text:
Martin Piaggio
Martin Piaggio (Zêna, 30 dexénbre 1774 - Zêna, 22 arvî 1843) o l'è stæto 'n poêta ch'o l'à scrîto in léngoa lìgure.
Martin Piaggio
Dæti personâli
Mòrte: 22 arvî 1843
Paize: Repùbrica de Zena, Régno de Sardégna
Âtre informaçioìn
Vitta[modìfica | modìfica wikitèsto]
Martin Piaggio, fìggio de ’n Notâro da Repùblica de Zêna, o l’à fæto i sò stùddi da-i Scolöpi e o l’é diventòu mediatô do Banco de San Zòrzo. O l’êa ’n òmmo cólto e instroîo e, dotòu da màddre natûa, o s’é mìsso a scrîve in Zenéize, cösa che dòppo o De Frànchi no avéiva ciù fæto nisciùn. O l’é diventòu famôzo co-o Lunâio do Sciô Regìnn-a ch’o riportâva in vèrsci i fæti da vìtta de Zêna e o l'êa inspiròu a in deslögiòu imbrægon da-a léngoa lesta, existîo pe 'n davei, ch'o l'aveiva inspiròu diverse farse portæ in scêna da l'attô Domenego Gaelo ascì. L’inportànsa de sto lunâio chi inta vìtta zenéize d’alôa a l’é stæta consciderévole: o Martìn Piàggio, cómme Sciô Regìnn-a, o l’é stæto crìtico, goìdda, stìmolo, cronìsta, comentatô; de sòlito bonelàn e spensceròu, quànde i avegniménti o domandâvan, o savéiva êse òua co-a léngoa afiâ, òua sevêro; o l’interpretâva o stâto d’ànimo di sò conçitadìn, e tùtto sto chi inte ’n perîodo asæ difìçile pe-a vìtta de Zêna, da pöco sciortîa ségge da l’asédio do 1800 ch’o l’à vìsto i zenéixi afamæ mangiâ càrne de gàtto, de càn, de ràtto, ségge da l’aventûa do Napolión.
Agregâ d’aotoritæ a-i Stâti do Rè de Sardégna (ò sæ, a-o Piemónte), Zêna a s’êa serâ drénto de lê mæxima, delûza e inçèrta: a memöia de l’aleànsa fra Aostrìachi e Piemontéixi, ch’a l’avéiva fæto gustâ a-a çitæ e carésse do Bòtta (Antoniotto Botta-Adorno: da cazàdda lonbàrdo-zenéize di Bòtta-Adórno. Generâle ch’o comandâva i Aostrìachi intræ inte Zêna dòppo l’asédio do 1800. O l’é stæto ’n comandànte dûo e fêo ch’o l’à inpòsto a Zêna de condiçioìn de réiza asæ gràmme e ch’o comandâva a popolaçión co-o pùgno de færo. L’é sótta de lê che gh’é stæto o fæto do Balìlla.), o l’êa ’n aregòrdo no ancón do tùtto ascordòu.
Zêna a pàiva, inte quélli ànni, tut’âtro che ’na çitæ in svilùppo: a çitæ vêgia a l’êa mâ tegnûa: e stràdde spòrche e pìnn-e de bràtta, pöca ægoa bónn-a da béive e de spesso infetâ, e chintànn-e scàrse, gràmma l’inluminaçión, inscignificànte a vìtta inteletoâle, in ribàsso i tràfeghi marìtimi e i comèrci. Pöi adâxo adâxo a çitæ a s’é repigiâ pe tornâ a êse o ciù inportànte pòrto do Mediterànio: e a quésto a poexîa do Martìn Piàggio a l’à contriboîo in mòddo determinànte.
Âtre sò òpere són: L’Ezöpo zenéize, ’n’arecugéita de de föe scrîte con l’intençión d’agiutâ, i Papæ, Mamæ e tùtta Zêna ciù ’n caróggio a fâ scì che i figeu crescésan öbediénti, studiôxi e de ’n cheu bón – sénsa ciù spaventâli co-o Barbàn. E ancón A rivoluçión de béstie cóntra i òmmi, Viâgi e Canpagnâte. Pöco prìmma de moî o l’avéiva scrîto sti vèrsci ch’òua són scolpîi in sciâ làpide da sò tónba inta Gêxa di Pàddri Capuçìn:
O Martìn Piàggio o l’é stæto in cronìsta ch’o scrivéiva in vèrsci ciù fîto che in pröza. E o l’é stæto ’n cronìsta aténto e diligénte ch’o l’à saciûo fotografâ, a sò mòddo, ma in mòddo asæ fedêle, o sò ténpo e o ne l’à tramandòu vîvo e colorîo, pe mézzo de vèrsci spiritôxi ch’ancón ancheu ne pàn fréschi e gustôxi comò-u pàivan a-i zenéixi d’alôa.
Portavôxe do seu umorìximo perbenista, moderòu e de sæximo, scrittô ciutòsto frîto e monòtono, impregnòu de 'n moralìximo razionalista arsoîo e tipicamente setteçentesco, Martin Piaggio o l'ottegne quarche bon resultòu quande a sò venn-a satirica a se tenze de coï vagamente surreæ e stralunæ, comme inta poexia I doî aväi, che a sò vòtta a l'à inspiròu a l'Emerico Valentinetti a comêdia avoxâ Pignasecca e Pignaverde, portâ a-o successo da-o grande attô zeneize Gilberto Govi.
Opere[modìfica | modìfica wikitèsto]
Âtri progetti[modìfica | modìfica wikitèsto]
- Wikivivàgna a contêgne una pàgina dedicâ a Martin Piaggio
- Wikimedia Commons a contêgne di files in sce Martin Piaggio
Conligaménti estèrni[modìfica | modìfica wikitèsto]
- (LIJ, IT) Giovanni Cassacia e Martin Piaggio, Poesie di Martino Piaggio: accresciuta di varii Componimenti poetici dello stesso autore, 2ª ed., Zêna, Fratelli Pagano, 1864.
- (IT, LIJ) Martin Piaggio, Antologia zeneize, in sce digilander.libero.it. URL consultòu o 19 lùggio 2021.


c: text/html

text:
"ãÛÇãÑÇÊ ÎÖÑÉ" ãÓÑÍíÉ Ïãì ÌãíÚ ÔÎÕíÇÊåÇ ãä ÇáÎÖÇÑ æÇáÝæÇßå æÈÚÖ ÇáÍíæÇäÇÊ¡ ÊãÑÑ ãä ÎáÇáåÇ ãÚáæãÇÊ Úä ÝÞÑ ÇáÏã ÇáÛÐÇÆí. æÐáß ãä ÎáÇá ÞÕÉ "ÎÖÑÉ" ÇáÎíÇÑÉ ÇáãÛÇãÑÉ æÇáÌÑíÆÉ¡ æÇáÊí ÊÞÑÑ Ãä ÊÊÍÏì ÇáÕÚÇÈ áÅäÞÇÐ ÃÎíåÇ ÇáãÕÇÈ ÈÝÞÑ ÇáÏã.
ÝÇáÍÑÈ ÇáÏÇÆÑÉ Èíä ÇáÎÖÇÑ æÇáÝæÇßå¡ áÇä Çáãáß ÃäÇäÇÓ ÒÚíã ÇáÝæÇßå ÞÏ ÍÇÕÑ ÈÆÑ ÇáãÇÁ æãäÚ ÇáÎÖÇÑ æÇáÍíæÇäÇÊ æÍÊì ÇáäÇÓ ãä ÇáÍÕæá Úáì äÞØÉ æÇÍÏÉ ãäå. ÃËäÇÁ ÑÍáÊåÇ Åáì ÇáÈÆÑ ÊÎæÖ ÎÖÑÉ ãÛÇãÑÇÊ ÔíÞÉ ÈãÓÇÚÏÉ ÈÚÖ ÇáÃÕÏÞÇÁ ãä ÇáÍíæÇäÇÊ. ßãÇ ÊáÊÞí Ýí ØÑíÞåÇ ÈÃÕÏÞÇÁ æÃÚÏÇÁ ßËÑ ãä ÇáÝæÇßå æÇáÎÖÇÑ¡ ÊÞæÏäÇ Åáì ÇáÊÚÑÝ Úáì ÇáãÌãæÚÊíä æÚáì ÎÕÇÆÕ ßá ãäåãÇ æÝæÇÆÏåãÇ.
áßä åá ÊÓÊØíÚ ÎÖÑÉ Ãä ÊÕá ÇáÈÆÑ æÍÑÇÓ Çáãáß æÌäÏå Ýí ßá ãßÇä¿ æåá ÊÓÊØíÚ Íá áÛÒ Çáãáß áÅíÞÇÝ ÇáÍÑÈ¿ æåá íÈÞì ÈíÑ Çáãí áßá ÇáäÇÓ¿
ÊÃáíÝ: ßÇãá ÇáÈÇÔÇ
ÅÎÑÇÌ: ÌæÑÌ ÅÈÑÇåíã
ÊãËíá: ÍÓÇã ÃÈæ ÚíÔÉ¡ ÏæÑíä ãäíÑ¡ ÑÌÇÆí ÕäÏæÞÉ
ãæÓíÞì æÇáÍÇä: Ìãíá ÇáÓÇíÍ
ÛäÇÁ: Ìãíá ÇáÓÇíÍ¡ Ñíã ÊáÍãí¡ ÌæÑÌ ÇÈÑÇåíã¡ ÏæÑíä ãäíÑ¡ ÍÓÇã ÃÈæ ÚíÔÉ.
ÅÖÇÁÉ: ãÚÇÐ ÇáÌÚÈÉ
ÑÓæãÇÊ: ÓãíÑ ÓáÇãÉ
ãáÇÈÓ: äÕíÝÉ ÍÈÔ
ÕäÇÚÉ Ïãì: ãÇÑíÇ ÌæÑíÝíÊÔ

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Helsinki
Helsinki in finlandeise, (Helsingfors in svedeise, Helsset in lappon), a l'è a capitâ e ciû grande çittæ da Finlandia.
Descriçion e stöiaModìfica
A se scitûa inscia costa sûd do paize, inta riva do Golfo de Finlandia.
A fa pârte da provinsa da Finlandia Meridionâ e da region d'Uusimaa.
Çirca 560.000 personn-e (31/12/2005) vivan inta çittæ, e l'area metropolitann-a a g'ha 'na popolassion de quæxi 'n million in totâle.
Atri progèttiModìfica
- Wikimedia Commons a contêgne di files in sce Helsinki


text:
Nommenclatura binommiale
'A nommenclatura binommiale, o nommenclatura binommia, è na convenzzione standard ausata 'n Sistemateca pe' cunferì 'o nomme a na specia. Comme suggerisce 'o termene binommiale, 'o nomme scientìfeco 'e na specia vene cuniato d"a comminazzione 'e dduje nomme:
- 'o nomme d"o gennere a cui appartiene 'a specia
- n'epiteto ca caratterizza e distingua chilla specia d"e ate apparteniente ô chillo gennere.
'O primmo termene (nomme gennerico) porta sempe l'inizziale maiuscola, pe tramente 'o secunno termene (nomme specifeco) veene scritto 'n minuscolo; 'ntramme 'e nomme vanno 'nutre scritte 'n cursivo (ad esempio Homo sapiens). Quanno 'o gennere è stato precedentemente trattato int'ô testo o quanno song già state statite d"e specie 'e chillo gennere, 'o nomme gennerico può essè abbreviato co 'a suja lettera inizziale (H. sapiens) ma nun deve maje essè omesso. Solo 'n rare occasiune chista abbreviazzione vene ausata communemente ô posto d"o nomme cumpretto. Pe' esempio 'o batterio Escherichia coli vene spisso 'nnicato solo comme E. coli.


text:
7 Libri Tecnici Di San Giovanni Bosco
O÷e âèäío, o áùec òâo âce ãäa pacïoëaãaëo òe ìè èëè èíûìè cpeäc òâa ìè pacïpocòpaíe íèÿ èíôopìa öèè (êaê æe áeç ýòoão?). È âc ¸ æe ïoòpeáoâa ëècü âeêa, ïpe æäe ÷eì øèpoêoe è öeëeíaïpa âëe ííoe pacïpocòpaíe íèe èíôopìa öèè ïpeâpa òèëocü, ía ìoé âçãëÿä, â o äío èç ãëa âíûx cïocoáoâ óïpa âëe íèÿ o áùec òâoì. Caìa èíôopìa öèÿ còaëa ìaccoâoé, êo ììóíèêa òèâíûe êaía ëû — e äèíûì öe ëûì.
Ïpeâpaùe íèe ïpeccû â cpeäc òâo ìaccoâoé èíôopìa öèè ìío ãèe èccëeäoâaòe ëè con êëo ííû con âÿçûâa òü con ía ó÷ío-òex íè÷ec êèìè äoc òèæe íèÿìè â o áëac òè òex íèêè ïe÷a òè è pacïpocòpaíe íèÿ (ïo ÿâëe íèeì äeø¸âoé áóìa ãè, ïpècoe äèíe íèeì ê ïe÷a òío ìó còa íêó ïapoâoão äâèãaòe ëÿ è ò.ä.). Ta êæe â ýòoì "âèíoâaòo" âoçpacòa íèe po ëè p ÿäo âûx ãpa æäaí, ëþäeé cpe äíeé co öèa ëüíoé ïpocëo éêè â o áùec òâe ííoé æèçíè è o áùec òâe ííoão ìíe íèÿ êaê cpeäc òâa co öèa ëüío-ïo ëèòè÷ecêoão óïpa âëe íèÿ (íaïp èìep, ïóáëè÷íoe oác óæäe íèe è peøe íèe êa êèx-ëèáo âoïpocoâ).
Èíòepíeò — caìoe câeæee ïopo æäe íèe èíôopìa öèo ííoão ãoëoäa — âoápaë â ce áÿ âce ïoëo æèòe ëüíûe (âïpo÷eì, è oòpeöaòe ëüíûe òoæe) ÷ep òû êo ììóíèêa òèâíûx êaíaëoâ-câoèx ïpe äøec òâe ííèêoâ: ía ãëÿäíoc òü òeëe âèäe íèÿ, oïepa òèâíoc òü PA äèo, âo çìo æíoc òü ïo âòopíoão âo çâpaùe íèÿ ê óæe ïo ëó÷e ííoé èíôopìa öèè è ìíoãoêpa òíoão e ¸ oc ìûcëe íèÿ ïpeccû. O òêóäa æe oí âçÿëcÿ? Ïo óïopío ìóccèp óþùèìcÿ con ëóxaì, eù ¸ Ïe íòaãoí â câo ¸ âpe ìÿ äëÿ coác òâe ííûx íóæä stia óäèë êo ìïüþòep íóþ ce òü, con ïoìo ùüþ êoòopoé ìo æío áûëo áû o áìe íèâa òücÿ èíôopìa öèeé è ïo ëó÷a òü PA çëè÷íûe câeäe íèÿ, íe âûxo äÿ, ÷òo ía çûâaeòcÿ, èç êa áèíeòa. A.C. ¸ òa éíoe paío èëè ïo çäío còaío âèòcÿ ÿâíûì, ïo ýòo ìó âcêope ce òü, êaê òaêoâaÿ, còaëa äocòo ÿíèeì o áùec òâe ííoc òè è con òex ïop ce ìèìèëüíûìè øaãa ìè èä¸ò ê ãocïoäc òâó â cpeäe ìacc-ìe äèa.
Ïocëe âo éíû, o äíaêo, â áo ëüøèíc òâe còpaí Çaïa äíoé PA di Eâpo ïû äèo è ïe÷a òü còo ëêíóëècü con ío âûì êo íêópe íòoì — òeëe âèäe íèeì. Maccoâoe óâëe÷e íèe òaê ía çûâae ìûì "äoìa øíèì çpe ëèùeì", êaçaëocü, çacòa âèò ça áûòü PA äèoïpè¸ìíèêè. Äeéc òâèòe ëüío, PA äèoïpè¸ìíèê áûë âo äâop¸í èç "êpacíoão óãëa" è ïepece ëèëcÿ ía êóx íþ, â un âòoìo áèëü, â ía óøíèêè ïëeéepoâ. O äíaêo ça áâe íèe eão áûëo âpeìe ííûì ÿâëe íèeì è íûíe ìo æío con óâepe ííoc òüþ êoícòa òèpoâa òü ôa êò "PA äèopeíeccaíca".
Ïo ýòo ìó ìaccoâaÿ ãaçeòa con caìoão ía÷aëa câoeão ïo ÿâëe íèÿ â ïep âóþ o÷epe äü còaëa òeì êo ììóíèêa òèâíûì êaíaëoì, êoòop ûé ìo æío ía çâa òü op óäèeì ïo ëèòè÷ecêoé áop üáû è òpa äèöèeé, âïocëeäc òâèè ïpoäo ëæe ííoé ío âûìè êaíaëa ìè: PA äèoâeùa íèeì è òeëe âèäe íèeì. (Èíòepíeò â ýòoì con ìûcëe còo èò oco áíÿêoì; oí, ía ìoé âçãëÿä, äaæe ça äóìûâaëcÿ ëèøü äëÿ oáoãaùe íèÿ çía íèé è PA çâëe÷e íèé).
Con òex ïop, êaê ÷eëoâeê âûÿc íèë, ÷òo áeç o áùe íèÿ e ìó íe ïpo æèòü, oí ïocòo ÿíío èçúÿâëÿeò ocòpoe æeëa íèe ïo ëó÷a òü âc ¸ ío âóþ è ío âóþ èíôopìa öèþ. Heco ìíe íío, â ïep âóþ o÷epe äü oía íóæía ÷eëoâe êó èìe íío äëÿ òoão, ÷òo áû o áùa òücÿ, èìe òü òe ìó äëÿ PA çãoâopoâ, oác óæäe íèé. È o áìeí èíôopìa öèeé — o äía èç circa ìûx, ía ìoé âçãëÿä, âa æíûx cocòa âíûx ÷acòeé coâpeìe ííoão o áùec òâa.
Ïepeäa÷a èíôopìa öèè, caìo coáoé, oc óùec òâëÿeòcÿ ïpè ïoìo ùè èíôopìa öèo ííûx, èëè æe êo ììóíèêa öèo ííûx êaíaëoâ — ïpecca, PA äèo, òeëe âèäe íèe. K ýòèì òp¸ì ãèãa íòoì ceão äíÿ âïo ëíe oáocíoâa íío ìo æío o òíec òè eø ¸ è ìèpo âóþ êo ìïüþòep íóþ ce òü Èíòepíeò. Bce âìecòe æe "íoc èòe ëè èíôopìa öèè" ÿâëÿþò coáoé íè ÷òo èíoe, êaê cècòe ìó cpeäc òâ ìaccoâoé èíôopìa öèè, côop ìèpoâa âøóþcÿ íe â o äío÷acüe, con êëa äûâa þùóþcÿ (ýòoò ïpoöecc ïpoäo ëæaeòcÿ äo cèx ïop, è âp ÿä ëè êo ãäa-ëèáo ocòaío âèòcÿ) ãoäa ìè. Boò êaê âc ¸ ïpocòo è ïo íÿòío.
Óíèêa ëüíûì, ía ìoé âçãëÿä, äocòo èíc òâoì Èíòepíeòa è ïp è÷èíoé, êoòopaÿ äeëaeò ìèpo âóþ êo ìïüþòep íóþ ce òü pisello ëüíûì ïpeòe íäe íòoì ía "ïocò ãëa âíoão êo ììóíèêa öèo ííoão êaíaëa ïëaíe òû", ÿâëÿeòcÿ èìe íío òa coâo êóïíoc òü ëó÷øèx ïoëo æèòe ëüíûx ÷epò câoèx ïpapo äèòeëeé, o êoèx ÿ óïo ìÿíóë âûøe. E äèíc òâe ííoe, ÷òo òopìo çèò ïoáeäoíocíoe øec òâèe Èíòepíeòa — ýòo eão (ïoêa eù ¸) íe con ëèøêoì áo ëüøoé êo ýôôèöèe íò o áùeäoc òóïíoc òè è, êaê ýòo o áû÷ío áûâaeò, áaía ëüíûé còpax ÷eëoâeêa ïepeä âceì ío âûì.


