text:
Hihi nĩ Kũrĩ Hĩndĩ Mĩnyamaro Ĩgathira?
Hihi ũngiuga . . .
ĩĩ?
aca?
no gũkorũo?
ŨRĨA BIBILIA YUGAGA
“Ngai . . . nĩekũmagiria maithori mothe mathire maitho mao; nakĩo gĩkuũ gĩtirĩ hingo gĩgacoka kũgĩa, o na gũtirĩ hingo gũgacoka kũgĩa na kĩeha, kana kĩrĩro, kana ruo.”
ŨRĨA ŨNDŨ ŨCIO ŨNGĨGŨTEITHIA
Kũgĩa na ũũma atĩ Ngai tiwe kĩhumo kĩa mathĩna maitũ.—Jakubu 1:13.
Nĩ tũũmagĩrĩrio nĩ kũmenya atĩ Ngai nĩoĩ ũrĩa tũiguaga hĩndĩ ĩrĩa twanyamarĩka.
Kĩĩrĩgĩrĩro kĩa atĩ mĩnyamaro nĩ ĩgaathira.
HIHI KŨNA NO TWĨTĨKIE ŨRĨA BIBILIA YUGAGA?
Ĩĩ, nĩ ũndũ wa itũmi itanyihĩire igĩrĩ:
Ngai nĩ athũire mĩnyamaro na wagi wa kĩhooto. Ta wĩcirie ũrĩa Jehova Ngai aiguire nĩ kuona andũ ake mahinda-inĩ ma Bibilia makĩnyarirũo. Bibilia yugaga atĩ Jehova nĩ aacinirũo nĩ marakara nĩ kuona “arĩa maamahinyagĩrĩria na makamanyarira.”—Atiirĩrĩri Bũrũri 2:18.
Ngai nĩ atuuragwo mũno nĩ ũndũ wa andũ arĩa manyamaragia arĩa angĩ. Kwa ngerekano, Bibilia yugaga atĩ “moko marĩa maitaga thakame ĩrĩa ĩtehĩtie” nĩ kĩndũ kĩ magigi maitho-inĩ make.—Thimo 6:16, 17.
Ngai nĩ atwĩciragia o mũndũ o mũndũ. To andũ tu ‘mamenyaga mĩrimũ yao mũndũ o mũndũ, o na kĩeha kĩrĩa mũndũ o mũndũ e nakĩo,’ no nginya Jehova nĩ amenyaga!
—2 Maũndũ ma Matukũ ma Tene 6: 29, 30.
Kũgerera ũthamaki wake, kahinda gatarĩ kũnene Jehova nĩ ekũniinĩra o mũndũ mĩnyamaro yake. (Mathayo 6:9, 10) Kwa ihinda rĩrĩ, nĩ omagĩrĩria arĩa mamũcaragia.
TA WĨYŨRIE
Ngai etĩkĩrĩtie mĩnyamaro nĩkĩ?
Bibilia nĩ ĩcokagia kĩũria kĩu thĩinĩ wa AROMA 5:12 na 2 PETERO 3:9.
Wĩrute Makĩria
ŨHORO MWEGA KUUMA KŨRĨ NGAI!
Ngai Etĩkĩrĩtie Maũndũ Moru na Mĩnyamaro Nĩkĩ?
Maũndũ moru maambĩrĩirie atĩa, na Ngai etĩkĩrĩtie mĩnyamaro nĩkĩ nginya ũmũthĩ? Hihi mĩnyamaro nĩ ĩgaathira?


c: text/html

text:
KĨTHOOMO KĨA 18
Nĩatĩa Tũteethagia Ataana na Aarĩ ba Baaba Rĩrĩa Barĩ Mathĩĩnene?
Rĩrĩa ũgwati bwaumĩra, Akũũjĩ ba Jehova nĩ babaanganagia o rĩo gũteethia ataana na aarĩ ba baaba barĩa baringĩkĩte. Gwiciũmia ta kũu nĩ kwonanagia wendo bwetũ bwa mma kĩrĩ muntũ na ũngĩ. (Johana 13:34, 35; 1 Johana 3:17, 18) Tũteethagia na njĩra irĩkũ?
Tũritaga ũteethio bwa kĩmbeca. Rĩrĩa kwagĩtĩre mpara ĩnene Judea, Akristũ ba mbere ba Antiokia nĩbaatũmĩre ũteethio bwa mbeca kĩrĩ ataana ba baaba ba Judea. (Mathithio 11:27-30) O ũu, rĩrĩa twamenya atĩ ataana na aarĩ ba baaba icigo bimwe bia nthĩgũrũ nĩ bagũkũrũkĩĩra mathĩĩna, nĩtũtũmaga ũteethio gũkũrũkĩĩra kĩũthũrano, nĩkenda barĩa barĩ na ũbatu bũbũnene boona into birĩa bakũbatara.
Nĩtũbateethagia na into birĩa bakũbatara. Akũrũ barĩa bethagĩrwa gũntũ kũrĩa kũrĩ na ũgwati, nĩbaciũmagia gũcwaa o muntũ wonthe wa kĩũthũrano na kwona atĩ bonthe barĩ thĩĩria. Kamĩtĩ ya gũteetheria no ĩbaanganie weejani bwa irio, rũũjĩ rũrũtheru, nguũ, antũ a kũmaama, na ũteethio bwa ndawa. Akũũjĩ ba Jehova babaingĩ barĩa barĩ na ũtea, nĩbairitagĩra gwĩta nja cia ataana ba baaba bangĩ kũbateetheria batĩkũrĩgia, gwaka mĩciĩ na Nyomba cia Ũnene irĩa ithũkangĩtue. Ũrũmwe bũrĩa tũgwĩragĩrua tũrĩ ũthuranĩri bwa nthĩgũrũne yonthe, na ũtea bũrĩa tũrĩ nabu nĩũntũ bwa kũrita ngũgĩ amwe, nĩbitũteethagia kũbaanga mantũ na mpwĩ rĩrĩa ũgwati bwaumĩra. Kinya kethĩra nĩtũteethagia barĩa tũrĩ ba “muuru” jũmwe ‘witikione,’ nĩ tũteethagia bangĩ kinya bo rĩrĩa gũkũũmbĩka, kinya kethĩra nĩ ba ndini ingĩ.
Nĩtũbabooragĩĩria gĩkĩrundu na kĩmathũgaanio. Barĩa bagwati nĩ mathĩĩna nĩbabataraga kũboorerua mono. Ĩgiita ta rĩu, twonaga inya kuuma kĩrĩ Jehova, “Murungu mwene mantu jonthe ja kuboraniria.” (2 Akorintho 1:3, 4) Nĩ tũgwĩragĩrua kwaria na barĩa barĩ mathĩĩnene, mawĩrane jarĩa jarĩ Bibiriene, na kũbaa wĩrĩgĩĩro bwa mma atĩ ĩgiita rĩtĩ kũraaja, Ũnene bwa Mũrungu bũkathiria moogwati jonthe jarĩa jaretaga ũrũrũ na mĩthangĩko.
Nĩkĩ Akũũjĩ ba Jehova boombaga gũteethia na mpwĩ rĩrĩa ũgwati bwaumĩra?
Nĩatĩa tũũmba kũbooreria gĩkĩrundu barĩa baringithĩtue nĩ mathĩĩna jau?

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Nũũ Kũna Wathaga Thĩ Ĩno?
Hihi ũngiuga nĩ . . .
Ngai?
andũ?
mũndũ ũngĩ?
ŨRĨA BIBILIA YUGAGA
“Thĩ yothe yathagwo nĩ Ũrĩa Mũũru.”
‘Mũrũ wa Ngai onithanirio nĩ getha atharũrie wĩra wa mũcukani.’
ŨRĨA ŨNDŨ ŨCIO ŨNGĨGŨTEITHIA
Gũtaũkĩrũo nĩkĩ kũrĩ na mathĩna maingĩ ũguo thĩinĩ wa thĩ.
Gĩtũmi gĩa gwĩtĩkia atĩ maũndũ nĩ marĩagĩra gũkũ thĩ.
HIHI KŨNA NO TWĨTĨKIE ŨRĨA BIBILIA YUGAGA?
Ĩĩ, nĩ ũndũ wa itũmi itanyihĩire ithatũ:
Wathani wa Shaitani nĩ ũgũthira. Jehova nĩ atuĩte itua rĩa kũniina wathani wa Shaitani. Nĩ oigĩte atĩ nĩ ‘akaananga mũcukani’ na athondeke kũrĩa guothe Shaitani anathũkia.
—Ahibirania 2:14.
Ngai nĩ athurĩte Jesu Kristo atuĩke mũthamaki wa thĩ ĩno. Jesu nĩ ngũrani mũno na Shaitani mũtongoria wa thĩ ĩno ũtarĩ tha na mwĩyendi. Ngai eranĩire ũũ igũrũ rĩgiĩ wathani wa Jesu: “Nĩarĩmũiguagĩra tha; andũ acio akĩa, akĩhonokie mĩoyo yao. We nĩ gũkũũra arĩkũũraga muoyo wao harĩ ũhahanyi.”
—Thaburi 72:13, 14.
Ngai ndangĩheenania. Bibilia yugaga ũũ cararũkũ: ‘Gũtingĩhoteka Ngai ahenanie.’ (Ahibirania 6:18) Jehova angĩranĩra ũndũ, ũndũ ũcio no ta ũhingĩte! (Isaia 55:10, 11) “Rĩu mũnene wa gũkũ thĩ nĩekũingatwo.”
—Johana 12:31.
TA WĨYŨRIE
Thĩ ĩno ĩgaakorũo ĩhaana atĩa mũnene wayo arĩkia kũingatwo?
Bibilia nĩ ĩcokagia kĩũria kĩu thĩinĩ wa THABURI 37:10, 11 na KŨGUŨRĨRIO 21:3, 4.
Wĩrute Makĩria
ŨHORO MWEGA KUUMA KŨRĨ NGAI!
Muoroto wa Ngai Harĩ Thĩ nĩ Ũrĩkũ?
Bibilia nĩ ĩtaarĩirie kĩrĩa gĩatũmire Ngai ombe thĩ, rĩrĩa mĩnyamaro ĩgaathira, na ũrĩa ũtũũro ũgaakorũo thĩinĩ wa thĩ njerũ.


text:
Hihi no wende gũthoma ũhoro ũyũ na %%?
Bibilia Intaneti-inĩ | NEW WORLD TRANSLATION OF THE HOLY SCRIPTURES IN KIKUYU (MATHAYO-KŨGUŨRĨRIO)
Hihi no wende gũthoma ũhoro ũyũ na %%?
-
Kũriai wendo mũnene harĩ kiugo (1-3)
-
Mahiga marĩ muoyo marakwo matuĩke nyũmba ya kĩĩroho (4-10)
-
Gũtũũra mũrĩ ageni na aikari a kahinda kanini thĩinĩ wa thĩ (11, 12)
-
Wĩnyihia ũrĩa wagĩrĩire (13-25)
2 Nĩ ũndũ ũcio-rĩ, eheriai thĩinĩ wanyu ũũru wothe na maheeni na ũhinga na ũiru na mĩario yothe mĩũru.
2 O ta tũkenge-rĩ, kũriai wendo mũnene harĩ iria rĩrĩa rĩa kiugo rĩtatukanĩtio na kĩndũ, nĩguo kũgerera harĩ rĩo mũkũre nĩ getha mũkaahonokio,
3 tondũ nĩ mũcamĩte mũkona atĩ Mwathani nĩ mũtugi.
4 O mũgĩũkaga harĩ we, o we ihiga rĩrĩ muoyo rĩrĩa rĩaregirũo nĩ andũ no nĩ rĩthuure na rĩa goro harĩ Ngai,
5 inyuĩ mũtariĩ ta mahiga marĩ muoyo marakwo matuĩke nyũmba ya kĩĩroho mũtuĩke athĩnjĩri-Ngai atheru, nĩguo mũrutage magongona ma kĩĩroho maretĩkĩrĩka harĩ Ngai kũgerera Jesu Kristo.
6 Nĩ gũkorũo Rĩandĩko riugĩte: “Atĩrĩrĩ, nĩ ngũiga ihiga rĩthuure Zayuni, ihiga rĩa goro rĩa mũthingi rĩa kona, na mũndũ wothe ũrĩa wonanagia wĩtĩkio harĩ rĩo ndarĩ hĩndĩ agaaconorithio.”
7 Kwoguo, harĩ inyuĩ we nĩ wa goro tondũ nĩ mwĩtĩkĩtie; no harĩ arĩa matetĩkĩtie, “ihiga rĩrĩa rĩaregirũo nĩ aaki, nĩrĩo rĩtuĩkĩte ihiga rĩrĩa inene rĩa kona”
8 o na rĩgatuĩka “ihiga rĩa kũhĩngithia na rwaro rwa gũtũma andũ magwe.” Andũ acio mahĩngagwo tondũ matiathĩkagĩra kiugo. Acio marigĩrĩrio mao matariĩ ũguo.
9 No inyuĩ mũrĩ “rũrĩrĩ rũthuure, athĩnjĩri-Ngai matuĩtwo athamaki, rũrĩrĩ rũtheru, andũ matuĩkĩte kĩndũ kĩa Ngai kĩa mwanya, nĩguo mũmenyithanagie kũndũ guothe wega” wa Ũrĩa wamwĩtire akĩmũruta nduma-inĩ akĩmũrehe ũtheri-inĩ wake wa magegania.
10 Nĩ ũndũ kũrĩ hĩndĩ mũtaarĩ andũ a Ngai, no rĩu mũrĩ andũ ake; kũrĩ hĩndĩ mũtoonetio tha, no rĩu nĩ mwamũkĩrĩte tha.
11 Endwa akwa, ndĩramũthaitha mũrĩ ageni na aikari a kahinda kanini thĩinĩ wa thĩ, atĩ mwĩthemage merirĩria ma mwĩrĩ, marĩa marũaga na inyuĩ.
12 Ikaragai mũrĩ na mĩthiĩre mĩega gatagatĩ-inĩ ka ndũrĩrĩ, nĩguo hĩndĩ ĩrĩa mekuga atĩ mũrĩ eki ũũru, meyonagĩre ciĩko cianyu njega nĩ getha makaagooca Ngai mũthenya wake ũrĩa agaathuthuria andũ.
13 Nĩ ũndũ wa Mwathani athĩkagĩrai wathani o wothe ũthondeketwo nĩ andũ, kana nĩ mũthamaki arĩ mũnene
14 kana nĩ mangavana arĩ o matũmĩtwo nĩwe nĩguo maherithie arĩa mekaga ũũru no magaathĩrĩrie arĩa mekaga wega.
15 Nĩ gũkorũo nĩ wendi wa Ngai atĩ kũgerera ciĩko cianyu njega mũkirie mĩario ya ũrimũ ĩrĩa yaragio nĩ andũ matarĩ ogĩ.
16 Ikaragai mũrĩ andũ marĩ na wĩyathi, no mũtikahũthagĩre wĩyathi wanyu kũhithĩrĩra mehia, ĩndĩ ũhũthagĩrei ta ngombo cia Ngai.
17 Tĩagai andũ a mĩthemba yothe, endagai thiritũ yothe ya ariũ a Ithe witũ, mwĩtigagĩrei Ngai, tĩagai mũthamaki.
18 Ndungata nĩ ciĩnyihagĩrie athani a cio irĩ na gĩtĩo kĩnene, na to arĩa ega na arĩa acayanĩri ĩndĩ nĩ nginya arĩa aritũ gũkenia.
19 Nĩ gũkorũo mũndũ angĩkirĩrĩria moritũ na gwĩkwo maũndũ matarĩ ma kĩhooto tondũ wa thamiri yake mbere ya Ngai, nĩ ũndũ mwĩtĩkĩrĩku.
20 Nĩ ũndũ rĩrĩ, harĩ bata ũrĩkũ mũngĩhũũrũo nĩ ũndũ wa kwĩhia na mũgakirĩrĩria? No angĩkorũo mũrakirĩrĩria kũnyarirũo nĩ ũndũ wa gwĩka wega, ũndũ ũcio nĩ mwĩtĩkĩrĩku harĩ Ngai.
21 Ti itherũ ũndũ ũcio nĩguo mwetĩirũo, tondũ Kristo o nake nĩ aanyarirĩkire nĩ ũndũ wanyu, akĩmũtigĩra kĩonereria nĩguo mũrũmagĩrĩre makinya make mũrĩ na wĩhokeku.
22 Ndaigana kwĩhia, kana akĩaria maheeni na kanua gake.
23 Rĩrĩa aarumagwo ndaarumanire. Rĩrĩa aanyariragwo, ndeehĩtagĩra arĩa maamũnyariraga, ĩndĩ eeneanire kũrĩ Ũrĩa ũtuaga cira na kĩhooto.
24 We mwene nĩ aakuuire mehia maitũ na mwĩrĩ wake rĩrĩa aacuuririo mũtĩ-inĩ, nĩguo tũkũũrũo harĩ mehia tũtũũre na ũthingu. Na “kũgerera ironda ciake nĩ mwahonirio.”
25 Nĩ gũkorũo mwahaanaga ta ng’ondu irora njĩra, no rĩu nĩ mũcokete harĩ mũrĩithi na mũrori wa mĩoyo yanyu.
Tũma
Tũma
NEW WORLD TRANSLATION OF THE HOLY SCRIPTURES IN KIKUYU (MATHAYO-KŨGUŨRĨRIO)
1 Petero 2
Gĩkũyũ
Thoma Bibilia Intaneti-inĩ
https://assetsnffrgf-a.akamaihd.net/assets/m/1011208/univ/wpub/1011208_univ_sqr_xl.jpg


text:
Turang’etia kiugo “NDUIRA” thi-ini wa Menya Rũthiomi
Menya Rũthiomi na Mũtonyi Ihũgo wa Njeri Tũcokie rũĩ mũkaro The post Turang’etia kiugo “NDUIRA” thi-ini wa Menya...Read More
Cemania na Joseph Wakaba Mucheru uria ni minister wa ukinyaniria
Cemania na Joseph Wakaba Mucheru uria ni minister wa ukinyaniria. Araraniria na Njoroge wa Kimani The post Cemania na Joseph Wakaba...Read More
Thogora wa mutu wa ngano wahota kwambatira niundu wa ngano kunyiha
Bururi wa Kenya waaya gukorwo ukigumirwo ni thogora wa iguru hari mutu wa ngano thutha wa magetha ma mumera uyu gukorwo makunderete na...Read More
KEPSA kuuga riera ria ithurano ritithingithitie ruhonge rwa wonjoria
O riri turauna njara na niguo giathi gia githurano kinene gikinye, ruhonge rwa wonjoria no ruthiite na mbere na kwihanda weega mugaru...Read More
Hihi niui uhoro wa ihiga ria kuonania uraihu wa thabari kuuma Nairobi
Magomano-ini ma barabara ya Kenyatta na barabara ya Koinange guku mucii wa Nairobi hari ihiga rimwe ria kiririkano. Thengia ya gukorwo...Read More


