text: 1Ma daba'ə ətsa, tə'i kumənə ŋga Yahudiinə də Urusaliima. Wata Yeesu a maɗə, ca palə aadəvə. 2Ma davə asəkə vərana, tə'i ma'inə kədəhə da uura mayi ŋga vəranə ətə ci ənjə a 'wa uura mayi ŋga bagiinə. Ma ma'iitsa, Beetasəda ci ənjə a 'wa də uura Ibəraaniya. Tə'i ədzəwanyinə tufə davə. 3Ma atsakii, tə'i maɓərəhə ənji laŋə pərəɓə pərəɓə, muurəfinə da mahurəməsə ənja, da maɓiiyi ənja. [Waatoo, ka gəra gwazənə ŋga ma'inəkii nə tii. 4Acii anəkii anəkii nə malaa'ika ŋga Slandanə ka dzəgərənə aagi ma'inəkii ca gwazee. Maɗa kə gwazee ci, ma maɓərəhə əndətə 'watəgi dzəgərənə aagi ma'inəkii, ka mbəɗənə nə ci acii taa ŋgutə tsarə ŋga bwanea ca ɗa tə ci.] 5Tə'i əndə'i əndə davə, fəzə makkə pu'unə aji tighəsə nə ci gwakə ka bwanea. 6Wata Yeesu a lapaa tə ci davə pərəɓə, kə shii Yeesu laŋənə ŋga fəzətə ɗii ci makə gwakə ci ka bwanea. Wata ca ləgwa ka ci, “Ŋga'ə ka hə kaa ha mbəɗə kwa?” 7Əŋki əndə bwaneatə ka ci, “Daada, maɗa kə gwazee ənji ka ma'inə, pooshi əndə ŋgərəgərənə tə nyi aagikii. Ma nya ɗa gazhi'waanə ŋga dzəgərənə aagikii, wata əndə'i əndə a takəŋwagərə ka nyi.” 8Yeesu a ba ka ci, “Maɗətə, ŋgəruu ədzaaku, ha wii.” 9Pii wata əndətə a mbəɗəgi; ca fuuɗətə ədzaakii, ca 'watəgi wiinə. Asee ma uusərakii, uusəra ŋga əpisəka. 10Wata əŋki Yahudiinə ka əndətə, “Uusəra ŋga əpisəkə ənshinə, pooshi bariya kapaa ka hə rəgwa ŋga wiinə da i ədzaaku.” 11Əŋki əndətə ka tii, “Əndətə mbəɗəpaa də nyi bii ka nyi, fuuɗətə ədzaaku, ha wii.” 12Əŋki tii ka ci, “Wu saŋə nə əndətə bii ka hə, fuuɗətə ədzaaku, ha wiya?” 13Amma ma əndətə mbəɗəpaagi Yeesu tə ci, pooshi ci shii tə Yeesu, acii kə itəgi Yeesu saakii, makə ɗii ci laŋə dərəva nə ənji davə. 14Ma daba'ə ha'ə, wata Yeesu a lapaa tə əndətə asəkə yi ŋga Əntaŋfə, əŋki ci ka ci, “Fatə ŋga'ə, wiitsə kə mbə'i hə. Ga ha slənə 'waslyakəənə ma'ə, acii ga sətə palee ka ətsə a ɗii tə hə.” 15Wata əndətə a palə, ca dzə ka banə ka Yahudiinə oo'i, Yeesu mbəɗəpaa də ci. 16Makə fii tii ha'ə, wata təya ndzaŋə ɗa rəgwa ŋga ciɓənə də Yeesu. Acii agi uusəra ŋga əpisəkə mbəɗəpaa ci də əndəta. 17Amma Yeesu a ba ka tii, “Ma Daadə, ca'ə əndzə'i nə ci agi sləna. Nyi maa, agi slənə nə nyi.” 18Ma waɓəətsa, ci uudee ka maɗee ka haŋkala ŋga Yahudiinə, təya alə rəgwa ŋga ɓələginə tə ci. Acii əntaa wata uusəra ŋga əpisəkə taŋəgi ci tanə. Amma kə ɗeegi ci ka naakii nə mbərə mbərə da Əntaŋfə, acii kə bii ci Dii nə Əntaŋfə. 19Wata Yeesu a ba ka tii, əŋki ci, “Tantanyinə cii kya ba koonə, pooshi Uuzənə ŋga Əntaŋfə ka ɗa uushi agi hiimaakii tanə, see sətə nee ci Dii a slənə, ci slənənəkii naakii. 20Acii ma Dənə, kə uu'i ci tə Uuzənaakii, ca ɓaarii ka ci patənə ŋga sətə cii kəya slənə ci saakii. Slənətə palee ka ətsə maa nii kəya ɓaarii ka ci, ka ɗanə koonə ka sə ŋga hurəshishinə əsə. 21Makə sətə ci Dənə a maɗee ka maməətə ənji, ca vii ka tii əpinə, ha'ə viinə Uuzənaakii əpinə ka ənjitə cii kəya moo təya upaa əsə. 22Pooshi Dii ka la gəŋwanə taa ka wu ci saakii. Amma kə vii ci ka Uuzənaakii baawəɗa ka shaŋə ŋga ɗa gəŋwanə. 23Ma ɗii ci ha'ə, kaa taa wu patə a ɗuunətə tə Uuzənaakii makə sətə ci təya ɗuunətə tə ci. Taa wu patə təkuree ka ɗuunətə tə Uuzənaakii, pooshi ci ɗuunətə tə Dii ətə sləkee ka ci ətsa. 24“Tantanyinə cii kya ba koonə, taa wu patə fii waɓənaaki, ca vii gooŋga ka Əndətə sləkee ka nyi, ka upaanə nə ci əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. Pooshi ənji na la ka ci gəŋwanə, amma kə pitəgi ci dagi wa, ca shi ka upaa əpinə. 25Tantanyinə cii kya ba koonə, tə'i əndə'i saa'i na shi, kə uugi mbu'yanə maa, waatoo saa'itə nə maməətə ənjə a fa waɓənə ŋga Uuzənə ŋga Əntaŋfə. Ma ənjitə fii, təya luuvə, ka upaanə nə tii əpinə. 26Makə sətə ɗii Daadə, ci nə rəgwa ŋga əpinə, ha'ə kavə ci tə Uuzənaakii kaa ca ndzaanə ka rəgwa ŋga əpinə əsə. 27Ca vii ka ci baawəɗa ŋga la gəŋwanə əsə, acii Uuzənə ŋga ənda nə ci. 28Ga ca ndzaa koonə ka sə ŋga hurəshishinə. Acii agi shinə nə saa'i ətə nə patənə ŋga maməətə ənjə a fa uurakii, 29təya maɗə asəkə gu'unyinatii. Ma ənjitə slənyi ŋga'ə, ka shiginə nə tii, təya upaa əpinə. Ma ənjitə slənyi bwayakii əsə, ka shiginə nə tii, ənjə a vii ka tii ma'inə.” 30“Ma nyi, pooshi nyi da baawəɗa ŋga ɗa taa mi nyi saaki. Makə sətə bii Əntaŋfə ka nyi, ha'ə cii kya la gəŋwanə. Də gooŋga nə la gəŋwanaaki, acii əntaa sətə kaɗeesəkə ka nyi cii kya ɗa, amma sətə ci Əndətə sləkee ka nyi a moo. 31“Maci nyi ca waɓə agyanə naaki na, kaɗa pooshi unə ka ŋgərənə ka gooŋga. 32Tə'i əndə'i əndə ca waɓə ka madəɓa maki. Kə shii nyi əsə, ma waɓəətə cii kəya waɓə agyanəki, tantanyinə. 33Unə də nuunə maa, kə sləkee unə ka ənji aaɓiikii, waatoo aaɓii Yoohana. Kə bagi ci koonə gooŋga agyanəki. 34“Ma nyi, mandzaamə tyasə see a waɓə əndə shiŋkinə ka madəɓa maki. Ma waɓi nyi agyanə Yoohana, koona shii upaa luupaanə. 35Ma Yoohana, makə garəkuwa nji ci, ca hənə, ca dzə də ɓərənə. Kə kaɗeesəkə koonə nə ɓərənaakii ŋga uundzə saa'i. 36Amma tə'i əndə'i seedaaki ətə palee ka seedanə ŋga Yoohana agyanəki. Sənə cii kya slənə nə seedaaki, waatoo slənənə vii Daadə ka nyi kaa nya mbu'utəgi, ci ca waɓə agyanəki, ca ɓaarii oo'i, Daadə sləkee ka nyi. 37Ma Daadə ətə sləkee ka nyi əsə, agi seedanə nə ci agyanəki ci saakii. Amma pooshi unə sha nee ka ci taa fa uurakii shaŋə. 38Pooshi unə agi ɗəkəpaa waɓənaakii a ədzəmuunə, acii pooshi unə vii gooŋga ka əndətə sləkee ci. 39Taa guci patə nuunə agi jaŋga malaaɓa ləkaləkatə, acii kə luuvuunə oo'i, ka upaanə nuunə əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə agikii. Ma malaaɓa ləkaləkatətsa, agyanəki cii kəya waɓə. 40Patə da ha'ə, wiinə kə naanagyuunə ka shinə aaɓiiki, koona shii upaa əpinəkii. 41“Ma nyi, əntaa ɗuunətənə ŋga əndə shiŋkinə tə nyi cii kya alə. 42Kə shii nyi taa ŋgutə tsarə ŋga ənji nuunə, pooshi uuɗənə tə Əntaŋfə a ədzəmuunə. 43Ma nya, də baawəɗa ŋga Daadə shi nyi, amma pooshi unə liwə tə nyi. Amma wiinə əsə, maɗa shi əndə'i əndə də baawəɗaakii saakii, ka luunə nuunə tə ci. 44Ma unə, agi dəlaginə nuunə də noonə nə ahadoonə səgoonə. Amma ma dəlaginə ŋga Əntaŋfə duunə, pooshi unə agi ɗa gazhi'waanə ŋga alənə. Makə ha'ə ɗii əna, iitə ɗii mbee nuunə ka vii ka nyi gooŋga? 45“Goona ŋgərə oo'i, nyi na kərə gəŋwanə goonə aakəŋwacii Daadə. Ma ətsa, Muusa ətə kii unə noonə nə agyanəkii na kərə gəŋwanə goonə. 46Acii maci də tantanyinə vii unə gooŋga ka Muusa, kaɗa kə vii unə ka nyi gooŋga, acii agyanəki nyaahə ci. 47Makə ɗii ci pooshi unə luuvə sətə nyaahə ca, iitə ɗii mbee nuunə ka luuvə sənə cii kya ba?”


c: text/html

text: 1Kəte no̰ ra nay Pakɨ tɨ, Jəju gər kadɨ ndɔ re nga kadɨ tə ɨyə̰ dɔnangɨ ə aw rɔ Bawne tɨ. Jəju kɨ ndɨgɨ njé kɨ ya̰ne je kɨ dɔnangɨ tɨ ne mari nu, ndɨgɨ-de bɨtɨ kadɨ tɔl tae. 2Jəju əi kɨ njé ndo je ləne ɨsi ta nḛ kuso tɨ lo sɔlɔ. Nɨngə dɔkagɨloe tɨ kɨn, su ɨndə ta ga kulə Jəju ji njé ba̰ je tɨ me Judasɨ tɨ kɨ ngon lə Sɨmo̰ Isɨkarɨyotɨ ngata. 3Jəju wa kɨ dɔne gər kadɨ Bawne Luwə ɨlə nḛ je pətɨ jine tɨ, nɨngə gər təkɨ n-ḭ rɔe tɨ ə n-re, adɨ n-a n-təl n-aw rɔe tɨ gogɨ. 4Jəju ḭ taa ta nḛ kuso tɨ, ɔr kɨbɨ ləne kɨ ɨlə dɔ made tɨ, ɓa un ta kɨbɨ dɔɔ-n ɓədɨne. 5Go tɨ, mbəl man me nḛ tɨ, ɓa ɨlə rɔne togɨ nja njé ndo je ləne, ə bɔr njade kɨ ta kɨbɨ kɨ kəte dɔɔ-n ɓədɨne ka kɨn. 6Lokɨ Jəju re tḛḛ dɔ Sɨmo̰ Pɨyər tɨ ɓa, Sɨmo̰ Pɨyər əl-e ə nə: «Ɓaɓe, ḭ ə kadɨ ɨtogɨ njam a?» 7Ə Jəju əl-e ə nə: «Nḛ kɨ m-ɨsɨ m-ra kɨn, ta ji naa tɨ ne ɨgər al, nə a gər mee kɨ ɓəy tɨ.» 8Be ka Pɨyər əl Jəju ə nə: «Jagɨ, ḭ a togɨ njam al.» Ə Jəju ɨle tɨ ə nə: «Kɨn ə re m-togɨ njay al ɓa, nḛ madɨ kɨ ɓəw-je naa tɨ səi goto.» 9Nɨngə Pɨyər əl ə nə: «Ɓaɓe, re e be ɓa, ɨtogɨ njam par al, nə kadɨ ɨtogɨ jim je, kɨ dɔm je tɔ.» 10Ə Jəju əl-e ə nə: «Dəw kɨ ndogɨ man, aw kɨ ndoo togɨ njane par, ɓɨ rɔe je pətɨ al, tadɔ ndəgɨ rɔe je ay njay. NGa nɨngə səi je, rɔsi ay njay, nə e dɨje pətɨ ɓa rɔde ay, al ɓəy tɔ.» 11Lo kɨn tɨ, Jəju gər dəw kɨ a ule ji njé ba̰ je tɨ, ə əl-n ə nə: «E səi pətɨ ɓa rɔsi ay, al.» 12Lokɨ Jəju togɨ njade gɨne gangɨ nɨngə, un kɨbɨ ləne ɨlə rɔne tɨ, ə təl aw ɨsɨ ta nḛ kuso tɨ gogɨ, ɓa əl-de ə nə: «Ɨgəri me nḛ kɨ m-ra səsi kɨn a? 13Ɨsɨ ɓari-mi NJe ndo dɨje je, Ɓaɓe je, nɨngə e go rəbe tɨ, tadɔ e mi ə wa. 14NGa nɨngə re mi kɨ mi NJe ndo dɨje je, mi Ɓaɓe je ə m-togɨ njasi nɨngə, səi ka sɔbɨ kadɨ ɨtogi njanaa kɨ yo je kɨ ne je tɔ. 15E nḛ ə m-ɔjɨ səsi, kadɨ səi ka ɨndaji, ɨrai təkɨ m-ra səsi kɨn be tɔ. 16Təkɨ rɔjetɨ, adɨ m-əl səsi, ɓəə ɨtə ɓane al, taa ngon nje kaw kɨlə ɨtə nje kɨle al tɔ. 17Təkɨ ɨgəri ngata kɨn ə, ɨrai kɨle ə, rɔsi a nəl səsi ngay. 18E səi pətɨ ɓa m-ɨsɨ m-əl ta ləsi al; m-gər dɨje kɨ m-mbətɨ-de. NGa nɨngə, sɔbɨ kadɨ ta kɨ makɨtɨbɨ lə Luwə əl kɨn ra nḛ. Makɨtɨbɨ əl ə nə: “Dəw kɨ ɨsɨ uso səm nḛ, tu gajɨne ɔsɨ-m.” 19M-əl səsi ta kɨn ɓasɨne, kadɨ tə ndɔ kɨ nḛe a ra nḛ ɓa, ɨgəri təkɨ “Mi NJe kɨsɨ no̰o̰.” 20Təkɨ rɔjetɨ, adɨ m-əl səsi, dəw kɨ uwə dəw kɨ m-ɨle kɨ rɔne tɨ, uwə-m kɨ rɔne tɨ, ə dəw kɨ uwə-m kɨ rɔne tɨ, uwə nje kɨlə-m kɨ rɔne tɨ tɔ.» 21Go ta je tɨ kɨn, ndɨl Jəju ɨsɨ nangɨ al, adɨ ta tḛḛ tae tɨ kɨ taga ə nə: «Təkɨ rɔjetɨ, adɨ m-əl səsi, dəw kare dansi tɨ ne a ɨlə-m ji dɨje tɨ.» 22Lo kɨn tɨ, njé ndo je lie go̰i kəm-naa, nɨngə dəji-naa se na̰ dana ə ɨsɨ əl ta lie wa. 23Kɨ kare dan njé ndo je tɨ, kɨ e dəw kɨ Jəju ndɨge, ɨsɨ kadɨ Jəju tɨ ɓasi. 24Ə Sɨmo̰ Pɨyər ra nḛ yɔgɨrɔ nangɨ əl-e-n kadɨ dəjɨ Jəju se ɨsɨ əl ta lə na̰ dana wa. 25NJe ndo ka kɨn ɔy kɨ dɔ Jəju tɨ, nɨngə dəje ə nə: «Ɓaɓe, dəwe e na̰ ə?» 26Ə Jəju ɨle tɨ ə nə: «E dəw kɨ m-a m-ade mapa kɨ m-gangɨ, m-ɨlə me ta̰y tɨ kɨn.» Nɨngə Jəju gangɨ mapa ɨlə me ta̰y tɨ, adɨ Judasɨ kɨ ngon lə Sɨmo̰ Isɨkarɨyotɨ. 27Lokɨ Judasɨ taa mapa ka kɨn taa par ə, Sata̰ ur mee tɨ. Ə Jəju əl-e ə nə: «Nḛ kɨ to mei tɨ kadɨ ɨra ka kɨn, ɨra law!» 28Dan dɨje tɨ kɨ ɨsi sie ta nḛ kuso tɨ kɨn, dəw kɨ kadɨ gər se mba ri ə əl-e ta kɨn be wa goto. 29Tə ka kɨ Judasɨ e-n nje kotɨ ɓɔl la ka kɨn, ngay je ooi təkɨ Jəju dəje kadɨ aw ndogɨ nḛ kɨ kadɨ n-rai nay Pakɨ, ə se kadɨ aw adɨ nḛ madɨ njé ndoo je wa be. 30Judasɨ taa mapa kɨ Jəju ade ka kɨn taa par ə tḛḛ taga. Dɔ kade tɨ kɨn, lo ndul ngata. 31Lokɨ Judasɨ tḛḛ ɓa, Jəju əl ə nə: «Kɨ ɓasɨne kɨn, dɨje ɨləi tɔjɨ dɔm tɨ mi NGon dəw, nɨngə mi NGon dəw m-ra m-adɨ dɨje ɨləi tɔjɨ dɔ Luwə tɨ tɔ. 32Kɨn ə re m-ra m-adɨ dɨje ɨləi tɔjɨ dɔ Luwə tɨ ɓa, Luwə wa kɨ dɔne a adɨ dɨje ɨləi tɔjɨ dɔm tɨ mi NGon dəw tɔ. NGa nɨngə e nḛ kɨ a ra nḛ ɓasɨne. 33NGanm je, mi səsi ne, naa tɨ dɔkagɨlo kɨ ndə̰y be par. A sangi-mi, nɨngə təkɨ m-əl-n Jɨpɨ je, m-əl səsi ɓone tɔ təkɨ: “Lo kɨ m-a m-aw tɨ, a asi kadɨ awi tɨ al.” 34M-adɨ səsi ndu-kun kɨ sɨgɨ kɨ e ta kadɨ ɨndɨgi-naa dansi tɨ kɨ yo je kɨ ne je. Majɨ kadɨ ɨndɨgi-naa dansi tɨ kɨ yo je kɨ ne je təkɨ mi m-ndɨgɨ-n səsi kɨn be tɔ. 35Kɨn ə re ɨndɨgi-naa dansi tɨ kɨ yo je kɨ ne je ɓa, dɨje pətɨ a gəri təkɨ səi njé ndo je ləm.» 36Sɨmo̰ Pɨyər dəjɨ Jəju ə nə: «Ɓaɓe, a aw ra ə?» Ə Jəju ɨle tɨ ə nə: «Lo kɨ m-a m-aw tɨ, a asɨ kadɨ un gom kɨ ɓasɨne kɨn al, nə a un gom kɨ ɓəy tɨ.» 37Ɓa Pɨyər dəjɨ Jəju ə nə: «Ɓaɓe, mba ri ə m-a m-asɨ kadɨ m-un goi kɨ ɓasɨne kɨn al ə? Mi ɓasi ngay kadɨ m-ɨlə rɔm kɔ mbata ləi!» 38Lo kɨn tɨ, Jəju ɨlə Pɨyər tɨ ə nə: «Adɨ ḭ ɓasi ngay kadɨ ɨlə rɔi kɔ mbata ləm wa ta? Təkɨ rɔjetɨ, adɨ m-əli, kunə kɨnjə no̰ al ɓəy ə, a najɨ ta nja mɨtə ə nə ɨgər-m al.»

