text:
Tsawra hkung ga ai myu lam hta ngang ngang tsap nga ai, nu wa hpu
nau ni yawng hpang de kalang mi bai anhte amyu sha ni hpe dip zing ri
nna shinggyim ahkaw ahkang hpe tawt lai nga ai myen hpyen dap ni hpe
U.S hpyen dap ni kaw na Military to Military relation nga ai ga baw
hte hpyen wunkat jaw nga ai lam hta lakap nna loi ga saw dat mayu ai
law. U.S Asuya hte kaga mungkan uhpung ni hkap la, chye na ai gaw,
Myen hpyen dap ni gaw shinggyim ahkaw ahkang ngu ai hpe atsawm n chye
na ai a majaw shanhte mungdan kata hta ndai zawn re lam ni hpe tawt
lai nga ma ai ngu ai re. Nde a majaw U.S ni hku na ndai zawn re wunkat
lamang ni hpe galaw ra ngu na galaw nga sai gaw maning 2012 kaw na rai
sai re.
Teng nga jang, myen hpyen ni gaw ndai shinggyim ahkaw ahkang lam n
chye ai majaw n rai nga ai. Chye nga ning len anhte amyu baw sang ni
hpe roi sha nga ai re. KIO ni 1994 sim sa lam la ngut ai hpang kaw nna
2011 ning majan rai n byin shi yang na masa lam hte ya byin nga ai lam
tsang hte tsang hpe azin ayang yu ga nga yang, Myen hpyen ni woi galaw
wa ai mung masa sat lawat gaw anhte Jinghpaw wunpawng myu sha ni hte
KIO ni hpyi shawn nga ai teng man ai sim sa lam lu na matu woi galaw
na mung masa bawngban hpawng de hkyak hkyak woi galaw na lam n mu ai.
Dai hta n'ga, sim sa lam nga tsun hkalem, aten gang nga ai ten laman
myen hpyen dap ni hte hpyen ma law law hpe grau nna anhte wunpawng
buga de shajat wa nga ai re.
Ndai zawn re n teng n man, mung shawa masha ni hpe hkalem hkalau galaw
nga ai masa lam ni hpe htawng madun lu na matu anhte Jinghpaw uhpung
uhpawng ni hku nna U.S Asuya hpe rau n'sen ja ja hte hpyi shawn ra taw
ai gaw Myen hpyen dap hpe jaw nga ai hpyen wunkat hta, ya hkyak hkyak
U.S ni kawn grau n'gun dat galaw ra taw ai gaw Jinghpaw hte Sam mung a
shawng lam ni hta hpyen man hpaw tawn ai, shanhte shajat wa ai hpyen
dap, hpyen ma ni hpe ya jang shawng dawm kau ra na re ngu ai lam hte
seng na Myen hpyen dap hpe pressure jaw na matu re. Teng man ai sim sa
lam a matu mung masa woi bawng na hta, ndai zawn re maga mi de hpyen
n'gun jat wa ai gaw, shyinggyim ahkaw ahkang hpe n chye na galaw nga
ai n re. Anhte myu baw sang ni yawng hpe shamyit kau na masing kaba
hte galaw nga ai re. Dai majaw, U.S Asuya ni hpang de ndai lam hte
seng nna lawu na hpyi shawn laika hta lawm ai hte maren, kaga myu baw
sang uhpung ni hte rau sha, US Campaign for Burma ni a garum ning tum
ai mahkrun hku na manaw sen ni hpe jawm shapraw lam galaw ga ngu nna
anhte Jinghpaw Wunpawng Amyu Shayi Hpung ( Thai Mungdan ) kawn ga saw
lajin dat ga ai law. ( Anhte a US Gov. ni hpe hpyi shawn na laika hpe
attached file kaw yu ya ga )
Lai wa sai shata hta anhte Jinghpaw Uhpung ( 30 ) ni rau sha U.S
government ni hpang de U.S Jade Act Renewal sanction hte seng nna hpyi
shawn ai gaw awng dang ai masa pru sai re. U.S Asuya ni kaw na Jade
Act sanction hpe 1 ning mi bai jat ai lam galaw sai re. Dai gaw anhte
a myit hkrum lam a n'gun re. ( Ndai Jade ban 1 ning mi jat ai hpe
attached file kaw yu yu ga )
*** Ndai anhte ni jawm hpyi na Military to Military laika a n'tsa ning
mu hpe hpawt ni 6, September 2013 hta ndai kaw sha bai byan wa ya
marit.
*** Ndai anhte ethnic ni a n'sen jawm shapraw na Military to Military
laika hte jawm hpyi shawn mat na hta myit hkrum lawm ai hte endorse
galaw na matu September 13, 2013 - Friday shani jahtum tawn nna mying
jaw shang lawm ga ngu ga saw dat ai law.
Myu Sha Lam Yan hta,
KWAT Myu Shayi ni
Laika attach file atsawm nlu hti yang, Mrgumzet@gmail.com,bungshikasha@gmail.com
KWAT email : de matut mahkai wa yang mai ai.
3 attachments — Download all attachments


c: text/html

text:
Changmaw Hkung E, Nang Rawt Pru Wa Sanu! (Daw II) Ahmoonli CHANGMAW Hkung ngu tsun yang Changmaw Hkung a asak hkalam rai nga ai Ngawchang Hka hpe mung n mai malap da na re. Ngawchang Hka lwi nga dingsa Changmaw […]
Hpyen-yen Prat Panglai Kaw Na N Lawt Hkraw Ai Ah Dwi hte Angelina Jolie Hkrum Jahta Myitkyina Brang Kara hpraw tsi chya da ai zawn, baw ting kara hpraw hkrai hkrai rai nna, palawng ahpa rai hpun da let, salat […]
Shanglawt Ai Mungdan Kata Na Shanglawt Ai Ramma Ni A Sharin Hpawng Lungjung Moon Shanglawt ai Mungdan ngu ai hta,“ Anhte Kachin ni ngu ai gaw tinang lagaw tinang tsap ai, anhte hpe hpan da ai Karai Kasang, shi […]
Shakawn Kungdawn 9:17 “Tara n lang ai ni hte, Karai Kasang hpe malap mali kau ai amyu yawng mayawng gaw, le katsan ga de, di hkrat na mara ai.” Nang, ngai, anhte amyu sha ni gaw, mungkan sha-u ing ai […]
Kachin wuhpung hta mungmasa hpung hpan hpan nga ai zawn sinat laknak lang hpyenhpung ni mung dai hte maren nga nga ai. Bai, makam masham hpung hta mung hkum sumhpa law nga saga ai. Htunghking hpung mung shara shagu nga […]

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Kong Hong's photo.
KIA masat (4) dap ba ginra lahta Sam mung KIA dap dung (36, 38) uphkang ginra rai nga ai Loi Lawm, Ying La, Loi Heng ni hta myen asuya dap ni hte KIA dap dung (36) hte (37) na pawng hpawn dap ni laja lana gasat poi byin nga ai lam na chye lu ai. Myen asuya dap ni hku nna tinang KIA dap ni nga ai shara de htim shadut shang wa ai majaw gasat poi byin ai re lam na chye lu ai.
Mani (Jun 16,2013) ya shana maga daw 2:00pm kaw nna 5:30pm daram du hkra lahkawng maga laja lana gasat hkat ai re lam na chye lu ai, majan poi gaw shana ten gan hkring nna dai hpawt (Jun 17, 2013) ya manap (5:00am) ten kaw nna ya shiga mara nga ai ten du hkra matut manoi naw gasat hkat nga ai lam na chye lu ai.
Ya ten majan byin ai shara Loi lawm, Ying Ma, hte Loi Heng hkan na mung mare masha ni gaw Win Seng mare de hprawng yen mat sai lam na chye lu ai, nkau gaw jinghku lu ai rai nna nkau gaw jinghku nnlu shingbyi shara nlu rai grai yak nga ai lam na chye lu ai. Ya na zawn majan a majaw hpyen yen nga ai mung masha ni hpe lakawn la na matu hkyak hkyak garum katum ni ra nga sai lam na chye lu ai.
source.myutsaw kasa


