text:
1:1 ¶ Na Pita, he apotoro na Ihu Karaiti, ki te hunga whiriwhiri e noho manene ana i Ponoto, i Karatia, i Kaporokia, i Ahia, i Pitinia,
1:2 He hunga kua oti te whiriwhiri, te pera ano me ta te Atua Matua i matau ai i mua, i runga i te whakatapunga a te Wairua, kia ngohengohe, kia tauhiuhia ki nga toto o Ihu Karaiti: Kia whakanuia ki a koutou te aroha noa, me te rangimarie.
1:3 ¶ Kia whakapaingia te Atua, te Matua o to tatou Ariki, o Ihu Karaiti, nana nei, na tana mahi tohu e nui nei, tatou i whanau hou ai ki te tumanako ora, i a Ihu Karaiti ka ara ake nei i te hunga mate,
1:4 Ki te kainga kahore ona pirau, kahore ona poke, e kore ano hoki e memeha, e puritia mai nei i te rangi mo koutou,
1:5 Mo te hunga e tiakina nei e te kaha o te Atua i runga i te whakapono, kia taea ra ano te whakaoranga kua rite noa ake nei, a ka whakakitea mai a te wa whakamutunga.
1:6 ¶ Nui atu to koutou koa ki tenei, ahakoa pouri mo te wa iti nei, kite ai he pouri, i nga whakamatautauranga maha:
1:7 Na, ko te whakamatautauranga o to koutou whakapono, nui atu tona pai i to te koura e memeha nei, ae ra i te mea kua oti te whakamatautau ki te kapura, a ka kitea tona tukunga iho, he whakamoemiti, he honore, he kororia, a te whakakitenga mai o Ih u Karaiti,
1:8 Kahore nei ia e kitea e koutou, heoi arohaina ana e koutou; ahakoa kahore koutou e kite inaianei, heoi i a koutou ka whakapono nei ki a ia, nui atu te koa, he koa kororia, e kore e taea te korero:
1:9 I te mea ka whiwhi ki te tukunga iho o to koutou whakapono, ki te whakaoranga o o koutou wairua.
1:10 ¶ Ko taua whakaora, he mea ata rapu he mea whakataki iho na nga poropiti i poropititia ai te aroha noa, ara tenei i a koutou nei:
1:11 I a ratou i rapu ai ko tehea wa, he wa pehea hoki, ta te Wairua o te Karaiti i roto i a ratou i whakapuaki ai, i a ia e whakaatu ana i mua i nga mamae o te Karaiti, i te kororia ano hoki o muri iho.
1:12 I whakakitea mai nei ano ki a ratou, ehara i te mea mo ratou ake, engari mo tatou, nga mea i minitatia ra e ratou, kua korerotia nei hoki ki a koutou inaianei e te hunga i kauwhautia ai te rongopai ki a koutou, he meatanga na te Wairua Tapu i to noa mai nei i te rangi. Hiahia tonu nga anahera ki te matakitaki ki aua mea.
1:13 ¶ Heoi whitikiria nga hope o o koutou hinengaro, kia mataara, tumanako atu, a taea noatia te mutunga, ki te aroha noa e kawea mai ki a koutou a te whakakitenga mai o Ihu Karaiti.
1:14 Kia rite ki nga tamariki ngohengohe; kei rite te ahua ki nga hiahia taikaha o mua i a koutou e kuware ana:
1:15 Engari kia rite ki te kaikaranga i a koutou, he tapu hoki ia; kia tapu ano hoki ta koutou whakahaere katoa;
1:16 Kua tuhituhia na hoki, Kia tapu koutou; he tapu hoki ahau.
1:17 Na, ki te karanga koutou ki te Matua, ko ia nei hei whakawa mo te mahi a tenei, a tenei, kahore ano hoki ana whakapai kanohi, e noho i runga i te mataku i a koutou e noho manene nei:
1:18 Kia mahara ehara nga mea pirau, te hiriwa, te koura, i te utu mo koutou, i puta mai ai i a koutou ritenga tekateka i whakarerea mai e o koutou matua;
1:19 Engari he toto utu nui me te mea no te reme kohakore, pokekore, ara no te Karaiti.
1:20 I whakaritea nei i mua o te orokohanganga o te ao, a kua whakakitea mai nei i te mutunga o nga wa, he whakaaro hoki ki a koutou,
1:21 Kua meinga nei e ia kia whakapono ki te Atua, nana nei ia i whakaara ake i te mate, a hoatu ana ki a ia he kororia; kia whai whakapono ai koutou, kia whai tumanakotanga atu ai ki te Atua.
1:22 Kua horoia nei e koutou o koutou wairua, i a koutou kua meinga nei e te Wairua kia ngohengohe ki te pono, e kore iho ai he tinihanga o te aroha ki nga teina, na, kia nui te aroha o tetahi ki tetahi, he aroha a ngakau:
1:23 He mea whanau hou hoki koutou, ehara i te mea no te purapura pirau, engari no te mea piraukore, na te kupu a te Atua, e ora nei, e u tonu nei, ake ake.
1:24 ¶ Rite tonu hoki ki te tarutaru nga kikokiko katoa; ko te kororia katoa ano hoki o te tangata, ano he puawai tarutaru. E maroke te tarutaru, e ngahoro tona puawai:
1:25 Ko te kupu ia a te Ariki, mau tonu ake ake. Ko te kupu ano tenei o te rongopai e kauwhautia atu nei ki a koutou.
2:1 ¶ Na, whakarerea atu nga mauahara katoa, nga hianga katoa, nga tinihanga, nga hae, me nga kupu ngautuara katoa,
2:2 Kia rite ki nga tamariki whanau hou, hiahiatia atu te waiu kore tinihanga o te kupu, ko te mea hoki ia e tupu ai koutou ki te ora tonu:
2:3 Ki te mea kua whakamatautau koutou he tikanga ngawari ta te Ariki.
2:4 ¶ Ko to koutou haerenga mai ki a ia ki te kohatu ora, i whakakahoretia nei e nga tangata, he mea whiriwhiri ia na te Atua, he mea utu nui;
2:5 Ka hanga hoki koutou, ano he kohatu ora hei whare, ara hei mea wairua, hei tohungatanga tapu, hei tapae atu i nga patunga tapu, ara i nga mea wairua, he mea e manakohia ana e te Atua i runga i a Ihu Karaiti.
2:6 Mo reira tera wahi o te karaipiture, Na, ka whakatakotoria e ahau ki Hiona te tino kamaka o te kokonga, he mea whiriwhiri, he mea utu nui, a, ko te tangata e whakapono ana ki a ia e kore e tukua kia whakama.
2:7 Ki a koutou e whakapono na he mea utu nui ia: ki te hunga whakaponokore ia, ko te kamaka i kapea e nga kaihanga, kua meinga tenei hei upoko mo te kokonga,
2:8 Hei kamaka tutukitanga waewae ia, hei toka whakahinga; ki te hunga e tutuki ana ki te kupu, ki te hunga whakaponokore: i whakaritea mai hoki ratou hei penei.
2:9 Ko koutou ia he iwi whiriwhiri, he tohungatanga kingi, he iwi tapu, he iwi kua riro pu mai ma te Atua; hei whakapuaki i nga pai o te kaikaranga i a koutou i roto i te pouri ki tona marama whakamiharo:
2:10 I mua ehara i te iwi, inaianei ia he iwi na te Atua: kihai nei i tohungia i mua, inaianei ia ka tohungia.
2:11 E oku hoa aroha, ko taku whakahau atu tenei, he hunga noho noa, he manene hoki koutou, kia mawehe i nga hiahia kikokiko e whawhai nei ki te wairua;
2:12 Kia pai ta koutou whakahaere i roto i nga tauiwi, mo ta ratou whakapae ki a koutou, he kaimahi koutou i te kino, na kia whakakororia ratou i te Atua a te ra o te tirohanga mai, ina kite i a koutou mahi pai.
2:13 ¶ Kia ngohengohe koutou ki nga tikanga katoa a te tangata, he whakaaro ki te Ariki: ahakoa ki te kingi, ki te mea nui rawa;
2:14 Ki nga kawana ranei, ki te hunga i tonoa mai e ia hei whiu i nga kaimahi i te kino, hei whakamoemiti ia mo te hunga e mahi ana i te pai.
2:15 Ko ta te Atua hoki tenei i pai ai, kia ai a koutou mahi pai hei puru mo nga mangai kuware o nga tangata whakaarokore:
2:16 He hunga ehara nei i te herehere, otiia e kore e waiho to koutou herekoretanga hei hipoki mo te mauahara, engari kia rite ki nga pononga a te Atua.
2:17 Whakahonoretia nga tangata katoa. Arohaina nga teina, nga tuakana. E wehi ki te Atua. Whakahonoretia te kingi.
2:18 E nga pononga, kia ngohengohe ki o koutou rangatira, kia nui te wehi; he teka ki te hunga pai, ki te hunga ngawari anake, ki te hunga whanoke ano hoki.
2:19 He mea whai whakapainga hoki tenei, ki te mea na te mahara ki te Atua ka whakamanawanui ai tetahi ki nga mea whakapouri, i a ia e whakamamaetia hetia ana.
2:20 He aha hoki te kororia, ki te mea ka whakamanawanui, i te mea kua hara koutou a ka motokia? tena ka whakamanawanui, i te mea ka mahi pai a ka whakamamaetia, he mea whai whakapainga tenei ki te Atua.
2:21 No te mea i karangatia koutou ki tenei: i whakamamaetia hoki a te Karaiti mo koutou, waiho iho ana e ia he tauria mo koutou, kia aru ai koutou i ona tapuwae:
2:22 Kihai nei ia i mea i te hara, kahore ano hoki i kitea te tinihanga i tona mangai:
2:23 Ka taunutia, kihai ia i taunu atu; ka whakamamaetia, kihai ia i whakatuma; engari i tuku i a ia ki te kaiwhakawa tika:
2:24 Nana ake i waha o tatou hara, na tona tinana ake, i runga i te rakau, kia whakatupapaku ai tatou ki te hara, kia ora ai ki te tika: na ona karawarawa i ora ai o koutou mate.
2:25 I rite hoki koutou ki te hipi kua kotiti ke; heoi kua hoki tenei koutou ki te Hepara, ki te Pihopa, o o koutou wairua.
3:1 ¶ Waihoki e nga wahine, kia ngohengohe ki a koutou tane ake; a ki te turi etahi ki te kupu, na, i kore i te kupu, ko te whakahaere a nga wahine hei mea e riro mai ai ratou;
3:2 I a ratou e titiro ana ki te hekore o ta koutou whakahaere me te hopohopo.
3:3 Ko te whakapaipai mo koutou, kauaka hei to waho, kauaka hei te makawe i whiria, kauaka hei te whakapiringa o nga mea koura, kauaka hei te whakakakahuranga o nga kakahu;
3:4 Engari hei te tangata ngaro o te ngakau, hei te kakahu e kore e pirau, ara te wairua mahaki, te wairua rangimarie, he mea utu nui hoki tenei i te aroaro o te Atua.
3:5 He penei hoki i mua ta nga wahine tapu whakapaipai mo ratou, ta te hunga i whakaaro ki te Atua, ngohengohe tonu ratou ki a ratou tane ake:
3:6 Me Hera hoki i ngohengohe ki a Aperahama, ko te ariki hoki tana ingoa mona: nana hoki koutou tamariki, i a koutou e mahi pai ana, kahore hoki e mataku i tetahi whakapawera.
3:7 E nga tane hoki, kia rite ki to te matauranga to koutou noho ki a ratou, whakawhiwhia te wahine ki te honore, ko te mea kahakore hoki ia, ka uru tahi nei ano hoki korua ki te oranga ka homai noa nei; he mea kei araia a korua inoi.
3:8 ¶ Na, ko te whakamutunga nei o taku, kia kotahi te whakaaro o te katoa, kia kotahi te ngakau, kia rite te aroha ki to te tuakana, ki to te teina, kia pai te ngakau, kia ngawari:
3:9 Kaua e utua he kino ki te kino, he taunu ki te taunu: engari me manaaki: me te mahara ano kua karangatia koutou ki tenei, ara kia whiwhi koutou ki te manaaki.
3:10 Ki te mea hoki tetahi kia aroha ki te ora, kia kite i nga ra pai, me pehi e ia tona arero kei kino, ona ngutu hoki kei korero tinihanga;
3:11 Me peka ke i te kino, me mahi i te pai; ko te rangimarie hei rapunga mana, hei whainga atu mana.
3:12 No te mea hoki kei runga i te hunga tika nga kanohi o te Ariki, me ona taringa kei te tuwhera ki a ratou inoi: e he mai ana ia te mata o te Ariki ki te hunga e mahi ana i te kino.
3:13 Ko wai hoki hei homai i te he ki a koutou, ki te aru koutou i te pai?
3:14 Otiia ki te mea na te whakaaro ki te tika i whakamamaetia ai koutou, ka hari koutou: aua ra e mataku i ta ratou whakamataku, kaua e pawera;
3:15 Engari whakatapua a te Karaiti hei Ariki i roto i o koutou ngakau: kia rite tonu hoki te kupu i a koutou i nga wa katoa, hei whakahokinga atu ma koutou ki nga tangata katoa, e ui ana ki a koutou ki te mea e tumanakohia atu nei e koutou; kia maha ki ano ia te ngakau, kia wehi:
3:16 ¶ Kia pai o koutou hinengaro; mo ta ratou ngautuara ki a koutou, e ki nei he kaimahi koutou i te kino, kia whakama taua hunga e whakapae teka na ki ta koutou whakahaere pai i roto i a te Karaiti.
3:17 Ki te mea hoki i a tatou e mahi ana i te pai ka takoto i te Atua he mamae mo tatou, erangi tera i te mamae i a tatou e mahi ana i te kino.
3:18 ¶ Kotahi hoki whakamamaetanga o te Karaiti mo nga hara, te tika mo te hunga he, kia arahina ai tatou e ia ki te Atua, i whakamatea ko te kikokiko, i whakaorangia ia ko te wairua:
3:19 Ko tona ano tena i tona haerenga ki te kauwhau ki nga wairua i te whare herehere:
3:20 I turi nei i mua, i te mea e tatari ana te manawanui o te Atua i nga ra i a Noa, i te mea e hanga ana te aaka, ko te mea i ora ai etahi wairua torutoru nei, ara tokowaru, i roto i te wai.
3:21 ¶ He mea whakarite ki tenei te mea e whakaora nei i a koutou inaianei, ara te iriiri, ehara i te whakawateatanga atu i te poke o te kikokiko, engari he whakaaetanga ake na te hinengaro pai ki te Atua, he meatanga na te aranga mai o Ihu Karaiti:
3:22 Kua riro nei ki te rangi, kei te ringa matau ano ia o te Atua; kei raro hoki i a ia nga anahera, nga rangatiratanga, nga kaha.
4:1 ¶ Na, kua mamae nei o te Karaiti kikokiko mo tatou, e mau koutou ki nga ea whawhai, ara ki taua whakaaro pu ra ano: ko te tangata hoki kua mamae te kikokiko kua mutu te hara;
4:2 Mo te wa e toe nei o te noho ki te kikokiko kia kaua i runga i nga hiahia o te tangata, engari i ta te Atua i pai ai.
4:3 Kati hoki ma tatou ko te wahi o to tatou ora kua pahemo nei, hei mahinga ma tatou i ta nga tauiwi i pai ai, i a tatou i haere i runga i te hiahia taikaha, i nga minamina, i te haurangi waina, i te kakai, i te inu, i te karakia whakarihariha ki ng a whakapakoko:
4:4 ¶ he mea hou tenei ki a ratou, ara to koutou kahore e rere tahi, e torere ki taua kino: a korero kino iho mo koutou:
4:5 Me korero ana ratou i a ratou mahi ki a ia, e noho rite nei ki te whakawa i te hunga ora, i te hunga mate.
4:6 Mo konei ra i kauwhautia ai ano te rongopai ki te hunga kua mate, kia whakahengia ratou, ara te kikokiko i runga i ta te tangata, kia ora ia ratou, ara te wairua i runga i ta te Atua.
4:7 ¶ Kua tata ia te whakamutunga o nga mea katoa: na, kia whai whakaaro koutou, kia mataara, kia inoi.
4:8 I te tuatahi o nga mea katoa arohaina putia koutou e koutou ano: he tini hoki nga hara ka hipokina e te aroha.
4:9 Whakamanuhiritia tetahi e tetahi; kaua e amuamu.
4:10 Ko te mea kua riro noa i tetahi, i tetahi, meatia atu ano e koutou ma tetahi, ma tetahi, kia rite ki ta nga tuari pai o nga homaitanga maha a te Atua.
4:11 Ki te korero tetahi, kia rite tana ki ta nga kupu a te Atua; ki te minita tetahi, kia rite tana ki to te kaha e homai ana e te Atua: kia whai kororia ai te Atua i nga mea katoa i roto i a Ihu Karaiti; kei a ia te kororia me te mana ake ake. Amin e.
4:12 ¶ E oku hoa aroha, kaua e kiia he hanga hou te tahunga i roto i a koutou hei whakamatautau i a koutou; ano he mea hou tenei kua pa ki a koutou:
4:13 Engari ka uru nei koutou ki nga mamae o te Karaiti, kia hari koutou; he mea hoki e hari ai koutou, whakamanamana rawa, a te whakakitenga mai o tona kororia.
4:14 Ki te tawaia koutou mo te ingoa o te Karaiti, ka hari koutou; no te mea e tau ana te Wairua o te kororia, me te Wairua o te Atua ki runga ki a koutou.
4:15 Kaua ia tetahi o koutou e whakamamaetia mo te mahi patu tangata, mo te tahae, mo te mahi i te kino, mo te pokanoa ki a era meatanga.
4:16 Ki te whakamamaetia ia tetahi mo te ki he Karaitiana ia, kaua ia e whakama; engari he mea tenei e whakakororia ai ia i te Atua.
4:17 Ko te wa hoki tenei e timata ai te whakawa ki te whare o te Atua: ki te mea hoki kei a tatou te tuatahi, he pehea ra te whakamutunga ki te hunga e kore e tahuri ki te rongopai o te Atua?
4:18 A ki te mea ka ora noa te tangata tika, kei hea he putanga mo te tangata karakiakore, mo te tangata hara?
4:19 Na, ko te hunga ano kua pai nei te Atua kia whakamamaetia ratou, me tuku e ratou o ratou wairua ki a ia, ara ki te Kaihanga pono, me te mahi ano ia i te pai.
5:1 ¶ He whakahau tenei naku ki nga kaumatua i roto i a koutou, he hoa kaumatua hoki ahau, he kaiwhakaatu mo nga mamae o te Karaiti, kua whiwhi tahi nei hoki ki te kororia e whakakite mai i muri:
5:2 Whangainga te kahui a te Atua i roto i a koutou; kaua e ngakaukore ina tirotiro, engari kia hihiko; kaua mo te taonga he, engari i runga i te ngakau nui;
5:3 Kaua ano hoki e whakatupu rangatira ki ta te Atua wahi, engari hei tauira koutou ki te kahui.
5:4 A kia puta mai te tino Hepara, ka whiwhi koutou ki te karauna kororia e kore e pirau.
5:5 ¶ Me koutou ano hoki, e nga taitamariki, kia ngohengohe ki nga kaumatua. Kia ngohengohe ano hoki koutou katoa, tetahi ki tetahi, ko te ngakau papaku ano hei whitiki mo koutou: no te mea hoki e pakeke ana te Atua ki te hunga whakapehapeha, ka hoatu ia e ia he aroha noa ki te hunga papaku.
5:6 Na, whakapapaku iho koutou i raro i te ringaringa kaha o te Atua, kia whakateiteitia ake ai koutou e ia i te wa e pai ai:
5:7 Maka atu o koutou manukanuka katoa ki runga ki a ia; e whakaaro ana hoki ia ki a koutou.
5:8 ¶ Kia mataara, kai matapopore; kei te haereere hoki to koutou hoa whawhai, te rewera, ano he raiona e ngengere ana, e rapu ana i te tangata hei horomanga mana:
5:9 Kia u ki te whakapono, ka tu atu ai ki a ia; me te mahara ano ka rite aua mamae nei ano i o koutou teina i te ao.
5:10 ¶ Na ma te Atua o nga mahi aroha noa katoa, i karangatia ai koutou ki tona kororia mutungakore i roto i a Karaiti Ihu, ka oti koutou te whakamamae i tenei wa iti nei, mana koutou e mea kia tino rite, mana e whakau, mana e whakakaha, mana e whakapu mau.
5:11 Waiho atu i a ia te kororia me te kaha ake ake. Amine.
5:12 Kua tuhituhia atu nei e ahau etahi kupu torutoru, hei maunga atu ma Hirawanu: he teina pono ia no koutou ki toku whakaaro: he whakahau atu tenei, he whakaatu naku, ko te tino aroha noa tenei o te Atua e tu nei koutou.
5:13 Tenei te oha atu nei ki a koutou te hahi i Papurona, i whiriwhiria ngatahitia nei koutou; me taku tamaiti ano hoki me Maka.
5:14 Oha atu tetahi ki tetahi, hei te kihi aroha ano. Kia tau te rangimarie ki a koutou katoa i roto i a Karaiti Ihu. Amine.


