text:
Kũnũra Tũrigũ na Tũcungwa
Bata wa Kĩambi Watho Kĩerũ Kenya ti mũhingu na mũng’eng’ano wa kũhingia wendi wa mũingĩ no ũgũthiĩ na mbere. Kĩrekei rĩu tũnũre Tũrigũ na Tũcungwa nĩ guo tũmenye ũrĩa kũhana ũmũthĩ na tũikie maitho kabere tuone ũrĩa hihi mũng’eng’ano ũyũ wa Kĩambi Watho Kĩerũ ũgũthiĩ na mbere.
Kivuitu na ECK nĩ arũithia a mbaara kana nĩ endi thayũ?
Tũtanonũra Tũrigũ na Tũcungwa, rekei twambe tũcoke mbara nginyo, twĩririkanie kũrĩa Tũrigũ na Tũcungwa tũu tuoimire, na twethe kĩhumo kĩa ngũĩ mũng’enganoinĩ wa tuo.
Korwo no njũrio heane gĩkombe kĩa ũhootani wa mũrehithia wa ngũĩ hĩndĩ ya mũng’eng’ano wa Tũrigũ na Tũcungwa, ingĩthura Samuel Kivuitu, Mũikarĩri Gĩtĩ gĩa Kamĩcina ya Ithurano Kenya (ECK), nĩ gũthura marũri ma Tũrigũ na Tũcungwa hĩndĩ ya ũikia wa mĩtĩ ya Icokia rĩa Mũingĩ Kenya.
O na gũtuĩka Kivuitu na ECK nĩ moigire maathurire marũri macio meerĩ tondũ nĩ mo matangĩarehire ngũĩ bũrũriinĩ, ndigwĩciria nĩ kwarĩ na marũri mangĩ mangĩarehire ngũĩ bũrũriinĩ gũkĩra Tũrigũ na Tũcungwa. No mũhaka Kivuitu akorwo anaigua cia “Banana Republic” hamwe na cia “Orange Revolution” cikĩgwetanio na mabũrũri mangĩ. Nĩ kĩĩ kĩagiririe aikie maitho kabere one marũri macio no marehe ngũĩ mangĩhũthĩrwo ũrĩa maahũthĩrĩtwo mabũrũri macio mangĩ? Mũthenya wa “Orange Revolution” ya bũrũri wa Ukraine (Kanyua Hũngũ 21, 2004) na wa ũikia wa Mĩtĩ ya Icokia rĩa Mũingĩ Kenya (Kanyua Hũngũ 21, 2005) yanyitanire na mũtino kana warĩ mũbango wa Kivuitu?
Kivuitu angĩathurire marũri ta Mbembe na Mboco. Marũri ta macio matingĩarehire ngũĩ tondũ mbembe itukanagio na mboco ikĩrugwo, kwa ũguo nĩ ciendaine. Na ningĩ gũtirĩ bũrũri ũngĩ wa thĩ wĩrĩga kũhũthĩra marũri ta macio. Hihi marũri ta Mbembe na Mboco mangĩarehire ũiguano wa ang’eng’ani, kana maga kũrehe ũiguano kũngĩarĩ o wega tondũ bata mũnene nĩ matikarehe ngũĩ.
Ĩndĩ o na kũhana ũguo, tũtingiuga tũgwatĩirie atĩ Kivuitu nĩ ngũĩ endaga kũrehe bũrũriinĩ agĩthura marũri macio tondũ tũtirĩ na ũira ta ũcio. No hĩndĩ ĩngĩ, marũri ta macio matiagĩrĩire kũnengerwo mĩena ĩĩrĩ ya ateti ĩkĩng’eng’anĩra kĩndũ kĩa bata bũrũriinĩ ta ũikia wa mĩtĩ ya Icokia rĩa Mũingĩ, o ta ũrĩa marũri ta Itimũ na Rũhiũ rwa Njora matagĩrĩire kũhũthĩrwo nĩ ang’eng’ani a ũteti wa mwena ũmwe kana ũngĩ.
Kũnũra Tũcungwa
Nĩ kũrĩ tũcungwa twĩ cama na nĩ kũrĩ tũcungwa tũgagatu ta tũtimũ. No mũndũ amenyaga cama kana mũgagato wa tũcungwa thutha wa kũnũra. Hihi Tũcungwa tũtũ tũrahootanire twĩ cama kana nĩ mũgagato mũtheri?
Wa mbere reke tuge kũingatwo kwa mamĩnĩthita mamwe thirikariinĩ tĩ ũndũ wa gũkũngũĩrwo nĩ mũingĩ tondũ kwerirwo kwaria nĩ kwendana. Korwo twarĩ na uge tũngĩendire NARC ĩrute wĩra ĩnyitanĩire, o ta ũrĩa yanyitanĩire ĩkĩrutũrũra gĩturwainĩ mwathani na gĩthũri, Mũgathe Daniel Arap Moi, mwaka wa 2002.
Ĩndĩ tũtiĩtĩkanĩtie na mũrutithanĩrie wa wĩra ta ũrĩa ũrarĩ wa NARC mbere ya ũikia wa mĩtĩ ya Icokia rĩa Mũingĩ. Gũtirarĩ na nganja atĩ, amwe maraarĩ thirikariinĩ ya mbere ya ũikia ũcio wa mĩtĩ, maratũire mang’eng’anaga ta andũ matoyaine. Matongoretio nĩ Raila Odinga, ang’eng’ani na thirikari ya Mũgathe Mwai Kĩbakĩ, nĩ o maracokire kwĩyamũra na gũtongoria aregani na Kĩambi Watho Kĩerũ, o na gũtuĩka maraarĩ thirikariinĩ thĩiniĩ gatagatĩ.
Mũingĩ no wĩyũrie mũng’eng’ano ta ũcio wĩrĩga kuoneka thirikariinĩ ĩrĩkũ thĩiniĩ wa thĩ, kana hihi nĩ ũrĩ woneka bũrũriinĩ wao wa Kenya. Nĩ ma Kenya gũtirĩ kuoneka thirikari ngayũkanu ta ĩyo ya mbere wa ũikia wa mĩtĩ ya Icokia rĩa Mũingĩ.
Thutha wa ũikia wa mĩtĩ ĩyo, Raila Odinga na mamĩnĩthita mangĩ matandatũ marĩa maranyitanĩire nake ũtongoriainĩ wa Tũcungwa, nĩ mararutũrũrirwo thirikariinĩ nĩ Mũgathe Mwai Kĩbakĩ.
Nĩ tsunami kana nĩ mũtego wa mbĩa ndege na itarĩ ndege?
Raila Odinga nĩ aroigaga kaingĩ hĩndĩ ya mũng’eng’ano wa Tũcungwa na Tũrigũ atĩ nĩ gũgũka tsunami ya ũteti na yahota gũthereria arĩa matahaicĩte tũcũmbĩrĩ twa tũthũngũri. Hihi tsunami ĩyo nĩ nyoneku? Angĩkorwo tsunami ĩyo oigaga nĩ kũhootwo gwa Tũrigũ hĩndĩ ya gũikia mĩtĩ ya Icokia rĩa Mũingĩrĩ, ĩragĩthereririe arĩa matararĩ atege. Tsunami ĩyo ĩrokire ĩhana mũtego ũrĩa wĩragwo wanyitũkirie mbĩa iria ciarĩ ndege na iria itaarĩ ndege. Raila o na akĩĩraga andũ mahaice tũcũmbĩrĩ twa tũthũngũri matigathererio nĩ tsunami, nĩ aariganĩirwo nĩ kũhaica gacũmbĩrĩ we mwene hamwe na arũmĩrĩri ake, na rĩu nĩ o athererie. Tua wĩtuĩre!
Mũng’eng’ano wa Raila Odinga na thirikari ya Mũgathe Mwai Kĩbakĩ wambĩrĩirie o rĩrĩa oigire atĩ MoU yake na Kĩbakĩ nĩ yaregire kũhingio, na akĩmĩruta mũingĩinĩ kuonania ũrĩa meetĩkanĩirie hĩndĩ ya gĩthurano kĩa mwaka wa 2002.
Ngĩaria ma, niĩ ndiĩtĩkanĩtie na MoU ta icio ciandĩkanagĩrwo mĩkawainĩ mĩnene ya itang’a mũingĩ ũtoĩ. Kwa ũguo ndingĩtuĩra Mũgathe Mwai Kĩbakĩ itua nĩ kũrega kũhingia MoU ĩyo. MoU ĩyo yateithagia bũrũri atĩa? Nĩ yarũmagĩrĩra watho wa Kĩambi Watho kĩa bũrũri kana hihi yarĩ nja ya watho? Ciũria ta ici ikwenda gũcokio kana MoU ĩyo ĩriganĩre na ndĩgacoke kũgwetwo tondũ ti ya gwaka bũrũri nĩ ya gwaka ikundi iria ciandĩkanĩire.
Kanyoni kabariti keninĩire njoya
Kwerirwo kanyoni kabariti keninĩire njoya nĩ ũrũme na marakara. Atongoria a Aregani na Kĩambi Watho Kĩerũ nĩ njoya mareninĩire nĩ ũrũme na marakara ma kwaga kũhingĩrio wendi wao ũrĩa mandĩkanĩire MoU na Kĩbakĩ mbere ya gĩthurano kĩa mwaka wa 2002.
Raila na arũmĩrĩri ake nĩ mangĩahotire kũriganĩrwo nĩ MoU na marutithanie wĩra wega na Kĩbakĩ, no mambĩrĩirie mũng’eng’ano nĩ marakara matathiraga kinya macũngĩrĩro maraikio nja wa thirikari thutha wa gũtongoria Aregani na Kĩambi Watho Kĩerũ.
Rĩu atongoria acio matirĩ na iturwa cia mamĩnĩthita iria maraarĩ na cio mbere, na o na makiugaga atĩ matiramakio nĩ kũhũrũrwo ndebe, ũũma nĩ atĩ kaba gũkorwo thirikariinĩ gũkĩra nja tondũ ciĩko nyingĩ cia gwaka bũrũri ciĩkagwo nĩ arĩa me thĩiniĩ.
Atongoria acio a Aregani na Kĩambi Watho Kĩerũ nĩ marakinyĩte handũ kinya makarumaga Mũgathe Kĩbakĩ makĩmwĩraga amabute wĩra angĩkorwo nĩ mũndũrũme. Nĩ kũ ũrĩ waigua mamĩnĩthita makĩra mũingĩ atĩ nĩ maraigua njono nĩ gũkorwo thirikariinĩ ĩrĩa ĩrathana kwao? Mĩnĩthita angĩigua njono nĩ ũrĩa thirikari ya bũrũri wake ĩtararuta wĩra wega nĩ kĩĩ kĩngĩgiria eyeherie thirikariinĩ ĩyo? Ciũria ici na ingĩ nyingĩ twagĩrĩirwo nĩ kwĩyũria tũtanatua cira wa kũingatwo kwa atongoria a Tũcungwa thirikariinĩ ya Kĩbakĩ.
Raila na arũmĩrĩri ake arĩa mareĩta ODM nĩ endi ndemokirathĩ?
Mĩario ya Raila thutha wa mamĩnĩthita kũbutwo wĩra ndĩonanirie we na gĩkundi gĩake marĩ endi ndemokirathĩ tondũ erire arĩa a gĩkundi kĩu kĩa ODM megwĩtĩkĩra iturwa cia mĩnĩthita matetĩkĩrĩtio nĩ ODM nĩ mekũingatwo gĩkundiinĩ kĩu kaimana.
O ta ũrĩa Raila akoragwo na uge ithuranoinĩ cia kwao Luo Nyanza, no guo erenda akorwo na uge gĩkundiinĩ kĩa ODM. Na nĩ ma arĩa marahetwo iturwa nĩ Kĩbakĩ a kuma Luo Nyanza nĩ maraciregire nĩ gwĩtigĩra gũkaga gũthurwo rĩngĩ kwao nĩ ũndũ wa gũkararia wendi wa Raila Odinga.
Ũrĩa gũtamenyekete kahindainĩ gaka nĩ kana ODM nĩ ĩgũkũra kana nĩ ĩkũharagana atongoria a yo mambĩrĩria kũgayana iturwa angĩkorwo nĩ mekũmĩtua kĩama kĩa ũteti. Ũhoro ũyũ ũkamenyeka wega Thingira wa Mawatho wahingũrwo mwaka twerekeire. Tegai matũ!
Ĩndĩ Raila na arũmĩrĩri ake ta Kalonzo Musyoka, Prof. Anyang Nyongo, Otieno Kajwang, na angĩ aingĩ, nĩ mathiĩte na mbere na mĩario ya kuonania bata wao mũnene nĩ kũgũithia thirikari ya Mũgathe Mwai Kĩbakĩ mwaka wa 2006. O ũrĩa matukũ marathiĩ na mbere, Raila aroneka arĩ bundi wa gũtharia no ti wa gwaka. Akĩeheria mĩario yake ya "Kĩbakĩ Tosha", Raila nĩ aroigire atongoria a Tũcungwa merire mũingĩ ũregane na Kĩambi Watho kĩerũ thutha wao kwaga kuiguana na Mũgathe Kĩbakĩ. Kuoguo ti Kĩambi Watho kĩerũ kĩarĩ na mahĩtia.
O na gũtuĩka ateti aya nĩ o maragiririe bũrũri witũ wa Kenya ũgĩe na Kĩambi Watho Kĩerũ mwaka wa 2005, mĩario yao rĩu nĩ mĩgarũrũku na ĩrenda kuonania ta arĩ Mũgathe Mwai Kĩbakĩ ũragiririe Kĩambi Watho Kĩerũ kĩoneke. Mbere ya ũikia wa mĩtĩ ya Icokia rĩa mũingĩ ateti aya moigaga atĩ thirikari yendaga kũgirĩrĩria ũikia wa mĩtĩ, na ũguo gũtiarĩ ma tondũ mĩtĩ nĩ yaikirio na thirikari ĩgĩtĩkĩra kũhootwo. Thutha wa kũhootana atongoria aya moigire mekwenda gĩthurano kĩa mĩtũkĩ na matikwenda kwaria na Kĩbakĩ, no rĩrĩa monire atĩ Kĩbakĩ ndararia nao makĩgarũra mĩario makĩambĩrĩria kuga atĩ Kĩbakĩ nĩ ararega kwaria nao o na makĩendaga, na rĩu no guo maroiga.
Ndigwĩciria mũingĩ nĩ ũgwĩtĩkĩra kũhenio rĩngĩ nĩ atongoria aya a Tũcungwa ta ũrĩa ũrahenirio hĩndĩ ya ũĩkia wa mĩtĩ ya Icokia rĩa Mũingĩ na thutha wa ũhootani wa Tũcungwa. Kĩambi Watho Kĩerũ nĩ kĩa mũingĩ wa Kenya hamwe na njiarwa cia guo, na gĩtiagĩrĩire gũkorwo gĩ gĩa gĩkundi kĩmwe kana kĩngĩ.
Nĩ wega thirikari ĩthiĩ na mbere na kũhotithia wandĩki wa Kĩambi Watho gĩa kũiguithania mũingĩ wa Kenya. Na tondũ Mũgathe Mwai Kĩbakĩ nĩ oigĩte thirikari yake nĩ ĩgũthiĩ na mbere na wĩra ũcio, nĩ kwagĩrĩire ikundi cia mĩena yothe inyitanĩre wĩra ũcio itekũnyitithania ũteti wa Kĩambi Watho Kĩerũ na ũteti wa cio kana wa gĩthurano kĩa mwaka wa 2007. Mĩario ya kũgũithia thirikari ya Mwai Kĩbakĩ yagĩrĩire ĩthire na ateti arĩa marenda gĩturwa kĩa wathani meterere gĩthurano kĩa mwaka wa 2007.
Kũnũra Tũrigũ
O ta ũrĩa cama wa tucungwa ũmenyekaga tuonũrwo, o na cama wa tũrigũ no guo. Mũingĩ no wende kũmenya kĩrĩa gĩatũmire Tũrigũ tũhootwo nĩ Tũcungwa hĩndĩ ya ũikia wa mĩtĩ ya Icokia rĩa Mũingĩ, na Tũrigũ nĩ tuoigĩte atĩ tũkwenyenyia bũrũri wothe handũ warũma.
Tũrigũ twarĩ na mahĩtia maingĩ kuma o kĩambĩrĩria gĩa kũhoya mĩtĩ tondũ twambĩrĩirie twĩ tũcerere. Kambĩini yambĩrĩirie mbere ya rĩrĩa yetĩkĩrĩtio, na kũna yambĩrĩirie mbere wa mũingĩ gũthomithio maũndũ ma Kĩambi Watho Kĩerũ. Rĩrĩa Tũrigũ twamenyire Tũcungwa nĩ twambĩrĩirie kambĩini tũtiahotire kũrũgamia kambĩini ĩyo ĩtaarĩ njĩtĩkĩrie na tuo nĩ kũingĩra kĩhaaro twaingĩrire. Hihi hau nĩ ho kũhotwo gwa Tũrigũ kwambĩrĩirie.
Ũndũ ũngĩ niĩ ingiuga wahootithirie Tũrigũ nĩ gwĩka kambĩini ya gũkararia marĩa maarĩtio nĩ ODM, handũ ha kwĩra mũingĩ wega wa Kĩambi Watho Kĩerũ. Ningĩ Tũrigũ Tũtianyitanĩire gwĩka kambĩini tondũ tũtiathiaga hamwe kaingĩ. Mũingĩ no woherwo angĩkorwo weciririe Tũrigũ tũtiarĩ hamwe.
Tũrigũ Thingirainĩ wa Mawatho Mwaka Mwerũ
Tondũ mamĩnĩthita ma mwena wa Tũcungwa nĩ mareheririo thirikariinĩ, nĩ ihinda rĩa mamĩnĩthita ma mwena wa Tũrigũ kũrutĩra mũingĩ wĩra na kuonania ũrũmwe wĩrainĩ wa gwaka bũrũri. Mamĩnĩthita maya mangĩruta wĩra wega, mũingĩ nĩ ũkuona na ũkenere wĩra ũrĩa mũrute. Ĩndĩ mũng’eng’ano ta ũrĩa ũraarĩ ho mbere ũngĩthiĩ na mbere, kana wĩra wa gũtũmĩkĩra mũingĩ wage kũrutwo wega, mamĩnĩthita maya no makorwo mahĩtĩirie mũingĩ na no mũhaka maikio nja gĩthuranoinĩ kĩa mwaka wa 2007. Mũbira rĩu wĩ mwena wao. Ĩndĩ nĩ maikare meharĩirie wega tondũ mamĩnĩthita marĩa mararutũrũrirwo thirikariinĩ megũcokia mũng’eng’ano wao na thirikari Thingirainĩ wa Gũtua Mawatho. Gĩcanjama ti gĩthiru, o na no tuge nĩ hĩndĩ kĩrambĩrĩria!
Ĩkũrũndwo ndĩregaga ruoro
Tondũ Tũrigũ nĩ tũrahootirwo nĩ Tũcungwa na tũretĩkĩra, ndirĩ na maũndũ maingĩ ma kuga megiĩ Tũrigũ tondũ nĩ twĩtĩkĩrĩte kũhootwo. Ĩndĩ no nyende kũririkania mũingĩ mandĩko njĩrĩga kwandĩka haha ma Mĩkũna Rũkũ.
Kũroneka ateti aingĩ a Kenya nĩ matuĩkĩte mĩkũna rũkũ na nĩ maranyitanĩra na mabarũthi a mabũrũri ma rũraya magĩetha ũteithio wa mbia cia kũng’eng’ana na thirikari ya Kenya. Mabarũthi mamwe nĩ marageria gũikia mĩgambo yao ya kuonia thirikari ya Kĩbakĩ ũrĩa yagĩrĩire gwĩka, ta ũrĩa barũthi wa Njĩrĩmani erĩga kwĩra Kĩbakĩ etie gĩthurano kĩa mĩtũkĩ.
Thirikari ya Kenya ti ya gĩkoronĩ na ndĩkwenda kwĩragwo nĩ barũthi wa bũrũri ũrĩkũ kana ũrĩkũ ũrĩa ĩgwathana, o ta ũrĩa thirikari ya Kenya ĩteraga thirikari cia mabũrũri mangĩ ũrĩa ciagĩrĩirwo nĩ gwatha mabũrũri ma cio.
Gũtirĩ mũteti wendete bũrũri wake ũngĩnyitanĩra na mabarũthi a mabũrũri mangĩ gũcambia kana kũhũũra thirikari ya bũrũri wake. Kwa ũguo nĩ ngũria ateti a Kenya a mĩena yothe, ikundi ciothe, kana ũteti o wothe, matige kũnyitanĩra na mabũrũri ma rũraya gũthũkia thirikari yao. Bũrũri wa Kenya nĩ ũtige kũhũũrĩrwo ngengere!
Thaaai!