text:
Hihi nĩ Wega Ngombe Mbeca?
“Gũkomba nĩ ta ũhiki; kũrĩha nĩ ta macakaya.” —Thimo ya Gĩthwaĩri.
THIMO ĩyo nĩ yũĩkaine wega nĩ andũ a Afrika ya Irathĩro, na hatarĩ nganja andũ thĩ yothe nĩ makoragwo na mawoni o ta macio. Hihi ũguo nĩguo ũiguaga ũhoro-inĩ wĩgiĩ gũkomba mbeca kuuma kũrĩ mũrata kana kũndũ kũngĩ? O na gũtuĩka rĩmwe mũndũ ahota kuona arĩ wega gũkomba-rĩ, hihi rĩu nĩrĩo ikinya rĩega? Nĩ ũgwati na mĩtego ĩrĩkũ andũ macemanagia nayo nĩ ũndũ wa gũkomba?
Thimo ĩngĩ ya Gĩthwaĩri nĩ yonanagia ũgwati mũnene ũrĩa umanaga na gũkomba. Yugaga ũũ: “Gũkomba na gũkombithia nĩ gũthũkagia ũrata.” Hatarĩ nganja, mathiirĩ no matũme ũrata na ũkuruhanu wa andũ ũkorũo ũgwati-inĩ. O na ũrĩa ũrakomba angĩkorũo na mĩbango kana mĩoroto mĩega atĩa ya gũkaarĩha, nĩ gũũkaga gĩtaraire. Kwa ngerekano, ihinda rĩngĩthianga mũndũ ũrĩa wakombithanĩtie mbeca atarĩhĩtwo-rĩ, ahota kũrakara. Ũthũ wahota kwambĩrĩria kũgĩa na hihi ũrata wao o hamwe na wa famĩlĩ ciao wambĩrĩrie gũthũka. Tondũ gũkomba kaingĩ nĩ kũrehaga kwaga kũiguithania-rĩ, ti wega gũteng’erera gũkomba nĩguo tũniine mathĩna maitũ ma mbeca.
Gũkomba mbeca ningĩ no gũthũkie ũrata witũ na Ngai. Na njĩra ĩrĩkũ? Ũndũ wa mbere, Bibilia yugaga atĩ mũndũ ũrĩa mwaganu nĩ ũrĩa ũregaga kũrĩha mathiirĩ make. (Thaburi 37:21) Ningĩ nĩ yonanagia wega atĩ, “ũrĩa ũkombaga atũũraga e ngombo ya mũmũkomberi.” (Thimo 22:7, The Holy Bible in Gĩkũyũ Language) Ũrĩa ũkombete nĩ agĩrĩirũo kũmenya atĩ matingiumanwo na ũrĩa ũmũkombithĩtie nginya rĩrĩa akaamũrĩha thiirĩ wake. Thimo ĩngĩ ya Afrika yugaga ũũ: “Ũngĩkomba mũndũ magũrũ make, ũrĩthiaga kũrĩa guothe ekwenda.” Ũguo nĩ kuuga atĩ, mũndũ ũrĩa wĩ na mathiirĩ manene ndakoragwo na wĩyathi wa gwĩka ũrĩa angĩenda gwĩka.
Nĩ ũndũ ũcio, harĩ bata mũndũ ekĩrĩre kũrĩha kĩrĩa akombete. Kwaga ũguo, mathĩna matirĩagaga kuumĩra. Thiirĩ ũngĩiganĩrĩra no ũrehe mĩtangĩko ya meciria, o hamwe na kwaga toro, kũruta wĩra gũkĩria njano, ngarari gatagatĩ ka mũtumia na mũthuri wake, o hamwe na famĩlĩ kũharagana, o na hihi gũtwarana igooti-inĩ kana kuohwo. Rĩandĩko rĩa Aroma 13:8 rĩrĩ na ũtaaro mwega, ũrĩa ugĩte ũũ: “Mũtikanaikare mwĩ na thirĩ na mũndũ o na ũrĩkũ, tiga o mwendanage.”
NO MŨHAKA NGOMBE?
Maũndũ macio mothe, maronania atĩ nĩ wega kwĩmenyerera ũhoro-inĩ wĩgiĩ gũkomba mbia. Nĩ wega kwĩyũria ũũ: Hihi kũna nĩ ndĩrabatara gũkomba? Hihi nĩ kwenda ndĩrenda kũhonokia wĩra wakwa nĩguo ndikaremwo nĩ kũrũmbũiya mabataro ma famĩlĩ? Kana hihi harĩ na kamũkoroko ka mũthemba mũna, ta hihi kwenda maũndũ makĩrĩte ũhoti wakwa? Kaingĩ no ũkorũo ũrĩ ũndũ mwega kũiganĩra na kĩrĩa mũndũ e na kĩo, gũkĩra kwĩigĩrĩra mũrigo wa mathiirĩ.
Ma nĩ atĩ, kũrĩ hĩndĩ mũndũ angĩbatara gũkomba, ta rĩrĩa kuoneka ũndũ wa hi na hi na kwage ũndũ ũngĩ mũndũ angĩka. O na kũrĩ ũguo, mũndũ atua itua rĩa gũkomba, agĩrĩirũo gũkorũo arĩ mwĩhokeku maũndũ-inĩ mothe. Angĩka ũguo na njĩra ĩrĩkũ?
Wa mbere, tũtiagĩrĩirũo kũhũthĩra ũrĩa ũngĩ ũru atĩ tondũ arĩ na indo kana mbeca nyingĩ. Tũtiagĩrĩirũo kwĩĩra atĩ tondũ mũndũ arĩ na indo nyingĩ nĩ agĩrĩirũo gũtũteithia. Ningĩ tũtiagĩrĩirũo gũtua atĩ to mũhaka tũkorũo tũrĩ ehokeku harĩ mũndũ ta ũcio. Tũtiagĩrĩirũo gũcumĩkĩra mũtũũrĩre wa andũ arĩa maroneka ta magacĩrĩte.—Thimo 28:22.
Wa kerĩ, tigĩrĩra atĩ nĩ warĩha kĩrĩa wakomba, na wĩke ũguo o na ihenya. Angĩkorũo ũrĩa wagũkombithia ndanakwĩra rĩrĩa ũkaamũrĩha, nĩ wagĩrĩirũo gũtua nĩ rĩ, na ũtigĩrĩre nĩ weka ũguo. No akorũo arĩ wega mwandĩkanĩre nĩgetha mwĩtheme gũkagĩa na ngarari thutha-inĩ. (Jeremia 32:9, 10) Kũngĩhoteka, twara arĩ we kĩrĩa wakombete, nĩgetha we mwene ũcokerie ngatho ũrĩa wagũkombithĩtie. Kwĩrutanĩria kũrĩha kĩrĩa mũndũ akombete nĩ gũtũmaga andũ maheane gĩtĩo. Jesu oigire ũũ mahunjio-inĩ make ma Kĩrĩma-inĩ: “Reke ‘Ĩĩ’ yaku ĩtuĩke ‘Ĩĩ,’ na ‘Aca’ yaku ĩtuĩke ‘Aca.’” (Mathayo 5:37, The Holy Bible in Gĩkũyũ, 2013) Makĩria ma ũguo, hingo ciothe ririkanaga ũtaaro ũyũ wa Jesu: “Maũndũ mothe marĩa mũngĩenda andũ mamwĩkage inyuĩ, mekagei o mo o nao.”—Mathayo 7:12.
MOTAARO MA BIBILIA MARĨA MANGĨTŨTEITHIA
Bibilia nĩ ĩheanĩte ũtaaro ũngĩtũteithia rĩrĩa twaigua tũkĩenda gũkomba mbeca. Yugĩte ũũ: “Mũndũ kwĩamũrĩra Ngai hamwe na kũiganwo nĩ kĩrĩa arĩ nakĩo, ũguo nĩguo ũtonga mũnene.” (1 Timotheo 6:6) Ũguo nĩ kuuga, njĩra ĩrĩa njega biũ ya gwĩthema mathĩna marĩa mangiumana na gũkomba, nĩ mũndũ kũiganĩra na kĩrĩa arĩ nakĩo. O na kũrĩ ũguo, ti ũndũ mũhũthũ kũiganĩra thĩinĩ wa thĩ ĩno ĩiyũire andũ mendete indo cia na ihenya. “Kwĩamũrĩra Ngai” nĩ gũteithagia mũndũ kũiganĩra. Na njĩra ĩrĩkũ?
Ta wĩcirie ũhoro wa mũthuri ũmwe Mũkristiano hamwe na mũtumia wake kuuma Asia. Mĩaka-inĩ yao ya mbere kĩhiko-inĩ, nĩ meeriragĩria mũtũũrĩre wa andũ arĩa maahotete kwĩgĩĩra na nyũmba yao ene. Kwoguo magĩtua itua rĩa kũgũra yao na mbeca iria maigĩte na magĩkomba ingĩ bengi na kuuma kũrĩ andũ a famĩlĩ. Thutha wa kahinda, makĩambĩrĩria kũritũhĩrũo nĩ mũrigo wa mbeca iria maagĩrĩirũo kũrĩha o mweri o mweri. Makĩambĩrĩria kũruta mawĩra maingĩ, o hamwe na kũruta wĩra mathaa maingĩ, nginya makĩaga mahinda ma gũkorũo hamwe na ciana ciao. Mũthuri ũcio oigire ũũ: “Mĩtangĩko, ruo na kwaga toro kũrĩa ndaarĩ nakuo gwatũmaga njigue ta njigĩrĩirũo ihiga mũtwe. Nĩ ndaritũhĩirũo mũno.”
“Gũkorũo na mawoni ta ma Ngai igũrũ rĩgiĩ indo cia kĩĩmwĩrĩ nĩ ũgitĩri”
Thutha-inĩ, nĩ maaririkanire ciugo cia 1 Timotheo 6:6 na magĩtua atĩ ũndũ ũrĩa mwega nĩ kwendia nyũmba ĩyo. Maaniinire mĩaka ĩrĩ magĩkaarĩkia kũrĩha mathirĩ mao. Hihi meerutire atĩa kuumana na ũndũ ũcio? Moigire ũũ: “Gũkorũo na mawoni ta ma Ngai igũrũ rĩgiĩ indo cia kĩĩmwĩrĩ nĩ ũgitĩri.”
Thimo ya Gĩthwaĩri ĩrĩa ĩgwetirũo kĩambĩrĩria-inĩ nĩ yũĩkaine wega nĩ andũ aingĩ. No ndĩhotete kũgiria andũ matigakombe. Tũngĩĩcũrania ũhoro wa motaaro ma Bibilia marĩa twarĩrĩria-rĩ, na githĩ to ũkorũo ũrĩ ũndũ wa ũũgĩ gwĩciria na njĩra ndikĩru igũrũ rĩgiĩ kĩũria gĩkĩ, Hihi nĩ wega ngombe mbeca?
Wĩrute Makĩria
MACOKIO MA CIŨRIA CIA BIBILIA
Mathĩna ma Mbeca na Mathiirĩ—Hihi Bibilia no Ĩgũteithie?
Mbeca itingĩgũra gĩkeno, no motaaro mana ma Bibilia no magũteithie ũrĩa ũngĩhũthĩra mbeca ciaku.


text:
ITHOMO RĨA 12
Ũngĩkuhĩrĩria Ngai Atĩa?
1. Hihi Ngai athikagĩrĩria mahoya mothe?
Jehova eraga andũ a mĩthemba yothe mamũkuhagĩrĩrie na njĩra ya mahoya. (Thaburi 65:2) No ningĩ ti mahoya mothe athikagĩrĩria kana akametĩkĩra. Kwa ngerekano-rĩ, no aage kũigua mahoya ma mũthuri wĩkaga mũtumia wake maũndũ moru. (1 Petero 3:7) Ningĩ, rĩrĩa Aisiraeli maakĩrĩrĩirie gwĩka maũndũ moru, Ngai nĩ aaregire kũigua mahoya mao. Ma nĩ atĩ, kwaranĩria na Jehova mahoya-inĩ nĩ gĩtĩo kĩnene. O na kũrĩ ũguo, Ngai no aigue nginya mahoya ma andũ mekĩte mehia maritũ mangĩĩrira.—Thoma Isaia 1:15; 55:7.
2. Twagĩrĩirũo kũhoya atĩa?
Mahoya nĩ gĩcunjĩ kĩa ũthathaiya witũ, kwoguo twagĩrĩirũo kũhoya Mũũmbi witũ wiki, Jehova. (Mathayo 4:10; 6:9) Ningĩ, tondũ tũtirĩ akinyanĩru-rĩ, twagĩrĩirũo kũhoya thĩinĩ wa rĩĩtwa rĩa Jesu tondũ nĩ aatũkuĩrĩire nĩ ũndũ wa mehia maitũ. (Johana 14:6) Jehova ndendaga tũcokagĩre mahoya tũigĩte meciria-inĩ maitũ kana mandĩkĩtwo handũ. Endaga tũmũhoyage kuuma ngoro.—Thoma Mathayo 6:7; Afilipi 4:6, 7.
Mũũmbi witũ o na nĩ aiguaga hĩndĩ ĩrĩa tũkũmũhoya na ngoro. (1 Samueli 1:12, 13) Atwĩraga tũmũhoyage hingo ciothe, ta rũcinĩ na hwaĩ-inĩ, hĩndĩ ĩrĩa tũrarĩa, na hĩndĩ ĩrĩa tũrĩ na mathĩna.—Thoma Thaburi 55:22; Mathayo 15:36.
3. Akristiano macemanagia hamwe nĩkĩ?
Gũkuhĩrĩria Ngai ti ũndũ mũhũthũ tondũ tũtũũranagia na andũ matetĩkĩtie Ngai, na manyũrũragia kĩĩranĩro gĩake gĩa gũkaarehe thayũ thĩinĩ wa thĩ. (2 Timotheo 3:1, 4; 2 Petero 3:3, 13) Kwoguo nĩ tũkũbatara kũgwatanagĩra na aarĩ na ariũ a Ithe witũ nĩguo twĩkĩranage ngoro.—Thoma Ahibirania 10:24, 25.
Kũnyitanĩra na andũ arĩa mendete Ngai nĩ gũtũteithagia kũmũkuhĩrĩria. Mĩcemanio ya Aira a Jehova ĩtũheaga mĩeke ya kũgunĩka kuumana na wĩtĩkio wa arĩa angĩ.—Thoma Aroma 1:11, 12.
4. Ũngĩkuhĩrĩria Ngai atĩa?
No ũkuhĩrĩrie Jehova na njĩra ya gwĩcũũrania maũndũ marĩa wĩrutĩte kuumana na Kiugo gĩake. Wĩcũũranie ũhoro wa mawĩko make, ũtaaro wake, na ciĩranĩro ciake. Gwĩcũũrania na njĩra ya mahoya nĩ gũtũmaga tũgĩe na ngatho ciumĩte ngoro nĩ ũndũ wa wendo na ũũgĩ wa Ngai.—Thoma Joshua 1:8; Thaburi 1:1-3.
Ũngĩkuhĩrĩria Ngai angĩkorũo tu nĩ ũkũmwĩhoka, na ũkorũo na wĩtĩkio harĩ we. Ĩndĩ wĩtĩkio nĩ ta kĩndũ kĩrĩ muoyo kĩrĩa kĩbataraga kũheo irio. No mũhaka ũthiĩ na mbere na gwaka wĩtĩkio waku na njĩra ya gwĩcũũrania maũndũ marĩa ũreruta.—Thoma Mathayo 4:4; Ahibirania 11:1, 6.
5. Ũngĩgunĩka atĩa nĩ ũndũ wa gũkuhĩrĩria Ngai?
Jehova nĩ arũmbũyagia arĩa mamwendete. No amagitĩre na ũndũ o wothe ũrĩa ũngĩthũkia wĩtĩkio wao na kĩĩrĩgĩrĩro kĩao kĩa muoyo wa tene na tene. (Thaburi 91:1, 2, 7-10) Nĩ atwĩraga maũndũ marĩa mangĩthũkia ũgima witũ na gĩkeno giitũ. Jehova nĩ atuonagia njĩra ĩrĩa njega biũ ya ũtũũro.—Thoma Thaburi 73:27, 28; Jakubu 4:4, 8.
Wĩrute Makĩria
MŨBANGO WA KWĨRUTA BIBILIA
Wagĩrĩirũo Kwĩruta Bibilia Nĩkĩ?
Bibilia nĩ ĩteithĩtie andũ milioni nyingĩ thĩinĩ wa thĩ yothe kuona macokio ma ciũria nditũ ũtũũro-inĩ. Wee no wende gũkorũo ũrĩ ũmwe wao?
Bibilia Ĩrutanaga Atĩa Kũna?
Kuhĩrĩria Ngai na Mahoya
Hihi Ngai nĩ athikagĩrĩria mahoya maku? Nĩguo tũmenye macokio ma kĩũria kĩu twagĩrĩirũo nĩ kũmenya ũrĩa Bibilia ĩrutanaga igũrũ rĩgiĩ mahoya.