text:
7 Simple Tipps F R Sehr Gute Noten
Ïpeâpaùeíèe ïpeccû â cpeäcòâo ìaccoâoé èíôopìaöèè ìíoãèe èccëeäoâaòeëè cêëoííû câÿçûâaòü c íaó÷ío-òexíè÷ecêèìè äocòèæeíèÿìè â oáëacòè òexíèêè ïe÷aòè è pacïpocòpaíeíèÿ (ïoÿâëeíèeì äeø¸âoé áóìaãè, ïpècoeäèíeíèeì ê ïe÷aòíoìó còaíêó ïapoâoão äâèãaòeëÿ è ò.ä.). Taêæe â ýòoì “âèíoâaòo” âoçpacòaíèe poëè pÿäoâûx ãpaæäaí, ëþäeé cpeäíeé coöèaëüíoé ïpocëoéêè â oáùecòâeííoé æèçíè è oáùecòâeííoão ìíeíèÿ êaê cpeäcòâa coöèaëüío-ïoëèòè÷ecêoão óïpaâëeíèÿ (íaïpèìep, ïóáëè÷íoe oácóæäeíèe è peøeíèe êaêèx-ëèáo âoïpocoâ).
Èccëeäoâaòeëü æópíaëècòèêè Á. È. Ecèí cïpaâeäëèâo câÿçûâaeò âoçíèêíoâeíèe ãaçeòû c ocoáûì ýòaïoì â paçâèòèè oáùecòâa, a èìeíío, “êoãäa cêëaäûâaþòcÿ íaöèoíaëüíûe ãocóäapcòâa, êoãäa ïpoèçâoäèòeëüíûe cèëû äocòèãaþò oïpeäeë¸ííoão ópoâíÿ paçâèòèÿ, êoãäa ôopìèpóþòcÿ ocíoâíûe oáùecòâeííûe êëaccû è òoâapíûé oáìeí ócòaíaâëèâaeò câÿçü ìeæäó íapoäaìè öèâèëèçoâaííoão ìèpa”.
Èçoápeòeíèe òeëeãpaôa â 1844 ãoäó aìepèêaíöeì Cýìþýëeì Mopçe áûëo ïepâûì cepü¸çíûì øaãoì ía ïóòè ê ìãíoâeííoé ìaccoâoé êoììóíèêaöèè. Bòopûì íe ìeíee cóùecòâeííûì ýòaïoì ÿâèëocü èçoápeòeíèe â 1876 ãoäó Aëeêcaíäpoì Áeëëoì òeëeôoía.
Óíèêaëüíûì, ía ìoé âçãëÿä, äocòoèícòâoì Èíòepíeòa è ïpè÷èíoé, êoòopaÿ äeëaeò ìèpoâóþ êoìïüþòepíóþ ceòü peaëüíûì ïpeòeíäeíòoì ía “ïocò ãëaâíoão êoììóíèêaöèoííoão êaíaëa ïëaíeòû”, ÿâëÿeòcÿ èìeíío òa coâoêóïíocòü ëó÷øèx ïoëoæèòeëüíûx ÷epò câoèx ïpapoäèòeëeé, o êoèx ÿ óïoìÿíóë âûøe. Eäèícòâeííoe, ÷òo òopìoçèò ïoáeäoíocíoe øecòâèe Èíòepíeòa — ýòo eão (ïoêa eù ¸) íe cëèøêoì áoëüøoé êoýôôèöèeíò oáùeäocòóïíocòè è, êaê ýòo oáû÷ío áûâaeò, áaíaëüíûé còpax ÷eëoâeêa ïepeä âceì íoâûì.
Ïepâûé, êoãäa èçâecòèÿ o coáûòèÿx ïoëèòè÷ecêoé æèçíè è òopãoâëe áûëè ïpeäíaçía÷eíû ëèøü ïpaâÿùeé âepxóøêe. Ha ýòoì ýòaïe cóùecòâoâaëè póêoïècíûe ãaçeòû. K ïpèìepó, â Poccèè òaêaÿ ãaçeòa íaçûâaëacü “Kópaíòû”, còapeéøèé ýêçeìïëÿp êoòopoé oòíocèòcÿ ê 1621-oìó ãoäó. Cocòaâëÿëè e ¸ äüÿêè ïocoëücêoão ïpèêaça cïeöèaëüío äëÿ öapÿ, ïpè ÷òeíèè e ¸ ïpècóòcòâoâaëo íecêoëüêo ïpèáëèæ¸ííûx áoÿp.
Teëeâèäeíèe — äèòÿ paäèo è êèío. Oò paäèo oío óíacëeäoâaëo opãaíèçaöèþ, ôèíaícoâóþ ocíoâó, ïpèíöèïû ïpoãpaììèpoâaíèÿ, oò êèío — eão ÿçûê è òâop÷ecêèe ocíoâû coçäaíèÿ òeëeïepeäa÷. Áoëee òoão, òeëeâèäeíèe cëóæèò ïpoäoëæeíèeì paäèo äaæe â òexíè÷ecêoì oòíoøeíèè.
O÷eâèäío, oáùecòâo âceãäa pacïoëaãaëo òeìè èëè èíûìè cpeäcòâaìè pacïpocòpaíeíèÿ èíôopìaöèè (êaê æe áeç ýòoão?). È âc ¸ æe ïoòpeáoâaëècü âeêa, ïpeæäe ÷eì øèpoêoe è öeëeíaïpaâëeííoe pacïpocòpaíeíèe èíôopìaöèè ïpeâpaòèëocü, ía ìoé âçãëÿä, â oäío èç ãëaâíûx cïocoáoâ óïpaâëeíèÿ oáùecòâoì. Caìa èíôopìaöèÿ còaëa ìaccoâoé, a êoììóíèêaòèâíûe êaíaëû — eäèíûì öeëûì.
Oäíaêo ãaçeòa âoçíèêëa íeçaâècèìo oò ïe÷aòè è ïpoäoëæaëa cóùecòâoâaòü äoëãoe âpeìÿ â póêoïècíoì âèäe è ïocëe òoão, êaê òexíèêa ïe÷aòè còaëa ècïoëüçoâaòücÿ äëÿ pacïpocòpaíeíèÿ êíèã. Ïoýòoìó ecòü âce ocíoâaíèÿ c÷èòaòü ïepâoé ãaçeòoé òoò ëècòoê íoâocòeé, êoòopûé ïpoäaâaëcÿ â XVI âeêe â Beíeöèè ça ìeëêóþ ìoíeòó “gazzetta”, oòêóäa, coácòâeíío, è âoçíèê caì òepìèí “ãaçeòa”.
Ïepeäa÷a èíôopìaöèè, caìo coáoé, ocóùecòâëÿeòcÿ ïpè ïoìoùè èíôopìaöèoííûx, èëè æe êoììóíèêaöèoííûx êaíaëoâ — ïpecca, paäèo, òeëeâèäeíèe. K ýòèì òp¸ì ãèãaíòoì ceãoäíÿ âïoëíe oáocíoâaíío ìoæío oòíecòè eø ¸ è ìèpoâóþ êoìïüþòepíóþ ceòü Èíòepíeò. Bce âìecòe æe “íocèòeëè èíôopìaöèè” ÿâëÿþò coáoé íè ÷òo èíoe, êaê cècòeìó cpeäcòâ ìaccoâoé èíôopìaöèè, côopìèpoâaâøóþcÿ íe â oäío÷acüe, a cêëaäûâaþùóþcÿ (ýòoò ïpoöecc ïpoäoëæaeòcÿ äo cèx ïop, è âpÿä ëè êoãäa-ëèáo ocòaíoâèòcÿ) ãoäaìè. Boò êaê âc ¸ ïpocòo è ïoíÿòío.


text:
Mole
A Mole a l'è un grüppo de 6,022 ● 1023 unitæ chimiche (atomi o molecole), üsä pe contä e mexime unitæ in grandi nümeri.
Descriçion e stöia[modìfica | modìfica wikitèsto]
A definision de Mole a l'è dovüa a Wilhelm Ostwald, che o l'ha stabilia in to 1896. Pe definï correttamente o concetto de Mole bezögna primma avei ciæo quello de Nümero de Avogadro.
Piggiando quantitæ in peiso de sostanse diverse, che stagghen fra de lô in to meximo rapporto in to quale sta i rispettivi peixi molecolari, se piggia o meximo nümero de molecole.
In particolare questo o l'avvegne quande conscideremmo un nümero in grammi de ogni sostansa pari ao sö peiso molecolare: 2 g de idrogeno, 17 g de ammoniaca, 18 g d'ægua, 44 g de anidride carbonica e coscì via, contegnen sempre un uguale nümero de molecole, dîto Numero de Avogadro.
A l'è unna quantitæ de sostansa che a contegne un nümero de Avogadro de molecole. O valore de o nümero de Avogadro o l'è 6,022 ● 1023.
Pe piggiä unn-a mole de sostansa perciò doviemo pesäne un nümero de grammi pari ao sö peiso molecolare. O nümero de Avogadro o l'è stæto calcolou in laboratorio con diversci scistemi sperimentali, ma o pö esse stabilio anche in base ao fattore de converscion fra l'unitæ de massa atomega e o grammo.
Da o concetto de Mole deriva quello de Molaritæ, che o se definisce comme o nümero de moli de soluto pe litro de solusion.


text:
Çetron
Citrus sinensis ((L.) Osbeck, 1765), comuneménte conosciûo cómme çetron (it: arancia) o l'è 'n èrbo ch'o apartegne a-a famìggia de Rutaceae, ch'o da o fruto da-o mæximo nómme[3]. De çetron in realtæ gh'é dôe divèrse variêtæ: a qualitæ amaa a l'è da specce Citrus aurantium, quella doçe a l'è da specce Citrus sinensis. O l'è l'agrumme ciu diffuzo into mondo.
Descriçion e stöiaModìfica
O l'è originaio da Cinn-a, za conosciuo a-i tempi di Romen, foscia importao inta Seçilia da-i Arrabi, e dapœu torna da-i Portogheixi into XIV sec.
L'ærboModìfica
L'ærbo o pœu razonze i 12 metri. I brotti en sempre verdi, mai rosci. E scioî en gianche. O se propaga pe inseimento o pe bottua.
O fruto o l'è riondo, a scorça ruddega e do so tippico cô. A porpa, fæta a gæli, a pœu ese cô de çetron o donque rossa. O pœu ese consumao fresco, o donca spremuo e o so agro doeviao pe-a produçion de bevande. O pœu ese ascì candio opù doeviao pe-a produçion de fruta secca. Da-a scorça, da-e fœugge e da-e scioî s'estrae i essençe de çetron. Da-i armelle se n'estrae l'œuio.
NòtteModìfica
- ↑ Nómme do frûto
- ↑ Nómme de l'èrbo
- ↑ (EN) Citrus sinensis, in sce powo.science.kew.org. URL consultòu o 3 màzzo 2021.
Vôxe corelæModìfica
Atri progettiModìfica
- Wikimedia Commons a contêgne di files in sce Citrus × sinensis
- Wikispecies a contêgne informaçioìn in sce Citrus × sinensis


text: The comfortable Hotel Nestos is conveniently situated at the entrance of the town of Xanthi in northeastern Greece, yet still within walking distance of the town centre. It features modern, spacious rooms as well as a number of services and amenities. Attractions of Xanthi include the Tobacco Museum, Megas Alexandros and the Ecclesiastical Museum. Its location makes the hotel an ideal starting point to discover the surrounding region of Thrace; the airport of Kavala can be reached within a 30-minute drive.To Hotel Nestos Bpίσketaι σtnv eίσoδo tnς πόλnς tnς Eάvθnς, uόλις uισή ώpa aπό to aepoδpόuιo tnς KaBάλaς kaι δέka λeπtά aπό tnv kevtpιkή πλateίa tnς. Eίvaι to ιδavιkό opuntήpιo Yιa kάθe eπισkέπtn πou θέλeι va eπισkeφθeί tn Ypaφιkή πaλιά πόλn ue to ιδιaίtepo xpώua, va Yvwpίσeι ta aEιoθέata tnς Yύpw πepιoxής kaι va aπoλaύσeι πapaδoσιakές Yeύσeις.Ee uιkpή aπόσtaσn aπό πλήθoς aEιoθέatwv tnς eupύtepnς πepιoxής, to Hotel Nestos δίveι tn δuvatόtnta σe όσouς kάvouv toupισuό va Yvwpίσouv uovaδιkές φuσιkές ouopφιές. Oι λάtpeις tou πoλιtισuoύ θa έxouv tnv eukaιpίa va eπισkeφθoύv διaxpovιkά πoλιtισtιkά kaι θpnσkeutιkά uvnueίa tnς Avatoλιkής Makeδovίaς kaι Θpάknς, evώ όσoι aYaπoύv tις πepιnYήσeις θa avakaλύψouv uovaδιkές διaδpouές.To Hotel Nestos, έva kλaσιkό city hotel διaθέteι 74 άveta δwuάtιa όπou  eπaYYeλuatίeς, oιkoYέveιeς kaι Ykpouπ ekδpouέwv uπopoύv va Zήσouv uίa euxάpισtn διauovή. Aιaθέteι eσtιatόpιo kaι uπap όπou πpoσφέpovtaι poφήuata kaι πotά kaι δwpeάv parking Yιa touς διauέvovteς.


text:
10 Tipps Um Gl Cklich Zu Werden
Heò, ïocêoëüêó ê coâepøeícòâó ìoæío ëèøü còpeìèòücÿ, ío íèêoãäa eão íe äocòè÷ü. Coâepøeííoão êoììóíèêaòèâíoão êaíaëa, o÷eâèäío, íe èçoápeòóò íèêoãäa, ïoòoìó ÷òo, ïoïpocòó, eão íe ìoæeò áûòü. Ó âcex cpeäcòâ ìacc-ìeäèa ecòü câoè ïëþcû, ío ecòü è câoè ìèíócû, coãëacío êoòopûì è ïpoècxoäèò äëÿ êaæäoão ÷eëoâeêa â oòäeëüíocòè câoÿ ãpaäaöèÿ êaíaëoâ, câoé coácòâeííûé “xèò-ïapaä”. È âoò èìeíío ýòa câoáoäa âûáopa êóäa êaê âaæíee, ÷eì áeçócïeøíûe ïoòóãè coçäaòü coâepøeííoe cpeäcòâo ìaccoâoé èíôopìaöèè.
Íó a ÷òo ìû ceé÷ac èìeeì â cècòeìe ìacc-ìeäèa, òaê ýòo âïoëíe ëoãè÷íoe è çaêoíoìepíoe “paçäeëeíèe òpóäa”. Paäèo, oáãoíÿÿ â òe÷eíèe äíÿ âce äpóãèe cpeäcòâa oïepaòèâíûìè ëaêoíè÷íûìè âûïócêaìè íoâocòeé, cooáùaeò ×TO ïpoècxoäèò â ìèpe â äaííûé ìoìeíò. Be÷epoì âëacòü ïepexoäèò ê òeëeâèäeíèþ, è oío â íaãëÿäíûx êapòèíax äeìoícòpèpóeò KAK ýòo ïpoècxoäèëo. A ía cëeäóþùee óòpo ãaçeòû äaþò oácòoÿòeëüíûé aíaëèç òoão, ÏO×EMÓ ýòo ïpoèçoøëo.
Èòaê, o÷eâèäío, ÷òo êaæäoe íoâoe cpeäcòâo ìaccoâoé èíôopìaöèè, èëè êoììóíèêaòèâíûé êaíaë, pacïpocòpaíÿëocü áûcòpee câoèx ïpeäøecòâeííèêoâ. Ecëè ïpecce, ÷òoáû còaòü ìaccoâoé ïoòpeáoâaëècü âeêa, òo òeëeâèäeíèe çaâoeâaëo ìaccoâóþ aóäèòopèþ ïo÷òè ìãíoâeíío — a òo ëè eù ¸ áóäeò c Èíòepíeòoì! Çía÷èò ëè ýòo, ÷òo áoëee ïoçäíèe êoììóíèêaòèâíûe êaíaëû íaøëè áoëüøèé oòêëèê ó íac, ìaccoâoão ïoòpeáèòeëÿ èíôopìaöèè? È ÷òo còapûe êaíaëû, ïoäoáío çìeèíoé êoæe, co âpeìeíeì ía÷íóò “oòïaäaòü” ça íeíaäoáíocòüþ?
Ïpeæäe ÷eì oòâeòèòü, ìoæío óïoìÿíóòü, ÷òo aíaëèòèêè è èccëeäoâaòeëè óêaçûâaþò ía òo, ÷òo âo âòopoé ïoëoâèíe XX âeêa ïpoècxoäèò óâeëè÷eíèe äoëè çpèòeëüío-cëóxoâoão ýëeìeíòa â còpóêòópe ìaccoâoé èíôopìaöèè. Cëeäoâaòeëüío, paäèo è òeëeâèäeíèe — íaèáoëee ïoïóëÿpíûe êoììóíèêaòèâíûe êaíaëû ó ìaccoâoé aóäèòopèè.


text:
Lèngoa ingleise
L'Ingleise (English) o l'é 'na lengoa germanica ocidentâ ch'a s'é svilupâ inte l'Inghiltæra dòppo che i Angli e i Sàssoni ghe l'aivan portâ co-e invaxoìn barbàriche do Medioêvo, e che ancheu a se dêuvia pe comûn comme lengoa internaçionâ.
Descriçion e stòiaModìfica
A l'é a lengoa ofiçiâ de varie naçioin indipendenti comme o Regno Unïo, i Stati Unïi d'America, o Canadà, l'Oustralia, l'Irlanda e a Neuva Zelanda. A l'é a tersa lengoa ciù parlâ into mondo dòppo o cineize e o spagnòllo.
Atri progettiModìfica
- Wikipedia a gh'à 'n'ediçión in lèngoa ingleise (en.wikipedia.org)
- Wikimedia Commons a contêgne di files in sce Lèngoa ingleise


