text: 1Tsa na, na ŋgatay a wu i pesl wuray a ndohwaw abəra ma bəlay. Gər hay faya tasəla ada dəram hay faya kuro. Ka dəram neheye tebiye na, dzagwa i bəy faya hərikke hərikke. Ka gər neheye tasəla aye na, tə watsa fataya məzele nakə lele bay aye, i mətsalay ka gər a Mbəlom. 2Wu i pesl niye na, a ndzəkit bo dəvar. Sik ŋgay hay andza sik dərleŋge. Bazlam ŋgay andza bazlam i zɨl. Gədam a vəlay gədaŋ ŋgay haladzay a wu i pesl niye. Tsa na, a vəlay tsəveɗ mâ ye, mâ ndza ka təv mədze i bəy ŋgay. 3Na zəba ka wu i pesl niye, gər ŋgay nəte na, andza ta gay mbəlak. Kə sər məməte ha. Ane tuk na, mbəlak ŋgay niye a paha. Wu i pesl niye a gatay a ndo i məndzibəra hay andza masuwayaŋ. Ndo hay ta dazlay məpay bəzay. 4Nəteye tebiye tə ɗəslay ha gər a gədam dərmak hərwi nakə a vəlay gədaŋ a wu i pesl niye aye. Tə ɗəslay ha gər a wu i pesl dərmak, tə gwaɗ: «Gədaŋ eye andza wu i pesl nakay na, way? Mata sle məge vəram ta neŋgeye na, way? Ndəray andaya andza neŋgeye bay.» 5Tə vəlay tsəveɗ a wu i pesl niye ka məge zlapay kame i ndo hay ada ka mətsalay ka gər a Mbəlom. Tə vəlay tsəveɗ ka məge andza niye na, kiye kuro kuro faɗ gər eye sulo. 6A dazlay a mətsalay ka gər a Mbəlom. A tsalay ka gər a məzele i Mbəlom ada a təv nakə Mbəlom mandza eye mə ɗəma aye. Ada a neheye mandza eye mə mbəlom aye dərmak. 7Ta vəlay tsəveɗ ka məge vəram ka ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu dərmak ada mâ ŋgwasa fataya. Ta vəlay gədaŋ ka mələve kwa gwala waray waray, mələve kwa slala waray waray, kwa ndo neheye tə tsik bazlam i gəma waray waray aye ada ka gəma hay tebiye. 8Ndo i məndzibəra hay tebiye ta ɗəslay ha gər. Maa zəkaw na, ndo neheye tə watsa məzele tay a ɗerewel nakə tə watsa a ɗəma məzele i ndo neheye ta huta sifa aye. Nəteye tə watsa məzele tay na, kwa ahəl nakə ta ge məndzibəra zuk bay aye. Ɗerewel nakay na, i Wawa i təɓaŋ nakə tə kəɗ na ahəl niye aye. 9Ndo nakə zləm andaya faya hərwi mətsəne na, mâ pay zləm a wu nakə na tsikiye lele. 10Mbəlom a gwaɗ: «Ndo nakə tə wa na hərwi ada ndo məne ɗəre ŋgay tâ gəs na na, ta gəsiye na deɗek.» Taɗə Mbəlom kə gwaɗ: «Tâ kəɗ na ta maslalam» na, ta kəɗiye ta maslalam deɗek. Kə ge andza niye na, ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu tâ səmay naha, tâ gər ha tsəveɗ i Mbəlom bay. Andza niye, ta ndziye ɓəŋɓəŋ. 11Ma dəba eye na, na ŋgatay a wu i pesl mekeleŋ eye a ndohwaw abəra ma bəɗ. Dəram ka gər ŋgay sulo andza wawa i təɓaŋ. Ane tuk na, a tsik me andza i gədam. 12Gədaŋ ŋgay andaya andza i wu i pesl nakə kurre aye. A gawa wu neheye a ge masuwayaŋ aye kame i wu i pesl nakə a tsalaw ma bəlay aye. A gatay kutoŋ a ndo i məndzibəra hay ada a wu siye hay tebiye, a gwaɗatay: «Ɗəslumay ha gər a wu i pesl nakə mbəlak ŋgay a paha aye.» 13Kə ge wu neheye a ge masuwayaŋ aye haladzay. Kə ge wu nakə ada ako mâ mbəzlaw abəra mə mbəlom aye. A yaw ka məndzibəra, ndo hay tebiye ta ŋgatay 14a vatay gər a ndo i məndzibəra hay hərwi ta vəlay tsəveɗ ka məge wu neheye a ge masuwayaŋ aye kame i wu i pesl nakə kurre aye. A gwaɗatay: «Gum kule hərwi məɗəslay ha gər a wu i pesl nakə kurre tə gay mbəlak ta maslalam, ane tuk na, kə mət bay aye.» 15Wu i pesl niye masulo eye a huta gədaŋ mavəzle məsəfəre a kule niye a ndzəkit bo andza wu i pesl aye hərwi ada mâ tsik me, ada ma sliye faya məkəɗe ndo neheye ta kərah məɗəslay ha gər aye. 16A gatay kutoŋ a ndo hay tebiye, wawa hay, bagwar hay, kwa ndo i zlele hay, kwa a ndo i mətawak, kwa beke hay, kwa a ndo neheye beke eye hay bay aye, a gatay kutoŋ ka matəme ŋgoɗgor ka həlay i mənday kəgəbay ka daʼar aye. 17Ndo nakə ŋgoɗgor niye andaya faya bay aye na, ma sliye faya masəkəme wu kəgəbay masəməke ha wu bay. Ŋgoɗgor niye na, məzele i wu i pesl niye ada məpesle wu i məzele ŋgay. 18Ane tuk na, ndo hay tâ ge metsehe lele. Ndo nakə a tsah aye na, lamba niye a say məgweɗe mey na, ma sliye faya məsəre. Lamba niye a ɗa ha na, ndo zezeŋ hay. Lamba niye na, temerre məkwa tə kuro kuro məkwa gər eye məkwa.


c: text/html

text: 1Nəmaa ŋgəna gər na, nəmaa ye, nəmaa tsal a kwalalaŋ i yam. Nəmaa ye kwayaŋŋa a gəma i Kos. Tədœ eye na, nəmaa ndisl a Rodes. Nəmaa lətse abəra ma Rodes, nəmaa ye a Patara. 2Nəmaa ye naha a ɗəma na, nəmaa huta kwalalaŋ i yam nakə ma diye a gəma i Fenisi aye. Tsa na, nəmaa tsal a ɗəma, nəmaa ye ha. 3Ahəl nakə nəmay ma wuzlah i dəlov aye na, nəmaa ŋgatay a gəma i Sipəre tə həlay i gula. Nəmaa ye a gəma i Siri. Nəmaa ndisl a gəma i Tir. Mə ɗəma na, tə mbəzla ahaya wu hay abəra mə kwalalaŋ i yam. 4Nəmaa ndzatay a gər a ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu mə ɗəma. Nəmaa ndza ka bo dziye luma nəte. Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye a ɗatay ha wu nakə ma ta ndzay a gər a Pol aye. Tsa na, tə gwaɗay: «Pol, kâ ye a Zerozelem bay.» 5Ane tuk na, məhəne tasəla ka ndəv tsɨy, nəmaa həl bo, nəmaa ye. Tə laka may ha tebiye tay eye, ŋgwas tay hay, ta wawa hay hus ka me i bəlay dəreŋ tə walaŋ gay. Nəmaa ndisl ka me i bəlay na, nəmaa dəkw gurmets, nəmaa ɗuwulay me a Mbəlom. 6Tsa na, nəmaa tsik me a bo nəte nəte. Nəmay nəmaa tsal a kwalalaŋ i yam, nəteye na, ta mbəɗa gər a mətagay tay hay. 7Nəmaa ye abəra mə Tir tə kwalalaŋ i yam, nəmaa ye a Pətolmayis. Mə ɗəma na, nəmaa tsikatay me a ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu, nəmaa ndza mə ɗəma məhəne nəte ta nəteye. 8Tədœ eye na, nəmaa həl bo, nəmaa ye ada nəmaa ndisl a Sezare. Mə ɗəma na, nəmaa ye a gay i Filip. Neŋgeye ndo mətətikawa bazlam i Mbəlom. Neŋgeye na, nəte mə walaŋ i ndo neheye tasəla tə pala tay ha ahəl niye ma Zerozelem aye. 9Dem ŋgay hay andaya faɗ, ta ye a zal zuk bay. Tə ɗawa ha bazlam i Mbəlom a ndo hay. 10Nəmaa ndza məhəne haladzay na, ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom wuray tə zalay Agabus a yaw abəra ma Yahuda, a ye naha ka təv may. 11Tsa na, a zla wu məɓere bəzay i huɗ i Pol. A dzawa ha sik tə həlay ŋgay. Tsa na, a gwaɗ: «Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye a gwaɗ na, kəkay? A gwaɗ na: “Ndo nakə na zla wu i bəzay i huɗ ŋgay aye na, bəy i Yahuda hay ta dzawiye na andza nakay ma Zerozelem. Ta dzawa na na, ta vəlateye ha a həlay a ndo neheye Yahuda hay bay aye.”» 12Bo may eye ta malamar neheye ma Sezare aye nəmaa tsəne bazlam niye na, nəmaa gay amboh a Pol. Nəmaa gwaɗay: «Kâ ye a Zerozelem bay.» 13Ane tuk na, a mbəɗamay faya, a gwaɗamay: «Ka tuwumeye ada faya ka dəɗumeŋeye ha ɗərev na, hərwi mey? Neŋ na, neŋ maləva bo eye tâ gəs ga a daŋgay kə ge ɗuh bay tâ kəɗ ga, nâ mət hərwi Bəy Maduweŋ Yesu ma Zerozelem.» 14Nəmaa zəba faya na, ma gəsiye bazlam may bay. Nəmaa rəzlay a gər mətsikay sa bay. Nəmaa gwaɗ: «Bəy Maduweŋ mâ ge wu nakə a say aye.» 15Nəmaa ndza məhəne tsakway ma Sezare na, nəmaa həl bo, nəmaa ye a Zerozelem tuk. 16Siye i ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu tə lakamay ha. Nəmaa ye a gay i ndoweye andaya məzele ŋgay Mənasaŋ. Neŋgeye ndo i gəma i Sipəre, a pa mədzal gər ka Yesu na, kurre. Nəmaa ndziye na, mə gay ŋgay. 17Ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu ta təma may tə məŋgwese eye lele. 18Tədœ eye na, Pol ta nəmay, nəmaa ye a gay i Yakuba. Mə ɗəma na, madugula neheye tə ndzatay kame a ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu aye tə haya gər tebiye. 19Pol a tsikatay me ada a təkəratay wu nakə Mbəlom a ge tə neŋgeye ma məsler ŋgay nakə a ge mə walaŋ i ndo neheye Yahuda hay bay aye tebiye. 20Tə tsəne andza niye na, ta zambaɗay a Mbəlom. Tsa na, tə gwaɗay a Pol: «Pol, malamar, zəba Yahuda hay haladzay ma pasliye bo bay, ta dzala ha ka Yesu, nəteye huya faya ta pay bəzay a bazlam i Musa mapala eye nakə Mbəlom a vəlay a Musa aye. 21Azlakwa bay, ta tsəne nəkar na, ka tətikateye a Yahuda neheye tebiye nəteye mandza eye mə walaŋ i bərakəzaŋ hay ta gər ha bazlam mapala eye nakə Mbəlom a vəlay a Musa aye. Ka gwaɗateye: “Kâ ɗəsum tay ha wawa kurom hay bay ada kâ pumay bəzay a kule i Yahuda hay bay sa.” 22Ada məge kəkay? Ta səriye ha ta deɗek nəkar andaya ka ndislew kanaŋ. 23Ge wu nakə nəmaa tsikaka anəke aye. Ndo hay anaŋ faɗ, ta vəl ha bo tay hərwi məsler i Mbəlom. 24Həlay tay mede hərwi məbere bo tsəɗaŋŋa ada mahəze gər andza nakə tə gawa aye mazlambar kə sla. Dum ka bo dziye a gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom hərwi məbere bo yak dərmak. Səkəmumatay wu hay a həlay. Ka ge andza niye na, wu nakə ndo hay ta təkər ka nəkar aye na, andza deɗek andaya mə bazlam tay niye ta təkər aye bay. Ada ta gwaɗiye nəkar dərmak faya ka rəhay ha gər a bazlam i Musa mapala eye. 25Ndo neheye Yahuda hay bay aye ada ta təra ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu aye na, ɓa nəmaa watsa tay naha bəɗaw? Nəmaa watsa tay naha, nəmaa gwaɗatay: “Tâ həpəɗ slo nakə tə kəɗay a kule aye bay. Tâ nda bambaz bay kwa gənaw nakə a mət məməte aye tâ həpəɗ slo eye bay. Tâ tsəpa bo tay abəra ka mezeleme.”» 26Tədœ eye na, Pol a ye ta ndo neheye faɗ aye, ti ye mata bere bo tsəɗaŋŋa. Tsa na, Pol a ye a gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom, a gwaɗay a ndo məvəlay wu a Mbəlom: «Məhəne tasəla ka ndəv abəra mə ɗəma na, məbere bo kway ma ndəviye, nəmaa maweye hərwi ada kwa way mâ vəlay wu a Mbəlom.» 27Məhəne niye tasəla eye ma ta ndəviye kəɗayya na, Yahuda neheye ti yaw abəra ka dala i Azi aye tə ŋgatay a Pol mə gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom. Tə patay me a ndo hay ada tâ ye tâ gəs na. Ti ye faya tə gəs na. 28Ta wuda, tə gwaɗ: «Israyel hay, hwayumaw! Ndo nakə a tsikawa wu nakə lele bay ka Israyel hay, ka bazlam i Musa mapala eye ada ka gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom aye na, neŋgeye anaŋ. Anəke na, neŋgeye faya ma zakiye ha wene wene eye na, kə həlaw ndo neheye Yahuda hay bay aye a gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom. Kə nas ha təv nakə tsəɗaŋŋa eye.» 29Tə tsik andza niye na, tə ŋgatay a Tərofime ndo i Efez tə Pol mə walaŋ gay. Tə dzala mə gər tay ma giye Pol kə zla ahaya a gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom. 30Ndo hay tebiye mə walaŋ gay tə tsəne labara niye. Ndo hay ta hwayaw kwa məŋgay məŋgay. Tə gəs na Pol, tə vaha na abəra dəreŋ tə gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom. Tsa na, kwayaŋŋa ta dərəzl na məgeɗ. 31Ahəl nakə ta pəla tsəveɗ a satay məkəɗe na Pol aye na, bagwar i bəy i sidzew i Roma a tsəne ndo hay tebiye ma Zerozelem mə wadəŋ wadəŋ. 32Kwayaŋŋa, a ye ta bagwar i sidzew ada sidzew siye hay ta hway ka təv i ndo niye hay. Ndo hay tə ŋgatay a bagwar i bəy i sidzew ta sidzew siye hay na, tə gər ha məkəɗe Pol. 33Bagwar i bəy i sidzew niye a həndzəɗ naha ka təv i Pol, a gəs na. Tsa na, a gwaɗatay: «Dzawum na lele tə tsalalaw sulo.» Tsa na, a tsətsah ka ndo hay, a gwaɗatay: «Ndo nakay neŋgeye na, way? A ge na, mey?» 34Ane tuk na, ndo niye hay tebiye faya ta wudiye ta gədaŋ. Siye hay ta wuda, tə tsik wal, ada siye hay ta wuda, tə tsik wu mekeleŋ. Bagwar i bəy i sidzew niye a sla faya mətsəne wuray deɗek eye bay, hərwi faya ta wudiye haladzay. Tsa na, a gwaɗatay a sidzew hay: «Dum ha Pol a təv kway nakə ka ndzawakwa mə ɗəma aye.» Tsa na, ti ye ha Pol a ɗəma. 35Ahəl nakə faya ta diye na, Pol a ndisl ka təv nakə maga madədo aye na, sidzew hay tə zla na hərwi ndo hay faya ta ŋgəɗətsiye na ka zal. 36Hərwi ndo hay tebiye faya ta pay bəzay tə mawude eye, tə gwaɗ: «Kəɗum na!» 37Ahəl nakə faya ta fələkwiye ha Pol a gay tay niye na, Pol a gwaɗay a bagwar i bəy i sidzew niye tə bazlam i Gərek: «Ka vəleŋeye tsəveɗ ka mətsikaka wu ga andaya təɗew?» Bagwar i bəy i sidzew niye a tsətsah faya, a gwaɗay: «Nəkar na, ka sər bazlam i Gərek ɗaw? 38Na gwaɗ nəkar ndo i Ezipt wuray patakay a zlaw mawesewes a huɗgay aye ada a həlaw ndo hay gwezem faɗ tə wu həlay a patay ha a kəsaf hərwi mabəbazl tay ha ndo hay aye bəɗaw?» 39Pol a mbəɗay faya, a gwaɗay: «Neŋ na, ndo i Yahuda. Tə wa ga ma gəma i Tarsis ka dala i Silisi. Neŋ ta deɗek wawa i gəma niye lele eye. Amboh vəleŋ tsəveɗ ka mətsike me, na tsikateye me a ndo hay.» 40Bagwar i bəy i sidzew niye a vəlay tsəveɗ ka mətsike me. Pol a lətse ka dakakal i gay, a gatay tə həlay kət kət ada ndo hay tebiye tâ ndza tete. Tsa na, ndo hay tebiye tə ndza tete. Pol a dazlay mətsikatay me tə bazlam i Yahuda hay.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Ma ətsə Yeesu a shigi asəkə yi ŋga Əntaŋfə, wata əndə'i əndə ahada lyawarənaakii a ɓaarə ka ci, əŋki ci, “Maləma, tsaamuu dagwaanə ŋga ghənəəna da i faariinəkii.” 2Yeesu a jikəvə, əŋki ci, “Kə nee hə ka madiigərə ghənəətsə patə nii? Taa rəŋwə pooshi faara na mbəɗaanə ganə anə əndə'i, ka waalaginə nə ənji patə.” 3Ma daba'əkii, wata Yeesu a dzə ka ndzaanə dasə anə giŋwə ŋga Zayitunə, a purəŋa yi ŋga Əntaŋfə. I Piita da Yakubu da Yoohana ba'ə Andərawəsə a shi aaɓiikii tii daanətii, əŋki tii: 4“Bawə keenə guci saŋə nə ətsə ha'ə a ɗa. Mi saŋə na slənə ka ɓaariinə oo'i, kə mbu'ya saa'i ŋga ɗaaɗanə ŋga uushi'iitsə pata?” 5Wata əŋki Yeesu ka tii, “Nəhəmə acii ga ənjə a gəpi duunə. 6Acii tə'i ənji laŋə na shi, təya ɗəkəvə ləməki ka natii na, taa wu ca ba, ci nə Aləmasiihu, təya ŋusləgi də hara ənji laŋə a rəgwa. 7Kadə nuuna fa habara ŋga paapanə taa dama patə. Amma goona buurə. Acii ma ətsa, weewee ka ɗanə ha'ə, amma əntaa ci nə muudinə ŋga duuniya. 8Kadə nə əndə'i slikərənə a dzə ka panə da əndə'i. Ŋwaŋuunə a pa da əndə'i ŋwaŋuunə. Kadə nə gəgədzənə ŋga hanyinə a ɗaaɗa taa dama patə, maɗəfənə a kula əsə. Ma ətsə patə, makə 'watəginə ŋga ɓərakənə ətsa. 9“Amma, ma una, nəhəmə noonə na. Acii tə'i ənji na kəəsə tuunə, təya kərə aakəŋwacii gəŋwanə, təya fəslə tuunə asəkə kuvə də'wanyinə, təya kərə tuunə aakəŋwacii ŋgwamənanyinə da meeminə putə ŋga nə'unə goonə tə nyi. Ka ɗanə nə ətsə ha'ə, koona shii mbee ka bagi ka tii Ŋunyi Habara. 10Acii tyasə see a waaza ənji Ŋunyi Habara taa dama patə zəku'i, taabu'u mbu'yanə muudinə ŋga duuniya. 11Maɗa kə kirə tii tuunə aakəŋwacii gəŋwanə, goona ənvutə noonə nə ka buurə sə ŋga banə ka tii. Amma bamə ka tii sətə shivə aa moonə unə akəŋwaciitii. Acii ma waɓəətə nuunə ba, əntaa noonə amma ŋga Malaaɓa Ma'yanə. 12“Kadə nə ndzəkəŋunə a ŋgərə tə ndzəkəŋuci, ca vii ka ɓələginə. Dəsənə manjeevənə əsə, ka ɗanə nə tii ha'ə. Ha'ə ɗanə nə manjeevənə əsə, ka viinə nə tii tə mapoo tə tii ka ɓələginə. 13Taa wu patə, kadə nii kəya ushapaa tuunə putə ŋga nə'unə goonə tə nyi. Amma taa wu patə sə'watə ciɓənyinəkii ca'ə ka muudinə, ka upaanə nə ci luupaanə.” 14“Kadə neenə nuunə ka ma'ajijinə uushi ətə palee ca kəŋaanə ka hatə pooshi dəɓee ka ci nə kəŋaanənə davə.” (Ma əndətə ca jaŋga, wa ca paaratəgi ŋga'ə.) “Maɗa kə nee unə ha'ə, ma ənjitə ganə anə hanyinə ŋga Yahudiya, wa təya huyi ka umbənə aanə giŋunyinə. 15Ma əndətə dzakə anə kuvaakii, wa ca jimagərə, ca huyi, ga ca dzə dasii ka ŋgərəənə uushi. 16Ma əndətə də bilə əsə, ga ca ənə aasii ka ŋgira kəjeerənaakii. 17Tə'i ŋgəra'wə agyanə maki ɗasəkiinə da ŋugiginə ka saa'ikii. 18Kədiimə acii Əntaŋfə, acii ga saa'itsə a ɗii deevyanə. 19Acii ma ka saa'ikii, ka sanə nə ənji ciɓənyinə ətə pooshi sha ɗii, njaŋanə ka saa'itə tagii Əntaŋfə duuniya ca'ə ka əndzə'i. Pooshi uushi na ənə ka ɗanə ha'ə ma'ə makə ci əsə. 20Maci pooshi ətə galee Əntaŋfə ka saa'ikii, kaɗa pooshi əndə shiŋkinə ca mbəɗə. Amma acii putə ŋga mataɗə ənjaakii, ka galeenə nə ci ka saa'ikii. 21“Maa kə bii əndə koonə, Tsaaməmə, waanə Aləmasiihu ganə, taa, waatəta gatə, goona luuvə. 22Acii kadə nə aləmasiihunyinə da anabinyinə ŋga jirakənə a shigi, kadə nə təya ɗaaɗa sə ŋga hurəshishinə, kaa təya shii ŋuusləgi də ənja. Maci ka mbeenə nə tii maa, da i mataɗə ənji ŋga Əntaŋfə. 23Kə bagi nyi koonə patənə ŋga uushi'inə daga saa'ikii ma'ə mambu'yanə. Acii ha'ə, nəhəmə noonə na.” 24“Amma ma daba'ə ciɓənyiitsə ha'ə, ka əndəginə nə uusəra, pooshi ləgiɗa ka ɓərənə, 25tikisanyinə a kwaalya dagyə, ka gaŋgəzənə nə taa mi patə asəkəntaŋfə. 26Ma ətsə ɗiya, ka neenə nə ənji ka Uuzənə ŋga əndə ca jima agi kuraɓiinə. Da baawəɗa ka shaŋə da məghərəvənə nə shinaakii. 27Ma daba'ə ətsa, ca sləkee ka malaa'ikanyinə a dzə ka jatə də mataɗə ənjaakii taa dama patə ndzaŋənə ka əndə'i taŋgala ŋga duuniya ka ca'ə ka əndə'i.” 28“Wa ənfwə uudəvə a ka koonə hiima. Maɗa kə nee unə wiitsə kə 'watəgi ənənə, yoo, kə shii unə ətsə, kədəhə nə mətsətsəfə ka ɗanə. 29Ha'ə əsə, maɗa kə nee unə uushi'iitsə a ɗaaɗa, ka shiinə nuunə ətsə, kədəhə nə Uuzənə ŋga ənda, matasəkakii kaa ca shi. 30Tantanyinə cii kya ba koonə, ma ənji ŋga zamanana, pooshi tii ka məətəginə patə, uushi'iitsə ma'ə maɗaaɗamə patə. 31Ka uudəginə nə ha a dagyə da ha a panə, amma ma waɓənaaki, pooshi ka uudənə shaŋə.” 32“Ma uusəra taa saa'i ŋga ɗanə ŋga uushi'iitsa, pooshi əndə shii. Malaa'ikanyinə ŋga dagyə maa, pooshi tii shii. Ha'ə nə Uuzənə əsə, paa ci shii, see Dii ci daanəkii. 33Acii ha'a, nəhəmə noonə na, kantsaamə ginə makə ɗii ci pooshi unə shii taa guci nə saa'ikii ka ɗanə. 34Ma saa'ikii, ka ɗanə makə ŋga əndətə gi oogə, ca ba'avə yaakii aacii ənji slənaakii, taa wu patə ahadatii da naakii sləna. Ca ba ka magəra maya, wa ca kantsaa ginə ŋga'ə. 35Acii ha'ə, ma unə əsə, kantsaamə ginə makə ətsa, makə ɗii ci pooshi unə shii saa'itə nə slanda yi a shi, taa dakədəwanə, taa ahada vəɗa, taa dakəɗəha, taa deerənə. Acii ha'a, ndzaamə də məgigi ka gəranə, 36acii ga ca shi wata haɓəsə, ca lapaa tuunə ka ŋunyinə. 37Ma sətə bii nyi koonə, ci bii nyi əsə ka ənji patə oo'i, kantsaamə ginə, una ndzaanə də məgigi.”


