragele.
Beibele e re ge ‘barwarre ba Josefa ba bona tatago bona a mo rata kudu, ba ile ba hloya Josefa.’ Ke moka ka letšatši le lengwe, Josefa o ile a botša ba lapa labo gore o lorile ka moka ba mo khunamela, go akaretša le tatagwe. Beibele e re ‘barwarragwe ba ile ba mo hufegela’ gomme tatagwe le yena o ile a mo omanyetša go ba botša toro e bjalo.—Genesi 37:1-11.
Nakwana ka morago, ge Josefa a be a e-na le nywaga e 17, barwarragwe ba be ba le kgole ba dišitše dinku le dipudi tša bo bona. Ka gona, Jakobo o ile a romela Josefa go yo bona ge e ba dilo di sepelela barwarragwe gabotse. Na o tseba seo bontši bja bona ba bego ba nyaka go se dira ge ba mmona a e-tla?— Ba be ba nyaka go mmolaya! Eupša ba babedi, e lego Rubeni le Juda, ba be ba sa nyake go mmolaya.
Ge bagwebi ba itšego ba feta ba e-ya Egipita, Juda o ile a re: “A re mo rekišeng.” Ba ile ba dira bjalo. Ke moka, ba ile ba bolaya pudi gomme ba tsenya seaparo sa Josefa ka mading a yona. Ka morago, ge ba bontšha tatago bona seaparo seo o ile a lla ka gore: “Ó llwe ke sebata; ruri Josefa ó llwe.”—Genesi 37:12-36.
Ge nako e dutše e-ya, Farao e lego mmuši wa Egipita, o ile a thoma go rata Josefa. Go bile bjalo ka gobane ka thušo ya Modimo, Josefa o ile a kgona go hlalosetša Farao seo se bolelwago ke ditoro tša gagwe tše pedi. Toro ya pele e be e le mabapi le dikgomo tše šupa tšeo di nonnego tšeo di latelwago ke tše šupa tšeo di babjago. Ya bobedi e be e le mabapi le diako tše šupa tšeo di nago le dithoro gotee le tše šupa tše omeletšego tšeo di se nago selo. Josefa o itše ditoro tše ka bobedi di be di bolela gore go tla ba le nywaga e šupa ya puno e botse yeo e tlago go latelwa ke nywaga e šupa ya tlala. Farao o ile a laela gore Josefa a newe boikarabelo bja go boloka dijo nywageng ya puno e botse e le go itokišetša nywaga ya tlala.
Ge tlala e fihla, lapa labo Josefa leo le bego le dula kgole, le be le nyaka dijo. Jakobo o ile a romela barwarre ba Josefa ba lesome Egipita go yo nyaka dijo. Ba ile ba tla pele ga Josefa eupša ba be ba sa mo tsebe. Ka ntle le go ba botša gore ke yena mang, Josefa o ile a leka barwarragwe gomme o ile a lemoga kamoo ba itsholago ka gona ka baka la go mo swara gampe. Ke moka, Josefa o ile a ba botša gore ke yena mang. Ruri ba ile ba thabela go bonana gape gomme ba gokarelana!—Genesi, dikgaolo 40 go ya go 45.
O ka ithuta’ng ka lehufa pegong ye ya Beibele?— Lehufa le ka baka mathata a magolo gaešita le go dira gore motho a nyake go gobatša ngwanabo! Anke re bale Ditiro 5:17, 18 le Ditiro 7:54-59 gomme re bone seo batho ba ilego ba se dira go barutiwa ba Jesu ka baka la lehufa.— Ka morago ga go bala mangwalo a, na o bona lebaka leo ka lona re swanetšego go ba šedi gore re se be le lehufa?—
Josefa o phetše go fihlela a e-ba le nywaga e 110. O ile a godiša bana bao ba ilego ba mmelegela ditlogolo, ke moka le tšona tša mmelegela ditlogo-tlogolwana. Re ka kgodišega gore gantši Josefa o be a ba ruta gore ba ratane le go phema go ba le lehufa.—Genesi 50:22, 23, 26.
^ ser. 3 Ge e ba o bala le bana, mothaladi o go gopotša gore o eme go se nene gomme o lebiše potšišo go bona.


text:
MOROKAMI (KGATIŠO E ITHUTWAGO) SEPTEMBER 2013
Kgatišo ye e tla ahlaahla kamoo re ka dirago diphetho tše bohlale, kamoo re ka matlafatšago tswalano ya rena le Jehofa Modimo le go holwa ke dikgopotšo tša Jehofa.
Holwa ke go Bontšha Phapano ya Ditaba
Jesu o dirišitše gantši mokgwa wo wa go bontšha phapano ya ditaba. Ithute kamoo o ka dirišago mokgwa wa go bontšha phapano go thuša ba bangwe go tseba therešo ya Beibele.
Dikgopotšo tša Jehofa di a Botega
Ka mehla Jehofa o be a hlahla batho ba gagwe ka go ba nea dikgopotšo. Ke ka baka la’ng lehono re ka bota dikgopotšo tša Modimo?
Dira Gore Pelo ya Gago e Thabele Dikgopotšo tša Jehofa
Na re thabela ditaelo tša Jehofa, goba na re fela re di lebelela e le morwalo? Re ka dira’ng gore re bote dikgopotšo tša gagwe?
Na o Fetogile?
Ke ka baka la’ng Bakriste ka moka ba swanetše go ‘fetoga’? Go fetoga moo go akaretša’ng, gona re ka thušwa ke’ng go dira seo?
Dira Diphetho tša Gago ka Bohlale
Re ka kgonthišetša bjang gore diphetho tša rena di dumelelana le thato Modimo? Ke’ng seo se ka re thušago gore re tšee kgato ge re dirile phetho?
Bobulamadibogo bo Matlafatša Tswalano ya Rena le Modimo
Ela hloko ditsela tše seswai tšeo ka tšona bobulamadibogo bo ka matlafatšago tswalano ya gago le Jehofa. Ke’ng seo se ka go thušago gore o tšwele pele o le tirelong ye e putsago?
Dipotšišo tše Tšwago go Babadi
Go etša ge go hlaloswa go Johane 11:


text:
DINTLHAKGOLO TŠA NGWAGOLA
Seetša se Tšwela Pele se Phadima
KA GE barapedi ba therešo ba dumela gore Jehofa ke yena Mothopo wa seetša sa moya, ba rapela ka phišego gore ‘seetša sa Modimo le therešo’ ya gagwe di ba hlahle. (Ps. 43:3) Ge lefase le le le leswiswing le legolo la moya, Modimo wa therešo o tšwela pele go hlabišetša batho ba gagwe seetša. Ka baka leo, tsela ya bona “e bjalo ka seetša se se phadimago ganyenyane-ganyenyane.” (Die. 4:18) Seetša se se tšwelago pele se phadima go tšwa go Jehofa se tšwela pele go bonega tsela ya bona mokgatlong, dithutong le boitshwarong. Tše dingwe tša ditumelo tša rena tšeo di ilego tša kaonefatšwa mengwageng ya morago bjale ke dife?


text:
Dipotšišo tša Beibele di a Arabja
Na Jesu o ile a tsoša batho e le ka kgonthe?
