text: 1Matɨ'ɨj mi maɨn ɨ fariseo, jamuan majta seica ɨ mej te'eyu'uxaca teyujta'a mej mi maɨjna huáurityejte'en a'ij mej ye'i rɨɨ mua'aye'i, au mu a'araacɨ u Jerusalén, majta maun a'ará'a a'utɨ a'utyavaaca'a ɨ Jesús mej mi rájjaahuate'en. 2Matɨ'ɨj mi hua'useij aɨme ɨ maj Jesús jamuan á'ujhua'anya'a maj cai anaujmueitya'axɨ mej tyu'ucuaa a'ij mej ti'ijrɨ'ɨrajcaa ɨ mej Israel jetze ajtyama'acan. 3- 4Majta aɨme ɨ mej Israel jetze ajtyama'acan, ɨ maj majta meyan antya'aruu tɨcɨn fariseo, aɨ mu ra'atzaahuate'e ɨ ruvaujsimua'a tyaaca ti'iye'ira. Ayaa mu che'eta mana'a rɨjca naijmi'i ɨ mej Israel jetze ajtyama'acan. Capu ti'iseicaj na'a ɨ tihua'aye'ira ɨ maj cɨn anaujmuéitya'axɨ'ɨn. Tɨ pua'a a'atɨ ti'icua'ani, anacai pu nu'u ruxe'eve'e tɨ aɨn a'atɨ eihua anaujmuéite'en, na'ari cai, ayaa mu'u ti'ixaxa'a tɨcɨn xana'avi'ire'e pu seijre'e aɨjna ɨ a'atɨ ɨ taye'irá jemi. Ajta, tɨ pua'a a'atɨ tyaja'uvá'ananan aujna mercaadu jetze, aɨ pu cai ti'icua'ani tɨ pua'a cai anacai anaujmuéite'en. Ajta ti'imui'i tɨ ayan cɨn tya'ava'ujmua'aree ɨ ruvaujsimua'a tyaaca tihua'aye'ira. Ayaa mu rɨjca: meti'ija'usica ɨ vaasu ɨ maj cɨn ya'aca. Aɨj mu majta ti'ija'usica ɨ ti'itɨ xa'ari, majta ɨ casueela. 5Matɨ'ɨj mi maɨn fariseo, majta aɨme ɨ mej te'eyu'uxaca teyujta'a, aɨ mu meyan tiraataihua'uri'i maɨjna ɨ Jesús tɨcɨn: ―¿A'ini een cɨn macai ra'aste ɨ tavaujsimua'a tyaacan tíiye'ira ɨ maj ajamuan á'ujhua'an? Ayaa mu'u rɨcɨ maj xana'avisi'i ti'icua'aca ɨ rumuajca'a cɨme'e. ―Yaa mu tyu'utaxajtaca'a aɨme ɨ fariseo. 6Tɨ'ɨqui ayan tyu'utanyúu aɨjna ɨ Jesús tɨcɨn: ―Tyamua'a pu tyajámuaavijte'e ɨ tɨ ayan ajmi'i ra'uyu'uxaca'a aɨjna ɨ Isaías tyaacan, aɨjna tɨ ti'ixaxa'ata'a ɨ Dioj jetze ma'acan. Aɨ pu ra'uyu'uxaca'a tyamua'a a'ij sej e'en mɨ saj cai huataujnyátacan cɨn tihue'ijte'e ɨ tyaɨte silu seyan sana'a ruseijrata meseíraca ɨ tyaɨte saj nu'u nain cɨn ra'astijre'e. Ayaa pu tira'uyu'uxaca'a aɨjna tɨcɨn: Rɨ'ɨ mu tinaatyátu'araca tɨ pua'a metí'ixajta inyeetzi cɨme'e. Ma ajtá'i, mu'uri ajtacɨ́ɨj inyeetzi jemi rumua'atziira'a cɨme'e. 7Capu ti'itɨj vaɨre'e tɨ pua'a metyu'utyáanajche inyeetzi jemi. Ayaa mu ti'ihuá'amua'atyahua tɨcɨn: “Dioj pu raatyajtuaa i taye'irá ityejmi jemi.” Ma ajta'i cai, capu, rujɨɨmua'a mu rajtyau ɨ rutzajta'a. Yaa pu hui tira'uyu'uxaca'a aɨjna ɨ Isaías tyaacan. 8’Ayaa xu'u rɨcɨ. Muan sej seri ya'uhua'axɨ a'ij tɨ ajmi'i tyu'utaijtaca'a ɨ Dioj, sej si seyan huarɨni a'ij mej ti'ijxe'eve'e ɨ tyaɨte. Aɨ pu a'amuaranajchi ɨ tihua'aye'ira, tɨ ayan tyu'ujxe'eve'e tɨ xa'ari tyu'uja'usin na'ari tɨ tyu'uja'usin ɨ vaasu ɨ saj cɨn ya'aca. Eihua pu ajta tyu'ujxe'eve'e tɨ ayan tí'en. Ayaa pu nya'u. 9’Tyamua'a xu seri ya'uhua'axɨ a'ij tɨ tyu'utaijtaca'a ɨ Dioj, sata'aj ra'ara'asten ɨ hua'aye'ira ɨ tyaɨte. 10Ayaa pu tí'en, a'ini, ayej tiraataxajtaca'a aɨjna ɨ Moisés tyaacan, tɨcɨn: “Pata'aj ra'atzaahuatya'a a'ataata, ajta a'anaana.” Ajta ayan tɨcɨn: “Sata'aj raaje'ica aɨjna ɨ a'atɨ tɨ a'ij pua'a ti'ixaxa'a ɨ rutaata jemi na'ari ɨ runaana jemi.” 11’Ma sajta muan, ayaa xu tirata'aca tɨ a'atɨ ayan tihua'uta'ixaate'en ɨ ruvaujsimua'a ɨ runyuuca cɨme'e tɨcɨn Corbán. (Ayaa pu huataujmua'a aɨjna ɨ nyuucari tɨcɨn muaɨ'ɨvejri pu pɨrɨcɨ.) Ajta ayan tɨcɨn: “Naijmi'i, a'achu nyaj caj tí'ijcha'ɨ, aɨj nu neri raatamuaɨ'ɨvejte ɨ Dioj. Aɨj nu cɨn nyacai che'e tí'ijcha'ɨ ɨ nyaj cɨn amuaatyavaɨre'en.” 12Tɨ pua'a hui a'atɨ ayan tihua'uta'ixaate'en tɨcɨn: “Corbán” ca xu che'e raata'acare'en tɨ aɨn hua'utavaɨre'en ɨ ruvaujsimua'a. 13Aɨj xu cɨn, seyan rúujɨpua ɨ tɨ cɨn tyu'utaijtaca'a ɨ Dioj aɨjna cɨme'e ɨ a'amuaye'ira saj seica huatátu'ire'en. Eihua xu seyan ti'ijrɨ'ɨre. ―Ayaa pu tihua'uta'ixaa aɨjna ɨ Jesús. 14Tɨ'ɨqui ajtahua'a hua'utajee ɨ tyaɨte. Aj pu i ayan tihua'uta'ixaa. Tɨcɨn: ―Muan xu raanamua naijmi'i, sej si yau'eitaa xa'ara'ani: 15Ti'itɨ tɨ a'ij ɨ tɨ ti'icue'iri'i, tɨ pua'a a'atɨ raacua'ani, capu a'atzu raxana'ave'e. Capu raxana'ave'e a'ini ma pua'aque pu ma'acan. Ma ajta ɨ tɨ tzajta'an ma'acan, aɨ pu xaa raxana'ave'e. 16Muan xu rarɨ'ɨrejve, rɨ'ɨ xu tiraanamua. 17Tɨ'ɨj cai che'e ma'a a'atɨjca'a, aj pu i aɨn utyajrupi u chi'ita. Aj mu mi meyan tiraataihua'uri'i a'ij tɨ huataujmua'a aɨjna ɨ nyuucari tɨ cɨme'en aɨjna tɨ raxana'ave'e ɨ a'atɨ. 18- 19Aj pu'i ayan tihua'uta'ixaa tɨcɨn: ―¿Ni tzaa sacai sajta yau'eitaa xa'araa? ¿Ni tzaa sacai yau'eite saɨjna? Tɨ pua'a a'atɨ ti'itɨj huacua'ani tɨ ti'icue'iri'i, aɨjna tɨ raacua'ani, ma pua'aque pu e'ema'acan. Aj pu i ucaruti ɨ ucaara'an jetze. Ajta e'eyan huiraame ɨ chuitɨraara'an jetze. Aɨj pu cɨn cai raxana'ave'e a'ini capu rájrupi ɨ tzajta'an, ɨ xaijnyu'ucara'ara'an jetze. ―Yaa pu tyu'utaxajtaca'a aɨjna ɨ Jesús. Ajta ayan tihua'uta'ixaa tɨ i'i re'en naijmi'i tɨj na'a tɨ ti'icue'iri'i. 20Ajta ayan tihua'uta'ixaa tɨcɨn: ―Aɨjna tɨ tzajta'an aiiráninyei, amɨ pu xaa raxana'ave'e ɨ tevi. 21Au pu huiraaye'i ɨ tzajta'an ɨ tevi naijmi'i ɨ mua'atziira'a tɨ a'ij pua'a e'en, tɨ ajta ca'anijra'a rata'aca ɨ tevi tɨ'ij a'ij pua'a tyu'umua'ati, tɨ'ij tyu'ujxana'acɨre'en saɨj jamuan tɨ cai ratyevi'itɨn, na'ari jɨita'a ayan huaujxana'acɨre'en seij jamuan tɨ cai cɨna'ara'an pueen. Au pu tzajta'an ajta huiraaye'i ɨ mua'atziira'a tɨ ca'anijra'a rata'aca ɨ tevi tɨ tyu'unahua'an na'ari tɨ tyu'ujé'ica na'ari tɨ cha'a na'a tyu'uxana'acɨre'en hua'a jamuan ɨ tɨ'ɨrii. 22- 23’Ajta au pu huiraaye'i ɨ tzajta'an eijna tɨ ca'anijra'a rata'aca tɨ a'atɨ ayan ti'itɨ ti'ijmueira'a ɨ tɨ tí'ijcha'ɨ ɨ saɨj na'ari tɨ a'atɨ a'ij pua'a rɨjca, nusu tɨ seij huácuanamua. Ayaa pu che'eta na'a een tɨ pua'a a'atɨ ayan a'ij pua'a tyu'ujepe'e, na'ari tɨ pua'a a'atɨ seij anchueere'en, nusu tɨ pua'a a'atɨ a'ij pua'a ti'itejeeva, na'ari a'ujtzaahuatyahua'a, ca'ɨn aɨn ayan rɨcɨ ɨ tɨ cai xa'apɨ'ɨn. Naijmi'i tɨj na'a tɨ ayan een, au pu huiraaye'i ɨ tzajta'an ɨ tevi. Ayaa nu tyaja'amue'ixaate'e, aɨ pu xaa aɨn pueen ɨ tɨ ru'uráchuaamuara'aca ɨ tevi ɨ tzajta'an. ―Ayaa pu tihua'uta'ixaa aɨjna ɨ Jesús. 24Aj pu i Jesús á'uraa ajna a'ahua'a tɨ ayan tyaja'arajtyahuaa tɨcɨn Tiro, ajta Sidón. A pu a'ahua'a chi'ita a'utyajrupi, a'ini capu raxe'eva'aca'a tɨ a'atɨ raamua'aree tɨ aun a'utyavaaca'a aujna. Ma'ajtá'i cai, capu huatarɨ'ɨristaraca'a tɨ huatauravaa. 25- 26Capu xaa nya'u, a'ini saɨj pu ca'anacan raamua'areeri'i. Jɨita'a pu pueenya'a aɨjna tɨ seij chuejra'a japua e'ema'acan. Saɨj pu tevijra'a pueenya'a. Ayaa mu hua'atamua'amua tɨcɨn sirofenicia, ɨ mej nu'u chiicate pueen. Ajta aɨn ɨ jɨita'a, aɨ pu tiyaujca'a, jɨitacan tɨ tiyaaru'u tzajta'an seijre'e. Aj pu i e'ire'enye aɨjna ɨ naanajra'an. Titunutaca'a ajna vejli'i a'u tɨ a'utyavaaca'a aɨjna ɨ Jesús. Aj pu i ayan tirajhuaviiri'i tɨ ru'iramuarite'en ɨ tiyaaru'u tɨ tzajta'an seijra'acaa ɨ yaujra'an. 27Aj pu i ayan seij nyuucari cɨn tiraata'ixaa aɨjna ɨ Jesús, ayan tɨcɨn: ―Miche'e anacai tyu'ucua'ani mɨ tɨ'ɨrii. Capu ayan raavijte'e tɨ huaɨ'ɨpɨ'ɨ ɨ pan tɨ'i chiicate huataɨ'ɨpɨ'ɨte'en. 28Aj pu'i ayan tyu'utanyúu aɨjna ɨ jɨita'a tɨcɨn: ―Ayej xaa nya'u ti'ayajna, nyavastara'a. Aru casi'i, tɨ pua'a maɨn tɨ'ɨrii, ra'acahua'anan tɨ te'ení ɨ pan ɨ mesa japua, ¿ni qui macai racua'ani ɨ chiicate ɨ mej meesa jete e'iráuu? ―Yaa pu tyu'utaxajtaca'a aɨjna ɨ jɨita'a. 29Aj pu i ayan tiraata'ixaa aɨjna ɨ Jesús tɨcɨn: ―Ayej xaa nya'u tiraavijte'e patɨj peri tiraataxajtaca'a. Pata'aj a'ura'ani. Pu'uri huirajraa ɨ tiyaaru'u tɨ tzajta'an seijra'acaa mua'ayauj. 30Aj pu i á'uraa aɨjna ɨ jɨita'a. Tɨ'ɨqui a'ará'a u ruche. Tɨ'ɨj aɨn raaseij aɨjna ɨ ruyauj, tɨ an a'ujcá'a utaatzi japua. Aj pu i aɨn jɨita'a raamua'areeri'i tɨ ari huirajraa ɨ tiyaaru'u tɨ tzajta'an seijra'acaa. 31Ajtahua'a pu huirajraa aɨjna ɨ Jesús ajna a'ahua'a Tiro. Aj pu i u a'uré'enye ajna a'ahua'a Sidón. Au pu e'ita'a a'atanye ajna a'ahua'a tɨ ayan tyaja'arajtyahuaa tɨcɨn Tamuaamuata'a tɨ chajta'atajme. Tɨ'ɨqui aun a'ará'a ajna jaj tɨ jajmuaa, ɨ mej meyan ratamua'amua tɨcɨn Galileeya. 32Aj mu mi seij a'arajtɨɨ tɨ ti'icu'i. Capu huityajnamua aɨjna ɨ a'atɨ. Ajta capu tyá'anrɨ'ɨre. Aj mu mi rájhuaviiri'i aɨjna ɨ Jesús, tɨ ra'ajtamuare'en ɨ tɨ ti'icu'i tɨ'ij tiraahuaate'en. 33Aj pu i a'atzu a'ɨmɨ ra'iraavi'itɨ ajna tyaɨte tzajta'a. Tɨ'ɨqui aɨn Jesús, ɨ ruxɨte urujtya'axɨ'ɨ naxaita'a ɨ tɨ ti'icu'i. Tɨ'ɨqui ajta aɨn a chuaata'a a é'ejtzitze. Aj pu'i ra'antimeijri'i nyanuraara'an jetze aɨjna cɨme'e ɨ ruɨjque'e. 34Tɨ'ɨqui ute'e a'ujnyeeraca'a. Ajta ucayaatɨraa. Aj pu'i ayan tyu'utaxajtaca'a ɨ runyuuca cɨme'e tɨcɨn: ―¡Efata! ―Yaa pu tyu'utaxajtaca'a. (Aijna i nyuucari, ayaa pu huataujmua'a tɨcɨn: “Tya'antácuuna.” Ayaa pu huataujmua'a aijna tɨcɨn: “Efata.”) 35Cɨme'en pu'u ayan tyu'utaxajtaca'a aɨjna ɨ Jesús, aj pu i aɨn huaruj ɨ tɨ ti'icui'ica'a. Pu'uri xaa ajna huityanamuaara'a a'araa. Ajta, ari tya'anrɨ'ɨrajcaa. Capu che'e ca'achira'aca'a ɨ nyanuraara'an. 36Ajta Jesús raata'ijmɨjri'i tɨ cai a'atɨ huata'ixaate'en. Ma majta, camu meyan huarɨj. A'achu tɨ caj ayan tihua'utaite'enche'e, ayaa mu che'eta caj tihua'ata'ixaate'enche'e ɨ seica. 37Matɨ'ɨj mi tyamua'a a'ij tya'utaseij ɨ tyaɨte. Meyan tɨcɨn: ―Rɨ'ɨ pu ti'ijrɨ'ɨre aɨjna ɨ Jesús nain cɨme'e. Aɨ pu hui raayɨ'ɨtɨ tɨ tihua'uhuaate'en mej mi huityanamuaara'a mua'ara'ani, ajta mej mi tya'anrɨ'ɨraj mua'ara'ani ɨ maj cai tyá'anrɨ'ɨre. ―Yaa mu tyu'utaxajtaca'a.