text:
- 'Lightest' exoplanet discovered 21 APRIL 2009, SCI/TECH
- Planet-hunters set for big bounty 17 FEBRUARY 2008, SCI/TECH
- New 'super-Earth' found in space 25 APRIL 2007, SCI/TECH
Thursday, 30 September 2010
Ndai mungkan hte tsan ai kaw sak hkrung lama ma nga na nhten!
1. Sak hkrung ai ngu ai a lachyum hpa ta? (What is the meaning of life?)
2. Karai Kasang kaja wa nga a ni? (Is there a God?)
3. Kaja dik lu sha hpan gaw hpa ta? (What is the best diet?)
4. Ndai mungkan hta lai kaga shara mi kaw sak hkrung ai lama mi naw nga na a ni? (Is there anybody out there?)
5. Mungkan hta mying dan hkung dik gaw kadai ta? (Who is the most famous person in the world?)
6. Tsawra ai ngu ai hpa ta? (What is love?)
7. Myit pyaw shangun lu ai lama mi nga a ni? (What is the secret to happiness?)
8. Shanhpraw ni gaw mungkan hta grau pyaw ma ni? (Do blonds have more fun?)
9. Na asak kade galu na nang chye nni? (How long will I live?)
Lahta na gasan ni hpe htai na mahtai nnga ai nga nna tsun ma ai. Raitim, masha nkau mi htai nna mahtai jaw shakut nga ma ai. Ndai mungkan hta lai kaga shara mi kaw sak hkrung ai lama mi naw nga na a ni? Ngu ai ga san mung, Hpungtang hpaji ninghkring ni hpe re gau saw nna hking shangun ai ga san tai wa sai. Hpungtang hpaji hte yu jahproi lu ai daram wa shata hte shata, shaning hte shaning ndau shabra nna shinggyim masha ni hpe mi mu wa, na na wa na matu, shanhte a sawk hka ja ai hpe mungkan de galoi mung ndau shabra nga ma ai.
University of California at Santa Cruz (UCSC) hte Carnegie Institution of Washington, gaw 11 ning tup, gang hkau kata shamu shamawt nga ai shagan lahkawng hpe mu ma ai. Dai hta na, ‘a red dwarf’ ngu ai Gliese 581g, hte 581c gaw lak lai nga ai. Dai lahkawng kaw sak hkrung ai hkrung kanu nga na re ngu tak sawn lu ma ai. Raitim, ndai mungkan hte bung na nbung na gaw garai nchye shi ai.
Ndai Gliese 581g gaw, ndai mungkan hta htam 3-4 daram pyi rai nga ai. Lung rawk lung ma ni law nna graviy mung nga nhtawm, nbung hte hka ni mung mai nga ai lam sawn lu ma ai.
Gang hkau kata hta shagan ni 500 hpe yu ai shaloi, law malawng gaw gas rawng nga ai. Grau nna Jupiter zawn re ai ni gaw gas atawng apa nan rai nga ai ngu mu ma ai. Hpung tang hpaji madang tsaw wa ai hta hkan nna, asak hkrung ai lama ma nga mai ai shagan ni hpe tam ai hta mung, grau tang du nna kaja wa mu tam na re hpe kam nga ma ai. Ndai ten hta shagan 500 ram hpe sha naw sagawn nga ai. Gang hkau kata shagan wan tsa lam shadang nga nga ai re majaw, langai nrai yang langai gaw mu na re nga nna myit mada nga ma ai rai…
Matut hkaja mayu ai ni:
Wednesday, 18 March 2009
Hkam Kaja ai Ginsup Shamu Shamawt Ladat
Masha shagu a hkumhkrang hkam kaja lam hpe lu sha kaja sha ai hte sha nrai, gin sup shamu shamawt ai lam hpe mung ahkyak ai lamang hta sawn shalawm nga masai. Hkum hkrang hkam kaja na matu sai n gun hpe sharam ya nga ai Salum a amu galaw lam gaw, hkumhkrang a ginsup shamu shamawt n gun dat ai hta hkan nna, ram daw re ai shamu shamawt lam bat mi hta manga ya galaw nan galaw ya ra ai nga nna, sawk sagawn ai US hte UK ladat tam ninghkring ni tsun shana wa ma ai. San Diego dakasu ni a sawk sagawn ai mahtai gaw, asak 32 ning re ai masha 97 hpe maram yu ai hte, Dr. Marshall group ni mu mada ai lam ni hte gahproi kanoi bung nga ai.
Tam lu ai hkam kaja ginsup lam gaw lawu na hte maren rai ra ai nga ma ai. Masha langai mi lani mi hta hkying hkum ka-ang hkup (Minutes 30) ginsup shamu shamawt ra ai. Shamu shamawt ai ngu ai hpe shadawn na matu, Minute mi hta lagaw lahkam 92-102 hpe htawt lu hkra hkawm ra ai. Num ni gaw Minute mi hta lagaw lahkam 91-115 lapran rai ra ai nga ma ai. Raitim, dai hku nna lam hkawm ai sha nrai, kagat gumlawt ai hte mung shadawn ya ma ai. Nang kagat na rai yang gaw, minute mi hta lagaw lahkam 100 (latsa) htawt ai hku nna manute 10 hte hpang nhtawm, lani mi minute 30, lagaw lahkam 3000, hte kagat ai hku hkum hkrang hkam kaja lam hpe shabyin ya ai nga nna tsun shana wa ma ai.
Dai rai yang, masha a hkum hkrang hkam kaja na matu shamu shamawt ai shaloi, kagat ai, lam hkawm ai hte sha shadawn na i? bungli galaw ai hpe gaw hkam kaja ai shamu shamawt lam nrai sana kun? ngu nna san ai ni mung nga ma ai da. Ratim, mahtai gaw, ginsup nna shamu shamawt ai hpe pyi, minute mi lagaw lahkam kade lang htawt ngu ai hta hkan nna salum a n gun dat bungli galaw ai hpe pyip shapraw shangun lu ai hta she shadawn da ai lam re majaw dai hte bung yang kaja na lam rai nga ai. Dai majaw, salum a pyip lu ai hta hkan nna, n gun dat ya ra ai ginsup shamu shamawt lam gaw shi a aten hta hkan nna galaw nan galaw ya ra nga ai.
Amyu langai, hkum hkrang langai hkam kaja na matu tsi mawan, lu sha, nga shara, makau grup yin, lang ai arung arai hte na lu, kam nga lu ai wenyi, nsen ni a hpungtang ni mung hkam kaja ai myit masin hkum hkrang hpe bau maka ya nga na sha nrai ni. Wenyi myit masin hkam kaja jang masha mung hkam kaja ai, myit masin ru yak jang hkum hkrang mung hten za wa ai ngu ai lam ni mung myit shalawm ra na sha rai nga ai. Myit mung pyaw sha mung mu, yup mung lu rai yang gaw, salum a amu galaw ai hpe karum ya lu na matu lani mi minute 30 hta n jan ai ginsup kagat lam hkawm shamu shamawt ai hpe hkan galaw yang teng sha hkum hkrang hkam kaja na re nga ai hpe bai htawn shana dat nngai law....
Source: Simon Marshall, BBC News/Health/(18 March 2009)
Tam lu ai hkam kaja ginsup lam gaw lawu na hte maren rai ra ai nga ma ai. Masha langai mi lani mi hta hkying hkum ka-ang hkup (Minutes 30) ginsup shamu shamawt ra ai. Shamu shamawt ai ngu ai hpe shadawn na matu, Minute mi hta lagaw lahkam 92-102 hpe htawt lu hkra hkawm ra ai. Num ni gaw Minute mi hta lagaw lahkam 91-115 lapran rai ra ai nga ma ai. Raitim, dai hku nna lam hkawm ai sha nrai, kagat gumlawt ai hte mung shadawn ya ma ai. Nang kagat na rai yang gaw, minute mi hta lagaw lahkam 100 (latsa) htawt ai hku nna manute 10 hte hpang nhtawm, lani mi minute 30, lagaw lahkam 3000, hte kagat ai hku hkum hkrang hkam kaja lam hpe shabyin ya ai nga nna tsun shana wa ma ai.
Dai rai yang, masha a hkum hkrang hkam kaja na matu shamu shamawt ai shaloi, kagat ai, lam hkawm ai hte sha shadawn na i? bungli galaw ai hpe gaw hkam kaja ai shamu shamawt lam nrai sana kun? ngu nna san ai ni mung nga ma ai da. Ratim, mahtai gaw, ginsup nna shamu shamawt ai hpe pyi, minute mi lagaw lahkam kade lang htawt ngu ai hta hkan nna salum a n gun dat bungli galaw ai hpe pyip shapraw shangun lu ai hta she shadawn da ai lam re majaw dai hte bung yang kaja na lam rai nga ai. Dai majaw, salum a pyip lu ai hta hkan nna, n gun dat ya ra ai ginsup shamu shamawt lam gaw shi a aten hta hkan nna galaw nan galaw ya ra nga ai.
Amyu langai, hkum hkrang langai hkam kaja na matu tsi mawan, lu sha, nga shara, makau grup yin, lang ai arung arai hte na lu, kam nga lu ai wenyi, nsen ni a hpungtang ni mung hkam kaja ai myit masin hkum hkrang hpe bau maka ya nga na sha nrai ni. Wenyi myit masin hkam kaja jang masha mung hkam kaja ai, myit masin ru yak jang hkum hkrang mung hten za wa ai ngu ai lam ni mung myit shalawm ra na sha rai nga ai. Myit mung pyaw sha mung mu, yup mung lu rai yang gaw, salum a amu galaw ai hpe karum ya lu na matu lani mi minute 30 hta n jan ai ginsup kagat lam hkawm shamu shamawt ai hpe hkan galaw yang teng sha hkum hkrang hkam kaja na re nga ai hpe bai htawn shana dat nngai law....
Source: Simon Marshall, BBC News/Health/(18 March 2009)
Wednesday, 14 January 2009
2100 Ning a Matu Hpungtang Hpaji Mu Jut Langai
January 10, 2009 hta ndau shabra dat ai Washington Dakkasu hte Hpungtang hpaji sawk tam hpung gaw, 2100 ning du yang ndai mungkan hta lu sha manghkang lamu shagrim htim ai zawn yak wa na re lam sawk tam mu da masai. Dai lu sha manghkang gaw tropics hte subtropics mayan mungdan ni, matsan nna masha jahpan law ai mungdan ni hta grau hkam sha ra na re nga ma ai.
Dai ni aten ndai mungkan hta masha htam 5 na 3 gaw hkum hkrang hta ra ai daram malu masha nlu sha ai ten du taw sai. 2007 ning hta Nobel kumhpa shagrau hkrum hkra hkaja da ai mabyin ni hte hpawn, mungkan ndai a kahtet madang lani hte lani galai shai wa ai lam hpe 23 ning tup sawk sagawn ka matsing da ai (data) a ntsa shamyet nna tsun da ai rai nga malu ai. Franch 2003, Ukrain 1972 hkan byin lai wa sai kahtet madang a majaw hkai nmai lu sha pru madang yawm mat ai lam ni hpe yu nna mung, mungkan gaw kahtet madang tsaw wa magang hkai nmai lu sha pru madang yawm wa magang rai na kumla ni sawk shapraw la lu ma ai.
Raitim, sinna Uropa hte katsi ai mungdan ni gaw dai daram hkrit tsang na lam gaw nnga ai nga ma ai. Dai hta ndai prat hta lu sha gaw tinang a mungdan e pru ai hpe sha shamyet shanat nna nga ai nre majaw, mungkan chyen mi de hkra jang yawng de ahtu hkra wa na lam nga ai. Mungkan gaw hku hku ai madang de du wa na tengsha re nga ma ai. Dai majaw anhte yawng gaw hkai lu hkai sha ai lailen ladat ni hpe bai nhtang sawn yu ra ai ten du sai. Nkau mi hkai sha ai kaw na tam sha ai de yawng mat wa sai, tam sha ai kaw na mari sha ai de, dai kaw nna lu sha aloi mai lu ai de bu htawt ai zawn re ai gaw law she law wa sai majaw, hkai sha na lamu ga lu mai ai shara kaw nga ai ni gaw lu sha shim lam grau lu na re nga ma ai.
Mungkan masha wan 3 jan gaw ndai lu sha yak hkak wa na mungdan ni kaw nga nga ai. Dai masha ni hta masha mung grau law wa na lam ni nga ai. Hpa majaw nga yang mayat maya madang grau tsaw ma ai, nga ai.
Lawu na sumla gaw lu sha yak hkak wa na mungdan ni hpe madun ai hkrang rai nga ai. Kahtet ai mungdan tropics ni hta nga ai ni a matu ya kaw nna tsang shara nga nga sai kun? ngu ai hpe mungdan hte amyu hpe tsaw ai zawn, kashu kasha shu mashi shu masha du hkra hpe tsaw yang gaw, sawn da ra sai nrai na a ni? ngu yup rawt dingsi jau jau dum dat sai le yaw..
Dai ni aten ndai mungkan hta masha htam 5 na 3 gaw hkum hkrang hta ra ai daram malu masha nlu sha ai ten du taw sai. 2007 ning hta Nobel kumhpa shagrau hkrum hkra hkaja da ai mabyin ni hte hpawn, mungkan ndai a kahtet madang lani hte lani galai shai wa ai lam hpe 23 ning tup sawk sagawn ka matsing da ai (data) a ntsa shamyet nna tsun da ai rai nga malu ai. Franch 2003, Ukrain 1972 hkan byin lai wa sai kahtet madang a majaw hkai nmai lu sha pru madang yawm mat ai lam ni hpe yu nna mung, mungkan gaw kahtet madang tsaw wa magang hkai nmai lu sha pru madang yawm wa magang rai na kumla ni sawk shapraw la lu ma ai.
Raitim, sinna Uropa hte katsi ai mungdan ni gaw dai daram hkrit tsang na lam gaw nnga ai nga ma ai. Dai hta ndai prat hta lu sha gaw tinang a mungdan e pru ai hpe sha shamyet shanat nna nga ai nre majaw, mungkan chyen mi de hkra jang yawng de ahtu hkra wa na lam nga ai. Mungkan gaw hku hku ai madang de du wa na tengsha re nga ma ai. Dai majaw anhte yawng gaw hkai lu hkai sha ai lailen ladat ni hpe bai nhtang sawn yu ra ai ten du sai. Nkau mi hkai sha ai kaw na tam sha ai de yawng mat wa sai, tam sha ai kaw na mari sha ai de, dai kaw nna lu sha aloi mai lu ai de bu htawt ai zawn re ai gaw law she law wa sai majaw, hkai sha na lamu ga lu mai ai shara kaw nga ai ni gaw lu sha shim lam grau lu na re nga ma ai.
Mungkan masha wan 3 jan gaw ndai lu sha yak hkak wa na mungdan ni kaw nga nga ai. Dai masha ni hta masha mung grau law wa na lam ni nga ai. Hpa majaw nga yang mayat maya madang grau tsaw ma ai, nga ai.
Lawu na sumla gaw lu sha yak hkak wa na mungdan ni hpe madun ai hkrang rai nga ai. Kahtet ai mungdan tropics ni hta nga ai ni a matu ya kaw nna tsang shara nga nga sai kun? ngu ai hpe mungdan hte amyu hpe tsaw ai zawn, kashu kasha shu mashi shu masha du hkra hpe tsaw yang gaw, sawn da ra sai nrai na a ni? ngu yup rawt dingsi jau jau dum dat sai le yaw..
Wednesday, 10 December 2008
Hpuntang Hpaji Mu Jut, kadun kadaw
Dai ni gaw Hpuntang Hpaji mu jut lahkawng hpe kadun ai hku tsun dan mayu nngai.
1. Lata Lum Ai Masha.
Masha langai hte langai hkrum shaga hku hkau hpang wa yang, lata matut shakram hkat ai gaw mungkan ting hta lang nga ai hku hkau numshawn shaw lai ladat htunghkring langai rai nga ai ngu sawn lu ai. Hpa majaw masha langai hte langai lata matut shakram hkat ai hpe ngai hkrak nchye ai. Masha ni galaw dan ai majaw galaw ai htunghkring she rai nga li ai. Nkau mi gaw shakram hkat yang lata hte nrai, hkum nan ahpum, shabyi hte kahtep hkat rai shakram hkat ai mung mu yu ai. Japan ga kaw gaw baw sha gum dan ma ai. Ndai htung lai ni gaw nye a matu nau nhkau shi ai. Lata matut shakram ai chyawm gaw hku hkau taw sali ai. Nmu ai loi na sai, kaja nga nni? lata shakram, dai gaw loi la li ai.
Hpuntang hpaji sawk sagawn ai ni gaw ndai lata shakram ai hpe mung she dinglun yu nga ma ai. Dai sha nrai, gara hku akyu jaw ai, hpa byin ai hpe mung she sawk sagawn da nga ma ai. Masha nkau mi hte shakram yang lata akya sha nga grai jum pyaw, nkau mi gaw nra shabawn jum ai zawn mung nga, nkau mi gaw hpung lakung ni jum da ai zawn mung nga nga ai. Ngai shawng de hpa nmyit ai sha shakram ai wa, ndai hpungtang hpaji sara ni tsun ai kaw nna gaw, shanhte tsun ai hku dum taw taw rai nna nmai sai.
Masha langai hpe lata jum yu yang alum nga ai hte a katsi nga ai, hpa mung nnga ai ngu ai masum hku aten kadun shakram ai laman hkam sha lu na re. Lata lum ai ni a myit hta myit kaja rawng ai, (positive thinking) law ai, myit lum ai, dagu kaba ai nga nna mu ma ai. Grau nna gaw lata lahpan lum ai ni a kraw lawang gaw san seng ai sha n ga, pawt mayu ai, n kaja lam ni hte tsan gang ai hku asak hkrung ma ai nga ai. Dai majaw Coffee gawm hpe jum da nna lata shalum la, sumbu hkan manaw bang da nna lata shalum da re ai gaw myit hpe hkang ai mung re nga nna tsun da ai....
2. Matsan Ai Lam Gaw Ma Ni a Baw Nu Hkrang Jashai Kau Ya Ai.(Poverty may reduce kids' brain function)
America mung, Califonia Dakasu na Robert Knight ngu ai Myit hpaji sara kaba wa sawk tam hkawn hkrang ai nungmu ningnan (December 6, 2008)rai nga ai. Ma ni gaw law law ginsup ai hte, chye chyang wa ai baw nu kung kaba lam hpe karum ya ai zawn, makau grup yin hta kanawn mazum lam anyi anya byin jang mung, ma ni a baw nu gaw kung kaba lanyan ai lam hpe mu tam nga ma ai. Ma ni a baw nu zet let na matu gaw lam amyu myu nga na re, kanu a lu sha, sai amyu ru sai (Gene) ni mung lawm na re. Raitim, asak 9-10 grup yin ten hta baw nu a hkrang hte jasat ai kung kaba wa lu na matu, makau grup yin hte kanawn ai madang (matsan ai grup yin) hta nga ai ma ni gaw, kahpring kahpran myit mang ai hta lanyan ai hta n ga, baw nu kung kaba na daram nkung kaba ai nga ma ai. Baw nu a shadawn shadang gaw asak kade rai yang kade kaba ra ai, cells kade du ra ai (e.g, shata kade rai yang ma a wa kade tu ra ai) ngu ai baw mi nga sam malu ai.
Dai rai yang, anhte matsan ai ngu ai hpe amyu a matu hkrit ra ai baw re ni? matsan ai gaw masha a bawngring lam hpe hkra ai re majaw, amyu langai galu kaba zet let wa na matu ndai ma prat kaw nna ram daw re ai buga, lawk mare ni hta nga ra na kun? myo mare kaba de madaw nga ra na kun? ngai chyu grai ung ang sai.
Mahkrum madup langai nga ga ai. Manang langai mi buga kaw nna Yangon du wa ai. Myit kaja ai, ga shaga ai hta mare kaw hpa mang hkang nnga ai. Yangon du nna rung ni hkan sa, nbung ai masha kaga ni hte hkrum shaga daw dan re ai shaloi, grai lanyan ai hku dawdan tsun shaga ai. Ndawt na zawn re ai. Dai majaw anhte hkrum ai salang wa gaw tsun wa sai (Mare kaw gaw kam ram ai wa she nrai nga a dawng, shi grai sumnung ai, masha ni sumnung ai ngu ai gaw anya nna mana ai ni hpe shakawn tsun ai she re) ngu ai mung hkrum ga ai.
Baw nu kung kaba na ten hta lu sha ai malu masha hte makau grup yin gaw prat tup hte amyu a matu ahkyak na nrai ni? ma ni hpe ahkre are ngu daru sharin ai mung myit masa hpe hkra ai majaw, kaba wa tim hkrit chye mat ai majaw awngdang na daram n awngdang chye mat ai lam mung ahkyak ai daw langai kaw lawm ai zawn, baw nu kung kaba lam hpe mung tau chye na ya ra na lam hpuntang hpaji sara ni gaw yawng hpe shana dan nga masai law....
1. Lata Lum Ai Masha.
Masha langai hte langai hkrum shaga hku hkau hpang wa yang, lata matut shakram hkat ai gaw mungkan ting hta lang nga ai hku hkau numshawn shaw lai ladat htunghkring langai rai nga ai ngu sawn lu ai. Hpa majaw masha langai hte langai lata matut shakram hkat ai hpe ngai hkrak nchye ai. Masha ni galaw dan ai majaw galaw ai htunghkring she rai nga li ai. Nkau mi gaw shakram hkat yang lata hte nrai, hkum nan ahpum, shabyi hte kahtep hkat rai shakram hkat ai mung mu yu ai. Japan ga kaw gaw baw sha gum dan ma ai. Ndai htung lai ni gaw nye a matu nau nhkau shi ai. Lata matut shakram ai chyawm gaw hku hkau taw sali ai. Nmu ai loi na sai, kaja nga nni? lata shakram, dai gaw loi la li ai.
Hpuntang hpaji sawk sagawn ai ni gaw ndai lata shakram ai hpe mung she dinglun yu nga ma ai. Dai sha nrai, gara hku akyu jaw ai, hpa byin ai hpe mung she sawk sagawn da nga ma ai. Masha nkau mi hte shakram yang lata akya sha nga grai jum pyaw, nkau mi gaw nra shabawn jum ai zawn mung nga, nkau mi gaw hpung lakung ni jum da ai zawn mung nga nga ai. Ngai shawng de hpa nmyit ai sha shakram ai wa, ndai hpungtang hpaji sara ni tsun ai kaw nna gaw, shanhte tsun ai hku dum taw taw rai nna nmai sai.
Masha langai hpe lata jum yu yang alum nga ai hte a katsi nga ai, hpa mung nnga ai ngu ai masum hku aten kadun shakram ai laman hkam sha lu na re. Lata lum ai ni a myit hta myit kaja rawng ai, (positive thinking) law ai, myit lum ai, dagu kaba ai nga nna mu ma ai. Grau nna gaw lata lahpan lum ai ni a kraw lawang gaw san seng ai sha n ga, pawt mayu ai, n kaja lam ni hte tsan gang ai hku asak hkrung ma ai nga ai. Dai majaw Coffee gawm hpe jum da nna lata shalum la, sumbu hkan manaw bang da nna lata shalum da re ai gaw myit hpe hkang ai mung re nga nna tsun da ai....
2. Matsan Ai Lam Gaw Ma Ni a Baw Nu Hkrang Jashai Kau Ya Ai.(Poverty may reduce kids' brain function)
America mung, Califonia Dakasu na Robert Knight ngu ai Myit hpaji sara kaba wa sawk tam hkawn hkrang ai nungmu ningnan (December 6, 2008)rai nga ai. Ma ni gaw law law ginsup ai hte, chye chyang wa ai baw nu kung kaba lam hpe karum ya ai zawn, makau grup yin hta kanawn mazum lam anyi anya byin jang mung, ma ni a baw nu gaw kung kaba lanyan ai lam hpe mu tam nga ma ai. Ma ni a baw nu zet let na matu gaw lam amyu myu nga na re, kanu a lu sha, sai amyu ru sai (Gene) ni mung lawm na re. Raitim, asak 9-10 grup yin ten hta baw nu a hkrang hte jasat ai kung kaba wa lu na matu, makau grup yin hte kanawn ai madang (matsan ai grup yin) hta nga ai ma ni gaw, kahpring kahpran myit mang ai hta lanyan ai hta n ga, baw nu kung kaba na daram nkung kaba ai nga ma ai. Baw nu a shadawn shadang gaw asak kade rai yang kade kaba ra ai, cells kade du ra ai (e.g, shata kade rai yang ma a wa kade tu ra ai) ngu ai baw mi nga sam malu ai.
Dai rai yang, anhte matsan ai ngu ai hpe amyu a matu hkrit ra ai baw re ni? matsan ai gaw masha a bawngring lam hpe hkra ai re majaw, amyu langai galu kaba zet let wa na matu ndai ma prat kaw nna ram daw re ai buga, lawk mare ni hta nga ra na kun? myo mare kaba de madaw nga ra na kun? ngai chyu grai ung ang sai.
Mahkrum madup langai nga ga ai. Manang langai mi buga kaw nna Yangon du wa ai. Myit kaja ai, ga shaga ai hta mare kaw hpa mang hkang nnga ai. Yangon du nna rung ni hkan sa, nbung ai masha kaga ni hte hkrum shaga daw dan re ai shaloi, grai lanyan ai hku dawdan tsun shaga ai. Ndawt na zawn re ai. Dai majaw anhte hkrum ai salang wa gaw tsun wa sai (Mare kaw gaw kam ram ai wa she nrai nga a dawng, shi grai sumnung ai, masha ni sumnung ai ngu ai gaw anya nna mana ai ni hpe shakawn tsun ai she re) ngu ai mung hkrum ga ai.
Baw nu kung kaba na ten hta lu sha ai malu masha hte makau grup yin gaw prat tup hte amyu a matu ahkyak na nrai ni? ma ni hpe ahkre are ngu daru sharin ai mung myit masa hpe hkra ai majaw, kaba wa tim hkrit chye mat ai majaw awngdang na daram n awngdang chye mat ai lam mung ahkyak ai daw langai kaw lawm ai zawn, baw nu kung kaba lam hpe mung tau chye na ya ra na lam hpuntang hpaji sara ni gaw yawng hpe shana dan nga masai law....
Subscribe to: Posts (Atom)


