text: 1Má vi kə vi Fentikos mələtəgwa, ba mbəlyi kə zəli Yesu zhini tsənitəgwa kə́rəpi tə nkwa kutə. 2Má nda fá na ná, ba wuntə wsi ɗagwa səkwa məɓa tamwə kapara sefi kə wgyigwa lə dənama, a ba səkə ləhəntə mpya ndza hyá mə tsa. 3Tsa"a kwə hyá ná, nggammə wuntə wsi kala anyə ghwi wtləshə nkwa mə mpya tsa; wamara mdi mwa ná, ba anyə ghwie fata njə́! 4Ba Mambəli Hyalatəmwə ləhəshə mni-hya paɗə; acə hyá tə gə vəcə lə vəcə mbəlyi dadamə, kala tsá kə Mambəlie nggərəkə dənama tə́ hyá tazhe gə. 5Má venkwashə mə́, ká Yahuda kə zəli Hyalatəmwə tsá shə kúkulə mə Urushalima, ngyí kə səkə tə mələmi dadamə bakəma kwa wdunya. 6Má vi kə mbəlyi ngyi fatə ɗagwa ra vəcə ndza mbəlyi kə zəli Yesu gəa, ba hyá səkə tsənitəgwa kúkulə. Ba hyá ndayə, paɗə-hya; təmburi wamara mdi mə hyá ná, ndaka fá vəcə ndza mbəlyi kə zəli Yesu gəa hyá lə vəcə-hya. 7Ba hyá ghiri və; kwə hyá na, "Má mbəlyi kə gə vəcə ngyi nə, ká Galili hyá paɗə huri? 8A shaka hyá gə vəcə lə vəcə-myi ri? 9Nata wa mbəlyi tə nkwaa—ká Bartiya, ká Madayana, ká Ilama, ká Bagadaza, ká Yahudiya, ká Kafadokiya, ká Fantas, ká Asiya, 10ká Firijiya, ká Bamfiliya, ká Masar, ká Libiya kə shika pəlyə Kurane, lə mbəlyi kə shika pəlyə Roma 11(ká Yahuda lə ká Roma kə dzəmə zəli Hyalatəmwə dəwa), lə ká Karita, ba ká Kwará; kə́rəpi-myi mwa, tə fə́fa vəcə ndza hyá fali Hyalatəmwə lə myi lə vəcə-myi!" əkwə hyá. 12Paɗə-hya, ba hyá ghiri, ba məhələ-hya ndá; kwə hyá na sha ghi-hya ná, "Waá wsie ri ta?!" 13Má wuntyi mbəlyi mə hyá, acə mə ɗa mbəlyi kə zəli Yesu ngyi lə wura: "A-á, mbəlyi ngyi nə, wuri hyá kə buhə va badlə!" əkwə hyá. 14Ba Bitrus tlagwa lə wuntyi mbəlyi kə mnə Yesu mungə-kutəghitə tsa; acə njə mə gə vəcə tə́ mbəlyi ngyi lə nggurədlə dabwaa. Kwə njə na, "Nggwasama hyi-ra ká Yahuda lə kə́rəpi yə mbəlyi mə Urushalima ɓeshi, divi wa ba yə nkatə tləmə tá vəcə-ra! 15Má mbəlyi kə yə fá ngyi nə, vá buhə hyá va badlə wə; təmburi hamashikə nkwa ka dzəgə buhə lə badlə, a səkə gə vəcə kala tsa! 16Má wsie, tsá kə Yo"ila Zakuri gətə vəcə mbweghe-njə zamə nee, 17'Má kwə Hyalatəmwə, "Mə kwanahə vi, yira dzəgə nggərəkə Mambəli-ra tə́ paɗə zaka mbəlyi kwa wdunya. Nggwasə-yə lə nggwalimə-yə ná, hyá dzəgə ndza ka zakuri kə gə vəcə-ra tə́ mbəlyi; má dyegwelyi-yə mwa, hyá dzəgə nə wsi kala shikwə; a mbəlyi-yə kə hahalə dzəgə shikwə mwa dəwa. 18Yira gə sha yə handanda, yira dzəgə mnə Mambəli-ra dzəgwa mni mavalyi hyi-ra, zhilyi lə myə paɗə, mə vi shə; hyá dzəgə ndza ka zakuri kə gə vəcə-ra tə́ mbəlyi. 19Yira dzəgə mələ wsha kwatsəka məɓa tamwə, ba wsha kə ghiri kwa wdunya: mimyi dzəgə natagwa, lə ghwi ba "yeghwi təmmwi! 20Vəci dzəgə mbərə ka nkutli, a tə́rə dzəgə mbərə ghəmmə kala mimyi, nda səkə vəci Tlamda dakuləa dzəgə səkə. 21Má venkwashə ná, má mdi kə fəyə Tlamda ka Tlamda-njə, njə́ mdi kə dzəgə mbə," ' əkwə Hyalatəmwə. 22Nkatə wa tləmə tá vəcəa, yə ká Isra"ila! Yesu mdi ká Nazarat, Mdi kə mnə Hyalatəmwə njə; wuri ndza-ranjə ka Mdi kə mnə Hyalatəmwə kə ncətəgwa səkə kə wsha kwatsəka bubwa-bubwa kə Hyalatəmwə mələtə səkə kə njə́. Wuri yə kə sənata wsha ngyi mwa, təmburi kwa ntsə-yə mələtəgwa hyá. 23Ba mbəlyi tsəshə Yesu tə́ yə, a yə pətlə njə́; a ba yə nggərəkə njə́ tə pəla tə́ ká Roma, a hyá patlə njə́ tə wci dladlakə. Má wsi kə mbəlyi mələtəa mwa, tsá kə Hyalatəmwə gətə zamə, a njə mələgwa—təmburi wuri njə kə sənata wsi kə dzəgə mələgwa alandza. 24A má Hyalatəmwə mwa, ba səkə kələntə njə́ shilyə mə mava ra mtə, a tlanətə njə́ lə mkyə səmə kwa kúlə—təmburi kandə mtə mpuyi njə́ kwa hyə wə! 25Təmburi má kwə Dawuda mbweghe-njə zamə, 'Wamara vi, tá rá Tlamda-ra; bwanyə shə dzəgə dakə rá wə, təmburi vari rá Tlamda. 26Təmburi tsətsə, tə dlama rá kwa mni-ra, lə a cimyi rə zəzərə. Mandara yira ndza kwa nkwa kə mtə, kə hya-hya mni-ra, Tlamda; təmburi wuri rá kə fətə ghi tə nee, 27ka dzəgə na dlənata mambəli-ra kwa hyə tə́ mtə wə; ka dzəgə na ɗa yə tə́ a gwa ra mava tsapə-nga darə wə. 28Wuri na kə ncətə rá hunkwa kə tlayi mkyə; yira dzəgə dlama dabwaa kwa mni-ra təmburi ndza-ranga tá rá,' əkwə Dawuda. 29Nggwasama, yira gə sha yə jiri, má shi-ramyi Dawuda, tsá kə gətə vəcəa nə, mbweghe ghi-njə gətə vəcəa njə wə; təmburi wuri njə kə mtə zamə, ba mbəlyi lántə njə́; a kúlə-njə mwa, tə nkwaa tá myi, rapə tə ɓeshi. 30Njə́ mwa, zakuri kə gə vəcə Hyalatəmwə; a wuri njə kə sənata aləkawalə kə Hyalatəmwə mputə lə njə́, tsá kə gə nee, 'Yira dzəgə nta wuntə mdi shilyə mə shi hyi-nga, a njə ndza ka mbəgə kala na,' əkwə. 31Má Dawuda, wuri njə kə sənata wsi dzəgə Hyalatəmwə mələ; təmburi tsətsə nda gətə vəcəa njə mbweghe Kristi lə tlagwa-ranjə lə mkyə səmə kwa kúlə! Má vəcə-njə tsa, 'Ka dzəgə na dlənata mambəli-ra kwa hyə tə́ mtə wə; ka dzəgə na ɗa yə tə́ a gwa ra mava tsapə-nga darə wə,' əkwəa ná, mbweghe Kristi gətəgwa njə! 32Yesue, njə́ tsá kə Hyalatəmwə tlanətə lə mkyə səmə kwa kúlə; yə́ mwa ná, sakida ra tlagwa-ranjə kwa kúlə tsa yə́ paɗə. 33Wuri Hyalatəmwə kə mbə́tə njə́ lə mkyə, a fəyə njə́ məɓa tamwə kwa bəla ɗafa-ranjə ka Mdi kulə. Yesu mwa, wuri njə kə kə́lə Mambəli Hyalatəmwə va Ta-ranjə, kala tsá kə Hyalatəmwə mpurətə aləkawalə-njə zamə, a ba mnəkə səkə tə́ myi. Má wsi kə yə nataa, a fatə səkwa tá mnyə-yə́ ndzaranjəa ki, səkə va Mambəli kə njə mnəkəa! 34Dawuda nə, vá li njə dzəmə tamwə wə; Kristi tsá kə dzəmə—kala tsá kə Dawuda gətə nee, 'Má kwə Hyalatəmwə Tlamda sha Tlamda-ra, "Njigwe vari rá kwa bəla ɗafa-tara, 35nda səkə rá gurehwi dawa hyi-nga, a na səkə gure hyá," əkwə.' 36Tayə wa, ba kə́rəpi yə ká Isra"ila sənata nee, má Yesu, tsá kə yə pətləshə njə́ tə wci dladlakəa, njə́ tsá kə Hyalatəmwə fəyə ka Kristi Mdi kə mnə-njə, ba ka Tlamda paɗə wsha!" əkwə Bitrus sha hyá. 37Má vi kə mbəlyi tə nkwa shə fatə vəcəa ná, ba vəcəa dzəgwa mni-hya dabwaa; a ba hyá gə sha Bitrus lə wuntyi mbəlyi kə mnə Yesu ngyi, "Tsəma mələ yə́ ri, nggwasama?" 38Ba Bitrus gə nee, "Mbəralyə wa məhələ-yə ba yə wtubyi tə́ Hyalatəmwə, paɗə-yə, a mbəlyi mələ yə batizəma kə dzəmə Yesu Kristi—tazhe ba Hyalatəmwə ntivintə yə bikyi-yə a ba nggə yə Mambəli-njə. 39Tsətsə aləkawalə kə njə mputə tə́ yə lə nggwasə-yə, balə mbəlyi tityi tá njə́ paɗə; wamara mdi kə Hyalatəmwə Tlamda-myi kata dzəgə tlayi barəka tsa," əkwə. 40Ba Bitrus "yəmə hyá lə vəcə kúkulə; kwə njə na sha hyá, "Kələntə wa ghi-yə shilyə mə bwanyə kə dzəgə səkə tá mbəlyi fangyi; dantimyee ndza-rahya tə́ Hyalatəmwə dye!" əkwə. 41Mbəlyi kúkulə mə hyá, ba kə́lə vəcə-njə; a ba mbəlyi mələrətə batizəma tə́ hyá. Mbəlyi dəbuwi makənə tsá kə wtubyi venkwashə, a dzəmə mbəlyi kə zəli. 42Ba hyá njigwe tə nkwa kutə lə mbəlyi kə mnə Yesu, a tətəkə wsha va hyá; wamara vi mələ adəwa hyá lə mbəlyi kə zəli mwa, a sa mimyi Yesu. 43Ba paɗə mbəlyi ndayə, a nggadlənishəgwa səkwa təmburi wsha kwatsəka ndza mbəlyi kə mnə Yesu mələ kúkulə. 44Kə́rəpi mbəlyi kə zəli mwa ná, ba hyá njigwe tə nkwa kutə, a daɓətə zaka mbwara wsha va hyá paɗə. 45Ndaka pahwi vwə-hya hyá lə wsha-hya, a ntəkalyə "u"wi-njə tə́ mbəlyi má wsha və mə hyá. 46Wamara vi tsənigwa hyá kwa mpya Hyalatəmwə tazhe mələ adəwa; mwa, ka kutə zəmə wsi kə zəmə hyá hankyə, lə hwi kutə kəlama "ini. Dabwaa dlama kwa mni-hya venkwashə; 47tə fali Hyalatəmwə hyá wamara vi. Kə́rəpi mbəlyi má zəli mwa ná, tə həwərə mbəlyi kə zəli hyá. Kəvi-kəvi mtsəhə mbəlyi Tlamda dzəmə hyá, ngyí ndza njə mbə hyá.


c: text/html

text: 1Wata rəŋwə agi malaa'ikanyiitsə məɗəfə da i kwalakənyiitsə məɗəfə aciitii a shi aaɓiiki, əŋki ci ka nyi, “Shiwa, kaa nya ɓaarii ka hə makə sətə nə ənjə a dzalə tə maɗuunə kaarəwatsa, waatoo maɗuunə vəraatə ghənyi ənji aɓii gəərənyinə laŋə. 2Ma kya, kə baa meeminə ŋga duuniya də ki. Ənji duuniya əsə, maɗa kə baa tii də ki, təya ɗa makə ənvwə ca ka tə tii anətii.” 3Pii wata Malaaɓa Ma'yanə a ŋgərəgi hiimaaki, malaa'ikatə a kərəgi tə nyi aa bilə. Ma dava, kə nee nyi ka minə, ki dasə a ba'a madizə daba ətə da ləmənyinə taa dama patə ashikii, waatoo ləmənyiitsə ca bərapaa tə Əntaŋfə. Məɗəfə nə nəkii, pu'u nə mapanyinə anəkii əsə. 4Ma miitsa, kə kii ki ŋunyi kəjeerənyinə ŋga əndədəza, da i uushi'inə ŋga əndzənə ashitə, da i faaranyinə ətə da məghərəvənə kama kama. Ma aciitə, tə'i kwalakə əndzənə ətə pasə acii bwaya uushi'inə ka shaŋə, waatoo slənə ŋga aləhiinatə. 5Ma a kəŋwaciitə, tə'i manaahə ləma, amma, ma'umbeekii nə sətə ci ləməkii a moo banə, oo'i, “Nyi nə maɗuunə Babila, məci kaarəwiinə patə, məci ma'ajijinə uushi'inə ŋga duuniya.” 6Nya tsaamə tə miitsa. Ma nya nee, agi kanə tə ki a nətə nə idənə ŋga ənji ŋga Əntaŋfə, ma palee maa, ŋga ənjitə ɓəələgi ənji putə ŋga vii seedanə agyanə Yeesu. Makə nee nyi ka ki, kə ɗii ka nyi ka sə ŋga hurəshishinə ka shaŋə. 7Wata əŋki malaa'ikatə ka nyi, “Mi cii kwa ɗa hurəshishinə kwa? Ka banə nə nyi ka hə sətə ci ənjə a moo banə də miitsə da i dabatsə ətsə da i nəkii məɗəfə da i mapanyinaakii pu'u əsə ətsə ɗii miitsə a ba'akii. 8Ma dabatsa, da i əpinə shi ca nji, amma paa ci ma'ə da i əpinə. Kadə nii kəya ənə ka shiginə asəkə makurəŋə gu'u ŋga zanə əsə, ənjə a ɓələgi tə ci. Tə'i hara ənji asəkə duuniya ətə pooshi ənji nyaahə ləmətii aasəkə ləkaləkatə taabu'u taganə ŋga duuniya, waatoo ləkaləkatətə ɗii ləmə ŋga ənjitə ca upaa əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə asəkəkii. Ma təya, maa nee tii ka dabatsa, ka ɗanə ka tii ka sə ŋga hurəshishinə, acii da i əpinə shi ca nji, asee paa ci ma'ə da i əpinə, amma kadə nii kəya ənə ka shiginə əsə. 9“Acii ha'ə, wa ənjə a ndzaa mashiikii agyanə uushi'iitsa. Ma nənyiitsə məɗəfə, tii ndzaa ka giŋunyinə məɗəfə ətsə ɗii miitsə dasə anəkii, təya ndzaa ka meeminə məɗəfə əsə. 10Ma tufə agi meemiitsa, paa tii ma'ə. Ma rəŋwə əsə, ma'ə ci agi ŋwaŋuunə. Əndə'i rəŋwə, ma'ə ci mashimə zəku'i. Maɗa kə shi ci, ŋga uundzə saa'i nii kəya ɗa ŋwaŋuunə. 11Ma dabatsə əsə, ətsə sha nji da i əpinə, amma paa ci ma'ə, ci saakii nə tighəsənə ŋga ŋwaŋwa. Rəŋwə nə ci əsə agi meemiitsə məɗəfə. Maɗa kə shigi ci, kadə nə ənjə a ɓələgi tə ci. 12“Ma mapanyiitsə pu'u nee hə anəkii əsə, tii ndzaa ka meeminə pu'u, ətə ma'ə ma'watəgimə ɗa ŋwaŋuunə. Amma ka viinə nə ənji ka tii baawəɗa ŋga ɗa ŋwaŋuunə da dabatsə ŋga tibisa rəŋwə dyaŋə. 13Tii pu'u patə, rəŋwə nə hiimatii. Təya vii ŋgeerənatii da baawəɗatii ka dabatsa. 14Kadə nə təya pa da Uundzə Baga. Amma Uundzə Baga na jaala anətii, acii ma ca, ci nə Slandanə agyanə slandanənyinə, Ŋwaŋwə agyanə meeminə. Ma ənjitə 'wii ci, waatoo mataɗə ənjaakii, ənjitə nyi'u tə ci də ədzəmə rəŋwə, kadə nə təya jaala da ci agyanə meemiitsa.” 15Malaa'ikatsə a ənə ka banə ka nyi, əŋki ci, “Ma gəərənyiitsə nee hə, ətsə ɗii kaarəwatsə dasə aɓitii, tii ndzaa ka ənji ŋga slikərənyinə da uuranyinə ŋga duuniya patə. 16Ma mapanyiitsə pu'u nee hə, tii patə da dabatsa, kadə nə təya kaaree ka kaarəwatsa, təya fəɗəma uushi'inatə patə, təya bwasee ka ki də purəki, təya tsəɓəgi ləwatə. Ma sətə mbəɗaanə, təya ətsagi də gunə. 17Acii Əntaŋfə kavə aa ədzəmətii kaa təya slənə ka ciinə rəŋwə, təya slənə aniyaakii, təya vii ka dabatsə ŋgeerənatii ŋga ɗa ŋwaŋuunə, ha'ə mbu'yanə saa'yatə nə Əntaŋfə a mbu'utəgi də waɓənaakii. 18Ma miitsə nee hə, ki ndzaa ka maɗuunə vəranə ətə ɗii ŋwaŋuunə agyanə meeminə ŋga duuniya.”