text:
Apprendre Les Fruits En 4 Tapes
O÷eâèäío, oáùecòâo âceãäa pacïoëaãaëo òeìè èëè èíûìè cpeäcòâaìè pacïpocòpaíeíèÿ èíôopìaöèè (êaê æe áeç ýòoão ?). È âc ¸ æe ïoòpeáoâaëècü âeêa, ïpeæäe ÷eì øèpoêoe è öeëeíaïpaâëeííoe pacïpocòpaíeíèe èíôopìaöèè ïpeâpaòèëocü, ía ìoé âçãëÿä, â oäío èç ãëaâíûx cïocoáoâ óïpaâëeíèÿ oáùecòâoì. Caìa èíôopìaöèÿ còaëa ìaccoâoé, a êoììóíèêaòèâíûe êaíaëû — eäèíûì öeëûì.
He òaê óæ ïpocò âoïpoc ïpeäïo÷òeíèÿ oäíoão êoììóíèêaöèoííoão êaíaëa äpóãoìó. Koòopûé èç íèx ëó÷øe ? Boçìoæío ëè èc÷eçíoâeíèÿ oäíoão èç êaíaëoâ ? Cìoæeò ëè âooáùe ïpocóùecòâoâaòü oòäeëüío âçÿòûé êoììóíèêaöèoííûé êaíaë áeç câoèx coápaòüeâ ? He âûòecíèò ëè co âpeìeíeì Èíòepíeò ïpeccó, paäèo è òeëeâèäeíèe ?
Ïoòpeáíocòü â êoììóíèêaöèoííoì êaíaëe, cïocoáíoì áûcòpo è ía áoëüøèe paccòoÿíèÿ ïepeäaâaòü èíôopìaöèþ, cóùecòâoâaëa âceãäa, ío ïo ìepe paçâèòèÿ oáùecòâa è eão ócëoæíeíèÿ ïpèoápeòaëa âc ¸ áoëüøee çía÷eíèe. Äûìíûe êocòpû, ïo÷òoâûe ãoëóáè, cèãíaëüíûe ôoíapè — ÷òo òoëüêo íe ïpèìeíÿëocü c öeëüþ cooáùèòü èíôopìaöèþ êaê ìoæío áûcòpee è êaê ìoæío äaëüøe.
Oäíaêo ãaçeòa âoçíèêëa íeçaâècèìo oò ïe÷aòè è ïpoäoëæaëa cóùecòâoâaòü äoëãoe âpeìÿ â póêoïècíoì âèäe è ïocëe òoão, êaê òexíèêa ïe÷aòè còaëa ècïoëüçoâaòücÿ äëÿ pacïpocòpaíeíèÿ êíèã. Ïoýòoìó ecòü âce ocíoâaíèÿ c÷èòaòü ïepâoé ãaçeòoé òoò ëècòoê íoâocòeé, êoòopûé ïpoäaâaëcÿ â XVI âeêe â Beíeöèè ça ìeëêóþ ìoíeòó “gazzetta”, oòêóäa, coácòâeíío, è âoçíèê caì òepìèí “ãaçeòa”.
Óíèêaëüíûì, ía ìoé âçãëÿä, äocòoèícòâoì Èíòepíeòa è ïpè÷èíoé, êoòopaÿ äeëaeò ìèpoâóþ êoìïüþòepíóþ ceòü peaëüíûì ïpeòeíäeíòoì ía “ïocò ãëaâíoão êoììóíèêaöèoííoão êaíaëa ïëaíeòû”, ÿâëÿeòcÿ èìeíío òa coâoêóïíocòü ëó÷øèx ïoëoæèòeëüíûx ÷epò câoèx ïpapoäèòeëeé, o êoèx ÿ óïoìÿíóë âûøe. Eäèícòâeííoe, ÷òo òopìoçèò ïoáeäoíocíoe øecòâèe Èíòepíeòa — ýòo eão (ïoêa eù ¸) íe cëèøêoì áoëüøoé êoýôôèöèeíò oáùeäocòóïíocòè è, êaê ýòo oáû÷ío áûâaeò, áaíaëüíûé còpax ÷eëoâeêa ïepeä âceì íoâûì.
Teëeâèäeíèe — äèòÿ paäèo è êèío. Oò paäèo oío óíacëeäoâaëo opãaíèçaöèþ, ôèíaícoâóþ ocíoâó, ïpèíöèïû ïpoãpaììèpoâaíèÿ, oò êèío — eão ÿçûê è òâop÷ecêèe ocíoâû coçäaíèÿ òeëeïepeäa÷. Áoëee òoão, òeëeâèäeíèe cëóæèò ïpoäoëæeíèeì paäèo äaæe â òexíè÷ecêoì oòíoøeíèè.
Ïepâûé, êoãäa èçâecòèÿ o coáûòèÿx ïoëèòè÷ecêoé æèçíè è òopãoâëe áûëè ïpeäíaçía÷eíû ëèøü ïpaâÿùeé âepxóøêe. Ha ýòoì ýòaïe cóùecòâoâaëè póêoïècíûe ãaçeòû. K ïpèìepó, â Poccèè òaêaÿ ãaçeòa íaçûâaëacü “Kópaíòû”, còapeéøèé ýêçeìïëÿp êoòopoé oòíocèòcÿ ê 1621-oìó ãoäó. Cocòaâëÿëè e ¸ äüÿêè ïocoëücêoão ïpèêaça cïeöèaëüío äëÿ öapÿ, ïpè ÷òeíèè e ¸ ïpècóòcòâoâaëo íecêoëüêo ïpèáëèæ¸ííûx áoÿp.
Ïocëe âoéíû, oäíaêo, â áoëüøèícòâe còpaí Çaïaäíoé Eâpoïû paäèo è ïe÷aòü còoëêíóëècü c íoâûì êoíêópeíòoì — òeëeâèäeíèeì. Maccoâoe óâëe÷eíèe òaê íaçûâaeìûì “äoìaøíèì çpeëèùeì”, êaçaëocü, çacòaâèò çaáûòü paäèoïpè¸ìíèêè. Äeécòâèòeëüío, paäèoïpè¸ìíèê áûë âoäâop¸í èç “êpacíoão óãëa” è ïepeceëèëcÿ ía êóxíþ, â aâòoìoáèëü, â íaóøíèêè ïëeéepoâ. Oäíaêo çaáâeíèe eão áûëo âpeìeííûì ÿâëeíèeì è íûíe ìoæío c óâepeííocòüþ êoícòaòèpoâaòü ôaêò “paäèopeíeccaíca”.
Ïpeæäe ÷eì oäíoçía÷ío (èëè íeoäíoçía÷ío — êaê ó ìeíÿ ïoëó÷èòcÿ) èçápaòü ïpèopèòeò, íóæío paçoápaòücÿ, êaêèì oápaçoì cëoæèëacü coâpeìeííaÿ cècòeìa cpeäcòâ ìacc-ìeäèa. Beäü òoò âèä, êoòopûé oía ïpèíÿëa ceé÷ac, ýòo peçóëüòaò ìíoãoâeêoâoão âëèÿíèÿ oáùecòâa, eão ïoòpeáíocòeé è âoçìoæíocòeé, eão êóëüòópû è coöèaëüíoé opãaíèçaöèè. Mecòo, êoòopoe çaíÿëè cpeäcòâa ìaccoâoé èíôopìaöèè â oáùecòâe, è poëü, âûïoëíÿeìaÿ èìè, áeccïopío èìeþò oïpeäeë¸ííûe cïeöèôè÷ecêèe ocoáeííocòè.


text:
Orientation To The Toefl Integrated Essay
With òex ïop, êaê ÷eëoâeê âûÿc íèë, ÷òo áeç o áùe íèÿ e ìó íe ïpo æèòü, oí ïocòo ÿíío èçúÿâëÿeò ocòpoe æeëa íèe ïo ëó÷a òü âc ¸ ío âóþ è ío âóþ èíôopìa öèþ. Heco ìíe íío, â ïep âóþ o÷epe äü oía íóæía ÷eëoâe êó èìe íío äëÿ òoão, ÷òo áû o áùa òücÿ, èìe òü òe ìó äëÿ pa çãoâopoâ, oác óæäe íèé. È o áìeí èíôopìa öèeé — o äía èç ca ìûx, ía ìoé âçãëÿä, âa æíûx cocòa âíûx ÷acòeé coâpeìe ííoão o áùec òâa.
O äíaêo ÷òo áû ïepeäa òü coo áùe íèÿ ïo òeëeãpa ôó èëè òeëeôo íó, íóæeí áûë êaê ìèíèìóì ïpoâoä, âoò è áèëècü íaä pa çãa äêoé òa éíû ýëe êòpoìa ãíèòíûx âo ëí ìíoæec òâo ó÷¸íûx with èìeía ìè — Ä. Maêcâe ëë, Ã. Ãepö, Ã. Mapêo íè è äp óãèe. Ho ëèøü 25 aïpe ëÿ (7 ìaÿ ïo íoâo ìó with òèëþ) 1895 ãoäa Aëeêca íäp Ïoïoâ ía çaceäa íèè Póccêoão ôèçèêo-x èìè÷ecêoão o áùec òâa äoëo æèë oá èçoápeòe íèè èì ãpoçoo òì¸ò÷èêa — ïpooápaça pa äèoïpè¸ìíèêa.
O äíaêo ãaçeòa âo çíèêëa íeça âèc èìo oò ïe÷a òè è ïpoäo ëæaëa with óùec òâoâa òü äo ëãoe âpe ìÿ â p óêo ïècíoì âèäe è ïocëe òoão, êaê òex íèêa ïe÷a òè còaëa ècïo ëüçoâa òücÿ äëÿ pacïpocòpaíe íèÿ êíèã. Ïo ýòo ìó ec òü âce ocíoâa íèÿ with ÷èòa òü ïepâoé ãaçeòoé òoò ëècòoê íoâocòeé, êoòop ûé ïpoäaâaëcÿ â XVI âeêe â Beíe öèè ça ìe ëêóþ ìoíe òó "gazzetta", o òêóäa, coác òâe íío, è âo çíèê caì òep ìèí "ãaçeòa".
Óíèêa ëüíûì, ía ìoé âçãëÿä, äocòo èíc òâoì Èíòepíeòa è ïp è÷èíoé, êoòopaÿ äeëaeò ìèpo âóþ êo ìïüþòep íóþ ce òü pea ëüíûì ïpeòe íäe íòoì ía "ïocò ãëa âíoão êo ììóíèêa öèo ííoão êaíaëa ïëaíe òû", ÿâëÿeòcÿ èìe íío òa coâo êóïíoc òü ëó÷øèx ïoëo æèòe ëüíûx ÷epò câoèx ïpapo äèòeëeé, o êoèx ÿ óïo ìÿíóë âûøe. E äèíc òâe ííoe, ÷òo òopìo çèò ïoáeäoíocíoe øec òâèe Èíòepíeòa — ýòo eão (ïoêa eù ¸) íe with ëèøêoì áo ëüøoé êo ýôôèöèe íò o áùeäoc òóïíoc òè è, êaê ýòo o áû÷ío áûâaeò, áaía ëüíûé còpax ÷eëoâeêa ïepeä âceì ío âûì.
Ïpe æäe ÷eì o äío çía ÷ío (èëè íeo äío çía ÷ío — êaê ó ìe íÿ ïo ëó÷èòcÿ) èçápa òü ïpèop èòeò, íóæío paçoápa òücÿ, êa êèì oápaçoì cëo æèëacü coâpeìe ííaÿ cècòeìa cpeäc òâ ìacc-ìe äèa. Be äü òoò âèä, êoòop ûé oía ïp èíÿëa ce é÷ac, ýòo pe çóëüòaò ìíoãoâeêoâoão âëèÿíèÿ o áùec òâa, eão ïoòpe áíocòeé è âo çìo æíocòeé, eão êóëüòópû è co öèa ëüíoé opãa íèça öèè. Mecòo, êoòopoe ça íÿëè cpeäc òâa ìaccoâoé èíôopìa öèè â o áùec òâe, è po ëü, âûïo ëíÿeìaÿ èìè, áeccïopío èìe þò oïpeäeë¸ííûe cïe öèôè÷ec êèe ocoáe ííoc òè.
Èíòepíeò — caìoe câeæee ïopo æäe íèe èíôopìa öèo ííoão ãoëoäa — âoápaë â ce áÿ âce ïoëo æèòe ëüíûe (âïpo÷eì, è oòpeöaòe ëüíûe òoæe) ÷ep òû êo ììóíèêa òèâíûx êaíaëoâ-câoèx ïpe äøec òâe ííèêoâ: ía ãëÿäíoc òü òeëe âèäe íèÿ, oïepa òèâíoc òü pa äèo, âo çìo æíoc òü ïo âòopíoão âo çâpaùe íèÿ ê óæe ïo ëó÷e ííoé èíôopìa öèè è ìíoãoêpa òíoão e ¸ oc ìûcëe íèÿ ïpeccû. O òêóäa æe oí âçÿëcÿ? Ïo óïopío ìóccèp óþùèìcÿ with ëóxaì, eù ¸ Ïe íòaãoí â câo ¸ âpe ìÿ äëÿ coác òâe ííûx íóæä coop óäèë êo ìïüþòep íóþ ce òü, with ïoìo ùüþ êoòopoé ìo æío áûëo áû o áìe íèâa òücÿ èíôopìa öèeé è ïo ëó÷a òü pa çëè÷íûe câeäe íèÿ, íe âûxo äÿ, ÷òo ía çûâaeòcÿ, èç êa áèíeòa. Bc ¸ òa éíoe paío èëè ïo çäío còaío âèòcÿ ÿâíûì, ïo ýòo ìó âcêope ce òü, êaê òaêoâaÿ, còaëa äocòo ÿíèeì o áùec òâe ííoc òè è with òex ïop ce ìèìèëüíûìè øaãa ìè èä¸ò ê ãocïoäc òâó â cpeäe ìacc-ìe äèa.
×òo æ, òoò æe ca ìûé âoïpoc o còeïe íè ïpa âäèâoc òè ìo æío çaäa òü è ïo o òíoøe íèþ ê äp óãèì êo ììóíèêa öèo ííûì êaíaëaì. O äíaêo, ïo âòopþcü eù ¸ paç, òeëe âèäe íèe âo ìíoão paç o áëe ã÷aeò "ócâa èâa íèe" of èíôopìa öèè âèçóa ëüío-c ëóxo âûì âo çäeéc òâèeì ía ÷eëoâeêa, ía ìíoão with èëüíee ïoäa âëÿeò eão âo ëþ. È ýòo, íaâepíoe, ãëa âíûé ìèíóc òeëe âèäe íèÿ.
Ïpeâpaùe íèe ïpeccû â cpeäc òâo ìaccoâoé èíôopìa öèè ìío ãèe èccëeäoâaòe ëè with êëo ííû with âÿçûâa òü with ía ó÷ío-òex íè÷ec êèìè äoc òèæe íèÿìè â o áëac òè òex íèêè ïe÷a òè è pacïpocòpaíe íèÿ (ïo ÿâëe íèeì äeø¸âoé áóìa ãè, ïpècoe äèíe íèeì ê ïe÷a òío ìó còa íêó ïapoâoão äâèãaòe ëÿ è ò.ä.). Ta êæe â ýòoì "âèíoâaòo" âoçpacòa íèe po ëè p ÿäo âûx ãpa æäaí, ëþäeé cpe äíeé co öèa ëüíoé ïpocëo éêè â o áùec òâe ííoé æèçíè è o áùec òâe ííoão ìíe íèÿ êaê cpeäc òâa co öèa ëüío-ïo ëèòè÷ecêoão óïpa âëe íèÿ (íaïp èìep, ïóáëè÷íoe oác óæäe íèe è peøe íèe êa êèx-ëèáo âoïpocoâ).
Ïoòpe áíoc òü â êo ììóíèêa öèo ííoì êaíaëe, cïoco áíoì áûcòpo è ía áo ëüøèe paccòo ÿíèÿ ïepeäaâa òü èíôopìa öèþ, with óùec òâoâaëa âce ãäa, ío ïo ìepe pa çâèòèÿ o áùec òâa è eão ócëo æíe íèÿ ïpèoápeòaëa âc ¸ áo ëüøee çía÷e íèe. Äûìíûe êocòpû, ïo ÷òo âûe ão ëóáè, with èãía ëüíûe ôoíapè — ÷òo òo ëüêo íe ïp èìe íÿëocü with öe ëüþ coo áùèòü èíôopìa öèþ êaê ìo æío áûcòpee è êaê ìo æío äa ëüøe.
He òaê óæ ïpocò âoïpoc ïpe äïo ÷òe íèÿ o äíoão êo ììóíèêa öèo ííoão êaíaëa äp óão ìó. Koòop ûé èç íèx ëó÷øe? Bo çìo æío ëè èc÷e çíoâe íèÿ o äíoão èç êaíaëoâ? Cìoæeò ëè âoo áùe ïpoc óùec òâoâa òü o òäe ëüío âçÿòûé êo ììóíèêa öèo ííûé êaíaë áeç câoèx coápa òüeâ? He âûòec íèò ëè co âpeìeíeì Èíòepíeò ïpeccó, pa äèo è òeëe âèäe íèe?


text:
L'Avann-a
L'Avann-a (spagnòllo, La Habana), a l'è a capitâle de Cubba e de provinse La Habana e Ciudad de La Habana. A l'è l'ûnica çittæ do mondo con træ capitalitæ.
Giögrafîa[modìfica | modìfica wikitèsto]
Stòia[modìfica | modìfica wikitèsto]
O sêu nomme completo o l'è La Villa de San Cristóbal de La Habana, a l'è stæta fôndä into 1514 da-o conquistatô spagnòllo Diego Velázquez de Cuéllar e diciarä da l'UNESCO comme patrimònnio de l'ûmanitæ.
A g'ha 'na popolassiôn de 2.201.610 d'abitanti (2002) e a l'è a prinçipâ çittæ da repûbbrica.
Âtri progètti[modìfica | modìfica wikitèsto]
- Wikimedia Commons a contêgne di files in sce L'Avann-a


text:
Quebec
O Quebec (prononçiòu [keˈbɛk], Quebec in ingléize ascì, Québec in françéize) o l'è 'na provinsa do Canada da-o primmo de lùggio do 1867, a seu capitâ a l'é a Çittæ do Quebec.
A léngoa ofiçiâ do Quebec a l'é o françéize e a seu popolaçion a l'é prevalentemente franco-canadéize. Into Quebec l'é presente un movimento pe l'indipendénsa ben ben importante e gh'é zà stæto doî referendum pe-a separaçion da-o Canadà into 1980 e into 1995.
O primmo ministro do Quebéc o l'é atualmente François Legault (CAQ).
Atri progèttiModìfica
- Wikimedia Commons a contêgne di files in sce Quebec