c: text/html

text:
Story by: Ngũgĩ wa Thiong’o
First published by Jalada ( A Pan African writers’ collective http://jalada.org.) Re-posted with permission.
Tene mũno andũ maathiyaga na moko na magũrũ. No ti gũkuruma. Aca. Hĩndĩ ĩyo andũ nĩ makĩrĩtie
ngarĩ kana thungura ihenya. Ciĩga ciothe cia mwĩrĩ nĩ ciendaine mũno, na kũrutithania wĩra wega.
No moko na magũrũ, nĩ ciendaine mũno, tondũ cieyonaga ta ciarĩ cia mahatha. Marũngo ma cio
mahanaine mũno kĩmũmbĩre. Kĩande na kĩnena; kĩgokora na iru; thũng’wa na nyunĩro ya guoko;
rũhĩ na ikinya; marũngo macio meyonaga marĩ a mũciaro ũmwe: guoko o guoko kwarĩ na ciara
ithano na ndwara ithano, o ta cia magũrũ. O na mwarĩre wa ciara nĩ wahanaine: Nyagĩtungu mwena
ũmwe na Nyakanini mwenainĩ ũyũ ũngĩ. Hĩndĩ ĩyo, nyagĩtungu gĩa guoko gĩtietindĩtie, kĩahanaine na
gĩa kũgũrũ, gũkuhanĩrĩria na ciara iria ingĩ.
Moko na magũrũ nĩ maateithanagia gũkuwa mwĩrĩ kũũtwara mũgũnda, ndũnyũ kana o iceera;
kũwambatia na kũ-ũikũrũkia irĩmainĩ kana kũ-ũhaicia na kũũcurũria mĩtĩinĩ. O na maaĩinĩ
maarutithanagia wĩra kũhotithia mwĩrĩ kũrera maaĩ igũrũ, gũthambĩra, kana kũhũũra kĩhindia.
Ciekaga maũndũ mao na njĩra ya gũciirĩra na kũiguithanĩria. Magũrũ na moko meetanaga, mũihwa.
Nĩ ho hoimire thimo: mũihwa ndaimagwo rũnyeni.
Ũiguano wa moko na magũrũ na mũkinyũkanĩrie wa mo ũgĩtũma ciĩga iria ingĩ inyitwo nĩ ũiru. Ningĩ
itiakenagio nĩ kũgwatia moko na magũrũ ũhoti wa mũgambo kana wa kuona kana wa kũigua. Kaĩ
arĩ cio, ndungata? Ũiru ũgacigiria cione atĩ moko na magũrũ nĩ mo maacitwaraga na gũciĩkĩra
maũndũ marĩa cio itangĩahotire kwĩĩkĩra.
Rũrĩmĩ rũkĩhoya ũtaaro kuma gwĩ tombo na rũkĩambĩrĩria burani o hau, kwĩyugithia na wara: ĩ
magũrũ na moko ĩ, nĩa makĩrĩtie arĩa angĩ hinya? O na akorwo mbere ĩyo ciĩga icio ingĩ
itiatindagĩrĩra ndeto ikoniĩ maahinya ma cio, rĩu igĩkomba mũgambo kuma gwĩ kanua na ikĩanjia
kwĩgana: Magũrũ makoiga nĩ mo makuwaga mwĩrĩ, namo moko makarega makoiga nĩ mo
marutaga wĩra ũrĩa mũnene. Moko makegoca nĩ ũceke na ũraihu wa ciara cia mo, makanyũrũria
ũtungu na ũkuhĩ wa ciara cia magũrũ, mgaciĩta: Wakuhĩ Kanoru. Na mo magũrũ nĩ ma?
Makanyũrũria ũceke wa ciara cia moko, magaciĩta, Waceke Mahũthũ.
Inegene, ngarari na ngucanio igĩtũma wĩra wa mwĩrĩ ũhwererekere. Ciĩga ikĩhoya ũtaaro. Rũrĩmĩ
rũkiuga wega nĩ atĩ moko na magũrũ mathimane hinya. Rĩu nĩ rĩĩciria rĩega, magĩtĩkania na rĩo. No
nĩ magerania atĩa? Amwe makiuga marũndane. O kũgũrũ kũmwe na guoko kũmwe. Kaba ihenya,
angĩ makiuga; aca, kaba kũmemania hiũ; kũrũgia tũmĩbira igũrũ; gũtha cethi kana ndama, no icio
ciothe ikĩregwo tondũ atĩ gũciĩkithia ti ũhũthũ. Rũrĩmĩ rũkĩhoya ũtaaro gwĩ tombo na rĩgĩũka na
rĩciria rĩngĩ. O ciĩga igũka na ithoga rĩa cio cikĩrie ciĩga iria ingĩ njata citharie. Moko na magũrũ
magĩtĩkĩra. Makĩrwo o mwena ũraare ũgĩciragia ithoga rĩa gũtharithania njata.
Gĩcindano gĩekĩkĩire kĩharoinĩ mũtitũ, hakuhĩ na rũũĩ. Ciĩga ciothe igĩikara ciĩhũgĩte mwĩrĩ
ndũkoimĩrĩrwo nĩ ũgwati rĩĩrĩ moko na magũrũ marang’eng’ana. Maitho magacũthĩrĩria kũraya na
gũkuhĩ; matũ magaikara metegete kũigua kamũgambo ka ũgwati o na karĩ haraya atĩa; iniũrũ
rĩkeheria kĩmira, getha rĩkanungĩra ũgwati ũrĩa ũtanoneka nĩ maitho kana kũiguwo nĩ matũ; naruo
rũrĩmĩ rũgaikara rwĩharĩirie gũkaya, kuga mbu, kana kugĩrĩria.
Rũhuho rũgĩtambia ũhoro wa gĩcindano guothe mũtitũinĩ, rĩerainĩ, na maĩinĩ. Nyamũ cia magũrũ
mana ikĩrũrũngana ho, nyingĩ cia cio inyitĩte mathangũ, kuonania iroka na thayũ. Yarĩ mbica ya
magegania ya marangi ma nyamũ ciothe cia gĩthaka: ngarĩ, mũrũthi, njogu, ndũiga, ngamĩra,
ng’ombe na mbogo cia hĩa nguhĩ na ndaihu; nguuũ; thiya cia mĩthemba yothe; mbũkũ, huko na
ngaara. Nguuũ, ing’ang’i, thamaki mĩthemba, ciomĩrĩtie ciongo, igatigia mĩrĩ ĩno ĩngĩ maĩinĩ. Ciũmbe
cia magũrũ merĩ ta nyaga, nganga, na nyarangi (ngũũgũ), cioyoyaga mathagu na igũrũ nĩ kĩinaino
gĩa kwenda kũmenya nĩ a megũcinda. Nyoni na cio no cibicibi irĩ o hongeinĩ cia mĩtĩ. Ngiria nacio no
kũina itegũtigĩthĩria. Mbũmbũĩ, mĩnyongoro ĩtarĩ magũrũ na ya magũrũ magana o na ya magũrũ
makiri yakiritaga kũndũ guothe, thĩ na mĩtĩinĩ. Ciĩmbu no gũceema ikuhĩrĩrie harĩa mwago ũrĩ. Nũgũ
na ngĩma itiakindagĩria hamwe, ciarũũgaga na gũcuha hwang’wainĩ. Njagathi ciathakanagia na
ikahungura kũu guothe. Nayo mĩtĩ hamwe na mahuti yaikaraga ĩkĩhũgũkaga mwena na mwena, na
rĩngĩ kũinaina.
Kanua gakĩhingũra mambura na rwĩmbo:
Tũreka ũũ tũkenete.
Tũreka ũũ tũkenete
Tũrĩ mbarĩ ya Mũmbĩre.
Magũrũ na Moko makĩĩhĩta atĩ nĩ mwegwĩtĩkania na itua rĩa eroreri, atĩ ũrĩa ũgũcindwo ndekũruta
haaro, agome, kana ekage wĩra na thieya nĩ marakara.
Moko nĩmo mambire gũikia ithoga; makĩrekia karũtungu hau thĩ. Tharia njata, moko makĩra magũrũ.
Ithoga, kana tharianjata, rĩarĩ atĩ magũrũ moye karũtungu kau na igũrũ, macoke makanyugute.
Watho nĩ wetĩkĩririe atĩ magũrũ no macokanie ndundu o rĩrĩa mangĩenda, na mahũthĩre ciara ciamo,
na njĩra o ĩrĩa mangĩona yagĩrĩire, kũmahotithia kuoya na kũnyuguta. Makĩgeria gũkagariũra,
gũgatindĩka, gũkaringa ihati; no gũkoya na igũrũ, aca, matiahotire gũkoya. Moko mona ũguo no
kwĩng’aũrĩra na mũgambo wa kũgwatio. Gũgĩtuĩka moko magerie.
Makĩamba kwĩyonania, nyama na ũceke, ta arĩ mwĩyonanio wa ũthaka wamarehete kĩhaaro.
Magĩcoka makĩoya karũtungu, magĩkanyuguta haraihu mũtitũinĩ, nginya ciũmbe iria ingĩ igĩathamia
tũnua nĩ kũgegio nĩ gĩĩko kĩu. Moona ũrĩa magegia eroreri, moko makĩanjia kũruta tũwĩra tũngĩ twa
kuonania wara wa mo: magĩthuura tũhiga twa mũthanga kuma mbakũri ya mũceere;magĩtonyia uthi
cindanoinĩ; magĩthondeke tũkaari twa kũgucia mũgogo; magĩcoka magĩtura matimũ na makĩmaikia
kũnene, magũrũ monage ũguo ta arĩ iroto theri. Eroreri makĩhũra rũhĩ rũmata gũkenera mbarĩ ya
moko, ũndũ warakaririe magũrũ mũno. No ningĩ o na meyonera magegania maya, magũrũ
matiakuire ngoro. O na maikaire hau, ciara ndungu icorage tũthiũrũrĩ tĩĩriinĩ, magũrũ nĩ meeciragia
cia ithoga rĩrĩa megũikĩria moko.
Mweke wa magũrũ gũikia ithoga ũgĩkinya. Tharia njata, makiuga. Riitũ ithoga rĩtirĩ na maingĩ.
Magĩkĩeretha atĩ marenda moko makuwe mwĩrĩ wothe, maũthiũrũrũkie kĩhaaro. Moko magĩtumĩria
mĩtheko: kawĩra kahũthũ ta kĩ? makiuga na mwĩtĩyo. Mbica ĩrĩa yonekire yarĩ ya magegania: mwĩrĩ
kũinamana! Moko makahutia thĩ; maitho magakuhĩrĩria thĩ maingagĩrwo nĩ rũkũngũ, na hĩndĩ ĩno
matirona hanene! Na mo maniũrũ magĩathimũra: hwaitiyu! Hĩndĩ ĩno namo magũrũ marerete
rĩerainĩ! Nyayo juu, eroreri makĩanĩrĩra, makĩinaga:
Nyayo Nyayo juu
Hakuna matata
Nyayo fuata Nyayo
Turukeni angani
Maitho mothe ma eroreri maarorete he Moko tu. Kaĩ gũtirĩ ũtonagwo ĩ, amwe makiuga. Kahinda
gatarĩ coho moko maya meegwĩkaga magegania, njorua cia mawara maingĩ! Na rĩu ũguo nĩ
mararemwo nĩ gũkinyũkia makinya maigana ũna mategũkaya nĩ ruo! Moko matiahotire gũthiĩ
hanene. Maakinyakinyũkia makĩigua maathirwo nĩ hinya. Makĩgũithia mwĩrĩ. Makĩamba kũhurũka.
Magĩũkĩra rĩngĩ. Makĩgeria gũtaganũra twara atĩ nĩ guo tũhote gũkaba thĩ wega, no kĩrĩa gĩtungu no
kĩo kĩahotire gũtaganũka. Magĩcoka makĩgeria kũrũga kĩmũthiũrũko ta kĩbara; no kũhingia ũguo no
mũhaka magũrũ mahutie thĩ, gũgĩtuĩka nĩ moina watho wa gĩcindano tondũ ithoga rĩarĩ matwarithie
mwĩrĩ marĩ oiki, magũrũ marĩ rĩerainĩ. Rĩu Magũrũ makĩanjia mĩtheko! Magĩkomba mũgambo
mũtungu kuma gwĩ kanua getha matigithũrane mũthekere wamo na ũrĩa mũceke moko
megũthekaga na guo hau kabere. Maigua mĩtheko ĩyo, moko makiuga no mũhaka magerie rĩngĩ
rĩmwe. Wũi! O na matiahotire kuoya mwĩrĩ. Makiuganĩra o rĩmwe nĩ maaremwo. Magũrũ rĩu
makĩona kamweke ga kwĩyonania na kwanĩrĩra wega na gũtangatha ũhoti wamo kĩmĩthiĩre:
magathoitha, magacũacũa, magĩteng’era, makarũga ngĩrwa, na matingĩrekia kana kũgũithia mwĩrĩ.
Namo magũrũ marĩa mangĩ ma eroreri mona ũguo, no kũgũthagũtha thĩ na ndiira, kuonania gĩkeno
na kũnyita mbarĩ yao mbaru. Njĩka na njĩka ndĩrĩ marũrũ, makiuga, kũririkania moko atĩ o namo nĩ
mahũũrire rũhĩ hau kabere rĩrĩa mbarĩ yao ĩkuonekaga ta ĩracinda.
Nĩ rĩo othe, o hamwe na eroreri, moonire o rĩmwe atĩ kĩara kĩrĩa gĩtungu kĩa moko gĩtiahotire gũcoka
harĩ iria ingĩ kuma rĩrĩa ikũgeragia gũtaagana atĩ nĩ guo ciĩhande thĩ wega ititike mwĩrĩ. Ciĩga icio
ingĩ nĩ ingĩathire na mbere na mĩtheko tiga cionire ũrirũ ũngĩ: atĩ ona kũhaana ũguo, kĩara kĩu
gĩtungu nĩ kĩo rĩu kĩahotaga gũteithia ciara gũkambaca na kũrũmia. Kuogoma gũkongerera guoko
hinya wa kũrũnga!
Ngarari cia gũtua nũũ wahoota ikĩanjia na igĩthiĩ na mbere ta thikũ ithano. O na ciageria atĩa
itiahotaga gũtua tondũ o ciĩga ciarutire wega wĩra ũrĩa waciagĩrĩire no ciageria wĩra ũrĩa ũkĩrĩtie
hinya na ũhoti wacio ikaremwo. Ciaikaranga, na cianoga nĩ hũhi na ngarari, cikĩambĩrĩria kwĩyũria
na kũũrania: Mwĩrĩ nĩ kĩĩ? Na ikĩona o rĩmwe atĩ o ciothe hamwe nĩ cio mwĩrĩ. Gũtirĩ kĩngĩithĩria wĩra
o na ũrĩkũ gĩ wiki. Wega wa kĩĩga kĩmmwe uumaga wegainĩ wa ciĩga ciothe.
No ningĩ nĩ ũndũ wa kũgiria ngarari itikanarũge rĩngĩ, gũgĩtuĩka mwĩrĩ ndũgũcoka gũthiĩ na magũrũ
mana ũrĩthiyaga wĩhandĩte, moko igũrũ macuhĩĩte rĩera-inĩ, magũrũ makinyĩte thĩ na makinya. Mwĩrĩ
nĩ wakenirio nĩ itua rĩu rĩa kwĩrũnga. No nĩ ũndũ wa kũririkania njiarwa hithitũrĩ ya guo na ya kũrĩa
woimire, nĩ watuire ciana irĩambaga gũkuruma na magũrũ mana. Ciĩga igĩcoka ikĩgayana wĩra:
magũrũ makuwage mwĩrĩ, no maakinya harĩa megũthiyaga, moko makoerera wĩra wothe ũkoniĩ
kũnyita, gũtura, gwaka na kũmba. Moko maang’eng’ana na macigĩrĩria gũkũria na kũngania gĩa
kũrĩa, magacoka makaingĩria irio kanua; magego magatanuka, kanua gagacimeria, ikagera
mũmero nginya igakinya nda. Nda nayo ĩgacithĩya na gũcikamũra maguni mothe ĩgacoka
ĩkamonoreria mĩkihainĩ, thakame ĩgakuwa maguni macio ĩkamakinyĩria ciĩga ciothe. Nda ĩgacoka
ĩgaikia macungo marainĩ na mo mara makamoimia nja ya mwĩrĩ, magateyo gĩthaka kana
makenjerwo irima magatukana na tĩĩri, makaũnoria, mĩmera nayo ĩkona gĩa kũrĩa, yaciara ĩgaciarĩra
mwĩrĩ. Gĩthiũrũrĩ kĩa muoyo.
O na mathako magayaganirio. Kũina na mĩtheko igĩtigĩrwo kanua; ihenya na mũbira wa ndeke
ikĩheyo magũrũ; nayo mĩbira ya moko ĩgĩtigĩrwo moko (tiga magũrũ nĩ maateithagia
mĩkubakubanio). Gwakinya kwa macindano ma mahenya, nĩ magũrũ, no ningĩ ciĩga ciothe nĩ
ciateithanagia. Kũgayana wĩra gũgĩtũma mwĩrĩ wa mũndũ ũtuĩke kĩmacini kĩ na hinya na wara
gũkĩra nyamũ ciothe, harĩ ũingĩ na mũthemba wa indo.
O na kũhana ũguo, ciĩga ikĩmenya atĩ mũbango ũcio na mũikarĩre wa ciĩga – mwĩrĩ kwĩhanda na
gũthiĩ ũrĩ mũrũngarũ handũ ha gũthiĩ na magũrũ mana – wahota kũrehe mathĩna mangĩ. Ũndũ wa
kĩongo gũikarĩra ngingo na gũkoragwo kĩrĩ rĩerainĩ hingo ciothe wahota gũtũma kĩĩyone ta arĩ kĩo
ndongoria na ciĩga ici ingĩ ndungata yakĩo. Kwoguo ciĩga igĩkindĩra wega atĩ kĩongo na kĩrĩa gĩothe
gĩ thĩ yakĩo, nĩ ciganaine. No nĩ getha ciĩririkanagie atĩ ciothe nĩ cia mwĩrĩ ũmwe, igĩtua atĩ mwĩrĩ
ũngĩtihio ha kana ha, ciĩga ciothe irĩnyitagwo nĩ ruo rũu; na gĩkeno o ta guo. Igĩcoka magĩkaania
kanua mwĩtĩyo wa kuga, mwĩrĩ wakwa, guoko gwakwa, gakamenya atĩ gakiuga ũguo karoigĩra
mwĩrĩ wothe. Ikĩina:
Gwitũ kwa mwĩrĩ
Gũtirĩ ndungata
Gwitũ kwa mwĩrĩ
Gũtirĩ ndungata
No ndungatano
Sisi kwa sisi
Gwitũ nĩ ndungatano
Sisi kwa sisi
Gwitũ nĩ ndungatano
Kanua mũgambo witũ
Nyita ngũnyite
Twĩyake mwĩrĩ mwega
Nyita ngũnyite
Twĩyake mwĩrĩ mwega
Ũthaka wĩ ũrũmweinĩ
Tũrĩ hamwe ithuothe
Twĩyake mwĩrĩ mwega
Tũrĩ hamwe ithuothe
Twayake mwĩrĩ mwega
Hinya wĩ ũrũmweinĩ
Korathi ĩyo ĩgĩtuĩka rwĩmbo rwa mwĩrĩ; na rwĩmbo rũu, rũrĩa rũinagwo o na rĩu, nĩ ruo ruonanagia
ũtiganu wa andũ na nyamũ.
Nyamũ iria ingĩ nĩ ciareganire na mũthiĩre wa kwĩhanda ikiuga ũcong’i ũcio itihotana naguo. Na
nyĩmbo. Atĩ kanua nĩ ga kũrĩa kĩrĩa kĩoneku ti ga kũina. Igĩthondeka kĩama kĩa ndũire, ikĩregana na
moteti ma ituĩka na nyĩmbo.
Rĩrĩa andũ maarutithania wĩra ta ciĩga cia mwĩrĩ, nĩ maaramagia mĩoyo yao; no rĩrĩa moiga o mũndũ
ahurie na hake, kana rĩngĩ amwe magetua nĩ o kĩongo na aya angĩ nĩo kĩanda kĩa ngingo,
makahaana nyamũ, iria ciaregire ituĩka rĩa mũrũngarũ.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Ĩ Angĩkorũo nĩ Nemetwo nĩ Gũtigana na Ponografĩ?
Ũrĩa ũngĩka
Taũkĩrũo wega ponografĩ nĩ kĩĩ. Ponografĩ yagithagia gĩtĩo kĩndũ Ngai ombĩte kĩrĩ gĩtheru. Gũtaũkĩrũo nĩ ponografĩ na njĩra ĩyo no gũgũteithie ‘
gũthũũra ũũru o gũthũũra.’—Thaburi 97:10.
Wĩcirie ũhoro wa moimĩrĩro. Ponografĩ ĩtũmaga arĩa maroneka thĩinĩ wayo maagĩrũo gĩtĩo. Ningĩ nĩ ĩnyararithagia arĩa mamĩroragĩra. Nĩ ũndũ wa gĩtũmi kĩega, Bibilia yugaga ũũ: “
Mũndũ mũbarĩrĩri onaga gũkĩgĩa ũũru, akehitha.”—Thimo 22:3.
Tua itua irũmu. Ayubu ũrĩa warĩ mwĩhokeku oigire, “
Nĩndĩhĩtĩĩte mwĩhĩtwa atĩ, ndikerorera mũirĩtu ndĩmwĩrirĩirie” (Ayubu 31:1, Today’s English Version) Ĩno nĩ ĩmwe ya ‘mĩhĩtwa’ ĩrĩa ũngĩĩhĩta:
Ndikahũthĩra Intaneti ndĩ wiki.
Ndĩhingaga o rĩo rĩrĩa mbica na igaathĩrĩrio iria ironania maũndũ ma ũũra-thoni cioimĩra
Rĩrĩa ndaingĩra thĩna-inĩ ũcio, ndĩaragia na mũrata mũgimaru ũngĩhota kũndeithia.
Hoya nĩ ũndũ wa ũndũ ũcio. Mwandĩki wa Thaburi aathaithire Jehova Ngai akĩmwĩra: ‘
Hũgũra maitho makwa matige kwĩrorera maũndũ matarĩ kĩene.’ (Thaburi 119:37) Ngai nĩ arenda ũtoorie mũtugo ũcio, na ũngĩmũhoya no akũhe ũhoti wa gwĩka ũrĩa kwagĩrĩire!—Afilipi 4:13.
Aranĩria na mũndũ ũngĩgũteithia. Kũgĩa na mũrata ũngĩra thĩna waku nĩ ikinya rĩa bata nĩguo ũhote gũtooria mũtugo ũcio.—Thimo 17:17.
Ririkana ũndũ ũyũ: Hĩndĩ o yothe wethema ponografĩ, nĩ wahotana mbaara nene. Ĩra Jehova Ngai ũhoro wa ũhotani ũcio, na ũmũcokerie ngatho nĩ ũndũ wa gũkũhe ũhoti wa gwĩka ũguo. Rĩrĩa wethema ponografĩ, nĩ ũkenagia ngoro yake!—Thimo 27:11.


