text: 1Ma agi aləkawalətə ŋga təkəŋwanə, kə vii Əntaŋfə bariya makə sətə ci ənjə a paslə tə ci. Tə'i əsə ha ətə ghənətə ənji shiŋkinə kaa təya paslə tə ci davə. 2Waatoo, kə ɗapaa ənji kuvə kuvə'unə. Ma səkəkii ŋga təkəŋwanə, tə'i ha ŋga dzakə garəkuwanyinə, tə'i teeburə da i buroodi anəkii ətə ɗii ənji də sataka ka Əntaŋfə. Ma hatsa, Malaaɓa ha ŋga Əntaŋfə ci ənjə a 'wa. 3Ma asəkə hatsə ha'ə əsə, tə'i gəra kumuwa ətə lagi ənji də gwada. Hatə palee də Laaɓanə patə nə ləmə ŋga hatsa. 4Ma asəkə gəra kumuutsa, tə'i teeburə, anəkii ci ənjə a ətsa urədya davə ka Əntaŋfə. Ma teeburətsa, də əndzənə lərəɓəgi ənji. Davə akumu əsə nə mbyaka ŋga aləkawalə ŋga Əntaŋfə. Ənjə a lərəɓəgi mbyakakii də əndzənə. Ma asəkə mbyakakii, tə'i jaala ŋga əndzənə asəkəkii, da i zəmətə ci ənjə a 'wa mana asəkə jaalakii. Tə'i əsə shakwata ŋga Haruna. Ashi shakwatakii shi ba a givə. Tə'i əsə matsahu faariinə bəra'i ətə shi Əntaŋfə nyaahə bariya ashikii davə patə asəkə mbyakata. 5Ma dagyanə mbyakakii, tə'i uushi'inə bəra'if ɗatə ənji, pusha tə malaa'ikanyinə, ətə ca ɓaarə məghərəvənə ŋga Əntaŋfə. Təya pəərəpaa bəbu'watii agyanə mbyakakii, waatoo, agyanə hatə ci Əntaŋfə a nəhə təgunuunə ŋga ənja. Amma ma uushi'iitsa, əntaa saa'i ŋga waɓənə furəŋə furəŋə agyanətii əna. 6Wiitsə makə səndə ɗatə ənji hatsa. Ma kuvətsə ŋga təkəŋwanə, uusəra patə nə limanyinə ka dəmənə aadəvə ka ɗa slənatii. 7Amma ma gəra kumu, see gawə ŋga limanyinə nə dəmənə aadəvə, rəŋwə agi fəza. Ma ca dəmə, ca ŋgərəənə aciikii idənə ŋga dabanyitə cii kəya laala uurakii, ka ɗa də sataka putə ŋga 'waslyakəənaakii da ŋga ənja. 8Ma uushi'iitsa, agi ŋgərənə nə Malaaɓa Ma'yanə ca ɓaarii kaamə paŋgəraŋə oo'i, maɗa ma'ə kuvə kuvə'uutsa, ma'ə rəgwa ŋga dəməgərənə aasəkə Hatə palee də Laaɓanə mawunəmə əsə. 9Ci ca ɓaarii tə zamananə gaamə əndzə'i. Ci ca ɓaarii kaamə oo'i, ma laala uura ŋga dabiinə da hara satakanyinə ka Əntaŋfə, pooshi ka mbeenə ka kavənə tə əndə paslənə tə Əntaŋfə kaa ca ndzaanə yadə idəpaa uushi ashikii shaŋə. 10Ma uushi'iitsa, zəmənə da saasa uushi'inə kama kama, da alə'aada ŋga kuuɓəgi uushi'inə tanə cii kəya ɓaarə. Uushi'inə ŋga duuniya nə tii patə ŋga uundzə saa'i, see maɗa mbu'ya saa'itə nə Əntaŋfə zhi'wee ka patənə ŋga uushi'inə kaa ca ndzaanə kurakii. 11Amma kə shi Aləmasiihu. Ci nə maɗuunə limanə ŋga dagwa uushi'iitə shi daciikii. Asəkə hatə palee ka kuvə kuvə'unə cii kəya ɗa slənaakii. Matahukii nə hakii əsə. Əntaa əndə shiŋkinə ghənyi hakii. Əntaa ganə a duuniya əsə. 12Rəŋwə dyaŋə tanə gimə ci aadəvə aasəkə Hatə palee də Laaɓanə. Paa ci ŋgərəənə taa idənə ŋga əhwa, taa ŋga la aadəvə, amma idənaakii saakii ŋgirə ci. Ca pərapaa daamə acii 'waslyakəənə gaamə ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. 13Ma ŋga ŋukə, ma ənjitə pooshi malaaɓakii akəŋwacii Əntaŋfə, idənə ŋga uuhinə da ŋga liinə da əntəɗakə ŋga uuji liinə nji ənjə a miicə ka tii kaa təya ndzaanə malaaɓakii. 14Maɗa ma idənə ŋga dabanyinə, tə'i ci da ŋgeerənə ŋga laaɓagi ənja, idənə ŋga Aləmasiihu palee patə. Ma Aləmasiihu, yadə 'waslyakəənə ashikii nə ci. Kə ŋgirə ci shishinəkii, ca ɗagi də sataka ka Əntaŋfə dagi ŋgeerənə ŋga Malaaɓa Ma'yanə ətə ndzaanə ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. Də idənaakii ɗatəgi ci də mooɗəfaamə malaaɓakii acii gaama slənyi uushi'iitə ca kərə taamə ka əntənə, amma kaama nə'u tə Əntaŋfə Əndə vii əpinə. 15Acii ha'ə əndə rəgwa ŋga kura aləkawalə nə ci. Ma ndzaanaakii ka əndə rəgwa, kaa ənjitə 'wii Əntaŋfə aaɓiikii a ŋgərə uushi'iitə ɗii Əntaŋfə aləkawalə ŋga viinə ka tii, ca ndzaanə ka natii ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. Ka slənənə nə ətsə ha'ə, acii kə əŋki ci. Əntənaakii ca pərapaa tə ənji acii bwaya uushi'iitə njii təya ɗaaɗa saa'itə tii agi aləkawalə ŋga təkəŋwanə. 16Maɗa kə ŋgiirə əndə ma, see maɗa əŋki ci zəku'i, taabu'u slənəginə mazəmə yi də sətə bii ci patə. 17Maɗa ma'ə əndətə da i əpinə, patənə ŋga sətə bii ci pooshi ŋgeerənə davə. Amma maa kə mbu'ya saa'i ŋga əntənaakii, saa'ikii ndzaanə waɓənaakii da ŋgeerənə davə. 18Ci ɗii, aləkawalətə ŋga təkəŋwanə maa, see də makə əji idənə zəku'i, taabu'u ndzaa ci da ŋgeerənə davə. 19Ma saa'itə bii Muusa bariya ŋga Əntaŋfə ka ənja, makə uugi ci baginə, kə ŋgirə ci idənə ŋga liinə da ŋga uuhiinə, ca gwazətəgi da ma'inə, ca ŋgərə ba ŋga ənfwa ci ənjə a 'wa “izubə” da madizə shiŋkinə ŋga baga, ca miicigi ka ləkaləkatə ŋga bariya da ka ənji patə. 20Ca ba, əŋki ci, “Wiitsə idənə ŋga aləkawalə ŋga Əntaŋfə koonə, koona nə'utə.” 21Ha'ə əsə ca miicivə idənəkii aagyanə kuvə kuvə'unə da aagyanə patənə ŋga uushi'iitə ci təya ɗa də sləna, təya paslə tə Əntaŋfə. 22Weewee maɗa makə sətə bii bariya, də idənə ndzaanə patənə ŋga uushi'inə malaaɓakii. Maɗa pooshi ənji əji idəna, pooshi tifyaginə ŋga 'waslyakəənə əsə. 23Ma uushi'iitsa, məndzaaŋgu'inə ŋga sətə dagyə, tyasə see a laaɓagi ənji ha'ə. Amma ma uushi'inə ŋga dagyə natii, ka paleenə nə satakatii ka ətsə də dagwaanə. 24Acii ma Aləmasiihu, paa ci gimə aasəkə malaaɓa hatə ɗii əndə shiŋkinə, waatoo, məndzaaŋgu'inə ŋga tantanyinəkii. Amma aadəgyə ŋgirə ci, davə nə ci aɓii Əntaŋfə ka waɓənə ka madəɓama gaamə. 25Ma gawə ŋga limanyinə ŋga Yahudiina, agi dəmənə nə ci aasəkə Hatə palee də Laaɓanə rəŋwə agi fəza, ca ŋgərəənə idənə ŋga daba bwasə ka naakii saakii. Amma ma Aləmasiihu, rəŋwə gahu gimə ci aadəvə, ca ɗagi sataka də naakii nə ka Əntaŋfə gahu rəŋwə əsə. 26Maci pooshi ha'ə, kaɗa kə sii ci ciɓənyinə laŋə, ndzaŋənə ka saa'i ŋga taganə ŋga duuniya. Amma ca gəlatə duuniya kədəhə ka uudənə, ca shi rəŋwə gahu, ca ɗagi sataka də naakii nə ka Əntaŋfə, ka shii ŋgərəgi də 'waslyakəənə gaamə. 27Taa wu patə, see maɗa əŋki ci rəŋwə. Ma daaba'əkii, Əntaŋfə a ɗa ka ci gəŋwanə. 28Ha'ə əsə rəŋwə əŋki Aləmasiihu. Də əntənaakii ɗagi ci sataka də naakii nə rəŋwə gahu, ka shii ŋgərəgi də 'waslyakəənə ŋga ənji laŋə. Ka ənyanə nə ci ŋga bəra'inə, ka luupaa tə ənjitə ca gəra tə ci, əntaa ka ŋgərəgi 'waslyakəənə ma'ə.


c: text/html

text: 1Malamar hay, nakay na, wu nakə nəmaa ndəviye ha mətsikakum aye. Ɗuwulumay me a Mbəlom hərwi may hərwi ada bazlam i Bəy Maduweŋ Yesu mâ ye kame bəse bəse ada ndo hay tâ rəhay ha gər andza nəkurom neheye ka rəhumay ha gər aye dərmak. 2Ɗuwulumay me a Mbəlom hərwi may hərwi ada mâ tsəpa may abəra ka ndo i seweɗ hay, hərwi a say a siye hay matəme bazlam i Mbəlom nakə nəmaa tsikiye bay. 3Ane tuk na, Bəy Maduweŋ na, a mbəɗay həlay a bazlam ŋgay bay. Ma dzəniye kurom ada kâ tərum gədaŋ eye hay ada ma tsəpiye kurom abəra ka Fakalaw. 4Bəy Maduweŋ kway faya ma dzəniye may ka məge fakuma mədzal gər. Nəmaa sər ha na, faya ka gumeye wu nakə nəmaa tsikakum aye ada ka gumeye huya. 5Bəy Maduweŋ kway mâ dzəna kurom hərwi ada kâ sərum ha ma kəkay nakə Mbəlom a wuɗa kurom aye ada kâ səmumay naha a ɗəretsətseh andza Yesu Kəriste nakə a səmay naha aye. 6Malamar hay, faya nəmaa tsikakumeye ta məzele i Bəy Maduweŋ kway Yesu Kəriste, faya nəmaa gwaɗakumeye na, kâ ndzum ka təv i ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu neheye sœ eye bay, hərwi ta kərah wu neheye nəmaa tətikakum aye. 7Nəkurom ka sərum ha tə gər kurom eye wu nakə ka gumeye hərwi məpay bəzay a mede may aye. Hərwi ahəl nakə nəmay mə gay kurom aye na, nəmay sœ eye hay ɗaw? 8Nəmaa nda wu mənday i ndo mekeleŋ eye hay kəriye bay, nəmaa səkəm masəkəme. Nəmaa ge məsler tə madagər eye həvaɗ ta həpat hərwi wu mənday may hərwi ada nəmaâ vəlakum ɗəretsətseh hərwi wu mənday bay. 9Nəmaa ge məsler andza niye na, nakə tsəveɗ may andaya matsətsehe fakuma wu mənday bay aye bay. Ane tuk na, nəmaa ge ɗuh na, hərwi məɗakum ha wu nakə kâ gum aye. 10Ahəl nakə nəmay mə gay kurom aye na, nəmaa tsikakum, nəmaa gwaɗakum: Taɗə ndoweye kə ge məsler bay na, kâ vəlumay wu mənday bay. 11Nəmaa tsikakum naha andza niye na, hərwi nəmaa tsəne tə gwaɗ ndo mekeleŋ eye hay mə walaŋ kurom na, sœ aye hay. A satay məge məsler bay, ane tuk na, faya ta ndapiye a bazlam i ndo hay. 12Faya nəmaa tsikateye naha a ndo niye hay, faya nəmaa gatay naha me ta məzele i Bəy Maduweŋ kway Yesu Kəriste. Gum məsler ta tsəveɗ eye hərwi məhute wu mənday tə həlay kurom aye. 13Malamar hay, nəkurom na, gum wu ŋgwalak eye andza niye, kâ yum gər bay. 14Taɗə ndoweye ka rəhay ha gər a wu nakə nəmaa watsa a ɗerewel nakay aye bay na, zəbum faya, nəkurom ta neŋgeye kâ dzapum ka məge wu hay dziye bay hərwi ada horoy mâ gay. 15Ane tuk na, kâ zəbum faya andza ndo məne ɗəre kurom bay. Tsikumay me ɗuh ta tsəveɗ eye hərwi neŋgeye malamar kurom huya. 16Bəy Maduweŋ Yesu bo ŋgay eye ndo məvəle zay, mâ vəlakum zay huya pat pat kwa həlay waray waray. Bəy Maduweŋ Yesu mâ ndza tə nəkurom tebiye. 17Neŋ Pol na tsikakum naha me, neŋ na watsa tə həlay ga eye. Na pawa ŋgoɗgor ka ɗerewel ga hay tebiye na, andza nakay. Nakay na, məwetse ga. 18Bəy Maduweŋ kway Yesu Kəriste mâ pa fakuma ŋgama tebiye.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Má tə wuntə vi, ba ká batali lə mbəlyi kə tsəni budi səkə tsənitəgwa kúkulə tazhe fá vəcə Yesu. 2Ba ká Farisi lə mala-mala kə sənata wada ra Musa ngungunyi Yesu nee, "Təmburi waá fashə nda səkə mdie ɗatə yə tá ndza lə ká batali ngyi, a zəmə wsi kə zəmə kwa kwatləkwi kutə lə hyá ri?" əkwə. 3Təmburi vəcə-hya tsa, ba Yesu gərətə wuntə vəcə nggəla tə́ hyá nee: 4"Karə nə, a na təmə arəwi patlə va wuntə mdi mə yə, a ba kutə za mə nə, ka hwə mdi shə tá wuntyi wtliyimtsi-wtliyighitə ngyi mə gamba, a njə li dzəgə və wuntə kutə kə za tsa huri? 5Má kə vətə wuntə kutə kə za tsa njə mwa, njə dlama dabwaa, a ba tsəshə təmə tsa, a dlakətə tə wulyə-njə, 6a kələkə səkə ya. Má kə səkə ya njə mwa, njə dzəgə ka mcə hyi-njə lə mbəlyi giwe-ranjə, a gə sha hyá nee, 'Ndə wa, vwi rá wa lə dlama, təmburi wuri rá kə vətə təmə-ra kə za tsa!' əkwə. 7Tsətsə mwa, yira gə sha yə, dlama dabwaa tsá shə məɓa tamwə, a na mdi bikyi patlə kə wtubyi, nggwarə tə́ dlama ra mbəlyi tá wtliyimtsi-wtliyighitə kə fəyə ghi-hya ka mbəlyi tsapə má və wtubyi. 8"Karə mə́ tsə́, a na wuntə malə ndza sule mungə və, a ba sule patlə za shilyə mə nə, tsəma mələ malə shə ri? Ka ndyi ghwi njə kwa patərəla, ba tsarəntə nkwa mə mpya-njə paɗə, a vəshə zaka nkwa məɓa nda səkə njə vətə sule tsa huri? 9Má vi kə njə vətə sule tsa mwa, njə dzəgə ka mcə hyi-njə lə mbəlyi giwe-ranjə, a gə sha hyá nee, 'Ndə wa, vwi rá wa lə dlama, təmburi wuri rá kə vətə sule-tara kə za tsa!' əkwə. 10Tsətsə mwa, yira gə sha yə, má mbəlyi kə mnə Hyalatəmwə məɓa tamwə ná, dabwaa dlama-rahya, a na mdi bikyi patlə kə wtubyi," əkwə Yesu. 11Ba Yesu zhini gə nee, "Wuntə mdi tsá shə, lə nggwasə kə zhilyi va njə́ ɓwagə. 12Ba tsá ka kuni gə sha ta-rahya nee, 'Baba, nggə rá nəbwa-tara mə wsha-nga, tsá kə dzəgə ndza ka ngara, a na kə mtə,' əkwə. Ba ta-rahya ntəkaralyə wsha-njə paɗə tə́ nggwasə-njə ɓwagə ngyi. 13"Má tamakə hya ná, ba kuni tsa pántə zhikəri nganjə wsha paɗə, ba tsənitə "u"wi-njə, a li dzəgə wuntə mələmi tityi. Má təɓa ná, ba njə zantə zaka "u"wi-njə paɗə mə mələ wsha sasəwe. 14Zaka mbwara wsha va njə́ ná, pya"a njə zantə fashə. Kətərəmbwe tsa, ba má ɗatəgwa tə mələmi shə. Zəgwi tsa mənə, wsi shə va njə́ kə pá wsi kə zəmə wə. 15Ba njə dzəgə tá wuntə mdi tə mələmi shə ka və tlə́nə; ba mdi shə mnəkə njə́ dzəmə gamba ka yarashə gərədi-njə. 16Má mə gambaa ná, ba njə "i zəmə ləghwi ndza gərədi zəmə; a mdi shə kə ɗaravə tə́ njə́ mandara batlyə wə. 17"Ba zəgwie dzəmə zəzi nee, 'Paɗə mbəlyi kə mələrəshə tlə́nə tə́ ta-tara ná, ndaka zəmə ɗafa hyá dabwaa, ba buhə və; a má yira tə nkwaa ná, kwa nkwa kə mtə rá va má! 18Kuji-ma tsá kə rá tlagwa, a zhinikəgwa dzəgə ya ta-tara, a gə sha njə́ nee, "Ta-tara, wuri rá kə mələtə bikyi tə́ Hyalatəmwə, ba wsi ntimye tə́ na dəwa. 19Təngwi rá tsəramə ndza ka zəgwi-ranga wə; fəyə rá patlə mə libəra kə mələ na tlə́nə," ' əkwə zəgwie mə ghi-njə. 20"Ba njə tlagwa, ba tsəshə nkwa kə səkə ya ta-ranjə. Má səfə njə tityi kyə-kyə kwa hunkwa, a njə səkə ya ná, ba ta-ranjə nata njə́. Ba hwi tsəshə ta-ranjəa tá zəgwi tsa, ba njə tlagwa lə huhwə, a dzəgə məkivə zəgwi-ranjə tsa: 'Samə lə səkə! Samə lə səkə!' əkwə njə. 21"Ba zəgwie gə nee, 'Ta-tara, lə barəka-ranga, wuri rá kə mələtə bikyi tə́ Hyalatəmwə, ba wsi ntimye tə́ na dəwa; təngwi rá tsəramə ndza ka zəgwi-ranga wə,' əkwə. 22Ba ta ra zəgwie kata mavalyi hyi-njə, a gə sha hyá nee, 'Mayi wa kələkə mbəgədyi ndərə tsa zazamə, ba yə larambwi! Sərətə wa mdzə tə pəla-ranjə ba tsahwa tə səra! 23Ba yə tsəshə zəgwi ra mca kə mbashəgwa tsa, ba yə hənəshə, a myi səkə zəmə ka məburəghi! 24Təmburi zəgwi-tara tsa, kala mdi kə mtə-mtə njə tə́ rá ala vəcirəɓa; a má ndzaranjəa, wuri kə mbə! Kala mdi kə za-za njə ndangə mə́; a má ndzaranjəa, wuri kə vətəgwa!' əkwə ta-ranjə tsa. Acə mbəlyi mə dlama lə tsa ye-ye. 25"Má zəgwi kulə kə njigwe hankyə lə ta-rahya tsa, tə mələ tlə́nə njə kwa vwə venkwashə. Má kwa nkwa kə shika njə, vi kə njə hələgitəgwa tá ya, ba njə fatə ɗagwa ra yə gagəra ba ye-ye lə wtsə. 26Ba njə kata wuntə mdi mə mavalyi hyi-hya, ba yiwi va njə́ nee, 'Waá wsi kə ɗatəgwa ri?' əkwə. 27'Dagwama-ranga kə lie səkə, a ba ta-ranga hənəshə zəgwi ra mca kə mbashəgwa, a mbəlyi zəmə ka məburəghi təmburi səkə-njə tsa kulingə,' əkwə mava tsa. 28Ba mni zəgwi kulə tsa fwə, ba njə kə́lyə kə jakə ya-hyaa. "Ba ta-rahya shilyə, ba gə sha njə́ nee, 'Titihwə, zəgwi-tara, jakə,' əkwə. 29Ba zəgwi-ranjəa gə nee, 'Baba, nata tsəli tlə́nə və́ rá mələ na alandza rapə tə vi ɓeshi tsa; ala rá wshəntə vəcə-nga wə. Karə nə, waá wsi ala na nggə rá ri? Mandara mələgwi kwə, ala na nggə rá, a rá hənə ka zəmə lə mcə hyi-ra ka məburəghi ná? 30Má zəgwi-ranga fashə tsa, ba ɗantə paɗə wsha-nga tə myə karawa; a má vi kə njə səkə kala tsa ná, ba na hənərəshə zəgwi ra mca kə mbashəgwa ɓa!' əkwə. 31Ba ta-rahya gə sha njə́ nee, 'Zəgwi-tara, wamara vi nə, tə nkwaa na tá rá hankyə; zaka mbwara wsha va rá nə, nganga. 32Kə hyi-hyi ba myi dlama, a zəmə wsi rə məburəghi—təmburi dagwama-ranga tsa, kala mdi kə mtə-mtə njə tə́ myi ala vəcirəɓa; a má ndzaranjəa, wuri njə kə mbə! Kala mdi kə za-za njə ndangə mə́; a má ndzaranjəa, wuri njə kə vəkəgwa!' əkwə ta-rahyaa," əkwə Yesu sha hyá.