text:
I ZÖGHI DE BALINE
INTE VENTEMIGLIA
Goffredo MACCARIO - 1938
MÉNE DE BALÍNE
E ciü aduveràe i sun e priole, e giancole, chele de veiru, de cristalu e de ferru.
E priole, i sun de pria, ê megliu tagliae pe’ i nòstri zöghi; e giancòle, i sun de gipu o de maun, ma iscì de purçelana - ‘ste ürtime i figliöi i e piglia dai tapei de ferru - chele de veiru i sun i tapi d’e biçicrete, e butéglie d’ê aigazöse; chele de cristalu i sun de veiru, ma cun tanti curui drénte; in scàngiu, chele de ferru i nu’ sun autru che e sfere d’i cuscineti d’i autumobiři.
Au giurnu d’ancöi, però, nu’ s’atröva ciü gairi intu cumerciu e priòle, e u növu scistéma de tapà e biçicrete, u cumença a rende iscì raire chele de veiru.
Pe’ u preixu, che i figliöi i dan ae baline se riferiremu a chelu d’avanti e d’u tempu d’a guerra d’u 1915-18, candu ghe n’eira in abundança de tüte e mene.
Ina priòla a l’andava tre giancole, ma e giancole, caiche vòta i nu’ l’eira açetae; üna de veiru, due priole; üna de cristalu a puxeva andà da çinche fina a chinze o vinti priole, a segunda d’a grussessa e belessa d’i curui; ma üna de ferru a l’andava iscì ela, segundu a grussessa, çinche o sei priole.
MODU DE DAGHE
U modu de daghe ciü cumün l’è a bestìcuřa.
Se ten a balina serrà infra l’ìndicu e a nuxe d’u diu grossu ch’u l’è cegau drente au parmu d’a man, e se ghe da a bestìcuřa che sereva in forte corpu in avanti destendendu u diu grossu in föra.
A balina a fa’ fina a ciü d’in metru de vöřu.
A man ch’a ghe da a se ten pugià contru l’autra, che a toca per terra. Se ghe pö iscì da’, tegnindu l’autra man pugià in sciù zenugliu, e lulì candu se tira luntan.
U daghe u l’à iscì e sou regule ch’i sun:
Dau puntu d’ùnde ün u ghe da’, cun a bestìcuřa, u pö fa’ in parmu in avanti cun l’autra man e issàra drita in sci dî.
Nu’ se deve fa’ a göba, che sereva, ina vota fan u parmu, cegà a man in avanti in modu esagerau.
Tantu a man ch’a ghe da’ cantu l’autra i deve sta’ ferme.
Nu’ se deve da’ u spunciun, che sereva acumpagnà a besticuřa spunciandu u brassu in avanti pe’ manda’ a balina ciü luntan. U spunciun u pö anda’ se ün u tira d’in sciù zenugliu a ina grossa distansa.
Se se ghe da’ cun u zenugliu nu’ se fa’ de parmu e se pö cegà a gamba in avanti cume se vö.
Se chelu ghe da’ manca a caicüna de ‘ste regule u sou corpu u nu’ l’è bon, u perde a man, e u turna a mete a sou balina, cume e autre, se l’è u caixu, au postu de prima.
In autru modu de daghe l’è a bocia. Cume dixe a parola se trata de lançà a balina cume ina bocia. L’è aduveràu numà inte caiche caixu e, in po’ de ciü, intu zögu a parmu e picu e inte l’acostu.
A ina balina se ghe tira au vöřu o de ràfa e tüti i dui modi i sun boi. Tirandu au vöru, de vote se fa’ picaréstu, che l’è càndu a balina agantà a schita via e l’autra a l’arresta au sou postu.
PRIVILEGI E DIRITI GENERALI
I sun cheli ch’i sun boi pe’ tüti i zöghi. I l’an ‘sta carateristica, che a in diritu de ina parte fa’ riscontru in diritu cuntrariu pe’ l’autra parte, e a in privilegiu pe’ ina parte fa’ riscontru u diritu de inibìru da l’autra.
Pe’ gode de in diritu o d’u sou cuntrariu, d’in privilegiu o d’u diritu de inibìru, besögna ciamàri a vuxe auta, e daitu che i nasce intu mèiximu mumentu, u primu a esse ciamau u l’à u desciü.
BENTEGNÜA - MARTEGNÜA
Se ina balina a pica int’ina cosa mobile, cume in baussu, ina scarpa de ün ch’u passa, ec. e chi l’à lanca u l’à interesse ch’a se ferme duve a l’è, u cria bentegnüa,, e a balina a se lascia lì.
Se pe’ contru a cosa a ghe porta danu, u cria martegnüa. Inte ‘stu caixu u piglia a pria duve a l’è pica e cun ‘sta chi u da’ in corpu â balina inta bona direciun, o dunca u prega u passante che a gh’è pica drente de daghe in caussu. U pö daghe in caussu elu mèiximu se a l’eira picà inta gamba d’in autru zügavù.
Se a cosa a capita inte l’acostu, diendu martegnüa,, u zügavù u ghe turna a da’.
I diriti de l’aversariu i sun de martegnüa contru bentegnüa e viceversa.
GLÖBU - NINTE GLÖBU
Se ina balina a l’è andaita a fenì de derrè a in ustaculu mobile, belu s’u fusse in carretu, u zügavù ch’u ghe deve tira’ u pö ciamà u privilegiu de levàru diendu grobu. L’aversariu u pö inibì ‘stu privilegiu diendu a tempu ninte grobu. Chi gode d’u privilegiu de grobu u deve leva’ elu mèiximu l’ustaculu mobile, u nu’ pö fasse agiütà da nisciün, e s’u nu’ gh’arriesce perché u l’è tropu grossu, pezu pe’ elu.
DRITU - NINTE DRITU
Se a in zügavù ghe vén megliu de tirà da in autru puntu che chelu duve u s’atröva, u pö ciamà u privilegiu de dritu o in dritu. U l’è numà ubrigau a mantegne a distansa.
L’aversariu u pö inibìgheru diendu a tempu ninte dritu.
APRÖU - NINTE APRÖU
U zügavù u pö ciamà u privilegiu de daghe ina vota pe’ stüdià u terren o mesürà a sou aspertixe, e pruvàseghe. ‘Stu privilegiu u s’à diendu aprövu o me gh’aprövu.
L’aversariu u pö inibiřu diendu a tempu ninte aprövu.
ZÖGU MANTEGNÜU - ZÖGU LIBERU
Prima de cumençà a zügà, o dunca intu mumentu che u primu d’u zìru u ghe da’ pe’ a prima vota, se pö ciamà u zögu mantegnüu.
Inte ‘stu caixu chi perde u pö ubrigà chi gàgna a cuntinuà u zögu fin che u nu’ se sece refau, che sereva a di’ fin che u nu’ l’àge turna gagnau e baline perse. Se però u cuntügna a perde e u l’arresta a lùcia, sensa baline, e u nu’ l’à ciü modu de avéne de autre sübitu, u nu’ pö pretende che u zoegu u cuntinue.
Se ‘sta partia ubrigà a ven suspesa pe’ ina raixun calunche a nu’ s’arrepiglia ciü.
Se nisciün dixe ninte se fa’ u zögu liberu.
NU’ GHE TIRU - NINTE NU’ GHE TIRU
Caiche vota a in zügavù ghe cunven de nu’ tirà e alura u dixe: nu’ ghe tiru e me ciamu derrè. Inte ‘stu caixu u perde u postu e u passa in cua au ziru. ‘Stu privilegiu u s’inibisce diendu : ninte nu’ ghe tiru.
L’è da nutà che inte nisciün caixu se pö pretende dau zügavù a balina ch’a ghe serve pe’ daghe, e ch’a l’è iscì nome a bestìcuřa. ‘Sta balina ciascün u s’a prepara fretàndura infra due prie pe’ fàra vegnì ben rüvega e a nu’ sghìglie fra i dî.
Terrole Ferrole Vedrole
I Zöghi
U TRIANGULU
U l’è ün d’i ciü zügai, u se fa’ inte canti se vö, minimu dui. Se pö zügà tante baline. Se trata de tirà ae baline ch’i sun int’in trianguřu pe’ fare sciorte.
Se fa’ in terra in trianguřu ciü o menu grossu a segunda d’u nümeru d’i zügavui e d’u nümeru d’ê baline che se ghe mete, percose se zöga de üna, de due, de tre, ec. a testa.
Se mete e baline cume inte figüre - imaginandure ripurtae in sciù trianguřu che gh’è d’a fiancu - pöi se va’ a çinche o sei metri davanti â base d’u trianguřu e se indica o se marca a riga d’acostu.
De chi i zügavui i s’acosta au trianguřu lançandu ciascün a sou balina sece cu’a besticuřa o a bocia. Se stabilisce cuscì u ziru o l’urdine intu tirà : chélu arrivàu ciü veixin u serà u primu e cuscì via.
Pöi ciascun, dau puntu duv’u l’è arrivau inte l’acostu u cumença a tirà ae baline, o dunca, s’u se crede tropu luntan, a aveixinàsse ancura pe’ purrè tirà megliu.


text:
Tibeio
Tibeio Claodio Neron (lat. Tiberius Claudius Nero; doppo l'adoçion d'Aogusto, Tiberius Iulius Caesar). - Impiao roman (n. 42 a.C. - m. Cao Mizen 37 d.C.).
Valente generâ, o paçificò a Germania e o tègne sotta controllo a scitoaçion in Panonnia e Darmaççia; adotao da l'Aogusto into 4 d.C., o l'asceize a-o trono into 14. O continuò a politica aogustea, açentoando a l'interno o poei imperiâ inti raporti co-o senato e mantegnindo a paxe a-i confin. O so regno o fu però segnao da 'n climma de sospetti do quæ fu abbile inspiratô o prefetto do pretoio L. Elio Seian, che into tentativo d'ótegnî a sucescion e pe eliminâ ogni poscibile concorente o descadenò una serie d'acuze e procesci inti quæ però a-a fin fu lê mæximo tragicamente ingugeito.
Vitta e attivitæ[modìfica | modìfica wikitèsto]
Figgio de Tibeio Claodio Neron e de Livia, che, divorçiâ, a sposò da pœu l'Ottavian, o fu educao aristocrategamente; o conosceiva o grego perfettamente e o l'aveiva gusto pe l'erudiçion. Doppo una rapida carea militâ e politica, durante a quæ o parteçipò a-a guæra contra Reti e Vindelleghi (15 a.C.), o fu conso (13). A-a morte d'Agrippa (12) o l'apariva comme unico poscibile sucessô d'Aogusto (aomanco comme l'unico sucessô inmediao, mentre se profilava comme poscibili eredi i doi figgi de l'Agrippa e da Giulia, o Gaio e o Luccio Cesare), onde foscia l'ordine de l'imperatô de separâse da-a moggê amâ, Vipsania Agripiña (da-a quæ o l'aveiva avúo un figgio, Druzo, e o n'atendeiva un segondo), e de sposâ a viddoa de l'Agrippa e figgia d'Aogusto, a scandalosa Giullia, da-a quæ ben fito o se separò.
Represso e rebellioin pannonica (12 a.C.) e darmatica (11), doppo a morte do fræ Druzo o continuò l'œuvia de consolidamento do dominio roman in Germania, ço che ghe varse o trionfo e o consolato (7) e da pœu (6 a.C.) a tribunicia potestas pe çinqu'anni. Poco doppo tuttavia o se retiò da-a vitta pubbrica refugiandose a Rodi, no se sa se spinto da saçietæ d'onoî e de comando opù da l'infeliçitæ do matrimonio e da-a rivalitæ co-o nevo de Aogusto, Gaio Cesare. Into so amao isoamento o fu razonto da-a nœuva da condanna da Giulia (2 a.C.). Ma, morto o Luçio Cesare (2 d.C.) e o Gaio Cesare (4 d.C.), o Tibeio o l'aparse torna l'unico poscibile sucessô: o fu perçò adotao da l'Aogusto e o l'ebbe a tribunicia potestas pe dex'anni. O repigiò aloa l'œuvia de paçificaçion in Germania, o diresse a represcion da rebellion da Pannonia e da Darmaçia, o riorganizzò o confin renan doppo o disastro de Varo, e (12) o celebrò o trionfo panonnego, ótegnindo che ghe foise rinovao a tribunicia potestas.
Doppo a morte de l'Aogusto (14) i organi do stato zuon fedeltæ a-o Tibeio, che quarche settemaña doppo o l'açettava a sucescion. O so governo, teizo a açentoâ l'afermaçion do poei imperiâ rispetto a-o senato o provocò, ascì pe l'aspieça e a tendença a-o sospetto proppi do so carattere, un attrito continno co l'aristocraçia e a forte ostilitæ che registrò inti so confronti a storiografia succesciva. Ma a so politica a l'amiò in realtæ a consolidâ l'œuvia de l'Aogusto: o seppe mantegnî a paxe a-i confin, o fu eçellente inta gestion finançiaia (comme se vidde particolarmente inta crixi finançiaia ch'a corpì l'Italia into 33) e o fu provvido inte l'aministraçion provinçâ. O Tibeio o refiò onoî divin; o perseguitò e religioin strangee che portessan comonque turbamento a-a vitta de l'impeo.
Inti resguardi da Germania o condusse una politica aparentemente renonçiataia, acontentandose da frontea aogustea do Ren e impedindo a-o Germanego d'aventurâse inte de impreize peigose, ma in realtæ o l'ariescì a sfrûtâ e rivalitæ interne di Germoen (in tâ moddo fu eliminao o Maroboduo e l'Arminio). Do Germanico o se varse pe scistemâ a scitoaçion in Oriente: a Commagene a fu anessa a-a Sciia, a Cappadocia a vègne provinça e fu imposto o Zenon in sce-o trono d'Ærminnia. E grave rivotte do Tacfarinate in Africa, do Giulio Floro e Giulio Sacroviro in Gallia, do Rescupori in Traxa fun stroncæ con fermeçça e rapiditæ.
Ma l'aristocraçia, ch'a se veddeiva coscì poco consciderâ da-o Tibeio, a ghe contrapoze idealmente un proppio campion into Germanico e a l'accusò o Tibeio d'aveilo fæto avelenâ (19). Se formò coscì un ambiente d'opoxiçion in gio a l'Agripiña, mogê do Germanico. Inte questa atmosfea de sospetto preize vigô, co l'agiutto de delatoî, l'acuza de leiza magestæ, i procesci se mortipricon e teizan a corpî de persoñe vexiñe a-a famiggia do Germanico. Inspiratô de questa politica fu o L. Elio Seian (ca. 20 a.C. - 31 d.C.), che, avendo ótegnúo d'arecœugge in Romma e coorte pretoie, o l'aveiva in man a vea força militâ d'Italia, mentre l'imperatô, preocupao da proppia tranquillitæ, exaspiao pe l'ostilitæ di Romoen, o decideiva de retiâse a Capri (27). O Seian, che amiando a-a succescion o l'ea ariescio a fâ avelenâ o Druzo, figgio do Tibeio, o feççe exiliâ l'Agrippiña a Pandataria, dond'a moì, e a Ponça o figgio de lê Neron, ch'o s'amaçò. Into 32, vegnuo a conoscença de 'na congiua ch'ordiva o Seian contra de lê, o Tibeio o ne preparò abilmente a destituçion e quindi a condanna a morte. Ma l'aspieça e l'inrequeteçça do Tibeio se feççan maggioî, e denonçie se infitin; tra quelli che s'amaççon pe terrô fu o Druso, figgio do Germanico, e a Livilla, viddoa do Druso figgio do Tibeio.
Pù no tornando ciu a Romma, o Tibeio o no perdeiva tuttavia de vista i interesci de l'impeo: o regolò a costion pratica da sucescion do Zenon co l'impoxiçion do Tiridate in sce-o trono d'Ærminnia. De inaçettabile lezendie son i raconti di monstroxi piaxei a-i quæ o se saiæ abandonao a Capri.
O moì inta villa do Lucullo a Mizen o 16 de março do 37, lasciando eredi a-o pâo o nevo Tibeio Gemello e o Gaio (Caligola).
Atri progetti[modìfica | modìfica wikitèsto]
- Wikimedia Commons a contêgne di files in sce Tibeio


text:
Cirolla
A cirolla (dita ascì ciammachinze; ciammâ cirulla in Italian e inte grafie in u) o l'é un zeugo de carte tradiçionâ da Liguria e do Basso Piemonte.
A l'é unna variante da sgobba, da-a quæ a se distingue pe-a seu vivessa e o ritmo de partie, pe l'inversâ do pontezzo e l'influensa do fattô fortuña, ch'o l'ammerma a differensa de livello tra i zugoei esperti e i prinçipianti. O Giampaolo Dossena o â descrive coscì:
E regole pan complicæ, ma quelli ch’en boin de zugâ a-o sgobbon ê imprendan a-a lesta, e ê memorizzan de lengê: gh’é solo che da pensâ delongo a-o ciù grande asciurdo poscibile; à pensâ mâ se gh’indoviña.
O l’é un zeugo da fâ inte unna compagnia affeçionâ, regaggia e rattellosa. No s’an da mette limiti a-a poscibilitæ de parlâ, criâ, dâ di conseggi, proibî de dâ di conseggi, protestâ pe di conseggi illegittimi.
No solo comme atmosfera, ma pròpio comme struttua de zeugo, a cirolla a l’é l’anti-sgobbon pe eccellensa. Gh’é da domandâse se o sgobbon o segge stæto inventou da di zugoei de cirolla vegnui vegi, secchi, redeni, mutilæ, attaxentæ, ò se a cirolla a segge stæta inventâ da di zugoei de sgobbon dionisiacamente eufòrichi. Pe niatri a l’é stæta inventâ pe fâ despeto e mette a-o landon i zugoei de sgobbon ciù redeni, pin de sagrin, de superbia e de dô.[1]
Regole
A cirolla a l'é zugâ con un masso da 40 carte, pe-o sòlito un masso zeneise. E carte van da l'asso a-o sette ciù o sbiro, a dònna e l'òmmo, inte quattro merse de coppe ♥, dinæ ♦, spoæ ♠ e scioî ♣. Se peu zugâ inta doî, inta trei ò inta quattro (into quæ caxo i zugoei assettæ de fronte zeugan in cobbia).
Pe-a primma smassâ o massê o l'é çernuo à caxo, e pe quelle apreuvo o ròllo de massê o va into senso de ragge do releuio. O massê o remescia e carte e o ê fa coppâ da-o zugou a-a seu drita. Dapeu o dà træ carte coverte à ognidun di zugoei, e quattro descoverte in sciâ töa. Se inte quattro carte in sciâ töa gh'é doî asci, a smassâ a vâ à monte. I zugoei, à comensâ da quello a-a manciña do massê e dapeu into senso conträio a-e ragge do releuio, zeugan unna carta pe vòtta co-o fin de acciappâ de carte tra quelle in sciâ töa. E carte acciappæ en misse coverte vexin a-o zugou ch'o ê à piggiæ. Quande tutti i zugoei an finio e træ carte in man, o massê o ne dà atre træ à ognidun. O zeugo o va avanti à sta mainea fin à quande o masso o finisce. À sto ponto a smassâ a l'é finia e i zugoei contan i seu ponti, î azzonzan a-o seu totale (ò a quello da squaddra pe-e partie à cobbie), e van avanti con de atre moen fin à quande o pontezzo limite stabilio (pe-o sòlito 51) o l'é razzonto.
Cattua de carte
A cattua de carte o l'é o mecanismo a-a base da cirolla. Comme inta sgobba, a-o fin de cattue o sbiro, a dònna e l'òmmo van eutto, neuve e dexe ponti.
E carte in sciâ töa se peuan cattuâ à træ mainee:
- Cattua sencia. Comme inta sgobba, unna carta zugâ a peu acciappâ unn'atra carta in sciâ töa do mæximo valô, ò un gruppo de carte a quæ somma a l'é pægia à sto valô. Donca, se in sciâ töa gh'é S (sbiro) 5 e 3, un zugou con un atro S o peu acciappâ segge o S segge a cobbia 5 e 3.
- Cattua pe chinze. Comme inta sgobba à chinze, unna carta inta man a peu piggiâ uña ò ciù carte in sciâ töa quande a somma de tutte ste carte a l'é pægia à chinze.
- Cattua d'asso. Quande un zugou o zeuga un asso, o cattua tutte e carte in sciâ töa. Sta cattua a no l'é però poscibile se inta töa gh'é za un atro asso.
E carte cattuæ, insemme a-a carta ch'a l'à fæto a cattua, se mettan coverte inte unna pilla vexin a-o zugou ch'o l'à fæto a cattua. Into zeugo à cobbie pe commun un di doî zugoei da squaddra o tëgne tutte e carte.
Quande un zugou o cattua tutte e carte in sciâ töa e o â lascia veua, o guägna unna sgobba (pe-o sòlito marcâ lasciandoghe unna carta giâ a-o conträio inta pilla de carte cattuæ). Quande, con zugâ unna carta, gh'é ciù de unna mainea de cattuâ, o zugou o l'é delongo libero de çerne a mainea che gh'é ciù cao. Se no gh'é mainea de cattuâ, o zugou o l'é obrigou de lasciâ uña de seu carte in sciâ töa.
Pontezzo
I ponti en calcolæ dòppo ògni smassâ, e conscistan in ponti de masso, sgobbe, ponti de scæ, e boñe ò accuse.
Ponti de masso
I ponti de masso da cirolla en pægi do tutto à quelli da sgobba:
- Carte: a persoña ò a squaddra con ciù da meitæ de carte a guägna un ponto.
- Dinæ: a persoña ò a squaddra con ciù da meitæ de carte de dinæ a guägna un ponto. Se unna persoña ò squaddra a l'à tutte e carte de dinæ, a fa cappòtto e a guägna tutta a partia.
- Settebello: a persoña ò a squaddra ch'a l'à cattuou o sette de dinæ (dito settebello) a guägna un ponto.
- Primmea: a persoña ò a squaddra co-a megio primmea a guägna un ponto.
A primmea a l'é unna combinaçion de quattro carte, uña pe smersa. Ògni squaddra a forma a seu primmea con çerne a carta ciù fòrte de ciascheduña smersa, segondo i valoî scriti chì de sotta. A squaddra co-a primmea de valô ciù erto (calcolou con azzonze i valoî de quattro carte) a guägna o ponto de primmea.
Sgobbe
Tutte e vòtte che un zugou o cattua tutte e carte in sciâ töa o guägna unna sgobba, marcâ con unna carta giâ a-o conträio inta pilla de carte cattuæ. Quande se conta i ponti a-a fin d'unna smassâ, ògni sgobba a vâ un ponto.
Scæ
Di ponti in azzonta en assegnæ a-i zugoei che an piggiou çertiduñe combinaçioin.
- Erta ò scâ erta: o zugou co-o sbiro, a dònna e l'òmmo de dinæ o guägna çinque ponti.
- Bassa ò scâ bassa: o zugou con l'asso, o doî e o trei de dinæ o guägna trei ponti. Se o l'à o quattro ascì, o guägna quattro ponti. Se o l'à o quattro e o çinque ascì, o ne guägna çinque, e se o l'arriva fin a-o sëi o ne guägna sëi.
Boñe ò accuse
Un di aspeti ciù caratteristichi da cirolla a l'é a presensa de accuse. A primma categoria de accuse a l'é pe-i zugoei che tëgnan in man çertiduñe combinaçioin de carte. Quande un zugou o l'à uña de ste combinaçioin, avanti de zugâ o l'à da piccâ in sciâ töa pe annonçiâlo e pösâ e seu carte giæ in sciâ töa pe mostrâle.
- Barsega ò boña da trei: un zugou ch'o l'à in man træ carte a somma do quæ valô o l'é neuve ò ciù pöco, o guägna trei ponti. Sti ponti en marcæ comme se fïsan træ sgobbe. Unna barsega sensa asci a l'é dita boña di misci.
- Barsegon, Boña da dexe ò dëxin: un zugou ch'o l'à in man træ carte do mæximo valô o guägna dexe ponti. Pe commun sti ponti no en marcæ comme sgobbe, ma en arregordæ ò scriti in sciô papê di pontezzi.
Quande un zugou o l'à trei asci, trei doî ò trei trei, sciben che a somma do valô de træ carte a l'é neuve ò ciù pöco, o l'à drito solo a-a boña da dexe e no ascì à quella da trei. A segonda categoria de accuse a l'é quella de boñe pe-o massê, che an da fâ co-e quattro carte ch'o mette in sciâ töa a-o comenso da smassâ:
- quande a somma do valô de quattro carte o l'é chinze, o massê o ê piggia tutte e o se marca unna sgobba;
- quande a somma a l'é trenta, o massê o ê piggia e o se marca doe sgobbe.
A-o fin e ste combinaçioin, o sette de coppe (o poncin) o peu piggiâ chesesegge valô, ma solo se con fâ questo un zugou o peu guägna uña de ste boñe (segge quelle pe-e carte in man, segge quelle pe-o massê). Inte sto caxo, o zugou o l'annonçia o valô do poncin, e o poncin o conserva sto valô pe-e cattue (ma no quande se conta i ponti, e donca pe-a primmea). Pe exempio, se un zugou o deciara ch'o poncin o l'é un asso, o peu deuviâlo pe fâ unna sgobba, ma a-o momento de contâ i ponti o vëgne torna à ëse o sette de coppe.
Cirollon
O cirollon o l'é unna verscion da cirolla pe quattro zugoei in cobbia con de regole ciù vexiñe à quelle do sgobbon.[2] A differensa prinçipâ a l'é che o massê o dà de moen ciù grende, e o fæto d'avei ciù tante carte o pòrta à un zeugo ciù strategico. Gh'é doe forme de cirollon zeugæ à Zena:
- Cirollon à sëi carte. Sta chì a l'é a verscion a ciù façile. Inta primma man se dà sëi carte pe zugou, e inta segonda træ. Gh'é di gruppi de zugoei che invertan l'ordine ascì, e dan primma træ carte e dòppo sëi.
- Cirollon à neuve carte. Inte sta verscion, ciù strategica, tutte e carte en dæte inte unna sola man (neuve carte pe zugou).
E boñe e tutte e atre regole en e mæxime da cirolla, ma gh'é di zugoei che no deuvian e regole do cappòtto e da boña da dexe pe rende o zeugo ancon ciù strategico.
Into cirollon se peu avei ciù de unna boña inte unna man (fin à træ, pe-o cirollon à neuve carte). Inte sti caxi, s'à da piccâ e giâ separatamente pe ciascheduña boña. Gh'é di zugoei che deuvian a regola che quande se picca pe unna boña, s'à da zugâ e træ carte da boña primma de poei zugâ e atre.
À cirollon se zeuga fin à un limite de ponti ciù erto da cirolla, pe-o sòlito 101.
Variante
Sciben che e regole da cirolla deuviæ in Liguria e in Piemonte en assæ uniforme, gh'é ascì un çerto numero de variante in uso. E ciù frequente en elencæ chì de sotta.
- Regole pe-i tornei. Gh'é di tornei de cirolla donde se zeuga unna verscion ciù stragegica da cirolla: a regola pe-o cappòtto a no l'é deuviâ, e de vòtte no se deuvia manco e boñe da dexe.[3]
- Cappòtto pe-o massê. Se o massê o mette quattro carte pæge in sciâ töa, ò træ carte pæge e o poncin, o fa cappòtto.
- Cappòtto pe træ moen à monte. E smassæ van a monte no solo se o massê o mette doî asci in sciâ töa, ma ascì se o mette træ carte pæge (sensa che a quarta o segge o poncin). Quande unna smassâ a va a monte, o mæximo massê o fa torna e carte. Se træ smassæ van a monte uña dòppo l'atra, a squaddra di avversäi do massê a fa cappòtto.
Origine
A poula cirolla a no s'attreuva inti diçionäi stòrichi do zeneise, ma a l'é in deuvia inti diçionäi do secolo XXI e into zeneise d'ancheu.[4][5] O Prof. Fiorenso Toso, autô do Piccolo dizionario etimologico ligure, o propoñe unna connescion tra a poula ligure cirolla e o termine do spagnòllo de l'America do sud chirola, ch'o l'indica unna monæa de pöca varsciua.[4] L'é donca poscibile che o nomme o segge un reciammo a-a pòsta de zeugo, portou inderê da di immigræ tornæ in Liguria da l'America do sud. St'ipòtexi chì a l'é sostegnua da l'existensa, into spagnòllo regionâ de l'Argentiña, do verbo chirolear co-o scignificato de "zugâ pe pöchi dinæ".[6]
No se sa quande se segge comensou à zugâ a-a cirolla, ma sto nomme o l'à comensou à comparî inti libbri de zeughi di anni '70 e '80.[7][1][8] E regole de base da cirolla en pæge à quelle da sgobba, un zeugo spantegou inte tutta l'Italia, a Spagna, l'Argentiña, o Braxî e ben ben de atri paixi.[9] In azzonta, a cirolla a piggia di elementi da de atre variante da sgobba: da-a sgobba d'asci a piggia a poscibilitæ de acciappâ tutte e carte in töa con un asso, e da-a sgobba à chinze (variante ben ben spantegâ inte l'America do sud co-o nomme escoba de quince[9]) a piggia o mecanismo de cattua de carte a quæ somma a l'é chinze.
Un di elementi ciù particolæ da cirolla en e boñe ò accuse. L'é probabile che sti mecanismi seggian stæti ereditæ da l'antigo zeugo de carte italian da bäsiga (bazzica in italian), ancheu scentou ma za conosciuo into secolo XVII e çittou ascì inte commedie do Goldoni.[10] Sto zeugo o preveddeiva de fæti di ponti pe-i zugoei con træ carte a quæ somma a fïse pægia ò sotta à neuve (bazzica), ò con træ carte pæge (bazzicotto). Ste accuse en pæge à quelle ciammæ boña da trei e boña da dexe inta cirolla. Pe de ciù, l'é ciæo che o nomme zeneise alternativo pe-a boña da trei, barsega,[11] o vëgne pròpio da bazzica.
Bibliografia
- ↑ 1,0 1,1 (IT) Giampaolo Dossena, Giochi di carte italiani, Milan, Arnoldo Mondadori Editore, 1984, ISBN 88-04-31734-5.
- ↑ (EN) John McLeod, Cirulla, in sce pagat.com. URL consultòu o 10 màrso 2022.
- ↑ (IT) Circolo Amici della Val Varenna - Regolamento del torneo di cirulla, in sce amicidellavalvarenna.blogspot.com. URL consultòu o 10 màrso 2022.
- ↑ 4,0 4,1 (IT) Fiorenzo Toso, Piccolo dizionario etimologico ligure, Lavagna, Zona, 2015, ISBN 88-64-38593-2.
- ↑ (IT) Franco Bampi, Nuovo dizionario italiano - genovese illustrato e commentato, Zena, Nuova Editrice Genovese, 2008, ISBN 88-88-96321-9.
- ↑ (ES) María Delia Gatica de Montiveros, Diccionario de regionalismos de la provincia de San Luis, San Luis, Fondo Editorial Sanluiseño, 1995, ISBN 950-87-5026-X.
- ↑ (IT) Carlo Eugenio Santelia e Elvio Fantini, I giochi di carte, Rizzoli, 1985.
- ↑ (EN) David Parlett, The Penguin Book of Card Games, Londra, Allen Lane, 1979, ISBN 0-140-46344-5.
- ↑ 9,0 9,1 (ES) Juan Capagorry, El Juego es cosa seria, Montevideo, Arca, 1979.
- ↑ (IT) Vincenzo Coronelli, Biblioteca Universale Sacro-Profana, Antico-Moderna, vol. V (Ba-Bh), Veneçia, ed. Antonio Tivani, 1704.
- ↑ Andreina Solari, A cirolla, o zeugo de carte di liguri e e seu mille regole, Zena, Il Secolo XIX, 21 lùggio 2018. URL consultòu o 10 màrso 2022.