text:
Hihi Mwĩtĩkĩtie Atĩ Ndini Yanyu No Yo Ya Ma?
Andũ arĩa moyaga ũhoro wa ndini na ũritũ magĩrĩirũo gũtigĩrĩra atĩ ndini ĩrĩa mathuura nĩ njĩtĩkĩrĩku harĩ Ngai na Jesu. Akorũo ti ũguo-rĩ, mangĩkĩmĩrũmĩrĩra nĩkĩ?
Jesu Kristo ndetĩkanirie na mawoni ma atĩ kũrĩ ndini nyingĩ, njĩra nyingĩ, na ciothe citongoragia andũ ũhonokio-inĩ. Handũ ha ũguo, oigire ũũ: “
Mũromo nĩ mũceke, na njĩra nĩ ngunderu ĩrĩa ĩkinyaga kũrĩa kwĩ muoyo, na andũ arĩa mamĩonaga nĩ anyinyi.” (Mathayo 7:14) Aira a Jehova metĩkĩtie atĩ nĩ monete njĩra ĩyo. Korũo tiguo-rĩ, mangĩcaria ndini ĩngĩ.
Wĩrute Makĩria
ŨHORO MWEGA KUUMA KŨRĨ NGAI!
Ndini Igeekwo Atĩa?
Hihi nĩ gũgaakinya hĩndĩ andũ othe thĩinĩ wa thĩ magaacokanĩrĩrio mathathaiyagie Ngai ũmwe?


text:
GĨCUNJĨ GĨA GATANO
Coka Harĩ “Mũrĩithi na Mũrori wa Mĩoyo Yanyu”
Hihi wee wanacemania na ũndũ kana maũndũ mamwe marĩa marĩrĩirio broshua-inĩ ĩno? Angĩkorũo nĩguo, ndũrĩ wiki. Ndungata nyingĩ njĩhokeku cia tene o na cia mahinda maya, cianahiũrania na moritũ ta macio. O ta ũrĩa ciateithirio nĩ Jehova gũtooria moritũ macio, o nawe nĩ egũgũteithia.
Jehova nĩ egũkorũo hamwe nawe ũkĩoya makinya ma kũmũcokerera
GĨA na ma atĩ Jehova nĩ egũkorũo hamwe nawe ũkĩoya makinya ma kũmũcokerera. Nĩ egũgũteithia kũhiũrania na mĩtangĩko, gũtooria marakara, na kũgĩa na thayũ wa ngoro na meciria ũrĩa uumanaga na gũkorũo na thamiri theru. Weka ũguo nĩ ũkũigua ũkĩenda rĩngĩ gũtungatĩra Jehova ũrĩ hamwe na ndungata ciake. Ũgũkorũo ũhaana ta Akristiano amwe a karine ya mbere arĩa mũtũmwo Petero aandĩkĩire ũũ: “Mwahanaga ta ng’ondu irora njĩra, no rĩu nĩ mũcokete harĩ mũrĩithi na mũrori wa mĩoyo yanyu.”—1 Petero 2:25.
Gũcokerera Jehova nĩguo ũndũ ũrĩa mwega mũno ũngĩĩka. Nĩkĩ? Nĩ ũgũkenia ngoro ya Jehova. (Thimo 27:11) O ta ũrĩa ũũĩ, Jehova no akenio kana arakario nĩ ciĩko citũ. Jehova ndatwĩraga tũmwende na tũmũtungatĩre kĩa hinya. (Gũcokerithia Maathani 30:19, 20) Mũndũ ũmwe ũthomeire ũhoro wa Bibilia oigire atĩ: “Gũtirĩ mũndũ ũngĩhota kũhingũra ngoro yaku, no ũmĩhingũrire arĩ we.” Tũngĩtungatĩra Jehova nĩ ũndũ wa wendo, no tũhote kũhingũra ngoro citũ. Rĩrĩa tweka ũguo, tũmũheaga kĩheo kĩa goro, nĩkĩo wĩkindĩru witũ, na tũgatũma ngoro yake ĩiyũrũo nĩ gĩkeno. Gũtirĩ ũndũ ũngĩ tũngĩringithania na gĩkeno kĩrĩa tũgĩaga nakĩo rĩrĩa tũrahe Jehova ũthathaiya ũrĩa ũmwagĩrĩire.—Atũmwo 20:35; Kũguũrĩrio 4:11.
Makĩria ma ũguo, wacokerera ũthathaiya wa Gĩkristiano, mabataro maku ma kĩĩroho nĩ mekũrũmbũiyo. (Mathayo 5:3) Na njĩra ĩrĩkũ? Andũ kũndũ guothe thĩinĩ wa thĩ nĩ meyũragia atĩrĩ, ‘Twoimire kũ?’ Nĩ mendaga mũno kuona macokio ma ciũria ciĩgiĩ muoroto wa ũtũũro. Andũ meyũragia ũguo tondũ Jehova aamombire marĩ na bata ũcio thĩinĩ wao. Aatũmbire tũiguage tũiganĩire nĩ ũndũ wa kũmũtungatĩra. Gũtirĩ gĩkeno kĩngĩ tũngĩona gũkĩra kĩrĩa kiumanaga na kũmenya atĩ tũratungatĩra Jehova nĩ ũndũ wa kũmwenda.—Thaburi 63:1-5.
Nĩ tũkwenda ũmenye atĩ Jehova nĩ arenda ũmũcokerere. Ũngĩkorũo na ma atĩa igũrũ rĩgiĩ ũndũ ũcio? Ta wĩcirie ũndũ ũyũ: Broshua ĩno yahaarĩirio thutha wa kũhoya mũno. Wamenyire ũhoro wayo hihi kũgerera mũthuri wa kĩũngano kana Mũkristiano ũngĩ. Ũkĩĩrirĩria kũmĩthoma na kũrũmĩrĩra ndũmĩrĩri ĩrĩa ĩrĩ thĩinĩ wayo. Maũndũ macio mothe maronania atĩ Jehova ndarĩ aariganĩrũo nĩ wee. Ngũrani na ũguo, arakũgucĩrĩria kũrĩ we na njĩra ya wendo.—Johana 6:44.
Nĩ tũũmagĩrĩrio twamenya atĩ Jehova ndariganagĩrũo nĩ ndungata ciake iria ciũrĩte. Mwarĩ wa Ithe witũ wĩtagwo Donna nĩ aamenyire ũndũ ũcio. Oigire ũũ: “Nĩ ndatiganĩirie ũhoro wa ma o kahora, no kaingĩ nĩ ndaririkanaga Thaburi 139:23, 24 ĩrĩa yugaga atĩrĩ: ‘Thuuthuuria, Mũrungu, ũmenye ngoro yakwa; ngeria, ũmenye maũndũ marĩa ndĩrathugunda, wone kana thĩinĩ wakwa nĩhagĩĩte na njĩra ya kwĩreherere kĩeha, ũkĩndware o na njĩra ĩrĩa ĩtarĩ gĩturi.’ Nĩ ndaamenyaga atĩ ndirĩ wa thĩ ĩno, ndĩnjagĩrĩire o na hanini, na ngamenya atĩ ndabatiĩ gũkorũo ndĩ ithondeka-inĩ rĩa Jehova. Ngĩambĩrĩria kuona atĩ Jehova aarĩ o hamwe na niĩ; ũndũ ũrĩa ndaabataraga nĩ gũcoka kũrĩ we. Na nĩ ngenaga mũno nĩ ũndũ nĩ ndekire ũguo!”
“Ngĩambĩrĩria kuona atĩ Jehova aarĩ o hamwe na niĩ; ũndũ ũrĩa ndaabataraga nĩ gũcoka kũrĩ we”
Ihoya ritũ nĩ atĩ o nawe nĩ ‘ũgũkenera Jehova’ o rĩngĩ. (Nehemia 8:10) Ndũrĩ hĩndĩ ũkerira nĩ ũndũ wa gũcokerera Jehova.


text:
Kenya
Bururi wa Kenya wĩ thiinĩ ya Abĩrika ya mwena wa itherero. Mwena wa rũgũrũ kũrĩ bũrũri wa Abyssinia (Ethiopia), mwena wa itherero kũrĩ Bũrũri wa Somalia, naguo bũrũri wa Tanzania wĩ mwena wa mũhũro. Bũrũri wa Uganda wĩ mwena wa ithũiro na Sũdana irĩ mwena wa igũrũ rĩa Uganda na nĩhakanĩte na bũrũri wa Kenya.
Irĩa inene rĩa kĩhindĩ (Indian Ocean) rĩrĩ mwena wa rĩũmiro rĩa rĩũa kĩanda ya Somalia.
Bũrũri wa Kenya ni waheirwo wĩathi mwaka wa ngirĩ imwe magana kenda mĩrongo ĩtandatũ na ithatũ (1963) kũma thrikari ya mũthũngũ (Britain). Mũthee Jomo Kenyatta nĩacokire akĩoya gĩti gĩa ũtongoria harĩa aikarire nginya mwaka wa ngirĩ imwe magana kenda mĩrongo mũgwanja na inyanya (1978). Unangĩkorwo nĩtwagĩire wĩathi Kenya no yathire na mbere na kwĩonera mathĩna maingĩ mũno makaria kũma kĩama kĩa ũtongoria nĩkio KANU. Nĩ kwarĩ na wakinai mũgagachũ kũmania na kũragwo kwa Pĩo Gama Pinto na J. M Kariũki moragani macio ni ma tũikaga marĩ ma gĩthiatha (political).
Mikoa ya Kenya[edit | edit source]
Mikoa ni ici:
- Gatagati
- Gichuiro
- Itherero RIA RUGURU
- Nairobi
- North Eastern
- Nyanza
- Rift Valley
- Ruguru
71 wilaya; 262 taarafa; 1,088 kata, kata ndogo.
Andu a Kenya[edit | edit source]
Gikuyu na Mumbi[edit | edit source]
Agikuyu na hau gatene metikitie ati kwari mundu wetagwo Gikuyu na mutumia wake etagwo Mumbi. Andu aya eri metikitio ati nio maciarire ruriri rwa Gikuyu.


text:
Gwĩkĩra Tũkũbia twa Ndemwa cia Gĩgĩkũyũ na Kombiuta
1. Hingũra "word document"
2. Hihinya "insert"
3. Ikũrũka kinya wone na ũhihinye “symbol” – (gathandũkũ ga "symbols" kahingũke)
4. Thura “Normal text” hau handĩke "font"
5. Ikũrũka kinya harĩa ũkuona ĩ na ũmĩhutie na koroti kinya ĩire
6. Hau kĩanda hihinya "Shortcut key"
7. Thura “shortcut key” ya kwĩyendera na ũmĩhihinyanĩrie na i (kwa mũhiano "alt" kana "ctrl")
8. Hihinya "close"
9. Hutia ndemwa Ĩ kinya ĩire
10. Hihinya "shortcut key" ya kwĩyendera na ũmĩhihinyanĩrie na iria igĩrĩ ũkũhihinyĩte hau rũgongo (kwa mũhiano cabi ĩrĩa ũhihinyaga ũgĩkĩra ndemwa nene ũhihinyanĩrie na "alt" kana "ctrl" na i)
11. Rĩu nĩ warĩkia kwĩra kombiuta yaku atĩ ũngĩhihinyanĩria i na “alt” kana “ctrl” ĩgekĩra ĩ, na wahihinyanĩria na cabi ĩrĩa wĩkĩraga ndemwa nene na yo ĩgekĩra Ĩ
12. Cokera makinya 5 kinya 10 no rĩu ũthure ũ
Ngwĩhoka nĩ ũgũteithĩka na ũhote gwĩkĩraga tũkũbia ndemwainĩ cia Gĩgĩkũyũ, ĩ na ũ.
Thaaai!


text:
ANDŨ ETHĨ MORAGIA
Hihi nĩ Twaganĩrĩirũo?
Hihi nĩ wonete mũndũ ũngĩenda kũhikania nake? Angĩkorũo nĩguo-rĩ, ũngĩmenya atĩa kana hihi nĩ mwaganĩrĩirũo?
Nĩ wega kũrora makĩria ma maũndũ marĩa maroneka na maitho. To mũhaka mũirĩtu ũrĩa mũthaka mũno akorũo arĩ mwĩhokeku, kana mwanake ũrĩa ũrendwo nĩ airĩtu othe akorũo arĩ na mĩtugo mĩega. No mũhaka gũkorũo ũngĩenda mũndũ ũngĩigua ũiganĩire mũrĩ nake
Kũrora makĩria ma maũndũ marĩa monekaga na maitho
Thuthuria mũrata ũcio waku wega. O na kũrĩ ũguo nĩ wagĩrĩirũo nĩ kwĩmenyerera! Nĩ ũndũ mũhũthũ kuona maũndũ o marĩa ũrenda kuona. Kwoguo, ndũgakorũo na ihenya. Mũthuthurie na njĩra ndikĩru.
Andũ aingĩ matiroraga makĩria ma maũndũ marĩa monekaga na maitho. Handũ ha ũguo, monaga o maũndũ o marĩa mahaanainie. Mekoraga makiuaga: “Ithuĩ eerĩ nĩ twendete gũthikĩrĩria nyĩmbo.” “Twendete gwĩka maũndũ mahanaine.” “Tũiguithanagĩria maũndũ mothe!” O na kũrĩ ũguo, nĩ wagĩrĩirũo nĩ kũrora ngumo ingĩ cia thĩinĩ cia mũrata ũcio waku. Nĩ wagĩrĩirũo kũmenya “mũndũ ũrĩa wa hitho wa ngoro thĩinĩ.” (1 Petero 3:4; Aefeso 3:16) Handũ ha kũrora tu o ũrĩa mũraiguithania, nĩ wega kũrora ũrĩa ekaga rĩrĩa mwakararania.
Kwa ngerekano, ta wĩcirie:
Ekaga atĩa rĩrĩa ngarari cioimĩra
—nĩ anyitagĩrĩra o mawoni make tu, hihi agatuĩka mũndũ wa “marakara” kana wa “kũrumana”? (Agalatia 5: 19, 20; Akolosai 3:8) Kana akoragwo arĩ na ũigananĩru —eharĩirie gwĩtĩkĩra mawoni ma mũndũ ũrĩa ũngĩ angĩkorũo kũrũmĩrĩra mawoni ta macio ti mehia nĩguo kũgĩe thayũ? —Jakubu 3:17.
Hihi nĩ mũndũ wa gwathana na gĩthũri, wĩyendete, na ũrĩ ũiru? Hihi nĩ atindaga akĩenda kũmenya kũrĩa ũrĩ? Nicole oigire ũũ: “Ndanaigua andũ mendaine makĩhĩtania atĩ tondũ ũrĩa ũngĩ ndararia nake kaingĩ ta ũrĩa angĩenda. Ũndũ ta ũcio no ũrehe mathĩna maingĩ thutha-inĩ.”
—1 Akorintho 13:4.
Andũ arĩa angĩ mamuonaga atĩa? Nĩ wega warie na andũ arĩa mamũĩ wega, ta andũ agimaru kĩĩroho thĩinĩ wa kĩũngano kĩao. Ũguo no guo ũngĩmenya kana “arĩ na ngumo njega.”
—Atũmwo 16: 1, 2.


text:
Robot
Robots
Robot nĩ macini ĩhana ta nyamu kwogũo no cĩtwo njĩkimu na ritwa rĩngi. Robot ni mũthemba wa macini cihotaga guthiĩ kuma handũ hamwe gūthiĩ handū hangĩ.
Robot itumagirwo iwanda mitamboinĩ ya ngũturari indo ta Komputa na ngari. Kwĩ robot mithemba itatu:
1. robot mekaniko - robot irutagwira wa kiudutho. 2. Robot njara -ikoragwo na komputa hangire na kwogũo ni irumagirira watho wa sofutiwea kuruta wira wayo 3. Robot ya ũguũki - robot ikoragwo na ũgĩ
Nĩ kũrĩ robot ciagũtũmirwo iwandaini na ingĩ cia mawĩra mangĩ ta cia kũhũra mũbira.
Mabururi marĩa matumagĩra robot mũno iwandainĩ nĩ Japan na United States.
Athondeki a robot makoragwo arĩ: Mekaniko injinia, Akururi(Designers) a sofutiwea na mekaniko. mbere ya sofutiwea cia robot ciandĩkwo ngorithimu (Algorithm) ni cikururagwo.
Ngerekano ya ngorithimu ya Robot
Ngorithimu ya kuruta wira obici irahota kuona.
1. Rora njira kana he kindu 2. okorũo he kindu okorũo ni mundu
a. oya mbica ya maitho make nokorũo matironeka oya mbica ya mutwe b. rora databasi mundu ucio nũũ na thoma rĩtwa rĩake.(nĩtũwe aretũo ngware) c. ũga "tareke munene ngware hĩtũke" d. Ngware ehera wĩhĩtũkire
3. okorũo kindu okorũo ti mundu, eheria kindu kiu.


text:
Abĩrika ya Kuthini
South Abĩrika
Bururi wa Southern Abĩrika. Muciĩ mũnene wa South Abĩrika nĩ Johannesburg. Andu a mabururi ma kuthini mwa abirika metaga Johannesburg Jobegi. Nĩhakanĩte na mabururi ma: Bostwana, Zibabwe, Mozabique na Namibia.
Nĩ memba wa Gwatanĩro ya ucumi ya SADC.
Nĩ Bururi wĩ ũtonga muigi wa madini na Nĩgwo mĩthiu na mbere mũno Abirika yothe kĩ thayathi ucumi na tekinorojĩ.
Thiomi ciaragio Abĩrika ya Kuthini
Abĩrika ya Kuthini kwaragio thiomi: Githungu, isizulu, Siswati, Abĩrikana na ingi.