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Jəju ḭ loe tɨ no̰o̰, aw ɓe bo tɨ kɨ tɔgɨ tɨ, naa tɨ kɨ njé ndo je ləne. 2Lokɨ ndɔ ta kə̰ə̰ lə Jɨpɨ je asɨ nɨngə, Jəju ɨlə ngɨrə ndo dɨje nḛ me kəy kaw-naa tɨ lə Jɨpɨ je. Dɨje ngay kɨ oi nḛ ndo lie, nḛ ndo kɨn ətɨ-de ɓəl, adɨ əli əi nə: «Dəw kam, ɨngə nḛ ndo kɨn ra ə? Ə na̰ ə ade gosɨ ta kɨ ətɨ ɓəl be kɨn ə? Tɔgɨ kɨ ra-n nḛ kɔjɨ je kɨ ətɨ ɓəl be kɨn ɨngə ra ə? 3Ma nje kɨjə kagɨ wa ka am wa? E ngon lə Mari al a? Jakɨ je, kɨ Jose je, kɨ Judɨ je, kɨ Sɨmo̰ je, əi ngako̰e je al a? Taa, konane je ka ɨsi səje ne tɔ al a?» Ta kɨ dəji kɨn ɔgɨ-de kadɨ adi mede Jəju. 4Be ə, Jəju əl-de ə nə: «NJe kəl ta kɨ ta Luwə tɨ ɓa, e me ɓe koje tɨ, kɨ dan noje je tɨ, kɨ me kəy tɨ lie ə dɨje a kɨdi-e tɨ.» 5Lo kadɨ Jəju ra nḛ kɔjɨ kɨ ətɨ ɓəl me ɓe tɨ kɨ Najarətɨ tɨ goto, nə ɨndə jine dɔ njé mo̰y je tɨ kɨ na̰ je gandɨ gandɨ par, adɨ-de ɨngəi rɔ nga. 6NDɔjɨ Jəju ngay kɨ mbata mbatɨ kɨ mbati kadi-e mede. Jəju njɨyə kɨ ngan ɓe je kɨ gugɨ dɔ Najarətɨ, ndo dɨje nḛ. 7Nɨngə, Jəju ɓar njé ndo je ləne kɨ dɔgɨ gɨde e joo, ə ɨlə-de joo joo. Adɨ-de tɔgɨ dɔ ndɨl je tɨ kɨ majal tɔ. 8Jəju ndɔr mbide kadɨ uni nḛ kare mbata dɔ rəbɨ al, nə gɔl kare ba par. Əl-de ə nə: «A uni nḛ kuso al nɨm, ɓɔl al nɨm, taa a ɓɨgɨri la me kulə dɔ ɓədɨsi tɨ al nɨm tɔ. 9Ɨləi sa njasi tɨ, ə awi kɨ kɨbɨ kare ba.» 10Kɨn ə uri me kəy tɨ madɨ, ə uwə səsi rɔne tɨ ə, ɨsi tɨ ratata ndɔ kawsi tɨ. 11Ə re lo madɨ tɨ, ə dɨje mbati kuwəi səsi kɨ rɔde tɨ, ə se mbati koo dɔ ta ləsi, lokɨ ɨsɨ tḛḛi me ɓe tɨ kɨn kɨ taga nɨngə, ɨndəi bu kɨ njasi tɨ kɔ, mba kadɨ to tə nḛ ndəjɨ ndude. 12NJé ndo je awi ɨləi mbḛ Poy Ta kɨ Majɨ mba kadɨ dɨje ɨyə̰i kalde kɨ majal kɔ. 13Tuwəi ndɨl je kɨ majal ngay taa uri yɨbɨ dɔ njé mo̰y je tɨ ngay adɨ ɨngəi rɔ nga tɔ. 14NGar Erodɨ oo ta lə Jəju, tadɔ tɔɓa lie asɨ lo je nakɨ nakɨ. Dɨje kɨ na̰ je əi nə: «Ja̰ Batɨsɨ ḭ taa dan njé koy je tɨ. Gɨne kɨn ə aw-n kɨ tɔgɨ mba ra-n nḛ je kɨ ətɨ ɓəl ɓəl.» 15NJe kɨ nungɨ əli əi nə: «E Eli kɨ nje kəl ta kɨ ta Luwə tɨ.» NJé kɨ na̰ je ɓəy əli əi nə: «E nje kəl ta kɨ ta Luwə tɨ tə njé kɨ rəi kəte kɨn be tɔ.» 16Lokɨ Erodɨ oo ta kɨn nɨngə, əl ə nə: «E Ja̰ kɨ ndɔ kɨ madɨ gangi dɔe ka ə ḭ lo koy tɨ.» 17Erodɨ əl be, tadɔ ndɔ kɨ adɨ uwəi Ja̰, dɔɔi-e kɨ sən, ɨləi-e dangay tɨ, mbata lə Erodɨyadɨ, kɨ ne ngoko̰e Pɨlɨpɨ, kɨ tae nene tɨ, 18ə Ja̰ əl-e ta dɔ tɨ ə nə: «E go tɨ al kadɨ ɨtaa ne ngoko̰i, nei tɨ.» 19Wongɨ ra Erodɨyadɨ dɔ Ja̰ tɨ ngay, adɨ sangɨ rəbɨ tɔl-e, nə asɨ tɔl-e al. 20Tadɔ Erodɨ ɓəl Ja̰, gər kadɨ e dəw kɨ nje ra nḛ kɨ dana, taa e dəw kɨ ay njay tɔ. Be ə, Erodɨ ngəm-e-n majɨ. Lokɨ Erodɨ oo ta kəl Ja̰ nɨngə, ta kɨn uwe kɨ ta, nə be ka, Erodɨ ge koo ta kəl Ja̰ par par. 21NDɔ kɨ majɨ kɨ Erodɨyadɨ ɨsɨ sangɨ kəte kəte ka re nga. Adɨ e ndɔ rɔnəl kojɨ Erodɨ, ə Erodɨ adɨ rai nḛ kuso. Nɨngə ndɔe tɨ kɨn, Erodɨ ɓar kɨ bo je ləne nɨm, ɓar njé kun dɔ njé rɔ je ləne nɨm, taa ɓar njé tɔɓa je kɨ dɔnangɨ Galile tɨ tɔ. 22Dɔkagɨlo kuso nḛ tɨ, ngon lə Erodɨyadɨ kɨ dəne, ur kəy gode tɨ, ndam. NDam lə ngon kɨ dəne kɨn nəl Erodɨ ngay, taa nəl dɨje kɨ ɓar-de lo nḛ kuso tɨ ngay tɔ, adɨ ngar əl ngon kɨ dəne ka kɨn ə nə: «Ɨdəjɨ-m nḛ kɨ mei ge par ə m-a m-adi.» 23Erodɨ aw bɨtɨ un ndune kɨ kɨbɨ rɔ ade ə nə: «Nḛ je pətɨ kɨ ɨdəjɨ-m, ə m-a m-adi. Re e dəbɨ ko̰ɓe ləm ka a ɨngə.» 24NGon kɨ dəne tḛḛ aw taga, aw dəjɨ kone ə nə: «E ri ə kadɨ m-dəje ə?» Ə ko̰e əl-e ə nə: «Ɨdə-je dɔ Ja̰ Batɨsɨ.» 25NGon kɨ dəne təl langɨsi ba aw rɔ ngar tɨ əl-e ə nə: «Təkɨ j-a-n taji-naa tɨ ne wa kɨn, kadɨ adɨ-m dɔ Ja̰ Batɨsɨ me supɨra tɨ.» 26Me ngar tujɨ ɔjɨ-n dɔ nḛ kɨ ngon kɨ dəne dəje kɨn, nə lo kadɨ ɔge goto kɨ mbata kun mɨndɨ kɨ un, taa kɨ mbata dɨje kɨ ɓar-de lo nḛ kuso tɨ tɔ kɨn. 27Be ə, taji-naa tɨ no̰o̰, ngar un ndune adɨ asɨgar kare kɨ nje ngəm-e kadɨ aw kəy dangay tɨ gangɨ dɔ Ja̰ re-n. 28Asɨgar aw gangɨ dɔ Ja̰ me supɨra tɨ, re-n adɨ ngon kɨ dəne, nɨngə ngon kɨ dəne ka kɨn təl-n adɨ kone. 29Lokɨ njé ndo je lə Ja̰ oi poye nɨngə, rəi uni nɨne awi dɨbi. 30Lokɨ njé kaw kɨlə je təli lo kɨlə je tɨ ləde nɨngə, kawi-naa rɔ Jəju tɨ, ɔri-e poy nḛ je kɨ rai kɨ nḛ je kɨ nḛ je kɨ ndoi dɨje adi-e oo. 31Kosɨ dɨje ngay awi nɨm, təli nɨm adɨ lo kadɨ njé ndo je ɨngəi ngon dɔkagɨlo ndi be kadɨ usoi nḛ ka goto. Be ə, Jəju əl-de ə nə: «Ɨrəi adɨ j-awi lo kɨ dɨje gotoi tɨ mba kadɨ ɔri kə̰ə̰ ndə̰y.» 32Be ə, ali me to tɨ mba kaw kɔsɨ rɔde ngərəngɨ, lo kɨ dɨje gotoi tɨ. 33Dɨje ngay ooi-de lo kawde tɨ, ə gəri-de ɓətɨ tɔ. Dɨje ḭḭ ɓe bo je tɨ kɨ dangɨ dangɨ, a̰yḭ-naa kɨ njade bur bur awi kəte, lo kɨ Jəju kɨ njé ndo je ɨsɨ awi tɨ. 34Lokɨ Jəju ur nangɨ me to tɨ nɨngə, oo kosɨ dɨje ngay. Lokɨ oo-de, oo kəm-to-ndoo ləde, tadɔ ai tə batɨ je kɨ nje kul-de goto be. E be ə, Jəju un dɔkagɨlo ngay ndo-n-de nḛ. 35Lokɨ kadɨ yətɨ rɔne kɨ bəlme taa njé ndo je ɔti kɨ rɔ Jəju tɨ əli-e əi nə: «Lo kɨ j-ai me tɨ ne kɨn, e lo kɨ dɨje gotoi tɨ, nɨngə kadɨ ɨsɨ ur tɔ. 36Majɨ kadɨ ɨtuwə dɨje kam adɨ awi kɨ lo ndɔr je tɨ, kɨ ngan ɓe je tɨ, ndogi nḛ kuso usoi.» 37Nə Jəju təl əl-de ə nə: «Səi je wa adi-de nḛ usoi.» Nɨngə, njé ndo je dəji-e əi nə: «Kadɨ j-aw jɨ ndogɨ mapa asɨ sɨlə ɓu joo j-adɨ-de usoi wa?» 38Jəju təl əl-de ə nə: «Mapa kɨ jisi tɨ e ban ə? Awi dan dɨje ooi.» Lokɨ awi dan dɨje tɨ, dəji nɨngə, təli əli-e əi nə: «Mapa e mi, ə kanjɨ joo tɔ.» 39Jəju un ndune adɨ-de kadɨ adi dɨje ɨsi nangɨ kɨ kute kute dɔ wale tɨ kɨ mbəl. 40Be ə, dɨje uwəi-naa ɓu ɓu je, kutɨ mi kutɨ mi je, ə ɨsi nangɨ kɨ bare bare. 41Jəju ɔy mapa kɨ mi kɨ kanjɨ kɨ joo, un kəmne kɨ taa, əl ta kɨ Luwə mba kadɨ njangɨ dɔ nḛ kuso kɨn. Go tɨ, Jəju uwə mapa je ka kɨn gangɨ naa tɨ ə adɨ njé ndo je kadɨ ləbi kosɨ dɨje. Kanjɨ je kɨ joo ka, Jəju ləbɨ dɨje pətɨ tɔ. 42Dɨje pətɨ usoi nḛ ndani majɨ. 43Nɨngə, njé ndo je ɔyi gɨndɨ mapa je, kɨ kanjɨ je kɨ nay, kare dɔgɨ gɨde e joo ɓəy. 44Dɨje kɨ usoi nḛ kɨn asi dɨngəm je dɨbɨ mi. 45NDə̰y ba go tɨ, Jəju ɔsɨ njé ndo je ləne kadɨ ali me to tɨ, awi gɨdɨ ba tɨ kəte no̰ne tɨ, kɨ kaw kɨ ɓe bo Bətɨsayda tɨ nu. Nɨngə dɔkagɨloe tɨ kɨn, e a tuwə kosɨ je kadɨ awi. 46Lokɨ Jəju adɨ-de awi nɨngə, ɔtɨ aw dɔ mbal tɨ mba kəl ta kɨ Luwə. 47Lokɨ lo ndul ngata nɨngə, to e dan batɨ, ə Jəju e kɨ karne ba ə nay nangɨ gogɨ. 48Jəju oo kadɨ njé ndo je ləne ɨngəi ko̰ ngay lo kɔsɨ to tɨ, tadɔ nəl ɨlə, sur to kɨ gogɨ gogɨ, adɨ pungɨ ba ra-de majal. Dan lo tɨ ɓa, Jəju ḭ a njɨyə dɔ man tɨ, ɨsɨ aw kɨ rɔde tɨ, nɨngə ge kadɨ n-də tade ɓəy. 49Ə lokɨ ooi-e a njɨyə dɔ man tɨ nɨngə, ooi kadɨ e muwə̰ dəw yo, adɨ uri kɔl. 50Əi je wa pətɨ ooi-e, adɨ ɓəl rade ngay. Nə kalangɨ ba, Jəju əl-de ə nə: «Adi mesi osɨ nangɨ nə e mi, ə ɨɓəli al!» 51Jəju al gode tɨ me to tɨ nɨngə, gɨn nəl gangɨ. Nḛ je kɨn ətɨ-de ɓəl ngay. 52Tadɔ kɨ rɔjetɨ, njé ndo je gəri kəm nḛ kɨ Jəju ra ɔjɨ dɔ mapa kɨn al, kɨ mba me nga̰ ləde. 53Lokɨ Jəju əi kɨ njé ndo je ləne ɨndəi ba gangi nɨngə, tḛḛi dɔnangɨ Gənəjarətɨ tɨ, ɨndəi to ləde nangɨ. 54Lokɨ uri nangɨ taa par ə, dɨje gəri Jəju; 55adɨ a̰yḭ-naa ngɔdɨ asi ɓe je kɨ dɔnangɨ Gənəjarətɨ tɨ nakɨ, nakɨ. Dɨje ɨləi rɔde, ɔyi njé mo̰y je ləde me nḛ kotɨ njé mo̰y je tɨ, rəi səde rɔ Jəju tɨ. 56Lo je pətɨ kɨ aw tɨ, ngan ɓe je, kɨ ɓe bo je, kɨ lo ndɔr je, dɨje rəi kɨ njé mo̰y je ɓuki-de ta mbalo tɨ, ə no̰i dɔ Jəju tɨ kadɨ ɨyə̰ njé mo̰y je adɨ ɔdi ta kɨbɨ lie par ə a ɨngəi rɔ nga. Nɨngə, njé kɨ ɔdi ta kɨbɨ lie, ɨngəi rɔ nga tɔ.


text: 1Jəju əl kujɨ ta madɨ njé ndo je ləne, tɔjɨ-n-de kadɨ əli ta kɨ Luwə taa taa, ɓɨ kadɨ tɔgɨde goto ta tɨ al, 2ə nə: «NJe gangɨ ta kare ɨsɨ ɓe bo tɨ madɨ no̰o̰. E dəw kɨ ɓəl Luwə al nɨm, taa ɨlə kojɨ dɔ dəw tɨ al nɨm tɔ. 3Nɨngə me ɓe bo tɨ ka kɨn, dəne kare kɨ nje ngaw koy ɨsɨ tɨ no̰o̰ tɔ. Dəne ka kɨn re kɨ dɔkagɨlo je pətɨ əl-e ə nə: “Ɨgangɨ ta ka kɨ to danje tɨ kɨ nje ta ləm ka kɨn adɨ-m.” 4NJe gangɨ ta ka kɨn mbatɨ dɔkagɨlo ngay. Nə təl əl ta rɔne ə nə: “Re m-ɓəl Luwə al nɨm, taa m-ɨlə kojɨ dɔ dəw madɨ tɨ kare al ka, 5dəne kɨ nje ngaw koy kam tapɨ-m ngay. Sɔbɨ kadɨ m-gangɨ ta lie made, mba kadɨ təl re gogɨ ndɔ kɨ rangɨ tɨ, tapɨ-m ɓəy al ngata.”» 6Ɓaɓe ɨlə dɔ tɨ ɓəy ə nə: «Majɨ kadɨ oi ta kɨ nje gangɨ ta kɨ dana al, əl kɨn majɨ. 7Səi oi kadɨ Luwə a gangɨ ta kɨ dana adɨ dɨje lie kɨ ɨsɨ no̰i dɔe tɨ kondɔ je kɨ kada je kɨn al a? A ɨsɨ gərərə ba ɓɨ a ra səde al a? 8Adɨ m-əl səsi, a gangɨ ta kɨ dana kalangɨ ba adɨ-de. Nə nḛ kare ɓa, se ndɔ kɨ mi NGon Dəw m-a m-təl m-re ə, m-a m-ɨngə dɨje kɨ adɨ mede dɔnangɨ tɨ wa mɨndɨ wa?» 9Jəju əl kujɨ ta kɨ dɔ njé je tɨ kɨ ooi rɔde tə dɨje kɨ dana ə kɨdi ndəgɨ dɨje 10ə nə: «Dɨngəm je joo, awi kəy kaw-naa tɨ mba kəl ta kɨ Luwə; kɨ kare e Parɨsɨ, kɨ nungɨ e nje taa la-mbə tɔ. 11Parɨsɨ ḭ a taa ə əl ta kɨ ɔjɨ dɔ rɔne mene tɨ ə nə: “Luwə ləm, m-ra-i oyo tadɔ mi m-to tə ndəgɨ dɨje kɨ njé ɓogɨ je ə se njé ra nḛ je kɨ go tɨ al, kɨ njé kuwə marɨm, taa tə nje taa la-mbə kam al tɔ. 12Me ndɔ je tɨ kɨ sɨri, m-ɔgɨ rɔm nḛ kuso tɨ nja joo, madɨ Luwə nḛ kare me kɨ dɔgɨ tɨ, me nḛ kɨngə je tɨ ləm pətɨ.” 13Nə nje taa la-mbə ɓa, ɔsɨ rɔne ngərəngɨ nu, kun ka ge kun kəmne kɨ dɔra̰ tɨ al, ra rɔne ndoo, ə əl ə nə: “Luwə ləm, oo kəm-to-ndoo ləm tadɔ mi nje ra majal!” 14Adɨ m-əl səsi, e nje taa la-mbə ə təl aw ɓe ləne kɨ ta kɨ kɔr dɔ tɨ no̰o̰ Luwə tɨ, ɓɨ e Parɨsɨ al. Tadɔ dəw kɨ un dɔne taa ə, a ɨləi dɔe nangɨ, nɨngə dəw kɨ ɨlə dɔne nangɨ, a uni dɔe taa tɔ.» 15NGan je kɨ kasɨ wa kɨn ka, dɨje rəi səde rɔ Jəju tɨ mba kadɨ njangɨ dɔde. Nə lokɨ njé ndo je ooi nḛ kɨn ɓa, kɔli səde. 16Nə Jəju adɨ rəi kɨ ngan je kɨ du rɔe tɨ ɓa əl ə nə: «Ɨyə̰i ngan je kɨ du adɨ rəi rɔm tɨ, otɨ kadɨ ɔgi-de ta rəbɨ, tadɔ ko̰ɓe lə Luwə e ya̰ dɨje kɨ toi tə ngan je kɨ du be. 17Təkɨ rɔjetɨ, adɨ m-əl səsi, dəw kɨ ndɨgɨ kadɨ Luwə o̰ ɓe dɔe tɨ tə ngon kɨ du be, al, a ur ko̰ɓe tɨ lə Luwə al ratata.» 18Kɨ bo lə Jɨpɨ je kare, dəjɨ Jəju ə nə: «NJe ndo kɨ majɨ, e ri ə m-a m-ra ə m-a m-ɨngə-n kajɨ kɨ a to bɨtɨ kɨ no̰ tɨ ə?» 19Ə Jəju əl-e ə nə: «MBa ri ə ɨɓar-m dəw kɨ majɨ ə? Dəw kare kɨ majɨ goto, nə Luwə kɨ karne ba par ə e dəw kɨ majɨ. 20Ḭ ɨgər ndu-kun je lə Luwə kɨ ə nə: “A uwə marɨm al, a tɔl dəw al, a ɓogɨ al, a ma najɨ kɨ ngom dɔ madi tɨ al, a ɔsɨ gon bawi kɨ ko̰i.”» 21Nɨngə dɨngəm təl əl Jəju ə nə: «Nḛ je kɨn pətɨ m-təl rɔm go tɨ dɔkagɨlo kɨlə ngɨrə basam tɨ nu.» 22Go ta je tɨ kɨn Jəju əl-e ə nə: «Nḛ kare be ə nayḭḭ kadɨ ɨra ɓəy. Aw ɨgatɨ kɨ nḛ kɨngə je ləi pətɨ, ɨləbɨ lae njé ndoo je, ɓa a aw kɨ nḛ kɨngə ngay me dɔra̰ tɨ, ə ɨre un gom.» 23Nə lokɨ ta kɨn osɨ mbi dɨngəm tɨ ka kɨn, rɔe təl nəl-e al, tadɔ e dəw kɨ nḛ kɨngə lie e ngay. 24Lokɨ Jəju oo-e kadɨ mee o̰-e nɨngə əl ə nə: «E nḛ kɨ nga̰ ngay rɔ njé nḛ kɨngə je tɨ kadɨ uri me ɓeko̰ tɨ lə Luwə. 25E nḛ kɨ nga̰ ngay wa kadɨ jambal kɨ oi-e kɨn ur bole kon ku nḛ tɨ, nə a nga̰ ngay ɨtə e kɨn ɓəy kadɨ nje nḛ kɨngə ur me ɓeko̰ tɨ lə Luwə.» 26NJé kɨ ɨsɨ ooi dɔ ta lə Jəju əli əi nə: «NGa kɨn ə e be nɨngə, na̰ ə asɨ kadɨ ɨngə kajɨ ə?» 27Jəju ɨlə-de tɨ ə nə: «Nḛ kɨ dəw asɨ al, Luwə asɨ ra.» 28Pɨyər əl-e ə nə: «NGa je kɨn, j-ɨyə̰ nḛ kɨngə je ləje pətɨ kɔ, ə j-un goi kɨn.» 29Jəju əl-de ə nə: «Təkɨ rɔjetɨ, adɨ m-əl səsi, re dəw madɨ, ɨyə̰ kəy ləne, kɨ nene, kɨ ngane je, kɨ ngakone je, kɨ nojɨne je, kɨ mbata ko̰ɓe lə Luwə ə, 30a ɨngə nḛ je al dɔ e kɨn, dɔkagɨlo tɨ kɨ ɓone, taa dɔkagɨlo tɨ kɨ a re, a ɨngə kajɨ kɨ a to bɨtɨ kɨ no̰ tɨ tɔ.» 31Jəju ɓar njé ndo je ləne kɨ dɔgɨ gɨde e joo kɨ rɔne tɨ, nɨngə əl-de ə nə: «Oi, j-ɨsɨ j-awi kɨ Jorijaləm tɨ, nḛ je pətɨ kɨ njé kəl ta je kɨ ta Luwə tɨ ndangi ɔjɨ dɔm mi NGon dəw, a tɔli tade. 32Tadɔ a ɨləi-mi ji dɨje tɨ kɨ əi Jɨpɨ je al kadɨ tə kogi dɔm tɨ je, taji-mi je, taa a tɨbi man tade dɔm nɨm tɔ. 33Go tɨ, lokɨ tɨndəi-mi kɨ ndəy kabɨlay nɨngə, a tɔli-mi. Nə ndɔ mɨtə lə ndɔ koym ɓa, m-a m-tḛḛ lo koy tɨ.» 34Nə nḛ kare kɨ njé ndo je gəri me ta tɨ kɨn goto. E ta kɨ to lo ɓɔyɔ tɨ rɔde tɨ. Gəri me ta kɨ Jəju ge kəl-de al. 35Lokɨ Jəju e ɓasi kɨ ɓe kɨ Jəriko nɨngə, nje kəm tɔ madɨ ɨsɨ ngangɨ rəbɨ tɨ no̰o̰, ɨsɨ kɔy nḛ. 36Lokɨ nje kəm tɔ oo ka kosɨ dɨje kɨ ɨsi ɨndəi də bur bur nɨngə, dəjɨ ta se ri ə ɨsɨ ra nḛ wa. 37Ə əli-e əi nə: «Jəju kɨ Najarətɨ ə ɨsɨ ɨndə də.» 38NJe kəm tɔ ɨlə ngɨrə kadɨ un ndune kɨ taa, ə no̰ kɨ tɔgɨne, ə nə: «Jəju kɨ NGon ka Dabɨdɨ, o kəm-to-ndoo ləm!» 39Dɨje kɨ njé njɨyə kəte no̰ dɨje tɨ kəngi-e kəngɨ kadɨ utɨ tane, nə nje kəm tɔ un ndune kɨ taa dɔ made tɨ ɓəy ə nə: «NGon ka Dabɨdɨ, o kəm-to-ndoo ləm!» 40Jəju a lo ka tɨ, ɓa un ndune kadɨ rəi sie rɔne tɨ ne. Lokɨ re rɔe tɨ ɓasi nɨngə, Jəju dəje ə nə: 41«E ri ə ɨge kadɨ m-ra madi ə?» Ə nje kəm tɔ əl-e ə nə: «Ɓaɓe, m-ge kadɨ kəm oo lo!» 42Jəju əl-e ə nə: «O lo! Kadɨ-me ləi aji.» 43Par ə, loe tɨ no̰o̰, kəme oo lo, adɨ un go Jəju kɨ kɨlə tɔjɨ dɔ Luwə tɨ tane tɨ. Lokɨ kosɨ dɨje ooi nḛ kɨn nɨngə, ɨləi ngɨrə kɔsɨ-gon Luwə.


