text:
Inhalt
Naziunal/Internaziunal
-
Clera victoria da chasa per il HCD
Tavau da nov sin plazza 2 da la tabella.
Il club da hockey da Tavau ha gudagnà questa saira la partida da chasa cunter l'EV Zug cleramain cun 5:1.
Grazia a questa victoria è il HCD da nov sin plazza 2 da la tabella, cunquai che Genevra-Servette ha pers ordaifer cunter l'SC Berna cun 1:4.
Ils Bernais da lur vart èn puspè classads sur il stritg, quai dentant mo grazia a la megliera differenza da gols che Losanna.
RR novitads 22.00
Hockey: gieus da la liga naziunala A ils 26-02-2016
Hockey: Classament liga naziunala A (stan 26-02-2016)


c: text/html

text:
Il 2013 aveva la polizia duvrà 9 giadas l’arma. Il 2010 han policistas e policists anc stuì duvrar l’arma da fieu en 31 cas. Il digren saja da contribuir a la scolaziun speziala sco era al diever da d’autras armas, sco p.ex. vapurisaders da paiver, scriva la Conferenza dals cumandants da las polizias chantunalas.
Svizra Policists han duvrà 11 giadas l’arma da fieu
L’ultim onn ha la polizia en Svizra utilisà 11 giadas l’arma da fieu. Uschia restia il diever da l’arma sin in stan bass sco ils onns passads, ha communitgà la Conferenza dals cumandants da las polizias chantunalas.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Il plevon Sieber è s’engaschà fin a sia mort per glieud senza tetg, alcoholichers e drogads. Uschia deva el en il «Pfuusbus» a Turitg in tetg sur il chau per passentar la notg a persunas senza tetg e persunas a l’ur da la societad. Plinavant ha el creà bleras purschidas da sustegn.
Tut ha cumenzà sco famegl
Ernst Sieber ha cumenzà sia carriera professiunala sco famegl. Pli tard ha el prendì suenter la matura, ha studegià teologia ed è daventà plevon. In plevon che na vuleva betg mo pregiar. Ernst Sieber era docter honoris causa da l’universitad da Turitg. Il 2017 ha el survegnì, per sia ovra da vita, il premi «Lifetime Award» dal «Prix Courage», ch’è vegnì stgaffì be per el.
RR novitads 20:00


text:
La giuria da la CIPRA è fascinada dal caracter da pionier dal center da Salecina e da ses success sur in talmain lung temp. Auters criteris per il premi èn era la voluntad per la persistenza ecologica e l’effizienza economica e sociala dal center Salecina.
La purschida da Salecina
Il center da vacanzas e da furmaziun è vegni fundà il 1971 en vischinanza da Malögia per porscher ina chasa da vacanzas per persunas na bainstantas.
Uss porscha Salecina sur tut l'onn in program da seminaris cun lavuratoris da chant, d’istorgia, politica, cultura e sport e generescha qua tras 9'000 pernottaziuns.
L’impurtanza regiunala da Salecina
Tenor la giuria gioga Salecina ina rolla impurtanta per la regiun. Salecina cumpria bler tar producents regiunals e furniturs da la regiun, lauda la CIPRA.
Cronologia
RR actualitad 17:00
Tge u tgi è la CIPRA
La CIPRA Svizra è l’uniun tetgala da pliras uniuns activas en la protecziun da las alps. Sco per exempel l’Iniziativa da las Alps, Mountain Wilderness, la Pro Natura, il Club Alpin Svizzer, il BirdLife Svizra ed il WWF Svizra.


text:
Il fain è madir e la bell'aura è finalmain arrivada en il Grischun. Cunquai ch'ils meteorologs n'empermettan betg ina lunga fasa da bell'aura ston ils purs dar chommas cun metter il fain sut tetg. Suenter tut questa plievgia n'èsi dentant betg uschè simpel da segar. Ins sto esser precaut ed ir mo plaun cun las maschinas per ch'i na dettia betg donns en il prau. Il fain dovra er pli ditg da sientar.
Questa situaziun n'è dentant betg nova. Ella serepeta adina puspè. L'onn 2011 e l'onn 2014 restan probabel en buna memoria als purs.


text:
11 hotels èn sin la glista da vendita sulettamain en la regiun Engiadina Bassa e Val Müstair. En la vischnanca da l’Uorsin han ins però chattà ina soluziun per reglar la successiun d’in hotel. Ils possessurs da l’hotel Piz Buin a Guarda, Natalia e Hans-Peter Rubi, han chattà in nov fittadin per lur gestiun.
Investiziuns basegnaivlas
L’hotel Piz Buin, construì il 1947, è entant en in stadi ch’ins ha d’investir raps, per cuntinuar cun la gestiun sin il medem livel. Las investiziuns èn per part urgentas. Ma las bancas sajan fitg restrictivas cun dar raps per investiziuns en hotels, ha declerà l’hoteliera da Guarda, Natalia Rubi.
Chattà soluziun per cuntinuar
Grazia al model ch’il pèr Rubi ha elavurà per il futur da l’hotel Piz Buin, è la banca stada pronta da sustegnair il project. En tut vul ins investir 800’000 francs en la chasa a l’ur da la vischnanca da Guarda cun totalmain 20 stanzas per giasts.
Ils fittadins èn impiegads
Il model che ha persvadì la banca prevesa, che Diana e Peter Pfiffner da Sax en il chantun da Son Gagl, daventan novs fittadins da l’hotel Piz Buin. Els na lavuran dentant betg sin agen quint. Els èn emploiads da l’hotel. Patruns restan vinavant Hans-Peter ed Natalia Rubi, schebain ch’els sa retiran uss pass per pass cumplettamain da l’affar.
Las lavurs da renovaziun èn entant bunamain finidas, la fatschada da l’hotel ha ina nova colur, las chombras èn renovadas uschia che la clav po vegnir surdada venderdi als 20 matg 2016 als novs manaders da l’hotel Piz Buin a Guarda.


text:
Co tegna ina brocki urden?
- Mardi, 18.9.2018, 11:15
-
Emprima emissiun:
- Mardi, 18.9.2018, 11:15, RTR
La Brocki-Grischun a Glion survegn bunamain mintga di insatge nov. Quants tocs che sa chattan oz sin ils dus plans dal bajetg na san els betg dir.
In banca da datas nha la brocki a Glion betg. Per avair tuttina in pau la survista, han els parti en lur locals. En in chantun chattins utensils da cuschina, en quella curuna numerus magiels, en quella part dal local tut las sutgas. Uschè san els pli u main tge chins chatta nua. Il rest ston ins tschertgar sezs.
Els na survegnan betg mo rauba dals indigens. Era possessurs da segundas abitaziuns mainan speravia quai chels na dovran betg pli. Uschia vegn ensemen ina collecziun internaziunala.


text:
Ettingen
Ettingen a l'è un cumün svizzer del distret de Arlesheim, in del Canton Basilea Campagna. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 6.35 km² e in del Marz 2011 al gh'eva una popolazion de 4865 abitant.
El cumün de Ettingen al se tröva a una altitüden de 342 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Aesch, Blauen, Hofstetten-Flüh (SO), Nenzlingen, Pfeffingen, Therwil, Witterswil (SO). La popolaziun l'è in magioranza de lengua tudesca. Ettingen is also a Catholic village and is sometimes considered a town.
Riferiment[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Ligam de föra[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- Sit ufizial
- Music Band Ettingen ,Musikverein Ettingen
- Ettingen in Todesch, Franzes e Italian in ligna al Dizionari Stòrigh da Svízzera.


text:
Sco quai ch’igl è da leger en il messadi per la radunanza communala è la sutgera da quatter en funcziun suenter l’onn 1987. La concessiun spirescha ils 31 da schaner 2024. Las Pendicularas da Savognin SA na veglian betg nizzegiar ora quest temp maximalmain, e perquai duai la nova pendiculara ir en funcziun gia sin la stagiun d’enviern 2019/20. Tar la pendiculara nova sa tracti d’ina telecabina da 10 analog a la telecabina da la segunda secziun da Tigignas a Somtgant. Il trassé previs da la pendiculara nova vegn a restar pli u main medem sco quel da la sutgera existenta.
I fa prescha
Per pudair bajegiar la telecabina gia la stad 2019, saja d’entschaiver cun las lavurs da project gia l’onn current, scriva la vischnanca da Surses. Per tegnair en quest plan da termins saja necessari che la radunanza communala decida gia la proxima radunanza communala. Per il cas che la telecabina na pudess betg vegnir construida la stad 2019, duvrassi diversas revisiuns vi da la sutgera existenta. Quels custs muntan a radund in milliun francs. Quai avess la consequenza che la sutgera actuala vegniss duvrada anc enfin l’onn 2023.
Vender participaziun vi da Surses Alpin
La construcziun da la nova pendiculara custa radund diesch milliuns francs. La finanziaziun duess succeder cun 40% chapital agen e cun 60% chapital ester. Cun quai ch’ina part dal chapital agen disponibel da las Pendicularas Savognin SA è collià a la participaziun dal resort da vacanzas «Surses Alpin» èsi previs, da vender questa per la valita da stima respectivamain maximal dus milliuns francs a la vischnanca da Surses.
La construcziun da la telecabina nova duai succeder gia l’auter onn. Tuttina vul la societad disponer d’avunda peda per planisar e manar tras la vendita da las aczias da maniera accurata. Perquai èn ins sa cunvegnì cun la Pendicularas Savognin SA da conceder sco mesira transitorica in emprest senza tschains da dus milliuns francs – fin che la vendita da las aczias vegn manada tras.
L’amortisaziun da l’emprest succeda en ina giada suenter la vendita da la participaziun. En quest senn garantescha la vischnanca da Surses d’acquistar la participaziun da las Pendicularas Savognin SA vi da la Surses Alpin SA enfin il pli tard ils 31 da december 2022 per la valita da stima resp. maximal dus milliuns francs. Quai permess che betg in auter investider na cumpra gia pli baud la participaziun per almain las medemas cundiziuns e che la vischnanca Surses consenta a questa cumpra. En quest cas vegn l’emprest pajà enavos cun daner blut a la vischnanca.
Sustegn era dal chantun
A medem temp inoltreschan las Pendicularas Savognin SA al chantun Grischun ina dumonda per in emprest NPR, dal qual l’autezza n’è oz betg anc enconuschenta. Tenor las prescripziuns chantunalas ha la vischnanca da surpigliar la segirtad per emprests NPR. La cumpetenza per contractar segirtads enfin dus milliuns francs surstat a la radunanza communala (art. 30 cifra 5 da la constituziun communala). La dumonda davart la segirtad vegn suttamessa a la radunanza communala, suenter che la decisiun dal chantun davart l’emprest NPR è avant maun.
Svilup turistic è impurtant
La suprastanza communala è persvadida ch’il sustegn per la construcziun d’ina telecabina nova è raschunaivla e da grond’impurtanza per la vischnanca Surses, è da leger en il messadi. In access modern en il territori da skis e da viandar saja da grond’impurtanza per Savognin. Plinavant vegnia cun ina telecabina piglià dapli resguard sin la structura existenta da giasts (famiglias e seniors) – perquai ch’il transport saja pli confortabel cun ina telecabina che cun ina sutgera. Era la segirtad vegnia augmentada cun la telecabina, en spezial tar il transport d’uffants.
RR novitads 06:00


