c: text/html

text:
1:1 ¶ Na Paora, i pai nei te Atua kia karangatia hei apotoro ma Ihu Karaiti, na te teina hoki, na Hotene,
1:2 Ki te hahi a te Atua i Koriniti, ki te hunga kua oti te whakatapu i roto i a Karaiti Ihu, kua karangatia hei hunga tapu, ratou ko te hunga katoa i nga wahi katoa e karanga ana ki te ingoa o to tatou Ariki, o Ihu Karaiti, o to ratou Ariki, o to ta tou:
1:3 Kia tau ki a koutou te aroha noa me te rangimarie, he mea na te Atua, na to tatou Matua, na te Ariki hoki, na Ihu Karaiti.
1:4 He whakawhetai tonu taku mahi ki toku Atua mo koutou, mo te aroha noa o te Atua kua homai nei ki a koutou i roto i a Karaiti Ihu;
1:5 Kua meinga hoki kia hua nga mea katoa ma koutou i roto i a ia, te whakapuaki korero, te matauranga;
1:6 Pena hoki me te whakaaturanga i a te Karaiti kua u na i roto i a koutou:
1:7 I kore ai koutou e hapa i tetahi mea homai; i a koutou e tatari na ki te whakakitenga mai o to tatou Ariki, o Ihu Karaiti:
1:8 Mana hoki koutou e whakau a taea noatia te mutunga, kia kore ai koutou e ekengia e te kupu i te ra o to tatou Ariki, o Ihu Karaiti.
1:9 He pono te Atua, nana nei koutou i karanga kia uru tahi ki tana Tama, ko Ihu Karaiti, ki to tatou Ariki.
1:10 ¶ Na, he tohe tenei naku ki a koutou, e oku teina, i runga i te ingoa o to tatou Ariki, o Ihu Karaiti, kia kotahi ta koutou korero katoa, a kia kaua he wehewehenga i roto i a koutou; engari kia tuituia koutou i runga i te ngakau kotahi, i te whaka aro kotahi.
1:11 Kua oti hoki koutou te tohutohu mai, e oku teina, e te hunga o te whare o Koroi, tena nga tautohetohe kei roto i a koutou.
1:12 Anei te tikanga o taku korero, kei te ki tena o koutou na, No Paora ahau; a, No Aporo ahau; a, Ko ahau no Kipa; Ko ahau no te Karaiti.
1:13 Kua oti koia a te Karaiti te wahi? i ripekatia ranei a Paora mo koutou? i iriiria ranei koutou i runga i te ingoa o Paora?
1:14 ¶ E whakawhetai ana ahau ki te Atua, moku kihai i iriiri i tetahi o koutou, ko Kirihipu anake raua ko Kaiu;
1:15 Kei waiho e te tangata hei korero, naku koutou i iriiri i runga i toku ingoa.
1:16 Naku ano i iriiri nga tangata o te whare o Tepana: i ko ake, kahore ahau i te mahara ki taku iriiringa i tetahi atu.
1:17 ¶ Kihai hoki ahau i tonoa e te Karaiti ki te iriiri, engari ki te kauwhau i te rongopai: ehara i te mea i runga i te mohio ki nga kupu, kei whakakahoretia te ripeka o te Karaiti.
1:18 Ko te korero hoki o te ripeka ki te hunga e whakangaromia ana he mea wawau; ki a tatou ia, ki te hunga e whakaorangia ana, ko te kaha tera o te Atua.
1:19 Ka oti hoki te tuhituhi, Ka ngaro i ahau te whakaaro nui o te hunga whakaaro, ka kore hoki i ahau te mahara o te hunga mahara.
1:20 Kei hea te tangata whakaaro? kei hea te karaipi? kei hea te tangata tohe o tenei ao? kahore ano koia i whakakuwaretia e te Atua te whakaaro nui o tenei ao?
1:21 I te mea hoki i runga i to te Atua whakaaro nui, kihai nga whakaaro nui o te ao i mohio ki te Atua, na ka pai te Atua kia meinga te kuware o te kupu kauwhau hei whakaora i te hunga e whakapono ana.
1:22 Ina hoki ko ta nga Hurai he tono tohu, ko ta nga Kariki he rapu whakaaro nui:
1:23 Ko ta matou ia he kauwhau i a te Karaiti i ripekatia he tutukitanga waewae ki nga Hurai, he mea kuware ki nga Kariki;
1:24 Ki te hunga ia e karangatia ana, ahakoa Hurai, ahakoa Kariki, ko te Karaiti, ko te kaha o te Atua, ko te whakaaro mohio o te Atua.
1:25 No te mea he kuware no te Atua nui atu te mohio i nga tangata; he ngoikore no te Atua kaha atu i nga tangata.
1:26 Titiro oti ki to koutou karangatanga, e oku teina, kihai i tokomaha te hunga whakaaro o te wahi ki te kikokiko, kihai i tokomaha te hunga nunui, kihai i tokomaha nga rangatira, e karangatia ana:
1:27 Engari i whiriwhiria e te Atua ko nga mea kuware o te ao, hei mea e whakama ai te hunga whakaaro; i whiriwhiria ano e te Atua ko nga mea ngoikore o te ao, hei mea e whakama ai nga mea kaha.
1:28 Ko nga mea ware o te ao, ko nga mea e whakahaweatia ana, ko ena i whiriwhiria e te Atua, ae, ko nga mea kahore noa iho, kia whakakahoretia ai e ia nga tino mea ake;
1:29 Kia kore ai tetahi kikokiko e whakamanamana i te aroaro o te Atua.
1:30 Nana hoki koutou i roto i a Karaiti Ihu, kua meinga nei ia hei take whakaaro nui mo tatou, he mea na te Atua, hei tika, hei whakatapu, hei hoko:
1:31 Kia rite ai ki te mea kua oti te tuhituhi, Ki te whakamanamana tetahi, me whakamanamana ia ki te Ariki.
2:1 ¶ Ko ahau, e oku teina, i ahau i haere atu ai ki a koutou, kihai ahau i haere atu me te pai kupu, me te hua ranei o te whakaaro, i ahau i kauwhau ai ki a koutou i te mea ngaro a te Atua.
2:2 I takoto hoki toku whakaaro, kia kaua ahau e matau ki tetahi mea i roto i a koutou, ko Ihu Karaiti anake, ko ia hoki i ripekatia.
2:3 A i a koutou ahau me te ngoikore, me te wehi, me te tuiri nui.
2:4 Ko taku korero me taku kauwhau ehara i te kupu whakapati na to te tangata whakaaro nui, engari he whakakitenga na te Wairua, na te kaha:
2:5 Kia kore ai to koutou whakapono e tu i runga i o te tangata whakaaro nui, engari i to te Atua kaha.
2:6 ¶ He ahakoa ra e korero ana matou i te whakaaro nui ki waenganui i te hunga tino tika: ehara ano ia i te whakaaro mohio no tenei ao, no nga rangatira ranei o tenei ao, e memeha haere nei:
2:7 Engari e korero ana matou i te whakaaro nui o te Atua i roto i te mea ngaro, i te whakaaro mohio i huna ra, ko ta te Atua i whakatakoto ai i mua o nga ao, hei whakakororia mo tatou:
2:8 Kihai nei tetahi o nga rangatira o tenei ao i matau; me i matau hoki ratou, kua kahore e ripekatia e ratou te Ariki o te kororia:
2:9 Engari ka rite ki te mea i tuhituhia ra, Ko nga mea kahore te kanohi i kite, kahore te taringa i rongo, kahore ano i tapoko noa ki te ngakau o te tangata, ko nga mea kua rite i te Atua mo te hunga e aroha ana ki a ia.
2:10 Otiia kua whakakitea mai aua mea ki a tatou e te Atua ma tona Wairua: e rapu ana hoki te Wairua i nga mea katoa, ae, i nga mea hohonu a te Atua.
2:11 Ko wai oti o nga tangata e matau ana ki nga mea a te tangata? ko te wairua anake o te tangata i roto i a ia: waihoki ko nga mea a te Atua e kore e matauria e tetahi, engari e te Wairua o te Atua.
2:12 Otiia ko te wairua i riro mai nei i a tatou, ehara i te wairua o te ao, engari ko te Wairua e ahu mai nei i te Atua; kia matau ai tatou ki nga mea kua oti nei te homai e te Atua ki a tatou.
2:13 Na ka korero matou i aua mea, ehara nga kupu i te whakaaro mohio o te tangata i whakaako mai, engari he mea whakaako na te Wairua Tapu; e whakariterite ana i nga mea wairua ki nga mea wairua.
2:14 Na e kore te tangata i te ngakau maori e tango i nga mea o te Wairua o te Atua: ki a ia he mea kuware era; a e kore ia e ahei te matau, he mea ma te Wairua ka kitea ai.
2:15 Otiia ki te mea kei tetahi te Wairua, ka kitea e ia nga mea katoa, e kore ano ia e kitea e tetahi.
2:16 Ko wai hoki te matau ana ki te hinengaro o te Ariki, e whakaako ai ia i a ia? Kei a tatou ia te hinengaro o te Karaiti.
3:1 ¶ Na ko ahau, e oku teina, kihai i ahei te korero ki a koutou me taku ki te hunga i te Wairua, engari i te kikokiko, ano ki nga kohungahunga i roto i a te Karaiti.
3:2 He waiu taku i whangai atu na ma koutou, ehara i te kai maro: kiano hoki i taea e koutou te kai maro, a kahore nei ano i taea e koutou inaianei:
3:3 Kei te kikokiko tonu hoki koutou: i te mea kei a koutou tonu te hae, te totohe, te wehewehe, ehara oti koutou i te hunga i te kikokiko, e haere ana i runga i ta te tangata ritenga?
3:4 I tetahi hoki ka ki nei, Ko ahau no Paora; me tetahi atu, Ko ahau no Aporo, ehara oti koutou i te hunga i te kikokiko?
3:5 ¶ Tena ko wai a Aporo? a ko wai a Paora? He minita i whakapono ai koutou; ki ia tangata i ta te Ariki i homai ai.
3:6 Naku i whakato, na Aporo i whakamakuku; na te Atua ia i mea kia tupu.
3:7 Heoi he kore noa iho te kaiwhakato, he kore noa iho te kaiwhakamakuku, engari te Atua nana nei i mea kia tupu.
3:8 Na ko te kaiwhakato, ko te kaiwhakamakuku, kotahi tonu raua: otira ka rite ki tana ake mahi te utu e riro mai i tena, i tena o raua.
3:9 He hoa mahi hoki matou no te Atua: he mara koutou na te Atua, he whare hanga na te Atua.
3:10 Kei te ritenga o te aroha noa o te Atua i homai nei ki ahau, kua whakatakotoria e ahau te tunga, he pera me ta te tohunga; a ko tetahi atu kei te hanga whare ki runga. Otira kia tupato ia tangata ki tana whare e hanga ai ki runga.
3:11 ¶ E kore hoki tetahi tangata e ahei te whakatakoto i tetahi tunga ke atu i tera kua oti nei te whakatakoto, ara i a Ihu Karaiti.
3:12 Engari ki te hanga tetahi ki runga ki te tunga he koura, he hiriwa, he kohatu utu nui, he rakau, he tarutaru, he otaota;
3:13 Ka whakakitea te mahi a tetahi, a tetahi: ma te ra hoki e whakaatu, no te mea ka whakakitea e te kapura; a ma te kapura tonu e whakamatautau te mahi a tena, a tena, he pehea tona ahua.
3:14 Ki te mau tonu te mahi a tetahi e hanga ai ki runga, ka riro i a ia he utu.
3:15 Ki te wera te mahi a tetahi, ka maumauria tana: ko ia ia ka ora; otira me te mea ma roto i te ahi.
3:16 ¶ Kahore oti koutou i matau, he whare tapu koutou no te Atua, a kei roto i a koutou te Wairua o te Atua e noho ana?
3:17 Ki te whakangaromia e tetahi te whare tapu o te Atua, ka whakangaromia hoki ia e te Atua; he tapu hoki te whare o te Atua, a ko koutou taua whare.
3:18 ¶ Kei hangarau tetahi ki a ia ano. Ki te mea tetahi he tangata mohio ia i roto i a koutou i tenei ao, tukua ia hei kuware kia tupu ai hei tangata whakaaro.
3:19 Ki te Atua hoki he kuware noa nga whakaaro mohio o tenei ao: kua oti hoki te tuhituhi, Ka mau i a ia te hunga whakaaro i runga i to ratou tinihanga:
3:20 Me tenei hoki, E matau ana te Ariki ki nga whakaaro o te hunga whakaaro, he tekateka noa.
3:21 ¶ No reira kei whakamanamana tetahi ki te tangata: no koutou hoki nga mea katoa:
3:22 Ahakoa a Paora, a Aporo, a Kipa, te ao, te ora, te mate ranei, nga mea onaianei, nga mea ranei e takoto mai nei, no koutou katoa;
3:23 A ko koutou no te Karaiti, ko te Karaiti no te Atua.
4:1 ¶ Me penei i te whakaaro o te tangata ki a matou na, he kaimahi na te Karaiti, he tuari hoki no nga mea ngaro a te Atua.
4:2 Na hei konei ko te mea o te tuari e matenuitia ana, kia kitea he tangata pono ia.
4:3 Ki ahau ia he mea nohinohi rawa kia whai kupu koutou moku, te tangata ranei; kahore nei hoki aku kupu moku ano.
4:4 Kahore hoki ahau i matau ki tetahi aha oku; heoi e kore tena e ai hei whakatika moku: otira ko te Ariki hei whai kupu moku.
4:5 Na reira kaua e whakawakia wawetia tetahi mea, kia tae mai ra ano te Ariki, mana e whakamarama nga mea huna o te pouri, e whakakite hoki nga whakaaro o nga ngakau; hei reira ia tangata whakamoemititia ai e te Atua.
4:6 Na ko enei mea, e oku teina, naku i huri mai te ahua ki a maua ko Aporo, he whakaaro ki a koutou: kia ai maua hei whakaako i a koutou, kia kaua te whakaaro e hipa atu i te mea i tuhituhia; kia kaua tetahi o koutou e whakapehapeha mo tetahi ki run ga atu i tetahi.
4:7 ¶ Ko wai kei te mea kia rere ke koe? ko tehea mea hoki au ehara i te mea hoatu ki a koe? Na he mea i hoatu ki a koe, he aha koe ka whakamanamana ai, me te mea nei ehara i te mea hoatu?
4:8 Kua makona ke na hoki koutou, kua hua ke o koutou taonga, kua kingi koutou ahakoa motu mai matou: ae ra, e pai ana ki ahau kia kingi tonu koutou, kia kingi tahi ai tatou.
4:9 Ki toku whakaaro hoki kua waiho matou, nga apotoro, e te Atua mo muri rawa, ano he hunga mo te mate: kua meinga hoki matou hei matakitakinga ma te ao, ma nga anahera, a ma nga tangata.
4:10 Ko matou he kuware mo ta te Karaiti, ko koutou ia he hunga whai whakaaro i roto i a te Karaiti; ko matou he ngoikore, ko koutou ia he hunga kaha; to koutou he kororia, to matou ia he honorekore.
4:11 Tae tonu mai ki tenei haora nei e matekai ana matou, e matewai ana, e haere tahanga ana, e kurua ana, kahore hoki o matou kainga tumau:
4:12 E mauiui ana matou, ko o matou ringa ake hei mahi: e taunutia ana, manaaki tonu matou; e whakatoia ana, whakaririka kau matou:
4:13 Ka korerotia kinotia, ka whakangawari atu matou: kua meinga matou kia rite ki te paru rukenga o te ao, ki te para o nga mea katoa, taea noatia tenei ra.
