text:
MITUNA OYO BILENGE BATUNAKA
Kosala makambo oyo ekotinda moto akanisa ete olingaka ye ezali mabe te?
Makambo yango ezali nini?
Bato mosusu bakanisi ete ezali soki moto azali komonisa na maloba to misala ete azali na mposa bálingana na mwana mwasi to mwana mobali moko boye. Ezali mabe komonisa moto moko ete ozali na mposa bólingana? Mpenza te. Elenge mwasi moko na nkombo Ann, alobi boye: “Soki okoki na libala mpe ozali kosepela na moto moko, ezali na ndenge nini mosusu te okoki kosala mpo oyeba soki ye mpe azali kosepela na yo.”
Kasi na lisolo oyo, tokolobela nde ntango moto azali kosala makambo oyo ezali kotinda moto mosusu akanisa ete alingaka ye kasi ye azali na mposa te bálingana.
“Kotyela moto moko likebi mpenza mpo ozali na mposa bólingana na ye, ekeseni na kotinda moto akanisa ete olingaka ye mpe na nsima obenda nzoto na mbalakaka mpo ozalaki na mposa te bólingana mpenza na ye.”—Deanna.
Mpo na nini bato mosusu basalaka bongo?
Bato mosusu basalaka bongo mpo bámipesa mwa valɛrɛ. Elenge mwasi moko na nkombo Hailey, alobi boye: “Soki omoni ete okómi kobenda likebi ya moto, okoki kolinga ete ebakisama lisusu.”
Kasi soki ozali kosala na nko makambo oyo ekomonisa ete ozali na mposa bólingana na moto nzokande ezali bongo te, ekomonisa ete ozali kosakana na motema na ye. Yango ekotinda bato bámituna soki ozali na bososoli. Biblia elobi: “Bozoba ezali esengo mpo na ye oyo azali na motema te.”—Masese 15:21.
Yango wana Haile abakisi boye, “Kosala makambo oyo ekotinda moto akanisa ete olingaka ye ekoki kobanda lokola lisano, kasi mbala mingi esukaka mabe.”
Wapi makama na yango?
Ebebisaka lokumu ya moto.
Soki moto azali kosala bongo, emonisaka ete ayebi te nini azali kosala mpe akoli naino te. Okomona ete azali sembo te kasi azali kaka na mposa ya kozwa mwa litomba moko epai na yo.”—Jeremy.
Biblia elobi: “Bolingo . . . elukaka matomba na yango moko te.”—1 Bakorinti 13:4, 5.
Kanisá naino: Maloba to misala ya ndenge nini ekoki kotinda bato báloba ete ozalaka bongo?
Esalaka moto oyo basali ye bongo mpasi na motema.
“Soki nakutani na moto moko oyo asalaka bongo, etindaka ngai naboya kozala pene na ye. Namonaka ete azali kosolola na ngai kaka mpo nazali mwana mwasi. Moto oyo asalaka makambo oyo etindaka basusu bákanisa ete alingi bango bakipaka mpenza bato te; bakipaka nde bolamu na bango moko.”—Jaqueline.
Biblia elobi: “Moto na moto akoba koluka, litomba na ye moko te, kasi oyo ya moto mosusu.”—1 Bakorinti 10:24.
Kanisá naino: Ekómelá yo naino te okanisa ete moto moko azali na mposa bólingana bongo na nsima oyei komona ete omikosaki? Soki bongo, oyokaki ndenge nini na nsima? Okoki kosala nini mpo yo osala moto mosusu bongo te?
Ekangelaka moto nzela ya kozwa bolingo ya solosolo.
“Moto oyo asalaka bongo azali moto ya kobala te to ya kolaka libala. Mpo na nini naluka koyeba to kotyela moto moko motema soki asalaka makambo lokola na teatre?”—Olivia.
Na Biblia, Davidi alobaki boye: “Nakɔtaka te esika moko na baoyo bazali kobomba ndenge bazali.”—Nzembo 26:4.
Kanisá naino: Moto oyo asalaka bongo asepelisaka bato ya ndenge nini? Okolinga moto ya ndenge wana abenda likebi na yo?


c: text/html

text:
Biblia na Internet | BIBLIA - LIBONGOLI YA MOKILI YA SIKA
Olingi koyoka botángi ya lisolo oyo na %%?
Yobo 9:1-35
9 Bongo Yobo ayanolaki mpe alobaki ete:2 “Ɛɛ, nayebi ete ezali bongo.Kasi ndenge nini moto—mowei mpamba—akoki kolonga likambo soki asambi na Nzambe?+3 Soki Nzambe asepeli kowelana na ye,+Akokoka koyanola ye ata mbala moko te kati na mbala nkóto (1 000).4 Azali na bwanya kati na motema mpe azali na makasi kati na nguya.+Nani akoki kosalela ye motó makasi mpe azanga kozwa likama?+5 Ye azali kolongola bangomba na esika na yango,+ bongo bato bayebi ata koyeba te,Ye oyo akweisi yango na nkanda na ye.+6 Azali koningisa mabele na esika na yango,Bongo makonzí+ na yango ezali kolɛnga.7 Azali koloba na moi ete engɛnga te,Mpe azali kozipa minzoto,+8 Azali kotanda likoló ye moko+Mpe azali kotambola likoló ya mbonge mineneminene ya mbu;+9 Asali minzoto ya Ashe, minzoto ya Kesile,Mpe minzoto ya Kima+ mpe bashambrɛ ya kati na Sudi;10 Azali kosala makambo minene oyo ekoki kososolama te,+Mpe makambo ya kokamwa oyo ekoki kotángama te.+11 Talá! Azali koleka pene na ngai kasi nazali komona ye te,Mpe aleki mpe nayebi te ete ezali ye.+12 Talá! Azali kobɔtɔla. Nani akoki kotɛmɛla ye?Nani akoloba na ye: ‘Ozali kosala nini?’+13 Nzambe akozongisa nkanda na ye nsima te;+Basungi ya eloko oyo enyokolaka+ bakogumbama mpenza na nse na ye.14 Ekozala boni soki ngai nazongiseli ye maloba!Nakopona maloba oyo nakoloba na ye,+15 Moto oyo nakokoka koyanola ye te, ata soki nazalaka mpenza na elonga.+Nakosɛnga nde na monguna na ngai oyo nazali kosamba na ye ete amonisela ngai boboto.+16 Soki nabengaka ye, alingaki nde kopesa ngai eyano?+Nandimi te ete alingaki kotya litoi na mongongo na ngai;17 Ye oyo azali kozokisa ngai na mopɛpɛ makasiMpe azali mpenza kokómisa bampota na ngai ebele kaka mpamba.+18 Akotika ngai napema lisusu te,+Mpo azali ntango nyonso kotondisa ngai na biloko ya bololo.19 Soki ezali na moto moko oyo azali na makasi kati na nguya, ye nde;+Mpe soki ezali na moto moko oyo azali na makasi na kosambisa, Aa tiká bábengisa ngai!20 Ata soki nazalaka na elonga, monɔkɔ na ngai moko elingaki kotánga ngai moto mabe;Soki nazangaka mbeba, ye alingaki kotánga ngai moto oyo atɛngamá.21 Soki nazangaka mbeba, nalingaki koyeba molimo na ngai te;Nalingaki koboya bomoi na ngai.22 Ezali na likambo moko. Yango wana nazali koloba:‘Moto oyo azangi mbeba, ná moto mabe, ye azali kosukisa bango.’+23 Soki mpela ya pwasa eyeisaka liwa na mbalakaka,Mbɛlɛ asɛki ndenge bato oyo bazali na likambo te bazangi elikya.24 Mabele epesamá na mabɔkɔ ya moto mabe;+Azali kozipa elongi ya basambisi na yango.Soki ye te, bongo nani?25 Mikolo na ngai mpe ekómi kokima mbangu koleka mopoti-mbangu;+Ekimi, ekomona bolamu soki moke te.26 Eleki lokola bamasuwa ya mingendu,Lokola mpongo oyo ezali kopumbwa noki epai na epai mpo na koluka eloko ya kolya.+27 Soki nalobi: ‘Nabosana mitungisi na ngai,+Nakómisa elongi na ngai ndenge mosusu+ mpe nafungola naino elongi,’28 Nakómi kobanga bampasi na ngai nyonso;+Nayebi ete okotalela ngai te lokola moto oyo azali na likambo te.29 Ngai nasengeli kokóma moto mabe.Mpo na nini nazali koboma nzoto mpamba?+30 Soki nasukolaka nzoto na mai ya nɛjɛ,Mpe napɛtolaka mabɔkɔ na ngai na putulu ya mungwa ya bonkɔkɔ,+31 Mbɛlɛ ozindisi ngai na libulu,Mpe bilamba na ngai eyini mpenza ngai.32 Mpo azali moto+ lokola ngai te mpo nazongisela ye maloba,Mpo ngai ná ye tóya esika moko mpo tósamba.33 Ezali na moto moko te mpo na kokatela biso likambo,+Mpo atya lobɔkɔ na ye likoló ya biso mibale.34 Tiká alongola lingenda na ye likoló na ngai,+Mpe nsɔmɔ na ye etika kobangisa ngai.35 Naloba mpe nabanga ye te,Mpo nazalaka bongo te na kati na ngai.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Search music, mp3 or artists
Free download Mp3 that you want on Musica
Maman Israel La Joie
Free download Maman Israel La Joie mp3 for free
Maman Israël la joie azongisi esengo na ndaku ya libala na nzela ya rapport sexuel. REGARDEZ !!
Source: youtube
+18ANS:MAMAN ISRAEL LA JOIE A EXPLIQUE ELOKO NINI ESALAKA PAPA AWUMELA TE NA MBETU BOLANDA
Source: youtube
Maman Israel La Joie Très En Colère Pona Mibali Oyo Ba Betaka Kaka 1 Coup, Aye Na Système Ya Sika
Source: youtube
Temoigne vrai: Maman oyo mobali naye amelaki biloko ya bopikiliki ya maman la joie, makambu amoni!!!
Source: youtube
Maman Israël la joie très en colère contre la piraterie + le film d'un homme impuissant
Source: youtube
Maman Israël La Joie explique ndenge Papa akoki ko matela maman na mbetu, Tshombo il faut etelema
Source: youtube
Eyindi: Botala ba positions Maman Israël La Joie alakisi pona basi oyo baza na YA MADO ya minene
Source: youtube
Maman Israël la joie apesi ba 5 positions ya kosepelisa mobali To mwasi nayo tolanda...
Source: youtube
MAMAN ISRAEL LA JOIE MOBONGISI BILOKO YA MIBALI NA POSITION NIOSON
Source: youtube
MAMAN ISRAEL LA JOIE CONTRÉ MAMAN 100JOUR MALELA LONDI ASAMBWE AZA FAUT
Source: youtube


text:
Mukala & Kendeke Malembe dédiées à la famille Ndila
Nice le 12 / 02 / 10
Bandeko mboté na bino
na sengi boyokisa nga nzembo
président Tobman ya rochereau
mukala ya rochereau
po nga ndumba ya rochereau
Madame Ndila Charlotte
Nice le 12 / 03 / 10
Bandeko wa bolingo
Nazui message ya ndeko bibi yangu, kasi nayebisi yé boyé tozali na Nice , ndulé pe toyoko pe matondo mingi
na mayé bozali kosala boyebaka ba nzembo oyo ya kala wana ezali kokundola ba bilili oyo na posa ya mayi ya miso ebima ba sou-
venirs ya tango tozalaka bilenge ahaaaa bandeko soki bino té kasi bana na biso na masolo oyo toyebisaka bango ezali eloko monene
vraiment mille merci bolanda mosala na bino bolembé tiiiiiiiiiiiiii suka té ndelo te;
na yango na sengi nzembo dribbling ya somo ya vévé
suzana pe domini ya ba piroguiers de sainte anne du congo
kendeke malembe na yebi lisusu te soki orch. machi to zembe zembe
matondo mingi
Ndila Joseph
Famille Ndila,
Ya liboso matondo mpo na fidélité na bino na blog.
Tokoyokisa bino nzembo oyo emonani lelo o kati ya discothèque na biso. Oyo ezangi totikali koluka yango.
1.Mukala, par Rochereau & L'African-Fiesta


text:
B'engambe ya Ndjili (suite)
Bonjour,
un commentaire vient d'être posté par ABE MALOYI sur l'article Lisolo ya b'engambe ya Ndjili, sur votre blog Le blog de Messager
Extrait du commentaire:
La photo de Me Tshiwara, envoyée par ABE NGATA
MBOTE MINGI NA BA NDEKO NA NGAYI NIOSO.
NGAYI NA ZALI MWANA YA NDJILI Q5 NA RUE LUKUSU No 3
NA VANDI NA RUE MOKO NA MAITRE ALY DINAM MPE AZALI GRAND FRERE NA NGAYI NA NDENGE YA FAMILLE ELARGIE.
NGAYI NA TANGAKI NA BA ECOLE EBELE: NA KINZUANA Q4,LEMFU YA PEDA NA Q6, INSTITUT LUKAYA Q5 MPE INSTITUT MBAKI NA Q7. APRES NA KEYI NA ISTA.
NGAYI NA ZALI NA PHOTO YA MAITRES TSHIWARA. NA ZALI KOLUKA MOYEN NA TIA YANGO NA YOUTUBE NA NGAYI.
MPAMBATE AWA NA WEST MIDLANDS (UK) NA ZALI TECHNICIEN DU MEDIA. DONC NA ZALI CAMERA MAN,EDITEUR,JOOURNALIST,PRODUCTEUR EN MEME TEMP BOSS YA CHAINNE NA NGAYI ABE TV 6600VOLTS.
NA YANGO PROJET NA NGAYI YA MUNENE EZALI QUE NA FORMER BA ACTEUR YA CINEMA, MPE BA JOURNALISTES NA COMMUNE NA NGAYI YA NDJILI.
MPE NA TIA LISUSU STATION TERRIENNE NA NGAYI NA NDJILI.
NDJILOIS NIOSO ALINGI A CONTACTEZ NGAI. abetv.6600volts@yahoo.co.uk.
NGAYI NA ZALI LEKI YA PHILO MALOYI.
SANGO KAKA YA MAWA EZALI KE " TUER L'HOMME A WUTAKI KO TIKA BISO.
Me LIKONGA NDE NA ZALI NA SUITE NA YE TE.
ABE MALOYI
Mbote mingi na bandeko ya mboka mosika, kombo na nga PHILO- MALOYI NAZALI MUANA YA LUKUSU Q5 NDJILI . Nasepelimgi na lisolo oyo ba grand Me nabiso ya Ndjili Tokanisa Me DJO azalaki grand frere ya Me MUALF, Me FRAZY club Mongoni na Q13 Me TOSHA, prof kalazingu atanngisanga na ecole saint martin na sixieme primmaire, tobosanite vieux Badra kimbangu na Q5 KIMPOKO Ye aZalaki kotobola mure na egogo , bongo lisolo ya vieux MIVE DJHON CONTRE VIEUX BADRA KIMBANGU ASUIVRE. mbote mingi na Me ali DYNAME ,Me kasetu, Me SASA, prof KALA
PHILO-MALOYI
Un sport spectaculaire(source: MSN sport, actualité)
pona na lisolo ya Me TSHIWARA moto oyo akoki kobeta yango malamu ezali Me MULER ye azali na allemagne na ville ya Tubingen poye azalaki eleve ya Me TSHIWARA eloko mosusu na lingikoyeba Me TSHIWARA abundaka pe ba combat na nani? po nayoka yango nanu te . Me MULER yonde moto okoki koyebisa biso masolo yango.
merci philo.