c: text/html

text: 1Ajna'ɨmɨ aj pu a'utaseijre a'u tɨ cai e'e ti'itɨ aɨjna ɨ Juan tɨ hua'amuaɨ'ɨhuacara'a. Au pu tihue'ixaatya'acaa. 2Ayaa pu tihua'uta'ixaa tɨcɨn: ―Sata'aj saɨque tyu'umua'ati ɨ a'amua tzajta'a a'ini pu'uri hui tɨn ajna tyaja'ure'enyejsin tɨ Dioj iiyan tyu'utaijta nain japua ɨ chaanaca. 3Aɨjna ɨ Juan, ai pu aɨn pueenya'a tɨ cɨme'en raataxajtaca'a ajmi'i aɨjna ɨ a'atɨ tɨ ti'ixaxa'ata'a ɨ Dioj jetze ma'acan. Ayaa pu antyahuaaca'a tɨcɨn Isaías. Ayan tɨcɨn: A'atɨ pu u e'ejíihua a'ame aujna a'ahua'a a'u tɨ cai e'e ti'itɨ. Yaa pu ti'ixa tɨcɨn: “Naa xu rɨ'ɨ huaujjajcuare'en, mɨ a'amua tzajta'a, muan, a'ini tavastara'a pu ya uve'enyejsin. Caxu a'ij yá'unamuajra.” 4Ajta aɨjna ɨ Juan, ayaa pu é'enya'a ti'itéchajca'a cɨɨxuri tɨ itzijhua, cameeyu'u ju'uxa'a cɨme'e. Ajta tipuaasica'a, navij tɨ rumua'atɨ. Ajta nu'u huatuna'ise cua'acara'a, ajta sarate, ɨtzitá maj xuaa. 5Majta maɨn ɨ maj a'ɨmɨ a'uchaatɨma'acaa, naijmi'i mu e'ire'eninyeíca'a a'u tɨ a'utyavaaca'a ɨ Juan. Au mu a'arácɨ'ɨca'a tɨj na'a a'u tɨ huatyacá'a aujna chuejra'a japua tɨ ayan tyaja'arajtyahuaa tɨcɨn Judea, majta seica ɨ maj maun e'eche aujna chajta'a tɨ ayan tyaja'arajtyahuaa tɨcɨn Jerusalén, majta ɨ seica ɨ maj maun e'ema'acan a'u tɨ a'atamɨ́'ɨyi ɨ atya'ana tɨ ayan tyaja'arajtyahuaa tɨcɨn Jordán. Au mu a'ure'eninyéica'a mej mi raanamua. 6Cɨme'en mu'u tyu'utyétzaahuate ɨ maj cɨn autyajturaa ɨ Dioj jemi, aj pu'i Juan hua'amaɨ'ɨhuaca'a ɨ atya'anara'an jetze ɨ Jordán. 7Ma ajta ɨ Juan, tɨ'ɨj aɨme huaseij ɨ mej meyan antya'aruu tɨcɨn fariseos, majta ɨ mej meyan antya'aruu tɨcɨn saduceos, tɨ'ɨj aɨn hua'useij ɨ maj eihua a'ava'aju'unca'a mej mi huaujmuaɨ'ɨhua, ayaa pu tihua'uta'ixaa tɨcɨn: ―Muan mɨ sej ti'ihue'itaca, ¿ni tzaa seri ti'itese'e tɨ cai Dioj pueijtzi amuaata'an? ¿A'atani amuaatá'ixaa sej si seyan rɨcɨ? 8Rɨ'ɨ xu'u seijna cɨme'e mej mi raamua'aree ɨ tyaɨte sej seri tzaahuati'ira'a cɨn ti'imua'atze. 9Caxu seyan ti'imua'atze ɨ a'amua tzajta'a yee: “Ayej ti'ayajna tɨ naa titaatyavaɨre'en a'ini tyan tu i'i huaacɨxa'astyamua'ame'en aɨjna ɨ Abraham tyaacan.” Ayaa nu tyaja'amue'ixaate'e. Ayej ti'ayajna tɨ Dioj raayɨ'ɨtɨ tɨ rɨ'ɨ raará'atza ɨ tetej matɨj ɨ huaacɨxa'ajstyamua'ame'en aɨjna ɨ Abraham tyaacan. Capu ti'itɨ a'ij tyajamuaatyavaɨre'esin sej seyan huanyej saɨjna jetze ɨ Abraham tyaacan. 10Pu'uri tyaja'ure'enyejsin vejli'itan ajna xɨcajra'a jetze a'anaj tɨ pua'a amua'ajtyá'axɨ'ɨsin ɨ Dioj ca'anin cɨme'e. Ayaa pu á'amuaruuren cumu tɨj a'atɨ cɨye tyé'ijveichixɨ'ɨn tyapueij cɨme'e. Nain ɨ cɨye tɨ cai ti'itaaca, aɨ pu tyé'ijveichixɨ'ɨsin, tɨ'ɨqui ra'antyataira. Ayaa pu che'eta na'a tyajámua'ajtyá'axɨ'ɨsin muejmi. 11Aru inyaa, nyaa nu ámuaamuaɨ'ɨhuaca'a jaj cɨme'e mej mi raamua'aree ɨ tyaɨte sej seri saɨque tyu'umuá'a ɨ a'amua tzajta'a. Ma ajta, aɨn tɨ hui nyahuarita'a ye e'eve'eme, aɨ pu eitze'e raayɨ'ɨtɨ nyacai inyaa. A'ini nyaa nu cɨle'enya'a cɨn ti'ityejvee ɨ jemin, capu ayan naavijte'e inyeetzi nyaj rajtaɨ'ɨpɨ'ɨn ɨ ca'acaira'an. Ma ajta'i aɨn, seij pu huataíti tɨ huatyaturan muejmi jemi. Ajta aɨn ɨ xaijnyu'ucara'ara'an ɨ Dioj, aɨ pu utya'asin mɨ a'amua tzajta'a. Ajta aɨjna tɨ hui nyahuarita'a ye e'eve'eme, aɨ pu rɨ'ɨ á'amuaruuren. 12Ayaa pu te'eme. Xuee tɨ a'atɨ ari ru'itya'ɨ ɨ tɨ cɨn ra'anaaca'atzi ɨ triigu. Aɨ pu ru'iratu'isin ɨ xaɨri pua'aque. Ajta aɨjna ɨ imue'eri, rajsaɨre'esin u chi'ita. Ajta ɨ xaɨri, taij jetze pu an yá'uraaxɨjsin ɨ tɨ cai a'anaj á'amɨ'ɨca. ―Ayaa pu tihua'uta'ixaa aɨjna ɨ Juan. 13Aj pu i Jesús huataseijre. Au pu a'arajraa aujna chuejra'a japua tɨ ayan tyaja'arajtyahuaa tɨcɨn Galileeya tɨ'ij Juan raamuaɨ'ɨhua atya'ana jetze tɨ ayan antyahuaa tɨcɨn Jordán. 14Ajta aɨjna ɨ Juan, ayaa pu ti'imuajcaa tɨ raata'ijmɨ. Ayaa pu tiraata'ixaa tɨcɨn: ―¿Ni muaa peyan ye ve'eme inyee jemi? Eitze'e pu raavijte'e pej peyan náamuaɨ'ɨhua inyeetzi. 15Ma ajta aɨn ɨ Jesús, ayaa pu tiraata'ixaa tɨcɨn: ―Che'e ayen eenye'en. Ayaa pu hui tiraavijte'e tyej teyan huarɨni tyej ra'ara'astijre'en tyaɨjna cɨme'e a'ij tɨ ti'ijxe'eve'e ɨ Dioj. Aj pu i Juan raamuaɨ'ɨhuaca'a ɨ Jesús. 16Tɨ'ɨj raamuaɨ'ɨhuaca'a, aj pu'i Jesús a'itáraa a jaata'a. Cɨme'en pu'u a'itáraa, tɨ'ɨqui antácuunyaraca'a ɨ tajapua tɨ a'utyájmuaa. Tɨ'ɨqui ii raaseij tɨ a'icama'acaa aɨjna ɨ xaijnyu'ucara'ara'an ɨ Dioj. Ayaa pu seijra'acaa tɨj cucui'i. Tɨ'ɨqui i japuan aujyeijxɨ. 17Ajta e'eyan nyuucari huanamuajri'i tɨ ute'e uj e'icanamuajre'e. Ayan tɨcɨn: ―Niyauj paj pɨrɨcɨ ɨ nyaj mue'ixe'eve'e. Eecan paj hui naa rɨ'ɨ naata'a i nya tzajta'a.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Leontopodium alpinum
El Leontopodium alpinum (in Insübregh: "Stèla Alpina", "Flur de Lana", "Fiur de Lana", u "Edelweiss" a segunda del lögh e de l'edaa de quel che l'è dree a parlà) l'è 'na pienta de la fameja di Asteraceae e vöna di pient alpin püssee cugnussüü al mund.
Cuntegnüü
Descrissiun[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
El Leontopodium alpinum l'è 'na pienta perpetüa che la cress di cinch ai vint zentimeter. La pienta l'è lanüda/feltrida (e de chel trat chi 'l vegn el so nom, "fiur de lana"), menter ch'i sutij föj, lungh pü u manch cinch zentimeter, hinn bej pelus, suratüt in sü la part desuta. Di cinch a quindes petaj furmen una stèla a pü punt inturn al fiur stess.
I pientiscej fiurissen intra lüj e setember.
Difüsiun e Spazzi de Vida[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
La Stèla Alpina vün la tröa in muntagna, in sü l'intrega cresta alpina, is sü i Pirenee e in di Balcan, in sü i praa prejus e in sü i brigh calcarij (de rar in sü i alp) intra i 1.800 e i 3.00 meter in sül nivel del mar. Fiur cumpagn de la Stèla Alpina se tröen in Tibet, in sül Himalaya, in Giapun, Corea, e.i.v.
Pericuj & Prutessiun[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
La Stèla Alpina l'è in pericul d'estinsiun in sü i alp, suratüt in Germania. Anch in Italia, in Austria e in Sgüissera a l'è prutegiüda de la legg di Regiun, Pruvinc, Länder e Cantun e vün la po no catà sü.
La Stèla Alpina cuma Simbul[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Germania[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- Logo de la Liga Alpina Tudesca
- Simbul del capel e de la gipa di trüp de muntagna tudesch.
Austria[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- In sül capel di trüp austriegh.
- In sü la muneda de düü cent, e inans de quell in sü la muneda de vün Schilling.
- In del Logo de la Lega Alpina Austriega
- Stèma di cavaj de rassa Haflinger.
- In del Logo de l'Ajüd Alpin Austriegh
Südtirol[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- Stèma de la Südtiroler Volkspartei (SVP) e del so prugenitur el Deutscher Verband (1919–1926),
- Logo de la Lega Alpina Südtirulesa (AVS)
Sgüissera[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- Stèma de rangh di generaj in di trüp sgüisser.
- Logo del türism sgüisser.
- Nom e logo de la Edelweiss Air
- in sül cinch franch