4:14 ¶ Kahore ahau i te tuhituhi atu i enei mea kia whakama ai koutou, engari hei whakatupato i a koutou, i aku tamariki aroha.
4:15 No te mea ahakoa whiwhi koutou i nga kaiwhakaako tekau mano i roto i a te Karaiti, kahore i tokomaha o koutou matua; he whanau hoki koutou naku i roto i a Karaiti Ihu i runga i te rongopai.
4:16 Koia ahau ka tohe nei ki a koutou, kia rite ta koutou ki taku.
4:17 ¶ Na reira i tonoa atu ai e ahau ki a koutou a Timoti, taku tama aroha, tama pono i roto i te Ariki, mana koutou e whakamahara ki oku ara i roto i a te Karaiti, ki taku e whakaako nei i nga wahi katoa i roto i nga hahi katoa.
4:18 Na ko etahi e whakapehapeha ana, e mea ana e kore ahau e haere atu ki a koutou.
4:19 Otira e kore e roa ka haere atu ahau ki a koutou, ki te pai te Ariki; a hei reira, ehara i te kupu, engari ko te kaha o te hunga e whakapehapeha ana, taku e titiro ai.
4:20 No te mea ehara te rangatiratanga o te Atua i te kupu, engari he kaha.
4:21 Ko tehea ta koutou e pai ai? kia haere atu ahau ki a koutou me te whiu, i runga ranei i te aroha me te wairua mahaki?
5:1 ¶ Kua paku noa atu te rongo he puremu kei roto i a koutou, he tu puremu kahore nei i roto i nga tauiwi, ara kua riro i tetahi o koutou te wahine a tona papa.
5:2 A e whakapehapeha ana koutou, te pouri koutou, te mea kia tangohia atu i roto i a koutou te tangata nana tenei mahi.
5:3 Na ko ahau, ahakoa tawhiti i te tinana kei kona te wairua, kua whakahe noa ake i te tangata nana tenei mahi, i runga i te ingoa o to tatou Ariki, o Ihu, me te mea kei kona ano ahau;
5:4 E noho huihui ana koutou me toku wairua, i runga i te kaha o to tatou Ariki, o Ihu.
5:5 Ka tuku atu ai i tena tu tangata ki a Hatana, hei whakangaro mo te kikokiko, kia ora ai te wairua i te ra o te Ariki, o Ihu,
5:6 Kahore e pai ta koutou whakapehapeha. Kahore koutou e matau he iti nei te rewena, rewenatia ake te puranga katoa?
5:7 ¶ Kokoa ki waho te rewena tawhito, kia ai koutou he puranga hou, me koutou e rewenakore na. Kua patua hoki mo tatou a te Karaiti, to tatou kapenga:
5:8 Na kia kai tatou i te hakari, auaka te rewena tawhito, auaka hoki te rewena o te mauahara, o te kino, engari hei te taro rewenakore o te tinihangakore, o te pono.
5:9 ¶ I tuhituhi atu ahau ki a koutou i roto i te pukapuka, kia kaua e whakahoa ki nga tangata puremu:
5:10 Ehara ia i te mea rawa mo te hunga puremu o tenei ao, mo te hunga apo, hao taonga, karakia whakapakoko; penei me haere atu koutou ki waho o te ao:
5:11 Engari inaianei ka tuhituhi atu ahau ki a koutou, kia kaua e whakahoa, ki te mea tetahi e kiia nei he teina he tangata moepuku, he apo ranei, e karakia ana ranei ki te whakapakoko, he tangata taunu ranei, he haurangi, he hao taonga ranei; kaua r awa koutou ko taua tu tangata e kai tahi.
5:12 Hei aha ra maku te whakawa i te hunga o waho? e kore koia koutou e whakawa i te hunga o roto,
5:13 A ko te hunga o waho ma te Atua ratou e whakawa? Na motuhia atu taua tangata kino i roto i a koutou.
6:1 ¶ Ka kaha ranei tetahi o koutou, mehemea he tautohe tana ki tona hoa, ki te haere ki te whakawa i te aroaro o te hunga he, a kauaka ki te aroaro o te hunga tapu?
6:2 Kahore oti koutou i matau ma te hunga tapu e whakawa te ao? ki te riro ma koutou e whakawa te ao, e kore ranei koutou e tau hei whakarite i nga mea iti rawa?
6:3 Kahore koutou i matau ko tatou hei whakawa mo nga anahera? kauaka oti nga mea o tenei ao?
6:4 Na, ki te mea he whakawa a koutou ki nga mea o tenei ao, whakanohoia ai ranei e koutou ko te hunga iti o te hahi hei whakarite?
6:5 I korero atu ai ahau i tenei kia whakama ai koutou. Koia ranei, kahore rawa e kitea kia kotahi he tangata whakaaro i roto i a koutou, hei whakarite ina whakawa ona teina i a raua?
6:6 kei te whakawa ia te tuakana i te teina, a i te aroaro rawa o te hunga whakaponokore?
6:7 Ehara, kua waiho ke tena hei he i roto i a koutou, ta koutou whakawa tetahi i tetahi. he aha te whakaririka kau ai ina ahatia koutou? he aha te tangohia noatia atu ai a koutou mea?
6:8 Ehara, ko koutou tonu kei te mahi i te he, a kei te tango pokanoa, ko o koutou teina ano te meatanga.
6:9 ¶ Tena ranei kahore koutou i te matau, e kore te hunga whakahere he e whiwhi ki te rangatiratanga o te Atua? Kei tinihangatia koutou; e kore te hunga moepuku, te hunga karakia whakapakoko ranei, te hunga puremu, te hunga whakawahine, te hunga ranei e mea ana i te tane hei wahine,
6:10 Nga tangata tahae, nga tangata apo, nga haurangi, te hunga taunu, te hunga hao taonga ranei, e whiwhi ki te rangatiratanga o te Atua.
6:11 He pera hoki etahi o koutou i mua; otira kua horoia koutou, kua whakatapua, kua whakatikaia i runga i te ingoa o te Ariki, o Ihu Karaiti, he meatanga na te Wairua o to tatou Atua.
6:12 ¶ He tika nga mea katoa maku, otira e kore e pai katoa. he tika nga mea katoa maku, otira e kore ahau e pai ki tetahi mea hei rangatira moku.
6:13 Ko nga kai mo te kopu, ko te kopu mo nga kai: heoi ka ngaro tenei i te Atua me era hoki. Ehara hoki te tinana i te mea mo te moepuku, engari ma te Ariki, ko te Ariki hoki hei Ariki mo te tinana:
6:14 A na te Atua i ara ai te Ariki, waihoki mana tatou ka ara ai, ma tona kaha.
6:15 Kahore oti koutou i matau, he wahi o koutou tinana no te Karaiti? me tango koia e ahau nga wahi o te Karaiti, a ka mea i a ratou hei wahi mo te wahine kairau? Kahore rapea!
6:16 A kahore ranei koutou i matau, ko te tangata e honoa ki te wahine kairau he tinana kotahi? e ki ana hoki ia, Hei kikokiko kotahi raua tokorua.
6:17 Otiia ko te tangata e honoa ki te Ariki, kotahi tonu te wairua.
6:18 Rere atu ra i te moepuku. No waho o te tinana nga hara katoa e hara ai te tangata; ko te tangata ia e moepuku ana, e hara ana ia ki tona ake tinana.
6:19 A kahore ranei koutou i matau, he whare tapu to koutou tinana no te Wairua Tapu i roto na i a koutou, i homai nei e te Atua? e ehara i te mea no koutou ake koutou;
6:20 Kua oti hoki koutou te hoko ki te utu: whakakororiatia te Atua ki o koutou tinana.
7:1 ¶ Na mo nga mea i tuhituhi mai na koutou: he mea pai ano mo te tangata kia kaua e pa ki te wahine.
7:2 Otiia, he whakaaro kei moepuku, kia rite ma te tane he wahine mana ake, a ma te wahine he tane mana ake.
7:3 Kia puta te whakaaro pai o te tane ki te wahine, hei te mea e tika ana: me to te wahine hoki ki te tane.
7:4 Ehara te wahine i te rangatira o tona tinana ake, engari te tane: me te tane ano, ehara ia i te rangatira o tona ake tinana, engari te wahine.
7:5 Kaua e kaiponu tetahi i tetahi; haunga ia ki te ata whakaritea mo tetahi wa, kia atea ai korua ki te nohopuku, ki te inoi, ka hoki ai ano ki a korua, kei ai to korua hiahia taikaha hei whakawai ma Hatana i a korua.
7:6 Otira ko tenei korero aku he mea whakaae noa, ehara i te tikanga whakatakoto.
7:7 Ko taku ia i pai ai, kia penei nga tangata katoa i ahau nei. Otira e homai ana e te Atua te ahua mona ki ia tangata, ki ia tangata, ki tetahi ko tenei, ki tetahi ko tera.
7:8 Ko taku kupu ia tenei ki nga takakau, ki nga wahine pouaru, He mea pai mo ratou kia kati tonu me ahau nei.
7:9 Otira ki te kore e taea e raua te whakamanawanui, me marena: he pai ake hoki te marena i te kaka o te ngakau.
7:10 ¶ Ko taku whakahau ia tenei ki te hunga whai hoa, ehara i ahau, engari ko te Ariki, Aua te wahine e mawehe ke i tana tane:
7:11 Engari, ki te mawehe ia, me noho hoakore, me hohou ranei te rongo ki tana tane: kaua hoki te tane e whakarere i tana wahine.
7:12 Ki era atu ia ko taku kupu tenei, ehara i te Ariki: Ki te mea he wahine kore whakapono ta tetahi o nga teina, a ka whakaae taua wahine kia noho tahi raua, kaua ia e whakarerea e ia.
7:13 A ko te wahine, he tane kore whakapono tana, a ka whakaae kia noho tahi raua, kaua ia e whakarere i tana tane.
7:14 No te mea e whakatapua ana te tane whakaponokore e te wahine, e whakatapua ana hoki te wahine whakaponokore e te tane: me he kahore, kua poke a korua tamariki, tena ko tenei he tapu ratou.
7:15 Ki te mawehe ke ia te whakaponokore, mana e mawehe ke. E kore tetahi teina, tuahine ranei, e mau te here e nga mea pena: otira kua karangatia tatou e te Atua ki te rangimarie.
7:16 Ma te aha koe e mohio ai, e tai, ka ora ranei i a koe tau tane? a koe ranei, e te tane, ma te aha ka mohio ai, ka ora i a koe tau wahine?
7:17 ¶ Heoi anake, kia rite ki ta te Atua tuwahanga ki tena, ki tena, ki tana karangatanga hoki ki tena, ki tena, kia pera tana haere. Na ko taku whakatakoto tena i roto i nga hahi katoa.
7:18 He mea kokoti tetahi i tona karangatanga? kaua e whakakahoretia tona kotinga. He mea kokotikore tetahi i tona karangatanga? kaua a e kotia.
7:19 He mea kore noa iho te kotinga, he mea kore noa iho ano te kotingakore, engari ia te pupuri i a te Atua ture.
7:20 Kia mau ia tangata ki tona karangatanga, i karangatia ai ia.
7:21 He pononga koe i tou karangatanga? kaua e manukanuka: otira ki te watea he haerenga noatanga atu mou, e pena.
7:22 Ko te tangata hoki he pononga i tona karangatanga i roto i te Ariki, he tangata tuku noa ia na te Ariki: waihoki ko te tangata ehara nei i te pononga i tona karangatanga, he pononga ia na te Karaiti.
7:23 Kua oti koutou te hoko ki te utu; aua e meinga hei pononga koutou ma te tangata.
7:24 E oku teina, ko te mahi a tenei, a tenei, i tona karangatanga kia mau ia ki tena me te whakaaro ano ki te Atua.
7:25 ¶ Na mo nga wahine, kahore a te Ariki tikanga ki ahau; tenei ia toku whakaaro, ara to te tangata i a ia nei to te Ariki atawhai, i pono ai.
7:26 Na reira ki toku whakaaro he pai tenei mo te whakararu o tenei wa, ara he pai kia kati tonu te tangata i a ia nei.
7:27 Kua herea koe ki te wahine? kaua e whai kia wetekia. Ka oti koe te wewete i te wahine? kaua e whaia he wahine.
7:28 Otiia ki te marena koe, kahore ou hara; a ki te marena te wahine, kahore ona hara. Otiia tera e pa mai he whakararu i te kikokiko ki taua hunga pena: heoi me ata hanga ahau ki a koutou.
7:29 Ko taku kupu ia tenei, e oku teina, e tutata ana te wa: heoi inaianei tera e rite te hunga whai wahine ki te hunga kahore nei a ratou;
7:30 Me te hunga e tangi ana, ano kahore ratou i te tangi; me te hunga e hari ana, ano kahore ratou i te hari; me te hunga e hoko ana, ano kahore a ratou taonga;
7:31 Me te hunga i a ratou tenei ao, ano kahore a ratou he ki te ao; e memeha haere ana hoki te ahua o tenei ao.
7:32 Otiia ko taku mea tenei kia kaua koutou e manukanuka. Ko ta te takakau e manukanuka ai ko nga mea a te Ariki, me pehea tana whakamanawareka ki te Ariki:
7:33 Ko te tangata whai hoa ia, e manukanuka ana ki nga mea o te ao, me pehea tana whakamanawareka ki tana wahine.
7:34 Na tera ano te mea i rereke ai te wahine whai hoa i te wahine. Ko te wahine takakau, tana e manukanuka ai ko nga mea a te Ariki, kia tapu tahi ai te tinana me te wairua: ko te wahine whai hoa ia ka manukanuka ki nga mea o te ao, me pehea tana wh akamanawareka ki tana tane.
7:35 Ko tenei korero aku he mea kia hua ai he pai mo koutou ano; ehara i te mea kia mahangatia ai koutou, engari mo te mea e haratau ana, kia u ai koutou ki te Ariki, kahore he mea hei rorona ke.
7:36 ¶ Na, ki te whakaaro tetahi tangata e he ana tana tikanga ki tana wahine, mehemea kua pahure tona taiohinga, a heoi ano tikanga, mana e mea tana e pai ai, kahore ona hara: me marena raua.
7:37 Ko te tangata ia e u ana i tona ngakau, a kahore he mea hei akiaki i a ia, kei a ia ake ano te tikanga mo tana e pai ai, a kua oti tenei te whakatakoto e tona ngakau, kia waiho tana wahine, kei te pai tana mahi.
7:38 Na he pai te mahi a te tangata e tuku ana kia marenatia tana wahine; pai ake ia te mahi a te tangata kahore e tuku kia marenatia.
7:39 ¶ E herea ana te wahine e te ture i te mea e ora ana tana tane; ki te mate ia te tane, kua watea ia ki te marena ki tana e pai ai; otira i roto i te Ariki.
7:40 Ki toku whakaaro ia, nui ke atu tona hari ki te kati tonu ia: a ki taku mahara kei ahau ano hoki te Wairua o te Atua.
8:1 ¶ Na, mo nga mea e patua ana ma nga whakapakoko: E mohio ana tatou kei a tatou katoa te matauranga. Ko ta te matauranga he whakapupuhi; ko ta te aroha ia he waihanga.
8:2 Ki te mea tetahi e matau ana ia ki tetahi mea, kahore tona matauranga kia rite noa ki to te matauranga tikanga;
8:3 Ki te aroha ia tetahi ki te Atua, kua matauria tenei e ia.