text:
GĨCUNJĨ GĨA IKŨMI NA ITHATHATŨ
Rũmia Ũthathaiya Ũrĩa wa Ma
Bibilia ĩrutanaga atĩa igũrũ rĩgiĩ kũhũthĩra mĩhianano?
Akristiano makoragwo na mawoni marĩkũ igũrũ rĩgiĩ thigũkũ cia kĩndini?
Ũngĩtaarĩria andũ angĩ atĩa wĩtĩkio waku ũtekũmarakaria?
1, 2. Nĩ kĩũria kĩrĩkũ wagĩrĩirũo nĩ kwĩyũria thutha wa gũtiga ndini ya maheni, na ũgwĩciria ũndũ ũcio nĩ wa bata nĩkĩ?
TA WĨCIRIE atĩ harĩ mũndũ wĩkĩrĩte maĩ marĩa mũnyuaga thumu na hitho, na nĩ ũrona andũ nĩ mekũragwo nĩ maĩ macio. Wee ũngĩka atĩa? Hatarĩ nganja, ũngĩoya ikinya na ihenya rĩa gũcaria handũ he na maĩ mega. No thutha wa gwĩka ũguo-rĩ, no ũgũtigwo na kĩũria gĩkĩ kĩa bata, ‘Hihi no ngorũo nyuĩte thumu ũcio?’
2 Ũguo no taguo ndini cia maheni ihaana. Bibilia ĩrutanaga atĩ ũthathaiya ta ũcio nĩ ũthũkĩtio nĩ morutani na mĩtugo ĩtarĩ mĩega. (2 Akorintho 6:
MĨHIANANO NA GŨTHATHAIYA MAAGUKA
3. (a) Bibilia yugaga atĩa igũrũ rĩgiĩ kũhũthĩra mĩhianano, na amwe monaga woni ũcio wa Ngai ũrĩ hinya gwĩtĩkĩra nĩkĩ? (b) Wagĩrĩirũo gwĩka atĩa na indo o ciothe wĩ nacio iria ihutanĩtie na ũthathaiya wa maheni?
3 Andũ amwe nĩ makoretwo na mĩhianano kana handũ haamũre ha kũhoera mĩciĩ kwao kwa ihinda iraya. Wee nĩ ũrĩ indo ta icio mũciĩ? Okorũo nĩguo-rĩ, no wone ta ũtarĩ ũndũ wa ndũire kana ta arĩ mahĩtia kũhoya Ngai ũtarĩ na indo ta icio. O na no ũkorũo wendete indo ta icio mũno. No Ngai nĩwe uugaga ũrĩa agĩrĩire gũthathaiyo, na Bibilia ĩrutanaga atĩ ndendaga tũhũthĩre mĩhianano. (Thama 20:
4. (a) Tũĩ atĩa atĩ nĩ wĩra wa tũhũ gũthathaiya maaguka? (b) Jehova aagiririe andũ ake matikeingĩrie ũgo-inĩ na ũragũri wa mũthemba o wothe nĩkĩ?
4 Ndini nyingĩ cia maheni o na ningĩ nĩ ikoragwo na mũtugo wa gũthathaiya maaguka. Amwe mataaneruta ma ya Bibilia meetĩkĩtie atĩ akuũ me muoyo kũndũ kũngĩ gũtoonekaga na atĩ no mateithie kana kũnyarira arĩa me muoyo. Hihi o nawe wanakorũo na kĩyo kĩingĩ ũkĩgeria kũhoreria maaguka arĩa maakuire. No o ta ũrĩa werutire thĩinĩ wa Gĩcunjĩ gĩa 6 kĩa ibuku rĩrĩ-rĩ, akuũ matithiaga na mbere gũtũũra kũndũ kũngĩ. Kwoguo kũgeria kwaranĩria nao nĩ wĩra wa tũhũ. Ndũmĩrĩri o yothe ĩrĩa yonekaga ta yumĩte kũrĩ endwa aitũ arĩa maakuire-rĩ, kĩhumo kĩayo kũna nĩ ndaimono. Nĩ ũndũ ũcio, Jehova nĩ aagiririe Aisiraeli kũgeria kwaria na akuũ kana kwĩingĩria harĩ ũgo na ũragũri wa mũthemba o wothe.
5. Ũngĩka atĩa angĩkorũo mbere nĩ ũrahũthagĩra mĩhianano kana gũthathaiya maaguka?
5 Angĩkorũo mbere nĩ ũrahũthagĩra mĩhianano kana ũgathathaiya maaguka-rĩ, ũngĩka atĩa? Thoma na wĩcirie ũhoro wa maandĩko ma Bibilia marĩa mangĩkuonia ũrĩa Ngai onaga maũndũ macio. Hoya Jehova o mũthenya igũrũ rĩgiĩ wendi waku wa kũrũmia ũthathaiya wa ma, na ũmũhoe agũteithie gwĩciria take.
AKRISTIANO A TENE MATIAKŨNGŨYAGĨRA KRISMASI
6, 7. (a) Krismasi ĩtuĩkaga nĩ ya kũririkana kĩĩ, na arũmĩrĩri a Jesu a mbere hihi nĩ maamĩkũngũyagĩra? (b) Gũkũngũĩra kwa mĩthenya ya gũciarũo kwanyitaine na kĩĩ hĩndĩ ya arutwo a Jesu a mbere?
6 Ũthathaiya witũ no ũthũkio nĩ thigũkũ iria ciendetwo nĩ andũ cia ndini ya maheni. Kwa ngerekano-rĩ, ta wĩcirie ũhoro wa Krismasi. Krismasi ĩtuĩkaga atĩ nĩ kũririkana gũciarũo kwa Jesu Kristo, na hakuhĩ ndini ciothe iria ciĩĩtaga cia Gĩkristiano nĩimĩkũngũyagĩra. No gũtirĩ ũira wa kuonania atĩ arutwo a Jesu a mbere nĩ maakũngũyagĩra thigũkũ ta ĩo. Ibuku rĩĩtagwo Sacred Origins of Profound Things riugaga ũũ: “Kwa ihinda rĩa mĩaka 200 thutha wa gũciarũo gwa Kristo-rĩ, gũtirĩ mũndũ wamenyaga rĩrĩa kũna aaciarirũo, na ti aingĩ mendaga kũmenya.”
7 O na korũo arutwo a Jesu nĩ maamenyire rĩrĩa kũna aciarirũo-rĩ, matiangĩakũngũĩire gũciarũo gwake. Nĩkĩ? Tondũ o ta ũrĩa ibuku rĩĩtagwo The World Book Encyclopedia riugĩte-rĩ, Akristiano acio a mbere “moonaga gũkũngũĩra mũthenya wa gũciarũo arĩ mũtugo wa andũ arĩa mathathayagia ngai cia maheni.” Gũkũngũĩrũo kwa mĩthenya ya gũciarũo kũrĩa tu kũgwetetwo thĩinĩ wa Bibilia nĩ kwa atongoria erĩ mataathathayagia Jehova. (Kĩambĩrĩria 40:20; Mariko 6:21) Mĩthenya ya gũciarũo ningĩ nĩ yakũngũyagĩrũo gũtĩa ngai cia maheni. Kwa ngerekano-rĩ, Mweri 24, mweri wa Gatano, Aroma nĩmakũngũyagĩra gũciarũo kwa ngai ya gĩke yetagwo Diana. Mũthenya ũrĩa warũmagĩrĩra nĩ maaririkanaga gũciarũo kwa ngai-riũa, Apollo. Kwoguo gũkũngũĩra mĩthenya ya gũciarũo kwanyitaine na ũthathaiya wa ngai cia maheni, no ti Ũkristiano.
8. Taarĩria ũrĩa gũkũngũĩra mũthenya wa gũciarũo gũkuruhanĩte na wĩtĩkio wa maũndũ matarĩ ho.
8 Harĩ gĩtũmi kĩngĩ kĩngĩatũmire Akristiano a mbere matigakũngũĩre gũciarũo kwa Jesu. Arutwo ake nĩ maamenyaga atĩ gũkũngũĩra mĩthenya ya gũciarũo nĩ kwahutanĩtie na wĩtĩkio wa maũndũ matarĩ ho. Kwa ngerekano-rĩ, Agiriki na Aroma aingĩ a tene meetĩkĩtie atĩ he roho wokaga harĩ o mũndũ agĩciarũo na ũkamũgitĩra ũtũũro-inĩ wake wothe. Ibuku rĩĩtagwo The Lore of Birthdays riugaga ũũ: “Roho ũcio warĩ na ũkuruhanu wĩ na kĩriga hamwe na ngai ĩrĩa yaciarirũo mũthenya ũrĩa mũndũ ũcio aciarũo.” Hatarĩ nganja Jehova ndangĩakenirio nĩ thigũkũ o yothe ĩngĩkuruhania Jesu na wĩtĩkio wa maũndũ matarĩ ho. (Isaia 65:11, 12) Nĩ ũndũ ũcio-rĩ, Krismasi yatuĩkire atĩa thigũkũ ya gũkũngũĩrwo nĩ andũ aingĩ ũguo?
KĨHUMO GĨA KRISMASI
9. Dicemba 25 yokire gũtuĩka atĩa mũthenya wa gũkũngũĩra gũciarũo kwa Jesu?
9 Mĩaka magana maingĩ thutha wa gũkua kwa Jesu nĩrĩo andũ maambĩrĩirie gũkũngũĩra gũciarũo gwake Dicemba 25. No mũthenya ũcio tiguo Jesu aaciarirũo, tondũ kuonekaga aaciarirũo Okutomba. * Kwoguo Dicemba 25 yathuurirũo nĩkĩ? Andũ amwe arĩa thutha-inĩ meĩtire Akristiano, hihi “meendaga mũthenya ũcio ũringane na thigũkũ ya ngai ya maheni ya Aroma ya gũkũngũĩra ‘gũciarũo kwa riũa rĩrĩa rĩtahootagwo.’ ” (The New Encyclopædia Britannica) Hĩndĩ ya heho rĩrĩa riũa rĩonekaga ta rĩtarĩ na hinya-rĩ, athathaiya a ngai cia maheni nĩmaarutaga magongona nĩgetha riũa rĩrĩa rĩamaheaga ũrugarĩ na ũtheri, rĩcoke kuuma ng’endo cia rĩo cia kũraya. Gweciragĩrio atĩ Dicemba 25 nĩrĩo riũa rĩambagĩrĩria rũgendo rwa gũcoka. Makĩgeria kũgarũra athathaiya a ngai cia maheni-rĩ, atongoria a ndini moire mũthenya wa thigũkũ ĩo na makĩgeria gũtũma woneke ta arĩ wa “Gĩkristiano.” *
10. Andũ amwe hĩndĩ ya tene maagaga gũkũngũĩra Krismasi nĩkĩ?
10 Kwa ihinda rĩa mĩaka mĩingĩ andũ nĩmakoretwo makĩmenya kĩhumo gĩa Krismasi nĩ ũthathaiya wa ngai cia maheni. Tondũ kĩhumo kĩayo gĩtiumanĩte na maandĩko-rĩ, Krismasi nĩyagirĩtio Ngeretha na mabũrũri-inĩ mamwe ma Amerika marĩa maathagwo nĩ Ngeretha mĩaka-inĩ ya 1600. Mũndũ o wothe ũtangĩathire wĩra mũthenya wa Krismasi nĩ aarutaga irĩhi. No rĩrĩ, mĩtugo ya tene ĩgĩcoka, na ĩngĩ mĩerũ ĩkĩongererũo. Krismasi o rĩngĩ ĩgĩtuĩka thigũkũ nene na noguo ĩtariĩ kũndũ kũingĩ nginya ũmũthĩ. No nĩ ũndũ wa ũkuruhanu wa Krismasi na ũthathaiya wa maheni-rĩ, arĩa mendaga gũkenia Ngai matimĩkũngũyagĩra, kana o na thigũkũ ĩngĩ yumanĩte na ũthathaiya wa ngai cia maheni. *
KĨHUMO GĨA THIGŨKŨ NĨ KĨA BATA?
11. Andũ amwe makũngũyagĩra thigũkũ nĩkĩ, no nĩ ũndũ ũrĩkũ ithuĩ twagĩrĩirũo kũrũmbũiya mũno?
11 Andũ amwe nĩmetĩkagĩra atĩ thigũkũ ta Krismasi cioimanire na ũthathaiya wa ngai cia maheni no mationaga arĩ ũũru gũcikũngũĩra. Ningĩ-rĩ, andũ aingĩ matikoragwo magĩĩciria ũhoro wa ũthathaiya wa maheni rĩrĩa marakũngũĩra thigũkũ. Thigũkũ icio ningĩ nĩ iheaga famĩlĩ mweke wa gũkorũo hamwe. Wee nĩguo wonaga? Akorũo nĩguo-rĩ, kwahoteka kwenda famĩlĩ nĩkuo gũtũmaga kũrũmia ũthathaiya wa ma gũkũritũhĩre, no ti kwenda ndini ya maheni. Gĩa na ma atĩ Jehova, ũrĩa waambĩrĩirie famĩlĩ, nĩendaga ũgĩe na ngwatanĩro njega na andũ anyu. (Aefeso 3:
12. Heana ngerekano ya kuonania gĩtũmi gĩa gwĩthema mĩtugo na ikũngũĩro iria cioetwo kuuma kũndũ kwĩ na gĩko.
12 No gũkorũo wonaga atĩ kĩhumo gĩa thigũkũ ta gĩtarĩ ũndũ kiũgĩte harĩ ũrĩa ikũngũyagĩrũo ũmũthĩ. Hihi kĩhumo gĩa thigũkũ nĩ kĩa bata? Ĩĩ! Kwa ngerekano-rĩ, ta wĩcirie korũo wona theremende ĩgwĩte mũtaro-inĩ wa gĩko. No woe theremende ĩo ũmĩrĩe? Aca ndũngĩoya! Theremende ĩo ĩna gĩko. Thigũkũ ciahota kuoneka ta irĩ njega o ta theremende ĩo, no cioetwo kuuma handũ he na gĩko. Nĩgetha tũrũmie ũthathaiya wa ma-rĩ, tũbataire gũkorũo na mawoni ta ma mũnabii Isaia ũrĩa werire athathaiya a ma ũũ: “Menyai mũhutie kĩndũ gĩĩ thahu.”
IKARANIA NA ANDŨ NA ŨŨGĨ
13. Nĩ magerio marĩkũ ũngĩcemania namo waga gũkũngũĩra thigũkũ?
13 Rĩrĩa wathuura kwaga gũkũngũĩra thigũkũ-rĩ, wahota gũcemania na magerio. Kwa ngerekano-rĩ, andũ arĩa mũrutaga wĩra nao mahota kũrigwo kĩrĩa kĩgiragia ũnyitanĩre nao maũndũ-inĩ ma thigũkũ wĩra-inĩ. Ũngĩka atĩa ũngĩheo kĩheo gĩa Krismasi? No akorũo arĩ mahĩtia gũkĩamũkĩra? Ĩ angĩkorũo mũtirĩ a wĩtĩkio ũmwe na mũthuri kana mũtumia waku? Ũngĩka atĩa nĩgetha ciana ciaku itigecokie nĩ ũndũ wa kwaga gũkũngũĩra thigũkũ?
14, 15. Ũngĩka atĩa ũngĩgeithio na ngeithi cia thigũkũ kana mũndũ ende gũkũhe kĩheo?
14 Nĩ hekũbatara ũũgĩ nĩguo ũmenye wega ũrĩa ũngĩka o hĩndĩ o hĩndĩ. Ũngĩgeithio na kũu njĩra-inĩ na ngeithi cia thigũkũ-rĩ, no ũcokie tu na njĩra ya ũũgĩ. No ta tua ũrĩa wakũgeithia nĩ mũndũ muonanaga kaingĩ kana mũrutaga wĩra nake. Hĩndĩ ĩo no wĩcirie gũtaarĩria makĩria. Hĩndĩ ciothe ririkana kũhũthĩra ũũgĩ. Bibilia ĩtũtaaraga ũũ: “Mũkĩaria-rĩ, aragiai hingo ciothe na mĩario o ĩrĩa ĩrĩ na Wega wa Ngai, ĩtuĩke ta ĩĩkĩrĩtwo cumbĩ, nĩ getha mũmenyage ũrĩa mũngĩcokagĩria mũndũ o mũndũ ũhoro o ũrĩa ekũmũũria.” (Akolosai 4:6) Menyerera ndũkae kwagĩra andũ arĩa angĩ gĩtĩo. Ithenya rĩa ũguo-rĩ, taarĩria na ũũgĩ itua rĩaku. Taarĩria wega atĩ ndũthũire kũheana iheo kana gũkenanĩra na andũ, no wendaga gwĩka ũguo hĩndĩ ĩngĩ ngũrani na ĩo.
15 Ĩ mũndũ angĩkorũo arenda gũkũhe kĩheo? Kaingĩ gũkũringana na itũmi mwanya mwanya. Ũrĩa ũrakũhe ahota gũkwĩra ũũ: “Nĩnjũĩ atĩ ndũkũngũyagĩra thigũkũ. No nĩngwenda gũkũhe kĩheo gĩkĩ.” Wahota gũtua atĩ kwamũkĩra kĩheo kĩu wĩrĩtwo ũguo ti ũndũ ũmwe na gũkũngũĩra thigũkũ ĩo. No ningĩ angĩkorũo mũkũhei ndoĩ wĩtĩkio waku-rĩ, no ũmwĩre atĩ ndũkũngũyagĩra thigũkũ ĩo. Ũndũ ũcio no ũgũteithie gũtaarĩria kĩrĩa gĩgũtũma wamũkĩre kĩheo no wee wage kũheana hĩndĩ ĩo. No wahota gũkorũo ũrĩ ũndũ wa ũũgĩ kwaga gwĩtĩkĩra kĩheo, angĩkorũo kĩraheanwo kuonania atĩ ndũrũmagia wĩtĩkio waku, kana atĩ no ũũtiganĩrie no ũndũ tu wa kĩheo.
Ĩ ANGĨKORŨO NĨ ANDŨ A FAMĨLĨ?
16. Ũngĩhũthĩra ũũgĩ atĩa harĩ maũndũ marĩa makonainie na thigũkũ?
16 Ũngĩka atĩa angĩkorũo mũtirĩ a wĩtĩkio ũmwe na andũ a famĩlĩ yanyu? O na rĩo hũthĩra ũũgĩ. Hatirĩ bata wa gũtindanĩra na mĩtugo o yothe na thigũkũ iria ciothe andũ anyu mathuura gũkũngũĩra. Ithenya rĩa ũguo-rĩ, wagĩrĩirũo nĩ ũtĩe mawoni mao, o ũrĩa ũngĩenda o nao matĩe maku. (Mathayo 7:
17. Ũngĩteithia ciana ciaku atĩa itigecokie nĩ kuona iria ingĩ igĩkũngũĩra thigũkũ?
17 Ũngĩka atĩa nĩgetha ciana ciaku itigecokie nĩ ũndũ wa kwaga gũkũngũĩra thigũkũ iria ireganĩte na Maandĩko? Kaingĩ gũkũringana na ũrĩa wĩkaga mahinda marĩa mangĩ ma mwaka. Aciari amwe mabangaga mahinda ma kũhe ciana ciao iheo. Kĩheo kĩmwe kĩa bata mũno ũngĩhe ciana ciaku nĩ mahinda maku na gũcionia wendo.
WĨMENYERIE ŨTHATHAIYA WA MA
18. Gũthiĩ mĩcemanio ya Gĩkristiano kũngĩgũteithia atĩa kũrũmia ũthathaiya wa ma?
18 Nĩguo ũkenie Ngai-rĩ, no mũhaka ũregane na ũthathaiya wa maheni na ũrũmie ũthathaiya wa ma. Nĩ maũndũ marĩkũ mangĩgũteithia gwĩka ũguo? Bibilia yugaga ũũ: “Nĩtwĩciragiei ũrĩa tũngĩarahũranaga o mũndũ na ũrĩa ũngĩ, nĩ getha twendanage, na twĩkage ciĩko njega; ningĩ tũtigatige kũũnganaga hamwe, ta ũrĩa andũ amwe mamenyerete gwĩkaga, no kaba tũhatanagĩrĩrie; na twĩkage ũguo o makĩria tondũ wa ũrĩa mũkuona atĩ Mũthenya ũcio nĩũrakuhĩhĩria.” (Ahibirania 10:
19. Kwĩra andũ arĩa angĩ maũndũ marĩa wĩrutĩte kuuma Bibilia-inĩ nĩ kwa bata nĩkĩ?
19 Njĩra ĩngĩ ũngĩrũmia ũthathaiya wa ma nayo nĩ kwĩra arĩa angĩ maũndũ marĩa wĩrutĩte kuuma Bibilia-inĩ ũgĩteithio nĩ Aira a Jehova. Andũ aingĩ nĩ ‘maracakaya na makarĩra’ nĩ ũndũ wa ũũru ũrĩa ũrekĩka thĩinĩ wa thĩ ũmũthĩ. (Ezekieli 9:4) Nĩ ũhũthũ nĩ ũĩ andũ amwe maracakaya na kũrĩra. Githĩ to ũmeere ũhoro wa kĩĩrĩgĩrĩro gĩaku kĩa Bibilia kĩa mahinda mokĩte? Wanyitanĩra na Akristiano a ma na wĩre arĩa angĩ ma cia magegania cia Bibilia iria wĩrutĩte-rĩ, nĩ ũkuona atĩ kwĩrirĩria mĩtugo ya ũthathaiya wa maheni o guothe kũngĩkorũo gũtigarĩte ngoro-inĩ yaku, gũgũthiĩ gũthirĩte. Gĩa na ma atĩ nĩ ũgũkena mũno na wone irathimo nyingĩ warũmia ũthathaiya wa ma.
^ kĩb. 9 Gĩkũngũĩro gĩa “Saturnalia” o nakĩo nĩ kĩahũthĩkire harĩ gũthuura Dicemba 25. Gĩkũngũĩro kĩu gĩa gũtĩa ngai ya ũrĩmi ya Aroma gĩakũngũyagĩrũo Dicemba 17-
^ kĩb. 10 Ha ũhoro makĩria wĩgiĩ ũrĩa Akristiano a ma monaga thigũkũ iria ciendetwo nĩ andũ-rĩ, rora Ũhoro Muongerere karatathi ka 222-223.


text:
Imenyithia bia kĩwaatho
Copyright
© 2014 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania, Inc. All rights reserved.
Gĩtuo gĩkĩ gĩcabĩtwe na gĩkamenyeerwa nĩ Watchtower Bible and Tract Society of New York, Inc. Tiga gũkethĩrwa kwonanĩtue ũngĩ, maandĩko jonthe na mantũ jangĩ jarĩa jarĩ kĩrĩ webusaĩti ĩjĩ, nĩ into bia ũtea bwa Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania.
Trademarks
Adobe, the Adobe logo, Acrobat, na the Acrobat logo nĩ trademark cia Adobe Systems Incorporated. iTunes na iPod nĩ trademark cia Apple Inc. Trademark ingĩ cionthe na irĩa ciandĩkithĩtue nĩ into bia barĩa bonanĩtue.Mawaatho ja Ũtumĩri na Raĩcenci ya Ũtumĩri bwa Webusaĩti
Mawaatho jaja ja ũtumĩri, nĩjo jagũtongeeragia gũtumĩra webusaĩti ĩjĩ. Rĩrĩa ũgũtumĩra webusaĩti ĩjĩ, nũgwĩtĩkania buru na Mawaatho jaja ja Ũtumĩri. Kethĩra ũtĩgwĩtĩkania na Mawaatho jaja ja Ũtumĩri kana bũmwe bwa mawaatho jaja, ũtĩbwĩrĩte gũtumĩra webusaĩti ĩjĩ.
Ũtumĩri bũbwega nĩ bũrĩkũ? Woomba gũtega, kũrita, na gũcaba mbica irĩa icoori, mauku ja kĩelektronĩki, ndwĩmbo, mbica, maandĩko, vidio (“Into”) kuuma kĩrĩ webusaĩti ĩjĩ nĩũntũ bwa ũtumĩri bwaku wengwa na tĩ bwa biacara, o ta ũrĩa mĩanka ĩkĩri aja nthĩgũrũ o na kinya kũngĩ kĩrĩ Mawaatho jaja ja Ũtumĩri. Kwou, ũtĩbwĩrĩte:
Gwĩkĩra mantũ ja webusaĩti ĩjĩ kĩrĩ Intaneti (webusaĩti ingĩ, gũtambia faero kĩrĩ webusaĩti ingĩ, kana kĩrĩ ngwatanĩro cia ũcoore Intanetine ‘social network’);
Kũritithia into kaĩrĩ kuuma kĩrĩ webusaĩti ĩjĩ birĩ gĩcuncĩ kĩa programu ya kompiuta kana birĩ amwe na programu ya kompiuta;
Kũrita kaĩrĩ, gũkoobia, kana gũtumĩra bũthũũku into birĩa bĩrĩ kĩrĩ webusaĩti ĩjĩ, birĩ bia biacara kana woona mbeca (kinya kethĩra ũtĩkwona mpongeeri), kinya gũtambia programu cia kompiuta irĩa igwatene kana igwatithenue (static kana dynamic) na webusaĩti ĩjĩ;
Gũtumĩra webusaĩti ĩjĩ na mworoto jwa kũthithia na gũtambia kondi (source code), into, kana njĩra cia gũtongeeria mantũ jabangi kana programu ĩgũciĩtithia yongwa kũũthũrania mantũ (data) (amwe na, without limitation scraping, data mining, data extraction, na data harvesting) kĩrĩ kana ĩgwatanĩrĩte na webusaĩti ĩjĩ;
Gũtũmĩra bũthũũku webusaĩti kana ũriti ngũgĩ bwayo, ta kwangaratania kana gũtonyeera webusaĩti kana ũriti ngũgĩ bwayo na njĩra ingĩ irĩa itĩonanĩtue;
Gũtumĩra webusaĩti ĩjĩ na njĩra o na ĩrĩkũ ĩgũtũma, kana yũũmba kũthũũkia webusaĩti kana ĩremwa nĩ kũrita ngũgĩ kana gũkinyĩrĩka; kana na njĩra ĩngĩ kinya ĩrĩkũ ĩtĩ ya kĩwaatho, ya waayia, kana ya kũthũũkia kana ĩkũgwatanĩra na njĩra ingĩ itĩ cia kĩwaatho, cia waayia, irĩ na mworoto jwa kũthũũkia;
Gũtumĩra webusaĩti ĩjĩ na mworoto kinya jũrĩkũ jwa biacara.
Kuuna Mawaatho ja Ũtumĩri
Gũtĩ kũmeneeria mawaatho jangĩ ja Watchtower jarĩa jarĩ rungu rwa Mawaatho jaja ja Ũtumĩri, kethĩra ũkauna Mawaatho jaja ja Ũtumĩri na njĩra kinya ĩrĩkũ, Watchtower yoomba gũkũjũkĩria ĩtagaaria rĩrĩa ĩkwona rĩagĩrĩte rĩa uuni waatho bũu, amwe na gũkũrũngĩka ũtĩgatumĩre webusaĩti kwa kagiita, gũkũrigĩĩria ũtĩgatumĩre webusaĩtĩ, kwinga kompiuta na njĩra ya gũtumĩra adireci yaku ya IP ũtĩgatumĩre webusaĩti, Kwaranĩria na barĩa bakwejaga Intaneti kũbaromba bainga ũtumĩri bwaku bwa webusaĩti na/kana bakũjũkĩrie ĩtagaaria rĩa kĩwaatho.
Moogarũrũku
Watchtower yoomba kũgarũra Mawaatho jaja ja Ũtumĩri ĩgiita kwa ĩgiita. Mawaatho ja Ũtumĩri jarĩa jagarũrĩtwe jagatumĩka kĩrĩ ũtumĩri bwa webusaĩti kuuma ĩgiita rĩa gũcabwa kwajo. Itũ bu, tega Mawaatho jaja ja Ũtumĩri ĩgiita kwa ĩgiita nĩkenda ũjamenya jarĩa jekĩri rua.
Mawaatho na Mainya
Mawaatho jaja ja Ũtumĩri jarũngamĩĩrĩtwe, na nĩjataũri kũringana na Mawaatho ja State of New York, U.S.A., gũtĩna gwaatania kĩrĩ mawaatho. Ĩtagaaria o rĩonthe rĩa kĩwaatho rĩĩgiĩ Mawaatho jaja ja Ũtumĩri rĩgaikua kĩrĩ ‘state’ kana ‘federal court’ ĩrĩa ĩrĩ na mainya ndeene ya State of New York, U.S.A.
Waatho Kũũna
Kethĩra bũmwe bwa Mawaatho jaja ja Ũtũmĩri bũkoonanua nĩ koti ĩrĩ na mainya atĩ bũtĩbui na bũtĩagĩrĩte, na bũtĩtumĩka, kana tĩ bwa kĩwaatho, mawaatho jangĩ jageta na mbere gũtumĩka. Kũremwa kwa Watchtower gũtũma waatho kinya bũmwe bwa Mawaatho jaja ja Ũtumĩri bũthingatĩĩrwa, bũtĩtaũrwa atĩ nĩ kũrekeeria waatho kana ta kaanya ga kwinyĩĩria ĩtagaaria rĩu rĩjũkua.
Metĩkanĩĩria Jonthe
Mawaatho jaja ja Ũtumĩri nĩ metĩkanĩĩria jonthe gatĩgatĩ gaku na Watchtower kĩrĩ ũtumĩrĩ bwaku bwa webusaĩti ĩjĩ, na nĩ jajũkĩtie kaanya ka metĩkanĩĩria jonthe ja au mbere jegiĩ ũtumĩri bwaku bwa webusaĩti ĩjĩ.


