text:
Bibuti mpi Bana—Beno Solula na Zola Yonso
“Konso muntu fwete wa nswalu, kunwanina ve na kutuba, kuwa makasi nswalu ve.”—YAK. 1:19.
1, 2. Mbala mingi, nki mutindu bibuti mpi bana ke tadilanaka, kansi nki bampasi bo ke kutanaka ti yo bantangu ya nkaka?
BO YULAKA bana mingi na États-Unis ngiufula yai: “Kana nge me wa nde bibuti na nge ta fwa mbasi, nki diambu nge ta zola kuzabisa bo bubu yai?” Na kisika ya kutubila bampasi mpi kukonda kuwakana yina mbala ya nkaka vandaka na kati na bo, bana 95 na kati ya nkama tubaka nde bo ta zola kuzabisa bibuti na bo nde: “Beno lolula mono” to “Mono ke zolaka beno mingi.”—For Parents Only, by Shaunti Feldhahn and Lisa Rice.
2 Mbala mingi, bana ke zolaka bibuti na bo mpi bibuti ke zolaka bana na bo. Diambu yai kele ya kieleka, mingi-mingi na mabuta ya Bakristu. Ata bibuti mpi bana ke zolaka kuvanda na bangwisana ya ngolo, bantangu ya nkaka yo ke vandaka mpasi na kusolula mbote. Nkutu, ata bantangu ya nkaka yo lenda lomba nde bibuti ti bana kusolula na masonga yonso mpi kukonda mpasi, sambu na nki bo ke buyaka kutubila mambu ya nkaka? Inki mwa mambu ke kangaka bo nzila na kusolula mbote? Inki mutindu bo lenda nunga yo?
BENO ‘SADILA MBOTE’ NTANGU SAMBU NA KUSOLULA
3. (a) Sambu na nki kusolula mbote ke vandaka mpasi na mabuta mingi? (b) Sambu na nki kulutisa ntangu kumosi vandaka ve diambu ya mpasi sambu na mabuta ya Izraele?
3 Na mabuta mingi, yo ke vandaka mpasi na kuzwa ntangu sambu na kusolula mbote. Kansi mambu vandaka ve mutindu yina na ntangu ya ntama. Moize zabisaka batata ya Izraele nde: ‘Nge fwete kotisa Ndinga ya Nzambi na mwana na nge mpi kutubila yandi yo ntangu nge kele na nzo na nge, ntangu nge kele na nzila, ntangu nge ke lala mpi ntangu nge ke telama na mpongi.’ (Kul. 6:6, 7) Bana vandaka kulutisa kilumbu ya mvimba ti mama na bo na nzo to ti tata na bo na bilanga to na kisika na yandi ya kisalu. Bibuti ti bana vandaka kulutisa ntangu mingi mpi vandaka kusolula mingi. Yo yina, yo vandaka mpasi ve sambu na bibuti na kuzaba bampusa mpi kimuntu ya bana na bo. Mutindu mosi, bana mpi vandaka ti ntangu mpi makuki ya kufwana sambu na kuzaba bibuti na bo mbote.
4. Sambu na nki kusolula mbote kele diambu ya mpasi na mabuta mingi bubu yai?
4 Kansi, bubu yai mambu kele ve mutindu yina! Na bansi ya nkaka, bana ke kotaka nzo-nkanda ntangu bo kele ti bamvula fioti mpenza, bantangu ya nkaka ntangu bo kele ti bamvula zole mpamba. Batata mpi bamama mingi ke kwendaka bisalu na bisika yina kele ntama ti banzo na bo. Mbala mingi baordinatere, televizio, mpi ba telefone ke yibaka mwa ntangu ya fioti yina bibuti mpi bana ke bikalaka ti yo sambu na kusolula. Na mabuta mingi, konso muntu ke tulaka dikebi kaka na mambu na yandi; bana mpi bibuti ke zingaka bonso banzenza. Mbala mingi, yo ke vandaka mpasi sambu na kusolula mbote.
5, 6. Inki mutindu bibuti ya nkaka ‘sadilaka’ ntangu mingi sambu na kulutisa yo ti bana na bo?
5 Keti nge lenda “sadila” ntangu yina nge ke lutisaka na mambu ya nkaka sambu na kulutisa yo mingi ti dibuta na nge? (Tanga Baefezo 5:15, 16.) Na mabuta ya nkaka, bibuti mpi bana me wakanaka na kulutisa ntangu mingi ve na kutala televizio to kusadila ordinatere. Mabuta ya nkaka ke salaka bikesa sambu na kudia kumosi na dibuta ata mbala mosi konso kilumbu. Katula yo, lusambu ya dibuta ke pesaka bibuti mpi bana dibaku ya mbote kibeni sambu na kusala bangwisana ya ngolo mpi kusolula mambu ya kimpeve na mawete yonso! Yo kele mbote na kubumba ngunga mosi to mingi konso mposo sambu na lusambu ya dibuta, kansi beno fwete sala mpi mambu mingi ya nkaka sambu na kusolulaka mbote mpi na mudindu. Yo yina, bibuti mpi bana fwete solulaka mbala na mbala. Mu mbandu, na ntwala nde mwana na nge kukwenda na nzo-nkanda, zabisa yandi diambu mosi yina lenda pesa yandi kikesa, tadila ti yandi mukapu ya lumbu, to samba ti yandi. Kusala mpidina lenda sadisa yandi kilumbu ya mvimba.
6 Bibuti mingi sobaka mambu ya nkaka na luzingu na bo sambu na kulutisa ntangu mingi ti bana na bo. Mu mbandu, Laura, * mama mosi yina kele ti bana zole yambulaka kisalu na yandi ya kinsuni yina vandaka kubaka yandi ntangu mingi sambu na kikuma yina. Yandi ke tuba nde: “Na suka, beto yonso vandaka kunwanina kielo sambu na kukwenda na kisalu to na nzo-nkanda. Ntangu mono vandaka kuvutuka na nzo na nkokila, mono vandaka kukuta bana ya kulala, sambu mwana-kisalu vandaka kutula bo dezia na mbeto. Ata kuyambula kisalu yina salaka nde beto kuma kuzinga ti mbongo fioti, mono ke kudiwaka nde ntangu yai mono ke zabaka mbote-mbote bangindu mpi bampasi yina bana na mono ke kutanaka ti yo. Mono ke waka mambu yina bo ke tubaka ntangu bo ke sambaka mpi mono lenda twadisa bo, kusiamisa bo mpi kulonga bo.”
BENO “WA NSWALU”
7. Inki diambu bibuti mpi bana ke bokutaka mingi sambu na yo?
7 Na nima ya kuyula bana mingi, bansoniki ya mukanda mosi (For Parents Only) bakisaka diambu ya nkaka yina ke kangaka bibuti mpi bana nzila na kusolula mbote. Bo tubaka nde: “Diambu ya ntete yina bana ke bokutaka mingi sambu na bibuti na bo, kele nde ‘bo ke widikilaka ve.’” Bana mpamba ve ke tubaka mpidina. Mbala mingi bibuti mpi ke bokutaka mutindu mosi sambu na bana na bo. Sambu bibuti mpi bana kulanda kusolula mbote, bo yonso fwete widikilaka bankaka.—Tanga Yakobo 1:19.
8. Inki mutindu bibuti lenda widikila mpenza bana na bo?
8 Bibuti, keti beno ke widikilaka mpenza bana na beno? Yo lenda vanda mpasi kana nge me lemba to kana mwana ke zabisa nge diambu yina ke monana bonso nde yo kele mfunu ve. Kansi diambu yina ke monana mfunu ve sambu na nge lenda vanda mfunu mingi sambu na mwana na nge. ‘Kuwa nswalu’ ke tendula kaka ve kutula dikebi na mambu yina mwana na nge ke tuba, kansi mpi kutula dikebi na mutindu yina yandi ke tuba yo. Mungungu ya ndinga mpi ntubilu ya mwana lenda sadisa nge na kuzaba mawi na yandi. Kuyula bangiufula kele mpi mfunu. Biblia ke tuba nde: “Ngindu ya muntu kele bonso masa na dibulu ya nda, kansi muntu ya mayele lenda basisa yo.” (Bing. 20:5) Mayele mpi luswasukusu kele mfunu mpenza ntangu nge ke sosa kuzaba mabanza ya bana na nge ntangu nge ke solula ti bo mambu yina ke vandaka mpasi mpi nsoni na kutubila yo.
9. Sambu na nki bana fwete widikila bibuti na bo?
9 Bana, keti beno ke lemfukilaka bibuti na beno? Ndinga ya Nzambi ke tuba nde: ‘Mwana na mono, wa malongi ya tata na nge, kubuya ve nsiku ya mama na nge.’ (Bing. 1:8) Yibuka nde, bibuti na nge ke zolaka nge mpi bo ke zolaka mambu ya kuluta mbote sambu na nge, yo yina yo kele mayele na kuwidikila bo mpi kulemfukila bo. (Baef. 6:1) Yo ta vanda pete na kulemfukila bibuti na nge kana nge ke solulaka mbote ti bo mpi nge ke zabaka nde bo ke zolaka nge. Zabisa bibuti na nge mabanza na nge sambu na diambu mosi buna. Yo ta sadisa bo na kuditula na kisika na nge. Kansi, nge mpi, nge fwete sala bikesa sambu na kuditula na kisika na bo.
10. Inki dilongi beto ke baka na disolo ya Roboami?
10 Ntangu yo ke lomba nde nge widikila ndongisila ya baleke ya bamvula na nge, nge fwete sala keba. Bo lenda zabisa nge mambu yina nge ke zola kuwa, kansi bantangu ya nkaka bandongisila na bo lenda sadisa nge ve na diambu mosi buna. Nkutu, yo lenda bebisa nge. Sambu baleke mingi ke kondaka mayele mpi eksperiansi yina bambuta kele ti yo, bo ke monaka ve ntama mpi bo lenda bakisa mpenza ve malanda yina mambu ya nkaka yina bo ke sala bubu yai lenda basisa. Yibuka mbandu ya Roboami, mwana ya Ntotila Salomo. Ntangu yandi kumaka ntotila na Izraele, yo zolaka kuvanda mayele kana yandi landaka bandongisila yina bambuta pesaka yandi. Kansi, yandi landaka ndongisila ya kukonda mayele ya banduku na yandi. Yo yina, bantu mingi buyaka kimfumu na yandi. (1 Bant. 12:1-17) Na kisika ya kulanda mbandu ya mbi ya Roboami, sala bikesa sambu na kulanda kusolula ntangu yonso ti bibuti na nge. Zabisa bo mabanza na nge. Landa bandongisila na bo mpi baka dilongi na mayele na bo.—Bing. 13:20.
11. Inki lenda salama kana bibuti kele ve bantu yina bana lenda solula ti bo kukonda mpasi?
11 Bibuti, kana beno ke zola nde bana na beno kukwenda ve kusosa bandongisila ya banduku na bo, beno sala bikesa sambu na kuvanda bantu yina bo lenda solula ti bo kukonda mpasi. Mpangi-nkento mosi ya toko sonikaka nde: “Kana mono tanga kaka zina ya mwana-bakala mosi, bibuti na mono ke waka kiseku. Yo ke lembisaka mono nitu mpi mbala mosi mono ke yambulaka disolo yango.” Mpangi-nkento ya nkaka ya toko sonikaka nde: “Batoko mingi ke zolaka nde bibuti na bo kupesa bo bandongisila, kansi kana bibuti na bo ke baka ve na mbalu mambu yina bo ke zabisa bo, bana ta kwenda kusosa ndongisila na muntu ya nkaka yina ta tudila bo dikebi, ata kana muntu yango kele ve ti eksperiansi mingi.” Kana beno kele ti luzolo ya kuwidikila bana na beno na zola yonso na mambu yonso yina bo ke zabisa beno, ntembe kele ve nde bo ta kangudila beno ntima na bo mpi ta ndima bandongisila na beno.
‘BENO NWANINA VE NA KUTUBA’
12. Inki mutindu nkadilu ya bibuti lenda kanga bo nzila na kusolula mbote ti bana na bo?
12 Diambu ya nkaka yina lenda kanga bibuti mpi bana nzila na kusolula mbote kele, kana bibuti ke wa makasi na mambu yina bana na bo ke zabisaka bo. Ya kieleka, bibuti Bakristu ke zolaka kutanina bana na bo. ‘Bilumbu yai ya nsuka’ me fuluka ti bigonsa mingi, yo vanda na mambu ya kimpeve mpi na mambu ya nkaka. (2 Tim. 3:1-5) Kansi, bantangu yankaka ntangu bibuti ke sosaka kutanina bana, bo lenda mona bonso nde bibuti ke lutisa ndilu.
13. Sambu na nki bibuti fwete keba na kumonisa ve nswalu mabanza na bo?
13 Yo ta vanda mbote ve nde, bibuti kumonisa mabanza na bo nswalu mpenza na diambu mosi buna. Ya kieleka, yo ke vandaka ntangu yonso pete ve na kuvanda pima kana mambu yina bana ke zabisa nge ke pesa nge mpasi. Kansi, yo kele mfunu na kuwidikila bo na dikebi yonso na ntwala ya kutuba. Salomo Ntotila ya mayele sonikaka nde: ‘Wa ntete na ntwala ya kupesa mvutu, kana ve yo ta vanda buzoba mpi nsoni sambu na nge.’ (Bing. 18:13) Kana nge vanda pima, nge ta wa mambu mingi mpi mwana na nge ta landa kutuba. Nge fwete zaba diambu yango mbote-mbote sambu nge zaba mutindu ya kusadisa yandi. Bantangu ya nkaka, muntu lenda ‘tuba kisaka-saka’ kana yandi kele ti mambu yina ke pesa yandi mpasi na ntima. (Yobi 6:1-3) Sambu nge ke zolaka mingi bana na nge, sadila makutu na nge sambu na kuzaba mbote-mbote mambu yina yandi ke zabisa nge mpi ludimi na nge sambu na kubelula.
14. Sambu na nki bana fwete nwanina ve na kutuba?
14 Bana, beno mpi fwete ‘nwanina ve na kutuba,’ na kubuya mbala mosi mambu yina bibuti na beno ke tuba, sambu Nzambi me pesaka bo mukumba ya kulonga beno. (Bing. 22:6) Ziku bo me kutanaka ti mambu ya mutindu mosi ti yina beno ke kutana ti yo bubu yai. Katula yo, ziku bo ke waka mawa na ntima sambu na bifu yina bo salaka ntangu bo vandaka baleke mpi bo ke zola kutanina beno na kusala ve bifu ya mutindu mosi. Yo yina, beno fwete mona bibuti na beno bonso banduku na beno kansi ve bonso bambeni; bonso bantu yina ke zola kusadisa beno kansi ve kupesa beno mpasi. (Tanga Bingana 1:5.) “Kumisa tata na nge ti mama na nge” mpi monisa bo nde nge ke zolaka bo mutindu bo mpi ke zolaka nge. Mpidina yo ta vanda pete sambu na bo na “kusansa [beno] na malongi mpi na balukebisu ya Yehowa.”—Baef. 6:2, 4.
BENO ‘WA MAKASI NSWALU VE’
15. Inki ta sadisa beto na kumonisa ntangu yonso ntima-nda mpi kuwila ve bantu yina beto ke zolaka makasi?
15 Beto ke monisaka ve ntangu yonso ntima-nda na bantu yina beto ke zolaka. Ntumwa Polo sonikilaka “basantu mpi bampangi ya kwikama yina [vandaka] na bumosi ti Kristu, bayina [vandaka] na Kolosai,” nde: “Beno babakala, beno landa na kuzola bankento na beno mpi beno dasukila bo ve. Beno batata, beno pesa ve bana na beno makasi, sambu bo lemba nitu ve.” (Bakol. 1:1, 2; 3:19, 21) Polo longisilaka Bakristu ya Efezo nde: “Beno katula na kati na beno kimbeni ya ngolo ya mitindu yonso, makasi, nganzi, makelele, ti mafingu.” (Baef. 4:31) Kuyedisa bikalulu bonso ntima-nda, mawete, mpi kudiyala—yina kele bitini ya mbuma ya mpeve ya Nzambi—ta sadisa beto na kuvanda pima ata ntangu beto me kutana ti mambu ya mpasi.—Bag. 5:22, 23.
16. Inki mutindu Yezu sungikaka balongoki na yandi, mpi sambu na nki mutindu yina yandi salaka yo ke yitukisa?
16 Beto tadila mbandu ya Yezu. Yindula mpasi ya mingi yina yandi vandaka ti yo na nkokila ya nsuka yina yandi diaka kumosi ti bantumwa na yandi. Yezu zabaka nde na nima ya bangunga fioti, yandi ta niokwama mpi ta fwa lufwa mosi ya mpasi. Yandi zabaka mpi nde, kana yandi bikala ya kwikama yandi ta santisa zina ya Tata na yandi mpi ta sadisa bantu na kubaka luguluku. Kansi, kaka na ntangu yina bo vandaka kudia, ‘ntembe mosi ya ngolo basikaka na kati ya bantumwa sambu na kuzaba muntu yina bo vandaka kutadila bonso muntu ya kuluta nene na kati na bo.’ Yezu nganinaka bo ve to mpi tubilaka bo ve ti makasi yonso. Kansi, yandi sungikaka bo na mawete yonso. Yezu yibusaka bo nde, bo kangamaka ti yandi na bantangu ya mpasi. Ata Satana vandaka ti lukanu ya kupupula bo bonso ble, yandi monisaka nde yandi vandaka ti kivuvu nde bo ta bikala ya kwikama. Nkutu, yandi salaka ngwakana mosi ti bo.—Luka 22:24-32.
17. Inki ta sadisa bana na kuvanda pima?
17 Bana, beno mpi fwete vanda pima. Mingi-mingi ntangu bana ke kumaka batoko, bo lenda yindula nde bibuti na bo ke pesaka bo bandongisila sambu bo ke tudilaka bo ve ntima. Ata bantangu yankaka beno lenda yindula mutindu yina, beno vila ve nde bibuti na beno ke kudiyangisaka mutindu yina sambu bo ke zolaka beno. Kana beno ke widikila bo na mawete yonso mpi ke sala kumosi ti bo, bo ta zitisa beno mpi ta tudila beno ntima. Yo lenda pusa bibuti na beno na kupesa beno kimpwanza mingi na mambu ya nkaka ya luzingu. Kana beno ke monisa kikalulu ya kudiyala, yo ta monisa nde beno kele mayele. Kingana mosi ya mayele ke tubaka nde: ‘Zoba ke basisaka makasi na yandi yonso, kansi muntu ya mayele ke kangaka ntima mpi ke bumbaka makasi.’—Bing. 29:11.
18. Inki mutindu zola ke sadisaka mabuta na kusolula mbote?
18 Yo yina, beno bibuti mpi bana, beno lemba nitu ve kana beno ke solula mbote ve na dibuta na mutindu yina beno ke zodilaka yo. Beno landa kusala bikesa sambu na yo, mpi beno landa kutambula na kieleka. (3 Yoa. 4) Na nsi-ntoto ya mpa, ntangu beto ta kuma bantu ya kukuka, beto ta vanda ti makuki ya kusolula na mutindu ya mbote mpenza, kubakisa bankaka mpi kukonda kuwakana ta vanda ve. Kansi bubu yai, beto yonso ke salaka mambu yina ke pesaka beto mawa na nima. Yo yina, vanda ti kikalulu ya kulombaka ndolula kukonda kusukinina. Nge mpi, lolulaka na luzolo yonso. Beno “vukana mbote-mbote na zola.” (Bakol. 2:2) Zola kele ngolo mingi. ‘Zola kele ntima-nda mpi ntima ya mbote. Yo ke waka makasi ve. Yo ke bumbaka ve mbi yina bo me sala yo. Yo ke fikaka mambu yonso, ke kwikilaka mambu yonso, ke tulaka ntima na mambu yonso, ke kangaka ntima na mambu yonso.’ (1 Bak. 13:4-7) Kana beno landa kuyedisa zola, beno ta solulaka ntangu yonso mbote na dibuta na beno. Mpidina, yo ta natila beno kiese ya mingi mpi ta kumisa Yehowa.
^ par. 6 Beto me soba bazina.


