text:
LISAKOLI EZALI NINI ?
[LISAKOLI EZALI NINI / Qu’est-ce que l’Évangile?]
Ezali malamu mingi komona ndenge nini bozwakintango yakotala malamu nsango ya biblia.
Bozalinntango mosusu mayele na oyo etali bonzambe kokende na ndako ya nzambe, kokokisa tokolanda misala misantu, kolanda misala oyo ezali kokumisa nzambe te. Mpe tozali Kondimela bino.
Biblia ezali kotangisa ke nzambe afandi kati na mitema ya bato mpe basi baoyo bazali koyoka
Maloba naye.
Misala oyo esengeli biso kolanda ezali misala oyo biblia yango moko etangisi, to elakisi polele, mpe mizali mingite kati na biblia.Kozwa libatisi ya mayi mingi mpe kolia lipa mikolo nyonso na mposo na kokanisa yezu.
Bozali ntango mosusu moto kaka mpe bolingi kenzambe azali kati na bomoi na bino kasi bolingi te kokende mosika.
Tomonaka oyomingi kati na biso : tozali kofungolampe kotanga mpe kozala asika ya masolo ya biblia. Ezali malamu mingi tondimake nzambe azali pamba te wana, ezali solo. Kasi ezali na biloko mosusu ya koyeba. Na kotanga liloba naye. Biblia, tokoki ko yeba ye mpe kozwa mwa esika kati na bonzambe naye. Mokanda oyo ekomamaki na molimo na nzambe naye.
Mokanda oyo ekomaki na molimona nzambe mpe etindaki bato kokoma yango ; ezali maloba ya pamba te ya bato, lokolo mikanda mosusu.Talatina ezali mokanda oyo esengeli koyeba yango.
Tango mosusu, bokanisi ke boyebi nyonso. Botalaki biblia mpe bokomelaki koyeba. Kasi soki bozali katina bosolo, bokoloba bosolo ke ezali na eloko moko ezangi. Etikali na kondima te, bobangi na mikolo ekoya, kozanga bosolo kati na bomoi na biso …kozanga kondimela ezali kolanda mingi bato na basi lokola mbwa ya mwindu ti kati na lilita.Na bino, na lobi : bomeka mbala lisusu ntango mosusu maloba oyo bato bazali koloba na ndenge ta mosusu ya bokumisi na bino ya biblia. Tozongela na maloba ya biblia yango moko.
Ntango mosusu, mpo na bino, makambo oyo etali christo ezali kaka “mayele na bino ya botangi mingi”, mosusu kolekisa ntango na bino pamba mayele mosusu, mpe botelemi moke na nzela…
Ezali komema na lilita.Bomoi ezali mokuse mingi mpo na kozala na bizaleli wana.Pambate mokolo moko bokopemaka kati na lilita na bino,mpe mokolo moko kokufa ya mabe mpe yako
Bangisa ekokitelaka bino.
Boyoka sikoyo ninioyo biblia elingi koloba.
Na sengi na bino, nakondima na bino, bozwa mwa ngonga muke mpo na bomoi na bino mpo nakolata malamu nini biblia elobi.Totala sikoyo motuna oyo tozali komituna oyoelobi nini lisakoli, to lisakoli ezali nini?
Nakosenga na bino, bofungola biblia na bino ya nsango yasika kati na mokanda ya matayo1:1awa nde mosali oyo matayo abandi kolakisa kosa kola nate.Totangi:
Libota mobimba ya yezu-christo, mwana ya dawidi, mwana ya Abraham.Ezali biloko ya motindo wan ate nde tozali kozela. Matayo alobi ke yezu azali ya libota ya dawidi mpe na abalahama tala etandeli ya lisakoli ya matayo. Paulo amonakiye na lolenge wana moko kaka.
Botala na mokanda ya bagalatiya3:8. Lisusu makomi, ezali kolakisa ndenge nini nzambe ako lobelaka ba pakano na nzela ya kondima, alobaki yango na liboso ya kosakola nsango malamu na Abalahama mpe libota nyonso mobimba ekopambolama naye.
Maloba “nsanga malamu”awa ezali nayango eloko te kaka eloko oyo ekoyoka . “lisakoli” na ndenge na yango ya sika. Sikoyo mpamba te lisakoli ekokakikopesamela na Abalahama lokola elaka. Tala oto elobi Paulo.Soki tokoki koypka nini oyo nzambe akokaki kopesa na abrahama lokola elaka, wana sikoyo tokoki koyoka nini lisakoli.Tokende, to totala sikoyo nini elobani kati na mokanda ya kala mpe totala nini nzambe alobi na abalahama.
Tobanda na mokanda ya Genèse, mokanda ya liboso kati na biblia: genèse17:8.
Nakopesakayo, mpe na libota nayo, sima nayo mpambate mboka oyo esengelakiyo kopesamela, kokota mpe kofanda mboka ya elaka, mboka nyonso ya canaan, kokoka kozwayango mpona libela, mpe nakozala nzambe na bango. Nzambe alobi lisusu na abalahama ke yena mabota naye nyonso bakofandaka libela na mokili oyo. Bomoi ya seko ezali likanisi oyo tokuti kati na mokanda ya kala.Tokoma boye, mpwete nsango ya motuya kati na biblia ezali moko kaka, kobanda na ebandeli kino na suka ndenge nini ekokikozala ?
Tobaluka na mokanda ya Genèse 22.17-18
Nakotondiselayo mapamboli mpe na kosala ezala mingi libota nayo,lokola minzoto ya likolo mpe lokola nzoto oyo ezali kozwama pambate pembeni ya ebale. Libota nayo nyonso ekozala nabokengemeli ya bineminaye.Mabota nyonso ya mokili bikoloba pambolama na libota nayo, pambate mpete okokaki koyoka mongongo na ngai.Abalahama akozala na mwana oyo akozala lipamboli ya solo na mokili mobimba.
Mpo na koyeba malamu biblia, esengeli tomona lolenge ni ni biblia ezali komilakisa yango moko mpe kopesa biso elakiselo naye.
Pamba te nsango oyo touti kotanga ezali kozwama kati na bukuya sika, mpe kati na mokanda ya bantoma 3.25 -26.totala makomi oyonakoyoka wela yango malamu.
Bozali bana ya bantuma mpe ya lisanga oyo Nzambe akokaki kosala na ba nkoko na biso, na koloba na abalahama : ke mabota nyonso ya mokoli eko pambolama na ba nkoko nayo. Ezali na bino mbala ya liboso Nzambe, sima yako pona mosali nay, atindaki ye pambate mpwete akoka kopambola bino, pambate moko na moko na bino akoka kotikana na masumu. Nani nde azali libota oyo ya abalahama ? ezali Yezu, mpe ezali wapi lipamboli oyo akopesa na bato mpe na basi ya mokili mobimba ?
Ezali oyo ya kolimbisa masumu mpe lobiko, tolandela likanisi oyo, totala katina mokanda ya Bagalatiya 3.16 totala malamu oyo ekokaki kosalemela na Abalahama mpe na libota naye. Alobakite ke : mpe na mabota nyonso, lokala ekokaki kozala mingi. Kasi lokola na moto moko kaka : mpe na libota, elingi koloba na Christo.
Sikoyo libota ya abalahama esili kozala moto moko.
Kasi lolenge nini moto oyo moko kaka akoki kozala bato ebele ? Ebele lisusu koleka minzoto ya likolo? Totanga Galatiya 3.27-29.
Bino ba oyo nyonso bokokaki kozwa libatisi katina yezu, bokokaki kolata nde Christo, kozalite mu yuda, tomu griki, kozali lisusu te mokangami, tomokangolami, kozala mbala lisusu te mobali to mwasi, pamba te bino nyonso, bozali kati na Yezu Christo, mpe soko bozali ya Christo, sikoyo bozali ya libota ya abalahama, moto oyo akotikala na elaka.
Kaka ba oyo basili kozwa libatisi na bango katina Christo bazali na mwa elaka, bilaka ya bomoi ya seko awa na mokili.
Talatina esengeli biso tokoka kozwa libatisi soki tolingi tobika ! Paulo alobi ete elikya naye ezalaki « elikya ya israela » (Misala yaba ntoma 28.20) na ntango wana amikutaki liboso ya kufa, wana ezalaki elikya naye elikya ya israela. Nini nde libatisi sikoyo ? Ezali te kosopa mayi kaka. Katina Mokanda ya sika ekomami na monoko ya kigriki mpe elobami na monoko ya français lokola « libatisi » elingi koloba kaka « mayimingi ». Bazalaka ko salela kombo oyo nakolobela mpona masuwa moko ezalaki kotambula.
Mpe ekokaki kozinda, mpe lisusu lokola kiteni ya elamba oyo bazindisi kati na mayi ya langi mpo ekoka kozwa langi mosusu. Matayo 3 : 13-16.
Sikoyo yezu aye epayi ya yohana kouta na Galilaya na yordani, mpo nakozwa libatisi naye na yohana. Kasi yohona aboyi mpe na koloba : ezali ngayi nde nazali na mposa ya kozwa libatisi epayi nayo, kasi yonde oye epayi na ngayi ! Yezu ayanoliye boye : tika esalema bongo, pamba te ezali malamu tokokisa maloba.
Sina na yango yohana asalaki yango.
Sima ya kozwa libatisi, yezu abimi katina mayi.
Na sima na yango mapata mafungwaki, mpe amonaki molimo na Nzambe kokitela ye lokola ndeke.
Yezu « kokita » katina mayi mpe « kobima » katina mayi. Mpe azwaki libatisi lokola moto mokolo, kasi lokola mwana moke te to libatisi ya mayi mingi kasi ya mayi moke te to libatisi ya kosopela moto mayi te. Tala tina yango ezali kosalema kati na mayi ya ebale mayi monene.
Mpe tokoka kosala yango. Oyo ya kozindisa moto kati na mayi mingi mpe sima na yango kobima kati na mayi wana ezali elembo oyo elakisi kufa mpe kosekwa naye yezu : sima yakozwa libatisi, to lakisi ke tozwi mokano ya kolakisa ko kufa mpe ko sekwa naye yango tina wana esengeli kati na mayi mingi penza, kasi ezalate oyo ya mayi moke to ya kosopela moto mayi.
Baloma 6 : 3-5
Tobosana ete ke biso bans oba oyo tokokaki kozwa libatisi kati na yezu-Christo, ezali na nzela ya kufa naye nde bisompe tozwaki libatisi ? tokokaki biso banso ko kundama naye kati na kufa na nzela ya libatisi, mpwete, ndenge yezu a sekwaki katinaba kufi na nguya ya Nzambe, lolenge moko biso mpe tofambola na lolenge ya sika kafi na bomoi na biso.
Pamba te soko tokokoma biso nyonso lokola nzete elongo naye na nzela ya kufa naye, tokozala lisusu lolenge moko na nzela ya kosekwa naye.
Talatina tozali koteya bino na nzela ya libatisi bozwa yango lokola na nzela ya kondimela yezu-Christo !
Sima ya kozwa libatisi kati na yezu, to komi moko ya nzoto naye. Bilakanaye bizali kozwama kati na biso na ntango wana yezu akozonga na mokoli oyo, toka sekwa, kosambisana na sina na yango, sokotoko tikala bayengebene na liloba na nzambe, tokozwa bomoyi ya seko katina bokonzi bwa nzambe mpe toko umela seko kati na bokonzi bwaye awa na mokili. Na ntango ondimeli na oyo, bomoi ekomi na nzela ya sika. Ata ezala ba mposa na biso yabiloko, esengeli toyeba ete bizali ya ntango moke kaka, mpe ntango Christo akoya, akopesa bisobomoi ya sika mpe bomoi ya seko.
Talatina kati na biblia, mpe kati na CHRISTO kozali ELIKYA ya solo.
Elikya na biso ezali monene koleka ba mpasi mpe mitungisi? Na biso oyo tozali na yango lelo ezali komona na makasite kasi lolenge nini wana ekoki kosala ete moto yezu akoki kobikisa biso. Ezalaki emoniselo na biso mpe natina na yango esengeli biso kozwa libatisi kati na kufa naye mpe kati nakosekwa naye : pambate azalaki ya solo lokola biso.
Hebreux 2 : 14-18.
Sikoyo, pambate lolenge bana bazali kosangana na makila mpe na mosuni, ye mpe, na lolenge wana azala mpe kosangana, mpwete akoka konyata kolekela na kufa naye oyo azali kosimba to oyo azali na makoki ya kufa, elingi koloba satana, mpe kokangola ba oyo nyonso, kolekela na kobanga kufa to liwa, bazalaki to bomoyi na bango nyonso ezalaki kokangama kati na boumbu. Mpwete ezali na ba anzelu ya solo aye na libatisi kasi ezali libota ya abalahama ezali koya na lisalisi. Lisusu esengeli naye koya, na nyonso, lolenge ya ba ndeko naye, mpwete azala songolo pakala oyo azali to atondi na mawa katinaye mpe moyengebene kati na misala na Nzambe mpo nako mona mpasi, mpe minyoko mingi mpo na masumu nabiso. Pambate komona lolenge nini akokaki konyokwana ye moko na ntango akokaki komekama, akoki mpe kosalisa baoyo bazali katina komeka.
Na totala malamu kati na koleka satana azali nyamate mpe azali nyoka oyo ba bengi dolagon te. Kombo oyo ezali kopesa mela ye ezali lokola moto na bomoto naye kati na masumu « lifuti ya masumu ezali kufa » (Baloma 6 : 23), kasiawa touti kotanga koloba été « satana » azali kosimba « makoki ya kufa » esengeli biso kobunda na nzoto na biso moko mpe na bomoto na biso kasi na nomoto oyo ezali komonana te na libanda.
Totala kati na kiteni na yango ya zomi na mina lolengi nini bazali kozongela mingi mingi na bomoto ya yezu ye mpe na lolenge ya kokokana akokaki kosangana ». (na bomoto na biso, na makila na bisompe na nzoto). Mbala mingi masango ya Ba christo bazali kotangisa ke kozali banzambe mpe moko na bango azalaki Yezu. Kasiezali te oyo biblia ezali koloba.
Mpe kolandana na bukuya Hebreux, ezali ya motu ya mingi lolenge nabiso ya koyoka yezu ezala malamu. Azalaki penza na bomoto lolenge moko nabiso. Mpe makomi ezali koyeba yango mbala mine ! akokaki komekama lolenge mokona biso.