text: 1Rü yemawena ga Ngechuchu rü Gariréaaneãrü ĩãnegügu nixũãgüchigü. Rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixuchigü ga Tupanaãrü ore na ñuxãcü ãẽ̱xgacü yiĩxü̃ ya Tupana. Rü ínayaxümücügü ga yema 12 ga ngúexü̃gü ga marü yadexechixü̃. 2Rü yexgumarüü̃ ta íiyaxümücügü ga ñuxre ga ngecügü ga ü̃paacü ṉg̱oxogü ngĩwa ínawoxü̃cü rü ngĩrü ḏaaweewa ngĩxü̃ nameẽxẽẽcü. Rü yematanüwa iyexma ga María ga Magadácü̱̃ã̱xmaã ngĩxü̃ naxugücü ga ü̃paacü Ngechuchu 7 ga ṉg̱oxo ngĩwa ínawoxü̃cü. 3Rü yéma iyexma ta ga Cuána ga Cuchu naxma̱x. Rü Cuchu nixĩ ga wüxi ga ãẽ̱xgacü ga Erodeaxü̃́ puracüxü̃. Rü yéma nayexmagü ta ga Chuchana rü mucüma ga náĩgü ga ngecügü ga ngĩrü dĩẽrumaã Ngechuchuxü̃ rüngü̃xẽẽgücü. 4Rü muxü̃ma ga yema ĩãnegücü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü, rü Ngechuchuxü̃tawa ínayadaugü. Rü yexguma yéma nangutaque̱xegügu ga muxü̃ma ga duü̃xü̃gü, rü Ngechuchu namaã nüxü̃ nixu ga wüxi ga ore ga cua̱xruü̃, rü ñanagürü nüxü̃: 5—Wüxi ga yatü ga toecü rü trigumaã nanagüane. Rü yexguma trigumaã nagüaneãgu rü ñuxre ga trigu, rü namagu nayi. Rü duü̃xü̃gü nawa nangagüxü̃, rü werigü rü nanawecu. 6—Rü náĩgü ga trigu rü nutatanügu nayi. Rü yexguma naxügügu ga guma trigu, rü nipagü rü nayuemare, yerü nataxuma ga norü waianexü̃. 7—Rü náĩgü ga trigu rü toranecügu nayi. Natürü yexguma nayaegu ga toragü rü guma triguxü̃ inawocu rü nanadai. 8—Natürü náĩgü ga trigu rü mexü̃ ga waixü̃mügu nayi. Rü yemaca̱x ga yexguma nayaegu rü muxü̃ma ga trigu nawa ínanguxuchi. Rü wüxipü̱xü ga triguwa ínanguxuchi ga 100 pü̱xü ga trigu —ñanagürü. Rü yemawena rü Ngechuchu tagaãcü ñanagürü nüxü̃ ga duü̃xü̃gü: —Rü yíxema ãchi̱xẽgüxe, rü ¡naga taxĩnüẽ i ngẽma ore! —ñanagürü. 9Rü yexguma ga norü ngúexü̃gü rü nüxna nacagüe na ṯacüchiga yiĩxü̃ ga yema ore ga yatü ga toecügu ixuxü̃. 10Rü Ngechuchu ñanagürü nüxü̃: —Tupana rü pexü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ i ngẽma ẽxü̃guxü̃ i taxuü̃ma i togü nüxü̃ cuáxü̃ i ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ i nümax. Natürü togüca̱x rü cua̱xruü̃gügu ixuxü̃ i orewa namaã nüxü̃ chixu i ore na woo nüxü̃ nadaugügu rü ñoma tama nüxü̃ nadaugüxü̃rüü̃ yixĩgüxü̃ca̱x, rü woo nüxü̃ naxĩnüẽgu rü ñoma tama nüxü̃ naxĩnüẽxü̃rüü̃ yixĩgüxü̃ca̱x —ñanagürü. 11Rü Ngechuchu rü ñanagürü: —Ngẽma ore i cua̱xruü̃wa pemaã nüxü̃ chixuxü̃ rü ñaãchiga nixĩ. Rü ngẽma trigupü̱xü rü Tupanaãrü orechiga nixĩ. 12—Rü guma trigu ga namagu y̱ixü̃nerüü̃ nixĩ i duü̃xü̃gü i ngẽma orexü̃ ĩnüẽxü̃. Natürü Chataná rü ngẽma duü̃xü̃güxü̃ nüxü̃ inayarüngümaẽxẽẽ i ngẽma ore, na tama yaxõgüãxü̃ca̱x rü tama nayauxgüãxü̃ca̱x i maxü̃ i taguma gúxü̃. 13—Rü guma trigu ga nutatanügu y̱ixü̃ne, rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i nüxü̃ ĩnüẽxü̃ i Tupanaãrü ore rü taãẽãcüma yaxõgüxü̃. Natürü tama aixcüma nanayauxgü i ngẽma ore, erü paxaãchi nayaxõgü, rü yixcüra guxchaxü̃ nüxü̃ üpetügu, rü nüxü̃ narüxoe i ngẽma ore. 14—Rü guma trigu ga toranecügu y̱ixü̃ne, rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i Tupanaãrü orexü̃ ĩnüẽxü̃ rü yaxõgüxü̃ natürü ñoma i naãneãrü ngẽmaxü̃ca̱x oegaãẽgüxü̃, rü norü ngẽmaxü̃guama rüxĩnüẽxü̃ rü tama nüxü̃ rüxoechaü̃xü̃ i norü ngúchaü̃gü. Rü ngẽmagagu düxwa tama Tupanaca̱x namaxẽ. 15—Natürü guma trigu ga mexü̃ ga waixü̃mügu y̱ixü̃ne, rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i aixcüma taãẽãcüma nayauxgüxü̃ i Tupanaãrü ore, rü naga ĩnüẽxü̃, rü meã naxca̱x maxẽxü̃. Rü ngẽma nixĩ i duü̃xü̃gü i aixcüma Tupanawe rüxĩxü̃ rü naxügüxü̃ i ngẽma nüma nanaxwa̱xexü̃. 16—Taxúema wüxi i omüwa tanangixichi na ṯacümaã tayadüxétüxü̃ca̱x rü e̱xna tümaãrü pechicatüü̃gu tayaxücuchixü̃ca̱x. Natürü norü üchicagu tanaxünagü na ngẽ́ma tüxü̃ nabaxixü̃ca̱x ya yíxema duü̃xẽgü ya yima ĩgu chocuxe. 17—Rü ngẽxgumarüü̃ ta i guxü̃ma i ore i ñu̱xma icúxü̃ rü yixcüra rü duü̃xü̃gü tá nüxü̃ nacua̱xgüama. Rü guxü̃ma i ngẽma ñu̱xma duü̃xü̃güca̱x ẽxü̃guxü̃ rü tá nango̱xoma. 18—¡Meã iperüxĩnüẽ i ñu̱xmax! Erü texé ya naga ĩnüxẽ i ngẽma ore i mexü̃, rü Tupana tá yexeraãcü tüxü̃ nüxü̃ nacua̱xẽẽ. Natürü yíxema tama naga ĩnüxẽ, rü yexeraãcü tá tüxna inayarüxo i woo ngẽma íraxü̃ i tümaãrü cua̱x i noxri tüxü̃́ ngẽxmachiréxü̃ —ñanagürü. 19Rü naẽ ga Ngechuchu rü naẽneẽgü, rü yema Ngechuchu íyexmaxü̃wa tangugü. Natürü taxuacü naxü̃tawaxüchi tangugü, yerü namuxũchi ga duü̃xü̃gü. 20Rü wüxi ga duü̃xü̃ Ngechuchumaã nüxü̃ nixu, rü ñanagürü: —Yéa düxétüwa tangẽxma ya cue rü cueneẽgü, rü cuxü̃ tadaugüchaü̃ —ñanagürü. 21Natürü nüma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga duü̃xü̃gü: —Guxãma ya texé ya Tupanaãrü ore irüxĩnüẽxẽ rü naga ĩnüẽxẽ, rü yíxemagü tixĩ ya chaue rü chaueneẽgü —ñanagürü. 22Rü wüxi ga ngunexü̃gu ga Ngechuchu rü norü ngúexü̃gümaã wüxi ga nguegu nichoü̃. Rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ngĩxã daa naxtaxaarü tocutüwa taxĩ! —ñanagürü. Rü inaxĩãchi. 23Rü yexguma yaxãü̃yane rü nipechigü ga Ngechuchu. Rü ngürüãchi yexma nüxü̃ naxü ga wüxi ga tacü ga buanecü. Rü guma nguewa rü niyauxcuchichigü ga dexá. Rü düxwa inayangutaü̃güchaü̃. 24Rü yexguma rü Ngechuchuxü̃ ínayaḇaixgügü ga norü ngúexü̃gü. Rü ñanagürügü nüxü̃: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, ngẽmama itabaxü̃gü —ñanagürügü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ínarüda, rü buanecüxü̃ rü yuapexü̃ nanga. Rü ínayachaxãchi ga buanecü, rü inayarüxo ga yuape, rü ínachaxanemare. 25Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃ ga norü ngúexü̃gü: —¿Ṯacü pexü̃ naxüpetü eca̱x tama meã peyaxõgüxü̃? —ñanagürü. Natürü ga nümagü rü naḇaixãchiãẽgü. Rü nügümücügüna nicachigü, rü ñanagürügü: —¿Ṯacü e̱xna nixĩ i ñaã yatü rü ngẽmaca̱x a̱i̱xrücü ya buanecü rü yuape rü naga naxĩnüẽxü̃? —ñanagürügü. 26Rü düxwa naxtaxaarü tocutüwa nangugü ga Gadaraarü naãnewa. Rü yema nixĩ ga Gariréaaneãrü tocutüwa. 27Rü yexguma marü nguewa ínaxüegu, ga Ngechuchu, rü naxca̱x nixũ ga wüxi ga yatü ga guma ĩãnecü̱̃ã̱x ga mucü ga taunecü ṉg̱oxogü nawa yexmacü. Rü guxü̃guma nangexchiruecha. Rü tama ĩwa nayexma, yerü duü̃xẽchíque̱xetanügu nayarüxauxchigünexü̃. 28Rü yexguma Ngechuchuxü̃ nada̱u̱xgu, rü nape̱xegu nayacaxã́pü̱xü. Rü aita naxüãcüma ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ nuã choxü̃ cuyachixewe, Pa Ngechuchux, Pa Tupana ya Tacüxüchi Nanex? Rü cuxü̃ chaca̱a̱xü̃ na tama ngúxü̃ choxü̃ quingexẽẽxü̃ —ñanagürü. 29Rü yema ñanagürü yerü Ngechuchu marü nanamu ga yema ṉg̱oxogü na ínachoxü̃xü̃ca̱x. Rü muẽ̱xpü̱xcüna rü guma yatüxü̃ naxãũãẽxẽẽxü̃ ga yema ṉg̱oxogü. Rü duü̃xü̃gü rü cadenamaã nayana̱ĩ̱xchacüügüxü̃ rü nayana̱ĩ̱xparagüxü̃ na taxuwama naxũxü̃ca̱x. Natürü nüma rü nagu nacaugüama ga cadenagü. Rü yema ṉg̱oxogü rü dauxchitawa ga taxúema íxãpataxü̃wa nanagagü. 30Rü Ngechuchu nüxna naca rü ñanagürü: —¿Ṯacü nixĩ i cuéga? —ñanagürü. Rü nüma rü Ngechuchuxü̃ nangãxü̃, rü ñanagürü: —Muxũchixü̃ nixĩ i chauéga —ñanagürü. Rü yema ñanagürü yerü namuxũchi ga yema ṉg̱oxogü ga guma yatügu chocuxü̃. 31Rü yema ṉg̱oxogü rü Ngechuchuna nacagü ga tama ngẽma poxcuchica i ãxmaxü̃ i taguma iyacuáxü̃gu na nawocuãxü̃ca̱x. 32Rü guma ma̱xpǘneãrü tuãchiwa nayexmagü ga muxü̃ma ga cuchigü ga yéma chibüexü̃. Rü yemaca̱x ga yema ṉg̱oxogü rü Ngechuchuxü̃ naca̱a̱xü̃gü na yema cuchigügu nayachocuxü̃ca̱x. Rü Ngechuchu rü: —Ngü̃ —ñanagürü. 33Rü yexguma ga yema ṉg̱oxogü rü guma yatüwa ínachoxü̃ rü yema cuchigügu nayachocu. Rü guxü̃ma ga yema cuchigü rü inaxü̃ãchi, rü naxtaacutüarü ma̱xpǘxü̃wa nayarüyuxgü, rü yexma nayi. 34Rü yexguma yema cuchigüarü dauruü̃gü nüxü̃ daugügu ga yema ngupetüxü̃, rü naḇaixãchiãẽgü rü ínibuxmü. Rü ĩãnewa nüxü̃ nayarüxugüe, rü yema ĩãneãrü ngaicamana ipeagüxü̃ ga duü̃xü̃gütanüwa rü ta nüxü̃ nayarüxugügü. 35Rü ga duü̃xü̃gü rü ínayadaugü ga yema ngupetüxü̃. Rü yexguma Ngechuchuxü̃tawa nangugügu, rü yéma nüxü̃ nadaugü ga guma yatü ga ṉg̱oxoã̱xchirécü. Rü Ngechuchucutüxü̃tawa narüto, rü marü tama naxãũãẽ. Rü namuü̃ẽ ga duü̃xü̃gü. 36Rü yema duü̃xü̃gü ga nüxü̃ daugüxü̃ ga yema ngupetüxü̃, rü yema íyadaugüxü̃maã nüxü̃ nixugügü ga ñuxãcü Ngechuchu na namexẽẽxü̃ ga guma yatü ga ṉg̱oxoã̱xchirécü. 37Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu, rü guxü̃ma ga yema Gadaraanecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gü, rü Ngechuchuxü̃ naca̱a̱xü̃gü na ínaxũxũxü̃ca̱x ga yema naãnewa, yerü poraãcü namuü̃ẽ. Rü yemaca̱x ga Ngechuchu rü nguegu nixüe, rü inaxũãchi. 38Rü guma yatü ga ṉg̱oxoã̱xchirécü rü Ngechuchuxü̃ naca̱a̱xü̃ ga nawe na naxũxü̃ca̱x. Natürü ga Ngechuchu rü nanamu ga yexma na naxã́ũxü̃ca̱x, rü ñanagürü nüxü̃: 39—¡Cuchiü̃wa naxũ, rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ ixu ga ṯacü cuxca̱x na naxüxü̃ ga Tupana! —ñanagürü. Rü ínixũ ga guma yatü, rü guxü̃ma ga yema ĩãnecü̱̃ã̱x ga duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu ga ṯacü naxca̱x na naxüxü̃ ga Ngechuchu. 40Rü yexguma Ngechuchu wenaxãrü taegugu ga naxtaxaarü tocutüwa, rü duü̃xü̃gü rü taãẽãcüma nanayauxgü, yerü guxü̃ma poraãcü ínanaṉg̱uxẽẽgü. 41Rü yéma Ngechuchuxü̃tawa nangu ga wüxi ga yatü ga Yáiru ga naẽ́ga. Rü nüma ga Yáiru rü wüxi ga ngutaque̱xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacü nixĩ. Rü Ngechuchupe̱xegu nayacaxã́pü̱xü rü nüxü̃ naca̱a̱xü̃ ga napatawa na naxũxü̃ca̱x. 42Yerü nüxü̃́ iyexma ga wüxi ga naxãcü ga ngĩgümaã wüxicacü, rü iyaḏaawe, rü ituraxüchi. Rü ngĩma rü maneca 12 ga taunecü ngĩxü̃́ nayexma. Rü yexguma Yáirupatawa naxũxgu ga Ngechuchu, rü muxũchixü̃ ga duü̃xü̃gü nawe narüxĩ, rü düxwa ínayaxũxtügü. 43Rü yema duü̃xü̃gütanüwa iyexma ga wüxi ga ngecü ga 12 ga taunecü ãgüechacü. Rü yemamaã iyaḏaaweecha. Rü duturugüxü̃tagu ngĩxü̃ igu̱xẽẽ ga gu̱xcü ga ngĩrü dĩẽru, natürü taxúema ga texé ngĩxca̱x tayataanexẽẽẽ́ga. 44Rü yema ngecü rü naweama Ngechuchuca̱x iyaxũ, rü naxpechinüchirugu iyangõgü. Rü yexgumatama ínayachaxãchi ga na naxãgüxü̃. 45Rü yexguma ga Ngechuchu rü duü̃xü̃güna naca, rü ñanagürü: —¿Texé tixĩ ya choxü̃ ingõgüxe? —ñanagürü. Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü rü: —Taxúema —ñanagürügü. Rü yexguma ga Pedru rü namücügü rü ñanagürügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, cuma nüxü̃ cudau i ñuxre i duü̃xü̃gü ngẽ́ma cuxü̃ na nayaxũxtügüxü̃, rü ngẽxguma rü ta: “¿Texé ya choxü̃ ingõgüxe?” ñacuxü̃ —ñanagürügü. 46Natürü ga Ngechuchu rü ñanagürü: —Ngẽmáãcü wüxie choxü̃ tingõgü, erü nüxü̃ chicua̱xãchi na chorü poramaã tüxü̃ na charümexẽẽxü̃ —ñanagürü. 47Rü yexguma nango̱xomagu ga na nüxü̃ nacua̱xamaxü̃ ga Ngechuchu ga yema nüxü̃ na yangõgüxü̃, rü yadu̱ru̱xãcüma naxü̃tawa ixũ ga yema ngecü. Rü nape̱xegu iyacaxã́pü̱xü. Rü guxü̃ ga duü̃xü̃güpe̱xewa namaã nüxü̃ iyaxu ga ṯacüca̱x nüxü̃ na yangõgüxü̃, rü ñuxãcü yexgumatama ngĩxca̱x na yataanexü̃. 48Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü ngĩxü̃: —Pa Chauxacüx, cuxca̱x nitaane, erü cuyaxõ. ¡Rü ñu̱xma rü taãẽãcüma íixũ! —ñanagürü. 49Rü yexguma íyadexayane ga Ngechuchu, rü yéma nangu ga wüxi ga duü̃xü̃ ga ngutaque̱xepataü̃ãrü ãẽ̱xgacü ga Yáirupatawa ne ũxü̃. Rü ñanagürü Yáiruxü̃: —Cuxacü rü marü iyu. ¡Rü tãxṹ i cuyachixewechigüxü̃ ya Ngúexẽẽruü̃! —ñanagürü. 50Natürü yexguma yema orexü̃ naxĩnügu ga Ngechuchu, rü ñanagürü Yáiruxü̃: —¡Tãxṹ i cuyanguãẽxü̃! Erü ngẽxguma cuyaxõ̱xgu rü cuxacü rü tá ngĩxca̱x nitaane —ñanagürü. 51Rü yexguma Yáirupatawa nangugügu, rü Ngechuchu nayachocuxẽẽ ga Pedru rü Chaü̃tiágu rü Cuáü̃ rü ngĩnatü rü ngĩẽ ga yema bucü ga yu̱xcü. Natürü tama nanaxwa̱xe na togü yexma chocuxü̃. 52Rü guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga yéma yexmagüxü̃ rü naxauxe rü ngĩxca̱x nangechaü̃gü. Natürü Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Tãxṹ i pexauxexü̃! Erü ngẽma bucü rü tama nixĩ i nayuxü̃. Rü ipemare —ñanagürü. 53Natürü ga yema duü̃xü̃gü rü Ngechuchuxü̃ nacugüeama, yerü ngĩxü̃ nadaugü rü aixcüma marü iyu. 54Rü yexguma ga Ngechuchu rü ngĩxme̱xgu nayayauxãchi, rü tagaãcü ñanagürü: —Pa Bucüx, ¡írüda! —ñanagürü. 55Rü yexguma ga ngĩma rü wena imaxü̃, rü yexgumatama íirüda. Rü Ngechuchu rü duü̃xü̃gümaã nüxü̃ nixu na ngĩxü̃ naxüwemügüxü̃ca̱x. 56Rü ngĩnatü rü ngĩẽ ga yema bucü, rü poraãcü taḇaixãchiãẽgü. Natürü Ngechuchu rü tüxü̃ namu na taxúemaãma nüxü̃ na tixuxü̃ca̱x ga yema ngupetüxü̃.


text:
Torri del Benaco
Torri del Benaco (Tóri 'n vèneto) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Verùna. El g'ha 3 002 abitàncc (dàto del Dicember 2013[1]), condena superfìce de 51,4 km² e 'na densità de popolasiù de 58 ab./km². El cunfìna coi cümü de Brenzone, Costermano, Garda, Gardù Riéra (BS), Gargnà (BS), Salò (BS), San Felìs (BS), San Zeno di Montagna, Toscolà-Madéren (BS).
Riferimèncc[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- ↑ Statìstiche demogràfiche ISTAT. Statìstiche sö la popolasiù del Istitùto Nasiunàl de Statìstica relatìve al 31 de Dezember 2013.


text:
Caj
Caj (nom ufizial in italian: Caglio in Italian) l'è on comun de la Provincia de Còmm de 477 abitant (dato del Dicember 2013[1]), 'na süperfis de 6,5 km² e 'na densità de 73 ab./km².
El se troeuva in de la Valassina, de la qual l'ha condidividuu tucc i avveniment stòrich. Fina al 1947 Caj el faseva part del comun de Santa Valeria, insema aj paes de Rezzagh e Sorman. I abitant del paes hinn ciamaa gòss.
Evoluzion demografega[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
L'andament del numer de abitant del comun de Caj l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Abitant censüü
Riferiment[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- ↑ Statìstiche demogràfiche ISTAT. Statìstiche sö la popolasiù del Istitùto Nasiunàl de Statìstica relatìve al 31 de Dezember 2013.


text:
2. abitaziuns: Presidents vulan concessiuns fin la fin da l'onn
- Venderdi, 13.4.2012, 13:04
Concessiuns per bajegiar segundas abitaziuns duessan pudair vegnir dadas enfin la fin da l'onn. Quai pretenda la conferenza dals presidents da vischnanca da lieus da vacanza en regiuns muntagnardas.
L'uniun è uschia da medem maini sco l'uniun dals chantuns muntagnards. Sco quai che l'uniun scriva en ina communicaziun, duess il cussegl federal sclerir las dumondas anc avertas davart l'iniziativa uschia spert sco pussibel. (fc/sda)


text:
Bizaron
Bizaron (parnonzia local: [bidza'rum]; nomm offizial in italian: Bizzarone) a l'è on comun de la Provincia de Còmm con 1 524 abitant (dato del Dicember 2013[1]), 'na süperfis de 2,7 km² e 'na densità de 564 ab./km².. El se troeuva al confin cont el canton svizzer del Tisin (comun de Mendris, Novazzan e Stabi) e per quest la gh'è ona dogana turistega, dervida domà in part al traffich commercial.
El 10 agost 2002 Bizaron, Ronagh, Falòpp e Uggiaa hann faa sù l'Union di Comun Terr de Frontera, per coordenà attività divers per interess compagn.
El soranomm di abitant a l'è carbonatt.
Cuntegnüü
Geografia[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
El se troeuva al confin con la Svizzera, in d'ona posizzion soliva e ai pee del coll con l'istess nomm, in tra i bricch morenegh indè che la nass la Lura e on quai ramm sorgentizzi de l'Olona.
Storia[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
De la soa storia a semm proppi poch: a bon cunt a poeudom dì che l'è on paes bell vegg: a l'è citaa in di Statutt de Comm del 1335, e in di document di nodar del temp. Con 'sti document (indè che l'era cognossuu cont i nomm de Bianzon, Bisaronium), a semm bon de savè quaicoss pussee: per esempi, anca se la soa popolazzion l'eva piscinina (80 personn in del 1578, 100 in del 1600), Bizaron l'era important, perchè 'l se trovava proppi in su la veggia strada che la va de Novazzan fin giò a Milan.
El feud de Bizaron l'è passaa in di man di Riscionegh de Comm, i Somijana e i Lovin, poeu XIV secol a l'è finii in di man di Viscont. In quell temp gh'hann faa su la gesa del paes: fina a quel moment quei de Bizaron gh'aveven de andà a messa a Vugiaa, o a la gesetta de Sant Ambroeus in scima al coll (che incoeu la gh'è pu: bandonanda in del Cincent, l'è stada sostituida cont ona gesa noeuva dedicada a la Santa Maria Assonta). De lì in avant Bizaron el gh'è andaa adree a la storia del Ducaa de Milan, e soratutt del territori de Comm.
El s'è slargaa in di ultem desenni, e l'è vegnuu on sit de villett residenziai. A bon cunt, el sò center vegg el s'è ancamò conservaa, cont ona quai cassina e i cà vegg.
In la coltura popolar[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Bizaron l'è citaa in de la sigla de la sitcom tesinesa Frontaliers, che l'è ambientaa proppi a la dogana che gh'è al confin in tra el paes e la Brusada (frazzion de Novazzan).
El dialett[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
A Bizaron se parla ona variant del lombard che, per prononzia e lessegh, a l'è assee compagna di paes comasch de confin e quei del bass Mendrisiott.
Te 'l chì on confront di (poch) diferenz cont el milanes:
Evoluzion demografega[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
L'andament del numer de abitant del comun de Bizzaron l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Abitant censüü
Riferiment[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- ↑ Statìstiche demogràfiche ISTAT. Statìstiche sö la popolasiù del Istitùto Nasiunàl de Statìstica relatìve al 31 de Dezember 2013.


