text: 1Kə pərapaa Yeesu Aləmasiihu taamə acii bariya, kaama ndzaa ka dimuyinə saŋə saŋa. Aciikii ma ɗanuunə, kəŋaanəmə ndihə, goona kapaa noonə nə ka ɗa mavaanə ma'ə. 2Fatəmə ŋga'ə. Nyi Bulusə ca ba koonə: maɗa kə kapaa unə noonə nə ka dzənə aa babara ka ryaminanə, kə ndzaa ci ətsə pooshi sətə ci Yeesu Aləmasiihu a nafa koonə taa gi'u. 3Takumə kaa nya ənə ka banə koonə əsə: ma əndətə ca kapaa naakii nə ka dzənə aa babara, wa ca nə'utə patənə ŋga bariya dəŋwa'ə. 4Ma unə ənjinə ca ba, də nə'utə bariya ndzaanə əndə malaaɓakii akəŋwacii Əntaŋfə, kə lagyuunə noonə nə ashi Yeesu Aləmasiihu. Dzaɗə dzaɗə nuunə da pwapoonə ŋga Əntaŋfə əsə. 5Amma, ma ina, kə kapaa inə hiima geenə tuu'ina: də vii gooŋga ka Yeesu Aləmasiihu ndzaanə əndə malaaɓakii akəŋwacii Əntaŋfə. Tə ci niinə ka gəranə də ŋgeeriitə vii Malaaɓa Ma'yanə keenə. 6Maɗa ləɓə nə əndə da Yeesu Aləmasiihu, taa maryaminakii nə ci, taa paa ci ryaminii patə, pooshi kama kamaanə akəŋwacii Əntaŋfə. Vii ka ci gooŋga nə magaɗə uushi, kaama mbee ka uuɗə tə hara ənji. 7Ma ŋga ŋuka, ŋga'ə njuuna slənə. Wu saŋə ənyi ka təŋaginə tuunə agi nə'u rəgwa gooŋga? 8Ma hiimatsa, əntaa Əntaŋfə ətə 'wii tuunə ɗii koonə. 9Kə shii unə, agi banə nə ənji, də uundzə burəŋanə fiɗyasə əbunə ma'usə ənvwə pasə a gəra. 10Makə ɗii ci ləɓə naamə da Slandanaamə, kə shii nyi, ka dzəgərənə nə hiima gaamə ka rəgwa rəŋwə. Amma, ma əndətə ca gwazə tuunə, kadə kəsənə nə gəŋwanə ŋga Əntaŋfə tə ci, taa ci nə wu patə. 11Ndzəkəŋushi'inəkya, maci haala ŋga dzənə aa babara nə nyi ka waazanə, kaɗa pooshi ənji ka ciɓeenə ka nyi. Maci ha'ə nə nyi ka dzənə də waazanə, ma waazanaaki agyanə əntənə ŋga Yeesu Aləmasiihu ashi ənfwa, kaɗa pooshi ka ɓəzee ka səkə ŋga ənja. 12Ma ənjitə ca gwazə tuunə ha'ə, ma moonaaki, wa təya dzə aakəŋwa də tasə natii nə dəŋwa'ə. 13Ma unə ndzəkəŋushi'inəkya, ma 'wii Əntaŋfə tuunə, koona ndzaa ka dimuyinə. Amma uushi rəŋwə cii kya ba koonə: goona ba noonə, makə ɗii unə ka dimuyinə, a slənuunə taa mi patə mwayi shishinuunə. Pooshi. Ma ɗanuuna, uuɗəshimə, una tsakəshi ahadoonə. 14Acii anə waɓənə rəŋwə liɓə patənə ŋga bariya ŋga Əntaŋfə, waatoo, “Uuɗuu tə əndətə aɓiiku makə sətə cii kwa uuɗə naaku na.” 15Amma, maɗa agi iidəshinə nuunə makə uushi'inə ŋga bilinə, nəhəmə noonə na acii goona zama də noonə na. 16Ma sənə banəki koonə, kapaamə rəgwa kaa Malaaɓa Ma'yanə a ta koonə kəŋwanə, acii goona slənyi sətə mwayi shishinuunə. 17Acii kə shii unə, pooshi Malaaɓa Ma'yanə ka luuvə sətə mwayi shishinə ŋga əndə slənənə. Shishinə ŋga əndə əsə, paa ci ka luuvə sətə mwayi Malaaɓa Ma'yanə slənənə. Ma tii ətsə kyakya'ə, agi mabizhinə nə tii. Ci ɗii pooshi unə ka mbee ka slənə sətə mwayi unə. 18Amma, maɗa Malaaɓa Ma'yanə ca ta koonə kəŋwanə, pooshi bariya da ŋgeerənə anuunə ma'ə. 19Ma shishinə ŋga ənda, paŋgəraŋə a babara nə sətə cii kəya slənə. Waatoo, aləhiinə, ajijinəənə, badawaanə, 20paaslə uuləminə, mətooyaanə, ɗəkə daawaanə ka ənda, təya ɗaaɗa mabizhinə, sərəha, ɓəzə səka, uuɗənə ka na, təəkəshinə da maɗee ka mbəzə ahada ənja, 21ətsə hara ənja, kavə nə ka saasa ənvwa, da bwaŋkaraanə. Agi ɗaaɗanə nə ənji hara bwaya uushi'inə makə ətsə əsə. Kə shi nya bii koonə ŋukə, amma takumə kaa nya ənə ka batənə koonə əsə: waatoo, ma ənjitə ca slənə tsarə uushi'iitsa, paa tii na dzə aagi ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə shaŋə. 22Amma, ma slənə ŋga Malaaɓa Ma'yanə naakii, wiinə pawaakii: uuɗəshinə, ɗa mooɗasəka, ndzaashinə agi jamənə, kəsə ədzəma, nəhə təgunuunə ŋga ənda, ɗa ŋga'əənə ka ənja, slənə uushi də rəgwakii, 23banee ka na, ətsətə na. Ma tii ətsa, tii nə uushi'iitə vii bariya rəgwa ŋga ɗanə. 24Ma ənjitə ləɓə da Yeesu Aləmasiihu, kə wa'agi tii suunanyinə ŋga shishinətii. 25Makə ɗii ci Malaaɓa Ma'yanə ca vii kaamə əpinə, wa ca ta kaamə kəŋwanə. 26Gaama ɗuunətə naamə na, gadaama alə haliminə ŋga ənja, gadaama ɗaaɗa sərəhə ahadaamə əsə.


c: text/html

text: 1Ma maviinə patə, wa təya gaɗee ka slanjiinətii, təya fa tə tii, acii ga ənjə a waɓə bwaya uushi aashi Əntaŋfə da dzəgunənə gaamə. 2Maɗa ənji nə'unə nə slanjiinə ŋga maviinə, ga təya bərapaa tə slanjiinətii, acii makə ɗii tii ndzəkəŋushi'inə putə ŋga Aləmasiihu. Amma, wa təya tsakə paslənə ka tii, makə ɗii ci, ma ənjitə ci təya slənə ka tii, ənji vii gooŋga nə tii, mooɗəkii ŋga Əntaŋfə əsə. Dzəgunətə uushi'iitsə ka ənja, ha ba ka tii kaa təya nə'utə. 3Tə'i hara ənji ca dzəgunə ka ənji hara uushi'inə pamə, maluuvəmə tii tə tantanyitə waɓənə ŋga Slandanaamə Yeesu Aləmasiihu, maluuvəmə tii əsə tə dzəgunənə agyanə makə sətə caama ndzaa malaaɓakii akəŋwacii Əntaŋfə. 4Ma ənjitsa, kə ɗuunətə tii natii na, mashiimə tii taa mi əsə, maɗaamə suuna ŋga ɗa mabizhinə da mbəzənə agyanə mazaɓə waɓənə. Ci ca kira sərəha, da mbəəzənə, da dzaanashinə, da hiima bwaya uushi aagyanə ənda, 5da ɗaaɗa mabizhinə. Ma ənjitsa, pooshi haŋkalatii ka hakii, pooshi ma'ə gooŋga ashitii əsə. Ma nə tii ka nəhəna, gəna ci ənjə a upaa ka rəgwa ŋga diina. 6Yoo, ma nə'unə tə Əntaŋfə, tə'i bwatya agikii palee ka gəna, maa ka mabanee ma'yanə nə əndə də sətə cii kəya upaa. 7Acii pooshi uushi shi acii amə aa hanə aa duuniya. Pooshi uushi na dzə acii amə maa kə məəkyaamə. 8Maa tə'i amə da zəma, tə'i amə da kəjeerənə əsə, kə mbu'i kaamə. 9Amma, ma ənjitə ca moo ɗa gəna, kə luuvə tii isəkwanə ŋga Seetanə tə tii, təya kulagərə aasəkə zaaŋwanə ŋga mabaanə da bwaya suunanyinə. Ci ca kavə tə tii ka zaginə dza'ə. 10Acii ma suuna kwaɓa, ci ca kira bwaya uushi'inə kama kama. Puta ŋga suuna kwaɓa bwasee hara ənji ka vii gooŋgatii, təya əlya ka natii nə maɓətəsəkənyinə kama kama. 11Ma hə ɗii əndə ŋga Əntaŋfə, bwasee ka patənə ŋga uushi'iitsa, ha ɗa gazhi'waanə ŋga slənə gooŋgaanə, ha ɗa gazhi'waanə ŋga ndzaanə ka əndə ŋga Əntaŋfə, ha vii ka ci gooŋga, ha uuɗə ənja, ha sə'watə taa mi patə, ha ndzaa ka əndə haŋkala əsə. 12Ɗawə gazhi'waanə ŋga slənə ŋunyi uushi'inə, acii kə vii hə gooŋga. Ma əpiitsə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə upaa hə, kəsəpaa təŋə təŋə. Ka ətsə ha'ə 'wii Əntaŋfə tə hə saa'itə vii hə seeda agyanə vii gooŋgaaku akəŋwacii seedawanyinə laŋə. 13Wanyinə ka waɓənə ka hə akəŋwacii Əntaŋfə ətə ca vii əpinə ka taa mi patə, da akəŋwacii Yeesu Aləmasiihu. Ma Yeesu, kə vii ci ŋunyi seeda agyanə gooŋgaanə akəŋwacii Puntiyu Pilaatu. 14Wanyinə ka banə ka hə ha'ə, kaa ha nə'utə sətə bii waɓənə ŋga Əntaŋfə; ga ha tapaa taa rəŋwə, nə'utə patə ka rəgwatə pooshi ənji ka upaa sə ŋga idəpaanə ashiku, ca'ə ka saa'itə nə Slandanaamə Yeesu Aləmasiihu a ənya. 15Ma jiganaakii, Əntaŋfə na jigagi də ci ka saa'itə kapaa ci. Acii ma Əntaŋfə, ci daanəkii ca ɗa ŋwaŋuunə, əndə mooɗasəkə nə ci. Ŋwaŋwə agyanə meeminə, Slandanə agyanə slanjiinə nə ci əsə. 16Ci daanəkii nə əndə pooshi ka əntənə. Ma ha ŋga ndzaanaakii, agi ɓərənə ətə pooshi əndə ka mbu'unə aaɓiikii. Pooshi əndə sha nee ka ci, pooshi əndə ka neenə ka ci əsə. Wa ənjə a ɗuunətə tə ci, ca ɗa ŋwaŋuunə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. Wa ca ɗa ha'ə. 17Yoo, ma ənji gəna ŋga zamanana, bawə ka tii ga təya hwafə də gəna, ga təya ka nətii ka gəna əsə, acii makə məɗə nə gəna. Amma, wa təya ka nətii ka Əntaŋfə. Ci ca vii kaamə taa mi patə, kaama fatə mayamayaanəkii, acii fitə nə ciinəkii kaamə. 18Bawə ka tii, wa təya ɗa ŋga'əənə, təya ɗa ŋunyi slənə laŋə. Wa ciinətii a ndzaa fitə, təya vii ka hara ənji. 19Də ha'ə tsəkənə tii ka natii na ŋunyi ndzaanə ka sətə na shi aakəŋwa, kaa təya shii upaa də tantanyitə əpinə. 20'Ya'ə Timooti, kəsəpaa Ŋunyi Habaratsə təŋə təŋə ətsə ba'avə Əntaŋfə aaciiku. Ga ha ndzaa da ənjitə ca ɗaaɗa mazaɓə waɓənə da ɗa mabizhinə ŋga diina. Tsarə ŋga waɓəətsə ci ənjə a ba: shiinə. Amma, jirakənə. 21Hara ənji əsə, ətə ca ba tə'i tii da shiinə, kə bwasee tii ka vii gooŋga. Wa Əntaŋfə a ɗa koonə pwapoonə.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Mi Pol kɨ nje kaw kɨlə lə Jəju Kɨrɨsɨ kɨ go ndɨgɨ tɨ lə Luwə. Kɨlə ram e mba kadɨ m-ɨlə mbḛ ta kajɨ kɨ Luwə un ndune adɨ dɔ tɨ kɨ takul kɨndə rɔ naa tɨ kɨ Jəju Kɨrɨsɨ. 2M-ɨlə kɨ makɨtɨbɨ kɨn madi ḭ Tɨmote kɨ ḭ ngon ndɨgɨ ləm. M-uwə jii ə m-dəjɨ kadɨ me-majɨ kɨ koo kəm-to-ndoo kɨ kɨsɨ-maje lə Luwə kɨ Bawje əi kɨ Ɓaɓe ləje Jəju Kɨrɨsɨ e səi naa tɨ. 3M-ra oyo Luwə kɨ m-ɨsɨ m-ra kɨlə made kɨ nga̰me kɨ ay njay təkɨ kam je rai kəte be tɔ. Kondɔ kɨ kada lokɨ m-ɨsɨ m-əl ta kɨ Luwə nɨngə, mem ole dɔi tɨ. 4Lokɨ mem ole dɔ no̰ tɨ ləi, ɓo koo-i ra-m ngay mba kadɨ rɔnəl ləm rosɨ. 5Mem ole dɔ kadɨ-me tɨ ləi kɨ rɔjetɨ. Kadɨ-me kɨn ḭ rɔ kai Loyɨsɨ tɨ kɨ bəlme ɓəy taa to rɔ ko̰i Enɨsɨ tɨ tɔ. M-ɓadɨ al kadɨ kadɨ-me kɨn e nga̰mei tɨ tɔ. 6MBata kɨn ə, m-ole mei dɔ ta tɨ kɨn kadɨ ɨndə kəmi majɨ go kadɨ-kare tɨ lə Luwə kɨ ɨngə kɨ go me-majɨ tɨ lie, lokɨ m-ɨndə jim dɔi tɨ. 7Təkɨ rɔjetɨ, NDɨl kɨ kay njay kɨ Luwə adɨ-je, e NDɨl ɓəl al, nə e NDɨl kɨ rosɨ kɨ tɔgɨ kɨ ndɨgɨ-naa. Taa e NDɨl kɨndə dɔ rɔ tɨ tɔ. 8Adɨ rɔi sɔli mba ma najɨ dɔ Ɓaɓe tɨ ləje al. Taa adɨ rɔi sɔli dɔm tɨ, mi kɨ mi kəy dangay tɨ mbata lie kɨn al tɔ. Nə kadɨ ɨngə ko̰ səm mbata Poy Ta kɨ Majɨ kɨ go tɔgɨ tɨ kɨ Luwə adi. 9Luwə kɨ ajɨ-je ə ɓar-je, mba kadɨ kɨsɨ kɨ dɔ taa ləje e kɨsɨ kɨ dɔ taa kɨ ay njay. Ra nḛ kɨn be mba kɨlə raje je al, nə e kɨ go ndɨgɨ tɨ kɨ go kɨ me-majɨ tɨ lie. Me-majɨ kɨn Luwə adɨ-je me Jəju Kɨrɨsɨ tɨ kəte ɓəy taa kadɨ ɨndə dunɨya̰. 10Me-majɨ ka kɨn j-oi kɨ kəmje ngɔsɨne kɨ takul re lə NJe kajɨ-je Jəju Kɨrɨsɨ. E ə təl koy nḛ kɨ kare tɨ. Nɨngə kɨ takul Poy Ta kɨ Majɨ, ra adɨ jɨ gəri kajɨ kɨ kɨsɨ kəm ba ay njay njay tɔ. 11E kɨ mbata Poy Ta kɨ Majɨ kɨn ə Luwə ɨndə-m tə nje kɨlə mbḛ nɨm, nje kaw kɨlə nɨm, taa kɨ nje ndo nḛ dɨje nɨm tɔ. 12E kɨn ə, e gɨn kɨngə ko̰ ləm kɨ ngɔsɨne kɨn. Nə rɔm sɔl-m dɔ tɨ al. Təkɨ rɔjetɨ, m-gər Luwə kɨ m-ɨndə mem dɔe tɨ kɨn ɓətɨ. M-gər majɨ kadɨ tɔgɨ Luwə asɨ nakɨ kadɨ ɨndə kəmne go nḛ tɨ kɨ adɨ-m bɨtɨ dɔbəy ndɔ tɨ. 13Nḛ ndo kɨ ɨngə rɔm tɨ, un tə nḛ ndajɨ me kadɨ-me tɨ kɨ me ndɨgɨ-naa tɨ kɨ Jəju Kɨrɨsɨ adɨ-je me kɨndə rɔ naa tɨ sie. 14Ɨngəm go nḛ ndo kɨ adi-ni kɨ takul NDɨl Luwə kɨ ɨsɨ meje tɨ kɨn majɨ. 15Ɨgər kadɨ njé kɨ dɔnangɨ Aji tɨ mbati mi. Pɨjəl əi kɨ Ermojən əi mbo̰de tɨ tɔ. 16Kɨ ɔjɨ dɔ Onəsɨpɔr, kadɨ ra majɨ lə Ɓaɓe e dɔ me kəy tɨ lie. Təkɨ rɔjetɨ, ɨlə dɨngəm mem tɨ taa taa. Taa rɔe sɔl-e dɔm tɨ me keem kəy dangay tɨ kɨn al tɔ. 17Dɔkagɨlo kɨ tḛḛ Rom tɨ taa ə, sangɨ-m kɨ rɔ kɨ tḭ katɨ kadɨ ɨngə-m. 18M-kɔy Ɓaɓe Jəju kadɨ adɨ Ɓaɓe Luwə oo kəm-to-ndoo lə Onəsɨpɔr ndɔ gangɨ ta tɨ. Taa ḭ wa kɨ dɔi, ɨgər ɨtə ndəgɨ dɨje pətɨ, kɨlə je pətɨ kɨ Onəsɨpɔr ra adɨ-m dɔnangɨ Epəjɨ tɨ.


