text:
Go Hlokomela Batšofadi
“Bana ba ba rategago, ga se ra swanela go ratana feela ka lentšu goba ka leleme, eupša a re rataneng ka tiro le ka therešo.”—1 JOH. 3:18.
1, 2. (a) Malapa a mantši a lebeletšane le mathata afe, gomme seo se rotoša dipotšišo dife? (b) Batswadi le bana ba ka lebeletšana bjang le ditlhohlo tša maemo ao a fetogago?
O KA kwa bohloko kudu ge o lemoga gore batswadi ba gago bao ba bego ba na le matla e bile ba kgona go itirela dilo, ga ba sa kgona go itlhokomela. Mohlomongwe o ka kwa gore mmago goba tatago o wele gomme a robega letheka, o lebala dilo goba go hweditšwe gore o swerwe ke bolwetši bjo šoro. Ka lehlakoreng le lengwe, batšofadi ba ka hwetša go le thata go amogela gore ga bjale maemo a bona a tša maphelo goba maemo a mangwe a dira gore ba se sa kgona go dira dilo tšeo ba bego ba kgona go itirela tšona. (Jobo 14:1) Go ka dirwa’ng? Batšofadi ba ka hlokomelwa bjang?
2 Sehlogo sa kgatišo e nngwe seo se bolelago ka go hlokomela batšofadi se re: “Gaešita le ge go le thata go ahlaahla ditaba tša mabapi le botšofadi, malapa ao a dumelelanego ka seo se tlago go dirwa ge go ka tšwelela maemo le ge e le afe, a tla kgona go swaragana gakaone le ona.” Re lemoga kudu mohola wa dipoledišano tše bjalo ge re amogela gore mathata a botšofadi ga a phemege. Lega go le bjalo, re ka dira ditokišetšo le diphetho tše itšego e sa le pele. Anke re ahlaahleng kamoo malapa a ka dirišanago ka lerato gore a rulaganye e sa le pele kamoo a tlago go swaragana le a mangwe a mathata ao.
GO ITOKIŠELETŠA ‘MATŠATŠI AO A SA THABIŠEGO’
3. Malapa a ka swanelwa ke go dira’ng ge batswadi bao ba tšofetšego ba hloka thušo? (Bona seswantšho se se lego ka mo godimo.)
3 Bophelong go fihla nako yeo batšofadi ba bantši ba se sa kgonago go itlhokomela; nako yeo ba hlokago thušo. (Bala Mmoledi 12:1-7.) Ge batswadi bao ba tšofetšego ba se sa kgona go itirela dilo, bona le bana ba bona bao ba godilego ba swanetše go boledišana ka thušo e kaone yeo ba ka kgonago go e lefelela. Gantši ke gabohlale go swara seboka le le lapa gore le ahlaahle tsela yeo le tlago go dirišana ka yona, dinyakwa tša batswadi ba lena le mekgwa yeo le tlago go e diriša. Bohle bao ba akaretšwago, kudukudu batswadi, ba swanetše go ntšha sa mafahleng gomme ba tle ka ditharollo tše di kwagalago. Bana le batswadi ba ka boledišana ka taba ya ge e ba e ka ba mo go šireletšegilego gore batswadi ba tšwele pele ba dula ka ntlong ya bona ge go ka ba le yo a ka ba thušago. * Goba ba ka boledišana ka taba ya kamoo yo mongwe le yo mongwe a ka thušago ka gona. (Die. 24:6) Ka mohlala, ba bangwe ba ka kgona go hlokomela batswadi letšatši le letšatši mola ba bangwe ba ka kgona go thuša kutšwanyana ka tša ditšhelete. Bohle ba swanetše go lemoga gore yo mongwe le yo mongwe o swanetše go kgatha tema; lega go le bjalo, go ka direga gore ge nako e dutše e eya o tle o dire mošomo wo o bego o dirwa ke yo mongwe.
4. Ditho tša lapa di ka hwetša thušo kae?
4 Ge o thoma go hlokomela batswadi bao ba tšofetšego, iphe nako ya go ithuta mo gontši ka boemo bja motswadi wa gago. Ge e ba a swerwe ke bolwetši bjo bo mpefalago ganyenyane-ganyenyane, ithute seo o ka se letelago ge nako e dutše e eya. (Die. 1:5) Ikgokaganye le mekgatlo ya mmušo yeo e thušago batšofadi ka ditsela tše itšego. Botšiša gore ke thušo efe yeo e newago setšhaba yeo e ka go nolofaletšago mošomo. Maemo ao a fetogago a ka lapeng a ka dira gore o be le maikwelo a hlakahlakanego—o ikwe o nyamile, o tšhogile goba o gakanegile. Hlalosetša mogwera yo o mmotago tsela yeo o ikwago ka yona. Ka godimo ga tšohle, ntšhetša Jehofa sa mafahleng. A ka go nea khutšo ya monagano yeo o e hlokago gore o lebeletšane le boemo le ge e le bofe.—Ps. 55:22; Die. 24:10; Bafil. 4:6, 7.
5. Ke ka baka la’ng e le gabohlale go kgoboketša e sa le pele boitsebišo bja mabapi le mekgwa ya go hlokomela batšofadi?
5 Batšofadi ba bangwe le ba malapa a bona ka bohlale ba kgoboketša e sa le pele boitsebišo bja mabapi le mekgwa ya go hlokomela batšofadi—go swana le ge e ba go tla ba kaone gore motswadi a dule le morwa goba morwedi, a dule mafelong a go hlokomela batšofadi goba go diriša ditirelo le ge e le dife tšeo di hwetšagalago lefelong la gabo bona. Ba bone “mathata le ditlaišego” di sa le kgole gomme ba itokišeletša tšona. (Ps. 90:10) Eupša malapa a mantši ga a dire dithulaganyo gomme seo se dira gore a tle a gapeletšege go dira diphetho tše thata ka lepotlapotla ge mathata a tšwelela. Setsebi se sengwe se re: “[Yeo] e tloga e se nako e kaone ya go dira diphetho tše bjalo.” Nakong yeo ya ge dilo di dirwa ka lepotlapotla, ditho tša lapa di ka ikwa di gateletšegile gomme go ka tsoga diphapano. Ka lehlakoreng le lengwe, ge e ba dilo di rulaganywa e sa le pele, go tla ba bonolo go dira diphetogo ge go nyakega.—Die. 20:18.
6. Batswadi le bana ba ka holwa bjang ke go ahlaahla ditaba tša mabapi le lefelo leo batswadi ba tlago go dula go lona ge ba šetše ba tšofetše?
6 O ka hwetša go se bonolo go boledišana le batswadi ba gago mabapi le go dira diphetogo tše itšego ka legaeng la bona le kgonagalo ya go huduga. Lega go le bjalo, batho ba bantši ba boletše gore dipoledišano tše bjalo di ile tša thuša kudu ka morago. Ka baka la’ng? Ka gobane dipoledišanong tše bjalo ba kgonne go logišana maano ka kwano. Ba hweditše gore go rerišana e sa le pele ka moya wa lerato le o botho, go dirile gore go be bonolo kudu go dira diphetho ge nako e fihlile. Gaešita le ge batswadi ba nyaka go dula ba nnoši le go itlhokomela go fihla bokgoleng bjoo ba ka kgonago, ba hweditše gore go a hola go boledišana le bana ba bona gore ba tla kgetha tlhokomelo ya mohuta ofe ge nako ya gore ba hlokomelwe e fihlile.
7, 8. Ke ditaba dife tšeo e tla bago mo gobotse gore malapa a di ahlaahle, gona ka baka la’ng?
7 Poledišanong e bjalo, lena batswadi le swanetše go botša ba malapa a lena dilo tšeo le di kganyogago, dilo tšeo le ka kgonago go di lefelela le seo le kgethago gore se dirwe. Seo se tla ba thuša go le direla diphetho tša maleba ge e ba nakong e tlago le se sa kgona go itirela diphetho. Ga go pelaelo gore ba tla nyaka go hlompha diphetho tša lena le go dira gore le tšwele pele le itirela dilo tšeo le kgonago go di dira. (Baef. 6:2-4) Ka mohlala, na le letetše gore yo mongwe wa bana ba lena a le kgopele gore le tlo dula le lapa la gagwe goba le letetše se sengwe? Ebang le pono e nepagetšego gomme le lemoge gore le ka no se bone dilo go swana le gore go tšea nako gore motho le ge e le mang—e ka ba e le motswadi goba ngwana—a fetoše pono ya gagwe.
8 Bohle ba swanetše go lemoga gore le ka phema mathata ka go rulaganya dilo e sa le pele le ka go boledišana. (Die. 15:22) Seo se akaretša go boledišana ka tlhokomelo ya tša kalafo le gore batswadi ba kgetha kalafo ya mohuta ofe. Dintlha tšeo di lego karateng ya Durable Power of Attorney yeo Dihlatse tša Jehofa di e dirišago ke tše dingwe tša dilo tšeo di swanetšego go ahlaahlwa dipoledišanong tše bjalo. Motho yo mongwe le yo mongwe o na le tshwanelo ya go hlalosetšwa kalafo yeo a ka e newago, go e amogela goba go e gana. Karata ya Durable Power of Attorney e bontšha dilo tšeo motho a di kgethilego tabeng ya tša kalafo. Go kgetha motho yo o mmotago yo a tlago go go bolelela ditabeng tša kalafo (moo seo se kgonegago le go dumelelwa ke molao) go ka kgonthišetša gore o tla go direla diphetho tša maleba ge go nyakega. Bao o ba kgethilego ba swanetše go ba le dikopi tša karata yeo gore ba kgone go e tšweletša ge e nyakega. Ba bangwe ba bolokile dikopi tše bjalo le lengwalo la bona la go aba bohwa le dipampiri tše dingwe tše bohlokwa tša inšorense, tša ditšhelete, tša go ikgokaganya le diofisi tša mmušo le tše dingwe.
GO LEBELETŠANA LE MAEMO A FETOGAGO
9, 10. Ke diphetogo dife tšeo di ka diregago go motšofadi tšeo di ka kgomago thušo yeo a e newago?
9 Maemong a mantši, bana ga ba be le bothata ge batswadi ba kganyoga go tšwela pele ba itirela dilo ge feela ba sa kgona. Ba ka ba ba sa kgona go apea, go hlwekiša, go nwa dihlare le go boledišana ntle le bothata. Ka go re’alo ba kgonthišetša bana ba bona gore ga go hlokagale gore ba ba thuše ka selo se sengwe le se sengwe. Eupša ge nako e dutše e eya, ge e ba batswadi ba se sa kgona go itirela dilo, mohlomongwe ba se sa kgona go ya mabenkeleng goba ba thoma go lebala dilo, bana ba ka swanelwa ke go thuša ge diphetogo tše bjalo di direga.
10 Botšofadi bo ka baka kgakanego, kgateletšego, go se kgone go swara mohlapologo, go se sa kwa gabotse, go se sa bona gabotse le go lahlegelwa ke kgopolo; lega go le bjalo, a mangwe a malwetši a a ka alafega ge a thoma go tšwelela. Ge mathata a a thoma, tsomang thušo ya tša kalafo. Bana ba ka swanelwa ke go gata mogato wa pele tabeng ye. Ka nako yeo, ba ka swanelwa ke go direla batswadi ba bona dilo tšeo ba bego ba thabela go itirela tšona. E le gore ba kaonefatše tlhokomelo yeo batswadi ba e hwetšago, bana ba ka swanelwa ke go ba baboleledi ba batswadi ba bona, bangwaledi, ba ba iše gore ba yo phetha mabaka le go ba direla dilo tše dingwe.—Die. 3:27.
11. Go ka dirwa’ng go nolofaletša batswadi bao ba tšofetšego go tlwaelana le diphetogo?
11 Ge e ba mathata a batswadi ba lena a sa rarollege, mohlomongwe go ka fetošwa mokgwa wo ba hlokomelwago ka wona goba mo ba dulago gona. Ge go dirwa diphetogo tše dinyenyane, go tla ba bonolo gore ba tlwaelane le tšona. Ge e ba le dula kgole le batswadi ba lena, go ka ba bjang ge Hlatse e nngwe goba moagišani a ka dula a hlola batswadi ba lena gomme a tsebiše yo mongwe wa lena gore batswadi ba phela bjang? Na ba nyaka thušo ka go apea le go hlwekiša feela? Na go fetoša dilo tše itšego ka ntlong go tla dira gore go be bonolo le mo go šireletšegilego gore ba sepelasepele ka ntlong, ba itlhapiše le go itirela dilo tše dingwe? Mohlomongwe batšofadi ba nyaka feela mothuši wa ka gae yoo a sa dulego le bona gore ba kgone go tšwela pele ba itirela dilo. Lega go le bjalo, ge e ba e ka se be mo go šireletšegilego gore ba dule ba nnoši, go ka nyakega gore ba hwetše thušo ya sa ruri. Go sa šetšwe gore boemo ke bofe, nyakišišang ka ditirelo tša go hlokomela batšofadi lefelong la gabo lena. *—Bala Diema 21:5.
KAMOO BA BANGWE BA LEBELETŠANAGO LE TLHOHLO YE
12, 13. Bana bao ba godilego bao ba dulago kgole le batswadi ba bona ba tšwela pele go ba godiša le go ba hlokomela bjang?
12 Bana ba lerato ba nyaka gore batswadi ba bona ba dule ka go iketla. Ge bana ba tseba gore batswadi ba bona ba hlokometšwe gabotse, ba kgona go ba le khutšo ya monagano. Lega go le bjalo, ka baka la maikarabelo a mangwe, bana ba bantši bao ba godilego ga ba dule kgauswi le batswadi ba bona. Maemong a bjalo, ba bangwe ba diriša dinako tša bona tša maikhutšo go etela batswadi ba bona ba ba thuša ka dinyakwa tše itšego le go ba direla mešomo ya ka gae yeo ba se sa kgonago go itirela yona. Go ba leletša mogala ka mehla, goba letšatši le letšatši ge e ba go kgonega, go ba ngwalela mangwalo goba di e-mail go dira gore batswadi ba kgodišege gore ba a ratwa.—Die. 23:24, 25.
13 Go sa šetšwe gore maemo ke afe, le swanetše go fela le lekodišiša tlhokomelo yeo e newago batswadi ba lena letšatši le letšatši. Ge e ba batswadi ba lena e le Dihlatse gomme le sa dule kgauswi le bona, le ka boledišana le bagolo ba phuthegong ya bona go kwa seo ba se naganago. Le gona le se ke la lebala go rapelela batswadi ba lena. (Bala Diema 11:14.) Gaešita le ge batswadi ba lena e se Dihlatse, le swanetše go ‘godiša tatago lena le mmago lena.’ (Ek. 20:12; Die. 23:22) Ke therešo gore diphetho tša malapa ga di swane. A mangwe a rulaganya gore motswadi yo a tšofetšego a tle a dule le ona goba kgauswi le moo a dulago. Lega go le bjalo, ga se ka mehla se se kgonegago. Batswadi ba bangwe ba kgetha go se dule le bana ba bona bao ba godilego le malapa a bona; ba rata go itirela dilo gomme ga ba nyake go ba morwalo. Ba bangwe ba ka ba ba na le tšhelete, ka gona ba ka kgetha go lefa motho yo a tlago go ba hlokomela ba dutše ba dula ka ntlong ya bona.—Mmo. 7:12.
14. Bao ba nago le mošomo o montši wa go hlokomela batswadi ba ka ba le mathata afe?
14 Malapeng a mantši, gantši boikarabelo bja go hlokomela batswadi bao ba tšofetšego bo rwešwa morwa goba morwedi yo a dulago kgauswi le bona. Lega go le bjalo, bao ba nago le mošomo o montši wa go hlokomela batswadi ga se ba swanela go hlokomologa malapa a bona. Motho yo mongwe le yo mongwe o na le nako le matla a lekanyeditšwego. Le gona maemo a ngwana yo a hlokometšego batswadi a ka fetoga, gomme seo sa dira gore go lebelelwe maemo ka lefsa. Na mohlomongwe setho setee sa lapa se rwešitšwe boikarabelo bjo bogolo? Na bana ba bangwe ba ka thuša, mohlomongwe ka go šiedišana go hlokomela batswadi?
15. Ke’ng seo se ka dirwago gore yo a hlokometšego batswadi a se ke a lapa kudu?
15 Ge motswadi yo a tšofetšego a hloka thušo ka mehla, go na le kgonagalo ya gore yo a mo hlokometšego a lape kudu. (Mmo. 4:6) Bana ba lerato ba nyaka go direla batswadi ba bona sohle seo ba ka se kgonago, eupša ge batswadi ba dula ba nyaka thušo seo se ka ba nola moko. Bao ba ikhwetšago ba le boemong bjo ba swanetše go lebelela dilo ka tsela ya kgonthe, ge go kgonega ba kgopele thušo. Mohlomongwe go ka ba go fo nyakega gore motšofadi a fele a thušwa e le gore a se ye legaeng la go hlokomela batšofadi.
16, 17. Ke ditlhohlo dife tšeo bana ba ka lebeletšanago le tšona ge ba hlokometše batswadi bao ba tšofetšego, gona ba ka lebeletšana le tšona bjang? (Bona le lepokisi leo le rego “Bahlokomedi Bao ba Nago le Tebogo.”)
16 Go kweša bohloko go bona ditlamorago tše šoro tša botšofadi batswading bao ba rategago. Ba bantši bao ba hlokomelago batswadi ba a nyama, ba a tshwenyega, ba a gakanega, ba a befelwa, ba ikwa ba le molato gaešita le go ferekana. Ka dinako tše dingwe, motswadi yo a tšofetšego a ka go hlaba ka mantšu goba a bolela dilo tšeo di bontšhago go hloka tebogo. Ge e ba seo se direga, o se ke wa akgofela go kgopišega. Setsebi se sengwe sa monagano se re: “Tsela e kaone ya go lebeletšana le maikwelo le ge e le afe, kudukudu ao a sa go thabišego, ke gore o a amogele. Phema go dira eka ga o ikwe ka tsela yeo goba go ipona molato ka baka la ge o ikwa ka tsela yeo.” Boledišana le molekane wa gago ka maikwelo a gago, setho se sengwe sa lapa goba mogwera yo mongwe yo o mmotago. Dipoledišano tše bjalo di ka go thuša gore o be le pono e nepagetšego ka maikwelo a gago.
17 Go ka fihla nako yeo lapa le se sa kgonago go hlokomela motswadi yo a rategago ka gae. Go ka nyakega gore a yo hlokomelwa legaeng la batšofadi. Kgaetšedi yo mongwe wa Mokriste o be a etela mmagwe legaeng la go hlokomela batšofadi mo e nyakilego go ba letšatši le lengwe le le lengwe. O bolela ka lapa la gabo gore: “Re be re sa kgone go nea mma tlhokomelo ya diiri tše 24 yeo a bego a e hloka. Go be go se bonolo go mo iša legaeng la go hlokomela batšofadi. Go be go le thata kudu maikwelong. Lega go le bjalo, phetho ya go mo iša moo e ile ya mo thuša kudu dikgweding tša mafelelo tša bophelo bja gagwe, gomme o ile a amogela seo.”
18. Bao ba hlokometšego batswadi ba ka kgodišega ka eng?
18 Boikarabelo bja go hlokomela batswadi ba lena ge ba dutše ba tšofala bo ka ba thata le go le imela maikwelong. Ga go na ditharollo tše di lebanyago bakeng sa go hlokomela motšofadi yo mongwe le yo mongwe. Lega go le bjalo, ge e ba le rulaganya dilo ka bohlale, le na le tirišano, le boledišana gabotse gomme go feta tšohle le rapela ka go tšwa pelong, le ka phetha ka katlego boikarabelo bja go godiša batswadi ba lena bao ba rategago. Ge le dira bjalo, le tla kgotsofatšwa ke go tseba gore ba hwetša tlhokomelo ya maleba yeo ba e hlokago. (Bala 1 Bakorinthe 13:4-8.) Sa bohlokwa kudu, le ka kgodišega gore le tla ba le khutšo ya monagano yeo Jehofa a e neago bao ba godišago batswadi ba bona.—Bafil. 4:7.
^ ser. 3 Batswadi le bana ba ka laolwa ke maemo a lefelong la gabo bona gore ba kgetha go diriša mokgwa ofe. Mafelong a mangwe, go tlwaelegile gore batswadi bao ba tšofetšego ba dule le bana ba bona le ditlogolo ka ntlong e tee goba ba phele ba hlolana.
^ ser. 11 Ge e ba batswadi ba lena bao ba tšofetšego ba sa dula ka ntlong ya bona, kgonthišetšang gore bahlokomedi bao le ba botago ba na le dinotlelo tšeo ba tlago go kgona go tsena ka tšona ka ntlong ge e ba go na le boemo bja tšhoganetšo.