Beibele e bolela ka mo go kwagalago gore Jesu o ile a tsoša bahu. Dipego tšeo ga se dinonwane; di diragetše mafelong a kgonthe dinakong tše itšego. Ka mohlala, selemong sa ngwaga wa 31 C.E., lešaba le legolo le ile la sepela le Jesu go tloga Kaperenaume go ya Naini. Ge ba fihla, ba ile ba kopana le lešaba le lengwe. O ka bota pego ya tsogo yeo e diragetšego ka morago ga moo ka gobane e begilwe ka Lentšung la Modimo, e lego Beibele, le gore e diragetše pele ga dihlatse tšeo ka moka.—Bala Luka 7:11-15.
Le gona Jesu o ile a tsoša mogwera wa gagwe Latsaro, yo a bego a šetše a na le matšatši a mane a hwile. O ka kgolwa pego ya seo Jesu a se dirilego letšatšing leo ka gobane le yona e bonwe ke dihlatse tše dintši.—Bala Johane 11:39-45.
Ke ka baka la eng Jesu a ile a tsoša batho?
Jesu o tsošitše batho ka gobane o be a tutuetšwa ke kwelobohloko. Le gona o dirile seo go bontšha gore Tatagwe, yena Mmopi wa bophelo, o be a mo neile matla a go fenya lehu.—Bala Johane 5:21, 28, 29.
Go tsoša ga Jesu batho go dira gore re bote dikholofetšo tša gagwe ka bokamoso. O tla tsoša batho ba bantši kudu, go akaretša le ba sa lokago bao ba bego ba sa tsebe selo ka Modimo wa therešo. Ba tla newa sebaka sa go tseba le go rata Jehofa Modimo.—Bala Ditiro 24:15.
Ithute ka mo go oketšegilego
Tsogo ya Bahu ke Eng?
O ka makatšwa ke go tseba gore ke bomang bao ba tlago go tsošwa.
Kholofelo ya Kgonthe Bakeng sa Baratiwa ba Gago ba ba Hwilego
Na o hlokofaletše ke motho yo o mo ratago? Na go a kgonega go ba bona gape? Ithute seo Beibele e se bolelago ka tsogo.


text:
MOROKAMI JULY 2013
Na o Swanetše go Bota Bodumedi?
Batho ba bantši ba thatafalelwa ke go bota bodumedi ka ge bo ile bja ba nyamiša nakong e fetilego. Ithute mo go oketšegilego ka bodumedi bjo o ka bo botago.
Ke ka Baka la Eng o Swanetše go Hlahloba Bodumedi bja Gago?
Ge e ba o le mokgatlong o itšego wa bodumedi, ge e le gabotse o beile bophelo bja gago bja moya diatleng tša wona.
Na o ka Bota Bodumedi Tabeng ya Tšhelete?
Na madumedi a tikologong ya geno a hwetša tšhelete ka go gapeletša batho ka go lebanya goba ka tsela e sa lemogegego? Na seo se dumelelana le Beibele?
Na o ka Bota Bodumedi Tabeng ya Ntwa?
Jesu o rutile balatedi ba gagwe gore ba rate moagišani wa bona. Na madumedi lehono a latela taelo yeo?
Na o ka Bota Bodumedi Tabeng ya Boitshwaro?
Baetapele ba bantši ba bodumedi ga se ba bea mohlala o mobotse tabeng ya boitshwaro. Na Modimo o na le taba le boitshwaro bja rena?
Na go na le Bodumedi bjo bo ka Botwago?
Na o nyamišitšwe ke bodumedi? Ge e ba go le bjalo, o ka thatafalelwa ke go bota bodumedi le ge e le bofe. Go ithuta Beibele go ka thuša bjang?
Go Dira Gore Lenyalo la Bobedi le Atlege
Lenyalo la bobedi le ka tliša ditlhohlo tšeo di sa kago tša ba gona lenyalong la pele. Banyalani ba ka atlega bjang?
O Khoriša ‘Dipelo tša Rena ka mo go Feletšego’
Letšatši le letšatši Modimo o dumelela batho—gaešita le bao ba tlogago ba sa mo leboge—gore ba holwe ke botho bja gagwe bjo bogolo.
“Ga ke sa Ikwa Eka ke Swanetše go Fetoša Lefase”
Go ithuta Beibele go thušitše bjang motho yo a fišegelago tša leago go hwetša mothopo wa phetogo ya kgonthe bakeng sa batho?
Na Modimo o Tshwenyega ka go Tlaišega ga Rena?
Batho ba bangwe ba belaela ge e ba Modimo a le gona ka baka la tlaišego yeo ba e bonago. Ithute Lentšung la Modimo kamoo tlaišego ya rena e mo kgomago ka gona.
Dipotšišo tša Beibele di a Arabja
Batho ba ile ba leka ditsela tše dintši gore ba pheme go tšofala, lega go le bjalo ga go le o tee yo a kilego a hwetša bophelo bjo bo sa felego. Ka baka la’ng?
Dihlogo tše Dingwe tša Inthaneteng
Ke ka Baka la Eng Dihlatse tša Jehofa di Eya go Batho Bao ba Šetšego ba na le Bodumedi bja Bona?
Re tutuetšwa ke’ng go ya bathong bao ba šetšego ba na le bodumedi bja bona?


text:
Na o Šomiša Didirišwa tša Thekinolotši ka Bohlale?
Jenni o lemaletše papadi ya bidio. O re: “Gona bjale ke e bapala diiri tše seswai ka letšatši, gomme e fetogile bothata bjo bogolo.”
Dennis o lekile go tlogela go šomiša didirišwa tša gagwe tša elektroniki le inthanete ka matšatši a šupa. O ile a kgotlelela ka diiri tše 40 feela.
Jenni le Dennis ga se bafsa. Jenni ke mma wa bana ba bane yo a nago le nywaga e 40. Dennis o na le nywaga e 49.
NA O šomiša didirišwa tša thekinolotši? * Ba bantši ba ka araba ka gore ee, gomme ba na le mabaka a kwagalago. Didirišwa tša elektroniki di phetha karolo e kgolo le e bohlokwa mešomong, bophelong le boithabišong.
Eupša go bonagala batho ba bantši ba lemaletše mehuta e itšego ya didirišwa tša thekinolotši go swana le Jenni le Dennis. Ka mohlala, Nicole wa nywaga e 20 o re: “Ga ke rate go bolela se, eupša nna le founo ya ka re bagwera ba bagolo. Ke dula ke e swere ka dinako tšohle. Ke ikwa eka ke a babja ge ke le moo founo ya ka e sa swarego, gomme ka morago ga seripa sa iri, ke duma ge nkabe ke kgona go bona melaetša ya ka gape. Okare ke bošilo!”
E bile batho ba bangwe ba lebelela melaetša ya bona le dilo tše itšego bošego. Ba ka ikwa eka ba a babja ge ba le kgole le sedirišwa sa bona sa thekinolotši. Banyakišiši ba bangwe ba re mokgwa wo ke temalelo—e ka ba e le go lemalela didirišwa tša thekinolotši goba go lemalela inthanete kudu goba sedirišwa se itšego se bjalo ka smartphone. Ba bangwe ga ba nyake go diriša lentšu “temalelo” gomme ba hlalosa mokgwa wo e le feela bothata bjo itšego goba go rata selo kudu.
Go sa šetšwe gore mokgwa wo o bitšwa eng, go šomiša didirišwa tša thekinolotši gampe ke bothata. Maemong a mangwe, go dira bjalo go arogantše ditho tša malapa. Ka mohlala, kgarebe e nngwe ya nywaga e 20 e itše: “Tate ga a sa tseba gore go direga eng bophelong bja ka. O dula ka phapošing ya bodulo gomme a ngwala di e-mail ge a dutše a bolela le nna. Ga a ke a bea founo ya gagwe fase. Ke a tseba gore tate o a nthata, eupša ka dinako tše dingwe ga go bonagale go le bjalo.”
