text:
Ninghtoi: 2011 ning, June 14
WUNPAWNG MUNGDAN SHANGLAWT HPUNG (KIO/KIA) HTE MYEN GUMSHEM HPYEN HPUNG A LAPRAN YA YANG BYIN NGA AI HPYEN MASA A NTSA MAIGAN DU JINGHPAW WUNPAWNG MYUSHA NI A NSEN
1. Myen Gumshem Hpyen Hpung kawn Wunpawng Mundan hte Wunpawng Myusha ni a ntsa, laknak n'gun machyu nhtawm amyu shamyit roi rip ai gumshem majan ndai hpe tsep kawp ninghkap ga ai.
2. Myen Gumshem Hpyen Hpung a tawt lai majan ndai hpe, Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung (KIO/KIA) kawn hpyen masa hte bai ninghkap gasat ai lam a ntsa, nachying wa n'gun lu madi shadaw ga ai.
3. Maigan du Jinghpaw Wunpawng Myusha ni yawng mung, Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung (KIO/KIA) kawn woi awn galaw sa wa ai lam shagu hta, ra mara hpe matut manoi garum madi shadaw sa wa na ga ai.
4. Myusha yawng a hpyen madung rai nga ai Myen Gumshem Hpyen Hpung hpe ninghkap gasat sa wa ai lam hta, Myusha lam yan kaw tsap nga ai kaga Wunpawng Myusha laknak lang uhpung uhpawng ni yawng mung, Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung (KIO/KIA) hte rau ta gindun let shanglawm na matu saw lajin ga ai.
5. Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung (KIO/KIA) a tengman ai rawt malan magam bungli ndai hta, Myen mungdan kata e shanu nga ai Wunpawng Myusha ji nban yawng mung, tatut shanglawm madi shadaw na hpe aja awa saw lajin ga ai.
6. Amyu hte mungdan lawt lu na lam hta, asak ap nawng let tatut shakut shaja nga ai myutsaw mungtsaw magam gun kaji kaba ni yawng a ntsa, Hpan Wa Karai Kasang tut nawng bau sin makawp maga nga u ga law.
Maigan Du Wunpawng Myusha ni
Matsing;‐ Lahta na ndau lam yan (6) hpe lawu na mungdan malawm ni hta du nga ai Jinghpaw Wunpawng Myusha ni kawn myit hkrum daw dan da sai.
1. Malaysia
2. United State of America (USA)
3. Canada
4. England
5. Singapore
6. Denmark
7. Japan
8. Norway
9. Australia
10. Holland
11. New Zealand
12. Germany
13. Israel
14. India
15. Hong Kong
16. China
17. Czech Republic
18. Switzerland
19. Thailand
20. Romania
21. Sweden
22. Philippines
23. United Arab Emirates (UAE)
24. French
25. Taiwan
Wednesday, June 15, 2011
Frontline captives exchange photos
Posted on June 15, 2011 by Local Reporter
On last Friday June 10, the Burmese Army and the Kachin Independence Army (KIA) temporarily stopped fighting after exchange of live and dead captives, KIA officials said. The dead body of a KIA civilian fighter, Lance-Corporal Sau Ying was exchanged for six Burmese Army captives, including two officers, on Thursday, June 9 at 6 p.m. at the frontline, according to the frontline sources. Corporal Sau Ying was not killed in action but died due to brutal tortures by Burmese soldiers after he was arrested. It clearly proved that Burmese military did not follow the International Laws for prisoners of war under the Geneva Convention of 1949.
A KIA Soldeir, liaison officer, was detained by Burmese troops on duty at liaison office in one of Burmese controlled areas, later was tortured to dead. The body was prepared to be exchanged with 6 Burmese soldiers including two post commanders who were captives in action by KIA, however, they were alive until exchanged.
On last Friday June 10, the Burmese Army and the Kachin Independence Army (KIA) temporarily stopped fighting after exchange of live and dead captives, KIA officials said. The dead body of a KIA civilian fighter, Lance-Corporal Sau Ying was exchanged for six Burmese Army captives, including two officers, on Thursday, June 9 at 6 p.m. at the frontline, according to the frontline sources. Corporal Sau Ying was not killed in action but died due to brutal tortures by Burmese soldiers after he was arrested. It clearly proved that Burmese military did not follow the International Laws for prisoners of war under the Geneva Convention of 1949.
