text: 1Nəkurom ka sərum ha na, ka mbəlumaw abəra ma mədahaŋ tə Kəriste. Yesu Kəriste mandza eye tə həlay i mənday i Mbəlom anəke. Hərwi niye, pum mədzal gər kurom ka wu neheye mə mbəlom aye. 2Dzalum ka wu nakə mə mbəlom aye huya, kâ dzalum ka wu neheye ka məndzibəra aye bay. 3Nəkurom ka sərum ha ka mətum, Mbəlom kə lətse kurom ahaya abəra ma mədahaŋ. Sifa kurom weɗeye mə həlay i Kəriste, Mbəlom kə pa na ka təv ŋgay. 4Sifa kurom deɗek eye na, Kəriste. Ahəl nakə ma maweye na, nəkurom tə neŋgeye ka mumaweye dərmak ta məzlaɓ ŋgay. 5Hərwi niye gərum ha məge wu neheye lele bay ka məndzibəra aye. Gərum ha məge madama, mede nakə lele bay aye na, gərum ha, bor i bo kurom mâ ge bəy ka gər kurom bay, wu neheye lele bay aye na, kâ pəlum bay, kâ gum ɗəre ka wu hay bay hərwi taɗə faya ka gumeye ɗəre ka wu hay na, ka ɗəslumatay ha gər a ze Mbəlom. 6Mbəlom ma ta gəsiye ndo neheye ta rəhay ha gər bay aye a sariya na, hərwi wu neheye anaŋ aye. 7Ahəl niye na, nəkurom ka gawum andza niye, wu neheye lele bay eye tə ləvawakum gər. 8Anəke na, gərum ha wu neheye tebiye. Kâ gum mevel bay, ɗərev mâ ndalakum bay, kâ gumatay seweɗ a siye i ndo hay bay, kâ tsikum wu neheye lele bay aye ka ndo hay bay, bazlam neheye a ye ka bo mətsike bay aye na, kâ tsikum bay. 9Kâ rawum me ka bo mə walaŋ kurom bay, hərwi ka gərum ha mede kurom nakə ahəl niye aye ada tə wu neheye ka gawum ahəl niye aye. 10Ka hutum mede nakə weɗeye ɗuh. Maa vəlakum mede nakay weɗeye na, Mbəlom. Neŋgeye faya ma təriye ha weɗeye pat pat hərwi ada mâ təra andza neŋgeye, hərwi ada kâ sərum na lele. 11Hərwi niye wuray andaya ma ŋgəniye kurom ha wal wal bay. Yahuda hay ta slala mekeleŋ eye hay nəteye nəte, ndo neheye maɗəsa bo eye hay ta ndo neheye maɗəsa bo eye bay aye nəteye nəte, ndo neheye mə kəsaf hay aye ta ndo neheye matərakahaŋ aye hay nəteye nəte, beke hay ta ndo neheye beke hay bay aye wuray ka ŋgəna tay ha ka bo abəra bay. Nəteye tebiye nəte hərwi Kəriste a ləva tay ha ada neŋgeye mə ɗərev i ndo hay tebiye. 12Mbəlom a pala kurom na, hərwi ada kâ tərum ndo ŋgay hay, a wuɗa kurom. Hərwi niye, gum wu neheye anaŋ aye: Sakumay naha a ndo hay, gumatay ŋgwalak a ndo hay, rəhum ha gər kurom, tərum ndo ləfeɗeɗe eye hay, ada tərum ndo məzle ŋgatay dərmak. 13Sakumay a bo nəte nəte mə walaŋ kurom. Taɗə ndoweye kə gakum mənese na, pəsumay ha. Pəsum ha bo nəte nəte mə walaŋ kurom andza nakə Bəy Maduweŋ a pəsakum ha aye. 14Wene wene eye na, wuɗum bo nəte nəte mə walaŋ kurom hərwi taɗə ka gum andza niye na, ka ndzumeye ka təv manəte eye tə ɗərev nəte. 15Zay nakə Kəriste ma vəlakumeye mâ gəs ɗərev kurom ɓəŋɓəŋ. Mbəlom a zalakum na, hərwi ada kâ tərum nəte ada kâ hutum zay. Gumay sɨsœ huya. 16Pum bazlam i Kəriste a ɗərev kurom lele. Dzalum ka bazlam i Kəriste huya. Tətikum a bo nəte nəte mə walaŋ kurom. Ɗum ha a bo nəte nəte mə walaŋ kurom. Zambaɗumay a Mbəlom ta dəmes hay wal wal ada ta dəmes nakə Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye a vəlakum aye. Gumay dəmes a Mbəlom, gumay naha sɨsœ ta məŋgwese. 17Wu nakə ka gumeye ada ka tsikumeye tebiye na, gum andza nakə ndo i Bəy Maduweŋ Yesu hay ta giye aye. Gumay sɨsœ a Bəba kway Mbəlom ta məzele ŋgay. 18Nəkurom ŋgwas hay, rəhumatay gər a zal kurom hay lele, hərwi a yay a gər a Bəy Maduweŋ kway andza nakay. 19Nəkurom hasləka hay wuɗum ŋgwas kurom hay, kâ ŋgərəzum fataya bay. 20Nəkurom wawa hay, rəhumatay gər a bəba kurom tə may kurom mə wu hay tebiye hərwi a yay a gər a Bəy Maduweŋ kâ gum andza niye. 21Nəkurom bəba i wawa hay, kâ ndalumatay ha ɗərev a wawa kurom hay bay. Ka gumatay andza niye na, ɗərev ma diye fataya abəra. 22Nəkurom beke hay, rəhumatay ha gər a ndo i gay kurom hay ka məndzibəra mə wu hay tebiye. Kâ rəhumatay ha gər ka ɗəre tay ɗekɗek tsa hərwi ada tâ zambaɗakum bay. Ɗuh gum məsler tə ɗərev kurom peteh andza ndo neheye faya ta ɗəslay ha gər a Mbəlom aye. 23Məsler neheye ta vəlakumeye tebiye aye na, gum tə ɗərev kurom peteh andza nakə ka gumay məsler a Bəy Maduweŋ Yesu aye, bəna məsler i ndo hay ɗekɗek bay. 24Sərum ha na, mata vəlakum magogoy i məsler kurom na, Bəy Maduweŋ. Ma vəlakumeye wu nakə a pa na mə mbəlom hərwi ndo ŋgay hay aye. Ndo i gay kurom nakə faya ka gumeye məsler aye na, Yesu Kəriste. 25Ndo neheye faya ta giye mənese aye na, Mbəlom ma ta pərateye hərwi mənese nakə faya ta giye. Neŋgeye a ŋgəna tay ha ka bo abəra ndo hay bay.


c: text/html

text: 1Handanda, tlə́nə tsapə jiri tsá kə mbəlyi və, a na hyá kə "i ndza ka mbəlyi kukulə tə kəma mə mbəlyi kə zəli. 2Má mbəlyi kukulə tə kəma mə mbəlyi kə zəli, ba hyá njigwe ka mbəlyi tsapə má ayibə və; malə kutə tsá mwə́ hyá kalə; ba hyá njigwe ka mbəlyi lə məhələ, ka mbəlyi wuri yashə ghi-hya, a mələ zaka wsha talala; ba hyá zhihwi tá məntiɓə, a kə́lə lə pəla ɓwagə dzəgə ya-hya; ka mbəlyi wuri tətəkə wsha tə́ mbəlyi ndza hyá mwa dəwa. 3Washə hyá ndza ka mbəlyi kə sa badlə a buhə və wə; mwa, washə hyá ndza ka mbəlyi kə dzawə wə—ka masələmi ndza hyá lə zərəndza; washə hyá ndza ka mbəlyi kə "i mpa mwa, lə ka mbəlyi kə ɗagwa tá "u"wi wə. 4Ba hyá njigwe ka mbəlyi kə "yə́ ya-hya dandərəa, tazhe ba nggwasə-hya həwəshə hyá mə wamara wsi. 5Təmburi má və́ mdi sənata "yə́ ya-njə dandərəa wə, tsəma dzəgə mdi shə pəkə ikiliziya ra Hyalatəmwə ri? 6Washə hyá ndza ka mbəlyi kwarə wtubyi mwa, vashə hyá dzəgə ɓwa ghi fashə, a ba Shatari fə hyá mə bwanyə wə. 7Kə hyi-hyi mwa ba hyá ndza ka mbəlyi ndza mbəlyi má zəli humə a həwə və, vashə mbəlyi dzəgə wshəntə hyá, a hyá dla mə ngga ra Shatari. 8Má mbəlyi kə vwi nkwa mə ikiliziya dəwa, ba hyá njigwe ka mbəlyi lə məhələ dandərəa kəlama "ini, ka mbəlyi má ndza lə hwi ɓwagə. Washə hyá ndza ka mbəlyi kə sa badlə a buhə lə wə. 9Ba hyá njigwe mwa ka mbəlyi kə tsəyi vəcə Kristi dandərəa lə mni tsapə. 10Se mbəlyi dzarata hyá hataba, nda səkə mbəlyi kə́lə hyá ka mbəlyi tsəramə mələ tlə́nə kə vwi nkwa mə ikiliziya, a na hyá kə ndza kəlama ayibə. 11Myə kə vwi nkwa mwa, ba hyá njigwe ka mbəlyi lə məhələ tsapə, ngyí má gə vəcə ndəgwara; ba hyá njigwe ka mbəlyi wuri yashə ghi-hya. Tlətə hyá tə jiri mə wamara wsi. 12Də́walə ba mbəlyi kə vwi nkwa mə ikiliziya ndza lə malə kutə kalə dəwa, a ba "yətə ya-hya lə nggwasə-hya dandərəa. 13Má mbəlyi kə mələ tlə́nə-hya mə ikiliziya dandərəa mwa, mbəlyi dzəgə fə hyá ka mbəlyi kukulə tsapə ndangə; mwa, hyá dzəgə ndza ka mbəlyi kə gə vəcə lə dənama mbweghe zəli Yesu Kristi. 14Wuri rá kə "i jilyə tá na tazhe cika na ndzaranjəa mamə; a ba rá gə nee, kə hyi-hyi ba rá ɗafə na dləparamə tsa, vashə rá zhigi. 15Təmburi má kə ndyarə rá va tlayi nkwa kə jilyə cika na, ndaka vweta na dləparamə tsa, a ba ncətə na hunkwa kə hyi a myi zəli mə mbəlyi ka nga Hyalatəmwə; təmburi Ikiliziya ra Hyalatəmwə myi, tsá kə tlətə tə vəcə Kristi. 16Má wsi ndza myi zəli nə, ka wsi kwatsəka njə—kala tsá kə wuntə cimyi gə nee, "Ka mdi yekigwa njə kala myi; Mambəli Hyalatəmwə mwa, tsá kə ncətə jiri-njə; a wuri mbəlyi kə mnə Hyalatəmwə məɓa tamwə kə nata njə́. Wuri mbəlyi kə wtləshə wdunya lə vəcə-njə, a ba mbəlyi tə wamara nkwa mbərəsa lə njə́, nda səkə Hyalatəmwə kətə njə́ dzəmə tamwə," əkwə.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1«M-əl səsi ta je kɨn be pətɨ mba kadɨ tə ɨyə̰i ta kadɨ-me ləsi al. 2Dɨje a tuwəi səsi kɔ gɨn kəy kaw-naa je tɨ. Nɨngə ndɔ je a rəi wa ɓəy kɨ kadɨ njé kɨ a tɔli səsi, a əli mede tɨ əi nə e kɨlə lə Luwə ə yə n-ɨsɨ n-rai. 3A rai be, mbata gəri Bai al nɨm, gəri-mi al nɨm. 4NGa nɨngə, m-əl səsi ta je kɨn be kəte, kadɨ tə ndɔ kɨ nḛe je a rai nḛ ɓa, mesi ole dɔ tɨ təkɨ ndɔ kɨ m-əl səsi. M-əl səsi ta je kɨn lo kɨlə ngɨre tɨ nu al, tadɔ mi səsi naa tɨ ne. 5«Kɨ ɓasɨne kɨn, m-ɨsɨ m-aw kɨ rɔ nje kɨlə-m tɨ, nə dəw kare dansi tɨ kɨ kadɨ dəjɨ-m ə nə: “Ɨsɨ aw ra wa ka,” goto. 6Mesi ur made mbata ta je kɨ m-əl səsi. 7NGa nɨngə, e ta kɨ rɔjetɨ ə m-əl səsi: majɨ ngay mbata tɨ ləsi kadɨ m-aw, tadɔ re m-aw al ə, dəw kɨ nje ra səsi kɨ sɔbɨ kadɨ a re kɨn, a re al. A re m-aw tɔ ɓa, m-a m-ɨlə sie m-adɨ səsi. 8Ə lokɨ a re ɓa, a ra kadɨ dɨje kɨ dɔnangɨ tɨ ne gəri nḛ kɨ e majal kɨ ra, kɨ nḛ ra kɨ dana, kɨ ta kɨ gangɨ. 9Kadɨ gəri nḛ kɨ e majal kɨ ra, tadɔ mbati kadi-mi mede, 10kadɨ gəri nḛ ra kɨ dana, tadɔ m-ɨsɨ m-aw rɔ Bai tɨ, nɨngə səi a oi-mi gogɨ al ratata, 11kadɨ gəri ta kɨ gangɨ, tadɔ gangi ta dɔ nje majal tɨ ngata. Adɨ e nje majal kɨ ɨsɨ ɨndə tɔgɨne dɔ dɨje tɨ kɨ dɔnangɨ tɨ ne. 12«M-aw kɨ ta je ngay ɓəy kadɨ m-əl səsi, nə kɨ ɓasɨne kɨn, a al dɔsi. 13NGa nɨngə, dɔkagɨlo kɨ NDɨl kɨ nje kɔjɨ nḛ je kɨ rɔjetɨ a re ɓa, a ra kadɨ ɨgəri nḛ je pətɨ kɨ rɔjetɨ. A əl ta kɨ tɔne wa al, nə a əl nḛ je pətɨ kɨ ɨngə rɔ Luwə tɨ, nɨngə a ɨlə səsi mbḛ nḛ je kɨ a rai nḛ lo ti tɨ tɔ. 14E tɔjɨ tɔɓa ləm kɨ taga, tadɔ e ta je ləm, ə a ɨlə səsi mbḛe. 15Nḛ je pətɨ kɨ e ya̰ Bai, e ya̰m tɔ. E mbata kɨn ə, m-əl-n m-ə nə: E ta je ləm, ə NDɨl a ɨlə səsi mbḛe.» 16Jəju əl ə nə: «Nay dɔkagɨlo ndə̰y ba kadɨ a oi-mi al, nɨngə dɔkagɨlo ndə̰y go tɨ ə, a təli oi-mi gogɨ.» 17Ə njé ndo je madɨ əli-naa dande tɨ əi nə: «Ta kɨ əl-je ə nə: “Nay dɔkagɨlo ndə̰y ba kadɨ a oi-mi al, nɨngə dɔkagɨlo ndə̰y go tɨ ə, a təli oi-mi gogɨ,” kɨn mee nə ri ə? Taa əl ta kɨ kare ɓəy ə nə: “Tadɔ m-ɨsɨ m-aw rɔ Bai tɨ.” 18Ə “dɔkagɨlo ndə̰y” kɨ əl tae kɨn me nə ri tɔ ə? Jɨ gər me ta kɨ ge kəl-je kɨn al!» 19Lokɨ Jəju gər kadɨ njé ndo je lie ɨsɨ sangi kadɨ dəji-e ta ɓa, əl-de ə nə: «Ɨsɨ dəji-naa ta dansi tɨ ɔjɨ dɔ ta kɨ m-əl səsi m-ə nə: “Nay dɔkagɨlo ndə̰y ba kadɨ a oi-mi al, nɨngə dɔkagɨlo ndə̰y go tɨ ə, a təli oi-mi gogɨ,” kɨn. 20NGa nɨngə, təkɨ rɔjetɨ, adɨ m-əl səsi: A no̰i je, a ndɨgəi ndoo je, nə dɨje kɨ dɔnangɨ tɨ ne a rai rɔnəl. Me ko̰ a ra səsi, nə me-ko̰ ləsi kɨn a təl rɔnəl. 21Lokɨ dəne aw tə ojɨ ngon ɓa, e me ko̰ tɨ, tadɔ dɔkagɨlo ko̰ lie re, nə lokɨ ngon tḛḛ rɔe tɨ ngata ɓa, mee oy dɔ ko̰ tɨ, mbata rɔnəl dəw kɨ oje ɨle dɔnangɨ tɨ. 22Nɨngə, səi ka, kɨ ɓasɨne kɨn, səi me ko̰ tɨ, nə m-a m-təl m-o səsi, kadɨ rɔnəl a rosɨ mesi, nɨngə e rɔnəl kɨ dəw a ɔr mesi tɨ goto al. 23NDɔe tɨ kɨn, a dəji-mi ta dɔ nḛ madɨ tɨ al ngata. Nɨngə, təkɨ rɔjetɨ, adɨ m-əl səsi, Bai a adɨ səsi nḛ je pətɨ kɨ ɨdəji-e kɨ tɔm. 24Bɨtɨ ɓone ka, ɨdəji nḛ madɨ kɨ tɔm al ɓəy. Ɨdəji ə a ɨngəi, kadɨ rɔnəl ləsi asɨ-naa tapɨ. 25«M-əl səsi ta je kɨn me kujɨ ta tɨ, nə ndɔ je a rəi no̰o̰ kadɨ m-a m-əl səsi ta me kujɨ ta tɨ al ngata, nə m-a m-əl səsi ta kɨ dɔ Bai Luwə tɨ wangɨ taga. 26Ḭ dɔ ndɔe tɨ kɨn, a dəji nḛ Bai kɨ tɔm, nɨngə m-a m-əl səsi al, təkɨ m-ɨsɨ m-əl ta kɨ Bai mbata tɨ ləsi, 27tadɔ Bai Luwə ə wa ndɨgɨ səsi. Luwə ndɨgɨ səsi, mbata ɨndɨgi-mi, taa adi mesi təkɨ m-ḭ rɔe tɨ ə m-re tɔ. 28M-ḭ rɔ Bai tɨ ə m-re dɔnangɨ tɨ ne, nɨngə kɨ ɓasɨne kɨn, m-a m-ɨyə̰ dɔnangɨ ə m-təl m-aw rɔ Bai tɨ gogɨ.» 29Ə njé ndo je lie əli əi nə: «O, kɨ ne kɨn, yə əl-je ta ay njay, kɨ kanjɨ kəl me kujɨ ta tɨ kɨn. 30Nɨngə kɨ ɓasɨne kɨn, jɨ gər kadɨ ɨgər nḛ je pətɨ, taa ta je kɨ to me dəw tɨ ɓəy, kadɨ tə dəw dəji ka ɨgər kəte. Lo kɨn tɨ, j-adi meje kadɨ ḭ rɔ Luwə tɨ.» 31Ə Jəju ɨlə-de tɨ ə nə: «Adi mesi ngata a? 32Oi, dɔ kadɨ ɨsɨ re, nɨngə kɨ ne kɨn, re tḛḛ ne ngata kɨ kadɨ dɨje a sanəi səsi kɨ lo kare kare. A ɨyə̰i-mi kɨ karm, nə mi kɨ karm al, tadɔ Bai Luwə e səm naa tɨ ne. 33M-əl səsi ta je kɨn pətɨ be, mba kadɨ lapɨya e mesi tɨ, me kɨndə rɔ naa tɨ səm. A ɨngəi ko̰ dɔnangɨ tɨ ne, nə kadɨ uwəi tɔgɨsi ba, tadɔ m-tətɨ rɔ njé tɔgɨ je kɨ dɔnangɨ tɨ ne ngata.»