text: 1A həlay niye na, bəy nakə tə zalay Herod aye a pa bo ka məgatay ɗəretsətseh a ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu. 2A kəɗ na Yakuba malamar i Yuhana ta maslalam. 3A zəba faya ka məkəɗe Yakuba nakə a kəɗ na aye, a yay a gər a Yahuda hay. A gəs na Piyer a həlay i magurlom nakə tə zalay magurlom i peŋ nakə tə kwasa ha bay aye. 4Herod a gəs na Piyer na, a pa na a daŋgay. A həl sidzew hay faɗ faɗ madzəga faɗ matsəpe na. A dzala mə gər ŋgay na, aza mâ gəsa ahaya kame i ndo hay ma dəba i magurlom ada ma geye sariya. 5Sidzew hay faya ta tsəpiye na Piyer ma daŋgay. Ane tuk na, ndo məpe mədzal gər hay ka Mbəlom nəteye faya ta ɗuwuleye me a Mbəlom pat pat hərwi Piyer. 6Ta həvaɗ eye niye ɗəre ma ta tsaɗiye na, Herod ma ta geye sariya a Piyer kame i ndo hay. Piyer mandzahəra eye ma wuzlah i sidzew hay sulo. Neŋgeye madzawa eye tə tsalalaw hay sulo ada sidzew mekeleŋ eye hay sulo faya ta tsəpiye məgeɗ i gay i daŋgay niye. 7Kwayaŋŋa gawla i Mbəlom a yaw a gay nakə Piyer mə ɗəma aye, wuye a dəv dzaydzay mə gay niye. Gawla i Mbəlom a lamay a Piyer, a daŋgwazla ha, a pəɗeke ha. A gwaɗay: «Lətse bəse!» Tsa na, tsalalaw hay ta ŋgəzlah ndəruts ndəruts abəra mə həlay. 8Tsa na, gawla i Mbəlom a gwaɗay: «Pa wu i bəzay i huɗ yak ada ɓar tahərak yak a sik.» Piyer a ge andza nakə gawla i Mbəlom a tsikay aye. Gawla i Mbəlom a gwaɗay sa: «Pa ka bo məkelkabo yak ada dara peŋ bəzay.» 9Piyer a zəŋgal ahaya gawla i Mbəlom, ti yaw abəra mə gay i daŋgay. Kə dzala ha wu nakə gawla i Mbəlom faya ma giye deɗek na, kə dzala ha bay. A dzala ha mə gər ŋgay na, məsine a gay. 10Tə tawaɗaw abəra ka sidzew neheye ka məgeɗ makurre aye, tə ndislew ka masulo eye. Tsa na, tə ndislew ka məgeɗ i ɓəre nakə madayaw a walaŋ gay aye. Tə ndisl naha faya na, məgeɗ niye a həndək bo mahəŋgeye bətaŋ kame tay. Tsa na, tə ndohwaw abəra. Ti ye ka tsəveɗ na, kwayaŋŋa gawla i Mbəlom a gər ha Piyer. 11Wu nakə a ge bo aye na, Piyer a sər tuk. Tsa na, a gwaɗ: «Anəke na, na sər ta deɗek Mbəlom kə sləraw gawla ŋgay ka təv ga, kə təma ga ahaya abəra mə həlay i bəy Herod ada mə ɗəretsətseh i Yahuda neheye tə dzala məgeŋ aye.» 12Ahəl nakə Piyer a sər ha wu nakə a ge bo aye lele tuk na, a ye a gay i Mari maya i Yuhana nakə tə zalay Markus aye. Mə ɗəma na, ndo hay mahaya gər eye haladzay, nəteye faya ta ɗuwuleye me a Mbəlom. 13Tsa na, Piyer a ye naha a fay a məgeɗ. Ndo i məsler dem eye, məzele ŋgay Rodi a tsəne, a həndzəɗ naha ka məgeɗ hərwi mahəndəke abəra ma məgeɗ. 14A tsəne mətsike me i Piyer na, a sər ha bəɗiɗay ŋgay. Ɗərev ŋgay a ŋgwasa haladzay. Ka həndək abəra mə gay sa bay. Ɗuh a hway mata ɗatay ha a ndo hay, Piyer ma bəra. 15Tə gwaɗay: «Gər a vuwaka ɗaw?» Ane tuk na, a gwaɗatay sa: «Ta deɗek Piyer ma bəra, maraw me bay.» Tə gwaɗ: «Agəla ma giye na, gawla i Mbəlom nakə a həbawa na aye.» 16Piyer na, neŋgeye faya ma feye a məgeɗ huya. Ta həndək abəra ma məgeɗ na, tə ŋgatay a Piyer. Tsa na, a gatay hərɓaɓəkka. 17A gatay kət kət tə həlay, tâ bəbəl wuray bay, tâ ndza ɗikɗik. Tsa na, a təkəratay ma kəkay nakə Bəy Maduweŋ a laka ahaya abəra mə gay i daŋgay aye. A gwaɗatay sa: «Ɗumay ha a Yakuba ada a siye i malamar hay.» Tsa na, a yaw abəra mə gay, a ye a təv eye. 18Ɗəre a tsaɗa na, sidzew hay ta ŋgatay a Piyer bay. Wadəŋ wadəŋ a ge mə walaŋ tay haladzay. Ta tsətsah ka bo mə walaŋ tay, tə gwaɗ: «Piyer a təra mey?» 19Herod a tsəne Piyer kə təmaw abəra ma daŋgay na, a gwaɗatay a ndo hay: «Dum ta pəlum ahaya.» Ndo hay ti ye ta pəla na, ta huta na bay. A zalatay a ndo matsəpe niye hay, a tsətsah fataya abəra, a gwaɗatay a ndo hay: «Kəɗum tay ha sidzew neheye abəra mə ɗəma.» Ma dəba eye na, Herod a lətse abəra ma Yahuda, a ye a Sezare. A ndza mə ɗəma tsakway. 20Ndo i wuzlahgəma i Tir ta Sidoŋ tə ndza ta dala i Herod. Tə huta wu mənday tay na, mə ɗəma. Ahəl niye na, wu a ndalay a Herod ka ndo i gəma i Tir ta Sidoŋ. Ndo hay tə ma ha ka bo bazlam. Tsa na, ti yaw ka təv i ndoweye andaya məzele ŋgay Bəlastus, neŋgeye ndo i sik i bəy. Tə slər na ka təv i Herod, mâ ye mâ gwaɗay: «Ɓarakwa məndze zay mə walaŋ kway.» 21Herod a tsəne bazlam tay niye na, a patay pat hərwi məma ha ka bo bazlam mə walaŋ tay lele. Məpesle həlay tay kə ndisl a ɗəma tuk. Pat eye niye na, Herod a pa ka bo petekeɗ i mələve bəy ŋgay. A ndza ka təv məndze i bəy ŋgay, kame i ndo hay tebiye. A tsikatay bazlam neheye a ləva ha bo aye. 22Tsa na, ndo hay ta wuda haladzay, tə gwaɗ: «Maa tsik me na, mbəlom bəna ndo zezeŋ bay!» 23Herod a tsəne andza niye na, a ɗəslay ha gər a bo, kə ɗəslay ha gər a Mbəlom bay. Kwayaŋŋa gawla i Mbəlom a yaw a fay a Herod, səŋ hay tə way a huɗ. Tsa na, a mət. 24Azlakwa ɗuh, bazlam i Mbəlom a ɗa a zləm kame kame haladzay. 25Barnabas tə Sol ta ndəv ha məsləre tay nakə tə slər tay ha a Zerozelem aye na, ta mbəɗa gər a Aŋtiyos. Tə zla ahaya Yuhana nakə tə zalay Markus aye ka həlay.


text: 1Ta kɨ m-aw tə m-əl kam e ta kɨ rɔjetɨ: Re dəw madɨ sangɨ kadɨ n-ɔr no̰ njé kaw-naa je nɨngə, e kɨlə kɨ majɨ ə ndɨgɨ ra. 2Nɨngə sɔbɨ kadɨ dəw kɨ nje kɔr no̰ njé kaw-naa je e dəw kɨ ta goto dɔe tɨ, e ngaw dəne kɨ kare ba, e dəw kɨ nje kuwə rɔne gɨn tɔgɨne tɨ, e dəw kɨ nje gosɨ ta, e nje ra nḛ kɨ go rəbe tɨ, e dəw kɨ nje ra mba, ta sɔbɨ kadɨ e dəw kɨ asɨ ndo nḛ dɨje tɔ. 3Sɔbɨ kadɨ e go̰ kasɨ al nɨm, e dəw kɨ nje to̰ rɔ al nɨm, nə e dəw kɨ sɔl lɔm lɔm, dəw kɨ nje ge kɔl al. Taa kadɨ e nje ra ta la al tɔ. 4Sɔbɨ kadɨ e dəw kɨ asɨ kɨndə kəmne go me kəy tɨ ləne, nɨngə kadɨ ra adɨ nganne je əi njé təl rɔde go ta tɨ kɨ njé ɓukɨ-naa tɨ. 5Tadɔ re dəw asɨ kɨndə kəmne go me kəy tɨ ləne al ə, ra ban ə a ɨndə kəmne majɨ go njé kaw-naa je tɨ ə?. 6Sɔbɨ kadɨ e nje kadɨ-me kɨ sɨgɨ al, nə tə kɔjɨ rɔ aw sie adɨ osɨ me ta kɨ gangɨ tɨ təkɨ su osɨ-n me tɨ be. 7Sɔbɨ kadɨ dɨje kɨ njé kadɨ-me je al ka, əli ta kɨ majɨ dɔe tɨ, mba kadɨ təl nḛ kɨdɨ al, ta kadɨ osɨ me gum tɨ lə su al tɔ. 8Dɨyakɨr je ka, sɔbɨ kadɨ əi dɨje kɨ njé ra nḛ kɨ rɔjetɨ, sɔbɨ kadɨ əi dɨje kɨ njé kəl ta mɨndɨde joo al. A əi go̰ kasɨ je al, taa a əi njé ra ta nḛ kɨngə kɨ go rəbe tɨ al, al tɔ. 9Sɔbɨ kadɨ ngəmi ta lə Luwə kɨ tḛḛ kɨ dɔe me kadɨ-me tɨ kɨn kɨ nga̰me kɨ ay njay kanjɨ kuwə-de kɨ ta. 10Kəte no̰ kɨlə tɨ, sɔbɨ kadɨ nai-de oi taa. Go na koo tɨ, re nḛ kɨ ɨlə bəngɨrə no̰de tɨ goto nɨngə, asi kadɨ rai kɨlə dɨyakɨr kare. 11Dəne je kɨ njé ra kɨlə dɨyakɨr ka, sɔbɨ kadɨ əi njé ra nḛ kɨ rɔjetɨ tɔ. Sɔbɨ kadɨ əi njé kəl dɨje ta ndɨlde tɨ al, taa kadɨ əi dɨje kɨ asi kuwəi rɔde gɨn tɔgɨde tɨ tɔ. A əi dɨje kɨ dana me kɨlə ra je tɨ pətɨ. 12Sɔbɨ kadɨ dɨyakɨr je əi njé dəne kɨ kare, kadɨ əi dɨje kɨ ɨndəi kəmde go ngande je tɨ, kɨ go me kəy tɨ ləde majɨ. 13MBata njé kɨ rai kɨlə dɨyakɨr majɨ, ɨngəi kɔsɨ-gon, taa asi kadɨ əli ta kɨ tɔgɨde dɔ kadɨ tɨ kɨ, adi mede Jəju Kɨrɨsɨ tɔ. 14M-ɨndə mem dɔ tɨ kadɨ me ndɔ je tɨ kɨ ngay al, m-a m-aw m-ɨngə-i. Nə m-ndangɨ makɨtɨbɨ kɨn m-ɨlə-n m-adi, 15mba kadɨ re njam nay ɓəy ka, ɨgər-n rəbɨ ra kɨlə ləi me kəy tɨ lə Luwə. Adɨ əi njé kaw-naa je lə Luwə kɨ nje kɨsɨ kəm ba. Təkɨ kagɨ ngadan kəy əi kɨ ngɨrə kəy əi tɔgɨ kəy, be tɔ ə, njé kaw-naa je əi tɔgɨ nḛ ndo kɨ rɔjetɨ lə Luwə. 16Nḛ kɨ Luwə tḛḛ kɨ dɔe e nḛ kɨ bo ngay kɨ dum majɨ, Adɨ e Jəju Kɨrɨsɨ kɨ j-ade meje. Ɔjɨ rɔne tə dəw kɨ go darɔ tɨ, Nɨngə, NDɨl Luwə ɓar-e dəw kɨ dana, Malayka je ooi-e, Dɨje ləi mbḛ kɨ ɔjɨ dɔe dan gɨn dɨje tɨ kɨ dangɨ dangɨ, Dɨje adi-e mede kɨ lo je pətɨ dɔnangɨ tɨ. Luwə un-e aw sie dɔra̰ tɨ me kɔsɨ-gon tɨ.


