text: 1Yesu a gwaɗatay sa: «Gum metsehe! A sakum məge wu nakə bazlam mapala eye a tsətsah fakuma gum aye na, kâ gum kame i ndo hay tebiye bay hərwi ada tâ zəba fakuma bay. Ka gum andza niye bay na, Bəba kurom mə mbəlom ma vəlakumeye magogoy kurom bay. 2«A saka məvəle wu a ndo i mətawak na, kâ vəlay parakka kame i ndo hay bay. Ndo i bəbərek hay tə vəlawa andza niye mə gay i maɗuwule me ada ka mazlazlaŋ i tsəveɗ aye hay. Nəteye ta pəla ndo hay tâ ɗəslatay ha gər. Faya na gwaɗakumeye: Nəteye na, ɓa ta huta magogoy tay tsɨy. 3Nəkar na, taɗə ka vəleye wu a ndo i mətawak tə həlay i mənday na, həlay i gula yak mâ sər faya bay. 4Andza niye, wu nakə ka vəliye na, vəl ta məkal. Bəba yak Mbəlom a ŋgatay a wu nakə ka vəl ta məkal aye. Neŋgeye ma vəlakeye magogoy.» 5Yesu a gwaɗatay sa: «Ahəl nakə ka ɗuwulumeye me a Mbəlom aye na, kâ gum andza i ndo i bəbərek hay bay. Nəteye na, ta wuɗa maɗuwule me mə gay i maɗuwule me ta mələtse ada ka mazlazlaŋ i tsəveɗ hərwi ada ndo hay tebiye tâ ŋgatatay. Neŋ faya na gwaɗakumeye: Sərum ha, nəteye na, ɓa ta huta magogoy tay tsɨy. 6Ane tuk na, nəkar na, ahəl nakə a saka maɗuwulay me a Mbəlom aye, do a gay i məhəne yak. Dərəzl ka bo ada ɗuwulay me a Bəba yak Mbəlom. Kwa nəkar maŋgaha eye abəra ka ndo hay na, neŋgeye andaya tə nəkar ma vəlakeye magogoy yak. 7Ahəl nakə faya ka ɗuwulumeye me na, kâ ɗuwulum vəɗvəɗ haladzay andza i ndo neheye tə sər Mbəlom bay aye bay. Tə dzala mə gər tay ta ɗuwulay me a Mbəlom vəɗvəɗ haladzay na, Mbəlom ma tsəniye tay na. 8Kâ gum andza nəteye bay, hərwi Mbəlom Bəba kurom ɓa kə sər ha wu nakə a sakum aye kwa ahəl nakə ka tsətsah zuk bay aye.» 9Yesu a gwaɗatay sa: «Ka ɗuwulumeye me na, gwaɗum andza nakay: Bəba may nakə mə mbəlom aye, kwa way mâ sər ha, məzele yak na, tsəɗaŋŋa. 10Bəy yak mâ yaw a walaŋ may. Wu nakə a saka aye mâ ge ka məndzibəra andza nakə mə mbəlom aye dərmak. 11Vəlamay wu mənday nakə ma slameye bəgom aye. 12Pəsamay ha mənese andza nakə nəmay bəbay nəmaa pəsatay ha a ndo neheye tə gamay mənese aye. 13Tsəpa may, hərwi ada Fakalaw mâ səpat may bay. Ane tuk na, təmamay ahaya abəra mə həlay i Fakalaw. [Hərwi nəkar na, Bəy ka gər i bəy, nəkar gədaŋ ada nəkar məzlaɓ eye ka tor eye. Amen!] 14«Andza niye, taɗə kə pəsumatay ha mənese a ndo neheye tə gakum mənese aye na, Bəba kurom mə mbəlom ma pəsakumeye ha dərmak. 15Ane tuk na, ka pəsumatay ha mənese a ndo neheye tə gakum mənese aye bay na, Bəba kurom Mbəlom ma pəsakumeye ha mənese kurom bay dərmak.» 16Yesu a gwaɗatay sa: «Taɗə faya ka gumeye daliyam na, kâ gum andza ndo i bəbərek hay bay. Nəteye na, ta mbəɗawa ha ɗəre tay andza ta mətiye hərwi ada ndo hay tâ zəba fataya nəteye faya ta giye daliyam. Faya na gwaɗumeye: Sərum ha nəteye na, ta huta magogoy tay tsɨy. 17Ane tuk na, a saka ka giye daliyam na, bara ɗəre ada faɗa mal ka məkwets i gər yak lele. 18Andza niye, ndo hay ta səriye ha nəkar faya ka giye daliyam bay. Ane tuk na, Bəba yak nakə mandza eye ma təv maŋgaha eye neŋgeye nəte ŋgweŋ a sər ha. Faya ma ŋgateye a wu nakə maŋgaha eye faya ka giye aye. Ada mata vəlaka magogoy yak na, neŋgeye.» 19Yesu a gwaɗatay sa: «Kâ hayumay gər a zlele ka məndzibəra bay hərwi mətul hay ta reŋgez ta nasiye ha tebiye. Məkal hay bəbay ta sləliye gay kurom hay ta həliye zlele niye. 20Hayumay gər a zlele kurom na, a mbəlom. Mə ɗəma na, mətul hay ta reŋgez ta nasiye ha bay, məkal hay ta sliye faya mede makəle ahaya bay. 21Hərwi ɗərev yak mandza eye na, ma təv nakə zlele yak mə ɗəma aye.» 22Yesu a gwaɗatay sa: «Ɗəre yak na, andza lalam ma dəviye dzaydzay a bo yak tebiye. Taɗə ɗəre yak a zəba kwetseh kwetseh lele na, bo yak kətsek mə dzaydzay. 23Ane tuk na, taɗə ɗəre yak lele bay na, bo yak kətsek ma ləvoŋ. Yaw, taɗə dzaydzay mə nəkar kə mbata na, nəkar mandza eye ma ləvoŋ zəŋzəŋ eye.» 24Yesu a gwaɗatay sa: «Ndəray ma sliye məge məsler a ndo i gay ŋgay hay sulo bay. Hərwi pat neŋgeɗ na, ma geye seweɗ a ndo ŋgay neŋgeɗ, ma wuɗiye na neŋgeɗ lele. Kəgəbay ma gəseye me a ndo neŋgeɗ, a ndo neŋgeɗ ma gəseye me bay tebiye. Nəkurom bəbay, ka slumeye faya məge məsler a Mbəlom ada a suloy sulo sulo bay.» 25Yesu a gwaɗatay sa: «Hərwi niye, neŋ faya na tsikakumeye: Kâ dzalum gər hərwi wu mənday kəgəbay hərwi wu məsay, kəgəbay hərwi petekeɗ bay. Hərwi məsəfəre na, a ze wu mənday ada bo kurom na, a ze petekeɗ segey. 26Zəbum ka ɗiyeŋ hay təday. Ta sləga bay, tə pala wu tay tə hayay gər a wuray a de bay. Ane tuk na, Bəba kurom mə mbəlom faya ma vəlateye wu mənday. Nəkurom na, ka zum tay ha ɗiyeŋ ha haladzay. 27«Way nakə mə walaŋ kurom ma sliye faya masəkah ha məndze ŋgay ka məndzibəra ta mədzele gər ŋgay nakə faya ma dzaliye aye na, way? 28Faya ka dzalumeye ka petekeɗ na, hərwi mey? Zəbum ka məvurze i guzer hay mə pesl təday. Tə ge məsler bay, tə ŋgar petekeɗ bay. 29Faya na gwaɗakumeye, kwa Salomoŋ nakə zlele eye haladzay aye, ɗaɗa kə pa ka bo petekeɗ andza məvurze i guzer niye hay bay. 30Andza niye Mbəlom na, faya ma pateye ka bo petekeɗ a guzer hay ka bəgom nakay. Tədœ na, guzer niye hay ta kuliye. Ta kula na, ta kaliye tay ha a ako. Kə ge andza niye na, nəkurom ɗuh Mbəlom ma pakumeye petekeɗ ka bo ma ziye i guzer hay bəɗaw? Kwa a nəkurom neheye mədzal gər tsekweŋ aye bəɗaw! 31«Kâ gwaɗum: Nəmaa ndiye mey? Nəmaa siye mey? Nəmaa piye ka bo mey na, kâ dzalum bay. 32Maa pəla wu neheye na, ndo neheye tə sər Mbəlom bay aye. Ane tuk na, Bəba kurom mə mbəlom a sər wu nakə a sakum aye. 33Lahum mapəle na, Bəy i Mbəlom təday ada tə wu nakə a yay a gər a Mbəlom aye. Ma vəlakumeye siye i wu hay tebiye sa. 34«Kâ dzalum ka wu nakə tədœ aye bay. Tədœ na, ma dzaleye a gər ŋgay. Ka pat məsləlaw na, ɗəretsətseh ŋgay eye ɗa.»


c: text/html

text: 1Lokɨ Jəju ḭ kɨ dɔ mbal tɨ ɨsɨ rɨsɨ kɨ nangɨ, kosɨ dɨje ngay əi goe tɨ. 2NJe banjɨ kare tḛḛ re rɔ Jəju tɨ, ɔsɨ məkəsɨne nangɨ no̰e tɨ, nɨngə əl-e ə nə: «Ɓaɓe, re ɨndɨgɨ ə, a adɨ banjɨ ləm ur, kadɨ rɔm ay njay.» 3Jəju ɨlə jine, ɔde-n, nɨngə əl-e ə nə: «M-ndɨgɨ, ə kadɨ banjɨ ləi ur, adɨ rɔi ay njay.» Ɓa ta naa tɨ no̰o̰ banjɨ lie ur, adɨ rɔe ay njay. 4Go tɨ Jəju əl-e ə nə: «Onoi kadɨ əl tae dəw madɨ, ə aw ɔjɨ rɔi nje kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare, nɨngə adɨ kadɨ-kare kɨ go ndu-kun tɨ lə Mojɨ. Ɨra be mba kadɨ gəri təkɨ banjɨ ləi ur adɨ ɨngə rɔ nga.» 5Lokɨ Jəju ɨsɨ ur kɨ me ɓe kɨ Kapərnayɨm tɨ nɨngə, dəw kɨ Rom tɨ kare kɨ nje kun dɔ ɓutɨ asɨgar je kɨ ɓu, re rɔe tɨ, no̰ kɨ dɔe tɨ ə nə: 6«Ɓaɓe, ngon nje kɨlə ləm kare to mo̰y ɓe no̰o̰, njae oy ta gɨne tɨ, adɨ ɨngə ko̰ ngay.» 7Ə Jəju əl-e ə nə: «M-a m-aw kadɨ m-aje.» 8Nə nje kun dɔ ɓutɨ asɨgar je kɨ ɓu əl-e ə nə: «Ɓaɓe, mi m-asɨ kadɨ ɨndə njai ta kəy tɨ ləm al, ə əl ta kare par ə ngon nje kɨlə ləm a ɨngə rɔ nga. 9M-əl be tadɔ, mi kɨ dɔm mi gɨn tɔgɨ tɨ lə njé kɨ dɔm tɨ, nɨngə m-aw kɨ asɨgar je kɨ əi gɨn tɔgɨ tɨ ləm tɔ. Adɨ re m-əl asɨgar kare m-ə nə: “Aw!” ɓa aw; kɨn ə m-əl kɨ nungɨ m-ə nə: “Ɨre!” ɓa re; kɨn ə m-əl ngon nje kɨlə ləm m-ə nə: “Ɨra nḛ kɨ be!” ɓa ra nḛe kɨn tɔ.» 10Lokɨ Jəju oo ta kɨn tae tɨ, pɨte, ə əl njé kɨ ai sie ə nə: «Təkɨ rɔjetɨ adɨ m-əl səsi, ko kadɨ-me kɨ be kɨn, m-ɨngə rɔ dəw madɨ tɨ dɔnangɨ kɨ Isɨrayəl tɨ al ɓəy. 11NGa nɨngə, m-əl səsi ɓəy tɔ, dɨje ngay kɨ əi Jɨpɨ je al, a ḭḭ kɨ lo kɨbə kadɨ tɨ je, lo kur kadɨ tɨ je, kadɨ rəi ɨsi ta nḛ kuso tɨ kɨ Abɨrakam je, kɨ Isakɨ je, kɨ Jakobɨ je me ɓeko̰ tɨ kɨ dɔra̰ tɨ. 12Nə njé kɨ kəte ɓeko̰ kɨ dɔra̰ tɨ sɔbɨ dɔde, a tuwəi-de, ɓuki-de kɔ taga, me tɨl tɨ. Lokɨ a no̰i je, a ngəi ngangɨde je tɨtɨ.» 13Ɓa, Jəju təl əl nje kun dɔ ɓutɨ asɨgar je kɨ ɓu ka kɨn ə nə: «Majɨ, aw! Nɨngə kadɨ ngon nje kɨlə ləi ajɨ kɨ go kadɨ-me tɨ ləi kɨn.» Nɨngə dɔ kade tɨ no̰o̰, ngon nje kɨlə lie ɨngə rɔ kɨ nga tɔ. 14Go tɨ, Jəju aw me kəy tɨ lə Pɨyər ɓa, oo məme kɨ dəne to nangɨ, rɔe o̰ por rɨgɨ rɨgɨ. 15Ə Jəju ɔdɨ jie, nɨngə, rɔe kɨ kəte tɨngə ngay ka kɨn, təl sɔl, adɨ ɨngə rɔ nga. Go tɨ, ḭ taa ra nḛ kuso adɨ Jəju. 16Lokɨ lo sɔl, dɨje rəi kɨ njé mo̰y je ngay kɨ ndɨl je kɨ majal rai-de, rɔ Jəju tɨ. Adɨ Jəju tuwə ndɨl je kɨ majal ka kɨn dɔde tɨ kɔ kɨ ta kɨ tane tɨ, taa ajɨ njé mo̰y je pətɨ tɔ. 17Be mba kadɨ ta kɨ nje kəl ta kɨ ta Luwə tɨ Ejay əl ka kɨn tɔl tane. Ejay ə nə: «Ɔy tujɨ je, Kɨ mo̰y je ləje kɨ dɔne tɨ.» 18NDɔ kare, Jəju oo kosɨ dɨje ngay ɨləi-naa gəi gɨde, nɨngə əl njé ndo je ləne kadɨ n-gangi ba n-awi dame tɨ kɨ kare. 19Lo kɨn tɨ, nje ndo ndu-kun lə Luwə kare re rɔ Jəju tɨ əl-e ə nə: «NJe ndo dɨje, m-a m-un goi lo je pətɨ kɨ a aw tɨ.» 20Ə Jəju əl-e ə nə: «NJa̰ je ai kɨ ɓe tode, ə yəl je ai kɨ kəyde tɔ, nə mi NGon dəw m-aw kɨ lo kɨ kadɨ m-ɨlə dɔm tɨ al.» 21Dəw kare dan njé ndo je tɨ lə Jəju əl-e ə nə: «Ɓaɓe, adɨ-m ta rəbɨ adɨ m-aw m-dɨbɨ bawm ɓəy taa.» 22Ə Jəju əl-e ə nə: «Un gom, ə ɨyə̰ njé koy je adɨ dɨbi njé koy je ləde.» 23Jəju al me to tɨ, ɓa njé ndo je lie ali goe. 24Nɨngə yə, nəl kɨ bo ngay ɨbə səde busɨ dɔ ba tɨ, adɨ to aw tə nduy man. Lo tɨ kɨn, Jəju ɨsɨ to ɓi. 25NGa ə, njé ndo je lie rəi kɨ rɔe tɨ, ndəli-e kɨ no̰ tade tɨ əi nə: «Ɓaɓe, ajɨ-je, nə j-ɨsɨ j-oy.» 26Ə Jəju əl-de ə nə: «Ra ban ə ɨɓəli be ə? Səi dɨje kɨ kadɨ-me ləsi e ndɨkɨri ba.» Nɨngə, ḭ taa, ndangɨ nəl əi kɨ man ba, adɨ lo təl to jɨjɨji. 27Nḛ kɨn ətɨ dɨje ɓəl ngay, adɨ əli əi nə: «Dəw ə wa kam e dəw kɨ ban ə, nəl je kɨ ba je ka oi ta lie be ə?» 28Lokɨ Jəju re tḛḛ gɨdɨ ba tɨ, dɔnangɨ tɨ lə dɨje kɨ Gadara, dɨngəm je joo, kɨ ndɨl je kɨ majal rai-de tḛḛi kɨ dɔ ɓadɨ je tɨ rəi ɨngəi-e. Dɨje kɨn rai nḛ majal ngay, adɨ dəw kɨ kadɨ un rəbɨ kɨn goto. 29Lo kɨn tɨ, ɨləi rɔde uri kɔl əi nə: «NGon lə Luwə, e ri ə ɨge rɔje tɨ ə? Ɨre nḛ mba kadɨ adɨ-je ko̰ kəte no̰ dɔkagɨloe tɨ a?» 30NGa nɨngə, kosɨ kɔsongɨ je ngay a usoi nḛ kadɨ lo tɨ no̰o̰ sa̰y ndə̰y. 31Ə NDɨl je kɨ majal no̰i dɔ Jəju tɨ əli-e əi nə: «Re ɨtuwə-je ə, adɨ j-aw me kɔsongɨ je tɨ kam.» 32NGa ə, Jəju əl-de ə nə: «Awi!» Ɓa tḛḛi, awi uri me kɔsongɨ je tɨ, adɨ kosɨ kɔsongɨ je ɓɨngəi-naa kadɨ mbal tɨ taa, tosi me ba tɨ, a̰yḭ-naa man oyi. 33NJé ngəm kɔsongɨ je a̰yḭ-naa awi me ɓe bo tɨ, ɔri poy nḛ kɨ ra nḛ, kɨ nḛ kɨ tḛḛ dɔ dɨngəm je tɨ kɨ joo kɨ ndɨl je kɨ majal rai-de ka kɨn, pətɨ adi dɨje ooi. 34Dɨje pətɨ kɨ me ɓe bo tɨ tḛḛi awi kadɨ ɨngəi Jəju, ə lokɨ ooi-e ɓa, dəji-e kadɨ ɨyə̰ dɔnangɨ ləde ə aw.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Mi Pol, naa tɨ kɨ Sɨlasɨ əi kɨ Tɨmote, ə jɨ ndangɨ makɨtɨbɨ kɨn j-adɨ səi njé kaw-naa je lə Luwə kɨ Bawje, əi kɨ Ɓaɓe ləje Jəju Kɨrɨsɨ, kɨ ɨsi Təsalonɨkɨ tɨ. 2Kadɨ me-majɨ kɨ lapɨya lə Luwə kɨ Bawje əi kɨ Ɓaɓe ləje Jəju Kɨrɨsɨ e naa tɨ səsi. 3NGakom je, sɔbɨ kadɨ jɨ ra oyo Luwə kɨ dɔkagɨlo je pətɨ kɨ mbata ləsi. Nɨngə e go rəbe tɨ kadɨ jɨ ra be mbata kadɨ-me ləsi aw kəte kɨ tɔgɨne ngay, taa səi pətɨ, ndɨgɨ-naa kɨ dansi tɨ ka ḭ kɨ dɔ made tɨ dɔ made tɨ tɔ. 4Nɨngə, e mbata kɨn ə, j-un səsi j-ɨsɨ j-ɨndə-n guje kɨ rɔ ndəgɨ njé kaw-naa je tɨ lə Luwə, ɔjɨ-n dɔ kuwə tɔgɨ ba kɨ kadɨ-me ləsi me kɨndə kəm-ndoo tɨ kɨ me ko̰ tɨ kɨ tḛḛ dɔsi tɨ. 5Ko̰ je kɨn tɔjɨ kadɨ Luwə e nje gangɨ ta kɨ dana, nɨngə a tɔjɨ kadɨ səi dɨje kɨ asi ta kadɨ oi ɓeko̰ lə Luwə kɨ ɨsɨ ɨngəi ko̰e kɨn tɔ. 6Təkɨ rɔjetɨ, Luwə e dəw kɨ dana, adɨ a adɨ ko̰ dɨje kɨ njé kadɨ səsi ko̰ kɨn tɔ, 7nɨngə səi kɨ adi səsi ko̰, a ɨngəi lo kɔr kə̰ə̰ səje, lokɨ Ɓaɓe Jəju a tḛḛ dɔra̰ hɔy tə re kɨ malayka je ləne kɨ njé tɔgɨ. 8A re me por tɨ kɨ o̰ bɨlɨngɨ bɨlɨngɨ mba kadɨ adɨ ko̰ dɨje kɨ gəri Luwə al, kɨ dɨje kɨ njé mbatɨ Poy Ta kɨ Majɨ lie, e kɨ e Ɓaɓe ləje Jəju. 9Ko̰ kɨ a ɨngə-de, e tujɨ kɨ dɔbəye goto. A əi sa̰y ngay ta kəm Ɓaɓe tɨ, kɨ gɨdɨ tɔgɨ tɔɓa tɨ lie, 10lokɨ a re ndɔe tɨ kɨn kadɨ dɨje lie ɨləi tɔjɨ dɔe tɨ, kadɨ dɨje pətɨ kɨ a adi-e mede pɨti-e. NGa nɨngə, səi ka a səi dande tɨ no̰o̰ tɔ, mbata səi ɨtaai najɨ kɨ ma kɨ jɨ ma dansi tɨ. 11E mbata kɨn ə, j-ɨsɨ j-əl ta kɨ Luwə kɨ ndɔ je pətɨ mbata tɨ ləsi, kadɨ Luwə oo səsi tə dɨje kɨ asi ta kɨlə kɨ ɓar səsi kɨ mbae. Kadɨ Luwə ra səsi kɨ tɔgɨne kadɨ ndɨgɨ ra majɨ kɨ to mesi tɨ kɨn tɔl tane majɨ ə kadɨ kadɨ-me ləsi ɨsɨ kəm ba tɔ. 12Lo kɨn tɨ, a ɨləi tɔjɨ dɔ Ɓaɓe Jəju tɨ, nɨngə e a ɨlə tɔjɨ dɔsi tɨ tɔ, kɨ go me-majɨ tɨ lə Luwə ləje əi sie, e Ɓaɓe Jəju Kɨrɨsɨ.