text: maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga maki-onaga


text:
GĨCUNJĨ GĨA 10
Maũndũ Marĩa Bibilia Ĩrutanaga Megiĩ Araika
1. Tũrabatara kwĩruta ũhoro wa araika nĩkĩ?
JEHOVA nĩ endaga tũmenye famĩlĩ yake. Araika nĩ amwe a famĩlĩ yake tondũ Bibilia ĩmetaga “ariũ a Ngai.” (Ayubu 38:7) Araika marutaga wĩra ũrĩkũ? Manateithia andũ atĩa mahinda-inĩ mahĩtũku? Hihi no matũteithie?
2. Araika moimire kũ? Mombirũo marĩ aigana?
2 Nĩ tũrabatara kũmenya araika moimire kũ. Rĩandĩko rĩa Akolosai 1:16 rĩtwĩraga atĩ, “indo iria ingĩ ciothe, iria irĩ igũrũ na iria irĩ thĩ, . . . ciothe ciombirũo” thutha wa Jesu kũũmbwo. O na araika mombirũo hĩndĩ ĩyo. Mombirũo marĩ aigana? Bibilia yugaga atĩ gũkoragwo na araika milioni nyingĩ.
3. Rĩandĩko rĩa Ayubu 38:
3 Bibilia ĩtwĩraga atĩ Jehova aambire kũũmba araika agĩcoka kũũmba thĩ. Maiguire atĩa rĩrĩa thĩ yombirũo? Ibuku rĩa Ayubu riugaga atĩ nĩ maakenire mũno. Hĩndĩ ĩyo maatungatagĩra Jehova marĩ hamwe ta famĩlĩ.
ARAIKA NĨ MATEITHAGIA NDUNGATA CIA NGAI
4. Tũmenyaga atĩa atĩ araika nĩ makenagio nĩ andũ?
4 Kuuma tene, araika makoretwo magĩkenio nĩ andũ, na muoroto wa Jehova harĩ andũ na thĩ. (Thimo 8:30, 31; 1 Petero 1:
5. Araika manateithia ndungata cia Ngai atĩa mahinda-inĩ mahĩtũku?
5 Jehova nĩ aatũmire araika erĩ magateithie Loti na famĩlĩ yake kũũra nĩguo matikanangwo rĩrĩa matũũra ma Sodomu na Gomora maanangagwo. (Kĩambĩrĩria 19:
6. (a) Tũmenyaga atĩa atĩ araika nĩ mateithagia ndungata cia Ngai matukũ-inĩ maya? (b) Nĩ ciũria irĩkũ tũkwarĩrĩria?
6 Rĩu araika matiumagĩrĩra andũ ta ũrĩa meekaga tene. O na kũrĩ ũguo, Ngai no amahũthagĩra gũteithia ndungata ciake. Bibilia yugaga ũũ: “Mũraika wa Mwathani aikaraga arangĩire arĩa mathĩkagĩra Mwathani, akamahonokagia kuuma ũgwatiinĩ.” (Thaburi 34:
THŨ TŨTANGĨONA NA MAITHO
7. Shaitani atũmĩte andũ meke atĩa?
7 Thĩinĩ wa Gĩcunjĩ gĩa 3 nĩ twerutire atĩ nĩ harĩ mũraika waremeire Ngai na nĩ eendaga gwathana. Bibilia ĩmwĩtaga Shaitani na Mũcukani. (Kũguũrĩrio 12:9) Shaitani o na nĩ eendaga andũ maremere Ngai. Nĩ aahotire kũhĩtithia Hawa, na kuuma hĩndĩ ĩyo nĩ ahĩtithĩtie andũ aingĩ mũno. O na kũrĩ ũguo, andũ amwe ta Habili, Enoko, na Nuhu, nĩ maahotire gũtũũra marĩ ehokeku harĩ Jehova.
8. (a) Gwathire atĩa araika amwe magĩtuĩka ndaimono? (b) Ndaimono ciekire atĩa nĩguo itikaniinwo nĩ Mũiyũro?
8 Matukũ-inĩ ma Nuhu araika amwe nĩ maaremeire Ngai na makiuma kũrĩa igũrũ. Mookire gũkũ thĩ na makĩĩhumba mĩĩrĩ ya nyama na thakame. Meekire ũguo nĩkĩ? Bibilia yugaga atĩ meendaga kũgĩa atumia. (Thoma Kĩambĩrĩria 6:2.) No gwĩka ũguo kwarĩ mehia. (Judasi 6) Andũ aingĩ matukũ-inĩ macio nĩ maambĩrĩirie gwĩkaga maũndũ moru na kũrũa o ta araika acio aremi. Nĩ ũndũ ũcio, Jehova agĩtua itua rĩa kũniina andũ othe aganu na njĩra ya kũrehe mũiyũro thĩinĩ wa thĩ. No nĩ aahonokirie andũ arĩa maarĩ ehokeku. (Kĩambĩrĩria 7:
9. (a) Gwathire atĩa rĩrĩa ndaimono ciacokire igũrũ? (b) Nĩ ũndũ ũrĩkũ tũkwĩruta?
9 Tondũ araika arĩa maatuĩkire ndaimono nĩ kũrega maaregete gwathĩka, Jehova ndangĩametĩkĩririe makorũo famĩlĩ-inĩ yake rĩngĩ. (2 Petero 2:4) Ndaimono itingĩhota kwĩhumba mĩĩrĩ ya nyama na thakame rĩngĩ, ĩndĩ nginya rĩu no ‘irahĩtithia thĩ yothe.’ (Kũguũrĩrio 12:9; 1 Johana 5:19) Reke rĩu twĩrute ũrĩa ihotaga kũhĩtithia andũ.
ŨRĨA NDAIMONO IHĨTITHAGIA ANDŨ
10. Ndaimono ihĩtithagia andũ atĩa?
10 Ndaimono ihĩtithagia andũ na njĩra nyingĩ. Andũ arĩa maranagĩria na ndaimono mekaga ũguo ĩmwe kwa ĩmwe kana kũgerera mũndũ ũngĩ ta mũndũ mũgo, aragũri, kana andũ angĩ ta acio. Kwaranĩria na ndaimono nĩkuo andũ moigaga nĩ kũrongoria ndaimono. No Bibilia nĩ ĩtwĩraga twĩtheme kĩndũ kana ũndũ o wothe ũhutanĩtie nacio. (Agalatia 5:
11. Ũragũri nĩ kĩĩ, na twagĩrĩirũo kũwĩthema nĩkĩ?
11 Mũtego ũmwe ndaimono ihũthagĩra nĩ ũragũri. Ũragũri nĩ kũhũthĩra hinya wa ndaimono gũtuĩria maũndũ ma ihinda rĩroka kana marĩa matoĩkaine. Mũndũ no agerie gwĩka ũguo na njĩra ya gũthoma njara [rũhĩ], gũtaũra iroto, kũroterũo, kũhũthĩra ithitũ, na gwĩtĩkia atĩ ndundu ĩngĩrĩra kana kanyau kairũ gakĩre bara kũrĩ ũndũ ũgwĩkĩka. Andũ aingĩ meciragia atĩ mĩtugo ĩyo gũtirĩ ũndũ mũũru ĩngĩmeka, no ũcio ti ũhoro wa ma. Ĩkoragwo ĩrĩ ũgwati mũno. Kwa ngerekano, Bibilia yonanagia atĩ aragũri marutithanagia wĩra na ndaimono. Thĩinĩ wa rĩandĩko rĩa Atũmwo 16:
12. (a) Kũgeria kwaranĩria na andũ arĩa makuĩte nĩ ũgwati nĩkĩ? (b) Akristiano magaga kwĩingĩrania na mĩtugo ĩhutanĩtie na arĩa makuĩte nĩkĩ?
12 Nĩ harĩ mũtego ũngĩ ndaimono ihũthagĩra kũhĩtithia andũ. Ciendaga twĩtĩkie atĩ no tũhote kwarĩria andũ arĩa makuĩte. Ningĩ nĩ ciendaga twĩtĩkie atĩ andũ arĩa makuĩte makoragwo muoyo kũndũ kũngĩ, na no maranĩrie na ithuĩ kana o na matwĩke maũndũ moru. Kwa ngerekano, mũndũ ũkuĩrĩirũo no athiĩ kũrĩ andũ arĩa moigaga atĩ no mahote kwaranĩria na andũ arĩa makuĩte, hihi ta mũndũ mũgo kana mũragũri. Mũndũ mũgo kana mũragũri no ere mũndũ kaũndũ kega kegiĩ mũndũ ũrĩa ũkuĩte o na kana arie na mũgambo ta wa mũndũ ũcio ũkuĩte. (1 Samueli 28:
13. Nĩ ũndũ ũrĩkũ andũ amwe arĩa meetigagĩra ndaimono tene mahotete gwĩka?
13 Ndaimono to kũhĩtithia ihĩtithagia andũ, no nĩ nginya kũmekĩra guoya. Ihinda-inĩ rĩrĩ Shaitani na ndaimono ciake marĩ na marũrũ maingĩ mũno gũkĩra hĩndĩ ĩngĩ o yothe, tondũ nĩ moĩ atĩ matigairie o “ihinda inini” Ngai oke ameherie. (Kũguũrĩrio 12:
WĨTHEME NDAIMONO NA ŨREGANE NACIO BIŨ
14. Tũngĩhota atĩa kũregana na ndaimono o ta ũrĩa Akristiano a karine ya mbere meekire?
14 Bibilia nĩ ĩtwĩraga ũrĩa tũngĩĩthema ndaimono na ũrĩa tũngĩregana nacio. Kwa ngerekano, andũ amwe thĩinĩ wa taũni ya Efeso nĩ maaranagĩria na ndaimono matanamenya ũhoro wa ma. Maahotire atĩa kũregana nacio? Bibilia yugaga ũũ: “Andũ aingĩ arĩa meekaga maũndũ na hinya wa ndaimono magĩcokanĩrĩria mabuku mao na makĩmacina andũ othe makĩyonagĩra.” (Atũmwo 19:19) Maacinire mabuku mao mothe tondũ nĩ meendaga gũtuĩka Akristiano. O na ũmũthĩ ikinya ta rĩu nĩ rĩrabatarania. Mũndũ o wothe ũrenda gũtungatĩra Jehova no mũhaka etheme indo ciothe ihutanĩtie na ndaimono. Indo icio nĩ hamwe na mabuku, ngathĩti, thenema, imenyithia, o na nyĩmbo, iria itũmaga ndaimono, ũragũri, na maũndũ mangĩ ta macio moneke ta matarĩ moru. Ningĩ nĩ hamwe na indo ingĩ andũ mekĩraga nĩguo matikanyitwo nĩ maũndũ moru.
15. Nĩ atĩa ũngĩ tũrabatara gwĩka nĩguo tũhote gwĩtiria Shaitani na ndaimono?
15 Mĩaka ĩigana ũna thutha wa Akristiano a Efeso gũcina indo iria ciahutanĩtie na ũragũri, Mũtũmwo Paulo nĩ aandĩkire atĩ no maabataraga kũrũa ‘mbaara’ nĩguo matoorie “maroho moru.” (Aefeso 6:12) O na gũtuĩka nĩ maacinĩte mabuku macio, ndaimono no ciendaga kũmeka maũndũ moru. Hihi nĩ ũndũ ũrĩkũ ũngĩ maabataraga gwĩka? Mũtũmwo Paulo aamerire ũũ: “Oyai ngo ĩrĩa nene ya wĩtĩkio, ĩrĩa mũrĩhotaga kũhoria nayo mĩguĩ yothe ĩrĩa ĩrĩ mwaki ya ũrĩa mũru.” (Aefeso 6:16) O ta ũrĩa ngo ĩgitagĩra mũthigari ũrĩ mbaara-inĩ, no taguo wĩtĩkio witũ ũngĩtũgitĩra. Angĩkorũo nĩ tũrĩkoragwo na ma biũ atĩ Jehova no atũgitĩre, nĩ tũrĩhotaga gwĩtiria Shaitani hamwe na ndaimono.
16. Tũngĩkĩra wĩtĩkio witũ harĩ Jehova hinya atĩa?
16 Tũngĩkĩra wĩtĩkio witũ harĩ Jehova hinya atĩa? Twagĩrĩirũo gũthomaga Bibilia o mũthenya na twĩmenyerie kwĩhokaga atĩ nĩ arĩtũgitagĩra. Angĩkorũo nĩ tũrĩĩhokaga Jehova biũ, gũtirĩ ũndũ mũru Shaitani na ndaimono ciake marĩhotaga gũtwĩka.
17. Nĩ ũndũ ũrĩkũ ũngĩ ũrĩtũteithagia gwĩtiria ndaimono?
17 Nĩ ũndũ ũrĩkũ ũngĩ Akristiano a Efeso maabataraga gwĩka? Tondũ itũũra rĩrĩa maaikaraga rĩaiyũire maũndũ ma ndaimono, Paulo aamerire ũũ: “Hoyagai hingo ciothe.” (Aefeso 6:18) Kwoguo nĩ maabataraga kũhoya Jehova amagitĩre hingo ciothe. Ĩ ithuĩ na ithuĩ? O na ithuĩ tũratũũra thĩinĩ wa thĩ ĩiyũirũo nĩ maũndũ ma ndaimono. Kwoguo nĩ twagĩrĩirũo kũhoya Jehova atũgitĩre, na tũkahũthĩra rĩĩtwa rĩake rĩrĩa tũrahoya. (Thoma Thimo 18:10.) Angĩkorũo nĩ tũrĩikaraga tũkĩraga Jehova atũteithie tũhote gwĩtiria Shaitani, hatarĩ nganja nĩ arĩcokagia mahoya maitũ.
18, 19. (a) Tũngĩhota gũtooria Shaitani na ndaimono atĩa? (b) Nĩ kĩũria kĩrĩkũ gĩkwarĩrĩrio thĩinĩ wa gĩcunjĩ kĩrĩa kĩrũmĩrĩire?
18 Angĩkorũo nĩ tũkweheria indo iria ciothe ihutanĩtie na maũndũ ma ndaimono na twĩhoke atĩ Jehova nĩ egũtũgitĩra, no tũhote kũregana na Shaitani na ndaimono. Tũtiagĩrĩirũo nĩ gwĩtigĩra. (Thoma Jakubu 4:
19 Tondũ Shaitani na ndaimono nĩguo marehagĩra andũ mathĩna-rĩ, nĩkĩ gĩtũmĩte Ngai age kũmaniina? Kĩũria kĩu nĩkĩo kĩarĩrĩirio gĩcunjĩ-inĩ kĩrĩa kĩrũmĩrĩire.


text:
Jarĩa Bibiria Yũũmba Gũtũritana?
Iuku rĩrĩ rĩa kwiritana Bibiria rĩthithĩtue rĩgũtetheeria kũmenya ũrĩa Bibiria yugaga mantũne mwanya mwanya ta, nĩkĩ tũthangĩkaga, muntũ agakua nĩkũ etaga, ũrĩa ũũmba kwĩthĩrwa na nja ĩrĩ na kũgwĩrua
Mworoto jwa Mũrungu Kĩrĩ Twĩ Nĩ Jũrĩkũ?
Womba kũrigara nĩkĩ kũrĩ na mathĩĩna jamaingĩ mono naarua. Bibiria ĩritanaga rua Mũrungu akathithia mantũ ja kũrigaria nthĩgũrũne kũthirĩria antũ mĩthangĩko, mĩrimo, na gĩkuũ.
KĨTHOOMO KĨA 1
Mũrungu Nũũ?
Nũkwona teka Mũrungu akũmakagĩra? Iritane bwegiĩ nkuma ciawe na ũrĩa ũũmba kwaa mũcoore wa Mũrungu.
KĨTHOOMO KĨA 2
Bibiria—Iuku Kuuma Kĩrĩ Mũrungu
Nĩatĩa Bibiria yũũmba gũgũteethia kũũmbana na mathĩĩna jaaku? Nĩkĩ ũũmba gwĩtĩkia moororia jaayo?
KĨTHOOMO KĨA 3
Mworoto jwa Mũrungu Kĩrĩ Antũ nĩ Jũrĩkũ?
Ũtũũro nthĩgũrũne ĩnjerũ bũkeethĩrwa bũkari atĩa rĩrĩa nthĩ ĩkaa paradiso?
KĨTHOOMO KĨA 4
Jesũ Kristũ Nũũ?
Iritane nĩkĩ Jesũ nĩwe Mesia ũrĩa weranĩri, nĩkũ aaumĩre, na nĩkĩ arĩ Mũtaana wa mũmwe wa Jehova.
KĨTHOOMO KĨA 5
Ĩkũũri
—Kĩewa Kĩrĩa Kĩnene Buru Kuuma Kĩrĩ Mũrungu
Ĩkũũri nĩmbi? Nĩatĩa ũũmba kũgunĩka kuumania na rĩo?
KĨTHOOMO KĨA 6
Nĩkũ Twĩtaga Twakua?
Iritane ũrĩa Bibiria yugaga bwegiĩ nĩkũ akuũ barĩ, na nĩkĩ antũ bakuujaga.
KĨTHOOMO KĨA 7
Akuũ Bakariũkua!
Ũrakuĩrwa nĩ mwendwa waaku? Gũkoombĩka ũmwona kaĩrĩ? Iritane ũrĩa Bibiria yugaga bwegiĩ kũriũkua.
KĨTHOOMO KĨA 8
Ũnene bwa Mũrungu Nĩmbi?
Antũ babaingĩ nĩbaijĩ Ĩromba rĩa Mwathani. Biugo bibi: “Unene bwaku bwije” nĩ kuuga atĩa?
KĨTHOOMO KĨA 9
Mũthiro jwa Nthĩgũrũ-rĩ, Jũrĩ Akuĩ?
Thũgaanĩria ũrĩa mathithio na mĩerekera ya antũ barĩa batũthiũrũkĩte ĩkwonania tũrĩtũũra ĩgiitene rĩrĩ akuĩ mono na mũthiro jwa nthĩgũrũ, o ta ũrĩa Bibiria yaroretie.
KĨTHOOMO KĨA 10
Ũmma Bwegiĩ Araĩka
Bibiria nĩaragia bwegie araĩka na irundu bithũũku. Biũmbe bii bia gĩkĩrundu-rĩ, birĩ o? Biomba gũtũteethia kana gũtũthithĩria bũthũũku?
KĨTHOOMO KĨA 11
Nĩkĩ Tontũ Mĩthangĩko Ingĩĩte Mono?
Babaingĩ bathũgaanagia nĩ wendi bwa Mũrungu mĩthangĩko ĩĩthĩrwa nthĩgũrũne. Ũũgwe ũrĩona atĩa? Iritane ũrĩa Mũrungu augaga bwegiĩ nĩkĩ kũrĩ na mĩthangĩko.
KĨTHOOMO KĨA 12
Nĩatĩa Ũũmba Kwaa Mũcoore wa Mũrungu?
Gũtũũra mũtũũrĩre jũkũgwĩria Jehova kwombĩka. Ũmma nĩ atĩ, womba kwaa mũcoore waawe.
KĨTHOOMO KĨA 13
Tĩĩa Kĩewa kĩa Mwoyo
Nĩatĩa Mũrungu onaga kũrita ĩu, gwĩkĩrwa tharike, na mwoyo jwa nyomoo?
KĨTHOOMO KĨA 14
Nja Yaaku No Ĩthĩrwe na Kũgwĩrua
Wendo bũrĩa Jesũ oonanĩrie nĩ ngerekano ĩrĩa akũrũ, ekũrũ, aciari, na aana boomba kũthingata. Nĩmbi tũkwiritana kuumania nawe?
KĨTHOOMO KĨA 15
Njĩra Ĩrĩa Yagĩrĩte ya Kũthaathayia Mũrungu
Thũgaanĩria Mantũ jatantatũ ja kũmenyithania barĩa bathingatagĩĩra ndini ya mma.
KĨTHOOMO KĨA 16
Thuura Kũthaathayia Mũrungu Ũrĩa Kwagĩrĩte
Nĩ irigĩĩria birĩkũ ũũmba gũtirimana nabio rĩrĩa ũkwaria na bangĩ bwegiĩ wĩtĩkio bwaku? Nĩatĩa ũũmba kwaranĩria nabo ũtĩkũbathũũria?
KĨTHOOMO KĨA 17
Kaanya ka Mwanya ka Maromba
Mũrungu-rĩ, nathikagĩĩra rĩrĩa ũkũromba? Kenda ũmenya ĩcookio rĩa kĩũria kĩu, nũkũbatara kũmenya jarĩa Bibiria ĩritanaga bwegiĩ maromba.
KĨTHOOMO KĨA 18
Nĩmbuĩrĩte Kwirita Kĩrĩ Mũrungu na Kũbatithua?
Nĩ matagaaria jarĩkũ jakũbatara kenda muntũ akinyĩra ũbatithio bwa Gĩkristũ? Iritane ũbatithio bũrũngamagĩĩra mbi na ũrĩa bũthithagua.
KĨTHOOMO KĨA 19
Kara Akuĩ na Jehova
Nĩatĩa tũũmba kwonania wendo na nkatho kĩrĩ jarĩa jonthe Mũrungu atũthithĩrĩtie?
Nteto Irĩa irĩ Mũthia
Ũrĩa biugo birĩa bitumĩri kĩrĩ ĩuku, Jarĩa Bibiria Yũũmba Gũtũritana biugaga