A KIA Soldeir, liaison officer, was detained by Burmese troops on duty at liaison office in one of Burmese controlled areas, later was tortured to dead. The body was prepared to be exchanged with 6 Burmese soldiers including two post commanders who were captives in action by KIA, however, they were alive until exchanged.
Monday, June 13, 2011
MYEN MUNGDAN DINGHKU MAJAN BAI HPANG SAI
Simsa lam hpe sharawng awng ai Jinghpaw Wunpawng Amyu sha ni hte Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpyen Dap gaw Gyip Gyeng Nhkru Nkaja ai Myen Hpyen Dap hte Hpyen Dap kaw na Wushoi jum tawn ai Asuya nnan kaw na tinang amyu sha ni hpe htim kasat wa ai lam yawng hpe June 13, 2011 shani ka-ang lai 01:00 PM kaw na Wunpawng Mungdan(Kachinland) sha n-ga Myen Mungdan ting hta ninghkap gasat mat wa na matu seng ang ai KIA Dap Ba, Dap Dung hte Dap Nawng yawng hpe majan shang na lahta kaw na matsun dat sai lam chye lu ai.
Ndai majan gaw, anhte Jinghpaw Wunpawng yawng shawng lam nga grin sa wa lu na lam hte anhte a makam masham hpe ndut ndang galaw sa wa lu na matu ahkyak dik ai lam re majaw Jinghpaw Wunpawng Amyu sha ngu tinang a hkum tinang hkam la ai amyu sha yawng mai byin ai lamang hku nna ya jang shang lawm hpang wa ga...
Majan byin sai hte majan ginra ni hta mung maden hpyen gumshem ni gaw anhte a amyu sha ni hpe sat nat ai sha n-ga du sat yam nga yi/sun/hkauna/ hpaga yumga ni hpe sat/nat/jahten mat wa na gaw ga lahtum nshut rai nga ai.
Yawm dik hpang kaw na hputdi di kyu hpyi ai lamang hte sha pyi shanglawm ga ngu shatsam dat nngai.
Yu Maya Hpyen Magam Gun Dingsa.
Ndai majan gaw, anhte Jinghpaw Wunpawng yawng shawng lam nga grin sa wa lu na lam hte anhte a makam masham hpe ndut ndang galaw sa wa lu na matu ahkyak dik ai lam re majaw Jinghpaw Wunpawng Amyu sha ngu tinang a hkum tinang hkam la ai amyu sha yawng mai byin ai lamang hku nna ya jang shang lawm hpang wa ga...
Majan byin sai hte majan ginra ni hta mung maden hpyen gumshem ni gaw anhte a amyu sha ni hpe sat nat ai sha n-ga du sat yam nga yi/sun/hkauna/ hpaga yumga ni hpe sat/nat/jahten mat wa na gaw ga lahtum nshut rai nga ai.
Yawm dik hpang kaw na hputdi di kyu hpyi ai lamang hte sha pyi shanglawm ga ngu shatsam dat nngai.
Yu Maya Hpyen Magam Gun Dingsa.
Wednesday, May 18, 2011
Myen Hpyen ni Jinghpaw Wunpawng Ginra de Amyu shamyit masing hpang wa nga sai.
May 18 jahpawt kaw na Myen Hpyen ni anhte a ginra hte hpyendap ni hpe gasat hpang wa nga masai, Dapdung (11), (5), (25) hte Dapba(3), Laiza Mare hkan jahte tam gasat na matu hkyen wa nga masai.
Dapdung(11) ginra de htu lung wa ai Hk.L.Y 29,37 hte 121 ni gaw tsawmra hkala nba byin nna bai htingnut mat wa sai lam chye lu ai, Myenhpyen ni htingnut mat wa ai lam makau na mare kahtawng ni hpe mung wan nat jahten mat wa ai lam hpe mung na chye lu ai.(dap dung-11 ginra ngu ai gaw Mogawng/Namti Mare kaw na Myitkyina mare lahta Nam Koi Mare du hkra rai nga ai.)