c: text/html

text:
Thononu Kikhuku ki 4
Kikhuku akiki kinkwiza tubila Zozefi, Yobi, Mose ayi dikabu di Isaeli. Batu boso abobo bamona ziphasi mu myoko mi Satana nkadi’apemba. Bankaka mu bawu, bakota buloku, baba va kivika ti bafwa. Vayi mu ziphila ziwombo Yave kaba kyebila. Diawu sadisa mwana voti nlonguki wu Kibibila kazaba bwidi Yave kasadisila bisadi byandi biwombo bamonisa mana kheti mu thangu ziphasi.
Yave wusadila Kumi di Bivunga mwingi kumonisa mangolo mandi kwidi zinzambi zi basi Ngipiti. Buawu, tubila bwidi Yave kakyebila dikabu dyandi ayi bwidi kankyebila mvandi bubu.
IN THIS SECTION
Mvika Wutumukina Nzambi
Zozefi wuvanga mamboti, angi wutovuka kuwombo. Kibila mbi?
Yave Kasa Zimbakana ko Zozefi
Keti Zozefi kasa ba ko va dikanda dyandi, Nzambi wumonisa ti wuba yandi.
Yobi Wuba Nani?
Nandi wutuminina Yave mu ziphasi.
Mose Wusola Kusadila Yave
Mwana tsombi, Mose wuvuka kibila mam’andi wuba dyela.
Mwa Nti Waba Lema Mbazu
Kibila mbi mbazu yikhama vikila nti beni?
Zitsingulu Zitatu Zitheti
Falawo wutwala ziphasi va dikanda dyandi kibila wuyinangika mu dyambu di lwelu.
Zitsingulu zi Sambanu Zibwe Monika
Bwidi zitsingulu beni zibela diswasana na zitsingulu zintatu zi monika theti?
Tsingulu Yi Kumi
Tsingulu ayiyi yiba yingolo beni dyawu Falawo kasi bwe yinangika ko ayi wu bika benda.
Mangitukulu mu Ḿbu Wubenga
Falawo wununga kumi di zitsingulu, vayi wuvuka mangitukulu ma Nzambi?

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 16 Ebuna Kora+ mwana ya Yisare,+ mwana ya Kohati,+ mwana ya Levi,+ telamaka kumosi ti Datani mpi Abirami bana ya Eliabi,+ mpi Oni mwana ya Peleti, yina vandaka bana ya Rubeni.+2 Bantu yai, kumosi ti babakala 250 ya Izraele, bamfumu ya bantu ya Izraele, bantu ya bo solaka na dibundu, babakala ya lukumu, bo telaminaka Moize.3 Yo yina, bo vukanaka sambu na kutelamina+ Moize ti Aroni mpi tubilaka bo nde: “Beto me lemba beno! Kimvuka ya mvimba ya bantu kele santu,+ bo yonso, mpi Yehowa kele na kati na bo.+ Ebuna, sambu na nki beno ke kuditula na zulu ya dibundu ya Yehowa?”4 Ntangu Moize waka mambu yai, yandi fukamaka mbala mosi luse na ntoto.5 Ebuna yandi tubilaka Kora ti bantu yonso yina vandaka kukotila yandi nde: “Na suka, Yehowa ta songa nani kele muntu na yandi,+ nani kele santu, mpi nani fwete pusana pene-pene na yandi,+ ebuna muntu yina yandi ta sola,+ yandi muntu ta pusana pene-pene na yandi.6 Beno sala diambu yai: Nge Kora ti bantu yina ke kotila nge,+ beno baka+ bima ya kunatila tiya,7 beno tula tiya na kati, mpi beno tula ndumbu na zulu na yo mbasi na ntwala ya Yehowa, ebuna muntu yina Yehowa ta sola,+ yandi muntu kele santu. Beno bana ya Levi,+ beno me lutisa ndilu!”8 Ebuna Moize tubilaka Kora nde: “Beno wa, pardo, beno bana ya Levi.9 Keti yo kele diambu ya fioti mutindu Nzambi ya Izraele me kabulaka beno ti kimvuka ya bantu ya Izraele+ mpi me pesaka beno nzila ya kupusana pene-pene na yandi sambu na kusala kisalu ya nzo-tenta ya Yehowa mpi kutelama na ntwala ya kimvuka ya bantu sambu na kusadila bo,+10 mpi mutindu yandi me nataka nge ti bampangi na nge yonso bana ya Levi pene-pene na yandi? Keti beno ke meka mpi kubaka kinganga-nzambi?+11 Yo yina, nge ti bantu yonso ya me vukana yina ke kotila nge, beno ke nwanisa Yehowa. Ebuna Aroni kele nani sambu beno bokutila yandi?”+12 Na nima, Moize tindaka bantu na kubinga Datani ti Abirami+ bana ya Eliabi, kansi bo tubaka nde: “Beto ta kwisa ve!13 Keti yo kele diambu ya fioti mutindu nge me basisaka beto na insi yina miliki* ti bwiki kele mingi sambu na kufwa beto na ntoto-makanga yai?+ Ntangu yai, keti nge ke zola mpi kudikumisa mfumu na beto na kingolo-ngolo?*14 Na kutuba ya mbote, nge me nataka beto ve na insi yina miliki* ti bwiki kele mingi+ mpi nge me pesaka beto ve dikabu ya bilanga to ya kilanga ya vinu. Keti nge ke zola kutobula meso ya bantu yai? Beto ta kwisa ve!”15 Yo yina, Moize waka makasi mingi mpi tubilaka Yehowa nde: “Kundima ve dikabu na bo ya mbuma. Mono me bakaka ve ata mpunda na bo mosi, mpi mono me salaka ve ata muntu mosi na kati na bo mbi.”+16 Na nima Moize tubilaka Kora nde: “Nge ti bantu yonso yina ke pesa nge maboko, beno kwisa kudimonisa mbasi na ntwala ya Yehowa, nge, bo, mpi Aroni.17 Konso muntu fwete baka kima na yandi ya kunatila tiya mpi kutula ndumbu na zulu na yo, mpi konso muntu ta monisa kima na yandi ya kunatila tiya na ntwala ya Yehowa, bima ya kunatila tiya 250, kumosi ti nge mpi Aroni, konso muntu ti kima na yandi ya kunatila tiya.”18 Yo yina konso muntu bakaka kima na yandi ya kunatila tiya, tulaka tiya mpi ndumbu na zulu na yo, mpi bo telamaka na munoko ya tenta ya lukutakanu kumosi ti Moize mpi Aroni.19 Ntangu Kora vukisaka bantu yina vandaka kupesa yandi maboko+ sambu na kutelamina bo na munoko ya tenta ya lukutakanu, nkembo ya Yehowa kwisaka kumonika na kimvuka ya mvimba ya bantu.+20 Ebuna Yehowa tubilaka Moize ti Aroni nde:21 “Beno kabwana ti kimvuka yai, sambu mono manisa bo na mbala mosi.”+22 Bo fukamaka luse na ntoto mpi bo tubaka nde: “O Nzambi, Nzambi yina ke pesaka bantu yonso luzingu,*+ keti disumu ya muntu mosi ta pusa nge na kuwila kimvuka ya mvimba ya bantu+ makasi?”23 Ebuna Yehowa tubilaka Moize nde:24 “Tubila kimvuka ya bantu mpi songa bo nde, ‘Beno katuka na nziunga ya batenta ya Kora, Datani, mpi Abirami!’”+25 Na nima, Moize telamaka mpi kwendaka kisika Datani ti Abirami vandaka, mpi bankuluntu+ ya Izraele kwendaka ti yandi.26 Yandi songaka kimvuka ya bantu nde: “Pardo, beno katuka pene-pene ya batenta ya bantu yai ya mbi mpi beno simba ve bima na bo, sambu bo fwa beno ve sambu na masumu na bo yonso.”27 Na mbala mosi bo katukaka pene-pene ya batenta ya Kora, Datani, ti Abirami, na balweka yonso, ebuna Datani ti Abirami basikaka, bo telamaka na munoko ya batenta na bo, kumosi ti bankento na bo, bana na bo, mpi bana na bo ya fioti.28 Ebuna Moize tubaka nde: “Na diambu yai, beno ta zaba nde Yehowa muntu me tinda mono na kusala mambu yai yonso, nde mono ke sala yo ve na luzolo na mono mosi:*29 Kana bantu yai kufwa mutindu bantu yonso ke fwaka mpi kana ndola na bo kele mutindu mosi ti ndola ya bantu yonso, tuba nde Yehowa tindaka+ mono ve.30 Kansi, kana Yehowa kusala diambu mosi ya kuyituka sambu na bo mpi ntoto kukanguka* mpi kumina bo ti bima na bo yonso ebuna bo kulumuka ya moyo na Maziamu,* beno ta zaba kibeni nde bantu yai me sadila Yehowa mambu kukonda luzitu.”31 Ntangu yandi manisaka kutuba mambu yai yonso, ntoto yina vandaka na nsi na bo pasukaka.+32 Ebuna ntoto kangukaka mpi minaka bo, kumosi ti bantu ya banzo na bo mpi konso muntu yina vandaka muntu ya Kora+ mpi bima na bo yonso.33 Yo yina, bo ti bantu na bo yonso kulumukaka ya moyo na Maziamu, mpi ntoto fikaka bo, ebuna bo vilaka na kati ya dibundu.+34 Bantu ya Izraele yonso yina vandaka na nziunga na bo tinaka ntangu bo waka milolo na bo, sambu bo tubaka nde: “Beto ke wa boma nde ntoto kumina beto!”35 Ebuna tiya katukaka na Yehowa+ mpi yokaka babakala 250 yina vandaka kupesa ndumbu.+36 Na nima Yehowa tubilaka Moize nde:37 “Songa Eleazare, mwana ya nganga-nzambi Aroni na kukatula na tiya bima ya kunatila tiya,+ sambu yo kele santu. Songa yandi diaka na kupanza tiya ntama.38 Bima ya kunatila tiya ya bantu yina fwaka sambu bo salaka disumu,* beno fwete kumisa yo manzanza ya fioti-fioti sambu na kupakula mesa-kimenga,+ sambu bo pesaka yo na ntwala ya Yehowa, mpi yo kumaka santu. Yo ta vanda kidimbu sambu na bantu ya Izraele.”+39 Yo yina, nganga-nzambi Eleazare bakaka bima ya kwivre ya kunatila tiya, yina bantu yina tiya yokaka pesaka, mpi tutaka yo sambu na kupakula mesa-kimenga,40 kaka mutindu Yehowa songaka yandi na nzila ya Moize. Yo vandaka kuyibusa bantu ya Izraele nde muntu mosi ve ya kele ve ti nswa,* yina kele ve na kati ya bana ya Aroni fwete kwisa kuyoka ndumbu na ntwala ya Yehowa+ mpi nde muntu mosi ve fwete kuma bonso Kora ti bantu yina vandaka kukotila yandi.+41 Kaka na kilumbu yina landaka, kimvuka ya mvimba ya bantu ya Izraele yantikaka kubokutila Moize ti Aroni+ nde: “Beno zole bantu me fwa bantu ya Yehowa.”42 Ntangu kimvuka ya bantu vukanaka sambu na kutelamina Moize ti Aroni, bo balukaka sambu na kutala na ndambu ya tenta ya lukutakanu, ebuna tala! dituti fikaka yo, mpi nkembo ya Yehowa yantikaka kumonika.+43 Moize ti Aroni kwendaka na ntwala ya tenta ya lukutakanu,+44 mpi Yehowa tubilaka Moize nde:45 “Beno katuka na kati ya kimvuka yai ya bantu, sambu mono manisa bo na mbala mosi.”+ Bo fukamaka luse na ntoto.+46 Ebuna Moize tubilaka Aroni nde: “Baka kima ya kunatila tiya mpi tula tiya ya me katuka na mesa-kimenga+ na kati mpi tula ndumbu na zulu na yo mpi kwenda nswalu kisika kimvuka ya bantu kele mpi fika masumu sambu na bo,+ sambu Yehowa me wila bo makasi. Mpasi me yantika!”47 Aroni bakaka yo na mbala mosi, kaka mutindu Moize tubaka, mpi yandi kwendaka ntinu na kati-kati ya dibundu, mpi tala! mpasi yantikaka na kati ya bantu. Yo yina, yandi tulaka ndumbu na kima ya kunatila tiya mpi yantikaka kufika masumu sambu na bantu.48 Yandi telamaka kwaku bafwa kwaku bantu ya moyo, ebuna nsuka-nsuka mpasi yina manaka.49 Ntalu ya bantu yina fwaka na mpasi yina vandaka 14 700, katula bantu yina fwaka sambu na Kora.50 Nsuka-nsuka ntangu Aroni vutukaka kisika Moize vandaka na munoko ya tenta ya lukutakanu, mpasi yina vandaka me mana.


text:
BIMVWAMA YA NDINGA YA NZAMBI | LUKA 19-20
Baka Dilongi na Mbandu ya Bamine Kumi
Mambu ya bo me tubila na kingana yai ke tendula nki?
Mfumu kele Yezu
Bampika kele balongoki ya Yezu yina bo me tulaka mafuta
Mbongo yina mfumu pesaka bampika na yandi kele mukumba ya mfunu ya kukumisa bantu balongoki
Kingana yai ke kebisa balongoki ya Kristu yina bo me tulaka mafuta, kana bo sala mambu bonso mpika yina ya mbi. Yezu ke lomba balongoki na yandi na kusadila ntangu, ngolo mpi bima na bo sambu na kukumisa bantu mingi balongoki.
Inki mutindu mono lenda landa mbandu ya Bakristu ya kwikama yina bo me tulaka mafuta sambu na kukumisa bantu balongoki?