text: 1M-dəjɨ kadɨ m-o se Luwə mbatɨ dɨje ləne kɨ əi ngan Isɨrayəl je kɨn wa? Jagɨ, Luwə mbatɨ ngan Isɨrayəl je al. MBata mi kɨ dɔm, mi ngon Isɨrayəl, mi gɨn kojɨ tɨ lə Abɨrakam, me kojɨ tɨ lə Bənjame. 2Luwə mbatɨ dɨje ləne al, əi dɨje kɨ kɔtɨ-de kəte mari nu. Səi je, ta kɨ nje kəl ta kɨ ta Luwə tɨ Eli, əl me makɨtɨbɨ tɨ lə Luwə, səkɨ-n dɔ ngan Isɨrayəl je rɔ Luwə tɨ kɨn, ɨgəri majɨ. 3Eli əl ə nə: «Ɓaɓe, tɔli njé kəl ta je kɨ tai tɨ pətɨ tɨgə, lo je kɨ dɨje ɨsɨ ɨləi kadɨ-kare tɨ adi-ni kɨn, budi-de nangɨ mur mur, e mi kɨ karm par ə m-nay, nɨngə ɨsɨ sangi kadɨ n-tɔli-mi tɔ.» 4Nə ta kɨ Luwə tur-e tɨ ə to kɨn: «M-ngəm dɨje dɨbɨ sɨri ta dangɨ, tə dɨje ləm, kɨ ɔsi məkəsɨde nangɨ no̰ yo bal tɨ al.» 5Be tɔ ə, dɔkagɨlo tɨ kɨ ɓone, ngon ɓutɨ ngan Isɨrayəl je madɨ nayḭ-naa, kadɨ ɨsi tə dɨje kɨ Luwə kɔtɨ-de kɨ go me-majɨ tɨ ləne. 6Luwə kɔtɨ-de kɨ go me-majɨ tɨ ləne, ɓɨ e kɨ go kɨlə rade tɨ al. Re e be al nɨngə, me-majɨ lə Luwə kɨn a e me-majɨ kɨ rɔjetɨ al. 7Me ta kɨn nə ri ə? Mee nə nḛ kɨ ngan Isɨrayəl je sangi, ɨngəi nḛe al, nɨngə e dɨje kɨ Luwə wa kɔtɨ-de ə ɨngəi. Ɓa ndəge je, təli njé me nga̰ je. 8NJé me nga̰ je təkɨ makɨtɨbɨ lə Luwə əl-n ə nə: «Luwə adɨ angalde oy njum, Adɨ kəmde oo lo al, Nɨngə adɨ mbide bəy ndəngɨrə tɔ. Nḛ kɨn ra nḛ bɨtɨ ɓone.» 9NGa nɨngə Dabɨdɨ ka əl ta dɔ lo kɨn tɨ tɔ ə nə: «Kadɨ nḛ kuso rɔnəl ləde təl gum kuwə-de, Kadɨ təl bandɨ kɨ kadɨ osi tɨ, Kadɨ e rəbɨ kosɨ, kadɨ e kɨndə kɔjɨ. 10Kadɨ kəmde tɔ adɨ ooi lo al, Adɨ kəi gɨdɨde kɨ dɔkagɨlo je pətɨ.» 11M-dəjɨ kadɨ m-o se jɨgɨ kɨ tɨgə Jɨpɨ je ɨlə-de kɨn kadɨ a ḭḭ taa al bɨtɨ wa? Jagɨ, a ḭḭ taa, nə kɨ go rəbɨ lə nḛ ra kɨ go tɨ al kɨ rai, ə ndəgɨ dɨje ɨngəi kajɨ. Ɨngəi kajɨ kadɨ jangɨ ra-n Jɨpɨ je. 12NGa nɨngə, kɨn ə re nḛ ra kɨ go tɨ al lə Jɨpɨ je kɨ rai, təl majɨ lə dɨje pətɨ kɨ dɔnangɨ tɨ ne, kɨn ə to̰ ləde təl majɨ lə dɨje kɨ əi Jɨpɨ je al nɨngə, tɔjɨ kadɨ re ɨndəi rɔde ta kajɨ tɨ kɨ rɔ tḭde ɓa, majɨ ləde a to mbar mbar. 13Səi kɨ səi Jɨpɨ je al, təkɨ mi-n nje kaw kɨlə kɨ rɔ dɨje tɨ kɨ əi Jɨpɨ je al, m-əl səsi kadɨ ɨgəri təkɨ m-pɨtɨ kɨlə kɨ to jim tɨ. 14M-pɨtɨ mba kadɨ se a ɔsɨ dɨje kɨ gɨn kojɨ tɨ ləm adɨ jangɨ ra-de, kadɨ tə kɨ madɨ je ɨngəi kajɨ wa. 15Kɨn ə kɔr kɨ Luwə ɔr Jɨpɨ je gogɨ, e rəbɨ kulə nojɨ naa tɨ lə Luwə əi kɨ dɨje kɨ dɔnangɨ tɨ ne nɨngə, təlde kɨ rɔ Luwə tɨ gogɨ a e nḛ kɨ maje e ngay. A e kḭ lo koy tɨ kaw lo kɨsɨ kɨ dɔ taa tɨ. 16Nɨngə kɨn ə re dam mapa kɨ rai kɨ ko kɨ dɔsa̰y e ya̰ Luwə ɓa, ndəgɨ mapa ba pətɨ e ya̰e tɔ, a kɨn ə ngɨrə kagɨ e ya̰ Luwə ɓa, bajie je əi ya̰ Luwə tɔ. 17Nɨngə Isɨrayəl to tə kagɨ bɨni kɨ ɓe be. Luwə gangɨ bajie je madɨ kɔ, ə uni-ni ḭ kɨ ḭ gɨn kojɨ lə Isɨrayəl al, kɨ ḭ kagɨ bɨni kɨ wale, re tɨyə̰i-ni tode tɨ dan ndəge je tɨ, adɨ a dɔ ngɨrə bɨni tɨ kɨ ɓe, ɨsɨ njɨbɨ bote tɔ. 18Nɨngə ḭ, e nḛ kɨ kadɨ ɨkɨdɨ-n baji kagɨ je kɨ gangi-de kɔ kɨn al. Kɨn ə ɨna kadɨ ɨkɨdɨ-de ə, kadɨ mei ole dɔ tɨ təkɨ e ḭ ə a dɔ ngɨrəde tɨ ɓɨ e ngɨrəde ɓa a dɔi tɨ al. 19Dɔmajɨ ə, a əl ə nə: «Gangi bajie je ə tɨyə̰i-mi tode tɨ.» 20Nɨngə e kɨ rɔjetɨ kadɨ gangi-de mbata əi, ooi to ra majɨ lə Kɨrɨsɨ al, ɓa ḭ, tɨyə̰i-ni tode tɨ mbata uwə kul ra majɨ lə Kɨrɨsɨ. Nə re e be ka, kadɨ ɨndə gui al, adɨ ɓəl rai tə ra yo. 21Tadɔ kɨn ə, kagɨ kɨ ɓe wa mɨndɨ ka Luwə gangɨ bajie je nɨngə, kadɨ o rɔi majɨ nə ḭ taa a ɨyə̰i al jagɨ. 22Kadɨ ɨgər təkɨ Luwə e nje ra majɨ ə kadɨ ɨgər təkɨ e dəw kɨ nga̰ ngay tɔ. Luwə e dəw kɨ nga̰ kɨ rɔ dɨje tɨ kɨ osi, ə e dəw kɨ nje ra majɨ kɨ rɔi tɨ ḭ tɔ. Nə ke ə, kadɨ a dɔ njai tɨ me ra majɨ tɨ lie kɨn. A re e be al ə, a gangi ɨləi kɔ tə baji kagɨ kɨ ɓe kɨn be tɔ. 23NGa nɨngə, kɨ ɔjɨ dɔ ngan Isɨrayəl je, kɨn ə ɨyə̰i ta me nga̰ ləde ə, Luwə a təl kadɨ tɨyə̰-de tode tɨ gogɨ mbata aw kɨ tɔgɨ kadɨ tɨyə̰-n-de gogɨ. 24Kɨn ə ḭ kɨ ḭ baji kagɨ bɨni kɨ wale mɨndɨ, ə Luwə gangi re tɨyə̰i ta kagɨ bɨni tɨ kɨ ɓe kɨ e lo ləi al kɨn nɨngə, ngan Isɨrayəl je kɨ əi baji kagɨ bɨni kɨ ɓe kɨn ɓa, Luwə a təl tɨyə̰-de majɨ gogɨ lo tode tɨ. 25NGakom je, m-ndɨgɨ kadɨ ɨgəri gɨn ta lə Luwə kɨ to lo ɓɔyɔ tɨ kɨn, ɓɨ kadɨ ɨsi day al. Be al ə a oi rɔsi tə njé gosɨ kɨ ngay. Nɨngə kadɨ ɨgəri təkɨ dam Isɨrayəl je madɨ, mede a nga̰ bɨtɨ kadɨ dɨje kɨ gəri Luwə al pətɨ, tḛḛi kajɨ tɨ. 26Lo kɨn tɨ nga ə yə Isɨrayəl je pətɨ a ɨngəi kajɨ təkɨ makɨtɨbɨ lə Luwə əl-n ə nə: «NJe taa dɔ dɨje a ḭ Sɨyo̰ tɨ ə a re, A ɔr kal dɔ ta lə dɨje kɨ gɨn kojɨ tɨ lə Jakobɨ kɔ. 27E kɨn ə e kun mɨndɨ kɨ a dɔɔ-je naa tɨ səde, Lokɨ m-a m-ɔr majal ləde kɔ.» 28Kɨn ə jɨ go̰ mbatɨ kɨ Jɨpɨ je mbati Poy Ta kɨ Majɨ kɨn ɓa, j-a j-ə nə əi njé ba̰ je lə Luwə. Nɨngə e kɨn ə e kajɨ ləsi. Nə re jɨ go̰ kɔtɨ kɨ Luwə kɔtɨ-de kɨn tɔ ɓa, j-a j-ə nə Luwə ndɨgɨ-de ɓəy mbata tɨ lə kade je tɔ. 29Tadɔ Luwə adɨ dəw ne ə təl taa jie tɨ al, taa ɓa dəw ə təl tuwe al tɔ. 30Kəte mari, ali ta ta Luwə tɨ, nə ɓasɨne, Luwə oo kəm-to-ndoo ləsi, mbata kal kɨ Jɨpɨ je ali tae. 31Be tɔ ə, əi ka ali tae ɓone, mba kadɨ Luwə oo-n kəm-to-ndoo ləsi. Lo kɨn tɨ nga nɨngə, əi ka Luwə a oo kəm-to-ndoo ləde tɔ. 32Tadɔ Luwə adɨ ta rəbɨ dɨje pətɨ alii dɔ ta, mba kadɨ ɔjɨ-n-de me-majɨ ləne. 33Kɨ rɔjetɨ, nḛ kɨngə lə Luwə al dɔ lo, gosɨ, kɨ nḛ gər lie ətɨ ɓəl kɨ dum! Dəw kɨ kadɨ gər me ta kɨ gangɨ lie goto, dəw kɨ kadɨ gər kɔjɨ ra lie goto. 34E ə Makɨtɨbɨ lə Luwə əl-n ə nə: «Dəw kɨ gər ta kɨ me Ɓaɓe tɨ goto, Dəw kɨ kadɨ ɔje ta goto.» 35«Taa dəw kɨ kadɨ un nḛ adɨ Luwə kəte, Kadɨ tə go tɨ ə Luwə ugə kɨre ka goto tɔ.» 36Tadɔ e Luwə ə ɨndə nḛ je pətɨ, nḛ je pətɨ toi kɨ takule, mbata tɨ lie. Kadɨ tɔɓa e lə Luwə kɨ dɔkagɨlo je kɨ dɔkagɨlo je! Amen!


text: 1Jəju ɓar njé ndo je kɨ dɔgɨ gɨde joo, adɨ-de tɔgɨ, kɨ ko̰ɓe dɔ ndɨl je tɨ kɨ majal pətɨ, taa kadɨ ajii njé mo̰y je tɔ. 2Jəju ɨlə-de kadɨ ɨləi mbḛ Poy Ta kɨ Majɨ kɨ ɔjɨ dɔ ko̰ɓe lə Luwə, taa kadɨ adi rɔ nga̰ dɨje tɔ. 3Nɨngə əl-de ə nə: «Uni nḛ madɨ mbata dɔ rəbɨ al nɨm, uni kagɨ tɔsɨ al nɨm, uni ɓɔl al nɨm, uni mapa al nɨm, uni la al nɨm, taa kadɨ awi kɨ kɨbɨ rɔsi joo al nɨm tɔ. 4Ə me kəy kɨ ra kɨ uri tɨ ɓa, a ɨsi tɨtɨ no̰o̰ bɨtɨ kadɨ awii. 5A kɨn ə re, me ɓe tɨ, dɨje mbati kuwəi səsi kɨ rɔde tɨ ɓa, lokɨ ɨsɨ tḛḛi me ɓe tɨ kɨn kɨ taga ə, ɨndəi bu kɨ njasi tɨ kɔ, mba kadɨ to tə nḛ ndəjɨ ndude.» 6NJé ndo je ɨləi dɔde awi kɨ ɓe ɓe, ɨləi mbḛ Poy Ta kɨ Majɨ, taa aji njé mo̰y je kɨ lo lo tɔ. 7Lokɨ Erodɨ kɨ e nje ko̰ɓe dɔnangɨ tɨ kɨ Galile, oo poy nḛ je kɨ ɨsɨ rai nḛ kɨn ɓa, ta ndɔje dɔ Jəju tɨ, tadɔ dɨje madɨ əli əi nə: «E Ja̰ Batɨsɨ ə ḭ taa dan njé koy je tɨ.» 8NJé kɨ nungɨ əli əi nə: «E Eli kɨ nje kəl ta kɨ ta Luwə tɨ ə tḛḛ.» NJé je kɨ na̰ je ɓəy əli əi nə: «E njé kəl ta je kɨ ta Luwə tɨ kɨ kəte je kɨn ə kɨ kare ḭ dan njé koy je tɨ.» 9Lo kɨn tɨ Erodɨ əl ə nə: «Ja̰, e mi wa ə ndɔ kɨ madɨ gangi dɔe, nga e na ɓəy ə m-ɨsɨ m-o ta je kɨ be kɨn dɔe tɨ wa ka m-gər al.» Ɓa sangɨ kadɨ n-oo Jəju. 10Lokɨ njé kaw kɨlə je təli no̰o̰ rəi ɓa, ɔri Jəju poy nḛ je kɨ rai adi-e oo. Ə Jəju ɔr-de, aw səde kadɨ ɓe bo tɨ kɨ ɓari-e Bətɨsayda. 11Nə kosɨ je gəri gode, adɨ awi gode tɨ. Jəju uwə-de kɨ rɔne tɨ, əl-de ta kɨ dɔ ko̰ɓe tɨ lə Luwə, taa ajɨ njé je kɨ sangi rɔ nga tɔ. 12Nɨngə lokɨ kadɨ aw tə ur, njé ndo je kɨ dɔgɨ gɨde e joo, rəi rɔ Jəju tɨ əli-e əi nə: «Ɨtuwə kosɨ dɨje kam adɨ awi kɨ ngan ɓe je tɨ, kɨ lo ndɔr je tɨ, sangi lo to je kɨ nḛ kuso je, tadɔ lo kɨ j-ai tɨ ne kɨn, e lo kɨ dɨje gotoi tɨ.» 13Nə Jəju əl-de ə nə: «Səi je wa adi-de nḛ usoi.» Ə njé ndo je əli əi nə: «J-aw kɨ mapa mi ə kanjɨ joo wa be tɔ par, adɨ re e be al wa nɨngə kadɨ je wa j-aw jɨ ndogɨ mapa mbata tɨ lə kosɨ dɨje kɨn pətɨ wa ta.» 14Dɨngəm je asi dɨbɨ mi loe tɨ no̰o̰. Nə Jəju əl njé ndo je ə nə: «Adi-de ɨsi nangɨ, uwəi-naa asɨ kutɨ mi, kutɨ mi be.» 15NJé ndo je rai təkɨ Jəju əl-n-de, adɨ adi-de ɨsi nangɨ pətɨ. 16Ə Jəju ɔy mapa kɨ mi kɨ kanjɨ kɨ joo ka kɨn, ɓa un kəmne kɨ taa, əl ta kɨ Luwə mba kadɨ njangɨ dɔ nḛ kuso kɨn. Go tɨ, Jəju uwə mapa je ka kɨn gangɨ naa tɨ, ə təl-n adɨ njé ndo je kadɨ ləbi kosɨ dɨje. 17Dɨje pətɨ usoi nḛ ndani majɨ. Nɨngə, njé ndo je ɔyi gɨndɨ mapa je kɨ nay, kare dɔgɨ gɨde e joo ɓəy. 18NDɔ kare Jəju ɨsɨ əl ta kɨ Luwə gɨdɨ lo tɨ gogɨ, njé ndo je lie əi sie naa tɨ, ə Jəju dəjɨ-de ə nə: «Kosɨ je ɨsɨ əli ta kɨ dɔm tɨ təkɨ mi na̰ ə?» 19Ə ɨləi-e tɨ əi nə: «Dɨje madɨ əli əi nə ḭ Ja̰ Batɨsɨ, njé kɨ nungɨ əi nə ḭ nje kəl ta kɨ ta Luwə tɨ Eli; njé kɨ rangɨ ɓəy əi nə e njé kəl ta kɨ ta Luwə tɨ kɨ kəte je kɨn ə e kɨ kare dande tɨ ə ḭ dan njé koy je tɨ.» 20Nɨngə Jəju əl-de ə nə: «NGa səi wa kɨ dɔsi, əli əi nə mi na̰ ə?» Ɓa Pɨyər ɨle tɨ ə nə: «Ḭ Kɨrɨsɨ kɨ Luwə mbəte.» 21Jəju ndəjɨ njé ndo je kɨ tɔgɨne ngay kadɨ əli ta kɨn dəw madɨ al. 22Jəju ɨlə dɔ ta tɨ kɨn ə nə: «Sɔbɨ kadɨ mi NGon dəw m-a m-ɨngə ko̰ ngay. NGatɔgɨ je lə Jɨpɨ je, kɨ kɨ bo je lə njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je, kɨ njé ndo ndu-kun je a mbati-mi. Dɨje a tɔli-mi, nə ndɔ kɨ ko̰ mɨtə lə ndɔ koym ɓa, m-a m-tḛḛ lo koy tɨ.» 23Go tɨ, Jəju əl dɨje pətɨ ə nə: «Re dəw madɨ ndɨgɨ njɨyə gom tɨ nɨngə, kadɨ oo rɔne tə nḛ madɨ al, kadɨ ndɔ je kare kare pətɨ, e wa un kagɨ-dəsɨ koy ləne, ə re un gom. 24Təkɨ rɔjetɨ, dəw kɨ ge kajɨ rɔne ne wa dɔnangɨ tɨ ne a tḭ ta rɔne. Nə dəw kɨ tḭ ta rɔne kɨ mbata ləm, a ajɨ rɔne tɔ. 25Kɨn ə re dəw ɨngə nḛ majɨ je kɨ dɔnangɨ tɨ ne pətɨ tɨgə, nə kadɨ e wa tḭ ta rɔne, ə se tujɨ rɔne ə, maje to ra be ə? 26Təkɨ rɔjetɨ, re rɔ dəw madɨ sɔl-e kɨ mbata ləm, ə se kɨ mbata ta ləm nɨngə, mi NGon dəw ka, m-a m-ra rɔsɔl dɔe tɨ tɔ, ndɔe tɨ kɨ m-a m-re-n me kɔsɨ-gon tɨ ləm, kɨ me kɔsɨ-gon tɨ lə Bawm, kɨ me kɔsɨ-gon tɨ lə malayka je kɨ ayi njay.» 27Təkɨ rɔjetɨ, adɨ m-əl səsi: dɨje madɨ dansi tɨ ne a oyi al ɓəy ə, a oi ko̰ɓe lə Luwə kɨ kəmde. 28NDɔ jijoo go ta je tɨ kɨn nɨngə, Jəju ɔr Pɨyər nɨm, Ja̰ nɨm, taa Jakɨ nɨm tɔ, ə al aw səde dɔ mbal tɨ kadɨ n-əli ta kɨ Luwə. 29Lokɨ Jəju ɨsɨ əl ta kɨ Luwə nɨngə, ta kəme mbəl, taa kɨbɨ lie təl nda bal bal tɔ. 30Nɨngə loe tɨ no̰o̰, dɨngəm je joo a əli sie ta. Dɨngəm je ka kɨn e Mojɨ əi kɨ Eli. 31Tḛḛi me tɔ ɓa tɨ, a əli sie ta ɔjɨ dɔ kaw kɨ a aw Jorijaləm tɨ kadɨ oy, tɔl-n ta kɨlə ləne. 32Pɨyər əi kɨ madɨne je, ɓi tɔl-de makɨ. Ə lokɨ ə nə n-ndəli nɨngə, ooi kunjɨ Jəju kɨ dɨngəm je kɨ joo kɨ ai sie. 33Lokɨ dɨngəm je ka kɨn ɨyə̰i Jəju ə ɨsɨ awi ɓa, Pɨyər əl Jəju ə nə: «Ɓaɓe, kɨn ə j-ɨsi lo kɨn tɨ ne be par ə majɨ ngay. J-a ra kəy-lo mɨtə: kare e ya̰i, kare e ya̰ Mojɨ, ə kɨ kare e ya̰ Eli tɔ.» Pɨyər gər me ta kɨ ɨsɨ əl kɨn al. 34Ə lokɨ a əl ta tə kəl ba ɓəy nɨngə, kɨl ndi ḭ re səbɨ dɔde lɨtɨ. Lokɨ kɨl ndi ɨsɨ səbɨ dɔde kɨn, ɓəl tɔl njé ndo je. 35Lo kɨn tɨ, ndu ta madɨ tḛḛ me kɨl ndi tɨ ə nə: «E kam e NGonm, e ə e dəw kɨ m-kɔte, ə oi ta lie.» 36Go ndu ta tɨ kɨn, Jəju təl nay kɨ karne ba, dəw oo dəw madɨ kɨ rangɨ kade tɨ al. NJé ndo je ngəmi tade, ta kare ka əli dəw madɨ ndɔe tɨ no̰o̰ dɔ nḛ je tɨ kɨ ooi kɨn, al. 37Lo ti go tɨ, Jəju əi kɨ njé ndo je ləne kɨ mɨtə ḭḭ dɔ mbal tɨ ɨsɨ rəi kɨ nangɨ ɓa, kosɨ dɨje ngay tɨləi kəme. 38Nɨngə dan kosɨ dɨje tɨ ka kɨn, dɨngəm kare un ndune kɨ taa ə nə: «NJe ndo dɨje, m-no̰ kɨ dɔi tɨ kadɨ ɨgo̰ ngonm kɨn adɨ-m, tadɔ e kɨ karne ba jim tɨ. 39Dɔkagɨlo je madɨ ɓa, ndɨl kɨ majal a uwə, ra-e adɨ ur kɔl, ə yəke kɨ tɔgɨne, adɨ kulum tae ɨbə jugɨ jugɨ. A ade ko̰ ratata, tə nḛ kɨ a ɨyḛ al be ɓəy taa təl ɨyḛ. 40Be ə, m-dəjɨ njé ndo je ləi kadɨ tuwəi ndɨl kɨ majal kɨn dɔe tɨ kɔ, nə asi kadɨ tuwəi-e al.» 41Lo kɨn tɨ, Jəju un ta əl ə nə: «Səi dɨje kɨ dɔkagɨlo tɨ kɨ ɓone kɨ səi njé me nga̰ je, səi njé ra nḛ kɨ majal, kadɨ tə m-ɨsɨ səsi dɔkagɨlo ban ɓəy taa ə? Kadɨ m-a m-ɔsɨ gɨnsi dɔkagɨlo ban ɓəy taa ə? Ɨre kɨ ngoni rɔm tɨ ne.» 42Lokɨ ngon ɨsɨ re ɓasi kɨ rɔ Jəju tɨ nɨngə, ndɨl kɨ majal ka kɨn un-e, ɔte nangɨ, yəke kɨ tɔgɨne, nə Jəju ndangɨ ndɨl kɨ majal ade tḛḛ rɔ ngon tɨ, adɨ ngon ɨngə rɔ nga, ɓa təl sie adɨ bawe. 43Lo kɨn tɨ, dɨje pətɨ, ta ndɔjɨ-de dɔ tɔgɨ Luwə tɨ kɨ ətɨ ɓəl kɨn. Lokɨ nḛ je pətɨ kɨ Jəju ra, ətɨ dɨje pətɨ ɓəl, Jəju əl njé ndo je ləne ə nə: 44«Oi ta kɨ m-aw tə m-əl səsi kɨn majɨ: A ɨləi-mi NGon dəw ji dɨje tɨ.» 45Nə njé ndo je gəri me ta kɨn al. Ta kɨn to kɨ ndəme ba mba kadɨ gəri me al. Nɨngə ɓəli kadɨ dəji ta Jəju dɔ tɨ tɔ. 46NJé ndo je ɨləi ngɨrə naji-naa ta tɨ kadɨ n-gəri se na̰ dande tɨ ə e kɨ bo wa? 47Jəju gər ta kɨ mede tɨ, adɨ un ngon kɨ du, ur-e ade a gədɨne tɨ, 48nɨngə əl-de ə nə: «Re dəw madɨ uwə ngon kɨn kɨ rɔne tɨ me tɔm tɨ ə, e mi wa ə dəwe kɨn uwə-m kɨ rɔne tɨ. Nɨngə, dəw kɨ uwə-m kɨ rɔne tɨ, e nje kɨlə-m ə uwe kɨ rɔne tɨ.» Təkɨ rɔjetɨ, dəw kɨ e ə e kɨ du ngay dansi tɨ, e dəwe kɨn ə e kɨ bo dansi tɨ. 49Ja̰ un ta əl Jəju ə nə: «NJe ndo dɨje, j-o dəw madɨ kɨ a tuwə ndɨl je kɨ majal me tɔi tɨ, ə jɨ ndɨgɨ kadɨ j-ɔge dɔ ra nḛ kɨn, tadɔ e njɨyə səje goi tɨ al.» 50Nə Jəju ɨle tɨ ə nə: «Ɔgi-e dɔ al, tadɔ dəw kɨ ɔsɨ səsi ta al, e dəw ləsi.» 51Lokɨ dɔkagɨlo nay ɓasi kadɨ a uni Jəju awi sie dɔra̰ tɨ, Jəju ɨlə ndune kadɨ gar n-aw Jorijaləm tɨ. 52Be ə, ɨlə njé kaw kɨlə je no̰ne tɨ kəte. NJé kaw kɨlə je awi, uri me ngon ɓe tɨ kɨ Samari mba kadɨ ɨndəi dɔ re lə Jəju naa tɨ kəte. 53Nə dɨje kɨ ngon ɓe tɨ ka kɨn mbati kuwə Jəju kɨ rɔde tɨ tadɔ ɨsɨ aw kɨ Jorijaləm. 54Lokɨ njé ndo je lie, Jakɨ əi kɨ Ja̰ ooi ta kɨn ɓa, əli Jəju ə nə: «Ɓaɓe, ɨndɨgɨ kadɨ jɨ dəjɨ por j-adɨ ḭ dɔra̰ tɨ, osɨ dɔde tɨ, ro-de kɔ a?» 55Ə Jəju təl kəmne, kɔl səde. 56Ɓa uni rəbɨ, awi ngon ɓe tɨ kɨ rangɨ. 57Lokɨ əi dɔ rəbɨ tɨ, dəw madɨ əl Jəju ə nə: «M-a m-un goi lo je pətɨ kɨ a aw tɨ.» 58Ə Jəju əl-e ə nə: «NJa̰ je ai kɨ ɓe tode, ə yəl je ai kɨ kəyde tɔ, nə mi NGon dəw m-aw kɨ lo kɨ kadɨ m-ɨlə dɔm tɨ al.» 59Go tɨ, Jəju əl dəw kɨ rangɨ ə nə: «Un gom.» Nɨngə dəw ka kɨn əl-e ə nə: «Ɓaɓe, adɨ-m ta rəbɨ adɨ m-aw m-dɨbɨ bawm ɓəy taa.» 60Nə Jəju əl-e ə nə: «Ɨyə̰ njé koy je adɨ dɨbi njé koy je ləde, nə ḭ aw ɨlə mbḛ ko̰ɓe lə Luwə.» 61E kɨ rangɨ ɓəy əl ə nə: «Ɓaɓe, m-a m-un goi, nə m-dəji kadɨ adɨ-m ta rəbɨ adɨ m-aw m-əl ta kɨ kadɨ j-ɨyə̰-n-naa kɨ njé kɨ me kəy tɨ ləm ɓəy taa.» 62Ə Jəju əl-e ə nə: «Dəw kɨ uwə dɔ kɔsɨ mangɨ, ə təl ɨlə rətɨ gogɨ ɓa, dəwe kɨn ko̰ɓe lə Luwə e kɨ ta tɔe al.»