text:
Francesch I de Francia
El Francesch I de Valois-Angoulême (frances: François I; Cognac, 12 de settember del 1494 - Rambouillet, 31 de marz del 1547) l'è staa re de Francia del 1515 fina a la soa mort.
L'è staa vun di re pussee important de la storia francesa: oltra a vess staa el primm re de la Cà de Valois-Angoulême (finida in del 1589 cont el sò nevod Enrigh III), l'ha cercaa de fà vegnì la Francia la nazion pussee forta de l'Europa.
Dopo avè provaa a deventà imperador del Sacher Roman Imperi, l'ha combattuu per tutta la soa vita contra i Spagnoeu e i imperiai del Carlo V e contra i Ingles de l'Enrigh VIII.
L'ha provaa pussee d'ona voeulta a conquistà el Ducaa de Milan. In del 1515 l'ha combattuu la battaja de Meregnan (restada proverbial), che l'ha segnaa la fin de la potenza militar isvizzera. Des agn dopo però el perdeva a Pavia contra el Carlo V, che l'ha faa anca presonee. Ona voeulta tornaa in libertà, l'ha taccaa de noeuv a combatt contra l'Imperi.
A l'è staa anca on promotor di art, e l'ha invidaa a la soa cort el Leonardo da Vinci (che lilinscì l'ha vivuu fina a la fin di sò dì). La soa sorella (Margherita de Navarra), tra l'alter, l'era ona poetessa e ona scrittora. L'è andaa a viv in del Castell de Fontainebleau, che l'è restaa ona residenza real fina al 1870.
Dopo on primm period de toleranza religiosa, l'ha scominciaa a perseguità i protestant frances (i ugonott). L'è cognossuu anca per vess staa el primm a imponn el frances comè lengua ofizial del sò regn, inscambi del latin.
Gh'è suceduu el fioeu Enrigh II.


text:
Peschera Borromee
Peschera Borromee (nom ufizial in italian: Peschiera Borromeo) l'è on comun de la Provincia de Milan che 'l cunta 23 091 abitant. Peschera la se troeuva al confin oriental de Milan. Peschiera la gh'ha vari frazion: Bellaria, Bellingera, Bettola, Canz, Linaa, Mezzaa, Mirazzan, San Boeuv e Zel Foramagn.
Cuntegnüü
El territòri[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
El sò territòri, anca se l'entra in bòna part drent al Parch Agricol Sud Milan, de on quaj desenni el gh'ha pu ona vocazion agricola. De fatt ghe s'è sviluppaa on center residenzial important e cont ona connotazion produttiva fòrta.
Del pont de vista ambiental l'è important assee 'l Parch Natural del Carengion, in origin reserva de cascia di cont Borromee e adess òasi WWF.
La frazion de Linaa la da 'l nòmm a l'aeropòrt de Milan-Linaa, che 'l se troeuva sparsa longh in di territòri comunai de Peschera, Segraa e Milan.
Semper a Peschera se troeuva anca l'Idroscalo, che l'ha ajuttaa el comun a conservà, almanch a differenza de alter paes de l'hinterland milanes, ona quaj area verd.
Evoluzion demografega[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
L'andament del nümer de abitant del cumün de Peschera Borromee l'è mustraa in de la tabela chi de sutta:
Abitàncc censìcc
Stòria[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Duranta el Medioev la zòna de Peschera l'era important per el commerz de la saa che la vegniva su del Lamber e de lì l'andava a Milan.
Se sa minga tant de la nassida de Peschiera, ma on temp l'era ricca de canai e laghett: de chì el sò nòmm. In sul sò territòri eren present vari cassinn, compagn de Mirazzan, Biassan, Longhignara, Bettola e San Bòvi.
La frazion pussee antiga l'è quella de Mirazzan, indove 'l se troeuva on castell, prima monastee e poeu residenza estiva di cont Borromee.
Quand che 'l territòri milanes l'era dividuu in tanti piev, Peschiera l'appartegniva a la Piev de Mezzaa. Ironicament, con l'età napoleòniga l'è stada pròppi Mezzaa a vess taccada a Peschiera, insemma ai comun de Cassignaniga, Foramagn, Pantigliaa e Zel. Tucc quij center hann trovaa l'autonomia con la nassida del Regn Lombard-Venet.
In del 1933 gh'è stada l'union tra 'l comun e quell de Linaa (cont i frazion de Mezzaa e Zelforamagn).
Dòpo la Segonda Guerra Mondial, Peschiera (che del 1863 la se ciamava offizialment anca Borromeee) la s'è sviluppada fina a diventà quella che l'è al dì d'incoeu. In del 1988 l'ha ricevuu el titol de città.
Personagg legaa a Peschiera[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- Bruno Lauzi (Asmara, 8 agost 1937 - Peschiera, 24 ottober 2006), cantant e poeta.
- Flavio Oreglio (Peschiera, 26 agost 1958), còmich e scrittor.
Vos correlaa[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]


text:
Recurs
- Mardi, 13.3.2012, 8:40
La decisiun è stada fitg stretga stersas, cun mo 187 vuschs differenza han las Grischunas ed ils Grischuns decidì a favur d'in credit da 69 milliuns francs per il project Sinergia - in fabricat nov per l'administraziun chantunala a Cuira. Ina gruppa enturn il deputà Bruno Tscholl metta uss en dumonda quest resultat. Tscholl e sia gruppa pretendan che las vuschs vegnan dumbradas anc ina giada. Tut tenor veglian els perfin far recurs en chaussa. Il recurs fiss alura in recurs cunter il dretg da votar. Ma tge è uschè in recurs e co funcziuna in tal recurs en il Grischun?


text:
Burgh Pariö
Burgh Pariö (nom ufizial: Borgo Priolo) a l'è un comün italian, de la regiun de la Lombardia, en Pruvincia de Pavia. Al gh'ha 1 394 abitant (dato del Dicember 2013[1]), cont ona süperfis de 29,0 km² e ona densità de 48 ab./km².
Al cunfìna coi comün de Burgh Rat, Crëvgnan, Cästegiu, Fortünagh, Muntalt, Mumbèl, Montsegal, La Roca e La Turassa.
Evoluzion demografega[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
L'andament del numer de abitant del comun de Burgh Pariö l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Nümer de abitant
Riferiment[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- ↑ Statìstiche demogràfiche ISTAT. Statìstiche sö la popolasiù del Istitùto Nasiunàl de Statìstica relatìve al 31 de Dezember 2013.


text:
Belgia: 3 uffants blessads tar accident en Vallais pon ir puspè a scola
- Sonda, 14.4.2012, 12:35
3 dals uffants beltgs ch'èn vegnids blessads tar il grev accident da bus en il Vallais van l'autr'emna puspè en scola a Lommel, en Belgia. Quai rapportan pliras gasettas.
Avant lur viadi en Svizra aveva questa classa da Lommel 22 uffants, 15 da quels èn morts tar l'accident, 4 èn sa blessads. Suenter in temp da recuperar pon 3 dals uffants frequentar la scola durant 2 mezs dis l'emna. L'accident dal bus ha custà la vita a totalmain 28 persunas, da quests 22 uffants. (fc/sda)
Belgia: Uffants blessads enavos a chasa
La Rega ha pudì repatriar oz ils davos trais uffants blessads da l'accident da bus en il Vallais. A bord direcziun da la Belgia eran sco quai che la Rega communitgescha era numerus parents dals giuvens pazients.
Vallais: Mattatschas ospitalisadas èn ord privel da vita
Las 3 mattatschas belgiasas ospitalisadas ch'èn sa blessadas grevamain a l'accident da bus en il Vallais èn ord privel da vita ed èn sa desdadas ord il coma artifizial. Quai ha communitgà l'ospital universitar da Losanna.
Disgrazia da bus: Bandieras sin mesa asta
La Belgia commemorescha oz ils 28 mortoris da l'accident da bus en il Vallais cun in di da malencurada naziunala. Las bandieras èn per dus dis sin mesa asta. Da las 11 hai dà en l'entir pajais ina minuta da silenzi. Bus e trens han tegnì eri sche quai è stà pussaivel. Silsuenter han ils zenns-baselgia tutgà en l'entir pajais. Era las vischnancas en il Vallais han mess lur bandieras sin mesa asta.
Vallais: Raschun per l'accident è anc adina intscherta
Las raschuns pertge ch'i ha dà il grev accident da bus tar Sierre en il Valais èn vinavant intschertas. Cler è dentant ch'il manischunz dal bus n'ha gì nagins problems cun ses cor, ch'el n'ha gì nagin alcohol en il sang e ch'el n'è era betg charrà memia spert. Quai mussan las emprimas examinaziuns. Tenor l'inquisitur na datti fin ussa era naginas perditgas che han vesì co il manischunz è stà occupà cun ina DVD curt avant l'accident. En consequenza da la disgrazia da mardi saira èn morts 22 uffants e 6 creschids. (ec/sda)
Accident Vallais: Motiv da l'accident intschert
Questa saira curt avant las sis hai dà ina conferenza da pressa davart il grev accident da bus dad ier saira en il Vallais. Il bus era collidà frontal cun il mir d'ina fermada d'urgenza.


text:
Ulteriuras sancziuns davart l'ONU
- Gievgia, 7.3.2013, 18:03
L'ONU augmenta il squitsch sin la Corea dal nord. 3 emnas suenter il davos test d'atom da la Corea dal nord ha il cussegl da segirezza da l'ONU decidì pli fermas sancziuns. Unanimamain ha il cussegl introducì ulteriurs scumonds da viagiar e bloccadas da contos da banca. Questas mesiras sa drizzan en spezial envers diplomats da la regenza. Ils davos dis ha la Corea dal nord smanatschà d'attatgar ils Stadis unids sche las sancziuns vegnian rinforzadas. (sda/ec)


text:
Cruàta
La cruàta (it. cravatta) l'è 'n acesóri elegànt dal vestimèint 'd chi òm chè in dl Osidèint, a fórma 'd banda lunga e sutìla, che dintór'n al côl, la pasa sòt' al gulèt dla camìśa e dòp dal só nōd laburê, la va śò cuacènd i ptòun dla camìśa infìn a 'rivèr a l'altèsa dla sintùra.
La lunghèsa dal cruàti l'è quèśi sàimper ed 150 cm, mo se 'l òm 'l è dimòndi élt, o 'l vōl arvujèr al nōd piò e piò vòlti (cunsùm in dla lunghèsa ed la stòfa), a pól ès'r-egh biśògn ed na cruàta piò lunga, c'ma 'd 165 cm. El varietê di disègn o di culōr edla stòfa i pōl'n ès'r infinìdi, mo i disègn 'l è méj ch' i sìen cichîṅ, tgnû còunt edl'àrea cichìna purtèda vìa da la cruàta.
Al nōd normêl ch'a s fà in dal cruàti 'l è a 4 gîr, mo vlènd a s pōl fèr-egh'n anca 6, 7, 8 o 9 gîr (s'a s egh vōl dèr 'n aspêt stravagànt).
La manéra dal nōd a 4 gîr
D'in dû a deśvìn al só nòm
Na spéci tradisiunèla 'd cruàta l'era druèda da soquànt suldê cruêt (hrvat) chi cumbatìven in dl eśèrcit francéś sòt'a Luì XIII in dal diciasetéśum sècol. Al gùst p'r al druamèint ed cla cruàta chè al rivarà infìn al rè Luì XIV, al rè Sōl e 'l nòm, da sièrpa cruàta a dìr di cruêt, al dvintarà sōl cruàta.
Ligàm a fōra
- (IT) D'indû a deśvìn al só nòm in sìm'a etimo.it


text:
Julija Putinceva
La Julija Putinceva (Mósca, 7 ad Śnar dal 1995, Юлия ПyTиHцeBa in Rus) l'è na tenìsta dal Kazakistan, paéś sarnî da lē in dal Maǵ dal 2012 a 'l pòst dla Rùsia. L'è élta 163 cm e la péśa 59 chilo. La dróa al bras dèstar a la tira 'l arvèrs a dū maṅ.
L'è stada la nùmar utànt'òt dal mónd al 29 'd Avrìl dal 2013. A gh piaśrév cgnósar al cantànt Eminem.
In dla sò caréra l'à śugâ òt finàli ITF vinsénd-an siē.
L'è famóśa par la sò manéra śgarbàda ad cumpurtàr-'s in camp, sigànd da spés di come on! (andém!) quànd la fà punt lē (anc quànd l'al fà cun di śbali ad chi atri) e alvànd al pugn par cargàr-as, pèś dla Marion Bartoli. Dòp al sò incóntar pardû sèg in dal qualificasiòṅ dal turnèo ad Bruxelles dal 2013, la Coco Vandeweghe in sal Twitter l'à dit ad lē: «La fava di pugnét in si fai dópi e in si nàstar e pò quànd la partìda l'è finìda la gh'à abû al curàǵ ad dir-um ch'a sòṅ na śugadōra ch'la fà vgnir al lat a i śnòć méntar sò pàdar al piciàva al maṅ!»[1].
Caréra
La rusa la s fà cgnósar in dal sircùit vinsénd tri turnèo ITF in dal 2011 e pò 'n àt'r incóra in Austràglia in dal Favràr dal 2012. In Avrìl la śōga al WTA ad Cupenàghen in dua la pèrd a 'l secónd tùran da la Jelena Janković par 3-6 1-6. In Maǵ la fà suo anc 'n ITF ad sènt-mila dòlar a Cagnes sur mer tacànd baténd la Nastassja Burnett in dal qualificasiòṅ e pò la Patricia Mayr-Achleitner in finàl par 6-2 6-1. In Utóbar e in Nuvémbar la in pèrd pò dū a Nantes (2-6 3-6 da la Monica Niculescu) e a Dubai (1-6 6-3 4-6 da la Kimiko Date-Krumm, dòp avér batû di òs dûr cuma la Bojana Jovanovski, l'Elina Svitolina e la Kristýna Plíšková). Al ròsp al n gh và minga śò e lē la riva a dir dla giapunéśa ch'«'l è stâ cuma pèrdar da mè nunóna».
La taca al 2013 muciànd sù dū secónd tùran a Hobart e a Melbourne. Chè la bat la Christina McHale par 6-1 6-7 6-2 ma pò la céd par na cria a la Carla Suárez Navarro 6-1 6-7 2-6. A Doha la pèrd subìt (4-6 2-6 da la Mona Barthel), a Dubai invéci la bat la Laura Robson 6-4 2-6 7-6 prima ad lasàr strada a l'Agnieszka Radwańska 5-7 3-6. A Madrid la fà sudàr dimóndi a 'l inìsi la Serena Williams (6-7 1-6) e la fà listés anc in dal secónd tùran a Bruxelles quànd la và a bàtar in sal 2-1 par lē in dal tèrs sét cóntar la Roberta Vinci che però pò la vins 6-3 5-7 6-2. La stmana dòp a 'l Roland Garros la pasa 'l prim tùran cóntar l'Ayumi Morita ma pò la vèṅ spasàda via da la Sara Errani par 1-6 1-6.
Culegamènt estéran
Nòti
- ↑ Vandeweghe: „la Putintseva la m à uféś!“ Ubitennis.com, 21 ad Maǵ dal 2013


text:
1995
Avenimeent[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
19 04 - Palma (Mallorca): a Son Tugores s'inaugüra el primm impiaant potabilizaduur di ísol Baleaar, cont un eflüeent de 30.000 m3/dí d'aigua.
10 01 - Pariis (Francja): el rei de Spagna, Gjuan Carl I, e l'ex-presideent di Staa Ünii, Jimmy Carter a otegnan el Premi de la Paas de la UNESCO.
17 01 - Kobe (el Gjapun): un teratrémul, de 7'3 degrée de lascala Richter al trà gjü la citaa e al causa püssée de 6.400 vítim.
14 12 - Pariis, (Francja): sa signa l'Acordi de Dayton col che la finiss la guèra de Jugoslàvia.
Nassimeent[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Necrulogi[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
15 02 - Palma (Mallorca): Guillem d'Efak, scrituur e cantaant Majorchin (n. 1929).
03 03 - Salt Lake City (Utah, SÜA): John William Hunter, religjuus Noort-american, presideent de la Gesa de Jesüscriist di Saant del Darée Dí (n. 1907).
Vuriif realizá vargüna apurtazziun al Calendari d'avenimeent u a le Taule anüale? Va racumàndum da cunsültá previameent ul Líbar da stiil, par cunseguí una cuerenza intra töcc i Wikipediis·c.


text:
Giácum Capuzzi
Giácum Capuzzi (nasüd a Manérbi el 14 de agùst 1929) l'è el Vèsc emérit de Diocesi de Lod dal 14 de nuémber 2005.
L'è diventàd prét el 29 de giügn 1952 quan ch'el g'aveva apéna 22 ànn. Dòpu, l'è stài Abát de la cesa de San Péder e Pául a Lén
L'è stàt cunsacráa Vésc de Lod el 30 de aprìl 1989. L'ha lasà la Diocesi el 14 de nuémber 2005. Al dì d'incö, el stà a Lén, indùe el presta el sò servìsi cume vesc emèrit.[1]
Mótt[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
El mótt de Mons. Capuzzi l'é: In fidei et novitatae vita (In d'una vita de féd e de nuità).


