text: 1“Ma ŋwaŋuunə ŋga dagyə, kə ndzaa ci mbərə mbərə da əndə'i slanda ya ətə gimagi tsəɗakə ka alə ənji sləna, kaa təya dzə ka slənənə ka ci asəkə tsanə ŋga inabaakii. 2Makə upaa ci ənji sləna, kə luuvə ci ki'inə ka tii makə sətə ci ənjə a ki'i ŋga ka uusəra, waatoo hwaslə rəŋwə. Wata ca kərə tə tii aasəkə tsanə kaa təya slənə. 3Ca ənə ka dzənə aa luuma tibisə əliŋə, ca lapaa tə hara ənji pooshi uushi ci təya ɗa. 4Wata ca ba ka tii əsə: ‘Dəmə ka ɗa ka nyi slənə asəkə tsanə. Ka ki'inə nə nyi koonə makə sətə diɓə.’ 5Wata təya dzə. Makə ənyi ci ka dəməginə uusərə ahadana, ha'ə əsə tibisə makkə, təya ɗa ha'ə da hara ənji slənə makə əta. 6Ma ətsə kədəhə ka tibisə tufə əsə, makə gi ci aa luuma, ca lapaa hara ənji əsə kəŋə kəŋə davə. Ca ba ka tii: ‘Mi cuuna kagi uusəra zaɓə kwa?’ 7Təya ba ka ci: ‘Acii pooshi əndə ŋgirə tiinə ciina kagi uusəra zaɓə.’ Wata ca ba ka tii əsə: ‘Dəmə ka slənənə ka nyi asəkə tsanə ŋga inabi.’ 8“Makə ɗii kədəwanə, wata slanda tsanə ŋga inabitə a ba ka gawə ŋga ənji slənaakii: ‘'Waa'wawə tə ənji slənətsa, ha ki'i ka tii kwaɓatii. Ka ənjitə uugi ba'ə ka dzənə 'watəginəku ki'inə, ha uudəpaa də ənjitə 'watəgi dzənə.’ 9Ma ənjitə gi tibisə tufə, ənjə a vii ka taa wu agitii hwaslə rəŋwə. 10Yoo, makə mbu'i aanə ənjitə 'watəgi dzənə aadəvə aasəkə tsanə, ma nə tii ka nəhənə, ka viinə nə ənji ka tii sətə palee ka ŋga ənjitə uugi ba'a. Asee, tii maa, hwaslə rəŋwə rəŋwə vii ənji ka tii. 11Makə liwə tii kwaɓatii, wata təya ŋgəərə ma agyanə slanda tsaata, 12əŋki tii: ‘Ma ənjinə uugi hə ba'ə ka ŋgərənə, ŋga tibisə rəŋwə tanə slənyi tii. Amma, ha ki'i keenə uushi rəŋwə nii? Inə ənə kagi uusəra pa'ə ka slənənə, əŋki hə tsəfənə ŋga uusəra!’ 13Amma slanda tsaata ənəpaagi ka əndə'i əndə agitii, əŋki ci: ‘Guvakya, ma'adəmə nyi tə hə. Əntaa agyanə hwaslə rəŋwə narii aŋwə kwa? 14Ŋgəruu sətə narii aŋwə, ha palə saaku aasii. Ha'ə mwayi nyi viinə ka əndənə shi ŋga muudinə makə naaku. 15Anii pooshi nyi da baawəɗa ŋga ɗa sətə mwayi nyi də kwaɓaakya? Anii sərəhə ca ɗa tə hə putə ŋga ŋga'əənaakya?’ ” 16Yeesu a uudəpaa waɓənə, əŋki ci, “Ha'ə əsə, ma moodəba'a, ka ndzaanə nə ci ka ŋga təkəŋwanə. Ma ŋga təkəŋwanə əsə, ka ndzaanə nə ci ka moodəba'a.” 17Ma Yeesu a dzə aa Urusaliima, ca 'wagi tə lyawarənaakii pu'u aji bəra'i tsaŋə aataŋgala, ca ba ka tii, təya dzə də palənə, əŋki ci, 18“Fatəmə ŋga'ə! Wanaamə ka dzənə aa Urusaliima. Ma dava, ka dzənə nə ənji ka viinə tə Uuzənə ŋga əndə aacii madiigərə limanyinə da maliminə, təya lagi ka ci gəŋwanə ŋga ɓələnə, 19təya vii tə ci aacii ənjitə mashiimə tə Əntaŋfə. Ma təya, ka ŋusənə nə tii tə ci, təya fəslə tə ci, təya gwa'avə tə ci aashi ənfwa. Ma ka makkənə ŋga uusəra, ənjə a maɗee ka ci agi maməətə ənja.” 20Ma daba'əkii ha'ə, wata məci manjeevənə ŋga Zabadiya a əntsahə tii da manjeevənatə aaɓii Yeesu, kya gərə'waanə akəŋwaciikii ka kədii uushi. 21Ca ləgwa ka ki, “Mi cii kwa uuɗə kwa?” Kya ba ka ci, “Ɗawə ka nyi rəgwa kaa manjeevənaaki bəra'i a ndzaanə ataŋgalaku agi ŋwaŋuunaaku, əndə'i da ciizəmaku, əndə'i əsə da madzənaku.” 22Yeesu a ba ka tii, “Mashiimuunə sətə cuuna kədii. Kadə nuuna mbee ka sə'watə sa ciɓə makə ətə nii kya sa kwa?” Əŋki tii ka ci, “Awa, ka mbeenə niinə.” 23Yeesu a ba ka tii, “Ka sanə nuunə weewee. Amma, ma ndzaanə ataŋgalaki, əntaa nyi nəndə da baawəɗa ŋga viinə. Ma hatsa, ŋga ənjitə taɗəpaa Daadə tə tii.” 24Fanə ŋga hara lyawarənaakii pu'u tə waɓəətsa, wata səkətii a ɓəzəgi aashi ndzəkəŋushi'iitə bəra'i. 25Wata Yeesu a 'watə tə tii patə aaɓiikii, ca ba ka tii, “Kə shii unə oo'i, ma ənjitə mashiimə tə Əntaŋfə, meeminatii ca ɗa ŋwaŋuunə agyanətii. Ma madiigərə ənjatii əsə, agi kanə nə tii ka tii bariya də baawəɗa. 26Amma ma unə, pooshi ka ɗanə ha'ə ahadoonə. Taa wu patə mwayi ndzaanə ka gawə ahadoonə, see a ndzaa ci ka əndə slənə goonə. 27Ha'ə taa wu patə mwayi ndzaanə ka matakəŋwanə ahadoonə, tyasə see a ndzaa ci ka mava goonə. 28Ha'ə nə nyi Uuzənə ŋga əndə əsə. Ma shi nyi, əntaa ka ənjə a slənə ka nyi, amma, kaa nya slənə ka ənja, nya vəgi əpinaaki ka pərapaanə də ənji laŋə.” 29Ma Yeesu da lyawarənaakii a bwasee ka vəranə ŋga Yarikoo, dzənə nə daɓaala laŋə də nə'unə tə tii. 30Tə'i muurəfinə bəra'i dasə dasə ataŋgala rəgwa. Makə fii tii oo'i, Yeesu ətsə ca pitəgi, wata təya maɗee ka uuratii, əŋki tii, “Slandana, jijinə ŋga Dawuda, nəhuu təgunuunə geenə!” 31Daɓaala a wazə ka tii, ənjə a ba ka tii, “Ndzaamə kəɗa'ə!” Amma, ma muurəfiita, wata təya tsakə ŋgəree ka uuratii palee ka əta, əŋki tii, “Slandana, jijinə ŋga Dawuda, nəhuu təgunuunə geenə.” 32Wata Yeesu a kəŋaanə, ca 'wa tə tii, ca ba, “Mi cuuna moo nya ɗa koona?” 33Təya ba ka ci, “Slandana, ŋga'ə keenə, keena nee ka ha.” 34Kə nyihə Yeesu təgunuunatii, ca təɓətə ginətii. Pii wata təya ənə ka neenə ka ha, təya nə'u tə ci dəŋwa'ə.


c: text/html

text: 1«Makɨtɨbɨ kɨn ɨndangɨ adɨ malayka lə njé kaw naa je kɨ Sardɨ tɨ: Ta kɨ nje ndɨl je kɨ sɨri lə Luwə kɨ mee je kɨ sɨri əl me tɨ ə to kɨn: M-gər kɨlə rai je: ɨra rɔi adɨ dɨje ooi-ni tə dəw kɨ ɨsɨ kəm, nə kɨ rɔjetɨ ɓa, ḭ dəw kɨ koy. 2Ɨsɨ kəm dɔ rɔi tɨ, adɨ tɔgɨ ndəge je kɨ ɨsɨ oyi, tadɔ m-o kɨlə rai kare kɨ asɨ naa ta kəm Luwə tɨ goto. 3Adɨ mei ole dɔ nḛ ndo tɨ kɨ ɨngə je, o dɔe je kɨn, nɨngə kadɨ a dɔ njai tɨ ə ɨyə̰ pa njɨyəi kɨ majal kɔ. Kɨn ə re ɨndəl dɔ ɓi tɨ al ə, m-a m-re m-uwə-i nangɨ busɨ tə nje ɓogɨ be kɨ kanjɨ kadɨ ɨgər dɔ kade. 4NGa nɨngə, dɨje madɨ je dani tɨ Sardɨ no̰o̰ wa, lati nḛ kɨ majal kɨbɨ je tɨ ləde al. A ɨləi kɨbɨ kɨ nda rɔde tɨ kadɨ dani-mi, tadɔ əi dɨje kɨ asi. 5Dɨje kɨ njé tətɨ rɔ, a ɨləi kɨbɨ kɨ nda rɔde tɨ, nɨngə m-a m-bujɨ tɔde kɔ me makɨtɨbɨ kajɨ tɨ al. M-a m-gər-de tə dɨje ləm ta kəm Bai tɨ kɨ ta kəm malayka je tɨ lie. 6Dəw kɨ aw kɨ mbine ɓa, kadɨ oo-n dɔ ta kɨ NDɨl Luwə əl njé kaw naa je kɨn!» 7«Makɨtɨbɨ kɨn ɨndangɨ adɨ malayka lə njé kaw naa je kɨ Pɨladəlpi: Ta kɨ nje kay njay, dəw kɨ rɔjetɨ, e kɨ uwə lakəle lə Dabɨdɨ jine tɨ, e kɨ uwə tḛḛ ə dəw asɨ kutɨ al, e kɨ uwə utɨ ə dəw asɨ tḛḛ al, əl me tɨ ə to kɨn: 8M-gər kɨle rai; m-gər kadɨ tɔgi e ngay al, nə ɨngəm ta ləm majɨ, ɨnajɨ ndui al. NGa nɨngə, kɨ ne kɨn, m-tḛḛ ta kəy no̰i tɨ, kɨ dəw kɨ asɨ kadɨ utɨ goto. 9Nɨngə nḛ kɨ m-a m-ra kɨ dɨje kɨ njé kaw-naa kɨ tɔ Sata̰, kɨ əi njé ngom je, kɨ əi nə n-əi Jɨpɨ je, nə əi Jɨpɨ je kɨ rɔjetɨ al ə to kɨn. M-a m-ɨndə tɔgɨ dɔde tɨ kadɨ rəi ɔsi dɔde nangɨ no̰i tɨ. Lo kɨn tɨ, a gəri kadɨ m-ndɨgi. 10Təkɨ ɨngəm-n ndu kɨ m-adi kadɨ uwə-n tɔgi ba, mi ka m-a m-ngəm-i dɔkagɨlo ko̰ tɨ kɨ a re dɔ dɨje tɨ kɨ dɔnangɨ tɨ ne pətɨ kadɨ na-de kɨn tɔ. 11M-a m-re ɓasi, ə uwə nḛ kɨ to ji tɨ kɨn nga̰, kadɨ dəw madɨ taa nḛ kɨgə go ji ləi al. 12«Dəw kɨ nje tətɨ rɔ, m-a m-ra-e tə kagɨ ngadan kəy me kəy tɨ lə Luwə ləm, nɨngə a tḛḛ taga al ratata. M-a m-ɨndə tɔ Luwə ləm nɨm tɔ ɓe bo lie kɨ e Jorijaləm kɨ sɨgɨ kɨn nɨm dɔe tɨ. Jorijaləm kɨ ḭ dɔra̰ tɨ rɔ Luwə tɨ ləm, re ur nangɨ. Taa m-a m-ɨndə tɔm kɨ sɨgɨ dɔe tɨ tɔ. 13«Dəw kɨ aw kɨ mbine ɓa, kadɨ oo-n dɔ ta kɨ NDɨl Luwə əl njé kaw naa je kɨn!» 14«Makɨtɨbɨ kɨn ɨndangɨ adɨ malayka lə njé kaw-naa je kɨ Lawodɨse: Ta kɨ dəw kɨ e Amen, dəw kɨ nje ma najɨ kɨ a dɔ ndune tɨ, dəw kɨ rɔjetɨ kɨ e dɔ nḛ kɨndə je tɨ lə Luwə pətɨ, əl me tɨ ə to kɨn: 15M-gər kɨle rai; m-gər kadɨ ɨsɔl al nɨm, ɨtɨngə al nɨm. Kɨn ə re ɨsɔl al ɓa, re a tɨngə! 16Nə kɨ ne kɨn, ɨsɔl al nɨm, ɨtɨngə al nɨm, ɨlala, adɨ m-a m-tɔmo̰-i kɔ. 17Ḭ əl ə nə ḭ nje nḛ kɨngə, ɨra gatɨ ɨngə-n nḛ ngay, aw kɨ ndoo nḛ madɨ al. NGa nɨngə, kei nje kəm-to-ndoo, kei dangɨtɨ, nḛ ləi goto, a kɨ rɔi kare, kəmi oo lo al kɨn ə, o al. 18E be ə, m-adi ta kɔjɨ kadɨ ɨre ɨndogɨ səm ɔr kɨ por ndɨr-e majɨ kɨn kadɨ ɨndu-n, kadɨ ɨndogɨ səm kɨbɨ kɨ nda utɨ-n dɔ ka kɨ rɔ kare ləi kɨn kadɨ rɔi sɔl-i al, ə kadɨ ɨndogɨ nḛ kɨlə kəm tɨ ɨlə kəmi tɨ kadɨ kəmi oo lo majɨ gogɨ. 19Dɨje pətɨ kɨ m-ndɨgɨ-de, m-ndangɨ-de ə m-ɨnde-de m-ɔjɨ-de. Majɨ kadɨ ɨtɨngə bɨl, ə ɨyə̰ rəbɨ njɨyəi kɨ majal kɔ. 20O majɨ, mi m-a ta kəy tɨ, m-ɨndə ta kəy. Re dəw oo dɔ ndum ə tḛḛ ta kəy ɓa, m-a m-ur kəy goe tɨ, m-a m-uso sie nɨm e a uso səm nɨm. 21«Dəw kɨ nje tətɨ rɔ, m-a m-ade ɨsɨ səm dɔ kɨmbər ngar tɨ ləm, təkɨ mi m-tətɨ rɔ ə m-aw m-ɨsɨ kɨ Bai dɔ kɨmbər ngar tɨ lie kɨn be tɔ. 22Dəw kɨ aw kɨ mbine ɓa, kadɨ oo-n dɔ ta kɨ NDɨl Luwə əl njé kaw naa je kɨn!»