text:
Ithomo rĩa 12
Ũngĩkuhĩrĩria Ngai Atĩa?
1. Hihi Ngai athikagĩrĩria mahoya mothe?
Jehova eraga andũ a ndũrĩrĩ ciothe mamũkuhagĩrĩrie na njĩra ya mahoya. (Thaburi 65:2) No ningĩ ti mahoya mothe athikagĩrĩria kana akametĩkĩra. Kwa ngerekano-rĩ, no aage kũigua mahoya ma mũthuri wĩkaga mũtumia wake maũndũ moru. (1 Petero 3:7) Ningĩ, rĩrĩa Aisiraeli maakĩrĩrĩirie gwĩka maũndũ moru, Ngai nĩ aaregire kũigua mahoya mao. Ma nĩ atĩ, kwaranĩria na Jehova mahoya-inĩ nĩ gĩtĩo kĩnene. O na kũrĩ ũguo, Ngai no aigue nginya mahoya ma andũ mekĩte mehia maritũ mangĩĩrira.
2. Twagĩrĩirũo kũhoya atĩa?
Mahoya nĩ gĩcunjĩ kĩa ũthathaiya witũ, kwoguo twagĩrĩirũo kũhoya Mũũmbi witũ wiki, Jehova. (Mathayo 4:10; 6:9) Ningĩ, tondũ tũtirĩ akinyanĩru-rĩ, twagĩrĩirũo kũhoya thĩinĩ wa rĩĩtwa rĩa Jesu tondũ nĩ aatũkuĩrĩire nĩ ũndũ wa mehia maitũ. (Johana 14:6) Jehova ndendaga tũcokagĩre mahoya tũigĩte meciria-inĩ maitũ kana mandĩkĩtwo handũ. Endaga tũmũhoyage kuuma ngoro.
Mũũmbi witũ o na nĩ aiguaga hĩndĩ ĩrĩa tũkũmũhoya na ngoro. (1 Samueli 1:12, 13) Atwĩraga tũmũhoyage hingo ciothe, ta rũcinĩ na hwaĩ-inĩ, hĩndĩ ĩrĩa tũrarĩa, na hĩndĩ ĩrĩa tũrĩ na mathĩna.
3. Akristiano macemanagia hamwe nĩkĩ?
Gũkuhĩrĩria Ngai ti ũndũ mũhũthũ tondũ tũtũũranagia na andũ matetĩkĩtie Ngai, na manyũrũragia kĩĩranĩro gĩake gĩa gũkaarehe thayũ thĩinĩ wa thĩ. (2 Timotheo 3:1, 4; 2 Petero 3:3, 13) Kwoguo nĩ tũkũbatara kũgwatanagĩra na aarĩ na ariũ a Ithe witũ nĩguo twĩkĩranage ngoro.
Kũnyitanĩra na andũ arĩa mendete Ngai nĩ gũtũteithagia kũmũkuhĩrĩria. Mĩcemanio ya Aira a Jehova ĩtũheaga mĩeke ya kũgunĩka kuumana na wĩtĩkio wa arĩa angĩ.
4. Ũngĩkuhĩrĩria Ngai atĩa?
No ũkuhĩrĩrie Jehova na njĩra ya gwĩcũũrania maũndũ marĩa wĩrutĩte kuumana na Kiugo gĩake. Wĩcũũranie ũhoro wa mawĩko make, ũtaaro wake, na ciĩranĩro ciake. Gwĩcũũrania na njĩra ya mahoya nĩ gũtũmaga tũgĩe na ngatho ciumĩte ngoro nĩ ũndũ wa wendo na ũũgĩ wa Ngai.
Ũngĩkuhĩrĩria Ngai angĩkorũo tu nĩ ũkũmwĩhoka, na ũkorũo na wĩtĩkio harĩ we. Ĩndĩ wĩtĩkio nĩ ta kĩndũ kĩrĩ muoyo kĩrĩa kĩbataraga kũheo irio. No mũhaka ũthiĩ na mbere na gwaka wĩtĩkio waku na njĩra ya gwĩcũũrania maũndũ marĩa ũreruta.
5. Ũngĩgunĩka atĩa nĩ ũndũ wa gũkuhĩrĩria Ngai?
Jehova nĩ arũmbũyagia arĩa mamwendete. No amagitĩre na ũndũ o wothe ũrĩa ũngĩthũkia wĩtĩkio wao na kĩĩrĩgĩrĩro kĩao kĩa muoyo wa tene na tene. (Thaburi 91:1, 2, 7-10) Nĩ atwĩraga maũndũ marĩa mangĩthũkia ũgima witũ na gĩkeno giitũ. Jehova nĩ atuonagia njĩra ĩrĩa njega biũ ya ũtũũro.
Wĩrute Makĩria
MŨBANGO WA KWĨRUTA BIBILIA
Wagĩrĩirũo Kwĩruta Bibilia Nĩkĩ?
Bibilia nĩ ĩteithĩtie andũ milioni nyingĩ thĩinĩ wa thĩ yothe kuona macokio ma ciũria nditũ ũtũũro-inĩ. Wee no wende gũkorũo ũrĩ ũmwe wao?
Bibilia Ĩrutanaga Atĩa Kũna?
Kuhĩrĩria Ngai na Mahoya
Hihi Ngai nĩ athikagĩrĩria mahoya maku? Nĩguo tũmenye macokio ma kĩũria kĩu twagĩrĩirũo nĩ kũmenya ũrĩa Bibilia ĩrutanaga igũrũ rĩgiĩ mahoya.


text:
Ithomo rĩa 5
Muoroto wa Ngai Harĩ Thĩ nĩ Ũrĩkũ?
1. Ngai ombire thĩ nĩkĩ?
Ngai aaheanire thĩ kũrĩ andũ. Nĩyo mũciĩ witũ. Kwoguo, mũthuri na mũtumia wa mbere, Adamu na Hawa, matiombirũo magatũũre igũrũ—Ngai nĩ aakoretwo ombĩte araika matũũrage igũrũ. (Ayubu 38:4, 7) Nĩ ũndũ ũcio, Ngai akĩoya mũndũ wa mbere akĩmũiga thĩinĩ wa paradiso thaka ĩrĩa yetagwo mũgũnda wa Edeni. (Kĩambĩrĩria 2:15-17) Jehova akĩhe Adamu na ciana iria angĩaciarire kĩĩrĩgĩrĩro gĩa gũkenera muoyo wa tene na tene gũkũ thĩ.
Kĩambĩrĩria-inĩ, no mũgũnda wa Edeni wiki watuĩtwo paradiso. Mũthuri na mũtumia wa mbere maagĩrĩirũo nĩ kũiyũria njiarũa ciao thĩinĩ wa thĩ. Thutha wa ihinda, maagĩrĩirũo nĩ gũtooria thĩ yothe na mamĩtue paradiso. (Kĩambĩrĩria 1:28) Gũtirĩ hingo thĩ ĩkaniinwo. Ĩgũtũũra ĩrĩ mũciĩ wa andũ tene na tene.
2. Nĩkĩ ũmũthĩ thĩ ti paradiso?
Adamu na Hawa nĩ maaremeire Jehova, nĩ ũndũ ũcio akĩmeheria mũgũnda-inĩ wa Edeni. Paradiso ĩgĩthũka, na gũtirĩ mũndũ ũrĩ wahota kũmĩcokia. Bibilia yugaga ũũ: “Thĩ nĩ kũrekererio ĩrekereirio moko-inĩ ma andũ arĩa aaganu.”—Ayubu 9:24.
Hihi Jehova nĩ aremetwo kũhingia muoroto ũrĩa aarĩ naguo kĩambĩrĩria-inĩ wĩgiĩ andũ? Aca! Nĩwe mwene hinya wothe. Gũtirĩ ũndũ ũngĩmũrema. (Isaia 45:18) Nĩ agaacokia andũ ũrĩa eendaga matũũrage.
3. Paradiso ĩgaacokio atĩa?
Paradiso ĩgaacokio gũkũ thĩ hĩndĩ ya wathani wa Jesu arĩ Mũthamaki mwamũre nĩ Ngai. Hĩndĩ ya mbaara ĩtagwo Hari-Magedoni, Jesu nĩ agaatongoria araika a Ngai nĩguo maniine andũ arĩa othe meyeheranĩtie na Ngai. Jesu agaacoka ohe Shaitani mĩaka 1,000. Andũ a Ngai nĩ makaahonoka mbaara ĩyo tondũ Jesu nĩ akaamatongoria na amagitĩre. Magaakenera ũtũũro tene na tene thĩinĩ wa Paradiso gũkũ thĩ.
4. Mĩnyamaro ĩgaathira rĩ?
Ngai akaaniina waganu rĩ thĩinĩ wa thĩ? Jesu nĩ aaheanire “kĩmenyithia” kĩrĩa kĩngĩonanirie atĩ mũico nĩ ũkuhĩrĩirie. Maũndũ thĩinĩ wa thĩ ũmũthĩ nĩ maronania atĩ muoyo wa mũndũ ũrĩ ũgwati-inĩ na makonania atĩ rĩu tũratũũra ‘ithirĩro rĩa mũtabarĩre ũyũ.’
Hĩndĩ ya wathani wa Jesu wa mĩaka 1,000 agĩthamakĩra thĩ arĩ igũrũ, nĩ akeeheria mĩnyamaro yothe. (Isaia 9:6, 7; 11:9) Makĩria ma gũkorũo arĩ Mũthamaki, Jesu nĩ agaakorũo arĩ Mũthĩnjĩri Ngai Mũnene na nĩ akeeheria mehia ma arĩa mendete Ngai. Nĩ ũndũ ũcio, kũgerera Jesu, Ngai nĩ akaaniina mĩrimũ, ũkũrũ, na gĩkuũ.
5. Nĩ a magaatũũra thĩinĩ wa Paradiso ĩrĩa ĩroka?
Arĩa mathĩkagĩra Ngai magaatũũra thĩinĩ wa Paradiso. (1 Johana 2:17) Jesu aatũmire arũmĩrĩri ake magacarie andũ arĩa ahooreri na mamarute ũrĩa mangĩtĩkĩrĩka nĩ Ngai. Mahinda-inĩ maya, Jehova nĩ aracokanĩrĩria andũ milioni nyingĩ nĩguo magaatũũra thĩinĩ wa Paradiso ĩrĩa ĩroka gũkũ thĩ. (Zefania 2:3) Thĩinĩ wa Nyũmba cia Ũthamaki cia Aira a Jehova, andũ marutagwo gũtuĩka athuri ega na maithe mega na gũtuĩka atumia ega na maanyina mega. Aciari na ciana mathathayagia hamwe na makeruta ũrĩa mangĩgunĩka nĩ ũhoro ũrĩa mwega.
Wĩrute Makĩria
Bibilia Ĩrutanaga Atĩa Kũna?
Muoroto wa Ngai Harĩ Thĩ Nĩ Ũrĩkũ?
Hihi mũoroto wa Ngai wa kũrehe Paradiso gũkũ thĩ nĩ ũgakinyanĩra o rĩ? Angĩkorũo nĩguo-rĩ, ũgakinyanĩra rĩ?


text:
Njira njeru cia kuhukia wikinai wa technology
Ministry ya ukinyaniria wa kiriu no ithiite na mbere na kugathika makinya marumu na niguo kuhitana na thiina wa gutherema gwa ciiko cia wikinai iria itabanagio kugerera technology ya kiriu.
Mwandiki mukaru ministri-ini ya ICT Sammy Itemere augite niguo kugomana na itanya riri, thirikari ni ikoretwo igwataniire na ministry ya ugitiri wa thiinii wa bururi hamwe na honge ingi.
The post Njira njeru cia kuhukia wikinai wa technology appeared first on Mediamax Network Limited.
This post was syndicated from Mediamax Network Limited. Click here to read the full text on the original website.
Follow us on twitter @TodayKenya
Comments
Be the First to Comment!


text:
Macokio ma Ciũria cia Bibilia
Hihi nĩ kũrĩ hĩndĩ thĩ yothe ĩgakorũo na thirikari ĩmwe tu?
Ta hũũra mbica ũrĩa andũ mangĩgunĩka marĩ rungu rwa thirikari ĩmwe thĩ yothe. Ũmũthĩ andũ nĩ manyamarĩkaga tondũ wa gũkorũo marĩ athĩni mũno, o rĩrĩa kũrĩ na angĩ atongu mũno. No thirikari ĩreciria ũhoro wa maũndũ ma andũ no ĩtigĩrĩre atĩ andũ othe marĩ na mabataro mao. Hihi nĩ ũkuona ta kũrĩ hĩndĩ andũ magathondeka thirikari ta ĩyo?
Kwa ihinda rĩa mĩaka mĩingĩ, thirikari nĩ iremetwo na njĩra nyingĩ kũrũmbũiya raiya, makĩria arĩa athĩni. Thirikari imwe nĩ ihinyagĩrĩria andũ. (Kohelethu 4:1; 8:9) No Ngai Mwene Hinya Wothe nĩ eranĩire atĩ nĩ akaarehe thirikari ĩkeheria iria ingĩ ciothe. Mũtongoria wayo nĩ akaarũmbũiya andũ biũ.
Ũthamaki wa Ngai ũkaahingia maũndũ marĩkũ?
Jehova Ngai athuurĩte Mũtongoria wa thĩ ũrĩa mwagĩrĩru biũ, nĩwe Mũrũwe, Jesu. (Luka 1:
Hihi nĩ andũ othe metĩkagĩra Jesu atuĩke Mũtongoria wao? Aca. No Jehova nĩ mũkirĩrĩria. (2 Petero 3:9) Nĩ aheete andũ kamweke ga gwĩtĩkĩra Jesu atuĩke Mũtongoria wao. Ica ikuhĩ, Jesu nĩ ekweheria andũ arĩa oru thĩinĩ wa thĩ na arehe thayũ thĩinĩ wa thĩ yothe.


text:
Kwa Ngoma nĩ Kũ? Hihi nĩ Kũndũ Andũ Magaatũũra Mahĩaga?
Macokio ma Bibilia
Bibilia imwe ihũthagĩra kiugo “kwa ngoma” rĩrĩa irataũra kiugo “Sheol” gĩa Kĩhibirania kana kiugo “Hades” gĩa Kĩngiriki. Ciugo icio cierĩ ciaragĩrĩria mbĩrĩra ĩrĩa andũ othe mathiaga. (Thaburi 16:10; Atũmwo 2:27) Andũ aingĩ metĩkĩtie atĩ kwa ngoma nĩ kũndũ andũ matũũraga mahĩaga, ta ũrĩa mbica ĩno ĩrĩ gĩcunjĩ-inĩ gĩkĩ ĩronania. O na kũrĩ ũguo, Bibilia ĩrutanaga ũndũ ngũrani.
Arĩa makuĩte matirĩ ũndũ moĩ na kwoguo matingĩigua ruo. “Mbĩrĩra-inĩ, gũtirĩ wĩra ũrutagwo kuo, gũtirĩ rĩĩciria, kana ũmenyi, o na kana ũũgĩ.”—Kohelethu 9:10.
O na andũ arĩa ega nĩ mathiaga kwa ngoma. Athuri ehokeku, Jakubu na Ayubu, o nao nĩ meerĩgagĩrĩra gũthiĩ kwa ngoma.—Kĩambĩrĩria 37:35; Ayubu 14:13.
Mũcara wa mehia nĩ gĩkuũ, no ti gũikio icua-inĩ rĩa mwaki. “Mũndũ ũrĩa ũkuĩte nĩ arekeirũo mehia make.”—Aroma 6:7.
Ngai angĩherithia andũ na mwaki tene na tene angĩkorũo agĩte kĩhooto. (Gũcokerithia Maathani 32:4) Rĩrĩa mũndũ wa mbere, Adamu, eehirie, Ngai aamwĩrire atĩ angĩaherithirio na njĩra ya kũninwo biũ: “Ũrĩ o rũkũngũ, ningĩ ũgacoka ũtuĩke o rũkũngũ.” (Kĩambĩrĩria 3:19) Korũo Adamu aarĩ athiĩ icua-inĩ, Ngai angĩakorirũo aheenanĩtie.
Ngai o na ndarĩ eciria kũherithia andũ mwaki-inĩ wa tene na tene. Rĩciria rĩa atĩ no aherithie andũ mwaki-inĩ wa tene na tene nĩ mũgarũ na ũrĩa Bibilia ĩrutanaga atĩ “Ngai nĩ wendo.”—1 Johana 4:8; Jeremia 7:31.


text:
RŨGANO RWA 95
Njĩra Ĩrĩa Jesu Aarutanaga Nayo
MŨTHENYA ũmwe Jesu nĩ eerire mũndũ mũna atĩ nĩaagĩrĩirũo nĩ kwenda mũndũ wa itũũra rĩake. Nake mũndũ ũcio akĩũria Jesu atĩrĩ: ‘Mũndũ wa itũũra nũũ?’ Ĩĩni, Jesu nĩaamenyaga ũrĩa mũndũ ũcio eeciragia. Mũndũ ũcio eeciragia atĩ no andũ oiki tu a kĩruka gĩake kana a ndini yake mangĩkorũo marĩ a itũũra. Kwoguo reke tuone ũrĩa Jesu aamwĩrire.
Rĩmwe na rĩmwe Jesu aarutanaga na njĩra ya kũheana rũgano. Ũũ nĩguo areka rĩu. Aheanire rũgano rwa Mũyahudi na Mũsamaria. Nĩtũrĩkĩtie kwĩruta atĩ Ayahudi aingĩ nĩmaathũire Asamaria. Ĩĩni, rũrũ nĩruo rũgano rwa Jesu:
Mũthenya ũmwe-rĩ, kwarĩ Mũyahudi waikũrũkaga kĩrĩma erekeire Jeriko. No ĩndĩ imaramari ikĩmũrũnda. Makĩmũiya mbia na makĩmũhũra hakuhĩ gũtumbũka.
Thutha ũcio, mũthĩnjĩri-Ngai Mũyahudi akĩhĩtũkĩra hau. Akĩona mũndũ ũcio waarĩ mũhũre mũno. Ũgĩciria eekire atĩa? Ũũi, aakĩrire mũkĩra ũrĩa ũngĩ wa njĩra na akĩnyita rũgendo rũake. Rĩu ningĩ mũndũ ũngĩ mũndini mũno akĩhĩtũkĩra o ho. Aarĩ Mũlawii. Ĩĩ hihi nĩarũgamire? Aca, ndaigana kũrũgama ateithie mũndũ ũcio wahũrĩtwo kĩũrago. Mbica-inĩ wahota kuona mũthĩnjĩri-Ngai na Mũlawii me haraya me rũgendo-inĩ rwao.
No rĩu-rĩ, rora wone nũũ wĩna mũndũ ũyũ mũhũũre. Kaĩ atarĩ Mũsamaria. Na ningĩ arateithia Mũyahudi. Aramũhaka ndawa ironda-inĩ. Thutha ũcio, agĩtwara Mũyahudi ũcio handũ harĩa angĩahoneirio.
Aarĩkia rũgano rwake-rĩ, Jesu nĩoririe mũndũ ũrĩa worĩtie kĩũria atĩrĩ: ‘Ũgwĩciria nĩ ũrĩkũ wa andũ acio atatũ watuĩkire nĩwe mũndũ wa itũũra harĩ mũndũ ũyũ wahũũrĩtwo? Nĩ mũthĩnjĩri-Ngai-ĩ, Mũlawii kana nĩ Mũsamaria?’
Mũndũ ũcio aamũcokeirie akiuga: ‘Nĩ Mũsamaria. Nĩwe waiguĩrĩire mũndũ ũrĩa wahũũrĩtwo kĩũrago tha.’
Jesu oigire atĩrĩ: ‘Woiga ma. Rĩu gĩthiĩ ũgekanage o ta ũguo.’
Na githĩ ndũgĩkenagio nĩ njĩra ĩrĩa Jesu arutanaga nayo? No twĩrute maũndũ maingĩ mũno, ma bata angĩkorũo nĩtũgũthikĩrĩria ũrĩa Jesu oigĩte Biblia-inĩ, kana tiguo?