“Go Lwantšha Temalelo”
E le go thuša go lwantšha go diriša thekinolotši gampe, dinaga tše bjalo ka China, Korea Borwa, United Kingdom le United States di dirile mafelo a “go lwantšha temalelo,” moo motho a thibelwago go diriša Inthanete le didirišwa tša thekinolotši ka matšatši a itšego. Ka mohlala, Brett wa nywaga e 28 o re ka nako e nngwe o be a raloka papadi ya bidio ka diiri tše 16 ka letšatši. O re: “Ka mehla ge ke tsena inthaneteng, go be go le bjalo ka ge eka ke nwele sehlaretagi.” Nakong ya ge Brett a eya lefelong la go lwantšha temalelo ye, o be a feletšwe ke mošomo, a se sa itlhokomela e bile a sa hlwe a na le bagwera. O ka phema bjang ditlamorago tše?
HLAHLOBA TSELA YEO O DIRIŠAGO THEKINOLOTŠI. Hlahloba gore o diriša thekinolotši gakaakang. Ipotšiše dipotšišo tše di swanago le tše latelago:
Na ke ikwa ke tshwenyegile goba ke sa dudišege ge ke sa kgone go tsena inthaneteng goba go šomiša sedirišwa sa ka sa elektroniki?
Na ke tšwela pele ke diriša inthanete goba sedirišwa sa ka le ge nako yeo ke ipeetšego yona e fetile?
Na ke palelwa ke go robala ka ge ke sa kgone go kgaotša go lebelela melaetša yeo e tsenago?
Na ke hlokomologa lapa la ka ka baka la go diriša thekinolotši? Na ditho tša lapa la ka di ka dumelelana le karabo ya ka potšišong ye?
Ge e ba go diriša ga gago thekinolotši go dira gore o hlokomologe “dilo tše bohlokwa kudu”—go akaretša lapa la gago le boikarabelo bjo bongwe—o swanetše go dira diphetogo gona bjale. (Bafilipi 1:10) Bjang?
ITHUTE GO IPEELA MELLWANE. Gaešita le go diriša selo se sebotse ka mo go feteletšego go ka ba kotsi. Ka gona go sa šetšwe gore o šomiša didirišwa tša thekinolotši go tša kgwebo goba gore o ithabiše, bea mellwane ya gore o tla di diriša ka nako e kae gomme o e kgomarele.
Tšhišinyo: Ke ka baka la’ng o sa kgopele thušo ya setho se sengwe sa lapa goba ya mogwera? Beibele e re: “Ba babedi ba phala o tee . . . Ge yo mongwe a ewa, yo mongwe a ka tsoša mogwera yoo wa gagwe.”—Mmoledi 4:9, 10.
O se ke wa dumelela selo se sebotse se fetoga “temalelo”
Ka ge didirišwa tše difsa di dira gore re hwetše le go fetišetša tsebišo gabonolo le ka pela, go molaleng gore le go dirišwa ga thekinolotši gampe go tla gola. Eupša o se ke wa dumelela selo se sebotse se fetoga “temalelo.” Ka go ‘diriša nako ya gago ka bohlale,’ o ka phema go šomiša didirišwa tša thekinolotši gampe.—Baefeso 5:16.
^ ser. 5 Sehlogong se, polelwana “didirišwa tša thekinolotši” e šupa go didirišwa tša elektroniki tšeo di šomišwago go fetišetša tsebišo e itšego, e ka ba ka e-mail, megala, melaetša, dibidio, mmino, dipapadi le dinepe.
Ithute ka mo go oketšegilego
Go Bontšha Mekgwa ge o Ngwalelana Melaetša
Na ke go hloka mekgwa go šitiša poledišano ka go fo lebelela molaetša? Goba na ke go hloka mekgwa go hlokomologa molaetša e le feela gore o tšwele pele ka poledišano?
Kamoo o ka Rutago Bafsa go Diriša Inthanete ka Šedi
O ka kgaotša bjang go bea melao gomme wa thuša ngwana wa gago go itirela diphetho tše bohlale?


text:
Babadi ba Rena ba a Botšiša . . .
Na Dihlatse tša Jehofa di na le Badiredi ba Basadi?
Ee, Dihlatse tša Jehofa lefaseng ka bophara di na le badiredi ba basadi ba dimilione tše mmalwa. Ke lešaba le legolo la baboledi ba ditaba tše dibotse tša Mmušo wa Modimo. Ge Psalme 68:11 e bolela ka tsela ya boporofeta ka badiredi bao, e re: “Jehofa yena o ntšha lentšu; basadi bao ba bolelago ditaba tše dibotse ke lekoko le legolo.”
Lega go le bjalo, o se ke wa gakantšha bodiredi bja basadi bao e lego Dihlatse tša Jehofa le bodiredi bjoo bo dirwago ke baruti ba basadi ba madumedi a mangwe. Go na le phapano e kgolo magareng ga bona. Ba fapana ka ditsela dife?
Bodiredi bja bona ba bo phetha bathong ba sa swanego. Baruti ba basadi, kudukudu ba Bojakane, ba etelela pele ka diphuthegong tša bona, gomme ba ruta kudu ditho tša mehlape ya bona. Badiredi ba basadi ba Dihlatse tša Jehofa bona ba ruta kudu ka ntle ga phuthego, e lego batho ka kakaretšo, bao ba kopanago le bona bodireding bja bona bja go ya ka ntlo le ntlo le mafelong a mangwe.
Tsela e nngwe yeo ka yona badiredi ba basadi ba Dihlatse tša Jehofa ba sa swanego le ba madumedi a mangwe ke ka modiro wa bona ka phuthegong. Baruti ba basadi ba Bojakane le ba dikereke tše dingwe ba okamela le go ruta ditho tša diphuthego tša bona thuto ya bodumedi bja bona. Lega go le bjalo, badiredi ba basadi ba Dihlatse tša Jehofa ga ba rute ka phuthegong ge banna bao ba kolobeditšwego ba le gona. Go ruta feela banna bao ba kgethetšwego go ba barutiši.—1 Timotheo 3:2; Jakobo 3:1.
Beibele e hlalosa banna e le bona feela bao ba filwego boikarabelo bja go okamela phuthego. Ela hloko mohlala wo o beilwego ke moapostola Paulo ge a be a ngwalela molebeledigotee le yena, Tito, a re: “Ke go tlogetše Kereta gore o . . . bee bagolo motseng o mongwe le o mongwe.” Paulo o ile a oketša ka gore monna yo mongwe le yo mongwe yo a bego a kgethilwe go ba mogolo o be a swanetše go “se latofatšwe ka selo, e be monna wa mosadi o tee.” (Tito 1:5, 6) Paulo o ile a nea Timotheo ditaelo tše swanago lengwalong la gagwe la bodiši, ge a re: “Ge e ba motho le ge e le ofe a katanela go fihlelela bolebeledi, o kganyoga modiro o mobotse. Ka gona molebeledi o swanetše go hloka bosodi, e be monna wa mosadi o tee, . . . yo a swanelegelago go ruta.”—1 Timotheo 3:1, 2.