text:
Ɛɛ. Batatoli ya Yehova nyonso, kati na bango bamilio ya basi, bazali basakoli to baministre. Biblia esakolaki ete “basi baoyo bapalanganisi nsango bajali mingi mpenza.”—Nzembo 68:12, haut fleuve.
Batatoli ya Yehova ya basi balandaka ndakisa ya basi oyo Biblia elobeli. (Masese 31:10-31) Bazwaka mikumba ya kotambwisa lisangá te, kasi bamipesaka na mosala ya kosakola. Bateyaka mpe bana na bango makambo ya Biblia. (Masese 1:8) Batatoli ya Yehova ya basi basalaka makasi mpo maloba mpe misala na bango esalisa basusu básala makambo ya malamu.—Tito 2:3-5.


text:
Investiture d'OBAMA: par E. Kandolo
Ba ndeko,
Batu mingi bakani baya na investiture ya Président Barack Hussein Obama mpo na ko symboliser moment historique oyo. Pour la toute première fois na histoire ya Etats-Unis ya Amérique, mutu moindo akomi Président ya ba Américains. Mingi kati na biso na blog na biso oyo ya Mbokamosika toyebi eloko nini yango elingi koloba mpe na ndenge histoire ya Etats-Unis esalemi na bato moindo oyo mundele akendeki kokanga na Afrique mpo na komema na bowumbu na Amérique. Lelo oyo, sima ya deux cent ans ya lutte ya droits de la personnes humaine, suka suka eye komonana que eloko eleki ba véritables valeurs humaines oyo mutu ya mokili azali ko lutter mpo yango ezala liboso ya manso ezali te.
Libota na biso mobimba, kobanda na papa na mama, tosangaki kuna mpo na ko vivre événement oyo. Esengeli nabakisa que Obama azali mokitani ya moyumbu te. Ye azali noir oyo abotami na Africain oyo ayaki kosala ba kelasi na ye na Etats-Unis. Détail oyo ezali lisusu ko fasciner ba Américains dans ce sens que bazali koloba que ezali kaka neti moindo ya Afrique nde aye kopesa loboko na moindo ya Amérique (African American).
Tokomaki na Washington D.C. par Dulles te mpo na ba raisons personnelles. Toyelaki na J.F.Kennedy, terminal I. A partir ya wana tosali nzela tokomaki na ndaku juste na 23h 30 heure locale (11:30pm). Na tongo na yango esengelaki tokende na Capitol (Assemblée nationale ya Etats-Unis). Eyebanaki que batu bakoya mingi yango wana biso to préferaki tolongua ndaku na 7h00 du matin (7:00am). Ba nzela etondi na batu mpe ba colones ya bus na ba voitures nionso ezali kosuka na portes ya ville. Batu ebele na métro, na makolo, na nse ya ba tunnels na esika nionso bazali kotambola malembe malembe sans komitungisa mpe ba services de l’ordre tout comme ba agents oyo D.C. etia na ba endroits touristiques mpo na ko orienter batu, babandaki kosala musala na bango malamu. Nzela nzela ba pombiers, ba ambulanciers, ba volontaires, policiers, gardes nationaux basimbi makambo sans problème. Avenue Pennsylvania na ba avenues nionso ezali perpendiculaires na yango ezalaki bien quadrillées. National Mall mpe batiaki yango bibende na ba portes oyo batu bakokotela na kobimela. Ba portes ya jardin ya Capitol na ya entrées nionso ya National Mall efonguamaki na mua retard : au lieu de 7h00 ndenge esengelaki, yango efonguamkani na 7h50. Quelle organisation ? Selon la presse américaine : alerte ezalaki na niveau ya Orange, 4.000 policiers, 10.000 gardes nationaux plus ba milliers ya ba pompiers, ambulanciers na volontaires bazalaki na service. Espace aérien ezalaki interdit na survol mpe fermer na rayon ya 60 km. Batie 5.000 toilettes portables, 3.000 bus ezalaki na service ya batu (donc soki batandi ba bus wana ekosala ligne droite ya 130 km) ba écrans géants na ba baffles chaque 50 m.. Na likolo ya ba batiments, ba tireurs d’élite prêts ya ko réagir. Na ba portes nionso batie ba postes de sécurité na nse ya ba tentes ya pembe. Obligatoirement esengeli koleka na métal détecteur mpe na fouille neti kaka na aéroport. Liquide nionso (sauf mpo na batu bazali na ba bébé), parapluie, objet tranchant, nionso ezali kotikala wana. Ba pancartes kaka ya carton mpe na dimension réduite nde ebandaki koleka.
Na ba écrans géants batiaki na libanda, na 8h 00 tomoni Barack na Michelle Obama bazali kobima na Blaire House (Résidence Blaire) mpo bakende na Saint John’s Episcopal Church (Eglise Episcopale Saint Jean). Résidence Blaire ezali juste na liboso ya lopango ya Maison Blanche. Yango etongamaka mpo na le tout premier Directeur général ya santé publique ya Etats Unis, na 1824. Sima eye kokoma résidence ya ba hautes de marque ya Maison Blanche. Président Truman mpe afandaka kuna tango rénovation ya Maison Blanche esalemaka entre 1948 na 1952. Par ailleurs, Eglise Saint Jean, ezali na balabala elandi, na H St. NW, yango ezali ndaku ya nzambe oyo epambolaka ba chefs d’Etats Américains. Ba rites oyo esalemaka kuna, eyebanaka te mpe balakisaka yango te. Na kati kuna, ba pasteurs na ba sango oyo balandaka oyo akomi Président mpe bayaka kuna mpo na kosangisa ba prières. Selon ba indiscrétions tobanda koyoka banda kala que ba rituels wana ezalaka ya kosala alliance mpe kolaka na oyo etali kokangisa bokasi bua nzambe na ya U.S.A nionso wana na kati ya ba sécrets elobamaka kuna. Bref, sorte ya culte mystique avant intronisation.
Na 9h 49, sortie ya Eglise mpe basimbi nzela ya bokeyi na Maison Blanche esika couple Bush ebandaki kozela bango mpo na komela mua café, thé ou chocolat chaud mpe ko changer ba civilités mbala ya suka yambo bakende elongo na Capitol. Na bokomi ya couple Obama, Michelle apesaki Laura Bush cadeau mpe babendanaki na kati ya Maison Blanche. Tango bango bazali komela ba boissons chaudes, biso mpe masolo na ba animations. Sénat américain ekabolaki 240.000 tickets. Kasi batu mosusu oyo bazuaki ba tickets yango, misusu babandaki kotekisa yango entre 2.000$ na 40.000$. Notons que ba sénateurs bakabolaki ba tickets wana ndenge balingaki mpo ezalaka ndenge wana. Sika mutu na mutu akotala soki alingi atekisa yango ou aya ye moko!
Vers ba 11h 00, batu batondaki mingi na Nationa Mall. Malgré malili makasi esalaki -15 ̊C. mpe -20 ̊C. na facteur vent, Selon police, batu bazalaki entre un million cinq cent na un million huit cent mpe deux million tango prestation ya serment esalemaki. Un million elingi koloba : otelemi mpe opanzi makolo likolo ya double page ya journal. Deux million : otelemi likolo ya page moko ya journal. Donc espace entre batu ezalaki muke. Distance ya National Mall kobanda na Capitol tee na Monument ya Abraham Lincoln ezali à peu prés (estimation à vue) distance ya kobanda na échangeur ya Limete tee na aéroport ya Ndolo sur le bulevard Lumumba. Na largeur, espace wana ezali comparable na vraies dimensions ya terrain ya stade ya football d’une ligne de touche à l’autre.
Tango Bush na Obama banbandi koya, ba drapelets ebandi kopepa mpe batu koganga. Wana bazali na kati ya voiture Cadillac ya sika oyo esalemi mpo na Obama (ezalaka ndenge wana, chaque mandat, Président ya Etats Unis azalaka na droit na voiture ya sika). Kombo na yango ya code ezali « The Beast », Cadillac modèle secret défense, de marque General Motor (GM), immatriculée U.S.A. 1. GM ezali compagnie oyo e fournisaka ba voitures spéciales mpe régulières na gouvernement Américain. Eyebani que Président Américain esika nionso akendeke, ezala na Etats-Unis ou na étranger, voiture wana ememaka ye parce que yango ezali très sure koleka ba voitures nionso ya mokili. Selon ba rares indiscrétions oyo ekueyi na presse américaine, voiture oyo ezali na exemplaire moko kaka te. Volume ya masse ya blindage na yango ezali ya 20 cm, chassis ezali na fond plat ya 12 cm ya acier mpe na vitrage blindé na yango ezali na volume ya double cheeseburger ou ya six tranches ya pain coupe, ba pneus ezali anti-crevaison ya Kevlar renforcé. Ezali lisusu na système de vision nocturne na ya défense oyo ezali na ba lances ya ba bombes lacrymogènes na kobeta masasi. Ba portières na yango ezali na même poids na ya Boeing 747.
Tango Bush na Obama bakomi, batikalaki quelques minutes na Capitol mpe sima na yango Obama ayaki kokota mutu ya suka ndenge protocole ebongisaki. Bush, Président sortant, na ba anciens Présidents nionso bazuamaki wana. Sénatrice Dianne Feinstein nde azalaki maîtresse de cérémonie. Na ebandeli ya cérémonie, pasteur–fondateur et principal ya église Saddleback Valley na Californie, Docteur Richard « Rick » Warren asalakai mabondeli. Sima ya wana, Aretha Louise Franklin, la reine de soul (Queen of soul), figure emblématique de la ségrégation, ayembaki « My Country, Tis of Thee » composition ya Samuel Francis Smith. Sima, Itzhak Perlman (violoniste), Antony McGill (clarinettiste), Gabriela Montero (pianiste) na Yo-Yo Ma (violoncelliste) babetaki « Air and Simple gifts » ya John Williams. Tangu ndule esili, mutu ya liboso a prêtaki serment ezalaki Joseph « Joe » Robinette Biden, Jr. devant John Paul Stevens, juge na cour suprême ya Etats Unis. Sima nde Obama aye ko prêter serment devant Président ya cour suprême américaine, John Roberts : "Moi, Barack Hussein Obama, je jure solennellement de remplir fidèlement les fonctions de Président des Etats-Unis, et, dans toute la mesure de mes moyens, de sauvegarder ; protéger et défendre la Constitution des Etats-Unis". Sima ya wana, Obama ayaki kosala discours na ye. Na kati alobaki que boponami na ye ezali kolakisa que espoir ezali makasi koleka kobanga. Azali komema makambo ya sika na komipesa na mosala, ko éviter vie facile, kotombola justice na kolakisa ba valeurs ya ba Américains na oyo etali kolanda nzela elongobani. Esengeli kobongisa lokumu ya Amérique mpo ba valeurs na yango ebebaki na lolenge Etats Unis etamboli na kosangisa sécurité na yango na ba idéologies ya mboka. Akosala nionso mpo mboka efonguama na mokili tout en tenant compte ya bokeseni na bikolo mosusu na oyo etali ethnie, culture, économie, politique, etc. Kosukisa ba dogmes elemba, na maye manso oyo elakelamaki kasi esalemi te. Avant ya kosukisa, la poétesse Eliszabeth Alexander atangaki « Praise Song for the Day » poème moko kitoko composé na quatorze tercets. Elobelaki mosala ya mukolo nionso, mpe maye ba oyo nionso basalakai na etumba ya liberté mpe muinda oyo ekolakisa mutu nzela. Na suka, révèrent Pasteur-docteur Joseph Lowery ayaki kosala bénédiction finale.
Sima ya cérémonie, Président Obama akeyi kotika Président Bush na hélicoptère na ye. Neti Bush azali lisusu mokonzi te, hélicoptère oyo ebengamaki “Executif One”. Ekobengama na kombo na yango “Marine One” kaka soki Président en exercice azali na kati. Mpe yango échangeaka commandant de bord soki mokonzi a changer. Mais tangu Bush apumbue, batu bawololi ye mpe misusu bazali kofinga ye. Hélicoptère ekumbi ye na Meryland na Andrews Air Force Base mpo amata pepo na ye Boeing 747 na kombo ya « Special Air Mission 2800 », mpo azali lisusu Président te. Ekobengama « Air force One » soki kaka Président actuel azali na kati. Na avion na hélicoptère ya Président, commandat de bord asalaka durée ya mandat ya Président oyo ye akobanda komema, quatre ou huit ans. Na cas ya Bush basali huit ans. Tango couple Obama ezongi na Capitol, Obama akeyi ko signer procès verbal ya prestations de serment « Executif Order » mpo ezala na légalité constitutionnelle. Sima ya wana, mua masolo, akeyi kolia na ba sénateurs elongo na ba membres ya famille na ye mpe na ba rares invités trillés sur le volet. Tango bango bakeyi kolia, biso mpe tobimi tobandi kokende na restaurant mpo tolia, mpe sima tokende na department of Treasury (ministère de finances). Tango tobimi na Capitol, tozui Constitution avenue mpo tobuka na 14ième avenue mpo tokueya na angle ya 15ième avenue na Pennsylvania, toyoki na batu que pendant diner offert na sénat mpo na Obama, ba sénateurs Edouard kennedy na Robert Byrd basali malaise. To continuer nzela mpe toyebaki que tokozala na chance ya komona ba Obama pamba te mingi mingi couple présidentiel ekitaka na ba endroits oyo ba bâtiments fédéraux ezali mpo wana batu ta services secrets bazali na contrôle na yango mpe entre ba bâtiments oyo, ba risques ya likama ezali élever te. Kala te, vers 16 h couple Obama eye koleka biso wana. Distance entre Capitol na Maison Blanche ezali ya 2.5 km. Il fallait tomona bango, yango esalemaki bongo. Bana na bango bakitaki te mpona ba raisons ya sécurité. Michelle azali mbinga ya muasi, mulayi, jambes arquées, ba formes na ba mollets (mikolo bibendu, mfundu ne mabunda eloba ba luba). Obama nzoto mike na mua libandi, suki ya pembe ekomi kobima. Heure wana, service secret azalaki à ses gardes, ngai nameki ko utiliser téléphone rien, ezali kosala te, réseaux nionso brouiller, disposif na bango ezalaki parfaitement en place, mpe comme d’habitude ba portières ya The Beast ezalaki ya kofunguama au cas où likambo ekokaki koya, babuaka bango na kati. Nakobakisa lisusu que même tango Obama abandaki kosala discours na ye na Capitol, communication téléphonique ebandaki koleka te. Yambo akoma wana, ligne ebandaki kokatanakatana, tango kaka ba anciens Présidents bakomi boye, nionso ekatani.
Sima ya wana, tozongi na ndaku komibongisa mpo biso mpe tosengelaki tokutana na restaurant ya un grand hôtel na D.C. en compagnie ya ba familles amis oyo toyebani na bango. Makambo e continuaki tee na parade. Tango parade devant clôture ya Maison Blanche esili vers 22h, na minuit, Obama akendaki kobina na dix ball dansantes oyo esalemaki na honneur na ye. A tournaki tee na deux heures du matin esika nionso ball esalemaki. Mususu ezalaki ofele mpo na ba familles oyo bazali na makoki mingi te, misusu 175$ mpe kati ya prix mpo na ba mineurs, etc.
Ba ndeko, Washington ezali ville ya 600.000 milles habitants majoritairement noire. Donc, muke mingi. Organisation ya ba festivités oyo na bakonzi ya D.C. na ya gouvernement fédéral ezalaki réussite munene (encadrement ya batu, sécurité, moyibi esalemi te, accident moko te, nionso esalemi malamu). Tango tosilisi na restaurant na ba une heure du matin, mboka esi ekomaki peto, na National Mall bakongoli ba poubelles nionso, ba barrières na nzela elongue, etc. Très bonne organisation mpe mutu na mutu asali mosala mua ye.
Investiture ya Président noir na Etat unis ezali elembo ya longue lutte oyo baye banso ba mener mpo na ba droits civiques. Yango elingi lisusu kolakisa que bolingo ya mboka elingi koloba kobunda etumba mpo na avenir mpe bongo na bongo. Ba oyo ba luttaki, lelo oyo mingi bazali lisusu te. Kasi baye ba récolter ba fruits ya etumba wana ezali bakitani ya batu oyo baniokuamuaki mpo lelo oyo mutu oyo awuti na minorité a diriger Etats-Unis. Peu importe durée ya lutte, kasi soki conviction na noblesse ya lutte wana ezali liboso ya nionso, mingi ekosalema. Longonia mpe na Obama ndenge azalaki likolo ya ba races na ba blessures misusu oyo ekokaki kokabola batu. Azali oyo asangisi ba Américains, yango ezali eloko batu balingaki, bosangani mpe bokokaki, atako mingi ya kosala ezali.
Ngai personnellement nakanisaki discours ya Pasteur-docteur Martin Lutter King. Kasi tobosana te que Obama baponi ye na ba Américains mpo asalela bango mosala, mpe crise financière oyo ekotisi mobulu na économie mondiale ewuti na Etats Unis. Ye nde akolukela bango ba solutions na maye mazali kotambola te na mboka na bango mpe yango emeka kotombola économie na bango na nionso oyo ezali ko engendrer.
Patriotiquement,
Emmanuel Kandolo