text:
Baṣélica ed San Prôsper (Rèz)
Artécol in dialèt arzân
La Başélica ed Sân Prôsper (Basilica di San Prospero in italiân) a Rèz l'é un fabrichêt religiōş in Piâsa Sân Prôsper (o Piâsa Céca), int al cōr dal cèinter ed Rèz.L’é dedichêda al Sânt prutetōr ed la sitê. Testimuniânsa impurtânta dal barôch emiliân, l’é mésa al cèinter ed la sitê ed Rèz e la gh’à, sóta l'altêr magiōr, l’ arlèquia dal Sânt spustêda dal cunvèint cun l'istès nòm a ló dedichê fōra dal mûri ed la sitê e butê zò per ragiòun stratègichi int al cōrs dal XVI sècol in ucaşiòun ed la "tajêda" ( la zachêda di stâbil atâch al mûri per cîrca 600 mêter) fâta per ragiòun ed difèişa.
Stôria
Intōren a l'ân 1000 Rez l'ēra sōl che un castrum céch, circundê dal mûri e imperdghêdi. Insém al ruvîn ed la Regium rumâna, cme cunfermê da un musâich e 'd êter rèst gnû fōra al tèimp ed soquânt e-schêv, al vèschev Teuzone l'à fât tirtêr só la Chiesa di San Prospero di castello per arcgnòserla da còla int al bōregh fōra dal mûri, e int al 997 la cēşa l'é stêda cunsacrêda dal pêpa Gregorio V. Int al 1487 la tòra l'é stêda butêda zò e , tr' al 1536 e al 1570, só disègn ed Cristoforo Ricci e Giuliano Romano, l'é stêda arfâta. Int al 1514, la başélica, in ruvîna la vîn butêda zò. Al Cmûn al dà l'incaregh dal prugèt per arfêrla a Luca Corti e Matteo Fiorentino, mó quând la cēşa l'ēra bèle quêşi prûnta, int al 1523, i fundamèint ed la capèla pió grôsa àn cedû. Int al 1527 l'ēra bèle finîda e int a1543 în stêdi finîdi al capèli pió céchi e la Başélica la vîn finalmèint turnêda a cunsacrêr. In tót' al manēri la facêda l'armagnîva mia finîda, la vîn pó finîda e tirêda só da G.B. Cattani tr' al 1748 al 1753.
Al d'ed fōra
La facêda la s'arfà a la metê dal Sesèint, ôvra ed G.B.Cattani, e la gh'à óndeş stâtvi ed Sânt prutetōr e dutōr ed la Cēşa. In rîva dal sagrê a gh'é sē carateréstich leòun in mêlmer ròs, la destinasiòun uriginâria di sté leòun l'ēra còla ed tgnîr só sē clòuni per tgnîr só trî pôrdegh davânti l trèi pôrti ed la Başélica, i lavōr cumincê int al 1503, dal scultōr arzân Gaspare Bigi, în mai stê finî, i leòun în stê sistemê ind la puşisiuòun ch' în adès int al 1748. A dréta ed la facêda a vîn só la tòra dal campâni, a ôt lê, mai finîda, pinsêda da Cristoforo Ricci e rivésta da Giulio Romano.
Al d'ed dèinter
A trèi navêdi e crōş latèina, int al navêdi a i lê a gh'é dal ôvri 'd avtōr dal Sincsèint, tra quisché Giovanni Giarola, Michelangelo Anselmi, Denis Calvaert, Ludovico Carracci e Tommaso Laureti. Tr' al j ôvri dal Sesèint a 's arcôrden i quêder 'd altêr ed Alessandro Tiarini e 'd Francesco Stringa. Impurtânt Anca i gróp de scultûri ôvri ed Bartolomeo Spani e Prospero Sogari (ciamê Il Clemente)
Al preşbitèri l'é urnê da 'n impurtânt gîr ed pitûri, ed la fîn dal Sincsèint, ôvra ed Camillo Procaccini e Bernardino Campi. A i pē a gh'é un côro ed lègn (1545) intajê e intarsiê da i De Venetiis.
Curiositê
- A Sân Prôsper, ch’ l’ é scampê int al quînt sècol e l’ é stê vèschev ed la sitê, a’gh và la divosiòun ed la gînt dal pôst per l' arcgnusèinsa d' avèir salvê Rèz da la saczéda d’Attila ch' an s’êra mìa adê ed la sitê perché un intervèint ed la pruvidèinsa, perghêda da Prôsper, l’à lughê Rèz cun 'd la nèbia.
- L’ istès mirâchel d’ apanamèint e al vîn dê, dai Mudnèiş, a Sân Zemiân, sânt prutetōr ed Mòdna. Al lavōr an dêv mìa fêr meravéja, vést che la nèbia l’é un fenômen un pô comûn ind la Pianûra Padâna.
Êtri fôto
Materiêl pr'andêregh in fònda
(manca):
- Corrado Iotti, Giancarlo Grassi - La basilica di San Prospero a Reggio Emilia : mille anni di storia, cultura e devozione. - Reggio Emilia : Diabasis, 1999.
- Alcide Spaggiari -Le tarsie lignee della Basilica di San Prospero in Reggio Emilia - Reggio Emilia : Tipografia emiliana, 1960
- Stefano Maccarini - Ipotesi ricostruttiva dell'antica Basilica Teuzoniana di San Prospero - Reggio Emilia : s.n., 1998. - Estr. da: Bollettino Storico Reggiano, anno XXXI, gennaio 1998, fasc. n. 97
- Le chiese d'Italia dalla loro origine sino ai nostri giorni, Venezia 1859, vol. XV, p. 365-367
Êter prugèt
- Wikimedia Commons contiene file multimediali su Baṣélica ed San Prôsper (Rèz)


text:
30 06
Ol dé 30 de zögn l'è 'l 181 ( 182 si l'an al è biseest ) dé de l'an del calendare gregorià; manca 185 dé a finí l'an.
Ul dí 30 de zögn al è ul dí da pòost 181 ( 182 si l'an al è biseest ) dal an dal calendari gregurian; i manca 185 dí a finí l'an.
Nom del dé in diferenc dialecc[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Aenimenc[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
1908 - Krasnoyarsk (la Sibéria): la ghe impata öna cometa (aveniment de Tunguska).
2004 - l'Iraq: i Stacc Ünicc i passa a la zöstíssia Irachiana Saddam Hussein e öndes dirigenc del résim baathesta.
Nassimenc[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Necrolòse[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Feste[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Vuriif realizá vargüna apurtazziun al Calendari d'avenimeent u a le Taule anüale? Va racumàndum da cunsültá previameent ul Líbar da stiil, par cunseguí una cuerenza intra töcc i Wikipediis·c.


text:
Gontenschwil
Gontenschwil (Gondischwiu in aleman) a l'è un cumün svizzer del distret de Kulm. in del Canton Argovia. Al gh’ha pressapoch 2 090 abitant e una süperfiss de 9.74 km², e al se tröva a una altitüden de 531 meter sura al livel del mar.
El cumün de Gontenschwil a l'è tacaa ai cumün de Leimbach, Oberkulm, Pfeffikon (LU), Reinach, Rickenbach (LU), Schmiedrued, Zetzwil.
Storia[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Gontenschwil l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1173 cul nom de Gundoltswilre
L'andament storegh de la popolazion de Gontenschwil l'è indicaa in de la tabela chi sott:[1]
Riferiment[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- ↑ Gontenschwil in Todesch, Franzes e Italian in ligna al Dizionari Stòrigh da Svízzera.
Ligam de föra[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- Gontenschwil in Todesch, Franzes e Italian in ligna al Dizionari Stòrigh da Svízzera.


text:
Calcio (element chimich)
El càlcio l'è 'n elemènt chìmich enserìt endèla tàola periòdica dei elemèncc col sìmbol Ca. El g'ha nömer atòmich 20, che völ dì che 'l nùcleo de 'n àtom de càlcio el g'ha vint prutù. L'è un 'n metàl alcalì terùs, mulzì, de culùr gris, dopràt come agènt de ridusiù endèl procès de estrasiù minerària del torio, de l'urànio e del zircònio. L'è 'l quint dei elemèncc de la grösta terèstre per abondànsa e l'è 'n elemènt de 'mportànsa primària per el cìclo vitàl dei éser vivèncc.
Se 'l tìra fò del fluoruro de calcio per mès de l'eletròlizi, e quan che 'l ciàpa föch el fà sö 'na fiàma de culùr zalt-aràncio; se 'l vé 'n contàt co l'ària el se òsida a la svèlta. el reagés co l'àiva e 'l fùrma l'idròsido de calcio.
I gös, i òs e le önge de töcc i animài i é furmàcc en bùna part de compòscc a bàze de càlcio e l'è fàcil de troà 'n natüra sota fùrma de carbunàt de càlcio che l'è 'l compòst principàl de töte le préde de urìgin calcàrea (compàgn del marmor per ezèmpe). L'è ach el compòst bazilàr de la calsìna e del cemènto dóca l'è de 'mportànsa primària endela 'ndüstria de l'edilìsia.
Come elemènt pùro l'è stat izolàt per la prìma ólta endèl 1808, 'n Inghiltèra quan che Sir Humphry Davy el g'ha eletrolizàt 'na mistüra de calcar e òsido de mercùrio. El càlcio en fùrma metàlica el g'ha cuminciàt a éser dispunìbil sö làrga scàla al prensépe del sècol XX.


text:
Brassica
Brassica l'è 'n zèner de piànte che fà part de la famìa botànica de le Brassicaceae.
L'è 'n zèner che g'ha 'mportànsa perchè 'l töl dét divèrse spéci cultiàde 'n agricültüra e 'n orticültüra. El töl dét apòa deivèrse màle èrbe, tat spéci salvàdeghe come spéci cultiàda ma re-natüralizàde. Divèrse i è piànte anöàle o bienàle, sèrte ótre i è arbùsti de dimensiù pesène.
El zèner l'è uriginàre de l'Europa ucidentàla, del ambiènt mediteràneo e de le regiù temperàde de l'Asia.
Endèn quach vergöna de le spéci del zèner Brassica, quàze töte le parcc de la piànta i è bùne de maià, isé pò a la raìs (Brassica rapa), i gamp (bròcol-ràa), le fòie (el gabüs, i vérs), i fiùr (i bròcoi), la somésa (el senàer négher e 'l verzàch).
Per vìa de la sà 'mportànsa 'n agricültüra, le spéci del zèner Brassica i è de spès ogèt de stüde scentìfich. Le relasiù strète 'ntra sés spéci de 'mportànsa particolàr (Brassica carinata, B. juncea, B. oleracea, B. napus, B. nigra e B. rapa) i è discriìde 'ndèla teorìa del Triàngol de U.
Spéci[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Dei quàze 1.000 taxa discriìcc, apéna 'na quarantìna de spéci e 'n otantìna de taxa infra-specìfich i è cunsideràcc bù e acetàcc. Töcc i óter, en pràtica, i è cunsideràcc apéna dei sinònim.[1]
Chèsta ché sóta l'è 'na lìsta mìa compléta, con 'n evidènsa la sò 'mportànsa econòmica:
- B. carinata: senàer de Abisinia (Abyssinian cabbage)
- B. elongata: senàer grant
- B. fruticulosa: gabüs mediteràneo
- B. juncea: senàer de l'India, senàer maròn e de fòia (brown and leaf mustards), senàer sarepta.
- Brassica napus: verzàch o raisù,
- Brassica napus (varietà napobrassica), o Brassica napobrassica:.
- Brassica narinosa:
- Brassica nigra: senàer négher
- Brassica oleracea:
- Brassica oleracea convar. acephala var. sabellica: bròcol vért
- Brassica oleracea var. botrytis: bròcol
- Brassica oleracea var. gemmifera: bròcol de Brüxèl
- Brassica oleracea italica: bròcol
- Brassica pekinensis: bròcol cinés
- Brassica perviridis
- Brassica rapa: ràa, raisù
- Brassica rupestris
- Brassica septiceps
- Brassica tournefortii: senàer aziàtich


text:
12Ayaa pu Dioj hua'uta'a mej mi meyan raamua'aree maj cai rujɨme'e meyan tí'ixajtacaa silu ayaa mu maɨjna cɨn ti'ivaɨra'acaa muejmi cɨme'en, matɨ'ɨj meyan cɨn tyu'utaxajtaca'a a'ij tɨ aɨn xaijnyu'ucara'ara'an ɨ Dioj ayan ca'anijra'a hua'uta'a mej mi meyan tyu'utaxajtaca'a maɨjna cɨme'en ɨ nyuucari tɨ cɨn Dioj amue'iratuaasin a'ij sej sauchan tiraanamuajri'i. Dioj pu u tajapua ya'utaityaca'a ɨ ruxaijnyu'uca tɨ ij aɨn hua'a jamuan huatyaturan. Majta aɨme ɨ maj tajapua ti'ivaɨre'e, mauche'e mu meyan raxe'eve'e mej meyan yau'eitaa mua'ara'ani aɨjna tɨ cɨn Dioj amue'iratuaasin.
FREE!
One App.
1686 Languages.


text:
I è partìcc in 197 dividìcc in 22 squàdre, ma n'è riàcc a Parigi dóma in 170 e mai prìma i n'è riàcc isé 'n tacc a là fì del Tour.
La córsa l'è partìda col pròlogo de 8 km da Rotterdam in di Paìs Bas e adóma co la tèrsa tàpa l'è riàda 'n Fransa e per fàl l'è pasàda ach sö i stràde de la Parigi-Roubaix. Riàcc a la tàpa nömer 8 i coridùr i è 'ndài sö sö i Alp e da la tàpa 14 a la 18 i à corìt sö e zó di Pirenei, per rià a Parigi dòpo i fàcc 52,9 km de cròno giöst ol dé prima.
Ol Tour 2010 l'è stài venzìt dal Alberto Contador, che l'à enzìt isé ol sò tèrs Tour, ma l' gh'à üt ol sò bèl de fà per tègnega tèsta al Andy Schleck che l'è riàt segónt e l'è stài màglia zàlda per 6 dé. Ol Andy Schleck l'à perdìt la maglia zàlda dezà che, quando 'l Alberto Contador l'là atacàt in salìda, al Andy la gh'è saltàda zó la cadéna de la bìci. Chèsta smàgia sö la sò maglia zàlda l'è però stàcia netàda vià ol dé de la tàpa del Tourmalet in de la quàl l'à tegnìt la röda del Andy Schleck sènsa fadìga e, anse, l'à proàt pò a 'ndà vià desperlü e l'à fai vèt de ès ol piö fórt e pò l'là batìt in de la cròno.


text:
Küblis
Küblis a l'è un cumün svizzer del distret de Prättigau/Davos. in del Canton Grisun. Al gh’ha pressapoch 832 abitant e una süperfiss de 8.14 km², e al se tröva a una altitüden de 814 meter sura al livel del mar.
Cuntegnüü
Cumün tacaa[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
El cumün de Küblis a l'è tacaa ai cumün de Conters im Prättigau, Fideris, Luzein, Saas im Prättigau, Sankt Antönien.
Storia[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Küblis l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1351 col nom de ze Cüblins.
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi sott:[1]
Riferiment[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- ↑ Küblis in Todesch, Franzes e Italian in ligna al Dizionari Stòrigh da Svízzera.
Ligam de föra[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- Sit ufizial (Todesch)


text:
Umbert II d'Italia
Umbert II de Savoia (Racconigi, 1904 - Zenevra, 1983) l'è staa on monarca italian, el quart de la nassida del regn.
L'è staa l'ultim re d'Italia prima del referendum istituzional che l'ha proclamaa la Repubbliga, col governà per pocch dì in del mes de magg del 1946, despoeu che 'l sò pader, Vittori Emanuel III, l'era partii per l'esili a Lissandria d'Egitt.
Giamò in del 1944 el desvolgeva i fonzion de re al post del pader, cont el titol provvisori de loeugh tenent del Regn. In del mes de giugn del 1946 l'è partii per l'esili anca lù e l'ha vivuu la pupart di sò agn a Cascais in Portogall.
L'è staa soranomenaa re de magg.


text:
Esquerra Republicana de Catalunya
Esquerra Republicana de Catalunya (ERC) (Manzina Republegana de la Catalogna) l'è on partit catalan de manzina, favorevol a l'independenza de la Catalogna e di Paes Catalan.
Cuntegnüü
La fondazion[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
El partit l'è staa fondaa a la Conferència d'Esquerres celebrada i dí 17-19 de marz da 1931 a Barcelona, per la union del Partit Republicà Català, el grup de L'Opinió e Estat Català.
L'egemunía repüblicana[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Cunt ul Francesc Macià i Llussà cuma líder, al veenc i elezziun l'istess an, e Macià al pruclama la República Catalana, in cumpimeent dal Pacte de Sant Sebastià (1930), malgraa che preest al sa deef cunfurmá cunt un Estatut d'Autonomia, e ul restablissmeent da la Generalitat de Catalunya ch'al passa a pre·sedé.
Al 1934, ul Lluís Companys al turna a declará una República Catalana. L'inteent al è rapidameent faa aburtí par l'esèrcit spagnöö, Companys detegnüü e imparsonaa, e ul goveern autònum suspendüü.
L'establissmeent al País Valencià al sa prudüss íntal 1934, a Castelló de la Plana cul nomm d'Esquerra Republicana del País Valencià (ERPV), cumandaa par Gaietà Huguet che pusteriurmeent al dà süpoort a un prucess da cunvergenza cun Esquerra Valenciana.
La guerra civiil[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
In del 1936, Esquerra la forma part dal Front Popular ch'el vinc i elezion. Donca ciapa el govern de la Generalitat, però al sa troeuva prest con l'alzament militar ch'al desboca in de la Guerra Civil Spagnoeula. De puu, el govern catalan al sa ved anca presat a nivell da dent paj diveers grupp ch'a ga dava suport: anarchist, cumunist e trotskist.
Guerra civil e dopoguera[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Despoeu la guera, Esquerra la ven metuda foeura-legg, e l'è l'ultim partit catalan a vess legalizaa durant la Transizzion democràtica.
L'atüalitaa[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Al dí d'incöö, ul presideent dal partii al è ul Oriol Junqueras i Vies e ul segretari generaal al è Marta Rovira i Verges. Ul partii al gh'a 23 dipütaa al Parlameent da Catalunya, 1 al Parlameent europeu, 8 al Congrés de Diputats espanyol e 5 cunsejee al münicipi da Barcelona.
Al dí d'incöö, ul partii al è stabilii da par tütt aj Països Catalans, levaa che a la Franja de Ponent, in gran paart grazzia ai daree resültaa di elezziun dal Principaa e anca, par un foort rilancjameent, düraant cheest ültim agn, al País Valencià, a i Illes Balears i Pitiüses.
Al mantegn anca un víncul dirett cunt i Joventuts d'Esquerra Republicana de Catalunya (JERC) par chell ch'al fa aj teem ch'i-reguarda la pupülazziun gjuvaniil.
La suva püblicazziun a l'è la revista Esquerra Nacional e al dröva, indistintameent, la bandera stelada cun triàngul bleu e stela bianca u la bandera stelada cun triàngul gjaalt e stela russa.


