text: 1Agəripa a gwaɗay a Pol: «Anəke na, na vəlaka tsəveɗ ka mətsike me abəra ka bo yak.» Tsa na, Pol a zla həlay a mbəlom, andza məgweɗe a say ma tsikiye me. A dazlay a mətsike me abəra ka bo ŋgay. A gwaɗay a bəy Agəripa: 2«A nəkar bəy Agəripa, ɗərev ga kə ŋgwasa haladzay, hərwi na huta tsəveɗ mətsike me abəra ka bo ga bəgom kame yak hərwi bazlam neheye tebiye Yahuda hay tə ŋgeŋ naha a gər aye. 3Ɗərev ga a ŋgwasa wene wene eye na, hərwi nəkar ka sər məndze i Yahuda hay ada ta məkəɗe wuway nakə tə kəɗawa ka kule tay nakə tə paway bəzay tebiye aye na, ka sər. Neŋ faya na gakeye amboh, bazlam ga nakə na tsikiye na, pay zləm tey. 4«Yahuda hay tebiye tə sər məndze ga lele, kwa abəra ma wawa. Məndze ga mə walaŋ i gwala ga hay ma Tarsis ada ma Zerozelem, na ndza mə walaŋ tay ahəl niye kəkay na, tə sər. 5Nəteye tə sər ga ha zla anəke bay, ta sliye faya məte mbal i gər ga. Taɗə a satay na, ta sliye faya mətsike deɗek. Na pay bəzay a kule i Farisa nakə mawura bo aye. 6Ada anəke faya ta geŋeye sariya na, hərwi nakə na pa mədzal gər ga ka wu nakə Mbəlom a tsik ahəl niye, a gwaɗ ma vəlateye a bəba təte hay həlay ŋgwalak eye. 7Slala may hay kuro gər eye sulo ta pa mədzal gər tay ka wu nakə Mbəlom a gwaɗ ma vəliye aye na, ta məgay məsler a Mbəlom tsekerkerre həvaɗ ta həpat tebiye. Bəy Agəripa, Yahuda hay ta raw fagaya me na, hərwi nakə na pa faya mədzal gər aye dərmak. 8Nəkurom Yahuda hay, Mbəlom ma ta təmiye tay ha ndo hay abəra ma mədahaŋ na, a sakum mədzele ha faya bay na, hərwi mey? 9«Neŋ tə gər ga, na dzala məge vəram ka bazlam i Yesu ndo i Nazaret andza nəkurom neheye ka dzalum aye dərmak. 10Wu neheye tebiye na ge na, ma Zerozelem. Na huta gədaŋ na, abəra ka təv i bagwar hay i ndo neheye tə vəlaway wu a Mbəlom aye. Na gəs ndo neheye tə paway bəzay a Yesu aye haladzay a daŋgay. Ahəl nakə tə gawatay sariya i məkəɗe tay ha aye na, na gwaɗawa faya yawa dərmak. 11Na yawa a gay i maɗuwule me hay wal wal, na gawatay ɗəretsətseh ada a seweŋ məgatay kutoŋ ada tâ gər ha məpe mədzal gər ka Yesu. A ndeleŋ fataya turtur haladzay. Na pəlawa tay ha, kwa ma gəma neheye dəreŋ aye. Na yawa fataya mata gatay ɗəretsətseh. 12«Andza niye, na həl bo na ye a Damas ta gədaŋ ada ta məsler nakə bagwar hay i ndo neheye tə vəlaway wu a Mbəlom aye tə slər ga ha aye. 13Bəy bagwar eye, ma giye magərhəpat, neŋ faya na diye a Damas nakə na ŋgatay a dzaydzay faya ma mbəzlaweye abəra mə mbəlom aye. A dəv na, a ze madəve i pat. Dzaydzay niye a lawara may ta ndo ga neheye faya ta lakiye ga ha aye. 14Nəmay tebiye nəmaa dəɗ ka dala. Tsa na, na tsəne mətsike me, a tsik tə bazlam i Yahuda hay. A gwaɗ: “Sol, Sol, nəkar faya ka geŋeye ɗəretsətseh andza niye na, hərwi mey? Nəkar faya ka giye gədaŋ kurtsətsa andza sla nakə faya ma giye gədaŋ ka sakwal i ndo nakə faya ma kəɗiye na aye.” 15«Na mbəɗay faya, na gwaɗay: “Nəkar eye na, way, Bəy Maduweŋ?” «Tsa na, Bəy Maduweŋ a gweɗeŋ: “Neŋ na, Yesu nakə faya ka geye ɗəretsətseh aye. 16Ane tuk na, lətse. Lətse dzək tə sik yak lele. Na bəzaka ha bo na, hərwi matəre kar ha ndo i məsler ga ada ka ɗiye ha wu neheye ka ŋgatay aye ada neheye ka ta ŋgateye aye. 17Na tsəpiye kar abəra ka Yahuda hay ada ndo neheye Yahuda hay bay aye. Na sləriye kar ha ka təv i ndo neheye Yahuda hay bay aye. 18Ka diye ka həndəkatay na ɗəre tay hay hərwi ada tâ yaw abəra ma ləvoŋ, tâ ye a dzaydzay, tâ təmaw abəra ma gədaŋ i Fakalaw, tâ maw ka təv i Mbəlom hərwi tâ təma məpəse ha mənese tay ada ta hutiye təv məndze ka təv i Mbəlom andza ndo neheye tə pa mədzal gər tay ka neŋ aye.” 19«Hərwi niye, Agəripa bəy bagwar eye, na kərah wu nakə na ŋgatay a yaw mə mbəlom aye bay. 20Na ɗa ha bazlam i Bəy Maduweŋ ma Damas təday, ma dəba eye ma Zerozelem, ka dala i Yahuda tebiye, ada a ndo neheye Yahuda hay bay aye. Na tsikatay, tâ gər ha mezeleme, tâ yaw ka təv i Mbəlom, tâ ge məsler nakə ma ɗiye ha ta deɗek ta gər ha mezeleme tay aye. 21Anaŋ, hərwi niye Yahuda hay tə gəs ga mə gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom ada a satay məkəɗe ga. 22Na gay sɨsœ a Mbəlom ka matsəpe ga, hus ka bəgom neŋ andaya faya na ɗiye ha bazlam ŋgay kame i ndo makətsa eye hay kwa kame i ndo bagwar eye hay. Wu neheye Musa ta ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom siye hay tə ɗa ha parakka, ka wu nakə ma giye bo aye, neŋ na gər ha faya abəra kwa tsekweŋ bay. 23Tə ɗa ha, tə gwaɗ: “Kəriste ma ta siye ɗəretsətseh, ma mətiye ada neŋgeye ma təriye makurre i ndo mələtsew abəra ma mədahaŋ. Ma ɗatay ha dzaydzay i bazlam ŋgay a Israyel hay ada a ndo neheye nəteye Yahuda hay təbey aye.”» 24Pol faya ma tsikiye andza niye na, Festus a tsik ta magala, a gwaɗay: «Gər a vuwaka ɗaw Pol? Məsəre wu yak nakə ka sər haladzay aye ka sər ha mətsike me ta tsəveɗ eye sa bay ɗaw?» 25Pol a gwaɗay: «Gər a vuweŋ bay ŋgalaka Festus. Na tsik ɗuh na, bazlam neheye deɗek aye ada bazlam neheye a tsəne bo aye. 26Wu neheye na, bəy bagwar eye kə tsəne ada na tsikeye parakka, hərwi na sər ha ta deɗek wu nakə neŋgeye a sər bay aye ada kə tsəne bay aye na, andaya bay. Hərwi wu neheye tebiye a ge bo aye na, ta məkal bay. 27Nəkar, Agəripa bəy bagwar eye, ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom neheye ahəl niye tə ɗa ha bazlam i Mbəlom aye na, ka dzala ha ka bazlam tay niye tə ɗa ha aye bəɗaw? Na sər ha, ka dzala ha.» 28Agəripa a gwaɗay a Pol: «Ka dzala na, na təriye ndo məpe mədzal gər ka Yesu hərwi bazlam nakay anəke aye tsa ɗaw?» 29Pol a mbəɗay faya, a gwaɗay: «Anəke bəse, kwa aza bay. Faya na ɗuwulay me a Mbəlom hərwi yak ada ta ndo neheye bəgom faya ta peŋeye zləm tebiye aye kâ tərum andza neŋ. Ane tuk na, a seŋ na, tâ dzawa kurom a daŋgay andza neŋ bay tey.» 30Bəy Agəripa, Festus, Berenis ada ta ndo neheye mandza eye ka təv tay aye tebiye tə lətse. 31Ahəl nakə nəteye faya ta deyeweye wu tay aye na, tə gwaɗ nəte nəte mə walaŋ tay: «Ndo nakay na, kə ge wuray nakə ɗa məkəɗe na kəgəbay məgəse na a daŋgay aye bay.» 32Tsa na, Agəripa a gwaɗay a Festus: «Ndo nakay taɗə ɓa ka tsətsah a say bəy i Roma mâ ŋgənay ha sariya bəna, haɓe na, məgər ha.»


c: text/html

text: 1'Ya'ə uuzənaaki, ma hə, ndzaa da ŋgeerənə agi pwapoonə ŋga Yeesu Aləmasiihu. 2Ma sətə fii hə amaki akəŋwacii seedawanyinə laŋə, bawə ka ənjitə da gooŋga ashitii, waatoo, ka ənjitə na mbee ka dzəgunətənə ka hara ənji əsə. 3Sə'watə sa ciɓa putə ŋga Yeesu Aləmasiihu, makə sətə ci ŋunyi sooja a sə'watə ciɓa. 4Ndzaanə makə sooja: ma əndətə ŋgirə ənji tə ci ka soojaanə, ka ɗanə nə ci gazhi'waanə ŋga uuɗagi səkə ŋga gawa ka ha ŋga panə. Acii ha'ə, paa ci ka ka nəkii ka slənə uushi'inə ətə əntaa ŋga soojiinə. 5Buurətə əsə agyanə əndə ɓuurə huyihuyinə taa ləəɗə uushi'inə. Acii ma əndə ɗa tsarə ɓuurəətsa, paa ci ka upaa shikwa, maɗaamə ci kə nə'utə rəgwanyinə ŋga ɓuurənəkii. 6Ndzaanə əsə makə mooza ətə ca ɗa gazhi'waanə ŋga uuzanə, acii ci nə 'watə upaa zəmə ŋga ra. 7Kavə nəku ka sətə cii kya ba ka hə. Acii maa ɗii hə ha'ə, ka kavənə nə Əntaŋfə tə hə ka shii patənə ŋga uushi'iitə dəɓee ha shii. 8Buurətə tə Yeesu Aləmasiihu agi slikərənə ŋga Dawuda. Kə maɗee Əntaŋfə ka ci agi maməətə ənja. Ha'ə cii kya ba, nya waaza Ŋunyi Habara. 9Putə ŋga waaza Ŋunyi Habarakii cii kya sa ciɓə ha'ə, wanyinə ma'anəkii a furəshina makə ma'waslyakə ənda. Amma pooshi waɓənə ŋga Əntaŋfə ma'anəkii, agi dzənə nə ənji aakəŋwa də waazanə. 10Ka ətsə ha'ə cii kya sə'watə taa mi patə putə ŋga mataɗə ənji ŋga Əntaŋfə, kaa təya upaa luupaanə dacii Yeesu Aləmasiihu, tii maa, təya ndzaanə agi ɗuunuunə ŋga Əntaŋfə ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. 11Ma sənə cii kya moo banə, tantanyinə, waatoo, “Maa kə əŋkyaamə da i ca, ka upaanə naamə əpinə da i ci əsə. 12Maa kə gyaamə aakəŋwa də sə'watə ciɓa, ka ɗanə naamə ŋwaŋuunə da i ci əsə. Maa kə bii amə mashiimaamə tə ci, ci maa, ka banə nə ci mashiimə ci taamə. 13Maa pooshi amə da gooŋga, ma ci kamə, ka mbu'utəginə nə ci də gooŋgaanaakii, acii paa ci ka bwasee ka waɓənaakii gərəfə a rəgwa yadə mbu'utəginə.” 14Ma uushi'iitsə baabii nyi ka hə, duu də buurətənə ka ənja. Bawə ka tii akəŋwacii Əntaŋfə, ga təya ndzaa ka ɗaaɗa mabizhinə agyanə waɓənyinə, acii ma tsarətsa, pooshi bwatyakii, maɗaamə ləɗəgi də nə ŋga ənji ətə ca fa. 15Ma ha, ɗawə gazhi'waanə kaa ha ndzaa ka əndətə ca kaɗeesəkə ka Əntaŋfə, ha ndzaa makə ŋga əndə slənətə pooshi ka ayinə agi slənaakii, ha ndzaa ka əndətə ca bagi waɓənə ŋga gooŋga ŋga'ə. 16Ma ənjitə ca ɗaaɗa məza waɓənə ətə ca saawee ka ləmə ŋga Əntaŋfə, ga ha ndzaa da tii. Acii ma təya, anəkii anəkii nə tii ka ŋusləginə agi nə'unə tə Əntaŋfə. 17Ma waɓənatii, agi tsakə aslənə makə ma'aslə'asla. Ahadatii nə i Himiniya da Filita əsə. 18Tii ca dzəgunə ka ənji sətə mandzaamə ka gooŋga, waatoo, təya ba, kə uugi Əntaŋfə maɗee ka maməətə ənja. Də ha'ə ci vii gooŋga ŋga hara ənji a əntəgi. 19Patə da ha'ə, ma gooŋgaanə ətə shi dacii Əntaŋfə, kə kəŋə də ŋgeerənə, makə faaratə mbuki ənji kuvə anəkii. Tə'i manaahəkii ashikii oo'i, “Kə shii Slandanə tə ənjaakii.” Tə'i əsə manaahəkii oo'i: “Patənə ŋga ənjitə ca 'wa tə Yeesu də Slandana, wa təya bwasee ka slənə bwaya uushi'inə.” 20Ma asəkə maɗuunə ya, tə'i kuyimiinə kama kama. Tə'i harakii ŋga əndzənə, tə'i ŋga tibisa əsə. Harakii əsə, ŋga ənfwə taa ndzaɓa ghənətə ənji. Ma hara kuyimiitsa, agi əndzanə slənəginə ənji. Ma harakii əsə, ka slənəginə ha'ə asii saakii. 21Ha'ə əsə, taa wu patə bwasee ka slənə bwaya uushi'iitsa, ka ndzaanə nə ci makə ŋunyi kəŋwa ətə da məghərəvənə davə. Slandanə a kavə tə ci ka ɗa ŋunyi sləna, acii tə'i nafalaakii ka ci. Matasəkakii ndzaanəkii taa guci patə ka ɗa ŋunyi slənə əsə. 22Acii ha'ə, ga ha ɗa bwaya uushi'iitə ci hara daguyinə a ɗa. Amma ndzaa yadə idəpaa uushi ashiku, ha ndzaa da vii gooŋga, ha uuɗə ənja, ha ndzaa agi jamənə. Ɗawə ha'ə makə ŋga hara ənjitə ca kədii acii Slandana də malaaɓa mooɗəfa. 23Ma ənjitə ca ndzaa ka waɓə mazaɓə uushi'inə pooshi bwatyakii, ga ha jikə aagi waɓənatii. Acii kə shii hə, ma tsarə ŋga waɓəətsa, ci ca kira mabizhinə. 24Ma əndə slənə ŋga Slandana, ga ca ndzaa ka ɗaaɗa mabizhinə da ənja. Amma, wa ca ɗa ŋga'aanə taa ka wu patə, ca mbee ka dzəgunətənə ka ənji ŋga'ə, ca sə'watə ndzaanə da ənja. 25Ma ənjitə ca ɗaaɗa ka ci mabizhinə, wa ca banee ka haŋkalaakii akəŋwaciitii, ca dzəgunə ka tii. Mbu'u ka ɗanə təya baanə ka Əntaŋfə kaa təya shii gooŋga. 26Maa ɗii ha'ə, ka mbərəɗənə nə tii asəkə zaaŋwanə ŋga Seetanə ətə kəshi tə tii, təya nə'u sətə bii Əntaŋfə.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Acii ha'ə ɗii əna, nyi əndə furəshina putə ŋga slənaaki ka Slandana, agi kədiinə nə nyi tuunə koona dzə aakəŋwa də ndzaanə makə sətə 'wii Əntaŋfə tuunə koona ndzaanə. 2Taa guci patə, həətəpaamə nuunə, goona ɗa purətə haŋkalaanə, ndzaamə də sə'watənə, ɓaarəmə uuɗənə goonə də tsaakəshinə ahadoonə. 3Ɗamə gazhi'waanə ŋga kəsəpaa gəshinə goonə makə sətə vii Malaaɓa Ma'yanə ka ənjaakii, una ndzaanə agi jamənə. 4Tə'i shishinə rəŋwə da Malaaɓa Ma'yanə rəŋwə, makə sətə ɗii tə'i uushi rəŋwə caama ka nə ŋga upaanə, waatoo, ətə 'wii Əntaŋfə taamə kaama upaa. 5Rəŋwə nə Slandana, rəŋwə nə vii gooŋga gaamə da bapətisəma əsə. 6Rəŋwə nə Əntaŋfə, ci nə Dənə ŋga patənə ŋga ənji shiŋkinə, ci əsə nə Slandanə ŋga uushi'inə patə, ci ca slənə ashi patənə ŋga ənja, tə'i ci ashitii əsə. 7Amma taa wu ahadaamə, kə upaa ci viinə həɗə həɗə makə sətə vii Aləmasiihu ka ci, kaa ca slənəgi. 8Tə'i manaahəkii asəkə malaaɓa ləkaləkatə oo'i, “Makə jaalii ci agyanə ənji daawaanaakii, kə ŋgirə ci aadəgyə da tii, ca ɗa viinə ka ənji shiŋkinə.” 9Ya əna, ya “kə ŋgirə ci aadəgya,” mi saŋə cii kəya ɓaara? Ci ca ɓaarə, kə jimagərə ci aahanə aa panə zəku'i. 10Ma əndətə jima aa panə, ci nə əndətə ŋgirə aadəgyə, ca pitəgi səkəntaŋfə kaa ca mbu'u taa dama patə. 11Ci nə əndətə ɗii viinə ŋga slənə kama kama ka ənji shiŋkinə. Ca vii ka hara ənji slənə ŋga ndzaanə ka masləkee ənja. Hara ənji, ca vii ka tii slənə ŋga ndzaanə ka anabiinə, hara ənji təya ndzaanə ka ənji waaza Ŋunyi Habara, hara ənji pastiinə da maliminə. 12Ma ɗii ci ətsə patə, kaa ca shii tasəkapaa ənji ŋga Əntaŋfə, kaa təya slənə ka ci, ka shii ghənənə də shishinə ŋga Aləmasiihu, waatoo Ikəliisiya. 13Ətsə patə, kaama shii ndzaanə rəŋwə agi vii gooŋga gaamə da shiinə gaamə tə Uuzənə ŋga Əntaŋfə, ama ndzaanə ka mazəŋa ənja, ama ndzaanə ghəratə makə ŋga Aləmasiihu. 14Ma ɗii ətsə patə, acii gaama ɗii uura manjeevənə, ama dzəgərə ka fa waɓənə ŋga bwaya ənja, təya gəpətə taamə də jarəwiitə ci təya latə, təya kavə taamə ka əgənə makə məɗa taa dama patə. 15Ma dəɓee, uuɗəshaamə, amə waɓə gooŋgaanə, kaama shii gərənə agi ləɓənə gaamə da Aləmasiihu taa ka ŋgutə rəgwa patə, makə ɗii ci, ma Aləmasiihu, nə ŋga Ikəliisiya nə ci. 16Daciikii ɗii shishinə patə maguŋukii ka hakii də tsakənə ŋga taa ŋgutə məguŋunə. Acii maɗa kə slənyi taa ŋgutə baladzanə ŋga shishinə makə sətə dəɓee ca slənə, ka gərənə nə shishinə ŋga'ə, ca dzə də ghənə naakii nə dagi uuɗənə. 17Wanyinə ka banə koonə agi ləmə ŋga Slandana, goona dzə aakəŋwa də ndzaanə makə ŋga hara ənja. Acii tə'i hara ənji ətə pooshi ndzaanatii kaɗeesəkə ka Əntaŋfə, hiimatii patə, pooshi ka nafanə. 18Agi təkunə nə haŋkalatii patə. Ma əpiitə ci Əntaŋfə a vii, paa tii ka upaanə, acii kə ndaləgi tii də mooɗəfətii, purətə-haŋkaliinə nə tii əsə. 19Pooshi ayinə ma'ə agitii. Kə dzəgərə tii aagi bwaya ndzaanə də ɗaaɗa taa ŋgutə tsarə ŋga ajijinəənə yadə əpi səka. 20Ma ətsa, pooshi gi mbərə mbərə da sətə jigunyuunə ashi Aləmasiihu. 21Kə shii nyi kə jigunyi ənji koonə agyanəkii. Makə ɗii ci ənji nə'unə tə ci nuunə, kə jigunyi ənji koonə gooŋgaatə ashi Yeesu. 22Kə bii ənji koonə, bwaseemə ka iirə ndzaanə goonə. Goona slənə makə ŋga ŋukə. Acii ma iirə ndzaanə goonə, ci ca kavə tuunə ka suuna uushi'inə ŋga jirakənə, ca saawee koonə. 23Ma ədzəmuunə da haŋkala goonə, tyasə see a ndzaa ci kurakii. 24Ŋgərəmə kura ndzaanə, koona ndzaa ka ənji gooŋga, malaaɓakii, waatoo kura taganə ŋga Əntaŋfə, koona pusha tə ci. 25Acii ha'ə, pooshi ma'ə jaarakənə. Taa wu patə, wa ca waɓə gooŋgaanə. Acii amə patə, ənji rəŋwə naamə ka hakii agi shishinə ŋga Aləmasiihu. 26Maɗa kə ɓəzhi səkuunə, goona luuvə kaa maɓətəsəkə goonə a kavə tuunə ka ɗa 'waslyakəənə. Ga uusəra a kula agyanə maɓətəsəkə goonə. 27Goona kapaa rəgwa ka Seetanə. 28Ma mahəra, wa ca bwasee ka hərənə, ca slənə naakii saakii də rəgwakii kaa ca shii upaa də naakii saakii, ca mbee ka tsakənə də maaghiinə. 29Goona ɗa məza waɓənə. Amma ma ɗanuuna, ɗamə waɓəətə ca tsakə ənja, ca ghənə tə tii makə sətə diɓə, kaa sətə cuuna ba a ndzaanə dagwakii ka ənjitə ca fa tuunə. 30Goona ɓəzee ka səkə ŋga Malaaɓa Ma'yanə; acii ci nə sagida ŋga Əntaŋfə ashuunə, ci na ɓaarii oo'i ŋga Əntaŋfə nuunə ka uusəra ŋga muudinə. 31Bwaseemə ka patənə ŋga bwaya bwayaanə, da əndənə ŋga mooɗəfa, da ɓəzə səka. Goona waazə taa dzaanashinə ahadoonə taa sərəha. 32Amma ma ɗanuuna, ɗamə ŋga'əənə ahadoonə, una ndzaanə də nəhə təgunuunə, una tyaafyagishi makə sətə tifyagi Əntaŋfə tuunə noonə dacii Aləmasiihu.