text: 1Ba mbəlyi nggə rá wuntə dəla guli, a ba gə sha rá mwa nee, "Tlagwa ba na dzəgətə whye ra bəla hyi mpya Hyalatəmwə, ba nga nkwa kə mələ sarəka; ba na wɗatə mbəlyi kə mələ adəwa kwa. 2Washə na dzəgə nkwa pəlyə mnyə mpya Hyalatəmwə wə, təmburi wuri mbəlyi kə fəyə nkwa tsa ka nga ká kyə; hyá dzəgə gurehwi mələmi Hyalatəmwə, a nkənkərə nkwa tsapə tsa tə́rə fwarəmtsi-ɓwagəghitə. 3Má venkwashə, yira dzəgə mnə mbəlyi-ra ɓwagə ka gə vəcə-ra tə́ mbəlyi mə vəci dəbuwi patlə, arəwi ɓwagə ba nkwangəmtsi tsa; hyá dzəgə la wsha kacakaca mwa, vi ndza hyá ntahə mə mələmi tsa, a gə vəcə-ra," əkwə. 4Mbəlyi ɓwagə ngyi, hyá fwə ɓwagə kala mtimtyi tsa ba patərəla ɓwagə tə kəma ra Tlamda wdunya tsa. 5Ndaka vəsikəgwa ghwi shika la mnyə-hya, a wtsantə dawa-rahya; wamara mdi kə və nkwa kə ɗa hyá, njə pətləgwa. 6Dənama tsá va hyá mwa tazhe nkatə va kə səkə, vi ndza hyá tə gə vəcə Hyalatəmwə mə vi shə; dənama tsá va hyá dəwa tazhe mbərəntə yemyi kə sa ka mimyi ghəmmə, ba tazhe kələkə wamara bwanyə kə ɗa nkwa səkə wdunya, wamara vi kə hyá "i. 7Má vi kə hyá kərintə gə vəcə tsa ná, ba wuntə wsi "yagarə səmə kwa Kə kə za nkwa səkə mpa lə hyá; njə dzəgə gurehwi hyá ba pətləshə hyá dzəgwa hyə. 8Mbəlyi dzəgə dlənata gwa-rahya kə mtə-mtə tsa kwalyə dləra mə mələmi bwa, nkwa kə mbəlyi patlətə Tlamda-hya tə wci dladlakə tə tsa. (Saduma ba Masar ka mələmi tsa mbəlyi, kala vəcə nggəla.) 9Mbəlyi shilyə mə wamara bwata ra mbəlyi tə hyə dadamə lə vəcə dadamə dzəgə nənə gwa-rahya kə mtə-mtə tsa hya makənə ba rata, a ba nkatə mbəlyi kə lántə hyá. 10Má mbəlyi kwa wdunya ná, se dlama tsá dzəgə hyá mələ tá mtə mbəlyi ɓwagə vá gə vəcə Hyalatəmwə ngyi, a ba nggərəkə wsha tə́ ghi-hya ka məburəghi; təmburi má mbəlyi ɓwagə ngyi, wuri hyá kə kələkə bwanyə dabwaa səkə tə́ mbəlyi kwa wdunya. 11Má kətərəmbwe hya makənə ba rata tsa ná, ba Hyalatəmwə zhini nggərəkə mkyə tə́ hyá, ba hyá tlagwa lə mkyə! Má paɗə mbəlyi kə nata hyá ná, ba nggadləni dabwaa tsəshə hyá. 12Má mbəlyi ɓwagə kə tlagwa lə mkyə ngyi ná, ba hyá fatə ka nkwa səkwa mə tamwə nee, "Səmə wa nkwa tsa!" əkwə; ba hyá li dzəmə tamwə mə kulyaɓa, tə nənə hyá dawa hyi-hya. 13Má tə nkwa shə ná, ba hyə mnəmnəgwa wanak, wanakkə dantimyee ndangə. Bəla patlə mə mələmi tsa, na njə kə ntəkalyəgwa mungə ná, ba dla; mbəlyi dəbuwi mburəfungə, tsá kə mtə mə mnəmnəgwa ra hyə tsa. Má mbəlyi kə ncini ná, ba nggadləni dabwaa tsəshə hyá, a fali Hyalatəmwə məɓa tamwə hyá ka Mdi kulə. 14Wuri bwanyə kwá ɓwagə kə kəri; na kwá makənə tsa tə səkə ndzaranjəa mwa! 15Ba kwá mburəfungə mdi kə mnə Hyalatəmwə tsa wgivə nganjə tərəmwi. Ba mbəlyi fatə ɗagwa ra wuntyi nggurədlə kə wahi vəcə məɓa tamwə nee, "Dənama kə ndza ka mdi kə zəmə mbəgə wdunya nə, wuri kə njigwe ka nga Tlamda-myi ndzaranjəa, ba ka nga Kristi Mdi kə mnə-njə! Njə́ mdi kə dzəgə ndza ka Mbəgə batə wavi!" əkwə. 16Má mbəlyi kukulə bakəmtsi-fwarəghitə kə ndza mə mbəgə tə kəma ra Hyalatəmwə ngyi ná, ba hyá gəliɓyi tə kəma ra Hyalatəmwə, a nggərəkə həwə tə́ njə́; 17ba hyá a cimyi nee, "Wuri yə́ kə "usa na, Hyalatəmwə Tlamda, təmburi wuri na kə ncətə dənama-ranga, a ba zəmə mbəgə-nga! Mdi kulə na lə dənama! Na tsá shə ndzaranjəa, na tsá shə zamə mwa! 18Wuri mni mbəlyi kwa wdunya kə ɗantəgwa, təmburi wuri vi kə səkə, a na nggərəkə bwanyə tə́ hyá, lə gə kita tə́ mbəlyi kə mtə. Má tə́ mavalyi hyi-nga, yə zakuri kə gə vəcə-nga ba paɗə mbəlyi ka nganga kə həwəshə na, ngyí kukulə lə ngyí ka taləka ná, njə́a vi ndza hyá tlayi nəbwa-rahya. Vi kə pətləshə mbəlyi kə ɗantə wdunya tsa mwa dəwa," əkwə. 19Ba mbəlyi mnəntə mpya Hyalatəmwə tsá məɓa tamwə mənə; tsa"a kwə mbəlyi, na akwatyi tsa məɓa kwa mpya shə, tsá ndza mbəlyi ka lə "akwatyi aləkawalə kə Hyalatəmwə mputə." Ba wsi zəmə maɗyə-maɗyə kala hwa-ra-va, lə ɗagwa dabwaa, ba ndəgwi kala va, nda səkə kwamcakəlyə dabubwaa ndangə wdiyigwa səkwa məɓa tamwə; má hyə mwa ná, ba mnəmnəgwa wanak, wanakkə.


text: 1Putə ŋga ətsə ha'ə, agi ɗanə nə nyi də'wa ka Əntaŋfə. Ma nyi Bulusə, əndə furəshina ŋga Yeesu Aləmasiihu nə nyi ka puta goonə hara slikərənə. 2Weewee kə fii unə oo'i, kə ɗii Əntaŋfə pwapoonaakii ŋga vii ka nyi slənəna, kaa nya slənə ka putə goonə. 3Kə ŋgiragi Əntaŋfə ma'umbee aniyaakii, ca ɓaarəgi ka nyi. Kə naahəcii nyi gi'u agyanə ətsa. 4Maɗa ka jaŋgatənə nuunə sətə nyaahə nyi, ka shiinə nuunə oo'i kə paaratəgi nyi də ma'umbee uushi agyanə Aləmasiihu. 5Ma ŋga ŋukə, pooshi ənji sha bii ka əndə shiŋkinə ma'umbee sətsa. Amma ma ŋga əna, kə ŋgiragi Əntaŋfə ka malaaɓa masləkee ənjaakii da anabiinə də Ma'yanaakii. 6Ma ma'umbee səkii, ci nə: kə upaa hara slikərənə da Yahudiinə patə tə barəkaatə ɗəkəpaa Əntaŋfə ka ənjaakii. Kə ndzaa tii rəŋwə. Patə da i tii, agi upaanə nə tii sətə ɗii Əntaŋfə aləkawalə ŋga viinə dacii Yeesu Aləmasiihu dagi fa Ŋunyi Habara. 7Ma Ŋunyi Habara, kə kavə Əntaŋfə tə nyi ka ndzaanə ka əndə slənəkii. Ətsə patə, pwapoonaakii ɗii ci ka nyi dagi slənə ŋga ŋgeerənaakii. 8Taa ŋgahi nyi palee də ətənə ahada ənji ŋga Əntaŋfə, patə da ha'ə ka nyi ɗii Əntaŋfə pwapoonə ŋga kərə Ŋunyi Habara agyanə laŋənə ŋga məghərəvənə ŋga Aləmasiihu ka hara slikərənə. 9Də pwapoonaakii əsə sləkee ci ka nyi, kaa nya kavə patənə ŋga ənji kaa təya nee makə sətə cii kəya mbu'utəgi də aniyaakii. Ma Əntaŋfə əndə taga patənə ŋga uushi'inə, kə ɗəkəpaa ci ma'umbee aniyaakii fəzənyinə aarə'u aarə'u. 10Ma ɗii ətsə patə, kaa madiigərə malaa'ikanyinə da uushi'iitə dadagyə a shii dacii Ikəliisiya oo'i, laŋə ka dərəva nə hiima ŋga Əntaŋfə. 11Də ha'ə mbu'utəgi Əntaŋfə də aniyaakii dacii Slandanaamə Yeesu Aləmasiihu, makə sətə shi ca ɗii aniya ŋga ɗanə. 12Dagi vii gooŋga gaamə ka Aləmasiihu da ləɓənə gaamə da ci ɗii amə da baawəɗa ŋga dzənə aaɓii Əntaŋfə yadə ŋgwalənə. 13Acii ha'ə, agi kədiinə nə nyi tuunə, tuutəta'ə, ga ma'yanuunə a ŋgwalə acii nee unə nya sa ciɓə ha'ə makə ənə ka putə goonə. Ma ciɓəətsə patə, ka shii kərə duunə aakəŋwa. 14Putə ŋga ətsə ha'ə cii kya gərə'waanə akəŋwacii Daadə. 15Ci ca ɗəkə ləmə ka taa ŋgutə slikərənə dadagyə da a duuniya. 16Agi kədiinə nə nyi aciikii kaa ca ɗa slənə də maɗuunə baawəɗaakii, ca vii koonə ŋgeerənə a ədzəmuunə ka shaŋə dacii Ma'yanaakii. 17Agi kədiinə nə nyi əsə, kaa Aləmasiihu a upaa ha ŋga ndzaanə a ədzəmuunə dagi vii gooŋga goonə. Ha'ə əsə, agi kədiinə nə nyi aciikii kaa taa mi patə cuuna ɗa, ca ndzaanə agi uuɗənə. 18Maɗa kə ɗii ha'ə, ma unə da patənə ŋga ənji ŋga Əntaŋfə, ka upaanə nuunə ŋgeerənə ŋga paaratəginə oo'i, ma uuɗənə ŋga Aləmasiihu, bwaŋə dərəva, magərəkii dərəva, kurəŋə dərəva əsə. 19Ma uuɗəənə ci Aləmasiihu a uuɗə taamə, pooshi ənji ka uudəgi shiinə patə agyanəkii. Amma ŋga'ə ka nyi koona shii, una shii ndzaanə manakii pasə də ndilə-ndilətə ndzaanə ŋga Əntaŋfə. 20Ma Əndənə ca slənə ashaamə də ŋgeerənaakii, tə'i ci da baawəɗa ŋga ɗa kaamə uushi palee ka sətə caama kədii taa sətə caama hiima. Ɗuunətaamə tə ci. 21Wa Ikəliisiya a ɗuunətə tə ci agi ləɓənatii da Yeesu Aləmasiihu taa guci patə ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. Aamiina.