text:
RŨGANO RWA 38
Athigani Arĩa 12
TARORA matunda marĩa makuĩtwo nĩ andũ aya. One ũrĩa kĩmanjĩka kĩu gĩa thabibu gĩ kĩnene. No andũ erĩ tu maangĩhota gũgĩkua na kĩmũtĩ. Tarora ngũyũ na makomamanga. Matunda maya mathaka ũũ-rĩ, moimĩte kũ? Moimĩte bũrũri wa Kanaani. Ririkana, Kanaani nĩ kũrĩa Iburahimu, Isaaka na Jakubu maatũraga rĩmwe. No nĩ ũndũ wa ng’aragu ĩrĩa yaarĩ kuo-rĩ, Jakubu na famĩlĩ yake magĩthaamĩra Misiri. Na rĩu thutha wa mĩaka 216, Musa aratongoria Aisiraeli macoke Kanaani. Rĩu nĩakinyu werũ-inĩ handũ hetagwo Kadeshi.
Andũ oru maatũũraga bũrũri wa Kanaani. Nĩ ũndũ ũcio Musa agĩtũma athigani 12, na akĩmera: ‘Tuĩriai ũhoro wa andũ arĩa matũũraga kuo, na kana me na hinya. Tuĩriai kana mĩgũnda nĩ mĩnoru ya gũkũrio indo. Na mũtũrehere maciaro mamwe ma bũrũri ũcio.’
Rĩrĩa athigani maacokire kuuma Kadeshi-rĩ, makĩĩra Musa ũũ: ‘Nĩ bũrũri mwega mũno.’ Na nĩguo metĩkio-rĩ, makĩonia Musa mamwe ma matunda. No 10 a athigani acio makiuga: ‘Andũ arĩa matũũraga bũrũri ũcio nĩ anene na me hinya. Nĩ tũkũũragwo twageria gũtaha bũrũri.’
Aisiraeli maigua ũhoro ũcio makĩmaka makiuga atĩrĩ: ‘Na arĩ korũo nĩ gũkua twakuĩrĩire bũrũri wa Misiri o na kana werũ-inĩ. Tũũkũragĩrũo mbaara-inĩ, na atumia aitũ na ciana ciitũ no a gũtahwo. Rekei twĩthurĩre mũtongoria mwerũ handũ ha Musa, tũhũndũke Misiri!’
Ĩndĩ erĩ a athigani acio nĩmehokete Jehova, na makĩambĩrĩria kũhoreria andũ. Marĩĩtwa mao nĩ Joshua na Kalebu. Makiuga atĩrĩ: ‘Tigai gwĩtigĩra. Jehova eehamwe na ithuĩ. Nĩ ũndũ mũhũthũ kũnyita bũrũri ũcio.’ Ĩndĩ andũ matiigana gũthikĩrĩria. O na meendaga kũũraga Joshua na Kalebu.
Ũndũ ũcio nĩwarakaririe Jehova mũno, nake akĩĩra Musa ũũ: ‘Gũtirĩ mũndũ o na ũmwe kuuma ũkũrũ wa mĩaka 20 gũthiĩ na igũrũ ũgatonya bũrũri wa Kanaani. Nĩ meoneire ciama iria ndaaringire Misiri o na werũ-inĩ, na nĩmaregete kwĩĩhoka. Kwoguo mekũrũũra werũ-inĩ ihinda rĩa mĩaka 40 o nginya mũndũ wao wa mũthia akue. Joshua na Kalebu no o oiki tu magaatonya bũrũri wa Kanaani.’
Ndari 13:


text:
GĨCUNJĨ GĨA 2
Bibilia
—Ibuku Riumĩte Kũrĩ Ngai
1, 2. Bibilia nĩ kĩheo kĩega kuuma kũrĩ Ngai nĩkĩ?
ŨNGĨIGUA atĩa mũrata waku angĩkũhe kĩheo? No ũkorũo ũkĩhĩahĩa mũno gũkĩhingũra na ũkene nĩ kũmenya atĩ mũrata ũcio waku nĩ agwĩciragia, na nĩ ũndũ ũcio ũmũcokerie ngatho mũno.
2 Bibilia nĩ kĩheo kuuma kũrĩ Ngai. Nĩ kĩheo kĩega mũno tondũ gĩtũheaga ũhoro tũtangĩona handũ hangĩ. Kwa ngerekano, ĩtwĩraga atĩ Ngai ombire igũrũ na thĩ, o hamwe na mũthuri na mũtumia wa mbere. Nĩ ĩkoragwo na motaaro mangĩtũteithia rĩrĩa tũrĩ na mathĩna. Ningĩ nĩ ĩtũteithagia kũmenya ũrĩa Ngai akahingia muoroto wake wĩgiĩ thĩ gũkorũo ĩrĩ kũndũ kwega gwa gũtũũra.
3. Nĩ ũndũ ũrĩkũ ũkuona ũkĩĩruta Bibilia?
3 Weruta Bibilia nĩ ũkuona atĩ Ngai nĩ arenda ũtuĩke mũrata wake, na o ũrĩa ũgũthiĩ na mbere kwĩruta noguo ũkũgĩa na ũrata wa hakuhĩ hamwe nake.
4. Nĩ ũndũ ũrĩkũ ũragũkenia wĩgiĩ Bibilia?
4 Bibilia ĩtaũrĩtwo na thiomi makĩria ma 2,800, na kobĩ bilioni nyingĩ ciayo nĩ icabĩtwo. Makĩria ma gĩcunjĩ kĩa andũ 90 harĩ 100 thĩinĩ wa thĩ no mone Bibilia na rũthiomi rwao. Na o kiumia, makĩria ma andũ milioni ĩmwe nĩ magĩaga na Bibilia. Hatarĩ nganja, Bibilia nĩ ibuku rĩa mwanya.
5. Tũngiuga Bibilia “[ĩtongoretio] nĩ roho wa Ngai” nĩkĩ?
5 Bibilia “[ĩtongoretio] nĩ roho wa Ngai.” (Thoma 2 Timotheo 3:16.) No andũ amwe no meyũrie ũũ: ‘Tondũ Bibilia yandĩkirũo nĩ andũ-rĩ, ĩngĩkorũo yumĩte kũrĩ Ngai na njĩra ĩrĩkũ?’ Bibilia ĩcokagia ũũ: “Andũ maaririe maũndũ merĩtwo nĩ Ngai o ta ũrĩa maatongoririo nĩ roho mũtheru.” (2 Petero 1:21) Ũndũ ũcio no ũringithanio na karani angĩrũo andĩke marũa nĩ ũrĩa ũmwandĩkĩte. Marũa macio mangĩrũo moimĩte kũrĩ ũ? Kũrĩ mwandĩkani no ti karani. Ũndũ ũmwe na ũcio, ũhoro ũrĩa ũrĩ Bibilia-inĩ woimire kũrĩ Ngai no ti arĩa maamĩandĩkire. Maatongoririo nĩ Ngai makĩwandĩka. Kwoguo Bibilia nĩ “kiugo kĩa Ngai.”
BIBILIA NDĨHĨTAGIA
6, 7. Nĩ kĩĩ kĩngĩtũma tuuge atĩ Bibilia ndĩĩhĩngĩcaga?
6 Bibilia yandĩkirũo na ihinda rĩa makĩria ma mĩaka 1,600. Arĩa maamĩandĩkire maatũũraga mahinda-inĩ matiganĩte. Amwe maarĩ athomu gũkĩra arĩa angĩ. Kwa ngerekano ũmwe aarĩ ndagĩtarĩ. Angĩ maarĩ arĩmi, ategi a thamaki, arĩithi, anabii, acirithania, na athamaki. O na gũtuĩka Bibilia yandĩkirũo nĩ andũ ngũrani, ndĩĩhĩngĩcaga. Ndiugaga ũndũ ũmwe thĩinĩ wa mũrango ũmwe, no thĩinĩ wa mũrango ũngĩ ĩgakararia ũndũ ũcio. *
7 Mĩrango ya mbere ya Bibilia ĩtaaragĩria ũrĩa mathĩna maambĩrĩirie, nayo mĩrango ya mũico ĩgataarĩria ũrĩa Ngai akaniina mathĩna na atue thĩ paradiso. Bibilia nĩ yarĩrĩirie historĩ ya andũ na ĩkonania atĩ muoroto wa Ngai nĩ ũhingaga hĩndĩ ciothe.
8. Heana ngerekano ironania atĩ Bibilia ndĩhĩtagia rĩrĩa ĩkwaria maũndũ megiĩ sayansi.
8 Bibilia ndĩandĩkirũo nĩguo ĩrutanage maũndũ megiĩ sayansi, o na kũrĩ ũguo ndĩhĩtagia rĩrĩa ĩrarĩrĩria maũndũ macio. Na githĩ ũguo tiguo tũngĩrĩgĩrĩra ibuku riumĩte kũrĩ Ngai rĩkorũo rĩhaana? Kwa ngerekano, ibuku rĩa Maũndũ ma Alawii nĩ rĩkoragwo na motaaro maahetwo Aisiraeli megiĩ ũrĩa mangĩagirĩrĩirie mĩrimũ gũtherema. Motaaro macio maandĩkirũo tene mbere ya andũ mamenyete ũrĩa mĩrimũ ĩtheremaga. Ningĩ Bibilia nĩ ĩrutanaga ĩtekũhĩtia atĩ thĩ ndĩkoragwo ĩnyitĩrĩirũo nĩ kĩndũ. (Ayubu 26:7) Bibilia nĩ yoigĩte o tene atĩ thĩ nĩ gĩthiũrũrĩ, rĩrĩa andũ aingĩ meetĩkĩtie ũndũ ũngĩ ngũrani.
9. Wĩhokeku wa arĩa maandĩkire Bibilia ũtũteithagia kũmenya ũndũ ũrĩkũ?
9 Bibilia ndĩhĩtagia ĩkĩaria ũhoro wa maũndũ meekĩkire tene. No mabuku maingĩ makĩaria ũhoro wĩgiĩ maũndũ ma tene, nĩ marĩ mahĩtia tondũ andĩki a mo matiarĩ ehokeku. Kwa ngerekano, rĩrĩa maahotagwo mbaara-inĩ ti hĩndĩ ciothe maandĩkaga maũndũ macio. No andĩki a Bibilia maarĩ ehokeku tondũ o na rĩrĩa Aisiraeli maahotagwo mbaara-inĩ nĩ maandĩkaga. Ningĩ nĩ maandĩkire ũhoro wĩgiĩ mahĩtia mao. Kwa ngerekano, thĩinĩ wa ibuku rĩa Ndari, Musa nĩ andĩkĩte ihĩtia eekire na ũrĩa Ngai aamũrũithirie nĩ ũndũ wa rĩo. (Ndari 20:
IBUKU RĨRĨ MOTAARO MEGA
10. Tũngiuga motaaro ma Bibilia no matũgune o na mahinda-inĩ maya nĩkĩ?
10 Maandĩko ma Bibilia “matongoretio nĩ roho wa Ngai na nĩ marĩ ũguni harĩ kũrutana, gũkaanania, [na] kũrũnga maũndũ.” (2 Timotheo 3:16) Nĩ ma, motaaro ma Bibilia nĩ matũgunaga. Jehova nĩ atũĩ wega na kwoguo nĩ ataũkagĩrũo nĩ ũrĩa twĩciragia na ũrĩa tũiguaga. Nĩ atũĩ wega kũrĩ ũrĩa twĩyũĩ na nĩ endaga tũkorũo na gĩkeno. Nĩ oĩ kĩrĩa kĩega na ithuĩ na kĩrĩa twagĩrĩirũo nĩ gwĩthema.
11, 12. (a) Nĩ motaaro marĩkũ mega Jesu aaheanire thĩinĩ wa Mathayo 5 nginya 7? (b) Nĩ maũndũ marĩkũ mangĩ tũngĩĩruta kuuma Bibilia-inĩ?
11 Thĩinĩ wa Mathayo mũrango wa 5 nginya 7 nĩ hakoragwo na motaaro mega Jesu aaheanire megiĩ ũrĩa tũngĩgĩa na gĩkeno, ũrĩa tũngĩikarania na andũ arĩa angĩ, ũrĩa twagĩrĩirũo nĩ kũhoya, na mawoni marĩa twagĩrĩirũo gũkorũo namo megiĩ mbeca. O na gũtuĩka motaaro macio maaheanirũo mĩaka 2,000 mĩhĩtũku, makoragwo na ũguni o ta ũrĩa maarĩ hĩndĩ ĩyo.
12 Ningĩ, thĩinĩ wa Bibilia Jehova nĩ atũheaga motaaro mangĩtũteithia gũkenera ũtũũro thĩinĩ wa famĩlĩ, gũkorũo tũrĩ aruti wĩra ega, na gũikarania na thayũ na andũ arĩa angĩ. Motaaro ma Bibilia no matũteithie hĩndĩ ciothe gũtekũmakania tũrĩ a, tũikaraga kũ, kana tũrĩ na mathĩna mahaana atĩa.
ŨRATHI WA KWĨHOKEKA
13. Isaia aarathĩte atĩa ũhoro wĩgiĩ itũũra rĩa Babuloni?
13 Morathi maingĩ ma Bibilia nĩ mahingĩte. Kwa ngerekano, mũnabii Isaia nĩ aarathĩte ũhoro wĩgiĩ kwanangwo kwa Babuloni. (Isaia 13:19) Nĩ aatarĩirie ũrĩa itũũra rĩu rĩngĩahootirũo. Itũũra rĩu rĩarĩ na ihingo nene na rĩgathiũrũrũkĩrio nĩ rũĩ. Ĩndĩ Isaia aarathĩte atĩ rũĩ rũu nĩ rũngĩahũithirio na ihingo itigwo irĩ hingũre. Itũũra rĩu rĩngĩahootirũo hatarĩ mbaara. Isaia o na nĩ aarathĩte atĩ Babuloni ĩngĩatooririo nĩ mũndũ wĩtagwo Kurusu.
14, 15. Ũrathi wa Isaia wahingire atĩa?
14 Mĩaka 200 thutha wa ũrathi ũcio kwandĩkwo, gũgĩũka mbũtũ ĩhaarĩirie gũtharĩkĩra Babuloni. Nũ watongoretie mbũtũ ĩyo? O ta ũrĩa kwarathĩtwo, yatongoretio nĩ Kurusu, mũthamaki wa Perisia. Hihi maũndũ macio mangĩ Isaia aarathĩte nĩ mangĩahingire?
15 Ũtukũ ũcio Ababuloni maarĩ na ndĩa nene. Moonaga marĩ na ũgitĩri tondũ wa thingo nene cia itũũra rĩu na rũĩ rũrĩa rwamathiũrũrũkĩirie. Nake Kurusu na mbũtũ yake marĩ nja wa itũũra rĩu, nĩ kwenja meenjaga mũtaro nĩguo maunithie rũĩ rũu. Maĩ makĩhũa ũndũ mbũtũ ya Perisia ĩngĩahotire kũgera rũĩ thĩinĩ. No mbũtũ ĩyo ĩngĩahotire kũingĩra Babuloni atĩa? O ta ũrĩa kwarathĩtwo, ihingo itiarĩ hinge kwoguo mbũtũ ĩyo ĩkĩingĩra Babuloni hatarĩ mbaara.
16. (a) Isaia aarathĩte itũũra rĩa Babuloni rĩngĩkahaana atĩa thutha-inĩ? (b) Tũmenyaga atĩa atĩ ũrathi wa Isaia nĩ wahingire?
16 Ningĩ Isaia nĩ aarathĩte atĩ Babuloni ndĩngĩgacoka gũtũũrũo rĩngĩ. Aandĩkire ũũ: “Itũũra rĩu rĩtigacoka gũtũũrũo o na rĩ, kana rĩikarũo nĩ andũ nginya njiarũa na njiarũa.” (Isaia 13:20) Hihi ũndũ ũcio nĩ wahingire? No wone maganjo ma Babuloni kĩndũ kilomita 80 mwena wa mũhuro wa Baghdad, Iraq. Gũtiikaragwo nginya ũmũthĩ ũyũ. Jehova nĩ aahaatire itũũra rĩu “na kĩhaato gĩa kũninana.”
17. Nĩ kĩĩ kĩngĩtũma twĩhoke ciĩranĩro cia Ngai?
17 Tondũ morathi maingĩ marĩa marĩ Bibilia-inĩ nĩ mahingĩte, no twĩhoke atĩ maũndũ marĩa Bibilia yugĩte megiĩ ihinda rĩũkĩte nĩ makaahinga. No tũkorũo na ma atĩ Jehova nĩ akaahingia kĩĩranĩro gĩake gĩa gũtua thĩ paradiso. (Thoma Ndari 23:19.) Tũrĩ na kĩĩrĩgĩrĩro kĩa “muoyo wa tene na tene ũrĩa weranĩirũo tene nĩ Ngai, o we ũtangĩheenania.”
BIBILIA NO ĨGARŨRE MŨTŨŨRĨRE WAKU
18. Mũtũmwo Paulo oigire atĩa ũhoro wĩgiĩ “kiugo kĩa Ngai”?
18 Nĩ tweruta atĩ Bibilia nĩ ibuku rĩa mwanya. Ndĩĩhĩngĩcaga, na rĩrĩa ĩkwaria ũhoro wa sayansi kana maũndũ ma tene ndĩhĩtagia. Ningĩ nĩ ĩtũheaga ũtaaro mwega na ĩkoragwo na morathi maingĩ mahingĩte. No Bibilia no ĩtũteithie na njĩra ingĩ. Mũtũmwo Paulo aandĩkire atĩ, “kiugo kĩa Ngai kĩrĩ muoyo na nĩ kĩrĩ hinya.” Ũguo nĩ kuuga atĩa?
19, 20. (a) Bibilia ĩngĩgũteithia atĩa kwĩmenya? (b) Ũngĩonania ngatho atĩa nĩ ũndũ wa Bibilia ĩrĩ kĩheo?
19 Bibilia no ĩgarũre mũtũũrĩre waku. No ĩgũteithie kwĩmenya wega, ũmenye mwĩcirĩrie na mwerekera waku. Kwa ngerekano, no tũkorũo tũgĩciria atĩ nĩ twendete Ngai. No nĩguo tuonanie atĩ nĩ tũmwendete, nĩ twagĩrĩirũo kũrũmĩrĩra ũrĩa Bibilia yugĩte.
20 Hatarĩ nganja, Bibilia nĩ ibuku riumĩte kũrĩ Ngai. Endaga ũmĩthome, ũmĩthuthurie, na ũmĩende. Thiĩ na mbere kũmĩthoma nĩguo wonanagie ngatho nĩ ũndũ wa kĩheo kĩu. Weka ũguo nĩ ũgũtaũkĩrũo nĩ muoroto wa Ngai harĩ andũ. Thĩinĩ wa gĩcunjĩ kĩrĩa kĩrũmĩrĩire, nĩ tũkeruta makĩria ũhoro wĩgiĩ muoroto ũcio.
^ kĩb. 6 Andũ amwe moigaga atĩ Bibilia nĩ ĩĩhĩngĩcaga yo nyene, no ũcio ti ũhoro wa ma. Rora gĩcunjĩ kĩa 7 kĩa ibuku Biblia
^ kĩb. 16 Ũngĩenda kũmenya ũhoro makĩria wĩgiĩ ũrathi wa Bibilia, no ũthome kabuku ka Menya Kĩrĩa Kĩrĩ Kiugo-inĩ kĩa Ngai karatathi ga 17-
^ kĩb. 17 Kwanangwo kwa Babuloni nĩ ngerekano ĩmwe ya morathi ma Bibilia marĩa mahingĩte. No wone ũhoro wĩgiĩ morathi megiĩ Jesu Kristo thĩinĩ wa Kohoro ga 5 Mũico-inĩ wa Ibuku.
Wĩrute Makĩria
ŨHORO MWEGA KUUMA KŨRĨ NGAI!
Tũngĩkorũo na Ma Atĩa Bibilia nĩ ya Ma?
Angĩkorũo Bibilia yatungirũo nĩ Ngai-rĩ, ndĩagĩrĩirũo gũkorũo ĩhaana ibuku rĩngĩ.
NĨA MAREKA WENDI WA JEHOVA ŨMŨTHĨ?
Ma ya Bibilia Yaacokire Kũmenyeka Rĩngĩ Atĩa?
Tũngĩmenya atĩa atĩ nĩ tũtaũkĩirũo wega nĩ ũrĩa Bibilia ĩrutanaga?