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Ba Yesu tlagwa tə nkwa shə; dzəmə mələmi-hya li njə, hyá lə mbəlyi kə zəli njə́. 2Má tə vəci kə mkyəgwa ná, acə njə mə tətəkə wsha kwa mpya adəwa-rahya; mbəlyi kúkulə tsá tə nkwa shə. Má vi kə hyá fatə wsi və́ njə tətəkə tsa ná, ba hyá ndayə və; kwə hyá na, "Karə nə, shaka tlayi nganjə wsi ndza njə tətəkə tsa njə ri ta?! A shaka tlantə ntsəkulə kə tətəkə wsie njər? Tsəli wsha kwatsəka ndza njə mələa, tsəma və́ njə mələ hyár? 3Karə nə, mdi kə fərə wci njə ha"i hur—zəgwi ra Maryamuw? Nggwasama-ranjə mwa, hyá yə Yakubu, Yosi, Yahuda, ba Siman huri? Nggwalimə ma-ranjə mwa ná, tə nkwaa hyá tá myi ha"i huri?" əkwə hyá. Təmburi tsətsə, ba hyá wshəntə njə́, a dlənata fá vəcə-njə. 4Ba Yesu gə sha hyá nee, "Má zakuri kə gə vəcə Hyalatəmwə nə, ká kyə tsá ndza fatə vəcə-njə, a həwəshə njə́; a má mbəlyi tə mələmi-njə lə ká ta-ranjə, lə mbəlyi hankyə ya-njə, ka həwə hyá va njə́ wə," əkwə. 5Təmburi tsá kə hyá wshəntə vəcə-njə, a və́ hyá mbərəsa lə wə, kandə Yesu mələtə wsi kwatsəka kala tsá ndza njə mələ tə wuntə nkwa wə; waləka mbəlyi má kulingə jiɓakkwə, tsá kə njə fərəmbwi pəla tə́ hyá, ba hyá tlayi kulingə. 6Ba njə ndayə dabwaa ndangə va má-rahya mbərəsa. Ba Yesu lie ntəntahə dzəgə mə wuntyi mələmi tə nkwa shə, a tətəkərəshə wsha tə́ mbəlyi. 7Ba njə kakə mbəlyi kə zəli njə́ mungə-ɓwagəghitə tsa, ba mnəkə hyá ɓwaɓwagə li. Vi kə njə mnəkə hyáa mwa, ba njə nggərəkə dənama tə́ hyá tazhe dləntə hyala tá mbəlyi. 8Ba njə gə sha hyá nee, "Washə yə kə́lə wsi a li lə, a yə ndza lie ntahəa wə: wá kə́lə wsi kə zəmə yə, lə kwari kə kə́lə wsha, lə "u"wi kwa jiba-rayə wə—se waləka dəla kə ntahə-yə ba tsahwa tə səra-rayə, lə ɗancikə kutə-kutə mbweghe-yə kalə," əkwə. 10Ba njə zhini gə sha hyá dəwa nee, "Má mdi kə kə́lə yə dzəgə ya-njə lə hwi kutə, a ɗatə yə məntiɓə ná, hankyə ya mdi shə ndza yə nda səkə yə hwə tə mələmi shə. 11Má mbəlyi kə dlənata yə, a kə́lyə kə nka tləmə tá vəcə-yə ná, tsətsantə wa bəribəri tə səra-rayə tá hyá ka sakida nee, wuri hyá kə dlənata vəcə Hyalatəmwə; a ba yə hwə hwə-rayə tə nkwa shə," əkwə Yesu sha hyá. 12Ba mbəlyi kə zəli njə́ ngyi tlagwa li mənə, ba hyá dzəgə gə vəcə Hyalatəmwə tə́ mbəlyi; kwə hyá na, "Mbəralyə wa məhələ-yə ba yə wtubyi tə́ Hyalatəmwə!" əkwə. 13Ba hyá dləntə hyala tá mbəlyi kúkulə mwa; ba hyá shishikəmə "í mə ghi mbəlyi má kulingə kúkulə, ba mbəlyi ngyi tlayi kulingə. 14Ba Hirudus mbəgə ká Galili fatə habarə wsha kwatsəka ndza mələgwa, təmburi wuri dləvi Yesu kə wtləshə nkwa. Má kwə wuntyi mbəlyi sha Yesu ná, "Yohana mdi kə mələ batizəma njə; wuri njə kə zhinikəgwa lə mkyə səmə kwa kúlə! Təmburi ɓa nda mələ wsha kwatsəka ngyi njə," əkwə hyá. 15"A-á, Iliya njə," əkwə wuntyi mbəlyi. "A-á, zakuri kə gə vəcə Hyalatəmwə njə, kala wuntyi zakuri kukulə kə gə vəcə Hyalatəmwə zamə tá shi," əkwə wuntyi mwa. 16Má vi kə Hirudus fatə wsha ndza Yesu mələa ná, ba njə gə nee, "Njə́ Yohana mdi kə mələ batizəma, tsá kə rá tlantə ghi tə tsa—wuri njə kə səmə kwa kúlə lə mkyə," əkwə. 17Má ndangə mə́ ná, Hirudus tsá kə gətə nda tsəshə Yohana mbəlyi, a mputə tə zəwə, a fala kwa furəshina. Səkwa tə malə kə Hirudus kəlalyə va dagwama-ranjə Filibus, a mushə, nda mputə Yohana njə. (Má tli maləa, Hirudiya.) 18Təmburi ndangə mə́, tə ɗa Hirudus Yohana lə vəcə nee, "Vá hitəgwa ba na kəlalyə malə dagwama-ranga kala tsa wə," əkwə sha njə́. 19Təmburi tsətsə, má Hirudiya ná, ba fəyə Yohana tə mni dabwaa, a və nkwa kə pətlə njə́; a nkwa tə va njə́ səkwa təmburi Hirudus wə. 20Təmburi ndangə mə́ ná, tə həwə Hirudus va Yohana; wuri njə kə sənata, mdi tsapə Yohana, mdi lə jiri. Təmburi ɓa nda nkatə mbəlyi njə kə pətlə Yohana. Má Hirudus mə́ ná, wuri njə kə "i fá vəcə Yohana, mandara vəcə shə ɗa njə́ mə gwa. 21Má tə wuntə vi mənə ná, ba Hirudiya tlayi hunkwa kə pətlə Yohana—njə́ vi kə Hirudus zəzitə lə vi və́ mbəlyi yeki njə́ tə. Ba Hirudus kata ká mbəmbəgə tə hyə-njə, lə midala-midala mə səwaja, lə mbəlyi galipə kukulə tə hyə ká Galili paɗə; ba njə mələrətə wsi kə zəmə tə́ hyá, a hyá fá zərə. 22Ba wzha ra Hirudiya tlagwa wtsə kwa kəma ra Hirudus lə məntiɓə kə njə kakə ngyi, ba ghi-hya bwə tə́; ba Hirudus gə sha zhamaləa nee, "Waá wsi "i na ri? Təmburi yira nggə na wamara wsi kə na "i paɗə! 23Wuri rá kə wdlantə na ghi-ra: wamara wsi kə na yiwi va rá, rapə tə rata ra hyə-ra, yira nggə na!" əkwə. 24Ba zhamaləa shilyə, ba dzəgə tá ma-ranjə, a ba gə nee, "Waá wsi yiwi rá va njə́ ri?" əkwə. " 'Tlashə rá ghi Yohana mdi kə mələ batizəma mbəlyi!' əkwə na," əkwə ma-ranjə sha zhamaləa. 25Ba zhamaləa zhinikəgwa səkə tá Hirudus zazamə, ba gə sha njə́ nee, "Wsi kə rá "i na nggə rá nə, tlashə rá ghi Yohana mdi kə mələ batizəma mbəlyi ndzaranjə-ndzaranjəa, a kələkə səkə kwa kwatləkwi wci!" əkwə. 26Mni Hirudus ná, ba ɗantəgwa kashasha va yiwi-njəa; a má təmburi tsá kə njə mputə aləkawalə lə wdla ghi tə́ zhamaləa kwa kəma ra məntiɓə-njə ngyi ná, kandə njə kə́lyə kə nggərəkə wsi kə njə yiwie wə. 27Ba mbəgə mnəkə wuntə səwaja kə ya ya-njə dzəgə mpya furəshina: "Mayi tlashə rá ghi Yohana səkə!" əkwə njə. Mammə səwajaa tlagwa, a li dzəgə mpya furəshina, ba tlashə ghi Yohana, 28a kələkə səkə kwa kwatləkwi wci, ba nggərəkə tə́ zhamaləa; zhamaləa mwa ná, ba kələkə dzəgə tə́ mama-ranjə. 29Má vi kə mbəlyi kə zəli Yohana fatə wsi kə mələtəgwa lə Yohana mwa, ba hyá səkə kələtə gwa-ranjə, a dzəgə lántə. 30Venkwa kə mbəlyi kə mnə Yesu zhinikəgwa səkə tə gə vəcə Hyalatəmwə kə hyá lie gə tsa, ba hyá gərətə zaka wsha kə hyá mələtə, lə wsha kə hyá tətəkərəvə tə́ mbəlyi paɗə tə́ Yesu. 31Ba Yesu gə sha hyá nee, "Nggwari wa, myi li dzəgə wuntə nkwa má mbəlyi təɓa, waləka myi lə ghi-myi, tazhe ba yə mkyatagwa tə nkwa shə," əkwə. (Təmburi venkwashə ná, ka səkə mbəlyi, tə li mbəlyi dəwa akə tá hyá kulevəci; a ba hyá ndyarə va tlayi vi kə zəmə wsi kə zəmə.) 32Ba hyá li kwa kwambawali-hya dzəgə nkwa kə hyá gəa. 33Mbəlyi kúkulə mwa, ba nata tlagwa-rahya, a ba tsamətə hyá nee, ndara Yesu tsá kə lie lə mbəlyi-njə; təmburi tsətsə, ba mbəlyi kúkulə tlagwa mə mələmi dadamə, a li lə huhwə təkəma-təkəma lə səra, a ba dzəgə nkwa shə mpəlyi-ma tə́ yə Yesu. 34Má vi kə Yesu ntsəkəshə nkwaa ba səmə kwa kwambawali, tsa"a kwə njə ná, ntənggi mbəlyi; ba hwi zhərəshə tə́ njə́ tá hyá, təmburi kala təmə má mdi kə ya shə ndza-rahya, kutikutyanggə. Təmburi tsətsə, darakkə njə mə tətəkə wsha tə́ hyá kúkulə. 35Má vi kə tikwari səkə mənə, ba mbəlyi kə zəli Yesu səkə gə sha njə́ nee, "Tikwari nkwa ndzaranjəa; nkwaa mwa ná, gamba ndangə, ya shə wə. 36Gə sha mbəlyi ngyi, a hyá li dzəgə pá wsi kə zəmə tə́ ghi-hya va mbəlyi kwa giwe tə nkwa ngyi lə mə mələmi," əkwə hyá. 37"Nggərəkə wa wsi kə zəmə tə́ hyá, yə lə ghi-yə!" əkwə Yesu sha mbəlyi kə zəli njə́ ngyi. "Á! Mandara yə́ pashə wsi kə zəmə nga dinari arəwi ɓwagə, wuri lə mbəlyi ngyi ná?" əkwə hyá. 38Ba Yesu gə nee, "Tsəma ɗafa kə ncini va yə ri? Mayi wa nata mə." Vi kə hyá lie nata, ba hyá səkə gə nee, "Səmi ɗafa mcifə ba kələpə ɓwagə, tsá va yə́ kalə," əkwə. 39Ba Yesu gə sha mbəlyi kə zəli njə́ nee, "Gə wa sha mbəlyi, njigwe hyá kəbwata-kəbwata məndzə-məndzə tə wtsi ngyi," əkwə. 40Ba mbəlyi njigwe kəbwata-kəbwata—arəwi-arəwi wuntyi, lə mcifəmtsi-mcifəmtsi wuntyi. 41Ba Yesu kələtə səmi ɗafa mcifəa ba kələpə ɓwagəa, ba latə kəma tamwə, a "usa Hyalatəmwə; ba njə wtləwtləlyə ɗafaa, a nggərəkə tə́ mbəlyi kə zəli njə́, a hyá ntəntəkərəshə tə́ mbəlyi məndzə ngyi. Ba njə ntəntəkaralyə kələpəa dəwa tə́ mbəlyi paɗə. 42Wamara mdi ná, ba zəmə ɗafaa, ba buhə və! 43Má məngushingushi ɗafa kə ncini va mbəlyi lə kələpə tsa, kwacike mungə-ɓwagəghitə mbəlyi wsətə nkyar, nkyarrə. 44Má mbəlyi kə ɗahwi ɗafaa mwa, kə mələtə dəbuwi mcifə zhilyi mə hyá. 45Ba Yesu gə sha mbəlyi kə zəli njə́, a hyá dzəgwa kwambawali, a li jilyə Baitsaida pəlyə mbwi tsadi hataba, nda səkə njə jilyə, na njə kə mnəntə mbəlyi kúkulə ngyi li. 46Vi kə njə gə sha hyá "Se shiɓye," əkwə, ba njə li dzəmə mwə tazhe mələ adəwa. 47Ba vərə mələtəgwa, səfə njə mə mwə kutəra-ranjə. Venkwashə mwa ná, tə hatə tsadi mbəlyi kə zəli njə́ kwa kwambawalie. 48Ba Yesu nata nee, mə bwanyə hyá lə ndalə kwambawalie, təmburi tə wgyigwa sefi jilyə mə hyá. Má hələgi nkwa kəri ná, ba Yesu səkə tá hyá lə ntahə tə yemyi tsadi lə səra; ba njə səkə kala wsi kə kwatsənə hyá. 49Má vi kə hyá nata njə́ tə ntahə tə yemyie lə səra, a shalyi tá hyá ná, dye"a hyá tə wá va nggadləni; təmburi má təkə ghi-hya ná, hyala. Zazamə Yesu zhinirətə vəcə tə́ hyá nee, "Divi yə! Wá nggadləni yə wə! Yira wuna?" əkwə. 51Vi kə njə shalyi dzəgwa kwambawali tá hyá, ba sefi ntatagwa shalala! Má mbəlyi kə zəli njə́ mwa ná, ba ghiri və kashasha. 52(Wuri hyá kə ndyarə va sənata wsi kə njə mələtə lə səmi ɗafa mcifə kə njə nggərəkə tə́ mbəlyi kúkuləa; təmburi vá dzəgwa mni-hya tityi zəzi mə va má-rahya fá vəcə wə.) 53Má vi kə hyá jilyə mbwi tsadi ná, ba hyá səkə hyə ká Janisarata; a ba hyá fəyə kwambawali-hya mnyə kətləri tə dyaɓasha. 54Səmə kə hyá səmə kwa kwambawali ná, ba mbəlyi kúkulə tsamətə njə́ nee, "Ndana Yesu!" əkwə. 55Ba hyá tla dzəgə mə mələmi-hya paɗə lə huhwə, ba kələkə mbəlyi má kulingə tə ci-hya səkə wamara nkwa kə hyá fatə nee, təɓa Yesu. 56Má wamara mələmi lə wamara nkwa ndza Yesu ntahə dzəgə tə paɗə, ndaka wsə mbəlyi má kulingə mbəlyi səkə shikwi lə dərəya. Ba hyá gədyi njə́, a mbəlyi má kulingə ngyi fəfata kəməghi lə"use-ranjə; wamara mdi kə fata mwa ná, ba tlayi kulingə!


text: 1Maa watsakum naha ɗerewel nakay na, neŋ Pol nakə Mbəlom a zla ga hərwi ada nâ təra ndo i maslaŋ i Yesu Kəriste aye. A zla ga na, hərwi a yay a gər. Nəmay ta malamar kway Sosten, nəmaa tsikakum naha me. 2Nəmaa watsakum naha a məhay gər i ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu Kəriste neheye ma gəma i Koriŋte aye. Nəkurom na, Mbəlom kə pala kurom, kə pa kurom a həlay i Yesu Kəriste. A zalakum na, hərwi ada kâ tərum ndo ŋgay hay, andza a zalatay a ndo neheye tebiye mandza eye kwa ka waray ka waray faya ka ɗuwulumeye me a Bəy Maduweŋ kway Yesu Kəriste aye. Neŋgeye na, Bəy Maduweŋ kway tebiye. 3Mbəlom Bəba kway ta Bəy Maduweŋ kway Yesu Kəriste tâ pa fakuma ŋgama ada tâ vəlakum zay. 4Neŋ faya na gay naha sɨsœ a Mbəlom huya hərwi kurom, hərwi kə pa fakuma ŋgama hərwi nakə nəkurom madzapa eye tə Yesu Kəriste aye. 5Ayaw deɗek! Ahəl nakə ka dzapum ta neŋgeye na, Mbəlom kə vəlakum wu neheye ŋgwalak eye hay tebiye. Andza niye, Mbəlom kə vəlakum tsəveɗ ka məsəre wu neheye deɗek eye ada ka slum faya məɗa ha wu neheye a ndo hay. 6Andza niye hərwi ahəl nakə nəmaa ɗakum ha bazlam i Yesu Kəriste aye na, ka təmum tə ɗərev kurom ɓəŋɓəŋ lele. 7Hərwi niye wu neheye Mbəlom faya ma vəlateye a ndo ŋgay hay aye na, wuray kwa tsekweŋ a kətsakum bay, a nəkurom neheye faya ka həbum pat nakə Bəy Maduweŋ kway Yesu Kəriste ma maweye aye. 8Mbəlom neŋgeye, ma dzəniye kurom ta gədaŋ ɓəŋɓəŋ hus ka mandəve eye, hərwi ada pat nakə Bəy Maduweŋ kway Yesu Kəriste ma maweye na, wuray kwa tsekweŋ ma dəɗiye kurom ha a sariya bay. 9Kâ dzədzarum bay, maa zalakum na, bo i Mbəlom eye ŋgway hərwi ada kâ tərum nəkurom madzapa eye ta wawa ŋgay Yesu Kəriste Bəy Maduweŋ kway. Ada taɗə Mbəlom kə tsik, kə gwaɗ ma giye na, ma giye ta deɗek andza nakə a tsik aye. 10Malamar ga hay, neŋ faya na gakumeye naha amboh ta gədaŋ i Bəy Maduweŋ kway Yesu Kəriste, bazlam kurom mâ təra na, nəte. Kâ ŋgənum ha bo mə walaŋ kurom bay. Ɗərev kurom mâ təra nəte ada mədzal gər kurom mâ təra nəte dərmak. 11Malamar ga hay, na tsik andza niye na, hərwi ndo neheye mə gay i Kəlowe aye ta yaw ka təv ga. Ti yaw tə gweɗeŋ na, məkəɗe wuway andaya mə walaŋ kurom haladzay. 12A seŋ məgwaɗakum na, mey? A seŋ məgwaɗakum na, kwa way mə walaŋ kurom faya ma tsikiye wu mekeleŋ eye hay wal wal. Siye hay tə gwaɗ: «Nəmay na, ndo məpay bəzay a Pol.» Siye hay tə gwaɗ: «Nəmay ndo məpay bəzay a Apolos.» Siye hay tə gwaɗ: «Nəmay na, ndo məpay bəzay a Piyer.» Ndo mekeleŋ eye tə gwaɗ: «Nəmay na, ndo məpay bəzay a Kəriste.» 13Tə tsik andza niye na, Kəriste maŋgəna eye wal wal ɗaw? Ta dar ka mayako mazləlmbaɗa eye hərwi kurom na, neŋ Pol bay na gwaɗ bəɗaw? Ta dzəhuɓ kurom ha a yam na, ta məzele ga bay na gwaɗ bəɗaw? 14Na gay sɨsœ a Mbəlom hərwi na dzəhuɓ ndəray a yam kwa nəte mə walaŋ kurom bay. Ane tuk na, na dzəhuɓ a yam na, Kərispus ta Gayus ɗekɗek tsa. 15Andza niye ndəray mə walaŋ kurom ma sliye faya mətsike ta dzəhuɓ ha a yam ta məzele ga na, andaya bay. 16Ayaw deɗek ŋgway! Na dzəhuɓ Sitefanas a yam ta ndo i gay ŋgay hay dərmak. Taɗə ndo mekeleŋ eye andaya na dzəhuɓ ha a yam na, na sər sa bay. 17Kəriste kə sləra ga ahaya madzəhuɓe tay ha ndo hay a yam bay. A gweɗeŋ: «Do ɗatay ha Labara Ŋgwalak eye a ndo hay.» A gweɗeŋ sa: «Kâ tsik tə metsehe i ndo zezeŋ bay.» Taɗə na tsikawa tə metsehe i ndo zezeŋ na, məməte ŋgay nakə a mət ka mayako mazləlmbaɗa eye na, ma təriye wu kəriye. Ma giye ŋgama bay. 18Labara i məməte i Yesu nakə ta dar na ka mayako mazləlmbaɗa eye a təra ka ndo neheye faya ta dziye na, wu kəriye. Ma giye ŋgama bay. Ane tuk na, nəkway neheye Mbəlom ma təmiye kway ha aye na, ka sərakwa bazlam niye na, gədaŋ i Mbəlom. 19Andza nakə tə watsa mə Ɗerewel i Mbəlom na, Mbəlom a gwaɗ: «Na ta dziye ha metsehe i ndo neheye ta tsah aye. Na ta kərahiye ndo neheye tə gwaɗ nəteye ndaraw eye hay aye.» 20Kə ge andza niye na, ndo i məndzibəra neheye tə gwaɗ: «Ta tsah aye na, metsehe tay eye məŋgay tuk? Ndo neheye tə dzaŋgawa bazlam mapala eye i Yahuda hay aye na, wu tay neheye tə sər aye na, ma dzəniye tay ha kame i Mbəlom ɗaw? Ndo neheye tə sər mətsike me haladzay aye na, məsəre mətsike me tay ma dzəniye tay ha kame i Mbəlom ɗaw?» Mbəlom kə ɗa ha, məsəre wu i ndo i məndzibəra hay na, wu nakə kəriye. Ma giye ŋgama bay. 21Ndo i məndzibəra hay ta ŋgatay a wu nakə Mbəlom a ge tə metsehe ŋgay aye. Ane tuk na, ta sər na bay. Hərwi niye, neŋgeye na, faya ma giye məsler tə bazlam neheye faya nəmaa ɗiye ha aye. Nəteye na, tə gwaɗ: «Bazlam neheye na, wu kəriye. Ma giye ŋgama bay.» Ane tuk na, a yay a gər a Mbəlom mətəme tay ha ndo neheye tə dzala ha ka bazlam niye hay. 22Yahuda hay, nəteye a satay məŋgatay a masuwayaŋ hərwi ada nakə ta səriye ha bazlam neheye na, deɗek aye. Gərek hay na, a satay məsəre Mbəlom tə metsehe tay eye wu tay. 23Ane tuk na, nəmay faya nəmaa ɗiye ha na, Yesu Kəriste. Nəmaa ɗawa ha, nəmaa gwaɗawa: «Kəriste na, ta dar na ka mayako mazləlmbaɗa eye.» Yahuda hay tə tsəne na, ta təma bay, a ndalatay, ada ndo neheye Yahuda hay bay aye tə gwaɗ: «Bazlam niye na, bazlam nakə kəriye. Ma giye ŋgama bay.» 24Ane tuk na, ndo neheye Mbəlom a zalatay, a təra tay ha ndo ŋgay hay, kwa Yahuda hay, kwa ndo neheye Yahuda hay bay aye na, ta zəba faya andza wu kəriye təbey. Tə sər ha Yesu Kəriste na, neŋgeye gədaŋ i Mbəlom ada neŋgeye faya ma ɗiye ha metsehe i Mbəlom. 25Taɗə ndo hay ta dzala, ta gwaɗ: «Wu nakə Mbəlom a ge aye, wu kəriye» na, ta sər ha wu nakə tə gwaɗ: «Wu kəriye na, a ze metsehe tay ɗuh.» Taɗə tə dzala ta gwaɗ: «Mbəlom na, gədaŋ ŋgay andaya bay» na, ta sər ha məsler ŋgay nakə tə gwaɗ gədaŋ eye bay aye na, a ze gədaŋ tay ɗuh. 26Malamar ga hay, nəkurom neheye Mbəlom a zalakum aye na, nəkurom wu hay tey? Ka ɗəre i ndo i məndzibəra hay na, ndo i metsehe andaya mə walaŋ kurom haladzay bay. Ndo i gədaŋ andaya haladzay mə walaŋ kurom bay ada ndo neheye tə ɗa a zləm aye andaya mə walaŋ kurom haladzay bay sa. 27Mbəlom a pala ɗuh na, ndo neheye ndo i məndzibəra hay tə gwaɗ fataya ta tsah bay aye hərwi ada tâ təra ndo ŋgay hay. A pala tay ha na, hərwi məpatay horoy a ɗəre a ndo neheye tə gwaɗ ta tsah aye. Ada Mbəlom a pala ndo neheye ndo i məndzibəra hay tə gwaɗ fataya nəteye bəle eye hay na, hərwi məpatay horoy a ɗəre a ndo i gədaŋ hay. 28Mbəlom a pala na, ndo kəriye hay tsa, ta zəba fataya andza wu kəriye maɗəva zləm tay andaya bay. A ge andza niye na, hərwi ada mədze tay ha ndo neheye lele tə ɗa a zləm aye. 29Mbəlom a pala slala i ndo neheye andza niye na, hərwi ada ndəray mâ ɗəslay ha gər a bo kame ŋgay bay. 30Maa dzapa kway ha tə Yesu Kəriste na, Mbəlom nəte ŋgweŋ. Hərwi niye Mbəlom a ɗakway ha metsehe ŋgay tə həlay i Yesu. Andza məgweɗe na, Mbəlom a təra kway ha ndo ŋgwalak eye hay na, tə həlay i Yesu Kəriste. Ada a təmakway ahaya abəra mə mezeleme na, tə həlay i Yesu Kəriste ada ka tərakwa ndo ŋgay hay. 31Andza nakə tə watsa mə Ɗerewel i Mbəlom na, tə gwaɗ: «Ndo nakə a say məge zlapay aye na, mâ ge zlapay tə wu nakə Bəy Maduweŋ a ge aye.»