text: 6 Inyuĩ ciana, athĩkagĩrai aciari anyu mũrĩ na ũiguano na Mwathani, nĩ gũkorũo ũguo nĩguo kwagĩrĩire.2 “Tĩaga thoguo na nyũkwa,” nĩ gũkorũo rĩu nĩrĩo rĩathani rĩa mbere rĩrĩ na kĩĩranĩro:3 “Nĩguo maũndũ maku magaacĩre na ũtũũre ihinda iraya thĩinĩ wa thĩ.”4 Na inyuĩ maithe-rĩ, mũtikarakaragie ciana cianyu, no thiĩi na mbere gũcirera mũgĩcirũngaga na mũgĩcitaaraga na njĩra cia Jehova.*5 Na inyuĩ ngombo-rĩ, athĩkagĩrai athani anyu a gũkũ thĩ, mũgĩĩtigagĩra na mũrĩ na gĩtĩo, mũtarĩ na ũhinga ngoro-inĩ cianyu, ta ũrĩa mwathĩkagĩra Kristo,6 to hĩndĩ ĩrĩa mũronwo, atĩ no getha mũkenie andũ, no mwĩkage ũguo mũrĩ ta ngombo cia Kristo, mũgĩkaga wendi wa Ngai na ngoro yothe.7 Tungatagai mũrĩ na mwerekera mwega, ta arĩ Jehova* mũratungatĩra no ti andũ,8 tondũ nĩ mũĩ atĩ ũndũ o wothe mwega mũndũ ekaga, nĩ akaarĩhwo nĩ Jehova,* arĩ ngombo kana atarĩ ngombo.9 O na inyuĩ athani-rĩ, ĩkagai ngombo cianyu o ta ũguo, mũtegũciĩhĩtĩra, nĩ gũkorũo nĩ mũĩ atĩ Mwathi wao na wanyu arĩ igũrũ, na ndathutũkanagia.10 Ngĩrĩkĩrĩria-rĩ, thiĩi na mbere kũgĩa na hinya thĩinĩ wa Mwathani kũgerera hinya wake mũnene.11 Mwĩhumbei indo ciothe cia ita kuuma kũrĩ Ngai nĩguo mũhotage kwĩhanda wega mwĩtirie mawara ma Mũcukani;12 tondũ tũrĩ mbaara-inĩ, na tũtirarũa na andũ, no tũrarũa na thirikari, na atongoria, na athani a thĩ ĩno ĩrĩ nduma, nĩo maroho moru marĩa marĩ igũrũ.13 Kwoguo mwĩhumbei indo ciothe cia ita kuuma kũrĩ Ngai, nĩguo mũkaahota gwĩtiiria mũthenya ũrĩa wa ũũru, na mwarĩkia kũhingia maũndũ mothe, mwĩhande wega.14 Nĩ ũndũ ũcio-rĩ, mwĩhandei wega, mwĩyohete mũcibi wa ũhoro ũrĩa wa ma njohero-inĩ cianyu, na mũkehumba gako ga gĩthũri karĩa ka ũthingu,15 na magũrũ-inĩ manyu mwĩkĩre iratũ nĩguo mwĩhaarĩrie kũhunjia ũhoro ũrĩa mwega wa thayũ.16 Makĩria ma indo icio ciothe-rĩ, oyai ngo ĩrĩa nene ya wĩtĩkio, ĩrĩa mũrĩhotaga kũhoria nayo mĩguĩ yothe ĩrĩa ĩrĩ mwaki ya ũrĩa mũru.17 Ningĩ ĩkĩrai ngũbia ya ũhonokio, na muoe rũhiũ rwa roho, na nĩruo kiugo kĩa Ngai,18 ningĩ hoyagai hingo ciothe mahoya ma mĩthemba yothe na mathaithana thĩinĩ wa roho. Na mũikarage mwĩiguĩte, mũgĩthaithaga Ngai hingo ciothe nĩ ũndũ wa arĩa othe aamũre.19 Ningĩ hoyagai nĩ ũndũ wakwa, nĩguo heagwo ciugo hĩndĩ ĩrĩa ndaatumũra kanua, nĩ getha hotage kwaria na ũcamba ngĩmenyithania hitho ya Ngai ĩgiĩ ũhoro ũrĩa mwega,20 ũhoro o ũcio niĩ ndĩ barũthi waguo njohetwo mĩnyororo, na ningĩ nĩguo hotage kwaria ũhoro waguo na ũcamba, o ta ũrĩa njagĩrĩirũo kwaria.21 Rĩu-rĩ, nĩguo o na inyuĩ mũmenye ũhoro wakwa na ũrĩa ndĩrathiĩ na mbere, Tikiko, mũrũ wa Ithe witũ nyendete na ndungata njĩhokeku thĩinĩ wa Mwathani, nĩ ekũmũmenyithia maũndũ mothe.22 Ndĩramũtũma kũrĩ inyuĩ nĩ ũndũ wa gĩtũmi gĩkĩ, atĩ mũmenye ũrĩa ithuĩ tũtariĩ na nĩguo omĩrĩrie ngoro cianyu.23 Ariũ a Ithe witũ marogĩa na thayũ na wendo hamwe na wĩtĩkio kuuma kũrĩ Ngai Ithe witũ, na Mwathani Jesu Kristo.24 Ũtugi mũnene ũroikara hamwe na arĩa othe mendete Mwathani witũ Jesu Kristo na wendo ũtangĩthira.


text:
Hihi nĩ Mwĩthemaga Arĩa Tene Maarĩ Aira a Jehova?
Arĩa maabatithĩtio magatuĩka Aira a Jehova no rĩu matihunjagia, kana o na nĩ matigĩte kũnyitanagĩra na ithuĩ, matiĩthemagwo. Nĩ twĩrutanagĩria mũno kũmateithia nĩguo tũmarurumũre kĩĩroho.
Tũtieheragia mũndũ thiritũ-inĩ ya kĩũngano tondũ tu nĩ eka mehia maritũ. No rĩrĩ, mũira mũbatithie angĩkorũo na mũtugo wa kuuna mawatho ma Bibilia—kwa ngerekano, kũiya, kana gwĩka ciana ũũru—na aage kwĩrira, nĩ egwĩthemwo kana eherio kĩũngano-inĩ. Bibilia yugaga ũũ cararũkũ: “
Mũtieheriei mũndũ urĩa mwaganu oime harĩ inyuĩ.”—1 Akorintho 5:13.
Ĩ nake mũthũri ũrĩa weheretio thĩinĩ wa kĩũngano no mũtumia wake na ciana no Aira a Jehova? Ũkuruhanu ũrĩa mararĩ naguo wa maũndũ ma ndini nĩ ũcenjagia, no wa kĩfamĩlĩ ũrĩ o ho. Wendo wa kĩhiko na wa famĩlĩ ũthiaga na mbere o ta mũtugo.
Andũ arĩa meheretio kĩũngano-inĩ no mathiĩ na mbere gũũka mĩcemanio iitũ ya ũthathaiya. Na mangĩenda-rĩ, no maheo ũtaaro wa kĩĩmaandĩko nĩ athuri a kĩũngano. Muoroto nĩ gũteithia mũndũ ta ũcio agĩrĩre rĩngĩ gũtuĩka Mũira wa Jehova. Arĩa meheretio thĩinĩ wa kĩũngano mangĩtigana na mĩthiĩre yao mĩũru na monanie atĩ nĩ marenda gũtũũra kũringana na ithimi cia Bibilia-rĩ, nĩ maamũkagĩrũo na ngoro yothe thĩinĩ wa kĩũngano rĩngĩ.


text:
KĨTHOOMO KĨA 7
Ũnene Bwa Mũrungu Nĩmbi?
1. Ũnene bwa Mũrungu nĩmbi?
Ũnene bwa Mũrungu nĩ thirikarĩ ĩrĩa ĩrĩ ĩgũrũ. Ũnene bũu bũkajũkia kaanya ka thirikarĩ irĩa ikwathana nandĩ, na bũtũme wendi bwa Mũrungu bũthithue ĩgũrũ na nthĩgũrũne. Nkuma ya Ũnene bwa Mũrungu nĩ ĩnjega. Kagiita gatĩ kũraaja, Ũnene bwa Mũrungu bũkaingĩria antũ ũbatu bwa kwĩthĩrwa na thirikarĩ ĩnjega. Bũkareta ngwatanĩro kĩrĩ antũ bonthe nthĩgũrũne.
Ũnene, no mwanka bwĩthĩrwe na mũnene. Jehova aathuurĩre Mũtaana waawe Jesũ Kristũ, ae Mũnene wa Ũnene Bwawe.
2. Nĩkĩ tontũ Jesũ arĩ Mũnene ũrĩa wagĩrĩte?
Mũtaana wa Mũrungu nĩwe ũkwagĩra kwaa Mũnene tontũ arĩ kĩao na nathithagia mantũ na njĩra ya waagĩru. (Johana 1:14) Kinya arĩna inya ya gũteethia antũ, tontũ akaatha nthĩgũrũ arĩ ĩgũrũ. Nyuma ya kũriũkua, naaitĩrie ĩgũrũ araeteera akarĩte nthĩ njarene ya ũrio ya Jehova. (Ahibirania 10:12, 13) Mũthiene, Mũrungu naamweere ũnene na arambĩrĩria kwathana.
3. Nĩ baaũ bakaathana amwe na Jesũ?
Gĩkundi gĩĩtagwa “baria atheru” gĩkaathana ĩgũrũ amwe na Jesũ. (Danieli 7:27) Atheru ba mbere kũthuurwa, baarĩ atũmwa ba Jesũ eetĩkua. Jehova nethĩrĩtwe akĩthuura arũme na aka eetĩkua bae atheru mwanka nandĩ. Kinya bo bariũkagua na mwĩrĩ jwa kĩrũndu o ta ũrĩa Jesũ aariũkĩrue.
Nĩ antũ bang’ana betaga ĩgũrũ? Jesũ aabetĩre “kooriithi kaniini.” (Luka 12:32) Na mũthiene bagakinya 144,000. Bakaatha nthĩgũrũ amwe na Jesũ.
4. Nĩatĩa gwakarĩkĩre rĩrĩa Jesũ aambĩrĩĩrie kwathana?
Ũnene bwa Mũrungu bwambĩrĩĩrie kwathana mwaka jwa 1914. * Ũntũ bwa mbere bũrĩa Jesũ aathithĩrie arĩkwaa Mũnene, nĩ kwarũkia Nkoma amwe na araĩka baawe nthĩgũrũne. Shaitani arathũũra mono na araambĩrĩĩria kũreta mathĩĩna jamaingĩ nthĩgũrũne yonthe. (Kugwurirwa 12:7-10, 12) Kuuma ĩgiita rĩu mĩnyamaaro niingĩĩte nthĩgũrũne. Ndwaa, mpara, mĩrimo ĩmĩĩ na ithingithia bia nthĩ nĩ bimwe bia “kimenyithia” kĩrĩa gĩkwonania Ũnene bwa Mũrungu bũrĩ akuĩ kwatha nthĩgũrũ yonthe.
5. Nĩ mantũ jarĩkũ Ũnene bwa Mũrungu bũkũũjũria?
Gũkũrũkĩĩra ngũgĩ ya gũtũmĩĩria nthĩgũrũne yonthe, Ũnene bwa Mũrungu nĩbũgwatithanĩtie ntundu ĩnene ya antũ, kuuma nthĩ cionthe. Antũ ba ũkiri mirioni inyiingĩ nĩbagwĩtĩkĩra kwathwa nĩ Jesũ. Ũnene bwa Mũrungu bũkabakaria rĩrĩa bũkathiria mũtaratara jũmũthũũku jwa mantũ jarĩa jarĩ nthĩgũrũne. Kwou, bonthe barĩa bakwenda gũteetheka nĩ Ũnene bwa Mũrungu no mwanka bairitane kwaa raia bakwathĩkĩra Jesũ.
Kagiitene ka miaka 1,000, Ũnene bwa Mũrungu bũkoojũria mworoto jwa Mũrungu jwa mbere kĩrĩ antũ. Nthĩgũrũ yonthe ĩgatwĩka paradiso. Mũthiene, Jesũ agacookeria Ĩthe Ũnene bwawe. (1 Akorintho 15:24-26) Kũrĩ muntũ wiijĩ ũũmba kwĩra nkuma ĩjĩ ya Ũnene bwa Mũrungu?
^ gic. 12 Weenda kwona nkũrũki ũrĩa Bibiria yaroretie bwĩgiĩ mwaka jwa 1914, tega karataci ka 215-218 kĩrĩ iuku Biblia Inafundisha Nini Hasa?
IRITANE NKŨRŨKI
NĨ BAAŨ BATHITHAGIA WENDI BWA JEHOVA NAARUA?
Nĩatĩa Akũũjĩ ba Jehova Babaanganagia Ngũgĩ Yaao ya Gũtũmĩĩria?
Tũthingataga ngerekano ĩrĩa Jesũ eekĩre rĩrĩa aarĩ nthĩgũrũne. Nĩ njĩra irĩkũ imwe cia gũtũmĩĩria?


text:
Mutongoria wa bururi Uhuru Kenyatta kuruta ihoya kuri mabururi mothe thiini wa thi guteithiriria bururi wa Somalia
Mutongoria wa bururi Uhuru Kenyatta niarutite ihoya kuri mabururi mothe thiini wa thi, guteithiriria bururi turigainie wa Somalia makiria ihinda-ini riri ugumiirwo ni king’uki kia ng’aragu. Akiariria kigomano kiria kirathii nambere bururi-ini wa Ngeretha kigie Somalia, President ningi niaugite Kenya ni ikurugama na bururi ucio oro hamwe na guteithiriria ahoi toro macoke Somalia na guteithiriria gwaka bururi wao.
Prime minister wa Ngeretha Teresa May augire ona gutuika Ngeretha ni inyitite itemi guteithiriria Somalia, uteithio makiria ni urabatarania kung’ethanira na ng’aragu, wagi wa ugitiri na ahoi toro.
The post Mutongoria wa bururi Uhuru Kenyatta kuruta ihoya kuri mabururi mothe thiini wa thi guteithiriria bururi wa Somalia appeared first on Mediamax Network Limited.
This post was syndicated from Mediamax Network Limited. Click here to read the full text on the original website.
Follow us on twitter @TodayKenya
Comments
Be the First to Comment!


text:
ITHOMO RĨA 13
Ndini Igeekwo Atĩa?
1. Hihi nĩ ndini ciothe njega?
Thĩinĩ wa ndini ciothe nĩ kũrĩ andũ a ngoro njega. Nĩ ũhoro mwega kũmenya atĩ Ngai nĩ onaga andũ acio na nĩ amarũmbũyagia. No ũndũ wa kĩeha nĩ atĩ, ndini nĩ ĩkoretwo ĩkĩhũthĩrũo gwĩka maũndũ moru. (2 Akorintho 4:3, 4; 11:13-15) Kũringana na mohoro kuuma kũndũ na kũndũ, ndini imwe nĩ ciĩingĩragia thĩinĩ wa ũtoi, njũragano ya kũniina ndũrĩrĩ, mbaara, na kũhũthĩra ciana ũũru. Maũndũ macio nĩ matũmaga andũ arĩa metĩkĩtie Ngai kũna makorũo na ihooru!—Thoma Mathayo 24:3-5, 11, 12.
Rĩrĩa ndini ya ma ĩragoocithia Ngai, ndini ya maheeni ĩkoragwo ĩkĩmũrakaria. Ĩrutanaga maũndũ matarĩ thĩinĩ wa Bibilia, hamwe na morutani ma maheeni megiĩ Ngai na megiĩ arĩa makuĩte. Ĩndĩ, Jehova endaga andũ mamenye ũhoro ũrĩa wa ma ũmũkoniĩ.—Thoma Kohelethu 9:5, 10; 1 Timotheo 2:3-5.
2. Ndini igeekwo atĩa?
Nĩ gĩkeno kũmenya atĩ, Ngai ndaheenagio nĩ ndini iria ciĩtuaga atĩ nĩ imwendete ĩndĩ kũna ciendete thĩ ya Shaitani. (Jakubu 4:4) Kiugo kĩa Ngai gĩtaga ndini ciothe cia maheeni “Babuloni ũrĩa Mũnene.” Babuloni rĩarĩ itũũra rĩa tene kũrĩa ndini ya maheeni yaambĩrĩirie thutha wa Kĩguũ kĩa hĩndĩ ya Nuhu. Ica ikuhĩ, Ngai ekũrehe hinahi mũico wa ndini ĩrĩa ya maheeni na ĩhinyagĩrĩria andũ.—Thoma Kũguũrĩrio 17:1, 2, 5, 16, 17; 18:8.
O na kũrĩ ũguo, Jehova ndariganĩirũo nĩ andũ a ngoro njega arĩa marĩ thĩinĩ wa ndini cia maheeni thĩinĩ wa thĩ yothe. Aramacokanĩrĩria na njĩra ya kũmaruta ũhoro ũrĩa wa ma.—Thoma Mika 4:2, 5.
3. Andũ a ngoro njega magĩrĩirũo gwĩka atĩa?
Jehova nĩ arũmbũyagia andũ arĩa mendete maũndũ mega na ma ma. Ameeraga moime thĩinĩ wa ndini ya maheeni. Andũ arĩa mendete Ngai nĩ mekaga mogarũrũku nĩguo mamũkenagie.—Thoma Kũguũrĩrio 18:4.
Hĩndĩ ya karine ya mbere, rĩrĩa andũ maarĩ a ngoro njega maahunjĩirio ũhoro ũrĩa mwega nĩ atũmwo, nĩ maaũiyũkirie na gĩkeno. Nĩ meerutire njĩra njerũ ya ũtũũro kuuma kũrĩ Jehova, njĩra ya gĩkeno, ĩrĩ na muoroto na kĩĩrĩgĩrĩro. Nĩ matũigĩire kĩonereria kĩega ũmũthĩ tondũ nĩ maaiyũkirie ũhoro ũrĩa mwega na njĩra ya kũiga Jehova mbere ũtũũro-inĩ wao.—Thoma 1 Athesalonike 1:8, 9; 2:13.
Jehova nĩ etĩkagĩra arĩa matiganaga na ndini ya maheeni, maingĩre thĩinĩ wa famĩlĩ ya athathaiya ake. Ũngĩtĩkĩra rĩĩtana rĩa wendo rĩa Jehova, nĩ ũgũtuĩka mũrata wake, ũingĩre thĩinĩ wa famĩlĩ njerũ ĩrĩ wendo ya athathaiya ake, na ũkaaheo muoyo wa tene na tene.—Thoma Mariko 10:29, 30; 2 Akorintho 6:17, 18.
4. Ngai akaarehe gĩkeno atĩa mabũrũri-inĩ mothe?
Ituĩro rĩrĩa rĩrooka rĩa ndini ya maheeni nĩ ũhoro mwega. Ituĩro rĩu rĩkeeheria ũhinyanĩrĩria thĩinĩ wa thĩ yothe. Ndini ya maheeni ndĩgacoka kũhĩtithia andũ na kũmagayũkania. Andũ othe magaakorũo na ũrũmwe thĩinĩ wa ũthathaiya wa Ngai ũrĩa ũmwe wa ma.—Thoma Kũguũrĩrio 18:20, 21; 21:3, 4.
Wĩrute Makĩria
Bibilia Ĩrutanaga Atĩa Kũna?
Ũthathaiya Ũrĩa Ngai Etĩkĩraga
Wĩrute maũndũ matandatũ marĩa monanagia arĩa mathathayagia Ngai ũrĩa wa ma.
Bibilia Ĩrutanaga Atĩa Kũna?
Rũmia Ũthathaiya Ũrĩa wa Ma
Nĩ moritũ marĩkũ ũngĩcemania namo rĩrĩa ũrataarĩria andũ angĩ wĩtĩkio waku? Ũngĩka ũguo atĩa ũtekũmarakaria?