text: 1Ma də Ikuniya əsə, kə gimə i Bulusə da Barənaba aasəkə kuvə də'wa ŋga Yahudiinə, təya waaza ka ənji də gazhi'waanə. Ha'ə ɓəzəkii nə ənjitə vii gooŋga ka Slandana, Yahudiinə da hara slikərənə patə. 2Amma, ma Yahudiitə kaaree ka vii gooŋga ka Slandana, kə maɗee tii ka ədzəmə ŋga hara slikərənə kaa təya bərapaa tə ənji nə'unə. 3Kə ta'avə i Bulusə da Barənaba də Ikuniya ka waazanə ka ənji agyanə Slandanə yadə ŋgwalənə taa gi'u. Təya waaza agyanə pwapoonaakii. Slandanə a vii ka tii baawəɗa ŋga ɗa sə ŋga hurəshishinə kama kama ka ɓaariinə oo'i, ma sətə ci təya ba, gooŋga. 4Amma kə təkəgi ənji kurəgə bəra'i asəkə vəranə. Hara ənji, a ba'a Yahudiinə nə tii. Hara ənji əsə, a ba'a masləkee ənja. 5Kə mwayi hara slikərənə da Yahudiinə da gayinatii ciɓeenə ka masləkee ənji də kaalanə tə tii də faariinə, 6asee, kə gi aa limətii nə sətə mwayi ənji ɗanə də tii. Wata təya huyi satii aanə hanyinə ŋga Likaniya, waatoo aa Lisətira da Dyarəba da hara vəraatə guŋutə də hanyinəkii. 7Təya waaza Ŋunyi Habara ŋga Slandanə davə. 8Tə'i əndə'i əndə də Lisətira, pooshi səɗəkii ndalə bahə wiigi'inə. Makə pwayi ənji tə ci, hurəndzəmə nə ci. Mashimə ca wii shaŋə. 9Ma ka əndə'i uusəra, ca fa waazanə ŋga Bulusə. Bulusə a tsaamə tə ci. Ma nee ci, ma əndətsa, kə vii ci gooŋga, kə dəɓee ca upaa mbəɗəpaanə. 10Bulusə a maɗee ka uurakii, əŋki ci, “Maɗətə kəŋə anə səɗəku.” Wata hatsə əndətə a maɗətə, ca wii. 11Makə nee daŋkana ka sətə ɗii Bulusə, təya maɗee ka uuratii, təya ba də uura ŋga ənji Likaniya, “Kə jimagərə əntaŋfənyinə aaɓii amə makə ənja.” 12Təya ɗəkə ləmə ka Barənaba “Jawusə”. Ma Bulusə əsə, təya ɗəkə ka ci “Heerəməsə” puta ɗii ci ka ŋwaŋwə waɓənə. 13Ma dava, tə'i kuvə uuləma ətə ci təya 'wa Jawusə, a uura mayi ŋga vəranə. Wata limanə ŋga uuləməkii a ŋgərə bubuŋənyinə, ca zaɗətə də gudəza, ca kira aa uura mayi ŋga vəranə kaa təya ɗa sataka da ənja ka i Barənaba da Bulusə. 14Amma, makə fii i Bulusə ha'ə, təya tsaatsagi kəjeerənə ashitii ka ɓaariinə oo'i, kə ɓəzhi səkətii ka shaŋə. Təya huyi aagi ənja, təya dzə də maɗee ka uuratii, əŋki tii, 15“Una! ka mi cuuna ɗa ha'ə kwa? Ma inə kamə, ənji niinə makə noonə. Kə kireenə koonə Ŋunyi Habara koona bwasee ka mazaɓə uushi'iitsa, una nə'u tə Əntaŋfə Əndə vii əpinə. Ci tagii ha dadagyə da ha apanə da uunəva da sətə asəkətii patə. 16Ma ŋga ŋukə, kə bwasee ci ka slikərənyinə patə kaa təya paaslə uushi'inatii. 17Patə da ha'ə, mabwaseemə ci ka naakii nə yadə seeda, agi ɗanə nə ci koonə ŋga'əənə, ca ndzəmə koonə vəna, ca vii koonə ŋunyi cifanə, ca əburətə tuunə də zəma, ca vii koonə mooɗasəkə əsə.” 18Taa ŋgahi kə waɓi tii ka tii waɓəətsə patə, ŋgahə təŋapaa tii tə tii ka ɗa ka tii sataka. 19Asee, tə'i hara Yahudiinə shi aa dəvə daga də Antakiya da Ikuniya. Təya shi ka tsəvutənə tə daŋkana. Təya kaala tə Bulusə də faariinə, təya ələgi tə ci aa ba'a vəranə. Ma nə tii ka nəhənə, kə əntəgi ci. 20Amma ənji nə'unə a shi, təya dzatə də nə aaɓiikii, ca maɗətə, ca ənəgərə aasəkə vəranə. Pukənə ŋga ha, təya maɗə tii da Barənaba, təya palə aa Dyarəba. 21Makə waazii tii Ŋunyi Habara asəkə vəranəkii, kə upaa tii ənji nə'unə laŋə. Ma daba'əkii, təya ənə aa Lisətira da Ikuniya da Antakiya ətə anə hanyinə ŋga Pisidiya. 22Ma asəkə vəranyiitsa, kə vii tii ŋgeerənə ka ənji nə'unə, təya ba ka tii, wa təya kəŋə anə vii gooŋgatii. Təya tsakə banə ka tii oo'i, see dagi ciɓə laŋə upaanaamə dəmənə aagi ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə. 23Daba'ə ha'ə, təya taaɗəcii ka tii matakəŋwanyinə asəkə taa ŋgutə Ikəliisiya, təya ɗa də'wa da suumaya, təya kavə tə tii aacii Slandanə ətə vii tii ka ci gooŋga. 24I Barənaba da Bulusə a pitəgi asəkə hanyinə ŋga Pisidiya, təya mbu'u aanə hanyinə ŋga Paməfiliya, 25təya waaza waɓənə ŋga Əntaŋfə ka ənji də Pirəga. Ma daba'əkii, təya maɗə, təya palə aa Ataaliya. 26Təya dəmə kumbawalə davə, təya palə aa Antakiya, waatoo vəraatə shi ənjə a kavə tə tii aacii Əntaŋfə kaa ca ɗa ka tii pwapoonə agi sləna, waatoo ətsə uudəpaa tii. 27Makə mbu'i tii aa dəvə, təya dzaadzatə də ənji nə'unə, təya ba ka tii habara ŋga sətə ɗii Əntaŋfə daciitii da makə sətə wunəgi ci ka hara slikərənə rəgwa ŋga vii gooŋga. 28Təya ta'avee tii da ənji nə'unə davə.


text: 1Ahəl niye mə walaŋ i ndo məpe mədzal gər ka Yesu neheye ma gəma i Aŋtiyos aye na, ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom hay ta ndo matətikawatay bazlam i Mbəlom a ndo hay andaya. Ndo i maslaŋ eye niye hay na, Barnabas, Simeyoŋ nakə tə zalay Zeŋzeŋ eye aye, Lukiyus ndo i Siren, Manayeŋ ndo nakə ta həhalawa ta Herod bəy i Galile ahəl nakə nəteye wawa eye hay mba aye, ada Sol. Herod a ləvawa na, gəma i Galile. 2Pat wuray nəteye faya ta ɗəsleye ha gər a Bəy Maduweŋ ada faya ta giye daliyam na, Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye a gwaɗatay: «Pum tay ha Barnabas tə Sol təv tay wal hərwi məge məsler ga nakə na zalatay faya aye.» 3Ta ndəv ha daliyam tə maɗuwule me na, tə pa həlay ka Barnabas tə Sol. Tsa na, tə gər tay ha, ti ye mata ge məsler i Mbəlom tuk. 4Andza nakə Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye a slər tay ha Barnabas tə Sol aye na, tə həl bo ti ye a gəma i Selosi. Mə ɗəma na, tə tsal a kwalalaŋ i yam, ti ye ha a gəma i Sipəre gəma nakə ma wuzlah i dəlov aye. 5Tə ndisl a gəma wuray tə zalay Salamin na, tə pa bo ka məɗe ha bazlam i Mbəlom mə gay i maɗuwule me i Yahuda hay. Nəteye dziye ta Yuhana Markus, a dzənawa tay ha. 6Tə tas abəra ma gəma niye ma wuzlah i yam aye na, tə husa a gəma i Pafos. Mə ɗəma na, tə ndzay a gər a maharam wuray tə zalay Bar-Yesu. Ndoweye niye na, neŋgeye ndo i Yahuda, ndo nakə a gwaɗ neŋgeye ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom aye. 7A ndzawa na, ka təv i bəy i gəma niye ma wuzlah i dəlov nakə tə zalay Sipəre aye. Bəy niye tə zalay na, Sergiyos Polus. Neŋgeye na, a tsah lele, a sər wu. Barnabas tə Sol tə ndisl naha na, a zalatay hərwi a say tâ tsikay bazlam i Mbəlom. 8Ane tuk na, Bar-Yesu maharam nakə tə zalay Elenas dərmak aye, a ye a gaw maləveɗ ka təv i bəy. A say bəy mâ təra ndo məpe mədzal gər ka Yesu bay. 9Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye a yaw a rah a bo i Sol nakə tə zalay Pol aye dərmak. A ndazl na maharam niye. 10Tsa na, a gwaɗay: «Nəkar ndo nakə bəbərek mə bo yak haladzay aye ada nəkar seweɗ eye haladzay. Nəkar na, wawa i Fakalaw. Wu nakə lele aye na, ka nay ɗəre tebiye. Nəkar na, a saka matəra ha bazlam i Bəy Maduweŋ maraw me na, hərwi mey? 11Tsəne, anəke! Bəy Maduweŋ ma giye fakaya mevel. Ma təriye kar ha guluf eye, ka ndziye tsakway ka ŋgateye a pat sa bay.» Tsa na, kwayaŋŋa Elanas a ge guluf deɗek tətərgam həvaɗ. A ŋgatay a ɗəre bay. A mbəɗa bo tewelewele mapəle ndo məgəsay həlay. 12Bəy niye a ŋgatay a wu nakə a ge bo aye na, a dzala ha ka Yesu hərwi matətike i Pol nakə a tətik ka Bəy Maduweŋ aye kə gay hərɓaɓəkka. 13Pol ta ndo ŋgay hay, tə həl bo abəra ma Pafos. Tə tsal a kwalalaŋ i yam, ti ye a gəma i Perge ka dala i Pamfeli. Mə ɗəma na, Yuhana Markus a gər tay ha, a mbəɗa gər a Zerozelem. 14Barnabas tə Pol na, ti ye kame kame. Ti ye abəra mə Perge, ti ye a Aŋtiyos ka dala i Pizidi ta tsəveɗ. Pat i mazəzukw bo na, ti ye a gay i maɗuwule me. Ti ye naha tə ndza ka dala. 15Ti ye naha na, faya ta dzaŋgateye mə ɗerewel i Musa ada mə ɗerewel i ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom hay. Ma dəba eye ta ndəv ha mədzeŋge na, bəy hay i gay i maɗuwule me niye tə gwaɗatay: «Malamar ga hay, taɗə bazlam kurom andaya mətsikatay a ndo hay hərwi məvəlatay gədaŋ na, ka slumeye faya mətsike me anəke tuk.» 16Pol a lətse, a zla həlay ka mbəlom, a gatay həlay kət kət, andza məgweɗe: «Ndzum ɗikɗik.» A gwaɗatay: «Nəkurom ndo i Israyel hay ada ta nəkurom siye i ndo neheye ka dzədzarumay a Mbəlom aye dərmak. Pumay zləm a bazlam nakə na tsikakumeye. 17«Mbəlom kway nəkway ndo i Israyel hay kə pala bəba təte kway hay ahəl niye. Ahəl nakə nəteye tə ndzawa ma gəma i Ezipt aye na, Mbəlom ka səkah tay ha haladzay. Ma dəba eye na, kə həlatay ahaya ta gədaŋ i həlay ŋgay. 18Mbəlom kə gatay gər ma kəsaf məve kuro kuro faɗ. 19Ma dəba eye na, ka bəbazl tay ha gəma hay tasəla abəra ka dala i Kanan. A vəlatay dala niye a ndo ŋgay Israyel hay andza i tay wu tay. 20Wu niye tebiye kə ndza ma giye məve kuro kuro faɗ gər eye zlam. Ma dəba eye na, kə pa tay ndo məge sariya hay a bəba təte kway hay. A ge andza niye na, hus a həlay nakə Samuyel neŋgeye ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom aye. 21«Ma dəba eye na, ta tsətsah bəy ka Mbəlom. Mbəlom a vəlatay Sayul, wawa i Kis, ma ləver i Bendzameŋ. Sayul a ndza ma bəy məve kuro kuro faɗ. 22«Tsa na, Mbəlom a kal ha Sayul, a patay Davit andza bəy. Mbəlom a gwaɗ: “Na sər ha Davit wawa i Zese, neŋgeye na, a yeŋ a gər. Ma giye na, wu nakə a seŋ aye tebiye.”» 23Pol a gwaɗatay sa: «Ndo nəte mə walaŋ i gwala i Davit hay Mbəlom a pa na ndo mətəme tay ha Israyel hay na, Yesu. Ɓa kə tsik kurre, a gwaɗ ma vəliye. 24Ahəl nakə Yesu ki yaw zuk bay aye na, Yuhana madzəhuɓe ndo a yam kə ɗa ha bazlam i Mbəlom. Kə zalatay a ndo i Israyel hay tebiye tâ mbəɗa ha mede tay ada tâ dzəhuɓ bo a yam. 25A ndisl a həlay nakə Yuhana madzəhuɓe ndo a yam ma ndəviye ha məsler ŋgay aye na, a gwaɗawa: “Ka dzalum mə gər kurom, neŋ na, way? Neŋ na, ndo nakə nəkurom faya ka həbumeye bay. Ane tuk na, tsənum: Neŋgeye na, ma deyeweye kame ga. Neŋ na sla ɗa kwa məpəlay ha ləɓer i tahərak ŋgay bay.” 26«A nəkurom malamar ga hay, nəkurom wawa i Abraham hay ada a nəkurom siye neheye ka dzədzarumay a Mbəlom aye, Mbəlom a sləraw labara nakay na, a nəkway, kəkay nakə a təma kway ha aye. 27Andza niye, ndo i Zerozelem hay ta bəy tay hay, Yesu neŋgeye way na, ta sər ha bay. Bazlam i ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom neheye tə dzaŋgawa pat i mazəzukw bo aye na, ta tsəne bay. Ahəl nakə tə kəɗ Yesu aye na, bazlam i ndo i məɗe ha bazlam i Mbəlom hay kə ge bo tuk. 28Kwa taɗə ta huta faya abəra mənese nakə ɗa məkəɗe aye bay bəbay na, ta tsətsah ka Pilat mâ kəɗ na ka mayako mazləlmbaɗa eye. 29Tə ge wu nakə Ɗerewel i Mbəlom a ɗa ha ka gər ŋgay aye. Ma dəba na, ti ye tə mbəzla ahaya mədahaŋ i Yesu abəra ka mayako mazləlmbaɗa eye. Ti ye ha, tə pa na a tsəvay. 30Ane tuk na, Mbəlom kə mbəla ahaya abəra ma mədahaŋ. 31Ma məhəne haladzay, ka bəzatay ha bo a ndo neheye ti yaw ka bo ma Galile, ti ye ka bo a Zerozelem aye. Anəke nəteye niye ta həhal ka bo dziye na, nəteye ta təra ndo məhəle mbal ŋgay hay kame i ndo i Israyel hay. 32«Nəmay eye, nəmaa yakum ahaya Labara Ŋgwalak eye. Wu nakə Mbəlom a tsik kurre a gwaɗ ma vəlateye a bəba təte kway hay aye na, 33kə ge na hərwi kway. A ge na, a lətse ahaya Yesu abəra ma mədahaŋ. Mawatsa eye mə Ɗerewel i Dəmes hay 2, a gwaɗ: “Nəkar wawa ga. Bəgom neŋ na təra Bəba yak.” 34«Mbəlom a lətse ahaya Yesu abəra ma mədahaŋ. A ɗa ha kurre, a gwaɗ ma ziye ma tsəvay bay. Kə tsik andza nakay, a gwaɗ: “Na ta vəlakumeye wu nakə tsəɗaŋŋa eye ada deɗek eye andza nakə na tsikay a Davit, na gwaɗay na vəlakeye aye.” 35«Hərwi niye, kə tsik ma Dəmes hay sa, a gwaɗ: “Nəkar Mbəlom na, ka gəriye ha ndo i məsler yak mâ ze ma tsəvay bay.” 36«Davit a həlay i məndze ŋgay na, kə ge wu nakə a yay a gər a Mbəlom aye. Ma dəba eye Davit a mət. Ta la na ka təv i bəba təte ŋgay hay ada kə ze ma tsəvay. 37Ane tuk na, ndo nakə Mbəlom a lətse ahaya abəra ma mədahaŋ aye na, kə ze ma tsəvay təbey. 38«Malamar hay, sərum na, nəmay faya nəmaa ɗakumeye ha Mbəlom a pəsatay ha mezeleme i ndo hay na, hərwi Yesu. 39Ndoweye kə dzala ha ka Yesu na, Mbəlom ma pəseye ha mənese ŋgay tebiye. Bazlam i Musa mapala eye, neŋgeye na, gədaŋ ŋgay andaya məpəsakum ha mənese bay. 40«Gum metsehe, wu nakə ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom hay tə watsa ahəl niye na, mâ ndzakum a gər bay. Tə watsa na, tə gwaɗ: 41“A həlay kurom nakay, na giye məsler nakə ka dzalumeye ha faya bay kwa taɗə ndəray mâ təkərakum aye. Zəbum, nəkurom neheye ka zəbum ka bazlam ga andza wu lele aye bay aye, mâ gakum hərɓaɓəkka, dum mətum.”» 42Pol ta Barnabas ta ndəv ha bazlam tay na, ti yaw abəra mə gay i maɗuwule me. Ti yaw abəra na, ta tsətsah fataya, tə gwaɗatay: «Mumaw pat i mazəzukw bo mekeleŋ eye sa ada ka tsikumameye ka gər i labara nakay sa.» 43Ahəl nakə ndo hay faya ta ŋgəniye gər aye na, Yahuda hay haladzay ta ndo neheye tə ɗəslaway ha gər a kule i Yahuda hay aye, tə patay bəzay a Pol ta Barnabas. Pol ta Barnabas tə vəlatay gədaŋ hərwi ada tâ gər ha ŋgwalak i Mbəlom sa bay. 44Pat i mazəzukw bo mekeleŋ eye a slaw na, həlay a vay a ndo i gəma niye hay tebiye tə haya gər hərwi mətsəne bazlam i Bəy Maduweŋ. 45Siye i Yahuda hay tə ŋgatay a ndo neheye hay haladzay tə haya gər aye na, a ndalatay haladzay. Tə ge fataya sələk. Ta dazlay mətsike wu nakə lele bay aye ka Pol ada tə tsaɗay pəleslesle. 46Pol ta Barnabas tə tsik me tə zluwer eye bay tebiye, tə gwaɗatay: «Haɓe nəmaa ɗakumeye ha bazlam i Mbəlom na, a nəkurom təday. Ane tuk na, ka dzalum na, lele bay nakə kâ hutum sifa nakə ma ndəviye bay aye. Anəke na, nəmaa diye wu may, nəmaa ta ɗateye ha a ndo neheye Yahuda hay bay aye. 47Bəy Maduweŋ a gwaɗamay na, kəkay? A gwaɗ: “Nəkar na, na pa kar andza dzaydzay ma dəvateye a ndo i məndzibəra hay tebiye, hərwi ada kâ ye ka təv neheye dəreŋ eye ka tsikatay a ndo hay, neŋ Bəy Maduweŋ na mbəliye tay ha na, kəkay?”» 48Ndo neheye nəteye Yahuda hay bay aye, tə tsəne bazlam niye na, ɗərev tay a ŋgwasa haladzay, a yatay a gər. Ta dazlay a mazambaɗay a bazlam i Bəy Maduweŋ. Ndo neheye Mbəlom a pala tay ha hərwi məhute sifa nakə ma ndəviye bay aye na, nəteye tebiye tə dzala ha ka Mbəlom. 49Andza niye, bazlam i Mbəlom a ŋgəna gər ka gəma niye tebiye. 50Ane tuk na, Yahuda hay tə patay me a ŋgwas zlele eye neheye tə ɗəslaway ha gər a Mbəlom aye ta ndo neheye bagwar eye, tə gatay ɗəretsətseh a Pol ta Barnabas. Ta həhar tay ha abəra ka dala niye. 51Pol ta Barnabas ta tətəkw ha burhway i gəma tay abəra ka sik tay. Ti ye a gəma wuray tə zalay Ikoniyom. 52Ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu neheye tə zaw ma Aŋtiyos aye na, ɗərev tay a rah ta məŋgwese ada ta Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye.