Mpe tala lolenge nini tozali komekama. Yakobo : 13-15.
Ata moto mokote na tango amekami, aloba : ezali nzambe nde ameki ngayi. Pamba te nzambe akoki te komekama na mabe empe akokite komeka moto. Sima ya kolula, boluli ezwizemi, mpe eboti masumu, mpe masumu, ekomi na esika na yango, mpe kobote kufa.
Wana elingi kolola ete yezu azalaki na bonzoto na biso.
Nzambe akoki komekana te, yakobo alobi yango, kasi yezu amekamaki.
Hebreux alobi yango, sikoyo Yezu azali Nzambe te katina bonzambe naye, ezalinde moto mwana na nzambe na mbotana naye, lobota ya Dawidi na Abolahama kolekela maliya maman naye. Na lolenge moko, nzambe akoki te kobotana, kasi yezu ye akufaki tokoki komona nzambe te kasi bato ba monaki mpe kosimba yezu. Yezu akokakite kozala liboso ya kobotana na ye lokuta penza. Ezalaki nde mwana na nzambe kolekela mali ya. Tala kati na mokanda ya.
Luka: 1:31-35.
Tala oko kumba zemi, okobota mwana, mpe okobenga ye na kombo ya yezu. Ye akozala mikolo mpe akobengama mwana na likolo penza, mpe nkolo nzambe ye akopesaka na ye kitina bokonzi ya Dawidi, papa naye.
Ye akokonza likolo na Ndako ya yakobo seko na seko mpe kokonza naye ekozala na sukate. Maliya alobi na anzelu: lolenge nini makambo wana ekomonana, pambate na yebi nano te mibali? Kasi anzelu ayanoliye boye: molimo na nzambe ekokilela yo mpe nguya na likolo ekozipa yon a elilingi na yango. Nde tina, mwana mosanto oyo akobotana akobengama nakombo ya mwana na nzambe
Botala malamu makomi oyo elo bami na ndenge ekozalaka! YE AKOZA MWANA NA NZAMBE, MALIYA YE AKOKUMBA ZEMI. Tala esika yezu abandaki, ata soki likanisi, logos ya yezu ezalaka kozala elongo na nzambe kobanda na ebandeli. Boyeba été malia ye azalaki mwasi kaka lokola basi mosusu. Yezu ye azalaki ya libota yaba nkoko ya abalahama mpe ya Dawidi oyo ekokaki kozala ya libota na bango. Soko yezu akokaka kozala nzambe, sikoyo mbele malia ye akolaki kozala mpe maman ya nzambe mpe mbele akokaki kozala lisusu te mwasi ya pamba to mwasi kaka lokola basi mosusu. Ndenge biblia ezali kotangisa ete yezu azali mwana na nzambe mpena lolenge moko “MWANA NA MOTO”, libota ya abalahama mpe ya dawidi kolekela na malia, yango wana ezali kolakisa biso ete malia azali mwasi lokola basi mosusu. Sikoyo nde nyonso to pamba lolenge moko ya kondimela ya solo to lolenge mosusu ya kondimela bosolo pambate oyo ebengami misala ya ecclesia ezali kopesa biso lolenge mosusu yako zala.
Hebreux 4: 15-16
Pamba te tozali te nasongolo pakala oyo akokite kozwa esika na bampasi yaba mosusu; kasi ekokakiye komekama lokola mpe ba mosusu na tango inso te, mpeye kosumukate.Topusana banso na kondima liboso ya kiti naye ya bokonzi, mpe ya ngelu, mpamba te mpona kozwa mawa naye mpe nakozwa ngelu mpe nakomona lisalisi na tango na yango.
Mpete yezu azalaki kokabola bomoto na biso, tokoki kosambela na nzela naye na nzambe na elikya. Sikoyo tozali na mposa lisusu te ya sango na nzela ya bomoto, tona libalisi yasolo, to mosakoli, tomoteyi mpwete losambo na biso eyokamela, to endimama.
*tokoka kotia na esika moko makasi oyo ya liboso oyo tokokaki kosolola elongo:
1. Kozali nzambe mokokaka, kasi bonzambe misati te.
2. Yezu azali mwana na nzambe, kasi ye azali nzambe te ; ye akokaki kozala te liboso ya kobotama naye.Ye akokaki koleka na banzela nyonso yako mekama kasi na ndenge yakolonga na nzela yabo motote kasi nakolenga nanzela yabo nzambe.
Na nyonso ye akokaki kosumukate.Apesaki bomoi naye na biso kolekela liwa ya mpasi mingi, mpe liwa ya nsoni mingi komona lolenge ye asumukakite, nzambe asekwisakiye katina bakufi.
3. Kolekela na libatisi kati na christu, elingi koloba kozinda kati na mayi mingi ya moto mokolo, tokaboli liwa naye mpe lisekwa naye.
4. Na ntango wana yezu-christu akoya, toko sekwa mpe kosambisama ompe kozuwa bomoyi ya seko kati na mboka naye oyo ekozala awa na nse bokonzi wana ekokokanisa na mokili na ntango ya bustani ya Edeni na tango wana nzambe asili kokela moto-ekozala kitoko mingi. Mikakatano nyonso oyo ezali ko bebisa mokili ya lelo: bitumba ,nzala, mawa ata liwa mikakatano oyonyonso ekobungaka atasuka.
5. Sima ya liwa, tozali na boyebite « lifelo »ezalikaka lilita.
6.Molimo ekufakate; tosalemi na mabele, toputulu mpe tokozongaka katina yango.Molimo oyo ezali lokola naya molimo ya nzambe, ezali makasi ya bomoi kati na bisonde n zambe akokaka kozwa yango na tango tokufi.Sima ya liwa tokokisi lisusu te kotikala na mwa mayele.
7. Satana ye azali kaka lokola eloko moko oyo batalisaka mpo na misala ya nzoto ya nkanda kati na biso nde esengeli biso kobunda makasi.
Ezali na kombo mokote to ya dalagon toya eloko moko ya kobangisa makasi ekoki ko umela seko. Nzambe ye azali makasi mingi koleka; ye akabaka te makoki naye na satana?ba mpasi na biso nyonso ezali kouta epayi na nzambe, kasi epayi na satana te; mizali koluka ebandeli na yango ya molimo.
8. Na kotanga biblia mpona biso moko kaka, tokoki kozwan nzela ya solo oyo ezali komema epayi na nzambe.
Nazali sikoyo kotangisa bino biloko oyo mpe bokoka kopemate ti mokolo oyo bokokomela kozwa mayele mpe boyebi ya solo kati na lisakoli. Nakanisi ete bokotanga kelasi na biso ya pamba mpe bokozwa lokola eloko ya liboso libatisi mokolo moko,libatisi katina mayi mingi.Bokozala sikoyo na elkya ya bomoi ya seko. Tokoki te kokanisa bomoi ya seko, ya solo. Nakoki kaka kokanisa et eke tozali kokanisa nzela moko molai mingi, oyo ezali nasukate mpe tozali komona yango na mosika; kasi kati na bomoi na biso ya sika,to nya lelo tozali komituna kaka naba kilometa muke ya ebandeli na yango. Wana ezali ya solo elikya na biso, soko tokozwa libatisi kati na yezu mpe tozala na bomoyi kati naye na sengi na bino kozwa oyo na bosolo mpe na kozwa yango te lokola lisanga moko oyo botombelaka mbeka lokola lisusu eloko moko ya momesana.
DUNCAN HEASTER
Ya solo kozali Bibila moko kasi ba Ecclesia ebele. Esengeli tozala na makanisi mpe mposa yakotanga Biblia mpona bino moko mpo na koyeba malamu makomi. Tondimeli biso nyonso ke kozali nzambe moko kaka.
Yezu azali mwana na nzambe oyo azalaki na nzoto tololenge na biso pme biso nyonso esengeli tokokokozwa libatisi na mayi mingi penza pamba te, kufa mpe koswekwa naye tokoka kondimela yango kala mingi te akozonga na mokili oyo mpo na kosala bokonzi na nzambe awa na nse “ kasi na likolo te na lola te ?”
Tosengi na bino mpe toyambi bino, tosengi na bino bokoka kotinda mikanda na bino mpo na kozwa eyano mpe mikanda mosusu yakotangela Biblia, mikanda wana ekopesamela bino ya pamba te mpwete bokoka koyekola malamu Biblia.
Name/ Nom: Kombo………………………………………………………………………
Adresse/ Esikayo ofandi:……………………………………………………………….
Téléphone:


c: text/html

text:
Interprete : KOFFI OLOMIDE
BB GOUT
Texte :
MAYI YA EBALE EBOYAKA JAMAIS KOSANGANA
NA SEMBLABLE NA NGOMBA YA MVULA ATA KUTU INNONDATION
KASI POURQUOI YO OBO KOSANGA NA NGAA
SEMBLABLE NA YO YA AMOUR MADO KITOKO
OTIKA NGA MOKO LOKOLA SANZA LIKOLO
EZANGA YA YE SEMBLABLE PEMBENI
NAZWI MATANGA YA KOLELA YO
POUSSA MIKOLO YA LIWA NA NGA PEMBENI
Y'OBOSANI LITOYI OYO CARESSA NA BA PAROLES
NAYO YA MIELESO MADO KITOKO
NAKOZELA TI OKOZONGA PO OMONA
NDENGE YO OSASI NGA AAA KOSASA
MUSULMAN SANS PAYS KINO OLATISI MUNGUE
C'EST QUE YE AZA N'E NA ESPRIT YA KOTEKA
NDENGE OKOYA KOTEKA NGA UN JOUR NA BA BANDA NA NGA
BALINGI YO TE BALINGI SE KO NUIR NGAI III
KITOKO NIOSO NZAMBE APESA YO MADO
TINA N'ANGO NINI OLOBAKI EZA PONA NGA
O PROMETTAKI OKO BENGAKA NGA "MON BEBE"
EST-CE-QUE SENTIMENT ANGO OLAKI NGA NA BOLINGO ESSILI
MADO NA NGA OKATI SENTIMENT ATA MAWA TE
ETIKI NGA BONGO ZERO KUTU EZA EBELE
ETIKI NGA KIMPWAKA KUTU EZA NA VALEUR
ETIKI NGA MOKE BEBE KUTU AZA MOKOLO
Y'OOOKOMIIISI NGA BEBE PREMATURE
YOKA NGA ATA MAWA PARDON SURGELE NGA
Y'OTIYA NGA ATA NA COUVEUSE YA MOTEMA NA YO
NAYOKA ATA MOTO NA YO PO NA MBALA SUKA
MBOKA NINI BALAMBA PONDOU NA FUMBWA NZUNGU MOKO
KASI Y'OLAMBI PROMESSE OPESA NGA NA DECEPTIOOON
CINDY:
SALA AAAA ARC-EN-CIEL EBIMA TE EKANGA MVULA
ELEMBO NINI Y'OTIKI EKANGA PINZOLI
NATIKALI NA NGA LOKOLA MWAN'A SOSSO
OYO BALEYI MAMA NA YE NA BONNE ANNEE
KOFFI:
NGAI AMOUR OYO YA MPASSI BOLINGO EPIMELA NGA KOSEKA
NALINGI ATA NALINGI
BOLINGO ESUKAKA NA NZELA
NATALISA YO BA PEINES PE BA BLESSURES YA MOTEMA
NA NGA BB GOUT
Y'OLOBAKI OKOZALA MONGANGA OKO SOIGNER NGA NA BIKA
Y'OKOMISA NGA ESENGO LOKOLA PLANTIN NALONI NZETE
APRES EBOTI MBUMA ELENGI YA RECOLTE
KASI POURQUOI NAZO RECOLTER SE BA SOUFFRANCES
Y'OPONI OBWAKA NGA TROP TOT BB GOUT
LOKOLA ELAMBA OYO NKOLO NA NGA ALINGI KOLATA
E NZULUKI EE
Y'OBOSANI BA PROMESSES AUTREFOIS OPESAKI
Y'OLOBAKI TOKOZALA POUR DU BON YO NA NGA
LELO VIE NA NGA BOYE EKOMI TRAUMATISEE
LOKOLA YA BATEAU YA INDONESIE SIMA YA TSUNAMI
EZO TEPA-TEPA
LOKOLA CAS OYO NKOLO NA NGA ALINGI KOLATA
OYO EKEYI BOYE EE
Y'OLOBAKI SOKI OBALI MINISTRE O CLOTURER
Y'OBALI MINISTRE Y'OKOMI KOLUKA PRESIDENT
Y'OBALI PRESIDENT Y'OKOMI KOTALA DOMESTIQUE
DOMESTIQUE, DOMESTIQUE EE
CHOEUR:
TIKI YO LOPOSO NKO BIONI
BIONGE BOTEKA NDEKANA MALEMBA
BIONGE BOTEKA NDEKANA MALEMBA
SOTEKA NTATELA NKO BIONI
MPA MPA NKO BIONI
MPA MPA NKO BIONI
SOLO:
BB NA NGA MADO KITOKO
KOZANGA YO BOMOYI YA MOTO NA DANGER
NZETE NA NINGUISI TE MBUMA EKWEYI YANGO MOKO
NZETE EZANGI MBUMA NGA NAZANGI YO MADO
NAKOTA TSHIKI TE PO NA LOVE YO MADO
PO NA REPECHER BA COURS OYO NAZWI TE OOO
OMONI NDENGE OMONI NDENGE NGA NA BEBI
OMONI NDENGE OMONI NDENGE NGA NA KEMBI IIIII
OMONI NDENGE OMONI NDENGE NA NKONDI III
SOLO 2:
ATA B'ESCROCS B'EXPERTS YA BA CHEKULA
BAKO KOKA TE KO ESCROQUER NGA SOUCIS
SE BOBELE YO MOTO OYO NGA NA NYOKUAMELA
MEKA OZONGA NA KOZONGA KOLONGONU A
MEKA OZONGA KINZADI EKOZONGA MOBAMBA AA
MEKA OZONGA MOKOTO EKOKOMA TU MOPIA
TOLIER NA NGA YA BA BOSSES EZA YO MADO
YAKA KO DEBOSSELER NGA MOTEMA
OMONI NDENGE OMONI NDENGE NGA NASWI
OMONI NDENGE OMONI NDENGE NA NGWANZULI
OMONI NDENGE OMONI NDENGE NGA NA SAIGNER MOTEMA
SOLO 3:
CERTIFICAT NAZWA TE BONGO DIPLÔME
YAKA KOPESA NGA ATA COOP CHERIE EE
NGA NAKOMA DIPLÔME YA MONIATO YA BOLINGO
ARDOISE NA TOUCHE EKOMA DEMODEE
NGA NAKOMI DEMODE NA BOLINGO YA CHERIE
YAKA KO RENOUVELER NGA ATA CAHIER QUADRILLE
BONGO OTINDELA NGA MOKANDA YA BOLINGO
NATANGA PINZOLI EPASOLA PAPIER
KAKA ESIKA OKOMI QUE OBOYI NGA
BOMOYI NA NGA ESUKI ESIKA BOLINGO NA YO ESILI EE
BABENGA BA MUPE BASALA BA MISA YA SUKA
ESIKA BA KO KUNDA NGA DIAMANT EKOBIMA
PO BA EXPLOITER NGA TE BOLINGO NA MOTEMAAA
OMONI NDENGE OMONI NDENGE NGA TURBECULOSE
OMONI NDENGE OMONI NDENGE NGA PACHOKOLE
OMONI NDENGE OMONI NDENGE NGA NA BELI

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Tosengeli kokolisa makoki mpo na komona bato lokola bazali sikawa te kasi lokola bakoki kokoma ntango bazwi matatoli ya nsango malamu ya Klisto.