text: 1Na wɗagwa ra tli shi hyi Yesu Kristi, Shi ra Dawuda tsa. Dawuda mwa, shi ra Ibrahim njə. 2Ibrahim yeki Ishaku; Ishaku yeki Yakubu; Yakubu yeki Yahuda lə nggwasama hyi-njə; 3Yahuda yeki Farisa ba Zaraha (mama ra nggwasə ɓwagə ngyi mwa ná, Tamara); Farisa mdi kə yeki Hasaruna; Hasaruna yeki Arama; 4Arama yeki Aminadabu; Aminadabu yeki Nahashuna; Nahashuna yeki Salmuna; 5Salmuna yeki Bu"azu (má mama ra Bu"azu ná, Rahaba); Bu"azu yeki Obida (má mama ra Obida ná, Ra"uta); Obida yeki Yassa; 6Yassa yeki Dawuda, mdi kə ɗahwi mbəgə ká Isra"ila zamə. Dawuda yeki Sulaimanu (tsá ndza njə nee, malə Uriya ma-ranjə); 7Sulaimanu yeki Rahabama; Rahabama yeki Abiya; Abiya yeki Asa; 8Asa yeki Yahushafata; Yahushafata yeki Yuramu; Yuramu yeki Uzaya; 9Uzaya yeki Yutamu; Yutamu yeki Ahazu; Ahazu yeki Hizikiya; 10Hizikiya yeki Manassa; Manassa yeki Amos; Amos yeki Yushiya; 11Yushiya yeki Yakunya ba nggwasama hyi-njə, vi kə mbəlyi wsətə ká Isra"ila jilyə Babila ka mava. 12Má vi kə mbəlyi wsəkə hyá jilyə Babila tsa, ba Yakunya yeki Sha"altilu; Sha"altilu yeki Zarubabila; 13Zarubabila yeki Abihudu; Abihudu yeki Aliyakimu; Aliyakimu yeki Azuru; 14Azuru yeki Saduku; Saduku yeki Akimu; Akimu yeki Aliyudu; 15Aliyudu yeki Ali"azaru; Ali"azaru yeki Matanu; Matanu yeki Yakubu; 16Yakubu yeki Yusufu, za Maryamu; Maryamu mwa, njə́ mama ra Yesu ndza mbəlyi ka Kristi Mdi kə mnə Hyalatəmwə. 17Má tsəshə tə Ibrahim dzəgə tá vi zamanə Dawuda ná, mungə-fwarəghitə bwata ra shi; má tsəshə tə Dawuda dzəgə tá vi zamanə kə mbəlyi wsətə ká Isra"ila jilyə Babila ka mava, mungə-fwarəghitə bwata ra shi; má tsəshə tə vi kə hyá jilyə Babila dzəgə tá vi zamanə Kristi mwa, mungə-fwarəghitə bwata ra shi. 18Na hunkwa kə Yesu Kristi yekigwa tsa tə. Ba Yusufu zhela Maryamu kwa wa; má səfə hyá má nakə mushəgwa ná, ba Maryamu kələvə hwi səkə va Mambəli Hyalatəmwə. 19Má vi kə Yusufu nata nee, lə hwi Maryamu, ba mni-njə ɗantəgwa, təmburi mdi lə jiri njə; a vá "i njə ba njə mələrətə wsi həwə tə́ Maryamu kwa ntsə mbəlyi wə. Təmburi tsətsə, ba njə "i dlənata Maryamu cacika. 20A má vi ndza Yusufu tə zəzi wsha ngyi kwa mni-njə ná, ba mdi kə mnə Hyalatəmwə məɓa tamwə səkə gərətə vəcə tə́ njə́ lə shikwə nee, "Yusufu shi ra Dawuda, washə na nggadləni va mwə́ malə-nga wə; təmburi má zəgwi kwa hwi-njə tsa nə, səkə va mdi wə—səkə va Mambəli Hyalatəmwə! 21Njə dzəgə ye zəgwi rə kə za, a na dzəgə karashə tli Yesu, təmburi njə́ mdi kə dzəgə mbə mbəlyi-njə va bikyi-hya," əkwə. 22Wsha ngyi mələtəgwa paɗə mwa tazhe ba vəcə kə Tlamda gətə səkə kə zakuri-njə zamə njigwe jiri—tsá kə gə nee, 23"Na njə́a mənə, wuntə digəlyi dzəgə kə́lə hwi, a njə dzəgə ye zəgwi rə kə za, a mbəlyi dzəgə ka zəgwi tsa Immanu"el." ("Immanu"el" tsa ná, njə́ nee, "tá myi Hyalatəmwə," əkwə.) 24Má vi kə Yusufu tlagwa tá hya tsa ná, ba njə mələtə wsi kə mdi kə mnə Tlamda tsa gərətə, a ba mushə Maryamu; 25a má Yusufu mwa ná, ala njə ɗahwi malə lə Maryamu nda səkə njə yeki zəgwi tsa wə. Má vi kə Maryamu yeki zəgwi tsa mənə, ba Yusufu karatə tli Yesu.


text: 1A həlay niye na, gawla i Yesu hay ta həndzəɗ ka təv i Yesu, ta tsətsah faya, tə gwaɗay: «Mata təre bagwar eye ma Bəy i Mbəlom na, way?» 2Yesu a tsəne andza niye na, a zalay a wawa, a lətse ha a wuzlah tay, 3tsa na, a gwaɗatay: «Neŋ faya na tsikakumeye: Sərum ha na, taɗə ka mbəɗum ha mede kurom, ka tərum andza wawa nakay bay na, ka deyumeye a Bəy i Mbəlom bay. 4Taɗə ndoweye ka təra ha bo ŋgay wawa eye andza wawa nakay na, ma təriye bagwar eye ma Bəy i Mbəlom. 5Ada ndoweye ka təma na wawa nakay lele andza wawa nakay anaŋ eye hərwi nakə a wuɗa ga aye na, a təma na neŋ. 6Ndoweye ka səpat ndo nəte mə walaŋ i wawa neheye tə dzala ha ka neŋ aye a mezeleme na, ŋgama tâ ɓaray maɗiz i kwar a ɗay ada tâ kal ha a huɗ i bəlay.» 7Yesu a gwaɗatay sa: «Ɗəretsətseh ka gər i ndo i məndzibəra neheye faya ta səpatiye tay ha ndo hay a mezeleme aye. Ta deɗek, wu niye hay na, ma giye andaya huya. Ane tuk na, ɗəretsətseh ka gər i ndo nakə ma səpatiye ndo a mezeleme aye. 8Taɗə həlay yak kəgəbay sik yak ma diye kar ha a mezeleme na, ɗəs tay ha ada kuts tay ha dəreŋ tə nəkar. Ŋgama mede a sifa tə həlay yak nəte kəgəbay tə sik yak nəte tə bəmalə nakə ta kaliye kar ha a ako nakə ma mbatiye ɗaɗa bay tə həlay yak sulo kəgəbay tə sik yak sulo aye. 9Taɗə ɗəre yak ma diye kar ha a mezeleme na, ŋgwaɗ na ada kâ kal ha dəreŋ tə nəkar. Ŋgama mede a sifa tə ɗəre yak nəte tə bəmalə nakə ta kaliye kar ha a ako nakə ɗaɗa ma mbatiye bay tə ɗəre yak sulo aye.» 10Yesu a gwaɗatay sa: «Gum metsehe! Kâ zəbum ka ndo neheye makətsa eye hay aye andza wu kəriye bay. Neŋ faya na gwaɗakumeye, gawla i Mbəlom tay hay nəteye andaya pat pat ka təv i Bəba ga mə mbəlom. [ 11Hərwi neŋ Wawa i Ndo na yaw hərwi mətəme tay ha ndo neheye ta dze aye.]» 12A gwaɗatay sa: «Nəkurom ka dzalum na, kəkay? Taɗə ndo təɓaŋ ŋgay andaya temerre, ada nəte mə walaŋ i təɓaŋ niye a dze na, ma gəriye ha kuro kuro tsɨɗ gər eye tsɨɗ mə mahəmba, ma diye mapəla ahaya nakə a dze aye. 13Neŋ faya na tsikakumeye: Taɗə kə huta na na, ɗərev ŋgay ma ŋgwasiye haladzay hərwi təɓaŋ niye nəte aye a ze neheye kuro kuro tsɨɗ gər eye tsɨɗ ta dze təbey aye. 14Andza niye dərmak, Bəba kurom nakə mə mbəlom aye a say na, ndəray kway nəte mə walaŋ i ndo neheye makətsa eye mâ dze bay.» 15Yesu a gwaɗatay sa: «Taɗə malamar yak kə gaka mənese na, do ka təv ŋgay tsikay faya ahəl nakə nəkurom sulo tə neŋgeye aye. Taɗə ka təma bazlam yak na, kə təma ha abəra mə mezeleme. 16Taɗə ka təma bazlam yak bay na, dum ka təv ŋgay ta ndo nəte kəgəbay ta ndo sulo. Andza niye, maŋgəne ha sariya na, ta ndo hay sulo kəgəbay ndo hay mahkar. 17Ane tuk na, ka təma bazlam kurom bay na, tsikatay a ndo məpe mədzal gər hay ka neŋ. Ka kərah bazlam i ndo məpe mədzal gər hay ka Kəriste na, gər ha zəba faya andza ndo nakə a sər Mbəlom bay aye kəgəbay andza ndo matsekele dzaŋgal. 18«Neŋ faya na gwaɗakumeye: Sərum ha na, wu neheye tebiye ka kərahum ka məndzibəra aye na, ta kərahiye mə mbəlom dərmak. Wu neheye tebiye ka təmum ka məndzibəra aye na, ta təmiye mə mbəlom dərmak. 19«Neŋ faya na gwaɗakumeye sa: Sərum ha na, taɗə ndo hay sulo ka məndzibəra ta dzapa ayaw ka wu nakə ta tsətsahiye tə maɗuwule me aye na, Bəba ga mə mbəlom ma vəlateye wu nakə ta tsətsah aye. 20Hərwi ndo sulo kəgəbay mahkar ta haya gər ka maɗuwulay me a Mbəlom ta məzele ga na, neŋ andaya mə walaŋ tay.» 21Piyer a həndzəɗ ka təv i Yesu, a tsətsah faya, a gwaɗay: «Bəy Maduweŋ, taɗə malamar ga kə geŋ mənese na, na pəsay ha sik nday? Madzəga tasəla ɗaw?» 22Yesu a gwaɗay: «Na gwaɗakeye madzəga tasəla bay, ane tuk na, sik kuro kuro tasəla madzəga tasəla. 23«Hərwi niye, Bəy i Mbəlom a ndzəkit bo ta bəy wuray a say matsətsehe gwedere ŋgay ka ndo məge məsler ŋgay hay. 24A dazlay a məsler na, tə gəsay naha ndo i məsler ŋgay gwedere ŋgay faya suloy maliyoŋ haladzay a pasla bo bay. 25Ndo niye na, wuray ŋgay andaya məheme ha gwedere niye bay. Bəy niye a gwaɗ ma səkəmiye ha andza beke, neŋgeye, ŋgwas ŋgay, wawa ŋgay hay tə wu ŋgay tebiye hərwi məheme ha gwedere ŋgay. 26Ndo məge məsler ŋgay niye a dəkway gurmets, a gay amboh, a gwaɗay: “Amboh, zleŋ ŋgatay, na hamakeye suloy tebiye.” 27Tsa na, a gay mə bo a bəy niye, a gəray ha gwedere niye ada a gər ha a ye ŋgway. 28«Ndo məge məsler niye a ndohwaw abəra na, tə dzəgər ta mandala ŋgay nakə tə gawa məsler salamay aye. Gwedere ŋgay andaya ka mandala ŋgay niye kwar i suloy temerre. A gəs na ndo niye məmbərlew keeŋŋek, a gwaɗay: “Hemeŋ gwedere ga!” 29Mandala ŋgay niye a dəkway gurmets, a gay amboh, a gwaɗay: “Zleŋ ŋgatay, na hamakeye.” 30Ndo məge məsler niye a kərah. A gəs mandala ŋgay niye a kal ha a daŋgay. Ma ndziye mə ɗəma hus a pat nakə kə hamay gwedere ŋgay aye. 31Siye i ndo məge məsler i bəy niye tə ŋgatay a wu nakə a ge bo aye na, a ndalatay. Ti ye mata təkəray a ndo i gay tay. 32«Ndo i gay tay a tsəne andza niye na, a zalay a ndo məge məsler ŋgay niye. A yaw na, a gwaɗay: “Nəkar na, ŋgwalak i ndo bay. Na gəraka ha gwedere ga tebiye hərwi nakə ka geŋ amboh aye. 33Nəkar dərmak na, mandala yak mâ gaka mə bo andza nakə nəkar ka geŋ mə bo aye dərmak.” 34A ndalay a ndo i gay tay haladzay. Tsa na, a slər ndo məge məsler ŋgay niye a daŋgay hərwi məgay ɗəretsətseh. Ma həbiye hus kə hama gwedere ka bo bəra tebiye.» 35Yesu a gwaɗatay: «Taɗə kwa way kə pəsay ha mənese a malamar ŋgay peteh abəra mə ɗərev bay na, Bəba ga mə mbəlom ma giye kurom ha andza niye dərmak.»


text: 1Ba rá nata wuntə wsi "yagarə tə səmə kwa yemyi tsadi, lə ghi mburəfungə ba tərəmwi mungə kwa ghi-njə ngyi. Wuri mbəlyi kə pərəshə wamara tərəmwi-njə ngyi mwa, lə wsi kə pərə ghi mbəgə; lə wuntə tli kə wshəntə Hyalatəmwə njə mwa dəwa, kə ɗafə-ɗafə kwa ghi-njə ngyi. 2Wsi "yagarə tsa ná, kala pə́kə pa-ranjə; má səra hyi-njə, kala səra hyi vwə́ məkəri; mnyə-njə ná, kala nga ləvari. Ba shishi bwa tsa nggərəkə dənama-ranjə tə́ wsi "yagarə tsa, a njə zəmə mbəgə-njə ka mbəgə dakuləa lə dənama. 3Ghi patlə mə ghi hyi wsi "yagarə tsa ná, wuri kə ɗantəgwa lə zhi dabwaa tə nkwa kə mbəlyi pətləshə njə́ tə; zhi shə mwa, wuri kə kəri. Ba paɗə mbəlyi kwa wdunya ndayə va wsi "yagarə tsa, a zəlitə njə́. 4Paɗə mbəlyi ná, ba nggərəkə həwə tə́ shishi bwa tsa, təmburi tsá kə njə nggərəkə dənama-ranjə tə́ wsi "yagarə tsa; ba mbəlyi nggərəkə həwə tə́ wsi "yagarə tsa dəwa. Kwə hyá na, "Mdi shə ba mdashə wsi "yagarə tsa ná? Waá mdi tsəramə mpa lə njə́ ri?" əkwə. 5Ba shishi bwa tsa hatə njə́ tá gə vəcə kə wshəntə nkwa dabwaa; dənama kə ɗa bəle tə mbəlyi tə́rə fwarəmtsi-ɓwagəghitə, tsá kə mbəlyi ɗaravə. 6Acə njə mə wshəntə Hyalatəmwə, a nggənggələ Hyalatəmwə lə nkwa kə ndza-ranjə, lə paɗə mbəlyi-njə məɓa tamwə. 7Ba mbəlyi ɗaravə nkwa tə́ njə́, a njə mpa lə mbəlyi ka nga Hyalatəmwə, a gurehwi hyá; ba njə ndza ka mdi kə gure wamara bwata ra mbəlyi tə hyə dadamə kwa wdunya, mbəlyi lə vəcə dadamə. 8Paɗə mbəlyi kwa wdunya dzəgə nggərəkə həwə tə́ njə́ mwa fashə—hyá mbəlyi má tli-hya ɗafətəgwa ala patəgwa ra wdunya kwa dləparamə mkyə má kəri va Gamə Hyalatəmwə kə pətləshəgwa tsa. 9Á yə nkatə tləmə tá vəcə kə gətəgwa kwa Dləparamə Hyalatəmwə tsa nee, 10"Má wamara mdi kə fəyəgwa ka mava, mbəlyi dzəgə tsə́ njə́, a fə ka mava; wamara mdi kə fəyəgwa ka tsá kə dzəgə pətləgwa lə hwa, lə hwa dzəgə njə pətləgwa," əkwə. Má mbəlyi ka nga Hyalatəmwə mwa, tlətə hyá tə mbərəsa-rahya, a səsəwihwi bwanyə ngyi! 11Tsa"a kwə rá nata nkwa, na wuntə wsi "yagarə tsa dəwa, səmə kwa hyə. Ɓwagə tərəmwi kwa ghi-njə, kala nga gamə; má vəcə gə njə ná, kala nga shishi bwa tsa. 12Tə gə vəcə njə lə dənama ra wsi "yagarə tsəmi tsa kwa ntsə-njə; ba njə nggərəkə də́walə tə́ paɗə mbəlyi kwa wdunya, a hyá nggərəkə həwə tə́ kwavati-njə wsi "yagarə tsəmi kə zhi dzawə-dzawə kərintəgwa tə tsa. 13Tə mələ wsha kwatsəka dabubwaa njə; ndaka kələkə ghwi njə səkwa məɓa tamwə, a wdiwdigwa tə ka kwa ntsə mbəlyi. 14Nggutə mbəlyi kwa wdunya, tsá mələ njə lə wsha kwatsəka ndza njə mələ lə dənama kə mbəlyi ɗaravə tə́ njə́, kwa ntsə wsi "yagarə tsəmi tsa. Ba njə gə sha mbəlyi, a hyá anə wuntə wsi kapara wsi "yagarə tsəmi kə zhi dzawə-dzawə kəri tə tsa; 15ba mbəlyi ɗaravə nkwa tə́ kwá ɓwagə wsi "yagarə tsa, a njə vəsiyi mkyə kwa hwi tə́ wsi kə mbəlyi anətə kapara wsi "yagarə tsəmi tsa, a njə gə vəcə kala mdi lə mkyə. Má mbəlyi kə kə́lyə kə gəliɓyi tə kəma ra wsie a nggərəkə həwə, ba njə mpəntə hyá. 16Ba kwá ɓwagə wsi "yagarə tsa nggərəkə də́walə tə́ mbəlyi paɗə, a mbəlyi ɗafə tli tə pəla ɗafa-rahya lə tə kəma-rahya. Paɗə mbəlyi kwa wdunya—mbəlyi kukulə lə taləka, ká galipə lə ká tiki, mavalyi lə mbəlyi ka kambi paɗə— 17mdi shə mə hyá ba pashə wsi lə pahwi wsi, a na tli wsi "yagarə tsa, a na njə má lamba ra tli-njə tsa, má ɗafətəgwa tə mdi shə wə. 18Má lamba tsa, se mdi kə ntsəntsəkulə tsá kə sənata wsi mə. Má wamara mdi kə ntsəntsəkulə, ba njə zəzi wsi mə lamba ra wsi "yagarə tsa—təmburi lamba tsa, tli wuntə mdi. Má lamba tsa, arəwi nkwangə ba nkwangəmtsi-nkwangəghitə.