Anhte yawng tinggyeng hkamsha ai lam hpe naw tawn kau nna, anhte a hpyen hpung hpe madi shadaw ga, mai byin ai garum ntum ni hpe jaw mat wa ga, yawm dik hpang kaw na Kyu hpyi lawm na matu set lasau rai nga ga. Myen hpyen wa gaw Jinghpaw mahpaw yawng hpe sat shamyit hkyen nga masai.
Dapdung(11) ginra de htu lung wa ai Hk.L.Y 29,37 hte 121 ni gaw tsawmra hkala nba byin nna bai htingnut mat wa sai lam chye lu ai, Myenhpyen ni htingnut mat wa ai lam makau na mare kahtawng ni hpe mung wan nat jahten mat wa ai lam hpe mung na chye lu ai.(dap dung-11 ginra ngu ai gaw Mogawng/Namti Mare kaw na Myitkyina mare lahta Nam Koi Mare du hkra rai nga ai.)
Anhte yawng tinggyeng hkamsha ai lam hpe naw tawn kau nna, anhte a hpyen hpung hpe madi shadaw ga, mai byin ai garum ntum ni hpe jaw mat wa ga, yawm dik hpang kaw na Kyu hpyi lawm na matu set lasau rai nga ga. Myen hpyen wa gaw Jinghpaw mahpaw yawng hpe sat shamyit hkyen nga masai.
Saturday, March 19, 2011
Wednesday, February 2, 2011
Tuesday, February 1, 2011
Subscribe to: Posts (Atom)


c: text/html

text:
Jinghpaw Wunpawng Myu sha ni yawng rau
Kachin Politics and Mediation Research Network
Jinghpaw Mung Masa hte Htingram Sawk Sagawn Hpung
Email: kpmrn21@gmail.com
Hkungga ai nu wa kaji kaba yawng hte hpe
Ndai lam grai ahkyak ai lam rai nga ai, dai majaw lawan ladan galaw ra ai lam rai nga sai, myen gaw anhte myu ni hpe garan ginghka tawn nna,
2015 ning ra lata poi hta shanhte Myen ni myi man pa na masing hpe bai gaw sharawt sa wa nga ma ai. Anhte myu ni hpe nang gaw Rawang,nang gaw awra le baw , nang gaw Jinghpaw nga nna ga garan hkra ladat shaw taw nga ma ai.
Dai ladat hpe tsep kawp nhkap la ga, tsep kawp ning hkap shamyit kau ga. Jinghpaw (Kachin) ngu ai nsen langai, myit mang langai, yaw shada ai pan dung langai, awng dang lam langai sha lu la hkra galaw sawa saga.
Anhte myu ni dai ni gaw anhte myu ni a myu sha lam hta lahkrip ra ra rai nna tsap ra nga ai aten nan re. Dai majaw jasam hpyen ni hpe ning hkap manga kau lu na matu gaw, anhte myu ni a myit hkrum gahkyin gumdin ra ai lam nan rai nga sai.
Dai majaw myen a maw lanyet hta tsep kawp nshang hkra jawm shakut ra sai. KIO/KIA ni mung nmai mau nga sai, lawan lawan makawp maga ra sai. Lahkrip ra ra shawng de sa, myit hkrum lam hta langai sha, pan dung shadaw yawng aw law rai nna galaw saga.
Tin ai hku lawan
KMPRN
By Jame alex

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Gap na mi rai rai, jahta na mi rai rai, anhte laga myu bawsang ni n-gun kaba ai Wuhpung byin hkra naw shawng gahkyin gumdin ai lam naw shawng galaw ra sai anhte laknak lang Rawt Malan taw nga ai myu bawsang ni myit hkrum gahkyin gumdin ai lam nlu shi ai kaw myen asuya hte sa hkrum hkrum rai jang gaw grau dumbru dumbra byin wa na masa nga ai.
Myen hpyen asuya a hpyendap hpe gashadawn hku tsun ga nga yang kujinjai hte shabung nna mung mai tsun nga ai. Ga kata kaw ganaw rawng taw nga ai kujinjai hpe gang htingnut shapraw nmai ai, shi hkum sha di mat hkam na re.