text:
1Rûrû i ru rûrîîyo rwa Yiesû Kîrîstû wa mûciî wa Ndaundi, wa rûciaro rwa Îburaîmu. 2Îburaîmu aarî îthe wa Isaka. Isaka aarî îthe wa Njakubu, na Njakubu aarî îthe wa Njunda na aruagina. 3Njunda aarî îthe wa Peres na Sera (gina wao eetagwa Tamari). Peres aarî îthe wa Esroni, na Esroni aarî îthe wa Aramu. 4Aramu aarî îthe wa Aminandabu, na Aminandabu aarî îthe wa Naasoni. Naasoni aarî îthe wa Sarimoni, 5na Sarimoni aarî îthe wa Mboas, (gina eetagwa Raabu). Mboas aarî îthe wa Obendi (gina eetagwa Ruthu). Obendi aarî îthe wa Njesii. 6Njesii aarî îthe wa Mûnene Ndaundi. Ndaundi baaciara Soromoni barî na mûka wa muntû eetagwa Uria. 7Soromoni aatuîka îthe wa Reoboamu, na Reoboamu aatuîka îthe wa Abiya. Abiya aarî îthe wa Asa, 8na Asa aarî îthe wa Njospati, na Njospati aarî îthe wa Njoramu. Njoramu aarî îthe wa Usia. 9Usia aarî îthe wa Njothamu, na Njothamu aarî îthe wa Aasi. Na Aasi aarî îthe wa Esekia, 10na Esekia aarî îthe wa Manase, îthe wa Amoni. Amoni aarî îthe wa Njosia. 11Njosia aaciara Njekonia na aruagina warîra Aisiraeri barî akubî kûthaamîrua Mbabironi. 12Barî Mbabironi, Njekonia aaciara Ciateeri, îthe wa Cerubabeeri. 13Cerubabeeri aarî îthe wa Abiûndi, na Abiûndi aarî îthe wa Eriakimu ûra aarî îthe wa Asoori. 14Asoori aarî îthe wa Sandoko ûra aarî îthe wa Akimû, îthe wa Eriundi. 15Eriundi aarî îthe wa Eriasa ûra aarî îthe wa Mathani, îthe wa Njakubu. 16Njakubu aarî îthe wa Njosebu, mûrûme wa Maria gina wa Yiesû Kîrîstû. 17Kwoogu cionthe ciarî nciarwa îkûmi na inya, kuuma kîrî Îburaîmu mwanka kîrî Ndaundi. Na kuuma kîrî Ndaundi mwanka rîra baathaamîîrue Mbabironi, wana cio ciarî nciarwa îkûmi na inya. Na kuuma bakûthaamîrua Mbabironi mwanka rîra Kîrîstû aaciarirwe, wana cio ciarî nciarwa îkûmi na inya. 18Gûciarwa kwa Yiesû Kîrîstû gwakari ûûgû. Gina, Maria, agîkeethagua i Njosebu mbere ya bagûrana ooneka akamatîîte nda ya Kîrundu Ûmûtheru. 19N'ûntû Njosebu aarî muntû ûmwagîru aathûgaania gûtiga Maria na witho n'ûntû ateendaga kûmwira îgi. 20Njosebu waakîthûgaanagîria mantû mamu, aaroota mûraîka wa Mwathani akîaragia n'we akîmwîraga, "Njosebu wa mûciî wa Ndaundi, ûtikeegue ûguaya bwa kûthûkia Maria arî mwekûrû waku, n'ûntû nda înu arî n'yo n'ya Kîrundu Ûmûtheru. 21Agaaciara kaana ga kaîyî ûgeete Yiesû, n'ûntû n'we akoonokia antû baume meeyiani." 22Mantû mamu monthe maakarire ûgu kaingo mantû mara maariirue i Mwathani gûkûrûkîîra kanyuani ga kîroria maûyûra, rîra augire, 23"Mwana wa mwarî akaagîa nda aciare kaana ga kaîyî geetwe Imanueri." (Riîtwa rîru rîgîtaûrwa i ta kuuga 'Ngai arî amwe naati'.) 24Rîra Njosebu aûkire torooni, aarûtha wabûra mûraîka wa Mwathani aamwîrîîte. Aathûkia Maria arî mwekûrû wake. 25Njosebu ataamaama na mwekûrû wake mwanka aamba aaciara kaana ga kaîyî, ageeta Yiesû.
Copyrighted Material
Learn More


text:
JW LIBRARY
Iria Wanahingũra—Android
JW Library nĩ ĩririkanaga icunjĩ iria wathoma na mĩrango ya Bibilia. Ũndũ ũcio no ũgũteithie, kwa ngerekano, gũthiĩ harĩ rĩandĩko ũgũthomete hau thutha.
Rũmĩrĩra maũndũ maya nĩgetha ũhũthĩre gacunjĩ ka iria wanahingũra:
Coka harĩ Iria Wanahingũra
Tharia Iria Wanahingũra
Coka harĩ Iria Wanahingũra
Hutia mbatoni ya Iria Wanahingũra nĩguo wone maandĩko na icunjĩ iria wĩrĩgĩte gũthoma. Hutia rĩandĩko kana gicunjĩ harĩ macio marĩ ho nĩguo ũrĩhingũre.
Tharia Iria Wanahingũra
Hutia mbatoni ya Iria Wanahingũra nĩguo wone iria ciothe irĩ. Hihinya mbatoni ya Tharia niguo ciothe ciehere.
Maũndũ maya marutirũo Mĩĩ 2014 thĩinĩ wa JW Library 1.2, ĩrĩa ĩhũthagĩra Android 2.3 kana ĩngĩ njerũ gũkĩra ĩyo. Angĩkorũo ndũrona maũndũ maya twageta, ũkũũrio ũrũmĩrĩrĩre ũtaaro ũrĩa ũrĩ thĩinĩ wa gĩcunjĩ kĩa “Ambĩrĩria Kũhũthĩra JW Library—Android,” rungu rwa Gĩa na Maũndũ ma Ica Ikuhĩ..


text:
KĨTHOOMO KĨA 3
Nkuma Ĩjega rĩ, Nĩ Mma Yuumĩte Kĩrĩ Mũrungu?
1. Nũũ Mũtuungi wa Bibiria?
Nkuma ĩnjega atĩ, antũ bagatũũra kenya na kenya nthĩgũrũne nĩandĩkĩtwe Bibiriene. (Zaburi 37:29) Bibiria ĩĩthagĩrwa na mauku 66. Mũrungu aatumĩĩre antũarũme eetĩkĩkua ta 40 kũmĩandĩka. Mauku ja mbere jatano jaandĩkĩrwe nĩ Musa gĩntũ ta mĩaka 3,500 ĩmĩthiru. Iuku rĩa mũthia rĩandĩkĩrwe nĩ mũtũmwa Johana nkũrũki ya mĩaka 1,900 ĩmĩthiru. Nĩ mathũgaanio jaaũ aandĩki ba Bibiria baandĩkĩre? Mũrungu aaranagĩria na aandĩki ba Bibiria gũkũrũkĩĩra kĩrundu kĩawe gĩkĩtheru. (2 Samweli 23:2) Baandĩkĩre mathũgaanio ja Mũrungu, ĩndĩ tĩ jaao bongwa. Kwou, Jehova nĩwe Mũtuungi wa Bibiria.
2. Nĩatĩa tũũmba kũmenya Bibiria nĩ ya mma?
Tũmenyaga Bibiria yuumĩte kĩrĩ Mũrungu tontũ nĩroragia mantũ ja kagiita keejĩte ĩtĩkũatia kinya aniini. Gũtĩ muntũ ũũmba kũthithia ũu. (Joshua 23:14) Nĩ Mũrungu Mweneinya Yonthe akĩ ũũmba kũroria atĩkũatia, ĩgiita rĩrĩa rĩĩjĩte rĩa antũ.
Twĩrĩgagĩĩra iuku riumĩte kĩrĩ Mũrungu rĩthĩrwe rĩrĩ rĩa mwanya, na nĩu Bibiria ĩkari. Bibiria mbirioni inyiingĩ nĩiritĩtwe na mĩgambo ĩmiingĩ. Kinya kethĩra Bibiria nĩ iuku rĩa karaaja, nĩrĩgwatanagĩra na sayanci ya mma. Aandĩki baayo bonthe 40 baandĩkĩre mantũ jagwatanĩrĩte. * Nkũrũki, Bibiria nĩyoonanagia bwega wendo bwa Mũrungu, na ĩrĩna inya ya kũgarũra mũtũũrĩre jwa antũ na njĩra ĩnjega. Mantũ jaja nĩjatũmaga antũ mirioni inyiingĩ beetĩkia Bibiria nĩ Rũteto rwa Mũrungu.
3. Bibiria ĩrĩna mantũ jarĩkũ?
Nkuma ĩmwe ĩnjega ĩrĩa ĩrĩ Bibiriene nĩ atĩ, Mũrungu arĩna mworoto jwa wendo kĩrĩ antũ. Maandĩko nĩjataaragĩria ũrĩa muntũ aatere kaanya gakeega ka gũtũũra paradiso nthĩgũrũne, na ũrĩa mũthiene paradiso ĩu ĩgacookua.
Rũteto rwa Mũrungu kinya rũrĩna mawaatho, mooritani na kĩrĩra. Nkũrũki, Bibiria nĩyoonanagia ũrĩa Mũrungu aathithaĩria antũ karaaja—mantũ jau ja karaaja nĩjaumbũraga ũrĩa Mũrungu akari. Kwou, Bibiria nĩtũteethagia kũmenya Mũrungu. Nĩritanaga ũrĩa ũũmba kwaa mũcoore waawe.
4. Nĩatĩa ũũmba gũciũkĩrwa nĩ Bibiria?
Iuku rĩrĩ rĩgagũteethia gũciũkĩrwa nĩ Bibiria, rĩgĩtumagĩra njĩra ĩrĩa Jesũ aatumagĩra. Oonanagia ĩandĩko rĩmwe gwĩta rĩngĩ, na agataarĩria “mantu ja Murungu jaria jaandiki.”
Nkuma ĩnjega kuuma kĩrĩ Mũrungu nĩretaga kũgwĩrua mono. Ĩndĩ antũ bamwe nĩbamĩregaga na bangĩ nĩbathũũragua nĩyo. Menya uunĩka nkoro. Wĩrĩgĩĩro bwaku bwa kũgwĩrĩrua mwoyo jwa kenya na kenya bũrĩĩrĩgĩĩra, gwĩta gwaku na mbere kũmenya Mũrungu.
^ gic. 7 Tega iuku Kitabu kwa Ajili ya Watu Wote.