text: 1Məlma aɗaw hay, wure keɗe ya daa guzlkwar da ray gədaŋ mekele mekele masa Mesəfney ŋga Gazlavay ma vəlda ŋgada ndaw a, ndaw a maja mewuɗey-vaw aŋga. Ya wuɗey na, ka cəndamara mey da ray gədaŋ a maaya maaya. 2Ka sərmara daa masa akwar ta təram ndəhay ŋga Yesu Kəriste daa ba araŋ na, akwar fa tam kuley hay. Kuley hay na, aa guzlam ba, ama akwar fa vəldamara ray akwar a kuley hay ŋga wamakwar ma fəna ma fəna, ka gwamara ŋga jaram ba. 3Maja ŋgene, ya wuɗey na, ka sərmara fara fara, da ndaw aŋga ta Mesəfney ŋga Gazlavay da ray a na, ndaw aha, a gwa ŋgaa guzley, a ləvey: «Kuse! Yesu ŋga nəsey» na, daa ba. Ama, da ndaw aa guzley, a ləvey: «Yesu ara Bay aləkwa Mahura» na, ŋgene, ndaw aha aa guzley ta gədaŋ ŋga Mesəfney ŋga Gazlavay. 4Gədaŋ masa Mesəfney ŋga Gazlavay ma vəldatara a ndəhay ŋga key sləra aŋga na, a wuzwa wal wal fa ndaw a fa ndaw a, ama ara Mesəfney a pal ŋgene ma vəldatara a ndəhay. 5Sləra hay masa Bay Mahura Yesu ma vəldatara ŋgada ndəhay na, ata wal wal may, ama ya kakwa sləra ŋgada Bay Mahura pal gway. 6Gazlavay a vəltar gədaŋ wal wal ŋgada ndəhay ŋga key sləra aŋga, ama ara Gazlavay pal ma vəlda gədaŋ ŋga key sləra hay a tabiya. 7Gədaŋ ŋga Mesəfney ŋga Gazlavay fa wuzwa vaw wal wal ŋgada kwa waawa da wuzlah akwar. A key anda ŋgene na, ŋga jəney ndəhay tabiya. 8Mesəfney ŋga Gazlavay a vəlar leŋgesl maaya ŋgada ndaw ŋgaa guzley maaya. Ŋgada ndaw laŋgar, Mesəfney a, a vəlar gədaŋ ŋga sərey cek hay amba a wuzdatara a ndəhay. 9Ŋgada ndaw laŋgar saya, Mesəfney ŋga Gazlavay a vəlar gədaŋ ŋga təɓey mey ŋga Yesu fara fara aa mevel aŋga. A səra a gwa a key cek ma fəna gədaŋ aŋga ta fa Mesəfney ŋga Gazlavay a. Ŋgada ndaw mekele, Mesəfney ŋga Gazlavay a vəlar gədaŋ ŋga mbəley masa-macay hay. Ara Mesəfney ŋga Gazlavay a pal ŋgene ma vəlda gədaŋ ŋga key sləra hay a. 10A vəlar ŋgada ndaw laŋgar gədaŋ ŋga key maazla hay. Ŋgada ndaw mekele, a vəlar gədaŋ ŋga təley mey masa Gazlavay ma wuzdara. Ŋgada ndaw mekele, a vəlar gədaŋ ŋga sərey sləra ŋga Mesəfney ŋga Gazlavay ta ŋga sərey sləra ŋga mesəfney maaya ba. Ŋgada ndaw laŋgar saya, a vəlar gədaŋ ŋgaa guzley ta mey hay mekele mekele masa aŋga ma cənda ba. Ŋgada ndaw laŋgar saya, a vəlar gədaŋ ŋga mbəɗdey mey masa ndaw ma cənda ba. 11Ara Mesəfney ŋga Gazlavay a pal taava aŋga ma gwa ŋga vəlda gədaŋ ŋga key sləra hay a tabiya. Mesəfney a, a wunkey gədaŋ mekele mekele anda aa ma wuɗey ŋgada kwa waawa. 12Yaw, vaw ŋga ndaw-magədaŋ na, aŋga pal, ama mezəvey hay mekele mekele daha. Kwa mezəvey hay ga fa ndaw daha, ama vaw na, aŋga pal gway. Kəriste na, aa kəne may. 13Daa masa aləkwa ma hətkwa baptem na, aləkwa tabiya ta tərkwa vaw pal sem ta gədaŋ ŋga Mesəfney ŋga Gazlavay pal. Aləkwa tabiya, kwa Jəwif hay, kwa ndəhay masa Jəwif hay ba, kwa beke hay, kwa beke hay ba, Gazlavay a vəlndakwar na, Mesəfney aŋga ha ŋgene pal. 14Vaw ŋga ndaw na, aŋga ta mezəvey pal daada ba, ama aŋga ta mezəvey hay ga. 15Da salay a ləvey: «Yah mezəvey ŋga vaw ba maja yah na, har ba», kwa da aa guzley kəne na, aŋga mezəvey ŋga vaw ba fara daw? 16Da sləmay a ləvey: «Yah mezəvey ŋga vaw ba, maja yah na, dey ba», kwa da aa guzley kəne na, aŋga mezəvey ŋga vaw ba fara daw? 17Da vaw ŋga ndaw ara dey daada na, ŋgene ndaw aha a da jəkey sləmay ta me? Da vaw ŋga ndaw, ara sləmay daada na, ŋgene ndaw aha a da cənda mezey ŋga cek hay ta me? 18Ama Gazlavay ta katərwa mezəvey hay ŋga vaw la tabiya aa slam aŋga, aa slam aŋga, anda aa ma wuɗey. 19Da Gazlavay a pey mezəvey ŋga vaw pal daada na, ŋgene, ara vaw ba. 20Ya sərkwa, mezəvey hay ŋga vaw na, ata ga, ama vaw na, aŋga pal gway. 21Anda keɗe, dey a gwa a ləvey: «Walay aɗaw ta har daa ba» na, kəne ba. Asaya, ray a gwa a ləvey: «Walay aɗaw ta salay daa ba» na, kəne ba. 22Sasəkar jak, mezəvey ŋga vaw masa kah ma pa ŋga cek ŋga tede ŋgene, da mezəvey a daa ba na, ka məcey. 23Mezəvey hay ŋga vaw masa ma mbafandakwar ba na, ya wakwa vaw ta aŋga jak, ba diya? Mezəvey hay ŋga vaw masa aləkwa ma ɓadatakwa fa dey ŋga ndəhay na, ya pakwa leŋgesl kalah na, a ray ata jak, ba diya? 24Mezəvey hay ŋga vaw masa ma mbam na, ŋga ata, ya pakwa leŋgesl a ray ata ba. Gazlavay a pata mezəvey ŋga vaw ŋga ndaw cəpa, a həsltar ray. A həsltar ray ma fəna na, ŋgada mezəvey hay masa ma nəkam anda cek ŋga tede. 25A patərwa mezəvey hay tabiya aa slam a na, amba vaw a wunkey ba, asaya, amba mezəvey hay a jənam vaw da wuzlah ata. 26Da mezəvey ŋga vaw pal fa sərey banay na, mezəvey hay ŋga vaw tabiya a səram banay asiya may. Da fa həslmar ray a mezəvey ŋga vaw pal na, mezəvey hay siya tabiya aa səmam may. 27Yaw, akwar na, vaw ŋga Kəriste. Kwa waawa na, aŋga mezəvey pal ŋga vaw ŋga Kəriste he. 28Daa mecəmey-ray ŋga ndəhay ŋga Yesu na, Gazlavay ta pey ndəhay la mekele mekele ŋga key sləra aŋga. Ŋgeeme na, a pey ndəhay meslərey ŋga Yesu. Ŋga dey cew e na, a pey ndəhay ma təla mey aŋga. Ŋga dey maakar a na, a pey ndəhay maa sərkada ndəhay. Asaya, ŋgada ndəhay mekele a vəltar gədaŋ ŋga key maazla hay. Ŋgada ndəhay mekele, a vəltar gədaŋ ŋga mbəley masa-macay hay. Ŋgada ndəhay mekele, a vəltar gədaŋ ŋga jəney ndəhay. Ŋgada ndəhay mekele, a vəltar gədaŋ ŋga key bay-ray. Ŋgada ndəhay mekele saya, a vəltar gədaŋ ŋgaa guzley ta mey hay mekele mekele masa ata ma sərmara ba. 29Ndəhay tabiya na, ata ndəhay meslərey ŋga Yesu daw? Ndəhay tabiya na, fa təlam mey ŋga Gazlavay daw? Ndəhay tabiya na, faa sərkadamatara mey ŋga Gazlavay a ndəhay daw? Ndəhay tabiya na, fa kam maazla hay daw? 30Ndəhay tabiya na, fa mbəlam ndəhay daa macay daw? Ndəhay tabiya na, faa guzlam ta mey hay masa ata ma sərmara ba daw? Ndəhay tabiya na, fa mbəɗdamara mey hay masa ndəhay ma cəndamara ba a ndəhay mekele daw? 31Ama sləra hay masa Mesəfney ŋga Gazlavay ma vəldatara a ndəhay ma fənta siya hay na, kamara ta mevel pal. Wure keɗe, ya da wuzkwar cəveɗ maaya ma fənta cəveɗ hay mekele.


text: 1NDɔ kare Jəju ɨsɨ əl ta kɨ Luwə lo madɨ tɨ. Lokɨ əl ta kɨ Luwə gɨne gangɨ nɨngə, nje ndo lie kare əl-e ə nə: «Ɓaɓe, ɨndo-je kəl ta kɨ Luwə təkɨ Ja̰ Batɨsɨ ndo-n njé ndo je ləne kɨn be tɔ.» 2Ə Jəju əl-de ə nə: «Lokɨ ɨsɨ əli ta kɨ Luwə nɨngə, kadɨ əli əi nə: “Bawje, Kadɨ dəw kɨ ra gər tɔi təkɨ ḭ Luwə, Kadɨ ko̰ɓe ləi re. 3Adɨ-je nḛ kusoje kɨ asɨ taje kɨ ndɔ je ndɔ je. 4Ɨyə̰ go majal je ləje kɔ, tadɔ je wa ka, J-ɨyə̰ go majal lə dɨje pətɨ kɨ rai səje majal kɔ tɔ. Ɨyə̰-je adɨ j-osɨ me nḛ na tɨ al”.» 5Ɓa Jəju təl əl-de ɓəy ə nə: «Kɨn ə, dəw kare dansi tɨ je be, aw kɨ madɨne no̰o̰, ə ḭ dan lo tɨ aw ɨndə ta kəy dɔe tɨ ə nə: “Madɨm, ɨtunə-m mapa mɨtə, 6mbata madɨm kare ḭ mba tɨ re tḛḛ dɔm tɨ, nə nḛ kɨ kadɨ m-ra-e-n mba goto.” 7Ə re made ka kɨn to kɨ kəy no̰o̰ ə nə: “Ɨtapɨ-m al, ta kəy e kɨ kutɨ ngata, nɨngə je kɨ nganm je jɨ to nangɨ tɔ, ɓɨ lo kadɨ m-a m-ḭ taa m-adi mapa goto.” 8M-əl səsi kadɨ ɨgəri, kɨn ə re ḭ taa ade mapa kɨn mbata ke madɨ-naa ləde al ka, a ḭ kadɨ ade nḛ je pətɨ kɨ ge, mbata ta kəy kɨ a ɨndə kɨ naa tɨ naa tɨ kɨn. 9Nɨngə mi, m-əl səsi: Ɨdəji, ə a adi səsi, ɨsangi ə a ɨngəi, ɨndəi ta kəy ə a tḛḛi adi səsi. 10Tadɔ dəw kɨ dəjɨ ə a adi-e, dəw kɨ sangɨ ə a ɨngə, dəw kɨ ɨndə ta kəy ə a tḛḛi adi-e tɔ. 11Baw ngon kɨ ra dansi tɨ ə ngone dəje kanjɨ, nɨngə a un li yo taa ade ə? 12Ə se ngone dəje kaw, nɨngə a un ni yo taa ade ə? 13A kɨn ə səi kɨ səi dɨje kɨ kɨlə rasi majal kɨn mɨndɨ ə ɨgəri rəbɨ kadɨ nḛ kɨ majɨ ngansi je nɨngə, ra ban be ə, Bawje kɨ ɨsɨ dɔra̰ tɨ taa kɨn taa, a adɨ NDɨlne dɨje kɨ dəji-e al ə?» 14NDɔ kare Jəju tuwə ndɨl kɨ majal dɔ dɨngəm kare tɨ kɨ ndɨl ka kɨn ra-e adɨ əl ta al. Lokɨ ndɨl kɨ majal tḛḛ ɓa, dɨngəm kɨ kəte əl ta al ka kɨn, təl əl ta, adɨ ətɨ kosɨ dɨje ɓəl ngay. 15Nɨngə dɨje madɨ əli əi nə: «E kɨ tɔgɨ lə Bəljəbul kɨ e ngar lə ndɨl je kɨ majal, ə ɨsɨ tuwə-n ndɨl je kɨ majal.» 16Ə njé kɨ nungɨ, kadɨ nai-e-n ɓa, dəji-e kadɨ ra nḛ kɔjɨ madɨ kare kɨ ḭ dɔra̰ tɨ adɨ-de n-ooi. 17Nə Jəju gər mər ta ləde ɓətɨ, adɨ əl-de ə nə: «Kɨn ə, dɨje kɨ me ɓeko̰ tɨ kɨ kare ba, təli dɔ-naa tɨ rɔi-naa ə, ɓe ko̰e kɨn a tujɨ, nɨngə kəy je a budi dɔ-naa tɨ mur mur tɔ. 18Kɨn ə re Sata̰ ə wa adɨ dɨje lie təli dɔ-naa tɨ rɔi-naa ə, lo kadɨ ko̰ɓe lie a aw kɨ kəte goto. M-əl be mbata əli əi nə e kɨ tɔgɨ lə Bəljəbul kɨ e ngar lə ndɨl je kɨ majal ə m-ɨsɨ m-tuwə-n ndɨl je kɨ majal. 19Kɨn ə re e kɨ tɔgɨ lə Bəljəbul ə m-tuwə-n ndɨl je kɨ majal ə, dɨje kɨ gosi tɨ tuwəi-de kɨ tɔgɨ lə na̰ ə? Dɨje kɨ gosi tɨ wa a tɔji kadɨ ta ləsi e ta kɨ go tɨ al. 20A re e kɨ tɔgɨ lə Luwə ə m-ɨsɨ m-tuwə-n ndɨl je kɨ majal tɔ nɨngə, tɔjɨ kadɨ ko̰ɓe lə Luwə re tḛḛ rɔsi tɨ ngata. 21Kɨn ə dəw kɨ tɔge e ngay, kɨ aw kɨ nḛ rɔ je, ngəm ta kəy ləne ə, nḛ kare kɨ a ɔdɨ kadɨ nḛ kɨngə lie goto. 22A re dəw madɨ kɨ tɔge ɨte re ur goe tɨ ə təte rɔ ə, a ɔy nḛ rɔ je lie kɨ ɨndə mene dɔ tɨ kɨn pətɨ, taa a sane nḛ kɨngə je lie tɔ. 23Nɨngə kadɨ ɨgəri, dəw kɨ e səm al, e nje kɔsɨ-m ta, taa dəw kɨ kaw səm nḛ kɨ naa tɨ al, e nje tɨndə tḭ tɔ.» 24«Lokɨ ndɨl kɨ majal tḛḛ me dəw tɨ, aw ɨlə kɨ dɨlə lo kɨ tutɨ mba kadɨ n-ɨngə lo kɨsɨ kɨ rangɨ kadɨ n-ɔr kə̰ə̰ tɨ, nə ɨngə al ɓa, əl ə nə: “M-a m-təl kadɨ m-aw lo kɨsɨ-m tɨ kɨ kəte m-ɨsɨ tɨ ə m-tḛḛ ka kɨn gogɨ.” 25Lokɨ təl aw gogɨ nɨngə, ɨngə me lo ka kɨn, utəi, rai adɨ majɨ. 26NGa ə, təl aw, ɔy ndɨl je kɨ majal ɨtəi-e e wa ɓəy sɨri, ɓa rəi uri me dəw tɨ ka kɨn ɨsi. Lo kɨn tɨ, ji kɨsɨ dəw kɨn kɨ dɔe taa a majal ngay ɨtə e kɨ kəte ɓəy.» 27Lokɨ Jəju a əl ta kɨn ba nɨngə, dəne kare ɨlə ndune dan kosɨ je tɨ ə nə: «Majɨ-kur e dɔ dəne tɨ kɨ nje koji kɨ nje kadi mba.» 28Nə Jəju ɨle tɨ ə nə: «Majɨ-kur ɓa e dɔ dɨje tɨ kɨ njé koo ndu Luwə ə təl rɔde go tɨ kɨn yo taa.» 29Dɨje uwəi naa mukɨ mukɨ gɨdɨ Jəju tɨ, adɨ Jəju əl-de ə nə: «Dɨje kɨ dɔkagɨlo tɨ kɨ ɓone kɨn əi dɨje kɨ maji al. Dəji kadɨ tə n-ooi nḛ kɔjɨ madɨ, nə nḛ kɔjɨ madɨ kɨ rangɨ kɨ kadɨ dəw a ra ore-n dɔ nḛ kɔjɨ lə Jonasɨ, goto ngata. 30MBata, təkɨ Jonasɨ e-n nḛ kɔjɨ mbata tɨ lə dɨje kɨ Nɨnɨbɨ tɨ ka kɨn ə, mi NGon dəw m-a mi-n nḛ kɔjɨ mbata lə dɨje kɨ ɓone tɔ. 31NDɔ gangɨ ta tɨ ə, ngar kɨ dəne kɨ ḭ gɨn ɓe tɨ, a ḭ taa ta kəm dɨje tɨ kɨ dɔkagɨlo tɨ kɨ ɓone kɨn kadɨ a ɨlə ta dɔde tɨ. MBata, ḭ so̰y dɔnangɨ tɨ nu ə ndɔ kɨ re kadɨ oo gosɨ ta lə Salomo̰. NGa nɨngə, kɨ ɓasɨne kɨn, dəw kɨ ɨtə Salomo̰ sa̰y e ne. 32NDɔ gangɨ ta tɨ ə, dɨje kɨ Nɨnɨbɨ tɨ a ḭ taa ta kəm dɨje tɨ kɨ dɔkagɨlo tɨ kɨ ɓone kɨn kadɨ a ɨləi ta dɔde tɨ. MBata, lokɨ Jonasɨ ɨlə mbḛ Poy Ta kɨ Majɨ, dɨje kɨ Nɨnɨbɨ tɨ ɨyə̰i rəbɨ nḛ rade je kɨ majal kɔ. NGa nɨngə, kɨ ɓasɨne kɨn, dəw kɨ ɨtə Jonasɨ sa̰y e ne. 33«Dəw a ɨndə por lambɨ tɨ kadɨ ɓɔyɔ ə se dəbɨ ngo dɔ tɨ al, nə a ɨndə dɔ nḛ tɨ taa, kadɨ dɨje uri kəy ɓa, ooi lo kɨ kunje. 34Kəm dəw ə e lambɨ lə darɔe, re kəmi oo lo majɨ ɓa, darɔi ba pətɨ e me kunjɨ tɨ tɔ. A kɨn ə re kəmi oo lo majɨ al nɨngə, darɔi e me tɨl tɨ tɔ. 35Ə ɨndə manjɨ rɔi adɨ kunjɨ kɨ aw-n rɔi tɨ təl tɨl al. 36Kɨn ə re darɔi pətɨ e me kunjɨ tɨ kɨ kanjɨ kadɨ ngon tɨl ndətɨ kade ɓa, darɔi a unjɨ njay njay təkɨ lambɨ a unjɨ-n dɔi tɨ kɨn be tɔ.» 37Lokɨ Jəju əl ta oy nɨngə, Parɨsɨ kare ɓar-e kadɨ aw uso nḛ ɓe ləne. Be ə, Jəju aw ɨsɨ sie ta nḛ kuso tɨ. 38Lo kɨn tɨ, ta ndɔjɨ Parɨsɨ ka kɨn ngay kadɨ Jəju togɨ jine kəte no̰ nḛ kuso tɨ al. 39Nə Jəju əl-e ə nə: «Səi Parɨsɨ je, kɨ ne kɨn, ɨsɨ ɨtogi gɨdɨ ka man, kɨ gɨdɨ ka kuso nḛ adɨ ay, nə ngur ɓogɨ, kɨ me ndul rosɨ mesi. 40Səi dɨje kɨ mbə, Luwə ra gɨdɨ nḛ, ə ra me nḛ tɔ. 41Majɨ kadɨ adi njé ndoo je nḛ kɨ e me ka tɨ, ə nḛ je pətɨ a ayi njay kɨ rɔsi tɨ. 42«Kəm-to-ndoo e ləsi səi Parɨsɨ je. Ɔri nḛ kare dan kɨ dɔgɨ tɨ, me mbi kam je tɨ kɨ ətɨ majɨ, kɨ me mbi kam je tɨ kɨ dangɨ dangɨ kɨ mba ndɨr ta̰y, adi Luwə, nɨngə ɨndəi njasi dɔ nḛ ra kɨ dana tɨ kɨ dɔ ndɨgɨ-naa tɨ lə Luwə. Kɨ rɔjetɨ, e kɨn ə e nḛ je kɨ sɔbɨ kadɨ re a ɨndəi kəmsi go tɨ ɨrai, kɨ kanjɨ kɔr kəm ndəge je. 43Kəm-to-ndoo e ləsi, səi Parɨsɨ je, mbata ɨgei lo kɨsɨ kɨ kəte no̰ dɨje tɨ gɨn kəy kaw-naa je tɨ, taa ɨgei kadɨ dɨje rai səsi lapɨya lo kɨngə-naa je tɨ lə kosɨ je tɔ. 44Kəm-to-ndoo e ləsi səi, mbata ɨtoi tə dɔ ɓadɨ je kɨ nḛ kɨ tɔjɨ kadɨ dəw gər-n-de goto, adɨ dɨje njɨyəi dɔde tɨ kɨ no̰o̰ be par kɨn be.» 45Lo kɨn tɨ, nje ndo ndu-kun kare əl Jəju ə nə: «NJe ndo dɨje, me ta tɨ ləi kɨ ɨsɨ əl kɨn, e je tɔ ə ɨsɨ ɨtajɨ-je!» 46Ə Jəju ɨlə tɨ ə nə: «Oyo, kəm-to-ndoo e ləsi, səi njé ndo ndu-kun je tɔ, tadɔ ɨndəi nḛ kɨ ɔy ngay dɔ dɨje tɨ, nə ngon jisi kɨ ndə̰y be ka uni taa, uwəi səde nḛ kɨ kɔy kɨn al. 47Kəm-to-ndoo e ləsi! Ɨndəi ɓadɨ njé kəl ta kɨ ta Luwə tɨ kɨ e bawsi je wa ə tɔli-de. 48Lo kɨn tɨ, ɨsɨ tɔji təkɨ ɨndɨgi kɨ bawsi je dɔ kɨlə rade tɨ kɨ rai, mbata əi je əi njé tɔl njé kəl ta kɨ ta Luwə tɨ, nɨngə səi je səi njé kɨndə ɓadɨde tɔ. 49E mbata kɨn ə, Luwə əl ta me tər tɨ ə nə: “M-a m-ɨlə kɨ njé kəl ta je kɨ tam tɨ, kɨ njé kaw kɨlə je, m-adɨ-de, ɓa a tɔli-de je, a adi-de ko̰ je.” 50E be mba kadɨ dəjii dɨje kɨ dɔkagɨlo tɨ kɨ ɓone, məsɨ njé kəl ta je kɨ tam tɨ kɨ ɓuki kɔ lo kɨlə ngɨrə dɔra̰ kɨ dɔnangɨ tɨ nu bɨtɨ ɓone. 51Məsɨ kɨ ɨlə ngɨre dɔ Abəl tɨ nu bɨtɨ tḛḛ-n dɔ Jakari tɨ, kɨ ndɔ kɨ tɔli-e dadan lo tɨ kɨ ḭ dɨngɨri kadɨ-kare tɨ re kəy tɨ lə Luwə. Kɨ rɔjetɨ, adɨ m-əl səsi təkɨ dɨje kɨ dɔkagɨlo tɨ kɨ ɓone a ugəi kɨrə nḛ je kɨ ra nḛ kɨn. 52Kəm-to-ndoo e ləsi, səi njé ndo ndu-kun je kɨ ta rəbɨ nḛ gər e jisi tɨ, ə səi wa uri me tɨ al nɨm, taa dɨje kɨ gei kadɨ tə n-uri me tɨ ka ɔgi-de nɨm tɔ.» 53Lokɨ Jəju tḛḛ me kəy tɨ ka kɨn ɓa, njé ndo ndu-kun je kɨ Parɨsɨ je ɨləi ngɨrə ra tɔgɨ dɔ Jəju tɨ je, dəji-e ta je kɨ dangɨ dangɨ. 54Sangi rəbɨ me ta je tɨ kadɨ tə n-ɨngəi ta kɨ go tɨ al tae tɨ ɓa n-uwəi-e-n.