Ke ka baka la’ng boikarabelo bja bolebeledi bo newa banna feela ka phuthegong? Paulo o re: “Ga ke dumelele mosadi go ruta goba go laola monna, eupša gore a ikhomolele. Gobane Adama o bopilwe pele ke moka gwa bopša Efa.” (1 Timotheo 2:12, 13) Ka gona, tsela yeo tlholo e rulagantšwego ka yona e bontšha lebaka leo ka lona Modimo a neilego banna boikarabelo bja go ruta le bja bolebeledi.
Badiredi ba Dihlatse tša Jehofa ba latela mohlala wa Moetapele wa bona, Jesu Kriste. Morutiwa Luka o ngwadile ka bodiredi bja Jesu, a re: “A tloga motseng o mongwe a ya go o mongwe le go tloga motsaneng o mongwe go ya go o mongwe a bolela le go tsebatša ditaba tše dibotse tša Mmušo wa Modimo.” Ka morago, Jesu o ile a roma balatedi ba gagwe gore ba yo dira mošomo o swanago: “Ba phatša selete seo go tloga motsaneng go ya motsaneng, ba bolela ditaba tše dibotse.”—Luka 8:1; 9:2-6.
Lehono, badiredi ba Jehofa—banna le basadi—ba tšea karolo ka mafolofolo go phethagatšeng seo Jesu a se boletšego e sa le pele, ge a be a re: “Ditaba tše tše dibotse tša Mmušo di tla bolelwa lefaseng ka moka gore e be bohlatse go ditšhaba tšohle, ke moka bofelo bo tla tla.”—Mateo 24:14.


text:
NOVEMBER 21, 2014
UKRAINE
Tsebišo ya Morago Bjale: Dihlatse tša Jehofa di Rulaganya Tlhakodišo ya ba Dikete Bao ba Hudušwago Kua Ukraine
LVIV, Ukraine—Dihlatse tša Jehofa di tšwela pele go thuša badumedigotee le tšona bao ba hudušitšwego ka baka la ntwa yeo e aparetšego karolo ya ka bohlabela bja Ukraine.
Gare ga Dihlatse tše e ka bago tše 7 500 tšeo di tšhabilego lefelong la ntwa, tše e ka bago tše 4,000 di hlokometšwe ke dikomiti tša tlhakodišo tše šupa tšeo di rulagantšwego ke ofisi ya lekala ya Dihlatse tša Jehofa ya kua Lviv. Tše dingwe tšeo di kgomilwego ke ntwa di išitšwe malapeng a meloko le a badumedigotee le tšona kua Ukraine le Russia. Dikomiti tše dingwe tša tlhakodišo tše tshela di hlokometše Dihlatse tše fetago tše 17 500 tšeo di sa dutšego lefelong la ntwa.
Lekala la Lviv le begile gore Dihlatse tše tshela di šetše di lobile maphelo a tšona mola ntwa e thomago. Hlatse e nngwe kua Kramatorsk e bolailwe ka June 17, 2014, ge pomo e be e thuthupa kgaufsi le koloi yeo e bego e e nametše. Dipomo di bolaile gape le Dihlatse tše dingwe tše hlano tšeo di dulago ditoropong tša Donetsk, Sloviansk, Rozkishne, le Luhansk.
Ka ge e le karolo ya bona ya go thuša, ofisi ya lekala e laola dithulaganyo tša go aga lefsa mafelo a mmalwa a borapedi a Dihlatse gaešita le magae a tšona.
Ba Ditaba:
Bakeng sa Ditšhabatšhaba: J. R. Brown, Ofisi ya Ditaba ya Ditšhabatšhaba, mogala. +1 718 560 5000
Ukraine: Vasyl Kobel, mogala. +38 032 240 9323


text:
Moya o Hlwekilego le Letšatši
—Na ke “Di-antibiotic” tša Tlhago?
GE BORATHUTAMAHLALE ba fetša go tšweletša la mathomo di-antibiotic tša dikhemikhale magareng ga lekgolong la bo-20 la nywaga, dingaka di be di holofetše gore dihlare tšeo tše difsa di tla fodiša malwetši a itšego. Mathomong, go be go bonagala dihlare tšeo tše difsa di phetha morero woo. Eupša ga e sa le go tloga nakong yeo go dirišwa ga tšona kudu go dirile gore go tšwelele dipaketheria tšeo di kgonago go lwa le di-antibiotic tšeo.
E le gore borathutamahlale ba bangwe ba hwetše mekgwa e mefsa ya go lwantšha malwetši, ba hlahlobišiša ditsela tša kgale tšeo di bego di dirišwa go alafa malwetši. E nngwe ya ditsela tše e akaretša go diriša mahlasedi a letšatši le moya o hlwekilego.
Go Ithuta Dilong tša Kgale
Engelane e be e dutše e dumela gore letšatši le moya o hlwekilego di hola batho ka tša kalafo ka tsela e itšego. Ngaka John Lettsom (1744-1815) o ile a re bana bao ba swerwego ke bolwetši bja mafahla (TB) ba ka thušwa ke moya wa lewatleng le letšatši. Ka 1840, ngaka ya go bua e lego George Bodington o ngwadile gore bao ba šomago ka ntle—balemi, badiši—gantši ga ba hlaselwe ke TB, mola go bonagala e be e hlasela bao ba fetšago nako e ntši ba le ka ntlong.
Florence Nightingale (1820-1910) o ile a tuma ka go tšweletša mekgwa e mefsa ya go hlokomela mašole a Brithania ao a bego a gobetše Ntweng ya Crimea. O ile a botšiša gore: “Na o kile wa tsena ka diphapošing tša go robala tša batho ba itšego . . . e ka ba bošego, goba mesong pele ga ge go ka bulwa mafasetere, gomme wa kwa kamoo di nkgago gampe ka gona?” O šišintše gore moya wa ka phapošing ya molwetši o swanetše go dula o hlwekile bjalo ka moya wa ka ntle, eupša molwetši a sa bolaišwe phefo. O ile a oketša ka gore: “Go ya ka phihlelo ya ka e nyenyane ka balwetši, selo sa bobedi seo ba se hlokago ka morago ga go hwetša moya o hlwekilego ke seetša . . . Le gona e sego seetša feela, eupša seetša sa letšatši.” Ba bantši ka nako yeo ba be ba dumela gore go bea malakane le diaparo letšatšing go be go thuša go tša maphelo.
Go dirilwe tšwelopele e kgolo go tša thutamahlale ga e sa le go tloga ka bo-1800, eupša dinyakišišo tša lehono di fihleletše se swanago. Ka mohlala, nyakišišo ya 2011 kua China e hweditše gore diphapoši tšeo di tletšego ka batho e bile di sa tsene moya o lekanego o hlwekilego di dira gore “go be le malwetši a mantši a go hema.”
Mokgatlo wa Lefase wa tša Maphelo (World Health Organization [WHO]) o lemogile gore moya o hlwekilego wa tlhago, e lego moya wo o fokago ka ntle wo o kgonago go tsena ka gare ga moago, o bohlokwa bakeng sa go fokotša ditwatši. Ka kgonthe, dikeletšo tša WHO tšeo di gatišitšwego ka 2009 di kgothaletša go diriša moya wa tlhago go fokotša go tsenwa ke malwetši mafelong a tlhokomelo ya tša kalafo. *
O ka bolela gore: ‘Dintlha tšeo di a kwagala. Eupša na di dumelelana le thutamahlale? Seetša sa letšatši le moya di thibela bjang malwetši?’