text:
Hpyen-yen Prat Panglai Kaw Na N Lawt Hkraw Ai Ah Dwi hte Angelina Jolie Hkrum Jahta
Hpyen-yen Prat Panglai Kaw Na N Lawt Hkraw Ai Ah Dwi hte Angelina Jolie Hkrum Jahta
Myitkyina Brang
Kara hpraw tsi chya da ai zawn, baw ting kara hpraw hkrai hkrai rai nna, palawng ahpa rai hpun da let, salat she kahte hkra rai Ah Dwi dinggai; Mahaw Htu gaw kahtet sa-up la ai shi a gawk kaji kaw pali shit nga lu ai.
Lata maga mi gaw nhtu lang, maga mi gaw ri hpe lang rai shingnoi galaw na matu pali shit nga lu ai. Shi makau hkan mung pali shit da ai pali pa ni hte; galaw da ngut sai htingga ni, layit ni taw nga ai.
Shi makau grupyin de bai yu dat jang gaw; atsawm di tawn da ai yupra ni hte shakum hkan gaw shi sumla ni hte kaga nta masha ni na sumla ni shakap da ai.
Ndai Ah Dwi dinggai Mahaw Htu gaw ya asak (90)ning du sai rai nna, moi shangai ai hte (4) ning sha naw re kaw na hpyen hprawng hprawng hkawm nna ya gaw Janmai Kawng Hpyen-yen Dabang hta nga taw nga ai Ah Dwi dinggai re. Ya ten hta hpyen-yen dabang kaw nga let shi shatmai lu mari sha na matu layit, htingga ni, galaw ai sha n ga; rai chywi ai bungli hpe mung galaw let nga taw ai Ah Dwi dinggai re. Laiwa sai Oct shata (30) ya shani hta Jinghpaw Mung de shawng nnan lang du wa ai; mungkan hta mying gumhkawng ai sumla hkrung shayi mung rai nna; UNHCR a Myen Mung a laksan Datkasa rai nga ai Angelina Jolie sa du ai ten mung, Ah Dwi dinggai Mahaw Htu hte laksan hkrum shaga lai wa sai re.
“Mahkrum madup ni wa san ai. Hpa mayak nga ai nga ni san ai. Ngai mung moi kaw nna ya du hkra gara hku nga wa ai hpe tsun dan ai. Shi mung na matsan dum na zawn nga ai ngu nna tsun ai,” nga nna Ah Dwi hte Jolie hkrum ai mahkrum madup hpe bai tsun dan ai. Ah Dwi dinggai Mahaw Htu gaw 1925 ning, Sam Mung, Wuhkyung Mare kaw shangai ai rai nna, Jinghpaw Mung de gaw 1957 kaw nna Duwa Howa ni woi htawt ai majaw kaga masha ni hte rau, htawt lai wa sai re.
Ah Dwi Mahaw Htu gaw shi asak (4) ning sha naw re ai kaw na Japan hpyen ni hpe hprawng ai mahkrum madup nga wa nna ya asak (90) du wa tim hpyen-yen kaw sha naw nga taw ra ai Ah Dwi dinggai re.
Ah dwi Mahaw Htu gaw Japan prat, Naw Seng prat ngut, ya prat, lang hte lang shi a prat ting, hpyen hprawng hkawm hkawm ai mahkrum madup ni chyu re. “Japan hpyen hkrum ai gaw asak (4) ning kaw re. Dai shaloi gaw lam n hkawm jin nna, nta masha ni sutdek kaw bang na she woi hprawng ai. Nam de chyu hprawng ai,” nga nna Ah Dwi gaw shi ya du hkra naw matsing nga ai mahkrum madup hpe tsun dan ai.
Ah Dwi gaw shi a asak (14) ning sha naw rai yang dinghku shang sai re. Shi gaw Sam Mung e majan nau byin ai majaw nga n pyaw nna; Jinghpaw Mung de pyaw na re ngu shadu ai majaw, 1957 ning hta Jinghpaw Mung de lung nna Ja Pu Mare kaw shara wa jahkrat let nga ai re . Raitim, masa gaw shanhte myit mada da ai hku n byin wa ai sha grau nna she hpyen hprawng hprawng ra ai nga tsun ai. Jinghpaw Mung de du ai hpang mung Ja Pu kaw na Npawn de htawt rai nna grai jam jau lai wa sai re. Ah Dwi a ningrum ningtau wa gaw Myen hpyendap ni a porta mung prat ting galaw lai sai re lam mung tsun dan ai.
“1982 ning hta gaw dingla wa hpe Myen ni KIA ni nga ai de woi sa u” ngu nna sa shangun ai. N woi sa ai majaw, hpun kaw gyit kau da ai. Shanhte bai wa jang sat na nga nna she hpang jahtum na hpyenla wa bai dat dat ya nna lawt wa ai re. Dai hpe hkrit kajawng na kun! nye dingla wa 1983 ning hta gaw n nga mat sai,” nga nna mahkrum madup hpe maroi nni ai nsen hte tsun dan ai. Ya du Ah Dwi matsing ai gaw; Myen hpyenla ni zingri lai wa ai lam sha re nga tsun ai. Nta ni run kau ya ai hta n ga, nta na; u, wa, yamnga ni sat sha kau ya ai. Nam de chyahkring hkring hprawng ra ai. Nta de shang nna sinat ni hte wa madi jahkrit ai. Dai ni mahkra gaw ya du hkra shi n lu malap shi ai mabyin ni re. Dai ten hta hpyen hprawng ai ten na, mabyin ni hpe ya du hkra n lu malap shi ai mabyin langai hpe mung; “Majan nau byin, Myen hpyenla ni nau zingri nna anhte mare na ni yawng hprawng ma sai. Ngai gaw Dinggai (2) hte nye Nu hte nye Moi; shan lahkawng hpe nam de woi ba sa da, ngut nna n-gu ni wa jaw da, wan mung n mai wut, hpun ni mung atsawm n mai hta ju, grai yak kau sai lu,” nga nna tsun dan lu ai.
Shi woi nga ai dinggai (2) hte shi ningrum ningtau wa n nga mat ai hpang shi gaw, Npawn Mare kaw na ya nga nga ai Talawgyi Mare de htawt mat sai re. Talawgyi de htawt ngut ai hpang, masha kaba ni jahkrum ya ai majaw, ya rau nga ai ningrum ningtau hte arau bai nga ai re. Talawgyi de du ai hpang gaw prat tup hpyen n hprawng ra sai ngu shadu da ai. Raitimung, n myit mada 2011 ning June shata praw (9) kaw Myen hpyen ni hte KIA ni majan bai byin wa ai majaw kalang mi bai hprawng sai re.
“Ngai gaw moi me n hprawng sai ngu ai re. Si tim mare kaw sha si sa na ngu, nta na ma ni nau wa shaga na bai hprawng wa ai re, ” nga nna tsun ai. Ah Dwi dinggai gaw Talawgyi Mare kaw nna Janmai Kawng Hpyen-yen Dabang de 2012 ning hta du wa ai rai nna, ya ten du hkra nta wa lu na shingran n mu shi ai majaw, myit htum nga ai nga mung tsun lu ai. Shiga ni hpe madat timung masa nau n htuk ai majaw myit n pyaw nga lu ai. Hpa mi raitim, shi prat tup hpyen hprawng hprawng hkawm wa ai re majaw ndai kalang gaw ndai shara kaw nna gara de n hprawng sai nga nna mung tsun lu ai.
“ Ndai kaw na ga de sha n hprawng jang gaw, gara de n hprawng sai”


text:
Yehowa Sakse Ni A Uphkang Hpung Ngu Ai Gaw Hpa Rai A Ta?
Uphkang hpung gaw anhte uhpung a ningbaw ni re ai kun?
Yehowa Sakse Ni Gaw Kaga Masha Ni Hpung Galai Shai Hkra N-gun Jaw Ai Kun?
Yehowa Sakse Ni gaw kaga masha ni hpung galai shang hkra hkaw tsun ai kun? Kaga masha ni hpung galai shang wa hkra atik anang n-gun jaw ai kun?
Kamsham Lam Ni
Yehowa Sakse Ni Sai Bang Ai Hpe Hpa Majaw Nhkap La A Ta?
Sai bang ai lam ni hte seng nna, Yehowa Sakse Ni hpe sawn shut ai lam law law nga ai. Ndai lam ni hte seng ai anhte a makam masham hpe hti yu u.
Uhpung Uhpawng
Yehowa Sakse Ni A Uphkang Hpung Ngu Ai Gaw Hpa Rai A Ta?
Uphkang hpung gaw anhte uhpung a ningbaw ni re ai kun?
Sin Langchyi Chyum Laika Hte Garan Laika Hpung Ngu Ai Gaw Hpa Rai Ta?
Yehowa Sakse Ni hte dai gaw gara hku matut mahkai a ta?
Preaching
Yehowa Sakse Ni Nta Langai Hpang Langai Hkaw Tsun Nga Ai Gaw, Hkye Hkrang La Hkrum Mayu Ai Majaw Kun?
Hkye hkrang ai lam hte seng nna anhte a makam masham hte dai hpe gara hku lu mai ai lam hpe hkaja yu u.
Yehowa Sakse Ni Gaw Kaga Masha Ni Hpung Galai Shai Hkra N-gun Jaw Ai Kun?
Yehowa Sakse Ni gaw kaga masha ni hpung galai shang hkra hkaw tsun ai kun? Kaga masha ni hpung galai shang wa hkra atik anang n-gun jaw ai kun?
Meetings and Worship
Yehowa Sakse Ni A Nawku Shara Hpe Hpa Majaw Church Ngu N Tsun Ai Kun?
“Yehowa Sakse Ni A Mungdan Gawknu” ngu shaga ai mying gaw gara hku bying wa ai kun? Hpa majaw dai zawn tsun ai hpe hti yu u.
Community and Political Involvement
Yehowa Sakse Ni Hpa Majaw Majan Hta N Shang Lawm Ai Kun?
Yehowa Sakse Ni hpe majan hta n shang lawm ai ni hku nna, mungkan ting na masha ni chye ma ai. Anhte hpa majaw majan hta n shang lawm ai hpe hti yu u.
Yehowa Sakse Ni Gaw Tsin-yam Tsindam Hkrum Ai Ni Hpe Karum Ya Ai Kun?
Tsin-yam hkrum nga ai Yehowa Sakse Ni hte kaga masha ni hpe gara hku tatut karum ai lam hpe hti yu ga.
Personal and Family Life
Yehowa Sakse Ni Gaw Tsi Tsi Ai Hpe Hkap La Ai Kun?
Yehowa Sakse Ni gaw, tsi tsi ai lam yawng hpe nhkap la ai ngu, masha nkau mi shadu ma ai. Dai gaw jaw ai kun?
Yehowa Sakse Ni Sai Bang Ai Hpe Hpa Majaw Nhkap La A Ta?
Sai bang ai lam ni hte seng nna, Yehowa Sakse Ni hpe sawn shut ai lam law law nga ai. Ndai lam ni hte seng ai anhte a makam masham hpe hti yu u.
Sumtsaw Shada Hkrum Hkat Ai Hte Seng Nna Yehowa Sakse Ni Hta Tara Nga Ai Kun?
Sumtsaw shada hkrum hkat ai gaw pyaw hpa lam a matu sha kun? Shing n rai, dai hta grau ahkyak ai kun?
Customs and Celebrations
Yehowa Sakse Ni Hpa Majaw Christmas Poi N-galaw Ai Kun?
Masha law law gaw, Christmas poi a npawt madung lam hpe chye tim, matut galaw nga ma ai. Yehowa Sakse Ni hpa majaw n-galaw ai hpe hti yu u.
Yehowa Sakse Ni Hpa Majaw Easter Poi N-galaw Ai Kun?
Easter poi gaw, Hkristan ni a poi ngu masha law malawng zawn nawn ai. Yehowa Sakse Ni hpa majaw, dai poi hpe n-galaw ai kun?
Yehowa Sakse Ni Gaw Shangai Poi Hpa Majaw N Galaw Ai Kun?
Shangai poi galaw ai hte seng nna, Yehowa gara hku mu ai hpe chye na matu, ndai lam mali hpe yu yu ga.


text:
Thousands dance in the streets to mark long-awaited independence(Click++More+news)
South Sudan Mung dan gaw shang lawt lu sai, An hte Jinghpaw wun pawng myu sha ni mung Ndai zawn re ten ni du na ten hpe la nga ga law,nang shoi nang sha nnga,La hkrip ra ra hte myu sha ni yawng ta gin dun let shakut sa wa ga law,
Ka rai Kasang hpe kam sham ai mung dan ,myu sha ni lawt lu na sha re,Ndai ni sak se rai nga sai,
Shakut ga,shada n gun tai ya hkat ga,Garu gachyi ndi nda nga nna aten n shama nga saga. Hpan Karai mung an hte Jinghpaw wunpawng myu sha ni hpe garum ya nga ai.


text:
Mka kawn Miwa phone n mai shaga mat ai masum ya rai sai. Myen net ni
mahkra mung n mai hpaw mat sai. Ndai Huawei net pyi 24hrs n mai hpaw
mat ai kaw na ya tsam mari bai lu hpaw ai she re. Myen hte Miwa hpa wa
lagu hkyen nga ma ai kun? Yawng sumru let maja nga ga ai. Myen phone
ni chyawm gaw, naw mai lang ai. Mka-Shanzu Mali hka kau kaw na shawoi
Miwa phone asan sha mai shaga ai shara, ya n mai mat nga sai. Galoi
bai lu na n chye ai. Jinghpaw Kasa, Mizzima, Irrawaddy hkan e Jinghpaw
ni hti na majan shiga nnan mung n pru ai tsawmra na mat sai. Sept. (8)
ya shani Gen. Soe Win gaw, Mka kawn Namti, dumbang, Jahtuzup, Danai
hkan e helicopter hte hkan kawan hkawm ai lam na chye lu ai. Dik nna
Mka hte Namti lapran ani sha raitim, mawdaw jawn hkrit ai hpe yawng e
mani mayu hpa tai nga malu ai. Sat lawat chyan shana ai re.
Hpakant na yu hkrat wa ai jinghku langai mi tsun ai hta, August
29 ya na gasat poi, godown kapaw ai hta Min Aung Hlaing a kasha
hpyendu kaba Lt. Col. langai si lawm ai lam tsun pru wa ai.
By: Buga na ni maram dat ai shiga re


text:
2013-2014 Nawng Nang Chyum Jawng (K.T.C)
21 May, 2013 (Tue)
M.Naw Shan (Wunpawng)
M.Naw Shan (Wunpawng)
Kachin sate Myitkyina nawng nang chyum jawng hta 2013-2014 jawng lung shaning na matu 26 May, 2013 (sun) hta jawng ma yawng du zup nna 27-29 du hkra jawng mying hta la let, lai ka sharin hpang wa sana lam chye lu ai. Maning 2012-2013 jawng lung shaning hta jawng ma yawng 700 daram sharin hkam la lu ai kaw nna 214 tup gaw jawng ngut, chyum jan mau gup la lu sai lam chye lu ai.
(63) LANG NA K.T.C CHYUM HKAWLIK JAWNG YU POI
Dai ning na jawng lung shaning hta mung yawm htum jawng ma 700 jan rai na re lam matut chye lu ai. Myitkyina Nawng Nang chyum jawng (K.T.C) hta e L.Th (Literal of Theology), B.Th (Bachelor of Theology), M.Div (Master of Divinity), B.Min (Bachelor of Ministry),M.Min (Master of Ministry), M.Th (Master of Theology, garai nhpaw shi ai lam chye lu ai. M.Th hpe gaw M.Div ngut ai hpang sharin hkam la mai ai lam chye lu ai.) madang ni hpe sharin jahpat nga ai re lam chye lu ai.
B.Min gaw L.Th ngut nna manga (5) ning magam gun ngut ai hpang she mai lung ai hku re.
M.Min gaw B.Th ngut nna manga (5) ning magam gun ngut ai hpang she mai matut lung ai hku re.
Nawng Nang Chyum Jawng Wang (K.T.C)
2013-2014 jawng lung shabrai gaw yawm dik 418000 Ks (Sen mali mun mi hkying matsat) rai na lam chye lu ai. Ndai 418000 Ks hta gaw laning mi tup na lu sha manu, wan, hka manu yawng lawm sai lam chye lu ai. K.T.C nawng nang chyum jawng hpe lit la let, jawng up hku na gaw Rev. Dr. Nalaw Dai Hkawng rai nna sharin sara/num yawng 50 jan ap nawng sharing jahpat nga ai lam chye lu ai.