text: 1Ole me njé kadɨ-me je kadɨ ɨləi dɔde gɨn tɔgɨ tɨ lə ngar je kɨ njé ko̰ɓe je. Kadɨ təli rɔde go ta tɨ ləde, nɨngə kadɨ əi ɓasi ta ra nḛ je tɨ kɨ majɨ majɨ pətɨ. 2Əl-de kadɨ əli ta kɨ majal dɔ dəw madɨ tɨ al, kadɨ əi njé ge kɔl al, kadɨ əi njé kɨlə nojɨ naa tɨ, kadɨ dɨje pətɨ gəri sɔl lɔm lɔm ləde tɔ. 3MBata je wa ka, kəte dɔje goto, je njé təl rɔ go ta tɨ al, jɨ ndəm rəbɨ, je gɨn tɔgɨ tɨ lə ngur darɔ je, kɨ koo majɨ rɔ je kɨ dangɨ dangɨ. J-ɨsɨ ta ra me ndul tɨ kɨ ta ndɨngə nḛ tɨ, dɨje mbati je, taa je wa ka jɨ mbatɨ-naa tɔ. 4Nə lokɨ Luwə kɨ nje kajɨ-je tɔjɨ majɨ kɨ ndɨgɨ ləne kɨ taga mbata tɨ lə dɨje kɨn ə j-ɨngə-n kajɨ. 5Luwə ajɨ-je kɨ go rəbɨ kɨlə raje je kɨ dana al, nə e kɨ go koo kəm-to-ndoo lie e wa. Ajɨ-je kɨ ta rəbɨ lə man batəm kojɨ kɨ sɨgɨ, kɨ ta rəbɨ lə NDɨle kɨ təl-je dɨje kɨ sɨgɨ tɨ. 6Luwə ɓukɨ NDɨl kɨ kay njay kɨn dɔje tɨ kɨ tae ba, kɨ takul Jəju Kɨrɨsɨ kɨ nje kajɨ-je. 7Luwə ɓukɨ NDɨl kɨ kay njay dɔje tɨ kɨ go me-majɨ lie, mba kadɨ ɔr-n ta dɔje tɨ. Ɔr ta dɔje tɨ kadɨ jɨ ngɨnə-n kajɨ kɨ to bɨtɨ kɨ no̰ tɨ kɨ j-ɨndə meje dɔ tɨ. 8Ta kɨn ə e ta kɨ rɔjetɨ. Nɨngə m-ndɨgɨ kadɨ a dɔ tɨ nga̰, mba kadɨ dɨje pətɨ kɨ adi mede Luwə, ɨndəi rɔde ta nḛ ra je tɨ kɨ majɨ majɨ. E kɨn ə e nḛ kɨ majɨ kɨ ndae to tɨ mbata lə dɨje pətɨ. 9Nɨngə, ta kɨ najɨ-naa tɨ kɨ to mbə, kɨ kɔr gɨn nojɨ je, kɨ gangɨ-naa, kɨ kɔl-naa dɔ ndu-kun je tɨ kɨn, əi nḛ kɨ ndade goto, ə majɨ kadɨ ɔsɨ rɔi ngərəngɨ kɔ kadɨde tɨ. 10Dəw kɨ nje re kɨ gangɨ-naa dan njé kaw-naa je tɨ, majɨ kadɨ ɨndɔr mbie nja kare, ɨndɔr kɨ ko̰ joo, ə re oo ta ləi al nɨngə, sɔbɨ kadɨ ɔse ngərəngɨ. 11Ɨgər majɨ kadɨ dəw kɨ be kɨn, e dəw kɨ ndəm rəbɨ. Ə re nay kɨ lo ra majal tɨ nɨngə, ɨsɨ gangɨ ta dɔ rɔne tɨ e wa. 12NDɔ kɨ m-a m-ɨlə Artəmasɨ ə se Tɨsɨkɨ wa, ə tḛḛ rɔi tɨ ɓa, kadɨ ḭ kalangɨ ɨre ɨngəm Nɨkopolɨsɨ tɨ. Tadɔ m-ndɨgɨ kadɨ nay kul osɨ dɔm tɨ Nɨkopolɨsɨ. 13Majɨ kadɨ ɨndə kəmi go Jənasɨ tɨ, kɨ nje gər rəbɨ gangɨ ta je əi kɨ Apolosɨ majɨ. Ɨra səde dɔ rəbɨ mba tɨ ləde. Ɨra səde kadɨ nḛ madɨ du-de al. 14Majɨ kadɨ dɨje kɨ əi dɨje ləje, ndoi kaw kəte me nḛ ra je tɨ kɨ majɨ. Be ə, a gəri lo ra kɨ dɨje kɨ nḛ to rɔde. Nɨngə, kɨsɨ kɨ dɔ taa ləde a e kare kɨ ndangɨ al tɔ. 15Dɨje pətɨ kɨ əi səm naa tɨ ne uwəi jii. Uwə ji madɨje je, kɨ əi njé kadɨ-me je. Kadɨ me-majɨ lə Luwə e naa tɨ səsi pətɨ. Amen!


text: 1Má vi kə Yesu kərintə tətəkə wsha ngyi paɗə ná, ba njə gə sha mbəlyi kə zəli njə́ nee, 2"Wuri yə kə sənata, ncini hya ɓwagə nda səkə mbəlyi zəmə sarəka kə yiyisi mimyi gamə; má vi ndza hyá zəmə sarəka tsa mwa, mbəlyi dzəgə tsə́ Zəgwi ra Za, a fə tə pəla tə́ mbəlyi kə dzəgə patlə njə́ tə wci dladlakə lə kusa," əkwə. 3Má venkwashə ná, ba mbəlyi kukulə mə ká mələ sarəka tsənitəgwa hankyə ya Kayafas mdi kulə-hya, lə paɗə mbəlyi kukulə ká Yahuda; 4ba hyá gəhwi səkwanyi kə tsə́ Yesu cacika, a hyá pətlə njə́. 5Kwə hyá na, "Washə myi tsə́ njə́ vi ndza mbəlyi ɗa sarəka tsa, vashə myi tlanətə mpa wə," əkwə. 6Má venkwashə, vi ndza Yesu hankyə ya Siman mdi dərəne kwa Baitanya ná, 7ba wuntə malə səkə lə ɓurədyi kwa pyi—tsá ndza njə nee, dzawə pá ra tsəli ɓurədyi tsa kashasha; ba njə shishikərəmə dzəgwa mə ghi tə́ Yesu, vi ndza njə tə zəmə ɗafa. 8Má vi kə mbəlyi kə zəli Yesu nata wsie ná, ba mni-hya mpwə və; kwə hyá na, "Təmburi waá nda ɗantə ɓurədyi tsa njə fashə ri? 9Waá kuji-ma tsá kə mbəlyi pahwi tə "u"wi kúkulə, a nggərəkə "u"wi-njə tə́ ká tiki ri?" əkwə hyá. 10A má vi kə Yesu fatə vəcə kə hyá gə tsa, ba njə gə sha hyá nee, "Təmburi waá nda ngungunyi maləa yə ri? Wsi tsapə tsá kə njə mələtə rá, dadyegwee! 11Má ká tiki nə, tá yə hyá wamara vi; a má yira ki, ka ndzatagwa myi nda səkə rá hwə tá yə wə. 12Má ɓurədyi kə maləa shishikətə tə rá tsa nə, tazhe hyi rá tá lántəgwa. 13Jiri, yira gə sha yə mwa, nkwa shə dzəgə mbəlyi gə vəcə-ra tə kwa wdunya kə́rəpi, kama mbəlyi gə wsi kə maləa mələtə, tazhe zəzi njə́ lə wə," əkwə Yesu. 14Má venkwashə, wuntə mdi patlə mə mbəlyi mungə-ɓwagəghitə kə zəli Yesu ngyi—tsá ndza mbəlyi ka lə Yahuda Iskariyoti—ba li dzəgə tá mbəlyi kukulə mə ká mələ sarəka, 15ba gə sha hyá nee, "Waá wsi nggə rá yə, a na rá kə ncətə yə hunkwa ndza yə tsəshə Yesu tə ri?" əkwə. Ba hyá wɗaratə "u"wi lyə makəmtsi tə́ njə́. 16Tsəshə tə venkwashə mənə ná, acə Yahuda mə və hunkwa kə tsərəshə Yesu tə́ hyá. 17Má tə vəci kə mbəlyi atə zəmə sarəka ra buredyi kama yisəti mə ná, ba mbəlyi kə zəli njə́ səkə yiwi va Yesu nee, "Kaá "i na a yə́ mələ na wsi kə zəmə sarəka kə yiyisi mimyi gamə ri?" əkwə. 18Ba Yesu gə sha hyá nee, "Mayi wa dzəgə tá wuntə mdi tsa mə mələmi, ba yə gə sha njə́ nee, 'Má kwə Mala nə, wuri vi-njə kə dzəkitəgwa, a njə zəmə sarəka lə mbəlyi kə zəli njə́ hankyə ya-nga, kwə,' əkwə yə sha njə́," əkwə Yesu sha hyá mənə. 19Ba mbəlyi kə zəli Yesu ngyi mələtə kala tsá kə njə gərətə tə́ hyá tsa; ba hyá mələtə wsi kə zəmə sarəka tsa, a fəyə məɓa. 20Má hatikwari ná, ba Yesu səkə dzəmə mpyaa, ba njigwe ka zəmə wsi kə zəmə lə mbəlyi kə zəli njə́ mungə-ɓwagəghitə ngyi. 21Má tə zəmə wsi kə zəmə tsa hyá ná, ba Yesu gə nee, "Jiri, yira gə sha yə, wuntə mdi patlə mə yə nə, njə dzəgə pahwi rá," əkwə. 22Wuɗikki kwə hwi mbəlyi kə zəli njə́ ngyi va vəcəa; acə hyá mə yiwi va njə́ kutə-kutə nee, "Yira ná, Tlamda? Yira ná, Tlamda?" əkwə. 23Ba Yesu gə sha hyá nee, "Má mdi ndza yə́ ncə pəla dzəgwa kwatləkwi kutə, a zəmə ɗafa lə, njə́ tsá kə dzəgə pahwi rá. 24Zəgwi ra Za dzəgə mtə, kala tsá kə gətəgwa kwa Dləparamə Hyalatəmwə; a má mdi kə dzəgə pahwi Zəgwi ra Za tsa ná, nggəra"wə tə njə́—kuji-ma tsá má mdi shə yekigwa ndangə mə́," əkwə Yesu. 25Ba Yahuda (mdi kə pahwi njə́ tsa) gə nee, "Yira mdi kə pahwi na ná, Mala?" əkwə. "Yə, wuri na kə gətə," əkwə Yesu. 26Má vi ndza hyá tə zəmə wsi kə zəmə tsa ná, ba Yesu kətə ɗafa, a "usa Hyalatəmwə; ba njə wtləwtləlyə ɗafa tsa, a nggərəkə tə́ mbəlyi kə zəli njə́ nee, "Ndawali wa ba yə ɗahwi; njə́a nə, tlyi gwa-tara," əkwə. 27Ba njə kətə kwatləkwi lə yemyi anapə kwa, ba zhini "usa Hyalatəmwə, ba nggərəkə tə́ hyá nee, "Səsavə wa, paɗə-yə; 28təmburi njə́a nə, mimyi-ra, tsá kə Hyalatəmwə mputə aləkawalə lə—tsá kə dzəgə shikəntəgwa tazhe mbə mbəlyi kúkulə, a bikyi-hya dzəgə ntivintəgwa. 29Yira gə sha yə mwa, ka zhini rá sa yemyi anapə kwa wdunya wə—se tə vəci ndza myi dzəgə sa tsá kwarə ta lə yə mə zəmə mbəgə Ta-tara," əkwə Yesu. 30Ba hyá atə cimyi kə fali Hyalatəmwə, a ba tlagwa li dzəmə mwə rə Zaitun. 31Má mə mwəa ná, ba Yesu gə sha hyá nee, "Tə vərə ɓeshie nə, paɗə-yə dzəgə mbə́lə tá rá; təmburi wuri kə ɗafətəgwa kwa Dləparamə Hyalatəmwə nee, 'Yira dzəgə pətlə mdi kə ya wsha; təmə hyi-njə dzəgə tətahəntəgwa kutikutyanggə mwa,' əkwə. 32A má vi kə rá dzəgə tlanətəgwa lə mkyə səmə kwa kúlə, yira dzəgə dzəgwa Galili nda səkə yə dzəgwa," əkwə Yesu sha hyá. 33Ba Bitrus gə sha njə́ nee, "Mandara paɗə mbəlyi mbə́lə tá na nə, Tlamda nə, ka dzəgə rá mbə́lə wə!" əkwə. 34Ba Yesu gə nee, "Jiri, yira gə sha na, Bitrus, má nda səkə nggəli ka 'kakəriyakə' tə vərə ɓeshie nə, na dzəgə nggərə ghəpi sənata rá ka makənə zhigi," əkwə. 35Ba Bitrus zhini gə dəwa akə nee, "Mandara mbəlyi ndza pətlə myi, gyapə-myi nə, wsi shə ba rá gə nee, 'Vá sənata na rá wə,' əkwə wə, Tlamda wə!" əkwə Bitrus. Tsətsə kwə zaka mbwara mbəlyi kə zəli Yesu ngyi paɗə. 36Ba Yesu li dzəgə wuntə nkwa ndza mbəlyi ka Jatsamani, lə mbəlyi kə zəli njə́. Ba njə gə sha hyá nee, "Njiwegwa tə nkwaa, yira jalyi nkwa mələ adəwa," əkwə; 37ba njə kata Bitrus hyá lə nggwasə Zabadi ɓwagə ngyi, a ba li lə hyá. Venkwashə ná, ba məhələ Yesu ɗantəgwa kashasha; 38ba njə gə sha mbəlyi makənə ngyi nee, "Wuri mni-ra kə ɗantəgwa kashasha, a və nkwa kə pətlə rá dzəgwa hyə; njiwegwa tə nkwaa, ba yə ghətə rá mələlə," əkwə. 39Ba njə asəntəgwa dzatə ghetə batlyə, ba latəgwa tə ka mədzəɓi, a mələ adəwa. Kwə njə na mə adəwa tsa, "Ta-tara, má ndərə kandə njə mələtəgwa nə, kələntə rá bwanyə tsa kwa ghi-ra; a má wsi kə rá "i, tsá mələ na wə—se wsi kə ghi-nga "i," əkwə. 40Ba njə zhinikəgwa sha tá mbəlyi kə zəli njə́ ngyi; má nda sha njə ná, tahya-tahya hyá. Ba njə gə sha Bitrus nee, "Ndana kandə yə ghətə rá mələlə ndzatagwa batlyə awa patlə huri? 41Njiwegwa mələlə ba yə mələ adəwa, vashə yə dzəmə mələ wsi ntimye; təmburi dawi dənama va mdi ka mələ wsi ndərə kə mni-njə "i a njə mələ," əkwə. 42Ba Yesu zhintə lie mələ adəwa kwá ɓwagə, a gədyi Hyalatəmwə nee, "Má ndərəma ndəma bwanyə tsa kələntəgwa kwa ghi-ra nda səkə rá savə paɗə nə, Ta-tara nə, yira ɗa yə tə́; á wsi kə na "i kwa mni-nga mələtəgwa," əkwə. 43Ba njə zhinikəgwa səkə tá hyá. Má nda səkə njə ná, tə hya hyá, təmburi kandə hyá njigwe mələlə va hya wə. 44Ba Yesu zhintə hwə tá hyá, a li dzəgə mələ adəwa tsa kwá makənə zhigi, kala tsá kə njə mələtə ɓayəa. 45Má vi kə njə zhinikəgwa səkə tá mbəlyi kə zəli njə́ ngyi ná, ba njə gə sha hyá nee, "Səfə yə tá hya dəwa akə ná? Na njə́a mənə, wuri vi kə səkə, a mbəlyi tsərəshə Zəgwi ra Za tə́ mbəlyi "yagarə. 46Tlawagwa, myi li—na mdi kə pahwi rá tsa kə səkə!" əkwə. 47Má nda səkə Yesu kərintə gə vəcə-njə tsa ná, vəkkə Yahuda səkə—tsá ndza njə nee, patlə njə mə mbəlyi mungə-ɓwagəghitə kə zəli Yesu ngyi. Lə mbəlyi kúkulə səkə njə məsəbə-njə; lə hwa va hyá, lə yə mbutli. Mbəlyi kukulə ká Yahuda lə mbəlyi kukulə mə ká mələ sarəka, tsá kə mnəkə hyá səkə. 48Wuri mdi kə pahwi Yesu tsa kə gəhwi lə mbəlyi məsəbə-njə ngyi nee, "Má mdi ndza rá dzəgə məkivə njə́ ná, njə́ mdi shə; ba yə tsəshə njə́," əkwə. 49Ba Yahuda səkə kwa tá Yesu lənkwa-lənkwa, a gə nee, "Samə, Mala!" əkwə, a ba məkivə Yesu fashə. 50Yesu mwa, ba gə sha Yahuda nee, "Mcə-ra, kasha mələ tlə́nə kə kələkə na səkə nkwaa mənə!" əkwə. Təkwashə-təkwashə ná, ba mbəlyi və́ njə gəhwi lə ngyi səkə tsəshə Yesu kərəppi, a tsəyi njə́ ntəntənggi. 51Tsəshə kə hyá tsəshə njə́ mwa, ba wuntə mdi patlə mə mbəlyi kə zəli Yesu tə nkwa shə ntsəkalyə hwa-ranjə fattə, a farəntə tləmə vari ghi tə mava ra mdi kulə mə ká mələ sarəka. 52Ba Yesu gə sha njə́ nee, "Zhiniyi hwa-ranga dzəgwa kuɓi-njə! Təmburi mdi kə mpa lə hwa, hwa tsá kə dzəgə pətlə njə́. 53Má ba rá yiwi va Ta-tara, kandə njə mnəkə rá mbəlyi kə mnə-njə səkwa məɓa tamwə dəbuwi dəbuwi ndzaranjə-ndzaranjəa tazhe vwi rá huri? 54A má ba myi mələtə tsətsə, tsəma dzəgə wsi kə ɗafətəgwa kwa Dləparamə Hyalatəmwə njigwe talala, tsá kə gə nee, də́walə ba njə mələtəgwa kala tsa ri?" əkwə Yesu. 55Ba Yesu gə sha mbəlyi kúkulə kə səkə tsəshə njə́ ngyi nee, "Lə yə hwa ba yə mbutli səkə yə tazhe tsə́ rá, kala wsi kə tsə́ mdi kə fasa nkwa ná? Wamara vi tətəkə wsha rá tə́ mbəlyi kwa mpya Hyalatəmwə, a və́ yə tsə́ rá wə. 56A má wsha kə yə mələ tsa paɗə ná, wuri kə ɗatəgwa tazhe ba vəcə zakuri hyi Hyalatəmwə zamə njigwe jiri," əkwə Yesu. Má vi kə mbəlyi tsəshə Yesu ná, pəwwi mbəlyi kə zəli njə́ tla tá njə́ paɗə, a mbə́lə kutikutyanggə. 57Ba mbəlyi kə tsəshə Yesu ngyi kələkə njə́ dzəgə ya Kayafas, mdi kulə mə ká mələ sarəka. Má venkwashə, wuri mbəlyi kukulə ká Yahuda lə mala-mala kə sənata wada ra Musa kə tsənitəgwa hankyə ya-njə paɗə. 58Má Bitrus mwa ná, ba zəlitə Yesu kətərəmbwi-kətərəmbwi məsəbə tityi dzəgə ya mdi kulə tsa; má vi kə njə jakə ya tsa, ba njə njigwe divvi kwa dlavə mə mbəlyi kə ya ya, a nənə wsi kə dzəgə mələgwa paɗə. 59Zaka mbwara mbəlyi kukulə kə tsənitəgwa ngyi paɗə mənə ná, ba hyá və vəcə tsangwi ka fə tə Yesu tazhe pətlə njə́; 60a ndyarə hyá və. Mandara mbəlyi kúkulə tlagwa ka fə vəcə tsangwi tə njə́, vá tsə vəcə-hya shə wə. Kətərəmbwe tsa, ba wuntyi mbəlyi ɓwagə tlagwa dəwa, 61a gə nee, "Má kwə mdie nə, ndaka dlantə mpya Hyalatəmwə njə, ba zhini anətə mə hya makənə, əkwə njə!" əkwə mbəlyi ɓwagə ngyi fashə. 62Ba mdi kulə mə ká mələ sarəka tlagwa gə sha Yesu nee, "Ka zhini vəcə na huri? Karə wsha kə mbəlyi fətə dzəgə tə na ngyi, tsəma ri?" əkwə. 63Má Yesu mwa, ba njigwe divvi kama zhinirəshə vəcə. Ba mdi kulə tsa gə sha njə́ nee, "Yira daɓə na lə Hyalatəmwə—gətə yə́ jiri: na Kristi Mdi kə mnə Hyalatəmwə, Zəgwi ra Hyalatəmwə handa ná? Náa, tsəma ri?" əkwə. 64Ba Yesu gə nee, "Má tsətsə kwə na nə, yira nggərə ghəpi ná? Yira gə sha yə, má tamakə batlyə nə, yə dzəgə nə Zəgwi ra Za məndzə məɓa tá Hyalatəmwə Mdi lə dənama paɗə, kwa bəla ɗafa-ranjə; mwa, yə dzəgə nə njə́ tə səkwa məɓa tamwə mə kulyaɓa!" əkwə. 65Má vi kə mdi kulə tsa fatə vəcəa ná, ba mni-njə fwə; ba njə wkyahəntə lə"use-ranjə, a gə nee, "Wuri njə kə wshəntə Hyalatəmwə! Wuntə vəcə shə zhini myi və mwa wə! Kə fatə vəcə kə wshəntə Hyalatəmwə kə njə gətəa yəw? 66Tsəma kwə yə lə njə́r?" əkwə njə sha hyá. "Pətləshə njə́ mbəlyi!" əkwə hyá. 67Ba hyá ntintivishə kəma ra Yesu lə ndigulyi, ba nkənkəvə njə́ lə təkwi; wuntyi mbəlyi ná, ba tlətləvəntə njə́ lə baləma, 68a gə nee, "Waá mdi kə nkəvə na ri? Gətə yə́ mə, zakuri, na Kristi Mdi kə mnə Hyalatəmwə fashə!" əkwə. 69Má Bitrus ná, divvi njə kwa dlavə. Má nda fá na ná, ba wuntə zhamalə səkə tá njə́—tsá ndza njə nee, wzha rə ya mdi kulə tsa njə; ba njə gə sha Bitrus nee, "Na nə, mdi kə zəli Yesu mdi ká Galili tsa na dəwa!" əkwə. 70Ba Bitrus wɗintə kwa kəma ra paɗə mbəlyi tə nkwa shə nee, "Awə! Vá sənata wsi kə na gəa rá wə," əkwə njə, 71ba tlagwa li dzəgwa dambala. Má kwaɓa ná, ba wuntə wzha rə ya mdi kulə tsa tsamətə njə́, ba gə sha mbəlyi tə nkwa shə nee, "Mdie nə, mə mbəlyi kə zəli Yesu mdi ká Nazarat tsa njə!" əkwə. 72Ba Bitrus zhini wɗintə dəwa lə wdla ghi nee, "Lə shi-ramyi kwa hyə, vá sənata mdi tsa rá wə!" əkwə. 73Tamakə batlyə mwa ná, ba mbəlyi tə nkwa shə səkə tá Bitrus, a gə sha njə́ nee, "Na nə, mdi kə zəli mdie na pakatə, təmburi vəcə ká Galili tsá gə na!" əkwə. 74Ba Bitrus wdlantə ghi-njə nee, "Á Hyalatəmwə pətləshə rá, ndərə tsangwi tsá gə rá! Vá sənata mdi tsa rá tappə wə!" əkwə. Má təkwashə-təkwashə ná, "kakəriyakə," əkwə nggəli ka; 75ba Bitrus zəzitə vəcə kə Yesu gərətə nee, "Má nda səkə nggəli ka 'kakəriyakə,' na dzəgə nggərə ghəpi sənata rá ka makənə zhigi," əkwəa. Ba Bitrus hwə shilyə hankyə; pəmmi njə tə ntahuni rəɓ, rəɓɓi.