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Əŋki Yeesu ka tii, “Tantanyinə cii kya ba koonə, taa wu patə gimə aasəkə kuvə bagiinə,f maɗa əntaa da makuvə gimə ci, mahərə nə ci, taa əndə ɗa maabə nə ci ətsa. 2Ma əndətə gimə da makuvə, ci nə magəra ŋga bagiinə. 3Ma ca, ka wunəginə nə əndə nəhə makuvə ka ci makuva, ka fanə nə bagiinaakii uurakii, ca 'wa tə tii ka ləmə ka ləma, ca gimagi də tii agyə. 4Maa kə gimagi ci də tii patə, ka tanə nə ci ka tii kəŋwanə, təya dzə də nə'unə tə ci, acii kə shii tii uurakii. 5Ma əndə'i əndə pamə, pooshi tii ka nə'unə. Huyinə huyinətii aciikii, acii pooshi tii shii uura ŋga hara ənja.” 6Kə bii Yeesu ka tii ətsə misaali, amma ma təya, pooshi tii paaratəgi də sətə cii kəya moo banə. 7Wata Yeesu a ənə ka banə ka tii, əŋki ci, “Tantanyinə cii kya ba koonə, ma nyi, makə makuvə ŋga bagiinə nə nyi. 8Patənə ŋga ənjitə shi taabu'u shinaaki, mahiirənə taa ənji ɗa maabə nə tii, pooshi bagiinə fii tə tii. 9Makə makuvə nə nyi. Taa wu patə shi daɓiiki, ka upaanə nə ci luupaanə. Ka gimagərənə nə ci, ca ənə ka dəməginə makə sətə kaɗeesəkə ka ci, ka upaanə nə ci zəmə əsə. 10Ma shinə ŋga mahəra, kaa ca shii hərənə, ca ɓələgi slanda uushi, ca saawee ka səkii. Ma shi nyi, kaa ənjə a shii upaa əpinə. Waatoo, patənə ŋga əpiitə dəɓee təya upaa ka shaŋə. 11“Ma nyi, ŋunyi magəra nə nyi. Ma ŋunyi magəra, matasəkakii nə ci ka əntəginə ka putə ŋga bagiinə. 12Ma magəra zala, əntaa naakii nə bagiinə. Maɗa kə nee ci ka furətsoofa ca shi aagi bagiinə, ka bwaseenə nə ci ka tii, ca huyi saakii. Wata furətsoofa a kəəsə bagiinə, ca taakee ka tii. 13Ma huyipaa magəratə saakii, acii əntaa naakii nə bagiinə. Pa ca ka nəkii ka tii shaŋə. 14Nyi nə ŋunyi magəra. Makə sətə shii Daadə tə nyi, nya shii tə ci, ha'ə əsə shii nyi tə bagiinaaki, təya shii tə nyi. Matasəkakii nə nyi ka əntənə ka putatii. 16Tə'i hara bagiinaaki ətə pooshi asəkə kuva. Ma təya, tyasə see a aalyatə nyi tə tii aasəkə kuva əsə. Ka fatənə nə tii uuraki, təya ndzaa ahada harakii, magəra rəŋwə a gəra tə tii. 17“Putə ŋga ətsə ha'ə uu'i Daadə tə nyi, acii matasəkakii nə nyi ka vigi əpinaaki, aa nya shii ənənə ka luunə saaki. 18Pooshi əndə ŋgərəgi əpinaaki, nyi saaki mwayi viginə. Tə'i nyi da baawəɗa ŋga viginə, tə'i nyi da baawəɗa ŋga ənənə ka ŋgərətənə əsə. Ətsə nə sətə kavə Daadə tə nyi ka ɗanə!” 19Putə ŋga waɓəətsə əsə, kə shigi təəkəshinə ahada Yahudiinə. 20Laŋə ahadatii bii, “Əndə ginaaji nə əndətsa, maba nə ci. Ka mi cuuna fa sətsə cii kəya ba koona?” 21Amma kə bii hara ənji, “Ma əndətə da i ginaaji ashikii, paa ci ka waɓənə makə ətsa. Iitiitə saŋə mbeenə ginaaji ka wunəgi ginə ŋga muurəfa?” 22Ma ətsə də məgəviinə, kə mbu'ya kumənə ŋga buurətənə də uusəratə ənyi ənji ka haɗatəginə də yi ŋga Əntaŋfə də Urusaliima əsə. 23Yeesu a wiigi'i atsaa malaɓa ŋga Sulayimaanu asəkə yi ŋga Əntaŋfə. 24Wata ənjə a dzatə də nə aɓiikii, təya ləgwa amakii, əŋki tii, “Ca'ə guci ndzaaniinə ka gəranə a maku, kaa ha ba keenə taa wu nə hə kwa? Bagi keenə paŋgəraŋə, hə nə Mataɗəkii ŋga Əntaŋfə nii?” 25Yeesu a ba ka tii, “Kə bagi nyi koonə daga ŋukə, amma pooshi unə luuvə. Ma uushi'iinə cii kya slənə də baawəɗa ŋga Daadə, ci ca waɓə ka madəɓa maki. 26Amma ma unə, pooshi unə vii ka nyi gooŋga, acii əntaa bagiinaaki nuunə. 27Ma bagiinaaki, agi fanə nə tii uuraki, kə shii nyi tə tii, təya nə'u tə nyi əsə. 28Ka viinə nə nyi ka tii əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə, paa tii ka zanə shaŋə, pooshi əndə luutənə tə tii aciiki. 29Ma Daadə ətə vii tə tii ka nyi, kə palee ci ka patənə ŋga uushi'inə. Pooshi əndə luutənə tə tii acii Daadə. 30Ma inə da Daadə, uushi rəŋwə niinə.” 31Makə fii ənji waɓi Yeesu ha'ə, wata təya fəɗə faariinə kaa təya kaala tə ci. 32Əŋki ci ka tii, “Ŋunyi uushi'inə laŋə slənyii akəŋwacii unə. Ma uushi'iitsa, Daadə vii ka nyi baawəɗa ŋga ɗanə. Putə ŋga ŋgutə rəŋwə agi uushi'iitsə ɗii cuuna moo kaalanə tə nya?” 33Əŋki tii ka ci, “Əntaa putə ŋga ŋunyi slənənyinaaku ciina moo kaalanə tə hə, amma putə ŋga bərapaanaaku tə Əntaŋfə. Əndə shiŋkinə nə hə tanə, amma wahənə ka moo geeginə ka naaku nə makə Əntaŋfə!” 34Əŋki Yeesu ka tii, “Tə'i manaahəkii asəkə ləkaləkatə ŋga bariya goonə oo'i, ma bii Əntaŋfə, ma unə, əntaŋfənyinə nuunə. 35Yoo, kə shii amə oo'i, ma sətə bii malaaɓa ləkaləkatə, gooŋga ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. Makə kə bii Əntaŋfə ka ənjitə luuvə waɓənaakii oo'i əntaŋfənyinə nə təya, 36iitə ɗii ba nuunə, agi waɓənə nə nyi bwayakii aashi Əntaŋfə, makə bii nyi oo'i Uuzənə ŋga Əntaŋfə nə nya? Acii ma nyi, Daadə ta'i tə nyi, ca sləkee ka nyi aasəkə duuniya. 37Maɗa pooshi nyi agi slənə uushi'iitə mwayi Daadə nya slənə, goona vii ka nyi gooŋga. 38Amma makə agi slənə nə nyi uushi'iitsa, taa ŋgahi pooshi unə vii ka nyi gooŋga, kə dəɓee una vii gooŋga ka slənənyinaaki, koona shii mbee ka paaratəginə oo'i, ashiki nə Daadə, nyi əsə, ashikii nə nyi.” 39Makə fii tii waɓi ci ha'ə, wata təya ənə ka ɗa gazhi'waanə ŋga kəsənə tə ci, amma wata ca itəgi saakii ahada ənja. 40Ca ənə ka taŋəginə aataŋəgi gəərə ŋga Urədunə, hatə nji Yoohana a ɗa bapətisəma ka ənja. Ca ndzaa davə. 41Ənji laŋə gi aaɓiikii. Əŋki tii ahadatii, “Ma Yoohana, pooshi ci ɗii sə ŋga hurəshishinə, amma patənə ŋga sətə baabii ci agyanə əndətsa, gooŋga.” 42Ənji laŋə əsə vii ka ci gooŋga gatə.


text: 1Ma daba'əkii, wata Yeesu a 'waa'watə lyawarənaakii pu'u aji bəra'i, ca vii ka tii baawəɗa ŋga lyaakagi də ginaajinyinə, təya mbəɗəpaa də taa ŋgutə tsarə ŋga bwanea əsə. 2Wiinə ləmənyinə ŋga masləkee ənji pu'u aji bəra'i: ŋga 'watəginə ci nə Simoonə ətə ci ənjə a 'wa Piita tii da ndzəkəŋuci waatoo Andərawəsə; i Yakubu tii da ndzəkəŋuci waatoo Yoohana, manjeevənə ŋga Zabadiya nə tii; 3Filibusə da Barətalamawusə; Tooma da Mata əndə luu tsəka; Yakubu uuzənə ŋga Haləfa da Tadawusə; 4Simoonə əndə moo dimwaanə ŋga hanyinaakii da Yahuda Isəkariyootə. Ma uudəpaa ba'a, ci vii tə Yeesu aacii ənja. 5Ma lyawariitsə pu'u aji bəra'i ŋga Yeesu, kə sləkee ci ka tii də banə oo'i, “Goona dzə aanə hanyinə ŋga harii slikərənə taa aasəkə vəranyinə ŋga Samariya. 6Amma aa ha ənji Isərayiila dzənuunə, acii makə maza bagiinə nə tii. 7Dəmə ka waazanə, una ba: ‘Kədəhə nə Əntaŋfə ka ɗa ŋwaŋuunaakii.’ 8Mbəɗəpaamə də ənji bwanea, una maɗee ka maməətə ənja, una mbəɗəpaa də ənji uyikuzəna, una laakəgi ginaajinyinə. Də zaɓə liwuunə, viimə də zaɓə əsə. 9Goona dzə da i kwaɓa a lipoonə. 10Goona dzə da i mbuurə, una dzə ka jahaŋgala, goona ŋgərəənə əndə'i kəjeerənə, goona ŋgərəənə əndə'i ɓiɓinə, taa zala wiigi'inə, goona ŋgərəvə aacii unə. Acii ma əndə sləna, kə dəɓee ənjə a vii ka ci zəmaakii. 11Maɗa kə lapaa unə vəranə, dzəgərəmə aasəkəkii, una alə əndətə ca moo luunə tuunə, una ndzaanə gakii, see saa'itə nuuna bwasee ka vəranəkii. 12Taɗa ŋgutə yi gimuunə aa dəvə patə, ma banuunə ŋga təkəŋwanə: ‘A ndzaa unə da jamənə.’ 13Maɗa kə liwə slanjii yikii tuunə, wa ndzaanə jamə ətə bii unə a ndzaa davə asii. Amma, maɗa maluumə tii tuunə, yoo, ŋgərəənəmə jamənə goonə. 14Maɗa pooshi ənji liwə tuunə taa fii waɓəətə gi a moonə, shigimə sə goonə davə asii taa asəkə vəranəkii, una gwa'agi bərəbərə ŋga hakii a səɗuunə. Ci na ɓaarii oo'i, maɗamə tii ŋga'ə. 15Tantanyinə cii kya ba koonə: ma uusəra ŋga ɗa gəŋwanə, kadə nə gəŋwanə ŋga ənji vəranəkii a palee ka ŋga ənji Sadooma da ŋga ənji Gwamoora də iza'unə.” 16“Fatəmə, wanyinə ka sləkeenə koonə makə sətə ci bagiinə a dzəgərə aagi furətsoofanyinə. Aciikii, see a ndzaa unə macicirəkii,f una ndzaa yadə saaweenə ka uushi'inə makə kurəkutiinə. 17Nəhəmə noonə na, acii tə'i ənji na kəəsə tuunə, təya kərə aakəŋwacii gəŋwanə, təya fəslə tuunə asəkə kuvə də'wanyinə. 18Ka kərənə nə ənji tuunə aakəŋwacii meeminə putə ŋga nə'unə goonə tə nyi. Ka ɗanə nə ətsə ha'ə koona shii mbee ka ba Ŋunyi Habara ka tii da ka ənjitə əntaa Yahudiinə. 19Maɗa kə kirə tii tuunə aakəŋwacii gəŋwanə, goona ənvutə noonə nə ka buurənə agyanə makə sətə nuuna waɓə taa sətə nuuna dzə ka banə ka tii. Acii maɗa kə mbu'i saa'ikii, ka shiinə nuunə sətə nuuna ba. 20Acii ma sətə nuuna ba, əntaa noonə, amma dacii Ma'yanə ŋga Dəsənuunə na shi. Ci na waɓə da moonə. 21“Kadə nə ndzəkəŋunə a ŋgərə tə ndzəkəŋuci, ca vii ka ɓələginə. Dəsənə manjeevənə əsə, ka ɗanə nə tii ha'ə. Ha'ə ɗanə nə manjeevənə əsə, ka viinə nə tii tə mapoo tə tii ka ɓələginə. 22Taa wu patə, kadə nii kəya ushapaa tuunə putə ŋga nə'unə goonə tə nyi. Amma taa wu patə sə'watə ciɓənyinəkii ca'ə ka muudinə, ka upaanə nə ci luupaanə. 23Maɗa kə ciɓee ənji koonə asəkə əndə'i vəranə, huyimə sə goonə ka əndə'i. Acii tantanyinə cii kya ba koonə: pooshi unə ka uudəpaa gəŋutəgi də vəranyinə ŋga Isərayiila patə, taabu'u shinaaki, nyi Uuzənə ŋga Ənda. 24“Pooshi lawarə ka paleenə ka maləmaakii də məghərəvənə. Ha'ə nə mava əsə, paa ci ka paleenə ka slandanəkii. 25Kə mbu'i ha'ə kaa lawarə a ndzaa mbərə mbərə tii da maləmaakii. Ha'ə nə mava əsə, ca ndzaa mbərə mbərə tii da slandanəkii. Maɗa kə 'wii ənji tə slanda yi də Byaləzabulə,f ləmətə palee də bwaya bwayaanə 'wanə ənji də ənji yaakii.” 26“Acii ha'ə, goona ŋgwalə ənja. Taa mi patə nəndə ma'umbeekii, kadə na shigi agyə. Taa mi patə nə sətə pooshi ənji shii, kadə nə ənjə a shii. 27Ma sənə cii kya ba koonə ka təkutəkunə, bagimə ka macamə ha. Ma sətə bavə ənji koonə aa limuunə də matatahinə, baabagimə paŋgəraŋə paŋgəraŋə ka ənja. 28Goona ŋgwalə acii ənja. Acii wata tə ba shishinə mbeenə nə tii ka ɓələginə, amma, paa tii ka mbeenə ka ɓələgi əpinə. Amma ŋgwaləmə tə Əntaŋfə. Ci nə əndə da baawəɗa ŋga zamaginə də ba shishinə patə da əpinə agi gunə. 29Əntaa bəra'i ci ənjə a vii əginyinə ka kwaɓa rəŋwə kwa? Amma patə da ha'ə, pooshi taa rəŋwə agitii ca əntə, yadə luuvənə ŋga Əntaŋfə Dəsənuunə. 30Taa shiŋkinə ŋga nuunə maa, maɓaanakii patə acii Əntaŋfə. 31Acii ha'ə, goona ŋgwalə, kə palee unə ka əginyinə patə də məghərəvənə.” 32“Maɗa kə bagi əndə paŋgəraŋə akəŋwacii ənji oo'i, naaki nə ci, nyi maa, ka banə nə nyi paŋgəraŋə akəŋwacii Daadə dadagyə oo'i, naaki nə ci. 33Amma, ma əndətə kaaree ka nyi akəŋwacii ənja, nyi maa, ka kaareenə nə nyi ka ci akəŋwacii Daadə dadagyə.” 34“Goona nəhə noonə makə jamənə shi nyi ka kiranə aasəkə duuniya. Aa'a, əntaa jamənə kira nyi, panə kira nyi. 35Ma shi nyi, ka mbəzeenə ka uuji ŋguyirənə da dəsənətii, uuji makinə da məsənətii, maɗanə da sərəhwatə əsə. 36Ənjitə asəkə yi rəŋwə na ndzaanə ka ənji daawaanə ŋga natii na. 37“Taa wu patə uu'i tə dii taɗa tə məci palee ka nyi, mambu'umə ci bahə ndzaanə ka lawaraaki. Taa wu patə uu'i tə uundzə ŋguraakii taa uncitə minaakii palee ka nyi, mambu'umə ci bahə ndzaanə ka lawaraaki. 38Ma əndətə pooshi ŋgirə ənfwaakii ŋga gwa'avənə tə ci aashikii, ca nə'u də nyi, mambu'umə ci bahə ndzaanə ka lawaraaki. 39Taɗa wu patə ɗii gazhi'waanə ŋga luupaa əpinaakii, zamaginə cii kəya zamagi ətsa. Amma, taɗa wu patə zamagi də əpinaakii putə ŋga nə'unə tə nyi, ka upaanə nə ci bwatyakii.” 40“Taa wu patə liwə tuunə, tə nyi liwə ci ətsa. Taa wu patə liwə tə nyi əsə, tə Əndətə sləkee ka nyi liwə ci ətsa. 41Taa wu patə liwə tə anabi ŋga Əntaŋfə acii ɗii ci ka anabi ŋga Əntaŋfə, ka upaanə nə əndəkii shikwa makə sətə ci anabi a upaa. Ha'ə əsə, taa wu patə liwə ŋunyi ənda acii ɗii ci ka ŋunyi ənda, ka upaanə nə ci shikwa makə ŋga ŋunyi ənda. 42Tantanyinə cii kya ba koonə: taa wu patə ndii ma'inə taa ka moodəba'a agi ənji nə'unə tə nyi acii ɗii ci ka lawaraaki, ka upaanə nə ci shikwakii.”


text: 1Neŋ madugula i gay i maɗuwule me, na tsikaka naha me na, a nəkar məhay gər i ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu nakə ka təra may i wawa hay, Mbəlom a zla kar aye. Na tsikatay naha me a wawa yak hay dərmak. Na wuɗa tay ha na, haladzay. Maa wuɗa tay ha na, neŋ ɗekɗek bay. Ndo neheye tebiye tə sər bazlam nakə a tsik ka gər i Mbəlom nakə deɗek aye, ta wuɗa kurom dərmak. 2Na wuɗa kurom na, hərwi bazlam niye deɗek aye mandza eye mə ɗərev kway ada ma ndziye mə ɗərev kway na, ka tor eye. 3Mbəlom Bəba kway ada wawa ŋgay Yesu Kəriste tâ pa fakuma ŋgama. Ta sakakweye naha ada ta vəlakweye zay. Nəkway neheye faya ka pakweye bəzay a bazlam nakə deɗek aye ada ka wuɗakwa bo nəte nəte mə walaŋ kway aye na, ka hutakweye wu niye hay. 4Ɗərev ga kə ŋgwasa haladzay hərwi na tsəne na, siye hay mə walaŋ i wawa yak hay faya ta pay bəzay a tsəveɗ nakə deɗek aye. Faya ta giye na, wu neheye Mbəlom Bəba kway a gwaɗ gum aye. 5A nəkar may ga nakə na wuɗa kar haladzay aye. Wu nakə a seŋ məgwaɗaka aye na, anaŋ: Wuɗakwa bo nəte nəte mə walaŋ kway. Bazlam nakay na watsaka naha aye na, bazlam weɗeye nakə ka tsənum ɗaɗa bay aye bay. Na tsikaka naha na, wu nakə ɓa ka tsənakwa ahəl niye aye. 6Taɗə ka wuɗakwa Mbəlom na, andza məgweɗe faya ka gakweye wu nakə Mbəlom a tsikakway aye. Mbəlom a gwaɗakum na, wuɗum bo nəte nəte mə walaŋ kurom huya. Nakay na, bazlam nakə ka tsənum ahəl niye kurre ka madazlay i bazlam i Mbəlom nakə ka tsənum aye. 7Na tsikakum andza niye na, hərwi mey? Na tsikakum andza niye na, hərwi ndo masəpete ndo hay nəteye andaya ta yaw haladzay ka məndzibəra. Nəteye na, Yesu Kəriste ka təra ndo zezeŋ, ki yaw ka məndzibəra na, ta təma təbey. Ndo nakə faya ma tsikiye andza niye na, neŋgeye ndo məne ɗəre i Kəriste. Neŋgeye ndo masəpete ndo hay. 8Hərwi niye, gum metsehe bəna, məsler kurom nakə ka gum tebiye aye mâ təra kəriye bay. Ɗuh gum metsehe hərwi ada ka hutumeye wu i madagər kurom nakə Mbəlom a gwaɗ ma vəlakumeye. 9Sərum ha na, ndoweye kə pay bəzay a bazlam i Kəriste nakə a tətikakway aye bay, ane tuk na, a ye a səkah ha faya bazlam mekeleŋ eye hay wal na, ndoweye niye mandza eye mə həlay i Mbəlom bay. Ndo nakə faya ma pay bəzay huya a bazlam i Yesu neheye a tətikakway na, neŋgeye na, mandza eye mə həlay i Mbəlom Bəba kway ada mə həlay i wawa ŋgay Kəriste. 10Hərwi niye faya na tsikakumeye: Taɗə ndoweye ki ye naha a walaŋ kurom faya ma tətikakumeye bazlam nakə wal abəra ka bazlam i Kəriste nakə a tətikakum aye na, ka təmum na mâ ye naha a walaŋ kurom bay. Kwa mətsikay me, kâ tsikumay me bay. 11Ndoweye kə tsikay me a slala i ndo niye na, neŋgeye dərmak faya ma pay bəzay ka məge mənese nakə faya ma giye. 12A seŋ məwatsakum naha wu hay haladzay haɓe, ane tuk na, a seŋ məwatsakum naha a ɗerewel bay. Na dzala na, na diye naha ka təv kurom ada wu nakə a seŋ mətsikakum aye na, ka tsikakweye tə bazlam hərwi ada ɗərev kway mâ ŋgwasa lele kurah kurah. 13Məhay gər i ndo neheye a təra malamar yak nakə Mbəlom a zla na aye na, wawa ŋgay hay ta tsikaka naha me.