text: 1Ma daba'əkii, nya nee ka əndə'i maɗuunə malaa'ika ca jima dagintaŋfə da i kuraɓiinə ashikii da i məŋganə anəkii. Makə uusəra nə kəŋwaciinəkii ka ɓərənə. Makə ənfwə ŋga gunə nə shiraŋəkii əsə. 2Tə'i uundzə ləkaləkatə mawunəkii aciikii. Ca ka səɗə ciizəmanəkii anə uunəva. Ma səɗə madzənakii əsə, anə hanyinə. 3Ca ŋgəree ka uurakii, ca 'wa makə tuunə ŋga livara. Wata dzanə ŋga vənə məɗəfə a muu. 4Makə muyi tii, ma ətsə kaa nya naahə, wata ma nya fa, əndə a waɓya da nyi dadagyə. Əŋki ci ka nyi, “Ga ha naahə sətə bii dzanə ŋga vənə məɗəfə, wa ca ndzaa ma'umbeekii.” 5Wata malaa'ikatə kəŋaanə anə uunəva da anə hanyinə a maɗee ka ciinəkii ŋga ciizəmanə aadəgyə, 6ca jiɗəgi də ləmə ŋga Əntaŋfə ətə da i əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. Ci tagii ha dadagyə da ha a panə da uunəva da i uushi'iitə asəkətii patə. Malaa'ikakii a ba, “Pooshi səkəpaanə ma'ə! 7Ma saa'itə nə məɗəfənə ŋga malaa'ika a ədə uutəmaakii, saa'ikii nə Əntaŋfə a uudəpaa aniya ŋga ma'umbee uushaakii makə sətə bii ci ka lyawarənaakii, waatoo anabiinaakii.” 8Wata uuratə fii nyi ca waɓə da nyi dadagyə a ənə ka banə ka nyi, “Duu, luuwu mawunə ləkaləkatətsə acii malaa'ikatsə kəŋə anə uunəva da anə hanyinə.” 9Nya dzə aaɓii malaa'ikata, nya ba ka ci, “Vii ka nyi uundzə ləkaləkatətsa.” Əŋki ci ka nyi, “Ŋgəruu, ha tsəɓəgi. Ma a maku, ka fanə nə hə ndikə ndikə makə moozəŋa. Amma ka hwarakəginə a səkəku.” 10Nya luu uundzə ləkaləkatətə aciikii, nya tsəɓəgi. Ma nya fa, ndikə ndikə makə moozəŋa. Amma, makə ndagərə nyi, ma nya fa, kə hwarakəgi a səkəki. 11Əŋki ənji ka nyi əsə, “Tyasə, ka ənənə nə hə ka ɗa anabaakwaanə agyanə hanyinə da slikərənyinə da uuranyinə laŋə da agyanə meeminə laŋə.”


text: 1Má tə wuntə vi venkwashə ná, ba Yesu lie ntəntahə dzəgə mə mələmi dadamə, a gə habarə ndərə mbweghe zəmə mbəgə Hyalatəmwə tə́ mbəlyi. Mbəlyi kə zəli njə́ mungə-ɓwagəghitə ngyi ná, ba zəlitə njə́. 2Wuntyi myə və́ njə dləntə hyala tá hyá, lə ngyí və́ njə mbə́tə va shiligi, ba zəlitə njə́ dəwa. Myə ngyi ná, hyá yə Maryamu wzha rə ká Magadaliya (tsá kə Yesu dləntə hyala mburəfungə tá njə́), 3ba Yuwana malə Kuza (mdi kulə tə mbwi Mbəgə Hirudus), ba Suzana, lə wuntyi myə kúkulə, ngyí kə vweta Yesu hyá lə mbəlyi kə zəli njə́ lə wsha-hya. 4Má venkwashə, tə səkə mbəlyi kúkulə tá Yesu, səkə tə mələmi dadamə. Má vi kə hyá tsənitəgwa kúkulə ná, ba njə gərətə njə́a vəcə nggəlaa tə́ hyá nee: 5"Wuntə mdi tsá shə, tsá kə lie ntsə́kə tsəli kwa vwə-njə. Má vi ndza njə tə ntsə́kə tsəlie, ba wuntyi wdi kwa hunkwa; ba mbəlyi nkənkərəshə lə səra, ba "yə səkə tsəkahwi. 6Wuntyi tsəli, ba wdi tə kələɓe, tsá má hyə tə tsapə. Má vi kə tsəli ngyi wtsə́ ná, má təmburi dawi yemyi tə hyə tə nkwa shə, ba hyá wulə. 7Wuntyi tsəli, ba wdi dzəgwa mə tikə; má vi kə tsəli ngyi wtsə́ ná, ba kələ ka kutə lə tikəa, ba tikə ghərədlitə nkwa tá hyá, a ndyarə hyá va ɗashə wsi. 8Má wuntyi tsəli ná, ba wdi tə kuda ndza gwaɓa tə; ba hyá wtsə́, ba kələ, a ɗashə wsi dandərəa. Wamara ghi ha ngyi ná, dəbuwi patlə hyá patə ntsə," əkwə Yesu sha hyá. Ba njə gə nee, "Kə fatə vəcəa yəw?" əkwə. 9Ba mbəlyi kə zəli Yesu yiwi wsi mə vəcə nggəla tsa va njə́. 10Ba njə gə sha hyá nee, "Má yə nə, wuri Hyalatəmwə kə mbəlata a yə sənata wsha tə mbwə mə zəmə mbəgə-njə; a má zaka wuntyi mbəlyi ná, se lə vəcə nggəla gərəshə mbəlyi tə́ hyá—tazhe ba njə njigwe kala tsá kə mbəlyi ɗafətə zamə nee, 'Ndaka nənə nkwa hyá, a kandə hyá nata ndangə wə; ndaka nka tləmə hyá tá vəcə mwa, a kandə hyá sənata wsi mə wə,' əkwə. 11"Na wsi mə vəcə nggəlaa tsa. Má tsəlie nə, njə́ vəcə Hyalatəmwə. 12Wuntyi mbəlyi, wuri kə njigwe kala tsəli kə wdi kwa hunkwa: fatə kə mbəlyi ngyi fatə vəcə Hyalatəmwə, ba Shatari səkə kələntə kwa mni-hya, vashə hyá mbərəsa lə a ba tlayi mbə səkə mə. 13"Wuntyi mbəlyi ná, wuri kə njigwe kala tsəli kə wdi tə kələɓe: fatə kə hyá fatə vəcə Hyalatəmwə, ba hyá ɗatə yə tə́ lə dlama; a má vəcəa, vá dzəgwa mni-hya handanda wə. Təmburi tsətsə, kandə hyá ndzatagwa parangə nda səkə mbərəsa-rahya lə vəcəa mtə wə. Má vi kə wsi kə dzarə nkwa tawa hyá ná, ba hyá hwə tá vəcə tsa. 14"Wuntyi mbəlyi, wuri kə njigwe kala tsəli kə wdi dzəgwa mə tikə: wuri hyá kə fatə vəcə Hyalatəmwə dəwa; a má mbəlyi ngyi, wamara vi zəzi hyá mbweghe wsha rə wdunya—galipə lə fá zəzərə wsi rə wdunya, tsá və hyá. Ba wsha ngyi tsashə nkwa tá vəcə Hyalatəmwə kwa mni-hya, nda ndyarə vəcəa va ɗashə wsi. 15"Má wuntyi mbəlyi ná, wuri kə njigwe kala tsəli kə ntsə́kəyigwa tə kuda ndza gwaɓa tə: fatə kə hyá fatə vəcə Hyalatəmwə, ba hyá həwəshə, a tsəyi dandərəa kwa mni-hya tsapə lə jiri, a ba ɗashə vəcə lə; hyá mbəlyi kə səsəwihwi zaka wsha paɗə. 16"Mdi shə ba ndyela ghwi kwa patərəla, a ba dzəɓintə lə sərəkwə, lə fəyə mətərə dlə ná? Təghe wuntə wsi fə mbəlyi tazhe wangəshə nkwa tə́ paɗə mbəlyi kə səkə dzəmə mpyaa huri? 17Zaka mbwara wsha tə mbwə ndzaranjəa nə, hyá dzəgə shilyə tə ka, a mbəlyi sənata dzəgəndza; má wamara wsi kə mbəlyi dzəɓintə, njə dzəgə pahəntəgwa məghulimi! 18"Təmburi tsətsə, nkatə wa tləmə tá vəcə-ra dandərəa! Təmburi má mdi ndza wsi və nə, mbəlyi dzəgə mtsəhərəshə wsi tə́ njə́; a má mdi má wsi və, mandara tsá va njə́ batlyə kə ghi-njə təkərəshə tsa ná, mbəlyi dzəgə kəlalyə va njə́, a njə ndza ndafə kashasha!" əkwə Yesu sha hyá. 19Ba nggwasama ra Yesu səkə lə mama-rahya, ba hyá ndyarə va tlayi nkwa kə kəmə lə Yesu va dyi mbəlyi kwa nkwa. 20Ba mbəlyi gə sha Yesu nee, "Yesu, na mama-ranga tsa pəlyə lə nggwasama-ranga, a hyá nə na," əkwə. 21Ba Yesu gə nee, "Má mama-tara lə nggwasama hyi-ra ndangə nə, hyá mbəlyi kə nka tləmə tá vəcə Hyalatəmwə, a ba həwəshə," əkwə. 22Má tə wuntə vi, ba Yesu dzəgwa kwambawali lə mbəlyi kə zəli njə́, a ba gə sha hyá nee, "Nggwari wa, myi li jilyə mbwi tsadi," əkwə. Ba hyá tlagwa lə kwambawalie, a li mənə. 23Má tə ndalə kwambawalie hyá ná, ba Yesu li tá hya kwa. Má nda fá na ná, acə sefi tə wgyigwa dabwaa səkwa mə ka dzəgwa tsadi tsa. Ba yemyi vulə ɗəkəkəkki, a shishikəgwa dzəgwa kwambawali-hya, a və nkwa kə fə hyá dzəgwa mbuɗi. 24Ba mbəlyi kə zəli Yesu ja fəritə Yesu nee, "Mala! Mala wi! Wuri myi dye!" əkwə hyá. Ba Yesu tlagwa gə sha sefi lə yemyi kə vulə ɗəkəkəkki tsa nee, "Divi yə!" əkwə. Ba sefi ntatagwa kurəkwammə shalala, ba yemyi hinigwe payyə! 25Ba njə gə sha mbəlyi-njə ngyi nee, "Vá mbərəsa yə lə rá huri?" əkwə. Má hyá mwa ná, wuri nggadləni kə tsəshə hyá. Ba hyá ndayə va wsie: "Waá tsəli mdie ri ta?! Balə tə́ sefi lə yemyi gə vəcə njə, a ndaka fá vəcə-njə hyá ba həwə və ɓa!" əkwə hyá sha ghi-hya. 26Vi kə hyá jilyə mbwi tsadi ká Galili ná, ba hyá ntsəkəshə hyə ká Garasini. 27Səmə kə Yesu səmə kwa kwambawali a dzəmə ka ná, ba wuntə mdi səkwa mə mələmi tawa njə́, tsá kə hyala ɗa tá ghi ka tləkə. Alandza və́ mdie ntahə məntərasi, kəlama lambwi wsi mbweghe gwa. Ka ndza njə hankyə wə; se mə kúlə ndza njə. 28Má vi kə mdie nata Yesu ná, ba ɗatə wá; ba njə layi ghi-njə tə ka tə kəma ra Yesu, a ba dlangətə nggurədlə nee, "Yesu, na Zəgwi ra Hyalatəmwə məɓa tamwə! Waá tsəkwə va na lə rá ri? Titihwə na rá, washə na ɗa rá wə!" əkwə mdie, 29təmburi tsá kə Yesu gə sha hyala kə ɗa njə́ tsa, a njə hwə tá njə́. (Kúkulə zhigi və́ hyalaa ɗa njə́ alandza; a ba mbəlyi vá ɗa lə mpwə njə́, a wdela pəla-ranjə kwa zəwə lyə, a tsa njə́ kwa dəngwi. A má mdie ná, wamara vi kə mbəlyi mələrətə tsətsə, ba njə ndəndantə zəwə lyə kwa pəla-ranjəa, a huhushintə dəngwi kə mbəlyi tsala njə́ kwaa; a ba hyala tsa dləkə njə́ dzəmə gamba.) 30Ba Yesu yiwi va mdie, "Waá tli-nga ri?" əkwə. "Ntikwə tli-ra," əkwə mdie (təmburi ntikwə hyala kə ɗa njə́ ngyi tá ghi). 31Ba hyala ngyi gədyi Yesu lə mpə pəla nee, "Wá dlə yə́ na dzəgwa Kə kə za nkwa wə," əkwə. 32Má tə nkwa shə mə́ ná, kúkulə gərədi, a mbəlyi ya hyá dzəmə tə gari. Ba hyala ngyi gədyi Yesu nee, "Titihwə na yə́, mbəlata yə́, a yə́ dzəmə gərədi ngyi," əkwə. Ba Yesu ɗatə yə tə́ tə́ hyá. 33Ba hyala ngyi hwə tá mdie, a lie wdiməgwa mə gərədi ngyi. Paɗə gərədi ngyi ná, ba tla səkwa mə garie, a dzəgwa wditəgwa tá tsadi sərəfanggə, ba mətye həlangə, bitti kwa yemyi! 34Má mbəlyi kə ya gərədi ngyi, vi kə hyá nata wsi kə mələtəgwa ná, ba hyá mbə́lə, ba dzəgə wtləshə nkwa mə mələmi ba kwa mtə lə habarə wsi kə mələtəgwa tsa. 35Ba mbəlyi kúkulə səkə tazhe nə wsi kə ɗatəgwa. Má vi kə hyá səkə tá Yesu, ba hyá tawa mdi kə hyala hwə tá ghi-njə tsa məndzə vari Yesu, lə lə"use mbweghe-njə; a lə məhələ-njə njə mwa—wuri tləkə kə hwə tá ghi-njə. Ba nggadləni tsəshə hyá kə́rəpi. 36Má mbəlyi təɓa nda səkə Yesu mpantə tləkə tá ghi-njə ná, ba hyá gərətə tə́ wuntyi mbəlyi kə səkə ngyi dləntəgwa ra hyala tá mdie. 37Təmburi tsətsə, má paɗə ká Garasini tə hyə shə ná, ba gə sha Yesu nee, "Mayi na hwə tə hyə-yə́," əkwə, təmburi nggadləni dabwaa ɗa hyá paɗə. Təmburi tsətsə, ba Yesu dzəgwa kwambawali mənə, a njə li. 38Má mdi və́ Yesu mpantə tləkə tá ghi-njə tsa ná, ba gədyi Yesu nee, "Titihwə na rá, yira zəli na," əkwə. 39"Awə," əkwə Yesu sha njə́; "mayi na li dzəgə ya-nga, ba na wtləshə nkwa lə habarə wsi kə Hyalatəmwə mələtə na lə zhihwi-njə tsa," əkwə. Ba mdie tlagwa dzəgə wtləshə nkwa mə mələmi lə habarə wsi kə Yesu mələrətə tsa paɗə. 40Má vi kə Yesu zhinikəgwa shika pəlyə mbwi tsadi tsa ná, ba mbəlyi kúkulə ɗaratə "Samə lə səkə!" Má mbəlyi ngyi ná, wuri hyá kə tsənitəgwa mnyə tsadi ka ghə njə́ mamə. 41Má nda fá na ná, ba wuntə mdi səkə tá Yesu, Yayirus tli-njə; patlə njə mə mbəlyi kukulə kwa mpya adəwa tə nkwa shə. Səkə kə njə səkə ná, ba gəliɓyi tə kəma ra Yesu, a gədyi Yesu lə mpə pəla tazhe dzəgə ya-njə; 42təmburi wzha-ranjə ná, kwa nkwa kə mtə va má kulingə—alá njə́ tsa va njə́ mwa. (Má va ra zhamaləa ná, mungə-ɓwagəghitə.) Má kwa hunkwa kə dzəgə ya mdie ná, ba mbəlyi kúkulə zəlitə Yesu shiki-shiki. 43Má mə mbəlyi shiki-shiki tá njə́ ngyi ná, wuntə malə tsá shə, tsá ndza wsha təkwarə kə ndətsi tá njə́ va mungə-ɓwagəghitə. Dabwaa bwanyə kə maləa savə va wsha tsa. Paɗə wsi va njə́ mwa, wuri kə zantəgwa səkwa tə və wuyə va ká lá fwə; a ndyarə hyá va tlətəyi wsha kə ɗa njə́a. 44Ba maləa səkə kətərəmbwi-kətərəmbwi mə mbəlyi kúkulə ngyi, a ba fata kəməghi lə"use ra Yesu. Fata kə njə fata kəməghi lə"use-ranjə tsa ná, təkwashə-təkwashə ba wsha kə ɗa njə́ tsa tayə—təngwi ndətsi mwa wə! 45Ba Yesu tayə, a gə nee, "Waá mdi kə fata rá ri?" əkwə. "Yira wə! Yira wə!" əkwə wamara mdi. Ba Bitrus gə sha Yesu nee, "Mala, jiwwi na kwalyə mbəlyi shiki-shiki tá na, a fəfa na," əkwə. 46Kwə Yesu na akə ná, "Wuri wuntə mdi kə fata rá, təmburi wuri rá kə sənata nee, wuri dənama kə shilyə mə gwa-tara a ba mbə́tə mdi," əkwə. 47Má vi kə maləa nata nee, kandə wsi kə njə mələtəa mbushəgwa wə, ba njə səkə lə tsətsəki, a gəliɓyi tə kəma ra Yesu. Má kwa kəma ra paɗə mbəlyi tə nkwa shə ná, ba njə gətə wsi kə mələtəgwa nda fata Yesu njə, lə tsá kə njə tlayi kulingə təkwashə-təkwashə. 48Vi kə Yesu fatə vəcə kə maləa gətə, ba njə gə nee, "Malə, wuri mbərəsa-ranga kə mbə́tə na! Mayi na li; á Hyalatəmwə vweta na," əkwə. 49Má səfə Yesu tə gə vəcə tə́ maləa ná, ba wuntə mdi səkwa mə ya Yayirus, ba gə sha Yayirus nee, "Wuri wzha-ranga shə kə mtə; wá tərəhi Mala na lə dzəmə fashə wə," əkwə. 50Fatə kə Yesu fatə vəcə tsa, ba njə gə sha Yayirus nee, "Wá nggadləni na wə! Mbərəsa lə Hyalatəmwə kalə akə, a wzha-ranga mbə," əkwə. 51Má vi kə Yesu səkə ya Yayirus, vá ɗatə yə Yesu tə́ ba wuntə mdi dzəmə mpya ndza zhamalə kə mtə-mtə tsa mə wə—se waləka Bitrus ba Yakubu hyá lə Yohana, ba ma ra zhamaləa hyá lə ta-ranjə kalə. 52Paɗə mbəlyi hankyə nkwa shə ná, se ntahuni "Aya, aya!" lə ɗa wá təmburi mtə zhamaləa. Ba Yesu gə sha mbəlyi ngyi nee, "Washə yə ntahuni wə! Təmburi zhamaləa nə, vá mtə njə wə—njə́ li tá hya kalə," əkwə. 53Má mbəlyi ngyi paɗə ná, acə hyá tá kuti Yesu va tsá kə hyá sənata nee, kə mtə-mtə zhamaləa. 54Ba Yesu dzəmə mpya, a tsəshə zhamalə tsa tə pəla, ba ka njə́ nee, "Wzha-tara, tlagwa!" əkwə. 55Zhamalə tsa ná, ba mambəli-njə zhinikəgwa səkə tá njə́, a ba njə tlagwa təkwashə-təkwashə! "Nggərəkə wa wsi kə zəmə tə́ njə́," əkwə Yesu sha mbəlyi. 56Má mbəlyi kukulə zhamalə tsa ná, ba hyá ghiri va wsi kə Yesu mələtə tsa. Ba Yesu "yəmə hyá nee, "Wá gərəshə habarə wsi kə mələtəgwa tsa yə tə́ mdi wə!" əkwə.