Bandeko ba ngai balingami, mbala mibale mobu na mobu, Ndako ya Makita oyo ya kitoko mingi etondisami meke na bamemi ya bonganganzambe ya nzambe ntango tosangani, mpo na koyoka bitinda ya kofulama. Ezali na liyoki ya molimo moko kitoko oyo etondaka liyangani monene ya bonganganzambe ya Eklezia. Molimo oyo eyaka uta Ndako ya Makita mpe ekotaka na ndako nyonso bisika wapi bana ya Nzambe bazali kosangana. Toyoki solo molimo wana na mpokwa ya lelo.
Mwa mibu mileki, liboso ete Ndako ya Makita oyo etongama, motali moko ya Temple Square na Salt Lake City akotaki na liyangani moko ya likita linene na tabelenakele. Ayokaki bitinda ya Bandeko. Asalaki keba na Nsambo. Ayokaki miziki kitoko na nzela ya Bayembi ya Tabelenakele. Asepelaki na bonene ya lindanda kitoko ya Tabelenakele. Ntango likita esilaka bayokaki ye kolobaka, “Nalingaki kopesa biloko nyonso nazali na yango soki nayebaki ete oyo balobi balobaki lelo ezali solo.” Na mozindo azalaki koloba, “Nalingi ete nazwa litatoli ya nsango malamu.”
Ezali solo na eloko moko te na mokili oyo ekopesa libondi mpe esengo koleka litatoli moko ya bosolo. Atako na bandelo ekeseni, nandimi ete mobali to elenge mobali moko na moko awa na mpokwa ya lelo azali na litatoli. Soki oyoki ete ozali naino te na mozindo ya litatoli oyo olingaki kozala na yango, natindi yo osala mpo na kozwa litatoli ya boye. Soki ezali makasi mpe mozindo, sala mpo na kobatela yango na ndenge wana. Boniboni topambolami mpo na kozala na boyebi ya bosolo.
Etinda na ngai na mpokwa ya lelo, bandeko, ezali ete ezali na bato mingi baye bazali na litatoli ya moke to bazali na yango te sika awa, baoyo bakoki mpe bakozwa litatoli ya boye soki tokozala na bolingi ya kosala makasi ya kokabola oyo ya biso mpe kosalisa bango kobongwana. Na ntango mosusu bisotokoki kopesa ntina mpo na kobongwana. Nazali kolobela yambo baoyo bazali bandimi kasi kino sikawa bazali komipesa mobimba na nsango malamu te.
Mibu mingi mileki, na likita ya etuka enene moko esalamaki na Helsinki, Finland, nayokaki etinda moko ya nguya, ya kobosana te, mpe ya botindiki oyo epesamaki na liyangani moko ya bamama mpe bana basi. Nabosani te etinda wana, atako mibu penepene na 40 mileki uta nayokaki yango. Na katikati ya babosolo mingi oyo molobi akabolaki, alobaki ete mwasi azalaki na mposa bayebisa ye ete azali kitoko. Azali na mposa bayebisa ye azali na motuya. Azali na mposa bayebisa azali na ntina.
Bandeko, nayebi ete mibali bakokani mingi na basi na esika oyo.Tozali na mposa bayebisa biso ete tozali na motuya, ete tozali na makoki mpe ya kolongobana. Tozali na mposa ya kopesama libaku ya kosalisa. Mpo na bandimi baye basielumuki mosika na mosala to bazali komizongisa nsima mpe bazangi mokano, tokoki na losambo koluka mwa banzela mpo na kokomela bango. Kosenga bango kosala na mwa esika songolo ekoki kozala botindiki oyo bazali na yango mposa mpo na kozonga na mosala mobimba. Kasi bakambi oyo bakoki kosalisa na yango bazali ntango mosusu koboya kosala yango. Tozali na mposa ya komikundola ete bato bakoki kobongwana. Bakoki kotika nsima na bango mimeseno ya mabe. Bakoki koyambola na bobuki mibeko. Bakoki komema bonganganzambe na bolongobani. Mpe bakoki kosalela Nkolo na etingia. Tika napesa mwa bandakisa.
Ntango nakomaki moko ya Lisanga Likoki ya Bapostolo Zomi na Babale, nazwaki libaku ya kokende elongo na Mokambi President N. Eldon Tanner, mosungi moko ya Mokambi David O. McKay, na likita ya likonzi na Alberta, Canada. Na ntango ya liyangani, mokambi ya likonzi atangaki bankombo ya bandeko mibali baye balongobanaki mpo na kokulisama bampaka. Baye bazalaki mibali oyo Mokambi Tanner ayebaki, mpo na ntango moko boye afandaka na etuka wana. Kasi Mokambi Tanner ayebaki mpe amikundolaki bango lolenge bazalaka ntango moko mpe ayebaki te ete basili kobongola bomoi na bango mpe balongobanaki mobimba mpo na kokoma bampaka.
Mokambi ya likonzi atangaki nkombo ya moto ya yambo mpe ayebisaki ye atelema. Mokambi Tanner alobaki na nse epai na ngai, “Tala ye. Nakanisaki mokolo moko te ete akokoka yango.” Mokambi ya likonzi atangaki nkombo ya moto ya mibale, mpe atelemaki. Mokambi Tanner aningisaki lisusu mpe alobaki bokamwi na ye. Mpe ezalaki bongo na bandeko mibali nyonso minei.
Nsima ya liyangani, Mokambi Tanner mpe ngai tozwaka libaku ya kopesa longonia na bandeko mibali oyo minei. Balakisaki ete bato bakoki kobongwana.
Na mibu 1940 mpe 1950, mokengeli moko ya boloko ya Amerika, Clinton Duffy, ayebanaki mpo na bokasi na ye ya kobongisa bato na boloko. Elobaki moyini moko ete, “osengeli koyeba ete bankoi babongola mposo na bango te!”
Warden Duffy ayanolaki ete, “Osengeli koyeba ete nasalaka na bankoi te. Nasalaka na bato, mpe bato babongwanaka mikolo nyonso.” 1
Mibu mingi eleki ezalaki libaku na ngai ya kosala lokola mokambi ya Misio ya Canada. Kuna tozalaki na etape moko na motango moke ya basimbi bonganganzanbe. Tozalaki ntango nyonso na bokambo ya misio moko likolo ya etape. Nazwaki liyoki moko makasi ete tozali na mposa ya kozwa mondimi moko ya etape ayangela kuna.
Tozwaki mondimi moko ya mokolo na etape oyo azalaki diakona na Bonganganzambe ya Alona kasi oyo asalaki elongo mingi te mpo na kokola na bonganganzambe. Namiyokaki ya kofulama mpo na kobianga ye lokola mokambi ya etape. Nakomikundola ntango nyonso mokolo oyo nasololaki elongo na ye. Nayebisaki ye ete Nkolo afulaki ngai nabianga ye mpo na kozala mokambi ya etape. Nsima ya koboya mingi na ngambo na ye, mpe bolendisi mingi na ngambo ya mwasi na ye, alobaki ete akokaki kosala. Nakulisaki ye nganganzambe.
Ezalaki ebandeli ya mokolo ya sika mpo na mobali wana. Bomoi na ye etiamaki nokinoki na molongo, mpe ayebisaki ngai ete akosalela mitindo lokola asengamaki atosa yango. Nsima ya mwa basanza akulisamaki mpaka. Ye mpe mwasi mpe libota na ye na nsuka bakendaki na tempelo mpe bakangisamaki. Bana basalaki bamisio mpe babalaki na ndako ya Nkolo.
Ntango mosusu kotikaka bandeko na biso mibali koyeba ete basengami mpe bazali ya motuya ekoki kosalisa bango bakozwa mikono mpo na bomipesi mpe kokota na mosala mobimba. Oyo ekoki kozala solo mpo na basimbi bonganganzambe kozangaka kotala mibu. Ezali mokumba na biso kopesa bango mabaku ya kotambisa bomoi na bango lokola esengeli. Tokoki kosalisa bango balonga bolembu na bango. Tosengeli kokolisa makoki mpo na komona bato lokola bazali te sikawa kasi lokola bakoki kokoma ntango bazwi matatoli ya nsango malamu ya Klisto.
Mokolo moko nakendaki na likita na Leadville, Colorado. Leadville ezali na 3.000 m likolo ya ngomba. Namikundoli likita wana mpo ezalaki mosika likolo, kasi namikundoli lisusu yango mpo na oyo esalemaki mpokwa wana. Ezalaki kaka na motango moke ya bamemi ya bonganganzambe. Ndenge moko na mokambi ya etape na Misio ya canada, etape wana ekambamaki na misionele moko mpe ezalaka se bongo ntango nyonso.
Na mpokwa wana tosalaki likita moko ya kitoko, kasi ntango tozalaki koyemba loyembo ya nsuka, bofuli eyelaki ngai ete esenglaki tozwa mokambi ya etape mwana mboka oyo mpo na kokamba. Nabalukaki epai ya mokambi ya misio mpe natunaki ete, “Ezali na moto moko te awa oyo akokaki kokamba—moto ya mboka oyo?”
Azongisaki, “Nayebi moko te.”
Na ntango ya koyemba ya loyembo natalaki na bokebi mibali oyo bafandaki na milongo misato ya yambo. Bokebi na ngai emonanaki lokola ekangami likolo ya moko ya bandeko mibali. Nalobaki na mokambi ya misio ete, “Ekoki ye kosala lokola mokambi ya etape?”
Azongisaki ete, “Nayebi te. Ntango mosusu akoki.”
Nalobaki, “Mokambi, nakomema ye na ndako mosusu mpe nakosolola na ye. Okoloba nsima ya loyembo ya nsuka tii tokozonga.”
Ntango biso mibale tokendaki na ndako, mokambi ya misio asukisaki litatoli na ye. Natalisaki nkombo ya ndeko mobali mpo na kozala mokambi ya etape. Uta mokolo wana, Leadville, Colorado, azwaki mondimi mwana mboka mpo na kokamba etonga kuna tii lelo.
Libongisi se moko wana, bandeko, esalemaka na baoyo bazali naino bandimi te. Tosengeli kokolisa likoki ya komona bato lokola bazali te kasi lokola bakoki kokoma ntango bazali bandimi ya Eklezia, ntango bazali na litatoli ya nsango malamu, mpe ntango bomoi na bango elongobani na mateya na yango.
Kozonga na mobu 1961, likita ya mokili mobimba esalemaki mpo na bakambi ya misio, mpe mokambi ya misio nyonso na Eklezia amemamaka na Salt Lake City mpo na mayangani wana. Nayaki na Salt Lake City uta na misio na ngai na Toroto, na Canada.
Na liyangani moko, N. Eldon Tanner, oyo azalaki o ntango ena Mosungi ya Lisanga Likoki ya Bantuku Sambo, awutaka kozonga uta na mosala na ye ya liboso koyangelaka misio ya Grande Bretagne mpe Europe ya Westi. Alobaki na ntina ya misionele moko oyo azalaki misionele ya elonga koleka nyonso oyo akutanaka na ye na masolo nyonso akambaka. Alobaki ete ntango azalaki kosolola na misionele wana, alobaki ete, “nabanzi ete bato banso oyo obatisaki bayaki na Eklezia na nzela ya bato basusu.”
Elenge mobali ayanolaki ete, “Te, tokutanaki na bango banso na nzela.”
Ndeko Tanner atunaki ye oyo ezalaki ya bokeseni na esaleli na ye—mpo na nini azalaki na elonga makasi boye ntango baninga mosusu bazalaki na yango te. Elenge mobali alobaki ete amekaki kobatisa moto nyonso oyo akutanaki na ye. Alobaki ete soki abetaki na ekuke ete amonaki moto moko komelaka likaya mpe kolataka bilamba ya kala mpe lokola soki azali na litomba moko te—mingimingi na ntina ya biyamba—misonele akotia na makanisi na yemei boniboni moto yango akozala soki atiami na o nse ya makambo to bisika ekeseni. Na makanisi na ye akotala ye lokola na nsuki ya malamu mpe kolataka simisi ya mpembe mpe pantalo ya mpembe. Mpe misionele akokaki komimona lokola kokambaka moto wana na mai ya libatisi. Alobaki ete, “Ntango natalaka moto na lolenge wana, nazalaka na likoki ya kopesa litatoli na ngai epai na ye na lolenge oyo ekoki kosimba motema na ye.”
Tozali na mokumba ya kotala baninga na biso, bato ya lisanga na biso, bazalani na biso na lolenge oyo. Lisusu, tozali na mokumba ya komona bato lokola bazali te kasi lokola bakoki kokoma. Nabondeli elongo na bino tokanisa na ntina na bango na lolenge oyo.