text: 1Təwopɨl, me makɨtɨbɨ tɨ ləm kɨ dɔsa̰y, m-ndangɨ ta je kɨ ɔjɨ dɔ nḛ je kɨ Jəju ɨlə ngɨre ra je, ndo dɨje je. 2Nḛ je kɨ ra bɨtɨ tḛḛ-n me ndɔ tɨ kɨ Luwə un-e-n aw sie dɔra̰ tɨ. Nɨngə kəte ɓəy taa kadɨ aw dɔra̰ tɨ, Jəju mbətɨ njé kaw kɨlə je ləne, adɨ-de ndu-kun je ləne kɨ go rəbɨ lə NDɨl Luwə. 3Go koye tɨ, Jəju ɔjɨ rɔne njé kaw kɨlə je ləne. Ɔjɨ-de kɨ rəbɨ je kɨ dangɨ dangɨ kadɨ gəri təkɨ n-a kɨ dɔne taa. NDɔ kutɨ sɔ go tɨ nɨngə, tḛḛ hɔy kɨ rɔde tɨ əl-de ta dɔ ko̰ɓe tɨ lə Luwə. 4NDɔ kare kɨ ɨsɨ uso nḛ səde, Jəju əl-de kadɨ tḛḛi gɨdɨ ɓe bo Jorijaləm tɨ al. Nə kadɨ ngəmi bɨtɨ kadɨ Bawne adɨ-de kadɨ-kare kɨ un mɨndɨne dɔ tɨ kadɨ n-a n-ade kɨn ɓəy taa. Nɨngə əl-de ə nə: «E kadɨ-kare kɨ mi wa m-əl səsi tae kəte ngata. 5Ja̰ ra dɨje batəm me man tɨ, nə səi je, me ndɔ je tɨ kɨ ngay al ne ə, a rai səsi batəm me NDɨl Luwə tɨ.» 6NJé kaw kɨlə je lə Jəju kɨ kawi-naa rɔe tɨ dəji-e əi nə: «Ɓaɓe, e dɔkagɨlo tɨ kɨ ngɔsɨne wa kɨn ə a taa ko̰ɓe adɨ Isɨrayəl a?» 7Ə əl-de ə nə: «E ta ləsi kadɨ ɨgəri dɔ kade ə se dɔ gangɨ lo je kɨ Bai ɔjɨ kɨ go lo ko̰ɓe tɨ ləne al.» 8Nə a ɨngəi tɔgɨ lokɨ NDɨl Luwə a re dɔsi tɨ. A təli njé ma najɨ ləm me ɓe bo Jorijaləm tɨ nɨm, dɔnangɨ Jude tɨ ba pətɨ nɨm, Samari tɨ nɨm, ratata kɨ ta so̰y dɔnangɨ tɨ. 9Lokɨ Jəju əl-de ta je kɨn gɨne gangɨ nɨngə, ooi-e ɨsɨ aw kɨ taa me nəl tɨ. Nɨngə kɨl ndi re utɨ kəmde adɨ ooi-e al. 10Kəmde naa kɨ taa dɔra̰ tɨ, lo koo go Jəju lo kawe tɨ, nɨngə, dɨngəm je joo kɨ ɨləi kɨbɨ je kɨ nda bal bal tḛḛi hɔy kɨ rɔde tɨ, nɨngə əli-de əi nə: 11«Dɨje kɨ Galile tɨ, mba ri ə ai a ɨgo̰i lo kɨ taa dɔra̰ tɨ be ə? Darɔ Jəju wa kɨ uni-e tasi tɨ awi sie dɔra̰ tɨ kɨn ə, a təl re təkɨ oi goe lo kawe dɔra̰ tɨ kɨn be tɔ.» 12Be ə njé kaw kɨlə je lə Jəju təli dɔ mbal kagɨ bɨni tɨ awi Jorijaləm tɨ gogɨ. MBal kagɨ bɨni kɨn e ɓasi kɨ ɓe bo Jorijaləm. 13Lokɨ rəi tḛḛi Jorijaləm tɨ nɨngə, ali aw me kəy tɨ kare kɨ e dɔ made tɨ taa, lo kɨ rai tə lo kɨsɨde kəte kəte. Adɨ e Pɨyər nɨm, Ja̰ nɨm, Jakɨ əi kɨ Andɨre nɨm, Pɨlɨpɨ əi kɨ Tomasɨ nɨm, Batɨləmi əi kɨ Matɨye nɨm, Jakɨ kɨ ngon lə Alpe nɨm, Sɨmo̰ kɨ nje rɔ mbata ta kɨngə dɔ lə ɓe ləne nɨm, taa Judɨ kɨ ngon lə Jakɨ nɨm tɔ. 14Əi pətɨ, kɨ mede kɨ kare ba, kawi-naa nəm nəm mba kadɨ əli ta kɨ Luwə, naa tɨ kɨ dəne je madɨ. Mari kɨ ko̰ Jəju e dande tɨ nɨm taa ngako̰ Jəju je nɨm tɔ. 15Me ndɔ je tɨ kɨn, njé kadɨ-me je kawi-naa asi ɓu kɨ kutɨ joo. Nɨngə Pɨyər ḭ taa dan ngakone je tɨ əl ə nə: 16«NGakom je, sɔbɨ kadɨ nḛ kɨ NDɨl Luwə əl tae me Makɨtɨbɨ tɨ lə Luwə tɔl tane. Tadɔ NDɨl Luwə, əl ta kəte kɨ ta Dabɨdɨ, ɔjɨ-n dɔ Judasɨ kɨ ɔr no̰ dɨje kɨ rəi uwəi Jəju. 17Judasɨ e kɨ kare danje tɨ, nɨngə aw kɨ kɨlə ləne kɨ sɔbɨ dɔne kadɨ ra danje tɨ tɔ. 18Kɨ la kɨ adi-e mba kɨgə-n go ji kɨlə kɨ majal kɨ ra kɨn ə, Judasɨ aw ndogɨ-n lo ndɔr. Me ndɔr tɨ kɨ ndogɨ ka kɨn ə, ḭ taa osɨ tɨ, dɔe su kɨ nangɨ, me ndu adɨ tie ale mba dɔnangɨ tɨ. 19Dɨje pətɨ kɨ dɔnangɨ Jorijaləm tɨ ooi ta kɨn. Be ə ɓari lo ndɔr ka kɨn kɨ ta ɓe ləde ə nə: “Akəldama”, kɔr me ta kɨn nə: “Lo ndɔr məsɨ.” 20Nɨngə ndangi me makɨtɨbɨ Pa je tɨ əi nə: “Kadɨ kəy lie e kɨ kɨyə̰ kɔ nɨm, Kadɨ dəw kare ka ɨsɨ me tɨ al nɨm,” Taa ndangi ɓəy əi nə: “Kadɨ dəw kɨ rangɨ un toe.” 21«Be ə, majɨ kadɨ jɨ mbəti dəw kare mbo̰ dɨje tɨ wa kɨ njɨyəi səje naa tɨ kɨ ndɔ je pətɨ kɨ Ɓaɓe Jəju aw-n səje nɨm təl-n səje nɨm wa kɨn. 22Ɨlə ngɨre dɔ batəm tɨ lə Ja̰, ratata tḛḛ-n dɔ ndɔ tɨ kɨ Luwə un-n Jəju taje tɨ awi sie dɔra̰ tɨ. Kadɨ dəw kare dande tɨ, e nje ma najɨ, naa tɨ səje təkɨ Jəju ḭ lo koy tɨ.» 23Lo kɨn tɨ, rəi kɨ dɨje joo ɔji-de, kɨ dɔsa̰y e Jɨsəpɨ kɨ ɓari-e nə Barsabasɨ, kɨ ɨndəi tɔe kɨ rangɨ nə Jusɨtusɨ, nɨngə kɨ ko̰ joo e Matɨyasɨ. 24Nɨngə əli Ɓaɓe əi nə: «Ɓaɓe, ḭ ɨgər nga̰me dɨje pətɨ tɨgə, ə ɔjɨ-je se mbo̰ dɨje tɨ kɨ joo kɨn, e kɨ ra ə ɨmbəte wa? 25MBəte kadɨ un ta kɨlə ɓəə lə njé kaw kɨlə je kɨ Judasɨ ɨyə̰ tae ə aw lo tɨ ləne kɨ sɔbɨ dɔe kadɨ aw tɨ kɨn.» 26Rai yukɨ, nɨngə yukɨ osɨ dɔ Matɨyasɨ tɨ, adɨ Matɨyasɨ ore kadɨ njé kaw kɨlə je kɨ dɔgɨ gɨde e kare.


text: 1Ma əndətsə ɗii ləməkii Maləkisadakə, ŋwaŋwə ŋga vəranə ŋga Saliimə nji ci, limanə ŋga Əntaŋfə maɗuunəkii nə ci əsə. Ma agi saa'ikii, Ibərahiima a ənya ka ha ŋga panə, hatə zamagi ci də meeminə ənfwaɗə, kə gi Maləkisadakə ka gəŋwayanə da ci a rəgwa, ca ɗa ka ci barəkaanə. 2Wata Ibərahiima a ŋgərə uushi'iitə fə'ya ci ka ha ŋga panə, ca təəkəpaa kurəgə pu'u pu'u, ca ŋgərə kurəgə rəŋwə rəŋwə, ca vii ka ci. Ma ləmə Maləkisadakə, makə bana, ŋwaŋwa əndə gooŋga. Makə ɗii ci ŋwaŋwə ŋga Saliiməf nə ci, ci ca ɓaarii oo'i ŋwaŋutə ca kira ndzaanə agi jamənə nə ci. 3Ma ca, pooshi ənji shii tə dii taa məci taa dzədzəshi'inəkii, pooshi ənji shii saa'itə pwayi ənji tə ci taa saa'i ŋga əntənaakii əsə. Amma ma ci, makə ŋga Uuzənə ŋga Əntaŋfə nə ci, waatoo limanə ŋga ha'ə ndəŋwə ndəŋwə. 4Buurətəmə ŋga'ə tə ɗuunuunə ŋga Maləkisadakə. Kə ŋgirə dzədzəshi'inaamə Ibərahiima uushi'itə fi'ya ci agi panə patə, ca təəkəpaa kurəgə pu'u pu'u, ca ŋgərə kurəgə rəŋwə rəŋwə, ca vii ka Maləkisadakə. 5Wiitsə boo, ma limanyiitə agi slikərənə ŋga Leewi, ka tii bii bariya luu kurəgə rəŋwə agi pu'u acii ənji Isərayiila, taa ŋgahi tii maa, jijinyinə ŋga Ibərahiima nə tii. 6Amma ma Maləkisadakə, əntaa ahada slikərənə ŋga Leewi nə ci, amma patə da ha'ə ka ci vii Ibərahiima kurəgə rəŋwə agi pu'u, ca ɗa barəkaanə ka Ibərahiima, waatoo, ka əndətə ɗii Əntaŋfə ka ci aləkawala. 7Kə shii amə paŋgəraŋə oo'i, ma əndətə ca ɗa barəkaanə, kə palee ci ka əndətə ca luu barəkaanəkii də ɗuunuunə. 8Ma ənjitə ca luu kurəgə rəŋwə agi pu'u, waatoo, jijinyinə ŋga Leewi, ənjitə məəki nə tii. Ma Maləkisadakə, makə sətə bii malaaɓa ləkaləkatə, pooshi ənji nee ka waakii. Ka ci vii Ibərahiima kurəgə rəŋwə agi pu'u. 9Ma saa'itə vii Ibərahiima ka Maləkisadakə kurəgə rəŋwə agi pu'u, ka banə naamə, Leewi də naakii nə maa, kə vii ci ka ci, taa ŋgahi ma ŋga əna, jijinyinaakii ca luu kurəgə rəŋwə agi pu'u acii ənja. 10Ma bii amə oo'i, kə vii Leewi ka ci kurəgə rəŋwə agi pu'u, acii ma Leewi, rəŋwə nə ci agi jijinyinə ŋga Ibərahiima. 11Ma saa'itə vii Əntaŋfə bariya ka ənji Isərayiila, waatoo saa'itə slikərənə ŋga Leewi a ɗa limaanə, pooshi mbu'i ka sətə mwayi Əntaŋfə. Maci ma fii unə kə mbu'i, kaɗa pooshi nafa ŋga kira əndə'i limanə ətə nyi'u dərəpə ŋga Maləkisadakə, ca bwasee ka ŋga Haruna uuzənə ŋga Leewi. 12Maɗa kə zhi'i ɗa limaanə aagyanə əndə'i slikərənə, tyasə ka zhi'unə nə bariya əsə. 13Acii ma Slandanaamə ənə ciina waɓə uushi'iitsə agyanəkii, agi əndə'i slikərənə pamə shigi ci. Ma agi slikərəətsa, pooshi agitii sha ɗii limanə taa ɗa slənə anə ha ŋga ɗa sataka. 14Ma Slandanaamə, paŋgəraŋə a babara oo'i, agi slikərənə ŋga Yahuda shigi ci. Amma ma saa'itə waɓi Muusa agyanə limanyinə, paa ci 'wapaa slikərənə ŋga Yahuda. 15Ma sətsa, kə cakə shiginə paŋgəraŋə aa babara oo'i, kə shigi əndə'i limanə makə Maləkisadakə. 16Ma ndzaanaakii ka limanə, əntaa dagi bariya ŋga əndə shiŋkinə, amma dagi ŋgeerənə ŋga əpinə ətə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə ndzaa ci ka limanə. 17Makə sətə nyaahə ənji asəkə malaaɓa ləkaləkatə oo'i, “Limanə nə hə ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. Dərəpə ŋga Maləkisadakə nə'unəku.” 18Ma iirə bariyatə vii Əntaŋfə ka ənja, kə ŋgirə ci, ca uulagi, acii pooshi ŋgeerənə davə, pooshi ka luupaa ənja. 19Ma iirə bariyata, pooshi ŋgeerənə davə bahə kavə ənji shiŋkinə ka ndzaanə mambu'ukii agi slənatii. Kə kira Əntaŋfə matahu uushi ətə caama ka nə davə, kaama shii əntsahənə kədəhə aaɓiikii. 20Dagi jiɗənə ɗii Əntaŋfə ha'ə. Ma saa'itə kii ənji tə slikərənə ŋga Leewi ka limanyinə, əntaa də jiɗa. 21Amma ma Yeesu, ma saa'itə kii Əntaŋfə tə ci ka limanə, kə bii ci ka ci, əŋki ci, “Ma nyi Slandana, kə ji'i nyi, paa nyi ka ənə də ma əsə. Limanə nə hə ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə.” 22Ətsə ha'ə ɓaarii kaamə oo'i, ma Yeesu, ŋga matahu aləkawala ndzaa ci ka əndə rəgwa. 23Ma limanyiitə ŋga ŋukə, laŋə nji tii, acii kə nji wa ŋgəərəgi tə tii anə limaanə. 24Amma ma Yeesu, ma limaanaakii, pooshi ka dzəginə anəkii, acii kə ndzaa ci da i əpinə ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. 25Acii ha'ə, tə'i ci da ŋgeerənə taa guci patə ŋga luupaa tə patənə ŋga ənjitə ca shi aaɓii Əntaŋfə daciikii, acii tə'i ci da əpinə ŋga ha'ə ndəŋwə ndəŋwə, ca ɗa də'wa ka putatii. 26Ma Yeesu, ci nə maɗuunə limaatə caama moo. Malaaɓakii nə ci, pooshi sə ŋga idəpaanə ashikii, tsaŋə nə ci agi ma'waslyakə ənja, ca ndərəvə dzakə dagyanə səkəntaŋfə. 27Ma ca, rəŋwə dyaŋə ɗii ci sataka, waatoo, ətə vigi ci naakii nə, ca ɗagi də sataka ka putə ŋga 'waslyakəənə ŋga ənja, paa ci ɗii makə ŋga hara limanyiitə ca ɗa sataka uusəra patə. Ma təya, agi ɗanə nə tii sataka ka natii 'waslyakəənə zəku'i taabu'u ɗanə tii ka 'waslyakəənə ŋga hara ənja. 28Ma bariya ŋga Muusa, kə kii ci madiigərə limanyinə taa ŋgahi tə'i uushi'inə laŋə ətə ca palee ka ŋgeeriitii. Amma, ma ɗa aləkawalə ŋga Əntaŋfə də jiɗa, daaba'ə bariya ɗii ci. Ci kavə tə Uuzənaakii. Ma ca, mambu'ukii nə ci ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə.


text: 1“Ma bii nyi koonə ətsə patə, acii goona ənyi aaba'ə agi nə'unə tə nyi. 2Kadə nə ənjə a laakəgi tuunə asəkə kuvə də'wanyinə. Tə'i saa'i na shi əsə, taa wu ca ɓələ tuunə, ka ŋgərənə nə ci makə paslənə nə ci ka paslənə ka Əntaŋfə də ɗanə ha'ə. 3Ma nə ənjə a ɗa koonə ətsə patə, acii pooshi tii shii tə Daadə taa tə nyi. 4Amma ma bii nyi koonə ətsa, koona shii buurətənə oo'i, kə shi nya bii koonə ha'ə saa'itə nə səkii a ɗa.” “Ma ɗii pooshi nyi bii koonə uushi'iitsə daga ŋukə, acii ka hakii naamə. 5Amma makə wanyinə ka palənə aaɓii Əndətə sləkee ka nyi, ci ɗii cii kya bagi koonə əndzə'i. Taa ŋgahi kə bii nyi koonə ka palənə nə nyi, amma pooshi əndə ahadoonə ləguyi ka nyi taa aama cii kya dzə. 6Wata una ɓəzəgi səkə puta bii nyi ha'ə. 7Tantanyinə cii kya ba koonə, gəɗə palənaaki koonə, acii maɗa pooshi nyi pyalə, pooshi Matsakə tuunə na shi koonə. Amma maa kə pyalə nyi, ka sləkeenə nə nyi koonə ka ci. 8Maa kə shi ci əsə, ka ɓaarəginə nə ci ka duuniya taa mi nə 'waslyakəənə, da taa mi nə slənə sətə dagwakii. Ca ɓaarii əsə oo'i, kadə nə Əntaŋfə a ɗa ka tii gəŋwanə. 9Ka ɓaariinə nə ci ka tii oo'i, kə slənyi tii 'waslyakəənə makə ɗii ci pooshi tii vii ka nyi gooŋga. 10Ka ɓaariinə nə ci ka tii əsə oo'i, dagwakii nə slənaaki, makə ɗii ci aaɓii Daadə cii kya palə, pooshi unə ka neenə ka nyi ma'ə. 11Ka ɓaariinə nə ci ka tii əsə oo'i, kadə nə Əntaŋfə a ɗa ka tii gəŋwanə, acii ma ŋwaŋwa ŋga duuniyana, kə uugi ci upaa naakii. 12“Laŋə nə uushi'inə amaki ŋga banə koonə, amma ma əndzə'i, ka ɗaginə laŋə ka nuunə ka əsətənə. 13Yoo, maa kə shi Ma'yanə ətə na ɓaarəgi gooŋgaanə agyanə Əntaŋfə, ka dzəgunətənə nə ci koonə rəgwa ŋga gooŋgaanə patə. Əntaa də baawəɗaakii saakii nii kəya waɓə, amma sətə fii ci nii kəya ba. Ka banə nə ci koonə uushi'iitə na shi. 14Kadə nii kəya ɗuunətə tə nyi, acii uushi'iitə waɓi nyi nii kəya ŋgərə, ca ba koonə. 15Patənə ŋga sətə marii Daadə, naaki. Ci ɗii fii unə bii nyi, ma Ma'yanəkii, ka ŋgərənə nə ci sətə vii nyi ka ci, ca ba koonə.” 16“Ma aakəŋwa gi'u, pooshi unə na nee ka nyi. Ma ta'avənə gi'u daaba'əkii əsə, ka neenə nuunə ka nyi.” 17Wata hara lyawarənaakii a ləgwa ahadatii, “Mi cii kəya moo banə kwa? Kə bii ci kaamə, ma aakəŋwa gi'u, pooshi amə na nee ka ci; ma ta'avənə gi'u daaba'əkii əsə, ka ənənə naamə ka neenə ka ci. Ca ba əsə, acii ɗii ci aaɓii Dii cii kəya dzə. 18Mi saŋə ci ‘aakəŋwa gi'u’ a moo bana? Pooshi amə shii sətə cii kəya waɓə agyanəkii.” 19Kə shii Yeesu oo'i, ŋga'ə ka tii nə ləgwanə ka ci, wata əŋki ci ka tii, “Ma aakəŋwa gi'u, pooshi unə na nee ka nyi. Ma daaba'əkii gi'u əsə, ka neenə nuunə ka nyi. Ci nə sətə cuuna laagwa ahadoonə agyanəkii kwa? 20Tantanyinə cii kya ba koonə, ma unə, ka tuunə nuunə, una ŋgəərə ma, amma ma duuniya, ka ɗanə nə tii mooɗasəka. Ka ɓəzənə nə səkuunə, amma ka zə'unə nə maɓətəsəkə goonə ka mooɗasəka. 21Maa kə uugi saa'i ŋga minə ɗanə kaa kya pawə, ka ɓəzənə nə səkətə acii kə mbu'ya saa'itə ŋga sa bwanea. Amma maa kə pwayi ki uuzənəkii, wata bwaneakii a zaanə ka ki, acii ka mooɗasəkə nə ki ŋga pawə uuzənə aasəkə duuniya. 22Ha'ə ɗii nuunə. Ma əndzə'i, ka maɓətəsəkə nuunə, amma ka ənyanə nə nyi aaɓii unə, ka ɗanə nuunə mooɗasəkə ka shaŋə, waatoo tsarə ŋga mooɗasəkə ətə pooshi əndə gutsəginə acii unə. 23“Maa kə mbu'ya uusərata, pooshi uushi cuuna kədii aciiki. Tantanyinə cii kya ba koonə, Daadə na vii koonə taa mi patə kədii unə aciikii də ləməki. 24Ca'ə mbu'ya ka ənshinə, pooshi unə kədii taa mi də ləməki. Ma ɗanuunə, kədiimə, ka upaanə nuunə, kaa mooɗasəkə goonə a shii ndzaanə sarai yadə uushi agikii.” 25“Kə ɗii nyi koonə waɓənə agi waɓənə ka ba koonə də uushi'iitsa. Amma tə'i saa'i na shi ətə pooshi nyi na ɗa koonə waɓənə agi waɓənə ma'ə. Paŋgəraŋə paŋgəraŋə nii kya waɓə koonə agyanə Daadə. 26Maa kə mbu'ya uusərata, ka kədiinə nuunə aciikii də ləməki. Mabamə nyi koonə əsə, nyi na kədii aciikii ka putə goonə. 27Acii Daadə də naakii nə maa, kə uu'i ci tuunə. Ma uu'i ci tuunə, acii unə maa, kə uu'i unə tə nyi, una vii gooŋga oo'i, daciikii shi nyi. 28Weewee dacii Daadə shi nyi aasəkə duuniya. Ma əndzə'i əsə, aaɓii Daadə cii kya ənə, nya bwasee ka duuniyana.” 29Wata əŋki lyawarənaakii ka ci, “Wahətsə ka waɓənə paŋgəraŋə paŋgəraŋə ha'ə ɗii, yadə waɓənə agi waɓənə agikii. 30Kə shii inə ha'ə ɗii oo'i, kə shii hə patənə ŋga uushi'inə, kə shii hə sətə a ədzəmiinə taabu'u ləguyi inə amaku. Ətsə ha'ə kavə tiinə ka vii gooŋga oo'i, dacii Əntaŋfə shi hə.” 31Əŋki Yeesu ka tii, “Bahə kə vii unə gooŋga nii? 32Acii tə'i saa'i na shi, kə uugi saa'ikii mbu'yanə maa ətə nuuna təəkəgi patə, taa wu patə ca palə saakii, una bwasee ka nyi, nyi daanəki. Amma əntaa nyi daanəki tanyi, acii ma Daadə, aɓiiki nə ci. 33Ma bii nyi koonə ətsa, koona shii ndzaanə agi jamənə agi ləɓəənə liɓuunə da nyi. Ka ciɓeenə nə duuniya koonə. Amma kəsəmə ədzəma, acii kə jaalii nyi agyanə duuniya.”