text:
Menestrinn-a coe öve
A Menestrinn-a coe öve, ciamâ ascì stracciatella (in italiàn) o menestrinna da ruffién, a l'è in prìmmo piatto reizo famôzo da unn-a variante da canson zeneize Trilli Trilli.
Ingredienti[modìfica | modìfica wikitèsto]
- 1 litro de broddo
- 2 öve
- 2 cüggiæ de semolin
- porsemmo.
Preparasion[modìfica | modìfica wikitèsto]
Preparæ o broddo faxéndo bogî l'ægoa, azonze a verdûa de stagión, ma ascì in pò de bûtîro, zonzéi a pàsta formâ con i vàrri ingredienti formando 'n inpasto, se caccia tütto in te o broddo bôggiente. L'inpasto o va poi derfæto (da chi o nòmme italian stracciatella) co 'na forçinna. De lóngo a pàsta da prefeî inta menestrinna e són e reginétte, génere de pasta coi bórdi seghetæ, tipica da zôna de Zena.[1]
Nòtte[modìfica | modìfica wikitèsto]
- ↑ (IT) A Menestrinn-a coe euve e e reginétte, in sce zenaatoua.com. URL consultòu o 26 lùggio 2021.


text:
Fransa
A Frànsa (France in françéize, prononçiòu [fʁɑ̃s]), conosciûa ofiçialménte cómme Repùbrica Françéize (République française in françéize, prononçiòu [ʁe.py.ˈblik fʁɑ̃.ˈsɛz])[1], a l'é 'n pàize de l'Eoröpa òcidentâle.
GiögrafîaModìfica
A Frànsa a l'é 'na naçión estéiza in sce ciù continénti, eséndo formâ da 'na pàrte de l'Eoröpa òcidentâle e da vàrri teritöi d'în gîo pe-o glöbo e, in particolâ, inte Amériche e inti òcéani Atlàntico, Pacìfico e Indiàn[2]. A sò àrea metropolitànn-a a s'esténde tra o Rêno e l'Atlàntico e tra o Mâ Mediterànio e canâ da Mànega e Mâ do Nòrd. I sò teritöi de la da-o mâ pe cóntra són a Guyana Françéize, inte l'América do Sùd, e îzoe de Sàn Pê e Michelón inte l'Atlàntico do Nòrd, e Antìlle françéixi e numerôze âtre îzoe in Òceània e inte l'Òcéano Indiàn. Aprêuvo a-o gràn nùmero de posediménti marìtimi a naçión a l'à a ciù gròssa Zöna Econòmica Escluxîva do móndo.
A Frànsa a confìnn-a, in Eoröpa, con Bèlgio, Lusenbùrgo, Germanîa, Svìsera, Prinçipâto de Mónego, Itàlia, Andòrra e Spàgna e, inte Amériche, con Pàixi Bàsci, Suriname e Braxî ascì. Spartîa inte dixéutto regioìn, de quæ trézze són scitoæ inta sò pàrte metropolitànn-a, a l'à 'n'àrea de 643.801 km2 e, a-o màzzo do 2021, 'na popolaçión de ciù de 67 milioìn de persónn-e[3]. A sò capitâle, óltre che çitæ ciù grànde da naçión e sò céntro econòmico e colturâle, a l'é Parìggi; e âtre çitæ ciù inportànti són Marséggia, Lìon, Tolôza, Lille, Bordeaux e Nìssa.
StöiaModìfica
O modèrno teritöio da Frànsa metropolitànn-a, frequentòu da l'òmmo scìnn-a da-o Paleolìtico, o l'é stæto colonizòu da tribù cèltiche conosciûe cómme Gàlli inte l'etæ do færo. A civiltæ romànn-a a l'à conquistòu a zöna inte l'ànno 51 prìmma de Crìsto, fæto ch'o l'à portòu a-a creaçión de 'na coltûa gàllo-romànn-a ch'a l'à mìsso e bâze da futûra léngoa françéize. Depoî a chéita de l'inpêro o pòpolo germànico di Frànchi o s'é stabilîo chi, creàndo o coscì dîto régno frànco, o quæ o diventiâ o céntro de l'inpêro carolìngio. O Tratâto de Verdun de l'843 o l'à spartîo l'inpêro inte træ pàrte, con quélla ciù a ponénte ch'a l'é diventâ, inte l'ànno 987, o Régno de Frànsa. Inte l'âta etæ do mêzo a Frànsa a l'êa 'n poténte régno feodâle ma ògètto de 'na fórte decentralizaçión. Co-o Féipo II o potêre do rè o s'é bén bén rinforsòu, radogiàndo l'estensción de tære da corónn-a françéize e portàndo a Frànsa, vèrso a fìn do sò régno, a diventâ o ciù poténte stâto d'Eoröpa. Tra e meitæ di sécoli XIV e XV a Frànsa a l'à conbatûo 'na série de conflìtti dinàstichi co-o Régno d'Inghiltæra, inte quélla ch'a l'é comuneménte conosciûa cómme a goæra di çént'ànni, a-a fìn da quæ a s'é incomensâ a svilupâ 'na distìnta identitæ naçionâle françéize. Inti ànni do coscì dîto rinasciménto françéize, óltre che o grànde svilùppo de àrte e da coltûa, gh'é stæto di fórti scóntri co-e naçioìn controlæ da-a cazàdda di Asbùrghi e o l'é stæto costitoîo 'n inpêro coloniâle globâle, o quæ a-o sécolo XX o l'êa o segóndo ciù grànde pe estensción[4]. A segónda meitæ do sécolo XVI a l'é stæta caraterizâ da vàrie goære civîli de stànpo religiôzo tra i catòlichi e i ugonòtti, e quæ àn graveménte indebolîo o régno. A Frànsa a l'é diventâ tórna 'na grànde poténsa eoropêa into sécolo XVII, co-o régno do Loîgi XIV e a sò vitöia inta goæra di Trént'Ànni[5]. A ògni mòddo de polìtiche econòmiche inadegoæ, de tàsce sbilanciæ e numerôze goære - in particolâ a batòsta patîa inta goæra di sètt'ànni e l'onerôza partecipaçión inta goæra d'indipendénsa americànn-a - àn pregiudicòu a stabilitæ econòmica do régno a-a fìn do sécolo XVIII. 'Sto fæto chi o l'à portòu a-o sccéuppo da rivoluçión françéize inte l'ànno 1789, co-a chéita de l'Ancien Régime e a stezûa da Diciaraçión di Dirìtti de l'Òmmo, a quæ a scinbolézza i prinçìppi in scî quæ a l'é bazâ a modèrna Repùbrica Françéize.
A Frànsa, a l'inìçio do sécolo XIX, a l'é dónca arivâ a-o sò pónto de màscima poténsa polìtica e militâre co-e inpréize do Napolión Bonapàrte e a sò conquìsta da ciù pàrte de l'Eoröpa continentâle, creàndo coscì o Prìmmo Inpêro françéize. A chéita de l'inpêro a l'à portòu a 'n perîodo de declìn relatîvo, co-ina série de govèrni déboli scìnn-a-a fondaçión da Tèrsa Repùbrica depoî a goæra frànco-prusciànn-a do 1870. I decénni sucesîvi són stæti 'n moménto de grànde òtimìsmo e svilùppo scentìfico e colturâle, óltre che de gràn richéssa econòmica, tànto che quéllo perîodo o vêgne aregordòu co-o nómme de Belle Époque. A Frànsa a l'é stæta un di magioî atoî da Prìmma Goæra Mondiâle, da-a quæ a n'é sciortîa vitoiôza ma pagàndo 'n âto prêxo in vìtte umâne e in dànni a-a sò economîa. Inta Segónda Goæra Mondiâle a l'êa unn-a de naçioìn Alæe, ma a l'é stæta fîto òcupâ da-e poténse de l'Àsse inte l'ànno 1940. Co-a sò liberaçión into 1944, a l'é stæta creâ a coscì dîta Quàrta Repùbrica, a quæ a l'é però finîa pöco ténpo dòppo aprêuvo a-a crîxi caxonâ da goæra algerìnn-a. In quélli ànni a l'é stæta dónca institoîa, da-o Charles de Gaulle inte l'ànno 1958, l'atoâle Quìnta Repùbrica. Insémme a l'Algerîa, a ciù pàrte de colònie françéixi a l'à diciaròu a sò indipendénsa inti ànni '60, scibén che, in generâle, 'ste naçioìn chi àn di stréiti ligàmmi econòmichi e militâri co-a Frànsa ancón a-a giornâ d'ancheu.
Economîa e polìticaModìfica
A Frànsa a l'à 'na stöia secolâ de céntro globâle de àrte, da scénsa e da filozofîa. A l'é a quìnta naçión con ciù lêughi diciaræ patrimònio de l'umanitæ da l'UNESCO e, a-o 2018, a l'êa a ciù popolâre destinaçión turìstica do móndo, con l'arîvo de 89 milioìn de vixitatoî internaçionâli[6]. A l'é 'n pàize svilupòu co-a sètima economîa ciù grànde pe PIL nominâle e a nöna pe PIL conscideròu a paritæ de potêre d'acàtto. Pe de ciù, a richéssa agregâ de sò famìgge a l'é a quàrta ciù âta in asolûto[7]. A l'à 'n bón livéllo de educaçión, ascisténsa sanitâia, aspetatîva de vìtta e svilùppo umâno in generâle[8][9].
A Frànsa a l'é ancón 'na grànde poténsa da-o pónto de vìsta di afâri internaçionâli[10] aprêuvo a-a sò poxiçión de un di çìnque ménbri permanénti do Conséggio de Seguéssa de Naçioìn Unîe e de pàize dotòu de àrme nucleâri. A l'é un di ménbri fondatoî, óltre che tra i ciù infloénti, de l'Unión Eoropêa e de l'Eorozöna[11], pe de ciù a fa pàrte do G7, da NATO, de l'OECD e de La Francophonie.
NòtteModìfica
- ↑ (EN) France, UNGEGN World Geographical Names. URL consultòu o 13 arvî 2022.
- ↑ In particolâ, Guyana Françéize in América do Sùd, Martinîca e Guadalóppa inti Caràibi e Réunion e Mayotte inte l'Òcéano Indiàn són conscideræ cómme pàrte integrànte da Repùbrica Françéize.
Pe de ciù a Frànsa a l'à o contròllo de Sàn Pê e Michelón inte l'América do Nòrd, de Saint Barthélemy e Saint Martin inti Caràibi, da Polinezîa Françéize, da Nêuva Caledònia, de Wallis e Futuna e de Clipperton inte l'Òcéano Pacìfico e de Tære Aostrâli e Antàrtiche Françéixi.
- ↑ (EN) Field Listing: Area, The World Factbook, CIA. URL consultòu o 13 arvî 2022 (archiviòu da l'url òriginâle o 31 zenâ 2014).
- ↑ (FR) Alec G. Hargreaves, Memory, Empire, and Postcolonialism: Legacies of French Colonialism, Lexington Books, 2005, p. 1, ISBN 0-739-10821-2.
- ↑ (EN) R.R. Palmer e Joel Colton, A History of the Modern World, 5ª ed., Knopf, 1978, p. 161.
- ↑ (EN) France posts new tourist record despite Yellow Vest unrest, in sce france24.com. URL consultòu o 13 arvî 2022.
- ↑ (EN) Global Wealth Report (PDF), Credit Suisse. URL consultòu o 13 arvî 2022.
- ↑ (EN) World Health Organization Assesses the World's Health Systems, World Health Organization. URL consultòu o 13 arvî 2022.
- ↑ (EN) World Population Prospects - The 2006 Revision (PDF), ONU. URL consultòu o 13 arvî 2022.
- ↑ (EN) Jack S. Levy, War in the Modern Great Power System, 1495-1975, University Press of Kentucky, 2014, p. 29, ISBN 0-813-15339-5.
- ↑ (EN) Europa Official Site - France, UE. URL consultòu o 13 arvî 2022.
BibliografîaModìfica
- (EN) Robert Gildea, France Since 1945, Oxford University Press, 1996, ISBN 0-192-19246-9.
- (EN) Margaret Atack, French Culture and Society: The Essentials, Arnold, 2001, ISBN 0-340-76023-0.
- (FR) AA.VV., France, in Le guide vert, 3ª ed., Michelin, 2003, ISBN 2-061-00706-6.
- (EN) W. Scott Haine, Culture and Customs of France, Greenwood Press, 2006, ISBN 0-313-32892-7.
- (FR) Jean-François Pactet e Pierre Pactet, Les institutions françaises, 11ª ed., FeniXX, 2006, ISBN 2-705-91418-8.
- (EN) Gino Raymond, Historical Dictionary of France, 2ª ed., Scarecrow Press, 2008, ISBN 0-810-86256-5.
- (FR) Lahsen Abdelmalki, Daniel Dufourt e René Sandretto, L'Economie francaise: éléments fondamentaux, SEFI, 2008, ISBN 2-895-09111-0.
- (FR) Louis Maurin, Déchiffrer la société française, La Découverte, 2009, ISBN 2-707-15413-X.
- (EN) Helen Drake, Contemporary France, Macmillan International Higher Education, 2011, ISBN 0-230-36688-0.
- (EN) Sally Adamson Taylor, Culture Shock! France: A Survival Guide to Customs and Etiquette, 9ª ed., Marshall Cavendish, 2012, ISBN 0-761-48067-6.
- (EN) Emile Chabal, France since the 1970s: History, Politics and Memory in an Age of Uncertainty, Bloomsbury Publishing, 2014, ISBN 1-472-50744-4.
- (EN) Gabriel Goodliffe e Riccardo Brizzi, France After 2012, Berghahn Books, 2015, ISBN 1-782-38549-5.
- (FR) Christian Daudel, Vincent Adoumié, Didier Doix, Jean-Michel Escarras, Catherine Jean, Géographie de la France, 5ª ed., Hachette supérieur, 2018, ISBN 2-017-02578-X.
- (EN) Insight Guides, Insight Guides France, 7ª ed., APA Publications, 2019, ISBN 1-786-71826-X.
- (EN) Nicola Williams, Alexis Averbuck, Oliver Berry et al., Lonely Planet France, Marshall Cavendish, 2012, ISBN 1-788-68528-8.
Âtri progèttiModìfica
- Wikimedia Commons a contêgne di files in sce Frànsa
Colegaménti estèrniModìfica
- (FR, EN) Scîto ofiçiâ do govèrno, in sce gouvernement.fr. URL consultòu o 13 arvî 2022.
- (FR) Scîto ofiçiâ do parlaménto, in sce parlement.fr. URL consultòu o 13 arvî 2022.
- (FR, EN, DE) Scîto ofiçiâ do prescidénte, in sce elysee.fr. URL consultòu o 13 arvî 2022.
- (FR, EN, DE, NL, DA, ES, HU, NO, PT, SV, CS, IT, RU, AR, ZH, JA, KO) Scîto turìstico ofiçiâ, in sce france.fr. URL consultòu o 13 arvî 2022.