Bandeko mibali, Nkolo ayebisaki biso eloko moko etali motuya ya bonganganzambe oyo tozali na yango. Ayebisaki biso ete tozwaka yango na ndai mpe na liyokani. Apesaki biso lilako ete tosengeli kozala na botongono mpe solo na manso maye tozwi, mpe ete tozali na mokumba ya kobatela liyokani oyo kutu tii na nsuka. 2
Mpiko ezali liloba oyo tozali na mposa ya koyoka mpe kosimba penepene na mitema na biso—mpiko mpo topesa mikongo na biso na lisenginia, mpiko mpo na kotombola mingongo na biso na litatoli epai ya banso baye tozali kokuta, komikundolaka ete moto nyonso asengeli kozwa libaku ya koyoka etinda. Ezali eloko ya pete te mpo ete mingi basala yango. Kasi tokoki koya kondima maloba ya Paulo epai ya Timote:
“Mpo ete Njambe apesaki bino molimo na kobangabanga te kasi molimo na nguya mpe na bolingo mpe na komikanga motema.
“Boye, yoka nsoni te mpo na kotatolela Nkolo na biso te.” 3
Na sanza ya mitano ya 1974 nazalaki elongo na Ndeko mobali John H. Groberg na bisanga ya Tonga. Tozalaki na elako ya kokende kotala mokonzi ya Tonga, mpe tokutanaki elongo na ye na liyangani moko oyo ebongisamaki. Tokabolaki makambo ya kosekaseka ya momeseno. Nzokande, liboso tolongwa, John Groberg alobaki likambo moko oyo ezalaki ya momeseno te. Alobaki ete, “Mokonzi, osengeli mpenza kokoma Mormon mpe bato na yo lokola, mpo nsima bakpokoso na yo mpe bakpokoso na bango ekozwa biyano.”
Mokonzi asekaki makasi mpe ayanolaki, “John Groberg, ntango mosusu olobi solo.”
Nakanisaki Apostolo Paulo liboso ya Akalipa. Nakanisaki eyano ya Akalipa na litatoli ya Paulo: “Olingi kondimisa ngai na ntango mokuse ete nasala mosala na Moklisto.” 4Ndeko mobali Groberg azwaki mpiko mpo na kopesaka litatoli na ye epai ya mokonzi.
Na mpokwa ya lelo ezali na bankoto mingi ya bamemi bonganganzambe oyo bazali kosalela Nkolo na ntango mobimba lokola bamisionele na ye. Na eyano na libiangi, batiki nsima na bango ndako, libota, baninga, mpe eteyelo mpe bakei liboso mpo na kosala. Baye bazali kososola te bazali kotuna mituna: “Mpo na nini bazali koyanola nokinoki mpe na motema moko bazali kopesa mingi?”
Bamisionele na biso bakokaki koyanola na maloba ya Paulo, misionele monene wana oyo azalaki na bomoi kala mpenza: “Soki najali kosakola Nsango malamu, ejali na ngai likambo na komikumisa te napesami simbisi ete nasala boye. Mawa na ngai soko na kosalakola Nsango malamu te!” 5
Makomi masantu mazali na esakoli moko te ya motuya mingi koleka, mokumba moko te ya kokanga mingi koleka, lilako moko te semba mingi koleka motindo epesamaki na Nkolo mosekwi ntango abimelaki na Galilea epai ya bayekoli zomi na moko. Elobaki Ye ete:
“Bokonji yonso esili kopesama na ngai likolo mpe na nse.
“Boye bokenda kojalisa bayekoli na mabota yonso, kobatisaka bango na nkombo na tata mpe na mwana mpe na Molimo Mosanto:
“Kolakisa bango ete batosa yonso esili ngai kolaka bino. Mpe tala, ngai najali na bino elongo mikolo yonso kino nsuka na ekeke.” 6
Etinda ya bonzambe oyo, ekangami elongo na elaka na yango ya nkembo, liloba ya etinda na biso lelo, lokola ezalaki na ntango ya kala. Mosala ya misonele ezali eteni ya ntina ya Eklezia ya Yesu Klisto ya Basantu ba Mikolo mya Nsuka. Ntango nyonso ezalaki boye; ekozala se boye libela. Lokola esakolaki Profeta Joseph Smith: “Nsima ya manso oyo elobami, mokumba ya monene koleka nyonso mpe ya ntina koleka nyonso ezali kosakola Nsango Malamu.” 7
Na kati ya mibu mikuse mibale, bamisionele nyonso ya ntango mobimba baye bazali kosala sikawa na mampinga ya bokonzi oyo ya Nzambe bakosilisa misala na bango ya ntango mobimba mpe bakozonga na bandako mpe epai ya balingami na bango. Bakitani na bango bazwami na mpokwa ya lelo na milongo ya Bonganganzambe ya Alona ya Eklezia. Bilenge mibali, bobelemi mpo na koyanola? Bozali na na bolingi ya kosala? Bomilengelli mpo na kosala?
Mokambi John Taylor alimbolaki masengisi: “Lolenge ya bato tolingaka lokola bamemi ya etinda oyo ya nsango malamu ezali bato baye bazali na bondimi na Nzambe; bato baye bazali na bondimi na eyamba na bango; bato bakumisaka bonganganzambe na bango; … bato batonda Molimo Mosantu mpe nguya na Nzambe … bato ya lokumu, bosembo, bolamu mpe peto.” 8
Bandeko, moko na moko na biso atindami kokabola nsango malamu ya Klisto. Ntango bamoi na biso etamboli engebene na mobeko ya Nzambe yemei, baye bazwami na nguya na biso bakoloba mokolo moko te bomileli ete: “Ntango ya bobuki mbuma eleki, ntango na moi makasi esili, nde tobiki te.” 9
Mobateli mpate malamu ya milimo, misionenele oyo asikolaki bato, apesaki biso bolendisi na Ye ya bonzambe:
“Soki ezali ete osengeli kosala mikolo na yo nyonso na kogangaka boyamboli epai ya bato oyo, mpe komeme, ata molimo moko epai na ngai, boniboni monene ekozala bosepeli na yo elongo na ye na bokonzi ya Tata na ngai!
“Mpe sikawa, soki bosepeli na yo ekozala monene na molimo moko oyo omemi na bokonzi ya Tata na ngai, boniboni monene bosepeli na yo ekozala soki okokaki komema milimo mingi epai na ngai!” 10
Na ntina na Ye oyo alobaki maloba maye, napesi litatoli na ngai. Ye azali Mwana ya Nzambe, Mosikoli na biso, mpe Mobikisi na biso.
Nasambeli ete tokozala na mpiko mpo na kopesa loboko ya bondeko, molende ya komeka mpe komeka lisusu, mpe na bosawa esengeli mpo na koluka bokambi uta na Tata ntango tozali kokokisa motindo na biso ya kokabola nsango malamu. Mokumba ezali likolo na biso, bandeko. Na nkombo ya Yesu Klisto, amene.
Show References
-
1. “In Bill Sand, The Seventh Step (1967), 9.
-
2. Tala Doctrine et Alliances 84:33–39.
-
3. 2 Timote 1:7–8 .
-
4. Misala 26:28 .
-
5. 1 Bakolinti 9:16 .
-
6. Matai 28:18–20 .
-
7. Teachings of Presidents of the Church: Joseph Smith (2007), 330.
-
8. Teachings of Presidents of the Church: John Taylor (2001), 73.
-
9. Yilimia 8:20 .
-


text:
Tata wa biso ya Lola ayebi bamposa na biso mpe alingi kosalisa biso ntango tobeleli nkombo na ye mpo na lisalisi.
Bandeko babolingo mibali mpe basi, likita liye esali mibu 49 uta nasungamaki, na Sanza ya zomi 4, 1963, lokola moko ya Lisanga Likoki ya Bapostolo Zomi na Babale. Mibu ntuku minei ezali mingi. Nzokande, na ndenge ebele, ntango emonani mokuse mingi uta natelemaki na elobelo na Tabelenakele mpe napesaki lisikulu na ngai ya yambo mpenza.
Mingi ebongwani uta Sanza ya zomi 4, 1963. Tozali kowumela na ntango moko ezali se moko kaka na mambi ma mokili. Topambolami na makambo mingi mpenza. Kasi ezali eloko moko ya mpasi komona bakpokoso mpe ndingisa ya masumu nzinganzinga na biso mpe olemba te. Namoni ete, esika ya kotikalaka na mabe, soki tokozongisa makanisi na nsima mpe tokotala mapamboli na bomoi na biso, ata mapamboli oyo emonani ya moke, ntango mosusu emonani mpamba, tokoki kozala na esengo monene.
Ntango natali lisusu mibu 49 mileki, nasali mwa bososoli. Moko ezali ete mayele ezanga motango oyo nazwi ezalaki kaka te oyo tokoki komona lokola ya kafukafu. Ya solo, na ntango ekomaki, mbala mingi emonanaki lokola ezanga ntina mpe kutu ya mpamba. Kasi, na nsima, ebongisi mpe epamboli bomoi—ya moke te na yango ezali ya ngai moko. Natindi osala ngalasisi wana kaka na nkombo na yo—ete ozwa bososoli ya bomoi na yo mpe koluka mingimingi mapamboli, monene mpe moke, ozwi.
Oyo ebakisami mbala na mbala na bozongeli na ngaimei ya mibu ezali boyebi na ngai ete nsambo na biso eyokami mpe eyanolami. Tomesani na bosolo oyo ezwami na 2 Nefi na Buku ya Mormon: Bato bazali, ete bakoka kozala na bomoi.”1 Natatoli ete mingi na esengo oyo eyei ntango tondimi ete tokoki kosolola na Tata ba biso ya lola na nzela ya losambo mpe ete nsambo wana ekoki koyokama mpe koyanolama—ntango mosusu na lolenge mpe ntango tozeli te, kasi ekoyanolama mpe na Tata moko ya Lola oyo ayebi mpe alingi biso na bobongi nie mpe oyo azali na mposa ya esengo na biso. Elakaki ye biso te, “Bomikitisa; mpe Nkolo Nzambe na yo akokamba yo na loboko, mpe akopesa yo eyano na nsambo na yo.”?2
Mpo na mwa minuti oyo epesameli ngai, nalingi kokabola elongo na bino kaka ndakisa ya moke mpenza ya mayele na ngai nazwaki na yango nsambo eyokamaki mpe eyanolamaki mpe oyo, na kotala nsima, ememi mapamboli na kati ya bomoi na ngai mpe na ya basusu lokola. Zulunale na ngai ya mokolo na mokolo ebateli o ntaka ya mibu miye nyonso, esalisi mpo na kopesa mwa makambo songolo oyo mingimingi nalingaki kokoka komikundola soki yango te.
Na ebandeli ya 1965, napesemaki mosala ya kokende na Makita ya likonzi mpe nasalaki mayangani misusu na etuka monene ya Pasifiki ya Sudi. Oyo ezalaki botali na ngai ya yambo na eteni wana ya mokili, mpe ezalaki ntango ya kobosana lisusu te. Makambo mingi ya molimo esalemaki na etinda oyo ntango nakutanaki na bayangeli, bandimi, mpe bamisionele.
Na nsuka ya mposo ya mokolo ya mposo mpe eyenga, ya sanza ya mibale 20 mpe 21, tozalaki na Brisbane, Australie, mpo na kosala mayangani ya likita ya bilaka bikokani ya Likonzi ya Brisbane. Na mayangani ya mokolo ya mposo, nalakisamaki na Mokambi ya disitiliki na etuka moko ya penepene. Ntango napesaki ye mbote, nazwaki liyoki moko ya makasi ete nasengelaki koloba na ye mpe kopesa toli, mpe yango wana natunaki ye soki alingaki kozala elongo na ngai na liyangani ya mokolo ya Eyenga na ntongo mokolo elandaki mpo ete yango ekokisama.
Nsima ya liyangani ya mokolo ya Eyenga tozwaki libaku ya kotala bisika elongo. Tolobanaki na ntina ya mikumba na ye mingi lokola mokambi ya disitiliki. Wana ezalaki biso kosala bongo, nayokaki liyoki moko ya kopesa ye makanisi moko etali mosala ya misio mpe lolenge nini ye mpe bandimi na ye bakokaki kosalisa bamisionele ya ntango mobimba na misala na bango na etuka wana. Nayokaki nsima ete moto oyo azalaka kosambela mpo na toli na ntina na yango. Epai na ye, botali na biso ezalaki litatoli ya kafukafu ete nsambo na ye eyokamaki mpe eyanolamaki. Oyo ezalaki lokola liyangani ya momesano kasi moko oyo nandimi ekambamaki na Molimo mpe oyo esalaki bokesani na bomoi mpe boyangeli ya mokambi ya disitiliki, na bomoi ya bandimi, mpe na elonga ya bamisionele kuna.
Bandeko mibali mpe basi, bantina ya Nkolo mbala mingi ekokisamaka ntango tozali kosala bokebi na toli ya Molimo. Nandimi ete mingi tozali kosalela na bofuli mpe mayoki oyo ekoya epai na biso, mingi Nkolo akopesa biso bitinda na Ye.
Nayekoli, lokola nalobeli na bitinda na ngai ya liboso, kozelisa botindiki ata moke te. Libaku moko mibu mingi eleki, nazalaki kokata mai nzinganzinga na Deseret Gym na Salt Lake ntango nayokaki bofuli mpo na kokende na lopitalo ya Université mpo na kotala moninga na ngai ya malamu oyo obungisaki makolo na ye. Na mbalakaka na tikaki liziba, nalataki, mpe nokinoki nakendaki kotala moto malamu oyo.
Ntango nakomaki na kisuku, namonaki ete ezalaki mpamba. Na kotunaka, nayokaki ete nalingaki ntango mosusu komona ye na esika ya liziba ya mai ya lopitali, esika moko oyo basalaki mpo na libiki ya nzoto. Yango ezalaki ya solo. Amikambaki kuna na kiti ya kotambolela mpe azalaki moto ye moko kaka ya kisuku wana. Azalaki na ngambo ya mosika ya liziba, penepene na nsuka ya mozindo. Nabengaki ye, mpe abalulaki kiti na ye ya kotambolela mpo na kopesa ngai mbote. Tosepelaki na botalini, mpe nakendeki kozongisa ye na kisuku ya lopitalo wapi napesaki ye lipamboli.
Nayokaki nsima na moninga na ngai ete azalaka mpenza komitungisa mokolo wana mpe azalaki kokanisa komiboma. Asambelaki mpo na bosungi kasi abandaki koyoka lokola nsambo na ye ezwaki eyano te. Akendaki na liziba na likanisi ete oyo elingaki kozala nzela moko mpo na kosukisa bobola na ye—na kokambaka kiti na ye ya kotambolela na kati ya nsuka ya mozindo ya liziba. Nakomaki na ntango ya kafukafu, na eyano na oyo nayebi efulamaki uta na likolo.