text: 1Makə ɗii ci mooɗə manjeevənə ŋga Əntaŋfə nuunə, tyasə see a ndzaa unə makə naakii. 2Ndzaamə agi uuɗənə makə sətə uu'i Aləmasiihu taamə, vigi ci nəkii ka Əntaŋfə ka putə gaamə. Kə ndzaa ci makə sataka da ŋunyi mədədəranə. Satakakii əsə uuɗagi səkə ŋga Əntaŋfə. 3Makə ɗii ci ənji ŋga Əntaŋfə nuunə, pooshi diɓə aaləhiinə taa ŋgutə tsarə ŋga ajijinəənə taa sərəhə uushi ŋga əndə a shigi ahadoonə. 4Goona waɓə sə ŋga ayinə. Pooshi diɓə məza waɓənə taa ɗa ɓuurənə də aləhiinə a shigi da moonə. Ma dəɓee, kuyiriimə tə Əntaŋfə. 5Shiimə oo'i, ma ma'aləhiinə, taa ənji ɗa ajijinəənə, taa ənji sərəhə uushi ŋga ənja, pooshi tii ka upaa ha ŋga ndzaanə agi ŋwaŋuunə ŋga Aləmasiihu da ŋga Əntaŋfə. Acii ma sətə ci əndə a sərəhə agyanəkii, kə ndzaa səkii ka uuləmaakii ətsa. 6Ga taa wu a kavə tuunə ka luuvə jirakənə. Putə ŋga uushi'iitsə ha'ə nə maɓətəsəkə ŋga Əntaŋfwa a kulya aagyanə ənjitə pooshi ka fanə tə ci. 7Acii ha'ə, ga taa mi a ləɓə duunə da tsarə ŋga ənjitsa. 8Ma ŋga ŋukə, agi təkunə shuuna nji. Amma ma ŋga əna, makə kə ndzaa unə ka ənji ŋga Slandana, agi camənə nuunə. Acii ha'ə, tyasə see a ndzaa unə ka ənji ŋga camənə. 9Acii camənə ca poo taa ŋgutə tsarə ŋga dagwa uushi. Ci ca poo ɗa uushi də rəgwakii, da gooŋgaanə əsə. 10Ɗamə gazhi'waanə ŋga shii sətə ca uuɗagi səkə ŋga Əntaŋfə. 11Ga taa mi a kavə tuunə ka ɗa sətə pooshi ka tsakənə tə ənja, waatoo, uushi'inə ŋga təkunə. Amma ma ɗanuuna, ŋgiragimə səkii paŋgəraŋə ka camənə. 12Ayi-ayi maa ka shaŋə nə dazə uushi'iitsə ci təya ɗaaɗa ma'umbeekii. 13Maɗa kə ŋgiragi ənji patənə ŋga uushi'iitsə ka camənə, ka neenə nə ənji ka uushi'inəkii paŋgəraŋə. 14Acii ɓərənə ca ɓaarəgi taa mi patə paŋgəraŋə. Ci ɗii bii ənji oo'i, “Matsəfə ŋunyinə, vəɗəhu, maɗətə ka ha ŋga wa, kaa Aləmasiihu a ɓərə aashiku.” 15Acii ha'ə, ŋgərətəmə haŋkala. Goona ndzaanə makə maɗiikə ənja, amma ndzaamə ka mafyarə ənja. 16Taa ŋgutə saa'i patə, slənəgimə ka ŋunyi rəgwa, acii ma zamanana, bwayakii. 17Goona ndzaanə makə ŋga ənjitə yadə faryanə, amma ɗamə gazhi'waanə ŋga paaratəgi də sətə ci Slandanə a moo una ɗa. 18Goona kagi nuunə ka sa ənvwə. Ma ətsa, ka bərapaanə nə ci tuunə. Amma ma ɗanuuna, wa Malaaɓa Ma'yanə a ndzaanə pasə a ədzəmuunə. 19Waɓəshimə ahadoonə də kaala wanyanə kama kama ka dəlanə də Slandana. Kamə wanyanə ka Slandana də dəlanə də ci a ədzəmuunə. 20Kuyiriimə tə Əntaŋfə Dəsənaamə putə ŋga patənə ŋga uushi'inə. Kuyiriimə tə ci taa guci patə agi ləmə ŋga Slandanaamə Yeesu Aləmasiihu. 21Faməshimə ahadoonə putə ŋga ɗuunətənə goonə tə Slandana. 22Ma unə makina, baneemə ka nuunə akəŋwacii ŋguyirənə goonə makə sətə cuuna banee ka nuunə akəŋwacii Slandana. 23Acii ma ŋgura, ci nə əndə da baawəɗa agyanə minaakii, makə sətə ndzaa Aləmasiihu da baawəɗa agyanə Ikəliisiya. Aləmasiihu ci saakii nə Maluu ŋga Ikəliisiya, waatoo shishinəkii. 24Acii ha'ə, tyasə see a fa makinə tə ŋguyirənatii makə sətə ci Ikəliisiya a fa tə Aləmasiihu. 25Unə ŋguyirənə əsa, uuɗəmə tə makinə goonə makə sətə uu'i Aləmasiihu tə Ikəliisiya, vigi ci əpinaakii ka putakii, 26ca kuɓəgi də ma'inə da də waɓənaakii, ca laaɓagi ka Əntaŋfə. 27Ma ɗii ci ha'ə, kaa ca ŋgərə Ikəliisiya da məghərəvənatə patə makə maɗanə camə yadə sə ŋga idəpaanə ashitə, yadə baavə ashitə, pooshi bwaya uushi ashitə əsə. 28Ha'ə nə ŋguyirənə əsə. Wa təya uuɗə makinatii makə sətə ci təya uuɗə shishinətii. Ma ŋgurətə ca uuɗə minaakii, naakii nə uu'i ci ətsa. 29Pooshi əndə sha kaaree ka shishinəkii, amma ka viinə nə ci ka shishinəkii zəma, ca haɗagi, makə sətə ci Aləmasiihu a ɗa ka Ikəliisiya. 30Acii ma amə, toonə naamə ahada ənji ŋga shishinəkii. 31Tə'i manaahəkii asəkə ləkaləkatə oo'i, “Putakii ha'ə, wa ŋgurə a bwasee ka dii da məci, ca ləɓə tii da minaakii, təya ndzaa shishinə rəŋwə.” 32Ma paaratəgi nyi, agi waɓəətsa tə'i waɓənə asəkə waɓənə davə. Waatoo, ma paaratəgi nyi, agyanə Aləmasiihu da Ikəliisiya cii kəya waɓə. 33Amma unə maa, da i koonə də waɓəətsa! Taa ŋgutə ŋgurə patə, tyasə see a uuɗə ci tə minaakii makə naakii na. Taa ŋgutə minə patə əsə, tyasə see a fa ki tə ŋgurii.


text: 1Ndzəkəŋushi'ina, agi gəranə nuunə shinə ŋga Slandanaamə Yeesu Aləmasiihu da dzatə də nə gaamə akəŋwaciikii. Amma agi kədiinə niinə acii unə, 2maa kə fii unə kə bii ənji oo'i, kə mbu'ya uusəra ŋga ənyanə ŋga Slandana, ga haŋkala goonə a gwazəgi pii pii. Goona ŋgwalə, goona luuvə əsə, taa kə fii unə, kə ɗii ənji anabaakwaanə, taa waazanə, taa kə nyaahə ənji asəkə ləkaləkatə də banə oo'i, da meenə shigi, goona luuvə shaŋə. 3Taa də iitiitə patə, goona kapaa rəgwa ka ənjə a isəkwa tuunə. Acii ma taabu'u mbu'yanə uusərakii, ka bwaseenə nə ənji laŋə ka nə'unə tə Əntaŋfə, ŋwaŋwə 'waslyakəənə a shigi. Ma ca, əndə ŋga gunə nə ci. 4Ka bərapaanə nə ci sə ŋga paslənə patə, ca ɗuunətə naakii nə palee ka uushi'inə patə. Ha'ə ca dzə aasəkə yi ŋga Əntaŋfə, ca ndzaa davə, ca ba oo'i, ci nə Əntaŋfə ndilə ndilə. 5Uushi'iitsə patə, kə bii nyi koonə saa'itə nyi ma'ə ahadoonə. Anii kə zaanə koonə saŋa? 6Ma əndzə'i, tə'i uushi pa'əgi ka uushi'iitsə rəgwa. Kə shii unə səkii əsə. Amma, maa kə mbu'i saa'ikii, ka shiginə nə ŋwaŋwə 'waslyakəənə paŋgəraŋə. 7Taa əndzə'i, laŋə ci ənjə a slənə bwaya bwayaanə ka Əntaŋfə. Ma amə, kə shii amə makə sətə ci ənjə a slənə bwaya bwayaatsa, acii kə ɓaarii Əntaŋfə kaamə. Amma, ma sətə na slənə, ma'ə zəku'i. See maɗa ŋgiragi Əntaŋfə sətə pa'əgi ka tii rəgwa. 8Maa kə ŋgərəgi ci, wata ŋwaŋwə 'waslyakəətsə a shigi paŋgəraŋə. Amma, maa kə ənya Slandanə Yeesu, ka ɓələginə nə ci tə ci də məɗə ŋga bamakii, ca həhəɗəgi tə ci də baawəɗa ŋga məghərəvənaakii. 9Taabu'u ɓələginə Yeesu tə ci, kadə nə ŋwaŋwə 'waslyakəənə a shi də baawəɗa ŋga Seetanə. Ca slənə sə ŋga hurəshishinə ŋga jirakənə kama kama. 10Ma ənjitə uugi ŋgərə rəgwa ŋga zanə, ka isəkwanə nə ci tə tii də taa ŋgutə tsarə ŋga məza jarəwiinaakii. Ma ənjitsa, ka zanə nə tii, acii kə kaaree tii ka uuɗə gooŋga kaa təya upaa luupaanə. 11Acii ha'ə, kadə nə Əntaŋfə a kavə tə tii, kaa haŋkalatii a zə'ugi, təya nə'u jirakənə. 12Ma nii kəya ɗa ha'ə, kaa gəŋwanaakii a kula aanə patənə ŋga ənjitə kaaree ka nə'u gooŋga, təya ɗa mooɗasəka də slənə 'waslyakəənatii. 13Ndzəkəŋushi'ina, kaɗashinyinə ŋga Slandana, taa guci patə agi kuyiriinə niinə tə Əntaŋfə putə goonə. Ma dəɓeekii ina ɗa ha'ə, acii kə ta'i Əntaŋfə tuunə daga ci ma'ə matagamə duuniya. Ma ta'i ci tuunə, kaa ca luupaa tuunə. Ci laaɓagi tuunə də baawəɗa ŋga Malaaɓa Ma'yanə koona nə'utə gooŋgaanə. 14Ka ətsə ha'ə 'wii Əntaŋfə tuunə dagi waaza Ŋunyi Habara geenə koonə. Ma 'wii ci tuunə, koona shii upaa ndzaanə agi məghərəvənə ŋga Slandanaamə Yeesu Aləmasiihu. 15Acii ha'ə, ndzəkəŋushi'inə, kəŋaanəmə ndihə ndihə, una kəsətə təŋə təŋə tə gooŋgatsə jigunyiinə koonə də bameenə da də ləkaləkatə geenə, una kəsətə təŋə təŋə. 16Ma Slandanaamə Yeesu Aləmasiihu də naakii nə da Əntaŋfə Dəsənaamə, kə uu'i ci taamə, agi tsakənə nə ci taamə də pwapoonaakii taa guci patə, ca kavə taamə ka gəra ŋunyi sətə na shi. 17Wa ca banee ka ədzəmuunə, ca vii koonə ŋgeerənə ŋga slənə ŋga'əənə da ba ŋunyi waɓənə taa guci patə.


text: 1Má Malkisadik tsa ná, mbəgə ká Shalima njə zamə; njə́ mwa dəwa, mdi kə mələ sarəka tə́ Hyalatəmwə məɓa tamwə. Má vi ndza Ibrahim səkə kyə tə nkwa rə kə mpə ká mbəmbəgə və́ njə mpəntə tə mpa ná, ba Malkisadik kəmə lə Ibrahim kwa nkwa, a ba fərəmbwi barəka tə́ Ibrahim. 2Ibrahim mwa, ba nggərəkə wsi patlə shilyə mə wamara wsi mungə ndza njə lə paɗə tə́ Malkisadik. Má zəzi mə tli "Malkisadik" tsa ki, njə́ nee, "mbəgə lə jiri"; wuntə zəzi tsá shə mə tli-njəa mwa, va ndza-ranjə ka mbəgə ká Shalima—njə́ nee, "mbəgə kwá zərəndza." 3Má Malkisadik tsa, vá sənatagwa ta-ranjə lə ma-ranjə wə; a vá sənatagwa bwata ra shi hyi-njə dəwa wə. Vá sənatagwa vi kə njə yekigwa tə wə; vi kə mtə-njə mwa, vá sənatagwa dəwa wə. Kala ndza ra Zəgwi ra Hyalatəmwə, ndza-ranjə: mdi kə mələ sarəka tə́ Hyalatəmwə njə batə wavi. 4Kə nata tsəli kulə və́ mdie lə yəw? Mandara Ibrahim shi-ramyi lə ghi-njə ná, ba ɗaravə wsi patlə shilyə mə wamara wsi mungə və́ njə tlayi səkə va mbəlyi kə njə gurehwi hyá lə mpa tsa! 5Mamə ná, mbəlyi ka bwata ra ká Lawi, ngyí ka mbəlyi kə mələ sarəka tə́ Hyalatəmwə, tsá kə wada ra Hyalatəmwə fəyəgwa kwa ghi-hya a hyá tsəni wsha patlə shilyə mə mungə səkə va paɗə nggwasama-rahya ká Isra"ila, mandara nggwasama-rahyaa hyi ndza ka shi hyi Ibrahim dəwa. 6A má Malkisadik nə, mandara njə má mə bwata ra ká Lawi tsa, wuri njə kə kə́lə wsha va Ibrahim, a ba fərəmbwi barəka tə́ Ibrahim, mdi kə Hyalatəmwə mpurətə aləkawalə-njə tsa! 7Jiri handanda, ndangə mə́, má mdi kə fərəmbwi barəka tə́ mdi, wuri kə mdashə mdi kə barəka fərəmbwigwa. 8Má ká Lawi kə tsəni wsha va mbəlyi mə́, mbəlyi kə dzəgə mtə hyá; a má Malkisadik kwa nganjə mwa ná, mdi má mtə njə, kala tsá kə Dləparamə Hyalatəmwə gətə. 9Ndaka gə myi mwa nee, má Lawi lə ghi-njə, wuri njə kə ncəntə wsi tə́ Malkisadik, səkwa tə tsá kə shi-ranjə Ibrahim nggərəkə wsi tsa—mandara njə ndza nee, bwata ra ká Lawi tsá kə tsəni wsha va mbəlyi mamə; 10təmburi Lawi, mə mimyi Ibrahim njə vi kə Ibrahim kəmə lə Malkisadik zamə tsa, mandara Lawi má nakə yekigwa venkwashə. 11Səkə kə bwata ra Lawi nggərəkə wada ra Musa Hyalatəmwə tə́ ká Isra"ila zamə. Má ndərəma sarəka mələ ká Lawi ngyi ndza ka wsi tsəramə mbə́tə nkwa nə, təmburi waá nda səkə Yesu ka mdi kə mələ sarəka damə ri? Njə́ mwa, kala Malkisadik zamə—shilyə mə bwata ra Haruna njə wə. 12Má ba mbəlyi mbərəntə ndza ra mbəlyi kə mələ sarəka tə́ Hyalatəmwə kala tsa shə nə, də́walə mwa ba mbəlyi mbərəntə wada kə fəyə mbəlyi ka mbəlyi kə mələ sarəka tsa dəwa. 13Má Tlamda-myi, mdi ndza myi gə vəcə mbweghe-njə tsa mwa, shilyə mə bwata ra ká Lawi njə wə—damə nganjə bwata; mdi shə ala mələ sarəka kwa mpya Hyalatəmwə mə nganjə bwata wə. 14Təmburi wuri myi kə sənata nee, shilyə mə bwata ra ká Yahuda yekigwa Tlamda-myi; a vá gətə vəcə Musa mbweghe bwata-rahya tsa mwa nee, ndza shə hyá ka mbəlyi kə mələ sarəka tə́ Hyalatəmwə, əkwə wə. 15Na njə́a mənə, wuri kə ncətəgwa tə gambala dəgələyə: wuri wuntə mdi kə mələ sarəka tə́ Hyalatəmwə kə səkə, tsá kala Malkisadik. 16Vá fəyəgwa njə ka mdi kə mələ sarəka səkə kə wada ra mbəlyi lə wsha kə zəli mbəlyi wə; wuri njə kə njigwe ka mdi kə mələ sarəka səkə kə ndza-ranjə lə mkyə má kəri batə wavi. 17Təmburi wuri kə gətəgwa kwa Dləparamə Hyalatəmwə nee, "Na dzəgə ndza ka mdi kə mələ sarəka tə́ Hyalatəmwə batə wavi, kala ndza ra Malkisadik zamə," əkwə. 18Má wada ra Musa və́ mbəlyi yatə zamə tsa mənə, wuri kə fəyəgwa vari bəla, təmburi dənama va njə́ tsəramə mbə́tə nkwa wə—wada fashə njə; 19təmburi kandə wada ra Musa mbə́tə mdi, a njə ndza ka mdi tsapə kəlama bikyi wə. A má ndzaranjəa mənə ki, wuri Hyalatəmwə kə mputə myi aləkawalə wsi tsəramə myi nggatəgwa tə, aləkawalə kə mdashə wada ra Musa kashasha; səkə kə aləkawalə tsa nda kələkəgwa myi səkə tá Hyalatəmwə ndangə. 20Mwa, wuri Hyalatəmwə kə patlətə mnyə nee, Yesu ndza ka mdi kə mələ sarəka tə́ njə́ batə wavi pakatə. Má wuntyi mbəlyi kə mələ sarəka kwa mpya Hyalatəmwə zamə ngyi nə, vá patlətə mnyə Hyalatəmwə tá ngahya ndza shə kala tsa wə; 21a má Yesu kwa nganjə, ba Hyalatəmwə patlətə mnyə tá nganjə, a gə sha njə́ nee, "Wuri rá kə patlətə mnyə nee, na dzəgə ndza ka mdi kə mələ sarəka tə́ rá batə wavi; ka zhini rá mbərəgwa dzəgwa kətərəmbwi lə vəcə-ra tsa mwa wə," əkwə. 22Njə́a tsá kə ncətə jiri aləkawalə kə Hyalatəmwə mputə tə́ myi səkə kə Yesu; mwa, wuri mbəlyi nggatəgwa tə njə́ səkə kə mnyə kə Hyalatəmwə patlətə tsa. Wuri aləkawalə tsa kə mdashə wada ra Musa kashasha! 23Má mbəlyi kə mələ sarəka kwa mpya Hyalatəmwə zamə ngyi ná, kúkulə hyá mwa, təmburi tə mtə hyá akə; a kandə hyá mələ tlə́nə sarəka tsa batə wavi wə. 24A má Yesu kwa nganjə, mdi kə ndza təmwə njə batə wavi; təmburi tsətsə nda ndza njə ka mdi kə mələ sarəka tə́ Hyalatəmwə batə wavi! 25Təmburi tsətsə mənə, lə dənama va njə́ tsəramə mbə́tə mbəlyi batə wavi, a na mbəlyi kə səkə tá Hyalatəmwə səkə kə njə́—kala tsá ndza njə nee, lə mkyə njə batə wavi tazhe gədyi Hyalatəmwə mbweghe mbəlyi. 26Yesu mənə tsə́ ki, njə́ mdi kulə kə mələ myi sarəka tə́ Hyalatəmwə tazhe yaɓə bikyi-myi. Mdi tsapə má bikyi və njə, ka nga Hyalatəmwə—ayibə shə va njə́ wə; wuri Hyalatəmwə kə kələntə njə́ shilyə mə ká bikyi ntintimye hwi kwa wdunya, a ba tlanətə njə́ dzəmə tamwə ka mdi lə kulə ndangə. 27Vá ndza njə kala wuntyi mbəlyi kukulə vá mələ sarəka kwa mpya Hyalatəmwə zamə ngyi wə; ka mələ sarəka njə kəvi-kəvi, kala tsá ndza hyá mələ tazhe yaɓə ngahya bikyi ba nga wuntyi mbəlyi wə. Kutə zhigi mələtə sarəka tsa Yesu kalə, a tazhe paɗə mbəlyi batə wavi mələtə njə; ghi-njə tsá kə njə mələtə sarəka tsa lə mwa! 28Má wada ra Musa, mbəlyi lə bikyi tsá kə njə kətə tazhe ndza ka mbəlyi kukulə kə mələ sarəka kwa mpya Hyalatəmwə; a má vəcə aləkawalə kə Hyalatəmwə mputə lə wdla ghi tsa (a kətərəmbwe wada ra Musa səkə njə mwa) ná, Zəgwi ra Hyalatəmwə tsá kə njə kətə ka mdi kulə kə mələ sarəka; bikyi shə va Zəgwi-ranjə tsa mwa batə wavi wə.