text: 1Ma ka saa'ita, kə 'watəgi ŋwaŋwə Hirudusə ciɓənə də hara ənji nə'unə. 2Ha'ə kə bii ci ka ənjə a ɓələgi tə Yakubu ndzəkəŋuci Yoohana də ŋgila purəŋanə. 3Makə nee ci kə kaɗeesəkə ka Yahudiinə nə ɓələginə tə Yakubu, ca ba, wa ənjə a kəsətə tə Piita əsə. Ma gi ka ɗanə, agi kumənə ŋga adə buroodi yadə burəŋanə kəshi ənji tə ci. 4Makə kəshi ənji tə ci, təya kərə tə ci aa furəshina. Hirudusə a kavə tə ci aacii soojiinə ənfwaɗə ənfwaɗə kurəgə ənfwaɗə, kaa təya nəhə tə ci, aadə ənjə a kərə tə ci aakəŋwacii daŋkana daba'a kumənəkii, waatoo kumənə ŋga Pasəka. 5Ma saa'itə Piita a furəshina, ma ənji nə'unə natii, wata ka ɗa də'wa nə tii ka putaakii də gazhi'waanə. 6Ma ka vəɗə ŋga uusəratə mwayi Hirudusə ŋgiraginə tə Piita ka la ka ci gəŋwanə, Piita a tsəfə ŋunyinə ahada soojiinə bəra'i, ci ma'anəkii də mahyakahyaka'ə bəra'i. Ənji nəhə furəshina əsə, a makuvə nə tii. 7Ma davəɗəkii, kə jigagi malaa'ika ŋga Slandana. Ɓərənə a ɓərəgi kuvəkii patə. Wata ca dəgee ka Piita ka taŋgalakii, ca maɗee ka ci, əŋki ci, “Maɗətə pii pii!” Wata mahyakahyaka'ətə a kwalyagərə acii Piita. 8Wata malaa'ikatə a ba ka Piita, “Ŋgaaŋgavə uushi'inaaku, ha ŋgavə ɓiɓinaaku.” Piita a ɗatə ha'ə. Əŋki malaa'ika ka ci, “Əgətə gwadaaku, ha nyi'wa tə nyi.” 9Piita a nə'u tə ci agyə. Mashiimə ci taa, ma sətə ci malaa'ika a ɗa, tantanyinə. Ma nə ci ka nəhənə, taa səniinə sənii ci. 10Makə paaləgi tii tə ənji nəhə kuvə ŋga təkəŋwanə da ŋga bəra'inə, təya mbu'u aa uura mayi ŋga tibisə ətə ŋga dəməginə aasəkə vəranə. Wata uura mayikii a wunəgi ka tii ci saakii. Təya gimagi, təya nə'u əndə'i rəgwa. Wata pii malaa'ikatə a bwasee ka ci. 11Makə ənya nə ŋga Piita aashikii, əŋki ci, “Manə ɗiya, kə shii nyi ndilə ndilə oo'i, kə sləkee Slandanə ka malaa'ikaakii ka luupaanə tə nyi acii Hirudusə da bwaya uushi'iitə ci Yahudiinə a moo ɗanə də nyi.” 12Shiinaakii ha'ə, wata ca palə aasii aa ha Mariyaama məci Yoohana ətə ɗii əndə'i ləməkii Marəkusə. Kə dzii ənji nə'unə də nə laŋə davə, təya ɗa də'wa. 13Mbu'unaakii ca dəgətə uura maya. Tə'i əndə'i kadəmə ətə ɗii ləmətə Rooda. Makə fii ki, wata kya shi ka faginə taa wu. 14Makə paaratəgi ki oo'i, uura ŋga Piita ətsa, mawunəgimə ki uura mayikii acii mooɗasəka. Wata kya ənəgərə aasii də huyi huyi, kya ba: “Waatsə Piita kəŋə a uura mayi!” 15Təya ba ka ki, “Maba nə hə saŋə kwa?” Amma kya tsakə banə oo'i, ci ətsa. Əŋki tii, “Malaa'ikaakii ətsa.” 16Amma, mabwaseemə Piita ka dəgə uura mayikii. Wata təya wunəgi, təya nee ka ci. Kə kəŋee ka tii. 17Wata Piita a maɗee ka tii ka ciinəkii, kaa təya ndzaa kəɗa'ə, ca dzəgunətə ka tii makə sətə ŋgiragi Slandanə tə ci asəkə furəshina. Makə uudəpaa ci, əŋki ci ka tii, “A una ba ka Yakubu da hara ənji nə'unə.” Daba'ə ha'ə, ca maɗə, ca palə ka əndə'i ha. 18Pukənə ŋga ha, kə ma'i maɗuunə mabizhinə ahada soojiinə putə ŋga sətə slənyi tə Piita. 19Makə ali ənji tə ci ka Hirudusə, maneemə tii ka ci. Hirudusə a ləgwa a ma soojiinə, pooshi. Wata ca ba ka ənjə a ɓəələgi tə soojiita. Ma daba'əkii, ca maɗə anə hanyinə ŋga Yahudiya, ca palə aa Kayisariya, ca ta'avee davə. 20Ma ŋwaŋwə Hirudusə, ka maɓətəsəkə nə ci aashi ənji Tiira da ənji Sidoonə. Aciikii təya jagi də na, təya shi aaɓiikii ka səɗə rəŋwə, təya waɓə da Balasəta, waatoo gawə ŋga yi ŋga ŋwaŋwa. Makə uugi tii anəgi waɓənə da ci, təya alə ndzaanə jamə da Hirudusə, acii də zəmə ŋga nə ŋga hanyinaakii nə tii. 21Ma ka uusəratə lii Hirudusə, ca ka kəjeerə ŋwaŋuunaakii, ca ndzaanə asəkə dəgələ ŋwaŋuunaakii, ca waɓə ka tii. 22Ənjə a wazə, təya ba, “Ma ətsa, waɓənə ŋga Əntaŋfə, əntaa ŋga ənda.” 23Pii wata malaa'ika ŋga Slandanə a dəgəgi tə ci, acii kə luuma ci ɗuunuunə ŋga Əntaŋfə. Zoozəniinə a tsəɓə tə ci. Ha'ə əntəgi ci. 24Amma, ma waɓənə ŋga Əntaŋfə, kə gi aakəŋwə aakəŋwa. 25Makə uudəpaa i Barənaba da Sawulə sləkeetə sləkee ənji ka tii aa Urusaliima, təya palə satii, təya ŋgərəənə tə Yoohana ətə ci ənjə a 'wa Marəkusə.


text: 1A nəkar Tiyofil, mə ɗerewel ga nakə kurre na watsaka naha aye na, məsler i Yesu nakə a ge, tə matətike nakə a tətik tay ha ndo hay aye tebiye, na pasla a ɗəma, kwa ka madazlay i məsler ŋgay, 2hus ka mede ŋgay a mbəlom. Ahəl nakə ki ye ŋgway a mbəlom zuk bay aye na, kə ɗatay ha wu hay ta gədaŋ i Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye a ndo neheye a pala tay andza ndo i maslaŋ hay aye. 3Ma dəba i məməte ŋgay na, kə lətsa abəra ma mədahaŋ ka bəzatay ha bo a ndo i maslaŋ ŋgay hay lele, a ɗatay ha na, neŋgeye andaya. Kə ndza ka təv i gawla ŋgay hay məhəne kuro kuro faɗ. Ma məhəne niye kuro kuro faɗ eye na, a tsikawatay bazlam i Bəy i Mbəlom nakə ma ta ləviye. 4Pat eye andaya Yesu faya ta ndiye wu mənday ta gawla ŋgay hay na, a gwaɗatay: «Kâ yum abəra ma Zerozelem zuk bay. Həbum wu nakə na gwaɗakum Bəba Mbəlom a gwaɗ ma vəlakumeye. 5Yuhana neŋgeye a dzəhuɓawa tay ha ndo hay na, a yam. Ane tuk na, nəkurom na, ma məndze aza mba tsekweŋ na, nəkurom ta dzəhuɓiye kurom ha a Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye.» 6Ndo neheye ka təv i Yesu aye, ta tsətsah faya, tə gwaɗay: «Bəy Maduweŋ, ka ta matay ha bəy a ndo i Israyel hay na, pat eye niye ɗaw?» 7Yesu a mbəɗatay faya, a gwaɗatay: «Pat eye kəɗay na, mata səre na, nəkurom bay. Mata tsike na, Bəba ga, neŋgeye nəte ŋgweŋ gədaŋ ŋgay andaya məge. 8Ane tuk na, ka ta hutumeye gədaŋ ahəl nakə Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye ma mbəzlaweye fakuma aye. Ka ta tərumeye ndo məɗe ha labara ga ma Zerozelem, ka dala i Yahuda, ka dala i Samari ada ka kokway i məndzibəra tebiye.» 9Ma dəba i bazlam ŋgay niye hay na, a tsal ha a mbəlom. Ahəl nakə gawla ŋgay hay faya ta zəbiye faya na, pazlay a ŋgaha na abəra ka ɗəre tay. 10Yesu faya ma tsaliye na, nəteye faya ta zəbiye naha faya huya. Tsa na, ndo hay sulo tə petekeɗ kweɗek kweɗek eye hay ti yaw ka təv tay, 11tə gwaɗatay: «A nəkurom Galile hay, faya ka mətsumeye mazəbe ɗəre a magərmbəlom na, hərwi mey? Yesu na, ki ye fakuma abəra a mbəlom. Ma ta maweye na, andza nakə ka ŋgatumay, a ye fakuma abəra aye.» 12Ndo i maslaŋ i Yesu hay tə tsəne andza niye na, tə mbəzlaw abəra ma tsaholok niye tə zalay Mahəmba i Tetəɗœz aye, ta mbəɗa gər a Zerozelem. Tsaholok niye na, bəse ta wuzlah gay. Mede abəra ma Zerozelem a ɗəma na, ma sliye ɓəre nəte bay. 13Ahəl nakə tə ndisl a Zerozelem aye na, ti ye naha tə tsal a gay nakə ka gər i gay neŋgeɗ aye. Tə ndzawa pat pat na, mə ɗəma. Məzele i ndo neheye tə ndzawa mə gay niye na, Piyer, Yuhana, Yakuba ta Aŋdəre, Filip ta Tomas, Bartelemi tə Mata, Yuda wawa i Alfe, Simoŋ ndo məge vəram hərwi dala ŋgay ada Yahuda wawa i Yakuba. 14Nəteye tebiye tə hayawa gər pat pat, ta ŋgwas hay, ta Mari may i Yesu ada ta malamar i Yesu. Tə hayawa gər hərwi maɗuwulay naha me a Mbəlom. 15Pat wuray na, ndo məpe mədzal gər hay ka Mbəlom tə haya gər. Nəteye tebiye ta giye na, temerre tə kuro kuro sulo. Piyer a lətse a wuzlah tay, a gwaɗatay: 16«Malamar ga hay, wu nakə Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye a tsik mə Ɗerewel i Mbəlom aye na, kə ge bo. A tsik tə bazlam i Davit. A tsik kurre ka Yudas nakə a təra ndo məɗatay tsəveɗ a ndo neheye tə gəs Yesu aye. 17Yudas na, neŋgeye nəte mə walaŋ may, kə huta məsler andza nəmay.» 18Suloy nakə tə vəlay hərwi məkəɗe gər i ndo aye na, Yudas a səkəm ha guvah. Mə ɗəma na, a dəɗ tə huɗ. Huɗ ŋgay a nduzl, dende ŋgay hay ti yaw a bəra tebiye. 19Ndo i gəma i Zerozelem hay tə tsəne labara niye na, tə zalay a guvah niye tə me i gəma tay guvah i Hakeldama, andza məgweɗe: Guvah i Bambaz. 20Piyer a gwaɗatay sa: «Azlakwa mawatsa eye mə ɗerewel i Dəmes hay na, a gwaɗ: “Gay ŋgay mâ təra na, rəgay, ndəray mâ ndza mə gay ŋgay bay.” «Mawatsa eye sa na, a gwaɗ: “Ndo mekeleŋ eye mâ zla məsler ŋgay.” 21«Anəke na, a ye ka bo nakə ka zlakweye ndo nəte mə walaŋ i ndo neheye ta zəŋgalawa kway ahəl nakə Bəy Maduweŋ tə nəkway ka həhalawakwa ka gəma ka gəma aye. 22Kwa ahəl nakə Yuhana madzəhuɓe ndo a yam a dzəhuɓ Yesu a yam aye hus ahəl ŋgay nakə a ye abəra mə walaŋ kway a tsal a mbəlom aye na, nəteye tə nəkway. Ndoweye niye ka zlakweye na, ma ndziye tə nəkway. Ma ɗiye ha labara i mələtsew i Yesu abəra ma mədahaŋ.» 23Mə walaŋ i ndo niye hay na, tə pala ndo hay sulo. Ndo niye hay sulo eye na, neŋgeɗ məzele ŋgay Yusufa nakə tə zalay Barsabas aye. Tə pa faya məzele mamahkar eye sa, tə zalay Zustus. Ada ndo neŋgeɗ tə zalay Matiyas. 24Tsa na, ndo niye hay mahaya gər eye ta ɗuwulay me a Mbəlom, tə gwaɗ: «Bəy Maduweŋ, nəkar nakə ka sər ɗərev i ndo zezeŋ aye na, ɗamay ha way nakə mə walaŋ i ndo neheye sulo ka zla, 25hərwi məge məsler yak aye, a bəram i Yudas nakə a gər ha, a ye a təv nakə a say a neŋgeye aye.» 26Ta ndəv ha maɗuwule me na, tə ge tsakwal. Tsakwal a zla Matiyas, Matiyas a təra makuro gər eye sulo i ndo i maslaŋ hay.


text: 1Tyasə ka dəlaginə nə nyi də naaki na. Taa ŋgahi pooshi uushi ci dəlaginəkii a tsakəvə, patə da ha'ə, ka waɓənə nə nyi agyanə uushi'iitə ɓaarii Slandanə ka nyi. 2Kə shii nyi, tə'i əndə'i əndə nə'unə shi Slandanə a ŋgərətə tə ci aadəgyə aaɓiikii. Kə uugi ɗanə fəzə pu'u aji ənfwaɗə əna. Ma əndətsa, nyi ka nəki. Taa tantanyinə kə slənyi ha'ə, taa səniinə, ma ətsa, paa nyi shii. Əntaŋfə shii ci daanəkii. 3Ma nyi, kə shii nyi, kə ŋgirə ənji tə nyi aagi Aləjana. Taa tantanyinə, taa səniinə, Əntaŋfə shii ci daanəkii. 4Ma davə, kə fii nyi uushi'inə əsə ətə pooshi ənji ka mbee ka batənə, pooshi əndə shiŋkinə mbu'i bahə batənə. 5Acii ha'ə, ma ka rəgwatsa, ka dəlaginə nə nyi də naaki na. Amma ma ka rəgwa ŋga əndə shiŋkinə, pooshi uushi cii kya dəlagi maɗaamə də uushi'iitə ca ɓaarii ətənaaki dadavə. 6Maɗa kə mwayi nyi dəlagi də naaki na, paa nyi ka ndzaanə ka maɗiikə ənda, acii gooŋga nii kya waɓə. Amma kə bwasee nyi ka haalakii ha'ə, acii ga əndə'i əndə a ŋgirə tə nyi palee ka makə sətə cii kəya tsaamə tə nyi taa fa waɓənaaki. 7Ha'ə əsə, kə ɗavə ənji ka nyi əndə'i bwaya uushi ətə ndzaanə makə dəhə ashiki, acii ga nya haŋətə naaki nə putə ŋga uushi'iitə ci Əntaŋfə a ɓaarii ka nyi. Ma ətsa, masləkee əndə ŋga Seetanə, kaa ca ciɓee ka nyi. Ma ɗii ətsə patə, acii ga nya haŋətə naaki na. 8Makkə jikə nyi ka kədiinə tə Slandanə kaa ca ŋgərəgi ka nyi. 9Amma ma jikənaakii ka nyi, uu'i ci, “Pwapoonaaki nə sətə dəɓee ha upaa, acii maɗa matəkii nə ənda, parəkə ndzaanə ŋgeerənaaki ashikii.” Ci nee unə, ma ŋga əna, də mooɗasəkə nə nyi ka dəlaginə də naaki nə putə ŋga ətənaaki, kaa ŋgeerənə ŋga Aləmasiihu a shii ndzaanə ashiki. 10Ka mooɗasəkə nə nyi də ətənaaki. Maɗa dzaanii ənji tə nyi əsə, ka mooɗasəkə nə nyi. Ha'ə əsə, nyi agi sa ŋgəra'wa da ciɓa, da agi asaranyinə, ətsə patə ka putə ŋga Aləmasiihu cii kya ɗa ha'ə. Makə ɗii ci matəkii nə nyi, da ŋgeerənə nə nyi. 11Ma nyi, kə iikə nyi putə ŋga dəlaanaaki də nəki. Amma unə kavə tə nyi ka ɗanə ha'ə. Ma dəɓee, unə nə dəlanə də nyi, acii pooshi hatə palee matahu masləkee ənjitsə goonə ka nyi makə sətə cuuna hiima. 12Kə ndzaa nyi ahadoonə də sə'watənə ka shaŋə, kə ɗii nyi madiigərə slənənyinə da sə ŋga hurəshishinə laŋə əsə. Ci ca ɓaarə oo'i, masləkee əndə ŋga tantanyinə nə nyi. 13Ma nya, paa nyi ɗii kama kamaanə ahadoonə da hara Ikəliisiyanyinə, amma see uushi rəŋwə; waatoo, paa nyi ali tsakənə goonə tə nyi. Acii ha'ə, maɗa bwayakii ɗii nyi koonə, tuutəta'ə tifyagimə tə nyi! 14Wanyinə ka tasəkanə ka dzənə aahoonə ŋga makkənə. Pooshi nyi na alə tsakənə goonə tə nyi əsə. Acii mooɗəfuunə cii kya moo, əntaa uushi goonə. Acii dənə nə ɗəkəpaa uushi'inə ka manjeevənaakii, əntaa manjeevənə dəɓee ɗəkəpaanə ka dəsənətii. 15Ka ɗanə nə nyi mooɗasəkə ŋga ɓələgi sətə aciiki patə, nya vigi patə da naaki na, ka putə ŋga tsakənə duunə. Ya əna, ka galeenə nuunə ka uuɗənə tə nyi acii uu'i nyi tuunə laŋə kwa? 16Mbu'u ka luuvənə nuunə oo'i, paa nyi ndzaanə ka tərənə anuunə. Amma ka banə nə əndə'i ənda, kə ɗii nyi koonə jarəwiinə, nya jirakə koonə ka shii satə də nuunə. 17Ya saŋə kə gəpi nyi duunə ka rəgwa ŋga rəŋwə agi ənjitsə sləkee nyi koonə kwa? 18Kə kədii nyi tə Titusə kaa ca dzə aahoonə; nya sləkee ka əndə'i ndzəkəŋunə əndə nə'unə atsakii. Kə gəpi Titusə duunə kwa? Anii pooshi slənə geenə gi mbərə mbəra? Kə shii nyi mbərə mbərə nə hiima geenə. 19Goona nyihə makə ɓaarəgi gooŋga geenə ciina ɓaarə aakəŋwacii unə. Pooshi. Akəŋwacii Əntaŋfə ciina waɓə; ənji slənə ka Aləmasiihu niinə. Kaɗashinyinə geenə, ma ətsə ciina ɗa patə, ka tsakənə duunə koona dzə aakəŋwa. 20Ŋgwaliiki acii ga nya gi ka lanə tuunə əntaa makə sətə dəɓee nya la tuunə. Maɗa kə lii nyi tuunə əntaa makə sətə dəɓee, ka ɗanə nə nyi koonə sətə pooshi dəɓee nya ɗa koonə. Ŋgwaliiki acii ga nya lapaa mabizhinə ahadoonə da sərəha, da ɓəəzənə ŋga səka, da uuɗənə ka na, da tsəɓəhiinə, da dyaarə'unə, da haŋətə na, da mamaaɗənə ŋga haŋkala. 21Ŋgwaliiki əsə, maɗa kə gi nyi aahoonə, acii goona ɗavə ka nyi ayinə akəŋwacii Əntaŋfə, nya ŋgəərə ma putə ŋga ənjitə sha ɗii 'waslyakəənə. Acii ma təya, kə təkuree tii ka bwaseenə ka ajijiniinatii da aləhiinatii kaa təya baanə ka Əntaŋfə.