8:4 ¶ Na reira mo te kai i nga mea e patua ana ma nga whakapakoko, e mohio ana tatou he kore noa iho te whakapakoko i te ao, kahore hoki he atua ke, kotahi anake.
8:5 Ahakoa hoki tera nga mea e kiia nei he atua, i te rangi ranei, i te whenua ranei; he tini nei hoki nga atua, he tini nga ariki;
8:6 Ki a tatou ia kotahi ano Atua, ko te Matua, i ahu mai i a ia nga mea katoa, ko tatou ki a ia; kotahi hoki Ariki, ko Ihu Karaiti, nana nei nga mea katoa, nana hoki tatou.
8:7 ¶ Otira kahore tera matauranga i nga tangata katoa: engari tera ano etahi, i te mea kua taunga ki te whakapakoko tae mai ki naianei, e kai ana i te mea i patua ma te whakapakoko; a ka poke to ratou hinengaro ngoikore.
8:8 Ehara ra ia te kai i te mea e paingia ai tatou e te Atua: no te mea ahakoa kahore tatou e kai, e kore e heke iho to tatou pai; a ahakoa kai tatou, e kore e kake to tatou pai.
8:9 Engari kia tupato ki tenei wahi i tukua nei ki a koutou, kei waiho hei whakahinga mo te hunga ngoikore.
8:10 Ki te mea hoki ka kite tetahi i a koe, i te mea mohio, e noho ana ki te aki i roto i te temepara o te whakapakoko, e kore koia e kakama ake tona hinengaro, mehemea ia he ngoikore, e kakama ake ki te kai i nga mea e patua ana ma te whakapakoko?
8:11 Ma tou matauranga hoki ka ngaro ai te mea ngoikore, te teina he whakaaro nei ki a ia i mate ai a te Karaiti.
8:12 Na, i a koutou ka hara nei ki nga teina, ka patu nei i to ratou hinengaro ngoikore, e hara ana koutou ki a te Karaiti.
8:13 Mo konei, ki te he toku teina i te kai, e kore rawa ahau e kai kikokiko ake tonu atu, kei he i ahau toku teina.
9:1 ¶ He teka ianei kei ahau ano nga tikanga moku? he teka ianei he apotoro ahau? kihai ianei ahau i kite i a Ihu Karaiti, i to tatou Ariki? Ehara oti koutou i taku mahi i roto i te Ariki?
9:2 Ahakoa ehara ahau i te apotoro ki era atu, engari rawa ia he apotoro ki a koutou, ko koutou hoki te hiri o toku apotorotanga i roto i te Ariki.
9:3 ¶ Ko taku utu tenei ki oku kaiui;
9:4 Kahore ranei i a matou ano te tikanga mo te kai, mo te inu?
9:5 Kahore ranei i a matou ano te tikanga ki te whakahaereere i te hoa wahine, he wahine whakapono, pera i era atu apotoro me nga teina o te Ariki, ratou ko Kipa?
9:6 Ko maua anake ranei ko Panapa, kahore ranei i a maua te tikanga kia kaua e mahi?
9:7 Ko wai ka haere hei hoia, a nana ake ano nga utu mona? Ko wai e whakato ana i te mara waina, a kahore o reira hua e kainga e ia? ko wai hoki e whangai ana i te kahui, a kahore e kai i te waiu o te kahui?
9:8 E korero ana ranei ahau i enei mea i te tikanga tangata? he pera ano ranei ta te ture korero?
9:9 Kua oti hoki te tuhituhi i roto i te ture a Mohi, Kaua e whakamokatia te mangai o te kau i te mea e patu witi ana. Ko nga kau koia ta te Atua i whakaaro ai?
9:10 Mo tatou ranei te tino tikanga o ana korero? Ae, he whakaaro ki a tatou i tuhituhi ai: he tika hoki kia parau te kaiparau i runga i te tumanako, kia patu witi ano te kaipatu i runga i te tumanako ki tetahi wahi mana.
9:11 I te mea kua ruia e matou nga mea wairua ma koutou, he mea nui ianei ki te kotia e matou a koutou mea o te kikokiko?
9:12 Kua uru nei etahi atu ki tenei tikanga a koutou, ko matou ano etahi kia hira ake? Otira kihai matou i mea ki tenei tikanga, engari e whakamanawanui ana ki nga mea katoa, kei ai ta matou hei arai mo te rongopai o te Karaiti.
9:13 Kahore oti koutou i matau, ko te hunga e mahi ana i nga mea tapu, e kai ana i nga mea o te temepara? a ko nga kaitiaki o te aata ma ratou ano tetahi wahi o to te aata?
9:14 Pera tonu ano ta te Ariki i whakatakoto ai mo nga kaikauwhau o te rongopai, hei runga i te rongopai he oranga mo ratou.
9:15 ¶ Otiia kihai ahau i mea ki tetahi o enei mea: kahore hoki ahau i tuhituhi i enei mea kia penatia mai ai ahau: ki ahau hoki he pai ke te mate, i te riro ma te tangata taku whakamanamana e whakakahore.
9:16 No te mea ki te kauwhau ahau i te rongopai, kahore maku whakamanamana: kua takoto hoki tenei hei mahi maku; he aue ia maku ki te kore ahau e kauwhau i te rongopai.
9:17 Ki te mea hoki noku te ngakau ki tenei mahi, he utu toku: ki te kore ia he ngakau, he mahi tuari tenei kua tukua ki ahau.
9:18 Na, he aha koia te utu moku? ara, ki te kauwhau ahau i te rongopai, ka meinga e ahau kia kore e utua te rongopai: kia kore ai ahau e mea i te wahi e tika ana maku i roto i te rongopai.
9:19 ¶ Ahakoa hoki ehara ahau i te pononga na te tangata, heoi kua waiho ahau e ahau ano hei pononga ma te katoa, kia tokomaha atu ai e riro mai i ahau.
9:20 Na ki nga Hurai whakahurai ana ahau, kia riro ai i ahau nga Hurai; ki te hunga i raro i te ture me te mea i raro ahau i te ture, ahakoa ra kahore ahau i raro i te ture, kia riro ai i ahau te hunga i raro i te ture;
9:21 Ki te hunga turekore me he tangata turekore ahau, ehara i te mea he turekore ki te Atua, engari i raro i te ture ki a te Karaiti, kia riro ai i ahau te hunga turekore.
9:22 Ki te hunga ngoikore me he ngoikore ahau, kia riro ai i ahau te hunga ngoikore; waiho ana ahau hei mea katoa ki te katoa, kia taea ai e ahau nga mea katoa hei whakaora i etahi.
9:23 I meinga ai tenei e ahau he whakaaro ki te rongopai, kia whiwhi tahi ai ahau ki tona pai.
9:24 ¶ Kahore oti koutou i matau ki te hunga e oma whakataetae ana, e oma katoa ana, kotahi ano ia mona te utu whakahonore? Kia pena ta koutou oma, kia whiwhi ai koutou.
9:25 Na ko nga tangata katoa e whakataetae ana i nga takaro e whakakoromaki ana i nga hiahia katoa. Na e pera ana ratou kia whiwhi ai ki te karauna pirau; ko tatou ia ki te mea e kore e pirau.
9:26 Ko ahau nei hoki, kahore i ngaro taku oma; e kuru ana ahau, kahore ia e rite ki te kaipatu o te hau:
9:27 Engari e pehia ana e ahau toku tinana, meinga ana hoki hei pononga maku; kei kauwhau pea ahau ki etahi atu, ko ahau ia ka akiritia atu.
10:1 ¶ E kore ahau e pai, e oku teina, kia kuware koutou, i raro katoa o matou matua i te kapua, i haere katoa ano hoki ra roto i te moana;
10:2 I iriiria ano ratou katoa ki a Mohi i roto i te kapua, i roto hoki i te moana;
10:3 A i kai ratou i te kai kotahi, he mea wairua;
10:4 I inu hoki ratou katoa i te wai kotahi, he mea wairua; no te mea i inu ratou i ta te mea wairua, ara i ta te toka i whai nei i a ratou: a ko taua toka ra ko te Karaiti.
10:5 Otiia kihai te Atua i ahuareka ki te nuinga o ratou; i turakina iho hoki ratou i te koraha.
10:6 ¶ Na, hei tohu enei mea ki a tatou, kia kaua tatou e hiahia ki nga mea kino, kei pera me ratou i hiahia ra.
10:7 Kaua ano koutou e karakia ki nga whakapakoko, kei pera me etahi o ratou; kua oti ra hoki te tuhituhi, I noho te iwi ki te kai, ki te inu, a whakatika ana ki te takaro.
10:8 Kaua hoki tatou e moepuku, kei pera me etahi o ratou i moepuku, a hinga ana e rua tekau ma toru nga mano i te ra kotahi.
10:9 Kaua hoki tatou e whakamatautau i a te Karaiti, kei pera me etahi o ratou i whakamatautau ra, a ngaro ana i te nakahi.
10:10 Kaua hoki koutou e amuamu, kei pera me etahi o ratou i amuamu, a ngaro ana ratou i te kaiwhakangaro.
10:11 Na, i pa enei mea ki a ratou hei tohu: kua tuhituhia nei hoki hei whakatupato i a tatou, i te hunga ka tae nei ki nga whakamutunga o te ao.
10:12 Na reira ko te tangata e mea ana e tu ana ia, kia tupato ia kei hinga.
10:13 Kahore ano kia pono ki a koutou tetahi whakamatautau e rere ke ana i to te tangata: he pono hoki te Atua, e kore nei e tuku kia nui ake i to koutou kaha te whakamatautau mo koutou; engari tahi me te whakamatautau ka meatia e ia he putanga, kia u ake ai koutou.
10:14 Na reira, e oku hoa aroha, rere atu i te karakia whakapakoko.
10:15 ¶ Ko taku korero nei he mea ki te hunga mahara; whakaaroa taku e mea nei.
10:16 Ko te kapu whakapainga e whakapai nei tatou, ehara koia i te inu tahi i nga toto o te Karaiti? Ko te taro e whatiwhatia nei e tatou, ehara ianei i te kai tahi i te tinana o te Karaiti?
10:17 Ina hoki ko tatou tokomaha nei, kotahi ano taro, kotahi ano tinana; kotahi tonu nei hoki taua taro e kainga nei e tatou katoa.
10:18 Whakaaroa a Iharaira o te kikokiko; he teka ianei ko te hunga e kai ana i nga patunga tapu, e uru tahi ana ki to te aata?
10:19 Na, he pehea ra taku korero? he tikanga mea ranei te mea e patua na ma te whakapakoko? he tikanga mea ranei te whakapakoko?
10:20 Otira e ki ana ahau, ko nga mea e patua ana e nga tauiwi, e patua ana ma nga rewera, he teka ma te Atua: e kore hoki ahau e pai kia uru tahi koutou ko nga rewera.
10:21 E kore koutou e ahei te inu i te kapu a te Ariki, i te kapu ano a nga rewera: e kore koutou e ahei te kai i te tepu a te Ariki, i te tepu hoki a nga rewera.
10:22 E mea ana ranei tatou kia hae mai te Ariki? he kaha koia tatou i a ia?
10:23 ¶ He tika nga mea katoa, otira e kore e pai katoa: he tika nga mea katoa, otira e kore e oti te waihanga e nga mea katoa.
10:24 Kaua tetahi e rapu ki tana ake, engari me rapu katoa i te pai mo tera, mo tera.
10:25 Ko nga mea katoa e hokona ana i te makete, kainga, kaua e uiui, kei he te hinengaro:
10:26 No te Ariki hoki te whenua me ona tini mea.
10:27 Ki te karangatia koutou e tetahi o te hunga whakaponokore, a ka pai koutou kia haere; ko nga mea katoa e whakatakotoria mai ki to koutou aroaro, kainga, kaua e uiui, kei he te hinengaro.
10:28 Ki te mea ia tetahi ki a koutou, I patua tenei ma te whakapakoko, kaua e kai, me whakaaro ki te kaiwhakaatu, ki te hinengaro hoki:
10:29 Ko te hinengaro, e ki ana ahau, ehara i tou, engari ko to tetahi; he aha toku herekoretanga kia whakakorea e tera atu hinengaro?
10:30 Ki te mea hoki na te aroha noa ahau i kai ai, he aha ahau i korerotia kinotia ai mo te mea i whakawhetai ai ahau?
10:31 Na reira, ahakoa kai, ahakoa inu, aha ranei, meinga katoatia hei whakakororia mo te Atua.
10:32 Kei waiho koutou hei tutukitanga waewae ki nga Hurai, ki nga Kariki ranei, ki te hahi ranei a te Atua;
10:33 Kia penei me ahau e whakamanawareka nei i te katoa i nga mea katoa, i ahau kahore nei e rapu i te pai moku ake, engari i to te tokomaha, kia ora ai ratou.
11:1 ¶ Kia rite ta koutou ki taku, me taku ka rite nei ki ta te Karaiti.
11:2 Na, e whakamoemiti ana ahau ki a koutou, mo koutou ka mahara ki ahau i nga mea katoa, ka pupuri hoki i nga whakarerenga iho, i aku i tuku atu na ki a koutou.
11:3 Na e mea ana ahau kia matau koutou, ko te Karaiti te o nga tane katoa; ko te tane te o te wahine; ko te Atua ano te o te Karaiti.
11:4 Ko te tangata e inoi ana, e poropiti ana, me te hipoki ano te upoko, e whakaiti ana ia i tona upoko.
11:5 Ko te wahine ia e inoi ana, e poropiti ana ranei, kahore nei he hipoki o te upoko, e whakaiti ana ia i tona upoko: e rite tonu ana tena ano kua oti tona te heu.
11:6 Ki te kahore hoki te wahine e hipokina, kia waruhia hoki ia: ki te mea he mea whakama ki te wahine kia waruhia, kia heua ranei, me hipoki ia.
11:7 E kore hoki e tika mo te tane kia hipokina tona upoko, ko te ahua hoki ia, ko te kororia o te Atua: ko te wahine ia te kororia o te tane.
11:8 Ehara hoki i te mea no te wahine te tane, engari no te tane te wahine;
11:9 Kihai ano te tane i hanga ma te wahine, engari ko te wahine ma te tane.
11:10 Koia i tika ai hei runga i te o te wahine te tohu o te mana, he mea mo nga anahera.
11:11 Ahakoa ra, e kore te tane e motuhia ketia i te wahine, e kore ano te wahine e motuhia ketia i te tane, i roto i te Ariki.
11:12 No roto hoki i te tane te wahine, waihoki i na te wahine mai te tane: na te Atua ano ia nga mea katoa.
11:13 Ma koutou tonu e whakaaro: he mea pai ranei kia inoi hipokikore te wahine ki te Atua?
11:14 E kore ranei te whakaaro maori nei ano e ako i a koutou, ki te mea he makawe roroa o te tane, he mea whakatutua tera mona?
11:15 Tena ki te mea he makawe roroa o te wahine, he mea whakakororia tera mona: kua hoatu hoki ona makawe ki a ia hei hipoki.
11:16 Otira ki te mea he ahua totohe tetahi, kahore o matou ritenga pera, kahore hoki o nga hahi a te Atua.
11:17 ¶ I ahau ia e korero nei i tenei ki a koutou, kahore aku whakamoemiti ki a koutou, kahore hoki koutou e whakamine mo te pai, engari mo te kino.
11:18 Na ko te tuatahi, i a koutou ka whakamine ki roto ki te hahi, ka rongo ahau he wehewehenga kei roto i a koutou; a e whakapono ana ahau ki tetahi wahi.
11:19 Kua takoto hoki kia whai titorehanga koutou, kia kitea ai te hunga e paingia ana i roto i a koutou.