text: 1Maa watsakum naha ɗerewel nakay na, neŋ Pol. Neŋ ndo i maslaŋ i Yesu. Neŋ ndo i maslaŋ i ndo hay bay, maa slər ga ha na, ndo hay bay. Maa slər ga ha na, Yesu Kəriste eye tə gər ŋgay ta Mbəlom Bəba kway nakə a lətse ahaya abəra ma mədahaŋ aye. 2Malamar siye hay tə neŋ kanaŋ tebiye nəmaa tsikakum naha me a nəkurom ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu Kəriste neheye mahaya gər eye ka dala i Galat aye. 3Mbəlom Bəba kway ta Bəy Maduweŋ kway Yesu Kəriste tâ pa fakuma ŋgama ada tâ vəlakum zay. 4Bəy Maduweŋ Yesu Kəriste kə vəl ha gər ŋgay, a mət na, hərwi ada Mbəlom mâ pəsakway ha mezeleme kway hərwi ada wu i məndzibəra neheye lele bay aye tâ ge bəy ka gər kway sa bay. A ge na, andza nakə a say a Mbəlom Bəba kway mâ ge aye. 5Zambaɗakway a Mbəlom ka tor eye. Mâ ge bo andza niye! 6Wu nakə nəkurom faya ka gumeye na, a geŋ hərɓaɓəkka! Mbəlom kə zalakum hərwi kâ tərum ndo ŋgay hay ada kə gakum ŋgwalak kəriye tə həlay i Yesu Kəriste. Ane tuk na, nəkurom faya ka mbəɗumeye dəba ta bəse tsa, ka pumeye bəzay a labara mekeleŋ eye nakə ka dzalum mə gər kurom ŋgwalak eye, ane tuk na, ŋgwalak eye bay. 7Labara ŋgwalak eye na, nakə na tsikakum aye bəna, mekeleŋ eye nakə a yaw abəra ka təv i Mbəlom sa aye na, andaya bay. Na tsikakum andza niye na, hərwi ndo hay andaya faya ta kwasakumeye ha mədzal gər, a satay mənese ha ada mambəɗa ha Labara Ŋgwalak eye i Kəriste. 8Taɗə ndoweye a tsikakum labara mekeleŋ eye wal abəra ka bəmalə nakə nəmaa tsikakum aye, kwa taɗə nəmay, kwa taɗə gawla i Mbəlom na, Mbəlom mâ vəlay mezeleme. 9Ɓa nəmaa tsikakum tsɨy, ada anəke na maseye mətsikakum naha sa. Taɗə ndoweye kə tsikakum labara mekeleŋ eye wal abəra ka bəmalə nakə ka tsənum aye na, Mbəlom mâ vəlay mezeleme. 10Ka dzalum mə gər kurom na tsik andza niye na, hərwi ada ndo hay tâ ɗəsleŋ ha gər ɗaw? Aʼay! Andza niye bay. A seŋ na, Mbəlom neŋgeye mâ ɗəsleŋ ha gər. Ka dzalum mə gər kurom na, a seŋ neŋ nâ yatay a gər a ndo hay ɗaw? Aʼay! Taɗə a seŋ nâ yatay a gər a ndo hay sa na, na sliye faya matəre ndo i məsler i Kəriste bay. 11Malamar ga hay, sərum ha na, Labara Ŋgwalak eye nakə faya na ɗiye ha aye, a yaw abəra mə bazlam i ndo hay bay. 12Na tsəne abəra ka ndo hay bay, ada maa tətikeŋ na, ndo hay wal bay sa tsa. Yesu Kəriste eye tə gər ŋgay a ɗeŋ ha. 13Mede ga nakə ahəl niye aye na paway bəzay a kule i Yahuda ma kəkay na, ka tsənum. A həlay niye na, na gawatay ɗəretsətseh a məhay gər i ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu ka zal naha haladzay. Na pəlawa tsəveɗ ka mədze tay ha. 14Mə walaŋ i ndo neheye məve may nəte aye na, na ze tay ha siye i ndo may hay tə məpay bəzay a kule may Yahuda hay. Na vəlaway ha bo ga peteh a kule i bəba təte may hay. 15Ane tuk na, Mbəlom kə zla ga. A zla ga na, kwa ahəl nakə ta wa ga zuk bay aye. Kə geŋ ŋgwalak ŋgay, a zeleŋ hərwi ada nâ ge məsler ŋgay a həlay nakə a yay a gər aye. 16A bəzeŋ ha wawa ŋgay mə neŋ hərwi ada nâ ɗa ha Labara Ŋgwalak eye nakə a tsik ka neŋgeye a ndo neheye nəteye Yahuda hay bay aye. Ahəl nakə a bəzeŋ ha aye na, nəmaa ge faya mahəmba ta ndəray bay. 17Na ye a Zerozelem mata tsike me ta ndo neheye nəteye tə leheŋ matəre ndo i maslaŋ i Yesu hay aye na, na ye ka təv tay bay. Na ye ɗuh kwayaŋŋa, na ye ka dala i Arabi. Ma dəba aye, na maw na ye a Damas. 18Məve mahkar a ye abəra mə ɗəma na, na ye a Zerozelem hərwi ada nâ ŋgatay a Piyer. Nəmaa ndza ta neŋgeye na, məhəne kuro gər eye zlam tsa. 19Na ŋgatay na, a Yakuba malamar i Bəy Maduweŋ kway Yesu Kəriste bəna, na ŋgatay a ndo i maslaŋ i Yesu mekeleŋ eye bay. 20Mbəlom a sər wu nakə na tsik aye na, deɗek, na raw me bay. 21Ma dəba eye na ye ka dala i Siri ada a Silisi. 22Ahəl niye na, məhay gər i ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu Kəriste neheye ka dala i Yahuda aye na, tə sər ga ha zuk bay. 23Tə tsənawa wu neheye siye i ndo hay tə tsikawa fagaya, tə gwaɗawa: «Ndo nakə ahəl niye a gawa kway ɗəretsətseh aye na, ka mbəɗa. Ɗuh anəke faya ma ɗiye ha Labara Ŋgwalak eye a ndo hay tuk. Ahəl niye na, a pəlawa tsəveɗ ka mədze ha ndo neheye tə dzala ha ka Yesu aye.» 24Ta zambaɗay a Mbəlom hərwi ga.


text: 1Dɔkagɨloe tɨ no̰o̰ ə, dɨje madɨ rəi əli Jəju ta lə dɨje kɨ Galile tɨ kɨ ndɔ kɨ Pɨlatɨ kɨ nje ko̰ɓe adɨ tɔli-de dɔkagɨlo tɨ kɨ ɨsɨ ɨjəi məsɨ kadɨ-kare adi Luwə. 2Ə Jəju ɨlə-de tɨ ə nə: «Ɨgɨri kadɨ dɨje kɨ Galile tɨ kɨ ɨngəi nḛ kɨ to kɨ ətɨ ɓəl be kɨn e mbata ke ə əi njé ra majal je kɨ ngay ɨtəi ndəgɨ dɨje kɨ Galile tɨ a? 3Jagɨ e be al. Nɨngə səi je wa ka adɨ m-əl səsi, re ɨyə̰i pa njɨyəsi je kɨ majal kɔ al ə, kosi a tɔ pətɨ be tɔ. 4Se oi kadɨ dɨje kɨ dɔgɨ gɨde e jijoo kɨ ndogɨ bɔr kɨ Sɨlowe tɨ osɨ dɔde tɨ tɔl-de kɨn, majal ləde ɨtə ndəgɨ dɨje kɨ Jorijaləm tɨ pətɨ tɨgə a? 5Jagɨ e be al. Nɨngə səi je wa ka adɨ m-əl səsi, re ɨyə̰i pa njɨyəsi je kɨ majal kɔ al ə, kosi a tɔ pətɨ be tɔ.» 6Go ta je tɨ kɨn, Jəju əl kujɨ ta kare ə nə: «Dɨngəm kare aw kɨ kagɨ mbay-kote kare kɨ mə-e me ndɔr nju tɨ ləne, ə ndɔ kare aw kadɨ tə n-ɨjə kande ɓa ɨngə kande dɔ tɨ al. 7Ə əl nje ngəm ndɔr ləne ə nə: “O, asɨ ɓal mɨtə ngata ə m-sangɨ kadɨ m-ɨjə kandɨ mbay-kote kam m-uso, nə m-ɨngə kande al. Majɨ kadɨ ɨtɨge kɔ, tadɔ kəme kɨ kadɨ a utɨ-n lo kare goto.” 8Nə nje ngəm ndɔ ka kɨn ɨle tɨ ə nə: “Ɓam, ɨyḛ adɨ a ɓal kare ɓəy. M-a m-ɔr gɨne kadɨ m-ɓukɨ sḭ nḛ je njae tɨ. 9Dɔmajɨ ə ɓal kɨ rangɨ ə a andɨ. A re ɓal kɨ rangɨ ə andɨ al ɓəy ə tə adɨ m-tɨge kɔ mɨndɨ.”» 10NDɔ kare Jəju ɨsɨ ndo nḛ dɨje kəy kaw-naa tɨ madɨ kare ndɔ ta kə̰ə̰ tɨ. 11Nɨngə me kəy kaw-naa tɨ ka kɨn, dəne kare kɨ ndɨl kɨ majal uwə, ɨlə tae nangɨ, asɨ ɓal dɔgɨ gɨde jijoo ɨsɨ me tɨ no̰o̰. NDɨl kɨ majal ka kɨn dɔɔ-e ngɔn, lo kadɨ ndajɨ taa majɨ goto tə goto. 12Lokɨ Jəju oo-e nɨngə ɓar-e ə əl-e ə nə: «Dəne ḭ kɨ taa kɨyə̰ taa dɔ to̰ tɨ ləi.» 13Jəju ɨndə jine dɔe tɨ, ɓa ta ji naa tɨ no̰o̰ par ə, dəne ndajɨ rɔne taa majɨ, nɨngə ɨlə ngɨrə kɨlə tɔjɨ dɔ Luwə tɨ. 14Lo kɨn tɨ, kɨ bo kɨ dɔ kəy kaw-naa lə Jɨpɨ je ka kɨn, mee o̰-e mbata kadɨ kɨ Jəju adɨ dəw rɔ nga ndɔ taa kə̰ə̰ tɨ, adɨ əl kosɨ dɨje ə nə: «NDɔ kɨ kadɨ dɨje rai kɨlə e mehḛ, ə ɨrəi ndɔe je tɨ kɨ mehḛ kɨn adɨ adi səsi rɔ nga, ɓɨ e ndɔ taa kə̰ə̰ tɨ al!» 15Ɓaɓe əl-e ə nə: «Səi njé kədɨ kəm dɨje! dəw kɨ ra dansi tɨ ə tutɨ mangɨ ləne ə se koro ləne ndɔ ta kə̰ə̰ tɨ, lo kuso nḛ tɨ aw sie lo ka̰y man tɨ al ə? 16NGa dəne kam kɨ e ngon ka Abɨrakam, kɨ Sata̰ uwe gɨn tɔgɨ tɨ ləne asɨ ɓal dɔgɨ gɨde e jijoo be kɨn ə, kadɨ m-tute m-ɨle taa al mba ke kɨ e ndɔ ta kə̰ə̰ a?» 17Dɔkagɨloe tɨ kɨ Jəju ɨsɨ əl ta kɨn nɨngə, rɔ njé ba̰ je lie sɔl-de ngay. Nə rɔ kosɨ dɨje nəl-de ngay mbata nḛ je kɨ ətɨ ɓəl kɨ Jəju ɨsɨ ra. 18Go tɨ nɨngə Jəju ə nə: «M-a m-ɔjɨ səsi nḛ kɨ tɨtɨ-naa kɨ ko̰ɓe lə Luwə, m-a m-un nḛ kare kadɨ m-ɔjɨ-n səsi. 19To tɨtɨ-naa kɨ kandɨ kagɨ madɨ kɨ a ɓari-e nə mutadɨ kɨ dəw madɨ un dɨbɨ me ndɔr tɨ ləne kɨn be. Kandɨ kagɨ ka kɨn ɨbə, tɔgɨ, adɨ yəl je uwəi lo kɨsɨ bajie je tɨ.» 20Jəju təl əl ɓəy ə nə: «M-a m-un nḛ kɨ rangɨ kare kadɨ m-ɔjɨ-n səsi ko̰ɓe lə Luwə. 21To tɨtɨ-naa kɨ əm kɨ dəne madɨ un lɔy-n ndujɨ kɨ me kee joo, adɨ ndujɨ kɨ lɔy ba pətɨ ḭ kɨn be.» 22Lokɨ Jəju ɨsɨ aw Jorijaləm tɨ, ndo ne dɨje ɓe bo je tɨ kɨ ngan ɓe je kɨ ɨndə man tɨtɨ. 23Nɨngə dəw madɨ dəje ə nə: «Ɓaɓe, dɨje ngay al ba par ə a aji a?» Ə Jəju əl-de ə nə: 24«Uwəi tɔgɨsi ba kadɨ uri kəy kɨ ta rəbɨ kɨ mbəngɨrə, tadɔ adɨ m-əl səsi, dɨje ngay a sangi kadɨ n-urii nə a asi al. 25Lokɨ ɓa nje kəy a ḭ taa, ə a utɨ ta kəy nɨngə, səi je ɨnayḭ-naa taga, ɨləi ngɨrə kɨndə ta kəy əi nə: “Ɓaɓe, ɨtḛḛ ta kəy adɨ-je!” kɨn ɓa, e a əl səsi ə nə: “Səi, m-gər lo kɨ ḭḭ tɨ al.” 26Lo kɨn tɨ, a əli əi nə: “J-uso səi nɨm, j-a̰y səi nɨm, taa ta mbalo je ləje ə ɨndo nḛ dɨje tɨ nɨm tɔ.” 27Nə, a əl səsi ə nə: “M-gər lo kɨ ḭḭ tɨ al, ɔri rɔsi kɔ rɔm tɨ. Səi pətɨ səi njé ra majal je.” 28Loe tɨ kɨn, a no̰i je, a ɨngəi ngangɨsi je, lokɨ a oi Abɨrakam je, kɨ Isakɨ je, kɨ Jakobɨ je, kɨ njé kəl ta kɨ ta Luwə tɨ pətɨ me ɓeko̰ tɨ lə Luwə. Nɨngə səi je, a tuwəi səsi ɓukɨ səsi kɔ taga. 29Dɨje a ḭḭ kɨ lo kɨbə kadɨ tɨ je, lo kur kadɨ tɨ je, jam dɔ ɓe tɨ je, gɨn ɓe tɨ je, kadɨ rəi ɨsi ta nḛ kuso tɨ ɓeko̰ tɨ lə Luwə. 30Lo kɨn tɨ, dɨje madɨ kɨ əi njé kɨ gogɨ a təli njé kɨ kəte, ə dɨje kɨ madɨ kɨ əi njé kɨ kəte a təli njé kɨ gogɨ tɔ.» 31Dɔkagɨloe tɨ wa kɨn, Parɨsɨ je madɨ rəi rɔ Jəju tɨ əli-e əi nə: «Ɔtɨ lo kɨn tɨ kɔ, aw lo kɨ rangɨ tɨ, tadɔ Erodɨ ge kadɨ n-tɔli.» 32Ə Jəju əl-de ə nə: «Awi əli nja̰ dəw kam, təkɨ ɓone kɨ lo ti, m-a m-tuwə ndɨl je kɨ majal nɨm, m-a madɨ dɨje rɔ nga nɨm tɔ, ɓa ndɔ kɨ ko̰ mɨtə ə m-a tɔl ta kɨlə ləm. 33Nɨngə sɔbɨ kadɨ m-un ta rəbɨ ləm me ndɔ tɨ kɨ ɓone nɨm, lo ti nɨm, lo ti kɨ go tɨ nɨm, tadɔ e nḛ kɨ go rəbe tɨ al kadɨ nje kəl ta kɨ ta Luwə tɨ, oy lo kɨ rangɨ tɨ, ɓɨ oy Jorijaləm tɨ al. 34«Səi dɨje kɨ Jorijaləm tɨ, oyo, səi kɨ Jorijaləm tɨ, səi kɨ səi njé tɔl njé kəl ta je kɨ ta Luwə tɨ, səi njé tɨlə dɨje kɨ Luwə ɨlə səde adɨ səsi kɨ mbal tɔli-de. NJa ngay, m-sangɨ kadɨ m-kaw səsi təkɨ ko̰ kɨnjə a kaw-n ngane je kɨ tɔde gɨn bagɨne tɨ kɨn be, nə ɔdi al. 35Nɨngə kɨ ne kɨn, Luwə a ɨyə̰ kəy kaw-naa ləsi kɔ jisi tɨ. Ə adɨ m-əl səsi madɨ oi təkɨ a oi-mi al bɨtɨ kadɨ dɔkagɨlo madɨ a re kɨ a əli əi nə: “NJangɨ dɔ e dɔ dəw tɨ kɨ re me tɔ Ɓaɓe tɨ.”»