text: 1Anəke nəmay faya nəmaa ge ka bo məsler ta Mbəlom ka təv manəte eye. Andza niye faya nəmaa gakumeye amboh na, Mbəlom kə pa fakuma ŋgama haladzay, kâ nasum ha ŋgama niye kəriye bay. 2Mbəlom a gwaɗ na: «Ahəl nakə həlay i məge ŋgwalak ada həlay i mətəme tay ha ndo hay aye na, na tsəne amboh yak ada na dzəna kar.» Malamar ga hay tsənum! Anəke na, həlay nakə a say Mbəlom məgakway ŋgwalak aye, ada a say mətəme tay ha ndo hay anəke. 3A samay məge wu kəriye nakə ma dzəgəɗiye tay ha ndo hay abəra ka tsəveɗ i Mbəlom aye bay, hərwi a samay tâ tsaɗay a məsler may bay. 4Ɗuh mə wu neheye faya nəmaa giye tebiye na, faya nəmaa ɗiye ha nəmay ndo məge məsler i Mbəlom hay. Kwa taɗə faya nəmaa siye ɗəretsətseh waray waray, kwa taɗə faya ta ŋgəɗətsiye may, nəmaa ɗəma andza niye. 5Tə ndaɓawa may, tə gəsawa may a daŋgay, tə sutawa famaya ndo hay, madagər a gawamay haladzay, nəmaa hutawa məndzehəre bay, marəzle a gawamay, nəmaa ndzawa hwapat ze wu mənday dərmak. 6Nəmaa ndzawa ma məndze may na, tsəɗaŋŋa, nəmaa sər deɗek, nəmaa zlawa ŋgatay, ɗərev may lele kame i ndo hay, Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye mə ɗərev may, nəmaa wuɗa tay ha ndo hay tə ɗərev may peteh. 7Nəmaa ɗawatay ha a ndo hay na, bazlam deɗek eye, Mbəlom a vəlamay gədaŋ. Andza niye nakə nəmaa ɗa ha nəmay ndo i məsler i Mbəlom aye. Nəmay ndo i deɗek hay, ada niye andza wu həlay hərwi məge vəram ta ndo məne ɗəre may ada hərwi məge ka bo abəra dərmak. 8Ndo siye hay faya ta rəhamay gər, siye hay faya ta tsikiye famaya wu nakə lele bay aye. Ndo mekeleŋ eye faya ta zambaɗameye, siye faya ta tsaɗameye. Ta zəba famaya andza ndo i maraw me hay, nəmay ndo i deɗek hay ɗuh. 9Ta zəba famaya andza ndəray a sər may ha bay, azlakwa ndo hay tebiye tə sər may ha. Tə dzala mə gər tə gwaɗ faya nəmaa ndziye huya bay, nəmaa mətiye. Ane tuk na, zəba! Nəmay ta sifa may lele. Tə gawamay ɗəretsətseh, ane tuk na, nəmaa mət bay. 10Mə wu neheye a ndalawamay aye bəbay na, ɗərev may faya ma ŋgwasiye huya. Ka ɗəre i ndo hay na, nəmay mətawak eye hay, ane tuk na, nəmay faya nəmaa təriye tay ha ndo hay zlele eye hay ka tsəveɗ i Mbəlom. Andza nəmay na, wuray andaya kwa tsekweŋ təbey, ɗuh ta deɗek eye wu hay tebiye na, i may. 11A nəkurom Koriŋte hay, nəmaa tsikawakum wu na, parakka. Wu nakə mə ɗərev may aye na, nəmaa ŋgaha na bay. 12Nəmay na, nəmaa wuɗa kurom lele. Maa wuɗa may bay na, nəkurom. 13Faya na tsikakumeye me na, andza na tsikatay me a wawa ga hay. Neŋ faya na gwaɗakumeye: Tsikumamay wu nakə mə ɗərev kurom aye. Wuɗum may andza nakə nəmaa wuɗa kurom aye. 14Kâ dzapum ta ndo neheye ta dzala ha ka Yesu bay aye bay. Wu nakə tsəɗaŋŋa ta wu nakə tsəɗaŋŋa bay aye ta dzapiye na, ma kəkay? Dzaydzay ta ləvoŋ ta dzapiye na, ma kəkay? 15Yesu Kəriste ta Fakalaw ta dzapiye na, ma kəkay? Ndo neheye ta dzala ha ka Yesu aye ta ndo neheye ta dzala ha ka Yesu bay aye, ta dzapiye na, ma kəkay? 16Mata dzepe tay ha gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom ta kule na, wuye mey? Gay i məvəlay wu a Mbəlom na, nəkway. Mbəlom neŋgeye ma ndziye ka tor eye. Andza nakə a gwaɗ: «Na ndziye mə walaŋ i ndo ga hay, na həhaliye mə walaŋ tay, ta ɗəsleŋeye ha gər a neŋ, ta təriye ndo ga hay.» 17Hərwi niye Bəy Maduweŋ a gwaɗatay a ndo ŋgay hay: «Dumara abəra mə walaŋ tay, kâ ndzum ka təv manəte eye bay. Wu nakə tsəɗaŋŋa bay aye na, kâ tətalum faya bay. Ka gum andza niye na, neŋ na təmiye kurom.» 18«Na təriye bəba kurom ada nəkurom ka tərumeye wawa ga hasləka eye hay ada wawa ga dem eye hay. Maa tsik na, Bəy Maduweŋ Mbəlom bagwar eye.»


text: 1Tə'i əndə'i əndə ɗii ləməkii Lazarusə, gwakə ka bwanea nə ci. Ma ca, əndə vəranə ŋga Bayitaniya nə ci. Davə də vəra nə ci tii da cikəŋushi'inəkii, waatoo Mariyaama tii da Marəta. 2Ma Mariyaama, ki sha əjivə urədya ŋga malaŋə kwaɓa aaba'ə səɗə Yeesu, kya taaɗəgi də shiŋkinə ŋga nətə. Ndzəkəŋuci nə əndə gwakə, waatoo, Lazarusə. 3Wata cikəŋushi'iitə bəra'i a sləkee ka waɓənə ka Yeesu də banə oo'i, “Slandana, gwakə nə kaɗashinaaku.” 4Makə fii Yeesu ha'ə, wata əŋki ci, “Ma muudinə ŋga gwakənə ŋga Lazarusə, əntaa əntənə nii kəya əntə. Ma gwakəətsa, ka vii də ɗuunuunə ka Əntaŋfə. Də ha'ə əsə nə Uuzənə ŋga Əntaŋfə a upaa ɗuunuunə.” 5Kə uu'i Yeesu tə i Marəta tii da cikəŋuci ba'ə Lazarusə. 6Patə da ha'ə, makə fii ci habara ŋga gwakənaakii, kə baa ci bəra'i zəku'i. 7Ma daba'əkii wata əŋki ci ka lyawarənaakii, “Ənaamə aa Yahudiya.” 8Əŋki lyawarənaakii ka ci, “Maləma, ma'ə mata'avəmə makə mwayi ənjitə davə kaalanə tə hə də faariinə. Yoo, wahənə ka moo ənənə aadəvə nii?” 9Əŋki Yeesu ka tii, “Tə'i tibisənyinə pu'u aji bəra'i agi ka uusəra. Taa wu patə ca wii doosərə, paa ci ka kulanə, acii agi ɓərənə nə uusəra ka ci a rəgwa. 10Amma maɗa kə wii ci davəɗə, ka kulanə nə ci acii pooshi ɓərənə aciikii.” 11Makə bagi Yeesu ətsa, ca tsakə waɓənə, əŋki ci, “Ma guvaamə Lazarusə, kə kulii ci aa ŋunyi. Amma ka dzənə nə nyi ka maɗeenə ka ci.” 12Əŋki lyawarənaakii ka ci, “Slandana, maɗa ka ŋunyinə nə ci, ka mbəɗənə nə ci.” 13Ma Yeesu, ma mwayi ci banə ka tii, kə əŋki Lazarusə, amma ma nə tii ka nəhənə, ŋunyinə saakii cifə ci. 14Wata Yeesu a bagi ka tii paŋgəraŋə, əŋki ci, “Ma Lazarusə, kə əŋki ci. 15Amma kə ɗii nyi mooɗasəkə ka putə goonə makə pooshi nyi aɓiikii, koona shii vii gooŋga ka nyi. Dzaamə aahakii.” 16Tooma ətə ci ənjə a 'wa tə ci “Huyirənə” a ba ka hara lyawarənə makə ci, “Palaamə da i maləma kaama shii əntənə da i ci!” 17Mbu'unə ŋga Yeesu aadəvə, ma gi ci ka lanə, kə uugi Lazarusə baanə ənfwaɗə makə ŋgəɗəgi ənji tə ci. 18Ma vəranə ŋga Bayitaniya, kə mbu'i bahə kiloomeeta makkə ahadatii da Urusaliima. 19Laŋə əsə nə Yahudiinə ətə shi ka nəhəpaanə tə i Marəta tii da Mariyaama putə ŋga əntənə ŋga ndzəkəŋushi'inətii. 20Makə fii Marəta oo'i, agi shinə nə Yeesu, kə dəməgi ki agyə ka guŋyanə da ci a rəgwa. Amma ma Mariyaama, kə ənəgi ki asii. 21Gəŋunatə da ci, wata əŋki ki ka ci, “Slandana, maci ganə nji hə ɗii, kaɗa pooshi ndzəkəŋunəki əŋki! 22Amma kə shii nyi, taa əndzə'i ka ɗanə nə Əntaŋfə ka hə taa mi patə kədii hə aciikii.” 23Əŋki Yeesu ka ki, “Ka maɗənə nə ndzəkəŋu da i əpinə.” 24Əŋki ki ka ci, “Kə shii nyi, ka maɗənə nə ci da i əpinə uusəra ŋga muudinə ŋga duuniya.” 25Əŋki Yeesu ka ki, “Nyi nə əndə maɗeenə ka ənjə a gu'u, nyi nə əndə vii ka tii əpinə əsə. Taa wu patə vii ka nyi gooŋga, ka upaanə nə ci əpinə taa kə əŋki ci. 26Taa wu əsə nə əndə da i əpinə, ca vii ka nyi gooŋga, paa ci ka əntənə shaŋə. Kə vii hə gooŋga oo'i, ka ɗanə ha'ə kwa?” 27Əŋki ki ka ci, “Awa Slandana. Kə vii nyi gooŋga oo'i, hə nə Mataɗəkii, Uuzənə ŋga Əntaŋfə ətə bii Əntaŋfə kadə na shi aa duuniya.” 28Makə uugi Marəta baginə ha'ə, wata kya ənəgərə aasii, kya dzə ka 'waginə tə Mariyaama cikəŋuci aa taŋgala, əŋki ki ka ki, “Kə shi Maləma, agi ləgwanə nə ci tə hə.” 29Makə fii Mariyaama ha'ə, wata kya maɗə, kya palə də kwasənə ka dzənə ka lanə tə ci. 30Ma ka saa'ita, ma'ə Yeesu mambu'umə aasəkə vəranəkii, ma'ə ci ka hatə lii Marəta tə ci. 31Ənjitə gi ka nəhəpaanə tə Mariyaama asii, makə nee tii maɗətə ki, kya palə də kwasənə, wata təya nə'u tə ki. Ma nə tii ka nəhənə, taa aanə gu'u nə ki ka palənə ka tuunə davə. 32Wata Mariyaama a mbu'u ka hatə ɗii Yeesu davə. Makə nee ki ka ci, wata kya kulagi atsaa səɗəkii, əŋki ki, “Slandana, maci ganə nji hə, kaɗa pooshi ndzəkəŋunəki əŋki.” 33Makə nee Yeesu ka Mariyaama kya tuu, ca nee makə sətə ci hara ənjitə aɓitə a tuu əsə, kə kulii aasəkəkii ka shaŋə. 34Ca ləgwa ka tii, əŋki ci, “Da saŋə ŋgəɗəgyuunə tə ca?” Əŋki tii ka ci, “Shiwa nda nee Slandana.” 35Kə kiwə Yeesu əsə. 36Wata əŋki ənji, “Neemə makə sətə uu'i ci tə ci.” 37Amma ma hara ənji, kə bii tii, “Kə mbee ci ka wunəgi ginə ŋga muurəfinə. Aa mi ɗii paa ci təŋagi tə Lazarusə ka əntəna?” 38Fanaakii ha'ə, kə ənyi ka kulagərənə aasəkəkii əsə, wata ca palə aanə gu'ukii. Ma gu'ukəya, ɓurəha da i faara amakii. 39Əŋki Yeesu ka tii, “Ŋgərəgimə faaratsə amakii.” Əŋki Marəta cikəŋuci mantə əndətsa, “Slandana, kadə na zənə, acii kə uugi ci baanə ənfwaɗə ənə makə ŋgəɗəgi ənji!” 40Əŋki Yeesu ka ki, “Paa nyi bii ka hə oo'i, maɗa vii hə gooŋga, ka neenə nə hə ka ɗuunuunə ŋga Əntaŋfə kwa?” 41Wata təya ŋgərəgi faarakii. Yeesu a tsaamə aadəgyə, əŋki ci, “Daada, kə kuyirii nyi tə hə acii agi fanə nə hə tə nyi. 42Ma nyi, kə shii nyi, agi fanə nə hə tə nyi taa guci patə. Amma ma cii kya ba əna, ka putə ŋga ənjinə ganə, kaa təya shii vii gooŋga oo'i, hə sləkee ka nyi.” 43Makə uugi ci baginə ha'ə, wata ca maɗee ka uurakii ka 'wanə, əŋki ci, “Lazarusə gimagi!” 44Wata ca gimagi. Mafuuɗəkii nə ciinəkii da səɗəkii patə da i dara wa agikii. Əŋki Yeesu ka tii, “Pərəgimə tə ci, kaa ca mbee ka wiinə.” 45Ma ənjitə shi ka nəhəpaanə tə Mariyaama, kə nee tii ka sətə ɗii Yeesu, laŋə ahadatii vii ka ci gooŋga əsə. 46Amma ma hara ənji, kə ənyi tii aaɓii Farisanyinə, təya dzə ka ba ka tii sətə ɗii Yeesu. 47Wata Farisanyinə da madiigərə limanyinə a ɗa mətərəkinə, əŋki tii, “Iitə ɗanaama? Tsaaməmə ka sə ŋga hurəshishiitsə ci əndətsə a ɗaaɗa! 48Maɗa kə bwasee amə ka ci ca ɗaaɗa ha'ə, ka viinə nə patənə ŋga ənji ka ci gooŋga. Maɗa kə fii gayinə ŋga ənji Rooma əsə, ka shinə nə tii, təya waalagi yi ŋga Əntaŋfə gaamə, təya saawee ka hanyinə gaamə!” 49Tə'i əndə'i əndə agitii ɗii ləməkii Kayafasə, ci nə gawə ŋga limanyinə agi ətə fəza. Əŋki ci ka tii, “Ya saŋə mabiinə nuunə kwa? 50Pooshi unə paaratəgi oo'i, gəɗə əntənə ŋga əndə rəŋwə putə ŋga ənji patə, acii zamaginə də patənə ŋga hanyinə kwa?” 51Weewee ma sətə cii kəya ba, əntaa ŋga ənfunəkii, amma makə ɗii ci ka gawə ŋga limanyinə agi ətə fəza, anabaakwaanə cii kəya ɗa oo'i, ka əntənə nə Yeesu ka putə ŋga Yahudiinə. 52Əntaa wata ŋga Yahudiinə tanə, amma ka putə ŋga ənji ŋga Əntaŋfə taa da patə, kaa təya ndzaanə ka ədzəmə rəŋwə. 53Uusərakii 'watəgi gayinə ŋga Yahudiinə alə rəgwa ŋga ɓələnə tə Yeesu. 54Acii ha'ə, ma Yeesu, paa ci ənyi ka wiinə paŋgəraŋə ma'ə anə hanyinə ŋga Yahudiya, amma ca maɗə, ca palə saakii ka əndə'i ha kədəhə da bilinə, waatoo əndə'i vəranə ətə ci ənjə a 'wa Ifərami. Davə ndzaa tii da lyawarənaakii. 55Mbəshanə ŋga kumənə ŋga Pasəka, kə ma'i ənji laŋə anə hanyinatii, təya palə aa Urusaliima ka laaɓagi natii na, taabu'u mbu'yanə kumənəkii. 56Təya dzə də alənə tə Yeesu. Ma təya dza də nə asəkə yi ŋga Əntaŋfə əsə, kə laaguyi tii ahadatii, əŋki tii, “Iitə nee unə noona? Weewee paa ci ka shinə ka kuməəna, anii ka shinə nə ca?” 57Ma ləguyi tii ha'ə, acii kə baabagi madiigərə limanyinə da Farisanyinə oo'i, taa wu patə shii hatə ɗii Yeesu davə, wa ca shi ka banə, kaa ənjə a shii dzənə ka kəsənə tə ci.


text: 1Una, tsaaməmə makə sətə uu'i Əntaŋfə Dəsənaamə taamə! Ha'ə kə 'wii ci taamə manjeevənaakii. Weewee manjeevənaakii naamə əsə. Ma səndə ɗii mashiimə ənji duuniya taamə oo'i, manjeevənə ŋga Əntaŋfə naamə, acii pooshi tii shii tə Dəsənaamə. 2Kaɗashinyinaakya, kə uugi amə ndzaanə ka manjeevənaakii, iitə saŋə naama ndzaanə aakəŋwa? Amma, ma sətə shii amə, ma saa'itə nə Aləmasiihu a ənya, ka ndzaanə naamə makə naakii, acii ka neenə naamə ka ci paŋgəraŋə a babara. 3Taa wu patə ca ka nəkii oo'i, ka ɗanə ha'ə makə ətsa, wa ca ndzaa yadə 'waslyakəənə makə sətə ndzaa Aləmasiihu yadə 'waslyakəənə. 4Taa wu patə ca ɗa 'waslyakəənə, agi taŋəginə nə ci bariya ŋga Əntaŋfə. Acii taŋəgi bariya ŋga Əntaŋfə nə ɗa 'waslyakəənə. 5Kə shii unə oo'i, ma shi Yeesu Aləmasiihu, kaa ca ŋgərəgi 'waslyakəənə gaamə. Ma ca, pooshi 'waslyakəənə ashikii. 6Acii ha'ə, ma əndətə ndzaa ləɓə ka hakii da ci, paa ci ka ɗaaɗa 'waslyakəənə. Amma, taa wu patə ca ɗaaɗa 'waslyakəənə, mashimə ca nee ka ci, mashiimə ci tə ci əsə. 7Manjeevənaakya, goona kapaa rəgwa ka ənjə a ha'utə duunə. Acii see əndətə ca ɗa slənə ŋga gooŋgaanə nə əndə gooŋga, makə sətə ɗii Aləmasiihu əndə gooŋga. 8Ma əndətə ca ndzaa ka ɗaaɗa 'waslyakəənə, əndə ŋga Seetanə nə ci. Acii ma Seetanə, kə ndzaa ci ka ɗaaɗa 'waslyakəənə daga 'watəginə ŋga duuniya. Ma shigi Uuzənə ŋga Əntaŋfə, kaa ca shi ka uulagi slənə ŋga Seetanə. 9Ma əndətə ndzaa ka uuzənə ŋga Əntaŋfə, paa ci ka ndzaanə ka ɗaaɗa 'waslyakəənə, acii tə'i waɓənə ŋga əpinə asəkə ədzəməkii. Makə ɗii ci Əntaŋfə nə Dii, paa ci da rəgwa ŋga ɗaaɗa 'waslyakəənə. 10Wiinə səndə təkee ka manjeevənə ŋga Əntaŋfə da ŋga Seetanə: ma əndətə pooshi ka slənə uushi ŋga gooŋga, əntaa uuzənə ŋga Əntaŋfə nə ci. Ha'ə əsə nə əndətə pooshi ka uuɗənə tə ndzəkəŋuci. 11Ma bii nyi ha'ə, acii wiinə sətə fii unə daga ka 'watəginə saa'itə fii unə waɓənə ŋga Əntaŋfə, waatoo tyasə see a uuɗəshaamə. 12Gaama ndzaa makə ŋga Kaa'inu. Ma ca, əndə ŋga Seetanə nə ci. Kə ɓələgi ci tə ndzəkəŋuci. Acii mi saŋə ɓələgi ci tə ca? Acii ma slənə ŋga ndzəkəŋuci, ŋunyikii. Ma naakii slənə əsa, bwayakii. 13Ndzəkəŋushi'inəkya, maɗa bərapaa ənjitə mashiimə tə Əntaŋfə tuunə, ga ca ɗa koonə ka sə ŋga hurəshishinə. 14Ma amə kamə, kə shii amə, ma ŋga ŋukə, makə maməətə ənji njaamə. Amma, ma əndzə'i, ənjitə da i kura əpinə naamə. Kə shii amə ha'ə, acii agi uuɗənə naamə tə ndzəkəŋushi'inaamə. Ma əndətə pooshi ka uuɗəshinə, makə mantə əndə nə ci. 15Ma əndətə bərapaa tə ndzəkəŋuci, mbərə mbərə nə ci da maɓələ ənda. Kə shii unə, ma maɓələ ənda, paa ci da i əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. 16Vəgi əpinə ŋga Yeesu Aləmasiihu ka putə gaamə ɓaarii kaamə makə sətə dəɓee ama uuɗəshi. Ha'ə naamə əsə, see a vəgyaamə əpinə gaamə ka putə ŋga ndzəkəŋushi'inaamə. 17Ma əndətə pooshi ka ətee ka sə ŋga ki'i də haaja, ca təkuree ka nəhə təgunuunə ŋga əndətə ətee, iitə saŋə banəkii oo'i, tə'i uuɗənə ŋga Əntaŋfə asəkə ədzəməkəya? 18Manjeevənaakya, makə ha'ə ɗii əna, gaama bagi wata də ba maamə tanə oo'i, agi uuɗəshinə naamə. Amma, ma ɗanaama, ɓaarii amə uuɗəshinəkii də slənə gaamə ka ənja kaa uuɗəshinəkii a ndzaanə ŋga gooŋga. 19Maɗa kə ɗii amə ha'ə, davə shiinaamə oo'i, ənji ŋga Əntaŋfə naamə. Ma ca, da gooŋga nə ci. Də ha'ə ndzaanaamə də mabanee ma'yanə akəŋwaciikii, 20taa ŋgahi kə ɓaarii shishinaamə kaamə oo'i, tə'i ma'inə aa haamə. Acii kə palee Əntaŋfə ka ədzəmaamə, kə shii ci sətə caama slənə patə əsə. 21Kaɗashinyinaakya, maɗa pooshi shishinaamə vii kaamə ma'inə, ka kəŋaanənə naamə akəŋwacii Əntaŋfə yadə ŋgwalənə. 22Ma patənə ŋga sətə caama kədii aciikii, ka viinə nə ci kaamə, makə ɗii ci agi nə'utənə naamə waɓənaakii, ama slənə sətə kaɗeesəkə ka ci. 23Wiinə səndə bii Əntaŋfə kaamə ɗanə: see a vii amə gooŋga ka Uuzənaakii Yeesu Aləmasiihu, ama uuɗəshi. Ha'ə bii ci kaamə. 24Ma əndətə ca nə'utə sətə bii Əntaŋfə, ləɓə nə ci ka hakii da Əntaŋfə. Ha'ə nə Əntaŋfə əsə, ləɓə nə ci ka hakii da ci. Kə vii ci kaamə Malaaɓa Ma'yanaakii. Ci ca ɓaarii kaamə furəŋə oo'i, ləɓə ka hakii daamə nə Əntaŋfə.