Moninga na ngai azalaki na makokaki ya kowumela mibu mingi koleka—mibu etonda na esengo mpe botondi. Boniboni nazali na esengo ya kozalaka esaleli na maboko ya Nkolo na mokolo wana ya kafukafu na liziba ya kokata mai.
Na libaku mosusu, ntango Ndeko mwasi Monson mpe ngai tozalaki kozonga ndako na motuka nsima ya kotalaka baninga, nayokaki ete nasengelaki kokende na kati ya engumba na motuka bakilometele mingi mpo na kotala mokufeli mobali oyo kala azalaki na palwasi na biso. Nkombo na ye ezalaki Zella Thomas. Na ntango wana, azalaki kovanda na ndako ya mibange. Na ebandeli ya nsima na nzanga wana tomonaki ye azalaki mpenza ya kolemba kasi alalaki na kimia na mbeto na ye.
Zella azalaka ya kokufa miso, kasi ayebaki mongongo na ngai mbala moko. Atunaki soki nakokaki kopesa ye lipamboli, kobakisaka ete amilengelaki mpo na kokufa soki Nkolo alingaki ye azonga mboka. Ezalaki na molimo moko ya kitoko, ya kimia na kisuku, mpe biso banso toyebaki ete ntango na ye na bokufi etikalaki mokuse. Zella akamataki ngai na loboko mpe alobaki ete asambelaki na mpiko ete nalinga koya kotala ye mpe kopesa ye lipamboli. Nayebisaki ye ete toyaki na bofuli ya semba uta na Tata ya Lola. Napwepwaki ye na mbunzu, koyebaka ete ntango mosusu nalingaki lisusu komonana ye te na bokufi. Yango esalemaki, mpo awaki mokolo elandaki. Mpo na kokoka kopesa libondisi mpe kimia epai ya Zella ye elengi ezalaki lipamboli mpo na ye mpe ngai.
Libaku ya kozala lipamboli na bomoi ya moto mosusu mbala mingi eyaka ntango ozali kozela yango te. Butu moko ya malili mpenza ya mokolo ya mposo, na eleko ya malili ya 1983–84, Ndeko mwasi Monson mpe ngai tokendaki na motuka bakilometele mingi na ngomba ya lobwaku ya Midway, Utah, wapi tozalaki na ndako moko. Malili butu wana ezalaki -24° Fahrenherit, (-31°C), mpe tolingaki kotala mpenza ete nyonso ezalaki makamu na ndako na biso kuna. Totalaki mpe tomonaki ete ezalaki malamu, yango wana tolongwaki mpo na kozonga Salt Lake City. Tosalaki mwa bakilometele kaka tii na nzela monene yambo motuka na biso etika kosala. Tokangamaki mpenza. Nazala mbala mingi te, soki ata moke te, na malili lokola tozalaki butu wana.
Na mwa ntembe, tobandaki kotambola epai ya mboka ya penepene mingi, mituka kolekaka biso na lombangu. Na nsuka, motuka moko etelemaki, mpe elenge mobali alingaki kosalisa biso. Nsukansuka mpenza Tomonaki ete mazuti na ebombelo ya mozuti ekomaki kilo na ntina ya malili, ekokaki kosalema lisusu te mpo na biso kotamwisa motuka. Elenge oyo ya boboto akumbaki biso na ndako na biso ya Midway. Namekaki kofuta ye mpo na lisalisi, kasi na boboto aboyaki. Ayebisaki biso ete azalaki Boy Scout mpe alingaki kosala likambo ya malamu. Namibimisaki epai na ye, mpe apesaki longonia mpo na litomba azwaki mpo na kosalisa. Kokanisaka ete ntango mosusu azalaki na mibu ya misio, natunaki ye soki asalaki miango mpo na kosala misio. Alobaki ete ayebaki mpenza te nini alingaki kosala.
Na mokolo ya yambo elandaki na ntongo nakomaki mokanda na elenge mobali oyo mpe natondaki ye mpo na boboto na ye. Na mokanda nalendisaki ye mpo na kosala missio ya ntango mobimba. Natindelaki ye buku moko kati na babuku na ngai nakoma mpe natiaki nzela na nse ya mikapo elobeli mosala ya misio.
Penepene na mposo moko nsima mama ye elenge mobali wana abengaki ngai na telefoni mpe alobelaki ngai ete mwana na ye ya mobali azalaki elenge mobali moko ya kafukafu kasi ete na ntina ya banguya moko na bomoi na ye, mposa azalaki na yango uta kala ya kosala misio ekitaki. Alobaki ete ye mpe tata ya ye bakilaki bilei mpe basambelaki ete motema na ye ekoka kobongwana. Batiaki nkombo na ye na molongo ya mabondeli na Tempelo ya Provo na Utah. Balikiaki ete na lolenge moko, na nzela moko, motema na ye ekotutama mpo na bolamu na ye, mpe akolinga kozongela mposa na ye ya kosala misio mpe kosalela Nkolo na botongono. Mama wana alingaki nayeba ete amonaki makambo wana ye mpokwa wana ya malili lokola eyano na nsambo na bango mpo na ye. Nalobaki, “Nandimi yo.”
Nsima ya sanza mingi mpe bosololi mingi elongo na elenge mobali oyo, Ndeko mwasi Monson mpe ngai totondaki na esengo mpo na kozala na feti ya mbote ya bokei malamu na misio na ye yambo akende mpo na Misio ya Vancouver na Canada.
Ezalaki libaku ya malamu ete banzela na biso ekutana na butu wana ya malili ya sanza na zomi na mibale? Nandimi ata moke te ezali bonso. Kutu, nandimi bokutani na biso ezalaki eyano na nsambo ya mpiko mama moko mpe tata moko mpo na mwana na bango ya bolingo.
Lisusu, bandeko ba ngai mibali mpe basi, Tata wa biso ya Lola ayebi mposa na biso mpe alingi kosalisa biso ntango tobeleli nkombo na ye mpo na lisalisi. Nandimi ete litungisi moko te na biso ezali moke mingi to ezangi ntina. Nkolo azali na biloko mikemike ya bomoi na biso.
Nalingi kosukisa na kolobelaka likambo moko ya kala te oyo etikaki elembo na mikama ya bato. Eyaki na bosepeli ya bizaleli mpo na Tempelo ya Kansas City, bobele sanza mitano eleki. Lokola mingi oyo eyaka na bomoi na biso, na ngonga wana emonani lokola kaka likambo mosusu wapi nyonso esimbaki. Nzokande, ntango nayekolaki makambo esangani na bosepeli ya bizaleli ya mpokwa yambo tempelo ebulisama, nasosolaki ete butu wana ezalaki ya kafukafu. Kutu ezalaki mpenza ya mpamba te.
Lokola na makambo nyonso ya mboka oyo esalemaka elongo na bobulisami ya tempelo, bilenge naKansas City Missouri Temple District bamilengelaki mpo na koyemba na maboke ya kokabwana na bituka na bangomei. Mwango ezalaki ete bakokutana banso elongo na ndako ya leta oyo bafutelaki ya monene mokolo ya mposo na ntongo ya boyembi mpo ete bakoka koyekola ntango kani mpe bisika wapi kokotela, wapi basengelaki kotelemela, ntaka boni esengelaki kozala katikati na bango mpe moto kani ya penepene na bango, boniboni kobima na etando ya kati, mpe bongo na bongo—makambo mikemike mingi basengelaki kososola na mokolo wana ntango baye bapesamaki mokumba bazalaki kotia makambo ekeseni elongo mpo ete boyembi ekoka kosebisama mpe kosalama malamu.
Ezalaki kaka na kpokoso moko monene mokolo wana. Mosala mobimba eyekamaki na biteni batia kala na disiki oyo elingaki kolakisama na etando monene eyebani lokola Jumbotron. Biteni na disiki oyo ezalaki na motuya mpo na mosala. Ekanganaki kaka te nyonso elongo, kasi eteni moko na moko ya disiki etiama na televisio elingaki kobanda misala oyo ekolanda. Biteni ya video ezalaki esika wapi mosala nyonso eyekamaki. Mpe Jumbotron ezalaki kosala te.
Bato ya tekiniki basalaki na makasi mpo na kobongisa kpokoso ntango bilenge bazalaki kozela, mikama na bango kobungisaka na ntango ya motuya ya komilengela. Ezalela ebandaki kokoma lokola ekoka kosalema te.
Mokomi mpe mokonzi ya bosepeli, Susan Cooper, nsima alimbolaki ete, “lokola tolongwaki uta na eteni A mpo na B mpo na Z, toyebaki ete ezalaki kosala te. … Lokola tobandaki kotala ntango, toyebaki ete elingaki kozala mosika na bokoki na biso, kasi toyebaki ete tozalaki na moko ya makasi monene mingi koleka na nse ya ndako— bilenge 3.000. Tosengelaki kokita mpe koyebisa bango nini ezalaki kosalema mpe kosalela bondimi na bango.” 3
Kaka ngonga moko yambo bato babanda kokota, bilenge 3.000 bafukamaki na nse mpe basambelaki elongo. Basambelaki ete baye bazalaki kosala na Jumbotron bafulisama mpo na koyeba nini kosala mpo na kobongisa yango; batunaki Tata wa bango ya Lola mpo na kobongisa nini bango, bango moko, bakokaki te kosala na ntina ya mokuse ya ntango.
Elobaki moko oyo akomaki etali yango nsima, “Ezalaki losambo moko bilenge bakobosana mokolo moko te, te mpo ete nse ezalaki makasi, kasi mpo ete Molimo esangisaki mikuwa na bango. 4
Ewumelaki te mpo na bato ya tekiniki baya mpo na koyebisa bango ete kpokoso esosolamaki mpe ebongisamaki. Akanisaki eyano ewutaki na “libaku”, kasi bilenge wana banso bayebaki malamu mingi koleka.
Ntango tokotaki na Ndako ya Leta mpokwa wana, toyebaki bakpokoso ya mokolo wana te. Bobele nsima toyebaki yango. Oyo tomonaki na miso, nzokande, ezalaki mosala ya koyemba ya kitoko, esebisama_moko—oyo ya malamu mingi koleka namona. Bilenge bangengisaki molimo ya nkembo, ya nguya oyo eyokamaki na banso baye bazalaki kuna. Bamonanaki lokola bayebaki mpenza wapi kokota, wapi kotelama, boniboni kozalana elongo na bayembi banso nzinganzinga na bango. Ntango nayokaki ete bolengeli na bango ekatanaki mpe ete mingi ya makambo elengelamaki na lingomba mobimba te, nakamwaki. Moko te akokaki koyeba. Nkolo ya solo asalaki bokeseni.
Nakotika te kokamwa mpo na boniboni Nkolo akoki kotindika mpe kokamba biteni nyonso ya bokonzi na Ye mpe kasi kozala na ntango mpo na kopesa bofuli etali moto na moto—to bosepeli ya mboka to Jumbotron moko. Likambo ete Ye akoki, ete Ye asalaka, ezali litatoli mpo na ngai.
Bandeko mibali mpe basi, Nkolo azali kosala na nyonso na bomoi na biso. Ye alingi biso. Ye alingi kopambola biso. Ye alingi biso toluka lisalisi na Ye. Lokola Ye azali kokamba biso mpe koyangela biso, mpe lokola Ye ayokaka mpe ayanolaka nsambo na biso, tokozwa esengo awa mpe sikawa oyo Ye alingi mpo na biso. Ekoka biso kozala na boyebi ya mapamboli na Ye na bomoi na biso, nabondeli na nkombo ya Yesu Klisto, Mobikisi wa biso, amene.
Mostrar las referencias
-
1. 2 Nefi 2:25.
-
-
3. Susan Cooper, na Maurine Proctor, “Nothing’s Too Hard for the Lord: The Kansas City Cultural Celebration,” Meridian Magazine, , May 9, 2012, ldsmag.com.
-
4. Proctor, Meridian Magazine, , sanza ya mitano 9, 2012.


text:
Tika toyoka na bokebi bitinda … , ete tokoka koyoka Molimo ya Nkolo mpe kozwa boyebi Ye alingi mpo na biso.
Mosika lokola nakoki komona, kiti nyonso etondi—longola se moke kuna na loboko ya mobali na nsima. Ezali na esika mpo na bato mosusu. Oyo ezali bonkonde mpo na baoyo bakoki koya mwa nsima, na ntina ya mituka mingi, mpo na kokuta kiti ntango bakoya.
Oyo ezali mokolo monene—mokolo ya likita. Toyoki bayembi ya kitoko bayembi miziki ya limpombo. Mbala nyonso nayoki bayembi to nayoki lindanda to nayoki piano, nakanisi na mama na ngai, oyo alobaki, “Nalingi boyokani ya lokito oyo epesameli yo, bandelo nyonso ozwi, mpe mosala nyonso osali. Mawa na ngai ezali bobele ete otikalaki na piano te.” Matondi, Mama. Natombelaki kozala na yango.
Malamu boniboni ezali, bandeko mibali mpe basi, mpo na kotombela bino boyei malamu na Likita Linene ya Katikati ya Mobu ya Mbala ya 182 ya Eklezia ya Yesu Klisto ya Basantu ya Mikolo mya Nsuka.
Uta tokutanaki sanza motoba eleki, tempelo ya sika misato ebulisami, mpe tempelo moko ebulisami lisusu. Na nsanza ya mitano, ezalaki litomba na ngai mpo na kobulisa Tempelo ya kitoko ya Kansas City na Missouri mpe mpo na kozala na bosepeli ya mambi ya mboka esanganaki na yango. Nakolobela bosepeli wana na makambo mikemike na makebisi na ngai lobi na ntongo.
Na sanza ya motoba, Mokambi Dieter F. Uchtdorf abulisaki tempelo tozelaki uta kala na Manaus, Brézil, mpe na ebandeli na sanza ya libwa, Mokambi Henry B. Eyring abulisaki lisusu tempelo ebongisami sika na Buenos Aires, Argentine, tempelo moko oyo nazwaki litomba ya kobulisa penepene na mibu 27 eleki. Bobele mposo mibale eleki, Mokambi Boyd K. Packer abulisaki Tempelo ya kitoko ya Brigham City na engumba wapi abotamaki mpe akolaki.