11:20 Na, ka huihui koutou ki te wahi kotahi, e kore e taea kia kai i te hapa a te Ariki:
11:21 I te mea hoki e kai ana koutou, ka kai tena, tena, i tana hapa i mua atu i tetahi: a ka hiakai tetahi, ka haurangi tetahi.
11:22 He aha? Kahore koia o koutou whare e kai ai, e inu ai koutou? e whakahawea ana ranei koutou ki te hahi a te Atua, e mea ana hoki kia whakama te hunga kahore nei a ratou mea? Kia pehea atu taku kupu ki a koutou? kia whakamoemiti oti ahau ki a kou tou mo tenei mea? e kore ra ahau e whakamoemiti.
11:23 ¶ Kua riro mai hoki i ahau i te Ariki taku i tuku atu ra ki a koutou, ara, i taua po i tukua ai ia, i tangohia e te Ariki, e Ihu, te taro:
11:24 A ka mutu te whakawhetai, ka whatia e ia, na ka mea ia, Tangohia, kainga; ko toku tinana tenei ka whatiwhatia nei mo koutou: meinga tenei hei whakamahara ki ahau.
11:25 Me te kapu ano i te mutunga o te hapa, me tana mea ano, Ko te kawenata hou tenei kapu i runga i oku toto: meinga tenei i nga inumanga katoa hei whakamahara ki ahau.
11:26 I nga wa katoa hoki e kai ai koutou i tenei taro, e inu ai i tenei kapu, e whakakitea ana e koutou te matenga o te Ariki, kia tae mai ra ano ia.
11:27 Mo reira ki te kai he tetahi, ki te inu he i te kapu a te Ariki, ka whai hara ia i te tinana, i nga toto, o te Ariki.
11:28 Engari kia uiui te tangata ki a ia ano, ka kai ai i taua taro, ka inu ai i taua kapu.
11:29 No te mea ki te kai he, ki te inu he tetahi, e kai ana, e inu ana i te whakawa mona, te whakaaro ko te tinana o te Ariki.
11:30 No konei hoki he tokomaha i roto i a koutou e ngoikore ana, e mate ana, he tokomaha ano kua moe.
11:31 Me i whakawa hoki tatou i a tatou ano, kihai i whakataua te he ki a tatou.
11:32 Ki te whakawakia ia tatou, he mea whakaako tatou na te Ariki, kei tukua ngatahitia tatou me te ao ki te he.
11:33 Heoi, e oku teina, ka huihui koutou ki te kai, me tatari tetahi ki tetahi.
11:34 Ki te hiakai tetahi, hei roto i tona whare kai ai; kei ai to koutou huihuinga hei take whakawa. Ko era atu mea hoki, maku e whakatika ina tae atu ahau.
12:1 ¶ Na mo nga mea wairua, e oku teina, kahore ahau e pai kia kuware koutou.
12:2 E matau ana koutou, i a koutou e Tauiwi ana, he mea kahaki koutou ki nga whakapakoko reokore, me koutou i kahakina ra.
12:3 Koia ahau ka whakakite nei ki a koutou, e kore tetahi tangata, na te Wairua nei o te Atua ana korero, e ki, He mea kanga a Ihu: e kore ano e taea e tetahi te mea, Ko Ihu te Ariki, ki te kahore te Wairua Tapu.
12:4 Na, he maha nga wehewehenga o nga mea e homai ana, kotahi ano ia Wairua.
12:5 A he maha nga wehewehenga o nga minitatanga, kotahi ano ia Ariki.
12:6 He maha ano hoki nga tu ahua o nga mahi; kotahi ano ia Atua hei mahi i nga mea katoa i roto i te katoa.
12:7 Otira e homai ana ki tena, ki tena, te whakakitenga a te Wairua hei pai.
12:8 E homai ana hoki ki tetahi e te Wairua te kupu whakaaro; ki tetahi atu ko te kupu matau, he mea na taua Wairua ano;
12:9 Ki tetahi atu ko te whakapono, na taua Wairua ra ano; ki tetahi atu ko nga mana whakaora, na taua Wairua ano:
12:10 Ki tetahi atu ko nga mahi merekara; ki tetahi atu ko te mahi poropiti; ki tetahi atu ko te matauranga ki nga wairua; ki tetahi atu ko nga reo huhua; ki tetahi atu ko te whakamaoritanga i nga reo:
12:11 Na, ko enei mea katoa, he mea mahi na taua Wairua kotahi ra ano, ko ia hei tuwha i tana e pai ai ki tetahi, ki tetahi.
12:12 ¶ Pera hoki i te tinana e kotahi ana, he tini ano ona wahi, a ko nga wahi katoa o taua tinana kotahi, ahakoa tini, kotahi ano tinana; he pera hoki a te Karaiti.
12:13 Kotahi nei hoki te Wairua i iriiria ai tatou katoa ki roto ki te tinana kotahi, ahakoa nga Hurai, ahakoa nga Kariki, ahakoa herehere, ahakoa rangatira; kotahi tonu te Wairua i whakainumia mai ai tatou katoa.
12:14 Ehara hoki te tinana i te wahi kotahi, engari he tini.
12:15 Ki te mea te waewae, He teka no te tinana ahau, ehara hoki ahau i te ringa; ehara ma tena e kahore ai ia hei wahi mo te tinana.
12:16 Ki te mea te taringa, He teka no te tinana ahau, ehara hoki ahau i te kanohi; ehara ma tena e kahore ai ia hei wahi mo te tinana.
12:17 Mehemea hoki he kanohi te tinana katoa, kei hea te wahi hei whakarongo? Mehemea he whakarongo ta te katoa, kei hea te wahi hei hongi?
12:18 Ko tenei, kua oti i te Atua te whakanoho tenei wahi, tenei wahi, ki roto ki te tinana, ana hoki i pai ai.
12:19 Mehemea hoki kotahi ano wahi ratou katoa, kei hea te tinana?
12:20 Ko tenei, he tini nga wahi, kotahi ano te tinana.
12:21 E kore hoki te kanohi e ahei te mea ki te ringa, Kahore aku mahi mau: te mahunga ranei ki nga waewae, Kahore aku mahi ma korua.
12:22 Engari, ko nga wahi o te tinana e kiia ana he ngoikore, nui rawa te mahi ma era;
12:23 Ko nga wahi hoki o te tinana e kiia ana e tatou he iti te honore, nui atu te honore e whakataua iho ana e tatou ki era; nui atu hoki te ataahua ki o tatou wahi marutuna;
12:24 Ko o tatou wahi ataahua ia kahore he aha e meatia ai; heoi he mea huihui marire na te Atua nga wahi o te tinana, he mea whakarite marie, nui atu hoki te honore i hoatu e ia ki te wahi i hapa:
12:25 Kia kore ai he wehewehenga o te tinana; engari kia kotahi tonu te whakaaro o nga wahi mo tetahi, mo tetahi.
12:26 A ki te mamae tetahi wahi, mamae tahi ana nga wahi katoa; ki te whakahonoretia tetahi wahi, hari tahi ana nga wahi katoa.
12:27 ¶ Na, ko koutou te tinana o te Karaiti, he wahi ano nona tenei, tenei.
12:28 A kua whakanohoia e te Atua etahi i roto i te hahi, ko nga apotoro ki mua, tuarua ko nga poropiti, tuatoru ko nga kaiwhakaako, muri iho ko nga merekara, me i reira ko nga mana whakaora, ki nga hoa mahi, ko nga kaiwhakahaere tikanga, ko nga reo h uhua.
12:29 He apotoro oti katoa? he poropiti oti katoa? he kaiwhakaako katoa? he kaimahi katoa i te merekara?
12:30 Kei te katoa oti nga mana whakaora? e korero katoa ana oti i nga reo? he kaiwhakamaori anake ranei?
12:31 Na, whaia nga mea homai papai rawa: tenei ia te ara tino pai rawa, maku e whakaatu ki a koutou.
13:1 ¶ Ahakoa korero noa ahau i nga reo o nga tangata, o nga anahera, ki te kahore oku aroha, ka rite ahau ki te parahi tangi, ki te himipora tatangi.
13:2 Ahakoa kei ahau te mahi poropiti, a kitea ana e ahau nga mea ngaro katoa, me te matauranga katoa; ahakoa kei ahau katoa te whakapono, e taea ai te whakaneke i nga maunga, ki te kahore oku aroha, ehara rawa ahau.
13:3 Ahakoa ka hoatu e ahau aku taonga katoa hei whangai i te hunga rawakore, ahakoa ka tukua e ahau toku tinana kia tahuna, ki te kahore oku aroha, kahore rawa he pai ki ahau.
13:4 ¶ He manawanui te aroha, a he atawhai; e kore te aroha e hae; e kore te aroha e whakahihi, e kore e whakapehapeha,
13:5 kahore ona tikanga whanoke, e kore e whai ki ana ake, e kore e riri wawe, e kore e whakairi kino;
13:6 E kore e hari ki te he, engari ka hari tahi me te pono;
13:7 E whakamanawanui ana ki nga mea katoa, e whakapono ana ki nga mea katoa, e tumanako ana ki nga mea katoa, e whakaririka kau ana ki nga mea katoa.
13:8 ¶ E kore rawa te aroha e taka: na, ahakoa mahi poropiti, e memeha; ahakoa reo ke, e mutu; ahakoa matauranga, e memeha.
13:9 E matau ana hoki tatou ko tetahi wahi anake, e poropiti ana tatou ko tetahi wahi anake;
13:10 Otira ka tae mai te tino mea, ko reira memeha ai taua wahi.
13:11 I toku tamarikitanga i rite aku korero ki a te tamariki, i rite toku ngakau ki to te tamariki, i rite oku whakaaro ki o te tamariki, no toku kaumatuatanga nei, whakarerea ake e ahau nga mea tamariki.
13:12 Inaianei hoki he titiro pouriuri ta tatou i roto i te whakaata, ko reira ia he kanohi, he kanohi: inaianei e matau ana ahau ko tetahi wahi anake; ko reira ia ahau mohio ai me ahau i mohiotia ra.
13:13 Na, tenei te mau nei te whakapono, te tumanako, te aroha, enei e toru; ko te mea nui rawa ia o enei ko te aroha.
14:1 ¶ Whaia te aroha; kia matenui ki nga mea wairua, ko te mea nui rawa ia kia poropiti koutou.
14:2 Ki te mea he reo ke te korero a tetahi, ehara tana i te korero ki nga tangata, engari ki te Atua: e kore hoki te tangata e matau; heoi e korero ana ia, ara te wairua, i nga mea ngaro.
14:3 Ko te tangata ia e poropiti ana, e korero ana ia ki nga tangata hei hanga i te pai, hei whakahirihiri, hei whakamarie.
14:4 Ko te tangata e korero ana he reo ke, e hanga ana i te pai mona ake; ko te tangata ia e poropiti ana e hanga ana i te hahi.
14:5 He pai tonu ki ahau me i korero koutou i nga reo ke, erangi ia kia poropiti koutou: nui atu hoki te poropiti i te tangata korero i nga reo, ki te kore ia e whakamaori, hei hanga mo te whare, ara mo te hahi.
14:6 ¶ Na, e oku teina, ki te haere atu ahau ki a koutou me te korero i nga reo ke, ma te aha ka whiwhi ai koutou i te pai i ahau, ki te mea ehara taku korero ki a koutou i te whakakite, i te matauranga, i te mahi poropiti, i te whakaako ranei?
14:7 Na ahakoa nga mea kahore he ora, he reo tona, he putorino ranei, he hapa ranei, ki te kore e puta ke te tangi, me pehea e mohiotia ai te rangi o te putorino, o te hapa ranei?
14:8 Ki te kahore hoki e marama te tangi o te tetere, ko wai e takatu ki te whawhai?
14:9 Waihoki ko koutou, ki te kahore o koutou arero e korero i te kupu marama, me pehea ka mohiotia ai te mea i korerotia? e korero hoki koutou ki te hau.
14:10 Tena pea kei te ao aua reo maha, heoi kahore he reo tikangakore.
14:11 Na, ki te kore e kitea e ahau te tikanga o te reo, ka meinga ahau e te tangata e korero ana he tautangata; hei tautangata ano ki ahau taua tangata e korero ana.
14:12 Me koutou ano, ka matenui na koutou ki nga mea wairua, me whai kia hira to koutou pai hei hanga i te whare, ara i te hahi.
14:13 Na, ko te tangata e korero ana i te reo ke, me inoi kia taea e ia te whakamaori.
14:14 Ki te mea hoki he reo he toku ina inoi, ko toku wairua te inoi ana; ko toku mahara ia kahore he hua.
14:15 ¶ Me pehea ra? Ka inoi ahau i runga i te wairua, a ka inoi ano i runga i te mahara; ka waiata ahau i runga i te wairua, ka waiata ano i runga i te mahara.
14:16 Penei, mehemea ki te whakapai koe i runga i te wairua, me pehea te tangata e noho ana i te wahi o te kuware ka mea ai, Amine, ki tau whakawhetai? e kore hoki ia e mohio ki tau e korero ai.
14:17 He pono ka pai tau whakawhetai, otiia e kore e hanga te pai o tera.
14:18 E whakawhetai ana ahau ki te Atua, moku i korero i nga reo maha atu i o koutou katoa:
14:19 Otiia i roto i te hahi, pai ke atu ki ahau te korero i nga kupu e rima i runga i te mahara, hei ako mo era atu, i te korero i nga kupu tekau mano i te reo ke.
14:20 E oku teina, aua o koutou mahara e whakatupu tamariki; ko te mauahara ia, tena hei kohungahunga koutou, engari ko nga mahara kia kaumatua.
14:21 ¶ Ka oti te tuhituhi i roto i te ture, He tangata reo ke, he ngutu ke hei kaikorero maku ki tenei iwi; heoi e kore tonu ratou e rongo ki ahau, e ai ta te Ariki.
14:22 No reira hei tohu nga reo ke, ehara ki te hunga whakapono, engari ki te hunga kahore e whakapono: ko te mahi poropiti ia he tohu, ehara ki te hunga kahore e whakapono, engari ki te hunga e whakapono ana.
14:23 Na, kite huihui te hahi katoa ki te wahi kotahi, a ka korero te katoa i nga reo, a ka tomo mai te hunga kuware, te hunga whakaponokore, e kore ranei ratou e mea he porangi koutou?
14:24 Tena ka poropiti katoa, a ka tapoko mai tetahi tangata whakaponokore, kuware ranei, ka mau tona he i te katoa, ka whakawakia e te katoa;
14:25 Ka whakakitea nga mea ngaro o tona ngakau; na ka takoto tapapa ia, ka koropiko ki te Atua, me tana ki ake ano, he pono kei roto i a koutou te Atua.
14:26 ¶ Na, e pehea ana tena, e oku teina? Ka huihui koutou, he waiata ta tetahi o koutou, he whakaako ta tetahi, he reo ta tetahi, he whakakitenga ta tetahi, he whakamaoritanga ta tetahi. Meinga nga mea katoa hei hanga mo te whare.
14:27 Ki te korero tetahi i te reo ke, kia tokorua, kei neke ake i te tokotoru ki te korero, me takikotahi; kia kotahi hoki hei whakamaori:
14:28 Ki te kahore ia he kaiwhakamaori, kaua ia e korero i roto i te hahi; engari me korero ki a ia ano, ki te Atua hoki.
14:29 Kia tokorua, kia tokotoru nga poropiti hei korero, ma etahi e hurihuri atu.
14:30 Ki te whakakitea mai ia he mea ki tetahi e noho noa ana, me noho puku to mua.