text:
Mbunge gutanywo gucokereria muthi wa Keri kiumia turorete kwaririria thogora wa mutu bururi-ini
Mbunge ya bururi ni itanyitwo gucokereria muthi wa keri kiumia giki turaingira, kwaririria ngarama ya mutu bururini. Uhoro uyu wahithurio ni mwaria wa thingira wa iregi Manoah Esipisu akiuga Minister wa kigina Henry Rotich niaratabarira mitaratara ya kiwatho iria ikuhotithia guikurukia thogora ucio wa mutu. Undu uyu ukite riri muingi wa bururi uthiite nambere gutetia thirikari ukienda iingirire guteithura thina wa thogora wa muitu guthii iguru makiria.
Ihindaini oriu Manoah niaugite mutongoria wa bururi Uhuru Kenyatta niatanyitwo guceera bururini wa China thiini wa kiumia kimwe giukite, kuria maundu ma bata gatagati ka mabururi maya meri makamurikwo. Mbere ya guthii China ekwamba guceera ngeretha kigomanoini kia mwanya kigie bururi wa Somalia
The post Mbunge gutanywo gucokereria muthi wa Keri kiumia turorete kwaririria thogora wa mutu bururi-ini appeared first on Mediamax Network Limited.
This post was syndicated from Mediamax Network Limited. Click here to read the full text on the original website.
Follow us on twitter @TodayKenya
Also, Like us on facebook


text:
Hihi no wende gũthoma ũhoro ũyũ na %%?
Bibilia Intaneti-inĩ | NEW WORLD TRANSLATION OF THE HOLY SCRIPTURES IN KIKUYU (MATHAYO-KŨGUŨRĨRIO)
Hihi no wende gũthoma ũhoro ũyũ na %%?
-
Johana Mũbatithania kũgaathĩrĩrio (1-15)
-
Rũciaro rũtaiguaga gũtuĩrũo (16-24)
-
Jesu kũgooca Ithe nĩ ũndũ wa kũrũmbũiya arĩa enyihia (25-27)
-
Icoki rĩa Jesu nĩ rĩa kũhurũkia (28-30)
11 Na rĩrĩa Jesu aarĩkirie kũhe arutwo ake ikũmi na erĩ motaaro, akiumagara nĩguo akarutane na akahunjie matũũra-inĩ mangĩ.
2 No rĩrĩa Johana aaiguire arĩ njera ũhoro wa ciĩko cia Kristo, agĩtũma arutwo ake mwene,
3 makamũũrie atĩrĩ: “Hihi wee nĩwe Ũrĩa Weranĩirũo, kana nĩ harĩ ũngĩ twetereire?”
4 Jesu akĩra arutwo acio atĩrĩ: “Thiĩi mwĩre Johana ũhoro wĩgiĩ maũndũ marĩa mũrona na mũkaigua:
5 Arĩa atumumu nĩ marahota kuona, arĩa mathuaga magetwara wega, arĩa marĩ na mangũ makahonio, arĩa mataiguaga makaigua, akuũ makariũkio, nao arĩa athĩni nĩ maraheo ũhoro ũrĩa mwega.
6 Gũkena nĩ ũrĩa ũtonaga ũndũ ũngĩmũhĩnga harĩ niĩ.”
7 Na rĩrĩa arutwo acio maathiire, Jesu akĩambĩrĩria kũũria kĩrĩndĩ ũhoro wĩgiĩ Johana atĩrĩ: “Mwathiĩte werũ-inĩ kuona kĩĩ? Hihi nĩ ithanjĩ rĩkĩhurutwo nĩ rũhuho?
8 Mwagĩthiĩte kuona kĩĩ? Mũndũ wĩhumbĩte nguo cia goro? Atĩrĩrĩ, arĩa mehumbaga nguo cia goro makoragwo nyũmba-inĩ cia athamaki.
9 Gũkĩrĩ ũguo-rĩ, mwathiĩte nĩkĩ? Kuona mũnabii? Ngũmwĩra atĩrĩ, ũcio nĩ akĩrĩte mũnabii.
10 Ũcio nĩwe ũhoro wake wandĩkĩtwo ũũ: ‘Atĩrĩrĩ, nĩ ngaatũma mũndũ, ũrĩa ũkaaharĩria njĩra nĩ ũndũ waku!’
11 Ngũmwĩra na ma atĩrĩ, harĩ arĩa maanaciarũo nĩ atumia, gũtirĩ mũnene gũkĩra Johana Mũbatithania, no mũndũ mũnini thĩinĩ wa Ũthamaki wa igũrũ nĩ mũnene kũmũkĩra.
12 Kuuma matukũ ma Johana Mũbatithania nginya ũmũthĩ, Ũthamaki wa igũrũ nĩguo andũ makoretwo makĩĩrutanĩria gũkinyĩra, na arĩa merutanagĩria biũ, nĩ mawonaga.
13 Tondũ ciugo cia anabii, o na Watho, ciarathaga maũndũ marĩa mangĩgoka o nginya hĩndĩ ya Johana;
14 na mwĩtĩkie kana mũrege: ‘Johana nĩwe Elija ũrĩa weranĩirũo atĩ nĩ agooka.’
15 Ũrĩa ũrĩ matũ nĩ aigue.
16 “Ngũgerekania rũciaro rũrũ na kĩĩ? Nĩ ta twana tũikarĩte thĩ thoko-inĩ tũranĩrĩra tũgĩtaga tũrĩa tũngĩ,
17 tũkoiga ũũ: ‘Tũmũhuhĩire mũtũrirũ no mũtinathũngũtha, twacakaya no mũtinonania kĩeha.’
18 O ta ũguo, Johana okire akĩĩhingaga kũrĩa na atekũnyua ndibei, no andũ moigaga, ‘Arĩ na ndaimono.’
19 Mũrũ wa mũndũ nake okire atekwĩhinga kũrĩa na akĩnyuaga ndibei, na andũ no moigaga, ‘Ũyũ nĩ mũndũ mũkoroku na ũnyuaga ndibei, mũrata wa etia mbeca cia igooti na ehia.’ No rĩrĩ, ũũgĩ ũmenyekaga ũrĩa ũtariĩ kũgerera ciĩko ciaguo.”
20 Na hĩndĩ ĩyo akĩambĩrĩria kũmenereria matũũra marĩa aaringĩire ciama nyingĩ, tondũ andũ a kuo matieririre:
21 “Wee Korazini, kaĩ ũrĩ na haaro-ĩ! Wee Bethisaida, kaĩ ũrĩ na haaro-ĩ! nĩ ũndũ korũo maũndũ manene marĩa mwĩkĩirũo meekĩirũo Turo na Sidoni, mangĩeririre tene mehumbĩte makũnia na makehaka mũhu.
22 No ngũmwĩra atĩrĩ, matũũra ma Turo na Sidoni nĩ makaiguĩrũo tha kũmũkĩra inyuĩ Mũthenya wa Cira.
23 Wee nawe Kaperinaumu, hihi nĩ gũtũũgĩrio ũgaatũgĩrio nginya igũrũ? Wee ũgaaikũrũka Mbĩrĩra; tondũ korũo ciama iria waringĩirũo nĩcio ciaringĩirũo Sodomu, ĩngĩtũũraga ho nginya ũmũthĩ ũyũ.
24 No ngũmwĩra atĩrĩ, Andũ a Sodomu nĩ makaiguĩrũo tha kũmũkĩra Mũthenya wa Cira.”
25 Hĩndĩ ĩyo Jesu akiuga: “Awa, Mwathani wa igũrũ na thĩ, ndĩrakũgooca mbere ya andũ, tondũ maũndũ maya nĩ ũmahithĩte andũ arĩa ogĩ na marĩ ũmenyo, ũkamaguũrĩria ciana nyinyi.
26 Nĩ gũkorũo ũguo nĩguo wonete kwagĩrĩire.
27 Nĩ heetwo maũndũ mothe nĩ Awa, na gũtirĩ mũndũ ũĩ Mũriũ wega tiga Awa, o na gũtirĩ mũndũ ũĩ Awa wega tiga Mũriũ na mũndũ o wothe ũrĩa Mũriũ endaga kũguũrĩria.
28 Ũkai harĩ niĩ, inyuothe arĩa mũnogete na mũtitikithĩtio mĩrigo, na nĩ ngũmũhurũkia.
29 Oyai icoki rĩakwa mwĩigĩrĩre na mwĩrute kuuma kũrĩ niĩ, nĩ ũndũ niĩ ndĩ mũhooreri na mwĩnyihia ngoro-inĩ, na nĩ mũkũhurũkio.
30 Tondũ icoki rĩakwa nĩ inyoroku, na mũrigo wakwa nĩ mũhũthũ.”
Tũma
Tũma
NEW WORLD TRANSLATION OF THE HOLY SCRIPTURES IN KIKUYU (MATHAYO-KŨGUŨRĨRIO)
Mathayo 11
Gĩkũyũ
Thoma Bibilia Intaneti-inĩ
https://assetsnffrgf-a.akamaihd.net/assets/m/1011208/univ/wpub/1011208_univ_sqr_xl.jpg


text:
Aranĩria na Ithuĩ
Nĩ tũkenaga gũteithia andũ kũmenya ũhoro wa Bibilia kana tũgateithia andũ gũtaũkĩrũo nĩ wĩra witũ wa thĩ yothe. No ũhũthĩre njĩra ici cionanĩtio haha nĩguo ũhote kwaranĩria na Aira a Jehova a kũrĩa ũikaraga.
Hoya ũrutwo Bibilia hatarĩ marĩhi
Etha Nyũmba ya Ũthamaki ĩrĩa ĩrĩ hakuhĩ nawe
Rora mũthenya ũrĩa Kĩririkano gĩa gĩkuũ kĩa Jesu gĩgeekwo
Caria kũrĩa kũrĩ na kĩgomano kĩa Aira a Jehova
Ceerera wabici citũ
No ũtũhũũrĩre thimũ kana ũtwandĩkĩre marũa ũkĩhũthĩra ũhoro ũyũ ũrĩ haha mũhuro
Zimbabwe
Watch Tower Bible and Tract Society
Private Bag WG-5001
WESTGATE
ZIMBABWE
+263 4-2910591
+263 712-604892
+263 772-472403
+263 772-472404
Mathaa ma Wĩra
Njumatatũ nginya Njumaa
Thaa 2 rũcinĩ nginya 11


text:
Programu ya Kĩgomano kĩa 2017
Rora mũtaratara wa o mũthenya wa kĩgomano gĩkĩ kĩrĩa gĩgatũteithia gwĩkaga ũrĩa kwagĩrĩire na kũũmĩrĩria magerio
Njumaa
Nĩ kĩĩ kĩngĩteithia Akristiano gũkũria ngumo iria ingĩmateithia gũkirĩrĩria?
Njuuma
Ngai mwene hinya wothe-rĩ, atũteithagia atĩa gũkirĩrĩria na we mwene atũmagĩrĩria na njĩra ĩrĩkũ?
Kiumia
Jesu oigire: “Ũrĩa ũgũkirĩrĩria nginya mũico nĩ akaahonokio.” Tũngĩka atĩa nĩguo twathĩkĩre ciugo ici?
Ũhoro Kũrĩ Arĩa Mokĩte Kĩgomano-inĩ
No ũkene gũthiĩ mĩcemanio ya mwanya ĩrĩa ĩgwĩkwo hĩndĩ ya Kĩgomano. Ningĩ no ũrore haha angĩkorũo no wende kũmenya makĩria ũhoro wĩgiĩ anyitani ũgeni, kũbatithio, mĩhothi, ũrigitani wa mbere, indo iria ciũrĩte na ikoneka, itĩ, kana ũtungata wa kwĩrutĩra.
Wĩrute Makĩria
NĨA MAREKA WENDI WA JEHOVA ŨMŨTHĨ?
Aira a Jehova Mathiaga Igomano Nene Nĩkĩ?
Tũcemanagia o mwaka maita matatũ igomano-inĩ nene. Tũgunĩkaga atĩa nĩ igomano icio?


text:
Ũhoro Wĩgiĩ Wabici na Gũceera
Nĩ tũrakũnyita ũgeni na ngoro yothe ũtũceerere wabici-inĩ citũ na kũrĩa tũcabagĩra mabuku. Rora wone kũrĩa wabici citũ irĩ na mathaa ma gũceera.
Ghana
Nungua Police Checkpoint
Hse. No. J 348/4
Tema Beach Road
Nungua
ACCRA
GHANA
+233 30-701-0110
+233 30-2712-456
+233 30-2712-457
+233 30-2712-458
Gũceera
Njumatatũ nginya Njumaa
Thaa 2 nginya thaa 5 rũcinĩ na thaa 7 nginya thaa 10 hwaĩ-inĩ
Ihinda ithaa rĩmwe
Matemo
Ĩtaũraga mabuku megiĩ Bibilia na thiomi cia Gĩtwi, Kĩewe, Kĩga, Kĩdangme, Kĩnzema, Kĩfrafra, na Kĩdaagari. Ĩthondekaga video na cd cia Gĩĩtwi, Kĩĩewe na Kĩĩga. Yakaga hakuhĩ Nyũmba 60 cia Ũthamaki o mwaka na ĩgatũma tani ngiri nyingĩ cia mabuku icigo ciothe cia Ghana.


text:
Johana
17 Thutha wa Jesu kwaria maũndũ macio, agĩtiira maitho na igũrũ, akiuga: “Awa, ihinda nĩ rĩakinya. Goocithia mũrũguo nĩguo mũrũguo akũgoocithie, 2 o ta ũrĩa ũmũheete wathani igũrũ rĩa andũ othe, nĩguo ahe arĩa othe ũmũheete muoyo wa tene na tene. 3 Naguo muoyo wa tene na tene nĩ atĩrĩ, nĩ makũmenye wee Ngai ũrĩa ũmwe wa ma, na mamenye ũrĩa watũmire, nĩwe Jesu Kristo. 4 Nĩ ngũgoocithĩtie gũkũ thĩ, na ngarĩkia wĩra ũrĩa ũheete ndute. 5 Awa, rĩu ngoocithia ndĩ hakuhĩ nawe na riri o ta ũrĩa ndaakoragwo naguo ndĩ hakuhĩ nawe thĩ ĩtanombwo.*
6 “Nĩ menyithanĩtie rĩĩtwa rĩaku kũrĩ andũ arĩa waheire kuuma thĩinĩ wa thĩ. Maarĩ aku, ũkĩhe, na nĩ mathĩkĩire kiugo gĩaku. 7 Rĩu nĩ mamenyete atĩ maũndũ marĩa mothe waheire moimĩte kũrĩ wee; 8 tondũ nĩ ndĩmaheete ciugo iria waheire, na magaciĩtĩkĩra na nĩ mamenyete na ma atĩ ndokire ndũmĩtwo nĩwe, na nĩ metĩkĩtie atĩ nĩwe wandũmire. 9 Ndĩrahoya nĩ ũndũ wao; ti thĩ ndĩrahoera, ĩndĩ ndĩrahoya nĩ ũndũ wa arĩa waheire, tondũ nĩ aku; 10 nacio indo ciakwa ciothe nĩ ciaku na ciaku nĩ ciakwa, na nĩ ngoocithĩtio gatagatĩ-inĩ kao.
11 “Ndirĩkoragwo thĩinĩ wa thĩ, ĩndĩ o marĩkoragwo thĩinĩ wa thĩ, no niĩ ndĩroka kũrĩ wee. Awa mũtheru, magitagĩre nĩ ũndũ wa rĩĩtwa rĩaku mwene rĩrĩa ũheete, nĩguo makoragwo marĩ kĩndũ kĩmwe* o ta ũrĩa ithuĩ tũrĩ kĩndũ kĩmwe.* 12 Hĩndĩ ĩrĩa ndĩrakoragwo hamwe nao, nĩ ndĩramagitagĩra nĩ ũndũ wa rĩĩtwa rĩaku mwene, rĩrĩa ũheete; na nĩ ndĩmagitĩrĩte, na gũtirĩ o na ũmwe wao ndaateire o tiga mwana ũrĩa wa kũũra, nĩguo rĩandĩko rĩhinge. 13 No rĩu ndĩroka kũrĩ wee, na ndĩroiga maũndũ maya gũkũ thĩ, nĩguo gĩkeno gĩakwa gĩtuĩke gĩkinyanĩru thĩinĩ wao. 14 Nĩ ndĩmaheete kiugo gĩaku, no thĩ nĩ ĩmathũũrĩte, tondũ o ti a thĩ ĩno, o ta ũrĩa o na niĩ itarĩ wa thĩ ĩno.
15 “Ndirakũhoya ũmarute thĩinĩ wa thĩ, no ndĩrakũhoya ũmagitagĩre kuumana na ũrĩa mũru. 16 O ti a thĩ ĩno, o ta ũrĩa niĩ itarĩ wa thĩ ĩno. 17 Matherie na ũhoro ũrĩa wa ma; kiugo gĩaku nĩkĩo ma. 18 O ta ũrĩa wandũmire thĩinĩ wa thĩ, o na niĩ nĩ ndĩmatũmĩte thĩinĩ wa thĩ. 19 Nĩ ndĩretheria nĩ ũndũ wao, nĩguo o nao matherio nĩ ũhoro wa ma.
20 “Ndirahoya nĩ ũndũ wa aya oiki, no nĩ ũndũ wa nginya arĩa marĩgĩaga na wĩtĩkio harĩ niĩ kũgerera kiugo kĩao, 21 nĩguo othe makorũo marĩ kĩndũ kĩmwe, o ta ũrĩa wee Awa ũkoragwo ũrĩ na ũiguano na niĩ, na niĩ ngakorũo na ũiguano nawe, atĩ o nao makoragwo marĩ na ũiguano na ithuĩ, nĩguo thĩ ĩtĩkie atĩ nĩwe wandũmire. 22 Nĩ ndĩmaheete riri ũrĩa ũheete, nĩguo makorũo marĩ kĩndũ kĩmwe o ta ũrĩa ithuĩ tũrĩ kĩndũ kĩmwe. 23 Niĩ ngakorũo na ũiguano nao nawe ũgakorũo na ũiguano na niĩ, nĩ getha matuĩke kĩndũ kĩmwe biũ, nĩguo thĩ ĩmenye atĩ nĩ wandũmire na atĩ nĩ ũmendete o ta ũrĩa ũnyendete. 24 Awa, ndĩrenda atĩ arĩa ũheete makoragwo hamwe na niĩ harĩa ndĩ, nĩ getha meroragĩre riri ũrĩa ũheete, nĩ gũkorũo wanyendire mbere ya kĩambĩrĩria* gĩa thĩ. 25 Awa mũthingu, thĩ ndĩrĩ ĩrakũmenya, no niĩ nĩ ngũmenyete, nao aya nĩ marĩkĩtie kũmenya atĩ nĩwe wandũmire. 26 Nĩ ndĩmamenyithĩtie rĩĩtwa rĩaku na no ngũrĩmenyithania, nĩguo wendo ũrĩa ũnyendete ũkorũo thĩinĩ wao na niĩ ngorũo na ũiguano nao.”


text:
Hihi no wende gũthoma ũhoro ũyũ na %%?
Bibilia Intaneti-inĩ | NEW WORLD TRANSLATION OF THE HOLY SCRIPTURES IN KIKUYU (MATHAYO-KŨGUŨRĨRIO)
Hihi no wende gũthoma ũhoro ũyũ na %%?
-
Mũtikegerekanagie na andĩki-Watho na Afarisai (1-12)
-
Haaro harĩ andĩki-Watho na Afarisai (13-36)
-
Jesu gũcakaya nĩ ũndũ wa Jerusalemu (37-39)
23 Jesu agĩcoka akĩarĩria kĩrĩndĩ hamwe na arutwo ake, akĩmeera:
2 “Andĩki-Watho na Afarisai nĩ meheete wĩra ũrĩa Musa aarutaga.
3 Kwoguo, maũndũ marĩa mothe mamwĩraga-rĩ, mekagei na mũmarũmagie, no mũtikegerekanagie na ciĩko ciao, tondũ no kuuga moigaga na matiĩkaga.
4 Mohaga mĩrigo mĩritũ na makamĩigĩrĩra ciande-inĩ cia andũ, ĩndĩ o matiendaga kũmĩhutia nginya na kaara kao.
5 Maũndũ marĩa mothe mekaga, mekaga nĩguo monwo nĩ andũ, tondũ maramagia tũthandũkũ twa maandĩko tũrĩa mehumbaga tũrĩ ithitũ na makaraihia icũrĩ cia nguo ciao.
6 Mendaga gũikara harĩa haigĩirũo ageni a gĩtĩo maruga-inĩ na gũikarĩra itĩ cia mbere thunagogi-inĩ
7 na kũgeithio nĩ andũ thoko-inĩ na gwĩtwo Rabii nĩ andũ.
8 No inyuĩ, mũtigetagwo Rabii, tondũ Mũrutani wanyu nĩ ũmwe, na inyuothe mũrĩ a Ithe ũmwe.
9 Ningĩ, mũtikanete mũndũ o na ũmwe ithe wanyu gũkũ thĩ, nĩ gũkorũo Ithe wanyu nĩ ũmwe, Ũrĩa ũrĩ igũrũ.
10 O na mũtikanetwo atongoria, nĩ gũkorũo Mũtongoria wanyu nĩ ũmwe, nĩwe Kristo.
11 No ũrĩa mũnene gatagatĩ-inĩ kanyu no mũhaka atuĩke ndungata yanyu.
12 Mũndũ ũrĩa wothe wĩtũũgagĩria nĩ akaanyihio, na ũrĩa wothe wĩnyihagia nĩ agaatũũgĩrio.
13 “Kaĩ mũrĩ na haaro-ĩ, inyuĩ andĩki-Watho na Afarisai, hinga ici! nĩ gũkorũo mũhingagĩrĩria andũ Ũthamaki wa igũrũ, tondũ inyuĩ mũtingĩraga, o na mũtirekaga arĩa marenda kũingĩra maingĩre.
14 ——
15 “Kaĩ mũrĩ na haaro-ĩ, inyuĩ andĩki-Watho na Afarisai, hinga ici! nĩ gũkorũo mũtuĩkanagia iria na thĩ nyũmũ nĩguo mũgarũre mũndũ atuĩke mũrũmĩrĩri wanyu, na rĩrĩa agarũrũka, mũgatũma agĩrĩre gũikio Jehanamu kũmũkĩra inyuĩ.
16 “Kaĩ mũrĩ na haaro-ĩ, inyuĩ atongoria atumumu, tondũ mugaga, ‘Mũndũ o wothe angĩĩhĩta na hekarũ, ũcio ti ũndũ, no mũndũ o wothe angĩĩhĩta na thahabu ya hekarũ, no mũhaka ahingie mwĩhĩtwa ũcio.’
17 Inyuĩ irimũ na itumumu ici! Nĩ kĩĩ kĩa bata makĩria, nĩ thahabu kana nĩ hekarũ ĩrĩa ĩtũmaga thahabu ĩyo ĩkorũo ĩrĩ theru?
18 Ningĩ mugaga, ‘Mũndũ o wothe angĩĩhĩta na kĩgongona, ũcio ti ũndũ, no mũndũ o wothe angĩĩhĩta na kĩheo kĩrĩ kĩgongona-inĩ, no mũhaka ahingie mwĩhĩtwa ũcio.’
19 Inyuĩ itumumu ici! Nĩ kĩĩ kĩa bata makĩria, nĩ kĩheo kana nĩ kĩgongona kĩrĩa gĩtũmaga kĩheo kĩu gĩkorũo kĩrĩ gĩtheru?
20 Gũkĩrĩ ũguo-rĩ, mũndũ o wothe wĩhĩtaga na kĩgongona akoragwo akĩĩhĩta nakĩo hamwe na kĩrĩa gĩothe kĩrĩ kĩgongona-inĩ kĩu,
21 nake mũndũ o wothe wĩhĩtaga na hekarũ akoragwo akĩĩhĩta nayo hamwe na Mwene yo;
22 na mũndũ o wothe wĩhĩtaga na igũrũ akoragwo akĩĩhĩta na gĩtĩ kĩa ũnene kĩa Ngai hamwe na Ũrĩa ũgĩikarĩire.
23 “Kaĩ mũrĩ na haaro-ĩ, inyuĩ andĩki-Watho na Afarisai, hinga ici! nĩ gũkorũo mũrutaga gĩcunjĩ gĩa ikũmi gĩa terere na kĩa bitharĩ na gĩa thuu, no mũtitindanagĩra na maũndũ marĩa ma bata ma Watho, nĩmo kĩhooto, tha, na wĩhokeku. Maũndũ maya nĩ ma bata kũhingia no mũtikahũthie maũndũ macio mangĩ.
24 Inyuĩ atongoria atumumu, mũcungaga rwagĩ no mũkameria ngamĩra!
25 “Kaĩ nĩ kĩeha kĩnene-ĩ, inyuĩ andĩki-Watho na Afarisai, hinga ici! nĩ gũkorũo mũthambagia gĩkombe na thani mwena wa na igũrũ, no na thĩinĩ ciyũrĩtwo nĩ ũkoroku na merirĩria moru.
26 Wee Mũfarisai gĩtumumu, amba ũthambie gĩkombe na thani mwena wa thĩinĩ, ũcoke ũthambie mwena wa igũrũ.
27 “Kaĩ nĩ kĩeha kĩnene-ĩ, inyuĩ andĩki-Watho na Afarisai, hinga ici! nĩ gũkorũo mũtariĩ ta mbĩrĩra ihakĩtwo rangi mwerũ, iria cionekaga irĩ thaka mwena wa igũrũ no thĩinĩ ciyũire mahĩndĩ ma andũ akuũ na gĩko kĩa mĩthemba yothe.
28 No taguo inyuĩ muonekaga nĩ andũ mũrĩ athingu, no thĩinĩ mũiyũire ũhinga na uuni-watho.
29 “Kaĩ nĩ kĩeha kĩnene-ĩ, inyuĩ andĩki-Watho na Afarisai, hinga ici! nĩ gũkorũo mũthondekaga mbĩrĩra cia anabii na mũkagemia mbĩrĩra cia andũ arĩa athingu,
30 na mugaga, ‘Korũo twatũũraga matukũ-inĩ ma maithe maitũ ma tene, tũtingĩanyitanĩire nao kũũraga anabii.’
31 Na njĩra ĩyo, mwĩyumbũraga atĩ mũrĩ ariũ a andũ arĩa mooragire anabii.
32 Gũkĩrĩ ũguo-rĩ, kĩrĩkiei ciĩko icio maithe manyu ma tene maambĩrĩirie.
33 “Inyuĩ njiarũa ici cia nyoka irĩ thumu, mũkaahonoka atĩa ituĩro rĩa gũikio Jehanamu?
34 Nĩ ũndũ ũcio, nĩ ngũmũtũmĩra anabii na andũ ogĩ na arutani. Na nĩ mũkooraga amwe ao na mũmacuurie, mũhũũre amwe ao na iboko thunagogi-inĩ cianyu na mũmanyarire mataũni-inĩ mothe,
35 nĩguo mũcokererũo nĩ thakame ya arĩa othe athingu manoragwo thĩinĩ wa thĩ, kuuma thakame ya Habili nginya ya Zekaria mũrũ wa Barakia, ũrĩa muoragĩire gatagatĩ ka harĩa hatheru ha hekarũ na kĩgongona.
36 Ngũmwĩra atĩrĩ na ma, maũndũ macio mothe nĩ magaakora rũciaro rũrũ.
37 “Jerusalemu, Jerusalemu, wee ũragaga anabii na ũkahũũra na mahiga arĩa matũmagwo kũrĩ wee—nĩ maita maigana ndanenda gũcokanĩrĩria ciana ciaku o ta ũrĩa ngũkũ ĩcokanagĩrĩria tũcui twayo rungu rwa mathagu mayo! No wee ndwendire ũndũ ũcio.
38 Atĩrĩrĩ, nyũmba ĩno yanyu nĩ ĩtiganĩirio.
39 Tondũ ngũmwĩra atĩrĩ, mũtikanyona rĩngĩ nginyagia rĩrĩa mũkoiga, ‘Kũrathimwo nĩ ũrĩa ũroka na rĩĩtwa rĩa Jehova!’”
Tũma
Tũma
NEW WORLD TRANSLATION OF THE HOLY SCRIPTURES IN KIKUYU (MATHAYO-KŨGUŨRĨRIO)
Mathayo 23
Gĩkũyũ
Thoma Bibilia Intaneti-inĩ
https://assetsnffrgf-a.akamaihd.net/assets/m/1011208/univ/wpub/1011208_univ_sqr_xl.jpg