text: 1Wiinə ləkaləkatə ca dzə koonə mataɗə ənji ŋga Əntaŋfə. Nyi Piita, masləkee əndə ŋga Yeesu Aləmasiihu, ca naahə koonə ləkaləkatəna, waatoo, unə ənə yiiɗəgi, una ndzaanə sə goonə anə hanyinə ŋga Puntu, da Galatiya, da Kapadasiya, da Asiya, da i Bitiniya. Ma una, məshipətə ənji nuunə davə. 2Daga ŋukə bii Əntaŋfə Dəsənaamə oo'i, ka ndzaanə nuunə ka ənjaakii. Kə vii ci koonə Ma'yanaakii koona ndzaanə ka naakii. Ma ɗii ci ha'ə, koona fa sətə ci Yeesu Aləmasiihu a ba koonə, ca kuɓəgi tuunə də idənaakii. Wa Əntaŋfə a tsakə koonə pwapoonə, ca vii koonə ndzaanə jamə aakəŋwa aakəŋwa. 3Dəlaamə də Əntaŋfə Dii Slandanaamə Yeesu Aləmasiihu! Acii kə nee ci ka təgunuunə gaamə, ca vii kaamə kura əpinə də maɗeenə ka Yeesu Aləmasiihu agi maməətə ənja. Də ha'ə caama ka nə ŋga upaa əpinə ətə pooshi ka uudənə. 4Də ha'ə caama gəra patənə ŋga ŋunyi uushi'iitə nə Əntaŋfə a vii ka ənjaakii. Ma uushi'inəkii, pooshi dagwaanəkii ka zhi'inə, pooshi ka ajijinəginə, pooshi ka uudənə ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə əsə. Kə kapaa ci koonə kiɗə dagyə aɓiikii. 5Ma una, də ŋgeerənaakii cii kəya nəhə tuunə putə ŋga vii gooŋga goonə. Ma ətsə patə, koona shii upaa də luupaanaakii. Ginə ŋga ənji patə na nee ka luupaanəkii uusərə ŋga uudənə ŋga duuniya. 6Taa ŋgahi tyasə see a sa unə bwanea kama kama ŋga uundzə saa'i, patə da ha'ə ɗamə mooɗasəkə putə ŋga sətə ɗii Əntaŋfə ka putə goonə. 7Ma bwaneatsə cuuna sa ha'ə patə, kaa ca təɓə də və gooŋga goonə. Kə shii unə tə'i məghərəvənə ka tibisətə ci ənjə a 'wa kanyeera ka shaŋə, amma paa ci ka ndzaanə ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. Patə da ha'ə, agi təɓənə nə ənji ŋgeerənaakii də gunə. Ha'ə nə və gooŋga goonə əsə, kə palee ka kanyeera də məghərəvənə, see maɗa təɓətə ənji tuunə kaa ənjə a shii ŋgeerənə ŋga vii gooŋga goonə. Ma uusəratə nə Yeesu Aləmasiihu a ənya, ka upaanə nuunə məghərəvənə, ka upaanə nuunə dəlanə da ɗuunətənə əsə akəŋwacii Əntaŋfə. 8Ma ca, taa ŋgahi pooshi unə sha nee ka ci, patə da ha'ə kə uu'yuunə tə ci. Taa ŋgahi pooshi unə agi neenə ka ci əndzə'i, patə da ha'ə kə liwə unə tə ci də gooŋga. Aciikii cuuna ɗa maɗuunə mooɗasəkə ka shaŋə, pooshi əndə ka mbee ka waɓənə putsəkə də ma agyanəkii, 9acii agi dzənə nuunə aakəŋwa də upaa luupaanə. Luupaanəkii nə bwatya ŋga vii gooŋga goonə. 10Ma rəgwa ŋga luupaanə ŋga Əntaŋfə tə ənja, kə shi anabiinə a aali rəgwakii ka shaŋə kaa təya shii. Kə waɓi tii agyanə pwapoonə ŋga Əntaŋfə ətə ɗəkəpaa ci kiɗə ka viinə koonə. 11Ma'yanə ŋga Aləmasiihu a ədzəmətii nja ba ka tii makə sətə nə Aləmasiihu a sa ciɓa; ma daaba'əkii ca upaa ɗuunuunə. Ma anabiinə, kə ali tii kaa təya shii taa guci nə uushi'iitsə a ɗaaɗa, taa iitə nə uushi'inəkii a ɗaaɗa əsə. 12Kə ɓaarii Əntaŋfə ka anabiitsə oo'i, əntaa ka tii satii də slənatii, amma ka putə ŋga ənjitə na shi aakəŋwa, waatoo ka putə goonə. Wiitsə kə fii unə waɓənəkii da ma masləkee ənji ŋga Əntaŋfə. Tii ca waaza koonə Ŋunyi Habara də ŋgeerənə ŋga Malaaɓa Ma'yanə ətə ca shi dadagyə. Taa malaa'ikanyinə maa, kə mwayi tii uushi'iitsa. 13Aciikii ma ɗanuuna, haɗamə də na. Goona tsəfə ŋunyinə agi haŋkala goonə taa gi'u. Amma kəŋeemə ka hiima goonə agyanə barəkaanə ŋga Əntaŋfə ətə nii kəya vii koonə uusəratə nə Yeesu Aləmasiihu a jiga. 14Famə tə Əntaŋfə, goona kapaa mooɗəfuunə ka ɗa sətə njuuna slənə ŋga ŋukə saa'itə unə ma'ə mashiimə gooŋgaanə. 15Ma Əntaŋfə ətə 'wii tuunə koona ndzaanə ka ənjaakii, camə nə ci yadə 'waslyakəənə ashikii taa fiɗyasə. Acii ha'ə ndzaamə camə makə naakii yadə 'waslyakəənə ashuunə agi sətə cuuna slənə patə. 16Acii kə bii Əntaŋfə asəkə malaaɓa ləkaləkatə oo'i, “Ndzaamə camə yadə 'waslyakəənə ashuunə, acii ma nya, camə nə nyi yadə 'waslyakəənə ashiki taa fiɗyasə.” 17Ma una ɗa də'wa akəŋwacii Əntaŋfə, də Dəsənuunə cuuna 'wa tə ci. Acii ha'ə famə tə ci agi patənə ŋga ndzaanə goonə agi duuniya. Acii ma ca, paa ci ka ɗa kama kamaanə agi ɗa gəŋwanaakii ka ənja. Mbərə mbərə da sətə slənyi əndə ɗanəkii ka ci gəŋwanə. 18Kə shii unə taa də mi pərii Əntaŋfə tuunə acii mazaɓə alə'aadanyiitə jigunyi dzədzəshi'inuunə koonə. Əntaa də gəna pərii ci tuunə, acii ma gəna, ka saawaginə. 19Amma də uushi dzabaŋə pərii ci tuunə, waatoo də idənə ŋga Aləmasiihu. Acii ma Aləmasiihu, makə uundzə baga nə ci yadə sə ŋga idəpaanə ashikii taa fidyasə. 20Daga Əntaŋfə ma'ə matagamə duuniya, kə ta'i ci tə ci, kaa ca ɗa ha'ə. Ma ŋga ənəna ka muudinə ŋga duuniya, kə ŋgiragi ci tə ci, ca ɓaarəgi paŋgəraŋə a babara ka putə goonə. 21Daciikii vii unə gooŋga ka Əntaŋfə ətə maɗee ka ci agi maməətə ənja, ca vii ka ci ɗuunuunə. Ci ɗii vii unə nuunə da hiima goonə ka Əntaŋfə. 22Makə kə kuɓəgyuunə ədzəmuunə də nə'u gooŋgaanə ŋga Əntaŋfə, una uuɗə tə ndzəkəŋushi'inə ənji nə'unə, ma ɗanuuna, dəmə aakəŋwa də uuɗəshinə də ədzəmə rəŋwə. 23Acii kə upaa unə kura əpinə dagi waɓənə ŋga Əntaŋfə. Ma waɓəətsa, ci ca vii əpinə ka ənja, pooshi waɓənəkii ka uudənə əsə. Ci kavə tuunə ka ndzaanə ka slikərənə ŋga Əndətə pooshi ka əntənə shaŋə. 24Tə'i manaahəkii asəkə malaaɓa ləkaləkatə oo'i: “Patənə ŋga ənji shiŋkinə, makə kuzəna nə tii, kadə na huurəginə. Ɗuunuunə ŋga əndə shiŋkinə əsə, makə gudəzə ŋga kuzənə nə ci. Kadə na kudəɗəgi makə gudəza. 25Amma, ma waɓənə ŋga Slandana, pooshi ka uudənə ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə.” Ma waɓəətsa, ci nə Ŋunyi Habaratə waazii ənji koonə.


text: 1Ka sərakwa ha bo kway ma ndziye huya bay. Bo kway na, andza madzawadzawa nakə ma nasiye bəse aye. Sa na, kwa taɗə madzawadzawa kway nakə kanaŋ aye kə nas bəbay na, Mbəlom ma vəlakweye a ɗəma mekeleŋ eye mə mbəlom. Na tsik na, ka bo kway. Ka mətakwa na, Mbəlom ma vəlakweye bo mekeleŋ eye mə mbəlom, ma ndziye ka tor eye. 2Bo kway nakə weɗeye mə mbəlom aye a yakway a gər haladzay, ɗərev a ndalakway ɗokɗok, a sakway Mbəlom mâ pakway ka bo neŋgeye niye weɗeye. 3Taɗə ka fələkwakwa a ɗəma na, ka ndzakweye mə bo niye weɗeye ka tor eye, məsəfəre ma həhaliye kəriye ze bo bay. 4Anəke nəkway huya mə madzawadzawa na, faya ka sakweye ɗəretsətseh ada faya ka tuwakweye. Niye na, a sakway Mbəlom mâ zla fakwaya abəra wal bay. Ane tuk na, a sakway mâ kalakway nakə bo weɗeye ka gər aye. Andza niye sifa weɗeye ma mbəɗiye kway ha ka mətakweye sa bay. 5Maa ge məsler mə nəkway hərwi ada kâ hutakwa bo weɗeye na, Mbəlom. Kə vəlakway Məsəfəre ŋgay. Andza niye ka sərakwa ha ma giye wu mekeleŋ eye hərwi kway dərmak. 6Hərwi niye kwa kəɗay ka gəsakweye ɗərev ɓəŋɓəŋ lele. Ane tuk na, ka sərakwa ha, ahəl nakə nəkway huya tə bo nakay aye na, nəkway mandza eye dəreŋ tə Yesu Bəy Maduweŋ. 7Andza məgweɗe ka ŋgatakway tə ɗəre kway zuk bay. Ane tuk na, ka ndzakweye andza niye na, hərwi ka dzalakwa ha ka neŋgeye. 8Ta deɗek, ka gəsakweye ɗərev ɓəŋɓəŋ lele. A sakway na, kâ gərakway ha bo nakay ada kâ deyekweye ka təv i Bəy Maduweŋ. 9Ada kwa taɗə nəkway mandza eye ka təv ŋgay zuk bay, kwa taɗə ka deyekweye mata ndze ka təv ŋgay bəbay, a sakway na, məge wu nakə a yay a gər aye. 10Hərwi nəkway tebiye ka deyekweye kame i Yesu Kəriste hərwi ada mâ ŋgənakway ha sariya. Ma vəlakweye magogoy a nəkway tebiye, kwa way ma hutiye ka məsler ŋgay nakə a ge ka məndzibəra aye. Taɗə ka gakwa wu ŋgwalak eye na, ma vəlakweye magogoy kway. Taɗə ka gakwa wu lele eye bay na, ma vəlakweye magogoy lele bay aye. 11Hərwi niye nəmaa rəhay ha gər haladzay a Bəy Maduweŋ. Nəmay faya nəmaa giye məsler hərwi ada ndo hay tâ təma bazlam i Mbəlom. Mbəlom na, a sər may ha lele ada na dzala na, nəkurom ka sərum ga ha mə ɗərev kurom. 12A samay məge zlapay kame kurom bay. Ɗuh nəmay faya nəmaa ɗakumeye ha tsəveɗ nakə ka ŋgalakumeye may ha aye, hərwi ada taɗə ndo hay faya ta mamay ha maŋgok na, ka sərumeye mambəɗatay faya. Nəteye ta ŋgalakiye na, tə wu neheye ɗəre a ŋgatay aye. Ta zəba ɗəre a ɗərev tay bay. 13Ka dzalum mə gər kurom na, gər a vuwamay ɗaw? Kə ge ka ɗəre kurom gər a vuwamay na, hərwi nəmaa vəlay ha bo may a Mbəlom peteh. Taɗə kə ge nəmay tə metsehe may na, sərum ha niye na, hərwi madzəne kurom. 14Məsler neheye tebiye nəmaa ge aye na, hərwi nəmaa sər ha Kəriste a wuɗa may. Mawuɗe bo ŋgay nakə a wuɗa may aye na, a gamay kutoŋ mede kame. Nəmaa sər ha ta deɗek neŋgeye kə mət hərwi ndo gədem. Ka ɗəre i Mbəlom na, ndo hay gədem ta mət tə neŋgeye. 15Kə mət hərwi ndo hay gədem hərwi ada ndo neheye ta sifa aye tâ ge wu nakə a satay a nəteye bay, ane tuk na, tâ ge wu nakə a say aye. A mət na, hərwi tay ada Mbəlom a lətse ahaya abəra ma tsəvay hərwi tay. 16Hərwi niye, anəke na, nəmay nəmaa zəbiye ka ndo hay andza ndo zezeŋ tsa bay. Ahəl niye kwa taɗə nəmaa zəba ka Yesu Kəriste andza niye bəbay na, anəke nəmaa giye andza niye sa bay. 17Kwa way kə dzapa tə Yesu Kəriste na, ka təra bo weɗeye. Ndo guram eye kə dze, andaya sa bay, ka təra ndo weɗeye. 18Maa ge məsler niye tebiye na, Mbəlom. A sləraw Yesu Kəriste na, hərwi ada mâ makway ha ka bo tə neŋgeye. Mbəlom a vəlamay məsler mede məhəlatay ahaya ndo hay ada tâ ma ka bo tage neŋgeye. 19Andza məgweɗe Mbəlom a ge məsler tə həlay i Yesu Kəriste hərwi a say ndo hay gədem tâ ma ka bo tə neŋgeye. Ma paslatay na mənese tay sa bay, ada nəmay a slər may ha hərwi məhəlaw ndo hay ada tâ ma ka bo tə neŋgeye. 20Maa slər may ha na, Yesu Kəriste ka məɗe ha bazlam ŋgay. Maa zalakum tə bazlam may na, Mbəlom eye tə gər ŋgay. Faya nəmaa gakumeye amboh hərwi Yesu Kəriste, təmum məme ka təv i Mbəlom. 21Yesu Kəriste kə ge mezeleme ɗaɗa bay, ane tuk na, Mbəlom a zla mezeleme kway a pa faya. Mbəlom a ge andza niye na, hərwi kway hərwi ada ka dzapakwa tə Kəriste na, ma təriye kway ha ndo ŋgwalak eye ka ɗəre ŋgay.


text: 1Ma dəba eye na, Yesu a tsikatay me ta dzeke, a gwaɗatay: «Ndoweye a ɗəs guvah. A zəv a ɗəma dərizl i gərɗaf haladzay. Dərizl i gərɗaf niye hay na, tə wa hohway aye. A ndəv ha mazəve na, a lawara na həndits ta zleɗ. Tsa na, a lambaɗ a ɗəma təgwaɗ hərwi maɗɨtse a ɗəma hohway i dərizl i gərɗaf niye hay. A ɗəzl a ɗəma təv matsəpe wu. A ndəv ha malembeɗe guvah ŋgay niye na, a həl ndo i məfəte hay ada tâ fətay na. Bo ŋgay aye a ye a tsekene. 2«Həlay i maŋgəle hohway i dərizl i gərɗaf niye hay kə sla. A slər ndo nəte mə walaŋ i ndo i məsler ŋgay hay hərwi ada tâ vəlayaw faya abəra i ŋgay. 3Tsa na, ndo i məsler niye a ye. A ye naha na, ndo neheye faya ta tsəpiye guvah aye tə gəs na. Tə ndaɓa na ada ta həhara ahaya həlay kəriye. 4Ndo i guvah a ŋgatay andza niye na, a slər ndo neŋgeɗ. A ye naha na, kurah tə wuya faya məkəɗe na. Tə kəɗ na ka gər, tə tsaɗay pəleslesle. 5Ndo i guvah niye a zla ndo i məsler ŋgay mamahkar eye, a slər na sa. Neŋgeye na, tə kəɗ na mədahaŋ eye. Ndo i guvah niye a slər ndo wal wal sa. Tə ge tay ha andza niye dərmak. Siye hay tə ndaɓa tay ha, siye tə kəɗ tay mədahaŋ eye hay. 6«Anəke a zəkayaw a ndo i guvah niye na, wawa ŋgay nəte nakə a wuɗa na haladzay aye. A slər na wawa ŋgay niye nəte aye. Hərwi a dzala a gwaɗ: “Wawa ga na, ta rəhay ha gər, ta geye wuray bay.” 7«Wawa niye a ye. Tə ŋgatay na, tə gwaɗ mə walaŋ tay: “Aya! Anaŋ magedze ŋgay nakə ma ta ndiye na guvah ŋgay aye, ki yaw! Takwa, kəɗakwa na, ada guvah nakay ma mətsakweye a nəkway!” 8Tsa na, ti ye faya, tə gəs na. Tə kəɗ na. Tə kal ha mədahaŋ eye dəreŋ abəra ma guvah niye.» 9Tsa na, Yesu a tsətsah fataya a gwaɗatay: «Ndo i guvah ma giye anəke na, kəkay? Ndo i guvah niye ma deyeweye na, ma gəsiye tay ha ndo niye hay, ma kəɗiye tay ha. Ada ma həliye a ɗəma ndo mekeleŋ eye hay. 10Ka dzaŋgum bazlam nakay mə Ɗerewel i Mbəlom bəɗaw? Mə ɗəma mawatsa eye na, a gwaɗ: “Kwar nakə ndo maɗəzle gay hay tə kal ha aye na, maa təra kwar lele eye a ze siye kwar hay na, neŋgeye ɗuh. 11Maa gwaɗ kwar niye mâ təra kwar nakə lele eye hərwi maɗəzle gay na, Mbəlom. Niye na, məsler i Mbəlom hərwi kway.”» 12Madugula i Yahuda hay tə sər ha a tsik andza niye na, ka nəteye. Tsa na, ta pəla tsəveɗ məgəse na. Ane tuk na, tə gər ha, ti ye wu tay hərwi ta dzədzar ma ta ndalateye a ndo hay. 13Ma dəba eye na, tə slər Farisa hay ta ndo hay ŋgal mə walaŋ i ndo i Herod. Ti ye ka təv i Yesu hərwi məhəle faya abəra suwat. 14Ti ye naha tə gwaɗay: «Miter, nəmaa sər ha nəkar ka tsik na, deɗek. Ka dzədzaray a wu nakə ndo hay ta dzaliye təbey ada ka ŋgəna tay ha ka bo bəra ndo hay təbey. Faya ka tətikateye a ndo hay deɗek ka mede nakə a say a Mbəlom aye. Ane tuk na, a samay matsətsehe fakaya: Bazlam kway mapala eye kə vəl tsəveɗ məvəle dzaŋgal a bəy i Roma tsukuɗu kə vəl tsəveɗ məvəle bay? Lele məvəle bay tsukuɗu, lele məvəle ɗaw?» 15Yesu a sər ha a satay məhəle faya abəra suwat. Tsa na, a gwaɗatay: «A sakum məhəle fagaya abəra suwat na ka mey? Ehe zlumeŋew kwar i suloy təday, a seŋ mazəbe faya.» 16Tə zlay naha kwar i suloy nəte. Tə vəlay. A təma kwar i suloy niye a zəba faya. Tsa na, a tsətsah, a gwaɗatay: «Mandzəkit bo nakay ta məzele nakay faya na, i way?» Tə gwaɗay: «I bəy i Roma ada mawatsa eye faya na, məzele ŋgay.» 17Tsa na, Yesu a gwaɗatay: «Aya! Wu i bəy i Roma na, vəlumay ha a bəy i Roma ŋgway. Wu i Mbəlom na, vəlumay ha a Mbəlom ŋgway.» Tə tsəne bazlam i Yesu niye na, a gatay hərɓaɓəkka. 18Ma dəba eye na, Saduke hay ti ye ka təv i Yesu. Azlakwa bay Saduke hay na, nəteye tə dzala ha tə gwaɗ: «Ka mət na, mələtsew abəra ma mədahaŋ andaya sa bay.» 19Ti ye ta tsətsah ka Yesu, tə gwaɗay: «Miter, bazlam nakə Musa a watsamay a bazlam i Mbəlom mapala eye na, anaŋ. A gwaɗ: “Taɗə ndo a mət a gər ha ŋgwas ŋgay, ta wa zuk bay na, mata zle na madakway i ŋgwas niye na, malamar i ndo niye a mət aye bəɗaw? Ma zliye na, hərwi ada hulfe i ndo niye a mət aye mâ dze bay.” 20Aya andaya ahəl niye ndo ta malamar ŋgay hay tasəla. Malamar tay bagwar eye a zla dahəlay. A zla dahəlay na, a mət. A mət na, ta wa ta dahəlay ŋgay niye a zla aye bay. 21Məmbager ŋgay a zla na madakway i ŋgwas niye. Tsa na, a mət ze məwe wawa ta ŋgwas niye. Malamar tay mamahkar eye a ge ha andza niye dərmak. 22Nəteye niye tasəla tə zla ŋgwas niye na, tə mət tebiye. Ndəray nəte mə walaŋ tay ta wa wawa ta ŋgwas niye bay. Ma dəba eye nəteye niye tebiye tə mət na, ŋgwas a mət dərmak. 23Pat nakə aza ndo hay ta lətseweye abəra ma mədahaŋ aye na, ŋgwas niye ma mətseye na, a way? Hərwi mey na, nəteye niye tasəla aye ta zla na ka ŋgwas!» 24Yesu a mbəɗatay faya, a gwaɗatay: «Andza niye bay. Kâ vumay gər a mədzal gər kurom bay. Ka tsikum andza niye na, hərwi ka sərum wu nakə mawatsa eye mə Ɗerewel i Mbəlom aye bay ada ka sərum gədaŋ i Mbəlom bay. 25Ahəl nakə ta lətseweye abəra ma mədahaŋ aye na, hasləka hay ta ŋgwas hay ta zliye bo sa bay. Ane tuk na, ta ndziye na, andza gawla i Mbəlom neheye mə mbəlom aye. 26Bazlam nakə a tsik ka mələtsew abəra ma mədahaŋ aye na, ka dzaŋgum ɗaɗa mə ɗerewel i Musa təbəɗew? A ɗa ha na, bazlam nakə Mbəlom a tsikayaw mə gay i dak niye dzaydzay andza faya ma təmiye na aye. Ka təv eye niye na, Mbəlom a gwaɗay a Musa: “Neŋ na, Mbəlom i Abraham, Mbəlom i Izak, Mbəlom i Zakob.” 27Mbəlom na, neŋgeye Mbəlom i mədahaŋ hay bay, neŋgeye Mbəlom i ndo neheye ta ndziye huya ta sifa aye. Nəkurom ka dzum tsəveɗ hərwi nakə ka gwaɗum mələtsew abəra ma mədahaŋ andaya bay aye.» 28Ahəl nakə Yesu ta Saduke hay faya ta tsikiye me aye na, ndo mədzaŋgawa bazlam i Mbəlom mapala eye andaya dərmak, faya ma piye zləm. A tsik ma mədzele gər ŋgay, a gwaɗ: «Yawa! Yesu a mbəɗatay faya a Saduke hay na, lele.» Tsa na, a həndzəɗ ka təv i Yesu. A tsətsah ka Yesu a gwaɗay: «Bazlam i Mbəlom mapala eye nakə a ze siye hay aye na, waray?» 29Yesu a gwaɗay: «Bazlam i Mbəlom nakə mapala eye a ze siye hay aye na, anaŋ: “Nəkurom Israyel hay, pum zləm! Bəy Maduweŋ Mbəlom kway na, neŋgeye Bəy Maduweŋ nəte ŋgweŋ. 30Wuɗa Bəy Maduweŋ Mbəlom yak tə ɗərev yak tebiye, ta məsəfəre yak tebiye, tə metsehe yak tebiye, ada ta gədaŋ yak peteh.” 31Bazlam mapala eye masulo eye anaŋ sa: “Wuɗa ndo i məgeɗ yak dərmak andza ka wuɗa na gər yak.” Bazlam i Mbəlom mapala eye maze neheye sulo aye na, andaya sa bay.» 32Tsa na, ndo mədzaŋgawa bazlam i Mbəlom mapala eye a gwaɗay a Yesu: «Lele haladzay ŋgalaka! Wu nakə ka tsik aye na, deɗek. Bəy Maduweŋ na, neŋgeye Mbəlom nəte. Ma dəba ŋgay na, Mbəlom mekeleŋ eye andaya bay. 33Kwa way mâ wuɗa Mbəlom tə ɗərev ŋgay tebiye, ta ndaraw ŋgay tebiye. Ada mâ wuɗa ndo i məgeɗ ŋgay dərmak andza a wuɗa na gər ŋgay. Niye na, a ze məfəkay naha slo i gənaw a Mbəlom tə məvəlay naha siye i wu hay wal wal.» 34Yesu a ŋgatay ndo niye a mbəɗay faya na, tə metsehe lele. Tsa na, a gwaɗay a ndo niye: «Nəkar na, bəse tə mede a Bəy i Mbəlom.» Ma dəba eye na, horoy a gatay a ndo hay matsətsehe faya bazlam. 35Ahəl niye na, Yesu a tətikawatay a ndo hay mə gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom. A tsətsah ka ndo hay, a gwaɗatay: «Ndo mədzaŋgawa bazlam i Mbəlom mapala eye tə gwaɗ Kəriste neŋgeye na, Wawa i Davit na, kəkay? 36Hərwi kwa Davit na, a tsik ta Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye, a gwaɗ: “Bəy Maduweŋ Mbəlom a gwaɗay a Bəy Maduweŋ ga na: Dara, ndza tə həlay i mənday ga, hus a pat nakə neŋ, na piye tay ha ndo məne ɗəre yak hay a huɗ i sik yak aye.” 37«Davit tə gər ŋgay na, kə zalay a Kəriste “Bəy Maduweŋ” tuk na, Kəriste ma təriye wawa ŋgay na, kəkay?» Bazlam i Yesu niye a tsik eye na, a yatay a gər a ndo niye hay faya ta pay zləm aye. 38Wu nakə faya ma tətikateye aye na, anaŋ. A gwaɗatay: «Həbum gər kurom abəra ka ndo mədzaŋgawa bazlam i Mbəlom mapala eye hay. Nəteye i tay ta wuɗa mahəhele na, ta rəkwat eye. Ka təv məhay gər na, a satay ndo hay tâ tsikatay me ta məɗəslatay ha gər. 39Kwa mə gay i maɗuwule me na, ta pəlawa i tay na, təv məndze nakə kame i ndo hay aye, ndo hay ta ŋgatateye lele. Mə magurlom, ta wuɗa na, təv məndze ŋgwalak eye. 40Wu nakə tə vəlawatay a madakway i ŋgwas hay aye na, tə ndayawa na. Tə ɗuwulawa me na, vəɗvəɗ a ndəv bəse bay hərwi ada ndo hay tâ gwaɗ fataya nəteye ndo ŋgwalak eye hay. Slala i ndo neheye andza nakay aye na, Mbəlom ma giye fataya sariya na, ma ziye ndo siye hay!» 41Ma dəba eye na, Yesu a ndza bəse ta təv nakə ndo hay tə pawa a ɗəma suloy mə gay i məɗəslay ha gər a Mbəlom. Ahəl nakə ndo hay faya ta piye suloy a wu məpe suloy aye na, Yesu faya ma zəbiye ka ndo hay ta piye suloy eye na, kəkay. Ndo i zlele hay haladzay tə pa a ɗəma suloy haladzay. 42Madakway i ŋgwas wuray mətawak eye a ye naha dərmak. A ye naha a pa a ɗəma koɓo sulo. Koɓo ŋgay niye na, a sla dala nəte bay. 43Yesu a ŋgatay a madakway i ŋgwas niye na, a zalatay a gawla ŋgay, a gwaɗatay: «Sərum ha, madakway i ŋgwas nakay na, maa vəl dala haladzay a ze i ndo hay na, neŋgeye. 44Hərwi ndo mekeleŋ eye hay tə vəl na, abəra ka siye. A gatay mə gər sa bay. Ane tuk na, madakway i ŋgwas nakay mətawak eye na, a vəl ha tebiye, siye andaya sa bay.»