Dibolayaditwatši tša Tlhago
Dinyakišišo tšeo di dirilwego lefelong la United Kingdom Ministry of Defence di re fa dikarabo. Borathutamahlale ba moo ba be ba nyaka go tseba gore ge e ba sethuthupi sa dipaketheria tše kotsi se ka thuthupa London, moya wa moo o tla tšea nako e kae o šilafetše. E le gore banyakišiši ba tsebe ka ditwatši tša moyeng, ba ile ba tatetša diphedi tše dinyenyane tše di bitšwago E. coli bobing bja segokgo gomme ba di bea moo go fokago moya. Teko yeo e ile ya dirwa bošego, ka ge go be go tsebja gore seetša se be se bolaya dipaketheria tše. Mafelelo e bile afe?
Mo e nyakilego go ba dipaketheria ka moka di be di hwile ka morago ga diiri tše pedi. Eupša ge dipaketheria di be di tsenywa ka gare ga lepokisi leo le tswaletšwego lefelong le swanago ka tlase ga thempheretšha le monola o swanago, go ile gwa hwetšwa tše dintši tša tšona di sa phela ka morago ga diiri tšeo tše pedi. Ka baka la’ng? Go molaleng gore go na le selo se itšego moyeng seo se bolayago ditwatši. Le lehono ga go tsebje gore ke eng seo se dirago gore moya o bolaye ditwatši. Lega go le bjalo, banyakišiši ba re moya o fokago o na le selo se itšego sa tlhago “seo se šomago bjalo ka sebolayaditwatši tšeo di lego lefaufaung.”
Seetša sa letšatši le sona se na le dibolayaditwatši tša tlhago. Journal of Hospital Infection e hlalosa gore “bontši bja diphedi tše dinyenyane tšeo di bakago malwetši tšeo di lego moyeng ga di kgone go kgotlelela seetša sa letšatši.”
O ka holwa bjang ke se? O ka fetša nako e lekanego o le letšatšing le go hema moya o hlwekilego. Se se tla go thuša kudu.
^ ser. 8 Dilo tše itšego di ka dira gore re se rate go tlogela mafasetere a butšwe. Dilo tše di ka akaretša mohuta wa moya wo o fokago, lešata, melao ya tša mollo le tšhireletšego.


text:
KE ENG SEO BEIBELE E SE RUTAGO? (TLHAHLO YA GO ITHUTA)
Ke Eng Seo Beibele e se Rutago?
Therešo ke Efe ka Modimo? (Karolo 1)
Ithute kamoo Modimo a ikwago ka gona ka dilo tše mpe tšeo di re welago. Phrinta PDF ye ke moka o arabe dipotšišo.
Tše di Oketšegilego go tšwa Dihlogong tše
Kamoo o ka Dirago Bophelo bja Lapa la Gago Gore bo Thabiše (Karolo 1)
Ke eng seo se ka thušago banyalani gore ba thabe? Hlahloba ditumelo tša gago, hlahloba seo Beibele e se rutago gomme o ithute kamoo o ka hlalosetšago ba bangwe ditumelo tša gago o diriša letlakala le la go itekola.
Ke ka Baka La’ng Modimo a Dumelela Tlaišego? (Karolo 2)
Mangwalo a araba potšišo ye e thata ka tsela e kwagalago le e kgotsofatšago.
Kamoo Dibopiwa tša Moya di re Kgomago ka Gona (Karolo 1)
Na barongwa ba gona e le ka kgonthe? Na go na le barongwa ba babe? Diriša tlhahlo ye ya go ithuta go hwetša dikarabo tša dipotšišo tše.


text:
Kgaolo 3: Monna wa Pele le Mosadi
KE ENG seo o thomago go se bona seswantšhong se? Ee, ke batho bao ba lego go sona. Ke monna wa pele le mosadi wa pele. Ba bopilwe ke mang? Ke Modimo. Na o tseba leina la gagwe? Ke Jehofa. Monna le mosadi yoo ba ile ba bitšwa Adama le Efa.
Jehofa Modimo o bopile Adama ka mokgwa wo: O ile a tšea lerole la mmu a dira mmele o phethagetšego ka lona, e lego mmele wa motho. Ka morago a mmudulela moya ka dinkong ke moka Adama a napa a phela.
Jehofa Modimo o be a na le mošomo wo a bego a nyaka gore Adama a o dire. O ile a botša Adama gore a reele diphoofolo ka moka maina. Adama o swanetše go ba a ile a ithuta diphoofolo ka nako e telele e le gore a tle a kgone go di rea maina ao a di swanetšego. Ge Adama a be a rea diphoofolo maina, o ile a thoma go lemoga selo se itšego. Na o a tseba gore selo seo e be e le eng?
Diphoofolo ka moka di be di na le bagwera. Go be go na le botate le bomma ba ditlou, e bile go na le botate le bomma ba ditau. Eupša Adama yena o be a se na mogwera. Ka gona, Jehofa o ile a swariša Adama boroko bjo bogolo ke moka a ntšha e nngwe ya dikgopo tša gagwe. Jehofa o ile a direla Adama mosadi ka kgopo yeo gomme ya ba mosadi wa gagwe.
Ga bjale Adama o be a thabile e le ruri! Anke o nagane kamoo Efa a swanetšego go ba a be a thabile ka gona ge a beilwe serapeng se bjalo se sebotse gore a phele go sona! Bjale ba be ba ka ba le bana gomme ba phela gotee ka lethabo.
Jehofa o be a nyaka gore Adama le Efa ba phele ka mo go sa felego. O be a nyaka ba dira lefase ka moka gore e be le lebotse go swana le serapa sa Edene. Ba swanetše go ba ba ile ba thaba gakaakaang ge ba be ba nagana ka go dira se! Na o be o tla thabela go dira lefase gore e be serapa se sebotse? Eupša lethabo la Adama le Efa le ile la fela. Anke re bone lebaka la seo.
Psalme 83:18; Genesi 1:26-31; 2:7-25.
Dipotšišo
- Seswantšho seo se lego go Kgaolo 3 se fapana bjang le seo se lego go Kgaolo 2?
- Ke mang yo a bopilego monna yo wa pele, gomme leina la monna yo ke mang?
- Modimo o ile a nea Adama mošomo ofe?
- Ke ka baka la’ng Modimo a ile a swariša Adama boroko bjo bogolo?
- Adama le Efa ba be ba ka phela nako e kaaka’ng, gona ke mošomo ofe woo Jehofa a bego a nyaka gore ba o dire?
Dipotšišo tša tlaleletšo
- Bala Psalme 83:18.
Leina la Modimo ke mang, gomme o na le matla a makaaka’ng godimo ga lefase? (Jer. 16:21; Dan. 4:17)
- Bala Genesi 1:26-31.
Ke’ng seo mafelelong Modimo a ilego a se bopa letšatšing la botshelela la tlholo, gona sebopiwa seo se be se fapana bjang le diphoofolo? (Gen. 1:26)
Ke dijo tša mohuta mang tšeo Jehofa a ilego a di nea batho le diphoofolo? (Gen. 1:30)
- Bala Genesi 2:7-25.
Ke’ng seo Adama a swanetšego go ba a ile a se dira gore a tle a kgone go rea diphoofolo maina? (Gen. 2:19)
Genesi 2:24 e re thuša bjang go kwešiša pono ya Jehofa ka lenyalo, karogano le tlhalo? (Mat. 19:4-6, 9)


text:
TABA YA LETLAKALA LA KA NTLE | NA BEIBELE E BOHLOKWA LEHONO?
Ditekanyetšo tšeo ka Mehla di Šomago go Batho Bohle—Lerato
MOLAO WA MOTHEO WA BEIBELE: “Aparang lerato gobane ke setlemo se se phethagetšego sa botee.”—Bakolose 3:14.