text:
1900
Avenimeent[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- La Nigeria la vegn un pruteturaa britànich
- Integraziun di Hawaii aj Statt ünii
- 14 d'april - Inauguraziun da l'espusiziun üniversala da Paris
- Püblicaziun da la Interpretaziun di sogn dal Sigmund Freud
- Fam in l'India cun mijaja da mòort
- 14 de desembar - Ul Max Planck al püblica ul sò stüdi sü la teuria quantica.
Nassimeent[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- Hans-Georg Gadamer, filòsuf
- Luis Buñuel, diretur da cinema
- Antoine de Saint-Exupery, scritur francés
- Louis Amstrong, cumpusidur da jazz
Necrulògi[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]


text:
Avesàṅ
Avesàṅ (Avezzano in Itagliàn) l'è na sità ad quarànta-dumìla abitànt ch'la s cata in di Abrùs, la sèsta più granda dla regiòṅ, in pruìnsa dl'Àquila. In dal dialét dal pòst, ch'al s davśìna dimóndi a 'l Napulitàṅ faghénd part di dialét meridiunài ad mèś, la s ciàma Avezzanë.
La s cata in sal mònt Velìṅ in dla Màrsica e in dal 1915 'l à patî òṅ di taramòt più devastànt dla stòria d'l Itàglia, grâd 7.0 dla scalaróla richter, ch'l à cupâ da piò ad trénta-mila cristiàṅ in tut, déś-mila sōl in cal cumùṅ chè, da piò d'l 80% ad qvéi ch'i gh vivìvan. Avesàṅ l'è fra 'l sità decuràdi cun la Mdaja 'd argìnt a 'l mèrit sivìl parchè, in dal 1944, l'è stada la quìnta sità itagliàna p'r i dan patî da i bumbardamènt aleâ.
In sità la racòlta difarensiàda dal rusc l'è dimóndi élta rivànd a 'l 74% a 'l incìrca in dal 2014. Fra i sò piàt più impurtànt a 'rcurdém i gnòc ad patàchi, i "piisci sott'aje coppe" (pés ad lâg cuśinâ a la braś dal camèṅ sóta 'n cóp), i macaròṅ a la chitàra e 'l fujàdi.
Da 'l 2012 al sìndig 'l è Giovanni Di Pangrazio dal sèntar-sinìstra.


text:
Trietto
Artécol in dialèt arzân
Al Trietto l'é stê un gróp ed sunadōr, cantânt e satrâj, més insèm int al 1990 da trî arzân parèint tra ‘d lōr (cuṣèin): Gaudio Catellani, Dante Cigarini[1] [2] e Luigi Melloni. L’é stê un vèir fenômen musichêl int al mònd dal spetâcôl popolêr di prém ân nuvânta. L’é pasê da i festivâl dialetêl al pió grôsi piâsi dla pruvîncia dóve al tót pîn al metîva in gròsi dificultê j urganisadōr.
I prém ân[modifica | mudéfica la surzéia]
La nâsita dal Trietto, as cûnta, l’è sucèsa per chêṣ. Al cèinter ed la stôria a gh’è Gaudio Catlân, ch'l'é ste còl ch'l'a tgnû só al gróp, l’avtôr dal parôli, dal mûṣichi dal cansòun e dal sēni. Al gróp, che, alōra, an gh'îva mìa un nòm precîş, dôp un peréiod ed preparasiòun e'd pensamèint, al tâca a fêr i spetâcôl pr’al faméj e j amîgh dal tersèt. Al spetâcôl pr’al póblich al cumîncia int al ’90.
A fêr dvintêr famōṣ al Trietto l'é stê la cansòun insém a i pòm e a i pîr intitulê "W la frutta"; cun stà cansòun ân vînt, int al '90, al prém pôst al Festivâl dla cansòun dialetêla arzâna. Int al '91 l’é stêda la vôlta 'd un secònd pôst cun "Fünfhundertfünfundfünfzig (555)"e prémi ed la crética cun "Amor amer", e int al '92 ed nōv n’êtra mdâja d'ôr grâsia a "Dummarà".
Spetâcôl e cîrcol[modifica | mudéfica la surzéia]
Armâgnen stôrich i sō spetâcôl per la pruvîncia, e masmamèint al fèsti 'd l’Unitê, spēce còli al Campovōlo ed Rèz. D’arcurdêr la fèsta nasionêla dal '92, in dóv' al tendòun 'd l'eşibisiòun (a gh’êra doméla pôst) an gh'l'à mìa cavêda a cuntintêr tóta la gînta (j êren pió ed quâterméla) tânt che istès spetadōr andêven a serchêr al banchîni o còl che catêven per muntêregh insém per prèir guardêr i trî persunâg zibîres, e cóla dal '93 mìa da mēno straordinâria, pó a Bibiân sèimper int al '92 in dóve i trî j ân catê triméla persòuni a spetêri, 'na marèia ed tèsti, tânti che Dante, Gaudio e Gigi e s'în spavintê e j ân ânca pruvê sudisiòun.
Dintōrna a lōr as ēren més insèm ânca di cîrcol ciamê Và fan club. Tra i tânt armâgn famōş còl ed Caşîna, ‘na ṣmerciânsa, alōra, ed ragasèt e ragasèti ed vînt ân ch'e gh’andêven adrē per tóta la pruvîncia, cun indôs la mâja dal cîrcol: "Và fan club Casina". I cuncêrt an finîven mai, e durêven pió ed trèi ōri, perché j afesiunê e i lasêven mìa finîr ch' agh sbrajêven sèimper al bîs e che lōr ed sicûr cuncedîven. Pó tóti al sîri a gh’ēra la cerimònia dal fîrmi di trî artésta cun la fîla di spetadōr. Sigarèin al cûnta: "La préma vôlta j ó rispôst ânca mêl perché pinsêva ch’la fós 'na tôta in gîr".
La véta dal gróp[modifica | mudéfica la surzéia]
Int al spetâcôl, mìa ed cêr, al fêva 'na scuriasêda ânca al fiōl ed Gaudio: Lisânder, che, d’ed là d’avèir tôt pêrta a la registrasiòun ed dō o trèi cansòun, as zibîva insém al pêlch e's al quistiunêva cun Chiara, ed quâtr’ân, fiōla ed Dante, che 'd surprèişa l’impruvişêva, ânca quând an l’ēra mìa scrét int al cupiòun, soquânt pâs ed bâl. Un gróp guidê cme 'na faméja a l’impruvîs butê int un sucès spervêrs.
Mó quèl în stê j elemèint ch'ân purtê al tersèt a tirêr só, intōren al Trietto, un furōr acsé straordinâri? La rispôsta a l’àn dêda, alōra, Dante Sigarèin e Gaudio Catlân; int 'n'intervésta ad un giurnêl ed Rèz, Dante l’à dét:
«Al nôster secrēt l’é che an pròm mìa èser paragunê a ninsûn perché an gh’é ninsûn cme nuêter e, al d’ed là ch'e sòm dimòndi fôrt, j òm inventê un varietê dal tót nōv». «In realtê còsta l'é la nôstra bèla catêda dl’âcva chêlda - l'intervîn Gaudio – an vrîven mìa fêr i fenômen, e invēci al sòm dvintê dabòun».
Al Trietto al s'é divîs int al 1994 sèinsa ninsûna ragiòun precîsa. I trî, Dante, Gaudio e Gigi, int j ân dôp e s'în riunî ed nōv per soquânt spetâcol cesionêl.
Lésta dal cansòun[modifica | mudéfica la surzéia]
Al Trietto l'à fât quâter colesiòun ed cansòun, cgnusûdi cmé "Trietto Schêrs 1" (1992), "Trietto Wanted 2" (1992), "The Best 3 (Le Bestie)" (1993) e "Trieccoci 4" (1994), ch'în tóti stêdi rangêdi dal mèister Uberto Pieroni[3]. A pêrt Deserto ed Pieroni e I partugai ed Melloni, tóti al cansòun în ed Gaudio, ch'l’ēra al câp e l’avtôr sia di tèst e dal mûsichi dal casòun sia di tèst dal batûdi e dal sēni inséma al pêlch. I tétol e's câten ché sòta: ed nôrma, al cansòun în in dialèt, còli ch'n'în mìa în scréti in cursîv.
Collegamèint d’ed fôra[modifica | mudéfica la surzéia]
Nôti[modifica | mudéfica la surzéia]
- ↑ Al sît ed Dante Cigarini
- ↑ Al sît ed l'asociasiòun ed Dante Cigarini, La scâtla mâgica.
- ↑ Al sît 'd Uberto Pieroni.