text: 1Rəzlumay a gər matəre təday na, ndo mawuɗe ndo hay. Pəlum tə ɗərev kurom peteh gədaŋ neheye Məsəfəre ma vəlateye a ndo hay aye hərwi ada kâ hutum. Gədaŋ nakə kâ pəlum aye a ze siye hay tebiye aye na, məɗe ha bazlam i Mbəlom nakə a tsikakum aye. 2Taɗə ndoweye a tsik bazlam i gəma neheye a sər bay aye na, a tsikatay na, a ndo hay bay. A tsikay na, a Mbəlom hərwi ndo hay tə tsənay na bay. A tsik ta gədaŋ i Məsəfəre, wu i Mbəlom neheye maŋgaha eye. 3Ane tuk na, ndo nakə a ɗatay ha bazlam i Mbəlom tə bazlam i gəma ŋgay aye na, neŋgeye a tsikatay a ndo ŋgay hay. Bazlam ŋgay niye hay na, ma vəlateye gədaŋ. Wu nakə faya ma tsikateye, ma mateye naha ɗərev hərwi ada tâ gəl, tâ ye kame kame. 4Ndo nakə a tsik bazlam i gəma neheye ndo hay tə sər bay aye na, a dzəna na, bo ŋgay eye ŋgway. Ndo nakə a ɗa ha bazlam i Mbəlom tə bazlam i gəma ŋgay aye na, neŋgeye ɗuh faya ma vəlateye gədaŋ a ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu mahaya gər eye tebiye. 5A seŋ nəkurom tebiye kâ tsikum me tə bazlam i gəma hay. Ane tuk na, kutoŋ ndo məma ha mâ ge andaya tə bazlam i gəma ŋgay hərwi ada ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu tebiye tâ gəl ada tâ ye kame kame. Kə ge andza niye bay na, ndo nakə ma ɗiye ha bazlam aye a ze ndo nakə ma tsikiye bazlam i gəma neheye a sər bay aye. 6Malamar ga hay, taɗə na ye naha a gay kurom, na tsikakum me tə bazlam i gəma neheye ka sərum bay aye na, na gakumeye ŋgama na, ma kəkay? Taɗə na ɗakum ha wu i Mbəlom nakə maŋgaha eye bay, na ɗakum hay siye i wu hay bay, na ɗakumeye ha bazlam i Mbəlom bay ada na tətikiye kurom ha bay na, na dzəna kurom ka wuray kwa tsekweŋ bay tebiye! 7Dzalum ka wu i məhetse hay təday, andza ndərloy ta gandzaval. Taɗə ndo məfe ta fa təɗe təɗe bay na, ndo hay ta səriye məpaka naha faya bay. 8Məfe fagam bəbay na, andza niye dərmak. Taɗə agəna gəma ta gəma neŋgeɗ ta giye vəram ada taɗə ndo məfe fagam i mede a vəram kə fa na tə ɗəma bay na, ndəray ma diye a vəram niye bay. 9I kurom dərmak na, andza niye. Taɗə faya ka tsikumeye bazlam i gəma neheye ndəray a sər bay aye na, ndo hay ta tsəniye wu nakə ka tsikum aye na, ma kəkay? 10Bazlam i gəma hay wal wal andaya ka məndzibəra. Bazlam i gəma hay tebiye a satay məgweɗe wu andaya. 11Ane tuk na, taɗə ndoweye kə tsikeŋ me tə bazlam i gəma nakə na sər bay aye na, neŋgeye mbəzlew kame ga ada neŋ dərmak andza mbəzlew kame ŋgay. 12Andza niye, neŋ faya na gwaɗakumeye pəlum tə ɗərev kurom peteh gədaŋ neheye Məsəfəre ma vəlateye a ndo hay aye hərwi ada kâ hutum haladzay. Ane tuk na, wu nəte na, wuɗum wene wene eye na, wu nakə ma dzəniye tay ha ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu məgəle ada ma ye kame kame aye. 13Hərwi niye ndo nakə a sər mətsike bazlam i gəma aye na, mâ ɗuwulay me a Mbəlom hərwi ada Məsəfəre mâ vəlay gədaŋ məmatay ha a ndo hay tə bazlam nakə ndo hay tə tsəniye aye. 14Taɗə faya na ɗuwulay me a Mbəlom tə bazlam i gəma nakə na sər bay aye na, məsəfəre ga neŋgeye faya ma ɗuwuliye me a Mbəlom. Deɗek, ane tuk na, metsehe ga andaya mə ɗəma bay. 15Kə ge andza niye na, na giye na, kəkay? Na ɗuwulay me a Mbəlom ta məsəfəre ga tə bazlam i gəma neheye na sər bay aye. Ane tuk na, na ɗuwulay me a Mbəlom tə metsehe ga tə bazlam neheye na tsəne aye hərwi ada nâ tsəne. A seŋ məge dəmes ta məsəfəre ga tə bazlam neheye na tsəne bay aye ada a seŋ məge dəmes tə metsehe ga dəmes neheye na tsəne aye. 16Taɗə kə ge andza niye bay, nəkar i yak faya ka gay naha sɨsœ a Mbəlom tə bazlam neheye ka sər bay aye tuk na, ada ndo neheye tə sər wu niye hay bay aye na, ta mbəɗiye faya «amen» na, ma kəkay? Nəteye tə tsəne wu nakə ka tsik aye bay. 17Məgay naha sɨsœ yak niye ka gay naha a Mbəlom aye na, lele, ane tuk na, ma giye ŋgama a ndo neŋgeɗ bay. 18Neŋ faya na gay naha sɨsœ a Mbəlom hərwi na tsik bazlam neheye na sər bay aye na, na ze kurom ha tebiye. 19Ane tuk na, ahəl nakə neŋ ta ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu mahaya gər eye na, ŋgama na tsikatay gər i bazlam hay zlam neheye ta tsəniye andza niye na, na tətikiye tay ha ndo hay tə bəmalə nakə na tsikateye gər i bazlam hay gwezem kuro vəɗvəɗ haladzay tə bazlam neheye tə sər bay aye. 20Malamar ga hay, ka dzalum gər ka wu hay andza wawa ndəriz hay bay. Ɗuh dzalum gər na, andza nəkurom bagwar eye hay. Ta təv i mənese na, tərum andza wawa ndəriz hay. Nəteye na, tə sər məge mənese bay. 21Tə watsa mə Ɗerewel i Mbəlom na, Bəy Maduweŋ a gwaɗ: «Neŋ na sləriye naha ndo i gəma neŋgeɗ hay ka təv i ndo ga hay. Ta tsikateye bazlam ga tə bazlam i gəma mekeleŋ eye. Kwa na ge andza niye bəbay na, ndo hay ta peŋeye faya zləm wal bay.» 22Hərwi niye mətsike me tə bazlam neheye tə sər bay aye na, faya ma bəzatay ha wu a ndo neheye tə pa mədzal gər ka Yesu Kəriste bay aye. Ndo neheye faya ta ɗiye ha bazlam i Mbəlom aye na, faya ma bəzatay ha wu a ndo neheye ta dzala ha ka Yesu aye na, Mbəlom andaya ta nəteye bəna a ndo neheye ta pa mədzal gər ka Mbəlom bay aye bay. 23Andza niye, ahəl nakə ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu tebiye mahaya gər eye, taɗə nəkurom tebiye faya ka tsikumeye tə bazlam i gəma neheye ndo hay tə sər bay aye, ndo məpe mədzal gər ka Yesu neheye tə sər wuray bay aye kəgəbay ndo neheye ta dzala ha ka Yesu bay aye, ta ye naha na, ta gwaɗiye gər a vuwakum. 24Ane tuk na, taɗə ɗuh nəkurom tebiye faya ka ɗumeye ha bazlam i Mbəlom tə bazlam i gəma nakə ndo hay tə sər aye na, ndo neheye ta dzala ha ka Yesu zuk bay aye ada ndo neheye ta dzala ha ka Yesu tə sər wuray bay aye, ta ye naha na, ta səriye ka mənese tay. Wu nakə ta tsəniye tebiye aye na, ma gateye hiyew mə ɗərev tay. 25Wu neheye maŋgaha eye tə dzala mə gər tay aye na, ma ndohwaweye parakka. Tsa na, ta dəkweye gurmets a Mbəlom, ta ɗəslay ha gər ada ta tsikiye parakka tə bazlam tay, ta gwaɗiye Mbəlom andaya mə walaŋ kurom ta deɗek. 26Malamar ga hay, ka gakweye na, kəkay? Ka hayum gər na, ndoweye ma giye dəmes, ndo neŋgeɗ ma tətikateye bazlam i Mbəlom a ndo hay, ndo neŋgeɗ ma tsikiye wu nakə maŋgaha eye Mbəlom a ɗay ha aye, ndo neŋgeɗ neŋgeye na, ma tsikiye me tə bazlam i gəma neheye ndo hay tə sər bay aye, ada ndo neŋgeɗ ma miye ha parakka wu nakə a tsik tə bazlam i gəma nakə ndo hay tə sər bay aye. Wu nakə faya ka gumeye tebiye na, gum hərwi ada ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu tâ gəl. 27Taɗə ndo hay andaya a satay mətsike me tə bazlam i gəma neheye ndo a sər bay aye na, ndo sulo kəgəbay mahkar ta tsik tsa, mâ ze ndo hay mahkar bay, ada tâ tsik na, nəte ta nəte. Ada ndoweye mâ ma ha wu nakə tə tsik aye. 28Taɗə ndəray andaya məma ha bay na, tâ ndza təte. Tâ dzala mə gər tay ada tâ tsikay a Mbəlom. 29Ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom hay na, ndo hay sulo kəgəbay mahkar tâ tsik me tsa. Ndo siye hay tâ pay zləm a wu nakə ta tsikiye aye, a yaw abəra ka təv i Mbəlom deɗek tsukuɗu deɗek bəɗaw? 30Taɗə ndoweye faya ma ɗiye ha bazlam i Mbəlom, tsa na, Mbəlom a ɗa ha wu weɗeye a ndo neŋgeɗ mə walaŋ kurom na, ndo nakə kurre faya ma tsikiye me aye mâ gər ha mətsike hərwi ada ndo neŋgeɗ mâ tsik me. 31Nəkurom tebiye ka slumeye məɗe ha bazlam i Mbəlom, ane tuk na, tsikum me nəte ta nəte hərwi ada nəkurom tebiye kâ tətikum wu ada kâ vəlumatay gədaŋ a ndo siye hay. 32Ndo nakə gədaŋ i Məsəfəre andaya faya məɗe ha bazlam i Mbəlom aye na, a sər məgay metsehe a gədaŋ eye niye dərmak. 33Andza niye hərwi wu nakə ma diye ta tsəveɗ eye bay na, a yay a gər a Mbəlom bay. Neŋgeye a say ɗuh na, ndzakwa ta tsəveɗ eye lele tə zay. Ŋgwas hay tâ ge na, andza ŋgwas neheye ma məhay gər i ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu aye tebiye. 34Ka hayum gər ka təv manəte eye na, tâ ndza təte, tâ tsik me bay. Nəteye na, tsəveɗ tay andaya mətsike me bay. Ŋgwas hay na, tâ rəhay gər a hasləka hay andza nakə mawatsa eye mə Ɗerewel i Mbəlom aye. 35Taɗə wu andaya nakə ta tsəne bay aye ada a satay matsətsehe aye na, tâ tsətsah ma məhay gər bay, tâ tsətsah ka zal tay hay mətagay. Ŋgwas ma tsikiye me ma məhay gər i ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu na, lele bay. 36Ah! Ka dzalum na, bazlam i Mbəlom a yaw abəra mə gay kurom ba! Kəgəbay ka dzalum na, maa tsəne bazlam nakay na, nəkurom ɗekɗek ba! 37Taɗə ndoweye kə dzala mə gər ŋgay kə huta gədaŋ i məɗe ha bazlam i Mbəlom kəgəbay gədaŋ mekeleŋ i Məsəfəre, mâ sər ha wu nakə na watsa kanaŋ aye na, maa tsik gum andza niye na, Bəy Maduweŋ kway. 38Taɗə ndoweye kə sər wu nakə na watsa aye, bazlam i Bəy Maduweŋ bay na, nəmay dərmak nəmaa təma na bay. 39Malamar ga hay vəlumay ha ɗərev kurom ka mapəle məɗe ha bazlam i Mbəlom ada kâ gumatay me a ndo hay mətsike me tə bazlam i gəma hay bay. 40Ane tuk na, gum wu hay tebiye ta lele eye. Gum ta tsəveɗ eye dərmak.


text: 1Ndzəkəŋushi'ina, ma sənə cii kya ba, kə shii unə, acii unə patə kə shii unə bariya. Ma bariya, əndə da i əpinə amakii cii kəya ɗa ŋwaŋuunə anəkii. 2Ma minə, maɗa ma'ə ŋgurii ka əpinə, tə'i bariya ŋga ŋgərəshinə anətə. Amma maɗa kə əŋki ŋgurii, kə ndzaa ci ətsə pooshi ma'ə bariya ŋga ŋgərəshinə anətə. 3Acii ha'ə, maɗa kə ŋgirə ki əndə'i ŋgurə, ŋgurii ma'ə ka əpinə, ka 'wanə nə ənji tə ki ma'alə ŋguyirənə. Amma maɗa kə əŋki ŋgurii, pooshi bariya ŋga ŋgərəshinə ma'ə anətə. Maɗa ŋgirə ki əndə'i ŋgurə əsə, paa ki ali ŋguyirənə. 4Ha'ə nuunə ɗii ndzəkəŋushi'inəki. Makə liɓuunə da Aləmasiihu agi əntənaakii, ma ka rəgwa ŋga bariya, kə ndzaa unə makə maməətəkii. Acii ha'ə, pooshi unə atsaa səɗə bariya ma'ə, amma atsaa əndə'i əndə nuunə, waatoo Aləmasiihu. Ma ca, kə maɗee Əntaŋfə ka ci agi maməətə ənja. Ətsə patə, kaama shii nafanə agi slənə ka Əntaŋfə. 5Ma saa'itə amə ma'ə ka nə'unə makə sətə kaɗeesəkə ka shishinaamə, kə ŋgərəma bwaya mwamwa'inə haŋkala gaamə. Ətsə patə, bariya maɗee ka mwamwa'inə gaamə, ama dəməgərə ka slənə sətə ɗii muudinəkii ka wa. 6Ma ŋga əna, pooshi ma'ə bariya anaamə, kə məətəgyaamə səgaamə acii sətə sha anəgi taamə makə a furəshina. Pooshi amə ka paslənə tə Əntaŋfə ka rəgwatə ŋga ŋukə ma'ə, ətə manaahəkii asəkə bariya. Ma ŋga əna, ka kura rəgwa caama paslə tə ci, waatoo ənə ci Ma'yanaakii a ɓaarə kaamə. 7Iitə ba naamə əna? Ya bariya saŋa, 'waslyakəənə nə ci kwa? Pooshi! Amma bariya sha kavə tə nyi ka shiinə taa mi nə 'waslyakəənə. Maci pooshi bariya bii, “Ga ha moo uushi ŋga ənda”, kaɗa pooshi nyi shii taa mi nə moo uushi ŋga ənda. 8Də fa bariya ha'ə upaa 'waslyakəənə rəgwa ŋga dəmənə aashiki, ca maɗee ka moo uushi'inə kama kama ashiki. Maci pooshi bariya, kaɗa mantəkii nə 'waslyakəənə. 9Nyi ka nəki maa, ma nyi ma'ə mashiimə bariya, da əpinə amaki nji nyi. Amma makə shii nyi bariya, wata 'waslyakəənə a ŋgiragi ka nyi nəkii ha'ə, 10nya əntəgi. Ma shi bariya, ka ɓaarə rəgwa ŋga əpinə shi ci. Amma ma ka nyi, wə kira ci ka nyi. 11Waatoo, makə shii nyi bariya, davə upaa 'waslyakəənə rəgwa, ca tsəku tə nyi, ca ɓələgi tə nyi. 12Makə ha'ə ɗii əna, ma bariya, kə ndzaa ci malaaɓakii. Sətə bii ci əsə, malaaɓakii, ŋga'ə, dagwakii əsə. 13Maɗa ha'ə saŋa, kə zhi'i dagwa uushi ka sə ŋga ɓələginə də nyi kwa? Aa'a, pooshi! 'Waslyakəənə ɗii ha'ə, ca shi dashi dagwa uushi, ca shi ka ɓələginə tə nyi. Də ha'ə shii nyi bwaya bwayaanə ŋga 'waslyakəənə. Də putə ŋga bariya shigi 'waslyakəənə paŋgəraŋə aa babara oo'i, bwayakii nə ci shaŋə. 14Kə shii amə, ma bariya, dacii Əntaŋfə shi ci. Amma ma nyi, əndə shiŋkinə tanə nə nyi, mava ŋga 'waslyakəənə. 15Paa nyi ka paaratəgi də sətə cii kya ɗa, acii paa nyi ka ɗa sətə cii kya moo nya ɗa, amma sətə pooshi maki ka moo ɗanə cii kya ɗa. 16Makə ɗii ci əntaa də moonaaki nə məzaanə cii kya ɗa, ci ca ɓaarii oo'i, ŋga'ə ka nyi nə bariya. 17Makə ha'ə ɗii ətsa, ma cii kya ɗa məzaanə, əntaa nyi saaki ca slənə, amma 'waslyakəətə ashiki ca ɗa. 18Acii kə shii nyi oo'i, pooshi ŋga'aanə ashiki, waatoo agi ndzaanaaki ka əndə shiŋkinə. Taa ŋga'ə ka nyi nə slənə sətə dagwakii, amma paa nyi ka mbeenə. 19Paa nyi ka slənə ŋga'əətə cii kya moo nya slənə, amma see slənə sətə pooshi maki ka moonə cii kya slənə. 20Maɗa kə slənyii sətə pooshi maki ka moonə, ci ca ɓaarii oo'i, əntaa nyi saaki ca slənə səkii, amma 'waslyakəətə ashiki ca slənə. 21Acii ha'ə, kə nee nyi, ma agi ndzaanaaki, ma nya moo slənə ŋga'aanə, wata məzaanə ca takəŋwa ka shiginə. 22Ma asəkə mooɗəfəki, ka maŋushinə nə nyi putə ŋga bariya ŋga Əntaŋfə. 23Amma ma nya nee, wiitsə əndə'i uushi pamə ashiki. Agi panə nə tii da bariyatə nee nyi ci nə malaaɓakii akəŋwaciiki. Ma səkii, kə zhi'wee ci ka nyi ka mava ŋga 'waslyakəətə ashiki. 24Ma nyi kamə, ka maɓətəsəkə nə nyi! Mi saŋə na luupaa tə nyi acii shishiinə ca kərə tə nyi ka əntəna? 25Yawa ŋga Əntaŋfə, ci luupaa tə nyi dacii Slandanaamə Yeesu Aləmasiihu. Ma nyi da haŋkalaaki, nə'u bariya ŋga Əntaŋfə cii kya moo. Amma ma shishinəki əna, tə 'waslyakəənə cii kəya moo paslənə naakii.