text: 1Ma agyanə viinə ka tsakənə də ənji ŋga Əntaŋfə də Yahudiya, pooshi nafa ŋga tsakə naahənə koonə agyanəkii ma'ə. 2Acii kə shii nyi tə'i kuɗəpəshinə ŋga tsakənə tə ənji a mooɗəfuunə. Putakii dəlii nyi duunə əsə ka ənji Makiduuniya. Əŋki nyi ka tii, “Ma ənji nə'unə anə hanyinə ŋga Akaya, matasəkakii nə tii daga dəŋku kaa təya tsakə tə ənja.” Kə maɗee kuɗəpəshinə goonə ka natii, acii laŋə nə tii ka moo viinə. 3Acii ha'ə, wanyinə ka sləkeenə ka ndzəkəŋushi'inaamə aahoonə, acii ga dəlaginə geenə duunə agi haalatsə a ndzaanə ka uushi zaɓə; amma koona ndzaanə matasəkakii makə sətə bii nyi ka tii. 4Maɗa kə mbu'iinə da hara ənji nə'unə də Makiduuniya aahoonə, təya dzə ka lapaanə pooshi viinə goonə matasəkakii, ka ɗanə nə ayinə tə nyi, acii kə bii nyi ka tii, kə shii nyi tuunə furəŋə! Unə maa, ka ɗanə nə ayinə tuunə ka shaŋə. 5Ci ɗii nyi hiima ŋga banə ka ndzəkəŋushi'iitsa, kaa təya takəŋwa ka nyi zəku'i, taabu'u nii kya dzə, una tasəka aakəŋwa makə sətə bii unə, ca ndzaanə matsəkəkii saa'itə nii kya mbu'u. Ci əsə na ɓaarii oo'i, də moonə goonə cuuna vii, əntaa tyasə. 6Buurətəmə oo'i, ma əndətə ləgii slikərənə laŋə, ka upaanə nə ci cifanə laŋə. Ma əndətə ləgii gi'u əsə, gi'u upaanəkii cifanə. 7Taa wu patə, kə dəɓee ca vii makə sətə kaɗeesəkə ka ci, əntaa də maɓətəsəka taa kavənə tə ci tyasə ka viinə. Acii əndətə ca vii də mooɗasəkə ca kaɗeesəkə ka Əntaŋfə. 8Tə'i Əntaŋfə da baawəɗa ŋga viinə koonə palee ka ətə cuuna moo, kaa sətə dəɓee una upaa a ndzaanə acii unə taa guci patə. Ka upaanə nuunə laŋə koona ɗa də taa ŋgutə tsarə ŋga ŋunyi sləna. 9Ma ŋunyi ənda, kə ndzaa ci makə sətə ɗii manaahəkii asəkə malaaɓa ləkaləkatə ətə bii ci, “Kə vii ci də mooɗəfə rəŋwə ka maaghiinə. Ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə nə ŋga'əənaakii.” 10Ma Əntaŋfə, ci ca vii slikərənə ka əndə ka ləganə, ca vii ka ci zəmə ka adənə. Acii ha'ə, ka viinə nə ci koonə uushi'inə, ca siitəgi koonə. Ma viinə goonə də patənə ŋga ŋgeerənə, tə'i bwatyakii. 11Taa guci patə, ka ɗatənə nə ci tuunə ka ənji waha, koona shii viinə də mooɗəfə rəŋwə uusəra patə, kaa ənji laŋə a kuyirii tə Əntaŋfə putə ŋga viinə goonə ənə ci təya upaa acii inə. 12Acii ma viitsə vii unə, əntaa wata ka ki'i haaja ŋga ənji nə'unə tanə, amma agi kavənə nə ci tə ənji laŋə ka kuyiriinə tə Əntaŋfə. 13Acii ma slənətsə goonə, ci ca ɓaarii vii gooŋga goonə. Ka dəlanə nə ənji də Əntaŋfə əsə, acii kə ɓaarii unə oo'i, kə luuvuunə Ŋunyi Habara agyanə Aləmasiihu. Ka dəlanə nə tii də ci əsə putə ŋga viitə vii unə də mooɗəfə rəŋwə ka tii da ka hara ənja. 14Ka ɗanə nə tii kuɗəpəshinə ŋga neenə koonə, təya ɗa də'wa ka putə goonə, putə ŋga malaŋə pwapoonə ətə ci Əntaŋfə a ɗa koonə. 15Kuyirii amə tə Əntaŋfə putə ŋga viinaakii kaamə, waatoo viitə pooshi ənji ka mbee ka waɓənə putsəkə də ma.


text: 1«Ko̰ɓe kɨ dɔra̰ tɨ a to tə ta lə ngan mandɨ je kɨ dɔgɨ kɨ ɔyi lambɨ je ləde ə awi kadɨ tɨləi kəm dəw kɨ aw tə taa dəne kɨn be. 2NJé kɨ mi əi mbə je ə njé kɨ mi əi njé kəm-kaa je tɔ. 3NJé kɨ mbə je ɔyi lambɨ je ləde nə uni yɨbɨ kɨ rangɨ dɔ made tɨ al, 4nə njé kəm-kaa je, ɔyi lambɨ je ləde kɨ yɨbɨ kɨ rangɨ dɔ made tɨ. 5NGa nɨngə, lokɨ dəw kɨ aw tə taa dəne ka kɨn re law al, ɓi rade adɨ toi ɓi. 6Ə dan lo tɨ, ndu dəw ɓa ə nə: “Oi nje taa dəne ka ə am, ɨtḛḛi ɨtɨləi kəme.” 7Lo kɨn tɨ, ngan mandɨ je ka kɨn pətɨ ndəli dɔ ɓi tɨ, ɨndəi dɔ lambɨ je ləde dana. 8Nɨngə njé kɨ mbə je əli njé kəm-kaa je əi nə: “Adi-je yɨbɨ lambɨ ləsi ndə̰y, nə lambɨ je ləje ɨsɨ oyi.” 9Ə njé kəm-kaa je əli-de əi nə: “Jagɨ, a asɨ kadɨ j-əi səsi dɔ tɨ al, ə awi rɔ njé gatɨ nḛ tɨ ɨndogi ya̰si.” 10Ə lokɨ mbə je awi lo ndogɨ yɨbɨ lambɨ tɨ nɨngə, nje taa dəne re tḛḛ. NJé kɨ ɨsi dɔ njade tɨ, uri sie kəy taa-naa tɨ, adɨ uti ta kəy dɔde tɨ. 11Go tɨ gogɨ ɓəy taa njé kɨ nungɨ ka kɨn ḭḭ no̰o̰ rəi ya̰de, əli əi nə: “Ɓaɓe, Ɓaɓe, ɨtḛḛ ta kəy adɨ-je!” 12Nə nje taa dəne ɨlə-de tɨ ə nə: “Təkɨ rɔjetɨ, adɨ m-əl səsi, m-gər səsi al.”» 13Lo kɨn tɨ, Jəju ɨlə dɔ tɨ ə nə: «E be ə, majɨ kadɨ ɨsi dɔ njasi tɨ, tadɔ ɨgəri dɔ ndɔe ə se dɔ kade al. 14«Ta kɨ dɔ Ko̰ɓe tɨ lə Luwə to tə ta lə dɨngəm kɨ ɨsɨ aw mba ə ɓa njé kɨlə je ləne adɨ-de nḛ kɨngə ləne kɨn be. 15Adɨ dəw kare sakɨ la mi, adɨ kɨ nungɨ sakɨ la joo, nɨngə adɨ kɨ nungɨ ɓəy sakɨ la kare tɔ. Adɨ dəw kɨ ra kɨ go tɔge tɨ, ɓa ɔtɨ aw mba. 16Be ə, nje kɨlə kɨ ɨngə sakɨ la mi, aw ra-n gatɨ, ɨngə sakɨ la mi dɔ tɨ. 17Be tɔ ə, e kɨ ɨngə joo, ra, ɨngə joo dɔ tɨ. 18Nə e kɨ ɨngə sakɨ la kare, aw ur ɓe, dɨbɨ la tɨ kɨ ɓae ade ka kɨn. 19«NGata nɨngə, dɔkagɨlo ngay go tɨ, ɓa njé kɨlə je ka kɨn ḭ no̰o̰ re. Lokɨ re ɓa, dəjɨ-de kadɨ ɔji kandɨ kɨlə je ləde kɨ rai no̰ne tɨ kadɨ n-oo. 20Lo kɨn tɨ, e kɨ ɨngə sakɨ la mi ka kɨn, re no̰ ɓane tɨ kɨ sakɨ la kɨ rangɨ mi dɔ tɨ, nɨngə əl-e ə nə: “Ɓam, sakɨ la kɨ mi kɨ adɨ-m ka, yə m-ra be m-ɨngə mi dɔ tɨ kɨn.” 21Ə Ɓae əl-e ə nə: “Majɨ ngay, ḭ nje kɨlə kɨ majɨ kɨ a dana. Təkɨ a-n dana me nḛ tɨ kɨ ndə̰y be ka kɨn ə, m-a m-ɨndə-i dɔ nḛ je tɨ kɨ ngay tɔ. Ɨre, ɨra səm rɔnəl.” 22E kɨ ɨngə sakɨ la joo ka kɨn, re no̰ ɓane tɨ kɨ sakɨ la kɨ rangɨ joo dɔ tɨ nɨngə əl-e ə nə: “Ɓam, sakɨ la kɨ joo kɨ adɨ-m ka, yə m-ra be m-ɨngə joo dɔ tɨ kɨn.” 23Ə Ɓae əl-e ə nə: “Majɨ ngay, ḭ nje kɨlə kɨ majɨ kɨ a dana. Nɨngə təkɨ a-n dana me nḛ tɨ kɨ ndə̰y be ka kɨn ə, m-a m-ɨndə-i dɔ nḛ je tɨ kɨ ngay tɔ. Ɨre, ɨra səm rɔnəl.” 24Ta tɔl tae tɨ, e kɨ ɨngə sakɨ la kare ka kɨn, re no̰ ɓane tɨ əl-e ə nə: “Ɓam, m-gər kadɨ ḭ dəw kɨ nga̰ ngay: lo kɨ ɨdɨbɨ nḛ tɨ al ka ɨtətɨ nɨm, lo kɨ ɨnajɨ nḛ tɨ al ka ɔy nɨm. 25Nḛ kɨn ə m-ɓəl, adɨ m-aw m-ɓɔyɔ la kɨ adɨ-m ka kɨn nangɨ. Nɨngə kɨ ɓasɨne kɨn, nḛ ləi ə to kɨn.” 26Lo kɨn tɨ, ɓae əl-e ə nə: “Ḭ nje kɨlə kɨ majal, ḭ nje dabɨ! Ḭ ɨgər majɨ kadɨ lo kɨ m-dɨbɨ nḛ tɨ al ka m-tətɨ nɨm, lo kɨ m-najɨ nḛ tɨ al ka m-ɔy nɨm. 27NGa ə re be kɨn ɓa, re a ɨndə la ləm rɔ njé ngəm la je tɨ, ə təkɨ m-təl kɨn ɓa, re m-a m-taa kɨ mane dɔ tɨ. 28Ɨtaai sakɨ la kɨ kare kɨ jie tɨ kɨn adi e kɨ aw kɨ sakɨ la dɔgɨ kɨn. 29Tadɔ dəw kɨ aw kɨ nḛ jine tɨ, a adi-e dɔ tɨ kadɨ to-e mbar mbar, nə dəw kɨ nḛ lie goto, e kɨ ndɨkɨri wa kɨ aw-n kɨn ka a taai jie tɨ wa ɓəy. 30Nɨngə e kɨ e nje kɨlə kɨ ndae goto, ɨləi-e taga lo kɨ ndul tɨ kɨ kadɨ a no̰ tɨ je, a ngə ngangɨne tɨ je.”» 31Jəju əl ɓəy ə nə: «Lokɨ mi NGon dəw m-a m-re me tɔgɨ tɨ kɨ ətɨ ɓəl, kɨ malayka je pətɨ gom tɨ kɨn ɓa, m-a m-ɨsɨ dɔ kɨmbər ngar tɨ ləm me tɔɓa tɨ. 32Nɨngə gɨn ɓe je kɨ dangɨ dangɨ a kawi-naa kɨ no̰m tɨ. M-a m-ɔr kəm dɨje naa tɨ təkɨ nje nḛ kul je a ɔr-n kəm batɨ je kɨ bɨyə̰ je naa tɨ kɨn be. 33M-ɨndə batɨ je dɔ ji ko̰m tɨ, ə m-a m-ɨndə bɨyə̰ je dɔ ji gəlm tɨ tɔ. 34Lo kɨn tɨ, ngar a əl njé kɨ dɔ ji kone tɨ ə nə: “Ɨrəi, səi kɨ Bai ɨndə jine dɔsi tɨ kɨn, ə ɨtaai ko̰ɓe kɨ Luwə ɨndə dɔe naa tɨ mbata tɨ ləsi lo kɨlə ngɨrə dɔra̰ kɨ dɔnangɨ tɨ nu kɨn. 35MBata ɓo ra-m ə adi-mi nḛ m-uso; kɨndə ra-m ə adi-mi man m-a̰y; mi mba ə uwəi-mi kɨ rɔsi tɨ; 36m-a kɨ rɔm kare ə adi-mi kɨbɨ m-ɨlə rɔm tɨ; rɔm to-m ə ɨrai səm; m-to dangay tɨ ə ɨrəi oi-mi.” 37NGa ə njé ra go ndu Luwə tɨ a ɨləi-e tɨ əi nə: “Ɓaɓe, kadɨ ban tɨ ə j-o-i ɓo ra-i ə j-adi nḛ uso ə? Kɨndə ra-i ə j-adi man a̰y ə? 38Ḭ mba ə j-uwəi kɨ rɔje tɨ ə? A kɨ rɔi kare ə j-adi kɨbɨ ɨlə rɔi tɨ ə? 39Rɔi to-i ə jɨ ra səi ə? Ɨto dangay tɨ ə jɨ re j-o-i ə?” 40Ə ngar əl njé ra go tɨ je ə nə: “Təkɨ rɔjetɨ, adɨ m-əl səsi, dɔkagɨlo je pətɨ kɨ ɨrai nḛ je kɨn kɨ kɨ du ngay dan ngakom je tɨ kɨ oi-de kam ɓa, e mi ə ɨrai səm.” 41«Nɨngə go tɨ, ngar a əl njé kɨ ai dɔ ji gəlne tɨ ə nə: “Ɔti sa̰y kɔ rɔm tɨ, səi dɨje kɨ ndɔl e dɔsi tɨ! Awi me por tɨ kɨ gɨne a gangɨ al, kɨ Luwə ɨndə dɔe dana mbata tɨ lə su əi kɨ malayka je ləne kɨn. 42MBata ɓo ra-m, ə adi-mi nḛ m-uso al; kɨndə ra-m, ə adi-mi man m-a̰y al; 43mi mba ə uwəi-mi kɨ rɔsi tɨ al; m-a kɨ rɔm kare ə adi-mi kɨbɨ m-ɨlə rɔm tɨ al; rɔm to-m ə ɨrai səm al; m-to dangay tɨ ə ɨrəi oi-mi al.” 44Ɓa əi je ka a ɨləi-e tɨ əi nə: “NGa Ɓaɓe, kadɨ ban tɨ ə j-o-i ɓo ra-i ə j-adi nḛ uso al, ə se kɨndə ra-i ə j-adi man a̰y al ə? Ḭ mba, ə se a kɨ rɔi kare, ə se rɔi to-i, ə se ɨto dangay tɨ ə jɨ mbatɨ ra səi ə?” 45Ə ngar a ɨlə-de tɨ ə nə: “Təkɨ rɔjetɨ, adɨ m-əl səsi, dɔkagɨlo je pətɨ kɨ ɨrai nḛ je kɨn kɨ kɨ du ngay dan ngakom je tɨ kɨ oi-de kam, al ɓa, mi ka ɨrai səm al jagɨ tɔ.” 46Lo kɨn tɨ, njé ra go tɨ al, a awi lo ko̰ tɨ kɨ gɨne a gangɨ al, ə njé ra go ndu Luwə tɨ je a awi lo kajɨ tɨ kɨ bɨtɨ kɨ no̰ tɨ.»