14:31 E ahei hoki koutou katoa te poropiti takitahi, kia ako ai te katoa, kia whakamarietia ai te katoa;
14:32 E ngohengohe ana hoki ki nga poropiti nga wairua o nga poropiti.
14:33 Ehara hoki te Atua i te Atua o te whakararuraru, engari no te rangimarie; e pera ana hoki i roto i nga hahi katoa o te hunga tapu.
14:34 ¶ Kaua nga wahine e korero i roto i nga hahi: e kore hoki ratou e tukua kia korero; engari me whakarongo marie, ko ta te ture hoki tena e mea nei.
14:35 Ki te hiahia hoki ratou ki te ako i tetahi mea, me ui ki a ratou tahu i roto i te whare: he mea whakama hoki kia korero te wahine i roto i te hahi.
14:36 ¶ He aha? i puta mai koia te kupu a te Atua i a koutou? i tae atu ranei ki a koutou anake?
14:37 Ki te mea tetahi he poropiti ia, he tangata ranei i te Wairua, mana e whakaae ki aku e tuhituhi atu nei ki a koutou, he ture ena na te Ariki.
14:38 Otira ki te kuware tetahi, waiho atu kia kuware ana.
14:39 Na, e oku teina, matenuitia te mahi poropiti, kaua hoki e riria te korero i nga reo ke.
14:40 Otira kia atanga te mahi i nga mea katoa, kia totika.
15:1 ¶ Na, me whakaatu e ahau ki a koutou, e oku teina, te rongopai i kauwhautia e ahau ki a koutou, ta koutou hoki i whakaae na, ta koutou hoki e tu na,
15:2 Te mea hoki e ora na koutou; ka whakaatu ahau ki a koutou i nga kupu i kauwhau ai ahau ki a koutou, ki te mau tera i a koutou, ki te mea ehara to koutou i te whakapono noa.
15:3 I hoatu na hoki e ahau ki a koutou i te tuatahi te mea i riro mai i ahau, ara i mate a te Karaiti mo o tatou hara, i pera me ta nga karaipiture;
15:4 A i tanumia; a i ara ake ano i te toru o nga ra, i pera me ta nga karaipiture;
15:5 A ka whakakite ki a Kipa; muri iho ki te tekau ma rua;
15:6 Muri iho ka whakakite ki nga hoa tokomaha ake i te rima rau i te kitenga kotahi, e ora nei ano te nuinga o ratou, ko etahi ia kua moe;
15:7 Muri iho ka whakakite ki a Hemi; muri iho ki nga apotoro katoa;
15:8 A muri rawa iho ka whakakite hoki ia ki ahau, me te mea i whanau tomuri nei ahau.
15:9 Ko te iti rawa hoki ahau o nga apotoro, kahore e tau kia kiia he apotoro, moku i whakatoi i te hahi a te Atua.
15:10 Heoi na te aroha noa o te Atua tenei ahua oku: kihai ano tona aroha noa ki ahau i maumauria; heoi nui atu taku mahi i ta ratou katoa: ehara ia i te mea naku, engari na te aroha noa o te Atua i mahi tahi me ahau.
15:11 Na, ahakoa naku, ahakoa na ratou, ko ta matou kauwhau tenei, ko ta koutou ano tenei i whakapono ai.
15:12 ¶ Na, e kauwhautia nei a te Karaiti, tona aranga ake i te hunga mate, he pehea te kupu a etahi o koutou, kahore he aranga ake o te hunga mate?
15:13 Mehemea hoki kahore he aranga o te hunga mate, kihai ano a te Karaiti i ara.
15:14 Mehemea hoki kahore a te Karaiti i ara, maumau noa ta matou kauwhau, maumau noa to koutou whakapono.
15:15 Ae ra, ka kitea hoki matou he kaiwhakaatu teka i ta te Atua; no te mea ka whakaaturia nei e matou te Atua, nana i whakaara ake a te Karaiti; kihai nei i whakaarahia e ia, ki te kahore te hunga mate e ara.
15:16 Ki te kahore hoki te hunga mate e whakaarahia, kihai ano a te Karaiti i whakaarahia:
15:17 A mehema kahore a te Karaiti i ara, he mea hanga noa to koutou whakapono; kei roto tonu koutou i o koutou hara.
15:18 Me te hunga hoki kua moe atu i roto i a te Karaiti, kua ngaro ratou.
15:19 Ki te mea hei tenei ao anake he tumanako ma tatou ki a te Karaiti, nui atu te pouri mo tatou i o nga tangata katoa.
15:20 ¶ Ko tenei kua ara a te Karaiti i te hunga mate, kua waiho hei matamua mo te hunga kua moe.
15:21 Na te tangata nei hoki te mate, waihoki na te tangata te aranga o te hunga mate.
15:22 I roto hoki i a Arama ka mate katoa nga tangata, waihoki i roto i a te Karaiti ka whakaorangia katoatia.
15:23 Otiia ko tenei, ko tenei, i tona ake turanga; ko te Karaiti te matamua; muri iho ko te hunga a te Karaiti a tona haerenga mai.
15:24 Ko reira te mutunga, ina oti te rangatiratanga te hoatu e ia ki te Atua, ara ki te Matua; ina memeha i a ia nga kawanatanga katoa, nga mana katoa, me te kaha.
15:25 Kua takoto hoki te tikanga kia kingi ia, kia meinga katoatia ra ano e ia ona hoariri ki raro i ona waewae.
15:26 Ko te hoariri whakamutunga e whakakahoretia ko te mate.
15:27 No te mea, ka oti nga mea katoa te pehi e ia ki raro i ona waewae. Otira i tana kianga, Ka oti nga mea katoa te pehi ki raro i a ia; e marama ana kua waiho i waho te kaipehi o nga mea katoa ki raro i a ia.
15:28 A ka oti nga mea katoa te pehi e ia ki raro i a ia, ko reira hoki te Tama riro ai ki raro i te kaipehi o nga mea katoa ki raro i a ia, kia katoa ai te Atua i roto i te katoa.
15:29 Penei ka aha te hunga e iriiria ana hei whakakapi mo te hunga mate? Ki te kahore rawa te hunga mate e ara, he aha hoki ratou ka iriiria ai hei whakakapi mo te hunga mate?
15:30 He aha ano tatou ka tu wehi ai i nga wa katoa?
15:31 Na koa taku oati, na toku whakamanamana ki a koutou, e oku teina, i roto i a Karaiti Ihu, ina mo te mate ahau i ia ra, i ia ra.
15:32 Ha, mehemea ahau i whawhai ki te kararehe i Epeha, pera ana me te tangata, he aha te pai ki ahau? Ki te kahore te hunga mate e ara, e kai tatou, e inu, ko apopo hoki tatou mate ai.
15:33 Kei whakapohehetia koutou: Ki te kino nga hoa, ka heke ki te kino nga tikanga pai.
15:34 Oho ake ki te tika, a kaua e hara; kahore hoki o etahi matauranga ki te Atua: i korero ai ahau kia whakama ai koutou.
15:35 ¶ Otira tera tetahi e ki mai, peheatia ai te whakaarahanga o te hunga mate? he tinana aha hoki to ratou ina haere mai?
15:36 Kuware! ko tau e whakato na, e kore e puta ki te ora, ki te kahore e mate:
15:37 A ko tau e whakato na, ehara i te tinana e puta ake a mua tau e whakato na, engari he kakano kau no te witi ranei, no tetahi atu mea ranei:
15:38 E hoatu ana hoki e te Atua ki taua kakano he tinana, ko tana i pai ai, a ki tenei kakano, ki tenei kakano, tona ake tinana.
15:39 Ehara i te kikokiko kotahi nga kikokiko katoa: engari tera ano to te tangata kikokiko, a rere ke ano to te kararehe kikokiko, rere ke to te manu, rere ke to te ika.
15:40 Ko etahi tinana no te rangi, ko etahi tinana no te whenua: otiia rere ke te kororia o nga mea o te rangi, rere ke to nga mea o te whenua.
15:41 He kororia ke to te ra, he kororia ke to te marama, he kororia ke hoki to nga whetu: na poka ke te kororia o tetahi whetu i to tetahi whetu.
15:42 He pera ano te aranga o te hunga mate. E whakatokia pirautia ana; e whakaarahia piraukoretia ana:
15:43 E whakatokia honorekoretia ana; e whakaarahia kororiatia ana: e whakatokia ngoikoretia ana; e whakaarahia kahatia ana:
15:44 E whakatokia ana he tinana maori; e whakaarahia ana he tinana wairua. Mehemea tera he tinana maori, tera ano hoki he tinana wairua.
15:45 He penei hoki te mea i tuhituhia, Ko te tangata tuatahi, ko Arama, i meinga hei tangata ora; ko te Arama whakamutunga ka waiho hei wairua whakaora.
15:46 He ahakoa ra ehara te mea wairua i te tuatahi, engari te mea maori; no muri te mea wairua.
15:47 Ko te tangata tuatahi no te whenua, he mea oneone: ko te tangata tuarua no te rangi.
15:48 Ko nga mea oneone rite tonu ki te mea oneone; ko nga mea o te rangi rite tonu ki te mea o te rangi.
15:49 Na, kua mau nei ki a tatou te ahua o te mea oneone, waihoki ka mau ano ki a tatou te ahua o to te rangi.
15:50 Ko taku korero tenei, e oku teina, e kore e tau kia riro te rangatiratanga o te Atua i te kikokiko, i te toto; e kore ano te piraukore e riro i te pirau.
15:51 ¶ Na, he mea huna tenei ka korerotia nei e ahau ki a koutou. E kore tatou katoa e moe, engari e whakaahuatia ketia tatou katoa;
15:52 E kore e aha, kimo kau te kanohi, i te tetere whakamutunga: e tangi hoki te tetere whakamutunga: e tangi hoki te tetere, a e whakaarahia nga tupapaku, he mea piraukore, a ka whakaahuatia ketia tatou.
15:53 Kua takoto hoki te tikanga kia kakahuria te piraukore e tenei pirau, kia kakahuria hoki te matekore e tenei hanga matemate nei.
15:54 Heoi ka oti tenei pirau te whakakakahu ki te piraukore, me tenei hanga matemate nei te whakakakahu ki te matekore, ko reira rite ai te korero i tuhituhia, horomia ake te mate e te wikitoria.
15:55 E te mate kei hea tou wero? E te reinga kei hea tou wikitoria?
15:56 Ko te hara to te mate wero; na te ture hoki i kaha ai te hara:
15:57 Ki te Atua ia te whakawhetai, nana nei i homai te wikitoria ki a tatou, he meatanga na to tatou Ariki, na Ihu Karaiti.
15:58 ¶ Heoi, e oku teina aroha, kia u, kei taea te whakakorikori, kia hira te mahi ki te Ariki i nga wa katoa, e matau ana hoki koutou, ehara i te maumau to koutou mauiui i roto i te Ariki.
16:1 ¶ Na mo te kohikohi mo te hunga tapu, peratia me taku i whakarite ai ki nga hahi o Karatia.
16:2 Hei te ra tuatahi o te wiki ka whakatakoto ia tangata, ia tangata o koutou ki te taha tohu ai, kei te ahua o te manaakitanga i a ia, kei waiho nga kohikohi mo te wa e tae atu ai ahau.
16:3 A ka tae atu ahau, maku e tono te hunga e whakapaingia ana e a koutou pukapuka hei mau i ta koutou aroha noa ki Hiruharama.
16:4 A ki te tika kia haere atu ano hoki ahau, ko matou tahi e haere.
16:5 ¶ Na ka haere atu ahau ki a koutou, ina tika ahau ra Makeronia: e tika ana hoki ahau ra Makeronia.
16:6 A tera pea ahau e noho roa ki a koutou, taka noa pea te hotoke, kia ai koutou hei arahi i ahau ki te wahi e haere atu ai ahau.
16:7 E kore hoki ahau e pai kia titiro haere noa ahau i a koutou aianei; e tumanako ana hoki ahau kia whakatau iho ahau ki a koutou, ki te tukua e te Ariki.
16:8 Engari ka noho ahau ki Epeha taea noatia te Petekoha;
16:9 Kua tuwhera mai nei he kuwaha rahi ki ahau, he mahi nui, a tera ano te tokomaha o te hunga tautohe.
16:10 ¶ Na, ki te tae atu a Timoti, meinga kia kaua ia e noho wehi i roto i a koutou: e mahi ana hoki ia i te mahi a te Ariki, e penei ana me ahau nei:
16:11 Na reira kei whakahawea tetahi ki a ia; engari ata arahina ia i runga i te rangimarie, kia haere mai ai ki ahau: e tatari ana hoki ahau ki a ia, ratou ko nga teina.
16:12 Na, ko to tatou teina, ko Aporo, nui atu taku tohe ki a ia kia haere atu ratou ko nga teina ki a koutou: otira kihai rawa ia i pai kia haere atu i tenei wa: otira mana e haere atu a te wa e watea ai.
16:13 ¶ Kia mataara, e tu i runga i te whakapono, whakatane, kia kaha.
16:14 Kia meatia a koutou mea katoa i runga i te aroha.
16:15 He tohe tenei naku ki a koutou, e oku teina; e mohio ana koutou ki nga tangata o te whare o Tepana, ko te matamua tera o Akaia, kua tuku ano i a ratou hei kaimahi mo te hunga tapu;
16:16 Kia ngohengohe hoki koutou ki nga tangata pera, ki te hunga katoa ano e mahi tahi ana, e uaua ana.
16:17 Hari tonu hoki ahau ki te haerenga mai o Tepana, ratou ko Porotunatu, ko Akaiku: na ratou hoki i rite ai nga mea i kore i a koutou.
16:18 I ora hoki i a ratou toku wairua, o koutou hoki: na kia mohio koutou ki te hunga pera.
16:19 ¶ Tenei nga hahi o Ahia te oha atu nei ki a koutou. He maha hoki nga mihi atu a Akuira raua ko Pirihiria i roto i te Ariki, a te hahi hoki i to raua whare.
16:20 Tenei nga teina katoa te oha atu nei ki a koutou. Oha atu ki a koutou ano, kei te kihi tapu.
16:21 Ko te oha tenei aku, a Paora, he mea na toku ringa ake.
16:22 Ki te kore tetahi e aroha ki te Ariki, kia waiho ia hei Anatema Maranata.
16:23 Kia tau te aroha noa o te Ariki, o Ihu Karaiti, ki a koutou.