c: text/html

text:
Go Tswakanywa ga Ditumelo
—Na ke Tsela ya Modimo?
“Na bodumedi bo a re kopanya goba bo a re aroganya?” Potšišo yeo e botšišitšwe babadi ba puku ya The Sydney Morning Herald. Ba bantši kudu ba bao ba arabetšego—mo e ka bago 89 lekgolong—ba be ba nagana gore bodumedi bo a re aroganya.
LEGA go le bjalo, bathekgi ba go tswakanywa ga ditumelo ba tloga ba na le pono e fapanego ka taba ye. Eboo Patel, e lego mothomi wa Sehlopha sa Bafsa sa go Tswakanywa ga Ditumelo o itše: “Ga go na bodumedi bjo bo sa tshwenyegego ka go bontšha kwelobohloko . . . , bjo bo sa tshwenyegego ka go hlokomela tikologo . . . , bjo bo sa tshwenyegego ka go amogela baeng.”
Ge e le gabotse, Mabuddha, Makatholika, Maprotestanta, Mahindu, Mamoseleme le madumedi a mangwe a mantši a ile a ipopa ngatana e tee a leka go fediša bodiidi, go lwela ditshwanelo tša batho, a dira maiteko a go thibela dithuthupi tšeo di epetšwego goba go lebiša šedi ditabeng tša tikologo. Madumedi a mantši a ile a kgobokana go tlo boledišana kamoo a ka kwešišanago le go kgothatšana ka gona. A keteka go se swane ga ona ka ditirelo tša go tšhuma dikerese, menyanya, mmino, dithapelo le dilo tše dingwe.
Na go tswakana ga madumedi ke tsela ya go fediša diphapano tšeo di lego gona magareng ga ditumelo tše di sa swanego? Na go tswakanywa ga ditumelo ke tsela ya Modimo ya go tliša lefase le lekaone?
BOTEE—BO KA HWETŠWA KA GO DIRA ENG?
O mongwe wa mekgatlo e megolo ya go tswakanywa ga ditumelo o ikgantšha ka gore o na le ditho tšeo di emelago ditumelo tše di fapafapanego tše ka godimo ga tše 200 le gore o hwetšwa dinageng tše 76. Morero wa wona wo o boletšwego ke go “kgothaletša go swarišana ga nako e telele le ga ka mehla ga madumedi a tswakantšwego.” Lega go le bjalo, seo se ipontšhitše se le bonolo go se bolela go e na le go se dira. Ka mohlala, go ya ka barulaganyi, molaotheo wa bona o be o swanetše go ngwalwa ka šedi e le gore o se ke wa kgopiša madumedi a mantši ao a saennego molaotheo woo. Ka baka la’ng? Taba e nngwe e be e le gore go ile gwa ba le go se dumelelane mabapi le ge e ba Modimo a swanetše go akaretšwa molaotheong woo. Ka baka leo, go be go phengwa go bolela ka Modimo ka tsela le ge e le efe.
Ge e ba Modimo a sa akaretšwe, gona tumelo e kgatha tema efe? Go oketša moo, mokgatlo o bjalo wa go tswakanywa ga ditumelo o fapana bjang le mokgatlo wa go thuša bahloki? Ke ka baka leo mokgatlo wa go tswakanywa ga ditumelo wo go boletšwego ka wona ka mo godimo o sa itlhalosego e le mokgatlo wa bodumedi, eupša o itlhalosa e le “mokgatlo wa go kgothaletša tirišano.”
NA GO FO KGOTHALETŠA GO BONTŠHA DIKA TŠE DIBOTSE GO LEKANE?
Dalai Lama e lego mothekgi yo a tumilego wa go tswakanywa ga ditumelo, o re: “Meetlo ka moka e megolo ya madumedi ge e le gabotse e na le molaetša o swanago: e lego wa lerato, kwelobohloko le tebalelo.” O oketša ka gore: “Selo sa bohlokwa ke gore re swanetše go bontšha dika tše bophelong bja rena bja letšatši le letšatši.”
Ke therešo gore go bontšha dika tše bjalo ka lerato, kwelobohloko le go lebalela go bohlokwa kudu. Go seo se bitšwago Molao wa Gauta, Jesu o itše: “Ka baka leo, dilo tšohle tše le nyakago batho ba le dira tšona, le lena le ba dire tšona.” (Mateo 7:12) Eupša na tumelo ya kgonthe ke feela taba ya go kgothaletša seo se lokilego?
Moapostola Paulo ge a bolela ka ba bantši bao ba bego ba ipolela gore ba hlankela Modimo mehleng ya gagwe, o itše: “Ke ba hlatsela gore ba fišegela Modimo; eupša e sego go ya ka tsebo e nepagetšego.” Bothata e be e le eng? Paulo o itše “ka baka la go se tsebe toko ya Modimo,” ba be “ba nyaka go thea ya bona.” (Baroma 10:2, 3) Ka go hloka ga bona tsebo e nepagetšego ka seo Modimo a bego a nyaka gore ba se dire, go fišega ga bona—le go bontšha tumelo—ruri e be e le ga lefeela.—Mateo 7:21-23.
PONO YA BEIBELE KA GO TSWAKANYWA GA DITUMELO
Jesu o itše: “Go thaba badirakhutšo.” (Mateo 5:9) Jesu o be a diriša seo a bego a se ruta ka go se kgothaletše bošoro le ka go išetša batho ba ditlogo tše di fapafapanego tša madumedi molaetša wa khutšo. (Mateo 26:52) Bao ba bego ba arabela ba be ba tsena setlemong seo se tiilego sa lerato. (Bakolose 3:14) Eupša na morero wa Jesu e be e fo ba go kgothaletša tirišano bathong ba ditlogo tše di fapafapanego e le gore ba phedišane ka khutšo? Na o ile a tšea karolo le ba bangwe borapeding bja bona?
Baetapele ba bodumedi ba sehlotswana sa Bafarisei le sa Basadutsei ba be ba ganetša Jesu o šoro—e bile ba nyaka le go mmolaya. O ile a arabela bjang? Jesu o ile a ruta barutiwa ba gagwe gore: “A ba kgopišege. Ke bahlahli ba foufetšego.” (Mateo 15:14) Jesu o ganne go amogela go ba borwarreng bja moya le batho ba bjalo.
Nakwana ka morago ga moo, go ile gwa hlongwa phuthego ya Bokriste kua Korinthe, Gerika—motse woo o bego o tumile ka go ba le setlogo sa madumedi a mantši le ao a fapafapanego. Bakriste ba moo ba be ba tla arabela bjang boemong bjoo? Moapostola Paulo o ile a ba ngwalela gore: “Le se ke la rwala joko le ba ba sa dumelego.” Ka baka la’ng? Paulo o file mabaka ka gore: “Go na le kwano efe magareng ga Kriste le Sathane? Goba modumedi o swana ka eng le yo a sa dumelego?” Ke moka o ile a fa keletšo ye: “Ka gona tšwang gare ga bona, le itlhaole.”—2 Bakorinthe 6:14, 15, 17.
Go molaleng gore Beibele e ganetša go tswakanywa ga ditumelo. Eupša o ka ipotšiša gore: ‘Bjale botee bja kgonthe bo ka fihlelelwa bjang?’
GO BOPA BOTEE BJA KGONTHE
Sathalaete ya International Space Station—semaka sa thekinolotši seo se dikologago lefase—se hlamilwe ka maiteko ao a kopanetšwego a ditšhaba tše e ka bago tše 15. Na o nagana gore modiro wo nkabe o phethilwe ge e ba ditšhaba tšeo di tšeago karolo di be di sa dumelelane ka polane yeo e ka dirišwago?
Ge e le gabotse, seo ke boemo bja mokgatlo wa mehleng yeno wa go tswakanywa ga ditumelo. Gaešita le ge go kgothaletšwa tirišano le tlhompho, ga go na polane yeo go dumelelanwago ka yona bakeng sa go aga tumelo. Ka baka leo, ditaba tša boitshwaro le tša dithuto tša bodumedi di sa dutše di aroganya batho go swana le pele.
Beibele e swere ditekanyetšo tša Modimo, tšeo di swanago le polane. Re ka thea maphelo a rena go seo Beibele e se bolelago. Bao ba amogetšego molaetša wa yona ba fentše kgethollo ya morafo le ya bodumedi gomme ba ithutile go dirišana ka khutšo le botee. Modimo o boletše e sa le pele gore: “Ke tla nea merafo leleme le le sekilego, e le gore ka moka e bitše leina la Jehofa gomme e mo direle ka botee.” Botee bo tlišwa ke “leleme le le sekilego,” e lego tekanyetšo ya Modimo ya borapedi.—Tsefanya 3:9; Jesaya 2:2-4.
Dihlatse tša Jehofa di go laletša ka borutho go etela Holong ya Mmušo ya kgauswi le moo o dulago gore o tlo iponela ka bowena khutšo le botee tšeo di makatšago tšeo di nago le tšona.—Psalme 133:1.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Morero wa Bophelo ke Ofe?
Karabo ya Beibele
Potšišo ya mabapi le morero wa bophelo e ka botšišwa ka ditsela tše dintši, bjalo ka gore: Ke ka baka la’ng re le mo? goba na bophelo bja ka bo na le morero? Beibele e bontšha gore morero wa rena bophelong ke go ba le tswalano le Modimo. Ela hloko tše dingwe tša ditherešo tša motheo tšeo Beibele e bolelago ka tšona.
Modimo ke Mmopi wa rena. Beibele e re: “[Modimo] ke yena a re dirilego, ga se ra itira.”—Psalme 100:3; Kutollo 4:11.
Modimo o na le morero bakeng sa selo se sengwe le se sengwe seo a se bopago, go akaretša le rena.—Jesaya 45:18.
Modimo o re bopile re “nyaka dilo tša moya,” tšeo di akaretšago go kganyoga go tseba morero wa bophelo. (Mateo 5:3) O nyaka gore re kgotsofatše kganyogo yeo.—Psalme 145:16.
Re kgotsofatša go nyaka ga rena dilo tša moya ka go gwerana le Modimo. Gaešita le ge batho ba bangwe ba ka bona go sa kgonege gore e be bagwera ba Modimo, Beibele e re nea kgothatšo ye: “Batamelang Modimo gomme o tla le batamela.”—Jakobo 4:8; 2:23.
E le gore re be bagwera ba Modimo, re swanetše go phela ka go dumelelana le morero wa gagwe ka rena. Beibele e bolela morero wo go Mmoledi 12:13, yeo e rego: “Boifa Modimo gomme o kwe ditaelo tša gagwe, ka gobane se ke sona seo re bopetšwego go se dira.”—Good News Translation.
Nakong e tlago, re tla bona ka botlalo morero wa Modimo wa mathomong ka rena ge a fediša go tlaišega gomme a nea bagwera ba gagwe bao ba mo rapelago bophelo bjo bo sa felego.—Psalme 37:10, 11.


