text:
Mwaka Miya Acel i Te loc me Ker pa Lubanga!
“Lubanga won kuc . . . myero omiwu gin ducu mabeco ma mitte, wek wuti wucob gin ma en mito.”
WER: 136, 14
1. Ker-ri onongo pire tek ma rom mene bot Yecu? Tit kong.
YECU onongo maro lok i kom Ker pa Lubanga. Ma lubbe ki lok ma kicoyo i Baibul, en oloko i kom Ker-ri tyen mapol makato pwony mo keken
2. Jo adi ma gubedo tye i kare ma kimiyo cik ma i Matayo 28:19, 20, dok pingo wawaco kumeno?
2 I nge kare manok ma kicero Yecu, en orwatte ki dano 500 ma onongo gitye ki miti me doko lutit kwena me Ker-ri. (1 Kor. 15:6) Twero bedo ni meno aye nino ma Yecu otito kwede bot jo magi ni gucit gutit kwena me Ker-ri bot “jo me rok ducu”
3. Jami adek mene ma gukonyowa me tito kwena maber-ri?
3 I nge cikogi ni myero gutit kwena, Yecu ocikke bot lulub kore ni: “Atye kwedwu” (Mat. 28:20) Man nyuto ni tic matek me tito kwena-ni onongo bitimme ite twero pa Yecu. Ki bene, Lubangawa ‘ominiwa gin ducu mabeco’ ma bikonyowa me cobo tic man. (Ibru 13:20, 21) I pwony man, wanyamo jami adek magi: (1) jami tic ma kimiyo botwa, (2) diro mapat pat ma dong watiyo kwedgi, ki (3) pwonye ma watyeko nongone. Me acel, nen kong jami tic mogo ma dong wabedo ka tic kwedgi i mwaki 100 mukato angec.
KABAKA OMIYO JAMI TIC MAPAT PAT BOT LUTICCE WEK GUTIT KWENA
4. Pingo wabedo ka tic ki jami tic mapat pat i ticwa me pwony?
4 Yecu oporo “lok me ker pa Lubanga” ki nyig kodi ma kicoyo i ngom mapat pat. (Mat. 13:18, 19) Lapur twero tic ki jami pur mapat pat me yubo potone wek eco iye kodi. I yo acel-li, pi mwaki mapol mukato angec, Kabakawa ominiwa jami tic mapat pat me konywa wek wayub cwiny dano milion mapol i tic me tito kwena me Ker-ri. Jami tic mukene gukonyowa maber adada pi mwaki mogo, ento mukene i kingi pud gitye ka konyowa nio watin. Ento jami tic magi ducu gukonyowa me dongo dirowa macalo lutit kwena i yo mogo.
5. Kad me miyo caden obedo gin ango, dok kibedo ka tic kwede nining?
5 Jami tic acel ma okonyo jo mapol me cako lok i ticwa me pwony obedo kad me miyo caden [testimony card], ma lutit kwena me Ker-ri gucako tic kwede i 1933. Kad man borre onongo romo incic 5, dok lacce romo incic 3, onongo tye ki kwena mo macek me Baibul. Kare ki kare, kibedo ka cwalo woko kad manyen ma onongo bene tye ki kwena manyen. Miyone onongo yot adada! C. W. Erlenmeyer onongo tye i kine ka mwaka apar i kare ma omiyo kad man pi tyen me acel. En owaco ni: “Kit me cako lok ka imito nyuto kad man onongo tye ni, ‘Tika iromo kwano coc ma tye i kad man?’ Ka rwod ot okwano, ci dong wamiye buk ma en mito ci tyenwa iye.”
6. Kad me miyo caden okonyo lutit kwena nining?
6 Kad me miyo caden-ni bene okonyo i yo mapol mapat pat. Kadi bed ni onongo gitye ki miti madit me nywako i ticwa me pwony, lutit kwena mogo onongo lewic makogi dok pe gingeyo gin ma myero giwacci. Lutit kwena mukene onongo giloko adada. Gin onongo gitito bot rwod ot jami ducu ma gingeyo i dakika manok keken, dok onongo gipe kidiro me lok! Ento, kad me miyo caden onongo konyo lutit kwena ducu me tito kwena i yo mayot dok ma niange.
7. Ariya ango ma jo mogo gurwatte kwede i tic ki kad me miyo caden?
7 Ki lok ada, timo man onongo pe yot pi ariya mapat pat. Grace A. Estep, ma obedo dong Lacaden pa Jehovah pi kare malac-ci owaco ni: “I kine mukene kipenyowa ni, ‘Ngo ma kicoyo i kad ma imako-ni? Pe itwero wacciwa awaca gin ma kicoyo iye?’” Medo i kom meno, rwod ot mogo pe giromo kwano coc ma tye i kad man. Ki bene, jo mukene onongo gitamo ni kad meno dong megi me agwoka, gigamo ci giloro doggola. Ka rwod ot dag winyo lokki, en twero yeco kad meno matino tino. Kadi bed kumeno, omege ki lumege onongo gitye ka pwonye me tito kwena i dye lwak kun bene ginyutte bot dano ni gibedo lutit kwena me Ker-ri.
8. Tit kong kit ma onongo kitiyo kwede ki gramofon. (Nen cal ma tye i pot karatac 28.)
8 Jami tic mukene ma kibedo ka tic kwede i kine ka 1930 ki wiye me o i acakki me 1940 aye gramofon (phonograph), ma omege mukene onongo giboro abora ni Aron pien en aye pol kare onongo loko pigi. (Kwan Nia 4:14-16.) Latit kwena onongo tuko gramofon ma tero dakika angwen ki nucu, ma nongo miyo pwony me Baibul teke rwod ot oye, ka lacen en miye bukwa ma jenge i Baibul. I kare mogo, jo me paco moni ducu gigure me winyo pwony me Baibul ma kimako i dwan keken! I 1934, Watch Tower Society ocako yubo ki dok poko gramofon wek lutit kwena guti kwede i ticwa me tito kwena. Lacen, kimako i dwan keken pwony ma romo 92 kulu ma gijenge i Baibul wek kiti kwedgi i ticwa me pwony.
9. Adwogi maber ango ma tic ki gramofon okelo?
9 I kare ma rwod ot mo ma nyinge Hillary Goslin owinyo pwony me Baibul ma kimako i gramofon, en okwayo latit kwena-ni ni kong omiye pi cabit acel wek luwote bene gubed ki kare me winyo kwena me Ker-ri. I kare ma latit kwena-ni odwogo en onongo dano ma gimito pwonyo lok me ada gitye ka kure. I nge kare mo, jo mapol i kin jo ma onongo gitye ki miti-ni gudyero kwogi bot Jehovah, ma i kine tye iye anyira pa Hillary aryo ma lacen gubedo ki kare me cito i cukul me Gilead ka i ngeye kicwalogi me tic macalo lutit kwena i lobo mukene. Gramofon bene okonyo dano mapol me cako lok i ticwa me tito kwena calo kad me miyo caden. Lacen, Kabaka opwonyo jone me tito kwena kun tiyo ki Cukul me Tiokraci.
TIC KI YO MAPAT PAT ME TITO KWENA
10, 11. Gajeti akwana ki redio kitiyo kwedgi nining me tito kwena maber-ri, dok pingo yo magi onongo gitiyo adada?
10 Ite tela pa Kabakawa, jo pa Lubanga gutiyo ki yo mapat pat wek gibed ki kare me tito kwena maber-ri bot dano mapol. Yo magi pigi obedo tek adada tutwalle i kare ma “lutic nok.” (Kwan Matayo 9:37.) I acakki me cencwari me 20, kibedo ka tic ki gajeti akwana me tito kwena bot dano mapol i kabedo ma jo pa Jehovah onongo ginok iye. I cabit ducu, Charles Taze Russell onongo cwalo pwony me Baibul bot dul mo ma goyo gajeti akwana. I ngeye, gin gicwalo pwony pa Omego Russell bot dul mo ma bene goyo gajeti akwana i lobo Canada, Ulaya ki dong i Amerika. Kibyeko ni i 1913, pwony pa Omego Russell onongo dong tye ka o bot dano 15,000,000 kulu ma gikwano gajeti mapat pat ma romo 2,000 kulu!
11 I kare ma kwo pa Omego Russell orweny, kicako tic ki yo mukene mucwiny me tito kwena maber-ri. I April 16, 1922, Joseph F. Rutherford omiyo pwonye mukwongo i redio dok kibyeko ni dano ma romo 50,000 guwinyo. I ngeye, i Febuari 24, 1924, redio citecen mukwongo pa dul pa Jehovah, ma kilwongo ni WBBR ocako tic. Ma lubbe ki yo man manyen me tito kwena bot dano-ni, Watch Tower me Decemba 1, 1924 otito ni: “Wageno ni tic ki redio obedo yo ma pud dong yot dok ma ocwiny loyo yo mo keken ma kibedo ka tic kwede me tito kwena maber-ri.” Calo gajeti akwana, tic ki redio onongo konyo mada me o ka ma dano pol iye ento nongo lutit kwena me Ker-ri welgi nok i kabedo ma kit meno.
12. (a) I kabedo macalo mene ma in imaro miyo iye caden dye lwak? (b) Ngo ma romo rwenyo lworowa ma lubbe ki miyo caden i dye lwak?
12 Kombeddi-ni, kitye ka cuko cwiny lutit kwena ducu me miyo caden i dye lwak (public witnessing): i bac pak, citecen me gar, ka ma mutoka cung iye, i dye lwak, i dye taun ki dong i cuk. Ka ce ilwor me miyo caden i dye lwak, ci pingo pe itam matut i kom tam man maber ma Angelo Manera, Jr.:, ma otiyo macalo laneno me adwol pi mwaki mapol-li owaco: “Waneno yo manyen me tito kwena macalo yo mukene me tic pi Jehovah, yo me nyuto ni wan lugen bote, yo me temo niyewa, dok wanyuto ni watye atera me nyuto ni wamito tic pire i yo mo keken ma mito.” Nywako i yo manyen me tito kwena, ma gwok nyo yo ma pe wamaro konyowa me dongo gen kacel ki niyewa i kom Jehovah ma weko wadongo i yo me cwiny.
13. Pingo tic ki kabedowa me intanet me jw.org tye yo mucwiny i ticwa me pwony, dok tit gin mutimme i ticwa me pwony?
13 Lutit kwena mapol gitye ka nongo mit pa cwalo dano i kabedowa me intanet me jw.org., ka ma giromo kwano dok gikwanyo bukke ma gijenge i Baibul i leb makato 700. Nino ducu, dano ma welgi romo milion 1.6 gilimo kabedowa me intanet. Kit macalo kibedo ka tic ki redio i kare mukato angec-ci, kabedowa me intanet bene i kareni tye ka konyo dano me ngeyo kwena maber-ri kadi wa i kabedo maboco.
PWONYO LUTIT KWENA MABER-RI
14. Pwonye ango ma onongo mitte pi lutit kwena me Ker-ri, dok cukul mene ma okonyogi me doko lupwonye mucwiny?
14 Watyeko dong nyamo jami tic kacel ki yo mogo ma kibedo ka tic kwedgi me tito kwena maber-ri. Ento, pwonye ma dong kityeko miniwa-ni kono? Ka rwod ot okwero gin ma en owinyo ki i gramofon nyo onyuto miti i kom gin ma en okwano ki i kad me miyo caden-ni kono? Onongo mitte ni lutit kwena gunge kit me dok iye ki diro ki kit me gudo cwiny jo ma gitye ki miti. Labongo akalakala, cwiny pa Lubanga omiyo Nathan H. Knorr oniang ni mitte tutwal me pwonyo lutit kwena wek guti ki mic me lok ma Jehovah omiyo botgi-ni i ticwa pwony. Ngo ma kitimo? Kicako Cukul me Tiokraci i kacokke mapat pat i 1943. Cukul man okonyowa me doko lupwonye mucwiny i tito kwena maber-ri.
15. (a) Ngo mutimme i kom jo mogo i kare ma gitye ka miyo pwonyo i Cukul me Tiokraci? (b) Cikke ma Jehovah omiyo i Jabuli 32:8 ocobbe nining i komi?
15 Otero kare pi omege ki lumege mapol wek gubed ki tekcwiny me lok inyim dano. Omego mo ma nyinge Julio S. Ramu wiye po i kom pwony me acel ma emiyo i cukul me tiokraci i 1944. Wi lokke madit onongo cung i kom gin ango? Onongo cung i kom laco mo ma nyinge Doeg, ma kiloko i kome tyen angwen keken i Baibul. Julio owaco ni, “Conga ki cinga gubedo ka myel adada ki bene laka gubedo ka gone. Amiyo pwonya i dakika adek keken. Meno aye gin mutimme i koma pi tyen mukwongo i wi abam, ento pe ailo cinga.” En bene owacci onongo myero emi pwonye i kom tyeng angwen magi. Lutino bene gudonyo i cukul man, kadi bed ni onongo pe yot pi lutino mogo me miyo pwony inyim omege ki lumege. Angelo Manera, ma waloko i kome malo-ni wiye po i kom pwony me namba acel i Cukul me Tiokraci ma latin awobi mo matidi ma pud ocako kwano purimari acaka omiyo. Angelo Manera owaco ni: “En obedo lwor adada ma oweko i kare ma ocako miyo pwonye, en ocako koko cut. Ento pienni omoko tamme me miyo pwonye, en okok nio ka otyeko miyone.” Tika pe imiyo lagam i cokke nyo ikwero nywako i cokke pienni lewic maki nyo itamo ni pe itwero? Leg bot Jehovah wek okonyi me lweny ki pekoni. Ibinongo ni en okonyi kit ma okonyo kwede lutino kwan me Cukul me Tiokraci i kare mukato angec.
16. Gin ango ma cukul me Gilead ocobo (a) i kare mukato angec (b) cakke i 2011?
16 Cukul me Tiokraci pe obedo pwonye acel keken ma kitye ka miyone bot jo pa Jehovah. Lumiconari ki jo mukene gunongo adwogi maber ki Cukul me Gilead. Ma lubbe ki lok pa omego mo acel ma pwonyo i cukul man, en owaco ni cukul-li mitine tye me “pwonyo lutino kwan me bedo ki miti madit me nywako i ticwa me pwony.” Kicako cukul me Gilead i 1943, dok nicakke wa kare meno dong kipwonyo lutino kwan ma welgi kato 8,500 kulu. Lumiconari ma kipwonyogi i cukul me Gilead dong kityeko cwalogi i lobbe ma romo 170. Nicakke i 2011, jo ma gitye i tic pi kare malac keken aye kitye ka weko gidonyo cukul man
17. Adwogi maber ango ma cukul me Gilead okelo?
17 Tika cukul me Gilead okelo adwogi maber? Nen kong labol acel. I Agucito 1949, lobo Japan onongo tye ki lutit kwena ma pe o apar ma gubedo anywaline. I agikki me mwaka meno, lumiconari 13 ma gukwano i Gilead onongo gulungo wigi i tito kwena kunnu. I kareni, tye lutit kwena ma romo 216,000 kulu i lobo Japan dok cokcok pacen 42 gitiyo macalo painia!
18. Tit cukul mogo ma gukonyo Lucaden pa Jehovah me dongo i yo me cwiny?
18 Cukul mogo calo Cukul me Ticwa me Ker, Cukul me Pwonyo Painia, Cukul pi Lutit Kwena me Ker-ri, Cukul pi Luneno ma Giwoto Awota ki dok Mongi, ki dong Cukul pi Lumemba me Komitti me Jang Gang Kal ki Mongi okonyo jo pa Jehovah me dongo i yo me cwiny ki dok tito kwena i yo mucwiny. Labongo akalakala, Kabaka tye ka medde ameda ki pwonyo jone!
19. Gin ango ma Charles Taze Russell owaco ma lubbe ki tic me tito kwena, dok lok man ocobbe nining?
19 Mwaki 100 dong okato nicakke ma kinywal kwede Ker pa Lubanga. Kabakawa, Yecu Kricito tye ka medde ki pwonyowa. Ma peya Charles Taze Russell oto i 1916, en onyuto ni etye ki niye matek ma lubbe ki kit ma kibitito kwede kwena maber-ri i twok lobo ducu. En owaco bot omego mo acel ma onongo cok kwede ni: “Tic man tye ka dongo adada dok bimedde ki dongo, pien tic me tito kwena maber madok i kom ‘Ker-ri’ myero kitit i twok lobo lung.” (Faith on the March, ma A. H. Macmillan aye ocoyo, pot. 69) Lok ma en owaco-ni obedo lok ada! Dok watye ki pwoc madit ni Lubanga won kuc tye ka medde ki pwonyowa wek wati tic man ma keliwa yomcwiny-nyi! Ada, en miniwa “gin ducu mabeco” wek watim mitine!