text:
Yanuari 11-17
2 BANSANGU 33-36
Nkunga 35 mpi Kisambu
Bangogo ya Luyantiku (Min. 3 to na nsi)
BIMVWAMA YA NDINGA YA NZAMBI
“Kubalula Ntima na Masonga Kele Mfunu na Meso ya Yehowa”: (Min. 10)
2Bs 33:2-9, 12-16—Yehowa lolulaka Manase sambu yandi balulaka ntima na masonga yonso (w06 1/1 17 § 5)
2Bs 34:18, 30, 33—Kutanga Biblia mpi kuyindulula yo lenda vanda na bupusi ya ngolo kibeni na luzingu na beto (w06 1/1 17 § 10)
2Bs 36:15-17—Beto fwete mona ve mpamba mawa mpi ntima ya nda ya Yehowa (w06 1/1 17 § 7)
-
Timuna Sambu na Kusosa Bimvwama ya Kimpeve: (Min. 8)
2Bs 33:11—Inki mbikudulu lunganaka ntangu bo nataka Manase na Babilone? (it-1-F 61 § 7)
2Bs 34:1-3—Mbandu ya Yoziasi ke pesa beto nki kikesa? (w06 1/1 17 § 6)
Lutangu ya Biblia ya mposo yai ke longa mono nki sambu na Yehowa?
Inki bangindu ya mfunu ya lutangu ya Biblia ya mposo yai mono lenda sadila na kisalu ya kusamuna?
-
Lutangu ya Biblia: 2Bs 34:22-33 (Min. 4 to na nsi)
KUDIPESA NA KISALU YA BILANGA
Na Mbala ya Ntete ya Beno Me Kutana: (Min. 2 to na nsi) Songa disolo yina kele na lutiti ya zulu ya Nzozulu ya Nkengi ya ngonda yai. Tula fondasio sambu na mvutukilu ya mpa.
Mvutukilu ya Mpa: (Min. 4 to na nsi) Sadisa nsonga ya ke monisa mutindu ya kusala mvutukilu ya mpa na muntu mosi yina sepelaka ti disolo yina kele na lutiti ya zulu ya Nzozulu ya Nkengi ya ngonda yai. Tula fondasio sambu na mvutukilu ya mpa.
Kulonguka ya Biblia: (Min. 6 to na nsi) Sadisa nsonga mosi ya ke monisa mutindu nsamuni ke longuka Biblia ti muntu. (bh 9-10 § 6-7)
ZINGA MUTINDU BAKRISTU FWETE ZINGA
Kubalula Ntima Kele Mfunu Mingi: (Min. 10) Diskure yina nkuluntu mosi ta sala. (w06 12/1 14-15 § 7-9)
Lolula na Ntima ya Mvimba: (Min. 5) Disolo ti Bawi. Tula video Kuma Nduku ya Yehowa—Lolula na Ntima ya Mvimba (Tala na Kifalansa: Kwenda na jw.org, mpi bweta LA BIBLE ET VOUS mpi bweta diaka na ENFANTS.) Na nima, lomba bana na kutubila malongi yina bo me baka.
Kulonguka ya Biblia ya Dibundu: ia kapu 6 § 15-23, lupangu “Bisambu Zole ya Mfunu,” mpi mvutukilu ya kapu (Min. 30)
Mvutukilu mpi Mambu ya Beto Ta Longuka na Mposo ya Ke Kwisa (Min. 3)
Nkunga 6 mpi Kisambu


text:
BIMVWAMA YA NDINGA YA NZAMBI | NEHEMIA 9-11
Bansadi ya Kwikama Ke Pesaka Maboko na Bangidika ya Kimpeve
Na luzolo yonso bansadi ya Nzambi pesaka maboko na lusambu ya kieleka na mitindu yonso
Bantu ya Izraele kudibongisaka mpi salaka Nkinsi ya Bisasa na mutindu ya mbote
Konso kilumbu, bantu vandaka kuvukana sambu na kuwidikila ntangu bo vandaka kutanga Nsiku ya Nzambi, mpi yo pesaka bo kiese mingi
Bantu fungunaka masumu na bo, bo sambaka, mpi bo lombaka Yehowa na kusakumuna bo
Bantu landaka kupesa maboko na bangidika ya kimpeve
Sambu bo landa kupesa maboko na bangidika ya kimpeve, yo lombaka:
Kukwelana kaka ti bantu yina vandaka kusambila Yehowa
Kupesa makabu ya mbongo
Kuzitisa Kisabatu
Kupesa bankuni sambu na mesa-kimenga
Kupesa Yehowa makabu ya bambuma ya ntete ya bilanga mpi ya mwana ya ntete ya mbisi


text:
Aprili 25–Mayi 1
YOBI 33-37
Nkunga 50 mpi Kisambu
Bangogo ya Luyantiku (Min. 3 to na nsi)
BIMVWAMA YA NDINGA YA NZAMBI
“Nduku ya Kieleka Ke Pesaka Bandongisila ya Mbote”: (Min. 10)
Yob 33:1-5—Elihu monisaka luzitu sambu na Yobi (w95-F 2/15 29 § 3-5)
Yob 33:6, 7—Elihu vandaka muntu ya kudikulumusa mpi ya mawete (w95-F 2/15 29 § 3-5)
Yob 33:24, 25—Elihu pesaka Yobi kikesa ata ntangu yandi vandaka kupesa yandi bandongisila (w11-F 4/1 23 § 3; w09 4/1 10 § 8)
-
Timuna Sambu na Kusosa Bimvwama ya Kimpeve: (Min. 8)
Yob 33:24, 25—Inki “nkudulu” Elihu tubilaka? (w11-F 4/1 23 § 3-5)
Yob 34:36—Na nki kiteso Yobi mekamaka, mpi nki dilongi beto ke baka? (w94-F 11/15 17 § 10)
Lutangu ya Biblia ya mposo yai ke longa mono nki sambu na Yehowa?
Inki bangindu ya mfunu ya lutangu ya Biblia ya mposo yai mono lenda sadila na kisalu ya kusamuna?
-
Lutangu ya Biblia: Yob 33:1-25 (Min. 4 to na nsi)
KUDIPESA NA KISALU YA BILANGA
Na Mbala ya Ntete ya Beno Me Kutana: Sadila mbandu ya kukotila na masolo sambu na kukabula baemvitasio ya lukutakanu ya distrike ya 2016. (Min. 2 to na nsi)
Mvutukilu ya Mpa: fg dilongi 12 § 4-5—Sadisa nsonga mosi: nsamuni me vutukila muntu yina ndimaka emvitasio ya lukutakanu. Yandi me tula fondasio sambu na mvutukilu ya mpa. (Min. 4 to na nsi)
Kulonguka ya Biblia: jl dilongi 11—Siamisa longoki ya Biblia na kukwisa na lukutakanu ya distrike. (Min. 6 to na nsi)
ZINGA MUTINDU BAKRISTU FWETE ZINGA
“Bangibusa ya Lukutakanu ya Distrike”: (Min. 8) Diskure. Songa video Bangibusa ya Lukutakanu ya Distrike (Kota na > DOCUMENT > MULTIMEDIA.) Siamisa bawi na kudibongisa sambu na kulanda lukutakanu bilumbu yonso tatu. Tubila bangidika yina dibundu me baka sambu na kampanye ya kukabula baemvitasio ya lukutakanu ya distrike.
Bampusa ya dibundu (Min. 7)
Kulonguka ya Biblia ya Dibundu: ia kapu 14 § 1-13 (Min. 30)
Mvutukilu mpi Mambu ya Beto Ta Longuka na Mposo Ke Kwisa (Min. 3)
Nkunga 21 mpi Kisambu


text:
ZINGA MUTINDU BAKRISTU FWETE ZINGA
Sosa Kubaka Malongi Yina Ke Katukaka na Yehowa
MFUNU NA YO: Yehowa, Longi ya Nene, ke longaka beto na mutindu ya kuluta mbote. Yandi ke longaka beto mutindu ya kutomisa luzingu na beto mpi ke sadisaka beto na kuyilama sambu na kuzwa luzingu ya kitoko na bilumbu ke kwisa. Beto ke futaka ve mbongo sambu na kubaka malongi yai yonso! (Yez 11:6-9; 30:20, 21; Kus 22:17) Na nsadisa ya malongi ya Yehowa, yandi ke sadisaka beto mpi na kulonga bantu ya nkaka nsangu ya luguluku.—2Bk 3:5.
MUTINDU YA KUSALA YO:
Yedisa kikalulu ya kudikulumusa.—Nk 25:8, 9
Baka mambote na formasio yina Yehowa ke pesa nge bubu yai, mu mbandu ndima kusala badevware yina bo ke pesaka na balukutakanu ya kati-kati ya mposo
Yindula mitindu yina nge lenda sadila Yehowa mingi mpi yidika manaka na nge sambu na kusala yo.—Fil 3:13
Sala bibansa sambu na kubaka baformasio ya nkaka.—Fil 3:8
SONGA VIDEO MALONGI YA YEHOWA ME KUMISAKA BO BAMVWAMA NA KIMPEVE, NA NIMA BENO PESA BAMVUTU NA BANGIUFULA YAI:
Inki bampasi bansamuni ya nkaka me nungaka sambu na kukota na Nzo-Nkanda ya Bansamuni ya Kimfumu?
Inki formasio bansamuni ke bakaka na Nzo-Nkanda ya Bansamuni ya Kimfumu?
Inki mutindu bampangi na dibundu sadisaka bampangi yina manisaka Nzo-Nkanda yai na kusala bisalu na bo ya mpa?
Sambu na kukota na Nzo-Nkanda ya Bansamuni ya Kimfumu, yo ke lombaka kusala nki? (kr 189)
Inki formasio ya nkaka nge lenda baka na dibundu ya Yehowa?


text:
Luyindulu lwa Lufwa lwa Yesu
Kianzole, Abidi 4, 2023
Nkumbu mosi muna konso mvu, Mbangi za Yave beyindulanga o lufwa lwa Yeso nze una kakanikina yandi kibeni vava kavova vo: “Nukwamanana wo vanga muna luyindulu lwame.”—Luka 22:19.
Yuvu Itoma Yuvulwanga
Ola kwa Luvanganga?
Tezo kia ola imosi luvanganga.
O Luyindulu aweyi luvangamenanga?
O lukutakanu luyantikilanga yo fokokela muna nkunga ye sambu kifilwanga kwa selo kia Mbangi za Yave. E mbuta diambu muna Luyindulu i longi disasilanga o mfunu wa lufwa lwa Yesu ye una tulenda vuila nluta mu mana Nzambi yo Kristu bavanga mu kuma kieto.
Muna zaya diaka mayingi, tala e longi dina yo ntu a diambu, “E Mpila Mbangi za Yave Bekembelelanga Nlekelo a Mfumu, Ekuma Yaswaswanena ye Mbandu Mankaka?”


text: 5 Keba makulu na nge konso ntangu ya nge ke kwenda na nzo ya Nzambi ya kieleka;+ yo kele mbote na kupusana pene-pene sambu na kuwa+ na kisika ya kupesa kimenga mutindu bazoba ke salaka,+ sambu bo ke zabaka ve nde mambu ya bo ke sala kele mbi.2 Kunwanina ve na kutuba, kubika mpi ve nde ntima na nge kutuba kukonda kuyindula na ntwala ya Nzambi ya kieleka,+ sambu Nzambi ya kieleka kele na zulu, kansi nge kele na ntoto. Yo yina mambu ya nge ke tuba fwete vanda ve mingi.+3 Sambu bangindu mingi*+ kibeni ke salaka nde muntu kulala bandosi, mpi bangogo mingi kibeni ke salaka nde zoba kutuba bituba-tuba.+4 Kana nge sala lusilu na Nzambi, kusukinina ve na kulungisa yo,+ sambu yandi ke sepelaka ve na bazoba.+ Lusilu ya nge ke sala, lungisa yo.+5 Yo me luta mbote na kusala ve lusilu, na kisika ya kusala lusilu mpi kulungisa yo ve.+6 Kubika ve nde munoko na nge kunata nge* na kusala disumu,+ mpi kutuba ve na ntwala ya wanzio* nde yo vandaka kifu.+ Sambu na nki kupesa Nzambi ya kieleka makasi na mambu ya nge ke tuba ebuna yandi fwa kisalu ya maboko na nge?+7 Sambu, kaka mutindu bangindu mingi ke nataka muntu na kulala bandosi,+ mutindu mosi mpi bangogo mingi ke nataka na mambu ya mpamba. Kansi wa Nzambi ya kieleka+ boma.8 Kana nge mona na distrike na nge bo ke monisa nsukami mpasi mpi bo ke zitisa ve lunungu mpi mambu ya mbote, kuyituka ve.+ Sambu muntu mosi yina kele ti kiyeka mingi kuluta mfumu yina ya nene ke tala yandi, mpi kele diaka ti bantu ya nkaka yina kele ti kiyeka mingi kuluta bo.9 Diaka, bima yina ntoto ke basisaka, bo ke kabulaka na kati na bo yonso; ata ntotila, bo ke pesaka yandi bima ya bilanga.+10 Muntu yina ke zolaka arza ta fulukaka ve arza ata fioti, mpi muntu yina ke zolaka kimvwama ta fulukaka ve lufutu.+ Diambu yai mpi kele mpamba.+11 Ntangu bima ya mbote ke kumaka mingi, bantu ya ke diaka yo ke kumaka mpi mingi.+ Mpi nki mambote munkwa na yo kele ti yo, katula kaka kutala yo na meso na yandi?+12 Mpongi ya nsadi ke vandaka ntomo, ata yandi ke dia fioti to mingi, kansi bima mingi yina mvwama kele na yo ke pesaka yandi ve nzila ya kulala.13 Mono monaka diambu mosi ya mpasi awa na ntoto:* bimvwama yina munkwa na yo kutikaka sambu na mpasi na yandi mosi.14 Bimvwama yina vilaka sambu na diambu mosi ya mbi ya me salama,* mpi ntangu yandi butaka mwana, yandi bikalaka ve ata ti kima.+15 Kaka mutindu muntu ke basikaka na divumu ya mama na yandi, yandi ta vutuka mpi kinkonga, kaka mutindu yandi kwisaka.+ Mpi yandi lenda nata ve ata kima mosi sambu na kisalu na yandi yonso ya ngolo.+16 Yai mpi kele diambu ya mpasi kibeni: Kaka mutindu yandi kwisaka, mutindu yo yina mpi yandi ta kwenda; ebuna nki mambote muntu yina ke landa kusala ngolo sambu na mupepe ta baka?+17 Mpi konso kilumbu yandi ke diaka na mudidi, ti kiseku mingi, maladi, mpi makasi.+18 Yai mambu ya mono me monaka nde yo kele mbote mpi me fwana: nde muntu kudia, kunwa, mpi kuwa kiese sambu na kisalu yonso ya ngolo yina yandi ke sala ngolo+ awa na ntoto* na bilumbu fioti ya luzingu yina Nzambi ya kieleka me pesaka yandi, sambu yo yina matabisi* na yandi.+19 Diaka, kana Nzambi ya kieleka me pesa muntu kimvwama, bima ya kinsuni,+ mpi makuki ya kusepela na yo, yandi fwete baka matabisi* na yandi mpi kuwa kiese sambu na kisalu na yandi ya ngolo. Yo kele dikabu ya Nzambi.+20 Sambu yandi ta yindula* mpenza ve bilumbu ya luzingu na yandi yina ke luta, mpamba ve Nzambi ya kieleka ke sala nde yandi vanda ti kisalu mingi na kiese ya ntima na yandi.+


text:
Mbala
Mbala kele ndâmbu ya kimenina, yina ke bûmbaka madya na kati ya mbala samu na kuzînga.
Mitindu ya mbala[soba | edit source]
- mwanzi : karoti, pastinaka, dahlia, kikwa ya sukadi ;
- kisina na kati ya yinsi : kikwa, mandyoko ;
- kisina na zulu ya yinsi : nave, rutabaga ;
- mwanzi mpe kisina : radi.
Bambala ya kikwa (Solanum tuberosum)
Bambala ya topinambour (Helianthus tuberosus)
Bambala ya kulâmba ya oca (Oxalis tuberosa) et mashwa (Tropaeolum tuberosum)
Bambala ya zulu ya Dioscorea bulbifera