text:
“Rĩragai Hamwe na Arĩa Mararĩra”
“Ĩkĩranagai hinya na mwakanage mũndũ na ũrĩa ũngĩ.”—1 THES. 5:11.
1, 2. Twagĩrĩirũo kwarĩrĩria ũrĩa tũngĩũmĩrĩria arĩa makuĩrĩirũo nĩkĩ? (Rora mbica kĩambĩrĩria-inĩ gĩa gĩcunjĩ gĩkĩ.)
MWARĨ WA ITHE WITŨ ũmwe wĩtagwo Susi oigire ũũ: “Thutha wa gũkuĩrũo nĩ mũriũ witũ, twaiguire ruo rũnene mũno kwa ihinda rĩa hakuhĩ mwaka ũmwe.” Nake Mũkristiano ũngĩ wakuĩrĩirũo nĩ mũtumia wake, oigaga atĩ aiguire “ruo atangĩhota gũtaarĩria.” Ũndũ wa kĩeha nĩ atĩ, andũ angĩ aingĩ nĩ macemanagia na ruo ta rũu. Kwahoteka andũ aingĩ thĩinĩ wa kĩũngano gĩa Gĩkristiano matierĩgagĩrĩra endwa ao makue mũtabarĩre-inĩ ũyũ. Ũngĩkorũo wanakuĩrũo nĩ mũndũ wendete, kana nĩ ũĩ mũndũ ũngĩ ũkuĩrĩirũo, no wĩyũrie, ‘Arĩa maracakaya mangĩteithio atĩa kũhiũrania na ruo rwao?’
2 Kwahoteka wanaigua gũkĩrũo atĩ ihinda nĩ rĩteithagia mũndũ kũhona. No rĩrĩ, hihi ihinda rĩo rĩene nĩrĩo rĩteithagia kũhonia ngoro ĩthuthĩkĩte? Mũtumia ũmwe wa ndigwa oigire ũũ: “Nĩ nyonete atĩ maũndũ marĩa mũndũ ekaga na mahinda make nĩmo mamũteithagia kũhona.” O ta kĩronda, ruo rwa ngoro no rũthiĩ rũthirĩte o kahora rũngĩrũmbũiyo na njĩra njega. Nĩ kĩĩ kĩngĩteithia arĩa makuĩrĩirũo kũhonia ruo rwao rwa ngoro?
JEHOVA NĨ “NGAI ŨRĨA ŨMAGĨRĨRIA ANDŨ MAŨNDŨ-INĨ MOTHE”
3, 4. Tũngĩkorũo na ma nĩkĩ atĩ Jehova nĩ ataũkagĩrũo atĩ mũndũ ũracakaya nĩ abataraga kũũmĩrĩrio?
3 Hatarĩ nganja, kĩhumo kĩrĩa kĩnene gĩa kũũmanĩrĩria nĩ Jehova, Ithe witũ wa igũrũ ũrĩ tha. (Thoma 2 Akorintho 1:3, 4.) Jehova, ũrĩa ũkoragwo na tha mũno, aaheire andũ ake ũũma ũyũ: “Niĩ-rĩ, nĩ niĩ ũrĩa ũkũhoragĩria.”—Isa. 51:12; Thab. 119:50, 52, 76.
4 Ithe witũ ũrĩ tha nyingĩ nĩ aiguire ruo rwa gũkuĩrũo nĩ andũ eendete ta Iburahimu, Isaaka, Jakubu, Musa, na Mũthamaki Daudi. (Ndar. 12:6-8; Mat. 22:31, 32; Atũm. 13:22) Kiugo kĩa Ngai gĩtũheaga ũũma atĩ Jehova nĩ eriragĩria mũno ihinda rĩrĩa agacokia andũ acio muoyo rĩngĩ. (Ayub. 14:14, 15) Magaakorũo na gĩkeno na marĩ na ũgima mwega wa mwĩrĩ. Ningĩ ririkana atĩ Mũriũ wa Ngai ũrĩa eendete mũno—o ũrĩa “aakenaga” nĩwe—nĩ aakuire gĩkuũ kĩa ruo. (Thim. 8:22, 30) Gũtirĩ ciugo ingĩhota gũtaarĩria ruo rũrĩa Jehova aaiguire.—Joh. 5:20; 10:17.
5, 6. Tũngĩũmĩrĩrio atĩa nĩ Jehova?
5 No tũkorũo na ma biũ atĩ Jehova nĩ arĩtũteithagia. Kwoguo, tũtiagĩrĩirũo nĩ gwĩtigĩra kũmũitũrũrĩra ngoro citũ kũgerera mahoya ũhoro-inĩ wĩgiĩ kĩeha kĩrĩa tũrĩ nakĩo. Nĩ ũndũ wa kũũmĩrĩria mũno kũmenya atĩ Jehova nĩ ataũkagĩrũo nĩ ruo rwitũ na agatũũmĩrĩria rĩrĩa tũraigua tũkĩbatara mũno kũũmĩrĩrio. No ekaga ũguo atĩa?
6 Njĩra ĩmwe Ngai atũteithagia nayo nĩ ‘gũtũũmĩrĩria kũgerera Roho Mũtheru.’ (Atũm. 9:31, The Bible in Gĩkũyũ) Roho wa Ngai nĩ ũtũũmagĩrĩria mũno. Jesu eeranĩire atĩ Ithe ũrĩa ũrĩ igũrũ nĩ arĩheaga “roho mũtheru arĩa mamũhoyaga.” (Luk. 11:13) Susi ũrĩa ũkũgwetetwo hau kĩambĩrĩria-inĩ oigaga ũũ: “Nĩ kwarĩ na maita maingĩ twaturagia maru na tũgathaitha Jehova atũũmĩrĩrie. Hĩndĩ ciothe twahoya, thayũ wa Ngai nĩ wagitagĩra ngoro na meciria maitũ.”—Thoma Afilipi 4:6, 7.
JESU NĨ MŨTHĨNJĨRI-NGAI-MŨNENE ŨRĨ THA
7, 8. Tũngĩkorũo na ma atĩa atĩ Jesu nĩ arĩtũmagĩrĩria?
7 Tha cia Jehova cionanirio na njĩra nginyanĩru kũgerera ciugo na ciĩko cia Jesu, Mũrũ wake ũrĩ tha, rĩrĩa aarĩ gũkũ thĩ. (Joh. 5:19) Jesu aatũmirũo kũũmĩrĩria “arĩa athuthĩku ngoro,” na “arĩa othe me na kĩeha.” (Isa. 61:1, 2; Luk. 4:17-21) Nĩ ũndũ ũcio, aakoragwo na tha mũno, ũguo nĩ kuuga nĩ aataũkagĩrũo nĩ mathĩna marĩa andũ maageragĩra, na aarĩ na wendi wa kuuma ngoro wa kũmehereria mathĩna macio.—Ahib. 2:17.
8 Hatarĩ nganja, Jesu arĩ mũnini nĩ aahiũranagia na gũkuĩrũo nĩ andũ a famĩlĩ o hamwe na andũ angĩ arĩa oĩ. Kuonekaga ta Jusufu ũrĩa warĩ ithe mũmũreri aakuire Jesu arĩ o mũndũ mũnini. * Ta hũũra mbica Jesu ũrĩa wakoragwo na tha, hihi arĩ mĩaka-inĩ yake ya ũtinĩnja kana atakinyĩtie mĩaka 25, akĩhiũrania na kĩeha gĩake, o hamwe na kĩa nyina, na kĩa aarĩ na ariũ a nyina.
9. Jesu onanirie tha atĩa rĩrĩa Lazaro aakuire?
9 Rĩrĩa Jesu aambĩrĩirie ũtungata wake, onanagia ũtaũku mũnene mũno na tha. Kwa ngerekano ta wĩcirie rĩrĩa Lazaro mũrata wake aakuire. O na gũtuĩka nĩ aamenyaga atĩ nĩ angĩariũkirie Lazaro, nĩ aaiguire ruo rwa kĩeha kĩrĩa Mariamu na Maritha maarĩ nakĩo. Aahutirio nĩ ũndũ ũcio nginya agĩita maithori.—Joh. 11:33-36.
10. Tũngĩkorũo na ma nĩkĩ atĩ o na mahinda maya Jesu no akoragwo na tha?
10 Ciugo cia Jesu cia kuonania tha rĩrĩa aarĩ gũkũ thĩ na kũũmĩrĩria arĩa angĩ cingĩtũteithia atĩa mahinda-inĩ maya? Maandĩko matũheaga ũũma atĩ “Jesu Kristo atũũraga arĩ o we ira na ũmũthĩ, na tene na tene.” (Ahib. 13:8) Tondũ arĩ “Mũtongoria Ũrĩa Mũnene wa muoyo” nĩ ataũkagĩrũo ũrĩa mũndũ aiguaga rĩrĩa aracakaya, “nĩ ahotaga gũteithia arĩa maragerio.” (Atũm. 3:15; Ahib. 2:10, 18) Nĩ ũndũ ũcio, no tũkorũo na ma atĩ o na rĩu Kristo nĩ ahutagio nĩ ruo rwa andũ arĩa angĩ, agataũkĩrũo nĩ kĩeha kĩao, na akamomĩrĩria ‘hĩndĩ ĩrĩa marabatara.’—Thoma Ahibirania 4:15, 16.
“KŨMĨRĨRIO NĨ MAANDĨKO”
11. Nĩ maandĩko marĩkũ makũũmagĩrĩria na njĩra nene?
11 Maandĩko marĩa mataarĩirie ũhoro wa kĩeha kĩnene kĩrĩa Jesu aaiguire rĩrĩa Lazaro aakuire nĩ mamwe ma Maandĩko maingĩ ma gũtũũmĩrĩria marĩa makoragwo Kiugo-inĩ kĩa Ngai kĩrĩa gĩtũũmagĩrĩria. Na ti ũndũ wa kũgegania tondũ “maũndũ mothe marĩa maandĩkirũo tene maandĩkirũo marĩ ma gũtũruta, nĩ getha kũgerera ũkirĩrĩria witũ na kũgerera kũmĩrĩrio nĩ Maandĩko tũgĩe na kĩĩrĩgĩrĩro.” (Rom. 15:4) Ũngĩkorũo ũgĩcakaya, o nawe no ũmĩrĩrio nĩ maandĩko ta maya:
“Jehova nĩakoragwo hakuhĩ na arĩa athuthĩku ngoro; acio maherete roho-rĩ, agakĩmahonokia.”—Thab. 34:18, 19.
“Rĩrĩa nyingĩhĩirũo thĩinĩ wakwa nĩ mĩtangĩko ũhoreria waku [Jehova] nĩguo ũngenagia ngoro.”—Thab. 94:19.
“Mwathani witũ Jesu Kristo we mwene o na Ngai Ithe witũ, o we watwendire na ũtũũraga atũũmagĩrĩria na agatũhe kĩĩrĩgĩrĩro kĩega kũgerera ũtugi mũnene, aromũũmĩrĩria na atũme mwĩhande.”—2 Thes. 2:16, 17. *
KĨŨNGANO NĨ GĨTŨŨMAGĨRĨRIA NA NJĨRA NENE
12. Njĩra ĩmwe ya bata tũngĩũmĩrĩria arĩa angĩ nayo nĩ ĩrĩkũ?
12 Kĩhumo kĩngĩ gĩa kũũmĩrĩria arĩa maracakaya nĩ kĩũngano gĩa Gĩkristiano. (Thoma 1 Athesalonike 5:11) Ũngĩũmĩrĩria atĩa arĩa marĩ na “roho mũthuthĩku”? (Thim. 17:22) Ririkanaga atĩ nĩ kũrĩ “hĩndĩ ya gũkira ki, o na hĩndĩ ya kwaria.” (Koh. 3:7) Mũtumia ũmwe wa ndigwa wĩtagwo Dalene ataaragĩria ũũ: “Arĩa makuĩrĩirũo nĩ mabataraga kwĩyaria ũrĩa maraigua na ũrĩa mareciria. Nĩ ũndũ ũcio, ũndũ ũrĩa wa bata mũno ũngĩkĩra mũndũ ũrĩa ũkuĩrĩirũo nĩ kũmũthikĩrĩria ũtekũrenga mĩario yake.” Junia, ũrĩa mũrũ wa nyina eeyũragire, ongereire ũũ: “O na gũtuĩka no wage gũtaũkĩrũo biũ nĩ kĩeha kĩao, ũndũ ũrĩa wa bata nĩ atĩ nĩ ũrenda gũtaũkĩrũo nĩ ũrĩa maraigua.”
13. Nĩ ũndũ ũrĩkũ twagĩrĩirũo nĩ kũririkana wĩgiĩ gũcakaya?
13 Ningĩ ririkana atĩ andũ othe maticakayaga na makonania kĩeha na njĩra ihaanaine. Rĩmwe, ngoro ya mũndũ noyo tu ĩtaũkagĩrũo nĩ ruo rũrĩa arĩ naruo na no ũkorũo ũrĩ ũndũ mũritũ harĩ we kwĩitũrũra ũrĩa araigua ngoro thĩinĩ. Kiugo kĩa Ngai kiugaga ũũ: “Nĩ ngoro ĩĩmenyagĩra [ruo rũrĩa ĩĩ naruo], o na gĩkeno-inĩ kĩayo gũtirĩ mũgeni ũngĩĩĩkĩra ho.” (Thim. 14:10) O na rĩrĩa mũndũ ataarĩria ũrĩa araigua, ti hĩndĩ ciothe ũkoragwo ũrĩ ũndũ mũhũthũ harĩ arĩa angĩ gũtaũkĩrũo nĩ ũrĩa arageria kuuga.
14. Tũngĩruta kũ ciugo cia kũũmĩrĩria arĩa maracakaya?
14 Nĩ ũndũ ũcio, ti ũndũ mũhũthũ mũndũ kũmenya ũrĩa angĩra mũndũ ũrĩ na kĩeha kĩingĩ. O na kũrĩ ũguo Bibilia yugaga atĩ, “rũrĩmĩ rũa mũndũ mũũgĩ nĩrũrehage ũgima.” (Thim. 12:18) Aingĩ nĩ monete maũndũ mangĩhũthĩra kũũmĩrĩria arĩa angĩ thĩinĩ wa broshua ya Rĩrĩa Mũndũ Wendete Akua. * No kaingĩ, ũndũ ũrĩa wa bata mũno ũngĩka nĩ ‘kũrĩraga hamwe na arĩa mararĩra.’ (Rom. 12:15) Gaby ũrĩa mũthuri wake aakuire, oigaga ũũ: “Maithori matuĩkĩte rũthiomi rwa ngoro yakwa. Nĩkĩo njiguaga ndomĩrĩrio na gĩkĩro kĩna rĩrĩa arata marĩra hamwe na niĩ. Ihinda-inĩ ta rĩu ndiguaga ndĩ nyiki kĩeha-inĩ gĩakwa.”
15. Tũngĩũmĩrĩria arĩa angĩ atĩa angĩkorũo nĩ tũraigua hinya kwaria nao ĩmwe kwa ĩmwe? (Ningĩ rora gathandũkũ karĩ na kĩongo “Ciugo cia Kũũmĩrĩria.”)
15 Angĩkorũo nĩ ũraritũhĩrũo nĩ kwaria na mũndũ ĩmwe kwa ĩmwe, no ũkorũo ũrĩ ũndũ mũhũthũ kũmũũmĩrĩria kũgerera kũmũtũmĩra kandi ya kũmuonia nĩ ũraigua tha, e-mail, ndũmĩrĩri nguhĩ ya thimũ, kana marũa. No wandĩke ciugo nini cia rĩandĩko rĩa kũmũũmĩrĩria, kana ngumo njega cia mũndũ ũcio ũkuĩte iria ũririkanaga, kana ũmũtaarĩrie ũndũ mwega ũririkanaga. Junia oigaga ũũ: “Kwamũkĩra ndũmĩrĩri nguhĩ ya gwĩkĩra ngoro kana kũnyitwo ũgeni nĩ Akristiano arĩa angĩ ngorũo hamwe nao nĩ kũndeithagia mũno ũndũ nginya itangĩhota gũtaarĩria. Maũndũ macio matũmaga njigue nyendetwo na ngĩrũmbũiyo.”
16. Njĩra ĩmwe njega ya kũũmĩrĩria mũndũ ũngĩ nĩ ĩrĩkũ?
16 Ndũkanahũthie bata wa kũhoera kana kũhoya hamwe na Mũkristiano ũkuĩrĩirũo. O na ũngĩkorũo ũrĩ ũndũ mũritũ gũtaarĩria maũndũ marĩa ũreciria na njĩra ya mahoya mahinda-inĩ ta macio ma kĩeha, gũthaithana kuuma ngoro nĩ ũndũ wake, o na angĩkorũo ũgwĩka ũguo ũgĩitaga maithori na ũtekũhota kwaria wega biũ, no gwĩkĩre hinya mũno ũrĩa ũracakaya. Dalene ataaragĩria ũũ: “Rĩmwe rĩrĩa aarĩ a Ithe witũ moka kũnyũmĩrĩria nĩ ndĩmoragia kana no mende kũhoya. Kaingĩ makĩambĩrĩria kũhoya nĩ maritũhagĩrũo kwaria, no o hĩndĩ, maria ciugo cigana ũna, mũgambo wao nĩ ũgĩaga hinya na makahoya mahoya ma kuuma ngoro. Wĩtĩkio wakwa nĩ wĩkĩragwo hinya mũno nĩ wĩtĩkio wao mũrũmu, wendo wao, na ũrĩa manũmbũyagia.”
THIĨ NA MBERE KŨŨMANAGĨRĨRIA
17-19. Nĩkĩ nĩ harĩ bata wa gũthiĩ na mbere kũũmanĩrĩria?
17 Andũ macakayaga na njĩra itiganĩte na moyaga ihinda rĩtiganĩte rĩa gũcakaya. Nĩ ũndũ ũcio, ndũkonekage o thikũ cia mbere tu rĩrĩa arata aingĩ na andũ a famĩlĩ marĩ kuo, no thiaga kuo nginya mĩeri ĩrĩa ĩkũrũmĩrĩra rĩrĩa andũ arĩa angĩ macokerera maũndũ mao ma o mũthenya. “Mũrata wa mũndũ amwendaga o hingo ciothe; aciaragwo atuĩke mũrũ wa nyina hingo ya mĩnyamaro.” (Thim. 17:17) Akristiano arĩa angĩ no makorũo marĩ kĩhumo kĩnene gĩa kũũmĩrĩria mũndũ ihinda rĩrĩa rĩothe egũkorũo agĩcakaya.—Thoma 1 Athesalonike 3:7.
18 Ririkana atĩ arĩa makuĩrĩirũo no macokererũo nĩ kĩeha rĩmwe hihi ta maririkana mũthenya ũrĩa maahikanirie, maigua nyĩmbo cia mũthemba mũna, mona mbica, maigua mũnungo kana mũgambo mũna, kana magĩka ũndũ mũna, o na kana gwakinya mahinda mamwe ma mwaka. Maũndũ maingĩ marĩa ũrĩa ũkuĩrĩirũo ekaga arĩ wika rita rĩa mbere thutha wa gũkuĩrũo ta gũthiĩ igomano kana Kĩririkano no matũme aigue ruo mũno. Mũrũ wa Ithe witũ ũmwe ataaragĩria ũũ: “Thutha wa mũtumia wakwa gũkua, nderĩgagĩrĩra mũthenya wa kũririkana mũthenya ũrĩa twahikanirie ũkorũo ũrĩ wa kĩeha kĩnene na ndwarĩ ũndũ mũhũthũ. No aarĩ na ariũ a Ithe witũ maigana ũna nĩ maabangire tũcemanie hamwe na arata akwa a hakuhĩ nĩguo ndigakorũo ndĩ nyiki.”
19 No ririkana atĩ arĩa makuĩrĩirũo matibataraga kũũmĩrĩrio o mahinda-inĩ mamwe ma mwanya. Junia ataaragĩria ũũ: “Kaingĩ, gũteithio na gũkorũo hamwe na arĩa angĩ o na rĩrĩa gũtarĩ na ũndũ wa mwanya ũraririkanwo, no gũkorũo kũrĩ ũndũ mwega mũno. Mahinda ta macio o na matabangĩirũo makoragwo marĩ ma bata mũno na mũndũ nĩ aiguaga omĩrĩirio.” Nĩ ma tũtingĩhota kweheria biũ kĩeha kĩrĩa kiumanaga na gũkuĩrũo kana gũthinga ithenya rĩa ũrĩa ũkuĩte, ĩndĩ no tũũmĩrĩrie ũrĩa ũkuĩrĩirũo na njĩra ya kuoya makinya ma kũmũteithĩrĩria. (1 Joh. 3:18) Gaby oigaga ũũ: “Nĩ njokagĩria Jehova ngatho mũno nĩ ũndũ wa athuri a kĩũngano arĩa manyendete na mataandiganĩirie ihinda-inĩ rĩu rĩothe iritũ. Nĩ mandeithĩtie ngaigua Jehova anyitĩte na moko make marĩ wendo.”
20. Nĩkĩ ciĩranĩro cia Jehova nĩ itũmagĩrĩria mũno?
20 Nĩ ũndũ wa gwĩkĩra ngoro mũno kũmenya atĩ Jehova, Ngai ũrĩa ũmanagĩrĩria, nĩ akeheria kĩeha gĩothe na atũũmĩrĩrie tene na tene rĩrĩa “arĩa othe marĩ thĩinĩ wa mbĩrĩra makaigua mũgambo wake na moime kuo.” (Joh. 5:28, 29) Ngai eranĩire atĩ ‘gĩkuũ nĩ kũng’aria agakĩng’aria akĩniine biũ tene na tene, ningĩ Mwathani Jehova nĩakagiria maithori mothiũ mothe.’ (Isa. 25:8) Thutha ũcio, handũ ha ‘kũrĩraga hamwe na arĩa mararĩra,’ andũ othe thĩinĩ wa thĩ ‘magakenaga hamwe na arĩa marakena.’—Rom. 12:15.
^ kĩb. 8 Riita rĩa mũico Jusufu kũgwetwo Bibilia-inĩ nĩ rĩrĩa Jesu aarĩ na mĩaka 12. Rĩrĩa Jesu aaringire kĩama gĩake kĩa mbere akĩgarũra maĩ magĩtuĩka ndibei, Jusufu ndaagwetirũo handũ hĩndĩ ĩyo kana thutha ũcio. Rĩrĩa Jesu aarĩ mũtĩ-inĩ wa kũnyarirĩrũo aaheire mũtũmwo Johana wĩra wa kũrũmbũiya nyina, Mariamu, na kwahoteka ndangĩekire ũguo korũo Jusufu aarĩ o muoyo.—Joh. 19:26, 27.
^ kĩb. 24 Maandĩko mangĩ momagĩrĩria andũ aingĩ nĩ Thaburi 20:1, 2; 31:7; 38:8, 9, 15; 55:22; 121:1, 2; Isaia 57:15; 66:13; Afilipi 4:13; na 1 Petero 5:7.
^ kĩb. 14 Ningĩ rora gĩcunjĩ kĩrĩ na kĩongo “Wafariji Waliofiwa kama Yesu Alivyofanya” ngathĩti-inĩ ya Mnara wa Mlinzi ya Novemba 1, 2010.


text:
ITHOMO RĨA 10
Ũngĩkũũrana Ũthathaiya wa ma Atĩa?
1. Hihi ndini ya ma no ĩmwe?
Jesu aarutire arũmĩrĩri ake ndini o ĩmwe tu, ndini ĩrĩa ya ma. Ĩtariĩ ta barabara yerekeire muoyo-inĩ wa tene na tene. Jesu oigire atĩ: “Arĩa mamĩonaga nĩ anyinyi.” (Mathayo 7:14) Ngai etĩkagĩra ũthathaiya ũrĩa tu ũtongoragio nĩ Kiugo gĩake kĩa ma. Athathaiya othe a ma makoragwo na ũrũmwe wĩtĩkio-inĩ ũmwe.—Thoma Johana 4:23, 24; 14:6; Aefeso 4:4, 5.
2. Jesu oigire atĩa ũhoro-inĩ wĩgiĩ Akristiano a maheeni?
Jesu nĩ aarutire mũkaana atĩ anabii a maheeni nĩ mangĩgaathũkia Ũkristiano. Monekaga ta arĩ athathaiya a ma. Moigaga atĩ makanitha mao nĩ ma Gĩkristiano. Ĩndĩ no ũhote gũkũũrana andũ ta acio nĩ ũndũ wa mĩthiĩre yao. Na njĩra ĩrĩkũ? No ũthathaiya wa ma wiki ũkoragwo na Akristiano matarĩ na ũhinga na marĩ na ngumo na mĩthiĩre ĩrĩa yagĩrĩire.—Thoma Mathayo 7:13-23.
3. Ũngĩkũũrana athathaiya a ma atĩa?
Wĩcirie ũhoro wa marũũri maya matano mangĩgũteithia kũmakũũrana:
Athathaiya a ma nĩ matĩĩte Kiugo kĩa Ngai Bibilia. Merutanagĩria gũtũũra kũringana na motaaro mayo. Kwoguo ndini ya ma nĩ ĩĩkũũranĩte kuuma kũrĩ ndini iria itongoragio nĩ morutani ma andũ. (Mathayo 15:7-9) Athathaiya a ma matũũraga kũringana na ũrĩa marutanaga.—Thoma Johana 17:17; 2 Timotheo 3:16, 17.
Arũmĩrĩri a ma a Jesu nĩ matĩĩte rĩĩtwa rĩa Ngai, Jehova. Jesu nĩ aatĩĩte rĩĩtwa rĩa Ngai na njĩra ya kũrĩmenyithania. Nĩ aateithirie andũ kũmenya Ngai na akĩmaruta mahoyage rĩĩtwa rĩa Ngai rĩamũragwo. (Mathayo 6:9) Kũrĩa ũikaraga-rĩ, nĩ ndini ĩrĩkũ ĩmenyithagia andũ rĩĩtwa rĩa Ngai?—Thoma Johana 17:26; Aroma 10:13, 14.
Akristiano a ma nĩ mahunjagia ũhoro wa Ũthamaki wa Ngai. Ngai aatũmĩte Jesu nĩguo ahunjie ũhoro ũrĩa mwega wa Ũthamaki. Ũthamaki wa Ngai wiki noguo mwĩhoko wa andũ. Jesu aathire na mbere kwaria ũhoro waguo nginya hĩndĩ ya gĩkuũ gĩake. (Luka 4:43; 8:1; 23:42, 43) Oigire atĩ arũmĩrĩri ake nĩ mangĩkaahunjia ũhoro waguo. Mũndũ angĩũka gũkũhunjĩria ũhoro wa Ũthamaki wa Ngai-rĩ, ũngĩĩciria nĩ wa ndini ĩrĩkũ?—Thoma Mathayo 24:14.
Arũmĩrĩri a Jesu makoragwo meyamũranĩtie na thĩ ĩno njũru. No ũmakũũrane tondũ o matiĩingĩragia maũndũ-inĩ ma ũteti kana ngũĩ cia mũingĩ. (Johana 17:16; 18:36) Ningĩ, matirũmagĩrĩra mĩtugo na mĩerekera mĩũru ya thĩ.—Thoma Jakubu 4:4.
Akristiano a ma makoragwo mendanĩte mũno. MMarutĩtwo nĩ Kiugo kĩa Ngai gũtĩĩa andũ a ndũrĩrĩ ciothe. O na gũtuĩka ndini cia maheeni nĩ inyitaga mbaru na kinyi mbaara cia mabũrũri, athathaiya a ma matiĩkaga ũguo. (Mika 4:1-3) Ithenya rĩa ũguo, matarĩ na mwĩyendo, Akristiano a ma mahũthagĩra mahinda na indo ciao gũteithia na gwĩkĩra andũ ngoro.—Thoma Johana 13:34, 35; 1 Johana 4:20.
4. Hihi no ũhote gũkũũrana ndini ĩrĩa ya ma?
Nĩ ndini ĩrĩkũ morutani mayo mothe matongoragio nĩ Kiugo kĩa Ngai, ĩgatĩĩa rĩĩtwa rĩa Ngai, na nĩ ĩmemerekagia Ũthamaki wa Ngai arĩ guo mwĩhoko tu wa andũ? Nĩ gĩkundi kĩrĩkũ gĩkoragwo na wendo na nĩ gĩĩthemaga na mbaara? Ũkuona atĩa?—Thoma 1 Johana 3:10-12.
Wĩrute Makĩria
Bibilia Ĩrutanaga Atĩa Kũna?
Ũthathaiya Ũrĩa Ngai Etĩkĩraga
Wĩrute maũndũ matandatũ marĩa monanagia arĩa mathathayagia Ngai ũrĩa wa ma.