^ para. 2 Tye tyen lok mumiyo waye ni pol pa jo ma onongo gitye i nino meno gudoko Lukricitayo. Paulo oloko i kom ‘utmege . . . miya abic’ i waragane ma ocoyo bot Lukricitayo me Korint. Ma dong pire tek loyo, en omedo ni: “Pol dano mogo i kin jo-nu pud gitye kwo, kadi bed jo mogo dong guto woko.” Pi meno, Paulo kacel ki Lukricitayo mukene me cencwari me acel nen calo onongo gingeyo pol pa jo magi ma guwinyo cik ma Yecu omiyo-ni ma pe kikubo akuba botgi.


c: text/html

text:
DUL ME ABORO
Ker pa Lubanga Obedo Gin Ango?
1. Lega mene ma ngene tutwal ma wabingiyone?
DANO milion mapol gingeyo lega ma kilwongo ni Wonwa ma Tye i Polo, nyo Lega pa Rwotwa. Yecu otiyo ki lega man me pwonyo lukwenane kit ma myero guleg kwede. Gin ango ma en olego pire? Dok pingo lega man pire tek botwa i kare-ni?
2. Jami adek mene ma pigi tego ma Yecu opwonyowa me lega pigi?
2 Yecu owaco ni: “Dong wuleg kit man ni, ‘Wonwa ma tye i polo, giwor nyingi maleng. Ker meri obin; giti gin ma imito i lobo kit ma gitiyo i polo.’” (Kwan Matayo 6:9-13.) Pingo Yecu opwonyowa me lega pi jami adek magi?
3. Ngo ma myero wange ma dok i kom Ker pa Lubanga?
3 Dong watyeko pwonyo ni nying Lubanga kilwongo ni Jehovah. Dok bene wanyamo lok i kom yub pa Lubanga pi dano ki pi lobo. Ento, ngo kono ma Yecu onongo tye ka lok iye i kare ma owaco ni: “Ker meri obin”? Wabipwonyo gin ma Ker pa Lubanga obedo, gin ma ker meno bitimone, ki dong kit ma ker meno bilonyo kwede nying Lubanga wek obed maleng.
KER PA LUBANGA OBEDO GIN ANGO?
4. Ker pa Lubanga obedo gin ango, dok anga ma obedo Kabakane?
4 Jehovah oketo gamente i polo dok otyeko yero Yecu me bedo Kabakane. Baibul lwongo gamente man ni Ker pa Lubanga. Yecu aye “Rwot pa rwodi, ki Kabaka ma loyo luker ducu.” (Niyabo 17:14) Yecu twero timo jami mabeco makato laloc mo keken, dok en tye ki teko madwong makato luloc ducu kadi guribbe kacel.
5. Ker pa Lubanga loyo loc ki kwene? Dok biloyo ngo?
5 I nge nino pyera angwen ma kicero Yecu, en odok cen i polo. Lacen, Jehovah oketo en macalo Kabaka me ker-re. (Tic pa Lukwena 2:33) Gamente pa Lubanga biloyo lobo ki i polo. (Niyabo 11:15) Meno aye gin mumiyo Baibul lwongo Ker pa Lubanga ni “kerre me polo.”
6, 7. Ngo ma omiyo Yecu ber loyo kabaka mo keken ma dano?
6 Baibul wacci Yecu dit loyo kabaka mo keken ma dano pien en “pe doki bito.” (Jo Roma 6:9) Luloc ma dano ducu gito woko, ento Yecu pe bito matwal. Dong jami ducu mabeco ma Yecu bitimo piwa birii pi naka.
7 Lok pa lanebi mo me Baibul waco ni Yecu bibedo Kabaka ma lakica dok ngolo kop atir: “Cwiny pa Rwot [Jehovah] bibedo i kome, cwiny me ryeko ki me niang, cwiny me poro lok ki me tek, cwiny me ngec ki me lworo Rwot. Cwinye bibedo yom i lworo Rwot. En pe bingolo kop pi gin ma en neno anena ki wange, nyo kadi ki ngolo kop pi lok ma en winyo awinya ki ite; ento en bingolo kop pa lucan atir.” (Icaya 11:2-4) Tika imito bedo ki kabaka ma kit meno?
8. Wangeyo nining ni Yecu pe biloc kene?
8 Lubanga oyero dano mogo me loc kacel ki Yecu i gamentene me polo. Me labolle, lakwena Paulo owaco bot Temceo ni: “Ka waciro can, wabibedo ka loc kacel kwede.” (2 Temceo 2:12) Jo adi ma gibiloc kacel ki Yecu?
9. Dano adi ma gibiloc kacel ki Yecu? Lubanga ocako yerogi awene?
9 Kit ma wapwonyo kwede i Dul me 7, kimiyo ginanyuta bot lakwena Jon, ci en oneno Kabaka Yecu i polo kacel ki jo 144,000 ma gibiloc kwede. Angagi ma gubedo jo 144,000? Jon otito ni “gicoyo nyinge [Yecu] ki nying Wonne woko i tur nyimgi.” Dok en omedo ni: “Gin jo ma lubo Latin romo ka ma en woto iye ducu. Jo magi aye gin jo ma gikokogi ki i kin dano ducu.” (Kwan Niyabo 14:1, 4.) Jo 144,000 magi gubedo Lukricitayo ma lugen ma Lubanga oyero me ‘loyo lobo’ kacel ki Yecu. Ka guto, ci kicerogi me kwo i polo. (Niyabo 5:10) Nicakke wa i kare pa lukwena, Jehovah obedo ka yero Lukricitayo ma lugen wek gubed i kin luker 144,000 magi.
10. Pingo obedo yub me mar ni Jehovah oyero Yecu kacel ki jo 144,000 me loyo dano?
10 Jehovah paro piwa tutwal, mumiyo en oketo yub ni dano mogo gubed luloc kacel ki Yecu. Yecu bibedo laloc maber pien en ngeyowa maber. En ngeyo ngo ma bedo dano ki deno can obedo. Paulo owaco ni Yecu paro piwa, en “winyo arem kacel kwedwa pi gorowa,” dok “bene Catan yam obite i yo ducu calo wan.” (Jo Ibru 4:15; 5:8) Jo 144,000 bene gingeyo ngo ma kwo calo dano obedo. Gin bene gucanne ki roc kacel ki two. Pi man, watwero bedo labongo akalakala ni Yecu kacel ki jo 144,000 gibiniang kit ma wan dano wawinyo kwede ki pekki mapol ma watye ka kanyone.
NGO MA KER PA LUBANGA BITIMONE?
11. Pingo Yecu opwonyo lupwonyene me lega pi miti pa Lubanga wek otimme i polo?
11 Yecu opwonyo lukwenane me lega pi miti pa Lubanga wek otimme i polo. Pingo? Wapwonyo i Dul me 3 ni, Catan Larac-ci ojemo i kom Jehovah. I nge jemo pa Catan, Jehovah oweko Catan ki lumalaika ma pe lugen nyo jogi, me bedo i wi polo kong pi kare mo. Man te lokke ni pe lumalaika ducu ma gitye i polo onongo gitimo miti pa Lubanga. I Dul me 10, wabipwonyo lok i kom Catan ki jogine.
12. Jami aryo mene ma pigi tego ma otimme ma kitito pigi i Niyabo 12:10?
12 Baibul tito ni cutcut ma kiketo Yecu macalo Kabaka me Ker pa Lubanga, en onongo bicito ka lweny i kom Catan. (Kwan Niyabo 12:7-10.) Tyeng me 10 tito jami aryo ma pigi tego ma otimme. Ker pa Lubanga i te loc pa Yecu Kricito ocako loc, ci kibolo Catan woko ki i polo wa piny i lobo. Kit ma wabipwonyo kwede, jami magi dong gutimme woko.
13. Gin ango ma otimme i polo i kare ma kibolo Catan woko?
13 Baibul tito yomcwiny pa lumalaika ma lugen i kare ma dong kibolo Catan ki jogine woko ki i polo. Wakwano ni: “Bed ki yomcwiny, in polo, ki wun bene ma wubedo iye!” (Niyabo 12:12) Polo dong tye ki kuc ki ribbe kombeddi-ni pien jo ducu ma gitye kunnu gitimo miti pa Lubanga.
14. Ngo ma tye ka timme i lobo pien ni kibolo Catan woko ki i polo?
14 Ento kwo i lobo kany dok pat mada. Jami maraco mapol tye ka timme i kom dano “pien Ladot dong olor obino woko piny” dok en “tye ki akemo madwong, pien ngeyo ni karene tye manok!” (Niyabo 12:12) Catan tye mager atika. Kityeko bolle woko ki i polo, dok ngeyo ni kicok jwero en woko. En tye ka timo jami maraco me kelo ayelayela, arem, ki deno can i wi lobo ducu.
15. Lubanga tye ki yub ango pi lobo-ni?
15 Ento yub pa Lubanga pi lobo peya olokke. En pud mito ni dano ma pe ki roc gukwo i paradic i lobo pi naka. (Jabuli 37:29) Dong, Ker pa Lubanga bitimo man nining?
16, 17. Daniel 2:44 tittiwa gin ango i kom Ker pa Lubanga?
16 Lok pa lanebi ma tye i Daniel 2:44 waco ni: “Dok i kare pa luker meno Lubanga me polo biketo Ker mukene ma ri nakanaka ma pe gitwero balone, kadi dit me locce bene pe gibiweko i cing rok mukene. Ker meno manyen-ni bituro ker magi ducu ngido woko matitino, ci tyekogi woko ducu, en aye dong bicung bedo matwal.” Ngo ma lok pa lanebi man pwonyowa i kom Ker pa Lubanga?
17 Mukwongo, tittiwa ni Ker pa Lubanga onongo bicako loc “i kare pa luker meno.” Man te lokke ni Ker pa Lubanga onongo bicako loc ma gamente pa dano pud gitye ka loyo lobo. Me aryone, tito botwa ni Ker pa Lubanga birii pi naka dok pe kibilokone ki gamente mukene. Me adekke, lweny bitimme i kin Ker pa Lubanga ki gamente me lobo man. Ker pa Lubanga biloyo lweny ci dong bibedo gamente acel keken ma loyo lobo ducu. Ka dong, dano bibedo i te gamente maber pud dong loyo.
18. Lweny me agikki ma bibedo tye i kin Ker pa Lubanga ki gamente me lobo-ni kilwongo ningo?
18 Ker pa Lubanga bicako loyo lobo nining? Ma peya lweny me agikki ma kilwongo ni Armagedon ocakke, jogi gibibwolo ‘luker me wi lobo ducu, me cokogi kacel pi mony i nino madit pa Lubanga Won Twer Ducu.’ Ada, lweny bibedo tye i kin gamente pa dano ki Ker pa Lubanga, ento Ker pa Lubanga aye biloyone.
19, 20. Pingo wamito ni Ker pa Lubanga aye olo lobo-ni?
19 Pingo wamito Ker pa Lubanga? Wamito Ker pa Lubanga olo pi tyen lok adek. Me acel, wan wabedo dano ma luroc, pi man watwo dok wato. Ento Baibul tito ni i te loc pa Lubanga, dano bikwo pi naka. I adane, Jon 3:16 waco ni: “Lubanga con omaro lobo kumeno, omiyo iye Wode acel keken, wek dano ducu ma ye en owek to, ento obed ki kwo ma pe tum.”
20 Tyen lok me aryo mumiyo wamito Ker pa Lubanga en aye ni, jo maraco gitye ma gurumowa dyere. Jo mapol giloko lok goba, gikwalo kwo, dok bene gitimo tim tarwang. Wan pe watye ki kero me kwanyogi woko, ento Lubanga bitimone. Jo ma gitimo jami maraco kibijwerogi woko i lweny me Armagedon. (Kwan Jabuli 37:10.) Tyen lok me adek mumiyo wamito Ker pa Lubanga aye ni gamente pa dano goro, ger, dok opong ki camucana. Gamente magi pe gitye ki miti me konyo dano wek gulub cik pa Lubanga. Baibul waco ni “dano ma tye ki twero loyo jo mukene ki tek.”
21. Ker pa Lubanga bimiyo miti pa Lubanga cobbe i lobo nining?
21 I nge lweny me Armagedon, Ker pa Lubanga bimiyo miti pa Lubanga cobbe i lobo. Me labolle, bijwero Catan ki jogine woko ducu. (Niyabo 20:1-3) Motmot, dano ducu bibedo ki yotkom dok to bibedo pe. Pi ginkok-ki, dano ducu ma lugen gibikwo i Paradic pi naka. (Niyabo 22:1-3) Ker-ri biweko kilonyo nying Lubanga. Man tyen lokke ngo? Tyen lokke ni ka gamente pa Lubanga ocako loyo lobo, dano ducu biworo nying Jehovah.
YECU ODOKO KABAKA AWENE?
22. Wangeyo nining ni Yecu pe odoko Kabaka i kare ma en tye i lobo nyo cutcut ma en ocito i polo?
22 Yecu opwonyo lulub kore me lega ni: “Ker meri obin.” Man onyuto atir ka maleng ni gamente pa Lubanga onongo bibino i anyim. Jehovah onongo kong biketo gamentene ka dong keto Yecu macalo Kabaka. Mono Yecu odoko Kabaka cutcut i nge cito i polo? Pe, en onongo myero kong okur. I nge kare mo ma Yecu ocer, Petero gin ki Paulo gunyuto man ka maleng i kare ma gutito ni lok pa lanebi ma nonge i Jabuli 110:1 ocobbe i kom Yecu. I lok pa lanebi man, Jehovah owaco ni: “Bed i ngeta tung acuc i kabedo me deyo, nio ka abimiyo lukworri doko kom laten tyeni.” (Tic pa Lukwena 2:32-35; Jo Ibru 10:12, 13) Yecu onongo bikuro pi kare ma rom mene ma peya Jehovah okete macalo Kabaka?
Ker pa Lubanga bimiyo miti pa Lubanga cobbe i lobo
23. (a) Awene ma Yecu ocako loc macalo Kabaka me gamente pa Lubanga? (b) Wabinyamo gin ango i dul ma lubo man?