text: 1Wiinə 'watəginə ŋga Ŋunyi Habara agyanə Yeesu Aləmasiihu, Uuzənə ŋga Əntaŋfə. 2Kə ɗii makə sətə bii Əntaŋfə ka Uuzənaakii asəkə ləkaləkatə ŋga anabi Isaaya oo'i: “Wanyinə ka sləkeenə ka masləkee əndaaki kaa ca ta ka hə kəŋwanə, ca haɗatəgi ka hə də rəgwa, taabu'u nii kwa dzə. 3Ka kaalanə nə ci agi bilinə, ca ba, Haɗatəgimə də rəgwa ka Slandana, Kəŋeemə ka ci ka rəgwa.” 4Ha'ə makə ətsə shigi Yoohana əndə ɗa bapətisəma aagi bilinə. Ca waaza ka ənja, ca ba, “Uneemə ka ɗa 'waslyakəənə, una baanə ka Əntaŋfə, ənjə a yiɓə koonə bapətisəma, kaa Əntaŋfə a tifyagi koonə 'waslyakəənə goonə.” 5Wata ənji asəkə vəranə ŋga Urusaliima, da hara hanyinə ŋga Yahudiya patə a shi ka fa waɓənə ama Yoohana. Təya baabagi 'waslyakəənatii, ca ɗa ka tii bapətisəma asəkə gəərə ŋga Urədunə. 6Ma Yoohana, shiŋkinə ŋga ŋgyalooba nji ka kəjeerənaakii. Ca əgəgi ŋukii də gyara ŋga kuvə'unə. Ayiwa da moozəŋa nji zəmaakii. 7Ca ba ka ənja, “Tə'i əndətə na uugya ba'ə ka shinə, ɗuunuunaakii palee ka naaki. Taa zə'u ŋga ɓiɓinaakii, paa nyi mbu'i bahə gwaŋaanənə, nya pərəgi. 8Də ma'inə ɗii nyi koonə bapətisəma. Amma ma ca, də Malaaɓa Ma'yanə nii kəya ɗa koonə bapətisəma.” 9Ma ka saa'ikii, kə ma'i Yeesu də Nazaratu anə hanyinə ŋga Galili, ca palə aaɓii Yoohana. Yoohana a ɗa ka ci bapətisəma asəkə gəərə ŋga Urədunə. 10Ma ca shigi ha'ə agi ma'inə, wata ca nee ka səkəntaŋfə mawunəkii, Ma'yanə ŋga Əntaŋfə a jima aanəkii makə kurəkuta. 11Wata uura ŋga əndə a waɓya dadagyə, əŋki ci, “Hə nə Uuzənaaki. Kə uu'i nyi tə hə. Hə ca uuɗagi səkəki.” 12Ma daba'əkii, pii wata Ma'yanə ŋga Əntaŋfə a kərəgi tə Yeesu aagi bilinə. 13Baanə ənfwaɗə pu'unə nə ci agi bilinə. Seetanə a təɓə tə ci. Tə'i dabanyinə agi biliita. Amma kə cakə malaa'ikanyinə tə ci. 14Kə kəsəgərə ənji tə Yoohana aa furəshina, wata Yeesu a maɗə, ca palə aanə hanyinə ŋga Galili. Ca dzə də waaza Ŋunyi Habara ŋga Əntaŋfə. 15Əŋki ci, “Kə uugi saa'i mbu'unə. Kədəhə nə Əntaŋfə ka ɗa ŋwaŋuunaakii. Uneemə ka ɗa 'waslyakəənə, una baanə ka ci, una vii gooŋga ka Ŋunyi Habara.” 16Ma Yeesu a dzə də wiigi'inə ama uunəvə ŋga Galili, wata ca lapaa ndzəkəŋushi'inə bəra'i, təya təəmə; waatoo i Simoonə da Andərawəsə. 17Yeesu a ba ka tii, “Shoomə atsaki, kaa nya dzəgunə koonə makə sətə ci ənjə a ɗa slənə ŋga təəmə ənja.” 18Pii wata təya bwasee ka slaaɗatii, təya palə atsakii. 19Ma ca əntsahee gi'u, wata ca nee ka manjeevənə ŋga Zabadiya, waatoo i Yakubu da Yoohana, tii asəkə kumbawalatii ka haɗa də slaaɗatii. 20Pii wata ca 'wa tə tii, təya bwasee ka dəsənətii da ənji slənə ka tii asəkə kumbawala, təya palə atsakii. 21Ma daba'əkii, təya palə aasəkə vəranə ŋga Kafarənahumə. Makə mbu'ya uusəra ŋga əpisəka, wata Yeesu a dzə aasəkə kuvə də'wa, ca ndzaŋə dzəgunənə ka ənja. 22Makə fii tii dzəgunənaakii, kə ɗii ka tii ka sə ŋga hurəshishinə, acii də shiinaakii saakii cii kəya dzəgunə ka tii, əntaa makə sətə ci maliminə ŋga bariya a dzəgunə ka tii. 23Pii wata waatsə əndə ginaaji asəkə kuvə də'watii, 24ca ka vurənə, əŋki ci, “Yeesu əndə Nazaratu, mi nə uushi gaamə a pa da hə kwa? Kə shi hə ka zamaginə diinə kwa? Kə shii nyi taa wu nə hə: Malaaɓa əndətə sləkee Əntaŋfə nə hə.” 25Wata Yeesu a la ŋguruunə ka ginaajita, əŋki ci, “Ndzaawə kəɗa'ə! Dzəgi ashi əndətsa!” 26Wata ginaajitə a udzətə tə əndəta, ca kagi vurənə, ca shigi ashikii. 27Kə ɗii ka ənji patə ka sə ŋga hurəshishinə ka shaŋə, təya ba ahadatii, “Mi nə uushi ha'ə makə ətsa? Ma ətsa, kura dzəgunənə. Taa ginaajinyinə maa, agi wazənə nə ci ka tii də baawəɗa, təya fa tə ci.” 28Pii wata habaraakii a huwugi taa dama patə anə hanyinə ŋga Galili. 29Makə shigi i Yeesu asəkə kuvə də'wa, wata təya dzəgərə tii da i Yakubu da Yoohana aasii aa ha i Simoonə da Andərawəsə. 30Ma gi ci, gwakə nə sərəhu ŋga Simoonə minəkii, kə tsəfəgi shishinətə iza'u. Wata təya ba ka ci oo'i, gwakə nə ki. 31Makə fii ci ha'ə, ca dzə aaɓitə, ca kəsətə tə ki ka ciinə, ca maɗee ka ki. Wata iza'unə ŋga shishinətə a əpigi. Ka ha'ə, kə ɗii ki ka tii zəma. 32Ma kədəwanə, ətsə kulagərənə ŋga uusəra, wata ənjə a kyaara ka Yeesu ənji bwanea da ənji ginaaji patə. 33Kə jagi ənji vəraatə də nə patə aahatə aa uura mayi. 34Ca mbəɗəpaa də ənjitə kyaara ənji da bwaneanyinə laŋə kama kama ashitii, ca lyaakagi ginaajinyinə laŋə ashitii. Pooshi ci luuvə ginaajinyinə a waɓə, acii kə shii tii taa wu nə ci. 35Ma ətsə tsəɗakə ha ma'ə mapukəmə, wata Yeesu a maɗə, ca palə ka hatə pooshi ənji davə, ca ɗa də'wa. 36Makə ma'i Simoonə da hara ənjita, wata təya palə ka alənə tə ci. 37Makə lapaa tii tə ci, əŋki tii ka ci, “Agi alənə nə ənji patə tə hə.” 38Əŋki ci ka tii, “Ma ɗanaamə, dzaamə ka hara vəranyinə kədə-kədəhə kaa nya waaza davə əsə. Acii ci nə sətə kira tə nyi.” 39Wata ca wiigi'itə hanyinə ŋga Galili patə, ca dzə də waazanə asəkə kuvə də'wanyinatii, ca lyaakagi ginaajinyinə ashi ənja. 40Yoo, wata əndə'i əndə uyikuzənə a shi aaɓii Yeesu, ca gərə'waanə akəŋwaciikii, ca kədii kaa Yeesu a tsakə tə ci, əŋki ci, “Maɗa ka luuvənə nə hə, ka mbeenə nə hə ka mbəɗəpaanə də nyi, kaa nya shii ndzaanə malaaɓakii.” 41Kə nyihə Yeesu təgunuunə ŋga əndəta, wata ca təɗapaa ciinəkii, ca təɓətə tə ci, ca ba ka ci, “Awa, kə luuvə nyi. Mbəɗuu.” 42Pii wata kə dzəgi uyikuzənətə ashikii, kə mbə'i ci. 43Wata Yeesu a ba ka ci, “Duu saaku.” Amma ca ɗa ka ci bariya də ŋgeerənə 44də banə, “Fatə ŋga'ə, kaa nya ba ka hə, ga ha bapaa ka əndə sətsə ɗii shaŋə. Amma ma ɗanəkwa, duu aa ha limanə, ha ɓaarii ka ci naaku na, ca tsaamətə taa iitə nə hə. Ma daaba'əkii, ha ɗa sataka makə sətə bii Muusa, kaa ənji patə a shii oo'i, kə mbə'i hə tanyi.” 45Amma əndətə a dzə saakii də baaba waɓəətsə taa dama patə yadə mbəɗeenə taa gi'u. Putə ŋga ətsə ha'ə, pooshi Yeesu ənyi ka mbee ka dzənə aasəkə əndə'i vəranə ka rəgwa ginə ŋga ənji ma'ə. Amma kə ndzaa ci saakii agi bilinə, ənjə a shi aaɓiikii taa dama patə.


text: 1Mi Pol kɨ nje kaw kɨlə lə Jəju Kɨrɨsɨ kɨ go ndɨgɨ tɨ lə Luwə, naa tɨ kɨ ngoko̰ je Tɨmote, j-uwə jisi səi njé kaw-naa je lə Luwə kɨ ɨsi Korḛtɨ tɨ, taa j-uwə ji dɨje lə Luwə kɨ ɨsi dɔnangɨ tɨ kɨ Akay tɨ tae ba pətɨ tɔ. 2Kadɨ me-majɨ kɨ kɨsɨ-maje lə Bawje Luwə əi kɨ Ɓaɓe Jəju Kɨrɨsɨ e naa tɨ səsi. 3J-ɨlə tɔjɨ dɔ Luwə tɨ kɨ Baw Ɓaɓe ləje Jəju Kɨrɨsɨ. Bawje kɨ me-majɨ lie to mbar mbar, kɨ e Luwə kɨ nje sɔl me me nḛ je tɨ pətɨ. 4E ə e nje sɔl me je dɔ ko̰ je tɨ kɨ dangɨ dangɨ, mba kadɨ je ka jɨ sɔl me dɨje kɨ ko̰ je kɨ dangɨ dangɨ tḛḛ dɔde tɨ tɔ. Kadɨ jɨ sɔl mede kɨ me-sɔl kɨ j-ɨngə rɔe tɨ. 5Be tɔ ə, təkɨ j-ɨngə-n ko̰ lə Kɨrɨsɨ ngay, Kɨrɨsɨ sɔl meje ngay tɔ. 6Re j-ɨsɨ j-ɨngə ko̰ ɓa, e kɨ mba kadɨ mesi sɔl-n, taa e mbata kajɨ ləsi tɔ. Re me je sɔl ɓa, e kɨ mba kadɨ adɨ səsi me-sɔl tɔ. NGa nɨngə, me-sɔl kɨn a ra kadɨ tə uwəi tɔgɨsi ba me ko̰ tɨ təkɨ j-ɨsɨ j-ɨngə ko̰ kɨn be tɔ. 7Lo kɨn tɨ, j-ɨndə meje dɔsi tɨ njɨriri, tadɔ jɨ gər kadɨ lokɨ ɨsɨ ɨndəi rɔsi naa tɨ səje dɔ ko̰ tɨ, ɨsɨ ɨndəi rɔsi naa tɨ səje dɔ me-sɔl tɨ kɨ j-ɨsɨ j-ɨngə tɔ. 8NGakom je, jɨ ndɨgɨ kadɨ ɨgəri go ko̰ kɨ tḛḛ dɔje tɨ dɔnangɨ Aji tɨ kɨn. Dɨje adi-je ko̰ kadɨ kɨ dum kəl tae, e ko̰ kɨ al dɔ sɨngəje. Dəw kɨ ɨndə mene dɔ tɨ kadɨ n-a n-ɨsɨ kɨ dɔne taa goto. 9Je j-ɨndə meje tɨ kadɨ je dɨje kɨ gangi ta koy dɔje tɨ ngata. Nɨngə e be mba kadɨ j-uwə-n kul rɔje je wa al, nə kadɨ j-uwə kul Luwə kɨ nje kadɨ njé koy je ḭḭ lo koy tɨ. 10E e ə taa-je ta ko koy tɨ kɨn, nɨngə a nay kɨ lo taa-je tae tɨ. E ə j-ɨndə meje dɔe tɨ, kadɨ a taa-je ta ko koy tɨ kɨn ɓəy. 11Nɨngə, səi wa ka ɨsɨ ɨndəi rɔsi ta tɨ tɔ, me kəl ta tɨ kɨ Luwə mbata tɨ ləje. Luwə a ra səje majɨ kɨ rəbɨ nḛ kɨ dɨje ngay dəji mbata tɨ ləje. Lo kɨn tɨ, majɨ kɨn a təl nḛ ra oyo lə dɨje ngay mbata tɨ ləje tɔ. 12Nḛ kɨ adɨ-je rɔnəl, meje uwə-je kɨ ta al, jɨ gər kadɨ njɨyəje dan dɨje tɨ kɨ gəri Luwə al, e kɨ hal kɨ sɔl lɔm lɔm, kɨ nḛ ra kɨ rɔjetɨ kɨ ḭ rɔ Luwə tɨ. Nɨngə e njɨyə kɨ jɨ njɨyə kɨ gosɨ lə dəw al, nə kɨ ra majɨ lə Luwə. Kɨ bo ngay, e kɨ pa njɨyə kɨn ə jɨ njɨyə-n kɨ rɔsi tɨ. 13Ta kɨ jɨ ndangɨ j-adɨ səsi kɨn, e ta madɨ kɨ rangɨ al, nə e nḛ kɨ ɨtɨdəi ə ɨgəri me wa kɨn par. NGa nɨngə, m-gər kadɨ a gəri me ay njay ɓəy. 14Təkɨ ɨgəri ndə̰y ngata kɨn, a ɨgəri ay njay, ndɔ təl Ɓaɓe Jəju tɨ kɨ j-a je nḛ rɔnəl ləsi təkɨ a səi nḛ rɔnəl ləje kɨn be tɔ. 15Kɨ me kɨ tḭ katɨ kɨn ə, m-ndɨgɨ kadɨ səi ə m-tḛḛ dɔsi tɨ kəte, kadɨ m-adɨ səsi ɨngəi ra majɨ kɨ ko̰ joo. 16NGa nɨngə kadɨ m-ḭ dɔsi tɨ taa m-aw dɔnangɨ Masəduwan tɨ, ə m-ḭ Masəduwan tɨ ɓa, m-təl m-re dɔsi tɨ gogɨ ɓəy kadɨ tə ɨrai səm me nḛ ge je tɨ ləm kadɨ m-aw Jude tɨ. 17NDum kɨ m-un kɨn, m-un kɨ no̰o̰ be par al, taa ndɨgɨ ra je ləm e kɨ go mər ta tɨ lə dəw kadɨ tə m-əl m-ə nə «oyo» ə m-təl m-ə nə «jagɨ» al. 18Luwə asɨ kadɨ ma najɨ ləm: ta je kɨ j-əl səsi e «oyo» nɨm «jagɨ» nɨm al. 19Tadɔ Jəju Kɨrɨsɨ, NGon lə Luwə kɨ je kɨ Sɨlasɨ je kɨ Tɨmote je j-ɨlə səsi mbḛ ta lie kɨn e «oyo» nɨm «jagɨ» nɨm al. E dəw kɨ ta kɨ a ɨngə rɔe tɨ e «oyo» par. 20Nɨngə kun mɨndɨ je lə Luwə pətɨ, Kɨrɨsɨ ə e nje tɔjɨ-de kə nə «oyo» e kɨ rɔjetɨ, taa e kɨ go rəbɨ lie tɔ ə j-ɨsɨ j-əl-n j-ə nə «Amen», mba kulə-n tɔjɨ dɔ Luwə tɨ tɔ. 21Nɨngə e Luwə ə e nje kadɨ-je nɨm, səi je nɨm, tɔgɨ me kɨndə rɔ naa tɨ kɨ Kɨrɨsɨ. E ə mbətɨ-je ɨndə-je ta dangɨ mbata ləne. 22E e tɔ ə ɨndə ndajɨ ləne rɔje tɨ tə nḛ ləne, taa ɨndə NDɨlne meje tɨ tə nḛ kɨ adɨ-je dɔ kəte dan nḛ majɨ je tɨ kɨ ɨndə ta dangɨ mbata ləje, kadɨ a adɨ-je. 23Mi m-dəjɨ Luwə kadɨ gangɨ ta ndɔm, re m-ngom: nɨngə e mba kadɨ m-tujɨ mesi al, ə m-təl m-re-n Korḛtɨ tɨ gogɨ al. 24Nɨngə jɨ sangɨ rəbɨ kadɨ j-ɨndə tɔgɨ dɔsi tɨ kadɨ adi mesi al jagɨ, tadɔ ɨsɨ uwəi tɔgɨsi ba me kadɨ-me tɨ ne ngata. Nḛ kɨ j-ɨsɨ jɨ sangɨ, e kɨndə rɔ naa tɨ səsi dɔ kɨlə tɨ mba kadɨ ɨngəi rɔnəl.