text:
San Teodoro (OT)
San Teodoro l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Sardegna, en Pruvìncia de Olbia-Tempio. El g'ha 4 817 abitàncc (dàto del Dicember 2013[1]), 'na superfìce de 105 km² e 'na densità de 46 ab./km². El cunfìna coi cümü de Budoni, Loiri Porto San Paolo (SS), Padru (SS), Torpè.
Evulusiù demogràfica[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Abitàncc censìcc
Riferimèncc[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- ↑ Statìstiche demogràfiche ISTAT. Statìstiche sö la popolasiù del Istitùto Nasiunàl de Statìstica relatìve al 31 de Dezember 2013.


text:
Sorvisc
Sorvisc por categories
L’aministraziun publica, i comuns, les comunitês raionales y l’Aziënda sanitara presentëia sü sorvisc. Ai é partis sö aladô dla categoria. Chiride fora aladô de üsc bojëgns.
Sorvisc A-Z
Sce I chirëis fora na lëtra dal catalogh rovëise pro na lista de parores tle, che Ves dëida chirì le sorvisc che I adorëis.
Sorvisc d’ütl
Chilò ciafëise informaziuns d’öga por la vita da vigni dé. Chisc sorvisc Ves dà informaziuns sön les tarifes dl telefonn, i orars di mesi de trasport publich, les chertes geografiches, les leges provinziales y la terminologia iuridica. Implü él na lista di salfs publics por manifestaziuns culturales dla Provinzia y i ciafëis inće düć i contać d’emergënza.
Servijes d’abunamënt
Cun l servisc-abo debant giapëis uni di per email la previjions dl tëmp atueles, la previjions dla levines, i comunicac stampa y/o nfurmazions sun la cunzentrazions y l jol dl stuep dla flëures.
Rë zivica mubila
Pertes de utl dla Rë zivica de Südtirol pudëis nce ciarië ju sun vosc fonin. Particulermënter saurì iel avëi a despusizion la previjions dl tëmp, l’apoteches de turnus, l nutizier dl trafich y l liber de telefonn dl’aministrazion provinziela.


text:
Naziuns Unidas: Cussegl da segirtad trametta observaturs en Siria
- Sonda, 14.4.2012, 18:38
Il cussegl da segirtad da las Naziuns Unidas ha decidì da trametter en la Siria observaders internaziunals.
Ils commembers dal cussegl da segirtad hajan approvà unanimamain la resoluziun, uschia l'agentura da novitads svizra. Era la Russia e la China, ch'avevan bloccà las emprimas 2 resoluziuns dal cussegl da segirtad da l'ONU, han ussa pia approvà ella. Ils observaders duain survegliar l'armistizi en la Siria. (fc/si)


text:
Monday Night Synergy (Wolfnam)
Credits & Info
- Date
- 06/16/2010
- File Info
- Song
- 4.5 MB
- 4 min 54 sec
- Score
- 4.47 / 5.00
Related Content
Heard in 2 Entries!
View all submissions featuring this audio file.
You might also enjoy:
Licensing Terms
You may not use this work for commercial purposes without making specific arrangements with the artist UNLESS your work is a web-based game or animation, in which case you may use this freely.
- Score:
- Rated 4.47 / 5 stars
- Plays & Downloads:
- 10,813 Plays | 1,228 Downloads
- Share Links:
- Genres:
- Electronic - Drum N Bass
- None
Author Comments
Reviews
PsyenceOG
Rated 5 / 5 stars
Hmm.
Exactly.
Mmmmmmm
ObliviouslySadistic
Rated 5 / 5 stars
I can't even understand it.
And I'm not talking about the words, it's more the feeling this song gives me.
It's such a great hype song, the build up at first had me a bit nervous that it was gonna be generic. But you kept me entertained and hyped through the whole song, I think I might go to a few bars and get a few scars of my own now.
I think it's still generic, and it's still in the works
I'm getting rid of a lot of the repetitiveness and adding in some new stuff I've had in mind since the fall...and that string section is annoying me haha
Hang in bars, NO SCARS
cam155
Rated 5 / 5 stars
bass
bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bassbass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass bass was very nice at the beginning
From the makers of Subwoofer AC
finnishguy101
Rated 5 / 5 stars
dis will work
That's a nice bass you have there, sssssssssssshame if something happened to it...
Not my bass!
1ds2ds3ds
Rated 5 / 5 stars
INTRO BASS!
god that first 10 seconds was pure bass loved that jesus christ this is worth downloading
Yessssssssss the bassssssssssssss


text:
Mandell
Mandell (nom ufizial in italian Mandello del Lario) al è un cumün da la Pruvincia da Lecch cun 10 493 abitant (dato del Dicember 2013[1]), cont ona süperfis de 41,8 km² e ona densità de 251 ab./km².
L'è tacaa ai comun de L'Abadia, Balabi, Isen, Lecch, Lierna, Olivee, Pastur, Valbroeuna (CO), Valmadrera.
Alter futugrafii[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Ligamm de foeura[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Evoluzion demografega[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
L'andament del numer de abitant del comun de Mandell l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Abitàncc censìcc
Riferiment[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- ↑ Statìstiche demogràfiche ISTAT. Statìstiche sö la popolasiù del Istitùto Nasiunàl de Statìstica relatìve al 31 de Dezember 2013.


text:
Calendàsch
Calendàsch (ind la parlada piasentina Calindàsch; en italiàn Calendasco), l'è un cumün italiàn d'la región Emilia-Rumagna che'l se tröva en Pruincia de Piasensa.
Al gh'ha 2 527 abitant (dato del Dicember 2013[1]), cont ona süperfis de 37,3 km² e ona densità de 68 ab./km².
El paés el cunfina cun i cumün de Guardamèi (LO), Monticelli Pavese (PV), Vòri (LO), Piasensa, Rottofreno, San Rocco al Porto (LO), Senna Lodigiana (LO) e Sumàia (LO).
I sò frassión i en Boscone Cusani e Cotrebbia Nuova.
Evoluzion demografega[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
L'andament del numer de abitant del comun de Calendàsch l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Abitàncc censìcc
Riferiment[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- ↑ Statìstiche demogràfiche ISTAT. Statìstiche sö la popolasiù del Istitùto Nasiunàl de Statìstica relatìve al 31 de Dezember 2013.


text:
Roma: 17 onns praschun per fundatur da Parmalat
- Glindesdi, 23.4.2012, 16:18
Otg onns suenter il bancrut dal concern da victualias talian Parmalat, è il fundatur da la firma, Calisto Tanzi, vegnì sentenzià d'ina dretgira d'appellaziun a Bologna a 17 onns praschun.
En emprima instanza era Tanzi vegnì sentenzià il december 2010 a 18 onns praschun. L'anteriur directur da finanzas da Parmalat, Fausto Tonna, sto ir quasi 10 onns en praschun enstagl 14 onns. L'advocat da Tanzi vul far recurs a la dretgira da cassaziun a Roma, la terza e davosa instanza. (fa/sda)


text:
Michèl Maria Giambelli
Artìcol in dialët piasintëin
Michèl Maria Giambelli (Flèr (BS) 23 ed mèrz dal 1920 - Bragança do Pará, 26 ad dicëimbar dal 2010) l'è stä un prèt Barnabita e Vèsc católic italián, vèsc emèrit ad la Diocesi ad Bragança do Pará, in Brasil dal 10 d'aprìl dal 1996.
Biugrafia[modifica | mudéfica la surzéia]
Nasìd a Flèr, in pruìncia ad Brësa, al 23 ad märs dal 1920, l'è stä urdinä prèt barnabita al 4 ad lüi dal 1943.
Cunsacrä vèsc ad Guamá al 21 d'aprìl dal 1980, quand la diocesi l'ha cambiä nùm in Diocesi ad Bragança do Pará, l'è dvantä al prìm vèsc ad la növa diocesi. Al s'è ritirä al 10 d'aprìl dal 1996.
Da emèrit, Mons. Giambelli a l'è stä caplän dl'Uspadäl Santo Antonio Maria Zaccaria a Bragança do Pará, fin a la sò mòrt, al 26 ad dicëimbar dal 2010.


text:
Montebruno
Montebruno (en lìgure: Montebrun) l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Liguria, en Pruvìncia de Gènova.
El g'ha 'na popolasiù de 232 abitàncc (dàto del Dicember 2013[1]), condena superfìce de 17,5 km² e 'na densità de popolasiù de 13 ab./km².
El cunfìna coi cümü de Fascia, Fontanigorda, Lorsica, Moconesi, Rezzoaglio, Rondanina, Torriglia.
El cümü l'è sitüàt en val Trebia, dré al fiöm Trebia, a 41 km de Gènova.
El sò teretóre 'l fà part de la Comunità Montana delle Alte Valli Trebbia e Bisagno e del Parco natüràl regiunàl de l'Antola
Evulusiù demogràfica[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
L'andament del nömer dei abitàncc del cümü de Montebruno l'è mustràt endèla tabèla ché sóta:
Abitàncc censìcc
Riferiment[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- ↑ Statìstiche demogràfiche ISTAT. Statìstiche sö la popolasiù del Istitùto Nasiunàl de Statìstica relatìve al 31 de Dezember 2013.


text:
Segl: tunnels e galaria per segirar la via?
- Mardi, 17.4.2012, 16:46
1 u perfin 2 tunnels plus ina galaria per segirar la via tranter Segl e Maloja durant l'enviern. Quai è la varianta favorisada suenter in inscunter da tut ils involvads cun l'Uffizi da construcziun bassa dal Grischun sco che la Posta Ladina rapporta. L'inscunter da l'emna passada saja tenor l'Uffizi da construcziun Bassa in pass per reducir las variantas en discussiun, la procedura da planisaziun vegn anc a durar ditg. La via tranter Segl e Maloja è fitg periclitada da lavinas durant l'enviern quai che chaschuna adina puspè problems. (RTR / ds)


text: 1Rü Ngechuchu rü wenaxãrü nanangúexẽẽ. Rü ore ga cua̱xruü̃gu namaã nayaxu, rü ñanagürü nüxü̃: 2—Rü ngẽma Tupana na ãẽ̱xgacü ixĩxü̃ rü ñoma wüxi ga nachiü̃ãneãrü ãẽ̱xgacü ga naneãrü ngĩgü üchiücürüü̃ nixĩ. 3—Rü norü duü̃xü̃güxü̃ namu na naxca̱x yac̱axü̃ca̱x ga yema duü̃xü̃gü ga marü ü̃paacü nüxna naxuxü̃. Natürü yema duü̃xü̃gü ga marü nüxna naxuchiréxü̃ rü tama yéma naxĩxchaü̃. 4—Rü wenaxãrü togü ga norü duü̃xü̃güxü̃ yéma namugü. Rü ñanagürü nüxü̃: “¡Ngẽ́ma pexĩ naxü̃tawa i ngẽma duü̃xü̃gü i nüxna chaxuchiréxü̃, rü namaã nüxü̃ peyarüxu rü marü íname i chorü õna i taxü̃. Rü marü chanadai i chorü wocagü i ingüexü̃ rü guxü̃ma marü ínamemare. Rü chanaxwa̱xe i paxa nuã naxĩ naxca̱x i ñaã chorü peta!” ñanagürü. 5—Natürü yema duü̃xü̃gü ga nüxna naxuchiréxü̃ rü tama naga naxĩnüẽ. Rü wüxi rü naãnewa naxũ, rü ga to rü norü taxepataü̃wa naxũ. 6—Rü ga togü rü yema ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃güxü̃ ínayauxü̃ rü nayac̱uaixgü ñu̱xmata nayuexẽẽã. 7—Rü yexguma ga guma ãẽ̱xgacü rü poraãcü nanu. Rü norü churaragüxü̃ yéma namugü na yadaiãxü̃ca̱x ga yema duü̃xü̃gü ga máẽtagüxü̃, rü na yagugüãxü̃ca̱x ga guma norü ĩãne. 8—Rü ñu̱xũchi ñanagürü nüxü̃ ga norü duü̃xü̃gü: “Guxü̃ma i chorü peta rü marü ínamemare. Natürü ga yema duü̃xü̃gü ga noxri nüxna chaxuxü̃ rü taxuwama nime na nuã naxĩxü̃ca̱x. 9—¡Rü yéa taxü̃ i cayewa pexĩ, rü nüxna peyaxu i guxü̃ i duü̃xü̃gü i ngẽ́ma nüxü̃ pedauxü̃, na núma chorü petawa naxĩxü̃ca̱x!” ñanagürü. 10—Rü yema ãẽ̱xgacüarü duü̃xü̃gü rü yéma cayewa naxĩ. Rü nüxna nixuetanü ga guxü̃ma ga duü̃xü̃gü ga mexü̃gü rü chixexü̃gü ga nüxü̃ iyangaugüxü̃. Rü yemaãcü duü̃xü̃gümaã nanapa ga guma ãẽ̱xgacüpata. 11—Rü yexguma ga guma ãẽ̱xgacü rü nixücu nawa ga yema ucapu ga nawa peta naxüxü̃, yerü ínayadau ga yema duü̃xü̃gü ga nüxna naxuxü̃. Natürü yéma nüxü̃ nadau ga wüxi ga yatü ga tama norü nga̱xãẽchirugu icúxü̃. 12—Rü ñanagürü nüxü̃: “Pa Chomücüx ¿ñuxãcü i nuxã cuxücuxü̃ na tama curü nga̱xãẽchirugu quicúxü̃?” ñanagürü. Natürü nüma ga yema yatü rü nangea̱xmare. 13—Rü yexguma ga guma ãẽ̱xgacü rü ñanagürü nüxü̃ ga yema norü duü̃xü̃gü: “¡Meã peyana̱ĩ̱xpara rü peyana̱ĩ̱xchacüügü i ñaã yatü, rü yéama düxétüwa i poraãcü ínaxẽãnexü̃wa peyatá! Rü ngẽ́ma tá narüdoxü rü tá nixü̃́xchapüta erü poraãcü tá nüxü̃́ nangu̱x”, ñanagürü. 14—Rü Tupana rü muxũchíena naxu, natürü noxretama tixĩ ya yíxema aixcüma Tupana tüxü̃ idexechixe —ñanagürü ga Ngechuchu. 15Rü yexguma ga Parichéugü rü nixĩgachi. Rü noxrüwama nügümaã nayamexẽẽgü na ṯacü rü oremaã tá Ngechuchuna nacagüexü̃ca̱x na chixexü̃gu nanguxẽẽgüãxü̃ca̱x rü ñu̱xũchi ãẽ̱xgacüxü̃tawa na ínaxuaxü̃güãxü̃ca̱x. 16Rü yemaca̱x Ngechuchuxü̃tawa nanamugü ga ñuxre ga norü duü̃xü̃gü namaã ga ñuxre ga Erodearü duü̃xü̃gü na yema oremaã Ngechuchuna na yacagüexü̃ca̱x. Rü yexguma Ngechuchuxü̃tawa nangugügu rü ñanagürügü: —Pa Ngúexẽẽruü̃x, nüxü̃ tacua̱x rü aixcüma nixĩ i ngẽma nüxü̃ quixuxü̃ i curü ore. Rü aixcüma cunangúexẽẽ i duü̃xü̃gü na Tupana naxwa̱xexü̃ãcüma namaxẽxü̃ca̱x. Rü tama duü̃xü̃gügamare cuxĩnü, erü tama norü düxétüxü̃negu cudawenü, natürü nacüma nixĩ i cungugüxü̃. 17—¡Rü tomaã nüxü̃ ixu! rü ngẽma dĩẽru ya ãẽ̱xgacü ya tacü ya Dumacü̱̃ã̱x totanüwa yayauxchaü̃xü̃, ¿rü namexü̃ yiĩxü̃ na nüxna ngĩxü̃ taxãxü̃ rü e̱xna tama? —ñanagürügü. 18Natürü Ngechuchu nüxü̃ nacua̱xama na chixexü̃gu naxĩnüẽxü̃ ga yema duü̃xü̃gü, rü yemaca̱x ñanagürü nüxü̃: —Pema nixĩ i togüpe̱xewa meã pemaxẽnetaxü̃, natürü peãẽwa rü chixexü̃gu perüxĩnüẽ. ¿Rü tü̱xcüü̃ i chixexü̃gu choxü̃ penguxẽẽchaü̃xü̃? 19—¡Choxü̃ ngĩxü̃ pewé i wüxi i dĩẽru i ngĩmaã ãẽ̱xgacüaxü̃́ penaxütanücü! —ñanagürü. Rü yéma naxü̃tawa ngĩxü̃ nangegü ga wüxitachinü ga yema dĩẽru. 20Rü yexguma Ngechuchu ngĩxü̃ da̱u̱xgu, rü nüxna naca, rü ñanagürü —¿Rü texéchicüna̱xã rü texééga nixĩ i ngĩgu üxü̃? —ñanagürü. 21Rü nümagü nanangãxü̃gü, rü ñanagürügü: —Dumacü̱̃ã̱x ya ãẽ̱xgacü ya tacüchicüna̱xã nixĩ —ñanagürügü. Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü nüxü̃: —¡Ãẽ̱xgacüna ngĩxü̃ pexã i ngẽma ãẽ̱xgacüarü ixĩcü, rü Tupanana ngĩxü̃ pexã i ngẽma Tupanaãrü ixĩcü! —ñanagürü. 22Rü yexguma yema orexü̃ naxĩnüẽgu, rü naḇaixãchiãẽgü. Rü Ngechuchuna ínixĩ. 23Rü yematama ngunexü̃gu rü ñuxre ga Chaduchéugü rü Ngechuchuxü̃tawa naxĩ. Rü nümagü nixĩ ga nagu naxĩnüẽxü̃ na yuexü̃ rü tagutáma wena namaxẽxü̃. Rü yemaca̱x Ngechuchuna nacagüe, rü ñanagürügü: 24—Pa Ngúexẽẽruü̃x, Moĩché nüxü̃ ixuxgu rü ngẽxguma wüxi ya yatü naxãma̱x rü nangexacüyane nayu̱xgu, rü name nixĩ i naẽneẽtama ngĩmaã naxãma̱x i ngẽma yutecü i naxü̃ma̱x, na ngẽmaãcü naxãxãcüxü̃ca̱x nüxü̃́ ya yima naẽneẽ ya marü yucü —ñanagürü ga yema ore. 25Rü ñanagürügü ta ga Chaduchéugü: —Nayexma ga totanüwa ga 7 ga nügüeneẽ. Rü naxãma̱x ga guma yacü, natürü tauta naxãxãcüyane nayu. Rü yexguma ga naĩ ga naẽneẽ nüxĩ ngĩmaã naxãma̱x ga yema ngecü. 26—Rü guma rü ta nayu, rü nangexacü. Rü yexguma rü naĩ ga naẽneẽ nüxĩ ngĩmaã naxãma̱x. Rü yemaãcü gucüma ga guma 7 ga nügüeneẽ rü ngĩmaã naxãma̱x ga yema nge. Rü gucüma nayue tauta naxãxãcüyane. 27—Rü yemawena rü ngĩma rü ta iyu ga yema nge. 28—Rü ngẽxguma yuexü̃ wena maxẽgu, ¿rü ngexcürüücü ga guma 7 ga nügüeneẽ naxma̱x tá iyixĩ i ngẽma nge? Yerü gucüma ga guma 7 ga nügüeneẽ ngĩmaã naxãma̱x —ñanagürügü. 29Rü yexguma ga Ngechuchu rü nanangãxü̃, rü ñanagürü: —Pema rü ípetüe erü tama nüxü̃ pecua̱x i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃, rü tama nüxü̃ pecua̱x i ñuxãcü ãẽ̱xgacü na yiĩxü̃ ya Tupana. 30—Rü ngẽxguma yuexü̃ wena maxẽgu rü taxúetáma tixãma̱xgü rü e̱xna tixãtegü. Erü daxũcü̱̃ã̱x i Tupanaãrü orearü ngeruü̃gürüü̃ tá tixĩgü i ngẽxguma. 31—Pema choxna peca i yuexü̃ãrü dagüchiga. ¿Natürü tama e̱xna nawa pengúe i Tupanaãrü ore i ümatüxü̃ i ngextá Tupanatama ngẽmachigaxü̃ pemaã íyaxuxü̃wa? Erü ngẽ́ma rü ñanagürü ya Tupana: 32“Choma nixĩ i Abráü̃ãrü Tupana, rü Ichaáarü Tupana, rü Acobuarü Tupana”, ñanagürü. Rü ngẽma orewa nüxü̃ tacua̱x rü woo ñoma i naãnewa nayuegu i duü̃xü̃gü, natürü Tupana nüxü̃ da̱u̱xgu rü guxü̃guma namaxẽ —ñanagürü ga Ngechuchu. 33Rü yexguma yemaxü̃ naxĩnüẽgu ga duü̃xü̃gü, rü guxü̃ma naḇaixãchiãẽgü namaã ga norü ngu̱xẽẽtae ga Ngechuchu. 34Rü nangutague̱xegü ga Parichéugü ga yexguma nüxü̃ naxĩnüẽgu ga ñuxãcü Ngechuchu rü yema Chaduchéugüxü̃ na iyanangea̱xgüxẽẽxü̃. 35Rü wüxi ga yema Parichéugü ga ore ga mugüwa ngu̱xẽẽtaexü̃ rü Ngechuchuxü̃ chixexü̃gu nanguxẽẽchaü̃. Rü yemaca̱x Ngechuchuna naca rü ñanagürü: 36—Pa Ngúexẽẽruü̃x, ¿ngẽxü̃rüüxü̃ i Tupanaãrü mu nixĩ i guxü̃ i norü mugüarü yexera ixĩxü̃? —ñanagürü. 37Rü Ngechuchu nanangãxü̃ rü ñanagürü: —Ngẽma Tupanaãrü mu i guxü̃ i norü mugüarü yexera ixĩxü̃, rü ñanagürü: “¡Rü nüxü̃ nangechaü̃ ya Cori ya curü Tupana i guxü̃ne ya curü maxü̃nemaã, rü guxü̃ i cuãẽmaã, rü guxü̃ i nagu curüxĩnüxü̃maã!” ñanagürü. 38—Rü ngẽma nixĩ i Tupanaãrü mu i guxü̃ i norü mugüarü yexera ixĩxü̃. Rü ngẽma nixĩ i nüxĩraü̃xü̃ i norü mu ga duü̃xü̃güna naxãxü̃ ga Tupana. 39—Rü ngẽma norü taxre i Tupanaãrü mu, rü ngẽma nüxĩraü̃xü̃ i norü murüü̃tama nixĩ, rü ñanagürü: “¡Nüxü̃ nangechaü̃ i cumücü ngẽma na cugü cungechaü̃xü̃rüü̃!” ñanagürü. 40—Rü ngẽma taxre i Tupanaãrü mugüwa nixĩ inaxügüxü̃ i guxü̃ma i Tupanaãrü mugü ga Moĩché ümatüxü̃ rü nuxcümaü̃güxü̃ ga Tupanaãrü orearü uruü̃gü namaã ngu̱xẽẽtaegüxü̃ —ñanagürü. 41Rü yoxni ga Parichéugü rü yéma nangutaque̱xegü, rü Ngechuchu nüxna naca, rü ñanagürü: —¿Rü ñuxũ ñapegüxü̃ i pema nüxü̃ ya Cristu? ¿Rü texétaa yiĩxü̃? —ñanagürü. Rü nümagü ga Parichéugü rü nanangãxü̃gü rü ñanagürügü: —Cristu rü nuxcümaü̃cü ga ãẽ̱xgacü ga Dabítaa nixĩ —ñanagürügü. 43Rü yexguma ga Ngechuchu rü ñanagürü: —¿Tü̱xcüü̃ ga Dabí ga norü Corimaã naxuaxü̃ ga Cristu ga yexguma Tupanaãẽ ga Üünexü̃ Dabíxü̃ idexaxẽẽgu? Yerü ga Dabí rü ñanagürü: 44“Tupana rü chorü Cori ya Cristuxü̃ ñanagürü: ‘¡Nuã chorü tügünecüwawa rüto ñu̱xmatáta nüxü̃ charüporamaẽ i curü uwanügü na cuga naxĩnüẽxü̃ca̱x!’ ” 45—Natürü ¿ñuxũcürüwa i Dabítaa yiĩxü̃ ya Cristu ega nümatama ga Dabí rü norü Corimaã naxuãgu? —ñanagürü ga Ngechuchu. 46Rü taxumaãma nanangãxü̃güéga ga yema Parichéugü, rü bai ga wüxi ga oremaã. Rü yemawena rü guxü̃ma namuü̃ẽ na ṯacüca̱x Ngechuchuna nacagüexü̃.