text:
Ngifulu
Nzambi ikele? Kele na kidimbu ya kumonisa nde yandi kele?
Ndendula
Kudiyadisa ya Mfumu Nzambi kele masonga. Biblia kele tuba muntu feti yamba luyalu na yandi nantima, ebuna yandi ta yala n anima: “Kukonda kuyamba na ntima ya muntu yawu kele sepedisa Nzambi ve; Sambu muntu yina kele pusana pene ya Nzambi feti ndima nde yandi kele, nanima kundima kele kumamaka difuta ya muntu yina kele sosa Nzambi” (Heb 11:6).
Kana Nzambi zolaka kudiyadisa, yandi zolaka kukimonisa na bumuntu na meso ya bantu. Kana yandi sala buna, kundima yandi na ntima ta vanda na mfunu ve. “Sambu nge mene mona na meso, nge mene ndima. Kiese ya mingi kele na muntu mene ndima na ntwala ya kumona”’ (Jean 20:29).
Mpila yina kele songa ve nde Mfumu Nzambi kele na luzingu ve, “Bazulu kele tadisa nkembo ya Nzambi; ntoto kele monisa ntendula ya ngangi ya bima nyonso. Kilumbu kele solula na yankaka; mpimpa kele tubila mpangi. Yawu kele na mpila ya kutubila yina makutu ya bumuntu kele waka ve, ntoto ya muvimba kuzaba Mfumu Nzambi kele pesaka Ntangu nzila na ukimonisa, sambu nsemo na yawu kele basiaka na kingolo ya bumuntu ve.” (Ps 19:1-4).
Kutala bambwetete, bima nyonso yina kele songisa kimfumu ya Mfumu Nzambi. Kana bifwanisu nyonso yina mene lunga ve, kele mpi kati ya ntima ya muntu ditonsi kele songa nde Mfumu Nzambi kele ngangi ya bima nyonso. Eccl 3:11 kele songisa beto, “…Nzambi mene tulaka na ntima ya muntu dibanza ya kimakulu, kukatuka na kati ya ntima ya bomuntu kele na muzindu ya kele songisa nde ngangi ya nyonso mene kunaka kidimbu na yandi ya komakulu.” Na munoko beto lunga buya nde Nzambi kele ve kansi ntima na beto kele tendula mukiedika. Biblia kele tendula yantika ntama ntima ya bumuntu kele vilanaka mingi, Mukanda ya Nzambi kele tuba: “Muntu mene konda mayele kele tuba ‘Nzambi kele vandaka ve”’ (Ps 14:1). Kitini ya nene ya bantu kele tubaka mpi na bivandilu ya bangindu na ya babwala Nzambi kele yawu kele songisa masonga.
Na nganda ya ngindu biblia kele songisa nzila ya Nzambi, kele mpi na mpila bumuntu kele banza. Yantete, ngindu ontologique. Bamingi yilna beto kele binga ontologique kele sadila ngindu ya kudisongisa nde Nzambi feti kudiyadisa. Ngindu yina kele yantika kutendula zina yina kele bingama Nzambi. “Yandi kele Ngangi yina kimuntu lunga sala na kingolo na bawu ve.” Dibanza yina kele songisa kuyasa mene luta luyalu na nene, yawu yina ngangi yina mene luta nene feti vanda. Kana Nzambi kuvandaka ve, ngangi ya nkaka mene luta nene takwisa ata kilumbu mosi ve.
Yazole, dibanza teologique. Dibanza yina kele tuba, mpila ntoto kele monisa kitoko na kutala na meso, yawu yina kele na ngangi. Kana ntoto vandaka pene ya ntangu, ntoto kozolaka ve kuvanda na ngolo ya kudinatila bima yonso. Kana bima kele na luzingu kuvandaka fioti, pana bima nyonso zolaka kufwa. Ebuna bonso molecule kele kudisadila mosi na 10243 (kisongila zole na 243 na mpamba). Ditonsi mosi kele ba millions ya bamolecule.
Yatatu, dibanza ya kimuntu nyonso sambu na Mfumu nzambi bawu kele binga cosmologique. Kima nyonso ya kele samamaka kele na kisina. Nza yayi na bima nyonso kele na kati feti vanda na kisina. Yawu feti vanda na ngangi mosi “yina kele” kisina ya bima nyonso. Yawu feti vanda na kisina mosi na zulu na yawu luyantiku kele, “yina kele” na ngand ya kimuntu kele Nzambi.
Dibanza yaiya kele ngindu ya bifu ya bantu. Bivandilu nyonso ya bumuntu na bantangu nyonso bantu kele na luzingu me vanda na zulu ya bansiku. Nakati ya bumuntu kele na kuzaba ya mbote nay a imbi. Kusala mambi, luvunu, muyibi, mpi mabanza ya mpimpa, kimuntu kkele buyaka yawu, yawu kele katukaka na Mfumu Nzambi ve.
Na kutala nyonso, biblia kele tuba, na bamvula nyonso tavanda na bantu talosa dibanza ya masonga nay a kusosa kuzaba mfumu Nzambi. Romains 1:25 kele tuba, “bantu mene katula luvunu na ntwala ya Mfumu Nzambi, bantu me fukamina kizuzi na kisika ya ngangi, bawu mene sadila kima kisika ya ngangi. Amen.” Biblia kele tuba diaka nde bantu talolulama ve sambu bawu mene ndima luzingu ya Mfumu Nzambi ve: “Muzindu ya kuzabila Mfumu Nzambi, kiyeka na yandi ya kimakulu, kele monanaka na meso, yawu kele banda luyantiku ya nza ya mvimba, bima yandi salaka ke tadisa kimfumu na yandi, bayina kele banza bonso muntu nyonso talolulama ve” (Romains 1:20).
Na bangindu bantu kele tuba, “luvunu ya kimuntu” kele fika masonga sambu nakuzaba Mfumu Nzambi, yawu yina kimuntu lunga tendudila beto kuzaba Nzambi ata fioti ve. Makiedika na ndinga yina kele nde bantu nyonso kele na mfunu ya ndolula ya Mfumu (Romains 3:23, Rom 6:23). Kana Nzambi kele yawu kele monana na ntwala kisalu ya muntu na muntu ta zabana. Kana Nzambi kele ve kiyeka kele ya muntu na muntu sambu na kusala yina yandi mena zola, muntu mosi ta tina kusambisama na yandi ata fioti ve. Masonga kele nde bantu nyonso yina kele na mabanza ya kubika muntu kusala nyonso ya yandi kuzola kele nata mpimpa na luzingi ya bantu. Kubuya kimfumu ya Nzambi kele songisa nde yandi kele ngangi ya bima yonso.
Inki mutindu kuzaba nde Nzambi kele? Kimuchristu kele songa beto kimfumu ya ngangi na bima nyonso, ntima ya muchristu mene kumaka nzo na yandi, yawu yina muchristu kele solulaka na tata nabantangu nyonso. Kimuntu nyonso kuzaba ndinga ya mfumu Nzambi ve, ata nyonso yina, kimfumu ya Nzambi kele makiedika, beto zaba luzolo na yandi na ngemba yandi kele pesaka muntu nyonso yina mene yamba yandi. Kele na bima beto feti zaba, Mfumu me pesaka beto luzingu ya kimakulu na ngolo na beto ve. Na nkufi kimfumu ya Nzambi muntu kele yamba yawu na ntima (Hebreux 11:6). Kuyamba luyalu ya Mfumu Nzambi kele nataka muntu na mpimpa ve, yawu kele luzingu ya mvimba sambu mwinda ya kimakulu feti pela na ntima ya kimuntu, sambu na kutambusa luzingu, bantu mingi ta kota na kielo yina ve.
English
Nzambi ikele? Kele na kidimbu ya kumonisa nde yandi kele?


text:
Februari 15-21
NEHEMIA 9-11
Nkunga 84 mpi Kisambu
Bangogo ya Luyantiku (Min. 3 to na nsi)
BIMVWAMA YA NDINGA YA NZAMBI
“Bansadi ya Kwikama Ke Pesaka Maboko na Bangidika ya Kimpeve”: (Min. 10)
Neh 10:28-30—Bo ndimaka na kukwela ve “bantu ya bansi” (w98 10/15 21 § 11)
Neh 10:32-39—Bo bakaka lukanu ya kupesa maboko na lusambu ya kieleka na mitindu yonso (w98 10/15 21 § 11-12)
Neh 11:1, 2—Bo pesaka maboko na ngidika ya kimpeve na luzolo yonso (w06 2/1 11 § 6; w98 10/15 22 § 13)
-
Timuna Sambu na Kusosa Bimvwama ya Kimpeve: (Min. 8)
Neh 9:19-21—Inki mutindu Yehowa me monisaka nde yandi ke lungisaka bampusa ya bansadi na yandi? (w13 9/15 9 § 9-10)
Neh 9:6-38—Inki mbandu ya mbote Balevi me bikilaka beto na yina me tala kisambu? (w13 10/15 22-23 § 6-7)
Lutangu ya Biblia ya mposo yai ke longa mono nki sambu na Yehowa?
Inki bangindu ya mfunu ya lutangu ya Biblia ya mposo yai mono lenda sadila na kisalu ya kusamuna?
-
Lutangu ya Biblia: Neh 11:15-36 (Min. 4 to na nsi)
KUDIPESA NA KISALU YA BILANGA
Na Mbala ya Ntete ya Beno Me Kutana: (Min. 2 to na nsi) Sadila disolo, “Lusadisu Samba na Mabuta—Inki Mutindu Nge Lenda Vanda ti Banduku ya Mbote.” Yina kele na Réveillez-vous ! ya mpa. Monisa mutindu ya kutula fondasio sambu na mvutukilu ya mpa.
Mvutukilu ya Mpa: (Min. 4 to na nsi) Sadisa nsonga mosi: nsamuni me vutukila muntu yina monisaka mpusa na disolo “Lusadisu Samba na Mabuta—Inki Mutindu Nge Lenda Vanda ti Banduku ya Mbote” yina kele na Réveillez-vous ! ya mpa. Yandi me tula fondasio sambu na mvutukilu ya mpa.
Kulonguka ya Biblia: (Min. 6 to na nsi) Sadisa nsonga mosi: nsamuni ke longuka Biblia ti muntu. (bh 32-33 § 13-14)
ZINGA MUTINDU BAKRISTU FWETE ZINGA
“Luzingu ya kuluta mbote”: (Min. 15) Disolo ti Bawi. Yantika na kusonga video. Na nima, beno tadila bangiufula na yo. Yula nsamuni mosi bangiufula na bunkufi, yo vanda mpumpa to nkwelani, yina bakaka mambote ya kusadila kimpumpa na yandi na kisalu ya Yehowa bamvula mingi. (1Bk 7:35) Inki balusakumunu yandi bakaka?
Kulonguka ya Biblia ya Dibundu: ia kapu 9 § 1-13 (Min. 30)
Mvutukilu mpi Mambu ya Beto Ta Longuka na Mposo Ke Kwisa (Min. 3)
Nkunga 76 mpi Kisambu


text:
Augusti 28–Septembri 3
EZEKIELE 39-41
Nkunga 107 mpi Kisambu
Bangogo ya Luyantiku (Min. 3 to na nsi)
BIMVWAMA YA NDINGA YA NZAMBI
“Mbona-Meso ya Tempelo ya Ezekiele mpi Nge”: (Min. 10)
Eze 40:2—Lusambu ya Yehowa me kuma kibeni na zulu ya balusambu ya nkaka (w99 3/1 20 § 16)
Eze 40:3, 5—Yehowa ta lungisa lukanu na yandi sambu na lusambu ya bunkete (w07 8/1 22 § 1)
Eze 40:10, 14, 16—Beto fwete zinga na kuwakana ti bansiku ya kukuka mpi ya santu ya Yehowa sambu yandi ndima lusambu na beto (w07 8/1 23 § 2)
-
Timuna Sambu na Kusosa Bimvwama ya Kimpeve: (Min. 8)
Eze 39:7—Ntangu bantu ke pesaka Nzambi foti sambu na kukonda lunungu, inki mutindu bo ke vwezaka zina na yandi? (w12-F 9/1 21 § 2)
Eze 39:9—Na nima ya Armagedoni, inki bo ta sadila minduki yina makanda ta bika? (w89-F 8/15 14 § 20)
Lutangu ya Biblia ya mposo yai me longa nge nki sambu na Yehowa?
Inki bimvwama ya nkaka ya kimpeve nge me zwa na lutangu ya Biblia ya mposo yai?
-
Lutangu ya Biblia: (Min. 4 to na nsi) Eze 40:32-47
KUDIPESA NA KISALU YA BILANGA
Na Mbala ya Ntete ya Beno Me Kutana: (Min. 2 to na nsi) fg dilongi 1 § 1—Tubila ntete video Keti Nge Ta Sepela Kuzaba Nsangu ya Mbote? (kansi kusonga yo ve). Na nima pesa kamukanda yango.
Mvutukilu ya Mpa: (Min. 4 to na nsi) fg dilongi 1 § 2—Tula fondasio sambu na mvutukilu ya mpa.
Kulonguka ya Biblia: (Min. 6 to na nsi) fg dilongi 1 § 3-4
ZINGA MUTINDU BAKRISTU FWETE ZINGA
“Inki Ntangu Mono Lenda Kuma Mupasudi-Nzila na Mvula ya Ke Kwisa?”: (Min. 15) Disolo ti Bawi. Songa video Ti Lusadisu ya Yehowa, Mono Lenda Sala Konso Kima Yina.
Kulonguka ya Biblia ya Dibundu: (Min. 30) kr kapu 17 § 1-9
Mvutukilu mpi Mambu ya Beto Ta Longuka na Mposo Ke Kwisa (Min. 3)
Nkunga 92 mpi Kisambu


text:
MALONGI 12
Mwana Nkazi wu Polo Wumonisa Mangolo
Twanlonguka matedi mwana wumweka wu ditoko wuvukisa luzingu lu ngudi’andi nkazi. Nandi wuba mwana nkazi wu Polo. Twisa zaba ko dizina dyandi kibila disa sonama ko mu Kibibila vayi tuzebi ti wumonisa mangolo mu mambu kavanga. Ngyewu, tidi kuzaba ma kavanga?—
Polo wuba mu buloku ku Yelusalemi. Baǹtudila mu buloku kibila wusamuna matedi Yesu. Babakala baǹkaka babasa tyanga ko Polo, diawu batombila kumvangila mambu mambi. Bawu batuba: ‘Ndokwanu tudinda mfumu masodi mwingi katuma masodi banata Polo kunzo yi lufundusu. Befu twaǹswama mu ndeko nzila, mwingi tuvanga mambu mambi Polo bo kamvyoka!’
Mwana nkazi wu Polo wuyiza zaba mabanza mawu mambi. Zebi mbi kavanga? Nandi wuyenda ku buloku kuba Polo ayi wuǹkamba mamoso kayuwa. Mu ntangu beni, Polo wuǹkamba kazabikisa mawu kwidi mfumu masodi. Mu mbwenu’aku diba dyambu di lwelo Mwana nkazi wu Polo kukamba mfumu masodi mambu beni?—Disa ba dyambu di lwelo ko mu mwana nkazi wu Polo, kibila mfumu masodi wuba muntu wuluvalu. Vayi Mwana nkazi wu Polo wumonisa mangolo mu kukamba mfumu masodi mambu beni.
Mfumu masodi wuzaba ma kuvanga. Nandi wu nkupika nanga 500 di masodi mwingi bakyeba Polo! Mo mu bwilu beni nandi wuba kamba mwingi banata Polo ku Sezale. Babakala beni baba miǹtima mimbi, bavonda Polo?— Mambu baba tomba kuvanga basa be mavanga ko. Ove mabanza mawu mafuba.
Mbi wulenda longuka mu mambu amomo?— Ngye wulenda ba mangolo dedi Mwana nkazi wu Polo. Befu boso zingolo tuǹtombilanga mwingi tusolula na bantu baǹkaka mu matedi Yave. Ngyewu, wala ba mangolo mwingi kukindama mu kusolula na bantu mu matedi Yave?— Ngye kumavanga wala vukisa myela mi bantu.
TANGA MU KIBIBILA KYAKU
-
Mavanga 23:12-24
-
Matai 24:14; 28:18-20
-
1 Timoteo 4:16


text:
Yuni 27–Yuli 3
BANKUNGA 52-59
Nkunga 38 mpi Kisambu
Bangogo ya Luyantiku (Min. 3 to na nsi)
BIMVWAMA YA NDINGA YA NZAMBI
“Losila Yehowa Kizitu na Nge”: (Min. 10)
Nk 55:2, 4, 5, 16-18—Davidi kutanaka ti mambu ya mpasi kibeni na luzingu na yandi (w06 7/1 11 § 4; w96-F 4/1 27 § 2)
Nk 55:12-14—Mwana ya Davidi mpi nduku na yandi yina yandi vandaka kutudila ntima sadilaka Davidi komplo (w96-F 4/1 30 § 1)
Nk 55:22—Davidi tubaka nde yandi vandaka kutula ntima nde Yehowa ta sadisa yandi (w06 7/1 11 § 5; w99-F 3/15 22-23)
-
Timuna Sambu na Kusosa Bimvwama ya Kimpeve: (Min. 8)
Nk 56:8—Bangogo “baka mansanga na mono na dibungu na nge ya mpusu ya mbisi” ke tendula inki? (w09 7/1 27 § 1; w08-F 10/1 26 § 3)
Nk 59:1, 2—Mambu yina Davidi kutanaka ti yo ke longa beto inki na yina me tala kisambu? (w08 3/1 20 § 13)
Lutangu ya Biblia ya mposo yai ke longa mono nki sambu na Yehowa?
Inki bangindu ya mfunu ya lutangu ya Biblia ya mposo yai mono lenda sadila na kisalu ya kusamuna?
-
Lutangu ya Biblia: (Min. 4 to na nsi) Nk 52:1–53:6
KUDIPESA NA KISALU YA BILANGA
Na Mbala ya Ntete ya Beno Me Kutana: (Min. 2 to na nsi) Pesa trakiti mosi. Benda dikebi na kidimbu yina kele na lutiti ya nsuka.
Mvutukilu ya Mpa: (Min. 4 to na nsi) Monisa mutindu ya kusala mvutukilu ya mpa na muntu yina ndimaka trakiti.
Kulonguka ya Biblia: (Min. 6 to na nsi) fg dilongi 3 § 2-3—Na nsuka, songa video ya jw.org Comment être sûrs que la Bible est digne de confiance ?
ZINGA MUTINDU BAKRISTU FWETE ZINGA
Bampusa ya dibundu: (Min. 7)
“Nzambi Kele Nsadisi na Mono”: (Min. 8) Disolo ti Bawi. Bika bampangi kupesa bamvutu mingi na bangiufula ya bo me yula sambu bantu yonso kubaka mambote na bakomantere ya bampangi. (Bar 1:12) Siamisa bansamuni na kusadila Mukanda ya Bansosa sambu na kuzwa lusadisu na Ndinga ya Nzambi kana bo ke kutana ti bampasi.
Kulonguka ya Biblia ya Dibundu: (Min. 30) ia kapu 18 § 14-21 mpi mvutukilu ya kapu
Mvutukilu mpi Mambu ya Beto Ta Longuka na Mposo Ke Kwisa (Min. 3)
Nkunga 121 mpi Kisambu