23 Pi mwaki mapol ma peya mwaka 1914 oromo, gurup pa Lukricitayo mo manok guniang ni mwaka meno bibedo mwaka ma pire tek ma lubbe ki lok pa lunebi me Baibul. Jami ma obedo ka timme i lobo cakke i 1914 omoko ni lokgi-ni onongo tye kakare. Yecu ocako loc macalo Kabaka i mwaka meno. (Jabuli 110:2) Cutcut i ngeye, kibolo Catan woko i lobo, dok kombeddi “karene tye manok.” (Niyabo 12:12) I dul ma lubo man, wabineno jami ma nyuto ni watye ka kwo i kare meno. Wabipwonyo bene ni cokcok-ki Ker pa Lubanga bimiyo miti pa Lubanga cobbe i lobo.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
8 12 Eka Yesu nowachonegi kendo niya: “An e ler mar piny. Ng’ato ang’ata ma luwa ok bi wuotho e mudho ngang’, to obiro bedo gi ler mar ngima.”13 Omiyo, Jo-Farisai nowachone kama: “In ichiwo neno kuomi iwuon; nendi ok en adier.”14 Yesu nodwokogi kama: “Kata ka achiwo neno kuoma awuon, nenda en adier, nikech ang’eyo kama nawuokie kod kama adhiye. To un ok ung’eyo kama ne awuokie kod kama adhiyoe.15 Un ung’ado bura ka luwore gi ringruok; an to ok ang’ad ne dhano moro amora bura kata matin.16 To e ma pod ka ang’ado bura, bucha en madier, nikech ok an kenda, to Wuora ma ne oora ni koda.17 Bende, ei Chiku uwegi ondikie niya: ‘Neno ma ji ariyo chiwo en madier.’18 An achiwo neno kuoma awuon, kendo Wuora ma ne oora chiwo nenda.”19 Eka ne gipenje niya: “Wuoru ni kanye?” Yesu nodwokogi kama: “Ok ung’eya, bende ok ung’eyo Wuora. Ka da bed ni ung’eya, dikoro useng’eyo Wuora bende.”20 Nowacho wechego sama ne opuonjo e kar keno mar hekalu. To onge ng’at ma nomake, nikech sane pok nochopo.21 Omiyo, nowachonegi kendo niya: “An awuok adhi, kendo unumanya, to e ma pod unutho e richou. Kama adhiyoe ok unyal biroe.”22 Eka Jo-Yahudi nochako penjore kama: “Odwaro dere, koso? Nikech owacho ni, ‘Kama adhiyoe ok unyal biroe.’”23 Nomedo wachonegi niya: “Un ua mwalo; an aa malo. Un ua e pinyni; an ok aa e pinyni.24 Mano e momiyo ne awachonu niya: Ubiro tho e richou. Nikech ka ok uyie ni an e en, ubiro tho e richou.”25 Omiyo, ne gichako penje niya: “In ng’a?” Yesu nodwokogi kama: “Ang’o momiyo awuoyo kata mana kodu?26 An gi weche mang’eny monego awach kuomu, kendo monego ang’adie bura. Kuom adier, Ng’at ma ne oora en ja adier kendo weche sie ma ne awinjo kuome e ma awacho e piny.”27 Ne ok ging’eyo ni nowuoyo kodgi e wi Wuon mare.28 Mi Yesu nowacho niya: “Bang’ kuseng’awo Wuod dhano malo, eka unung’e ni an e en, kendo ni onge gima atimo gi dwacha awuon; to awacho gigi mana kaka Wuora nosepuonja.29 To Ng’at ma ne oora ni koda; ne ok ojwang’a kenda awuon, nikech kinde duto atimo gik ma more.”30 Sama nowacho wechego, ji mang’eny noketo yie kuome.31 Eka Yesu nomedo wacho ne Jo-Yahudi ma noyie kuome niya: “Ka usiko e wachna, un jopuonjrena adier,32 kendo ubiro ng’eyo adiera, mi adiera noketu thuolo.”33 Ne gidwoke kama: “Wan koth Ibrahim kendo pok ne wabedoga wasumbni ng’ato ngang’. Obet nade ni iwacho ni, ‘Unubed thuolo’?”34 Yesu nodwokogi niya: “Adier, adier, awachonu ni, ng’ato ang’ata ma timo richo en misumba richo.35 E wi mano, misumba ok sik e od ruodhe nyaka chieng’; wuod ruoth to siko nyaka chieng’.36 Omiyo, ka Wuod Nyasaye ketou thuolo, ubiro bedo thuolo gadier.37 Ang’eyo ni un koth Ibrahim. To un udwaro nega, nikech wechena ok bed gi dongruok e kindu.38 Gik ma aseneno ka an gi Wuora e ma awacho, to un utimo gik musewinjo kuom wuonu.”39 Ne gidwoke kama: “Wuonwa en Ibrahim.” Yesu nowachonegi niya: “Ka da un nyithind Ibrahim, dikoro utimo gik ma Ibrahim notimo.40 To sani udwaro nega, an ma asewachonu adiera ma ne awinjo kuom Nyasaye. Ibrahim ok notimo kamano.41 Un utimo tije mag wuonu.” Ne giwachone niya: “Wan ne ok onyuolwa kuom terruok;* wan gi Wuonwa achiel, ma en Nyasaye.”42 Yesu nodwokogi niya: “Ka da bed ni Nyasaye e Wuonu, dikoro uhera, nimar nawuok ir Nyasaye, to koro an kae. Ne ok abiro kuom dwacha awuon, to Nyasaye e ma ne oora.43 Obet nade ni ok ung’eyo tiend gima awacho? En nikech ok unyal winjo wachna.44 Un ua kuom wuonu Jachien, kendo udwaro timo gombo mag wuonu. Ng’atno ne en janek a chakruok, kendo ne ok ochung’ motegno e adiera, nikech adiera onge e iye. Sama owacho miriambo, owacho mana kaka kite owuon obet, nimar en jamiriambo kendo wuon miriambo.45 An to nikech awachonu adier, ok uyie koda.46 Ng’ano kuomu ma nyalo nyiso ni an gi richo? Ka awacho adiera, obet nade ni ok uyie kuoma?47 Ng’at mowuok ir Nyasaye winjo weche mag Nyasaye. Mano e momiyo un ok uwinj, nikech ok uwuok ir Nyasaye.”48 Jo-Yahudi nopenje kama: “Donge wan kare e wacho ni, ‘In Ja-Samaria kendo ni in gi jachien’?”49 Yesu nodwoko niya: “Aonge gi jachien, to amiyo Wuora duong’, un to uchaya.50 Kendo ok amany duong’ ma mara awuon; nitie Ng’at ma dwaro miya duong’, kendo en e ma ong’ado bura.51 Adier, adier, awachonu ni, ng’ato ang’ata ma mako wachna, ok bi tho ngang’.”52 Jo-Yahudi nowachone niya: “Koro to wang’eyo ni in gi jachien. Ibrahim ne otho, jonabi bende, to in iwacho ni, ‘Ka ng’ato ang’ata omako wachna, ok nobil tho ngang’.’53 Ok iduong’ moloyo wuonwa Ibrahim ma ne otho, koso? Jonabi bende ne otho. Itemo wacho ni in ng’a?”54 Yesu nodwoko kama: “Ka amiyora duong’ awuon, duong’ mara en ka nono. Wuora e ma miya duong’, en e Wuoro ma uwacho ni en Nyasachu.55 To e ma pod ok ung’eye, to an to ang’eye. Kendo ka anyalo wacho ni ok ang’eye to abiro chal kodu, abiro doko jamiriambo. Kata kamano, ang’eye kendo amako wachne.56 Ibrahim wuonu ne nigi ilo maduong’ kogeno neno ndalona, kendo nonenogo, mi noil.”57 Eka Jo-Yahudi nopenje niya: “Pok ichopo jahigni 50, to iwacho ni iseneno Ibrahim?”58 Yesu nodwokogi kama: “Adier, adier, awachonu ni, ka Ibrahim pok nobetie, ne antie.”59 Omiyo, ne gikwanyo kite mondo gichielego, to Yesu nopondo, mi nowuok oko mar hekalu.
Weche Moler Piny
^ Wach molok kae ni “terruok,” e dho Grik en porneia, ma tiende en kit nindruok duto ma ok kare.


text:
PWONY 13
Temceo Onongo Mito Konyo Dano
Temceo obedo awobi ma onongo maro konyo dano. En owoto i kabedo mapol ka konyo jo mukene. Man okelo yomcwiny madwong mada i kwone. In mono imito winyo pi jami mutimme i kwone?—
Temceo onongo pwony i kom Jehovah ki bot mamane ki daane
Temceo odongo i boma ma kilwongo ni Licitra. Ma en pud tidi, daane Loi ki mamane Yuneki, gucako pwonye lok i kom Jehovah. Ma Temceo tye ka dongo, en onongo mito konyo dano wek gupwony lok i kom Jehovah.
I kare ma Temceo onongo pud tye awobi, Paulo openye ni owot kwede ka tito kwena i kabedo mukene mapatpat. Temceo owacci: ‘Aye!’ En onongo tye atera me cito ka konyo jo mukene.
Temceo owoto gin ki Paulo i boma mo me Makedonia ma kilwongo ni Tecalonika. Me o kunu onongo mitte ni guwot ki tyengi ka mabor dok guit yeya. I kare ma guo kunu, gukonyo jo mapol me pwonyo lok i kom Jehovah. Ento jo mukene kiniga omakogi dok gutemo wanogi. Pi meno, Paulo gin ki Temceo gua woko ki kunu ci gucito ka tito kwena ka mukene.
I nge dwe mogo, Paulo openyo Temceo ni odok cen i Tecalonika wek onen kit ma omege gitye kwede. Onongo tekcwiny madwong mitte me dok cen i boma meno! Ento Temceo ocito pien onongo paro pi omege ma gitye kunu. En odwogo bot Paulo ki kwena maber. Omege me Tecalonika onongo gitye maber adada!
Temceo otiyo gin ki Paulo pi mwaki mapol. I kare mo, Paulo ocoyo ni Temceo aye ngat maber loyo ma en romo cwalo ka konyo kacokke. Temceo onongo maro Jehovah dok maro dano.
In imaro dano dok imito konyogi wek gupwony lok i kom Jehovah?— Ka kumeno, ci ibibedo ki yomcwiny i kwoni, kit macalo Temceo obedo kwede!
KWAN KI I BAIBULLI
2 Temceo 1:5; 3:15
Tic pa Lukwena 16:1-5; 17:1-10
1 Jo Tecalonika 3:2-7
Jo Pilipi 2:19-22


text:
Sigana mar 15: Chi Lut ne Ong’iyo Chien
LUT gi joode ne odak kod Ibrahim e piny Kanaan. Chieng’ moro, Ibrahim ne owacho ni Lut niya: ‘Piny mawan-go kae, ok oromo jamni magwa. Asayi, ia kuoma. Ka idhi konchiel, anadhi komachielo.’
Lut ne ong’iyo pinyno. Ne oneno pap maber ma ne nitie pi kod lum maber gi jamni. Mani ne en piny Jordan. Kuom mano, Lut ne odar gi joode koda gi jamni. Gikone, ne giloso dalagi e boma mar Sodom.
Jo-Sodom ne gin joma richo ahinya. Mano ne wang’o i Lut ahinya nikech ne en ng’at maber. Nyasaye bende ne ok mor. Gikone, Nyasaye ne ooro malaike ariyo mondo onyis Lut ni obiro ketho Sodom koda dala ma ne chiegni kode mar Gomora nikech richogi.
Malaika nowacho ne Lut ni: ‘Tim piyo! Kaw chiegi, kod nyigi ariyo mondo ua ka.’ Lut kod chiege ne galore, omiyo malaikego ne omako lwetegi ma ogologi oko mar dalano. Bang’e, achiel kuom malaike nowacho: ‘Ret uru ures ngimau! Kik ung’i chien. Ringuru piyo e got, mondo kik negu.’
Lut gi nyige ne owinjo ma giringo gi a Sodom. Ne ok gichung’ kata matin, kata ng’iyo chien. Kata kamano, chi Lut ne ok owinjo wach. Kane gisedhi mabor matin gi Sodom, chi Lut ne ochung’ ma ong’iyo chien. Eka ne olokore mobedo kidi mar chumbi. Bende inyalo nene e pichano?
Wanyalo yudo puonj maber kaluwore gi gima ne otimoreni. Onyiso ni Nyasaye reso jogo mawinjo wachne, to jogo ma ok winj wachne biro lalo ngimagi.
Chakruok 13:5-13; 18:20-33; 19:1-29; Luka 17:28-32; 2 Petro 2:6-8.
Penjo
- Ang’o momiyo Ibrahim gi Lut ne oweyo dak kanyachiel?
- Ang’o momiyo Lut ne oyiero mondo odhi odag Sodom?
- Jo Sodom ne gin jo machalo nade?
- Malaike ariyo ne omiyo Lut siem mane?
- Ang’o momiyo chi Lut ne olokore kidi mar chumbi?
- En puonj mane ma wanyalo yudo kuom gima ne otimore ni chi Lut?
Penjo mamoko
- Som Chakruok 13:5-13.
Mondo omi watiek ywaruok manie kind ji, wanyalo puonjore ang’o kuom Ibrahim? (Chak. 13:8, 9; Rumi 12:10; Fili. 2:3, 4)
- Som Chakruok 18:20-33.
Ka wang’iyo kaka Jehova ne timo ni Ibrahim, ere kaka mano nyalo miyo wabed gi geno motegno ni Jehova kod Yesu biro ng’ado bura e yo makare? (Chak. 18:25, 26; Mat. 25:31-33)
- Som Chakruok 19:1-29.
Muma nyiso ni Nyasaye neno nade wach mar dichwo nindo gi dichwo wadgi? (Chak. 19:5, 13; Lawi 20:13)
En pogruok mane ma waneno e yo ma Lut kod Ibrahim ne oluwogo chik Nyasaye, to mano nyalo puonjowa ang’o? (Chak. 19:15, 16, 19, 20; 22:3)
- Som Luka 17:28-32.
Chi Lut ne nikod chuny maneno gik ringruok nade, to mano miyowa siem mane? (Luka 12:15; 17:31, 32; Mat. 6:19-21, 25)
- Som 2 Petro 2:6-8.
Ka waluwo ranyisi mar Lut, onego wane nade pinywa ma ji nyisoe ni ok giluoro Nyasaye? (Ezek. 9:4; 1 Joh. 2:15-17)


text:
‘Wach Nyasaye Nigi Teko’
“Wach Nyasaye ngima kendo en gi teko.”—HIB. 4:12.
1. Ang’o momiyo wan gadier chuth ni Wach Nyasaye nigi teko? (Ne picha ma ni e chak sulani.)
KAKA jotich Jehova, wan gadier chuth ni Wach Nyasaye momiyo dhano, ‘ngima kendo nigi teko.’ (Hib. 4:12) Yo ma Muma oselokogo kit ngimawa nyiso maler ni Wach Nyasaye nigi teko mar loko ngima ji. Moko kuomwa chon ne gin jokuoge, joma tiyo gi yedhe ma mero ji, kata jochode. Moko bende ne odak adaka maber, kata kamano, pod ne gineno ni nitie gima ne giremo e ngimagi. (Ekl. 2:3-11) Nitie ji mang’eny ma ne piny oselalgo chuth, to sani giseyudo yo ma dhi e ngima mana nikech teko ma Wach Nyasaye nigo. Nyalo bedo ni isesomo weche mag joma kamago e bwo wich ma wacho ni “Muma Loko Kit Ngima Ji,” ma yudorega e Ohinga mar Jarito. Isefwenyo bende ni kata mana bang’ ng’eyo adiera, Jokristo pod nyaka dhi nyime timo lokruok mathoth, to Muma e ma nyalo konyogi timo mano.
2. Ere kaka teko ma Wach Nyasaye nigo notiyo e kinde joote?
2 Be onego wahum sama waneno ka ji mang’eny timo lokruok madongo nikech giyie puonjore Wach Nyasaye? Ooyo! Yo ma Wach Nyasaye lokogo kit ngima ji paronwa owetewa gi nyiminewa ma ne odak e kinde joote, kendo ma ne nigi geno mar dhi e polo. (Som 1 Jo-Korintho 6:9-11.) Bang’ ka jaote Paulo nosekwano ji ma nigi kido maricho mopogore opogore ma ok bi yudo pok e Pinyruodh Nyasaye, nowacho kama: “To mano e kaka moko kuomu ne chal.” Kata kamano, Wach Nyasaye kod roho maler nosekonyogi mi giloko ngimagi. Kata mana bang’ rwako adiera kendo bedo Jokristo, moko kuomgi pod ne nyaka ked matek mondo giwe timbe moko maricho. Muma wuoyo e wi achiel kuom owete ma ne owal e kinde Jokristo mokwongo ma ne ogol e kanyakla nikech richo maduong’ ma notimo; kata kamano, bang’ kinde, ne oduoke. (1 Kor. 5:1-5; 2 Kor. 2:5-8) Donge wayudo jip ahinya sama waneno kaka Wach Nyasaye osekonyo Jokristo wetewa e nyagore gi nyawo mopogore opogore ma gin-go?
3. Ang’o ma wadwaro nono e sulani?
3 Nikech Wach Nyasaye nigi teko mang’eny kendo en gima wan-go pile, dwarore ni wati kode maber. (2 Tim. 2:15) E sulani, wadwaro nono gik ma wanyalo timo mondo teko ma Wach Nyasaye nigo oti (1) e ngimawa wawegi, (2) sama wan e tij lendo, kod (3) sama wapuonjo e nyim ji e chokruok. Nono wechegi biro chwalowa mondo wanyis e rang’iny momedore ni wahero Wuonwa ma ni e polo kendo wamor kode, nikech opuonjowa mondo wayud konyruok.—Isa. 48:17.
E NGIMAWA WAWEGI
4. (a) Mondo wach Nyasaye oti e ngimawa, dwarore ni watim ang’o? (b) In itimoga ang’o mondo iyud thuolo mar somo Muma pile ka pile?
4 Mondo Wach Nyasaye oti e ngimawa, dwarore ni wasome pile ka pile ka nyalore. (Jos. 1:8) En adier ni thothwa odichga ahinya. Kata kamano, ok dwaher ni gimoro amora, moriwo nyaka gik mochuno e ngimawa, ochoch chenro ma wan-go mar somo Muma pile pile. (Som Jo-Efeso 5:15, 16.) Jotich Jehova mang’eny oseng’eyo riekni ma ginyalo tiyogo mondo giyud thuolo mar somo Muma pile, bed ni gisome gokinyi, odiechieng’, kata godhiambo. Gin gi paro kaka ma jandik-zaburi ne nigo ka nowero kama: “Ahero chikni . . . Apare e chunya pile ka pile.”—Zab. 119:97.