text: 1Ma Yeesu a dzə də wiigi'inə, wata ca lapaa muurəfa. Ma ca, daga poonə tə ci nə ci moorəfəkii. 2Wata lyawarənaakii a ləgwa ka ci, əŋki tii, “Maləma, ya əndətsə pwayi ənji tə ci moorəfəkəya, wu saŋə ɗii 'waslyakəəna? Ci saŋə nii, anii ənjitə pwayi tə ca?” 3Yeesu a ba ka tii, “Ma uurəfənaakii, əntaa putə ŋga 'waslyakəənaakii taa ŋga ənjitə pwayi tə ci. Ma ɗii ci moorəfəkii, kaa ənjə a shii neenə ka ŋgeerənə ŋga Əntaŋfə ca slənə ashikii. 4Ma amə, makə ɗii ci doosərə, tyasə see a ɗaamə slənə ŋga Əndətə sləkee ka nyi. Maɗa kə shi vəɗa, pooshi əndə ca slənə. 5Ma nyi ma'ə a duuniya, ɓərənə ka duuniya nə nyi.” 6Makə bagi Yeesu ha'ə, wata ca gwaŋaanə, ca tifəvə giirənə aa panə, ca hwaɗətə də hanyinə, ca ŋgərə, ca lərəɓəvə aagi muurəfəta, 7ca ba ka muurəfəta, “Duu aama ma'inə ŋga Siiloomə, ha yiɓəgi ginəku davə.” (Ma Siiloomə, makə bana, ‘Sləkeenə’). Wata əndətə a palə, ca dzə ka yiɓəgi ginəkii, ca ənya saakii, ca dzə də nee ka ha. 8Ma guvayinaakii da patənə ŋga ənjitə sha nee ka ci ca kədii, kə laaguyi tii ahadatii, əŋki tii, “Əntaa əndətsə izee ka ndzaanə ka kədiinə ətsə nii?” 9Əŋki hara ənji, “Ci ətsa.” Amma əŋki hara ənji, “Pooshi, əntaa ci ətsa, pushashinə pushashi tii.” Wata əŋki əndəkii ci saakii, “Nyi əna.” 10Wata təya ləgwa amakii, əŋki tii, “Iitə ɗii daa cii kwa nee ka ha əndzə'ya?” 11Əŋki ci ka tii, “Əndətə ɗii ləməkii Yeesu hwaɗətə hanyinə; ca lərəɓəvə aagiki, əŋki ci ka nyi, wa nya dzə ka yiɓəgi ginəki agi ma'inə ŋga Siiloomə. Wata nya palə, pii makə yiɓəgi nyi, wata nya nee ka ha.” 12Təya ləgwa ka ci, əŋki tii, “Maana?” Ca ba ka tii, “Mashiimə nyi.” 13Wata təya ŋgərə tə əndətə nji moorəfəkii, təya kərə tə ci aaɓii Farisanyinə. 14Ma uusəratə hwaɗətə Yeesu hanyinə, ca wunəgi də ginə ŋga muurəfəta, uusəra ŋga əpisəka. 15Wata Farisanyinə a ənə ka ləgwanə ka əndətə taa iitə ɗii upaa ci nee ka ha. Ca ba ka tii, “Hanyinə hwaɗətə ci, ca lərəɓəvə aagiki, nya yiɓəgi ginəki, wanyinə ka neenə ka ha əndzə'i əna.” 16Wata əŋki hara Farisanyinə, “Ma əndətsa, əntaa dacii Əntaŋfə shi ci, acii paa ci agi nə'utə bariya ŋga uusəra ŋga əpisəka.” Amma əŋki hara ənji natii, “Iitiitə daa mbeenə ma'waslyakə əndə ka slənə tsarə ŋga hurəshishiitsa?” Kə ɗii təəkənə ŋga ma ahadatii. 17Wata təya ənə ka ləgwanə ka əndətə nji moorəfəkii, əŋki tii, “Makə kə bii hə, kə wunəgi ci ka hə ginəku, wu nə ci banəkwa?” Ca ba ka tii, “Ma ca, anabi nə ci.” 18Amma pooshi Yahudiinə luuvə oo'i, moorəfəkii shi ca nji, see də makə 'wii tii tə ənjitə pwayi tə ci. 19Təya ləgwa ka tii, əŋki tii, “Ya əndətsa, uuzənə goonə nii? Ma bii unə, moorəfəkii pwayi unə tə ci. Iitə ɗii cii kəya nee ka ha?” 20Wata təya ba ka tii, “Kə shii inə uuzənə geenə ətsa, moorəfəkii pwayi inə tə ci əsə. 21Amma taa iitə ɗii cii kəya nee ka ha ŋga ənəna, pooshi inə shii. Pooshi inə shii əndətə wunəgi ka ci ginəkii əsə. Ləgwamə amakii. Amə matanə nə ca, ka mbeenə nə ci ka batənə koona ci saakii.” 22Ma waɓi tii ha'ə, ŋgwalii tii acii gayinə ŋga Yahudiinə, acii ma Yahudiinə, kə bii tii oo'i, taa wu patə bii, Mataɗəkii ŋga Əntaŋfə nə Yeesu, ka laakəginə nə ənji tə ci asəkə kuvə də'wa. 23Ci ɗii bii tii, matanə nə ci, ləgwamə amakii. 24Wata Farisanyinə a ənə ka 'wanə ka bəra'inə tə əndətə nji moorəfəkii, təya ba ka ci, əŋki tii, “Waɓuu keenə ahadoonə da Əntaŋfə tə sətə ɗii. Ma inə, kə shii inə, ma əndətsa, ma'waslyakə əndə nə ci.” 25Ca ba ka tii, “Taɗa ma'waslyakə əndə nə ci, paa nyi shii. Uushi rəŋwə shii nyi, ma ŋga ŋukə, moorəfəkii nji nyi, amma wanyinə ka neenə ka ha ŋga əna.” 26Wata təya ləgwa ka ci, əŋki tii, “Iitə saŋə ɗii ca? Iitə ɗii ci wunəgi ci ka hə ginəkwa?” 27Əŋki ci ka tii, “Kə bagi nyi koonə kə dzəgi, amma kə təkuree unə ka luuvənə. Ka mi ɗii cuuna ənə ka ləgwana? Mbu'u ŋga'ə koonə noonə nə ndzaanə ka lyawarənaakii kwa?” 28Wata təya wazə agyanəkii, əŋki tii ka ci, “Hə nə lawarə ŋga əndətsa, amma ma inə, lyawarənə ŋga Muusa niinə. 29Ma Muusa, kə shii inə kə waɓi Əntaŋfə ka ci, amma ma əndətsa, taa hatə shi ci davə mashiimiinə!” 30Əŋki əndəta, “Una! kə ɗii sənə ka sə ŋga hurəshishinə! Iitə ɗii daa mashiimuunə hatə shi ci dava? Yoo, waanə kə wunəgi ginəkya? 31Kə shii amə oo'i, ma Əntaŋfə, paa ci ka fanə tə ma'waslyakə ənda, see tə ənjitə ca fa tə ci, təya slənə sətə cii kəya moo. 32Makə tagii Əntaŋfə duuniya dəŋə ka əndzə'i, pooshi əndə sha fii kə wunəgi ənji ginə ŋga muurəfa. 33Maci ma əndətsa, əntaa dacii Əntaŋfə shi ca, kaɗa pooshi uushi cii kəya mbee ka ɗanə.” 34Əŋki tii ka ci, “Agi 'waslyakəənə pwayi ənji tə hə, agikii girə hə əsə, amma wahənə ka moo dzəgunənə keenə nii?” Wata təya laakəgi tə ci asəkə kuvə də'wa. 35Makə fii Yeesu, kə lyaakagi ənji tə əndətə asəkə kuvə də'wa, ca alətə tə əndəta, ca ləgwa ka ci, əŋki ci, “Kə vii hə gooŋga ka Uuzənə ŋga əndə kwa?” 36Əŋki əndəta, “Wu nə ci daa, Daada? Bawə ka nyi, kaa nya shii vii ka ci gooŋga.” 37Yeesu a ba ka ci, “Kə nee hə ka ci. Ci ca waɓə da hə əndzə'i.” 38Əŋki əndətə ka Yeesu, “'Ya'ə Slandana, kə vii nyi ka hə gooŋga.” Wata ca gərə'waanə akəŋwacii Yeesu. 39Əŋki Yeesu, “Ma shi nyi aasəkə duuniyana, ka ɗa gəŋwanə, kaa muurəfinə a mbee ka neenə, ma ənjitə da ginə əsə, təya uurəfəgi.” 40Tə'i hara Farisanyinə aɓiikii fii ca ba ha'ə. Wata əŋki tii ka ci, “Kə ndzaa ci muurəfinə niinə ətsə kwa?” 41Yeesu a ba ka tii, “Maci muurəfinə nuunə, kaɗa pooshi 'waslyakəənə ashuunə. Amma makə agi banə nuunə oo'i, ka neenə nuunə ka ha, tə'i 'waslyakəənə ashuunə.”


text: 1Má yira ki, jiri tsá gə rá ka nga Kristi mdi; ka gə tsangwi rá wə. Wuri Mambəli Hyalatəmwə kə dzəgwa mni-ra, a ba njigwe ka sakida ra jiri vəcə-ra mwa. 2Yira gə sha yə, dabwaa ndangə ɗantəgwa ra mni-ra səkwa təmburi mbəlyi-ra ká Isra"ila; bwanyə ndza hyá mə ná, wuri kə zhə rá mə gwa dabwaa. Má ndərəma kandə njə mələtəgwa mə́, kə "i rá ba rá kələhwi kita rə bwanyə kwa ghi-hya a fəyə kwa ngara ghi, a ba ndafə tə Kristi səkwa təmburi hyá—tazhe ba hyá ndza ka nganjə. 4Ká Isra"ila, dabwaa barəka kə hyá tlayi va Hyalatəmwə mə́: hyá mbəlyi kə Hyalatəmwə tsəkavə tsəmi, a hyá ndza ka nggwasə-njə; hyá mbəlyi kə nata kulə-njə lə ntsə-hya; tə́ hyá mwa mputə aləkawalə barəka-ranjə Hyalatəmwə, a ba nggərəkə wada-ranjə tə́ hyá, a hyá zəli; mə paɗə zaka bwata ra mbəlyi kwa wdunya, hyá mbəlyi kə Hyalatəmwə ncərətə hunkwa kə zəli njə́. 5Paɗə mbəlyi kukulə kə sənata Hyalatəmwə zamə mwa, ká Isra"ila hyá; má Kristi lə ghi-njə dəwa, shilyə mə ká Isra"ila yekigwa njə. Hyalatəmwə, njə́ Mdi kulə—"usa tə́ njə́ batə wavi! 6Vá gə rá nee, wuri Hyalatəmwə kə ɓələntə aləkawalə kə njə mputə lə hyá, kwə rá wə. Təmburi paɗə ká Isra"ila, ka mbəlyi kə Hyalatəmwə tsəkavə wə; 7paɗə ká Isra"ila mwa, ka shi hyi Ibrahim jiri, ka nggwasə Hyalatəmwə wə. Təmburi má kwə Hyalatəmwə sha Ibrahim ná, "Waləka shi hyi Ishaku, tsá wɗa na ka shi hyi-nga," əkwə. 8Wuri njəa kə ncətə nee, paɗə mbəlyi kə yekigwa ka ká Isra"ila, tsá ka nggwasə Hyalatəmwə wə—se waləka mbəlyi kə yekigwa səkə kə aləkawalə kə Hyalatəmwə mputə. 9Aləkawalə kə Hyalatəmwə mputə lə Ibrahim tsa mwa, njə́ nee, "Má shiɓye mə va kə dzəgə səkə, yira nggə na zəgwi rə kə za, yə lə Saratu malə-nga," əkwə. 10Tsətsə mələtə Hyalatəmwə lə nggwasə shi-ramyi Ishaku dəwa mwa, vi kə njə mushə Rifkatu, ba Rifkatu kələvə hwi (kwandya tsá kə njə kələvə mwa). 11Má hələgi njə ye kwandya-ranjə ngyi ná, ba Hyalatəmwə gə sha njə́ nee, "Má tsá tsəmi kə dzəgə səkwa tə ka, njə́ shə dzəgə ndza ka mava ra dagwama-ranjə kə dzəgə səkwa kətərəmbwi," əkwə—kala tsá kə ɗafətəgwa kwa Dləparamə Hyalatəmwə nee, "Yakubu tsá kə rá "i ba kətə; a má Isuwa, wuri rá kə dlənata njə́," əkwə. Səfə hyá má nakə yekigwa nda gətəgwa vəcəa; vá nakə hyá mələtə wuntə wsi ndərə lə wsi ntimye dəwa wə. Tazhe ba tsá kə Hyalatəmwə "i tsəkavəgwa mələtəgwa njə kala tsa. Səkwa tə tlə́nə və́ mdi mələ kata mdi Hyalatəmwə wə. 14Karə mənə nə, mə mələ wsi kala tsa, kə njigwe Hyalatəmwə ka mdi lə məhələ ntimye ná? Mandara batlyə! 15Má kwə njə sha Musa, "Mdi kə rá "i ncərəshə zərəndza-tara tə́ njə́, njə́ mdi kə dzəgə sənata zərəndza-tara; má mdi kə rá "i ncərəshə zhihwi-ra tə́ njə́, mdi shə tsá zhihwi rá tá njə́," əkwə. 16Má barəka ndza Hyalatəmwə nggərəkə tə́ mdi mənə ki, səkwa tə "i kə mdi "i tlayi njə́ ba tlə́nə və́ mdi mələ tazhe tlayi njə́ nggərəkəgwa njə wə; kandə mdi tlayi barəka tsa lə dənama ra ghi-njə wə. Se mdi kə Hyalatəmwə tsəkavə, a zhihwi tá njə́, tsá kə tlayi. 17Wuri kə ndza kala tsá kə Hyalatəmwə gə sha mbəgə ká Masar zamə nee, "Wuri rá kə fəyə na mə mbəgə tazhe ba dənama-tara ncətəgwa səkə kə na, a dləvi-ra wtləshə wdunya paɗə," əkwə. 18Pakatə, Hyalatəmwə tsá kə tsəkavə mbəlyi kə njə dzəgə zhihwi tá hyá, a ncərəshə zərəndza-ranjə; wuntyi mbəlyi mwa, ba njə fəyə mni-hya bəlibəli ka wsi má fá vəcə. Wamara wsi kə njə "i, tsá mələ Hyalatəmwə. 19Ndaka gə wuntə mdi nee, "Má ndərə tsətsə njə kala tsa shə nə, təmburi waá nda fə vəcə Hyalatəmwə tə mdi ri? Təmburi mdi shə tsəramə mbə́lə va wsi kə Hyalatəmwə fətə tə njə́ wə," əkwə. 20Wá gə vəcə na kala tsa wə, mcə-ra wə. Na nə, mdi kə Hyalatəmwə patə na huri? A tsəma ndzəgə Hyalatəmwə na ri? Má dəgwi nə, ka gərəshə vəcə njə tə́ mdi kə nggatə njə́ nee, "Təmburi waá nda nggatə rá na kala tsa ri?" əkwə ná? 21Karə mdi kə ngga anə nə, ka nggatə wuntə dəgwi njə dandərəa tazhe ta ɗalyi zəzərə kwa huri? Má tə wuntə vi mwa, ba njə nggatə ntsi fashə tazhe shikə yemyi lə tsarə wsha ɗá-ɗá dzəgwa huri? Tsá kutə nkyə kə hyá nggatəgwa lə mwa. 22Tsətsə mənə ndza ra wsha kə Hyalatəmwə patə dəwa huri? Tára ba Hyalatəmwə mələtə wuntyi mbəlyi tazhe zantə hyá kanashə mə́, a njə ncətə bwanyə kita-ranjə lə dənama-ranjə tə́ mbəlyi. (Mandara tsətsə njə, dabwaa mungyalə və́ njə kə́lə lə mbəlyi ngyi alandza.) 23Mə mələ wsi kala tsa mwa, tára njə́ "i ba njə ncətə nee, dabwaa ndangə barəka kə njə nggərəkə tə́ mbəlyi kə njə zhihwi tə́ a ba tsəkavə alandza tazhe ba hyá tlayi kulə. 24(Myi mbəlyi kə njə tsəkavə tsa dye!) Waləka shilyə mə ká Yahuda kata nkwa njə kalə wə; balə mə mbəlyi má ka ká Yahuda dəwa— 25kala tsá kə njə gətə kwa dləparamə Hosiya Zakuri nee, "Má mbəlyi má ka ngara mbəlyi mə́, yira dzəgə fə hyá ka mbəlyi-ra. Má mbəlyi má rá ncətə "ighi tə́ hyá mə́, hyá dzəgə ndza ka mbəlyi kə rá "intə ndangə. 26Mbəlyi kə rá gərətə tə́ hyá nee, 'Mbəlyi-ra yə wə,' əkwə ná, ndzaranjəa ka nggwasə Hyalatəmwə ka hyá mbəlyi," əkwə. 27Má kwə Ishaya Zakuri sha ká Isra"ila zamə, "Mandara ká Isra"ila yetəgwa kúkulə kala shishiwe mnyə tsadi ná, waləka mbəlyi jiɓakkwə dzəgə tlayi mbə mə hyá; 28təmburi Tlamda dzəgə mələ kita rə bwanyə tə́ mbəlyi kwa wdunya zazamə," əkwə. 29Tsətsə kwə Ishaya tə wuntə nkwa mwa nee, "Tlamda nə, Mdi kulə njə; má ndərə kama səkwa təmburi tsá kə njə ncineta myi tsəli mbəlyi jiɓakkwə mə́ wə ná, wuri myi kə ndza kala ká Saduma lə ká Gamurata," əkwə. 30Tsəma mənə tsə́ ri? Má mbəlyi má ka ká Isra"ila, vá tsəkwə wsi va hyá lə ndza ka mbəlyi tsapə mə́ wə—ndana ba Hyalatəmwə səkə fəyə hyá ka mbəlyi tsapə səkə kə mbərəsa-rahya lə Yesu! 31A má ká Isra"ila, təkwarə kə və ndza ka mbəlyi tsapə hyá səkə kə yatə wada ra Musa—a ba hyá ndafə tə. 32Təmburi waá ri? Təmburi tá təkə ghi-hya, ndaka ndza hyá ka mbəlyi tsapə səkwa tə tlə́nə ndərə və́ hyá mələ; və́ hyá və njə́ səkə kə mbərəsa lə Yesu wə. Wuri Yesu kə ndza kala pəlyə́ kə hyá tsatəgwa tə ka təkənə— 33kala tsá kə ɗafətəgwa kwa Dləparamə Hyalatəmwə nee, "Kə nata yəw? Wuri rá kə fəyə pəlyə́ mə Sihiyona, tsá kə dzəgə ndza ka təkənə, tsá dzəgə mbəlyi tsagwa tə, a hyá tərə; wamara mdi kə mbərəsa lə njə́ mwa, ka dzəgə mdi shə ndafə tə wsi və njə wə," əkwə.