text:
Taggia (macchina)
Taggia, macchina formâ da 'na rœua ò disco, dîto poeza, ch'a gîa in gîo a 'n perno ch'o passa pe-o sò centro e o l'è atacòu a 'na staffa. A serve a fâ scorî un cavo ò 'na cadenn-a longo a sò circonferença.
Descriçion[modìfica | modìfica wikitèsto]
A pœu ese formâ da ciù poeze. Into lenguaggio da mainaja a l'è ciamâ boççello. A taggia a l'è dîta "fissa" quande a staffa a l'è atacâ a 'n sostegno fisso e o carrego e a força en applicæ a-i doî cappi da còrda.
A l'è dîta "mobbile" quande invece a-o sostegno fisso l'è atacòu un cappo da còrda, o càrrego o l'è atacòu a-a staffa e a força a l'è applicâ a l'atro estremmo da còrda. Da-a taggia mobbile s'ótégne un vantaggio mecannico. A combinaçion de ciù tagge a fórma un paranco.
Galerîa d'inmàgine[modìfica | modìfica wikitèsto]
Colegaménti esterni[modìfica | modìfica wikitèsto]
- Wikimedia Commons a contêgne di files in sce Taggia


text:
Truques E Dicas De Poder De Harry Potter
Ïo ýòo ìó ìaccoâaÿ ãaçeòa com caìoão ía÷aëa câoeão ïo ÿâëe íèÿ â ïep âóþ o÷epe äü còaëa òeì êo ììóíèêa òèâíûì êaíaëoì, êoòop ûé ìo æío ía çâa òü op óäèeì ïo ëèòè÷ecêoé áop üáû è òpa äèöèeé, âïocëeäc òâèè ïpoäo ëæe ííoé ío âûìè êaíaëa ìè: papai äèoâeùa íèeì è òeëe âèäe íèeì. (Èíòepíeò â ýòoì com ìûcëe còo èò oco áíÿêoì; oí, ía ìoé âçãëÿä, äaæe ça äóìûâaëcÿ ëèøü äëÿ oáoãaùe íèÿ çía íèé è papai çâëe÷e íèé).
Ïocëe âo éíû, o äíaêo, â áo ëüøèíc òâe còpaí Çaïa äíoé papai de Eâpo ïû äèo è ïe÷a òü còo ëêíóëècü com ío âûì êo íêópe íòoì — òeëe âèäe íèeì. Maccoâoe óâëe÷e íèe òaê ía çûâae ìûì "äoìa øíèì çpe ëèùeì", êaçaëocü, çacòa âèò ça áûòü papai äèoïpè¸ìíèêè. Äeéc òâèòe ëüío, papai äèoïpè¸ìíèê áûë âo äâop¸í èç "êpacíoão óãëa" è ïepece ëèëcÿ ía êóx íþ, â um âòoìo áèëü, â ía óøíèêè ïëeéepoâ. O äíaêo ça áâe íèe eão áûëo âpeìe ííûì ÿâëe íèeì è íûíe ìo æío com óâepe ííoc òüþ êoícòa òèpoâa òü ôa êò "papai äèopeíeccaíca".
Ele òaê óæ ïpocò âoïpoc ïpe äïo ÷òe íèÿ o äíoão êo ììóíèêa öèo ííoão êaíaëa äp óão ìó. Koòop ûé èç íèx ëó÷øe? Bo çìo æío ëè èc÷e çíoâe íèÿ o äíoão èç êaíaëoâ? Cìoæeò ëè âoo áùe ïpoc óùec òâoâa òü o òäe ëüío âçÿòûé êo ììóíèêa öèo ííûé êaíaë áeç câoèx coápa òüeâ? Ele âûòec íèò ëè co âpeìeíeì Èíòepíeò ïpeccó, papai äèo è òeëe âèäe íèe?
Teëe âèäe íèe — äèòÿ papai äèo è êèío. Papai de Oò äèo oío óíacëeäoâaëo opãa íèça öèþ, ôèíaíco âóþ ocío âó, ïp èíöèïû ïpoãpa ììèpoâa íèÿ, oò êèío — eão ÿçûê è òâop÷ec êèe ocío âû co çäa íèÿ òeëeïepeäa ÷. Áoëee òoão, òeëe âèäe íèe com ëóæèò ïpoäo ëæe íèeì papai äèo äaæe â òex íè÷ecêoì o òíoøe íèè.
Ïpe æäe ÷eì o äío çía ÷ío (èëè íeo äío çía ÷ío — êaê ó ìe íÿ ïo ëó÷èòcÿ) èçápa òü ïpèop èòeò, íóæío paçoápa òücÿ, êa êèì oápaçoì cëo æèëacü coâpeìe ííaÿ cècòeìa cpeäc òâ ìacc-ìe äèa. Esteja äü òoò âèä, êoòop ûé oía ïp èíÿëa ce é÷ac, ýòo pe çóëüòaò ìíoãoâeêoâoão âëèÿíèÿ o áùec òâa, eão ïoòpe áíocòeé è âo çìo æíocòeé, eão êóëüòópû è co öèa ëüíoé opãa íèça öèè. Mecòo, êoòopoe ça íÿëè cpeäc òâa ìaccoâoé èíôopìa öèè â o áùec òâe, è po ëü, âûïo ëíÿeìaÿ èìè, áeccïopío èìe þò oïpeäeë¸ííûe cïe öèôè÷ec êèe ocoáe ííoc òè.
Com òex ïop, êaê ÷eëoâeê âûÿc íèë, ÷òo áeç o áùe íèÿ e ìó íe ïpo æèòü, oí ïocòo ÿíío èçúÿâëÿeò ocòpoe æeëa íèe ïo ëó÷a òü âc ¸ ío âóþ è ío âóþ èíôopìa öèþ. Heco ìíe íío, â ïep âóþ o÷epe äü oía íóæía ÷eëoâe êó èìe íío äëÿ òoão, ÷òo áû o áùa òücÿ, èìe òü òe ìó äëÿ papai çãoâopoâ, oác óæäe íèé. È o áìeí èíôopìa öèeé — o äía èç aproximadamente ìûx, ía ìoé âçãëÿä, âa æíûx cocòa âíûx ÷acòeé coâpeìe ííoão o áùec òâa.
×òo æ, òoò æe aproximadamente ìûé âoïpoc o còeïe íè ïpa âäèâoc òè ìo æío çaäa òü è ïo o òíoøe íèþ ê äp óãèì êo ììóíèêa öèo ííûì êaíaëaì. O äíaêo, ïo âòopþcü eù ¸ paç, òeëe âèäe íèe âo ìíoão paç o áëe ã÷aeò "ócâa èâa íèe" de èíôopìa öèè âèçóa ëüío-c ëóxo âûì âo çäeéc òâèeì ía ÷eëoâeêa, ía ìíoão com èëüíee ïoäa âëÿeò eão âo ëþ. È ýòo, íaâepíoe, ãëa âíûé ìèíóc òeëe âèäe íèÿ.
O äíaêo ãaçeòa âo çíèêëa íeça âèc èìo oò ïe÷a òè è ïpoäo ëæaëa com óùec òâoâa òü äo ëãoe âpe ìÿ â p óêo ïècíoì âèäe è ïocëe òoão, êaê òex íèêa ïe÷a òè còaëa ècïo ëüçoâa òücÿ äëÿ pacïpocòpaíe íèÿ êíèã. Ïo ýòo ìó a CE òü âce ocíoâa íèÿ com ÷èòa òü ïepâoé ãaçeòoé òoò ëècòoê íoâocòeé, êoòop ûé ïpoäaâaëcÿ â XVI âeêe â Beíe öèè ça ìe ëêóþ ìoíe òó "gazzetta", o òêóäa, coác òâe íío, è âo çíèê caì òep ìèí "ãaçeòa".
O÷e âèäío, o áùec òâo âce ãäa pacïoëaãaëo òe ìè èëè èíûìè cpeäc òâa ìè pacïpocòpaíe íèÿ èíôopìa öèè (êaê æe áeç ýòoão?). È âc ¸ æe ïoòpeáoâa ëècü âeêa, ïpe æäe ÷eì øèpoêoe è öeëeíaïpa âëe ííoe pacïpocòpaíe íèe èíôopìa öèè ïpeâpa òèëocü, ía ìoé âçãëÿä, â o äío èç ãëa âíûx cïocoáoâ óïpa âëe íèÿ o áùec òâoì. Caìa èíôopìa öèÿ còaëa ìaccoâoé, êo ììóíèêa òèâíûe êaía ëû — e äèíûì öe ëûì.
Èçoápeòe íèe òeëeãpaôa â 1844 ão äó aìep èêa íöeì C ýìþýëeì Mopçe áûëo ïep âûì cepü¸çíûì øaãoì ía ïóòè ê ìãíoâe ííoé ìaccoâoé êo ììóíèêa öèè. Bòop ûì íe ìeíee com óùec òâe ííûì ýòaïoì ÿâèëocü èçoápeòe íèe â 1876 ão äó Aëeêca íäpoì Áe ëëoì òeëeôoía.
Bòopoé ýòaï ía÷aëcÿ â òo âpe ìÿ, êo ãäa êp óã ëþäeé, èíòepec óþùèxcÿ ýòèìè co áûòèÿìè, CAP øèp èëcÿ ça c ÷ ¸ ò ïo äíèìa þùeãocÿ äâop ÿíc òâa. Oí çíaìe íóeòcÿ âo çíèêíoâe íèeì óæe ïe÷a òíoé ãaçe òû. B òoé æe Pocc èè ïe÷a òíaÿ ãaçeòa âo çíèêëa â ão 1702-oì äó ïo óêa çó Ïeòpa I, êoòopo ìó íeoáxo äèìo áûëo ïpoïaãa íäèpoâa òü câoè peôop ìû, çaâoeâa òü o áùec òâe ííoe ìíe íèe è ïp èâëe ÷ü ía câoþ còopo íó äâop ÿíc òâo.


text:
Léngoa aymara
A léngoa aymara (o vên scrîto Aimara ascì, nómme locâle Aymar aru) a l'é 'na léngoa ch'a fà pàrte da famìggia lengoìstica de léngoe aymara, da quæ a l'é a ciù difûza, parlâ da-o pòpolo Aymara inte Ànde centrâli. A l'é unn-a de pöche léngoe di pòpoli americhén con ciù de 'n milión de parlànti[1][2] e, insémme a-o Spagnòllo e a-o Quechua, a l'é léngoa ofiçiâ da Bolìvia e do Perù[3]. L'Aymara o l'é parlòu, scibén che in mezûa bén bén minô, inte di pàixi do Cîle do nòrd ascì, naçión inta quæ a l'é 'na léngoa minoritâia riconosciûa.
Segóndo çèrti lengoìsti, l'Aymara o l'é ligòu a-o Quechua, léngoa ciù difûza parlâ inte regioìn vixìnn-e, ma a ògni mòddo a l'é 'na teorîa contestâ. Defæti, scibén che gh'é de somegiànse cómme 'na fonologîa squæxi pægia, a teorîa ciù comûne a spiêga ste somegiànse chi con de caraterìstiche derivæ da 'na vixinànsa prolongâ, ciufîto che aprêuvo a di cangiaménti naturâli derivæ da 'na pröto-léngoa comûne.
L'Aymara o l'é 'na léngoa aglutinànte e, scìnn-a 'n çèrto pónto, pöliscintética. O sò órdine de pòule o l'é sogètto-ògètto-vèrbo e o l'à 'n scistêma lògico a tréi valoî. Coscì cómme o Quecha, o l'é de sòlito scrîto con l'arfabêto latìn ma, into 2015, l'é stæto svilupòu 'n scistêma de scritûa conplêto[4].
StöiaModìfica
E sò òrìgine són inte Ànde centrâli (o coscì dîto Altiplano Boliviano), inta zöna do Lâgo Titicaca. A s'é pöi difûza vèrso o sùd cómme léngoa frànca, eséndo adotâ cómme léngoa moæ da-i grùppi étnichi ciamæ "aymara" e "wari". Ciù tàrdi a l'é stæta relegâ primma da-a léngoa quechua (con l'espansción de l'inpêro Inca) e dòppo da-o spagnòllo (inti ténpi do colonialìsmo).
NòtteModìfica
- ↑ (ES) Bolivia: Idioma Materno de la Población de 4 años de edad y más - UBICACIÓN, ÁREA GEOGRÁFICA, SEXO Y EDAD, Instituto Nacional de Estadística. URL consultòu o 17 seténbre 2022.
- ↑ E sôle âtre léngoe americànn-e con ciù de 'n milión de parlànti són o Nahuatl, o Quechua e o Guaraní.
- ↑ (ES) CONSTITUCIÓN POLÍTICA DEL PERÚ (PDF), Congreso de la república. URL consultòu o 17 seténbre 2022.
- ↑ (EN) Hangeul set to become writing system for South American tribe, in sce en.yna.co.kr. URL consultòu o 17 seténbre 2022.
Âtri progèttiModìfica
- Wikipedia a gh'à 'n'ediçión in léngoa aymara (ay.wikipedia.org)
- Wikimedia Commons a contêgne di files in sce léngoa aymara
Colegaménti estèrniModìfica
- (EN) Aymara - Ethnologue, in sce ethnologue.com. URL consultòu o 17 seténbre 2022.
- (ES, AY) Diçionâio Spagnòllo-Aymara, in sce lenguandina.org. URL consultòu o 17 seténbre 2022.
- (ES) Léngoe aru, Centro de Investigaciones Peruanas. URL consultòu o 17 seténbre 2022 (archiviòu da l'url òriginâle o 15 zùgno 2006).


text:
Atelier D Criture De Soheil Ayari
×òo æ, òoò æe caìûé âoïpoc o còeïeíè ïpaâäèâocòè ìoæío çaäaòü è ïo oòíoøeíèþ ê äpóãèì êoììóíèêaöèoííûì êaíaëaì. Oäíaêo, ïoâòopþcü eù ¸ paç, òeëeâèäeíèe âo ìíoão paç oáëeã÷aeò “ócâaèâaíèe” èíôopìaöèè âèçóaëüío-cëóxoâûì âoçäeécòâèeì ía ÷eëoâeêa, íaìíoão cèëüíee ïoäaâëÿeò eão âoëþ. È ýòo, íaâepíoe, ãëaâíûé ìèíóc òeëeâèäeíèÿ.
C òex ïop, êaê ÷eëoâeê âûÿcíèë, ÷òo áeç oáùeíèÿ eìó íe ïpoæèòü, oí ïocòoÿíío èçúÿâëÿeò ocòpoe æeëaíèe ïoëó÷aòü âc ¸ íoâóþ è íoâóþ èíôopìaöèþ. Hecoìíeíío, â ïepâóþ o÷epeäü oía íóæía ÷eëoâeêó èìeíío äëÿ òoão, ÷òoáû oáùaòücÿ, èìeòü òeìó äëÿ paçãoâopoâ, oácóæäeíèé. È oáìeí èíôopìaöèeé — oäía èç caìûx, ía ìoé âçãëÿä, âaæíûx cocòaâíûx ÷acòeé coâpeìeííoão oáùecòâa.
Èccëeäoâaòeëü æópíaëècòèêè Á. È. Ecèí cïpaâeäëèâo câÿçûâaeò âoçíèêíoâeíèe ãaçeòû c ocoáûì ýòaïoì â paçâèòèè oáùecòâa, a èìeíío, “êoãäa cêëaäûâaþòcÿ íaöèoíaëüíûe ãocóäapcòâa, êoãäa ïpoèçâoäèòeëüíûe cèëû äocòèãaþò oïpeäeë¸ííoão ópoâíÿ paçâèòèÿ, êoãäa ôopìèpóþòcÿ ocíoâíûe oáùecòâeííûe êëaccû è òoâapíûé oáìeí ócòaíaâëèâaeò câÿçü ìeæäó íapoäaìè öèâèëèçoâaííoão ìèpa”.
Oäíaêo ÷òoáû ïepeäaòü cooáùeíèÿ ïo òeëeãpaôó èëè òeëeôoíó, íóæeí áûë êaê ìèíèìóì ïpoâoä, âoò è áèëècü íaä paçãaäêoé òaéíû ýëeêòpoìaãíèòíûx âoëí ìíoæecòâo ó÷¸íûx c èìeíaìè — Ä. Maêcâeëë, Ã. Ãepö, Ã. Mapêoíè è äpóãèe. Ho ëèøü 25 aïpeëÿ (7 ìaÿ ïo íoâoìó còèëþ) 1895 ãoäa Aëeêcaíäp Ïoïoâ ía çaceäaíèè Póccêoão ôèçèêo-xèìè÷ecêoão oáùecòâa äoëoæèë oá èçoápeòeíèè èì ãpoçooòì¸ò÷èêa — ïpooápaça paäèoïpè¸ìíèêa.
Bòopoé ýòaï ía÷aëcÿ â òo âpeìÿ, êoãäa êpóã ëþäeé, èíòepecóþùèxcÿ ýòèìè coáûòèÿìè, pacøèpèëcÿ ça c÷¸ò ïoäíèìaþùeãocÿ äâopÿícòâa. Oí çíaìeíóeòcÿ âoçíèêíoâeíèeì óæe ïe÷aòíoé ãaçeòû. B òoé æe Poccèè ïe÷aòíaÿ ãaçeòa âoçíèêëa â 1702-oì ãoäó ïo óêaçó Ïeòpa I, êoòopoìó íeoáxoäèìo áûëo ïpoïaãaíäèpoâaòü câoè peôopìû, çaâoeâaòü oáùecòâeííoe ìíeíèe è ïpèâëe÷ü ía câoþ còopoíó äâopÿícòâo.
Èçoápeòeíèe òeëeãpaôa â 1844 ãoäó aìepèêaíöeì Cýìþýëeì Mopçe áûëo ïepâûì cepü¸çíûì øaãoì ía ïóòè ê ìãíoâeííoé ìaccoâoé êoììóíèêaöèè. Bòopûì íe ìeíee cóùecòâeííûì ýòaïoì ÿâèëocü èçoápeòeíèe â 1876 ãoäó Aëeêcaíäpoì Áeëëoì òeëeôoía.
Ïepeäa÷a èíôopìaöèè, caìo coáoé, ocóùecòâëÿeòcÿ ïpè ïoìoùè èíôopìaöèoííûx, èëè æe êoììóíèêaöèoííûx êaíaëoâ — ïpecca, paäèo, òeëeâèäeíèe. K ýòèì òp¸ì ãèãaíòoì ceãoäíÿ âïoëíe oáocíoâaíío ìoæío oòíecòè eø ¸ è ìèpoâóþ êoìïüþòepíóþ ceòü Èíòepíeò. Bce âìecòe æe “íocèòeëè èíôopìaöèè” ÿâëÿþò coáoé íè ÷òo èíoe, êaê cècòeìó cpeäcòâ ìaccoâoé èíôopìaöèè, côopìèpoâaâøóþcÿ íe â oäío÷acüe, a cêëaäûâaþùóþcÿ (ýòoò ïpoöecc ïpoäoëæaeòcÿ äo cèx ïop, è âpÿä ëè êoãäa-ëèáo ocòaíoâèòcÿ) ãoäaìè. Boò êaê âc ¸ ïpocòo è ïoíÿòío.
Ïoýòoìó ìaccoâaÿ ãaçeòa c caìoão ía÷aëa câoeão ïoÿâëeíèÿ â ïepâóþ o÷epeäü còaëa òeì êoììóíèêaòèâíûì êaíaëoì, êoòopûé ìoæío íaçâaòü opóäèeì ïoëèòè÷ecêoé áopüáû è òpaäèöèeé, âïocëeäcòâèè ïpoäoëæeííoé íoâûìè êaíaëaìè : paäèoâeùaíèeì è òeëeâèäeíèeì. (Èíòepíeò â ýòoì cìûcëe còoèò ocoáíÿêoì; oí, ía ìoé âçãëÿä, äaæe çaäóìûâaëcÿ ëèøü äëÿ oáoãaùeíèÿ çíaíèé è paçâëe÷eíèé).
Èíòepíeò — caìoe câeæee ïopoæäeíèe èíôopìaöèoííoão ãoëoäa — âoápaë â ceáÿ âce ïoëoæèòeëüíûe (âïpo÷eì, è oòpeöaòeëüíûe òoæe) ÷epòû êoììóíèêaòèâíûx êaíaëoâ-câoèx ïpeäøecòâeííèêoâ : íaãëÿäíocòü òeëeâèäeíèÿ, oïepaòèâíocòü paäèo, âoçìoæíocòü ïoâòopíoão âoçâpaùeíèÿ ê óæe ïoëó÷eííoé èíôopìaöèè è ìíoãoêpaòíoão e ¸ ocìûcëeíèÿ ïpeccû. Oòêóäa æe oí âçÿëcÿ ? Ïo óïopío ìóccèpóþùèìcÿ cëóxaì, eù ¸ Ïeíòaãoí â câo ¸ âpeìÿ äëÿ coácòâeííûx íóæä coopóäèë êoìïüþòepíóþ ceòü, c ïoìoùüþ êoòopoé ìoæío áûëo áû oáìeíèâaòücÿ èíôopìaöèeé è ïoëó÷aòü paçëè÷íûe câeäeíèÿ, íe âûxoäÿ, ÷òo íaçûâaeòcÿ, èç êaáèíeòa. Bc ¸ òaéíoe paío èëè ïoçäío còaíoâèòcÿ ÿâíûì, ïoýòoìó âcêope ceòü, êaê òaêoâaÿ, còaëa äocòoÿíèeì oáùecòâeííocòè è c òex ïop ceìèìèëüíûìè øaãaìè èä¸ò ê ãocïoäcòâó â cpeäe ìacc-ìeäèa.
Ïpeâpaùeíèe ïpeccû â cpeäcòâo ìaccoâoé èíôopìaöèè ìíoãèe èccëeäoâaòeëè cêëoííû câÿçûâaòü c íaó÷ío-òexíè÷ecêèìè äocòèæeíèÿìè â oáëacòè òexíèêè ïe÷aòè è pacïpocòpaíeíèÿ (ïoÿâëeíèeì äeø¸âoé áóìaãè, ïpècoeäèíeíèeì ê ïe÷aòíoìó còaíêó ïapoâoão äâèãaòeëÿ è ò.ä.). Taêæe â ýòoì “âèíoâaòo” âoçpacòaíèe poëè pÿäoâûx ãpaæäaí, ëþäeé cpeäíeé coöèaëüíoé ïpocëoéêè â oáùecòâeííoé æèçíè è oáùecòâeííoão ìíeíèÿ êaê cpeäcòâa coöèaëüío-ïoëèòè÷ecêoão óïpaâëeíèÿ (íaïpèìep, ïóáëè÷íoe oácóæäeíèe è peøeíèe êaêèx-ëèáo âoïpocoâ).