5, 6. (a) Ang’o momiyo paro matut kuom gik ma wasomo e Muma en gima duong’? (b) Ere kaka wanyalo paro matut kuom Ndiko e yo ma kelonwa ber? (c) Ere kaka somo Wach Nyasaye kendo paro matut kuome osekonyi in iwuon?
5 Dwarore bende ni sama wasomo Muma, wapar matut kuom gik ma wasomo. (Zab. 1:1-3) Mano e ka wabiro tiyo gi rieko ma yudore e i Muma e ngimawa wawegi. Bed ni wasomo Muma ma ogo e buk kata ma dijitol, dwachwa maduong’ onego bed rwako wechego e chunywa.
6 Ere kaka wanyalo paro matut kuom Ndiko e yo ma kelonwa ber? Nitie jomoko ma oseyudo ber kuom penjorega penjo moko sa asaya ma gisesomo ndiko moro, kaka: ‘Wachni puonja ang’o e wi Jehova? Ere kaka asechako tiyo gi puonjni e ngimana? Gin kuonde mage monego atimie lokruok?’ Kaka wamedo paro matut e wi gik ma wasomo e Muma kendo lemo, e kaka wabiro yudo ka yotnwa medo tiyo gi puonj mag Muma e ngimawa. Ee, wabiro yie mondo teko ma Wach Nyasaye nigo oti e okang’ momedore e ngimawa wawegi.—2 Kor. 10:4, 5.
SAMA WAN E TIJ LENDO
7. Ang’o ma wanyalo timo mondo teko ma Wach Nyasaye nigo oti sama wan e tij lendo?
7 Ang’o ma wanyalo timo mondo teko ma Wach Nyasaye nigo oti sama wan e tij lendo? Okang’ mokwongo en neno ni watiyo kode nyading’eny kaka nyalore. Owadwa moro ne oketo wachno kama: “Dabed ni inyalo yudo thuolo mar lendo gi Jehova owuon e ot ka ot, be in e ma ibiro wuoyo mang’eny, koso ibiro miye thuolo mondo en e ma owuo gi ji?” Gima notemo wacho en ni sama wasomo ne ji Muma achiel kachiel ka wan e tij lendo, wamiyo Jehova thuolo mar wuoyo gi joma walendonegi. Ndiko moyier maber nigi teko mang’eny moloyo gimoro amora ma wanyalo wacho. (1 The. 2:13) Penjri kama: ‘Be amanyoga thuolo mag somo ne ji Muma achiel kachiel sama alandonegi wach maber?’
8. Sama walendo, ang’o momiyo somo asoma ne ji Muma kende ok oromo?
8 En adier ni somo asoma ne ji Muma kende ok oromo. Nikech ang’o? En nikech ji mang’eny ok olony gi Muma, kata samoro giwinjo kore mana ma rach-rach. Mano ok en gima wendo, nikech kata mana e kinde Jokristo mokwongo bende thoth ji ne ok ong’eyo Wach Nyasaye e yo malong’o. (Rumi 10:2) Omiyo, ok onego wapar ni ng’ato biro winjo tiend gima ndiko moro puonjo mana nikech wasomone ndikono. Dwarore ni wakonygi fwenyo weche madongo e ndiko ma wasomonegi. Nyalo kata dwarore ni wanwo somo ndiko moro, kendo walere e yo matut. Timo kamano nyalo konyo ahinya e rwako Wach Nyasaye e pach ji kod chunygi bende.—Som Luka 24:32.
9. Ere kaka wanyalo iko pach ji ne ndiko ma wadwaro somonegi e yo ma chiwo luor mowinjore ne Muma? Chiw ane ranyisi.
9 Bende, sama waiko pach ji ne ndiko ma wadwaro somo, onego watim mano e yo ma chiwo luor mowinjore ne Muma. Kuom ranyisi, wanyalo wacho kama: “We wane ane paro ma Jachuechwa nigo e wi wachni.” Ka wawuoyo gi ng’ama ok ni e dinde ma luongore ni Jokristo, wanyalo wacho weche kaka: “Ne ane gima Ndiko Maler nyisowa.” To ka po ni walendo ne ng’ama weche din ok obadho, wanyalo penje kama: “Be isegawinjo gima ngero machonni wacho?” Kuom adier, ng’ato ka ng’ato nigi yo minyalo chopgo e chunye, omiyo, ber ka waketo mano e pachwa sama walendo ne ji mopogore opogore. Kik wati atiya gi yo achiel pile.—1 Kor. 9:22, 23.
10. (a) Owadwa moro noneno nade teko ma Wach Nyasaye nigo sama ne en e tij lendo? (b) In iseneno teko mar Wach Nyasaye ka tiyo e yo mane sama ilendo?
10 Jolendo mang’eny osefwenyo ni somo ne joma gilendonegi Wach Nyasaye nyalo kelo ne jogo lokruok maduong’ e kit ngimagi. Kuom ranyisi, owadwa moro ne odok limo ng’at moro ma ne osebedo ka somo gasedewa kuom higni mang’eny. Ne ok omiyo amiya ng’atno Ohinga mar Jarito manyien kae to oweye kamano, kar mano, nosomone achiel kuom ndiko ma ne ni e i gasedno. Ndikono ne en 2 Jo-Korintho 1:3, 4 ma wacho ni, “Wuoro ma kecho ji kendo Nyasach hoch duto . . . hoyowa e masichewa duto.” Wechego nomulo chuny ng’atno ahinya, mi nokwayo owadwano mondo osomne ndikono kendo. Ng’atno ne owacho ni ne gidwaro hoch ahinya en gi chiege. Nochako rwako wach maber mowuok e Muma. Donge en adier ni teko ma Wach Nyasaye nigo nyalo tiyo kuom ji sama wan e tij lendo?—Tich 19:20.
SAMA WAPUONJO E NYIM JI E CHOKRUOK
11. Owete ma puonjo ji e chokruok onego one migapgi nade?
11 Waduto wamorga ahinya gi chokruogewa mag kanyakla, mag alwora, kod chokruoge madongo mag ndalo adek. Gima duong’ momiyo wadhiga e chokruogego en lamo Jehova. Bende, puonj ma imiyowa e chokruogewa konyowa ahinya. Migawo mar puonjo e nyim ji e chokruogewa en migawo makende ahinya, kendo owete ma omi migepe ma kamago onego okawgi mapek. (Jak. 3:1) Nyaka gitem matek mondo gine ni gimoro amora ma gipuonjo otenore kuom Wach Nyasaye. Sama in gi migawo mar golo twak e nyim ji, ere kaka inyalo miyo teko ma Wach Nyasaye nigo oti kuom jowinjo?
12. Ere kaka jagol-twak nyalo siro twage gi Muma?
12 Sama omiyi migawo mar golo twak, ne ni isiro twagi gi Muma. (Joh. 7:16) Mano dwaro ni itim ang’o? Mokwongo, nyaka ibed motang’ mondo ranyisi mitiyogo, weche mosene, kaachiel gi yo migologo twagi kik um puonj ma ni e ndiko misomo. Bende, ber ng’eyo ni tiyo gi Muma e puonjo ok nyis ni koro isom ndiko turi. Kiwacho adier, sama isomo ndiko modhuro e twak, ndikogo duto nyalo kalo akala fwaya ne jowinjo. Omiyo, yier maber ndiko mibiro tiyogo, kendo isomgi, ilergi, iti gi ranyisi mowinjore, kendo ikony jowinjo neno kaka ginyalo tiyo gi puonj ma ni e ndikogo. (Neh. 8:8) Ka omiyi kalatas-twak (outline), non weche ma ni e iye maber kaachiel gi ndiko moket kanyo. Tem fwenyo tudruok ma nitie e kind weche mondik kanyogo gi ndiko moketi. Kae to yier ndiko mibiro tiyogo e gero weche madongo ma ni e twagi. (Mondo iyud paro momedore ma nyalo konyi, non lony namba 21 nyaka 23 e bug Tiegri e Skul mar Tij Nyasaye.) To gima kik wiyi wilgo ngang’ en ma: Lam Jehova kikwaye mondo okonyi lero ne ji adiera ma ni e Wachne e yo maber.—Som Ezra 7:10; Ngeche 3:13, 14.
13. (a) Ndiko nomulo chuny nyaminwa moro nade ka ne en e chokruok? (b) In iwuon iseyudo ber mage nikech yo milerogo Ndiko e chokruogewa?
13 Nitie nyaminwa moro ma a Australia ma nokalo e chandruok mang’eny ahinya ka ne pod otin. Kata obedo ni bang’e norwako adiera mi obatise, pod noyudo ka tekne yie ni Jehova ohere. Kata kamano, mosmos noduogo ofwenyo ni kare Jehova ohere ahinya. Ang’o ma nokonye? Chieng’ moro ka ne en e chokruok, owadwa moro ma ne golo twak notiyo gi ndiko moro e yo ma nomulo chunye ahinya. Nyaminwano noparo matut ahinya kuom ndikono, kendo notemo tude gi ndiko mamoko ma nong’eyo. * Be gima kamano osetimoreni bang’ winjo kaka ilero ndiko moro e chokruogewa mag kanyakla, mag alwora, kata chokruogewa madongo mag ndalo adek?—Neh. 8:12.
14. Ere kaka wanyalo nyiso ni wagoyo ne Jehova erokamano nikech Wachne ma omiyowa?
14 Donge wagoyo ne Jehova erokamano ahinya nikech omiyowa Wachne ma ni e Muma? Nomiyowa Wachne nikech oherowa, kendo osetimo kaka nosingo ni Wachne ne dhi siko nyaka chieng’. (1 Pet. 1:24, 25) Koro, gima onego wadhi nyime timo en somo Wach Nyasaye pile, tiyo gi puonjge e ngimawa, kendo tiyo kode e konyo jomamoko. Mano e yo ma wanyisogo ni wamor gi Wach Nyasaye, kendo wamor gi Jehova Nyasachwa ma e Jal ma nomiyowa Wachno.
^ par. 13 Ne sanduk ma wiye wacho ni, “ Ngimana ne Olokore.”


text:
DUL ME APAR WIYE ABICEL
Mok Tammi me Woro Lubanga i Yo Matir
1, 2. Lapeny ango ma myero ipenye kwede, dok pingo pire tek?
I KWANNI me Baibul, dong ipwonyo ni dano mapol ma giwaco ni giworo Lubanga kara gipwonyo nyo gitimo jami ma Lubanga dag. (2 Jo Korint 6:17) Man oweko Jehovah cikowa me a woko ki i dini goba, ma kilwongo ni “Babilon Madit.” (Niyabo 18:2, 4) Ngo ma ibitimone? Ngat acel acel myero omok tamme, dok omyero wapenye kekenwa ni, ‘An mono amito woro Lubanga i yo ma en mito, nyo amito medde ki yo ma abedo ka woro en kwede con?’
2 Ka dong ia woko nyo ingolo nyingi woko ki i dini goba, meno ber. Ento ki i cwinyi, romo bedo ni tye tim nyo kwer mogo me dini goba ma in pud imaro. Kong dong wanyamu tim ki kit kwer magi dok waniang pingo pire tek adada ni wanengi kit ma Jehovah nenogi kwede.
WORO CAL APAYA KI ABILA PA KWARO
3. (a) Pingo jo mukene ginongo ni tek me juko tic ki cal apaya i worogi? (b) Ngo ma Baibul waco i kom tic ki cal apaya me woro Lubanga?
3 Jo mukene dong gutiyo ki cal apaya nyo abila pa kwaro i pacigi me woro Lubanga pi mwaki mapol. Ka meno gin ma otimme i komi, iromo tamo ni woro Lubanga labongo jami magi obedo gin me ur mada. Ento wi opo ni Jehovah pwonyowa kit ma myero wawore kwede. Dok Baibul tito botwa ka maleng ni Jehovah pe mito ni wati ki cal apaya me woro en.
4. (a) Pingo omyero pe wawor kwariwa ma dong guto woko? (b) Pingo Jehovah owaco bot jone ni pe gutem lok ki jo muto?
4 Jo mukene gitiyo ki cawa kacel ki kero madwong i yellegi me kweyo cwiny kwarigi ma guto. Giromo bene woro kwarigi ma guto. Ento dong wapwonyo ni jo muto pe gitwero konyowa nyo wanowa. Pe gitye kwo ka mukene. Tye ni, temo kubbe kwedgi obedo gin marac pien kwena mo ma kitamo ni oa ki bot watwa ma oto nongo i adane oa ki bot jogi. Meno aye gin mumiyo Jehovah ociko jo Icrael ni pe gutem lok ki jo muto nyo gudony i tim jok jok mo keken.
5. Ngo ma twero konyi me juko woro abila pa kwaro nyo tic ki cal apaya pi woro Lubanga?
5 Ngo ma twero konyi me juko woro abila pa kwaro nyo tic ki cal apaya pi woro Lubanga? Myero ikwan Baibul ci itam matut i kom kit ma Jehovah neno kwede jami magi. Jehovah neno jami magi calo “gin me kwer” nyo gin malik. (Nwoyo Cik 27:15) Leg bot Jehovah nino ducu wek okonyi me neno jami kit ma en neno kwede ki me woro en i yo ma en cwako. (Icaya 55:9) Itwero bedo ki gen ni Jehovah bimini teko ma mitte me kwero gin mo keken ma kubbe ki woro me goba.
TIKA OMYERO WAKWER KARAMA?
6. Pingo kiyero nino dwe 25 me Decemba ni obedo nino me nywalo Yecu?
6 Karama tye i kin kwer ma dong kikwero loyo i twok lobo-ni ducu, dok pol pa dano gitamo ni obedo kwero nino me nywalo Yecu. Ento i ada, Karama kubbe ki woro me goba. Buk mo acel tito ni lukampiri me Roma onongo gikwero nino nywal pa ceng i Decemba 25. Ludito me kanica i kare meno onongo gimito ni lukampiri gudok Lukricitayo. Dong kadi bed pe kinywalo Yecu i nino dwe 25 me Decemba, gin guyero me kwero nino nywalle pa Yecu i nino meno. (Luka 2:8-12) Lupwonye pa Yecu onongo pe gikwero Karama. Buk acel me kwedo lok tito ni pi mwaka 200 i nge nywalo Yecu, “pe tye ngat mo ma onongo ngeyo nino nywalle, dok jo manok keken aye onongo giparo nino ma kinywale iye.” Kwero Karama ocakke cokcok mwaki 300 i nge kwo pa Yecu i lobo.
7. Pingo Lukricitayo me ada pe gikwero Karama?
7 Dano mapol gingeyo ni lwit kwer me Karama ki jami mogo ma kitimo iye calo, cam ki mat matek kacel ki miyo mic oa ki i tim pa lukamfiri. Me labolle, i lobo Ulaya ki kabedo mogo i Amerika, tye kare mo ma kong kijuko kwero Karama woko pien kiniang ni lwite tye i tim pa lukamfiri. Ngat mo keken ma okwero Karama onongo kimiye pwod. Ento i nge kare manok dano dok gucako kwero Karama. Pingo Lukricitayo me ada pe gikwero Karama? Pe gikwero pien ni gimito yomo cwiny Lubanga i jami ducu ma gitimo.
TIKA OMYERO WAKWER NINO ME NYWAL?
8, 9. Pingo Lukricitayo me kare macon onongo pe gikwero nino me nywal?
8 Kwer mukene ma pire ngene mada obedo kwero nino me nywal. Lukricitayo mono myero gukwer nino me nywal? Nino me nywal ma kitito pigi i Baibul, jo ma gukwero gubedo jo ma pe giworo Jehovah. (Acakki 40:20; Marako 6:21) Kwer me nywal onongo i adane obedo kwer me woro jogi. Meno aye gin mumiyo Lukricitayo me kare macon “onongo gineno kwero nino me nywal calo kwer pa lukamfiri.”
9 Luroma ki Lugrik mapol me kare macon onongo gitamo ni gin mo ma obedo cwiny bedo tye i kare me nywal pa dano acel acel ka medde ki gwoko ngat meno i kare me kwone ducu. Lukamfiri me kare meno onongo gikwero nino me nywal pien gitamo ni man weko lubangegi gwoko ngat ma kinywalo i nino meno.
10. Pingo Lukricitayo me kareni myero pe gukwer nino me nywal?
10 Tika itamo ni Jehovah cwako kwer mogo ma kubbe ki dini goba? (Icaya 65:11, 12) En pe cwako. Meno aye tyen lok mumiyo pe wakwero nino me nywal nyo nino madito mogo ma kubbe ki dini goba.
KA MA NINO MADONGO OCAKKE IYE MONO PIRE TEK?