text: 1Ahəl nakə Piyer ta Yuhana, nəteye faya ta tsikateye me a ndo hay mba aye na, ndo məvəlay wu a Mbəlom hay, bəy i ndo matsəpe gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom ada ta Saduke hay ti ye naha ka təv tay. 2Ti ye naha na, tə ge ɗərev haladzay ka Piyer ta Yuhana hərwi nəteye faya ta tətikiye tay ha ndo hay, tə gwaɗatay: «Yesu kə lətsew abəra ma mədahaŋ ada mələtsew i Yesu niye a lətsew aye na, ndo hay ta sliye faya mələtsew abəra ma mədahaŋ.» 3Ndo niye hay tə gəs tay ha Piyer ta Yuhana, ta dərəzl fataya a daŋgay. Ta dərəzl fataya na, ta gatay sariya zuk bay, hərwi həvaɗ kə ge tsɨy. 4Mə walaŋ i ndo neheye tə tsəne matətike i Piyer ta Yuhana aye na, ndo hay haladzay ta dzala ha ka Yesu. Ndo məpe mədzal gər ka Yesu ta səkah, ndo hay tebiye ma giye gwezem zlam. 5Tədœ eye i mekedœ na, bəy i Yahuda hay, madugula i Yahuda hay ta ndo mədzaŋgawa bazlam i Mbəlom mapala eye tə haya gər a Zerozelem. 6Mə walaŋ tay niye hay tə haya gər aye na, bagwar i ndo məvəlaway wu a Mbəlom nakə tə zalay Han aye andaya, Kayif, Yuhana, Aləgəzandər ada tə siye i ndo neheye ma bəɗgay i bagwar i ndo məvəlaway wu a Mbəlom tebiye nəteye andaya. 7Tə həlataya ahaya ndo i maslaŋ i Yesu niye hay sulo eye kame tay. Tsa na, ta tsətsah fataya, tə gwaɗatay: «Ka mbəlum ha ndo nakay na, ma kəkay? Ka hutumaw gədaŋ eye na, məŋgay? Ada ka mbəlum ha na, ta məzele i way?» 8Ta tsətsah fataya andza niye na, kwayaŋŋa Piyer a rah ta Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye, a gwaɗatay: «Nəkurom bəy mələve ndo hay ta madugula hay, 9ka tsətsahumeye famaya bazlam bəgom na, hərwi nakə nəmaa gay ŋgwalak a ndo matəra eye, a mbəl ma kəkay ka tsətsahum famaya andza niye na gwaɗ ba? 10Ayaw lele! Kə ge andza niye na, nəkurom sərum ha, nəkurom tebiye tə siye i ndo i Israyel hay, sərum ha na, ndo nakə a lətse kame kurom neŋgeye zay lele aye na, ta məzele i Yesu Kəriste nakə a yaw abəra na Nazaret aye. Neŋgeye ndo nakə ka darum na ka mayako mazləlmbaɗa eye ada Mbəlom a lətse ahaya abəra ma mədahaŋ aye na, neŋgeye. 11Ɗerewel i Mbəlom a tsik faya, a gwaɗ: “Kwar nakə nəkurom ndo maɗəzle gay hay ka kalum ha aye na, ka təra kwar nakə ma vəleye gədaŋ a gay aye ɗuh.” 12«Ka mbakweye faya mətəme na, tə neŋgeye nəte ŋgweŋ. Hərwi ka məndzibəra tebiye Mbəlom kə vəl ndo mekeleŋ eye nakə ma təmiye kway ha aye na, andaya bay.» 13Ndo niye hay tə haya gər aye na, a gatay wadəŋ wadəŋ. Hərwi ta zəba ka Piyer ta Yuhana na, ta dzədzar bay, tə tsik me parakka. A gatay wadəŋ wadəŋ wene wene eye na, hərwi nəteye ta tətik wuray kwa tsekweŋ bay tebiye. Tə sər ha nəteye na, ndo məpay bəzay a Yesu tsa. 14Ane tuk na, nəteye faya ta ŋgateye a ndo nakə a mbəl aye dərmak, neŋgeye malətsa eye ka təv tay. Tə sər wu nakə ta mbəɗatay faya a Piyer ta Yuhana aye bay. 15Tsa na, tə gwaɗatay: «Dum abəra mə gay.» Piyer ta Yuhana ti yaw wu tay abəra mə ɗəma na, nəteye tə mətsa mə gay tə ma ha ka bo bazlam. 16Tə gwaɗ a bo mə walaŋ tay: «Ndo neheye ka gakweye tay ha na, kəkay? Ndo i Zerozelem hay tebiye tə sər ha masuwayaŋ nakə tə ŋgatay aye parakka, maa ge na, Piyer ta Yuhana. Ka slakweye faya məmbeɗe bay. 17Ane tuk na, gakwatay me ada pakwa fataya zluwer na, tâ tətikatay bazlam nakay a ndo hay tə məzele i Yesu Kəriste bay hərwi ada siye i ndo hay tâ tsəne labara i masuwayaŋ nakə tə ge aye bay.» 18Ti ye tə zalatayaw. Piyer ta Yuhana ta mbəɗa naha gər ka təv tay. Ti ye naha na, tə gatay me, tə gwaɗatay: «Kâ tsikumatay kəgəbay kâ tətikumatay a ndo hay tə məzele i Yesu sa bay.» 19Ane tuk na, Piyer ta Yuhana ta mbəɗatay faya, tə gwaɗatay: «Nəkurom na, dzalum ha wu nakə deɗek eye kame i Mbəlom aye təday. Lele marəhay ha gər na, a nəkurom tsukuɗu a Mbəlom ɗaw? 20Nəmaa sliye faya məgər ha matətike wu nakə nəmaa ŋgatay ada nəmaa tsəne aye bay. Nəmaa tsikiye huya.» 21Ndo niye hay mahaya gər eye tə tsəne andza niye na, tə pa fataya zluwer haladzay sa. Tsa na, tə gər tay hay, ti ye wu tay. Tə gər tay ha na, ta huta fataya mənese nakə ɗa məgatay ɗəretsətseh aye bay, hərwi siye i ndo hay nəteye tebiye faya ta zambaɗeye a Mbəlom hərwi wu nakə Piyer ta Yuhana tə ge aye. 22Ndo niye tə mbəl ha ta masuwayaŋ aye na, məve ŋgay ma ziye məve kuro kuro faɗ. 23Tə gər tay ha Piyer ta Yuhana. Tə gər tay ha na, ta mbəɗa gər, ti ye ka təv i ndo məpe mədzal hay ka Yesu. Ti ye naha na, ta təkəratay wu nakə bagwar hay i ndo neheye tə vəlaway wu a Mbəlom aye ta madugula hay i Yahuda hay tə tsik aye. 24Tə tsəne bazlam niye na, kwayaŋŋa nəteye tebiye tə dzapa nəte, tə pa bo ka maɗuwulay me a Mbəlom. Tə gwaɗay naha a Mbəlom: «Bəy Maduweŋ, maa ge magərmbəlom ta dala, ta bəlay ada tə wu neheye mə ɗəma tebiye aye na, nəkar. 25Maa tsik me tə bazlam i bəba təte may Davit ndo i məsler i yak na, nəkar. Neŋgeye a tsik ta gədaŋ i Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye, a gwaɗ: “Ndo hay tebiye tə ge mevel na, kemey? Tə ma ha ka bo bazlam na, hərwi mey? 26Bagwar i bəy i dala i məndzibəra hay ta ləva bo məge vəram. Bəy hay ta haya gər məge vəram ta Bəy Maduweŋ Mbəlom ada ta ndo nakə a pay dzagwa i bəy a gər aye.” 27«Andza niye deɗek, ta haya gər ma gəma nakay. Herod tə Poŋos Pilat ta gəma hay ada ndo i Israyel hay ta haya gər məge vəram ka Yesu ndo i məsler yak tsəɗaŋŋa eye. Neŋgeye nakə ka pay dzagwa i bəy a gər aye. 28Wu nakə tə ge andza nakay aye na, andza i yak nakə ka tsik kurre a saka məge ta gədaŋ yak aye. 29Anəke na, Bəy Maduweŋ may, dzəna may abəra ka təv i seweɗ tay neheye tə gamay aye tey. Vəlamay gədaŋ yak ada nəmaâ ɗa ha bazlam yak ta deɗek. 30Vəlamay gədaŋ hərwi ada nəmaâ mbəl tay ha ndo hay, hərwi ada nəmaâ ge masuwayaŋ hay wal wal ta məzele i Yesu, ndo i məsler yak tsəɗaŋŋa eye.» 31Ta ndəv ha maɗuwulay me a Mbəlom na, təv nakə nəteye mahaya gər eye mə ɗəma aye a ɓəl haladzay dzekiɓ dzekiɓ. Nəteye niye tebiye, Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye a rahatay a bo. Kwayaŋŋa tə pa bo ka məɗe ha bazlam i Mbəlom ze madzədzere. 32Ndo neheye ta təra ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu aye na, nəteye tebiye tə ndzawa na, nəte, ta wuɗa bo lele ada mədzal gər tay nəte. Ndəray kwa nəte mə walaŋ tay mətsike nakay na, wu ga na, andaya bay. Mə walaŋ tay wu tay hay tebiye ta ŋgənawa ha a bo mə walaŋ tay. 33Ndo i maslaŋ i Yesu hay tə ɗawa ha bazlam i mələtsew i Bəy Maduweŋ Yesu abəra ma mədahaŋ ta gədaŋ haladzay. Tə gwaɗawa: «Nəmaa ŋgatay kə lətsew abəra ma mədahaŋ.» Ada Mbəlom a pa ŋgama haladzay ka ndo məpe mədzal gər hay. 34Ndəray mə walaŋ tay kwa tsekweŋ wu a kətsay bay. Ndo neheye guvah tay hay kəgəbay gay tay andaya na, ta səkəmawa ha. Suloy i wu nakə ta səkəm ha aye na, ti yawa ahaya 35ada tə vəlawatay a ndo i maslaŋ i Yesu hay. Ma dəba eye na, ta ŋgənawa ha suloy eye kwa a way ɗa andza nakə a say aye. 36Andza niye ndoweye andaya tə zalay Yusufa. Ndo i maslaŋ i Yesu hay tə pa faya məzele na, Barnabas, andza məgweɗe: Ndo nakə ma gwaɗiye tete a siye i ndo hay aye. Neŋgeye slala ŋgay na, Levit hay. Tə wa na ma gəma nakə tə zalay Sipəre aye. 37Neŋgeye a ye, a səkəm ha guvah ŋgay. Tsa na, a zla ahaya suloy eye, a vəlatay a ndo i maslaŋ i Yesu hay.


text: 1Maa watsa naha ɗerewel nakay na, neŋ Pol ta Timote, nəmay ndo i məsler i Yesu Kəriste hay. Nəmaa tsikatay naha me a bagwar hay, a ndo madzəne kurom hay ada a ndo məpe mədzal gər hay tebiye hay ka Yesu Kəriste ma Filipi. 2Mbəlom Bəba kway ta Bəy Maduweŋ kway Yesu Kəriste tâ pa fakuma ŋgama ada tâ vəlakum zay. 3Kwa kəɗay na dzalawa fakuma na, na gaway naha sɨsœ a Mbəlom. Na gaway naha sɨsœ pat pat hərwi kurom. 4Ahəl niye na ɗuwulaway me pat pat hərwi kurom na, ɗərev ga maŋgwasa eye haladzay. 5Na gaway naha sɨsœ a Mbəlom na, hərwi ka dzapakwa nəte ka məɗe ha Labara Ŋgwalak eye. Ka dazlumay madzəne ga na, pat niye kurre ka tərum ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu hus anəke aye. 6Maa dazlay məge məsler lele eye mə ɗərev kurom hay na, Mbəlom. Na sər ta deɗek, neŋgeye na, ma gəriye ha ka manawa eye bay. Ma ndəviye ha məsler eye niye na, a pat nakə Yesu Kəriste ma maweye aye. 7Wu nakə na dzala andza niye hərwi kurom aye na, lele. Hərwi ka yumeŋ a gər haladzay. Sa na, hərwi nəkurom tebiye tage neŋ Mbəlom kə gakway ŋgwalak hərwi ada kâ dzənum ga, kwa anəke neŋ ma daŋgay. Ada ahəl nakə na tsikawa labara i Yesu Kəriste kame i ndo məge sariya hay ada na ɗawatay ha labara nakay na, Labara Ŋgwalak eye deɗek. 8Mbəlom a sər na tsik na, na wuɗa kurom tə ɗərev nəte. Na raw me bay, na tsik na, deɗek. Mawuɗe bo aye niye na wuɗa kurom haladzay eye a yaw na, məŋgay? A yaw na, ka təv i Yesu Kəriste. 9Na ɗuwulaway naha me a Mbəlom hərwi kurom na, hərwi ada mawuɗe bo i Mbəlom nakə ka wuɗum bo mə walaŋ kurom aye, mâ səkah kame kame. Andza niye ka sərumeye deɗek i Mbəlom, ada ka sərumeye ha ka bo bəra wu lele eye hay ta lelebay eye hay, 10hərwi ada ka slumeye faya məzle wu neheye ŋgwalak eye hay. Andza niye pat nakə Kəriste ma maweye na, ka ndzumeye tsəɗaŋŋa, mənese fakuma bay. 11Nəkurom na, ka tərumeye ndo məge wu neheye ŋgwalak eye ta gədaŋ i Yesu Kəriste. Ka gum andza niye na, ndo hay ta zambaɗeye a Mbəlom ada ta ɗəslay ha gər. 12Malamar ga hay, a seŋ na, sərum ha lele wu neheye tə ndzeŋ a gər kanaŋ aye na, ɗuh ta dzəna məɗe ha Labara Ŋgwalak eye. 13Hərwi niye sidzew neheye tebiye faya ta tsəpiye gay i bəy bagwar eye ta siye i ndo hay tebiye tə sər hay neŋ ma daŋgay na, hərwi nakə faya na giye məsler i Yesu Kəriste aye. 14Sa na, məgəse nakə tə gəs ga a daŋgay aye na, ka səkahatay ha mədzal gər ka Bəy Maduweŋ kway. Madzədzere kwa tsekweŋ andaya mə ɗərev tay sa bay. Faya ta ɗiye ha bazlam i Mbəlom a ndo hay kame kame ɗuh. 15Ane tuk na, siye hay mə walaŋ tay faya ta ɗiye ha bazlam i Kəriste na, hərwi faya ta giye fagaya sələk. A satay maze ga ha. Ndo mekeleŋ eye hay na, tə ɗa ha bazlam i Kəriste na, tə ɗərev nəte. 16Nəteye tə ge andza niye na, hərwi ta wuɗa ga. Tə sər ha maa sləra ga ahaya kanaŋ na, Mbəlom. A sləra ga ahaya na, hərwi ada nâ tsikatay, nâ ɗatay ha Labara Ŋgwalak eye i Yesu na, Labara ŋgwalak eye deɗek. 17Siye i ndo niye hay na, faya ta ɗiye ha bazlam i Yesu Kəriste a ndo hay dərmak. Ayaw deɗek ŋgway, ane tuk na, tə ge andza niye na, a satay maze ga, tə tsikawa tə ɗərev nəte eye deɗek bay. A satay masəkeheŋ ha ɗəretsətseh kanaŋ ma daŋgay. 18Ane tuk na, niye na, ma ndeleŋeye ɗaw? Ma ndeleŋeye bay. Kwa taɗə tə tsik na, tə ɗərev nəte eye bay, kwa tə tsik na, tə ɗərev lele eye sadzək, na sər tə ɗa ha na, bazlam i Kəriste. Neŋ na, ɗərev ga ma ŋgwasiye. Ayaw, ta deɗek na ŋgwasiye huya kame kame andza nakay. 19Hərwi na sər ha na, wu neheye ta dzəniye ga mətəme ga ha hərwi faya ka ɗuwulumeye me hərwi ga ada Məsəfəre i Yesu Kəriste ma dzəniye ga. 20Wu nakə na wuɗa haladzay aye ada na pa faya mədzal gər aye, faya na həbiye na, horoy ma ta geŋeye ɗaɗa bay. Ɗərev ga ta gədaŋ eye lele. Ada a seŋ na, kwa anəke, kwa kəɗay ndo hay tâ ɗəslay gər a Yesu Kəriste hərwi ga. Kwa taɗə neŋ andaya tə ɗəre, kwa taɗə na mət na, tâ ɗəslay gər andza niye. 21Hərwi taɗə neŋ tə ɗəre mba na, na zambaɗeye a Yesu Kəriste. Taɗə kwa na mət bəbay na, na hutiye magogoy ga. 22Ane tuk na, taɗə kə ge andza niye, neŋ andaya tə ɗəre mba na, na giye məsler nakə ma dzəniye ndo hay aye. Mə walaŋ i bazlam neheye sulo aye na, a geŋ gərəŋ gərəŋ. Na zliye mə walaŋ eye wuray na, na sər bay. 23Wu neheye sulo aye na, ta ŋgəneŋ ha mədzal gər. A seŋ haɓe na, nâ gər ha məndzibəra nakay. Na diye mata ndze tə Kəriste mə mbəlom. Andza niye ka neŋ na, ŋgwalak eye haladzay. A ze ha məndze nakə ka məndzibəra aye. 24Ane tuk na, məndze ga nakə na ndziye tə ɗəre aye na, ma giye ŋgama haladzay hərwi madzəne kurom. 25Ada na zəba faya na, ŋgwalak eye na, andza niye ɗuh. Hərwi na sər ta deɗek na ndziye ka məndzibəra mba. Ka ta ndzakweye ka təv manəte eye tage nəkurom. Ka ndzakweye ka təv manəte eye na, na dzəniye kurom ka mede kame kame ka tsəveɗ i Mbəlom, hərwi ada ɗərev kurom mâ ge laŋlaŋ ka tsəveɗ i Mbəlom. 26Andza niye, ta gər ga ha abəra ma daŋgay, na ye naha ka təv kurom na, ka zambaɗumeye a Yesu Kəriste hərwi ga. 27Ŋgwalak eye na, mede kurom mâ ge lele hərwi ada ndo hay tâ zəba fakuma, faya ka pumeye bəzay na, a bazlam i Kəriste deɗek. Ayaw! A seŋ kwa taɗə na ye naha ka təv kurom kəgəbay kwa na ye naha bay na, nâ tsəne nəkurom mandza eye na, bazlam kurom nəte. Ada sa na, faya ka gumeye gədaŋ tə ɗərev kurom nəte andza ndo məge vəram hay hərwi ada Labara Ŋgwalak eye i Yesu mâ ye kame kame. 28Kâ dzədzarumatay a ndo məne ɗəre kurom bay tebiye. Taɗə ka dzədzarumatay bay na, ta səriye ha lele nəteye kame i Mbəlom na, ta dze. Ane tuk na, nəkurom na, Mbəlom kə mbəl kurom ha. Mata bəzatay ha niye na, Mbəlom. 29Hərwi Mbəlom a gakum ŋgwalak na, ada kâ dzalum ha ka Kəriste ɗekɗek tsa bay. A gakum ŋgwalak na, hərwi ada kâ gum ɗəretsətseh hərwi ŋgay dərmak. 30Nəkurom ka ŋgatumay a vəram nakə na ge ahəl niye aye. Anəke na, faya ka tsənumeye neŋ faya na giye andza niye huya. Aya! Nəkurom dərmak ka gumeye vəram nakə neŋ faya na giye.