MEHOLA: Gantši lerato leo go bolelwago ka lona ka Beibeleng ga se lerato la monna le mosadi goba la maikwelo a thobalano. Go e na le moo, ke lerato leo le theilwego melaong ya motheo leo le hlaolwago ka dika tše bjalo ka lešoko, go lebalela, boikokobetšo, go botega, botho, boleta le go se fele pelo. (Mika 6:8; Bakolose 3:12, 13) Ka go se swane le go tšeega maikwelong, moo go felago ge nako e dutše e eya, lerato le ka kgona go tšwela pele le gola ka mo go sa felego.
Brenda, yo a nago le nywaga e ka bago e 30 a le lenyalong o re: “Lerato leo banyalani ba bafsa ba ratanago ka lona ga se selo ge le bapetšwa le lerato leo banyalani ba kgale ba ratanago ka lona.”
Sam, e lego monna yo a bilego lenyalong ka nywaga e fetago e 12 o itše: “Ka mehla nna le mosadi wa ka re thabišwa le go makatšwa ke tsela yeo keletšo ya Beibele e lego e šomago le kamoo e lego e bonolo ka gona! Ge o e diriša, dilo di go sepelela gabotse. Eupša le ge ke nyaka go e diriša ka mehla, ka dinako tše dingwe ke ile ka palelwa, go etša ge ke be ke ikwa ke tshwenyegile, ke na le boithati goba ke lapile. Maemong a bjalo ke kgopela Jehofa gore a nthuše go phema maikwelo a fošagetšego. Ke moka ka gokarela mosadi wa ka, gomme gwa ba bjalo ka ge eka ga se gwa direga selo se se nyamišago!”
“Bohlale bo hlatselwa ka mediro ya bjona”
Jesu Kriste o itše “bohlale bo hlatselwa ka mediro ya bjona.” (Mateo 11:19) Ka gona Beibele e na le bohlale ka moka bja kgonthe. Dithuto le ditekanyetšo tša yona di a šoma. Ga di fetwe ke nako. Di phala setšo le botšhaba. Le gona di nea motho temogo e tseneletšego le go hlatsela gore di tšwa Mothopong o phagamego—Mmopi wa rena Jehofa Modimo. Seo se hlatselwa ke ge di dirišwa. Ke ka baka leo Beibele e re laletšago ka gore: “Latswang le be le boneng gore Jehofa o lokile.” (Psalme 34:8) Na o tla amogela taletšo yeo?
Ithute ka mo go oketšegilego
Melao ya Motheo ya Beibele e re Hola Bjang?
Jesu o hlalositše lebaka leo re hlokago tlhahlo le melao ya motheo e mebedi ya Beibele yeo e lego bohlokwahlokwa.
Ditekanyetšo tša Boitshwaro Tšeo di Humišago e le ka Kgonthe
Kgopolo e tlwaelegilego ke ya gore, ‘Ge e ba o nagana gore selo se itšego se lokile, se dire. Latela pelo ya gago.’ Na ke gabohlale go nagana ka tsela ye? Bona kamoo Beibele e neago ditekanyetšo tšeo o ka di botago.


text:
Babadi ba Rena ba a Botšiša . . .
Na o Swanetše go Dumela go Boraro-botee e le Gore o be Mokriste?
Puku ya sekolo se se phagamego, ya World Religions in Denmark, yeo e gatišitšwego ka 2007, e hlalositše Dihlatse tša Jehofa e le Bakriste ba banyenyane bao ba latelago Beibele kgaufsi. Ge e le gabotse, Dihlatse tša Jehofa ke bodumedi bja boraro ka bogolo bja Bokriste kua Denmark.
Lega go le bjalo, mopišopo wa Kereke ya Setšhaba ya Denmark o ile a swaya diphošo o šoro phetho ya mongwadi ya go akaretša Dihlatse ka pukung yeo ya sekolo. Ka baka la’ng? Mopišopo o itše: “Ke sa nyaka go kopana le rathutatumelo yoo a lebelelago [Dihlatse tša Jehofa] e le Bakriste. Di gana Boraro-botee, bjoo e lego thuto e bohlokwa ya bodumedi bja Bokriste.”
Mongwadi wa puku yeo, setsebi sa tša leago ditabeng tša tša bodumedi e lego Annika Hvithamar, o ile a bolela gore ge batho ba botšišwa lebaka leo ka lona ba itebelelago e le Bakriste, ga ba ke ba araba ka gore ke ka gobane ba dumela gore Modimo ke Boraro-botee. Go oketša moo, karolo e nago le sehlogo se se rego “Na o Mokriste?” ka pukung yeo e re: “Thuto ya Boraro-botee ke bjo bongwe bja mathata a magolo kudu dithutong tša Bokriste.” E tšwela pele ka gore: “Ka mehla, go be go le thata go hlalosetša Bakriste ba sa rutegago lebaka leo ka lona Modimo wa Bakriste e sa dutšego e le modimo o tee e sego ba bararo.”
“Thuto ya Boraro-botee ke bjo bongwe bja mathata a magolo kudu dithutong tša Bokriste”
Seo Beibele e se rutago mabapi le Modimo le Jesu se a kwagala e bile se bonolo. Ga go thata go se kwešiša. Lentšu “Boraro-botee” goba kgopolo ya lona ga se ya thewa Lentšung la Modimo. Beibele e bolela ka mo go kwagalago gore Jesu Kriste ke Morwa wa Modimo wa leitšibulo. (Bakolose 1:15) Le gona, e bolela ka Jesu e le “mmoelanyi . . . magareng ga Modimo le batho.” (1 Timotheo 2:5) Ge Beibele e bolela ka Tate e re: “Wene o nnoši, o bitšwago Jehofa, yo godimodimo, godimo ga lefase ka moka.”—Psalme 83:19, PK.
Dihlatse tša Jehofa di dumela gore go dumela go Jesu go bohlokwa. (Johane 3:16) Ka baka leo, di tšeela godimo taelo ya Jesu e rego: “Go ngwadilwe gwa thwe, ‘Ke Jehofa Modimo wa gago yo o swanetšego go mo rapela, gomme ke yena a nnoši yo o swanetšego go mo direla tirelo e kgethwa.’” (Mateo 4:10) Ka ntle le pelaelo, motho yoo a lekago ka thata go kwa ditaelo tša Jesu a ka bitšwa Mokriste.


text:
Ditsela tša go Hwetša Lethabo la Lapa
Go Kgomarela Tlemo Lenyalong la Lena
Mosadi o re: “Ke lemogile gore e šetše e le nako Michael, e lego monna wa-ka, a sa mpontšhe lerato e bile a sa sware bana ba rena ka lerato. * Boitshwaro bja gagwe bo ile bja fetoga ka pela ka morago ga gore re thome go diriša Inthanete gomme ke ile ka belaela gore o be a bogela diswantšho tšeo di kgothaletšago thobalano khomphutheng. Bošegong bjo bongwe ge bana ba šetše ba robetše, ke ile ka boledišana le yena gomme ka mmotšiša ka boemo bjoo gomme o ile a dumela gore o be a bogela mekero ya Inthanete yeo e bontšhago diswantšho tšeo di kgothaletšago thobalano. Ke ile ka kwa bohloko kudu. Ke be ke sa dumele gore se se be se ntiragalela. Ke ile ka se sa hlwa ke mmota ka mo go feletšego. Se sebe le go feta, mošomi-gotee le nna o be a šetše a thomile go nkgahlegela.”