text: 1Má tə wuntə vi, ba Yesu nənə mbəlyi galipə tə wdi "u"wi-hya dzəgwa nkwa kə wdi "u"wi kwa mpya Hyalatəmwə. 2Má nda fá na ná, ba wuntə malə wjagə səkə, tsá ka tiki, ba fala kwaba ɓwagə kwa. 3Ba Yesu gə nee, "Jiri, yira gə sha yə, kwaba ɓwagə kə malə wjagə tsa fala tə́ Hyalatəmwə tsa nə, wuri kə mdashə nga paɗə wuntyi mbəlyi ala ɓayə ngyi! 4Təmburi paɗə-hya ki, shilyə mə galipə-hya ntavə hyá; a má maləa nə, tiki njə kashasha, ba kətə paɗə wsi va njə́, a fala kwa," əkwə. 5Ba wuntyi mbəlyi gə vəcə mbweghe mpya Hyalatəmwə ba anətəgwa-ranjə lə pəlyə́ ndəndərə lə wuntyi wsha ndəndərə kə mbəlyi nggərəkə tə́ Hyalatəmwə tazhe pa mpyaa lə. Ba Yesu gə nee, 6"Má paɗə wsha kə yə nata ngyi nə, vi dzəgə səkə, a mbəlyi dzəgə dlədlantə hyá paɗə! Mandara pəlyə́ kutə, ka dzəgə mbəlyi dlənata tə mdi-njə kəlama dlantə dzətə ka wə," əkwə. 7Ba mbəlyi təɓa yiwi va njə́ nee, "Mala, venkwa-ma dzəgə wsha ngyi mələgwa ri? A waá wsi kə dzəgə ncə nee, njə́a vi shə, a wsha ngyi dzəgə mələgwa ri?" əkwə. 8Ba Yesu gə nee, "Á yə ya ghi-yə dye, vashə mbəlyi nggutətə yə; təmburi mbəlyi kúkulə dzəgə səkə, a gə nee, 'Yira Kristi!' lə nee, 'Wuri vi shə kə dzəkitəgwa!' əkwə fashə. Washə yə fá vəcə-hya wə! 9Má ba yə fatə habarə mpa lə gwarə-gwarə nkwa kúkulə, washə yə nggadləni və wə. Təmburi də́walə ba wsha ngyi ɗatəgwa ndangə mə́; a vá ncətə mwa nee, wuri kwanahə wdunya kə səkə wə. 10Má nda səkə vi shə a səkə, mpa dzəgə tlagwa kwalyə mbəlyi dadamə bakəma kwa wdunya. 11Má hyə kwa nganjə, njə dzəgə mnəmnəgwa wanak, wanakkə, a wtsiwtsigwa dabwaa. Má dzəgə ɗagwa tə nkwa dadamə mwa, ba shiligi kə mpə nkwa fafashə. Má venkwashə, mbəlyi dzəgə nə wsha kwatsəka bubwa-bubwa məɓa tamwə, lə wuntyi wsha ntintimye kə mbəlyi nggadləni və kúkulə. 12"Má nda səkə wsha ngyi dzəgə mələgwa ná, mbəlyi dzəgə tsə́ yə, a ɗa yə fashə, ba fətə yə tə pəla tə́ mbəlyi kukulə kwa mpya adəwa-rahya, a ba fala yə kwa furəshina. Mbəlyi dzəgə kə́lə yə dzəgwa kəma ra ká mbəmbəgə lə nggwaməna mwa, səkwa təmburi rá. 13Venkwashə yə dzəgə tlayi hunkwa kə gə vəcə-yə mbweghe-ra kwa kəma-rahya. 14Hitə wa mni-yə ndzaranjəa: washə yə zəzi vəcə dzəgə yə zhinirəshə tə́ hyá wə; 15təmburi yira dzəgə nggə yə vəcə dzəgə yə gə sha hyá, ba ntsəkulə ndza njə nee, mdi shə mə dawa hyi-yə tsəramə dzəgə səkwa tə ghi-yə lə vəcə, a nggərə ghəpi wsi gə yə wə. 16"Má venkwashə, balə ta-rayə lə ma-rayə ba nggwasama-rayə, lə tsəli hyi-yə ba mcə hyi-yə, hyá dzəgə tsə́ yə, a kə́lə yə dzəgwa kəma ra mbəlyi kukulə; mbəlyi dzəgə mpə wuntyi mbəlyi mə yə mwa. 17Paɗə mbəlyi dzəgə "imye yə səkwa təmburi rá. 18A má yə mwa, mandara shintyi ghi-yə, ka dzəgə za wə! 19Má ba yə səsəwihwi zaka mbwara bwanyə ngyi paɗə, yə dzəgə tlayi mkyə má kəri. 20"Má vi kə yə nata Urushalima jiwwi dləməgwa va səwaja ra dawa hyi-yə, ba yə fətə ghi tə nee, wuri vi kə za ra Urushalima kə səkə. 21Má ká Yahudiya venkwashə ná, mbə́lə hyá dzəmə mwə! Má mbəlyi mə mələmi ná, se ba hyá hwə; má mbəlyi kwa mtə wza, washə hyá shika dzəmə mələmi wə. 22Təmburi má vi shə ná, njə́ vi dzəgə Hyalatəmwə "yə́ nkwa lə bwanyə. Kə́rəpi vəcə kə ɗafətəgwa kwa Dləparamə Hyalatəmwə mbweghe wsha ngyi nə, njə dzəgə mələgwa. 23"Kwatsəka tə myə lə hwi venkwashə, lə myə lə nggwasə tə mbwi! Təmburi bwanyə dadyie ndangə tsá kə dzəgə ɗagwa tə wdunya, a Hyalatəmwə dzəgə "yə́ mbəlyi. 24Mbəlyi dzəgə mpə hyá dzəgwa hyə lə hwa, ba wsətə wuntyi mə hyá ka mava dzəgə hyə mbəlyi dadamə bakəma; ká kyə dzəgə zantə Urushalima paɗə, nda səkə ngahya vi kəri. 25"Má venkwashə mwa, mbəlyi dzəgə nə wsha kwatsəka mə vəci lə tə́rə ba sasərəgwe; kwa wdunya mwa ná, məhələ mbəlyi dzəgə ɗantəgwa bakəma va nggadləni ɗagwa ra yemyi tsadi ghwem, ghwemmi. 26Mbəlyi dzəgə mtəyigwa va nggadləni, a təkwarə kə ghə səkə wsi kə dzəgə nggəmi tə wdunya; təmburi paɗə wsha kukulə məɓa tamwə dzəgə dləntəgwa tə nkwa kə ndza-rahya. 27Má venkwashə mwa, mbəlyi dzəgə nə Zəgwi ra Za tə səkwa mə tamwə mə kulyaɓa, lə dənama ra kulə-njə dabwaa! 28Má vi ndza wsha ngyi dzəgə atərə mələgwa ná, ba yə tləkəshəgwa, a nənə nkwa kə dzəmə tamwə; təmburi wuri vi kə mbəgwa-rayə kə səkə!" əkwə Yesu sha hyá. 29Ba Yesu gərətə njə́a vəcə nggəlaa tə́ hyá nee, "Kə nata ndza ra kwadacikwa yə, ba ndza ra wuntyi fwə paɗə huri? 30Má vi kə yə nata ɗá ra tlibəlyi-hya gurəmmi ná, kə sənata yə nee, wuri jivəni kə səkə huri? 31Tsətsə mwa, má vi kə yə nata wsha ngyi tə mələgwa, ba yə sənata nee, hələgi Hyalatəmwə dzəgə səkə zəmə mbəgə-njə. 32Jiri, yira gə sha yə, kə́rəpi wsha ngyi dzəgə mələgwa nda səkə mbəlyi təmwə ndzaranjəa dzəgə mtə paɗə. 33Nkwa məɓa tamwə lə nkwa tə ka dzəgə za paɗə; a má vəcə-ra ná, ka dzəgə za wə. 34"Á yə ya ghi-yə dye! Washə ndza-rayə ɗantəgwa səkə kə səsa badlə a buhə və, lə səkə kə zəzi mbweghe wsha rə wdunya fashə wə. Má və́ yə yatə ghi-yə dandərəa wə, vi tsa dzəgə səkə tawa yə həntəkkə, səfə yə má hitəgwa; 35təmburi vi tsa dzəgə ndza kala ngga tə́ mbəlyi kwa wdunya bakəma. 36Njiwegwa mələlə, ba yə ya ghi-yə; mələ wa adəwa kəvi-kəvi tazhe ba Hyalatəmwə nggə yə dənama kə səsəwi paɗə zaka wsha ngyi kulingə, a yə tlətə kəlama ayibə tə kəma ra Zəgwi ra Za," əkwə Yesu. 37Má venkwashə, tətəkə wsha tsá mələ Yesu tə́ mbəlyi kwa mpya Hyalatəmwə kəvi-kəvi; má havərə ná, ba njə li dzəmə mwə rə Zaitun, a hya məɓa. 38Má hamashikə camənkwa ná, tə səkə mpya Hyalatəmwə mbəlyi kúkulə tazhe fá wsi gə Yesu.


text: 1Səfə wdunya má nakə patəgwa, Vəcə tsá shə ndangə mə́. Vəcəa mwa, tə nkwa kutə njə lə Hyalatəmwə; Vəcəa lə ghi-njə mwa, Hyalatəmwə njə ndangə mə́. 2Səfə wdunya má nakə patəgwa, tə nkwa kutə Vəcəa lə Hyalatəmwə. 3Paɗə wsha mwa ná, səkə kə njə́ mələtə hyá Hyalatəmwə; wsi shə kə mələtəgwa má njə səkə kə Vəcəa wə. 4Vəcəa mwa, njə́ dəgi lə ghi mkyə má kəri; mkyəa mwa, njə́ tsá kə kələrəkə nggamə tə́ mbəlyi kwa wdunya. 5Nggamə tsa mwa, tə mbələ njə tə nkutli nkwa; má nkutlie ná, kandə mbushə nggamə tsa wə. 6Wuntə mdi tsá shə, tsá kə Hyalatəmwə mnəkə; tli-njə ná, Yohana. 7Hyalatəmwə mnəkə njə́ səkə tazhe gə vəcə tə́ mbəlyi mbweghe nggamə tsa, təmburi ba paɗə mbəlyi fatə, a mbərəsa səkə kə njə́. 8Yohana, nggamə tsa njə́ lə ghi-njə wə; a tazhe gə vəcə mbweghe nggamə tsa səkə njə. 9Má nggamə tsa, njə́ nggamə handa, tsá kə səkə wdunya; mwa, tə mbələ njə tə́ wamara mdi. 10Vəcə nggamə tsa, wuri kə səkə wdunya handa; səkə kə njə́ mələtə wdunya Hyalatəmwə zamə. A má mbəlyi kwa wdunya mwa, vá sənata njə́ hyá wə. 11Ba njə səkə hyə-njə; má mbəlyi ka nganjə mwa ná, ba dlənata njə́. 12A má paɗə mbəlyi kə kə́lə njə́ lə hwi kutə, a ɗatə yə tá vəcə-njə, a ba mbərəsa lə njə́, wuri njə kə nggərəkə nkwa tə́ hyá, a hyá ndza ka nggwasə Hyalatəmwə. 13Ndza ra yekigwa ra mbəlyi ngyi ka nggwasə Hyalatəmwə, vá njigwe kala yekigwa ra mdi kwa wdunya, lə kala ye ra mbəlyi ye nggwasə wə; Hyalatəmwə lə ghi-njə tsá kə yeki hyá. 14Vəcəa mwa, ba səkə yekigwa ka mdi, a ba njigwe kwa wdunya tə nkwa kutə lə myi, ka mdi kwá zərəndza ba ka mdi lə jiri. Wuri yə́ kə nata kulə-njə, tsá kə Hyalatəmwə nggərəkə tə́ Zəgwi-ranjə kutə ndyandyangə tsa. 15Ba Yohana gə vəcə mbweghe Zəgwie nee, "Njə́a mdi kə rá gə sha yə nee, 'Wuntə mdi dzəgə səkə kətərəmbwe-ra, tsá ndza njə nee, kulə-ma njə tə́ rá kashasha; təmburi alandza, səfə rá má yekigwa, njə́ tsá shə ndangə mə́,' əkwəa." 16Səkə va zərəndza-ranjə dabwaa nda nggə myi barəka njə kúkulə, paɗə-myi, kəvi-kəvi. 17Má wada ra Hyalatəmwə, səkə kə Musa tlayi myi; a má zərəndza lə jiri, səkə kə Yesu Kristi tlayi myi. 18Mdi shə kə ala nata Hyalatəmwə wə; má Zəgwi-ranjə kutə ndyandyangə tsa, tsá tá Hyalatəmwə Ta-ranjə, wuri njə kə ncətə myi ndza ra Hyalatəmwə. 19Na vəcə kə Yohana gətə tsa, vi kə ká Yahuda mə Urushalima mnəkə mbəlyi kə mələ sarəka lə ká Lawi səkə tá njə́ ka yiwi nee, "Waá na ri?" əkwə. 20Ba Yohana gərətə jiri tə́ hyá tə gambala, və́ njə ghəpi hyá wə; kwə njə na ná, "Yira nə, Kristi Mdi kə mnə Hyalatəmwə rá wə," əkwə. 21"A waá na mənə ri? Iliya na ná?" əkwə hyá. "Awə, njə́ yira wə," əkwə Yohana. "A zakuri ndza mbəlyi ghə səkə-njə tsa na ná?" əkwə hyá. "Awə, yira wə," əkwə njə. 22Ba hyá gə nee, "Waá na ndangə ri? Gətə yə́ mə, təmburi ba yə́ sənata wsi kə dzəgə gə tə́ mbəlyi kə mnəkə yə́. Waá kwə na sha ka ghi-nga ri?" əkwə. 23Ba Yohana gə sha hyá nee, "Yira nə, mdi kə Ishaya Zakuri gətə vəcə mbweghe-njə zamə nee, 'Tə wahi vəcə wuntə mdi mə gamba nee, "Tə səkə Tlamda! Hələntə wa hunkwa ɗaɗawə tə́ njə́!" əkwə.' " 24(Má mbəlyi kə səkə yiwi ngyi, ká Farisi tsá kə mnəkə hyá səkə mə́.) 25Ba hyá gə sha Yohana nee, "Kristi Mdi kə mnə Hyalatəmwə naw; a Iliya naw; a zakuri ndza mbəlyi ghə səkə-njə tsa naw; a təmburi waá nda mələ batizəma na fashə tə́ mbəlyi ri?" əkwə. 26Ba Yohana gə sha hyá nee, "Yira nə, mdi kə mələ batizəma rá; a má tə nkwaa tá yə, wuntə mdi tsá shə, tsá má yə sənata njə́, 27mdi kə dzəgə səkə kətərəmbwe-ra. Mdi dakuləa njə pakatə; mandara tsahwa-ranjə ki, kandə rá tsəramə kurəngi, a sərərəntə wə," əkwə. 28Paɗə wsha ngyi ná, tə Baitanya mələtəgwa hyá, pəlyə mbwi dələ Urdun, tə nkwa ndza Yohana mələ batizəma. 29Má kəri ra nkwa ná, ba Yohana nata Yesu tə səkə tá njə́; ba njə gə nee, "Na Gamə Hyalatəmwə kə dzəgə kə́lə bikyi kwa ghi mbəlyi kwa wdunya tsa! 30Njə́ tsá kə rá gə sha yə nee, wuntə mdi dzəgə səkə kətərəmbwe-ra, tsá ndza njə nee, kulə-ma njə tə́ rá kashasha; təmburi alandza, səfə rá má yekigwa, njə́ tsá shə ndangə mə́. 31Vá sənata njə́ rá mə́ wə; a tazhe ncərəshə njə́ tə́ ká Isra"ila səkə rá, a mələ batizəma," əkwə. 32Kwə Yohana na mbweghe Yesu mwa, "Wuri rá kə nata Mambəli Hyalatəmwə tə səkwa kala rəpə mə tamwə, a nkarawi kwa ghi-njə, a ndza tə. 33Ndangə mə́, vá sənata njə́ rá wə; a má Hyalatəmwə, mdi kə mnəkə rá ka mələ batizəma, ba gə sha rá nee, 'Na dzəgə nə Mambəli Hyalatəmwə tə səkwa məɓa tamwə, a nkarawi kwa ghi mdi, a ndza tə; mdi shə tsá kə dzəgə mələ batizəma lə Mambəli-ra,' əkwə. 34Jiri, wuri rá kə nata Mambəli tsa; yira gə sha yə mwa, njə́a Zəgwi ra Hyalatəmwə handanda!" əkwə Yohana. 35Má kəri ra nkwa mwa dəwa, vi ndza Yohana tə nkwa kutə lə wuntyi mbəlyi kə zəli njə́ ɓwagə, 36ba njə nata Yesu tə ntahə. Kwə Yohana na ná, "Na Gamə Hyalatəmwə tsa!" əkwə. 37Mbəlyi kə zəli Yohana ɓwagə ngyi ná, ba hyá fatə vəcə kə njə gətə tsa, a ba tlagwa zəlitə Yesu. 38Ba Yesu mbəralyəgwa a nata hyá; ba njə yiwi va hyá nee, "Waá mdi və yə ri?" əkwə. "Kaá na lə ndza ri, Rabbi?" əkwə hyá. ("Rabbi" tsa lə vəcə-hya ná, njə́ nee, "Mala.") 39"Ndə wa yə səkə nə," əkwə Yesu sha hyá; ba hyá li dzəgə nata nkwa kə ndza-ranjə tsa. Ba hyá hya lə njə́ hankyə tə nkwa shə, təmburi wuri tikwari kə səkə. 40Mə mbəlyi ɓwagə kə fatə vəcə Yohana tsa a ba zəlitə Yesu ngyi, Andarawas tli wuntə; dagwama ra Siman Bitrus njə. 41Ba njə dzəgə vətə dagwama-ranjə Siman, ba gə sha njə́ nee, "Wuri yə́ kə nata Kristi Mdi kə mnə Hyalatəmwə!" əkwə. (Má "Kristi" tsa lə vəcə-hya ná, njə́ nee, "Mdi kə Hyalatəmwə kətə a fəyə ka Mbəgə.") 42Ba njə kələkə Bitrus dzəgə tá Yesu. Nata kə Yesu nata Bitrus ná, ba njə gə nee, "Siman zəgwi ra Yohana na huri? Mbəlyi dzəgə ka na lə Kefas" (njə́ nee, "Bitrus"—nee, "Pəlyə́"). 43Má kəri ra nkwa ná, ba Yesu "i dzəmə hyə ká Galili. Vi kə njə kəmə lə Filibus, ba njə gə nee, "Ndə na zəli rá," əkwə. 44(Má Filibus ndangə mə́, mdi ká Baitsaida njə, səkə tə nkwa kutə lə Andarawas ba Bitrus.) 45Filibus mwa, ba dzəgə gərətə tə́ Natana"ilu nee, "Wuri yə́ kə nata mdi kə Musa ɗafətə vəcə mbweghe-njə zamə kwa wada ra Hyalatəmwə tsa! Njə́ tsá kə zakuri hyi Hyalatəmwə ɗafətə vəcə mbweghe-njə dəwa—njə́ Yesu zəgwi ra Yusufu, mdi ká Nazarat," əkwə. 46Ba Natana"ilu gə nee, "Ndaka səkə wsi tsapə səkwa kwa Nazarat ndangə ná?" əkwə. "Ndə nata lə ghi-nga!" əkwə Filibus sha njə́. 47Má vi kə Yesu nata Natana"ilu tə səkə tá njə́ ná, ba njə gə nee, "Mdie nə, mdi ká Isra"ila ndangə! Mdi lə jiri njə!" əkwə. 48Ba Natana"ilu gə nee, "Kaá sənata rá na ri?" əkwə. "Má nda səkə Filibus kata na, vi ndza na məndzə mətərə kwadacikwa ɓayə, wuri rá kə nata a ba sənata na," əkwə Yesu. 49"Mala, na nə, Zəgwi ra Hyalatəmwə na! Mbəgə ká Isra"ila na!" əkwə Natana"ilu. 50Ba Yesu gə sha njə́ nee, "Na mbərəsa lə rá təmburi tsá kə rá gə nee, wuri rá kə nata na vi ndza na məndzə mətərə kwadacikwa ɓayə, əkwəa kalə ná? Na dzəgə nə wsha kwatsəka kə mdashə tsa kashasha! 51Jiri tsá gə rá sha yə, yə dzəgə nə nkwa məɓa tamwə mnəntəgwa wanggə, lə mbəlyi kə mnə Hyalatəmwə tə səkwa mə tamwə tá Zəgwi ra Za, a li dzəmə tamwə!" əkwə.