text: 1Wiinə ləkaləkatə ca dzə daciiki Bulusə. Ma nya, masləkee əndə ŋga Yeesu Aləmasiihu nə nyi, makə sətə mwayi Əntaŋfə. Kə sləkee ci ka nyi kaa nya waaza ka ənji agyanə əpinə ətə bii Əntaŋfə, ka viinə nə ci dacii Yeesu Aləmasiihu. 2Agi nəhəpaanə nə nyi tə hə Timooti. Ma ha, mooɗə uuzənaaki nə hə. Wa Əntaŋfə Dəsənaamə da Slandanaamə Yeesu Aləmasiihu a ɗa ka hə pwapoonə, təya ɗa ka hə ŋga'əənə, təya vii ka hə ndzaanə jamə. 3Agi kuyiriinə nə nyi tə Əntaŋfə taa guci patə cii kya buurətə tə hə agi ɗa də'wa; vəɗə da uusəra cii kya ɗa ha'ə, pooshi bədanə. Tə ci cii kya paslə də ŋunyi ndzaanə, makə sətə nji dzədzəshi'inəki a paslə tə ci. 4Ma nya buurətə tuunaaku putə ŋga təkənə gaaŋwə, ŋga'ə ka nyi nya ənə ka neenə ka hə ka shaŋə, kaa nya shii ɗa mooɗasəka. 5Agi buurətənə nə nyi vii gooŋgaaku ŋga tantanyinə, tsarə ətə ŋga kuku Looyisə da ŋga muu Afiniki. Kə shii nyi əsə, ma'ə hə da vii gooŋgakii. 6Acii ha'ə, wanyinə ka buurətənə ka hə oo'i, tsakuu dzənə aakəŋwa də ɗa slənə də baawəɗatə kavə Əntaŋfə aaciiku, waatoo, baawəɗa ətə vii ci ka hə saa'itə kavə nyi ciinə aanəku kaa ha ɗa slənə ŋga Yeesu Aləmasiihu. 7Ma Əntaŋfə, maviimə ci kaamə ədzəmə ŋga ŋgwalənə. Amma kə vii ci kaamə ədzəmə ŋga ndzaanə da ŋgeerənə da ŋga uuɗəshinə da ŋga ətsətə na. 8Acii ha'ə, maa ha waɓə agyanə Slandanaamə, ga ayinə a ɗa tə hə. Əndə furəshina nə nyi ka putaakii, amma ga ha ayi acii shiinə ŋga ənji oo'i, guva-slənaaku nə nyi. Amma sə'watə sa ciɓa makə naaki putə ŋga Ŋunyi Habara, makə sətə vii Əntaŋfə ka hə ŋgeerənə ŋga sə'watənə. 9Ci luupaa taamə, ca 'watə taamə kaama ndzaanə ka ənjaakii. Ma ɗii ci ha'ə, əntaa putə ŋga ŋunyi slənə gaamə, amma ha'ə mwayi ci ɗa ŋga'əənaakii. Waatoo, daga ŋukə ɗii ci aniya ŋga ɗanə ha'ə, kaa ca luupaa taamə dacii Yeesu Aləmasiihu. 10Ma əndzə'i, makə shi Maluu gaamə Yeesu Aləmasiihu, kə ɓaarii Əntaŋfə furəŋə oo'i, kə ɗii ci kaamə ŋga'əənaakii. Kə əɓipaa Yeesu ŋgeerənə ŋga wa, ca ɓaarii oo'i, maa kə liwaamə Ŋunyi Habara, ka upaanə naamə əpinə ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. 11Nyi ka nəki maa, kə ta'i Əntaŋfə tə nyi kaa nya ndzaa ka masləkee ənda da əndə waaza ka ənji Ŋunyi Habarakii, nya dzəgunətə ka tii. 12Putakii əsə cii kya sa ciɓəna. Amma pooshi ayiiki, acii kə shii nyi Əndətə vii nyi ka ci gooŋga. Kə shii nyi ndilə ndilə əsə oo'i, ma Ŋunyi Habaratə ba'avə ci aaciiki, ka haɗatəginə nə ci dəŋə ka uusəratə nii kəya ənya. 13Kəsətə təŋə təŋə tə ŋunyi waɓəətsə jigunyii ka hə, ha dzəgunətə ka hara ənji, ha ndzaa da vii gooŋga, ha uuɗə tə Əntaŋfə da ənja makə sətə bii Yeesu Aləmasiihu. 14Ga ha kapaa taa tə wu kaa ca zə'wee ka Ŋunyi Habaratsə ba'avə Əntaŋfə aaciiku. Amma kəsətə təŋə təŋə də baawəɗa ŋga Malaaɓa Ma'yanə ənə asəkə ədzəmaamə. 15Kə shii hə oo'i, patənə ŋga ənji nə'unə anə hanyinə ŋga Asiya, kə bwasee tii ka nyi, nyi daanəki. Ahadatii nə i Figilusə da Harəmagana əsə. 16Amma, wa Slandanə a ɗa ka ənji yi ŋga Wanasifara barəkaanə, acii ma ca, laŋə nə ci agi əgə ka nyi ma'i rara'ə aasəkə ədzəməki. Paa ci ayi əsə ŋga anəənə anyi ənji tə nyi. 17Makə shi Wanasifara aa hanə aa Rooma, kə ali ci tə nyi ka shaŋə, kə nee ci ka nyi. 18Wa Slandanə a ɗa ka ci barəkaanə uusəratə nii kəya ənya ka ɗa gəŋwanə ka ənja. Kə shii hə furəŋə makə sətə njii kəya ɗa ka nyi ŋga'aanə də Afisa.


text: 1NGakom je, jɨ ndɨgɨ kadɨ ɨgəri majɨ kɨ Luwə ra kɨ njé kaw-naa je kɨ dɔnangɨ Masəduwan tɨ kɨn. 2Ko̰ je kɨ dangɨ dangɨ tḛḛ dɔde tɨ, nə be ka rɔde nəl-de kɨ al dɔ majɨ, adɨ me ndoo tɨ ləde kɨ ngay wa kɨn ka, adi nḛ majɨ je ləde ngay kɨ me kɨ kare. 3M-ma najɨ ləde dɔ tɨ təkɨ adi kɨ go tɔgɨde tɨ, kɨ madɨ je adi kɨ al dɔ tɔgɨde wa ɓəy. Nɨngə e kɨ me ndɨgɨ ləde wa ə adii. 4Dəji-je ə təl dəji ɓəy, kadɨ j-adɨ-de ta rəbɨ kadɨ n-əi ka n-ɨləi jide me nḛ kaw tɨ kɨ mbata lə dɨje lə Luwə kɨ ɨsi Jorijaləm tɨ kɨn tɔ. 5Rai nḛ kɨ al dɔ e kɨ j-ɨndə meje dɔ tɨ kadɨ a rai. Uni rɔde wa adi Ɓaɓe kəte, nɨngə go tɨ, uni adi-je tɔ, kɨ go ndɨgɨ tɨ lə Luwə. 6E mbata kɨn ə, j-ɨlə-n dɨngəm me Tɨtɨ tɨ kadɨ təl aw tɔl ta kɨlə nḛ kaw kɨ mba ra majɨ kɨn, təkɨ ɨlə-n ngɨre dansi tɨ ngata kɨn. 7NGa nɨngə, təkɨ səi njé nḛ kɨ to mbar me nḛ je tɨ pətɨ, adɨ e me kadɨ-me tɨ, me kujɨ kəl ta tɨ, me nḛ gər tɨ, me tɨngə bɨl tɨ kɨ kanjɨ to ɓi dɔ rɔ tɨ, kɨ me ndɨgɨ-naa tɨ kɨ jɨ tɔjɨ səsi rəbe, majɨ kadɨ ɨtɔji təkɨ kɨlə ra majɨ kɨn e nḛ kɨngə ləsi kɨ awi mbar mbar tɔ. 8Nɨngə e nḛ kɨ m-ɨndə dɔsi tɨ kɨ tɔgɨ al; re m-əl səsi ta tɨngə bɨl lə madɨsi je ɓa, e mba kadɨ səi, ɔjii ndɨgɨ-naa ləsi kɨ rɔjetɨ adɨ dɨje gəri, me nḛ kaw tɨ kɨn. 9Tadɔ ɨgəri ra majɨ lə Ɓaɓe ləje Jəju Kɨrɨsɨ majɨ. Kɨrɨsɨ kɨ e nje nḛ kɨngə, nə ra rɔne nje ndoo tɨ mbata ləsi, kadɨ me ndoo tɨ lie, səi, ɨtəli njé nḛ je. 10E ta kɨ go koe tɨ ləm kɨ m-o ə m-əl dɔ tɨ. Nɨngə e ta kɨ sɔbɨ dɔsi wa majɨ, mbata səi, ə səi dɨje kɨ dɔsa̰y kɨ ɨrai kɨlə kɨn. Səi dɨje kɨ dɔsa̰y me ra-e tɨ par al, nə səi dɨje kɨ dɔsa̰y me kun-ndu tɨ kɨ mba ra-e. 11Ə kɨ ɓasɨne kɨn, majɨ kadɨ ɨtɔli ta kɨlə kɨn, mba kadɨ, kɨ go tɔgɨsi tɨ, kɨlə kɨ ɨrai ngata nɨm, ndɨgɨ ra-e nɨm, ɨsi naa tɨ lay. 12MBata, lokɨ dəw adɨ nḛ kɨ me kɨ kare, Luwə taa nḛ lie kɨ adɨ kɨn kɨ go tɔge tɨ kɨ me kəy tɨ, ɓɨ nḛ kɨ aw-n al par ə, Luwə a ɨndə mene dɔ tɨ al. 13Nɨngə e ta kadɨ jɨ ra səsi kadɨ osi me ndoo tɨ al. Osi me ndoo tɨ kadɨ e so madɨsi je tɨ al, nə e ta kadɨ asi-naa yo. 14Kɨ ɓasɨne kɨn, kɨ nḛ ləsi kɨ to mbar kɨn, asi kadɨ a rai kɨ njé kɨ nḛ ɨsɨ to rɔde, nɨngə ndɔ kɨ nḛ ləde a to mbar ə nḛ to rɔsi ɓa, a rai səsi tɔ. Lo kɨn tɨ ə a asi-naa, 15təkɨ makɨtɨbɨ lə Luwə əl-n ə nə: «Dəw kɨ ɔy ngay, dəw oo pa nḛ lie al, nɨngə dəw kɨ ɔy ngay al, nḛ kɨ du-e goto.» 16J-ɨlə tɔjɨ dɔ Luwə tɨ kɨ ra adɨ ta ləsi to rɔ Tɨtɨ təkɨ to-n rɔm kɨn be tɔ. 17Tɨtɨ ndɨgɨ ta kɨ j-ɨndə no̰e tɨ kadɨ təl aw rɔsi tɨ. Nɨngə kəte ɓəy taa ka, e wa kɨ dɔne to rɔe ngay mbata ləsi, adɨ e kɨ me ndɨgɨ lie e wa ə ɨsɨ aw-n rɔsi tɨ. 18J-ɨlə ngoko̰je kare j-adɨ aw sie. E ngoko̰je kɨ njé kaw-naa je kɨ dangɨ dangɨ əli ta lie majɨ ɔjɨ-n dɔ kadɨ rɔ lie mbata Poy Ta kɨ Majɨ. 19Ɓəy tɔ, e dəw kɨ njé kaw-naa je kɨ dangɨ dangɨ ɨləi jide dɔe tɨ kadɨ aw səje mba kɨ mba kɨlə nḛ kaw kɨ mbata ra majɨ kɨn. E kɨlə kɨ j-adɨ rɔje kɨ mbae mba kadɨ tɔ Ɓaɓe ɨngə-n kɔsɨ-gon, taa kadɨ jɨ tɔjɨ-n ndɨgɨ ra majɨ kɨ rosɨ meje kɨn tɔ. 20Kɨ ɔjɨ dɔ la kɨ dɨje adi-je ngay kadɨ je ə j-ɨndə kəmje go kɨlə tɨ kɨ kadɨ ra, j-ɨndə kəm-kədɨ dɔ tɨ kadɨ dɨje ooi-je tə dɨje kɨ rɔjetɨ al, al. 21Jɨ sangɨ kadɨ jɨ ra nḛ kɨ nəl Luwə par al, nə jɨ sangɨ kadɨ jɨ ra nḛ kɨ nəl dɨje tɔ. 22NJé kaw kɨ rɔsi tɨ kɨn, j-ɨlə ngoko̰ je kare səde no̰ ɓəy. E dəw kɨ nja ngay, jɨ na-e, adɨ j-o tɨngə bɨl lie. Nɨngə kɨ ɓasɨne kɨn, to rɔe ngay kadɨ n-e me kɨlə tɨ kɨn tɔ, mbata taa kɨ taa mesi. 23Nɨngə kɨ ɔjɨ dɔ Tɨtɨ, e madɨ njɨyə ləm, taa e madɨ-kɨləm kɨ rɔsi tɨ tɔ. Ɓa, ndəge je kɨ dani-e, əi ngan njé kɨlə je lə njé kaw-naa je kɨ dangɨ dangɨ kɨ mba kadɨ Kɨrɨsɨ ɨngə-n kɔsɨ-gon tɔ. 24Ɨtɔji dɨje kɨn adɨ gəri təkɨ ɨndɨgi-de ndɨgɨ kɨ rɔjetɨ. Lo kɨn tɨ, njé kaw-naa je kɨ dangɨ dangɨ a gəri təkɨ ɨndɨgi-de ndɨgɨ kɨ rɔjetɨ, taa tɔjɨ kɨ j-ɨsɨ j-ɨlə dɔsi tɨ ta kəmde tɨ kɨn ka e kɨ rɔjetɨ tɔ.


text: 1Agi uusəratə rəŋwə ha'ə, Yeesu a maɗə asii, ca palə, ca ndzaanə ama uunəvə kaa ca dzəgunə ka ənja. 2Laŋə ka shaŋə nə daɓaala aɓiikii, see də makə ndərəvə ci aasəkə kumbawalə, ca ndzaanə asəkəkii, ənjə a kəŋaanə anə ndəra. 3Kə slənyi ci də misaalinyinə ka baaba ka tii uushi'inə laŋə. Əŋki ci, “Tə'i əndə gi aasəkə rə ka giirə slikərənə. 4Ma ca giirə slikərənəkii, tə'i harakii kwaalii ahada rəgwa. Əginyinə a ɗəmətə. 5Harakii a kwaala ama pasla hatə ɗii hanyinə gi'u anəkii. Slikərənəkii a givagi pii pii, acii wata lyavərəvərə nə hanyinə anə faara. 6Makə cifə uusəra, wata magiva slikərənəkii a naa'ugi saakii, acii pooshi slərəginəkii tahu tahu bahə sha ma'inə. Magiva slikərənəkii a huurəgi saakii. 7Hara slikərənəkii a kwaala aagi dəha. Makə giva slikərənəkii, dəhəkii a pa'aanə ka ci, pooshi rəgwa ŋga gərənə. 8Amma, ma hara slikərənəkii, kə kwaalii tii anə ŋunyi hanyinə, kə vii tii ŋunyi cifanə. Harakii gya'ə gya'ə, harakii kuwa pu'unə kuwa pu'unə, harakii makkə pu'unə makkə pu'unə.” 9Yeesu a uudəpaa, əŋki ci, “Ma əndətə da liminə ŋga fanə, wa ca fa.” 10Wata lyawarənə ŋga Yeesu a shi aaɓiikii, təya ləgwa ka ci, əŋki tii, “Ka mi saŋə cii kwa ɗa misaali, ha waɓə ka ənja?” 11Yeesu a ba ka tii, əŋki ci, “Ma unə, koonə vii Əntaŋfə rəgwa ŋga shii ma'umbee uushi'inə ŋga ŋwaŋuunaakii, əntaa ka tii. 12Acii, ma əndətə kavə nəkii ka shii uushi'inəkii, ka ci tsakənə nə ənji paaratəginə kaa ca shii ɗanə laŋə aciikii. Amma, ma əndətə ɗii naakii shiinə gi'u, taa gi'ukii maa, ka luuginə nə ənji aciikii. 13Ci nee unə cii kya waɓə ka tii də misaali, acii ka tsaamənə nə tii, amma, paa tii ka neenə, ka kapaanə nə tii liminətii, amma, paa tii ka fanə, paa tii ka paaratəginə əsə. 14Tii ca mbu'utəgi də waɓəətə waɓi Əntaŋfə ka ənji Isərayiila da ma anabi Isaaya ətə bii ci: ‘Ka fanə nuunə anəkii anəkii, amma, pooshi unə ka paaratəginə shaŋə. Ka tsaamənə nuunə anəkii anəkii, amma, pooshi unə ka neenə shaŋə. 15Acii ma ədzəmə ŋga ənjitsa, mapa'əkii, liminətii əsə, manjiikəkii, təya dzaa'agi ginətii. Maci maɗamə tii ha'ə, kaɗa kə nee tii də ginətii, təya fatə də liminətii, təya paaratəgi də ədzəmətii, təya zhi'wagi aaɓiiki əsə, nya mbəɗəpaa də tii.’ 16Amma, ma unə, tə'i barəkaanə ashuunə, acii agi neenə nə ginuunə, ha'ə agi fanə nə liminuunə əsə. 17Tantanyinə cii kya ba koonə: laŋə nə anabinyinə da ənji ŋga Əntaŋfə mwayi ka shaŋə kaa təya nee ka sənə cuuna nee, amma maneemə tii. Kə mwayi tii fanə tə sənə cuuna fa, amma mafamə tii əsə.” 18“Fatəmə ɗii kaa nya ba koonə sətə ci misaali ŋga əndə giirə slikərənə a moo banə: 19maɗa kə fii ənji waɓənə agyanə ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə, amma mapaaratəgimə tii, ka ndzaanə nə tii makə slikəriitə kwaalii ahada rəgwa, Seetanə a shi, ca ɗəməgi waɓəətə giirə ənji a ədzəmətii. 20Ma slikəriitə kwaalii ama pasla, tii nə ənjitə ca fa waɓənə ŋga Əntaŋfə, təya luu pii də mooɗasəka. 21Amma pooshi waɓənəkii əji slərəginə a ədzəmətii bahə sə'watə uushi'inə ŋga uundzə saa'i. Acii ha'ə, maɗa kə lii ŋgəra'wə da ciɓə tə tii putə ŋga waɓənə ŋga Əntaŋfə, pii wata təya bwasee. 22Ma slikəriitə kwaalii aagi dəhə əsə, tii nə ənjitə ca fa waɓənə ŋga Əntaŋfə, amma putə ŋga buurə uushi'inə ŋga duuniya da uuɗə gəna, kə saawagi waɓənəkii, pooshi nafakii. 23Ma slikəriitə kwaalii anə ŋunyi hanyinə əsə, tii nə ənjitə ca fa waɓənə ŋga Əntaŋfə, təya paaratəgi ŋga'ə, təya ndzaanə makə slikərəətə ca vii ŋunyi cifanə, harakii gya'ə gya'ə, harakii kuwa pu'unə kuwa pu'unə, harakii əsə makkə pu'unə makkə pu'unə.” 24Yoo, kə ɗii Yeesu ka tii əndə'i misaali əsə də banə, “Ma ŋwaŋuunə ŋga dagyə, kə ndzaa ci mbərə mbərə da sətə ɗii də əndətə gi ka ləga ŋunyi slikərənə asəkə raakii. 25Ma davəɗə, ətsə taa wu patə ka ŋunyinə nə ci, wata əndə daawaanaakii a dzə ka ləgavə kuzənə aagi aləkamaarakii, ca palə saakii. 26Makə givagi aləkamaara, kə girə, kə uugi ŋgərə manjeevənə, wata kuzənə a shigi ha'ə naakii. 27Ənji slənə ŋga slanda rə a dzə ka banə ka ci, əŋki tii: ‘Slandana, əntaa ŋunyi slikərənə ləgii ha? Aa dama ɗii gyavagi kuzənə agikəya?’ 28Wata ca ba ka tii: ‘Əndə daawaanə ɗii ha'ə.’ Ənji slənaakii a ba ka ci: ‘Ŋga'ə ka hə maɗa kə giinə ka mbuuɗəginə kwa?’ 29Amma ca ba ka tii: ‘Aa'aa'ə, bwaseemə, goona dzə ka mbuuɗəginə, acii maɗa kə gyuunə ka mbuɗənə, ka mbuɗəənənə nuunə da i aləkamaara atsakii. 30Wa təya gərə patə. Maɗa kə mbu'ya saa'i ŋga cifanə, kadə nii kya ba ka ənji slənə cifanə, aa təya mbuuɗəgi kuzənə zəku'i, təya pukəgərə aagi gunə, taabu'u slənənətii ka nyi cifanə ŋga raaki, nya pukəgərə aa dəɓwə.’ ” 31Yeesu a ɗa ka tii əndə'i misaali, əŋki ci, “Ma ŋwaŋuunə ŋga dagyə, kə ndzaa ci makə hi'u iza,f əndə a ŋgərə, ca ləgapanə gakii asəkə tsanə. 32Slikərənəkii palee patə də ənshiɗəɗənə. Amma, maɗa kə girə, ka ɗaginə ka dandza ka shaŋə. Əginyinə a shi, təya ɗa kuvənyinatii davə.” 33Yeesu a ɗa ka tii əndə'i misaali, əŋki ci, “Ma ŋwaŋuunə ŋga dagyə, kə ndzaa ci makə burəŋanə. Minə a gwazətəgi də kəŋwə əjima makkə ŋga əmpunə. Wata əmpunəkii patə a asləgi divə.” 34Ma uushi'iitsə patə, kə waɓi Yeesu ka daɓaala də misaali, pooshi uushi cii kəya ba ka ənji yadə misaalikii. 35Ma ətsə patə, ka mbu'utəginə də sətə bii anabi oo'i: “Ka waɓənə nə nyi ka tii də misaalinyinə, ka banə nə nyi ka tii sətə nji ma'umbeekii daga ka 'watəginə ŋga duuniya.” 36Ma daba'əkii, kə bwasee Yeesu ka daɓaala, ca dəməgərə aasii. Wata lyawarənaakii a shi aaɓiikii, təya ləgwa ka ci, əŋki tii, “Batə keenə taa mi ci misaali də kuzənə a səkərə a moo banə.” 37Yeesu a ba ka tii, əŋki ci, “Ma əndətə ləgii ŋunyi slikərənə, ci nə Uuzənə ŋga ənda. 38Ma ra, ci nə duuniya. Ma ŋunyi slikərənə əsə, tii nə ənji ŋga ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə. Ma kuzəna, tii nə ənji ŋga Seetanə. 39Ma əndə daawaatə gi ka ləgavə kuzənəta, ci nə Seetanə. Ma saa'i ŋga cifanə, ci nə muudinə ŋga duuniya. Ənji slənə cifanə əsə, tii nə malaa'ikanyinə. 40Makə sətə ci ənjə a dzatəgi də kuzhinyinə, ənjə a kaanə gunə, ha'ə na ɗa ka muudinə ŋga duuniya. 41Kadə nə Uuzənə ŋga əndə a sləkee ka malaa'ikanyinaakii, kaa təya dzatəgi də ənjitə ca kavə ənji ka ɗa 'waslyakəənə da ənjitə ca ɗa bwaya uushi'inə, təya fəɗəgi tə tii agi ŋwaŋuunaakii, 42təya əjigərə tə tii aagi gunə. Davə tuunətii, təya tsəɓə linyinətii. 43Ma ənjitə da gooŋga ashitii əsə, ka ɓərənə nə tii makə uusəra agi ŋwaŋuunə ŋga Dəsənətii. Ma əndətə da liminə ŋga fanə, wa ca fa.” 44“Ma ŋwaŋuunə ŋga dagyə, kə ndzaa ci mbərə mbərə da maŋgəɗə gəna ətə upaa əndə'i əndə asəkə rə, ci ka ha ŋga uuzanə. Makə upaa ci, ca ənə ka ŋgəɗəginə davə. Ka mooɗasəkə nə ci ka shaŋə. Ca dzə ka ɗərəmagi də uushi'inaakii patə, ca ɗərəgi də rəta.” 45“Ha'ə əsə, ma ŋwaŋuunə ŋga dagyə, kə ndzaa ci mbərə mbərə da əndətə ca alə ŋunyi lu'ulu'u. 46Wata makə upaa ci ŋunyikii, ca dzə ka ɗərəmagi də uushi'inaakii patə, ca ɗərəgi də ŋunyi lu'ulu'uta.” 47“Ha'ə əsə, ma ŋwaŋuunə ŋga dagyə, kə ndzaa ci mbərə mbərə da slaaɗa ətə kagərə ənji aagi uunəva, ca kaasha hərəfinə kama kama laŋə. 48Makə nii slaaɗəkii, ənjə a əlyagi aanə ndəra, ənjə a ndzaanə ka tsəəkəgi ŋunyi hərəfinə aasəkə ɗəva. Bwayakii əsə, ənjə a pukəgi. 49Ha'ə na ɗa əsə uusəra ŋga muudinə ŋga duuniya. Kadə nə malaa'ikanyinə a dzə ka tsəəkəgi bwaya ənji ahada ŋunyi ənja, 50təya əjigərə tə tii aagi gunə. Davə tuunətii, təya tsəɓə linyinətii.” 51Yoo, Yeesu a ləgwa ka tii, əŋki ci, “Kə fii unə uushi'iitsə patə kwa?” Təya ba ka ci, “Awa, kə fii inə.” 52Wata ca ba ka tii, “Taɗa wu agi maliminə ndzaa ka lawara agi ŋwaŋuunə ŋga dagyə, makə ŋga slanda yi nə ci, ətə ca ŋgiragi kura uushi'inə da iirə uushi'inə asəkə kuvə shigaakii.” 53Makə uudəpaa Yeesu baaba misaalinyiitsa, ca maɗə gatə, ca palə saakii 54aa hakii aa vəra, hatə girə ci davə, ca dzəgunə ka ənji asəkə kuvə də'watii. Kə ɗii ka tii ka sə ŋga hurəshishinə, təya ba ahadatii, “Da saŋə upaa əndətsə shiinə ha'a? Da upaa ci baawəɗa ŋga ɗa sə ŋga hurəshishina? 55Əntaa uuzənə ŋga əndə gwaa'a ənfuginə nə ca? Əntaa Mariyaama nə məca? Əntaa i Yakubu da Yusufu da Simoonə da Yahuda nə ndzəkəŋushi'inəkəya? 56Əntaa ganə ahadaamə nə cikəŋushi'inəkii pata? Da saŋə upaa əndətsə sətsə ha'a?” 57Wata təya kaaree ka ci. Yeesu a ba ka tii, “Ma anabi, taa ka ŋgutə vəranə gi ci patə, ka upaanə nə ci məghərəvənə. Amma ma gakii də vəra da ahada ənji yaakii, paa ci ka upaa məghərəvənə.” 58Maɗamə Yeesu sə ŋga hurəshishinə laŋə davə putə ŋga ghatə vii gooŋgatii.