Monna o re: “Nakong e fetilego mosadi wa-ka e lego Maria o ile a hwetša seswantšho seo se bego se bolokilwe ka khomphutheng ya rena gomme a mpotšiša ka sona. Ge ke be ke dumela gore ka mehla ke be ke etela mekero ya Inthanete yeo e bontšhago diswantšho tšeo di kgothaletšago thobalano, o ile a galefa kudu. Ke ile ka lewa ke dihlong kudu gomme ka ikwa ke le molato. Ke be ke nagana gore ke gona ge lenyalo la rena le fedile.”
O NAGANA gore go diregile’ng ka tswalano ya Michael le Maria? Mohlomongwe o ka nagana gore bothata bjo bogolo bja Michael e be e le go bogela diswantšho tšeo di kgothaletšago thobalano. Eupša bjale ka ge Michael a ile a lemoga, sebe se ge e le gabotse e be e le leswao la bothata bjo bogolo—go se botegele lenyalo la bona. * Ge Michael le Maria ba be ba nyalana, ba be lebeletše pele bophelong bjo bo nago le lerato le go thabela go dira dilo gotee. Lega go le bjalo, go swana le banyalani ba bantši, tlemo ya lenyalo la bona e ile ya fokola ge nako e dutše e e-ya gomme go be go bonala ba se sa kgahlegelana.
Na o ikwa eka tswalano ya gago le molekane wa gago e tšwela pele go fokola ge nywaga e dutše e feta? Na o ka rata go matlafatša tswalano yeo gape? Ge e ba go le bjalo, o swanetše go hwetša dikarabo tša dipotšišo tše tše tharo: Go bolela’ng go botegela lenyalo la gago? Ke ditlhohlo dife tšeo di ka fokodišago boikemišetšo bjoo? Le gona, o ka dira’ng go tiiša tlemo ya gago go molekane wa gago?
Tlemo ke Eng?
O ka hlalosa bjang tlemo lenyalong? Ba bantši ba ka bolela gore e tutuetšwa ke maikwelo a go ikwa o e-na le boikarabelo. Ka mohlala, banyalani ba ka tšwela pele ba dula gotee ka baka la bana ba bona goba ka gobane ba ikwa ba ikarabela go Modimo, Mothomi wa lenyalo. (Genesi 2:22-24) Ka kgonthe, mabaka a bjalo ke a mabotse gomme a tla thuša banyalani go fenya dinako tše thata. Eupša e le gore ba thabe, balekane ba lenyalo ga se ba swanela go ikwa feela ba e-na le boikarabelo go bona ka bobedi.
Jehofa Modimo o hlamile lenyalo gore le tlišetše balekane lethabo leo le tseneletšego le kgotsofalo. O bopetše monna gore a ‘thabe le mosadi wa gagwe’ le gore mosadi a rate monna wa gagwe le go ikwa gore monna wa gagwe o mo rata bjalo ka ge a rata mmele wa gagwe. (Diema 5:18; Baefeso 5:28) E le gore ba be le tswalano e bjalo, banyalani ba swanetše go ithuta go botana. Selo sa bohlokwa go swana le seo ke gore ba swanetše go hlagolela segwera sa bophelo ka moka. Ge monna le mosadi ba botana gomme ba e-ba bagwera ba paale, tlemo ya bona lenyalong e tla gola. Ba tla hlagolela tswalano yeo Beibele e e hlalosago e le ya kgaufsi kudu mo e lego gore go bjalo ka ge eka batho ba ba babedi ke “nama e tee.”—Mateo 19:5.
Ka gona, tlemo e ka swantšhwa le taka yeo e kgomaganyago ditena tša ntlo e sa šišinyegego. Taka e dirilwe ka motswako o akaretšago santa, samente le meetse. Ka mo go swanago, tlemo e dirilwe ka motswako o akaretšago boikarabelo, potego le segwera. Ke eng seo se ka fokodišago tswalano yeo?
Go na le Ditlhohlo Dife?
Tlemo e nyaka gore banyalani ba šome ka thata le go ikgafa. E nyaka gore o ikemišetše go gafa dilo tšeo o di ratago e le gore o thabiše molekane wa gago. Lega go le bjalo, go bea dinyakwa tša motho yo mongwe pele ga tša gago—go nea ka ntle le go botšiša gore, ‘ke tla boelwa ke’ng?’—ga go sa tlwaelegile go ba bantši e bile go kgopiša ba bangwe. Eupša ipotšiše, ‘Ke batho ba bakae ba baithati bao ke ba tsebago ba e-na le manyalo a thabilego?’ Mohlomongwe karabo e ka ba gore, Ke ba sego kae, ge e ba ba le gona. Ka baka la’ng? Ga se gantši motho yo a nago le boithati a ka dulago a botegela lenyalo la gagwe ge go nyakega gore a gafe dilo tšeo a di ratago, kudu-kudu ge go se na seo a tlago go se hwetša gatee-tee ka baka la boikgafo bjoo. Ge tlemo e se gona, tswalano e ka se thabiše go sa šetšwe gore maikwelo a lena a lerato a be a thabiša gakaakang ge le be le thoma go ratana.
Beibele e dumela e le ka kgonthe gore lenyalo ke mošomo o boima. E bolela gore “monna yo a nyetšego o belaelela dilo tša lefase, kamoo a ka hwetšago kamogelo ya mosadi wa gagwe ka gona” gomme “mosadi yo a nyetšwego o belaelela dilo tša lefase, kamoo a ka hwetšago kamogelo ya monna wa gagwe ka gona.” (1 Bakorinthe 7:33, 34) Ka manyami, gaešita le banyalani bao ka tlwaelo ba se nago boithati ga se gantši ba lemogago dilo tšeo di tshwenyago balekane ba bona goba ba tšeelago boikgafo bja bona godimo. Ge balekane ba sa bontšhane tebogo, lenyalo la bona le tla ba tlišetša “tlaišego nameng” go e na le go ba tlišetša lethabo.—1 Bakorinthe 7:28.
E le gore lenyalo la lena le fenye dinako tše thata le go atlega dinakong tše thabišago, le swanetše go le lebelela e le tswalano ya ka mo go sa felego. O ka hlagolela bjang pono e bjalo, le gona o ka kgothaletša bjang molekane wa gago gore a dule a go botegela?
Kamoo o ka Tiišago Tlemo ya Lena
Tsela ya bohlokwa ke go diriša keletšo e tšwago Lentšung la Modimo, Beibele, ka boikokobetšo. Ka go dira bjalo, o tla ‘ikhola’ gomme wa hola le molekane wa gago. (Jesaya 48:17) Ela hloko megato e mebedi feela yeo o ka e gatago.
1. Dira gore lenyalo la lena le tle pele.
Moapostola Paulo o ngwadile gore: “Le kgonthišetše dilo tše bohlokwa kudu.” (Bafilipi 1:10) Mahlong a Modimo, tsela yeo monna le mosadi ba swaranago ka yona ke ya bohlokwa. Monna yo a hlomphago mosadi wa gagwe o tla hlompšha ke Modimo. Le mosadi yo hlomphago monna wa gagwe ke wa “bohlokwa bjo bogolo mahlong a Modimo.”—1 Petro 3:1-4, 7.