text: 1Ba wuntyi mbəlyi tlagwa mə Yahudiya, a dzəgwa Antakiya; má kwaɓa ná, acə hyá mə tətəkə wsha tə́ ká zəli. Kwə hyá na, "Se yə tlantə pityi kala tsá kə wada ra Musa gətə, nda ndza yə tlantə mbə," əkwə. 2Má Bulus hyá lə Barnabas ná, ba nggərə ghəpi dabwaa lə mbəlyi ngyi mbweghe tətəkə wsie. Təmburi tsətsə mənə, ba mbəlyi kə zəli kətə Bulus hyá lə Barnabas, lə wuntyi mbəlyi, a ba mnəkə hyá dzəmə Urushalima tazhe gə vəcə mbweghe wsie lə mbəlyi kə mnə Yesu ba mbəlyi kukulə mə ká zəli məɓa. 3Vi kə mbəlyi kə zəli mnəkə hyá li, ba hyá dzəmə kwa hyə ká Finikiya lə Samariya, a gərəshə habarə tsá kə ká kyə wtubyi a səkə tá Hyalatəmwə, tə́ mbəlyi kə zəli tə nkwaa hyi. Má habarə kə hyá gəa ná, ba njigwe ka wsi kə dlama tə́ mbəlyi kə zəli paɗə. 4Vi kə hyá səmə Urushalima, má mbəlyi kə zəli məɓa, lə mbəlyi kə mnə Yesu, lə mbəlyi kukulə mə ká zəli paɗə ná, ba kə́lə hyá lə dlama; a ba Bulus hyá lə Barnabas gərətə wsi kə Hyalatəmwə mələtə lə hyá paɗə tə́ mbəlyi ngyi. 5A má wuntyi ká Farisi kə dzəmə zəli ná, ba hyá tlagwa gə nee, "Se mbəlyie hyi tlantə pityi, ba mbəlyi gərətə tə́ hyá, a hyá zəli wada ra Musa dəwa," əkwə. 6Má mbəlyi kə mnə Yesu lə mbəlyi kukulə mə ká zəli, ba hyá tsənitəgwa tazhe gə vəcə mbweghe vəcəa. 7Má kətərəmbwe nggərə ghəpi dabwaa mbweghe wsie mə tsənigwa-rahyaa, ba Bitrus tlagwa gə vəcə; kwə njə na, "Nggwasama, kə sənata yə, wuri Hyalatəmwə kə kələtə rá shilyə mə yə zamə, tazhe ba rá gə habarə Yesu tə́ ká kyə tsəmi, a hyá mbərəsa. 8Hyalatəmwə mwa, wuri kə sənata wsi kwa mni wamara mdi, a ba ncətə ɗatə yə-njə tə́ ká kyə ngyi səkə kə tsá kə njə nggərəkə Mambəli Hyalatəmwə tə́ hyá, kala tsá kə njə nggə myi tsəmi; 9vá nta alá njə kwalyə myi lə hyá wə—wuri njə kə ntivirəntə bikyi tə́ hyá dəwa, təmburi mbərəsa-rahya. 10Təmburi tsətsə, təmburi waá nda səkə myi dzarə Hyalatəmwə fashə ndzaranjəa səkə kə fə wsi dyedyeki kala tsa kwa ghi mbəlyi kə zəli ngyi—tsá ndza njə nee, mandara shi hyi-myi lə myi lə ghi-myi, kandə myi səsəwihwi a ntahə lə wə ri? 11Wuri myi kə mbərəsa nee, lə barəka ra Tlamda-myi Yesu Kristi kalə tlayi mbə myi, kala tsá kə hyá tlayi dəwa," əkwə Bitrus sha hyá. 12Má yə Barnabas hyá lə Bulus, ba hyá tlagwa gərətə zaka mbwara wsha kudəra kə Hyalatəmwə mələtə səkə kə hyá tə́ ká kyə paɗə; a divvi mbəlyi mə tsənigwaa paɗə, a nka tləmə tá vəcə-hya. 13Má vi kə hyá kərintə gə vəcə-hyaa, ba Yakubu tlagwa gə nee, "Nggwasama, nkatə wa tləmə tá vəcə-ra. 14Kə fatə vəcə kə Simiyan gətə myi ɓayə, mbweghe tsá kə Hyalatəmwə atərə ncətə "ighi-njə tə́ ká kyə səkə kə tsá kə njə tsəkavə wuntyi mbəlyi shilyə mə hyá tazhe ndza ka mbəlyi-njə. 15Tsətsə kwə vəcə kə zakuri hyi Hyalatəmwə gətə zamə mwa—kala tsá kə ɗafətəgwa kwa Dləparamə Hyalatəmwə nee, 16'Má kətərəmbwe tsa, yira zhini dzəgə səkə, a yira zhini nggərəkə barəka tə́ ya Dawuda, a tləkəshə njə́. Mandara njə ndza ka wsi kə mtə-mtə, yira dzəgə mbə́tə njə́, 17tazhe ba wuntyi bwata ra mbəlyi səkə və Tlamda, balə kə́rəpi ká kyə kə rá kətə ka ngara, 18əkwə Tlamda tə gambala zamə.' 19Təmburi tsətsə, na zəzi-ra tsa: washə myi nggərəkə bwanyə tə́ mbəlyi kwarə wtubyi ngyi wə. 20Má wsi ɗafərəshə myi tə́ hyá kalə: wá zəmə wsi kə mbəlyi tlatə tə məlyə hyá wə; wá zəmə wsi lə mimyi hyá, lə wsi kə mbəlyi ndaləntə ghi tə kəlama tlarambwi wulyə wə; a wá mələ wsha sasəwe hyá wə. 21Təmburi ndaka sənata vəcə Musa mbəlyi mə wamara mələmi; təmburi wamara vəci kə mkyəgwa alandza, tə jangga wada ra Musa mbəlyi kwa mpya adəwa hyi ká Yahuda bakəma," əkwə Yakubu sha hyá. 22Má kətərəmbwe vəcə Yakubu tsa ná, ba mbəlyi kə mnə Yesu lə mbəlyi kukulə mə ká zəli gə nee, "Kə hyi-hyi ba mbəlyi tsəkavə wuntyi mbəlyi shilyə mə myi, a mnəkə hyá dzəgwa Antakiya lə yə Bulus hyá lə Barnabas tazhe gə vəcə lə mbəlyi kə zəli kwaɓa," əkwə. Paɗə mbəlyi mə ikiliziya mwa, ba ɗatə yə tə́. Má mbəlyi kə hyá tsəkavə tazhe mnə ngyi, hyá yə Yahuda, tsá ndza mbəlyi ka Barsaba, ba Silas; má mbəlyi ɓwagə ngyi ná, mə mbəlyi kukulə mə ikiliziya hyá. 23Na ɗarəwali kə hyá mnəkə hyá tsa lə: "Njə́a vəcəa, səkə va mbəlyi kə mnə Yesu lə mbəlyi kukulə mə ká zəli mə Urushalima; Dzəgə tə́ nggwasama-rayə́ kwa Antakiya lə kwa hyə ká Siriya ba Kilikiya, ngyí má ka ká Yahuda: Tə cika yə yə́ paɗə. 24Wuri yə́ kə fatə tsá kə wuntyi mbəlyi tlagwa tə nkwaa mə ká zəli, a ba dzəgwa nggə yə bwanyə lə wsi kə hyá gə yə, a ɗantə məhələ-yə; a və́ yə́ gətə tə́ hyá nda dzəgwa hyá tətəkə yə tsəli wsha ngyi wə. 25Təmburi tsətsə nda səkə yə́ tsənitəgwa, a ba tsəkavə wuntyi mbəlyi mə yə́, a mnəkə dzəgwa tə́ yə, hyá lə nggwasama-ramyi Barnabas ba Bulus, 26mbəlyi kə pahwi mkyə-hya tazhe mələ tlə́nə Tlamda-myi Yesu Kristi. 27Yahuda hyá lə Silas, tsá kə yə́ mnəkə dzəgwa, tazhe ba yə fatə səkwa tá mnyə-hya wsi kə yə́ ɗafətə kwa ɗarəwali tsa. 28Wuri Mambəli Hyalatəmwə kə ncətə yə́ nee, kə hyi-hyi ba mbəlyi fə wuntə wsi dyedyeki kwa ghi-yə a yə zəli wə; se waləka wsha kə hitəgwa a paɗə ká zəli mələ, tsá fə yə́ kwa ghi-yə a yə zəli, nee: 29wá zəmə wsi kə mbəlyi tlatə tə məlyə yə wə; wá zəmə wsi lə mimyi yə, lə wsi kə mbəlyi ndaləntə ghi tə kəlama tlarambwi wulyə dəwa wə; a wá mələ wsha sasəwe yə wə. Má kə yashə ghi-yə yə va wsha ngyi, dyegwe. Á Hyalatəmwə vweta yə," əkwə. 30Ba mbəlyi mnəkə mbəlyi fwarə ngyi dzəgwa lə ɗarəwali tsa. Má vi kə hyá səkwa Antakiya ná, ba hyá tsənitə mbəlyi kə zəli kwaɓa paɗə, a ba nggərəkə ɗarəwalie tə́ hyá. 31Má vi kə mbəlyi janggatə ɗarəwalie, ba hyá dlama dabwaa kwa mni-hya təmburi tsá kə mbəlyi tləkəshə hyá. 32Má Yahuda hyá lə Silas, ba ndzatagwa kwaɓa parangə lə ká zəli, a tləkəshə hyá lə vəcə kúkulə, təmburi zakuri kə gə vəcə Hyalatəmwə hyá. Ba mbəlyi kə zəli kwa Antakiya njigwe lə dənama mə zəli. 33Má kətərəmbwe tsa, ba mbəlyi kə səkwa mə Urushalima ngyi tlagwa kwaɓa lə zəzərə mni, a ba zhinikəgwa dzəmə Urushalima; "Á Hyalatəmwə kə́lə yə dzəmə kulingə!" əkwə ká zəli sha hyá. (( 34A má Silas kwa nganjə mwa, ba zhiweta ghi: "Yira ndza tə nkwaa," əkwə njə.)) 35Má Bulus hyá lə Barnabas, ba hyá ndzatagwa kwa Antakiya kwa ngahya dəwa, a tətəkərəshə wsha tə́ mbəlyi lə gə vəcə Tlamda, hyá lə wuntyi mbəlyi kə zəli kwaɓa kúkulə. 36Má tə wuntə vi, ba Bulus gə sha Barnabas nee, "Myi lie cika nggwasama-ramyi, tsá tə wamara mələmi və́ myi gə vəcə Tlamda pəlyəɓa, a myi sənata ndza-rahya mə zəli," əkwə. 37Má Barnabas, wuri njə kə "i a Yohana Markus zəli hyá məsəbə; 38a má Bulus mwa ná, vá ɗatə yə njə tə́ wə; təmburi má vi kə hyá lie gə vəcə Hyalatəmwə tsəmi, kə kərintə njə lə hyá ka kutə nda zhigi njə tá hyá pəlyə Bamfiliya, a hwə səkə ya wə. 39Təmburi tsətsə, ba hyá nggərətə ghəpi dabwaa səkwa tə Markus; a ba hyá ntəkə tə nkwa shə. Ba Barnabas kətə Markus mənə, a li dzəgwa kwambawali, a ba jilyə Kubrus lə njə́. 40Má Bulus kwa nganjə mwa ná, ba kətə Silas; má vi kə ká zəli mələrətə adəwa tazhe ba Hyalatəmwə nggərəkə barəka tə́ hyá ná, ba hyá tlagwa, 41ba hyá li dzəgwa kwa hyə ká Siriya lə Kilikiya, a tləkəshə mbəlyi kə zəli kwaɓa.


text: 1Njə́a vəcəa, səkə va rá Siman Bitrus, mava ra Yesu Kristi lə mdi kə mnə-njə; Dzəgə tə́ paɗə yə mbəlyi kə tlayi mbərəsa kala ngayə́ səkə kə jiri Hyalatəmwə-myi lə Mdi kə mbə myi Yesu Kristi: 2Á Hyalatəmwə nggə yə barəka ba hinigwe ra mni dabwaa, səkə kə sənata-rayə sənata njə́ lə Yesu Kristi Tlamda-myi. 3Lə dənama ra Hyalatəmwə nda nggə myi gwa mkyə má kəri, lə wamara wsi kə myi "i tazhe ndza-ramyi ka nganjə, ka mbəlyi tsapə talala, səkə kə sənata-ramyi sənata Tlamda. Wuri Tlamda kə kata myi tazhe ba myi tlayi mni tsapə lə kulə va njə́; 4lə zərəndza-ranjə mwa, ba njə mputə aləkawalə dakuləa tə́ myi, tazhe ba myi njigwe lə məhələ kala nganjə, a myi mbə́lə va wsha ntintimye kwa wdunya, tsá kə zantə nkwa səkwa təmburi zərəwsha ra mbəlyi. 5Má təmburi tsətsə, wá ndza mbərəsa-rayə ka wsi fashə wə. Ntsitəwagwa ba yə njigwe ka mbəlyi lə məhələ tsapə; fəmə wa ghi-yə mə tətəkə wsi kə Hyalatəmwə "i a yə mələ. 6Yatə wa ghi-yə dandərəa va wsi ntimye, ba yə səsəwihwi zaka mbwara bwanyə kə tawa yə səkwa tə zəli Yesu. Ntsitəwagwa tá ndza ka nga Hyalatəmwə mbəlyi talala mə wamara wsi! 7Ncətə wa zərəndza tə́ kwavati-yə, ba yə ndza lə "ighi tə́ wamara mdi mənə. 8Má ndərə tsətsə məhələ-yə ná, ka dzəgə mbərəsa-rayə ndza ka wsi fashə wə; yə dzəgə ndza ka mbəlyi wghyana ndangə mə sənata Tlamda-myi Yesu Kristi. 9Má mdi má tsəli məhələa və ná, ka ghuli ndəma nata nkwa njə; njə́ mwa dəwa ná, wuri kə zahata tsá kə Hyalatəmwə yaɓəntə bikyi-njə zamə tsa. 10Səkwa təmburi tsətsə, nggwasama, ntsitəwagwa dabwaa ndangə, ba yə fəmə ghi-yə mə mələ wsi kə ncətə nee, pakatə, mə mbəlyi kə Hyalatəmwə kata a tsəkavə yə. Təmburi má ndərə tsətsə məhələ-yə ná, ka dzəgə yə dzəgwa kətərəmbwi, a hwə tá zəli wə; 11Hyalatəmwə mwa, njə dzəgə kə́lə yə lə pəla ɓwagə dzəmə mbəgə Tlamda-myi Yesu Kristi Mdi kə mbə nkwa, tsá má kəri batə wavi. 12Təmburi tsətsə, wamara vi mənə, yira dzəgə zəzitə yə wsha ngyi, mandara yə sənata hyá a ba tlətə gərigəri tə jiri və́ yə tlayi tsa. 13Mə nənə-ra mwa, wuri kə hitəgwa ba rá zəzitə yə wsha ngyi, a na rá səfə lə mkyə təmwə; 14təmburi wuri rá kə sənata nee, hələgi rá dzəgə hwə tá ndza təmwə kwa wdunya, a li—Tlamda-myi Yesu Kristi tsá kə gətə rá tsa. 15Təmburi tsətsə nda fəmə ghi-ra rá mə gə yə wsha ngyi ndzaranjəa; kətərəmbwe mtə-ra mənə, ba yə zəzitə hyá wamara vi. 16Má yə́ nə, vəcə kwə-kwə fashə shilyə mə ghi, tsá və́ yə́ səkə lə, vi kə yə́ səkə gətə yə habarə səkə Tlamda-myi Yesu Kristi lə dənama tsa wə; wuri yə́ kə nata kulə-njə lə ntsə-yə́ kungwa! 17Tə nkwa shə yə́, vi kə Hyalatəmwə Ta nggərəkə kulə tə́ njə́, a ba vəcə gəgwa səkwa va Mdi kulə məɓa tamwə nee, "Njə́a Zəgwi-tara kə rá "intə kashasha! Wuri ghi-ra kə bwə tá njə́ dabwaa ndangə," əkwə. 18Yə́ lə ghi-yə́ mwa, wuri yə́ kə fatə vəcə kə gətəgwa səkwa məɓa tamwə tsa, təmburi mə mwə Hyalatəmwə tsa yə́ tá njə́ venkwashə. 19Təmburi tsətsə, wuri yə́ kə sənata nee, pakatə, jiri vəcə kə zakuri hyi Hyalatəmwə gətə zamə. Wuri kə hitəgwa mwa, ba yə nkatə tləmə tá vəcə-hya a zəli talala; təmburi wuri kə njigwe kala patərəla tə mbələ tə nkutli—rapə tə kəri nkwa, vi ndza Tlamda dzəgə səkə wangəshə yə mni-yə wanggə. 20Wsi bwa kə hyi ba yə sənata mwa, njə́ nee, vəcə rə zakuri shə kwa Dləparamə Hyalatəmwə, a ba mdi tsəramə gətə wsi mə lə nganjə zəzi shilyə mə ghi-njə wə. 21Təmburi vəcə rə zakuri shə kə ala gətəgwa shilyə mə zəzi mə ghi mdi wə; Mambəli Hyalatəmwə tsá kə fəyə vəcə Hyalatəmwə kwa mni zakuri hyi-njə nda gətə hyá.


text: 1Səkwa təmburi tsətsə, dzətə myi wa kəma lə tətəkə wsha kə hitəgwa ka nga mbəlyi kə ndzatagwa mə zəli. Ba myi fəyə wuntyi tsəmi tətəkə wsha və́ mbəlyi təkəvə myi mə tsəmi dzəmə-myi dzəmə zəli Kristi tsa kətərəmbwi hataba; vá hyi ba myi zhini və tətəkə wsha mbweghe wtubyi lə hwə tá mələ tlə́nə fafashə, a myi mbərəsa lə Hyalatəmwə, kala vəcə gə mbəlyi tə́ mbəlyi má zəli wə. 2Má waləka vəcə mbweghe kə́lə batizəma, lə fə pəla kwa ghi mbəlyi, lə tlagwa lə mkyə səmə kwa kúlə, ba kita ndza Hyalatəmwə dzəgə mələ nga batə wavi, tsá və́ myi tətəkə kalə ná, vá nakə myi mbərə a li tityi mə zəli Yesu wə. 3Dzətə myi wa kəma ndangə lə tətəkə wuntyi wsha! Tsətsə "i myi a myi mələ mwa, lə barəka ra Hyalatəmwə. 4Má mbəlyi kə ala tlayi nggamə ba barəka səkə va Tlamda, má ba hyá hwə tá zəli njə́, kandə mbəlyi zhini kələkə hyá səkə tá Tlamda, a hyá wtubyi wə. Təmburi və́ Mambəli Hyalatəmwə ndza kwa mni-hya, 5a wuri hyá kə ɗamata zərə vəcə Hyalatəmwə lə ghi-hya mwa, a ba fatə mə gwa-rahya kulə dənama ra zamanə kə dzəgə səkə tsa— 6a ba hyá hwə tá Hyalatəmwə mənə wa! Kandə hyá zhini kələkəgwa səkə tá Tlamda wə; təmburi mə hwə-hya hwə tá njə́ tsa, wuri hyá kə zhini patlətə Zəgwi ra Hyalatəmwə tə wci dladlakə, a ba wshəntə njə́ tə gambala kwa ntsə mbəlyi ka wsi həwə. 7Hyalatəmwə nə, tə nggərəkə barəka njə tə́ hyə ndza sa yemyi va dzəmə gwa-ranjə kəvi-kəvi, ba wtsəkə wsha wza-wza ndəndərə tə́ mdi kə wza hyə tsa ka vwə-njə. 8A má ndərə waləka tikə lə yə mədzəmbwi ba wtsi ntənggi, tsá wtsə́ vwə tsa ná, vwə fashə tsa; mbəlyi dzəgə dlənata njə́, a ba tərəntə lə ghwi həɗikkə. 9Mandara yə́ gətə vəcə kala tsa, nggwasama, wuri yə́ kə mbərəsa lə yə nee, barəka tsá kə Hyalatəmwə nggə yə kwa ngayə, ka mbəlyi ndza tlayi mbə. 10Təmburi Hyalatəmwə nə, mdi má jiri və njə wə; ka dzəgə njə zahata tlə́nə tsapə və́ yə mələrətə tə́ njə́ tsa, ba "ighi və́ yə ncətə tə́ nggwasama-rayə kə zəli, a vwi hyá rapə tə vi ɓeshi tsa wə. 11Wsi kə yə́ "i va yə nə, njə́ nee, ba yə fəmə ghi-yə mə mələ wsha tsapə kala tsa shə lə mni kutə, rapə tə vi dzəgə yə mtə—tazhe má wsi kə yə fətə ghi tə ka ghə va Hyalatəmwə tsa ná, njə dzəgə ndza ka ngayə pakatə. 12Washə yə ndza ka mbəlyi mari hwi ba ndilyə wə; ka mbəlyi kə mbərəsa a ba kə́lə mungyalə nda səkə hyá dzəgə tlayi wsi kə Hyalatəmwə mputə aləkawalə-njə tsa tə́ hyá, ndza yə. 13Má vi kə Hyalatəmwə mputə aləkawalə-njə tə́ Ibrahim zamə ná, ba Hyalatəmwə wdlantə ghi-njə nee, njə mələ wsi kə njə gə sha Ibrahim tsa tə́ Ibrahim pakatə. Má kala tsá ndza njə mwa nee, mdi kə mdashə Hyalatəmwə shə wə ná, ba Hyalatəmwə wdlantə ghi lə ghi-njə nee, njə mələ wsi kə njə gətə tsa pakatə. 14Ba njə gə nee, "Jiri, yira dzəgə nggə na barəka dabwaa, a ba nggə na shi kúkulə dzəgəndza ka bwata-ranga," əkwə. 15Ibrahim mwa ná, ba kətə mungyalə nda səkə aləkawalə kə Hyalatəmwə mpurətə tsa njigwe jiri. 16Má ndza mdi wdla ghi nə, lə wsi kə mdashə njə́ lə dənama wdla ghi njə; wdla ghi tə wsi mwa, tsá kə ɓələ ghi vəcə kwalyə mbəlyi, a na ghəpi kə tlagwa tə wuntə wsi kwalyə hyá. 17Təmburi tsətsə nda wdlantə ghi Hyalatəmwə lə ghi-njə nee, njə mələ wsi kə njə gətə tsa pakatə—tazhe ba njə ncərətə tə́ mbəlyi kə dzəgə tlayi wsi kə njə mpurətə aləkawalə-njə tsa tə gambala nee, ka mbərə vəcə kə njə mputə njə wə. 18Wuri Hyalatəmwə kə nggə myi wsha ɓwagə ndəma ɓələntəgwa ngyi: njə́ aləkawalə kə njə mputə lə myi, a ba ghi-njə kə njə wdlantə ghi lə ghi-njə nee, njə mələ myi wsi kə njə gətə tsa pakatə. Mwa, wuri myi kə nggatəgwa tə nee, kandə Hyalatəmwə tlevə mnyə wə. Təmburi tsətsə, má myi mbəlyi kə mbə́lə va mtə, a səkə tá Hyalatəmwə tazhe tlayi mbə va njə́ mənə ki, ndaka tləkəshəgwa myi dabwaa; ba myi tsəyi wsi kə myi fətə ghi tə ka ghə tsa dandərəa, tsá kə Hyalatəmwə mputə aləkawalə-njə tsa tə́ myi. 19Má wsi kə myi fətə ghi tə tsa nə, wuri kə njigwe ka wsi lə dənama kə tlətəyi myi tá Hyalatəmwə; njə́ mwa, tsá kə wakəntə laɓələ a kələkə myi dzəmə nkwa ka nga Hyalatəmwə. 20Wuri Yesu kə dzəmə tá Hyalatəmwə məɓa tamwə mpəlyi-ma tə́ myi, tazhe vwi myi; wuri njə kə ndza ka mdi kulə kə mələ myi sarəka tə́ Hyalatəmwə batə wavi mwa, kala Malkisadik zamə.