text: 1J-əi je ka, təkɨ njé ma najɨ dɔ kadɨ-me tɨ ləje gəi gɨdɨje wukɨ ka kɨn ə, adɨ jɨ mbati nḛ je pətɨ kɨ a ɔgɨ-je kɔtɨ kəte. Kɨ bo tɔi adɨ jɨ mbati majal kɨ ɨsɨ ɓɨndɨ je ɓɨndɨ ɓɨndɨ kɨn. Adɨ j-a̰yḭ-naa ngɔdɨ kɨ kuwə tɔgɨ ba me na-naa ka̰y ngɔdɨ tɨ kɨ to no̰ je tɨ kɨn. 2Adɨ j-uri kəmje dɔ Jəju tɨ, kɨ e nje kɨndə gɨn kadɨ-me ləje, taa e nje ra-e kadɨ asɨ-naa bərəre tɔ kɨn. NDɨgɨ kadɨ oy dɔ kagɨ-dəsɨ tɨ kɨ kanjɨ kadɨ tur go rɔsɔl kɨ ko koy je kɨ be kɨn a re-n. Təkɨ rɔjetɨ, oo rɔnəl kɨ a ɨngə kəte. Be ə, ngɔsɨne kɨn ɨsɨ dɔ ji ko̰ Luwə tɨ kɨ ɨsɨ dɔ kɨmbər ngar tɨ ləne. 3Oyo, adi mesi ole dɔ Jəju tɨ, kɨ dɨje kɨ njé ra majal je adi-e ko̰ kɨ ətɨ ɓəl, nə oo tə nḛ kɨ kare. Jəju ra be mba kadɨ ɨyə̰i rɔsi adɨ me tujɨ je taai tɔgɨsi al. 4Me rɔ tɨ ləsi kɨ ɨsɨ rɔi kɨ majal kɨ ra, uwəi tɔgɨsi ba me rɔ tɨ bɨtɨ adi tḛḛ koy dɔsi tɨ al ɓəy. 5Mesi oi dɔ ta kɔjɨ tɨ kɨ Luwə adɨ səsi kɨ to me makɨtɨbɨ je tɨ kɨ ay njay, tə ta kɔjɨ kɨ baw ngon adɨ ngonne kɨ ə nə: «NGonm, otɨ kadɨ ɨkɨdɨ kɨndə kɔjɨ kɨ Luwə ɨsɨ ɨndə-i ɔji, Nɨngə, lokɨ kɔl səi ə, adɨ ɔr tɔgi al. 6Dəw kɨ Luwə ndɨge, a ɔje nḛ je kɨ ra majal ade oo kɨ kɨndə kɔjɨ, Nɨngə dɨje pətɨ kɨ Luwə gər-de tə ngane je, Ɨndə-de kɨ ndəy tɔ.» 7E kɨ mba kadɨ kəmsi tḛḛ dɔ nḛ ra je tɨ kɨ majal kɨ ɨsɨ rai, ə ɨsɨ ɨngəi ko̰. Luwə ra səsi tə ngane je be. Tadɔ e nḛ kɨ go rəbe tɨ kadɨ baw ngon ɔjɨ ngonne nḛ je kɨ majal kɨ ɨsɨ ra. 8Luwə ɨsɨ ɨndə nganne je pətɨ ɔjɨ-de, re ɨndə səsi ɔjɨ səsi al nɨngə, ɔjɨ kadɨ səi nganne je kɨ rɔjetɨ al, nə səi ngan lə dəw kɨ rangɨ yo. 9Adi meje ole dɔ bawje je kɨ go darɔ tɨ kɨ dɔnangɨ tɨ ne, kɨ ɨndəi-je ɔji-je, ə j-ɨsɨ təli rɔje go ta tɨ je ləde mbata kɨndə kɨ ɨndəi-je ɔji-je. Be ə, majɨ kadɨ jɨ təli rɔje go Bawje kɨ dɔra̰ tɨ kɨ ɨtə bawje je kɨ dɔnangɨ tɨ ɓəy, mba kadɨ j-ɨngəi kajɨ. 10Bawje je ɨndəi-je ɔji-je kɨ mbata ngon dɔkagɨlo kɨ ndɨkɨri ba par, kɨ go koo tɨ kɨ oi majɨ ta kəmde tɨ. Nə Luwə ɨndə-je ɔjɨ-je kɨ mbata majɨ ləje kɨ rɔjetɨ. Ge kadɨ jɨ təli dɨje kɨ ayi njay tə e be tɔ. 11Təkɨ rɔjetɨ, taji-naa tɨ ne, kɨndə kɔjɨ a adɨ dəw rɔnəl al, a re kɨ me tujɨ yo. Nə me ndɔ je kɨ rangɨ tɨ, njé je kɨ njé təl rɔde go tɨ, a təli dɨje kɨ nje ra nḛ kɨ dana nɨm, dɨje kɨ nje kɨsɨ kɨ lapɨya nɨm tɔ. 12E be ə, majɨ kadɨ ɨmbati kadɨ səi dɨje kɨ njé tɔgɨ goto je, ə kadɨ təli dɨje kɨ nje tɔgɨ je. 13Majɨ kadɨ uni go rəbɨ kɨ a njururu, mba kadɨ njé mətɨ je tɔi dɔ rəbɨ tɨ al, nə kadɨ ɨngəi rɔ nga. 14Majɨ kadɨ ɨndəi tɔgɨ dɔ rɔsi tɨ mba kadɨ ɨsi kɨ lapɨya kɨ dɨje pətɨ. Nɨngə kadɨ kɨsɨ kɨ dɔ ta ləsi e me nḛ ra tɨ kɨ ay njay. Re ɨnjɨyəi me nḛ ra tɨ kɨ ay njay al ə, dəw madɨ kɨ a oo Luwə goto. 15Ɨndəi kəm-kədɨ dɔ rɔsi tɨ, kadɨ dəw madɨ dansi tɨ tu gɨdɨne adɨ me-majɨ lə Luwə kɨn al. Kadɨ dəw madɨ kare dansi tɨ təl to tə kagɨ kɨ atɨ kɨ mane majal, kɨ a tɔgɨ nɨngə, a tujɨ dɨje ngay kɨ manne kɨ majal kɨn be al. 16Kadɨ dəw madɨ kare dansi tɨ e nje ra kaya al. Taa kadɨ dəw madɨ kare dansi tɨ e nje kɨdɨ nḛ je kɨ kɔr kɨndə ta dangɨ mbata Luwə al. Otɨ kadɨ ɨrai tə Esuwa kɨ, un ke ngon kɨ ngatɔgɨ ləne ndogɨ-n nḛ kuso kɨ nja kare par kɨn al. 17Ɨgəri ɓətɨ kadɨ-me ndɔ je tɨ kɨ rangɨ go nḛ tɨ kɨ ra kɨn, ge kadɨ n-ɨngə njangɨ dɔ ji bawne tɨ, nə loe goto. Esuwa sa rəbɨ kɨ man no̰ kəmne tɨ mba kadɨ n-aw kɨ bawne kadɨ yətɨ kɔjɨ ta ra ləne, nə loe goto. 18Ɨrəi ɓasi kadɨ nḛ madɨ tɨ kɨ dəw asɨ kɔdɨ, tə mbal Sinay kɨ tɨnge to tə por kɨ o̰ bɨlɨm bɨlɨm, ə se kɨl ndi kɨ ndul kururu, ə se lo kɨ ndul, ə se nəl kɨ ɨlə kɨ tɔgɨne, 19ə se ndu təbɨ, ə se ndu ta madɨ, al. Lokɨ Isɨrayəl je ooi dɔ ndu kɨn nɨngə, dəji kadɨ n-ooi ta kɨ rangɨ kare dɔ made tɨ gogɨ al ngata. 20Təkɨ rɔjetɨ, tɔgɨ Isɨrayəl je asɨ kadɨ rai go ndu-kun tɨ kɨ Luwə adɨ-de ə nə: «Dəw kɨ ra ra, dəw ə se da, kɨ ɔdɨ mbal ə, a tɨləi-e kɨ gajɨ mbal tɔli-e,» kɨn al. 21Nḛ kɨ oi ətɨ ɓəl ngay adɨ Mojɨ ə nə: «Ɓəl ra-m ngay adɨ m-dadɨ.» 22Nə səi ɨrəi ɓa, ɨrəi ɓasi kɨ rɔ mbal Sɨyo̰ tɨ, taa kɨ rɔ ɓe bo tɨ lə Luwə kɨ nje kɨsɨ kəm ba tɨ. E Jorijaləm kɨ dɔra̰ tɨ, lokɨ malayka je dɨbɨ ba̰y ba̰y ɨsɨ rai rɔnəl tɨ. 23Səi ɨrəi ɓasi kɨ lo kaw-naa tɨ lə njé je kɨ toi tə ngan je kɨ ngatɔgɨ je lə Luwə, kɨ tɔde e kɨ ndangɨ me dɔra̰ tɨ. Səi ɨrəi ɓasi kɨ rɔ Luwə tɨ kɨ nje gangɨ ta dɔ dɨje tɨ pətɨ. Taa ɨrəi kɨ rɔ dɨje tɨ kɨ njé ra nḛ kɨ dana kɨ ndɔ kɨ kəte oyi, kɨ təli asi-naa bərəre təkɨ Luwə ge. 24Səi ɨrəi ɓasi kɨ rɔ Jəju tɨ kɨ ɓukɨ məsɨne mba kadɨ təl-n je kɨ kay njay tɨ. E nje ka mbo̰ dɨje tɨ kɨ Luwə kɨ mbata kɨlə mɨndɨ kɨ sɨgɨ kɨ Luwə ɨlə səje. Nɨngə məse kɨ ɓukɨ ka kɨn əl ta kɨ tɔgɨne ɨtə ya̰ Abəl. 25Ɨndəi kəm-kədɨ dɔ rɔsi tɨ, Otɨ kadɨ ɨmbati koo dɔ ta lə nje kəl səsi ta! Isɨrayəl je kɨ dɔkagɨlo tɨ kɨ kəte, mbati koo dɔ ta lə Mojɨ kɨ nje kəl-de ta dɔnangɨ tɨ ne, kɨndə kɔjɨ nal-de al. Nɨngə j-əi je, Luwə kɨ ɨsɨ me dɔra̰ tɨ nu ə ɨsɨ əl-je ta. Re jɨ təli gɨdɨje ta ta tɨ lie ə, kɨndə kɔjɨ a ɔdɨ-je kɔdɨ kɨ rɔjetɨ! 26Luwə kɨ dɔkagɨlo tɨ kɨ kəte ndue yəkɨ dɔnangɨ ka kɨn ə, un ndune dɔkagɨlo tɨ kɨ ɓone ɓəy ə nə: «NJa kare ɓəy ma yəkɨ dɔnangɨ ɓəy, nə ke ə, a e dɔnangɨ par al, dɔra̰ ka ma yəke tɔ.» 27Ku ta kɨ ə nə: «NJa kare ɓəy» kɨn ɔjɨ kadɨ nḛ je kɨ Luwə ɨndə-de kɨn a tujɨ-de pətɨ kɔ mba kadɨ gotoi. Nɨngə nḛ je kɨ dum tujɨ par ə a nayḭ. 28Nɨngə j-əi je, ko̰ɓe kɨ j-ɨngəi e ko̰ɓe kɨ dəw kɨ a asɨ tuwə-je me tɨ goto, ə adɨ jɨ rai oyo Luwə, ə jɨ rai kɨlə j-adi-e kɨ go rəbɨ tɨ kɨ nəl-e, kɨ tɔjɨ kɨ kɨlə dɔe tɨ kɨ ɓəl. 29Təkɨ rɔjetɨ, Luwə ləje e por kɨ nje ro nḛ je.


text: 1Kɨrɨsɨ taa-je ɨyə̰-je taa mba kadɨ j-əi kɨ taa kɨyə̰ taa kɨ dɔ gangɨ. Ai dɔ njasi tɨ, ɨyə̰i rɔsi kadɨ dəw madɨ təl səsi ɓəə tɨ ɓəy al ngata. 2Oi majɨ, mi Pol m-əl səsi ta taga wangɨ. Re adɨ ɨjəi mɔtɨsi ɓəy nɨngə, Kɨrɨsɨ a təl nḛ kɨ kare kɨ rɔsi tɨ. 3M-ndɔr mbisi kɨ ko̰ joo ɓəy, dəw kɨ ra kɨ adɨ ɨjəi mɔte nɨngə, sɔbɨ kadɨ ɨndə tane dəm go ndu-kun je tɨ. 4Səi dɨje pətɨ kɨ ɨsɨ sangi kadɨ Luwə ɔr ta dɔsi tɨ kɨ go rəbɨ lə ndu-kun, səi kɨ gangɨ naa tɨ kɨ Kɨrɨsɨ. A asi kɨngə ra majɨ lə Luwə al ratata. 5Kɨ sɔbɨ dɔje, j-ɨndə meje tɨ kadɨ Luwə a ɔr ta dɔje tɨ tadɔ j-adɨ meje Jəju Kɨrɨsɨ. E kɨn ə j-ɨsɨ jɨ ngɨnə kadɨ NDɨl Luwə a adɨ-je me tɔge tɨ. 6Re dəw madɨ ɨndə rɔne naa tɨ kɨ Jəju Kɨrɨsɨ, ə ɨjə mɔtɨne, ə se ɨjə mɔtɨne al ka, e nḛ kɨ ndae goto. Nḛ kɨ bo ngay e ta kadɨ dəwe kɨn adɨ mene, nɨngə kadɨ kadɨ-me kɨn aw sie adɨ ndɨgɨ dɨje. 7Lo kɨlə ngɨre tɨ, ɨrai kɨlə majɨ kɨ dum, nɨngə kɨ ɓasɨne kɨn, dəw madɨ ɨlə kagɨ no̰si tɨ, ɔgɨ səsi kadɨ ɨtəli rɔsi go ta kɨ rɔjetɨ ka kɨn ngata. 8Dəw kɨ ɔgɨ səsi rəbɨ kɨn e dəw kɨ Luwə kɨ ɓar səsi ɨle al. 9Dɨje əli əi nə: «NGon əm kɨ ndə̰y be ra ndujɨ kɨ lɔy ba pətɨ adɨ ḭ.» 10Kɨ rɔm tɨ, m-taa mesi me kɨndə rɔ naa tɨ kɨ Ɓaɓe. Nɨngə m-gər majɨ kadɨ səi ka ɨməri ta tə mi be tɔ. Nə dəw kɨ yətɨ dɔsi kɨn, re dəwe e-n na̰ na̰ ka Luwə a gangɨ ta dɔe tɨ. 11NGakom je, kɨ sɔbɨ dɔm, re m-ɨsɨ m-ɨlə mbḛ kadɨ, gar, dəw ɨjə mɔtɨne ɓəy taa Luwə ɔr ta dɔe tɨ nɨngə, Jɨpɨ je a ɨndəi kəmm ndoo al ngata. A ɨndəi kəmm ndoo al, taa re koy lə Kɨrɨsɨ dɔ kagɨ-dəsɨ tɨ a e nḛ kɔbɨ mbata tɨ lə dəw al tɔ. 12Kɨ rɔ njé yətɨ dɔsi tɨ, sɔbɨ kadɨ re a ɔri gəmde wa par. 13Səi ngakom je, Luwə ɓar səsi mba kadɨ səi kɨ taa kɨyə̰ taa. Ke ə, kadɨ taa kɨ Luwə taa səsi ɨyə̰ səsi taa kɨn, uni gɨrə dɔ tɨ ɨrai nḛ lə darɔ təkɨ mesi ndɨgɨ al. Nə kadɨ ɨrai kɨlə ɓəə adi-naa kɨ yo kɨ nḛ kɨ ndɨgɨ-naa. 14MBata ndu-kun je pətɨ ɔsi dɔde naa tɨ me ndu-kun tɨ kɨ kare kɨ ə nə: «A ɨndɨgɨ dəw madi tə darɔi ḭ wa be» kɨn. 15Re ɨdo̰i-naa je, ɨrɨbəi-naa je tə da je kɨ wale be ə, ɨgo̰i rɔsi majɨ, ta tɔl tae ə a tuji-naa. 16E be ə, m-əl səsi m-ə nə: Ɨyə̰i NDɨl Luwə adɨ ɔr no̰si nɨngə a rai ndɨgɨ lə darɔ al. 17NDɨgɨ ra je lə darɔ ka kɨn ɨsɨ rɔi kɨ NDɨl Luwə, nɨngə NDɨl Luwə ɨsɨ rɔ kɨ ndɨgɨ ra je lə darɔ tɔ. Tɔgɨ je kɨ joo kɨn ɨsɨ rɔi-naa dande tɨ, adɨ lo kadɨ ɨrai nḛ kɨ mesi ndɨgɨ goto. 18Nə re NDɨl Luwə ɔr səsi ta rəbɨ ɓa, ndu-kun aw kɨ tɔgɨ dɔsi tɨ al. 19Kɨlə ra je kɨ majal lə darɔ toi taga wangɨ: Adɨ e sangɨ-naa kɨ go rəbe tɨ al, kɨ nḛ kɨ to njḛ, kɨ sangɨ-naa kɨ lo kaya tɨ, 20kɨ kɔsɨ məkəsɨ nangɨ no̰ yo je tɨ, kɨ ra mbəli, kɨ kuwə-naa me tɨ, kɨ koo ta-naa al, kɨ jangɨ, kɨ wongɨ, kɨ ni, kɨ gangɨ-naa, kɨ kɔr kəm-naa, 21kɨ kəm-nda, kɨ go̰ kasɨ, kɨ kuso nḛ kədɨ, kɨ ndəgɨ koo kɨlə ra je kɨ be kɨn. M-ndəjɨ səsi təkɨ m-əl-n kəte: njé ra nḛ je kɨ be kɨn a ooi ko̰ɓe lə Luwə al. 22Nɨngə, kɨlə ra lə NDɨl Luwə e: ndɨgɨ-naa, kɨ rɔnəl, kɨ kɨsɨ-maje, kɨ kɨsɨ dɔ tɨ kɨ naa, kɨ me-majɨ, kɨ ra majɨ, kɨ ka dana, 23kɨ sɔl lɔm lɔm, kɨ kulə darɔ gɨn tɔgɨ tɨ. NDu-kun ɔsɨ ta kɨlə ra je kɨn al. 24Dɨje pətɨ kɨ əi ya̰ Kɨrɨsɨ, təti rɔ darɔ kɨ ndɨgɨ ra je lie pətɨ dɔ kagɨ-dəsɨ tɨ. 25E NDɨl Luwə ə adɨ-je kɨsɨ kɨ dɔ taa, ə majɨ kadɨ j-adi NDɨl ɔr-je ta rəbɨ. 26Majɨ kadɨ j-əi njé kun dɔ taa al. Sɔbɨ kadɨ j-adi-naa wongɨ al, taa kadɨ jangɨ ra-je dɔ-naa tɨ al tɔ.