text:
Augusti 1-7
BANKUNGA 87-91
Nkunga 49 mpi Kisambu
Bangogo ya Luyantiku (Min. 3 to na nsi)
BIMVWAMA YA NDINGA YA NZAMBI
“Bikala na Kisika ya Kinsweki ya Muntu ya Kuluta Zulu”: (Min. 10)
Nk 91:1, 2—“Kisika ya Kinsweki” ya Yehowa ke pesaka lutaninu ya kimpeve (w10 2/1 30 § 10-11)
Nk 91:3—Bonso muntu ya ke kangaka bandeke, Satana ke sosaka kukanga beto na mutambu (w07 10/1 28-32 § 1-18)
Nk 91:9-14—Yehowa kele kitininu na beto (w10 1/1 16-17 § 13-14; w01 12/1 17-18 § 13-19)
-
Timuna Sambu na Kusosa Bimvwama ya Kimpeve: (Min. 8)
Ps 89:34-37—Nk 89:34-37—Inki kuwakana bo ke tubila na baverse yai, mpi nki mutindu Yehowa monisaka nde beto lenda tudila yo ntima? (w14 10/15 10 § 14; w07-F 7/15 32 § 3-4)
Nk 90:10, 12—Inki mutindu beto ‘ke tangaka bilumbu na beto sambu beto baka ntima ya mayele’? (w06 9/1 11 § 4; w01 12/1 11 § 19)
Lutangu ya Biblia ya mposo yai ke longa mono nki sambu na Yehowa?
Inki bangindu ya mfunu ya lutangu ya Biblia ya mposo yai mono lenda sadila na kisalu ya kusamuna?
-
Lutangu ya Biblia: (Min. 4 to na nsi) Nk 90:1-17
KUDIPESA NA KISALU YA BILANGA
Yidika Bangogo ya Kukotila na Masolo ya Ngonda Yai: (Min. 15) Disolo ti Bawi. Songa konso video ya mbandu yabangogo ya kukotila na masolo, mpi beno tubila yo. Siamisa bansamuni na kuyidika bangogo na bo mosi ya kukotila na masolo.
ZINGA MUTINDU BAKRISTU FWETE ZINGA
Bampusa ya dibundu: (Min. 5)
“Beto Yedisa Mayele na Beto na Kisalu ya Kusamuna—Sadisa Balongoki ya Biblia na Kuyela na Kimpeve tii na Kudipesa mpi na Kubaka Mbotika”: (Min. 10) Disolo ti Bawi. Yula bangiufula na nsamuni mosi yina sadisaka longoki na kuyela tii na kudipesa mpi na kubaka mbotika. Yula yandi nde: Inki nge salaka sambu na kusimba ntima ya longoki na nge sambu yandi zola Yehowa? Inki mutindu nge sadisaka longoki na nge na kulungisa balukanu ya kimpeve?
Kulonguka ya Biblia ya Dibundu: (Min. 30) ia kapu 21 § 1-12
Mvutukilu mpi Mambu ya Beto Ta Longuka na Mposo Ke Kwisa (Min. 3)
kunga 137 mpi Kisambu


text:
Davidi me zitisa muntu yina Yehowa me tulaka mafuta (11)
26 Na nima bantu ya Zifi+ kwisaka na Saule na Gibea,+ mpi bo tubaka nde: “Keti Davidi ke bumbana ve na ngumba ya fioti ya Akila, yina ke talana ti Yeshimoni?”*+2 Yo yina Saule telamaka mpi kwendaka na ntoto-makanga ya Zifi ti bantu 3 000 yina bo solaka na Izraele sambu na kusosa Davidi na ntoto-makanga ya Zifi.+3 Saule salaka camp na ngumba ya fioti ya Akila, yina ke talana ti Yeshimoni, pene-pene ya nzila. Na ntangu yina Davidi vandaka kuzinga na ntoto-makanga, mpi yandi waka nde Saule me kwisa kusosa yandi kuna.4 Ebuna Davidi tindaka bantu na kutala na mayele sambu na kuzikisa kana Saule kwisaka kibeni.5 Na nima Davidi kwendaka kisika yina Saule salaka camp, mpi Davidi monaka kisika yina Saule ti Abnere+ mwana ya Nere, mfumu ya basoda na yandi, vandaka kulala; Saule lalaka na kati ya camp, mpi basoda vandaka na nziunga na yandi.6 Ebuna Davidi tubilaka Ahimeleki muntu ya Heti+ mpi Abishai+ mwana ya Seruya,+ mpangi ya Yoabi nde: “Nani ta kwenda ti mono na camp, kisika Saule kele?” Abishai vutulaka nde: “Mono ta kwenda ti nge.”7 Yo yina Davidi ti Abishai kwendaka na mpimpa kisika basoda vandaka; bo monaka Saule me lala na kati ya camp mpi dikonga na yandi vandaka ya kutumika na ntoto pene-pene ya ntu na yandi. Abnere ti basoda vandaka ya kulala na nziunga na yandi.8 Abishai tubilaka Davidi nde: “Bubu yai Nzambi me pesa mbeni na nge na maboko na nge.+ Mpi ntangu yai, pardo, pesa mono nzila ya kukangisa yandi na ntoto ti dikonga, kaka mbala mosi, yo ta lomba ve nde mono sala yo mbala zole.”9 Kansi, Davidi tubilaka Abishai nde: “Kusala yandi mbi ve, sambu nani lenda nangula diboko na yandi sambu na kunwanisa muntu yina Yehowa me tulaka mafuta+ ebuna yandi baka ve ndola?”+10 Davidi yikaka nde: “Ya kieleka mutindu Yehowa kele na luzingu, Yehowa yandi mosi ta fwa yandi,+ to kilumbu na yandi ta lunga+ mpi yandi ta fwa, to yandi ta kwenda na bitumba mpi bo ta fwa yandi.+11 Na kutadila mabanza ya Yehowa, ngindu lenda kwisila mono ve ata fioti na kunangula diboko na mono sambu na kunwanisa muntu yina Yehowa+ me tulaka mafuta! Ntangu yai, pardo baka dikonga yina kele pene-pene ya ntu na yandi mpi dibungu ya masa, mpi beto kwenda.”12 Yo yina, Davidi bakaka dikonga mpi dibungu ya masa yina vandaka pene-pene ya ntu ya Saule, ebuna bo kwendaka. Ata muntu mosi ve monaka+ to zabaka bo, to telamaka na mpongi, sambu bo yonso vandaka kulala, sambu mpongi ya ngolo yina katukaka na Yehowa simbaka bo.13 Na nima, Davidi sabukaka na simu ya nkaka mpi telamaka na nsongi ya ngumba mwa ntama, mpi kitamina ya nene vandaka kukabisa bo.14 Davidi bingaka basoda mpi Abnere+ mwana ya Nere na ndinga ya ngolo nde: “Abnere, nge ta ndima ve?” Abnere vutulaka nde: “Nge nani, nge muntu yina ke binga ntotila?”15 Davidi tubilaka Abnere nde: “Keti nge kele ve bakala? Nani kele bonso nge na Izraele? Ebuna sambu na nki nge landaka ve kukengila ntotila, mfumu na nge? Sambu soda mosi kwisaka sambu na kufwa ntotila mfumu na nge.+16 Mambu ya nge me sala kele mbote ve. Ya kieleka mutindu Yehowa kele na luzingu, yo me fwana nde nge fwa, sambu nge kebaka ve mfumu na nge, muntu yina Yehowa me tulaka mafuta.+ Ntangu yai tala na nziunga na nge! Dikonga mpi dibungu ya masa+ ya ntotila yina vandaka pene-pene ya ntu na yandi kele na wapi?”17 Ebuna Saule zabaka ndinga ya Davidi mpi tubaka nde: “Mwana na mono Davidi, keti yina ndinga na nge?”+ Davidi vutulaka nde: “Yo kele ndinga na mono, mfumu na mono ntotila.”18 Yandi yikaka nde: “Sambu na nki mfumu na mono ke landa nsadi na yandi,+ inki mono me sala, mpi nki mbi mono me sala?+19 Pardo, bika nde mfumu na mono ntotila kuwa mambu yina nsadi na yandi ke tuba: Kana Yehowa muntu pusaka nge na kunwanisa mono, bika nde yandi ndima* dikabu na mono ya mbuma. Kansi, kana bantu me pusa nge,+ bo kele ya kusingama na ntwala ya Yehowa, sambu bubu yai bo me kula mono sambu mono vukana ve ti dikabu ya Yehowa,+ mutindu bo me tuba nde, ‘Kwenda kusadila banzambi ya nkaka!’20 Ntangu yai, kubika ve nde menga na mono kutiamuka na ntoto ntama na ntwala ya Yehowa, sambu ntotila ya Izraele me basika sambu na kusosa ka-nzenga mosi,+ bonso nde yandi vandaka kuzomba ngwadi na bangumba.”21 Ebuna Saule tubaka nde: “Mono me sala disumu.+ Mwana na mono Davidi, kwisa kuvutuka sambu mono ta sala nge diaka ve mbi, sambu nge me baka luzingu* na mono na mfunu+ bubu yai. Ee, mono me sala mambu na buzoba mpi mono me sala kifu ya nene kibeni.”22 Davidi vutulaka nde: “Dikonga ya ntotila yo yai. Bika nde leke mosi ya bakala kukwisa kubaka yo.23 Yehowa muntu ta futa konso muntu na kutadila lunungu+ na yandi mpi kwikama na yandi, sambu bubu yai Yehowa pesaka nge na maboko na mono, kansi mono zolaka ve kunangula diboko na mono sambu na kunwanisa muntu yina Yehowa me tulaka mafuta.+24 Tala! Kaka mutindu luzingu* na nge vandaka na mfunu sambu na mono bubu, bika nde luzingu* na mono kuvanda na mfunu na meso ya Yehowa, mpi bika yandi gulusa mono na bampasi yonso.”+25 Saule vutudilaka Davidi nde: “Mwana na mono Davidi, bika nde nge baka lusakumunu. Nge ta sala kibeni mambu ya nene, mpi nge ta nunga kibeni.”+ Ebuna Davidi kwendaka nzila na yandi, mpi Saule vutukaka na kisika na yandi.+
Banoti na nsi ya lutiti
^ To mbala ya nkaka, “ntoto ya zelo na zelo; ntoto-makanga.”


text:
ZINGA MUTINDU BAKRISTU FWETE ZINGA
Zola ya Kieleka Kele Inki?
Lukanu ya Yehowa vandaka nde makwela ya nkento ti bakala kuzinga kimakulu. (Kuy 2:22-24) Bo lenda fwa makwela kaka kana nkwelani mosi me sala bizumba. (Mal 2:16; Mat 19:9) Yehowa ke zolaka nde makwela kuvanda na kiese, yo yina yandi me pesaka minsiku yina lenda sadisa Bakristu na kuvanda mayele ntangu bo ke pona nkwelani mpi kulanda kuvanda na kiese na makwela.—Lon 5:4-6.
BENO TALA VIDEO ZOLA YA KIELEKA KELE INKI?, NA NIMA BENO PESA MVUTU NA BANGIUFULA YAI:
Sambu na nki ndongisila yina Frank ti Bonnie pesaka mwana na bo ya nkento Liz vandaka ya zola mpi ya mayele?
Sambu na nki kuyindula nde nge lenda soba bikalulu ya muntu yina beno ke talana sambu na makwela kele kukonda mayele?
Inki ndongisila ya mayele Paul ti Priscille pesaka Liz?
Sambu na nki Zack ti Megane kutanaka ti bampasi na makwela na bo?
Inki balukanu ya kimpeve John ti Liz vandaka ti yo?
Sambu na nki nge fwete zaba “kimuntu ya kubumbana ya ntima” ya muntu na ntwala ya kusala balusilu ya makwela ti yandi? (1Pi 3:4)
Zola ya kieleka kele inki? (1Bk 13:4-8)


text:
Ngifulu
Kundimina Yesu Christ bonso ngulusi kisongidila inki?
Ndendula
Nge me ndimaka Yesu Christu bonso ngulusi na nge mosi? Sambu na kuzaba kieleka ngifula yina, nge feti zaba ntete ntendula ya zina ya “Yesu Christu,” “ngulusi ya” nge “mosi.”
Yesu Christ kele nani? Bantu mini kuzaba Yesu Christu bonso muntu ya mawete, longi ya nene ya ndinga ya Mfumu Nzambi, bayankaka kuzaba yandi bonso muntu yina Mfumu Nzambi tindaka. Bangindu nyonso yina kele tubila mukiedika sambu na zina ya Yesu, kansi yawu kele songisa kuzaba yandi ata fioti ve. Bibiliya kele tuba nde Yesu Christu kele Nzambi yina kwisaka monisa bumuntu ya ngangi na nyonso (Jean 1:1,14). Nzambi lwataka kimuntu, yandi kwisaka na nitu ya bumuntu, Nzambi kulumukaka na bumuntu sambu na kusonga beto na kuzaba yandi, yandi kwisaka kukatula kimbefo, kulolula beto - kufwa na kisika na beto! Yesu Christ kele Nzambi, ngangi y abima nyonso, Mfumu Yina mene luta kimfumu nyonso, Nge me yamba Yesu Christu yango?
Ngulusi nde nani ebuna sambu na inki beto kele na mfunu ya ngulunsi? Bibiliya kele songa beto mpidiyayi, bantu nyonsobwaka na dibulu ya disumu, beto nyonso salaka mambi (Romains 3:10-18). Beto nyonso lwataka lele ya mvindu, beto bwaka na ntwala ya zuzi ya masongo, beto vandaka na disumu ya kisina, kisika na beto vandaka na bafwa (Romains 6:23; Apocalypse 20:11-15). Tala sambu na inki beto kele na mfunu ya ngulunsi!
Yesu Christu kufwaka na kisika ya kimuntu nyonso. Lufwa ya Yesu vandaka difuti sambu na mfuka ya disumu ya kisina (2 Corinthiens 5:21). Lufwa kaka ya tata yina nde kulunga sambu nakuvutula mfuka (Romains 5:8). Yesu futaka ntalu ya luzingu na yandi mosi sambu muntu yankaka kumonika diaka ve. Lufutumuku ya Yesu kele tendula nde nyonso kele ya kukuka kimakulu. Yawu yina beto lenda tuba mbala mos inde Yesu kaka nde feti vanda ngulunsi (Jean 14:6; Actes 4:12)! Nge kele ndimaka nde Yesu kele ngulunsi?
Yesu kele ngulusi na nge “mosi”? Bantu kele binga muchristu yina kele kotaka na Nzo-Nzambi, bantu kele kuditambusa na makambu pe bisalu ya bimvuka ya bantu. Yina kele kimuchristu ve. Muchristu ya mukiedika kele luzingi na makambu yina muntukele sala kulandisa ndingaya Mfumu Yesu. Muntu nyonso feti kutana nge mosi na Mfumu Yesu, feti ndima Yesu na ntima na nge, ntima na nge ya mvimba feti vanda na maboko ya Yesu.
Luguluku kele pesamaka ve na kundima ya muntu to bantu yankaka, kelena kisalu mos ive muntu lunga sala sambu yandi lolulama. Lugulusu kele na kuyamba Yesu ne ntima, kutula ntima na lufwa na Yesu, kaka yawu futaka mfuka ya disumu, muntu nyonso feti ndima difuta yina yalufutumuku bonso nzila ya kukota na luzingu ya kimakulu (Jean 3:16). Yesu kele ngulusi na nge mosi?
Kana nge kele zola yamba Yesu bonso ngulunsi na nge mosi, tuba ndinga yayi na ntwala ya Mfumu Nzambi. Sala lusambu sambu yankaka ta gulusa nge ve. Kaka kuyamba Yesu Christu sambu kisalu na yandi ya kulunsi kaka kele gulusaka muntu na yina mene tala disumu.
“Nzambi, mono zaba nde mono salaka disumu yawu kele kabisa mono nge, kansi mono kele ndima kisalu ya kulunsi, kifulu Yesu bakaka kisika na mono, na nzila yina mono kele yambama, lufwa na Yesu kele ndolula na mono. Mone kele ndima nge mene kukisa nyonso ebuna yawu mene gulusa mono. Mono mene ndima, mono mene yamba Yesu bonso ngulunsi na mono. Matondo sambu meso na nge ya mawete mene mona mono, nge mene lolula mono mpi nge mene pesa mono luzingu ya kimakulu. Amen!”
Nge mene baka kiyeka ya kulanda Yesu kulandisa yina nge mene tanga? Kana yawu kele mpidiyina, tula diboko na (kifulu ya kuyamba Yesu bubu).
English
Kundimina Yesu Christ bonso ngulusi kisongidila inki?