text: 1Ma dəba i məve kuro gər eye faɗ na, neŋ ta Barnabas, nəmaa ye a Zerozelem sa. Na zla na Titus ka həlay dərmak. 2Na mbəɗa gər a ɗəma na, hərwi Mbəlom ka bəzeŋ ha, a gweɗeŋ «do». Na ndisl naha a ɗəma na, nəmaa haya gər ta bagwar i ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu əzaɗ abəra ka ndo hay mahəmeye. Na ɗatay ha Labara Ŋgwalak eye nakə faya na ɗatay ha a ndo neheye nəteye Yahuda hay bay aye. Agəna ta dzaliye na, məsler ga nakə ahəl niye ta məsler ga nakə faya na giye a təra kəriye. 3Titus nakə nəmaa ye salamay aye na, neŋgeye ndo i Gərek, ane tuk na, ta gay kutoŋ ka məɗəse bo hərwi məpay bəzay a bazlam i Musa mapala eye na, ta gay bay. 4Ane tuk na, ndo i maraw me hay tə yaw a walaŋ may ta bəbərek tay, a satay mâ ɗəs bo. Tə fələkwaw ta məkal hərwi mazəbe ka tsəveɗ kway nakə ka ləvakwa gər kway hərwi nəkway madzapa eye tə Yesu Kəriste aye. A satay na, kâ tərakwa beke i bazlam i Musa mapala eye sa. 5Ane tuk na, nəmaa vəlatay tsəveɗ kwa tsekweŋ bay tebiye. A samay na, Labara Ŋgwalak eye mâ ye kame huya ta deɗek nakə ada ka tsənumeye dərmak aye. 6Ndo neheye tə gwaɗ nəteye bagwar eye hay aye, kwa taɗə nəteye bagwar eye hay, kwa taɗə nəteye bagwar eye hay bay, məndəre ga mey tey. Ka ɗəre i Mbəlom ndo hay na, tə ləva nəte. Ahəl nakə faya na tsikiye wu nakə na ɗawa ha a ndo hay aye na, ndo neheye bagwar eye ta səkeheŋ ha faya wuray ka bazlam ga nakə na ɗawa ha aye bay. 7Azlakwa bay tə sər ha ɗuh na, Mbəlom kə vəleŋ Labara Ŋgwalak eye, a gweɗeŋ do ta ɗatay ha a ndo neheye nəteye Yahuda hay bay aye andza nakə a tsikay ahəl niye a Piyer, a gwaɗay do ta ɗatay ha a Yahuda hay aye. 8Tə sər ha Mbəlom nakə a vəlay gədaŋ a Piyer ada a təra ha ndo i maslaŋ i Yahuda hay aye na, neŋgeye Mbəlom nakə a vəleŋ gədaŋ ada a slər ga ha ka təv i ndo neheye nəteye Yahuda hay bay aye na, huya neŋgeye. 9Yakuba ta Piyer ta Yuhana na, ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu tə sər ha nəteye ndo məndzatay kame, tə sər ha ta deɗek Mbəlom kə vəleŋ məsler nakay a həlay. Hərwi niye tə gəseŋ həlay a neŋ ada a Barnabas. Andza məgweɗe nəmay tebiye bazlam may nəte. Andza niye nakə nəmay tebiye bazlam may a ye ka bo ta nəteye aye. Nəmay nəmaa diye ka təv i ndo neheye nəteye Yahuda hay bay aye ada nəteye na, ta giye məsler mə walaŋ i Yahuda hay. 10Wu nakə ta tsətsah famaya nəmaa giye na, nəte tsa. Wu niye na, na vəl ha bo ga ka məge dərmak. Tə gwaɗamay nəmaâ dzəna ndo i mətawak neheye mə walaŋ i ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu ma Zerozelem aye. 11Ma dəba eye na, Piyer a yaw a Aŋtiyos, na gay me kame i ndo hay hərwi a ge wu nakə lele bay aye. 12Kurre na, neŋgeye ta ndo məpe mədzal gər hay ka Yesu neheye nəteye Yahuda hay bay aye tə ndayawa wu mənday ka təv manəte eye. Aza ma dəba eye na, Yakuba a sləraw ndo hay a təv may. Ahəl nakə tə ndislew, Piyer a ŋgatatay na, a dazlay madayaw abəra mə walaŋ tay, kə nda wu mənday ta nəteye sa bay. A dzədzar ta ndo neheye tə gwaɗ ndo hay tebiye tâ ɗəs bo aye. 13Siye i Yahuda neheye tə pa mədzal gər ka Yesu andza Piyer aye dərmak. Kwa bo i Barnabas eye tə gər ŋgay a ge andza niye dərmak. Tə ge ta məvatay gər. 14Na zəba faya na, tə pay bəzay a deɗek i tsəveɗ i Labara Ŋgwalak eye bay na, na tsikay a Piyer kame tay tebiye, na gwaɗay: «Nəkar ndo i Yahuda, ane tuk na, məndze yak nakə ka ndza kanaŋ aye na, andza ndo neheye nəteye Yahuda hay bay aye. Ka ndza andza nəkar Yahuda hay bay. Kə ge andza niye na, a saka ndo neheye nəteye Yahuda hay bay aye tâ ndza andza nəteye Yahuda hay na, hərwi mey?» 15Nəkway na, tə wa kway Yahuda hay bəna nəkway ndo i slala i siye i ndo neheye tə sər bazlam i Mbəlom mapala eye bay aye bay. 16Ane tuk na, kwa andza niye bəbay na, ka sərakwa ha ndəray ma sliye matəre tsəɗaŋŋa kame i Mbəlom bay, say ndo nakə kə pa mədzal gər ŋgay ka Yesu Kəriste aye. Bəna ndo nakə faya ma pay bəzay a bazlam i Musa mapala eye na, ma təriye tsəɗaŋŋa bay. Nəkway bəbay ka dzalakwa ha ka Yesu Kəriste nakə ada Mbəlom a təma kway andza ndo neheye nəteye ŋgwalak eye kame ŋgay aye. Bəna hərwi nakə ka pakway bəzay a bazlam i Musa mapala eye bay. Ndəray ma sliye faya matəre ŋgwalak eye kame i Mbəlom hərwi nakə faya ma pay bəzay a bazlam i Musa mapala eye bay. 17Andza niye, nəmay Yahuda hay a samay matəre ŋgwalak eye hay kame i Mbəlom na, hərwi nakə nəmaa pa mədzal gər may ka Yesu Kəriste aye. Kə ge nəmay andza niye na, nəmaa təra andza ndo neheye ka zalakway ndo i mezeleme hay hərwi faya ta pay bəzay a bazlam i Musa mapala eye sa bay aye. Niye na, andza məgweɗe Kəriste faya ma diye may ha a mezeleme ɗaw? Kwa tsekweŋ andza niye ɗuh bay! 18Maga eye na, andza nakay ɗuh: Taɗə ndoweye kə gər ha məpay bəzay a bazlam i Musa mapala eye hərwi nakə ma təriye ha ŋgwalak eye bay aye, ada ma dəba eye a mbəɗa gər məpay bəzay sa, a zəba faya andza wu nakə ŋgwalak eye sa. Niye a ge na, wu nakə a yay a gər a Mbəlom bay aye. 19Neŋ na mət na, hərwi bazlam i Musa mapala eye. Neŋ kame ŋgay na, andza ndo nakə maməta eye aye. A ge bo andza niye na, hərwi ada nâ ge andaya ta sifa kame i Mbəlom. Ahəl nakə ta dar na Kəriste ka mayako mazləlmbaɗa eye na, neŋ madzapa eye tə neŋgeye, nəmaa mət ka bo salamay. 20Neŋ na, sifa nakə anəke na ndziye ha aye na, i ga bay, mandza eye mə neŋ na, Kəriste. Məndze ga nakə na ndziye ka məndzibəra anəke aye na, na ndziye hərwi nakə na dzala ha ka neŋgeye Wawa i Mbəlom nakə a wuɗa ga aye ada a vəl ha gər ŋgay hərwi ga aye. 21Neŋ na, ɗaɗa na kərahiye ŋgwalak i Mbəlom nakə a geŋ aye ta məme a bazlam i Musa mapala eye bay. Taɗə ta deɗek ndoweye ma təriye tsəɗaŋŋa kame i Mbəlom hərwi faya ma pay bəzay a bazlam i Musa mapala eye na, niye na, Kəriste a mət kəriye, kə ge ŋgama bay. Ɗuh andza niye bay!


text: 1Kə shii amə, maɗa kə uulagi shishiinə gaamə ganə a duuniya, kə ɗəkəpaa Əntaŋfə kaamə əndə'i gatə dagya, waatoo ətə ɗatə ci cisaakii, ci na ndzaanə ka ca'ə ndəŋwə ndəŋwə. 2Ma amə da i shishiinə gaamə, agi ɗanə nə kuɗəpəshinə taamə ŋga upaa əndə'i shishinə, waatoo ətə ca shi dadagyə, kaama ŋgavə. 3Acii maɗa kə ŋgii amə, pooshi amə ka ndzaanə yadə shishinə ma'ə. 4Ma amə ma'ə da i shishiinə gaamə, agi ɗanə nə kuɗəpəshinə taamə. Əntaa uuɗənə nə əndə pooshi amə ka uuɗə shishiinə gaamə ŋga duuniya, amma uuɗənə caama uuɗə tə ətə ŋga dadagyə, kaama upaa, ama ŋgavə, sətə da i əpinə a jaala agyanə sətə ca ɓəsləgi. 5Əntaŋfə ci saakii haɗatəgi daamə kaama zə'u ha'ə makə ətsa. Ci vii kaamə Ma'yanaakii əsə, kaama shii paŋgəraŋə oo'i, tə'i hara uushi'inə ɗəkəpaa ci kaamə kiɗə. 6Acii ha'ə, taa guci patə naamə ka mabanee ma'yanə. Kə shii amə, ma amə ma'ə da i shishiinə gaamə, matəkəkii naamə da Slandana. 7Acii ma ndzaanə caama ndzaanə, əntaa ŋga neenə ka ci də ginə, amma ŋga vii gooŋga ka ci. 8Ka mabanee ma'yanə naamə. Gəɗə bwasee ka shishiinə gaamə kaama dzə ka ndzaanə da Slandana. 9Acii ha'ə, taa agi ndzaanə gaamə ganə, taa agi ətə na shi aakəŋwa, ma sətə kavaamə aakəŋwa, uuɗagi səkəkii. 10Acii tyasə see a kəŋaamə patə akəŋwacii Aləmasiihu, kaa ca ɗa kaamə gəŋwanə, kaa taa wu a shii upaa sətə dəɓee ka ci mbərə mbərə da sətə cii kəya slənə, taa bwayakii, taa ŋunyikii saa'itə ci a duuniya. 11Makə ɗii ci agi ŋgwalənə niinə acii Slandana, putakii ha'ə ciina ɗa gazhi'waanə ŋga ɓaariinə ka ənja agyanəkii. Kə shii Əntaŋfə tiinə paŋgəraŋə. Ma nə nyi ka nəhənə əsə, kə shii unə tə nyi asəkə mooɗəfuunə. 12Ma bii nyi ətsə ha'ə, əntaa haŋətənə ciina haŋətə niinə, amma rəgwa ciina ɓaarii koonə, koona cakərə'i akəŋwacii ənjitə ca dzaana tiinə, koona shii mbee ka ənəpaaginə ka tii. Acii ma təya, agi cakərə'inə nə tii putə ŋga dagwaanə ŋga shiginə ŋga ənda, təya bwasee ka tsaamə sətə a ədzəməkii. 13Maɗa ɗiikənə ciina ɗiikə, ka Əntaŋfə ciina ɗiikə. Maɗa ka rəgwakii ciina ɗa ha'ə əsə, yoo, ka putə goonə ciina ɗa ha'ə. 14Uuɗənə ŋga Aləmasiihu ca ɗa ŋwaŋuunə agyaniinə, acii kə paaratəgiinə oo'i, ci əŋki ka putə ŋga ənji patə. Acii ha'ə, ləɓə nə ənji patə agi əntənaakii. 15Ma əŋki Aləmasiihu ka putə ŋga patənə ŋga ənja, acii ga ənjə a ndzaanə shitə ha'ə makə sətə kaɗeesəkə ka tii. Amma kaa təya ndzaanə ka ŋga Aləmasiihu, acii ka putatii əŋki ci, Əntaŋfə a maɗee ka ci agi maməətə ənja. 16Ndzaŋənə ka saa'ina, pooshi inə ka tsaamənə taa tə wu putə ŋga shiginaakii. Taa ŋgahi kə shi nya caamə tə Aləmasiihu ha'ə, amma pooshi nyi agi tsaamənə tə ci ha'ə ma'ə. 17Taa wu patə liɓə da Aləmasiihu, kura taganə nə ci ətsa. Kə dzəgi iirəkii, kurakii nə ci ətsa. 18Ətsə patə, ɗanə ŋga Əntaŋfə. Ci zhi'wee kaamə, kaama ndzaanə ka guviinəkii dacii Aləmasiihu, ca vii kaamə slənə ŋga baabanə ka hara ənja, kaa təya ndzaanə ka guviinəkii əsə. 19Ma waɓənə geenə, ci nə: agi zhi'weenə nə Əntaŋfə ka patənə ŋga ənji shiŋkinə ka guviinəkii dacii Aləmasiihu. Paa ci ka kəsəpaa 'waslyakəənatii a ədzəməkii. Ca ba'avə waɓənaakii acii inə, keena waaza ka ənja, kaa təya ndzaanə ka guviinəkii. 20Acii ha'ə, madəɓama ŋga Aləmasiihu niinə. Əntaŋfə ca ɗa waɓənaakii dacii inə. Agi kədiinə niinə acii unə ka madəɓama ŋga Aləmasiihu, zə'umə, koona ndzaanə ka guviinə ŋga Əntaŋfə. 21Ma Aləmasiihu, paa ci shii 'waslyakəənə, amma kə kavə Əntaŋfə tə ci kaa ca ləɓə daamə agi 'waslyakəənə gaamə. Ma ɗii ci ha'ə, kaama shii ndzaanə agi gooŋgaanə ŋga Əntaŋfə dagi ləɓənə gaamə da Aləmasiihu.