text: 1Maa watsakum naha ɗerewel nakay na, neŋ Pol. Neŋ ndo i maslaŋ i Yesu Kəriste hərwi a say a Mbəlom. Neŋ ta Timote malamar kway nəmaa tsikakum naha me a məhay gər i ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu neheye ma gəma i Koriŋte aye ada a siye i ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu neheye ka dala i Akay aye. 2Mbəlom Bəba kway ta Bəy Maduweŋ kway Yesu Kəriste tâ pa fakuma ŋgama ada tâ vəlakum zay. 3Zambaɗakway a Mbəlom Bəba i Bəy Maduweŋ kway Yesu Kəriste. Neŋgeye faya ma gateye ŋgwalak a ndo hay huya, ma matay naha ɗərev pat pat aye. 4Kwa kəɗay ahəl nakə nəmay mə ɗəretsətseh aye na, a vəlawamay gədaŋ hərwi ada nəmay nəmaa sliye faya məmatay naha ɗərev a siye i ndo neheye faya ta siye ɗəretsətseh aye andza nakə Mbəlom a dzəna may aye dərmak. 5Andza niye, Yesu Kəriste kə sa ɗəretsətseh haladzay ada nəmay dərmak nəmaa siye ɗəretsətseh haladzay. Mbəlom bəbay ma vəlameye gədaŋ haladzay dərmak hərwi nəmay madzapa eye tə Yesu Kəriste. 6Taɗə nəmay faya nəmaa siye ɗəretsətseh kəgəbay taɗə Mbəlom faya ma vəlameye gədaŋ na, hərwi ada kâ tərum gədaŋ eye hay ada Mbəlom mâ təma kurom ha. Andza niye ka slumeye faya məsəmay naha a ɗəretsətseh nakə nəmay faya nəmaa səmay naha aye dərmak. 7Nəmaa sər ha ta deɗek ka ndzumeye ɓəŋɓəŋ ka tsəveɗ i Mbəlom. Nəmaa sər ha Mbəlom ma makumeye naha ɗərev andza nakə neŋgeye faya ma mameye naha ɗərev aye, hərwi faya ka sumeye ɗəretsətseh andza nəmay neheye faya nəmaa siye ɗəretsətseh aye dərmak. 8Ayaw, malamar may hay, a samay na, sərum ha ɗəretsətseh nakə nəmaa sa ka dala i Azi aye. Nəmaa sa ɗəretsətseh haladzay, a ze may gədaŋ. Nəmaa dzala na, tsɨy nəmaa mətiye. 9Ayaw, ta deɗek nəmaa dzala mə ɗərev may na, nəmaa mətiye. Azlakwa Mbəlom a ge andza niye na, hərwi ada nəmaâ pa mədzal gər may ka gədaŋ may bay, ɗuh nəmaâ pa mədzal gər may na, ka Mbəlom nəte ŋgweŋ. Neŋgeye na, ma mbəla tay ahaya ndo hay abəra ma mədahaŋ. 10Ada ma buwa may ahaya abəra mə ɗəretsətseh i mədahaŋ nakə haladzay nəmaa mətiye ha haɓe aye, ada ma buwa may ahaya abəra mə ɗəretsətseh siye hay dərmak. Nəmaa piye mədzal gər may, nəmaa sər ha ma buwa may ahaya abəra mə ɗəretsətseh siye hay sa. 11Nəkurom dərmak ɗuwulumay me a Mbəlom. Andza niye, taɗə ndo hay haladzay faya ta ɗuwuliye me a Mbəlom hərwi may na, ndo hay haladzay ta gay naha sɨsœ dərmak hərwi ŋgwalak ŋgay nakə ma ta gamay aye. 12Wu nakə nəmaa ŋgalakiye ha aye na, anaŋ: Nəmaa sər ha mə ɗərev mede may kame i ndo hay tebiye na, deɗek, nəmay ndo i deɗek hay andza nakə a say a Mbəlom aye. Mede may niye lele wene wene eye na, kame kurom. Gədaŋ may nakə nəmaa ndza ha andza niye aye na, a yaw abəra mə metsehe i ndo i məndzibəra hay bay. Ane tuk na, Mbəlom a dzəna may ta ŋgwalak ŋgay. 13Wu nakə nəmaa watsakum naha aye na, a wur bo bay, ka slumeye faya mətsəne. 14Wu andaya nakə ka tsənum i ŋgal aye. Ane tuk na, ka ta tsənumeye tebiye. Wu eye na, anaŋ: Ka ta ŋgalakumeye may ha andza nəmay dərmak nəmaa ta ŋgalakiye kurom ha pat i Bəy Maduweŋ Yesu nakə ma maweye aye. 15Na sər ha ta deɗek, hərwi niye na gwaɗ haɓe a seŋ na diye naha a gay kurom təday ada na həndzəɗiye kame. Na maweye na, ta təv kurom dərmak hərwi ada nâ dzəna kurom masulo eye. 16Andza məgweɗe, na dzala na, na diye naha a gay kurom təday ada na diye ka dala i Masedowan ada na maweye ta təv kurom. Ada aza na mbəɗiye gər, nakə na diye ka dala i Yahuda aye na, haɓe ka dzənumeye ga. 17Ahəl nakə na gwaɗakum na giye andza niye aye na, na tsikakum ta ɗərneh sulo ɗaw? Aʼay, taɗə na gwaɗ na giye wu nakə na həl faya bo məge aye na, na giye andza i ndo i məndzibəra hay ɗaw? Na gwaɗiye ayaw ada aʼay sulo sulo bay. 18Mbəlom, neŋgeye ndo məhəle mbal ga. Wu nakə nəmaa tsikakum aye na, ayaw ada aʼay sulo sulo bay. 19Hərwi neŋ, Silas ta Timote nəmay nəmaa ɗa ha mə walaŋ kurom na, Wawa i Mbəlom Yesu Kəriste. Ayaw ta aʼay sulo sulo mə neŋgeye bay. Mə neŋgeye na, ayaw ɗekɗek huya. 20Ada wu nakə tebiye Mbəlom a gwaɗ ma vəlakweye, maa tsikakway ta deɗek na, neŋgeye. Hərwi niye ka gwaɗakwa «amen» na, ta neŋgeye hərwi ada ndo hay tâ ɗəslay ha gər a Mbəlom. 21Sa na, maa vəlamay gədaŋ na, Mbəlom eye tə gər ŋgay tə həlay i Yesu Kəriste ada ma vəlakumeye gədaŋ dərmak. Maa pala kway na, neŋgeye. 22Kə pakway Məsəfəre ŋgay a ɗərev kway hərwi məɗe ha na, nəkway ndo ŋgay hay. Andza niye a ɗa ha na, ma ta vəlakweye siye i wu neheye a gwaɗ ma vəliye aye. 23Kə ge na raw me na, Mbəlom mâ kəɗ ga. Na ye naha a gay kurom a Koriŋte sa bay na, hərwi a seŋ ɗərev mâ wur fakuma bay. 24Nəmay na, nəmaa gakumeye kutoŋ ka məpe mədzal gər bay. Nəmaa sər ha ka pum mədzal gər ɓəŋɓəŋ ka Yesu Kəriste tsɨy. Ɗuh na, nəmaa giye məsler ka təv manəte eye tə nəkurom hərwi ada ɗərev kurom mâ ŋgwasa.


text: 1Lokɨ NGon batɨ ɔr nḛ kuwə makɨtɨbɨ kɨ ko̰ sɨri, lo kɨ dɔra̰ tɨ təl to ndɨngɨ asɨ ngan kadɨ dɔ mɨtə. 2Nɨngə m-o malayka je kɨ sɨri ai ta kəm Luwə tɨ, adɨ adi-de təbɨ sɨri. 3Malayka madɨ kare re ɨlə rɔne a kadɨ dɨngɨri tɨ, uwə bay por kɨ ndujɨ kagɨ kɨ ətɨ majɨ e me tɨ jine tɨ. E bay kɨ rai-e kɨ ɔr, nɨngə adi-e ndujɨ kagɨ je ngay kɨ ətɨ majɨ, kadɨ aw-n kɨ ta je kɨ dɨje lə Luwə ɨsɨ əli kɨ Luwə. Aw-n dɔ dɨngɨri ɔr tɨ kɨ a no̰ kɨmbər ngar tɨ. 4Ɓa sa ndujɨ kagɨ kɨ ətɨ majɨ su ji malayka tɨ ta kəm Luwə tɨ aw kɨ taa kɨ ta je kɨ dɨje lə Luwə ɨsɨ əli kɨ Luwə. 5Nɨngə go tɨ, malayka un bay por kɨ ndujɨ kagɨ kɨ ətɨ majɨ e me tɨ ka kɨn, ɓukɨ por dɨngɨri rosɨ, ɓa ɨgə ɨlə kɨ dɔnangɨ tɨ, par ə ta naa tɨ no̰o̰, ndangɨ ndi je, kɨ ndu dɨje, kɨ təl ndi je tḛḛi, taa dɔnangɨ yəkɨ tɔ. 6Malayka je kɨ sɨri kɨ uwəi təbɨ je kɨ sɨri jide tɨ ɨndəi dɔ rɔde dana kadɨ kɔli-de. 7Malayka kɨ dɔsa̰y kɔl təbɨ ləne ɓa, kɔsɨ, kɨ por kɨ pole-naa kɨ məsɨ ə ədɨ kɨ dɔnangɨ tɨ. Nɨngə lo kɨn tɨ no̰o̰ be, dam dɔnangɨ kɨ kare me kɨ mɨtə tɨ o̰ por, kagɨ kare me kɨ mɨtə tɨ o̰ por, taa mbi kam kare me kɨ mɨtə tɨ o̰ por tɔ. 8Malayka kɨ ko̰ joo kɔl təbɨ ləne ɓa, nḛ madɨ kɨ boy tə mbal kɨ a taa be, o̰ por, ɓɨngə osɨ me ba tɨ, adɨ dam ba kɨ kare me kɨ mɨtə tɨ təl məsɨ. 9Nḛ kɨndə je kɨ kare me kɨ mɨtə tɨ me ba tɨ oyi, taa bato kare me kɨ mɨtə tɨ tuji tɔ. 10Malayka kɨ ko̰ mɨtə kɔl təbɨ ləne ɓa, kəkɨrə mee kare kɨ o̰ tə por be, ḭ dɔra̰ tɨ osɨ nangɨ dɔ kɨ kare me kɨ mɨtə tɨ lə mbo je kɨ wol man je. 11Tɔ mee ka kɨn nə «nḛ kɨ atɨ.» Kɨ kare me kɨ mɨtə tɨ lə man je təli ati kanana, nɨngə dɨje ngay kɨ a̰yḭ-naa man je kɨn oyi tɔ, tadɔ təl kɨ təli ati kanana. 12Malayka kɨ ko̰ sɔ kɔl təbɨ ləne ɓa, dam kadɨ kɨ kare me kɨ mɨtə nɨm, dam nay kɨ kare me kɨ mɨtə tɨ nɨm, taa mee je kɨ kare me kɨ mɨtə tɨ ɨngəi kɨndə adɨ lo kadɨ damde kɨ kare me kɨ mɨtə tɨ unjɨ goto. Dam lo kɨ kada kare me kɨ mɨtə tɨ nɨm, dam lo kɨ kondɔ kare me kɨ mɨtə tɨ nɨm, kunjɨ goto dɔde tɨ. 13M-təl m-go̰ lo ɓəy nɨngə, m-o soro kare kɨ nal taa sa̰y dan nəl tɨ un ndune taa kɨ tɔgɨne ə nə: «Kəm-to-ndoo! kəm-to-ndoo! kəm-to-ndoo a e dɔ dɨje tɨ kɨ dɔnangɨ tɨ ne, lokɨ ndəgɨ malayka je kɨ nayḭ-naa mɨtə kɨn a kɔli təbɨ ləde.»


text: 1Taɗə faya ka tərumeye mə walaŋ kurom na, ka yawum ka təv i ndo məge sariya neheye tə sər Mbəlom bay aye na, ka gum andza niye hərwi mey? Mata ŋgənakum ha sariya ɗuh na, ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu. 2Mata gatay sariya a ndo neheye tə sər Mbəlom bay aye na, ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu na, ka sərum təbəɗew? Kə ge ɗuh mata gatay sariya a ndo neheye tə sər Mbəlom bay aye nəkurom tuk na, ada ka sərum məge sariya i wu neheye tsekweŋ tsekweŋ aye bay na, kəkay? 3Mata gatay sariya kwa a gawla i Mbəlom hay nəkway na, ka sərum təbəɗew? Kə ge andza niye na, ka ŋgənakweye ha sariya a bo ka məndzibəra bəna kemey? 4Taɗə ka tərum mə walaŋ kurom na, ka diyumeye ha ka təv i ndo neheye tə sər Mbəlom bay aye na, kəkay? Nəteye na, wuray kə dzapa kurom ha kwa tsekweŋ bay. Ane tuk na, a sakum tâ ŋgənakum ha sariya na, ma kəkay? 5Horoy a gakum təbəɗew? Ndo nakə a tsah ma tsikakumeye me a zləm aye na, andaya mə walaŋ kurom ndo məpay bəzay a Yesu Kəriste hay təbəɗew? 6Ndo məpay bəzay a Yesu ma wudiye ka malamar nakə faya ma pay bəzay a Yesu andza neŋgeye na, lele bay. Ada kwa ka təv i ndo neheye tə sər Mbəlom bay aye ka wudawum. 7Ka wudumeye ka bo mə walaŋ kurom na, lele bay. Ka wudum ka bo mə walaŋ kurom na, ka dəɗum abəra ka tsəveɗ i Mbəlom. Ka sakumay naha a ndo neheye faya ta gakumeye mənese aye. Taɗə ta kəlakum na wu kurom na, gəsum ɗərev, kâ wudum fataya bay. 8Ane tuk na, ka gəsum ɗərev bay, faya ka gumateye wu lele bay eye a siye ndo hay ɗuh. Faya ka kəlumeye wu i ndo hay, kwa nəteye malamar kurom hay ka tsəveɗ i Mbəlom bəbay na, faya ka kəlumeye tay ha. 9Ndo neheye faya ta giye lele bay eye ta diye a Bəy i Mbəlom bay na, ka sərum təbəɗew? Kâ vumay gər a bo kurom bay. Sərum ha na, ndo neheye faya ta giye madama, ta giye kule, faya ta həniye ta ŋgwas i ndo hay ada ndo neheye tə zla hasləka ta təra ha andza ŋgwas eye, 10ndo makəle wu i ndo hay, ndo məge ɗəre ka wu i ndo, ndo məkway eye hay, ndo mətsaɗatay a ndo hay, ndo mabuwe siye i ndo hay ta gədaŋ, slala i ndo neheye tebiye na, ta diye a Bəy i Mbəlom bay. 11Ahəl niye na, siye i ndo hay mə walaŋ kurom tə gawa wu neheye lele bay aye. Ane tuk na, Məsəfəre i Mbəlom nakə faya ka ɗəslakweye ha gər aye kə pəsakum ha mezeleme kurom ada kə bara kurom. Kə pala kurom hərwi ada kâ tərum ndo i Mbəlom hay. Ka təra kurom hay tsəɗaŋŋa kame i Mbəlom. A ge andza niye na, hərwi ka pum mədzal gər ka Bəy Maduweŋ Yesu Kəriste. 12Ndo siye hay mə walaŋ kurom tə dzala mə gər tay na: «Tsəveɗ andaya ka məge wu hay tebiye.» Ane tuk na, wu tebiye lele hərwi kurom bay. «Tsəveɗ andaya ka məge wu hay tebiye.» Ane tuk na, a seŋ matəre beke i wu bay. 13Ka gwaɗum sa: «Mbəlom a ge wu mənday na, hərwi huɗ, a ge huɗ hərwi wu mənday dərmak.» Ayaw deɗek, ane tuk na, Mbəlom ma dziye tay ha sulo tay eye tebiye. Mbəlom a lambaɗ bo na, hərwi məge ha madama bay. A lambaɗ na, hərwi ada kâ ɗəslakway ha gər a Bəy Maduweŋ kway ɗuh, hərwi neŋgeye faya ma tsəpiye bo kway. 14Mbəlom kə lətse ahaya Bəy Maduweŋ kway Yesu abəra ma mədahaŋ. Mâ lətsakway ahaya abəra ma mədahaŋ ta gədaŋ ŋgay dərmak. Ka lətsakweye abəra ma mədahaŋ tə slo i bo kway tebiye. 15Nəkurom siye i bo i Yesu Kəriste na, ka sərum təbəɗew? Na sliye faya mabuwe siye i bo i Yesu məvəlay ha a ŋgwas məge madama ɗaw? Aʼay, ma giye bo andza niye bay! 16Ka sərum bəɗaw? Ndoweye kə vəlay ha bo ŋgay a ŋgwas məge madama na, nəteye sulo ta təra bo nəte. Andza nakə tə watsa mə Ɗerewel i Mbəlom, Mbəlom a gwaɗ: «Ndo hay sulo na, ta təriye bo nəte.» 17Ane tuk na, ndo nakə kə vəlay ha bo ŋgay a Bəy Maduweŋ Yesu aye na, neŋgeye ta Bəy Maduweŋ, ɗərev tay nəte. 18Hərwi niye, kâ gum madama bay. Siye i wu neheye ndo hay faya ta giye na, bo tay madzapa eye tə wu niye hay bay. Ane tuk na, ndo nakə faya ma giye madama aye na, a gay wu nakə lele bay aye a bo ŋgay. 19Bo kurom na, gay i məɗəslay ha gər a Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye na, ka sərum bəɗaw? Mbəlom a vəlakum Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye ada ma ndziye mə ɗərev kurom. Maa ləvay gər a bo kurom hay na, bo kurom eye bay. Maa ləvay gər na, Mbəlom. 20Mbəlom a mbəɗa kurom ahaya tə wu nakə tsakala eye haladzay aye. Hərwi niye ɗəslumay ha gər a Mbəlom tə bo kurom.


text: 1Jəju əl njé ndo je ləne ə nə: «Lo kadɨ dɨje a osi me majal tɨ al goto. Nə kəm-to-ndoo e dɔ dəw tɨ kɨ majal re kɨ takule. 2A e sotɨ ngay ɓəy mbata tɨ lie kadɨ dɔɔi mbal kɨ bo ngay mɨnde tɨ, ə ɨləi-e me ba tɨ, ɨtə kadɨ ra adɨ kɨ kare be par dan ngan je tɨ kɨ du ngay kɨn, osɨ, adɨ Luwə gangɨ ta dɔe tɨ.» 3Ɨndəi kəm-kədɨ dɔ rɔsi tɨ! Re ngoko̰i ra majal ə, majɨ kadɨ ɨndange dɔ tɨ, re tu kalne ə, ɨyə̰ go majal lie kɔ ade. 4Re ra majal səi nja sɨri me ndɔ tɨ kɨ kare ka, re re rɔi tɨ nja sɨri dəji kɨyə̰ go kɔ ə, ɨyə̰ go kɔ ade. 5NJé kaw kɨlə je əli Ɓaɓe əi nə: «Ɨlə kadɨ-me dɔ made tɨ ləje adɨ-je.» 6Ə Ɓaɓe əl-de ə nə: «Təkɨ rɔjetɨ, re awi kɨ kadɨ-me kɨ e ndɨkɨri ba tə ka̰ kagɨ kɨ ɓari-e mutadɨ kɨn be mɨndɨ ka, asi kadɨ əli kagɨ mbay-kote kam əi nə: “Ɔr kɨ ngɨrəi ba ə aw ɨmə rɔi me ba tɨ”, ə a təl rɔne go ta tɨ ləsi. 7«Re dəw madɨ dansi tɨ aw kɨ nje ra kɨlə madɨ kɨ e nje ndɔr ə se e nje kul da je, ə nje kɨlə kɨn təl wale re ə, a əl-e ə nə: “Ɨre kalangɨ ɨsɨ nangɨ uso nḛ a?” Jagɨ a əl-e ba al. 8Ta kɨ a əl-e ɓa, a əl-e ə nə: “Ɨra rɔi majɨ, ɨra go nḛ kuso ləm, ɨre-n adɨ-m. Nɨngə lokɨ m-ɨsɨ m-uso nḛ je, m-a̰y je kɨn nɨngə, tə go tɨ ḭ uso ya̰i je, a̰y je tɔ.” 9NGa nɨngə, nḛ kare, dəw kɨn a ra oyo nje kɨlə ləne mbata təl kɨ təl rɔne go ndu je tɨ lie kɨn, al. 10Be ə, ta kɨ dɔsi tɨ ka e be tɔ. Lokɨ ɨrai nḛ je pətɨ kɨ Luwə un ndune kadɨ ɨrai nɨngə, majɨ kadɨ əli əi nə: “Je njé ra kɨlə je kɨ nda je goto, jɨ ra kɨlə kɨ sɔbɨ kadɨ jɨ ra par.”» 11Lokɨ Jəju ɨsɨ aw Jorijaləm tɨ, ɨndə man mbo̰ dɔnangɨ Samari tɨ kɨ dɔnangɨ kɨ Galile tɨ. 12Lokɨ ɨsɨ ur me ngon ɓe tɨ nɨngə, njé banjɨ je dɔgɨ rəi langi tae, ɓa ai nangɨ sa̰y jɔ, 13uni ndude kɨ taa əli-e əi nə: «Jəju, nje ndo dɨje, oo kəm-to-ndoo ləje!» 14Lokɨ oo-de nɨngə əl-de ə nə: «Awi ɔji rɔsi njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je.» Nɨngə dɔ rəbɨ kawde tɨ ɓəy par ə, ɨngəi rɔ nga. 15Kɨ kare dande tɨ, lokɨ oo kadɨ ɨngə rɔ nga nɨngə, təl dɔ njane tɨ, kɨ kɨlə tɔjɨ dɔ Luwə tɨ, kɨ ndune kɨ bo. 16Re osɨ kɨ ta kəmne nangɨ no̰ Jəju tɨ, ra-e oyo. E dɨngəm kɨ Samari tɨ. 17Ə Jəju əl ə nə: «NJé banjɨ je kɨ dɔgɨ pətɨ ɨngəi rɔ nga, ə njé kɨ jikare awi ra ə?» 18MBo̰de tɨ pətɨ, dəw kare kɨ təl re ɨlə tɔjɨ dɔ Luwə tɨ goto. Dəw ɓa, e dəw kɨ Samari tɨ kɨn kɨ karne ba par. 19Nɨngə Jəju əl dəw kɨ Samari tɨ ka kɨn ə nə: «Ḭ taa aw, tadɔ kadɨ-me ləi aji.» 20NDɔ kare Parɨsɨ je dəji Jəju ta kɨ ɔjɨ dɔ dɔkagɨlo re ko̰ɓe lə Luwə. Ə Jəju əl-de ə nə: «Ko̰ɓe lə Luwə a re tə nḛ kɨ dɨje a ooi-e kɨ kəmde nja̰ nja̰ al. 21A e kɨ kəl kə nə: “E yo ɓo”, “E ne ɓo”, al. Təkɨ rɔjetɨ, ko̰ɓe lə Luwə e dansi tɨ ne ngata.» 22Go tɨ nɨngə əl njé ndo je ə nə: «NDɔ madɨ a re no̰o̰ kɨ a ndɨngəi ngay kadɨ oi ndɔ kare me ndɔ je tɨ lə NGon Dəw, nə lo kadɨ a oi goto. 23Nɨngə a əli səsi əi nə: “Kɨrɨsɨ e yo”, “Kɨrɨsɨ e ne”, nə awi al, a̰yḭ-naa ngɔdɨ awi loe tɨ al. 24Nɨngə, təkɨ ndi təl ə lo ay njay njay, ḭ dam dɔnangɨ tɨ kɨ kare tḛḛ-n dame tɨ kɨ nungɨ ka kɨn ə, ndɔ rem mi NGon dəw ka a to be tɔ. 25Nə kəte no̰ tɨ, sɔbɨ kadɨ mi NGon Dəw m-ɨngə ko̰ ngay, kadɨ dɨje kɨ dɔkagɨlo tɨ kɨ ɓone kɨn mbati-mi ɓəy taa. 26Nɨngə, ko nḛ kɨ ra nḛ dɔkagɨlo tɨ lə Nuwe kɨn ə, nḛe a ra nḛ ndɔ kɨ mi NGon dəw m-a m-re-n tɨ tɔ. 27Dɨje usoi je, a̰yḭ-naa je, taai-naa kɨ yo je kɨ ne je, bɨtɨ ndɔ tɨ kɨ Nuwe ur-n me bato tɨ. Go tɨ nɨngə man ko̰ kɨ bo re tujɨ dɨje pətɨ. 28A to tə nḛ kɨ ra nḛ dɔkagɨlo tɨ lə Lotɨ be tɔ: Dɨje usoi je, a̰yḭ-naa je, ndogi nḛ je nɨm, gati kɨ nḛ je nɨm, məi kagɨ je nɨm, rai kəy je nɨm tɔ. 29Nə ndɔ kɨ Lotɨ tḛḛ-n me ɓe bo tɨ kɨ Sodom, Luwə adɨ ndi por kɨ nḛ je kɨ njé taa por ḭ dɔra̰ tɨ o̰ dɨje tɔl-de pətɨ. 30NDɔ kɨ mi NGon dəw m-a m-tḛḛ hɔy ka, nḛ je a rai nḛ be tɔ. 31Me ndɔe tɨ kɨn, dəw kɨ ɨsɨ dɔ kəy tɨ, a ur nangɨ kadɨ ɔy nḛ je ləne kɨ me kəy tɨ tḛḛ-n taga al. Be tɔ ə, dəw kɨ a e me ndɔr tɨ ka, a təl re ɓe al tɔ. 32Adɨ mesi ole dɔ nḛ tɨ kɨ tḛḛ dɔ ne Lotɨ tɨ, kɨ ɨlə rətɨ ə ɨngə yo kɨn. 33Dəw kɨ sangɨ kadɨ n-ngəm rɔne kɨ no̰ tɨ, a tḭ ta rɔne. Nə dəw kɨ tḭ ta rɔne mbata ləm ə, a ngəm rɔne kɨ no̰ tɨ tɔ. 34Adɨ m-əl səsi, me kondɔe tɨ kɨn, dɨje joo a toi dɔ tɨrə tɨ nɨngə, a uni kɨ kare, a ɨyə̰i kɨ nungɨ. 35Dəne je joo, a uri nḛ naa tɨ, a uni kɨ kare ə, a ɨyə̰i kɨ nungɨ. 36[Dɨngəm je joo, a rai kɨlə me ndɔr tɨ kɨ kare ə, a uni kɨ kare ə a ɨyə̰i kɨ nungɨ.]» 37Nɨngə, njé ndo je dəji Jəju əi nə: «Ɓaɓe, lo kɨ ra tɨ ə, nḛ je kɨn a rai nḛ ə?» Ə əl-de ə nə: «Lokɨ nɨn a to tɨ, e ə mal je a kawi-naa tɨ.»