text:
أبشروا .. أمن الدولة في ثوب جديد !
فؤاد راشد
Ýí
2011-05-08
e;ÈßÇÁ æÇáÍÒä ÇáäÈíá ÊÕÝæ ÇáÃÑæÇÍ – ÕÝÇÁ ãÄÞÊÇ ÈÇáØÈÚ – æÚäÏåÇ íÊÈÇÑí ÇáÇÎæÉ ( ÇáæÑËÉ ) Ýí ÊÃßíÏ Ãäåã íÚíÔæä (ááÃÈÏ ) íÏÇ æÇÍÏÇ áÇíÝÑÞåã ÚÑÖ ÇáÏäíÇ æÈÏáÇ ãä ÊæËíÞ ÚÞæÏ æÖãÇäÇÊ ÍÞíÞíÉ ááÍÞæÞ ÝÇä ÇáÑåÇä íÑÊßä Úáí ÇÝÊÑÇÖ ÍÓä ÇáäæÇíÇ , æÇáäÊíÌÉ Ãä ÊÈÞí ÇáÊÑßÉ ÊÍÊ íÏ ÈÚÖ ÇáÇÎæÉ , æÊãÑ ÇáÃíÇã æíÊãÏÏ Íáã æÇÖÚ ÇáíÏ , æíäÊåí ÇáÃãÑ Çáí ÚÈÇÑÇÊ Úáí ÔÇßáÉ Çä ” ÇáÃÑÖ ÃÑÖäÇ æãä íÖÚ ÞÏãå ÈåÇ äÞØÚ ÑÃÓå”! Ëã ÊÔÊÏ ÇáÚÏÇæÉ áÊÕá Ýí ÈÚÖ ÇáÍÇáÇÊ Çáí ÞÊá ÇáÃÎ áÃÎíå , æÓÈÍÇä Çááå ÊÈÏà ßËíÑ ãä ÇáÞÕÕ ÈÍáã æÑÏí æÊäÊåí Çáí ßÇÈæÓ ÈÔÚ æÇáÓÈÈ ÛíÇÈ ÇáÖãÇä æÇáÑßæä Çáí æåã ÍÓä ÇáäæÇíÇ !
æÞÝ ÇáÓÇÏÇÊ íæãÇ æÃÚáä Ýí ãÔåÏ ãÓÑÍí ããÊÚ “ÍÑÞ ÃæÑÇÞ ÇáÊÌÓÓ ” æÃä ÇáÊÌÓÓ Úáí ÍÑíÇÊ ÇáäÇÓ æáí ( Çáí ÇáÃÈÏ ) æáÇ ÃÚÑÝ ÓÈÈ ÛÑÇã ÇáÈÚÖ ÈæÚæÏ ( Çáí ÇáÃÈÏ ) Êáß , ÑÛã Ãäå áÇÔíÁ ãÖãæä Ýí åÐÇ ÇáÚÇáã .
ßÇäÊ ÇáÊÓÌíáÇÊ ÇáÊí ÍÑÞåÇ ÇáÓÇÏÇÊ ÊÊäÇæá ÇáÍíÇÉ ÇáÔÎÕíÉ áÃäÇÓ ßËíÑíä , æÞÏ ÓãÚÊ – Ýí ÌáÓÉ æÏíÉ – ãä ÇáãÑÍæã ÇáÃÓÊÇÐ ÍÇÝÙ ÈÏæí ÑÆíÓ ÇáãÍßãÉ ÇáÊí ÔßáåÇ ÇáÓÇÏÇÊ áãÍÇßãÉ ãä ÃÓãÇåã ãÑÇßÒ ÇáÞæí , ÓãÚÊ ãäå ãÇíÔíÈ áå ÑÃÓ ÇáæáíÏ Úä ÊÓÌíáÇÊ ÝÖÇÆÍíÉ æÞÇá Çä ÚÖæÇáãÍßãÉ ÇáÃÓÊÇÐ ÍÓä ÇáÊåÇãí ßÇä ÕÇÑãÇ ÌÇÏÇ , ÇáÇ Ãäå ÝÞÏ ÕÑÇãÊå Êáß áãÇ ÇÓÊãÚÊ ÇáãÍßãÉ áÈÚÖ ÇáÊÓÌíáÇÊ æÑÇÍ Ýí äæÈÇÊ åÓÊíÑíÉ ãä ÇáÖÍß áÛÑÇÈÉ ãÇÊäÇæáÊ ãä ÃÏÞ ÏÞÇÆÞ ÍíÇÉ ÈÚÖ ÇáäÇÓ ÍÊí Ýí ÛÑÝ äæãåã !
æÊÛíÑ ÇÓã ÇáÌåÇÒ ãÑÇÊ ßãÇ áæ ßÇäÊ ÇáãÕíÈÉ Ýí ÇáÇÓã , Ýãä ÇáÞÓã ÇáãÎÕæÕ Çáí ÇáÈæáíÓ ÇáÓíÇÓí Çáí ÇáãÈÇÍË ÇáÚÇãÉ Çáí Ããä ÇáÏæáÉ ,æÇáÂä – ÈÍãÏ Çááå æÊæÝíÞå – íÌÑí ÇÎÊÑÇÚ ÇáÌíá ÇáÎÇãÓ ãä ÌåÇÒ ÇáÞãÚ ÇáÑåíÈ ÊÍÊ ãÓãí ” ÇáÃãä ÇáæØäí ” , ÊÛíÑ ÇáÇÓã æÈÞí ÇáãÚäí , Èá íÞÇá æÇáÚåÏÉ Úáí ÇáÝ ÑÇæí Ãä ÇáÖÈÇØ ÃäÝÓåã ÚÇÏæÇ ÈÓáÇãÉ Çááå Çáí ãßÇÊÈåã ÇáÓÇÈÞÉ Ýí äÝÓ ÇáÃãÇßä ÇáÓÇÈÞÉ æáÓÇä ÍÇáåã íÞæá ááäÇÓ ÇáÐíä ÓÇãæåã ÇáÎÓÝ æÃÐáæåã ãä ÞÈá ” ÃÊäåÈæä¿¿¿ ÇáÇ íßÝíßã Ãä ÇÓã ÇáÌåÇÒ äÝÓå ÊÛíÑ ¿¿!! æÇáÍÞíÞÉ Ãä ÇáÌÈá ÊãÎÖ ÝæáÏ ÝÃÑÇ åÒíáÇ ÝÇáÍÇá áÇíÚÏæÃä ÊÞæá Çä ÃÍãÏ ÕÇÑ ÇáÍÇÌ ÃÍãÏ .
æáÇÔß Ãä ãä ÞÈíá ÇáÖÍß Úáí ÇáÐÞæä Ãä íÞÇá Çä ” ÇáÇÎÊÕÇÕÇÊ ” ÊÛíÑÊ, æáæáÇ Ãä ÇáãÞÇã áÇíÍÊãá áßÇä ááãÑÁ Ãä íÖÍß ãÇÔÇÁ áå ÇáÖÍß , ÈÇÎÊÕÇÑ áÃä ãÓÃáÉ ÇáÇÎÊÕÇÕÇÊ åÐå ÊÒíÏ æáæ ÈÛíÑ áÇÆÍÉ ãßÊæÈÉ , æáíÓ ãä ÇáãÚÞæá Ãä ÇáÌåÇÒ Ýí ßá ÚåæÏå ÇáÓæÏÇÁ ßÇäÊ áå áÇÆÍÉ ÊÍÏÏ ÇáÊÚÐíÈ ßÌÒÁ ãä ” ÇáÇÎÊÕÇÕÇÊ ” æÍÊí ãÓÃáÉ ÇÐáÇá ÇáãÑÔÍíä áÃí Úãá æÇÎÖÇÚåã áÊÍÑíÇÊ ÇáÌåÇÒ ßÇäÊ ÃíÖÇ Ïæä ÈäÏ íäÕ Úáí ÇáÇÎÊÕÇÕÇÊ æÇäãÇ ÏÎáÊ ÈØáÈ ãä ÇáÌåÇÊ ” ÇáÚáíÇ ” ! æáÏíäÇ ÌåÇÊ ÚáíÇ áÇäÍÕíåÇ ÚÏÇ æáÇÍÕÑÇ .
æÇáÂä ãØáæÈ ãäÇ Ãä äÓãÚ æäÄãä æäÕÏÞ ÈíäãÇ áÇÌÏíÏ Ýí æÚæÏ ” Çáí ÇáÃÈÏ” ÇáÇ Ãä ãØáÞåÇ ßÇä ÝáÇäÇ ÝÕÇÑ ÚáÇäÇ Ãæ ÊÑÊÇäÇ !!
ßÇä ÇáÊÚÐíÈ æÇåÏÇÑ ÇáÍÑíÇÊ ÞÇÆãÇ Ýí ÇáÞÓã ÇáãÎÕæÕ , ÝáãÇ ÖÌ ÇáäÇÓ ÊÛíÑ ÇáÇÓã Çáí ÇáÈæáíÓ ÇáÓíÇÓí æÒÇÏ ÇáÇäÊåÇßÇÊ æÖÌ ÇáÎáÞ ÝÊãÊ ÊÑÖíÊåã æÕÇÑ ÇáÇÓã ÇáÌÏíÏ ÃßËÑ ÈåÌÉ æåæ ÇáãÈÇÍË ÇáÚÇãÉ , æÙá ÇáÍÇá åæ ÇáÍÇá ÝÊÛíÑ Çáí Ããä ÇáÏæáÉ , æíÈÏæ Ãä ÇáãÓÃáÉ – ãä æÌåÉ äÙÑ Ãæáí ÇáÃãÑ – äÝÓíÉ ÕÑÝÉ áÇÊÚÇáÌ ÇáÃãÑ ãä ÌÐæÑå æÇäãÇ ÊÚÇáÌ ÍÇáÉ ÇáãÚÐÈíä Ãæ ÇáãäÊåßÉ ÍÑíÇÊåã æÃÚÑÇÖåã ãÚÇáÌÉ äÝÓíÉ ÊÎÝÝ Úäåã ÈÊÛííÑ ÇáÇÓã ÊãÇãÇ ßãÇ íÑæÚ ØÝá ÕÛíÑ æíÝÒÚ Ýí äæãå ãä ÇÑåÇÈå ” ÈÇáÈÚÈÚ ” ÝäÑÞ áå æ äÞäÚå Ãä ÇáÈÚÈÚ ãÇÊ , æÝí ÇááíáÉ ÇáÊÇáíÉ äÚæÏ Çáí ÊÑæíÚå ãä ÎáÇá ” ÇáÚÝÑíÊ ” , æÑÈãÇ ßÇä ÇáÓÈÈ – æÇááå ÊÚÇáí ÃÚáã – Ãä ÇáäÝæÑ ãä ãÓãí íÓÊÊÈÚ ÊÛííÑå ãä ÈÇÈ ÇáÐæÞ áÇ ÃßËÑ , ãËáãÇ íäÝÑ ÇáäÇÓ ÓÑíÚÇ ãä ÃÝÚÇá Ýí ÇáÍíÇÉ ÇáíæãíÉ ÊÎÏÔ ÇáÍíÇÁ ÝíÙáæä íÛíÑæä Ýí ÇáãÓãí æÇä ÈÞí ÇáÌæåÑ æÇÍÏÇ Çáí ÞíÇã ÇáÓÇÚÉ , æßá ÇáÇÍÊãÇáÇÊ ÞÇÆãÉ ÇáÇ ÇÍÊãÇá Ãä ÇáÚÒã ÇáÃßíÏ ÞÇÆã Úáí ÈÊÑ ÇáÌåÇÒ ÇáÞãÚí ÇáÑåíÈ ãä ÌÐæÑå ÈÊÑÇ áÇíÈÞí áå ÛíÑ ÐßÑíÇÊå ÇáÓæÏÇÁ !
æáÃääÇ ÔÈÚäÇ , Ãæ Úáí ÍÏ ÊÚÈíÑ ÃÎíäÇ ÇáÊæäÓí ” åÑãäÇ ” áÃÌá åÐå ÇááÍÙÉ ÇáÊÇÑíÎíÉ , æãÇåÑãäÇ ÝÞØ Èá ãááäÇ æÓÆãäÇ æßÑåäÇ æäÝÑäÇ , æáã íÚÏ ÈæÓÚ ÃÍÏ Ãä íÚæÏ ÇáíäÇ áíÒÝ ÈÔÇÑÉ Çáæåã ÈãäÊåí ÇáÈÑÇÁÉ æÍÓä ÇáäíÉ , ÈÃä Ããä ÇáÏæáÉ ÇÎÊÝí Çáí ÇáÃÈÏ áÃäå ÈÇÎÊÕÇÑ ÔÏíÏ ÃÕÈÍ íÓãí ÇáÃãä ÇáæØäí , æáÇ ÃÏÑí áãÇÐÇ áã íÎÊÇÑæÇ ÇáÞæãí æíÑÍãæäÇ æáæ ãÄÞÊÇ ãä ßáãÉ ÇáæØäí ÓíÆÉ ÇáÕíÊ , ÎÇÕÉ Ãä ÌÑÇÍäÇ äÇÒÝÉ áÇÊÒÇá ãä Íßã ÇáãÑÍæã ÛíÑ ÇáãÃÓæÝ Úáíå ÇáÍÒÈ ” ÇáæØäí ” æÞÏ ÇäÊåÊ Èå ÇáæØäíÉ Çáí ÊåÑíÈ ãÇáäÇ Ýí ÃÑÈÚÉ ÃÑÌÇÁ ÇáãÚãæÑÉ ÍÊí ÚÒ Úáí ÇááÕæÕ Ãä íÓÊËãÑæÇ ÇáãÓÑæÞÇÊ Ýí ãÕÑ æÂËÑæÇ ÈåÇ ÈÞÇÚ ÇáÏäíÇ ÇáÇ ÃÑÖ ÇáæØä ÇáãÓÑæÞ áíËÈÊæÇ Ãäåã ÝÖáÇ Úä ßæäåã áÕæÕÇ Ýåã ÎæäÉ ÈÇáãÚäí “ÇáæØäí” áÇ ÇáÇäÓÇäí ÝÞØ !
äÍä íÇÓÇÏÉ áÇäÑíÏ ÇÈÏÇá ÞãÚ ÈÞãÚ æÇÐáÇá ÈÇÐáÇá æãåÇäÇÊ ÈãåÇäÇÊ æÊÌÓÓ ÈÊÌÓÓ æÊäÕÊ ÈÊäÕÊ , æáÇäÑíÏ ÇáÑåÇä Úáí ÇäÕÑÇÝ ÇáäÇÓ ãØãÆäíä Ëã íÓÊíÞÙæä Úáí Ãä ÇáßÇÈæÓ ÇáÑåíÈ ÌÇËã Úáí ÇáÕÏæÑ æÃä ÇáÖÇÈØ ” ÇáØÇææÓ ” íÚæÏ Çáíåã Ýí ËæÈå ÇáÌÏíÏ ããÓßÇ ÈÃÑæÇÍåã ßãÇ ßÇä .
äÚã äÑíÏ áåÐÇ ÇáÚåÏ ÇáÃÓæÏ Ãä ÊØæí ÕÝÍÊå Çáí ÇáÃÈÏ ÈÇáÝÚá æáíÓ Úáí ÓÈíá ÇáÌãá ÇáãÓÑÍíÉ , æÇáÍá ãíÓæÑ ÈÝÑÖ ÊæÇÝÑ ÇáäíÉ æÇáÚÒã , ÝáÓäÇ äÎÊÑÚ ÇáÚÌáÉ ßãÇ íÞÇá , æáÇ äÍä Ãæá ÏæáÉ ÊÊÎáÕ ãä ßÇÈæÓåÇ æ ÊÌÇÑÈ ÇáÏæá ÇáÊí ÊÎáÕÊ ãä ãËá åÐÇ ÇáßÇÈæÓ ãÇËáÉ , æãä ÇáãíÓæÑ ãËáÇ Ãä íÎÖÚ ÇáæáíÏ – ÞÈá Ãä ÊÎÑÌ ÃäíÇÈå æíÊæÍÔ æíÏãä ÏãÇÁäÇ – áÊÈÚíÉ ÞÖÇÆíÉ ãÈÇÔÑÉ Ãæ Ýí ÇáÍÏ ÇáÃÏäí ÑÞÇÈÉ ÞÖÇÆíÉ ÊÍÇØ ÈÖãÇäÇÊ ÕÇÑãÉ ÍÊí áÇäÕÍæ ÐÇÊ íæã áäßÊÔÝ Ãä ÇáÌíá ÇáÎÇãÓ ãä ÌåÇÒ ÇáÞãÚ ÇáÑåíÈ ÃßËÑ ÝÊßÇ æáå ÞæÉ ÞÊá æÇÑåÇÈ ÎãÇÓíÉ , æÃä ÇáÊÚÐíÈ åæ ÇáÊÚÐíÈ æÇáÊäÕÊ åæ ÇáÊäÕÊ æÇåÏÇÑ ÇáÍÑíÇÊ æÇáÊÏÎá Ýí ÇáÊÚííäÇÊ íÌÑí Úáí ÞÏã æÓÇÞ ÊÍÊ ÑÇíÉ ßÇäÊ Ããä ÇáÏæáÉ ÝÕÇÑÊ ÇáÃãä ÇáæØäí!!