text: 1Lokɨ uni ndude kadɨ j-aw kɨ bato kɨ Itali tɨ, ɨyə̰i Pol əi kɨ ndəgɨ dangay je kɨ rangɨ ji nje kun dɔ ɓutɨ asɨgar je kɨ ɓu kɨ ɓari-e nə Julɨyusɨ, me ɓutɨ tɨ lə Ogusɨtɨ kadɨ ngəm-de. 2J-al me bato tɨ kɨ Adɨrami tɨ, kɨ a un rəbɨ kɨ a̰y ngangɨ lo kɨ Aji tɨ. Lokɨ j-ɔtɨ j-ɨsɨ j-aw, Arɨsɨtarkɨ kɨ Təsalonɨkɨ kɨ dɔnangɨ Masəduwan tɨ e səje naa tɨ. 3Lo ti go tɨ, jɨ re jɨ tḛḛ Sɨdo̰. Lo kɨn tɨ no̰o̰, Julɨyusɨ kɨ ɨndə kəmne go Pol tɨ majɨ ngay, ɨyə̰ ta rəbɨ ade kadɨ aw rɔ made je tɨ kadɨ rai sie. 4Go tɨ, j-ḭ j-ɨlə dɔje, j-un kadɨ dər kɨ ɓari-e nə Sɨpɨr. Jɨ təl be, tadɔ nəl un-je kɨ gogɨ gogɨ. 5J-aw j-ɨndə ba bo ɓasi kadɨ Sɨlɨsi tɨ əi kɨ Pampɨli gangɨ. J-aw jɨ tḛḛ Mɨra, dɔnangɨ tɨ kɨ Lɨsi. 6Lo kɨn tɨ, nje kun dɔ ɓutɨ asɨgar je kɨ ɓu, ɨngə bato kɨ Aləgɨjandɨri tɨ, kɨ ɨsɨ aw Itali tɨ, ə adɨ j-al me tɨ. 7Jɨ ra ndɔ ngay dɔ ba tɨ. Bato a̰y ngɔdɨ ndə̰y ndə̰y ba be, nɨngə j-ɨngə ko̰ ngay ɓəy taa jɨ tḛḛ ɓe bo tɨ kɨ Nɨdɨ. Nəl ɔgɨ-je kaw kɨ kəte, adɨ jɨ tḛḛ kɨ rəbɨ kɨ gɨn dər tɨ kɨ Kɨrətɨ, kaw kɨ kadɨ Salmone tɨ. 8Lo kɔtɨ kəte e lo tɔl naa. J-ɔtɨ ndə̰y ndə̰y j-ɨndə kadɨ lo bɨtɨ taa jɨ re jɨ tḛḛ lo tɨ madɨ kɨ ɓari-e nə: «Ta ba kɨ Majɨ», ɓasi kadɨ ɓe bo tɨ kɨ ɓari-e nə Lase. 9Kagɨ lo man ngay dɔje tɨ. Dɔkagɨlo kɔgɨ rɔ nḛ kuso kɨ nay kul tɨ ka də tɔ, adɨ kaw kɨ kəte lə bato ka təl re nga̰ kɨ asɨ koy dəw. 10E mbata kɨn ə, Pol ndəjɨ-de ə nə: «Kama je, m-o kadɨ kɨn ə re jɨ ndɨgi kadɨ j-uni ta mba ləje kɨ kəte ə, e mba kɨ nḛ je a tuji tɨ. Nɨngə e bato kɨ nḛ je kɨ me tɨ par ə a tujɨ al, darɔje wa ka a tujɨ tɔ.» 11Nə nje kun dɔ ɓutɨ asɨgar je kɨ ɓu oo ta lə Pol al, oo ta lə njé kuwə ngandɨ bato je əi kɨ kɨ bo kɨ dɔde tɨ yo. 12Ta ba kɨn majɨ kadɨ dəw ɨsɨ tɨtɨ dɔkagɨlo kul tɨ al, adɨ dɨje ngay ndɨgi kadɨ n-awi tə re to ban wa nɨngə n-tḛḛi dɔ dər tɨ kɨ Kɨrətɨ, kɨ ɓari-e Pənɨsɨ. Ta ba kɨn tu rɔne kɨ lo kur kadɨ tɨ, ḭ gɨn ɓe tɨ bɨtɨ kɨ dɔ ɓe tɨ. E ə kadɨ n-ɨsi tɨ kadɨ tə kagɨ lo kul gangɨ dɔde tɨ tɨtɨ. 13Lo kɨn tɨ, ngon nəl madɨ ɨlə, ḭ kɨ gɨn ɓe tɨ be re, adɨ oi kadɨ ndɨgɨ ra ləde a tɔl tane majɨ. Be ə, ḭḭ taai tuti bato, ə ɨləi dɔde kɨ kadɨ dər tɨ kɨ Kɨrətɨ ngɔsi ngɔsi ɨsɨ awi. 14Nə ndə̰y ba go tɨ par ə, nəl kɨ bo madɨ kɨ ɓari-e nə Ərakɨlo̰ ḭ kɨ dɔ dər tɨ, re osɨ dɔde tɨ. 15Nəl un bato dɔne tɨ. Lo kuwə bato nangɨ tae tɨ goto, j-ɨyə̰ rɔje kɨ jie tɨ adɨ aw səje kɨ no̰o̰ par. 16J-aw jɨ tḛḛ gɨn dər tɨ, kɨ ɓari-e nə Koda. Lo ka kɨn taa nəl dɔje tɨ, adɨ j-ɨngə ta rəbɨ j-ɨndə-n jije dɔ ngon bato tɨ. 17Lokɨ njé ra kɨlə me bato tɨ uni-e ɨndəi me bato tɨ kɨ bo ɓa, doləi bato kɨ bo ka kɨn kɨ kɨlə ɓɨndɨ ɓɨndɨ. Jɨ ɓəl kadɨ j-aw j-ɔsɨ dɔje yangɨra tɨ kɨ Sɨrtɨ, adɨ uni gɨndɨ ngɔ kɨ dɔɔi bato tɨ ɨləi-e dɔ man tɨ, go bato tɨ. E be ə, nəl aw səje kɨ no̰o̰. 18Nəl rɔ səje kɨ tɔgɨne ngay, adɨ lo ti dɔ tɨ, dum dɔde ə, ɓuki nḛ je madɨ kɨ me bato tɨ kɔ. 19NDɔ kɨ ko̰ mɨtə go tɨ, ɔyi nḛ kɨ rɔ bato tɨ kɨ jide ɓuki kɔ. 20NDɔ ngay, j-asɨ kadɨ j-o kadɨ al nɨm, j-asɨ kadɨ j-o mee je al nɨm. Nəl nay kɨ lo kɨlə tɨ kɨ tɔgɨne, adɨ dəw kɨ ɨndə mene dɔ tḛḛ tɨ goto. 21J-uso nḛ al kagɨ lo ngay, ə Pol ḭ a taa dan dɨje tɨ, əl-de ə nə: «Kama je, kɨn ə re oi ta ləm ə j-ɨsɨ Kɨrətɨ tɨ ba ə, nḛ je a tujɨ je, nay kɔ je be al. 22Nɨngə kɨ ɓasɨne kɨn, m-ɨlə dɨngəm mesi tɨ kadɨ uwəi tɔgɨsi ba, tadɔ dəw kɨ a tujɨ dansi tɨ goto. Nḛ kɨ a tujɨ, e bato kɨ gɨn je tɨ. 23Luwə ləm kɨ m-ɨsɨ m-ra kɨlə ɓəə lie kɨn, malayka lie kare tḛḛ hɔy kɨ rɔm tɨ kondɔ ne əl-m ə nə: 24“Pol, ɨɓəl nḛ madɨ al. Ɨɓəl al tadɔ, sɔbɨ kadɨ a a no̰ Səjar tɨ. Nɨngə Luwə a ajɨ dɨje pətɨ kɨ əi səi me bato tɨ adi.” 25E be ə ngakom je, m-dəjɨ səsi kadɨ ɨləi mesi nangɨ. Madɨ mem Luwə ləm kadɨ a tḛḛ səje təkɨ əl-n. 26Nə j-a jɨ tɔli taje majal dɔ dər tɨ.» 27Je me lo kɨ ndɔ tɨ kɨ ko̰ dɔgɨ gɨde sɔ, nə nəl un je aw səje kɨ dɔ ba bo tɨ kɨ ɓari-e Adɨrɨyatɨkɨ. Lokɨ jɨ tḛḛ dan lo tɨ, njé ra kɨlə me bato tɨ ooi kadɨ je ɓasi kɨ dɔnangɨ. 28Lokɨ ɨləi nḛ kɨ kadɨ dəw gər-n ku man nɨngə, ɔdi nangɨ asɨ tatɨ ji dəw kutɨ joo. Lokɨ awi kɨ kəte sa̰y ndə̰y nɨngə, ɨləi ɓəy ɓa, ɔdi nangɨ lo tatɨ ji dəw tɨ dɔgɨ gɨde mi. 29Ɓəli kadɨ j-aw j-ɔsɨ rɔje mbal madɨ tɨ, adɨ ɓuki gɨndɨ kɨ dɔɔi bato sɔ kɔ, ə ɨsɨ ngɨnəi kadɨ lo ti law. 30NJé ra kɨlə me bato je tɨ sangi rəbɨ kɨyə̰ bato kadɨ n-a̰yḭ-naa, adɨ uni ngon bato ɨndəi dɔ ba tɨ nɨngə, uni gɨrə əi nə n-a n-awi kadɨ n-dɔɔi go kɨlə gɨndɨ kɨ dɔɔi no̰ bato tɨ. 31Nə Pol əl nje kun dɔ ɓutɨ asɨgar je kɨ ɓu nɨm, asɨgar je wa nɨm ə nə: «Kɨn ə dɨje kɨn ɨsi səje me bato tɨ ba al ə, dəw kare ka a tḛḛ dansi tɨ al.» 32Be ə, asɨgar je gangi kulə ngon bato ka kɨn ə ɨyə̰i-e adɨ aw. 33Kəte ɓəy taa kadɨ lo ti, Pol ɨlə dɨngəm me dɨje tɨ pətɨ ə nə: «Oi, ndɔ dɔgɨ gɨde sɔ ɓone kɨ ɨsɨ ɨngəmi, kɨ kanjɨ kadɨ usoi nḛ. 34Nɨngə kɨ ɓasɨne kɨn, m-dəjɨ səsi kadɨ uni nḛ usoi, tadɔ e kɨn ə a ra səsi kadɨ tə ɨtḛḛi kajɨ tɨ. M-əl səsi təkɨ ngon bɨsɨ dɔ dəw kare dansi tɨ a osɨ kɔ al.» 35Lokɨ Pol əl-de ta ba nɨngə, un mapa ra oyo Luwə dɔ tɨ ta kəm dɨje tɨ pətɨ ɓa uso. 36Lo kɨn tɨ no̰o̰ nga ə, dɨje pətɨ uwəi rɔde nga̰ usoi nḛ. 37Pətɨ, je dɨje ɓu joo kɨ dɔ sɨri gɨde mehḛ me bato tɨ. 38Lokɨ usoi nḛ dani majɨ ɓa, ɓuki gəme kɔ kadɨ bato ɔle kəl. 39Lokɨ lo ti, njé kuwə ngandɨ bato je gəri lo al. Nə nḛ kɨ ooi e sɨl ba kɨ aw tɔl ta nḛ dɔ yangɨra tɨ par. Ə uni ndude kadɨ n-rai ndə̰y ndə̰y tə re to ban ə n-awi kɨ bato tɨtɨ. 40Nɨngə tuti gɨndɨ je kɨ dɔɔi bato tɨ, ɓuki ba, ə ai dɔ tɨ no̰o̰ tuti kɨlə kɨ dɔɔi nḛ ləl bato je tɔ. Go tɨ, ɔyi kɨbɨ kɨ nje kuwə nəl taa. Ɔyi taa kadɨ tə nəl sur bato aw sie kɨ dɔ yangɨra tɨ ka kɨn. 41Lokɨ ɨsɨ awi ɓa, ɔsi bato dɨbi yangɨra tɨ kɨ tɔgɨ man kɨ ḭ yo je nḛ je re ɔsɨ naa tɨ adɨ a. No̰ bato dɨbɨ yangɨra tɨ tuti tuti adɨ lo kadɨ ɔtɨ kəte goto. Nɨngə goe kɨ gogɨ, man re kɨ tɔgɨne ɨndə tujɨ-n tɔ. 42Asɨgar je adi ndude asɨ-naa kadɨ tə n-tɔli dangay je nə tə kɨ madɨ dande tɨ ḭ ur me man tɨ a̰y aw. 43Nə nje kun dɔ ɓutɨ asɨgar je kɨ ɓu ndɨgɨ kajɨ Pol, adɨ ɔgɨ-de dɔ kadɨ rai ndɨgɨ ləde. Adɨ ndune kadɨ dɨje kɨ gəri kal man tosi me man tɨ kəte, awi kɨ dɔ yangɨra tɨ. 44Nɨngə kadɨ ndəge je ɨsi dɔ kagɨ tɨ je, dɔ nusɨ bato tɨ je, uni gode. E be ə, dɨje pətɨ awi tḛḛi dɔ yangɨra tɨ kɨ kanjɨ kadɨ nḛ madɨ ra-de.


text: 1Wiinə ləmənyinə ŋga dzədzəshi'inə ŋga Yeesu Aləmasiihu, jijinə ŋga Dawuda. Ma Dawuda, Ibərahiima nə dzədzəci. 2Ma Ibərahiima, kə pwayi ci tə Isiyaaku. Isiyaaku a poo tə Yakubu. Yakubu a poo tə Yahuda da ndzəkəŋushi'inəkii. 3Ma daba'əkii, Yahuda a poo tə i Parasa da Zara dashi Tamara. Ma Parasa, kə pwayi ci tə Hasəroona. Hasəroona a poo tə Arama. 4Arama a poo tə Aminadaba. Aminadaba a poo tə Nashana. Nashana a poo tə Saləmoona. 5Saləmoona a poo tə Boowazə dashi Rahaba. Ma Boowazə, kə pwayi ci tə Oobyadə dashi Ruuta. Ma Oobyadə, kə pwayi ci tə Jasii. 6Jasii a poo tə ŋwaŋwə Dawuda. Dawuda a poo tə Sulayimaanu. Miitə sha nji ka minə ŋga Uurəya nə məci Sulayimaanu. 7Ma Sulayimaanu, kə pwayi ci tə Raba'ama. Raba'ama a poo tə Abiya. Abiya a poo tə Asa. 8Asa a poo tə Jahusafatə. Jahusafatə a poo tə Yaramə. Yaramə a poo tə Uuzhiya. 9Uuzhiya a poo tə Yatamə. Yatamə a poo tə Ahazə. Ahazə a poo tə Hizikiya. 10Hizikiya a poo tə Manasa. Manasa a poo tə Amoona. Amoona a poo tə Joosiya. 11Joosiya a poo tə Yakuniya da ndzəkəŋushi'inəkii. Saa'ikii kəəshi ənji tə manjeevə Isərayiila aa Babila ka mavaanə. 12Ndzaŋənə ka saa'i ŋga mavaanə də Babila wiinə ləmə ŋga dzədzəshi'iitə ɓaanii ənji əsə: Ma Yakuniya, kə pwayi ci tə Salaatiyalə. Salaatiyalə a poo tə Zarababila, 13Zarababila a poo tə Abihuda. Abihuda a poo tə Iliyakimə. Iliyakimə a poo tə Azoora. 14Azoora a poo tə Zadookə. Zadookə a poo tə Akima. Akima a poo tə Ilihuda. 15Ilihuda a poo tə Iliyazara. Iliyazara a poo tə Matanə. Matanə a poo tə Yakubu. 16Yakubu a poo tə Yusufu ŋgurii Mariyaama. Ma kya, ki nə məci Yeesu. Tə ci 'wii ənji Aləmasiihu. 17Də ha'ə ɗii zamananyinə pu'u aji ənfwaɗə ndzaŋənə ka Ibərahiima ka dzənə ka Dawuda. Ha'ə əsə, tə'i zamananyinə pu'u aji ənfwaɗə ndzaŋənə ka Dawuda ka dzənə ka saa'i ŋga dzənə ka mavaanə aa Babila. Tə'i zamananyinə pu'u aji ənfwaɗə əsə ndzaŋənə ka dzənə ka mavaanə aa Babila ca'ə ka saa'itə pwayi ənji tə Aləmasiihu. 18Wiinə makə sətə pwayi ənji tə Yeesu Aləmasiihu. Ma Mariyaama məci Yeesu, Yusufu ghə'i tə ki. Amma, ma taabu'u kaa kya da məhura, ma ɗii səkii, kə ɗasəkii ki də baawəɗa ŋga Malaaɓa Ma'yanə. 19Ma Yusufu, əndə ətə ca slənə taa mi patə də rəgwakii. Paa ci mwayi ɗavə ayinə ka Mariyaama agi ənji əsə. Acii ha'ə, kə ɗii ci aniya ŋga səɗəpaa maɗanaakii ci saakii, yadə shiinə ŋga ənja. 20Ma ci ma'ə agi hiimanə agyanəkii, wata malaa'ika ŋga Slandanə a shigi ka ci agi səniinə, ca ba ka ci, “Yusufu, jijinə ŋga Dawuda, ga ha ŋgwalə ka ŋgərənə tə Mariyaama, kaa kya ndzaa ka minaaku. Acii də Malaaɓa Ma'yanə nə ki də ɗasəka. 21Ka poonə nə ki uundzə ŋgura. Yeesuf nii kwa ɗəkə ka ci ləma. Acii ci na luupaa tə ənjaakii agi 'waslyakəənatii.” 22Ma slənyi ətsə patə, ka mbu'utəginə də sətə waɓi Slandanə da ma anabi. 23Ma bii ca, “Kadə nə kadəmə a ɗasəka, kya poo uundzə ŋgura, ənjə a 'wa tə ci Imaniyalə”, makə bana, ‘Ləɓə daamə nə Əntaŋfə’. 24Wata, makə ma'i Yusufu ka ŋunyinə, ca ŋgərə tə Mariyaama, kaa kya ndzaanə ka minaakii, makə sətə bii malaa'ika ŋga Slandanə ka ci ɗanə. 25Amma, mabaamə ci də ki taabu'u pwayi ki uundzə ŋgurəta. Makə pwayi ki, ca ɗəkə ka uuzənəkii ləmə Yeesu.