text: 1Ndo wuray ma gəma i Sezare, məzele ŋgay Korney. Neŋgeye na, bagwar i sidzew i Roma hay. Sidzew niye hay na, tə zalatay Sidzew i Itali hay. 2Ndo niye na, a paway bəzay a Mbəlom ada a rəhaway naha gər a Mbəlom ta ndo i gay ŋgay hay tebiye. A dzənawa tay ha Yahuda neheye mətawak eye hay aye ada a ɗuwulaway me a Mbəlom pat pat. 3Pat wuray ta huwa ma giye ɓəre mahkar na, məsine a gay. Ane tuk na, neŋgeye tə ɗəre. A ŋgatay a gawla i Mbəlom parakka lele faya ma diye naha a gay ka təv ŋgay. A ye naha a zalay, a gwaɗay: «Korney!» 4Korney a zəba ka gawla i Mbəlom niye tə madzədzere eye, a gwaɗay: «Ka yaw na, labara i mey Bəy Maduweŋ ga?» Gawla i Mbəlom a mbəɗay faya, a gwaɗay: «Mbəlom kə tsəne maɗuwule me yak hay. Wu nakə ka vəlay a mətawak hay aye na, a yay a gər haladzay. Neŋgeye faya ma dzaliye ka nəkar, ma mətsiye kar ha gər bay. 5Anəke na, slər ndo hay a gəma i Zope, tâ ye tâ zalayaw a ndoweye andaya məzele ŋgay Simoŋ nakə tə zalay Piyer aye. 6Neŋgeye mə gay i ndoweye andaya məzele ŋgay Simoŋ, a lambaɗawa mbal. Gay ŋgay na, ka me i dəlov.» 7Gawla i Mbəlom niye a tsikay ka bo abəra na, a ye ŋgway. Korney a zalatay a ndo i məsler ŋgay hay sulo ada a zalay a sidzew nəte mə walaŋ i sidzew neheye tə gaway məsler aye. Sidzew eye niye na, ndo məpay naha faya a Mbəlom. 8A ye naha a təkəratay wu nakə a ge bo tebiye aye. Tsa na, a slər tay ha a Zope. 9Yaw! Ndo niye hay tə həl bo, ti ye. Tədœ eye na, nəteye huya ka tsəveɗ faya ta diye. Magərhəpat na, nəteye faya mazlambar ta ndisliye a Zope. Ta magərhəpat eye niye Piyer neŋgeye dərmak a tsal ka gər i gay wuray fatata mata ɗuwulay me a Mbəlom. 10Tsa na, may a wur faya, a say mənde wu mənday. Ahəl nakə faya ta deye wu mənday aye na, wuye a gay andza məsine. 11A ŋgatay a mbəlom mahəndəka eye ada wuye faya ma mbəzlaweye abəra mə ɗəma. Wuye niye na, andza petekeɗ mafətəla eye, bagwar eye, magəsa eye ka me eye wal wal təv faɗ, faya ma mbəzlaweye ka dala. 12Mə ɗəma na, wu hay haladzay. Wu i pesl hay, gənaw hay, wu neheye tə va tə huɗ aye, ada tə ɗiyeŋ hay. 13Piyer a tsəne mətsike me, a gwaɗay: «Lətse Piyer, kəɗ wu neheye ada kâ həpəɗ!» 14Ane tuk na, wu niye hay na, Yahuda hay tə ge faya me mənde. Hərwi niye Piyer a mbəɗay faya, a gwaɗay: «Ah! Aʼay Bəy Maduweŋ ga, wu nakə tə ge faya me, ka təra tsəɗaŋŋa bay aye na, na nda ɗaɗa bay. A seŋ bay.» 15Mətsike me niye a tsikayaw sa, a gwaɗay: «Wu nakə Mbəlom a gwaɗ tsəɗaŋŋa eye na, kâ zəba faya andza mandzaɗak bay.» 16A ma ahaya bazlam niye sik mahkar. Ma dəba eye na, kwayaŋŋa wu niye a ma ŋgway a mbəlom. 17Piyer a tsətsahay a gər ŋgay, a gwaɗ: «Wu nakay na ŋgatay aye na, a say məgweɗe mey?» Azlakwa ahəl nakə Piyer faya ma dzaliye andza niye na, ndo neheye Korney a slər tay naha aye ɓa ta tsətsah gay i Simoŋ ada nəteye anəke ka məgeɗ i məfələkwe. 18Tə zal ta gədaŋ, ta tsətsah hərwi məsəre ha ta deɗek Simoŋ ndo nakə tə zalay Piyer aye neŋgeye andaya kanaŋ ɗaw. 19Ane tuk na, Piyer neŋgeye faya ma dzaliye ka wu nakə a ŋgatay aye. Ahəl nakə neŋgeye faya ma dzaliye aye na, Məsəfəre i Mbəlom a gwaɗay: «Piyer, tsəne! Ndo hay anaŋ mahkar faya ta pəliye kar. 20Lətse, mbəzla ka təv tay. Do ta nəteye. Kâ dzala faya gər sulo sulo bay, hərwi maa slərataya ahaya na, neŋ.» 21Piyer a tsəne andza niye na, a mbəzlaw ka təv i ndo niye hay. A gwaɗatay: «Neŋ na, ndo nakə faya ka pəlumeye aye. Ka yumaw na, hərwi mey?» 22Ta mbəɗay faya, tə gwaɗay: «Nəmaa yaw, maa sləramaya ahaya na, bəy i sidzew, məzele ŋgay Korney. Neŋgeye na, ndo məɗəslay ha gər a Mbəlom. Neŋgeye ndo i deɗek ada Yahuda hay tebiye tə gwaɗ faya neŋgeye na, lele. Gawla i Mbəlom a gwaɗay: “Slər ndo hay ka təv i Piyer hərwi ada mâ yaw a gay yak. Ki yaw na, pay zləm a wu nakə ma tsikiye aye.”» 23Tsa na, Piyer a ye tay ha a gay, a vəlatay təv məhəne hərwi həvaɗ kə ge. Tədœ eye na, tə həl bo ti ye ka bo dziye. Siye i ndo neheye ta təra ta malamar hay ma məpe mədzal gər ka Yesu aye, tə laka tay ha. 24Tədœ taɗay eye na, tə ndisl a gəma i Sezare. Korney neŋgeye na, kə haya tay gər a ndo ŋgay hay, ta dzam ŋgay, nəteye faya ta həbiye. 25Ahəl nakə tə ndisl, Piyer faya ta fələkwiye a gay i Korney aye na, Korney a yaw ka təv tay. A guɗuk ka dala kame i Piyer ta məɗəslay ha gər. 26Ane tuk na, Piyer a lətse ha ka mbəlom, a gwaɗay: «Lətse, hərwi neŋ na, ndo zezeŋ andza nəkar dərmak.» 27Tsa na, ti ye ka bo a gay ta Korney nəteye faya ta tsikiye me. Ti ye naha na, ndo hay mahaya gər eye haladzay. 28A gwaɗatay: «Sərum ha na, i may Yahuda hay mede a gay i slala mekeleŋ eye hay wal kəgəbay məndze ka təv manəte aye na, lele bay a wesl. Ane tuk na, Mbəlom kə ɗeŋ ha mazəbe ka ndo neŋgeye tsəɗaŋŋa təbey kəgəbay mede a gay ŋgay lele bay na, kə ɗeŋ ha andza niye bay. 29Hərwi niye, ahəl nakə ka zalumeŋ aye na, na kərah madayaw bay. Na yaw bəse. A seŋ məsəre ha, ka zalumeŋew na, hərwi mey?» 30Korney a mbəɗay faya, a gwaɗay: «Neŋ nakə na zalaka naha aye, anəke kə ge məhəne mahkar ta ɓəre mahkar andza nakay, faya na ɗuwuleye me a Mbəlom kanaŋ mə gay ga. Neŋ faya na ɗuwuliye me na, kwayaŋŋa ndo tə petekeɗ eye ka bo herre a yaw kame ga. 31Tsa na, a gweɗeŋ: “Korney, Mbəlom kə tsəne maɗuwule me yak ada kə mətsa ha gər tə madzəne yak nakə ka dzənawa tay ha mətawak hay aye bay. 32A gweɗeŋ slər ndo hay a gəma i Zope mata zalayaw a Simoŋ nakə tə zalay Piyer aye. Neŋgeye mandza eye mə gay i ndo wuray a lambaɗawa mbal, məzele ŋgay Simoŋ. Gay ŋgay na, ka me i dəlov.” 33Hərwi niye, na slər naha fakaya ndo hay kwayaŋŋa ada kâ yaw. Sɨsœ yak, ka təma ka yaw bəse. Anəke nəkway tebiye kanaŋ kame i Mbəlom hərwi məpay zləm a bazlam i Bəy Maduweŋ nakə a vəlaka, a gwaɗaka tsik aye.» 34Piyer a dazlay a mətsike me, a gwaɗay: «Anəke na, na sər tuk. Ndo hay tebiye kame i Mbəlom na, nəte, ka ŋgəna tay ha ka bo bəra bay. 35Ndo zezeŋ tebiye, kwa neŋgeye na, ndo i gəma wuray wuray ka rəhay ha gər a Mbəlom ada kə ge wu nakə deɗek aye na, neŋgeye ka təv i Mbəlom na, lele. 36Ka sərum ha Mbəlom a sləraw bazlam ŋgay na, a Israyel hay ada tâ huta zay i Mbəlom tə həlay i Yesu Kəriste. Neŋgeye na, Bəy Maduweŋ i ndo hay tebiye. 37Bazlam nakay a dazlay ma Galile ahəl nakə Yuhana madzəhuɓe ndo a yam a dzəhuɓawa tay ha ndo hay a yam aye. A gwaɗawatay a ndo hay: “Dzəhuɓum bo a yam.” Wu nakə a ge bo ma dəba eye, ma Yahuda ada ma təv mekeleŋ eye tebiye na, ka sərum. 38Ka sərum ha labara i Yesu ndo i Nazaret. Mbəlom ka dzərif ha faya gədaŋ i Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye. Ada sa na, Yesu ka həhal gəma ha, kə ge ŋgwalak ada kə mbəl tay ha ndo neheye Fakalaw a dzawa tay ha aye. A ge andza niye na, hərwi Mbəlom andaya tə neŋgeye. 39«Nəmay na, nəmaa təra ndo məhəle mbal i wu neheye a ge aye tebiye ma gəma i Yahuda ada ka dala i Zerozelem aye. Ta kəɗ na, ka mayako mazləlmbaɗa eye. 40Ane tuk na, a ge məhəne sulo, mamahkar eye na, Mbəlom kə lətse ahaya abəra ma bəɗ. Kə vəlay tsəveɗ mâ bəzamay ha bo a nəmay ndo i maslaŋ ŋgay hay, 41bəna ka bəzatay ha bo a ndo neheye tebiye ta ŋgatay aye bay. Ane tuk na, a bəz ha bo na, a nəmay neheye Mbəlom a pala may kurre andza ndo məhəle mbal ŋgay hay aye. Ma dəba eye nakə Mbəlom a lətse ahaya abəra ma mədahaŋ aye na, nəmaa nda wu mənday ada nəmaa sa wu məse ta neŋgeye ka təv manəte eye. 42Neŋgeye a gwaɗamay: “Dum ɗumatay ha bazlam ga a ndo hay ada ɗumatay ha neŋ na, ndo nakə Mbəlom a pa na hərwi məgatay sariya a ndo neheye nəteye andaya tə ɗəre ada a ndo neheye ta mət aye hay.” 43Ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom tebiye ta tsik faya. Taɗə ndoweye kə dzala ha ka Yesu na, Mbəlom ma pəsay ha mezeleme ŋgay hay hərwi wu nakə Yesu a ge aye.» 44Ahəl nakə Piyer faya ma tsikiye me mba aye na, Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye a mbəzlaw ka ndo neheye nəteye faya ta pay zləm a bazlam ŋgay aye tebiye. 45Ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu, neheye nəteye Yahuda hay ti yaw tage Piyer aye a gatay wadəŋ wadəŋ hərwi nakə tə ŋgatay a Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye a mbəzlaw ka ndo neheye nəteye Yahuda hay təbey aye. 46Hərwi niye tə tsəne nəteye faya ta tsikiye me tə bazlam neheye nəteye tə tsəne bay aye ada faya ta zambaɗeye a Mbəlom bagwar eye. Tsa na, Piyer a gwaɗ: 47«Mata sle faya məge me ka madzəhuɓe tay ha ndo neheye anəke tə huta Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye andza nəkway na, wuye mey?» 48Tsa na, a gwaɗatay: «Dzəhuɓum tay ha a yam ta məzele i Yesu Kəriste.» Ndo niye hay ta tsətsah faya mâ ndza ka təv tay məhəne tsakway tey.


text: 1Njə́a vəcəa, səkə va rá Bulus, mdi kə Hyalatəmwə kata tazhe ndza ka mdi kə mnə Yesu Kristi; Dzəgə tə́ paɗə yə mbəlyi ka nga Hyalatəmwə ((tə Afisa)), yə mbəlyi kə zəli Yesu Kristi lə jiri: 2Á Hyalatəmwə Ta-ramyi ba Tlamda-myi Yesu Kristi nggə yə barəka ba hinigwe ra mni. 3"Usa myi wa Hyalatəmwə Ta ra Tlamda-myi Yesu Kristi, təmburi wuri njə kə nggə myi barəka dabwaa, tsá məɓa tamwə ka nga mambəli, səkə kə Kristi! 4Səfə wdunya má nakə patəgwa nda tsəkavə myi Hyalatəmwə ka nganjə mbəlyi mə Kristi, a myi ndza ka mbəlyi tsapə má bikyi və kwa kəma-ranjə. 5Lə "ighi-njə mwa fəyə myi Hyalatəmwə ka nggwasə-njə səkə kə Yesu Kristi, təmburi njə́ tsá kə njə "i a ba gətə. 6"Usa myi wa Hyalatəmwə səkwa təmburi barəka dakuləa kə njə nggə myi ka wsi rə fashə səkə kə Zəgwi-ranjə kə njə "intə tsa! 7Səkwa təmburi mtə Kristi va bikyi-myi nda mbərəshə myi Hyalatəmwə, a ba ntivintə myi bikyi hyi-myi. 8Dabwaa ndangə barəka kə Hyalatəmwə nggə myi lə pəla wassə! Wuri njə kə nggə myi ntsəkulə kə sənata hunkwa-ranjə mwa, 9a ba ncətə myi dabari-njə tə mbwə, tsá kə njə "i mələ səkə kə Kristi. 10Má dabari-njə tsa, njə́ nee, má kə dzəkitəgwa kwanahə vi ná, njə dzəgə daɓə paɗə wsha kwa wdunya lə tsá məɓa tamwə həlangə, a Kristi səkə ndza ka Tlamda-hya. 11Təmburi paɗə wsha kə mələgwa ná, Hyalatəmwə gətə nda mələgwa hyá, kala tsá kə njə "i talala. Lə "i-njə mwa, ba njə tsəkavə myi ka nganjə mbəlyi mə Kristi—kala tsá kə njə gətə ala patəgwa ra wdunya. 12Təmburi tsətsə, má myi mbəlyi kə atərə fətə ghi tə vəcə Kristi tsa mənə ki, "usa myi wa Hyalatəmwə Mdi kulə! 13Má yə wuntyi mbəlyi mwa dəwa, má vi kə yə fatə vəcə Hyalatəmwə (tsá ka habarə ndərə mbweghe mbəgwa) a ba yə mbərəsa lə Kristi ná, wuri Hyalatəmwə kə nggə yə Mambəli-njə və́ njə mputə aləkawalə-njə zamə, ka tsá kə ncətə nee, nganjə mbəlyi yə. 14Mambəli-njə tsa mənə, tsá kə njigwe ka wsi kə ncətə myi nee, myi dzəgə tlayi nəbwa kə Hyalatəmwə mputə aləkawalə-njə tə́ mbəlyi-njə pakatə. "Usa dabwaa tə́ Hyalatəmwə Mdi kulə! 15Səkwa təmburi tsətsə mənə, má va tsá kə rá fatə habarə mbərəsa-rayə lə Yesu Tlamda ba tsá kə yə "i paɗə mbəlyi ka nga Hyalatəmwə ná, 16tə "usa Hyalatəmwə rá wamara vi tazhe yə, a mələ yə adəwa akə. 17Yira gədyi Hyalatəmwə Ta ra Tlamda-myi Yesu Kristi, Ta-ramyi kulə, a Mambəli-njə ntsəkuləshə yə a ba ncətə yə Hyalatəmwə, tazhe ba yə sənata njə́ ndangə. 18Tə gədyi njə́ rá mwa, a njə mnəntə mni-yə tazhe ba yə sənata wsi kulə kə Hyalatəmwə kata myi tə́, lə tsəli barəka dakuləa kə njə fəyə ka nga mbəlyi-njə; 19ba yə sənata mwa, dabwaa ndangə dənama-ranjə ndza njə mələ tlə́nə lə kwa mni-myi, myi mbəlyi kə mbərəsa—tsá ndəma mdi sənata zhigi-njə. 20Lə dənama-ranjə tsa mbə́tə Kristi njə səmə kwa kúlə, a ba fəyə njə́ ka Mdi kulə kwa bəla ɗafa-ranjə məɓa tamwə; 21ndzaranjəa, ka Mbəgə njə məɓa mənə, mbweghe paɗə mbəlyi kukulə kə mnə Hyalatəmwə məɓa tamwə. Kulə-ma njə tə́ paɗə mbəlyi kukulə bakəma—ndzaranjəa lə batə wavi. 22Wuri Hyalatəmwə kə tsərəmə paɗə zaka wsha mə təkwi tə́ Kristi, a njə gure hyá; a ba njə fəyə Kristi ka ghi Ikiliziya, a njə ndza ka Tlamda Ikiliziya mə wamara wsi. 23Ikiliziya mwa, kala gwa ra Kristi njə: kandə Kristi natagwa kwa wdunya, a na njə má səkə kə Ikiliziya-ranjə, mandara njə ndza ka Tlamda zaka wsha paɗə wə.