text: 1Me kɨndə rɔ naa tɨ kɨ Kɨrɨsɨ, ta kɨ m-aw tə m-əl kɨn e ta kɨ rɔjetɨ ɓɨ e ta ngom al. NGa nɨngə, mem kɨ kəy wa ka, kɨ tɔgɨ lə NDɨl Luwə, ma najɨ dɔ ta tɨ kɨn kadɨ e ta kɨ rɔjetɨ. 2Me ko̰ kɨ bo ngay ra-m, nɨngə mem to-m kɨ dɔ ndɔ je mbata tɨ 3lə ngakom je kɨ gɨn kojɨ tɨ ləm. M-ndɨgɨ kadɨ darɔm wa, Luwə man-m, kadɨ m-gangɨ-naa kɨ Kɨrɨsɨ mbata majɨ ləde. 4Adɨ e ngan Isɨrayəl je, kɨ Luwə təl-de ngane tɨ, tɔjɨ-de tɔɓa ləne adɨ gəri, un mɨndɨne adɨ-de, adɨ-de ndu-kun, adɨ ɨsɨ kawi-naa no̰e tɨ, ɨlə ndune adɨ-de, 5taa əi gɨn kojɨ tɨ lə kade je kɨ Luwə ɓar-de kəte. E əi je ə Kɨrɨsɨ tḛḛ gɨn kojɨ tɨ ləde tɔ. Kɨrɨsɨ kɨ e dɔ nḛ je tɨ pətɨ. Majɨ kadɨ tɔjɨ e dɔ Luwə tɨ kɨ dɔkagɨlo kɨ je kɨ dɔkagɨlo je. 6E kɨn tɔjɨ kadɨ ndu Luwə təl nḛ kɨ ndae goto al. Təkɨ rɔjetɨ, dɨje kɨ gɨn kojɨ tɨ lə Isɨrayəl əi ngan Isɨrayəl je dɔrɔ al, 7taa dɨje kɨ gɨn kojɨ tɨ lə Abɨrakam əi ngan tie je pətɨ al, tadɔ Luwə əl Abɨrakam ə nə: «E kɨ gɨn kojɨ lə Isakɨ ə ḭ a ɨngə-n dɨje kɨ gɨn kojɨ tɨ ləi.» 8Nḛ kɨn tɔjɨ kadɨ ngan ti Abɨrakam pətɨ ə əi ngan lə Luwə al, nə e ngan je kɨ ojɨ-de kɨ go kun-ndu tɨ lə Luwə kɨ un adɨ Abɨrakam ə əi ngane je kɨ rɔjetɨ. 9MBata Luwə un ndune be ə nə: «Dɔkagɨloe wa kɨn be ə, m-a m-re, nɨngə Sara a ɨngə ngon kare.» 10Lo kɨn tɨ, gɨne gangɨ al ɓəy, Rəbeka ka e no̰o̰ ɓəy tɔ. E kɨ Isakɨ kɨ kare wa ka kɨn tɔ ə ojɨ-n nga ndɨngə je kɨ joo. 11NGa nɨngə, kəte no̰ koji ngan je tɨ kɨn, lokɨ rai nḛ kɨ majɨ kɨ nḛ kɨ majal al ɓəy ə, Luwə kɔtɨ kɨ kare kɨ go me ndɨgɨ tɨ ləne mba kadɨ ndɨgɨ ra lie tɔl-n tane. 12Luwə kɔtɨ ngon kare kɨ go ndɨgɨ tɨ lə dəw madɨ al, nə e kɨ go ndɨgɨ tɨ lie e Luwə kɨ ɓar-de, ə əl-n Rəbeka ə nə: «NGon kɨ ngatɔgɨ a ra ɓəə lə e kɨ du.» 13Ta kɨn tḛḛ təkɨ makɨtɨbɨ lə Luwə əl-n ə nə: «M-ndɨgɨ Jakobɨ, ə m-mbatɨ Esuwa.» 14Ta kɨ kadɨ j-əl dɔ lo kɨn tɨ goto, Luwə e nje ra nḛ kɨ dana, nḛ ra kɨ dana al goto rɔe tɨ jagɨ. 15Tadɔ əl Mojɨ ə nə: «M-a m-ra majɨ kɨ dəw kɨ kadɨ m-ra sie majɨ, ə m-a m-o kəm-to-ndoo lə dəw kɨ kadɨ m-o kəm-to-ndoo lie tɔ.» 16E kɨn e kɨ go ndɨgɨ tɨ lə dəw madɨ al, taa e kɨ go kɨlə tɨ kɨ ra ngay al tɔ, nə e kɨ go ndɨgɨ tɨ lə Luwə kɨ nje koo kəm-to-ndoo. 17E be tɔ ə, Luwə əl-n ta ngar Parawo̰ me makɨtɨbɨ tɨ ləne ə nə: «E mi wa ə m-ɨndə-i lo kɨn tɨ mba kadɨ m-ɔjɨ-n tɔgɨm kɨ rɔi tɨ, ə kadɨ tɔm ɓa-n ta dɨje tɨ pətɨ kɨ dɔnangɨ tɨ ne tɔ.» 18Lo kɨn tɨ, kadɨ jɨ gər təkɨ Luwə oo kəm-to-ndoo lə dəw kɨ go me ge tɨ ləne, ə adɨ me dəw nga̰ kɨ go me ndɨgɨ tɨ ləne tɔ. 19Dəw madɨ a əl-m ə nə re Luwə ra nḛ kɨ mee ndɨgɨ nɨngə, se ra ban ə ɨsɨ aw kɨ ta kɨ dɨje ɓəy wa? Tadɔ dəw kɨ kadɨ ta̰ rɔ ndɨgɨ lie goto. 20Nə ḭ dəw kare par ḭ na̰ ə kadɨ ɨnajɨ ta Luwə tɨ ə? NGoo asɨ kadɨ a əl ɓane ə nə: «MBa ri ə ɨra-m adɨ m-to be,» wa al. 21NJe kɨbə ngoo, asɨ kadɨ, kɨ wanjɨ kɨ kare wa kɨn, ɨbə-n ngoo kɨ gate e ngay, ə kɨ wanjɨ kɨ kare wa kɨn, ɨbə-n e kɨ gate e ngay al tɔ. 22Lo kɨn tɨ, Luwə ndɨgɨ ngay kadɨ ɔjɨ wongɨ ləne, ə adɨ dɨje gəri tɔge tɔ, nə ore mene ə təl ore ɓəy dɔ dɨje tɨ kɨ asi tujɨ, kadɨ ɓungɨ wongɨ ləne dɔde tɨ, tujɨ-n-de kɔ. 23Nə, Luwə ndɨgɨ ngay tɔ kadɨ n-tɔjɨ tɔɓa ləne kɨ rɔ dɨje tɨ kɨ asi koo kəm-to-ndoo, kɨ ɨndə dɔde dana kəte mba kadɨ ɨsi səne me tɔɓa tɨ ləne. 24NGa nɨngə, dɨje kɨn e j-əi je kɨ Luwə ɓar-je. Ɓar-je dan Jɨpɨ je tɨ par al, nə ɓar-je dan ndəgɨ dɨje tɨ kɨ əi Jɨpɨ je al tɔ. 25Nɨngə e ta kɨ Luwə wa əl me makɨtɨbɨ tɨ lə Oje ə nə: «Dɨje kɨ kəte əi dɨje ləm al, M-ɓar-de dɨje ləm ɓone, Ə dɨje kɨ kəte əi njé ndɨgɨ je ləm al, M-ɓar-de njé ndɨgɨ je ləm ɓone. 26NGa nɨngə, lo tɨ wa kɨ dɨje əli-de tɨ əi nə: “Səi dɨje lə Luwə al” kɨn, A ɓari-de tɨ, ngan lə Luwə kɨ nje kɨsɨ kəm ba.» 27Ejay ɨlə mbḛ kɨ ya̰ne tɔ, ɔjɨ-n dɔ ngan Isɨrayəl je ə nə: «Kɨn ə re ngan Isɨrayəl je ba̰yḭ-naa tə yangɨra kɨ ta ba tɨ be ka, e njé kɨ madɨ je par ə a ɨngəi kajɨ. 28Tadɔ Ɓaɓe əl ə nə ta ləne n-a n-tɔl tae kadɨ osɨ taga rapɨ nɨm, kalangɨ ba nɨm tɔ dɔnangɨ tɨ ne.» 29Nɨngə e tə ko ta kɨ Ejay wa ka əl ɓəy ə nə: «Kɨn ə re Ɓaɓe kɨ nje tɔgɨ pətɨ, Ɨyə̰ dɨje madɨ tə gɨn kojɨ ləje al ə, Re j-a jɨ to tə Sodom be, Re j-a jɨ tɨtɨ naa kɨ Gomɔr be.» 30Ta kɨ kadɨ j-əl dɔ ta tɨ kɨn ə to kɨn: dɨje kɨ gəri Luwə al, kɨ sangi rəbɨ kadɨ n-əi dɨje kɨ dana al, nə Luwə ɔr ta dɔde tɨ adɨ təli dɨje kɨ dana. Təli dɨje kɨ dana kɨ go rəbɨ kadɨ-me Kɨrɨsɨ. 31NGa nɨngə, ngan Isɨrayəl je kɨ sangi kadɨ n-əi dɨje kɨ dana kɨ go rəbɨ lə ndu-kun taa, tḛḛi lo ndu-kun tɨ ka kɨn al. 32Tḛḛi loe tɨ al mbata ooi kadɨ e nḛ kɨ n-a n-ɨngəi kɨ rəbɨ kɨlə kɨ ra yo ɓɨ kɨ rəbɨ kɨndə me dɔ ra majɨ tɨ lə Kɨrɨsɨ al. Lo kɨn tɨ, awi tɨgəi njade mbal tɨ, awi tə kosi. 33Təkɨ makɨtɨbɨ lə Luwə əl-n ə nə: «Oi, me ɓe bo tɨ kɨ Sɨyo̰, M-ɨndə mbal kɨ nje tɨgə dəw no̰o̰, E mbal kɨ nje tɨgə dəw kɨlə, Nə dəw kɨ ade mene, nḛ a tule naa tɨ al.»