11. Jo mogo gikwero nino madito pi tyen lok ango? Ngo ma omyero waket iye cwinywa loyo?
11 Jo mukene gingeyo ni Karama ki nino madongo mukene-ni gucakke ki i tim pa lukamfiri, ento pud gimedde ki kwerone. Gitamo ni nino madito miyogi kare maber me bedo ki jo me odigi. Meno mono kit ma in iwinyo kwede? Miti me bedo kacel ki jo me odi pe rac. Jehovah aye ocako te yub me ot, dok en mito ni wabed ki wat maber ki lupacowa. (Jo Epeco 3:14, 15) Ento, myero waketu cwinywa i kom bedo ki wat maber ki Jehovah ma ka yomo cwiny wadiwa ki nywako i kwer mogo me nino madito pa dini goba. Pi tyen lok man lakwena Paulo owacci: “Wutem pwonyo gin ma yomo cwiny Rwot.”
12. Ngo ma miyo Jehovah pe cwako kwer moni?
12 Jo mapol gitamo ni ka ma lwit nino madongo ocakke ki iye pire pe tek ento Jehovah pe tamo kit meno. En pe cwako kwer ma a ki i dini goba, nyo ma keto deyo i kom dano nyo lobo moni. Me labolle, jo Ejipt onongo gitye ki kwer mapol pi lubangegi me goba. I kare ma jo Icrael guweko lobo Ejipt, gin guporo kwer acel pa jo Ejipt ci gulwongo ni “nino madit bot [Jehovah].” Ento Jehovah opwodogi pi kwero kwer meno. (Nia 32:2-10) Kit macalo lanebi Icaya owaco kwede, pe myero ‘wagud gin mo ma kome ki keni.’
NYUT KICA I KIT MA ITERO KWEDE JO MUKENE
13. Lapeny ango ma itwero bedo kwede ka imoko tammi pe me kwero nino madongo?
13 Ka imoko tammi pe me kwero nino madongo, itwero bedo ki lapeny mapol. Me labolle: Ngo ma myero atit ki lutic luwota ka gupenya pingo pe akwero Karama kacel kwedgi? Ngo ma myero atim ka ngat mo omiya mic me Karama? Ngo ma myero atim ka cwara nyo dakona mito ni akwer nino man kacel kwede? Ngo ma atwero timone me konyo lutinona wek pe guwiny ni gitye ka keng kwero nino madongo nyo nino nywalgi?
14, 15. Ngo ma iromo timone ka ce ngat mo omoti ki mot me nino madito nyo omini mic?
14 Pire tek ni wati ki ryeko me ngeyo gin me awaca ki me atima bot ngat acel acel. Me labolle, ka dano omoti ki mot me nino madito, pe myero ipor odinga. Itwero waco mere ni, “Apwoyo.” Ento ka ngat meno mito ngeyo lok mukene, iromo tito bote pingo in pe ikwero nino meno. Kare ducu, lok ki dano i yo me ki kica dok ki woro. Baibul wacci: “Lok ma wuloko myero obed lok mamit ma kado oromo maber, wek omi wunge kit ma myero wudok kwede i peny pa ngat acel acel.” (Jo Kolocai 4:6) Gwok nyo iromo tito ni imaro kwo kacel ki dano dok imaro bene miyo mic ento iyero pe me timo jami meno i nino madito.
15 Ngo ma omyero itim ka ngati mo omini mic? Baibul pe oryeyo cik mapol me aluba i lok man, ento waco ni omyero wawek cwiny ma ngoliwa kop-pi obed maleng. (1 Temceo 1:18, 19) Oromo bedo ni ngat ma tye ka miyo mic-ci pe ngeyo ni in pe inywako i kwer mogo me nino madito. Onyo, en oromo wacci “Angeyo ni in pe ikwero nino madit man, ento pud amito miyo mic man boti.” Iromo moko tammi me jolo mic meno nyo kwerone woko. Ento, pe iwek tam ma imoko oyel cwiny ma ngoli kop. Pe wamito ni watim gin mo ma twero balo watwa ki Jehovah.
IN KI JO ME OT-TI
16. Ngo ma myero itim ka jo me otti mito ni inywak kwedgi i kwero nino madito?
16 Ngo ma myero itim ka jo me ot-ti gimito kwero nino madito? Pe omyero ilar lok kwedgi. Wi opo ni, gitye ki twero me yero gin ma gimito timone. Bed lakica dok iwor tam ma gumoko, kit ma in bene imito ni guwor tam ma imoko. (Kwan Matayo 7:12.) Ento ka jo me otti mito ni ibed kacel kwedgi i nino madit man, ngo ma myero itim? Ma peya imoko ngo ma myero itim, leg bot Jehovah wek okonyi me moko tam matir. Tam kong matut i lok man, ka dok ikwed lok iye. Wi myero opo ni imito yomo cwiny Jehovah kare ducu.
17. Ngo ma itwero timone me konyo lutinoni wek pe guwiny marac ka gineno jo mukene gitye ka kwero nino madongo?
17 Ngo ma itwero timone me konyo lutinoni ka gineno jo mukene gitye ka kwero nino madongo? Kare ki kare, itwero yubo yub mo mupore pigi. Itwero bene miyogi mic i cawa mo keken. Dok mic acel madit ma itwero miyone ki lutinoni aye obedo cwalo kare kwedgi ki dong nyuto mar botgi.
LUB WORO ME ADA
18. Pingo omyero wabed tye i cokke pa Lukricitayo?
18 Ka wamito yomo cwiny Jehovah, omyero wakwer dini goba kacel ki yub me tekwaro ki nino madito ma kubbe kwede. Ento bene omyero walub woro me ada keken. I yo ango? Yo acel aye me bedo tye i cokke pa Lukricitayo kare ki kare. (Kwan Jo Ibru 10:24, 25.) Yub me cokke obedo but worowa ma pire tek adada. (Jabuli 22:22; 122:1) Waromo cuko cwinywa kekenwa ka wacokke kacel.
19. Pingo pire tek me tito bot jo mukene lok ada ma ipwonyo ki i Baibul?
19 Lubo woro me ada bene kwako tito lok ma ipwonyo ki i Baibul bot jo mukene. Dano mapol gitye ki tur cwiny pi jami maraco ma tye ka timme i lobo-ni. (Ejekiel 9:4) Twero bedo ni ingeyo jo mogo ma giwinyo kumeno. Tit botgi pi gen ma mwonya ma tye i anyim. Ka ibedo tye i cokke pa Lukricitayo dok itito bot jo mukene lok ada ma ipwonyo ki i Baibul, ci pe dong ibibedo ki miti me lubo dini goba ki kwerre. Itwero bedo labongo akalakala ni Jehovah bigoyo laane i tuteni me wore i yo matir.


text:
Pwony Latinni me Mwaka Apar ki Wiye me Tic pi Jehovah
“Yecu odongo kun medde i ryeko, kun dok medde ki nongo pwoc ki bot Lubanga ki bot dano bene.”
1, 2. (a) Par ango ma lunyodo mogo gibedo kwede ka lutinogi gitye mwaka apar ki wiye? (b) Lutino giromo nongo adwogi maber nining ka pud gitye mwaka apar ki wiye?
LUNYODO ma Lukricitayo pol kare gibedo ki yomcwiny madit adada ka lutinogi gunongo batija. Laminwa mo ma nyinge Berenice , ma lutino awobene adek ki anyaka acel gunongo batija ma mwakagi peya oo 14 owaco ni: “Man obedo kare me yomcwiny adada botwa. Wabedo ki pwoc madit mada ni lutinowa gimito tic pi Jehovah.” En omedo ni: “Ento, onongo bene wangeyo ni macalo lutino ma gitye mwaka apar ki wiye, gibikemme ki ariya mapol mapat pat.” In bene iromo bedo ki par acel-li ka wodi nyo nyari tye ki mwaka apar ki wiye nyo cok donyo i mwaka meno.
2 Ladiro mo ma okwano lok i kom lutino owaco ni mwaka me apar ki wiye obedo kare ma kwo pe yot bot lunyodo wa ki lutino, ento lunyodo pe myero gutam ni lutinogi ma gitye mwaka apar ki wiye-ni wigi pe tiyo nyo gitimo jami i yo me tinotino. Kadi bed ni gitye mwaka apar ki wiye, lutinoni giromo dongo wat matek ki Jehovah, gitwero dongo dirogi i ticwa me pwony dok bene giromo dongo miti matek me tiyo tic mapol i tic pi Lubanga. Gin gitwero nongo ni mwaka me apar ki wiye-ni obedo kare maber me dongo i yo me cwiny, kit ma Yecu otimo kwede i kare ma onongo pud tidi-ni. (Kwan Luka 2:52.) Ento ngo ma in lanyodo itwero timone me pwonyo latinni me mwaka apar ki wiye wek en oti pi Jehovah? Tam kong i kom kit ma Yecu onyuto kwede mar, mwolo, ki dong niango i kare ma en odongo odoko dano madit. Kit magi gitwero konyi nining ka itye ka pwonyo latinni me mwaka apar ki wek oti pi Jehovah?
MAR LATINNI ME MWAKA APAR KI WIYE
3. Pingo Yecu olwongo lukwenane ni lureme?
3 Yecu onongo maro dano dok larem ma genne. (Kwan Jon 15:15.) I kare me Baibul, ladit onongo pe tito tamme kacel ki mung ma i cwinye bot opiine. Ento, Yecu onyuto ni etye ladit ki dok larem lukwenane ma lugen. En obedo kacel kwedgi, otito tam ma i cwinye botgi, ki dok otero ite me winyo lokgi ka gitye ka tito gin ma i cwinygi. (Mar. 6:30-32) Lok i yo ma kit meno omoko wat matek i kin Yecu ki lukwenane dok oyubogi pi tic ma onongo gubitiyo pi Lubanga i kare me anyim.
4. In iromo bedo larem latinni nining kadi bed ni nongo itye ki twero macalo lanyodo? (Nen cal ma tye i pot karatac 13.)
4 Michael, wego mo ma tye ki lutino aryo owaco ni, “Kadi bed ni wan lunyodo mwakawa pe rom ki pa lutinowa, ento pud watwero bedo luremgi.” Lurem pol kare gicwalo cawa kacel. Leg dok itam matut kace iromo loko yubbi wek icwal cawa manok i dog ticci nyo i timo jami ma imarogi wek inong cawa muromo me bedo kacel ki lutinoni. Lurem bene gitye ki jami ma gimaro. Pi meno, temme me niang jami ma latinni me mwaka apar ki wiye marogi
5. Yecu okonyo lupwonnyene nining me nongo yomcwiny ma bino pi lungo wigi i tic pi Jehovah?
5 Yecu onongo ngeyoni ka lupwonnyene gitiyo ki mit kom pi Jehovah dok gilungo wigi i tito kwena maber-ri, ci gibinongo yomcwiny. Pi meno, en onongo mito ni gunywak ki mit kom i jami me cwiny. Ki lok ada, Yecu onongo mito ni gin guti ki mit kom wek gulok dano gudok lupwonnyene! Dok en onyuto mar kun cuko cwiny lupwonnyene ni ebikonyogi me cobo tic man.
6, 7. Pingo nyuto mar ka lunyodo gibedo ki yub i yo me cwiny pi lutinogi?
6 Mitini tye ni lutinoni ma gitye mwaka apar ki wiye gubed jo mucwiny i yo me cwiny. Lubanga bene mito ni meno ‘wupwonygi dok wunyebgi ki kit mabeco ma Jehovah pwoyo.’ (Ep. 6:4) Pi meno, myero inen ni ipwonyo lutinoni kare ki kare. Me labolle: Imito ni meno lutinoni gukwan pien ingeyo ni kwan pire tek dok itye ki gen ni meno ibidongo miti man i cwinygi. Lunyodo ma gimaro lutinogi gitute ki tekgi me neno ni meno gikonyo lutinogi me niang adwogi maber ma bino ki i ‘pwony mabeco pa Jehovah’ ma wanongo ki i kacokke kacel ki yub mukene me cwiny. Pien pwonye i yo me cwiny pire tek, myero itute me dongo i cwiny lutinoni mar pi jami me cwiny kacel ki pwoc pi ryeko ma ginongo ki iye. (Car. 24:14) Kit macalo Yecu okonyo kwede lupwonnyene-ni, in bene myero itemme me konyo lutinoni ma gitye mwaka apar ki wiye me nongo adwogi maber ki i ticwa me pwony kun itute me dongo margi i kom pwony ma a ki Lok pa Lubanga dok bene konygi me bedo tye i ticwa pwony kare ki kare.
7 Keto yub me cwiny ma bedo kare ki kare calo kwan pire keni, cito i cokke ki dok ticwa me pwony konyo lutino ma gitye mwaka apar ki wiye nining? Erin ma bedo i lobo South Africa owaco ni: “Pol kare wan lutino wakok i cawa me kwano Baibul, cito i cokke ki cito i ticwa me pwony. I cawa mukene watimo akaka me balo yub me otyeno me woro pi jo me ot wek obed pe. Ento lunyodowa onongo pe gicwako tim man wacel.” En omedde ni: “Pwonye meno okonya me bedo ngat ma diyo cwinye. Ka gin mo obalo yubba me cwiny, abedo ki mitti me timone oyotoyot wek pe oter kare malac. Atamo ni man onongo pe twero timme ka lunyodowa onongo pe guket gingi me bedo ki yub pi jami me cwiny kare ki kare. Ka onongo guweko abedo agonya me timo gin ma cwinywa mito i cawa mo keken, onongo bibedo yot bota adada i kareni me keng cokke ki jami me cwiny mukene.”
BED NGAT MA MWOL
8. (a) Yecu onyuto nining ni emwol? (b) Cwiny me mwolo pa Yecu-ni ogudo lupwonnyene nining?
8 Kadi bed ni Yecu onongo pe ki roc, ento en onyuto mwolo pien oye gorone dok bene ojenge i kom Jehovah. (Kwan Jon 5:19.) Tika cwiny me mwolo ma onongo Yecu tye kwede-ni oweko lupwonnyene pe guwore? Pe wacel. Ki lok ada, jengene i kom Jehovah ki cwinye ducu-ni oweko lupwonnyene guketo gengi ducu i kome. Lacen, gin gulubo lanen me mwolo pa Yecu.
9. Ka ikwayo kica dok iye balli, man bigudo lutinoni me mwaka apar ki wiye nining?
9 Watye ki goro mapol, dok ka i poro ki Yecu, wan watye ki roc dok watimo jami maraco. Ki cwiny me mwolo, ye ka ma goroni tye iye dok bene ye balli. (1 Jon 1:8) Kadi bed kumeno, anga ma pire tek ma myero iwor? Ladit ma ye balle ka otimo gin marac nyo ke ce ma pe kwayo kica? Ka latinni me mwaka apar ki wiye winyo ka in ikwayo kica pi balli, ci en bimedde ki wori. En bene lacen bipwonnye me ye balle. Rosemary ma obedo mego ma tye ki lutino adek owaco ni: “Waye balwa, dok man oweko lutinowa gucako tito peko ma gitye kwede botwa. Waniang ka ma gorowa tye iye, pi meno wapwonyo lutinowa ka ma gitwero nongo iye kony maber ka peko tye. Pol kare wacwalogi i bukkewa ma gijenge i Baibul ka gimito kony mo keken, dok bene walego kacel kwedgi.”
10. Yecu onyuto mwolo nining i kare ma tye ka tito gin ma lulub kore myero gutim?
10 Yecu onongo tye ki twero me waco gin ma lulub kore myero gutim. Ento ki cwiny mwolo, en pol kare obedo ka tito botgi tyen lok mumiyo omyero gutim gin moni. Me labolle, en pe owaco awaca keken bot lulub kore ni myero guket pi Ker pa Lubanga kacel ki kite matir obed mukwongo i kwogi ento en omedo ni: “Ci jami magi ducu gibimedo botwu.” I nge waco ni, “Pe wungol kop i kom jo mukene,” Yecu otito tyen lokke ni: “Pien kop ma wungolo-ni bene gibingolo i komwu.”