text:
MARCH 17, 2014 | TURKEY
Mmušo wa Turkey o Gana go Amogela Melao ya Yuropa Tabeng ya Bao ba Ganago go Tsenela Bošole ka Baka la Letswalo
“Modudi yo mongwe le yo mongwe yo a belegetšwego Turkey ke lešole.” Polelwana ye e rutwa bana sekolong, e dirišwa dipolelong tša dipolotiki le go nweletšwa go banna bao ba bitšwago go tsenela bošole. Go tsenela bošole ke kgapeletšo go badudi ka moka ba banna bao ba belegetšwego Turkey le gona ge motho yo mofsa a bo tsenela o direlwa moletlo. Ka gona, se ga se makatše le gatee gore mmušo wa Turkey o gana go lemoga ditokelo tša motheo tša bao ba ganago go tsenela bošole ka baka la letswalo.
Turkey ke e nngwe ya dinaga tše sego kae tšeo di sa tšeelego godimo ditokelo tša batho bao ba ganago ka baka la letswalo mola e le ka tlase ga Kgoro ya Yuropa
Lega go le bjalo, ka ge mmušo wo e le setho sa Lekgotla la Yuropa e bile o amogetše Tumelelano ya Yuropa ya Ditokelo tša Batho e le karolo ya molao wa yona wa naga, Turkey e itlamile gore e tla diriša melao ya Yuropa. Ga e sa le go tloga ka phetho yeo e dirilwego ke Komitikgolo ya Yuropa ya Ditokelo tša Batho (ECHR) molatong wa Bayatyan v. Armenia, Turkey e tlangwa ke molao wa Kgoro ya Yuropa go lemoga tokelo ya bao ba ganago go tsenela bošole ka baka la letswalo. Ka ge e gana go latela melao yeo, bao ba ganago go tsenela bošole ka baka la letswalo kua Turkey ba sa dutše ba le tlalelong.
Mengwageng e lesome e fetilego, banna ba 55 ba Dihlatse tša Jehofa ba dirile boipiletšo go mmušo wa Turkey go lemoga tokelo ya bona ya go gana ka baka la letswalo. Ka ge boipiletšo bja bona bo ile bja phaelwa ka thoko, ba ile ba sekišwa ka makga a mantši, ba lefišwa difaene tše boima mola ba bangwe bona ba ile ba lahlelwa kgolegong ka mengwaga e mentši. Ga bjale masogana a 15 a Dihlatse tša Jehofa kua Turkey a sekišwa leboelela ka baka la go gana ga ona go tsenela bošole.
‘Ke Swanetše go Latela Seo Letswalo la ka le Mpotšago Sona’
“Ga ke dumele gore Mmušo o nago le matla o swanetše go nkgapeletša go dira dilo tšeo di thulanago le letswalo la ka leo le tlwaeditšwego ke Beibele le mantšu a Modimo ao a buduletšwego ao a lego go Jesaya 2:4, [ao] ke dumelago gore ke swanetše go a theetša.” Mantšu a temana yeo e tsebjago gabotse, a ngwadilwe leswikeng leo le lego pele ga moago wa ntlokgolo ya Ditšhaba tše Kopanego kua New York City, a bolela gore batho bao ba ganago go tsenela bošole ba ‘tla rula ditšhoša ba di dira megoma e bile ba ka se sa hlwa ba ithuta ntwa.’ A diriša mantšu a, Feti Demirtaş e lego modudi wa Turkey yoo a bego a na le mengwaga e 25 nakong yeo a be a sekišwa, o ile a hlalosa lebaka leo a bego a ikemišeditše go lahlegelwa ke tokologo ya gagwe gomme a ya kgolegong go e na le go tsenela bošole. Ka ge e le Hlatse ya Jehofa, Feti o tloga a latela letswalo la gagwe leo le tlwaeditšwego ke Beibele. Ka baka leo, Feti o ile a sekišwa ka makga a lesome le go išwa kgolegong ka lebaka la ka godimo ga ngwaga le seripa.
Ge a be a swarwa la mathomo, moetapele wa maphodisa o ile a mo laela gore a apare seaparo sa mašole eupša Feti o ile a gana gomme a kgetha go theetša letswalo la gagwe leo le tlwaeditšwego ke Beibele. Molaodi yo mogolo o ile a laela gore Feti a tlišwe pele ga banna ba 400 gomme a laelwa gore a apare seaparo sa mašole. Le gona moo o ile a gana. Nakong ya ge a be a golegilwe la mathomo, baleti ba kgoro ba ile ba mo goboša ka mantšu, ba mo raga hlogong, magetleng le maotong gotee le go mo phasola.
Nakong ya ge a swarwa le go išwa kgolegong ka lekga la bohlano ka April 2006, baleti ba kgolegong ba ile ba gapeletša Feti gore a hlobole a šale ka seaparo sa ka gare gore a apare seaparo sa mašole. Ge a be a gana go apara seaparo seo, baleti ba ile ba mo iša meagong ya mašole gore a tlaišwe ka matšatši a mane. Maitekong a bona a go dira gore mafelelong a dumele, ba ile ba mo kgokelela tšhiping yeo e lego dihlogong tša mpete bošego le go mo kgokelela ditšhiping tša kgolego mosegare. Feti o itše: “Ke be ke tšhoga kudu mosegare gomme ke sa kgone go robala bošego ka ge ke be ke sa tsebe gore ke tlo tlaišwa bjang gosasa. Le ge ke be ke feletšwe ke matla ka baka la go swarwa gampe, ke be ke ikemišeditše go theetša letswalo la ka.”
ECHR e Lekodišiša Taba ya Bao ba Ganago ka Baka la Letswalo
Ka 2007 Feti Demirtaş o ile a iša molato wa gagwe go ECHR, a bolela gore mmušo wa Turkey o gataketše ditokelo tša gagwe ge o be o mo lahlela kgolegong ka ge a ganne go tsenela bošole ka baka la letswalo. Ka January 17, 2012, ECHR e ile ya dira kahlolo ka go dumelelana le yena, moo e boletšego gore Feti o ile a swarwa ka sehlogo le ka tsela e gobošago, gomme se se mo dirile gore a kwe bohloko kudu le go tlaišega. Go feta moo, Kgoro e ile ya tiišetša gore tokelo ya go gana ka baka la letswalo e theilwe ditumelong tša bodumedi le gore ke tokelo yeo e thekgwago ke Tumelelano ya Yuropa ya Ditokelo tša Batho. *
Ka go latela phetho e kwagalago yeo e dirilwego ke Kgoro ka bao ba ganago ka baka la letswalo, Feti o be a letetše gore balaodi ba mmušo wa Turkey ba tla kgaotša go mo sekiša. Ge e le gabotse, mmušo wa Turkey o ile wa laelwa ke ECHR gore o lefe Feti di-euro tše 20 000 (moo e ka ba go R298 346) go lefelela dikgobalo le ditshenyagalelo ka moka. Lega go le bjalo, gateetee ka morago ga dikgwedi tše hlano ECHR e dirile phetho molatong wa Feti Demirtaş v. Turkey, Kgoro Tsheko ya Mašole ya Turkey e ile ya lahlela Feti kgolegong lebaka la dikgwedi tše pedi le seripa ka ge a ganne go tsenela bošole. Feti o ile a dira boipiletšo bjoo go sa letilwego karabo go tšwa Kgorong ya Tsheko ya Mašole.
Komiti ya Ditokelo tša Batho ya UN le Yona e Thekga Bao ba Ganago ka Baka la Letswalo
Turkey e bile ga se ya latela ditaelo tšeo di sa tšwago go dirwa ke Komiti ya Ditokelo tša Batho ya UN. Ka 2008 Dihlatse tše pedi, e lego Cenk Atasoy le Arda Sarkut, di ile tša dira boipiletšo go Komiti ye ya UN di bolela gore balaodi ba mmušo wa Turkey ba gataketše ditokelo tša tšona ka go di sekiša gantši ka ge di gana go tsenela bošole. Phethong ya yona yeo e dirilwego ka March 29, 2012, Komiti ya Ditokelo tša Batho ya UN e boletše gore ge e ba motho “a gana go ngwadišetšwa go tsenela bošole ka kgapeletšo ka ge seo se thulana le bodumedi bja gagwe,” ka gona go “sekišwa le go golegwa moo go gatakelago ditokelo tša gagwe tša go gana ka baka la letswalo, ke go tshela molao wo o lego go article 18, serapa 1, ya [Kgwerano ya Ditšhabatšhaba ya Ditokelo tša Selegae le tša Bopolitiki].”
Balaodi ba mmušo wa Turkey ba arabetše bjang ditaelong tše tše kwagalago? Ba sa dutše ba letetše gore Dihlatse tše tše pedi di ipege ge di bitšwa ke mašole dikgweding tše dingwe le tše dingwe tše nne, * go sego bjalo di tla lebanwa ke go sekišwa le difaene tše boima.
Dihlatse tša Jehofa kua Turkey di ikemišeditše go phela ka molao wa Beibele wa gore di rate magagabo tšona. Nakong ya ge Dihlatse di bitšwa ke balaodi ba mmušo wa Turkey go tla bošoleng, Hlatse e nngwe le e nngwe e tla swanela ke go itirela phetho ya gore e tla arabela bjang. Feti Demirtaş le Dihlatse tše dingwe di itiretše phetho ya gore go swara dibetša go thulana le molao wa Beibele le matswalo a bona.
Masogana a a letetše gore mmušo o hlomphe melao yeo o itlamilego ka yona. ECHR le Komiti ya Ditokelo tša batho ya UN di letetše gore Turkey e dire ka go dumelelana le kahlolo le seo dikomiti tše di se hweditšego, gomme se sa dira gore balaodi ba mmušo wa Turkey ba tšeele hlogong tokelo ya bao ba ganago go tsenela bošole ka baka la letswalo. Go ba go fihla e dira seo, Turkey e ka se be karolo ya Kgoro ya Yuropa ka ge e palelwa ke go hlompha tokelo ya motheo ya batho.
^ ser. 10 Ye e be e se kahlolo ya pele yeo e dirilwego ke ECHR kgahlanong le Turkey tabeng ya go gana ka baka la letswalo. Ka November 2011 Kgoro e ile ya dira phetho go dumelelana le Dihlatse tše dingwe tša kua Turkey, e lego Yunus Erçep, yo a ilego a sekišwa ka makga a 41 ka lebaka la mengwaga ya ka godimo ga e 14 ka ge a be a gana go tsenela bošole nageng ya gabo.
^ ser. 14 Ga bjale mmušo wa Turkey o fokoditše go bitša batho go tla bošoleng go tloga dikgweding tše dingwe le tše dingwe tše nne go ya dikgweding tše dingwe le tše dingwe tše tharo.