text: 1Ma dəba eye na, Yesu ta gawla ŋgay hay tə lətse, ti ye abəra ma Kafernahum, ti ye ka dala i Yahuda. Tsa na, tə lətse, ti ye tə tas magayam i Yurdum. Mə ɗəma na, ndo hay haladzay tə haya gər ka təv ŋgay sa. Tsa na, a tsikatay bazlam i mbəlom andza nakə a tsikawatay aye. 2Farisa hay ti ye naha ka təv ŋgay. Ti ye naha ka təv ŋgay na, hərwi a satay məhəle faya abəra suwat. Ta tsətsah faya tə gwaɗay: «Bazlam kway mapala eye kə vəl tsəveɗ a ndo ka mahəhere ŋgwas ŋgay ɗaw?» 3Yesu a mbəɗatay faya na, tə matsətsehe dərmak. A gwaɗatay: «Bazlam mapala eye waray nakə Musa a vəlakum a tsik ka mahəhere ŋgwas na?» 4Tə gwaɗay: «Musa a gwaɗ na, taɗə ndoweye a say mahəhere ŋgwas ŋgay na, mâ watsay ɗerewel i mahəhere a həlay. Kə watsay na, ada mâ həhar na tuk. Ndo hay ta səriye ha manaŋ ka həhar na ŋgwas ŋgay na, ka ɗerewel niye.» 5Tsa na, Yesu a gwaɗatay: «Musa a watsakum gər i bazlam mapala eye nakay andza nakay na, hərwi ɗərev kurom nakə makula eye toŋgwa toŋgwa. 6Ahəl niye ka madazlay na, andza niye bay. Hərwi mawatsa eye ka madazlay i məge məndzibəra na: “Mbəlom a ge hasləka ada ŋgwas. 7Hərwi niye hasləka ma gəriye ha bəba ŋgay ta may ŋgay, ta ndziye ta ŋgwas ŋgay. 8Ada nəteye ta təriye na, bo nəte.” Andza niye, nəteye sulo sa bay, ane tuk na, andza ndo nəte.» 9Yesu a gwaɗatay sa: «Ndo zezeŋ mâ ŋgəna ha wu nakə Mbəlom a dzapa ha aye bay.» 10Yesu ta gawla ŋgay hay ti ye wu tay. Ahəl nakə nəteye mə gay ta gawla ŋgay hay aye na, gawla ŋgay hay ta tsətsah sa, tə gwaɗay: «Bazlam niye ka tsik eye na, andza məgweɗe mey?» 11Yesu a mbəɗatay faya, a gwaɗatay: «Taɗə ndoweye ka həhar na ŋgwas ŋgay ada kə zla a ɗəma ŋgwas mekeleŋ eye na, kə ge madama. Kə gay mənese a ŋgwas ŋgay kurre eye. 12Taɗə ŋgwas a wuɗa na zal ŋgay sa bay, a zla zal mekeleŋ eye dərmak na, kə ge madama.» 13Ma dəba aye na, ndo hay tə həl naha wawa hay a Yesu hərwi ada mâ pa fataya həlay ada tâ huta ŋgama. Ane tuk na, gawla ŋgay hay tə gatay me a ndo niye hay tə həlay naha wawa hay aye. 14Yesu a ŋgatay andza niye na, a yay a gər bay. A ndalay. A gwaɗatay a gawla ŋgay hay: «Gərum tay ha wawa hay tâ yaw ka təv ga! Kâ həharum tay hay bay, hərwi Bəy i Mbəlom mavəla eye na, a slala i ndo neheye andza wawa neheye. 15Sərum ha na, ndoweye ka təma Bəy i Mbəlom andza wawa neheye bay na, ma diye a Bəy i Mbəlom bay.» 16Tsa na, a zla wawa niye hay a həlay nəte ta nəte. A pa fataya ŋgama. 17Yesu ta gawla ŋgay hay tə lətse, ta diye na, ndoweye a yaw ka təv ŋgay mahway mahway. A ndisl ka təv ŋgay na, a dəkway gurmets kame ŋgay, a gwaɗay: «Miter lele eye, na hutiye sifa nakə ma ndəviye bay aye na, na giye na, kəkay?» 18Yesu a gwaɗay: «Ka zeleŋ ndo lele eye na, kemey? Ndo lele eye na, Mbəlom nəte ŋgweŋ. 19Ka sər bazlam i Mbəlom mapala eye ɗaw? Bazlam i Mbəlom mapala eye a gwaɗ na: “Kâ kəɗ gər i ndo bay, kâ ge madama bay, kâ ge məkal bay, kâ raw me ka ndo kame i sariya bay, kâ vay gər a ndo bay, rəhatay ha gər a bəba yak ta may yak.”» 20Ndo niye a gwaɗay: «Miter, gər i bazlam mapala eye neheye ka paslaweye na, na hənay ha gər kwa ma wawa.» 21Yesu a ndazl na na, a wuɗa na haladzay. Tsa na, a gwaɗay: «A ləkaw fakaya abəra na, wu nəte. Anəke na, do ta səkəm ha zlele yak hay tebiye ada kâ ŋgənatay suloy aye a ndo i mətawak hay. Ka ge andza niye na, ka ta hutiye zlele mə mbəlom. Tsa na, dara, peŋ bəzay.» 22Ndo niye a tsəne bazlam niye na, ɗərev a həɓay. A ye ŋgway ta mevel eye, hərwi zlele ŋgay na, haladzay. 23Yesu a ŋgatay a ndo niye a ye ŋgway na, a zəba ka gawla ŋgay niye hay tə lawara na a wuzlah aye. A gwaɗatay: «Kay! Hərwi ndo i zlele na, mede a Bəy i Mbəlom i ŋgay na, mada me eye haladzay.» 24Gawla ŋgay hay tə tsəne bazlam niye na, a vəlatay madzədzere. Ane tuk na, Yesu a gwaɗatay sa: «Wawa ga hay! Mede a Bəy i Mbəlom na, mada me eye haladzay! 25Tə bəmalə nakə ndo i zlele ma diye a Bəy i Mbəlom aye na, ŋgama zləgweme mâ ye ta bəɗ i ləpəre.» 26Tsa na, a gatay wadəŋ wadəŋ a gawla ŋgay hay. Tə gwaɗ mə walaŋ tay: «Ane tuk na, kə ge andza niye na, mata sle mətəme na, way?» 27Yesu a zəba fataya, a gwaɗatay: «Ndəray ma sliye mətəme bay. Ane tuk na, Mbəlom ma sliye mətəme ha ndo. Hərwi neŋgeye na, wuray a zay gədaŋ təbey.» 28Tsa na, Piyer a gwaɗay: «Tsəne! Nəmay anaŋ, nəmaa gər ha wu hay tebiye hərwi məpaka bəzay na, kəkay?» 29Yesu a mbəɗatay faya a gwaɗatay: «Sərum ha! Ndoweye kə gər ha gay ŋgay, malamar ŋgay hasləka eye hay ta malamar ŋgay dem eye hay, may ŋgay, bəba ŋgay, wawa ŋgay hay, guvah ŋgay hərwi ga ada hərwi Labara Ŋgwalak eye na, 30anəke ahəl kway nakay ma hutiye a ɗəma gay hay, malamar hasləka eye hay, malamar dem eye hay, maya hay, wawa hay, guvah hay na, haladzay a ze nakə a gər ha aye. Kəla na, ta geye ɗəretsətseh haladzay dərmak. Aza kame na, ma hutiye sifa nakə ma ndəviye bay aye. 31Mə walaŋ i ndo neheye anəke nəteye ndo i me hay aye na, haladzay ta təriye ndo i dəba ada mə walaŋ i ndo neheye anəke nəteye ndo i dəba hay aye na, haladzay ta təriye ndo i me.» 32Yesu ta gawla ŋgay hay, tə həl bo, tə lətse hərwi mede a Zerozelem. Anəke na, nəteye ka tsəveɗ faya ta diye. Kame tay na, Yesu. Gawla ŋgay niye hay ta dzədzar. Ndo neheye tə patay bəzay faya ta diye ka bo dziye ta dzədzar haladzay. Yesu a zalatay a gawla ŋgay niye hay kuro gər eye sulo aye abəra mə walaŋ i ndo niye hay kətsah sa. Ka təv niye na, a tsikatay wu nakə ma ta təriye ka gər ŋgay aye. 33A gwaɗatay: «Tsənum, anəke na, faya ka deyekweye a Zerozelem. Mə ɗəma na, neŋ Wawa i Ndo ta vəlateye ga ha a həlay a bagwar i ndo neheye tə vəlaway wu a Mbəlom aye ada a ndo neheye tə dzaŋgawa bazlam i Mbəlom mapala eye. Ta geŋeye sariya i məkəɗe. Ta vəlay ga ha a həlay i ndo neheye tə sər Mbəlom bay aye. 34Nəteye na, ta ŋgweseŋeye dəla abəra mə gər. Ta tufeŋeye slesleɓ a ɗəre. Ta ndaɓiye ga ta mandalaɓa. Tsa na, ada ta kəɗiye ga tuk. Aya ane, ma dəba i məhəne mahkar na, na lətseweye abəra ma mədahaŋ.» 35Ma dəba aye na, Yakuba ta Yuhana wawa i Dzebede hay ta həndzəɗ ka təv ŋgay, tə gwaɗay: «Bəy Maduweŋ may, a samay na, gamay wu nakə a samay matsətsehe fakaya aye?» 36Yesu a gwaɗatay: «A sakum nâ ge hərwi kurom na, wuye mey?» 37Ta mbəɗay faya tə gwaɗay: «Wu nakə nəmaa tsətsah fakaya aye na, ahəl nakə aza ka ndziye ma bəy yak na, vəlamay tsəveɗ nəmaâ ndza ka təv yak, nəte ta diye i həlay i mənday ada neŋgeɗ ta diye i həlay i gula yak tey.» 38Ane tuk na, Yesu a gwaɗatay: «Ka sərum wu nakə ka tsətsahumeye aye bay? Ka slumeye məse ɗəretsətseh nakə na siye aye ɗaw? Ka slumeye faya matəme tâ dzəhuɓ kurom ha a ɗəretsətseh nakə ta dzəhuɓiye ga ha a ɗəma aye ŋgway ɗaw?» 39Ta mbəɗay faya, tə gwaɗay: «Nəmaa sliye faya.» Yesu a gwaɗatay: «Andza niye deɗek, ɗəretsətseh nakə na ta siye na, ka ta sumeye. Ɗəretsətseh nakə ta dzəhuɓiye ga ha a ɗəma aye na, ta dzəhuɓiye kurom ha a ɗəma. 40Ane tuk na, məndze ta diye i həlay i mənday ga kəgəbay ta diye i həlay i gula ga na, mata tsike na, neŋ bay. Təv məndze niye na, i ndo neheye Mbəlom a ləvatay ha bo aye wu tay.» 41Siye i gawla ŋgay neheye kuro aye tə tsəne bazlam niye na, a ndalatay haladzay. Tə ge mevel ka Yakuba ta Yuhana. 42Hərwi niye Yesu a zalatay tebiye ka təv ŋgay, a gwaɗatay: «Ka sərum ha na, ndo neheye ta zəba fataya andza bəy bagwar eye ka məndzibəra faya ta ləviye ndo hay ta gədaŋ ada ndo bagwar eye hay ta ɓərəkiye ha gədaŋ tay ka siye i ndo hay. 43Ane tuk na, mâ ge andza niye mə walaŋ kurom bay. Ɗuh na, kə ge ndəray mə walaŋ kurom a say matəre bagwar eye na, mâ təra ndo i məsler kurom. 44Ada taɗə ndo mə walaŋ kurom a say matəre ndo i me na, mâ təra beke i ndo hay tebiye ɗuh. 45Kwa neŋ Wawa i Ndo na yaw na, hərwi ada ndo hay tâ geŋ məsler bay. Na yaw ɗuh na, hərwi məgatay məsler a ndo hay ada məvəle ha məsəfəre ga hərwi məmbəle tay ha ndo hay haladzay.» 46Yesu ta gawla ŋgay hay tə ndisl a gəma i Zeriko. Ahəl nakə ti yaw abəra ma gəma niye na, ndo hay haladzay tə patayaw bəzay. Faya ta diye na, tə ndzay a gər a guluf wuray faya ma rəkiye wu mandza eye ka tsakay i tsəveɗ. Məzele ŋgay na, Bartime, andza məgweɗe wawa i Time. 47Guluf niye a tsəne taɗakay faya ma diye na, Yesu ndo i Nazaret na, a wuda, a gwaɗ: «Yesu, Wawa i Davit, nâ gaka mə bo təbəɗew?» 48Ndo hay haladzay tə gay me, tə gwaɗay: «Ka bəbəl mey? Ndza ɗikɗik!» Neŋgeye na, a səkah ha mawude sa ɗuh: «Wawa i Davit, nâ gaka mə bo təbəɗew?» 49Tsa na, Yesu a lətse, a gwaɗatay: «Dum zalumeŋayaw, mâ yaw.» Ti ye tə zalay a guluf niye, tə gwaɗay: «Ɗərev mâ ye fakaya abəra bay. Lətse! Dara, faya ta zalakeye.» 50Tsa na, a lətse hurum, a kal ha petekeɗ i mətasl ŋgay əvez ka dala. A ndapa a mbəlom, tsa na, a ye ka təv i Yesu. 51Yesu a tsətsah faya, a gwaɗay: «A saka nâ ge hərwi yak na, mey?» Guluf niye a mbəɗay faya, a gwaɗay: «Miter, a seŋ na, nâ ŋgatay a ɗəre sa tey.» 52Tsa na, Yesu a gwaɗay: «Ka pa mədzal gər yak ka neŋ ta deɗek. Do, ka mbəl!» Tsa na, guluf niye a ŋgatay a ɗəre kwetseh kwetseh lele. A pay bəzay a Yesu.


text: 1Ma saa'itə Apoolasə də Koorintiya, kə gi Bulusə aa Afisa da giŋwə. Makə mbu'i ci, ca lapaa hara ənji nə'unə davə. 2Əŋki ci ka tii, “Makə vii unə gooŋga, kə upaa unə Malaaɓa Ma'yanə kwa?” Əŋki tii ka ci, “Pooshi. Mashimə ina fii taa tə'i Malaaɓa Ma'yanə.” 3Bulusə a ləgwa ka tii, əŋki ci, “Aa, tsarə ŋgutə bapətisəma daa yiɓə ənji koona?” Əŋki tii, “Tsarə ətə ŋga Yoohana.” 4Ca ba ka tii, “Ma yiɓə bapətisəma ŋga Yoohana, ka ənjitə baanə ka Əntaŋfə putə ŋga 'waslyakəənatii. Amma kə bii Yoohana ka ənji Isərayiila, see a vii tii gooŋga ka əndətə na uugya ba'ə ka shinə, waatoo Yeesu.” 5Makə fii tii ha'ə, təya luu yiɓə bapətisəma də ləmə ŋga Yeesu Slandana. 6Bulusə a kavə ciinəkii aanətii, Malaaɓa Ma'yanə a jima aagyanətii, təya waɓə də məshipətə uuranyinə, təya baaba sətə bii Əntaŋfə ka tii. 7Kə mbu'i tii bahə pu'u aji bəra'i nə ənjikii. 8Ləgiɗə makkə ɗii Bulusə ka dzənə aasəkə kuvə də'wa, ca waɓə yadə ŋgwalənə ka ənja, ca zhi'wa də haŋkalatii ka haala ŋga ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə. 9Amma kə təkuree hara ənji ka vii gooŋga acii ndalənə ŋga ədzəma, təya waɓə bwayakii aashi rəgwa ŋga Slandanə akəŋwacii daɓaala. Makə nee ci ha'ə, ca bwasee ka tii, ca fə'yagi tə ənji nə'unə, ca waɓə ka tii taa ŋgutə uusəra patə asəkə kuvə jaŋganə ŋga əndətə ɗii ləməkii Tirana. 10Fəzə bəra'i nə tii ka ɗanə ha'ə. Ənji hanyinə ŋga Asiya patə, Yahudiinə da hara slikərənə, kə fii tii waɓənə ŋga Slandana. 11Kə slənyi Əntaŋfə sə ŋga hurəshishinə ka shaŋə dacii Bulusə. 12Ha'ə ənjə a ŋgərə kəjeerənə da aləbuta ka taɓətə də shishinəkii, ənjə a kərə ka ənji bwanea, təya mbəɗə. Ginaajiinə əsə, təya shigi ashitii. 13Tə'i hara Yahudiinə ətə ca wiigi'i ka vəra ka vəra, kə ɗii tii gazhi'waanə ŋga əsətə ləmə ŋga Yeesu kaa təya mbəɗəpaa də ənjitə da i ginaaji ashitii, təya ba ka ginaaji, “Agi banə nə nyi ka hə də ləmə ŋga Yeesu ətə ci Bulusə a waaza, bwasee ka əndətsa!” 14Tə'i manjeevənə ŋguyirənəkii məɗəfə ŋga maɗuunə limanə ŋga Yahudiinə ətə ɗii ləməkii Sikəwa; da i tii ca ɗaaɗa ha'ə. 15Ma ka əndə'i uusəra, ginaaji a ba ka tii, “Kə shii nyi tə Yeesu, kə shii nyi tə Bulusə əsə. I wu saŋə nuunə noona?” 16Wata əndə ginaajitə a kulaanə ka tii palee ka ŋgeeriitii patə, ca ɗaaɗavə ka tii uyiginə, ca tsaatsagi kəjeerənə ashitii. Təya gimagi asii gakii, təya huyi. 17Patənə ŋga ənji də Afisa, kə fii tii sətə slənyi, Yahudiinə da hara slikərənə. Ha'ə kə lagi ədzəmətii, ənjə a ɗuunətə ləmə ŋga Slandanə Yeesu. 18Laŋə agi ənjitə vii gooŋga əsə shi ka baanə ka Əntaŋfə akəŋwacii ənji patə, təya baabagi bwaya uushi'iitə nji təya ɗaaɗa. 19Ənji laŋə əsə agi ənji ɗaaɗa sə ŋga hiila kira ləkaləkatənyinatii, təya ətsagi akəŋwacii ənji patə, təya ɓaanatə kwaɓakii, waatoo, hwaslə dəbu'u tufə pu'unə. 20Ha'ə cakə waɓənə ŋga Slandanə gərənə aakəŋwə aakəŋwa də ŋgeerənə dagi baawəɗaakii. 21Ma daba'ə ha'ə, wata Bulusə a ɗa aniya ŋga dzənə aanə hanyinə ŋga Makiduuniya da ŋga Akaya, ca mbu'ugərə aa Urusaliima. Ca ba, “Maɗa kə mbu'i nyi, tyasə ka dzənə nə nyi aa Rooma.” 22Wata ca sləkee ka ənji tsakənə tə ci bəra'i aa Makiduuniya, waatoo Timooti da Irasəta. Ma ci naakii, kə cakə ci baneenə gi'u davə anə hanyinə ŋga Asiya. 23Ma ka saa'ikii, kə ma'i maɗuunə haala də Afisa putə ŋga rəgwa ŋga Slandana. 24Ma dava, tə'i əndə'i əndə ətə ɗii ləməkii Dimitəriya. Ma ca, əndə ɓələnə nə ci, agi ɓələnə nə ci pusha tə kuvə uuləmə ətə ɗii ləməkii Arətimi. Ma slənətsa, agi upaanə nə tii kwaɓa laŋə da ənji slənaakii. 25Ma ka əndə'i uusəra, wata ca dzatə də ənji slənaakii da hara ənjitə ca slənə tsarə slənəkii, əŋki ci ka tii, “Kə shii unə, agi slənənə gaamə caama upaa kwaɓa laŋə. 26Kə nee unə, una fa də liminuunə əsə oo'i, kə zə'wee Bulusətə ka nə ŋga ənji laŋə də banə oo'i: ma əntaŋfənə ətə ci ənjə a ghənə də ciinə, əntaa sə ŋga paslənə nə ci. Əntaa wata ganə də Afisa tanə əsə, amma agyanə hanyinə ŋga Asiya patə cii kəya waɓə ha'ə. 27Maa kə nyi'u ənji ha'ə makə ətsa, ka saaweenə nə ənji ka slənə gaamə. Əntaa wata ətsə tanə əsə, amma ka ndzaanə nə kuvə ŋga maɗuunə Arətimi ka uushi zaɓə. Ki ka nətə maa, ka əteenə nə ki ka məghərəvənatə. Taa ŋgahi agi paslənə nə ənji tə ki anə hanyinə ŋga Asiya da patənə ŋga duuniya, patə da ha'ə ka bwaseenə nə ənji ka ki.” 28Makə fii tii ha'ə, kə zhima tə tii a səkətii ka shaŋə, təya ka vurənə, təya ba, “Ma Arətimi ŋga ənji Afisa, maɗuunəkii nə ki ka shaŋə.” 29Wata vəranə a gwazəgi, təya kəsə tə i Gayusə da Arisətarəkusə. Ənji Makiduuniya nə tii, guvii-wiinyinə ŋga Bulusə nə tii əsə. Təya kərə tə tii də kwasənə aasəkə babara ŋga ɓuurənə. 30Ma Bulusə, kə mwayi ci dzənə aakəŋwacii daŋkana, amma ənji nə'unə a təŋapaa tə ci. 31Ha'ə əsə, hara madiigərənə ŋga hanyinə ŋga Asiya, waatoo guviinə ŋga Bulusə, a sləkee ka kədiinə aciikii, ga ca dzə aasəkə babara ŋga ɓuurənə. 32Ma saa'ikii, daŋkana patə, makəɗəkii nə tii ka shaŋə. Taa wu patə, wazəna. Hara ənjə a ba əndə'i uushi pamə, hara ənji əsə, pamə nə natii. Laŋənatii, mashiimə tii sətə dzatə tii də nə ka putakii. 33Tə'i əndə'i əndə davə, ɗii ləməkii Aləkəsandəra. Hara ənjə a ba ka ci sətə ɗii. Wata Yahudiinə a kavə tə ci aakəŋwacii ənja. Ca maɗee ka ciinəkii kaa ca ba ka daɓaala dalila ŋga haalatsa. 34Amma, makə fii tii, əndə Yahuda nə ci, təya maɗee ka uuratii patə, ha'ə ŋga tibisə bəra'i, təya ba, “Ma Arətimi ŋga ənji Afisa, maɗuunəkii nə ki ka shaŋə!” 35Ma ka muudinə, kə dədəkəpaa əndə naahənə ŋga vəranə tə daŋkana, əŋki ci, “Unə ənji Afisa, wu saŋə nə əndə mashiimə oo'i, vəranə ŋga Afisa ca haɗagi də kuvə ŋga Arətimi maɗuunəkii da malaaɓa faaratə kulyagərə dadagya? 36Makə pooshi rəgwa ŋga ushapaa uushi'iitsa, see a ndzaa unə kəɗa'ə, goona kwasə. 37Acii kə kiroonə ənjinə aa hanə. Wiinə mahərəmə tii asəkə malaaɓa kuvə ŋga Arətimi, taa waɓə bwaya uushi'inə aashitə. 38Maɗa ma Dimitəriya da ənji slənəshinaakii, tə'i tii da kərə gəŋwanə ŋga əndə'i ənda, furəŋə nə kuvə gəŋwanə, watiitsə ənji la gəŋwanə əsə. Wa təya kərə gəŋwanatii. 39Amma, maa əndə'i uushi pamə cuuna alə, ka haɗatəginə nə ənji aakəŋwa agi mətərəkinə. 40Acii maŋgwaləkii niinə ka luu gəŋwanə ŋga wazəənə ŋga ənshinə, makə pooshi amə ka mbeenə ka dzəgunətə dalila ŋga wazənəkii.” 41Makə uugi ci baginə ha'ə, ca ba ka daŋkana, wa təya təəkəgi.