c: text/html

text:
Man bwaai aika I a tia ni wareki ao n reirei ao n reiakinna, teuana te koaua ae moan te kakawaki ao n tabu ae n na anga n au kakoaua iroun Iesu Kristo.
N 1992 imwin mwakuriu inanon ruaiwa te ririki n riki bwa te tia ibuobuoki nakoia Tengaun ma Uoman ao 22 te ririki bwa te membwa n te Tengaun ma Uoman, I a tia n roko n te ririki ae 68. I namakina te kan waaki ni korea te bwai ae I atonga. “Te Ototo ae Tuai Tia” Moanakin te koroboki anne e waaki ni kangai:
Tebwina te ririki imwiina, I kan reita tabeua taeka nakon te boem anne:
Ao n te ririki are nako I reitii taeka aikai:
Ao I bon ataia!
Wintoon ara auti mai buki e kona n noraki te onaroka ni ue ao taian kai aika a mena i mataniwin te karanga ae uarereke. Teuana oon te auti e tena ma te onaroka ae onrake n te English aiwi. Angin ririki te aiwi aio e a tia n riki bwa ngaoia manikiba aika aki toki n tangitang. Taian ngao n te kai aio a bon katanaki raoi mairouia taian man aika kameanti, te rakuun ao taian katamwa ake a roko n te tairiki ni kakae kanaia.
N te bong teuana iai te kakiriwe n te aiwi. Te tang ae kaota te bwara n nano ao te kanganga e a karokoia 8 ke 10 mannikiba man tabo aika uakaan ni uaia n tang ni karongoa. I a nora bukin te kakiriwe. Te naeta e ruo rikaki man te aiwi ao n tinetine imatan te wintoo n ae tau raroana mairou n te aro are N na kona ni katikia nako. Mwakoron rabwatan te naeta are mai nuuka iai uoua tibutauna—e oti kakoauakina bwa e kabwauti uoman natin te manikiba man te ngao. Ti tuai n noora aekakin anne inanon 50 n ririki inanon maekara ni mweengara. Bon ti tetaina norakin aio ni maiu—ke tao anne are ti iangoia.
Tabeua te bong ao manga iai naba te kanganga, n te tai aio te kai are rabuna te oo are kawakinaki iai ara kamea. Ti ongo naba te aekaki n tang ae titebo ao rokoia naba mannikiba man taabo aika kan nako iai. Ti a ataa te Tia urubwai. Tibu te mwane ae tamwarake nako aon ana tabo te kamea ao e a manga katika naba te naeta are tabe n taua te tina ni mannikiba are mena n te ngao ao e tiringnga.
I a bon taku i bon irou. “Tera ae ae e a riki? E a manga niniaki riki te Onaroka are i Eten?”
E a roko n au iango taian taeka ni kauring ae a taekinaki irouia burabeti. Ti na aki mano n tainako man ana kairarang te tia kakaitara, e ngae ngkana mweengara. Ti riai ni kamanoia ara ataei.
Ti maeka n te aonaba ae moan te kanganga are kakamakui bwaai n tamnei. Te Utu te bwai ni mwakuri n te tai aio ao n te tai ae akea tokina a mena iaan ekakinakoia man taian mwaaka aika a aki noraki. Te tia kakaitara ae mwamwakuri. Ana iango bon karikan te ikoaki. Ngkana e kona ni kamamara ao n urua te utu, e na bon tokanikai.
Aomata Aika Itiaki Ni Bong Aika Kaitira a ataa te tia ae bongana n te Utu ao ni kakorakora ni maeka n te aro anne n te aro are te kanganga e aki kona n ninia nako taian mweenga. Ti kunea te kamanoaki ao te kawakinaki ibukira ao natira man karineakin taian berita are ti maiuakinna man karaoan te ongeaba are tangiraki irouia taan ririmwin Kristo.
E taku Itaia, “Ana mwakuri te raoiroi bon te rau, ao reken te raoiroi te rau n nano ao ae akea tokina.”2
Te rau anne e beritanaki n te kaotioti are e katanoata te Uea bwa ngkana ti tauraoi ti na aki maaku.3
Korakoran mwakan te nakoanibonga e anganaki te aba ni kamanoi mweenga ao kaaina. Te Tama iai irouna te kariaiakaki ao te katabeaki n reireiniia natina ao ni kakabwaia ao ni katauraoi ibukin taian otenanti n te euangkerio ao e riai ni kabane ana kamanomano te nakoanibonga. E na kaota te tangira ao koron te kakaonimaki ao ni karinerine nakon te tina n te aro bwa naati a na nora te tangira.
I a tia n ataia bwa te onimaki bon te mwaaka ni koaua tiaki te tataneiai ke te kakoaua. Iai bwaai tabeua aika mwaaka riki nakon te tataro ni kakaonimaki iroun te tina ae raoiroi.
Reireiniko ao reireiniia kain am utu aron ana bwaintangira te Tamnei are Raoiroi ao Ana Mwakuri ni Kamaiu Iesu Kristo. Ko na aki karaoa te mwakuri ae akea tokina ae korakora nakon are inanon mweengam.
Ti ataia bwa ngaira ataei aika tamnei irouia ara karo i karawa. Ti mena ikai n te aonaba ni karekei rabwatara aika mamate ao ni kataaki. Ngaira aika iai rabwatara aika mamate iai mwakara iaoia ake akea.4 Ti inaomata n rinerine n are ti kan karaoia ao n anaa ao n rinei ara mwakuri, ma ti aki inaomata n rinea mwiin ara mwakuri. A na bon tiku n aroia.
Te rinerine e kabwarabwaraaki ni booki aika tabu bwa te aro n rinerine, are nanona bwa ti kona n rinerine i marenan te raoiroi ao te buakaka. Te un e kakaea kamanenakin inaomatara n rinerine n te aro ae aki eti.
E reireiniira boki aika tabu bwa aomata nako a na mwakuri inanon tua ao reirei nakon baika a na riki ni kaineti ma te inaomata n rinerine n aron are I a tia anganna, bwa aomata nako a na bon bukintaeka ibukin aia bure n te bong ni motikitaeka.5
E reirei Aramwa bwa te Uea E bon aki kona n taraa te bure ma ni kariaia karoana naba teutana.”6 N te aro bwa e na ota aio, ti na kaokoroa te bure ma te tia bure.
Te bwai ni kakairi ngke a uota nako matan te Tia Kamaiu te aine ae kuneaki ni wenenibure, e bon bure. E kamauna te keiti n ti nimaua te taeka “Nako ao tai manga bure.”7 Anne te tamnei n Ana Mwakuri.
Te taotaonannano bon te tamaroa, ma, n aron ni kabane te tamaroa, ngkanae e onikia nakon te waiti. Tiriai ni karaurau n rinanoan te “bwai ni kamwane” bwa ti rawa n reke iai. Te kariaia are reke man kariaiakan kamamaraeakin tuan te aba n okiokira kaetakin te tua ibukin te tangako e na aki kakerikaka mwiina ae rangi n rawawata are na reke man uruakan Ana tua te Atua ibukin tuan te itiaki.
Ti bane ni bungiaki ma Ootan Kristo te kairi ae anainano are kariaia te aomata n tatabemaniia n ataa te eti man te kairua. Te bwai are ti karaoia ma te ota arei ao ti kanga ni kaeka nakon kairiri ni maeka ma te raoiroi bon mwakoron katakin te aroaro.
“Bwa noria, a bane n anganaki aomata Tamnein Kristo bwa aonga n ataa te raoiroi man te buakaka, ma ngaia are N na kaota nakoimi kawain te motikitaeka, bwa bwaai ni kabane ake a kakao nakon karaoan te raoiroi man kairoro nakon kakoauan Kristo, e bon roko mani mwaakan ana bwai n tangira Kristo, ma ngaia are kam na ataia ma te atatai ae kororaoi, bwa bon mairoun te Atua.”8
Ngaira n tatabemaniira ti na tiku n tauraoi ni kaeka nakon te namakin ae kakawaki ao Ana Kairi te Tamnei are Raoiroi. Iai Ana kawai te Uea n nurakina te ataibwai ae itiaki inanon ara iango n anai nanora, ni kairira n reireiniira, ni kauringira. Natin te Atua mwane ao aine n tatabemaniia a kona n ataa te bwai ae a kan ataia ngkai. Reiakina ni karekea ao ni mwakuri iaon te namakin are kakawaki ao taian kaotioti.
Bwaai ni kabane ake I a tia ni wareki ao n reirei ao ni karekea, teuana te koaua ae moan te kakawaki ao n tabu bwa N na anga bon au koaua ae onoti ibukin Iesu Kristo. E maiu, I ataia E maiu, Ngai Ana Tia kakoaua Mai Irouna I kona ni kakoaua. Bon ara Tia Kamaiu, Te Tia Kaboira. N aio I kakoaua n aran Iesu Kristo, amen.
Mostrar las referencias
-
1. Boyd K. Packer, Au Ototo Ae Tuai N Tia” 2012.
-
2. Itaia 32:17.
-
-
4. Tara Teachings of Presidents of the Church: Joseph Smith (2007), 211.
-
-
6. Aramwa 45:16.
-
7. Ioane 8:11.
-
8. Moronaai 7:16.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Definitions
Sorry, no definitions found.
Etymologies
Sorry, no etymologies found.
Examples
-
PRAYER OE DISMISSAL at intermission: _Ku ka makaia a ka huaka'i moe ipo_ 129
-
"Ina e ae oe e kiiia ko kakou kaikunane, alaila, e loaa ia kakou ka hanohano nui i oi aku mamua o keia, a e lilo auanei oe i mea kapu ihiihi loa, me ko launa ole mai ia makou, a oia ka makou i noonoo iho nei, a ae oe, alaila, ku kou makaia, hilahila o Waka."
-
I aku la kona mau hoa, "Mai manao mai oe ia makou, e nana oe i ka olelo hoohilahila a ko kupunawahine, aia ku kona makaia, alaila pono makou, no ka mea, o oe no ka makou mea manao nui."
-
Hargreaves i makaia he miti, he mea paihana ki te 'maunu putoko' ma runga i te taiapa.
-
A loaa ia kaua kela Alii, alaila, ku ka makaia o ka'u hanai, i ike ai ia ua hewa kana hana ana. "
-
Ia manawa e ku ai ka makaia o Laieikawai, i ike ai oia i kona hilahila a holo aku me he pio kauwa la. "