text:
Suite des réponses d'Emmanuel Kandolo
Voici la suite des réponses d'Emmanuel Kandolo
aux différentes questions qui lui avaient été adressées. La première série avait été diffusée avant son voyage. Il nous est trevenu et s'apprête à répondre à ceux qui voulaient en savoir plus sur
"l'histoire" du peuple Lulua.
Mituna mia ndeko Buku
Ndeko Buku : Motuna na nga ya yambo ezali : kombo pe date batonga parc oyo ezali na mitu ya bikeko misatu. Parc yango ezali pembeni ya ISP Gombe na bibliothèque national. Nabanzi na avenue Kisangani
Emmanuel Kandolo : Parc oyo ozali kotuna, kombo na yango ezali parc des évolués. Esika yango ezuami, ebengami Place des évolues. Parc iye ezali na forme trapézoïdale mpe ezuami kati na ba avenues : Léon Kidicho, Kisangani, Caisse d’épargne na Joseph Lutumba. Par contre, nazali na précisons te na oyo etali mbula oyo parc esalemaka.
Ndeko Buku : Motuna ya mibale, nani azalaka (to azali ) mokonzi (chef coutumier) ya mabele Nsele tango Mobutu atongaka cité présidentielle de Nsele. Elekaka ndenge nini po Mobutu atonga wana, ebimisa matata te? Tala kaka l oi bakajika.otindela nga makomi na mail nga po nayeba opesi eyano.
Emmanuel kandolo : Yambo na nanola na motuna mua yo, esengeli mua ba précisions na oyo etali organisation administrative ya ville de Kinshasa. Le 31 octobre 1929, Léopoldville ekomi na statut ya centre administratif (capitale ya Congo-belge) conformément na arrêté royal ya 1er juillet 1923.Tango wana Ruwet nde azalaki mokonzi ya Léopoldville.
Ordonnance ya 25 juin 1941 nde epesi Léopoldville statut ya ville, mpe ekomi na superficie ya 5.000 hec. na population ya 53.000 habitants. En tant que ville, Léopoldville ekambamaki na Commissaire de District, Jean Torcieur. Wana, N’sele na Maluku ezali ko faire partie ya Kinshasa te. Yango ezalaki na kati ya Kasangulu na District ya Bas-Congo. Le 1er janvier 1955 nde N’sele eyaki kokoma Territoire suburbain ya Léopoldville.
Na Décret ya 26 mars 1957 nde eye kopesa ville ya Léopoldville personnalité civile mpe epesi mokonzi na yango kombo ya Premier Bourgoumestre mpe bakonzi ba Communes bakomi kobengama ba Bourgoumestres. Sika awa, Monsieur Jean Torcieur akomi kobengama Premier Bourgoumestre de Léopoldville. Kaka na 1957 wana, N’sele ekomi Zone annexe ya ville ya Léopoldville.
Le 5 février 1966, Léopoldville ekomi kobengama Kinshasa mpe mokonzi ya Kinshasa akomi kobengama Gouverneur de la ville de Kinshasa. Tango Paul Nauwelaerts (na authenticité akomaki kobengama Geyero Tekule) akomi Gouverneur ya Kinshasa na 1968, sima ya mikolo, Président Mobutu a signer Ordonnance 00/24 ya 20 janvier 1968 nde eyaki kopesa N’sele (na ba communes mosusu) statut administratif ya Commune ya ville de Kinshasa (Ex-Léopoldville).
N’sele ezali na secteur ya Bateke na Chefferie Mbakana. Mbakana nde Chef ya mabele ma N’Sele. Kasi azalaki mpe na ba notables lokola : Mpasa, Mikonga, Kimpolo, Kimbondo, Kingakati, Ngambomi, Bu, Mikondo, Dumi, etc.
Président Mobutu azalaki nkolo ya mabele (terres agricoles) ma N’sele te. Mabele wana ezalaki ya un congolais, kombo na ye ekimi ngai, abandaki kofanda na Righini, ye nde azalaki na ferme na ye wana. Na yebi te soki atekelaki yango L’Etat ou e spoliaki ye yango !!! Mais est-il que Président Mobutu nde azuaki yango a continuer na bilanga bizalakaki wana mpe aye kotonga yango ndenge ekomaki wana.
Liboso ebandaki kobengama Ferme présidentiel de la N’sele. Tango manifeste de la N’sele eye kosalema mpe basakoli yango le 20 mai 1967 nde ebandi kobengama Cité du parti à N’sele. Ba travaux ya cité de la N’sele ebandaki na 1967 mpe esilaki na 1968. Stèle na obélisque ya N’sele etelemaki kitoko mpe ezalaki bilembo bia cité oyo. N’sele ezali palais présidentiel, hôtel ya cinq étoiles oyo ezali kondima cinq mille personnes, mpe na ba suites présidentielles, Restaurant mibale, bar na salle de conférence munene. Piscine ya dimension olympique na ya muke (petite piscine), jardin botanique, jardin Zoologique, pagode, parc aquatique na port ya plaisance. Ordonnance présidentielle n° 73/034 nde eyaki kosala Domaine Présidentiel de la N’sele (D.P.N) yango esalemaki mpo na ko gérer, ko exploiter mpo na compte ya l’Etat mabele, bâtiments na ba installations minso ezali na kati ya domaine ya N’sele. Mpe na kati ya domaine oyo, ba activités agricoles, industrielles na commerciales ekoki kosalema. D.P.N. eyaka kokoma Domaine Agro Industriel et Présidentiel de la N’Sele (D.A.I.P.N). Ezalaki na na ba ngombe, ngulu, soso. Kuna mpe maki ebandaki kobima, ba boites ya conserves : tomates na ba jus ya tomates, ananas, N’sele ezalaki mpe na na station ya piscicole oyo ezali na ba étangs ebele (esika ya kokolisa mbisi). Sima mikolo Bayaki kotonga N’sele Folis, parc d’attraction ba manèges kili kili.
Kotonga Cité de la N’sele ebimisaki matata te mpe ekokaki kobimisa matata te mpo ezalaki mise en valeur ya motuya ya mabele ma N’sele na D.A.I.P.N. na ba activités touristiques na loisirs. Ba ndaku ebele ya batu ya misala etongamaki kuna mpe batu ya N’sele mingi bazuaki misala na ba logements. Nionso oyo ezalaki na bénéfice ya bakolo mabele (Bateke).
Loi Bakajika ezali loi oyo ewutaki na likanisi ya Député national ya Sud Kasaï, Bakajika Bintu. Yango ezalaki adopter na Chambre ya ba Députés le 28 mai 1966 mpe promulguer na Président Mobutu le 7 juin 1966.
Mobimba ya ordonnance-loi oyo yango oyo na nse
Ordonnance-loi n° 66-343 du 7 juin 1966 assurant à la République Démocratique du Congo ses droits de propriété sur le domaine et la pleine souveraineté dans la concession des droits fonciers, forestiers et miniers sur toute l’étendu de son territoire.
Le Président de la République
Vu l’ordonnance-loi n° 66-92 bis du 7 mars 1966 attribuant le pouvoir législatif au Président de l République ;
Vu les délibérations de la Chambre des députés et du Sénat relatives à l’objet de la présente ordonnance-loi.
Ordonne :
Art. 1er
La République Démocratique du Congo reprend la pleine et libre disposition de tous ses droits fonciers, forestiers et miniers concédés avant le 30 juin 1960 en propriété ou en participation à de tierces personnes morales ou physiques
Art. 2
La République Démocratique du Congo procédera souverainement à la répartition des droits d’exploitation ou de gestion de ses ressources naturelles, forestières et miniers
Art. 3
Tous les textes législatifs ou réglementaires antérieurs ayant pour objet l’exploitation, la gestion du sol ou du sous-sol congolais et qui sont contraires à l’esprit de la présente ordonnance-loi sont abrogés.
Art. 4
La présente ordonnance-loi entre en vigueur à la date de sa signature.
Fait à Kinshasa, le 7 juin 1966
J.D.Mobutu
Lieutenant Général
Par le Président de la République
Le Premier Ministre
Général de Brigade
L.Mulamba
Loi Bakajika ebandaki nde ko annuler ba cessions na concessions epesamaki avant le 30 juin 1960. Ba nkolo na yango egengelaki babandela procédure ya sika na kosala ba demandes ya sika mpe kofuta mpo na yango. Modification esalemaki esalemaki na art. 14 ya Constitution ya 24 juin 1967 suite na mauvaise interprétation ya loi Bakajika, nde loi constitutionnelle n° 71/008 ya 31 décembre 1971 na loi n° 71/009 ya 31 décembre 1971 eyaki kosala modification na article 14 na bokotisi article 14 bis oyo elobaki boye boye : « le sol et le sous-sol zaïrois, ainsi que leurs produits naturels appartiennent à l’Etat ». Sima ya wana, loi n° 73-021 ya 20 juillet 1973 portant régime général des biens, régime foncier et immobilier et régime des sûretés eyaki ko modifier mpe ko compléter loi Bakajika. Sima lisusu, loi n° 80-008 ya 18 juillet 1980 eyaki mpe ko modifier loi n° 73-021 ya 20 juillet 1973.
Patriotiquement,
Emmanuel Kandolo
Mituna mia ndeko Papatoto
Compatriote Kandolo
Selon Larry Delvin (responsable de l’antenne de CIA à Kinshasa dans les années 60), Patrice Emery Lumumba était trahi par ses collaborateurs directs voire par son propre frère biologique.
Ndeko Papatoto : Question N°1
Est-ce que vous pouvez confirmer ou infirmer diplomatiquement que Mr Damien Kandolo était les oreilles de Larry Delvin auprès de Patrice Emery Lumumba ?
Emmanuel kandolo : Selon ba documents miyike ekomama mpe selon ba témoignages ya ba acteurs ya époque wana, certitude ezali que Damien Kandolo azalaki informateur ya Larry Delvin.
Période oyo, Damien Kandolo, azali Chef ya cabinet ya Premier ministre Patrice Emery Lumumba. D’ailleurs, tangu Premier Ministre azalaki na résidence surveillée, Damien Kandolo abandaki kokota na kobima na résidence ya Lumumba mpe kokende kokutana na Chef d’état-major général ya A.N.C., Colonel Joseph Mobutu na Chef ya sûreté nationale Victor Nendaka, sans aucun problème. Bien que ndaku na ye ezali en face na ya Lumumba, abandaki kozala absent na cabinet ya Premier ministre pendant que babandaki komona ye mingi na groupe de Binza. Na oyo etali trahison par son propre frère, wana ezali clair mpo Damien Kandolo azali propre ndeko na ye. Tango Lumumba akomaki na résidence surveillée, gouvernement ya ba Commissaires généraux esalemi, Damien Kandolo azui ebonga ya Commissaire général adjoint na intérieur. Mbala moko a nommer André Lahaye, conseiller na ye. Ye azalaki administrateur adjoint ya province ya Léopoldville tee na le 30 avril 1960. Sima azongi Belgique. En suite, le 10 juillet 1960 azongi lisusu na Congo suite na proposition ya Caeymaex, Chef ya sûreté belge. Koya azoya wana mbala moko pembeni ya Kandolo. Le 14 septembre 1960 akomi conseillé ya Kandolo. O comprendre ?
Oyebi, Lumumba atiyaki mpe ba ndeko na ye na ba postes clefs : Victor Lundula, Commandant en chef ya Armée nationale congolaise, Joseph Luhata, vice-Ministre ya intérieur, Christophe Muzungu, Administrateur adjoint ya sûreté nationale, Jacques Onomombe, Directeur provincial ya sûreté national, mpe ye mei Damien Kandolo, Chef ya cabinet ya Premier ministre.
Ndeko Papatoto : Question N°2
Est-ce que c’est une réalité ou une fiction que le service de renseignement Belge ou la CIA avait introduit un cheval de Troie dans la famille biologique de Patrice Emery Lumumba ?
Emmanuel Kandolo : Likambo ya cheval de Troie ezalaka réalité historique ya bataille ya Troie. Mbala ionso soki bakolobela yango ezalaka na elembo makasi. Na cas ya Premier ministre Lumumba, cheval de Troie ezalaki Secrétaire général à la présidence du Conseil, Joseph-Désiré Mobutu.
Mr Larry Delvin alobi vérité na ye kasi ba conspirateurs (groupe de Binza, compagnon de la révolution) oyo bazali na bomoyi bazali ko continuer ko garder un silence absolu.
Emmanuel Kandolo : Esengeli kosala la part des choses !!! Histoire bakomaka yango na ba historiens. Ba politiciens bakomaka nde ba mémoires na bango oyo souvent ezalaka kaka reflet ya réalité historique te mpo na ba raisons diverses. . Bokeseni bozali munene kati na Histoire na mémoires.
Groupe de Binza na ba compagnons de la Révolution ezali ba groupes oyo ezali lier na ba pacte de sang mpe silence ezali observer makasi. Kokanisa te qu’un jour moko kati na bango akoyebisa na batu ndenge makambo mingi ya mabe basala elekaka. Komikosa te mpo yango ekotikala kosalema te. Soki misusu balingi baloba, yeba que bakoloba kaka oyo batu balingi koyoka na matoyi ma bango, kasi oyo esalemaki réellement na kati, ekozala kaka ya kobombama na secret. Ezali bongo mpo etambolaka bongo.
Ndeko Papatoto : Question N°3
Quelle était la stratégie utilisée par Mr Larry Deviln pour recruter les collaborateurs directs de Lumumba dont un certain Mobutu Sese Seko ?
Emmanuel kandolo : en tout cas, nayebi stratégie nini ye abandaki ko recruter na yango batu te. Eloko nakoki kaka koyebisa yo ezali que service secret nionso ya mokili ezalaka na ba fonds propres oyo ezali budgétiser te (caisse noire). Sika, ezali ko dépendre na objectifs, ba missions, na ba finalités oyo ezali ko utiliser mbongo wana : ko aider mutu akoma Homme ou Femme d’affaires, ko utiliser taximan, ko entretenir étudiant ou ba étudiants dont misusu basilisaka kelasi te, kotiya mutu na ba conditions précaires ya lokuta, etc. mpo na ko arriver na finalité ya likambo ou kozala informer na oyo balingi koyeba. Ba façons ezali ebele mpe ezali ko dépendre na réalité ya terrain, politique, culturelle, économique, géographie, politique, sociale, etc. Tout comme ekoki mpe ko varier selon évolution pressentie ou brusque ya likambu ou makambu, etc.
Est-ce que ses collaborateurs étaient bien rémunérés jusqu’à à scier l’arbre dans lequel ils étaient assises `?
Emmanuel kandolo : Rémunération ezalaka proportionnelle na rumeur, information na renseignement. Nionso efutamaka ndenge moko te. Ou encore un agent double ako gagner mingi mpo na risque élevé ya oyo azali ko courir. Tout comme ba collaborateurs ya Premier ministre lokola Mobutu na Kandolo bazalaki ko gagner plus mpo ba risques soki bakangami , ekokaki kobengama haute trahison = peine capitale.
Patriotiquement,
Emmanuel kandolo