text: 1NDɔ joo go tɨ, taa-naa to Kana tɨ kɨ Galile. Ko̰ Jəju e loe tɨ no̰o̰, 2nɨngə ɓari Jəju əi kɨ njé ndo je ləne loe tɨ tɔ. 3Dɔ gangɨ lo madɨ ɓa, kasɨ goto. Ə ko̰ Jəju əl-e ə nə: «Dɨje a̰yḭ-naa kasɨ tɨgə.» 4Nə Jəju ɨle tɨ ə nə: «E ri ə ɨge rɔm tɨ ə dəne? Dɔ kadɨ ləm asɨ al ɓəy.» 5Ɓa ko̰e əl njé ləbɨ nḛ je ə nə: «Nḛ ri kɨ əl səsi ə ɨrai.» 6NGa nɨngə gum je mehḛ kɨ kɨbə kɨ mbal ɨsi no̰o̰, tə gum je kɨ Jɨpɨ je ɨsɨ ɔdi man kɨ mee tɨ ndogi rɔde kɨ go kujɨ nḛ ra je tɨ ləde kadɨ tə awi kɨ ta dɔde al, ta kəm Luwə tɨ. Gum je ka kɨn, kɨ kare mee a asɨ mbul joo je mɨtə je kare. 7Jəju əl njé ra kɨlə je ə nə: «Uti man me gum je tɨ kɨn adi rosɨ,» nɨngə uti man me tɨ adi rosɨ bututu. 8Ɓa Jəju əl-de ə nə: «Ɔdi ngata, ə awii adi nje kɨndə kəmne go nḛ kuso je tɨ,» ɓa ɔdi awii adi-e. 9NJe kɨndə kəmne go nḛ kuso tɨ ɔdɨ man kɨ təl kasɨ ka kɨn tane tɨ. Gər lo kɨ kasɨ kɨn tḛḛ tɨ al, nə njé ra kɨlə je kɨ ɔdi kasɨ kɨn gəri majɨ. NJe kɨndə kəmne go nḛ kuso tɨ ɓar nje taa dəne 10əl-e ə nə: «Dɨje əi njé kadɨ kasɨ kɨ nəl dɨje a̰yḭ-naa kəte, adɨ lokɨ dɨje a̰yḭ-naa adɨ rade ɓəy taa təli dɔ e kɨ nəl al tɨ, nga ḭ ra ban ə ɨngəm kasɨ kɨ nəl adɨ ɨsɨ bɨtɨ dɔ kadɨ kɨ ne kɨn ə?» 11E kɨn ə e nḛ kɔjɨ lə Jəju kɨ dɔ kəte kɨ ra Kana tɨ, dɔnangɨ Galile tɨ. Ra ɔjɨ-n tɔgɨne, nɨngə njé ndo je lie adi-e mede. 12Go nḛ je tɨ kɨn, Jəju aw Kapərnayɨm tɨ, əi kɨ kone je, kɨ ngakone je, kɨ njé ndo je ləne; nə ke ə ɨsɨ Kapərnayɨm tɨ ndɔ ngay al. 13NDɔ ra nay Pakɨ lə Jɨpɨ je e ɓasi ə Jəju aw Jorijaləm tɨ. 14Jorijaləm tɨ, Jəju ɨngə njé gatɨ mangɨ je, njé gatɨ batɨ je, kɨ njé gatɨ kɨ də dum je natɨ kəy tɨ lə Luwə, taa njé mbəl la je ka ɨsɨ mbəli la je ləde no̰o̰ tɔ. 15Lo kɨn tɨ, Jəju ra ndəy kulə, tuwə-n-de pətɨ natɨ kəy tɨ lə Luwə kɔ, naa tɨ kɨ mangɨ je, kɨ batɨ je, taa njé mbəl la je ka, sane la je ləde kɔ, tɨndə tabɨlə je ləde tɨlə tɔ. 16Nɨngə əl njé gatɨ də je ə nə: «Ɔyi nḛ je kɨn pətɨ kɔ lo kɨn tɨ rangɨ, nɨngə kadɨ ɨrai me kəy lə Bai tə lo gatɨ ləsi al.» 17Lo kɨn tɨ, me njé ndo je ole dɔ ta tɨ kɨ ndangi me makɨtɨbɨ tɨ əi nə: «Ta lə kəy ləi uwə mem kuwə kɨ a tɔl-m.» 18Nə Jɨpɨ je uni ta əli-e əi nə: «Nḛ kɔjɨ ri ə a tɔjɨ kadɨ jɨ gər-n təkɨ aw kɨ tɔgɨ kadɨ ɨra-n nḛ je kɨ ɨra kɨn ə?» 19Ə Jəju əl-de ə nə: «Ɨtɔi kəy lə Luwə kam, ə me ndɔ tɨ kɨ mɨtə, m-a m-təl m-ɨndə taa gogɨ.» 20Ə Jɨpɨ je əli-e əi nə: «Jɨ ra ɓal kutɨ sɔ gɨde mehḛ ɓa jɨ ra kəy lə Luwə kam oy, nɨngə ḭ a təl ɨndə rangɨ me ndɔ tɨ kɨ mɨtə a?» 21Kəy kɨ Jəju əl tae kɨn e darɔe. 22NGa nɨngə, ndɔ kɨ Jəju ḭḭ-n taa dan njé koy je tɨ kɨn, me njé ndo je ole dɔ tɨ təkɨ ndɔ kɨ əl ta kɨn, ɓa adi mede ta lə Luwə kɨ ndangɨ nɨm, adi mede ta kɨ Jəju əl ka kɨn nɨm. 23Lokɨ Jəju e-n Jorijaləm tɨ, dɔkagɨlo ra nay pakɨ tɨ, dɨje ngay adi-e mede, lokɨ oi nḛ kɔjɨ je kɨ ra adɨ ooi kɨ kəmde. 24Nə Jəju ə, taa mede al, tadɔ gər-de pətɨ majɨ ngay, 25taa aw kɨ ndoo kadɨ dəw ma najɨ dɔ dəw tɨ ade al tɔ, tadɔ e wa gər nḛ je pətɨ kɨ to me dəw tɨ.


text: 1Ma ŋga ŋukə, maməətəkii njuunə asəkə ədzəmuunə putə ŋga ghatə fanə goonə tə Əntaŋfə da 'waslyakəənə goonə. 2Ma ka saa'ikii, kə nyi'uunə bwaya rəgwa ŋga duuniya, una nə'u ŋwaŋwə ŋga ginaajinyinə asəkəntaŋfə, ci ca tsəku ənjitə pooshi ka fanə tə Əntaŋfə. 3Patənə gaamə, ha'ə makə ətsə njaamə ahadatii, ama ndzaanə makə sətə kaɗeesəkə kaamə, ama slənə sətə kaɗeesəkə ka shishinaamə, makə sətə mwayi amə. Amə maa, ka gəgərənə naamə maɓətəsəkə ŋga Əntaŋfə makə ŋga hara ənji duuniya. 4Amma laŋə nə Əntaŋfə agi nəhə təgunuunə ŋga ənja. Laŋə ka dərəva əsə uu'i ci taamə. 5Ma saa'itə njaamə maməətəkii asəkə ədzəmaamə putə ŋga ghatə fanə gaamə, kə vii ci kaamə kura əpinə ləɓə da Aləmasiihu. Shiimə oo'i, də pwapoonə ŋga Əntaŋfə upaa unə luupaanə. 6Dagi ləɓənə gaamə da Yeesu Aləmasiihu maɗee ci kaamə da i ci, ca dzanee kaama da i ci dagyə. 7Ma ɗii ci ha'ə, kaa ca ɓaarii ɗuunuunə ŋga pwapoonaakii ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. Ma ətsa, dagi uuɗəənə uu'i ci taamə dacii Yeesu Aləmasiihu. 8Acii də pwapoonə ŋga Əntaŋfə upaa unə luupaanə dagi vii gooŋga goonə. Ma ətsa, viinə ŋga Əntaŋfə, 9əntaa putə ŋga gazhi'waanə goonə shaŋə. Ma ɗii ci ha'ə, acii ga taa wu a lyaaməgi. 10Əntaŋfə tagii taamə makə sənə ɗii amə, ama upaa kura taganə agi ləɓənə gaamə da Aləmasiihu, kaama ɗa dagwa sləna. Ma dagwa slənəkii, kə uugi ci tasəkapaanə kaamə, kaama slənə. 11Buurətəmə oo'i, ma unə, əntaa Yahudiinə nuunə, ənjitə yadə ryaminyanə nuunə. Maryamina ənji nə Yahudiinə. Ci ɗii ŋgirə tii tuunə ka uushi zaɓə. Wiitsə boo, ma ryaminyaatsa, ŋga shishinə tanə, də ciinə ci ənjə a ɗa. 12Ma ŋga ŋukə, pooshi unə shii tə Aləmasiihu. Pooshi unə nji ahada mataɗə ənji ŋga Əntaŋfə. Pooshi unə ahada ənjitə ɗii Əntaŋfə ka tii aləkawala. Kə ndzaa unə ganə a duuniya, pooshi sətə kii unə nuunə davə, pooshi unə shii tə Əntaŋfə əsə. 13Amma ma ŋga əna, ləɓə nuunə da Yeesu Aləmasiihu. Dzaɗə da Əntaŋfə njuunə, amma kə əncahatəgi ci duunə kədəhə putə ŋga idənə ŋga Aləmasiihu. 14Acii Aləmasiihu ci saakii kira kaamə ndzaanə jamə də kavənə tə Yahudiinə da hara slikərənə kaa təya ndzaanə uushi rəŋwə. Də shishinəkii uulagi ci dzəga ŋga daawaatə nji ahadatii. 15Kə uulagi ci bariya da alə'aadanyinə ŋga Yahudiinə kaa ca shii kaɓətə kura ənja ahada Yahudiinə da hara slikərənyinə, təya ndzaa uushi rəŋwə agi ləɓənatii da ci. Də ha'ə kira ci ka tii ndzaanə jamə. 16Də əntənaakii ashi ənfwa ŋgərəgi ci daawaanə ahadatii. Də əntənaakii ha'ə əsə gəŋutəgi ci də slikərənyinə patə, təya ndzaanə shishinə rəŋwə, ca ənyatəgi də tii aaɓii Əntaŋfə. 17Ma shi ci, ka waaza Ŋunyi Habara ŋga ndzaanə jamə ahada ənji da Əntaŋfə. Waatoo kə shi ci ka putə goonə, unə hara slikərənə ətsə nji dzaɗə dzaɗə da Əntaŋfə. Kə shi ci əsə ka Yahudiinə ətə ɗii kədəhə kədəhə da ci. 18Amə patə, Yahudiinə da hara slikərənə, dacii Aləmasiihu upaa amə Malaaɓa Ma'yanə. Də ci upaa amə mbu'unə aaɓii Dəsənaamə. 19Acii ha'ə, ma unə hara slikərənə, əntaa məshipətə ənji taa mu'uminə nuunə ma'ə. Ma ŋga əna, slanjii hanyinə nuunə da ənji ŋga Əntaŋfə. Toonə nuunə agi ənji yaakii. 20Kə ndzaa unə makə baŋgwatə kii ənji aanə faara. Ma faarakii, tii nə masləkee ənji da anabiinə. Aləmasiihu nə maɗuunə faaratə ca vii ŋgeerənə ka baŋgwakii. 21Ci kəsətə baŋgwa patə ka hakii, baŋgwakii a gərə, ca ndzaanə ka malaaɓa ya ətə ɗii ənji ka Slandana. 22Agi ləɓənə goonə da ci ghənyi Əntaŋfə tuunə ka hakii patə da hara ənji ka ha rəŋwə. Ma hatsa, asəkəkii nə Ma'yanə ŋga Əntaŋfə.


text: 1Maa watsa ɗerewel nakay na, neŋ Pol. Neŋ ma daŋgay hərwi məge məsler i Yesu Kəriste. Maa watsa na, nəmay ta malamar kway Timote. Nəmaa watsa naha a nəkar dzam may Filimoŋ. Hərwi nəkar na, ka dzapakwa nəte ka məsler i Bəy maduweŋ kway Yesu Kəriste. 2Tsikatay me a Afiya ta Arsip neŋgeye nakə sidzew i Yesu tə neŋ ka tsəveɗ i Mbəlom aye. Ada kâ tsikatay ha me a siye i ndo neheye ti yawa naha a gay yak mata ɗuwulay me a Mbəlom aye tebiye dərmak. 3Mbəlom Bəba kway ta Bəy Maduweŋ kway Yesu Kəriste tâ pa fakuma ŋgama ada tâ vəlakum zay. 4Ahəl nakə faya na giye amboh a Mbəlom aye na, na gaway naha sɨsœ a Mbəlom hərwi yak huya. 5Hərwi na tsəne na, nəkar ka wuɗa ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu ta deɗek ada ka pa mədzal gər yak na, ka Bəy Maduweŋ kway Yesu. 6Neŋ faya na ɗuwuleye me a Mbəlom hərwi ada mədzepe kway nakə ka dzapakwa ta ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu aye hərwi nakə ka dzala ha ka Yesu aye ma dzəniye kway. Ma dzəniye kway hərwi ada kâ sərakwa ha wu neheye Mbəlom a vəlakway lele aye hay tebiye. A vəlakway tə həlay i Yesu Kəriste. 7Malamar ga Filimoŋ! Ɗərev ga kə ŋgwasa haladzay ada ka vəleŋ gədaŋ haladzay dərmak hərwi ka wuɗa siye i ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu ada faya ka vəlateye gədaŋ sa tsa. 8Hərwi niye, neŋ faya na gwaɗakeye amboh ka məge wu nakə na tsikakeye anəke aye. Neŋ na, ndo i maslaŋ i Yesu Kəriste. Na sliye faya mətsikaka ta gədaŋ ka wu nakə ka giye. 9Ane tuk na, na tsikakeye andza niye bay. Na dzala ɗuh na, məgaka amboh hərwi ka wuɗa ndo hay. Neŋ Pol na, neŋ guram eye ada neŋ anəke madərəzla eye ma daŋgay hərwi məsler i Yesu Kəriste nakay faya na giye aye. 10Neŋ faya na gakeye amboh hərwi Onezim. Neŋgeye na, kə dzala ka Yesu, ka təra andza wawa ga kanaŋ ma daŋgay. Neŋ na təra bəba ŋgay. 11Ahəl niye na, kə gaka məsler sa bay. Ane tuk na, anəke na, ma gakeye məsler sa, a nəkar ada a neŋ dərmak. 12Anəke na, na slərakeye naha ka təv sa. Ma diye naha andza maa ye naha ka təv yak na, neŋ. 13Haɓe a seŋ na, mâ ndza ka təv ga kanaŋ ma daŋgay hərwi ada mâ dzəna ga a bəram yak nakə taɗə nəkar ka təv ga na, ka dzəniye ga aye. 14Ane tuk na, na sliye faya məge andza niye ze nəkar məgweɗe faya ayaw bay na, na sliye faya bay. Na sliye faya məgaka kutoŋ məgwaɗaka geŋ ŋgwalak bay. A seŋ na, dzəna ga tə mədzal gər yak. 15Agəna a say a Mbəlom Onezim mâ ye a təv aye mâ ndzaw tsekweŋ andza nakay hərwi ada mâ ma naha ka təv yak ada ka ndzawumeye salamay ka tor eye. 16Anəke na, neŋgeye andza beke sa bay. A ze beke. Neŋgeye malamar may nakə deɗek eye ma mədzepe tə Yesu Kəriste. Neŋ na, na wuɗa na haladzay. Nəkar dərmak ka wuɗiye na ma ziye i ga ada neŋgeye malamar yak ka tsəveɗ i Bəy Maduweŋ andza nəkar. 17Taɗə ka zəba fagaya neŋ dzam yak deɗek na, təma na Onezim tə həlay sulo sulo eye a gay yak andza ka təma na, neŋ. 18Taɗə kə nasaka ha wu yak ada agəna wu yak andaya faya a saka mâ maka ha na, tsikeŋ, neŋ eye na hamakeye na. 19Maa watsa bazlam neheye na, neŋ Pol tə həlay ga aye: Na hamakeye. Ane tuk na, na hamakeye sa bay hərwi sər ha, maa tsikaka bazlam i Mbəlom nakə ka huta ha məsəfəre aye na, neŋ. 20Amboh malamar ga, neŋ faya na gakeye amboh tə məzele i Bəy Maduweŋ. Geŋ wu nakə lele eye, meŋ ha ɗərev tey hərwi nəmay tebiye may aye ka dzapama ka Yesu Kəriste. 21Ɗerewel nakay na watsaka naha na, na sər ha wu nakə na tsətsah naha fakaya aye na, ka giye ma ziye nakə na tsətsah aye. 22Onezim ki ye naha ka təma na na, ləva ha bo tə gay nakə na ta həniye mə ɗəma aye dərmak hərwi na dzala na, Mbəlom kə tsəne amboh kurom nakə faya ka gumeye. Ma vəleŋeye tsəveɗ mede naha ka təv kurom sa. 23Epafəras neŋgeye nakə tə neŋ salamay kanaŋ ma daŋgay hərwi məsler i Yesu Kəriste aye kə tsikaka naha me. 24Markus, Aristark, Demas ta Luka nəteye neheye ti yawaw ka təv ga ada faya nəmaa giye məsler i Mbəlom dziye, ta tsikaka naha me dərmak. 25Bəy Maduweŋ kway Yesu Kəriste mâ pa fakuma ŋgama.