text:
Hlomphang Batšofadi Gare ga Lena
“O hlomphe motšofadi.”—LEF. 19:32.
1. Batho ba boemong bofe bjo bo nyamišago?
JEHOFA o be a se a rera gore batho ba tlaišwe ke ditlamorago tše di sa kgahlišego tša botšofadi. Go e na le moo, morero wa gagwe e be e le gore banna le basadi ba thabele bophelo bjo bo phethagetšego Paradeiseng. Eupša ga bjale ‘tlholo yohle e tšwela pele e tsetsela gotee gomme ekwa bohloko.’ (Baroma 8:22) O nagana gore Modimo o ikwa bjang ge a bona ditlamorago tše šoro tša sebe bathong? Go oketša moo, batšofadi ba bantši ba hlokomologwa nakong yeo ka yona ba hlokago thušo kudu bophelong.—Ps. 39:5; 2 Tim. 3:3.
2. Ke ka baka la’ng Bakriste ba tšeela batšofadi godimo?
2 Batho ba Jehofa ba leboga gore go na le batšofadi ka diphuthegong. Re holwa ke bohlale bja bona gomme mohlala wa bona wa tumelo o a re kgothatša. Ba bantši ba rena re tswalana le batšofadi ba bao ba rategago. Lega go le bjalo, go sa šetšwe gore re tswalana le bana babo rena le dikgaetšedi ba bao ba tšofetšego goba go se bjalo, re nyaka go ba swara gabotse. (Bagal. 6:10; 1 Pet. 1:22) Ka moka ga rena re tla holwa ke go ahlaahla pono ya Modimo ka batšofadi. Le gona re tlo ahlaahla le boikarabelo bjoo ditho tša malapa gotee le ditho tša phuthego di nago le bjona ka batšofadi ba bao ba rategago.
“O SE KE WA NTAHLA”
3, 4. (a) Ke selo sefe sa bohlokwa seo mongwadi wa Psalme 71 a ilego a se kgopela go Jehofa? (b) Ditho tše di tšofetšego tša phuthego di ka kgopela’ng go Modimo?
3 Mongwadi yo a buduletšwego wa Psalme 71:9 o ile a lopa Modimo ka gore: “O se ke wa ntahla nakong ya botšofadi; o se ke wa ntlogela ge ke felelwa ke matla.” Go bonagala psalme ye e tšwetša pele Psalme 70, yeo mantšu a yona a ketapele a rego ke “Psalme ya Dafida.” Ka gona go bonagala Dafida e le yena a ilego a dira kgopelo yeo re e balago go Psalme 71:9. O ile a hlankela Modimo go tloga bofseng bja gagwe go fihla botšofading, le gona Jehofa o ile a mo diriša go dira dilo tše dikgolo. (1 Sam. 17:33-37, 50; 1 Dikg. 2:1-3, 10) Lega go le bjalo, Dafida o ile a bona go le bohlokwa gore a kgopele Jehofa gore a tšwele pele a mo hlokomela.—Bala Psalme 71:17, 18.
4 Batho ba bantši lehono ba swana le Dafida. Go sa šetšwe botšofadi le ‘matšatši ao ba sa a thabelego,’ ba tšwela pele go tumiša Modimo kamoo ba ka kgonago ka gona. (Mmo. 12:1-7) Ba bantši ba bona ba ka fo se kgone go dira dilo ka moka tšeo ba bego ba kgona go di dira bophelong, go akaretša le bodireding. Eupša le bona ba ka lopa Jehofa gore a se ke a ba lahla le gore a tšwele pele a ba hlokomela. Batšofadi ba bjalo bao ba botegago ba ka kgodišega gore Modimo o tla araba dithapelo tša bona. Go ba gona, dithapelo tšeo di swana le dilo tšeo Dafida a bego a na le lebaka la go tshwenyega ka tšona tšeo Modimo a ilego a mmudulela go di ngwala.
5. Jehofa o lebelela bjang batšofadi bao ba botegago?
5 Mangwalo a hlalosa ka mo go kwagalago gore Jehofa o tšeela godimo kudu batšofadi bao ba botegago le gore o letetše gore bahlanka ba gagwe ba ba hlomphe. (Ps. 22:24-26; Die. 16:31; 20:29) Lefitiko 19:32 e re: “O eme pele ga moriri o mopududu, o hlomphe motšofadi gomme o boife nna Modimo wa gago. Ke nna Jehofa.” Ee, go hlompha batšofadi phuthegong e be e le boikarabelo bjo bogolo ge mantšu ao a be a ngwalwa, e bile go sa dutše go le bjalo go fihla le lehono. Lega go le bjalo, go thwe’ng ka go ba hlokomela? Ke boikarabelo bja mang?
BOIKARABELO BJA LAPA
6. Jesu o re beetše mohlala ofe tabeng ya go hlokomela batswadi?
6 Lentšu la Modimo le re botša gore: “Godiša tatago le mmago.” (Ek. 20:12; Baef. 6:2) Jesu o ile a gatelela bohlokwa bja taelo ye ka go kgala Bafarisei le bamangwalo bao ba bego ba gana go hlokomela batswadi ba bona. (Mar. 7:5, 10-13) Jesu o re beetše mohlala o mobotse tabeng ya go hlokomela batswadi. Ka mohlala, ge a be a le kgauswi le go hwa koteng ya tlhokofatšo, o ile a laela morutiwa wa gagwe yo a rategago Johane gore a šale a hlokometše mmagwe yoo go bonagalago ka nako yeo e be e le mohlologadi.—Joh. 19:26, 27.
7. (a) Moapostola Paulo o boletše molao ofe wa motheo mabapi le go hlokomela batswadi? (b) Paulo o boletše ka’ng gape?
7 Moapostola Paulo o ile a budulelwa go ngwala gore badumedi ba swanetše go hlokomela malapa a bona. (Bala 1 Timotheo 5:4, 8, 16.) Ela hloko seo Paulo a se ngwaletšego Timotheo ditemaneng tše dingwe tša kgaolo ye. Paulo o ahlaahlile gore ke bomang bao ba ka swanelegago go hwetša thušo ya ditšhelete ka phuthegong le bao ba ka se swanelegego go e hwetša. O hlalositše gabotse gore bana bao e lego badumedi, ditlogolo le ba bangwe ba leloko la bahlologadi bao ba tšofetšego, ke bona ba bego ba na le boikarabelo bjo bogolo bja go ba hlokomela. Ka go re’alo, phuthego e be e ka se imetšwe go sa hlokagale. Ka mo go swanago lehono, e nngwe ya ditsela tšeo ka tšona Bakriste ba bontšhago “boineelo go Modimo” ke ka go hlokomela ba leloko bao ba hlokago thušo ya dilo tše di bonagalago.
8. Ke ka baka la’ng Beibele e sa nee ditsela tše di lebanyago tša go hlokomela batswadi bao ba tšofetšego?
8 Ge re bolela phaa, ke boikarabelo bja bana bao ba godilego ba Bakriste go kgonthišetša gore batswadi ba bona ba a hlokomelwa nameng. Paulo o be a bolela ka ba leloko bao ba dumelago, eupša batswadi bao e sego ditho tša phuthego ya Bokriste ga se ba swanela go hlokomologwa. Ditsela tšeo bana ba hlokomelago batswadi ka tšona ga di swane. Batho ga ba swane. Dinyakwa, dimelo le maemo a tša maphelo a bao ba hlokomelwago ga a swane. Batšofadi ba bangwe ba na le bana ba bantši; mola ba bangwe ba na le ngwana o tee feela. Ba bangwe ba ka kgona go iphediša ka tšhelete ya mmušo, mola ba bangwe ba ka se kgone. Dilo tšeo ba di ratago le tšona ga di swane. Ka go re’alo, e ka se be gabohlale goba go bontšha lerato go sola tsela yeo batho ba bangwe ba lekago go hlokomela ditho tša malapa a gabo bona tšeo di tšofetšego. Go feta moo, Jehofa a ka šegofatša phetho le ge e le efe yeo e theilwego Mangwalong gomme a e dira gore e atlege, go etša ge go bile bjalo go tloga mehleng ya Moshe.—Num. 11:23.
9-11. (a) Ba bangwe ba ka lebeletšana le maemo afe a thata? (Bona seswantšho seo se lego mathomong a sehlogo.) (b) Ke ka baka la’ng bana bao ba godilego ba se ba swanela go akgofela go tlogela tirelo ya nako e tletšego? Bontšha.
9 Ge bana ba dula kgole le batswadi ba bona bao ba tšofetšego, go ka ba thata go ba nea thušo ge ba e hloka. Ge motswadi a ka ba le bothata bja tša maphelo go sa letelwa, mohlomongwe ka baka la ge a wele, a robegile lerapo goba bothata bjo bongwe, go ka nyakega gore bana ba etele batswadi kapejana. Ka morago ga moo, ba ka hloka thušo—mohlomongwe ka nakwana goba ka nako e telele. *
10 Bao ba lego tirelong ya nako e tletšego bao dikabelo tša bona di dirilego gore ba hlankele kgole le gae ba ka lebeletšana le go dira diphetho tše thata kudu. Bohle bao ba hlankelago e le ditho tša lapa la Bethele, baromiwa le balebeledi ba basepedi, ba lebelela dikabelo tša bona e le tša bohlokwa, e le tšhegofatšo e tšwago go Jehofa. Lega go le bjalo, ge batswadi ba bona ba babja, selo sa mathomo seo ba se naganago e ka ba gore: ‘Re swanetše go tlogela kabelo ya rena re boele gae go yo hlokomela batswadi ba rena.’ Eupša e tla ba gabohlale go naganišiša ka thapelo ge e ba seo e le sona seo batswadi ba tlogago ba se nyaka goba ba se kganyoga. Ga go na motho yo a swanetšego go akgofela go tlogela ditokelo tša tirelo, le gona o ka hwetša gore seo ga se hlokagale. Na bothata bjoo bja tša maphelo ke bja nakwana moo ba bangwe ka phuthegong ya batswadi ba gago ba ka thabelago go thuša?—Die. 21:5.
11 Ka mohlala, ela hloko mohlala wa barwarre ba babedi bao ba bego ba hlankela kgole le gae. Yo mongwe e be e le moromiwa kua Amerika Borwa gomme yo mongwe a hlankela ntlongkgolo kua Brooklyn, New York. Batswadi ba bona bao ba tšofetšego ba be ba nyaka thušo. Barwarre ba le basadi ba bona ba ile ba ya gae go yo bona gore ba ka ba thuša ka eng le gona bjang. Ge nako e dutše e eya, morwa wa bona yo a bego a hlankela kua Amerika Borwa le mosadi wa gagwe ba ile ba nagana ka go tlogela kabelo ya bona gomme ba boele gae. Ke moka ba ile ba hwetša mogala go tšwa go molomaganyi wa sehlopha sa bagolo wa phuthegong ya batswadi ba bona. Bagolo bao ba be ba boledišane ka boemo gomme ba nyaka gore baromiwa bao ba tšwele pele kabelong ya bona. Bagolo ba ba be ba tšeela godimo tirelo ya banyalani ba gomme ba be ba ikemišeditše go dira sohle seo ba ka se kgonago go ba thuša go hlokomela batswadi ba bona. Bohle ka lapeng leo ba ile ba leboga lerato leo ba le bontšhitšwego.
12. Lapa la Bakriste le swanetše go tshwenyega ka eng ge le kgetha mokgwa wa go hlokomela batswadi bao ba tšofetšego?
12 Lapa la Bakriste le swanetše go kgonthišetša gore mokgwa le ge e le ofe woo le o kgethago go hlokomela batswadi bao ba tšofetšego, o tla emela leina la Modimo gabotse. Le ka mohla ga re nyake go swana le baetapele ba bodumedi ba mehleng ya Jesu. (Mat. 15:3-6) Re nyaka gore diphetho tša rena di godiše Modimo le phuthego.—2 Bakor. 6:3.
BOIKARABELO BJA PHUTHEGO
13, 14. Ke ka baka la’ng re ka phetha ka gore go ya ka Mangwalo diphuthego di thabela go thuša ditho tša tšona tšeo di tšofetšego?
13 Ga se bohle ba ka kgonago go thuša bao ba lego tirelong ya nako e tletšego ka tsela yeo e sa tšwago go hlaloswa. Lega go le bjalo, go ya ka boemo bjo bo ilego bja rotoga lekgolong la pele la nywaga, go molaleng gore diphuthego di thabela go thuša bana babo rena le dikgaetšedi ba ba tšofetšego bao ba beago mohlala. Beibele e re phuthegong ya Jerusalema “go be go se na mohloki.” Ga se gore bohle ka phuthegong ba be ba humile. Go bonagala ba bangwe ba be ba se na sa bona, eupša “go be go abelwa yo mongwe le yo mongwe go ya kamoo a bego a hloka ka gona.” (Dit. 4:34, 35) Ka morago go ile gwa tšwelela boemo bjo itšego ka phuthegong yeo. Go ile gwa begwa gore “bahlologadi ba [itšego] ba be ba tshedišwa mahlo kabong ya dijo ya letšatši le letšatši.” Ka gona baapostola ba ile ba laela gore go kgethwe banna ba ba swanelegago bao ba ilego ba kgonthišetša gore dinyakwa tša bahlologadi bao di kgotsofatšwa ka tsela ya maleba le yeo e kgotsofatšago. (Dit. 6:1-5) Ke therešo gore kabo yeo ya dijo ya letšatši le letšatši e be e le tokišetšo ya nakwana yeo e bego e diretšwe go thuša bao ba bego ba fetogile Bakriste ka Pentekoste ya 33 C.E. gomme ba šetše Jerusalema ka nakwana gore ba agwe moyeng. Lega go le bjalo, tsela yeo baapostola ba ilego ba arabela ka yona e bontšha gore phuthego e ka thuša go hlokomela ditho tša yona tšeo di hlokago thušo.
14 Go etša ge go boletšwe pejana, Paulo o ile a nea Timotheo ditaelo tša gore ke bahlologadi bafe ba Bakriste bao ba bego ba ka swanelega go hwetša thušo ya dilo tše di bonagalago ka phuthegong. (1 Tim. 5:3-16) Jakobo le yena o ile a budulelwa go ngwala gore Bakriste ba na le boikarabelo bja go hlokomela ditšhiwana, bahlologadi le ba bangwe ge ba tlaišega goba ba hloka thušo. (Jak. 1:27; 2:15-17) Moapostola Johane le yena o ile a re: “Mang le mang yo a nago le dilo tša lefase le gomme a bona ngwanabo a hloka, fela a se mo šokele, ke ka tsela efe lerato la Modimo le dulago le le go yena?” (1 Joh. 3:17) Ge e ba Mokriste yo mongwe le yo mongwe a na le boikarabelo bja go hlokomela bao ba hlokago thušo, na diphuthego le tšona ga se tša swanela go dira se se swanago?
15. Ke dilo dife tšeo di ka akaretšwago ge re thuša bana babo rena le dikgaetšedi bao ba tšofetšego?
15 Dinageng tše dingwe, mmušo o nea batšofadi phenšene, o ba hlokomela ka mananeo a go thekga setšhaba le go ba thuša ka batho bao ba tla ba hlokomelago ka gae. (Baroma 13:6) Mafelong a mangwe ditirelo tše bjalo ga di gona. Ka baka leo, tsela yeo ba leloko le phuthego ba tla thušago bana babo rena le dikgaetšedi bao ba tšofetšego e tla fapana go ya ka maemo. Ge e ba bana bao e lego Bakriste ba dula kgole le batswadi ba bona, seo se ka kgoma thušo yeo ba ka kgonago go ba nea yona. E tla ba mo gobotse gore bana bao ba boledišane ka bolokologi le bagolo ba phuthegong yeo batswadi ba bona ba lego go yona go kgonthišetša gore bohle ba kwešiša maemo a ka lapeng. Ka mohlala, bagolo ba ka kgona go thuša batswadi bao ka go ba tsebiša ka mananeo a mmušo a go hlokomela setšhaba tikologong ya gabo bona. Le gona ba ka lemoga maemo a itšego ao ba ka lemošago bana bao ba godilego ka wona, go swana le gore batswadi ba bona ga ba bule mangwalo a bohlokwa goba gore ga ba diriše dihlare ka tsela ya maleba. Go boledišana ka tsela e bjalo e botho go ka thibela maemo go mpefala gomme gwa dira gore go be le tharollo e kaone. Go molaleng gore mathata a lapa a ka fokotšega ge go na le batho bao ba thušago goba bao ba eletšago bana bao ba lego kgole le batswadi ba bona bao ba tšofetšego.
16. Bakriste ba bangwe ba thuša bjang batšofadi ka phuthegong?
16 Ka baka la go rata batšofadi, Bakriste ba bangwe ba ithaopetše go diriša nako le matla a bona go thuša ka selo le ge e le sefe seo ba ka se kgonago. Ba kgonthišetša gore ba hlokomela ditho tše di tšofetšego tša phuthego. Ba bangwe ba ithaopela go abelana mediro le ba bangwe ka phuthegong gomme ba šiedišana go hlokomela batšofadi. Ka ge ba lemoga gore maemo a bona ga a ba dumelele go tsenela tirelo ya nako e tletšego, ba thabela go thuša bana bao ba lego tirelong ya nako e tletšego go tšwela pele ka mošomo woo ba o kgethilego. Ruri bana babo rena bao ba bontšha moya o mobotse! Ke therešo gore go ikemišetša ga bana babo rena go thuša ga go bolele gore bana ga ba sa ikarabela ka go dira seo ba ka se kgonago go thuša batswadi ba bona.
HLOMPHA BATŠOFADI KA GO BA MATLAFATŠA
17, 18. Ke’ng seo se ka dirago gore go hlokomela batšofadi go be bonolo?
17 Batšofadi le bohle bao ba ba hlokomelago ba ka katanela go dira gore boikarabelo bjo bo se be boima. Ge e ba o tšea karolo go se, dira sohle seo o ka se kgonago go dula o na le pono e botse. Maemong a mangwe, botšofadi bo baka manyami goba kgateletšego. Ka go re’alo, o ka swanelwa ke go dira maiteko a magolo gore o hlomphe le go kgothatša bana babo rena le dikgaetšedi bao ba tšofetšego ka go dira gore dipoledišano tša lena e dule e le tšeo di agago. Re swanetše go reta bao ba beilego mohlala o mobotse tirelong ya bona go Modimo. Jehofa ga a lebale seo ba se dirilego go mo hlankela, ka gona le Bakristegotee le bona ga ba se lebale.—Bala Maleaki 3:16; Baheberu 6:10.
18 Go oketša moo, mathata a letšatši le letšatši a go hlokomela batšofadi a ka ba bonolo ge batšofadi le bahlokomedi ba bona ba fela ba sega ge go swanetše. (Mmo. 3:1, 4) Batšofadi ba bantši ga ba nyake go ba morwalo. Ba a lemoga gore ba ka newa tlhokomelo le go etelwa gantši ge e ba ba le botho. Go tlwaelegile go kwa bao ba etelago batšofadi ba re: “Ke be ke ile go kgothatša mogwera wa ka yo a tšofetšego, eupša ke tlogile moo ke kgothatšegile.”—Die. 15:13; 17:22.
19. Ba banyenyane le ba bagolo ba ka ba le pono efe ka bokamoso?
19 Re fagahletše letšatši leo go tla felago tlaišego le ditlamorago tša go se phethagale. Ge re sa letetše seo, anke re duleng re nagana ka kholofelo ya rena ya bokamoso bjo bo sa felego. Re a tseba gore go ba le tumelo dikholofetšong tša Modimo go bjalo ka tshetledi dinakong tša mathata goba tša tlaišego. Ka ge re na le tumelo, “ga re lape, eupša gaešita le ge e ba motho yo re lego yena ka ntle a onala, ruri motho yo re lego yena ka gare o mpshafatšwa letšatši le letšatši.” (2 Bakor. 4:16-18; Baheb. 6:18, 19) Lega go le bjalo, go tlaleletša tabeng ya go dula o na le tumelo e tiilego dikholofetšong tša Modimo, ke’ng seo se ka go thušago go phethagatša boikarabelo bja go hlokomela batšofadi? Sehlogong se se latelago re tlo ahlaahla tše dingwe tša ditšhišinyo tšeo re ka di dirišago.
^ ser. 9 Sehlogo se se latelago se tla ahlaahla e mengwe ya mekgwa ya tlhokomelo yeo batšofadi le bana ba bona ba ka e dirišago.