text:
Veriam
Completed: 2011
Details: digitally manipulated photo
Photo by Till Krech
Lorem ipsum dolor seri alvi inett, veriam se drone lasset. Lorem ipsum dolor seri alvi inett, veriam se drone lasset. Lorem ipsum dolor seri alvi inett, veriam se drone lasset.
Lorem ipsum dolor seri alvi inett, veriam se drone lasset. Lorem ipsum dolor seri alvi inett, veriam se drone lasset.
Lorem ipsum dolor seri alvi inett, veriam se drone lasset. Lorem ipsum dolor seri alvi inett, veriam se drone lasset. Lorem ipsum dolor seri alvi inett, veriam se drone lasset. Lorem ipsum dolor seri alvi inett, veriam se drone lasset. Lorem ipsum dolor seri alvi inett, veriam se drone lasset.


text:
Delebi
Delebi (nom ofizzial in talian: Delebio) a l’è on comun italian, de la region Lombardia, in Provincia de Sondri.
Al gh'ha 3 209 abitant (dato del Dicember 2013[1]), cont ona superfis de 22,5 km² e ona densità de 143 ab./km².
A l’è tacaa a Andel, Colegh (LC), Dubin, Pagnona (LC), Piantee, Promana (LC) e Rogol.
La gh'ha anca 'na frazion: i Tavan.
Cuntegnüü
Geografia[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Delebi a l'è on center important de la bassa Valtolina, che 'l se troeuva al princippi de la Val Lesna, che l'è traversada del riaa (localment: avall) con l'istess nomm.
El sò confin meridional a l'è contornaa de la cresta principal di Orobi (localment a ghe disen el fil), e i sò scimm principai hinn:
- el Legnon (localment la Pizza), 2.605 meter.
- el Pizz Volt, 2.505 meter.
- el Colomban, 2.5000 meter.
- el Pizz Cortes.
- el Pim-Pom, 2.353 meter.
- el Stavell, 2.259 meter.
- el Pizz de Valtorta, 2.054 meter.
In del territori comunal a troeuvom vari alp e caser: in tra i pussee important a gh'è Nogheree, la Poncina, Osigg, Canargh e Torrascia.
Storia[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
La presenza de l'omm in de la zona de Delebi l'è atestada anca in di temp antigh.
El nomm antigh Alebium el compariss per la prima voeulta in d'on diploma del 724, indè che 'l re di longobard Liutprand el ghe da a la basilega de San Carpofen de Comm ona quai terra in de la bassa Valtolina, tant 'me Alebium, Roncalia (Roncaja), Mosergia (Morbegn) e Colione (Colegh). El diploma l'è squasi sicurament on apocrif, e frutt de 'na rielaborazzion pussee moderna: ma la soa atendibilità l'è confermada del fatt che 'l patron de Delebi l'è proppin el san Carpofen, e che in del 1159 l'imperador Barbarossa el gh'ha confermaa a la basilega comasca i sò vegg possediment, anca a Alebium e a Morcintia (on olter nomm antighd de Morbegn).
El 18 de agost del 1204, per concession de l'abaa de Aquafreggia, l'è nassuu el comun liber de Delebi, che l'è staa unii a Rogol (cont Andel) fina al 1616. I raport con la badia de Aquafreggia (fondada in del XII secol a Roncal, frazzion de Lenn) hinn staa ben strecc per tanti secoi. La badia la gh'era di possediment anca a Andel, Rogol, a Soregh e a Gera. I monegh hann miss in pee anca on monasteroeu e ona gesetta in del territori de Delebi, che incoeu hinn descomparii, ma gh'hann lassaa el nomm al rion ciamaa Badia. La dominazzion de la badia comasca l'è durada fina al 1504.
In tra el 26 e 'l 27 de november del 1423 a Delebi gh'è staa ona bataja tra Milanes e Venezzian: i primm, comandaa del Piccinino, insemma ai leaa valtolitt, hinn staa bon de batt i Venezian, che aveven traversaa el Pass San March e voreven provà a ciappà la Valtolina.
Popolazzion[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
I delebiatt hinn staa spartii per secoi in tra quei che viveven in del paes e quei che viveven in di alp de la vall. La division la reguardava anca i mestee. Ogni grupp el gh'aveva anca on sò soranomm:
- a meza costa gh'era i braghin
- in la zona pedemontana (che la va de Torrascia a Tavan) a viveven i torrascioeu, i crosciroeu e i tavanei.
- in del paes a viveven i "sciori" o "piazzaroeu".
La cambiava anca la lengua doperada: i primm duu grupp conservaven el dialett pussee sbottasciaa e tipegh, intant che i "sciori" parlaven ona variant pussee vesina a quella doperada in su la riva del Lagh de Comm, e donca pussee sensibela al modell lengusitegh milanes.
Quella division chì l'è durada almeno fina a la Prima Guerra Mondial.
El dialett delebiatt[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
El delebiatt el se deslontana minga del rest di dialett de la bassa Valtolina. Te 'l chì on quai confront cont el milanes:
Evoluzion demografega[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
L'andament del nümer de abitant del cumün de Delebi l'è mustraa in de la tabela chi de sota
Abitàncc censìcc
Riferiment[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- ↑ Statìstiche demogràfiche ISTAT. Statìstiche sö la popolasiù del Istitùto Nasiunàl de Statìstica relatìve al 31 de Dezember 2013.


text:
Nümar 6
El numer 6 l'è el numer integher ch'al siguta ul 5 e al ven prima dal 7.
Nomm dal nümar in difereent dialett: siis sees...
6 al è ul seguunt nümar cumpòost, i söö divisuur i è 1, 2 e 3. Ul nümar cumpòost següeent al è ul 12. Ul 6 al è un nümar parfett gja che al è istess a la suma di söö divisuur. Ul segueent nümar parfett al è ul 28. Ul 6 al è apó un nümar divisuur armònich e un nümar altameent cumpòost.
Ul plüü ziich grupp mia abelià al è ul grupp simétrich S3 ch'al cuntegn 3! = 6 elemeent
Ul 6 al è un nümar triangülaar: 6=1+2+3. Uviameent, 6 al è un nümar esagunaal. In basa 10, ul 6 al è un 1-nümar autumòrfich.
Par la custrüzziú da parole co la significazziú da 6, sa söö druvá ul prefiss esa cuma in esàgun, esaédar, esàpud, esàmetar.
- Un esàgun al è un pulígun da 6 custaa.
- Un esaédar al è un puliédar cun 6 fasce, cuma un cübi
- Un esàpud al è un animaal cun 6 pé, vargott ch'al trà deent i insett.
- Un esàmetar al è una furma puética cunsisteent in 6 pé par línia.
Ul prefiss esa- apó s'al dövra int i nomm sistemàtegh u difereent cumpuneent chímegh, cuma esametiil.
Ucürenze dal 6:
- Símbul da perfezziun a la càbala gjüdea
- I dí da la creazziú in acordi al Génesi
- Repetüü tré völte al è ul símbul dal dimoni
- Int un bell puu da gjööch da taula, cunt un 6 sa turna a tirá ul daad, igaant inscí un tuurn extra
- Ul nümar da gjügaduur da volley
- A i gh'è 6 cuntineent a la Tera
- Ul nümar da puunt da la stela da Dàvid
- 6 corde gh'a-la la ghitara
- S'al nòmena seest sentüü la intüizziú
- Al dessigna la meza dunzena.


text:
Saxeten
Saxeten a l'è un cumün svizzer del circol aministrativ de Interlaken-Oberhasli, region aministrativa del Oberland Bernes, in de la part del Canton Berna a magioranza linguistega todèsca. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 19.2 km² e in del Dicember 2010 al gh'eva una popolazion de 100 abitant.
El cumün de Saxeten al se tröva a una altitüden de 1103 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Aeschi bei Spiez, Därligen, Lauterbrunnen, Leissigen, Wilderswil.
Storia[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
Saxeten l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1303 col nom de Sachsaton.[1]
L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:[1]


text:
Usedom
Usedom (polacch: Uznam, Véned Uznjöm/Uznjom) a l'è on'isoletta del Mar Baltegh, al confin in tra la Germania e la Polonia.
La se troeuva in de la laguna de Stettin, in de l'estuari del fiumm Oder. La gh'ha ona superfis de 445 km quadraa, di quai 373 in Germania e 72 in Polonia.
La città todesca principal a l'è proppi Usedom, intant che quella polacca a l'è Świnoujście.
L'è semper partegnuda a la Germania, anca se 'l sò nomm a l'è de origin slava. Dopo la II Guerra Mondial l'isola l'è stada spartida in tra i duu Statt.


text:
Tavasan cun Vilavesc
Artìcol in dialët piasintëin
Tavasan cun Vilavesc (Tavazzano con Villavesco in Itagliàn) l'é un paès italian ad 5.966 abitant in Pruvincia d' Lôd.
Storia[modifica | mudéfica la surzéia]
Al paés a l'é nasì in dùa gh'è adéss Vilavesc. As ciamava adsé parchè a l'era la cà ad campagna dal vescuv ad Lôd, infàti as ciamava Villa del Vescovo in italian.
Cul pasä dal tëimp, al paés al s'è svilüpä püsè inturan a la Via Emélia, e in d'i ann '50 al Cumoin è la paròchia i'enn pasä a Tavasàn.
Àtar futugrafìi[modifica | mudéfica la surzéia]
Ligamm ad föra[modifica | mudéfica la surzéia]


text:
Nagin'elecziun da Miss Svizra quest onn
- Dumengia, 15.4.2012, 12:03
Quest onn na datti betg in'elecziun da la Miss Svizra. Als organisaturs na saja quai betg grategià da finanziar la producziun da televisiun.
Il manader da l'elecziun da la Miss Svizra, Christoph Locher, ha confermà in rapport da la SonntagsZeitung. Ins saja dentant optimist da puspè pudair organisar questa elecziun il 2013, forsa schizunt gia il schaner. La Televisiun Svizra aveva decidì l'atun passà da betg pli emetter l'elecziun. Nov partenari è l'emettur 3+. Quel po dentant mo pajar ina part da las producziuns da televisiun. (fc/sda)


text:
Harald V de Norvegia
El Harald V de Schleswig-Holstein-Sonderburg-Glücksburg (palazz de Skaugum, Asker, 21 de febrar del 1937) l'è 'l re de Norvegia del dì d'incoeu.
A l'è suceduu al pader Olav V in del 1991. A l'è 'l primm re norveges a vess nassuu in del sò paes dopo de Olav IV (1370-1387).
L'è staa on velista, e l'ha tolt part ai Olimpiad de Tokyo, Città del Messich e Monegh de Baviera. In del 1968 el s'è sposaa con la Sonja Haraldsen.
El gh'ha duu fioeu:
- Marta Luisa (1971).
- Haakon Magnus (1973), el princip ereditari.


text:
1919
Avenimeent[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- Barcelona: Puig e Cadafalch, al fa sü i Quatre Columnes a Montjuïch.
- 01 01 - Lleida: S'inaugura ul Caamp da spòort.
- 05 02 - Barcelona: ga la scumenza la greva da la Canadenca.
- 28 07: la finiss ufizzialameent la Prima Guèra Mundiala cun la signatüra dal Trataa da Versaja.
- 11 09 - Honduras: i marines i invaat ul paees.
-
Düraant l'an - Continua, cun maanch d'intensitaa, la gravíssima epidémia da gripa (inflüenza) che la eva scumenzaa ul 1918.
Nassimeent[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- 07 05 da 1919 - La nass a los Toldos, un ziich vilacc da la pruvincja Argentina da Buenos Aires, Eva Duarte, plüü cugnussüda cuma Evita Perón.
- 10 11 da 1919 - Al nass a Kurya (URSS), Mikhail Kalashnikov, inventuur dal füsiil AK-47.
- Gianni Brera, giurnalista e scritùr italiàn.
Necrulogi[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- 15 01, sassinada Rosa Luxemburgh
Vuriif realizá vargüna apurtazziun al Calendari d'avenimeent u a le Taule anüale? Va racumàndum da cunsültá previameent ul Líbar da stiil, par cunseguí una cuerenza intra töcc i Wikipediis·c.