text:
Fin da la navigaziun principala
Entschatta dal navigatur
«Uhrencup»
Descripziun
Il «Uhrencup» a Grenchen è il turnier europeic da ballape per squadras d'uniun che ha la tradiziun la pli lunga. El exista dapi l'onn 1962. Fundà d'industrials da las fabricas d'uras da Grenchen è quest turnier in exempel per la gronda influenza che quel sectur industrial ha fin oz sin la vita culturala da Grenchen. Il motiv per l'emprim «Uhrencup» – che ha gia gì lieu cun participaziun internaziunala – è stada l'inauguraziun da la tribuna principala nova en il stadion Brühl dal FC Grenchen. Suenter il grond success dal turnier cun var 20'000 aspectaturas ed aspectaturs è vegnida pretendida ina cuntinuaziun. Quella dura ussa gia passa in mez tschientaner, betg l’ultim er grazia al sponsoring da l'industria d'uras. Il «Uhrencup» è daventà in termin fix en l'agenda annuala da la populaziun da Grenchen, in’occurrenza che vegn frequentada gugent pervi da sia atmosfera famigliara e che porscha a la citad la pussaivladad da vegnir recepida internaziunalmain. Per las squadras che sa participeschan è quest turnier ultra da quai ina buna occasiun per preparar la nova stagiun. Dapi il 2016 ha lieu ina part dal cup a Bienna.
Gallaria d'illustraziuns
Referenzas e dossier
- Publicaziuns
Uhrencup Magazin zum Uhrencup vom 8.-13.7.2011
FC Basel zum 12. Mal in Grenchen erfolgreich. In: Webseite Schweizer Fernsehen, 13. Juli 2011 (http://www.sport.sf.tv/Nachrichten/Archiv/2011/07/13/Fussball/FC-Basel-zum-12.-Mal-in-Grenchen-erfolgreich)
- Dossier
- Uhrencup
Ausführliche Beschreibung Ultima modificaziun: 22.06.2018
Dimensiun: 321 kb
Tip: PDF
- Uhrencup


text:
© 1996 – 2009 The Office of the High Commissioner for Human Rights
This HTML version prepared by the UDHR in Unicode project, http://www.unicode.org/udhr.
Considerond cha la recugnuschentscha da la dignità da tuot ils commembers da la famiglia umana e da lur drets eguals ed inalienabels fuorma il fundamaint da la libertà, da la güstia e da la pasch i’l muond;
considerond cha la scugnuschentscha ed il spredsch dals drets umans han manà ad acts da barbaria chi offendan la conscienza da l’umanità e cha la creaziun d’ün muond, i’l qual ils umans han la libertà da discuorrer e da crajer, libers da terrur e miseria, es gnüda proclamada sco l’aspiraziun suprema da l’uman;
considerond chi’d es essenzial da proteger ils drets umans cun ledschas, per cha l’uman nu saja sforzà d’applichar sco ultim mez la revolta cunter la tirannia e l’oppressiun;
considerond chi’d es essenzial da promouver las relaziuns amicablas tanter las naziuns;
considerond cha’ls pövels da las Naziuns Unidas han proclamà danouvmaing i’l statut lur cretta i’ls drets fundamentals da l’uman, illa dignità ed illa valur da la persuna umana, ill’egualità dals drets dad hom e duonna, e ch’els s’han declerats decis da promouver il progress social e d’instituir megldras cundiziuns da viver in üna libertà plü vasta;
considerond cha’ls stadis commembers s’han obliats d’asgürar, in cooperaziun cull’Organisaziun da las Naziuns Unidas, il respet universal ed effectiv dals drets umans e da las libertads fundamentalas;
considerond ch’üna concepziun cumünaivla da quists drets e da quistas libertads es d’importanza suprema per ademplir plainamaing quist ingaschamaint,
proclamescha l’Assemblea generala la preschainta decleraziun universala dals drets umans sco ideal ch’id es da ragiundscher cumünaivelmaing da tuot ils pövels e da tuot las naziuns, per cha tuot ils umans e tuot ils organs da la società tegnan adüna preschainta quista decleraziun, ed as staintan da promouver ill’instrucziun ed ill’educaziun il respet da quists drets e da quistas libertads e da garantir a quels, cun masüras progressivas sün plan naziunal ed internaziunal, recugnuschentscha ed applicaziun universala ed effectiva, tant tanter las populaziuns dals stadis commembers svess sco tanter ils territoris suottamiss a lur giurisdicziun.
Tuot ils umans naschan libers ed eguals in dignità ed in drets. Els sun dotats cun radschun e conscienza e dessan agir ün invers l’oter in ün spiert da fraternità.
Mincha persuna po far valair tuot ils drets e tuot las libertads proclamats illa Decleraziun preschainta sainza distincziun, particularmaing da razza, da culur, da gener, da religiun, d’opiniun politica o otra, d’origin naziunal o social, da possess, da naschentscha o d’otras circunstanzas.
Plünavant nu vain fatta ingüna disctincziun fundada sül status politic, giuridic o internaziunal dals pajais o dal territori, dal qual deriva üna persuna, cha quist pajais o territori saja independent, suot tutela, na-autonom opür suottamiss ad ün’otra limitaziun da la suveranità.
Mincha uman ha il dret da vita, da libertà e da sgürezza da la persuna.
Ingün nu das-cha gnir tgnü in sclavaria o in servitüd, la sclavaria ed il commerzi da sclavs sun scumandats in tuot lur fuormas.
Ingün nu das-cha gnir suottamiss a la tortura, ne a painas, ne a trattamaints crudels, inumans o degradants.
Mincha uman ha il dret da gnir recugnuschü dapertuot sco persunalità giuridica.
Tuot ils umans sun eguals davant la ledscha ed han sainza distincziun il dret da protecziun eguala cunter tuotta discriminaziun chi violess la Decleraziun preschainta e cunter tuotta provocaziun e d’üna tala discriminaziun.
Mincha persuna ha il dret da protecziun legala davant las giurisdicziuns naziunalas cumpetentas cunter acts chi violeschan ils drets fundamentals garantits illa constituziun o illa ledscha.
Ingün nu da-scha gnir arrestà, detegnü o exilià arbitrariamaing.
Mincha persuna ha il dret, in cumplaina egualità, cha seis cas gnia trattà güstamaing e publicamaing d’ün tribunal independent ed imparzial chi decida davart seis drets e seis obligs o davart la validità da tuotta achüsa penala drizzada cunter ella.
1. Mincha persuna achüsada d’ün act punibel es innozainta fin al mumaint cha sia cuolpa es cumprovada legalmaing in ün process public, ingio cha tuot las garanzias necessarias per sia defaisa tilla sun gnüdas asgüradas.
2. Ingün nu vain cundannà per acziuns o omissiuns chi nu valaivan al mumaint cha l’act punibel es gnü commiss.
Ingün nu das-cha dvantar l’object d’intervenziuns arbitrarias in sia vita privata, sia famiglia, seis domicil o sia correspondenza, ne d’attachas cunter sia onur e sia reputaziun. Mincha uman ha il dret da protecziun legala cunter talas intervernziuns o talas attachas.
1. Mincha persuna ha il dret da circular libramaing e da tscherner seis domicil a l’intern d’ün stadi.
2. Mincha persuna ha il dret da bandunar mincha pajais, eir seis agen, e da tuornar in seis pajaias.
1. In cas da persecuziun ha mincha persuna il dret da tscherchar asil e da surgnir asil in oters pajais.
2. Quist dret nu po gnir invochà in cas da persecuziun pervi da delicts na-politics o pervi d’acziuns chi cuntrafan a las miras ed als principis da las Naziuns Unidas.
1. Mincha uman ha il dret d’üna naziunalità.
2. Ingün nu das-cha gnir privà arbitrariamaing da sia naziunalità o dal dret da müdar naziunalità.
1. Hom e duonna cun età adequata han il dret da maridar e da fundar üna famiglia sainza restricziuns a reguard la razza, la naziunalità o la religiun. Els han ils medems drets a reguard il matrimoni, dürant il matrimoni e pro sia dissoluziun.
2. Il matrimoni po gnir conclus unicamaing cun l’acconsientimaint liber e cumplain dals conjugals futurs.
3. La famiglia es l’elemaint natüral e fundamental da la società e sto gnir protetta da la società e dal stadi.
1. Mincha persuna ha il dret d’avair üna proprietà aigna o cumünaivla cun oters.
2. Ingün nu das-cha gnir privà arbitrariamaing da sia proprietà.
Mincha persuna ha, sco commembra da la società, il dret da sgürezza sociala; ella po prentender d’obtgnair ils drets economics, socials e culturals indispensabels per sia dignità e per il svilup liber da sia persunalità, quai tras sforzs interns dal stadi sco eir illa cooperaziun internaziunala, resguardolnd l’organisaziun e las resursas da mincha pajais.
Mincha persuna ha il dret e la libertà d’opiniun e d’expressiun, quai chi cumpiglia il dret da nu gnir molestà pervi da l’aigna oopiniun sco eir il dret da tscherchar, retschaiver, derasar, sainza resguardar cunfins, las infuormaziuns e las ideas cun tuot ils mezs d’expressiun.
1. Mincha persuna ha il dret da la libertà da reuniun e d’associaziun paschaivla.
2. Ingün nu das-cha gnir oblià da far part d’ün’associaziun.
1. Mincha persuna ha il dret da partecipar al guvern da l’agen pajais, directamaing o cun l’intermediaziun da rapreschantants elets libramaing.
2. Mincha persuna ha, a cundiziuns egualas, il dret d’access a las funcziuns publicas da seis agen pajais.
3. La voluntà dal pövel es il fundamaint da l’autorità da las pussanzas publicas, quista vountà dess s’exprimer in elecziuns periodicas ed onestas cun dret d’elecziun general ed egual in votaziun secreta o tenor üna procedura equivalenta chi garantischa la libertà da vuschar.
Mincha persuna ha sco commembra da la società il dret da sgürezza sociala; ella po pretender d’obtgnair ils drets economics, socials e culturals indispensabels per sia dignità e per il svilup liber da sia persunalità, quai tras sforzs interns dal stadi ed in cooperaziun internaziunala, resguardond l’organisaziun e las resursas da mincha pajais.
1. Mincha persuna ha il dret da lavur, da la libra tscherna da sia lavur, da cundziuns da lavur güstas e cunvgnaintas e da la protecziun cunter dischoccupaziun.
2. Tuots han il dret, sainza discriminaziun, d’üna salari egual per lavur eguala.
3. Chi chi lavura, ha il dret d’üna remuneraziun güsta e commensurada chi asgüra ad el ed a sai famiglia ün’existenza cuonfuorma a la dignità umana e chi vain cumplettada, scha necessari, cun oters mezs da protecziun sociala.
4. Mincha persuna ha il dret da fundar sindicats insembel cun oters e da s’affiliar a sindicats per defender seis interess.
Mincha persuna ha il dret da repos, particularmaing d’üna limitaziun radschunaivla dal temp da lavur, e da vacanzas periodicas pajadas.
1. Mincha uman ha il dret d’ün standard da vita sufficziaint per asgürar la sandà ed il bainesser da sai svess e da sia famiglia. Quai pertocca particularmaing l’alimentaziun, la büschmainta, l’abitaziun, la chüra medicinala sco eir ils sevezzans socials necessaris. El ha il dret da sgürezza in cas da dischoccupaziun, da malatia, d’invalidità, da guaivdanza, da vegldüna o in oters cas da perdita da mezs subsistenzials tras circunstanzas independentas da sia voluntà.
2. Mamma ed uffant han il dret d’agüd e d’assistenza speciala. Tuot ils uffants, ch’els sajan nats i’l matrimoni o dadour il matrimoni, giodan la medema protecziun sociala.
1. Mincha persuna ha il dret d’instrucziun. L’instrucziun sto esser gratuita, almain quai chi pertocca l’instrucziun elementara e fundamentala. L’instrucziun elementara es obligatorica. L’instrucziun tecnica e professiunala sto esser accessibla a tuots; l’access als stüdis superiurs sto esser liber a tuots in cumplaina egualità tenor lur merits.
2. l’instrucziun sto avair in mira il svilup cumplain da la persunalità umana e rinforzar il respet dals drets umans e da las libertatds fundamentalas. Ella dess promover l’incletta, la toleranza e l’amicizia tanter tuot las naziuns e tuot las gruppas da razza o da religiun, sco eir sustgnair las activitads da las Naziuns Unidas a favur dal mantegnimaint da la pasch.
3. Ils genituors han, cun priorità, il dret da tscherner il gener d’instrucziun per lur uffants.
1. Mincha uman ha il dret da tour part libramaing a la vita culturala da la cumünanza, da giodair las arts e da participar al progress scientific ed als benefizis chi resultan da quel.
2. Mincha uman ha il dret da protecziun dals interess morals e materials derivants da tuotta producziun scientifica, litterara o artistica, da la quala el es l’autur.
Mincha persuna ha il dret chi regna i’l chomp internaziunal ün uorden, i’l qual ils drets e las libertads manzunadas illa preschainta Decleraziun possan ragiundscher ün effet cumplain.
1. Mincha uman ha dovairs invers la cumünanza, illa quala suletta es pussibel il svilup liber e cumplain da sia persunalità.
2. Illa realisaziun dals dets e da las libertads es mincha uman suottamiss unicamaing a las limitas stabilitas tras la ledscha per sgürar la recugnuschentscha ed il respet dals drets e da las libertads dals oters e per satisfar a las exigenzas da la morala, da l’uorden public e dal bainesser general in üna società democratica.
3. Quists drets e quistas libertads nu das-chan in ningün cas gnir realisats cunter las miras ed ils principis da las Naziuns Unidas.
Ingüna disposiziun da la preschainta Decleraziun nu das-cha gnir interpretada uschè ch’ün stadi, üna gruppa o üna persuna haja il dret da sviluppar ün’actività o d’accumplir ün act chi ha in mira la violaziun dals drets e da las libertads manzunats in quista Decleraziun.