Lenyalo la lena le bohlokwa gakaaka’ng go wena? Gantši ge o bona go le bohlokwa gore o dire maiteko, ke mo o tla fetšago nako e ntši o dira bjalo. Ipotšiše gore: ‘Kgweding e fetilego ke beetše nako e kaaka’ng ka thoko bakeng sa go e fetša le molekane wa-ka? Ke dilo dife tše kgethegilego tšeo ke di dirilego go kgonthišetša molekane wa-ka gore re sa dutše re le bagwera ba paale?’ Ge e ba o feditše nako e nyenyane o hlokomela molekane wa gago goba o sa ka wa dira bjalo le gatee, gona molekane wa gago a ka hwetša go le thata go dumela gore o botegela tswalano ya lena.
Na molekane wa gago o nagana gore o botegela lenyalo la lena? O ka tseba bjang?
LEKA MOKGWA WO: Ngwala dikarolo tše hlano tše latelago pampiring: tšhelete, mošomo, lenyalo, boithabišo le bagwera. Bjale, di beakanye go ya ka tšeo o dumelago gore di tla pele go molekane wa gago. Kgopela molekane wa gago go dira se swanago ka wena. Ge le feditše, nea molekane wa gago pampiri ya gago le yena a go nee ya gagwe. Ge e ba molekane wa gago a ikwa eka ga o fetše nako e lekanego le matla lenyalong la lena, boledišanang ka diphetogo tšeo o ka swanelago ke go di dira bakeng sa go tiiša tlemo ya lena. Ipotšiše gape gore, ‘Ke’ng seo nka se dirago e le gore ke be le kgahlego kudu dilong tšeo di lego bohlokwa go molekane wa-ka?’
2. Phema ditsela ka moka tša go se botegele molekane wa gago.
Jesu Kriste o itše: “Yo mongwe le yo mongwe yo a tšwelago pele a lebeletše mosadi e le gore a mo kganyoge o šetše a hlotlotše le yena pelong ya gagwe.” (Mateo 5:28) Ge motho a robala le motho yo mongwe ka ntle ga lenyalo, o senya tswalano ya lenyalo o šoro gomme Beibele e re seo ke lebaka la tlhalo. (Mateo 5:32) Lega go le bjalo, mantšu a Jesu ao a tsopotšwego ka mo godimo a bontšha gore kganyogo e fošagetšego e ka ba gona ka pelong ya motho nako e telele pele a dira bootswa. Go nagana ka kganyogo e fošagetšego ke tsela ya go se botege.
E le gore o dule o botegela lenyalo la gago, dira keno ya go se bogele diswantšho tšeo di kgothaletšago thobalano. Go sa šetšwe seo batho ba bantši ba ka se bolelago, diswantšho tšeo di kgothaletšago thobalano ke mpholo lenyalong. Ela hloko tsela yeo mosadi yo mongwe a hlalosago maikwelo a gagwe ka go bogela ga monna wa gagwe diswantšho tše bjalo, o re: “Monna wa-ka o re go bogela diswantšho tšeo di kgothaletšago thobalano go dira gore bophelo bja rena bo thabiše kudu. Eupša go dira gore ke ikwe ke se selo le gore ga ke mo kgotsofatše. Ke lla go fihlela ke robala ge a di bogela.” Na o ka bolela gore monna yo o tiiša tlemo ya lenyalo la bona, goba na o a e senya? Na o nagana gore o dira gore go be bonolo go mosadi wa gagwe go dula a botegela lenyalo la bona? Na o mo swara bjalo ka mogwera wa gagwe wa paale?
Monna yo a botegago Jobo o bontšhitše gore o botegela lenyalo la gagwe le Modimo wa gagwe ka go ‘lakana le mahlo a gagwe.’ O be a ikemišeditše go “se kxanyoxe kxarebe.” (Jobo 31:1) O ka ekiša Jobo bjang?
Go tlaleletša go phemeng go bogela diswantšho tšeo di kgothaletšago thobalano, o swanetše go šireletša pelo ya gago go hlagoleleng tswalano e sa swanelago le motho wa bong bjo bo fapanego le bja gago. Ke therešo gore batho ba bantši ba nagana gore go bapala ka maikwelo a lerato le batho ba bong bjo bo fapanego ga go gobatše lenyalo. Eupša Lentšu la Modimo le re lemoša gore: “Pelo ké yôna mmâta-mano-mabe, ké yôna lešaedi; e hlathwa ke mang?” (Jeremia 17:9) Na pelo ya gago e go forile? Ipotšiše gore: ‘Ke mang yo ke mo šetšago kudu—molekane wa-ka goba motho yo mongwe wa bong bjo bo fapanego? Ke mang yoo ke mmotšago ditaba tše di kgahlišago pele—molekane wa-ka goba motho yo mongwe? Ge e ba molekane wa-ka a ka nkgopela gore ke lekanyetše nako yeo ke e fetšago le motho wa bong bjo bo fapanego, ke tla itshwara bjang? Na ke tla galefa, goba na ka lethabo ke tla dira diphetogo tšeo ke kgopelwago gore ke di dire?
LEKA MOKGWA WO: Ge e ba o ikhwetša o kgahlegela motho yo mongwe yo e sego molekane wa gago, kopana le yena ge feela go nyakega gomme o bolele le yena feela ka dilo tšeo go nyakegago gore le bolele ka tšona. O se ke wa lebiša tlhokomelo ditseleng tšeo o naganago gore motho yo o phagametše molekane wa gago ka tšona. Go e na le moo, lebiša tlhokomelo dikeng tše dibotse tša molekane wa gago. (Diema 31:29, Bapiša le PK.) Gopola mabaka ao a dirilego gore o rate molekane wa gago. Ipotšiše gore, ‘Na ruri molekane wa-ka ga a sa na dika tše, goba na ke iphapanyetša tšona?’
Gata Mogato wa Pele
Michael le Maria, bao go boletšwego ka bona mathomong a sehlogo se, ba ile ba phetha ka go kgopela keletšo ya kamoo ba ka rarollago mathata a bona. Ke therešo gore go kgopela thušo e fo ba mogato wa pele. Lega go le bjalo, ka go ikemišetša go lebeletšana le mathata a bona le go nyaka thušo, Michael le Maria ba bontšhitše gabotse gore ba botegela lenyalo la bona le gore ba ikemišeditše go šoma ka thata gore le atlege.
Go sa šetšwe gore lenyalo la gago le tiile goba le na le mathata, molekane wa gago o swanetše go tseba gore o ikemišeditše go dira gore lenyalo la lena le atlege. Gata megato le ge e le efe yeo e nyakegago bakeng sa go kgodiša molekane wa gago gore o nyaka gore lenyalo la lena le atlege. Na o ikemišeditše go dira seo?
^ ser. 3 Maina a fetotšwe.
^ ser. 5 Gaešita le ge mohlala wo e le wa monna yo a bogelago diswantšho tšeo di kgothaletšago thobalano, mosadi yo a dirago se swanago le yena o tla be a bontšha go se botegele lenyalo la bona.
IPOTŠIŠE . . .
- Ke mediro efe yeo nka e fokotšago e le gore ke be le nako bakeng sa molekane wa-ka?
- Nka dira’ng go kgodiša molekane wa-ka gore ke ikemišeditše go dira gore lenyalo la rena le atlege?
Ithute ka mo go oketšegilego
Botegelanang
Na go bohlokwa kudu gore o botege lenyalong go e na le go fo phema bohlotlolo?
Lapa la Gago e ka ba Leo le Thabilego Bjang?
Jehofa, Modimo yo a thabilego, o nyaka gore lapa le thabe. Hwetša keletšo e šomago e tšwago ka Beibeleng bakeng sa banna, basadi, batswadi le bana.