text: 1Má tə wuntə vi, tə vəci kə mkyəgwa, ba Yesu ntahə jalyi mə wuntə vwə ha, hyá lə mbəlyi kə zəli njə́. Mbəlyi kə zəli njə́ ngyi mwa ná, ba má zhərəshə tə́ hyá; təmburi tsətsə, acə hyá mə ɓələ ghi ha tsa ka zəmə. 2Má venkwa kə wuntyi ká Farisi nata hyá tə ɓələ ghi ha ngyi, ba ká Farisi ngyi gə sha Yesu nee, "Nata wsi ndza mbəlyi-nga mələ naw? Wuri wada ra Musa kə nkatə mbəlyi kə mələ tlə́nə tsatsa tə vəci kə mkyəgwa dye!" əkwə hyá. 3Ba Yesu gə sha hyá nee, "Ndara ala yə janggatə wsi kə Dawuda mələtə zamə, vi kə má tsəshə njə́ hyá lə mbəlyi məsəbə-njə huri? 4Venkwashə, ba njə li dzəgwa mpya Hyalatəmwə, a ba ɗahwi buredyi kə mbəlyi fəyə ka nga Hyalatəmwə! Ba njə nggərəkə tə́ mbəlyi məsəbə-njə, ba hyá ɗahwi dəwa! A má kwə wada ra Musa, mdi shə ba zəmə buredyie wə—se waləka ká mələ sarəka kalə. 5Ala yə janggatə kwa wada ra Musa dəwa nee, wamara vəci kə mkyəgwa ná, ndaka ɓələntə wada kə nkatə mbəlyi kə mələ tlə́nə tə vəci kə mkyəgwa ká mələ sarəka kwa mpya Hyalatəmwə səkə kə sarəka ndza hyá mələ, a bikyi mə tə́ hyá wə huri? 6Yira gə sha yə mwa, wuntə wsi kə mdashə mpya Hyalatəmwə lə kulə tsá shə tə nkwaa! 7Wuri kə ɗafətəgwa kwa Dləparamə Hyalatəmwə nee, 'Zhihwi tsá kə rá "i, lə zərəndza; a vá "i sarəka rá wə,' əkwə Hyalatəmwə; má ndərəma kə sənata wsi mə vəcə tsa yə, kandə yə ɗa mbəlyi má bikyi və fashə wə. 8Má Zəgwi ra Za nə, njə́ Tlamda vəci kə mkyəgwa," əkwə Yesu sha hyá. 9Ba Yesu tlagwa tə nkwa shə, a li dzəgwa wuntə mpya adəwa. 10Má kwa mpya shə, wuntə mdi kə mtə-mtə pəla tsá shə. Wuntyi mbəlyi kwa mpya shə mwa, wuri hyá kə "i və wsi ndza hyá wule Yesu tə; təmburi tsətsə, ba hyá gə sha njə́ nee, "Kə hyi-hyi ba mbəlyi mbə mdi má kulingə tə vəci kə mkyəgwa ná?" əkwə. 11Ba Yesu gə sha hyá nee, "Tsəma mələ mdi, a na təmə-njə kutə ndyandyangə kə tərə dzəgwa bəlagajə tə vəci kə mkyəgwa ri? Mdi shə mə yə ba kə́lyə kə kəlamə njə́ ná? 12A vá mdashə mdi mdashə təmə kashashaw? Təmburi tsətsə, kə hitəgwa ba mbəlyi vwi mdi tə vəci kə mkyəgwa pakatə!" əkwə Yesu. 13Ba njə gə sha mdie, "Ntərəkə pəla-ranga," əkwə. Ntərəkə kə mdie ntərəkə pəla-ranjəa, ba pəla shə njigwe gwagulangə, kala wuntə pəla-ranjə kulingə tsa! 14Má ká Farisi kwa mpya shə, ba tlagwa li jilyə; acə hyá mə mələ səkwanyi kə pətlə Yesu. 15Má vi kə Yesu fatə wsi kə hyá mputə mbweghe-njə tsa, ba njə hwə hwə-ranjə tə nkwa shə. Mbəlyi kúkulə mwa ná, ba zəlitə njə́ məsəbə; ba njə mbə́tə ngyí má kulingə mə hyá paɗə. 16Ba njə "yəmə hyá nee, "Washə yə gərəshə habarə wsie tə́ mdi wə!" əkwə. 17Njə́a mwa, wuri kə ncətə jiri vəcə Hyalatəmwə kə Ishaya Zakuri ɗafətə zamə nee, 18"Na Mdi kə mnə-ra tsa, tsá kə rá ntashə; njə́ tsá kə rá "intə kashasha! Wuri ghi-ra kə bwə tá njə́ dabwaa ndangə. Yira dzəgə fə Mambəli-ra kwa mni-njə, a njə dzəgə gə jiri-ra tə́ mbəlyi kwa wdunya paɗə. 19Masələmi njə: ka dzəgə njə mpa rə mnyə, a dlangətə nggurədlə wə; ka dzəgə njə wahi vəcə tə nkwa ndza mbəlyi tsənigwa tə mwa wə. 20Ka dzəgə njə ɗa mbəlyi má dənama tə́, lə ngyí hələgi tá mtə wə. Tlə́nə jiri tsá mələ njə, nda zəmə nkwa njə lə jiri, a jiri ndza ka wsi kə mələ tə́ mbəlyi paɗə. 21Tə njə́ dzəgə mbəlyi kwa wdunya ngga paɗə," əkwə. 22Ba mbəlyi kələkə wuntə mdi kə hyala ɗa səkə tə́ Yesu, tsá kə hyala mbərətə ka bata lə ka ghuli; ba Yesu mbə́tə njə́, ndaka nənə nkwa, a gə vəcə ntar, ntarrə! 23Paɗə mbəlyi tə nkwa shə ná, ba ndayə, a gə nee, "Karə nə, Shi ra Dawuda ndza mbəlyi ghə səkə-njəa mdie náa?" əkwə hyá. 24A má vi kə ká Farisi fatə vəcə mbəlyi ngyi ná, ba hyá gə nee, "A-á, Balazabubwa mbəgə hyala nggərəkə dənama ndza njə dlə hyala ngyi lə tá mbəlyi!" əkwə fashə. 25Yesu mwa, wuri kə sənata zəzi-hya tsa, ba gə sha hyá nee, "Má ba mbəlyi tə hyə mbəgə ntəkalyə ghi-hya bwata ɓwagə, a mpa lə ghi-hya nə, hyə shə dzəgə wtlə, a njigwe ɓwagə. Tsətsə lə wamara mələmi lə ya kə ntəkalyəgwa bwata ɓwagə, a mpa dəwa; mələmi shə lə ya shə dzəgə wtlə, a tətahəntəgwa. 26Təmburi tsətsə, má ndərəma mbəgə hyala tsá kə dlə hyala tá mbəlyi nə, ndana wuri hyala kə ntəkalyəgwa bwata ɓwagə, a ɗa ghi-hya; mbəgə-hyaa mwa, ka dzəgə njigwe lə dənama kəlama gurehwigwa wə. 27"Má ndərəma lə dənama ra Balazabubwa dlə hyala rá tá mbəlyi nə, lə dənama ra waá dlə hyala ngayə mbəlyi tá mbəlyi ri? Mbəlyi-yə lə ghi-hya dzəgə zhini yə vəcə-ra tsa nee, wuri yə kə za mə vəcə-yəa! 28A má lə dənama ra Mambəli Hyalatəmwə dlə hyala rá tá mbəlyi ki, ba yə sənata nee, pakatə, wuri mbəgə Hyalatəmwə kə səkə tá yə. 29"Ghəli shə ba səkə jakə ya məgəle ra mdi, a wsətə wsha-njə, a na njə má gurehwi məgəle tsa hataba ná? Se njə́ gurehwi məgəle tsa ba mputə njə́ tə zəwə, nda ndza njə wsətə wsha-njə paɗə, a hwə lə huri? 30"Má mdi má ka ngara mdi nə, dawa-tara njə; má mdi má vwi rá lə tsəni mbəlyi səkə tá mbəgə Hyalatəmwə, tətahəntə nkwa tsá mələ njə. 31Təmburi tsətsə, yira gə sha yə, zaka mbwara bikyi kə mdi mələtə lə zaka mbwara wsha ntintimye kə mdi gətə ka wsi kə wshəntə Hyalatəmwə, ndaka ntivintəgwa; a má mdi kə wshəntə Mambəli Hyalatəmwə, ka dzəgə bikyi-njə ntivintəgwa wə. 32Má mdi kə gə wsi ntimye dzəgə tə Zəgwi ra Za, ndaka ntivintəgwa bikyi-njə; a má mdi kə gə wsi ntimye dzəgə tə Mambəli Hyalatəmwə, ka dzəgə bikyi-njə ntivintəgwa batə wavi wə. 33"Má fwə ndərə ná, dandərəa ye-ranjə; má fwə ntimye, dantimyee ye-ranjə. Səkə kə ye-ranjə tsamətə fwə mbəlyi. 34Yə nə, nggwasə shishi yə ndangə! Kandə yə gətə vəcə jiri təmburi ndza-rayə ka mbəlyi "yagarə wə dye! Təmburi səmə kwa mni mdi gə vəcə mdi. 35Má mdi tsapə, səmə kwa mni-njə tsapə mələ wsi tsapə njə; má mdi "yagarə ná, səmə kwa mni-njə "yagarə mələ wsi "yagarə njə. 36"Jiri tsá gə rá sha yə, má tə vəci dzəgə Hyalatəmwə gə kita, zaka mbwara vəcə fafashə və́ mdi gətə dzəgə kə́ləgwa dzəgə kita tsa, a mdi shə nə wsi mə. 37Təmburi vəcə kə mdi gə, tsá kə dzəgə kələntə mdi səmə kwa vəcə kita; a njə́ tsá kə dzəgə tsə́ mdi mwa," əkwə Yesu. 38Ba wuntyi mala-mala kə sənata wada ra Musa lə wuntyi ká Farisi gə sha Yesu nee, "Mala, wuri yə́ kə "i ba na mələtə yə́ wsi kwatsəka, tsá kə ncətə nee, ndana dənama ra Hyalatəmwə tsá va na handanda," əkwə hyá. 39Ba Yesu gə nee, "Ntimye hwi, yə mbəlyi fangyi dye! Wuri yə kə dlənata Hyalatəmwə ndangə! Wsi kwatsəka tsá və yə a mbəlyi ncə yə, kwə yə ná? Wsi kwatsəka shə, a mbəlyi ncə yə wə—se waləka tsəli wsi kə mələrətəgwa tə́ Yunusa Zakuri zamə tsa. 40Təmburi kala tsá kə Yunusa mələtə hya makənə kwa hwi kələpə, tsətsə dzəgə Zəgwi ra Za hya makənə kwa hyə. 41"Má tə vəci dzəgə Hyalatəmwə gə kita nə, ká Ninawi zamə dzəgə tlagwa, a ncətə ndza-rayə ntimye, yə mbəlyi fangyi. Təmburi má vi kə hyá fatə vəcə Hyalatəmwə kə Yunusa gərətə tə́ hyá, ba hyá wtubyi; a wuntə mdi tsá shə tə nkwaa tá yə ndzaranjəa, tsá kə mdashə Yunusa kashasha, a ka wtubyi yə tə́ wə. 42Má tə vəci ndza Hyalatəmwə dzəgə səkə gə kita tsa mwa, malə vá ndza ka mbəgə ká Sheba zamə dzəgə tlagwa dəwa, a ncətə ndza-rayə ntimye, yə mbəlyi fangyi. Təmburi tityi səkə njə ka fá vəcə və́ Sulaimanu gə lə ntsəkulə-njə; a má tə nkwaa ndzaranjəa mwa, wuntə mdi kə mdashə Sulaimanu tsá shə, a ka həwə vəcə-njə yə wə. 43"Má ba hyala hwə tá mdi, a li dzəmə gamba ka və nkwa nilyi kə mkyəgwa, má ba njə ndyarə va vətə nkwa, 44njə dzəgə gə nee, 'Yira zhinigwa dzəgə tá mdi-ra kə rá hwə tə́ ɓayəa,' əkwə. Má vi kə njə səkə tá mdie, ɗaɗawə nkwa; wuri kə yimitəgwa dandərəa. Tsa"a kwə hyalaa mwa, shalala nkwa; wuntə wsi shə kə səkə tá mdie wə. 45Ba njə li dzəgə kakə wuntyi hyala mburəfungə mwa, ngyí kə mdashə njə́ lə kəladawa; a ba hyá səkə tá mdie, acə mə ɗa njə́. Má ndza ra mdie mwa, ba mbərə ka wsi ntimye kashasha, mdashə tsá alandzaa. Tsətsə mwa dzəgə njə mələrəshəgwa tə́ mbəlyi "yagarə fangyi," əkwə Yesu. 46Má vi ndza Yesu tə gə vəcə tə́ mbəlyi ná, ba nggwasama ra Yesu səkə lə mama-rahya. Ba hyá tlətə pəlyə məndəge, ba mnəkə nkwa jakə nee, "Gə wa sha Yesu, shilyə njə," əkwə hyá. (( 47Ba wuntə mdi səkə gə sha Yesu nee, "Na mama-ranga tsa pəlyə lə nggwasama-ranga, a hyá "i gə na vəcə," əkwə.)) 48Ba Yesu gə nee, "Waá mama-tara ri? A waá nggwasama hyi-ra ri?" əkwə. 49Ba njə wtiɗeta mbəlyi kə zəli njə́, a gə nee, "Na mama-tara hyá lə nggwasama hyi-ra ngyi tə nkwaa! 50Təmburi wamara mdi təkwarə kə mələ tlə́nə kə Ta-tara məɓa tamwə "i, njə́ dagwama-tara, njə́ zharəma-tara lə mama-tara," əkwə Yesu sha hyá.


text: 1Karə mənə tsə́ nə, wuri Hyalatəmwə kə dlənata mbəlyi-njə ká Isra"ila ná? Vá dlənata hyá njə wə dye! Yira lə ghi-ra, mdi ká Isra"ila rá huri? Shi ra Ibrahim rá ndangə, shilyə mə bwata ra ká Bunyamunu. 2Hyalatəmwə nə, vá dlənata mbəlyi-njə kə njə tsəkavə hyá alandza njə wə. Vá sənata vəcə kə Dləparamə Hyalatəmwə gətə yə, vi kə Iliya kələkə ntahuni-njə mbweghe ká Isra"ila dzəgə tə́ Hyalatəmwə huri—tsá kə njə gə nee, 3"Tlamda, wuri hyá kə mpəntə paɗə zakuri hyi-nga, a ba dlədlantə nkwa kə mələ na sarəka; yira kutəra-tara tsá kə ncini, a tə və nkwa kə pətlə rá hyá dəwa," əkwəw? 4Waá vəcə kə Hyalatəmwə zhinirətə tə́ njə́ ri? Na vəcə Hyalatəmwə tsa tə́ njə́: "Waləka na kutəra-ranga, tsá kə ncini kalə wə; wuntyi mbəlyi dəbuwi mburəfungə tsá shə dəwa, tsá kə rá ncineta ka mbəlyi-ra—ala hyá səkə gəliɓyi tá məlyə Ba"al ka nggərəkə həwə wə," əkwə. 5Tsətsə mwa ndza-ranjə mə vi fangyi tsa: wuntyi mbəlyi tsá shə mə ká Isra"ila, ngyí kə Hyalatəmwə tsəkavə hyá səkwa təmburi zhihwi-njə. 6Tsəkavə kə njə tsəkavə hyá tsa mwa, səkwa tə tlə́nə tsapə və́ hyá mələtə wə; a səkwa təmburi zhihwi-njə kalə. Má və́ njə tsətsə wə, ndana wsi rə fashə mkyə kə Hyalatəmwə nggərəkə tə́ mbəlyi wə—wuri kə ndza ka wsi ndza mbəlyi pashə lə mələ tlə́nə. 7Tsəma mənə tsə́ ri? Má dyi ká Isra"ila nə, vá tlayi wsi kə hyá və hyá səkə va Hyalatəmwə wə; mbəlyi jiɓakkwə kə Hyalatəmwə tsəkavə ngyi, tsá kə tlayi kalə. Má dyi mbəlyi ná, ba Hyalatəmwə fəyə mni-hya bəlibəli ka mbəlyi má fá vəcə— 8kala tsá kə Dləparamə Hyalatəmwə gətə nee, "Wuri Hyalatəmwə kə fəyə hyá ka mbəlyi tá hya, a ba nkələshə mni-hya; wuri njə kə ghuləpintə ntsə-hya, a ba nkələshə tləmə-hya ka midəngi. Kandə hyá nata nkwa wə; a kandə hyá fatə vəcə mwa, rapə tə vi ɓeshi tsa wə," əkwə. 9Ba Dawuda gə zamə dəwa nee, "Á Hyalatəmwə səkə ɗa hyá vi ndza hyá mpurə wsha zəzərə-hya! Á njə fəmə hyá mə bwanyə, a mələrəshə kita rə bwanyə tə́ hyá! 10Á ntsə-hya ghuləpintəgwa, a hyá ndyarə va nata nkwa! Njigwe hyá ka mbəlyi kə ntahə lə bwanyə dyedyeki kwa ghi-hya batə wavi!" əkwə. 11Karə mənə tsə́ nə, má bwanyə kə ká Isra"ila tlayi tsa ná, wuri kə ndza ka asarə kashasha ná? Vá ndza njə tsətsə wə; təmburi səkə kə má-rahya həwəshə vəcə Hyalatəmwə mnəntəgwa nkwa kə tlayi mbə tə́ paɗə wuntyi mbəlyi kwa wdunya—tazhe ba dlya ɗa ká Isra"ila va mbə kə wuntyi mbəlyi damə tlayi tsa. 12Má kala tsá ndza njə nee, va má-rahya həwəshə vəcə Hyalatəmwə nda kələkə barəka dabwaa kala tsa Hyalatəmwə tə́ mbəlyi kwa wdunya, ngyí má ka ká Isra"ila ná, tsəma barəka kə dzəgə səkə vi ndza Hyalatəmwə zhini dzəgə fə ká Isra"ila ka nganjə mbəlyi ri? 13Tə́ yə mbəlyi má ka ká Isra"ila gə vəcə rá ndzaranjəa. (Má kala tsá ndza njə nee, Hyalatəmwə fəyə rá ka mdi kə mnə Yesu tazhe gə habarə-njə tə́ yə mbəlyi má ka ká Isra"ila ná, wuri rá kə fəmə ghi-ra mə mələ tlə́nə shə lə paɗə dənama-tara; 14mə mələ wsi kala tsa, yira "i ba rá tlanətə mni mbəlyi-ra ká Isra"ila, a dlya ɗa hyá va wsi kə yə tlayi tsa—tazhe ba wuntyi mbəlyi mə hyá səkə tlayi mbə tsa dəwa.) 15Má kala tsá ndza njə nee, Hyalatəmwə patə wsi kwalyə njə́ lə mbəlyi má ka ká Isra"ila səkwa tə dlənata-ranjə dlənata ká Isra"ila, tsəma barəka kə dzəgə səkə, a na njə kə zhini fəyə ká Isra"ila ka nganjə mbəlyi ri? Jiri, mbəlyi dzəgə mbə́təgwa lə mkyə səmə kwa kúlə venkwashə dye! 16Má ba mbəlyi nggavə ɗafa batlyə, a fəyə ka nga Hyalatəmwə, ka fə barəka Hyalatəmwə mbweghe paɗə ɗafa kwa wtaw? Má ba mbəlyi fəyə tlərəna ra fwə ka nga Hyalatəmwə mwa, ka dzəgə paɗə fwə shə ndza ka nganjə, balə pəla ra fwə dəwaw? 17Má yə mbəlyi má ka ká Isra"ila, wuri yə kə ndza kala pəla ra fwə kə mbəlyi tlavə tə fwə mə gamba, a ba ndəɓətə tə wuntə ma ra fwə ndərə hankyə. Má ká Isra"ila nə, kala wuntyi pəla ra fwə ndərə hankyə tsa, ngyí kə mbəlyi tlantə hyá dzətə ka tazhe ba yə ndza tə nkwa-hya, a yə tlayi wsi kə zəmə shilyə mə ma ra fwə ndərə tsa. 18Təmburi tsətsə, washə yə wshəntə pəla ra fwə kə tlantəgwa səkə tə ma ra fwə ngyi, a yə ɓwa ghi-yə fashə wə—təmburi má yə nə, pəla ra fwə yə kalə. Yə mbəlyi kə tsəyi ma ra fwə tsa wə; ma ra fwə tsá kə tsəyi yə. 19Tára ka gə yə nee, "Kə tlantəgwa hyá dzətə ka tazhe ba yə́ ndəɓətəgwa tə nkwa-hya tə ma ra fwə tsa huri?" əkwə. 20Talala vəcə-yə tsa. A má mwa, səkwa tə má-rahya mbərəsa tlantəgwa hyá; má yə, səkwa tə mbərəsa-rayə ndəɓətəgwa yə. Təmburi tsətsə, washə yə ɓwa ghi-yə fashə wə; nggadlənishə wa Hyalatəmwə. 21Vá nata wsi kə njə mələtə tə́ ká Isra"ila yə tsəw? Ba njə tlətlantə hyá dzətə ka! Tsətsə dzəgə njə mələ lə yə dəwa, a na yə kə dlənata mbərəsa-rayə. 22Ba yə sənata nee, Hyalatəmwə, mdi kə zhihwi njə, lə zərəndza; a mdi dzawə njə mwa dəwa. Dzawə njə tə́ mbəlyi kə dlənata njə́; a má tə́ yə ki, zərəndza-ranjə tsá ncə yə njə, a na yə kə tlətə gərigəri tə zərəndza-ranjə tsa kəlama hwə. A má kə hwə yə tá zərəndza-ranjə tsa kwa ngayə dəwa, njə dzəgə tlantə yə dzətə ka. 23Má ba ká Isra"ila hwə tá zəli wsi shi-rahya fashə mwa, a ba səkə mbərəsa lə Kristi, njə zhini dzəgə ndəndəɓə hyá tə ma ra fwə kə mbəlyi tlantə hyá tə tsa; təmburi dənama tsá va Hyalatəmwə tsəramə ndəɓətə hyá tə ma ra fwə tsa. 24Má yə mbəlyi má ka ká Isra"ila nə, kala pəla ra fwə kə tlavəgwa tə fwə mə gamba yə, a ba Hyalatəmwə ndəɓətə yə tə tsəli ma ra fwə damə hankyə ya-njə; dzawə tsəli ndəɓə tsa. A má ndəɓə pəla ra fwə tə ma ra fwə kə njə tlantəgwa səkə tə tsa nə, kasəkayə. 25Nggwasama, na wuntə wsi tə mbwə kə rá "i ba yə sənata tsa, vashə yə ɓwa ghi-yə fashə lə ndza-rayə ka mbəlyi tsatsəka ra Hyalatəmwə. Na njə́a mənə, má mni kə ká Isra"ila fəyə bəlibəli tá habarə ndərə tsa nə, ka ndza tsatsa batə wavi wə. Se paɗə mbəlyi kə Hyalatəmwə tsəkavə mə mbəlyi má ka ká Isra"ila səkə wtubyi hataba, nda dzəgə mni ká Isra"ila mbəralyəgwa, 26a hyá səkə tlayi mbə, paɗə-hya; təmburi wuri kə ɗafətəgwa kwa Dləparamə Hyalatəmwə nee, "Mdi kə mbə nkwa dzəgə tlagwa mə Sihiyona; njə dzəgə yaɓəntə mni shi hyi Yakubu paɗə va bikyi-hya. 27Njə dzəgə kələntə bikyi-hya, kala tsá kə njə mputə aləkawalə tə́ hyá," əkwə. 28Má səkwa təmburi má-rahya həwəshə habarə Yesu, ka dawa hyi Hyalatəmwə ká Isra"ila ndza-ranjəa—tazhe ba yə mbəlyi má ka ká Isra"ila tlayi mbə; a má səkwa təmburi shi hyi-hya zamə, səfə hyá ka mbəlyi tsatsəka ra Hyalatəmwə, mbəlyi kə njə "intə. 29Təmburi má Hyalatəmwə, ka zhiweta ghi njə tá mbəlyi kə njə kətə ka nganjə wə; barəka kə njə nggərəkə tə́ mdi mwa, kandə kələntəgwa wə. 30Má yə mbəlyi má ka ká Isra"ila, kə həwəshə vəcə Hyalatəmwə yə zamə wə; a má ndzaranjə tsa, wuri Hyalatəmwə kə ncətə yə zhihwi-njə səkwa təmburi tsá kə ká Isra"ila má həwəshə vəcə-njə mə vi fangyi tsa. 31Má ndəma-rahya həwəshə vəcə-njə tsa mwa, tazhe ba hyá tlayi zhihwi-njə dəwa dzəgəndza, səkwa təmburi zhihwi kə Hyalatəmwə ncətə yə tsa. 32Wuri Hyalatəmwə kə fəyə paɗə mbəlyi kwa wdunya ka mava ra bikyi, tazhe ba njə ncərətə zhihwi-njə tə́ hyá paɗə. 33Dabwaa ndangə ntsəkulə sənata wsha ra Hyalatəmwə; kandə mdi sənata zəzi-njə wə! Mdi shə mwa ba sənata hunkwa mələ wsha njə kwa wə— 34kala tsá kə ɗafətəgwa kwa Dləparamə Hyalatəmwə nee, "Mdi shə kə sənata zəzi mə ghi Tlamda ná? A mdi shə kə ala nggərəkə dabari vəcə, a njə mələ tlə́nə lə ná? 35Mdi shə kə ala nggərəkə wsi tə́ Hyalatəmwə, a Hyalatəmwə səkə ncərəshə tə́ njə́ ná?" əkwə. 36Təmburi Hyalatəmwə, njə́ mdi kə mələtə paɗə wsha lə ghi-njə; səkə kə njə́ patəgwa zaka mbwara wsha həlangə; a tazhe njə́ mələtəgwa hyá mwa, ka nganjə. "Usa tə́ Hyalatəmwə—njə́ Mdi kulə batə wavi!