text:
Charrar sperasvi a dretga na saja dentant betg surpassar a dretga, explitgescha il Cussegl federal. I saja sulet lubì da surpassar a dretga sch'il traffic saja pli plaun sin il vial da surpassar che sin il vial normal. Tras quai na midian ins betg pli tant il vial, tge che fetschia pli segir la situaziun sin l'autostrada.
100km/h enstagl da 80km/h
Ina midada dal traffic sin l'autostrada pertutga era la limita da tempo maximala per autos cun in char annex. Autos da persunas cun rulottas ni char annex da chavals duain dastgar charrar cun maximalmain 100km/h enstagl da fin uss 80km/h.
Obligatori da furmar giassa da salvament
Il futur duai er esser obligatori da furmar la giassa da salvament. Ils servetschs da salvament hajan savens fadia da cuntanscher il lieu dal accident. La giassa da salvament duain ils vehichels furmar tranter il vial il pli sanester ed il vial segund sanester. La prescripziun vala per autostradas e vias d'autos.
Velos: ir a dretga malgrà ampla cotschna
Sch'il è signalisà lu duain velos dastgar ir a dretga, malgrà che l'ampla è cotschna. Tenor il Cussegl federal è quella regulaziun sa cumprovada durant ina fasa da test da plirs onns a Basilea.
Il Cussegl federal ha lantschà la consultaziun davart las mesiras per meglierar la flussiun dal traffic e la segirezza dal traffic.
RR novitads 11:00


text:
Inhalt
Naziunal/Internaziunal
-
Vaduz vinavant en la Super League - Turitg trembla vinavant
En la 35avla runda da la Super League ha l'FC Vaduz dà in pari da 0:0 cunter Lugano ed ha uschia pudì segirar il plaz en la ligia. Turitg ha er dà in pari da 2:2 cunter Sion. Per restar en la ligia sto Turitg dentant far in punct dapli che Lugano en la davos runda.
En la davosa runda da la Super League dat Turitg cunter Vaduz e Lugano cunter Son Gagl.
Las ulteriuras partidas da la 35avla runda:
- Son Gagl - Lucerna: 1:1
- GC - Thun: 0:0
- Young Boys - Basel: 2:3
RR novitads 20:00


text:
Sterlina britannega
La Sterlina britannega o anca Lira Sterlina l'è la moneda del Regn Unii. El sò codes ISO 4217 l'è GBP. In ingles la se ciama "pound sterling", e in ingles se cava "sterling", in di lengov neolatin, soratutt l'italian, se dis mia "pound" (ossia Lira) per sconfondèss no con la vegia moneda italiana.
I moned e la cartamoneda fada in del Regn Unii la gh'ha cors legal in tutt el Regn e in di dependenz de la Corona, ma gh'è no ona legg che la centralizza l'emission di dané, donca di banch privaa in Scozia e Irlanda del Nord e di govern di dependenz conien i sò moned. Anca se hinn destinaa al sò territori, di voeult giren anca in del Regn, ma senza obbligh de accettazion.


text:
Tenor emprimas scuvertas da la polizia chantunala saja in tudestg da 46 onns ì cun ses auto da Scuol direcziun Martina sin la via principala H27. Il medem mument è in'ambulanza dal salvament Samnaun ida encunter. En la storta a dretg èsi lura vegnì tar la collisiun frontala.
Sco la polizia ha ditg sin dumonda, sajan la Rega ed ils pumpiers stads al lieu. Quatter persunas sajan vegnidas blessadas per part grevamain. Il manischunz da l'ambulanza è stà serrà en. El ha stuì vegnir salvà dals pumpiers. El è vegnì transportà cun l'ambulanza en il Center da Sandà Engiadina Bassa a Scuol.
Il manischunz tudestg ed ils ulteriurs sanitaris sco era la persuna ch'era en l'ambulanza per vegnir transportada èn vegnids sgulads cun agid da la Rega e da la Heli Bernina en l'ospital chantunal a Cuira.
La via è stada serrada per in'ura e mesa en domaduas direcziuns.
RR novitads 18.00++


text:
Orëise Ves imprestè fora cun Osta tessera dla biblioteca mediums te zacotan de biblioteches tl Südtirol? Spo anuzésse de n sorvisc nü de Osta biblioteca: Osta tessera dla biblioteca devënta la tessera unica dles biblioteches dl Südtirol!
Cun la tessera unica dles biblioteches dl Südtirol po les leturies y i leturs de na biblioteca s’imprestè fora mediums inće te n’atra biblioteca zënza messëi ester scrić ite ilò.