text: 1Ngkana iai tangin temanna iroun raona, ao e aera bwa e na uotia nakon te kaboowi ae e kaainaki irouia taani bure, bwa e na motikaki taekana iai, ao e aki uotia nakoia ake a itiaki? 2Kam aki ataiia ake a itiaki bwa a nangi motika taekan aonnaba? Ao ngkana kam nangi motika taekan aonnaba, ao kam na aki konaa ngkanne ni motiki-taekan taian tangitang aika a uarereke? 3Kam aki ataira bwa ti nangi motiki-taekaia anera? Ao ngkana ngaia aei, ao tiaki bwa e a moamoa riki iroura bwa ti na motiki-taekani bwain te maiu aei? 4Ma ngaia ae ngkana e mena iroumi motikan taekani bwain te maiu aei, ao e aera bwa kam na uoti aeka n tangitang akanne nako mataia aomata aika akea warekaia n te ekaretia bwa a na motiki-taekaia? 5I taekina aei bwa kam aonga ni mamaa. E koaua bwa bon akea temanna ae e rabakau i buakomi ae e konaa ni karekea te baaire ae e raoiroi i marenaia raona n onimaki, 6nakon ae e uota tangina anne nakon te kaboowi ao e tei ma te aomata are e tang ibukina, bwa e na motikaki taekana irouia aomata aika tiaki kaain te ekaretia? 7Ngkana e koaua bwa bon iai tangin temanna ibukin temanna, ao kaotana ngkanne bwa iai kabwakaami. Kam aera ngkai kam aki kataua te mwakuri ae e buaakaka ae e karaoaki nakoimi? Kam aera ngkai kam aki katau mwaamwanaakimi? 8Ma boni ngkami aika kam karaoi mwakuri aika a bubuaka, ma mwakuri ni mwaamwanaa-te-aba; ao kam boni karaoi nakoia raomi n onimaki. 9Kam ataiia aomata aika a buaakaka bwa e aki reke irouia uean te Atua? Kam na tai kababaingkami; e aki reke uean te Atua irouia taani wene ni bure, ma taan taromauri bouananti, ma aomata aika a aki kakaonimaki nakon aia berita ni mare, ma mwaane aika a baka ni kan aine, ma mwaane aika a bure ma mwaane, 10ma taan ira, ma akana mataai ni kani bwaibwai, ma akana bwaina te mamanging, ma taan taetae n iowawa, ma taan anai bwaai n te aro n iowawa. E aki konaa n reke uean te Atua irouia aomata aika ai aroia aikai. 11Ao akanne anuani maiuia ngkoa temwaangina i buakomi. Ma kam a tia n tebokaki; kam a katabuaki bwa ana bwai te Atua, ao a a tia ni kaetaki aromi n reitaki ma te Atua n aran ara Uea are Iesu, ao iroun naba Taamnein Atuara. 12E taku ana taeka temanna, Akea tuau ngkana I karaoi bwaai nako. Eng; ma a aki bane ni manena i bukim. I konaa ni kaangai, bwa akea tuau ngkana I kani karaoi bwaai nako, ma akea te bwai teuana ae e na tautaeka i aou. 13Ao temanna e taku, Te amwarake ibukin te biroto, ao te biroto ibukin te amwarake; ma te Atua E na kamaunai ni kauoua. Bwa te rabwata tiaki ibukin te wene ni bure, ma bon ibukin te Uea; ao te Uea ibukin te rabwata. 14E a manga kamaiuaki te Uea mai buakoia maate iroun te Atua, ao E na boni kamaiuira naba ni mwaakana. 15Kam aki atai rabwatami bwa bwain rabwatani Kristo? I a anai bwain rabwatani Kristo ni karaoi bwa bwain rabwatan te kabekaau? I bon aki kona! 16Kam aki ataa te aomata ae e nim ma te kabekaau bwa kaanga te manna n aomata ngaia ma ngaia? Bwa e kaangai taekana are e koreaki, A na riki bwa kaanga te manna n aomata naka uoman. 17Ma te aomata ae e nim ma te Uea ao kaanga ai aron ae ti teuana taamneiia. 18Kam na biri nako man te wene ni bure. Buure nako aika e karaoi te aomata a mena i tinanikun te rabwata; ma ane e wene ni bure ao e bure nakon oin rabwatana. 19Kam aki atai rabwatami bwa ana umwantabu te Taamnei are e Raoiroi, are e maeka i nanomi, are e reke iroumi mai iroun te Atua? Ai tiaki ami bwai ngkami. 20Bwa kam kabooaki, ao e a tia ni bwaka boomi; kam na neboa te Atua n rabwatami.


text: 1Ao E a manga moana ana reirei Iesu i rarikin te nama are Kariraia. A rangi ni mwaiti aomata ake a bootaki nakoina, ma ngaia are E toka i aon te booti ao E tekateka i nanona. E mena te booti n te nama, ao aomata a tei i rarikin te nama n ua kaan ma te ran. 2Ao E reireiia baika a bati n taeka ni kabootau, ao E taku, 3Kam na ongoraa! Iai te tia unuuniki ae e nako ni kamaae koraa n uniki; 4ao ngke e kamaae, ao a bwaka tabeua ri rarikin te kawai, ao a roko mannikiba ni kang. 5Ao tabeua a bwaka i aon te tabo ae e riribwaa ike e aki bati te tano iai; ao a kai riki bwa e manii te tano; 6Ao ngke e kaboo rake taai, ao e a kaurarakei aroka aikai. A mate ibukina ngke a aki nene wakaaia bwa e manii te tano. 7Iai tabeua koraa ake a bwaka i buakoni kaai aika a kateketeke. A rikirake kaai ake a kateketeke, ao a karibwai aroka ake a unikaki ao a aki kariki uaa. 8Ao iai tabeua koraa ake a bwaka i aon te tano ae e raoiroi. A riki ao a rikirake, ao a kariki uaa: tabekai kaka tenibwi, ao tabekai kaka onobwi, ao tabekai kaka tebubua. 9Ao e taku Iesu, Ane iai taningana n ongo ao ke e ongo! 10Ao ngke E mena Iesu n ti Ngaia, ao a kawaria aomata temwaangina ake a tia n ongo irouna, ao a kawaria naba ana reirei ake tengauni ma uoman, ao a tuangnga bwa E na kabwarabwarai nanon taian taeka ni kabootau. 11E taku Iesu, Kam a tia n anganaki te baere e raba, are bwain uean te Atua; ma i bukiia ake i tinaniku, a taekinaki bwaai nakoian taeka ni kabootau; 12bwa a aonga n taratara ma n taratara, ma a na aki nooraaba; bwa a na ongoraa ma n ongoraa, ma a na aki atatai: bwa ngkana a nooraaba ao a atatai, ao ane a na rairi nanoia ao a na kabwaraaki aia bure. 13Ao E taku Iesu, Kam aki ataa nanon te rongorongo ni kabootau aei? Ao kam na kangaa ngkanne ni konaa n atai nanon taeka ni kabootau nako? 14Te tia unuuniki, e kamaaea n unika ana taeka te Atua. 15Aomata temwaangina, a kabootauaki bwa kaanga koraa ake a bwaka ri rarikin te kawai: n te tai naba are a ongo iai ana taeka te Atua, ao e roko Tatan ao e anaia mai irouia. 16Iai temwaangina ake a kabootauaki bwa kaanga koraa ake a bwaka i aon te tabo ae e riribwaa: n te tai naba are a ongo iai ana taeka te Atua, ao a butimwaaia ma te kukurei. 17Ma te taeka aei, e aki tiku ni maan i nanoia, bwa e aki matoatoa i nanoia. Ma ngaia are ngkana e roko te kaangaanga ke te bwainikiriinaki ibukin ana taeka te Atua, ao a a bwaka naba. 18Ao temwaangina, a kabootauaki bwa kaanga koraa ake a unikaki i buakoni kaai ake a kateketeke. Aikai te koraki ake a ongo te taeka, 19ma iango n raraoma nako ibukin te maiu aei, ao tangiran taiani kaubwai ma bwaai nako aika a kamataaia te aba, a karibwabwaa te taeka, ao e aki kariki uaa. 20Ma temwaangina, a kabootauaki bwa kaanga koraa ake a unikaki n te tano are e raoiroi. A ongo te taeka, ao a kaaki i nanoia, ao a kariki uaa: tabemwaang kaka tenibwi, ao tabemwaang kaka onobwi, ao tabemwaang tatabebubua. 21Ao E taku Iesu nakoia, E uotaki mai te taura bwa e na kaakiaki i aan te bwaketi ke i aan te kai ni wene? Tiaki bwa e na katokaaki i aoni nnena? 22Bwa te bwai ae e karabaaki ane e na kaotaki, ao ane e rabunaki e na kanakoaki rabunana. 23Ane iai taningana n ongo, ao ke e ongo! 24Ao E a manga taku nakoia, Kam na karaua n iangoa ae kam ongo! Bwaai ni baaire ake kam kaboonganai bwa bwaini motikan taekaia temwaangina iroumi, a na manga kaboonganaaki iroun te Atua bwa bwaini motikan taekami irouna—ma a na kakorakoraaki riki nakoimi. 25Bwa ane iai ana bwai, ao e na anganaki ni kabatiaaki; ao ane akea ana bwai, ao e na anaaki mai irouna are iai irouna, e aoria ngkana ti teutana. 26Ao E taku Iesu, Uean te Atua kaanga ai aron te aomata ae e kamaae n uniki koraa n te tano. 27E matuu n te bong, ao e uti n te ngaina; ao i nanoni kaakaraoan aei irouna, ao e kaoti taberan te aroka, ao e rikirake. Ma e aki ataia bwa e kangaa n riki aei. 28Te tano, boni ngaia ae e karikirakea te aroka ao e kauaaea naba: e kaoti moa te raibwebwe, ao rimwi te ari, ao rimwi te uaa n te ari. 29Ngke e tawaa te uaa, ao te aomata arei e koreia n ana biti, bwa e a roko tain te tai. 30E taku Iesu, Tera ae ti na taekinna bwa katootoongan uean te Atua? Tera te taeka ni kabootau ae ti na kaboonganaa bwa e na kamaataataa nanona? 31Ai aron uaan te mwaakeke, ae te uaa ae moan te uarereke i buakon uaa nako aika a unikaki; 32ma ngkana e unikaki, ao e rikirake bwa te kai ae e abwaabwaki riki nakoia aroka ni kabane ake ana karinan; ao e kariki mwaangana aika a abwaabwaki, ma ngaia are a roko mannikiba ni karaoi ngaoia iai i aan nuuna. 33Ao E taekin ana koaua Iesu nakoia aomata n taeka ni kabootau aika a bati, aika ai aron aikai; ao E reireia n ai aroni mwaitin are a konaa n oota iai. 34E aki konaa n taetae nakoian aki kaboonganai taeka ni kabootau; ma ngkana ti Ngaia ma ana reirei, ao E kamaataatai nanoni bwaai ni kabane nakoia. 35N te bong naba arei, ngke e a tairiki, ao E taku Iesu nakoia ana reirei, Ti na nako n iteran te nama are teuana. 36A kiitaniia aomata aika a mwaiti; ao a toka ana reirei i aon te booti are E a kamani mena iai Iesu, ao a kairia bwa raoia. Iai booti tabewaa i rarikina. 37Ao e karina ni kare te ang ae e korakora; ao naao a bwaroa nanon te booti n te aro are e a kaani kebo n te ran. 38E mena Iesu ibukin te booti bwa E matuu, ao atuuna i aon te uninga. A kautia ana reirei, ao a taku, Te Tia Reirei, Ko aki tabe iroura ngkai ti a kaani mate? 39E tei rake Iesu mani matuuna, ao E takua te ang ma te nama, ni kaangai, Tai karongoaa! Kainabwabu! E bwaka te ang, ao iai te raoi. 40Ao E taku nakoia ana reirei, E aera ngkai kam maku? Akea ami onimaki? 41A rangi ni maaku, ao a i taetae irouia ni kaangai, Antai Teuaei? Bwa e ongo irouna te ang ma naao!


text:
Wīwī
Ko Wīwī, arā te Tūwehe Wīwī (reo Wīwī: la République française), tētahi whenua e noho ana ki te hauāuru o Ūropi, ahakoa he rohe, he moutere hoki ōna ki ētahi atu paparahi. Ka tapaina auautia te whenua nei e ōna kainoho ko “L’Hexagone” (Te Tapaono) nā te āhuahanga o tōna whenua.
Ka rere a Wīwī mai te Moana Rōwhenua ki te Hawai Ingarangi me te Moana Raki, ā, mai te Awa Rine ki te Moana Ranatiki. Noho pātata ai a Wīwī (mai te raki, me te matawā) ki a Pehiamu, Rakapuō, Tiamana, Huiterangi, Itāria, Manako, Pāniora me Andora. Mā ōna rohe me ōna takiwā tāwāhi ka noho pātata hoki a Wīwī ki a Parīhi me Hurināme (ki te taha o te Guiana Wīwī), ā, ki ngā Antile Hōrana (ki te taha o Hato-Martino). Kua honoa hokia a Wīwī ki te Kīngitanga Kotahi mā te Ana Hawai e rere ana o raro o te Hawai Ingarangi.
Whaihoki ōna rohe me ōna takiwā tāwāhi, 675,417 km² tō Wīwī rahinga whenua, ā, 64.5 miriona ōna kainoho. Ko te reo Wīwī te reo whaimana o te tūwehe nei. Atu i te nohoanga kāwanatanga, ko tōna tāone matua, a Parī, te tino wāhi matua, taupori mai, ōhanga mai, tikanga hoki mai.
He kāwanatanga māngai manapori tō te Tūwehe Wīwī, ka whakahaerea hei tūwehe tūtahi āhua-perehitini. Kua whakahuaina ōna kawa matua i te Whakapuakitanga Tika Tangata. Ko ia tētahi o ngā whenua kaiū i te Kotahitanga Ūropi, te rohe euro me te rohe Shengen, ā, he nui atu tōna rahinga whenua i ērā atu peke. He kaiū hoki ia i te Kotahitanga Aorere, ā, he mema o te Whrankowhoni, te G8, te Whakahaere Ruruku Whakahiato Ōhanga (OECD). Koia tētahi o ngā peke toitū e rima o tō te Kotahitanga Aorere Rūnanga Haumaru; he whenua mana karihi whākī hoki.
Kei a Wīwī te ōhanga tuarima i te ao. He ōhanga ōhoko tōna, ahakoa te wawaotanga kāwanatanga maha mai te mutunga o te Pakanga Aorere Tuarua. Mai ngā tau 1980 a te kāwanatanga e puta haere i tōna ōhanga, me te hoko atu i ētahi hinonga kāwanatanga o muri. Ko ia te whenua pōwhiri tuatahi o te ao, me ōna wae tāpoi tāwāhi e 79 miriona ia tau (whaihoki ngā kaūmanga, engari atu i ngā tāngata iti iho i te 24 hāora ā rātou noho ki Wīwī).
Nō ngā rautau 18 me 19 i hangaia e Wīwī tētahi o ngā emepaea nui rawa o tōna wā, e toro atu ana mai te uru o Āwherika ki te tongauru o Āhia, ā, kua āta awe ngā tikanga me ngā tōrangapū o ēnā rohe. Koia rā te mea e kōrerohia tonutia ana te reo Wīwī ki ētahi whenua e 20, nui atu rānei, hei reo tuatahi, hei reo whaimana, hei reo whakahaere rānei.
- ↑ Insee Bilan démographique 2007 : des naissances toujours très nombreuses he mea kite it te 2008-01-15