text: 1Məlma aɗaw hay, ka da təram cəpa ŋga ndəhay maa sərkadam mey ŋga Gazlavay a ndəhay ba, maja ala ndəhay maa sərkadam ndəhay na, ta pas sariya, Gazlavay a daa cəfɗandar ma fəna ndəhay siya hay. 2Aləkwa cəpa fa kakwa mebərey mekele mekele mandaw mandaw. Ama da ndaw fa key mebərey daa meeguzley aŋga daa ba na, ŋgene ara ndaw maaya fara fara ma gwa ŋga wa vaw aŋga cəpa. 3Nəka, pəles na, aŋga mahura, ama aləkwa fa ndəkwakwa lagambal, cek mecəhe, a mey amba a cənndakwar mey. Anda keɗe, ya gwakwa ya handakwa aa slam masa anda aləkwa ma wuɗkwa. 4Asaya, wulkam da ray kwambiwal mahura masa memeɗ ma handa ta gədaŋ. Ara cek mahura, ama ndaw ma hwada kwambiwal a na, a hwada ta hwadam mecəhe, a gwa a handa aa slam masa aa ma wuɗey. 5Yaw, neneh may, aa kəne. Ara cek mecəhe da wuzlah mezəvey ŋga vaw hay tabiya, ama ta neneh na, ndaw a gwa aa guzley mey maadakw a ma nəsa ndaw. Nəkmara, zay-awaw ndez kəɗey na, a gwa a gəɗey, aa kəra sidam da ley tabiya. 6Neneh na, aŋga anda awaw maa wura slam. Ara mezəvey pal da wuzlah mezəvey ŋga vaw aləkwa hay, ama a gwa a nəsa vaw tabiya maja mey hay malamba da bəla tabiya na, ara aŋga ma badatərwa. A nəsa ndaw dəga mayawa aŋga haa meməcey aŋga. Neneh na, aa wura ndaw kəlmeɗek! ta awaw magaza. 7Ndaw a gwa a wey da ray cek hay tabiya: cek hay da ley ta ɗiyaŋ hay ta cek hay ma diyam ta hwaɗ ta hwaɗ, leŋ ewet hay daa yam cəpa. Ahaw, a wey da ray ata tabiya. 8Ama ŋga neneh na, ndaw a gwa a wa ba səlak. Ara cek malamba, a wusey kalah, aŋga marəhkaya ta mewer, a gwa a kəɗey ndaw. 9Ta neneh aləkwa na, aləkwa fa həlmakwa Bay Gazlavay, Papa aləkwa. Yaw, aləkwa fa sərkwa Gazlavay a ləmta ndəhay na, kəraɗ! anda aŋga. Ama ta ŋgene he cəpa, aləkwa fa cəɗkwa ndəhay ta neneh e cəŋga. 10Mepəsey-mey leŋ mey menəsey ndaw na, a gwa ŋga bawa da mey ndaw pal. Məlma aɗaw hay, ya da kakwa kəne ba. 11Daa wurak ŋga yam pal na, yam mawuryayak a ta yam mecərey a gwamara a gəcwa daa slam a daw? 12Məlma aɗaw hay, gudav a gwa a yey səkeɗ daw? Asaya, wudez mekele may a gwa a yey gudav daw? Wurak ŋga yam mawuryayak a na, a gwa ŋga gəcwa yam maaya daw? 13Da ndaw ta leŋgesl ma səra cek da wuzlah akwar daha na, si a wuzda menjey aŋga maaya ta fa sləra masa aa ma ka ta mey maakwaɗ a, leŋ ta leŋgesl masa Gazlavay ma vəldara. 14Ama da akwar fa kam səleŋ kalah, asaya, da akwar fa wuɗkam ɗay, ŋgene, kwa ka da zlapam maja leŋgesl akwar a ba. Da daa ba na, mezlepey akwar ta səleŋ akwar ŋgene na, fa tərda mey masa fara fara ŋga mey membərzley. 15Leŋgesl akwar ŋgene na, a sawa ta fa Gazlavay da vaɗ ba, ara leŋgesl ŋga bəla keɗe, ara leŋgesl ŋga ndəhay magədaŋ gway, a sawa ta fa Sataŋ, bay-malula. 16Nəka, da ndəhay fa kam səleŋ, fa wuɗkam ɗay na, ŋgene ndəhay a, a kam cek ta cəveɗ e saba, cek hay maaya ba hay cəpa fa ata daha. 17Ama leŋgesl ma sawa ta fa Gazlavay da vaɗ na, mebərey da hwaɗ a daa ba, fa handawa zazay leŋ meeguzley ta mey maakwaɗ a, a wuzlah ndəhay, a sərey dey-ceceh fa ndəhay, a cəmtar ɗay a ndəhay, a key sləra maaya mandaw mandaw, a weley ndaw ta weley ba, asaya, a betey ndaw ba. 18Ndəhay ma cəmamatar ɗay a ndəhay na, fa handamawa zazay a wuzlah ndəhay. Mawurɓay ŋga sləra ata na, ara menjey maaya fa mey ŋga Gazlavay.


text: 1Təmburi tsətsə mənə, nkatə myi wa tləmə tá habarə ndərə kə myi fatə tsa, a ba myi tsəyi dandərəa vashə njə dzəgə hwə va myi, a myi ndza ndafə. 2Má vəcə kə mbəlyi kə mnə Hyalatəmwə səkə lə zamə nə, wuri kə ncətəgwa nee, jiri vəcə kə hyá səkə lə tsa; wamara mdi má həwəshə vəcə shə a yatə mwa ná, ba mbəlyi ɗa njə́ lə bwanyə, kaləkalə lə wsi ntimye kə njə mələtə. 3Má ndərə tsətsə wsi kə mələrətəgwa tə́ mbəlyi má həwəshə vəcə mbəlyi kə mnə Hyalatəmwə ngyi ná, tsəma dzəgə myi mbə́lə va bwanyə mənə, a na myi má nkatə tləmə tá vəcə mbə səkə va Zəgwi ra Hyalatəmwə tsa tsə́ ri? Təmburi Tlamda lə ghi-njə tsá kə atərə səkə lə vəcə mbə tsa dye! Má mbəlyi kə fatə vəcə-njə tsa mwa ná, wuri kə ndza ka sakida ra jiri vəcə mbə tsa. 4Má Hyalatəmwə mwa ná, wuri kə ncətə myi jiri habarə ndərə tsa, səkwa tə wsha kwatsəka dadamə və́ njə mələtə lə dənama-ranjə, lə səkwa tə dənama ra Mambəli Hyalatəmwə kə njə nggərəkə tə́ mbəlyi tazhe mələ tlə́nə-njə dadamə, kala tsá kə njə "i. 5Hyalatəmwə nə, vá fəyə mbəlyi kə mnə-njə məɓa tamwə njə ka mbəlyi kə zəmə mbəgə kwa wdunya kə dzəgə səkə wə. (Má wdunya ndza myi kwa tsa ndzaranjəa, njə́ tsá gə vəcə rá mbweghe-njə wə.) 6A má tə wuntə nkwa kwa Dləparamə Hyalatəmwə, wuri kə ɗafətəgwa nee, "Mdi kwa wdunya nə, waá njə fashə nda səkə na zəzi njə́ ri, Tlamda? Mdi kə patəgwa lə nkyə fashə nə, təmburi waá nda ɗingə njə́ na ri? 7Má ndza ra mbəlyi kə mnə-nga məɓa tamwə ná, wuri kə mdashə nga mdi kwa wdunya, mə vi-njə batlyə kwa wdunya tsa. Ndana dabwaa kulə kə na nggərəkə tə́ njə́ mwa, a njə ndza ka mbəgə— 8wuri na kə fəyə njə́ ka mbəgə mbweghe paɗə zaka wsha kwa wdunya!" əkwə. Ka mbəgə njə mbweghe paɗə zaka wsha kwa wdunya, əkwə njə huri? Wuri njəa kə ncətə nee, wsi shə má mdi ka tlamda-njə wə. A má ndzaranjəa, vá nakə myi nata gure ra mdi kwa wdunya gure wsha ngyi paɗə hataba wə. 9A má Yesu ná, njə́ Tlamda kə gure zaka wsha paɗə! Vi ndza njə kwa wdunya tsa mwa, pakatə, ndza ra mbəlyi kə mnə Hyalatəmwə məɓa tamwə, wuri kə mdashə nganjə lə zərə; ba njə mtə tazhe paɗə mbəlyi kwa wdunya, səkwa tə zhihwi Hyalatəmwə. Má ndzaranjəa mwa, wuri Hyalatəmwə kə nggərəkə kulə dabwaa tə́ njə́, səkwa təmburi bwanyə kə njə savə mə mtə-njə tsa. 10Hyalatəmwə ná, njə́ mdi kə patə zaka wsha paɗə; paɗə zaka wsha mwa, tazhe njə́; təmburi tsətsə, wuri kə hitəgwa, tsá kə njə saravə bwanyə tə́ Yesu—təmburi njə́ "i mələ tlə́nə kwa mni-njə, a njə ndza ka Mdi kulə kə mbə nkwa. Səkwa tə bwanyə və́ Yesu savə tsa mwa nda kələkə nggwasə-njə Hyalatəmwə kúkulə dzəmə kulə mbəgə-njə, a hyá tlayi mbə. 11Má Mdi kə yaɓəntə mni mbəlyi va bikyi-hya tsa, ba mbəlyi kə mni-hya yaɓəntəgwa ngyi ná, tsá kutə Ta-rahya lə nganjə; təmburi ɓa mənə nda má həwə zhə Yesu va ka mbəlyi kə njə yaɓəntə mni-hya ngyi ka nggwasama-ranjə— 12kala tsá kə njə gətə kwa Dləparamə Hyalatəmwə nee, "Yira dzəgə gə vəcə-nga tə́ nggwasama hyi-ra; mə tsənigwa ra ká zəli mwa ná, yira dzəgə fali na ndangə," əkwə. 13Ba njə zhini gətə dəwa nee, "Yira dzəgə mbərəsa lə Hyalatəmwə, a ba nggatəgwa tə njə́," əkwə. Kwə njə na dəwa, "Na rá tsa tə nkwaa, lə nggwasə kə Hyalatəmwə nggə rá," əkwə. 14Má nggwasə kə njə gə ngyi ná, mbəlyi kwa wdunya hyá; təmburi tsətsə, ba Yesu səkə ndza ka mdi kwa wdunya dəwa kala hyá—tazhe má səkə kə mtə-njə ka mdi kwa wdunya tsa, ba njə zantə dənama ra Shatari mdi lə dənama kə pətlə mdi, 15ba njə kələntə mbəlyi shilyə mə mava ra mtə—mbəlyi ndza njə nee, ala yekigwa-rahya ná, mtə wsi nggadləni hyá və mə́. 16Təmburi tsətsə nda mtə njə ka mdi kwa wdunya; təmburi mbəlyi kə mnə Hyalatəmwə məɓa tamwə, tsá kə njə səkə mbə wə; myi mbəlyi kwa wdunya, tsá kə njə səkə mbə, ndanda myi shi hyi Ibrahim. 17Təmburi tsətsə, wuri kə njigwe ka də́walə kwa ghi-njə, a njə ndza kala nggwasama hyi-njə mə wamara wsi—tazhe ba njə ndza ka mdi kə zhihwi ba ka mdi lə jiri mə tlə́nə-njə ka mdi kə mələ sarəka kə pa wsi kwalyə mbəlyi lə Hyalatəmwə, a Hyalatəmwə ntivirəshə bikyi-hya. 18Má kala tsá ndza njə nee, wuri njə kə savə bwanyə a dzaratagwa kala myi, dənama tsá va njə́ tazhe vwi myi mwa, vi kə wsi kə dzarə nkwa səkə tawa myi.


text: 1Ma dəba aye na, Yesu a həhal ka dala i Galile tebiye a say mede ka dala i Yuda bay hərwi a satay a bagwar i Yahuda hay məkəɗe na. 2Ahəl niye na, magurlom i Yahuda hay nakə tə zalay Magurlom i Madzawadzawa aye kə ndzew mazlambar. 3Hərwi niye malamar ŋgay hay tə gwaɗay: «Do abəra kanaŋ do a dala i Yahuda hərwi ada gawla yak hay nəteye tâ ŋgatay a məsler nakə ka giye dərmak. 4Taɗə a say a ndoweye ndo hay tâ sər na na, ma sliye faya məŋgehe na wu nakə ma giye bay. Faya ka giye məsler neheye andza nakay sa na, ge wu neheye, ada ndo hay tebiye tâ sər kar ha.» 5Malamar ŋgay niye hay tə tsikay andza niye na, kwa bo tay eye bəbay ta dzala ha ka Yesu bay. 6Yesu a gwaɗatay: «I ga na, həlay eye kə slaw zuk bay. Ane tuk na, i kurom na, kwa həlay waray waray, lele tsa. 7Nəkurom na, ndo i məndzibəra hay ta sliye faya mənakum ɗəre təbey. Ane tuk na, neŋ na, ta neŋeye ɗəre hərwi na gwaɗawa məsler tay nakə faya ta giye na, lele bay. 8Nəkurom eye, dum a magurlom niye. Neŋ na, na diye bay, hərwi ga na, həlay eye kə ndislew zuk bay.» 9A tsikatay ka bo abəra bazlam niye andza niye na, a ndza ŋgway ma Galile. 10Malamar ŋgay hay ti ye a magurlom i madzawadzawa niye na, Yesu a ye dərmak. A zəŋgal tay naha ma dəba. Ane tuk na, a ndisl naha a ɗəma na, ka bəz ha bo parakka bay. A ŋgaha bo. 11Bagwar i Yahuda hay mə magurlom niye, ta pəla na Yesu, ta tsətsah ka ndo hay, tə gwaɗ: «Neŋgeye i ŋgay tebiye na, məŋgay?» 12Ndo hay haladzay tə kəɗ faya wuway haladzay. Siye hay tə gwaɗ: «Ndo nakay na, neŋgeye ndo lele eye.» Siye hay tə gwaɗ: «Aʼay! Neŋgeye na, faya ma səpatiye tay ha ndo hay.» 13Ane tuk na, ndəray kwa nəte a sla faya mətsike bazlam niye parakka bay hərwi ndo hay tebiye ta dzədzar ta bagwar i Yahuda hay. 14Magurlom niye məzaw ŋgay eye mazlambar ka ndəv na, Yesu a ye a gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom. A ye naha a pa bo ka matətikatay a ndo hay. 15Bazlam ŋgay niye faya ma tətikateye a ndo hay aye na, a gatay a bagwar i Yahuda hay hərɓaɓəkka, tə gwaɗ: «Ndo nakay kə dzaŋga bay tuk na, ada a sər wu haladzay na, kəkay?» 16Yesu a mbəɗatay faya a gwaɗatay: «Bazlam nakay faya na tsikakumeye na, a yaw mə neŋ bay. A yaw mə Mbəlom neŋgeye nakə a sləra ga ahaya aye. 17Ndoweye kə say məge wu nakə a yay a gər a Mbəlom aye na, ma səriye bazlam ga nakə na tsik aye a yaw abəra mə Mbəlom kəgəbay a yaw ma mədzal gər ga. 18Ndo nakə a tsik bazlam nakə a yaw ma mədzal gər ŋgay aye na, a say ndo hay tâ ɗəslay ha gər. Ane tuk na, ndo nakə faya ma tətikateye a ndo hay hərwi ada ndo hay tâ ɗəslay ha gər a ndo nakə a sləra ahaya na, neŋgeye ndo i deɗek. Neŋgeye na, maraw me andaya mə neŋgeye bay. 19Na gwaɗ maa vəlakum bazlam i Mbəlom mapala eye na, Musa bəɗaw? Ada ndəray kwa nəte mə walaŋ kurom ka rəhay ha gər bay. Ada a sakum məkəɗe ga na, hərwi mey?» 20Ndo hay ta mbəɗay faya a Yesu, tə gwaɗay: «Nəkar na, fakalaw mə bo yak kəla ɗaw? Mapəla tsəveɗ məkəɗe kar na, way?» 21Yesu a gwaɗatay: «Na ge masuwayaŋ nəte pat i mazəzukw bo na, a gakum hərɓaɓəkka a nəkurom tebiye. 22Sərum ha, Musa kə tsikakum ɗəsum tay ha wawa kurom hay. Maa dazlay məge andza niye na, bəba təte kurom hay bəna Musa bay. Andza niye na, ka ɗəsawum wawa kurom hay pat i mazəzukw bo. 23Ka ɗəsum wawa pat i mazəzukw bo na, hərwi ada marəhay gər a bazlam i Mbəlom mapala eye nakə Musa a vəlakum aye. Ada na mbəl ha ndo abəra ma ɗəvats pat i mazəzukw bo ɗuh na, ka gum fagaya mevel na, hərwi mey? 24Kâ gum sariya ka ndo tə wu nakə ka ŋgatumay tə ɗəre aye tsa bay. Ɗuh gum na, ta tsəveɗ deɗek eye.» 25Siye i ndo i Zerozelem hay, tə gwaɗ: «Ndo nakə ta pəla məkəɗe na aye na, neŋgeye bəɗaw? 26Zəbum faya tey: Faya ma tsikiye me parakka mə walaŋ i ndo hay tebiye, ada ta gwaɗay wuray kwa tsekweŋ bay tebiye. Ma giye na, bəy kway hay tə sər neŋgeye Kəriste nakə Mbəlom a gwaɗ ma sləraweye kəla ɗaw? 27Ane tuk na, ma giye na, andza niye bay bəna Kəriste ma deyeweye na, a yaw məŋgay na, ndəray ma səriye bay. Ndo nakay a yaw məŋgay na, ka sərakwa.» 28Andza niye, Yesu faya ma tətikateye a ndo hay mə gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom mba, a tsik me ta magala, a gwaɗ: «Ka sərum ga ha azlakwa ɗaw? Neŋ na yaw məŋgay na, ka sərum ha. Ane tuk na, na yaw na, ka gər bo ga bay. Ndo nakə a sləra ga ahaya na, neŋgeye ndo i deɗek. Nəkurom ka sərum na bay. 29Neŋ na, na sər na hərwi na yaw na, abəra ka təv ŋgay ada maa sləra ga ahaya na, neŋgeye.» 30Andza niye, ta pəla tsəveɗ məgəse na Yesu. Ane tuk na, ndəray kə gəs na bay hərwi həlay ŋgay aye kə ndisl a ɗəma zuk bay. 31Ndo hay haladzay tə dzala ha ka Yesu. Tə gwaɗ: «Ndo nakay ma giye na, Kəriste. Ndo mekeleŋ eye ma deyeweye ma giye masuwayaŋ ma ziye i ndo nakay ɗaw?» 32Farisa hay tə tsəne wu neheye ndo hay faya ta tsikiye ka Yesu tə masəsəkwe aye. Nəteye ta bagwar hay i ndo neheye tə vəlaway wu a Mbəlom hay tə haya gər, tə slər sidzew neheye ta tsəpawa gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom aye hərwi ada tâ ye, tâ gəsaw Yesu. 33Yesu a ŋgatay andza niye na, a gwaɗ: «Neŋ andaya ka təv kurom ma məndze tsekweŋ mba. Tsa na, na miye gwa ka təv i ndo nakə a sləra ga ahaya aye. 34Ka ta pəlumeye ga ada ka ta hutumeye ga bay hərwi ka slumeye faya mede a təv nakə neŋ na diye a ɗəma aye bay.» 35Tsa na, Yahuda hay ta tsətsah mə walaŋ tay, tə gwaɗ: «Ma diye na, a ŋgay nakə ada ka slakweye faya məhute na bay aye. Ma diye na, a walaŋ i Yahuda neheye nəteye mandza eye mə walaŋ i Gərek hay aye kəla ɗaw? Ada ma ta tətikateye a Gərek hay kəla ɗaw? 36Bazlam ŋgay niye a gwaɗ: “Ka ta pəlumeye ga, ada ka ta hutumeye ga bay hərwi ka slumeye faya mede a təv nakə neŋ na diye a ɗəma aye bay.” A tsik andza niye na, andza məgweɗe mey?» 37Pat i mandəve i magurlom na, pat nakə bagwar aye. Pat eye niye Yesu a lətse, a tsik me ta magala, a gwaɗ: «Taɗə ndoweye yam a gay na, mâ yaw ka təv ga mâ sa. 38Ndoweye kə dzala ha ka neŋ na, “yam nakə ma vəliye sifa aye ma ŋgəziye waɗ waɗ mə ɗərev ŋgay” andza nakə tə watsa ahəl niye mə Ɗerewel i Mbəlom.» 39Yesu a tsik andza niye na ka Məsəfəre i Mbəlom. Ndo neheye ta dzala ha ka Yesu aye na, ta hutiye Məsəfəre niye. Ahəl nakə Yesu a tsik andza niye na, Məsəfəre ki yaw zuk bay hərwi Yesu kə tsal a təv nakə Mbəlom ma ɗəslay ha gər aye zuk bay. 40Ndo hay tə tsəne bazlam i Yesu nakə a tsik aye na, siye i ndo hay tə gwaɗ: «Ta deɗek ndo nakay na, ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom nakə faya ka həbakweye aye!» 41Siye hay tə gwaɗ: «Neŋgeye na, Kəriste!» Ane tuk na, siye hay tə gwaɗ sa: «Kəriste na, ma deyeweye abəra ka dala i Galile ɗaw? 42Tə watsa mə Ɗerewel i Mbəlom na, tə gwaɗ Kəriste ma deyeweye na, abəra ma gwala i Davit ada ma Betelehem, gəma nakə Davit a ndzawa mə ɗəma aye.» 43Andza niye, bazlam a ye tay ka bo a ndo hay bay hərwi Yesu. 44Ndo siye hay a satay məgəse na Yesu. Ane tuk na, ndəray kwa nəte kə lamay bay. 45Sidzew neheye ta tsəpawa gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom hay, tə maw ka təv i bagwar hay i ndo neheye tə vəlaway wu a Mbəlom aye ta Farisa hay. Anəke tə maw na, ndo neheye ta tsətsah fataya, tə gwaɗatay: «Ka gəsumaw Yesu bay na, hərwi mey?» 46Sidzew matsəpe gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom niye hay ta mbəɗatay faya, tə gwaɗatay: «Ndəray kə tsik me ɗaɗa andza ndo nakay bay!» 47Farisa hay tə gwaɗatay: «Nəkurom dərmak ka səpat kurom ɗaw? 48Ka ŋgatumay a ndəray mə walaŋ may bəy i Farisa hay ada mə walaŋ i bəy hay i ndo neheye tə vəlaway wu a Mbəlom aye hay kə dzala ha ka ndo niye ɗaw? 49Ane tuk na, maa dzala ha ka Yesu eye na, ndo kəriye hay, tə sər bazlam i Musa mapala eye bay. Nəteye na, Mbəlom kə vəlatay mezeleme.» 50Nikodem neŋgeye nəte mə walaŋ i Farisa niye hay dərmak. Neŋgeye ndo nakə a ye ka təv i Yesu ahəl niye aye. A gwaɗatay a siye i Farisa niye hay: 51«Bazlam kway mapala eye kə vəlakway tsəveɗ məgay sariya a ndo andza niye kəriye tsa bay. Tsənakwa wu nakə ma tsikiye ada wu nakə a ge aye təday.» 52Ta mbəɗay faya, tə gwaɗay: «Nəkar na, ndo i Galile dərmak ɗaw? Dzaŋga bazlam i Mbəlom lele təday ada ka səriye ha na, ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom kwa nəte ma deyeweye abəra ma Galile bay.» [ 53Kwa way a tsəne andza niye na, a ye ŋgway a mətagay.