text:
Bolwetši bja Marinini
—Na o Kotsing?
BOLWETŠI bja marinini ke bjo bongwe bja malwetši a legano ao a tlwaelegilego lefaseng. Eupša gantši ge bolwetši bjo bo sa thoma, maswao a bjona a ka no se itšweletše. Maswao ao a sa lemogegego a kotsi a bontšha gore motho o swarwa ke bolwetši bja marinini. Kgatišo ya International Dental Journal e lokeletša bolwetši bjo bo bakago ditšwatši magareng ga meno le marinini go malwetši a legano ao a bakago seo go thwego ke bothata bjo bogolo bja tša maphelo setšhabeng. Le gona e tlaleletša ka gore malwetši a legano “a dira gore motho a kwe bohloko le go tlaišega, a palelwe ke go thabela dijo le go ipshina ka bophelo.” Go ahlaahla bolwetši bjo bjo bo atilego go ka go thuša gore o pheme go tsenwa ke bolwetši bja marinini.
Dintlhakgolo ka Bolwetši bja Marinini
Bolwetši bja marinini bo na le megato e sa swanego. Mogato wa mathomo o bitšwa gingivitis, e lego go ruruga ga marinini. Marinini ao a tšwago madi e ka ba leswao la mogato wo. Se se ka direga ge motho a hlapa meno le ge a a hlwekiša ka tlhale ya meno goba ge madi a etšwa ntle le lebaka. Le gona go tšwa madi nakong ya ge o hlahlobja marinini, e ka ba leswao la gore o na le gingivitis.
Ge bolwetši bja marinini bo tšwela pele bo keka bo fetela mogatong wo o bitšwago periodontitis. Boemong bjo, dikarolo tša ka ganong tšeo di thekgago meno, tše bjalo ka lerapo le ditlhalenama tša marinini di thoma go senyega. Mohuta wo wa bolwetši bja marinini o ka no se tšweletše maswao go fihlela ge o mpefetše. Maswao a mangwe a go bontšha gore motho o na le periodontitis e ka ba go bulega ga dikgoba magareng ga marinini le meno; meno a go tekateka; go bulega ga dikgoba magareng ga meno; go nkga legano; go fela marinini goba marinini ao a tlogelanago le meno, e lego seo se dirago gore meno a bonagale e le a matelele; le marinini ao a tšwago madi.
Sebaki sa Bolwetši bja Marinini le Ditlamorago
Bolwetši bja marinini bo ka bakwa ke dilo tše mmalwa. Sebaki se se tlwaelegilego ke plaque e lego ditšhila tšeo gantši di hlamegago mo menong. Ge e ba ditšhila tšeo di sa hlwekišwe, di ka dira gore marinini a ruruge. Ge boemo bjo bo dutše bo tšwela pele, marinini a thoma go tlogelana le meno, gomme seo sa dumelela gore ditšhila di tsene ka tlase ga marinini. Ge tšhila yeo e fetetše boemong bjo, twatši e tšwela pele go hlasela lerapo le ditlhalenama tša marinini. Go sa šetšwe gore plaque e ka godimo goba ka tlase ga marinini e ka thatafa gomme ya fetoga calculus (goba seo gantši se tsebjago e le tartar). Le gona Calculus e na le dipaketheria; ka ge e le e thata e bile e kgomaretše meno, ga go bonolo go e tloša go swana le plaque. Ka gona, paketheria e ka tšwela pele e hlasela marinini o šoro.
Go na le dilo tše dingwe tšeo di ka dirago gore o be kotsing ya go ba le bolwetši bja marinini. Dilo tšeo di ka akaretša go se hlwekiše meno gabotse, dihlare tšeo di gatelelago tshepedišo ya mmele ya go lwantšha malwetši, go tsenwa ke ditwatši tše itšego, kgateletšego, bolwetši bja swikiri bjo bo sa laolegego, go nwa bjala go feta tekano, go diriša motšoko le go fetoga ga dihomoune ka baka la go ima.
Bolwetši bja marinini bo ka go bakela ditlamorago tše dingwe. Bo ka dira gore o kwe bohloko ka ganong goba o tšwe meno, o se kgone go sohla dijo le go ipshina ka tšona. Tsela ya gago ya go bolela le ponagalo di ka kgomega. Le gona nyakišišo e nngwe e bontšhitše gore legano leo le phetšego gabotse le tlaleletša go pheleng gabotse mmeleng.
Go Lemoga Bolwetši bja Marinini le go bo Alafa
O ka tseba bjang gore o na le bolwetši bja marinini? Mohlomongwe o ka lemoga gore o na le a mangwe a maswao ao a šetšego a hlalositšwe sehlogong se. Ge e ba go le bjalo, go ka ba kaone gore o ye ngakeng ya meno yeo e ka hlahlobago marinini a gago.
Na bolwetši bja marinini bo a alafega? Ge bolwetši bja marinini bo sa thoma bo ka alafega. Ge e ba bolwetši bja marinini bo fihlile boemong bja go ba periodontitis, gona bo swanetše go emišwa pele bo ka tšwela pele bo senya lerapo le ditlhalenama tšeo di dikologilego meno. Dingaka tša meno di šomiša ditlabakelo tšeo di diretšwego go hlwekiša plaque le calculus menong a gago, e ka ba ka godimo goba ka tlase ga marinini.
Le ge e ba o ka se kgone go ya ngakeng ya meno, mogato o bohlokwa ke gore o leke ka gohle gore o pheme bolwetši bjo bjo bo sa lemogegego. Go bohlokwa gore ka mehla o hlwekiše legano la gago gabotse gore o pheme go ba kotsing ya go ba le bolwetši bja marinini.


text:
Nka Dira Bjang Gore Batswadi ba ka ba Mpote?
Seo o ka se dirago
Ela se hloko: Ka kakaretšo, na boitshwaro bja gago bo nea batswadi ba gago lebaka la gore ba se go bote?
Ka mohlala, moapostola Paulo o ngwadile gore: “
Re rata go itshwara ka go botega dilong tšohle.” (Baheberu 13:18) Ipotšiše gore: ‘Ke itlhatsetše ke botega gakaaka’ng ge ke be ke botša batswadi ba ka moo ke yago gona le seo ke tla bego ke se dira?’
Lori
“
Ke be ke romela melaetša ka sephiring ka e-mail go mošemane yo a itšego yo ke bego ke mo rata. Batswadi ba ka ba ile ba tseba ka seo gomme ba mpotša gore ke kgaotše go dira bjalo. Ke ile ka ba holofetša gore ke tla kgaotša eupša ka se kgaotše. Se se ile sa tšwela pele se direga ka lebaka la ngwaga. Ke be ke romela mošemane yoo melaetša, batswadi ba ka ba tsebe ka seo ke moka ke kgopele tshwarelo gomme ke holofetše go kgaotša, eupša ke boeletše seo. Seo se ile sa fihla bokgoleng bja gore batswadi ba ka ba se sa hlwa ba mpota selong le ge e le sefe!”
O nagana gore ke ka baka la’ng batswadi ba Lori ba ile ba kgaotša go mmota?
Ge e ba o be o le motswadi wa Lori, nkabe o ile wa dira’ng, gona ka baka la’ng?
Lori o be a swanetše go itshwara bjang ka tsela yeo e bontšhago gore a ka botwa ka morago ga gore batswadi ba gagwe ba boledišane le yena la mathomo ka bothata bjoo?
Beverly
“
Batswadi ba ka ba be ba sa bote gore nka itshwara gabotse ge ke le gare ga bašemane, eupša ga bjale ke kwešiša lebaka. Ke be ke bapala ka lerato le bašemane ba mmalwa bao ba bego ba mpheta ka nywaga e mebedi. Le gona, ke be ke fetša diiri tše dintši ke boledišana le bona ka mogala gomme ge re le dipokanong ke be ke tla boledišana le bona feela. Batswadi ba ka ba ile ba nkamoga mogala wa ka lebaka la kgwedi gomme ba be ba gana ke eya mafelong ao bašemane bao ba bego ba eba go ona.”
Ge e ba le be le le ba batswadi ba Beverly, nkabe le ile la dira’ng, gona ka baka la’ng?
Na o nagana gore dithibelo tšeo batswadi ba Beverly ba mo neilego tšona di be di le thata? Ge e ba go le bjalo, ke ka baka la’ng?
Beverly o be a ka dira’ng gore batswadi ba gagwe ba mmote gape?
Go Botwa Gape
Seo o ka se dirago
Sa pele, swaya dikarolo tšeo batswadi ba gago ba se sa go botago go tšona
Go boa gae ka nako e beilwego
Go phetha dikholofetšo tša ka
Go boloka nako
Go diriša tšhelete ka bohlale
Go phetha mediro ya ka gae
Go tsoga ka nako ka ntle le go ngongorega
Go hlwekiša phapoši ya ka
Go bolela therešo
Go diriša mogala goba khomphutha ka tekatekano
Go amogela diphošo le go kgopela tshwarelo
Tše dingwe
Sa bobedi, dira keno. Ipeele pakane ya go itlhatsela o botega dikarolong tšeo o di swailego. Latela keletšo ya Beibele yeo e rego: “
Lahlang semelo sa kgale seo se dumelelanago le tsela ya lena ya pele ya boitshwaro.” (Baefeso 4:22) Ge nako e dutše e eya, batho ka moka, go akaretša le batswadi ba gago, ba tla bona tšwelopele ya gago.—1 Timotheo 4:15.
Sa boraro, bolela le batswadi ba gago ka seo o ikemišeditšego go se dira. Go e na le go ngongorega ka gore ba swanetše go go bota ka mo go oketšegilego, ba botšiše ka tlhompho gore ke eng seo ba naganago gore o swanetše go se dira gore ba go bote.
Temošo: O se ke wa letela gore batswadi ba gago ba fetoše dithibelo tša bona ka pela. Ka ntle le pelaelo ba tla nyaka go kgodišega gore o tla dira ka go dumelelana le dikholofetšo tša gago. Diriša nako ye bakeng sa go itlhatsela o le yo a botegago. Ge nako e dutše e eya, mo gongwe batswadi ba gago ba ka go bota ka mo go oketšegilego le go go nea tokologo e oketšegilego. Se ke se se diragaletšego Beverly yo a tsopotšwego pejana. O re: “Go thata kudu go dira gore batho ba bangwe ba go bote eupša go bonolo kudu go dira gore ba se sa go bota.” O oketša ka gore: “Ga bjale batswadi ba ka ba a mpota gomme seo se a nthabiša!”
Therešo e sa fetogego: Ge o botega kudu, le wena o tla botwa kudu.


text:
Ge Batho ba Babedi ba Ratana, na go Lokile Gore ba Dule Gotee le ge ba sa Nyalana?
Karabo ya Beibele
Beibele e bolela phaa gore “Modimo o tla ahlola diotswa.” (Baheberu 13:4) Lentšu la Segerika bakeng sa “bootswa,” e lego por·nei′a, le akaretša go ba le thobalano pele ga lenyalo. Ka gona, go fošagetše mahlong a Modimo gore batho ba babedi bao ba sa nyalanago ba dule gotee—gaešita le ge ba ikemišeditše go tlo nyalana.
Go thwe’ng ge e ba lerato la batho bao le tuka? Modimo o sa dutše a nyaka gore ba nyalane pele ba ka ba le thobalano. Modimo ke yena yo a re bopilego re na le bokgoni bja go bontšha lerato. Seka se segolo sa Modimo ke lerato. (1 Johane 4:8) Ka baka leo, Modimo o na le lebaka le le kwagalago la go laela gore banyalani e be bona feela bao ba bago le thobalano.