text: 1Sɔbɨ kadɨ ɨmbati nḛ ra je kɨ majal pətɨ, kɨ ta je kɨ ngom, kɨ kədɨ kəm-naa, kɨ jangɨ, kɨ kəl-naa ta ndɨl-naa tɨ. 2Adi ɓo ta lə Luwə ra səsi, təkɨ ɓo mba a ra-n ngan je kɨ kasɨ be. E mba kɨ go ndɨl tɨ, e mba kɨ ay njay kadɨ ra səsi adɨ ɨtɔgi, ɨtḛḛi kajɨ tɨ. 3Təkɨ makɨtɨbɨ lə Luwə əl-n: «Ɨnai Ɓaɓe kɨ rɔsi adɨ oi maje kɨ ngay.» 4Ɨrəi kɨ rɔ Ɓaɓe tɨ kɨ e mbal kɨ ɨsɨ kəm ba kɨ dɨje mbati-e tə nḛ kɨ majal, nə Luwə mbəte tadɔ gate e ngay kɨ rɔe tɨ. 5Səi je ka, səi mbal je kɨ ɨsi kəm ba. Kadɨ ɔsi rɔsi kɨ naa tɨ kadɨ ɨtəli kəy lə Luwə kɨ go ndɨl tɨ, kadɨ səi ɓutɨ njé kɨjə məsɨ mba kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare kɨ go ndɨl tɨ nəl Luwə kɨ takul Jəju Kɨrɨsɨ. 6Tadɔ ndangi me makɨtɨbɨ tɨ lə Luwə əi nə: «Oi m-mbətɨ mbal kɨ gate e ngay, m-ɨnde ɓe bo Sɨyo̰ tɨ. E mbal kɨ dɔ kum lo tɨ. Dəw kɨ un mene ade ə nḛ kɨ rɔsɔl e tḛḛ dɔe tɨ al.» 7MBal kɨn e mbal kɨ gate e ngay rɔsi tɨ səi je kɨ uni mesi adi-e. Nə kɨ rɔ dɨje tɨ kɨ uni mede adi-e al, e mbal kɨ njé ra kəy je mbati, kɨ təl mbal kɨ dɔ kum kəy tɨ. E mbal kɨ nje tɨgə dəw jɨgɨ tɨ kɨ nje kadɨ dəw osɨ. 8Tɨgəi-e jɨgɨ tɨ osi tadɔ mbati kun mede kadɨ ta kɨ rɔjetɨ. Nɨngə e nḛ kɨ sɔbɨ kadɨ a re dɔde be. 9Nə səi je, səi gɨn dɨje kɨ mbətɨ, səi njé kɨjə nḛ məsɨ je lə NGar, səi gɨn dɨje kɨ kay njay, səi dɨje kɨ Luwə ɨndə səsi dɔ jine mba kadɨ ɨləi mbḛ kɨlə je kɨ ətɨ ɓəl kɨ ra. E kɨ ɓar səsi lo kɨ ndul tḛḛ səsi lo kunjɨ tɨ ləne kɨ ay njay njay. 10Səi kɨ kəte səi dɨje lə Luwə al, nə ngɔsɨne səi dɨje lie, səi kɨ kəte ɨngəi koo kəm-to-ndoo lə Luwə al, nə ngɔsɨne ɨngəi koo kəm-to-ndoo lie. 11NGakom je kɨ njé ndɨgɨ ləm, təkɨ səi mba je kɨ ɨsi dɔnangɨ tɨ tə ɓe ləsi al, m-ɨlə dɨngəm mesi tɨ kadɨ ɨmbati ngur nḛ ra lə darɔ kɨ to rɔsi tɨ, ɨsɨ rɔ kɨ rɔsi kɨ me tɨ. 12Sɔbɨ kadɨ awi kɨ hal kɨ majɨ dan dɨje tɨ kɨ uni mede al, mba kadɨ re ɨsɨ təti ta dɔsi tɨ tə njé ra majal je ka, ooi kɨlə rasi je kɨ majɨ nɨngə ɨləi tɔjɨ dɔ Luwə tɨ ndɔ tɨ kɨ a re. 13Kɨ mbata lə Luwə, sɔbɨ kadɨ ɨləi dɔsi gɨn tɔgɨ tɨ lə dɨje pətɨ kɨ ɨsi dɔ ko̰ɓe tɨ, adɨ e ngar kɨ bo kɨ ɨsɨ dɔ ko̰ɓe tɨ pətɨ, 14kɨ njé ko̰ɓe je kɨ gɨne tɨ, kɨ ɨndə-de mba kadɨ ɨndəi njé ra nḛ je kɨ majal ɔji-de, ə ɔsi gon njé ra nḛ je kɨ majɨ. 15Tadɔ e ndɨgɨ lə Luwə kadɨ ɨrai nḛ kɨ majɨ uti ta ta kɨ kəl kɨ dɔ day tɨ lə dɨje kɨ mbə. 16Kadɨ kɨlə rasi e kɨlə ra dɨje kɨ taa kɨyə̰ taa, nɨngə kadɨ taa kɨyə̰ taa ləsi təl nḛ kutɨ dɔ majal al, nə kadɨ kɨlə rasi e kɨlə ra ɓəə kɨlə je lə Luwə. 17Kadɨ ɔsi gon dɨje pətɨ, ɨndɨgi ngako̰si je kɨ njé kadɨ-me je, awi kɨ ɓəl Luwə mesi tɨ, ɔsi gon ngar. 18Səi ɓəə kɨlə je, kadɨ ɨləi dɔsi gɨn tɔgɨ tɨ lə ɓasi je kɨ ɓəl kɨ rɔjetɨ. Kadɨ ɨləi dɔsi gɨn tɔgɨ tɨ lə njé kɨ kalde majɨ kɨ sɔli lɔm lɔm par al, nə kadɨ ɨləi dɔsi gɨn tɔgɨ tɨ lə njé kɨ kalde nga̰ tɔ. 19Tadɔ e nḛ kɨ majɨ kadɨ, kɨ takul ɓəl Luwə, dəw uwə mene nga̰ me ko̰ je tɨ kɨ ɨngə kɨ kanjɨ kadɨ ra nḛ madɨ kɨ majal. 20Lokɨ ɨndəi səsi kɨndə nḛ ra kɨ majal, ə uwəi mesi nga ə, se tɔɓa ri ə to tɨ no̰o̰ wa? Nə kɨn ə re e nḛ ra kɨ majɨ kɨ ɨsɨ rai ə re kɨ ko̰ dɔsi tɨ, ə uwəi mesi nga̰me tɨ nɨngə, e nḛ kɨ majɨ kɨ ta kəm Luwə tɨ. 21E kɨ mbata kɨn ə Luwə ɓar-n səsi, tadɔ Kɨrɨsɨ e wa kɨ dɔne ɨngə ko̰ mbata ləsi. Nɨngə ɨyə̰ nḛ kɔjɨ kɨn adɨ səsi mba kadɨ tə uni dɔ njae. 22Kɨrɨsɨ kɨ ra majal al, taa ta kɨ ngom tḛḛ tae tɨ nja kare al tɔ. 23Lokɨ dɨje taji-e, təl tajɨ-de gogɨ al; lokɨ dɨje adi-e ko̰, təl ta̰-de rɔ al. Nə ɨyə̰ rɔne ji Luwə tɨ kɨ nje gangɨ ta kɨ dana. 24Kɨrɨsɨ kɨ ɔy majal je ləje dɔne tɨ dɔ kagɨ-dəsɨ tɨ mba kadɨ j-oy dɔ majal tɨ ə j-ɨsɨ kɨ dɔje taa mbata nḛ ra kɨ dana. E kɨ takul ndunə do je lie ə ɨngəi rɔ nga. 25Tadɔ kəte ɨtoi tə batɨ je kɨ ndəmi rəbɨ be, nə ngɔsɨne, ɨtəli kɨ rɔ nje kul-si tɨ kɨ nje ngəm darɔsi tɨ gogɨ.


text: 1Be ə, majɨ kadɨ nḛ ndo je kɨ j-ɨngəi kɨn, adɨ jɨ rai jɨ ndami al, re jɨ rai jɨ ndamii ə, j-a ndəmi rəbɨ. 2Jɨ gər kadɨ ta kɨ ndɔ kɨ malayka je rəi əli kaje je e ta kɨ rɔjetɨ. Nɨngə dɨje pətɨ kɨ njé kal dɔ ndu kɨn nɨm, njé təl rɔde go tɨ al nɨm, Luwə adɨ-de kɨndə kɔjɨ kɨ sɔbɨ kadɨ ɨngəi. 3Təkɨ rɔjetɨ, j-əi wa ka j-a nali kɨndə kɔjɨ lə Luwə kɨn al, re j-oi ta kajɨ kɨ ətɨ ɓəl be kɨn tə nḛ kɨ kare. Ta kajɨ kɨn, Ɓaɓe Jəju wa ə ɨlə mbḛe dɔsa̰y. Nɨngə njé je kɨ ooi ta-e tɨ, rəi mai naje adi-je, təkɨ e ta kɨ rɔjetɨ. 4Luwə wa kɨ dɔne ma najɨ dɔ ta kəl-de tɨ kadɨ e ta kɨ rɔjetɨ kɨ takul nḛ kɔjɨ je kɨ ətɨ ɓəl nɨm, nḛ ra je kɨ dəw asɨ ra al nɨm, kɨ mbəli je kɨ ra kɨ rəbɨ je kɨ dangɨ dangɨ nɨm tɔ. Taa Luwə tɔjɨ nḛ kɨ rangɨ ɓəy, adɨ njé ma najɨ je ka kɨn, kadɨ-kare je kɨ dangɨ dangɨ kɨ go NDɨle tɨ, kɨ go ndɨgɨ tɨ lie. 5J-ɨsɨ j-əl ta dɔ kɨsɨ kɨ dɔ taa tɨ kɨ sɨgɨ kɨ a re. Nɨngə kɨsɨ kɨ dɔ taa kɨ sɨgɨ ka kɨn, e malayka je ə, Luwə a adɨ tɔgɨ dɔ tɨ al. 6Makɨtɨbɨ lə Luwə ə nə: «Ḭ Luwə, nda dəw e ri ə kadɨ to rɔi kɨ mbata lie be ə? Ə se, ngon dəw e ri ə kadɨ ɨndə kəmi goe tɨ be ə? 7Ra-e adɨ malayka je əi dɔe tɨ mbata ngon dɔkagɨlo kɨ ndə̰y be, Nɨngə ɨlə jɔgɨ pɨtɨ kɨ kɔsɨ-gon dɔe tɨ. 8Ɔsɨ gone mba kadɨ o̰ ɓe dɔ nḛ kɨndə je tɨ pətɨ.» Lokɨ Luwə ɨlə nḛ je pətɨ gɨn tɔgɨ tɨ lə dəw, nḛ madɨ kare kɨ ɨyə̰ taga goto. Nɨngə kɨ ngɔsɨne kɨn, j-o kadɨ o̰ ɓe dɔ nḛ je tɨ pətɨ al ɓəy. 9Nə j-o Jəju kɨ kəte, malayka je ɨtəi-e kɨ mba dɔkagɨlo ndə̰y, kɨ mba kadɨ kɨ takul me-majɨ lə Luwə, kɨ ade oy mbata lə dɨje pətɨ. Nɨngə e kɨ tadɔ ko̰ kɨ koy kɨ Jəju ɨngə kɨn ə, Luwə ɨlə-n jɔgɨ pɨtɨ kɨ kɔsɨ-gon dɔe tɨ. 10Təkɨ rɔjetɨ, Luwə e nje ra nḛ je pətɨ, taa nḛ je pətɨ əi ya̰e je tɔ. Luwə təl Jəju dəw kɨ asɨ naa bərəre tɨ go rəbɨ ko̰ je kɨ ɨngə, mba kadɨ dɨje ngay kɨ təli ngane je, ɨndəi rɔde naa tɨ sie dɔ pɨtɨ tɨ lie tɔ. Tadɔ Jəju e njé kɔr no̰de kaw səde kajɨ tɨ. 11Nɨngə Jəju kɨ nje təl dɨje kɨ kasɨ-naa bərəre tɨ dɔ majal je tɨ ləde, taa njé je kɨ təli-de kɨ kay njay tɨ ba pətɨ, Bawde e kare ba, adɨ e Luwə. Be ə, rɔ Jəju sɔl-e al kadɨ ɓar-de ngakone je. 12Jəju əl Luwə ə nə: «Ma m-əl ta kɨ ɔjɨ dɔi ngakom je, Ta kəm kosɨ dɨje tɨ ləi, M-a m-osɨ pa m-ɨlə-n tɔjɨ dɔi tɨ.» 13Nɨngə əl ɓəy: «M-a m-adɨ mem Luwə ba pətɨ, Ɓəy taa, m-a ne kɨ dɨje pətɨ kɨ Luwə adɨ-m-de, Kɨ toi tə nganm je be.» 14Təkɨ dɨje ka kɨn awi kɨ darɔ kɨ məsɨ ka kɨn ə, Jəju wa ka, təl rɔne dəw tɨ kɨ rɔjetɨ tə əi be tɔ. Ra be mba kadɨ kɨ takul koye, su kɨ aw kɨ tɔgɨ lə koy jine tɨ, təl nḛ kɨ kare. 15Jəju oy mba kadɨ taa dɨje ɨlə-de taa tɔ. Dɨje kɨ dɔkagɨlo kɨsɨ kɨ dɔ taa ləde pətɨ, ɨsɨ tə ɓəə je me ɓəl koy tɨ. 16Təkɨ rɔjetɨ, Jəju re mba kadɨ ra kɨ malayka je al, nə re kɨ mba kadɨ ra kɨ dɨje kɨ gɨn kojɨ tɨ lə Abɨrakam. 17E be ə, me nḛ je tɨ pətɨ, kadɨ to tə ngakone je be, mba kadɨ təl nje kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare ləde kɨ bo kɨ nje ndɨgɨ dɨje kɨ ətɨ ɓəl, taa kɨ nje ka dɔ njane tɨ njururu dɔ kɨlə tɨ kɨ Luwə ade tɔ. E ə, a bɔr majal lə dɨje nɨm, taa a ɨlə-de nojɨ naa tɨ kɨ Luwə nɨm tɔ. 18Oyo, Jəju wa kɨ dɔne ɨngə nḛ na nɨm, ɨngə ko̰ nɨm tɔ. Be ə, ngɔsɨne kɨn, asɨ kadɨ a ra kɨ njé je kɨ nḛ na je tḛḛi dɔde tɨ.