text: 1Ba Yesu gərətə njə́a vəcə nggəlaa tazhe tətəkə tə́ hyá nee, kə hyi-hyi ba hyá mələ adəwa, a gədyi Hyalatəmwə kəvi-kəvi, kəlama dakəshəgwa. 2Kwə njə na sha hyá, "Tə wuntə vi, tə wuntə mələmi, wuntə mdi kə gə kita tsá shə, tsá má nggadləni va Hyalatəmwə; mwa, vá tsəkwə wsi va njə́ lə wuntə mdi wə. 3Tə mələmi shə mwa, wuntə malə wjagə tsá shə, tsá təkwarə səkə tá mdi kə gə kita tsa wamara vi, a gədyi nee, 'Titihwə na rá, vweta rá va mdi kə ɗahwi rá lə dlərəbi,' əkwə. 4Má mdi kə gə kita tsa ná, ba kə́lyə kə fá vəcə maləa. A má tə wuntə vi tə məzarəghi ná, ba mdie gə kwa mni-njə nee, 'Mandara yira má nggadləni va Hyalatəmwə, a vá tsəkwə wsi va rá lə wuntə mdi dəwa wə nə, 5má təmburi tsá kə malə wjagə tsa mnitə rá ghi kəvi-kəvi tsa ki, yira vwi njə́ va mdi kə ɗahwi njə́ tsa, vashə njə mnitə rá ghi dabwaa lə səkə nkwaa,' əkwə mdie." 6Ba Tlamda gə nee, "Kə fatə vəcə kə mdi má jiri və tsa gətəa yə huri? 7Má ndərə tsətsə njə ki, ka vwi mbəlyi tsatsəka-ranjə Hyalatəmwə, ngyí kə ntahuni tə́ njə́ vərə lə vəci va bwanyə ndza hyá mə huri? Tsəma dzəgə njə ɗa tataɓayə tá vwi hyá ri? 8Jiri, yira gə sha yə, njə dzəgə vwi hyá zazamə! Mandara njə ndza kala tsa shə, má vəcirəvi dzəgə Zəgwi ra Za zhini səkə nə, tawa mdi kə mbərəsa lə njə́ shə njə kwa wdunya ndangə ná?" əkwə Tlamda. 9Ba Yesu gərətə njə́a vəcə nggəlaa tə́ wuntyi mbəlyi kə fəyə ghi-hya ka mbəlyi kə mda nkwa lə jiri, a ba wshəntə paɗə wuntyi mbəlyi. 10Kwə njə na sha hyá ki, "Wuntyi mbəlyi tsá shə ɓwagə, ba hyá dzəgə mələ adəwa kwa mpya Hyalatəmwə. Mdi patlə ná, mdi ká Farisi njə; má wuntə ná, mdi kə tsəni budi. 11Ba mdi ká Farisi tsa tlagwa tayə, a mələ adəwa tə́ ghi-njə nee, 'Hyalatəmwə, wuri rá kə "usa na; təmburi yira nə, kala wuntyi mbəlyi fafashə rá wə. Hyá nə, mbəlyi má jiri və; mbəlyi kə mələ dlərəbi hyá; ká nyə səri hyá dəwa, paɗə-hya. Mwa, wuri rá kə "usa na, təmburi kala mdi fashə kə tsəni budi tsa rá wə. 12Má yira, ɓwagə zhigi mələ ashamə rá mə shikwi patlə; tə nggə na wsi patlə rá shilyə mə wamara wsi mungə kə rá tlantə,' əkwə. 13"A má mdi kə tsəni budi tsa kwa nganjə ki, ba tayə kyə-kyə, a və́ njə tlanə ghi-njə va həwə wə. Ba njə tsavə hatə-njə va ɗantəgwa ra mni-njə, a gə nee, 'Hyalatəmwə-ra, zhihwi tá rá; yira mdi lə bikyi,' əkwə. 14Jiri, yira gə sha yə, mdie nə, wuri njə kə tlayi ntivintəgwa ra bikyi-njə nda dzəgə ya-njə njə; a má mdi ká Farisi tsa ná, səfə njə lə bikyi kwa ghi-njə. Təmburi wamara mdi kə fəyə ghi-njə ka mdi kulə, Hyalatəmwə dzəgə fə njə́ ka tsá kwanahə; a má mdi kə wtəntə ghi-njə, njə́ tsá dzəgə Hyalatəmwə fə ka mdi dakuləa," əkwə Yesu sha hyá. 15Má venkwashə mwa, tə kə́lə nggwasə yirəɗiɗyi mbəlyi səkə tə́ Yesu, a njə fərəmbwi barəka tə́ hyá. Má vi kə mbəlyi kə zəli njə́ nata ná, ba hyá ndzəgə mbəlyi kə kə́lə nggwasə ngyi səkə. 16Ba Yesu ka nggwasə ngyi səkə, ba gə nee, "Dlənata wa nggwasə, a hyá səkə tá rá; wá kalə hyá yə wə! Təmburi zəmə mbəgə Hyalatəmwə nə, se mbəlyi kə njigwe lə məhələ kala nga nggwasə ngyi, tsá kə dzəgə dzəmə. 17Jiri, yira gə sha yə, má mdi kə "i dzəmə mbəgə Hyalatəmwə nə, se njə́ kə́lə vəcə Hyalatəmwə kala kə́lə nggwasə; má və́ njə tsətsə wə, ka dzəgə njə dzəmə mbəgə Hyalatəmwə wə," əkwə Yesu. 18Ba wuntə mdi kulə səkə yiwi va Yesu nee, "Á Mala kwá zərəndza-tara, na mdi tsapə! Waá wsi ndza rá mələtə nda ndza rá tlayi mkyə má kəri ri?" əkwə. 19Ba Yesu gə sha njə́ nee, "Təmburi waá nda gə na nee, mdi tsapə kwá zərəndza rá, kwə na ri? Təmburi mdi tsapə kwá zərəndza shə kwa wdunya wə—se Hyalatəmwə kutə. 20Wuri na kə sənata wada hyi Hyalatəmwə huri—tsá kə gə nee, 'Wá nyə na səri wə; wá pətlə mdi na wə; wá ghəli na wə; wá fə vəcə tsangwi na tə kwavati-nga wə; ba na həwə va ta-ranga lə ma-ranga,' əkwəw?" 21Ba mdie gə nee, "Səfə rá ka zəgwi nda tsəshə zəli vəcəa rá kə́rəpi, a yatə hyá talala," əkwə. 22Má vi kə Yesu fatə vəcə mdie ná, ba njə gə sha mdie nee, "Wsi kutə tsá má na mələtə—njə́ nee, mayi pahwi zaka wsha va na paɗə, ba na nggərəkə "u"wi-njə tə́ ká tiki, a na dzəgə tlantə galipə məɓa tamwə; a ba na səkə na zəli rá," əkwə. 23Má vi kə mdie fatə vəcə tsa ná, ba mni-njə ɗantəgwa, təmburi mdi galipə njə ndangə mə́. 24Má vi kə Yesu nata nee, wuri mni mdie kə ɗantəgwa ná, ba njə gə nee, "Dzawə handanda ba mdi galipə dzəgə dzəmə mbəgə Hyalatəmwə! 25Kasəkayə-ma jilyə dləgwami tə wurə mashila, tə́ dzəgə mdi galipə dzəgə dzəmə mbəgə Hyalatəmwə," əkwə. 26Má mbəlyi təɓa kə fatə vəcə-njə tsa ná, ba hyá yiwi va njə́ nee, "Waá mdi ndza dzəgə tlayi mbə, ndərə tsətsə njər?" əkwə. 27Ba Yesu gə sha hyá nee, "Dzawə handa tə́ mdi, təmburi kandə mdi mbə́tə ghi-njə wə; a má wsi dzawə tə́ mdi nə, kasəkayə tə́ Hyalatəmwə," əkwə. 28Ba Bitrus gə nee, "Na njə́a mənə tsə́, wuri yə́ kə hwə tá ya-yə́ lə zaka wsha va yə́ paɗə tazhe zəli na," əkwə. 29Ba Yesu gə sha hyá nee, "Jiri, yira gə sha yə, wamara mdi kə hwə tá ya-njə lə malə-njə lə nggwasama-ranjə, á tára ta-ranjə lə ma-ranjə ba nggwasə-njə səkwa təmburi zəmə mbəgə Hyalatəmwə, 30mdi shə dzəgə tlantə wsha kúkulə mə ndza-ranjə kwa wdunya tsa, mdashə ngyí kə njə hwə tə́ tsa kashasha; má dzəgəndza mwa, mdi shə dzəgə tlayi mkyə má kəri!" əkwə Yesu. 31Ba Yesu kata mbəlyi kə zəli njə́ mungə-ɓwagəghitə ngyi vari bəla cacika, a ba gə sha hyá nee, "Na njə́a mənə, na wa myi li dzəmə Urushalima. Wamara wsi kə zakuri hyi Hyalatəmwə ɗafətə zamə mbweghe Zəgwi ra Za ná, njə dzəgə mələgwa jiri. 32Təmburi mbəlyi dzəgə fərəshə njə́ tə pəla tə́ ká kyə, a hyá dzəgə ɗa njə́ lə wura, a nggənggələ njə́, ba ntintivi njə́ lə ndigulyi; 33hyá dzəgə nkə njə́ lə kurəpyi mwa, a ba pətləshə njə́. A má tə kwá makənə hya-ranjə kwa kúlə ná, njə dzəgə tlagwa lə mkyə səmə kwa kúlə!" əkwə Yesu sha hyá. 34Má mbəlyi kə zəli njə́ ngyi ná, ndyarə hyá va sənata wsi mə vəcə-njəa, təmburi təmbwə-təmbwə wsi mə va hyá; vá sənata zəzi-njə hyá mə wə. 35Má vi kə Yesu səkə hələgi tá Yariko ná, na wuntə ghuli tsa mnyə hunkwa məndzə, a gədyi njə va mbəlyi. 36Má vi kə njə fatə ntahə mbəlyi kúkulə kwa nkwa ná, ba njə yiwi va hyá nee, "Waá wsi kə ɗatəgwa ri?" əkwə. 37"Yesu mdi ká Nazarat, tsá tə shalyi!" əkwə hyá. 38Fatə kə ghulie fatə vəcəa ná, acə njə mə dlangətə nggurədlə tamwə, a gə nee, "Yesu Shi ra Dawuda, zhihwi tá rá!" əkwə. 39"Á ghuli, divi na!" əkwə mbəlyi təkəma-təkəma. A má ghulie ná, ba mtsəhətə dlangətə nggurədlə-njə tamwə: "Shi ra Dawuda, zhihwi tá rá!" əkwə njə akə. 40Ba Yesu tayə, a gə sha mbəlyi nee, "Kələkə rá wa mdie səkə," əkwə. Má vi kə njə səkə tá Yesu, ba Yesu yiwi va njə́ nee, 41"Waá wsi kə na "i a rá mələ na ri?" əkwə. "Tlamda, mnəntə rá ntsə-ra, a rá nə nkwa!" əkwə ghulie. 42" 'Kulingə' kwə na va ghuli-ngaa—wuri ntsə-nga kə mnəntəgwa səkwa tə tsá kə na mbərəsa lə rá!" əkwə Yesu sha njə́. 43Mpəlyammə kə mdie mnəntə ntsə-njə ná, ndaka nənə nkwa njə wanggə! Acə njə tə zəli Yesu məsəbə dzəgwa kwa nkwa, a fali Hyalatəmwə. Má vi kə mbəlyi kúkulə ngyi nata njə́ ná, ba paɗə-hya fali Hyalatəmwə dabwaa.


text: 1Amma tə'i əndə'i əndə ɗii ləməkii Ananiya tii da minaakii Safiira. Ca ɗərəmagi də əndə'i ratii. 2Də shiinə ŋga minaakii ca umbee ka hara kwaɓakii, ca kərə harakii, ca kapaa akəŋwacii masləkee ənja, ca ɗatə makə patə vii ci. 3Wata əŋki Piita ka ci, “Ya hə Ananiya, mi saŋə kapaa hə rəgwa ka Seetanə a dəməgərə aa mooɗəfəkwa? Wiinə kə jirakə hə ka Malaaɓa Ma'yanə, ha umbee ka hara kwaɓa ŋga rə goonə. 4Daga hə ma'ə maɗərəmagimə, naaku nə rəkii. Makə ɗərəmagi hə əsə, əntaa naaku nə kwaɓakii kwa? Iitiitə 'watəgi hə kaala hiima ŋga ɗa bwaya slənətsa? Əntaa ka ənji jirakə hə, amma ka Əntaŋfə.” 5Makə fii Ananiya waɓəətsa, wata ca kulagi, ca əntəgi. Ədzəmə ŋga ənji fanə patə, kə lagi. 6Wata daguyinə a shi, təya haɗətə tə ci, təya ŋgiragi tə ci agyə, təya ŋgəɗəgi. 7Ma daba'ə bahə tibisə makkə, minaakii a shi, ki mashiimə sətə ɗii tə ŋgurii. 8Əŋki Piita ka ki, “Bawə ka nyi, ha'ə makə ətsə nə kwaɓa ŋga rətə goonə ɗərəmagyuunə kwa?” Kya ba, “Awa, ha'ə ɗərəmagiinə.” 9Wata əŋki Piita ka ki, “Mi saŋə guŋunuunə də ma ka təɓə Ma'yanə ŋga Slandana? Fawə ənyanə ŋga daguyiitə ŋgə'i tə ŋgurəku. Watiitsə kə mbu'ya a makuvə. Ka ŋgərəginə nə tii tə hə agyə naaku əsə.” 10Wata kya kulagi atsaa səɗəkii, gudərəslə kya əntəgi. Daguyiitə a gimagərə, təya lapaa tə ki mantəkii. Wata təya ŋgərəgi tə ki agyə, təya dzə ka ŋgəɗəginə tə ki ataŋgala ŋgurii. 11Wata ədzəmə ŋga ənji nə'unə patə a lagi da ənjitə fii sətə ɗaaɗii patə. 12Ma masləkee ənja, kə slənyi tii sə ŋga hurəshishinə laŋə ahada ənja. Patənə ŋga ənjitə vii gooŋga əsə, agi dzatənə nə tii də nə də ədzəmə rəŋwə atsaa malaɓatə ci ənjə a 'wa Malaɓa ŋga Sulayimaanu. 13Ma hara ənjitə pooshi vii gooŋga, kə ŋgwali tii ka guŋutə də nə da tii, amma agi dəlanə nə tii də tii. 14Ma ənjitə vii gooŋga ka Slandana, ŋguyirənə da makinə, tsakənə da tsakənə nə laŋənatii, təya ləɓə də nə da hara ənji nə'unə. 15Putə ŋga ətsə ha'ə, kə kyaara ənji ənji bwanea aa rəgwa da i ədəratii da ədzatii, təya banee ka tii; acii maa kə mbu'ya Piita, taa iitiitə mbu'u ka paləginə nə məndzaaŋgu'inaakii agyanə hara ənji bwaneatii. 16Kə shiishi hara ənji ɓəzəkii əsə daga ka giwanyiitə guŋutə də Urusaliima patə, təya kira ənji bwaneatii da ənji ginaajinyinə. Patə, kə mbə'i tii əsə. 17Ma gawə ŋga limanyinə da patənə ŋga ənjitə ci təya ndzaanə, waatoo kurəgə ŋga Sadukiinə, kə shirəhə tii ka masləkee ənji ka shaŋə. 18Təya kəsə tə tii, təya kərə tə tii aa furəshina, təya pa'əgi tə tii. 19Amma, ma davəɗə, wata malaa'ika ŋga Əntaŋfə a shi, ca wunəgi makuvənyinə ŋga furəshina, ca əjagi tə masləkee ənji, ca ba ka tii: 20“Dzəmə aasəkə yi ŋga Əntaŋfə, una waɓə ka ənji agyanə kura əpinə.” 21Makə fii masləkee ənji ha'ə, təya palə tsəɗakə, təya dəməgərə aasəkə yi ŋga Əntaŋfə, təya dzəgunə ka ənja. Pukənə ŋga ha, gawə ŋga limanyinə a shigi da ənjaakii, ca fə'ya mətərəkinaakii da matakəŋwanyinə ŋga Isərayiila patə. Təya sləkee ka soojiinə aa furəshina ka fə'yanə tə masləkee ənja. 22Mbu'unə nə soojiinə aa furəshina, malamə tii tə masləkee ənja. Wata təya ənya ka banə ka mətərəkinə, 23əŋki tii, “Kə lapaa inə makuvənyinə mapa'əkii dəŋə dəŋə, ənji nəhənə əsə, patə nə tii davə. Amma, ma wunəginiinə makuva, pooshi inə lii tə tii davə.” 24Makə fii ŋwaŋwə ŋga soojiinə da madiigərə limanyinə, kə dzəgəpaa tə tii ka shaŋə nə sətə ɗii tə masləkee ənja. Mashiimə tii taa mi na uudə ba'a. 25Wata əndə'i əndə a shi aaɓiitii, ca ba ka tii, əŋki ci, “Ma ənjitə pa'əgyuunə ŋga mbəɗə asəkə furəshina, watiitə asəkə yi ŋga Əntaŋfə ka dzəgunənə ka ənja.” 26Wata ŋwaŋwə ŋga soojiinə da ənjaakii a palə ka 'wanə tə tii, amma əntaa də ŋgeerənə, acii kə ŋgwali soojiinə ga ənjə a kaalatə tə tii də faariinə. 27Makə kira tii tə masləkee ənja, təya kəŋee ka tii akəŋwacii mətərəkinə. Gawə ŋga limanyinə a ba ka tii, 28“Kə shiina bii koonə də ŋgeerənə, goona dzəgunə də ləmə ŋga əndətsə ma'ə, amma wiinə kə guŋutəgyuunə də Urusaliima də dzəgunəətsə goonə. Ha'ə maa, ŋga'ə koonə nə ləɓeenə keenə da idənaakii.” 29Wata əŋki Piita da hara masləkee ənji ka tii, “Tyasə ka Əntaŋfə gərə'uniinə palee ka ənda. 30Ma unə, unə ɓələgi tə Yeesu də gwa'avənə tə ci aashi ənfwa. Amma kə maɗee Əntaŋfə ŋga dzədzəshi'inaamə ka ci agi maməətə ənja. 31Ka ci vii Əntaŋfə məghərəvənə əsə, ca ndzanee ka ci da ciizəmakii, kaa ca ndzaa ka gawə da maluwa, ca ɓaarii ka ənji Isərayiila rəgwa ŋga baanə ka ci, təya upaa tifyaginə ŋga 'waslyakəənatii. 32Ma inə, seedawanyinə niinə ŋga uushi'iitsa, ha'ə maa nə Malaaɓa Ma'yanə ətə vii Əntaŋfə ka ənjitə ca muu aaya ka ci.” 33Makə fii mətərəkinə ha'ə, səkətii a ɓəzəgi. Ha'ə kə mwayi tii ɓələnə tə tii. 34Amma tə'i əndə'i əndə Farisa ahadatii ətə ɗii ləməkii Gamaliyalə. Ma ca, mashii bariya nə ci. Gawə nə ci əsə akəŋwacii ənji patə. Ca maɗətə, ca ba ka soojiinə wa təya fəɗəgi tə masləkee ənji agyə zəku'i. 35Makə dəməgi tii, ca waɓə ka mətərəkinə, əŋki ci, “'Ya'ə ndzəkəŋushi'inə, ənji Isərayiila, hiimatəmə ŋga'ə sətə cuuna moo ɗanə də ənjitsa. 36Ma wanyiinə dzəgi aa ba'a, kə shigi Tawəda da ba'akii bahə gya'ə ənfwaɗə ətə ca nə'u tə ci. Kə zhi'wee ci ka naakii nə ka uushi. Amma kə ɓələgi ənji tə ci. Ənji nə'unə tə ci patə əsə, kə yiigəɗəgi tii. Sətə mwayi tii ɗanə patə, kə ndzaanə ka uushi ŋga zaɓə. 37Ma daba'əkii, saa'i ŋga ɓaana ənja, kə shigi Yahuda əndə Galili. Kə 'wii ci ənji ka nə'unə tə ci, amma kə ɓələgi ənji tə ci əsə. Ənjaakii patə əsə, kə yiigəɗəgi tii. 38Acii ha'ə, shigimə agi waɓənə ŋga ənjitsə ca nə'u tə Yeesu, una bwasee ka tii. Acii maɗa əndə ca ba ka tii ɗa tsarə slənətsa, kadə na dzəgi. 39Amma, maɗa Əntaŋfə ca ba ka tii ɗa tsarə slənətsa, pooshi unə ka mbee ka uulaginə tə tii. Nəhəmə acii goona ɗii panə da Əntaŋfə.” Wata mətərəkinə a luu waɓənə ŋga Gamaliyalə. 40Təya 'wagərə tə masləkee ənja, təya ba ka soojiinə, wa təya fəslə tə tii, təya ba ka tii, “Goona ənə ka waɓənə ka ənji də ləmə ŋga əndətsə ma'ə!” Ma daba'əkii, wata təya kapaa tə tii. 41Masləkee ənjə a gimagi satii ahada mətərəkinə, təya palə də mooɗasəkə ka shaŋə, acii kə mbu'utə Əntaŋfə də tii kaa təya sa ŋgəra'wə da ciɓa ka putə ŋga ləmə ŋga Yeesu. 42Pukyanə ŋga uusərə patə, taa asəkə yi ŋga Əntaŋfə, taa asəkə yinyinə, mabwaseemə tii ka dzəgunənə da waazanə ka ənji oo'i, Yeesu nə Mataɗəkii ŋga Əntaŋfə.