text: 1Kəte no̰ nḛ je tɨ pətɨ, ɨsai rəbɨ ndɨgɨ-naa kɨ rɔ kɨ tḭ katɨ. Nɨngə, kadɨ ɨsai rəbɨ kadɨ-kare je kɨ go NDɨl tɨ tɔ. Kɨ bo toi, e kadɨ-kare kəl ta kɨ ta Luwə tɨ. 2Dəw kɨ ɨsɨ əl ta kɨ ndon ta je kɨ rangɨ kɨ dɨje gəri al, ɨsɨ əl ta kɨ dɨje al, nə ɨsɨ əl ta kɨ Luwə, tadɔ dəw kɨ gər dɔ ta lie kɨ ɨsɨ əl goto. E kɨ takul NDɨl Luwə ə ɨsɨ əl-n ta kɨ to lo ɓɔyɔ tɨ kɨn. 3Nɨngə, dəw kɨ ɨsɨ əl ta kɨ ta Luwə tɨ, ɨsɨ əl ta kɨ dɨje mba kadɨ awi kɨ kəte kəte me kadɨ-me tɨ ləde. Ɨsɨ ɨlə dɨngəm mede tɨ taa ɨsɨ sɔl mede tɔ. 4Dəw kɨ nje kəl ta je kɨ dangɨ kɨ dəw gər dɔe al, ɨsɨ mbusɨ rɔne e wa me kadɨ-me tɨ ləne, nə dəw kɨ nje kəl ta kɨ ta Luwə tɨ ɨsɨ mbusɨ nja kosɨ njé kaw-naa je dɔ kadɨ-me tɨ ləde. 5M-ndɨgɨ kadɨ səi pətɨ əli ndon ta je kɨ dangɨ dangɨ kɨ dəw gər dɔe al, nə ndɨgɨ ləm kɨ ngay e kɨ mba kadɨ əli ta kɨ ta Luwə tɨ. Tadɔ dəw kɨ nje kəl ta kɨ ta Luwə tɨ, e dɔ dəw tɨ kɨ nje kəl ndon ta je kɨ rangɨ kɨ dəw gər dɔe al. A re dəw madɨ ɔr me ta lə nje kəl ndon ta je kɨ dangɨ dangɨ ka kɨn adɨ kosɨ njé kaw-naa je kadɨ mbusɨ-n njade wa taa. 6NGakom je, kɨn ə ɓone m-re rɔsi tɨ ə m-əl ta kɨ ndon ta je kɨ ɨgəri al nɨngə, maje e ri mbata tɨ ləsi ə? Kɨn ə re ta ləm kɨ m-əl, tḛḛ kɨ dɔ nḛ kɨ to lo ɓɔyɔ tɨ adɨ səsi al nɨm, adɨ səsi nḛ gər al nɨm, ɔjɨ səsi nḛ kɨ a ra nḛ lo ti tɨ al nɨm, ta adɨ səsi nḛ ndo al nɨm tɔ nɨngə, nḛ kare kɨ majɨ kɨ m-ra mbata tɨ ləsi goto. 7E kae tɨ lə nḛ kosɨ pa je tə nal je kɨ kənde je ka kɨn be tɔ. Kɨn ə ndude ɓa dangɨ dangɨ majɨ al ə, ra ban ə dəw a gər-n ndu nal kɨ ndu kənde ə? 8Kɨn ə nje kɔl təbɨ kɔl adɨ ay njay al ə, na̰ ə a ɨndə dɔ rɔne dana kadɨ a aw rɔ ə? 9Be tɔ ə, səi njé kəl ndon ta je kɨ dangɨ dangɨ kɨ dəw gər dɔe al ka ɨtoi be tɔ. Kɨn ə ta kɨ əli, dəw gər dɔe al ə, ra ban be ə a gər me ə? A gər me al tadɔ ɨsɨ əli ta ləsi me nəl tɨ kɔ kare. 10Kadɨ ɨgəri təkɨ ndon ta je əi ngay dɔnangɨ tɨ ne. Nɨngə ta je kɨ dangɨ dangɨ kɨn pətɨ, kɔr mede to no̰o̰. 11Kɨn ə re m-gər me ta kɨ dəw a əl-m al nɨngə, dəwe kɨn a oo-m tə mba rɔne tɨ, ə mi ka m-a m-o-e tɨ mba rɔm tɨ tɔ. 12Be tɔ ə, təkɨ ɨsɨ sangi kadɨ-kare je kɨ go NDɨl tɨ, ɨsangi kɨ rɔ kɨ tḭ katɨ, nə ke ə kadɨ e kadɨ-kare kɨ a mbusɨ nja kosɨ njé kaw-naa je taa. 13Nɨngə dəw kɨ nje kəl ndon ta je kɨ dangɨ dangɨ kɨ dəw gər dɔe al kɨn, majɨ kadɨ dəjɨ Luwə kəm-kədɨ kɔr gɨne kadɨ dɨje gəri. 14MBata re m-əl ta kɨ Luwə kɨ ndon ta je kɨ dangɨ dangɨ kɨ dəw gər me al ɓa, me NDɨl tɨ mi kɨ Luwə, nə nḛ gər ləm ra kɨlə al. 15Nɨngə nḛ kɨ kadɨ m-ra ə to kɨn: M-a m-əl ta kɨ Luwə me ndɨl tɨ, nə m-a m-əl ta kɨ nḛ gər tɔ. M-a m-osɨ pa me ndɨl tɨ, nə m-a m-osɨ pa kɨ nḛ gər tɔ. 16Kɨn ə ɨra oyo Luwə me ndɨl tɨ par, kɨ kanjɨ kadɨ dəw kɨ ɨsɨ mbo̰ njé kaw-naa je tɨ oo dɔ oyo kɨ ɨsɨ ra Luwə kɨn nɨngə, ban be ə a ra «Amen» dɔ tɨ ə? 17Re ɨra oyo Luwə ləi majɨ ngay ka, lo kadɨ ra majɨ kɨ dəw kɨ ɨsɨ mbo̰ njé kaw-naa je tɨ goto. 18Kɨ takul Luwə ə yə m-gər-n kəl ndon ta je kɨ dangɨ dangɨ kɨ dəw gər dɔe al mɨtə səsi pətɨ. 19Nə no̰ njé kaw-naa je tɨ ə, m-ndɨgɨ kəl ku ta je mi kɨ dɨje gəri dɔe kadɨ m-ndo-n nḛ njé kaw-naa je, majɨ tɔy kadɨ m-əl ta ngay kɨ ndon ta je kɨ dəw gər dɔe al. 20NGakom je, otɨ kadɨ ta kəlsi to tə ta kəl ngan je kɨ du be. Re ɔjɨ dɔ majal nɨngə, ɨtoi tə ngan je kɨ du, nə re ɔjɨ dɔ ta kɨ kəl ɓa, majɨ kadɨ ta kəlsi e ta kəl dɨje kɨ tɔgɨ gangɨ. 21NDangɨ me makɨtɨbɨ tɨ lə Luwə əi nə: «M-a m-əl ta gɨn dɨje kɨn kɨ ndon ta kɨ mba, m-a m-ndumə ta mba je kadɨ m-əl-n-de ta. Be ka, a ooi dɔ ta ləm al.» 22E be ə kadɨ-kare kəl ta ndon ta je kɨ dangɨ dangɨ kɨ dəw oo dɔe al e nḛ kɔjɨ mbata dɨje kɨ gəri Luwə al, ɓɨ e mbata njé kadɨ-me je al. Nɨngə, kadɨ-kare kəl ta kɨ ta Luwə tɨ e nḛ kɔjɨ mbata njé kadɨ-me je ɓɨ e kɨ mbata dɨje kɨ gəri Luwə al, al. 23Kɨn ə təkɨ njé kaw-naa je pətɨ kawi-naa, nɨngə əli ndon ta je kɨ dangɨ dangɨ kɨ dəw gər dɔe al, ə dɨje madɨ kɨ gəri ta lə Luwə majɨ al ɓəy, ə se njé kɨ adi mede Luwə al, rəi lo kaw-naa tɨ kɨn ə a ɓari səsi mbə je al a? 24Kɨn ə re njé kadɨ-me je pətɨ əli ta kɨ ta Luwə tɨ, ə nje kadɨ-me al, ə se dəw kɨ gər ta lə Luwə majɨ al ɓəy ur kəy ka, ta je kɨ ta Luwə tɨ kɨ dɨje pətɨ əli kɨn a uwe kɨ ta, taa a ra kadɨ a gər təkɨ n-e nje ra majal tɔ. 25Gɨr ta je kɨ mee tɨ a kujəi kɨ taga. Nɨngə a osɨ nangɨ no̰ Luwə tɨ ə nə: «Kɨ rɔjetɨ, m-gər kadɨ Luwə e dansi tɨ ne.» 26NGakom je, ri je ri je ə sɔbɨ ra lo kaw-naa je tɨ ləsi ə? Lokɨ ɨkawi-naa, dəw madɨ osɨ pa, dəw madɨ ndo nḛ, dəw madɨ ɔr gɨn nḛ kɨ to lo ɓɔyɔ tɨ, dəw madɨ əl ndon ta je kɨ dəw gər dɔe al, nɨngə dəw madɨ kɨ rangɨ ɨsɨ no̰o̰ tə nje mbəl ta ka kɨn tɔ. Kadɨ nḛ je kɨn pətɨ mbɨsɨ nja njé kaw-naa je. 27Re dɨje madɨ gei kəl ndon ta je kɨ dəw gər dɔe al nɨngə, sɔbɨ kadɨ əi joo al ə mɨtə be par taa. Nɨngə kadɨ əli ta kɨ go naa go naa, ə kadɨ nje kɔr gɨn ta ka kɨn to tɔ taa. 28Re dəw kɨ kadɨ ɔr gɨn ta ləde kɨn goto dan njé kaw-naa je tɨ nɨngə, majɨ kadɨ ɨsi tade mbə. Əli ta kɨ darɔde wa nɨm kɨ Luwə nɨm mede tɨ par. 29Kɨ ɔjɨ dɔ nje kəl ta kɨ ta Luwə tɨ, sɔbɨ kadɨ dɨje joo ə se mɨtə wa əli ta dande tɨ, nɨngə ndəge je ɨndəi manjɨ ta ləde ooi. 30Re Luwə əl ta kɨ dəw madɨ kɨ rangɨ dan njé kaw-naa je tɨ nɨngə, sɔbɨ kadɨ nje kəl ta kɨ ta Luwə tɨ kɨ kəte taa kə̰ə̰ ta kəl ta tɨ. 31MBata səi pətɨ, asi kadɨ əli ta kɨ ta Luwə tɨ kɨ go naa go naa kadɨ ɨndoi-naa nḛ, ɨləi dɨngəm me naa tɨ. 32NJé kəl ta je kɨ ta Luwə tɨ awi kɨ tɔgɨ dɔ kadɨ-kare tɨ kɨ Luwə adɨ-de. 33Tadɔ Luwə e Luwə kɨ nje ra nḛ kɨ tae ale mba̰ al, nə e Luwə kɨ nje kadɨ dɨje ɨsi kɨ naa kɨ lapɨya. 34Təkɨ njé kaw-naa je ɨsɨ rai dande tɨ lo je tɨ kɨ dangɨ dangɨ, majɨ kadɨ dəne je ɨsi kɨ tade kɨ mbə dan njé kaw-naa je tɨ. Dəw adɨ-de ta rəbɨ kadɨ əli ta al. Nɨngə, kadɨ ɨləi dɔde gɨn tɔgɨ tɨ təkɨ ndu-kun əl-n. 35Re nḛ madɨ kɨ gəri gɨne ay njay al to nɨngə, kadɨ dəji ngawde je me kəy tɨ. Tadɔ e nḛ kɨ go rəbe tɨ al kadɨ dəne əl ta dan njé kaw-naa je tɨ. 36E səi ə ta lə Luwə ɨlə ngɨrəne rɔsi kəte a? Ə se e səi par ə re tḛḛ dansi tɨ ə? 37Re dəw madɨ gɨr mene tɨ kadɨ n-e nje kəl ta kɨ ta Luwə tɨ, ə se n-e nje kaw kɨ kadɨ-kare lə NDɨl nɨngə, majɨ kadɨ dəwe gər təkɨ nḛ je kɨ m-ndangɨ m-adɨ səsi kɨn ḭ rɔ Ɓaɓe tɨ. 38Re dəw madɨ mbatɨ kadɨ gər nḛ je kɨn nɨngə, to taga kadɨ Luwə gər dəwe kɨn al tɔ. 39Be ə, ngakom je, ɨsangi rəbɨ kadɨ əli ta kɨ ta Luwə tɨ, nɨngə otɨ kadɨ ɔgi dɔ kəl ndon ta je kɨ dəw gər dɔe al. 40Nə ke ə kadɨ nḛ je pətɨ rai nḛ go rəbɨ kɨ dana.


text: 1Məpe mədzal gər ka Mbəlom na, məsər ha ta deɗek wu neheye faya ka təkakweye ɗəre aye na, ka hutakweye. Kwa taɗə ka ŋgatakway tə ɗəre kway bay bəbay na, ka sərakwa ha ta deɗek andaya. 2Ndo neheye ahəl niye ta dzala ha ka Mbəlom andza niye. Hərwi niye ta yay a gər a Mbəlom. 3Hərwi məpe mədzal gər kway ka Mbəlom na, ka sərakwa ha kwetseh kwetseh Mbəlom a ge wu hay tebiye tə bazlam ŋgay nakə a tsik aye. Andza məgweɗe wu neheye tebiye faya ka ŋgatakweye ka məndzibəra aye na, tə yaw abəra mə wu neheye ɗəre i ndo zezeŋ a ŋgatay bay aye. 4Hərwi məpe mədzal gər ŋgay ka Mbəlom na, Abel a kəɗay wu a Mbəlom a ze ha wu i Kayin nakə a vəlay a Mbəlom aye. Mbəlom ka zambaɗay. A gwaɗ neŋgeye ndo ŋgwalak eye kame ŋgay, hərwi Mbəlom ka təma wu nakə a kəɗay aye. Kwa Abel kə mət bəbay, faya ta tsikakweye labara ŋgay huya hərwi nakə a dzala ha ka Mbəlom aye. 5Hərwi məpe mədzal gər ŋgay ka Mbəlom na, Henok kə mət bay, Mbəlom a zla na a mbəlom. Ndəray kə ŋgatay a Henok sa bay hərwi Mbəlom kə zla na. Bazlam i Mbəlom a gwaɗ na, ahəl nakə Mbəlom kə zla na Henok zuk bay aye na, Henok a yay a gər a Mbəlom. 6Ze mədzal ha ka Mbəlom na, ndəray ma sliye madayay a gər a Mbəlom bay. Ndo nakə a say mahəndzəɗe ka təv i Mbəlom aye mâ dzala ha faya neŋgeye andaya. Mâ sər ha na, neŋgeye faya ma vəlateye magogoy a ndo neheye ta pəliye na aye. 7Hərwi mədzele ha ka Mbəlom na, Nuhu a rəhay ha a gər a bazlam i Mbəlom. Mbəlom kə tsikay kurre ka wu neheye ta giye bo aye kurre. Ndəray kə ŋgatay ɗaɗa a wu niye hay bay, ane tuk na, ka rəhay ha gər a wu nakə Mbəlom a tsikay aye. A lambaɗ kwalalaŋ i yam bagwar eye andza nakə Mbəlom a tsikay aye, a fələkwa a ɗəma ta ndo i gay ŋgay hay tebiye, ta təma Məpe mədzal gər nakə a pa ka Mbəlom aye a ɗa ha mede i siye i ndo hay na, ŋgwalak eye bay hərwi ta pa mədzal gər ka Mbəlom bay. 8Hərwi məpe mədzal gər ŋgay ka Mbəlom na, Abraham a rəhay ha gər a Mbəlom aye, a lətse a ye a gəma nakə Mbəlom a gwaɗ ma vəleye, ma təriye i ŋgay aye. Kwa kə ŋgatay a gəma eye bay bəbay na, ki ye a ɗəma. 9Hərwi məpe mədzal gər ŋgay ka Mbəlom na, a ndza ma gəma nakə Mbəlom a gwaɗ ma vəleye aye. A ndza mə ɗəma na, neŋgeye madurloŋ eye, a ndzawa mə gay nakə ta lambaɗ ta gugumaŋ aye. Hulfe ŋgay Izak ta Zakob nəteye neheye Mbəlom a gwaɗ ma vəlateye gəma niye aye dərmak tə ndzawa mə ɗəma na, mə gay nakə ta lambaɗ ta gugumaŋ aye dərmak. 10Abraham a ge andza niye na, a təkay ɗəre a gəma nakə ma ndziye ɓəŋɓəŋ ma dəɗiye bay aye. Maa ləva ha bo ta gəma niye na, bo i Mbəlom eye ŋgway, maa ɗəzl na, neŋgeye. 11Hərwi məpe mədzal gər ŋgay ka Mbəlom na, Sara kwa neŋgeye guram eye tsɨy bəbay na, kə huta gədaŋ məwe wawa. A sər ha ta deɗek wu nakə Mbəlom a gwaɗ ma vəleye na, ma vəleye. 12Hərwi niye Abraham, neŋgeye guram eye tsɨy kə wa wawa ada wawa i huɗ ŋgay hay ta wa bo haladzay andza wurzla neheye ka magərmbəlom aye ada andza hewiyeŋ mə magayam a pasla bo bay. 13Ndo neheye tebiye tə mət ma məpe mədzal gər ka Mbəlom aye, nəteye na, ta huta wu nakə Mbəlom a gwaɗ ma vəliye bay. Ane tuk na, tə sər wu neheye Mbəlom a gwaɗ ma giye aye na, ma giye bo. Hərwi niye ɗərev tay a ŋgwasa. Tə tsik parakka nəteye na, madurloŋ eye hay, gay tay andaya ka məndzibəra bay. 14Ndo neheye tə tsik andza niye na, tə ɗa ha nəteye faya ta həbiye gəma tay a nəteye. 15Ta dzala ka təv nakə ti yaw abəra mə ɗəma aye bay. Taɗə ta dzala andza niye na, ta pəliye tsəveɗ məme a təv nakə ti yaw abəra mə ɗəma aye. 16Ane tuk na, andza niye bay, ɗuh ta pəla na, təv nakə a ze ha neŋgeye nakə ma dəba aye, andza məgweɗe nakə mə mbəlom aye. Hərwi niye a yay a gər a Mbəlom tâ zalay Mbəlom tay. Andza niye, kə ləvatay ha bo ta gəma. 17Hərwi məpe mədzal gər ŋgay ka Mbəlom na, Abraham a vəlay Izak a Mbəlom. A say a Mbəlom mazəbe ka mədzal gər i Abraham. Hərwi niye a tsətsah faya mâ vəlay Izak. Abraham a təma məge andza niye. Ane tuk na, ɓa Mbəlom kə gwaɗay ma hutiye wu. 18Mbəlom a gwaɗay: «Hulfe yak deɗek eye ma deyeweye na, ma hulfe i wawa yak Izak.» 19Abraham a dzala: «Mbəlom na, gədaŋ ŋgay andaya mələtse ahaya Izak abəra ma mədahaŋ.» Ta deɗek a təra andza Izak kə mət ada kə lətsew abəra ma mədahaŋ. 20Hərwi məpe mədzal gər ŋgay ka Mbəlom na, Izak a pa ŋgama ka Zakob ta Ezayu. A tsik ka wu nakə ma giye bo ta nəteye kame aye. 21Hərwi məpe mədzal gər ŋgay ka Mbəlom na, Zakob ma mətiye na, a pa ŋgama ka wawa i Yusufa hay, nəte ta nəte. A lətse ta doŋgwar, a ɗəslay naha gər a Mbəlom. 22Hərwi məpe mədzal gər ŋgay ka Mbəlom na, Yusufa ma mətiye na, a tsikatay a Israyel hay, a gwaɗatay kame na: «Ka deyumeye abəra mə Ezipt.» Ada aza ta giye ha ta mətasl ŋgay hay kəkay na, kə tsikatay. 23Hərwi məpe mədzal gər tay ka Mbəlom na, bəba i Musa hay ahəl nakə tə wa na Musa aye na, tə ŋgaha na kiye mahkar. Ta zəba faya na, wawa tay a le haladzay. Ta dzədzaray a bazlam i bəy nakə a tsik aye bay. 24Hərwi məpe mədzal gər ŋgay ka Mbəlom na, ahəl nakə Musa a ge gawla aye na, a say ta gwaɗay: «Musa neŋgeye wawa i dem i bəy i Ezipt» na, a say bay. 25A zay ha məse ɗəretsətseh ta ndo i Mbəlom hay tə bəmalə nakə ma ndziye ma məŋgwese tsekweŋ ada ka rəhay gər a Mbəlom bay aye. 26A sər ha, a zay ha ndo hay tâ tsaɗay andza nakə tə tsaɗay a Kəriste aye tə bəmalə nakə ma hutiye zlele i gəma i Ezipt aye. A dzala andza niye na, hərwi faya ma təkay ɗəre a wu nakə Mbəlom a gwaɗ ma vəleye aye. 27Hərwi məpe mədzal gər ŋgay ka Mbəlom na, Musa a ye abəra ma Ezipt. Ka dzədzaray a mevel i bəy bay. Kə ndza ɓəŋɓəŋ andza ma ŋgateye a Mbəlom, ndo nakə ndəray a ŋgatay ɗaɗa tə ɗəre bay aye. 28Hərwi məpe mədzal gər ŋgay ka Mbəlom na, a dazlay a məge magurlom i Pak aye. A gwaɗatay a ndo i Israyel hay tâ gwatsaka bambaz ka məgeɗ tay hərwi ada gawla i Mbəlom ki yaw ma kəɗiye malkwara i wawa hasləka eye i ndo i Ezipt hay na, mâ kəɗ malkwara tay hasləka eye hay bay. 29Hərwi məpe mədzal gər tay ka Mbəlom na, Israyel hay tə tas abəra mə Bəlay Ndozza eye. Ahəl nakə ndo i Ezipt hay a satay mətese dərmak aye na, bəlay a ma ka bo a həl tay ha tebiye. 30Hərwi məpe mədzal gər i Israyel hay ka Mbəlom na, zleɗ i gəma i Zeriko a mbəzl. Ndo i Israyel hay tə tawa na gəma niye məhəne məkwa matasəla eye na, zleɗ niye a mbəzl. 31Hərwi məpe mədzal gər ŋgay ka Mbəlom na, Rahab ŋgwas nakə a gawa madama, ta kəɗ na bay andza ndo i Zeriko neheye ta rəhay gər a Mbəlom təbey aye hərwi ka təma tay ha Israyel neheye ti ye mata zəbaw Zeriko ta məkal aye. 32Na tsikiye na, sa mey? Həlay eye a sla mətsikakum ka gər i Zedeyoŋ, Barak, Somsoŋ, Zefte, Davit, Samuyel ada ta ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom na, həlay eye andaya bay. 33Nəteye dərmak, hərwi məpe mədzal gər tay ka Mbəlom na, tə ge vəram ta gəma siye hay, ada ta sla ka gəma niye hay aye. Ta ge wu nakə deɗek eye, ta huta wu nakə Mbəlom a gwaɗ ma vəlateye aye, ta dərəzlay ka bazlam a zɨl hay hərwi ada tâ gatay wuray bay. 34Ta mbata ha ako nakə faya ma fəkiye ta gədaŋ haladzay aye. Ahəl nakə a satay a ndo hay məkəɗe tay ha ta maslalam aye na, ta təma fataya abəra. Ta ge bəle, ane tuk na, Mbəlom kə vəlatay gədaŋ. Nəteye slagama eye hay, ta həhar sidzew i bərakəzaŋ hay. 35Ŋgwas hay ta ŋgatatay a ndo tay neheye tə mət aye sa, nəteye ta sifa aye. Ndo siye hay tə satay ɗəretsətseh. Haɓe ta gwaɗ nəmaa gəriye ha məpay bəzay a Mbəlom. Ane tuk na, a satay mətəme bay, a satay məməte mə ɗəretsətseh hərwi ada Mbəlom mâ lətsa tay ahaya abəra ma mədahaŋ ada tâ huta sifa ŋgwalak eye a ze nakay. 36Ndo siye hay sa na, tə ŋgwasa fataya, tə ndaɓa tay ha ta mandalaɓa, tə dzawa tay ha tə tsalalaw, ta dərəzl tay ha a gay i daŋgay. Andza niye, ta səmay naha ɓəŋɓəŋ. 37Siye i ndo mekeleŋ eye hay tə kəɗ tay ha tə kwar. Siye hay ta ɗəs tay ha ka bo abəra morkotsok. Siye hay tə kəɗ tay ha ta maslalam. Siye hay gay tay andaya bay, ta dzədzawa so, nəteye mətawak eye hay. Tə pawa ka bo mbal i təɓaŋ hay ta məkwets i wak hay. Ndo hay ta hərawatay ha, tə gawatay ɗəretsətseh. 38Ta dzədzawa mə makulkwandah, ada mə mahəmba hay, tə hənawa ma lar hay ada ma bəɗ hay. Ndo neheye na, ta ye ka bo ta məndzibəra nakay bay. 39Ndo neheye tebiye nəteye ta pa mədzal gər ka Mbəlom ada andza niye nəteye tə yay a gər a Mbəlom. Kwa andza niye bəbay na, ta huta wu nakə Mbəlom a gwaɗ ma vəlateye a ndo hay aye bay, 40hərwi Mbəlom kə dzala ada kə pa hərwi kway wu ŋgwalak eye a ze i siye i ndo neheye tə huta aye. A say a Mbəlom tâ təra ŋgwalak eye ka bo dziye tə nəkway.