text:
Aprili 8-14
1 BAKORINTO 10-13
Nkunga 30 mpi Kisambu
Bangogo ya Luyantiku (Min. 3 to na nsi)
BIMVWAMA YA NDINGA YA NZAMBI
“Yehowa Kele ya Kwikama”: (Min. 10)
1Bk 10:13—Yehowa ke yidikaka ve na ntwala bampasi yina beto ke kutanaka ti yo (w17.02 29-30)
1Bk 10:13—Bampasi yina beto ke kutanaka ti yo, ‘bantu ya nkaka mpi me kutanaka na yo’
1Bk 10:13—Yehowa ta sadisa beto na kukanga ntima na konso mpasi kana beto ke tudila yandi ntima
-
Timuna Sambu na Kusosa Bimvwama ya Kimpeve: (Min. 8)
1Bk 10:8—Sambu na nki verse yai ke tuba nde bantu ya Izraele 23 000 fwaka na kilumbu mosi sambu bo salaka pite, kansi Kutanga 25:9 ke tuba nde bo vandaka 24 000? (w04-F 1/4 29)
1Bk 11:5, 6, 10—Keti yo ke lomba nde mpangi-nkento kulwata kitambala ntangu yandi ke longuka Biblia ti muntu na ntwala ya nsamuni ya bakala? (w15 15/2 29)
Lutangu ya Biblia ya mposo yai me longa nge nki sambu na Yehowa?
Inki bimvwama ya nkaka ya kimpeve nge me zwa na lutangu ya Biblia ya mposo yai?
-
Lutangu ya Biblia: (Min. 4 to na nsi) 1Bk 10:1-17 (th dilongi 5)
KUDIPESA NA KISALU YA BILANGA
Video ya Mbala ya Ntete ya Nge Me Kutana ti Muntu: (Min. 4) Songa video mpi tubila yo ti bawi.
Na Mbala ya Ntete ya Nge Me Kutana ti Muntu: (Min. 2 to na nsi) Sadila mbandu ya disolo ti muntu. (th dilongi 1)
Na Mbala ya Ntete ya Nge Me Kutana ti Muntu: (Min. 3 to na nsi) Yantika ti mbandu ya disolo ti muntu. Nunga ntembe yina bantu ke basisaka mingi. (th dilongi 3)
Na Mbala ya Ntete ya Nge Me Kutana ti Muntu: (Min. 3 to na nsi) Yantika ti mbandu ya disolo ti muntu. Pesa mukanda mosi ya kele na kati ya Bisadilu Sambu na Kulonga Bantu. (th dilongi 6)
ZINGA MUTINDU BAKRISTU FWETE ZINGA
“Bitini [Yonso] . . . Kele Mfunu” (1Bk 12:22): (Min. 10) Songa video.
“Inki Mutindu Nge Ta Kudibongisa Sambu na Lusungiminu?”: (Min. 5) Diskure. Siamisa bantu yonso na kusadila nsungi ya Lusungiminu sambu na kuyindulula mpi kumonisa ntonda ya mingi sambu na zola yina Yehowa mpi Yezu me monisilaka beto.
Kulonguka ya Biblia ya Dibundu: (Min. 30) jy kapu 62
Mvutukilu mpi Mambu ya Beto Ta Longuka na Mposo Ke Kwisa (Min. 3)
Nkunga 31 mpi Kisambu


text:
Augusti 20-26
LUKA 21-22
Nkunga 27 mpi Kisambu
Bangogo ya Luyantiku (Min. 3 to na nsi)
BIMVWAMA YA NDINGA YA NZAMBI
“Luguluku na Beno Me Finama”: (Min. 10)
Luk 21:25—Mambu yina ta pesa bantu boma yina ta salama na mpasi ya nene (kr 226 § 9)
Luk 21:26—Bambeni ya Yehowa ta wa boma
Luk 21:27, 28—Kukwisa ya Yezu ta tendula luguluku sambu na bansadi ya kwikama ya Yehowa (w16.01 7 § 17; w15 7/15 17-18 § 13)
-
Timuna Sambu na Kusosa Bimvwama ya Kimpeve: (Min. 8)
Luk 21:33—Mambu yina Yezu tubaka na verse yai lenda tendula nki? (“Zulu ti ntoto ta luta,” “bangogo na mono ta luta ve ata fioti” banoti ya kulongukila ya Luk 21:33, nwtsty-E)
Luk 22:28-30—Inki kuwakana Yezu salaka, ti banani yandi salaka yo, mpi yo ke lungisaka nki? (w14 10/15 16-17 § 15-16)
Lutangu ya Biblia ya mposo yai me longa nge nki sambu na Yehowa?
Inki bimvwama ya nkaka ya kimpeve nge me zwa na lutangu ya Biblia ya mposo yai?
-
Lutangu ya Biblia: (Min. 4 to na nsi) Luk 22:35-53
KUDIPESA NA KISALU YA BILANGA
Na Mbala ya Ntete ya Nge Me Kutana ti Muntu: (Min. 2 to na nsi) Yantika na mbandu ya disolo ti muntu. Nunga ntembe yina bantu ke basisaka mingi na teritware na beno.
Mvutukilu ya Mpa ya Ntete: (Min. 3 to na nsi) Yantika na mbandu ya disolo ti muntu. Monisa mutindu ya kupesa mvutu ntangu muwi kele ti kisalu mingi.
Video ya Mvutukilu ya Mpa ya Zole: (Min. 5) Songa video mpi tubila yo ti bawi.
ZINGA MUTINDU BAKRISTU FWETE ZINGA
Bampusa ya Dibundu: (Min. 15)
Kulonguka ya Biblia ya Dibundu: (Min. 30) jy kapu 34
Mvutukilu mpi Mambu ya Beto Ta Longuka na Mposo Ke Kwisa (Min. 3)
Nkunga 41 mpi Kisambu


text: 23 Kana nge me vanda sambu na kudia kisika mosi ti ntotila,Tadila mbote-mbote bima yina kele na ntwala na nge;2 Tula mbele na mungungu na nge*Kana nge kele na nzala ya ngolo ya kudia.*3 Kuwa ve nzala ya ngolo ya madia na yandi ya kitoko,Sambu yo kele madia yina ke kusaka.4 Kudilembisa ve sambu na kubaka kimvwama.+Yambula mpi monisa mayele ya kubakisa mambu.*5 Kana nge losa meso kuna, yo kele ve pana,+Sambu yo ta tandula kibeni mapapu bonso ngo-zulu mpi ta pumbuka na zulu.+6 Kudia ve madia ya muntu yina ke kabaka ve;*Kuwa ve nzala ya ngolo ya madia na yandi ya kitoko,7 Sambu yandi kele bonso muntu yina ke tangaka mambu yina salamaka.*Yandi ke tubila nge nde, “dia mpi nwa,” kansi yandi ke tuba ve kieleka.*8 Nge ta luka bima yina nge me diaMpi nge ta vanda me bebisa mambu ya nge tubaka sambu na kusikisa yandi.9 Kutuba ve na makutu ya zoba,+Sambu yandi ta vweza mayele ya bangogo na nge.+10 Kuvutula ve nima kidimbu ya ndilu ya ntama+Mpi kubaka ve malembe-malembe kilanga ya bana ya me konda batata.11 Sambu Muntu yina ke nwaninaka* bo kele ngolo;Yandi ta baka diambu na bo sambu na kunwanisa nge.+12 Tula ntima na nge na malongiMpi tula dikutu na nge na bangogo yina kele ti nzayilu.13 Kubuya ve kupesa mwana-bakala*+ ndola.Kana nge bula yandi fimbu, yandi ta fwa ve.14 Nge fwete bula yandi fimbu,Sambu na kugulusa yandi* na Maziamu.*15 Mwana na mono, kana ntima na nge kukuma mayele,Ntima na mono ta wa kiese.+16 Mono ta vanda na kiese na kati na mono kibeni*Ntangu munoko na nge ta tuba mambu ya mbote.17 Bika ntima na nge kulula ve bansumuki,+Kansi vanda na boma ya Yehowa kilumbu ya mvimba,+18 Ebuna nge ta vanda ti makwisa ya mbote+Mpi kivuvu na nge ta fwa ve.19 Mwana na mono, wa mpi kuma mayele,Mpi nata ntima na nge na nzila ya mbote.20 Kuvanda ve na kati ya bantu yina ke nwaka vinu mingi kibeni,+Mpi na kati ya bantu yina ke diaka misuni ti lukasi,+21 Sambu muntu yina ke lawukaka malafu mpi muntu yina ke diaka mbiki ta kuma bansukami,+Mpi mpongi ta sala nde muntu kulwata bilele ya kupasuka.22 Wila tata na nge yina butaka nge,Mpi kuvweza ve mama na nge kaka sambu yandi me nuna.+23 Sumba* kieleka mpi kuteka yo ve ata fioti,+Mpi sumba mayele, malongi, mpi mayele ya kubakisa mambu.+24 Tata ya muntu ya lunungu ta vanda kibeni na kiese;Muntu yina me buta mwana ya mayele ta yangalala sambu na yandi.25 Tata na nge ti mama na nge ta wa kiese,Mpi nkento yina butaka nge ta yangalala.26 Mwana na mono, pesa mono ntima na nge,Mpi bika meso na nge kuwa kiese na banzila na mono.+27 Sambu nkento ya ndumba kele dibulu ya mudindu,Mpi nkento ya mansoni* kele dibulu ya masa yina kele nkaka.+28 Yandi ke bumbanaka sambu na kuvingila bonso muyibi;+Yandi ke kumisaka mingi ntalu ya babakala yina me konda kwikama.29 Banani kele na mawa? Banani ke kudiyangisa?Banani ke swana? Banani ke bokuta?Banani kele ti bamputa kukonda kikuma? Banani me kuma meso mbwaki?*30 Bantu yina ke lutisaka ntangu mingi na kunwa vinu;+Bantu yina ke sosaka* vinu ya bo me vukisa.31 Kutala ve mbwaki ya vinuNtangu yo ke sema na dikopa mpi ke kulumuka kukonda mpasi,32 Sambu na nsuka, yo ke tatikaka bonso nioka,Mpi yo ke basisaka ndikila bonso kiwuta.33 Meso na nge ta mona mambu ya kuyituka,Mpi ntima na nge ta tuba mambu yina me fwana ve.+34 Mpi nge ta vanda bonso muntu yina me lala na kati-kati ya nzadi-mungwa,Bonso muntu yina me lala na nsongi ya dikunzi ya bo ke kangisaka lele ya maswa.35 Nge ta tuba nde: “Bo bulaka mono, kansi mono waka ve.*Bo tutaka mono, kansi mono zabaka ve.Inki ntangu mono ta telama?+Mono ta vanda na nzala ya kunwa diaka.”*


text:
Februari 24–Marsi 1
KUYANTIKA 20-21
Nkunga 108 mpi Kisambu
Bangogo ya Luyantiku (Mun. 1)
BIMVWAMA YA NDINGA YA NZAMBI
“Ntangu Yonso Yehowa Ke Lungisaka Balusilu na Yandi”: (Min. 10)
Kuy 21:1-3—Sara bakaka divumu mpi butaka mwana ya bakala (wp17.5 14-15)
Kuy 21:5-7—Yehowa ke salaka mambu yina bantu ke monaka nde yo lenda salama ve
Kuy 21:10-12, 14—Abrahami mpi Sara vandaka ti lukwikilu ya ngolo mutindu Yehowa silaka nde yandi ta pesa bo Izaki
-
Timuna Sambu na Kusosa Bimvwama ya Kimpeve: (Min. 10)
Kuy 20:12—Inki mutindu Sara vandaka mpangi ya Abrahami? (wp17.3 12, noti na nsi ya lutiti)
Kuy 21:33—Inki mutindu Abrahami ‘bingaka zina ya Yehowa’? (w89-F 1/7 20 § 9)
Inki bimvwama ya kimpeve ya lutangu ya Biblia ya mposo yai nge ta sepela kutubila na yina me tala Yehowa Nzambi, kisalu ya kusamuna to mambu ya nkaka?
-
Lutangu ya Biblia: (Min. 4 to na nsi) Kuy 20:1-18 (th dilongi 5)
KUDIPESA NA KISALU YA BILANGA
Video ya Mvutukilu ya Mpa ya Zole: (Min. 5) Disolo ti Bawi. Songa video mpi na nima yula bawi bangiufula yai: Inki mutindu nsamuni monisaka pwelele mutindu ya mbote ya kusadila verse? Sambu na nki yo vandaka mbandu ya mbote ya kusadisa muntu yina monisaka mpusa ya kuzaba mambu yina Biblia ke longaka?
Mvutukilu ya Mpa ya Zole: (Min. 3 to na nsi) Sadila mbandu ya disolo ti muntu. (th dilongi 4)
Kulonguka ya Biblia: (Min. 5 to na nsi) bhs 35 § 19-20 (th dilongi 3)
ZINGA MUTINDU BAKRISTU FWETE ZINGA
Rapore ya Kisalu ya Mvula Me Luta: (Min. 15) Nkuluntu mosi muntu ta sala disolo yai. Na nima ya kutanga mukanda yina betele me tinda na yina me tala kisalu ya mvula me luta, pona bansamuni na ntwala mpi yula bo baeksperiansi yina ke pesa kikesa ya bo kutanaka ti yo na kisalu ya kusamuna na mvula me luta.
Kulonguka ya Biblia ya Dibundu: (Min. 30) jy kapu 105
Bangogo ya Nsuka (Min. 3 to na nsi)
Nkunga 119 mpi Kisambu


text:
ZINGA MUTINDU BAKRISTU FWETE ZINGA
Mbandu ya Mukanda
Sonika adresi na nge. Kana nge ke mona nde yo ta vanda ve mbote nde nge sonika adresi na nge, nge lenda sonika adresi ya Nzo ya Kimfumu kana bankuluntu kupesa nge nswa. Nge fwete sonika adresi na nge, kansi nge fwete sonika ve ata fioti adresi ya Betele.
Sonika zina ya muntu yina nge ke sonikila kana nge zaba yo, sambu yo monisa ve nde yo kele mukanda yina ke tubila mambu ya mumbongo.
Tula dikebi na bangogo, na gramere mpi na bidimbu yina ke sadisaka muntu na kupema. Bangindu fwete vanda na ndonga. Kana nge me sonika yo na maboko, yo fwete vanda ve mpasi na kutanga. Nge fwete sadila ve bangogo ya bala-bala to ya luzitu mingi kibeni.
Mambu yai ya beto me tubila kele na mukanda yai ya mbandu. Yo ke tendula ve nde konso ntangu ya nge ke sonikila muntu mukanda na teritware na beno nge fwete sadila bangogo yonso ya kele na mukanda yai. Nge fwete sonika mukanda na nge na kutadila lukanu na yo, insi na beno mpi mutindu na beno ya kuzinga.


text:
Malongi ma Bibila
E Bibila kivananga malongi mambote mu kuma kia mambu masundidi mpasi muna zingu. Malongi mandi ke meviokelanga ntangwa ko, mfunu kaka mekalanga. Mu kunku kiaki, ozaya e kuma olenda bundila Bibila e vuvu ye mpila lenda kadilanga ye kiese muna tanganga kio. Omona mpe e kuma Bibila kinina kikilu o mfunu.—2 Timoteo 3:16, 17.
Ziula Wazaya
MVUTU ZA YUVU YA BIBILA
Adieyi Bibila Kivovanga mu Kuma kia Tini kia Kumi?
E nswaswani vava vena e ngindu za Bibila mu kuma kia tini kiakumi ye ngindu za wantu zilenda kusivikisa.
MVUTU ZA YUVU YA BIBILA
Adieyi Bibila Kivovanga mu Kuma kia Tini kia Kumi?
E nswaswani vava vena e ngindu za Bibila mu kuma kia tini kiakumi ye ngindu za wantu zilenda kusivikisa.
Longoka e Bibila ye Mbangi za Yave
Teza Longoka Yeto e Bibila
Longoka Bibila mu ngovo muna ntu mia mambu.
Lomba Beza Kukingula
Zaya e mvutu za Bibila mu kuma kia kiuvu kiaku, yovo zaya mayingi mu kuma kia Mbangi za Yave.
Salanganu ya Longokela e Bibila
Sola e sadilwa ya longokela e Bibila eyi ikusadisa mu longoka ye kiese.
Aweyi Bibila Kilenda Kusadisila?
Luvuvamu ye Kiese
Bibila kisadisanga ulolo wa wantu mu zizidila mambu ma lumbu ke lumbu, mpasi za mayela ye ntokani yo kubasadisa mu solola e nsas’a zingu.
Lukwikilu Muna Nzambi
O lukwikilu lulenda kusadisa mu kala ye zingu kiavuvama owau ye vuvu kiasikila mu kuma kia kusentu.
Longo ye esi Nzo
Akazi ye esi nzo benuananga ye mpasi zayingi. E malongi ma Bibila malenda tomesa yo siamisa e ngwizani ya esi nzo
Lusadisu kwa Aleke
Vava bakula una Bibila kilenda sadisila aleke muna mpasi bewanananga zau.
Mu Kuma kia Wana
Solola malongi ma Nkand’a Nzambi malenda kusadisa mu longa nkanikinu mia Nzambi kwa wan’aku.
Adieyi Bibila Kivovanga?
Mvutu za Yuvu ya Bibila
Zaya e mvutu za Bibila mu kuma kia Nzambi, Yesu, esi nzo, mpasi ye makaka.
Lusansu ye Bibila
Landa o lusansu lwa mfunu lusonganga una e Bibila kialwakila yamu lumbu yeto. Badika mpe mambu mesonganga vo e Bibila kia ziku ye kiafwana bondwa e vuvu.