text:
Monday, November 26, 2012
Saturday, November 17, 2012
Jinghpaw Wunpawng Myu Sha Ni Ningdun Manga Bum Manga Garan Ai Lam
Chyai Hka hku kaw nna ningtung garan ai dumsa ga,
(1) Marip Gam Rum ja -Shangai ningdun bum kaw nga .
(2) Lahtaw Naw Lawn -Magrung Bum Yau , Ngaw Bum shadung ga pa .
(3) Lahpai Dai Na La -Hpai Htung mata pa .
(4) Matsaw Wa Nhkum -Ningran hkra tsaw nga .
(5) Maran Wa King Nang -Singgung ga nai pra .
Shangai ningtun bum kaw na law htam chyam gra wa ai .
1. Marip Gam Rum Ja 8. Maji Mala
2. Marip Hka Shu Hka Sha 9. Myitung Hpau La
3. Kareng Tingmai sha 10.Nlam Wa na
4. Vhyasen 11.Zahkung Ginraw, U jik taw law
5. Nding nang pen tingsa 12.Tangbau Tang La
6. Udi Chyang maja
7. Htau Dingga
Ndai gaw , shapawng yawng wa a kasha ni ginru ginsa hpung (7) myu ga hpan (7) shangai ndung bum kaw na wa hkyet mying shamying shadip jahpang garan ai shaloi yawng gaw Wa Hkyet hte madai kaw daju rai nga ai .
Wa Hkyet mying ni a lam
1. Chyanun yan Woi shun shangai da ai . Mashang Wa hkum kaw na hprat pru wa ai ,shinggyim mashang wa hkret shinggyim tai hpang wa sai .
2. Shapawng Yaw hte Mali Kaw Hpang yan a kasha Matsaw Hpung Nu kaba wa sai hpang Wa lai hkyet mare de ai majaw wa lai hkyet hpang gam ninggawn du shawa nang ,shingtung kabang ngu ai nga ai .
3. Lamu ga hkyet wa lai lai re ai shara kaw nta gap ai majaw wa hkyet ngu ai hkyet singgawng magam, shingtung Kai Bam ngu ai nga ai .
4. Share jaubu wang bunghku hkret ai wa hkret jau gawng magam num mang shi num hkumlang shi hkum ai , ngu ai nga ai .
5. Wa hkyi hkyet kaw nta gap ai majaw , wa wa hkret singgawng gai lung , gai lawng ngu nga ai .
6. Dai ni du hkra magrau grang atsam rawng ai ni hpe shaga ai ga,
(a) Wa hkret magam (d) U sa du
(b) Wa ngan salang (e) Wa la du
(c) Wa sa salang (f) Gwi la du ngu shakawng shagrau mying jaw ai dai ni du hkra jai lang ai gwi la ni shat jat ga, nga jang atsam dat na ni gaw , shat law law sha ga magwi gwi la zawn atsam rawng ra ai ngu ai , wa la du nga jang wa hkyem wa la zawn lawan ai kung kyang ai ngu ai . U sa du nga jang grau chye hkum ai masha ngu ai . Wa sa du nga jang lam shagu chye chyang sai masha ngu ai . Wa ngan salang nga jang ram daw chye chyang kung kyang sai ngau ai ga. Wa hkret nga jang kaji marum ngu ai hte magrau grang nna mungdan de hpang ai wa , ngu lachyu re .
( by: Jinghpaw Wunpawng Htunghkring Hte Maumwi Mausa Shachyen Shaga Laika Buk )
(1) Marip Gam Rum ja -Shangai ningdun bum kaw nga .
(2) Lahtaw Naw Lawn -Magrung Bum Yau , Ngaw Bum shadung ga pa .
(3) Lahpai Dai Na La -Hpai Htung mata pa .
(4) Matsaw Wa Nhkum -Ningran hkra tsaw nga .
(5) Maran Wa King Nang -Singgung ga nai pra .
Shangai ningtun bum kaw na law htam chyam gra wa ai .
1. Marip Gam Rum Ja 8. Maji Mala
2. Marip Hka Shu Hka Sha 9. Myitung Hpau La
3. Kareng Tingmai sha 10.Nlam Wa na
4. Vhyasen 11.Zahkung Ginraw, U jik taw law
5. Nding nang pen tingsa 12.Tangbau Tang La
6. Udi Chyang maja
7. Htau Dingga
Ndai gaw , shapawng yawng wa a kasha ni ginru ginsa hpung (7) myu ga hpan (7) shangai ndung bum kaw na wa hkyet mying shamying shadip jahpang garan ai shaloi yawng gaw Wa Hkyet hte madai kaw daju rai nga ai .
Wa Hkyet mying ni a lam
1. Chyanun yan Woi shun shangai da ai . Mashang Wa hkum kaw na hprat pru wa ai ,shinggyim mashang wa hkret shinggyim tai hpang wa sai .
2. Shapawng Yaw hte Mali Kaw Hpang yan a kasha Matsaw Hpung Nu kaba wa sai hpang Wa lai hkyet mare de ai majaw wa lai hkyet hpang gam ninggawn du shawa nang ,shingtung kabang ngu ai nga ai .
3. Lamu ga hkyet wa lai lai re ai shara kaw nta gap ai majaw wa hkyet ngu ai hkyet singgawng magam, shingtung Kai Bam ngu ai nga ai .
4. Share jaubu wang bunghku hkret ai wa hkret jau gawng magam num mang shi num hkumlang shi hkum ai , ngu ai nga ai .
5. Wa hkyi hkyet kaw nta gap ai majaw , wa wa hkret singgawng gai lung , gai lawng ngu nga ai .
6. Dai ni du hkra magrau grang atsam rawng ai ni hpe shaga ai ga,
(a) Wa hkret magam (d) U sa du
(b) Wa ngan salang (e) Wa la du
(c) Wa sa salang (f) Gwi la du ngu shakawng shagrau mying jaw ai dai ni du hkra jai lang ai gwi la ni shat jat ga, nga jang atsam dat na ni gaw , shat law law sha ga magwi gwi la zawn atsam rawng ra ai ngu ai , wa la du nga jang wa hkyem wa la zawn lawan ai kung kyang ai ngu ai . U sa du nga jang grau chye hkum ai masha ngu ai . Wa sa du nga jang lam shagu chye chyang sai masha ngu ai . Wa ngan salang nga jang ram daw chye chyang kung kyang sai ngau ai ga. Wa hkret nga jang kaji marum ngu ai hte magrau grang nna mungdan de hpang ai wa , ngu lachyu re .
( by: Jinghpaw Wunpawng Htunghkring Hte Maumwi Mausa Shachyen Shaga Laika Buk )
Wednesday, November 14, 2012
Tinang A Tsaw Ra Nja Hpe Ntsun Ging Ai Ga Hkum (10)
(1) " Tsaw ra na shangai nhtoi gaw galoi rai sata ? Tsaw malap kau na le."
Shangai nhtoi sha nrai , sumtsaw sumra bying hpang ai nhtoi shani ni hpe mung lama malap kau tim bai nmai san nga ai .Num sha ni gaw ndai nhtoi ni hpe shi a tsaw ra wa hpe galoi mung dum matsing nga shangun mayu ai re .
(2) "Tsaw ra nang ndai palawng hpun yang grai hpum ai zawn san ai le."
Tingnang a sumtsaw hpe hpum ai ngu ma shadu du grai lasi la ai ngu ma nawn nawn hkum tsun shale u . Num sha ni gaw hpung ai ngu na tsun katut ai hpe nra sharawng ai zawn grai lasi ai ngu tsun katut ai hpe mung nkam madat ma ai .
(3) "Mani sha brang na manang tsun ai , tsaw ra hpe brang na kana shawng shadu ai da ."
Ndai ga hpe kachyi pa hkum tsun shale hkrup yaw.Kana shawng shadu ai nga jang gaw tinang a tsawra hta grau asak kaba ai zawn ngu masha ni shadu na hpe gaya ma ai .Dai hku nga yang kanau shadu ai ngu ma mai tsun na i ngu yang hkum sa san sumtsaw she nga yang me kanau kana ngu nkam shadu katut ma ai .
(4) "Rai sai law tsaw ra nang chya na na mung nre me ."
Ndai hku ngu tsun dat yang tinang a sumtsaw hpe roi ai hte bung mat nga ai .Chye na na nre law ngu tsun ai gaw tinang a sumtsaw she tinang ram hpaji nchye ai majaw ntsat ai ngu tsun mayu ai i ? Shing nrai tinang sumtsaw gaw shawang myit nlu kaba ai majaw tsun ai i ? ndai hku hpan 2 nga ai yaw. Hpan 2 yen a lachyum hkra ai lam gaw nhkrak ai majaw hkum tsun shale hkrup yaw .
(5) " Hpa nre law ."
Ndai ga si hpe nau nlang yang kaja na re .Tinang a tsaw ra gaw tinang hkam sha taw ai hpe ,tinang a myit sawn ai lam , tinang hte seng ai yawng hpe chye mayu nga ai . Garan hkam sha lawm mayu nga ai .Tinang gaw hpa nre law ngu tsun dat jang shan hte gaw shi hpe lama ma makoi magap da ai ,shing nrai shi gaw na matu hpa n,ahkyak ai majaw shi hpe n,kam chye shangun ai re ngu sawn la mat chye nga ai .Byin mai ai daram ndai ga si hpe nlang ga yaw.
(6) " Ayen na nau hkrum hkrap ja yu u , tsaw ra gaw grai shagri nya ai le ."
Num sha ngu gaw myiprwi rawng nga ai .Laknak ngai hku miprwi hpe jai lang ai nre . (laknak hku nan jai lang ai num sha ni a matu gaw laknak le i) Kaja nan hkam sha nga ai majaw sharang nngut na miprwi hkrat ai she re .Num sha ni mung tinang a sumtsaw shawng kaw gaw nkam hkrap na re .Dai hku na shagri grai nya ai num ngu shadu katut na hpe mung grai hkrit ma ai .
(7) " Tsaw ra na manang jan dai ni grai tsawm taw ai i ."
Manang ma rai rai , kanau mi rai rai , gara num kasha hpe mung tsawm ai yu hkrak ai ngu tinang a tsaw ra shawng hta kachyi mi mung hkum tsun hkrup yaw. Tinang a myi kata hta tinang a tsaw ra ram kaga kadai num kasha mung ntsawm ai ngu tinang a tsaw ra shadu u ga . Shi shadu hkra mung galaw shakut u .
(8) " Tsaw ra mi man kaw krwi ja kasha (၀က္ၿခံ) grai kaba wa ai le ."
Num kasha ni gaw tinang sumtsaw a shawng hta galoi mung tsawm nga mayu ma ai .Dai majaw krwi ja kasha (၀က္ၿခံ) hpe madi tsun ai gaw shi a ana nsam hpe madi tsun ai zawn grai gaya mat chye nga ai .
(9) " Brang gaw brang a nu hpe tsaw ra dik re ."
Tinang a sumtsawm gaw mung kan ntsa hta kadai hpe tsaw ra dik rai ngu san wa jang ndai mahtai hpe ntsun hkrup u ga yaw ,(Kanu hpe grai tsaw ra ai shadang sha ni hpe tsun mayu ai ) Num kasha ni gaw shanhte sha tinang sumtsaw a tsaw ra dik ai masha byin mayu ma ai . Num sha maga na "Tsaw gaw mungkan ntsa tsaw a a wa hpe tsaw ra dik re " ngu tsun yang nang gara hku hkam sha na rai ? (Kanu Kawa hpe kade ram ma tsaw ra tim sumtsaw lapran hta ntsun shalawm ga )
(10) Hpang jahtum hku na gaw tinang a sumtsaw dingsa a mying hpe galoi ten ma rai rai ,hpa lam a majaw mung tsun shale n,hkrup hkra sadi u ,nrai yang na tsaw ra nja gaw pawt mat na ra ai .Dai gaw shi kachyi pa nkam na ai mying rai nga ai .
""MANAW MANANG NI YAWNG TINANG A TSAW NRA NJA NI HTE GALOI MUNG NGWI NGWI PYAW SHA RAI NGA U GA YAW ""
Shatapru Star...by;ldfashioncatalogue
Saturday, October 27, 2012
Jinghpaw Htunghkring Shachyen Shaga Ai Lam - Daw 5
Real Lover - Sumtsaw ajet
Wednesday, October 24, 2012
Jinghpaw Htunghkring Shachyen Shaga Ai Lam
Friday, October 12, 2012
Subscribe to: Posts (Atom)


text:
Dear Hkau ,
Ngwi pyaw hkam kaja nga na hpe kam ai. An nu wa ni mung KK shaman chyeju a majaw America ga de ngwi pyaw ai hte du saga ai. Anhte Malaysia Airline hte sa wa ai rai nna Tai wan transit re. Taiwan kaw 1Hr daram hkring nna America de kalangta matut sa mat wa ai. USA Los Angelis nbungli pa daru de du ai hpang, Las Vegas - Texas de kalang ta matut hkawm na dai shana yup tung 12 Am daram hta du sai.
Case worker mung manang wa re majaw Lam shagu hta kaja dik ai hku rai taw nga ai. Nta langai shap da ya ai an nu wa ni hpe hkrai jaw da ma ai. Malu masha lam shagu tsang nra hkra lajang da ya ma ai.
Ya gaw document ni naw lajang taw ai majaw bungli rai nlu galaw shi ai. Shata myi hpang de she bungli galaw hpang mai na re. Telephone rai nlu shi ai majaw Ph: rai nlu shaga ai re. Ph: lu ai hpang de shaga wa na.
Roi hte ma hpe ma myitdum nga ai lam shakram ya rit. Bai nna langai garum hpyi mayu ai lam gaw ngai jinghpaw CD ni langai mung nlu la sa ai. Who are the Kachin hpe byin mai yang web kaw naw mara ya rit.
KK bau sin makawp maga ya nga u ga.
Myit dum let,
Hkau La,USA


text:
Myen Hpyen Ni Mung Masha Num (1) Hpe Gap Sat
16/ 3/ 2016 ya shana yuptung 11:30pm ten daram hta Laiza makau Nam San yang mare kaw Lai wa lai sa Nga Hpaga masha marai (7) Laiza lam ga de lai wa ai hpe myen hpyen ni gaw Laiza lam de n'mai lai ai ngu hkap pat shaingdang tsun ai rai tim n'madat ai sha lai sa mat wa ai majaw myen hpyen ni sinat hte gap bun ai hta Lisu amyu shayi Hpawmi "Awu Mi" ngu ai jan pala hkra nna si mat, ngam ai marai (6) hpe myen hpyen ni rim woi mat wa sai lam shiga na chye lu ai.


text:
The government will issue refugee cards to 137,770 Myanmar nationals who are registered with the United Nations High Commission for Refugees (UNHCR) in the country.
ENGLISH.ASTROAWANI.COM
- Malaysia kaw nga nga ai myanmar refugees 1,37770 a matu Malaysia asuya immigration depart kaw nna card nnan san san bai issue galaw sa mat wa na re. Card langai hta hkrat ang ai 100RM ram a matu yawng RM10.3 millions hpe Australian asuya kaw nna htuk jaw mat ya na re hte masum ning laman ndai lam ni yawng byin tai hkra asuya hku nna lajang sa mat wa na re. Hpang de gaw malaysia kaw nga ai myen refugees ni yawng pyada, rela, immigrations ni a jahkrit shama ai kaw na asan sha lawt lu na re. Raitim permit, 6p program hte airports check points hkan finger print la da sai ni gaw UN hte asuya immigration ni finger print bai kahtap la nna card nnan issue galaw sawa ai ten hta loi yak hkak wa na shadu ai.