text: 1Ao i bukimi ainenumwa: kam na aan-taeka irouia oini bumi; bwa e aonga n are ngkana a aki ira nanon ana taeka te Atua mwaanenumwa, ao a na anaaki nanoiia n aroaroia buuiia. E na aki kainnanoaki ami taeka, 2ibukina bwa ane a na noori aroaromi aika a itiaki ma ni karinerine. 3Ao katamaaroaami ae e riai, tiaki katamaaroaan tinanikumi ae biran iran atuum i, ao karinani bwaai aika koora, ke kunnikai ake kam kunnikaingkami iai aika a bobuaka; 4ma katamaaroaami ae e riai, bon te aomata ae raba ae e bwain te nano, ae katamaaroaami ae e aki konaa ni mka, ae te nano ae e nimamannei ae e rau, ae e kakaawaki i matan te Atua. 5Bwa ai ngaia anne aroia aine ngkoangkoa ake a tataromauriia te Atua ma ni mwiokoia, ngke a katamaaroaia n aroia n iriiri nanoia oini buia: 6n ai aron Nei Tara ngke e iriira nanon Aberaam, ao e atoatongnga bwa ana toka. Ao kam a riki bwa natina ngkami, ngkana kam kaakaraoa ae raoiroi, ma n aki mamaaku n te bwai teuana. 7Ao i bukimi mwaanenumwa: kam na maeka ma buumi ma te atatai bwa ngaiia ai aron te mwangko ae e mamaara riki, ngkai te aine. Kam na karineia, ibukina bwa a na uaia ni bwaibwai ma ngkami n te bwai n tituaraoi ae te maiu; bwa a aonga ni kaekaaki ami tataro. 8Kabanean au taeka ngkanne: kam na bane ni bwaina te nano ae ti te arona, ma te namakin ae ti te arona; kam na tangiriia raomi ni Kristian, kam na nanoanga, ao kam na nanorinano. 9Kam na tai kabooa te buaakaka n te buaakaka, ao te taetaebuaka n te taetaebuaka; ma kam na taetae ni kakabwaiaia aomata; bwa kam weteaki nakon aei, bwa kam aonga ni karekea te kakabwaiaaki. 10Bwa e kaangai te Baibara, Ane e kani maiu ni kukurei Ma ni kan noori boong aika a raraoi, e na kaawakina newena man te taetae ae e buaakaka, ao riana man taekinan te kewe. 11E na kiitana te buaakaka, ao e na kaakaraoa ae e raoiroi; E na ukoukora te raoi, ao e na kekeiaki mwaaka nako iai. 12Bwa E tarataraiia akana a raoiroi te Uea, ao E ongo aia tataro, ma E ekiia nako akana a karaoa ae e buaakaka. 13Ao antai ae e na kaikoakiingkami ngkana a korakora nanomi ni kani karaoa ae e raoiroi? 14Ma ngkana kam boni maraki ibukini karaoan nanon te Atua, ao kam a kabwaia. Kam na tai maakuia, ao a na tai kakiriweeaki nanomi. 15Ma kam na tabua Kristo i nanomi bwa te Uea; ao kam na tauraoi n te bong ae koraki bwa kam aonga ni konaa ni kaeka te aomata ae e titirakiningkami ibukin te kaantaninga ae e mena i nanomi; 16ma kam na kaeka ma te nimamannei ao te maaku; kaawakini mataniwiin nanomi bwa a na itiaki; ao n te aro aei a na mamaa iai te koraki ake a taetae ni kabuaakakai aroaromi aika a raraoi ngkai kam reitaki ma Kristo. 17Bwa e raoiroi riki marakimi ibukini karaoan ae e raoiroi, ngkana anne nanon te Atua, nakoni marakimi ibukini karaoan ae e buaakaka. 18Bwa e mate Kristo ibukini buure ti te taina ao akea riki—te aomata ae e raoiroi i bukiia aika a buaakaka—bwa E aonga ni kairingkami nakon te Atua. E boni kamateaki n te aro n rabwata, ma E kamaiuaki n te aro n taamnei; 19are E nako n arona aei ni kabwarabwara nakoia taamnei ake n te karabuuti: 20ake te koraki n aki ongeaaba nakon te Atua ngke E tataningaa ma te taotaonaki n nano ni boong ake e kabaa iai ana kaibuke Nooa; are a kamaiuaki i nanona ti tabeman te aomata, aika waniman, n te ran. 21Ao te bwabetito, are aekan te ran arei, e kamaiungkami ngkai, tiaki ni kaitiakan te baareka man te rabwata, ma n te kaeka nakon te Atua mani mataniwiin te nano ae e itiaki. E kamaiungkami ni manga-maiun Iesu Kristo; 22are e nako karawa, ao E mena i angaatain te Atua, n tautaeka i aoia anera ma ake iai mwaakaia ma aroia n tautaeka.


text: 1Ao te Tiibuteteei ngke E kaaki te bwai ni kanim are te kanikina are te kaitiua man te niira ni boki, ao e kainabwaabu te aba i karawa i nanon tao te itera n aoa. 2Ao I nooriia anera ake itiman ake a teitei i matan te Atua; ao a anganaki taiani buu aika itiua. 3Ao e roko te anera temanna, ao e tei i rarikin te baonikarea, ao iai irouna te baan ae te koora ae te baan ibukini kabuokani karea aika a boiarara; ao e anganaki karea aika a boiarara aika a bati, bwa e na uaia ni kaaki ma aia tataro ake a itiaki ni kabaneia i aon te baonikarea are te koora are i nanoaan te kaintokanuea. 4Ao e aeto rake bubuni karea ake a boiarara, ma aia tataro ake a itiaki mai bain te anera are e tei i matan te Atua. 5Ao e anaa te baan te anera, ao e kanoaia n ain te baonikarea, ao e tewea nako aon te aba; ngke e karaoa aei ao e rebwetata te bwa ma n rurungaa, ao e itiiti, ma ni mwaeiei aon te aba. 6Ao anera ake itiman, ake iai irouia taiani buu ake itiua, a katauraoiia bwa a na katang. 7Ngke e katanga ana buu te moa n anera, ao te karau ae e matoatoa ae te aiti, ma te ai, aika a renganaki n te raraa, a teweaki nako aon te aba; ao e kabuokaki kateni-mwakoron aonnaba, ao a kabuokaki kateni-mwakoroni mwaitini kaai, ao e bane ni kabuokaki te uteute ae e maawaawa. 8Ngke e katanga ana buu te anera are te kauoman, ao e teweaki nako marawa te bwai teuana ae kaanga ai aron te maunga ae e abwaabwaki ae e ura n te ai; ao e riki n raraa kateni-mwakoroni marawa; 9ao a mate kateni-mwakoroni mwaitiia ake a maiu ake i marawa; ao a uruaki kateni-mwakoroni mwaitini kaibuke. 10Ngke e katanga ana buu te anera are te kateniman, ao e bwaka mai karawa te itoi ae e abwaabwaki, ae e ura n ai aron te oi, ao e bwaka i aoni kateni-mwakoroni mwaitini karaanga, ao i aoni koburaken raan. 11Ao aran te itoi arei e atongaki bwa Mao: ao e riki ni mao kateni-mwakoron raan; ao a bati aomata ake a mate ngke a mooi n raan akekei, ibukina ngke a riki ni mao. 12Ngke e katanga ana buu te anera are te kaaman, ao e uruaki kateni-mwakoron taai, ma kateni-mwakoron namwakaina, ma kateni-mwakoron itoi; bwa e aonga ni karooaki kateni-mwakoroia, ao bwa e aonga n aki oota kateni-mwakoron te ngaina, ao ai aron naba te bong. 13Ao I taratara nako ao I noora te ikare ae ti ngaia ni kibakiba i eta ike e rietaata i aani karawa; ao e kaangai n te bwanaa ae e korakora, A na reke kaiia, a na reke kaiia, a na reke kaiia kaain aonnaba ngkana a tang bwanaan i buu ake tabeua ake aia buu anera ake teniman ake a nang katang.


text:
NGA KARAREHE O TE NGAHERE
Ka kite iho te tangata i te tukinatanga a etahi kararehe o te ngahere i tana mara ka mohio iho ia ara noa atu te tukinotanga i nga rakau pihi hou ake o nga ngahera. Ko te opossum, he ingoa Pakeha tenei, tetahi noa iho o nga kararehe tukino i nga rakau o nga ngahere. Kei nga maunga, kei nga koawaawa e taka ana te tia, te nanenane, te poaka ko enei etahi o nga kararehe tukino i nga ngahere. Ka kore nga ngahere ka horohoro te whenua ka kaha te waipuke o nga awa. Kei tetahi o nga Tari Kawanatanga tenei mahi te patupatu i nga kararehe tukino o nga ngahere. Kei te mahi nga tohunga o Te Tari o Nga Ngahere ki te rapa huarahi hei tohu i nga rakau.
MO AKE TONU ATU A TATOU NGAHERE
Na Te Tari Kaitiaki o nga
Ngahere o
Niu Tireni


text: 1Ao E a manga taetae Iesu nakoia aomata n taeka ni kabootau, ao E taku, 2E a konaa ni kabootauaki uean te Atua bwa kaanga ai aron te uea, are e karaoa te amwarake ni baka ibukin natina te mwaane. 3E kanakoia ana toro bwa a na weteia aomata ake a kaoaki nakon te baka, ma a aki kan roko. 4E a manga kanakoia tooro tabemwaang, ao e taku, Kam na kaangai nakoia ake a kaoaki, Noria, I a tia ni katauraoi au amwarake; a tiringaki au kao ma au man aika a tia ni kamarikaaki ibukin te kanaki. A bane n tauraoi bwaai nako; nako mai nakon te baka. 5Ma a aki kan tabe ma te kakao aomata ake a kaoaki; iai ane e nako n abana, ao ane e nako n ana bitineti; 6ao nikiraia a tauia ana toro, ao a bwainikiriniia, ao a kamateiia. 7E un te uea, ao e kanakoia ana tautia, ao a tiringiia taani kamaamate akekei, ao a kabuoka aia kaawa. 8E taku ngkanne nakoia ana toro, E a tauraoi au amwarake ni baka ibukin te iein, ma te koraki ake a tia ni kaoaki a aki tau bwa a na roko iai. 9Ma ngaia ae kam na nako tuutani kawai, ao kam na kaoia aomata nako akana kam bo ma ngaiia nakon te amwarake ni baka. 10Ao a nako tooro akekei nakoni kawai nako, ao a bootiia aomata ni kabaneia, akana a buaakaka ma akana a raoiroi, ake a bo ma ngaiia; ao e on te tabo ni baka irouia. 11Ma ngke e rin te uea n nooriia iruwa, ao e noora temanna iai ae e aki kunnikaia n te kunnikai ni baka, 12ao etaku nakoina, Raou, ko aera ngkai ko rin ikai n aki bwaina te kunnikai ni baka? Ao akea ana kaeka teuarei. 13E taku te uea ngkanne nakoia tooro, Kabae baina ma waena ao tewea nako nanon te roo are i ao, are te tabo ike a na tang iai aomata n tenai riaia bwa kaotan ae a rootaki n te maraki ae e korakora. 14Bwa a mwaiti aika a kaoaki iroun te Atua, ma E rineiia ti akana a butimwaaea te kakao. 15A bootaki Bwaritaio tabemwaang, ao a iangoa aroni kamwanean Iesu n ana taeka. 16A kanakoia aia reirei nakoina, ao raoia aomata temwaangina ake kaain ana bootaki Erote. A taku, Te Tia Reirei, ti ataiko bwa Ko taekina te koaua, ao Ko reirei taekan aron te Atua i bukiia aomata, ao Ko aki mutiakin aroia aomata, bwa Ko aki nanonano n aron taraakin aroia aomata. 17Ma ngaia ae Ko na tuangiira bwa tera am iango. E riai n taekan te Tua bwa ti na kabwaka taekiti nakoni Kaitara, ke e aki? 18Ma E atai aia iango ae e buaakaka Iesu, ma ngaia are E taku, Ngkami, aika taani mwaamwanaa-te-aba, kam aera ngkai kam kataai? 19Katerea te mwane ane e kaboonganaaki ibukin te taekiti. Ao a anganna te mwane. 20E taku Iesu nako ia, Antai taamneina aei, ao antai arana aei? 21A kaeka ao a taku, Kaitara. E taku ngkanne nako ia, Ma ngaia ae kam na angani Kaitara akana ana bwai Kaitara; ao angan te Atua akana ana bwai te Atua. 22Ngke a ongo, ao a miimii; ao a kiitanna ao a nako. 23A nako n Iesu n te bongi naba arei Tarukaio, ake a taku bwa akea te manga-maiu i mwiin te mate; ao a titirakinna, 24ni kaangai, Te Tia Reirei, e kaangai Mote, Ngkana e mate te aomata ao akea natina, ao tarina e riai n iein ma buuna bwa a aonga n riki natiia, ao a na atongaki bwa natin teuare e mate. 25A mena ngkoa i buakora taari-mwaane aika itiman; e iein are te karimoa ao e mate, ma akea natina. E a manga iein neiere buuna ma tarina are te kauoman. 26E a manga mate naba teuaei, ma akea natina; ao ai aron naba are te kateniman ngke e buuna neierei: ao ai bon aroia naba uaake a buuna neierei ni karokoa te kaitiman. 27Ao e a manga mate naba neierei i mwiia. 28Ma ngaia ae ngkana a manga maiu maate, ao antai buuna neierei i buakoia uaake itiman? Bwa a bane ni bunna. 29Ao E kaekaia Iesu ni kaangai, Kam kaairua, ibukina bwa kam aki ataa kanoan te Baibara, ke mwaakan te Atua. 30Bwa a aki iein aomata n te tai ni manga-maiu, ao a aki kaieinaki naba; ma a na riki n aroia anera ake i karawa. 31Ao ni kaeti ma manga maiuia-maate, kam tuai meni wareka ana taeka te Atua nakoimi, ngke E kaangai, 32Bon Atuan Aberaam Ngai, ao Atuan Itaaka, ao Atuan Iakobwa? Tiaki Atuaia akana a mate te Atua, ma bon Atuaia akana a maiu. 33Ao ngke a ongo aomata aika a bati, ao a miimii n ana reirei. 34Ngke a ongo Bwaritaio bwa E kaini wiia Tarukaio Iesu, ao a bootaki. 35Temanna i buakoia ae te rooia, e tabeka ana titiraki nakon Iesu bwa e na kamwanea iai. 36E taku, Te Tia Reirei, tera te tua ae moan te kakannato i buakon taian tua? 37E taku Iesu nakoina, Ko na tangira te Uea ae Atuam n nanom ni kabanea, ao ni maium ni kabanea, ao ni wanawanam ni kabanea. 38E korakora te tua aei, ao moanibaan te kakannato i buakon taian tua. 39Ao ai aron naba are te kauoua, are e kaangai: Ko na tangira raom n ai aron tangiram i bon iroum. 40E bane te Tua ma aia taeka n reirei buraabeti n tine i aan tuua aika uoua aikai. 41Ngke a bootaki Bwaritaio tabemwaang, ao E titir akinia Iesu, 42ni kaangai, Tera ami iango iroun te Kristo? E nako man te kanoa ra? A taku nakoina, E nako mani kanoan Tawita. 43E taku nako ia, Ao e aera ngkanne Tawita, ngke e atonga Teuaei iroun te Taamnei bwa ana Uea, ngke e kaangai: 44E taku te Uea nakon au Uea, Ko na tekateka i angaataiu, ni karokoa I kaakiia am kairiribai i aani waem. 45Ngke E atongaki iroun Tawita bwa ana Uea, ao e na kangaa n atongaki bwa kanoan ana kariki Tawita? 46Ao akea irouia ae e konaa ni kaeka, ao akea naba irouia man te tai arei ae e na kani manga titirakinna.


text:
Kua tae moata mai te hōtoke ki Poneke ahakoa te raumati.
Inanahi rā i tatu mai te hau Tonga ki te rohe ō Te Upoko ō Te Ika, i taka te pā māhana mai i te rua tekau takiri ki te tekau mā rua takiri noa iho.
Haunga rā te makariri i taka mai te ua me te ua whatu, i haruru mai hoki te whatitiri, ā, i hikohiko mai rā te uira, heoi anō kare i te mōhiotia mēnā rā i pakinotia ētahi aha i te tatutanga mai ō taua huarere.
Kati, mō tēnei rā e whakaarohia ana kare te pamahana e eke ake ki tua i te rua tekau mā toru takiri puta noa i te motu, engari e tūmanakohia ana hei ngā rangi okioki ka hoki mai anō te mahana.