Lokola nalakisaki liboso, ndako moko te ya Eklezia etongama ezali na motuya mingi koleka tempelo, mpe tozali na esengo ya kozala na batempelo 139 na mosala na mokili mobimba, na mingi koleka 27 eyebisami to ezali kotongama. Tozali na botondi mpo na bitonga oyo ya bule mpe mapamboli ememi na kati ya bomoi na biso.
Ntongo oyo nazali na esengo mpo na koyebisa bino batempelo mibale ya kobakisa, oyo na basanza mpe mibu mikoya ekotongama na bisika oyo: Tucson, Arizona, mpe Arequipa, Peru. Makambo mikemike etali batempelo oyo ekopesama na nsima ntango bandingisa mpe babondimami ezwami.
Bandeko mibali mpe basi, nabaluki sikawa na likambo mosusu—elingi koloba, mosala ya misio.
Mpo na mwa ntango Bokambi ya Yambo mpe Lisanga Likoki ya Bapostolo Zomi na Babale bapesi ndingisa na bilenge mibali uta na bikolo moko boye mpo na kosala na mibu 18 ntango balongobani, bakoki, mpe basilisi eteyelo ya bilenge, mpe balakisi mposa moko ya solo mpo na kosala. Oyo ezali meko ya ekolo songolo mpe epesi ndingisa na bankoto ya bilenge mibali mpo na kosala misio ya lokumu mpe lisusu kokokisa lotomo ya kozala soda mpe mabaku ya koyekola.
Mayele tozwi na bamisionele ya mibu 18 ezali ya malamu. Bakambi na bango ya misio bapesi nsango ete bazali na botosi, botongono, balakisi bokoli, mpe basali kaka na makoki ya mosala lokola bamisionele bakolo oyo bazali kosala na bamisio se moko wana. Botongono, botosi, mpe bokoli oyo balakisi esali ete toyoka mposa ya kopona se mosala moko wana ya bamisionele ya ebandeli mpo nabansobilenge mibali, ezala soki bawutaki ekolo nini.
Nazali na esengo ya koyebisa ete uta sikawa bilenge mibali nyonso ya kolongobana mpe kokoka oyo basilisi eteyelo ya bilenge to oyo ekokani na yango, ezala wapi bavandi, bakokoka kopona kopesama ndingisa ya kosala misio kobanda na mibu 18, esika ya mibu 19. Nazali kopesa likanisi te ete bilenge mibali nyonso bakosala—to basengeli kosala—misio na mibu ya moke. Kasi, engebene na bizalela ya moko na moko mpe na mokano ya bayangeli ya bonganganzambe ya alona, boponi oyo ekoki sikawa kosalema.
Ntango tomanioli na losambo mibu oyo bilenge mibali bakoki kobanda mosala ya misio, totali lisusu mibu oyo elenge mwasi akoki kosala misio. Lelo nasepeli koyebisa ete elenge mwasi akoka, alongobani oyo azali na mposa ya kosala misio akoki kopesama ndingisa mpo na kosala misio kobanda na mibu 19, esika ya 21.
Tondimi ete mosala ya misio ezali lotomo ya bonganganzambe—mpe tolendisi bilenge banso oyo balongobani mpe bakoka na nzoto mpe na mayele mpo na koyanola na libiangi ya kosala misio. Bilenge basi mingi lisusu bazali kosala, kasi bazali na lotomo ekokani te mpo na kosala misio lokola bilenge mibali.Toyebisi na ntembe te bandeko basi ya Eklezia, nzokande, ete bazali kosala elongo mosala ya motuya lokola bamisionele, mpe tondimi lisalisi na bango.
Tozali ntango nyonso na mposa ya balongani bankulutu mingi. Ntango ezalela epesi nzela, ntango bokokisi ntango ya bopemi, mpe ntango kolongono ya nzoto endimi, nalendisi biso mpo na komipesa mpo mosala ya misio ya ntango mobimba. Mobali mpe mwasi bakozala na esengo moko monene ntango basalisi elongo bana ba Tata wa biso.
Sikawa, bandeko mibali mpe basi, tika toyoka na bokebi bansango oyo ekopesama na mikolo mibale oyo, ete tokoka koyoka Molimo ya Nkolo mpe kozwa boyebi Ye alingi mpo na biso. Ete yango ekoka kozala mayele na biso nasambeli na nkombo ya Yesu Klisto, amene.
Sitio web oficial de La Iglesia de Jesucristo de los Santos de los Últimos Días
© 2015 Intellectual Reserve, Inc. Todos los derechos reservados


text:
Mibeko ya likolo ya botongi tempelo oyo bazali kosalela na Eklezia oyo ezali emekoleli kutu elilingi ya lolenge boni tosengeli kotambwisa bomoi na biso moko.
Kala mingi te wana ezalaki ngai kotalaka misala ya tempelo kitoko ya Brigham City Utah, namikundolaki likambo nakutanaki na yango ntango nazalaki kosala lokola coordinateur ya bofungoli mpo na bato banso, ya bozongi kobulisa, mpe ya milulu nyonso ya bosepeli ya oyo ekenda sango Tempelo ya Laie Hawaii.
Mwa basanza liboso basilisa misala ya bobongisi mpo na kokomisa yango monene mpe sika, nabiangamaki kotala elongo na Mokambi ya Misala ya Tempelo, Mpaka William R. Walker, mpe Baninga na ye Basali ya misala ya Tempelo. Mpo na kobakisa, bato mingi ya bakompani oyo bapesamaki misala bayaki. Ntina ya botamboli wana ezalaki na ndambu mpo na kotala bokei liboso mpe motuya ya mosala oyo esalemaki. Na ntango tazalaki kotal, mosala esalemaki na motuya ya 85 na monkama.
Wana ezalaki biso kokota na tempelo, nazalaki kotala mpe koyoka Mpaka Walker mpe baninga na ye ya mosala ntango bazalaki kotala mosala mpe kosolola elongo na mokambi ya bato ya misala. Ntango na ntango nazalaki komona moto moko kotambwisaka loboko na ye na efelo wana ezalaki biso kokende uta eteni ya ndako moko na mosusu. Mwa ntango nsima ya kosala eye, akomipakola misapo yango na yango mpe koya penepene ya mokambi ya basali mpe koloba, “Nazali koyoka mwa makwanza na efelo oyo. Makwanza ezali mobeko ya tempelo te. Bosengeli kopalisa lisusu mpe sembisa efelo oyo.” Mokambi ya basali na botosi nyonso azalaki kokoma eloko moko moko bamonaki.
Ekomaki biso penepene ya esika moko na tempelo wapi bobele bato moke bakokaki komona, moto se moko wana atelemisaki biso mpe abendaki bokebi na biso na lininisa moko ya tala tala ya kitoko oyo batiaki kala mingi te. Lininisa oyo ezalaki mapeka mibale (0.6 m) na monene na mapeka motoba (1.8 m) na molai mpe ezalaki na emekoleli moko ya tala-tala ya bakale ya matono matono. Alakisaki mosapi na tala-tala moko ya moke ya kale ya basentimetele (5 cm) mpe ya langi-langi oyo ezalaki na emekoleli ya mpamba mpe alobaki, “Kale wana ezali ya kobeba.” Natalaki kale yango mpe na miso na ngai emonanaki ete batii yango malamu. Nzokande, soki motali mpembeni na emekolelo na maboko, nakokaki komona ete mbeba ezalaki mpe ete mwa kale wana ezalaki solo mpenza na molai likolo ya (3 mm) ya kobeba. Malakisi mapesamaki boye na mokambi ya basali ete lininisa mosusu etiama na esika wana mpo ezalaki te mobeko ya tempelo.
Nandimi yango ete nakamwaki ete lininisa mobimba etiama na esika ya oyo wana kaka mpo na mwa mbeba wana ya moke oyo ezalaki kutu komonana te. Solo mpenza, ezalaki mpenza mpasi ete moto ayeba to nkutu amona lininisa oyo na kotalaka mosika kuna ezalaki na tempelo.
Lokola nazalaki kozonga ndako kotambwisaka motuka uta na tempelo mokolo wana, nabanzaki nini nayekolaki uta na likambo oyo—to, nzokande, oyo nakanisi nayekolaki. Bososoli na ngai ya oyo nayekolaki ekomaki polele te kino mposo mingi nsima ntango babiangaki ngai kotambola mpo nakotala nzinga nzinga na tempelo oyo esilaki sikawa.
Wana ezalaki ngai kokota na tempelo ebongisami mobimba ya Laie Hawaii Temple, nakamwaki mingi na kitoko na yango mpe motuya ya misala ya nsuka. Bokoki kososola ete litomba na ngai ezalaki monene ya komona lisusu bifelo wana ya “makwanza” mpe lininisa wana “ebeba”. Mokambi ya basali apalisaki lisusu mpe asembisaki bifelo? Batiaki solo lininisi ya esika na esika ya liboso. Lokola napusanaki penepene na bifelo wana ya makwanza, nakamwaki na komonaka ete batiaki nkasa ya kozipa kodiembela na bifelo yango. Likanisi na ngai ya liboso ezalaki, “Boye oyo ezali nde lolenge mokambi ya misala abongisaki makwanza—azipaka yango.” Kasi te, nayekolaki ete moango ezalaka ntango nyonso ya kuzipa bifelo na nkasa. Namitunaki mpo na nini mwa makwanza ya mike oyo ekoki mpenza komonana te ezali kosala mpasi soki esengelaki nkasa ya bifelo mpo na kozipa yango? Nsima napusanaki malembe na esika wapi lininisa ya kobeba ezwamaki mpe nasutukaki na komona Mbeki moko ya kitoko balona nzete ya molai kino na palafo efanda semba liboso ya lininisa yango. Lisusu, nabanzakio, “Boye oyo ezali nde lolenge mokambi ya misala abongisaki mwa kale ebeba—azipaka yango.” Lokola napusanaki pembeni, napusaki nkasa ya milona wana na mupanzi mpe napwepwaki ntango namonaki ete solo mpenza batiaki lininisa mosusu na esika na yango. Mwa kale yak ala ebeba etelemaki ya kobongisama kitoko mpenza na emekoleli yango. Nayekolaki ete ezalaka eteni ya eyembeli ya kati ya kotia milona na liboso ya lininisa.
Mpo na nini bifelo na mwa makwanza mpe lininisa na kale ebongi te ezalaki kosenga misala ya kobakisa kutu batia mosusu na esika na yango ntango maboko to miso moke kaka ekoyeba yango mpe na mpasi? Mpo na nini moto bapesi misala asengeli kokangama na mibeko mina ya likolo?
Wana ebimaki na tempelo komelamaka na makanisi, nazwaki eyano na ngai ntango natalaki likolo na libanda oyo babongisaki kitoko mpe namonaki maloba maye: “Bosantu na Nkolo, Ndako ya Nkolo.”
Batempelo ya Eklezia oyo ezali sikisiki mpenza lokola esakolamaki. Bandako oyo ya bule etongami mpo tosalela yango, mpe kati na bifelo na yango makuli ya bule mpe ya lobiko ezali kosalema. Kasi ntembe esengeli te kozala mpo na eye etali nani azali nkolo ya ndako yango. Na kosengaka ete batonga yango sikisiki mpe balanda mibeko ya botongi eteni na eteni, tozali bobele kolakisa bolingo na biso na Nkolo Yesu Klisto te, kasi tozali lisusu kolakisa na baye batalaka biso ete tozali kokumisa mpe kokumbamela Ye oyo azali nkolo ndako.
Na bobimisi bopesama na Profeta Joseph Smith mpo na kotonga tempelo na Nauvoo, Nkolo atindaki ete:
““Boya, na wolo na bino nyonso, mpe palata na bino, mpe mabanga ma bino ma ntalo, mpe biloko na bino ya kala ya motuya binso; mpe elongo na banso oyo bazali na boyebi ya biloko ya kala ya motuya…mpe bomema… banzete nyonso ya motuya ya mabele;
“…botonga ndako mpo na nkombo na ngai, ete Oyo Aleki Likolo afanda na kati.”1
Oyo elandi ndakisa etiami na Mokonzi Salomo na Boyokani ya Kala ntango atongaki tempelo moko mpo na Nkolo kosalelaka bobele biloko ya kitoko makasi bisalelami na mayele ya ntoki ya bato.2 Lelo tozali kokoba kolanda emekoli se moko oyo, na kozangaka kolekisa ndelo, ntango tozali kotonga batempelo ya Eklezia.
Nayekolaki ete atako miso mpe maboko ya bokufi ekoki te komona to koyoka mbeba, Nkolo ayebi motuya ya makasi tosali mpe soki tosalaki makasi nyonso ekoki na biso. Ezali se ndenge moko na makasi tozali kosala mpo na kotambwisa bomoi oyo elongobani mpo na kozwa mapamboli ma tempelo. Nkolo apesaki toli ete:
“Mpe mbala nzike lokola bato ba ngai batongeli ngai ndako na nkombo ya Nkolo, mpe batiki nzela te ete eloko moko te ya mbindo ekota na kati, ete esantolama, nkembo na ngai ekozala likolo na yango;
“Iyo, mpe nakozala kuna, mpo nakoya kati na yango, mpe bato ya peto na mitema oyo bakoya na kati bakomona Nzambe.
“Kasi soki esantolami nakoya na kati te, mpe nkembo na ngai ekozala kun ate; mpo na koya na batempelo ezanga bosantu te.”3
Lokola mokambi ya basali misala, ntango toyebi makambo maye kati na bomoi na biso ezali koyokana te na malongi ya Nkolo, ntango makasi tosali ekokaki mpenza na maye nyonso tokokaki kosala te, tosengeli noki kokende kosembola eloko nyonso ezali mabe, koyebaka ete tokoki kobombela Nkolo masumu na biso te. Tosengeli komikundola ete “kasi ntango tozali koluka kobomba masumu ma biso, … tala, lola ibendami yangomei; Molimo mwa Nkolo [mpe] eyokisami mawa.”4
Nayekolaki lisusu ete mibeko ya likolo ya kotonga tempelo miye Eklezia azali kosalela ezali ndakisa nkutu elilingi ya boniboni tosengeli kotambwisa bomoi na biso moko. Tokoki moto na moto kosalela mateya ya Apostolo Paulo maye mapesamaki na Eklezia ya kala ntango alobaki:
“Boyebi te ete bino bozali tempelo ya Nzambe, mpe ete Molimo ya Nzambe avandaka kati na bino?