text: 1Má vi kə Yesu hwə səkwa kwa mpya Hyalatəmwə, a njə li ná, ba mbəlyi kə zəli njə́ səkə ncəncərəshə ndərə anətəgwa ra mpya tsa. 2Ba Yesu gə sha hyá nee, "Kə nata mpya ngyi yəw? Yira gə sha yə jiri, mbəlyi dzəgə dlədlantə hyá paɗə! Mandara pəlyə́ kutə, ka dzəgə mbəlyi dlənata tə mdi-njə kəlama dlantə dzətə ka wə," əkwə. 3Má vi ndza Yesu mə mwə rə Zaitun məndzə ná, ba mbəlyi kə zəli njə́ səkə tá njə́, waləka hyá kalə; ba hyá gə sha Yesu nee, "Venkwa-ma dzəgə wsha ngyi mələgwa ri? A waá wsi kə dzəgə ncə nee, njə́a vi kə səkə-nga tsa, vi ndza wdunya dzəgə za ri? Gətə yə́ mə," əkwə hyá. 4Ba Yesu gə sha hyá nee, "Á yə ya ghi-yə dye, vashə mbəlyi nggutətə yə; 5təmburi mbəlyi kúkulə dzəgə səkə, a gə nee, 'Yira Kristi Mdi kə mnə Hyalatəmwə!' əkwə fashə, a nggutətə mbəlyi kúkulə. 6Yə dzəgə fá habarə mpa lə gwarə-gwarə nkwa kúkulə mwa; a washə yə nggadləni və wə. Təmburi də́walə ba wsha ngyi ɗatəgwa ndangə mə́; a vá ncətə mwa nee, wuri kwanahə wdunya kə səkə wə. 7Má nda səkə vi shə a səkə, mpa dzəgə tlagwa kwalyə mbəlyi dadamə bakəma kwa wdunya; má dzəgə ɗagwa dabwaa mwa. Má hyə kwa nganjə, njə dzəgə mnəmnəgwa wanak, wanakkə, a wtsiwtsigwa tə nkwa dadamə. 8A má paɗə wsha ngyi ná, tsá tsəmi batlyə mə bwanyə kə dzəgə səkə kalə! 9"Má kətərəmbwe tsa, mbəlyi dzəgə tsə́ yə, a ɗa yə lə bwanyə dabwaa, a ba pətləshə yə dzəgwa hyə. Paɗə mbəlyi dzəgə "imye yə səkwa təmburi rá. 10Má venkwashə ná, mbəlyi kúkulə dzəgə hwə tá zəli rá va bwanyəa; hyá dzəgə tlə səra tá kwavati-hya, a ba "imye kwavati-hya fashə. 11Mbəlyi kə tlətle mnyə kúkulə dzəgə səkə, a fə ghi-hya ka zakuri Hyalatəmwə fashə tazhe nggutə mbəlyi kúkulə. 12Má təmburi ndza ra "yagarə tə mtsəhəgwa kwa wdunya mwa ná, mbəlyi dzəgə dlənata "ighi kashasha. 13A má mdi kə səsəwihwi zaka mbwara bwanyə ngyi paɗə rapə tə vi dzəgə njə mtə ná, njə dzəgə tlayi mkyə má kəri. 14Má nda səkə kwanahə vi shə a səkə mənə, mbəlyi dzəgə gə habarə ndərə mbweghe zəmə mbəgə Hyalatəmwə tə́ paɗə mbəlyi kwa wdunya bakəma. 15"Má venkwashə mwa, yə dzəgə nə wuntə wsi ntimye kə mbəlyi nggadləni və kwa mpya Hyalatəmwə—njə́ tsá kə Daniyelu Zakuri gətə vəcə mbweghe-njə zamə. (Má mdi kə jangga vəcəa, ba njə sənata zəzi mə!) 16Má ká Yahudiya venkwashə ná, mbə́lə hyá dzəmə mwə! 17Má mbəlyi ndza mkyəgwa kwa dlavə venkwashə ná, washə hyá ɗantə vi lə dzəmə mpya tazhe kə́lə wsha mə wə. 18Má mbəlyi kwa mtə wza, washə hyá shika kə́lə lə"use-rahya wə. 19Kwatsəka tə myə lə hwi venkwashə, lə myə lə nggwasə tə mbwi! 20"Kasha wa gədyi va Hyalatəmwə, vashə vi kə mbə́lə tsa dzəgə ɗatəgwa hawgye lə tə vəci kə mkyəgwa. 21Təmburi bwanyə kə dzəgə mələgwa venkwashə, kwá ndəma gətəgwa: ala mələtəgwa kala tsa tsəshə tə patəgwa ra wdunya wə, a ka zhini dzəgə mələgwa kala tsa shə dzəgəndza mwa wə. 22Má və́ Hyalatəmwə dzəgə dimə yemyi mə, ba wtəntə vi bwanyə tsa wə ná, mdi shə dzəgə mbə mandara kutə wə; a má təmburi mbəlyi tsatsəka-ranjə, Hyalatəmwə dzəgə wtəntə vi bwanyə tsa. 23"Má ba mbəlyi gə sha yə venkwashə shə nee, 'Na Kristi tsa tə nkwaa!' lə nee, 'Na njə́ ca!' əkwə ná, washə yə fá vəcə-hya wə. 24Təmburi wuntyi ká tsangwi kúkulə dzəgə səkə, a fə ghi-hya ka Kristi lə ka zakuri kə gə vəcə Hyalatəmwə fashə. Hyá dzəgə mələ wsha kwatsəka bubwa-bubwa tazhe nggutə mbəlyi kə Hyalatəmwə tsəkavə ka nganjə, ndərə á hyá nggutətə. 25Wuri rá kə gətə yə wsha ngyi nda səkə vi shə a səkə! 26"Təmburi tsətsə, má ba mbəlyi gə sha yə nee, 'Na njə́ ca mə gamba!' əkwə, washə yə tlagwa və njə́ wə; má ba hyá gə nee, 'Na njə́ kə mbushə ghi-njə mə mpyaa!' əkwə, washə yə fá vəcə-hya wə. 27Təmburi má səkə Zəgwi ra Za tsa dzəgəndza ná, njə dzəgə ndza kala hwa-ra-va kə ɗatə maɗyaɗyakkə kwa mwə rapə la wa wanggə, a nggaməshə nkwa tamwə paɗə; kandə mbushəgwa wə. 28'Má nkwa ndza wsi kə mtə-mtə təɓa nə, təɓa tsənigwa wadəgə.' 29"Má mə vi kə dzəgə səkə shə, na bwanyə kə rá gə ngyi kə kwatsənə ná, nkwa dzəgə mbərə ka nkutli—təmburi ka dzəgə vəci wɗə hyá lə tə́rə wə. Sasərəgwe dzəgə wdiwdigwa səkwa mə tamwə mwa, ba paɗə wsha kukulə məɓa tamwə dzəgə dləntəgwa tə nkwa kə ndza-rahya. 30Má kətərəmbwe wsha ngyi, səkə Zəgwi ra Za dzəgə ncətəgwa məɓa tamwə; paɗə mbəlyi kwa wdunya mwa ná, hyá dzəgə ntahuni lə ɗantəgwa ra mni, a nənə Zəgwi ra Za tə səkwa məɓa tamwə mə kulyaɓa, lə dənama ra kulə-njə dabwaa! 31Má venkwashə ná, mbəlyi dzəgə wgyi tərəmwi dabwaa, nda səkə Zəgwi ra Za dzəgə mnə mbəlyi kə mnə Hyalatəmwə bakəma kwa wdunya tazhe ka mbəlyi tsatsəka ra Hyalatəmwə, a tsəni hyá paɗə səkə tá njə́. 32"Á yə ntavə wsi kə zəzi, a təkəvə wsi shilyə mə ndza ra kwadacikwa: má vi kə yə nata ɗá ra tlibəlyi kwadacikwa gurəmmi ná, kə sənata yə nee, wuri jivəni kə səkə huri? 33Tsətsə mwa, má vi kə yə nata wsha ngyi tə mələgwa, ba yə sənata nee, wuri vi kə səkə Zəgwi ra Za shə kə hələgitəgwa. 34Jiri, yira gə sha yə, kə́rəpi wsha ngyi dzəgə mələgwa nda səkə mbəlyi təmwə ndzaranjəa dzəgə mtə paɗə. 35Nkwa məɓa tamwə lə nkwa tə ka dzəgə za paɗə; a má vəcə-ra ná, ka dzəgə za wə. 36"Má vi ndza wsie dzəgə mələgwa tə, mdi shə kə sənata wə; mandara mbəlyi kə mnə Hyalatəmwə məɓa tamwə lə Zəgwi ra Hyalatəmwə, vá sənata hyá wə. Se waləka Hyalatəmwə Ta, tsá kə sənata kalə. 37Má səkə Zəgwi ra Za tsa ná, njə dzəgə ndza kala wsi kə ɗatəgwa mə vi zamanə Nuhu zamə. 38Má zamə shə nda səkə yemyi səkə zantə wdunya ná, se mpurə wsha kə zəmə lə sa badlə, tsá mələ mbəlyi. Zhilyi lə myə paɗə ná, mugwa wsi mələ hyá akə, a fá zərə wdunya, rapə tə vi kə Nuhu dzəgwa kwambawali. 39Má hyá mwa, və́ sənata wsi kə mələgwa hyá, a nggadləni və wə; ba yemyi səkwa zantə hyá həlangə. Tsətsə dzəgə njə mələgwa tə vəci dzəgə Zəgwi ra Za səkə dəwa. 40"Má venkwashə shə, mbəlyi dzəgə tawa zhilyi ɓwagə tə wza kwa mtə: mbəlyi dzəgə kə́lə tsá patlə, a dlənata tsá patlə. 41Má myə ɓwagə tə hə́ ha tə nkwa rə kə hə́, mbəlyi dzəgə kə́lə tsá patlə, a dlənata tsá patlə. 42Təmburi tsətsə, á yə hitəgwa—təmburi vá sənata vi dzəgə Tlamda-yə səkə yə tə wə. 43Ba yə sənata mwa, má ndərəma kə sənata vi kə səkə ghəli tlamda ya ka ntsá ya-njə nə, ka hya tlamda ya shə wə; se mələlə ndza njə tazhe ya ya-njə, a njə nka ghəli kə ntsá ya-njə. 44Má yə mbəlyi-ra mwa, á yə hitəgwa kala tsa; təmburi Zəgwi ra Za dzəgə səkə həntəkkə, a tawa yə tə vi má yə fətə ghi tə səkə-njə. 45"Waá mdi ka mava jiri kə ntsəntsəkulə ri? Mava jiri kə ntsəntsəkulə, njə́ tsá kə tlamda ya-njə fəyə njə́ ka mdi kə ɗingə wuntyi mavalyi hyi-njə paɗə, a njə nggərəkə wsi kə zəmə tə́ hyá mə vi kə hitəgwa. 46Barəka dabwaa tsá dzəgə mava tsa tlayi va tlamda-njə mwa, a na tlamda-njə kə səkə tawa njə́ tə mələ tlə́nə kə njə gə sha njə́ lə jiri. 47Jiri, yira gə sha yə, tlamda ya tsa dzəgə fə zaka wsha va njə́ paɗə tə pəla tə́ mava tsa. 48"A má ba mava tsa ndza ka mdi "yagarə, a gə nee, 'Ka dzəgə tlamda-ra səkə zazamə wə,' əkwə, 49acə njə mə nkə wuntyi mavalyi kwavati hyi-njə fashə, a lie mpurə wsha kə zəmə lə sa badlə tə nkwa kə sa badlə ná, 50tlamda mava tsa dzəgə səkə həntəkkə, a tawa njə́ tə vi má mava tsa fətə ghi tə səkə-njə, 51a sərəntə lə wura fələnggwə, a ba fəyə njə́ tə nkwa kutə lə paɗə wuntyi mbəlyi má jiri və; njə dzəgə ntahuni lə mpurə tlənə tə nkwa shə.


text: 1Taa wu patə, wa ca nə'u, ca fa tə gayinə ŋga hanyinə. Acii pooshi əndə ca ɗa ŋwaŋuunə maɗa pooshi Əntaŋfə vii ka ci. Ma ənjitə ca ɗa ŋwaŋuunə, Əntaŋfə ta'i tə tii. 2Acii ha'ə, taa wu patə kaaree ka gayinə, kə kaaree ci ka sətə ɗii Əntaŋfə ətsa. Ma əndətə ca ɗa ha'ə, gəŋwanə ŋga Əntaŋfə cii kəya əlya aagyanəkii. 3Acii ma gayinə, pooshi ənji slənə ŋga'aanə ka ŋgwalənə aciitii. Ənji ɗa bwaya bwayaanə nə ŋgwalənə. Maɗa ŋga'ə koonə koona ndzaanə yadə ŋgwalənə acii gawa, see a ɗoonə gooŋgaanə, kaa ca dəlagi duunə. 4Acii ma tsarə ŋga əndətsa, əndə slənə ka Əntaŋfə nə ci, ka shii tsakənə duunə. Amma maɗa kə ɗii unə bwaya bwayaanə, ka ŋgwalənə nuunə aciikii. Acii ma baawəɗatə vii Əntaŋfə ka ci, əntaa ŋga zaɓə, amma kaa ca slənəgi ka ci ka dzalə ənjitə ca ɗa bwaya bwayaanə. 5Acii ha'ə, ŋga'ə maɗa fii ənji gayinə. Əntaa wata acii ɓəzee ka səkə ŋga Əntaŋfə, amma putə ŋga shiitə shii hə oo'i, dagwa uushi cii kwa ɗa. 6Ci ɗii əsə cuuna ki'i tsəka. Acii ma ənji luu tsəka, maɗa kə ɗii tii slənəkii də rəgwakii, slənə ŋga Əntaŋfə ci təya ɗa. 7Acii ha'ə, ki'imə ka tii sətə dəɓee una ki'i ka tii. Taa ŋgutə tsarə ŋga tsəkə patə dəɓee una ki'i, ki'imə. Ha'ə əsə, famə tə ənjitə dəɓee una fa tə tii, haŋətəmə tə ənjitə dəɓee una haŋətə tə tii əsə. 8Goona luuvə kaa dəmənə a ndzaanə ashuunə. Uuɗəshimə aakəŋwa aakəŋwa, acii ci nə dəmənəətə ashuunə. Taa wu patə uu'i tə ənja, kə nə'utə ci bariya ətsa. 9Ma bariya, kə bii ci kaamə, “Goona aləhiinə. Goona ɓələhiinə. Goona hərə. Goona sərəhə.” Patənə ŋga bariyanyiitsa da hara bariyanyinə, wiinə hatə njaŋə tii, waatoo, “Uuɗuu tə əndətə aɓiiku makə sətə cii kwa uuɗə naaku na.” 10Ma əndətə da uuɗənə a ədzəməkii, paa ci ka ɗa daawaanə ka əndətə aɓiikii. Acii ha'ə, ma uuɗənə, ci mbu'utəgi də bariya patə. 11Dəmə aakəŋwa də ɗanə ha'ə, makə kə shii unə, kə uugi saa'i ŋga vəɗəhənə goonə ka ŋunyinə mbu'yanə, waatoo saa'i ŋga uudəpaa upaa luupaanə gaamə. Ma saa'itsa, kə uugi mbəshanə, əntaa makə ənə dzəgi aaba'ə saa'itə 'watəgi amə vii gooŋga. 12Kədəhə nə ha ka pukənə, pooshi vəɗə ma'ə. Bwasee amə ka ɗa slənə ŋga təkunə. Ŋgəraamə uushi'inə ŋga paginə kaama ɗa panə agi camənə. 13Makə ɗii ci ənji ŋga camənə naamə, wii amə agi camənə, makə sətə dəɓee ama wii. Gaama ka naamə ka ɗa ajijinəənə da saasa ənvwa. Bwasee amə ka aləhiinə da badawaanə, ama bwasee ka paapanə da sərəha. 14Ŋgərəmə tə Slandanaamə Yeesu Aləmasiihu kaa ca ndzaanə ashuunə, una bwasee ka ɗa sətə ca kaɗeesəkə ka shishinuunə. Goona nə'u hiima ŋga shishinuunə.


text: 1Anəke na, neŋ na tsikatay naha a madugula neheye mə walaŋ kurom aye. Neŋ dərmak na, madugula eye andza nəkurom. Na ŋgatay a ɗəretsətseh i Yesu Kəriste. Neŋ tə nəkurom ka hutakweye mede a təv i məzlaɓ i Kəriste nakə Mbəlom ma bəziye ha aye. Hərwi niye faya na gakumeye amboh: 2Gumatay gər a ndo i Mbəlom neheye a pakum a həlay aye lele. Gumatay gər lele andza nakə ndo mətsəkure gənaw ma gatay gər a təɓaŋ ŋgay hay aye. Gumatay gər tə ɗərev kurom peteh andza nakə a say a Mbəlom aye bəna andza nakə ndo hay tə gakum faya kutoŋ aye bay. Vəlum ha ɗərev kurom ka məge məsler nakay tebiye, kâ gum hərwi nakə faya ta vəlakumeye faya suloy aye bay. 3Kâ ləvum tay ha ndo neheye Mbəlom a pa tay ha a həlay kurom aye ta gədaŋ bay. Ɗuh na, pumay bəzay a mede nakə lele aye ada mâ ɗatay ha tsəveɗ nakə ta pakumeye bəzay lele aye. 4Taɗə ka gum andza niye na, pat nakə Yesu Kəriste ndo məgakway gər tebiye, ma deyeweye na, ma vəlakumeye magogoy nakə ma ndziye ka tor eye, a ze wu hay tebiye aye. 5Nəkurom gawla hay, rəhumatay ha gər a madugula hay. Neŋ faya na tsikakumeye a nəkurom tebiye, rəhumay ha gər a bo nəte nəte mə walaŋ kurom. Dzənum bo nəte nəte mə walaŋ kurom hərwi tə watsa mə Ɗerewel i Mbəlom, tə gwaɗ: «Mbəlom ma kərahiye ndo neheye ta ɗəslay ha gər a bo aye, ane tuk na, ma vəliye ŋgama a ndo neheye tə həna ha gər aye.» 6Hərwi niye rəhum ha gər kurom kame i Mbəlom hərwi neŋgeye gədaŋ eye ka gər i wu hay tebiye. Ka gum andza niye na, ma səkahiye kurom ha a həlay nakə a say aye. 7Gərumay ha mədzal gər kurom tebiye a həlay ŋgay hərwi neŋgeye ma gakumeye gər lele. 8Tsəpum bo kurom, ndzum tsezlezleŋŋe lele. Hərwi Fakalaw ndo məne ɗəre kurom faya ma həhaliye andza zɨl nakə ma ŋgərəziye, faya ma pəliye wu mənday aye. 9Kâ dzədzarumay bay, ndzum ɓəŋɓəŋ ma məpe mədzal gər nakə ka pum ka Mbəlom aye. Sərum ha kwa ka waray ka məndzibəra, malamar kurom hay faya ta siye slala i ɗəretsətseh nakay. 10Deɗek nəkurom faya ka sumeye ɗəretsətseh anəke. Məndze tsekweŋ ma dəba eye na, Mbəlom nakə faya ma gakweye ŋgwalak huya aye ma lambaɗiye kurom ha, ma vəlakumeye gədaŋ. Ma vəlakumeye gədaŋ ka məndze ɓəŋɓəŋ ka gər i wu hay tebiye. A zalakum na, hərwi ada kâ yum mata ndze tə Kəriste ma məɗəslay gər ŋgay nakə ta ɗəslay ka tor eye. 11Neŋgeye na, gədaŋ ŋgay ma ndziye ka tor eye. Mâ təra andza niye! 12Madzəna ga ka məwatsakum naha ɗerewel nakay na, Silas. I ga na, neŋgeye malamar deɗek eye ka tsəveɗ i Mbəlom. Na watsakum naha ɗerewel nakay na, məvəlakum gədaŋ ada hərwi məgwaɗakum na, ta deɗek Mbəlom kə gakway ŋgwalak andza nakə na tsikakum aye. Kâ gərum ha ŋgwalak i Mbəlom niye bay. 13Ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu neheye nəteye kanaŋ ma Babilon, Mbəlom a pala tay ha andza nəkurom aye, ta tsikakum naha me. Markus wawa ga, kə tsikakum naha me dərmak. 14Gəsum həlay a bo nəte nəte mə walaŋ kurom ta məgəse bo təmbolok təmbolok lele, maɗa ha na, ka wuɗum bo. Mbəlom mâ vəlakum zay a nəkurom neheye mə həlay i Kəriste aye tebiye.


text: 1Mbəlyi kə mnə Yesu lə ká zəli paɗə tə hyə ká Yahudiya, ba hyá fatə nee, balə ká kyə kə́lə vəcə Hyalatəmwə dəwa. 2Təmburi tsətsə, má vi kə Bitrus səmə Urushalima, ba ká Yahuda kə zəli wsi shi talala ɗa njə́ nee, "Ndərə mə wsi kə na mələtəa wə dye! 3Təmburi waá nda dzəgə ya mbəlyi fafashəa hyi na, a ɗahwi wsi kə zəmə lə hyá ri?" əkwə. 4Ba Bitrus wɗaratə wsi kə mələtəgwa tə́ hyá kə́rəpi; 5kwə njə na, "Má vi ndza rá tə mələ adəwa kwa Yafa, ba rá nata wsi kala shikwə. Tsa"a kwə rá ná, tə səkwa wuntə wsi kapara mayafyi dabwaa tə mpwə—mbəlyi kəlala səkwa tamwə tə zəwə fwarə zalawwə, a ba njə tlətəyigwa vari rá. 6Tsa"a kwə rá nata nkwa kwa wsie, lə wsha kə shintyi kwa, lə wsha kə ntsə́kəgwa lə hwi tə ka, lə yə "yə. 7Má təɓa ná, ba rá fatə vəcə gəgwa tə́ rá nee, 'Bitrus, tlagwa ba na tlantə wulyə tə wsha ngyi, a na zəmə!' əkwə. 8Ba rá gə nee, 'Awə, Tlamda! Ala rá ɗahwi wsha fafashə kala tsa tappə dzəmə tə mnyə-ra wə,' əkwə rá. 9Ba vəcəa zhini gəgwa səkwa məɓa tamwə nee, 'Má wsi kə Hyalatəmwə fəyə ka tlyi ndangə, wá gə na nee, "wsha fafashə," kwə na wə,' əkwə. 10Ka makənə zhigi və́ vəcəa gəgwa, a ba rá zhinitə tsətsə, nda səkə mbəlyi kələntə wsie dzəmə tamwə paɗə. 11"Má təkwashə-təkwashə mwa, vəkkə mbəlyi makənə səkə ya ndza rá hankyə ɓa; səkwa mə Kaisariya mnəkəgwa hyá tazhe ka rá. 12Ba Mambəli Hyalatəmwə gə sha rá nee, 'Mayi na li lə hyá; wá ghəpi na tá zəli hyá wə,' əkwə. Nggwasama nkwangə ngyi mwa, wuri hyá kə zəlitə yə́ dzəmə Kaisariya. Kə́rəpi-yə́, ba yə́ səkə jakə ya mdi shə məɓa. 13Má vi kə yə́ səkə, ba njə gətə yə́ mbweghe tsá kə njə nata mdi kə mnə Hyalatəmwə məɓa tamwə hankyə ya-njə, tsá kə gə sha njə́ nee, 'Mnəkə nkwa dzəgwa Yafa tazhe ka na mdi ndza mbəlyi ka Siman Bitrus səmə, 14a njə səkə gə na vəcə kə dzəgə mbə́tə na lə ya-nga paɗə,' əkwə mdi kə mnə Hyalatəmwə tsa sha njə́. 15"Má tə gə vəcə rá tə́ hyá mwa ná, ba Mambəli Hyalatəmwə səkə dzəgwa mni-hya paɗə, kala tsá kə njə dzəgwa mni-myi tsəmi! 16Má vi kə wsie ɗatəgwa tsətsə, ba rá zəzitə vəcə kə Tlamda gətə myi nee, 'Lə yemyi mələtə batizəma Yohana; a má yə ná, lə Mambəli-njə dzəgə Hyalatəmwə mələ yə batizəma kwa mni-yə,' əkwə. 17Má kala tsá ndza njə nee, wuri Hyalatəmwə kə nggərəkə Mambəli-njə tə́ mbəlyi ngyi kala tsá kə njə nggə myi vi kə myi mbərəsa lə Tlamda-myi Yesu Kristi, á rá nkatə Hyalatəmwə kə mələ ná?" əkwə Bitrus sha hyá. 18Má vi kə hyá fatə vəcə Bitrus tsa ná, ndyarə hyá va vəcə kə zhini; ba hyá fali Hyalatəmwə, a gə nee, "Balə tə́ ká kyə ɗaravə nkwa kə wtubyi Hyalatəmwə, a hyá mbə dəwa ɓa!" əkwə. 19Má vi kə mbəlyi pətləshə Istifanus ná, ba hyá və nkwa kə ɗa ká zəli Yesu kúkulə. Ká zəli mwa, ba tla kutikutyanggə, a mbə́lə səkwa mə Urushalima. Má wuntyi mbəlyi mə hyá, ba mbə́lə dzəgwa hyə ká Finikiya; má wuntyi ná, ba mbə́lə jilyə Kubrus lə dzəgwa Antakiya. Má venkwashə, waləka tə́ ká Yahuda və́ hyá gə habarə Yesu kalə; 20a má wuntyi ká Kubrus lə ká Kurane kə zəli, ba hyá dzəgwa Antakiya, a gərətə habarə Yesu tə́ mbəlyi má ka ká Yahuda dəwa. 21Ba Tlamda fəyə barəka dabwaa mə vəcə gə tsa hyá; mbəlyi kúkulə tsá kə mbərəsa, a səkə zəlitə Tlamda. 22Má vi kə ká zəli mə Urushalima fatə nee, wuri ká Antakiya kə kə́lə vəcə Hyalatəmwə kúkulə, əkwə, ba hyá mnəkə Barnabas dzəgwa. 23Má vi kə njə ntsəkəshə Antakiya, a ba nata barəka kə Hyalatəmwə nggərəkə tə́ mbəlyi kwaɓa ná, ba njə dlama tə́ dabwaa; ba njə tləkəshə hyá nee, "Njiwegwa lə jiri mə zəli Tlamda lə mni kutə, paɗə-yə; washə yə hwə tə́ wə!" əkwə. 24(Təmburi Barnabas, mdi tsapə njə, tsá lə mbərəsa dabwaa; a wuri mni-njə kə ləhə va Mambəli Hyalatəmwə mwa.) Mbəlyi kúkulə tsá kə dzəmə zəli Tlamda venkwashə. 25Təmburi tsətsə, ba Barnabas tlagwa dzəgwa Tarsus tazhe və Shawulu. 26Má vi kə njə vətə njə́, ba njə kələkə njə́ səkə Antakiya; va tassə hyá mələtə lə mbəlyi kə zəli tə nkwa shə, a tətəkərəshə wsha tə́ mbəlyi kúkulə. (Kwa Antakiya atə ka ká zəli mbəlyi lə Krista.) 27Má venkwashə, ba wuntyi zakuri kə gə vəcə Hyalatəmwə səkwa mə Urushalima, a dzəgwa Antakiya. 28Má wuntə mdi patlə mə hyá (tli-njə Agabas), ba tlagwa gə nee, "Má kwə Mambəli Hyalatəmwə, má dzəgə ɗagwa tə wdunya paɗə," əkwə. (Ba máa ɗatəgwa handanda mə vi ndza Kalaudiyas ka mbəgə ká Roma.) 29Má mbəlyi kə zəli kwa Antakiya, ba hyá gə nee, "Kə hyi-hyi ba myi mnəkə "u"wi dzəmə tə́ nggwasama-ramyi mə Yahudiya; wamara mdi, ba njə tsəni kwaba tazhe vwi hyá, kala tsá ndza dənama-ranjə tə́," əkwə. 30Ba hyá tsənitə "u"wi tsa, a nggərəkə tə́ yə Barnabas hyá lə Shawulu, a hyá kə́lə dzəmə Urushalima, a nggərəkə tə́ mbəlyi kukulə mə ká zəli məɓa.