text:
Ateti kumenereria itua ria kuoha anene a kiama kia madagitari
Ateti amwe hamwe na ikundi cia gutetera ihoto cia umundu nicimenererie itua ria igoti ria kuoha anene a kiama kia madagitari thutha wa anene acio kurega gutiia mukana wa igoti wa kunina mugomo uria umuthi uingirire thiku ya 71.
No aakenya amwe nimanyitite mbaru itua ria igooti makiuga anene a madagitari acio matirarumbuyagia mathina maria arwaru maragerera.
Maina wa wairegi ena uhoro makiria kurumirira kuohwo kwa anene acio.
No aakenya amwe nimanyitite mbaru itua ria igooti makiuga anene a madagitari acio matirarumbuyagia mathina maria arwaru maragerera.
Maina wa wairegi ena uhoro makiria kurumirira kuohwo kwa anene acio.
Vidbb
Vidbb.com is a free music search engine from youtube. Watch and download free mp3 and mp4 from youtube.


text:
GĨCUNJĨ GĨA 4
Jesu Kristo Nũ?
1, 2. (a) Hihi kũmenya rĩĩtwa rĩa mũndũ ũrĩ ngumo nĩ kuuga atĩ nĩ ũmũĩ wega? Taarĩria. (b) Andũ makoragwo na mawoni marĩkũ megiĩ Jesu?
NĨ KŨRĨ andũ aingĩ marĩ ngumo thĩinĩ wa thĩ. Kwahoteka nĩ ũĩ rĩĩtwa rĩa mũndũ ũrĩ ngumo. No kũmenya rĩĩtwa rĩa mũndũ ta ũcio ti kuuga atĩ nĩ ũmũĩ wega. Ti kuuga atĩ nĩ ũĩ ũhoro wothe wĩgiĩ ũtũũro wake kana mũndũ ũcio nĩ wa mũthemba ũrĩkũ.
2 No gũkorũo wanaigua ũhoro wa Jesu Kristo, o na gũtuĩka aatũũraga gũkũ thĩ mĩaka 2,000 mĩhĩtũku. O na kũrĩ ũguo, andũ aingĩ matiũĩ Jesu aarĩ mũndũ wa mũthemba ũrĩkũ. Amwe moigaga aarĩ mũndũ mwega, angĩ makoiga aarĩ mũnabii, na angĩ metĩkĩtie atĩ nĩwe Ngai. Wee ũgwĩciria atĩa?
3. Nĩ ũndũ wa bata nĩkĩ ũmenye Jehova Ngai na Jesu Kristo?
3 Nĩ harĩ bata ũmenye ũhoro wa ma wĩgiĩ Jesu. Nĩkĩ? Bibilia yugaga ũũ: “Naguo muoyo wa tene na tene nĩ atĩrĩ, nĩ makũmenye wee Ngai ũrĩa ũmwe wa ma, na mamenye ũrĩa watũmire, nĩwe Jesu Kristo.” (Johana 17:3) Ũngĩmenya ma ĩrĩa ĩkoniĩ Ngai na Jesu no ũtũũre tene na tene thĩinĩ wa thĩ ĩrĩ paradiso. (Johana 14:6) Ningĩ kũmenya Jesu no gũgũteithie tondũ nĩwe kĩonereria kĩega biũ harĩ ũrĩa twagĩrĩirũo nĩ gũikara na ũrĩa tũbatiĩ gũikarania na andũ arĩa angĩ. (Johana 13:
NĨ TUONETE MESIA!
4. Ciugo “Mesia” na “Kristo” ciugĩte atĩa?
4 Mĩaka mĩingĩ mbere ya Jesu gũciarũo, Jehova nĩ eeranĩire thĩinĩ wa Bibilia atĩ nĩ angĩgatũma Mesia, kana Kristo. Kiugo “Mesia” kiumanĩte na rũthiomi rwa Kĩhibirania, nakĩo kiugo “Kristo” kiumanĩte na Kĩngiriki. Ciugo icio cierĩ cionanagia atĩ Ngai nĩ angĩgathuura Mesia ũrĩa weranĩirũo, na amũhe wĩra wa mwanya. Mesia nĩ agatũma ciĩranĩro ciothe cia Ngai ihinge. Jesu no agũteithie o na rĩu. No mbere ya Jesu gũciarũo andũ aingĩ nĩ meeyũragia, ‘Nũ ũgakorũo arĩ Mesia?’
5. Hihi arutwo a Jesu nĩ meetĩkĩtie atĩ nĩwe warĩ Mesia?
5 Arutwo a Jesu maarĩ na ma biũ atĩ nĩwe warĩ Mesia ũrĩa weranĩirũo. (Johana 1:41) Kwa ngerekano, Simoni Petero eerire Jesu ũũ: “Wee nĩwe Kristo.” (Mathayo 16:16) Tũngĩkorũo na ma atĩa atĩ Jesu nĩwe Mesia?
6. Jehova eekire atĩa nĩguo ateithie andũ arĩa maarĩ na ngoro njega kũmenya Mesia?
6 Mĩaka mĩingĩ mbere ya Jesu gũciarũo, anabii a Ngai nĩ maandĩkĩte maũndũ maingĩ marĩa mangĩateithirie andũ kũmenya Mesia. Ũndũ ũcio ũngĩateithirie atĩa? Ta hũũra mbica ũtũmĩtwo kĩwanja kĩa mbathi kĩrĩ na andũ aingĩ ũgatũnge mũndũ ũtarĩ wona. Ũngĩtaarĩrio wega ũhoro wĩgiĩ mũndũ ũcio, no ũmũmenye. O ũndũ ũmwe na ũcio, Jehova nĩ aahũthĩrire anabii gũtũtaarĩria maũndũ marĩa Mesia angĩgeka na marĩa angĩgacemania namo. Kũhinga kwa morathi macio mothe nĩ gũteithagia andũ arĩa marĩ na ngoro njega kũmenya atĩ Jesu nĩwe Mesia.
7. Nĩ morathi marĩkũ merĩ monanagia atĩ Jesu nĩwe Mesia ũrĩa weranĩirũo?
7 Ta wĩcirie ũhoro wa morathi maya merĩ. Wa mbere, mĩaka 700 mbere ya Jesu gũciarũo, mũnabii Mika nĩ aarathĩte atĩ Mesia angĩaciarĩirũo Bethilehemu, gataũni kaarĩ kanini. (Mika 5:2) Na kũu nĩ kuo Jesu aaciarĩirũo! (Mathayo 2:
8, 9. Nĩ ũndũ ũrĩkũ wekĩkire rĩrĩa Jesu aabatithirio wonanagia atĩ nĩwe Mesia?
8 Jehova nĩ onanĩtie wega biũ atĩ Jesu nĩwe Mesia. Ngai nĩ eerĩte Johana Mũbatithania atĩ nĩ angĩamuonirie kĩmenyithia kĩrĩa kĩngĩamũteithirie kũmenya Mesia. Rĩrĩa Jesu aathire Rũĩ rwa Jorodani kũrĩ Johana akabatithio mwaka-inĩ wa 29, Johana nĩ onire kĩmenyithia kĩu. Bibilia ĩgĩtaarĩria ũhoro ũcio yugaga ũũ: “Thutha wa Jesu kũbatithio, akiumĩra maĩ-inĩ o rĩmwe, narĩo igũrũ rĩkĩhingũka, Johana akĩona roho wa Ngai ũgĩikũrũka ũhaana ta ndutura ũgĩũka igũrũ rĩake. Na rĩrĩ, mũgambo ũkiuma igũrũ ũkiuga atĩrĩ: ‘Ũyũ nĩ Mũrũ wakwa, ũrĩa nyendete mũno, na nĩ ndĩmwĩtĩkĩrĩte.’ ” (Mathayo 3:
9 Morathi ma Bibilia, ciugo cia Jehova, na kĩmenyithia kĩrĩa Johana onirio rĩrĩa aabatithirie Jesu, nĩ ũira wa atĩ Jesu nĩwe Mesia. No Jesu oimire kũ, na aarĩ mũndũ wa mũthemba ũrĩkũ? Reke tuone ũrĩa Bibilia yugaga.
JESU OIMIRE KŨ?
10. Bibilia ĩrutanaga ũndũ ũrĩkũ ũkoniĩ ũtũũro wa Jesu atanoka gũkũ thĩ?
10 Bibilia ĩrutanaga atĩ ihinda iraihu mbere ya Jesu gũka gũkũ thĩ, atũũraga kũrĩa igũrũ. Mũnabii Mika oigire atĩ Mesia “aarĩ o ho [kuuma] tene na tene.” (Mika 5:2) Maita maingĩ, Jesu nĩ oigire atĩ atũũraga kũrĩa igũrũ atanoka gũkũ thĩ. (Thoma Johana 3:13; 6:
11. Jehova endete Jesu mũno nĩkĩ?
11 Jehova nĩ endete Jesu mũno. Nĩkĩ? Nĩ ũndũ nĩwe ombire mbere ya kũũmba mũndũ kana kĩndũ kĩngĩ o gĩothe. Kwoguo Jesu “nĩwe irigithathi harĩ ũũmbi wothe.” * (Akolosai 1:15) Ningĩ Jehova nĩ endete Jesu mũno tondũ nowe wiki ombire ĩmwe kwa ĩmwe. Nĩkĩo etagwo “Mũrũ wake wa mũmwe.” (Johana 3:16) Ningĩ Jesu nowe tu wahũthĩrirũo nĩ Jehova kũũmba indo iria ingĩ ciothe. (Akolosai 1:16) Makĩria ma ũguo, Jesu nowe tu wĩtagwo “Ũhoro” tondũ nĩwe Jehova aahũthĩraga gũkinyia ndũmĩrĩri na kũheana ũtongoria kũrĩ araika na andũ.
12. Tũmenyaga atĩa atĩ Jesu tiwe Ngai?
12 Andũ amwe metĩkĩtie atĩ Jesu nowe Ngai. No ũguo tiguo Bibilia ĩrutanaga. Bibilia yugaga atĩ Jesu nĩ kũũmbwo ombirũo, kwoguo nĩ arĩ kĩambĩrĩria. Ĩndĩ Jehova, Mũũmbi wa indo ciothe, ndarĩ kĩambĩrĩria. (Thaburi 90:2) Jesu ndarĩ eciria kwĩiganania na Ngai, o na arĩ Mũrũ wa Ngai. Bibilia ĩrutanaga wega atĩ Ithe nĩ mũnene kũrĩ Mũriũ. (Thoma Johana 14:28; 1 Akorintho 11:3.) Jehova nowe tu “Ngai Mwene-Hinya-Wothe.” (Kĩambĩrĩria 35:11) Nĩwe mũnene mũno na ũrĩ hinya mũno igũrũ na thĩ.
13. Bibilia ĩtaga Jesu “mũhianĩre wa Ngai ũrĩa ũtonekaga” nĩkĩ?
13 Mĩaka bilioni nyingĩ mbere ya igũrũ na thĩ kũũmbwo, Jehova na Mũrũ wake maarutithanagia wĩra hamwe. No mũhaka makorũo nĩ meendaine mũno. (Johana 3:35; 14:31) Jesu aatũkĩtie ngumo cia Ithe biũ ũũ atĩ Bibilia ĩmwĩtaga “mũhianĩre wa Ngai ũrĩa ũtonekaga.”
14. Jesu aaciarirũo atĩa arĩ mũndũ?
14 Mũrũ ũcio Jehova endete mũno nĩ oimire igũrũ na kwĩyendera gwake na agĩũka gũkũ thĩ agĩciarũo arĩ mũndũ. Ũndũ ũcio wahotekire atĩa? Jehova aathamirie muoyo wa Mũriũ wake na njĩra ya kĩama kuuma igũrũ, akĩwĩkĩra thĩinĩ wa nda ya mũirĩtu gathirange wetagwo Mariamu. Na njĩra ĩyo, Jesu ndaabataraga gũkorũo na ithe wa gũkũ thĩ. Kwoguo Mariamu aaciarire kahĩĩ gakinyanĩru, na agĩgeta Jesu.
JESU AARĨ MŨNDŨ WA MŨTHEMBA ŨRĨKŨ?
15. Ũngĩmenya Jehova wega makĩria na njĩra ĩrĩkũ?
15 No wĩrute maũndũ maingĩ megiĩ Jesu, ũtũũro wake, na ngumo ciake ũngĩthoma Bibilia thĩinĩ wa Mathayo, Mariko, Luka, na Johana. Macio nĩmo metagwo mabuku ma Injiri. Tondũ Jesu atũkĩtie Ithe biũ, maũndũ marĩa ũgũthoma nĩ megũgũteithia kũmenya Jehova wega makĩria. Nĩkĩo Jesu oigire ũũ: “Mũndũ o wothe ũnyonete nĩ onete Awa o nake.”
16. Jesu aarutanaga ũhoro ũrĩkũ? Ũhoro ũcio aarutanaga woimĩte kũ?
16 Andũ aingĩ meetaga Jesu “Mũrutani.” (Johana 1:38; 13:13) Ũndũ ũmwe wa bata mũno aarutanaga nĩ “ũhoro ũrĩa mwega wa Ũthamaki.” Ũthamaki ũcio nĩ kĩĩ? Nĩ thirikari ya Ngai ya igũrũ ĩrĩa ĩgathana gũkũ thĩ na ĩrehere andũ arĩa mathĩkagĩra Ngai irathimo. (Mathayo 4:23) Maũndũ mothe marĩa Jesu aarutanaga moimĩte kũrĩ Jehova. Jesu oigire ũũ: “Maũndũ marĩa ndutanaga ti makwa, ĩndĩ moimĩte kũrĩ ũrĩa wandũmire.” (Johana 7:16) Jesu nĩ aamenyaga atĩ Jehova endaga andũ maigue ũhoro ũrĩa mwega wa atĩ Ũthamaki wa Ngai nĩ ũgathana gũkũ thĩ.
17. Jesu aarutanagĩra kũ? Aarutanaga na kĩyo ũguo nĩkĩ?
17 Jesu aarutanagĩra kũ? Kũrĩa guothe aakoraga andũ. Aarutanagĩra mĩgũnda-inĩ, taũni-inĩ, icagi-inĩ, thoko-inĩ, kũrĩa andũ maathathayagĩria, na mĩciĩ-inĩ. Ndeerĩgagĩrĩra andũ mathiĩ kũrĩ we, no nĩwe wathiaga kũrĩ o. (Mariko 6:56; Luka 19:
18. Nĩ ngumo irĩkũ cia Jesu igũkenagia mũno?
18 Jesu aarĩ mũndũ wendete andũ na nĩ aamarũmbũyagia. Nĩ aarĩ tha na nĩ aakinyĩrĩkaga. O na ciana nĩ ciakenagĩra gũkorũo hamwe nake. (Mariko 10:13-16) Jesu ndaarĩ mũthutũkanio. Nĩ aathũire ungumania na wagi wa kĩhooto. (Mathayo 21:
19. Nĩ ngerekano ĩrĩkũ ĩronania atĩ Jesu nĩ aamenyaga kĩrĩa andũ maabataraga na atĩ nĩ eendaga kũmateithia?
19 Jesu nĩ aamenyaga kĩrĩa andũ maabataraga na nĩ eendaga kũmateithia. Ũndũ ũcio nĩ wonekaga wega rĩrĩa aahũthagĩra hinya wa Ngai kũhonia andũ na njĩra ya kĩama. (Mathayo 14:14) Kwa ngerekano, mũndũ warĩ na mangũ eerire Jesu ũũ: “Angĩkorũo no wende, theria.” Jesu nĩ aaringirũo nĩ tha nĩ kuona ruo na mĩnyamaro ya mũndũ ũcio. Nĩ aamũcaĩire na akĩenda kũmũteithia. Kwoguo Jesu agĩtambũrũkia guoko gwake, akĩhutia mũndũ ũcio na akiuga, “Nĩ ngwenda! Thera.” Na mũndũ ũcio warĩ na mangũ akĩhona. (Mariko 1:
ATŨŨRIRE ARĨ MWĨHOKEKU HARĨ ITHE
20, 21. Jesu nĩ kĩonereria kĩega harĩ gwathĩkĩra Ngai na njĩra irĩkũ?
20 Jesu nĩwe kĩonereria kĩrĩa kĩega biũ harĩ gwathĩkĩra Ngai. Atũũrire arĩ mwĩhokeku harĩ Ithe gũtekũmakania maũndũ marĩa maamũkorire kana marĩa eekirũo nĩ thũ ciake. Kwa ngerekano, Jesu ndehirie rĩrĩa aageririo nĩ Shaitani. (Mathayo 4:
21 O na rĩrĩa Jesu aanyamarĩkire na agĩkua gĩkuũ kĩa ruo, aaikarire arĩ o mwĩhokeku harĩ Jehova. (Thoma Afilipi 2:8.) Ta hũũra mbica maũndũ marĩa aahĩtũkĩire mũthenya ũrĩa aakuire. Aanyitirũo, agĩthitangwo nĩ aira a maheeni atĩ nĩ arumĩte Ngai, agĩtuĩrũo nĩ acirithania maarĩ na ungumania, agĩthekererwo nĩ kĩrĩndĩ, na thigari ikĩmũherithia na ikĩmũcuuria mũtĩ-inĩ. Rĩrĩa aatuĩkanaga oigire ũũ: “Maũndũ mothe nĩ mahinga!” (Johana 19:30) Thikũ ithatũ thutha wa Jesu gũkua, Jehova nĩ aamũriũkirie na mwĩrĩ wa roho. (1 Petero 3:18) Thutha wa ciumia cigana ũna, Jesu nĩ aacokire igũrũ na “agĩikara thĩ guoko-inĩ kwa ũrĩo kwa Ngai,” etereire atuwo Mũthamaki nĩ Ngai.
22. Tũrĩ na mweke ũrĩkũ nĩ ũndũ wa Jesu gũtũũra arĩ mwĩhokeku harĩ Ithe?
22 Nĩ ũndũ wa Jesu gũtũũra arĩ mwĩhokeku harĩ Ithe, rĩu tũrĩ na mweke wa gũgatũũra tene na tene thĩinĩ wa thĩ ĩrĩ paradiso, o ta ũrĩa Jehova atanyĩte. Gĩcunjĩ kĩrĩa kĩrũmĩrĩire nĩ kĩarĩrĩirie ũrĩa gĩkuũ kĩa Jesu gĩtũhingũragĩra mweke wa gũgatũũra tene na tene.