““Soki moto abomi temepelo ya Nzambe, Nzambe akoboma ye; mpamba te tempelo ya Nzambe ezali ya santu, mpe bino bozali ndako yango.”5
Totongami moko na moko na biloko ya motuya ya ntoki, mpe tozali mbano ya kokamwa biloko bisalemi na maboko ya Nzambe. Nzokande, soki toleki kaka mibu ya boyanoli mpo na kokota na libanda ya etumba na masumu mpe mimekano, tempelo na biso moko ekoki kozala na mposa ete babongisa yango ezonga sika. Mbele ezali na bifelo kati na biso oyo ezali makwanza makwanza mpe esengeli kopalisama to maninisi ya milimo na biso oyo esengeli batia mosusu na esika na yango mpo ete totelema na bisika ya bosantu. Ngolu na biso nde mobeko ya tempelo oyo tosengeli kokokisa ezali moye ya bobongi nie te, atako tozali kobunda mpo na yango, kasi nde tozali kobomba mitindo mpe kosala manso tokoki mpo na kotambwisa bomoi na biso lokola bayekoli ya Yesu Klisto. Ezali losambo na ngai ete tokosala makasi mpo na kotambwisa bomoi oyo elongobani mpo na kozwa mapamboli ya tempelo nakosalaka manso tokoki, na kobongisa nyonso esengeli mpe kolongolaka mbeba mpe mabe ete Molimo ya Nzambe akoka ntango nyonso kozala elongo na biso. Na nkombo ya Yesu Klisto, amene.
Mostrar las referencias
-
-
2. Tala 1 Mikonzi 6–7.
-
-
-
5. 1 Bakolinti 3:16–17; tala lisusu molongo 19 .
Sitio web oficial de La Iglesia de Jesucristo de los Santos de los Últimos Días
© 2015 Intellectual Reserve, Inc. Todos los derechos reservados


text:
Likitana
O mambí ma lokótá, likitana lizalí nkómbó eye ekitání esíká ya nkómbó. Ndakisa : ngáí, yɔ̌ ,yě, bangó, mosúsu, basúsu , -ye, -súsu , b.n.b.
Ndéngé :
- likitana-boméi : ngáí, yɔ̌, b.n.b.
- likitana-litálisi : -angó, óyo, -ye, b.n.b.
- likitana-likokí
- likitana-motúna : níni, náni, banáni
Likitana o ntéi ya likelelo[kokoma]
Na makomi míngi ma Lingála likitana mpǒ na bato tǒ bilɔ́kɔ ekɔ́tisamaka na káti ya likelelo.
Likitana lya bato o ntéi ya likelelo[kokoma]
Na Lingála makitana matali bato mazalí: ngáí, yɔ̌, yě, bísó, bínó, bangó.   Na nkomá ya Lingála kokɔ́tisa likitani na likelelo, ekolanda likitani liye lizali kokɔ́tɔ na likelelo na loléngé luye:
- Ngáí→m tŏ n
Ndakisa  Molakisi apɛsi ngáí mokandá →Molakisi ampɛsi mokandá   Molakisi atindeli ngáí mokandá →Molakisi antindeli mokandá
- Yɔ̌→ko
Ndakisa  Molakisi apɛsi yɔ̌ mokandá →Molakisi akopɛsi mokandá
- Yě→mo
Ndakisa  Molakisi apɛsi yě mokandá →Molakisi amopɛsi mokandá
- Bísó→lo
Ndakisa  Molakisi apɛsi bísó mokandá →Molakisi alopɛsi mokandá
- Bínó→bo
Ndakisa  Molakisi apɛsi bínó mokandá →Molakisi abopɛsi mokandá
- Bangó→bá
Ndakisa  Molakisi apɛsi bangó mokandá →Molakisi abápɛsi mokandá
Likitana lya bilɔ́kɔ o ntéi ya likelelo[kokoma]
Na Lingála likitana litali bilɔ́kɔ lizali -angó. Mpǒ na kolikɔ́tisa o ntéi ya likelelo, lyangó likolanda kelási ya nkómbó ya elɔ́kɔ eye ekokɔtɔ na likelelo
Ndakisa  Molakisi apɛsi yɔ̌ mokandá. →Molakisi apɛsi yɔ̌ mwangó. → amupɛsi yɔ̌.  Mamá asómbi mbisi (yɔ̌kɔ́) o wɛnzɛ. →Mamá asómbi yangó o wɛnzɛ. → aesómbi o wɛnzɛ.  Mamá asómbi mbisi (íbalé) o wɛnzɛ. →Mamá asómbi yangó o wɛnzɛ. → aisómbi o wɛnzɛ .  Mamá asómbi lilala o wɛnzɛ. →Mamá asómbi lyangó o wɛnzɛ. → alisómbi o wɛnzɛ.  Mamá asómbi malala o wɛnzɛ. →Mamá asómbi mangó o wɛnzɛ. → amasómbi o wɛnzɛ.   Mamá asómbi ekɔlɔ́ o wɛnzɛ. →Mamá asómbi yangó o wɛnzɛ. → aesómbi o wɛnzɛ.  Mamá asómbi bikɔlɔ́ o wɛnzɛ. →Mamá asómbi byangó o wɛnzɛ. → abisómbi o wɛnzɛ.   Tatá asómbi bondóki o wɛnzɛ. →Tatá asómbi bwangó o wɛnzɛ. → abusómbi o wɛnzɛ.  Tatá asómbi mandóki o wɛnzɛ. →Tatá asómbi mangó o wɛnzɛ. → amasómbi o wɛnzɛ.


text:
Basusu na Eklezia bandimaka ete bakoki koyanola mituna ya Alma na iyo ya koyokana te. Bazali “koyoka bongo sikawa” te.
Mokambi Monson, tolingaka, tokumisaka, mpe tosungaka yo! Liyebisi oyo ya ntina eyebana na limemia epai ya bamisionele efulaka. Nakoki komikundola bosepeli ya 1960 ntango mibu mpo na bilenge babali ya kosalaka misio ekitisamaki uta mibu 20 tii na 19. Nakomaki na misio ya Angletere lokola mobiangami ya sika ya mibu 20. Moto ya yambo ya mibu 19 na misio na biso ezalaki Mpaka Jeffrey R. Holland, bobakisi moko ya kokamwa. Azalaki koyoka na mwa basanza sonisoni kozalaka na mibu 20. Nde na kati na mobu, mingi ya mibu 19 bayaki. Bazalaki bamisionele ya botosi mpe ya botongono, mpe mosala ekolaki. Nandimi ete bobuki mbuma mingi kutu ekosalama sikawa lokola bamisionele ya bosembo, ya komipesa bazali kokokisa motindo ya Mobikisi mpo na kosakola nsango malamu na Ye.
Na emoneli na ngai, baye kati na bino na nkola ya sika oyo bamilengeli malamu koleka bankola nyonso ya kala. Boyebi na bino ya makomi ezali mpenza kobetisa ngai motema. Nzoka nde, mikakatano nkola na bino ezali kokuta wana ezali bino komilengela mpo na mosala ekokani na miye bandimi banso ya Eklezia bakutanaki na yango. Toyebi banso ete bonkoko na mwa mikili mingi esengaka bomipesi ya bosembo to ya molimo te. Na lisolo nyonso, bakambi ya Eklezia bakebisi mpe batei bato boyambola. Na Buku ya Mormon, Elenge Alma azalaki motema likolo na ntina ya bozangi bosembo mpe bozangi komipesa ete aboyaki kozala mosambisi mokonzi, moyangeli ya bato ya Nefi, mpe amipesaki na bokasi bonso na libiangi na ye ya boprofeta.1
Na moko ya milongo ya mozindo makasi koleka nyonso, Alma asakolaki ete, “Soko boyoki mbongwana yoko o motema, mpe soko boyoki koyemba nzembo ya bolingo bwa lobiko, ekoki bino koyoka boye sikawa?”2
Bayangeli ya bisika na mokili mobimba balobi ete ntango batalami lokola liboke, bandimi ya Eklezia, mingimingi bilenge na biso, bazali makasi koleka ata mokolo moko te. Kasi penepene ntango nyonso bapesaka matungisi mibale: yambo, mokakatano ya bokoli ya bozangi bosembo na mokili mpe, ya mibale, goigoi mpe bozangi bomipesi ya ndambo ya bandimi. Bazali koluka toli na ntina ya boniboni kosalisa bandimi balanda Mobikisi mpe basala mbongwana ya mozindo mpe ya kowumela.
Motuna oyo, “ekoki bino koyoka boye sikawa?” ezali kotunama na bikeke nyonso. Elongo na oyo nyonso tozui na eleko oyo—kokwaka Bozongisi ya nsango malamu mobimba ya Yesu Klisto, bosopani ya makabo ya molimo, mpe mapamboli ya koboya te uta na lola—mokakatano ya ezala mokolo moko ta monene koleka.
Noki nsima ntango Ezra Taft Benson abiangamaki lokola Apostolo na 1943, Mokambi George Albert Smith3 apesaki toli, “misio na bino … ezali ya … kokebisa bato … Na lolenge moko ya boboto ekoki ete boyamboli ekozali nkisi se moko mpo na balali ya mokili.”4 Ntango maloba oyo malobamaki, tozalaki na kati ya moto Etumba ya Mokili II.
Bobebi ya ezalela ekoli lelo. Moko ya mokomi monen alobaki kala mingi te, “Moto nyonso ayebi bonkoko ezali na ngenge, mpe moto moko te alukaka yango ebongwana.”5 Bolakisi ya ntango nyonso ya elulu mpe bonsoni na muziki, masano, ntoki, mpe balolaka mosusu na bonkoko na biso ya mokolo na mokolo esalama naino te. Oyo elimbolamaki malamu na Batist moyekoli ya bonzambe ya limemia makasi ntango alobaki ete, “Lolenge ya kobunda ya molimo ya bompenza moko mobimba ezokisami.”6
Ezali kokamwa te ete basusu na Eklezia bandima bakoki koyanola motuna ya Alma na iyo ya koyokana te. Bazali “koyoka boye sikawa” te. Bakanisi bazali na bokauki ya molimo. Basusu bazali na nkanda, ya kozoka, to bayokisami nsoni. Soki babolimboli oyo ezali kosalama na yo,7 ezali na motuya otala mpo na nini okoki “koyoka boye sikawa” te.
Mingi baye bazali na bokauki ya molimo mpe bazangi bomipesi bazwami mpenza na masumu minene to babobuki mibeko te, kasi basali maponi ezanga bwania. Ndambu bazali kotosa mayokani ya bule na ntango. Basusu bazali kolekisa ntango ntango na bango mingi koleka nyonso kopesaka losambo ya esika ya yambo na bantina ya nse koleka. Ndambo bazali kopesa nzela na makambo ya masano to politiki makasi mpo na kolembisa liyokani na bango na Yesu Klisto. Ndambo bamizindisi bangomei na biloko ya Interneti oyo ezali kokomisa monene, koloba mingi, mpe, basusu, bazali kokosa bambeba ya bayangeli ya Eklezia ya ebandeli. Nde bazali kobenda bansuka ya malamu te oyo ekoki kobebisa litatoli. Moto nyonso oyo asali baboponi oyo akoki koyambola mpe kozonga lisusu sika.
Bomizindisi na makomi ezali na ntina mpo na bilei ya molimo.8 Liloba ya Nzambe efulaka bomipesi mpe esalaka lokola mafuta ya kobikisa mpo na mayoki ya mpasi, nkanda, to bosisoi.9 Ntango bomipesi na biso ekiti mpo na ntina kani, eteni ya eyano ezali boyamboli.10 Bomipesi mpe boyamboli ezali ya kokangana makasi.
C. S. Lewis, mokomi ya Moklisto ya makambo na mosuni, mobundi, atiaki motuna yango na katikati mpenza. Alobaki ete Boklisti eyebisaka bato babongola mpe elakaka bango bolimbisi; kasi kino bato bayeba mpe bayoka ete bazali na mposa ya bolimbisi, Boklisto elobaka na bango te. Alobaki ete, “Ntango oyebi ete ozali malali, okoyokela dokotolo.”11
Profeta Joseph alobaki ete liboso ya libatisi na yo, okokaki kozala na bisika biyebani te na katikati ya bolamu mpe mabe. Kasi “ntango okotaki na Eklezia oyo okotaki na mosala ya kosalela Nzambe. Ntango osalaki yango otikaki mabele ya katikati, mpe okoki mokolo moko te kozonga nsima.” Toli na Ye ezalaki ete tosengeli mokolo moko te kotika Motei.12
Alma abetaki sete ete na nzela ya Bomikabi ya Yesu Klisto, “maboko ma ngolu maninolami” na baoyo bazali koyambola.13 Ye atunaka mituna ya mozindo mpe ya nsuka, lokola: Tomilengeli mpo na kokutana na Nzambe? Tomibateli mpo na kokima bopameli? Tosengeli banso kotala malamu mituna oyo. Mayele ya Alma yemei na kokweyaka mpo na kolanda tata na ye ya botongono mpe nsima koyaka na bososoli moko ya kafukafu ya boniboni azalaki na mposa ya bolimbisi mpe nini elingaki koloba koyemba loyembo ya bolingo ya lobiko ezali ya nguya mpe ya koboya te.
Ntango likambo nyonso oyo ekitisaka bomipesi ezali na litomba, mikakatano mibale ya ntina ezali ya komonana mpe ya motuya lokola. Ya liboso ezali bozangi boboto, elulu, mpe bosaleli mabe na ndako. Ya mibale ezali ezalela ya bobuki mobeko ya bompeto mpe makanisi ezanga mpeto. Oyo mbala mingi eyaka liboso mpe ezali na nse ya boponi ya kozala na bomipesi.