text: 1Tsa"a kwə rá nata nkwa, na Gamə Hyalatəmwə tsa mə mwə rə Sihiyona, ba mbəlyi dəbuwi arəwi patlə ba fwarəmtsi-fwarəghitə tá njə́; lə tli-njə ba tli Ta-ranjə kwa kəma ra mbəlyi ngyi. 2Ba rá fatə vəcə gəgwa səkwa məɓa tamwə, kala ɗagwa ra yemyi dləri kə səkwa fwa"a, lə kala ɗagwa ra ndəgwi va dabwaa; má vəcə kə rá fatə tsa, səkə va gagəra kúkulə ndza mbəlyi tə tsa. 3Tə a cimyi məlifyi hyá tə kəma ra nkwa kə ndza ra mbəgə tsa, ba kwa kəma ra wsha fwarə lə mkyə ngyi lə mbəlyi kukulə bakəmtsi-fwarəghitə ngyi dəwa. Mdi shə ba sənata a cimyi tsa wə—se waləka mbəlyi dəbuwi arəwi patlə ba fwarəmtsi-fwarəghitə kə mbə́təgwa səmə kwa wdunya ngyi kalə. 4Mbəlyi ngyi mwa, mbəlyi má ala dzəmə bikyi səkə kə mələ wsha sasəwe; ala hyá hya lə malə ndangə mə́ wə. Hyá ká zəli Gamə Hyalatəmwə wamara nkwa kə njə dzəgə; wuri hyá kə mbə́təgwa shilyə mə mbəlyi kwa wdunya, a hyá ndza ka tsəmi mbəlyi ka nga Hyalatəmwə ba ka nga Gamə-njə tsa. 5Tsangwi shə mə vəcə-hya wə, təmburi mbəlyi tsapə má ayibə və hyá. 6Ba rá nata wuntə mdi kə mnə Hyalatəmwə tə mbə́lə jilyə tamwə, tityi məɓa; lə habarə ndərə má kəri batə wavi njə tazhe wahi tə́ mbəlyi kwa wdunya, tə́ wamara bwata ra mbəlyi tə hyə dadamə, mbəlyi lə vəcə dadamə. 7Ba njə dlangətə nggurədlə tamwə, a wahi vəcə nee, "Nggadlənishə wa Hyalatəmwə, ba yə nggərəkə həwə tə́ njə́! Təmburi wuri vi kə səkə, a njə gə kita tə́ mbəlyi kwa wdunya. Nggərəkə wa həwə tə́ njə́, təmburi njə́ mdi kə patə nkwa məɓa tamwə lə nkwa tə ka, lə yemyi paɗə—tsá ka tsadi lə tsá ka məndilyi kə huhwə həlangə!" əkwə. 8Ba kwá ɓwagə mdi kə mnə Hyalatəmwə zəlitə tsá tsəmi tsa, a wahi vəcə nee, "Babila gwarəda, wuri kə dla! Mələmi kə nggutətə mbəlyi kwa wdunya kúkulə, a hyá mələ wsha sasəwe lə njə́ tsa, wuri kə dla mənə!" əkwə. 9Ba kwá makənə mdi kə mnə Hyalatəmwə zəlitə kwá ɓwagə mdi kə mnə tsa, a wahi vəcə tamwə nee, "Má wamara mdi kə gəliɓyi a nggərəkə həwə tə́ wsi "yagarə tsa ba tə́ wsi kə anətəgwa kapara njə́ tsa, a ba ɗatə yə tə́ a mbəlyi ɗafə tli wsie tə kəma-ranjə lə tə pəla-ranjə— 10mdi shə dzəgə sa bwanyə kwa kwatləkwi Hyalatəmwə va mni Hyalatəmwə kə mpwə. Má bwanyə dzəgə njə saa mwa, tsá dzawə ndangə—kala wuyə kə tlətla halyi mdi! Lə ghwi ba laɗə ghwi dzəgə mbəlyi ɗa mdi shə kwa ntsə mbəlyi kə mnə Hyalatəmwə məɓa tamwə ba Gamə Hyalatəmwə. 11Má ghwi ndza mbəlyi dzəgə wdi hyá mə tsa ná, təkummi tlagwa "yeghwi-njə kəlama kəri batə wavi; vərə lə vəci ná, ntatlakə-njə shə tə́ mbəlyi vá nggərəkə həwə tə́ wsi "yagarə tsa lə tə́ pa-ranjə kə mbəlyi anətə tsa wə. Tsətsə ndza ra paɗə mbəlyi kə ɗatə yə tə́ a mbəlyi ɗafə tli-njə tə hyá," əkwə. 12Má mbəlyi ka nga Hyalatəmwə, se hyá tsəshə mbərəsa-rahya lə Yesu ntantanggə, a səsəwihwi bwanyə kə dzəgə səkə paɗə, a ba yatə wada ra Hyalatəmwə talala! 13Ba rá fatə wuntə vəcə tə gəgwa səkwa məɓa tamwə nee, "Ɗafətə njə́a nee, 'Barəka dabwaa tsá va mbəlyi kə dzəgə mtə səkwa təmburi zəli Tlamda,' əkwə." Ba Mambəli Hyalatəmwə zhinitə nee, "Pakatə, lə barəka hyá ndangə! Təmburi hyá dzəgə mkyəgwa va tlə́nə dzawə-dzawə və́ hyá mələ; hyá dzəgə tlayi nəbwa ra tlə́nə-hya tsa mwa, səkə va Hyalatəmwə," əkwə. 14Tsa"a kwə rá nata nkwa, na kulyaɓa ɓya tsa; má tə kulyaɓa tsa mwa, wuntə mdi tsá shə məndzə kapara Zəgwi ra Za, lə wsi kə pərə ghi mbəgə kə mələtəgwa lə zinariya kwa ghi-njə, ba manggəmi kə wɗə-wɗə mnyə tə va njə́ tá pəla. 15Ba wuntə mdi kə mnə Hyalatəmwə shilyə mə mpya Hyalatəmwə, a dlangətə nggurədlə tamwə, a gə sha Mdi məndzə tə kulyaɓa tsa nee, "Kasha tlá wsha tə vwə Tlamda lə manggəmi-nga, təmburi wuri vi kə ɗa wsha kə səkə—wuri wsha kwa wdunya kə nakə, a mbəlyi tlaka hyá!" əkwə. 16Ba Mdi məndzə tə kulyaɓa tsa zhawulikə manggəmi-njə səkwa wdunya, ba tlaka wsha dzəgwa tamə. 17Ba wuntə mdi kə mnə Hyalatəmwə shilyə mə mpya Hyalatəmwə mə tamwə; njə́ dəwa, lə manggəmi kə wɗə-wɗə mnyə tə va njə́. 18Wuntə mdi kə mnə Hyalatəmwə dəwa, ba shilyə mə nkwa kə mələ sarəka (njə́ mdi kə mnə Hyalatəmwə kə gure ghwi); ba njə dlangətə nggurədlə, a ka kwavati-njə mdi kə mnə lə manggəmi tsa nee, "Tlətlashə ye ra anapə kwa wdunya, təmburi wuri kə nakə!" əkwə. 19Ba mdi kə mnə tsa zhawulikə manggəmi-njə səkwa wdunya, a tlətlashə ye ra anapə paɗə, a wdela hyá dzəgwa nkwa kə tə́rə yemyi anapə Hyalatəmwə (njə́ bwanyə ndza mbəlyi dzəgə sa va mni Hyalatəmwə kə fwə). 20Ba mbəlyi tə́rəshə yemyi anapə ngyi, a nkənkərəyi pəlyə mbwi mələmi; mimyi ná, ba shilyə fwalala mə hyá dabwaa, kala səkwa ra dələ kə mələtə zabəga arəwi ɓwagə; má whye ra mimyi tsa dzəgwa, hələgi za ghi mdi.


text: 1Ma i Piita da Yoohana a waɓə ka ənja, wata limanyinə da ŋwaŋwə ŋga soojiinə ətə ca nəhə yi ŋga Əntaŋfə, da Sadukiinə a shi aaɓiitii 2də maɓəzə səka. Ma ɓəzee ka səkətii, acii kə jigunyi i Piita da Yoohana ka ənja, kə bii tii ka ənji oo'i, kə ma'i Yeesu agi maməətə ənja, aciikii ma maməətə ənji patə, kadə nə təya maɗətə da i əpinə. 3Wata təya kəsə tə i Piita, təya pa'əgi tə tii aasəkə kuvə furəshina see pukənə ŋga ha, acii kə uugi uusərə dzənə ka ɗa gəŋwanə. 4Amma, ma agi ənjitə fii waɓənə ŋga masləkee ənja, ɓəzəkii nə ənjitə vii gooŋga. Kə mbu'i laŋənatii bahə dəbu'u tufə. 5Pukənə ŋga ha, wata gayinə da masariinə da maliminə a ləɓə də Urusaliima patə. 6Təya dza də nə da gawə ŋga limanyinə ətə ɗii ləməkii Anasə tii da i Kayafasə i Yoohana i Aləkəsandəra, da i hara slikərənə patə ŋga maɗuunə limanə. 7Təya sləkee ka ənji kaa təya kira tə i Piita da Yoohana, təya kəŋee ka tii akəŋwaciitii, təya ləgwa ka tii, əŋki tii, “Da saŋə upaa unə baawəɗatsa? Wu vii koonə rəgwa ŋga mbəɗəpaanə də mahurəməsə əndətsa?” 8Wata kə cakə Malaaɓa Ma'yanə natənə ədzəmə ŋga Piita. Ca ba ka tii, əŋki ci, “Unə gayinə da masariinə, 9maɗa putə ŋga ŋga'aanə ɗii inə ka mahurəməsə əndətsə ɗii inə mawulakii akəŋwacii unə ənshinə, una ləgwa keenə taa iitə mbə'i ci, 10yoo, see a shii unə da i ənji Isərayiila patə oo'i, də ləmə ŋga Yeesu Aləmasiihu əndə Nazaratu nə əndətsə kəŋə akəŋwacii unə ndaŋə ndaŋə. Ma unə, kə gwa'avuunə tə Yeesu aashi ənfwa, amma kə maɗee Əntaŋfə ka ci. 11Kə waɓi malaaɓa ləkaləkatə agyanəkii oo'i, ‘Ci nə faaratə kaaree unə, ənji ghənəna, amma ci ənəpaa ka faaratə palee də məghərəvənə.’ 12Daciikii rəŋwə dyaŋə upaanə ənji mbəɗənə, acii pooshi əndə'i əndə agi duuniya shaŋə ətə vii Əntaŋfə ka ci baawəɗa bahə kaama upaa mbəɗənə daciikii.” 13Kə nee mətərəkinə ŋga Yahudiinə oo'i, ma i Piita da Yoohana, masooɗəfənyinə nə tii. Ma nee tii əsa, tyalakanyinə nə tii, əntaa majaŋga ənji əsə, kə ɗii ka tii ka sə ŋga hurəshishinə. Wata təya puləgi oo'i, tii da Yeesu nja ndzaanə. 14Amma, makə nee tii ka əndətə mbəɗəpaagi i Piita da Yoohana kəŋə aɓitii ndaŋə ndaŋə, kə ətee tii ka rəgwa ŋga ɗa mabizhinə. 15Aciikii təya səbagi tə i Piita da Yoohana agyə, təya ɗa mətərəkinə. 16Əŋki tii, “Iitə ɗanaamə də ənjitsa? Acii gooŋga, ma ahada ənji Urusaliima patə, pooshi əndə mashiimə kə ɗii tii sə ŋga hurəshishiinə ka shaŋə. Pooshi amə ka mbee ka ɗa mabizhinə əsə. 17Amma, acii ga waɓənəkii a tsakə waazanə ka hara ənja, see a baamə ka tii oo'i, ga təya ənə ka waɓənə ka taa wu də ləmə ŋga Yeesu ma'ə.” 18Wata təya ənə ka 'watənə tə masləkee ənja. Makə dəməgərə tii, təya ba ka tii, əŋki tii, “Goona ənə ka waɓənə taa dzəgunənə ka ənji də ləmə ŋga Yeesu ma'ə daga ənshinə!” 19Amma əŋki Piita da Yoohana ka tii, “Unə də noonə na, lagimə waɓəətsa, maɗa ŋga'ə akəŋwacii Əntaŋfə keena fa noonə, ina bwasee ka fa naakii. 20Acii ma inə kamə, pooshi inə ka mbee ka ndzaanə zərakə yadə ba ka ənji sətə nee inə da sətə fii inə.” 21Wata mətərəkinə a tsakə ka tii bariya də banə, ga təya ənə ka ɗanə ha'ə ma'ə. Təya kapaa tə tii, pooshi tii upaa rəgwa ŋga ciɓeenə ka tii, acii talakiinə patə, agi ɗuunətənə nə tii tə Əntaŋfə putə ŋga sətə slənyi tii. 22Ma əndətə mbəɗəpaagi tii də sə ŋga hurəshishinə, kə palee ci ka fəzə ənfwaɗə pu'unə. 23Makə kapaa ənji tə i Piita da Yoohana, təya ənə satii aahada hara ənji nə'unatii. Təya ba ka tii sətə bii madiigərə limanyinə da masariinə ka tii. 24Makə fii ənji nə'unə ha'ə, təya kədii acii Əntaŋfə də ədzəmə rəŋwə, əŋki tii, “'Ya'ə Slandana, hə tagii ha dadagyə da ha a panə da uunəvə da sətə asəkətii patə. 25Kə waɓi hə da ma dəsəniinə Dawuda lawaraaku. Kə waɓi ci də baawəɗa ŋga Malaaɓa Ma'yanə, ca ba: ‘Acii mi ci hara slikərənə a ɓəzə səka? Acii mi saŋə ci ənjə a hiima uushi'iitə zaɓa? 26Kə aanyi meeminə ŋga duuniya. Gayinə əsə, kə guŋutə tii də nə kaa təya pa da Əntaŋfə Slandanə da Mataɗəkəyaakii.’ 27Ha'ə makə ətsə ɗii Hirudusə da Puntiyu Pilaatu, kə ləɓə tii də nə ka hakii asəkə vəraanə da hara slikərənə da ənji Isərayiila agyanə malaaɓa lawaraaku Yeesu mataɗəkəyaaku. 28Ma sətə ɗii tii patə, kə ɗii tii makə sətə mwayi hə agi baawəɗaaku daga ŋukə. 29Ma əndzə'i, 'ya'ə Slandana, fatə bwaya uushi'iitsə ci təya baaba agyaniinə. Vii ka lyawarənaaku ŋgeerənə ŋga waaza waɓənaaku yadə ŋgwalənə taa gi'u. 30Tsakuu tiinə, ɓaarii baawəɗaaku, ina mbəɗəpaa də ənji bwanea, ina ɗa uushi'inə ŋga hurəshishinə agi ləmə ŋga malaaɓa lawaraaku Yeesu.” 31Makə uudəpaa tii ɗa də'wa, hatə ɗii tii davə patə, gaŋgəzənə. Wata kə cakə Malaaɓa Ma'yanə naanatənə tə tii patə. Təya ndzaŋə waaza waɓənə ŋga Əntaŋfə yadə ŋgwalənə. 32Ənjitə vii gooŋga patə, kə ndzaa tii də mooɗəfə rəŋwə, haŋkalatii rəŋwə əsə. Pooshi əndə banə oo'i, ma sətə ɗii ka naakii, kə ndzaa ka naakii daanəkii. Amma, maləɓəkii nə tii patə anə uushi'inatii. 33Də baawəɗa laŋə baabii masləkee ənji tə maɗənə ŋga Yeesu Slandana agi maməətə ənji makə sətə nee tii. Kə ɗii Əntaŋfə barəkaanə aagyanətii patə ka shaŋə shaŋə. 34Pooshi maagha agitii əsə. Acii patənə ŋga ənjitə da ratii taa yatii, kə ɗərəmagi tii, təya kira kwaɓakii, 35təya kapaa akəŋwacii masləkee ənja, masləkee ənjə a təkə ka taa ŋgutə əndətə ətee ahada ənji nə'unə. 36Ha'ə tə'i əndə'i əndətə ɗii ləməkii Yusufu agi slikərənə ŋga Leewi. Masləkee ənjə a ɗəkə ka ci ləmə Barənaba, makə bana, ‘Mavii ŋgeerənə ka ənja’. Poonə tə ci, anə hanyinə ŋga Kipərusə. 37Tə'i raakii, ca ɗərəmagi, ca kira kwaɓakii, ca kapaa akəŋwacii masləkee ənja.


text: 1Mi Pol, naa tɨ kɨ Sɨlasɨ əi kɨ Tɨmote, ə jɨ ndangɨ makɨtɨbɨ kɨn j-adɨ səi njé kaw-naa je lə Luwə kɨ Bawje əi kɨ Ɓaɓe lə Jəju Kɨrɨsɨ, kɨ ɨsi Təsalonɨkɨ tɨ. Kadɨ me-majɨ kɨ kɨsɨ-maje lə Luwə e naa tɨ səsi. 2Jɨ ra oyo Luwə kɨ ndɔ je ndɔ je mbata tɨ ləsi pətɨ, lokɨ j-ɨsɨ j-əl ta ləsi Luwə taa taa, me kəl ta tɨ sie. 3Ta kəm Luwə tɨ kɨ Bawje, meje ɨsɨ ole dɔ kadɨ-me tɨ ləsi kɨ ɨsɨ kəm, kɨ ndɨgɨ-naa ləsi tɨ tɨngə bɨl, kɨ kuwə tɔgɨ ba me kɨndə me dɔ Ɓaɓe tɨ ləje Jəju Kɨrɨsɨ. 4Tadɔ jɨ gər majɨ kadɨ Luwə kɔtɨ səsi, səi ngako̰je je kɨ ndɨgɨ səsi. 5Təkɨ rɔjetɨ, Poy Ta kɨ Majɨ kɨ j-ɨlə mbḛe dansi tɨ, e me ta kɨ kəl tɨ par al, nə e kɨ tɔgɨ, kɨ me kɨ kare kɨ NDɨl Luwə adɨ-je. Səi, ɨgəri pa njɨyəje kɨ jɨ njɨyə-n dansi tɨ mbata majɨ ləsi kɨn ɓətɨ. 6Nɨngə səi je, ɨndaji-je nɨm, ɨndaji Ɓaɓe nɨm, tadɔ ɨtaai ta lə Luwə me ko̰ je tɨ kɨ ngay. Ɨtaai kɨ rɔnəl kɨ NDɨl Luwə adɨ səsi. 7Lo kɨn tɨ, ɨtəli nḛ ndajɨ mbata tɨ lə njé kadɨ-me je kɨ dɔnangɨ Masəduwan tɨ kɨ dɔnangɨ Akay tɨ. 8Ka ta lə Ɓaɓe ɓa ḭ rɔsi tɨ, tḛḛ dɔnangɨ Masəduwan tɨ kɨ dɔnangɨ Akay tɨ par al, nə poy kadɨ kɨ adi mesi Luwə kɨn sane kɨ lo je pətɨ. Sane sane kɨ j-aw kɨ ndoo kadɨ j-əl tae ɓəy taa al. 9Dɨje kare kare əli ta kɨ dɔje tɨ ɔjɨ-n dɔ kuwə kɨ uwəi-je kɨ rɔsi tɨ, kɨ təl kɨ ɨtəli gɨdɨsi adi kagɨ yo je ləsi, ə ɨtui kəmsi dɔ Luwə tɨ kɨ rɔjetɨ, kɨ nje kɨsɨ kəm ba, kadɨ ɨrai ɓəə lie kɨn. 10Ɨrai ɓəə lie, ɨngɨnəi ngone kɨ ḭ dɔra̰ tɨ, kɨ un-e dan njé koy je tɨ taa. NGone Jəju kɨ nje taa je ta wongɨ tɨ kɨ a re.


text: 1Má venkwashə, ba Mambəli Hyalatəmwə mnəkə Yesu dzəmə gamba, a Shatari dzarə njə́. 2Ba Yesu mələtə ashamə mə gamba tsa hya fwarəmtsi, vərə lə vəci; má kətərəmbwe hya fwarəmtsi kəlama ɗahwi wsi kə zəmə ná, ba má ɗa Yesu dabwaa. 3Ba Shatari səkə dzarə njə́ mə bwanyəa; kwə Shatari na sha njə́, "Má ndərə Zəgwi ra Hyalatəmwə na handanda nə, mbərətə pəlyə́ ngyi ka ɗafa," əkwə. 4Ba Yesu zhinirətə nee, "Má kwə Dləparamə Hyalatəmwə, 'Waləka ɗafa kalə tsá ndza fəyə mdi wə; se daɓə lə zəli wamara vəcə kə Hyalatəmwə gə,' " əkwə. 5Ba Shatari kələkə Yesu dzəmə Urushalima, mələmi ka nga Hyalatəmwə, a ba fəyə njə́ mə ghi mpya Hyalatəmwə, tityi məɓa; 6ba njə gə sha Yesu nee, "Má ndərə Zəgwi ra Hyalatəmwə na handanda nə, laka ghi-nga səkwa mə ghi mpyaa! Təmburi má kwə Dləparamə Hyalatəmwə, 'Hyalatəmwə dzəgə gə sha mbəlyi kə mnə-njə məɓa tamwə, a hyá ya na; hyá dzəgə tawi na lə pəla-rahya, vashə na tsatəgwa tə pəlyə́,' əkwə." 7Ba Yesu gə sha Shatari nee, "Má kwə Dləparamə Hyalatəmwə dəwa nə, 'Washə na dzarə Tlamda-nga Hyalatəmwə wə,' " əkwə. 8Ba Shatari kələkə Yesu dzəmə wuntə mwə dawhyee, a ncərətə zaka mbwara wsha kwa wdunya tə́ njə́, lə kulə ká mbəmbəgə balə galipə-hya paɗə, 9a ba gə sha Yesu nee, "Kə nata zaka mbwara wsha ngyi naw? Yira nggə na həlangə, a na kə gəliɓyi tə kəma-tara, a nggə rá həwə!" əkwə. 10Ba Yesu gə sha njə́ nee, "Hwə tá rá, Shatari! Təmburi má kwə Dləparamə Hyalatəmwə, 'Se waləka Tlamda-nga Hyalatəmwə kutəra-ranjə, tsá nggərəkə həwə na,' " əkwə. 11Ba Shatari hwə tá Yesu. Má mbəlyi kə mnə Hyalatəmwə məɓa tamwə ná, ba hyá səkwa vweta Yesu. 12Má vi kə Yesu fatə nee, wuri mbəlyi kə tsəshə Yohana, a fala kwa furəshina, ba njə li dzəgwa hyə ká Galili. 13Má kwaɓa ná, ba njə hwə tə Nazarat, a li dzəgwa Kafarnahum njigwe. Kafarnahum tsa ná, wuntə mələmi mnyə tsadi ká Galili, tsá tə hyə ká Zebulun hyá lə ká Naftali; 14dzəgwa kə Yesu dzəgwa hyə mbəlyi ngyi, tazhe ba vəcə kə Ishaya Zakuri gətə zamə njigwe jiri nee, 15"Yə ká Zebulun hyá lə ká Naftali, yə mbəlyi mnyə tsadi pəlyə mbwi dələ Urdun, kwa Galili, nkwa kə ndza ra ká kyə— 16má yə mbəlyi tə nkutli, yə dzəgə nə nggamə Hyalatəmwə wanggə; má yə mbəlyi tə bwanyə va nggadləni mtə ná, nggamə Hyalatəmwə dzəgə mbələshə nkwa tá yə," əkwə. 17Tsəshə tə venkwashə shə mənə ná, acə Yesu tə gə vəcə-njə nee, "Mbəralyə wa məhələ-yə ba yə wtubyi tə́ Hyalatəmwə, təmburi wuri vi kə dzəkitəgwa, a Hyalatəmwə dzəgə səkə zəmə mbəgə-njə!" əkwə. 18Má tə ntahə Yesu jalyi mnyə tsadi ká Galili ná, ba njə nata nggwasama ɓwagə—yə Siman (tsá ndza mbəlyi ka lə Bitrus) hyá lə dagwama-ranjə Andarawas; tə təmi hyá lə bararawə kwa tsadi tsa, təmburi njə́ tlə́nə-hya mə́. 19Ba Yesu gə sha hyá nee, "Ndə wa yə zəli rá, a yira dzəgə mbərə yə ka mbəlyi kə təmi mbəlyi səkə tá Hyalatəmwə!" əkwə. 20Təkwashə-təkwashə ba hyá dlənata bararawə-hya, a ba zəlitə njə́. 21Ba Yesu ntahata ntahə mwa, ba njə nata wuntyi nggwasama ɓwagə—Yakubu hyá lə Yohana, nggwasə Zabadi; kwa kwambawali hyá lə ta-rahya, a hyi bararawə-hya. Ba Yesu ka hyá, a hyá səkə zəli njə́; 22təkwashə-təkwashə ba hyá hwə tá ta-rahya kwa kwambawali tsa, a ba zəlitə Yesu. 23Ba Yesu ntahəshə hyə ká Galili paɗə, a tətəkə wsha tə́ mbəlyi kwa mpya adəwa hyi-hya, a gərəshə habarə ndərə mbweghe zəmə mbəgə Hyalatəmwə tə́ hyá. Ba njə mbə́tə mbəlyi kúkulə va kama kulingə lə va wamara shiligi dadamə kə ɗa hyá. 24Ba dləvi-njə wtləshə hyə ká Siriya paɗə; a ba mbəlyi wsərəkə paɗə mbəlyi má kulingə—ngyí kə shiligi dadamə ɗa hyá, lə mbəlyi tə bwanyə va hyala kə ɗa hyá tá ghi, lə ká tləkə, lə mbəlyi ka ghyaɓə; a ba Yesu mbə́tə hyá paɗə. 25Ba mbəlyi kúkulə zəlitə Yesu məsəbə; səkə tə mələmi dadamə tlagwa mbəlyi ngyi: səkwa kwa hyə ká Galili wuntyi, lə səkə tə mələmi mungə ndza mbəlyi ka lə Dikafolis, lə səkwa mə Urushalima, lə səkwa mə paɗə hyə ká Yahudiya, ba shika pəlyə mbwi dələ Urdun.