text: 1Ma dəba eye na, na ŋgatay a magərmbəlom weɗeye ta məndzibəra weɗeye. Magərmbəlom makurre eye ta məndzibəra makurre eye ta dze. Ada bəlay andaya sa bay kə dze. 2Na ŋgatay naha a gəma tsəɗaŋŋa eye, gəma niye na, Zerozelem weɗeye nakə faya ma mbəzlaweye abəra ka təv i Mbəlom aye. Gəma niye na, a lambaɗ bo, a le haladzay andza dahəlay nakə a lambaɗ bo lele ma diye a gay i zal aye. 3Na tsəne mətsike me a tsənew abəra ka təv məndze i bəy ta magala, a gwaɗ: «Zəbum, Mbəlom kə ge gay ŋgay a walaŋ i ndo hay, ma ndziye tə nəteye. Ta təriye ndo ŋgay hay. Neŋgeye Mbəlom nəte ŋgweŋ ma ndziye tə nəteye. 4Ma takaɗiye na yam ɗəre tay. Ta mətiye sa bay tebiye. Wuray ma ndalateye sa bay. Ta tuwiye sa bay, wuray ma wuriye fataya sa bay. Wu guram eye hay ta dze.» 5Tsa na, ndo nakə mandza eye ka təv məndze i bəy aye, a gwaɗ: «Zəba, na giye wu hay tebiye weɗeye hay.» Tsa na, a gweɗeŋ: «Watsa wu nakay hərwi bazlam neheye na, deɗek, makəraw me kwa tsekweŋ andaya mə ɗəma bay.» 6A gweɗeŋ sa: «Ka ndəv. Maa dazlay a wu tebiye na, neŋ, maa ndəv ha wu hay tebiye na, neŋ gwa. Neŋ makurre i wu hay tebiye ada neŋ mandəve i wu hay tebiye. Ndo nakə yam a gay aye na, na vəleye yam kəriye. Yam niye a ŋgəzaw ma bəɗiyem. Yam niye na, yam nakə ma vəlateye sifa a ndo hay aye. 7Ndo nakə kə ŋgwasa ka ɗəretsətseh aye na, na vəleye wu neheye tebiye. Na təriye Mbəlom ŋgay, neŋgeye ma təriye wawa ga. 8Ane tuk na, ndo i takazay hay, ndo neheye ta dzala ha ka Yesu bay aye, ndo neheye ɗərev tay lele bay aye, ndo məkəɗe gər i ndo hay, ndo məge madama hay, madaŋ hay, ndo məpay bəzay a kule hay, ndo i parasay hay, nəteye ɗuh ta diye na, a dəlov i ako. Gufa i kuɗamasara nakə a təma wafafafa aye mə ɗəma. Ta mətiye məməte masulo aye na, mə ɗəma.» 9Ma dəba eye na, gawla i Mbəlom a yaw ka təv ga. Neŋgeye nəte mə walaŋ i gawla i Mbəlom neheye tasəla ta gəse mə həlay tay aye neheye maduk i duk i ɗəretsətseh mə ɗəma maraha eye. A yaw na, a gweɗeŋ: «Dara, na ɗakeye ka dahəlay nakə Wawa i təɓaŋ ma zliye aye.» 10Tsa na, Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye a yaw ka gər ga ada kwayaŋŋa gawla i Mbəlom niye a zla ga, a ye ga ha a mahəmba bagwar eye sololololo. A ɗeŋ ka Zerozelem gəma tsəɗaŋŋa eye, faya ma mbəzlaweye abəra ma magərmbəlom, a mbəzlaw abəra ka təv i Mbəlom. 11Gəma niye na, a dəv dzaydzay andza kwar lele eye, a wuzl ɗəre andza malam. Maa wuzl ɗəre niye na, məzlaɓ i Mbəlom. 12Tə lawara na gəma niye na, ta zleɗ. Zleɗ niye maɗəzla eye dabasəm eye ada zəbol eye dərmak. Tə ge faya məgeɗ i məfələkwe a ɗəma na, kuro gər eye sulo, ada gawla i Mbəlom kwa way ka məgeɗ neheye kuro gər eye sulo aye. Ka məgeɗ niye hay na, tə watsa faya məzele kuro gər eye sulo i slala i Israyel hay. 13Gəma niye na, hawal faɗ. Ka hawal niye hay faɗ aye na, məgeɗ faya mahkar mahkar. Mahkar ta diye i bəzay, mahkar ta diye i pat mədəɗe ada mahkar ta diye i tsakay, mahkar ta diye i Salawa. 14Tə pa mədok i zleɗ i gəma niye tə kwar bagwar eye hay kuro gər eye sulo. Ka kwar niye hay nəte nəte tə watsa faya məzele i ndo i maslaŋ i Wawa i təɓaŋ kuro gər eye sulo. 15Gawla i Mbəlom nakə faya ma tsikeŋeye me aye na, sakwal i gura mə həlay. Sakwal niye na, hərwi mələve ha wu hay. A ye, a ləva ha gəma, məgeɗ eye hay ada zleɗ i gəma eye. 16Hawal i gəma niye faɗ na, tə ləva ta ze a bo bay. Gawla i Mbəlom a ləva na gəma eye ta sakwal ŋgay niye. Zəbol ŋgay eye na, gwezem kuro gər eye sulo. Zlabatam ŋgay eye tə solololo ŋgay eye andza niye dərmak. 17Ma dəba eye, gawla i Mbəlom a ləva zleɗ niye. Solololo ŋgay eye temerre tə kuro kuro faɗ gər eye faɗ. A ləva na, andza nakə ndo hay tə ləvawa wu aye. 18Ta ɗəzl zleɗ niye na, tə kwar nakə tə zalay zaspe aye. Gəma niye na, ta ɗəzl ta gura lele ɗəre a tsara ha andza malam. 19Tə wurkatsa na mədok i zleɗ niye na, tə kwar neheye wal wal a le haladzay aye. Kwar eye niye hay na, tə zalatay zaspe. Masulo eye na, tə zalay safir, mamahkar eye tə zalay apate, mafaɗ eye tə zalay emerod, 20mazlam eye tə zalay sardowan, maməkwa eye tə zalay kornalin, matasəla eye tə zalay kərisolite, matsamahkar eye tə zalay beril, matsɨɗ eye tə zalay topaz, makuro eye tə zalay kərisopəras, makuro gər eye nəte tə zalay hisiŋte, makuro gər eye sulo tə zalay ametiste. 21Wu i məgeɗ niye kuro gər eye sulo eye i kwar, tə zalay perəl, a le haladzay. Təv məhay gər i gəma niye na, ta ndərat faya na, gura lele ɗəre a tsara ha aye. 22Na ŋgatay a gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom ma gəma niye bay hərwi Bəy Maduweŋ Mbəlom bagwar eye ada Wawa i təɓaŋ nəteye wu tay ma təv maɗuwule me. 23Na zəba ɗəre na, pat ta kiye ta təriye kəriye ma gəma niye hərwi dzaydzay i Mbəlom a dəv mə ɗəma. Wawa i təɓaŋ neŋgeye a vəl dzaydzay ma gəma niye. 24Slala hay wal wal ka məndzibəra ta həhaliye ma təv dzaydzay ŋgay ma gəma niye. Bəy i məndzibəra hay ta fələkwiye a ɗəma tə zlele tay hərwi məvəlay wu a Mbəlom. 25Məgeɗ i gəma niye ma ndziye na, tuwaŋŋa hwapat ta dərəzliye na bay. Ta dərəzliye na ɗaɗa bay hərwi həvaɗ andaya sa bay. 26Ta zliye zlele tə wu neheye lele aye ka məndzibəra, ta fələkwiye ha a gəma niye hərwi məvəlay a Mbəlom. 27Wu neheye lele bay aye ta sliye faya mede a ɗəma bay. Ndo neheye ɗərev tay manasa eye ada ndo i parasay ta fələkwiye a ɗəma bay dərmak. Mata fələkwe a ɗəma na, ndo neheye tə watsa məzele tay a ɗerewel i Wawa i təɓaŋ aye. Maa huta sifa deɗek eye na, nəteye.


text: 1Má kətərəmbwe tsa ná, ba Yesu zhini ncərətə ghi-njə tə́ mbəlyi kə zəli njə́ mnyə tsadi Tibariya. Na hunkwa kə njə ncətə ghi-njə tsa tə. 2Siman Bitrus, Toma ndza mbəlyi ka lə Kwandya, Natana"ilu (mdi ká Kana səkwa kwa Galili), nggwasə Zabadi, ba wuntyi mbəlyi kə zəli Yesu ɓwagə—paɗə-hya tsa ná, tə nkwa kutə hyá venkwashə; 3ba Siman Bitrus gə sha hyá nee, "Yira lie təmi," əkwə. "Yə́ zəli na dzəgə təmi shə," əkwə hyá, ba hyá tlagwa dzəgwa kwambawali-hya. Má tə vərə shə ná, hya-hya hyá təmi, a vá tsəshə wsi hyá wə. 4Má vi kə nkwa kəri ná, ba Yesu səkə tlətə mnyə kətləri; má mbəlyi kə zəli njə́ ngyi ná, vá tsamətə njə́ hyá ka Yesu wə. 5Ba Yesu gə sha hyá nee, "Dyegwelyi, kələpə va yə ná?" əkwə. "Wsi shə wə," əkwə hyá. 6"Fala wa bararawə kwa yemyi kwa bəla ɗafa ra kwambawali-yə, a yə tsə́ kələpə," əkwə njə; ba hyá fala bararawə-hya tsa kwa yemyi kala tsá kə njə gə sha hyá. Tamakə hyá ná, ndyarə hyá va kəlamə səmə ka, təmburi kúkulə kələpə kwa! 7Ba wuntə mdi kə zəli Yesu və́ Yesu "intə njə́ tsa gə sha Bitrus nee, "Tlamda dye!" əkwə. Bitrus mwa ná, wuri njə kə sərəntə wsha-njə mə́, tazhe mələ tlə́nə; a má vi kə njə fatə nee, "Tlamda!" ná, ba njə gaɓətə lə"use-ranjə, a ba tlala vwali dzəgwa tsadi tsa, a li dzəgə tá Tlamda. 8Má wuntyi mbəlyi kə zəli Yesu ná, ba hyá səkə mnyə dyaɓasha kwa kwambawali tsa, a ntinti bararawə lə kələpə mpanggə tə; təmburi tityi hyá tá mnyə kətləri mamə wə—kala wɗa səra tə ka arəwi makənə kalə. 9Səmə kə hyá səmə kwa kwambawali mnyə shishiwe, na laɗə ghwi tsa ghəmmə lə kələpə mə, ba ɗafa təɓa dəwa. 10Ba Yesu gə sha hyá nee, "Nggə wa kələpə mə tsá kə yə tsəvə ndzaranjəa mə," əkwə. 11Ba Siman Bitrus dzəgwa kwambawali-hya, a ntintikə bararawə tsa səmə ka tə shishiwe, mpanggə lə kələpə dabubwaa; arəwi patlə ba mcifəmtsi-makənəghitə kələpə ngyi paɗə-paɗə! Mandara kələpə ngyi ndza dyedyeki kwa bararawə tsa, ndyarə va wkyahəntəgwa. 12"Ndə wa, myi zəmə ɗafa," əkwə Yesu sha hyá. Má mbəlyi kə zəli Yesu ngyi mwa, mdi shə mə hyá vá yiwi nee, "Waá na ri?" əkwə wə, təmburi wuri hyá kə sənata, Tlamda njə. 13Ba Yesu səkə kələtə ɗafa ba kələpə tsa, a nggərəkə tə́ hyá. 14Njə́a kwá makənə ncə Yesu ncə ghi-njə tə́ mbəlyi kə zəli njə́, vi kə njə tlagwa lə mkyə səmə kwa kúlə. 15Má vi kə hyá ɗahwi wsi kə zəmə tsa ná, ba Yesu gə sha Siman Bitrus nee, "Siman zəgwi ra Yohana, wuri na kə "i rá mdashə "i wuntyi mbəlyi ngyi "i rá ná?" əkwə. "Yə, Tlamda, wuri na kə sənata, tə "i na rá," əkwə Siman Bitrus. "Kasha ya rá mələgwi təmə hyi-ra," əkwə Yesu. 16Ba njə zhini gə sha Bitrus kwá ɓwagə nee, "Siman Yohana, wuri na kə "i rá ndangə ná?" əkwə. "Yə, Tlamda, wuri na kə sənata "i-ra "i na," əkwə Bitrus. "Kasha ya rá təmə hyi-ra," əkwə Yesu sha njə́. 17Ba Yesu gə sha Bitrus kwá makənə zhigi nee, "Siman Yohana, tə "i rá na pakatə ná?" əkwə. Ba mni Bitrus ɗantəgwa va tsá kə njə gərətə vəcə tsa ka makənə zhigi nee, "Tə "i rá na ná?" əkwəa; ba njə gə nee, "Tlamda, wuri na kə sənata zaka wsha paɗə; wuri na kə sənata mwa, tə "i na rá kwa mni-ra," əkwə. Ba Yesu gə sha njə́ nee, "Má ndərə tə "i rá na handa, ba na ya rá təmə hyi-ra. 18"Jiri tsá gə na rá, má vi ndza na səfə ka zəgwi dyegwe-ranga, ndaka sərətə wsha-nga na lə ghi-nga, a tlagwa li dzəgə wamara nkwa kə na "i; a má kə halə na, na dzəgə ntərəkə pəla-ranga, a wuntə mdi dzəgə sərə na wsha, a njə kə́lə na dzəgə nkwa má ghi-nga "i dzəgə," əkwə. 19(Mə gə vəcə tsa mwa, Yesu ncətə tsəli mtə dzəgə Bitrus mtə tazhe nggərəkə həwə tə́ Hyalatəmwə.) Ba Yesu gə sha njə́ nee, "Zəli rá mənə!" əkwə. 20Ba Bitrus mbəralyəgwa, a nata mdi kə zəli Yesu ndza Yesu "intə njə́ tsa məsəbə-hya; njə́ mwa, tsá kə njigwe hələgi vari Yesu, vi kə hyá zəmə sarəka—tsá kə yiwi va Yesu nee, "Tlamda, waá mdi kə dzəgə pahwi na ri?" əkwəa. 21Má vi kə Bitrus nata njə́, ba njə gə sha Yesu nee, "Tlamda, karə mdie ri?" əkwə. 22Ba Yesu gə nee, "Má kə "i rá, a njə ndza təmwə lə mkyə rapə tə vi dzəgə rá səkə dzəgəndza ná, waá zhi-nga mə ri? Na nə, zəli rá!" əkwə. 23Má vəcə tsa mwa, ba wtləshə mbəlyi kə zəli Yesu nee, ka dzəgə wuntə mdi kə zəli njə́a mtə wə. A má Yesu mwa, vá gətə vəcə tsa njə tsətsə wə; vəcə kə njə gətəa nə, "Má kə "i rá, a njə ndza təmwə lə mkyə rapə tə vi dzəgə rá səkə dzəgəndza ná, waá zhi-nga mə ri?" əkwə. 24Mdi kə zəli Yesu tsa mwa, tsá kə gətə vəcə wsha kə ɗatəgwa ngyi; a njə́ mdi kə ɗafətə wsha ngyi tə dləparamə tsa mwa dəwa. Wuri yə́ kə sənata mwa, jiri vəcə kə njə gətəa. 25Wuntyi wsha tsá shə kúkulə, tsá kə Yesu mələtə. Má ndərəma ba mbəlyi ɗafətə hyá paɗə kutə-kutə ná, má təkə ghi-ra, kandə wdunya kələtə dləparamə ndza mbəlyi ɗafə tsa wə.