اجمالي القراءات
7467


text:
Tæraneuva e Labrador
A Tæraneuva e Labrador (Newfoundland and Labrador in ingleize e Terre-Neuve-et-Labrador in françéize) son 'na provinsa do Canada da-o 31 de mazzo do 1949. A capitâle de questa provinsa a l'é San Gioan (in ingléize, ofiçialmente, St. John's).
A provinsa a l'è costituîa da l'îzoa de Tæraneuva e da-o tæritöio do Labrador, battezòu coscì in önô do navegatô portughéize Gioan Fernando Lavrador.
O primmo ministro de Tæraneuva e Labrador o l'é atualmente Andrew Furey (Liberal).
Âtri progèttiModìfica
- Wikimedia Commons a contêgne di files in sce Tæraneuva e Labrador


text:
Categorîa:Architetûa
Quésta categorîa a l'arechéugge e vôxe che pàrlan de l'argoménto: Architettua.
- Wikimedia Commons a contêgne 'na categorîa in sce l'argoménto Categorîa:Architetûa
Sotocategorîe
Quésta categorîa a contêgne e 4 sotocategorîe indicæ chi de sótta, pe 'n totâle de 4.
A
- Architetti (20 P)
- Architettûe d'Italia (3 C, 7 P)
- Architetûe da Frànsa (2 C, 1 P)
- Architetûe da Grêcia (3 P)
Pàgine inta categorîa "Architetûa"
Quésta categorîa a contêgne e 8 pàgine indicæ chi de sótta, in sce 'n totâle de 8.


text:
Testacrôxe
Ô testacrôxe o l'è un organô meccanicô che o vegne dövioô in te grandi macchine alternative, ad esempiô i môtôri a vapôre o i grosci môtôri Diesel cômme quelli impiegæ pe a propulsciôn navale.
Caratteristiche e ütilizzô[modìfica | modìfica wikitèsto]
Ô testacrôxe ô côllega ô stelô dô stantüffô aô pë de biella, côstrinzendô quest'ürtimô a mesciase segundô un moto rettilineô. Pe ottegnï questô effettô, ô testacroce ô l'è forniô di pattini che scôren in sce apposite guidde dell'incastellatüa, obbligandô quindi l'öggiô de biella a unna traiettoia prefissä lungô l'asciâ dô cilindrô, scaregandô coscì ô stantüffô dä cômpônente normale da forsa che se genera dall'accoppiamentô.
L'ütilizzo dô testacrôxe o l'è particolarmente indispensabile quando ô stantüffô ô l'ha unna lunghezza limitä, che a fôrnieiva perciò unna insufficiente superfiçie de guidda. I pattini dô testacrôxe pöen esse côn o sensa rivestimentô antifresciôn, e scôren in sce guidde che pöen esse cianne, a V o cilindriche.
Vôxe corelæ (cilindrô)[modìfica | modìfica wikitèsto]
Colegaménti estèrni[modìfica | modìfica wikitèsto]
- Wikimedia Commons a contêgne di files in sce Testacrôxe


text:
3 Dicas Para Gravar Videos Em
Ïep âûé, êo ãäa èçâec òèÿ o co áûòèÿx ïo ëèòè÷ecêoé æèçíè è òopão âëe áûëè ïpe äía çía÷e íû ëèøü ïpa âÿùeé âepx óøêe. Ai ýòoì ýòaïe com óùec òâoâa ëè p óêo ïèc íûe ãaçe òû. K ïp èìepó, â Pocc èè òaêaÿ ãaçeòa ía çûâaëacü "Kópa íòû", còape éøèé ýêçe ìïëÿp êoòopoé o òíoc èòcÿ ê ìó 1621-o ão äó. Cocòa âëÿëè e ¸ äüÿêè ïoco ëücêoão ïp èêaça cïe öèa ëüío äëÿ öapÿ, ïpè ÷òe íèè e ¸ ïpèc óòc òâoâaëo íecêo ëüêo ïp èáëèæ¸ííûx áoÿp.
Èíòepíeò — caìoe câeæee ïopo æäe íèe èíôopìa öèo ííoão ãoëoäa — âoápaë â ce áÿ âce ïoëo æèòe ëüíûe (âïpo÷eì, è oòpeöaòe ëüíûe òoæe) ÷ep òû êo ììóíèêa òèâíûx êaíaëoâ-câoèx ïpe äøec òâe ííèêoâ: ía ãëÿäíoc òü òeëe âèäe íèÿ, oïepa òèâíoc òü papai äèo, âo çìo æíoc òü ïo âòopíoão âo çâpaùe íèÿ ê óæe ïo ëó÷e ííoé èíôopìa öèè è ìíoãoêpa òíoão e ¸ oc ìûcëe íèÿ ïpeccû. O òêóäa æe oí âçÿëcÿ? Ïo óïopío ìóccèp óþùèìcÿ com ëóxaì, eù ¸ Ïe íòaãoí â câo ¸ âpe ìÿ äëÿ coác òâe ííûx íóæä cooperativa óäèë êo ìïüþòep íóþ ce òü, com ïoìo ùüþ êoòopoé ìo æío áûëo áû o áìe íèâa òücÿ èíôopìa öèeé è ïo ëó÷a òü papai çëè÷íûe câeäe íèÿ, íe âûxo äÿ, ÷òo ía çûâaeòcÿ, èç êa áèíeòa. A.C. ¸ òa éíoe paío èëè ïo çäío còaío âèòcÿ ÿâíûì, ïo ýòo ìó âcêope ce òü, êaê òaêoâaÿ, còaëa äocòo ÿíèeì o áùec òâe ííoc òè è com òex ïop ce ìèìèëüíûìè øaãa ìè èä¸ò ê ãocïoäc òâó â cpeäe ìacc-ìe äèa.
Ïpeâpaùe íèe ïpeccû â cpeäc òâo ìaccoâoé èíôopìa öèè ìío ãèe èccëeäoâaòe ëè com êëo ííû com âÿçûâa òü com ía ó÷ío-òex íè÷ec êèìè äoc òèæe íèÿìè â o áëac òè òex íèêè ïe÷a òè è pacïpocòpaíe íèÿ (ïo ÿâëe íèeì äeø¸âoé áóìa ãè, ïpècoe äèíe íèeì ê ïe÷a òío ìó còa íêó ïapoâoão äâèãaòe ëÿ è ò.ä.). Ta êæe â ýòoì "âèíoâaòo" âoçpacòa íèe po ëè p ÿäo âûx ãpa æäaí, ëþäeé cpe äíeé co öèa ëüíoé ïpocëo éêè â o áùec òâe ííoé æèçíè è o áùec òâe ííoão ìíe íèÿ êaê cpeäc òâa co öèa ëüío-ïo ëèòè÷ecêoão óïpa âëe íèÿ (íaïp èìep, ïóáëè÷íoe oác óæäe íèe è peøe íèe êa êèx-ëèáo âoïpocoâ).
O äíaêo ÷òo áû ïepeäa os òü arrulham áùe íèÿ ïo òeëeãpa ôó èëè òeëeôo íó, íóæeí áûë êaê ìèíèìóì ïpoâoä, âoò è áèëècü íaä papai çãa äêoé òa éíû ýëe êòpoìa ãíèòíûx âo ëí ìíoæec òâo ó ÷ ¸ íûx com èìeía ìè — Ä. Maêcâe ëë, Ã. Ãepö, Ã. Mapêo íè è äp óãèe. Ho ëèøü 25 aïpe ëÿ (7 ìaÿ ïo íoâo ìó com òèëþ) 1895 Aëeêca íäp ãoäa Ïoïoâ ía çaceäa íèè Póccêoão ôèçèêo-x èìè÷ecêoão o áùec òâa äoëo æèë oá èçoápeòe íèè èì ãpoçoo òì¸ò÷èêa — ïpooápaça papai äèoïpè¸ìíèêa.
Óíèêa ëüíûì, ía ìoé âçãëÿä, äocòo èíc òâoì Èíòepíeòa è ïp è÷èíoé, êoòopaÿ äeëaeò ìèpo âóþ êo ìïüþòep íóþ ce òü ervilha ëüíûì ïpeòe íäe íòoì ía "ïocò ãëa âíoão êo ììóíèêa öèo ííoão êaíaëa ïëaíe òû", ÿâëÿeòcÿ èìe íío òa coâo êóïíoc òü ëó÷øèx ïoëo æèòe ëüíûx ÷epò câoèx ïpapo äèòeëeé, o êoèx ÿ óïo ìÿíóë âûøe. E äèíc òâe ííoe, ÷òo òopìo çèò ïoáeäoíocíoe øec òâèe Èíòepíeòa — ýòo eão (ïoêa eù ¸) íe com ëèøêoì áo ëüøoé êo ýôôèöèe íò o áùeäoc òóïíoc òè è, êaê ýòo o áû÷ío áûâaeò, áaía ëüíûé còpax ÷eëoâeêa ïepeä âceì ío âûì.
Èccëeäoâaòe ëü æópía ëèc òèêè Á. È. A CE èí cïpaâe äëèâo com âÿçûâaeò âo çíèêíoâe íèe ãaçe òû com oco áûì ýòaïoì â papai çâèòèè o áùec òâa, um èìe íío, "êo ãäa com êëa äûâa þòcÿ ía öèoía ëüíûe ãoc óäapc òâa, êo ãäa ïpo èçâo äèòe ëüíûe com èëû äoc òèãa þò oïpeäeë¸ííoão ópo âíÿ papai çâèòèÿ, êo ãäa ôop ìèp óþòcÿ ocío âíûe o áùec òâe ííûe êëaccû è òoâap íûé o áìeí ócòaía âëèâaeò com âÿçü ìe æäó íapoäa ìè öèâèëèçoâa ííoão ìèpa".
Ïepeäa÷a èíôopìa öèè, caìo coáoé, oc óùec òâëÿeòcÿ ïpè ïoìo ùè èíôopìa öèo ííûx, èëè æe êo ììóíèêa öèo ííûx êaíaëoâ — ïpecca, papai äèo, òeëe âèäe íèe. K ýòèì òp¸ì ãèãa íòoì ceão äíÿ âïo ëíe oáocíoâa íío ìo æío o òíec òè eø ¸ è ìèpo âóþ êo ìïüþòep íóþ ce òü Èíòepíeò. Bce âìecòe æe "íoc èòe ëè èíôopìa öèè" ÿâëÿþò coáoé íè ÷òo èíoe, êaê cècòe ìó cpeäc òâ ìaccoâoé èíôopìa öèè, côop ìèpoâa âøóþcÿ íe â o äío÷acüe, um com êëa äûâa þùóþcÿ (ýòoò ïpoöecc ïpoäo ëæaeòcÿ äo cèx ïop, è âp ÿä ëè êo ãäa-ëèáo ocòaío âèòcÿ) ãoäa ìè. Boò êaê âc ¸ ïpocòo è ïo íÿòío.
Ïoòpe áíoc òü â êo ììóíèêa öèo ííoì êaíaëe, cïoco áíoì áûcòpo è ía áo ëüøèe paccòo ÿíèÿ ïepeäaâa òü èíôopìa öèþ, com óùec òâoâaëa âce ãäa, ío ïo ìepe papai çâèòèÿ o áùec òâa è eão ócëo æíe íèÿ ïpèoápeòaëa âc ¸ áo ëüøee çía÷e íèe. Äûìíûe êocòpû, ïo ÷òo âûe ão ëóáè, com èãía ëüíûe ôoíapè — ÷òo òo ëüêo íe ïp èìe íÿëocü com öe ëüþ arrulham áùèòü èíôopìa öèþ êaê ìo æío áûcòpee è êaê ìo æío äa ëüøe.


text:
Lengua romenn-a
O Romêno (Română), a l'è 'na léngoa do grùppo lengoìstico italico òrientâle. Léngoa ofiçiâ de Romanîa e Moldàvia, a l'è parlâ in Ungherîa, Ucraìnn-a, Sérbia e Rùscia ascì, óltre che da divèrsce comunitæ de emigræ in âtri pàizi eoropêi, inti Stâti Unîi e in Canada.
Descriçión e stöia[modìfica | modìfica wikitèsto]
Nòtte[modìfica | modìfica wikitèsto]
- ↑ a l'è a variêtæ standard
Âtri progètti[modìfica | modìfica wikitèsto]
- Wikipedia a gh'à 'n'ediçión in lengua romenn-a (ro.wikipedia.org)
- Wikimedia Commons a contêgne di files in sce Lengua romenn-a


text:
Mejores Momentos De M Xico
Ïocëe âoéíû, oäíaêo, â áoëüøèícòâe còpaí Çaïaäíoé Eâpoïû paäèo è ïe÷aòü còoëêíóëècü c íoâûì êoíêópeíòoì — òeëeâèäeíèeì. Maccoâoe óâëe÷eíèe òaê íaçûâaeìûì “äoìaøíèì çpeëèùeì”, êaçaëocü, çacòaâèò çaáûòü paäèoïpè¸ìíèêè. Äeécòâèòeëüío, paäèoïpè¸ìíèê áûë âoäâop¸í èç “êpacíoão óãëa” è ïepeceëèëcÿ ía êóxíþ, â aâòoìoáèëü, â íaóøíèêè ïëeéepoâ. Oäíaêo çaáâeíèe eão áûëo âpeìeííûì ÿâëeíèeì è íûíe ìoæío c óâepeííocòüþ êoícòaòèpoâaòü ôaêò “paäèopeíeccaíca”.
×òo æ, òoò æe caìûé âoïpoc o còeïeíè ïpaâäèâocòè ìoæío çaäaòü è ïo oòíoøeíèþ ê äpóãèì êoììóíèêaöèoííûì êaíaëaì. Oäíaêo, ïoâòopþcü eù ¸ paç, òeëeâèäeíèe âo ìíoão paç oáëeã÷aeò “ócâaèâaíèe” èíôopìaöèè âèçóaëüío-cëóxoâûì âoçäeécòâèeì ía ÷eëoâeêa, íaìíoão cèëüíee ïoäaâëÿeò eão âoëþ. È ýòo, íaâepíoe, ãëaâíûé ìèíóc òeëeâèäeíèÿ.
Ïepâûé, êoãäa èçâecòèÿ o coáûòèÿx ïoëèòè÷ecêoé æèçíè è òopãoâëe áûëè ïpeäíaçía÷eíû ëèøü ïpaâÿùeé âepxóøêe. Ha ýòoì ýòaïe cóùecòâoâaëè póêoïècíûe ãaçeòû. K ïpèìepó, â Poccèè òaêaÿ ãaçeòa íaçûâaëacü “Kópaíòû”, còapeéøèé ýêçeìïëÿp êoòopoé oòíocèòcÿ ê 1621-oìó ãoäó. Cocòaâëÿëè e ¸ äüÿêè ïocoëücêoão ïpèêaça cïeöèaëüío äëÿ öapÿ, ïpè ÷òeíèè e ¸ ïpècóòcòâoâaëo íecêoëüêo ïpèáëèæ¸ííûx áoÿp.
Oäíaêo ãaçeòa âoçíèêëa íeçaâècèìo oò ïe÷aòè è ïpoäoëæaëa cóùecòâoâaòü äoëãoe âpeìÿ â póêoïècíoì âèäe è ïocëe òoão, êaê òexíèêa ïe÷aòè còaëa ècïoëüçoâaòücÿ äëÿ pacïpocòpaíeíèÿ êíèã. Ïoýòoìó ecòü âce ocíoâaíèÿ c÷èòaòü ïepâoé ãaçeòoé òoò ëècòoê íoâocòeé, êoòopûé ïpoäaâaëcÿ â XVI âeêe â Beíeöèè ça ìeëêóþ ìoíeòó “gazzetta”, oòêóäa, coácòâeíío, è âoçíèê caì òepìèí “ãaçeòa”.
O÷eâèäío, oáùecòâo âceãäa pacïoëaãaëo òeìè èëè èíûìè cpeäcòâaìè pacïpocòpaíeíèÿ èíôopìaöèè (¿êaê æe áeç ýòoão?). È âc ¸ æe ïoòpeáoâaëècü âeêa, ïpeæäe ÷eì øèpoêoe è öeëeíaïpaâëeííoe pacïpocòpaíeíèe èíôopìaöèè ïpeâpaòèëocü, ía ìoé âçãëÿä, â oäío èç ãëaâíûx cïocoáoâ óïpaâëeíèÿ oáùecòâoì. Caìa èíôopìaöèÿ còaëa ìaccoâoé, a êoììóíèêaòèâíûe êaíaëû — eäèíûì öeëûì.
Èíòepíeò — caìoe câeæee ïopoæäeíèe èíôopìaöèoííoão ãoëoäa — âoápaë â ceáÿ âce ïoëoæèòeëüíûe (âïpo÷eì, è oòpeöaòeëüíûe òoæe) ÷epòû êoììóíèêaòèâíûx êaíaëoâ-câoèx ïpeäøecòâeííèêoâ: íaãëÿäíocòü òeëeâèäeíèÿ, oïepaòèâíocòü paäèo, âoçìoæíocòü ïoâòopíoão âoçâpaùeíèÿ ê óæe ïoëó÷eííoé èíôopìaöèè è ìíoãoêpaòíoão e ¸ ocìûcëeíèÿ ïpeccû. ¿Oòêóäa æe oí âçÿëcÿ? Ïo óïopío ìóccèpóþùèìcÿ cëóxaì, eù ¸ Ïeíòaãoí â câo ¸ âpeìÿ äëÿ coácòâeííûx íóæä coopóäèë êoìïüþòepíóþ ceòü, c ïoìoùüþ êoòopoé ìoæío áûëo áû oáìeíèâaòücÿ èíôopìaöèeé è ïoëó÷aòü paçëè÷íûe câeäeíèÿ, íe âûxoäÿ, ÷òo íaçûâaeòcÿ, èç êaáèíeòa. Bc ¸ òaéíoe paío èëè ïoçäío còaíoâèòcÿ ÿâíûì, ïoýòoìó âcêope ceòü, êaê òaêoâaÿ, còaëa äocòoÿíèeì oáùecòâeííocòè è c òex ïop ceìèìèëüíûìè øaãaìè èä¸ò ê ãocïoäcòâó â cpeäe ìacc-ìeäèa.
Teëeâèäeíèe — äèòÿ paäèo è êèío. Oò paäèo oío óíacëeäoâaëo opãaíèçaöèþ, ôèíaícoâóþ ocíoâó, ïpèíöèïû ïpoãpaììèpoâaíèÿ, oò êèío — eão ÿçûê è òâop÷ecêèe ocíoâû coçäaíèÿ òeëeïepeäa÷. Áoëee òoão, òeëeâèäeíèe cëóæèò ïpoäoëæeíèeì paäèo äaæe â òexíè÷ecêoì oòíoøeíèè.
He òaê óæ ïpocò âoïpoc ïpeäïo÷òeíèÿ oäíoão êoììóíèêaöèoííoão êaíaëa äpóãoìó. ¿Koòopûé èç íèx ëó÷øe? ¿Boçìoæío ëè èc÷eçíoâeíèÿ oäíoão èç êaíaëoâ? ¿Cìoæeò ëè âooáùe ïpocóùecòâoâaòü oòäeëüío âçÿòûé êoììóíèêaöèoííûé êaíaë áeç câoèx coápaòüeâ? ¿He âûòecíèò ëè co âpeìeíeì Èíòepíeò ïpeccó, paäèo è òeëeâèäeíèe?