text:
Go Aloga ga Klase ya bo-136 ya Sekolo sa Beibele sa Watchtower sa Gilead
Klase ya bo-136 ya Sekolo sa Beibele sa Watchtower sa Gilead e alogile ka Mokibelo March 8, 2014, ka morago ga go fetša tlwaetšo e thata ya thuto ya Beibele yeo e tšerego dikgwedi tše hlano. Sekolong se, badiredi ba nago le phihlelo ba Dihlatse tša Jehofa ba ithuta kamoo ba ka atlegago ka gona bodireding bja bona le go matlafatša tumelo ya Dihlatsegotee le bona. Batho ba 11 548 ba bile gona lenaneong ka go lebanya lefelong la tša thuto la Dihlatse tša Jehofa kua Patterson, New York goba ba le bogetše Inthaneteng kua Canada, Jamaica, Puerto Rico le United States.
“Dulang le na le Boemo bjo bja Monagano.” David Splane, e lego setho sa Sehlopha se Bušago sa Dihlatse tša Jehofa e bile e le modulasetulo wa lenaneo le, o ile a thea polelo ya gagwe go Bafilipi 2: 5-7 e rego: “Dulang le na le boemo bjo bja monagano bjo bo bego bo le go Kriste Jesu.” Ge Jesu a be a le mo lefaseng, o be a sa tshwenyege ka go ba le maemo, eupša ka boikokobetšo o ile a ikgafa modirong wa Modimo.
Ka mohlala, Jesu o ile a gana teko e nngwe le e nngwe ya Diabolo ka mantšu a rego “go ngwadilwe gwa thwe,” a tsopola mantšu ao Moshe a a boletšego ge a be a a botša setšhaba sa Isiraele. (Mateo 4:4, 7, 10; Doiteronomio 6:13, 16; 8:3) Jesu a ka be a ile a bolela mantšu ao ka boyena ka ge e be e le Morwa yo a tloditšwego wa Modimo, eupša ka boikokobetšo o ile a tšeela godimo seo Moshe a se boletšego. Ka mo go swanago, le rena re swanetše go lemoga bokgoni bja batho ba bangwe gomme re ba rete go tšwa pelong.
Ngwanabo rena Splane o boletše gape le kamoo Jesu a bontšhitšego boemo bjo bobotse bja kgopolo bofelong bja tlwaetšo ya gagwe ya mo lefaseng. Ge Jesu a rapela, o itše: “Ke go tagafaditše lefaseng ka go phetha modiro wo o nneilego wona gore ke o dire. Bjale wena Tate, ntagafatše ke le kgauswi le wena ka letago leo ke bego ke na le lona ke le kgauswi le wena pele lefase le eba gona.” (Johane 17:4, 5) Jesu ga se a tsoma ditokelo tše oketšegilego. O be a na le kgopelo e tee feela ya go bušetšwa boemong bja gagwe bja peleng goba go phetha modiro woo a bego a o dira ge a boela legodimong. Ka mo go swanago, dialoga tša Gilead di swanetše go ekiša Jesu ka go tshwenyega ka mošomo go e na le go tshwenyega ka maemo, ka go dula di kgotsofetše le ge di sa hwetše ditokelo tše oketšegilego ge di boela dikabelong tša tšona.
“Go Ikgafa Ntle le go Itshola.” William Malenfant, e lego mothuši Komiting ya go Ruta ya Sehlopha se Bušago, o kgothaleditše barutwana go latela mohlala wa boikgafo wa moapostola Paulo. Go e na le gore a gadime morago ka seo a ilego a se gafa tirelong ya gagwe go Modimo, Paulo o itše: “Ke obelela dilo tša pele, ke phegelela pakaneng ya go hwetša moputso.”—Bafilipi 3:13, 14.
Ka go ikgafa ga bona ntle le go itshola, barutwana ba ekiša bahlanka ba Modimo ba botegago ba mehleng ya bogologolo le ba mehleng yeno. Ngwanabo rena Malenfant o tsopotše mohlala wa Clara Gerber Moyer, yoo a ilego a thoma go hlankela Jehofa bjaneng bja gagwe. O ngwadile gore: “Ke tokelo e kgolo gakaakang go gadima morago nywageng e 80 ya tirelo e neetšwego go Modimo—ke sa itshole! Ge ke be nka kgona go bušeletša bophelo bja-ka, ke be ke tla bo phela ka tsela e swanago.”
“Go Dira Boboledi bja Mmušo le Barongwa e Bile le le Barongwa.” Gerrit Lösch, yo e lego setho sa Sehlopha se Bušago, o thušitše barutwana go tšeela godimo ditokelo tše pedi tše di kgethegilego tšeo di hwetšwago ke bao ba dirago boboledi. Sa pele, ba hlankela e le barongwa ba Modimo ge ba bolela molaetša wa gagwe wa ditaba tše dibotse tša Mmušo, ka gobane lentšu la Seheberu le la Segerika leo le dirišitšwego ka Beibeleng le bolela “morongwa” gape le ka fetolelwa e le “moromiwa.” Sa bobedi, barutwana ba dira boboledi bja ditaba tše dibotse ba hlahlwa ke dibopiwa tša moya e lego barongwa, go etša le ge Filipi a be a hlahlwa ke bona.—Ditiro 8:26-35.
Ka gona Ngwanabo rena Lösch o ile a laodiša diphihlelo tše mmalwa tšeo Dihlatse tša Jehofa di bilego le tšona modirong wa tšona wa go bolela ka Mmušo. Ka mohlala, kua Mexico Hlatse e bitšwago Gabino, yeo gantši e kokotago mojakong gatee goba gabedi, lekgeng le lengwe e ile ya kokota ka makga a mane. Monna yo a ilego a araba o boditše Gabino gore o be a le kgauswi le go ipolaya. Monna yoo o itše: “Ge o be o kokota ka lekga la bone, thapo e be e šetše e le molaleng wa ka. Eupša ke ile ka e bofolla e le gore ke yo bula mojako. Ke leboga ge o ile wa phegelela. Ge nkabe o se wa phegelela, nkabe ke ipolaile.”
Le ge ditiragalo tša mohuta wo di direga, tše dintši tša tšona ga di no itiragalela feela. Go e na le moo, di nea bohlatse bja gore barongwa ba Modimo ba hlahla modiro wa lefase ka bophara wa boboledi.—Kutollo 14:6.
“Yo a Hlomphegago o tla Šegofatšwa.” Michael Burnett, yo e lego mohlahli wa Gilead, o ile a godiša sehlogo se ka go diriša mohlala wa Jabese, e lego wa leloko la Juda, yo a bego “a hlomphega go feta bana babo.” Jabese o rapetše Modimo ka gore: “Ge e ba o tla ntšhegofatša, wa katološa selete sa ka gomme seatla sa gago sa ba le nna wa ba wa ntšhireletša bošuleng.”—1 Dikoronika 4:9, 10.
Barutwana ba ka ekiša mohlala o hlomphegago wa Jabese ka gore e be bao ba lebanyago dithapelong tša bona, kudukudu ge ba dutše ba kgopela Modimo go ba thuša go phetha morero wa tlwaetšo ya bona ya Gilead. Le gona ba ka lopa Modimo gore a ba šireletše bošuleng, e sego ka gore a ba šireletše ka mo go feleletšego bošuleng bjoo, eupša a ba thuše go phema go fenywa ke mafelelo a bobe. Modimo o arabile thapelo ya Jabese, e bile O tla dira se swanago le ka barutwana ba Gilead.
“Dulang le Kgohletša Mollo.” Mark Noumair, yo e lego mohlahli wa Gilead e bile e le mothuši Komiting ya go Ruta, o ile a thea polelo ya gagwe go 1 Bathesalonika 5:16-19. Go etša ge mollo wa kgonthe o nyaka makhura, oksitšene le phišo gore o tšwele pele o tuka, barutwana ba ka diriša dilo tše tše tharo go dira gore phišego ya bona bodireding e dule e tuka.
Sa pele, “thabang ka mehla.” (1 Bathesalonika 5:16) Barutwana ba ka hwetša lethabo—leo le tla kgohletšago phišego ya bona—ka gore ba naganišiše ka tšhegofatšo ya go amogelwa ke Jehofa. Sa bobedi, “le rapeleng ka mehla.” (1 Bathesalonika 5:17) Thapelo e bjalo ka oksitšene yeo e phedišago mollo. Re swanetše go oketša nako yeo re e fetšago dithapelong tša rena, re ntšhetše Modimo seo se lego ka pelong ya rena. Sa boraro, “le lebogeng se sengwe le se sengwe.” (1 Bathesalonika 5:18) Pelo e nago le tebogo e dira gore re tšeele godimo tswalano ya rena le Jehofa gotee le bana babo rena. Ngwanabo rena Noumair o itše: “Dulang le na le moya o mobotse wa go bontšha tebogo, e sego wa go dula le swayaswaya diphošo.”
“Go Tumiša Jehofa Gotee le Leratadima.” Sam Roberson, yo e lego mohlahli wa dikolo tša pušo ya Modimo, o theile matseno a gagwe mantšung a tšwago Beibeleng ao a bontšhago gore letšatši, kgwedi le dinaledi di tumiša Jehofa. (Psalme 19:1; 89:37; 148:3) O boletše gore barutwana le bona ba na le tokelo ya go tumiša Jehofa, ke moka o ile a ba hlahla ka go diragatša diphihlelo tšeo ba di thabetšego tirelong ya tšhemo. Ka mohlala, morutwana o ile a leboga monna yo a bego a le setulong sa digole ka gore a bontšhe tebogo ka morago ga ge morutwana yoo a ile a emiša koloi yeo a bego a e otlela gore a dumelele monna yoo go feta setarateng. Poledišano e ile ya latela ke moka monna yo o ile a amogela thuto ya mahala ya Beibele. Ka ge morutwana yo wa Gilead a ile a swara thuto dibekeng tšeo di latetšego, o ile a kgona go boledišana ka Beibele le batho ba mmalwa bao ba bego ba etetše monna yoo. Mafelelong, go ile gwa thongwa dithuto tša Beibele tše šupago ka baka la poledišano yeo ya mathomo.
“Tiang Matla ka Thuto ya Modimo.” Donald Gordon, yo e lego mothuši Komiting ya Kgatišo, o boledišane le banyalani ba babedi bao ba bego ba le klaseng ye. Yo mongwe wa bana babo rena yoo go boledišanwego le yena o gopola go gatelelwa ga Baefeso 3:16-20 sekolong se. Se se thušitše barutwana gore “ba matlafatšwe” ka gore ba ikokobetše le ka go ba bao ba batamelegago gomme ba lemoge gore Jehofa o sa dutše a na le mošomo o mogolo Hlatseng e nngwe le e nngwe. Yo mongwe wa dikgaetšedi o boletše gore o tšeela godimo tsela yeo mohlahli yo mongwe a ilego a kgothaletša barutwana gore ba se swane le hlapi e kgolo ka sebjaneng se senyenyane sa meetse yeo e ka se kgonego go gola, eupša ba swane le hlapi e nyenyane ka lewatleng le legolo. Kgaetšedi yo o itše: “Thuto yeo ke ithutilego yona ke gore ge e ba ke itshwara bjalo ka yo monyenyane mokgatlong wa Jehofa, gona Jehofa o tla nthuša gore ke gole moyeng.”
“Eka Jehofa a ka go Gopola ka tše Botse.” Mark Sanderson, yo e lego setho sa Sehlopha se Bušago, o neile polelo ya thwadi lenaneong la go aloga, gomme o tšere sehlogo sa gagwe go tšwa thapelong ya Nehemia, e rego: “Hle Modimo wa ka, o nkgopole ka tše botse.” (Nehemia 5:19; 13:31) Nehemia o be a sa boife gore ka tsela e itšego Jehofa o be a tla mo lebala le go lebala modiro wa gagwe tirelong ya Modimo. Go e na le moo, o be a lopa Modimo go mo gopola ka lerato le go mo šegofatša.
Ka tsela e swanago, barutwana ba ka holofela gore Jehofa o tla ba gopola ka tše botse ge e ba ba diriša dithuto tšeo ba ithutilego tšona Gilead. Ka mohlala, go rata Jehofa ka pelo ya bona ka moka e swanetše go ba lebaka le legolo la go mo hlankela. (Mareka 12:30) Aborahama o be a rata Jehofa ka pelo ya gagwe ka moka e bile Modimo o ile a mo gopola ka lerato. Gaešita le ka morago ga gore Aborahama a hwe ka mengwaga e dikete, Modimo o ile a mmitša ‘mogwera wa gagwe.’—Jesaya 41:8.
Se se latelago, Ngwanabo rena Sanderson o ile a gopotša barutwana go rata baagišani ba bona, kudukudu bana babo bona le dikgaetšedi tša Bakriste. (Mareka 12:31) Go swana le Mosamaria wa kgaugelo, yo a ‘itirilego moagišani go monna yo a wetšego bahlakoding,’ ba swanetše go gata mogato wa pele gomme ba thuše bao ba nyakago go thušwa. (Luka 10:36) E le gore a gatelele ntlha yeo, o dirišitše mohlala wa Nicholas Kovalak, yo e lego sealoga sa Gilead seo se hlanketšego e le molebeledi wa selete. Ngwanabo rena Kovalak o be a tsebja ka go ba borutho le go bontšha lerato. O kile a kgothaletša molebeledi yo mongwe wa mosepedi le mosadi wa gagwe gore ba šome ka thata bodireding bja bona, gomme o be a diriša dipolelwana tše bjalo ka “Rulaganyang bodiredi bja lena mathomong a letšatši, mathomong a beke, mathomong a kgwedi le mathomong a ngwaga.” Lega go le bjalo, ka morago ga go bona kgaetšedi yoo matšatši a sego kae, molebeledi yoo o mmoditše gore: “Lebala seo ke go boditšego sona. O šetše o šoma kudu. Fokotša lebelo la gago e le gore o ka kgona go tšwela pele o hlankela Jehofa.” Keletšo ya gagwe e botho le yeo e bontšhago kwelobohloko e thušitše kgaetšedi yoo go tšwela pele ka tirelo ya nako e tletšego ka mengwaga e masomesome.
Mafelelong, Ngwanabo rena Sanderson o ile a kgothaletša barutwana go phethagatša morero wa sekolo se ka go ruta le go tlwaetša ba bangwe. (2 Timotheo 2:2) Ge ba dutše ba hlankela dikabelong tša bona, ba ka matlafatša le go tiiša tumelo ya bana babo bona le dikgaetšedi gomme se sa ba kgodiša gore Jehofa o tla ba gopola gabotse.—Psalme 20:1-5.
Phetho. Ka morago ga gore barutwana ba hwetše di-diploma tša bona, sealoga se sengwe se ile sa bala lengwalo la tebogo leo le tšwago klaseng yeo. Ke moka ditho tše 15 tša klase ye di phethile lenaneo ka go opela kopelo 123 go tšwa kopelong ya Opelela Jehofa, e nago le sehlogo se rego “Badiši—Dimpho Tšeo e Lego Banna.”


text:
Ditsela tša go Hwetša Lethabo la Lapa
Go Boledišana le Bafsa Bao ba Lego Mahlalagading
“Go kile gwa ba bonolo go boledišana le morwa wa-ka, eupša ga bjale ka ge a e-na le nywaga e 16, go thata go nna goba monna wa-ka go tseba seo a se naganago. O rata go ba noši ka phapošing ya gagwe gomme o boledišana le rena ka sewelo!”
—MIRIAM KUA MEXICO.
“Ka nako e nngwe, bana ba-ka ba be ba fagahlela go kwa selo le ge e le sefe seo ke bego ke se bolela. Ba be ba fagahlela go kwa! Lehono, ka ge e le bafsa bao ba lego mahlalagading, ba nagana gore ke fetilwe ke nako.”
—SCOTT KUA AUSTRALIA.
GE E BA o godiša mofsa yo a lego mahlalagading, mohlomongwe o ka dumelelana le batswadi bao ba tsopotšwego ka mo godimo. Nakong e fetilego, go boledišana le ngwana wa gago go ka ba go be go swana le tsela ya lephefo. Ga bjale, go bonagala eka tsela e tswaletšwe. Mma wa kua Italy yo a bitšwago Angela o re: “Ge morwa wa-ka e be e sa le yo monyenyane, o be a mpotšiša dipotšišo tše dintši. Gona bjale ke nna ke swanetšego go thoma poledišano. Ge e ba ke sa dire bjalo, go ka feta matšatši re sa be le poledišano e agago.”
Go swana le Angela, o ka hwetša gore mohlomongwe ngwana wa gago yo pele a bego a ntšha sa mafahleng o fetogile gomme ke mofsa yo a lego mahlalagading yo a nago le maikwelo a feto-fetogago yo a ratago go ipea lekatana. Maiteko ka moka a go thoma poledišano a ka feleletša ka dikarabo tše dikopana le tšeo di sa bontšhego kgahlego. O botšiša morwa wa gago gore: “O hlwele bjang?” O araba ka bokopana ka gore: “Gabotse.” O botšiša morwedi wa gago gore: “Go diregile’ng sekolong lehono? O araba ka go se bontšhe kgahlego ka gore: “Ga se gwa direga selo.” Go leka go thoma poledišano ka go bolela gore: “Ke ka baka la’ng o sa tšwele pele o bolela?” go ka dira gore ba homole ka mo go feletšego.
Ke therešo gore bafsa ba bangwe bao ba lego mahlalagading ga ba na bothata bja go bolela. Lega go le bjalo, seo ba se bolelago ga se seo batswadi ba bona ba ratago go se kwa. Mma wa kua Nigeria yo a bitšwago Edna o gopola ka gore: “Ge e ba ke kgopela morwedi wa-ka go dira selo se itšego, karabo ya gagwe ya ka mehla e be e le ya gore: ‘Ntlogele.’ Ramón wa kua Mexico o bolela selo se se swanago ka morwa wa gagwe wa nywaga e 16. O re: “Re ngangišana mo e ka bago ka mehla. Neng le neng ge ke mo kgopela go dira selo se itšego, o thoma go nea mabaka a go phema go dira seo.”
Go leka go boledišana le mofsa yo a lego mahlalagading yo a sa arabelego go ka ferekanya motswadi. Beibele e a dumela gore “maanô a padile, xò se keletšanô; a tlo kxônêxa xe baeletši ba ka ata.” (Diema 15:22) Anna, e lego motswadi wa kua Russia yo a se nago molekane o dumela ka gore: “Ge ke sa tsebe seo morwa wa-ka a se naganago, ke ferekana kudu moo ke nyakago go goeletša.” Ke ka baka la’ng bafsa—le batswadi ba bona—ba bonagala eka ba lahlegelwa ke bokgoni bja go boledišana ge go nyakega gore ba boledišane?
Go Lemoga Mapheko
Poledišano ke selo se se fetago go fo bolela. Jesu o boletše gore “molomo . . . o bolela se se tletšego pelong.” (Luka 6:45) Ka gona, ka poledišano e botse, re ithuta go ba bangwe gomme ra utolla dilo tše itšego ka rena. Karolo ye ya bobedi ya poledišano e ka thatafalela bafsa bao ba lego mahlalagading, ka gobane gaešita le ngwana yo a bolelago kudu a ka thoma go ba dihlong ge a tsena lebakeng la go khukhuša. Ditsebi di bolela gore bafsa bao ba lego mahlalagading gantši ba nagana gore ba dula ba šeditšwe ke babogedi ba boikgopolelo, ka mehla ba nagana gore batho ba bangwe ba lebeletše seo ba se dirago. Go e na le go lebeletšana le boemo bjoo, bafsa bao ba tshwenyegilego ka seo ba bangwe ba se naganago ba a iphihla gomme ba nyamela lefaseng la bona ba nnoši moo batswadi ba ka se ba šitišego gabonolo.
Selo se sengwe seo e ka bago lepheko la poledišano ke kganyogo ya mofsa yo a lego mahlalagading ya go nyaka tokologo. Ga go kamoo o ka e phemago ka gona—ngwana wa gago o a gola gomme mogato woo o akaretša go ikarola go ba lapa. Aowa, se ga se bolele gore mofsa wa gago yo a lego mahlalagading o loketše go tloga gae. Ka ditsela tše dintši, o go nyaka kudu go feta le ge e le neng pele. Eupša mogato wa go ikarola o thoma nako e telele pele a e-ba motho yo mogolo. Bjalo ka karolo ya go gola, bafsa ba bantši ba rata go naganišiša ka dilo ba le noši pele ba utollela ba bangwe dikgopolo tša bona.
Therešo ke gore go ka direga gore bafsa bao ba lego mahlalagading ba se ke ba utela dithaka tša bona dilo—e lego selo seo mma wa kua Mexico yo a bitšwago Jessica a ilego a se lemoga. O re: “Ge morwedi wa-ka e be e sa le yo monyenyane, ka mehla o be a mpotša mathata a gagwe. Ga bjale o botša bagwera ba gagwe.” Ge e ba go le bjalo ka mofsa wa gago yo a lego mahlalagading, o se ke wa phetha ka gore o go lahlile bjalo ka motswadi. Ka mo go fapanego, dinyakišišo di bontšha gore gaešita le ge bafsa ba sa dumele, ba tšeela keletšo ya batswadi ba bona godimo go feta ya bagwera ba bona. Lega go le bjalo, o ka kgonthišetša bjang gore mojako wa poledišano o dula o bulegile?
Ditsela tša go Atlega—Go Fenya Mapheko
Akanya o otlela koloi mmileng o motelele wa lephefo o otlologilego. O sepetše dikhilomithara tše dintši o sa dire diphetogo tše dikgolo tseleng yeo o otlelago ka yona. Ke moka, go sa letelwa, tsela e fapoga kudu. E le gore o boloke koloi ya gago e le tseleng, kgetho e nnoši yeo o nago le yona ke go fetoša tsela yeo o otlelago ka yona. Go direga se se swanago ge ngwana wa gago a tsena mahlalagading. Mohlomongwe ka nywaga e itšego go ile gwa nyakega gore o dire diphetogo tše dinyenyane tseleng yeo o bego o godiša ngwana wa gago ka yona. Lega go le bjalo, gona bjale bophelo bja ngwana wa gago bo fetogile kudu gomme o swanetše go ‘retološetša koloi ka lehlakoreng le lengwe’ ka go fetoša mekgwa ya gago ya poledišano. Ipotšiše dipotšišo tše di latelago.
‘Ge morwa goba morwedi wa-ka a ikemišeditše go ntšha sa mafahleng a gagwe, na ke ikemišeditše go bolela?’ Beibele e re: “Lentšu le bolêlwaxo lebakeng la xôna, le byalo ka matsaka a thsipi e khwibidu moxopyaneng wa thsipithsêhla.” (Diema 25:11) Go etša ge lengwalo le le hlalosa, gantši sephiri sa go ba le poledišano e botse le bafsa ba lego mahlalagading ke go bolela le bona ka nako e swanetšego. Ka mohlala: Molemi a ka se akgofiše goba a šuthiša sehla sa puno. Seo a ka fo go se dira ke go dira seo a ka se kgonago ge sehla seo se fihla. Mofsa wa gago yo a lego mahlalagading a ka ba le nako e itšego yeo ka yona a ikemišeditšego go bolela. Diriša nako yeo gabotse. Mma wa kua Australia yo a se nago molekane e lego Frances o re: “Gantši morwedi wa-ka o be a e-tla ka phapošing ya-ka ya go robala bošego, ka dinako tše dingwe iri ka moka. Ga ke rate go dula go fihla e e-ba bošego kudu, ka gona go be go se bonolo, eupša dinakong tšeo, re be re bolela ka dilo ka moka.”
LEKA MOKGWA WO: Ge e ba go bonala mofsa wa gago yo a lego mahlalagading a se a ikemišetša go bolela, dira selo se itšego le yena—tšwela le yena ka ntle le bethwe ke moya, sepela le yena ka koloi, bapalang papadi e itšego goba le dire modiro o itšego wa ka gae. Gantši maemo a bjalo a sa rulaganywago a thuša bafsa ba lego mahlalagading gore ba rate go ntšha sa mafahleng.
‘Na ke lemoga molaetša woo o fetišwago ke mantšu a gagwe?’ Jobo 12:11 (PK) e re: “A ga ke re tsebe e leka dipolelo bjalo ka magalapa ge a e-kwa mohlodi wa dijo?” Ga bjale go feta le ge e le neng pele, o swanetše go “leka” seo morwa goba morwedi wa gago a se bolelago. Gantši bafsa bao ba lego mahlalagading ba bolela ka dilo bjalo ka ge eka ka mehla ke tša therešo. Ka mohlala, morwa goba morwedi wa gago a ka re, “Ka mehla o ntshwara bjalo ka ge eka ke ngwana!” goba “Le ka mohla ga nke o ntheetša!” Go e na le go ngangišana le yena ka mantšu a bjalo ka “ka mehla” le “le ka mohla,” lemoga gore go ka direga gore ngwana wa gago ga a bolele gore go bjalo e le ka kgonthe. Ka mohlala, polelwana e rego “Ka mehla o ntshwara bjalo ka ge eka ke ngwana” e ka bolela gore “Ke ikwa eka ga o mpote” gomme e rego “Le ka mohla ga nke o ntheetša” e ka bolela gore “Ke nyaka go go botša kamoo ke ikwago ka gona e le ka kgonthe.” Leka go lemoga molaetša woo o fetišwago ke mantšu a gagwe.
LEKA MOKGWA WO: Ge mofsa wa gago yo a lego mahlalagading a bolela ka kgalefo, bolela selo se swanago le se: “Ke a bona gore o galefile gomme ke nyaka go kwa gore o re’ng? Mpotše gore ke ka baka la eng o nagana gore ke go swara bjalo ka ge eka o ngwana.” Ke moka mo theetše ntle le go mo tsena ganong.
‘Na ke šitiša poledišano ke sa lemoge ka go gapeletša mofsa wa-ka yo a lego mahlalagading gore a bolele?’ Beibele e re: “Peu ya seenywa sa toko e bjalwa tlase ga maemo a khutšo bakeng sa bao ba dirago khutšo.” (Jakobo 3:18) Ka mantšu a gago le boitshwaro, dira gore go be le “maemo a khutšo” e le gore mofsa wa gago yo a lego mahlalagading a ikwe a lokologile gore a bolele. Gopola gore o mothekgi wa ngwana wa gago. Ka gona ge le boledišana ka taba e itšego, leka gore o se ke wa kwagala eka o ramolao yo a ikemišeditšego go bontšha gore hlatse ga e bolele therešo. Tate wa kua Korea yo a bitšwago Ahn o re: “Motswadi yo bohlale ga a bolele dipolelwana tše bjalo ka, ‘O tla gola neng?’ goba ‘Ke gakae ke go botša ka taba ye?’ Ka morago ga go dira phošo ya go bolela bjalo ka makga a mmalwa, ke ile ka lemoga gore bašemane ba-ka ba be ba sa galefišwe feela ke tsela yeo ke bego ke bolela le bona ka yona eupša ba be ba galefišwa gape ke seo ke bego ke se bolela.”
LEKA MOKGWA WO: Ge e ba mofsa wa gago yo a lego mahlalagading a sa arabe ge o mmotšiša dipotšišo, leka mokgwa o mongwe. Ka mohlala, go e na le go botšiša morwedi wa gago gore o hlwele bjang, mmotše kamoo wena o hlwelego ka gona gomme o bone ge e ba a ka thoma go bolela. Goba e le gore o bone seo ngwana wa gago a se naganago ka taba e itšego, mmotšiše dipotšišo tšeo di sa lebišego tlhokomelo go yena. Mmotšiše gore mogwera wa gagwe o ikwa bjang ka taba yeo. Ke moka mmotšiše gore ke keletšo efe yeo a bego a ka e nea mogwera wa gagwe.
Go boledišana le bafsa bao ba lego mahlalagading ga se selo seo se sa kgonegego. Fetoša mekgwa ya gago ya poledišano ge go nyakega. Boledišana le batswadi ba bangwe bao ba atlegilego tabeng ye. (Diema 11:14) Ge o boledišana le morwa goba morwedi wa gago, ‘e-ba yo a akgofago mabapi le go kwa, o diege mabapi le go bolela, o diege mabapi le go galefa.’ (Jakobo 1:19) Ka godimo ga tšohle, o se ke wa kgaotša maitekong a gago a go godiša bafsa ba gago bao ba lego mahlalagading “ka tayo le tlhahlo ya monagano ya Jehofa.”—Baefeso 6:4..
IPOTŠIŠE . . .
Ke diphetogo dife tšeo ke di bonego ngwaneng wa-ka ga e sa le a tsene mahlalagading?
Nka kaonefatša bokgoni bja-ka bja poledišano ka ditsela dife?