text:
NZ Mungdan Wellington Porirua kaw sha nu nga ai J.W sha ni kawn North porirua hkalup Nawku hpung masha ni hte 6.1.2013 laban hta nawku ganaw mazum hpawng hpe jawm galaw lai wa sai. Ndai Nawku hpawng hta Jinghpaw mung na du sa ai Rev.Dr Maran Ja Gun Kaw na karai Mung Ga hte ngun jaw la sai. Ndai Naw ku hpung gaw Wellington kaw nga ai J.W sha ni Nawku daw jau na shara ni hpe jaw ya let lam shagu hta garum la ai Nawku hpung mung rai nga ai.
Karai Mungga hte shadum jahprang nga ai Sara kaba Dr Maran Ja Gun
Nawku dawjau Mahkawn shakawn woi nga ai Wellington J.W Ramma ni


text:
Daw- (1).
[
Mahtai… ngu ai, shut ai hpe htai na loi dik nga ai raitim- jaw ai, teng ai, jet ai mahtai hpe jaw na, lu na matu gaw yak la nga ai.
11-3-2013 ya shani na KIA Shanglawt ni hte Myen ni hkrum zup ai Hpawng a mahtai gaw- anhte W-P myu sha ni a matu Nsa loi mi sa lai lai la lu ai zawn nga tim, Masu n-dum Myen hpe kam na yak nga ai. Myen ni dingman ai ngu gaw- “N-hkyau” naw re..nga ma ai.Myen ngu ai- U di hpe pyi Hkaipyek di byin hkra ,”Shakrep” hpe pyi “Taukawk” byin hkra Myi hpaw nna chye masu,chye ahpyawp ai ni rai ma ai. Dai majaw n-dai hkrum zup hpawng a mahtai hpe Myen hpe n-tsen ai myit hte loi mi gaw na kabu ai zawn nga hkam sha nga ga ai.
Gara hku mi nga nga- Ningsin chyip mak re ai hta daw yang gaw, Sawnrawm n-htoi htoi, U la chyang Gam Mayu krawp krawp nga goi ai n-sen hpe na lu wa ai majaw, myit mada ai lam loi mi gaw nga wa sai ngu mu mada lu nga ai.
Du Kaba Sumlut Gun Maw sang lang dan ai hta- hkrum zup hpawng gaw grai lak lai ai lam, tinang ra ai Pandung rai n-du ai ratim, dai Pandung de sa na Chyinghka kaba hpaw da lu sai lam na chye lu ai majaw kabu chyeju dum nga ga ai. Nanhte gaw anhte W-P sha ni hpe” Karai” jaw ya ai Lam woi Ningshawng, Ning baw Ningla ni rai mit dai. Baren Numraw tsun ai hpa- Myen hte gaw shanhte dung ai Punghkum hpe pyi naw shawng ahpu kau nna she dung, Hka mung rau nmai pawng lu, N-bung pyi rau n-mai chyu ai Virus hta pyi grau hkrit tsang ra ai ni rai ma ai. Dai majaw- Tinang a Shat Makai tinang gun let ,tut nawng Sadi maja let, hkawm sa tsun shaga sa wa ra na ga ai.
“Jet ai Simsa lam lu na matu gap jahkring ra ai”.. ngu ai hpe masa hku nna KIA gaw hkap la ai raitim,ya jang jang gap jahkring na matu n-mai byin ai lam, aten grai naw la ra ai lam, Myen the KIA gap hkat rai n-jahkring ai lam ni hpe chye lu saga ai. Ratim Myen ni tsun ai-“ Jet ai Simsa lam hpe lu na matu gap jahkring ra ai”…da. Shawng gap ai gaw kadai ta? Shanhte she re. Maru marang nga tsun ai dai Myen ni a n-gup hpe “Hkainu paw” hte matsut anyin bang ya na zawn ngu nngai. Gap hkat jahkring ai lam n-galaw ai gaw anhte a matu kaja dik htum ai Save Side rai nga ai. Dai n-rai yang Lata shawng gyit hkumtum kau ya nna Htawng katut ai lachyum rai na. Dai majaw- shanhte mani dan jang tinang mung mani dan, shanhte roi wa jang tinang mung bai Dat jaw. Gap jahkring nna tinang bai kadu sha taw ai baw gaw-“ Tawbi ram sa, Ne pu jan ja” sha re. Du Kaba Gun Maw tsun ai zawn- gap hkat da sang jahkring nra ai. Nanhte yawng hting nut mat jang shi hkrai shi gap hkat hkring mat chyalu re ngu ai hpe Myen ni Na kahtet hkra tsun tik tik rai ra na ga ai. Gap jahkring nna Hpri tawng hpai ningwan hkawm ai baw gaw n-di saga.
Shaloi………., matut nna anhte W-P myu sha ni a shawng lam hpe gara hku hkawm sa, tsun shaga mat wa ra na ga ai kun? …. Bai chyawm myit sumru bang mat wa yu saga. Chye la nna gaw n-rai n-ngai. Myu hpe tsawra dik ai majaw tsun wa,shaga wa ai lam sha rai li ai. Shut shai ai lam nga ang yang Mara raw dat ya na hpe kam n-ngai.
Anhte W-P myu sha ni hta- “Hka ji n-chye yang Hka mat, Nai ju n-chye yang Nai hkat”. ..nga ai Ga Malai nga nga mali ai. “Hkah”….hpa baw “Hkah” law? “Panglong Ga Sadi” ngu ai Labau “Hkah” rai nga ai. Gadai hpe ji taw nga a ta? Myen hpe re. Dai “Hkah” gaw Gumhpraw mung n-re. Ja mung n-re. Shaloi gaw hpa rai ta? Dai ngaw…..,
“ Madu up hkang Mungdaw”.. ngu ai “Full Federal State” rai nga ai.
Dai “Hkah” hpe 1961 ning Febuary shata praw (5) ya shani kaw nna hpyi taw ai , “Ji” taw ai gaw dai ni (52) ning pyi du mat wa sai re.Hpyi ai Hkah n-mat na hte ju ai “Nai” n-hkat na ahkyak dik rai nga ai. N-dai ten gaw jet ai Simsa lam Mahtai kaja lu na matu “Nai” ju taw ai ten mung rai nga mali ai.
Bawng ban hpawng hta- Wun Gyi Awng Min,Lt-General Myint Soe the Myen Dat kasa ni,KIO/A de na Sara kaba Sumlut Gam,Du Kaba Major General Gun Maw the Dat kasa ni 2013- ning March shata –(11) hte (12) ya shani ni hta Miwa mung Shweli mare kaw hkrum zup masai. Dai hkrum zup hpawng hta-UNFC Dat kasa (4), SSP Dat kasa (2), RCSS Dat kasa (2), NDAA Dat kasa (2), PCG Lapran Hting ram Dat kasa( 4), Sakse hku nna Miwa mung,Maigan matut mahkai hkringmang Mr-Wang Zongying hte Dat kasa (2) du dung lawm ai lam chye lu ai. Bawng ban hpawng hpe March shata (11) ya shana Yuptung lai hkra bawng ban ma ai lam chye lu ai. Hpa majaw Myen ni dai ram Yuptung tung ai pyi n-dum hkra woi bawng ban akrit taw ma ta? Mahtai gaw Myen ni “Woi a Hpun Lakung tat” rai hkyen taw nga sai majaw rai nga ai. Ganing re Hpun Lakung ta?
Hpun Lakung langai mi gaw- “Miwa” ngu ai Communist Hpun lakung rai nna, kaga langai mi gaw “American” ngu ai Democracy Hpun lakung rai nga ai. Le kap Waw kap rai hpat wat e Hpun lakung tat rai jang gaw Myen ni sung dik ai Krung Sinwa de arum bang mat wa na lam sha nga masalu ai . Myen gaw Bo Chuk Awng San prat na zawn rai grau ai maga kap chye ai kyang nga ai hte maren, ya mung American ngu ai hpun lakung hpe chyan tek taw nga sai re. Raitim Miwa gaw shi maga naw ngam taw ai Myen a Lagaw maga mi hpe manat tek tik tik rai taw nga ai.Hpa majaw i? nga yang- Miwa ni Myen mung kaw bang da ai Gumhpraw arang ni gaw Dollar Wan Hkying kahtap taw sai re.Dai ram Myen mung e Gumhpraw htawm sumpum bang da ai lam gaw,Myen mung na N-hprang sut rai ni hpe Miwa ni Shu Mashi,Shu Masha prat du hkra akrawk alai sha na matu rai nga malu ai.
Raitim ya Myen gaw dai Gumhpraw ni yawng hkra hpe shi a sumbu de mahkyawp masawm bang la nna, American kaw Lagut myiman hte bai hprawng makoi na hkyen taw sai. Myen ni American hte pawng mat jang Miwa gaw “Wa n-ra” makret nna Mau Pahke shaw dum taw na lam sha nga sai. Hpa majaw nga yang- Myen mung gaw Miwa a “Hka-rang Yi” rai nga ai.Majap mung dai kaw na lu, Shaba mung dai kaw na lu sha taw nga ma ai n-rai ni? Thai hte India hkan na gaw shanhte Miwa ni lu manaw sha na matu n-loi nga malu ai. Grau sawng ai gaw- Myen ni American hte pawng mat jang, Asian Pacific a Hpyen masa lam, Sut masa lam yawng hkra hpe American ni jum tek kau lu sana re. Sut masa hta Miwa gaw American hta grau ai zawn rai taw tim,Hpyen masa hpaji hte kaga zai ladat lam ni hta Miwa ni gaw Japan hte Korea hpe pyi n-dep nga ma ai.
Teng sha nga yang- Myen hpe Mungkan Wunpawng Rapdaw U-N e makawp maga la ai gaw Miwa hte Russia rai nga ai. Raitim Myen gaw dai chyeju ni hpe malap kau nna,North Korea hte Nuclear lam lagu bawk the hkat let Miwa the Russia hpe shingtawt, Baw lung gabye na hkyen lai wa sai re. Ratim American a majaw dai lam ni brawng mat nna Myen gaw Ningmai bai hkimtum mat sai re. Shaloi mung Miwa gaw kalang mi Out mat,Gaya kaba hta sai re. Shi she Kawa Di shadu yang,kaga Ninggyi Kawa North Korea naw lu taw ai Myen hpe grai Wah yu gaya lai wa sai re.
Dai hta n-ga……. ya gaw, Mali Hka Madim mung hkring mat, Yakhaing Pipe Line mung wa hkrang kaw rai taw, Letpadaung Magri Bum manghkang mung n-lu shazim, Jinghpaw mung Chiphwi de na
Molybdenum N-hprang Sut rai mung htu sha yak mat rai Miwa gaw “Woi a Masa si la gawm” she rai mat manu ai. Katut naw mu ga.Grai kabu sai. Afghanistan e American shang wa ai shaloi mung – Miwa ni Wan Sau Company ni hta arang bang tawn
da ai Gumhpraw ni Dollar Wan mun lam kahtap nna sum mat yu sai re. Ya kalang bai Myen mung de American ni shang wa nna Miwa a arang bang da ai Project ni bai sum kahtap na hkrit tsang taw nga ma ai. Myen mung Miwa hpe kalang ta tawk hprut di abrut din a yak nga malu ai. Hpa majaw i? nga yang- Miwa gaw Myen hpe Gumhpraw hte Ushoi shoi tawn da ya ai majaw rai nga ai.
Dai majaw Myen gaw- Shanglawt KIA ni hpe jahpai nna American hpe kahtep na Nyan bai daw wa sai hpe mu lu ai. Dai lam hpe March (12) ya hkrum zup hpawng ngut ai hpang na “San Htai” Interview ni hpe masam maram yu yang Myen a hkam hkyen ai Lagaw lahkam ni hpe mu mada lu nga ai.
By-
Bum Chyangau.
( Daw- II- de bai matut hti ga).


text:
Myitrum manang ni, “Shang Lawm Rit” ngu ai Ga shagawp re yaw. Yahte tup Manmaw lam , Hangkai M post kaw na, Lajayang de myawk gap bun shatsang bu nga ma ai ngu yang, mani gaw jahpawt jau jau gasat poi byin sai. Lajayang M Hpungkyi jawng kaw M ni she dabak ai da. Dai kaw M ni marai 40-50 si rum ai lam na lu ai.Lajayang de M ni grai naw kanaw lung wa nga ma ai da.Mani tup mana tup myawk kaba gap bun tik tik nsim nsa yuptung yuphka gap bun ma ai. Anhte a Share Ninghkring 3 mung mani na nhtoi hta, Share Shagan tai mat wa masai lam na lu ai. Tai ni Lajayang , Lungrawk post de du mayu nna shakut ai re lam chye lu ai. Mani sa ai nbungli 3 kaw na langai mi hpe lu gap jahkrat kau ya ai majaw , Nepyidaw na grai pawt let,6 bai sa mu ngu bai matsun ai lam mung chye la kau ya ga ai da. Daihpawt 4am hta mung myawk kaba naw gap bun ma ai. Anhte marai mi pyi n ngam hkra nsim nsa akyu hpyi ga lu oi.
JIC
Shang Lawm Rit
I hteng myi di shim,
Shawng lam majing grim;
Laknak ni n gu,
Malai mi n lu.
Kahtet majan kaba,
Ruyak shoihpa wa!
Dagam dala zawn,
Si hkrung si htan gyawm.
Mayam n kam tai,
BGF n la mai;
Yawng jawm gasat nga,
Shinggyim hkaw hkang ra.
Shawng lam sa ni sa,
Hpang lam nga ni nga.
Majan hkap ni hkap,
Hpang e tsap ni tsap.
Kyu hpyi ai ni hpyi,
Lusha galaw ni kri;
Hpa- awn Ningbaw ni,
Malap mali n di.
Hpyen yen ni hpe bau,
Garum ningtum jau.
Ma hte sak kaba,
Chyingli bau maka.
Jawng lung ama ni,
Simsa laika hti;
Lakawn lanawn,
Zepzi woi awn.
Nde she kyin tim,
Kau mi atsin zim;
Hpa pyi n kam di,
Kyu pyi n kam hpyi.
Nawku jawng n sa,
Lagawn gawn ai wa;
Labau jaw ai lit,
Nang mung n mai yit.
I ya gam maka,
Yawng jawm shang lawm ra;
Myit hkrum myit ra na,
Karai sharawng nga.
Nawku jawng hpring hpring ,
Karai ra masing;
Shang lawm ga i ya,
Hpyen-yen ai masha….
Shanglawt Tsing
(15.12.2012, 12:10AM)


text:
Dear Myitrum Ni,
Kata kaw soi sam, na nga ai shiga langai hpe shagun dat ai. Chye ju hte hti la ga.
Myen gaw Miwa hte pawn nna jinghpaw ni hpe gasat na matu Miwa Govt hku nna myit hkrum lam lu la sai hpe chye lu ai.
Myithkrum lam ni,
1. Laiza, Jehkawng, Maijayang ni hpe Miwa lata de ap kau na lam
2. Miwa hku na myen hpyi shawn ai lam ni hpe myit hkrum ai.
3. gajarit jai lang akyu jasawn na matu,
4.Laknat garum na matu.
KIO ni hku nna mung Pekin de sa jahkrum yang, Yunan State Governor hpe lit jaw sai lam chye lu ai. Yunan Governnor hte matut jahkrup na matu Pekin hku nna matsun dat ai. Yunan kaw jahkrup tim Mangshi Province Governor hte jahkrum na matu matut matsun ai.
Mangshi Province Governor hpe gaw Myen hku na lam amyo myo hkalem masu zinlum da ai lam chye lu ai. Grau nna gaw ndai majan hpe Politic majan nre, Business majan she re, Miwa a business hpe KIO hku na jahten ai re. Dai majaw Jinghpaw ni hpe shamyit kau jang hpa lam hta mung galaw na ahkang nga ai lam Miwa hpe hkalem kau sai lam chye lu ai.
Pekin hku na mung myit hkrum masu ai lam rai nga ai. Ndai majan a majaw Miwa ni Kani Hpraw Hpaga, hte kaga investment lam hta grai sum mat ai lam nga ai chye lu ai.
Dai re majaw an hte Jinghpaw ni hpa lu galaw na hpe myit ra ai. Ngai langai hku na gaw, Maigan kaw nga ai jinghpaw ni yawng Miwa Embassy kaw demonstration galaw yang ram ram tang du na re ngu kam ai. Kata kaw na ni gaw masha ni mu hkra hpa lam hta mung n'lu galaw ai.
Matut nna jawm bawm mat ga. KIO ginjaw de mung bai matut san la nna bungli galaw mat yang grai manu na re ngu Maigan kaw nga ai jinghpaw ni woi awn na hpe kam kaba let shana dat ga ai.
Amyu Sha Lam Hta,
Marip Pan