text:
Hononga-o-Amerika
Ko te Hononga-o-Amerika (reo Pākehā: The United States of America), HOA rānei, tētahi tūwehe whakaminenga e hangaia ki ētahi wehenga e 50, ki tētahi tiriwā whakaminenga, ki ētahi takiwā mātua e rima, ā, ki ētahi atu pupuritanga maha. Kei Amerika-ki-te-Raki ngā wehenga pātata 48 me Wāhitana Tiriwā o Columbia (kei waenganui o Kānata me Mehiko), kei te rakihauāuru o Amerika-ki-te-Raki te wehenga o Alaska, ā, he tinimoutere te wehenga o Hawai’i ki waenga Moananui-a-Kiwa. Toha ana āna takiwā ki ngā moana Nui-a-Kiwa me te Karipiana. Koia te whenua noho nui rawa tuatoru me ōna tāngata neke atu i te 320 miriona, ā, ko te whenua nui rawa tuawhā me tōna rahinga whenua e 9.842 miriona km2 (3.8 miriona māero2). Koia tētahi o ngā whenua tino kanorau ā-momopori, tino takenga tini o te ao nō tāna manene rea mai ngā whenua maha. He kanorau hoki te matawhenua me te āhuarangi ō te Hononga-o-Amerika, ā, he wāhi noho mā ngā tipu tūmomo maha rawa.
Nō 15,000 tau ki muri (nui atu rānei) a ngā Nehe-Amerikana i heke mai i Eurāhia ki te tuawhenua o te HOA o nāianei, tae noa ki te rautau t16 noa iho i tīmata te tāmitanga Ūropi. Nō te 4 Hōngongoi 1776, i a ngā kaitāmi e whawhai ana ki a Piritene Nui i te Pakanga Pāhoro o Amerika, te Whakapuakanga Motuhaketanga i whakamanahia e ngā māngai o ngā tāmianga Piritene 13. Nō te mutunga o tēnā pakanga i te tau 1783 ka whakamanahia tō HOA motuhaketanga e te Kīngitanga o Piritene Nui, kia tū ai hei whenua tuatahi o te ao nāna tōna motuhaketanga i riro i tētahi emepaia tāmi Ūropi ki te pakanga.
I whakamanahia tōna tuhiture i te 17 Mahuru 1787, ā, e tapaina petapetatia ngā menemana tekau tuatahi ko te Pire Tika - he mea i hoahoatia hei taurangi i ngā tika me ngā mana rarau whakapū.
I raro i tōna whakaakoranga a te Okewa Tīahoaho i whakamakoha te Hononga-o-Amerika whaka-te-hauāuru i te rautau t19 mā te peinga i ngā iwi tūturu o Amerika, mā te pahore takiwā hou, ā, mā te whakaae wehenga hou, kia toha ai tōna takiwā ki ia takutai o te paparahi o Amerika-ki-te-Raki mai te tau 1848. Nō te haurua tuarua o te rautau t19 i turakina te whakapononga ā-ture ki Amerika e te Kaiākiri Amerika, tae noa ki te whakamutunga o tēnā rautau i tautoro atu ō HOA takiwā ki te Moananui-a-Kiwa, ā, i tipu pahū ai tōna ōhanga nō te Hurihanga Ahumahi. Nā tāna toanga i te Pakanga Pāniora-Amerika me te Pakanga Aorere I i whakaū tōna tūnga hei mana taua aorere. I maea te Hononga-o-Amerika i te Pakanga Aorere II hei tuamana aorere, hei whenua whakahiato mānuka karihi tuatahi, hei whenua anake i whakamahi i ēnei mānuka ki te pakanga, a hei peke toitū o tō te Kotahitanga Aorere Rūnanga Haumaru. Nō te whakamutunga o te Pakanga Mātao me te hinganga o te Kotahitanga Soviet i te tau 1991 kua tū kau ana a te Hononga-o-Amerika hei tuamana tautahi o te ao.
He whenua whanake te Hononga-o-Amerika. Nōna te tino ōhanga o te ao, he meka e takea i ōna rauemi taiao maha me tōna whakaputaranga kaimahi teitei. Ahakoa he muri-ahumahi tō HOA ōhanga, koia tonu tētahi o ngā whenua tino whakanao o te ao. I te mea nōna 34% o ngā whakaputa pūtea waonga aorere, 23% hoki o te whakanaonga tapeke aorere, ko te Hononga-o-Amerika te mana ōhanga, mana taua tuatahi o te ao; he kaha tōrangapū, kaha ahurea kōhure ōna, ā, he kaiarataki rangahau pūtaiao me ngā auaha hangarau.


text:
Te Auaha tikanga, te whakapūmau taonga tuku iho
Ka whakapau kaha te Manatū Taonga ki te whakarangatira i te oranga o ngā tāngata katoa o Aotearoa mā te tautoko i tō tātou tikanga hurihuri me te whakapūmau i ō tātou taonga tuku iho.
He maha ngā rōpū e tautokohia ana e mātou ahakoa ko te mahi toi, te pāpaho, te hākinakina rānei. Ka tohutohu mātou i te kāwanatanga e pā ana ki te tikanga, ā, ka tautoko i te hapori mā te rangahau, mā te hoatu pūtea hoki. Ko ngā rōpū ka tautokohia e mātou ki te tahua, ka mahi i ngā mahi-ā-tikanga hei painga mā te katoa.


text: 1Bwa E kainaomataira Kristo ibukin te aro n inaomata; ma ngaia ae kam na teimatoa, ao kam na tai manga bae i aan te amo n toronaki. 2Noria, I taku nakoimi ngai ae Bwauro, bwa ngkana kam koroberoaki, ao akea manenani Kristo iroumi. 3Ao N na taekinna riki nakoia aomata ni kabaneia aika a koroberoaki, bwa a kabaeaki bwa a na toua mwiin te Tua ni kabanea. 4Kam a raure ma Kristo, ngkami aika kam taku bwa e reke reitakimi ma te Atua n te Tua; kam bwaka man te aakoaki. 5Bwa a ingainga nanora ni kakariariaa reken reitakira ma te Atua; ao ti kaantaninga aei bwa e na karaoaki ri nanon ara onimaki ni mwaakan te Taamnei. 6Bwa akea i nanoni Kristo Iesu manenan te koroberoaki ke te akiākoroberoaki; ma e manena te onimaki are e oti arona n te mwakuri ae iai te tangira iai. 7Kam nako raoi ngkoa; antai ane e tuukingkami bwa kam na aki ira nanon te koaua? 8Tiaki mai iroun Teuare e weteingkami te aro n anai nano anne. 9E kaangai te taeka, Te iiti ae ti teutana e konaa ni karikirakea te buraawa ae e na karikaki. 10Ngkai I uaia n reitaki ma ngkami i nanon te Uea, ao I aki nanokokoraki bwa kam na bon aki bwaina te iango ae e kaokoro. Ma te aomata are e aki karaungkami, bwa antai ngaia, e na karawaawataaki ni motikan taekana. 11Ma ngaia aei, taari, ngkana I bon tabe naba n tataekina te korobero bwa e riai, ao e aera ngkai I teimatoa ni bwainikiriinaki? Ma ngkana I tuangiia aomata bwa a na koroberoaki, ao e a aki riki ngkanne taekan te kaibangaki bwa te bwai ni kabwakabwaka. 12A bia boni koroiia ngaiia te koraki akana a aki karaungkami! 13Bwa kam weteaki nakon te aro n inaomata, taari; ma kam na tai bwaina te aro n inaomata bwa aonami ibukini baika e tangiri te rabwata; ma kam na i torotoro iroumi n te tangira. 14Bwa e kabaneaki te Tua n touaki mwiina n ae e kaangai, Ko na tangira raom n ai aron tangiram i bon iroum. 15Ma ngkana kam i tenatena ma n i kaakang, ao kam na tarataraingkami bwa kam kaawa n i kamaunaingkami temanna iroun temanna. 16Ma aio au taeka: Kam na kairaki iroun te Taamnei, ao ane kam na aki karaoa nanon te rabwata ni kaibwabwaru n aron are e tangiria. 17Bwa e bati ni kan eekaanako te Taamnei te rabwata, ao E bati ni kan eekaanako te rabwata te Taamnei; bwa a i kairiribai, bwa kam aonga n aki karaoi baika kam kani karaoi. 18Ma ngkana kam kairaki iroun te Taamnei, ao kam aki mena i aan te Tua. 19A bon ataaki ana mwakuri nako te rabwata, bwa te wene ni bure, te kammaira, te kaitaataan, 20te taromauri bouananti, te tabunea, taian riribai, te kauntaeka, te tauaninne, taian un, taian unra i marenaia ami bootaki nako, taian i raraaure, taiani kakaokoro n iango, 21taiani bakantang, te momooi manging, taiani bobootaki ni kukurei ni kammaira, ma baika ai aroni baikai; ao I a manga tuangkami ngkai, n ai arou naba ngke I tuangkami ngkoa, bwa a aki konaa ni karekea uean te Atua akana a karaoi baikai. 22Ma uaan te Taamnei te tangira, te kimwaareirei, te raoi, te taotaonaki n nano, te atataiaomata, te raoiroi, te kakaonimaki, 23te nimaamannei, te taotaonaki n nano mani karaoani baika e tangiri te rabwata; akea te tua ae e eeki nako baikai. 24Ao akana ana aomata Kristo Iesu a taura te maiu n rabwata ma nanona ni kammaira ma ni kaibwabwaru n te kaibangaki. 25Ngkana te Taamnei ae ti maiu irouna, ao boni Ngaia naba ae e na kairi maiura. 26Ti na tai riki ni kainikatonga, ti na tai i kaunuun, ao ti na tai i babakantang.


text:
Matariki Season Closing has been cancelled. Find out more on Auckland Matariki Festival Trust Facebook page
The rising of the star constellation known as Matariki is an important time in the Māori calendar. It heralds in the Māori New Year, which is a time to connect with, and give thanks to the land, sea and sky. Ko te kāhui whetū e mōhiotia nei ko Matariki he wā nui tonu i roto i te maramataka Māori, ko te karere ia o te tau hou Māori. Ko te wā hei tāpae atu, hei tuku mihi ki te whenua, te moana me te rangi. He wā anō hoki e tūhono ai te hapori ki te poroaki i te tau kua hipa, ki te whakanui me te whakatika atu mō te tau e tū mai nei. Me āhei i konei te kai tahi, te karakia, te ngahau tahi, te manaaki tangata me te oha mātauranga.
It is also a time for the community to come together and acknowledge the year gone by, as well as, to celebrate and prepare for the year ahead. This involves the sharing of kai (food), rituals, entertainment, hospitality and knowledge. Mai rā anō he kaitaki ara whakatere te kāhui whetū nei mō te Māori, me te tohu hoki i te āhua o ngā wā o te tau kei te oho mai. Ki te mahea te kitea atu he tohu tērā te mahana me te whaihua o te tau kei te heke mai.
Historically, the star cluster was a navigational aid for Māori and an indicator of the coming seasons. If the stars were clear, it was a sign that the year ahead would be warm and productive.


text:
A ngā rā whakatā kei te heke mai ka tū tētehi rā kia whakakotahi ai tātou ki te marae ō Mana Ariki ki Taumarunui.
Ka tae atu ngā rōpū waiata pērā i a 1814, Soulovus, Tribal Connextions, One Drop Natives, Common Unity, Grove Roots me ngā kaiwaiata rongonui pērā i ā Maisey Rika, Mihirangi, Majic rāua ko Majahsty, DJ Roxy rāua ko Doughboy, Boss Heke, Piripi Christie me ētehi atu ki te tautoko atu ki tēnei rā whakahirahira.
Kua whakaritea ngā kaiwhakahaere i tēnei rā mō te hunga katoa kia noho kotahi ki te whakarongo ake ki ngā kōrero hoki ka whārikihia me ngā waiata e rere haere ana i tēnei huihuinga.
Hei tā ngā kaiwhakahaere ' he rā tēnei kia noho tātou hei whānau ki te whakarongo ake ki ēnei rōpū, me ēnei kaiwaiata i runga i ngā atamira e toru me ngā kaikawe waiata.
Copyright © 2013, Uma Broadcasting Ltd


text:
Joel 1
1 א דבר יהוה אשר היה אל יואל בן פתואל
2 ב שמעו זאת הזקנים והאזינו כל יושבי הארץ ההיתה זאת בימיכם ואם בימי אבתיכם
3 ג עליה לבניכם ספרו ובניכם לבניהם ובניהם לדור אחר
4 ד יתר הגזם אכל הארבה ויתר הארבה אכל הילק ויתר הילק אכל החסיל
5 ה הקיצו שכורים ובכו והיללו כל שתי יין על עסיס כי נכרת מפיכם
6 ו כי גוי עלה על ארצי עצום ואין מספר שניו שני אריה ומתלעות לביא לו
7 ז שם גפני לשמה ותאנתי לקצפה חשף חשפה והשליך הלבינו שריגיה
8 ח אלי כבתולה חגרת שק על בעל נעוריה
9 ט הכרת מנחה ונסך מבית יהוה אבלו הכהנים משרתי יהוה
10 י שדד שדה אבלה אדמה כי שדד דגן הוביש תירוש אמלל יצהר
11 יא הבישו אכרים הילילו כרמים על חטה ועל שערה כי אבד קציר שדה
12 יב הגפן הובישה והתאנה אמללה רמון גם תמר ותפוח כל עצי השדה יבשו--כי הביש ששון מן בני אדם {ס}
13 יג חגרו וספדו הכהנים הילילו משרתי מזבח--באו לינו בשקים משרתי אלהי כי נמנע מבית אלהיכם מנחה ונסך
14 יד קדשו צום קראו עצרה--אספו זקנים כל ישבי הארץ בית יהוה אלהיכם וזעקו אל יהוה
15 טו אהה ליום כי קרוב יום יהוה וכשד משדי יבוא
16 טז הלוא נגד עינינו אכל נכרת מבית אלהינו שמחה וגיל
17 יז עבשו פרדות תחת מגרפתיהם--נשמו אצרות נהרסו ממגרות כי הביש דגן
18 יח מה נאנחה בהמה נבכו עדרי בקר--כי אין מרעה להם גם עדרי הצאן נאשמו
19 יט אליך יהוה אקרא כי אש אכלה נאות מדבר ולהבה להטה כל עצי השדה
20 כ גם בהמות שדה תערוג אליך כי יבשו אפיקי מים ואש אכלה נאות המדבר {ס}
1 Ko te kupu a Ihowa i puta mai ki a Hoera tama a Petuere.
2 Whakarongo ki tenei, e nga kaumatua, kia whai taringa, e nga tangata katoa o te whenua. I o koutou ra ranei tenei, i nga ra ranei o o koutou matua?
3 Korerotia taua mea ki a koutou tamariki, ma a koutou tamariki ano hoki e korero ki a ratou tamariki, a ma a ratou tamariki e korero ki tetahi atu whakatupuranga.
4 Ko te toenga a te whangawhanga pau ake i te mawhitiwhiti; ko te toenga a te mawhitiwhiti pau ake i te tatarakihi: a ko te toenga a te tatarakihi pau ake i te moka.
5 E ara, e te hunga haurangi, e tangi; aue, e nga kaiinu waina katoa, ki te waina hou; kua whakakorea nei hoki ma o koutou mangai.
6 Kei te haere mai tetahi iwi ki toku whenua, he kaha, e kore e taea te tatau: ko ona niho he niho raiona, he niho purakau ona no te raiona katua.
7 Kore ake i a ia taku waina, ko taku piki tihorea ake e ia: poto rawa te peha i a ia, akiri rawa; ko ona manga meinga ana kia ma.
8 E tangi, kia rite ki te tamahine kua oti te whitiki ki te kakahu taratara, e tangi ana ki te makau o tona tamahinetanga.
9 Kua whakakahoretia te whakahere totokore me te ringihanga i roto i te whare o Ihowa; kei te tangi nga tohunga, nga minita a Ihowa.
10 Kua he te mara, kei te tangi te oneone; no te mea kua mate te witi, kua maroke te waina hou, kua kahakore te hinu.
11 Kia whakama, e nga kaingaki whenua; aue, e nga kaimahi waina, mo te witi, mo te parei; kua kore nei hoki nga hua o te mara.
12 Kua maroke te waina, kua putokitoki te piki; ko te pamekaranete, ko te nikau, ko te aporo, ko nga rakau katoa o te whenua, kua maroke: kua maroke nei hoki te koa i roto i nga tamariki a te tangata.
13 Tatua i a koutou ki te kakahu taratara, e tangi, e koutou e nga tohunga; aue, e nga minita o te aata: haere mai, hei te mea taratara he kakahu mo koutou i te po, e nga minita o toku Atua: kua kore nei hoki te whakahere totokore me te ringihanga i roto i te whare o to koutou Atua.
14 Whakatapua he nohopuku, karangatia he hui nui, whakaminea nga whenua, ki te whare o Ihowa, o to koutou Atua, ka karanga ki a Ihowa.
15 Aue, te mate o taua ra nei! kua tata hoki te ra o Ihowa, ka rite hoki tona putanga mai ki te whakangaromanga a te Kaha Rawa.
16 He teka ianei kua hatepea atu te kai i mua atu i o tatou kanohi, ae ra, te koa, me te whakamanamana i roto i te whare o to tatou Atua?
17 Kua pirau te purapura i raro i nga pokurukuru; kua takoto kau nga whare kai, kua pakarukaru nga whare witi; no te mea kua ngingio te witi.
18 Ano te aue o nga kararehe! raruraru ana nga kahui kau i te kore wahi kai ma ratou; ae ra, ko nga kahui hipi he noa iho.
19 E Ihowa, ka karanga ahau ki a koe: kua pau hoki i te ahi nga wahi kai o te koraha, kua wera i te mura nga rakau katoa o te parae.
20 Ae ra, kei te tangi hoki nga kararehe o te parae ki a koe: no te mea kua maroke nga awa wai, kua pau hoki i te ahi nga wahi kai o te koraha.