16:24 Hei a koutou katoa toku aroha i roto i a Karaiti Ihu. Amine.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Kakairi irou, n arou ngkai I kakairi iroun Iesu. 2I kamoamoa-ingkami, ngkai kam ururingi baike I karaoi ao I reireiningkami iai, ao ngkai kam iri nanon taeka n reirei ake I a tia n anganingkami. 3Ma I tangiringkami bwa kam na ataia bwa atuun te mwaane boni Kristo, ao atuun te aine bon te mwaane, ao atuuni Kristo bon te Atua. 4Te mwaane ae e tataro ke ae e taetae ni buraabeti, n rabuna atuna, ao e kamatauningaa atuna. 5Ao te aine ae e tataro ke ae e taetae ni buraabeti, n aki rabuna atuna, ao e kamatauningaa atuna; bon akea okorona ma te aine are e a tia ni korobuatauaki. 6Bwa ngkana e aki rabunaki atuun te aine, ao ke e koreaki irana; ma ngkana te bwai ni kamaamaa nakon te aine korean irana ma korobuatauana, ao ke e rabunaki atuna. 7Bwa e bon aki riai n rabunaki atuun te mwaane, ngkai katootoongan ao mimitongin te Atua; ma te aine boni mimitongin te mwaane. 8Bwa e aki riki te mwaane mai iroun te aine, ma e riki te aine mai iroun te mwaane; 9ao e aki karikaki te mwaane ibukin te aine, ma e karikaki te aine ibukin te mwaane. 10I bukin aei, ao i bukiia naba anera, ao e riai iroun te aine bwa e na meemena kanikinaaean tauan arona i aon atuna. 11E boni ngae n anne, ma n te maiu n i raorao i nanon te Uea, ao e bon riai iroun te mwaane bwa e na iai te aine i rarikina, ao iroun te aine bwa e na iai te mwaane i rarikina. 12Bwa ngkae e riki te aine mai iroun te mwaane, ao ai aron naba te mwaane: e riki mai iroun te aine, ma n te aro ni bungiaki; ao a bane bwaai n riki mai iroun te Atua. 13Kam na karekei ami baaire i bon iroumi: e tau te aine n tataro nakon te Atua, n aki rabunaki atuna? 14A aki reireiningkami aroni bwaai aika a karikaki, bwa e aki toronaomata te mwaane ngkana e anaanau iranatuna? 15ma ngkana e anaanau iranatuun te aine, ao boni bwaini kamoamoaakina; bwa e anganaki iranatuna bwa bwain rabunan atuna. 16Ma ngkana iai ane e kani kauntaekaa taekan te baei, ao akea riki ae I konaa n taekinna, bwa ti aei: bwa akea riki te katei teuana ae ti ataia ke a ataia ana ekaretia nako te Atua. 17Ma n au taeka aikai, ao bon akea iai kamoamoaakimi irou, ibukina bwa aromi ni bobootaki e a kariki riki baika a bubuaka nakoimi nakoni baika a raraoi. 18Bwa aio moa, ngkana kam bootaki n ekaretia. ao I ongo bwa e bwenaua ami bootaki nakoni koraki n i-kaakaiwi aika a kakaokoro; ao I kakoauaa te rongorongo anne teutana. 19Bwa a bon riai n iai taiani bwenaua n ami bootaki, bwa a aonga ni kinaaki iai te koraki aika bon taan onimaki ni koaua i buakomi. 20Ma ngaia aei, ngkana kam bootaki, ao bon tiaki ana Toa te Uea are kam kanna. 21Bwa ngkana kam amwarake, ao e waaki n amwarake i bon irouna te aomata n aki tataninga; ao e baki temanna, ao e manging temanna. 22Bwa akea ami auti aika kam konaa n amwarake ma ni mooi iai? Ke kam kaakeaa boonganan ana ekaretia te Atua, ma ni kamaamaaiia te koraki akana akea aia bwai? Tera ae N na atongnga nakoimi? N na kamoamoaingkami? I bon aki kamoamoaingkami n anne. 23Bwa I karekea mai iroun te Uea te baere I a tia naba n anganingkami: bwa E anaa te berena te Uea are Iesu n te bong are E kamwaneaki iai; 24ao ngke E a tia n tataro ni katituaraoi, ao E urua, ao E kaangai, Rabwatau aei i bukimi. Kam na karaoa aei bwa kanuringau. 25Ngke a a tia n amwarake, ao E anaa te mwangko n aron naba are E karaoia nakon te berena, ao E kaangai, Te mwangko aei, te booraraoi ae e boou i nanon raraau. Kam na karaoa aei, n taai ake kam mooi iai, bwa kanuringau. 26Bwa n taai ake kam kana iai te berena aei, ma ni mooi n te mwangko aei, ao kam kaotiota iai maten te Uea, ni karokoa ae E roko. 27Ma ngaia aei, bwa ane e kana te berena, ke e mooi n ana mwangko te Uea n te aro ae e aki riai, ao e bure iai nakon rabwatan te Uea ma raraana. 28Ke e tirotiroa moa nanona te aomata, ao i mwiina e na kana te berena, ma ni mooi n te mwangko. 29Bwa ane e amwarake ma ni mooi n aki ataia bwa tera rabwatan te Uea, ao e na karekea motikan taekana ae e na kabuaakakaaki iai. 30Ao anne bukin ae a bati iai i buakomi aika a mamaara ma aika a aki konabwai, ao a a tia ni mate tabemwaang. 31Ma ngkana ti neneri raoi aroarora, ao akea baairean taekara. 32Ma ngkana a baaireaki taekara iroun te Uea, ao E bon reireiniira iai, bwa ti aonga n aki uaia ni kabuaakakaaki ma te aonnaba ae e eekaanako nanon te Atua. 33Mangaia aei, taari, ngkana kam bootaki ni karaoa ana Toa te Uea, ao kam na tataningaia raomi. 34Ngkana iai a baki i buakomi, ao a riai n amwarake n aia auti, bwa kam aonga n aki motikaki taekami te Atua ngkana kam bootaki. Ao ibukin bwaai riki ake tabeua, I a bon kaeti ngkana I roko ikanne.


text:
1:1 ¶ Ko te poropititanga, he kupu na Ihowa ki a Iharaira, he mea na Maraki.
1:2 I aroha ahau ki a koutou, e ai ta Ihowa, heoi e mea na koutou, He aroha aha tou ki a matou? He teka ianei he tuakana a Ehau no Hakopa? e ai ta Ihowa; heoi i aroha ahau ki a Hakopa,
1:3 Engari i kino ahau ki a Ehau, a i meinga e ahau ona maunga hei ururua, a hoatu ana tona kainga tupu ki nga kirehe mohoao o te koraha.
1:4 Ko Eroma ia e ki ana, Kua pehia tatou ki raro, otiia ka hoki tatou, ka hanga i nga tuhea; ko te kupu tenei a Ihowa o nga mano, Ma ratou e hanga, a maku e wahi; a ka huaina aua wahi, Ko te rohe kino, Ko te iwi i riri ai a Ihowa a ake ake.
1:5 E kite ano o koutou kanohi, a ka mea koutou, Kia whakanuia a Ihowa i tua i te rohe o Iharaira.
1:6 ¶ E whakahonoretia ana te papa e te tama, tona ariki e te pononga: ki te mea he matua ahau, kei hea toku honore? ki te mea he ariki ahau, kei hea te wehi ki ahau? e ai ta Ihowa o nga mano ki a koutou, e nga tohunga e whakahawea na ki toku ingoa, e mea na koutou, He whakahawea aha ta matou ki tou ingoa?
1:7 He taro poke ta koutou e tapae na i runga i taku aata, a e mea na koutou, I whakapokea koe e matou ki te aha? Ki ta koutou e ki na, Ko te tepu a Ihowa, he hanga mo te whakahawea.
1:8 Ki te tapaea hoki e koutou te matapo hei patunga tapu, ehara i te mea kino! ki te tapaea ano e koutou te mea totitoti, te mea mate, ehara i te kino! tena koa, hoatu aianei ki tou kawana; e pai ranei ia ki a koe? e manako ranei ia ki tou tinana? e ai ta Ihowa o nga mano.
1:9 Na, tena ra, inoi ki te Atua kia atawhai ki a tatou: na ta koutou mahi tenei: e manako ranei ia ki tetahi o koutou? e ai ta Ihowa o nga mano.
1:10 Aue, me kore noa ake tetahi o koutou hei tutaki i nga tatau, kei whakau kau koutou i te ahi ki runga ki taku aata! Kahore oku ngakau ki a koutou, e ai ta Ihowa o nga mano, e kore ano ahau e manako ki te whakahere a to koutou ringa.
1:11 Ka nui nei hoki toku ingoa i roto i nga tauiwi, i te whitinga o te ra a tae noa ki tona torengitanga; a ka tukua he whakakakara ki toku ingoa i nga wahi katoa, me te whakahere pokekore; ka nui hoki toku ingoa i roto i nga tauiwi, e ai ta Ihowa o nga mano.
1:12 Ko koutou ia kei te whakapoke i taua ingoa, i a koutou e ki na, Ko te tepu a Ihowa he poke; ko ona hua, ko tana kai, he hanga mo te whakahawea.
1:13 E mea ana ano koutou, Nana, te whakahoha! whakatupererutia iho e koutou, e ai ta Ihowa o nga mano; a maua mai ana e koutou te mea i haea, te mea totitoti, te mea mate; na kei te mau mai i te whakahere; e manakohia ranei tenei mea a to koutou rin ga? e ai ta Ihowa.
1:14 He kanga ia mo te tangata tinihanga, he toa nei tana i roto i tana kahui, na ka puaki tana ki taurangi, a patua ana e ia te mea he ma te Ariki; he kingi nui hoki ahau, e ai ta Ihowa o nga mano, he hanga whakawehi ano toku ingoa i roto i nga taui wi.
2:1 ¶ Na inaianei he whakahau tenei mo koutou, e nga tohunga.
2:2 Ki te kore koutou e rongo, ki te kore e takoto i o koutou ngakau kia homai he kororia ki toku ingoa, e ai ta Ihowa o nga mano, ina ka tukua atu e ahau he kanga ki a koutou, ka kanga ano e ahau a koutou manaaki: ae ra, kua oti ano i ahau te kanga, no te mea kahore i te ngoto ki o koutou ngakau.
2:3 Nana, ka riria e ahau te purapura, he mea mo koutou, ka akiritia atu hoki he paru kararehe ki runga ki o koutou mata, ara ko te paru o a koutou whakahere; a ka riro tahi atu koutou me tena.
2:4 A ka mohio koutou naku tenei whakahau i tuku ki a koutou, kia mau ai taku kawenata ki a Riwai, e ai ta Ihowa o nga mano.
2:5 I a ia taku kawenata mo te ora, mo te rongo mau; he mea hoatu naku ki a ia kia wehi ai ia, a i wehi ia ki ahau, a hopohopo ana ki toku ingoa.
2:6 I roto i tona mangai te ture o te pono, kihai hoki te he i kitea ki ona ngutu: i haere tahi ia i ahau i runga i te rongo mau, i te tika, he tini hoki i tahuri mai i a ia i te kino.
2:7 Ko te tikanga hoki ma nga ngutu o te tohunga he tiaki matauranga, a ma ratou e rapu te ture ki tona mangai: no te mea ko te karere ia a Ihowa o nga mano.
2:8 Ko koutou ia kua peka ke i te ara, kua mea i te ture hei tutukitanga waewae mo etahi, he tokomaha; he iho i a koutou te kawenata ki a Riwai, e ai ta Ihowa o nga mano.
2:9 Na kua meinga na koutou e ahau kia whakahaweatia, kia iti, i te aroaro o nga tangata katoa, kua rite ki ta koutou kihai na i mau ki aku ara; a i nga mea o te ture he whakapai tangata ta koutou.
2:10 ¶ He teka ianei kotahi ano te papa o tatou katoa? he teka ianei kotahi ano te Atua nana tatou i hanga? he aha tatou i tinihanga ai, te tuakana ki te teina, i whakanoa ai i te kawenata ki o tatou matua?
2:11 Kua tinihanga a Hura, e mahia ana hoki te mea whakarihariha i roto i a Iharaira, i Hiruharama; kua noa hoki i a Hura te tapu o Ihowa, tana hoki i aroha ai, a marenatia ana mana te tamahine a te atua ke.
2:12 Ka hatepea atu e Ihowa ki te tangata nana tenei mahi te kaiwhakaoho raua ko te tangata whakao, i roto i nga teneti o Hakopa, ratou ano ko te kaitapae i te whakahere ki a Ihowa o nga mano.
2:13 Na kei te mahi ano koutou i tenei: kei te hipoki koutou i te aata a Ihowa ki te roimata, ki te tangi, ki te aue, nawai a ka kore ia e aro ki te whakahere i muri atu, kahore hoki e manako ki te tango mai i ta to koutou ringa.
2:14 Heoi e mea na koutou, Na te aha? No te mea he kaiwhakaatu a Ihowa mo tau ki te wahine o tou taitamarikitanga i tinihangatia ra e koe, ahakoa ko ia tou hoa, ko te wahine o tau kawenata.
2:15 He teka ianei kotahi tana i hanga ai, ahakoa i a ia ano te toenga iho o te wairua? A na te aha i kotahi ai? I rapu ia i te uri atua. Na tiakina to koutou wairua, kaua hoki tetahi e tinihanga ki te wahine o tona taitamarikitanga.
2:16 E kino ana hoki ahau ki te whakarere, e ai ta Ihowa, ta te Atua o Iharaira; ki te hipoki ano hoki i tona kakahu ki te tutu, e ai ta Ihowa o nga mano; no reira tiakina to koutou wairua, kia kaua koutou e tinihanga.
2:17 Kua hoha a Ihowa i a koutou kupu. A e mea na koutou, I whakahohatia ia e matou ki te aha? I a koutou e ki na, He pai ki te titiro a Ihowa nga tangata katoa e mahi ana i te kino, e manako ana hoki ia ki a ratou. Kei hea oti te Atua o te whakawa?
3:1 ¶ Tenei te unga atu nei e ahau taku karere, mana e whakapai te ara i mua i ahau, a kitea rawatia ake, kua tae te Ariki, e rapua nei e koutou, ki tona temepara; na ko te anahera o te kawenata, ko ta koutou e ngakau nui na, nana, tera ia ka tae atu, e ai ta Ihowa o nga mano.
3:2 A ko wai e u i te ra e tae mai ai ia? ko wai hoki e tu, ina puta mai ia? e rite ana hoki ia ki te ahi a te kaitahi para, ki te mea horoi a te kaihoroi:
3:3 Ka noho ano ia, ka rite ki te kaitahi para, ki te kaiwhakapai hiriwa, a ka whakapaia e ia nga tama a Riwai, ka whakahemokia to ratou para, ano he koura, he hiriwa: kia tapaea ai e ratou he whakahere ki a Ihowa i runga i te tika.
3:4 Ko reira te whakahere a Hura raua ko Hiruharama rekaina ai e Ihowa, ka rite ki nga ra o mua, ki nga tau onamata.
3:5 Ka whakatata atu ano ahau ki a koutou ki te whakawa; ka hohoro ano ahau hei kaiwhakaatu i te he o nga kaimakutu, o te hunga puremu, o nga kaioati teka, o te hunga e tahae ana i nga utu o te kaimahi, i ta te pouaru, i ta te pani, e whakapeau ke an a i ta te manene, a kahore e wehi i ahau, e ai ta Ihowa o nga mano.
3:6 Ko ahau hoki, ko Ihowa, kahore ahau e puta ke; na reira koutou, e nga tama a Hakopa, i kore ai e pau.
3:7 ¶ No nga ra o o koutou matua i whakarerea ai e koutou aku tikanga, kihai ano i puritia e koutou. Hoki mai ki ahau, a ka hoki atu ahau ki a koutou, e ai ta Ihowa o nga mano. Heoi kei te mea na koutou, Kia pehea ta matou hoki atu?
3:8 E tahae ranei te tangata i ta te Atua? Heoi e tahae na koutou i taku. A e mea na koutou, He pehea ta matou tahae i tau? Ki nga whakatekau ra, me nga whakahere.
3:9 Kua kanga, kua kanga koutou: ko koutou hoki kei te tahae i taku, ara ko tenei iwi katoa.
3:10 Maua katoatia mai te whakatekau ki roto ki te toa, kia whai kai ai toku whare, waiho hoki tenei hei whakamatautau moku, e ai ta Ihowa o nga mano, me kahore e tuwhera i ahau nga matapihi o te rangi ki a koutou, a ka ringihia he manaaki ki a kouto u, a kia kore ra ano he takotoranga.
3:11 A ka riria e ahau te kaiwhakapareho, he mea mo koutou, a e kore e huna e ia nga hua o to koutou oneone; e kore ano e marere noa nga hua o ta koutou waina i te mara, e ai ta Ihowa o nga mano.