text:
Mohter Teresa gaw, madu a shaning 1910 ning August shata 26 ya shani Macedonia Mungdan skopje ngu ai mare kaw shangai wa ai re, kanu yan kawa gaw Yi sun hkau na bungli galaw sha ai yan rai ma ai, shan nau ni marai (3) kaw na Mohter Teresa gaw kaji hpung dim mahtang rai nga ai. Shi a kaji yang na kashin kamun mying gaw Aganes ngu ai rai lu ai.
Mohter Teresa a kawa gaw, 1919 ning hta nnga mat sai. Shi kanu gai da jan gaw Karai Kasang hpe kam hpa chye ai, kasha ni hpe mung atsawm sha yu woi awn sharin chye ai, dai majaw shan nau ni yawng gaw myit su hpaji chye ai ni rai nga ma ai, ndai zawn myit su let Mothter Teresa gaw, “DOUHTERS Of MARY” ngu ai Uhpung kaw shang nna tara laika hte mahkawn mangoi ni sharin la lu ai majaw grai kabu myit dik nga ai, dai hte maren kaji ten kaw nna sasana majen je ai, magam lam hta grai myit lawm shakut mat wa ai rai nga ai.
Bai nna Nawku hpung na share shagan ning hkring ni, san pra ai masha ni a ahtik labau ni hpe hti hka ja la chye ai jan re. Mohter Teresa shan nau ni shada da grai chye tsawra hkat ai, matsan mayan re ni hpe mung grai matsan dum chye ma ai da, shanhte kaw sa hpyi sha ai ni hpe galoi mung Madu Yesu a myi man tau let yawng kahpu kanau ni hkrai re nga nna jaw sha chye ai nga nna tsun ai.
Sasana magam hta myit lawm ai Mohter Tresa gaw, Asak 18 ning hta “SISTERS OF OUR LADY OF LORETO” ngu ai Mama uhpung hta shang lawm magam gun mat let Mama ni hte seng ai hpaji ningli ni hpe sharin hka ja la rai nna 1931 ning May shata 24 ya shani Madat mara ai, Matsan mayan ai, Chyoi pra San seng ai Ndai ga sadi (3) hpe hkam la nna Mama prat hte sasana magam gun hpai mat wa ai. Shi a Teresa ngu ai mying gaw Mama tai ai shaloi na jan mau mying rai nga lu ai. Mothter Teresa Mama tai ai shaloi Teresa ngu ai mying hpe la ai a lachyum gaw Madu Yesu tsawra ai San Pra ai Teresa a kasi la mayu ai majaw re nga nna chye lu ai. Mohter Teresa gaw Mama tai wa ai hpang Pyintit mungdan kaw nna India mungdan Calcutta mare kaw hpaw nhtan da ai shanhte a mama hpung ni up hkang ai San pra ai Mary ngu mying ai hpaji jawng hta, Lamu ga hpaji hte Labau hpaji Jawng Sara num magam gun hpai na lit shatsam hkrum ai, kade nna ai sha Jawng up Mama kaba aya tang da hkrum nna 1946 ning du hkra kang ka ai hte gun hpai lai wa sai.
1946 september shata 10 ya shani Myit sumru wut sawk galaw let, akyu hpyi sumru nga yang, Karai Kaasang lak san shaga la ai hpe hkrum nu ai, dai lak lai shaga la ai lam gaw, matsan mayan ru yak jam jau hkrum ai ni, lu na sha na nlu, shingbyi shara dum nta nlu ai ni, ana zinli kap ai ni, machyi makaw hkrum hkra ai masha ni hpe yu lakawn na magam rai lu ai, dai lam hpe Karai Kasang kaw kam sham myit hte hpa mung myit ung ang ai lam nnga ap nawng shakut na matu myit daw dan lu ai hte shanhte a Mama kaba hpang de ahkang hpyi la nna, dai Mama hpung kaw na pru mat wa sai.
Mohter Teresa gaw machyi makaw ai ni hpe yu gawn lajang lu na matu tsi hpaji hpe sharin la nna matsan dik ai masha ni nga ai lawk de sa nga nhtawm dai magam hpe hpang dat lu nu ai. Mohter Teresa gaw shi a magam grai nhpang yang Chyoi Pra Hkum kaw sa akyu hpyi n’gun ban la nna Rosary sha noi da rai yi ngam de rawt sa sa re da. Shi a shani shagu na magam bungli gaw lam makau hkan si maw nga ai ni, kanu kawa ni kabai da ai ma kaji ni, Ahpye alam Ana kap ai ni, lu na sha na nlu kaw si hkrum nga ai ni hpe yu lakawn ai magam rai nga lu ai.
Ndai zawn Mothter Teresa a ap nawng ai magam nnan hpang ai ten hta shi kaw Gumhpraw lap (5) sha lu ai lam shi a labau hta mu lu nga ai. Raitim, shi a n’gun atsam marai hpe kam ai nre, Karai Kasang a tsawra matsan dum lama ai lam hpe, matsan jam jau ai masha ni hku nna shadan shaleng ya lu na myit mada let shakut shaja ai lam rai nga lu ai, Nau matsan ai majaw jawng nlu lung ai ma (5) hte shawng nnan jawng hpaw hpang lu nu ai, Laika ka na lung pa, G am gu, Hkyedan nlu mari ai re majaw Ga kaw shingna hte ka mahkret let laika ka sharin ya nga ai hpe makau kaw lai wa lai sa masha ni yu mau ma ai da.
Mohter Teresa hku nna 1950 ning Oct shata hta Tsawra matsan dum ai Mama hpung “Mossionnaries of Charity” ai Mama hpung hpe hpaw hpang lu dat nu ai, shi a Mama hpung ni a shang gan gaw yu maya India amyu shayi sha langai zawn, Sari rai malu ai, shanhte a Mama hpung gaw Calcutta mare kaw sha n’re India mungdan shara ni law law hta mung Mama ni sa du magam gun hpai mat wa sai.
1951 ning hta, machyi masha ni, si maw ai ni, shanu shingbyi na matu, shara lu shap la nna, shara shagu hkan na machyi masha ni, si maw ai ni hpe lahkawn tawn da nhtawm atsawm sha si wa lu mu ga lajang ya ma ai. Mohter Teresa a magam bungli lani hte lani, galu kaba wa ai hte maren, 1960 ning hta gaw, Wa Sarabyin a ahkaw ahkang hte mungkan mungdan ni law law de Mama marai 3000 jan sasana magam gun hpai lai wa ma ai.
Tsawra ai nu wa hpu nau ni, ndai Mohter Teresa a tsawra matsan dum ai magam bungli gaw, Karai Kasang a ra sharawng ai magam re lam dan dawng nga ai.1962 hta tsawra matsan dum ai magam hta lak lai shakut ai Mohter Teresa hpe India Asuya Up hkang hpung hku nna, shagrau ai kum hpa ap jaw ya mat wa ma ai, dai shaning hta sha Philippnes mungdan kaw na shagrau ai, Sinpraw Asia mungdan ni hte seng ai, Masaysay Kumhpa hpe mung hkap la lu nu ai, dai aten hta Mungkan mungdan ni re ai, Africa, Austalia, England, Nicaragau, Cuba, Russia, hte Uropa dan ni hta shi a Mama hpung hpe hpaw nhtan da lu nu ai.
1969 ning March shata praw (3) ya shani, Wasarabyin Paulu (6) kaw nna shi a tsawra matsan dum ai magam bungli hkrun lam hta jai lang lu na matu Mawdaw Car langai shagrau dat nu ai, raitim dai hpe shi njawn ai sha $ Dollar 98,000 hte dut kau nna dai gumhpraw hte Mang gang kap ai ni hpe tsi shamai na matu tsi rung gap ai hta jai lang mat wa ai, dai hte maren India mungdan asuya hku nna mung, shi a tsawra matsan dum ai magam hkrun lam hkawm ai shaloi, Nbungli, Hkarang leng, Wan leng shabrai njaw ai jawn lu na matu lajang ya lai wa sai.
Mohter Teresa gaw shi a tsawra matsan dum ai magam grau grau nna awng dang wa nna, 1979 ning, Oct 17 ya shani, mungkan ngwi pyaw simsa Novel Kumhpa shagrau ai hpe hkrum nu ai, dai shaning hta sha, American, England mungdan ni kaw nna shagrau ai kumhpa, Wa sarabyin Yohan (23) kaw na shagrau ai kumhpa hpe mung hkam la lu nu ai. 1979 ning, Dec 10 ya shai gaw Noway mungdan a hkaw hkam wa shagrau ai Kum hpa, 1980 ning hta gaw shi a Mama jawng ni hpe Lebonon, Sinna Germany, Yugoslavia, Mexico, Brazil, Peru, Kennya, Haiti, Spain, Ethiopia, Belgiam, New Guinea, Argintena, Soviet mungdan, Albania hte Cuba ngu ai Rusia mungdan ni hta bai hpaw hpang jat lu ma ai. 1988 ning May shata 21 ya shani gaw Roma mare Vatican kaw e jawng langai bai hpaw nhtan da lu sai.
Tsawra ai nu wa hpu nau ni ndai zawn Mohter Teresa a tsawra matsan dum ai magam gun hpai ai Mama hpung ni gaw nhkring nsa Bungli galaw shakut ai lam chye lu ai shaloi, masha yawng gaw myit n’gun lu ai hte shang lawm shakut mayu ai ni nga wa ma ai, dai hte maren 1963 hta Tsawra matsan dum ai Bro. Uhpung, 1976 hta (Contemplative) ngu ai aten tup akyu hpyi shakut ai Mama ni hte, 1979 hta Bro Uhpung langai hpe hpaw nhtan da lu ma ai. Bai nna Mohter Teresa a Mama uhpung ni gaw hkum hkrang hta ra kadawn ai hpe sha hkye ai nre, wenyi lam hpe hkye mawai lu na matu Tsawra matsan dum Jau uhpung hpe mung hpaw nhtan da mat wa sai lam chye lu nga ai. Ndai zawn Jau, Ma ma, Bro uhpung ni sha n’ga, Lay Missionary ngu ai Yu maya hpung masha ni law law mung ndai magam hta shang lawm ap nawng nga ai gaw, daini du hkra rai nga ma ai. Mohter Teresa gaw shi a magam gun Jau, Mama, Bro ni hpe, ndai magam bungli shakut ai ten hta akyu hpyi chye ra ai, myit masin hta tsawra matsan dum ai sasana magam re ngu nna galoi mung myit dum ra ai nga nna tsun shadum dum re ai lam, shi ai labau hta mu lu nga ai. 1981 ning hta, Chyoi pra ai hkum a san seng ai Jau ni ngu mying ai Jau uhpung hpe mung hpaw nhtan da nna Chyoi Pra hkum kaw sa nna aten tup akyu hpyi htinglu htinglai ap nanwg ai lam hpe mung galaw ma ai lam chye lu ai. Ndai zawn Mohter Teresa a tsawra matsan dum ai magam, lawan ladan rawt jat galu kaba awng dang mat wa ai, Hpa majaw kun??? ngu nna maram yu ai shaloi, magam bungli shachyen shaja ai lam hta shakut ra ai zawn, Karai Kasang hpe kam sham let akyu hpyi ai lam hta mung atsam dat ra ai lam hka ja la lu nga ai.
Tsawra ai nu wa hpu nau ni, Mohter Teresa a magam bungli hpe myit lawm nna mungdan shagu kawn shagrau ai kum hpa ni hti she ndang rai mat wa ai, Hpa majaw kun ngu nna loi li sum ru yu ga, Mohter Teresa gaw kaji dik ai magam bungli hpe kaba dik ai Tsawra myit hte myu hpung n’gin hka masha ru sai n’ginhka masha hkum shagu hpe manu shadan ai myit masin atsam hte Karai Kasang hpe shagrau ai kaba dik ai kum hpa re ngu nna myit la lu nga ai. Dai majaw anhte a prat hta mung, Karai Kasang hpan da ai masha shagu hpe manu shadan hkat chye na matu myit dum la mai nga ai, Nawku hpung shada da, Arawng aya kaji kaba, lu su ngamu ngamai ai lam hpe n’yu ai sha, shada myit hkrum let, Karai Kasang Wa a tsawra myit hta kahkyin gumdin nga ra ai lam hpe mung shadum ya nga ai.
Bai nna 1986 ning Feb shata htaYa San Pra ai masha rai nga sai, dai shaloi na Wasarabyin John Paul II India mung de sa du dam ai shaloi Mohter Teresa a jawng ginjaw Culcutta mare kaba de sa du gawan lai wa sai. 1988-89 laman hta mung Mohter Teresa gaw nhkring nsa shakut let pu ba nna hkam kaja lam loi li ningra wa ai hte tsi rung lahkawng lang rawng ra mat ai, Tsi rung yu nna mai hkam kaja wa sai hte gaw, shawoi na hte maren matsan dum garum ai magam hta nhkring nsa atsam dat shakut mat wa ai, mungdan law law ni hta hpaw ning htan da ai shi a jawng ni hte matsan masha ni hpe yu lakawn ai dabang ni de du hkawm gawan gatsan hkawm nu ai. 1990 ning September shata hta gaw “Mossionnaries of Charity” Mama uhpung a Mama kaba hku nna kalang mi bai kahtap lata tang da hkrum ai, dai aten hta shi a asak (80) ning rai sai majaw hkam kaja lam nau nnga wa sai hpe mu lu ai.
Nu Wa hpunau ni, Mohter Teresa a sak hkrung hkawm sa ai prat hkrun lam hpe bai n’htang sum ru yu shaloi, mau hpa a’tsam rawng ai shayi sha re hpe mu lu nga ai. Tsa-sam mungdan de myu sha n’bung, ru sai n’bung ai ginra de, Sasana magam hta awng dang hkra shakut mat wa ai rai nga ai. Mohter Teresa a magam bungli gaw Madu Karai Kasang ra sharawng ai magam bungli re lam dan dawng mu mada nga ai law.
Shi a Mama hpung gaw de hpang ai 1946 - 1978 ning laman, Mama ni marai (935), Bro ni Marai (185), hte gawn lajang ap nawng ai masha ni marai (335) hte rau tsawra matsan dum ai magam hpe jawm galaw mat wa ma ai, shanhte a magam awng dang ai mahtai hpe maram yu yang, Sen lam she du ai machyi masha ni, Mang gang ana kap ai ni, AIDS ana zinli hkrum hkam sha ai ni, Gabai da hkrum ai Ma kaja ni, yu lakawn na n’nga ai Gum gai dingla ni, machyi makaw ru yak jam jau hkrum ai masha ni, kawsi hpang gara hkrum ai ni law law hpe tsawra myit kaba hte yu lajang lu mat wa masai. Mohter Teresa hkum nan kade daram shakut ai nga yang shi hpaw da ai jawng shagu hkan, matsan mayan ni hpe yu lakawn ai dabang hkan malu masha nlu sha ai ni hpe gawn lajang ai dabang ni de, galoi mung sa du gawan n’gun jaw chye ai hpe mu lu ai.
Mohter Teresa gaw lani hte lani dai zawn shakut nga ai ten hta hkamja lam ningra wa ai hte 1997 ning hpang daw de gaw, salum ana grau grau sawng jat wa nna, shi a hkang galai na Ningbaw hpe 1997 March shata (13) ya shani Mama Nirmala ngu ai hpe lata tang da nu ai, dai zawn shi a hkang galai na Mama hpe, ningbaw lit magam shatsam da ai shata (6) a hpang, 1997 September shata (5) ya shani, shi a asak (87) ning hta Madu Yesu lahpyen hta e angwi apyaw yup pyaw ban sa mat wa sai rai nga ai. Mohter Teresa a makoi mayang poi hpe September (13) ya shani galaw ai hte Jaw prat (20) a laman Hkyik hkam dik, Mying dan hkung dik, labau shang makoi mayang poi kaba langai hku nna mungkan hta mu lu mat wa sai, ndai gaw mungkan masha yawng a tsawra myit hpe hkap la lu mat wa ai a, sak se gaw ndai makoi mayang poi hte sek se madun mat wa ai labau nan rai nga sai.
Mohter Teresa a makoi mayang poi hpe India mungdan, asuya makoi mayang poi hku nna galaw ya lai wa ma ai, kaja wa nga yang India mungdan ngu ai gaw, Hindu makam masham mungdan re, HKristan hpung masha nigaw tsa hta shadang 2% sha nga ai rai nga ai. Ndai zawn Hindu mungdan hta Catholic hpung masha magam gun Mohter Teresa hpe mungdan asuya makoi mayang poi hku nna galaw ya ai lam gaw lak lai dik ai labau nan tai nga sai re. India mungdan hta ndai zawn makoi mayang poi hpe hkamla lu ai gaw Mungdan Gumsan magam hte hking mang daju ni nnga mat ai shaloi, shanhte chyu sha hkam la lu mai ai ahkaw ahkang rai nga ai. Bai ndai makoi mayang poi de Hindu, Budda hte kaga makam masham hpung shagu na Dat kasa ni, India mungdan Gumsan magam, Italy mungdan Gumsan magam, Ndai philippens mungdan na Gumsan magam Corazan Aquino, Spain mungdan hkaw hkam jan, Jodan mungdan Hkaw hkam jan hte America mungdan Gumsan magam Bill Clinton a n’rum n’tau jan Hilary Clinton ni sa du yawn shawai lawm mat wa masai re.
Mohter Teresa a makoi mayang poi lamang hpe Calacata mare na Netaji ginsup ginra kaw galaw nna, shi a moi mang hpe gaw shi a Mama hpung ginjaw jawng wang kaw makoi mayang da ai, ya daini du hkra ndai Mohter Teresa a moi mang makoi mayang da ai lupding lupwa de mungkan masha ni law law sa du akyu hpyi ma ai lam chye lu nga ai. Mohter Teresa hpaw lajang da ai jawng shagu na matsan jahkrai ma ni yawng a n’gup hta “tsawra myit dam lada ai Nu, Madu Karai Kasang hpang de wa mat sai majaw, anhte yawng jahkrai hta jahkrai rai mat sai “ nga nna, yawn myi prwi hte n’ja n’hpra shakram dat ma ai lam chye lu ai. Ndai zawn, Mohter Teresa gaw, matsan jahkrai ma ni a matu, kanu hta kanu tai ya lai wa sai rai nga ai. Shinggyim myit hte kade mi n’ja tim, yawng hpe Mother Teresa shingdu gayin shakram kau da ra sai rai nga ai. Raitim mung, shi a mai kaja ai magam bungli ni a marang e, Karai Wa gaw shi hpe mau hpa chyeju jaw ya sai rai nga ai. Dai gaw, ya nnga mat wa sai San Pra ai Wa Sarabyin Yawhan Paulu (II) shi hkum nan, lai wa sai 2003 ning, October (19) ya shani, Vatican, San Peter Nawku Htingnu hta Alu ai masha masat shagrau dat ai lam rai nga ai. Dai shani kaw nna, shi a poi nhtoi hpe shaning shagu September shata (5) ya shani galaw nga sai rai nga ai. Bai nna, kabu hpa lam langai mi gaw, 2016 ning, September Shata Praw (4) ya, Laban Shani hta, Mohter Teresa hpe, Wa Sarabyin Francis kaw nna, San Peter Nawku Htingnu Kaba hta e, San Pra ai Masha dang dat sai lam rai nga ai.
Nu Wa ni, Mohter Teresa gaw, moi kaji ai ten kaw nna, tsawra matsan dum myit hte hpring ai, san seng myit masin rawng ai shayi sha rai nga ai. Uropa mungdan kaw nna, namuk dara hka pang lai, bum lang hkaraw nhkap lai di kau da nna, myu, ru sai, ga nbung ai India mungdan matsan ai ni law malawng nga ai Calacata ngu ai shara de ru yak jam jau a myu myu hkam nna, Karai Kasang a kashu kasha ni hpe makawp maga , pawn ba la sai lam hpe yu yu ai shaloi mau hpa chyeju atsam rai nga ai. Gade mi yak hkak jam jau hkrum ai raitim, myit htum ai lam n’nga ai sha Madu Yesu shingbyi nga ai Chyoi Pra ai hkum hta n’gun la let, matsan mayen, nga shara shingbyi na n’nga ai jahkrai ma ni a matu atsam dat shakut lai wa sai rai nga ai. Shi a matsun maroi hta: Nu Wa hpu nau ni, “Chyoi pra hkum hta nga ai Madu Yesu hta maju jung mu, Chyoi Pra Hkum hta nga ai Madu Yesu hpe mu hkra tam u, shaloi na a myit masin salum hta Madu Yesu teng sha shanu nga na re" nga ai ga hpe, n’nga mat sai San Pra ai Mohter Teresa tsun lai wa ai re. Bai Chyoipra ai hkum hta asak hkrung nga ai Madu Yesu n’lawm yang anhte asak N’hkrung lu ai zawn, Jau ni n’nga yang Madu Yesu hpe lu la na nre nga ai mungga mung, Mohter Tersea tsun shadum lai wa ai rai nga ai. Ndai mungga ni hpe sumru yu let Nawku hpung hte ginlung gumhpawn nna, kaja ai hkristan masha ni byin tai wa hkra shakut sa wa na grai ahkyak nga ga ai.
Tsawra hkungga ai nu wa hpu nau ni, San Pra ai Mohter Teresa a lam hpe na la lu sai hte rau, anhte a sak hkrung hkrun lam hta Madu Karai Kasang a myi man hpe tau let, matsan mayen, ru yak jam jau, shingbyi machyu shara n’nga ai ni hpe mai byin ai made mi garum shingtau la nga ga. Anhte yawng gaw Hristu hta langai sha re majaw, lani mi na ten hta, Karai Kasang hpang de wa shingbyi na ni hkrai rai nga ga ai. Anhte a kanu San Pra ai Mohter Teresa a katsi kaja hpe la let, mai kaja ai magam bungli ni hpe galaw shakut hkawmsa nga ga law.
Shamyet Shanat ai – Mother Teresa a labau laika buk
Ka Lajang ai – Mama Rose Angeline Maran Nang Doi
RVA – Jinghpaw Nsen Shapoi Dap, Manila, Philippines.