text: 1Má tə wuntə vi venkwashə, ba Kaisar Augustas mbəgə ká Roma wahitə wada nee, mbəlyi wɗa nkwa tə hyə-njə paɗə, əkwə. 2(Kiriniyas tsá ka nggwaməna tə hyə ká Siriya nda mələtəgwa njəa tsəmi wɗa nkwa tsa.) 3Wamara mdi, ba lie ɗafə tli-njə kwa dləparamə tə mələmi shi-ranjə. 4Má Yusufu venkwashə ná, ba tlagwa səkwa kwa Nazarat kwa hyə ká Galili, a li dzəmə wuntə mələmi mə Yahudiya, tsá ndza mbəlyi ka lə Baitalami. (Mə mələmi shə yekigwa Dawuda, mbəgə ká Isra"ila zamə. Yusufu ndangə mə́, tsəli Dawuda njə; a təmburi ɓa nda dzəmə mələmi shə njə.) 5Ba njə li dzəmə Baitalami tsa, hyá lə Maryamu malə kwa wa-ranjə, tazhe ɗafə tli-hya. Má Maryamu venkwashə mwa, lə hwi njə. 6Má vi ndza hyá məɓa ná, ba vi kə ye ra Maryamu dzəkitəgwa. 7Ba njə yeki Tizhə-njə, a ba pərəmə mə kadəɓəli, a hiniyi tə nkwa kə wdi wtsi kwara kwa dləma, va má ra nkwa kə ndza va hyá va ntikwə məntiɓə hankyə. 8Má tə hyə shə mamə ná, wuntyi mbəlyi kə ya wsha tsá shə, a hyá hya tá wsha-hya tə gambala havərə. 9Ba mdi kə mnə Tlamda məɓa tamwə ntsa tá hyá, ba nggamə kulə Tlamda wangəshə nkwa tá hyá; ba nggadləni dabwaa tsəshə hyá. 10Kwə mdi kə mnə Hyalatəmwə tsa na sha hyá, "Washə yə nggadləni wə, təmburi habarə ndərə tsá kə rá kələkə səkə, tsá kə dzəgə ndza ka wsi kə dlama dabwaa tə́ paɗə mbəlyi bakəma! 11Tə vərə ɓeshie, mə mələmi Dawuda nə, wuri Mdi kə mbə nkwa kə yekigwa—njə́ Kristi Tlamda! 12Na wsi kə dzəgə ncə tə́ yə tsa: yə dzəgə tawa zəgwi vəlinjə kə pəpərə mə kadəɓəli tə nkwa kə wdi wtsi kwara kwa dləma," əkwə. 13Má nda nə na ná, həntəkkə mbəlyi kə mnə Hyalatəmwə məɓa tamwə ntsa tə nkwa shə kúkulə tá mdi kə mnə Hyalatəmwə tsa, lə a cimyi kə fali Hyalatəmwə. 14Kwə cimyi-hya ná, ""Usa myi wa Hyalatəmwə, Mdi kulə məɓa tamwə! Wuri ndza rə zəzərə kə tawa mbəlyi kwa wdunya, mbəlyi ndza njə fá zəzərə ndza-rahya!" əkwə. 15Má vi kə mbəlyi kə mnə Hyalatəmwə ngyi zhinikəgwa li dzəmə tamwə ná, ba mbəlyi kə ya wsha ngyi gə nee, "Tlawagwa, myi dzəmə Baitalami tazhe nəwə wsi kə mələtəgwa kə Tlamda gətə myi tsa!" əkwə hyá. 16Ba hyá tlagwa tə nkwa shə lə wduwdugwa, ba dzəgə vətə nkwa ndza Yusufu hyá lə Maryamu təɓa; a ba hyá nata zəgwi vəlinjə shə tə nkwa kə wdi wtsi kwara kwa dləma. 17Má vi kə hyá nata zəgwie mənə, ba hyá gərətə tə́ Yusufu hyá lə Maryamu zaka mbwara wsha kə mdi kə mnə Hyalatəmwə tsa gərətə tə́ hyá mbweghe zəgwi tsa. 18Má paɗə mbəlyi kə fatə vəcə kə mbəlyi kə ya wsha ngyi gətə tsa ná, ba hyá ndayə və. 19Ba Maryamu tsəyi paɗə vəcə ngyi kwa mni-njə, a zəzi dabwaa mbweghe-hya. 20Ba mbəlyi kə ya wsha ngyi zhinikəgwa dzəgə tá wsha-hya, lə a cimyi kə fali Hyalatəmwə va paɗə wsha kə hyá fatə ba nata tsa. Wuri kə njigwe kala tsá kə mdi kə mnə Hyalatəmwə tsa gərətə tə́ hyá talala. 21Má tə kwá təkəsə hya ra zəgwie, ba mbəlyi səkə tlarantə pityi tə́ njə́. Má venkwashə, ba mbəlyi karatə tli Yesu, tli kə mdi kə mnə Hyalatəmwə tsa ntaravə, səfə njə má nakə dzəgwa hwi tsa. 22Má vi kə vi dzəkitəgwa, a Yusufu hyá lə Maryamu mələ sarəka kə zəma ghi-hya kala tsá kə wada ra Musa gətə, ba hyá kələtə zəgwi-rahya dzəmə Urushalima tazhe ncəkə njə́ tə́ Tlamda— 23kala tsá kə ɗafətəgwa kwa wada ra Tlamda nee, "Wamara zəgwi kə yekigwa ka Tizhə, mbəlyi fə njə́ ka nga Tlamda," əkwə. 24Ba hyá dzəmə tazhe mələ sarəka tə́ Tlamda mwa, kala tsá kə wada-ranjə gətə nee, "Ba na səkə lə rəpə ɓwagə, a na njə má nggwasə rəpə ká Masar ɓwagə," əkwə. 25Wuntə mdi tsá shə mwa mə Urushalima, tli-njə Simiyan. Mdi lə jiri njə; tə zəli Hyalatəmwə njə lə mni kutə, a ghə mbəgwa kə dzəgə səkə tə́ ká Isra"ila. Mambəli Hyalatəmwə mwa ná, wuri kə dzəgwa mni-njə, 26a ba gə sha njə́ nee, ka mtə njə wə—se njə́ nata Kristi Mdi kə mnə Hyalatəmwə hataba. 27Ba Mambəli Hyalatəmwə mnəkə Simiyan dzəgwa mpya Hyalatəmwə, vi kə Yusufu hyá lə Maryamu səkə dzəgwa mpya Hyalatəmwə lə Yesu tazhe mələrəshə wsi kə wada ra Tlamda gətəa. 28Má vi kə Simiyan nata Yesu, ba njə kətə njə́, a tsəyi tá hwi, a ba "usa Hyalatəmwə nee, 29"Wuri vəcə-nga kə na gətə rá zamə kə njigwe jiri ɓeshi, Tlamda. Ndzaranjəa, mbəlata mava-ranga, a njə mtə lə ndza rə zəzərə; 30təmburi wuri rá kə nata Mdi kə mbə nkwa kə na mnəkə lə ntsə-ra, 31mdi kə na fəyə tə kəma ra paɗə mbəlyi kwa wdunya. 32Njə dzəgə ndza ka nggamə kə ncə hunkwa-ranga tə́ ká kyə, a ba ka mdi kə nggərəkə kulə tə́ mbəlyi-nga ká Isra"ila," əkwə Simiyan. 33Má ta ra zəgwie lə mama-ranjə ná, ba hyá ndayə va wsha kə Simiyan gətə mbweghe zəgwi-rahya tsa. 34Ba Simiyan fərəmbwi barəka tə́ hyá, a ba gə sha Maryamu ma ra Yesu, "Zəgwie nə, wuri Hyalatəmwə kə kətə njə́ tazhe mbə mbəlyi kúkulə mə ká Isra"ila; a səkə kə njə́ mwa dzəgə mbəlyi kúkulə za mə hyá. Njə dzəgə ndza ka wsi kə ncətə dənama ra Hyalatəmwə, tsá ndza mbəlyi kúkulə dzəgə gə vəcə ntintimye tə njə́, 35təmburi ba zəzi-hya tə mbwə shilyə tə ka. Má na ma-ranjə ná, mni-nga dzəgə ɗantəgwa va wsha ngyi mwa, kala wsi kə hwa "yəvə na," əkwə Simiyan. 36Wuntə malə tsá shə təɓa dəwa, tsá kə gə vəcə Hyalatəmwə tə́ mbəlyi; tli-njə, Hannatu—wzha ra Fanu"ila njə, shilyə mə bwata ra ká Ashira. Maləa ná, kə hahalə njə ndangə: mburəfungə va-ranjə lə za kalə nda səkə za-njə mtə; 37má va-ranjə ka wjagə ná, təkəsəmtsi-fwarəghitə. Kəvi-kəvi səkə mpya Hyalatəmwə njə; vərə lə vəci nggərəkə həwə njə tə́ Hyalatəmwə, a mələ adəwa lə ashamə. 38Má venkwashə shə ná, vəkkə njə səkə mpyaa. Má nata kə njə nata zəgwie ná, ba njə "usa Hyalatəmwə; ba njə lie gətə vəcə mbweghe-njə tə́ paɗə mbəlyi kə ghə səkə Hyalatəmwə tazhe mbə ká Isra"ila. 39Má vi kə hyá kərintə lə paɗə wsha kə wada ra Tlamda gətə a mbəlyi mələ, ba Yusufu lə mbəlyi-njə zhinikəgwa dzəgwa ya-hya kwa Nazarat kwa hyə ká Galili. 40Ba zəgwie kələ mənə, ba njigwe ka zəgwi lə dənama, ba lə ntsəkulə; má barəka ra Hyalatəmwə mwa, tá njə́. 41Wamara va dzəmə Urushalima mbəlyi kukulə Yesu tazhe mələ sarəka kə yiyisi mimyi gamə. 42Má vi ndza va ra Yesu mungə-ɓwagəghitə, ba hyá dzəmə Urushalima tá mələ sarəka tsa, kala tsá mələ hyá alandza. 43Má vi kə sarəka tsa kəri ná, ba hyá tlagwa ka li dzəgwa ya-hya. Ndana má Yesu kwa nganjə mwa, ba ngguti mə Urushalima; a vá sənata mbəlyi kukulə-njə wə. 44Má təkə ghi-hya, məsəbə wuntyi mbəlyi ndza hyá kwa zərə́ lə njə. Ba hyá ntahə kulevəci kwa zərə́. Má hatikwari ná, acə hyá mə və njə́ lə ntsə kwalyə mbəlyi-hya lə mcə hyi-hya; 45ba hyá ndyarə va vətə njə́. Təmburi tsətsə, ba hyá zhinikəgwa dzəmə Urushalima tazhe və njə́. 46Má tə kwá makənə vəci ná, ba hyá vətə njə́ kwa mpya Hyalatəmwə, məndzə tá mala-mala, a nka tləmə tá vəcə-hya lə yiyiwi wsha va hyá. 47Paɗə mbəlyi təɓa kə fatə vəcə-njə ná, ba hyá ndayə va ntsəkulə-njə lə va vəcə ndza njə zhinirəshə tə́ hyá. 48Má vi kə mbəlyi kukulə-njə nata njə́ ná, ba hyá ndayə; ba mama-ranjə gə sha njə́ nee, "Zəgwi-tara, təmburi waá nda səkə na mələtə yə́ wsi kala tsa ri? Yə́ lə ta-ranga nə, kə savə bwanyə yə́ dabwaa təkwarə kə və na," əkwə. 49Ba njə gə sha hyá nee, "Təmburi waá nda səkə yə və rá ri? Vá sənata yə ndangə mə́ nee, də́walə ba rá ndza mə mpya Ta-tara huri?" əkwə. 50Má ta-ranjə hyá lə ma-ranjə ná, vá sənata wsi kə njə gətəa hyá wə. 51Ba Yesu zəlitə hyá dzəgwa Nazarat, a ba həwəshə hyá mə zaka wsha paɗə. Má mama-ranjə ná, ba tsəyi paɗə zaka wsha kə mələtəgwa ngyi kwa mni-njə. 52Ba Yesu kələ, ba ntsəkulə-njə mtsəhətəgwa. Má Hyalatəmwə mwa ná, kə bwə-bwə ghi-njə tá Yesu; paɗə mbəlyi dəwa, tə "i njə́.


text: 1Be ə, təkɨ dɔkagɨlo kun mɨndɨ kur me ɓe kɔr kə̰ə̰ tɨ lə Luwə nay ɓəy kɨn ɓa, majɨ kadɨ j-ɨndəi kəm-kədɨ dɔ rɔje tɨ mba kadɨ dəw madɨ kare njae nay gogɨ al. 2Tadɔ je ka, təkɨ ɨləi mbḛ Poy Ta kɨ Majɨ adi kaje je wa kɨn tɔ ə, ɨləi mbḛ kɨn adi je tɔ. Nə ke ə, Poy Ta kɨ Majɨ kɨ kaje je ooi kɨn, to tə nḛ kɨ kare rɔde tɨ, mbata taai kɨ kadɨ-me al. 3Nɨngə je kɨ j-adɨ me je, j-a j-asɨ kadɨ j-ur me ɓe kɔr kə̰ə̰ tɨ kɨn, təkɨ makɨtɨbɨ lə Luwə əl-n ə nə: «Me wongɨ tɨ ləm, m-ɨbɨ rɔm m-ə nə: A uri me ɓe kɔr kə̰ə̰ tɨ ləm al ratata.» NGa nɨngə, təkɨ rɔjetɨ, Luwə tɔl ta kɨlə ləne mari nu lo kɨlə ngɨrə dɔnangɨ tɨ. 4Təkɨ rɔjetɨ, makɨtɨbɨ lə Luwə əl ta ɔjɨ-n dɔ ndɔ kɨ ko̰ sɨri ə nə: «Luwə ɔr kə̰ə̰ me ndɔ tɨ kɨ ko sɨri dɔ kɨlə je tɨ pətɨ kɨ ra.» 5Makɨtɨbɨ lə Luwə əl ɓəy ə nə: «A uri me ɓe kɔr kə̰ə̰ tɨ ləm kɨ m-ɨsɨ m-ra kɨ mbata ləde kɨn al ratata.» 6NJé je kɨ ɨləi mbḛ Poy Ta kɨ Majɨ adɨ-de kəte, adi mede dɔ ta tɨ kɨ Luwə əl-de al. Adɨ lo kadɨ a uri me ɓe kɔr kə̰ə̰ tɨ lə Luwə kɨn goto. Re to be ka, ta rəbɨ to tagɨra ɓəy kadɨ njé kɨ rangɨ a uri tɨ. 7E be ə, Luwə ɨndə dɔ ndɔ kɨ rangɨ dana, ɓar-e ə nə: «NDɔ kɨ ɓone.» Luwə əl ta je kɨn ɓal ngay kəte go ta je tɨ kɨ kaje je mbati tae tɨ. Əl ta je ka kɨn kɨ ta Dabɨdɨ, me makɨtɨbɨ pa je tɨ lie kɨ ndangɨ kəte ə nə: «Ɓone kɨn ə, oi ndu Luwə ə, Otɨ kadɨ adi mesi nga̰,» təkɨ m-əl-n səsi kəte. 8Təkɨ rɔjetɨ, re Jojuwe ɔr no̰ Isɨrayəl je aw səde me ɓe kɔr kə̰ə̰ tɨ lə Luwə ə, Luwə a əl ta lə ndɔ kɔr kə̰ə̰ kɨ rangɨ gogɨ al ngata. 9Be ə, ndɔ kɔr kə̰ə̰ kɨ rangɨ lə dɨje lə Luwə to no̰o̰ ɓəy. A e ndɔ kɔr kə̰ə̰ kɨ tɨtɨ-naa kɨ ndɔ kɨ ko̰ sɨri kɨ Luwə ɔr-n kə̰ə̰ kɨn be. 10Tadɔ dəw kɨ ur lo kɔr kə̰ə̰ tɨ lə Luwə ə, a ɔr kə̰ə̰ dɔ kɨlə tɨ ləne, təkɨ Luwə ɔr-n kə̰ə̰ dɔ kɨlə tɨ ləne kɨn be tɔ. 11Be ə, majɨ kadɨ j-ɨndəi tɔgɨ dɔ rɔje tɨ mba kadɨ j-uri me ɓe kɔr kə̰ə̰ tɨ kɨn. Adɨ j-ɨndəi kəm-kədɨ dɔ rɔjetɨ mba kadɨ dəw madɨ kare dan je tɨ təl nje mbatɨ ta kɨ ta Luwə tɨ adɨ osɨ təkɨ kaje je osi kəte kɨn be al ngata. 12Ta lə Luwə e ta kɨ ɨsɨ kəm, aw kɨ tɔgɨ ngay tɔ. Tae atɨ ɨtə kɨyə kasɨgar kɨ ta kate e dam joo. Ta lə Luwə a ur rɔjetɨ makɨ makɨ. A aw ɔdɨ dan ɓəngɨrə je nu. Nɨngə ta rɔje je kɨ rɔtɨ-naa, kɨ wuy dɔje je ka aw ɔdɨ tɔ. Kɔjɨ ta ra je ləje kɨ majɨ, kɨ kɨ majal kɨ mər ta je kɨ dɔ ɓəngɨrə je tɨ ka, ta lə Luwə tḛḛ kɨ gɨne. 13Nḛ kare kɨ mbo̰ nḛ kɨndə je tɨ lə Luwə kɨ ɓɔyɔ rɔne ta kəme tɨ goto. Nḛ je pətɨ naji rɔde ta kəme tɨ ay njay njay. Nɨngə e no̰ Luwə tɨ tɔ ə na̰ na̰ a ɔr gɨn kɨlə rane je. 14Adɨ j-uwəi kadɨ-me ləje kɨ j-əli ta dɔ tɨ no̰ dɨje tɨ taga kɨn ba, tadɔ, təkɨ rɔjetɨ, j-awi kɨ nje kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare kɨ bo, kɨ nje tɔgɨ kɨ aw bɨtɨ tḛḛ lo kɨsɨ Luwə tɨ. Adɨ e Jəju Kɨrɨsɨ kɨ NGon lə Luwə. 15NJe kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare ləje ka kɨn, asɨ nakɨ kadɨ ɨngə ko̰ səje dɔ tɔgɨ kasɨ al je tɨ ləje. Təkɨ rɔjetɨ, e wa ka, nai-e me nḛ je tɨ pətɨ tə je be tɔ. Nə ke ə, e osɨ me majal tɨ nja kare al. 16Adɨ j-ɔti ɓasi kɨ no̰ kɨmbər ko̰ɓe tɨ lə Luwə kɨ nje me-majɨ, kɨ me kɨ tḭ katɨ. Lo kɨn tɨ ə, Luwə a ɨyə̰-n go majal je ləje kɔ nɨm, taa me-majɨ lie ka a nay səje nɨm, mba kadɨ tə ra səje dɔkagɨlo tɨ kɨ me je ge.


text: 1Ma daba'əkii, Yeesu a maɗə gatə, ca palə aanə hanyinə ŋga Yahudiya, ca taŋəgi gəərə ŋga Urədunə. Ənjə a ənə ka dza də nə aɓiikii. Ca ənə əsə ka dzəgunə ka tii waɓənə ŋga Əntaŋfə makə ətə sənaavə ci. 2Wata hara Farisanyinə a shi aaɓiikii, təya alə rəgwa ŋga təkənə tə ci də ləgwanə amakii, əŋki tii, “Ya əna, kə vii bariya gaamə rəgwa ka əndə a lakəgi minaakii kwa?” 3Əŋki Yeesu ka tii, “Mi nə bariya ŋga Muusa ka banə koona?” 4Əŋki tii, “Kə kapaa Muusa rəgwa ka ŋgurə a naahə ləkaləkatə ŋga lakəgi minaakii, ca lakəgi tə ki.” 5Əŋki Yeesu, “Ma nyaahə Muusa bariyatsə ha'a, acii ndalənə ŋga ədzəmuunə. 6Amma saa'itə tagii Əntaŋfə duuniya, ŋgurə da minə ghənyi ci tə ənja. 7Ca ba: Putakii ha'ə, wa ŋgurə a bwasee ka dii da məci, ca ləɓə tii da minaakii, 8təya ndzaa shishinə rəŋwə. Də ha'ə ndzaanə tii əndə rəŋwə, əntaa ənji bəra'i ma'ə. 9Aciikii, ma sətə gəŋutəgi Əntaŋfə, ga əndə a təkee.” 10Makə ənəgərə tii aasii, wata lyawarənə ŋga Yeesu a ləgwa amakii agyanə waɓəətsa. 11Əŋki Yeesu ka tii, “Taa wu patə lakəgi minaakii, ca ŋgərə əndə'i minə, kə ali ci hiinə ətsa, ca ɗa 'waslyakəənə ka təkəŋwatə minaakii. 12Maɗa minə əsə dzəgi satə atsa ŋgurii, kya dzə ka ŋgərə əndə'i ŋgura, aləhiinə nə ki ka ɗanə.” 13Agi kiranə nə ənji manjeevənə ka Yeesu kaa ca ɗaanə ciinə ŋga barəkaanə aanətii. Amma, ma lyawarənaakii, kə laalii tii ŋguruunə ka ənja. 14Makə nee Yeesu ha'a, wata səkəkii a ɓəzəgi. Əŋki ci ka lyawarənaakii, “Uneemə ka manjeevənə kaa təya shi aaɓiiki, goona təŋa tə tii, acii ka tsarə ŋga ənji makə tii də ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə. 15Tantanyinə cii kya ba koonə, ma əndətə pooshi luuvə ka Əntaŋfə a ndzaanə ka ŋwaŋwaakii makə sətə ci uuzənə a luuvə, pooshi ci ka upaa dəmənə aagi ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə shaŋə.” 16Wata Yeesu a fəɗə manjeevənə aashikii, ca ŋgərə ciinəkii, ca ɗaanə ka tii barəkaanə. 17Ma ətsə Yeesu a maɗə kaa ca palə saakii, wata əndə'i əndə a shi də huyihuyi, ca gərə'waanə akəŋwaciikii, əŋki ci ka ci, “Maləma, ma hə kamə, ŋunyi əndə nə hə. Mi dəɓee ɗanəki kaa nya upaa əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwa?” 18Əŋki Yeesu ka ci, “Ka mi cii kwa 'wa tə nyi ŋunyi ənda? Pooshi ŋunyi əndə maɗaamə Əntaŋfə ci rəŋwə dyaŋə. 19Kə shii hə bariya ŋga Əntaŋfə, waatoo, Ga ha ɓələ hiinə, ga ha alə hiinə, ga ha hərə hiinə, ga ha vii seeda ŋga jirakənə anə ənda, ga ha gəpətə uushi ŋga ənda, gaɗee ka i duu da muu.” 20Əŋki əndəta, “Ma ətsə patə, kə nə'utə nyi daga nyi ma'ə uuzənə.” 21Wata Yeesu a tsaamə tə ci, kə kaɗeesəkə əndəkii ka ci, əŋki ci ka ci, “Uushi rəŋwə mbəɗaanə ka hə ŋga ɗanə. Ma ɗanəkwa, duu ka ɗərəmaginə də uushi'inaaku, ha təkəpaa kwaɓakii ka maaghiinə. Maɗa kə ɗii hə ha'ə, ka ndzaanə nə shigaaku dagyə aɓii Əntaŋfə. Ma daba'əkii, ha shi ka nə'u tə nyi.” 22Makə fii əndətə ha'ə, wata ca geegi ka ginəkii təku təku, ca palə saakii də maɓətəsəka, acii laŋə dərəva nə gəna aciikii. 23Wata Yeesu a zə'ugi aaɓii lyawarənaakii, əŋki ci ka tii, “Dzawə dərəva nə dəmənə ŋga ənji gəna aagi ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə.” 24Kə ɗii ka lyawarənaakii ka sə ŋga hurəshishinə nə waɓənaakii. Yeesu a tsakə banə ka tii, əŋki ci “Manjeevənaakya, dzawə nə dzənə aagi ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə. 25Gəɗə dəməginə ŋga ŋgyalooba ka rəgwa shinə ŋga libəra də ŋgufənə, acii dəmənə ŋga əndə gəna aagi ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə.” 26Kə dzəgəpaa tə lyawarənaakii ka shaŋə, təya laagwa ahadatii, əŋki tii, “Maɗa ha'ə əna, aa wu ɗii nə upaa luupaana?” 27Yeesu a tsaamə tə tii, ca ba, “Ma əndə shiŋkinə, pooshi uushi cii kəya mbee ka ɗatənə ci saakii ka upaa də luupaanə. Amma, ma Əntaŋfə, ka ɗatənə nə ci taa mi, acii naakii nə baawəɗa patə.” 28Wata Piita a jikəvə ka ci, əŋki ci, “Yoo, waniinə kə bwasee inə ka uushi'inə patə əna, ina nə'u tə hə.” 29Əŋki Yeesu ka tii, “Tantanyinə cii kya ba koonə, taa wu patə bwasee ka yaakii, taa ndzəkəŋushi'inəkii, taa məci, taa dii, taa manjeevənaakii, taa raakii, maɗa ka putaaki bwasee ci da ka putə ŋga Ŋunyi Habara, 30ka upaanə nə ci yinyinə, i ndzəkəŋushi'inə, i manjeevənə, i mənənyinə, i rənyinə, gya'ə agi saa'ina, palee ka ətə bwasee ci aa ba'ə. Amma, ka ciɓeenə nə ənji ka ci. Ma daba'əkii, ka upaanə nə ci əpinə ŋga ca'ə ndəŋwə ndəŋwə agi zamanatə na shi. 31Amma laŋə nə matakəŋwanyinə na ndzaanə ka moodəba'ənyinə. Laŋə nə moodəba'ənyinə əsə na ndzaanə ka matakəŋwanyinə.” 32Ma daba'əkii, Yeesu a maɗə tii da lyawarənaakii, kaa təya dzə aa Urusaliima. Ma təya palə a rəgwa, Yeesu a ta kəŋwanə ka tii. Amma, ma tii, pooshi tii ka mabanee ma'yanə. Ma ənjitə ca shi daba'ə əsa, kə ŋgwali tii. Yeesu a ənə ka 'waginə tə lyawarənaakii pu'u aji bəra'i. Ca ndzaŋə banə ka tii agyanə sətə na ɗa tə ci. 33Əŋki ci, “Fatəmə ŋga'ə! Wanaamə ka dzənə aa Urusaliima. Ma davə, ka dzənə nə ənji ka viinə tə Uuzənə ŋga əndə aacii madiigərə limanyinə da maliminə, təya lagi ka ci gəŋwanə ŋga ɓələnə, təya vii tə ci aacii ənjitə mashiimə tə Əntaŋfə. 34Ma təya, ka ŋusənə nə tii tə ci, ka tiifənə nə tii giirənə aashikii, təya fəslə, təya ɓələgi tə ci. Ma ka makkənə ŋga uusəra, ka maɗətənə nə ci agi maməətə ənja.” 35Wata i Yakubu tii da Yoohana, manjeevənə ŋga Zabadiya, a shi aaɓii Yeesu, əŋki tii ka ci, “Maləma, tə'i uushi ciina uuɗə kaa ha ɗa keenə.” 36Əŋki Yeesu, “Mi cuuna uuɗə nya ɗa koona?” 37Əŋki tii, “Vii keenə rəgwa ŋga ndzaanə ataŋgalaku agi ɗuunuunaaku, əndə'i da ciizəmaku, əndə'i əsə da madzənaku.” 38Amma əŋki Yeesu, “Mashiimuunə sətə cuuna kədii. Kadə nuuna mbee ka sə'watə sa ciɓə makə ətə nii kya sa kwa? Ka mbeenə nuunə ka sə'watə bapətisəma makə ətə nə ənjə a ɗa ka nyi kwa?” 39Əŋki tii ka ci, “Awa, ka mbeenə niinə.” Yeesu a ba ka tii, “Weewee, ma ciɓətə nii kya sa, ka sanə nuunə. Ma bapətisəmatə nə ənjə a ɗa ka nyi əsə, ka ɗanə nə ənji koonə. 40Amma, ma ndzaanə ataŋgalaki, əntaa nyi nəndə da baawəɗa ŋga viinə. Ma hatsa, ŋga ənjitə taɗəpaa Əntaŋfə tə tii.” 41Fanə ŋga hara lyawarənaakii pu'u tə waɓəətsa, wata səkətii a ɓəzəgi aashi i Yakubu tii da Yoohana. 42Wata Yeesu a 'watə tə tii patə aaɓiikii, əŋki ci, “Kə shii unə oo'i, ma ənjitə ŋgirə ənjitə mashiimə tə Əntaŋfə kaa təya ɗa ŋwaŋuunə agyanətii, tii ca haŋətə natii na. Ma madiigərə ənjatii əsə, agi kanə nə tii ka tii bariya də baawəɗa. 43Amma, ma una, pooshi ka ɗanə ha'ə ahadoonə. Taa wu patə mwayi ndzaanə ka gawə ahadoonə, see a ndzaa ci ka əndə slənə goonə. 44Ha'ə taa wu patə mwayi ndzaanə ka matakəŋwanə ahadoonə, tyasə see a ndzaa ci ka mava ka ənji patə. 45Acii ma shi nyi Uuzənə ŋga ənda, əntaa ka ənjə a slənə ka nyi, amma kaa nya slənə ka ənja, nya vəgi əpinaaki ka pərapaanə də ənji laŋə.” 46Wata i Yeesu da lyawarənaakii a mbu'u aasəkə vəranə ŋga Yarikoo. Makə ma'i tii da hara ənji laŋə, təya palə, wata təya lapaa muurəfə dasə ka kədiinə ataŋgala rəgwa. Ma ləməkii, Barətimawə, uuzənə ŋga Timawə. 47Makə fii ci oo'i, Yeesu əndə Nazaratu ətsə ca pitəgi, wata ca maɗee ka uuraakii ka banə, əŋki ci, “Yeesu, jijinə ŋga Dawuda, nəhuu təgunuunaaki.” 48Ənji laŋə a wazə ka ci, kaa ca ndzaa kəɗa'ə. Amma wata ca tsakə ŋgəree ka uurakii palee ka əta, əŋki ci, “Jijinə ŋga Dawuda, nəhuu təgunuunaaki.” 49Yeesu a kəŋaanə, əŋki ci, “'Wamə tə ci.” Təya 'wa tə muurəfəta, əŋki tii ka ci, “Ɗawə mooɗasəka, maɗətə, agi 'wanə nə ci tə hə.” 50Wata həryatə muurəfətə a maɗətə, ca kagi gwadaakii, ca shi aaɓii Yeesu. 51Əŋki Yeesu ka ci, “Mi cii kwa moo nya ɗa ka ha?” Əŋki muurəfəta, “Maləma, ŋga'ə ka nyi kaa nya ənə ka neenə ka ha.” 52Əŋki Yeesu, “Duu saaku, kə mbə'i hə putə ŋga gi'inaaku tə nyi.” Pii wata ca ənə ka neenə ka ha, ca dzə atsaa Yeesu a rəgwa.