text: 1Acii ha'ə ɗii əna, ŋgərətaamə haŋkala gaamə ŋga'ə agyanə habaratə fii amə. Acii maɗa pooshi amə kavə haŋkala gaamə agyanəkii, ka ŋusləginə naamə agyanə ŋunyi rəgwa. 2Ma habaratə fii dzədzəshi'inaamə da ma malaa'ikanyinə, gooŋga. Ma əndətə taŋəgi habarakii əsə, kə upaa ci dzalənə ətə dəɓee ka ci. 3Maɗa ha'ə, ya amə ənə fii habara agyanə maɗuunə luupaanə ŋga Əntaŋfwa, maɗa kə bwasee amə ka luupaatsa, iitə ɗii mbee naamə ka mbərəɗənə acii gəŋwana? Acii Slandanə ci saakii 'watəgi waɓənə ka ənji agyanə habaratsa. Ma ənjitə fii tə ci əsə, tii ɓaarəgi kaamə paŋgəraŋə tə gooŋgaanəkii. 4Saa'ikii rəŋwə ha'ə tsakəvə Əntaŋfə naakii seedawanyinə aagyanə natii də ɗaaɗa sə ŋga hurəshishinyinə laŋə ka ɓaariinə oo'i, ha'ə tanyi. Ca vii ka ənji baawəɗa ŋga ɗaaɗa uushi'inə kama kama dacii Malaaɓa Ma'yanaakii, makə sətə kaɗeesəkə ka ci. 5Əntaa tə malaa'ikanyinə kavə Əntaŋfə kaa təya ndzaanə ka meeminə agyanə duuniyatə na shi, waatoo duuniyatə caama waɓə agyanəkii. 6Amma tə'i əndə'i ha asəkə malaaɓa ləkaləkatə ətə waɓi agyanə əndə shiŋkinə, əŋki ci, “Mi saŋə nə əndə shiŋkinə bahə ha buurətə tə ca? Wu saŋə nə ci bahə shinaaku ka tsakənə tə ca? 7Kə kavə hə tə ci kaa malaa'ikanyinə a palee ka ci ŋga uundzə saa'i, ha vii ka ci ɗuunuunə da ŋgeerənə. 8Ha kavə tə ci kaa ca ɗa ŋwaŋuunə agyanə patənə ŋga uushi'inə.” Ma nyaahə ənji oo'i, “Kə kavə Əntaŋfə tə əndə kaa ca ɗa ŋwaŋuunə agyanə patənə ŋga uushi'inə,” ətsə ca ɓaarii oo'i, pooshi səkii paa ci ka ɗa ŋwaŋuunə agyanəkii. Amma ma agi saa'ina, kə shii amə pooshi əndə shiŋkinə agi ɗa ŋwaŋuunə agyanə patənə ŋga uushi'inə zəku'i. 9Amma neemə ka Yeesu əndzə'i. Ci ca ɗa ŋwaŋuunə agyanə patənə ŋga uushi'inə. Kə shi Əntaŋfə a həətəpaa tə ci, malaa'ikanyinə a palee ka ci ka uundzə saa'i. Ma ɗii ha'ə, kaa ca shii əntənə ka putə ŋga ənji shiŋkinə dagi pwapoonə ŋga Əntaŋfə ka tii. Acii ha'ə, putə ŋga ciɓənaakii da əntənaakii vii Əntaŋfə ka ci ŋwaŋuunə da ɗuunuunə. 10Əntaŋfə tagii patənə ŋga uushi'inə ka ci saakii. Ŋga'ə makə kavə ci tə Yeesu kaa ca ndzaanə ka mambu'ukii dagi sa ciɓaakii, kaa manjeevənaakii a ndzaanə laŋə, təya ndzaanə agi ɗuunuunaakii əsə. Acii Yeesu kirə tə tii kaa təya shii upaa luupaanə. 11Ma Yeesu tii da ənjitə laaɓagi ci tə tii, ka ndzaanə nə tii ka dənə rəŋwə. Ci ɗii, pooshi Yeesu ayii ka 'wanə tə tii ndzəkəŋushi'inəkii. 12Kə bii ci ka Əntaŋfə, əŋki ci, “Ka waɓənə nə nyi ka ndzəkəŋushi'inəki agyanə ləməku. Ka dəlanə nə nyi də hə ahadatii.” 13Kə bii ci əsə, “Ma nya, ka gi'inə nə nyi tə Əntaŋfə.” Ca ba əsə, “Wanyinə da manjeeviitə ba'avə Əntaŋfə aaciiki.” 14Makə ɗii ci, ma manjeeviita, ənji shiŋkinə nə tii patə, acii ha'ə, ma Yeesu, əndə shiŋkinə pwayi ənji tə ci makə natii kaa ca shii əntənə. Dagi əntənaakii zamagi ci də ŋgeerənə ŋga Seetanə, makə ɗii ci ma Seetanə, tə'i ci da ŋgeerənə agyanə wa. 15Də ha'ə mbee ci ka luupaanə tə patənə ŋga ənjitə ndzaanə ka maviinə ŋga Seetanə daga ka poonə tə tii, magwaləkii acii wa. 16Acii ha'ə, paŋgəraŋə nə ətsə oo'i, əntaa tə malaa'ikanyinə shi ci ka tsakənə, amma tə jijinyinə ŋga Ibərahiima shi ci ka tsakənə. 17Acii ha'ə, tyasə see makə ndzaa ci makə ŋga ndzəkəŋushi'inəkii taa ka ŋgutə rəgwa patə, kaa ca shii ndzaanə ka maɗuunə limanə, əndə nəhə təgunuunatii, əndə slənə də ədzəmə rəŋwə ka Əntaŋfə. Ma ndzaa ci ka maɗuunə limanə, kaa ca əntə ka putə ŋga ənja, Əntaŋfə a tifyagi 'waslyakəənatii dagi əntənaakii. 18Makə ɗii ci kə ciɓə ci, kə upaa təɓənə tə ci əsə, asee ma ənjitə ca ənjə a təɓə tə tii, kə mbee ci ka tsakənə tə tii.


text: 1Əŋki Yeesu ka tii əsa, “Tantanyinə cii kya ba koonə, tə'i hara ənji ganə ahadaamə na nee də ginətii, tii ma'ə maməətəmə, ka ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə da baawəɗaakii.” 2Ma daba'ə baanə kuwa, Yeesu a ŋgərə tə i Piita, da Yakubu da Yoohana, ca kərə tə tii aanə magərə giŋwa, wata tii ha'ə. Ma təya nee, wata ca zə'wə akəŋwaciitii, 3ɓərənə nə kəjeerənaakii tyaslyaslya. Pooshi əndə asəkə duuniya ca mbee ka kuɓəgi kəjeerənə nduuɗa ha'a makə əta. 4Wata ma təya nee, watiitsə i anabi Iliya da Muusa, təya waɓəshi da Yeesu. 5Wata Piita a ba ka Yeesu, əŋki ci, “Maləma, ŋga'ə ɗii makə ganə niinə. Taku keena ratə koonə tsakabanyinə makkə, naaku rəŋwə, ŋga Muusa rəŋwə, ŋga Iliya rəŋwə.” 6Ma waɓi ci ha'ə, acii kə ŋgwaləgi tii ka shaŋə, paa ci shii sə ŋga banə. 7Wata məzhiɗəkwatyaminə a zaɗəgi dagyanətii. Ma təya fa, əndə a waɓya dagi məzhiɗəkwatyaminəkii, ca ba, “Waatsə Uuzənaaki, kə uu'i nyi tə ci. Ci ca uuɗagi səkəki. Famə tə ci.” 8Ma i Piita tsaaməgi, maneemə tii taa ka wu aɓitii ma'ə maɗaamə Yeesu. 9Ma təya dzə də jimanə satii a giŋwa, Yeesu a ɗa ka tii bariya, əŋki ci, “Goona ba taa ka wu tə sətsə nee unə, see daba'ə maɗənaaki agi maməətə ənja, nyi Uuzənə ŋga ənda.” 10Kə luuvə tii bariyatə ɗii ci ka tii. Amma ma ahadatii satii, kə laaguyi tii, əŋki tii, “Mi da nə maɗənə agi maməətə ənja?” 11Təya ba ka Yeesu, “Aa mi ɗii ci maliminə a ba oo'i, Iliya na takəŋwa shinə ka Aləmasiihu?” 12Yeesu a ba ka tii, “Weewee ha'ə makə ətsa, Iliya na shi zəku'i ka haɗatəgi də patənə ŋga uushi'inə. Əntaa tə'i manaahəkii asəkə ləkaləkatə ŋga Əntaŋfə oo'i, ka sanə nə Uuzənə ŋga əndə ciɓənyinə kama kama, ənjə a kaaree ka ci kwa? 13Amma wanyinə ka banə koonə, kə uugi Iliya shinə. Kə ɗii ənji ka ci sətə kaɗeesəkə ka tii patə, makə sətə ɗii manaahəkii agyanəkii asəkə ləkaləkatə ŋga Əntaŋfə.” 14Mbu'unatii aaɓii hara lyawarənə, wata təya lapaa kə ndzaanə daŋkana ka tii də na, maliminə a ɗa ka tii mabizhinə. 15Makə nee ənji patə ka Yeesu, kə ɗii ka tii ka sə ŋga hurəshishinə. Təya hwaya aaɓiikii, təya nəhəpaa tə ci. 16Yeesu a ləgwa ama lyawarənaakii, əŋki ci, “Anə mi nuunə ka ɗa mabizhina?” 17Wata əndə'i əndə ahada daŋkana a jikəvə, əŋki ci, “Maləma, kə kira nyi ka hə uuzənaaki, acii tə'i ginaaji anəkii. Pooshi ci ka mbee ka waɓənə. 18Taa guci patə, maa kə ma'i ginaaji anəkii, ginaajikii a uurəvə tə ci aa panə. Əbwyanə nə cikufinə amakii. Ca tsəɓə linyinə. Shishinəkii patə a huurəgi shindəŋə. Kə kədii nyi acii lyawarənaaku, kaa təya lyaakagi ginaajikii, amma kə təkuree tii.” 19Fanə ŋga Yeesu ha'ə, əŋki ci ka tii, “'Ya'əmə, unə ənji ŋga zamanana, pooshi unə gi'i tə Əntaŋfə. Ca'ə guci saŋə nii kya ndzaa doona? Ca'ə guci sə'watənəki tuuna? Kiramə ka nyi uuzənəkii ɗii.” 20Wata ənjə a kira uuzəətə ka ci. Makə nee ginaajitə ka Yeesu, wata ca dəgəpaa tə uuzəətə də ŋgeerənə. Uuzəətə a kula. Fuuɗənə nə ci a panə. Əbwyanə nə cikufinə amakii. 21Wata Yeesu a ləgwa ama dii uuzəəta, əŋki ci, “Guci saŋə ndzaŋətə ka ca?” Əŋki dii, “Ndzaŋə ka saa'itə ci ma'ə uundzəkii. 22Laŋə jikə ginaajitsə ka uuɗə ɓələginə tə ci də kaalagərənə tə ci aagi gunə da i aagi ma'inə. Nəhuu təgunuunə geenə. Tsakuu tiinə, maɗa ka mbeenə nə hə.” 23Əŋki Yeesu ka ci, “Maɗa ka mbeenə nə nyi, bii ha? Paa ha shii oo'i, ma əndətə gi'i tə Əntaŋfə, taa mi patə ka mbeenə nə ci ka ɗatənə kwa?” 24Pii wata dii uuzəətə a jikəvə də ŋgeerənə, əŋki ci, “Kə gi'i nyi tə Əntaŋfə. Tsakuu tə nyi kaa nya tsakə gi'inə tə ci.” 25Makə nee Yeesu, wiitsə ənji ka ja də nə anətii də huyihuyi, ca wazə ka ginaaja, əŋki ci, “Ginaajinə kavə tə uuzəənə ka kadəguləməəna, wanyinə ka wazənə ka hə, shigi ashi uuzəəna. Ga ha ənya aashikii ma'a.” 26Wata ginaajitə a kapaa vurənə də ŋgeerənə, ca dəgə tə uuzəətə də ŋgwaaŋgwa'ənə, ca shigi ashikii. Wata lakə nə uuzəətə makə mantəkii. Ma nə ənji patə ka banə, “Mantəkii nə uuzəətsa.” 27Amma Yeesu a kəsətə tə uuzəətə ka ciinə, ca maɗee ka ci. 28Ma ətə dzəgərə Yeesu aasii, makə nee lyawarənaakii pooshi əndə aɓitii, təya ləgwa amakii, əŋki tii, “Mi saŋə ɗii təkuree inə ka lyaakagi tə ginaajitsa?” 29Yeesu a ba ka tii, “Pooshi taa mi ca lyaakagi tsarə ŋga ginaajitsa, see də də'wa kə uugi.” 30Makə ma'i tii gatə, təya palə danə hanyinə ŋga Galili. Ma Yeesu, paa ci mwayi ənjə a shii taa da nə ci, 31acii agi dzəgunənə nə ci uushi'inə ka lyawarənaakii. Ca dzə də waɓənə ka tii agyanə naakii na, ca ba, “Ka vəginə nə ənji tə Uuzənə ŋga əndə aacii ənja, təya ɓələgi tə ci. Maa kə ɓələgi ənji tə ci, ma ka makkənə ŋga uusəra, ka maɗənə nə ci agi maməətə ənja.” 32Amma, ma lyawarənaakii, paa tii paaratəgi də sətə cii kəya ba ka tii. Kə ŋgwaləgi tii əsə ka ləgwanə ka ci agyanəkii. 33Makə mbu'i tii aa Kafarənahumə, təya dzəgərə aasii. Yeesu a ləgwa ama lyawarənaakii, əŋki ci, “Agyanə mi saŋə njuuna ɗa mabizhinə una shi a rəgwa?” 34Amma pooshi tii jikə ka Yeesu, acii ma təya shi a rəgwa, kə ɗii tii mabizhinə ahadatii oo'i, “Wu saŋə palee də ɗuunuunə ahadaama?” 35Wata Yeesu a ndzaanə, ca 'wa tə tii patə pu'u aji bəra'i, əŋki ci ka tii, “Taa wu patə mwayi ndzaanə ka matakəŋwanə, wa ca ndzaa ka moodəba'a, wa ca ndzaa ka əndə slənənə ka ənji patə əsə.” 36Wata ca ŋgərə uuzənə, ca kəŋee ahadatii. Ca gapətə tə uuzəəta, əŋki ci ka lyawarənaakii, 37“Taa wu liwə uuzənə, maɗa putaaki liwə ci, tə nyi liwə ci ətsa. Ma əndətə liwu tə nyi, əntaa wata tə nyi liwə ci, amma tə Əndətə sləkee ka nyi liwə ci.” 38Wata Yoohana a jikəvə ka Yeesu, əŋki ci, “Maləma, kə nee inə ka əndə ca lyaakagi ginaajinyinə də ləməku. Amma makə nee inə, paa ci ka maguŋuura deenə, kə təŋapaa inə tə ci.” 39Əŋki Yeesu ka ci, “Goona təŋapaa tə ci. Acii ma əndətə ca ɗa sə ŋga hurəshishinə də ləməki, pooshi ci ka waɓənə bwayakii agyanəki kwakwatə. 40Ma əndətə makaareemə kaamə, naamə nə ci. 41Tantanyinə cii kya ba koonə, ma əndətə ca gyacii koonə ma'inə ka sanə putə ŋga ətə ɗii unə ŋga Aləmasiihu, weewee ka upaanə nə ci shikwaakii.” 42“Taa wu patə kavə tə taa rəŋwə agi manjeeviitə vii ka nyi gooŋga kaa ca pu'u, gəɗə anəvə təŋwə aa uurakii ka ci də ŋga'əənə, ənjə a kagərə tə ci aagi uunəva, acii sətə na upaa tə ci. 43“Maɗa ciinəku ca kavə tə hə ka ɗa 'waslyakəənə, lagi. Gəɗə gi hə ka upaa əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə yadə ciinə acii dzənə da ciinəku bəra'i aagi gunə ətə pooshi ka əntənə. 44Acii ma davə, pooshi kantəhuɗənyiitə ca adə tə ənji ka əntənə, pooshi gunə ka əntənə əsə.] 45Maɗa səɗəku ca kavə tə hə ka ɗa 'waslyakəənə, lagi. Gəɗə gi hə ka upaa əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə yadə səɗə acii ndzaanə da i səɗəku bəra'i, ənjə a ka tə hə aagi gunə. [ 46Ma davə, pooshi kantəhuɗənyiitə ca adə tə ənji ka əntənə, pooshi gunə ka əntənə əsə.] 47Maɗa ginəku ca kavə tə hə ka ɗa 'waslyakəənə, hurə'yagi. Gəɗə gi hə aagi ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə də ginə rəŋwə acii ndzaanə da i ginəku kyakya'ə bəra'i, amma ənjə a ka tə hə aagi gunə. 48Ma davə, pooshi kantəhuɗənyiitə ca adə tə ənji ka əntənə, pooshi gunə ka əntənə əsə. 49“Də gunə nə Əntaŋfə a haɗatə də taa wu patə, makə ətə ci ənjə a haɗatə zəmə də zhatana. 50Ŋunyikii nə zhatana. Amma maɗa kə ləvəgi zhatanə saakii, pooshi ənji ka mbeenə ka ənətəginə njamə njamə ma'ə. Ndzaamə ka ənji makə zhatanə agi dzəguɗa. Ndzaashimə agi jamənə.”