text:
Shawng de Manmaw Ginwang, Manje Ninghtawng, Shawnghtawk mare hta nga lai wa nna, ya Myitkyina..
Lashio Ginwang, Mung Jet Bang Shau mare na Hpung Up Sara Lahtaw Balawng Du (wai..
Ya hte kade nna shi ai aten hta sha shiga mungkan hta tsaw dik masat..
DU DAJU LAHTAW ZAU SENG A LABAU KADUN Lashio Ginwang, Mung Jet Bang Shau mare..
Moi prat hta ru hka lam langai ngai jahta na rai jang, seng ang ai..
Sara Pungga Ja Li Wunpawng labau hpe hkai yang, Wunpawng sha ni bawsang kru a..
1965 ning shaning, nnan daw de No. 2 Brigade Headquarters kaw nna, India Mundan de,..
Wunpawng sha ni a Shawng daw na prat. Wunpawng mung gaw Maigan laika ka sara..
DAW-VI WUNPAWNG AMYU SHA NI LAK NAK LANG NNA RAWT MALAN WA AI LAM. Wunpawng..
DAW – V SHANGLAWT LU AI HPANG NA MUNGDAN UPHKANG SA WA AI LAM. British..


text:
Ka ai – Sara Pungga Ja Li Wunpawng labau hpe hkai yang, Wunpawng sha ni..
Ka ai – Rev. Pungga Ja Li Jinghpaw a hkap la hkan sa shatup la..
Ka ai, Salang Um Tu Lum Wunpawng Jinghpaw amyu sha ni hta kaga grin nga..
Ka ai – Sara Pungga Ja Li Source; Jinghpaw a hkap la hkan sa shatup..
Numwawn Num la lam Sara Hkyeng Nang Anhte a htung tara hte maren nga..
Source; Pawngyawng sha ni a Num wawn Num la lam, Sara Hkyeng Nawng. Kadai raitimung,..
Miwa Gumsan Mungdan Wunpawng Jinghpaw Myusha ni a manau poi hpe mungkan kaw e..
Ka ai – Lahpai Zau Mun B.A (Hist.) H.G.P., Momuk KACHIN WAY OF LIVING BOOK-1..
Ka ai – Saranum KumjeRoiJa Associate Professor, Philosophy Department, Myitkyina University BUGA SHANAN MEGAZIN 2005-2006..


text:
Mungkan hta kaji dik ai mungdan ni kara hku up hkang ai hte kaning rai shanglawt lu nna mungdan hpe kara hku chyawm gaw gap sa wa ai lam hte mungkan hta n'gun kaji dik nna kaba dik ai hpyen n'gun hpe dang agrawp kau lu ai hpe mung myit shachyaw dinglun yu nna n'gun kaba kalang bai ban sharai la na hte madu lamu ga ginra hpe ten kadun hta zing madu la lu hkra ya jang myit makun gasat ra sai.
Dai ni na ten Myen hte Miwa a lapai lahkra 2 maga chyawm dum ai lahpawk lapran kata kaw annau ni a lamu ga hpe kalang bai tat shamat kau na masa kaba de yawng wa nga ai hpe dum chye mai ra sai. Moi U Nu dut sha kau ai Hpyi Maw, Gaw Lang, Kum Hpang, Mung Mau zawn re ladat hta grau sawng ai kumla masa kaba yet yet hkrang bai pru wa ai hpe mu lu wa nga ai. Annau ni a prat janat Jiwoi Jiwa ban kaw na madu ai lamu ga hpe myen gaw sat nat zingri nna dasang singgu kyin byin hkra ladat tam galaw nna Miwa mung jarit du annau ni hpe gawt htu matsut bang tawn sai re. Dai kaw Miwa mung laknak arung arai, ja gumhpraw, sut hpaga, zai ladat yawng hte Myen hpe garum nga ai hta n'ga annau ni a saidaw saichyen hpyen yen tsin yam ni hpe mung shinggyin nauna myit kachyi mi pyi n'rawng ai htingbu kaja langai hku mung n'tsap ya ai, myi di shim hpyen yen ni hpe dusat zawn n'htang gawt taw nga ai gaw sung dik ai masing masa kaba langai de dun bang wa nga ai.
Annau ni n'gun kaba galung nna lamu ga shara ra kaw du hkra htim htu gasat madu la kau ra sai. Le kaw kachyi mi waw kaw loi mi rai kapaw chyai nga yang kaya ai kaw masawp n'hkra ai zawn rai nga ai. Shaning galu majan chying hkraw galu ai hpa majaw ta? Shaning 60 ning hkawt byin hkrum hkra lai wa sai mung masa hpyen masa hpe n'hti n'htang ja ja li li kalang bai sawn ding lik yu ra ai. Hpyen zai ladat hpe mung lai kau ra sai ngu mu ai.
1- Tsit tsawm manu dan dik ai annau ni a lamu ga hpe tawt lai shang kabye jahten sharun nga ai chyasam ta gatsing lagaw katsing ni hpe n'htang gasat shamyit kau ga.
2- Annau ni hpe shangai shaprat bau maka ai chyinghkai Kanu ni hpe shinggyin roi rip ai dusat myit sha rawng ai hpawdam ni hpe n'htang gasat shamyit kau ga.
3- Myu sha Jinghpaw mying ai yawng hpe mara kata sat nat zingri roi rip sat shamyit nga ai jahtawng n'htu ai myu hpe n'htang gasat shamyit kau ga.
4- Dum n'ta du sat yam nga sut rai yawng hpe mya la jahten sharun nat jahtum nga ai matse labye ni hpe n'htang gawt shamyit gasat kau ra sai,
Amerikan mungdan gaw mungkan mungdan shara shagu na myu sha ni sa hkrum zup shanu nga nna mungdan kaba re zawn myu hkum ai zawn hpaji mung hkum dik ai mungdan re, dai mungdan shara shagu kaw nna sa shanu nga ai ni yawng gaw hpaji myu hkum hkra sharin la nna Amerikan mungdan a matu tinang mungdan kata na mabyin masa ni yawng hpe Amerikan asuya a matu chyawm sawk karum ya nga ai majaw Amerikan mungdan gaw ningmu hkum dik ai hte n'gun ja dik ai mungdan byin nga ai re. Dai ni Miwa mungdan mung hpaji sharin jawngma law law hpe mungdan shagu de dat shabra nna mungkan hpe jumtek gang gayin kau lu hkra hte mungkan hpe ladat hkum hkra ka-up sha lu hkra shakut nga ai. Masing kaba jahkrat galaw nga ai re.
Dai majaw Chyurum ai hpunau ni e mungkan mungdan shara shagu shanu nga ai annau ni yawng mung tinang du nga ai mungdan na hpaji sharin la ai hte dai mungdan ni hpe annau ni a htunghking labau hte KACHIN ngu ai hpe shachyen ya lu hkra galaw ra nga ga ai zawn, Kanu
Mungdan hpe mung ningmu hkum hkra hte hpaji chyawm jaw chyawm garum ai rai yang shanglawt gaw nau n'tsan na sai re ngu mu ai. Masha amyu ni hkying hkum mi galaw shakut yang annau ni gaw hkying hkum 2 shakut yang she masha lahkam prat lahkam dep lu na re ngu mu ai. Madu lu tam la ai ja gumhpraw mung hpyen yen ni a matu kachyi mi sha rai tim shat da law law hpe lu shatawt na re.
Lamu ga daw mi chyen mi sha pyi htim gasat di la kau ra sai, Laiza jut kaw yup hprang wa yang lanam laru hpundaw hka ka-up wa na hpe myit shingran yu ga law. Jiwoi jiwa ni jungda ai dawhpum shadaw kachyi mi pyi n'sit nu ga. Hpa rai n'chye shi ai ma ni hpe n'dang matsan dum mat re sai.
Myu kata kaw shan kata kaw byet kanu bai pru jat wa ai gaw annau ni hpe Karai Kasang jaw ai Shanglawt lu na ten grai nyi wa sai re ngu myit la nna, ten hte rau lawan gasat shamyit nang ra sai. Myit ashun chye wa ai ni hpe n'gun kaba hte lawan gasat shamyit dan ra sai.
Baren Numraw
13/07/2012
By.jpks


text:
===========================
Ya yang myen ni gaw, shara shagu de na yu hkrai yu ai zawn galaw dan taw nga ma ai, 14 / 2 / 2015 ya shana de Gwi Hka - Hu Pin lam hku nna mung Modo hte nkau yu wa ma ai da, Dai kaw Gwi Hka mare kaw na pru mat wa ai kade nna yang Dung 6 kaw na myu tsaw ni hkap adem bun ai kaw Modo 2 hten ai nga shiga na lu ai.
Bai Hpakant - Mogaung lam hku nna yu wa ai ni hpe mung Mogaung du na Mile 3 daram sha re kaw remote bom de hte hkap gasat ai kaw, hkra machyi ai lam nga sai lam matut nna shiga na lu ai.
Myitkyina mare muklum kata de mung, 14 ya shani Modo 100 jan shang wa nna, daihpawt 15 ya jahpawt mung 20 jan naw du shang wa ai lam shiga na lu ai.
Tak maram yu ai lam ....
12 ya hpang daw hta Laiza sa htim gap na matu shanhte a mahkyen nga ai hpe anhte shiga shawng lu la amat ai majaw, ya gaw, myi shanut masing, masha mu ai kaw gaw wa masu ai zawn zawn di nna yuptung e masha n mu jang, bai lagu lung ai baw ladat rai na hpe mung dum ra nga ga ai.
12 ya hpang daw hta Laiza sa htim gap na matu shanhte a mahkyen nga ai hpe anhte shiga shawng lu la amat ai majaw, ya gaw, myi shanut masing, masha mu ai kaw gaw wa masu ai zawn zawn di nna yuptung e masha n mu jang, bai lagu lung ai baw ladat rai na hpe mung dum ra nga ga ai.
Yan Gung mare de Jawngma ni nau kasu kabrawng wa yang, laknak hte hkang zing na matu mung Blaik hpe shanhte n mai kam mat sai. Balilk mung mung shawa maga de law malawng kap mat sai majaw, Hpyen dap ni nan hkangzing ra mat ra na sai. Dai majaw nkau mi yu wa ai mung mai byin ai.
Kokang Lao Gai de .... mung hpyen n-gun jat ding yang re nga tsun ai. hpa majaw, 14 ya shani Miwa mung masha 2 hpe gap sat kau hkrup ai majaw, Miwa asuya gaw grai pawt taw nga sai, grau nna gaw, Kokang ni hpe Miwa asuya kaw nna madi shadaw nang taw ai zawn re hpe shanhte maram masam la nga masai. dai majaw mung manghkang gaw grai naw mai kaba wa ai ngu mu mada nngai.
Hpa mi nga nga .... anhte myu sha ni gaw, Karai Kasang hpe kam le she gasat ai majaw, dating ra ai da hpran ra ai, naw shakut shaja ra nga ga ai hpe aten hpring sadi maja let akyu jawm hpyi ding yang naw rai ra nga ga ai.