text: 1NJé ndɨgɨ je ləm, təkɨ j-ɨngəi ndu-kun je kɨ Luwə un adɨ-je be kɨn, majɨ kadɨ j-əi je wa, j-ayi rɔje njay dɔ nḛ tɨ kɨ a tujɨ darɔje kɨ ndɨlje. Nɨngə adɨ j-ɨndəi rɔje ta dangɨ me ɓəl Luwə tɨ. 2Ɨndəi-je dan ursi tɨ! Dəw madɨ kɨ jɨ ra sie majal goto, dəw kɨ jɨ tɔ ko nḛ lie goto, taa dəw kɨ j-əde jɨ taa nḛ lie ka goto tɔ. 3Nɨngə m-əl ta kɨn be kadɨ m-gangɨ-n ta dɔsi tɨ al, tadɔ m-əl kəte ngata təkɨ j-ɨndə səsi dan urje tɨ kadɨ re e koy ə koy, kajɨ ə kajɨ. 4M-tḭ mem katɨ kɨ rɔsi tɨ, rɔm nəl-m ngay dɔsi tɨ. M-ɨngə tɔgɨ ngay, rɔnəl tɔi dɔm, me-ko̰ je tɨ kɨ j-ɨngə-de. 5Lokɨ jɨ re jɨ tḛḛ dɔnangɨ Masəduwan tɨ nu kɨn, lo kɔr kə̰ə̰ goto, j-ɨngə ko̰ je kɨ dangɨ dangɨ, rɔ gə gɨdɨje, ɓəl rosɨ meje. 6Nə Luwə kɨ nje kɨlə dɨngəm me dɨje tɨ kɨ njé sɔl dɔde, adɨ-je tɔgɨ kɨ rəbɨ re lə Tɨtɨ. 7NGa nɨngə, e re lə Tɨtɨ par ə adɨ-je tɔgɨ al, nə e tɔgɨ kɨ adi-e kɨn tɔ ə adɨ-je tɔgɨ. Tɨtɨ əl-je təkɨ ɨndɨgi ngay kadɨ oi-mi, taa man no̰ re kəmsi tɨ nɨm, ta o̰ mesi nɨm mbata tɨ ləm. Lo kɨn tɨ, m-ɨngə rɔnəl ngay dɔ made tɨ ɓəy. 8Re makɨtɨbɨ kɨ m-ndangɨ m-adɨ səsi kəte kɨn tujɨ mesi ka, m-ndɨngə rɔm dɔ tɨ al. Re m-ndɨngə rɔm dɔ tɨ ɓa, e mba koo kɨ m-o kadɨ tujɨ mesi dɔkagɨlo madɨ tɨ. 9Nɨngə kɨ ɓasɨne kɨn, rɔm nəl-m mbata mesi kɨ tujɨ kɨn al, nə mba ke kɨ me tujɨ ləsi aw səsi adɨ ɨyə̰i rəbɨ nḛ ra kɨ majal kɔ. Mesi kɨ tujɨ kɨn ə e nḛ kɨ Luwə ndɨgɨ, adɨ-je j-əl təkɨ nḛ madɨ kɨ majal kare kɨ jɨ ra səsi goto. 10Tadɔ me tujɨ kɨ nəl Luwə, re kɨ kɨyə̰ rəbɨ nḛ ra kɨ majal kɔ, mba kadɨ tḛḛ kɨ dəw kajɨ tɨ, kɨ kanjɨ kadɨ dəw ndɨngə rɔne dɔ mee tɨ kɨ tujɨ kɨn. Nə me tujɨ kɨ dəw ɨyə̰-n rəbɨ nḛ rane kɨ majal kɔ al, a re kɨ koy. 11Kɨ ɓasɨne kɨn, səi je wa oi kandɨ me tujɨ kɨ nəl Luwə kɨn kɨ kəmsi. Ra adɨ ɨtoi ɓi dɔ rɔsi tɨ al! Ɨdəji me-sɔl kɨ rɔ tḭsi nɨm, ɨndɨngəi rɔsi ngay nɨm, ɓəl tɔl səsi nɨm, ɨndɨgi ngay kadɨ oi-mi nɨm, ta o̰ mesi mbata ləm nɨm, taa tasi e dɔ dəw tɨ kɨ ra nḛ kɨ go rəbe tɨ al ka kɨn nɨm tɔ. Ɨtɔji me nḛ je tɨ pətɨ təkɨ ta kɨn səi, ɨgotoi me tɨ. 12NGa nɨngə, m-ndangɨ makɨtɨbɨ kɨn m-adɨ səsi mbata lə dəw kɨ ra nḛ kɨ go rəbe tɨ al kɨn al nɨm, taa mbata lə dəw kɨ nḛ kɨ go rəbe tɨ al kɨn tujɨ me al nɨm tɔ. Nə e mba kadɨ səi je wa, oi tɨngə kɨ ɨtɨngəi bɨl mbata tɨ ləje kɨn kɨ kəmsi, ta kəm Luwə tɨ. 13E kɨn ə e nḛ kɨ adɨ-je tɔgɨ. Nɨngə j-ɨngə tɔgɨ par al, nə j-ɨngə rɔnəl kɨ bo ngay ə wa ɓəy tɔ, lokɨ j-o nəl kɨ rɔ Tɨtɨ nəl-e mbata kuwə kɨ səi pətɨ uwəi angale ɨndəi nangɨ me kalsi tɨ kɨ ɨtɔji. 14Kɨndə kɨ m-un səsi m-ɨndə-n gum kɨ rɔe tɨ kɨn, rɔm sɔl-m al. Tə ka kɨ j-əl-n səsi ta kɨ rɔjetɨ kɨ ndɔ je, pɨtɨ kɨ jɨ pɨtɨ səsi no̰ Tɨtɨ tɨ tɔjɨ rɔne kɨ taga kadɨ e ta kɨ rɔjetɨ. 15Lo kɨn tɨ, rɔe nəl-e ngay ɓəy dɔsi tɨ, lokɨ me ole dɔ təl rɔ go ta tɨ ləsi pətɨ, kɨ kuwə kɨ uwəi-e kɨ rɔsi tɨ kɨ ɓukɨ-naa tɨ kɨ ɓəl. 16Rɔm nəl-m ngay adɨ m-ɨndə mem dɔsi tɨ me nḛ je tɨ pətɨ.


text: 1Tadɔ kadɨ-me Luwə, e kaw kɨ ɓadɨ al dɔ nḛ kɨndə me dɔ tɨ, taa e tḭḭ me katɨ dɔ nḛ kɨ rɔjetɨ kɨ dəw oo kɨ kəmne al tɔ. 2E kɨ takul kadɨ-me ləde ə, ngatɔgɨ je kɨ kəte, me Luwə nəl-e dɔde tɨ. 3Kɨ takul kadɨ-me ə, jɨ gər-n kadɨ dɔra̰ kɨ dɔnangɨ kɨ nḛ je kɨ me tɨ, Luwə rade kɨ ta kɨ tane tɨ. Be ə, Luwə ra nḛ je kɨ j-o-de, kɨ takul nḛ je kɨ j-o-de al. 4Kɨ takul kadɨ-me ə, Abəl adɨ-n kadɨ-kare Luwə. Kadɨ kare lie majɨ ɨtə ya̰ Ka̰y. Kɨ takul kadɨ-me lə Abəl ə, Luwə ndɨgɨ-n kadɨ-kare je lie, ə ma najɨ lie kadɨ e dəw kɨ nje ra nḛ kɨ dana. Təkɨ rɔjetɨ Abəl oy wa, nə kɨ takul kadɨ-me lie, nḛ je kɨ ra ɨsɨ əli-je ta bɨtɨ ɓone. 5Kɨ takul kadɨ-me ə Luwə un-n Enokɨ kɨ rɔne tɨ kɨ kanjɨ kadɨ oy. Lo kadɨ dəw ɨnge goto, tadɔ Luwə un-e aw sie rɔne tɨ dɔra̰ tɨ nu. Makɨtɨbɨ lə Luwə ə nə: «Kəte ɓəy taa kadɨ Luwə un-e aw sie dɔra̰ tɨ, Enokɨ nəl Luwə.» 6Dəw kɨ a nəl Luwə kɨ kanjɨ kadɨ-me goto. Nɨngə dəw kɨ ɨsɨ re ɓasi kɨ rɔ Luwə tɨ, kadɨ gər mene tɨ majɨ təkɨ Luwə ɨsɨ no̰ təkɨ rɔjetɨ nɨm, taa ɨsɨ ɨgə go ji njé je kɨ ɨsɨ sangi-e nɨm tɔ. 7Kɨ takul kadɨ-me lə Nuwe ə, Luwə ndɔr-n mbie dɔ nḛ je tɨ kɨ a rai nḛ, kɨ dɨje ooi kɨ kəmde al ɓəy. Nuwe mbatɨ ta kɔjɨ lə Luwə al, adɨ ra bato mba kadɨ ajɨ-n rɔne nɨm, ajɨ-n gɨn dɨje kɨ me kəy tɨ ləne nɨm. Kɨ go rəbɨ təl rɔ go ta tɨ lə Nuwe kɨn ə, ndɔl re-n dɔ dɨje tɨ kɨ dɔnangɨ tɨ. Nɨngə kɨ takul kadɨ-me lie ə, Luwə tɨde-n dəw tɨ kɨ nje ra nḛ kɨ dana. 8Kɨ takul kadɨ-me lə Abɨrakam ə, lokɨ Luwə ɓar-e nɨngə, ndɨgɨ tae tɨ. Abɨrakam ndɨgɨ ta ɓar tɨ lə Luwə ə ḭ taa osɨ dɔ rəbɨ tɨ ə aw me ɓe tɨ kɨ gər nja kare al, kɨ un ndune kadɨ n-a n-ade nḛ nduwə tɨ. 9Kɨ takul kadɨ-me ə, ḭ aw ɨsɨ-n tə ɓe dɔnangɨ tɨ kɨ Luwə un ndune kadɨ n-a n-ade. Abɨrakam aw ɨsɨ gɨn kəy kɨbɨ tɨ naa tɨ kɨ Isakɨ əi kɨ Jakobɨ. Əi je ka, əi njé kɨngə nḛ nduwə wa kɨ kare kɨ Luwə un-n ndune adɨ Abɨrakam kɨn tɔ. 10Abɨrakam ngəm kadɨ n-ɨsɨ me ɓe bo tɨ kɨ ngɨre nga̰ majɨ, kɨ Luwə wa mər ta dɔ rəbɨ ra-e tɨ kəte ɓəy taa, ɨndə ɓe bo ka kɨn kɨ darɔne wa tɔ. 11Kɨ takul kadɨ-me lə Sara kɨ e kujɨ dəne tɔ ə, dɔkagɨlo tɨ kɨ ɓɨgə yɨpɨ ə bəlme ka, Luwə ade tɔgɨ ade ojɨ ngon, tadɔ ɓadɨ al kadɨ Luwə a ra nḛ kɨ un-n mɨndɨne kadɨ na ra. 12E be ə, kɨ takul dəw kɨ kare wa kɨ ɓɨgə yɨpɨ adɨ ndɔe nay ngay al dɔnangɨ tɨ wa kɨn ə, gɨn kojɨ kɨ ba̰yḭ-naa tə mee je kɨ dɔra̰ tɨ ə se yangɨra kɨ ta ba tɨ kɨ dum tɨdə kɔrde, tḛḛi tɨ. 13Dɨje pətɨ kɨ adi mede Luwə ka kɨn oyi kɨ kanjɨ kadɨ ɨngəi nḛ majɨ je kɨ Luwə un-n ndune kadɨ n-a n-adɨ-de ka kɨn. Nə ke ə, ooi nḛ je kɨ ndɔ kɨ a rai nḛ nɨm, rai rɔnəl dɔ tɨ ngay nɨm tɔ. Nɨngə gəri majɨ kadɨ n-əi mba je kɨ njé njɨyə mba dɔnangɨ tɨ ne. 14NJé ɓar rɔde mba je kɨ njé njiyə mba je dɔnangɨ tɨ kɨn, ɔji kɨ taga ay njay kadɨ ɨsɨ sangi ɓe kɨ sɔbɨ dɔde təkɨ rɔjetɨ. 15Gɨri ta dɔ ɓe tɨ kɨ tḛḛi me tɨ kɨn al, tadɔ re gɨri dɔ tɨ ə, nḛ kɨ a ɔgɨ-de kadɨ təli awi me tɨ gogɨ goto. 16Təkɨ rɔjetɨ, ɨsɨ sangi ɓe kɨ sɔbɨ dɔde kɨ majɨ ɨtə ɓe kɨ tḛḛi me tɨ, adɨ e ɓe kɨ dɔra̰ tɨ. E be ə, rɔ Luwə sɔl-e al kadɨ ɓari-e Luwə ləde, be ə, ɨndə dɔ ɓe bo madɨ dana kɨ mbata ləde. 17Kɨ takul kadɨ-me lə Abɨrakam ə, Luwə ge kadɨ n-a n-oo nḛ kɨ Abɨrakam a ra, adɨ dəje kadɨ adɨ Isakɨ nḛ məsɨ tɨ. Be ə, Abɨrakam e ɓasi kadɨ adɨ ngonne kɨ kare ba wa kɨn. Nḛ je kɨn rai nḛ go kun tɨ kɨ Luwə un-n mɨndɨne ade-n kɨn. 18Təkɨ rɔjetɨ Luwə əl-e ə nə: «E kɨ takul Isakɨ ə, a ɨngə-n gɨn kojɨ ləi kɨ m-un mɨndɨm madi.» 19Abɨrakam əl təkɨ Luwə asɨ nakɨ kadɨ a ndəl Isakɨ lo koy tɨ. E be ə, Luwə təl kɨ ngone ade, tə nḛ kɨ Isakɨ oy ə ndəl lo koy tɨ be. 20Kɨ takul kadɨ-me ə, Isakɨ tɔrɨ-n ndune dɔ Jakobɨ tɨ əi kɨ Esuwa ɔjɨ dɔ ji kɨsɨde kɨ lo ti tɨ. 21Kɨ takul kadɨ-me ə, Jakobɨ, lokɨ e ɓasi kadɨ oy, tɔr ndune dɔ ngan je tɨ lə Jɨsəpɨ kare kare pətɨ. Ɨndə tɔgɨne dɔ kagɨ tɔsɨ tɨ ləne, ɔsɨ-n məkəsɨne nangɨ no̰ Luwə tɨ. 22Kɨ takul kadɨ-me ə, lokɨ Jɨsəpɨ e ɓasi kadɨ oy, əl ta dɔ tḛḛ tɨ kɨ ngan Isɨrayəl je a tḛḛi dɔnangɨ Ejɨpɨ tɨ kɔ. Nɨngə adɨ ngan Isɨrayəl je ndu je kɨ ɔjɨ dɔ sɨngə nɨnne. 23Kɨ takul kadɨ-me lə nje kojɨ Mojɨ je ə, ɓɔyɔi-e-n nay mɨtə go ndɔ koje tɨ. NJe koje je ooi kadɨ ngon ka kɨn kurə ngay. Be ə, ɓəli mbatɨ ra go ndu-kun tɨ lə ngar al. 24Kɨ takul kadɨ-me lə Mojɨ ə, lokɨ tɔgɨ gangɨ nga nɨngə, mbatɨ kadɨ dɨje gəri-e tə ngon kojɨ Parawo̰ kɨ dəne. 25Mojɨ oo majɨ ngay ta kəmne tɨ kadɨ n-ɨngə ko̰ naa tɨ kɨ dɨje lə Luwə, ɨtə kadɨ n-ɨsɨ me-majɨ tɨ dan majal kɨ ra tɨ, mbata ngon dɔkagɨlo kɨ ndə̰y be. 26Mojɨ oo kadɨ dɨje kɨdi-e tə Kɨrɨsɨ be, e nḛ kɨ ndae to tɨ ngay ɨtə nḛ majɨ je kɨ Ejɨpɨ tɨ, tadɔ ur kəmne dɔ nḛ kɨgə go ji je tɨ kɨ a ɨngə me ndɔ je tɨ kɨ a re. 27Kɨ takul kadɨ-me ə, Mojɨ ɔtɨ-n me ɓe tɨ kɨ Ejɨpɨ tɨ kɔ, kɨ kanjɨ kadɨ ɓəl wongɨ lə ngar. Nɨngə kəme e kəte dɔ rəbɨ tɨ ləne tə nḛ kɨ oo Luwə kɨ dum koo kɨ kəm kɨn, kɨ kəmne be. 28Kɨ takul kadɨ-me Luwə ə, Mojɨ ɨndə-n ndɔ kɨ a ɓari-e nə Pakɨ, ə adɨ Isɨrayəl je sɨkəi məsɨ ta kəy je tɨ ləde, mba kadɨ malayka kɨ nje tujɨ ngan dər je kɨ Ejɨpɨ tɨ, tujɨ ngan dər je lə Isɨrayəl je al. 29Kɨ takul kadɨ-me lə Isɨrayəl je ə, gangi ba kasɨ tə dɔnangɨ kɨ tutɨ kurɨm be. Ɓa, lokɨ dɨje kɨ Ejɨpɨ tɨ nai kadɨ n-ɨrai tə Isɨrayəl je be nɨngə, man ba ka kɨn, tɨbɨ dɔde pɨnɨm. 30Kɨ takul kadɨ-me lə Isɨrayəl je ə, lokɨ njɨyəi gugi dɔ ndogɨ bɔr kɨ dɔ ɓe bo Jəriko tɨ ndɔ sɨri nɨngə, ndogɨ bɔr ka kɨn budɨ nangɨ mur mur. 31Kɨ takul kadɨ-me ə, Rakabɨ kɨ e kaya dəne ɨngə yo təkɨ njé kɔsɨ ta Luwə ɨngəi kɨn, al, tadɔ uwə njé kɨndə manjɨ ɓe je kɨ rɔne tɨ maje. 32Nɨngə ta kɨ kadɨ m-əl nay ngay ɓəy, nə dɔkagɨlo asɨ-m al kadɨ m-əl kɨdɨ ta je kɨ ɔjɨ dɔ Jədɨyo̰ je, kɨ Barakɨ je, kɨ Jəpɨte je, kɨ Dabɨdɨ je, kɨ Samɨyəl je, kɨ njé kəl ta kɨ ta Luwə tɨ je. 33Kɨ takul kadɨ kɨ dɨje kɨn adi mede Luwə ə, təti rɔ gɨn dɨje kɨ rangɨ je, gangi ta kɨ dana je, ɨngəi nḛ je kɨ Luwə un-n mɨndɨne adɨ-de je, taa adi ɓɔl je təli da je kɨ tɔgɨde goto tɨ nɨm tɔ. 34Tɔli por je kɨ ko̰de ətɨ ɓəl adɨ oyi bəm bəm nɨm, tḛḛi ta koy tɨ lə kɨyə kasɨgar kɨ dɨje gei tɔlii-de nɨm tɔ. Taa me tɔgɨ goto tɨ je ləde kɨ ngay, ɨngəi tɔgɨ kɨ al dɔ majɨ. Dɔkagɨlo rɔ je tɨ, təli go̰ rɔ je kɨ ətɨ ɓəl, adɨ ɨndəi ngɔdɨ nja njé rɔ je tɨ kɨ mba. 35Kɨ takul kadɨ kɨ dəne je madɨ adi mede Luwə kɨn ə, ɨngəi dɨje je ləde kɨ oyi ə ndəli. Nɨngə njé kɨ na̰ je mbati kɨyə̰ tae, adɨ dɨje adɨ-de ko̰ bɨtɨ tḛḛ-n koy dɔde tɨ. Rai be mba kadɨ ɨngəi tḛḛ lo koy tɨ kɨ dɔbəy tɨ kɨ majɨ ɨtə e kɨ taji-naa tɨ ne kɨn. 36NJé kɨ madɨ je təli nḛ kogɨ je, tɨndəi-de kɨ ndəy je. Tɔi njé kɨ nungɨ kɨ kulə gɨndɨ, ə ɓuki-de kəy dangay tɨ. 37Tɨləi-de kɨ gajɨ mbal je tɔli-de je, tɨjəi-de kɨ si gangi-de dana joo je, tɔli-de kɨ kɨyə kasɨgar je. NJé kɨ na̰ je ɨləi lo ta gəngɨ gəngɨ, nɨngə kɨbɨ kɔde je e ngɨrə bɨyə̰ je ə se ngɨrə batɨ je. Nḛ je pətɨ nal-de. Adi-de ko̰ ngay nɨm, taa rai-de majal kɨ ətɨ ɓəl nɨm tɔ. 38Dɨje ka kɨn əi dɨje kɨ majɨ ngay, nə ke ə dɨje kɨ dɔnangɨ tɨ ne ooi-de tə dɨje kɨ ndade goto be. Adɨ toi tə dɨje kɨ rɔ tuwə-de ɓe ləde be adɨ njɨyəi kɨ dɨlə lo je, kɨ dɔ mbal je, awi kɨ bole mbal tɨ je, kɨ bole ɓe tɨ je. 39Əi je pətɨ Luwə ma najɨ ləde majɨ kɨ takul kadɨ-me ləde, nə ke ə, ɨngəi nḛ je kɨ Luwə un-n mɨndɨne adɨ-de kɨn al ɓəy. 40Təkɨ rɔjetɨ, Luwə ɨndə dɔ nḛ madɨ kɨ majɨ tɔi dana kɨ mbata ləje. E be ə, lo kadɨ Luwə təl-de kɨ kasɨ-naa bərəre tɨ kɨ kanjɨ je kəte goto.