text:
Mbongo ya lobiko
Na mboka Swissi lifuti eleki ya bamboka mosusu, kasi bomoyi ya mikolo na mikolo ezali kosenga mbongo ebele. Kofuta ndako, kotiya mbongo pembeni (assurance), caisse-maladie, mpako, nioso wana ezali talo mingi.
Liyebisi
Bato baye sika na mboka Swissi, basengeli koyeba motuya ya mbongo po na lobiko ya mokolo na mokolo.
Balibota mpe bato bazali na mbongo moke, basengeli kosenga ntoli mpe bayeba motuya ya mbongo po na lobiko na bango
Mbongo oko zwa na suka ya sanza, yango nde ezali motuya ya mbongo po na lobiko.
Keba
Na mboka Swissi, kofuta ndako ezali kosenga mbongo ebele.Ozala na ekenge po na mbongo ya kofuta ndako eleka te 25% ya lifuti na yo ya suka sanza. Soki ozwaka mbongo moke, mbongo ya kofuta ndako eleka te 20% ya mbongo ozali na yango.
Mbongo otiyaka na pembeni po na bokono (caisse-maladie) ezali motuya makasi. Kozanga te kotala na bisika nioso epayi okofuta talo ya moke.
Na mboka Swissi mobimba, balingomba ezali ebele oyo esalisaka po oyeba kosala motuya ya mbongo ya lobiko (établir un budget). Bakosalisa yo ofele. Po makambo na yo ekende mbango, tondisa libela libela questionnaire ya budget na yo.
Po na koyeba koleka, tala na internet : Association Suisse des centres de conseil budgétaire