3:12 A ki ta nga iwi katoa, he manaakitanga koutou: no te mea he whenua ahuareka koutou, e ai ta Ihowa o nga mano.
3:13 ¶ He kaha a koutou kupu ki ahau, e ai ta Ihowa. Heoi e ki na koutou, He aha ta matou korero mou?
3:14 Kua ki na koutou, Kahore he hua o te mahi ki te Atua: he aha hoki te rawa o ta matou pupuri i ana mea, o ta matou haere taua i te aroaro o Ihowa o nga mano?
3:15 Na inaianei ki ta matou, ko te hunga whakakake nga mea koa; ae ra, ko nga kaimahi i te kino te hunga e hanga ake; ae ra, e whakamatautau ana ratou i te Atua, a kua mawhiti.
3:16 Na, ko te hunga i wehi i a Ihowa, kei te korerorero ratou ki tona hoa, ki tona hoa; a ka tahuri a Ihowa, ka whakarongo, na ka tuhituhia he pukapuka whakamahara ki tona aroaro mo te hunga i wehi ki a Ihowa, i whakaaro hoki ki tona ingoa.
3:17 Maku hoki ratou, e ai ta Ihowa o nga mano, i te ra e mahia ai e ahau he taonga motuhake; ka manawapa ano ahau ki a ratou, ka pera me te tangata e manawapa ana ki tana tama e mahi ana ki a ia.
3:18 Ko reira ano koutou hoki ai, kite ai i te rereketanga o ta te tika, o ta te kino, o ta tera e mahi ana ki te Atua, o ta tera kahore e mahi ki a ia.
4:1 ¶ Ta te mea, nana, kei te haere mai te ra, e ngiha ai ano he oumu; na, ko te hunga whakakake katoa, me te hunga katoa e mahi ana i te kino hei kakau witi ratou: a ka tahuna e te ra meake nei puta, e ai ta Ihowa o nga mano, e kore ano he pakiaka, he manga e mahue ki a ratou.
4:2 Ki a koutou ia e wehi na i toku ingoa ka ara ake te ra o te tika, he whakaora mate hoki i runga i ona parirau; a ka puta mai koutou, ka tupekepeke ano he kuao kau no te turanga kau.
4:3 Ka takatakahia ano e koutou te hunga kino; ka rite hoki ratou ki nga pungarehu i raro i nga kapu o o koutou waewae i te ra e mahi ai ahau, e ai ta Ihowa o nga mano.
4:4 ¶ Kia mahara ki te ture a taku pononga, a Mohi, ki taku i whakahau ai ki a ia i Horepa, he mea mo Iharaira katoa, ki nga tikanga, ki nga whakaritenga.
4:5 Nana, ka unga atu e ahau a Iraia poropiti ki a koutou i mua i te taenga mai o te ra nui o Ihowa, o te ra whakamataku.
4:6 A ka tahuri i a ia nga ngakau o nga matua ki nga tamariki, me nga ngakau o nga tamariki ki o ratou matua; kei haere atu ahau, kei patu i te whenua ki te kanga.


text:
Whangārei-terenga-paraoa
Ko Whangārei-terenga-paraoa, arā ko Te Tauwhanga a Reipae (Whangarei) te tāone nui o Te Tai-tokerau, Te Ika-a-Māui, Aotearoa. Kei raro te tāone nei i te mana o te Kaunihera ā-Rohe o Whangārei, he takiwā i whakatūria i te tau 1989 hei whakahaere i te tāone nui me te rohe whānui. I puta mai te kaunihera nei i ngā kaunihera o mua o Te Tāonenui o Whangārei, Te Kaute o Whangārei me te Tāone o Hikurangi. Nō te 2013, kua tae te taupori ki te 52,900, ake i 47,000 i te tau 2001. Nō te 2011 ko te kaute tāngata mō te takiwā whānui ko te 80,800. Ko Ngā Puhi te tangata whenua o reira.
Kei roto i te takiwā o Whangārei ngā papatāone o Kamo, Tikipunga, Ōtāngārei, Mairtown, Riverside, Sherwood Rise, Onerahi, Morningside, Raumanga, Maunu, Horahora, Woodhill, Vinetown, The Regent, Kensington, me Whau Valley.
Rārangi kōrero
Hītori[edit | edit source]
Ko Kāpene Hēmi Kuki arā ko James Cook me ōna kaumoana o te waka Endeavour ngā Pākehā tuatahi ki te whai whakaaro mō te pūaha o Whangārei. I te 15 o Whiringa-ā-rangi 1769 i hopukina e rātou neke atu i te kotahi rau ika nā rātou i tapa "bream" (kāhore e kore he tāmure, snapper kē), nō konā nā Kuki te takiwā i tapa Bream Bay (ko Te Whanga Tāmure ki te reo). [2]
Kapia ana a Whangārei e te iwi Ngāpuhi nō te tīmatanga o ngā rautau tekau mā iwa, ā, kei te pūaha o te whanga te hapū o Te Parawhau e noho ana. Nō ngā tau mai i 1820 i whakatokengia te takiwā e Waikato me Ngāti Paoa i te wā o ngā Pakanga Pūokaoka. [3]
Ko William Carruth te Pākehā tuatahi ki te tatū ki Whangārei, he Kōtimana, he kaihokohoko i tae mai i 1839. E ono tau ki muri ka tae mai hoki a Gilbert Mair me tōna whānau. He āhua tau ki waenga i ngā kainohonoho hou me ngā Māori o konā i te nuinga o te wā tae atu ki Huitānguru 1842. I whakarekerekea ngā pāmu katoa e ngā Māori hei utu i te whatinga tapu. I Paengawhāwhā 1845, i te wā o te Flagstaff War, i horo atu ngā kainohonoho katoa i Whangārei. [4]. Kīhai i hoki atu te nuinga o rātou, heoi anō rā, tae atu ki waenga i ngā tau 1850 i rahi ake ngā kaipāmu me ngā kaipāmu aka i whai kāinga i te rohe. Nō te 1855 i puāwai mai tētahi wāhi tāone mō te hokohoko kauri. Ko te wāhi o nāianei arā ko Te Ahipūpū i te tahataha o te awa Hātea te wāpu tuatahi o te rohe i hoko atu ai i ngā pia kauri me ngā wāhie rākau taketake, ka whai muri ko ngā waro mai i Whau Valley, Kamo, me Hikurangi. Ko ngā waro mai i Kiripaka i haria mā te awa o Ngunguru. Nō te 1864 i puāwai te pokapū o te tāonenui o nāianei. .[5]
Mō ngā tau tekau e hia kē i tū ai tētahi wāhi mahi pereki nā ngā pereki ahi mai i ngā wāhi oneuku ahi tata ki ngā maina o Kamo. I whai pākeho mai i Hikurangi, Portland me Motu Matakohe. I te tuatahi i hoko atu hei pākeho ahuwhenua, ā muri i whakaranu ki ngā waro o reira hei raima ki Portland he pā ki te tonga o te whanga. E whakamahi tonu ana ngā pākeho o Whangārei hei raima engari ka ahu mai te waro i Te Tai Poutini o Te Waipounamu.
Ki te pito o te rautau tekau mā iwa ko Whangārei te tino tāone o Te Tai Tokerau, heoi i pōturi tōna tupu i te rautau rua tekau, Ka āta whakapaua e te takiwā te nuinga o ōna rawa engari i whakauka i runga i ngā mahi ahuwhenua, te mea hoki ko ngā mahi whai miraka. Ko te kaipuke te waka matua mō te rohe, ā, ka tae atu te reriwei North Auckland railway line ki te tāone i te tau 1925, me te mea anō horekai i pai te huarahi motukā mai i Tāmaki Makaurau i te ua tae ki 1934. [6]. 14,000 te kaute tāngata i te tau 1945, ka mutu ka tupu mārika i ngā tau o 1960. Ka kapo mai a Kamo me ngā papatāone whānui. Nō te 1964 ka puāwai a Whangārei hei tāonenui. I te tau whai muri ko tōna tōpu ko te 31,000.[7]
Ka whakatū me te whakawhānui i tētahi kamupene huri hinu ki Marsden Point i te haurua tuarua o te rautau rua tekau ki Te Whanga Tāmure. Ki tōna taha ka whakatū a Northland Port hei hoko wāhie ki te ao whānui. Ka whai pea tētahi wāpu ipu nui, mā tereina ki Tāmaki Makaurau. He wāhi pai mō te whakatū tāone pea ki te taha o Northport hei hua mō rahinga tāngata i Tāmaki Makaurau, ā, torutoru noa iho ngā whenua kua wātea i reira. [8]
Te Maunga o Parihaka[edit | edit source]
Ko te maunga o Parihaka tētahi pūia, 241 mita te teitei, e noho whakarua ana i te pokapū o te tāonenui. Ko te āhua nei, 20 miriona ōna tau, ā, he tihi ia o ngā paemaunga pūia o reira pērā i a Parakiore me Hikurangi. [9] E karapotia ana te tihi e te Parihaka Scenic Reserve. He rori ki te tihi, ā, he ara hīkoi hoki ki te tihi.
I auau te rangona te maunga nei ko Parahaki, heoi ko tōna ingoa tūturu ko Parihaka. I whakamanatia a Parihaka e te kāwanatanga i te tau 2005. [10]
Te Awa o Hātea[edit | edit source]
Rere ana te awa o Hātea ki te tonga o te tāone nui tae atu ki te whanga. Kei tētahi pito o te awa tētahi wairere whakamīharo, 26 mita te teitei ki Tikipunga, e 6 kiromita ki te raki o te tāonenui. [11]
Te Motu o Matakohe[edit | edit source]
E noho ana a Motu Matakohe i roto i te whanga, tata ki te tāone. Ko te Kaunihera ā-rohe o Whangārei te kaitiaki, ā, e ngana tonu ana ngā mahi whakatika whenua i reira.
Rūnanga Mātauranga[edit | edit source]
Whare Wānanga[edit | edit source]
Ko Tai Tokerau Wānanga, arā ko NorthTec te kura takiura matua o Te Taitokerau. Kei Whangārei te kura matua. Ka taea te whai atu i ētahi tohu paetahi, pōkairua, tiwhikete whānui hoki mō ngā marau maha. E arotake ana ōna tohu ā-motu nei kia kitea te hiranga. Neke atu i te 23,000 ngā ākonga o NorthTec.
He kāreti takiura ki te pokapū o te tāonenui mō Te Whare Wānanga o Tāmaki Makaurau.
Wharekura[edit | edit source]
He maha kē ngā kura tuarua ki te tāonenui, ā, kei te nuinga o ngā papatāone ō rātou ake kura tuatahi.
Kura Tuarua[edit | edit source]
Ko Te Kura Taitama o Whangārei tētahi kura tuarua, tama anahe, me tōna tōpu ākonga, 1165[12] (March 2014).
Ko Te Kura Kōtiro o Whangārei tētahi kura tuarua kōtiro me tōna tōpu ākonga,1383[12] (March 2014).
Ko ēnei kura tuarua tokorua he kura pae 5 mō ngā tau 9-13. [13][14] Both schools opened in 1881.[15][16]
Ko Te Kura Tuarua o Kamo, mō ngā tau 9-13.
Ko Te Kura Tuarua o Tikipunga, mō ngā tau 7-13.
Ko ēnei kura tuarua he kura tama, kōrito hoki mō ngā taitamariki o ngā papatāone o te raki o Whangārei.
Ko Te Kāreti o Huanui, he kura tūmataiti ki te papatāone o Glenbervie.
Kura Takawaenga me Kura Tuatahi[edit | edit source]
E rua ngā kura takawaenga (tau 7-8) i te tāonenui. He maha kē ngā kura tuatahi mō ngā tau 1-8.
Ko Te Kura Takawaenga o Whangārei tētahi kura takawaenga (tau 7-8) me te tōpu ākonga 639. [17]
Ko Te Kura Takawaenga o Kamo tētahi kura e manaaki ana i ngā taitamariki o konā.
Ko ngā kura tuatahi o te tāonenui ko, Te Kura o Hurupaki, Te Kura Tuatahi o Kamo, Te Kura o te Kāhui Tōtara (Te Kura o Kamo ki te Rāwhiti i mua), Te Kura Tuatahi o Tikipunga, Te Kura o Otangarei, Te Kura o te Riu o Whau, Te Kura o Whangārei, Te Kura kite i a Manaia (i tūhono a Te Kura Tuatahi o Raumanga me te Kura Takawaenga o Raumanga), Te Kura o te Ara o Raurimu me te Kura o Onerahi.
Kura Hāhi[edit | edit source]
I whakapuarengia a Te Kāreti Katorika o Pomapārie i te tau 1971, he kura tuarua Katorika (tau 7-13), tōpu ākonga, 560, pae 7, ki te papatāone o Maunu. Koianei anahe te kura tuarua Katorika ki Te Tai Tokerau whānui.
Ko Te Kura Katorika o Hāto Werahiko Kawerio te kura tuatahi Katorika o te tāonenui, ki te papatāone o Te Riu o Whau, ki te taha o te Pārihi Katorika (i tūhono mai Te Kura o Hāta Maria me te Kura o Hāto Hōhepa).
Ko Te Kura Whakaora Karaitiana tētahi kura taumata 1-13.
Ko Te Kāreti o Excellere tētahi kura Karaitiana tau 1-13 ki te papatāone whakararo o Springs Flat.
Tirohia hoki[edit | edit source]
Kupu tautoko[edit | edit source]
- ↑ Cite error: Invalid
tag; no text was provided for refs named
NZ_population_data
- ↑ A. H. Reed (1968). Historic Northland.
- ↑ Pickmere, Nancy Preece (1986). Whangarei: The Founding Years, 1–6.
- ↑ Pickmere, pp 20-46
- ↑ Pickmere, pp 87-88
- ↑ Whāngārei City and environs. Te Ara Encyclopedia of New Zealand.
- ↑ (1995) “Whangarei”, Bateman New Zealand Encyclopedia, 4th edition.
- ↑ Marsden Point - The Hype and The Reality. TelferYoung (Northland) Limited (June 2006).
- ↑ Bruce Hayward, Mike Isaac, Keith Miller and Bernhard Spörli (2002). Introduction to Whangarei geology (PDF). Geological Society of New Zealand.
- ↑ Mount Parihaka name corrected (19 July 2005). He mea kite i te 2008-08-14.
- ↑ Parkes, p 11
- ↑ 12.0 12.1 Directory of Schools - as at 1 April 2014. New Zealand Ministry of Education. He mea kite i te 3 April 2014.
- ↑ Te Kete Ipurangi: Whangarei Boys High School]
- ↑ Te Kete Ipurangi: Whangarei Girls High School]
- ↑ Whangarei Boys' High School -Our History. Whangarei Boys' High School.
- ↑ Whangarei Girls' High. Whangarei Girls' High School.
- ↑ Te Kete Ipurangi - Whangarei Intermediate. Ministry of Education.


text:
Ko te tipuna o Te Papa ko te Colonial Museum, he whare iti noa, he mea hanga i te rākau i tuwhera i te tau 1865. Huraina ngā kōrero mō mātou mai i ēnei pūtake iti ki te whare whakahirahira o nāianei. Tirohia te whakarerekētanga o ō mātou ingoa me ō mātou kaihautū i te wā – me te tikanga o te ingoa o nāianei.