text:
Te Whānau-a-Apanui
Ko Te Whānau-a-Apanui he iwi nō Te Moana-a-Toi, Aotearoa. Ko Apanui Ringamutu te tipuna taketake o tēnei iwi. I a Apanui e taitama tonu ana, ka tukuna ki a ia he rohe whenua i Te Tai-rāwhiti tae noa atu ki Mōtū awa. Nā ōna uri te whenua i whakakī. Ka whakahokia anō ngā painga mā te hapori e ngā hua o te patu tohorā. Tae noa ki ēnei rā, ka whakahaerengia ai Te Whānau-a-Apanui ngā rawa o te moana, o te hao ika, o ngā poraka whenua paina me ētahi atu painga whai hua i tukuna iho e ngā tīpuna. Ko Mataatua te waka.
- Mai i Taumata o Apanui ki Pōtaka
- Ko Whanokao te maunga
- Ko Mōtū te awa
- Ko Whakaari te puia
- Ko Apanui te tangata
- Ko Te Whānau-a-Apanui te iwi


text:
By Na Laiana Wong
POSTED: 01:30 a.m. HST, Aug 13, 2011
Synopsis: Despite the apparent economic hard times that we currently face, the prime interest rate is supposed to remain low for the next two years. Furthermore, it’s still difficult to get a table at some local restaurants. Recession, what recession? Aloha kākou e ka po'e heluhelu nūpepa a mau hoa alo like nō ho'i o ka ‘īnea. Eia kākou ke ho'omanawanui nei i ka wā wī o ka nohona a me ka ho'omakauli'i a ka 'ai pakiko. 'O ka 'ai 'ana i ka liha a me ka 'uku ka mea e ola ai ka wā pōloli - wahi a ka lohe. Pēlā anei ke ‘ano o kou noho ‘ana? Ke ho'omakauli'i nei 'oe?
Synopsis: Despite the apparent economic hard times that we currently face, the prime interest rate is supposed to remain low for the next two years. Furthermore, it’s still difficult to get a table at some local restaurants. Recession, what recession?
Aloha kākou e ka po'e heluhelu nūpepa a mau hoa alo like nō ho'i o ka ‘īnea. Eia kākou ke ho'omanawanui nei i ka wā wī o ka nohona a me ka ho'omakauli'i a ka 'ai pakiko. 'O ka 'ai 'ana i ka liha a me ka 'uku ka mea e ola ai ka wā pōloli - wahi a ka lohe. Pēlā anei ke ‘ano o kou noho ‘ana? Ke ho'omakauli'i nei 'oe? Login for more...


text:
Na te mau heheuraa i maniihia i ni‘a ia Iosepha Semita e haapapû nei e, e peropheta oia na te Atua.
Te Orama Matamua
Ua tai‘o te hoê tamaiti iti i te Bibilia, e ua haru mai to’na mata i te hoê irava papa‘iraa mo‘a. E taime teie o te taui i te ao nei.
Ua pe‘ape‘a rahi oia ia itehia mai ia’na te ekalesia e nehenehe e arata‘i ia’na i te parau mau e i te faaoraraa. Ua tamata oia i te mau mea atoa, e i teie nei, ua hi‘o oia i roto i te Bibilia ma te tai‘o i teie mau parau: « Te ere ra râ te hoê o outou i te ite, e ani oia i te Atua ra, o tei horo‘a hua mai i te maitai i te taata’toa ra, ma te pato‘i ore ; e e horo‘ahia mai ta’na ».1
Ua feruriruri oia i te reira, faahou e faahou â. E maramarama iti te hiti maira i roto i te poiri. O teie anei te pahonoraa, te eʻa e mahuti mai i rapae i te ahuehue e te poiri ? Atae hoʻi ohipa ohie ? E ani noa i te Atua e e pahonohia mai ? I te hopearaa, ua faaoti oia e ani i te Atua e aita ana‘e, e faaea noa ïa i roto i te poiri e te ahuehue.
E teie râ, noa’tu â to’na pe‘ape‘a iti rahi, aita oia i horo noa i te hoê vahi a faahiti ru noa’tu ai i ta’na pure. E 14 matahiti noa to’na, e noa’tu to’na hinaaro rahi ia ite, aita oia i ru noa. E ere hoʻi te reira i te hoê noa pure iho. Ua faaoti oia i te vahi e i te taime no te tamata. Ua faaineine oia no te paraparau i te Atua.
E, tae mai nei taua mahana ra. E poʻipoʻi nehenehe e te maramarama, i te omuaraa o te tau faatupuraa raau i te matahiti [1820].2 Ua haere oia, ona ana‘e, i roto i te hau o te hoê uru raau fatata i te fare, i raro ae i te marû o te mau tumu raau e hi‘o mai nei ia’na. Ua tae oia i te vahi ta’na i faaoti ia haere. Ua tuturi i raro e ua pûpû i te hiaai o to’na aau.
No te faa‘ite i te ohipa i tupu i muri iho, teie ta’na iho mau parau :
« Ua ite atura vau i te pou maramarama i te faaatiraa i ni‘a noa a‘e i to’u upoo, e ua pou maira te reira i ni‘a iho ia’u
« … I te maʻiriraa taua maramarama ra i ni‘a iho ia’u, ua ite atura vau e piti taata ; to raua teatea e te hanahana a ti‘a noa’i raua i ni‘a a‘e ia‘u i roto i te reva ra, e ore roa ïa e ti‘a ia faaauhia i te hoê noa’tu mea. Ua parau maira te hoê o raua ia’u, ma te faatoro atu i to’na rima i ni‘a i te tahi, e ma te faahiti i to’u i‘oa, i te na ôraa mai e—[Iosepha,] O Ta’u Tamaiti Here Teie, A faaroo Ia’na ! »3
24 noa matahiti i muri iho, ua pohe Iosepha Semita e to’na taea‘e Hyrum no teie ohipa i omua i ô nei.
Pato‘iraa
Te parau nei Iosepha e, i te 17raa o to’na matahiti, ua parau mai te hoê melahi ia’na e, « e haamaitaihia e e faainohia [to’na] i‘oa i rotopu i te mau nunaa atoa… i te mau taata atoa ».4 Te tupu noa nei â teie parau tohu a parare ai Te Ekalesia a Iesu Mesia i te Feia Mo‘a i te Mau Mahana Hopea Nei na te ao atoa nei.
Te pato‘iraa, te faahapahaparaa e te umeumeraa, e mau apiti te reira no te parau mau. I te taime atoa e heheuhia mai te parau mau no te maitai e te hopea o te taata nei, e hiti atoa mai te puai no te pato‘i i te reira. Mai te tau mai â te reira o Adamu raua Eva i roto i te ô i Edene, e hee mai i te tau taviniraa o te Mesia e tae roa mai i teie nei mahana. I vai noa na e e vai noa’tu te tautooraa no te haavarevare, no te ruri ê, no te pato‘i e no te faaore i te faanahoraa no te ora.
Ahani, e imi na tatou i te ata repo rahi roa a‘e e te havahava tei maniihia i ni‘a i te Hoê tei pato‘ihia, tei faatiʻohia e tei vahavahahia, tei taparahihia, tei faaruʻehia e tei faasataurohia, te Hoê tei pou i raro a‘e i te mau mea atoa. I reira outou e ite mai ai i te parau mau, te Tamaiti a te Atua, te Faaora o te taata nei. No te aha aita ratou i vaiiho noa Ia’na ?
No te aha ? No te mea o Oia te parau mau, e e riro noa te parau mau i te pato‘ihia.
I muri iho, a imi na i te hoê tei faatae mai i te tahi faahou ite no Iesu Mesia e te tahi faahou papa‘iraa mo‘a, a imi na i te hoê tei riro ei mauihaa no te faaho‘i faahou mai i te evanelia e te Ekalesia a Iesu Mesia i ni‘a i te fenua nei, a imi na ia’na, e inaha, e ite mai outou i te ata repo. No te aha eiaha e vaiiho noa ia’na ?
No te aha ? No te mea ua haapii oia i te parau mau, e e riro noa te parau mau i te pato‘ihia.
Te diluvi heheuraa
Na te mau heheuraa i maniihia i ni‘a ia Iosepha Semita e haapapû nei e, e peropheta oia na te Atua. E hi‘o na tatou i te tahi o ratou—e hi‘o na i te tahi o te mau maramarama e te mau parau mau tei heheuhia mai na roto ia’na, o te anaana roa nei i mua i te mau ti‘aturiraa tei mâtauhia i to’na ra tau e i to tatou atoa nei :
-
•
E tino faateiteihia to te Atua, e Metua Mure Ore. O Oia to tatou Metua.
-
•
E mea taa ê te tino o te Atua te Metua, i to Iesu Mesia e i to te Varua Maitai.5
-
•
Ua hau atu â outou i te taata noa. E tamarii outou na te Atua, te Metua Mure Ore e e ti‘a ia outou ia riro mai Ia’na ra te huru6 mai te peu e roaa ia outou te faaroo i roto i Ta’na Tamaiti, e tatarahapa outou, e farii outou i te mau oro‘a, e farii outou i te Varua Maitai e e faaoromai noa outou e tae noa’tu i te hopea.7
-
•
E mea tuʻati te Ekalesia a Iesu Mesia i to tatou nei anotau, i tera Ta’na i faanaho i te tau a tavini ai Oia i te tahuti nei, te vai ra te mau peropheta e te mau aposetolo, te mau autahu‘araa a Melehizedeka e a Levi, te mau peresibutero, te mau tahuʻa rahi, te mau diakono, te mau haapii, e te mau episekopo e te hitu ahuru, mai tei faataahia i roto i te Bibilia.
-
•
Ua iriti-ê-hia te mana autahu‘araa mai ni‘a i te fenua nei i muri iho i te poheraa te Faaora e Ta’na mau aposetolo, e ua faaho‘i-faahou-hia mai te reira i to tatou nei anotau.
-
•
Aita te heheuraa i ore, e aita te raʻi i opanihia. Te paraparau nei te Atua i ta’na mau peropheta i teie nei, e e paraparau atoa’tu Oia ia outou e ia’u nei.8
-
•
E ohipa rau atu â e vai ra i muri mai i teie nei oraraa, e ere te raʻi e o hade ana‘e. E toru huru hanahanaha e vai ra, e e mea faufaa mau te ohipa ta tatou e rave nei i roto i teie oraraa.9
-
•
Hau atu i te ti‘aturi-parahi-noa-raa i te Mesia, e ti‘a ia tatou ia « hiʻo [Ia’na] i to [tatou] mau mana‘o atoa »,10 « te mau mea atoa ta [tatou] e rave, e rave ïa… na roto i te i‘oa o te Tamaiti »,11 ia « haamana‘o â ia’na e a muri noa’tu, ma te haapa‘o maitai i ta’na mau faaue… ia vai noa to’na varua i roto ia [tatou] ».12
-
•
Aita i mo‘e te rahiraa milia taata, tei ora e tei pohe ma te ore i ite i te evanelia e te mau oro‘a i titauhia no te faaoraraa. Na roto i te Taraeharaa a te Mesia, pauroa te taata e « faaorahia, na roto i te haapa‘oraa i te mau ture e te mau oro‘a o te Evanelia »,13 o te faaterehia nei no te taata ora e no te taata pohe hoʻi.14
-
•
E ere te fanauraa te haamataraa. I ora na outou na mua aʻe i mua i te aro o te Atua, ei tamaiti e ei tamahine Na’na, e ua faaineinehia outou no teie oraraa tahuti nei.15
-
•
E ere te faaipoiporaa e te utuafare i te hoê faaauraa noa na te taata, e tae noa’tu e faataa mai te pohe ia tatou. E mau faaauraa tei opuahia ia vai mure ore na roto i te mau fafauraa ta tatou e rave i mua i te Atua. E hoho‘a te utuafare no te raʻi.16
E tuhaa rii noa te reira no te diluvi heheuraa tei maniihia i ni‘a ia Iosepha Semita. No hea mai te reira, teie mau heheuraa e horo‘a nei i te maramarama i te poiri, te papûraa i te feaa e o tei faaûru e o tei haamaitai e rave rahi milioni taata ? Eaha hoʻi, ua moemoea anei oia i te reira mau mea e aore râ na te raʻi anei i horo‘a mai ? Eaha te huru taʻiraa o te mau papa‘iraa mo‘a ta’na i tuu mai, e reo anei na te taata e aore râ na te Atua ?
Puohuraa
Aita e mârôraa no ni‘a i te ohipa ta Iosepha Semita i rave maori râ, nahea oia i te raveraa i te reira, eaha ta’na i rave e no te aha. Inaha, aita e pahonoraa rahi i reira. E taata faahua anei e aore râ e peropheta. E mea na roto anei ia’na iho e aore râ na roto i te tautururaa a te raʻi. A hi‘o i te mau haapapûraa, a hi‘o râ i te taatoaraa o te haapapûraa, te mau tuhaa atoa o to’na oraraa, eiaha te hoê noa pae. Hau atu râ, a rave mai ta te tamaiti apî ra o Iosepha, e a « ani… i te Atua ra, o tei horo‘a hua mai i te maitai i te taata’toa ra, ma te pato‘i ore ; e e horo‘ahia mai [ta outou] ».17 E ere te reira i te rave‘a no te ite noa mai i te parau mau no ni‘a i te Buka a Moromona e Iosepha Semita, o te hoho‘a râ e itehia mai te parau mau o te mau mea atoa.18
E peropheta Iosepha Semita na te Atua, mai Thomas S. Monson atoa i teie mahana. Na roto ia Iosepha Semita, faahou â, « ua [horo‘a-faahou-hia mai] te mau taviri no te basileia o te Atua i te taata nei i ni‘a i te fenua nei, e mai reira atu te evanelia e tere atu ai… mai te ofai i ootihia no roto mai i te mouʻa ma te rima ore… e tae noa’tu i te taime i î ai te ao nei i te reira ».19
O te Atua to tatou Metua Mure Ore, e o Iesu te Mesia. Te haamori nei tatou ia Raua. Aita e mea no te faaau i ta Raua mau hamaniraa, te faanahoraa no te faaoraraa e te tusia taraehara a te Arenio a te Atua. I roto i teie tau tuuraa, te rave faaoti nei tatou i te faanahoraa a te Metua, e e rave atu tatou i te mau hotu no te Taraehara na roto ana‘e i te haapa‘oraa i te mau ture e te mau oro‘a o te Evanelia tei faaho‘i-faahou-hia mai e te peropheta Iosepha Semita. Te horo‘a’tu nei au i to’u iteraa papû no Raua—te Atua te Metua Mure Ore e Iesu Mesia te Faaora o teie nei ao. E te na reira nei au na roto i te i‘oa o Iesu Mesia, amene.
Faa‘ite i te mau faahororaa
-
1. Iakobo 1:5.
-
2. Iosepha Semita—Aamu 1:14.
-
3. Iosepha Semita—Aamu 1:16–17.
-
4. Iosepha Semita—Aamu 1:33.
-
5. Hi‘o Te Parau Haapiiraa e te Mau Parau Fafau 130:22.
-
6. Hi‘o Te Parau Haapiiraa e te Mau Parau Fafau 50:24.
-
7. Hi‘o 2 Nephi 31; 3 Nephi 27.
-
8. Hi‘o Moroni 10:3–5.
-
9. Hi‘o Te Parau Haapiiraa e te Mau Parau Fafau 76.
-
10. Te Parau Haapiiraa e te Mau Parau Fafau 6:36.
-
11. Mose 5:8.
-
12. Te Parau Haapiiraa e te Mau Parau Fafau 20:77.
-
13. Te mau Hiro‘a Faaroo 1:3.
-
14. Hi‘o Te Parau Haapiiraa e te Mau Parau Fafau 76; 128 ; 138.
-
15. Hi‘o Te Parau Haapiiraa e te Mau Parau Fafau 49:17; 138 ; Mose 3:5; 6:36.
-
16. Hi‘o Te Parau Haapiiraa e te Mau Parau Fafau 131:1–2 ; 132:5–33.
-
17. Iakobo 1:5.
-
18. Hi‘o Moroni 10:3–5.
-
19. Te Parau Haapiiraa e te Mau Parau Fafau 65:2.