Da śëgn inant po dötes les leturies y düć i leturs che à la tessera unica dles biblioteches dl Südtirol s’anuzé dla biblioteca online dl Südtirol BIBLIO24.
Metede ite la sigla de osta biblioteca, le numer de osta tessera y osta password sön www.biblio24.it y i rovëis pro na oferta ampla de media digitai da desćiarié.
Log in:
Numer dl utënt: Sigla dla biblioteca:Numer dla tessera (p.e. 123:45678, i numeri dà dant sön la tessera dla biblioteca)
Password (p. ej.):****** (depënn dala lunghëza dla password)
La tessera unica dles biblioteches dl Südtirol é na oferta dla Biblioteca Provinziala Dr. Friedrich Teßmann y dl Ofize Biblioteches y letöra dla Provinzia autonoma de Balsan – Südtirol
Nüsc partner dl proiet: Alpin Srl, Bibliotheksverband Südtirol, DABIS GmbH, OCLC GmbH, Repartiziun Informatica dla Provinzia autonoma de Balsan – Südtirol
Tessera unica dles biblioteches dl Südtirol (pdf)


text:
Las novas cifras da l’Uffizi federal per la sanadad publica mussan ch'ils cas da FSME, ina sort inflammaziun dal tscharvè che po chaschunar grevas cumplicaziuns, han prendì tiers fitg questa stad. Quella malsogna vegn transmessa da raischens.
Las cifras da quest onn fetschian schon in pau quitads ad el, di Patrick Mathys che lavura tar l'Uffizi federal per la sanadad publica ed è spezialisà sin las malsognas transmissiblas. Enfin la fin da settember hajan els nudà 326 infecziuns cun il virus da FSME. Circa in terz dapli che l'entir onn passà e la pli auta cifra dapi che las infecziuns vegnan registradas.
Raschuns per augment betg enconuschentas
Pertge ch'il dumber è creschì uschè fitg na sappian els betg dir cun segirtad. Forsa saja la stad fitg chauda e sitga ina raschun. «I pudess esser che la populaziun dals raischens è creschida, pussaivel è dentant era che la glieud è stada pli savens en il liber ed è perquai vegnida piztgada pli savens. I pudess dentant era esser che las piztgadas han prendì tiers pervia da la temperatura. Nus na savain betg, quai èn mo speculaziuns. Quai che nus vesain fitg cler è l’augment dals cas.»
Cler saja per l'expert Mathys ch'igl è oz pli privlus da spassegiar sper las sendas da viandar e tras il chagliom. La populaziun sappia quai atgnamain era, è Mathys persvas. Questa stad saja il tema dals raischens stà pliras giadas prominent en las medias. I saja però anc adina uschia che las piztgadas dals raischens vegnan anc adina bagatellisadas e ch’ins na fa betg il connex ch’ina piztgada dad in raischen po chaschunar ina malsogna greva.
Regiuns da privel creschan
Infurmaziun saja perquai vinavant necessaria. Per exempel davart las regiuns nua ch'il privel da vegnir infectà cun il virus da FSME è grond. Quellas regiuns da privel creschian. «Nus observain quai e vegnin era ad adattar nossas recumandaziuns. Igl è per exempel pussaivel che nus schlargiain nossa recumandaziun per la vaccinaziun cunter FSME e che ulteriuras regiuns vegnan vitiers.»
Mesiras concretas vegni l’Uffizi federal per la sanadad publica a decider pir suenter november. Per uffants che vivian en ina regiun da privel e che termaglian savens en il liber na saja il cussegl als geniturs da laschar far la vaccinaziun segir betg fauss, concluda Mathys.
RR actualitad 12:00


text:
Tenor ina expertisa da la regenza grischuna cuntrafa l'iniziativa cun il dretg federal. La regenza vul perquai declerar l'iniziativa sco nunvalaivla.
PLD beneventa concordat da sport
La PLD beneventa plinavant ch'il Grischun fa part dal concordat per mesiras cunter violenza ad occurrenzas da sport. La cumplettaziun dal concordat prevesa in obligaziun da permissiun per gieus da ballape e hockey da ligas naziunalas. En il Grischun pertutga quella sulet il club da hockey da Tavau.
RR novitads a las 16:00


text:
Dapi l’enviern passà ha la chamona Heidelberg il problem da la pidra da letg (Bettwanzen). Quai conferma il president communal da Valsot. Il fanadur è il vitg vegnì infurmà da la «Bezirkshauptmannschaft Landeck» che la chamona – che sa chatta sin territori dal vitg da Valsot – saja pertutgada dal parasit.
Il president communal ha immediat contactà ils responsabels e pretendì ils protocols da las mesiras per cumbatter il parasit. Tenor quels haja ina firma svizra prendì las mesiras necessarias. Ina conferma sch'il parasit è entant eliminà u betg, n'ha la vischnanca anc betg.
La chamona Heidelberg en Val Fenga sa chatta sin territori svizzer. Ella appartegna però al «Deutscher Alpenverein» secziun Heidelberg.
La pidra da letg
La pidra da letg è spezialisada da viver en plaz da durmir, surtut en letgs dad umans. Ella viva dal sang. Tar la pidra da letg sa tracti dad in animal da radund 3.5 – 5.5 millimeters grondezza. Cur ch'ella ha tschitschà sang po ella cuntanscher ina grondezza d'enfin 9 millimeters. Ella viva radund 6 enfin 12 mais.
RR novitads 12:00


text:
1,3 milliardas turists internaziunals hajan passentà almain ina notg en lur destinaziun, ha communitgà l’organisaziun mundiala per il turissem UNWTO. Las cifras da l’UNWTO èn provisoricas. Cifras concretas vul l’organisaziun publitgar questa primavaira.
Ils favurits dals turists
Tenor las stimaziuns è la Frantscha la destinaziun la pli populara. Suenter vegn la Spagna e lura ils Stadis Unids. L'America dal Nord hagì 2% dapli turists, quai dentant surtut stimulà tras il Canada ed il Mexico, dentant betg dals Stadis Unids da l'America. Indicaziuns detagliadas fa la UNWTO dentant betg.
RR novitads 18:00


text:
La societad vul sustegnair la branscha per tegnair en las leschas da concurrenza, ha ella communitgà a la radunanza da delegads. Era ha la societad fatg attent sin ses plan directiv nua ch’ina concurrenza faira e libra saja fixada.
La societad svizra ha menziunà explicitamain sia posiziun suenter che la societad d’impressaris grischuna aveva concedi d’avair fatg sbagls en connex cun cunvegnas da pretschs en la branscha. La Societad grischuna dals impressaris constructurs fa medemamain part a la societad svizra.
RR novitads 10:00


text:
San Donaa (metropolitana de Milan)
San Donaa l'è ona stazion de la linia 3 de la metropolitana de Milan, capoligna in direzion sud.
Cuntegnüü
Storia[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
L'è verta dal 12 de magg del 1991, in l'ambit del segond tratt de la gialda e l'è devegnuda capoligna de 'sto tratt
Struttura[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
La stazion la gh'ha trii binari in dò cann. Anca se 'l nomm el disaria che l'è a San Donaa, in realtà l'è in del territori de Milan, anca se prima del fascismo l'era territori de San Donaa. Quej de San Donaa che pòden rivà cont i sò biliett urban e senza addizionai.
Servizzi[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
La stazion la gh'ha:
Interscambi[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
In di vicinanz gh'è di fermaa urban e suburban de la ATM:


text:
Tar la vischnanca da Breil n’han ins da princip nagut encunter in’uniun ch'unescha ils possessurs d’abitaziuns secundaras, di il president communal Clau Schlosser. «Nus stuain lavurar ensemen cun ils giasts, cunzunt cun quels d’abitaziuns secundaras», di Clau Schlosser. A la suprastanza na saja betg dal tut cler sche la cuminanza d’interess haja la finamira da simplamain betg pajar las taxas u sch’i giaja per lavurar constructiv vid il svilup dal lieu da vacanzas.
La cuminanza da possessurs d’abitaziuns secundaras da Breil e conturn che vegn fundada proximamain vul ch’ils possessurs d’abitaziuns vegnian prendids serius da la vischnanca e ch’ins discurria in cun l’auter sin la medema autezza. Quai han ils iniziants enturn Ignaz Derungs ditg tar l’infurmaziun da sonda passada. Discurrer sin il medem nivel in cun l’auter vali viceversa, di Clau Schlosser. I na sappia betg esser che la vischnanca vegnia tractada da possessurs d’abitaziuns secundaras sco quella che spetgia sin almosnas si da la bassa e saneschia cun las taxas da turissem la cassa communala. Uschia saja magari d’udir. Clau Schlosser spetga era ch’i dettia ina collavuraziun constructiva e ch’i na vegnia betg fatg polemica cun cifras che na constettian betg.
Autezza da las taxas
Sper la finamira dad esser la vusch dals possessurs d’abitaziuns secundaras vul la cuminanza d’interess era s’engaschar per taxas adequatas. Concret vul quai dir per taxas pli bassas. Tenor Clau Schlosser n’èn quellas dentant betg memia autas. «Nus avain gia sbassà las taxas sin il minimum suenter las discussiuns en vischnanca». Sch’ins veglia sviluppar enavant la vischnanca dovria quai daners, di Clau Schlosser vinavant. Anc na possian ins betg dir quants daners che restian suenter avair mantegnì las purschidas turisticas existentas. Ma sch’i restia insatge lura vegnia quai da bun als giasts. Là è la vischnanca era pronta da prender encunter ideas e giavischs, uschè lunsch che quels èn realistics.
Paucas reclamaziuns
La vischnanca da Breil ha laschà ora 750 quints. Sulet en 35 cas hai dà reclamaziuns. Sco Clau Schlosser ha ditg sajan quai stadas reclamaziuns pervi da la grondezza da las abitaziuns. Quellas hajan ins gia pudì sclerir. Enturn quatter reclamaziuns haja quai dà perquai ch’ins haja mess en dumonda la lescha sco tala. Quellas sajan anc avertas. Clau Schlosser ha era ditg che var 90% dals quints sajan gia pajads. El interpretescha quai uschia ch’i na dettia betg ina gronda resistenza envers las taxas e ch’ins vegnia a chattar ina communicaziun constructiva cun ils possessurs d’abitaziuns secundaras.
La vischnanca spetga ussa che l’uniun dals possessurs d’abitaziuns secundaras vegn fundada e che quella contacteschia la vischnanca.


text:
A pe sin il Lago Maggiore
- Dumengia, 1.4.2018, 12:45
-
Emprima emissiun:
- Dumengia, 1.4.2018, 12:45, RTR
La vita ad Ascona, dolce far niente, ed... ina passarella amez il lai.
Empruvai da s'imaginar da viver ad Ascona. In bel di sulegliv, la dolce vita, las palmas, davant il lai cun davostiers las muntognas ed... ina passarella che sa noda sin l'aua dal Lago Maggiore. Ina passarella lunga da trais kilometers che porta directamain sin las inslas da Brissago. Grazia a questa passarella fissan las Inslas da Brissago cuntanschiblas a pe davent dad Ascona e quai a partir da l'onn che vegn.


text:
Sco quai ch’ils economs da las bancas decleran haja l’industria pudì augmentar tant la producziun sco era las plazzas da lavur. Sco i para hajan concerns d’industria engaschà dapli lavurants. Quai sajan bunas novas per l’entira economia svizra. Cunquai che la segirezza da plazzas da lavur saja in impurtant factur per il consum privat.
Prognosas per in carschen da l’economia
Experts van da quai anora che l’economia svizra creschi quest onn pli fitg che anc l’onn varga. Era auters indicaturs sco per exempel il barometer da conjunctura da l’ETH prognostitgeschia in carschen.
RR actualitad 11:00


text:
Suvlaki, Gyros e Capretta – Ocroschca
- Gievgia, 4.1.2018, 10:15
-
Emprima emissiun:
- Gievgia, 4.1.2018, 10:15, RTR
Ocroschca è ina schuppa fraida tradiziunala da la cuschina russa.
Svetlana Munderich ha vivì d'uffant e da giuvna en la regiun russa Kasnodar a la Mar Naira. Quest mais da schaner raquinta ella da la cuschina en quella part da la Russia. Per la schuppa fraida Ocroschca fan ins ina salata e bagna quella cun kefir u aua minerala. En Russia dovr'ins savens er Kwas, ina bavronda da stad fermentada or da paun.


text:
Terminaziun dils mises da Plaun Miez da frars Riedi sut datum dils 25 da zercladur 1885
La quala ei fatga sut ils 25 da fenadur 1885 ed aschia normau, mises da Plaun Miez, ch’auda tier als frars Riedi, entras Gion Paul Berther e signur Sep Lurenz Wenzin e quei en preschientscha e cuntentientscha dils proprietaris dil sura menziunau mises.
Il tierm nr. 1 ei entadem il prau ella Val Cavrera, giusum il rieven grador, nua che l’aua da quella val flessegia giu sin in grond plattiu eis ei tagliau ora Nr. 1 ed ina crusch speras.
Nr. 2 ei 6 1/3 fest sur Nr. 1, nua ch’igl ei in pign crap stabel, grad dador il dutg che flessegia giu dalla medema val, sin il qual igl ei tagliau la cefra 2 e nuot auter. Cheu fa la lingia in anghel (vinchel) cunter la damaun.
Nr. 3 ei 17 ½ fest pli anora, nua ch’ei in bass crap stabel, ch’ha ina fatschada ualti uliv cun il terren, ch’ei tagliau ora 3.
Nr. 4 ei 12 fests dadora, nua ch’igl ei in pign crap stabel, ch’ha sia pintga fatschada encunter sera e mesanotg, sin la quala igl ei tagliau si sia nr.
Nr. 5 ei 23 fests pli anora, nua ch’igl ei tschentau en in tierm ch’ha si la cefra 5.
Nr. 6 ei 17 fests pli anora, nua ch’ei tschentau sn in tierm ch’ha si la cefra 6.
Nr. 7 ei 25 fests anora, in gries crap el cantun sisum dall’ustonza, ch’ei fatga per schierm dil baghetg sisum dils Riedis, sin il qual crap gl’ei tagliau ora la cefra 7 e nuot auter.
Nr. 8 ei tagliau ord in crap, dil mir dil baghetg ch’ei tschentaus el cantun oragiudem dil nuegl dil nuegl sut. Da leu naven va la lingia puspei encunter la damaun.
Nr. 9 ei 11 fests dadol baghetg, nua ch’ei tschentau en in bi tierm sin il qual igl ei tagliau si il numer 9 e nuot auter.
Nr. 10 ei 10 fests pli anora nua ch’igl ei in pign crap stabel ch’ha ina pintga fatschada encunter mesanotg silla quala igl ei tagliau 10.
Nr. 11 ei 30 fests dadora il tierm 10 nua ch’igl ei tschentau en in crap cun ina biala fatschada suren silla quala igl ei tagliau Nr.11.
Nr. 12 ei 29 ½ fests pli anora, in pign crap stabel sin il qual igl ei si siu nr.
Nr. 13 ei 29 fests dador il tierm 12, nua ch’igl ei tschentau en in veseivel tierm, orasum la val che va dador il prau giu, sil qual igl ei tagliau el nr. 13. Cheu meina la lingia seniester encunter mesanotg e fa anghel (vinchel) e va digl ur dadens dalla val giu.
Nr. 14 ei 29 fests sut la purteglia u il davos tierm, el cantun gidem dil prau, sigl ur u spitg dalla val, eis ei in pign crap stabel, ch’ha sia fatschada encunter la val, sin la quala igl ei si 14.
Nr. 15 ei circa 6 fests sul Rein grond, nua ch’igl ei in rodund e gries e neidi crap stabel il Nr. 15. La fatschada dil sura crap schai encunter mesanotg. La distanza denter il nr. 14 e 15 ei buca mesirada.
Aschia che la sura terminaziun ei finida.
Che la sura terminaziun, seigi conform alla presenta descripziun, attesta il termadur da quei temps
Gion Paul Berther
Document
Versiun 1
Versiun 2 (transcripziun cun maschina)


text:
L’intermediatur da plazzas Adecco rinforza sia purschida da furmaziun. Quai cun l'acquist da la firma General Assembly en ils Stadis Unids.
Tenor atgnas indicaziuns hajan ins suttascrit ina cunvegna definitiva e la transacziun duai esser terminada enfin la fin dal segund quartal. La finamira saja da cuntanscher in lev gudogn tar l'Adecco il 2019.
General Assembly
L'interpresa s'occupa da la furmaziun digitala e da la transfurmaziun da la carriera. Fundada è l'interpresa vegnida il 2011. Ils davos dus onns è l'interpresa creschida per mintgamai 30%.
Integrar ed acquistar atgnas aczias
Quai duai dentant esser il davos acquist d'aczias pli grond per l'Adecco il 2018. Ins veglia uss sa focussar sin l'integraziun dals acquists. Ultra da quai vul l'Adecco cumprar enavos atgnas aczias. Uschia vul il concern pajar enavos fin a 150 milliuns euros als acziunaris.
RR novitads 10:00


text:
Pezzaze: Töc a mèha en miniera per hanta Barbara
L’è la hanta patróna dei minadùr, dei artificieri, dei pompér, dei armaiöi, dei meradùr, dei becamórc… Ensóma, la ga a cör töc chei che i ga a che fa cola mórt emprovisa la nohta hanta Barbara.
E, come tëc ‘i agn, dal Dumila, an en piö, an en meno, la miniera Marzoli la ga dervìt el purtù per celebrà la hò hanta cón ‘na méha.
Dumìnica tré dezèmber, a ‘n quart ale öndes, en s’è pasàc déter per la galeria dela miniera: en s’è nac ennàc heshènt mèter, ma scultìm me: a fala a pè la homeàa lónga ‘na vita.
A dèrver la procesiù per rià ala sala de Hanta Barbara, ghéra el prét nöf, don Omar, cò la hò hquadra de chirichèc, e deré al prét en minadùr e i rapresentànc dele asociasiù dei Minadùr de Pezàze e Marmintì, coi hò galiardèc.
E po’ ghe hiom nóter, col capilì de’ minadùr, che pahàom déter enlüminàc dale torce e dai soci de Scoprivaltrompia che, pohtàc en dei cunìcoi, i ghe fàa de lampiù.
E nàom ihé ‘n nàc, e fàom hìto, per hcultà töc i rumùr che la miniera la ghéra òia de susurànga: le guhìne de àiva che l’egnìa zó dala ólta, i hcarpù che i fàa cic ciac hùra la fanga o i htridìa hura i balòc. E po’el fret en dei òh e, en del cör, el penhér per töc chèi che lé i pahàa déter a laorà, töc i dé.
I póer minadùr i ghéra de fa a pégn col hcür, col’àiva én mèh ai pè, col frèt, col perìcol. I pucunàa e i trafegàa cole mine e i haìa gnàc hé l’éra dé o nòt. E la fadiga che i ‘fàa noter l’om mai gna tahtàda. Eco perchè, adèh che la mèha l’è finìda, l’è mèi dì amò ‘na orasciù.
Laura Damiani