text: 1Ma daba'əkii, Yeesu a maɗə, ca palə aa taŋəgi uunəvə ŋga Galili, waatoo uunəvə ŋga Tibeeriya makə sətə ci ənjə a 'wa uunəvəkii. 2Daɓaala a dzə də nə'unə tə ci, acii kə nee tii ka sə ŋga hurəshishiitə cii kəya ɗaaɗa, waatoo mbəəɗəpaa də ənji bwanea. 3Makə mbu'i Yeesu aadəvə, ca ndərəgi aanə ɗaŋgəra, ca ndzaanə dasə davə tii da lyawarənaakii. 4Ma saa'ikii, kə uugi uusəra ŋga Pasəka mbəshanə, waatoo kumənə ŋga Yahudiinə. 5Makə caamə Yeesu, ma ca nee, daɓaala a shi aaɓiikii, ca ləgwa ama Filibusə, “Da dzənaamə ka upaa zəmətə ca zəməma ka patənə ŋga ənjitsa?” 6Ma bii ci ətsə ha'ə, kaa ca shii təɓətənə tə Filibusə. Acii ma Yeesu, kə shii ci sətə nii kəya ɗa. 7Əŋki Filibusə ka ci, “Ma sətə ca əhətə tə ənjitsə patə taa gi'u gi'u, ka ɗanə nə kwaɓa ŋga zəməkii palee ka hwaslə gya'ə bəra'i.” 8Əndə'i əndə agi lyawarənaakii, waatoo Andərawəsə ndzəkəŋuci Simoonə Piita, a jikəvə ka ci, əŋki ci: 9“Tə'i uuzənə ganə, tə'i buroodif tufə ba'ə hərəfinə bəra'i aciikii. Amma kə shii nyi, pooshi ka mbu'unə ka ənjitsə patə.” 10Yoo ma dava, tə'i kuzhinyinə laŋə. Əŋki Yeesu ka lyawarənaakii: “Bamə ka ənji, wa təya ndzaanə.” Wata ənjitə a ndzaanə patə. Kə mbu'i bahə dəbu'u tufə nə ŋguyirənə ahadatii. 11Wata Yeesu a ŋgərə burooditə, ca kuyirii tə Əntaŋfə, ca ɓaatsəpaa, ənjə a təəkəpaa ka ənjitə dasə dasə gatə. Ha'ə ɗii ci də hərəfinə əsə. Wata təya adə makə sətə mwayi tii. 12Makə agi tii, əburi tii, əŋki ci ka lyawarənaakii, “Tsəkətəmə ətsə mbaaɗaanə patə, acii gaama saawee ka zəma.” 13Wata təya tsəkətə patə, təya naanagi ɗəvə pu'u aji bəra'i də ətə mbəɗaanə ama burooditə tufə ətə agi ənja. 14Makə nee ənjitə davə ka sə ŋga hurəshishiitə ɗii Yeesu, əŋki tii: “Ma əndətsa, ci nə anabitə bii ənji na shi aasəkə duuniya.” 15Amma ma Yeesu, kə shii ci oo'i, ŋga'ə ka tii nə shinə ka kəsənə tə ci, kaa təya shii ɗəkəvənə tə ci tyasə ka ŋwaŋwa. Wata ca maɗə, ca tsakə ndərənə saakii aanə ɗaŋgəra ci daanəkii. 16Makə ɗii kədəwanə, lyawarənaakii a maɗə, təya əntsahəgərə aama uunəva, 17təya ndərəvə aasəkə kumbawala, təya taŋə aadə Kafarənahumə. Kə uugi ha ɗanə təku təkə, amma ma'ə Yeesu mashimə aaɓiitii. 18Ma saa'ikii, mandalə məɗə a kya, ca gwazee ka ma'inə purətə. 19Tii kə uugi dzənə bahə kiloomeeta tufə taa kuwa, wata təya nee ka Yeesu ca wii anə ma'inə, ca dzə aaɓiitii, təya ŋgwaləgi ka shaŋə. 20Əŋki ci ka tii, “Goona ŋgwalə, nyi əna.” 21Makə fii tii ha'ə, kə liwə tii tə ci də mooɗasəkə aasəkə kumbawala. Pii wata kumbawalə a mbu'u aama ndzaŋa ŋga hatə njii təya dzə aadəvə. 22Ma ka pukyatə hakii, ma ənjitə ataŋəgi uunəva, kə paaratəgi tii oo'i, rəŋwə nji kumbawalə davə, kə shii tii, ma saa'itə pyalə lyawarənaakii satii, pooshi Yeesu ŋgirə da i ci aasəkə kumbawaləkii, tii daanətii pyalətii. 23Wata hara kumbawalənyinə a shi aahatə də Tibeeriya, waatoo hatə shi Slandanə a kuyirii tə Əntaŋfə agyanə zəma, kaa ənjə a adə. 24Ma nee daɓaala pooshi Yeesu davə taa lyawarənaakii əsə, pooshi tii davə, təya ndərə kumbawalənyiita, təya palə aa Kafarənahumə ka alənə tə ci. 25Makə lapaa ənji tə Yeesu a taŋəgi uunəva, əŋki tii ka ci, “Maləma, guci daa shi hə aahana?” 26Əŋki Yeesu ka tii, “Tantanyinə cii kya ba koonə, ma cuuna alə tə nyi, acii agyuunə buroodi, una əburə, əntaa paaratəginə paaratəgyuunə də ɗa sə ŋga hurəshishinaaki. 27Goona slənə ka upaa də zəmətə ca saawagi, amma slənəmə ka upaa də zəmətə ca mbu'u ca'ə ka əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. Ətsə nə zəmətə nə nyi Uuzənə ŋga ənda a vii koonə, acii ma nya, Əntaŋfə Daadə ɓaarəgi paŋgəraŋə oo'i Uuzənaakii nə nyi.” 28Təya ləgwa ka ci, əŋki tii, “Mi ɗaniinə, keena shii slənə sətə ci Əntaŋfə a moo ina sləna?” 29Yeesu a ba ka tii, “Ma sətə mwayi Əntaŋfə una ɗa, viimə gooŋga ka əndətə sləkee ci.” 30Əŋki tii, “Ŋgutə sə ŋga hurəshishinə ɗanəku, keena nee, ina vii ka hə gooŋga? Tə'i kwa? 31Ma dzədzəshi'iniinə, kə agi tii mana agi bilinə, makə sətə bii malaɓa ləkaləkatə: Dadagyə vya ci ka tii zəmə kaa təya adə.” 32Yeesu a ba ka tii, əŋki ci, “Tantanyinə cii kya ba koonə, əntaa Muusa vya koonə zəmə dadagyə. Daadə vya koonə tə tantanyitə zəmə dadagyə. 33Acii ma zəmətə vii Əntaŋfə ka ənja, ci nə əndətə jima dagyə, ca vii əpinə ka duuniya.” 34Wata təya kədii aciikii, əŋki tii, “Maɗuuna, vii keenə zəmətsə taa guci patə.” 35Əŋki Yeesu ka tii, “Nyi nə zəmətə ca vii əpinə ka ənja. Ma əndətə shi aaɓiiki, pooshi maɗəfənə ka ɗanə tə ci shaŋə. Ma əndətə vii ka nyi gooŋga, pooshi meegiirənə ka ɗanə tə ci shaŋə. 36Yoo, kə bii nyi koonə, kə nee unə ka nyi, amma pooshi unə vii ka nyi gooŋga. 37Taa wu patə ətə vii Daadə ka nyi, ka shinə nə ci aaɓiiki. Ma əndətə shi əsə, paa nyi ka kaareenə ka ci shaŋə. 38Acii, ma shinaaki dadagyə, əntaa ka slənə sətə mwayi maki, amma ka slənə sətə mwayi ma ŋga Əndətə sləkee ka nyi. 39Ma sətə ci Əndətə sləkee ka nyi a moo, wa nya kəsətə təŋə təŋə ka ciinə tə ənjitə vii ci ka nyi, acii ga taa wu agitii a ŋusləgi a rəgwa, ka maɗee nə nyi ka tii da i əpinə uusəra ŋga muudinə. 40Ma sətə ci Daadə a moo, patənə ŋga ənjitə nee ka nyi Uuzənaakii, təya vii ka nyi gooŋga, ka upaanə nə tii əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. Ka maɗeenə nə nyi ka tii da i əpinə uusəra ŋga muudinə.” 41Makə fii gayinə ŋga Yahudiinə bii ci oo'i, ci nə zəmətə jima dadagyə, wata təya 'watəgi ŋgəərə ma. 42Əŋki tii, “Əntaa Yeesu uuzənə ŋga Yusufu ətsa, anii əntaa ca? Kə shii amə tə dii da məci. Aa iitə ɗii banəkii əndzə'i oo'i, dadagyə jima ca?” 43Əŋki Yeesu ka tii, “Bwaseemə ka ŋgəərə ma ahadoonə. 44Ma nyi, Daadə sləkee ka nyi. Pooshi əndə ca shi aaɓiiki maɗaamə ci kə kavə tə ci kaa ca shi. Ma nyi, ka maɗeenə nə nyi ka ci da i əpinə uusəra ŋga muudinə. 45Kə nyaahə anabinyinə oo'i: ‘Taa wu patə, ka dzəgunətənə nə Əntaŋfə ka ci.’ Ci ɗii cii kya ba koonə, taa wu patə fii sətə jigunyi Daadə ka ci, ca luuvə, ci shi aaɓiiki ətsa. 46Ma sətə cii kya moo banə, pooshi əndə sha nee ka Daadə. See əndətə shi daciikii tanə nee ka ci. 47Tantanyinə cii kya ba koonə, ma əndətə vii gooŋga ka nyi, tə'i ci da əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. 48Nyi nə zəmətə ca vii əpinə. 49Ma dzədzəshi'inuunə ətə agi mana agi bilinə, kə məətəgi tii. 50Amma, ma zəmətə jima dadagyə, tsaŋə nə ci. Taa wu patə agi, paa ci ka əntənə. 51Nyi nə zəmətə ca vii əpinə ətə jima dadagyə. Taɗa wu patə agi zəməna, ka ndzaanə nə ci da i əpinə ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. Ma zəmətsa, luu ŋga shishinəki ətə nii kya vii kaa duuniya a upaa əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə.” 52Ma sətə bii Yeesu, kə zhima tə gayinə ŋga Yahudiinə asəkətii ka shaŋə, wata təya ndzaŋə maɗee ka mabizhinə ahadatii, əŋki tii, “Iitiitə daa viinə əndətsə kaamə luu ŋga shishinəkii, kaama tsəɓa?” 53Yeesu a ba ka tii, “Tantanyinə cii kya ba koonə, maɗa pooshi unə ciɓə luu ŋga shishinə ŋga Uuzənə ŋga ənda, una sa idənaakii, pooshi unə ka ndzaanə da i əpinə. 54Taɗa wu ciɓə luu ŋga shishinəki, ca sa idənaaki, tə'i ci da əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. Ka maɗeenə nə nyi ka ci da i əpinə uusəra ŋga muudinə. 55Acii ma luu ŋga shishinəki, tantanyitə zəma nə ci. Tantanyitə sə ŋga sanə nə idənaaki əsə. 56Taɗa wu ciɓə luu ŋga shishinəki, ca sa idənaaki, ləɓə nə ci da nyi, ha'ə nə nyi əsə, ləɓə nə nyi da ci. 57Acii Daadə sləkee ka nyi. Ma ca, Əndə vii əpinə nə ci. Daciikii ɗii nyi da i əpinə amaki əsə. Ha'ə əsə, ma əndətə ciɓə luu ŋga shishinəki, ka upaanə nə ci əpinə daciiki. 58Ətsə ɗii nə zəmətə jima dadagyə. Əntaa makə zəmətə shi dzədzəshi'inuunə a agi. Acii ma təya, kə məətəgi tii. Ma əndətə agi zəməna, ka ndzaanə nə ci da i əpinə ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə.” 59Ma waɓəətsə bii Yeesu, ci agi dzəgunənə ka ənji asəkə kuvə də'wa də Kafarənahumə bii ci ha'ə. 60Makə fii ənji nə'unə tə Yeesu sətə baabii ci, laŋə agitii bii, “Ma dzəgunəətsa, ndalə ka shaŋə, ndalə ka liminə ŋga ənda.” 61Taa ŋgahi pooshi ənji bagi ka Yeesu aamakii, amma kə shii ci oo'i agi ŋgəərə ma nə tii agyanə ətsa. Wata əŋki ci ka tii, “Iitə daa, kə ɓiipaa koonə səkə nə ətsə kwa? 62Iitə ɗii ba nuunə maɗa nee unə Uuzənə ŋga əndə a ndərə aadəgyə ka hatə shi ca nji dava? 63Ma'yanə ŋga Əntaŋfə ca vii əpinə, pooshi nafalə ŋga baawəɗa ŋga əndə shiŋkinə taa gi'u. Dagi waɓəətsə waɓi nyi koonə ci ənjə a upaa əpiinə da Malaaɓa Ma'yanə. 64Amma tə'i hara ənji ahadoonə ətə pooshi vii ka nyi gooŋga.” Ma bii ci ha'ə, acii daga ka 'watəginə shii ci tə ənjitə pooshi na luuvə waɓənaakii. Kə shii ci əndətə na vii tə ci ka kəsənə əsə. 65Ca tsakə banə, əŋki ci, “Putə ŋga ətsə ha'ə bii nyi koonə oo'i, pooshi əndə ca shi aaɓiiki, maɗaamə Daadə kə kavə tə ci, kaa ca shi.” 66Putə ŋga ətsə ha'ə, laŋə agi ənji nə'unə tə Yeesu bwasee ka nə'unə tə ci, təya palə satii. 67Wata ca ləgwa ama lyawarənaakii, əŋki ci, “Ya unə əsa, ŋga'ə koonə nə palənə səgoonə kwa?” 68Simoonə Piita a ba ka ci, “Slandana, aaɓii wu dzəniina? Amaku nə waɓənə ətə ca vii əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. 69Ma inə, kə vii inə ka hə gooŋga, kə shii inə əsə oo'i, hə nə malaaɓa Əndətə shi dacii Əntaŋfə.” 70Əŋki Yeesu ka tii, “Nyi ta'i tuunə unə pu'u aji bəra'i, amma ma əndə rəŋwə ahadoonə, Seetanə nə ci.” 71Agyanə Yahuda uuzənə ŋga Simoonə Isəkariyootə cii kəya waɓə ha'ə. Acii ma Yahuda, taa ŋgahi rəŋwə nə ci agi lyawarənə pu'u aji bəra'i, patə da ha'ə, ma uudəpaa ba'a, ci vii tə Yeesu ka kəsənə.


text: 1Kə fii masləkee ənji da hara ənji nə'unə ətə anə hanyinə ŋga Yahudiya oo'i, ənjitə əntaa Yahudiinə maa, kə liwə tii waɓənə ŋga Əntaŋfə. 2Makə gi Piita aa Urusaliima, kə jalə ənji nə'unə ŋga Yahudiinə tə ci, 3təya ba, “Ya makə əndə Yahuda nə ha, mi saŋə gi hə ka ɗanə aasii aa ha ənjitə maryaminiyama? Ha'ə maa, kə fii inə, kə agi hə zəmə da təya?” 4Wata Piita a ndzaŋə ba ka tii sətə ɗii də rəŋwə rəŋwə, əŋki ci, 5“Ma nyi asəkə vəranə ŋga Yoopa, nya ɗa də'wa, kə ɓaarii Əntaŋfə ka nyi sə ŋga hurəshishinə. Uushi makə maɗuunə gwada a jima dadagyə da taŋgalakii ənfwaɗə masəkii. Ha'ə ca mbu'ya aaɓiiki. 6Makə tsaamətə nyi ŋga'ə, kə nee nyi ka dabanyinə ətə ca wii anə səɗə ənfwaɗə, i luu bilinə da i ətə ca wii anə mbuurəsəkətii da i ətə ca ləɗə a səkəntaŋfə kama kama patə asəkəkii. 7Wata ma nya fa, əndə'i uura ŋga əndə a waɓə da nyi, ca ba: ‘Piita, maɗətə, əsuu, ha lagi uurakii, ha tsəɓə.’ 8Amma nya ba: ‘Aa'a, 'ya'ə Slandana, acii pooshi ma'ajijinə uushi sha dzəgərə aasəkə maki taa sətə təŋapaa bariya ka adənə.’ 9Ma nya fa, ca ənə ka waɓənə ka nyi ŋga bəra'inə dadagyə, əŋki ci: ‘Ma sətə ɗatəgi Əntaŋfə camə, ga ha nəhə tə ci ma'ajijinəkii.’ 10Ca jikətə ka nyi ŋga makkənə, wata sətə a ənə ka ndərəginə aa dəgyə shakətə. 11Ma'ə nyi mata'avəmə dəŋwa'ə, wata watiitsə ənji makkə kəŋə kəŋə a mayi ka hatə ɗii inə davə. Kə sləkee ənji ka tii aaɓiiki daga də Kayisariya. 12Wata Malaaɓa Ma'yanə a ba ka nyi, wa nya dzə da tii, ga nya buurə taa mi. Inə da ənji nə'uunə kuwa gi əsə. Ha'ə ina dəməgərə aasii aa ha əndəkii. 13Wata ca ba keenə makə sətə nee ci ka malaa'ika kəŋə asii gakii, malaa'ika a ba ka ci: ‘Sləkee ka ənji aa Yoopa, təya alyatə ka hə tə Simoonə ətə ci ənjə a 'wa Piita. 14Kadə nii kəya ba ka hə waɓəətə nii kwa upaa luupaanə da yaaku patə.’ 15Mbu'unaaki, ma nya 'watəgi də waɓənə ha'ə, wata Malaaɓa Ma'yanə a shi aasəkə mooɗəfətii makə sətə shi aa mooɗəfaamə ŋga təkəŋwanə əsə. 16Wata nya buurətə waɓənə ŋga Slandanə ətə bii ci: ‘Kə yiɓə Yoohana ka ənji bapətisəma də ma'inə, amma, ma unə, ka upaanə nuunə bapətisəma də Malaaɓa Ma'yanə.’ 17Makə kə vii Əntaŋfə ka tii makə sətə vii ci kaamə saa'itə vii amə gooŋga ka Slandanə Yeesu Aləmasiihu, nyi wu saŋə təŋapaanəki aniya ŋga Əntaŋfwa?” 18Makə fii tii ha'ə, kə ətee tii ka sə ŋga banə, təya dəla də Əntaŋfə, təya ba, “Asee, patə da i ka ənjitə əntaa Yahudiinə vii Əntaŋfə rəgwa ŋga baanə ka ci kaa təya upaa əpinə.” 19Ma ənjitə yiigəɗəgi putə ŋga ciɓəətə ciɓə tii daba'a ɓələginə tə Sətəfanu, kə pyalə tii kura'ə aanə hanyinə ŋga Finikiya da i Kipərusə i aasəkə vəranə ŋga Antakiya. Mawaazamə tii taa ka wu maɗaamə ka Yahudiinə. 20Amma, tə'i hara ənji Kipərusə da ŋga Sirina, mbu'unatii aa Antakiya, təya waɓə ka hara slikərənə əsə, təya waaza Ŋunyi Habara ŋga Slandanə Yeesu. 21Kə ndzaa Slandanə kədəhə da tii. Ha'ə kə vii ənji laŋə gooŋga ka ci, təya nə'u tə ci. 22Makə mbu'i habarakii aa limə ənji nə'unə ŋga Urusaliima, təya sləkee ka Barənaba aa Antakiya. 23Makə mbu'i ci aa dəvə, kə ɗii ci maŋushinə acii kə nee ci ka ŋga'aanə ŋga Əntaŋfə ətə ɗii ci ka tii. Wata əŋki ci ka tii, “See a ndzaa unə ka ənji gooŋga də ədzəmə rəŋwə akəŋwacii Slandana.” 24Acii ma ca, maŋga'ə əndə nə ci, da Malaaɓa Ma'yanə da vii gooŋga nə ci əsə. Ənji ɓəzəkii ka shaŋə vii gooŋga ka Slandana. 25Wata Barənaba a palə aa Tarəsi ka alyanə tə Sawulə. 26Makə lapaa ci tə ci, ca kira tə ci aa Antakiya. Təya fəzəgi davə ka dzaadza də nə da ənji nə'unə. Təya dzəgunə ka ənji ɓəzəkii. Də Antakiya əsə 'watəgi ənji 'wanə tə ənji nə'unə ‘Ənji nə'unə tə Aləmasiihu’.f 27Agi ətə saa'i ma'i hara anabinyinə də Urusaliima ka shinə aa Antakiya. 28Mbu'unatii aadəvə, wata rəŋwə agitii ətə ɗii ləməkii Agabusə a maɗətə, ca ba də baawəɗa ŋga Malaaɓa Ma'yanə, əŋki ci, kadə nə məza maɗəfənə a kulyaanə ka duuniya patə. Ha'ə makə ətsə əsə kə kulii maɗəfənəkii agi zamana ŋga ŋwaŋuunə ŋga Kalawudiyu. 29Wata ənji nə'unə a anə uura ŋga vii sətə mbee ŋgeerənə ŋga taa wu patə, kaa ənjə a kərə ka ənji nə'uutə də Yahudiya.f 30Kə ɗatə tii ha'ə əsə, təya sləkee ka kərənə ka gayinə ŋga Ikəliisiya dacii i Barənaba da Sawulə.