text: 1N te tai teuana, ao E tataro Iesu n te tabo teuana; ao ngke E toki ana tataro, ao e taku ana reirei temanna nakoina, Te Uea, reireiniira te tataro n ai aron Ioane, ngke e reireiniia ana reirei. 2E taku Iesu nakoia, Ngkana kam tataro, ao kam na kaangai, Tamara: E na tabuaki aram e na roko Ueam 3Anganira karara ae ti kainnanoia n te bongi teuana ma teuana. 4Ao kabwarai ara bure, bwa ti kabwarai naba aia bure akana bure nakoira; ao tai kairiira nakon te kariiriiaki. 5Ao E a manga taku naba nakoia, Antai iroumi, ae iai raona, ae ko na kawaria n te nuukanibong, ao ko na kaangai nakoina, Raou, N na tangoi tennai am kariki; 6bwa iai raou ae e roko irou n ana tai ni mwananga, ao akea te bae I konaa n anganna bwa kanana; 7ao ngaia, e kaeka mai nanon te auti ni kaangai, Tai nako mai n aki karaua matuu; e a in ngkai te mataroa, ao ae I a matuu ma natiu. I aki konaa n tei rake n anganiko te bae ko tangiria. 8I taku nako imi bwa tao e na aki tei rake n anganna ibukina ngke raaraona; ma ibukini kabatiaan ana buubuti, ao e na tei rake n anganna te baere e kainnanoia. 9Ao I taku nako imi, Bubuti, ao ane kam na anganaki; ukeuke, ao ane kam na kareereke; karebwerebwe, ao ane e na kaukaki nako imi. 10Bwa ane e buubuti ao e na anganaki, ao ane e ukeuke ao e na kareereke, ao e na kaukaki te mataroa nakon ane e karebwerebwe. 11Antai te karo i buakomi, ngkana e butiaki te ika iroun natina ao e anganna te naeta bwa oneani mwiin te ika? 12Ke ngkana e buubuti te bunimoa, ao e anganna te tikaobian? 13Ngkai kam ataa te angania natimi, ngkami aika a kam buaakaka, baika a raraoi, ao tiaki e mwaiti riki iroun Tamami are i karawa te kan anga te Taamnei are e Raoiroi nakoia akana butiia! 14E kanakoa te taimonio ae e aki konaa n taetae Iesu; ao ngke e nako ao e taetae teuare e bae newena; ao a miimii aomata. 15Ma a taku temwaangina i buakoia, E kanakoia taimonio iroun Beretebubwa, are aia uea taimonio; 16ao temwaangina, a butiia Iesu te kanikina mai karawa, bwa a kan noora mwaakana. 17Ma E atai aia iango Iesu, ma ngaia are E taku nakoia, Te tautaeka ae e bwenaua nakoni mwakoro aika kakaokoro, ngkana a eekiia nako i bon irouia, ao e na aki tei maan te tautaeka anne. 18Ao ngkana e a manga bon eekia nako Tatan i bon irouna, ao e na kangaa n tei ueana? I taekina aei ibukin ae kam taku bwa I kanakoia taimonio irouni Beretebubwa. 19Ao ngkana I kanakoia taimonio irouni Beretebubwa, ao natimi a kanakoia iroun antai? Ma ngaia are ibukin aei, ao a na riki natimi bwa taani motiki-taekami. 20Ma ngkana ni mwaakan te Atua ae I kanakoia iai taimonio, ao nanona ngkanne bwa e a roko uean te Atua i aomi. 21Ngkana e kaawakina mwengana te aomata ae e aintoa, ae e tauraoi ma ana bwai n un, ao a rau ana bwai; 22ma ngkana e niniaki iroun ae e aintoa riki nakoina ao e konaaki irouna, ao teuanne e na anai ana bwai n un teuare e konaaki, ake e onimakin, ao e na tibwatibwai nakoia raona. 23Ane e aki mena irou, ao e rawa nakoiu; ao ane e aki uaia ni bobooti ma Ngaia, ao e kamaae nako. 24Ngkana e a tia n oti nako te anti are e buaakaka mai iroun te aomata, ao e nako n ri nuukan taabo ake a rereua n ukoukora ana tabo ni motirawa iai; ao ngke akea ae e kunea, ao e taku, N na manga okira te auti are I a tia nako ngkoa maiai. 25Ngke e roko iai, ao e kunea bwa e a tia ni kaitiakaki ao a baaireaki raoi bwain nanona. 26Ao ngkanne, e nako ni kairiia itiman riki anti aika buaakaka riki nako ina, ao a rin ni maeka ikekei; ao e a buaakaka riki aron te aomata arei nakon are rimoa. 27Ngke E tia n atongi taeka akekei Iesu, ao e kanenea bwanaana te aine temanna i buakon te koraki arei, ao e taku nakoina, E a kabwaia te biroto are e bungiko ao mamma ake Ko mammai. 28Ao Ngaia E kaangai, Te koaua, ma a kabwaia riki akana ongo ana taeka te Atua ao a kaawakinna. 29Ngke a baneakina Iesu aomata aika mwaiti, ao E taku, Te roro aei bon te roro ae e buaakaka; a ukoukora te kanikina, ma akea ae a na anganaki, bwa ti te kanikina are e kaotia Iona. 30Bwa aron te baere e karaoia Iona ngke e riki bwa te kanikina nakoia I-Ninewe, ao ai aron naba are E karaoia Natin te Aomata, e na riki bwa te kanikina nakoia te roro aei. 31Ane e na kaoti ueani maiaki te aine n te bongi ni motiki-taeka ma kaain te roro aei, ao ane e na kabuaakakaia; bwa e nako mai neierei man te tabo ae te kabanea n raroa bwa e na ongoraa n rabakaun Toromon, ao nooria, iai ikai ae e kakannato riki nakon Toromon. 32Ane a na kaoti I-Ninewe n te bongi ni motiki-taeka ma kaain te roro aei, ao ane a na kabuaakakaia; bwa a rairi nanoia n ana kabwarabwara Iona, ao nooria, iai ikai ae e kakannato riki nakon Iona. 33Akea ane e kauraa te taura ni kaaki n te tabo ae e raba i nanon te auti ke i aan te bwaketi, ma e kaaki i aoni nnena, bwa a aonga n noora te oota aomata ake a rin. 34Matam, kaanga ai aron te taura ibukin rabwatam; ngkana e raoiroi matam, ao e buta rabwatam ni kabanea n te oota; ma ngkana e aki raoiroi, ao e buta rabwatam ni kabanea n te roo. 35Ma ngaia ae ko na taraia raoi ngkanne bwa te oota ane i nanom tiaki te roo. 36Ngkana arona ngkanne bwa e buta rabwatam ni kabane n te oota n akea maiai ae e roo, ao e na tabwanin raoi ootana, n ai aron uran te taura ae e anganiko ootana. 37Ngke E tia n atongi baikekei Iesu, ao E kaoaki iroun te Bwaritaio temanna bwa E na amwarake ma Ngaia; ma ngaia are E rin n ana auti ao E tekateka n rarikiriki bwa E na amwarake. 38E miimii te Bwaritaio ngke E aki teboki moa baina Iesu i mwaain te amwarake. 39Ao E taku te Uea nakoina, Ngkami aika Bwaritaio, kam kaitiaka tinanikun te mwangko ma te raurau, ma a on nanomi n tangiran te kan tautaeka ma te kani kaubwai, ao te buaakaka. 40Ngkami aika baaba! Teuare e karaoa tinanikun te bwai, tiaki Ngaia naba are E karaoa nanona? 41Ma kam anga bwai ake i nanon ami mwangko ma ami raurau bwa bwaai n akoi; ao nooria, a bane n itiaki bwai ni kabane i bukimi. 42Ma a na reke kaimi Bwaritaio! Bwa kam anganaga teuana te katebwina ni mwakoro man aroka aika te minte, te rue, ao aroka aika boiarara baaia, ao kam aki karaoa nanon te eti ma ana tangira te Atua; baikai aika kam riai ni karaoi, n aki kaaki taekaia akekei. 43A na reke kaimi Bwaritaio! Bwa kam tangiri kaintoka aika moan raraoi i nanoni mwaneabaia I-Iutaia, ao kam tangiri katei ni karinerine n taabo ni mwaakete bwa a na karaoaki nakoimi. 44A na reke kaimi! Bwa kaanga ai aroni nneia maate ngkami ake a aki nooraki; a nakonako i aoia aomata bwa a aki ataia. 45E kaeka te rooia temanna ao e kaangai, Te Tia Reirei, Ngkai Ko taekin am taeka akanne ao Ko kabuaakakaira naba iai. 46Ao E taku Iesu, A na reke kaimi naba ngkami rooia! Bwa kam kaaki i aoia aomata uota aika kamaamate, ao ngkami, a aki bo naba teutana taboni baimi ma ngaai. 47A na reke kaimi! Bwa kam karaoi mwakuri ni katamaaroa nakon ruanimateia buraabeti, are te koraki ake a tiringaki irouia ami bakatibu. 48Ma ngaia ae taani kakoaua ngkami nakon aia mwakuri ami bakatibu, ao kam kariai baike a karaoi: bwa a kamateia, ao kam karaoi ruanimateia. 49Ma ngaia are e taku te taeka are e koreaki n te boki are Rabakaun te Atua, N na kanakoia buraabeti ma taan tuatua nakoia, ao ane a na kamateia temwaangina, ao a na bwainikiriniia temwaangina; 50bwa e tangiraki man te roro aei booni mwiin raraaia buraabeti ni kabaneia, ake a kawawaaeaki ma ngke e moani karikaki aonnaba: 51man te tai are e bwaka iai raraan Abera nakoni bwakan raraan Takaria, are e mate i marenan te baonikarea ma te umwantabu. Eng, I tuangkami, bwa ane e na tangiraki boona mai irouia kaain te roro aei. 52A na reke kaimi rooia! Bwa kam a tia n uota nako kiingini mataroan te atatai; kam aki rin ngkami ao kam tukiia te koraki ake a kan rin. 53Ngke E oti nako Iesu man te tabo arei, ao taani koroboki ma Bwaritaio, a kaunuuniia nakoina, ao a kabatiai aia taeka n eekia nako bwa E aonga n taekini baika a bati. 54A kani kamwanea ngkana iai buren ana taeka.


text:
POSTED: 1:30 a.m. HST, Aug 9, 2014
Synopsis: It seems people are more prepared this time for the possible natural disaster, but a couple of different problems have arisen.
———
'O ia 'ōlelo e kau a'ela i luna i po'o no ke kino nui nepunepu o Kauakūkalahale i kēia lā, no loko mai ia o kahi 'ōlelo kahiko mai nā kūpuna mai, a penei ka 'ōlelo piha, “Ako 'ē i ka hale a pa'a a i ke komo 'ana mai o ka ho'oilo, 'a'ole e kulu i ka ua o Hilinehu.” He 'ōlelo no'eau kēia no ka pono o kākou, no ka mea, ma mua, i ka wā e noho ana nā kūpuna i ka hale pili, inā hemo paha kekahi māhele o ke pili, a helele'i ka ua, e pulu ana 'o loko o ka hale. A no laila, e ho'oponopono 'ē 'ia ia mau māhele o ka hale i 'ole e kulu ka ua i loko. A 'o ia 'ōlelo kahiko, 'a'ole wale nō ia no ke ako 'ana i ka hale. He pili i ka ho'omākaukau 'ana no nā 'ano hana like 'ole i 'ole e pilikia. A 'o kekahi, 'o ia ka ho'omākaukau 'ana i ka hale a me ka ho'olako 'ana i ka hale i mākaukau i ka wā e pāhola mai ai ka makani pāhili, e like me ka makani pāhili 'o Iselle a me ka makani pāhili 'o Julio. (Kohu mea lā, e kā'alo wale ana nō ka makani pāhili 'o Julio i ka 'ao'ao 'ākau o ko kākou pae 'āina.)
'O ka ho'olako 'ana i ka hale i ke kini mea'ai a me ka wai a me nā mea 'ē a'e e pono ai ke pau ka uila, he mea nui nō ia. A ma ka pule i hala iho nei, 'a'ole nō i kū'ai pupule kānaka i ia mau pono, e like me kekahi wā ma mua i kau ai ka weli i ka hiki 'ana mai o ke kai ho'ē'e.
'O kahi mea na'e i kanikani ai ka waha o kekahi mau kānaka, 'o ia ka ho'opi'i 'ino 'ia 'ana o ke kumu kū'ai o ka wai ma kekahi hale kū'ai. Ma ka Hōkū-Avalataisa o ka Pō'alima nei, hō'ike 'ia ka mo'olelo o kekahi kanaka i uku i $48 no 'elua pahu 'ōmole wai (he 24 'ōmole o ka pahu) ma kekahi hale kū'ai. 'O ia ho'i, ua kū'ai 'ia nā 'ōmole wai ma ke kumu kū'ai o ka 'ōmole ho'okahi. Wahi a ka waha 'ōlelo o ia hale kū'ai, 'a'ole i ho'opi'i 'ia ke kumu kū'ai o ka 'ōmole wai, akā, inā kū'ai ke kanaka i nā 'ōmole wai he nui e kū'ai pākahi 'ia nei, a laila, e nui ana ke kālā e ho'olilo 'ia ana. 'O kahi mea maika'i, ua kau aku nei kahi kānāwai e ho'opa'a ana i nā kumu kū'ai o nā pono ma Hawai'i nei, 'a'ole hiki ke ho'opi'i 'ia a hiki i ka lā 15 o 'Aukake, i 'ole e ho'opi'i 'ino 'ia ke kumu kū'ai o nā pono ma muli o ia mau makani pāhili 'elua i 'ōlelo 'ia a'e nei. A e noi'i 'ia ana ka hana a nā hale kū'ai, a inā 'ike 'ia ka ho'opi'i 'ino 'ana, e ho'opa'i 'ia aku.
'O kekahi mea minamina i 'ike 'ia ma Hawai'i moku, ua 'aihue 'ia kekahi kalaka o ka Hui Ke'a 'Ula'ula. He kalaka ia e lawe aku ai i nā pono i nā kānaka i pilikia. I ka Pō'ahā nei paha ka hana a ka piko pau 'iole. Aloha nō kahi hana lapuwale. He keu ia a ka no'ono'o 'ole no ka pono o nā kānaka. Ke lana nei ka mana'o ua ho'iho'i 'ia aku nei paha, a ua loa'a paha kekahi kalaka e lawe hele ai i nā pono ma 'ō a ma 'ane'i o ia mokupuni.
E ho'ouna 'ia mai na ā leka iā māua, 'o ia ho'i 'o Laiana Wong a me Kekeha Solis ma ka pahu leka uila ma lalo nei:
» kwong@hawaii.edu
» rsolis@hawaii.edu
a i ‘ole ia, ma ke kelepona:
» 956-2627 (Laiana)
» 956-2627 (Kekeha)
This column is coordinated by Kawaihuelani Center for Hawaiian Language at the University of Hawai'i at Mānoa.