text:
Gia dapi blers onns s’entaupan ils amis dal sport da trair cun artg o balester adina durant ils firads da Tschuncaisma a Sur En en Engiadina Bassa. Dapi l’onn 2000 organisescha il club Artgers d’Engiadina onn per onn il turnier internaziunal da trair cun artg. Passa 120 amis dal sport da trair cun artg èn da la partida e cumbattan per ils megliers resultats en numerusas categorias.
Trair cun artg cun ils profis
Il turnier en Engiadina Bassa è fitg popular. Quai era perquai che il turnier ha il medem program sco in campiunadi svizzer, ubain sco campiunadis mundials. Perquai prefereschian gist ils tregants da professiun quest turnier sco ina buna occasiun da trenament per occurrenzas grondas, sco per exempel in campiunadi svizzer.
Pussaivladad da trair sin objects difficils
Las cundiziuns a Sur En èn per ils participants dal turnier da Tschuncaisma idealas. Qua san ins trair en las pli differentas posiziuns sin figuras d'animals da gumma. Sin il percurs che vegn creà bel ed aposta per il turnier han ins la pussaivladad dad ir a la chatscha dad in pign urs, dad ina lieur u er dad in tschierv. Sa chapescha n'èn ils animals betg vivents, mabain da gumma. Sin mintga animal è dissegnada ina schiba. Uschia san ins controllar la precisiun da la frizza.
RR actualitad 07:00


text:
Lluís Companys i Jover
El Lluís Companys i Jover (El Tarròs, 21 de genar del 1882 – Barcellona, 15 de ottober sel 1940) l'è staa on politegh e avocatt catalan, leader della formazion politega Esquerra Republicana de Catalunya e president de la Generalitat de Catalunya dal 1934 e lung la Guerra civil spagnoeula.
In esili dopo de la vittoria franchista, l'è staa consegnaa a Franco de la Gestapo, e poeu i franchista l'han fusilaa. L'è l'unegh capo de stat in Europa democraticament elegiuu a vess staa condanaa a mort.


text:
L'è principiad intorn al 1993 el viaj de l'Organizazion dei Nazion Unide per l'Educazion, la Scienza e la Cultura, l'UNESCO, per salvaguardar i lengue del mond in via d'estinzion. Un líber ciamad Unesco Red Book Report on Endangered Languages (el Líber-Report Ross in sui Lengue in Perícol de l'Unesco) l'ha catalogad tute i lengue minoritàrie de tut el mond e l'ha portad l'atenzion in su tute quelle cond un altíssim perícol d'estinzion.
Ind la sezion dedicada ai lengue europeë, i ènn staite elencade tute i principai lengue rejonai italiane, dividude per grads de «perícol». Sota la scrivuda "Lengue miga in perícol de estinzion" i ènn staite segnalade la lengua Vèneta e tute quelle del sud Itàlia, compagn del Siciliàn, del Toscàn o del Napoletàn-Calabrés (del qual i fan part anca i dialets de le rejon Pulia e Basilicata) che i necèssitan no de intervents cèler per la soa salvaguàrdia perchè, come l'ha dimostrad una recerca de Ethnologue faita ind i prim agn 2000, i ènn anc'mò parlade da tanta gent nonostant i ènn no recognossude ofiçalment dal Stat Italiàn. Ind la categoria "Lengue potenzialment in perícol de estinzion", i ènn staite inveci elencade i lengue rejonai, compagn del Piemontés, del Lígur, de l'Emiliàn e del Lombard, che i ènn adré a trovar un númer de parlants sèmper menor e che, segond l'Ethnologue, i moraràn de dènter de poche generazion. Sota la scrivuda "lengue in perícol d'estinzion", an pœl trovar i lengue compagn del Ladín e de tante dei microvariants de la lengua sarda seriament minaçade dei qual, l'Ethnologue, la stima la mort de dènter de poc agn.
La guerra per la salvaguàrdia de la lengua lombarda la g'ha sèmper hiit forts sostenidor in tuta la Lombardia, principalment esponents leterar, compagn del Délio Tessa (a l'anàgrafe italiana Delio Tessa), poeta nœvcentesc milanés, e el Giovànn Batista Melchiori (a l'anàgrafe italiana Giovanni Baitista Melchiori), scritor mantovàn, dal qual l'è nassud un dei pussé autorévoi dizionari setcentesc del dialet bressàn. Intra i sostenidor del lombard i gh'è anca la Simona Scuri, jornalista milanesa del Sole 24 Ore, e el Lissander Brasca, cantautor so compaesàn, che indel 2012 i hann principiad l'organizazion d'una série de convegn a cadenza mensil intregament in lengua lombarda. El fin principal de quei convegn chí l'è quell, come che al se lej ind i comunicats, de «respónder al precís invit de l'UNESCO a la salvaguàrdia, tutela e promozion dei lengue locai sul propi territori». Gràzie al patrocini del comun de Bussor (ind la provinça de Milàn), questa série de convegn l'ha tratad i pu desvariads argoments, da la moda a l'archeologia, da la Medixina ai piante, da la música ai pess. Ai convegn de la Scuri e del Brasca l'haa partecipad anca el Marc Tamburell (a l'anàgrafe italiana Marco Tamburelli), linguista del Pavés e atual professor de lengua a la Università de Bangor, indel Gàlles, che l'ha spiegad come el bilinguism al saríss important per la popolazion lombarda e come al saríss fàcil ambiar finalment un procèss d'insegnament de la lengua ind i scœle, presentand un líber scrivud dal Lissander e suportad da lu, indel qual i do i presentan la "Scriver Lombard", una forma de scritura lombarda che la tend a jontar insema tute i variants locai de la lengua lombarda.
Ind la foto, la locandina del pròssim convegn organizad per Martedí 31 de Marz 2015, indel qual la parteciparà la Ornella Fiorini, col títol "Una mimosa per ti".


text:
Donca, fom un ràpid rexonament ensema e cercom de ésser el piussé "obietîv" possíbel.
- La Constituçion italiana, a l'artícol 117, la stabiliss e la preved la lege regional, çoè quell particolar tipo de lege qe la g'ha miga valor naçional, ma qe l'è circoscrivida a la solla entità regional de la qual l'è promulgada. Segond la Constituçion, quell tipo de lege qí l'è gerarqicament equiparad a la lege nacional, ciamada "lege ordinària". Quest el vœl dir, donca, qe end un territòri regional le val — a l'istess mœd — sia le legî regionaî, sia le legî ordinàrie. Repeti, a l'istess mœd.
- La Region Lombardia, cond la L.R. 25/2016, la reconòsç la lengua Lombarda e la sò revitalizaçion, valorizaçion e difusion. Quest el vœl dir qe en Lombardia la lengua Lombarda e la lengua Italiana i è reconoscide en su l'istess pian geràrqic (la prima l'è reconoscida de una lege regional, la segonda de una lege ordinària). L'è un «dato di fatto».
- La definiçion de "minorança linguística", incí come la dix l'enciclopedia Treccani e de mi voltada en lombard l'è: «Per minorançe linguístiqe i se entend i grôp de popolaçion qe i parla una lengua materna diferenta de quella de una majorança: questa la se identífica normalment cond i parlânt qe i g'ha come lengua materna la lengua oficial del Staț end el qual i è citadîn». L'è, oviament, una definiçion linguística, miga política, anca perqè l'exist miga una lege italiana qe la definiss qè ròba l'è la "minorança linguística".
- L'è fœra de dubi qe la lege regional 25/2016 de la Lombardia l'è perfetament en línia cond la definiçion de "minorança linguística", perçò l'è de considerar-s integrativa, a livell regional, de la lege naçional 482/99. Anca perqè la Constituçion italiana, a l'artícol 6, la stabiliss qe la República la reconòsç e la tutela le minorançe linguístiqe gràçie a la promulgaçion de legî, sença però specificar-n altrê detâgl de qualsevœl gèner.
Per tût queî motîv qí, considerand l'impegn Constituçional al respet e a la salvaguàrdia de le minorançe linguístiqe, considerand el reconosciment regional de la lengua Lombarda come tal e considerand l'equiparaçion geràrqica de le legî regionaî a quelle naçionaî, se pœd stabilir qe de facto la República, per mez de la L.R. 25/2016, la reconòsç la lengua Lombarda come minorança linguística de la region Lombardia e la ne tutela l'us e la difusion en quell territòri cond l'istessa misura de le lengue mençionade end la lege 482/99. L'única diferença l'è qe la 25/2016 la g'ha valor regional (e donca el vœl dir qe fœra dei confîn regionaî l'è compagn qe la ghe fœss miga), mentre qe la 482/99 la g'ha valor naçional.
L'è per quell qe són sempre piussé convint qe l'Itàlia la g'haveress de ratificar in primis la Carta Europea de le Lengue Regionaî e Minoritàrie e pœ cambiar la lege naçional 482/99 per adeguar el pian jurídic naçional cond la realtà, anca en consideraçion de l'ordenament regional miga nomà de la Lombardia, ma anca de tute le altre regiôn. L'è una vergògna qe end el 2018 se g'hàbii an'mò de star qí a begar per una incongruença legislativa. L'è vergognós e anca un pò ridícol, considerand la posiçion de tute le entità linguístiqe e scientífiqe internaçionaî.
Voaltrê qè en pensiv?