text:
ITHOMO RĨA 8
Ngai Etĩkĩrĩtie Maũndũ Moru na Mĩnyamaro Nĩkĩ?
1. Maũndũ moru maambĩrĩirie atĩa?
Ũũru waambĩrĩirie thĩinĩ wa thĩ rĩrĩa Shaitani aaririe maheeni ma mbere. Kĩambĩrĩria-inĩ, Shaitani aarĩ mũraika mũkinyanĩru, no “ndaigana kwĩrũgamania na ũhoro-ũrĩa-wa-ma.” (Johana 8:44) Agĩkũria merirĩria ma kũheo ũthathaiya ũrĩa wagĩrĩire o Ngai wiki. Shaitani aaheenirie mũtumia wa mbere, Hawa, na akĩmũiguithia amwathĩkĩre handũ ha gwathĩkĩra Ngai. Adamu akĩnyitanĩra na Hawa kũremera Ngai. Itua rĩa Adamu rĩgĩtũma kũgĩe mĩnyamaro na gĩkuũ.—Thoma Kĩambĩrĩria 3:1-6, 19.
Rĩrĩa Shaitani aaheenirie Hawa aremere Ngai, nĩ kwambĩrĩria aambagĩrĩria ũremi kwerekera ũnene wa Ngai, kana kĩhooto Gĩake gĩa gwathana. Andũ aingĩ nĩ manyitanĩire na Shaitani kũrega Ngai arĩ Mwathani wao. Kwoguo, Shaitani nĩwe “mũnene wa gũkũ thĩ.”—Thoma Johana 14:30; 1 Johana 5:19.
2. Hihi ũũmbi wa Ngai waarĩ na wathe?
Wĩra wothe wa Ngai nĩ mũkinyanĩru. Araika na andũ arĩa Ngai ombire maarĩ na ũhoti wa gwathĩkĩra Ngai na njĩra nginyanĩru. (Gũcokerithia Maathani 32:4, 5) Ngai aatũmbire tũrĩ na wĩyathi wa gwĩthuurĩra gwĩka wega kana gwĩka ũũru. Wĩyathi ũcio nĩ ũtũhotithagia kuonania wendo witũ harĩ Ngai.—Thoma Jakubu 1:13-15; 1 Johana 5:3.
3. Ngai etĩkĩrĩtie mĩnyamaro nĩkĩ nginya ũmũthĩ?
Kwa ihinda iraya, Jehova nĩ akirĩrĩirie ũremi kwerekera ũnene wake. Nĩkĩ? Nĩguo andũ mone atĩ kũgeria kwĩyatha gũtingĩmaguna. (Kohelethu 7:29; 8:9) Ihinda rĩa mĩaka 6,000 ĩrĩa andũ makoretwo kuo, ũira nĩ wonekete wega. Anene a gũkũ thĩ nĩ maremetwo kũniina mbaara, wĩki-naĩ, wagi wa kĩhooto, o hamwe na mĩrimũ.—Thoma Jeremia 10:23; Thama 9:16.
Ngũrani na wathani wa andũ, wathani wa Ngai nĩ ũgunaga arĩa mawĩtĩkagĩra. (Isaia 48:17, 18) Ica ikuhĩ, Jehova nĩ arĩniina thirikari ciothe cia andũ. No arĩa tu mathuuraga gũthamakĩrũo nĩ Ngai magaatũũra thĩinĩ wa thĩ.—Isaia 11:9.—Thoma Danieli 2:44.
4. Ũkirĩrĩria wa Ngai ũtũheete mweke ũrĩkũ?
Shaitani oigire atĩ gũtirĩ mũndũ ũngĩtungatĩra Jehova o ũguo tũhũ. Hihi no ũhote kuonania atĩ Shaitani nĩ wa maheeni? No wonanie! Ũkirĩrĩria wa Ngai ũtũheaga mweke ithuothe tuonanie kana tũngĩenda wathani wa Ngai kana wa andũ. Tuonanagia itua riitũ kũgerera mũtũũrĩre witũ.—Thoma Ayubu 1:8-12; Thimo 27:11.
5. Tũngĩthuura Ngai atĩa atuĩke Mwathani witũ?
No tũthuure Ngai atuĩke Mwathani witũ tũngĩthingata na tũrũmĩrĩre ũthathaiya wa ma kũringana na Kiugo gĩake, Bibilia. (Johana 4:23) No tũrege Shaitani atuĩke mwathani witũ tũngĩĩthema maũndũ ma ũteti na mbaara, ta ũrĩa Jesu eekaga.—Thoma Johana 17:14.
Shaitani ahũthagĩra hinya wake kũgathĩrĩria mĩtugo ya waganu. Rĩrĩa twaregana na mĩtugo ta ĩyo, arata amwe na andũ a mbarĩ ciitũ no matũnyũrũrie kana matũkararie. (1 Petero 4:3, 4) Kwoguo no mũhaka tũtue itua. Hihi nĩ tũrĩnyitanagĩra na andũ arĩa mendete Ngai? Hihi nĩ tũrĩathĩkagĩra watho wake wa ũũgĩ na wa wendani? Tweka ũguo-rĩ, nĩ tũrĩonanagia atĩ Shaitani aaririe maheeni rĩrĩa oigire atĩ gũtirĩ mũndũ ũngĩathĩkĩra uuge wa Ngai.—Thoma 1 Akorintho 6:9, 10; 15:33.
Wendo wa Ngai harĩ andũ ũtũheaga ũmĩrĩru atĩ maũndũ moru na mĩnyamaro nĩ igaathira. Arĩa monanagia atĩ nĩ metĩkĩtie ũguo magaakenera muoyo tene na tene thĩinĩ wa thĩ.—Thoma Johana 3:16.
Wĩrute Makĩria
Bibilia Ĩrutanaga Atĩa Kũna?
Ngai Etĩkĩrĩtie Mĩnyamaro Nĩkĩ?
Andũ aingĩ meciragia atĩ Ngai nĩwe ũrehagĩre andũ mĩnyamaro. We ũgwĩciria atĩa? Wĩrute ũrĩa Ngai oigaga igũrũ rĩgiĩ kĩrĩa gĩtũmaga andũ manyamarĩke.


text:
Njumaine, Mĩĩ 30
Othe nĩmakĩgoocage rĩĩtwa rĩa Jehova.
Maandĩko maingĩ monanagia atĩ rĩĩtwa rĩa Ngai nĩ rĩa bata na nĩ rĩagĩrĩirũo nĩ gũtĩo. (Tham. 3:15; Thab. 83:18; Isa. 42:8; 43:10; Joh. 17:6, 26; Atũm. 15:14) Jehova nĩwe watongoririe andĩki a Bibilia mahũthĩre rĩĩtwa rĩake maita ngiri nyingĩ thĩinĩ wa Maandĩko marĩa ma tene mũno ma Kiugo gĩake. (Ezek. 38:23) Nĩ ũndũ ũcio, rĩrĩa ataũri meheria rĩĩtwa rĩa Ngai Bibilia-inĩ monanagia atĩ matitĩĩte Mũtungi wayo. Ũira wa atĩ rĩĩtwa rĩa Ngai nĩ rĩagĩrĩirũo gũkorũo thĩinĩ wa Bibilia nĩ wongererekete. Thĩinĩ wa Bibilia ya New World Translation ya 2013 rĩĩtwa rĩu rĩroneka thĩinĩ wayo maita 7,216. Ũcio nĩ wongerereku wa maita mangĩ 6 gũkĩra ya 1984. Maita matano harĩ macio nĩ thĩinĩ wa 1 Samueli 2:25; 6:3; 10:26; 23:
Njumatano, Mĩĩ 31
Thiĩi na mbere kwendana ta ariũ a nyina ũmwe.
Twagĩrĩirũo nĩ kwĩrutanĩria gũkũria wendo witũ wa Gĩkristiano mahinda-inĩ maya tondũ nĩ ũgaatũteithia gũkirĩrĩria magerio o mothe marĩa tũngĩcemania namo ihinda rĩrĩa rĩroka. O na mahinda-inĩ maya mbere ya thĩna ũrĩa mũnene kwambĩrĩria, nĩ tũrabatara mũno kwendana ta ariũ a nyina ũmwe. Aarĩ na ariũ a Ithe witũ aingĩ nĩ maranyamarĩka nĩ ũndũ wa ithingithia, mĩiyũro, ihuhũkanio, tsunami, kana icanjama ingĩ cia ndũire. Nĩ kũrĩ aarĩ na ariũ a Ithe witũ angĩ maranyarirũo. (Mat. 24:
Aramithi, Juni 1
Rũrĩmĩ ruororo nĩruunaga ihĩndĩ.
O na mũndũ angiuga ũndũ ũtũrakarie, kũmũcokeria na njĩra njega no gũkorũo na moimĩrĩro mega. (Thim. 15:1) Kwa ngerekano nĩ kũrĩ hĩndĩ kamwana kamwe ka mwarĩ wa Ithe witũ ũmwe ũtarĩ mũhiku kaarĩ na mĩthiĩre mĩũru o na gũtuĩka nĩ geetuaga kega. Mwarĩ wa Ithe witũ ũmwe atarĩ na ũũru eerire nyina wa kamwana kau ũũ: “Nĩ ũnanĩtie mwana ũcio waku mũno.” Mwarĩ wa Ithe witũ ũcio aambire gwĩcũrania agĩcoka akĩmũcokeria ũũ: “Nĩ ma mwana wakwa ndarĩ na mĩthiĩre mĩega ĩndĩ no ndĩrageria kũmũteithia. Thutha wa Hari–


text:
Andũ a ndũrĩrĩ kũingĩrio thĩinĩ wa hitho ya Ngai (1-13)
Andũ a ndũrĩrĩ gũtuĩka agai hamwe na Kristo (6)
Muoroto wa tene na tene wa Ngai (11)
Aefeso kũhoerũo magĩa na ũtaũku (14-21)
3 Niĩ Paulo, o niĩ njohetwo ndĩ thĩinĩ wa Kristo Jesu nĩ ũndũ wanyu, inyuĩ andũ a ndũrĩrĩ—2 angĩkorũo kũna nĩ mũiguĩte atĩ nĩ ndaaheirũo ũramati wa ũtugi mũnene wa Ngai nĩ ũndũ wanyu,3 atĩ nĩ ndaaguũrĩirio hitho ya Ngai, o ta ũrĩa ndaandĩkire na njĩra nguhĩ.4 Kwoguo, mwathoma ũhoro ũyũ nĩ mũkũmenya ũrĩa ndaũkĩirũo nĩ hitho ĩyo ya Ngai ĩgiĩ Kristo.5 Njiarũa-inĩ iria ingĩ, hitho ĩyo ndĩamenyithanirio kũrĩ andũ ta ũrĩa rĩu ĩguũrĩirio atũmwo ake arĩa athuurĩte o hamwe na anabii kũgerera roho,6 na hitho ĩyo nĩyo atĩ, andũ a ndũrĩrĩ, arĩa marĩ na ũiguano na Kristo Jesu na kũgerera ũhoro ũrĩa mwega, nĩ magĩrĩirũo gũtuĩka agai hamwe na mwĩrĩ, na matuĩke ciĩga ciaguo na manyitanĩre na ithuĩ harĩ kĩĩranĩro.7 Ndaatuĩkire ndungata ya hitho ĩyo nĩ ũndũ wa kĩheo kĩa ũtugi mũnene wa Ngai ũrĩa ndaaheirũo kũgerera hinya wake.8 Niĩ, mũndũ mũnini kũrĩ andũ arĩa othe aamũre, ndaaheirũo ũtugi ũcio mũnene nĩguo hunjĩrie andũ a ndũrĩrĩ ũhoro ũrĩa mwega wĩgiĩ ũtonga ũrĩa ũtangĩtuĩrĩka wa Kristo9 na ndeithie andũ othe mone ũrĩa hitho ĩyo ya Ngai ĩtwarithagio na mbere, o ĩyo ĩtũire ĩrĩ hithe nĩwe, o we wombire indo ciothe.10 Ũndũ ũcio wekĩkire nĩguo rĩu, kũgerera kĩũngano, ũũgĩ wa Ngai ũrĩa wonanagio na njĩra nyingĩ itiganĩte ũmenyithio thirikari na anene arĩa marĩ kũũrĩa igũrũ.11 Ũndũ ũcio nĩ kũringana na muoroto wa tene na tene ũrĩa aambĩrĩirie wĩgiĩ Kristo, Jesu Mwathani witũ,12 ũrĩa kũgerera harĩ we tũkoragwo na wĩyathi ũyũ wa kwaria na tũkahota kũhoya Ngai tũrĩ na ũmĩrĩru nĩ ũndũ wa wĩtĩkio witũ harĩ we.13 Nĩ ũndũ ũcio ngũmũũria atĩ mũtikoorũo nĩ hinya tondũ wa mĩnyamaro ĩrĩa nyamarĩkaga nĩ ũndũ wanyu, nĩ gũkorũo ĩtũmaga inyuĩ mũgĩe na riri.14 Gũkĩrĩ ũguo-rĩ, nĩ ndaturĩria Ithe witũ maru,15 o we ũheete famĩlĩ ciothe rĩĩtwa igũrũ na thĩ.16 Ndaahoya atĩ kũgerera riri wake mũnene amũteithie mũgĩe na hinya ngoro kũgerera hinya wa roho wake,17 na atĩ kũgerera wĩtĩkio wanyu, Kristo atũũre ngoro-inĩ cianyu na mũkoragwo na wendo. Ningĩ mũikarage mwĩhandĩte wega na mũrũmĩte mũthingi-inĩ ũcio,18 nĩguo inyuĩ o hamwe na arĩa aamũre othe mũhote biũ gũtaũkĩrũo wega nĩ wariĩ, ũraihu, ũraihu wa na igũrũ na ũriku,19 na mũmenye wendo wa Kristo, ũrĩa ũkĩrĩte ũmenyo, nĩ getha mũiyũrũo na ũiyũru wothe ũrĩa Ngai aheanaga.20 Rĩu-rĩ, kũringana na hinya wake ũrĩa ũrutaga wĩra thĩinĩ witũ, o we ũngĩhota kũhingia makĩria ma maũndũ marĩa tũmũhoyaga kana tũngĩĩcirĩria,21 arogoocagwo kũgerera kĩũngano na kũgerera Kristo Jesu njiarũa-inĩ ciothe tene na tene. Ameni.


text:
Thirikari kuongerera aruti wira mucara na gicunji kia 18%
Thirikari niyongereire aruti a wira mucara na gicunji gia ikumi na inyanya hari igana.
Giki ni kiraniro thirikari ikorirwo ikihingia kiria yeraniire mweri muhituku.
Ndeto ino njega yaniriirwo ni mutongoria wa bururi Uhuru Kenyatta hindi ya mambura ma gukunguira muthenya wa aruti wira maria matabanirio guku Nairobi.
Muigai wa Gathungo niegwikinyitie mambura-ini macio na uu niguo gukuhanaga.
The post Thirikari kuongerera aruti wira mucara na gicunji kia 18% appeared first on Mediamax Network Limited.
This post was syndicated from Mediamax Network Limited. Click here to read the full text on the original website.
Follow us on twitter @TodayKenya
Comments
Be the First to Comment!


text:
RŨGANO RWA 43
Joshua Gũtuĩka Mũtongoria
MUSA nĩarenda gũtonya Kanaani hamwe na Aisiraeli. Aamwĩrire atĩrĩ: ‘Jehova ndagũthaitha ũreke nginye kuo, ngeonere bũrũri ũcio mwega wĩ mũrĩmo ũrĩa wa Jorodani.’ Jehova akiuga ũũ: ‘Reke ũhoro ũcio ũkũigane! Menya ũcoke kũnjarĩria ndeto icio!’ Nĩ ũũĩ kĩrĩa gĩatũmire Jehova oige ũguo?
Nĩ ũndũ wa ũrĩa gwekĩkire rĩrĩa Musa aagũthire rũaro rwa ihiga. Ta ririkana, atĩ we na Haruni matiatĩithirie Jehova. Matierire andũ atĩ Jehova nĩwe wamaheire maĩ kuuma rũaro-inĩ rũa ihiga. Nĩ ũndũ wa gĩtũmi kĩu Jehova akiuga atĩ ndangĩetĩkĩririe matonye Kanaani.
Thutha wa mĩeri mĩnyinyi Haruni arĩkĩtie gũkua, Jehova akĩĩra Musa ũũ: ‘Wĩyoere Joshua, ũmũige mbere ya Eleazaru mũthĩnjĩri-Ngai o na mbere ya kĩrĩndĩ gĩothe. Andũ othe makĩonaga, mere Joshua nĩwe mũtongoria.’ Ta ũrĩa ũkuona mbica-inĩ, Musa eekire o ũrĩa Jehova aamwathire.
Rĩu Jehova akĩĩra Joshua: ‘Gĩa na hinya, na ũũmĩrĩrie. Nĩ gũkorũo nĩwe ũgakinyia ciana cia Isiraeli bũrũri wa Kanaani, ũrĩa ndaamerĩire, na nĩngũikara hamwe nawe.’
Thutha ũcio Jehova akĩĩra Musa ahaice Kĩrĩma kĩa Nebo igũrũ kĩrĩa kĩrĩ bũrũri wa Amoabi. Kuuma hau gacũmbĩrĩ, Musa nĩangĩacũthĩrĩirie mũrĩmo ũũrĩa wa rũũĩ rũa Jorodani na eyonere bũrũri ũcio mwega wa Kanaani. Jehova akiuga ũũ: ‘Ũyũ nĩguo bũrũri ũrĩa nderĩire ciana cia Iburahimu, Isaaka, na Jakubu. Kuona nĩũkona, no rĩrĩ gũtonya ndũgatonya.’
Kũu Kĩrĩma igũrũ kĩa Nebo Musa agĩkua. Aarĩ na mĩaka 120. Ningĩ aarĩ na hinya, o na maitho matiorĩte. Akua andũ makĩnyitwo nĩ kĩeha na makĩmũrĩrĩra. No ningĩ nĩmaakenire nĩũndũ wa Joshua gũtuĩka mũtongoria wao mwerũ.
Ndari 27:


text:
Ũnene bwa Mũrungu Nĩmbi?
Ũũmba kuuga nĩ . . .
gĩntũ kĩrĩ nkorone yaku?
rwaria rwa ngerekano?
thirikarĩ ĩrĩa ĩrĩ ĩgũrũ?
ŨRĨA BIBIRIA YUGAGA
“Murungu wa Iguru akarikia unene buria butikaritharua kinya ri.”
ŨRĨA ŨNTŨ BŨBŨ BŨŨMBA GŨGŨTETHIA
Thirikarĩ ĩmbagĩru ĩrĩa yũmba gũkũguna gwe wengwa.
—Isaya 48:17, 18.
Ũtũũro bũrĩna kũgwĩrua na ũgima bwa mwĩrĩ bũbũjũru, ndeene ya nthĩgũrũ ĩnjerũ ĩrĩã ĩjĩte.
—Kugwurirwa 21:3, 4.
NO TWĨTĨKIE BURU ŨRĨA BIBIRIA YUGAGA?
Ĩĩ, nĩũntũ bwa itũmi bibi biĩrĩ:
Jesũ nonanĩrie jarĩa Ũnene bwa Mũrungu bũkojũria. Jesũ aritanĩre athingati bawe barombage Ũnene bwa Mũrungu bwĩje na wendi bwa Mũrungu bũthithĩke nthĩgũrũne. (Mathayo 6: 9, 10) Jesũ nonanĩrie ũrĩã ĩromba rĩu rĩgacokua.
Rĩrĩa Jesũ arĩ nthĩgũrũne, nanyirĩrie barĩa barĩ na mpara, noorerie barĩa baajĩtue, na arariũkia akuũ! (Mathayo 15:29-38; Johana 11:38-44) Ta Mũnene wa ĩgiita rĩjĩte wa Ũnene bwa Mũrungu, Jesũ nonanĩrie na njĩra ĩnjega ũrĩa Ũnene bũkathithĩria barĩa aathĩki.
—Kugwurirwa 11:15.
Mantũ jarĩa jarĩ nthĩgũrũne jarĩonania atĩ Ũnene bwa Mũrungu bũrĩ akuĩ kwĩja. Jesũ arorerie atĩ, mbere ya Ũnene bũtĩrareta thĩĩri nthĩgũrũne, gũkethĩrwa na ndwaa, mpara na ithingithia bia nthĩ.
—Mathayo 24:3, 7.
Narua nĩtũkwona mantũ jau. Kwou tũrĩ na mma atĩ, Ũnene bwa Mũrungu bũkathiria mathĩĩna jau jonthe kagiita gatĩkũraaja.
ŨNTŨ BWA KŨTHŨGANĨRIA
Ũtũũro rĩ, bũkethĩrwa bũkari atĩa rungu rwa Ũnene bwa Mũrungu?
Bibiria nĩcokagia kĩũria kĩu kĩrĩ ZABURI 37:29 na ISAYA 65:21-23.
IRITANE NKŨRŨKI
NKUMA ĨNJEGA KUUMA KĨRĨ MŨRUNGU
Mũrungu Arĩna Mworoto Jũrĩku Kĩrĩ Nthĩgũrũ?
Bibiria nĩtaaragĩĩria nĩkĩ Mũrungu oombĩre nthĩgũrũ, nĩrĩ mĩthangĩko ĩkathira, na ũrĩa ĩgiita rĩĩjĩte rĩkethĩrwa rĩkari kĩrĩ nthĩgũrũ, na kĩrĩ barĩa bagatũũra ku.


text:
Muhuraniri wa giturwa kia ubunge kia Yatta guikio nja ya ithurano cia wamurani
Wagagu mweru niututhikite kiama-ini kia Wiper thutha wa bodi ya ithurano ya kiama kiu guteaniria ihoya ria Nathaniel Ng’ang,a ria kuhuranira giturwa kia ubunge kia Yatta.
Bodi niyugite ati Ng’ang’a ndakinyaniirie ikiro iria cirendekana na uguo ndagakorwo akinyita itemi ithurano-ini cia wamurani cia kiama kiu iria igatabanio mweri mirongo iri na ithano mweri uyu.
The post Muhuraniri wa giturwa kia ubunge kia Yatta guikio nja ya ithurano cia wamurani appeared first on Mediamax Network Limited.
This post was syndicated from Mediamax Network Limited. Click here to read the full text on the original website.
Follow us on twitter @TodayKenya
Comments
Be the First to Comment!


text:
Kameme TV kurugurio ni Kameme FM Carnivore
Mugikuyu akiuga cia mihehu nunjuku nii ndikuaria ici na mihehu niamu aingi nimareoneire mwago kugema wee urekinyitie mugithi –ini wa kameme mwena wa Carnivore guku mucii wa Nairobi . Niureoneire mwago ucio uria uratigire ngumo ta Ndegwa ndui mwena ucio riria amemerekia aa kameme gaku wendete muno kameme kayu ka muingi mararirukirie bendera ya kuruguria ceceni njeru ya Kameme TV .
Aini me gatu guku bururi-ini nimarekinyitie mugithi-ini ucio gutigirira mwago ucio niwagema oo uu wega.
The post Kameme TV kurugurio ni Kameme FM Carnivore appeared first on Mediamax Network Limited.
This post was syndicated from Mediamax Network Limited. Click here to read the full text on the original website.
Follow us on twitter @TodayKenya
Comments
Be the First to Comment!