text: 1Ni boong akekei, ao e nako te kaetieti mai iroun te uea ae e kakannato are Kaitara Aukitito bwa e na karaoaki te wareaomata i aon aban nako te tautaeka n Rom. 2Aei te moani wareaomata n ana tai n tautaeka Kurenio i Turia. 3Ao a bane n nako aomata nakon oin aia kaawa nako bwa a na koreaki araia iai. 4E nako naba Iotebwa mai Kariraia, man te kaawa are Natareta, nako Iutaia nakon ana kaawa Tawita are arana Betereem, bwa ngaia kaain ana utu Tawita. 5E nako ma Nei Maria are ana kabae are e bikoukou bwa a na koroi araia. 6Ao ngke a mena i Betereem, ao e roko ana tai ni bung Nei Maria. 7E bungiia ana moa n nati te mwaane ao e niiria n te kunnikai ae te niiniira, ao e kawenea ni nneni kanaia maan n amwarake bwa akea aia ru n te auti n iruwa. 8Iai taani kaawakin-tiibu n te aba arei ake a mena i tinanikun te kaawa. A tantani i rarikiia aia tiibu e bong. 9E kaoti ana anera te Uea nakoia, ao e oota nako mimitongin te Atua ni katobibiia, ao a taonaki n te maaku. 10Ao e taku te anera nakoia, Tai maaku; bwa nooria, iai irou te rongorongo ae e raoiroi are e na karika te kimwaareirei irouia aomata ni kabaneia; 11bwa e a bungiaki nakoimi n te bong aei n ana kaawa Tawita, te tia Kamaiu are te Kristo are te Uea. 12Ao aio te kanikina nakoimi: ane kam na noora te merimeri ae e niiraki n te kunnikai ae te niiniira, ae e wene i nanoni nneni kanaia maan n amwarake. 13Ao a karina naba ni kaoti i rarikin te anera kaaini karawa aika rangi ni mwaiti. A kamoamoaa te Atua, ao a kaangai, 14E na neboaki te Atua ike moan te rietaata, Ao e na mena te rau i aon te aba irouia aomata ake E kukurei irouia te Atua. 15Ngke a nako anera mai irouia nako karawa, ao a i taetae irouia taani kaawakin-tiibu ni kaangai, Ti na nako Betereem bwa ti na noora te baere e riki, are E taekinna nakoira te Uea. 16Ao a kawaekoaia ngke a nako, ao a kunea Nei Maria ma Iotebwa, ao te merimeri bwa e wene ni nneni kanaia maan n amwarake. 17Ngke a noora te teei ao a kaongoia aomata nako rongorongon te teei aei n ai aron are a a tia n tuangaki; 18ao ake a ongo, a miimii n te baere a taekinna taani kaawakin-tiibu nakoia. 19Ma Nei Maria, e kaawakin taekani baikai ni kabane i nanona, ao e aki toki n iaiangoi. 20Ao a oki taani kaawakin-tiibu. A kamoamoaa te Atua ao a neboia ibukini baike a a tia n ongo ma n noori, n ai aron taekaia ake a a tia n tuangaki. 21Ngke e a koro wanua te bong, ngke e a roko ana tai te teei ni koroberoaki, ao e a aranaki bwa Iesu, are te ara are e anga te anera i mwaain rikin Iesu i nanon te biroto. 22Ngke e a roko te tai are a riai iai Iotebwa ma Nei Maria ni karaoa te anga karea ibukini kaitiakaia n ai aron taekana n ana tua Mote, ao a uota Iesu nako Ierutarem bwa a na kaotia i matan te Atua, 23n ai aron are e koreaki n ana tua te Uea aree e kaangai, Bwa naati mwaaneake moa n nati a na atongaki bwa ana bwai te Uea, 24Ao bwa a na anga te karea n ai aron taekana n ana tua te Uea, are e kaangai: Uoman te taobe ke uoman te bitin aika ataei. 25N te tai anne ao iai te aomata temanna i Ierutarem ae arana Timeon. Teuaei e bwaina te maiu ae e raoiroi i matan te Atua ao e kakaonimaki; e kaantaninga te tai are e na buokaki iai Iteraera man rawaawatana, ao e mena irouna te Taamnei are e Raoiroi. 26Ao E a tia te Taamnei are e Raoiroi ni kaotia nakoina bwa e na aki mate i mwaain ae e tia n noora ana Kristo te Uea. 27Ngke e kairaki ana iango Timeon iroun te Taamnei, ao e nako n te umwantabu; ao ngke a rin ana karo te teei are Iesu bwa a na karaoa ibukina kanoan te tua n ai aron are e tataneiai te aba iai, 28ao e anaa te teei Timeon ni bwabwakoia, ao e katituaraoa te Atua ni kaangai, 29Te Uea, kariaia ngkai bwa e na nako am toro ma te rau, n ai aron am taeka; 30Bwa a a tia matau n noora am kamaiu 31Ae Ko katauraoia bwa a na nooria aomata nako, 32Ae te oota are e na kaota nanom nakoia bootanaomata ake tiaki Iteraera, ao e na uota karineaia am aomata ake Iteraera. 33Ao a miimii tamana ma tinana ni baike a taekinaki ibukina; 34ao e taetae Timeon ni kakabwaiaia ao e taku nakoni Nei Maria are tinana, Noria, e na riki te teei aei bwa bwaini kamaunaaia ao kamaiuaia aika a bati i buakoia Iteraera, ao te kanikina are a na taetae n eekia nako aomata aika bati. 35ao ngkoe ane ko na rootaki naba n te rawaawata, bwa a bane ni kaotaki aia iango aika raba. 36Ao iai te buraabeti ae Nei Ana, are natini Bwanuera ae kaain te baronga are Atera; e a kara, ao e a tia n tekateka ma buuna i nanon itiua te ririki ma ngke a moa n iein. 37E a tia ni mate buuna, ao wanibwi ma aua ana ririki ni maiu. 38E nako neiei n tei i rarikin Iotebwa ma Nei Maria n te aoa naba arei, ao e katituaraoa te Atua, ao e tataekina aron te teei nakoia aomata ni kabaneia ake a kaantaninga kamaiuaia Iteraera. 39Ngke a a tia ni karaoi bwaai ni kabane ake a kaeti ma taekan ana tua te Uea, ao a oki nako Kariraia, nakon aia kaawa are Natareta. 40Ao E rikirake te teei n ikawai ao ni marurung rabwatana; E on n te wanawana, ao E meemena i aona ana kakabwaia te Atua. 41Ni katoa ririki ao a aki toki ana karo n naanako Ierutarem ni kaea te Toa are te Riao. 42Ao ngke tebwi ma uoua ana ririki Iesu, ao a nako Ierutarem ni kaea te Toa n ai aron are a tataneiai iai; 43ao ngke e a bane bongin te Toa, ngke a oki, ao E tiku te teei are Iesu i mwiia i Ierutarem, ao a aki ataia ana karo. 44A taku bwa E mena i buakoia raoia ni mwananga, ma ngaia are a nakonako teuana aia bong ni kakaaea i buakoia aia buu ma raoia nako; 45ao ngke a aki nooria, ao a manga okira Ierutarem ni kakaaea iai. 46Ao i mwiin tenibong ao a nooria n te umwantabu bwa E tekateka i buakoia taan reirei. 47E ongoraa irouia, ao E titirakiniia; ao ake a ongo irouna a miimii n rabakauna ma ana kaeka titiraki. 48Ngke a nooria ana karo, ao a miimii. E taku tinana nakoina, Natiu, e aera ngkai Ko karaoa aei nakoira? Noria, I a bora ma tamam ni kakaaeko. 49Ao Ngaia E kaangai nakoia, E aera bwa kam na kakaaeai? Kam aki ataia ae I riai ni mena n ana auti Tamau? 50Ma a aki ataa nanon te baere E taekinna nakoia. 51Ao E airi ma ngaiia ao a roko i Natareta, ao E ongeaaba nakoia; e tau mwiini baikai ni kabane tinana i nanona. 52E rikirake rabwatan Iesu ma rabakauna, ao ai arona naba ma taatangirana iroun te Atua ao irouia aomata.


text: 1Ngai ae Bwauro, ana toro te Atua, ao ana tia tuatua Iesu Kristo, ibukin aia onimaki ake a rineaki iroun te Atua, ma ataakin te koaua n te Aro ni Kristian, 2ibukini kaantaningaan te maiu are e aki toki, are E taku 433 te Atua ngke a tuai ni karikaki bwaai, bwa E na angania aomata; ao bon te Atua Ngaia ae e aki konaa ni kewe, 3ma ngke e roko taina ae e riai, ao E kaota ana taeka n te Rongorongo are I mwiokoaki iai, ao I tataekinna n ai aron tuangau iroun te Atua are ara Tia Kamaiu; 4nakon Tito, ae natiu ni koaua n te onimaki are ti buokanibwai iai: am bwai te aakoaki ma te raoiroi mai iroun te Atua ae te Tama ma Kristo Iesu are ara Tia Kamaiu. 5I katikuko i Kirete ibukin aei, bwa ko na kaeti baike a tuai n tia, ao bwa ko na rineiia naba unimwaane n ekaretia ni kaawa nako, n ai aron are I tuangko ngkoa. 6Te unimwa ane e riai n te aomata ae akea kabuaakakaana; e na ti temanna buuna ao taan onimaki natina aika akea irouia te maiu-buaka ke te maiu n aki-ongeaaba. 7Bwa te mataniwi n te ekaretia, ngkai ana touati te Atua ngaia, ao e riai n akea kabuaakakaana. E na tai bwabwaotinia aomata, e na tai kakai un, e na tai mamanging, e na tai kakai oro, ao e na tai kani bwaibwai n te aro ae e aki riai; 8ma e na aakoakoiia iruwa, e na tangira te raoiroi, e na iango raoi, e na bwaabwaina te eti, e na katabua maiuna nakon te Atua, ao e na taona nanona mani baika e tangiri te rabwata; 9e na taua ni kamatoaa te taeka are iai onimakinana are e reireiaki iai, bwa e aonga ni konaa ni kauungaia aomata n te reirei ni koaua, ma ni kaoti aia kaairua te koraki akana ekia nako. 10Bwa a mwaiti aomata aika a rawa ni kani kairaki, aika taani bwarantiko ma taani bureburea te aba; ao mwaitin te koraki anne boni kaain te koroberoaki. 11E riai bwa a na kainaki wiia te koraki aei, aika aomata aika a kabane kaain utu nako n aki karauiia n aia reirei aika a aki riai n anga; ma a anga ibukin te kani bwaibwai n te aro ae aki riai. 12E taku raoia temanna, ae bon aia buraabeti, A aki toki ni bwaina te kewe I-Kirete, boni maan ni kaakang aika a aki manana, ao te koraki ni buabeka aika a aki mwamwakuri. 13E koaua te taeka aei. Ma ngaia ae ko na boaiia n te aro ae e matoatoa, bwa a aonga n onimaki ni koaua, 14ao a aki manga katabeia ma karaki nikawai aika a oteaki aika aia karaki I-Iutaia, ma aia tua aomata aika a ribaa te koaua. 15A bane n itiaki bwaai nakoia akana itiaki; ma akea te bwai ae e itiaki nakoia akana kamwaraa ibukin aia bure ma akana aki onimaki, bwa a uaia ni kamwaraa nanoia ma mataniwiin nanoia. 16A taku bwa a ataa te Atua; ma a kaakeaan aia mwakuri nako. A bati n ribaaki, ao a aki ongeaaba, ao a aki tau nakoni mwakuri aika a raraoi ni kabane.


text: 1I mwiin nimabong, ao e wairio aia mataniwi ibonga are Anania ma unimwaane tabemwaang ma te aomata temanna ae e rangi n rabakau ni kakarabakau ae arana Tereturo. A kaota bukinani Bwauro nakon te tia tau-taeka. 2Ngke e weteaki Tereturo, ao e tabeki ana taeka ni bukibuki ni kaangai, Berika, ae ko moani kakannato, ngkai ti namakina te rau ae e bati i aan am kairiri, ao ngkai a bati naba taiani bitaki aika a raraoi ibukin te bootanaomata aei ibukin am iango raoi, 3ao ti butimwaai bwaai ni kabane n taabo nako ma te kaaitau ae moan te bati. 4Ma I aki kani kabanea am tai, ma ngaia are I butiiko bwa ko na taotaona nanom n ongoraa teutana iroura. 5Bwa ti kunea te aomata aei bwa e iowawa: e karika te kiriwe i buakoia I-Iutaia ni kabaneia i aon aaba nako, ao ngaia mataniwiin te bootaki ae a atongaki kaaina bwa Natarene; 6ao e kataia naba ni kani kamwaraaea te umwantabu; ao ti tauua. 8Ngkana ko bon nenera arona, ao ko konaa iai n atai baika tibukinna iai. 9A buoka naba are e taekinna Tereturo I-Iutaia, ni kakoauai baike e taekin. 10Ngke e kaota ana kanikina te tia tau-taeka nakoni Bwauro bwa e na taetae, ao e taku Bwauro, N ataakina irou bwa ko a tia n riki bwa te tia motiki-taeka n te bootanaomata aei i nanon ririki aika a bati, ao I kukurei n tei bon i bukiu ni kaaitarai baika a taekinaki i bukiu. 11N aron ae ko boni konaa n ataia raoi, ao bon ti tengauni ma uabong n nako ngke I nako Ierutarem n taromauri iai; 12ao a aki noorai I-Iutaia ni kauntaeka ma temanna ke ni kakiriweeia aomata, i nanon te umwantabu ke ni mwaneabaia nako I-Iutaia, ke i nanon te kaawa teuana; 13ao a aki konaa ni kakoauainakoim baikana a bukinai iai. 14Ma I kaota aeinakoim, bwa I tataromauriia Atuaia ara bakatiibu n aron ara onimaki n te Aro, are a atongnga bwa te Aro teuana; ao I iriiri nanoni bwaai ni kabane ake a taekinaki n te Tua, ao ake a koreaki n aia boki buraabeti; 15ao iai ae I kaantaningaia mai iroun te Atua, ae a kaantaningaia naba: bwa iai te manga-maiu irouia aomata aika a raoiroi ma aika a buaakaka aika a tia ni mate. 16Ao ngaia aei ae I kakorakoraai iai bwa N na aki toki ni bwaina te nano ae e itiaki i matan te Atua ao i mataia aomata. 17Ma i mwiin tabeua te ririki, ao I roko i Ierutarem n nikiri bwaai n tituaraoi nakoia au bootanaomata, ao I anga karea. 18Ngke I karaoa aei ao a noorai n te umwantabu, i mwiin tian te mwakuri ni kaitiakinakoiu. Akea aomata i rarikiu, ao akea naba te kiriwe; ma iai I-Iutaia tabemwaang mai Atia aika a mena ikekei; 19ngaiia aika a riai n roko n tei i matam n anganiko aia taeka ni bukibuki, ngkana iai i bukiu. 20Ma ngkai a aki mena ikai, ao ke a taetae te koraki aei bwa tera au bure are a kunea ngke I tei i mataia kaain te Tanirim— 21ma ti aei au taeka are I takaaruaia ngke I tei i buakoia, E baaireaki taekau i matami n te bong aei ibukin taekani manga-maiuia maate. 22Ao Berika, are e ataa raoi taekan te Aro, e taona te kaboowi, ao e taku, Ngkana e roko Rutia are aia mataniwi tautia, ao I a motika taekam. 23E tuanga ngkanne aia mataniwi te taanga n tautia are tebubua kaaina bwa e na kaawakina Bwauro n teiakinna, ma e na anganna inaomatana teutana; ao e na aki tukiia raraona ngkana a kan roko ni buokia. 24I mwiin tabe bong ao e roko Berika ma buuna are Nei Rutira ae te I-Iutaia. E kaoa Bwauro Berika, ao e ongoraa irouna n taekan onimakinani Kristo Iesu. 25Ao ngke e kakarabakauakina taekan te raoiroi ma te taubaang ma te motiki-taeka are e na roko, ao e taonaki n te maaku ae e bati Berika, ao e taku, Ko na nako moa ngkai; ao ngkana e reke au tai, ao N na manga weteiko. 26N te tai naba arei ao e kaantaningaia Berika bwa e na anganaki te mwane irouni Bwauro; ma ngaia are e aki toki ni kaakaoa Bwauro n tataetaenikawai ma ngaia. 27Ngke a bane uoua te ririki ao e oneaki mwiini Berika irouni Borekio Beteto. E kani karekea taekana ae e raoiroi Berika irouia I-Iutaia, ma ngaia are e katuka Bwauro i nanon te karabuuti.