text: 1Ba yə zəzitə nee, má məzəti kə dzəgə zəmə ya ta-ranjə ka wsə wsha ta-ranjə tsa, má səfə məzəti tsa ka zəgwi dabatlyəa ná, kala mava ndza-ranjə hankyə—mandara njə ndza ka tlamda wsha hankyə yaa paɗə, a na njə kə kələ. 2Má səfə njə ka zəgwi, wuntyi mbəlyi tsá kə ɗingə njə́ nda səkə vi kə ta-ranjə fərəyə ka zəmə ya tsa. 3Tsətsə ndza-ramyi mwa, a na myi səfə má sənata hunkwa ra Kristi: ka mava ra wsha kə zəli mbəlyi ka nga wdunya myi fashə. 4A má vi kə vi tsa dzəkitəgwa talala ná, ba Hyalatəmwə mnəkə myi Zəgwi-ranjə (malə kwa wdunya, tsá kə yeki njə́ mwa, a ba kələshə njə́ ka mdi kə ya wada ra Musa); 5tazhe ba njə kələntə mbəlyi shilyə mə mava ra wada tsa, a fəyə hyá ka nggwasə Hyalatəmwə lə kambi səkə njə. 6Səkwa təmburi ndza-ramyi ka nggwasə Hyalatəmwə mwa, ba Hyalatəmwə mnəkə myi Mambəli Zəgwi-ranjə tsa səkə dzəgwa mni-myi; njə́ tsá kə gə kwa mni-myi nee, "Hyalatəmwə Ta, Baba-rayə́," əkwə. 7Təmburi tsətsə mənə, səfə myi ka mava mwa wə—nggwasə Hyalatəmwə myi, ka kambi ndangə. Má kala tsá ndza njə mwa nee, nggwasə Hyalatəmwə myi ná, myi dzəgə zəmə mbəgə Hyalatəmwə Ta-ramyi. 8Má zamə, vá sənata Hyalatəmwə yə wə; mələ wsha kə zəma məlyə, tsá mələ yə, kala mava ra məlyə fashə. 9A má ndzaranjəa, wuri yə kə sənata Hyalatəmwə (a wuri Hyalatəmwə kə sənata yə ndangə mə́); təmburi waá mwa nda səkə yə zhinigwa dzəgwa kətərəmbwi tazhe zəma wsha fafashə ngyi, wsha ndəma vweta yə ri? Ndana wuri yə kə "i zhini ndza ka mava-rahya wa?! 10Fashə zəma-rayə zəma wuntyi vəci lə wuntyi tə́rə, ba wuntyi sarəka lə wuntyi va dye. 11Tə zhə rá ndza-rayə tsa mə gwa ndangə; ka wsi fashə tlə́nə və́ rá mələ tə́ yə, ba bwanyə və́ rá savə tazhe yə tsa ná? 12Yira gədyi va yə, nggwasama, njiwegwa ka kambi, kala ndza-tara; təmburi wuri rá kə njigwe kala ndza-rayə mwa dəwa. (Vá mələtə rá wuntə wsi ntimye yə wə.) 13Ba yə zəzitə mwa, má venkwa kə rá jilyə tá yə ka gə yə habarə Yesu tsəmi, kulingə rá venkwashə wə. 14Mandara ndza-tara má kulingə tsa ndza ka wsi ntimye tə́ yə dabwaa venkwashə, vá wshəntə rá yə a dlənata rá wə; ba yə kə́lə rá lə hwi kutə, kala wuntə mdi kə mnə Hyalatəmwə kə səkə tá yə, lə kala Yesu Kristi tsá kə səkə lə ghi-njə. 15Kaá dlama ndza yə lə venkwashəa ri? Təmburi jiri tsá gə yə rá, má ndərəma kandə ntsə-yə kwaɗəntəgwa kwa ghi-yə a nggə rá gwa nə, kə mələtə ndza yə mə́. 16Wuri rá kə njigwe ka dawa-rayə ndzaranjəa mənə, səkwa təmburi tsá kə rá gətə yə jiri ná? 17Má wuntyi mbəlyi ndza gə vəcə rə pá mdzə rə mnyə va yə, a fali yə fashə ngyi nə, tazhe vweta yə mələ hyá tsətsə wə dye. Wsi kə hyá mələ tsa nə, tazhe ba hyá nggutətə yə a ntəkalyə yə lə rá kalə, a yə hwə tá rá a zəli hyá fashə. 18Má gə vəcə rə pá mdzə rə mnyə tazhe mələ yə wsi ndərə ná, dandərəa, a na mdi kə "i yə lə mni kutə. (Wsi dandərəa wsi kala tsa shə wamara vi, waləka vi ndza rá tá yə kalə wə.) 19Yə nə, kala nggwasə hyi-ra bəbatlyə kə rá "i; má ndza-rayə tsa nə, wuri kə zhə rá mə gwa dabwaa—kala bwanyə sa malə, a na njə tə dləvi kə ye. Kandə rá fatə zərə, a na Kristi má səkə njigwe kwa mni-yə ndangə wə. 20Dabwaa ndangə "i rá ba wsi fəyə rá pəlyəɓa tá yə ndzaranjəa, tazhe ba rá kətə wuntə məhələ damə ka vwi yə. Wuri rá kə ndayə səkwa təmburi yə mənə tsə́. 21Má yə mbəlyi kə "i ndza ka mava ra wada ra Musa nə, kə fatə wsi kə wada ra Musa gətə yə huri? 22Wuri kə ɗafətəgwa nee, ɓwagə nggwasə kə zhilyi va Ibrahim: wuntə patlə, malə mava tsá kə yeki tə́ njə́; má wuntə patlə ná, malə kambi kə njə dləmə, tsá kə yeki. 23Má zəgwi kə malə mava tsa yeki tə́ njə́ tsa, kala yekigwa ra ndasi nggwasə yekigwa njə; a má zəgwi ra malə kambi kə njə dləmə tsa ná, səkwa tə aləkawalə kə Hyalatəmwə mputə nda yekigwa njə. 24Má yekigwa ra nggwasə ɓwagə ngyi, kala vəcə nggəla njə: má myə ɓwagə ngyi, wuri kə njigwe kala aləkawalə ɓwagə kə Hyalatəmwə mputə ngyi. Hajaratu ná, wuri kə njigwe kala wada ra Musa kə Hyalatəmwə nggərəkə tə́ shi hyi-myi mə mwə rə Sina; a ka mava nggwasə-njə. 25(Má mwə rə Sina mwa, "Hajaratu" əkwə mbəlyi sha ka; tə hyə ká Kwará njə.) Hajaratu mwa, wuri kə njigwe kala mələmi Urushalima va myi ɓeshi tsa; təmburi Urushalima lə paɗə mbəlyi tə njə́ ná, kwa mava hyá səkwa tə zəli wada ra Musa. 26A má malə kambi kə dləməgwa tsa, kala Urushalima tsá məɓa tamwə njə; a ka ma-ramyi njə mwa. 27Təmburi wuri Dləparamə Hyalatəmwə kə gətə nee, "Kasha dlama, malə zəgənə má ye; kasha dlama dabwaa, na malə má ala savə bwanyə ye zəgwi! Təmburi ntikwə-ma nggwasə malə zəgənə kə za-njə dləntə njə́, nggwarə tə́ nga malə lə za hankyə," əkwə. 28Nggwasama, má myi mənə nə, ka nggwasə Hyalatəmwə myi ndangə, səkwa tə aləkawalə kə Hyalatəmwə mputə myi tsa—kala tsá kə Ishaku yekigwa səkwa tə aləkawalə kə Hyalatəmwə mputə zamə tsa. 29Má zamə shə mwa, ba zəgwi kə yekigwa va malə mava tsa ɗa zəgwi kə yekigwa səkə kə Mambəli Hyalatəmwə tsa, a nggərəkə bwanyə tə́ njə́; tsətsə ndza-ramyi ɓeshi mwa. 30Tsəma kwə Dləparamə Hyalatəmwə ri? Má kwə njə nə, "Dləntə malə mava tsa lə zəgwi-ranjə; təmburi ka dzəgə zəgwi ra malə mava zəmə ya ta-rahya ka kutə lə zəgwi ra malə kambi kə dləməgwa wə," əkwə. 31Səkwa təmburi tsətsə, nggwasama, myi nə, nggwasə malə mava myi wə; nggwasə malə kambi kə dləməgwa myi.


text: 1Məhəne sulo ma dəba i mədzəgər i Yesu ta Nataniyel na, mabəzləme gər i dahəlay a ge bo ma gəma i Kana, ka dala i Galile. May i Yesu andaya mə ɗəma. 2Ta zalay a Yesu ta gawla ŋgay hay dərmak. 3Faya magurlom ma giye na, guzom a ndəv fataya abəra. May i Yesu a gwaɗay a wawa ŋgay Yesu: «Guzom andaya sa bay. Ka ndəv na, kəkay?» 4Yesu a mbəɗay faya, a gwaɗay: «May ga, wu nakə neŋ na giye na, mata tsikeŋ na, nəkar ɗaw? Həlay ga kə slaw zuk bay.» 5May i Yesu a tsəne andza niye na, a ye a gwaɗatay a ndo i məsler hay: «Gum wu nakə ma tsikakumeye tebiye.» 6Ka təv eye niye na, gah hay andaya məkwa. Gah niye hay məkwa aye na, Yahuda hay ta mbəɗawa a ɗəma yam ka məbere wu hay ada tə həlay andza nakə bazlam tay mapala eye a tsik aye. Gah niye hay na, yam ma diye a ɗəma ma giye kalawah zlam, zlam. 7Yesu a gwaɗatay a ndo i məsler hay: «Dum naha təɗumaw yam, rahum ha a gah neheye tsesləsle tsesləsle.» Ndo i məsler niye hay ti ye tə təɗaw yam. Tə rah ha a gah niye hay tsesləsle tsesləsle. 8Yesu a gwaɗatay: «Anəke na, təɗum yam nakay, zlumay naha a ndo mələvay gər a magurlom, mâ ndzaka na.» Ndo i məsler hay tə zlay naha yam niye. 9Ndo mələvay gər a magurlom niye a ndzaka na, yam niye a təra guzom aye. A ndzaka na, guzom eye a yaw məŋgay na, a sər bay. Ane tuk na, ndo i məsler neheye tə təɗ yam aye na, nəteye tə sər ha. Yesu a zalay a zal i dahəlay, 10a gwaɗay: «Kwa way kə zalatay a ndo hay na, ma vəlateye guzom nakə a tsəhən aye təday. Ta sa haladzay na, ma vəlateye nakə a tsəhən bay aye tuk. Ane tuk na, nəkar na, ka pa na nakə lele eye wu yak hus anəke na, kəkay!» 11Nakay na, makurre i masuwayaŋ nakə Yesu a lah məge aye. A ge na, ma Kana ka dala i Galile. Andza niye Yesu a bəz ha məzlaɓ ŋgay. Hərwi niye gawla ŋgay hay tə dzala ha ka Yesu. 12Ma dəba aye na, Yesu a ye a Kafernahum ta may ŋgay, ta malamar ŋgay hay ada ta gawla ŋgay hay. Tə ndza mə ɗəma məhəne tsakway. 13Magurlom i Yahuda hay nakə tə zalay Pak aye na, mazlambar kə ndzew bəse. Hərwi niye, Yesu a həl bo a ye a Zerozelem. 14A ndisl a Zerozelem na, a ye a dalamətagay i gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom. A ye naha a ɗəma na, a ndzay a gər a ndo masəkəme ha sla hay, ta təɓaŋ, ta maydagwar hay. A ndzay naha a gər a ndo mambəɗe suloy hay mandza eye hay ka wu məpe wu tay hay dərmak. 15Tsa na, a zla ləɓer, a slapa ha ka bo, a təra ha mandalaɓa. A ye a həhar tay ha ndo niye hay abəra dəreŋ, tə sla tay hay, ta təɓaŋ tay hay tebiye abəra mə gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom. A kwats ha suloy i ndo mambəɗe suloy ka dala, a pay həlay a wu məpe wu tay niye hay. 16A gwaɗatay a ndo masəkəme ha maydagwar hay: «Həlum wu kurom neheye abəra kanaŋ! Kâ tərum ha gay i Bəba ga, gay i məge tsakala mə ɗəma bay.» 17Gawla ŋgay hay tə ŋgatay andza niye na, wu nakə mawatsa eye mə Ɗerewel i Mbəlom aye a matayaw a gər. Tə watsa na, tə gwaɗ: «Gay yak nakay na, na wuɗa na haladzay. Mədzal gər ga peteh, na pa na a ɗəma.» 18Bagwar i Yahuda hay ta tsətsah faya, tə gwaɗay: «Ka sliye faya məge na, masuwayaŋ waray nakə ada nəmay nəmaa səriye ha ta vəlaka tsəveɗ ka məge wu andza nakay aye?» 19Yesu a mbəɗatay faya, a gwaɗatay: «Mbəzlum ha gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom nakay. Ma məhəne mahkar na, na lətsiye ha ka mbəlom.» 20Tə gwaɗay: «Gay nakay nəmaa ndza faya ka maɗəzle na, məve kuro kuro faɗ gər eye məkwa tuk na, ada nəkar i yak na, ma məhəne mahkar tsa na, ka ɗəzl na, kəkay?» 21Ane tuk na, gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom niye Yesu a tsik faya aye na, a tsik dzeke ka bo ŋgay. 22Ahəl nakə Yesu a mət ada a lətsew abəra ma mədahaŋ aye na, bazlam ŋgay niye a tsik aye a matayaw a gər a gawla ŋgay hay. Pat eye niye na, tə dzala ha ka wu nakə mawatsa eye mə Ɗerewel i Mbəlom aye ada ka bazlam ŋgay nakə a tsik aye. 23Ahəl nakə Yesu neŋgeye ma Zerozelem ada neŋgeye mə magurlom i Pak aye na, kə ge wu neheye a ge masuwayaŋ haladzay aye. Andza niye, ndo hay haladzay ta ŋgatay a masuwayaŋ niye hay ada ta dzala ha ka Yesu. 24Ane tuk na, Yesu na, kə pa mədzal gər ŋgay ka nəteye bay hərwi neŋgeye a sər tay ha tebiye, 25ada neŋgeye na, ndo məɗay ha wu nakə mə bo i ndo zezeŋ aye ka həlay təbey hərwi bo ŋgay eye a sər ha wu nakə mə ɗərev i ndo zezeŋ aye.


text: 1Ba Yesu gə sha mbəlyi kə zəli njə́ nee, "Wuntə mdi galipə tsá shə, ba fəyə wsha-njə paɗə tə pəla tə́ wuntə mdi kə mələrəshə tlə́nə. Má nda fá na ná, ba mbəlyi səkə gərətə tə́ mdi galipə tsa nee, 'Tə zəmə wsha-nga mdi-nga tsa lə dlərəbi,' əkwə. 2Ba mdi galipə tsa kata mdi kə mələrəshə tlə́nə tsa, ba gə sha njə́ nee, 'Waá tsəli wsi kə na mələ rá lə dlərəbi kə tləmə-ra buhə vəa ri? Ndzaranjəa ki, wɗatə rá zaka mbwara wsha-ra va na paɗə, ba rá sənata mtsi-hya; təmburi səfə na ndza ka mdi kulə mbweghe wsha-ra mwa wə,' əkwə. 3"Ba mdi fashə tsa zəzi məghi-məghi-njə nee, 'Nggəra"wə, tsəma mələ rá ndzaranjəa ri? Na tlamda-ra kə dləntə rá tá tlə́nə-njəa! Na njə́a mwa tsə́, dənama va rá tsəramə wza wə; a tə zhə rá həwə va dzəgə səkəri va mbəlyi. 4Á! Wuri rá kə sənata wsi kə mələ tazhe ba mbəlyi kə́lə rá dzəgə ya-hya, a ɗəɗa rá məntiɓə ka mcə-hya, a na tlə́nə-ra tsa kə kələntəgwa va rá,' əkwə. 5"Ba njə kakə mbəlyi ndza tlamda-njə tə zəli tə ngulə paɗə, ba hyá səkə kutə-kutə. Kwə njə na sha mdi kə atərə səkə ná, 'Nkunyi ngulə ndza tlamda-ra tə zəli na tə ri?' əkwə. 6'Garəwa "í arəwi patlə,' əkwə mdie. 'Na ɗarəwali-nga tsa; njigwe, ba na shishentə arəwi patlə tsa, ba na ɗafətə mcifəmtsi,' əkwə sha mdie. 7Ba njə gə sha wuntə mdi dəwa nee, 'Nkunyi ngulə ndza tlamda-ra tə zəli na tə ri?' əkwə. 'Buhwi ha arəwi patlə,' əkwə mdie. 'Na ɗarəwali-nga tsa; njigwe, ba na shishentə arəwi patlə tsa, ba na ɗafətə təkəsəmtsi,' əkwə mdi kə dlərəbi tsa. 8Ba mdi galipə tsa fali mdi kə dlərəbi tsa fashə təmburi wsha ntsəntsəkulə kə njə mələtəa. (Təmburi má mbəlyi ka nga wdunya ná, hyá mda mbəlyi ka nga Hyalatəmwə lə mələ tlə́nə-hya lə ntsəkulə.) 9"Yira gə sha yə mwa, tsəshə wa mcə tə́ ghi-yə səkə kə "u"wi-yə ntimye fashə; má vəcirəvi kə njə kəri ná, mbəlyi dzəgə fə yə hankyə ya-hya batə-batə! 10Má wamara mdi kə mələtə jiri lə wsi batlyə nə, mdi shə dzəgə mələ jiri lə wsi bwa dəwa. Má mdi má mələ jiri lə wsi batlyə, ka dzəgə mdi shə mələ jiri lə wsi bwa dəwa wə. 11Má ndərə kandə yə mələtə jiri mə tsətsəyi wsha fafashə kala wsha rə wdunya wə nə, tsəma dzəgə mbəlyi nggə yə galipə jiri səkə va Hyalatəmwə ri? 12Má ndərə kandə yə tsəyi wsha wuntə mdi kə mbəlyi fətə tə pəla-rayə lə jiri wə nə, tsəma dzəgə mbəlyi nggə yə wsi ndangə ka ngayə mwa ri? 13"Kandə mdi njigwe ka mava tə́ tlamda ɓwagə wə. Təmburi njə dzəgə "i wuntə patlə, a ba "imye wuntə kutə; njə dzəgə fá vəcə tsá patləa, a ba kə́lyə kə fá tsá kutəa. Tsətsə mwa, kandə yə zəlitə Hyalatəmwə ka Tlamda-yə, a na yə kə fəyə galipə ka tlamda-yə wə," əkwə Yesu sha hyá. 14Má vi kə ká Farisi fatə vəcə Yesu ngyi ná, ba hyá ntsəntsərakwə njə́, təmburi ká və galipə hyá. 15Ba Yesu gə sha hyá nee, "Yə nə, wuri yə kə fəyə ghi-yə ka mbəlyi tsapə kwa kəma ra mbəlyi fashə; ndana má Hyalatəmwə ná, wuri kə sənata ndza ra mni-yə ntimye! Má wsi kə mbəlyi kwa wdunya fətə dləvi tə ka wsi zakə nə, ka wsi ntimye fashə fəyə njə́ Hyalatəmwə! 16"Má wada ra Musa lə vəcə kə zakuri hyi Hyalatəmwə gətə zamə, hyá tsá kə mbəlyi zəli ala zamə rapə tə vi Yohana mdi kə mələ batizəma. A má tsəshə tə vi Yohana shə, habarə ndərə mbweghe zəmə mbəgə Hyalatəmwə tsá kə gəgwa; paɗə mbəlyi mwa, tə ɓirətigwa dzəmə mbəgə-njəa! 17Kasəkayə-ma za ra nkwa məɓa tamwə lə nkwa tə ka paɗə, tə́ za ra wsi ntyayə səkwa kwa wada ra Hyalatəmwə. 18"Má ba mdi ntəkə lə malə-njə, a mushə wuntə malə ná, nyə səri tsá mələ njə lə maləa. Má mdi kə mushə malə kə dləntəgwa tsa dəwa, mdi kə nyə səri njə lə malə tsa. 19"Wuntə mdi galipə tsá shə, tsá kə la wsha dandəndərəa dzawə pá-rahya; wsha zəzərə tsá mpurə njə wamara vi mwa. 20Wuntə dawarandyi tsá shə mwa dəwa, tli-njə Li"azaru; gwa-ranjə paɗə ná, ka zhi lə"wə. Tə kə́lə njə́ mbəlyi səkə mnyə pali mdi galipə tsa wamara vi— 21tára ka tlantə məngushingushi ɗafa kə ncini va mdi galipə tsa njə, a ɗala kwa hwi-njə. Má kə́lyə́ ná, ndaka səkə hyá dəni lə"wə zhi-njə ngyi. 22"Má nda fá na ná, ba dawarandyi tsa mtə, ba mbəlyi kə mnə Hyalatəmwə məɓa tamwə səkwa kətə njə́ dzəmə tá Ibrahim, tə nkwa zəzərə məɓa tamwə. Má mdi galipə tsa mwa, ba mtə, ba mbəlyi lántə njə́; 23ba njə dzəmə bwanyə dabwaa mə ghwi. Tsa"a kwə njə ná, na Ibrahim tsa tityi kyə-kyə, lə Li"azaru tá njə́. 24Ba njə ka nkwa nee, 'Wa-á, Baba Ibrahim! Zhihwi tá rá, ba na mnəkə rá Li"azaru; a ncəmə lihyi pəla-ranjə njə mə yemyi nilyi, səkə njə fata anyə-ra lə, a nilishəgwa njə batlyə. Təmburi mə bwanyə dabwaa rá mə ghwie!' əkwə. 25"Ba Ibrahim gə sha njə́ nee, 'Zəgwi-tara, á na zəzitə: má vi ndza na kwa wdunya lə mkyə nə, wuri na kə fáhwi wsha zəzərə kúkulə; má Li"azaru venkwashə ná, bwanyə tsá sa njə. A má ndzaranjəa mənə nə, Li"azaru mpurə zəzərə, a na sa bwanyə kwa nganga. 26Má dəwa mə́ ná, kə dawhyee ndəma dlahəlyəgwa tsá kwalyə myi, tazhe nka mdi kə "i tlagwa tə nkwaa a jilyə tá yə; mwa, kandə mdi tlagwa pəlyəɓa tá yə, a shilyə nkwaa tá yə́ dəwa wə,' əkwə Ibrahim. 27"Ba mdi galipə tsa gə nee, 'Titihwə na rá, Baba! Má ndərə tsətsə njə ki, mnəkə Li"azaru dzəgwa ya ta-tara, 28ba njə gə sha nggwasama hyi-ra mcifə ngyi, a hyá mələ dabari tá ghi-hya, vashə hyá səkə dzəmə bwanyə ndza rá məa,' əkwə. 29'Má nggwasama hyi-nga nə, lə vəcə kə Hyalatəmwə gə sha Musa ba nga zakuri hyi Hyalatəmwə hyá kwaɓa huri? Nkatə tləmə hyá tá vəcə-hya ki,' əkwə Ibrahim. 30Ba mdi galipə tsa gə nee, 'Awə, Baba Ibrahim wə; kandə ngahya shə kətəshə hyá wə! Se mdi tlagwa səmə kwa hyə lə mkyə, a dzəgə gərətə vəcə tə́ hyá, nda ndza hyá mbəralyə məhələ-hya a wtubyi,' əkwə. 31Ba Ibrahim gə sha njə́ nee, 'Má ba hyá kə́lyə kə nka tləmə tá vəcə Musa lə nga zakuri hyi Hyalatəmwə nə, ka mbərəsa hyá lə vəcə mdi kə səmə kwa hyə lə mkyə dəwa wə,' əkwə Ibrahim."