text: 1Ma daba'əkii, kə ənyi Yeesu ka dzəgunənə ka ənji ama uunəvə ŋga Galili. Ma saa'ikii, kə dzii ənji də nə laŋə aɓiikii. Wata ca ndərəvə aasəkə kumbawalə, ca ndzaanə. Ma daŋkana natii, təya kəŋaanə anə ndəra. 2Kə slənyi ci də misaalinyinə ka dzəgunə ka tii uushi'inə laŋə. Kə waɓi ci ka tii, əŋki ci, 3“Fatəmə kaa nya ba koonə. Tə'i əndə gi aasəkə rə ka giirə slikərənə. 4Ma ca giirə slikərənəkii, tə'i harakii kwaalii ahada rəgwa, əginyinə a shi, təya ɗəmətə. 5Harakii a kwaala ama pasla hatə ɗii hanyinə gi'u anəkii. Slikərənəkii a givagi pii pii acii wata lyavərəvərə nə hanyinə anə faara. 6Makə cifə uusəra, wata magiva slikərənəkii a naa'ugi saakii acii pooshi slərəginəkii tahu tahu bahə sha ma'inə, ca huurəgi saakii. 7Hara slikərənəkii a kwaala aagi dəha. Makə giva slikərənəkii, dəhəkii a pa'əənə ka ci, pooshi rəgwa ŋga gərənə. Də ha'ə ɗii, paa ci əji hi'wa. 8Amma, ma hara slikərənəkii, kə kwaalii tii anə ŋunyi hanyinə, kə gyaavagi tii, təya gərə dagwakii, təya vii ŋunyi cifanə. Harakii makkə pu'unə makkə pu'unə, harakii kuwa pu'unə kuwa pu'unə, harakii əsə, gya'ə gya'ə.” 9Yeesu a uudəpaa, əŋki ci, “Ma əndətə da liminə ŋga fanə, wa ca fa.” 10Makə ənəgi Yeesu daanəkii, wata hara ənji tii da lyawarənaakii pu'u aji bəra'i a shi aaɓiikii, təya ləgwa amakii kaa ca paaratəgi ka tii də misaalinyiita. 11Yeesu a ba ka tii, əŋki ci, “Ma una, koonə vii Əntaŋfə rəgwa ŋga shii ma'umbee uushi ŋga ŋwaŋuunaakii. Amma ma hara ənja, see maa ɗii ənji ka tii misaalinyinə, 12kaa təya tsaamə də ginə, amma paa tii ka neenə; kaa təya kapaa liminətii ka fanə əsə, amma paa tii ka paaratəginə. Acii maci maɗamətii ha'ə, kaɗa kə zhi'wagi tii aaɓii Əntaŋfə, ca tifyagi ka tii 'waslyakəənatii.” 13Wata ca ləgwa amatii, əŋki ci, “Pooshi unə paaratəgi də misaalitsə kuna? Aa iitiitə daa nuuna paaratəgi də hara misaalinyina? 14Ma əndə giirə slikərəətsa, waɓənə ŋga Əntaŋfə cii kəya giirə. 15Ma slikərəətə kwaalii ahada rəgwa, tii nə ənjitə ca fa waɓənə ŋga Əntaŋfə. Makə fii tii, wata Seetanə a shi pii pii, ca ɗəməgi waɓəətə giirə ənji a ədzəmətii. 16Ma hara ənji əsə, makə slikərəətə kwaalii ama pasla nə tii. Makə fii tii waɓənə ŋga Əntaŋfə, pii pii luuvə tii də mooɗasəka. 17Amma pooshi waɓənəkii əji slərəginə a ədzəmətii bahə sə'watə uushi'inə ŋga uundzə saa'i. Acii ha'ə, maɗa kə lii ŋgəra'wə da ciɓə tə tii putə ŋga waɓənə ŋga Əntaŋfə, pii wata təya bwasee. 18Ma hara ənji əsə, makə slikərəətə kwaalii aagi dəhə nə tii. Tii nə ənjitə ca fa waɓənə ŋga Əntaŋfə, 19amma putə ŋga buurə uushi'inə ŋga duuniya, da uuɗə gəna, da hara suuna kama kama, kə saawagi waɓənəkii a ədzəmətii, pooshi nafakii. 20Ma hara ənji əsə, makə slikərəətə kwaalii anə ŋunyi hanyinə nə tii. Təya fa waɓənə ŋga Əntaŋfə, təya luuvə, təya ndzaanə makə slikərəətə ca vii ŋunyi cifanə, harakii makkə pu'unə makkə pu'unə, harakii kuwa pu'unə kuwa pu'unə, harakii əsə, gya'ə gya'ə.” 21Əŋki Yeesu ka tii, “Ya saŋa, ka kiranə nə ənji garəkuwa ka dəsləginə də kəŋwə taa ka kagərənə aatsa ədərə kwa? Əntaa ka madzəgamə ha dzakəpaanə ənja? 22Taa mi patə ɗii ma'umbeekii, kadə na shigi aa babara. Taa mi patə mashiimə ənja, kadə na shigi aa babara əsə. 23Ma əndətə da liminə ŋga fanə, wa ca fa.” 24Əŋki ci ka tii əsə, “Kavəmə nuunə ŋga'ə ka paaratəgi də sətə cuuna fa. Acii taa mi patə cuuna kavə nuunə ka paaratəginə, ha'ə nə Əntaŋfə a tsakə paaratəginə koonə, ca palee ka noonə də laŋənə. 25Acii ma əndətə da i uushi aciikii, ka ci tsakənə ənji viinə. Amma ma əndətə ɗii naakii gi'u, taa gi'ukii maa, ka luuginə nə ənji aciikii.” 26Əŋki Yeesu əsə, “Ma ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə, kə ndzaa ci makə əndətə ca dzə, ca giirəgi slikərənə asəkə raakii, 27ca ənya aasii, ca baanə, ca maɗətə deerənə, ca ka uusəra ka gəranə, acii paa ci da baawəɗa ŋga dəvətənə taa gərətə slikərənəkii. Ha'ə givaginə slikərənəkii, ca gərəgi. Mashiimə ci taa iitiitə girə ci. 28Hanyinə tii da slikərənə ɗii slənatii, slikərənə a givagi, ca ɗa ba, ca gərə, ca pukə, ca əji hi'wa. 29Maɗa mbu'ya cifanə, ka dzənə nə slandakii ka əburənə, acii kə uugi nanə.” 30Əŋki Yeesu əsə, “Takwa a dzəgunətə nyi koonə ndzaanə ŋga ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə, nya ɗa koonə misaali agyanəkii. 31Ma ŋwaŋuunə ŋga Əntaŋfə, kə ndzaa ci makə hi'u iza.f Hi'ukii palee də ənshiɗəɗənə agi ənfuginə patə asəkə duuniya. 32Maɗa ləgii ənji, ca dəvə, ca gərə, ca ɗagi ka dandza ka shaŋə, ca kaala ciinə madiigərəkii, əginyinə a shi ka baladzanəkii, təya ɗa kuvə davə.” 33Də hara misaalinyinə laŋə makə ətsə jigunyi Yeesu ka ənji waɓənə ŋga Əntaŋfə. Kə jigunyi ci ka tii bahə makə sətə dəɓee təya paaratəgi. 34Waɓənə ŋga Yeesu patə ka tii, see də misaali. Amma makə ənəgi ci daanəkii da lyawarənaakii, kə paaratəgi ci ka tii ŋga'ə tə misaalinyiitə ɗaaɗii ci. 35Ma uusərakii dakədəwanə, əŋki Yeesu ka lyawarənaakii, “Taŋəgyaamə aataŋəgi uunəva.” 36Wata təya bwasee ka daŋkana davə, təya ndərəvə aaɓiikii aasəkə kumbawala, təya palə. Tə'i hara kumbawalənyinə davə əsə. 37Wata mandalə məɗə a ndzaŋə kyanə anə uunəva də ŋgeerənə, ma'inə a ndzaŋə dəgənə ashi kumbawala, ca na aasəkə kumbawala. 38Amma ma Yeesu, pərəɓə nə ci saakii ka ŋunyinə asəkə gazha-gazhanə ŋga kumbawalə, ca ɗəkəvə nəkii agyanə ha ŋga ka na. Wata lyawarənaakii a maɗee ka ci, əŋki tii, “Maləma, taa kə məəkyaamə, pooshi haalaaku kwa?” 39Wata Yeesu a vəɗəhə, ca la ŋguruunə ka məɗa, ca waɓə ka ma'inə, əŋki ci, “Ndzaawə kəɗa'ə.” Pii wata məɗətə a dədəkə, ma'inə a ndzaa kəɗa'ə əsə. 40Əŋki ci ka lyawarənaakii, “Acii mi ŋgwalyuunə ha'ə kwa? Dəŋə əndzə'i kunə pooshi unə vii ka nyi gooŋga?” 41Wata ŋgwalənə a kəsəgi tə tii ka shaŋə, təya waɓə ahadatii, əŋki tii, “Wu saŋə nə əndəna? Taa məɗə da uunəvə maa, agi fanə nə tii tə ci.”


text: 1Ndzaranjəa, nggwasama, kasha wa dlama va ndza-rayə ka nga Tlamda. (Zhinigwa ndza rá zhinigwa tá ɗafə yə wsha ngyi nə, ka tərəhi rá və wə; tazhe vwi yə ɗafə rá.) 2Á yə ya ghi-yə va mbəlyi "yagarə kə gə fashə nee, də́walə ba yə tlantə pityi, əkwə ngyi; wshakatahə hyá! 3Myi lə ghi-myi tsá kə tlantə pityi tsá jiri kwa mni, təmburi myi mbəlyi kə zəli hunkwa ra Hyalatəmwə handanda, səkə kə Mambəli-njə kə njə nggə myi. Vá nggatəgwa myi tə zəma wsha fafashə lə zəli wada ra Musa wə; se tə Yesu Kristi ngga myi kalə. 4Má ndərəma zəma wsha ngyi lə ya wadaa tsá kə mbə mdi ndangə, ndaka nggatəgwa rá tə tlayi mbə səkwa tə wsha ngyi dəwa. Má ba mdi gə nee, ndaka nggatəgwa njə tə tlayi mbə səkwa tə zəma wsha fafashə ngyi, ndaka gə rá nee, yira mda wamara mdi lə zəma wsha ngyi! 5Má yira, tə kwá təkəsə hya yekigwa-tara tlantə rá pityi mbəlyi; mdi ká Isra"ila rá ndangə, shilyə mə bwata ra ká Bunyamunu; mdi ká Ibraniya rá pakatə; ka mdi ká Farisi və́ rá ndza, a zəli wada ra Musa talala. 6(Lə mni kutə və́ rá ya wada tsa mwa—acə rá mə ɗa ká zəli Yesu lə bwanyə.) Má ndərəma kandə mdi ndza ka mdi tsapə səkwa tə yatə wada ra Musa nə, wuri rá kə tlayi mbə mənə; təmburi talala və́ rá yatə wada tsa, kəlama ayibə tá nə mdi. 7A má paɗə zaka wsha vá ndza ka rəba tə́ rá ngyi, wuri rá kə lantə hyá həlangə, a ba fəyə hyá ka wsha fafashə tazhe zəli Kristi. 8Pakatə, wuri rá kə fəyə zaka wsha paɗə ka wsi fashə, tazhe ba rá sənata Tlamda-ra Yesu Kristi—təmburi njə́ tsá kə mdashə paɗə. Səkwa təmburi Kristi, wuri rá kə lantə ghi tá zaka wuntyi wsha, a ba fəyə hyá ka wsi fashə—tazhe ba Kristi ndza ka ngara, 9a rá ndza ka nganjə dəwa. Səfə rá ngga tə wada ra Musa tazhe mbə ghi-ra a ndza ka mdi tsapə wə; má ndzaranjəa mənə, Kristi tsá kə rá mbərəsa lə, a ngga tə. Hyalatəmwə mwa, wuri njə kə fəyə rá ka mdi tsapə kwa kəma-ranjə səkwa tə mbərəsa-tara lə Kristi tsa. 10Wsi kə rá "i kalə ndzaranjəa ná, ba rá sənata Kristi ndangə, ba dənama-ranjə kə ncətəgwa mə tlagwa-ranjə lə mkyə səmə kwa kúlə; mwa, yira "i sa bwanyə ka kutə lə njə́ mə bwanyə və́ njə savə tsa, a ba ndza kala njə́ mə tsəli mtə və́ njə mtə dəwa— 11tazhe ba rá dzəgə tlagwa lə mkyə səmə kwa kúlə kala nganjə. 12Vá gətə rá nee, wuri rá kə tlayi wsha ngyi, lə mwa dəwa nee, wuri rá kə njigwe ka mdi tsapə kashasha tə́ Hyalatəmwə, əkwə rá wə. Má wsi mələ rá ná, fəmə ghi-ra mə və wsha ngyi akə, a hyá ndza ka ngara ndangə—təmburi wuri Yesu Kristi kə fəyə rá ka nganjə. 13Má pakatə nə, nggwasama nə, vá fəyə ghi-ra rá nee, wuri rá kə tlayi wsha ngyi, əkwə rá wə; má wsi patlə ndza rá tə mələ, njə́ nee, yira lantə ghi tá zaka wsha kə kwatsənə paɗə, a rá ntsitəgwa tá və wsi tə kəma-tara tsa lə paɗə dənama-tara. 14Təmburi tsətsə mənə nda huhwə rá akə tərə"i"i dzəgə tá wsi kə fəyəgwa tə kəma-tara tsa, tazhe ba rá tlayi nəbwa ra wsie—njə́ ka kə Hyalatəmwə ka nkwa tá mkyə məɓa tamwə səkə kə Yesu Kristi. 15Má paɗə myi mbəlyi kə li tityi mə zəli ná, kə hyi-hyi ba myi kətə tsəli njə́a məhələ tsa. Má ba yə ndza lə məhələ damə mə wuntə wsi ná, Hyalatəmwə dzəgə ncə yə hunkwa kə mdashə. 16Má wsi mələ myi, dzətə myi wa kəma lə zəli wsi və́ myi tətəkəvə a zəli rapə tə vi ɓeshi tsa. 17Nggwasama, kasha wa tətəkə ndza-tara, paɗə-yə; təmburi wuri yə́ kə fəyə ndza-rayə́ ka wsi kə zəli tə́ yə. Nata wa ndza ra mbəlyi tə tətəkə ndza-rayə́ tsa, ba yə yimitə ndza-rayə kala ngahya. 18Kə gətə yə tsa rá mwa ka ɗa kúkulə zhigi alandza; má ndzaranjəa mwa dəwa, yira zhini gə tə́ yə lə ntahuni kwa ntsə nee, wuntyi mbəlyi tsá shə kúkulə, ngyí ka dawa ra mtə Kristi tə wci dladlakə va ntimye hwi-hya. 19Má dzəgəndza, hyá dzəgə za mə ghwi—təmburi ngahya tlamda ná, wsha ntintimye ndza hyá "i mələ. Lə wsha həwə má hitəgwa ɓwa ghi hyá fashə; wsi rə wdunya tsá zəzi hyá kalə. 20A má myi kwa ngamyi, nggwasə Hyalatəmwə myi—myi dzəgə zəmə mbəgə Hyalatəmwə məɓa tamwə! Tə ghə səkə Mdi kə mbə nkwa myi səkwa məɓa—njə́ Tlamda-myi Yesu Kristi. 21Njə dzəgə səkə mbərəntə gwa-ramyi má dənama tə́ va myi tsa, a hyá ndza ka məlifyi, kala nganjə gwa lə kulə; lə dənama-ranjə wuri gurehwi paɗə zaka wsha dzəgə njə mbərəntə hyá.