text: 1Ya saŋa, ya dzədzəshi'inaamə Ibərahiima, mi nee ca? 2Acii maci kə upaa ci ndzaanə ka əndə gooŋga akəŋwacii Əntaŋfə putə ŋga slənaakii, kaɗa tə'i ci da sə ŋga dəlaginə. Amma əntaa ha'ə, pooshi ci da sə ŋga dəlaginə akəŋwacii Əntaŋfə. 3Tə'i manaahəkii oo'i, “Kə vii Ibərahiima gooŋga ka Əntaŋfə. Putə ŋga vii gooŋgaakii əsə ŋgirə Əntaŋfə tə ci ka əndə gooŋga.” 4Ma əndə sləna, ka viinə nə ənji ka ci zaarənaakii. Pooshi ənji ka banə, ŋga zaɓə vii ənji ka ci, amma putə ŋga slənaakii. 5Ma əndətə paa ci ka kavə nəkii ka slənaakii, amma tə Əntaŋfə tanə cii kəya gi'i, tə ci ŋgərənə Əntaŋfə ka əndə gooŋga. Acii kə shii ci, agi ŋgərənə nə Əntaŋfə tə ma'waslyakə ənji kaa təya ndzaanə ka ənji gooŋga. 6Ha'ə makə ətsə bii Dawuda əsə saa'itə waɓi ci agyanə mooɗasəkə ŋga əndətə ŋgirə Əntaŋfə tə ci ka əndə gooŋga tsaŋə da slənaakii. 7Waatoo kə bii ci, “Əndə barəkaanə nə əndətə tifyagi Əntaŋfə ka ci məzaanaakii, waatoo, əndətə tifyagi Əntaŋfə ka ci 'waslyakəənaakii. 8Əndə barəkaanə nə əndətə pooshi Slandanə ka tsəkə 'waslyakəənaakii shaŋə!” 9Ya mooɗasəkətsə waɓi Dawuda anəkəya, wata ka ənjitə ryaminii tanə kwa? Pooshi. Patə da i ka ənjitə pooshi ryaminii nə mooɗasəkəkii. Acii kə bii inə, tə'i manaahəkii asəkə ləkaləkatə oo'i, “Kə vii Ibərahiima gooŋga ka Əntaŋfə. Putə ŋga vii gooŋgaakii əsə ŋgirə Əntaŋfə tə ci ka əndə gooŋga.” 10Guci saŋə slənyi ha'a? Ya saŋə taabu'u ryaminii Ibərahiima nii, anii daaba'ə ryaminanaakəya? Ci ma'ə maryaminamə slənyi ha'ə. 11Ma ryaminaatə upaa ci, sagida nə ci. Ci ɓaarii oo'i, putə ŋga vii gooŋga ŋga Ibərahiima ŋgirə Əntaŋfə tə ci ka əndə gooŋga. Ma ətsa, daga ci ma'ə maryaminamə. Acii ha'ə, ci nə dii patənə ŋga ənji vii gooŋga ka Əntaŋfə, taa ŋgahi paa tii ryaminii, təya ndzaanə ka ənji gooŋga akəŋwaciikii. 12Ci əsə nə dii ənjitə ryaminii. Əntaa wata putə ŋga ryaminanatii tanə, amma putə ŋga gi'inatii tə Əntaŋfə makə sətə gi'i dəsənaamə Ibərahiima ci ma'ə maryaminamə. 13Kə ɗii Əntaŋfə aləkawalə ka Ibərahiima da jijinyinaakii oo'i, ka ndzaanə nə duuniya patə natii. Ma aləkawalətsa, əntaa putə ŋga nə'u bariya ŋga Ibərahiima, amma acii kə vii ci gooŋga, Əntaŋfə a ŋgərə tə ci ka əndə gooŋga. 14Acii ma sətə ɗii Əntaŋfə aləkawaləkii ŋga viinə, maci ka viinə nə ci ka ənji nə'u bariya, kə ndzaa ci ətsə pooshi nafa ŋga vii gooŋga ŋga ənda. Ha'ə əsə, uushi zaɓə nə aləkawalə ŋga Əntaŋfə. 15Acii ma bariya, maɗa taŋəgi ənji, maɓətəsəkə ŋga Əntaŋfə cii kəya kira. Amma ma hatə pooshi bariya, pooshi ənji agi taŋəgi bariya davə. 16Ma waɓəətsə patə, dagi vii gooŋga ci ənjə a upaa sətə ɗəkəpaa Əntaŋfə ka ənja. Makə ha'ə ɗii əna, putə ŋga pwapoonaakii nii kəya vii ka ənji də zaɓə. Acii ha'ə weewee ka viinə nə ci ka jijinyinə ŋga Ibərahiima patə. Əntaa wata ka ənjitə ca nə'u sətə bii bariya tanə, amma patə da ənjitə vii gooŋga makə sətə vii Ibərahiima gooŋga. Acii Ibərahiima nə dəsənaamə patə. 17Kə ɗii makə sətə ɗii manaahəkii asəkə ləkaləkatə oo'i, “Kə kavə nyi tə hə kaa ha ndzaa ka dii slikərənyinə laŋə.” Acii ha'ə, kə ndzaa Ibərahiima ka dəsənaamə akəŋwacii Əntaŋfə. Ka ci vii Ibərahiima gooŋga, waatoo ka Əntaŋfə mamaɗee ka maməətə ənja kaa təya ndzaanə da i əpinə. Ma ca, ka waɓənə nə ci ka sətə pooshi, wata səkii a ɗa tanyi əsə. 18Ma Ibərahiima, kə vii ci gooŋga, kə kii ci nə ŋga upaa sətə nee ənji paa ci ka upaanə. Waatoo, kə kii ci nə ŋga ndzaanə ka dii slikərənə laŋə, makə sətə bii Əntaŋfə ka ci oo'i, “Makə ətsə ha'ə nə laŋənə ŋga slikərənaaku a ndzaanə.” 19Ma saa'ita, ci kə uugi ɗanə kədəhə ka fəzə gya'ə, amma pooshi vii gooŋgaakii ənya aaba'ə. Maɗa buurətə ci iirənaakii, kə shii ci kə pitəgi saa'yaakii ŋga pawə kə uugi. Minaakii Saraatu əsə, kə uugi ənji shiinə əntaa mitə pawə nə ki. 20Patə da ha'ə, kə shii ci ka upaanə nə ci sətə bii Əntaŋfə viinə ka ci, paa ci ɗii mabizhinə, amma kə cakə vii gooŋgaakii ka ci ŋgeerənə, ca dəla də Əntaŋfə əsə. 21Kə shii ci tantanyinə oo'i, tə'i Əntaŋfə da baawəɗa ŋga mbu'utəgi də patənə ŋga aləkawalaakii. 22Də putə ŋga vii gooŋga ŋga Ibərahiima ha'ə “ŋgirə Əntaŋfə tə ci ka əndə gooŋga.” 23Ma waɓəətsə “kə ŋgirə Əntaŋfə tə ci ka əndə gooŋga”, əntaa wata ka putə ŋga Ibərahiima daanəkii nyaahə ənji. 24Amma da i ka putə gaamə, acii da i taamə ŋgirə ci ka ənji gooŋga putə ŋga vii gooŋga gaamə ka ci, waatoo, ci ətə maɗee ka Slandanaamə Yeesu agi maməətə ənja. 25Kə vii Əntaŋfə tə ci kaa ca əntə putə ŋga 'waslyakəənə gaamə. Ca maɗee ka ci agi maməətə ənja kaama shii ndzaanə ka ənji gooŋga akəŋwaciikii.


text: 1NGan je, kɨ mbata kesi dɨje lə Ɓaɓe, majɨ kadɨ ɨtəli rɔsi go ta tɨ lə njé kojɨ si je, tadɔ e kɨlə ra kɨ majɨ. 2Ɔsɨ ngɔn bawi əi kɨ ko̰i, tadɔ e kɨn e ndu-kun kɨ kəte kɨ Luwə adɨ kɨ kun mɨndɨ dɔ tɨ. 3«Be kadɨ ɨsɨ majɨ me dunɨya̰ tɨ nɨngə ndɔi a e ngay tɔ.» 4Nɨngə səi baw je, kadɨ adi wongɨ ngansi je kɨ takul kɨlə rasi je al tɔ, nə kadɨ ɨngəmi-de me nḛ ndo tɨ kɨ majɨ, kɨ me kɨndə kɔjɨ tɨ kɨ go ta tɨ lə Ɓaɓe. 5Səi ɓəə je, majɨ kadɨ ɨtəli rɔsi go ta tɨ lə ɓasi je kɨ dɔnangɨ tɨ ne kɨ sɔl dɔ, kɨ kɨlə kojɨ dɔ tɨ kɨ nga̰me kɨ ay njay təkɨ e Kɨrɨsɨ wa ə, ɨsi təli rɔsi go ta tɨ lie be. 6Otɨ kadɨ ɨrai kɨlə ləsi dɔkagɨlo tɨ kɨ dɨje ɨndəi kəmde gosi tɨ par, təkɨ ɨsɨ ɨrai kɨlə mba kadɨ ɨngəi majɨ ta kəm dɨje tɨ yo be. Nə majɨ kadɨ ɨrai kɨlə tə ɓəə je lə Kɨrɨsɨ kɨ ɨsɨ rai ndɨgɨ lə Luwə kɨ mede kɨ kare ba be. 7Majɨ kadɨ ɨrai kɨlə kɨ me ndɨgɨ, tə nḛ kɨ e kɨlə lə Ɓaɓe wa ə ɨsɨ rai be, ɓɨ e kɨlə lə dɨje al. 8Tadɔ ɨgəri ɓətɨ təkɨ na̰ na̰ a ɨngə nḛ kɨngə go ji ləne rɔ Ɓaɓe tɨ kɨ go majɨ tɨ kɨ ra, re e-n ɓəə ə se e dəw dɔrɔne. 9Səi ɓa ɓəə je, səi ka, kadɨ ɨrai be tɔ kɨ ɓəə je ləsi. Majɨ kadɨ ɨyə̰i ta kɨndə-de ɓəl tɨ kɔ, ə kadɨ ɨgəri təkɨ ɓade nɨm, ɓasi nɨm e kare ba, ə ɨsɨ me dɔra̰ tɨ taa nu, ɓa kɔr kəm dɨje dana goto rɔe tɨ. 10Kadɨ jɨ tɔl-n ta ta je, majɨ kadɨ ɨtəli dɨje kɨ njé tɔgɨ je kɨ takul kɨndə rɔ naa tɨ ləsi kɨ Ɓaɓe me tɔge tɨ kɨ ngay. 11Majɨ kadɨ ɔyi nḛ katɨ je kɨ Luwə adɨ-je ba pətɨ jisi tɨ, mba kadɨ ai dɨngəm no̰ kədɨ-naa je tɨ lə su. 12Tadɔ e dɨje kɨ awi kɨ darɔ kɨ məsɨ ə j-a jɨ rɔi səde al, nə j-ɨsɨ rɔi kɨ ndɨl je kɨ majal kɨ njé tɔgɨ me lo je tɨ kɨ taa dɔra̰ tɨ, kɨ njé ko̰ɓe je, kɨ tɔgɨ ko̰ɓe je, ə se j-ɨsɨ rɔi kɨ nje ko̰ɓe dɔnangɨ tɨ kɨ e me lo kɨ ndul tɨ. 13MBata kɨn ə, majɨ kadɨ ɔyi nḛ katɨ je kɨ Luwə adɨ-je ba pətɨ jisi tɨ, mba kadɨ lo kɨ ndɔ je majal rəi nɨngə, ai gərərə ba. Nɨngə kadɨ go rɔ tɨ ɓa, ai taa ba. 14Majɨ kadɨ ai taa ba! Nɨngə kadɨ ta kɨ rɔjetɨ ə ɨdɔɔi ɓədɨsi tɨ tə nda be, ə kadɨ nḛ ra kɨ dana to tə gɨndɨ kɨ kadɨ ɨdɔɔi gusi tɨ be. 15Majɨ kadɨ kḭ langɨsi kaw kɨlə mbḛ Poy Ta kɨ Majɨ kɨ nje kadɨ lapɨya, to tə sa kɨlə nja tɨ ləsi be. 16Me nḛ je tɨ pətɨ, majɨ kadɨ uni kadɨ-me adi to tə də ləsi be, e kɨ takule ə a ɨndəi nɨngə je lə nje ba̰ kɨ tae ɨsɨ tḛḛ por ɨləi kɔ. 17Majɨ kadɨ ɨtaai kajɨ kɨ Luwə adɨ-je ɨləi dɔsi tɨ tə jɔgɨ rɔ be, ɓa kadɨ uni ta lə Luwə kɨ NDɨl adɨ-je tə kɨyə kasɨgar be. 18Nḛ je kɨn pətɨ, ɨdəji Luwə me kəl si-e ta tɨ. Əli si-e ta kɨ dɔkagɨlo je pətɨ kɨ takul NDɨl kɨ ay njay. Ɨrai kɨ kɨsɨ dɔ nja tɨ, ə kadɨ ɨnayḭ kɨ lo ra-e tɨ par par. Əli ta kɨ Luwə kɨ mbata lə dɨje lə dɨje lie pətɨ. 19Əli ta kɨ Luwə kɨ mbata ləm tɔ, mba kadɨ Luwə wa ɨndə ta tam tɨ, mbata kadɨ m-ɨlə-n mbḛ dɔ nḛ je tɨ kɨ kəte toi lo ɓɔyɔ tɨ ə Poy Ta kɨ Majɨ tḛḛ kɨ dɔe kɨn, kɨ me kɨ tḭ katɨ. 20E kɨ mbata Poy Ta kɨ Majɨ kɨn ə, m-taa-n to Kɨrɨsɨ m-to-n kɨ kulə gɨndɨ jim tɨ kəy dangay tɨ. Be ə, əli ta kɨ Luwə mba kadɨ m-əl ta kɨ me kɨ tḭ katɨ, təkɨ sɔbɨ kadɨ m-əlɨ-n. 21M-ndɨgɨ kadɨ ɨgəri nḛ kɨ sɔbɨ dɔm, kɨ nḛ m-ɨsɨ m-ra. E be ə, Tɨsɨkɨ kɨ e ngokom kɨ nje ndɨgɨ ləm, kɨ nje ra kɨlə kɨ rɔjetɨ me Ɓaɓe tɨ, a əl səsi nḛ je pətɨ kɨ ɔjɨ dɔm. 22E mbata kɨn ə, m-ɨle rɔsi tɨ mba kadɨ ɨgəri ji kɨsɨ je, nɨngə kadɨ ɨlə dɨngəm mesi tɨ tɔ. 23Kadɨ Luwə kɨ Bawje kɨ Ɓaɓe ləje Jəju kɨrɨsɨ adɨ ngako̰je je pətɨ, lapɨya, kɨ ndɨgɨ-naa, naa tɨ kɨ kadɨ-me. 24Kadɨ me-majɨ lə Luwə e naa tɨ kɨ dɨje pətɨ kɨ njé ndɨgɨ Ɓaɓe ləje Jəju Kɨrɨsɨ kɨ ndɨgɨ kɨ a yətɨ al. Amen!


text: 1Bazlam i Musa mapala eye na, mezek i wu neheye ŋgwalak eye faya ka hutakweye aye. Nəteye na, wu niye hay bay. Ndo hay tə kəɗaway wu a Mbəlom hərwi mahəndzəɗe tə neŋgeye, tə kəɗaway wu a Mbəlom ka məve ka məve, ane tuk na, a sla faya matəre tay tsəɗaŋŋa kame i Mbəlom bay. 2Taɗə ndo hay ta təra tsəɗaŋŋa hərwi nakə tə kəɗaway wu a Mbəlom ta deɗek aye na, haɓe ta gəriye ha məkəɗay wu a Mbəlom. Hərwi atay mezeleme tay kə bara sik nəte ka ndəv, mezeleme tay a matayaw a gər bay. 3Ane tuk na, ɗuh məkəɗe wu neheye tə kəɗaway a Mbəlom aye na, mezeleme tay a matayaw a gər ka məve ka məve, 4hərwi bambaz i merisla ta voʼar a sla məbere mezeleme bay. 5Hərwi niye, ahəl nakə Kəriste mazlambar ma deyeweye ka məndzibəra aye na, a gwaɗay a Mbəlom: «A saka tâ kəɗaka gənaw hay bay, tâ vəlaka wu mekeleŋ eye bay. Ane tuk na, ka vəleŋ bo hərwi ada nâ vəlaka. 6Məkəɗe gənaw hərwi məfəkaka naha ada məkəɗe wu hərwi məpəse ha mezeleme na, a yaka a gər bay. 7Aya, na gwaɗaka: Neŋ anaŋ Mbəlom, na yaw ka məndzibəra na, hərwi ada nâ ge wu nakə a saka aye, andza nakə mawatsa eye ka gər ga mə ɗerewel i bazlam mapala eye aye.» 8Wu nakə Kəriste a lah mətsike aye na, a gwaɗ: «A saka tâ kəɗaka gənaw hay bay, tâ vəlaka wu mekeleŋ eye bay. Məkəɗe gənaw hərwi məfəkaka naha ada məkəɗe wu hərwi məpəse ha mezeleme na, a yaka a gər bay.» Kwa wu neheye a pay bəzay a bazlam mapala eye bəbay na, a yay a gər a Mbəlom bay. 9Kəriste a gwaɗ sa: «Neŋ anaŋ na yaw ka məndzibəra na, hərwi ada nâ ge wu nakə a saka aye.» Andza niye, a mbata ha Dzam Guram eye, a vəl a ɗəma tsəveɗ weɗeye. 10Ka tərakwa tsəɗaŋŋa kame i Mbəlom hərwi Yesu Kəriste a ge wu nakə a yay a gər a Mbəlom aye ada a vəl ha bo sik nəte ɗa ka tor eye. 11Ndo neheye tə vəlaway wu a Mbəlom aye, nəteye tebiye malətsa eye pat pat ka məge məsler tay pat pat. Tə kəɗaway wu huya a Mbəlom. Ane tuk na, wu neheye tə kəɗawa aye na, tə sla məmbete ha mezeleme i ndo hay bay. 12Yesu Kəriste na, a vəl bo ŋgay eye sik nəte hərwi məzle mezeleme abəra ka ndo hay ka tor eye. Tsa na, a ndza tə həlay i mənday i Mbəlom. 13Anəke na, neŋgeye faya ma həbiye Mbəlom mâ pa ndo mane ɗəre ŋgay hay a huɗ i sik ŋgay. 14Andza niye, a vəl ha bo ŋgay sik nəte ka tor eye, a təra ha ndo ŋgay hay tsəɗaŋŋa kame i Mbəlom. A pa tay ha wal hərwi ŋgay. A təra tay ha ŋgwalak eye hay ka tor eye. 15Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye faya ma ɗakweye ha dərmak parakka wu neheye na, deɗek. A gwaɗ təday na: 16«Bəy Maduweŋ Mbəlom a gwaɗ: “Dzam nakə na ɓariye ta ndo ga hay a həlay niye aye na, anaŋ: Na piye bazlam ga mapala eye a ɗərev tay, na watsiye bazlam ga mapala eye a mədzal gər tay.”» 17Tsa na, a gwaɗ sa: «Na ma ahaya mezeleme tay a mədzal gər ga sa bay, kwa məsler neheye tə ge ŋgwalak eye bay aye.» 18Mbəlom kə pəsatay ha mezeleme i ndo hay tsɨy na, məvəlay wu hay a Mbəlom ma dzəniye hərwi məzle mezeleme abəra ka ndo hay sa bay. 19A nəkurom malamar ga hay, ka hutakwa tsəveɗ məfələkwe a təv nakə a ze siye hay tə tsəɗaŋŋa aye na, hərwi bambaz i Yesu nakə a mbəɗa ha aye. 20Yesu ka ŋguraɗa ha petekeɗ nakə kame kway aye. Ka həndəkakway tsəveɗ weɗeye, nakə ka slakweye məfələkwe a ɗəma aye. Tsəveɗ nakay weɗeye na, ka hutakweye ha sifa. Petekeɗ nakə a ŋguraɗa ha aye na, andza məgweɗe bo nakə ta dar na ka mayako mazləlmbaɗa eye aye. 21Andza niye, i kway na, bagwar i ndo məvəlay wu a Mbəlom andaya a ləvay gər a gay i Mbəlom. 22Kə ge andza niye na, həndzəɗakwa ka təv i Mbəlom tə ɗərev deɗek eye, ta məpe mədzal gər gədaŋ eye ka Mbəlom, hərwi Yesu ka təra kway ha tsəɗaŋŋa tə bambaz ŋgay ada kə bara kway ta yam tsəɗaŋŋa eye. 23Tsikakwa parakka huya nəkway ka pakwa mədzal gər ka wu nakə Mbəlom a tsik aye, kâ dzədzakwa ha mədzal gər kway bay, hərwi wu nakə a gwaɗ ma giye na, huya ma giye andza nakə a tsik aye. 24Pəlakwa tsəveɗ nakə ka vəlakweye ha gədaŋ a bo nəte nəte mə walaŋ kway aye hərwi ada kâ wuɗakwa bo kame kame ada kâ gakwa wu neheye ŋgwalak eye. 25Kâ gərakwa ha məhay gər andza ndo siye hay bay. Ɗuh na, vəlakwa a bo gədaŋ nəte nəte mə walaŋ kway, wene wene eye hərwi ka sərum ha pat nakə Yesu Kəriste ma maweye aye na, mazlambar bəse. 26Ka sərakwa deɗek i Mbəlom. Hərwi niye taɗə faya ka gakweye mezeleme huya ada ka sərakwa lele ŋgwalak eye bay na, sərakwa ha wu mekeleŋ eye andaya neheye ta sliye faya məvəle hərwi məmbete ha mezeleme aye na, andaya sa bay tebiye. 27Taɗə ndoweye kə ge mənese andza niye na, mâ dzədzar hərwi Mbəlom ma geye sariya. Sariya niye na, a ge zluwer haladzay, ako gədaŋ eye ma fəkiye ndo neheye ta rəhay ha gər a Mbəlom bay aye. 28Ka sərum ha taɗə ndoweye ka rəhay gər a bazlam i Musa mapala eye bay, taɗə ndo hay sulo kəgəbay mahkar ta tsik ta deɗek kə ge mənese na, ta kəɗiye na ta sakay naha bay. 29Taɗə kə ge tə bazlam i Musa andza niye na, ɗəretsətseh i ndo nakə a zəba ka Wawa i Mbəlom andza wuray kəriye aye na, ma ziye nakay bəɗaw? Neŋgeye na, kə nas ha bambaz i məɓere dzam nakə a təma ahaya abəra mə mezeleme aye dərmak. Faya ma tsaɗeye a Məsəfəre Tsəɗaŋŋa nakə faya ma ɗakweye ha ŋgwalak i Mbəlom aye. 30Ka sərakwa ndo nakə a gwaɗ: «Mata gatay ɗəretsətseh a ndo neheye ta kərah marəheŋ ha gər aye na, neŋ. Na hamateye a ɗəma wu tay neheye ŋgwalak eye bay tə ge aye.» A gwaɗ sa: «Neŋ, Bəy Maduweŋ na gateye sariya a ndo ga hay.» 31Mbəlom na, a vəl sifa. Andza niye, taɗə sariya kə gəs ndoweye kame i Mbəlom na, ɗəretsətseh i ndo niye ma ziye wu hay tebiye. 32Mum ahaya a gər ma kəkay wu nakə a ge bo tə nəkurom ahəl niye ka ŋgatumay makurre eye a dzaydzay i Mbəlom aye. A həlay niye na, ta sakum ɗəretsətseh haladzay. Ane tuk na, ka səmumay naha a wu hay tebiye. 33A həlay siye na, ta tsaɗakum kame i ndo hay, ta sakum ɗəretsətseh. A həlay siye ka yum a ɗəretsətseh i ndo neheye tə satay ɗəretsətseh aye dərmak. 34Ka sum ka bo ɗəretsətseh dziye ta ndo neheye tə gəs ha tay a daŋgay aye. Ahəl nakə ndo hay ta buwa fakuma abəra wu kurom hay aye na, ka səmumay naha ta məŋgwese eye, hərwi ka sərum ha wu kurom hay ŋgwalak eye andaya a ze siye i wu hay tebiye, ta ndziye ka tor eye. 35Hərwi niye, kâ gərum ha məpe mədzal gər kurom abəra ka Mbəlom bay, hərwi taɗə ka rəzlumay a gər huya na, Mbəlom ma vəlakumeye magogoy haladzay. 36Wu nakə a ye ka bo aye na, səmumay naha ada kâ gum wu nakə a yay a gər a Mbəlom aye, hərwi ada kâ hutum wu nakə a gwaɗ ma vəlakumeye aye. 37Hərwi niye, Mbəlom a gwaɗ: «A zəkaw həlay tsekweŋ ndo nakə ma deyeweye na, ma deyeweye, ma gaweye mahonok bay. 38Ndo nakə neŋgeye ŋgwalak eye ka ɗəre ga aye, kə dzala ha ka neŋ na, ma ndziye ma sifa ka tor eye. Ane tuk na, taɗə kə ma ta dəba na, neŋgeye a yeŋ a gər sa bay.» 39Nəkway na, ndo neheye tə ma ta dəba ada tə dze aye bay. Ɗuh nəkway na, ndo neheye tə pa mədzal gər tay ka Mbəlom aye. Andza niye, ka hutakweye sifa ka tor eye.