text: 1Ndo wuray ma gəma i Sezare, məzele ŋgay Korney. Neŋgeye na, bagwar i sidzew i Roma hay. Sidzew niye hay na, tə zalatay Sidzew i Itali hay. 2Ndo niye na, a paway bəzay a Mbəlom ada a rəhaway naha gər a Mbəlom ta ndo i gay ŋgay hay tebiye. A dzənawa tay ha Yahuda neheye mətawak eye hay aye ada a ɗuwulaway me a Mbəlom pat pat. 3Pat wuray ta huwa ma giye ɓəre mahkar na, məsine a gay. Ane tuk na, neŋgeye tə ɗəre. A ŋgatay a gawla i Mbəlom parakka lele faya ma diye naha a gay ka təv ŋgay. A ye naha a zalay, a gwaɗay: «Korney!» 4Korney a zəba ka gawla i Mbəlom niye tə madzədzere eye, a gwaɗay: «Ka yaw na, labara i mey Bəy Maduweŋ ga?» Gawla i Mbəlom a mbəɗay faya, a gwaɗay: «Mbəlom kə tsəne maɗuwule me yak hay. Wu nakə ka vəlay a mətawak hay aye na, a yay a gər haladzay. Neŋgeye faya ma dzaliye ka nəkar, ma mətsiye kar ha gər bay. 5Anəke na, slər ndo hay a gəma i Zope, tâ ye tâ zalayaw a ndoweye andaya məzele ŋgay Simoŋ nakə tə zalay Piyer aye. 6Neŋgeye mə gay i ndoweye andaya məzele ŋgay Simoŋ, a lambaɗawa mbal. Gay ŋgay na, ka me i dəlov.» 7Gawla i Mbəlom niye a tsikay ka bo abəra na, a ye ŋgway. Korney a zalatay a ndo i məsler ŋgay hay sulo ada a zalay a sidzew nəte mə walaŋ i sidzew neheye tə gaway məsler aye. Sidzew eye niye na, ndo məpay naha faya a Mbəlom. 8A ye naha a təkəratay wu nakə a ge bo tebiye aye. Tsa na, a slər tay ha a Zope. 9Yaw! Ndo niye hay tə həl bo, ti ye. Tədœ eye na, nəteye huya ka tsəveɗ faya ta diye. Magərhəpat na, nəteye faya mazlambar ta ndisliye a Zope. Ta magərhəpat eye niye Piyer neŋgeye dərmak a tsal ka gər i gay wuray fatata mata ɗuwulay me a Mbəlom. 10Tsa na, may a wur faya, a say mənde wu mənday. Ahəl nakə faya ta deye wu mənday aye na, wuye a gay andza məsine. 11A ŋgatay a mbəlom mahəndəka eye ada wuye faya ma mbəzlaweye abəra mə ɗəma. Wuye niye na, andza petekeɗ mafətəla eye, bagwar eye, magəsa eye ka me eye wal wal təv faɗ, faya ma mbəzlaweye ka dala. 12Mə ɗəma na, wu hay haladzay. Wu i pesl hay, gənaw hay, wu neheye tə va tə huɗ aye, ada tə ɗiyeŋ hay. 13Piyer a tsəne mətsike me, a gwaɗay: «Lətse Piyer, kəɗ wu neheye ada kâ həpəɗ!» 14Ane tuk na, wu niye hay na, Yahuda hay tə ge faya me mənde. Hərwi niye Piyer a mbəɗay faya, a gwaɗay: «Ah! Aʼay Bəy Maduweŋ ga, wu nakə tə ge faya me, ka təra tsəɗaŋŋa bay aye na, na nda ɗaɗa bay. A seŋ bay.» 15Mətsike me niye a tsikayaw sa, a gwaɗay: «Wu nakə Mbəlom a gwaɗ tsəɗaŋŋa eye na, kâ zəba faya andza mandzaɗak bay.» 16A ma ahaya bazlam niye sik mahkar. Ma dəba eye na, kwayaŋŋa wu niye a ma ŋgway a mbəlom. 17Piyer a tsətsahay a gər ŋgay, a gwaɗ: «Wu nakay na ŋgatay aye na, a say məgweɗe mey?» Azlakwa ahəl nakə Piyer faya ma dzaliye andza niye na, ndo neheye Korney a slər tay naha aye ɓa ta tsətsah gay i Simoŋ ada nəteye anəke ka məgeɗ i məfələkwe. 18Tə zal ta gədaŋ, ta tsətsah hərwi məsəre ha ta deɗek Simoŋ ndo nakə tə zalay Piyer aye neŋgeye andaya kanaŋ ɗaw. 19Ane tuk na, Piyer neŋgeye faya ma dzaliye ka wu nakə a ŋgatay aye. Ahəl nakə neŋgeye faya ma dzaliye aye na, Məsəfəre i Mbəlom a gwaɗay: «Piyer, tsəne! Ndo hay anaŋ mahkar faya ta pəliye kar. 20Lətse, mbəzla ka təv tay. Do ta nəteye. Kâ dzala faya gər sulo sulo bay, hərwi maa slərataya ahaya na, neŋ.» 21Piyer a tsəne andza niye na, a mbəzlaw ka təv i ndo niye hay. A gwaɗatay: «Neŋ na, ndo nakə faya ka pəlumeye aye. Ka yumaw na, hərwi mey?» 22Ta mbəɗay faya, tə gwaɗay: «Nəmaa yaw, maa sləramaya ahaya na, bəy i sidzew, məzele ŋgay Korney. Neŋgeye na, ndo məɗəslay ha gər a Mbəlom. Neŋgeye ndo i deɗek ada Yahuda hay tebiye tə gwaɗ faya neŋgeye na, lele. Gawla i Mbəlom a gwaɗay: “Slər ndo hay ka təv i Piyer hərwi ada mâ yaw a gay yak. Ki yaw na, pay zləm a wu nakə ma tsikiye aye.”» 23Tsa na, Piyer a ye tay ha a gay, a vəlatay təv məhəne hərwi həvaɗ kə ge. Tədœ eye na, tə həl bo ti ye ka bo dziye. Siye i ndo neheye ta təra ta malamar hay ma məpe mədzal gər ka Yesu aye, tə laka tay ha. 24Tədœ taɗay eye na, tə ndisl a gəma i Sezare. Korney neŋgeye na, kə haya tay gər a ndo ŋgay hay, ta dzam ŋgay, nəteye faya ta həbiye. 25Ahəl nakə tə ndisl, Piyer faya ta fələkwiye a gay i Korney aye na, Korney a yaw ka təv tay. A guɗuk ka dala kame i Piyer ta məɗəslay ha gər. 26Ane tuk na, Piyer a lətse ha ka mbəlom, a gwaɗay: «Lətse, hərwi neŋ na, ndo zezeŋ andza nəkar dərmak.» 27Tsa na, ti ye ka bo a gay ta Korney nəteye faya ta tsikiye me. Ti ye naha na, ndo hay mahaya gər eye haladzay. 28A gwaɗatay: «Sərum ha na, i may Yahuda hay mede a gay i slala mekeleŋ eye hay wal kəgəbay məndze ka təv manəte aye na, lele bay a wesl. Ane tuk na, Mbəlom kə ɗeŋ ha mazəbe ka ndo neŋgeye tsəɗaŋŋa təbey kəgəbay mede a gay ŋgay lele bay na, kə ɗeŋ ha andza niye bay. 29Hərwi niye, ahəl nakə ka zalumeŋ aye na, na kərah madayaw bay. Na yaw bəse. A seŋ məsəre ha, ka zalumeŋew na, hərwi mey?» 30Korney a mbəɗay faya, a gwaɗay: «Neŋ nakə na zalaka naha aye, anəke kə ge məhəne mahkar ta ɓəre mahkar andza nakay, faya na ɗuwuleye me a Mbəlom kanaŋ mə gay ga. Neŋ faya na ɗuwuliye me na, kwayaŋŋa ndo tə petekeɗ eye ka bo herre a yaw kame ga. 31Tsa na, a gweɗeŋ: “Korney, Mbəlom kə tsəne maɗuwule me yak ada kə mətsa ha gər tə madzəne yak nakə ka dzənawa tay ha mətawak hay aye bay. 32A gweɗeŋ slər ndo hay a gəma i Zope mata zalayaw a Simoŋ nakə tə zalay Piyer aye. Neŋgeye mandza eye mə gay i ndo wuray a lambaɗawa mbal, məzele ŋgay Simoŋ. Gay ŋgay na, ka me i dəlov.” 33Hərwi niye, na slər naha fakaya ndo hay kwayaŋŋa ada kâ yaw. Sɨsœ yak, ka təma ka yaw bəse. Anəke nəkway tebiye kanaŋ kame i Mbəlom hərwi məpay zləm a bazlam i Bəy Maduweŋ nakə a vəlaka, a gwaɗaka tsik aye.» 34Piyer a dazlay a mətsike me, a gwaɗay: «Anəke na, na sər tuk. Ndo hay tebiye kame i Mbəlom na, nəte, ka ŋgəna tay ha ka bo bəra bay. 35Ndo zezeŋ tebiye, kwa neŋgeye na, ndo i gəma wuray wuray ka rəhay ha gər a Mbəlom ada kə ge wu nakə deɗek aye na, neŋgeye ka təv i Mbəlom na, lele. 36Ka sərum ha Mbəlom a sləraw bazlam ŋgay na, a Israyel hay ada tâ huta zay i Mbəlom tə həlay i Yesu Kəriste. Neŋgeye na, Bəy Maduweŋ i ndo hay tebiye. 37Bazlam nakay a dazlay ma Galile ahəl nakə Yuhana madzəhuɓe ndo a yam a dzəhuɓawa tay ha ndo hay a yam aye. A gwaɗawatay a ndo hay: “Dzəhuɓum bo a yam.” Wu nakə a ge bo ma dəba eye, ma Yahuda ada ma təv mekeleŋ eye tebiye na, ka sərum. 38Ka sərum ha labara i Yesu ndo i Nazaret. Mbəlom ka dzərif ha faya gədaŋ i Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye. Ada sa na, Yesu ka həhal gəma ha, kə ge ŋgwalak ada kə mbəl tay ha ndo neheye Fakalaw a dzawa tay ha aye. A ge andza niye na, hərwi Mbəlom andaya tə neŋgeye. 39«Nəmay na, nəmaa təra ndo məhəle mbal i wu neheye a ge aye tebiye ma gəma i Yahuda ada ka dala i Zerozelem aye. Ta kəɗ na, ka mayako mazləlmbaɗa eye. 40Ane tuk na, a ge məhəne sulo, mamahkar eye na, Mbəlom kə lətse ahaya abəra ma bəɗ. Kə vəlay tsəveɗ mâ bəzamay ha bo a nəmay ndo i maslaŋ ŋgay hay, 41bəna ka bəzatay ha bo a ndo neheye tebiye ta ŋgatay aye bay. Ane tuk na, a bəz ha bo na, a nəmay neheye Mbəlom a pala may kurre andza ndo məhəle mbal ŋgay hay aye. Ma dəba eye nakə Mbəlom a lətse ahaya abəra ma mədahaŋ aye na, nəmaa nda wu mənday ada nəmaa sa wu məse ta neŋgeye ka təv manəte eye. 42Neŋgeye a gwaɗamay: “Dum ɗumatay ha bazlam ga a ndo hay ada ɗumatay ha neŋ na, ndo nakə Mbəlom a pa na hərwi məgatay sariya a ndo neheye nəteye andaya tə ɗəre ada a ndo neheye ta mət aye hay.” 43Ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom tebiye ta tsik faya. Taɗə ndoweye kə dzala ha ka Yesu na, Mbəlom ma pəsay ha mezeleme ŋgay hay hərwi wu nakə Yesu a ge aye.» 44Ahəl nakə Piyer faya ma tsikiye me mba aye na, Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye a mbəzlaw ka ndo neheye nəteye faya ta pay zləm a bazlam ŋgay aye tebiye. 45Ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu, neheye nəteye Yahuda hay ti yaw tage Piyer aye a gatay wadəŋ wadəŋ hərwi nakə tə ŋgatay a Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye a mbəzlaw ka ndo neheye nəteye Yahuda hay təbey aye. 46Hərwi niye tə tsəne nəteye faya ta tsikiye me tə bazlam neheye nəteye tə tsəne bay aye ada faya ta zambaɗeye a Mbəlom bagwar eye. Tsa na, Piyer a gwaɗ: 47«Mata sle faya məge me ka madzəhuɓe tay ha ndo neheye anəke tə huta Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye andza nəkway na, wuye mey?» 48Tsa na, a gwaɗatay: «Dzəhuɓum tay ha a yam ta məzele i Yesu Kəriste.» Ndo niye hay ta tsətsah faya mâ ndza ka təv tay məhəne tsakway tey.


text: 1Makə dədikə haalata, wata Bulusə a dzatə də ənji nə'unə, ca vii ka tii ŋgeerənə də waɓənə. Daba'ə ha'ə, ca ba ka tii, a maɗə ci kaa ca dzə aanə hanyinə ŋga Makiduuniya. 2Makə mbu'i ci aa dəvə, ca wiigi'itə hanyinəkii, ca dzə də vii ka ənji nə'unə ŋgeerənə də waɓənə laŋə, ca mbu'u aanə hanyinə ŋga Akaya. 3Ca ndzaa davə ləgiɗə makkə. Amma, ma ətsə kaa ca dəmə kumbawalə kaa ca dzə aanə hanyinə ŋga Siriya, kə fii ci oo'i, kə mwayi Yahudiinə ɓələnə tə ci. Wata ca ɗa aniya ŋga ənəgərənə saakii da Makiduuniya. 4I Soopatira, əndə Biriya, uuzənə ŋga Pirusa a kəree ka ci, da Arisətarəkusə da Səkundusa, ənji Teesaloonika, da Gayusə, əndə Dyarəba, da Timooti da ənji Asiya, waatoo Tikikusə da Tərafima. 5Tii 'watəgi palənə keenə aa Tərawasə, təya gəree keenə davə. 6Ma inə neenə, daba'a kumənə ŋga adə buroodi yadə burəŋanə ma'iinə, ina maɗə də Filipi, ina dzə ka dəmə kumbawala, ina lapaa tə tii də Tərawasə anə baanə tufə, ina ɗapaa luuma rəŋwə davə. 7Ma uusəra asavee kədəwanə, kə dzatiinə də nə ka zəmə əndzanə ŋga Slandana, kə waɓi Bulusə ka ənji nə'unə kura'ə ahada vəɗa, acii kə mwayi ci maɗənə pukyatə hakii. 8Ma kuvətə dzatiinə də nə davə, kuvə anə əndə'i nə ci. Tə'i garəkuwanyinə laŋə davə a kumu. 9Tə'i əndə'i uundzə dagwa ca zəkutə. Ma ləməkii, Iwutika. Anə mapacakinə ŋga baŋgwa ndzaa ci naakii. Bulusə a dzə aakəŋwa də magəərə waɓənaakii. Makə mbee ŋunyinə ka dagwata, ca kulagərə aa panə daga agyanə makkənə ŋga kuvətə anə əndə'i. Mantəkii shi ənji ka ŋgərənə tə ci. 10Amma Bulusə a jiməgərə aa panə, ca gwaŋgaanə tupə anəkii, əŋki ci, “Goona tuu, da i əpinə nə ci.” 11Makə ənyi Bulusə ka ndərəginə aadəgyə, ca ɓaatsəpaa buroodi, təya adə. Ca ta'avə ka waɓənə da tii, ha'ə puki ha. Wata ca maɗə, ca palə. 12Təya dzə satii da uundzə dagwatə vyarəŋə. Kə ɗii tii mooɗasəkə ka shaŋə. 13Ma inə, kə pyaliinə aasəkə kumbawalə, ina palə aa Asoosə, keena dzə ka ŋgərəənənə tə Bulusə davə, acii kə bii ci oo'i, də səɗə dzənəkii aa dəvə. 14Makə lii ci tiinə də Asoosə, ina ŋgərə tə ci aasəkə kumbawalə, ina dzə aa Mitilyanə. 15Ina maɗə davə də kumbawalə, ina ələgi pukənə ŋga ha ataŋgala hanyinə ŋga Kiyoosə ətə ahada ma'inə. Ma ka bəra'inə ŋga uusərə əsə, ina mbu'u aa Samusa, ina palə uurə, ina mbu'u ka makkənə ŋga uusərə ha'ə aa Milita. 16Gəŋə kəŋee Bulusə aa Milita yadə dzənə da Afisa acii ga ca ta'avə anə hanyinə ŋga Asiya. Ma ɗii ci ha'ə, kwasiikii acii ŋga'ə ka ci nə mbu'unə aa Urusaliima taabu'u mbu'yanə kumənə ŋga Peentakoosa, maa jamə. 17Daga də Milita sləkee Bulusə aa Afisa ka ənjə a 'waa'watə ka ci matakəŋwanyinə ŋga Ikəliisiya. 18Makə shi tii aaɓiikii, əŋki ci ka tii, “Unə də noonə na, kə shii unə makə sətə ndzaa nyi ahadoonə, 'watəginə ka saa'yatə shi nyi aagyanə hanyinə ŋga Asiya ha'ə mbu'ya ka ənshinə. 19Agi slənənə nə nyi ka Slandana. Paa nyi sha ɗuunətə naaki na. Kə slənyii ka ci da kiinə agiki da bwaneatə sii nyi kama kama acii Yahudiinə. 20Kə shii unə, agi waazaaki patə, pooshi nyi umbee koonə ka sətə ca tsakə tuunə taa rəŋwə. Amma kə jigunyii koonə akəŋwacii ənji i ka yi ka ya. 21Kə bii nyi ka Yahudiinə da hara slikərənə patə kaa təya baa ka Əntaŋfə, təya vii gooŋga ka Slandanə Yeesu. 22“Ma əndzə'i, wanyinə ka dzənə aa Urusaliima. Malaaɓa Ma'yanə ca ba ka nyi dzənə. Mashiimə nyi sətə na ɗa tə nyi davə. 23Uushi rəŋwə shii nyi ci Malaaɓa Ma'yanə a ba ka nyi taa ka ŋgutə vəranə gi nyi patə; waatoo agi banə nə ci ka nyi oo'i, agi gəranə nə mahyakahyaka'ə da ŋgəra'wə tə nyi. 24Amma, maŋgərəmə nyi əpinaaki ka uushi. Taɗa kə əŋki nyi, taɗa mantəmə nyi patə, mbərə mbərə ka nyi, tə maa kə uudəpaa nyi slənənə liwə nyi acii Slandanə Yeesu, nya baaba Ŋunyi Habara ŋga pwapoonə ŋga Əntaŋfə. 25“Wiinə kə shii nyi, ma unə ənə wiigi'i nyi ahadoonə, nya waaza koonə agyanə ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə, pooshi unə na nee ka nyi ma'ə patənə goonə. 26Acii ha'ə cii kya ba koonə ənshinə, pooshi kərənə ŋga patənə goonə agyanəki ma'ə. 27Maneemə nyi ka ŋgwa'əŋgwa'ənə ŋga ba koonə patənə ŋga hiima ŋga Əntaŋfə. 28Nəhəmə noonə nə da gwamətə kavə Malaaɓa Ma'yanə tuunə ka magəriinəkii, una ndzaa ka magəriinə ŋga Ikəliisiya ŋga Slandanə ətə upaa ci də idənaakii. 29Acii kə shii nyi, ma daba'a palənaaki, kadə nə bwaya furətsoofanyinə a dəməgərə aahadoonə, paa tii na bwasee ka gwaməkii. 30Taa ahadoonə əsa, kadə na shigi ətə na ɗa gazhi'waanə ŋga zə'wee ka haŋkala ŋga ənji nə'unə kaa təya nə'u tə tii. 31Acii ha'ə, ndzaamə matasəkakii, una buurətə oo'i, fəzə makkə ɗii nyi da kiinə agiki ka waɓənə ka taa wu ahadoonə vəɗə da uusəra. 32“Ma ənə ɗiya, kə ba'avə nyi tuunə aacii Slandanə da waɓənə ŋga pwapoonaakii, kaa ca ndzaa kədəhə doonə. Waɓəətsə nəndə da baawəɗa ŋga vii koonə ŋgeerənə, ca vii koonə barəkaatə nə ənjaakii a upaa patə. 33Unə də noonə nə, kə shii unə oo'i, pooshi nyi mwayi kwaɓa ŋga taa wu, taa kəjeerənə ŋga ənda. Ciinəkinə slənyi ka nyi sətə cii kya ki'i də haajaaki da ŋga ənjinə ndzaashiinə. 35Kə ɓaarii nyi koonə taa ka ŋgutə rəgwa patə oo'i, də tsarə slənətsə ha'ə tsakənuunə tə ənji matə ŋgeerənə, una dzə də buurətə waɓənə ŋga Slandanə Yeesu ətə bii ci: ‘Gəɗə viinə də barəkaanə acii luunə.’ ” 36Makə uugi Bulusə waɓənə ha'ə, ca gərə'waanə, ca ɗa də'wa da tii patə. 37Təya jabətashi, təya ba, “Wa Əntaŋfə a kərə tə hə jamə.” Tii patə, təya tuu. 38Ma sətə palee də ɓəzee ka səkətii, ətə fii tii bii ci, paa tii ka ənənə ka neenə ka ci ma'ə. Wata təya kəree ka ci aasəkə kumbawala.