text: 1Makə mbu'i Fisətusə aagyanə hanyinaakii, daba'a baanə makkə, ca maɗə daga də Kayisariya, ca palə aa Urusaliima. 2Wata madiigərə limanyinə da gayinə ŋga Yahudiinə a dzə ka wulanə tə Bulusə, təya tsəfə tə Fisətusə 3kaa ca tsakə tə tii kaa ənjə a ənə də Bulusə aa Urusaliima. Acii kə ɗii tii aniya ŋga ɓələginə tə ci daga a rəgwa. 4Amma Fisətusə a jikəvə ka tii, əŋki ci, “Mapa'əkii nə Bulusə də Kayisariya. Nyi maa, ka ənənə nə nyi aa dəvə kədəhə. 5Wa ina dzə da gayinə ahadoonə, təya wula tə ci davə, maɗa tə'i sətə ɗii ci.” 6Mapaleemə ka baanə tighəsə taa baanə pu'u ɗii Fisətusə də Urusaliima, ca ənə aa Kayisariya. Pukənə ŋga ha, ca dzə ka ndzaanə asəkə dəgələ ŋga la gəŋwanə, ca sləkee ka ənjə a kira tə Bulusə. 7Makə mbu'i Bulusə, Yahudiitə shi daga də Urusaliima a guŋutə də ci. Taa ŋgahi pooshi tii mbee ka ɓaarii tantanyinəkii, amma kə kira tii mandalə wulanyinatii ɓəzəkii aagyanəkii. 8Wata Bulusə a waɓə kaa ca pərəgi naakii na, əŋki ci, “Makaanəmə nyi səɗə ka bariya ŋga Yahudiinə; ma'ajijinətəmə nyi yi ŋga Əntaŋfə, taa ɗa 'waslyakəənə ka maɗuunə ŋwaŋwə ŋga ha də Rooma, taa gi'u.” 9Makə mwayi Fisətusə pa'ətə ba'a ka Yahudiinə, ca ləgwa ka Bulusə, əŋki ci, “Kə luuvə hə, ənjə a ənə də hə aa Urusaliima, ənjə a dzə ka la ka hə gəŋwanə agyanə uushi'iitsə akəŋwaciiki davə kwa?” 10Amma əŋki Bulusə, “Kəŋə nə nyi asəkə kuvə gəŋwanə ŋga ənji Rooma, hatə dəɓee ənjə a la ka nyi gəŋwanə. Maɗamə nyi ka Yahudiinə 'waslyakəənə. Hə də naaku nə maa, kə shii hə ndilə ndilə. 11Maɗa ma'waslyakə əndə nə nyi, ha'ə kə slənyii sətə mbu'i bahə ɓələnə tə nyi, paa nyi ka huyinə acii ɓələnə tə nyi. Amma, maɗa pooshi nyi slənyi taa rəŋwə agi uushi'iitsə bii tii aashiki, pooshi əndə da baawəɗa ŋga viinə tə nyi ka tii. Kə mwayi nyi kaa maɗuunə ŋwaŋwə ŋga ha də Rooma a dzə ka lagi ka nyi gəŋwanə.” 12Fanə ŋga Fisətusə ha'ə, wata ca ɗa mətərəkinə da ənji mətərəkinaakii. Makə uugi tii, ca ba ka Bulusə, “Makə kə mwayi hə kaa maɗuunə ŋwaŋwə ŋga ha də Rooma a dzə ka lagi ka hə gəŋwanə, ka ci kərənə ənji tə hə əsə.” 13Makə banee gi'u, wata ŋwaŋwə Agaripa da cikəŋuci ətə ɗii ləmətə Barənika a shi aa Kayisariya ka ba ‘usa da shinə’ ka Fisətusə. 14Kə baa tii laŋə davə, wata Fisətusə a 'wapaa waɓənə ŋga Bulusə ka ŋwaŋwə, əŋki ci, “Tə'i əndə'i əndə bwasee Filikusə a furəshina. 15Ma nyi də Urusaliima, madiigərə limanyinə da gayinə ŋga Yahudiinə a kira ka nyi wulaakii, təya kədii tə nyi kaa nya lagi ka ci gəŋwanə, nya vii ka ci ma'inə. 16Amma nya ba ka tii, pooshi agi alə'aada ŋga ənji Rooma nə lagi ka əndə gəŋwanə yadə ndzaanə ŋga ənjitə wulii da əndətə wulii ənji tə ci akəŋwacii gəŋwanə, kaa əndətə wulii ənjə a mbee ka vii hujaakii. 17Acii ha'ə, makə shi tii aa hanə patə, masəkəpaamə nyi na. Pukənə ŋga ha, nya ndzaanə asəkə dəgəlaaki ŋga la gəŋwanə, nya sləkee ka ənjə a kira ka nyi tə əndəkii. 18Makə maɗətə ənjitə wulii tə ci ka waɓənə, makiramə tii bwaya wula aagyanəkii, makə sətə hiimii nyi, 19see mabizhinə agyanə diinatii da agyanə əndə'i əndə ɗii ləməkii Yeesu ətə əntəgi, amma Bulusə a ba, da i əpinə nə ci. 20Makə təkuree nyi ka tsaamətə haalakii ŋga'ə, wata nya ləgwa ka Bulusə, maɗa kə luuvə ci, ənjə a ənə də ci aa Urusaliima, ənjə a dzə ka lagi ka ci gəŋwanə davə. 21Amma kə kədii Bulusə aciiki, kaa maɗuunə ŋwaŋwə ŋga ha də Rooma a dzə ka lagi ka ci gəŋwanaakii. Ci ɗii kəsəpaa nyi tə ci taabu'u nii kya sləkee ka kərənə tə ci ka maɗuunə ŋwaŋwa.” 22Əŋki Agaripa ka Fisətusə, “Ŋga'ə ka nyi nə fatənə tə əndətsə də liminəki.” Əŋki Fisətusə ka ci, “Ka fanə nə hə doorə.” 23Pukətə hakii, Agaripa da cikəŋuci a shi də məghərəvənə ŋga ŋwaŋuunə, təya dəməgərə aasəkə kuvə gəŋwanə da gayinə ŋga soojiinə da madiigərənə ŋga vəranə patə əsə. Fisətusə a ba ka ənjə a kira tə Bulusə. 24Makə kira ənji tə ci, wata Fisətusə a ba, “Ŋwaŋwə Agaripa da ənjinə ganə patə, waanə əndəna. Kə kira Yahudiinə ŋga Urusaliima da ənə ŋga vəraanə patə wulaakii, təya ŋgəree ka uuratii ka banə ka nyi, madəɓeemə ənjə a bwasee ka ci da i əpinə. 25Amma, ma'upaamə nyi 'waslyakəənə ashikii bahə ɓələnə tə ci. Makə ci də naakii nə bii, wa ənjə a kərə tə ci aakəŋwacii maɗuunə ŋwaŋwə ŋga ha də Rooma, kə ɗii nyi aniya ŋga sləkeenə ka ənjə a kərə tə ci ka ci. 26Amma, mashiimə nyi sətə naahənəki ka slandanəki agyanə haalakii. Aciikii kira nyi tə ci aakəŋwacii unə patə, ma palee maa, aakəŋwaciiku, ŋwaŋwə Agaripa. Maɗa kə fataamə waɓənəkii, mbu'u ka upaanə nə nyi sə ŋga naahənə. 27Acii maluuvəmə haŋkalaaki sləkee ka əndə furəshina ka gəŋwanə yadə laaɓaginə taa aba'a mi wulii ənji tə ci.”


text: 1Má kətərəmbwe hya nkwangə ná, ba Yesu kata Bitrus ba Yakubu hyá lə Yohana dagwama ra Yakubu tsa, a ba li lə hyá dzəmə wuntə mwə dawhyee, waləka hyá kalə. 2Má məɓa ná, ba pa ra Yesu mbərə kwa ntsə-hya: kəma-ranjə ná, kala mbələ vəci wanggə; lə"use-ranjə mwa ná, ba mbərə ɓyanggə pwakkə! 3Tsa"a kwə hyá nə nkwa ná, na Musa tsa hyá lə Iliya tə ɓwa vəcə lə Yesu. 4Ba Bitrus gə sha Yesu nee, "Tlamda, dandərəa ndza-ramyi tə nkwaa! Má kə "i na, yira mələ yə gəlike makənə tə nkwaa—patlə tazhe na, patlə nga Musa, ba nga Iliya dəwa," əkwə. 5Má tə gə vəcəa Bitrus mwa ná, hələkəkəkkə kulyaɓa wanggə səkə nkələshə nkwa tá hyá lə shinankwə zərəppi. Má shilyə mə kulyaɓa tsa ná, ba vəcə gəgwa nee, "Njə́a Zəgwi-tara kə rá "intə kashasha! Wuri ghi-ra kə bwə tá njə́ dabwaa ndangə. Nka wa tləmə tá vəcə-njə!" əkwə. 6Vi kə mbəlyi kə zəli Yesu fatə vəcəa ná, ba hyá wdiyigwa tə ka va nggadləni, a jijinguyi ghi-hya dzəgwa mə hyə. 7Ba Yesu səkə fəfata hyá, a gə nee, "Tlawagwa, washə yə nggadləni wə!" 8Tsa"a kwə hyá tlanata ghi ná, wuntə mdi shə təɓa wə—se waləka Yesu kutəra-ranjə; wuri yə Musa hyá lə Iliya kə li. 9Má vi ndza hyá tə səkwa mə mwəa ná, ba Yesu "yəmə hyá nee, "Washə yə gərəshə wsi kə yə nata tsa tə́ mdi wə; se mbəlyi tlanətə Zəgwi ra Za lə mkyə səmə kwa kúlə hataba," əkwə njə. 10Ba mbəlyi kə zəli Yesu ngyi yiwi va Yesu nee, "Təmburi waá nda gə mala-mala kə sənata wada ra Musa nee, se Iliya səkə hataba, kwə hyá ri?" əkwə. 11Ba Yesu gə nee, "Handanda Iliya dzəgə səkə tsəmi, a njə hyi zaka wsha paɗə. 12A má jiri, yira gə sha yə, wuri Iliya kə səkə—a vá tsamətə njə́ mbəlyi wə! Hyá mwa, ba mələrətə zaka mbwara wsha ntintimye kə ghi-hya "i tə́ njə́. Tsətsə dzəgə Zəgwi ra Za sa bwanyə va hyá dəwa," əkwə njə sha hyá. 13Má vi kə njə gətə vəcəa ná, ba mbəlyi kə zəli njə́ ngyi sənata nee, ndana mbweghe Yohana mdi kə mələ batizəma gə vəcəa njə. 14Má venkwa kə hyá zhinikəgwa səkə tá mbəlyi kúkulə kə tsənitəgwa tá wuntyi mbəlyi kə zəli Yesu ná, ba wuntə mdi səkə gəliɓyi tə kəma ra Yesu, a gə nee, 15"Tlamda, zhihwi tá zəgwi-tara tsa! Tə sa bwanyə njə dabwaa va wsi kə ɗa njə́ tá ghi; kúkulə zhigi njə la ghi-njə dzəmə ghwi ba dzəgwa yemyi. 16Ba rá kələkə njə́ səkə tə́ mbəlyi kə zəli na, a ndyarə hyá va mbə́tə njə́," əkwə mdie sha Yesu. 17Ba Yesu gə sha hyá nee, "Yə mbəlyi má mbərəsa handa; wuri yə kə za! Yira sa bwanyə va yə; tsəma mələ rá lə yə nda ndza yə mbərəsa ndangə, kwə yə ri, mbəlyi-ra? Nggə rá wa zəgwi shə shalyi," əkwə. 18Má vi kə hyá kələkə zəgwie shalyi, ba Yesu ɗa hyala tsa nee, "Wshakatahə, hyala! Hwə tá ghi zəgwie!" əkwə. Həlattsə hyala tsa hwə tá ghi zəgwie. Təkwashə-təkwashə ba zəgwie mbə va ɗa ra hyalaa! 19Ba mbəlyi kə zəli Yesu səkə yiwi va Yesu cacika nee, "Təmburi waá nda ndəma yə́ dləntə hyala tsa ɓayə ri?" əkwə. 20Ba njə gə sha hyá nee, "Təmburi má ra mbərəsa va yə tsapə nda ndəma yə dləntə. Yira gə sha yə jiri, má ndərə ala mbərəsa dabatlyəa va yə—tsa"a ntyayə-njə, kala tsəli ye ra bapalə—ndaka gə yə sha mwə tsa nee, 'Tlagwa tə nkwaa, ba na asəntəgwa jalyi nkwa tsa!' əkwə, a ndaka dzəgə njə; wsi shə ba nggalə va yə wə! 21((A má tsəli hyala tsa, se lə adəwa ba mələ ashamə ndza njə dləntəgwa,))" əkwə Yesu sha hyá. 22Má vi ndza mbəlyi kə zəli Yesu kwa Galili lə Yesu, ba njə gə sha hyá nee, "Mbəlyi dzəgə tsə́ Zəgwi ra Za, a fə tə pəla tə́ mbəlyi, 23a hyá dzəgə pətlə njə́; a má tə kwá makənə hya-ranjə kwa kúlə ná, njə dzəgə tlagwa lə mkyə səmə kwa kúlə!" əkwə. Ba məhələ mbəlyi kə zəli njə́ ɗantəgwa va vəcəa kashasha. 24Má vi kə Yesu səkwa Kafarnahum lə mbəlyi kə zəli njə́ ná, ba mbəlyi kə tsəni budi mpya Hyalatəmwə səkə yiwi va Bitrus nee, "Ka ncə budi mpya Hyalatəmwə mala-rayə huri?" əkwə. 25"Ka ncə njə," əkwə Bitrus. Má vi kə Bitrus dzəgə ya ná, ba Yesu yiwi va njə́ nee, "Karə nə, Siman nə, səkə va waá kə́lə budi ká mbəmbəgə kwa wdunya ri? Səkə va mbəlyi-hya náa, náa səkə va ká kyə ná?" əkwə. 26"Səkə va ká kyə," əkwə Bitrus. Ba Yesu gə nee, "Má ndərə tsətsə njə, ka ncə mbəlyi-hya wə. 27A má vashə myi ɗantə mni ká yiwi budi tsa, mayi dzəgwa mnyə tsadi lə nciliɓyi, ba na fala kwa yemyi; kələpə kə na atərə lashə, ba na mnəntə mnyə-njə, a wsətə "u"wi kwa wuri ncəntə budi-myi paɗə, ba na səkə nggərəkə tə́ hyá," əkwə Yesu.


text: 1Yesu a tsikatay ka bo abəra bazlam niye na, a zəba ɗəre a mbəlom, a gwaɗ: «Bəba ga, i ga na, həlay eye kə husaw tuk. Bəzatay ha məzlaɓ ga a ndo hay ada neŋ wawa yak nâ bəzatay ha məzlaɓ yak dərmak. 2Nəkar na, ka vəleŋ gədaŋ ka gər i ndo hay tebiye hərwi ada nâ vəlatay sifa nakə ma ndəviye bay aye a ndo neheye ka vəleŋ tay naha a həlay aye. 3Sifa niye ma ndəviye bay aye na, andza məgweɗe ta sər kar ha, nəkar na, Mbəlom deɗek eye nəte ŋgweŋ, ada ta sər neŋ Yesu Kəriste nakə ka sləratayaw aye. 4«Ahəl nakə neŋ ka məndzibəra aye na, na ɗa ha məzlaɓ yak a ndo hay, hərwi na ndəv ha məsler nakə ka sləra ga ahaya faya məge aye. 5Anəke na, Bəba ga, vəleŋ məzlaɓ ka ɗəre yak andza məzlaɓ ga ahəl nakə nəmay salamay, məndzibəra andaya zuk bay aye. 6«Ndo neheye ka pala tay ha abəra ka məndzibəra aye ada ka vəleŋ tay ha a həlay ga aye, tə sər kar ha na, hərwi ga. Nəteye tebiye na, i yak hay ada ka vəleŋ tay ha a həlay ga. Nəteye faya ta rəhay ha gər a bazlam yak. 7Tə sər ha wu neheye ka vəleŋ tebiye aye na, a yaw mə nəkar. 8Bəna na tsikatay bazlam nakə ka gweɗeŋ tsikatay aye. Ta təma lele. Ta sər ha ta deɗek na yaw na, abəra ma nəkar. Ada ta dzala ha maa sləra ga ahaya na, nəkar. 9«Na ɗuwulakeye naha me hərwi tay, bəna hərwi ndo i məndzibəra hay bay. Na ɗuwulakeye naha me na, hərwi ndo neheye ka vəleŋ tay ha aye. Nəteye na, ndo yak hay. 10Ndo ga hay na, ndo yak hay dərmak, ada ndo yak hay na, ndo ga hay. Nəteye ta ɗatay ha məzlaɓ ga a ndo hay. 11Anəke na, na miye naha ka təv yak. Na gəriye ha məndzibəra, nəteye ta ndziye ka məndzibəra. Bəba ga, nəkar nakə tsəɗaŋŋa eye, tsəpa tay ha ta gədaŋ yak nakə ka vəleŋ aye. Tsəpa tay ha hərwi ada tâ təra madzapa eye nəteye andza nəkar tə neŋ, nəmay madzapa eye nəte. 12Ahəl nakə nəmaa ndzawa huya dziye na, neŋ na tsəpawa tay ha. Na tsəpawa tay ha ta gədaŋ yak nakə ka vəleŋ aye. Na tsəpa tay lele, ndəray kwa nəte kə dze bay. Maa dze na, ndo nakə tə watsa faya mə Ɗerewel i Mbəlom tə gwaɗ ma ta dziye a ako nakə ma mbatiye bay aye. 13«Anəke na, na diye naha ka təv yak. Na tsik andza niye na, ahəl nakə neŋ ka məndzibəra mba aye hərwi ada məŋgwese ga mâ rah a ɗərev tay. 14Na tsikatay bazlam yak nakə ka gweɗeŋ tsikatay aye. Ane tuk na, ndo i məndzibəra hay faya ta natay ɗəre hərwi nəteye na, ndo tay hay bay andza neŋ nakə neŋ ndo tay bay aye. 15Na ɗuwulakeye naha me na, hərwi nakə kâ həl tay naha abəra ka məndzibəra aye bay. Ɗuh na ɗuwulakeye naha me na, tsəpa tay ha hərwi ada Fakalaw mâ gatay wuray bay. 16Hərwi nəteye na, ndo i məndzibəra hay bay andza neŋ nakə ndo i məndzibəra bay aye. 17«Bəzatay ha deɗek hərwi ada tâ təra kətsek tebiye i yak hay. Hərwi bazlam yak na, deɗek. 18Andza nəkar nakə ka sləra ga ahaya ka məndzibəra aye na, neŋ kanaŋ dərmak faya na sləriye tay ka məndzibəra ka məge məsler. 19Na vəlaka ha bo ga tebiye hərwi tay hərwi ada nəteye tebiye tâ təra ndo yak hay. 20«Na ɗuwulakeye naha me na, hərwi nəteye ɗekɗek tsa bay. Na ɗuwulakeye naha me hərwi ndo neheye ta piye zləm ka bazlam tay ada aza ta dzaliye ha ka neŋ. 21Na ɗuwulakeye naha me hərwi ada nəteye tebiye tâ təra nəte. Bəba, tâ ndza madzapa eye tə nəmay andza nəkar nakə madzapa eye tə neŋ aye ada neŋ madzapa eye tə nəkar aye. Tâ təra na, nəte madzapa eye tə nəmay hərwi ada ndo i məndzibəra hay tâ dzala ha maa sləra ga ahaya na, nəkar. 22Na vəlatay məzlaɓ nakə ka vəleŋ aye hərwi ada tâ təra nəte andza nəkar tə neŋ, nəmay nəte. 23Neŋ madzapa eye ta nəteye andza nəkar nakə madzapa eye tə neŋ aye hərwi ada tâ təra nəte, ada ndo i məndzibəra hay tâ sər na, nəkar ka sləra ga ahaya ada ka wuɗa tay ha andza nakə ka wuɗa neŋ aye. 24«Bəba, a seŋ na, ndo neheye ka vəleŋ tay ha a həlay aye na, ta ndziye ma təv nakə na ta ndziye mə ɗəma aye dərmak hərwi ada tâ ŋgatay a məzlaɓ ga. Ka wuɗa ga na, kwa ahəl nakə məndzibəra andaya zuk bay aye ada hərwi niye ka vəleŋ məzlaɓ aye. 25«Bəba ga nəkar na, ndo i deɗek. Ndo i məndzibəra hay tə sər kar ha bay. Ane tuk na, neŋ na sər kar ha ada ndo neheye mə həlay ga aye tə sər maa sləra ga ahaya na, nəkar. 26Tə sər kar ha na, hərwi ga ada ta səriye kar ha hərwi ga dərmak hərwi ada tâ wuɗa siye i ndo mekeleŋ eye hay andza nakə ka wuɗa ga aye ada neŋ dərmak nâ ndza mə ɗərev tay.»