11. Ka twere, pingo nyuto ryeko ka itito tyen lok me cik nyo tam moni ma i mokogi macalo lanyodo?
11 Kare ducu ka twere, tit bot latinni me mwaka apar ki wiye tyen lok mumiyo iketo cik moni nyo imoko tam moni. Ka latinni me mwaka apar ki wiye oniang tammi i kom lok moni, ci kadi ningo wang ma en olubo ki cwinye ducu labongo dic. Barry ma opito lutino angwen owaco ni: “Tito tyen lok konyo lutino ma gitye mwaka apar ki wiye me bedo ki gen i komi pien nongo gineno dok giniang gin mumiyo i keto cik meno ma pe ibedo ka loko tammi atata.” Latin ma tye mwaka apar ki wiye bene nongo tye ka teggi me doko dano madit ki ‘tekone me niang.’ (Rom. 12:1) Barry otito ni: “Lutino ma gitye mwaka apar ki wiye myero gupwonye me moko tam ma tyen lokke tye, ma ka lubo kit ma giwinyo kwede ki i cwinygi.” (Jab. 119:34) Ka itito tyen lok me tam moni ma imoko-ni, ci latinni ma tye mwaka apar ki wiye biniang ni meno in ingeyo ni etye ka teggi, dok bene man bikonye me moko tam ma lubbe ki ‘teko me niangone.’
NYUT NIANGO DOK INIANG LATINNI ME MWAKA APAR KI WIYE
12. Yecu onyuto niango nining i kare ma tye ka konyo Petero?
12 Yecu onyuto niango dok oniang maber adada kony ma lupwonnyene gimito. Me labolle, lakwena Petero onongo pe ki cwiny marac i kare ma owaco bot Yecu ni myero otam pire kene pien pe myero owek kineke. Ento, Yecu onongo ngeyo ni lok pa Petero-ni obedo tam magoro ma pe rwatte. Me konyo Petero kacel ki lukwena mukene-ni, Yecu otugi miyo tira cutcut kun tito gin ma bitimme i kom jo ma pe gimito timo miti pa Jehovah ka ce timone tek dok bene owaco adwogi maber ma jo ma gitiyo pi Jehovah gibinongone. (Mat. 16:21-27) Petero onongo pwony ki i lok pa Yecu-ni.
13, 14. (a) Ngo ma nyuto ni niye pa latinni me mwaka apar ki wiye tye ka doko goro? (b) In itwero nyuto niango nining ka ce imito ni iniang dok ada i kony wodi nyo nyari?
13 Leg bot Jehovah wek okonyi me bedo ki niango ka ce imito niang ka ma latinni me mwaka apar ki wiye mito kony iye. (Jab. 32:8) Me labolle, gin ango ma twero nyuto ni latinni niyene tye ka doko goro? Oromo bedo ni cwinye pe yom kit macon, loko marac i kom Lukricitayo mukene, nyo pe tito lok ma i cwinye. Pe irune me moko tam ni jami magi gitye lanyut ma cimo ni en tye ka timo bal madongo i mung.* Ki tungcel bene, pe ica lanyut magi nyo pe itam ni kadi bed ni latin me mwaka apar ki wiye bedo kene kene ento nino mo bigik.
14 Calo Yecu, peny latinni i yo me kica dok inyut woro. Kit macalo pe iromo twomo pii oyotoyot ki baket ki i wang pii-ni, lok labongo diyo cwinyi i kom latinni me mwaka apar ki wiye twero balo kare maber ma itye kwede wek iniang ka ma tamme kacel ki ka ma mitine tye iye. (Kwan Carolok 20:5.) Ilaria ma dong waloko i kome-ni owaco ni: “I kare ma onongo pud atye mwaka apar ki wiye, moko tam obedo tekka adada ka ce omyero alub yo pa Jehovah nyo cawa weng abed kacel ki lutino ma akwano kwedgi i ot kwan acel. Pokke pa tam man ogudo kit ma awinyo kwede dok lunyodona guniang peko man. I otyeno mo acel, gin guwacca ni gineno ni cwinya pe yom, ci gupenya ka ma pekona tye iye. Acako ma koko cut, atito pekona ci apenyogi ni gukonya. Gin gukwako kora ci guwacca ni giniang kit ma awinyo kwede dok gucikke ni gibikonya.” Cutcut, lunyodo pa IIaria gucako konye me mako lirem manyen, ma kitgi beco ma gitye i kacokke.
15. Yecu onyuto niango nining i kit ma otero kwede ki jo mukene?
15 Yecu bene onyuto niango i kare ma oneno ni lupwonnyene gimito kony medo ki jami mabeco ma gitye ka timone. Me labolle, i kare ma laco mo ma nyinge Natanael owinyo ni Yecu oa ki i Najaret, en owaco ni: “Gin mo maber twero katti ki i Najaret?” (Jon 1:46) Ma lubbe ki lok man, iromo wacci Nataniel obedo dano ma nining? Kite rac? Tye ki cwiny me apokapoka? Dano ma pe ki niye? Yecu onyuto niango ci oneno kit maber ma Natanael tye kwede. Yecu olwonge ni, “Laicrael me ada, ma pe tye ki goba mo i cwinye!” (Jon 1:47) Yecu neno cwiny dano dok en otiyo ki kero meno me neno kit mabeco ma dano gitye kwede.
16. In iromo konyo latinni me mwaka apar ki wiye nining wek odong kit mabeco?
16 In pe itwero neno cwiny dano, ento Lubanga twero konyi me nyuto niango. Tika itwero tic ki kero meno me neno kit mabeco ma latinni me mwaka apar ki wiye tye kwede? Pe tye ngat mo ma mito ni kiwacci en “lakolo.” I tammi kacel ki lokki, pe iwacci wodi nyo nyari tye “latin me mwaka apar ki wiye ma lajemo” nyo ni en “latin ma layela.” Kadi bed ni latinni me mwaka apar ki wiye tye ka tute atuta, wek en onge ni ineno kerone kacel ki mitine me timo gin matir. Nen kabedo mogo ma en tye ka yubo iye kite dok ipwoye iye. Konye me dongo kite mogo mabeco kun imiye tic me atima mapol ka twere. Meno aye gin ma Yecu otimo ki lupwonnyene. I nge mwaka acel ki nucu ma en orwatte kwede ki Natanael (ma bene nyinge mukene Bartolomayo), Yecu oyere me bedo lukwenane dok Natanael otiyo pi Jehovah ki mit kom madit. (Luka 6:13, 14; Tic 1:13, 14) Pwoc kacel ki cuko cwiny ma imiyo bikonyo latinni me niang ni en kare etye ki kero me timo jami mabeco dok etye Lakricitayo ma Jehovah romo tic kwede me timo ticce.
PWONY MA KELO YOMCWINY MADIT
17, 18. Adwogi maber ango ma inongo ka imedde ki pwonyo latinni me mwaka apar ki wiye me tic pi Jehovah?
17 Ka nongo igwoko lutinoni, i kine mukene iromo winyo kit ma lakwena Paulo, ma odoko wego i yo me cwiny bot dano mapol-li owinyo kwede. En obedo ki “cwercwiny ki kumu” pi “mar madit” ma en onongo tye kwede pi lutinone me cwiny ma i kacokke me Korint. (2 Kor. 2:4; 1 Kor. 4:15) Victor ma opito lutino awobe aryo ki anyaka acel-li owaco ni: “I kare ma gitye mwaka apar ki wiye, jamine pe obedo yot. Ento kadi bed kumeno, jami mabeco obedo pol loyo maracone. Pien Jehovah okonyowa, wan wabedo ki wat macok ki lutinowa.”
18 Tute matek labongo yweyo me pwonyo lutinoni wek guti pi Jehovah. Ka inyuto mar matut pigi, walego ni inong yomcwiny madit ka nongo ineno kit ma lutinoni gimoko kwede ki tam me tic pi Jehovah kun gimedde ki tic pire ki gen ma nongo “gitye ka lubo lok ada.”
Lunyodo giromo nongo adwogi maber ka gukwano buk me Questions Young People Ask


text:
6 Noa kanyo modhi e gweng’gi kendo jopuonjrene noluwe.2 Ka Sabato nochopo, nochako puonjo e sunagogi kendo thoth joma ne winje nohum mi gipenjore kama: “Ng’atni nogolo wechegi kanye? Kendo ang’o momiyo nomiye riekogi, bende ang’o momiyo tije madongogi timore kokalo e lwete?3 Donge jali en fundi bao ma wuod Maria-cha, kendo owetene gin Jakobo, gi Josef, gi Judas, kod Simon, koso? To donge kata nyiminene ni kodwa kae, koso?” Omiyo, ne gichako chwanyore nikech en.4 To Yesu nowachonegi kama: “Ji miyo janabi duong’, mak mana e gweng’gi, e kind wedene, kod e ode owuon.”5 Omiyo, ne ok onyal timo tije madongo kanyo, mak mana keto lwete kuom ji manok ma ne tuo mondo ochanggi.6 Kuom adier, nowuoro kaka jogo ne onge yie. Eka nodhi kolworo gwengego kopuonjo.7 Koro noluongo ji Apar Gariyoka mochako orogi ji ariyo ariyo kendo nomiyogi teko e wi jochiende.8 Bende, nochikogi ni kik giting’ gimoro amora ne wuoth mak mana luth—ok makate, kata ofuk chiemo, kata pesa e msibegi—9 kendo ni girwak wuoche to kik girwak nengni ariyo.10 E wi mago, nokonegi niya: “Ka udonjo e ot moro amora, beduru kanyo nyaka ua.11 To kama ok orwakue kata ok owinjue, sama uwuok kanyo, teng’uru buch tiendeu mondo mano ochiwnegi neno.”12 Eka ne giwuok mi giyalo mondo ji olok chunygi a e richo13 kendo ne gigolo jochiende mang’eny, mi ne giwiro ji mathoth ma ne tuo gi mo kendo ne gichangogi.14 Koro Ruoth Herode nowinjo wachno, nimar nying Yesu nong’ere ahinya kendo ji ne wacho niya: “Osechier Johana Jabatiso oa kuom joma otho kendo mano e momiyo tije madongogo timore kokalo kuome.”15 To jomoko ne wacho kama: “En Elija.” To pod moko ne wacho niya: “En janabi mana kaka achiel kuom jonabi machon.”16 Kata kamano, ka Herode nowinjo mano, nowacho kama: “Johana ma ne ang’ado wiyecha osechier.”17 Nimar noyudo Herode oseoro wach mondo omak Johana kendo ne otueye e jela nikech Herodia chi Filipo owadgi, nimar Herode nosekende.18 Nikech Johana nosebedo ka nyiso Herode niya: “Ok en gima owinjore gi chik mondo ikaw chi owadu.”19 Omiyo, Herodia nomako sadha kode kendo nodwaro nege, to ne ok onyal.20 Nimar Herode noluoro Johana kendo nong’eye kaka ng’at makare kendo maler, omiyo norite maber. Nojawinje, to bang’e ok nong’eyo gima dotim, to pod nodhi nyime winje gi ilo.21 Kata kamano, chieng’ mowinjore nochopo ka Herode noloso nyasi mar chiemo modhiambo e odiechieng nyuolne. Ne oloso nyasino ne jotije madongo gi jotend-jolweny* mage kod joma ne nigi huma ahinya e Galili.22 Eka nyar Herodia nobiro mi omiel kendo nomoro Herode kod joma ne chiemo kode. Ruoth nowacho ne nyakono niya: “Kwaya gimoro amora midwaro to abiro miyigo.”23 Ee, nokuong’orene kama: “Gimoro amora ma ikwaya anamiyigo, kata mana nus pinyruodha.”24 Omiyo, nyakono ne odhi oko mopenjo min mare kama: “Ang’o monego akwa?” Nodwoke niya: “Wi Johana Jabatiso.”25 Gikanyono, nyakono noringo mapiyo modhi ir ruoth kendo nochiwo kwayone niya: “Adwaro ni imiya wi Johana Jabatiso e san gie sani.”26 Kata obedo ni ruoth nokuyo ahinya nikech mano, ne ok odwar tame nikech kuong’ruok ma nosetimo kendo nikech wende.27 Omiyo, gikanyono ruoth nooro jarit moro kendo nochike mondo okel wi Johana. Eka jaritno ne odhi mong’ado wiye e jela28 mokelo wiyeno e san. Nomiyo nyakono kae to nyakono nomiyo min mare.29 Ka jopuonjre mag Johana nowinjo wachno, ne gibiro mi gikawo ringrene kendo ne giyike e liel.30 Joote nochokore ka gilworo Yesu koni gi koni, mi ne giwachone gik moko duto ma ne gisetimo kendo puonjo.31 Eka nokonegi niya: “Biuru kar kendu kama onge ji mondo uyue matin.” Nikech ji mang’eny ne biro kendo a ma kata thuolo mar yueyo kata chiemo ne giongego.32 Omiyo, ne giwuok ka giidho yie nyaka kar kendgi kama ji ongee.33 Kata kamano, ji nonenogi ka gidhi, mi ng’eny ji nong’eyo mano. Kendo ji nowuok e taondego duto mi giringo gi tiendgi, kendo ne gikwongonegi kuno.34 Ka nowuok e yie, noneno oganda mang’ongo mi nokechogi, nikech ne gichal kaka rombe ma onge jakwath. Omiyo, nochako puonjogi gik mang’eny.35 Gie sechego koro sa nolewo, kendo jopuonjrene nobiro ire mi giwachone niya: “Kae bor gi kama ji odakie kendo sa koro olewo.36 Nyisgi gia mondo gidhi e gwenge gi mier man machiegni eka ging’iew gimoro ma ginyalo chamo.”37 Nodwokogi kama: “Un migiuru gima ginyalo chamo.” Eka ne gipenje niya: “Be dwadhi mi wang’iew makate mag dinari* 200 mondo wami ji mi romgi chamo?”38 En nopenjogi kama: “Un gi makate adi? Dhiuru ung’i!” To bang’ ng’iyo ne gidwoke niya: “Makate abich gi rech ariyo.”39 Eka nochiko oganda duto mondo obed piny e lum mang’ich e kidienje kidienje.40 Mi ne gibet piny e kidienje mag 100 kod mag 50.41 Eka nokawo makate abichgo kod rech ariyogo, mi nong’iyo malo e polo kendo noguedho gigo. Bang’e, nong’ingo makatego mochako miyogi jopuonjrene mondo giketgi e nyim ji, kendo nopogo rech ariyogo ne jogo duto.42 Omiyo, ji duto nochiemo mi giyieng’43 kendo ne gichoko ng’injo mag makate mopong’o okepni 12, ka ok okwan mag rech.44 Joma nochamo makatego ne gin chwo 5,000.45 Eka ma ok odeko, nojiwo jopuonjrene mondo giidh yie gitelne loka nam ka gichomo Bethsaida, ka en to pod nogonyo oganda.46 To bang’ goyonegi oriti, nodhi e got moro mondo olem.47 Ka nochopo odhiambo, yie ne ni e dier nam to en ne en kende e lowo motwo.48 Omiyo, ka noneno ka kwang’o yie ne bedonegi matek nikech yamo ne chomogi tir, chiegni e arita mar ang’wen gotieno,* nobiro kochomogi ka owuotho e wi nam; to en nodwaro kadhogi.49 Kane ginene kowuotho e wi nam, ne giparore kama: “En ni waleko, koso?” Kendo ne gikok matek.50 Nimar giduto ne ginene mi chunygi nochandore. To gikanyono nowuoyo kowachonegi niya: “Beduru gi chir! En an; kik uluor.”51 Eka noidho irgi e yie, kendo yamono nogik. Mano nomiyo gihum nono52 nimar pod ne ok giwinjo tiend wach makatego, kata kamano chunygi pod ne odinore.53 Kane ging’ado loka machielo, ne gichopo Genesaret mi gigowo yie kanyo.54 To mapiyo kane gisewuok e yie, ji ne ofwenye.55 Ne giringo kuonde duto e alworano mi ne gichako kelo otendni moting’o joma ne tuore nyaka kama ne giwinjo ni entieree.56 To e gwenge kata taonde kata mier ma nodonjoe, ji ne keto joma tuo e chirni, kendo ne gisaye mondo gimulie mana riak nangane ma oko kende. Kendo jogo duto ma nomulo nangane, nochango.
Weche Moler Piny
^ Jatelo achiel ne bedo gi askeche lweny 1,000 e bwoye.


text:
SULA MAR APAR GOCHIKO
Sik Machiegni gi Jehova
1, 2. Wanyalo yudo konyruok kanye?
PAR ane ni iwuotho oko to yamo kutho matek. Piny chako imore, polo mil, kae to omor matek. Mapiyo, koth chako chwe, kae to imanyo kama dibuogie. Donge inyalo winjo maber ka iyudo kamoro motwo minyalo buokie?
2 Wadak e kinde ma chalo kamano. Gik ma timore e piny medo bedo marach moloyo. Inyalo penjori ni, ‘Ere kama anyalo yudoe konyruok?’ Jandik-zaburi nowacho kama: ‘Natwag kuom Jehova niya: “En e kar geng’ruokna, gi dalana mar ohinga; Nyasacha ma an ageno.”’ (Zaburi 91:2) Jehova nyalo konyowa sama wan e chandruok moro, kendo osesingonwa gik mabeyo kinde mabiro.