text: 1Pɨlatɨ adɨ ndune asɨgar je kadɨ awi kɨ Jəju, nɨngə kadɨ ɨndəi-e kɨ ndəy kabɨlay. 2Asɨgar je oji jɔgɨ kon ɨləi dɔe tɨ, nɨngə ɨləi kɨbɨ ngal kɨ kər pɨr pɨr rɔe tɨ tɔ. 3NJɨyəi rəi rɔe tɨ, nɨngə əli-e əi nə: «Lapɨya, ngar lə Jɨpɨ je!» Ɓa ɓuki jide mbɔe tɨ, ɨndəi-e. 4NJa kare ɓəy, Pɨlatɨ tḛḛ rɔ kosɨ je tɨ əl-de ə nə: «Majɨ, m-a m-re sie taga rɔsi tɨ ne, kadɨ ɨgəri təkɨ m-ɨngə ta madɨ kare kɨ kadɨ m-gangɨ-n ta dɔe tɨ al.» 5Lo kɨn tɨ no̰o̰ be, Jəju tḛḛ taga kɨ jɔgɨ kon dɔne tɨ nɨm, kɨ kɨbɨ ngal kɨ kər pɨr pɨr rɔne tɨ nɨm. Nɨngə Pɨlatɨ əl-de ə nə: «Dɨngəm ka yə a am!» 6Nə lokɨ, njé kun dɔ njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je, kɨ njé ngəm ta lo je lə Jɨpɨ je, ooi-e ɓa, ɨləi ngɨrə kəl ta kɨ ndude kɨ boy əi nə: «Ɨɓe kagɨ-dəsɨ tɨ! ɨɓe kagɨ-dəsɨ tɨ!» Ə Pɨlatɨ əl-de ə nə: «Səi je wa, ɨtaai-e, awi ɨɓəi-e kagɨ-dəsɨ tɨ, tadɔ mi, m-ɨngə ta madɨ kɨ kadɨ m-gangɨ-n ta koy dɔe tɨ al.» 7Nɨngə Jɨpɨ je əli Pɨlatɨ əi nə: «J-aw kɨ ndu-kun kare no̰o̰, ɓa kɨ go ndu-kun tɨ ka kɨn, e dəw kɨ sɔbɨ kadɨ a oy, tadɔ əl ə nə n-e NGon lə Luwə.» 8Lokɨ Pɨlatɨ oo ta kɨn ɓa, ade ɓəl kɨ dɔ made tɨ ɓəy, 9ə təl ur me kəy tɨ kɨ boy, nɨngə dəjɨ Jəju ə nə: «Ḭ, ḭ ra ə?» Nə Jəju ɨle ta tɨ al. 10Ə Pɨlatɨ əl Jəju ə nə: «Mi ə m-dəji ta ə ɨlə-m tɨ al a? Ɨgər kadɨ m-aw kɨ tɔgɨ kadɨ m-ge ə m-ɨyə̰-i taa nɨm, m-ge ə m-ɓə-i kagɨ-dəsɨ tɨ nɨm, ə se ɨgər al ə?» 11Jəju ɨle tɨ ə nə: «Kɨn ə re e tɔgɨ kɨ Luwə wa ə adi dɔra̰ tɨ nu kɨn al ə, aw kɨ tɔgɨ madɨ kare dɔm tɨ al. Ɓa e mbata kɨn ə, dəw kɨ nje kɨlə-m jii tɨ, majal lie e ngay ɨtə ya̰i.» 12Dɔ ta tɨ wa kɨn ɓa, Pɨlatɨ sangɨ kadɨ n-ɨyə̰ Jəju, nə Jɨpɨ je ɨləi kɔl, ə əli-e əi nə: «Kɨn ə re ɨyḛ taa ɓa, ḭ madɨ Səjar kɨ e ngar kɨ bo kɨn al. Dəw kɨ ə nə n-e ngar ɓa, dəwe kɨn e nje ta lə Səjar.» 13Lokɨ Pɨlatɨ oo ta kɨn ɓa, adɨ awi kɨ Jəju taga, nɨngə e wa ɨsɨ dɔ kɨmbər ngar tɨ, lo tɨ kɨ ɓari-e Gajɨ mbal je kɨ kɨndə nangɨ, kɨ ta ebɨrə ə nə «Gabata». 14E ndɔ kɨ kadɨ lo ti par ə e kɨlə ngɨrə ra nay Pakɨ, nɨngə e kadɨ kɨ jam dɔ ɓe tɨ be. Ə Pɨlatɨ əl Jɨpɨ je ə nə: «Oi ngar ləsi.» 15Nə uni ndude kɨ taa əli əi nə: «Kadɨ oy kɔ! kadɨ oy kɔ! Ɨɓe kagɨ-dəsɨ tɨ!» Ə Pɨlatɨ əl-de ə nə: «Kadɨ tə m-ɓə ngar ləsi kagɨ-dəsɨ tɨ a?» Ɓa njé kun dɔ njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je əli əi nə: «Dəw oo ngar ləje kɨ rangɨ al, ngar ləje e Səjar par.» 16Lo kɨn tɨ, Pɨlatɨ ɨlə Jəju ji asɨgar je tɨ kadɨ ɓəi-e kagɨ-dəsɨ tɨ. Asɨgar je uwəi Jəju awi sie. 17E wa otɨ kagɨ-dəsɨ ləne, tḛḛ-n gɨdɨ ɓe bo tɨ kɨ taga, kadɨ aw-n lo tɨ kɨ ɓari-e «Ka dɔ dəw», kɨ ta ebɨrə nə «Golgota». 18E loe tɨ kɨn ə asɨgar je ɓəi Jəju tɨ, kagɨ-dəsɨ tɨ. Ɓəi dɨje joo kagɨ-dəsɨ tɨ sie, kɨ kare dɔ ji ko̰e tɨ, ə kɨ kare dɔ ji gəle tɨ tɔ, nɨngə e wa a dana. 19Pɨlatɨ adɨ rai ngon ba, ndangi nḛ me tɨ, ɨndəi taa dɔ kagɨ-dəsɨ kɨ Jəju a tɨ. Nḛ kɨ ndangi me tɨ nə: «Jəju kɨ Najarətɨ tɨ, ngar lə Jɨpɨ je.» 20Lokɨ ɓəi Jəju tɨ, kagɨ-dəsɨ tɨ ka kɨn e ɓasi kɨ ɓe bo, adɨ Jɨpɨ je ngay tɨdəi nḛ kɨ ndangi kɨn. NDangi kɨ ta ebɨrə nɨm, kɨ ta latḛ nɨm, taa kɨ ta gɨrəkɨ nɨm tɔ. 21Ə njé kun dɔ njé kɨjə nḛ kadɨ-kare je əli Pɨlatɨ əi nə: «Nḛ kɨn, sɔbɨ kadɨ re a ndangɨ “ngar lə Jɨpɨ” be al, nə re a ndangɨ “dɨngəm kam əl ə nə n-e ngar lə Jɨpɨ je” taa e go rəbe tɨ.» 22Nə Pɨlatɨ əl-de ə nə: «Nḛ kɨ m-ndangɨ ɓa, ndange ka m-ndangɨ kɨn.» 23Lokɨ asɨgar je ɓəi Jəju kagɨ-dəsɨ tɨ gɨne gangɨ ɓa, kəi kɨbɨ je lie, ka̰yḭ gɨn sɔ, sɔbɨ dɔde kare kare. Nɨngə nay kɨbɨ ngal kɨ dəw uu al, nə oji ta naa tɨ be par, ḭ taa re nangɨ. 24Ə asɨgar je əli-naa əi nə: «Adɨ jɨ tɨli kɨbɨ ngal kɨn al, nə adɨ jɨ tɨgəi kɨr (mbare) dɔ tɨ j-oi se na̰ ə a e ya̰e wa.» Nɨngə e nḛ kɨ a to be kadɨ ta kɨ ndangi me makɨtɨbɨ tɨ lə Luwə əi nə: «Ka̰yḭ-naa kɨbɨ je lie, Ə tɨgəi kɨr dɔ kɨbɨ ngal tɨ lie tɔ» kɨn tɔl tane. Nɨngə e nḛe ka yə asɨgar je rai kɨn. 25Ko̰ Jəju əi kɨ ngokone kɨ dəne nɨm, Mari kɨ ne Kɨləwopasɨ nɨm, taa Mari kɨ Magɨdala nɨm ai no̰o̰, ɓasi kadɨ kagɨ-dəsɨ tɨ kɨ ɓəi Jəju tɨ. 26Lokɨ Jəju oo kone, ə oo nje ndo ləne kɨ e Jəju ndɨgɨ, a gədɨ ko̰e tɨ ɓa, əl kone ə nə: «Dəne, o ngoni ə a am.» 27Ɓa go tɨ, əl nje ndo ləne ka kɨn ə nə: «O ko̰i ə a am.» Nɨngə, ndɔe tɨ no̰o̰, nje ndo ka kɨn aw kɨ ko̰ Jəju rɔne tɨ. 28Go nḛ je tɨ kɨn, Jəju gər kadɨ gɨn nḛ je pətɨ gangɨ ngata ɓa, əl ta kɨn kadɨ tɔl ta ta kɨ ndangi me makɨtɨbɨ tɨ lə Luwə ə nə: «Kɨndə ra-m.» 29NGoo kɨ kasɨ nju kɨ masɨ rosɨ ɨsɨ no̰o̰, ə asɨgar je ndui nḛ kɨ to hom hom me kasɨ nju tɨ kɨ masɨ ka kɨn, ɨləi ta kagɨ tɨ kɨ ɓari-e ijopɨ, ɓa ɨləi ta Jəju tɨ. 30Ə lokɨ Jəju njɨbɨ kasɨ kɨ masɨ ka kɨn nɨngə, əl ə nə: «Gɨn nḛ je pətɨ gangɨ ngata», ɓa ɨlə dɔne nangɨ, nɨngə kə̰ə̰e tḛḛ. 31E ndɔ kɨ kadɨ lo ti dɔ tɨ ə, e ndɔ taa kə̰ə̰. E ndo taa kə̰ə̰ kɨ to ta dangɨ, ə, kadɨ tə nɨn je ai dɔ kagɨ-dəsɨ tɨ ba ndɔ taa kə̰ə̰ tɨ al, Jɨpɨ je awi dəji Pɨlatɨ kadɨ adɨ budi njade, ə ɔri-de kɔ dɔ kagɨ-dəsɨ tɨ. 32Lo kɨn tɨ, asɨgar je awi budi nja dəw kɨ dɔsa̰y nɨm, e kɨ ko̰ joo nɨm, kɨ ɓəi-de kagɨ-dəsɨ tɨ naa tɨ kɨ Jəju. 33Lokɨ rəi tḛḛi dɔ Jəju tɨ ɓa, oi kadɨ e oy ngata, adɨ budi njae al. 34Nɨngə asɨgar kare ə ɔsɨ kade kɨ nɨngə, ɓa ta naa tɨ no̰o̰, məsɨ əi kɨ man tḛḛi ta do nɨngə tɨ ka kɨn. 35Dəw kɨ ɔr go nḛ je kɨn, oo kɨ kəmne, nɨngə najɨ kɨ ma lie e kɨ rɔjetɨ, taa e wa gər kadɨ e ta kɨ rɔjetɨ ə n-əl tɔ, mba kadɨ tə səi ka adii mesi. 36Təkɨ rɔjetɨ, nḛ je kɨn rai nḛ be mba kadɨ tə ta kɨ ndangi me makɨtɨbɨ tɨ lə Luwə əi nə: «Sɨnge kare ka dəw a tətɨ al», kɨn tɔl tane. 37Taa ndangi ta kɨ rangɨ ɓəy me makɨtɨbɨ tɨ lə Luwə əi nə: «A go̰i lo kɨ rɔ dəw tɨ kɨ ɔsi kade kɨ nɨngə.» 38Go nḛ je tɨ kɨn, Jɨsəpɨ kɨ e dəw kɨ Arɨmate tɨ, aw dəjɨ ta rəbɨ Pɨlatɨ kadɨ n-ɔr nɨn Jəju. Jɨsəpɨ e nje ndo lə Jəju kɨ ra rɔne lo ɓɔyɔ tɨ, mbata ɓəl Jɨpɨ je. Pɨlatɨ ade ta rəbɨ, adɨ aw ɔr nɨn Jəju. 39Nɨkodəm kɨ ndɔ kɨ aw ɨngə Jəju kondɔ ka kɨn ka, aw kɨ ndujɨ kagɨ je kɨ ətɨ majɨ joo kɨ mba kɔy rɔ nɨn tɨ. NDujɨ kagɨ je kɨ ɓari-de mɨr əi kɨ alowəsɨ, poləi-de naa tɨ asɨ kɨləw kutɨ mɨtə be. 40Dɨje kɨ joo kɨn, uni nɨn Jəju, doləi kɨ ta kɨbɨ lḛ. Lo dole tɨ, ɓuki ndujɨ kagɨ kɨ ətɨ majɨ tɨtɨ ndə̰y, ndə̰y, taa doləi, kɨ go kujɨ rae tɨ lə Jɨpɨ je kɨ ɨsɨ rai kɨ nɨn je ləde ɓəy taa ɨləi ɓe tɨ. 41Lo kɨ ɓəi Jəju tɨ, kagɨ-dəsɨ tɨ ka kɨn, lo ndɔr kɨ məi kagɨ je tɨ to no̰o̰, nɨngə me ndɔr tɨ ka kɨn, ɓe kɨ to sɨgɨ, kɨ dəw ɨlə nɨn tɨ al ɓəy to tɨ no̰o̰. 42NGa nɨngə, tə ka kɨ lo ti ə a e ndɔ taa kə̰ə̰ lə Jɨpɨ je, ɨləi Jəju me ɓe tɨ ka kɨn, tadɔ e ɓasi kade tɨ.


text: 1Ahəl nakə nəmaa tsəne labara kurom sa bay aye na, nəmaa sla faya məgəse ɗərev sa bay. Nəmaa gwaɗ nəmaa sləriye naha Timote ka təv kurom. Nəmay na, nəmaa ndziye ma Aten mahəmeye təmaɗ. 2Ka sərum ha Timote neŋgeye malamar kway. Neŋgeye ta nəmay faya nəmaa giye məsler i Mbəlom. Nəmay ta neŋgeye faya nəmaa ɗiye ha Labara Ŋgwalak eye i Yesu Kəriste. Nəmaa slər naha ka təv kurom hərwi ada mâ dzəna kurom ada mâ makum naha ɗərev ada nakə kâ ndzum ɓəŋɓəŋ ka tsəveɗ i Mbəlom aye, 3hərwi ada ɗəretsətseh nakə faya ma ndzakumeye a gər aye mâ dze kurom ha ta dəba bay. Ɓa ka sərum ha a ye ka bo ka sakweye ɗəretsətseh andza niye. 4Ahəl nakə nəmay ka təv kurom, ɗəretsətseh ka ndzakway a gər zuk bay aye na, nəmaa tsikakum, nəmaa gwaɗakum aza ɗəretsətseh ma deyeweye ada kə ndislew andza nakə ka sərum aye. 5Hərwi niye na sla faya maɗəme sa bay. Na slər naha Timote ka təv kurom hərwi ada nâ tsəne labara kurom. Agəna nəkurom faya ka dzalumeye ha huya ka Yesu Kəriste kəgəbay agəna Fakalaw kə vakum gər. Taɗə kə ge andza niye na, məsler nakə nəmaa ge mə walaŋ kurom aye na, ka təra kəriye. 6Ane tuk na, anəke Timote nakə a ye naha ka təv kurom aye, kə maw ka təv may. Kə tsikamay labara hay ŋgwalak eye ka nəkurom. A gwaɗ na, nəkurom faya ka dzalumeye ha ka Yesu Kəriste huya ada ka wuɗum bo nəte nəte. A gwaɗ sa na, ka pum may a mədzal gər kurom, a sakum məŋgatamay andza nəmay nakə a samay məŋgatakum aye dərmak. 7Andza niye malamar may hay, ɗəretsətseh faya ma ndzameye a gər haladzay ada ndo hay faya ta kwasameye gər haladzay. Ane tuk na, ahəl nakə Timote a maw a tsikamay labara kurom aye na, kə mamay naha ɗərev hərwi nəkurom faya ka dzalumeye ha ka Yesu Kəriste huya. 8Anəke na, ɗərev may kə ŋgwasa hərwi nəkurom mandza eye ɓəŋɓəŋ mə həlay i Bəy Maduweŋ. 9Kwa nəmaa gay naha sɨsœ a Mbəlom ma kəkay na, kə sla bay, hərwi ɗərev may kə ŋgwasa haladzay hərwi kurom. 10Nəmay faya nəmaa ɗuwulay naha me ta həpat ta həvaɗ hərwi ada mâ vəlamay tsəveɗ nəmaâ ye naha mazəbakumaw ɗəre ada matətikakum wu nakə ka sərum zuk bay aye hərwi ada kâ səkahum ha mədzal gər ka Yesu Kəriste. 11Mbəlom Bəba kway tə gər ŋgay eye ta Bəy Maduweŋ kway Yesu tâ vəlamay tsəveɗ mede naha ka təv kurom. 12Bəy Maduweŋ mâ gəl ha mawuɗe bo kurom nakə ka wuɗum bo mə walaŋ kurom aye kame kame ada kâ wuɗum ndo hay tebiye kame kame andza nakə nəmay nəmaa wuɗa kurom aye. 13Andza niye, ma vəleye gədaŋ a ɗərev kurom hay hərwi ada mənese mâ ge andaya mə nəkurom bay ada kâ tərum tsəɗaŋŋa kame i Bəba kway Mbəlom pat nakə Bəy Maduweŋ Yesu ma maweye aye. Mata maw na, neŋgeye ta ndo ŋgay hay tebiye.


text: 1Andza niye, na diye naha ka təv kurom zuk bay hərwi na dzala na, na ta wurakumeye ha ɗərev sa tsa. 2Taɗə na wurakum ha ɗərev na, neŋ dərmak ɗərev ma wuriye fagaya. Ndəray andaya ma ŋgweseŋeye ha ɗərev bay, hərwi nəkurom tebiye ɗərev ma wuriye fakuma. 3Hərwi niye nakə na watsakum naha ɗerewel neŋgeɗ niye aye na, ada na ye naha ka təv kurom sa bay aye. Na watsakum naha na, hərwi ada nâ ndisl naha na, ka wurumeŋeye ha ɗərev bay. Hərwi mata ŋgweseŋ ha ɗərev na, nəkurom. Azlakwa ɗuh na sər kurom ha tebiye, na sər taɗə ɗərev ga maŋgwasa eye na, nəkurom dərmak ɗərev kurom maŋgwasa eye. 4Ahəl nakə neŋ na watsakum naha ɗerewel niye na, ta mətuwe eye haladzay. Na watsa ta mədzal gər eye hərwi ɗərev a wur fagaya ɗokɗok haladzay. Na watsakum naha na, hərwi məwurakum ha ɗərev bay. Ane tuk na, na watsakum naha na, hərwi ada kâ sərum ha, na wuɗa kurom haladzay. 5Ndoweye kə wurakum ha ɗərev na, a wureŋ ha ɗərev a neŋ bay, a nəkurom tebiye, siye hay kə ndalatay haladzay, siye hay tsekweŋ. Ane tuk na, a seŋ mətsike faya ka zal bay. 6Matsəla ndo hay haladzay ta kəta na ndo niye, kə sla ɗa andza niye. 7Anəke ɗuh na, pəsumay ha mənese ŋgay ada vəlumay gədaŋ ta məmay naha ɗərev, bəna ma ta mətiye ta mevel. 8Hərwi niye neŋ faya na gwaɗakumeye naha amboh, pəsumay ha mənese ŋgay hərwi ada mâ sər na, ka wuɗum na. 9Ɗerewel niye na watsakum naha aye na, hərwi a seŋ məsəre ha faya ka rəhumay ha gər a bazlam ga ŋgway ɗaw? 10Ka pəsumay ha mənese a ndo niye na, neŋ dərmak na pəsay ha. Neŋ na, kə ge wu andaya məpəsay ha na, na pəsay ha. Na pəsay ha na, hərwi kurom, kame i Kəriste. 11Na ge andza niye na, hərwi ada Fakalaw mâ ŋgwasa fakwaya bay. Hərwi wu nakə a say məge aye na, ka sərakwa ha lele. 12Na həl bo, na ye a gəma i Tərowas mata ɗa ha Labara Ŋgwalak eye nakə a tsik ka Kəriste aye mə ɗəma. Na ndisl naha a ɗəma, na zəba faya na, Bəy Maduweŋ Yesu kə həndekeŋ na tsəveɗ vototo lele. 13Ane tuk na, mədzal gər ga mandza eye wadəŋ wadəŋ hərwi na huta na malamar kway Titus mə ɗəma bay. Hərwi niye, na gər tay ha ndo məpe mədzal gər neheye ma gəma i Tərowas aye, na ye ka dala i Masedowan. 14Ane tuk na, zambaɗakway a Mbəlom! Maa ye may ha kame kame məsle ka wu hay huya na, neŋgeye, hərwi nəmay madzapa eye tə Kəriste. Andza niye faya ma ɗiye ha Kəriste a ndo hay kwa ka waray ka waray tebiye tə nəmay, ma zatay a ndo hay andza mal nakə a ze huŋŋa aye. 15Nəmay na, andza mal nakə a ze huŋŋa lele Kəriste ma vəlay naha a Mbəlom aye. Mal eye niye a zatay a ndo neheye Mbəlom ma təmiye tay ha aye ada ndo neheye ta dziye aye. 16Hərwi ndo neheye faya Mbəlom ma təmiye tay ha na, a zatay lele ada Mbəlom ma vəlateye sifa. Hərwi ndo neheye faya ta dziye, mal niye a zatay i tay na, məməte ada faya ta mətiye hərwiye kame i Mbəlom. Mata sle faya məge məsler nakay na, way? 17Nəmay na, ndo neheye Mbəlom a slər may ha mata ge məsler aye. Nəmay na, andza ndo neheye ta təra ha bazlam i Mbəlom andza wu i tsakala aye bay. Maa slər may ha na, Mbəlom. Nəmaa ɗa ha bazlam ŋgay ta deɗek kame ŋgay hərwi nəmay madzapa eye tə Yesu Kəriste.