text: 28 Bantu ya mbi ke tinaka ntangu muntu mosi ve ke landa bo,Kansi bantu ya lunungu kele kikesa bonso ntambu.*+2 Kana mambi* kele na insi, bamfumu mingi ta landana,+Kansi na lusadisu ya muntu ya luswasukusu mpi ya nzayilu, mfumu* ta yala ntangu mingi.+3 Nsukami yina ke kusa muntu ya kukonda mfunu+Kele bonso mvula yina ke komba madia yonso.4 Bantu yina ke yambulaka nsiku ke pesaka muntu ya mbi lukumu,Kansi bantu yina ke zitisaka nsiku ke wilaka bo makasi.+5 Bantu ya mbi lenda bakisa ve lunungu,Kansi bantu yina ke sosaka Yehowa lenda bakisa mambu yonso.+6 Nsukami yina ke tambula na kwikama na yandi kele mboteKuluta mvwama yina banzila na yandi kele ya kubeba.+7 Mwana yina kele ti mayele ya kubakisa mambu ke zitisaka nsiku,Kansi nduku ya bantu yina ke diaka mbiki ke pesaka tata na yandi nsoni.+8 Muntu yina ke kumisa mingi kimvwama na yandi na nzila ya luta+ mpi ya kudefisa bima sambu na kubaka mbongo mingi na zuluKe fulusa yo sambu na muntu yina ke monisilaka nsukami ntima ya mbote.+9 Muntu yina ke buya kuwa nsiku—Ata kisambu na yandi kele kima ya nzanzi.+10 Muntu yina ke nata muntu ya mbote na nzila ya mbi ta bwa na dibulu na yandi mosi,+Kansi bantu ya kukonda kifu ta baka* mambu ya mbote.+11 Mvwama ke vandaka mayele na meso na yandi mosi,+Kansi nsukami yina kele ti luswasukusu lenda bakisa mutindu yandi kele kibeni.+12 Kana bantu ya lunungu kununga, nkembo ke vandaka mingi,Kansi kana bantu ya mbi me baka kimfumu, bantu ke kwendaka kubumbana.+13 Muntu yina ke bumba mambi na yandi ta nunga ve,+Kansi muntu yina ke funguna yo mpi ke yambula yo, bo ta wila yandi mawa.+14 Kiese na muntu yina ke salaka keba ntangu yonso,*Kansi muntu yina ke kumisa ntima na yandi ngolo ta bwa na bampasi.+15 Mfumu ya mbi yina ke yala bantu ya me konda lusadisu+Kele bonso ntambu yina ke ngana mpi urse yina ke kwisa ntinu sambu na kunwanisa muntu.16 Ntwadisi yina me konda luswasukusu ke sadilaka kiyeka na yandi mbi,+Kansi muntu yina ke mengaka luta ya bo me baka na banzila ya luvunu ta kumisa luzingu na yandi nda.+17 Muntu yina kele ti kizitu ya mfuka ya menga sambu yandi fwaka muntu ya nkaka* ta landa kutina tii na maziamu.*+Bika nde ata muntu mosi ve kusadisa yandi.18 Muntu yina ke tambulaka kukonda kifu, bo ta gulusa yandi,+Kansi muntu yina banzila na yandi kele nioka-nioka ta bwa na kintulumukina.+19 Muntu yina ke kunaka bima na ntoto na yandi ta vanda ti madia mingi,Kansi muntu yina ke landaka mambu ya kukonda mfunu ta vanda na kinsukami ya ngolo.+20 Muntu ya kwikama ta baka balusakumunu mingi,+Kansi muntu yina ke sala mambu ntinu-ntinu sambu na kukuma mvwama ta konda ve kusala mbi.+21 Yo kele mbote ve na kumonisa kikalulu ya kupona-pona;+Kansi muntu lenda sala mbi sambu na kitini ya dimpa.22 Muntu ya ke lulaka* ke vandaka na nzala ya ngolo ya kimvwama,Kansi yandi ke zabaka ve nde kinsukami ta bwila yandi.23 Muntu yina ke nganina muntu ya nkaka,+ bo ta pesa yandi matondo mingi na nima+Kuluta muntu yina ke leba ti ludimi na yandi.24 Muntu yina ke yiba tata ti mama na yandi mpi ke tuba nde, “Yo kele mbi ve,”+Kele nduku ya muntu yina ke bebisaka bima.+25 Muntu ya lukasi* ke basisaka kukabwana,Kansi muntu yina ke tulaka ntima na Yehowa ta toma.*+26 Muntu yina ke tulaka ntima na ntima na yandi mosi kele zoba,+Kansi muntu yina ke tambulaka na mayele ta guluka.+27 Muntu yina ke pesa nsukami bima ta konda kima ve,+Kansi muntu yina ke mona bo mpi ke kanga meso, bo ta singa yandi mingi.28 Kana bantu ya mbi me baka kimfumu, bantu ke bumbanaka,Kansi kana bo fwa, bantu ya lunungu ke kumaka mingi.+


text:
Ngifulu
Nzila ya luguluku kele inki?
Ndendula
Nge kele na nzala? Beto kele tubila nzala ya bima ya kudia ve, kansi nge kele na mfunu ya kima mosi mene luta mfunu na luzingu? Kele na kima mosi kati ya ntima na nge yina nge mene zwa ntete mvutu ve? Kana yawu kele kisongidila Yesu kele nzila. Yesu kele tuba, “Mono kele dimpa ya kele pesaka luzingu. Muntu yina ta kwisa na mono yandi kupesa ntima na maboko na mono, muntu yina tawa diaka nzala ata ya bima ya kudia to ya masa ata kilumbu mosi ve” (Jean 6:35).
Kela na mfunu mosi na ntima na nga? Nge kele mona nzila ya kulanda ve? Kele na muntu mene fwa mwinda nge kele mona kifulu ya kupedisila ve? Kana yawu kele buna yawu yina Yesu kele Nzila! Yesu kele tuba, “Mono kele nsemu ya nza ya mvimba. Muntu mene mona mono, yandi landa mono, muntu yina feti vanda na mpimpa ata fioti ve, yandi takumu nsemu ya luzingilu” (Jean 8:12).
Beno kele mona bonso bakielo nyonso kele ya kukangama na luzingu? Nge mene meka kukangula bakielo mingi ebuna nge mene mona nde nyonso kele ya kukangama? Nge kele sosa kifulu ya kuvanda na ngemba? Kana buna, Yesu kele nzila! Yesu kele tuba, “Mono kele kielo. Muntu ta kota na nzila na mono yandi ta guluka.Yandi takatuka na kimpika, sambu yandi tazwa bima ya kudia” (Jean10:9).
Ntangu nyonso bantu kele sadilaka nge mambi? Luwakanu ne nge na bantu kele na zulu-zulu? Yawu kele monana bonso nge kele dila-dila mingi na luzingu? Kana yawu kele mpidiyina, Yesu kele nzila! Yesu kele tuba, “kaka mono kuzaba kukengidila mameme mbote. Muntu ya mbote yina kele kengilaka mameme, yandi kele kudipesaka mumvimba na kisalu yina, luzingu nandi kele sambu na mameme. Mono kele munkwa mameme, mono zaba mosi-mosi mpi bawu kele waka mpi bawu zaba ndinga na mono” (Jean 10:11, 14).
Nge zaba yina taluta na nima ya luzingu? Nge mene lemba luzingu na nge yina nge kele na yawu bubu? Nge zaba kana luzingu na nge kele na mfunu to ve? Nge kele zola kuzinga na nima ya lufwa? Kana Yesu kele nzila! Yesu kele tuba, “Mono kele lufutumuku mpi na luzingu, yina ndinga tubaka Mfumu Yesu. Muntu nyonso ta tula ntima na yandi ya mvimba na mono ta zinga ata yandi mene kutana na lufwa, muntu yina kele na luzingu n anima yandi ndima Yesu yandi ta fwa ata kilumbu mosi ve, nge kele ndima nsangu yina” (Jean11:25-26).
Nzila kele yinki? Mukiedika kele inki? Luzingu kele inki? Yesu kele pesa mvutu na ba ngifulu nyonso yina na kutuba, “Mono nzila, Masongo na luzingu. Muntu mosi ve ta mona tata kana mono ve” (Jean 14:6).
Nzala ya beno kele kuwa yawu kele ya muntu ya kati, mvutu na yawu kele Yesu. Yesu kaka nde kele katulaka mpimpa na ntima ya muntu. Yesu kele kielo ya kumona ba mvutu ya luzingu. Yesu kele mpangi ya luzingu na mbala mosi yandi kele ngangi ya mameme yina beto kele sosaka. Yesu kele luzingu ya luguluku!
Muntu kele waka nzala sambu nge kele ya kuvila na mpimpa, nge kele mona nzila ya kulanda na luzingu ve, sambu ntima na nge kele ya mvindu. Disumu nyonso kele kabisa muntu na Tata Nzambi, nge ta mona nkembo ve (Eccl. 7:20; Rom. 3:23).
Yina mene konda na luzingu na nge, nsanguu beto kele pesa na nge, mvindu kele tinisaka Nzambi na luzingu ya muntu. Sambu masumu kele mvindu yawu kele kabisaka muntu na Nzambi. Kana beto mene kukeba ve, masumu feti kabisa muntu kimakulu na Mfumu Nzambi (Romains 6:23; Jean 3:36).
Inki mpila kupesa mvutu na diambu yina? Yesu kele nzila! Yesu kunatakamasumu ya bantu nyonso na nitu na yandi mosi (2 Corinthiens 5:21). Yesu fwaka na kisika ya bantu nyonso (Romains 5:8), yandi mosi lwataka mvindu ya bantu nyonso. Nanima bilumbu tatu Yesu basikaka na bafwa, yandi tadisaka kimfumu na zulu ya lufwa (Romains 6:4-5). Sambu na inki yandi lungisaka nyonso: “Mvutu ya Yesu na ngifula yina vandaka: kele na luzolo mene luta nyonso ve kana kudipesa bonso mvutu sambu na kugulusa ba mpangi” (Jean 15:13).
Yesu kufwaka sambu beto baka luzingu. Kana beto tula ntima na lufwa na yandi, yawu kele mfuka ya masumu ya bantu nyonso sambu nakubaka ndolula. Pana nzala tamanisa na ntima, mvindu nyonso ta yobisama. Nsemu tapela na ntima. Pana beto tazinga n anima ya lufwa, luzingu ya mpa tabutuka na zulu, beto tavanda kimakulu na Yesu!
“Masonga mfumu Nzambi zolaka muntu mingi yawu yina yandi tindaka mwana na yandi kaka mosi, muntu nyonso tatula ntima na yandi katuka na mpimpa yandi kubaka luzingu ya kimakulu”. (Jean 3:16).
Nge mene baka kiyeka ya kulanda Yesu kulandisa yina nge mene tanga? Kana yawu kele mpidiyina, tula diboko na (kifulu ya kuyamba Yesu bubu).
English
Nzila ya luguluku kele inki?


text:
Tshiluba
Kiluba-Lulua ne bandinga ya kibantu mambote na kizunga ya Kasai na Baluba. 1120000 ne mvuta ya bantu nani mbote Tshiluba.
Bisono ya mbandu
Bantu bonsu badi baledibwa badikadile ne badi ne makokeshi amwe. Badi ne lungenyi lwa bumuntu ne kondo ka moyo, badi ne bwa kwenzelangana malu mu buwetu.
Mbalula
Bantu nyonso, na mbutukulu kevwandaka na kimpwanza ya bawu, ngenda mpe baluve ya mutindu mosi. Mayela na mbanzulu ke na bawu, ni yawu yina bafwana kusalasana na bumpangi.
Ndinga yayi kusadila na Ntotela ya Baluba, kumosi Kiluba. Yo kimosi bandinga ya Repubiliki ya Kongo ya Demokalasi, kumosi Kikongo, Dingala na Kiswahili


text: 7 Mwana na mono, zitisa mambu ya mono ke tuba,Mpi bumba mbote-mbote bansiku na mono.+2 Zitisa bansiku na mono mpi zinga;+Tanina malongi* na mono bonso mbuma ya disu na nge.3 Kanga yo na misapi na nge;Sonika yo na ntima na nge.+4 Tubila mayele nde, “Nge kele mpangi na mono ya nkento,”Mpi binga mayele ya kubakisa mambu “mpangi na mono ya dibuta,”5 Sambu na kutanina nge na nkento ya ntu-ngolo,*+Na nkento ya mansoni* mpi na bangogo na yandi ya sukadi.*+6 Na nela ya nzo na mono,Katuka na muyungulu ya nela na mono, mono talaka na nsi,7 Mpi ntangu mono vandaka kutala bantu ya kukonda mayele,Mono monaka na kati ya baleke, leke mosi ya bakala ya me konda mabanza ya mbote.*+8 Yandi lutaka na bala-bala pene-pene ya kinkonko ya nkento yina,Mpi yandi lutaka na ndambu ya nzo ya nkento yina9 Na nkokila,*+Ntangu mpimpa mpi mudidi zolaka kukota.10 Ebuna mono monaka nkento mosi ke kutana ti yandi,Yandi me lwata bonso* nkento ya ndumba,+ ti ntima yina kele na mayele ya mbi.11 Nkento yina kele makelele mingi mpi nkolami.+Yandi ke vandaka ve na nzo.*12 Na ntangu mosi yandi kele na nganda, na nima yandi kele na babala-bala ya nene,Yandi ke vingila pene-pene ya konso kinkonko.+13 Yandi me simba leke yina mpi me pesa yandi beze;Yandi ke tubila leke yina kukonda nsoni nde:14 “Yo lombaka nde mono pesa bimenga ya kinduku.+Bubu mono lungisaka balusilu na mono.15 Yo yina mono me basika sambu na kukutana ti nge,Sambu na kusosa nge, mpi mono me mona nge!16 Mono me fika mbeto na mono bilele ya kitoko,Lino ya mikubu mingi yina me katuka na Ezipte.+17 Mono me mwanga mire, aloesi, mpi sinamome na mbeto na mono.+18 Kwisa, beto lawuka zola tii na suka;Beto yangalala na zola ya ngolo kumosi,19 Sambu bakala na mono kele ve na nzo;Yandi me sala nzietelo mosi ya nda.20 Yandi bakaka saki ya mbongo,Mpi yandi ta vutuka ve tii na kilumbu yina ngonda ta kuma ya mvimba.”21 Yandi ke kusa leke yina ti kundimisa ya ngolo.+Yandi ke kusa yandi ti bangogo ya sukadi.22 Na mbala mosi yandi me landa nkento yina, bonso ngombe ya bo ke kwenda kufwa,Bonso zoba yina fwete baka ndola na mabaya.*+23 Tii kuna tolo-tolo ta tobula dizafu* na yandi;Bonso ndeke yina ke kwenda ntinu na mutambu, yandi ke zaba ve nde yo ke tula luzingu* na yandi na kigonsa.+24 Ntangu yai mwana na mono, wa mono;Tula dikebi na mambu ya mono ke tuba.25 Kubika ve nde ntima na nge kubaluka sambu na kulanda banzila na yandi.Kuyungana ve na banzila na yandi,+26 Sambu yandi me salaka nde bantu mingi kufwa,+Mpi bantu yina yandi me fwaka kele mingi.+27 Nzo na yandi ke nata na Maziamu;*Yo ke kulumuka na basuku ya kati ya lufwa.


text:
ZINGA MUTINDU BAKRISTU FWETE ZINGA
Inki Ntangu Mono Lenda Kuma Mupasudi-Nzila na Mvula ya Ke Kwisa?
Mbona-meso ya tempelo ya Ezekiele ke monisa nde bansadi ya Yehowa ta pesaka makabu ya luzolo. Inki mutindu beto lenda pesa Yehowa bimenga ya lukumu?—Ebr 13:15, 16.
Beto lenda sala yo kana beto sala kisalu ya kimupasudi-nzila nsadisi. Na mvula ya kisalu 2018 bangonda mingi kele ti bamposo tanu mpi balumingu tanu. Yo kele kibeni dibaku ya mbote sambu na bampangi yina ke salaka kisalu ya kinsuni ya ke bakaka bo ntangu mingi mpi bayina ke samunaka mbala mingi na nsuka ya mposo. Diaka, bansamuni lenda pona na kusala bangunga 30 to 50 na ngonda ya Marsi ti Aprili mpi na ngonda ya viziti ya Nkengi ya nziunga.
Ebuna, nki beto lenda sala kana luzingu na beto ke pesa beto ve nzila ya kukuma bapasudi-nzila? Beto lenda sala bikesa sambu na kutomisa kisalu na beto ya kusamuna mpi kusala bangunga mingi. Yo vanda luzingu na beto ke pesa beto nzila to ve, zola ya Yehowa fwete pusa beto na kusadila yandi mingi na mvula ya kisalu 2018.—Oze 14:2.
BENO TALA VIDEO—TI LUSADISU YA YEHOWA, MONO LENDA SALA KONSO KIMA YINA. NA NIMA BENO PESA MVUTU NA BANGIUFULA YAI:
Inki pusaka Sabina na kusala mingi na kisalu ya Yehowa?
Inki mutindu mbandu ya Sabina ke pesa nge kikesa?
Na mvula ya kisalu 2018, inki ngonda to bangonda nge lenda sala kisalu ya kimupasudi-nzila nsadisi?