text:
Mwambĩrĩria wa Ndini Yanyu Nũũ?
Ithondeka rĩa mahinda maya rĩa Aira a Jehova rĩambĩrĩirie mũthia-inĩ wa karine ya 19. Ihinda-inĩ rĩu, gakundi kanini ka arutwo a Bibilia arĩa maaikaraga hakuhĩ na Pittsburgh, Pennsylvania, Amerika, makĩambĩrĩria mũtaratara wa gũthuthuria Bibilia. Maaringithanagia wĩtĩkio wa makanitha na ũrĩa Bibilia ĩrutanaga kũna. Makĩambĩrĩria gũcaba maũndũ marĩa meruta thĩinĩ wa mabuku, ngathĩti cia mohoro, na ngathĩti ĩrĩa rĩu ĩtagwo Mũrangĩri—Yanagĩrĩra Ũthamaki wa Jehova.
Gakundi-inĩ kau ka arutwo a Bibilia haarĩ na mũthuri weetagwo Charles Taze Russell. O na gũtuĩka Russell nĩ aambĩrĩirie gũtongoria wĩra wa kũrutana Bibilia na nĩwe warĩ mwandĩki wa mbere wa Mũrangĩri ndaarĩ mwambĩrĩria wa ndini njerũ. Muoroto wa Russell na arutwo arĩa angĩ a Bibilia, ta ũrĩa gĩkundi kĩu kĩoĩkaine, warĩ gũtwarithia na mbere ũrutani wa Jesu Kristo na kũrũmĩrĩra mĩtugo ya kĩũngano gĩa Gĩkristiano gĩa karine ya mbere. Tondũ Jesu nĩwe mwambĩrĩria wa Ũkristiano-rĩ, tũmuonaga arĩ we mwambĩrĩria wa ithondeka ritũ—Akolosai 1:18-20.


text:
KĨTHOOMO GĨA KENDA
Mũthiro jwa Nthĩgũrũ-rĩ, Jũrĩ Akuĩ?
1. Nĩkũ tũũmba kwiritana bwegiĩ ĩgiita rĩĩjĩte?
ŨRATEGA nteto kĩrĩ TV kana ũthikĩĩra kameemene, na waciũria ‘Nĩkũ nthĩgũrũ ĩjĩ yerekerete?’ Kũrĩ na mantũ jamaingĩ ja ũgwati na ũthũũku mwanka bamwe betĩkia no mwanka twĩthĩrwe tũrĩ akuĩ mono na mũthiro jwa nthĩgũrũ. Bũu-rĩ, nĩ mma? Kũrĩ na njĩra ya kũmenya ũrĩa gũgakarĩka ĩgiita rĩĩjĩte? Ĩĩ. Kinya kethĩra antũ batĩũmba kũroria ũrĩa gũgakarĩka, Jehova Mũrungu oomba. Natwĩraga Bibiriene bwegiĩ ĩgiita rĩetũ rĩĩjĩte na rĩa nthĩgũrũ.
2, 3. Nĩmbi aritwa ba Jesũ beendaga kũmenya, na Jesũ aabacookeerie atĩa?
2 Rĩrĩa tũthoomaga Bibiriene bwegiĩ mũthiro jwa nthĩgũrũ, nĩ kuuga mũthiro jwa mothũũku, tĩ nthĩgũrũ yongwa. Jesũ aaritanĩre antũ, Ũnene bwa Mũrungu bũrĩngĩatha nthĩgũrũ. (Luka 4:43) Aritwa baawe nĩ beendaga kũmenya nĩ rĩ Ũnene bwa Mũrungu bũrĩngĩĩja, na booria Jesũ: “Mantu jaja jagakinya ri? o na rwano ruria rugakara o ni ruriku ndiiria ugatua kwija, na rwa muthiro jwa nthiguru?” (Mathayo 24:3) Jesũ ataaberĩre ntukũ yongwa, ĩndĩ aaberĩre jarĩa jarĩngĩkarĩka kagiita gaakai mbere ya mũthiro jwa nthĩgũrũ. Jarĩa Jesũ aaugĩre jarĩngĩkarĩka, nĩjagũkarĩka nandĩ.
3 Kĩthoomone gĩkĩ tũkaarĩĩria mantũ jarĩa jakwonania tũrĩtũũra kagiitene karĩ akuĩ na mũthiro jwa nthĩgũrũ. Mbere, tũbuĩrĩte kwiritana bwegiĩ ndwaa ĩrĩa yaumĩĩre ĩgũrũ, kenda tũciũkĩrwa nĩkĩ mantũ jathũũkĩte mono nthĩgũrũne.
NDWAA ĨGŨRŨ
4, 5. (a) Nĩatĩa gwakarĩkĩre ĩgũrũ Jesũ akweethua Mũnene o rĩo? (b) Kũringana na Kugwurirwa 12:12, nĩatĩa kũrĩngĩkarĩka nthĩgũrũne nyuma ya Shaitani kwarũkua?
4 Kĩthoomone kĩa 8 twairitanĩre Jesũ aaere Mũnene ĩgũrũ 1914. (Danieli 7:13, 14) Iuku rĩa Kũgwũrĩrwa nĩrĩgũtwĩra ũrĩa gwakarĩkĩre: “Kurakara na ndua Iguru, ya Mikaeli [nĩwe Jesũ] na araika bawe bakirua na nkunga [Shaitani]; na nkunga kinya yo iri na araika bayo iragwata kurua.” * Shaitani na irundu biawe bithũũku nĩbaaciindĩrwe na baraarũkua nthĩgũrũne. Ũthũgaanĩria ũrĩa araĩka baagwĩrĩrue! Ĩndĩ, a antũ nthĩgũrũne? Bibiria yugaga rĩrĩngĩthĩrwa rĩrĩ ĩgiita rĩa thĩĩna kĩrĩ antũ. Nĩkĩ? Gĩtũmi nĩ, Nkoma ĩrĩ na mũthũũro mono, “tontu bwa uria ikumenya ati no kagiita gaakai iri nako.”
5 Nkoma nakũreta mathĩĩna jamaingĩ ũrĩa akũũmba aja nthĩgũrũne. Arĩ na mũthũũro tontũ gatigeere “kagiita gaakai” Mũrungu amweberia o. Tiga tũcũnkũũne ũrĩa Jesũ aaugĩre kũrĩngĩkarĩka ntukũne cia mũthiro.—Tega Nteto Irĩa irĩ Mũthia, 24.
NTUKŨ CIA MŨTHIRO
6, 7. Nĩatĩa kũũmba kuugwa bwegiĩ ndwaa na mpara naarua?
6 Ndwaa. Jesũ aaugĩre: “Migongo igookiira kurua na migongo ingi, na monene jagookaniira na jangi.” (Mathayo 24:7) Ndwaa nĩciũragĩte antũ babaingĩ ĩgiitene rĩetũ nkũrũki ya ĩgiita rĩa au nyuma. Ripoti ĩmwe kuuma kĩrĩ gĩkundi kĩmwe kĩa ũthoomi bwa mantũ ja nthĩgũrũ kĩgwĩtwa Worldwatch ĩrĩonania atĩ kuuma mwaka jwa 1914, ndwaa nĩciũragĩte antũ nkũrũki ya mirioni 100. Kĩrĩ mĩaka 100 kuuma mwaka jwa 1900 mwanka 2000, antũ nĩbooragi ndwene mainda jathatũ nkũrũki ya barĩa booragi mĩaka 1,900 ĩrĩa yaakũrũkĩte. Ũthũgaanĩria kĩeba na ũrũrũ bũrĩa mamirioni ja antũ baigĩtue nĩũntũ bwa ndwaa!
7 Mpara. Jesũ aaugĩre: “Gukagita mpara.” (Mathayo 24:7) Kinya kethĩra kũrĩ na biakũrĩa bibiingĩ naarua nkũrũkĩ ya au mbere, antũ babaingĩ batĩ na biakũrĩa bia kũbang’ana. Nĩkĩ? Tontũ batĩ na mbeca cia kũng’ana bagũra biakũrĩa kana muunda jwa kũrĩma. Antũ nkũrũki ya mbirioni nĩ nkĩa buru. Gĩkundi kĩa World Health kiugaga mamirioni ja aana bakujaga o mwaka tontũ bwa kwaga biakũrĩa bia kũbang’ana.
8, 9. Nĩmbi ĩkwonania ũroria bwa Jesũ bwegiĩ ithingithia na mĩrimo nĩ bũũ-jũrĩte?
8 Ithingithia bia nthĩ. Jesũ aarorerie: ‘Gukagita ithingithia bia nthi.’ (Luka 21:11) Ithingithia bibiingĩ binene nĩ biĩrĩgĩĩri o mwaka. Nkũrũki ya antũ mirioni ijĩrĩ nĩbakuĩte kuuma mwaka jwa 1900, tontũ bwa ithingithia. Na kinya kethĩra nkũrũki ya au mbere tekinolojĩ nĩteethetie kũmenya kũrĩa ithingithia bikaumĩra, antũ babaingĩ no bakujaga.
9 Mĩrimo. Jesũ naarorerie kũrĩngĩthĩrwa “na mirimo imii iria ithiragia antu.” Mĩrimo ĩu ĩrĩngĩtamba ntũti na kũũraga antũ babaingĩ. (Luka 21:11) Kinya kethĩra mandagitarĩ nĩbamenyete kworia mĩrimo ĩmiingĩ, no kwĩna yo ĩtĩna ndawa. Ripoti ĩmwe yonanagia o mwaka, antũ mamirioni nĩbakujaga nĩũntũ bwa mĩrimo ta TB, marĩria, na korera. Tĩ bũu akĩ, mandagitarĩ nĩbamenyete kwĩna mĩrimo ĩmĩerũ 30, na ĩmwe ĩtĩna ndawa.
ŨRĨA ANTŨ BARĨNGĨĨTHĨRWA BAKARI NTUKŨNE CIA MŨTHIRO
10. Nĩatĩa ĩandĩko rĩa 2 Timotheo 3:1-5 rĩkũũjũra naarua?
10 Bibiria yugaga kĩrĩ 2 Timotheo 3:1-5: “Matukune ja muthiro gukagita magiita ja kieba.” Mũtũmwa Paũlo noonanĩrie ũrĩa antũ babaingĩ barĩngĩĩthĩrwa bakari ntũkũũne cia mũthiro. Aaugĩre barĩngĩĩthĩrwa barĩ
aciendi
eendi mbia
ndemi kĩrĩ aciari
antũ batĩ ncũne
antũ baagĩte wendo
antũ batĩũmba gwikaania mantũ
ngĩti na batĩũmba kũborerua
eendi kwigwĩria nkũrũki ya kwenda Mũrungu
antũ baciethagia nĩbendeete Mũrungu ĩndĩ batĩmwathĩkagĩra
11. Nĩatĩa gũgakarĩka kĩrĩ antũ bathũũku kũringana na Zaburi 92:7?
11 Naarĩa ũkaraga-rĩ, antũ babaingĩ nĩbethagĩrwa bakari ũu? Kunthe nthĩgũrũne nĩu babaingĩ bakari. Ĩndĩ Mũrungu akajũkia ĩtagaaria rua. Ekĩte wĩrane bũbũ: “Kinya kethira antu baria bai nibatheukaga ta nyaki, na baria bathithagia mothuuku bagaconoria: No mwanka beeje beenyangue [kana, bathirue] kenya na kenya.”
NKUMA ĨNJEGA NTUKŨNE CIA MŨTHIRO
12, 13. Nĩmbi Jehova atũritanĩte ntũkũũne iji cia mũthiro?
12 Bibiria nĩyaroretie ntũkũũne cia mũthiro, nthĩgũrũ ĩrĩngĩĩthĩrwa yũjũũri ũrũrũ na mĩthangĩko. Ĩndĩ Bibiria niugĩte kinya mantũ jameega jagakarĩka.
13 Gũciũkĩrwa nĩ Bibiria. Kĩroria Danieli naandĩkĩre bwegiĩ ntukũ cia mũthiro. Aaugĩre: “Umenyo bukoongereka.” (Danieli 12:4) Mũrungu arĩngĩteethia antũ baawe gũciũkĩrwa nĩ Bibiria bwega nkũrũki ya ĩgiita rĩngĩ au mbere. Mono mono kuuma 1914 Jehova nathithĩtie ũu. Ngerekano, natũritanĩte riĩtwa rĩawe nĩ rĩa bata, mworoto jwawe kĩrĩ nthĩgũrũ nĩ jũrĩkũ, kinya ũmma bwegiĩ ĩkũũri, nĩatĩa gũkarĩkaga rĩrĩa twakua, na bwegiĩ kũriũkua. Nĩtwiritanĩte nĩ Ũnene bwa Mũrungu bunka bũũmba gũtũthirĩria mathĩĩna jonthe. Kinya nĩtwiritanĩte ũrĩa tũũmba kũgwĩrua na gũtũũra na njĩra ĩrĩa ĩgwĩragia Mũrungu. Ĩndĩ atumĩkĩri ba Mũrungu bathithagia atĩa na jarĩa bairitanĩte? Ũroria bũngĩ nĩ bũgũtũcookeria.—Tega Nteto Irĩa irĩ Mũthia, 21 na25.
14. Nkuma ĩnjega ya Ũnene ĩrĩtũmĩĩrua kũ, na nĩ baaũ bakũmĩtũmĩĩria?
14 Ngũgĩ ya gũtũmĩĩria nthĩgũrũne yonthe. Akĩarĩĩria ntukũ cia mũthiro, Jesũ aaugĩre: “Nkuma iji injega ya unene bwa Murungu igatumiirua nthiguru yonthe.” (Mathayo 24:3, 14) Nkuma ĩnjega ya Ũnene nĩgũtũmĩĩrua kĩrĩ nthĩgũrũ nkũrũki ya 230, na mĩgambo nkũrũki ya 700. Nthĩgũrũ yonthe, Akũũjĩ ba Jehova kuuma “nthigurune cionthe, na migongone yonthe” nĩbagũteethia antũ kũmenya Ũnene nĩmbi na nĩatĩa bũkathithĩria antũ. (Kugwurirwa 7:9) Bathithagia ũu batĩkũrĩyia. Kinya kethĩra nĩbathwĩrwe na nĩbathangĩkagua nĩ babaingĩ, gũtĩkĩo kĩũmba kũrigĩĩria ngũgĩ ya gũtũmĩĩria, o ta ũrĩa Jesũ aaroretie.
ŨKATHITHIA ATĨA?
15. (a) Nũgwĩtĩkia tũrĩtũũra ntũkũũne cia mũthiro? Nĩkĩ? (b) Nĩatĩa gũgakarĩka kĩrĩ barĩa baathĩkagĩra Jehova na barĩa batĩmwathĩkagĩra?
15 Nũgwĩtĩkia tũrĩtũũra ntũkũũne cia mũthiro? Ũroria bũbwingĩ bwa Bibiria bwegiĩ ntukũ cia mũthiro nĩbũkũũjũra. Ĩgiita rĩtĩ kũraaja, Jehova akarũngĩka gũtũmĩĩrua gwa nkuma ĩnjega na rĩu “muthiro” jũgakinya. (Mathayo 24:14) Mũthiro nĩmbi? Nĩ Amagedoni, rĩrĩa Mũrungu akathiria ũthũũku bunthe. Jehova agatumĩra Jesũ na araĩka baawe barĩ inya kũthiria muntũ o wonthe ũrĩa ũregaga kũmwathĩkĩra amwe na Mũtaana waawe. (2 Athesalonike 1:6-9) Nyuma ya au, Shaitani na irundu biawe bitĩaĩĩria antũ. Na barĩa bonthe bendaga kwathĩkĩra Mũrungu na kũgwata mbaru Ũnene bwawe bakoona mawĩrane jonthe ja Mũrungu jakĩũjũra.
16. Nĩũntũ mũthiro jũrĩ akuĩ mono, ũrĩbatara kũthithia atĩa?
16 Nthĩgũrũ ĩjĩ ĩkwathwa nĩ Shaitani ĩkathirua rua. Kwou nĩ bwega tũciũrie, ‘Nĩatĩa mbuĩrĩte kũthithia?’ Jehova arĩenda wiritane mantũ jamaingĩ ũrĩa kũũmbĩka Bibiriene. Nũkũbatara kũjũkia wiritani bwaku bwa Bibiria na ũrito. (Johana 17:3) O kiumia, Akũũjĩ ba Jehova nĩbethagĩrwa na mĩcemanio ya gũteethia antũ baciũkĩrwa nĩ Bibiria. Geria gwĩta mĩcemanione ĩu ũtĩgũtĩĩra. (Thooma Ahibirania 10:24, 25.) Ũgakĩra kũthithia mogarũrũku rĩrĩa wamenya nũkũbatara. O ũrĩa ũkũjathithia, no u ũcoore bwaku na Jehova bũgeeta bũkĩgĩaga inya.
17. Nĩkĩ antũ babaingĩ bakarigara rĩrĩa mũthiro jũkeeja?
17 Mũtũmwa Paũlo oonanĩrie kũthirua kwa barĩa baaĩ gũkeeja rĩrĩa antũ babaingĩ batĩĩrĩgĩrĩte, “o ta uria mwamba eejaga na utuku.” (1 Athesalonike 5:2) Jesũ naarorerie atĩ babaingĩ batĩngĩjũkia na ũrito mantũ jarĩa jakwonania tũrĩtũũra ntukũ cia mũthiro. Aaugĩre: “O ta uria gwakari ntukune cia Nuhu, no u kwija kwa Mutana-wa-muntu [kana, ntukũ cia mũthiro] gugakara. Nikwithirwa o ta uria gwakari matukune jaria ja mbere gukondoria gukiija kwija, riria antu baarijaga, na bakinyunyaga, bakijukanagia na gwikithia aari bao, mwanka riria Nuhu aatonyere ndene ya sabina, nabo batamenyaga mwanka riria baakirimanirue ni mugwu jwa ikondoria, jurabakondoria bonthe, uu no u kwija kwa Mutana-wa-muntu gugakara.”
18. Jesũ aatweere mũkanio jũrĩkũ?
18 Jesũ aatweere mũkanio tũkaareka twangaratanua nĩ “nyiro na mbogita, na mathuganio ja mantu ja mwoyo juju.” Aaugĩre mũthiro jũkeeja o rĩmwe “ta mutego.” Kinya naaugĩre jũgakirimania “antu bonthe baria batwire uthiune bwa nthiguru yonthe.” Rĩu aroongeera: “Ikaragieni bukirombaga Murungu magiita jonthe, nikenda bwija kuumba kwonoka mantune jau jonthe jakeeja, na buumbe kurungama mbere ya Mutana-wa-muntu.” (Luka 21:34-36) Nĩkĩ bũrĩ ũntũ bwa gĩtũmi mono kũthikĩĩra mũkanio jwa Jesũ? Tontũ rua mono nthĩgũrũ ĩnthũũku ya Shaitani ĩkathirua. Barĩa akĩ betĩkĩrĩtwe nĩ Jehova na Jesũ nĩbo bakoonoka mũthiro na batũũre kenya na kenya nthĩgũrũne ĩnjerũ.
^ gic. 4 Mikaeli nĩ riĩtwa rĩngĩ rĩa Jesũ Kristũ. Kũmenya nteto nkũrũki, itũ bu tega Nteto Irĩa irĩ Mũthia, 23.


text:
Makiria ma imaramari 14 cia gikundi kia Alshabaab kuuragwo ni maobithaa a mbiraru cia KDF
Makiria ma imaramari 14 cia gikundi kia Alshabaab ni ihuriirwo marithathi na kuuragwo ni maobithaa a mbiraru cia KDF ituura-ini ria Abdidore bururi-ini wa Somalia. Kurerikana imaramari ici igeririe gutharikira mbiraru ici cikihura miriungo, indi ciakirio hinya na kuragwo. Imaramari ici ciuragitwo oriri makiria ma maobithaa 20 a borithi guku bururi-ini moragitwo kwa ihinda ria ciumia 3 miena ya Lamu, Mandera na Wajir thutha wa ngari ciao gututhurwo na nduthuki cia gutegwo barabara-ini ni imaramari ici.
The post Makiria ma imaramari 14 cia gikundi kia Alshabaab kuuragwo ni maobithaa a mbiraru cia KDF appeared first on Mediamax Network Limited.
This post was syndicated from Mediamax Network Limited. Click here to read the full text on the original website.
Follow us on twitter @TodayKenya
Comments
Be the First to Comment!


text:
Ni umithio uriku ukuonekana kumana na waki wa reri ya kiriu?
Reri ya kiriu ya SGR iria kuuma Mombatha nginya guku Nairobi, ni irigiriirwo kwariria bururi utheri mweru, mworoto-ini wa gukinyaniria kionekia kia 2030.
Reli ino ni irigiriirwo kwandandura mieke ya gibiacara , kuhuthia ukui hamwe na guthondeka mieke miingi ya mawira .
Reke riu tunyitanire na mwandiki witu wa mohoro Muigai wa Gathungo atukinyukithie ikinya gwa ikinya tugithurima moguni maya.
The post Ni umithio uriku ukuonekana kumana na waki wa reri ya kiriu? appeared first on Mediamax Network Limited.
This post was syndicated from Mediamax Network Limited. Click here to read the full text on the original website.
Follow us on twitter @TodayKenya
Comments
Be the First to Comment!