text:
MOKAPO YA ZOMI NA MOTOBA
Kangamá na losambo ya solo
Biblia eteyaka nini na likambo ya kosalela bililingi to bikeko na losambo mpe losambo ya bonkɔkɔ?
Ndenge nini baklisto batalelaka bafɛti ya mangomba?
Ndenge nini okoki kolimbwela bato mateya oyo ondimaka na ndenge oyo bakosilika te?
1, 2. Motuna nini osengeli komituna nsima ya kobima na lingomba ya lokuta, mpe mpo na nini okanisi ete motuna wana ezali na ntina?
KANISÁ ete oyei koyeba ete moto moko atyaki na mayele eloko moko ya mabe na esika oyo ozwaka mai ya komɛla. Sikoyo, bomoi na yo ekómi na likama. Okosala nini? Na ntembe te, okoluka nokinoki epai oyo okozwa mai ya pɛto. Kasi, ata nsima ya kozwa mai ya pɛto, okomituna motuna oyo ya ntina mpenza: ‘Namɛlaki mai wana ya mabe te?’
2 Ezali mpe bongo mpo na mangomba ya lokuta. Biblia ezali koteya ete losambo na yango ebebi na mateya mpe na misala ya mbindo. (2 Bakolinti 6:17) Yango wana ezali na ntina mingi ete obima na “Babilone Monene,” lisangá ya mangomba ya lokuta na mokili mobimba. (Emoniseli 18:2, 4) Osili kosala yango? Soki ɛɛ, topesi yo longonya. Kasi esengeli kosuka kaka te na kokabwana na lingomba moko ya lokuta to kozala lisusu mondimi na yango te. Nsima ya kobima na lingomba ya lokuta, osengeli komituna motuna oyo: ‘Tii lelo nazali naino na mwa makambo mosusu ya losambo ya lokuta?’ Tózwa mwa bandakisa.
BILILINGI TO BIKEKO MPE LOSAMBO YA BONKƆKƆ
3. (a) Biblia elobi nini na likambo ya kosalela bililingi to bikeko na losambo, mpe mpo na nini ekoki kozala mpasi mpo bato mosusu bándima likanisi ya Nzambe? (b) Osengeli kosala nini na biloko nyonso oyo ozali na yango oyo etali losambo ya lokuta?
3 Bato mosusu bazali na bililingi to bikeko, to mpe mwa bisika ya losambo epai na bango banda kala. Yo mpe ozali na yango? Soki ozali na yango, ntango mosusu okanisaka ete ebongi te to ezali mabe kobondela Nzambe kozanga kosalela biloko wana. Ntango mosusu mpe olingaka biloko yango mingi. Kasi, Nzambe nde alakisi ndenge oyo bato basengeli kosambela ye, mpe Biblia eteyaka ete alingi te ete tósalela bililingi to bikeko mpo na kosambela ye. (Exode 20:4, 5; Nzembo 115:4-8; Yisaya 42:8; 1 Yoane 5:21) Yango wana, okomonisa ete okangami na losambo ya solo soki obwaki biloko nyonso oyo ozali na yango oyo etali losambo ya lokuta. Talelá mpenza biloko yango ete ezali “mbindo,” ndenge Yehova atalelaka yango.—Deteronome 27:15.
4. (a) Ndenge nini toyebi ete kosambela bankɔkɔ ezali na ntina ata moko te? (b) Mpo na nini Yehova apekisaki bato na ye bámipesa ata na mosala moko te ya bilimo mabe?
4 Ebele ya mangomba ya lokuta ezali na momeseno ya kosambela bankɔkɔ. Bato mosusu, liboso báyeba solo ya Biblia, bazalaki kokanisa ete bato oyo bakufá bafandaka na mokili moko oyo emonanaka te mpe bakoki kosalisa bato ya bomoi to kosala bango mabe. Ntango mosusu ozalaki koboma nzoto mpo na kokitisa bankɔkɔ motema. Kasi, ndenge oyekolaki yango na Mokapo 6 ya buku oyo, bato oyo bakufá bayebi eloko te mpe bazali na bomoi esika moko te. Yango wana, koluka kosolola na bango ezali na ntina ata moko te. Ezala nsango nini oyo emonani ete euti epai ya ndeko to moninga na biso moko oyo akufá, eutaka mpenza nde epai ya bademo. Yango wana, Yehova ayebisaki Bayisalaele ete bámeka te kosolola na bato oyo bakufá to bámipesa ata na mosala moko te ya bilimo mabe.—Deteronome 18:10-12.
5. Okosala nini soki losambo oyo omipesaki na yango liboso esɛngaki ete osalela bililingi to bikeko to mpe osambela bankɔkɔ?
5 Okosala nini sikoyo soki losambo oyo omipesaki na yango liboso esɛngaki ete osalela bililingi to bikeko to mpe osambela bankɔkɔ? Tángá mpe kanisá malamumalamu bavɛrsɛ ya Biblia oyo ezali komonisa ndenge oyo Nzambe atalelaka makambo yango. Mokolo na mokolo, yebisá Yehova na mabondeli mposa na yo ya kokangama na losambo ya solo, mpe sɛngá ye asalisa yo okanisaka lokola ye.—Yisaya 55:9.
BAKLISTO YA LIBOSO BAZALAKI KOSALA FƐTI YA NOELE TE
6, 7. (a) Ndenge balobaka, Noele ezali mpo na kokanisa nini; bayekoli ya Yesu na siɛklɛ ya liboso bazalaki mpe kosala yango? (b) Na ntango bayekoli ya liboso ya Yesu bazalaki awa na mabelé, banani bazalaki kosala bafɛti ya kokanisa mokolo ya kobotama?
6 Losambo oyo moto azali kosambela Nzambe ekoki kobebisama na makambo ya mangomba ya lokuta soki moto yango azali komipesa na bafɛti oyo bato mingi basalaka. Tózwa ndakisa ya Noele. Ndenge balobaka, Noele ezali mpo na kokanisa mbotama ya Yesu Klisto, mpe tokoki koloba ete pene na mangomba nyonso oyo elobaka ete elandaka Klisto esalaka fɛti yango. Kasi, ezali na eloko ata moko te oyo emonisi ete bayekoli ya Yesu na siɛklɛ ya liboso bazalaki mpe kosala yango. Buku moko (Sacred Origins of Profound Things) elobi ete: “Na mbula nkama mibale oyo elandaki mbotama ya Klisto, moto moko te ayebaki mokolo mpenza oyo [Klisto] abotamaki mpe kaka mwa bato moke nde bazalaki kokanisa likambo yango.”
7 Ata soki bayekoli ya Yesu báyebaka mokolo mpenza oyo ye abotamaki, balingaki kosalela mokolo yango fɛti te. Mpo na nini? Mpamba te, ndenge buku moko (The World Book Encyclopedia) elobi, baklisto ya liboso “bazalaki kotalela likambo ya kokanisa mokolo oyo moto abotamaki lokola momeseno moko ya bapakano.” Biblia mobimba elobeli kaka bafɛti mibale ya kokanisa mokolo ya kobotama mpe bakonzi mibale oyo basalaki yango bazalaki kosambela Yehova te. (Genese 40:20; Malako 6:21) Bafɛti ya kokanisa mokolo ya kobotama ezalaki mpe kosalema mpo na banzambe ya bapakano. Na ndakisa, na mokolo ya 24 Mai, Baloma bazalaki kokanisa mokolo ya kobotama ya nzambe-mwasi Diana. Na mokolo oyo elandi, bazalaki kokanisa mokolo ya kobotama ya Apollon, nzambe-moi. Na yango, bapakano nde bazalaki kosala bafɛti ya kokanisa mokolo ya kobotama, kasi baklisto te.
8. Limbolá boyokani oyo ezali kati na bafɛti ya kokanisa mokolo ya kobotama ná biyambayamba.
8 Ezali mpe na ntina mosusu oyo baklisto ya siɛklɛ ya liboso bazalaki kokanisa mokolo ya kobotama ya Yesu te. Emonani ete bayebaki ete bafɛti ya kokanisa mokolo ya kobotama ezali na boyokani na biyambayamba. Na ndakisa, Bagrɛki ná Baloma mingi ya ntango ya kala bazalaki kokanisa ete elimo moko ezalaka na esika moto nyonso azali kobotama mpe ebatelaka ye bomoi na ye mobimba. Buku moko (The Lore of Birthdays) elobi ete: “Elimo yango ezalaki na boyokani moko oyo bato bayebi te elongo na nzambe oyo mokolo na ye ya kobotama ekokani na oyo ya moto oyo abotami.” Na ntembe te, Yehova alingaki kosepela te na fɛti moko oyo ekokɔtisa nkombo ya Yesu na makambo ya biyambayamba. (Yisaya 65:11, 12) Kasi, mpo na nini bato mingi basalaka fɛti ya Noele?
NDENGE NOELE EBANDAKI
9. Ebandaki ndenge nini bápona mokolo ya 25 Desɛmbɛ mokolo ya kokumisa mbotama ya Yesu?
9 Bato babandaki kokanisa mbotama ya Yesu na mokolo ya 25 Desɛmbɛ bankama ya bambula nsima ya kozonga na ye na likoló. Nzokande, Yesu abotamaki mokolo wana te, abotamaki nde na sanza ya Ɔkɔtɔbɛ. * Bongo mpo na nini baponaki mokolo yango? Ekoki kozala ete bato mosusu oyo na nsima bakómaki koloba ete bazali baklisto “balingaki ete mokolo yango ekokana na fɛti oyo bapakano ya Loma bazalaki kosala” mpo na kokanisa mokolo ya kobotama ya moi. (The New Encyclopædia Britannica) Na eleko ya mpiɔ makasi, ntango moi—esika molunge mpe kongɛnga eutaka—emonanaka ete ezali kongɛnga moke mpenza lokola nde ekei mobembo mosika, bapakano bazalaki kosala milulu mpo ezonga. Bazalaki kokanisa ete mokolo ya 25 Desɛmbɛ nde ezali mokolo oyo moi ebandaki kozonga. Mpo na kokómisa bapakano bandimi, bakonzi ya mangomba bazwaki fɛti yango mpe bakómisaki yango fɛti “ya baklisto.” *
10. Na ntango ya kala, mpo na nini bato mosusu bazalaki kosala fɛti ya Noele te?
10 Banda kala, bato bayebi ete Noele euti na bapakano. Lokola fɛti yango euti na Makomami te, na siɛklɛ ya 17 bapekisaki yango na Angleterre mpe na bitúká mosusu ya Amerika ntango ezalaki koyangelama na Angleterre. Moto oyo ameki ata komeka kotikala na ndako na mokolo ya Noele na esika akende na mosala, asengelaki kofuta amande. Kasi, eumelaki te, mimeseno ya kala ezongaki lisusu, mpe mosusu ya sika ebakisamaki. Noele ekómaki lisusu fɛti moko oyo bato mingi bazali kosala, mpe tii lelo ezali se bongo na bamboka mingi. Kasi, lokola Noele ezali na boyokani na mangomba ya lokuta, baoyo balingi kosepelisa Nzambe basalaka fɛti yango te, ata mpe bafɛti mosusu oyo euti na losambo ya bapakano. *
KOYEBA ESIKA FƐTI MOKO EUTI EZALI MPENZA NA NTINA?
11. Mpo na nini bato mosusu basalaka bafɛti oyo bato mingi basalaka, kasi likambo nini esengeli kozala na ntina mingi koleka mpo na biso?
11 Bato mosusu bandimaka ete bafɛti lokola Noele euti na bapakano, kasi bamonaka ete ezali mabe te kosala yango. Kutu, mpo na bango, bato mingi bazalaka ata na likanisi ya losambo ya lokuta te ntango basalaka bafɛti yango. Longola yango, bafɛti wana esalisaka mabota báfanda esika moko. Yo mpe okanisaka bongo? Soki okanisaka bongo, mbala mosusu ezali mpo olingaka libota na bino mingi, kasi ezali te mpo olingaka mangomba ya lokuta; yango wana ezalaka mpasi osala makambo oyo losambo ya solo esɛngaka. Kitisá motema; Yehova, ye oyo abandisaki libota, alingi ete oyokanaka malamu na bandeko na yo. (Baefese 3:14, 15) Kasi okoki kokómisa boyokani yango makasi na banzela oyo endimami na Nzambe. Ntoma Paulo amonisaki likambo oyo esengeli kozala na ntina mingi koleka mpo na biso, akomaki boye: “Bókoba kotalela malamumalamu mpenza oyo ekoki kondimama epai ya Nkolo.”—Baefese 5:10.
12. Pesá ndakisa moko oyo ezali komonisa ntina oyo tosengeli koboya mimeseno mpe bafɛti oyo euti na bisika ya mabe.
12 Ntango mosusu okanisaka ete lelo, mpo bato básala fɛti moko, batalelaka te esika yango euti. Koyeba epai fɛti moko euti ezali mpenza na ntina? Ɛɛ! Tózwa ndakisa, omoni bɔmbɔ moko na terase. Okolɔkɔta yango olya? Te! Bɔmbɔ wana ezali pɛto te. Ndenge moko mpe, bafɛti oyo bato mingi basalaka ekoki kosepelisa, kasi euti nde na bisika ya mbindo. Mpo tókangama na losambo ya solo, tosengeli kozala na makanisi ndenge moko na mosakoli Yisaya, ye ayebisaki basambeli ya solo ete: ‘Bósimba eloko ya mbindo te.’—Yisaya 52:11.
MONISÁ EKATELI NA YO NA BOSOSOLI
13. Mikakatano nini ekoki kokómela yo mpo ozali kosala te bafɛti oyo bato mingi basalaka?
13 Soki ozwi ekateli ete okosala lisusu te bafɛti oyo bato mingi basalaka, yango ekobendela yo mikakatano. Na ndakisa, baninga na yo ya mosala bakoki komituna mpo na nini ozali kosangana na bango te na makambo mosusu ya fɛti moko na mosala. Okosala nini soki bakabeli yo eloko moko na Noele? Soki ondimi yango, ekozala mabe? Okosala ndenge nini soki mobali to mwasi na yo azali mondimi ya lingomba mosusu? Okoki kosala nini mpo bana na yo bámona te ete bazangi eloko moko ya malonga mpo bazali kosala te bafɛti oyo bato mingi basalaka?
14, 15. Okoki kosala nini soki batombeli yo to balobi na yo bonɛ fɛti to soki moto alingi kokabela yo eloko?
14 Mpo na koyeba ndenge ya kosala ntango okutani na moko ya mikakatano yango, ezali kosɛnga bososoli. Na ndakisa, soki moto atombeli yo to alobi na yo bonɛ fɛti, okoki koyebisa ye kaka na mokuse ete, napesi yo matɔndi to mersi. Kasi, soki ezali moto moko oyo ozalaka na ye mbala na mbala to osalaka na ye esika moko, ntango mosusu okomona malamu ete osuka wana te. Ezala moto oyo oyebi to te, kozokisa ye te na maloba na yo. Biblia epesi toli oyo: “Tiká liloba na bino ezala ntango nyonso kitoko, eyeisama elɛngi na mungwa, mpo na koyeba ndenge oyo bosengeli kopesa moto moko na moko eyano.” (Bakolose 4:6) Kebá! Kokatela bato mangala te. Limbwelá bango nde ekateli na yo kozanga kozokisa bango na maloba na yo. Yebisá bango polele ete kokabelana biloko mpe kokutana esika moko ezali mabe te, kasi yo olingaka kosala makambo yango nde na mikolo mosusu.
15 Okosala nini soki moto alingi kokabela yo eloko mokolo ya fɛti? Yango ekotalela mingimingi ntina oyo alingi kokabela yo yango. Moto yango akoki koyebisa yo boye: “Nayebi ete yo osalaka fɛti oyo te. Atako bongo, nalingi kokabela yo eloko oyo.” Na ntango wana, okoki komona ete soki ondimi yango elakisi te ete yo mpe osangani na fɛti yango. Kasi, soki moto yango ayebi makambo ya losambo na yo malamu te, okoki mpe koyebisa ye ete osalaka fɛti yango te. Yango ekosalisa ye ayeba ntina oyo ondimi eloko oyo apesi yo kasi yo okabelaka bato biloko na mokolo yango te. Nzokande, ekozala malamu te kozwa eloko soki moto apesi yo yango mpo na komonisa ete olandaka te makambo ya losambo na yo to okoki kokakola makambo yango kaka mpo na kozwa eloko moko boye.
BONGO SOKI BATO YA LIBOTA BAZALI NA LINGOMBA MOSUSU?
16. Okosala ndenge nini mpo maloba na yo ezokisa bato te na makambo ya bafɛti?
16 Bongo soki bato ya libota na bino bazali na lingomba mosusu? Awa mpe, maloba na yo ezokisa bango te. Ntina ya kotyana na bango ntembe mpo na momeseno to fɛti mokomoko oyo balingi kosala ezali te. Monisá nde ete otikeli bango nzela básala ndenge balingi, se ndenge yo mpe olingi básalela yo. (Matai 7:12) Kosala ata likambo moko te oyo ekomonisa ete yo mpe ozali kosala fɛti elongo na bango. Atako bongo, kobimisa mindɔndɔ te na makambo oyo etali mpenza fɛti te. Kasi, osengeli ntango nyonso komitambwisa na ndenge oyo ekosala ete ozala ntango nyonso na lisosoli ya malamu.—1 Timote 1:18, 19.
17. Ndenge nini okoki kosalisa bana na yo bámona te ete bazangi eloko moko ya malonga mpo bazali komona basusu bazali kosala bafɛti oyo bato mingi basalaka?
17 Okosala nini mpo bana na yo bámona te ete bazangi eloko moko ya malonga mpo bazali kosala te bafɛti oyo eyokani na Makomami te? Yango ekotalela mingimingi makambo oyo osalelaka bango mikolo mosusu. Baboti mosusu babongisaka bantango ya kokabela bana na bango biloko. Moko ya biloko oyo eleki malamu oyo okoki kopesa bango ezali ntango na yo mpe likebi oyo otyelaka bango na bolingo mpenza.
OMIPESA NA LOSAMBO YA SOLO
18. Na ndenge nini koyangana na makita ya boklisto ekoki kosalisa yo okangama na losambo ya solo?
18 Mpo osepelisa Nzambe, osengeli kobwaka losambo ya lokuta mpe kokangama na losambo ya solo. Kokangama na losambo yango esɛngaka mpe nini? Biblia elobi ete: “Tiká tótyelanaka likebi mpo na kopusama na kozala na bolingo mpe na misala ya malamu, kotikáká te koyangana na biso mpenza, ndenge bamosusu bamesaná kosala, kasi nde tólendisanaka, mpe tósalaka bongo na koleka mpenza lokola bozali komona mokolo yango ezali kokóma pene.” (Baebele 10:24, 25) Makita ya baklisto ezali bantango ya esengo oyo ekopesa yo nzela ya kosambela Nzambe na ndenge oyo andimaka. (Nzembo 22:22; 122:1) Na makita yango, baklisto ya sembo ‘balendisanaka.’—Baloma 1:12.
19. Mpo na nini ezali na ntina ete oyebisaka basusu makambo oyo oyekoli na Biblia?
19 Lolenge mosusu oyo okoki kokangama na losambo ya solo ezali ya koyebisa bato makambo oyo oyekoli na Biblia elongo na Batatoli ya Yehova. Bato mingi bazali mpenza ‘kokimela mpe kolela’ mpo na mabe oyo ezali kosalema na mokili lelo oyo. (Ezekiele 9:4) Ntango mosusu oyebi bato ya ndenge wana. Mpo na nini te koyebisa bango elikya oyo Biblia epesi yo mpo na mikolo ezali koya? Ntango okobanda kosangana na baklisto ya solo mpe koyebisa basusu mateya malamu ya Biblia oyo oyekoli, okomona ete mokemoke mposa nyonso ya mimeseno ya losambo ya lokuta oyo ntango mosusu etikalaki na motema na yo ekosila. Yebá ete okozala mpenza na esengo mpe okozwa ebele ya mapamboli soki okangami na losambo ya solo.—Malaki 3:10.
^ par. 9 Talá na Apɛndisi, lisolo “Yesu abotamaki na sanza ya Desɛmbɛ?”
^ par. 9 Baponaki mokolo ya 25 Desɛmbɛ mpe mpo na fɛti babengi Saturnales, oyo Baloma bazalaki kosalela nzambe na bango ya mosala ya bilanga. Bazalaki kosala yango kobanda mokolo ya 17 tii mokolo ya 24 Desɛmbɛ. Bato bazalaki kolya, komɛla, kobina mpe kokabelana biloko na fɛti yango.
^ par. 10 Soki olingi koyeba ndenge oyo baklisto ya solo batalelaka bafɛti mosusu oyo bato mingi basalaka, talá na Apɛndisi, lisolo “Tosengeli mpe kosalaka bafɛti oyo bato mingi basalaka?”