1865 ki ngā tau o 1930 – he tīmatanga whakaiti
1930 ki ngā tau o 1970 – te whare i Buckle Street
1980 ki 1989 – he wā hei whakarerekē
1990 ki 1997 – ka ara ake a Te Papa
1998 – ka tuwhera a Te Papa
Ō mātou ingoa me ō mātou kaihautū huri noa i te wā
Te tikanga o Te Papa Tongarewa
1865 ki ngā tau o 1930 – he tīmatanga whakaiti
I huaki te whare iti o te Colonial Museum ki muri i ngā Whare Pāremata i muri tata iho i te nukutanga o te Pāremata ki Te Whanganui-a-Tara i 1865. Ko Sir James Hector te kaihautū tae noa ki 1903, ka huri ki a Augustus Hamilton hei kaiwhakahaere. I te tau 1907, ka tapaia te Whare Taonga ko te Dominion Museum.
I tēnei wā anō i te tipu te whakaaro kia tū he whare toi ā-iwi ki Te Whanganui-a-Tara. I te tau 1913, ka whakaritea e te Science and Art Act he wāhi mō te whakatū i te National Art Gallery i roto i te whare. Engari i tae rawa ki te tau 1930 kātahi anō te whakaaro ka whai kiko i raro i te National Gallery and Dominion Museum Act.
1930 ki ngā tau o 1970 – te whare i Buckle Street
I tuwhera i te tau 1936 he whare hou mō te Dominion Museum me te National Art Gallery hou ki Buckle Street, i Te Whanganui-a-Tara. I uru mai ki roto i a ia te New Zealand Academy of Fine Arts. Ka hokona ō rātou whenua, ka tukuna ngā hua ki te rōpū hou. I te tau 1972 ka huri te Dominion Museum ki te National Museum.
1980 ki 1989 – he wā hei whakarerekē
Kāore i kapi rawa te whare i Buckle Street, ā, ka tae ki ngā tau o 1980 e kikī ana te whare. I tino warea te National Art Gallery i te takarepa o te whare.
Ko ngā whakahaere o te National Museum kua tae ki te wā kia āta tirohia. Ahakoa i arohaina te Whare Taonga i ngā tau roa, kua kore ia e āhei ki te tū hei kanohi mō ngā rerekētanga o te hapori. Kua rerekē te āhua o te iwi, pērā anō ngā whakaaro mō te hītori me te tuakiri o Aotearoa.
I te tau 1988, ka whakatūria e te Kāwanatanga he Project Development Board mō te whare taonga ā-motu hou. Haere ai te rōpū nei ki te motu, tae atu ki ngā iwi, me te kimi i ō rātou whakaaro mō te whare taonga. Ka puta mai i ēnei toronga ko ngā whāinga mō te Museum of New Zealand Te Papa Tongarewa (Te Papa).
Tirohia te tikanga o Te Papa Tongarewa.
1990 ki 1997 – ka ara ake a Te Papa
I te tau 1992, ka tau te Museum of New Zealand Te Papa Tongarewa Act. Ko Te Papa:
- ka whakakotahi i te National Museum me te National Art Gallery
- ka whakakotahi i ngā kohinga o ngā whare e rua kia puta ai ngā kōrero o Aotearoa mai i ngā mātauranga o aua whare
- ka toro te ringa ki te Tangata Whenua (Māori, ngā iwi taketake o Aotearoa) me te Tangata Tiriti (ngā iwi nā ngā tikanga o te Te Tiriti o Waitanga i āhei rātou te uru mai ki Aotearoa)
- he mana tōna reo
- ka tū hei kanohi mō, ā, ka inoi ki ngā iwi whānui ake o Aotearoa
- he wāhi hui, kōrero, matapaki, tautohe, me te whakanui
- ka hono i āmuri, ki nāianei, ki āmua.
1998 – ka tuwhera a Te Papa
I te 14 o Pepuere 1998, ka huaki a Te Papa ki Cable Street i Te Whanganui-a-Tara – te wā i whakaritea me te pānga tika ki te pūtea. E 4 tau tōna hanganga.
Ētahi atu kōrero mō te hoahoa me te hanga o te whare.
Mai i tōna tuwheratanga, kō atu i te 15 miriona tāngata kua tae ki te Whare Taonga. Ko tā mātou whakaputa i ngā kōrero mai i ngā āhuatanga maha rawa kua mau kē ki rāwāhi, tae atu hoki ki tō mātou kaingākau ki ngā tikanga e rua. Engari ka haere tonu te wero – kia noho pono ki te hapori kia noho tika i roto i tēnei ao hurihuri.
Te Papa's opening on 14 February 1998


text:
Ho'okani Mänoa
Synopsis: The last Ho'okani Mänoa concert of the fall semester has arrived. Mähiehie will be performing Friday, Dec. 2. The concert begins at 7 p.m.
'Auhea 'oukou e nä hoa puni mele Hawai'i, ho'okahi wale nö 'ahamele Ho'okani Mänoa koe, 'oiai, ke hiki koke aku nei i ka hopena o ke kau kula. E mälama 'ia ana ka Ho'okani Mänoa hope loa ma këia Pö'alima, ka lä 2 o Këkëmapa. E naue aku i ke Kulanui o Hawai'i ma Mänoa i ka hola 7:00 o ia ahiahi, a e hau'oli ana ka pepeiao i ka lohe 'ana i nä leo nahenahe o ka hui hïmeni 'o Mähiehie, 'o ia nä leo o Sam Kaina, Mark Tank, Helene Woodward a me Lanihuli Lee, 'o ke kähuli leo le'a ka hoa like. A manuahi ka hele 'ana i këia 'aha mele.
He mo'olelo
Synopsis: Continuation of the story about the origin of Päkäkä heiau.
(Ho'omau 'ia)
Ia po, ua hoea mai la he ino nui maluna o ka aina apau o Waihee, ua wehe ia na ipuka o Kulanihakoi a haule mai la ka pakaua eloelo, a o ka mea kupanaha no nae he ulaula me he koko ala na pakaua, a no 20 po ame 20 ao o ka noke ana a ka ua, a ua hana ino ia ka aina o Waihee e ka wai halana ame na wahi e ae o Maui, a ua awaawa ka aina, a ua kahe mai la ka wai me ka ikaika, a he wai koko no, a hoohanee ae la i ka pa pohaku a Haumea i kukulu hoopuni ai mawaho o ke kumulaau, a lawe aku la i ua kumulaau holookoa nei i ka moana kai uliuli, moana kai popolohua a Kane.
No eono mahina ka paialewa ia ana o ua kumulaau nei e këaümiki lana o Këaüha, a ua lawe ia aku la a hoopae ma ke one o Kailua, (a ua kapa ia no hoi ia wahi mahope mai o Kaïäkëakua, mamuli o ka pae ana o keia kumulaau akua.)
I ka ike ana o kanaka i keia kumulaau ame kona lala, ua hoomaopopo pu mai la lakou i ke muimuia e na ano i'a like ole, a e lole ana na i'a maluna o ka lala nui. I ka ike ana o ke alii e noho ana ma Kailua i ka mumulu io o ka i'a ma ka lala nui o ua kumulaau nei, ua kii mai la oia a oki i ka lala nui a kalai iho la i akua lawaia nona, a kapa iho la i ka inoa o Makalei, ke akua hoonaona i'a o Hawaii nei, a ua lilo io no hoi ia i akua ai laau hoonaona i'a no na kanaka lawaia mahope mai, a e hoonaona ia ana me na mea ala like ole. I ka wa no hoi i lilo ai ua laau nei i ke kai mai Waihee mai, ua haki no he lala malaila, a ua loaa i kekahi alii, a ua hana ia no i laau mamaka e auamo ai i na mea kaumaha, a ua kapa ia no hoi ia laau mamaka akua, o Kükëolöewa, a o ke akua no hoi ia o ka poe mamaka i na mea kaumaha.
O ke kino o ka laau ua hoi hou no i ka hohonu o ka moana, a e lawe ia ana i o a i o ma kahi kokoke no nae i na Waieha, oia hoi mawaho mai no o kona wahi i kanu ia ai e Haumea.
('A'ole i pau)
E ho'ouna 'ia mai nä leka iä mäua,
'o ia ho'i 'o Laiana Wong a me Kekeha Solis
ma ka pahu leka uila ma lalo nei:
>> kwong@hawaii.edu
>> rsolis@hawaii.edu
a i 'ole ia, ma ke kelepona:
>> 956-2627 (Laiana)
>> 956-2624 (Kekeha)
BACK TO TOP
Ho'okani Mānoa
Synopsis: The last Ho'okani Mānoa concert of the fall semester has arrived. Māhiehie will be performing Friday, Dec. 2. The concert begins at 7 p.m.
'Auhea 'oukou e nā hoa puni mele Hawai'i, ho'okahi wale nō 'ahamele Ho'okani Mānoa koe, 'oiai, ke hiki koke aku nei i ka hopena o ke kau kula. E mālama 'ia ana ka Ho'okani Mānoa hope loa ma kēia Pō'alima, ka lā 2 o Kēkēmapa. E naue aku i ke Kulanui o Hawai'i ma Mānoa i ka hola 7:00 o ia ahiahi, a e hau'oli ana ka pepeiao i ka lohe 'ana i nā leo nahenahe o ka hui hīmeni 'o Māhiehie, 'o ia nā leo o Sam Kaina, Mark Tank, Helene Woodward a me Lanihuli Lee, 'o ke kāhuli leo le'a ka hoa like. A manuahi ka hele 'ana i kēia 'aha mele.
He mo'olelo
Synopsis: Continuation of the story about the origin of Pākākā heiau.
(Ho'omau 'ia)
Ia po, ua hoea mai la he ino nui maluna o ka aina apau o Waihee, ua wehe ia na ipuka o Kulanihakoi a haule mai la ka pakaua eloelo, a o ka mea kupanaha no nae he ulaula me he koko ala na pakaua, a no 20 po ame 20 ao o ka noke ana a ka ua, a ua hana ino ia ka aina o Waihee e ka wai halana ame na wahi e ae o Maui, a ua awaawa ka aina, a ua kahe mai la ka wai me ka ikaika, a he wai koko no, a hoohanee ae la i ka pa pohaku a Haumea i kukulu hoopuni ai mawaho o ke kumulaau, a lawe aku la i ua kumulaau holookoa nei i ka moana kai uliuli, moana kai popolohua a Kane.
No eono mahina ka paialewa ia ana o ua kumulaau nei e kēaūmiki lana o Kēaūha, a ua lawe ia aku la a hoopae ma ke one o Kailua, (a ua kapa ia no hoi ia wahi mahope mai o Kaīākēakua, mamuli o ka pae ana o keia kumulaau akua.)
I ka ike ana o kanaka i keia kumulaau ame kona lala, ua hoomaopopo pu mai la lakou i ke muimuia e na ano i'a like ole, a e lole ana na i'a maluna o ka lala nui. I ka ike ana o ke alii e noho ana ma Kailua i ka mumulu io o ka i'a ma ka lala nui o ua kumulaau nei, ua kii mai la oia a oki i ka lala nui a kalai iho la i akua lawaia nona, a kapa iho la i ka inoa o Makalei, ke akua hoonaona i'a o Hawaii nei, a ua lilo io no hoi ia i akua ai laau hoonaona i'a no na kanaka lawaia mahope mai, a e hoonaona ia ana me na mea ala like ole. I ka wa no hoi i lilo ai ua laau nei i ke kai mai Waihee mai, ua haki no he lala malaila, a ua loaa i kekahi alii, a ua hana ia no i laau mamaka e auamo ai i na mea kaumaha, a ua kapa ia no hoi ia laau mamaka akua, o Kūkēolōewa, a o ke akua no hoi ia o ka poe mamaka i na mea kaumaha.
O ke kino o ka laau ua hoi hou no i ka hohonu o ka moana, a e lawe ia ana i o a i o ma kahi kokoke no nae i na Waieha, oia hoi mawaho mai no o kona wahi i kanu ia ai e Haumea.
('A'ole i pau)
E ho'ouna 'ia mai nā leka iā māua,
'o ia ho'i 'o Laiana Wong a me Kekeha Solis
ma ka pahu leka uila ma lalo nei:
>> kwong@hawaii.edu
>> rsolis@hawaii.edu
a i 'ole ia, ma ke kelepona:
>> 956-2627 (Laiana)
>> 956-2624 (Kekeha)
This column is coordinated by the Hawaiian Language Department
at the University of Hawai'i at Mānoa, supported by UH
President Evan Dobelle's Initiative for Achieving Native Hawaiian
Academic Excellence.


text:
Kua tuku te kāwanatanga i tētahi raihana ki te kaporeihana keri kohinu ā Anadarko Petroleum mō te rapa koinu i roto i te moana ō Raukawa me te moana ki te tonga ō Te Whanganui-ā-Tara me te Wairarapa.
I panuitia tēnei kōrero e te minita mō ngā rawa ā Phil Heatly inanahi nei.
E āhei ana ā Anadarko ki te rapa kohinu mō te rima tau i taua takiwā.
Ko Anadarko tētahi ō ngā kaipupuri hea ō te taumata keri kohinu ō Horizons i whara i te tau rua mano tekau.
Ko te hua ō tērā ka hia piriona rita kohinu i hū ki te mata ō te wai, ā i mate katoa atu te mahinga hī ka ō reira, ā i paitinitia te nuinga ō te moana ō Mehiko i muri mai.


text:
Govt blocks transitional homes for Ha'apai cyclone victims
- Read more about Govt blocks transitional homes for Ha'apai cyclone victims
- Log in or register to post comments
Comments
Koe fuofua me'a ke tokanga
Ko e fuofua me'a ke tokanga (1st priority) kiai ha pule'anga ke malu'i mo tokoni'i 'a hono kakai meihe ngaahi fakatu'utamaki hange ko e afa ko'eni na'e to 'i Ha'apai. Ko e 'alu 'eni ke 'osi 'a e mahina 'e 4 mo e 'ikai pe ke 'ilo 'ehe pule'anga Tonga ia 'a e me'a 'e fai ki hono langa 'o e ngaahi fale tokoni ki Ha'apai. Ko e fuoloa ange 'a e tatali, ko e toe lahi ange ia 'a hono tanaki atu 'a e mamahi mo e faingata'a ki si'i kainga 'o Ha'apai. Ko e fatongia 'o e pule'anga ke fakapapau'i 'a e lahi 'o e pa'anga tokoni 'oku 'omai meihe ngaahi tafa'aki kehekehe kotoape, ngaahi pule'anga kehe, ngaahi pangike, red cross, ngaahi siasi etc ke fai 'aki ' ae tokoni ko'eni, pea 'e pule taha pe 'a e pule'anga Tonga ki he 'project' ko'eni. 'Oku 'ikai ha toe 'uhinga lelei ia ke foaki mai ha me'a'ofa, pea nau toe omi pe kinautolu 'o pule'i 'enau pa'anga tokoni mo fai 'a e langa (tukukehe 'oka fkngofua 'e he pule'anga ). 'Oku mau tui 'oku tatau pe 'a e Pule'anga Tonga mo e Falealea 'i hono fakalahi'i 'a e faingata'a ki he kakai 'o Ha'apai 'i he tuai 'enau ngaue mo e fakafekiki takai holo he ngaahi me'a noa'ia kae suffer si'i kakai 'o Ha'apai. Kapau 'oku 'i ai ha 'ofa meihe siasi Mamonga, Katolika, Kolosi Kula, ngaahi siasi kehe, tuku'i ki loto ki he pule'anga ke nau pule'i mo faitu'uitu'uni kiai katau vave. Pea ko kimoutolu kau taki 'o e pule'anga, 'oua 'e holi ke toe 'side step' takai holo he ngaahi pa'anga me'a'ofa ki he afa he 'e toe loloa ange ai 'a e longoa'a ia...SAIA.