text: 1Maɗa tə'i əndə nə'unə da wula ŋga əndə'i əndə nə'unə makə ci, iitə saŋə bwaseenəkii ka ənji ŋga Əntaŋfə, ca kərə wulakii aakəŋwacii ənjitə pooshi shii tə Əntaŋfwa? 2Ya saŋə pooshi unə shii oo'i, ənji ŋga Əntaŋfə na la gəŋwanə ka ənji duuniya kwa? Maɗa unə na la gəŋwanə ka ənji duuniya, aa pooshi unə mbu'i bahə lagi gəŋwanə ŋga uuji uushi'iinə kwa? 3Mashiimuunə saŋə oo'i, amə na la gəŋwanə ka malaa'ikanyinə kwa? Sakwa uushi'inə ŋga duuniya ɗii? 4Makə ha'ə na ɗa saŋa, maɗa shigi mabizhinə ahadoonə, ka mi cuuna dzə ka kərə wulakii aakəŋwacii ənjitə pooshi agi nə'una? 5Agi ɗanə nuunə ayinə ka noonə na. Iitiitə daa pooshi mashii əndə taa rəŋwə ahadoonə bahə haɗatəgi də mabizhinə ahadoonə ənji nə'una? 6Wata maɗanə nə əndə nə'unə, ca dzə ka kərə wula ŋga əndə nə'unə makə ci aakəŋwacii gəŋwanə, ənjitə mashiimə tə Əntaŋfə ca dzə ka la ka ci gəŋwanəkii. 7Makə kə kiiruunəshinə aakəŋwacii gəŋwanə, kə kulii unə ətsa. Ma dəɓee, maɗa kə ɓəzee əndə ka səkuunə, sə'watəmə. Maɗa kə ali əndə rəgwa ŋga əgənə tuunə, bwaseemə ka ci. Gəɗə ci acii kərə əndə aakəŋwacii gəŋwanə. 8Amma ma unə, pooshi unə agi ɗanə ha'ə. Acii unə də noonə nə maa, agi ɓaazee nuunə ka səkuunə ahadoonə səgoonə, una həərəshi əsə. Ahadoonə ndzəkəŋushi'inə ənji nə'unə maa, agi ɗanə nə tsarə ŋga ətsa! 9Ya saŋə pooshi unə shii oo'i, pooshi bwaya ənji ka upaa dəmənə aagi ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə kwa? Goona ha'u də noonə nə zaɓə. Ma ənji ɗa bwaya ndzaanə, taa ənji paslə uuləminə, taa ma'aləhiinyinə, taa ənjitə ca baa da ŋguyirənə makə tii, 10taa mahiirənə, taa ənji moo uushi ŋga əndə'i ənda, taa ənjitə ci ənvwə a ɗa tə tii anətii, taa ənji dzaana hara ənji, taa ənji luutə uushi ŋga hara ənji, patənə ŋga ənjitə ca ɗa tsarə ŋga slənətsa, pooshi tii ka upaa rəgwa ŋga dəmənə aagi ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə shaŋə. 11Ma ŋga ŋukə, ha'ə makə ətsə nji hara ənji goonə. Amma kə tifyagi Əntaŋfə koonə 'waslyakəənə goonə, ca laaɓagi tuunə dagi ləɓənə goonə da Slandanə Yeesu Aləmasiihu, dagi baawəɗa ŋga Ma'yanə ŋga Əntaŋfə gaamə əsə. 12Ka banə nə hara ənji ahadoonə oo'i, tə'i tii da rəgwa ŋga ɗa taa ŋgutə uushi. Ha'ə makə ətsa, amma əntaa uushi'inə patə ca tsakə ənda. Ma nyi, ka banə nə nyi, tə'i nyi da rəgwa ŋga slənə taa mi patə. Amma paa nyi ka bwaseenə kaa taa mi a kavə tə nyi aakəŋwa. 13Hara ənji, ka banə nə tii, ma kapaa Əntaŋfə zəma, ka səka. Ka zəmə ɗii Əntaŋfə səkə əsə. Ha'ə makə ətsa. Amma ka zamaginə nə Əntaŋfə də səkə tii da zəmə patə. Ma shishinə, pooshi Əntaŋfə ɗii kaamə tə ci ka aləhiinə. Amma, ma ɗii ci kaamə shishinə, kaama slənə ka Slandanə də ci, Slandanə a tsakə tə shishinaamə əsə. 14Makə sətə maɗee Əntaŋfə ka Slandana agi maməətə ənja, ha'ə nii kəya maɗee kaamə də baawəɗaakii əsə. 15Kə shii unə, ma shishinuunə, purəŋanə ŋga shishinə ŋga Aləmasiihu nə ci. Ya əna, kə dəɓee əndə a ŋgərə purəŋanə ŋga shishinə ŋga Aləmasiihu, ca gəŋutəgi da ŋga badawa ŋga minə nii? Pooshi ka ɗanə shaŋə! 16Ya saŋə pooshi unə shii oo'i, ma əndətə ŋgirə shishinəkii, ca gəŋutəgi da ŋga badawa ŋga mina, kə ndzaa tii shishinə rəŋwə kwa? Acii tə'i manaahəkii asəkə malaaɓa ləkaləkatə oo'i, “Tii bəra'i, ka ndzaanə nə tii shishinə rəŋwə.” 17Amma ma əndətə gəŋutə də naakii nə da Slandana, kə ndzaa ci malaaɓakii də Ma'yanaakii. 18Makə ɗii ha'ə, bwaseemə ka aləhiinə. Patənə ŋga hara 'waslyakəənə, pooshi ka uree ka shishinə ŋga ənda. Amma ma aləhiinə, ka patənə ŋga shishinə cii kəya ɗa 'waslyakəənə. 19Ya saŋə pooshi unə shii oo'i, yi ŋga Malaaɓa Ma'yanə nə shishinuunə kwa? Ma Malaaɓa Ma'yaatsə ashuunə, Əntaŋfə vii koonə. Əntaa noonə səgoonə nə shishinuunə, amma ŋga Əntaŋfə. 20Də uushi dzabaŋə pərii ci tuunə. Acii ha'ə, wa shishinuunə a ndzaanə malaaɓakii, koona shii vii də ɗuunuunə ka Əntaŋfə.


text: 1Lokɨ Pol ḭ Atən tɨ nɨngə, aw Korḛtɨ tɨ. 2Lo kɨn tɨ no̰o̰, ɨngə Jɨpɨ kare kɨ tɔe nə Akɨlasɨ, kɨ gɨne e Po̰, ḭḭ Itali kɨ nene Pɨrɨsɨl rəi ngɔsɨne ɓəy. Rəi mbata nje ko̰ɓe kɨ bo kɨ Rom tɨ kɨ tɔe nə Kɨlodɨ un ndune kadɨ Jɨpɨ je pətɨ tḛḛi Rom tɨ kɔ. Pol aw ɨngə Akɨlasɨ je no̰o̰, 3nɨngə təkɨ kɨlə kɨ kadɨ rai ɨngəi nḛ e kɨlə kɨ kare ba, adɨ e kɨlə kojɨ kɨbɨ ra kəy, Pol ɨsɨ səde, adɨ rai kɨlə kɨn naa tɨ. 4NDɔ taa kə̰ə̰ je pətɨ, Pol un ta, əl me kəy kaw-naa tɨ lə Jɨpɨ je. Əl kɨ kuje kɨ sangɨ kadɨ Jɨpɨ je kɨ Gɨrəkɨ taai tə ta kɨ rɔjetɨ. 5Nə lokɨ Sɨlasɨ əi kɨ Tɨmote ḭḭ Masəduwan tɨ rəi ɨngəi-e, Pol un dɔkagɨlo ləne pətɨ mba kəl-n ta lə Luwə. Tɔjɨ Jɨpɨ je kadɨ gəri təkɨ Jəju e Kɨrɨsɨ. 6Nə Jɨpɨ je ta̰i-e rɔ, taji-e, adɨ Pol jəngɨ bu kɨbɨ ləne tade tɨ, ə əl-de ə nə: «Ta məsɨsi e dɔsi tɨ! mi m-goto me tɨ. Nɨngə kɨ ɓasɨne kɨn, dɨje kɨ əi Jɨpɨ je al ə m-a m-aw kɨ rɔde tɨ ngata.» 7Be ə, Pol ḭ no̰o̰, aw ɓe lə Tɨtusɨ Jusɨtusɨ, kɨ e dəw kare kɨ nje kaw no̰ Luwə tɨ, kɨ kəy lie ndunəi-naa kɨ kəy kaw-naa lə Jɨpɨ je. 8Kɨrɨsɨpusɨ, kɨ e kɨ boy dɔ kəy kaw-naa tɨ lə Jɨpɨ je əi kɨ dɨje kɨ me kəy tɨ ləne ba pətɨ, adi mede Ɓaɓe. Taa dɨje kɨ Korḛtɨ tɨ ngay, kɨ ooi ta lə Pol ka adi mede tɔ, adɨ rai-de batəm. 9NDɔ kare kondɔ, Ɓaɓe əl Pol ta me ni tɨ ə nə: «Ɨɓəl al, əl ta kɨ no̰i tɨ, ɓɨ utɨ tai al. 10Tadɔ mi səi naa tɨ, dəw madɨ kare kɨ a ɨlə jine kadɨ ɔdi təkɨ majal goto. Dɨje kɨ əi dɨje ləm əi ngay me ɓe bo tɨ kɨn ne.» 11Be ə Pol ɨsɨ-n Korḛtɨ tɨ ɓal kare kɨ nay mehḛ, ndo-n dɨje ta lə Luwə. 12Dɔkagɨlo tɨ kɨ Galɨyo̰ e-n nje ko̰ɓe kɨ Akay, Jɨpɨ je dɔɔi ta naa tɨ dɔ Pol tɨ, adɨ awi sie no̰ njé gangɨ ta je tɨ, 13əi nə: «Dəw kam ɨsɨ aw kɨ dɨje kadɨ ɔsi dɔde nangɨ no̰ Luwə tɨ, kɨ go ndu-kun tɨ al.» 14Pol ra kadɨ tə n-əl ta nɨngə, Galɨyo̰ un ta tane tɨ kəte əl Jɨpɨ je ə nə: «Kɨn ə re e ta lə nḛ tɔl, ə se ta lə majal madɨ kɨ nga̰ ngay ə to be ə, re m-a m-o ta ləsi, səi Jɨpɨ je. 15Nə təkɨ e ta kɨ najɨ-naa tɨ kɨ ɔjɨ dɔ ta je, kɨ tɔ je, kɨ ndu-kun je ləsi kɨ sɔbɨ dɔsi kɨn ɓa, ai dansi tɨ no̰o̰. Mi m-a m-gangɨ ta kɨ be kɨn al.» 16Ɓa tuwə-de lo gangɨ ta tɨ kɔ. 17Ə loe tɨ no̰o̰, dɨje pətɨ uwəi Sosɨtən kɨ e kɨ boy dɔ kəy kaw-naa tɨ lə Jɨpɨ je, ɨndəi-e, nə usɨ Galɨyo̰ nḛ kare dɔde tɨ al. 18Pol təl ɨsɨ Korḛtɨ tɨ no̰o̰ dɔkagɨlo asɨ ta tɨ ɓəy. Ɓa go tɨ, ɨyə̰ njé kadɨ-me je, ə un bato kɨ kaw kɨ Sɨri tɨ, naa tɨ kɨ Pɨrɨsɨl əi kɨ Akɨlasɨ. Pol adɨ ngɨsəi dɔe Sa̰kɨre tɨ, mbata un mɨndɨne adɨ Luwə. 19Awi tḛḛi Epəjɨ tɨ, Pol ɨyə̰ Pɨrɨsɨl əi kɨ Akɨlasɨ ə aw kəy kaw-naa tɨ lə Jɨpɨ je, naji-naa ta tɨ səde. 20Jɨpɨ je kɨn dəji Pol kadɨ ɨsɨ səde ngan ndɔ je ɓəy, nə Pol ndɨgɨ al. 21Ɓa əl-de ə nə: «NDɔ kɨ rangɨ, ə Luwə ndɨgɨ ə, m-a m-təl tə m-re rɔsi tɨ ɓəy,» nɨngə ɨyə̰-de ə aw. 22Ɓa un bato Epəjɨ tɨ, aw Səjare tɨ. Lokɨ tḛḛ Səjare tɨ, aw uwə ji njé kaw-naa je, ɓa un rəbɨ aw A̰tɨyosɨ tɨ. 23Pol ra ngan ndɔ je no̰o̰, ɓa təl ɨlə dɔne gogɨ. Aw tḛḛ Galasi tɨ kɨ Pɨrɨji tɨ, adɨ tɔgɨ njé ndo je pətɨ. 24Jɨpɨ kare kɨ tɔe nə Apolosɨ, kɨ e dəw kɨ gɨne e Aləgɨjandɨri tɨ re Epəjɨ tɨ. E dəw kɨ ɓal ta to tae tɨ, taa gər ta lə Luwə majɨ tɔ. 25NDoi-e rəbɨ ta lə Ɓaɓe, adɨ ɨlə mbḛ ta lə Jəju kɨ rɔnəl kɨ ngay, ndo dɨje nḛ kɨ dɔ Jəju tɨ kɨ go rəbe tɨ. Nə ke ə, gər batəm lə Ja̰ par. 26Ɨlə rɔne, əl ta lə Luwə kəy kaw-naa tɨ lə Jɨpɨ je kɨ me kɨ tḭ katɨ. Nə lokɨ Pɨrɨsɨl əi kɨ Akɨlasɨ ooi-e lo kəl ta tɨ, ɓari-e rɔde tɨ, ɔji-e go rəbɨ lə Luwə ay njay, adi-e gər. 27Go tɨ, ndɨgɨ kaw Akay tɨ, ə ngako̰je je ndɨgi dɔ tɨ sie, adɨ rai makɨtɨbɨ adi njé ndo je kɨ Akay tɨ kadɨ uwəi-e rɔde majɨ. Lokɨ aw tḛḛ Akay tɨ, kɨ go me-majɨ tɨ lə Luwə, ra kɨ njé kɨ adi mede Luwə ngay. 28Tadɔ dum dɔ Jɨpɨ je kɨ tɔgɨ ta ləne taga wangɨ ta kəm dɨje tɨ. Tɔjɨ kɨ ta lə Luwə jine tɨ təkɨ Jəju e Kɨrɨsɨ.


text: 1Zleezle na, Gazlavay taa guzley la amba ya mbəzkwa aa slam masa aŋga ma ɗiyndakwara ŋga məskey vaw. Mey a na, aa daha cəŋga. Anda keɗe, wakwa vaw, anja ndaw pal da wuzlah akwar ŋga mbəkey fa dəɓa ba. 2Ta wuzdamandakwara mey maaya ŋga Gazlavay la anda ata ma wuzdamatara a papaŋ ŋga papa aləkwa hay zleezle may. Ama ata na, mey a ta jənta daa ba, maja ata ma təɓmara mey a ta mevel pal daa ba. Anda keɗe, ta hətam ŋga mbəzey aa slam meməskey-vaw masa Gazlavay ma ɗiytara daa ba. 3Ama aləkwa na, ya ta təɓkwa mey a la. Anda keɗe, ya hətkwa ŋga mbəzey aa slam meməskey-vaw a la. Gazlavay taa guzley la da ray ndəhay masa ma təɓmara mey a ba, a ləvey: «Daa masa yah ma cey mevel heyey na, ya ta mbeɗey la, ya ləvey: “Kwa fa da mbəzam aa slam masa yah ma ɗiytara ŋga məskey vaw na, daa ba səlak.”» Ama Gazlavay na, ta ndəvda sləra aŋga sem dəga ŋga mezley ŋga bəla, ba diya? 4Ya sərkwa na, maja mawuzlalakaya da ray pas meməskey-vaw daa ɗerewel ŋga Gazlavay, a ləvey: «Gazlavay ta kata sləra aŋga hay la tabiya ɗar maakwaw, ŋga ɗar maasala ha na, a məskey vaw.» 5Anda mawuzlalakaya heyey saya, a ləvey: «Kwa fa da mbəzam aa slam masa yah ma ɗiytara ŋga məskey vaw na, daa ba səlak.» 6Ndəhay ma cəndamara mey maaya ŋga Gazlavay teeseɗ na, ta hətam ŋga mbəzey aa slam masa Gazlavay ma ɗiytara ha na, daa ba, maja ata ma cənmar mey ba. Anda keɗe, ndəhay mekele a hətam ŋga mbəzey la aa slam meməskey-vaw a cəŋga. 7Maja ŋgene, Gazlavay ta pey ɗar mekele la, a zəla ɗar a «tasana». Fa dəɓa ha mevey ga, taa guzley la da ray ɗar a ta mey Davit. Mey a na, ara mey makadakaya heyey ma ləvey: «Da akwar fa cəndamara ɗay ŋga Gazlavay tasana na, ka da dəzlmata sləmay akwar hay ba.» 8Da fara fara Jesəwe ta handata papaŋ ŋga papa aləkwa hay la aa slam meməskey-vaw masa Gazlavay ma ɗiytara na, anja ŋgene, Gazlavay fa daa guzley da ray ɗar meməskey-vaw mekele fa dəɓa ha na, daa saba. 9Anda keɗe, ya sərkwa, ŋgada ndəhay ŋga Gazlavay na, meməskey-vaw daha. Meməskey-vaw a na, ara anda Gazlavay ma məskey vaw ŋga ɗar maasala ha. 10Yaw, kwa waawa ma mbəzey aa slam meməskey-vaw ŋga Gazlavay a na, a da məskey vaw fa dəɓa ŋga sləra aŋga anda Gazlavay ma məskey vaw fa dəɓa ŋga sləra aŋga may. 11Maja ŋgene, kakwa gədaŋ amba ya hətkwa membəzey aa slam meməskey-vaw masa Gazlavay ma ɗiya ha. Wakwa vaw amba kwa ndaw pal da wuzlah aləkwa a key həma a ray Gazlavay anda papaŋ ŋga papa aləkwa hay ba. Da daa ba na, ndaw aha a daa zəɗey. 12Mey ŋga Gazlavay na, aa ta gədaŋ, fa key sləra daa ndaw, a zəmey a fəna dəlaw masa mey a cew. Mey a na, a mbəzey kasl aa mevel ŋga ndaw anda dəlaw ma wunka mezəvey hay ŋga tetesl ma mbəzey kasl aa sasəraɓ. A wuzdərwa mewulkey daa mevel ŋga ndaw, asaya, a wuzdərwa cek masa ndaw ma wuɗey ŋga ka. 13Cek maɓakaya fa dey ŋga Gazlavay na, daa ba. Cek hay tabiya masa aŋga ma kata na, fa hətam fa dey aŋga maaya maaya. Cek hay tabiya masa aləkwa ma kakwa na, ya wuzdakwa la fa mey aŋga. 14Ndaw aləkwa mahura da ray ndəhay ma ka kwakwas ŋga Gazlavay masa ma təpey a cakay Gazlavay a vaɗ na, daha. Ara Yesu, Bəzey ŋga Gazlavay. Maja ŋgene, jarakwa maaya maaya daa mey ŋga Gazlavay masa aləkwa ma təɓkwa ta masa aləkwa ma wuzdakwa fa mey ŋga ndəhay tabiya. 15Ndaw aləkwa mahura da ray ndəhay ma ka kwakwas ŋga Gazlavay a ta sərfandakwar dey-ceceh la daa banay aləkwa maja aləkwa ndəhay masa-bəle hay. Aŋga na, ta sərey banay la anda aləkwa, ta jadamara la ŋga betey dey weewe ta fa cek hay mekele mekele ŋga key mebərey, ama kwa ta key mebərey daa ba. 16Anda keɗe, ŋgəchakwa ŋgada fa Bay Gazlavay, ndaw masa ma wuɗta ndəhay kalah. Ŋgəchakwa ta mandərzay daa dey daa ba amba a sərfandakwar dey-ceceh, a kandakwar maaya, a jənndakwar ta pas masa aləkwa daa banay.