3. Ere kaka Jehova nyalo bedonwa kar buok?
3 Ere kaka Jehova nyalo konyowa? Onyalo konyowa nyagore gi chandruok moro amora ma wan-go, bende, en gi teko moloyo ng’ato ang’ata ma nyalo temo hinyowa. Kata ka po ni gimoro marach otimorenwa sani, wanyalo bedo gadier ni Jehova biro loso gik moko duto obed mabeyo e kinde mabiro. Muma jiwowa ni, ‘waritre e hera mar Nyasaye.’ (Juda 21) Onego wasik ka wan machiegni gi Jehova mondo okonywa e kinde ma wan gi chandruok. Ere kaka wanyalo siko machiegni gi Jehova?
GO NE JEHOVA EROKAMANO NIKECH OHERI
4, 5. Jehova osenyiso ni oherowa e yore mage?
4 Wanyalo siko machiegni gi Jehova mana ka wang’eyo kaka oherowa. Par ane gik moko duto ma Jehova osetimonwa. Osemiyowa piny majaber mopong’ gi yiende, alode, kod le mopogore opogore. Bende, osemiyowa chiemo ma mit kod pi maler ma wanyalo modho. Kokalo kuom Muma, Jehova osenyisowa nyinge kod kido mabeyo ma en-go. E wi mano, nonyisowa kaka oherowa ka nooro Wuode mohero e piny ka mondo othonwa. (Johana 3:16) Wageno yudo ngima maber e kinde mabiro nikech Yesu nothonwa.
5 Jehova osechungo Pinyruodh Mesia ma en sirkal manie polo ma biro tieko chandruoge duto. Pinyruodhno biro miyo piny obed Paradiso kama ji biro dakie gi mor kod kuwe nyaka chieng’. (Zaburi 37:29) Yo machielo ma Jehova osenyisogo ni oherowa en kuom puonjowa kaka wanyalo dak maber e kindegi. Bende, ojiwowa ni mondo wawuo kode e lamo nikech oikore winjowa kinde duto. Jehova osenyiso maler ni ohero ng’ato ka ng’ato kuomwa.
6. Ere kaka inyalo nyiso ni igoyo ne Jehova erokamano nikech oheri?
6 Ere kaka inyalo nyiso ni igoyo ne Jehova erokamano nikech hera mare? Bed mamor gi gik moko duto mosetimoni. Gima lit en ji mang’eny e kindegi ok go erokamano. Mano e gima notimore ka Yesu nie piny ka. Nitie kinde moro ma Yesu nochango ji apar ma ne nigi tuo mar dhoho to achiel kende e ma noduogo goyone erokamano. (Luka 17:12-17) Wadwaro bedo kaka ng’at ma ne oduogo goyo ne Yesu erokamano. Onego wago ne Jehova erokamano kinde duto.
7. Onego waher Jehova e yo mane?
7 Wan bende onego waher Jehova. Yesu nonyiso jopuonjrene ni nyaka giher Jehova gi chunygi duto, gi ngimagi duto, kendo gi pachgi duto. (Som Mathayo 22:37.) Mano tiende en ang’o?
8, 9. Ere kaka wanyalo nyiso ni wahero Jehova?
8 Be wacho awacha gi dhowa ni wahero Jehova oromo? Ooyo. Gik ma watimo biro nyiso ni wahero Jehova gi chunywa duto, gi ngimawa duto, kendo gi pachwa duto. (Mathayo 7:16-20) Muma wacho maler ni wabiro luwo chike Jehova ka wahere gadier. Be timo kamano tek? Ooyo, nikech “chikene ok tek luwo.”—Som 1 Johana 5:3.
9 Ka waluwo chike Jehova wabiro dak e ngima mopong’ gi mor kod kuwe. (Isaiah 48:17, 18) Kata kamano, ang’o ma biro konyowa siko machiegni gi Jehova? We wane ane.
DHI NYIME SUDO MACHIEGNI GI JEHOVA
10. Ang’o momiyo onego idhi nyime ng’eyo Jehova?
10 Ere kaka nichako bedo osiep Jehova? Ning’eyo Jehova kokalo kuom puonjruok Muma kendo nimedo tego osiep manie kindi kode. Inyalo pim osiep manie kindi gi Jehova gi mach maliel. Mondo mach odhi nyime liel, nyaka imed yien e majno. Kamano bende, mondo osiep manie kindi gi Jehova osik kotegno nyaka idhi nyime puonjori e wiye.—Ngeche 2:1-5.
11. Puonj mag Muma biro mulo chunyi e yo mane?
11 Kaka imedo puonjori Muma ibiro ng’eyo gik moko ma biro mulo chunyi ahinya. Ne ane kaka jopuonjre ariyo mag Yesu nowinjo ka ne Yesu leronegi weche mokor manie Muma. Ne giwacho niya: “Donge a chunywa oil ahinya sama ne owuoyo kodwa e ndara, ka noelonwa tiend Ndiko?”—Luka 24:32.
12, 13. (a) Ang’o ma ok diher ni otimre ne hera miherogo Nyasaye? (b) Inyalo timo ang’o mondo hera ma iherogo Jehova osik kotegno?
12 Nyalo bedo ni in bende ne ibedo mamor ka ne ichako winjo tiend weche manie Muma mana kaka jopuonjre Yesu bende ne mor ahinya ka ne giwinjo tiend weche manie Ndiko. Mano nokonyi ng’eyo Jehova kendo here. Ok diher ni herano odog chien.—Mathayo 24:12.
13 Ka isebedo osiep Nyasaye, nyaka item matek mondo osiep manie kindu obed motegno. Nyaka idhi nyime puonjori e wi Jehova kod Yesu kendo ipar matut gik mipuonjori kod kaka inyalo tiyo kodgi e ngimani. (Johana 17:3) Sama isomo kata ipuonjori Muma, penjri niya: ‘Wachni puonja ang’o e wi Jehova? Ang’o momiyo onego ahere gi chunya duto kod ngimana duto?’—1 Timotheo 4:15.
14. Ere kaka lamo miyo hera mwaherogo Jehova bedo motegno?
14 Ka in gi osiepni moro mihero, wuoyo kode kinde ka kinde miyo osiep manie kindu medo bedo motegno. E yo machal kamano, wuoyo gi Jehova e lamo kinde ka kinde tego hera miherego. (Som 1 Jo-Thesalonika 5:17.) Lamo en mich makende ma Wuonwa manie polo omiyowa. Onego wawuo kode koa e chunywa kinde duto. (Zaburi 62:8) Ok onego wanwo lamo ma wamako e wiwa, weche mwawacho onego owuog e chunywa gadier. Ka wadhi nyime puonjore Muma kendo lemo koa e chunywa, mano biro miyo hera mwaherogo Jehova obed motegno.
WUO GI JOMOKO E WI JEHOVA
15, 16. Ineno nade tij lendo?
15 Ka wadwaro siko ka wan machiegni gi Jehova, nyaka wawuo gi jomoko e wi gik ma wayiego. Wuoyo gi jomoko e wi Jehova en thuolo majaber. (Luka 1:74) Kendo en ting’ ma Yesu nomiyo Jokristo madier duto. Ng’ato ka ng’ato kuomwa onego oyal wach maber mar Pinyruodh Nyasaye. Be isetimo mano?—Mathayo 24:14; 28:19, 20.
16 Jaote Paulo nokawo mapek tij lando wach maber to mano e momiyo ne oluongo tijno ni ‘mwandu makende.’ (2 Jo-Korintho 4:7) Tich maduong’ie moloyo minyalo timo en wuoyo gi jomoko e wi Jehova. Mano en yo achiel mar tiyo ne Jehova kendo omor ahinya gi tich mitimono. (Jo-Hibrania 6:10) Tij lendo nyalo konyi kendo onyalo konyo joma ilendonegi nikech omiyo ubedo machiegni gi Jehova kendo ubiro yudo ngima ma nyaka chieng’. (Som 1 Jo-Korintho 15:58.) Be nitie tich moro machielo ma nyalo miyi mor moloyo tij lendo?
17. Ang’o momiyo tij lendo onego otim mapiyo?
17 Tij lendo en tich monego otim mapiyo ahinya. Onego ‘wayal wach’ maber kendo ‘wasik ka watime e okang’ mapiyo ahinya.’ (2 Timotheo 4:2) Ji onego owinj wach Pinyruodh Nyasaye. Muma wacho kama: ‘Ndalo maduong’ mar Jehova chiegni, ochiegni kendo oruyore piyo!’ Giko ‘ok noriwre!’ (Zefania 1:14; Habakkuk 2:3) Machiegnini, Jehova biro ketho piny ma Satan lochoeni. Ka pok mano otimore, dhano onego ong’e wachno mondo giyier ka be gibiro tiyo ne Jehova.
18. Ang’o momiyo wachokore mondo walam Jehova kanyachiel gi Jokristo wetewa?
18 Jehova dwaro ni walame kaachiel gi Jokristo wetewa. Muma wacho niya: “Wadewreuru e kindwa mondo wajiw hera kod timbe mabeyo ma ok wajwang’ bedo e chokruogewa kanyachiel mana kaka jomoko osebet gi timno, to wajiwreuru, to moloyo sama uneno ni chieng’no medo sudo machiegni.” (Jo-Hibrania 10:24, 25) Onego watim duto ma wanyalo mondo wabed e chokruoge duto. Sama wan e chokruok wajiwore gi jowetewa.
19. En ang’o ma nyalo konyowa hero Jokristo wetewa?
19 Ka idhi e chokruoge, ibiro yudo osiepe mabeyo ma nyalo konyi tiyo ne Jehova. Ibiro romo gi owete gi nyimine ma temo matek mondo gilam Jehova mana kaka in bende itimo. Gin bende girem kendo gin gi nyawo moko. Sama gichwanyi, ikri weyonegi. (Som Jo-Kolosai 3:13.) Kinde duto, ket pachi kuom kido mabeyo ma owete gi nyimine nigo nikech mano biro konyi dhi nyime herogi kendo sudo machiegni gi Jehova.
NGIMA MADIER
20, 21. “Ngima madier” en ngima machal nade?
20 Jehova dwaro ni osiepene duto obed gi ngima maber. Muma puonjo ni kinde mabiro wabiro bedo gi ngima maberie moloyo masani.
21 E kinde mabiro ok wabi dak mana kuom higni 70 kata 80 kende, to wabiro dak nyaka chieng’. Wabiro bedo gi “ngima ma nyaka chieng’” e Paradiso kama kuwe gi mor biro betie kendo tuoche ok nobedie. Mano e “ngima madier” ma Muma wuoye. Jehova osingo ni obiro miyowa ngima madierno mana ka watimo duto ma wanyalo mondo ‘wamake matek.’—1 Timotheo 6:12, 19.
22. (a) Ere kaka wanyalo ‘mako matek ngimano ma en ngima madier’? (b) Ang’o momiyo inyalo wach ni ok wanyal yudo ngima madier gi tekrewa wawegi?
22 Ere kaka wanyalo ‘mako matek ngimano ma en ngima madier’? Nyaka ‘watim gik mabeyo’ mondo ‘wabed jomwandu e timbe mabeyo.’ (1 Timotheo 6:18) Mano nyiso ni onego wati gi puonj ma wayudo e Muma. Kata kamano, ok wanyal yudo ngima madier gi tekrewa wawegi. Tiende ni, ok wanyal tiyo matek machop kama iwacho ni wawinjore yudo ngima ma nyaka chieng’. Mano en nikech ngimano en mich ma Jehova miyo jotichne nono nikech “ng’wono mogundho” ma en-go. (Jo-Rumi 5:15) Wuonwa manie polo dwaro ahinya miyo jotichne mohere michno.
23. Ang’o momiyo onego itim yiero makare sani?
23 Penjri niya, ‘Be alamo Nyasaye e yo moyiego?’ Ka po ni ifwenyo ni dwarore ni itim lokruoge moko, onego itimgi mapiyo. Ka waketo genowa kuom Jehova kendo watimo duto ma wanyalo mondo waluw chikene, Jehova biro bedo kar buokwa. Obiro rito joge mohere e kinde giko piny Satan monjaworeni. Kae to, Jehova biro miyowa thuolo mar dak e Paradiso nyaka chieng’ mana kaka ne osesingo. Kitimo yiero makare sani, ibiro yudo ngima madier!


text:
4 Sama ji ariyogo pod ne wuoyo gi oganda, jodolo, gi jatend-jorit hekalu, kod Jo-Sadukai nobiro irgi.2 Mirima nomakogi nikech jootego ne puonjo oganda ka gilando ayanga ni Yesu ne osechier oa kuom joma otho.3 Omiyo, ne gimakogi mi giketogi e tuech nyaka kinyne nikech piny nosebedo godhiambo ahinya.4 Kata kamano, thoth joma nowinjo twagno nochako bedo gi yie, kendo kwan mar ji nomedore moromo chwo 5,000 kama.5 Kinyne jotendgi, gi jodonggi, kod jondiko nochokore kanyachiel Jerusalem,6 kaachiel gi Anas jaduong’-jodolo, gi Kayafa, gi Johana, gi Aleksanda, kod ji duto ma ne gin wede jaduong’-jodolo.7 Ne gichungo Petro gi Johana e diergi mi gichako penjogi niya: “Utimo gigi gi teko mane, kata utimogi kuom nying ng’a?”8 Eka Petro, kopong’ gi roho maler nowachonegi kama:“Un jotend oganda kod jodongo,9 ka sani unonowa nikech tim maber ma watimo ne ng’at ma puth, kendo udwaro ng’eyo ni en ng’a mochango jali,10 we mondo ong’erenu uduto gi ji duto mag Israel, ni e nying Yesu Kristo Ja-Nazareth ma ne unego e yath, to Nyasaye ne ochiere a kuom joma otho, en e momiyo jali ochung’ kae e nyimu ka osechango.11 En e ‘kidi ma un jogedo ne ukawo kayiem nono, to koro osebedo kidi maduong’ moriwo kor ot.’12 E wi mano, onge warruok kuom ng’at machielo, nimar onge nying machielo e bwo polo mosechiw ne ji mondo wayudie warruok.”13 Koro kane gineno chir ma Petro gi Johana ne wuoyogo, kendo ng’eyo ni ne gin ji ajia ma ok osomo,* ne gihum. Eka ne gichako fwenyo ni kare yande ne gin-ga gi Yesu.14 To nikech ne ginyalo neno ng’at ma ne osechangno kochung’ kodgi, onge kaka ne ginyalo kwedo.15 Omiyo, ne gichikogi mondo giwuog oko mar od romo mar Sanhedrin, mi ne gichako riwo paro e kindgi,16 ka giwacho niya: “Ang’o monego watim ne jogi? Nikech kuom adier, ranyisi maduong’ osetimore kokalo kuomgi, kendo ranyisino nenore ayanga ne ji duto modak e Jerusalem, kendo ok wanyal kwero mano.17 To mondo wachno kik med landore e kind oganda, wasiemgiuru kendo wakwergi mondo kik gidhi nyime wuoyo gi ng’ato ang’ata ka gitiyo gi nyingno.”18 Bang’ mano, ne giluongogi mi gichikogi ni kik giwach gimoro amora kata puonjo ka gitiyo gi nying Yesu.19 To Petro gi Johana nodwokogi kama: “Ka en gima kare e wang’ Nyasaye ni mondo wawinju kar winjo Nyasaye, mano ng’aduru uwegi.20 To wan, ok wanyal weyo wuoyo e wi gik ma waseneno kendo ma wasewinjo.”21 Koro kane gisemedo siemogi, ne gigonyogi nikech ne ok giyudo gimoro ma ne nyalo miyo gikumgi, to bende nikech oganda, nimar oganda duto ne miyo Nyasaye duong’ kuom gima ne osetimoreno.22 Nikech ng’at ma ne osechang kokalo kuom honono ne en jahigni 40 gi wiye.23 Bang’ ka nosegonygi, ne gidok ir joggi giwegi mi gihulo weche ma jodong-jodolo kod jodongo nowachonegi.24 Bang’ winjo wechego, ne giting’o dwondgi malo ne Nyasaye ka gin e achiel ka giwacho niya:“Ruoth Mamalo Chutho, in e Jal ma nochueyo polo, gi piny, gi nam, kod gik moko duto manie igi,25 kendo kokalo kuomi, roho maler nowacho kotiyo gi dho kwarwa Daudi jatichni niya: ‘Ang’o momiyo ogendni bedo gi koko kendo ji paro ahinya kuom weche manono?26 Ruodhi mag piny ne oikore kedo gi Jehova kendo jotelo nochokore kaka gimoro achiel mondo giked kode gi ng’ate mowir.’27 To adier, Herode gi Pontio Pilato kaachiel gi jo ogendni kod Jo-Israel nochokore kanyachiel e taondwani mondo giked gi Yesu jatichni maler ma ne iwiro,28 mondo gitim gima lweti kod dwaroni ne oseng’ado motelo ni biro timore.29 To koro Jehova, winj siem ma gisiemowago, kendo imi jotichni nyalo mar dhi nyime hulo wachni gi chir duto,30 ka irieyo lweti mondo ichang ji, kendo ka ranyisi kod tije madongo timore kokalo kuom Yesu jatichni maler.”31 To kane gisesayo e lamo, kama ne oyudo gichokoreeno ne oyiengni mi giduto ne gipong’ gi roho maler, kendo ne gihulo wach Nyasaye gi chir.32 E wi mano, oganda mang’ongo mar joma ne oyie ne nigi chuny achiel kod paro achiel, kendo onge kata ng’ato kuomgi ma ne nyalo wacho ni gik ma ne en-go ne gin mage owuon, to ne giriwo kanyachiel gik moko duto ma ne gikonyorego.33 Kendo joote nomedo chiwo neno e yo ma nigi teko maduong’ e wi chier mar Ruoth Yesu, kendo ng’wono mogundho mar Nyasaye ne ni kuomgi giduto.34 Adier, onge ng’ato kuomgi ma nochando gimoro, nimar ji duto ma ne nigi puothe kata ute ne usogi, kendo ne gikelo yutogo,35 kae to ne giketogi e tiend joote. Eka ne ipogogi ne ng’ato ka ng’ato ka luwore gi kaka ne ochando.36 Omiyo, Josef ma bende joote ne luongo ni Barnaba (ma kolok to tiende en, “Wuod Hoch”), ma ne en Ja-Lawi ma japiny Saipras,37 ne nigi puodho moro, mi ne ouse mokelo pesa kendo noketo pesago e tiend joote.