text:
Na Diithuti di Dumela Gore Jesu o Kile a Phela mo Lefaseng?
Diithuti di na le mabaka a kwagalago a go dumela gore Jesu o kile a phela mo lefaseng.
Ge Tokollo ya 2002 ya The Encyclopædia Britannica e bolela mabapi le ditšhupetšo tša boradihistori ba lekgolong la pele le la bobedi la nywaga tšeo di bolelago ka Jesu le Bakriste ba pele, e re: “Dipego tše tšeo di ikemetšego di hlatsela gore mehleng ya bogologolo gaešita le baganetši ba Bokriste ga se ba ka ba belaela gore Jesu o kile a ba gona, e lego seo se ilego sa ganwa la mathomo le ka mabaka a fokolago bofelong bja ngwagakgolo wa bo-18, ngwagakgolong wa bo-19 le mathomong a ngwagakgolo wa bo-20.”
Ka 2006, puku ya Jesus and Archaeology e itše: “Lehono ga go na seithuti se se hlompšhago seo se belaelago taba ya gore go kile gwa ba le Mojuda yo go thwego ke Jesu morwa wa Josefa; diithuti tše dintši di tloga di dumela gore gona bjale re tseba mo gontši ka seo Jesu a ilego a se dira le dithuto tša gagwe.”
Beibele e hlalosa Jesu e le motho wa kgonthe. E re botša maina a borakgolokhukhu ba gagwe le ditho tša lapa labo. (Mateo 1:1; 13:55) Le gona e re nea maina a babuši ba tumilego bao ba phetšego mehleng ya Jesu. (Luka 3:1, 2) Ditaba tše di thuša banyakišiši go kgonthišetša gore dipego tša Beibele di nepagetše.


text:
Diabolo o Dula Kae?
Karabo ya Beibele
Ka ge e le sebopiwa sa moya, Diabolo o dula lefelong leo le sa bonagalego. Lega go le bjalo, le ga se lefelo la mollo wa dihele leo a tlaišago batho ba babe go lona, bjalo ka ge seswantšho seo se lego sehlogong se se bontšha.
‘Ntwa legodimong’
Ka nako e telele, Sathane Diabolo o be a kgona go tsena le go tšwa lefelong la moya, go akaretša le go ema pele ga Modimo le barongwa ba bangwe bao ba botegago. (Jobo 1:6) Eupša Beibele e boletše e sa le pele gore go be go tla tsoga ‘ntwa legodimong’ yeo e bego e tla feleletša ka gore Sathane a rakwe legodimong gomme a ‘lahlelwe lefaseng.’ (Kutollo 12:7-9) Tatelano ya ditiragalo tša Beibele le ditiragalo tša lefase, di hlatsela gore ntwa ye e šetše e bile gona legodimong. Ga bjale Diabolo o lahletšwe lefaseng.
Na se se ra gore Diabolo o dula lefelong le itšego mo lefaseng? Ka mohlala, go be go thwe motse wa bogologolo wa Peregamo ke “mo go lego sedulo sa bogoši sa Sathane” le “moo Sathane a dulago gona.” (Kutollo 2:13) Ge e le gabotse, go ka direga gore mantšu a a be a šupa go borapedi bjo bo tseneletšego bja Sathane motseng woo. Beibele e re Diabolo o buša godimo ga “mebušo ka moka ya lefase,” ka gona ga a dule lefelong le ge e le lefe ka go lebanya mo lefaseng eupša o lahletšwe lefaseng.—Luka 4:5, 6.


text:
Beibele e Re’ng ka Batho Bao ba Kgahlegelago Batho ba Bong bjo bo Swanago le bja Bona?
Karabo ya Beibele
Modimo o bopile batho gore e be feela monna le mosadi bao ba nyalanego bao ba ka bago le thobalano. (Genesi 1:27, 28; Lefitiko 18:22; Diema 5:18, 19) Beibele e iletša thobalano ya magareng ga batho bao ba sa nyalanago, go akaretša ba bong bjo bo swanago goba bjo bo sa swanego. (1 Bakorinthe 6:18) Se se akaretša thobalano, go phophola ditho tša motho yo mongwe tša pelego, go hupa setho sa botona goba go se tsenya ka morago.
Le ge Beibele e iletša ditiro tša batho bao ba kgahlegelago batho ba bong bjo bo swanago le bja bona, ga e kgothaletše gore re hloye batho ba bjalo. Go e na le moo, Bakriste ba laelwa gore ba “hlomphe motho yo mongwe le yo mongwe.”—1 Petro 2:17, Good News Translation.
Na motho a ka belegwa a kgahlegela batho ba bong bjo bo swanago le bja gagwe?
Beibele ga e hlalose tsela yeo batho bao ba kganyogago batho ba bong bjo bo swanago le bja bona ba bopilwego ka yona, eupša e a dumela gore ka moka ga rena re belegwe re na le tshekamelo ya go roba melao ya Modimo. (Baroma 7:21-25) Go e na le go tshwenyega kudu ka dilo tšeo di bakago dikganyogo tša batho bao ba kgahlegelago batho ba bong bjo bo swanago le bja bona, Beibele e ganetša ditiro tša batho ba bjalo.
Kamoo o ka kgahlišago Modimo gaešita le ge o kganyoga batho ba bong bjo bo swanago le bja gago.
Beibele e re: “O se ke wa laolwa ke mmele wa gago. Bolaya kganyogo e nngwe le e nngwe ya thobalano e fošagetšego.” (Bakolose 3:5, Contemporary English Version) Gore o bolaye dikganyogo tše di fošagetšego tšeo di lebišago ditirong tše di fošagetšego, o swanetše go laola tsela yeo o naganago ka yona. Ge e ba ka mehla o fepa monagano wa gago ka dikgopolo tše dibotse, go ka ba bonolo gore o rake dikgopolo tše di fošagetšego. (Bafilipi 4:8; Jakobo 1:14, 15) Le ge mathomong go ka ba thata, go tla ba bonolo ge nako e dutše e eya. Modimo o holofetša go go thuša gore o ‘mpshafatšwe matleng a tutuetšago monagano wa gago.’—Baefeso 4:22-24.
Batho ba dimilione bao ba nago le dikganyogo tša tlhago bao ba nyakago go dumelelana le ditekanyetšo tša Beibele le bona ba lebeletšane le tlhohlo yeo. Ka mohlala, bao ba sego lenyalong gomme go sa bonagale ba ka tsena lenyalong goba bao ba nyalanego le motho yo ditho tša gagwe tša pelego di sa šomego gabotse ba kgetha go itshwara go sa šetšwe diteko le ge e le dife tšeo ba ka lebeletšanago le tšona. Ba kgona go dula ba thabile, ka gona bao ba kgahlegelago batho ba bong bjo bo swanago le bja bona le bona ba ka dira seo ge e ba ba tloga ba nyaka go kgahliša Modimo.—Doiteronomio 30:19.


text:
MARCH 11 2013 | TURKEY
UN e re Mmušo wa Turkey o Swanetše go Hlompha Matswalo a Badudi ba Wona
Bakriste ba dimilione ba gana go tsenela tša bohlabani ka baka la letswalo—gomme dinaga tše dintši di hlompha phetho yeo. Komiti ya Ditokelo tša Batho ya UN e dirile phetho ya gore badudi ba Turkey ba swanetše go ba le tokologo yeo.
Phethong yeo UN e e dirilego ka March 29, 2012, Komiti e ile ya dira kahlolo yeo e emago le badudi ba babedi ba kua Turkey e lego Cenk Atasoy le Arda Sarkut. Banna bao ba babedi ke Dihlatse tša Jehofa tšeo di gannego go tsenela tirelo ya tša bohlabani ka lebaka la bodumedi bja tšona.
Ka makga a mantši, Mna. Atasoy le Mna. Sarkut ba be ba dutše ba romela mangwalo diofising tša mmušo ba kgopela go hlalosa phetho ya bona yeo e theilwego letswalong, gomme ba ile ba kgopela go dira ditirelo tše dingwe tša setšhaba tšeo di sa tswalanego le tša bohlabani. Lega go le bjalo, banna bao ba ile ba gapeletšwa ka go se kgaotše go tsenela tša bohlabani. Ka morago ga gore kgoro ya tša bohlabani e tšhošetše yunibesithi yeo e bego e thwetše Mna. Sarkut yoo e bego e le mothuši wa mofahloši ka gore e tla bula molato wa bosenyi kgahlanong le yona, o ile a lahlegelwa ke mošomo wa gagwe.
Komiti ye ge e dira phetho e ile ya bolela gore ditokelo tša go gana go tsenela tirelo ya bohlabani ka baka la letswalo “
ke karolo ya tokelo ya go bolela seo motho a se naganago, tokelo ya go dira dilo go ya ka letswalo le ya bodumedi,” yeo e hlaloswago go Article 18 ya Kgwerano ya Ditšhabatšhaba ya Ditokelo tša Selegae le tša Bopolitiki. Go oketša moo, Komiti e phethile ka gore tokelo ye e “
dumelela motho yo mongwe le yo mongwe gore a se tsenele tirelo ya tša bohlabani ge e ba seo se sa dumelelwe ke kereke goba ditumelo tša gagwe.”
Phetho ye e tla gateetee ka morago ga diphetho tše pedi tšeo di swanago tšeo di dirilwego ke Kgoro ya Yuropa ya Ditokelo tša Batho. Go e nngwe ya diphetho tšeo, Kgoro e phethile ka gore “go gana ga mmušo wa Turkey go dumelela motho go dira mediro e mengwe ge e ba a sa nyake go tsenela tša bohlabani go thulana la tokelo ya go gana ka baka la letswalo” yeo e tšwelelago ka go Tumelelano ya Yuropa ya Ditokelo tša Batho.
Go gana go tsenela tša bohlabani ka baka letswalo ke selo sa kgale go swana le Bokriste. E. W. Barnes, ka pukung ya gagwe ya The Rise of Christianity, o ngwadile gore: “
Go hlahloba lefsa boitsebišo ka botlalo bjo bo lego gona go [bontšha] gore go ba go fihla nakong ya Marcus Aurelius [mmušiši wa Moroma go tloga ka 161 go fihla ka 180 C.E.], go be go se Mokriste yo e bego e le lešole; e bile go be go se motho yo a bago lešole ka morago ga go ba Mokriste.”