text: 1Ndzəkəŋushi'inəkya, ŋga'ə ka nyi ka shaŋə kaa ənjaaki Yahudiinə a upaa luupaanə. Agi ɗanə nə nyi də'wa, kaa təya upaa. 2Kə nee nyi, kə kavə tii nə ka nə'unə tə Əntaŋfə ka shaŋə, amma ma'ə tii agi təkunə. 3Paa tii paaratəgi də rəgwatə ci Əntaŋfə a ŋgərə tə ənji ka ənji gooŋga. Acii ha'ə pooshi tii luuvə kaa təya vii natii nə ka Əntaŋfə, kaa təya ndzaa ka ənji gooŋga akəŋwaciikii. Amma agi alənə nə tii natii rəgwa ŋga ndzaanə ka ənji gooŋga akəŋwaciikii. 4Ma ətsa, pooshi ka ɗanə, acii ma sətə ci bariya a moo banə, Aləmasiihu shi ka mbu'utəginə. Ma shi ci, kaa taa wu patə vii ka ci gooŋga a ndzaanə ka əndə gooŋga akəŋwacii Əntaŋfə. 5Wiinə sətə nyaahə Muusa agyanə ndzaanə ka əndə gooŋga akəŋwacii Əntaŋfə də nə'u bariya, kə bii ci, “Ma əndətə ca nə'utə bariya, ci na mbəɗə.” 6Amma ma agyanə ndzaanə ka əndə gooŋga akəŋwacii Əntaŋfə dagi vii gooŋga, kə nyaahə ənji oo'i, “Ga ha ba ka naaku na, wu saŋə nə ndərənə aadəgya?” Waatoo ka kiranə tə Aləmasiihu. 7“Ga ha ba əsə, wu saŋə nə jimənə aagi ənjə a gu'a?” Waatoo ka ŋgiranə tə Aləmasiihu. 8Acii kə bii ləkaləkatə, “Kədəhə aɓii unə nə waɓənə ŋga Əntaŋfə. Agi waɓənə nuunə agyanəkii, una ŋgərəvə aa mooɗəfuunə.” Ci nə habaranə ciina waaza koonə agyanə vii gooŋgaanə. 9Maɗa kə bagyuunə putsəkə də moonə oo'i Yeesu nə Slandanaamə, una vii gooŋga də mooɗəfə rəŋwə oo'i, weewee kə maɗee Əntaŋfə ka ci agi maməətə ənja, ka upaanə nuunə luupaanə. 10Acii də mooɗəfə rəŋwə vii amə gooŋga. Də ha'ə ndzaa amə ka ənji gooŋga akəŋwacii Əntaŋfə. Də maamə bagyaamə putsəkə. Də ha'ə upaa amə luupaanə əsə. 11Kə bii ləkaləkatə ŋga Əntaŋfə oo'i, “Ma əndətə vii ka ci gooŋga, paa nyi na ɗavə ka ci ayinə shaŋə.” 12Ma waɓəətsa, taa ka wu patə. Acii pooshi kama kamaanə ahada Yahudiinə da ənjitə əntaa Yahudiinə. Rəŋwə dyaŋə nə Slandanə ŋga patənə ŋga ənja. Ci ca ɗa barəkaanə ka patənə ŋga ənjitə ca kədii luupaanə aciikii. 13Kə ɗii makə sətə bii ləkaləkatə oo'i, “Taa wu patə kədii luupaanə acii Slandana, ka upaanə nə ci.” 14Amma, iitə saŋə mbeenə tii ka kədii luupaanə aciikii maɗa pooshi tii vii ka ci gooŋga? Iitə mbeenə tii ka vii ka ci gooŋga maɗa pooshi tii fii habarakəya? Iitə mbeenə tii ka fanə maɗa pooshi ənji waazii ka tii habarakəya? 15Iitə mbu'unə waazəkii ka tii, maɗa pooshi ənji sləkee ka ənji waazanə ka təya? Kə ɗii makə sətə bii ləkaləkatə oo'i, “Dagwakii ka shaŋə nə shinə ŋga ənji waaza Ŋunyi Habara.” 16Amma gi'u ahadatii liwə Ŋunyi Habara. Isaaya ci saakii, kə bii ci, “Slandana, wu saŋə luuvə waazə geena?” 17Acii ma vii gooŋgaanə, dagi fa Ŋunyi Habara ca shigi. Ma fa Ŋunyi Habara əsə, dagi waazanə tə Aləmasiihu ca shigi. 18Amma kə ləguyi nyi, əŋki nyi: ya, tantanyinə pooshi tii fii Ŋunyi Habara nii? Weewee kə fii tii. Makə sətə bii ləkaləkatə oo'i, “Kə fii ənji uura ŋga ənji waazanə asəkə duuniya patə. Taa dama patə kə mbu'i waazanatii asəkə duuniya.” 19Nya ənə ka ləgwanə: pooshi ənji Isərayiila paaratəgi kwa? Weewee kə paaratəgi tii, amma paa tii luuvə. Ma ŋga təkəŋwanə, kə bii Muusa, əŋki ci, “Ma bii Əntaŋfə, ka kavənə nə nyi tuunə koona sərəhə tə ənjitə mambu'umə bahə hanyinə. Nya kavə tuunə ka ɓəzə səkə aashi ənjitə pooshi shii taa mi.” 20Ma Isaaya nə ci, paŋgəraŋə bagi ci, kə bii ci, “Ma bii Əntaŋfə, ma ənjitə pooshi agi alənə tə nyi, tii lapaa tə nyi. Kə shigi nyi ka ənjitə pooshi agi laagwanə tə nyi.” 21Amma ma agyanə ənji Isərayiila, kə bii ci, “Uusəra patə nə nyi agi vii ciinəki ka purətə haŋkaliinə da ənji panə tə nyi.”


text: 1Malamar ga hay, nəkurom ka sərum ha tə gər kurom mede may nakə nəmaa ye naha a gay kurom aye na, kəriye tsa bay. 2Ka sərum ha nəmaa sa ɗəretsətseh haladzay ma Filipi təday, ta tsaɗamay. Ahəl nakə nəmaa ndisl naha a gay kurom aye na, ndo məne ɗəre may hay ta samay ɗəretsətseh huya ane tuk na, Mbəlom kə mamay naha ɗərev hərwi ada nəmaâ ɗakum ha Labara Ŋgwalak eye nakə a yaw abəra ka təv ŋgay aye. 3Ahəl nakə nəmaa gatay amboh a ndo hay ka matəme bazlam i Mbəlom aye na, nəmaa raw me bay, wu nakə lele bay aye na, andaya ma mədzal gər may bay, nəmaa vay gər a ndəray bay. 4Ɗuh nəmaa tsik na, wu neheye Mbəlom a gwaɗamay ɗum ha aye hərwi a zəba famaya na, nəmaa a yay a gər. A vəl Labara Ŋgwalak eye a həlay may na, hərwi ada nəmaâ ɗatay ha a ndo hay. Nəmaa ɗiye ha na, hərwi ada nəmaâ yatay a gər a ndo hay bay. Ane tuk na, hərwi ada nəmaâ yay a gər a Mbəlom neŋgeye nakə a sər ɗərev may aye. 5Nəkurom ka sərum ha lele ɗaɗa nəmaa tsikakum wu hərwi məvakum gər bay ada ɗaɗa ki yamayaw a mədzal gər nəmaa tsikakum wu hərwi ada kâ vəlumamay bay. Wu nakə na watsa kanaŋ aye na, Mbəlom a sər ha deɗek. 6Nəmaa pəla ndo hay tâ zambaɗamay bay, kwa nəkurom, kwa siye i ndo hay, a samay andza niye bay. 7Haɓe na, nəmaa ləvakum gər hərwi nəmay na, ndo i maslaŋ i Yesu Kəriste hay, ane tuk na, a samay andza niye bay. Ɗuh nəmaa ndza mə walaŋ kurom ta ləfeɗeɗe eye andza may i wawa hay nakə ma gatay gər a wawa ŋgay hay aye. 8Nəmaa wuɗa kurom haladzay. Hərwi niye, ahəl nakə nəmay ka təv kurom aye na, a samay məɗakum ha Labara Ŋgwalak eye nakə a yaw abəra ka təv i Mbəlom aye. Ada neŋgeye niye ɗekɗek bay, a samay məvəle ha məsəfəre may hərwi kurom, hərwi ka yumamay a gər haladzay. 9Malamar ga hay, kâ mətsum ha gər ta məsler nakə nəmaa ge mawura bo eye mə gay kurom aye bay. Nəmaa ge məsler kwa ta həvaɗ, kwa ta həpat hərwi ada nəmaâ tsətsah fakuma wu mənday bay. Andza niye, nəmaa ɗa ha Labara Ŋgwalak eye i Mbəlom ze matsətsehe fakuma wuray. 10Nəkurom ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu, ka sərum ha mede may ahəl nakə nəmay mə walaŋ kurom aye na, lele ada deɗek eye ada Mbəlom a sər ha dərmak. Ndəray ma sliye mətsike famaya wuray bay. 11Ka sərum ha, nəmay ta nəkurom andza bəba ta wawa ŋgay hay. 12Nəmaa vəlakum gədaŋ. Nəmaa gawakum amboh hərwi ada mede kurom mâ yay a gər a Mbəlom, neŋgeye nakə a zalakum hərwi ada kâ fələkum a bəy ŋgay, ma təv nakə ŋgwalak eye haladzay aye. 13Nəmay faya nəmaa gay naha sɨsœ a Mbəlom huya sa na, hərwi ahəl nakə nəmaa ɗakum ha bazlam i Mbəlom aye na, ka pum faya zləm. Ka təmum, ka sərum ha ta deɗek bazlam nakay a yaw abəra ka təv i Mbəlom bəna bazlam i ndo zezeŋ bay. Ayaw ta deɗek bazlam nakay a yaw na, mə həlay i Mbəlom. Faya ma giye məsler mə nəkurom neheye ka dzalum ha ka Yesu Kəriste aye. 14Malamar hay nəkurom ka tərum andza məhay gər i ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu neheye ma dala i Yahuda nəteye madzapa eye tə Yesu Kəriste aye. Yahuda hay ta satay ɗəretsətseh ada anəke ndo i gəma kurom hay ta sakum ɗəretsətseh dərmak andza i tay. 15Yahuda neheye na, ta kəɗ ndo məɗe ha bazlam i Mbəlom neheye ahəl niye aye, ta kəɗ Bəy Maduweŋ kway sa. Ta həharawa may dərmak. Nəteye na, tə yay a gər a Mbəlom bay tebiye, nəteye ndo mənay ɗəre a ndo hay tebiye. 16Andza niye, nəmaa ɗatay ha bazlam i Mbəlom a ndo siye neheye nəteye Yahuda hay bay aye hərwi ada Mbəlom mâ təma tay ha na, a satay bay. Anəke na, ta rah ha ka mənese tay nakə tə gawa aye tebiye, ada kə ndalay a Mbəlom fataya, sariya ŋgay ma gəsiye tay ha. 17Malamar hay, nəmay na, ahəl nakə nəmaa ye abəra ka təv kurom, nəmaa gər kurom ha aye na, hawa kurom a gawamay haladzay, a samay məŋgatakum. Tə ɗəre na, nəmay dəreŋ ta nəkurom. Ane tuk na, ɗərev may mandza eye na, tə nəkurom huya. Nəmaa pəla tsəveɗ madzəga haladzay mede naha məŋgatakum. 18A samay mambəɗe naha gər ka təv kurom. Neŋ Pol tə gər ga, na tsik sik haladzay nakə a seŋ mede naha aye. Ane tuk na, Fakalaw ka dərəzlamay na tsəveɗ. 19Ayaw, məpe mədzal gər may ta məŋgwese may na, hərwi kurom. Nəkurom magogoy may nakə nəmaa ŋgalakiye kurom ha kame i Bəy Maduweŋ Yesu Kəriste pat nakə ma maweye aye. 20Ayaw, ta deɗek nəmaa ŋgalakiye kurom ha ada ɗərev may ma ŋgwasiye hərwi kurom.


text: 1NGakom je, m-ndɨgɨ kadɨ ɨgəri təkɨ kaje je pətɨ njɨyəi gɨn kɨl ndi tɨ, taa gangi dan ba bo tɔ. 2Luwə ra-de batəm me kɨl ndi tɨ nɨm, me ba bo tɨ nɨm, tadɔ ɨndəi rɔde naa tɨ kɨ Mojɨ. 3Pətɨ, usoi nḛ kuso kɨ ḭ dɔra̰ tɨ. 4Taa əi pətɨ, a̰yḭ-naa man kɨ ḭ dɔra̰ tɨ tɔ. A̰yḭ-naa man kɨ tḛḛ me mbal tɨ kɨ ḭ dɔra̰ tɨ, kɨ ɨsɨ dan gode. MBal ka kɨn e Kɨrɨsɨ. 5Be ka, ngay je dande tɨ, kɨlə rade nəl Luwə al, adɨ oyi, nɨnde a dɔ-naa tɨ dɨlə lo tɨ. 6Nḛ je kɨn pətɨ rai nḛ be, mba kadɨ e nḛ ndo ləje. E nḛ ndo mbata tɨ ləje, mba kadɨ, ɓone kɨ majal ra-je təkɨ ra-n-de kəte kɨn be al ngata. 7Ɨrai yo təkɨ dɨje madɨ dande tɨ rai kɨn al. Makɨtɨbɨ lə Luwə əl ə nə: «Dɨje ɨsi nangɨ usoi je a̰yḭ-naa je, nɨngə go tɨ, ḭḭ taai ndami-naa.» 8Ɨɓuki rɔsi me kaya tɨ kɨ ra təkɨ dɨje madɨ dande rai kɨn be al. Kaya kɨ ra kɨn ə adɨ dɨje dɨbɨ kutɨ joo gɨde e mɨtə oyi ndɔ kare ba be. 9Otɨ kadɨ jɨ nai Kɨrɨsɨ təkɨ njé kɨ madɨ dan kaje je tɨ nai-e-n, ə adɨ li je to̰i-de tɔli-de kɨn be al. 10Otɨ kadɨ jɨ ɓai ta təkɨ njé kɨ madɨ je dande tɨ rai, adɨ malayka kɨ nje tujɨ dɨje, tɔ-n kode kɨn be al. 11Nḛ je kɨn tḛḛ dɔ kaje je tɨ be, mba kadɨ e nḛ ndo mbata tɨ ləje. Nɨngə, ndangi me makɨtɨbɨ tɨ be, mba kadɨ ɔjɨ-je, je kɨ je ɓasi kɨ dɔkagɨlo kɨ dɔbəy tɨ. 12E be, dəw kɨ oo kadɨ n-a dɔ njane tɨ majɨ nɨngə, kadɨ ɨndə kəm-kədɨ dɔ rɔne tɨ. Ɨndə kəm-kədɨ mba kadɨ osɨ me majal tɨ al. 13Nḛ na kɨ a tḛḛ dɔsi tɨ kɨ kadɨ a e nḛ na kɨ dəw asɨ kuwə tɔgɨne ba me tɨ al goto. Nɨngə, Luwə kɨ nje ra nḛ kɨ dana, a ɨyə̰ ta rəbɨ kadɨ nḛ na kɨ al dɔsi tḛḛ dɔsi tɨ al tɔ. Dɔkagɨlo kɨ nḛ na tḛḛ dɔsi tɨ nɨngə, a adɨ səsi tɔgɨ kadɨ uwəi rɔsi ba me tɨ. A ɨlə rəbɨ kadɨ ɨtḛḛi me tɨ kɔ. 14E be ə, njé ndɨgɨ ləm, majɨ kadɨ a̰yḭ-naa sa̰y kadɨ yo tɨ kɨ ra. 15M-əl səsi ta tə njé tər je. Kadɨ səi je wa ɨndəi manjɨ ta kɨ m-əl səsi kɨn oi. 16Lokɨ j-ɨsɨ j-a̰yḭ-naa man nju, jɨ rai oyo dɔ tɨ taa j-a̰yḭ-naa. Ə se e kɨn, e ra madɨ-naa dɔ məsɨ Kɨrɨsɨ tɨ al wa? Ə se mapa kɨ j-ɨsɨ jɨ ləbi-naa danje tɨ j-usoi kɨn e madɨ-naa dɔ darɔ Kɨrɨsɨ tɨ al wa? 17Be ə, mapa e kare ba, nɨngə re jɨ ba̰y ka, jɨ təli darɔ kɨ kare me mapa tɨ kɨ jɨ ra madɨ-naa dɔ tɨ. 18Oi ta lə ngan Isɨrayəl je kɨ go darɔ tɨ: NJé kɨ usoi da je kɨ kɨjə mɨndɨde kadɨ-kare tɨ kɨn, se rai me kasɨ-naa kɨ Luwə no̰ dɨngɨri tɨ kɨ adi kadɨ-kare tɨtɨ kɨn al wa? 19Ta kɨ m-ndɨgɨ kadɨ m-əl dɔ lo kɨn tɨ ə to kɨn: da kɨ pole-n yo ə se yo wa kɨ dɔne, se e nḛ madɨ wa? 20E nḛ madɨ al. Nɨngə, təkɨ dɨje adi kadɨ-kare kɨn ndɨl je kɨ majal, ɓɨ adi Luwə al, m-ndɨgɨ kadɨ ɨrai me kasɨ-naa kɨ ndɨl je kɨ majal al. 21E go tɨ al kadɨ a̰yḭ-naa me kɔpɨ tɨ lə Ɓaɓe, nɨngə ɨtəli a̰yḭ-naa me kɔpɨ tɨ lə ndɨl je kɨ majal ɓəy tɔ. Taa e go tɨ al kadɨ usoi naa tɨ kɨ Ɓaɓe, ə ɨtəli usoi kɨ ndɨl je kɨ majal ɓəy tɔ. 22Se jɨ ndɨgɨ sangɨ ta Ɓaɓe kadɨ jangɨ ra-e dɔje tɨ wa? Ə se tɔgɨje ɨtə ya̰ Ɓaɓe wa? 23Dɨje madɨ əli əi nə: «Ta rəbɨ to mba kadɨ dəw ra nḛ je pətɨ kɨ mee ndɨgɨ kare.» E kɨ rɔjetɨ, «ta rəbɨ to mba kadɨ dəw ra nḛ je pətɨ kɨ mee ndɨgɨ kare,» nə nḛ je pətɨ majɨ kɨ dəw dɔrɔ al. «Ta rəbɨ to mba kadɨ dəw ra nḛ je pətɨ kɨ mee ndɨgɨ kare.» Nə nḛ je pətɨ a ra majɨ kɨ njé kaw-naa je al. 24Kadɨ dəw madɨ dansi tɨ sangɨ majɨ lə rɔne par al, nə kadɨ sangɨ majɨ lə ndəge je tɔ taa. 25Nḛ je pətɨ kɨ dɨje ɨsɨ gatii sukɨ tɨ, kadɨ usoi kɨ kanjɨ kadɨ mesi uwə səsi kɨ ta. 26Tadɔ, dɔnangɨ kɨ nḛ je kɨ me tɨ pətɨ e ya̰ Ɓaɓe. 27Re dəw kɨ nje kadɨ-me al, ɓar səsi kɨ nḛ kuso, ə awi loe tɨ nɨngə, kadɨ usoi nḛ je pətɨ kɨ adi səsi kɨ kanjɨ dəjɨ gɨne, nə tə mesi ḭ uwə səsi kɨ ta dɔ tɨ. 28A re dəw madɨ əl səsi ə nə e da kɨ gugi yo nɨngə, kadɨ usoi al. Usoi al mbata tɨ lə dəw kɨ əl səsi, taa mbata lə me kuwə kɨ ta tɔ. 29Me kuwə kɨ ta kɨ m-əl tae kɨn, e səi je al, nə e me kuwə kɨ ta lə dəwe kɨ nje kəl ta kɨn. Ra ban be ə, me kuwə kɨ ta lə dəw kɨn rangɨ par a ɨlə kagɨ no̰ nḛ tɨ kɨ ta rəbɨ to kadɨ m-ra ə? 30Re nḛ kuso to, ə m-ra oyo dɔ tɨ taa m-uso ə, ra ban be ə dəw a əl-m ta kɨ majal dɔ tɨ ə? 31E be ə, re e nḛ kuso ə usoi, re e nḛ ka̰y ə a̰yḭ, ə se nḛ ri kɨ ɨrai, majɨ kadɨ ɨrai adɨ Luwə ɨngə kɔsɨ-gon me tɨ. 32Majɨ kadɨ nḛ madɨ kare me kɨlə rasi tɨ, təl jɨgɨ tɨgə Jɨpɨ je al nɨm, tɨgə dɨje kɨ əi Jɨpɨ je al, al nɨm, taa tɨgə njé kaw-naa je lə Luwə al nɨm tɔ. 33E mbata kɨn ə, mi wa kɨ dɔm, m-ɨndə tɔgɨ dɔ rɔm tɨ, kadɨ m-nəl dɨje pətɨ me nḛ ram je tɨ pətɨ.