text: 1Ma daba'əkii, kə ta'i Yeesu Slandanə hara ənji məɗəfə pu'unə aji bəra'i. Kə sləkee ci ka tii ənji bəra'i bəra'i zəku'i aasəkə vəranyinə patə i ka patənə ŋga hatə cii kəya ba dzənə də naakii na. 2Ma ətsə kaa təya palə, əŋki ci ka tii, “Laŋə nə slənə cifanə, amma gi'u nə ənji slənəkii. Acii ha'ə, ɗamə də'wa ka Slanda ra, kaa ca tsakə sləkeenə ka ənji sləna, təya shi ka slənə cifanə. 3Paləmə! Ma nə nyi ka sləkeenə koonə, makə sətə ci uuji bagiinə a dzəgərə aagi furətsoofanyinə. 4Goona ŋgərəənə kwaɓa, taa mbuura. Goona ŋgərəənə əndə'i ɓiɓinə əsə. Ma una dzə, goona səkəpaanə ka nəəhəshinə a rəgwa. 5Yitə dəməgəruunə aa dəvə patə, bamə zəku'i: ‘Wa Əntaŋfə a kira ndzaanə jamə aa hanə aasii.’ 6Maɗa tə'i əndə bahə upaa ndzaanə jamə gatə asii, ka upaanə nə ci də nəhəpaanə goonə tə ci. Maɗa pooshi, wa jamənə goonə a ənə koonə sə goonə. 7Maɗa kə liwə tii tuunə, ndzaamə gatə asii. Adəmə, samə sətə nə ənjə a vii koonə davə. Acii ma əndə sləna, kə dəɓee ənjə a ki'i ka ci zaarənaakii. Goona dəəmə ka yi ka ya. 8Vəraatə dəməgəruunə aa dəvə patə, maɗa kə liwə ənji tuunə davə, adəmə sətə nə ənjə a vii koonə. 9Mbəəɗəpaamə də ənji bwanea. Bamə ka ənji oo'i: ‘Kədəhə nə Əntaŋfə ka ɗa ŋwaŋuunaakii ahadoonə.’ 10Amma, vəraatə dəməgəruunə aa dəvə patə, maɗa maluumə ənji tuunə davə, shigimə davə. Dəmə ka hatə ci ənjə a ndzaanə dzuɓə, una ba ka ənja: 11‘Taa bərəbərə ŋga vəranə goonə ənə ndərəvə aa səɗiinə, waniinə ca gwa'aanə koonə sə goonə. Amma shiitəmə oo'i, kədəhə nə Əntaŋfə ka ɗa ŋwaŋuunaakii ahadoonə.’ ” 12Yeesu a tsakə banə ka tii, əŋki ci, “Wanyinə ca ba koonə: ma uusəra ŋga ɗa gəŋwana, kadə nə gəŋwanə ŋga ənji vəranəkii a palee ka ŋga ənji Sadooma də iza'unə.” 13“Kə ɗii anuunə, ənji Koorazinə! Kə ɗii anuunə, ənji Batəsayida! Acii maci ma sə ŋga hurəshishiitə ɗaaɗii asəkə vəranyiitsə goonə, də Tiira da də Sidoonə ɗii, kaɗa kə ŋgaaŋgii tii dəgəjinyinə, təya ndzaanə agi əntəɗaka ka ɓaariinə oo'i, kə baa tii ka Əntaŋfə. 14Ci ɗii, ma uusəra ŋga ɗa gəŋwana, kadə paleenə nə gəŋwanə goonə ka ŋga ənji Tiira da ŋga ənji Sidoonə də iza'unə. 15Ya unə, ənji Kafarənahumə, ma nuunə ka banə saŋa, kadə ndərənə nuunə aadəgyə kwa? Pooshi unə ka ndərənə. Aagi gutə suŋwə kagərə nə ənji tuunə!” 16Əŋki Yeesu ka lyawarənaakii əsə, “Ma əndətə fii tuuna, tə nyi fii ci. Ma əndətə kaaree koonə əsa, ka nyi kaaree ci. Ma əndətə kaaree ka nya, ka Əntaŋfə ətə sləkee ka nyi kaaree ci.” 17Ma daba'ə palənə ŋga ənjitə məɗəfə pu'unə aji bəra'i ka ha ŋga ɗa waaza, kə ənya tii də mooɗasəkə ka shaŋə, əŋki tii ka Yeesu, “Slandaniina, taa ginaajinyinə maa, maɗa kə waɓiinə ka tii də ləməku, kə fii tii tiinə.” 18Wata əŋki ci ka tii, “Kə nee nyi ka Seetanə ca kulya dadagyə makə pyapiɗənə ŋga vəna. 19Wiitsa, kə vii nyi koonə baawəɗa ŋga wiigi'inə agyanə rəhunə da məgaŋgaŋa i baawəɗa agyanə dabaranyinə ŋga Seetanə patə. Pooshi uushi bwayakii na upaa tuunə. 20Amma goona ɗa mooɗasəkə acii makə fii ginaajinyinə tuunə. Gəɗə kə ɗii unə mooɗasəkə acii makə ɗii ləmuunə manaahəkii dagyə.” 21Ma ka saa'ikii ha'ə, kə uuɗagi səkə ŋga Yeesu aashi Malaaɓa Ma'yanə ka shaŋə. Wata əŋki ci, “'Ya'ə Daada, Slandanə ŋga dadagya da ŋga duuniya, kə kuyirii nyi tə hə, acii ma sətə hiwee hə acii ənjitə shii uushi'inə da ənji hiima, kə ɓaarəgi hə ka ənji saakii. Ha'ə ɗii, Daadə, acii ha'ə makə ətsə kaɗeesəkə ka hə.” 22Wata əŋki ci ka ənja, “Patənə ŋga uushi'inə, aaciiki ba'avə Daadə. Pooshi ənji shii taa wu nə nyi maɗaamə Daadə. Pooshi ənji shii taa wu nə Daadə əsə maɗaamə nyi da ənjitə ta'i nyi kaa nya ɓaariigi ka tii tə ci.” 23Ma daba'əkii, Yeesu a zə'ugi aadəɓii lyawarənaakii, əŋki ci ka tii daanətii, “Tə'i barəkaanə ashuunə acii agi neenə nuunə ka sətə ca ɗaaɗa. 24Acii wanyinə ca ba koonə: laŋə nə anabiinə da meeminə mwayi ka shaŋə kaa təya nee ka sənə cuuna nee, amma maneemə tii. Kə mwayi tii fanə tə sənə cuuna fa, amma mafamə tii əsə.” 25Wata əndə'i maləmə a maɗətə, ca gwaŋə ka laagwa uushi'inə ama Yeesu kaa ca shii kəsənə tə ci agi waɓənaakii, əŋki ci ka ci, “Ya ənə Maləma, mi dəɓee ɗanəki kaa nya upaa əpinə ətə pooshi ka uudəna?” 26Əŋki Yeesu ka ci, “Mi saŋə bii bariya ŋga Əntaŋfwa? Mi cii kəya moo bana?” 27Wata əndətə a ba ka Yeesu, “Uuɗuu tə Əntaŋfə Slandanəku də ədzəmə rəŋwə, də patənə ŋga əpinaaku, də patənə ŋga ŋgeerənaaku, də patənə ŋga haŋkalaaku. Uuɗuu tə əndətə aɓiiku əsə makə sətə cii kwa uuɗə naaku na.” 28Wata əŋki Yeesu ka ci, “Awa! gooŋgaaku. Maa agi ɗanə nə hə ha'ə, ka upaanə nə hə əpinə.” 29Amma, ma maləməta, kə mwayi ci ɓaariinə oo'i, əndə gooŋga nə ci. Wata ca ləgwa ka Yeesu, əŋki ci, “I wu saŋə nə ənjitə aɓiikya?” 30Əŋki Yeesu ka ci, “Fatə, tə'i əndə'i əndə sha ma'i də Urusaliima kaa ca dzə aa Yarikoo. Ma ca dzə, wata kə kulavə ci aasəkə maaba. Təya ŋgwaafəgi kəjeerənyinə ashikii, təya fəsləgi tə ci, dara əpinə mbiɗee tii a makii. Wata təya palə satii. 31Asee, tə'i əndə'i limanə ca dzənaakii. Makə lapaa ci tə əndətə gujaɓə, wata ca wusləgi aadə taŋgala rəgwa, ca pitəgi saakii. 32Ha'ə əsə wata əndə'i əndə agi slikərənə ŋga Leewi a shinaakii. Makə lapaa ci tə əndətə əsə, wata ca wusləgi aa taŋgala rəgwa, ca pitəgi saakii. 33Amma tə'i əndə'i əndə Samariya ca dzə naakii oogə da gatə da rəgwa. Wata ca lapaa tə ci. Makə nee ci ka əndətə gujaɓə, kə nyihə ci təgunuunaakii. 34Ca əntsahətə aaɓiikii. Ca ŋgərə maarə da ma'i inabi, ca həəjivə ka ci ka uyiginə, ca fuuɗətə ka ci uyigiita. Ca ndərəvə də ci aa ba'a vaməndaakii, ca kərəgi tə ci aa kuvə mu'uminə, ca haɗatəgi də ci davə. 35Pukətə hakii, ca ŋgiragi hwaslə bəra'i, ca vii ka slanda kuvəta, ca ba ka ci: ‘A nəhətə hə ka nyi əndəna. Maɗa kə ziigi hə də uushi palee ka əna, maa kə ənya nyi, ka shinə nə nyi ka ki'inə ka hə saaku.’ ” 36Wata əŋki Yeesu ka maləməta, “Ya ha, ya agi ənjinyiitsə makka, wu nə əndə ŋga əndətə kulii ənji maabətə aagyanəkəya?” 37Wata əŋki maləmətə ka Yeesu, “Əndətə ɗii ka ci ŋga'əənə.” Əŋki Yeesu ka ci, “Yoo, kə fii hə. Duu də ɗanə ha'ə makə ətsa.” 38Ma Yeesu da lyawarənaakii a dzə, wata təya mbu'u aasəkə əndə'i vəranə. Ma dava, tə'i əndə'i minə ətə ɗii ləmətə Marəta. Kə liwə ki tə ci aa hatə aasii. 39Tə'i cikəŋuci əsə ətə ɗii ləmətə Mariyaama. Ma kya, kə gi ki, kya ndzaanə dasə a panə atsaa səɗə Yeesu Slandana, ka fa sətə cii kəya dzəgunə ka ənja. 40Ma Marəta natə əsa, wata kə ŋgərəgi slənə ŋga makinə haŋkalatə də ŋgwaaŋgwa'ənə. Wata kya shi aaɓii Yeesu, əŋki ki ka ci, “Ya ənə Slandana, ŋga'ə ka hə makə bwasee cikəŋunəki ka nyi, nyi daanəki, ka paka'anə da slənə nii? Bawə ka ki, wa kya shi ka tsakənə tə nyi ɗii.” 41Wata əŋki Yeesu Slandanə ka ki, “Hə Marəta, kə ənvutə hə naaku nə də uushi'inə laŋə. 42Amma uushi rəŋwə saakii nəndə madəɓəkii. Mariyaama tagi ŋunyi uushə ətə pooshi ənji ka mbeenə ka gutsəginə aciitə shaŋə.”


text: 1Kəriste kə təma kway ahaya abəra mə bazlam i Musa mapala eye hərwi ada kâ tərakwa beke i wuray sa bay. Ndzum ɓəŋɓəŋ, kâ vəlumay tsəveɗ a ndəray tâ təra kurom ha beke i wuray bay. 2Neŋ Pol, faya na tsikakumeye: Taɗə a sakum ndo hay tâ ɗəs kurom na, niye na, andza məgweɗe wu nakə Kəriste a ge hərwi kurom aye ma giye ŋgama bay. 3Neŋ faya na masakumeye ha sa, taɗə ndoweye kə ɗəs bo na, kutoŋ mâ pay bəzay a bazlam i Musa mapala eye tebiye. 4Nəkurom ndo neheye ka dzalum mə gər kurom ka tərumeye ŋgwalak eye hay kame i Mbəlom hərwi nakə faya ka pumeye bəzay a bazlam i Musa mapala eye na, ka ŋgənum, ka zum a bo tə Kəriste dəreŋ. Ka hutumeye ŋgwalak i Mbəlom sa bay. 5Nəmay na, nəmaa pa faya mədzal gər may, Mbəlom ma ta təriye may ha ŋgwalak eye hay hərwi nəmaa vəl ha ɗərev may a Kəriste. Nakay na, wu nakə faya nəmaa həbiye ta gədaŋ i Məsəfəre Tsəɗaŋŋa aye. 6Taɗə ndoweye madzapa eye tə Yesu Kəriste, taɗə agəna neŋgeye maɗəsa bo eye, agəna maɗəsa bo eye bay na, ma giye wuray bay. Wu bagwar eye na, nakə ka dzalakweye ka neŋgeye aye. Məpe mədzal gər kway ka neŋgeye ma vəlakweye gədaŋ mawuɗe siye i ndo hay. 7Ahəl niye na, ka yawum kame kame ta məge wu nakə lele aye. Maa gakum me ka məge wu neheye deɗek aye na, way? 8Ndo nakə a səpat kurom, a say gum andza niye na, Mbəlom nakə a zalakum kâ tərum ndo ŋgay hay aye bay. 9Ndo hay tə gwaɗawa na: «Ka kuts gəɗe ka wu tsekweŋ na, ma kwasiye ha wu niye tebiye.» 10Hərwi nəkway na, madzapa eye ta Bəy Maduweŋ Yesu Kəriste. Neŋ na sər ta deɗek ka təmumeye andza i ga, ka dzalumeye andza neŋ. Na sər ha ndo faya ma zlakumeye naha mawesewes aye na, kwa way Mbəlom ma gəsiye na a sariya. 11Malamar ga hay, neŋ na, taɗə na ɗawa ha bazlam i Mbəlom huya, ada na gwaɗawatay a ndo hay ɗəsum bo na, Yahuda hay ta geŋeye ɗəretsətseh bay. Ada bazlam nakə na tsikiye ka madere i Kəriste nakə ta dar na ka mayako mazləlmbaɗa eye aye na, ma ndalateye bay. Ane tuk na, na tsikawa andza niye bay. 12Ndo neheye faya ta kwasakumeye ha gər aye na, a seŋ na, tâ ye tâ təra andza voʼar neheye mahəla kuɗes aye. 13Malamar ga hay, nəkurom na, Mbəlom a zalakum hərwi ada kâ təmumaw abəra ma beke i bazlam i Musa mapala eye. Ka ləvumeye gər kurom andza niye, kâ gwaɗumay a gər kurom ka gumeye wu nakə a say a bor i bo kurom aye bay. Ɗuh na, dzənum bo nəte nəte tə mawuɗe bo. 14Wu nakə bagwar eye mə bazlam i Musa mapala eye na, andza nakay: «Wuɗa ndo i məgeɗ yak dərmak andza ka wuɗa na gər yak.» 15Taɗə ɗuh faya ka gumeye andza wu i pesl hay, ka dzumeye bo ada ka gumeye mbəlak a bo na, gum metsehe bəna, ka nasumeye ha bo nəte nəte kurom eye. 16Wu nakə a seŋ mətsikakum aye na, anaŋ: Vəlumay tsəveɗ a Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye mâ ɗakum ha tsəveɗ. Taɗə ka gum andza niye na, ka pumay bəzay a tsəveɗ neheye lele bay bo kurom a wuɗa aye sa bay. 17Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye a wuɗa wu neheye lele bay a say a bo i ndo məge aye bay, ada bo i ndo nakə a kula ha gər ka Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye. Nəteye neheye sulo aye faya ta giye vəram. Hərwi niye ka slumeye məge wu nakə a sakum məge aye bay. 18Ane tuk na, taɗə Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye faya ma ɗakumeye ha tsəveɗ na, bazlam i Musa mapala eye a ləva kurom sa bay. 19Ka sərakwa wu neheye a say a bor i bo kway aye. A say məge na, wu neheye anaŋ aye: Məge madama, məge wu nakə lele bay aye ada məge wu nakə a ge horoy aye. 20Ta tawal kule, tə ge madaŋ, ndo hay tə nay ɗəre bo nəte nəte mə walaŋ tay, faya ta təriye a bo, ta sələk, wu a ndalatay, tə dzala na, bo tay ɗekɗek, ta ŋgəna ka bo abəra ndo hay, me a ye tay ka bo bay. 21Tə ge ɗəre ka wu i ndo hay, tə kwaya, tə ge wu nakə a ye ka bo məge bay aye, ada faya ta giye wu siye andza nakay haladzay. Ɓa na gakum ɗaf, anəke na maseye sa. Ndo neheye faya ta giye slala i wu neheye na, ta fələkwiye a Bəy i Mbəlom bay. 22Wu nakə a yaw ma Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye andza hohway i gərɗaf aye anaŋ: Məsəfəre a vəl mawuɗe bo, məŋgwese, zay, məsəmay naha, ŋgwalak, lele, deɗek, 23məndze ləfeɗeɗe, məge metsehe a bo. Ndo neheye faya ta giye andza nakay aye na, sariya ma gəsiye tay ha bay. 24Ndo neheye nəteye i Yesu Kəriste aye na, ta kərah bor i bo tay ada ta mədzal gər nakə lele bay aye, andza ta dar tay ha wu niye hay ka mayako mazləlmbaɗa eye. 25Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye kə vəlakway sifa. Kutoŋ mata ləve kway na, neŋgeye. 26Kâ ɗəslakway ha gər a bo kway bay, kâ ndalakway ha ɗərev a siye i ndo hay bay, kâ gakwa sələk ka siye i ndo hay bay.