text: 1NGakom je, kɨ ɔjɨ dɔ dɔ kadɨ kɨ dɔkagɨlo kɨ kadɨ nḛ je kɨn a rai nḛ, awi kɨ ndoo kadɨ jɨ ndangɨ makɨtɨbɨ dɔ tɨ j-adɨ səsi al. 2Səi je wa ɨgəri majɨ ngay kadɨ ndɔ lə Ɓaɓe a re tə nje ɓogɨ kɨ a re ɓogɨ tɨ kondɔ kɨn be. 3Lokɨ dɨje a əli əi nə: «Lapɨya to ngata, j-ɨsɨ majɨ ngata!» kɨn ɓa, e ə tujɨ a tḛḛ ɨbə-de nangɨ busɨ, təkɨ ndoo kɨ a ra-n dəne kɨ nje səm kɨn be. Nɨngə dəw kɨ a asɨ kadɨ tḛḛ a̰y ta nḛ tɨ kɨn goto. 4Nə səi kɨ səi ngakom je, ɨsi me tɨl tɨ ɓa nḛ kɨn a ɨbə-n səsi nangɨ busɨ tə nje ɓogɨ kɨ a re be al. 5Tadɔ pətɨ, səi ngan je kɨ me kunjɨ tɨ, səi ngan je kɨ kada. J-əi dɨje lə lo kɨ kondɔ al nɨm, j-əi dɨje lə tɨl al nɨm tɔ. 6Ə adɨ jɨ toi ɓi tə ndəgɨ dɨje be al, adɨ j-ɨsi kəm, j-adi kəmje aa. 7NJé to ɓi je, toi ɓi kondɔ, ə njé ka̰y kasɨ je, kasɨ ra-de kondɔ tɔ. 8Nə j-əi kɨ j-əi dɨje lə lo kɨ kada, sɔbɨ kadɨ j-əi njé kəm-kaa je. Adɨ j-uni kadɨ-me əi kɨ ndɨgɨ-naa tə nda dɔ ɓədɨje, ə kɨndə me dɔ kajɨ tɨ tə jɔgɨ taa nḛ katɨ dɔje tɨ tɔ. 9Tadɔ Luwə ɓar-je mba kadɨ wongɨ lie ɨndə-je al, nə mba kadɨ j-ɨngəi kajɨ kɨ go rəbɨ lə Ɓaɓe ləje Jəju Kɨrɨsɨ. 10Kɨrɨsɨ kɨ oy mbata tɨ ləje, mba kadɨ re j-ɨsɨ kəm ba, ə se j-oy ka, jɨ təl j-ɨndə ɓe naa tɨ sie. 11E mbata kɨn ə, majɨ kadɨ ɨləi dɨngəm me-naa tɨ je, ɨrai kɨ naa je kadɨ ɨtɔgi me kadɨ-me tɨ ləsi, kɨ yo je kɨ ne je, təkɨ ɨsɨ ɨrai ngata kɨn be. 12NGakom je, jɨ dəjɨ səsi kadɨ oi to dɨje kɨ ɨsɨ rai kɨlə dansi tɨ, adɨ e njé kɨ ɨsɨ ɨndəi kəmde gosi tɨ kɨ go ndu Ɓaɓe tɨ, ɨsɨ ndəji səsi kɨn. 13Majɨ kadɨ ɨtɔji-de ge kɨ ɨgei ta ləde kɨ taga wangɨ kɨ ndɨgɨ-naa adɨ-de gəri, mbata kɨlə kɨ ɨsɨ rai. Majɨ kadɨ ɨsi kɨ naa kɨ lapɨya dansi tɨ. 14NGakom je, jɨ dəjɨ səsi kadɨ ɨndɔri mbi dɨje kɨ ɨsɨ njɨyəi bɨrɨri, ɨləi dɨngəm me njé kɨ mede tujɨ tɨ, ɔsi gɨn njé kɨ tɔgɨde goto, ə ɨsi dɔ tɨ kɨ dɨje pətɨ. 15Kadɨ oi majɨ, kadɨ dəw madɨ ɨgə kɨrə majal kɨ made ra sie kɨ majal al, nə kadɨ adi kəmsi e go majɨ kɨ ra tɨ kɨ ndɔ je pətɨ. Ɨrai majɨ kɨ naa dansi tɨ səi je wa nɨm, kɨ rɔ dɨje tɨ pətɨ nɨm tɔ. 16Adi rɔsi nəl səsi kɨ ndɔ je pətɨ, 17əli ta kɨ Luwə kɨ kanjɨ kɨyə̰ tae, 18ɨrai-e oyo me nḛ je tɨ pətɨ. E kɨn ə e nḛ kɨ Luwə ge rɔsi tɨ, səi kɨ ɨndəi rɔsi naa tɨ kɨ Jəju Kɨrɨsɨ. 19Nɨngə majɨ kadɨ, NDɨl Luwə kɨ ɨsɨ mesi tɨ kɨn, ɔgi-e al, kadɨ ɔr səsi ta rəbɨ, 20taa ta kɨ njé kəl ta je kɨ ta Luwə tɨ əli ka, kadɨ ɨkɨdi al tɔ. 21Nə kadɨ ɨndəi manjɨ nḛ je pətɨ, ɓa uni kɨ majɨ dan tɨ. 22Ɔgi rɔsi ra majal je kɨ dangɨ dangɨ. 23Majɨ kadɨ Luwə wa kɨ nje kadɨ dɨje lapɨya, ɔr səsi kɨ tae ba, ɨndə səsi ta dangɨ mbata tɨ lie. Nɨngə kadɨ ngəm ndɨlsi, kɨ rɔsi, kɨ darɔsi, kadɨ ndɔ təl Ɓaɓe Jəju Kɨrɨsɨ tɨ ə, awi kɨ ta dɔsi tɨ al. 24Luwə kɨ ɓar səsi a dɔ njane tɨ, adɨ e e wa ɓəy ə a ra nḛ je kɨn. 25NGakom je, əli ta kɨ Luwə mbata tɨ ləje. 26Uwəi ji ngako̰je je pətɨ kɨ kuwə-naa kɨ rɔ tɨ rututu. 27M-dəjɨ səsi me tɔ Ɓaɓe Jəju Kɨrɨsɨ tɨ, kadɨ ɨtɨdəi makɨtɨbɨ kɨn mbi ngako̰je je tɨ pətɨ. 28Nɨngə kadɨ me-majɨ lə Ɓaɓe Jəju Kɨrɨsɨ e naa tɨ səsi pətɨ tɔ. Amen!


text: 1(1b)Ta’, ndəhay ma səpa cəveɗ ŋga Gazlavay ta mevel pal a lamara vagay ŋga Etiyen, a pəshamara aa cəvay. A təwam ga maja meməcey aŋga ha. Ta pas a ŋgene, banay mahura a sawa a ray ndəhay ma təɓa mey ŋga Yesu da Jeruzelem. Sawl a, a səpey cəveɗ ŋga nəsta ndəhay a. A daw a səpta ndəhay mezəle hay, ta ŋgusay fa way a, fa way a. A kərzata, a handata aa fərsəne. Daa ŋgene, ndəhay ŋga Yesu siya aa kwacam ray pal pal aa slam hay mekele mekele daa hwayak ŋga Jude leŋ daa hwayak ŋga Samari. Ndəhay daa mecəmey-ray ŋga ndəhay ŋga Yesu masa mambəkakaya da Jeruzelem na, si ndəhay meslərey gway. 4Ndəhay maa kwacam ray heyey, fa pəkam kwa aa wura aa wura, fa wuzam Mey-maaya-mawiya. 5Ŋga Fəlep na, ta’, a daw aa berney mahura daa hwayak ŋga Samari. Masa aŋga ma wusey la feteɗe na, a wuztar mey a ndəhay daa berney a da ray Kəriste, ndaw masa Gazlavay ma wala ŋga ləhdata ndəhay. 6Ndəhay daa berney a, a diyam, a kusam amba a cəndamara mey aŋga, a nəkmara maazla hay masa aŋga ma kata. Maja ŋgene, a jəkam sləmay maaya maaya fa mey masa Fəlep ma kadatara. 7Malula a bey da ray ndəhay ga ta mewudey ta gədaŋ, ndəhay masa maahəlɓatakaya ta jegwer hay a hətmatar salay ata hay aa slam a. 8Da ray ŋgene, ndəhay daa berney a aa səmam ga, ara mey ba. 9Daa berney a ŋgene, ndaw daha mezəley Simaŋw. Masa Fəlep ta daw aa berney a daa ba araŋ na, Simaŋw fa key maazla hay ga, ama maazla hay a na, a sawa ta fa Gazlavay ba. Ta rəzley ndəhay ga la da Samari ta maazla hay a. A pa ray aŋga ŋga ndaw mahura. 10Maja ŋgene, ndəhay tabiya, bəza hay ta mahura hay daa hwayak a na, a təɓmara mey aŋga. Aa guzlam da ray a, a ləvam: «Aŋga na, ara ndaw ta gədaŋ masa ma zəlmara “gədaŋ mahura ŋga Gazlavay.”» 11Ndəhay feteɗe a təɓmara mey ŋga Simaŋw a maaya maaya maja ta njey la ga da wuzlah ata, ta rəzlta la ta maazla hay mekele mekele masa aa ma kata. 12Ama ta pas ŋgene, Fəlep a sawa, a wuztar Mey-maaya-mawiya da ray Yesu Kəriste, ta da ray mewey ŋga Gazlavay da ray ndəhay. Ndəhay masa ma təɓmara mey ŋga Fəlep e, ta hətam baptem la, kwa zel hay kwa ŋgusay. 13Simaŋw, ndaw ma key maazla heyey, ta’, a təɓa mey a may. Fa dəɓa ha, a hətey baptem, ta’ a daw asi Fəlep, a mbəkda saba. A rəzley maja aa ma hətatar maazla hay mahura masa Fəlep ma kata ta gədaŋ ŋga Gazlavay. 14Fa dəɓa ha, ndəhay meslərey ŋga Yesu da Jeruzelem a cəndamara na, ndəhay da Samari ma təɓmara mey ŋga Gazlavay la. Ta’, a slərmatar ata Piyer ta Jaŋ. 15Masa ata Piyer ta Jaŋ ma wusam la feteɗe na, ta’, a dəram daŋgay a Gazlavay maja ndəhay a. Aa cəfɗamara amba Mesəfney aŋga a sawa a ray ata. 16A dəram daŋgay a Gazlavay da ray ndəhay a na, maja Mesəfney ŋga Gazlavay ta sawa kwa a ray ndaw pal dasi ata daa ba araŋ. Cek masa ata ma hətam na, ara baptem ta mezəley ŋga Yesu Bay Mahura gway. 17Da ray ŋgene, ata Piyer ta Jaŋ a pamatar har a ray. Ta’, ndəhay a, a hətam Mesəfney ŋga Gazlavay dəɓa. 18Masa Simaŋw ma hətatar ndəhay ma hətam Mesəfney ŋga Gazlavay maja ndəhay meslərey a ma pamatar har a ray heyey na, ta’, a vəltar dala ŋgada ata Piyer ta Jaŋ heyey, 19a ləvtar: «Vəlmaya gədaŋ a may, amba da ya ta pey har la a ray kwa waawa na, ndaw a hətey Mesəfney ŋga Gazlavay may.» 20Ama Piyer a mbəɗdara, a ləvar: «Anja Gazlavay ŋga zəɗdaka ta dala akah ha cəpa, maja gədaŋ masa Gazlavay ma vəlda a ndəhay aŋga hay na, ka fa wulkey ka gwa ŋga həɗka ta dala. 21Wure keɗe mey akah daa sləra ŋga Gazlavay keɗe daa ba, maja mevel akah ta mewulkey akah maaya ba fa mey ŋga Gazlavay. 22Mbəkda mekey mebərey, cacəfɗey ambahw fa Gazlavay maja mebərey akah. Da Gazlavay a mbəkdakawa mewulkey maaya ba daa mevel akah la kwa. 23Ya nəka mevel akah na, matara. Kah ndaw masa səleŋ, kah beke ŋga mebərey.» 24Ta’, Simaŋw heyey a mbəɗdatara ŋgada ata Piyer ta Jaŋ heyey, a ləvtar: «Ambahw, akwar ta ray akwar, dərmar daŋgay a Gazlavay maja yah, amba mey masa akwar ma ləvam keɗe na, a hətfaya ba.» 25Masa ata Piyer ta Jaŋ ma kam sede la da ray mey ŋga Bay Mahura Yesu, ma wuzdamatara la a ndəhay da Samari na, ta’, a vəham a Jeruzelem. Ata fa diyam daa cəveɗ na, a wuzam Mey-maaya-mawiya da slala hay mekele mekele daa hwayak ŋga Samari. 26Maslaŋ ŋga Gazlavay a ləvar a Fəlep: «Sləkɗey, daw ta da wurza taa cəveɗ ma daw da Jeruzelem ŋgadaa berney ŋga Gaza. Cəveɗ e a daw ta wuzlah ley.» 27Fəlep, ta’, a sləkɗey, a daw. Daa cəveɗ ŋgene, a hətar ndaw Etiyawpi fa daw a way. Aŋga ndaw mahura, maaŋgwaɗakaya ŋga key madərlam ŋga Kandas, ŋgwas, bay ma wa hwayak ŋga Etiyawpi. Ara aŋga ma kərza dala ŋga Kandas a tabiya. Ndaw Etiyawpi a ta daw la a Jeruzelem, ŋga ragadar a Bay Gazlavay. Fa vəhwa ŋgada way ta seret ŋga pəles. Aŋga fa jeŋgey ɗerewel ŋga Izay, ndaw ma təla mey ŋga Gazlavay zleezle. 29Mesəfney ŋga Gazlavay a ləvar a Fəlep: «Daw asi ndaw ta seret katay.» 30Fəlep, ta’, a hway, a kərza ndaw aha daa cəveɗ. Masa aŋga ma cənda ndaw a fa jeŋgey daa ɗerewel ŋga Izay, ndaw ma təla mey ŋga Gazlavay na, ta’, Fəlep aa cəfɗa, a ləvar: «Ka fa cənda mey daa ɗerewel masa kah ma jaŋga ŋgene daw?» 31Ndaw Etiyawpi heyey a mbəɗdara: «Da ndaw ta kadiwa daa ba na, ya da cənda kwara?» Ta’, a ləvar a Fəlep heyey ŋga təpwa aa seret aŋga ha. Fəlep, ta’, a təpey, a njey a cakay a. 32Mey daa ɗerewel ŋga Gazlavay masa aŋga ma jaŋga ha na, mey a, a ləvey: «Aŋga na, anda təɓaŋ ma handamara ŋga hərey, aŋga anda bəz-təɓaŋ ma təway ba kwa masa fa handamara ŋga sley eŋgwec aŋga, ta wura mey aŋga ŋga təway anda ŋgene daa ba may. 33A pam dey a ray a ba anda cek saw, a kamar sariya ta cəveɗ e ba. Aŋga ta mbəkey bəzey da bəla ŋga zəley sləmay aŋga daa ba, maja ta ndəvdamara heter aŋga da bəla sem.» 34Ndaw Etiyawpi heyey a ləvar a Fəlep: «Ambahw, kadiwa cey! Ndaw ma təla mey ŋga Gazlavay kaa na, aa guzley da ray wa? Aa guzley da ray aŋga ray aŋga daw, da ray ndaw mekele daw?» 35Ta’, Fəlep a wuzdara mey daa ɗerewel ŋga Gazlavay a. A zla ta fa mey masa ndaw a ma jaŋga keɗe heyey, a wuzar mey da ray Mey-maaya-mawiya ŋga Yesu. 36Masa ata fa diyam daa cəveɗ, a wusam a mey yam daha. Ta’, ndaw Etiyawpi a, a ləvar: «Ehe, yam keɗe daha. Ma təkya ŋga hətey baptem na, me?» [ 37Fəlep a ləvar: «Da ka ta təɓa mey ŋga Yesu la ta mevel pal na, ka gwa ŋga hətey baptem.» Ndaw Etiyawpi a mbəɗdara, a ləvar: «Ya ta təɓa Yesu Kəriste la, aŋga Bəzey ŋga Gazlavay.»] 38Ta’, ndaw Etiyawpi a, a ləvar a ndaw ma kərza ray ŋga pəles ŋga lacada seret. Ata Fəlep ta ndaw Etiyawpi a, a pamawa salay, a mbəzam aa yam. Fəlep ta’, a kar baptem a ndaw aha. 39Masa ata fa bamawa daa yam na, Mesəfney ŋga Gazlavay leŋ! a la Fəlep. Ndaw Etiyawpi a, a hətar saba, ama fa daw ta meesəmey ga. 40Wure ŋgene, Fəlep a nəkey dey na, aŋga daa berney ŋga Azawtus. A daw ta mewuzey Mey-maaya-mawiya da slala hay tabiya daa cəveɗ haa kasl a wusey aa berney ŋga Sezere.