text: 1Pat wuray na, Yesu faya ma tətikateye a ndo hay ada faya ma ɗateye ha Labara Ŋgwalak eye ma dalamətagay i gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom. Ahəl nakə faya ma tətikateye na, bagwar hay i ndo neheye tə vəlaway wu a Mbəlom aye ta ndo mədzaŋgawa bazlam i Mbəlom mapala eye hay ada ta madugula hay ti ye ka təv i Yesu. 2Ti ye naha ta tsətsah faya tə gwaɗay: «Ka ge wu neheye na, ta gədaŋ waray? Maa vəlaka gədaŋ aye na, way, tsikamay?» 3Yesu a mbəɗatay faya, a gwaɗatay: «Neŋ dərmak na tsətsahiye fakuma: 4Maa sləraw Yuhana madzəhuɓe ndo a yam na, way? Maa sləraw na, Mbəlom tsukuɗu ndo hay ɗaw?» 5Ane tuk na, tə tsik mə walaŋ tay tə gwaɗ: «Ka mbəɗakweye faya na, kəkay? Taɗə ka gwaɗakwa, maa slər ha Mbəlom, Yesu ma gwaɗakweye: “Ka dzalum ha ka wu nakə Yuhana a tsik aye bay na, kemey?” 6Ada taɗə ka gwaɗakwa maa sləraw Yuhana na, ndo hay, ndo hay tebiye ta kaliye kway tə kwar, ta kəɗiye kway. Hərwi tə sər ha ta deɗek Yuhana na, ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom.» 7Ta mbəɗay faya a Yesu, tə gwaɗay: «Maa sləra ahaya Yuhana ndo madzəhuɓe ndo a yam way na, nəmaa sər bay.» 8Yesu a gwaɗatay: «Neŋ bəbay na ge wu neheye ta gədaŋ i way na, na tsikakumeye bay.» 9Ma dəba eye na, Yesu a tsikatay me a ndo hay ta dzeke, a gwaɗatay: «Ndoweye andaya a ɗəs guvah. A zəv a ɗəma gərɗaf hay haladzay. Dərizl i gərɗaf niye hay na, tə wa hohway. A ndəv ha mazəve na, a həl ndo i məfəte hay ada tâ fətay na. Bo ŋgay aye a ye a tsekene. A ye na, ma ndzaweye haladzay. 10«Həlay i maŋgəle hohway i gərɗaf niye hay kə sla. A slər ndo nəte mə walaŋ i ndo i məsler ŋgay hay hərwi ada tâ vəlayaw faya abəra i ŋgay. Ndo i məsler ŋgay a həl bo a ye. A ye naha na, ndo neheye faya ta tsəpiye guvah aye, tə gəs na. Tə ndaɓa na ada ta həhar na həlay kəriye. 11«Ndo i guvah a ŋgatay andza niye na, a slər ndo neŋgeɗ sa. Ndo niye a həl bo a ye. A ye naha na, tə gəs na ada tə ndaɓa na dərmak. Tə tsaɗay pəleslesle, ta həhar na. Ta vəlay wuray kwa tsekweŋ bay. 12Ndo i guvah a slər ndo mamahkar eye sa. Ndo niye a ye na, tə gay mbəlak. Tsa na, tə kala ahaya abəra ma guvah niye. 13«Ndo i guvah niye a gwaɗ: “Na giye anəke na, kəkay? Na sləriye wawa ga nakay nəte na wuɗa na haladzay aye təday. Agəla neŋgeye na, ta rəhay ha gər, ta geye wuray bay.” 14«Ane tuk na, tə ŋgatay a wawa niye na, tə tsik mə walaŋ tay tə gwaɗ: “Aya! Anaŋ magedze ŋgay nakə ma ta ndiye na guvah ŋgay aye, ki yaw! Kəɗakwa na, ada guvah nakay ma mətsakweye a nəkway!” 15Tsa na, ti ye faya, tə gəs na. Tə kəɗ na. Tə kal ha mədahaŋ eye abəra ma guvah niye.» Tsa na, Yesu a tsətsah fataya a gwaɗatay: «Ndo i guvah ma giye tay ha anəke na, kəkay? 16Ndo i guvah niye ma deyeweye ma gəsiye tay ha ndo niye hay, ma kəɗiye tay ha. Kə kəɗ tay ha na, ma həliye a ɗəma ndo mekeleŋ eye hay.» Ndo hay tə tsəne wu niye hay a tsik aye na, tə gwaɗ: «Wu niye andza niye na, ma giye bo bay.» 17Ane tuk na, Yesu a zəba fataya a gwaɗatay: «Dzeke nakay mə Ɗerewel i Mbəlom aye a say məgweɗe na, kəkay? “Kwar nakə ndo maɗəzle gay hay tə kal ha aye na, matəra kwar lele eye a ze siye i kwar hay na, neŋgeye ɗuh.” 18«Kwa way kə dəɗ ka kwar niye na, ma toliye. Ada kwar niye kə dəɗ ka ndoweye na, ma ləgəriye na kərɗik kərɗik andza mereɓek.» 19Ndo mədzaŋgawa bazlam i Mbəlom mapala eye hay ta bagwar hay i ndo neheye tə vəlaway wu a Mbəlom aye hay ta pəla tsəveɗ kwayaŋŋa ka məgəse na Yesu hərwi tə sər ha Yesu a tsik dzeke niye na, ka nəteye. Ane tuk a, ta dzədzaratay a ndo hay. 20Ma dəba eye na, ta dazlay a matsəpe na Yesu. Tə slər ndo ka təv ŋgay. Ndo niye hay tə slər tay ha aye na, tə ge ha gər tay andza nəteye ndo lele eye hay kame i Mbəlom. Ndo niye hay na, a satay mapəle mənese abəra ka Yesu mə bazlam ŋgay neheye ma tsikiye aye. Taɗə ta huta faya abəra mənese na, ta sliye faya məvəlay a həlay a ndo məvəle dala tuk. Hərwi bəy i Roma na, neŋgeye gədaŋ eye ada maa ləva dala i Roma na, neŋgeye. 21Ndo neheye tə slər tay ha aye na, ti ye ka təv i Yesu. Ti ye naha ta tsətsah faya andza nakay, tə gwaɗay: «Miter, nəmaa sər ha nəkar ka tsik na, deɗek. Ka ŋgəna tay ha ka bo bəra ndo hay təbey. Ka gwaɗ ada faya ka tətikateye a ndo hay na, wu neheye deɗek aye. 22Ane tuk na, a samay matsətsehe fakaya, bazlam kway mapala eye kə vəl tsəveɗ məvəle dzaŋgal a bəy i Roma tsukuɗu kə vəl tsəveɗ məvəle bay ɗaw?» 23Ane tuk na, Yesu a sər ha, a satay məhəle faya abəra suwat. Tsa na, a gwaɗatay: 24«Ehey bəzumeŋ ahaya kwar i suloy təday.» Ta bəzay ha kwar i suloy niye. A gwaɗatay: «Mandzəkit bo nakay ta məzele nakay faya na, i way?» Ta mbəɗay faya, tə gwaɗay: «I bəy i Roma.» 25Tsa na, Yesu a gwaɗatay: «Aya! Wu i bəy i Roma na, vəlumay ha a bəy i Roma ŋgway. Wu i Mbəlom na, vəlumay ha a Mbəlom ŋgway.» 26Ka gər i bazlam niye Yesu a tsikatay kame i ndo hay tebiye na, ta huta faya abəra mənese bay tebiye. Ɗuh bazlam ŋgay nakə a tsikatay aye na, a gatay hərɓaɓəkka, a dərəzlatay ka bazlam. 27Ma dəba eye na, siye i Saduke hay ti ye ka təv i Yesu. Saduke hay na, ndo neheye tə gwaɗ: «Ka mət na, mələtsew abəra ma mədahaŋ andaya sa bay» aye. 28Ti ye naha, ta tsətsah ka Yesu, tə gwaɗay: «Miter, bazlam nakə Musa a watsamay a bazlam i Mbəlom mapala eye na, anaŋ. A gwaɗ: “Taɗə ndo a mət a gər ha ŋgwas ŋgay ta wa zuk bay na, mata zle na madakway i ŋgwas niye na, malamar i ndo niye a mət aye” bəɗaw? Ma zliye na, hərwi ada hulfe i ndo niye a mət aye mâ dze bay. 29Yaw! Andaya ahəl niye ndo ta malamar ŋgay hay tasəla. Malamar tay makurre eye a zla dahəlay. A zla dahəlay na, a mət. A mət na, ta wa ta dahəlay ŋgay niye a zla aye bay. 30Məmbager ŋgay a zla na madakway i ŋgwas niye. A zla na, a mət. 31Malamar tay mamahkar eye a zla. A zla na, a mət. Siye hay tebiye tə ge andza niye dərmak. Nəteye neheye tasəla aye tə zla ŋgwas niye na, tə mət tebiye. Ndəray kwa nəte mə walaŋ tay ta wa ta ŋgwas niye bay. 32Ka mandəve ŋgay eye na, ŋgwas niye a mət dərmak. 33Pat nakə aza mədahaŋ hay ta lətseweye abəra ma mədahaŋ aye na, ŋgwas niye ma mətseye na, a way? Hərwi nəteye niye tasəla eye ta zla na ka ŋgwas!» 34Yesu a mbəɗatay faya, a gwaɗatay: «Hasləka ta ŋgwas neheye ka məndzibəra nakay anaŋ aye na, ta zliye bo. 35Ane tuk na, ndo neheye Mbəlom a pala tay ha, nəteye ta ndziye ka məndzibəra nakə weɗeye na, ta lətseweye abəra ma mədahaŋ na, ta zliye bo nakay na, zal kəgəbay, ŋgwas na, ta zliye bo sa bay. 36Nəteye na, ta mətiye sa bay. Ta ndziye na, andza gawla i Mbəlom hay. Nəteye wawa i Mbəlom hay, hərwi ta lətsew abəra ma mədahaŋ a məsəfəre. 37«Mələtsew abəra ma mədahaŋ na, ka sərakwa ha mədahaŋ hay ta lətseweye abəra ma bəɗ na, hərwi bazlam i Musa nakə a tsik ahəl niye aye. A ɗa ha na, bazlam nakə Mbəlom a tsikayaw mə gay i dak niye dzaydzay andza faya ma təmiye na aye. A zalay a Bəy Maduweŋ na, “Mbəlom i Abraham, Mbəlom i Izak, Mbəlom i Zakob.” 38A tsik andza niye na, hərwi Mbəlom na, neŋgeye Mbəlom i mədahaŋ hay bay, neŋgeye Mbəlom i ndo neheye ta ndziye huya ta sifa aye. Ta ndziye ma sifa na, hərwi Mbəlom.» 39Siye i ndo mədzaŋgawa bazlam i Mbəlom mapala eye tə tsəne andza niye na, tə gwaɗ: «Miter, bazlam yak niye ka tsik aye na, təɗe.» 40Tə tsikay andza niye na, hərwi horoy a gatay matsətsehe faya wu hay. 41Yesu a gwaɗatay: «Ndo hay tə gwaɗ ka Kəriste na, neŋgeye Wawa i Davit na, kəkay? 42Ɗuh Davit tə gər ŋgay a gwaɗ ma ɗerewel i Dəmes hay na: “Bəy Maduweŋ Mbəlom a gwaɗay a Bəy Maduweŋ ga na: Dara, ndza tə həlay i mənday ga, 43hus a pat nakə na piye tay ha ndo məne ɗəre yak hay a huɗ i sik yak aye.” 44«Ane tuk na, Davit na, kə zalay a Kəriste “Bəy Maduweŋ” tuk na, ada ndo hay ta gwaɗiye wawa ŋgay na, ma kəkay?» 45Ahəl nakə ndo hay faya ta pay zləm a bazlam ŋgay nakə faya ma tsikateye na, Yesu a gwaɗatay a gawla ŋgay hay: 46«Həbum gər kurom abəra ka ndo mədzaŋgawa bazlam i Mbəlom mapala eye hay. Nəteye i tay ta wuɗa mahəhele na, ta rəkwat eye. Ka təv məhay gər na, ta wuɗa ndo hay tâ tsikatay me ta məɗəslatay ha gər. Mə gay i maɗuwule me na, ta pəlawa i tay na, təv məndze nakə kame i ndo hay aye, ndo hay ta ŋgatateye lele. Mə magurlom, ta wuɗa na, təv məndze ŋgwalak eye. 47Wu nakə tə vəlawatay a madakway i gwas hay aye na, tə ndayawa na. Tə ɗuwulaway me a Mbəlom na, vəɗvəɗ a ndəv bəse bay hərwi ada ndo hay tâ gwaɗ fataya nəteye ndo ŋgwalak eye hay. Slala i ndo neheye andza nakay aye na, Mbəlom ma giye fataya sariya na, ma ziye i ndo siye hay.»


text: 1Ma daba'əkii, Yeesu a maɗə, ca dzə ka vəra ka vəra, ca dzə də waaza Ŋunyi Habara agyanə ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə. Kə nyi'u lyawarənaakii pu'u aji bəra'i tə ci. 2Kə nyi'u hara makinə tə ci əsə ətə mbəɗəpaagi ci də tii acii ginaaji da bwanea. Waatoo, Mariyaama Magədalina ətə lyakagi Yeesu ginaajiinə məɗəfə ashitə, 3Yawana, minə ŋga Kuza. Ma ŋgurii, ci nə kadala ŋga yi ŋga ŋwaŋwə Hirudusə. Suzana da hara makinə ɓəzəkii. Ma tii pata, kə cakə tii tə i Yeesu də gənatii. 4Ma saa'ikii, kə ma'ya ənji asəkə vəranyinə patə, təya shi aaɓii Yeesu. Makə dzii daɓaala də na, wata Yeesu a ndzaŋə waɓənə ka tii də ɗa misaali, əŋki ci: 5“Tə'i əndə gi aasəkə rə ka giirə slikərənə. Ma ca giirə, hara slikərənə a kwaala ahada rəgwa, ənjə a wiigi'i anəkii. Əginyinə əsa, təya shi, təya ɗəmətə. 6Hariinəkii əsə a kwaala ama pasla, ca givagi, ca huurəgi, makə pooshi marəɓə hanyinə. 7Harii slikərənə əsə, təya kwaala aagi dəha. Gərənə nə tii kyakya'ə da dəha. Dəhəkii a pa'aanə ka səkəŋwa. 8Ma harakii, kə kwaalii tii anə ŋunyi hanyinə. Təya dəvə, təya gərə, təya əji hi'wa. Taa ŋgutə patə, kə vii ci ŋunyi cifanə gya'a gya'a.” Makə uudəpaa Yeesu waɓəətsa, wata ca wazəgi də ŋgeerənə, əŋki ci, “Ma əndətə da liminə ŋga fanə, wa ca fa.” 9Ma daba'əkii lyawarənə ŋga Yeesu a ləgwa ka ci, əŋki tii, “Mi mwayi misaalitsə ɓaariina?” 10Əŋki Yeesu ka tii, “Ma unə kamə, koonə vii Əntaŋfə rəgwa ŋga shii ma'umbee uushi'inə ŋga ŋwaŋuunaakii. Amma, ma hara ənja, see də misaali fanətii; kaa təya tsaamə, amma paa tii ka neenə; kaa təya kapaa liminətii, amma paa tii ka paaratəginə.” 11“Wiinə səndə mwayi misaalitsə ɓaariinə: ma slikərəətsa, kə ndzaa ci makə waɓənə ŋga Əntaŋfə. 12Ma slikərəətə kwaalii ahada rəgwa, tii nə ənjitə ca fa waɓənə ŋga Əntaŋfə. Wata Seetanə a shi, ca ɗəməgi waɓəətə a ədzəmətii, acii ga təya vii gooŋga ka Əntaŋfə kaa təya upaa luupaanə. 13Ma slikərəətə kwaalii ama pasla əsə, tii nə ənjitə ca fa waɓənə ŋga Əntaŋfə, təya luu də mooɗasəka. Amma pooshi waɓənəkii əji slərəginə a ədzəmətii. Ci ɗii paa tii ka ta'avənə agi nə'unə. Maɗa kə upaa ŋgəra'wə tə tii, təya bwasee. 14Ma slikərəətə kwaalii aagi dəha, tii nə ənjitə ca fa waɓənə ŋga Əntaŋfə. Amma ma agi ndzaanatii, ka kavənə nə tii natii nə ka buurə uushi'inə kama kama, təya suuna gəna, təya alə sətə ca kaɗeesəkə ka tii. Pooshi ŋunyi uushi ci təya mbee ka ɗatənə. 15Ma slikərəətə kwaalii anə ŋunyi hanyinə, tii nə ənjitə ca fa waɓənə ŋga Əntaŋfə, təya kəsəpaa təŋə təŋə də ədzəmə rəŋwə, təya ndzaanə də sə'watənə, təya ɗa ŋunyi uushi ətə ca nafa.” 16“Pooshi əndə ca kavə gunə aasəkə garəkuwa ka umbətənə də ɗəva taa ka kapaanə atsa ədərə əsə. Amma ka kapaanə nə ənji garəkuwa ka madzəgamə ha, ka ənjitə ca dəəmə aa kumu a nee ka ha camə. 17Taa mi patə ɗii ma'umbeekii kadə na shigi aa babara. Ma sətə pooshi ənji shii, kadə nə ənjə a shii, kadə na shigi aa babara əsə. 18“Ɗamə haŋkala agyanə fanə goonə! Acii ma əndətə da kuɗəpəshinə ŋga paaratə də sətə cii kəya fa, ka ci tsakənə ənji paaratəginə. Amma ma əndətə pooshi kavə nəkii davə, taa ətə gi'u agi hiimaakii maa, ka luuginə nə ənji.” 19Ma daba'əkii, kə shi i məci Yeesu da ndzəkəŋushi'inəkii kaa təya nee ka ci. Amma kə təkuree tii ka mbu'unə aaɓiikii, pooshi rəgwa acii daɓaala. 20Wata ənjə a ba ka Yeesu, “Watiitsə i muu tii da ndzəkəŋushi'inəku agyə, kə mwayi tii neenə ka hə.” 21Amma wata əŋki Yeesu ka tii, “Ənjitə ca fa waɓənə ŋga Əntaŋfə, təya slənətə sətə bii ci, tii nə yaayi da ndzəkəŋushi'inəki.” 22Ma ka əndə'i uusəra, kə ndərəvə Yeesu da lyawarənaakii aasəkə kumbawalə. Əŋki ci ka tii, “Taŋəgyaamə aa taŋəgi uunəva.” Təya maɗə, təya palə. 23Ma təya dzə də taŋənə də kumbawalə, Yeesu a tsəfə ŋunyinaakii. Wata mandalə məɗə a ndzaŋə kyanə anə uunəva. Ma təya nee, nanə nə ma'inə aasəkə kumbawala kaa təya za. 24Wata təya əntsahətə aaɓii Yeesu, təya maɗee ka ci, əŋki tii ka ci: “Daada, Daada, wanaamə ka zanə.” Yeesu a vəɗəhə, ca la ŋguruunə ka məɗə da ka ma'iitə ca mbuɗə aadəgyə aadəgyə. Wata shakətə təya ənəgi, təya dədəkə kyakya'ə. 25Əŋki Yeesu ka lyawarənaakii, “Pooshi ma'ə vii gooŋga goonə kuna?” Amma, ma təya, kə ŋgwaləgi tii. Kə ɗii ka tii ka sə ŋga hurəshishinə əsə. Təya laagwashi ahadatii, “Wu saŋə nə əndəna? Taa məɗə da ma'inə maa, agi waɓənə nə ci ka tii, təya fa tə ci.” 26Makə taŋəgi Yeesu da lyawarənaakii aa taŋəgi uunəvə ŋga Galili, waatoo aanə hanyinə ŋga ənji Gyarəgasinə, 27jimagərənaakii asəkə kumbawala, wata təya guŋəgərə da əndə'i əndə vəranəkii da ginaajiinə ashikii. Kə uugi baanə laŋə makə tikə ci da kəjeerənə əsə. Paa ci ka ndzaanə asii. Amma ahada gu'u ənji nə ndzaanaakii. 28Neenaakii ka Yeesu, wata ca ka vurənə, ca shi, ca kulagi akəŋwaciikii, ca ŋgəree ka uurakii, əŋki ci, “Yeesu Uuzənə ŋga Əntaŋfə Əndə məghərəvənə, mi cii kwa alə ashiki kwa? Tuutəta'ə! Ga ha ciɓə də nyi.” 29Ma bii ci ha'a, acii kə bii Yeesu ka ginaajitə kaa ca dzəgi. Ma ginaajikəya, kə nji kəya kəəsə tə əndəkii ŋgaaŋga'ə. Acii ha'ə, mapa'əkii nji əndətə a ndzaanə da i mahyakahyaka'ə aciikii da asəɗəkii. Amma, patə da ha'ə ca dzə də ɓwaatəginə. Ginaajikii a kagi tə ci aagi bilinə. 30Wata Yeesu a ləgwa ka ci, əŋki ci, “Iitə nə ləməkwa?” Əŋki ci, “Ma ləməkya, Ɓəzəkii.” Ma bii ci ha'a, acii ɓəzəkii nə ginaajinyiitə dzii də nə ashikii. 31Wata ginaajinyiitə a dza ciinə ka Yeesu, acii ga ca bii ka tii dzənə aasəkə makurəŋə gu'u ŋga zanə. 32Ma dava, tə'i gəranə ŋga dagəliinə ca alə zəmatii ashi ɗaŋgəra. Wata ginaajinyiitə a kədii acii Yeesu kaa ca vii ka tii rəgwa ŋga dzəgərənə aashi dagəliita. Wata Yeesu a vii ka tii rəgwakii. 33Təya shigi ashi əndəta, təya dzə, təya dzəgərə aashi dagəliita. Wata dagəliitə a hwayagərə, təya kwaalagərə aagi uunəva, təya zagi davə patə. 34Makə nee magəriinə ŋga dagəliitə ka sətə ɗii, təya huyipaa, təya kərə makii aasəkə vəranə da aanə hanyinəkii patə. 35Makə fii ənjita, wata təya shigi ka tsaamə sətə ɗii. Təya mbu'yagərə aaɓii Yeesu, təya lapaa əndətə dzəgi ginaajinyiitə ashikii dasə a panə aɓiikii. Da i kəjeerənə ashikii nə ci, kə ənya haŋkalaakii. Wata təya ŋgwaləgi. 36Ma ənjitə nee də ginətii makə sətə mbə'i əndə ginaajita, kə jigunyi tii ka ənjitə shi daba'a. 37Wata ənjinyiitə anə hanyinə ŋga Gyarəgasinə patə a ba ka Yeesu, wa ca dzəgi ka tii anə hanyinatii, acii kə ŋgwali tii ka shaŋə. Wata Yeesu a ndərə kumbawalə ka palənə saakii. 38Wata əndətə dzəgi ginaajitə ashikii a kədii acii Yeesu kaa ca dzə atsakii. Amma pooshi Yeesu luuvə ka ci, əŋki ci ka ca, 39“Ənuu saaku aasii. Duu dzəgunəgi ka ənji sətə ɗii Əntaŋfə ka putaaku.” Palənə nə əndəta, ca dzə də baaba ka ənji patə asəkə vəranə sətə ɗii Yeesu ka putaakii. 40Ənyanə ŋga Yeesu, kə liwə ənji tə ci ŋgaaŋga'ə, acii agi gəranə tə ci nji tii patə. 41Tə'i əndə'i əndə ətə ɗii ləməkii Jayirusə. Ma ca, gawə nə ci asəkə kuvə də'wa davə də vəra. Kə shi ci aaɓii Yeesu, ca gərə'waanə atsaa səɗəkii, ca dza ka ci ciinə kaa ca dzə aa hakii aasii. 42Acii tə'i uuzənaakii rəŋwə, uncitə minəkii. Kə ɗii fəzatə taa pu'u aji bəra'i. Pooshi labaɗatə, də ma də ma ha'ə nə ki. Ma Yeesu a dzə aa ha əndəta, kə tsəkuyi ənji ŋgaaŋga'ə anəkii. Pooshi rəgwa ŋga zə'uginaakii acii ənja. 43Tə'i əndə'i minə agi ənjita, ciɓee bwanea ka ki fəzə pu'u aji bəra'i. Uushi'inə nja ɗa tə ki. Kə zamagi ki də gənatə patə ka ənji kuzhikinə, amma pooshi əndə mbee ka mbəɗəpaanə də ki. 44Wata kya əntsahətə aaɓii Yeesu da ba'akii, kya təɓətə kəjeerənaakii. Pii wata kə dzəgi bwaneatə ashitə. 45Əŋki Yeesu, “Wu daa uree ka nya?” Əŋki patənə ŋga ənji ka ci, əntaa tii. Əŋki Piita ka ci, “Daadə, laŋə nə ənji aɓiiku, pooshi ha ŋga zə'uginə.” 46Əŋki Yeesu, “Amma tə'i əndə uree ka nyi, acii kə fii nyi tə'i baawəɗa shigi ashiki.” 47Makə nee miitə kə puki ba'atə, wata kya shi. Shishinətə a dzə də udzənə acii ŋgwalənə. Kya gərə'waanə akəŋwacii Yeesu, kya ndzaŋə dzəgunənə ka ci akəŋwacii ənji patə taa ka mi uree ki ka ci, i makə sətə upaa ki mbəɗənə pii əsə. 48Wata əŋki Yeesu ka ki, “Uuzənaakya, kə mbə'i hə putə ŋga gi'inaaku tə nyi. Duu agi jamənə.” 49Daga Yeesu ma'ə ma'uudəpaamə waɓənə ha'ə, kə mbu'ya əndə yi ŋga Jayirusə. Əŋki əndətə ka Jayirusə, “Kə uudee uuzəətə ka na. Ga ha ənvutə tə maləmə ma'ə.” 50Amma, makə fii Yeesu ha'ə, wata əŋki ci ka Jayirusə, “Ga ha ŋgwalə. Vii gooŋga ka Əntaŋfə, ka mbəɗənə nə uuzənaaku.” 51Makə mbu'i Yeesu aa ha Jayirusə, makapaamə ci rəgwa taa ka wu ka dəməgərənə atsakii maɗaamə ka i Piita, da Yoohana, da Yakubu da ka i dii uuzəətə da məci. 52Ənji patə davə asii, ka tuunə, təya ŋgəərə ma. Wata əŋki Yeesu ka ənji, “Goona tuu. Ma uuzəətsa, əntaa əntənə əŋki ki, amma ŋunyinə cifə ki.” 53Wata təya ŋusəgi tə ci acii kə shii tii, kə əŋki uuzəətə tanyi. 54Amma wata Yeesu a kəsətə tə uuzəətə ka ciinə, ca ba ka ki də ŋgeerənə, “Əndzəgəna, maɗətə!” 55Wata kə ənyatə əpinə ama uuzəəta. Kya maɗətə pii. Wata əŋki Yeesu, wa ənjə a vii ka ki zəma. 56Ma sətsa, kə ɗii ka sə ŋga hurəshishinə ka i dii da məci uuzəətə ka shaŋə. Amma Yeesu a ba ka tii, ga təya bapaa sətə ɗii taa ka wu.