text: 1Malamar ga hay, anəke na, na tsikakumeye naha ka gədaŋ neheye wal wal Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye ma vəlateye a ndo hay aye. A seŋ na, sərum ha lele. 2Sərum ha, ahəl niye ka pum mədzal gər ka Yesu Kəriste zuk bay aye na, ka ɗəslawumay ha gər a kule mandək eye hay. Gədaŋ i fakalaw a yawa kurom ha ka matewele kule hay. 3Hərwi niye a seŋ na, sərum ha ndo nakə a tsik me ta gədaŋ i Məsəfəre i Mbəlom aye na, neŋgeye ma sliye faya məgweɗe: «Mbəlom mâ vəlay mezeleme a Yesu» na, ma tsikiye bay. Kə ge ta gədaŋ i Məsəfəre Tsəɗaŋŋa bay na, ndəray ma sliye faya məgweɗe: «Yesu neŋgeye Bəy Maduweŋ kway» na, ma tsikiye təta bay. 4Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye na, nəte ŋgweŋ, ane tuk na, faya ma vəliye gədaŋ hay a ndo hay wal wal hərwi məge wu hay. 5Məsler neheye Bəy Maduweŋ a vəlateye a ndo hay hərwi ada tâ ge aye na, məsler eye niye hay wal wal haladzay dərmak, ane tuk na, Bəy Maduweŋ Yesu neŋgeye na, nəte ŋgweŋ. 6Tsəveɗ andaya hərwi məge ha məsler hay wal wal haladzay dərmak, ane tuk na, maa vəl gədaŋ eye a ndo hay na, Mbəlom nəte ŋgweŋ. 7Mbəlom faya ma bəziye ha gədaŋ i Məsəfəre ŋgay kwa mə way tebiye. Faya ma bəziye ha na, ta tsəveɗ wal wal hərwi ada kwa way mâ dzəna ndo siye hay. 8Ndo siye hay Məsəfəre a vəlatay gədaŋ ka mətsike bazlam i metsehe. Ndo siye hay, Məsəfəre a ɗatay wu hay ada a vəlatay gədaŋ mətsike parakka. Nəteye tebiye, maa ge məsler mə nəteye na, Məsəfəre eye nəte. 9Ndo mekeleŋ eye na, Məsəfəre a vəlay gədaŋ ka məpe mədzal gər ka Yesu Kəriste ta deɗek eye. Ndo neŋgeɗ na, Məsəfəre a vəlay gədaŋ məmbəle ha ndo hay abəra ma ɗəvats. Maa vəl gədaŋ niye na, Məsəfəre eye nəte ŋgweŋ. 10A vəlatay a ndo siye hay gədaŋ i məge masuwayaŋ. Siye a vəlatay gədaŋ məɗe ha bazlam i Mbəlom nakə a tsikatay aye. Siye hay a vəlatay gədaŋ məsəre ha ka bo abəra Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye ta məsəfəre ŋgwalak eye bay aye. Ndo siye hay a vəlatay gədaŋ mətsike bazlam i gəma neheye tə sər bay aye. Ndo mekeleŋ eye hay a vəlatay gədaŋ məma ha bazlam neheye ndo mekeleŋ eye tə tsik aye. 11Maa ge məsler niye na, Məsəfəre eye nəte. Neŋgeye nəte ŋgweŋ nakə a vəl wu neheye tebiye aye. A ŋgəna gədaŋ hay wal wal kwa a way andza nakə a say aye. 12Zlakwa mandzəkit bo eye tə bo i ndo. Ka sərakwa ha bo i ndo na, nəte. Ane tuk na, wu siye hay wal wal andaya ka bo ŋgay. Kwa hawal hay haladzay ka bo i ndo bəbay na, bo ŋgay na, nəte ŋgweŋ. I Yesu Kəriste bəbay na, andza niye dərmak. 13Nəkway tebiye Mbəlom ka dzəhuɓ kway ha na, ta gədaŋ i Məsəfəre ŋgay hərwi matəre kway ha bo nəte. Kwa Yahuda hay, kwa neheye nəteye Yahuda bay aye, kwa beke hay, kwa neheye nəteye beke hay bay aye. Ada nəkway tebiye ka hutakwa na, Məsəfəre eye nəte, a rah kway ha andza ka sakwa wu məse. 14Hawal hay ka bo i ndo na, nəte tsa bay. Nəteye haladzay. 15Kwa sik mâ gwaɗ: «Neŋ wal abəra ka bo hərwi neŋ na, həlay bay.» Kwa kə tsik andza niye bəbay na, neŋgeye huya ka bo. 16Taɗə kwa zləm mâ gwaɗ: «Neŋ wal abəra ka bo hərwi neŋ na, ɗəre bay.» Kwa kə tsik andza niye bəbay na, neŋgeye huya ka bo. 17Taɗə bo i ndo na, ɗəre ɗekɗek tsa na, ma tsəniye wu hay ma kəkay? Taɗə bo i ndo na, zləm ɗekɗek tsa na, wu ma zeye ma kəkay? 18Ane tuk na, Mbəlom a ge bo i ndo na, andza niye bay. Ɗuh a ge wu neheye ka bo aye tebiye ada a pa na ka membere ka membere andza nakə a say aye. 19Taɗə Mbəlom mâ ge ndo səɗok nəte tsa, kə ge faya wu mekeleŋ eye bay na, niye na, ka təra bo ɗaw? 20Ane tuk na, andza niye bay. Hawal hay andaya ka bo haladzay, ane tuk na, bo na, nəte ŋgweŋ. 21Taɗə kə ge andza niye na, ɗəre ma sliye faya məgwaɗay a həlay: «A seŋ kar bay» na, ma sliye faya mətsike bay! Gər dərmak ma sliye faya məgwaɗay a sik: «A seŋ kar bay» na, ma sliye faya mətsike bay! 22Ɗuh wu nakə ka bo ka dzala mə gər yak bəle eye na, azlakwa bay kutoŋ nəteye andaya. 23Hawal neheye fakwaya ka ɗəslakwatay ha gər bay aye na, nəkway faya ka gakwateye gər lele ɗuh. Hawal neheye faya ka ŋgahakweye abəra ka ɗəre i ndo hay aye na, nəteye na, faya ka gakwateye metsehe haladzay. 24Hawal neheye ka bo kway ɗəre a ŋgatay aye na, ŋgama andaya məŋgehe tay ha aye bay. Mbəlom eye tə gər ŋgay a ge bo i ndo hay na, tâ ɗəslay ha gər a hawal neheye tə ɗəslaway ha gər bay aye. 25A ge andza niye na, hərwi ada bo mâ ŋgəna wal wal bay. A say ɗuh na, hawal neheye ka bo aye tâ dzəna bo nəte nəte mə walaŋ tay. 26Taɗə hawal nəte ka bo kway faya ma giye ɗəretsətseh na, neŋgeye tə siye hay tebiye faya ta giye ɗəretsətseh dərmak. Taɗə faya ka ɗəslakway ha gər a hawal neŋgeɗ nəte na, neŋgeye tə siye hay tebiye dərmak ta ŋgwasiye. 27Nəkurom na, nəkurom tebiye ka manəte eye bo i Yesu Kəriste. Kwa way neŋgeye hawal i bo i Yesu Kəriste. 28Mə walaŋ i ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu na, Mbəlom a pa tay ha ndo hay hərwi ada tâ ge məsler ŋgay hay wal wal. A lah məpele təday na, ndo i maslaŋ hay. Masulo eye a pala ndo məɗe ha bazlam ŋgay hay. Mamahkar eye a pala siye hay hərwi ada tâ tətikatay bazlam ŋgay a ndo hay. A pala ndo mekeleŋ eye hay dərmak hərwi ada tâ ge masuwayaŋ. Siye hay ndo məmbəle tay ha ndo hay. Siye hay a vəlatay gədaŋ ka madzəne ndo hay. Siye hay a vəlatay gədaŋ məndze tay kame a ndo hay. Siye hay sa na, mətsike bazlam i gəma hay wal wal neheye tə sər bay aye. 29Andza nakə ka ŋgatumay aye na, Mbəlom a pa tay ha tebiye nəteye ndo i maslaŋ i Yesu ɗaw? Tebiye ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom ɗaw? Tebiye ndo matətikatay bazlam i Mbəlom a ndo hay ɗaw? Tebiye ta giye masuwayaŋ ɗaw? 30Tebiye ta mbəliye ha ndo hay abəra ma ɗəvats ɗaw? Tebiye ta tsikiye me tə bazlam i gəma neheye ndo hay tə sər bay ɗaw? Tebiye ta miye ha bazlam ɗaw? Aʼay! Ma giye bo andza niye bay. 31Ane tuk na, pəlum wu neheye ŋgwalak eye hay Məsəfəre ma vəlateye a ndo aye hərwi ada kâ hutum. Anəke na, na ɗakumeye ha tsəveɗ lele eye sa, nakə a ze siye hay haladzay hərwi ada kâ yum tə ɗəma.


text: 1NGakom je, kɨ kadɨ jɨ tɔl-n tae, jɨ dəjɨ səsi kadɨ əli ta kɨ Luwə mbata tɨ ləje, kadɨ ta lə Ɓaɓe sane aw law law kɨ lo je pətɨ, ə kadɨ ɨngə kɔsɨ-gon təkɨ ɨngə-n rɔsi tɨ kɨn be tɔ. 2Əli ta kɨ Luwə ɓəy tɔ kadɨ taa-je ɨlə-je taa ji dɨje tɨ kɨ majal kɨ njé me ndul. Tadɔ e dɨje pətɨ ɓa awi kɨ kadɨ-me, al. 3Nɨngə Ɓaɓe e dəw kɨ a dɔ ndune tɨ, adɨ a adɨ səsi togɨ nɨm, a ngəm nje majal dɔsi tɨ nɨm. 4Je jɨ taa mesi, me tɔ Ɓaɓe tɨ kadɨ ɨsɨ rai nḛ kɨ jɨ dəjɨ səsi kadɨ ɨrai, nɨngə ɨsi ta tɨ ɨsɨ ɨrai kɨ kəte ɓəy tɔ. 5Majɨ kadɨ Ɓaɓe adɨ mesi e kɨ dɔ ndɨgɨ Luwə tɨ nɨm kɨ dɔ kuwə tɔgɨ ba tɨ kɨ Kɨrɨsɨ adɨ səsi kɨn nɨm tɔ. 6NGakom je, jɨ dəjɨ səsi me tɔ Ɓaɓe tɨ kadɨ ɔsi rɔsi ngərəngɨ, kadɨ ngako̰je je tɨ pətɨ kɨ ɨsɨ njɨyəi galala, təli rɔde go nḛ ndo tɨ kɨ jɨ ndo səsi kɨn, al. 7Səi ɨgəri rəbɨ kɨ kadɨ ɨndaji-je majɨ. Jɨ njɨyə dansi tɨ tə njé dabɨ je al. 8Dəw madɨ kɨ jɨ dəje kadɨ adɨ-je nḛ kusoje goto. Kondɔ kɨ kada, jɨ ra kɨlə me ko̰ tɨ kɨ me kɔ rɔgɔgɔ tɨ, kadɨ je nḛ kɨ ɔy dɔ dəw madɨ tɨ dansi tɨ al. 9Təkɨ rɔjetɨ, e nḛ kɨ sɔbɨ kadɨ j-ɨngə rɔsi tɨ ə wa, ɓɨ sɔbɨ ɓa sɔbɨ dɔje al, al. Nə jɨ ra be mba kadɨ je nḛ ndajɨ kɨ rɔsi tɨ. 10Jɨ gər kadɨ lokɨ je dansi tɨ, j-adɨ səsi ndu kɨn, j-ə nə: re dəw madɨ ge ra kɨlə al ɓa, kadɨ uso nḛ al tɔ. 11NGa nɨngə j-o kadɨ dɨje madɨ dansi tɨ ɨsɨ njɨyəi galala, mbati ra kɨlə, ə ai ka kɨndə rɔde me nḛ je tɨ lə madɨde je yo. 12Ko dɨjee kɨn, jɨ dəjɨ-de, ə j-adɨ-de ta kɔjɨ me tɔ Ɓaɓe Jəju Kɨrɨsɨ tɨ kadɨ tḭ rɔde, rai kɨlə təkɨ dɨje ɨsɨ rai, kadɨ ɨngəi nḛ kuso me tɨ, usoi. 13Nɨngə kɨ ɔjɨ dɔsi, ngakom je, kadɨ ɔi al ta ra majɨ tɨ. 14Re dəw madɨ mbatɨ təl rɔne go ndu je tɨ kɨ j-adɨ səsi me makɨtɨbɨ tɨ kɨn ɓa, majɨ kadɨ oi dəwe kɨn majɨ, ə kadɨ dəw madɨ tḛḛ kade tɨ al, adɨ rɔe sɔl-e. 15NGa nɨngə, kadɨ oi-e tə nje ba̰ ləsi al, nə kadɨ ɨndəji-e tə ngoko̰si. 16M-dəjɨ kadɨ Ɓaɓe kɨ nje lapɨya, e wa adɨ səsi lapɨya kɨ dɔkagɨlo je pətɨ, kɨ go rəbɨ je kɨ dangɨ dangɨ. Nɨngə kadɨ Ɓaɓe e naa tɨ səsi pətɨ. 17Ta kuwə ji-naa kɨn, e mi Pol ə wa ə m-dangɨ kɨ jim. E be ə m-ɨsɨ m-ɨndə-n jim gɨn makɨtɨbɨ je tɨ ləm pətɨ; e nḛ ndangɨ ləm mi wa. 18Kadɨ me-majɨ lə Ɓaɓe Jəju Kɨrɨsɨ e naa tɨ səsi pətɨ. Amen!