Lolenge tosalaka na baoyo bazali mpembeni na biso koleka ezali na motuya makasi. Elulu, bosaleli mabe, bozangi bomoto, mpe bozangi limemia na ndako edimami te—endimami te mpo na bakolo mpe te mpo na bana ya nkola ya sika. Tata na ngai azalaki na moningi na Eklezia te kasi azalaki ndakisa malamu mpenza, mingimingi na esaleli na ye epai ya mama na ngai. Amesanaki koloba ete, “Nzambe akozwa bato lokola bayanoli mpo na mpizoli nyonso bazali kobimisa basi na bango.” Likanisi moko oyo ebetameli sete na “La Famile, Déclaration au Monde.” Totangi, “[Baye] oyo basaleka mabe balongani to bana … bakozala bayanonoli liboso ya nzambe.”14 Atako na bonkoko kani tobokolalemi, mpe soki baboti na biso basalaki biso mabe to te, tosengeli te kosala mabe na moto mosusu na mosuni, na molimo, to na maloba.15
Mposa ya bomoto kati na bato ezala mokolo moko te na motuya koleka. Moboko ya boboto mpe ya bomoto ebandaka na bandako na biso. Ezali kokamwa te ete maloba na biso kati na bato ekiti na ndelo moko ya kokokana na bokwei ya libota. Libota ezali moboko mpo na bolingo mpe mpo na kosimba kimolimo. Libota etombolaka ezalela esika wapi botosi ya Nzambe ekoki kobotama. Ezali bongo “kitoko zingazinga nyonso ntango ezali na bolingo na ndako.”16
Ezalela ya bobuki mobeko ya bompeto mpe makanisi ezanga mpeto ebukaka mibeko etiamaki na Mobikisi.17 Tokebisamaki na ebandeli ya eleko oyo ete ezalela ya bobuki mobeko ya bompeto ekozala ntango mosusu momekano ya makasi koleka nyonso.18 Botamboli ya boye, na kozanga boyamboli, ekosala bokauki ya molimo mpe bobungisi ya bomipesi. Filimi, TV, mpe Interneti mbala mingi ememaka bansango mpe bilili ya mabe. Mokambi Dieter F. Uchtdorf mpe ngai tozalaki kala mingi te na mboka moko na zamba ya Amazonie mpe tomonaki banteni ya satelite kutu likolo ya ndambu ya bandako mike, etongami na pete. Tosepelaki na nsango ya kafukafu ezwamaki na bisika ya mosika oyo. Tomonaki lisusu ete ezali na esika moko te mpenza na mabele oyo ekoki te kosimbama na bilili ya kopesa mposa, ya kobuki mobeko, ya mabe. Oyo ntina moko oyo mpo na yango bilili ya bato bolumu ekomi bokono moko mabe na mikolo na biso.
Kala mingi te nazalaki na lisolo moko ya mokuse na mosimbi ya Bonganganzambe ya Alona moko ya mibu 15. Asalisaki ngai nasosola boniboni pete ezali na ntango ya Interneti oyo mpo na bilenge batalisama penepene na kozanga bolingi na bilili ya mpeto te mpe ya nsoni. Alobaki ete mpo na mibeko mingi oyo Eklezia eteyaka, ezali pene na ndambo ya bondimami na bato mingi ete kobukaka mibeko oyo ekoki kozala na matomba ya kobomaboma na oyo etali bokolongono ya nzoto mpe bozali malamu. Atangaki komela likaya, kosalela mbenda, mpe komela lotoko na bilenge. Kasi amonaki ete ezali na makelele ekokani te to kutu likebisi ya motuya uta na lisanga ya bato mpo na oyo etali bilili ya bato bolumbu to makmbo ya nsoni.
Bandeko na ngai balingami mibali mpe basi, bososoli ya elenge mobali oyo ezali malamu. Eyano ezali nini? Na mibu ebele, baprofeta mpe bapostolo bateyi bonene ya botosi ya bonzambe na ndako.19
Baboti, mikolo ezali koleka malamu ntango bosali elongo ya ntango nyonso, ya moningi na mayangani mpe pologalami ya Eklezia, atako ezali na ntina, ekoki kotondisa mikumba na bino ya bule ya koteya bana na bino babika babomoi ya malamu, ya bosembo mpe batambola na samba liboso ya Nkolo. Na liyebisi ya Mokambi Monson na ntongo ya lelo, ezali na ntina ete oyo ekokisama na botongono na bandako oyo ezali bisika ya ekimelo wapi epai boboto, bolimbisi, bosolo, mpe bosembo eleki nyonso. Baboti basengeli kozala na mpiko ya pona to kokamba bokoti na Interneti, televizio, filimi, mpe miziki. Baboti basengeli kozala na mpiko ya koloba te, kobatela bosolo, mpe kopesa litatoli ya nguya. Bana na bino basengeli koyeba ete bozali na bondimi na Mobikisi, bolingaka Tata na bino na lola, mpe bosungaka bakambi ya Eklezia. Bokomeli ya Molimo esengeli efuluka na bandaku na bino. Elikia na ngai ezali ete moko te akotika likita oyo na kozangaka kososola ete makambo ya ezalela ya mikolo na biso esengeli elobelama na libota. Baepisikopo mpe banganganzambe mpe bakambi ba masanga malandi basengeli kosunga mabota mpe koluka koyeba ete mibeko ya molimo ezali koteyama. Bamama bateyi mpe batali bakoki kosunga, mingimingi bana ya baboti banzemba.
Elenge mobali nalobelaki liboso atunaki soki Bapostolo bayebaki ntango nini na bomoi botei mpe bobateli uta na bilili ya nsoni mpe makani ya mpeto te esengelaki kobanda. Na bobeti seti, alobaki ete na boko bisika kutu liboso ete bilenge basilisa Eteyelo ya Yambo ezali ntongo mpenza te.
Bilenge baye batalisami bilili ya mabe na mibu ya ebandeli mpenza bayokisami nsomo ete basili komilongola mpo na misala ya misio mpe mayokani ya bule. Lokola mbano, bondimi na bango ekoki kobebisama mpenza. Nalingi koyebisa bino bilenge, lokola Alma ateyaki, ete na nzela ya boyamboli bokoki koponama mpo na mapamboli manso ya lola. 20 Wana ezali ntina nyonso ya Bomikabi ya Mobikisi. Nabondeli bino boloba na baboti na bino to mopesi toli moko ya bolikii, mpe bosola na episikopo na bino.
Ntango ekomi makambo ya malamu, ndambu ya bakolo bandimaka ete bokangemi na mokano ya kosalisa bato ya yambo ya mbala moko to na mobeko eboyisaka mposa ya kokangema na mateya ya Mobikisi. Bamilobelaka ete botamboli mabe ya boyebani nzoto ezali “eloko moke … [soki ngai nazali] moto moko ya boboto mpe akabaka.”21 Likanisi ya boye ezali bosisoi ya yauli. Mwa bilenge bayebisaka ngai ete na bonkoko na biso ya mikolo oyo ezali “malamul” te komeka kosala malamu na makambo ebele, ndakisa kobikaka mpenza engebene na mibeko ya bosembo.22 Nabondeli bino bokweya na motambo oyo te.
Na libatisi tolakaki tozwa likolo na biso “nkombo ya [Yesu] Klisto, mpe kozalaka na mokano moko mpo na kosalela ye kina o nsuka.”23 Liyokani ya boye esengaka makasi ya mpiko, bomipesi, mpe bosembo soki tosengeli kokoba koyemba loyembo ya bolingo ya lobiko mpe kotikala solo ya kobongwana.
Ndakisa ya kobosana te ya bomipesi ya kozala makasi mpe ya koningana te mpo na bato ya mibu nyonso elakisamaki na mosani ya Angletere oyo asalaki elongo na masano Olympique ya 1924 na Paris, France.
Eric Liddell azalaki mwana ya misionele ya Ecosse na Chine mpe moto ya Nzambe ya mpiko. Apesaki nkanda na bakambi ya Angletere ya masano Olympiques na koboyaka, kutu na nse ya botindiki monene, kokima mbango ya 100 m ya ebandeli oyo esalamaki na mokolo ya eyenga. Na nsuka alongaki na mbango ya 400 m. Ndakisa ya Liddell ya koboyaka kokima na mokolo ya eyenga ezalaki mpenza ya kofula.
Bilili mpe makundoli na lokumu na ye ekokani na maloba ya bofuli uta na Yisaya, “Nde baoyo bakolambelaka Yawe, bakozwa nguya na sika, bakopombwa likolo na mapapu lokola mpongo, bakopota mbango nde bakolemba te; bakotambola nde bakosenjwa te.”24
Etamboleli kitoko ya Liddell ezalaki ya nguya mpenza na mokano ya elenge mobali na biso mpo na kosala elongo na masano ya eyenga te mpe, na motuya koleka, mpo na komikabola yemei uta na botamboli ya bozangi bosembo mpe ya mokili. Asalelaki maloba ya Yisaya mpo na bobesi mosolo ya buku na ye ya mibu. Eric Liddell atikaki ndakisa moko ya nguya na oyo etali mokano mpe bomipesi na mobeko.
Ntango bilenge na biso bazali kolanda toli ya Mokambi Monsonna komilengelaka mpo na kosala bamisio, mpe ntango banso tobiki mibeko Mobikisi ateyaki mpe tomilengeli mpo na kokutana na Nzambe,25 tolongi mbango moko ya motuya mingi koleka.26 Tokozala na Molimo Mosantu lokola mokambi na biso mpo na boyangeli ya molimo. Mpo na banso oyo babomoi na bango ezali na molongo te, bomikundola, ntango eleki naino te mpo na kosala Bomikabi ya Mobikisi moboko ya bondimi mpe bamoi na biso.27
Na maloba ya Yisaya, “Ata masumu na bino ijali motane lokola ngola, ikokoma pee lokola mbula mpembe; ata ijali motane lokola makila, ikojala lokola nkunja na bampate.”28
Losambo na ngai ya bosembo ezali ete moko na moko na biso asala nyonso esengeli mpo na koyoka Molimo sikawa ete tokoka koyemba loyembo ya bolingo ya lobiko na mitema na biso nyonso. Natatoli na ntina ya nguya ya Bomikabi ya Mobikisi, na nkombo ya Yesu klisto, amene.
Show References
-
1. Tala Alama 4:15–19.
-
2. Alama 5:26.
-
3. George Albert Smith azalaki nde Mokambi ya Lisanga likoki ya bapostolo Zomi na Babale. Akomaki mokambi ya Eklezia na sanza ya mitano 21, 1945. (tala Deseret News 2012 Church Almanac [2012], 98.)
-
4. George Albert Smith, na Sheri L. Dew, Ezra Taft Benson: A Biography (1987), 184.
-
5. Peggy Noonan, “The Dark Night Rises,” Wall Street Journal, sanza ya motoba 28–29, 2012, A17.
-
6. Dr. R. Albert Mohler Jr., mokambi ya, The Southern Baptist Theological Seminary, mateya epai ya bakambi ya Nzambe, New York City, sanza ya libwa 5, 2012.
-
7. Tala 2 Nefi 2:27.
-
8. Tala Yoane 5:39; Amosi 8:11; tala lisusu James E. Faust, “A Personal Relationship with the Savior,” Ensign, sanza ya zomi na moko 1976, 58–59.
-
9. Tala Alama 31:5.
-
10. Tala Alama 36:23–26.
-
11. C. S. Lewis, Mere Christianity (1952), 31–32. Lewis azalaki Moto ya Mayele na literature ya Angele na Université ya Oxford mpe akomaki mokambi ya Medieval mpe Renaissance English na Université ya Cambridge.
-
12. Tala Enseignements des Présidents de l’Eglise: Joseph Smith (2007), 324; Tala lisusu Emoniseli 3:15–16.
-
13. Alama 5:33.
-
14. “La Famille, Déclaration au Monde,” Liahona
mpe Ensign, sanza ya zomi na moko. 2010, 129.
-
15. Tala Richard G. Scott, “Removing Barriers to Happiness,” Ensign, sanza ya mitano 1998, 85–87. Mwa masengisi ya bonkoko ekeseni na mateya ya Mobikisi mpe ekoki kokamba biso libanda ya nzela. Ntango nazalaki na Pacifique ya Sudi, nakutanaki na mobali moko oyo ayekolaki Eklezia na mibu mingi. Alobaki ete asimbamaki na mozindo ntango mokambi moko ya Eklezia ateyaki ete, “Maboko oyo osalelaki liboso mpo na kobeta bana na bino esengeli kosalelama mpo na kopambola bana na bino.” Azwaki mateya ya misionele, abatisamaki, mpe azali mokambi monene.
-
16. “Love at Home,” Banzembo, no. 294.
-
17. Tala Alama 39.
-
18. Tala Ezra Taft Benson, “Cleansing the Inner Vessel,” Ensign, sanza ya mitano 1986, 4.
-
19. Mokambi Gordon B. Hinckley akotisaki “La Famille, Déclaration au Monde” na liyangani ya Lingomba ya Bamama basungi na sanza ya libwa 1995. mokambi Thomas S. Monson akambaki mbongwana ya mokapo ya yambo na Handbook 2: Administering the Church (2010), “Families and the Church in God’s Plan.”
-
20. Tala Alama 13:27–30; 41:11–15.
-
21. Ross Douthat, Bad Religion: How We Became a Nation of Heretics (2012), 238; tala lisusu Alama 39:5.
-
22. Kotika bankoko moko te oyo etondi na elulu mpe bonsoni mpe elobi mabe mpo na baye bazali kobika mibeko ya Mobikisi ateyaki mpo na kobebisa bondimi na yo. Lokola mokomi ntoki Wordsworth akomaki na boboto, “Leisa [bongo na yo] na makanisi ya likolo, oyo ata lolemo ya mabe, bosambisi mabe, to mitambo ya bato ya miyimi … ekoyangela te… to kobebisa bondimi [na yo] ya esengo te” (“Lines Composed a Few Miles above Tintern Abbey,” na The Oxford Book of English Verse, ed. Christopher Ricks [1999], 346).
-
23. Moloni 6:3; mongwa biso nde tobakisi; tala lisusu Moziya 18:13.
-
24. Yisaya 40:31; tala Robert L. Backman, “Day of Delight,” New Era, sanza ya motoba 1993, 48–49.
-
25. Tala Alama 34:32.
-
26. Tala 1 Bakolinti 9:24–27.
-
27. Tala Elamani 5:12. Oliver Wendell Holmes Sr. apesaki toli ete, “Namoni ete likambo monene na mokili ezali mingi mpenza te esika wapi totelemi, lokola na nzela nini tozali kotambola: Mpo na kokoma na libongo ya lola, tosengeli konana ntango mosusu na mopepe mpe ntango mosusu kotelemela yango,—kasi tosengeli konana, mpe kotiola te, mpe kolala na longo” (The Autocrat of the Breakfast-Table [1858], 105).
-
28. Yisaya 1:18.
Official Web site of The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints
© 2015 Intellectual Reserve, Inc. All Rights Reserved