Weche Moler Piny
^ Tiende ni, ne ok gisomo e skunde mag Jo-Hibrania mipuonjoe weche din; to ok ni ne ok gidhi e skul.


text:
PUONJ NYITHINDI
Nyasaye Nyalo Winjo Malit—Ang’o Mwanyalo Timo Mondo Wamore
Be isegaywak nikech gimoro ohinyi?— * Waduto wasegaywak kinde moro. Kata kamano, seche moko lit mwawinjo ok en mar del. Ng’ato nyalo wuoyo e wiwa marach kata onyalo wacho weche maok adier kuomwa. Donge mano nyalo miyo iwinj malit?— Nyasaye bende nyalo winjo malit ka ji wacho miriambo kuome. We wawuo kuom wachni kendo wane kaka wanyalo miyo Nyasaye obed mamor kar miyo owinj malit.
Muma wacho ni nitie joma ne ‘ochido chuny’ Nyasaye kata obedo ni ne giwacho ni gihere. Ee, “ne ginyoro” chuny Nyasaye kata ne gimiyo owinj malit. En adier ni onge ng’ama nyalo hinyo dend Jehova Nyasaye. En Nyasaye manyalo duto. We wane ane gimomiyo Jehova winjo malit ka ok watimo gima owachonwa.
Ji ariyo ma ne Jehova okwongo chweyo e piny ne omiyo owinjo malit e chunye. Ji ariyogi ne oket e pinyka e Paradis ma ne iluongo ni “puodho mar Eden.” Ji ariyogi ne gin ng’a gini?— Ne okwong oket Adam kae to bang’e ne omedne Hawa. We wane ane gima ne gitimo ma ne omiyo Jehova owinjo malit e chunye.
Jehova ne oketogi e puodhono monyisogi ni girit puodhono. Bende, nonyisogi ni ginyalo nyuolo nyithindo ma gidag kanyachiel e puodhono nyaka chieng’. To kata kapok Adam gi Hawa onyuolo nyithindo, gimoro marach ahinya ne otimore. Be ing’eyo gima ne otimore?— Malaika moro nowuondo Hawa momiyo en kaachiel gi Adam ging’anjo ne Jehova. We wane ane kaka mano notimore.
Malaikano notiyo gi thuol mondo owuo gi Hawa. Weche ma Hawa ne owinjo nolombe—thuol nonyise ni ‘nobed ka Nyasaye.’ Omiyo ne otimo gima ne thuol onyise. Be ing’eyo gima ne otimo?—
Hawa nochamo olemo mar yath ma ne Jehova okwero Adam ni kik gicham. Kane pok Nyasaye ochweyo Hawa, ne onyiso Adam niya: “Kuom olemb yedhe duto inyalo chamo achama: to olemb yath makelo ng’eyo ber gi rach, kik icham: nikech e ndalo michamogo, tho to initho.”
Hawa nong’eyo chikno. Kata kamano, ne odhi nyime ng’iyo olemo mag yadhno ‘moneno ka yadhno ne ber mar chiemo, kendo nomiyo wang’ mor, nokawo olembe, nochamo.’ Bang’e ne omiyo Adam, olemono ma “en bende nochamo.” Iparo ni ang’o momiyo Adam ne ochamo olemono?— En nikech Adam ne koro ohero Hawa moloyo kaka ne ohero Jehova. Noyiero moro Hawa kar moro Jehova. Kata kamano, gima dwarore moloyo en winjo Jehova moloyo winjo ng’ato ang’ata!
Be iparo thuol ma ne owuoyo gi Hawa? Mana kaka e kindewagi ng’ato nyalo wuoyo, to e yor rieko omiyo onere ka gima dwonde wuok kuom gimachielo, e kaka ng’at ma ne omiyo thuol owuoyono, ne otimo. En dwond ng’ano ma ne wuok kuom thuol?— Ne en dwond “thuol machon, miluongo ni Jachien kendo Satan.”
Be ing’eyo gima inyalo timo mondo imi Jehova obed mamor?— Inyalo miyo Jehova obed mamor kuom temo kinde duto timo gik mohero. Satan pakore ni onyalo miyo ji duto otim gima en ema odwaro. Omiyo Jehova jiwo ng’ato ka ng’ato kuomwa niya: “Wuoda [kata nyara], bedi mariek, kendo mi chunya mor; mondo aduok wach ni jalo makwera.” Satan jaro Jehova. Owacho ni onyalo miyo ji te owe tiyo ne Nyasaye. Omiyo, mi Jehova obed mamor kuom winjo wachne kendo tiyone! Be ibiro temo matek mondo itim kamano?—
Som e Mumbi
Zaburi 78:40, 41
Chakruok 1:26-28; 2:15-17; 3:1-6
Fweny 12:9; Ngeche 27:11
^ par. 3 Kapo ni isomo gi nyithindo, dash moket en ni mondo oparni ichung somo matin kendo ipenj nyithindogo penjono.


text:
Average Rating: 0
Total Votes: 0
Chiso pani ma maya chiso pani ma Thandi lagla timlai yo jawani ma Chiso pani ma maya chiso pani ma Thandi lagla timlai yo jawani ma Aau aau baru angalo ma – 2 Chiso pani ma maya chiso pani ma Thandi lagla timlai yo jawani ma Paath pare yo maan ma Bana thamne kun thaun ma Paath pare yo maan ma Bana thamne kun thaun ma Aaba na roka, maya ko badal lai sarna deu Aau aau angalo ma Angalo ma aau aau Bhijyo pachhouri maya bhijyo pachhouri Outha laga maya maan ko chhahari ma Aau aau baru angalo ma – 2 Yo mana yo pani ma Chiplyo timro rupa ma Yo mana yo pani ma Chiplyo timro rupa ma Thopa thopa ma mana ko chahana lai pasna deu Aau aau angalo ma Angalo ma aau aau Machha pani ma maya machha pani ma Phasi deu aaja timi merai jali ma Machha pani ma maya machha pani ma Phasi deu aaja timi merai jali ma Aau aau baru angalo ma – 2 Chiso pani ma maya chiso pani ma Thandi lagla timlai yo jawani ma - 4 (till fade)Tweet


text:
Lyrics
BEN BELA
BEN BELA, WUOD ODHOCH
BEN BELA, WUOD KADIANG’A
BEN BELA, WUOD OGORO KEYO NYADUNDO
View moreNYATHI GACHIENG’ DWELE, KOD ALILI YOYOO
OKEW KOGUTA, CHUNY MOCHUEYI GODO
MED KONYOGANDA LUO, PAPA JANYAKACH
WUOD FIBI AMAKO BANJO AWERO WUOYO MAGENAHINYA
WUOD MBEWA AMAKO SOLO AWERO WUOYI MARIEK AHINYA
NYAKWAR OJUNJU AWERO WUOYI MAGENAHINYA
JA KADIANG’A AWERO WUOYI MAKONYO NGIMANA
BENI BELA JA NYAKACH - WUOD KADIANG’A
OSIEPNA BENI BELA JA NYAKACH - WUOD SUSAN NYANDOLO
CHUNYE LER BENI BELA JA NYAKACH – WUOD OGOLA NYADDIBO
OHERO JI BENI BELA JA NYAKACH – NYAKWAR LUDIA NYORACHA
AHMED BENI BELA JA NYAKACH – NYAKWAR NYADDIBO
LAWYER MARWA BENI BELA JA NYAKACH –NYAKWAR NYARODII
EEH BENI BELA JA NYAKACH – NYAKWAR NDOLO OWANGO
OOH BENI BELA JA NYAKACH – NYAKWAR JAPOLO
OWAGODARI NYAKUNOO, OSIEPNA NI
OWAGI TOM OGOLA, KOD AMOLO BENDE
OWAGO DAN KADO WEYI, ASUNGIE WAYA
OMIN ACHIENG’ DWELE KOD ALILY BENDE
IMOSO NICK DUNYA KOD OCHIENG ARENDE
OKITIMOSO, CHARLIN IMOSONA
OSIEPNA OSIEPNA BENI YOYOO
BEN BELA, WUOD ODHOCH
BEN BELA, WUOD KADIANG’A
BEN BELA, WUOD OGORO KEYO NYADUNDO
NYATHI GACHIENG’ DWELE, KOD ALILI YOYOO
OKEW KOGUTA, CHUNY MOCHUEYI GODO
MED KONYOGANDA LUO, PAPA JANYAKACH
BEN OLUONGA LIME
BELA OLUONGA LIME
EODE NAIROBI BWORE
LIKE FATHER LIKE CHILDREN
NYITHINDO INYUOLO BENI
MARIEK AHINYA KOTH NYADIBOO
MARIEK AHINYA KOTH KADIANG’A
KANACHOPO NYITHINDI MOSA GI KUORO
KANACHOPO NYITHINDO MOSA GO DHO NGERE
GOOD MORNING UNCLE
WELCOME HOME
HOW ARE YOU
FEEL AT HOME
TO GIMA CHAKO MORO BENII EH
TO GIMA MORO CHUNYA BENI EH
JAODI NENE RUAKA ORUAKA GI MOR x2
IRENE NYA MKAMBA ONG’EYO RUAKO WELO
IRENE NYAR EMALI, CHUNYE LER PI SOKO
MIN ATWECH NYANDOLO - OPEDHO MESA CHAI WAYUOMAYUOMA
MIN OGOSH RATEGO - OPEDHO MESA BUFEE WAYAKAYAKA
KUPATA MWANAMKE
MWENYE SURA NZURI NA TABIA NZURI
SIO RAHISI, BENI EH BENI EH EH
UMEBARIKIWA SANA SANA SANA SANA SANA OSIEPNA EEE
OOH BENI EH BENI EH BENI EH, BEN BEL YOO
BEN BELA, WUOD ODHOCH
BEN BELA, WUOD KADIANG’A
BEN BELA, WUOD OGORO KEYO NYADUNDO
NYATHI GACHIENG’ DWELE, KOD ALILI YOYOO
OKEW KOGUTA, CHUNY MOCHUEYI GODO
MED KONYOGANDA LUO, PAPA JANYAKACH
OOH BENI BELA JA NYAKACH, NG’AMA RIEK AHINYA
BENI BELA JA NYAKACH, NG’AMA RIEK AHINYA
NDALO MANI SOMO PENJ NI KALO ADUA
NDALO MANI SOMO PENJ NI MUOMO TETETEE
ONJIKO KANYO YOYOO – JOPUONJE PUOYO
ONJIKO KANYO LELEE – JOPUONJE PAKO
NAIROBI ISOME BABA - E MBALARIANY
NAIROBI ISOME BABA - E MBALARIANY
TO MARKETING ISOMO - E MBALARIANY
OHALA DONGE ISOMO - E MBALARIANY
DEGREE IYUDOO KANYO IYOMBO THUONDI
DEGREE IYUDOO KANYO IYOMBO YAWUOYI
BANG’E IYAW KEMBE
KEMBE MAKONYO OJENDE
KENDO KONYO MINE
KONYO PINY NGIMA
AVTECH SYSTEMS LTD – ORIEMBO CHINESE KENYA
POLOPIACH HOLDINGS – ORIEMBO WAINDI KENYA
TANZANIA BENDE, NYAKA RWANDA TETETEE
IDOGINYONO MBALARIANY, ISOMO CHIKE
ICHAKIDOGE MBALARIANY IDOGI SOMO SHERIA
BEN BELA LAWYER MARWA
BEN BELA WAKILI MARWA
BEN BELA OKIL KAMALOKA AAAAAH
BENI YOO LELELEE - KARI NG’AMA LICH AHINYA
OSIEPE GI DUTO PAKO - KARI NG’AMA LICH AHINYA
BRIAN WEKE JA RUSINGA PAKO - KARI NG’AMA LICH AHINYA
JULUIS AMBA BENDE PAKO - KARI NG’AMA LICH AHINYA
ENG ODAK BENDE PAKO - KARI NG’AMA LICH AHINYA
OWINO OJING BENDE PAKO - KARI NG’AMA LICH AHINYA
HOLY EDWARD DONGE PAKO - KARI NG’AMA LICH AHINYA
ADVOCATE NNJOGA BE PAKO - KARI NG’AMA LICH AHINYA
GOVERNOR JACK RANGUMA PAKO - KARI NG’AMA LICH AHINYA
PROF OBURA BENDE PUOYO - KARI NG’AMA LICH AHINYA
GOR SEME LANG’O BENDE PAKO - KARI NG’AMA LICH AHINYA
ENG OSASO PJ BE PAKO- KARI NG’AMA LICH AHINYA
ADUOGAWINJO NGERO MORO - BEN OROMO TELO
ADUOGAWINJO NGERO MORO – BEN OROMO TELO
BENI EEE BENI EE BEN BELA OSIEPNA
BEN BELA, WUOD ODHOCH
BEN BELA, WUOD KADIANG’A
BEN BELA, WUOD OGORO KEYO NYADUNDO
NYATHI GACHIENG’ DWELE, KOD ALILI YOYOO
OKEW KOGUTA, CHUNY MOCHUEYI GODO
MED KONYOGANDA LUO, PAPA JANYAKACH
BENI ING’AMA LONG’O SANA, OSIEPA YOYOO
ILONG;O SANA WUOD KADIANG’A
ALAMO NI NYASAYE OMEDI NDALO
ALAMO NI NYASAYE OMEDI NGIMA
IMED KONYO OGAND RATEG YOYOO
IMED KONYO OGANDA, BELA YOOO


text:
Ofis kod Weche Limbe
Warwaki ahinya mondo ilim ofisewa kod kuonde ma wagoye buge. Ng’e kuonde minyalo limo kod seche mag limbe.
Spain
Testigos Cristianos de Jehová
Ctra. M-108 Torrejón-Ajalvir, km. 5
28864 AJALVIR (MADRID)
SPAIN
+34 918-879-700
Limo Ofis
Wuok Tich nyaka Tich Abich
Sa 2:30 okinyi nyaka 5:00 okinyi kod 8:30 odiechieng’ nyaka 10:00 odhiambo
Okawo sa 1 gi nus
Inyalo goyo simo kapok ibiro timo limbe
Tije Mitimo
Ofisni ema tayo tij lendo mitimo Spain, Andorra, kod Gibraltar. Ofisni bende ema loko buge ma lero Muma e dho Basque, Catalan, Galician, Spanish, Spanish Sign Language, kod Valencia. Loso buge mag muma ma joma muofni somo (Braille) e dho Spain. Timo limbe oriwo neno piche ma nyiso sigand Joneno mag Jehova e Spain.