text: 1Nay mapa kɨ əm ɔde al, kɨ ɓari-e nay Pakɨ e ɓasi. 2NJé kun dɔ njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je, kɨ njé ndo ndu-kun je, sangi rəbɨ kadɨ n-uwəi Jəju n-tɔli-e, nə ɓəli kosɨ je. 3Nɨngə Sata̰ ur me Judasɨ tɨ kɨ ɓari-e Isɨkarɨyotɨ kɨ e kɨ kare mbo̰ njé ndo je tɨ lə Jəju kɨ dɔgɨ gɨde joo. 4Ur me tɨ ade aw ɨndə ta naa tɨ kɨ njé kun dɔ njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je kɨ njé kun dɔ njé ngəm ta kəy lə Luwə, dɔ rəbɨ tɨ kɨ kadɨ ɨlə-n Jəju jide tɨ. 5Lo kɨn tɨ, rɔ njé je kɨ Judasɨ aw ɨngə-de ka kɨn nəl-de ngay adɨ ndude osɨ naa tɨ kadɨ n-adi-e la. 6Judasɨ ndɨgɨ dɔ tɨ, nga nɨngə ɨlə ngɨrə sangɨ rəbɨ kɨ to kadɨ ɨlə-n Jəju jide tɨ kɨ kanjɨ kadɨ kosɨ je ooi loe. 7NDɔ kuso mapa kɨ əm ɔde al, kɨ e ndɔ kɨ kadɨ dɨje tɔli ngan dəgɨ batɨ je mbata nḛ kuso Pakɨ asɨ. 8Ə Jəju ɨlə Pɨyər əi kɨ Ja̰ ə nə: «Awi ɨndəi dɔ nḛ kuso Pakɨ dana kadɨ j-usoi.» 9Ɓa əi je təli dəji-e əi nə: «Lo kɨ ra be ə ɨndɨgɨ kadɨ j-aw jɨ ra nḛ kuso tɨtɨ ə?» 10Nɨngə Jəju ɨlə-de tɨ ə nə: «Awi, lokɨ ɨsɨ uri kɨ me ɓe tɨ ɓa, a ɨngəi dɨngəm kare kɨ otɨ gum man dɔne tɨ nɨngə uni goe, uri me kəy tɨ kɨ ur tɨ. 11Lokɨ uri goe tɨ ɓa, əli ɓa nje kəy kɨn əi nə: “NJe ndo dɨje ə nə kadɨ jɨ dəji se me kəy kɨ ra ə kadɨ n-uso nḛ Pakɨ tɨ kɨ njé ndo je ləne wa?” 12Lo kɨn tɨ, a ɔjɨ səsi me kəy kɨ boy. Me kəy kɨn to taa, kɨ nḛ je pətɨ me tɨ. Lo kɨn ə a rai nḛ kuso tɨ kadɨ j-usoi. 13Pɨyər əi kɨ Ja̰ awi nɨngə, ɨngəi nḛ je pətɨ asɨ naa təkɨ wa kɨ Jəju əl-n-de ka kɨn, adɨ rai nḛ kuso Pakɨ, ɨndəi dɔe dana.» 14Lokɨ dɔ kadɨ asɨ, Jəju əi kɨ njé kaw kɨlə je ɨsi ta nḛ kuso tɨ. 15Ə Jəju əl-de ə nə: «M-ndɨgɨ ngay kadɨ m-uso nḛ Pakɨ kɨn səsi ɓəy taa kadɨ m-ɨngə ko̰. 16Nɨngə m-əl səsi, m-a m-uso səsi kɨ rangɨ gogɨ al, bɨtɨ kadɨ nḛ kuso kɨn tɔl tane me ɓeko̰ tɨ lə Luwə.» 17Go tɨ, Jəju taa kɔpɨ kasɨ kandɨ nju, ra oyo Luwə dɔ tɨ, nɨngə təl-n adɨ njé kaw kɨlə je ə əl-de ə nə: «Ɨtaai a̰yḭ-naa dansi tɨ, 18Tadɔ, m-a m-a̰y kasɨ kandɨ nju kɨ rangɨ al, bɨtɨ kadɨ ɓeko̰ lə Luwə re-n.» 19Go tɨ, Jəju un mapa, ra oyo Luwə dɔ tɨ, uwə tətɨ naa tɨ, təl-n adɨ njé ndo je, nɨngə əl-de ə nə: «E kɨn e darɔm, kɨ e kɨ kun kadɨ mbata ləsi. Ɨtaai usoi kadɨ mesi ole-n dɔm tɨ.» 20Go nḛ kuso tɨ, Jəju un kɔpɨ kasɨ kandɨ nju, ra təkɨ ra-n kəte ka kɨn be ɓəy, nɨngə əl-de ə nə: «Kɔpɨ kɨn e kun mɨndɨ kɨ sɨgɨ me məsɨm tɨ kɨ a a̰y mbata ləsi. 21«Nɨngə kadɨ ɨgəri təkɨ dəw kɨ a ɨlə-m ji dɨje tɨ, ɨsɨ səm ta nḛ kuso tɨ kɨ ne wa kɨn. 22Mi NGon dəw m-a m-oy təkɨ Luwə ɔjɨ-n, nə kəm-to-ndoo e lə dəw kɨ a ɨlə-m mi NGon dəw ji dɨje tɨ.» 23Lo kɨn tɨ, njé kaw kɨlə je ɨləi rɔde ɨsɨ dəji-naa ta dande tɨ se naa dande tɨ ə kadɨ a ra nḛ kɨ be kɨn wa? 24Go tɨ, njé kaw kɨlə je ɨləi ngɨrə naji-naa ta tɨ kɨ tɔgɨde əi nə se na̰ ə a e kɨ bo dande tɨ wa? 25Ə Jəju əl-de ə nə: «NGar je kɨ o̰i ɓe dɔ gɨn dɨje tɨ kɨ dangɨ dangɨ kɨ dɔnangɨ tɨ ne, rai rɔde kadɨ n-əi ɓaɓe je dɔ dɨje tɨ, taa njé kɨ tɔgɨ ko̰ɓe e jide tɨ, ɨndəi tɔgɨ dɔ dɨje tɨ adɨ ɓari-de njé ra majɨ je tɔ. 26Nə səi, majɨ kadɨ ɨrai təkɨ əi je ɨsɨ rai kɨn be al. Dəw kɨ e kɨ tɔgɨ dansi tɨ, majɨ kadɨ təl rɔne dəw kɨ dɔ du tɨ, nɨngə kadɨ dəw kɨ nje kun dɔsi, təl nje ra kɨlə ləsi tɔ. 27Tadɔ dəw kɨ nje kɨsɨ ta nḛ kuso tɨ nɨm, dəw kɨ nje re kɨ nḛ kuso nɨm, dande tɨ kɨ joo kɨn, e kɨ nje kɨsɨ ta nḛ kuso tɨ ə e kɨ bo al a? Nɨngə mi, m-ɨsɨ dansi tɨ tə nje re kɨ nḛ kuso kadɨ səsi. 28Səi ə səi dɨje kɨ uwəi tɔgɨsi ba səm me ko̰ tɨ. 29Nɨngə təkɨ Luwə kɨ Bai adɨ-m ko̰ɓe ka kɨn ə, mi m-adɨ-n səsi tɔ. 30A usoi je, a a̰yḭ-naa je səm me ɓeko̰ tɨ ləm. Nɨngə a ɨsi dɔ kɨmbər ko̰ɓe tɨ kadɨ ɨgangi ta dɔ gɨn ka Isɨrayəl tɨ kɨ dɔgɨ gɨde joo.» 31Jəju əl Sɨmo̰ ə nə: «Sɨmo̰, Sɨmo̰, Su dəjɨ ta rəbɨ kadɨ n-sɨyə səsi təkɨ dəw a sɨyə-n ko me kee tɨ be. 32Nə mi, m-əl ta kɨ Luwə mbata tɨ ləi, kadɨ ɨlə kadɨ-me ləi kɔ al. Nɨngə lokɨ a təl kɨ rɔm tɨ, majɨ kadɨ ɨlə dɨngəm me ngako̰i je tɨ.» 33Ə Pɨyər əl Jəju ə nə: «Ɓaɓe, mi ɓasi kadɨ re e dangay ka m-a m-aw tɨ səi. A re e-n koy ka m-a m-oy səi.» 34Ə Jəju təl əl-e ə nə: «Pɨyər, adɨ m-əli, ɓone wa kɨn, kunə kɨnjə no̰ al ɓəy ə, a najɨ ta nja mɨtə təkɨ ɨgər-m al.» 35Jəju əl njé ndo je ə nə: «Lokɨ kəte m-ɨlə səsi kɨ kanjɨ kadɨ uni la, ə se ɓɔl, ə se sa njasi kɨn nḛ madɨ du səsi ma?» Ə ɨləi Jəju tɨ əi nə: «Jagɨ, nḛ madɨ du-je al.» 36NGa ə Jəju əl-de ə nə: «Nɨngə kɨ ngɔsɨne kɨn, dəw kɨ aw kɨ la ɓa kadɨ un jine tɨ, e kɨ aw kɨ ɓɔl ə kadɨ un jine tɨ. A kɨn ə re dəw madɨ aw kɨ nḛ katɨ al ə kadɨ ɔr kɨbɨ kɨ rɔne tɨ gatɨ-n ə ɨyə̰ lae ndogɨ-n nḛ katɨ kare uwə jine tɨ tɔ. 37Adɨ m-əl səsi, sɔbɨ kadɨ nḛ kɨ makɨtɨbɨ lə Luwə əl tae ə nə: “Tɨdəi-e dan njé ra majal je tɨ,” kɨn ra nḛ dɔm tɨ. Nɨngə nḛ kɨ sɔbɨ kadɨ a re dɔm tɨ kɨn, a ra nḛ.» 38Ə njé ndoo je əli-e əi nə: «Ɓaɓe, nḛ katɨ ə e joo kɨn.» Ɓa əl-de ə nə: «E wa kɨn asɨ.» 39Go tɨ Jəju tḛḛ, nɨngə təkɨ ɨsɨ ra-n kəte kəte, un ta rəbɨ ɨsɨ aw kɨ dɔ mbal kagɨ bɨni je tɨ. NJé ndo je lie uni goe. 40Lokɨ rəi tḛḛi dɔ mbal tɨ, Jəju əl njé ndo je ə nə: «Əli ta kɨ Luwə, kadɨ osi me nḛ na tɨ al.» 41Ɓa ɔr rɔne sa̰y ndə̰y, nɨngə ɔsɨ məkəsɨne nangɨ, əl ta kɨ Luwə ə nə: 42«Bai, re ɨndɨgɨ ə, ɔsɨ ko̰ kɨn ngərəngɨ kɔ rɔm tɨ. Nə ke ə kadɨ e ndɨgɨ ləm mi al, nə kadɨ e ndɨgɨ ləi ḭ wa ə tɔl tane.» 43Lo kɨn tɨ no̰o̰ be, malayka kare ḭ dɔra̰ tɨ re ade tɔgɨ. 44Ɓəl ra Jəju, NDɨle ɨsɨ nangɨ al, adɨ əl ta kɨ Luwə kɨ tɔgɨne, təte tosɨ nangɨ tə kɔr məsɨ be. 45Go kəl ta tɨ kɨ Luwə, Jəju ḭ taa, təl re rɔ njé ndo je tɨ nɨngə, ɨngə-de, ɨsɨ toi ɓi kɨ me-ko̰. 46Ə əl-de ə nə: «Wa! ɨsɨ ɨtoi ɓi wa bɨtɨ a? ḬḬ taai, ə əli ta kɨ Luwə, kadɨ osi me nḛ na tɨ al.» 47Lokɨ Jəju a əl ta ba ɓəy nɨngə, kosɨ dɨje tḛḛi no̰o̰ ɨsɨ rəi. Judasɨ, kɨ e kɨ kare dan njé ndo je tɨ lə Jəju kɨ dɔgɨ gɨde e joo ə e no̰de tɨ. Re kɨ rɔ Jəju tɨ kadɨ n-uwe kɨ rɔne tɨ. 48Ə Jəju əl-e ə nə: «E kɨ kuwə kɨ a uwə-m mi NGon dəw kɨ rɔi tɨ ə a ɨlə-m ji dɨje tɨ!» 49Lokɨ njé njɨyə kɨ Jəju ooi nḛ je kɨ ɨsɨ ra nḛ kɨn be ɓa, dəji Jəju əi nə: «Ɓaɓe, sɔbɨ kadɨ jɨ tɨgə-de kɨ nḛ katɨ ə se kadɨ jɨ ra ban ə?» 50Nɨngə loe tɨ no̰o̰, kɨ kare dande tɨ ɔr kɨyə tɨgə-n paja lə kɨ bo lə njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je, ɓa tɨgə mbie kɨ dɔ ji ko̰ tɨ latɨ gangɨ. 51Nə Jəju əl-de ə nə: «Asɨ be ngata, ɨyə̰i-de adɨ rai.» Nɨngə ɨlə jine ɔdɨ-n mbi paja ka kɨn, ɓa mbie təl to majɨ gogɨ. 52Go tɨ, Jəju un ta əl kɨ bo je lə njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je, kɨ njé je kɨ njé ngəm ta kəy lə Luwə, kɨ ngatɔgɨ je ə nə: «To tə nḛ kɨ mi nje ɓogɨ, ə ɨrəi kɨ kɨyə kasɨgar je, kɨ gɔl je taa kadɨ uwəi-mi be? 53NDɔ je pətɨ, mi səsi naa tɨ gɨn kəy tɨ lə Luwə, nə jisi ɔdɨ-m al, nɨngə e ndɔ ləsi ɓone, e ndɔ kɨ kadɨ tɔgɨ je kɨ majal ɔdi rɔde me tɨl tɨ.» 54Lo kɨn tɨ, uwəi Jəju, awi sie, uri sie kəy lə kɨ bo lə njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je. Pɨyər adɨ nda̰e ngal ndə̰y, nɨngə un gode ɨsɨ aw səde. 55Dɨje ɨləi por dana natɨ lo tɨ, ɨsi ta tɨ, adɨ Pɨyər aw ɨsɨ ta tɨ səde. 56Nɨngə ngon dəne kare kɨ nje ra kɨlə me kəy tɨ, oo Pɨyər ɨsɨ kunjɨ por tɨ, ə ɨndə manje ba, nɨngə əl ə nə: «E kɨ ɨsɨ kɨn ka, kəte e sie tɔ.» 57Nə Pɨyər najɨ ə nə: «Dəne, m-gər-e al.» 58Ɓa ndə̰y go tɨ ə dəw kɨ rangɨ oo Pɨyər, nɨngə təl əl ɓəy ə nə: «Ḭ ka, ḭ dan dɨje tɨ lie tɔ.» Nə Pɨyər ɨlə dəw tɨ ka kɨn ə nə: «Jagɨ, mi səde al.» 59Bɨtɨ asɨ kadɨ-kare go tɨ, nɨngə dəw kɨ rangɨ təl re dɔ tɨ ɓəy ə nə: «Kɨ rɔjetɨ, dɨngəm kɨn kəte e sie tɔ, tadɔ e dəw kɨ Galile tɨ.» 60Ə Pɨyər ɨle tɨ ə nə: «Dɨngəm, m-gər me ta ləi kɨ ɨge kadɨ əl kɨn al.» Ɓa ta naa tɨ no̰o̰ wa kɨ Pɨyər ɨsɨ əl ta tane tɨ ba ɓəy nɨngə, kunə kɨnjə no̰. 61Loe tɨ no̰o̰, Jəju ɨlə rətɨ go̰ Pɨyər, ɓa me Pɨyər ole dɔ ta tɨ kɨ Jəju əl-e ə nə: «Ɓone wa kɨn, kəte ɓəy taa kadɨ kunə kɨnjə no̰, a najɨ ta nja mɨtə ə nə ɨgər-m al,» ka kɨn. 62Pɨyər ɨndə lo tḛḛ taga, no̰ kɨ man kəmne. 63Dɨje kɨ njé ngəm Jəju, mbəi sie je, tɨndəi-e je. 64Ɓa dɔɔi kəme ə əli əi nə: «Na̰ ə ɨndəi wa ɨgər dəwe adɨ j-o!» 65Taa nḛ tajɨ je kɨ rangɨ ngay tḛḛ tade tɨ kɨ rɔe tɨ tɔ. 66Lokɨ lo ti nɨngə, ngatɔgɨ je lə Jɨpɨ je, kɨ njé kun dɔ njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je, kɨ njé ndo ndu-kun je, ɨngəi-naa, awi kɨ Jəju no̰ njé gangɨ ta je tɨ lə Jɨpɨ je. 67Nɨngə əli-e əi nə: «Re e ḭ ə ḭ Kɨrɨsɨ kɨ Luwə mbəte ə əl-je adɨ j-o.» Ə Jəju ɨlə-de tɨ ə nə: «Re m-əl səsi ka a taai mem al. 68Taa re m-dəjɨ səsi ta ka a ɨləi-mi tɨ al tɔ. 69Nɨngə kɨ j-ai ta jije tɨ ne kɨn, ɨlə ngɨre ɓone kɨn, mi NGon dəw m-a m-ɨsɨ dɔ ji ko̰ Luwə tɨ kɨ nje tɔgɨ ngata.» 70Ɓa pətɨ dəji-e əi nə: «Adɨ ḭ ngon lə Luwə ta?» Ə Jəju əl-de ə nə: «Səi je wa əli kɨ tasi təkɨ, mi NGon lə Luwə.» 71Lo kɨn tɨ, əli əi nə: «E kɨn, jɨ sangi kadɨ dəw madɨ kɨ rangɨ əl ta dɔe tɨ ɓəy a? J-əi je wa j-oi ta ka tae tɨ kɨ mbije ne ngata kɨn.»