text:
Ils talibans avevan conquistà la citad da Kundus il glindesdi e stgatschà las forzas militaras da la regenza. La cunteroffensiva da l’armada afgana è vegnida sustegnida dals Stadis Unids da l’America cun attatgas or da l’aria.
Exteriur Citad da Kundus è para puspè deliberada dals talibans
En ils cumbats per la citad da Kundus en l’Afghanistan han para las truppas da l’armada reconquista la citad dals talibans. Quai almain tenor indicaziuns dal ministeri dal intern da l’Afghanistan. Las indicaziuns da la regenza na pon dentant il mument betg vegnir verifitgadas.


text:
La Bella, l'Amòr e l'Umanità
tri can bastàrd fioeù de Milàn
cont el C.T. sù on carrètt a motòr
in gir per i straad a informà el mond
Biànch i barbìs, lòngh i cavèi
e tropp i pensèr per sta lì a cuntai
vosava nel ciél, dentr'al castèll
quell ch'el scriveva sui soeu cartèll
còme a l'è... che podi pù parlà
On temp quand l'era non anmò on desperàa
l'era vùn ch'el ghe savèva fà
condìva i discòrs ch'eren faa de niènt
el savèva incantà, incantà la gent
la gent che la và, la gent che la vègn
che la te dà a trà per on moment
la gent che la voeur minga capì
che chi chi inscì sèmm adrèe a morì
Gh'era on tal cont on carr e tri can:
la Bella, l'Umanità e l'Amòr
parlava e vosava dentr'al castèll
parlava e vosava di ond in del ciel
L'hann trovaa
cont i can da fà pissà
disèn ch'el coeùr l'è s'cioppàa
ma l'è l'onda che se l'è ciappàa
Il clero ti uccide con l'onda!...
1 Comments:
-
-
Il clero ti porta allo sclero...
Baol
- 21 novembre 2010 20:12


text:
Puerto Rico
El Puerto Rico l'è 'n territori minga incorporaa di Stat Unii, in tra i Isol Vergin e la Republega Dominicana. La sò capital l'è San Juan, che cont la sò area metropolitana la riva a pussee de 1'500'000 abitant.
Puerto Rico l'è in d'ona situazion politega altalenanta: L'è minga on stat independent ma nanca vun di stat di Stat Unii, el gh'ha la total autonomia in di affar intern e donca i portorican eleggen no el President di Stat Unii, la Cambra di Reppresentant e 'l Senad. In del 2012 i portorican i ha votaa on referendum per diventà on noeuv Stat di Stat Unii.
I affar locai hinn menaa innanz dal Governator de Puerto Rico, da la Cambra di Reppresentant e dal Senad, ispiraa in l'ordinament a quej statunitens.


text:
Il WWF aveva examinà in plant cunter la decisiun da sajettar il luf, ha dentant desistì da quel. I na dettia betg in'autra soluziun, ha l'organisaziun communitgà avant in'emna.
L'analisa da DNA ha mussà, ch'il luf ha stgarpà dapli che 50 nursas. L'avrigl ha el era attatgà nursas en il chantun Son Gagl. Cun gronda probabilitad è quai era stà il luf M75. Ina cumprova genetica manca dentant anc.
Pervia dals gronds donns tar ils animals da niz ha la Protecziun da natira, chatscha e pestga dal chantun Son Gagl dà liber da sajettar il luf. L'ordinaziun è vegnida publitgada glindesdi. Ils chantuns Grischun e Tessin han gia il 22 da mars dà liber dastgar sajettar il luf.
Il luf sa mova svelt
Davart dal luf che duai vegnir sajettà e pauc enconuschent. El para d'esser in animal ch'è bler en moviment. Il grev vid la chaussa da sajettar quest luf M75 è ses sa cuntegnair tipic d'in luf che n'è betg staziunà. Quai munta numnadamain ch'el sa mova svelt e sur grondas distanzas. L'animal è per l'emprima giada vegnì identftitgà il schaner en la Bregaglia. Sia preistorgia n'è betg enconuschenta.
RR novitads 11:00


text:
Didier Deschamps – daventa ina legenda dal ballape
- Glindesdi, 16.7.2018, 8:40
-
Emprima emissiun:
- Glindesdi, 16.7.2018, 8:40, RTR
Sco defensur da mez champ ha Didier Deschamps giugà passa 120 gieus cun la squadra naziunala franzosa «les Bleus» tranter ils onns 1989 e 2000.
Ils 12 da fanadur dal 1998 aveva la Frantscha gudagnà il titel da champiun mundial grazia als 3:0 encunter la Brasilia. Lezza giada giugava Didier Deschamps sco defensur ed era chapitani da la squadra tricolor. Dapi l'onn 2012 è Didier Deschamps il trenader da l'equipa naziunala franzosa.


text:
Entant è il #GRTweetbier daventà in'arranschament regular. Tranter tschintg e 30 persunas èn mintgamai da la partida per baiver ina biera e discutar davart temas actuals, projects ni simplamain per emprender a conuscher glieud interessanta or dal mund da professiun.
Jau sun Mattias, el è Christian e tgi es ti?
La sairas cun biera e Twitter duajan esser tant informalas sco mo pussibel. Il GRTweetBier n'è pia nagina uniun fromala e durant la saira di ins da principi a mintgin 'Ti'. Quai procura per in’atmosfera fitg famigliara ed ins vegn era simpel en discurs cun ils differents preschents. Malgrà che la saria ha lieu en il mund real, na pon blers preschents tuttina betg desister dals meds socials. Cun il hashtag #GRTweetbier documenteschan els la saira sin Twitter. Ed i vegn era discutà tant viv a moda virtuala sco reala.


text:
La patruna da questa ovra è l'AXPO ensemen cun las vischnancas Breil, Sursaissa, Vuorz ed il chantun Grischun.
Il coc da questa ovra engrondida Tschar è la nova part che vegn bajegiada. Quai è ina tschiffada sin 1600 meters sur mar, da la vegn l'aua manada atras ina galaria da 270 meters lunghezza e vinavant en bischens d’auta pressiun fin a St. Joseph.
Là vegn fatg l’emprima giada electricitad en la centrala nova. La segunda part che vegn renovada è il toc existent davent da Sursaissa fin a Tavanasa e là datti ina nova turbina che porta anc ina giada dapli prestaziun. En tut vegn dublegià la prestaziun da 18 sin 35,5 GWh.


text:
Lucio Fulci
Lucio Fulci (Róma, 17 ad Śugn dal 1927 - Róma, 13 ad Mars dal 1996, a s lèś [ˈlutʃo ˈfultʃi] in itagliàṅ) 'l è stâ 'n regìsta, senegiadōr, prudutōr, atōr, parulēr e scritōr itagliàṅ.
Biugrafìa
La sò caréra da regìsta l'è tacada a la fiṅ di an Sinquànta dòp ès'r-as laureâ in Létri e Filuśufìa, al frequentàva sèrt ambînt ad sinìstra ligâ a 'l PCI, e avēr culaburâ cuma giurnalìsta a Il Messaggero.
I sò prim lavōr i éran dal cumèdi fati cun di atōr impurtànt in cal camp lè cuma Totò, Franco Franchi, Ciccio Ingrassia, Raimondo Vianello, la Sandra Mondaini, Walter Chiari, la Franca Valeri e Adriano Celentano (par lò 'l à scrit i tèst ad 24.000 baci e Il tuo bacio è come un rock).
In séguit 'l à cuntinuâ c'n al cìnema 'd “gènar” cun di lavōr ch'i pasàvan da 'l śal (Una sull'altra, Una lucertola con la pelle di donna e Non si sevizia un paperino) a i western (Le colt cantarono la morte e fu... tempo di massacro), da 'l fantàstic (Conquest e I guerrieri dell'anno 2072) a i thriller (Sette note in nero), da la cumèdia spurcaciòna a l'itagliàna (Nonostante le apparenze... e purché la nazione non lo sappia... All'onorevole piacciono le donne e La pretora, c'n al prim nûd dl'Edwige Fenech) a 'l pelìculi 'd scarésa in du 'l è dvintâ famóś a livèl internasiunàł cun la sò “Trilugìa dla mòrt” di an Utànta ch'la mitìva insém Paura nella città dei morti viventi (1980), ...E tu vivrai nel terrore! L'aldilà (1981) e Quella villa accanto al cimitero (1981).
Da spés 'l è stâ custrét a far i cònt cun di budget dimóndi stric e cun di prubléma 'd salùt (al gh'iva 'l diabēt), mâł ch'al 'l à prurtâ via pròpria quànd al gh'iva da turnàr in di cìnema c'n un film prudót par Dario Argento, M.D.C. - Maschera di cera dirèt pò par Sergio Stivaletti tgnénd adrē a la sò senegiadùra.