text: 1Makə uudəpaa Yeesu dzəgunə ka ənji patənə ŋga uushi'iitsa, əŋki ci ka lyawarənaakii: 2“Kə shii unə, ma cifədoorə, uusəra ŋga Pasəka. Ma nyi, Uuzənə ŋga ənda, ka viinə nə ənji tə nyi ka gwa'avə aashi ənfwa.” 3Ma ka saa'ikii, kə dzii madiigərə limanyinə da gayinə də nə asii ga gawə ŋga limanyinə patə, waatoo, asii ga Kayafasə. 4Təya anə uura ŋga kəsətənə tə Yeesu yadə shiinə ŋga ənja, ənjə a ɓələgi tə ci. 5Amma təya ba, “Gaama kəsə tə ci agi kumənə, acii ga ənjə a maɗee ka panə.” 6Ma saa'itə Yeesu də Bayitaniya asii ga Simoonə ətə shi uyi kuzənə a kəshi tə ci, 7ma ca adə zəma, wata əndə'i minə a dzə aaɓiikii da i əbwə urədya aciitə. Ma urədita, ŋga mandalə kwaɓa. Wata kya dzə, kya əjivə aanə Yeesu. 8Amma, makə nee lyawarənaakii ha'ə, kə zhimagi tə tii asəkətii, əŋki tii, “Ka mi saawee ki ətsa? 9Maci ɗərəmaginə ɗərəmagi ənji də urəditsa, kaɗa kwaɓa laŋə nji ənjə a upaa anəkii, ənjə a təəkəpaa kwaɓakii ka maaghiinə.” 10Asee, kə shii Yeesu sətə ci təya ba, wata əŋki ci ka tii, “Ka mi cuuna kavə tə miitsə ka buurə uushi'inə kwa? Acii ma sətsə ɗii ki ka nyi, ŋunyikii ka shaŋə. 11Ma maaghiinə, ka hakii nuunə taa guci patə. Amma, ma nyi, paa nyi na ndzaanə aɓii unə. 12Ma əjivə ki urəditsə aashiki ku'u, kə ɗii ki ha'ə ka tasəkatə shishinəki ka ŋgəɗənə. 13Tantanyinə cii kya ba koonə: taɗa da nə ənjə a waaza Ŋunyi Habaranə asəkə duuniya patə, ma sətsə ɗii ki, ka waɓənə nə ənji anəkii ka buurətənə də ki davə.” 14Ma daba'əkii, rəŋwə agi lyawarənə ŋga Yeesu pu'u aji bəra'i, ətə ɗii ləməkii Yahuda Isəkariyoota, a maɗə, ca palə aaɓii madiigərə limanyinə, 15ca ba ka tii, “Maɗa vii nyi koonə tə Yeesu, iitə saŋə viinuunə ka nya?” Wata təya ɓaanagi kwaɓa tibisə makkə pu'unə,f təya vii ka ci. 16Daga saa'ikii 'watəgi Yahuda tsaamə ŋunyi saa'i ŋga viinə tə Yeesu ka tii. 17Ma ka təkəŋwanə ŋga uusəra ŋga kumənə ŋga adə buroodi yadə burəŋanə, kə shi lyawarənə ŋga Yeesu aaɓiikii, əŋki tii, “Da daa moonəku ina dzə ka dzəgə ka hə əndzanə ŋga Pasəka?” 18Əŋki ci ka tii, “Dəmə aasəkə vəranə aa ha zana, una ba ka ci: ‘Ma bii Maləmə tuu, kə uugi saa'yaaki ɗanə kədəhə. Ma nyi da lyawarənaaki, gaku asii niina zəmə əndzanə ŋga Pasəka.’ ” 19Wata lyawarənə ŋga Yeesu a ɗatə makə sətə bii ci ka tii ɗanə, təya dzəgə əndzanə ŋga Pasəka davə. 20Makə ɗii kədəwanə, wata Yeesu da lyawarənaakii pu'u aji bəra'i a ndzaanə ka zəma. 21Ma təya dzə də zəmənə, kə bii ci ka tii, “Tantanyinə cii kya ba koonə: kadə nə rəŋwə ahadoonə a vii tə nyi aacii ənja.” 22Makə fii tii ha'ə, kə ɓəzəgi səkətii ka shaŋə. Wata taɗa wu patə ahadatii, ca ləgwa amakii, əŋki tii, “Slandana, nyi kwa?” 23Əŋki ci ka tii, “Əndənə caama adə ka ha rəŋwə na vii tə nyi ka ənja. 24Ma nyi Uuzənə ŋga ənda, ka əntənə nə nyi tə əntənə, makə sətə nyaahə ənji agyanəki, amma kə ɗii anə əndətə na vii tə nyi ka ənja. Ma əndəta, maci mapoomə ənji tə ci, biɗə ci ka ci.” 25Wata Yahuda ətə vii tə ci a ləgwa, əŋki ci, “Maləma, nyi kwa?” Wata Yeesu a ba ka ci, “Hə bagi ha'ə.” 26Ma tii agi adə zəma, Yeesu a ŋgərə buroodi, ca kuyirii tə Əntaŋfə, ca ɓaatsəpaa, ca vii ka lyawarənaakii, əŋki ci ka tii, “Ndamə, una zəmə. Ma ətsa, shishinəki.” 27Ca ŋgərə kwalaka da ma'i inaba asəkəkii, ca ənə, ca kuyirii tə Əntaŋfə, ca vii ka tii, ca ba, “Saasaciimə, patənə goonə. 28Ma ətsa, idənaaki. Ci ca mbu'utəgi də aləkawalə ŋga Əntaŋfə. Idənəkii na əjigi ka putə ŋga ənji laŋə ka tifyagi də 'waslyakəənyinə. 29Wanyinə ca ba koonə: ma daba'ə əna, paa nyi ka ənənə ka sa ma'i inaba ma'ə, see uusəratə nii kya sa kurakii doonə agi ŋwaŋuunə ŋga Daadə.” 30Ma daba'əkii, təya ka wanyanə, təya maɗə, təya palə aashi giŋwə ŋga Zayitunə. 31Əŋki ci ka lyawarənaakii, “Unə patə, kadə nuunə a huyi ənshinə davəɗə, una bwasee ka nyi. Ka ɗanə makə sətə waɓi Əntaŋfə asəkə malaaɓa ləkaləkatə oo'i: ‘Ka ɓələginə nə nyi tə magəra, bagiinə a təəkəgi patə əsə.’ ” 32Wata ca tsakə banə, əŋki ci, “Amma, maɗa kə maɗee ənji ka nyi agi maməətə ənja, ka tanə nə nyi koonə kəŋwanə ka dzənə aanə hanyinə ŋga Galili.” 33Piita a jikəvə ka ci, əŋki ci, “Taa kə huyi hara ənji patə aciiku, ma nyi kamə, paa nyi ka bwaseenə ka hə shaŋə.” 34Əŋki Yeesu ka Piita, “Tantanyinə cii kya ba ka hə: ma taabu'u wanə gyaagya ənshinə davəɗə, ka jikənə nə hə makkə ka hiweenə ka shiinə tə nyi.” 35Piita a ba ka ci, “Taa əntənə cii kwa əntə, aŋwə da hə nə əntənə. Paa nyi ka hiweenə ka shiinə tə hə.” Ha'ə makə ətsə əsə bii hara lyawarənaakii patə. 36Ma daba'əkii ha'ə, wata Yeesu a dzə da lyawarənaakii ka əndə'i ha ətə ci ənjə a 'wa Gyatsimani. Mbu'unatii aadəvə, ca ba ka tii, “Ndzaamə gadəvə, kaa nya əntsahə aakəŋwa ka ɗa də'wa.” 37Ca 'waanə tə Piita da manjeevənə ŋga Zabadiya bəra'i. Ma təya dzə, wata ca ndzaŋə buurə uushi'inə ka shaŋə, səkəkii a ɓəzəgi kuzhiɗə kuzhiɗə. 38Əŋki ci ka tii, “Maɓəzəkii nə səkəki makə a əntəgi nyi. Ənəgimə ganə, una ndzaa də məgigi atsaki.” 39Ca əntsahə aakəŋwa gi'u, ca kulapaa aanə səkəkii, ca ɗa də'wa, “Daadə, maɗa ka moonə nə hə, əntsahee ka nyi ka ciɓətsə akəŋwaciiki. Amma, ɗawə sətə kaɗeesəkə ka hə, ga ha ɗa sətə kaɗeesəkə ka nyi.” 40Ca ənya aaɓii lyawariitə makkə. Ma shi ci, ka ŋunyinə nə tii patə. Wata əŋki ci ka Piita, “Iitiitə daa təkuree unə ka ndzaanə də məgigi atsaki taa ŋga tibisə rəŋwə dyaŋa? 41Ndzaamə də məgigi, una ɗa də'wa, acii goona bwasee ka rəgwa ŋga Əntaŋfə saa'itə nə Seetanə a təɓə tuunə. Ma asəkə ədzəmuunə, ŋga'ə koonə nə ɗa gazhi'waanə, amma mazaarəkii nə shishinə.” 42Yeesu a ənə ka əntsahənə ŋga bəra'inə əsə ka ɗa də'wa, əŋki ci: “Daada, maɗa pooshi rəgwa ŋga əntsaheenə ka ciɓənə anəki, yoo, sətə mwayi hə patə, wa ca ɗa.” 43Ca ənya aaɓii lyawariita. Ma ənya ci əsə, ka ŋunyinə nə tii, acii kə uugi ŋunyinə ɗanə laŋə agitii. 44Yeesu a bwasee ka tii, ca əntsahə, ca ənə ŋga makkənə ka ɗa də'wa makə əta. 45Ma daba'əkii, ca ənya aaɓii lyawariita, ca ba ka tii, “Ma'ə unə a ŋunyi kuna, una əpi səka? Yoo, wiinə, kə uugi saa'i ɗanə ka ənjə a vii tə Uuzənə ŋga əndə aacii ma'waslyakə ənja. 46Tsaaməmə! Waatsə əndətə ca vəgi tə nyi. Maɗətəmə kaamə dzə.” 47Yeesu ma'ə ma'uudəpaamə waɓənə ha'ə, wata kə mbu'ya Yahuda, waatoo əndətə agi lyawarənaakii pu'u aji bəra'i. Kə shi ci dzuɓə da ənji daba'əkii, da i ŋgila purəŋanyinə da i zaliinə aciitii. Madiigərə limanyinə da gayinə sləkee ka tii. 48Asee, ma Yahuda, ətə vii tə Yeesu aacii ənja, kə bii ci ka tii makə sətə nii kəya ɗatə ka ɓaarii də ci ka tii oo'i, “Ma əndətə nii kya nəhəpaa ŋga'ə, ci nə əndəkii, kəsəmə tə ci.” 49Pii wata ca əntsahətə aaɓii Yeesu, əŋki ci ka ci, “Usa Maləma”, ca nəhəpaa tə ci ŋga'ə. 50Yeesu a jikə ka ci, əŋki ci, “Guvakya, ɗawə sətə kira tə hə.” Wata təya əntsahə, təya kəsə tə ci. 51Wata rəŋwə agi ənji ŋga Yeesu a əlyagi ŋgila purəŋanaakii, ca patsəgi liminə ŋga mava ŋga gawə ŋga limanyinə. 52Wata Yeesu a ba ka ci, “Ənəgərə də ŋgila purəŋanaaku. Taa wu pii də ŋgila purəŋanə, də ci ɓələnə ənji tə ci naakii. 53Mashiimə hə oo'i, ka mbeenə nə nyi ka kədii tsakənə tə nyi acii Daadə, pii pii ca sləkee ka nyi kurəgənyinə ŋga malaa'ikanyinə palee ka pu'u aji bəra'i kwa? 54Amma, maɗa kaa nya kədii tsakənə acii Daadə əna, guci ɗii nə sətə bii malaaɓa ləkaləkatə a ndzaa ka tantanyinə, ətə bii ci, tyasə ka slənənə ha'a?” 55Ma ka saa'ita, kə waɓi Yeesu ka ənjitə shi ka kəsənə tə ci, əŋki ci ka tii, “Mi shuunə ka kəsənə tə nyi ka ŋgila purəŋanə ka ŋgila purəŋanə, ka zala ka zala kwa? Ya saŋə əndə ɗa maabə nə nyi kwa? Uusəra patə nji nya ndzaanə dasə asəkə yi ŋga Əntaŋfə ka dzəgunənə ka ənja, patə da ha'ə, pooshi unə kəshi tə nyi. 56Amma, ma slənyi ətsə patə, kaa malaaɓa ləkaləkatə ŋga anabiinə a ndzaa ka tantanyinə.” Wata lyawarənaakii patə a bwasee ka ci, təya huyipaa satii. 57Ma ənjitə kəshi tə Yeesu, kə kirə tii tə ci aasii aa ha Kayafasə gawə ŋga limanyinə. Davə dzii maliminə da gayinə də na. 58Ma Piita, kə gi ci də nə'unə tə Yeesu ba'ə ba'ə ha'ə mbu'i ci kura'ə aasii aa ha gawə ŋga limanyinə, ca dzə ka ndzaanə dasə da ənji nəhə yi ŋga Əntaŋfə, kaa ca nee ka muudinə ŋga səkii. 59Ma madiigərə limanyinə da patənə ŋga mətərəkinə, kə ali tii waɓənə ŋga jirakənə aashi Yeesu, kaa ənjə a shii ɓələginə tə ci. 60Amma taa ŋgahi ənji laŋə kyaara waɓənyinə ŋga jirakənə aashikii, patə da ha'ə kə təkuree tii ka upaanə taa rəŋwə. Ma ka muudinə, wata ənji bəra'i ahadatii a maɗətə 61əŋki tii, “Ma bii əndətsa, tə'i ci da baawəɗa ŋga uulagi yi ŋga Əntaŋfə, ca ənə ka ghənətənə agi baanə makkə.” 62Wata gawə ŋga limanyinə a maɗətə, əŋki ci ka Yeesu, “Pooshi waɓənaaku ŋga jikəvənə aagyanə waɓəətsə waɓi ənjitsə aashiku kwa?” 63Amma, ma Yeesu, majikəmə ci ka ci. Wata gawə ŋga limanyinə a ba ka ci, “Wiinə kə ləɓətə nyi duunə da Əntaŋfə Əndə vii əpinə: bawə keenə gooŋga, hə nə Aləmasiihu Uuzənə ŋga Əntaŋfə tanyi nii?” 64Yeesu a ba ka ci, “Hə bagi ha'ə. Dagyanəkii ha'ə maa, wanyinə ka banə koonə: ka neenə nuunə ka Uuzənə ŋga əndə dasə da ciizəma Əntaŋfə Əndə baawəɗa, una nee ka ci ca jima agyanə kuraɓiinə dadagyə.” 65Makə fii gawə ŋga limanyinə ha'ə, wata ca tsəərəgi kəjeerənə ashikii, əŋki ci, “Kə geegi ci ka naakii nə kədəhə da Əntaŋfə. Gaama alə hara uushi'inə ma'ə, kə uugi ama fa bwaya sətə waɓi ci. 66Iitə nee unə noona?” Wata əŋki tii, “Weewee, see ɓələginə tə ci.” 67Wata təya tiifə giirənə aagikii, təya dəgə tə ci, hara ənjə a tsa ka ci meeciinə a hwahwaaməkii, 68təya dzə də banə ka ci, “Aləmasiihu, makə ɗii ci anabi nə hə, kuragi keenə taa wu digə tə hə!” 69Ma ka saa'ikii, dasə nə Piita ahada ya. Wata əndə'i kadəmə a dzə, kya kəŋaanə dagyanəkii, əŋki ki ka ci, “Hə maa, rəŋwə nə hə agi ənji ŋga Yeesu əndə Galili.” 70Amma, ma Piita, kə hiwee ci akəŋwaciitii patə, əŋki ci, “Mashiimə nyi sətsə cii kwa ba.” 71Piita a dzəgi a uura maya, əndə'i kadəmə a nee ka ci, wata əŋki ki ka ənjitə davə, “Ma əndətsa, tii da i Yeesu əndə Nazaratu nji tii.” 72Wata ca ənə ka hiweenə, ha'ə maa də jiɗa, əŋki ci, “Mashiimə nyi tə əndəkii.” 73Makə ta'avə gi'u əsə, wata ənjitə kəŋə kəŋə davə a əntsahə, təya ba ka Piita, “Weewee, agitii nə hə tanyi. Waɓənaaku ɓaarəgi keenə ha'ə.” 74Makə fii Piita ha'ə, wata ca gwaŋə ka nyaalya naakii na, ca jiiɗə, əŋki ci, “Tantanyinə, mashiimə nyi tə əndətsa.” Pii wata ga'ə gyaagya a wagi. 75Fanə ŋga Piita ha'ə, wata ca buurətə sətə shi Yeesu a bii ka ci oo'i, ma taabu'u wanə ŋga gyaagya, ka jikənə nə hə makkə ka hiweenə ka shiinə tə nyi. Buurətənaakii ha'ə, wata ca dəməgi, ca dzə də tuunə də kiinə ka shaŋə.


text: 1Dɨngəm madɨ kare kɨ tɔe nə Ananɨyasɨ əi kɨ dəne ləne Sapɨra, gati kɨ nḛ kɨngə ləde kare tɔ. 2Ananɨyasɨ əi kɨ dəne ləne Sapɨra ɨndəi ndude naa tɨ, ɓɔyɔi nusɨ la, ə awi kɨ ndəge adi njé kaw kɨlə je. 3Pɨyər əl-e ə nə: «Ananɨyasɨ, ra ban ə ɨyə̰ Sata̰ adɨ ur mei tɨ bore be ə? Ɔr nusɨ la lo ndɔr ləi ɨngəm, ə əl ta kɨ ngom NDɨl kɨ kay njay! 4Ri ə ɔgi kadɨ ɨngəm nḛ kɨngə ləi ə? A re gatɨ-n ə bəlme ka, ri ə ɔgi kadɨ la kɨ ɨngə kɨn, ɨra-n nḛ kɨ mei ge ə? Nḛ kɨ ɨga mei tɨ kɨn e nḛ kɨ majal. E dɨje ə əl-de ta kɨ ngom al, nə e Luwə ə əl-e ta kɨ ngom.» 5Lokɨ Ananɨyasɨ oo ta kɨn par ə, osɨ nangɨ, oy. Dɨje pətɨ kɨ ooi poy ta kɨn, ɓəl ra-de ngay. 6Basa je rəi ragi nɨne, ɓa uni-e, awi dɨbi-e. 7Asɨ ngɨrə kadɨ mɨtə go tɨ, dəne lie re ur kəy kɨ kanjɨ kadɨ gər nḛ kɨ ra nḛ. 8Pɨyər dəje ə nə: «Əl-m adɨ-m m-o, se kɔr la kɨ ɨgati kɨ lo ndɔr ləsi wa ə n wa?» Ə dəne əl-e ə nə: «Oyo, kɔr la kɨ j-ɨngə wa ən.» 9Lo kɨn tɨ, Pɨyər əl-e ə nə: «Ra ban ə ɨndəi ndusi naa tɨ mba kadɨ soki NDɨl kɨ kay njay lə Ɓaɓe ə?» O ka nja dɨje kɨ awi kɨ ngawi dɨbi-e ə ɓa ta kəy tɨ kɨn, ḭ ka a awi səi tɔ. 10Ta naa tɨ no̰o̰ par ə Sapɨra osɨ nja Pɨyər tɨ nangɨ, oy. Lokɨ basa je kɨ njé kaw dɨbɨ ngawe uri kəy nɨngə, ɨngəi nɨne adɨ uni-e awi sie dɨbi-e kadɨ ngawe tɨ. 11Nḛ kɨ ra nḛ kɨn, ra adɨ njé kaw-naa je pətɨ, ɓəl rade ngay, taa dɨje pətɨ kɨ ooi poy ta kɨn ka, ɓəl rade ngay tɔ. 12NJé kaw kɨlə je rai nḛ je kɨ ətɨ ɓəl kɨ nḛ je kɨ dəw asɨ ra al ngay dan dɨje tɨ. NJé kadɨ-me je pətɨ, kawi-naa lo kare ba, gɨn pal tɨ lə Salomo̰, ta kəy tɨ lə Luwə. 13Dɨje kɨ rangɨ kɨ adi mede Luwə al ɓəy ɓəli kadɨ rəi rɔde tɨ. Be ka, pɨti njé kadɨ-me je ngay. 14Dɨngəm je kɨ dəne je ngay ngay adi mede Ɓaɓe, adɨ kɔrde ore dɔ njé kadɨ-me je kɨ dɔ tɨ dɔ tɨ. 15Dɨje awi bɨtɨ ɔyi njé mo̰y je kɨ taga kadɨ rəbɨ tɨ, tɨləi-de dɔ tɨrə je tɨ ə se dɔ kagɨ tɨ kɨ otii-de, mba kadɨ re Pɨyər man nɨngə, ndɨle ur dɔ e kɨ ra tɨ wa kare dande tɨ. 16Dɨje ngay ḭ ɓe je tɨ kɨ gɨdɨ ɓe bo Jorijaləm tɨ, rəi bur bur kɨ njé mo̰y je kɨ dɨje kɨ ndɨl je kɨ majal yəti dɔde. Nɨngə pətɨ ɨngəi rɔ nga. 17Go nḛ je tɨ kɨn, kɨ bo lə njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je, kɨ dɨje kɨ goe tɨ kɨ əi me ɓutɨ tɨ lə Sadusɨ je, jangɨ ra-de ngay dɔ njé kaw kɨlə je tɨ. Adɨ uni ndude kadɨ n-a rai nḛ madɨ. 18Be ə, uwəi njé kaw kɨlə je ɨləi-de kəy dangay tɨ. 19Nə dan kondɔ tɨ, malayka lə Ɓaɓe re tḛḛ ta kəy dangay, lokɨ adɨ tḛḛi taga nɨngə, əl-de ə nə: 20«Awi me kəy kaw-naa tɨ, ɨləi mbḛ ta kɨ nje kadɨ dəw təl ɨsɨ kɨ dɔne taa kɨn adi dɨje pətɨ ooi!» 21NJé kaw kɨlə je təli rɔde go tɨ, adɨ lo ti kɨ sḭ ɓatɨ ba par ə, awi kəy kaw-naa tɨ, ɨləi ngɨrə kadɨ ndoi nḛ dɨje. Kɨ bo kɨ dɔ njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je tɨ kɨ dɨje kɨ goe tɨ, ɓari ngatɔgɨ je kɨ njé gangɨ ta, kɨ ngatɔgɨ je lə ngan Isɨrayəl je pətɨ. Nɨngə ɨləi kəy dangay tɨ mba kadɨ rəi kɨ njé kaw kɨlə je tɔ. 22Nə lokɨ njé kɨlə je awi nɨngə, ɨngəi-de kəy dangay tɨ al, adɨ təli rəi ɔri-de poye əi nə: 23«J-ɨngə ta kəy dangay e kɨ kutɨ mbukɨ majɨ nɨm, njé ngəm ta kəy je ka ai ta kəy tɨ no̰o̰ nɨm tɔ, nə lokɨ j-ur me kəy tɨ nɨngə, j-ɨngə dəw madɨ al.» 24Lokɨ kɨ bo kɨ dɔ njé ngəm ta kəy kaw-naa tɨ əi kɨ kɨ bo kɨ dɔ njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare tɨ ooi ta kɨn nɨngə, ndɨlde a̰y ur kakɨ, adɨ dəji-naa ta dɔ nḛ tɨ kɨ a ra nḛ go nḛ tɨ kɨn. 25Ɓa dəw madɨ re əl-de ə nə: «Dɨngəm je kɨ adi uwəi-de dangay tɨ ka kɨn, ai kəy kaw-naa tɨ no̰o̰, ɨsɨ ndoi nḛ dɨje.» 26Kɨ bo kɨ dɔ kəy kaw-naa tɨ aw kɨ dɨje ləne uwə-n njé kaw kɨlə je re səde, nə ke ə ɨndəi gu dɔde tɨ al tadɔ ɓəli kadɨ kosɨ dɨje kɨ kawi-naa dɔ nḛ ndo tɨ lə njé kaw kɨlə je a tɨləi-de kɨ mbal tɔli-de. 27Lokɨ rəi səde nɨngə, awi səde kəy ngangɨ ta tɨ kɨ bo. Ə kɨ bo lə njé kɨjə nḛ məsi kadɨ-kare je əl-de ə nə: 28«J-ɔgɨ səsi kɨ tɔgɨje kadɨ ɨndoi nḛ kosɨ dɨje kɨ tɔ dɨngəm kɨn. Ə səi ɨtəli rɔsi go ta tɨ ləje al, asi dɔnangɨ Jorijaləm nakɨ kɨ nḛ ndo ləsi, nɨngə ɨgei kadɨ məse e dɔje tɨ ɓəy.» 29Nə Pɨyər əi kɨ ndəgɨ njé kaw kɨlə je əli-de əi nə: «Təl rɔ go ta tɨ lə Luwə e sotɨ ɨtə təl rɔ go ta tɨ lə dɨje. 30Luwə lə kaje je adɨ Jəju kɨ ɨtɔli-e kɨ rəbɨ ɓə-e dɔ kagɨ-dəsɨ tɨ kɨn, tḛḛ lo koy tɨ. 31E ə Luwə un-e, ɨnde ade ɨsɨ taa, dɔ ji kone tɨ tə NGar kɨ ɨtə ngar je pətɨ, taa nje kajɨ dɨje tɔ. Luwə ɨnde kadɨ, kɨ ta rəbɨ lie, Isɨrayəl je ɨyə̰i rəbɨ nḛ rade je kɨ majal kɔ, adɨ n-ɨyə̰-n go majal je ləde kɔ tɔ. 32Je njé ma najɨ dɔ nḛ je tɨ kɨ rai nḛ kɨn, naa tɨ kɨ NDɨl kɨ kay njay kɨ Luwə adɨ njé je kɨ təli rɔde go ta tɨ lie.» 33Lokɨ njé gangɨ ta je ooi ta kɨn nɨngə, wongɨ rade ngay dɔ njé kaw kɨlə je tɨ, adɨ ndɨgi tɔli-de. 34Nə e kɨ kare kɨ mbo̰de tɨ kɨ tɔe nə Gamalɨyəl ɔsɨ nangɨ ḭ taa. E Parɨsɨ kɨ nje ndo dɨje ndu-kun, e dəw kɨ dɨje pətɨ gei ta lie ngay. Lokɨ ḭ taa dande tɨ nɨngə, dəjɨ mba kadɨ adi njé kaw kɨlə je ɨjəi rɔde dəbɨ kare jɔ. 35Ɓa go tɨ, əl-de ə nə: «Isɨrayəl je, ɨndəi manjɨ nḛ kɨ ɨgəi kadɨ rai kɨ dɨje kam majɨ oi taa. 36Dɔkagɨlo ngay al nḛ ɓəy ə, dəw madɨ kɨ tɔe nə Təda tɔjɨ rɔne kadɨ nḛ dəw kɨ nga. Ɔr dɨje asɨ ɓu sɔ gone tɨ. Nə dɨje rəi tɔli-e adɨ dɨje kɨ goe tɨ ka kɨn sanəi-naa. Dəw oo ta lie al ɓone. 37Goe tɨ nɨngə, Juda kɨ Galile tɨ, tḛḛ dɔkagɨlo ndangɨ tɔ dɨje me makɨtɨbɨ tɨ, ɔy dɨje ngay gone tɨ ra-n wongɨ. Nə e wa ka dɨje tɔli-e tɔ, adɨ dɨje kɨ goe tɨ sanəi-naa kɔ. 38NGɔsɨne, ta ləm ə to kɨn: Otɨ kadɨ ɨrai nḛ madɨ kɨ dɨje kam, ɨyə̰i-de adɨ awi lo ləde. Nḛ kɨ kadɨ ɨgəri ə to kɨn, re kɔjɨ ta ra je ləde kɨ kɨlə rade je ḭ rɔ dɨje tɨ ə, gɨn nḛ je kɨn a gangɨ tə ya̰ ndəge je be tɔ. 39Nə re nḛ je kɨn ḭ rɔ Luwə tɨ ə, lo kadɨ səi a ɔgi dɔ goto. Otɨ kadɨ ɨnai rɔ kɨ Luwə.» Lo kɨn tɨ, njé gangɨ ta je ndɨgi goe tɨ. 40Be ə, təli ɓari njé kaw kɨlə je kəy gogɨ, ɓa, adi tɨndəi-de, ə ndɔri mbide kadɨ əli ta kɨ tɔ Jəju al, nɨngə ɨyə̰i-de adɨ awi. 41NJé kaw kɨlə je tḛḛi lo gangɨ ta tɨ kɨ rɔnəl mba koo kɨ Luwə oo-de adɨ asi nakɨ kadɨ ɨngəi ko̰ mbata lə Jəju. 42Nɨngə kɨ ndɔ je kare kare pətɨ, me kəy kaw-naa tɨ ə se me kəy je tɨ madɨ, njé kaw kɨlə je nayḭ kɨ lo ndo nḛ dɨje tɨ nɨm, kɨ lo kɨlə mbḛ Poy Ta kɨ Majɨ tɨ, təkɨ Jəju e Kɨrɨsɨ.