text: 1Jəju ɨlə rɔne əl-de ta kɨ kujɨ ta ɓəy ə nə: 2«Ko̰ɓe kɨ dɔra̰ tɨ to tə ta lə ngar kɨ ra nḛ kuso kɨ bo mbata ngone kɨ aw tə taa dəne kɨn be. 3NGar ɨlə njé kɨlə je ləne adɨ awi əli dɨje kɨ ɓari-de lo nḛ kuso tɨ, kadɨ rəi, nə dɨje ka kɨn mbati. 4NGar təl ɨndə ta ta njé kɨlə je tɨ kɨ rangɨ ɓəy ə nə: “Kɨ ɓasɨne kɨn, nḛ kuso oy ngata, m-tɔl baw mangɨ je, kɨ bɨyə̰ je kɨ batɨ je ləm, kɨ əməi majɨ, nḛ je pətɨ asɨ-naa, ə ɨrəi lo nḛ kuso taa-naa tɨ.” 5Nə dɨje kɨ ɓari-de ka kɨn, rai kɨlə kɨ ta lie kɨn al, njé kɨ madɨ awi kɨ wale je ləde, njé kɨ na̰ je awi kɨ lo gatɨ je tɨ ləde, 6ə njé kɨ nungɨ ɓəy, uwəi njé kɨlə je adi-de ko̰ je, tɔli-de je. 7«Lo kɨn tɨ, wongɨ tɔl ngar, adɨ ɨlə kɨ asɨgar je ləne adɨ awi tɔli njé tɔl nḛ je ka kɨn nɨm, tɨləi ɓe je ləde por nɨm tɔ. 8Nɨngə go tɨ, ngar əl njé kɨlə je ləne ə nə: “Nḛ kuso taa-naa oy ngata, nə dɨje kɨ e kɨ ɓar-de, əi dɨje kɨ asi ta tḛḛ loe tɨ al. 9Awi kɨ ta tɔ rəbɨ je, ɨɓari dɨje pətɨ kɨ ɨngəi-de, adi-de rəi lo nḛ kuso taa-naa tɨ.” 10NJé kɨlə je awi kɨ go rəbɨ je, kawi dɨje pətɨ kɨ ɨngəi-de, kɨ majɨ je, kɨ majal je, adɨ dɨje rosi me kəy kɨ kadɨ dɨje usoi nḛ taa-naa tɨ. 11Lokɨ ngar ə nə n-ur kəy kadɨ n-oo dɨje kɨ ɓari-de ka kɨn nɨngə, oo dɨngəm madɨ kare kɨ ɨsɨ kɨ kɨbɨ kuso nḛ taa-naa rɔne tɨ al. 12Ə ngar əl-e ə nə: “Madɨm, ɨra ban ə ur kəy ne kɨ kanjɨ kɨbɨ kuso nḛ taa-naa rɔi tɨ ə?” Ɓa dɨngəm ka kɨn ɨlə tɨ al. 13NGa ə ngar əl njé kɨlə je ləne ə nə: “Ɨdɔɔi jie je kɨ njae, ə ɨləi-e taga lo kɨ ndul tɨ, kɨ e lo kɨ a no̰ je, a ngə ngangɨne je tɨtɨ.” 14Təkɨ rɔjetɨ, Luwə ɓar dɨje ngay, nə njé kɨ mbətɨ je əi ngay al.» 15Parɨsɨ je ɨngəi-naa, əli-naa ta, kadɨ n-ɨyəi kulə n-uwəi Jəju me ta tɨ kɨ n-a n-dəji-e ə a tḛḛ tae tɨ. 16Be ə, ɨləi njé ndo je ləde əi kɨ dɨje madɨ kɨ me ɓutɨ tɨ lə Erodɨ, adɨ awi əli-e əi nə: «NJe ndo dɨje, jɨ gər kadɨ ḭ nje kəl ta kɨ rɔjetɨ, ḭ nje ndo dɨje rəbɨ kɨ rɔjetɨ kɨ nəl Luwə nɨm, ɨɓəl kəm dəw al nɨm, tadɔ ḭ o nḛ ra kɨ gɨdɨ tɨ taga ne kam al. 17Ə əl-je adɨ j-o ta kɨ mei tɨ: e loe tɨ ə se e loe tɨ al kadɨ dəw ɨgə la-mbə nje ko̰ɓe kɨ bo Səjar ə?» 18Nə Jəju, təkɨ gər-n me majal ləde, əl-de ə nə: «Səi njé kədɨ kəm dɨje! MBa ri ə ɨyəi kulə kadɨ uwəi-mi ə? 19Ɔji-mi sɨlə kɨ kadɨ dəw a ɨgə-n la-mbə adi-mi m-o.» Ɓa ɔji-e sɨlə kare. 20NGa ə dəjɨ-de ə nə: «Dɔ na̰ ə ɨndəi, ə tɔ na̰ tɔ ə ndangi sɨlə tɨ kɨn ə?» 21Ə ɨləi-e tɨ əi nə: «E nje ko̰ɓe kɨ bo Səjar.» Ə Jəju təl əl-de ə nə: «Nḛ lə Səjar ə adi Səjar, nḛ lə Luwə ə adi Luwə tɔ.» 22Ta kɨ Jəju əl-de kɨn dum dɔde, adɨ ɨyə̰i-e ə ɔti awi. 23NDɔe tɨ no̰o̰, Sadusɨ je kɨ əi dɨje kɨ ooi kadɨ njé koy je a ḭḭ taa lo koy tɨ al, rəi rɔ Jəju tɨ dəji-e əi nə: 24«NJe ndo dɨje, Mojɨ əl ə nə: “Re dəw madɨ oy, kɨ kanjɨ kɨyə̰ ngan je tone tɨ ɓa, sɔbɨ kadɨ ngoko̰e taa dəne nduwə kɨn, ojɨ-n ngan je, kadɨ tḛḛi to nje goto tɨ.” 25Kɨ ɔjɨ dɔ ta kɨn, ndɔ kɨ to danje tɨ no̰o̰. NGakonaa je əi sɨri, kɨ dɔsa̰y taa dəne, nɨngə ojɨ-n ngon kɨ kadɨ tə ɔr toe al ɓəy ə oy, adɨ ɨyə̰ dəne nduwə adɨ ngokone. 26Nḛ kɨn ra nḛ be, ḭḭ-n dɔ kɨ ko̰ joo tɨ, kɨ kɨ ko̰ mɨtə tɨ, bɨtɨ tḛḛ-n dɔ kɨ ko̰ sɨri tɨ. 27Gode tɨ pətɨ, darɔ dəne wa re oy tɔ. 28NGa ə se ndɔ kɨ njé koy je a ḭḭ taa lo koy tɨ ə, na̰ dande kɨ sɨri kɨn ə dəne kɨn a e nee wa? Tadɔ əi pətɨ taai-e nede tɨ.» 29Ə Jəju ɨlə-de tɨ ə nə: «Səi dɨje kɨ ɨndəmi rəbɨ, tadɔ ɨgəri makɨtɨbɨ lə Luwə al nɨm, taa ɨgəri tɔgɨ lə Luwə al nɨm tɔ. 30NDɔ kɨ njé koy je a ḭḭ taa lo koy tɨ, dɨngəm je kɨ dəne je a taai-naa al ngata. Pətɨ a toi tə Malayka je be me dɔra̰ tɨ. 31Kɨ ɔjɨ dɔ kḭ taa lo koy tɨ lə njé koy je, ɨtɨdəi ta kɨ Luwə əl səsi kɨn al a? 32Luwə əl ə nə: “Mi Luwə lə Abɨrakam, mi Luwə lə Isakɨ, kɨ Luwə lə Jakobɨ.” Luwə e Luwə lə dɨje kɨ njé kɨsɨ kəm ba, ɓɨ e Luwə lə njé koy je al.» 33Kosɨ je kɨ ooi ta lə Jəju, nḛ ndo lie ətɨ-de ɓəl ngay. 34Lokɨ Parɨsɨ je ooi kadɨ Jəju dum dɔ Sadusɨ je ɓa, əi je kawi-naa. 35Ə kɨ kare dande tɨ, kɨ e nje ndo ndu-kun je, ɨyə kulə me ta tɨ, dəjɨ Jəju ə nə: 36«NJe ndo, dan ndu-kun je tɨ lə Luwə pətɨ kɨn, e kɨ ra ə e dɔ madɨne je tɨ ə?» 37Ə Jəju ɨle tɨ ə nə: «A ɨndɨgɨ Ɓaɓe Luwə ləi kɨ nga̰mei ba pətɨ, kɨ ndɨli ba pətɨ, taa kɨ mər ta ləi ba pətɨ tɔ. 38E kɨn ə e ndu-kun kɨ dɔsa̰y kɨ ɨtə ndu-kun je pətɨ. 39Nɨngə ndu-kun kɨ ko̰ joo kɨ e ndu-kun kɨ nga̰ ngay tɔ ə to kɨn: A ɨndɨgɨ dəw madi tə darɔi ḭ wa be tɔ. 40NDu-kun je lə Mojɨ ba pətɨ, kɨ ta je lə njé kəl ta kɨ ta Luwə tɨ, ngɨrəde e dɔ ndu-kun je tɨ kɨ joo kɨn.» 41Lokɨ Parɨsɨ je kawi-naa ka kɨn, Jəju dəjɨ-de ta ə nə: 42«Kɨ go mər ta tɨ ləsi dɔ Kɨrɨsɨ tɨ kɨ e Dəw kɨ Luwə mbəte kɨn, oi kadɨ e gɨn kojɨ tɨ lə na̰ ə?» Ə əli-e əi nə: «E ngon ka Dabɨdɨ.» 43Ə Jəju əl-de ə nə: «Ra ban be ə Dabɨdɨ kɨ NDɨl Luwə e mee tɨ ɓar-e “Ɓam” ə? 44Tadɔ Dabɨdɨ əl ə nə: “Ɓaɓe Luwə əl Ɓaɓe ləm ə nə: ‹Ɨre ɨsɨ dɔ ji ko̰m tɨ ne, Bɨtɨ kadɨ m-ɨlə njé ba̰ je ləi gɨn tɔgi tɨ›.” 45«Ə re Dabɨdɨ ɓar-e Ɓane ə, ra ban taa Kɨrɨsɨ, kɨ e dəw kɨ Luwə mbəte a e ngon ka Dabɨdɨ ə?» 46Lo kɨn tɨ, dəw kɨ asɨ kadɨ ɨle ta tɨ kare be goto. Nɨngə ḭ dɔ ndɔe tɨ nu kɨn, dəw ka sangɨ kadɨ n-dəje ta al ngata.


text: 1Jəju əl ə nə: «Mi, mi kagɨ nju kɨ rɔjetɨ, nɨngə Bai e ɓa nje ndɔr nju tɔ. 2Baji nju kɨ ḭ rɔm tɨ, ə andɨ al ə, Bai a tɨge kɔ, nə e kɨ andɨ majɨ ɓa, a tɨgə ngan bajie je kɨ majal kɔ kadɨ andɨ kɨ kəte dɔ made tɨ. 3Nɨngə səi, nḛ ndo kɨ m-ndo səsi, ra adɨ səi dɨje kɨ ayi njay ngata. 4Ə re uwəi rɔsi rɔm tɨ nga̰ ɓa, mi m-a m-uwə səsi rɔm tɨ nga̰ tɔ. NGa nɨngə, tə ka kɨ baji kagɨ a asɨ kadɨ andɨ kɨ kanjɨ kagɨ al ka kɨn ə, səi ka a asi kadɨ ɨrai nḛ madɨ kɨ kanjɨ kadɨ uwəi rɔsi rɔm tɨ, al tɔ. 5Mi kagɨ nju, ə səi bajim je tɔ. Dəw kɨ uwə rɔne rɔm tɨ nga̰, ə mi m-uwe rɔm tɨ tɔ ɓa, a ra nḛ je kɨ majɨ majɨ ngay, tadɔ a asi kadɨ ɨrai nḛ madɨ kɨ majɨ kanjɨm al. 6Dəw kɨ uwə rɔne nga̰ rɔm tɨ al, a ɨləi-e kɔ gɨdɨ lo tɨ tə baji kagɨ be. Baji kagɨ je kɨ tuti, a kəi-de kadɨ ɓuki-de poro kadɨ o̰i por kɔ. 7Kɨn ə re uwəi rɔsi rɔm tɨ nga̰, ə ta ləm ɨsɨ mesi tɨ tɔ ɓa, ɨdəji nḛ kɨ ɨndɨgi ə a ɨngəi. 8Nḛ kɨ a ra kadɨ dɨje ɨləi tɔjɨ dɔ Luwə tɨ kɨ taga, e ta kadɨ ɨrai kɨlə je kɨ majɨ majɨ, kɨ dɔ-naa tɨ, dɔ-naa tɨ nɨm, kadɨ ɨtɔji təkɨ səi njé ndo je ləm kɨ rɔjetɨ nɨm tɔ. 9Mi m-ndɨgɨ səsi təkɨ Bai ndɨgɨ-m be tɔ. NGa nɨngə, majɨ kadɨ ai dɔ njasi tɨ, me ndɨgɨ tɨ kɨ m-ndɨgɨ səsi. 10Kɨn ə re ɨtəli rɔsi go ndu-kun je tɨ ləm ə, a ai dɔ njasi tɨ, me ndɨgɨ tɨ kɨ m-ndɨgɨ səsi, təkɨ m-təl-n rɔm go ndu-kun je tɨ lə Bai Luwə, ə m-a-n dɔ njam tɨ, me ndɨgɨ tɨ kɨ e ndɨgɨ-m kɨn be tɔ. 11«M-əl səsi ta je kɨn be mba kadɨ rɔnəl kɨ mem tɨ e rɔnəl ləsi tɔ, nɨngə kadɨ rɔnəl ləsi e rɔnəl kɨ asɨ-naa tapɨ. 12NDu-kun ləm ə to kɨn: Ɨndɨgi-naa kɨ yo je kɨ ne je dansi tɨ, təkɨ m-ndɨgɨ-n səsi kɨn be tɔ. 13Kɨn ə re dəw un rɔne ɨlə kɔ mbata lə madɨne je ə, nḛ madɨ kɨ rangɨ kɨ kadɨ a ra, tɔjɨ-n ndɨgɨ-naa kɨ ɨtə e kɨn goto ngata. 14Kɨn ə re ɨrai nḛ kɨ m-dəjɨ səsi kadɨ ɨrai ɓa, səi madɨm je. 15M-ɓar səsi ɓəə kɨlə je al ratata, tadɔ ɓəə kɨlə gər nḛ kɨ ɓae ɨsɨ ra al. NGa nɨngə mi, m-ɓar səsi madɨm je, mbata m-adɨ səi ɨgəri nḛ je pətɨ kɨ m-ɨngə rɔ Bai Luwə tɨ. 16E səi je ɓa ɨmbəti-mi al, nə e mi ə m-mbətɨ səsi. Nɨngə, m-adɨ səsi kɨlə kadɨ awi, ɨrai kɨlə je kɨ majɨ majɨ, kɨ a to ratata. Ɓa lo kɨn tɨ, Bai a adɨ səsi nḛ je pətɨ kɨ ɨdəji-e kɨ tɔm. 17Nḛ kare kɨ m-dəjɨ səsi, e ta kadɨ ɨndɨgi-naa kɨ yo je kɨ ne je dansi tɨ.» 18Jəju əl ɓəy ə nə: «Kɨn ə re dɨje kɨ dɔnangɨ tɨ ne ɔsi səsi ta ə, kadɨ ɨgər təkɨ e mi ə ɔsi-mi ta kəte no̰si tɨ. 19NGa nɨngə, kɨn ə re səi uwəi kɨ dɨje kɨ dɔnangɨ tɨ ne ɓa, re dɨje kɨ dɔnangɨ tɨ ne a ndɨgi səsi; nə kɨ ne kɨn, səi uwəi səde al, tadɔ m-mbətɨ səsi, m-tḛḛ səsi kɔ dande tɨ. Nɨngə e mbata kɨn ə, ɔsi səsi ta. 20Ə adi mesi ole dɔ ta tɨ kɨ m-əl səsi kəte m-ə nə: “Ɓəə ɨtə ɓane al” kɨn. Kɨn ə re adi-mi ko̰ ɓa, a adi səsi ko̰ tɔ, a re təli rɔde go ta tɨ ləm ɓa, a təli rɔde go ta tɨ ləsi tɔ. 21Kɨ ne kɨn, a adi səsi ko̰ mbata ləm, tadɔ gəri dəw kɨ nje kɨlə-m al. 22Kɨn ə re m-re al, re m-əl-de ta al ə, re dəw a tɨdə majal je ləde dɔde tɨ al; nə kɨ ne kɨn, lo kadɨ a əli əi nə: “Gər ə jɨ gər al,” kadɨ dəw ɨyə̰-n go majal je ləde kɔ goto. 23Dəw kɨ mee majal səm ɓa, mee majal kɨ Bai Luwə tɔ. 24Kɨn ə re m-ra kɨlə madɨ kɨ dəw madɨ kɨ rangɨ ra nja kare al, dande tɨ al ə, re dəw a tɨdə majal je ləde dɔde tɨ al; nə kɨ ne kɨn, ooi kɨlə ram je kɨ kəmde. Be ka, mede majal səm nɨm, majal kɨ Bai nɨm. 25Nɨngə, e nḛ kɨ ra nḛ be mba kadɨ ta kɨ ndangi me makɨtɨbɨ tɨ lə Luwə əi nə: “Mede majal səm kɨ kanjɨ ta madɨ,” kɨn nḛe ra nḛ. 26«NJe ra səsi kɨ m-a m-ɨlə sie kɨ tɔ Bai Luwə, a re. Nɨngə e ə e NDɨl kɨ nje kəl nḛ je kɨ rɔjetɨ dɔ Luwə, kɨ a ḭ rɔ Luwə tɨ. E ə a ma najɨ dɔm tɨ. 27NGa nɨngə, səi ka a mai najɨ ləm tɔ, tadɔ səi səm naa tɨ lo kɨlə ngɨrə nḛ je tɨ nu.»


text: 1Nəkurom ka sərum ha na, ka mbəlumaw abəra ma mədahaŋ tə Kəriste. Yesu Kəriste mandza eye tə həlay i mənday i Mbəlom anəke. Hərwi niye, pum mədzal gər kurom ka wu neheye mə mbəlom aye. 2Dzalum ka wu nakə mə mbəlom aye huya, kâ dzalum ka wu neheye ka məndzibəra aye bay. 3Nəkurom ka sərum ha ka mətum, Mbəlom kə lətse kurom ahaya abəra ma mədahaŋ. Sifa kurom weɗeye mə həlay i Kəriste, Mbəlom kə pa na ka təv ŋgay. 4Sifa kurom deɗek eye na, Kəriste. Ahəl nakə ma maweye na, nəkurom tə neŋgeye ka mumaweye dərmak ta məzlaɓ ŋgay. 5Hərwi niye gərum ha məge wu neheye lele bay ka məndzibəra aye. Gərum ha məge madama, mede nakə lele bay aye na, gərum ha, bor i bo kurom mâ ge bəy ka gər kurom bay, wu neheye lele bay aye na, kâ pəlum bay, kâ gum ɗəre ka wu hay bay hərwi taɗə faya ka gumeye ɗəre ka wu hay na, ka ɗəslumatay ha gər a ze Mbəlom. 6Mbəlom ma ta gəsiye ndo neheye ta rəhay ha gər bay aye a sariya na, hərwi wu neheye anaŋ aye. 7Ahəl niye na, nəkurom ka gawum andza niye, wu neheye lele bay eye tə ləvawakum gər. 8Anəke na, gərum ha wu neheye tebiye. Kâ gum mevel bay, ɗərev mâ ndalakum bay, kâ gumatay seweɗ a siye i ndo hay bay, kâ tsikum wu neheye lele bay aye ka ndo hay bay, bazlam neheye a ye ka bo mətsike bay aye na, kâ tsikum bay. 9Kâ rawum me ka bo mə walaŋ kurom bay, hərwi ka gərum ha mede kurom nakə ahəl niye aye ada tə wu neheye ka gawum ahəl niye aye. 10Ka hutum mede nakə weɗeye ɗuh. Maa vəlakum mede nakay weɗeye na, Mbəlom. Neŋgeye faya ma təriye ha weɗeye pat pat hərwi ada mâ təra andza neŋgeye, hərwi ada kâ sərum na lele. 11Hərwi niye wuray andaya ma ŋgəniye kurom ha wal wal bay. Yahuda hay ta slala mekeleŋ eye hay nəteye nəte, ndo neheye maɗəsa bo eye hay ta ndo neheye maɗəsa bo eye bay aye nəteye nəte, ndo neheye mə kəsaf hay aye ta ndo neheye matərakahaŋ aye hay nəteye nəte, beke hay ta ndo neheye beke hay bay aye wuray ka ŋgəna tay ha ka bo abəra bay. Nəteye tebiye nəte hərwi Kəriste a ləva tay ha ada neŋgeye mə ɗərev i ndo hay tebiye. 12Mbəlom a pala kurom na, hərwi ada kâ tərum ndo ŋgay hay, a wuɗa kurom. Hərwi niye, gum wu neheye anaŋ aye: Sakumay naha a ndo hay, gumatay ŋgwalak a ndo hay, rəhum ha gər kurom, tərum ndo ləfeɗeɗe eye hay, ada tərum ndo məzle ŋgatay dərmak. 13Sakumay a bo nəte nəte mə walaŋ kurom. Taɗə ndoweye kə gakum mənese na, pəsumay ha. Pəsum ha bo nəte nəte mə walaŋ kurom andza nakə Bəy Maduweŋ a pəsakum ha aye. 14Wene wene eye na, wuɗum bo nəte nəte mə walaŋ kurom hərwi taɗə ka gum andza niye na, ka ndzumeye ka təv manəte eye tə ɗərev nəte. 15Zay nakə Kəriste ma vəlakumeye mâ gəs ɗərev kurom ɓəŋɓəŋ. Mbəlom a zalakum na, hərwi ada kâ tərum nəte ada kâ hutum zay. Gumay sɨsœ huya. 16Pum bazlam i Kəriste a ɗərev kurom lele. Dzalum ka bazlam i Kəriste huya. Tətikum a bo nəte nəte mə walaŋ kurom. Ɗum ha a bo nəte nəte mə walaŋ kurom. Zambaɗumay a Mbəlom ta dəmes hay wal wal ada ta dəmes nakə Məsəfəre Tsəɗaŋŋa eye a vəlakum aye. Gumay dəmes a Mbəlom, gumay naha sɨsœ ta məŋgwese. 17Wu nakə ka gumeye ada ka tsikumeye tebiye na, gum andza nakə ndo i Bəy Maduweŋ Yesu hay ta giye aye. Gumay sɨsœ a Bəba kway Mbəlom ta məzele ŋgay. 18Nəkurom ŋgwas hay, rəhumatay gər a zal kurom hay lele, hərwi a yay a gər a Bəy Maduweŋ kway andza nakay. 19Nəkurom hasləka hay wuɗum ŋgwas kurom hay, kâ ŋgərəzum fataya bay. 20Nəkurom wawa hay, rəhumatay gər a bəba kurom tə may kurom mə wu hay tebiye hərwi a yay a gər a Bəy Maduweŋ kâ gum andza niye. 21Nəkurom bəba i wawa hay, kâ ndalumatay ha ɗərev a wawa kurom hay bay. Ka gumatay andza niye na, ɗərev ma diye fataya abəra. 22Nəkurom beke hay, rəhumatay ha gər a ndo i gay kurom hay ka məndzibəra mə wu hay tebiye. Kâ rəhumatay ha gər ka ɗəre tay ɗekɗek tsa hərwi ada tâ zambaɗakum bay. Ɗuh gum məsler tə ɗərev kurom peteh andza ndo neheye faya ta ɗəslay ha gər a Mbəlom aye. 23Məsler neheye ta vəlakumeye tebiye aye na, gum tə ɗərev kurom peteh andza nakə ka gumay məsler a Bəy Maduweŋ Yesu aye, bəna məsler i ndo hay ɗekɗek bay. 24Sərum ha na, mata vəlakum magogoy i məsler kurom na, Bəy Maduweŋ. Ma vəlakumeye wu nakə a pa na mə mbəlom hərwi ndo ŋgay hay aye. Ndo i gay kurom nakə faya ka gumeye məsler aye na, Yesu Kəriste. 25Ndo neheye faya ta giye mənese aye na, Mbəlom ma ta pərateye hərwi mənese nakə faya ta giye. Neŋgeye a ŋgəna tay ha ka bo abəra ndo hay bay.