text: 1Tɨ'ɨqui ajtahua'a utyajrupi teyujta'a ɨ Jesús. Saɨj pu unu'uhuatyavaaca'a. Ti'icui'i aɨjna, cɨyaaxara'a ɨ rumuajca'a jetze. 2Majta mu maɨn unu'uhuatyáuuca'a ɨ fariseo. Aɨ mu re'eeva'acaa ɨ Jesús, aisɨ tɨ pua'a aɨn cai tiraahuaate'en ɨ tɨ ti'icu'i. Aj pu ajtahua'a pɨti'irɨjcaa ɨ xɨcajra'a ɨ mej jetzen rusa'upi. Aɨ mu fariseo rumua'atziitya'aca'a ɨ maj cɨn jetzen tya'ujpuá'ajte'en. 3Aj pu'i Jesús ayan tiraata'ixaa ɨ tɨ cɨyaaxara'a ɨ rumuajca'a jetze, tɨcɨn: ―Ajchesi. Huatyechaxɨ iiya e'ita'a. ―Yaa pu tyu'utaxajtaca'a. 4Ajta e'eyan hua'uta'ixaa ɨ seica. Ayan tɨcɨn: ―¿Ti'itajni ti'ita'aca tɨ a'atɨ ayan huarɨni tɨ'ɨj ajna tyaja'ure'enyen ajna xɨcajra'a maj jetzen rusa'upi? ¿Ni ayan tiraavijte'e tɨ a'atɨ ayan huarɨni ɨ tɨ xa'apɨ'ɨn cɨn seijre'e, na'ari ɨ tɨ tyu'uje'ihua'a? Ajta, ¿ni qui i'i xa'apɨ'ɨn nyej neyan huarɨni ajna xɨcajra'a mej jetzen rusa'upi nyej ni raarujte'en ɨ a'atɨ tɨ'ij cai huamɨ'ɨni, na'ari nyej ni raata'an tɨ huamɨ'ɨni? ―Yaa pu tyu'utaxajtaca'a ɨ Jesús. Ma majta maɨn ɨ seica, camu a'ij tyu'utaxajtaca'a aɨme. 5Aj pu'i Jesús hua'useirajraa. Acaujtzáahuatya'a yaa cumu tɨj nyu'ucamɨ'ɨ. Ajta huatáujxaamɨjte hua'a jemi a'ini camu raxe'eva'aca'a maj raanamua. Aj pu'i aɨn ayan tyu'uta'ixaa aɨjna tɨ ti'icu'i tɨcɨn: ―Huatatzaara mɨ amuajca'a. Aj pu'i aɨn ɨ tyaata'a, raatatzaaraca'a ɨ rumuajca'a. Cɨme'en pu'u raatatzaaraca'a, aj pu'i huaruj ɨ a'atɨ ɨ rumuajca'a jetze. 6Aj mu mi huiiraacɨ aɨme ɨ fariseo. Matɨ'ɨj mi autyajhuii maj raaxa'apɨ'ɨntare'en seica jamuan a'ij mej ye'i huarɨni mej mi raaje'ica ɨ Jesús. Aɨme ɨ seica, ai mu aɨn pueen ɨ maj á'ujhua'an jamuan ɨ tajtuhuan tɨ ve'e. Ayaa pu antyahuaa aɨjna tɨcɨn Herodes. 7Tɨ'ɨqui á'uraa ɨ Jesús. Aa pu a'ará'a a'u tɨ a'avastɨme ɨ jaj. Majta mu jamuan a'ucɨj ɨ maj jamuan á'ujhua'anya'a. Eihua mu majta tyaɨte a'ucɨj jamuan ɨ maj maun a'uchaatɨma'acaa u Galileeya. 8Matɨ'ɨj raamua'areeri'i a'ij tɨ ti'itɨ huáruu ɨ Jesús, tɨ ayan eitze'e raayɨ'ɨtɨhua'a cai maa a'atɨ, eihua mu majta maun a'arácɨ'ɨca'a aujna u Judea, majta aujna u Jerusalén. Au mu majta a'arácɨ'ɨca'a u Idumea. Majta seica maj a'uchaatɨma'acaa u Tiro, majta u Sidón. Seica mu majta e'itacɨ'ɨca'a utavan pujme'en ɨ Jordán. 9- 10A'ini pu'uri tihuá'uhua'atya'aca'a eihua ɨ mej tí'icucui'icaa, eihua mu ɨ mej ti'icucui'ijmee ajtyáxɨɨraca'a a'u tɨ a'utyavaaca'a ɨ Jesús. Mue'itavatzɨjxɨ ajna vejli'i jemin. Eihua mu raara'amɨjhua'a aɨjna ɨ Jesús. Aɨj pu cɨn aɨn hua'utaij maj jamuan á'ujhua'anya'a maj baarcu raahuaviitze'en tɨ jetzen ateeyeijxɨ'ɨn mej mi cai ratziinajye'ican ɨ tyaɨte. 11Majta maɨn tiyaaru'u ɨ maj hua'atzajta'a seijra'acaa, matɨ'ɨj raaseij ɨ Jesús, aj mu mi titunutaxɨ vejli'i jemin. Ayaa mu titeejíjhuaca'a tɨcɨn: ―Muaa pa i'i yaujra'an ɨ Dioj. ―Yaa mu tyu'utaxajtaca'a aɨme. 12Aru Jesús, tɨ'ɨj hua'ajtya'axɨ, aj pu'i ayan tihua'utaij maj cai meyan rɨjca, maj raxajta a'atɨ tɨ pɨrɨcɨ. 13Aj pu'i an a'ujnyéj ɨ jɨri jetze, a'ini pu'uri rú'umua'areeracaa a'achu maj pua'amua ɨ tɨ tihua'utaijte'esin. Aj pu'i hua'utajee. Matɨ'ɨj mi a ave'ere'enye ɨ tɨ hua'ava'ajajpuaxɨ. 14Tamuaamuata'a japuan hua'apua mu ará'axcaa ɨ tɨ hua'ava'ajajpuaxɨ. Aj pu'i aɨn tihuéijca aɨjna cɨme'e maj á'ujhua'anye'en jamuan, majta hua'uta'ixaate'en ɨ tyaɨte ɨ Dioj jetze ma'acan. 15Aɨ pu ajta huéijca aɨjna cɨme'e maj antyujmua'aréera mej mi meyan tihua'uhuaate'en ɨ mej ti'icucui'i, ajta maj majta hua'utamuarite'en ɨ tiyaaru'u maj hua'a tzajta'a seijre'e ɨ tyaɨte. 16Ai mu aɨn pueen ɨ maj tamuaamuata'a japuan hua'apua ara'ase. Jesús pu aɨn huatajee ɨ Simón. Tɨ'ɨqui ayan raatamuá'a tɨcɨn Pedro. 17Ajta pu aɨn ɨ Jacobo, ajta juutzajra'an ɨ Juan. Ai mu maɨn pɨrɨcɨ yaujmua'ame'en ɨ Zebedeu. Tɨ'ɨqui aɨjna ɨ Jesús ayan hua'utamuá'a ɨ runyuuca cɨme'e tɨcɨn Boanerges. Ayaa pu huataujmua'a aɨjna tɨcɨn Yaujmua'ame'en ɨ mej Tyenyuuve. 18Seica pu ajta hua'utajee. Ai mu aɨn pueen ɨ Andrés, ajta aɨn ɨ Felipe, ajta ɨ a'atɨ tɨ ayan antyahuaa tɨcɨn Bartolomé, ajtahua'a seij ɨ Mateo, ajta ɨ Tomás, ajta aɨjna ɨ Santiago ɨ tɨ yaujra'an pueen aɨjna ɨ Alfeo, ajta ɨ a'atɨ tɨ ayan antyahuaa tɨcɨn Tadeo. Aɨj pu ajta huatajee aɨjna ɨ Simón ɨ tɨ á'ucha'acanya'a hua'a jamuan ɨ mej meyan huataujmua'a tɨcɨn cananista. 19Aɨj pu ajta huatajee ɨ Judás tɨ ayan te'entimu'utaca tɨcɨn Iscariote. Aɨjna ɨ Judás, aɨ pu aɨn pueen tɨ aviitzi cɨn hua'utatui aɨjna ɨ Jesús. 20Tɨ'ɨqui á'uraa ɨ Jesús. Aj pu'i chi'ita a'utyajrupi, majta ɨ maj jamuan á'ujhua'anya'a. Majtahua'a mu eihua ajtyáxɨɨraca'a ɨ tyaɨte, ca che'e huatarɨ'ɨriistaraca'a mej tyu'ucua'ani aɨjna cɨme'e maj eihua tyaɨte. 21Aj mu mi raamua'areeri'i ɨ ihuaamua'ame'en ɨ Jesús a'u tɨ aɨn e'ij e'enya'a. Aj mu mi a'uré'enye mej mi ra'anvi'itɨn. Ayaa mu een cɨn huarɨj aɨjna cɨme'e tɨ nu'u huataujtɨmue'i ɨ Jesús. 22Majta maɨn ɨ mej te'eyu'uxaca teyujta'a, ɨ maj maun a'araacɨ u Jerusalén, ayaa mu tí'ixajtacaa aɨme. Meyan tɨcɨn: ―Beelzebú pu jetze araujca'anye amɨjna mɨ tevi. Beelzebú ɨ tɨ tihue'ijte'e naijmi'ica ɨ tiyaaru'use, aɨjna Beelzebú pu ca'anijra'a rata'aca amɨjna tɨ hua'umuarite'en ɨ tiyaaru'use. ―Ayaa mu tyu'utaxajtaca'a aɨme. 23Ajta aɨn ɨ Jesús, aɨ pu hua'utajee aɨmej ɨ mej te'eyu'uxaca mej mi raanamua ɨ nyuucari tɨ cɨn tihua'amua'aten. Ayan tɨcɨn: ―¿A'ini ti'irɨ'ɨri tɨ Satanás rusaɨj hua'utamuarite'en ɨ rutyaɨtestyamua'a? Capu a'ij ti'irɨ'ɨri. 24Ayej che'eta na'a, tɨ pua'a chajta'ana e'ita'a ma'utacɨɨnye, tɨ pua'a meyan huarɨni aj mu mi tyújnya'usi'ite'esin. Matɨ'ɨj a'utácɨɨnye e'ita'a aɨjna ɨ chajta'ana, capu che'e a'ateere. 25Ajta, tɨ pua'a tyaɨtyestyamua'ame'en ɨ a'atɨ, meyan che'eta mana'a e'ita'a a'utácɨɨnye, camu che'e a'ateere ɨ tyaɨtestyamua'ame'en ajna a'u tɨ e'eche ɨ a'atɨ. 26Ayej che'eta na'a, tɨ pua'a Satanás ayan huarɨni a'utɨ e'eche, tɨ pua'a aɨn hua'utenya'usi'ite'en ɨ rutyaɨtestyamua'a, aɨ pu ajta cai che'e a'ateere, silu aɨ pu te'entipua'arite'esin. 27’Seij nu nyajtahua'a huataxajta ɨ nyuucari. Tɨ pua'a a'atɨ raxe'eva'a tɨ tiraanahue'i ti'ara'an a tɨ e'eche ɨ tɨ ruca'anye, anacai pu ruxe'eve'e tɨ raatyajɨ'ɨque'en ɨ tɨ ruca'anye. Aj pu xaa rɨ'ɨri tɨ utyarute a'u tɨ e'eche tɨ'ij tiraanahue'i. 28’Ayej xaa nya'u ti'ayajna, aɨme cɨme'e ɨ tetyaca, rɨ'ɨri tɨ tihua'utauuni'i naijmi'ica ɨ maj cɨn autyajturaa ɨ Dioj jemi, ajta naijmi'ica ɨ mej a'ij pua'a ti'ixaxa'a. 29Aru, tɨ pua'a a'atɨ a'ij pua'a ti'ixajta aɨjna jetze ɨ xaijnyu'ucara'ara'an ɨ Dioj, capu xaa nya'u a'anaj tiraatauuni'ira aɨjna. Aɨ pu ru'ityá'a a'ame para rusen cɨme'e. ―Yaa pu tyu'utaxajtaca'a ɨ Jesús. 30Ayaa pu Jesús tihue'ixaa aɨjna cɨme'e mej meyan tí'ixajtacaa tɨ nu'u tiyaaru'u tzajta'an seijra'acaa, mej mi meyan tiraamua'aree tɨ aɨn Jesús aɨjna jetze araujca'anyajca'a ɨ xaijnyu'ucara'ara'an ɨ Dioj, tɨ'ij ayan huarɨni ti'itɨj cɨme'e. 31Meenti aɨn naanajra'an, majta aɨme ɨ ihuaamua'ame'en, aɨ mu u a'ará'a. Aa mu a'utyahuiixɨ mana'a pua'aque. Aj mu mi raatachu'eve. 32Majta maɨn ɨ mej huiraatya'acaa jamuan ɨ Jesús, aɨ mu raata'ixaa, meyan tɨcɨn: ―Ma mu a'utyáuu pua'aque anaana, majta a'ihuaamua'a. Mámuahuauhuau, micu. ―Ayaa mu tiraata'ixaa. 33Aj pu'i ayan tyu'utanyu ɨ Jesús. Ayan tɨcɨn: ―¿A'ataani maɨn pueen ɨ mej ninaana nusu nye'ihuaamua'a? ―Ayaa pu tyu'utaxajtaca'a. 34Tɨ'ɨqui hua'useirajraa ɨ tyaɨte ɨ maj a'atacaitɨma'aca ɨ jemin. Ayaa pu tihua'uta'ixaa tɨcɨn: ―Ai mu aɨn pueen ɨ mej jee ninaana, majta ɨ nye'ihuaamua'a. 35A'achu maj pua'amua meyan aráurasten a'ij tɨ ti'ijxe'eve'e ɨ Dioj, ai mu aɨn pueen ɨ mej ninaana, majta nyaja'atzimuá, majta nyacu'utzimuá, majta aɨme ɨ nyajúutzimua'a. Tɨ'ɨqui á'uraa.


text:
Marano di Valpolicella
Marano di Valpolicella (Maran in vèneto) l’è ‘n cümü italià, de la regiù del Vèneto, en Pruvìncia de Verùna. El g’ha presapóch 2.882 abitàncc e ‘l g’ha ‘na superfìce de 18,64 km², per ‘na densità de 160 ab./km². El cunfìna coi cümü de Fumane, Negrar, San Pietro in Cariano, Sant'Anna d'Alfaedo.
De èt[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- La céza de San March al Pós del sécol XIII;
- La céza parociàl de Valgatara de San Fìrem e Röstech del sécol XIV;
- La céza de San Zórs del sécol XV;
- La céza de Santa Maréa de Valverde de sécol XVII;
- La céza parociàl de Marano del sécol XX;
.
- La éla Guantieri, éla venesiàna del sécol XV
- La éla Lorenzi de la fì del sécol XVIII, progetàda dal architèt Luigi Trezza.
- La éla Rizzini del sécol XVIII
- La éla ol Castèl del sécol XVIII fòrse fàcia sö sö ü vècc castèl, de ‘ndóe l’avrès ciapàt ol nòm.
- La éla Graziani, fàcia sö in del 1826 sö dizègn del architèt Giuseppe Barbieri.
- La éla Campagnola del sécol XIX, zamò ciamàda éla Soardi.
- La éla Raisa Rimini del sécol XIX, fàcia sö in del 1880.
- La éla Silvestri del sécol XIX.
I trumbù de Santa Maréa[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
I trumbù de Santa Maréa i è di füzìi a avancarica originare de la Lesinia che i regórda i archibügi e colübrine del méla e sés (1.600) e del méla e sèt (1.700). I piza 50 chili e i gh’à öna cana che la se dèrf fò a campana che la la ocór per pogiài ‘n tèra e fai stà ‘mpé. Al de dé ‘ncö i è dovràcc in di fèste e cargàcc a salve e i pèta fò öna gran s-ciopetàda, töta rumùr e föm.


text:
Domat: Deliberà revisiun totala da planisaziun locala
- Mardi, 17.4.2012, 12:07
Il cussegl communal da Domat ha deliberà la fasa 2 da la revisiun totala da la planisaziun locala. En quella vai per la revisiun parziala da la lescha da construcziun e la revisiun totala dals plans d'utilisaziun. Plinavant ha il cussegl communal approvà il project per sanar ed engrondir la chasa da scola Tuma Platta e concedì per quai in credit net dad 8,4 milliuns francs. Omaduas fatschentas vegnan decididas a l'urna ils 17 da zercladur. (fa/cdp)


text:
Mezzagh
Mezzagh (nom ufizial in italian: Mezzago) l'è on comun de la Provincia de Monza e Brianza con 4 301 abitant (dato del Dicember 2013[1]), cont ona süperfis de 4,2 km² e ona densità de 1 024 ab./km².
L'è tacaa ai comün de Cornate d'Adda, Sulbiaa, Bellusch, Busnagh.
El paes l'è gemellaa con Saint-Pierre-de-Chandieu (Francia) e Reilingen (Germania).
El dialett[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
El lombard parlaa a Mezzagh a l'è ona variant brianzoeula oriental, vesina a quella parlaa in di paes vesin (per esempi a Cornaa, Busnagh, Meraa, Lomagna, Calch).
Chì de sotta, on quai esempi de come la cambia la prononzia rispett a Milan in del dialett mezzaghell:
Evoluzion demografega[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
L'andament del nümer de abitant del cumün de Mezzagh l'è mustraa in de la tabela chi de sutta
Abitàncc censìcc
Riferiment[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]
- ↑ Statìstiche demogràfiche ISTAT. Statìstiche sö la popolasiù del Istitùto Nasiunàl de Statìstica relatìve al 31 de Dezember 2013.