text: 1Masa yah, Jaŋ, ya fa nəkey dey saya na, ya hətey ɗerewel daha makərzakaya da har ndaw masa manjakaya daa slam-menjey da wuzlah heyey. Ɗerewel e aa da har-zəmay. Mawuzlalakaya dey cew e cew e, ama mapaɗakaya zlec! daa slam pal. Mey a maslərɓakaya ta tebeɗ slam maasala, amba ndaw a gwa ŋga wura ba. 2Fa dəɓa ha, ya hətey maslaŋ ŋga Gazlavay masa ta gədaŋ. Aa fa wudey, a ləvey: «Ma gwa ŋga pəslta tebeɗ ma slərɓa ɗerewel keɗe na, wa? Ma wusa ŋga wura ɗerewel e keɗe na, wa?» 3Ama, kwa ndaw pal ma gwa ŋga wura daa ba səlak. Kwa ndaw ma pawa salay da vaɗ, kwa ndaw ma sawa dama dama da bəla keɗe, kwa ndaw ma bawa daa vəgeɗ ma gwa ŋga wura ɗerewel e amba a nəkey dey a hwaɗ a na, daa ba səlak. 4Anda keɗe, yah, Jaŋ, ya ta təway la ga, maja kwa ndaw pal ma wusa ŋga wura ɗerewel e amba a nəkey dey a hwaɗ a daa ba. 5Da ray ŋgene, ndaw pal da wuzlah bay-ray hay kwakwar cew a ray a məfaɗ heyey aa guzlya, a ləvey: «Ka təway ba. Nəka mabar ŋgene. A bawa daa səkway ŋga Juda. Ara ndaw ma yawa daa səkway ŋga Bay Davit. Mabar a ŋgene ta fənta cek hay cəpa sem ta gədaŋ. Da ray ŋgene, a gwa ŋga pəslta tebeɗ maslərɓakaya slam maasala ŋgene, a wura ɗerewel e.» 6Daa ŋgene, ya hətey ndaw malacakaya da wuzlah slam-menjey heyey ta bay-ray hay leŋ cek hay məfaɗ ta dey heyey. Ndaw a, a nəkey anda bəz-təɓaŋ maslakaya ɗay a, ama aa ta dey cəŋga. Aa ta dəram maasala da ray, leŋ ta dey hay maasala . Dey hay maasala a ŋgene ara mesəfney hay maasala masa Gazlavay ma slərdata aa slam wura wura da bəla cəpa. 7Ndaw anda Bəz-təɓaŋ heyey ta’, a ŋgəchawa, a təɓa ɗerewel da har-zəmay ŋga ndaw manjakaya daa slam-menjey da wuzlah kaa heyey. 8Masa aŋga ma təɓa ɗerewel e cay na, ta’, cek hay məfaɗ ta dey, leŋ bay-ray hay kwakwar cew a ray a məfaɗ heyey a ragadam fa mey ŋga ndaw anda Bəz-təɓaŋ a. Ata cəpa ta ganjaval da har, ta taasa hay ŋga ɓərey magaza marəhkaya ta cek meeŋgəsey mezey maaya. Cek meeŋgəsey a, aa mapakaya anda medərey-daŋgay ŋga ndəhay ŋga Gazlavay. 9Mahura hay ta cek hay məfaɗ ta dey heyey a zlamar walay mawiya ŋgada ndaw anda Bəz-təɓaŋ kaa heyey, a ləvmar: «Kah na, ka wusa ŋga la ɗerewel keɗe ŋga pəslta tebeɗ fa vəɗa maja ta kəɗmaka la vagay. Mambaz akah ta mbəɗwa la. Anda keɗe, ka ta mbəɗtərwa ndəhay la dasi har ŋga Sataŋ amba a təram ndəhay ŋga Gazlavay. Kwa ndəhay masa daa səkway wura wura cəpa, masa maa guzlam ta mey wura wura cəpa, ta ndəhay daa wura daa wura cəpa masa daa hwayak hay cəpa na, ka ta mbəɗtərwa sem. 10Ka ta tərdata la ŋga ndəhay masa kah ma wey da ray ata, ndəhay ma ka kwakwas ŋga Gazlavay, mapatakaya ŋga key sləra ŋgada Gazlavay. Anda keɗe, ndəhay a, a da wam da ray ndəhay da bəla.» 11Fa dəɓa ha yah, Jaŋ, ya cəney ɗay ŋga maslaŋ hay ŋga Bay Gazlavay da vaɗ ga, a sləfam ba. Ya hətatar fa zlərmar ray ŋga slam-menjey ŋga Bay Gazlavay heyey, ŋga cek hay məfaɗ ta dey, leŋ ŋga bay-ray hay kwakwar cew a ray a məfaɗ heyey. 12Maslaŋ hay a, fa zlam walay ta gədaŋ, a ləvam: «Bəz-təɓaŋ masa ma kəɗmara vagay heyey na, aa təɗe ŋga wey da ray cek hay tabiya, ŋga hətey zleley, ŋga hətey leŋgesl, ta ŋga hətey gədaŋ. Asaya, aa təɗe amba ndəhay tabiya a həslmar ray, aa səmam da ray meweɗey aŋga, a həlmamara.» 13Fa dəɓa ha, ya cənda ɗay ŋga cek hay tabiya masa Gazlavay ma katərwa. Cek hay da vaɗ, da bəla, daa vəgeɗ leŋ daa bəlay cəpa fa zlam walay, a ləvam: Anja ndəhay ŋga həlmamara Gazlavay manjakaya daa slam aŋga menjey, leŋ Bəz-təɓaŋ may. Anja ndəhay ŋgaa həmdamata, ŋga həslmatar ray, ŋgaa səmam da ray meweɗey aŋga, anja ŋga wam da ray cek hay tabiya ŋga sərmataw! 14Cek hay məfaɗ ta dey heyey a mbəɗdamatara, a ləvam: «Amen, ŋga key kəne.» Bay-ray hay kwakwar cew a ray a məfaɗ heyey may a ragadam fa mey ata, a həlmamata.


text: 1Karə mənə tsə́ nə, wuri Hyalatəmwə kə dlənata mbəlyi-njə ká Isra"ila ná? Vá dlənata hyá njə wə dye! Yira lə ghi-ra, mdi ká Isra"ila rá huri? Shi ra Ibrahim rá ndangə, shilyə mə bwata ra ká Bunyamunu. 2Hyalatəmwə nə, vá dlənata mbəlyi-njə kə njə tsəkavə hyá alandza njə wə. Vá sənata vəcə kə Dləparamə Hyalatəmwə gətə yə, vi kə Iliya kələkə ntahuni-njə mbweghe ká Isra"ila dzəgə tə́ Hyalatəmwə huri—tsá kə njə gə nee, 3"Tlamda, wuri hyá kə mpəntə paɗə zakuri hyi-nga, a ba dlədlantə nkwa kə mələ na sarəka; yira kutəra-tara tsá kə ncini, a tə və nkwa kə pətlə rá hyá dəwa," əkwəw? 4Waá vəcə kə Hyalatəmwə zhinirətə tə́ njə́ ri? Na vəcə Hyalatəmwə tsa tə́ njə́: "Waləka na kutəra-ranga, tsá kə ncini kalə wə; wuntyi mbəlyi dəbuwi mburəfungə tsá shə dəwa, tsá kə rá ncineta ka mbəlyi-ra—ala hyá səkə gəliɓyi tá məlyə Ba"al ka nggərəkə həwə wə," əkwə. 5Tsətsə mwa ndza-ranjə mə vi fangyi tsa: wuntyi mbəlyi tsá shə mə ká Isra"ila, ngyí kə Hyalatəmwə tsəkavə hyá səkwa təmburi zhihwi-njə. 6Tsəkavə kə njə tsəkavə hyá tsa mwa, səkwa tə tlə́nə tsapə və́ hyá mələtə wə; a səkwa təmburi zhihwi-njə kalə. Má və́ njə tsətsə wə, ndana wsi rə fashə mkyə kə Hyalatəmwə nggərəkə tə́ mbəlyi wə—wuri kə ndza ka wsi ndza mbəlyi pashə lə mələ tlə́nə. 7Tsəma mənə tsə́ ri? Má dyi ká Isra"ila nə, vá tlayi wsi kə hyá və hyá səkə va Hyalatəmwə wə; mbəlyi jiɓakkwə kə Hyalatəmwə tsəkavə ngyi, tsá kə tlayi kalə. Má dyi mbəlyi ná, ba Hyalatəmwə fəyə mni-hya bəlibəli ka mbəlyi má fá vəcə— 8kala tsá kə Dləparamə Hyalatəmwə gətə nee, "Wuri Hyalatəmwə kə fəyə hyá ka mbəlyi tá hya, a ba nkələshə mni-hya; wuri njə kə ghuləpintə ntsə-hya, a ba nkələshə tləmə-hya ka midəngi. Kandə hyá nata nkwa wə; a kandə hyá fatə vəcə mwa, rapə tə vi ɓeshi tsa wə," əkwə. 9Ba Dawuda gə zamə dəwa nee, "Á Hyalatəmwə səkə ɗa hyá vi ndza hyá mpurə wsha zəzərə-hya! Á njə fəmə hyá mə bwanyə, a mələrəshə kita rə bwanyə tə́ hyá! 10Á ntsə-hya ghuləpintəgwa, a hyá ndyarə va nata nkwa! Njigwe hyá ka mbəlyi kə ntahə lə bwanyə dyedyeki kwa ghi-hya batə wavi!" əkwə. 11Karə mənə tsə́ nə, má bwanyə kə ká Isra"ila tlayi tsa ná, wuri kə ndza ka asarə kashasha ná? Vá ndza njə tsətsə wə; təmburi səkə kə má-rahya həwəshə vəcə Hyalatəmwə mnəntəgwa nkwa kə tlayi mbə tə́ paɗə wuntyi mbəlyi kwa wdunya—tazhe ba dlya ɗa ká Isra"ila va mbə kə wuntyi mbəlyi damə tlayi tsa. 12Má kala tsá ndza njə nee, va má-rahya həwəshə vəcə Hyalatəmwə nda kələkə barəka dabwaa kala tsa Hyalatəmwə tə́ mbəlyi kwa wdunya, ngyí má ka ká Isra"ila ná, tsəma barəka kə dzəgə səkə vi ndza Hyalatəmwə zhini dzəgə fə ká Isra"ila ka nganjə mbəlyi ri? 13Tə́ yə mbəlyi má ka ká Isra"ila gə vəcə rá ndzaranjəa. (Má kala tsá ndza njə nee, Hyalatəmwə fəyə rá ka mdi kə mnə Yesu tazhe gə habarə-njə tə́ yə mbəlyi má ka ká Isra"ila ná, wuri rá kə fəmə ghi-ra mə mələ tlə́nə shə lə paɗə dənama-tara; 14mə mələ wsi kala tsa, yira "i ba rá tlanətə mni mbəlyi-ra ká Isra"ila, a dlya ɗa hyá va wsi kə yə tlayi tsa—tazhe ba wuntyi mbəlyi mə hyá səkə tlayi mbə tsa dəwa.) 15Má kala tsá ndza njə nee, Hyalatəmwə patə wsi kwalyə njə́ lə mbəlyi má ka ká Isra"ila səkwa tə dlənata-ranjə dlənata ká Isra"ila, tsəma barəka kə dzəgə səkə, a na njə kə zhini fəyə ká Isra"ila ka nganjə mbəlyi ri? Jiri, mbəlyi dzəgə mbə́təgwa lə mkyə səmə kwa kúlə venkwashə dye! 16Má ba mbəlyi nggavə ɗafa batlyə, a fəyə ka nga Hyalatəmwə, ka fə barəka Hyalatəmwə mbweghe paɗə ɗafa kwa wtaw? Má ba mbəlyi fəyə tlərəna ra fwə ka nga Hyalatəmwə mwa, ka dzəgə paɗə fwə shə ndza ka nganjə, balə pəla ra fwə dəwaw? 17Má yə mbəlyi má ka ká Isra"ila, wuri yə kə ndza kala pəla ra fwə kə mbəlyi tlavə tə fwə mə gamba, a ba ndəɓətə tə wuntə ma ra fwə ndərə hankyə. Má ká Isra"ila nə, kala wuntyi pəla ra fwə ndərə hankyə tsa, ngyí kə mbəlyi tlantə hyá dzətə ka tazhe ba yə ndza tə nkwa-hya, a yə tlayi wsi kə zəmə shilyə mə ma ra fwə ndərə tsa. 18Təmburi tsətsə, washə yə wshəntə pəla ra fwə kə tlantəgwa səkə tə ma ra fwə ngyi, a yə ɓwa ghi-yə fashə wə—təmburi má yə nə, pəla ra fwə yə kalə. Yə mbəlyi kə tsəyi ma ra fwə tsa wə; ma ra fwə tsá kə tsəyi yə. 19Tára ka gə yə nee, "Kə tlantəgwa hyá dzətə ka tazhe ba yə́ ndəɓətəgwa tə nkwa-hya tə ma ra fwə tsa huri?" əkwə. 20Talala vəcə-yə tsa. A má mwa, səkwa tə má-rahya mbərəsa tlantəgwa hyá; má yə, səkwa tə mbərəsa-rayə ndəɓətəgwa yə. Təmburi tsətsə, washə yə ɓwa ghi-yə fashə wə; nggadlənishə wa Hyalatəmwə. 21Vá nata wsi kə njə mələtə tə́ ká Isra"ila yə tsəw? Ba njə tlətlantə hyá dzətə ka! Tsətsə dzəgə njə mələ lə yə dəwa, a na yə kə dlənata mbərəsa-rayə. 22Ba yə sənata nee, Hyalatəmwə, mdi kə zhihwi njə, lə zərəndza; a mdi dzawə njə mwa dəwa. Dzawə njə tə́ mbəlyi kə dlənata njə́; a má tə́ yə ki, zərəndza-ranjə tsá ncə yə njə, a na yə kə tlətə gərigəri tə zərəndza-ranjə tsa kəlama hwə. A má kə hwə yə tá zərəndza-ranjə tsa kwa ngayə dəwa, njə dzəgə tlantə yə dzətə ka. 23Má ba ká Isra"ila hwə tá zəli wsi shi-rahya fashə mwa, a ba səkə mbərəsa lə Kristi, njə zhini dzəgə ndəndəɓə hyá tə ma ra fwə kə mbəlyi tlantə hyá tə tsa; təmburi dənama tsá va Hyalatəmwə tsəramə ndəɓətə hyá tə ma ra fwə tsa. 24Má yə mbəlyi má ka ká Isra"ila nə, kala pəla ra fwə kə tlavəgwa tə fwə mə gamba yə, a ba Hyalatəmwə ndəɓətə yə tə tsəli ma ra fwə damə hankyə ya-njə; dzawə tsəli ndəɓə tsa. A má ndəɓə pəla ra fwə tə ma ra fwə kə njə tlantəgwa səkə tə tsa nə, kasəkayə. 25Nggwasama, na wuntə wsi tə mbwə kə rá "i ba yə sənata tsa, vashə yə ɓwa ghi-yə fashə lə ndza-rayə ka mbəlyi tsatsəka ra Hyalatəmwə. Na njə́a mənə, má mni kə ká Isra"ila fəyə bəlibəli tá habarə ndərə tsa nə, ka ndza tsatsa batə wavi wə. Se paɗə mbəlyi kə Hyalatəmwə tsəkavə mə mbəlyi má ka ká Isra"ila səkə wtubyi hataba, nda dzəgə mni ká Isra"ila mbəralyəgwa, 26a hyá səkə tlayi mbə, paɗə-hya; təmburi wuri kə ɗafətəgwa kwa Dləparamə Hyalatəmwə nee, "Mdi kə mbə nkwa dzəgə tlagwa mə Sihiyona; njə dzəgə yaɓəntə mni shi hyi Yakubu paɗə va bikyi-hya. 27Njə dzəgə kələntə bikyi-hya, kala tsá kə njə mputə aləkawalə tə́ hyá," əkwə. 28Má səkwa təmburi má-rahya həwəshə habarə Yesu, ka dawa hyi Hyalatəmwə ká Isra"ila ndza-ranjəa—tazhe ba yə mbəlyi má ka ká Isra"ila tlayi mbə; a má səkwa təmburi shi hyi-hya zamə, səfə hyá ka mbəlyi tsatsəka ra Hyalatəmwə, mbəlyi kə njə "intə. 29Təmburi má Hyalatəmwə, ka zhiweta ghi njə tá mbəlyi kə njə kətə ka nganjə wə; barəka kə njə nggərəkə tə́ mdi mwa, kandə kələntəgwa wə. 30Má yə mbəlyi má ka ká Isra"ila, kə həwəshə vəcə Hyalatəmwə yə zamə wə; a má ndzaranjə tsa, wuri Hyalatəmwə kə ncətə yə zhihwi-njə səkwa təmburi tsá kə ká Isra"ila má həwəshə vəcə-njə mə vi fangyi tsa. 31Má ndəma-rahya həwəshə vəcə-njə tsa mwa, tazhe ba hyá tlayi zhihwi-njə dəwa dzəgəndza, səkwa təmburi zhihwi kə Hyalatəmwə ncətə yə tsa. 32Wuri Hyalatəmwə kə fəyə paɗə mbəlyi kwa wdunya ka mava ra bikyi, tazhe ba njə ncərətə zhihwi-njə tə́ hyá paɗə. 33Dabwaa ndangə ntsəkulə sənata wsha ra Hyalatəmwə; kandə mdi sənata zəzi-njə wə! Mdi shə mwa ba sənata hunkwa mələ wsha njə kwa wə— 34kala tsá kə ɗafətəgwa kwa Dləparamə Hyalatəmwə nee, "Mdi shə kə sənata zəzi mə ghi Tlamda ná? A mdi shə kə ala nggərəkə dabari vəcə, a njə mələ tlə́nə lə ná? 35Mdi shə kə ala nggərəkə wsi tə́ Hyalatəmwə, a Hyalatəmwə səkə ncərəshə tə́ njə́ ná?" əkwə. 36Təmburi Hyalatəmwə, njə́ mdi kə mələtə paɗə wsha lə ghi-njə; səkə kə njə́ patəgwa zaka mbwara wsha həlangə; a tazhe njə́ mələtəgwa hyá mwa, ka nganjə. "Usa tə́ Hyalatəmwə—njə́ Mdi kulə batə wavi!