text:
Lisolo 32: Malɔzi zomi
BÓTALA bililingi oyo. Elilingi mokomoko ezali kolakisa moko ya malɔzi oyo Yehova atindelaki Ezipito. Na elilingi ya liboso tozali komona Arona azali kobɛta Ebale Nile na lingenda na ye. Bongo mai ebongwani makila. Mbisi ekufi mpe mai ya ebale ekómi nsolo mabe.
Na nsima, Yehova atindi mbemba, eutaki na Ebale Nile. Mbemba ezalaki bipai nyonso: ata na bisika batumbaka mampa, na nzungu ya kosala patɛ, ata mpe na mbeto. Ntango mbemba ekufi, Baezipito basangisi yango mabondo mabondo mpe mboka mobimba ekómi nsolo mabe.
Na nsima, Arona abɛti mabele na lingenda na ye mpe putulu ebongwani ngungi. Ezalaki koswa bato ná banyama. Yango nde bolɔzi ya misato.
Malɔzi oyo elandaki ezwaki kaka Baezipito kasi Bayisraele te. Bolɔzi ya minei ezalaki mapokopoko; ekɔtaki na bandako nyonso ya Baezipito. Bolɔzi ya mitano ebomaki bibwɛlɛ. Ebele ya bangɔmbɛ, bampate ná bantaba ya Baezipito ekufaki.
Na nsima, Moize ná Arona bazwi putulu ya mɔtɔ mpe babwaki yango na likoló. Yango ebimisaki bato ná banyama mbuma mineneminene na nzoto. Wana bolɔzi ya motoba.
Nsima ya oyo, Moize atomboli lobɔkɔ na ye na likoló, mpe Yehova atindi bankake ná mbula ya mabanga. Bamoná naino mbula ya mabanga ya ndenge wana te na Ezipito.
Bolɔzi ya mwambe ezalaki ebele ya mayoyo. Mayoyo ebele ndenge wana emonaná naino liboso te. Mayoyo elyaki eloko nyonso oyo mbula ya mabanga etikaki.
Bolɔzi ya libwa ezalaki molili makasi. Molili ya makasi mpenza ezipaki mokili mikolo misato, kasi esika Bayisraele bazalaki molili ezalaki te.
Na nsuka, Nzambe alobi na Bayisraele ete bápakola makila ya mwana-mpate to mwana-ntaba na makonzí ya baporte na bango. Na nsima, anzelu ya Nzambe alekaki na mokili ya Ezipito. Soki amoni makila na porte, aleki ndako wana. Kasi na bandako nyonso oyo makila ezalaki na makonzí ya baporte te, anzelu abomaki bana ya liboso, ezala mwana ya moto to ya nyama. Wana nde bolɔzi ya zomi.
Nsima ya bolɔzi oyo ya nsuka, Farao ayebisaki Bayisraele bákende. Libota ya Nzambe bamibongisaki mpo bákende, mpe kaka na butu wana, balongwe na Ezipito, bakei.
Kobima mokapo 7 tii 12.
Mituna
- Salelá bililingi oyo elakisami awa mpo na kolobela malɔzi misato ya liboso oyo Yehova atindelaki mokili ya Ezipito.
- Bokeseni nini ezali kati na malɔzi misato ya liboso mpe malɔzi mosusu oyo eyaki nsima?
- Bolɔzi ya minei, ya mitano, mpe ya motoba ezalaki nini?
- Lobelá bolɔzi ya nsambo, ya mwambe, mpe ya libwa.
- Liboso Yehova atinda bolɔzi ya zomi, alobaki na Bayisraele nini?
- Bolɔzi ya zomi ezalaki nini, mpe likambo nini esalemaki nsima na yango?
Mituna mosusu
- Tángá Kobima 7:19-8:23.
Atako banganga-nzambe ya Ezipito oyo basalelaka maji bamekolaki malɔzi mibale ya liboso oyo Yehova atindaki, kasi bayaki kondima likambo nini ntango bolɔzi ya misato eyei? (Kob. 8:18, 19; Mat. 12:24-28)
Na ndenge nini bolɔzi ya minei emonisaki ete Yehova azali na nguya ya kobatela libota na ye, mpe lokola basaleli ya Nzambe bayebi likambo yango, ezali kosalisa bango bámiyoka ndenge nini awa bakómi pene na “bolɔzi monene” oyo esakolamaki? (Kob. 8:22, 23; Em. 7:13, 14; 2 Nt. 16:9)
- Tángá Kobima 8:24; 9:3, 6, 10, 11, 14, 16, 23-25; mpe 10:13-15, 21-23.
Wapi bituluku mibale oyo Farao ná banganga-nzambe ya maji bamonisi, mpe lelo oyo eloko nini bituluku yango bakoki kosala te? (Kob. 8:10, 18, 19; 9:14)
Ndenge nini Kobima 9:16 ezali kosalisa biso tóyeba ntina oyo Yehova atiki Satana azala tii lelo oyo? (Rom. 9:21, 22)
- Tángá Kobima 12:21-32.
Na ndenge nini Elekeli epesaki bato mingi nzela ya kobika, mpe yango ezalaki elilingi ya likambo nini? (Kob. 12:21-23; Yoa. 1:29; Rom. 5:18, 19, 21; 1 Ko. 5:7)