text: 1Mi Pol kɨ nje kaw kɨlə lə Jəju Kɨrɨsɨ kɨ go ndɨgɨ tɨ lə Luwə, naa tɨ kɨ ngoko̰je Tɨmote ə jɨ ndangɨ makɨtɨbɨ kɨn, 2j-adɨ səi dɨje lə Luwə kɨ ɨsɨ me ɓe tɨ kɨ Kolosɨ, səi ngako̰je je kɨ adi mesi Kɨrɨsɨ. Kadɨ Luwə kɨ Bawje ra səsi majɨ ə kadɨ adɨ səsi lapɨya tɔ. 3Jɨ ra oyo Luwə kɨ Baw Ɓaɓe ləje Jəju Kɨrɨsɨ, dɔkagɨlo je pətɨ kɨ j-ɨsɨ j-əl sie ta kɨ mbata ləsi. 4Jɨ ra-e oyo tadɔ j-o poy kadɨ-me ləsi kɨ adi Jəju Kɨrɨsɨ, kɨ ndɨgɨ kɨ ɨndɨgi dɨje pətɨ kɨ əi dɨje lə Luwə. 5Kadɨ-me əi kɨ ndɨgɨ-naa kɨn, gɨnde e dɔ nḛ kɨndə me dɔ tɨ ləsi kɨ Luwə ɨsɨ ngəm me dɔra̰ tɨ adɨ səsi. Ɨgəri nḛ kɨndə me dɔ tɨ kɨn kɨ takul kɨlə mbḛ Poy Ta kɨ Majɨ kɨ e ta kɨ rɔjetɨ. 6Poy Ta kɨ Majɨ kɨn aw bɨtɨ tḛḛ rɔsi tɨ. Nɨngə asɨ dɔnangɨ ba pətɨ kɨ kandɨne, ə aw kɨ kəte kəte təkɨ to-n dansi tɨ kɨn be tɔ, ɨlə ngɨre me ndɔ tɨ wa kɨ oi poy ta kɨ ɔjɨ dɔ me-majɨ lə Luwə, taa ɨgəri me-majɨ kɨn tə nḛ kɨ rɔjetɨ. 7E Epapɨrasɨ, kɨ e madɨje kɨ ngay me kɨlə tɨ ə ndo səsi nḛ je kɨn. E dəw kɨ dana kɨ nje ra kɨlə ɓəə lə Kɨrɨsɨ dansi tɨ. 8Nɨngə e ə əl-je ta dɔ ndɨgɨ-naa tɨ kɨ NDɨl Luwə adɨ səsi. 9Be ə, je ka, ndɔ tɨ wa kɨ j-o-n poy ta ləsi kɨn, j-ɨyə̰ ta kəl ta kɨ Luwə kɨ mbata ləsi al. Jɨ dəje kadɨ adɨ səsi ɨgəri ndɨgɨ lie majɨ kɨ takul gosɨ kɨ nḛ gər kɨ NDɨle adɨ səsi. 10Lo kɨn tɨ, pa njɨyəsi a e pa njɨyə dɨje lə Ɓaɓe kɨ nəl-e me nḛ je tɨ pətɨ, a e pa njɨyə kɨ aw kɨ kəte kəte me kɨlə ra kɨ majɨ tɨ, ə a ɨtɔgi me gər Luwə tɨ par par tɔ. 11Jɨ dəjɨ Luwə kadɨ adɨ səsi tɔgɨ me nḛ je tɨ pətɨ kɨ takul tɔge kɨ ətɨ ɓəl, mba kadɨ uwəi tɔgɨsi ba me nḛ je tɨ pətɨ, kɨ kɨsɨ dɔ tɨ kɨ kore me tɔ. 12Ɨrai oyo Luwə kɨ Bawje kɨ rɔnəl təkɨ adɨ səsi asi kɨngə nḛ nduwə kɨ ɨsɨ ngəm me ɓeko̰ tɨ lie kɨ ndole, mbata dɨje kɨ əi ya̰e je. 13E ə, ɔr-je gɨn tɔgɨ tɨ lə tɨl, re səje me ɓeko̰ tɨ lə NGone kɨ nje ndɨgɨ lie. 14Kɨ takul NGone kɨn ə, je-n kɨ taa kɨyə̰ taa, nɨngə majal je ləje e kɨ kɨyə̰ go kɔ tɔ. 15NGon kɨn, e bana kəm Luwə kɨ dəw asɨ ko-e al. E NGon dər nḛ kɨndə je pətɨ. 16Təkɨ rɔjetɨ, e kɨ takule ə Luwə ra-n nḛ je pətɨ kɨ me dɔra̰ tɨ nɨm, kɨ dɔnangɨ tɨ ne nɨm tɔ. Nḛ je kɨ dəw oo-de kɨ kəmne, kɨ nḛ je kɨ dəw oo-de kɨ kəmne al, re ən ko̰ɓe je, kɨ tɔgɨ je, ə se njé ko̰ɓe je ba pətɨ ka, e kɨ takule ə Luwə ra-n nḛ je kɨn pətɨ nɨm, ta e kɨ mbata lie nɨm tɔ. 17Kɨrɨsɨ e no̰ nḛ kɨndə je tɨ pətɨ. Nɨngə e kɨ takule ə, nḛ je pətɨ kɨ Luwə rade, ai kɨ dɔde taa tɔ. 18Kɨrɨsɨ ə wa e kɨ bo dɔ njé kaw-naa je tɨ, kɨ əi darɔe. E wa ə e kɨlə ngɨrə nḛ, e dəw kɨ dɔ kəte kɨ tḛḛ dan njé koy je tɨ. Be mba kadɨ-me nḛ je tɨ pətɨ, e kɨ dɔ kəte. 19Tadɔ Luwə ge kadɨ nḛ je pətɨ kɨ rɔne tɨ asɨ-naa bərəre rɔ Kɨrɨsɨ tɨ. 20Nɨngə e kɨ takul Kɨrɨsɨ ə Luwə ndɨgɨ kadɨ dɨje pətɨ kɨ dɔnangɨ tɨ ne ɨləi nojɨ naa tɨ səne. E kɨ takul məsɨ NGone kɨ a̰y dɔ kagɨ-dəsɨ tɨ kɨn ə, Luwə adɨ lapɨya re-n dɔnangɨ tɨ ne ə se dɔra̰ tɨ. 21Nɨngə səi je kɨ kəte ɔri kagɨsi kɔ ta kəm Luwə tɨ, səi njé ba̰ je lie kɨ mbata mər ta je ləsi, kɨ nḛ rasi je kɨ majal. 22Nə ngɔsɨne Luwə ɨlə nojɨ naa tɨ səsi kɨ takul darɔ Kɨrɨsɨ kɨ go rəbɨ koye, mba kadɨ ra adɨ tḛḛi ta kəm Ɓaɓe tɨ tə dɨje kɨ ayi njay nɨm, kɨ kanjɨ yoro nɨm, taa kɨ kanjɨ ta madɨ dɔsi tɨ nɨm tɔ. 23Nɨngə, majɨ kadɨ ai dɔ njasi tɨ me kadɨ-me tɨ. Kadɨ-me kɨn ə e gɨn kəy kɨ nga̰ kɨ ai dɔ tɨ, kɨ kanjɨ kadɨ nḛ madɨ ɔr səsi aw səsi sa̰y kɨ nḛ kɨndə me dɔ tɨ ləsi kɨ Poy Ta kɨ Majɨ adɨ səsi kɨn. Poy Ta kɨ Majɨ kɨ e kɨ kɨlə mbḛ kadɨ dɨje pətɨ kɨ dɔnangɨ tɨ ne kɨn. Nɨngə e ə mi Pol mi nje ra kɨle. 24NGɔsɨne, rɔm nəl-m mbata ko̰ je kɨ m-ɨsɨ m-ɨngə mbata ləsi. Təkɨ rɔjetɨ, me rɔm tɨ, kɨ mbata majɨ lə njé kaw-naa je kɨ əi darɔ Kɨrɨsɨ, m-tɔl ta ko̰ je kɨ nay kadɨ Kɨrɨsɨ ɨngə. 25Kɨ mbata njé kaw-naa je ə m-təl-n nje ra kɨlə ɓəə ləde. E Luwə ə ɨlə kɨlə kɨn jim tɨ mba kadɨ m-ra-n səsi. Kɨlə kɨn e kadɨ m-ɨlə mbḛ Poy Ta kɨ Majɨ lə Luwə kɨn ba pətɨ madɨ səsi. 26E nḛ kɨ to lo ɓɔyɔ tɨ kɨ rɔ gɨn dɨje tɨ pətɨ kɨ dɔkagɨlo je pətɨ, nə ngɔsɨne tḛḛ kɨ dɔe adɨ dɨje ləne gəri. 27Tadɔ Luwə ndɨgɨ kadɨ gəri nḛ kɨ ɔjɨ kadɨ ra ə e nḛ kɨ majɨ kɨ ətɨ ɓəl kɨn. E nḛ kɨ kɨndə dɔe dana mbata majɨ lə dɨje pətɨ. Nḛ kɨ to lo ɓɔyɔ tɨ kɨ Luwə tḛḛ kɨ dɔe e Kɨrɨsɨ kɨ ɨsɨ mesi tɨ, ə adɨ ɨgəri ay njay təkɨ a səi me tɔɓa tɨ lə Luwə kɨn. 28E Kɨrɨsɨ kɨn ə, j-ɨsɨ j-ɨlə mbḛ Poy Ta kɨ Majɨ lie kɨ rəbɨ ndɔr mbi dɨje pətɨ, kɨ rəbɨ ndo-de nḛ kɨ takul kəm-kədɨ kɨ Luwə adɨ-je. MBa kadɨ əi pətɨ təli dɨje kɨ tɔgi gangɨ me Kɨrɨsɨ tɨ. 29MBata kɨn ə, m-ɨsɨ m-ra-n kɨlə nɨm, m-ɨsɨ rɔ-n nɨm, kɨ tɔgɨ Kɨrɨsɨ kɨ ɨsɨ ɔdɨ rɔne rɔm tɨ.


text: 1Má tə wuntə vi, ba ká batali lə mbəlyi kə tsəni budi səkə tsənitəgwa kúkulə tazhe fá vəcə Yesu. 2Ba ká Farisi lə mala-mala kə sənata wada ra Musa ngungunyi Yesu nee, "Təmburi waá fashə nda səkə mdie ɗatə yə tá ndza lə ká batali ngyi, a zəmə wsi kə zəmə kwa kwatləkwi kutə lə hyá ri?" əkwə. 3Təmburi vəcə-hya tsa, ba Yesu gərətə wuntə vəcə nggəla tə́ hyá nee: 4"Karə nə, a na təmə arəwi patlə va wuntə mdi mə yə, a ba kutə za mə nə, ka hwə mdi shə tá wuntyi wtliyimtsi-wtliyighitə ngyi mə gamba, a njə li dzəgə və wuntə kutə kə za tsa huri? 5Má kə vətə wuntə kutə kə za tsa njə mwa, njə dlama dabwaa, a ba tsəshə təmə tsa, a dlakətə tə wulyə-njə, 6a kələkə səkə ya. Má kə səkə ya njə mwa, njə dzəgə ka mcə hyi-njə lə mbəlyi giwe-ranjə, a gə sha hyá nee, 'Ndə wa, vwi rá wa lə dlama, təmburi wuri rá kə vətə təmə-ra kə za tsa!' əkwə. 7Tsətsə mwa, yira gə sha yə, dlama dabwaa tsá shə məɓa tamwə, a na mdi bikyi patlə kə wtubyi, nggwarə tə́ dlama ra mbəlyi tá wtliyimtsi-wtliyighitə kə fəyə ghi-hya ka mbəlyi tsapə má və wtubyi. 8"Karə mə́ tsə́, a na wuntə malə ndza sule mungə və, a ba sule patlə za shilyə mə nə, tsəma mələ malə shə ri? Ka ndyi ghwi njə kwa patərəla, ba tsarəntə nkwa mə mpya-njə paɗə, a vəshə zaka nkwa məɓa nda səkə njə vətə sule tsa huri? 9Má vi kə njə vətə sule tsa mwa, njə dzəgə ka mcə hyi-njə lə mbəlyi giwe-ranjə, a gə sha hyá nee, 'Ndə wa, vwi rá wa lə dlama, təmburi wuri rá kə vətə sule-tara kə za tsa!' əkwə. 10Tsətsə mwa, yira gə sha yə, má mbəlyi kə mnə Hyalatəmwə məɓa tamwə ná, dabwaa dlama-rahya, a na mdi bikyi patlə kə wtubyi," əkwə Yesu. 11Ba Yesu zhini gə nee, "Wuntə mdi tsá shə, lə nggwasə kə zhilyi va njə́ ɓwagə. 12Ba tsá ka kuni gə sha ta-rahya nee, 'Baba, nggə rá nəbwa-tara mə wsha-nga, tsá kə dzəgə ndza ka ngara, a na kə mtə,' əkwə. Ba ta-rahya ntəkaralyə wsha-njə paɗə tə́ nggwasə-njə ɓwagə ngyi. 13"Má tamakə hya ná, ba kuni tsa pántə zhikəri nganjə wsha paɗə, ba tsənitə "u"wi-njə, a li dzəgə wuntə mələmi tityi. Má təɓa ná, ba njə zantə zaka "u"wi-njə paɗə mə mələ wsha sasəwe. 14Zaka mbwara wsha va njə́ ná, pya"a njə zantə fashə. Kətərəmbwe tsa, ba má ɗatəgwa tə mələmi shə. Zəgwi tsa mənə, wsi shə va njə́ kə pá wsi kə zəmə wə. 15Ba njə dzəgə tá wuntə mdi tə mələmi shə ka və tlə́nə; ba mdi shə mnəkə njə́ dzəmə gamba ka yarashə gərədi-njə. 16Má mə gambaa ná, ba njə "i zəmə ləghwi ndza gərədi zəmə; a mdi shə kə ɗaravə tə́ njə́ mandara batlyə wə. 17"Ba zəgwie dzəmə zəzi nee, 'Paɗə mbəlyi kə mələrəshə tlə́nə tə́ ta-tara ná, ndaka zəmə ɗafa hyá dabwaa, ba buhə və; a má yira tə nkwaa ná, kwa nkwa kə mtə rá va má! 18Kuji-ma tsá kə rá tlagwa, a zhinikəgwa dzəgə ya ta-tara, a gə sha njə́ nee, "Ta-tara, wuri rá kə mələtə bikyi tə́ Hyalatəmwə, ba wsi ntimye tə́ na dəwa. 19Təngwi rá tsəramə ndza ka zəgwi-ranga wə; fəyə rá patlə mə libəra kə mələ na tlə́nə," ' əkwə zəgwie mə ghi-njə. 20"Ba njə tlagwa, ba tsəshə nkwa kə səkə ya ta-ranjə. Má səfə njə tityi kyə-kyə kwa hunkwa, a njə səkə ya ná, ba ta-ranjə nata njə́. Ba hwi tsəshə ta-ranjəa tá zəgwi tsa, ba njə tlagwa lə huhwə, a dzəgə məkivə zəgwi-ranjə tsa: 'Samə lə səkə! Samə lə səkə!' əkwə njə. 21"Ba zəgwie gə nee, 'Ta-tara, lə barəka-ranga, wuri rá kə mələtə bikyi tə́ Hyalatəmwə, ba wsi ntimye tə́ na dəwa; təngwi rá tsəramə ndza ka zəgwi-ranga wə,' əkwə. 22Ba ta ra zəgwie kata mavalyi hyi-njə, a gə sha hyá nee, 'Mayi wa kələkə mbəgədyi ndərə tsa zazamə, ba yə larambwi! Sərətə wa mdzə tə pəla-ranjə ba tsahwa tə səra! 23Ba yə tsəshə zəgwi ra mca kə mbashəgwa tsa, ba yə hənəshə, a myi səkə zəmə ka məburəghi! 24Təmburi zəgwi-tara tsa, kala mdi kə mtə-mtə njə tə́ rá ala vəcirəɓa; a má ndzaranjəa, wuri kə mbə! Kala mdi kə za-za njə ndangə mə́; a má ndzaranjəa, wuri kə vətəgwa!' əkwə ta-ranjə tsa. Acə mbəlyi mə dlama lə tsa ye-ye. 25"Má zəgwi kulə kə njigwe hankyə lə ta-rahya tsa, tə mələ tlə́nə njə kwa vwə venkwashə. Má kwa nkwa kə shika njə, vi kə njə hələgitəgwa tá ya, ba njə fatə ɗagwa ra yə gagəra ba ye-ye lə wtsə. 26Ba njə kata wuntə mdi mə mavalyi hyi-hya, ba yiwi va njə́ nee, 'Waá wsi kə ɗatəgwa ri?' əkwə. 27'Dagwama-ranga kə lie səkə, a ba ta-ranga hənəshə zəgwi ra mca kə mbashəgwa, a mbəlyi zəmə ka məburəghi təmburi səkə-njə tsa kulingə,' əkwə mava tsa. 28Ba mni zəgwi kulə tsa fwə, ba njə kə́lyə kə jakə ya-hyaa. "Ba ta-rahya shilyə, ba gə sha njə́ nee, 'Titihwə, zəgwi-tara, jakə,' əkwə. 29Ba zəgwi-ranjəa gə nee, 'Baba, nata tsəli tlə́nə və́ rá mələ na alandza rapə tə vi ɓeshi tsa; ala rá wshəntə vəcə-nga wə. Karə nə, waá wsi ala na nggə rá ri? Mandara mələgwi kwə, ala na nggə rá, a rá hənə ka zəmə lə mcə hyi-ra ka məburəghi ná? 30Má zəgwi-ranga fashə tsa, ba ɗantə paɗə wsha-nga tə myə karawa; a má vi kə njə səkə kala tsa ná, ba na hənərəshə zəgwi ra mca kə mbashəgwa ɓa!' əkwə. 31Ba ta-rahya gə sha njə́ nee, 'Zəgwi-tara, wamara vi nə, tə nkwaa na tá rá hankyə; zaka mbwara wsha va rá nə, nganga. 32Kə hyi-hyi ba myi dlama, a zəmə wsi rə məburəghi—təmburi dagwama-ranga tsa, kala mdi kə mtə-mtə njə tə́ myi ala vəcirəɓa; a má ndzaranjəa, wuri njə kə mbə! Kala mdi kə za-za njə ndangə mə́; a má ndzaranjəa, wuri njə kə vəkəgwa!' əkwə ta-rahyaa," əkwə Yesu sha hyá.