text: 1Əŋki Yeesu ka tii əsa, “Tantanyinə cii kya ba koonə, tə'i hara ənji ganə ahadaamə na nee də ginətii, tii ma'ə maməətəmə, ka ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə da baawəɗaakii.” 2Ma daba'ə baanə kuwa, Yeesu a ŋgərə tə i Piita, da Yakubu da Yoohana, ca kərə tə tii aanə magərə giŋwa, wata tii ha'ə. Ma təya nee, wata ca zə'wə akəŋwaciitii, 3ɓərənə nə kəjeerənaakii tyaslyaslya. Pooshi əndə asəkə duuniya ca mbee ka kuɓəgi kəjeerənə nduuɗa ha'a makə əta. 4Wata ma təya nee, watiitsə i anabi Iliya da Muusa, təya waɓəshi da Yeesu. 5Wata Piita a ba ka Yeesu, əŋki ci, “Maləma, ŋga'ə ɗii makə ganə niinə. Taku keena ratə koonə tsakabanyinə makkə, naaku rəŋwə, ŋga Muusa rəŋwə, ŋga Iliya rəŋwə.” 6Ma waɓi ci ha'ə, acii kə ŋgwaləgi tii ka shaŋə, paa ci shii sə ŋga banə. 7Wata məzhiɗəkwatyaminə a zaɗəgi dagyanətii. Ma təya fa, əndə a waɓya dagi məzhiɗəkwatyaminəkii, ca ba, “Waatsə Uuzənaaki, kə uu'i nyi tə ci. Ci ca uuɗagi səkəki. Famə tə ci.” 8Ma i Piita tsaaməgi, maneemə tii taa ka wu aɓitii ma'ə maɗaamə Yeesu. 9Ma təya dzə də jimanə satii a giŋwa, Yeesu a ɗa ka tii bariya, əŋki ci, “Goona ba taa ka wu tə sətsə nee unə, see daba'ə maɗənaaki agi maməətə ənja, nyi Uuzənə ŋga ənda.” 10Kə luuvə tii bariyatə ɗii ci ka tii. Amma ma ahadatii satii, kə laaguyi tii, əŋki tii, “Mi da nə maɗənə agi maməətə ənja?” 11Təya ba ka Yeesu, “Aa mi ɗii ci maliminə a ba oo'i, Iliya na takəŋwa shinə ka Aləmasiihu?” 12Yeesu a ba ka tii, “Weewee ha'ə makə ətsa, Iliya na shi zəku'i ka haɗatəgi də patənə ŋga uushi'inə. Əntaa tə'i manaahəkii asəkə ləkaləkatə ŋga Əntaŋfə oo'i, ka sanə nə Uuzənə ŋga əndə ciɓənyinə kama kama, ənjə a kaaree ka ci kwa? 13Amma wanyinə ka banə koonə, kə uugi Iliya shinə. Kə ɗii ənji ka ci sətə kaɗeesəkə ka tii patə, makə sətə ɗii manaahəkii agyanəkii asəkə ləkaləkatə ŋga Əntaŋfə.” 14Mbu'unatii aaɓii hara lyawarənə, wata təya lapaa kə ndzaanə daŋkana ka tii də na, maliminə a ɗa ka tii mabizhinə. 15Makə nee ənji patə ka Yeesu, kə ɗii ka tii ka sə ŋga hurəshishinə. Təya hwaya aaɓiikii, təya nəhəpaa tə ci. 16Yeesu a ləgwa ama lyawarənaakii, əŋki ci, “Anə mi nuunə ka ɗa mabizhina?” 17Wata əndə'i əndə ahada daŋkana a jikəvə, əŋki ci, “Maləma, kə kira nyi ka hə uuzənaaki, acii tə'i ginaaji anəkii. Pooshi ci ka mbee ka waɓənə. 18Taa guci patə, maa kə ma'i ginaaji anəkii, ginaajikii a uurəvə tə ci aa panə. Əbwyanə nə cikufinə amakii. Ca tsəɓə linyinə. Shishinəkii patə a huurəgi shindəŋə. Kə kədii nyi acii lyawarənaaku, kaa təya lyaakagi ginaajikii, amma kə təkuree tii.” 19Fanə ŋga Yeesu ha'ə, əŋki ci ka tii, “'Ya'əmə, unə ənji ŋga zamanana, pooshi unə gi'i tə Əntaŋfə. Ca'ə guci saŋə nii kya ndzaa doona? Ca'ə guci sə'watənəki tuuna? Kiramə ka nyi uuzənəkii ɗii.” 20Wata ənjə a kira uuzəətə ka ci. Makə nee ginaajitə ka Yeesu, wata ca dəgəpaa tə uuzəətə də ŋgeerənə. Uuzəətə a kula. Fuuɗənə nə ci a panə. Əbwyanə nə cikufinə amakii. 21Wata Yeesu a ləgwa ama dii uuzəəta, əŋki ci, “Guci saŋə ndzaŋətə ka ca?” Əŋki dii, “Ndzaŋə ka saa'itə ci ma'ə uundzəkii. 22Laŋə jikə ginaajitsə ka uuɗə ɓələginə tə ci də kaalagərənə tə ci aagi gunə da i aagi ma'inə. Nəhuu təgunuunə geenə. Tsakuu tiinə, maɗa ka mbeenə nə hə.” 23Əŋki Yeesu ka ci, “Maɗa ka mbeenə nə nyi, bii ha? Paa ha shii oo'i, ma əndətə gi'i tə Əntaŋfə, taa mi patə ka mbeenə nə ci ka ɗatənə kwa?” 24Pii wata dii uuzəətə a jikəvə də ŋgeerənə, əŋki ci, “Kə gi'i nyi tə Əntaŋfə. Tsakuu tə nyi kaa nya tsakə gi'inə tə ci.” 25Makə nee Yeesu, wiitsə ənji ka ja də nə anətii də huyihuyi, ca wazə ka ginaaja, əŋki ci, “Ginaajinə kavə tə uuzəənə ka kadəguləməəna, wanyinə ka wazənə ka hə, shigi ashi uuzəəna. Ga ha ənya aashikii ma'a.” 26Wata ginaajitə a kapaa vurənə də ŋgeerənə, ca dəgə tə uuzəətə də ŋgwaaŋgwa'ənə, ca shigi ashikii. Wata lakə nə uuzəətə makə mantəkii. Ma nə ənji patə ka banə, “Mantəkii nə uuzəətsa.” 27Amma Yeesu a kəsətə tə uuzəətə ka ciinə, ca maɗee ka ci. 28Ma ətə dzəgərə Yeesu aasii, makə nee lyawarənaakii pooshi əndə aɓitii, təya ləgwa amakii, əŋki tii, “Mi saŋə ɗii təkuree inə ka lyaakagi tə ginaajitsa?” 29Yeesu a ba ka tii, “Pooshi taa mi ca lyaakagi tsarə ŋga ginaajitsa, see də də'wa kə uugi.” 30Makə ma'i tii gatə, təya palə danə hanyinə ŋga Galili. Ma Yeesu, paa ci mwayi ənjə a shii taa da nə ci, 31acii agi dzəgunənə nə ci uushi'inə ka lyawarənaakii. Ca dzə də waɓənə ka tii agyanə naakii na, ca ba, “Ka vəginə nə ənji tə Uuzənə ŋga əndə aacii ənja, təya ɓələgi tə ci. Maa kə ɓələgi ənji tə ci, ma ka makkənə ŋga uusəra, ka maɗənə nə ci agi maməətə ənja.” 32Amma, ma lyawarənaakii, paa tii paaratəgi də sətə cii kəya ba ka tii. Kə ŋgwaləgi tii əsə ka ləgwanə ka ci agyanəkii. 33Makə mbu'i tii aa Kafarənahumə, təya dzəgərə aasii. Yeesu a ləgwa ama lyawarənaakii, əŋki ci, “Agyanə mi saŋə njuuna ɗa mabizhinə una shi a rəgwa?” 34Amma pooshi tii jikə ka Yeesu, acii ma təya shi a rəgwa, kə ɗii tii mabizhinə ahadatii oo'i, “Wu saŋə palee də ɗuunuunə ahadaama?” 35Wata Yeesu a ndzaanə, ca 'wa tə tii patə pu'u aji bəra'i, əŋki ci ka tii, “Taa wu patə mwayi ndzaanə ka matakəŋwanə, wa ca ndzaa ka moodəba'a, wa ca ndzaa ka əndə slənənə ka ənji patə əsə.” 36Wata ca ŋgərə uuzənə, ca kəŋee ahadatii. Ca gapətə tə uuzəəta, əŋki ci ka lyawarənaakii, 37“Taa wu liwə uuzənə, maɗa putaaki liwə ci, tə nyi liwə ci ətsa. Ma əndətə liwu tə nyi, əntaa wata tə nyi liwə ci, amma tə Əndətə sləkee ka nyi liwə ci.” 38Wata Yoohana a jikəvə ka Yeesu, əŋki ci, “Maləma, kə nee inə ka əndə ca lyaakagi ginaajinyinə də ləməku. Amma makə nee inə, paa ci ka maguŋuura deenə, kə təŋapaa inə tə ci.” 39Əŋki Yeesu ka ci, “Goona təŋapaa tə ci. Acii ma əndətə ca ɗa sə ŋga hurəshishinə də ləməki, pooshi ci ka waɓənə bwayakii agyanəki kwakwatə. 40Ma əndətə makaareemə kaamə, naamə nə ci. 41Tantanyinə cii kya ba koonə, ma əndətə ca gyacii koonə ma'inə ka sanə putə ŋga ətə ɗii unə ŋga Aləmasiihu, weewee ka upaanə nə ci shikwaakii.” 42“Taa wu patə kavə tə taa rəŋwə agi manjeeviitə vii ka nyi gooŋga kaa ca pu'u, gəɗə anəvə təŋwə aa uurakii ka ci də ŋga'əənə, ənjə a kagərə tə ci aagi uunəva, acii sətə na upaa tə ci. 43“Maɗa ciinəku ca kavə tə hə ka ɗa 'waslyakəənə, lagi. Gəɗə gi hə ka upaa əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə yadə ciinə acii dzənə da ciinəku bəra'i aagi gunə ətə pooshi ka əntənə. 44Acii ma davə, pooshi kantəhuɗənyiitə ca adə tə ənji ka əntənə, pooshi gunə ka əntənə əsə.] 45Maɗa səɗəku ca kavə tə hə ka ɗa 'waslyakəənə, lagi. Gəɗə gi hə ka upaa əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə yadə səɗə acii ndzaanə da i səɗəku bəra'i, ənjə a ka tə hə aagi gunə. [ 46Ma davə, pooshi kantəhuɗənyiitə ca adə tə ənji ka əntənə, pooshi gunə ka əntənə əsə.] 47Maɗa ginəku ca kavə tə hə ka ɗa 'waslyakəənə, hurə'yagi. Gəɗə gi hə aagi ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə də ginə rəŋwə acii ndzaanə da i ginəku kyakya'ə bəra'i, amma ənjə a ka tə hə aagi gunə. 48Ma davə, pooshi kantəhuɗənyiitə ca adə tə ənji ka əntənə, pooshi gunə ka əntənə əsə. 49“Də gunə nə Əntaŋfə a haɗatə də taa wu patə, makə ətə ci ənjə a haɗatə zəmə də zhatana. 50Ŋunyikii nə zhatana. Amma maɗa kə ləvəgi zhatanə saakii, pooshi ənji ka mbeenə ka ənətəginə njamə njamə ma'ə. Ndzaamə ka ənji makə zhatanə agi dzəguɗa. Ndzaashimə agi jamənə.”


text: 1Dɨngəm madɨ ɨsɨ me ɓe tɨ kɨ Səjare no̰o̰, tɔe nə Kɔrnəy. E kɨ boy dɔ ɓutɨ asɨgar je tɨ kɨ ɓu kare, kɨ ɓari-e «ɓutɨ kɨ Itali tɨ». 2E dəw kɨ nje ra nḛ kɨ go ndu Luwə tɨ, taa, naa tɨ kɨ dɨje pətɨ kɨ me kəy tɨ lie, əi njé kɔsɨ dɔde nangɨ no̰ Luwə tɨ tɔ. Ra majɨ kɨ njé ndoo je ngay, taa əl ta kɨ Luwə taa taa tɔ. 3NDɔ kare, kɨ kadɨ kɨ mɨtə kɨ lo sɔlɔ, oo malayka lə Luwə me nḛ koo me ndɨl tɨ ur me kəy tɨ lie, nɨngə ɓar-e ə nə: «Kɔrnəy.» 4Kɔrnəy ur kəmne dɔe tɨ kɨ ɓəl, nɨngə əl-e ə nə: «E ri ə Ɓaɓe?» NGa ə malayka əl-e ə nə: «Kəl ta kɨ Luwə ləi kɨ majɨ kɨ ɨsɨ ra kɨ njé ndoo je kɨn tḛḛ rɔ Luwə tɨ, ə Luwə ga dɔi tɨ. 5Nɨngə kɨ ngɔsɨne kɨn, ɨlə dɨngəm je me ɓe tɨ kɨ Jope adɨ ɓari Sɨmo̰ kɨ ɓari-e nə Pɨyər ade re. 6Ɨsɨ me kəy tɨ lə Sɨmo̰ kɨ nje kɔr gɨdɨ ngɨrə kɨ kəy lie e kadɨ batɨ. 7Lokɨ malayka kɨ əl-e ta kɨn ɔtɨ nɨngə, Kɔrnəy ɓa ngan njé kɨlə je ləne joo kɨ nje rɔ ləne kare kɨ nje ɓəl Luwə mbo̰ njé kɨ əi naa tɨ sie kɨ dɔkagɨlo je pətɨ adɨ-de rəi. 8Rəi adɨ ɔr-de go nḛ je pətɨ kɨ ra nḛ adɨ-de ooi nɨngə, ɨlə-de adɨ awi Jope tɨ.» 9Lo ti go tɨ, lokɨ əi dɔ rəbə ɨsɨ awi, ɨndəi dɔ ɓe bo ɓasi nɨngə, Pɨyər al dɔ kəy tɨ kɨ taa, kɨ kadɨ kɨ dan ɓe tɨ mba kəl ta kɨ Ɓaɓe. 10Ɓo ra-e adɨ ge kuso nḛ. Nɨngə lokɨ ɨsɨ rai nḛ kuso mba kadɨ uso ɓa, oo nḛ me ndɨl tɨ. 11OO ta dɔra̰ a tagɨra, nɨngə oo nḛ madɨ kɨ to tə ta kɨbɨ kɨ tatɨ kɨ dəw uwə sɨle je kɨ sɔ be ə ḭ kɨ taa ɨsɨ re kɨ nangɨ. 12Me nḛ tɨ ka kɨn, da je kɨ dangɨ dangɨ əi tɨtɨ: da je kɨ njade e sɔ je, kɨ njé kagɨ nangɨ je, kɨ yəl je. 13Nɨngə, ndu ta madɨ tḛḛ əl-e ə nə: «Pɨyər, ḭ taa ɨtɔl uso.» 14Nə Pɨyər ə nə: «Jagɨ Ɓaɓe, mi m-uso nḛ kɨ nḛ kɨ majal ɔde, ə se nḛ kɨ to njḛ nja kare al.» 15NDu ta təl re əl Pɨyər kəl kɨ ko̰ joo ɓəy ə nə: «Nḛ kɨ Luwə təl-e kɨ kay njay tɨ, kadɨ ḭ o-e tə e nḛ kɨ to njḛ al.» 16Nḛ kɨn ra nḛ be nja mɨtə, nɨngə ta naa tɨ no̰o̰ təli ndɔri-e kɨ dɔra̰ tɨ gogɨ. 17Pɨyər gər me nḛ kɨ oo me ndɨl tɨ kɨn al, adɨ ɨsɨ dəjɨ rɔne ta dɔ tɨ, nɨngə yə dɨngəm je kɨ Kɔrnəy ɨlə-de kɨ a sangi kəy lə Sɨmo̰ rəi ai ta kəy tɨ. 18Ɓa dəji ta kɨ ndude kɨ boy ə nə: «E me kəy kɨn ə Sɨmo̰ kɨ ɓari-e nə Pɨyər ɨsɨ tɨ tɨ a?» 19Pɨyər ɨsɨ mər ta dɔ nḛ tɨ kɨ oo me ndɨl tɨ kɨn ba ɓəy nɨngə, NDɨl Luwə əl-e ə nə: «O dɨngəm je mɨtə a sangi-ni. 20Ḭ taa, ur nangɨ, ə aw səde kɨ kanjɨ kadɨ mei tɔsɨ, tadɔ e mi ə m-ɨlə-de.» 21Pɨyər re rɔ dɨngəm je tɨ ka kɨn əl-de ə nə: «E mi ə mi dəw kɨ ɨsɨ ɨsangi-e, ə se e ri ə ɨsɨ ɨsangi-mi wa?» 22Əli-e əi nə: «E Kɔrnəy kɨ e kɨ boy dɔ ɓutɨ asɨgar je tɨ kɨ ɓu, kɨ e dəw kɨ dana, taa e nje ɓəl Luwə tɔ kɨn ə ɨlə-je. E dəw kɨ Jɨpɨ je pətɨ əli ta lie majɨ. Malayka lə Luwə re tḛḛ kɨ dɔ ta rɔe tɨ əl-e kadɨ ɨlə goi tɨ kadɨ ɨre me kəy tɨ lie kadɨ oo dɔ ta kɨ tai tɨ.» 23Pɨyər aw səde ra-de mba, adɨ-de lo toi. Lokɨ lo ti go tɨ nɨngə, ḭ taa aw səde. NGako̰je je madɨ kɨ me ɓe tɨ kɨ Jope dani-e. 24Lo ti kɨ rangɨ nɨngə tḛḛi Səjare tɨ. Kɔrnəy ɓar nojɨne je kɨ madɨne je ɨsɨ ngɨnə-n-de kəte. 25Lokɨ Pɨyər ur me kəy tɨ nɨngə, Kɔrnəy ḭ taa tɨlə kəme, ɓa osɨ nanga njae tɨ, ɨlə dɔne nangɨ. 26Nə Pɨyər əl-e ə nə: «Ḭ taa, tadɔ mi ka mi dəw tɔ.» Nɨngə ɔsɨ sɔle un-e-n kɨ taa. 27Wali-naa taa urii kɨ kəy nɨngə, Pɨyər oo kosɨ dɨje ngay kawi-naa ɨsi. 28Lo kɨn tɨ Pɨyər əl-de ə nə: «Səi je, ɨgəri majɨ təkɨ ndu-kun ləje ɔgɨ kadɨ dəw kɨ e Jɨpɨ ɨndə rɔne naa tɨ kɨ dəw kɨ e Jɨpɨ al, ə se kadɨ ur me kəy tɨ lie. Nə Luwə əl-m kadɨ m-o dəw madɨ tə nḛ kɨ majal, ə se nḛ kɨ to njḛ al. 29E mbata kɨn ə, m-mbatɨ-n ɓa ləsi al, m-re kɨ kanjɨ kəl ta madɨ kɨ rangɨ. Nɨngə təkɨ ɨɓari-mi, m-dəjɨ səsi kadɨ m-o se e ri ə ɨləi gom tɨ wa?» 30Kɔrnəy ə nə: «Asɨ ndɔ sɔ ɓone, kɨ dɔ kadɨ kɨ təkɨ made wa kɨn be, adɨ e kadɨ kɨ mɨtə kɨ lo sɔlɔ, ə m-ɨsɨ m-əl ta kɨ Luwə me kəy tɨ ləm, nɨngə dɨngəm madɨ kɨ ɨlə kɨbɨ kɨ nda bal bal tḛḛ a no̰m tɨ, əl-m ə nə: 31“Kɔrnəy, Luwə oo dɔ ta kɨ ɨsɨ əl sie, taa ga dɔ majɨ tɨ kɨ ɨsɨ ra kɨ njé ndoo je kɨn tɔ. 32Ə kadɨ ɨlə dəw madɨ Jope tɨ, ɨɓar Sɨmo̰ kɨ ɓari-e nə Pɨyər adɨ re. Ɨsɨ me kəy tɨ lə Sɨmo̰ kɨ nje ra kɨlə ngɨrə, kɨ ɨsɨ kadɨ ba tɨ ɓasi.” 33Ɓe ə, ta naa tɨ no̰o̰ par, m-ɨlə-de rɔi tɨ, ə yə ɨra majɨ adɨ ɨre tɔ kɨn. Nɨngə kɨ ngɔsɨne kɨn, je pətɨ j-ɨsɨ no̰i tɨ ne kadɨ j-o dɔ ta je pətɨ kɨ Ɓaɓe ɨndə tai tɨ kadɨ əl-je.» 34Lo kɨn tɨ, Pɨyər un ta tane tɨ əl ə nə: «Tə kɨ rɔjetɨ, m-gər kadɨ kɔr kəm dəw dana goto rɔ Luwə tɨ. 35Dəw kɨ ra ra, dan gɨn dɨje tɨ kɨ dangɨ dangɨ, kɨ e nje ɓəl ndɨle, kɨ nje ra nḛ kɨ dana ɓa, uwe kɨ rɔne tɨ. 36Ɨlə kɨ ta ləne kɨ rɔ ngan Isɨrayəl je tɨ, ɨlə-n-de mbḛ lapɨya kɨ takul Jəju Kɨrɨsɨ kɨ e Ɓaɓe lə dɨje pətɨ. 37Təkɨ ɨgəri, e nḛ kɨ ɨlə ngɨrəne Galile tɨ, go batəm tɨ kɨ Ja̰ ɨlə mbḛe ə ra nḛ dɔnangɨ Jude tɨ ba pətɨ. 38Ɨgəri kadɨ kɨ Luwə adɨ Jəju kɨ Najarətɨ tɨ NDɨlne, kɨ tɔgɨ kɨn majɨ. Jəju aw kɨ lo lo, ra majɨ kɨ dɨje, taa ajɨ dɨje pətɨ kɨ ɨsi gɨn tɔgɨ tɨ lə su tɔ. Tadɔ Luwə e sie naa tɨ. 39Je ə je njé ma najɨ dɔ nḛ je tɨ pətɨ kɨ ra dɔnangɨ tɨ lə Jɨpɨ je kɨ Jorijaləm tɨ. Ɓəi-e kagɨ-dəsɨ tɨ, tɔli-e. 40Nə Luwə ade ḭ lo koy tɨ ndɔ kɨ ko̰ mɨtə lə ndɔ koye. Ade ta rəbɨ adɨ tɔjɨ rɔne taga, 41kɨ rɔ dɨje tɨ pətɨ al, nə kɨ rɔ njé ma najɨ je tɨ kɨ Luwə kɔtɨ-de kəte. Adɨ e je kɨ j-uso sie je, j-a̰y sie je, go tḛḛe dan njé koy je tɨ. 42Jəju un ndune adɨ-je kadɨ j-ɨlə mbḛ kɨ rɔ gɨn dɨje tɨ, ə kadɨ jɨ tɔjɨ təkɨ e nḛ ə yə Luwə ɨndə-ne tə nje gangɨ ta dɔ njé kɨsɨ kɨ dɔde taa tɨ kɨ njé koy je. 43NJé kəl ta je kɨ ta Luwə tɨ pətɨ mai najɨ dɔe tɨ əli əi nə: “Dəw kɨ ra kɨ ade mene ɓa, Luwə a ɨyə̰ go majal je lie kɔ me tɔe tɨ.”» 44Lokɨ Pɨyər ɨsɨ əl ta je kɨn ba ɓəy nɨngə, NDɨl kɨ kay njay rɨsɨ kɨ dɔ dɨje tɨ kɨ ɨsɨ ooi dɔ ta lie. 45Nḛ kɨn ətɨ ɓəl njé kadɨ mede Luwə kɨ əi Jɨpɨ je kɨ dani Pɨyər, lokɨ ooi kadɨ Luwə ɓukɨ NDɨlne dɔ gɨn dɨje tɨ kɨ əi Jɨpɨ je al tɔ. 46Tadɔ ooi ndude ɨsɨ əli ta kɨ ta ɓe je kɨ dangɨ dangɨ ɨləi tɔjɨ dɔ Luwə tɨ. 47Nɨngə Pɨyər əl ə nə: «Kɨ təkɨ ɨngəi NDɨl Luwə tə je be tɔ kɨn, nḛ kɨ ɔgɨ-de dɔ ra batəm goto.» 48Be ə Pɨyər un ndune adɨ rai-de batəm me tɔ Ɓaɓe tɨ, ɓa go tɨ, dəji Pɨyər kadɨ ɨsɨ səde ngan ndɔ je ɓəy taa kadɨ tə təl.