text:
Go Kopanywa ga Diofisi tša Makala tša Dihlatse tša Jehofa
Go tloga ka September 2012, diofisi tša makala tše fetago 20 tša Dihlatse tša Jehofa di ile tša tswalelwa gomme modiro wa makala ao ga bjale o hlokomelwa ke makala a magolo.
Go oketša go seo, go na le makala a mafsa kua Serbia le Macedonia. Go na le mabaka a mabedi ao a dirilego gore go be le diphetogo tše.
1. Thekinolotši e nolofaditše mošomo
Morago bjale, go kaonefatšwa ga thekinolotši ya go boledišana le ba bangwe le go phrintha go dirile gore go se nyakege batho ba bantši makaleng a mangwe. Ka ge go šoma batho ba sego kae makaleng a magolo, go ile gwa ba le madulo bakeng sa bao ba bego ba šoma makaleng a manyenyane dinageng tše dingwe.
Ga bjale makaleng ao a kopantšwego go na le Dihlatse tše di nago le phihlelo tšeo di hlokomelago mošomo wa go ruta ka Beibele. Ka mohlala, mošomo wa go botša batho ka Beibele kua Costa Rica, El Salvador, Guatemala, Honduras, Nicaragua le Panama o hlokometšwe ke lekala la Mexico. Ka baka leo, diofisi tša makala dinageng tšeo tše tshela di tswaletšwe.
Dihlatse tše 40 go tšwa makaleng ao a tshela di ile tša romelwa lekaleng la Mexico. Tše ka bago tše 95 di ile tša šala dinageng tša gabo tšona gore di šome ka nako e tletšego e le baboledi ba ditaba tše dibotse.
Dihlatse tše dingwe dinageng tšona tšeo tša Bogareng bja Amerika di ile tša thoma go šoma diofising tša bofetoledi di hlokometšwe ke lekala la Mexico. Ka mohlala, kua Panama mo e ka bago Dihlatse tše 20 di fetolela dikgatišo tša Morokami ka maleme a lefelong leo. Lefelong leo peleng e bego e le ofisi ya lekala ya Guatemala, Dihlatse tše dingwe tše 16 ga bjale di fetolela dikgatišo ka maleme a mane a moo. Ka gona, kua Bogareng bja Amerika, go kopanywa ga makala go fokoditše ditho tša ofisi ya lekala go tloga go tše 300 gore e be tše 75.
2. Bašomi ba ba na le nako e ntši ya go bolela le batho ka Beibele
Ka baka la go kopanywa ga makala, baboledi bao ba nago le phihlelo bao ba bego ba šoma makaleng a manyenyane ga bjale ba na le nako e ntši ya go bolela le batho ka Beibele.
Hlatse e nngwe kua Afrika, yeo e ilego ya abelwa mošomo wa go bolela le batho ka Beibele, e ngwadile gore: “
Go fetoša tsela yeo ke bego ke phela ka yona gore e dumelelane le maemo a mafsa go ile gwa nthatafalela dikgweding tša mmalwa tša mathomo. Eupša, go bolela le batho ka Beibele letšatši le letšatši go a nthabiša e bile go ntlišetša ditšhegofatšo tšeo ke bego ke sa di nagane. Ga bjale, ke ithuta Beibele le batho ba 20, gomme ba bangwe ba bona ba tla dibokeng tša phuthego.”


text:
MARCH 20, 2014 | DITABA TŠA LEFASE KA BOPHARA
Dihlatse tša Jehofa di Thoma Lesolo la Lefase ka Bophara la go Laletša Batho Segopotšong sa Lehu la Kriste
NEW YORK—Go thoma ka March 22, 2014, Dihlatse tša Jehofa di tla thoma lesolo la lefase ka bophara la go laletša batho tiragalong yeo di e lebelelago e le ya bohlokwa kudu ya ngwaga: Segopotšo sa lehu la Kriste. Ngwagola, batho ba 19 241 252 ba bile gona tiragalong ye e kgethegilego. Lenyaga Dihlatse di holofela go fihlelela tlhora e mpsha ya bao ba tlago go ba gona Segopotšong seo se tlago go swarwa ka Mošupologo, April 14, ka morago ga ge letšatši le sobetše.
J. R. Brown, mmoleledi wa Dihlatse tša Jehofa ntlongkgolo ya tšona ya lefase ka bophara kua New York, o re: “Re kgodišegile gore bohle bao ba tlago go ba gona Segopotšong ba tla thabela tiragalo ye e bile ba tla holwa ke yona. Se se tloga se re kgothaletša gore re laletše batho ba bantši ka mo go ka kgonegago gore ba be le rena tiragalong ye e kgethwa.”
Ba Ditaba:
Bakeng sa Ditšhabatšhaba: J. R. Brown, Ofisi ya Ditšhabatšhaba, mogala +1 718 560 5000


text:
MOROKAMI FEBRUARY 2014
Ntwa Yeo e Fetošitšego Lefase
Ke ka baka la’ng ntwa ya pele ya lefase e ile ya hlakahlakanya lefase? Na dikarabo di re utollela se sengwe ka bokamoso?
Ntwa Yeo e Fetošitšego Lefase
Ke bjang ntwa ya pele ya lefase, yeo gape e bitšwago “Ntwa e Kgolo,” e fetošitšego lefase ka ditsela tšeo di sa dutšego di re kgoma lehono?
Sebaki sa Kgonthe sa Ntwa le Tlaišego
Beibele e tswalanya bjang ntwa ya kua legodimong le ntwa ya lefase gaešita le mathata a lego lefaseng?
Kholofetšo ya Lefase la Paradeise e Fetošitše Bophelo bja ka!
Ivars Vigulis o be a theile bophelo bja gagwe botumong, letagong le go thabeleng go phadišana ka dithuthuthu. Ditherešo tša Beibele di fetošitše bophelo bja gagwe bjang?
Na o be o Tseba?
Go be go dirišwa dikgopha dife mehleng ya Beibele? Ke dibego dife tšeo di bego di amogelega tempeleng kua Jerusalema?
Ke ka Baka la Eng Modimo a Dumelela ba Matla ba Gatelela Bao ba se Nago Matla?
Beibele e hlalosa seo Modimo a se dirago ka kgatelelo ga bjale le seo a tlago go se dira nakong e tlago.
O Ile a Kgotlelela ge a Swarwa ka go Hloka Toka
Na o kile wa swarwa ka go hloka toka? Na o duma go bona Modimo a lokiša ditaba? Ela hloko kamoo o ka ekišago Eliya yo a botegago.
Dipotšišo tša Beibele di a Arabja
Na go na le bohlatse bjo bo bontšhago gore Beibele etšwa go Modimo? E ngwadilwe bjang?
Dihlogo tše Dingwe tša Inthaneteng
Khutšo ya Lefase—Go Re’ng e le Toro Feela?
Maiteko a batho a go tliša khutšo ya lefase a paletšwe. Ela hloko mabaka a mmalwa.


text:
Mmušo wa Modimo ke Eng?
Karabo ya Beibele
Mmušo wa Modimo ke pušo ya kgonthe yeo e hlomilwego ke Jehofa Modimo. Le gona ka Beibeleng “
Mmušo wa Modimo” o bitšwa “
mmušo wa legodimo,” ka ge o buša go tšwa legodimong. (Mareka 1:14, 15; Mateo 4:17, King James Version) O swana le mebušo ya batho ka dibopego tše dintši, eupša o e phagametše ka ditsela ka moka.
- Babuši. Modimo o kgethile Jesu Kriste gore e be Kgoši ya Mmušo woo le gona o mo neile matla a magolo go feta ao mmuši le ge e le ofe a ka bago le ona. (Mateo 28:18) Jesu o diriša matla a go dira feela dilo tše dibotse, ka ge a šetše a impontšhitše gore ke Moetapele yo a ka botwago le yo a nago le kwelobohloko. (Mateo 4:23; Mareka 1:40, 41; 6:31-34; Luka 7:11-17) Ka tlhahlo ya Modimo, Jesu o kgethile batho ba itšego go tšwa ditšhabeng ka moka bao ba tlago go “
buša e le dikgoši godimo ga lefase” ba na le yena legodimong.—Kutollo 5:9, 10.
- Nako Yeo o Tlago go e Fetša o Buša. Ka go se swane le mebušo ya batho yeo e bago gona ka nakwana ke moka ya wa, Mmušo wa Modimo ‘
o ka se ke wa fedišwa.’—Daniele 2:44.
- Balata. Motho le ge e le mang yo a dirago seo Modimo a se nyakago e ka ba molata wa Mmušo wa Modimo, go sa šetšwe gore borakgolokhukhu ba gagwe ke bomang goba gore o belegetšwe kae.—Ditiro 10:34, 35.
- Melao. Melao (goba ditaelo) ya Mmušo wa Modimo ga e fo thibela motho go itshwara ka tsela e fošagetšego. E dira gore balata ba wona ba be le boitshwaro bjo bobotse. Ka mohlala, Beibele e re: “
‘O rate Jehofa Modimo wa gago ka pelo ya gago ka moka, ka moya wa gago ka moka le ka monagano wa gago ka moka.’ Ye ke taelo e kgolokgolo le ya pele. Ya bobedi ya go swana le yona ke ye: ‘O rate moagišani wa gago ka mokgwa wo o ithatago ka wona.’” (Mateo 22:37-39) Go rata Modimo le moagišani go tutueletša balata ba Mmušo wo go direla batho ba bangwe dilo tše dibotse.
- Thuto. Le ge Mmušo wa Modimo o beela balata wa wona ditekanyetšo tše di phagamego, o bile o ruta batho kamoo ba ka fihlelelago ditekanyetšo tšeo.—Jesaya 48:17, 18.
- Morero. Mmušo wa Modimo ga o humiše babuši ba wona ka go ikhola ka balata ba wona. Go e na le moo, o tla phetha thato ya Modimo, go akaretša le kholofetšo ya gore bao ba mo ratago ba tla phela ka mo go sa felego lefaseng la paradeise.—Jesaya 35:1, 5, 6; Mateo 6:10; Kutollo 21:1-4.


text:
Letlakala le letšwa Wikimedia Commons ebile le ka ba ke šumišwa ke di projeke tše dingwe.
Tlhaloso ya [letlakala //commons.wikimedia.org/wiki/File:Provinces_of_South_Africa-nso.svg tlhaloso ya faele] le laetšwa kago latela.
Derived from File:Mapa de Sudáfrica con etiquetas en español.svg
Histori ya faele
Pinyeletša go letšatšikgwedi/nako go bona faela ka tsela yeo ebego e le ka gona nakong yeo.
Tirišo ya Faele
Letlakala le ke latelago a hlomaganya go faele ye:
Faele enale sedi yengwe, yeo ekabago e tšwa go khamera goba scanner
tšeo di šumišitšwego go bopa faele ye. Sedi ye itsego ga ego goba gona go faele ye e fetolwago.


text:
Jesu o Belegwe Neng?
Karabo ya Beibele
Beibele ga e re nee letšatši la maleba la go belegwa ga Jesu Kriste bjalo ka ge dipuku tše di latelago di bontšha:
“
Letšatši la kgonthe la matswalo a Kriste ga le tsebje.”—New Catholic Encyclopedia.
“
Letšatši le le nepagetšego la matswalo a Kriste ga le tsebje.”—Encyclopedia of Early Christianity.
Le ge Beibele e sa arabe ka go lebanya potšišo ya gore: ‘Jesu o belegwe neng?’ e hlalosa ditiragalo tše pedi tšeo di diregilego nakong ya go belegwa ga gagwe tšeo di lebišitšego ba bantši go phetheng ka gore ga se a belegwa ka di-25 tša December.
E be e se marega
Go ngwadišwa. Pejana ga gore Jesu a belegwe, Kesara Augustose o ile a ntšha taelo ya gore “
mmušong ka moka go ngwadišwe.” Motho yo mongwe le yo mongwe o be a swanetše go yo ngwadišwa “
motseng wa gabo,” e lego seo se bego se ka nyaka gore motho a tšee leeto la beke goba go feta moo. (Luka 2:1-3) Mohlomongwe taelo yeo e be e direlwa go thekga lekgetho le go ingwadiša go tša bohlabani, e lego seo batho ba bego ba ka se se thabele le ge se dirilwe sehleng le ge e le sefe sa ngwaga, eupša ga go bonagale Augustose a be a ka šitela batho ba gagwe ka go gapeletša ba bantši ba bona gore ba tšee maeto a matelele nakong ya marega a go tonya.
Dinku. Badiši ba be ba “
dula merakeng ba dišitše mehlape ya bona bošego.” (Luka 2:8) Puku ya Daily Life in the Time of Jesus e bolela gore mehlape e be e dula molaleng go tloga “
bekeng ya pele ga Paseka [mafelelong a March]” go fihlela magareng ga November. Ke moka e oketša ka gore: “
Mehlape e be e fetša marega e le mo go šireletšegilego; go tšwa go se go bonagala letšatši la Keresemose la marega le sa nepagala ka ge Ebangedi e bolela gore badiši ba be ba le merakeng.””
E be e le mathomong a seruthwane
Re ka akanyetša gore Jesu o belegwe neng ka go balela morago go tloga letšatšing leo a hwilego ka lona ka Paseka ya Nisani 14 seruthwaneng sa ngwaga wa 33 C.E. (Johane 19:14-16) Jesu o be a na le nywaga e ka bago e 30 ge a be a thoma bodiredi bja gagwe bja nywaga e meraro le seripa, ka gona o belegwe mathomong a seruthwane sa 2 B.C.E.—Luka 3:23.
Ke ka baka la’ng Keresemose e le ka di-25 tša December?
Ka ge go se na bohlatse bja gore Jesu Kriste o belegwe ka di-25 tša December, ke ka baka la’ng Keresemose e ketekwa ka letšatši le? Encyclopædia Britannica e re mohlomongwe baetapele ba kereke ba le kgethile gore le “
sepedišane le monyanya wa Roma wa boheitene woo o bego o swaya ‘go tswalwa ga letšatši le le sa fenywego,’’’ nakong ya letšatši le lekopana la marega. Go ya ka The Encyclopedia Americana, diithuti tše dintši di dumela gore se se be se diretšwe “
gore Bokriste bo be le morero go baheitene bao ba sokologilego.”


text:
Na Beibele e ka go Thuša ge o Swerwe ke Bolwetši bjo bo sa Alafegego?
Karabo ya Beibele
Ee. Modimo o na le taba le bahlanka ba gagwe bao ba babjago. Beibele e bolela ka mohlanka yo a botegago gore: “
Jehofa yena o tla mo thekga ge a le malaong a gagwe a bolwetši.” (Psalme 41:3) Ge e ba o swerwe ke bolwetši bjo bo sa alafegego, megato e latelago e meraro e ka go homotša:
Rapelela matla a gore o kgotlelele. O ka ba le “
khutšo ya Modimo yeo e fetago kwešišo yohle ya batho” yeo e ka go thušago go kgotlelela go sa šetšwe mathata.—Bafilipi 4:6, 7.
Eba le pono e nepagetšego. Beibele e re: “
Pelo e thabilego e etša sehlare se se fodišago, eupša moya o nyamilego o omiša marapo.” (Diema 17:22) Leka gore o dule o thabile, ka ge se se ka fokotša manyami le go go hola mmeleng.
Eba le kholofelo ka bokamoso. Kholofelo e tiilego e ka go thuša go thaba le ge o swerwe ke malwetši a sa alafegego. (Baroma 12:12) Beibele e re botša ka nako yeo go tla bego “
go [se] na modudi yo a tla rego: ‘Ke a babja.’” (Jesaya 33:24) Ka nako yeo Modimo o tla alafa malwetši a sa alafegego ao thutamahlale ya mehleng yeno e sa kgonego go a alafa. Ka mohlala, Beibele e re botšofadi bo tla tlošwa ge e re: “
Anke nama ya gagwe e be e nanana go feta bofseng; a a boele mehleng ya matla a bofseng bja gagwe.”—Jobo 33:25.
Tlhokomedišo: Gaešita le ge rena Dihlatse tša Jehofa re tšeela godimo thušo yeo Modimo a e neago, e bile re nyaka thušo ya dingaka malwetšing ao a sa alafegego. (Mareka 2:17) Lega go le bjalo, ga re kgothaletše mohuta o itšego wa kalafo; eupša re nagana gore motho yo mongwe le yo mongwe o swanetše go itirela phetho ditabeng tša mohuta wo.