text:
Myu hte mung dan a matu lam amyu myu hku nna shang lawm ,madi shadaw nga ai, ji nban yawng, na hkum nan nang arawng ra hpa rai nga ai.Mung dan shagu na padang hkrun lam n gun madun shang lawm ai ni yawng hpe shakawn hkung ga nngai law.
An hte USA kawn shang lawm ai myu sha manaw manang ni hpe mung shakawn ai,
Marai 80 ram sa du shang lawm ai lam chye lu ai,Lani mi hta sha Shara 3 kaw awng dang ai hte n gun madun lamang hpe ngut kre hkra galaw la ngut ai.Grau nna gaw shawoi na hta laklai ai hku myit hkrum ai hte grai nan shakut ai lam mu lu nga ai.Hpa majaw nga yang dam lada la ai USA na lamu ga e chyam bra ayai nga ai myu sha ni hkrum zup lu na yak ai,Taxes hte Omaha,Florida zawn re mile 1500 ram ram ,tsan ai shara kawn madaw jawn let washington DC de sa n gun madun ai astam marai gaw nloi la nga ai.Ram ram tsam dat nna myutsaw myit hte shang lawm sai lam re hpe mu chye lu nga ai.Matut nna mung dai hta grau ai Myusha ni a awng dang lam hta yawng myit mang hkrum let shang lawm lu mu ga law.
Jinghpaw wunpawng myu sha ni hpe Wa Karai Kasang shaman ya u ga.


text:
2013 October shata kaw na, Ba 3, Dung 12 Shwegu Ginwang de majan byin nga ai. Lachyum gaw, Miwa ni Myenmung Rahkaing Kyawk Phyu ( Panglai hkakau) du hkra, Wanleng lam waw sa wa na masing hta, Myen Hpyen asuya hpyendap hpe gumhpraw jaw nna, shim lam la shangun ai re. Dai majaw, Myen hpyendap gaw dai Ginwang e KIA hpyenla langai pyi n ganip mat hkra ngu ai masing rai malu ai lam chye lu ai.
Dai majaw, Mungdingpa, Namlimpa hkan na kahtawng ningchyawng mungmasha ni tsin-yam hkrum jam jau nga ma ai lam na lu ai. 17 ya shani kahtawng masha marai 4 hpe mung majoi gap sat kau ma ai shiga na lu ai. Myen ni gaw man 3 hku matep anin gasat ai. N-gun laba hte re. Malu masha hpe nbungli hte jahkrat jaw ai. Dai zawn malu masha jahkrat jaw masu nna, gung lashi pala bom nsa bai jahkrat bun chye ai. Anhte a Share Ninghkring ni grai shakut nga ai lam hte sum machyi nga ma ai lam mung na lu ai. Ndai majan gaw, maning na Laja-yang majan daram kaba ai lam na lu ai. Kyu hpyi ga.
JIC


text:
Ya yang na masa hpe yu yang Myen asuya gaw simsa lam mung bawng ban let KIO/KIA hpe mung n-gun kya mat hkra gasat kau rai bungli lahkawng kalang lata ngut na matu htinggrum masing hte galaw nga ai re hpe mu mada lu ai.
Dai majaw Myen asuya dap ni gaw Simsa lam bawng ban hpawng ngut shagu majan bai gasat dat rai nga ai re, kalang mi ga baw langai langai shatut nna KIA upkang ginra ni hpe yat yat zing madu la nga ai gaw KIO/KIA a matu hkrit tsang hpa byin taw nga sai.
KIA hpyendap a matu dahpran shara nnga wa ai gaw KIO/KIA Wuhpung ting a matu tsang hpa rai nga sai, Rawt malan ngu ai gaw dahpran shara lamu ga mung grai ahkyak nga ai, masha ni mungdan hkan makoi magap rai nga hkawm nna Rawt Malan bungli galaw ai gaw Awng Dang na matu grai yak ai hpe mungkan rawt malan labau ni hta sakse mu mada lu nga ai.
Dai majaw KIO/KIA hku nna masan nsa hkraw nga ai Myen hte mung masa bawng ban ai lam hpe jahkring mi naw gan jahkring nna, ningbaw ningla ni yawng hpyen majan a matu loi mi bai aten jaw ra sai, anhte KIA hpyendap n-gun ja nna ngang kang ai dahpran shara nga yang she Mung masa ga shaga ai hta Ja Ja ngu shaga mai na re. Hpyendap n-gun nnga, ngang kang ai dahpran shara nnga rai yang gaw hpyen wa hte ga shaga yang shayawm nna shaga ra wa na re, jahtum gaw hpyen wa jaw ai lamu ga hte dum nta hkan rawng nna mung masa shaga ra ai madang de mung du wa chye nga ai.
Tinang hpyendap hte tinang sari mi arawng, shingkang shingwang hte ngang ngang kang kang tsap nga yang she hpyen wa hte ga shaga yang n-gun rawng nna ja ja ngu shaga mai nga ai. Ya Yang anhte amyu sha ni gaw Mung masa lam mung grai wa awng dan ai ngu rai nmai tsun shi nga ai, ndai zwn re masa hta hpyen masa hku nna hkrat sum, n-gun kya wa yang matut nna hpyen wa hte mung masha ku ntsa ga shaga ai hta n-gun nrawng masan nsa wa chye nga ai.
Dai majaw hpyen masa hte mung masa lahkawng hpe kalang lata rau awng dang ai hku sa wa yang she kade nna yang anhte ra ai Pandung de du wa na re, Myen gaw hpyen majan hpe mung masa laknak kaba langai hku jai lang nga ai hpe mu mada lu nga ai.
Dai majaw KIO/KIA mung hpyen masa hpe mung masa laknak hku jai lang ra nga ai, hpyen majan sum yang yawng sum sai, mung masa mung sum sai, hpa majaw nga yang anhte hte bawng ban nga ai hpyen wa gaw hpyen Asuya naw rai nga ai majaw re. Kaga mung masha asuya rai yang rawt malan hpung ni hpyen majan hpe dai ram nlang ra ai.
Dai majaw KIO/KIA hte Wunpawng myu sha ni yawng gaw n-gun kahkyin gumdin nna loi mi naw machyi hkam kau ra sai, Majan kaba masing hpe lawan jahkrat nna gasat ra nga sai ngu mu mada lu ai, anhte Wunpawng myu sha ni machyi hkrum ai gaw Myen mung ting lawt lu na lam a matu re, Karai Kasang ra ai magam nan rai nga ai.
By Myutsawkasa blog


text: US zawn re mungdan kaba ni hta gaw Tara kaja nga ai majaw Ja Gumhpraw tam ai lam hpe atsawm mai galaw nga ai. Dai majaw Tinang Bungli Tinnang galaw nga sai ni hku na matut shakut sa wa na matu DU Kaba wa n-gun jaw ga tsun ai, Hta n-ga dai ni anhte hpaga lam hta mung rawt jet wa ra sai majaw hpaga lam hta shakut ra nga ga ai. Anhte a Gumhpraw anhte a kata kaw chyai gayin lang lu hkra gara hku ladat shaw na? Hpaga majan hta mung awngdang ra na re chyawm myit yu let gaw sharawt sa wa ga nga, hpaga lam hte seng na Ga rawng rawng da ai lam re....


text:
Gawdin (bawlung) poi hta poi sa yu ai shawa masha langai mi hku nna dai ginsup taw nga ai wuhpung lahkawng a shamu shamawt ai ladat hpe asan sha mu lu ai zawn,.. ya hkyak hkyak myen asuya shaw taw nga ai mungmasa maw la-nyet hpe mung anhte mungmasha ni asan sha mu mada lu nga ai. Kaja wa nga yang shanhte myen asuya ni san seng ai myit rawng ai rai yang aten kadun ninggam hte ninggam hparan la mai nga ai. Lachyum gaw mungmasa manghkang a majaw matsan chyaren mat wa ai manghkang re hpe chye nga ninglen mungmasa hpe shawng nhparan ai sha, sut masa hte shawng hparan mayu ai ladat gaw, aten garawt na matu MAW LA-NYET shaw taw nga ai ni rai nga ma ai. Hpa majaw aten garawt mayu ai i nga yang?
(1) Jet ai Munghpawm Federal n kam jaw ai majaw aten garawt taw nga ai mawla-nyet.
(2) Myen mungdan a mungmasa manghkang hpe sut masa manghkang de gale kau na matu shaw taw nga ai mawla-nyet.
(3) Ya hkyak hkyak myen mungdan ting gap hkat jahkring tawn lu sai ngu ai maisau pa hpe mungkan a man e madun lu na matu shaw taw nga ai maw la-nyet.
(1) JET AI MUNGHPAWM FEDERAL NKAM JAW AI MAJAW ATEN GARAWT TAW NGA AI MAW LA-NYET…
Namsi hpun langai mi hpe,.. ndai namsi hpun gaw kaja ai kun? (or) nkaja ai kun? chye na matu dai namsi hpun hpe sa gahtam jahpye nna n-yu ra ai, dai namsi hpun kawn si pru wa ai namsi hpe yu nna chye ginghka la nga ai. Dai hte maren daini na myen asuya mung Jet Ai Munghpawm Federal jaw mayu ai kun? (or) njaw mayu ai kun? ngu ai hpe mung asan sha chye ginghka la lu nga sai. 2008 ning Constitution hpe gaw annau ni tsepkawp nmai hkap la ai. Ndai Constitution a kata kaw gaw Jet ai Munghpawm Federal tsepkawp nmai byin ai. Jet ai Munghpawm Federal hte jawm nga na matu gaw Constitution hpe Panglong Agreement hta npawt hpang nna jawm ka ra ai. 2008 ning Constitution hpe gram na matu gaw grau yak ai bungli re, gram nmai hkra dai constitution kaw nan ka sha-ngang tawn kau sai. Constitution hpe Panglong Agreement hta npawt hpang nna ningnan bai jawm ka tawn lu jang she Kachin Ethnic Self Determination of Kachin state (Jet ai Munghpawm Federal) mai byin ai. Panglong Agreement hta npawt hpang ai Constitution hpe nkam jawm ka nga dingsa gaw,.. machyi taw nga ai ana hpe nkam mai tsai shangun mayu ai majaw hpa nseng ai tsi mawan hte tsi lajang taw nga masu ai lachyum rai nga ai. Lachyum gaw.. aten garawt taw nga mayu ai MAW LA-NYET rai nga malu ai.
(2) MYEN MUNGDAN A MUNGMASA MANGHKANG HPE SUTMASA MANGHKANG DE GALE KAU NA MATU SHAW TAW AI MAW LA-NYET.
Gumsan Magam Thein Sein hte Aung San Suu Kyi gade daram akyang laban ai ngu ai gaw…Myen mungdan mungmasa manghkang a majaw byin taw nga ai dinghku majan hpe sut masa a majaw byin ai majan maga de gale mat wa hkra maw la-nyet shaw bang wa ai lam gaw shagri pyi lawm hkra madawn na daram matsat shabat rai nga ai. Shan lahkawng mungkan a man e tsun shaga ai gaw Asuya hte mungmasha MATSAN HPANG HKRAT mat wa ai dai langai sha mungkan a man e tsun ai, Hpa majaw MATSAN HPANG HKRAT mat wa ai a npawt nhpang hpe mungkan a man e ntsun ai, Mungmasa manghkang dinghku majan nau galu mat wa ai majaw MATSAN HPANG HKRAT mat wa ai re lam hpe mungkan a man e tsepkawp ntsun ma ai. Htawng masha dat ya ai hte Media loili hpaw ya ai gaw mungkan shinggrup nna mawhpyi hpyi hkawm na matu sha rai nga malu ai. Anhte mungmasha ni madi shadaw nna Aung San Suu Kyi lu ai mying kaja hte Kumhpa ni gaw bai shabai la nmai mat sai. Ndai ten hta shan lahkawng a yaw shada ai ladat gaw mungmasa manghkang hpe sut masa manghkang maga de gale kau mayu ai maw la-nyet rai nga ai. Ndai zawn mungmasa manghkang a majaw Annau ni a myit masin kraw lawang kata kaw machyi taw nga ai ana hpe sut masa ja gumhpraw hte tsi lajang yang mai tsai lu ai baw rai kun? A’tsawm myit yu ga.
(3) YA HKYAK HKYAK MYEN MUNGDAN TING GAP HKAT JAHKRING TAWN LU SAI NGU AI MAISAU PA HPE MUNGKAN A MAN E MADUN DAN LU NA MATU SHAW TAW NGA AI MAW LA-NYET.
Lai wa sai Myitkyina Zuphpawng kaw Aung Minn tsun ai mungdan ting (alung tsung apit ahkat yat tse ye) gap hkat jahkring hpe du na ra ai July shata hta galaw na lam tsun shalawm ai. Ndai ga’ngau hpe ntsa lam hku sha yu yang grai jaw ai, grai teng ai, grai kaja ai hku mu mai nga ai. Raitim shanhte myen ni a lagu yaw shada tawn ai masing hpe kata lam akri akrai yu ai shaloi gaw, Laknak lang rawt malan ai Wuhpung Wuhpawng ni a ntsa e shaw taw nga ai MAW LA-Nyet kaba rai nga malu ai. Ndai ga’ngau a ntsa e anhte Rawt Malan hpung ni grai sadi ra na re. Chye na hkamla shut na grai tsang ra nga ai. Chye na hkamla nshut na matu gaw myen asuya a yaw shada tawn ai masing kaba hpe shawng tau hkrau nna chye tawn ra na re. Myen asuya a lagu yaw shada tawn ai masing kaba gaw, Myen mungdan kata kaw byin taw nga ai Mungmasa manghkang, Hpyen masa gasat gala manghkang, Shinggyim ahkaw ahkang manghkang, ma hkra hpe Sut masa hte shawng hparan mayu nna, SUT MASA HTE HPARAN NLU JANG HPYEN N-GUN KABA HTE HPARAN SHAKRE KAU NA MASING re. Sut masa hte shawng hparan lu na matu gaw aten galu masing rai ra nga malu ai. Aten galu masing re ai majaw 2015 ning a Ra’lata poi hta Thein Sein asuya matut nna ahkaw ahkang bai naw matut lu ra ai lam gaw ahkyak dik htum rai nga malu ai. 2015 ning a Ra’lata poi hta matut dang na matu mung, Mungdan ting gap hkat jahkring tawn lu sai ngu ai MAISAU PA gaw mungdan kata hte mungkan a man e ahkyak dik htum rai nga malu ai. Lachyum gaw, Mungkan kawn sut masa chyinghka hpaw ya sai nga tim, mungdan ting gap hkat jahkring sai lam nlu yang kadai mung sa na nre. Ndai kaw anhte langai mi chye na ra ai gaw, Mungdan langai mi sut masa sharawt la mayu yang Lung Seng pawk ai zawn rai a-gajawng sha sharawt la mai ai nre.
Dai majaw daini Annau ni hpe woi’awn taw nga ai Wunpawng Mungdan Shanglawt Asuya KIO/ KIA hte Rawt Malan Wuhpung Wuhpawng ni yawng hpe tsun shadum hpa’ji jaw mayu ai gaw, Ya hkyak hkyak myen asuya ni hku nna Anhte Rawt Malan Wuhpung Wuhpawng ni kaw na ra sharawng taw nga ai gaw mungdan ting gap hkat jahkring ai lam hta myit hkrum ya na ahkyak dik re ai zawn, Anhte Rawt Malan Wuhpung Wuhpawng ni mung myen asuya kaw na ra sharawng taw nga ai gaw Panglong Agreement hte gawgap ai Federal hpe myit hkrum ya na ngu ai GA’SADI shawng lu hkra la ra na re. Nde a ntsa e shanhte myen ni myit hkrum ya lu jang she anhte mung myit hkrum ya mai na re. Dai pyi gaw myen asuya hte anhte Bawsang ni chyu sha nmai ai. UN, EU, US, UK, hte China ni lapran sakse hku shang dung lawm ra na re ngu mu mada ai. Myen asuya ni mi rai rai, Rawt Malan Bawsang ni mi rai rai, Sadi run ai ni hpe lapran sakse ni hku nna gara madang hku ahkyak la mat wa na lam mung ka shalawm ra na re.
Ndai kaw myen asuya ni galoi mung akyang laban ban re mabyin langai mi hpe mung ka shalawm ra na re. Yawng hte gap hkat jahkring tawn tim, myen asuya ni sadi run ai shaloi gaw yawng hpe kalangta n-gap ai, langai hpang langai shamyit mayu ai. Hpa majaw nga yang myen amyu ngu ai ni gaw galoi mung sadi ndung ai amyu re ai hta n-ga, MAW LA-NYET chyu shaw ai ni re majaw bai byin wa na majan a matu mung ka nan ka shalawm tawn ra na re.
Sau Nan Du
By JPKS blog