text:
Rétro sur le football congolais, par Emmanuel Kandolo
Ba ndeko,
Mpo na ko comprendre ndenge makambo malekaki mpe mpo na kobakisa na rappel oyo Olivier asali na finale oyo T.P. Englebert (Mazembe) de Lubumbashi ebetaki na Kotoko de Koumassi, ekosenga vraiment tozongela contexte ya coupe du Congo (Zaïre) mpo en tant qu’équipe championne du Congo nde club ekokende na coupe d’Afrique des clubs champions. A l’époque, ezalaki kaka coupes d’Afrique mibale : des nations na des clubs. Mazembe abimaki champion du Congo na 1966 ; 1967. Abeti coupe d’Afrique 1967, mpe alongi yango. Tango wana règlement ya Confédération africaine ya football (C.A.F.) e prévoyaki te que soki équipe e gagner coupe d’Afrique des clubs champions mpe na même moment ebimi championne nationale, fédération nationale ya football ya pays ya équipe oyo, ekoki kotinda équipe vice-championne nationale na coupe d’Afrique des clubs champions.
Mazembe alongi lisusu coupe d’Afrique na 1968, mpe en tant que champion en titre abeti édition ya 1969, mpe Saint Eloi (Lupopo) ebetaki même compétition en tant que champion du Congo 1968. Na premier tour, Saint Eloi aleka na forfait mpo Union Sportive Cuttin ya Bangui esengaki forfait. Na deuxième tour, akutani na Caïman ya Douala mpe basali 0 à 0 na Douala. Na Kinshasa, Saint Eloi alongi na 3 à 1. Na quart des finales akutani na Conakry II, na Conakry. Kuna apoli na 7 à 0. Na retour, na Kinshasa, apoli lisusu na 3 à 1. Conakry II yango nde eyaki kokoma Hafia football club de Conakry. Tika na rendre hommage na Mukeya Zacharie « Zeke » meneur de jeu ya Saint Eloi. Asala biloko na suka mais ekokaki te mpo etambusa Saint Eloi mosika. Un très bon joueur. Je crois même que tee lelo oyo Saint Eloi atikala kozua joueur ya qualités exceptionnelles ya ndenge wana te. Tango Conakry II elongolaki Saint Eloi, eyaki kokutana na Mazembe na Kinshasa mpe epoli na 0 à 4. Na retour na Conakry, Conakry II epolisi Mazembe 5 à 3. Mazembe akeyi na finale mpe aye kokutana na Ismaïly ya Ismaïly, le, 22 décembre 1969, na Kinshasa. Basala 2 à 2. Buts ya André Kalonzo na Pierre Kalala mpo na Mazembe. Morsi El-Sennari na Sayed Abdel Razek "Bazouka" baningisaki moniama mpo na Ismaïly. Le, 09 janvier 1970, na Cairo International stadium - El-Qahira El- Dawly, na Le Caire, Mazembe apolaki na 1 à 3. On avait l’impression que Mazembe ezali na kati ya libulu ya moto. Stade etondaki lokola liki mpe batu nionso sima ya Ismaïly. Notons que Ismaïly ezalaki lokola mua séléction nationale mpo ezuaki ba joueurs ya ba clubs ya minene ya Egypte mpo esala grande équipe wana. Mukolo wana ba buteurs maisons, Ali Abougreisha na Sayed Abdel Razek « Bazouka » bazalaki sans pitié. Wana ezalaki le grand Ismaïly. Mazembe alongolaki soni na Martin Tshinabu « Brinch ». Ye asopaki bango nionso avant atiya.
Mazembe abetaki coupe d’Afrique 1970, mpo azalaki champion du Congo na 1969. Parcourt na ye na coupe d’Afrique 1970, ezalaki boye : Mazembe aleka d’office na premier tour. Na deuxième tour akutani na Club athlétique renaissance aiglon ya Brazzaville (C.A.R.A). Na Kinshasa, C.A.R.A alali na 3 à 0. Na Brazaville, basali nul ya 2 à 2. Mazembe akeyi na Lomé kokutana na Modèle de Lomé. Kuna basali nul ya 0 à 0. Na Kinshasa, Modèle de Lomé esasami na 3 à 0. Sima ya wana, Mazembe ekeyi na Conakry kobeta na A.S. Kaloum Stars (yango ebandaki kobengama Conakry I). Kuna, Mazembe a gagner na 2 à 1. Na match retour na Kinshasa, Kaloum apoli na 3 à 1. Nzela ya finale efonguami mpe possibilité ya kolongola trophée Nkwme Nkruma libela emonani.
Finale retour ya coupe d’Afrique des clubs champion ya 1970, ebetamaki le, 24 janvier 1971, parce que calendrier ya C.A.F ezalaki bongo. Na édition ya coupe d’Afrique 1971, A.S. Vita Club de Kinshasa mde e représentaki République Démocratique du Congo mpo yango ebimaki champion du Congo na 1970.Tokozongela ba matchs ya Vita na coupe d’Afrique na mikolo mikoya.
Tozongela Mazembe. Na match aller ya finale na Koumassi, le 10 janvier 1971, Mazembe asali nul ya 1 à 1 na Ashanti Kotoko de Koumassi. Na ebeteli oyo mazembe azalki na yango mpe na ndenge abetaki édition ya 1970, sans défaite, une victoire na trois nuls na étranger, trois victoires na Kinshasa, cinq buts encaissés, quatorze but marqués. Au regard ya statistiques oyo, force, forme, détermination na puissance ya Mazembe ezalaki ya kosakana te. En plus, ezalaki équipe ya liboso na Afrique oyo elandisaki quatre finales ndenge wana. Equipe ya Mazembe ezali lisusu pourvoyeurs ya équipe nationale. Ba joueurs ya Mazembe babandaki ko passer moins de temps na ba familles na bango parce que bazalaki tout le temps na ba voyages : coupe du Congo, coupe d’Afriques des nations na des clubs champions, matchs amicaux na Afrique, stage na Europe na Amérique du Sud (Brésil), bref ! ba véritables stars.
Na match retour le, 24 janvier 1971, na Kinshasa, préparation esalemaki ndenge esengelaki esalema mpe avant match, mobilisation ezalaki makasi puisque Mazembe azalaki na défit munene ya ko relever mpo elongola trophée Nkwame Nkruma libela. Président Joseph Mobutu, mpo na intérêts personnel, politique et national mpe na ndenge babandaki kolobela na kokumisa ye na Afrique, alingaki alongola kombo ya Nkruma (abandaki ko partager ba idées na ye te) mpo apesa oyo ya ye na trophée oyo a préparaki a remplacer na C.A.F. mpo esengelaki elekela bongo. Président Mobutu akangaki miso na ba dépenses surtout que awutaki koleka na ba élections, politique ya prestige ebandi kosala makambo na yango, mbongo ezokota en masse, économie makasi, moyibi yiba na mayele, etc. Zaïrois akendeki sango na Afrique mobimba que akakolaka prix ya biloko te. Nazali komona lisusu na étranger ou na kInshasa ndenge ba joueurs etrangers bazalaki na complexe devant ba joueurs ya Mazembe, Vita Club na Léopards. Na étranger na hôtel ya équipe zaïroise, ba filles epayi, ba journalistes epayi, na centre ville, Zaïrois asombaka biloko en désordre mpe kotika ba pourboire ya minene na personnel ya hôtel na restaurant oyo baleki. Ba équipes ya Zaïre etikala kozongela maillot te. Etikala kosalema te ba périodes wana. Et quel bilamba ? Quel équipement ? Ba training (survêtements ou couvres maillots) ekendeke na maillot na yango, ba ballons une cinquantaine, nionso ezalaki. Sans komikumisa, na Afrique, ba Zaïrois bazalaki unique ezala na terrain ou na libanda. Tozongela lisolo. Président Mobutu atielaki Mazembe na ba joueurs ba moyens nionso. D’ailleurs, tango bawutaki Koumassi via Accra, bakendaki na Lubumbashi pour 72 H. kokutana na ba familles na bango officiellement mais officieusement apesaki mutu nionso possibilité ya ko renouveler biloko na kokutana na nganga personnel mpo mutu nionso azalaki na ba plans na ye. Ba nganga ya Mazembe mpe bakendeki koluka biloko mosusu oyo ekokaki kopesa appui na grande victoire. Esalemaka ndenge wana na ba finales nionso. Alors, pourquoi ko changer ? Président Mobutu abandaki kolandela ba matchs nionso ya Mzembe na makambo nionso oyo ezali kosenga que équipe etambola malamu. Equipe ezalaki na ba très bonnes conditions na Cité de l’Organisation de l’Unité Africaine (O.U.A) na Mont Ngaliema. Cadre wana yango nde ebandaki kofanda soki ekobeta ba matchs ya coupe d’Afrique : endroit ya haute sécurité, ba pavillons ya luxe, restaurant ya classe, piscine olympique, parc présidentiel, vue imprenable na fleuve Zaïre mpe na Brazaville na une grande partie ya ville ya Kinshasa, personnel à disposition. Malgré nionso wana ba katangais babandaki kaka kokanisa que ba Kinois bakosala tout mpo Mazembe alonga te. Bon, il est en partie vrai que ba succès ya Mazembe ekomaki kosala ba Kinois mua zuwa mais mua consolation ezalaki dans la mesure où Vita Club abimaki champion du Congo na 1970. Donc, esengelaki ebeta coupe d’Afrique 1971. Yango elingaki koloba que soki Mazembe alongi finale oyo abkobeta, bango mibale bakobeta coupe d’Afrique na mbula ekoya na 1971. Na ba méfiances wana, ba dirigeants ya Mazembe bakutanaki na Renquin (Matonge) na avenue Bokuma epayi ya Jean-Baptiste Kibwe. Na réunion wana ba décidaki que ba écarter collaboration nionso na ba clubs ya Kinshasa (Vita Club nde azalaki viser). Wana na réunion na bango secrète. Na butu ya samedi le, 23 janvier ndenge esalemaka toujours na ba matchs oyo ezobetama na Kinshasa, il fallait kotia stade na « circuit », c’est-à-dire ko labourer ; miner mpe ko blinder yango na biloko. Tango laboratoire ya Mazembe eye mpo efandisa biloko, na kati ya processus e sentir que force mususu ezali ko résister na implantation ya ba engrais na ba mines oyo baye na yango. Tango laboratoire ebandi kobuaka biloko ya détection na ko lancer maloba na bilima nde ba nganga baye ko localiser kifuni oyo bakundaki na tondo. Donc, baye ko découvrire mutu ya ntaba na maseke na yango ekundama na centre ya terrain. Maseke mosusu bakunda na point ya penalty nionso mibale. Et pourtant na ba semaines mibale oyo elandaka matchs ya Mazembe na Kinshasa, police ekengelaka stade na butu nionso. Kasi nani akundaki ba plans wana ? Eyebani te! Kasi Vita kaka nde ezalaki na ligne de mire compte tenue ya ba mobulu mobulu ebima na ba matchs contre Mazembe. Ba nganga ya Mazembe ba neutralisa biloko wana. Ba Katangais batomboka liseki te mpe likambo emati tee na niveau ya Président Mobutu. Likambo eye ndongo, Mazembe akomi kosala ba pressions na fédération mpo ebetisa match na Lubumbashi ( mais sous quel prétexte ?). Na même moment e activer chantage ya kosenga forfait du fait que azali victime de trahison na propre pays na ye. Président atinda batu epayi ya Jean-Jacques kande pour vérification. Paradoxalement kande azalaki ministre ya information oyo abandaki kosala mobilisation makasi mpo na événement wana ya fierté nationale. Mpe ba Kinois babandaki kozua réaction ya Mazembe neti arrogante mpe koyebisa que ba équipes nionso elonaka biloko na stade du 20 mai 1967, kasi pona nini kaka kolakisa Vita Club mosapi ? Likambo enginda tee Vita ayaki ko balayer ba accusations ya Mazembe na koyebisa que biloko wana ezalaka nango wana banda kala depuis finale oyo ba gagnaki mais sans toute fois ko expliquer pourquoi mutu ya ntaba wana epolaki te sima ya presque un mois après finale ya coupe du Congo ya 1970 ? Bon, ba autorités politiques et administratives basololaki na batu nionso mpo na ko apaiser situation wana. Ba bandi kokabola ba tee shirts, bikoti, ba drapelets, mpona ko supporter Mazembe.
Mukolo ya match, Mazembe emonanaki très déterminé mpo na kolonga finale oyo. Ezalaki bien mpe Uniroyal (manufacture ya pneus américains ezalaki sponsor na yango)
Mazembe etandaki équipe oyo : Robert Kazadi « Bob Denard, le gardien volant», Ngoy Laurent, Albert Mukombo “Demoiselle”, Raymond Buanga, Pierre katumba, Nyembo « Toyota », Léonard Saïdi, Kabeya « Sotsho » Pierre Kalala, André Kalonzo, Martin Tshinabu « Brinch ».
Na Banc : Paul Kalambayi, Mbuyi “Athénée”, Jean Mwepu, Mutombo, Kapata, Mulenda na kebenji.
Kotoko de Kumassi : Robert Mensah, Kwaku Duah « Jasper », Kwao Baffoe, Mohamed Salisu, Albert Essuman, Joe Sam, Dan Oppong, Ibrahim Sunday, Wilberforce Kwadwo Mfum, Osei koffi, Malik Jabir.
Match ezalaki vraiment très animé mpe Kotoko dès le début ebandaki na ba attaques ya somo kasi Robert kazadi azalaki comme d’habitude extraordinaire. Kasi mokolo wana ezalaki ya trio Ibrahim Sunday, Osei Koffi na Malik Jabir. Il est vrai que défense ya Mazembe ezalaki mokuwa mpe makasi mingi, kasi ba une touche de ballon na deux ou trois mouvements, accompagnement ya porteur ya ballon, kobakisa na rapidité, déplacement mpe drible na bango, ebandaki kotiya médiane ya Mazembe na défense na ye en difficulté. Kazadi souvent abandaki ko yebisa ba défenseurs na ye batikalaka ya kolema parce que na tentatives ya débordement ya Ibrahim Sunday, bazalaki na tendance ya kokueleya ye. Or, soki ye afandisi yo, souvent ezalaki mpasi mpo na couverture esalema malamu na co-équipier mpo bazalaki na ba placements moko ebandaki kotiya bango en supériorité numérique par rapport na Mazembe. Donc, Kazadi à chaque fois esengelaki a anticipaka mpe a couvraka ba failles tactiques wana na kobimela. Kotoko e travailaki jeu na yango makasi mpo eyebaki que soki ebeti na Mazembe en laissant le soin na Osei Koffi na Ibrahim Sunday babanda ko construire na médiane, bakokende mosika te, bakokoka te mpo médiane na défense ya Mazembe (défense ezalaki suka na rampart. Même forteresse défensive wana esimba Mazembe na Léopards mpe yango nde e gagna nionso na coupe des nations mibale na des clubs mpe qualification na coupe du Monde) bafongolaka yango na ba qualités individuelles te. Ezalaki makasi na marquage individuel ; duel aérien ; mpe na duel à deux na technique ya kobotola ballon sans kosala ba fautes. Na yango esengelaki kokende na ba passes ya mikuse mpo na kotambusa bango mpe ko brouiller dispositif ya défense en ligne na bango na couverture magnifique basalelaka Robert Kazadi. Kazadi azalaki un véritable commandant en chef ya défense na ye. Yango wana abandaki kobengama « Bob Denard ». Mpe Congolais nionso sans exception, atikala ko contester Robert kazadi na eloko moko te, même tango abandaki kosala ba rares erreurs. Azalaki espoir na biso mpe abikisa Mazembe na Léopards na ba situations ya ndenge na ndenge. Azalaki mpe na même respect na Afrique. Journaliste sportif nini ya Afrique a reva kozala na Robert Kazadi na équipe ya mboka na ye te ?
Mazembe azalaki mener na score na but ya Ibrahim Sunday mpe aye kozongisa na André kalonzo?. Mais tango Mazembe azalaki mener mpe aye ko se retrouver à égalité na Kotoko, ba boutes ekomi kosalema. Pourquoi Mazembe akomaki na ba doutes ? Tout simplement parce que Ibrahim Sunday, Osei Koffi na Malik Jabir bazalaki makasi mingi na nionso : accélération, dribles na ba ouvertures sur Mfum oyo vraiment abomaki lisusu Mazembe. Esengeli koyeba que ba joueurs moko wana bakutanaki na 1968, na Ethiopie na coupe d’Afrique des nations, R.D.Congo epolisaki Ghana na 1 à 0. Babetaki lisusu finale ya 1967. Bayebanaki malamu. Kasi na finale ya Kinshasa, suka suka na likambo ya mabele, Mazembe ayaki kozua penalty mpe na chance ya égalisation na 2 à 2. Kasi C.A.F. na tango wana abandaki kobimisa ba règlements avant finale. Alobaki que soki match esali nul, ba tirs au but ekobetama. Décision oyo ebimaki sima ya confusion esalemaka na finale entre Mazembe na Kotoko na 1967. Na Koumassi na match aller le, 19 novembre 1967, basalaki 1 à 1, Na match retour na kinshasa, le 26 novembre 1967, baye kosala 2 à 2. Sima ya prolongation ya trente minutes, ba équipes mibale ekabuanaki na égalité. Commissaire ya match alobi que lobi bakosala tirage au sort mpona ko tirer équipe gagnante. Ba délégations nionso endimi. Kasi ba Congolais bayebaki qu’il fallait kondima mpo na kokata likambo na mokuse mpe Kotoko azali na Kinshasa. Donc, azali déjà na munoko ya ngando. Kotoko azongi na hôtel Memling esika azalaki. Na butu na yango, President Mobutu atiye ba services na ye ya communication na disposition ya fédération mpo esenga que match ya barrage ebetama mpo véritable champion abima na tirage au sort te. Mpo match wana ebetama esengelaki Secrétaire général ya C.A.F. Mourhad Fahmy, andima. Donc, il fallait kosolola na ye na ndenge ya liseki te. En tout cas na yebi te modèle nini ba sololaki na ye kitoko, mpe soki bapesaki ye ba cadeaux ya ndenge nini oyo etambusaki ye mutu! Lobi na yango, c’est-à-dire le, 27 décembre 1967, au lieu tirage au sort esalema, surprise totale ! Abimisi règlement que match de barrage ekobetama na Yaoundé na Cameroun. Mais date eyebani naino te, kasi C.A.F. akokomela ba fédérations nationales ya Ghana na R.D.Congo mpo na koyebisa bango mokolo match ekobetama mpe koyebisa bango ba dispositions nionso na oyo etali déroulement na yango. Ba Ghanéens bandimi mpe bazongi na mboka na bango. Sima ya deux semaines, Mazembe akenda Yaoundé, conformément na lettre C.A.F ekomelaki mpe etindelaki ye. Kasi moyen ebeta match ezali te mpo Kotoko ekoma na Yaoundé te ! Pourquoi ? Fédération ghanéenne de football etikala kozua lettre ya C.A.F. te !
Tozongela penalty ya Mazembe. Olivier alobi ndenge Martin Tshinabu « Brinch » na Robert Mensha babandaki komekana, kasi yango mpe ezalaki na mauvais côté ye ko déconcentrer bango mibale. Brinch arata penalty wana. Incroyable! Na Mazembe babeti penalty bazalaki mibale Tshinabu na katumba. Bango nionso batikala ko rate te. Ezala na Mazembe ou na Léopards. Na demi-finales na 1968, contre Forces armée royales (F.A.R.) ya Rabat, na match ya Kinshasa, Martin Tshinabu « Brinch » nde atiaki l’unique but ya Mazembe na penalty. Na retour na Rabat, Mazembe asasaki F.A.R. na 3 a 1. Buts moko ya Pierre kalala na mibale ya Martin Tshinabu « Brinch ».
Tokoba lisusu na lisolo. Mazembe epola na 2 à 1 mpe Kotoko de Koumasi eye ko remporter coupe d’Afrique mpona mbala ya liboso. Effectivement, Président Mobutu azalaki na stade na mama Antoinette, mpe Mohamed Abdel Halim, Président ya C.A.F. apesaki ye coupe mpo apesa na vainqueur. André Boboliko, Président ya parlement, azalaki wana. Justin Marie Bomboko azalaki na Washinton en qualité ya ambassadeur. Kuna azalaki en disgrâce suite na ba confidences oyo asalaka ba oyo bazalaka na soi-disant ba rencontres privées azalaka na yango na Victor Nendaka. Ce dernier, Président Mobutu mpe a eloignaki ye na Bonn comme ambassadeur. Sima ya exploit na ye na ensemble ya compétition mpe na finale ya coupe d’Afrique des clubs champions ya 1970, Ibrahim Sunday a continuaki kosala ba merveilles na mbula elandaki na 1971. Akomaki lisusu na finale, Kotoko elongaki Canon de Yaoundé 3 à 0 na Koumassi. Na retour na Garoua, Canon alongi Kotoko na 2 à 0. Ba règlements ya C.A.F. oyo ebandaki kobima na finale, esala lisusu confusion. Elobaki que kaka nombre ya ba points nde ebandaki kopesa titre ya champion. Par ailleurs, tout au long ya compétition ba points na ba buts nde ebandaki ko permettre na équipe e se qualifier na étape mosusu ya compétition. Ekomaki lisusu likambo ya match de barrage Kaka na Garoua dans 48 heures. Canon atia but discutable mpe Kotoko abimisa mobulu, match esuka en queue de poisson mpe C.A.F. e déclara Canon de Yaoundé champion d’Afrique 1971. Ibrahim Sunday na ba performances asala na mbula mobimba abimaki meilleur joueur africain mpe azuaki ballon d'or 1971.
Malgré défaite, Président Mboutu apesaki bango prime na bango. Kasi bazuaki ba Vespa balakaki bango te mpo bapolaki. Basalaki bango eloko te, au contraire, injustice ya arbitre nde ebandaki kolobama makasi. Atako bongo, ba questions na ba interrogations ezalaki mingi na défaite wana : pourquoi Mazembe ebetaka na Lubumbashi te ? Rôle ya ba Kinois ezalaki nini ? Pourquoi Robert Mensah avant match akendaki kozua pembe ya point ya penalty ? Pourquoi Mazembe asalaki nionso te, mpo na kolongola ekoti ya Mensah ? Etc.
Epayi mosusu, esengeli koloba que Mazembe e abordaki match ya finale retour na mua complexe ya supériorité mpo na makanisi ma ye neti asalaki nul ya un but partout na Koumasi, na Kinshasa victoire ekozala mpo atikala kopola match ata moko te ya coupe d’Afrique na Kinshasa. Kasi malgré ba exploits ya Robert Kazadi, Ibrahim Sunday, Osei Koffi na Malik Jabir bazalaki intenables. Mukolo yango, Albert Mukombo, Raymond Buanga, Pierre katumba na Ngoy Laurent bazalaki na musala makasi penza.
Mpo na ba Katangais, défaite ya Mazembe ezalaki na bouc émissaire moko : Kinshasa ! Derrière, il fallait voir l’ombre de Vita Club na ba oyo nionso bazali na sima : Président Mbutu, Jean-Jacques kande, Joseph Singa, François « Franco » Luambo, Dominique Sakombi (ata soki épouse na ye azali katangaise), Paul Kabayidi.
Na 1971, Vita Club ebimaki champoin du Zaïre, yango nde esengeleki ekende ko représenter R.D.Congo na coupe d’Afrique des Clubs champions. A la grande surprise, ministère ya jeunesse et sport na Fédération zaïroise de football (FE.ZA.FA) bazui décision ya kotinda Mazembe na compétition bien que abimaki champion du Zaïre te.
A suivre…
Patriotiquement,
Emmanuel Kandolo


text:
Appel aux soutiens des combattants d’Afrique du sud, Sans Rival et Alqaïda..Suivez
One comment
-
merci toko soutenir ye na ba prieres. mais a repondre d’abord na justice
ya mboka wana. parceque bokoki ko imposer ba lois na bino na mboka ya
acceuil te. ba zuid- africains bayaka na congo dans les annees 1960. bazalaki
tres discipliner na pays ya acceuil. soki bino bozali ko se comporter comme de
hors la lois. bokozala pe traiter comme ba hors la lois. combat na sud- afrique
kinshasa ezali mosika mingi. j’ai toujours dit na ba commentaires meme si vous
ne partager pas mes opinions, bokende kosala combat na ba pays oyo ezali tres
proche na congo comme Angola, Zambie, Tanzanie, Congo-Brazzaville. ekozala
tres constructif. BA KABILA basalaka revolution na bango na ba pays frontaliers.
Tomonaka bango makelele na ba internetes te. Bino bokeyi koluka moyen ya ko
vivre. botikela biso makelele. BOTIKA KI MIYIBI. BANA YA POTO BAZALI PE NA
BA PROBLEMES NA BANGO. AVEUGLE ASALISAKA MONINGA NA YE AVEUGLE TE.
MERCI.