text:
ZINGA MUTINDU BAKRISTU FWETE ZINGA
Beno Vanda Bonso Yozefi—Beno Tina Pite
Yozefi kele mbandu ya mbote sambu na beto ntangu beto me kutana ti mpukumuna ya kusala pite. Konso ntangu, nkento ya mfumu na yandi vandaka kusosa kubwisa yandi kansi Yozefi vandaka kubuya. (Kuy 39:7-10) Yandi tubaka nde: “Inki mutindu mono lenda sala mbi yai ya nene mpi kusala kibeni disumu na ntwala ya Nzambi?” Mvutu na yandi monisaka nde yandi vandaka ti dibanza ya Yehowa yina ke monisaka nde muntu yina me kwelaka fwete vukisa nitu kaka ti nkwelani na yandi. Kuyindula mutindu yina sadisaka yandi ntangu yandi kutanaka ti mpukumuna ya kusala pite. Na kisika ya kubikala pana mpi kubika nde nkento ya mfumu na yandi kupusa yandi na kusala disumu, Yozefi tinaka.—Kuy 39:12; 1Bk 6:18.
SONGA VIDEO BENO TINA PITE, MPI NA NIMA BENO PESA BAMVUTU NA BANGIUFULA YAI:
Inki diambu mpangi Jin kutanaka ti yo?
Inki bangiufula ya mayele mpangi Jin kudiyulaka yina pusaka yandi na kuyindula ntangu Mee-Kyong lombaka nde yandi sadisa yandi na devware ya Matematike?
Mpangi Jin kudiwaka nki mutindu na lusadisu yina Mee-Kyong lombaka yandi?
Inki mutindu mpangi Jin zwaka lusadisu?
Inki mpangi Jin salaka sambu na kutina pite?
Inki malongi nge me baka na video yai?


text: 10 Na nima Samuele bakaka mulangi ya mafuta mpi tiamunaka yo na ntu ya Saule.+ Yandi pesaka Saule beze mpi tubaka nde: “Keti Yehowa me tula nge ve mafuta sambu na kuvanda ntwadisi+ ya dikabu na yandi?+2 Ntangu nge ke bikisa mono bubu yai, nge ta mona bantu zole pene-pene ya maziamu ya Rashele+ na teritware ya Benyamini, na Selsa, mpi bo ta tubila nge nde, ‘Bo me mona bampunda yina nge kwendaka kusosa, kansi ntangu yai tata na nge ke yindula diaka ve bampunda+ kansi yandi ke kudiyangisa sambu na nge. Yandi ke tuba nde: “Mono ta sala inki sambu na mwana na mono?”’3 Katuka pana mpi kwenda tii kuna nge ta kuma na nti ya nene ya Tabore, kisika nge ta kutana ti bantu tatu yina ke kwenda na Nzambi ya kieleka na Betele,+ muntu mosi ke nata bana-bankombo tatu, ya nkaka ke nata mampa tatu, mpi ya nkaka diaka ke nata dibungu ya nene ya vinu.4 Bo ta pesa nge mbote mpi bo ta pesa nge mampa zole; nge fwete ndima mampa yina bo ke pesa nge.5 Na nima nge ta kuma na ngumba ya Nzambi ya kieleka, kisika kimvuka mosi ya basoda ya bantu ya Filistia kele. Ntangu nge ta kuma na mbanza, nge ta kutana ti kimvuka ya bambikudi yina ke katuka na kisika ya kunanguka ke kwisa kukulumuka mpi bantu ke bula kima ya kubudila miziki ya bo me sala ti bansinga, ngoma ya fioti, musembu, mpi kidare na ntwala na bo ntangu bo ke bikula.6 Mpeve ya Yehowa ta pesa nge ngolo,+ ebuna nge ta bikula ti bo mpi nge ta kuma muntu ya nkaka.+7 Ntangu bidimbu yai ta salama, sala konso diambu yina nge lenda sala, sambu Nzambi ya kieleka kele ti nge.8 Na nima, kulumuka na ntwala na mono na Gilgale,+ mpi mono ta landa nge kuna sambu na kupesa bimenga ya kuyoka mpi bimenga ya kinduku. Nge fwete vingila bilumbu nsambwadi tii kuna mono ta kwisa. Ebuna mono ta songa nge mambu ya nge fwete sala.”9 Ntangu Saule pesaka Samuele mukongo sambu yandi kwenda, Nzambi yantikaka kusoba ntima na yandi sambu yo kuma bonso ntima ya muntu ya nkaka, mpi bidimbu yai yonso lunganaka na kilumbu yina.10 Bo katukaka pana mpi bo kwendaka na ngumba ya fioti, ebuna kimvuka mosi ya bambikudi kutanaka ti yandi. Na mbala mosi mpeve ya Nzambi pesaka yandi ngolo,+ ebuna yandi yantikaka kubikula+ ti bo.11 Ntangu bantu yonso yina zabaka yandi ntete monaka nde yandi ke bikula ti bambikudi, bo tubaka bo na bo nde: “Inki mambu me kumina mwana ya Kishi? Keti Saule mpi kele mbikudi?”12 Ebuna, muntu mosi ya kisika yina tubaka nde: “Kansi nani kele tata na bo?” Ebuna yo me kumaka kingana: “Keti Saule mpi kele mbikudi?”+13 Ntangu yandi manisaka kubikula, yandi kwisaka na kisika ya kunanguka.14 Na nima mpangi ya tata ya Saule tubilaka yandi ti nsadi na yandi nde: “Beno kwendaka na wapi?” Yandi tubaka nde: “Beto kwendaka kusosa bampunda,+ kansi beto monaka nde yo vandaka ve kuna, yo yina beto kwendaka na Samuele.”15 Mpangi ya tata ya Saule yulaka nde: “Pardo songa mono, Samuele tubilaka beno inki?”16 Saule vutudilaka yandi nde: “Yandi songaka beto nde bampunda me monana.” Kansi Saule songaka yandi ve mambu yina Samuele tubaka sambu na kintotila.17 Ebuna Samuele bingaka bantu na kwisa kuvukana na ntwala ya Yehowa na Mispa+18 mpi yandi tubilaka bantu ya Izraele nde: “Yehowa Nzambi ya Izraele me tuba nde: ‘Mono muntu basisaka Izraele na Ezipte mpi mono muntu gulusaka beno na maboko ya Ezipte+ mpi na maboko ya bimfumu yonso yina vandaka kuniokula beno.19 Kansi bubu yai beno me buya Nzambi+ yina vandaka Ngulusi na beno na mambu na beno yonso ya mbi mpi na bampasi na beno yonso, mpi beno me tuba nde: “Ve, nge fwete tudila beto ntotila yina ta yalaka beto.” Ntangu yai beno telama na ntwala ya Yehowa na kutadila makanda na beno mpi na kutadila mafunda* na beno.’”20 Ebuna Samuele songaka makanda yonso ya Izraele na kupusana pene-pene,+ mpi bo solaka dikanda ya Benyamini.+21 Na nima yandi songaka dikanda ya Benyamini na kupusana pene-pene na kutadila mabuta na bo, mpi bo solaka dibuta ya Matri. Nsuka-nsuka bo solaka+ Saule mwana ya Kishi. Kansi ntangu bo kwendaka kusosa yandi, bo monaka yandi ve ata kisika mosi.22 Bo yulaka Yehowa nde:+ “Keti yandi me kwisa kibeni awa?” Yehowa vutulaka nde: “Yandi kele awa, yandi me bumbana na kati ya bifunda.”23 Yo yina bo bakaka ntinu mpi bo basisaka yandi kuna. Ntangu yandi telamaka na kati-kati ya bantu, yandi lutaka bantu yonso na nda.*+24 Samuele tubilaka bantu yonso nde: “Keti beno me mona muntu yina Yehowa me sola,+ nde kele ve ti muntu yina kele bonso yandi na kati ya bantu yonso?” Ebuna bantu yonso yantikaka kuboka nde: “Luzingu ya nda na ntotila!”25 Samuele tubilaka bantu mambu ya me tala nswa ya bantotila+ mpi yandi sonikaka yo na mukanda mpi tululaka yo na ntwala ya Yehowa. Ebuna Samuele pesaka bantu yonso nzila ya kuvutuka, konso muntu na nzo na yandi.26 Saule mpi vutukaka na nzo na yandi na Gibea, kumosi ti basoda yina Yehowa simbaka bantima na bo.27 Kansi bantu ya nkaka ya kukonda mfunu tubaka nde: “Inki mutindu muntu yai ta gulusa beto?”+ Yo yina, bo vwezaka yandi mpi bo natilaka yandi ve ata dikabu mosi.+ Kansi yandi tubaka ve ata kima mosi.*


text:
Marsi 18-24
1 BAKORINTO 1-3
Nkunga 127 mpi Kisambu
Bangogo ya Luyantiku (Min. 3 to na nsi)
BIMVWAMA YA NDINGA YA NZAMBI
“Nge Ke Bakaka na Valere Bima ya Kinsuni to Bima ya Kimpeve?”: (Min. 10)
[Songa video Bangogo ya Luyantiku ya 1 Bakorinto.]
1Bk 2:14—Kuvanda “muntu ya kinsuni” ke tendula nki? (w18.02 19 § 4-5)
1Bk 2:15, 16—Kuvanda “muntu ya kimpeve” ke tendula nki? (w18.02 19 § 6; 22 § 15)
-
Timuna Sambu na Kusosa Bimvwama ya Kimpeve: (Min. 8)
1Bk 1:20—Inki mutindu “Nzambi me kumisaka mayele ya nsi-ntoto buzoba”? (it-2-F 854 § 5)
1Bk 2:3-5—Inki mutindu mbandu ya Polo lenda sadisa beto? (w08 7/1 31 § 6)
Lutangu ya Biblia ya mposo yai me longa nge nki sambu na Yehowa?
Inki bimvwama ya nkaka ya kimpeve nge me zwa na lutangu ya Biblia ya mposo yai?
-
Lutangu ya Biblia: (Min. 4 to na nsi) 1Bk 1:1-17 (th dilongi 10)
KUDIPESA NA KISALU YA BILANGA
Video ya Mvutukilu ya Mpa ya Ntete: (Min. 5) Songa video mpi tubila yo ti bawi.
Mvutukilu ya Mpa ya Ntete: (Min. 3 to na nsi) Sadila mbandu ya disolo ti muntu. (th dilongi 3)
Mvutukilu ya Mpa ya Ntete: (Min. 4 to na nsi) Yantika ti mbandu ya disolo ti muntu mpi tubila mukanda Biblia Ke Longa. (th dilongi 11)
ZINGA MUTINDU BAKRISTU FWETE ZINGA
“Beto Yedisa Mayele na Beto na Kisalu ya Kusamuna—Mutindu ya Kusonika Mukanda ya Mbote”: (Min. 8) Disolo ti Bawi.
Kampanye ya Lusungiminu Ta Yantika na Mposo, Marsi 23: (Min. 7) Nkengi ya kisalu muntu ta sala disolo yai. Pesa bawi yonso emvitasio ya Lusungiminu mpi beno tadila mambu ya kele na kati. Songa video ya ke monisa mutindu ya kupesa emvitasio mpi tubila yo ti bawi. Tubila bangidika yina dibundu me baka sambu na kusamuna na teritware na beno.
Kulonguka ya Biblia ya Dibundu: (Min. 30) jy kapu 59
Mvutukilu mpi Mambu ya Beto Ta Longuka na Mposo Ke Kwisa (Min. 3)
Nkunga 51 mpi Kisambu


text:
Tata Cordeiro Ernesto NZAKUNDOMBA wa wutukila kua Makela do Zombo kya kala mu lumbu kya ntete kya ngode ya tanu, muna mvula funda di mosi ye nkama vwa ye makumaya. Mwana tata Muchomco ye mama Luleko Susana.
Wayantika lulongoko kuna BMS Kibokolo, kuna zunga kya Zombo, ye manisa malongi kuna Kongo Belezi tuka ku BMS-Kibentele ye BMS Ngombe Matadi.
Wa yantika longa kuna zunga kya Kyendi, muna mvula funda di mosi ye nkama vwa ye makumasâmbanu ye zole. Muna Mvula makumasâmbanu ye vwa, wewle ku Kwulu Ngongo, muna mvula lu nsabwadya ye tatu fidilu kuna Kinsasa, mu ka bakila e nzila. Kotele ku Ngola mua mvula lunsambwadya ye ya. Wakangama ye kota boloko kuna Mbanza ya Wizi, wa yenda vayikiswa kuna Ndamba kya kala lumbu kya sâmbanu muna ngonde ya kumi ye mosi mu mvula ya lunsambwadya ye tanu, wa yenda swama kuna Mbanza Nkusu, ye kina kya kala muna lumbu kya makimole ya ngonde ya ntete, muna mvula lunsambwadya ye sâmbanu ya yenda bongwa mu kotela muna vevolo a nkangu kuna zunga kya Kibokolo, Makela, Kwimba ye Mbanza a Kongo, bosi ka vutuka kuna Zombo muna Mvula ya Lunsambwadya ye Nsambwadya. Ka kala mfumu vena Makela, muna mvula lunsambwadya ye nana, wa solwa ka kala mfumu muna kimvuka kya mbumba, kya MPLA, mu Zunga kya Wizi ya mvimba.
- Muna mvula ya lunsambwadya ye nsambwadya, mu kota muna malongi ma mbumba kuna Mbanza ya Wizi.
- Muna mvula ya lansabwadya ye vwa, ye wenda longwa e ndwaninu e sadi kuna nsi ya URSS.
- Malongi ma nwanina e salu ku nsi ya Tchecoslóvaquia muna mvula ya lunana.
- Mo yo mpe mvula, ka kota muna malongi ma salu kuna nsi ya Polónia.
- Malongi ma nkadilu a wuntwadi kuna nzo ya lulongoko kya kimvuka kya MPLA, tuka mvula lunana ye nana ye mvula luvwa.
- Wakala mpe nkwa kimvuka kya salu ye ngwuilu a mazandu kuna nsi ya Ngipitu, muna mvula lunana ye tatu.
- Wakala mpe nkwa kimvuka kya salu mya vovana ye wizana mu afilika – Zambia.
Ka sala ku Mbanza ya Wizi, nsoniki wa ntete, kya kimvuka kya a sadi, bosi kayenda kuna Luanda, mu vingila e Pascoal Luvualu, wean fulu kya Nsoniki wa ntete ya Ngola muna kimvuka kya salu.
Yandi wa sala e yi mvuka ye yi mvuka ya salu ya yingi mu Ngola. Muna mvula ya lunana ya ya ka vutuka kuna Mbanza ya Wizi, wu ka kituta e nsoniki wa ntete kya kimvuka kya MPLA, ye kala e nguvulu tuka e mvula ya luvwa ye ya ye lunana ye vwa. Wa sisa e kyo fulu kwa nguvulu wayiza kuna kimvuka kya mbumba UNITA, mu dyambu dya moko kya luvúvamu ya manisilu a nkindu.
Muna mvula ma funda mole ye ya, wa solwa kakaka m’povi muna nzo ya kinzonzi.


text:
Yanuari 8-14
MATAYO 4-5
Nkunga 82 mpi Kisambu
Bangogo ya Luyantiku (Min. 3 to na nsi)
BIMVWAMA YA NDINGA YA NZAMBI
“Malongi ya Beto Ke Baka na Disolo ya Yezu na Zulu ya Ngumba’’: (Min. 10)
Mat 5:3—Beto ta vanda na kiese kana beto ke bakisa nzala na beto ya mambu ya kimpeve (“Kiese,” “bantu yina ke bakisaka mbote nde bo kele ti nzala ya mambu ya kimpeve” banoti ya kulongukila ya Mat 5:3, nwtsty)
Mat 5:7—Beto ta vanda na kiese kana beto ke wila bantu ya nkaka mawa mpi ke kuditula na kisika na bo (“mawa” noti ya kulongukila ya Mat 5:7, nwtsty)
Mat 5:9—Beto ta vanda na kiese kana beto kele bantu yina ke tulaka ngemba (“bantu yina ke tulaka ngemba” noti ya kulongukila ya Mat 5:9, nwtsty; w07 12/1 12)
-
Timuna Sambu na Kusosa Bimvwama ya Kimpeve: (Min. 8)
Mat 4:9—Satana pusaka Yezu na kusala nki? (“sambila” noti ya kulongukila ya Mat 4:9, nwtsty)
Mat 4:23—Inki kele mambu zole ya mfunu yina Yezu vandaka kusala? (“kulonga . . . kusamuna” noti ya kulongukila ya Mat 4:23, nwtsty)
Lutangu ya Biblia ya mposo yai me longa nge nki sambu na Yehowa?
Inki bimvwama ya nkaka ya kimpeve nge me zwa na lutangu ya Biblia ya mposo yai?
-
Lutangu ya Biblia: (Min. 4 to na nsi) Mat 5:31-48
KUDIPESA NA KISALU YA BILANGA
Na Mbala ya Ntete ya Nge Me Kutana ti Muntu: (Min. 2 to na nsi) Tala Mbandu ya Disolo ti Muntu.
Video ya Mvutukilu ya Mpa ya Ntete: (Min. 5) Songa video mpi tubila yo.
Diskure: (Min. 6 to na nsi) w16.03 31-32—Ntu-Diambu: Ntangu Satana mekaka Yezu, keti yandi nataka Yezu na tempelo na mutindu ya kieleka, to yandi monisaka Yezu tempelo na mbona-meso?
ZINGA MUTINDU BAKRISTU FWETE ZINGA
Kiese na Bantu Yina Bo Me Monisaka Mpasi Sambu na Lunungu: (Min. 9) Songa video Bo Tulaka Dibuta ya Namgung na Boloko Sambu na Lukwikilu na bo mpi na nima beno tubila malongi yina beno me baka.
“Ntete Tula Ngemba ti Mpangi na Nge—Inki Mutindu?”: (Min. 6) Disolo ti Bawi. Monisa sambu na nki ngindu ya nsuka ya konso kitini kele ya mbote.
Kulonguka ya Biblia ya Dibundu: (Min. 30) jy kapu 3
Mvutukilu mpi Mambu ya Beto Ta Longuka na Mposo Ke Kwisa (Min. 3)
Nkunga 141 mpi Kisambu