text:
MAITRE DONA: dévoile les vérités du combat en Belgique et traite Rex Kazadi & Co des Ex-Combattants….Suivez
2 comments
-
SOKI MAITRE DONA OYO EZALI LISUSU MOMENT YA BA POLEMIQUE TE S’IL TE PLAIT TOKOMI NA MOMENT COMMENT PU FAIRE POUR LA LIBERATION DU CONGO NDENGE NINITOKOKI KO BOUTER CETTE ETAT DE NUIRE D’ HYPOLITE KANAMBE ET SON SYSTEME COMMENT BARER LA ROUTE CONTRE CETTE CONCERTATION NATIONALE TOLEMBI BA POLEMIQUE EMEMI BISO A RIEN BA KOMBO NIOSO OYO OZALI KOTANGELA BISO TOYEBI BANGO NINI LISUSU OLINGI TOSALA PONA BANGO ? OZALAKA PE SONGI SONGI LONGOLELA BISO WANA
-
Yo maitre sala mosala na yo ya ki maitre ezali mawa mingi . Boyokaka na no soni ba congolais boyaki na europe kotanga .BA DIPLOME na bino ezali wapi? bokomi na bino ba kuluna. Eteya bino boluka misala , bozali ba tata na bana ba film oyo bozali kosala ekoti8ka seko.


text:
Bisaleli mpo na koyekola Biblia
Mikanda mpe biloko mosusu oyo ezali awa ekoki kosalisa yo oyekola Biblia mokemoke, na ndenge oyo ekosepelisa yo mpe ekosimba motema na yo.
NSANGO MALAMU OYO EUTI NA NZAMBE!
Nzambe azali na nkombo?
Nzambe azali na batitre ebele, na ndakisa Tata, Mozalisi, mpe Nkolo. Kasi nkombo ya Nzambe etángami mbala soki 7 000 na Biblia.
NSANGO MALAMU OYO EUTI NA NZAMBE!
Nzambe azali na nkombo?
Nzambe azali na batitre ebele, na ndakisa Tata, Mozalisi, mpe Nkolo. Kasi nkombo ya Nzambe etángami mbala soki 7 000 na Biblia.
Moto moko ayaka koteya yo
Mpo na nini koyekola Biblia?
Biblia ezali na biyano na mituna ya ntina mingi oyo etali bomoi oyo bamilio ya bato na mokili mobimba bamitunaka. Yo mpe olingi koyekola Biblia?
Boyekoli ya Biblia esalemaka ndenge nini?
Na mokili mobimba, eyebani ete Batatoli ya Yehova bayekolaka na bato Biblia ofele. Talá ndenge esalemaka.
Sɛngá boyekoli ya Biblia
Yekolá mateya ya Biblia ofele na esika mpe na ngonga oyo ebongi na yo.
Salelá ofele biloko ya koyekola na yango Biblia
Bavideo oyo ezali koteya
Nkasa mpo na koyekola
Mikanda ya boyekoli
Yekolá na makita na biso
Makita ya Batatoli ya Yehova
Talá esika tokutanaka mpe ndenge tosambelaka.
Makambo esalemaka ndenge nini na Ndako ya Bokonzi?
Kɔtá na kati mpo yo moko omona.
Biloko mosusu
JW Library
Mpo na kotánga mpe koyekola Biblia, salelá Libongoli ya Mokili ya Sika. Kokanisá makomi na yango ná oyo ya Biblia mosusu.
Mikanda oyo ezali na Internet
Luká koyeba makambo oyo ezali na Biblia na lisalisi ya mikanda ya Ba Témonis de Jéhovah.


text:
Bokolongono
Bokolongono ezali koyoka nzoto malamu ezali kaka mikakatano ya nzoto te. Moto nioso oyo abotami na mokili, esengeli a zala na makoki nioso. Ezala ata ekolo na ye, bondimi na ye na nzambe na ye mpe makanisi na ye ya politika ya mboka, azala mobola to mozwi (ekokami na buku ya OMS)
Biloko ya ndenge na ndenge ekoki kobongola bizaleli ya moto na moto. Oyo ya liboso ezali :
- Ndenge moto azali
- Evandeli ya moto
- Esika a fandi na bato
- Ndenge a fandi na bato
Nzinga nzinga ya motuna : Ndako etekaka kisi ya monganga , Kozwa libiki, Ko niolosa nzoto, Bileyi, Bana, Bakisi ya monganga, Kosalisa mpe kozwa libiki na ndako, Soki likama, Na lopitalo, Monganga ya mino, Mimesano, Bokolongono ya môto, Motuna ya bokolongono oyo etali basi, Esengeli koyeba liboso komibatela po na bokono, Lisalisi na tango ya bokono po na bato sans-papiers, themen/gesundheit/geschlechtskrankheiten, themen/gesundheit/aids


text:
Biblia na Internet | BIBLIA - LIBONGOLI YA MOKILI YA SIKA
Olingi koyoka botángi ya lisolo oyo na %%?
1 Yoane 2:1-29
2 Bana na ngai, nazali kokomela bino makambo oyo mpo bósala lisumu te.+ Nzokande, soki moto asali lisumu, tozali na mosungi+ moko epai ya Tata, Yesu Kristo, moyengebene.+2 Mpe ye azali mbeka+ mpo na kozipa+ masumu na biso,+ kaka oyo ya biso moko te,+ kasi mpe oyo ya mokili mobimba.+3 Mpe na likambo oyo nde tozali koyeba ete toyebi ye, elingi koloba, soki tozali kokoba kotosa mibeko na ye.+4 Moto oyo alobi ete: “Nayebi ye,”+ nzokande azali kotosa mibeko na ye te,+ azali moto ya lokuta, mpe solo ezali na kati ya moto yango te.+5 Kasi moto nyonso oyo azali kotosa liloba na ye,+ ya solo mpenza bolingo ya Nzambe ekómi ya kokoka+ na kati ya moto wana. Na likambo wana toyebi ete tozali na bomoko elongo na ye.+6 Moto oyo alobi ete azali na bomoko+ elongo na ye asengeli, ye moko mpe, kokoba kotambola ndenge moto wana atambolaki.+7 Bandeko ya bolingo, nazali kokomela bino, mobeko ya sika te, kasi mobeko ya kala+ oyo bozwaki banda na ebandeli.+ Mobeko yango ya kala ezali liloba oyo boyokaki.8 Lisusu, nazali kokomela bino mobeko moko ya sika, oyo ezali likambo ya solo mpo na ye mpe mpo na bino, mpo molili+ ezali koleka mpe pole ya solosolo+ esili kutu kongɛnga.9 Moto oyo alobi ete azali na pole nzokande azali koyina+ ndeko na ye azali na molili tii sikoyo.+10 Moto oyo azali kolinga ndeko na ye azali na kati ya pole,+ mpe eloko moko ya kobɛta libaku ezali te mpo na ye.+11 Kasi moto oyo azali koyina ndeko na ye azali na molili mpe azali kotambola na molili,+ mpe ayebi te epai azali kokende,+ mpo molili ebomi ye miso.12 Bana, nazali kokomela bino mpamba te masumu na bino elimbisami mpo na nkombo na ye.+13 Nazali kokomela bino, batata, mpamba te boyebi ye oyo azali banda na ebandeli.+ Nazali kokomela bino, bilenge,+ mpamba te bolongi moto mabe.+ Nakomeli bino, bana mike,+ mpamba te boyebi Tata.+14 Nakomeli bino, batata,+ mpamba te boyebi ye oyo azali banda na ebandeli.+ Nakomeli bino, bilenge, mpamba te bozali makasi+ mpe liloba ya Nzambe ezali na kati na bino+ mpe bolongi moto mabe.+15 Bólingaka mokili te ná biloko oyo ezali na mokili.+ Soki moto azali kolinga mokili, bolingo ya Tata ezali na kati na ye te;+16 mpamba te eloko nyonso oyo ezali na mokili+—mposa ya nzoto+ mpe mposa ya miso+ mpe kolakisa na lolendo biloko ya kobikela+—euti na Tata te, kasi euti na mokili.+17 Lisusu, mokili ezali koleka ndenge moko mpe mposa na yango,+ kasi moto oyo azali kosala mokano+ ya Nzambe azali kotikala libela na libela.+18 Bana mike, oyo ezali ngonga ya nsuka,+ mpe, kaka ndenge boyokaki ete motɛmɛli ya Kristo azali koya,+ banda sikoyo ebele ya batɛmɛli ya Kristo bayei;+ na likambo wana nde toyebi ete oyo ezali ngonga ya nsuka.19 Babimaki na kati na biso, kasi bazalaki bato ya ndenge na biso te;+ mpo soki bazalaki bato ya ndenge na biso, mbɛlɛ batikalaki elongo na biso.+ Kasi babimaki mpo emonana polele ete bango nyonso te nde bazali bato ya ndenge na biso.+20 Mpe botyami mafuta na mosantu;+ bino nyonso bozali na boyebi.+21 Kokoma nakomeli bino, ezali te ete boyebi solo te,+ kasi mpo boyebi yango,+ mpe mpo lokuta ata moke te eutaka na solo.+22 Nani azali moto ya lokuta soki ezali te moto oyo azali kowangana ete Yesu azali Kristo?+ Wana nde motɛmɛli ya Kristo,+ moto oyo azali kowangana Tata mpe Mwana.+23 Moto nyonso oyo awangani Mwana azali mpe na Tata te.+ Moto oyo andimi+ Mwana azali mpe na Tata.+24 Nde bino, oyo boyokaki banda na ebandeli etikala na kati na bino.+ Soki oyo boyokaki banda na ebandeli etikali na kati na bino, bino mpe bokotikala na bomoko+ elongo na Mwana mpe na bomoko elongo na Tata.+25 Lisusu, eloko elakamá oyo ye moko alakaki biso yango oyo: bomoi ya seko.+26 Nakomeli bino makambo oyo mpo na baoyo bazali koluka kokosa bino.+27 Nde bino, mafuta oyo ye atyaki+ bino efandi na kati na bino, mpe bozali na mposa te ete moto moko ateyaka bino;+ kasi, lokola mafuta oyo ye atyaki ezali koteya bino na makambo nyonso,+ mpe ezali solo+ mpe ezali lokuta te, mpe ndenge kaka eteyi bino, bótikala na bomoko+ elongo na ye.28 Bongo sikoyo, bana,+ bótikala na bomoko+ elongo na ye, mpo ntango akomonisama,+ tóloba polele mpe na bosembo+ mpe tókima na nsɔni te mosika na ye na ntango ya kozala na ye.+29 Soki boyebi ete azali moyengebene,+ bozali koyeba ete moto nyonso oyo asalaka makambo ya boyengebene abotami na ye.+


text:
A PROPOS DES VEUVES DU KASAÏ
A PROPOS DES VEUVES DU KASAÏ
un commentaire vient d'être posté par Saka sur l'article Les veuves du Kasaï refusent de se remarier dans la belle famille, sur votre blog Le blog de Messager
Mbote ba Ndeko nionso,
Lisolo oyo namoni ebandi kokoma intéressant, likambo ya ba veuves ezali kaka mpo na Afrika ya ngele (nse) te, na mikili nionso oyo Nkolo Nzambe asala ezalaka mpe na mibeko na yango, ata na ba pays industrialisés, na likambo ya droit de succession, nabenga yango ata ndenge oyo, na sima ya liwa ya mobali.
Na sima ya liwa ya Mama to muasi, problème ezalaka makasi mingi te, surtout soki mama atiki bana mike, mpe semeki na ye azali motu ya kozua, ndeko ya mama akondima noki mpo na ko remplacer kulutu na ye na libala, sous prétexte, aya kobokola bana ya yaya na ye.
Ngai nazali na ba parents na ngai moko ya Afrique centrale mosusu ya Afrique de l´ouest, lelo nafandi na Poto, contact na ba Africains ya Afrique de l´est, nasali constat ke na likambo ya kobalisa Mama na sima ya liwa ya Papa ezali kaka ndenge moko, ezali ko dépendre mpe na famille na famille, puis na héritage Papa atiki.
Basi ya mindele mingi oyo mpe babala ba Africains, lokola bayebi coutume wana, bakoma soki mobali akufi mpe atiki ba biens na Afrika, bakoya na Afrika ko solliciter mariage na famille ya mobali, ba Africaines mpe ndenge moko kaka. Kasi soki mobali atiki RIEN, alors ke famille ya mobali bazali kolinga babalisa muasi na moko na bango, wana nde esika elukaka makambo...
Ya solo tangu na tangu ezalaka na makambo na yango, kasi tobosana te kobalisa mama na famille ya nkondo mobali na ye, surtout ezalaka mpo na unité ya famille, puisque bana soki bakeyi kokola na famille mosusu, ezalaka mpasi mpo nakoyeba famille ya Papa na ndenge esengeli, bobangi wana ya kobungisa bana, yango nde etindaka famille ya mobali ya kobalisa semeki na bango na leki ya mobali.
Likambo ya ba malchance to liboma, wana ezali kaka mpo nakobangisa veuve, mpo ba Congolais nionso bayebi malamu ke famille moko bien réputée, Grand-frère azalaki motu monene, na sima ya liwa na ye babalisi muasi na leki na ye, azalaki ministre, puis leki oyo ya ministre akufa na accident, likambo oyo ebenda ba point d´interrogation ndenge na ndenge, basusu balobi muasi azali na malchance, basusu balobi muasi azali na NDOKI, ye motu azali kosilisa famille ya mobali, baboya kobalisa muasi oyo na un 3e membre ya famille.
Muasi na ngai azali na camarade na ye motu ya Somalie, peut-être bokofungola monoko na oyo nakoyebisa bino, Somalienne oyo ayebisa biso ete mobali na ye ya liboso babotaki bana mibale, sima mobali aboyi ye, lokola na coutume ezali prévu soki mobali akufi il fo abala kaka na famille ya mobali, alors ye na cas na ye, aseengaki na famille ya mobali abala moko na kati ya famille ya ex na ye, esika akoma quatrième femme ya cousin ya mobali na ye, mpe babota lisusu bana mibale, sikoyo akoma mama ya bana mineyi.
Totunaki ye soki les deux cousins de mari bayokanaka, alobi ezali grave te, puisque na bango na Somalie babalanaka na kati ya famille, muana ya Noko akobala muana ya Tata ya Mwasi, c´est vrai jalousie ekoki kozanga te, kasi ezalaka na ndenge oyo biso tozali kokanisa te.
Tambola na Mokili omona makambo.
SAKA