Dai hte maren Anhte laga myu bawsang ni a Mungdaw kata de ganaw bang tawn da ai myen hpyendap ni hpe myen asuya kawn galoi mung htingnut dawmla na nre. Majan sum nna si yang si hkam mat na ngu ai masa hku rai malu ai. Dai majaw myen hpyendap (kujinjai) hpe gaw ga hte hpawn kapaw shamawng kau yang sha mai na masa nga ai.
Laknak Rawt Malan Wuhpung ni myen asuya hte saboi ntsa e galoi du hkra gade daram bawngban tim MADU UP HKANG AI MUNGDAW ngu ai hpe jaw na masa nnga ai. MADU UP HKANG AI GINRA ngu ai ga baw sha tsun masat masu nna matut dip sha mat wa mayu ai masa re. Ga shadawn…
UWSA ni gap di la tawn ai lamu ga hpe Wa myu sha ni a madu up hkang ai mungdaw ngu nna ntsun masat ya lu ai, UWSP/UWSA ni a uphkang ginra ngu ai ga baw hku sha tsun masat ai.
Dik nna anhte Wunpawng Mungdan Shanglawt Asuya KIO/KIA ni Kachin State hpe gap di la tawn tim pyi gaw myen asuya hku nna Kachin myu sha ni a MADU UP HKANG AI MUNGDAW ngu ai ga baw pyi tsun na nre, KIO/KIA ni a UP HKANG AI GINRA ngu ga baw hku sha tsun masat chyalu sha re.
Lachyum gaw, Madu up hkang ai mungdaw ngu ai shingteng amying hte ahkaw ahkang jaw kau ai hpang gaw shanhte myen asuya ni htim gasat mung nmai mat sai, kam mara roi sha mung nmai mat sai. Ginra ngu ai shingteng amying ga baw hpe gaw… gadai uphkang ai ginra mi rai rai shanhte myen asuya ni aten ntam ai aten nlata ai naw htim gasat zing madu la mayu masa re. Myen asuya hte jahta jahkrup bawngban nna lata lahpan mi daram sha pa ai mungdaw pyi lu mai na masa nnga ai.
Myen asuya hpe federal munghpawm jawm gawgap ga ngu tsun aput taw nga yang gaw shanhte a myit hta shanhte hpe ja lahkum tingnyang kawn le kawa wahpang lapran de gumhtawn chyat rawng shangun ai zawn nga hkam sha na ma ai. Shanhte mung mungdan langai mi hku nna sha gaw nga mayu chyalu sha re. Myen asuya ni mung mungdan langai mi hku nga, Anhte laga myu bawsang ni mung Jet ai munghpawm mungdan Federal langai mi jawm gawgap nna nga re ai lam gaw mai kaja ai hte jaw dik ai yaw shada lam rai na re. Anhte laga myu bawsang ni a kata kaw gaw Mungdaw States 10,20 byin pru wa tim hpa manghkang nnga ai, rau jawm nga mai ai. Ahkyak madung gaw myen hte rau nnga na sha ahkyak re.
Sau Nan Du
By-jpks


text:
''Do not move an ancient boundary stone set up by your ancestors.''( Proverbs 22:28 )
Wunpawng Mungdan masha hkrai raitim, Mungdan shanglawt magma bungli hta kam lu ai masha hte n-kam lu ai masha, tinang mungdan a matu bungli galaw ai masha, hpen wa a matu bungli galaw ai masha ngu nna nga shajang ai re majaw, Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung hku nna mung, kadai wag aw Hpyen wa a masha, kadai wag aw Jinghku, kadai gaw Hpyen ngu ai hpe atsawm ginhka chye yang she magam bungli hpe atwsawm hkrak galaw lu na re.
Wunpawng Mungdan masha hkrai raitim, Mungdan shanglawt magma bungli hta kam lu ai masha hte n-kam lu ai masha, tinang mungdan a matu bungli galaw ai masha, hpen wa a matu bungli galaw ai masha ngu nna nga shajang ai re majaw, Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung hku nna mung, kadai wag aw Hpyen wa a masha, kadai wag aw Jinghku, kadai gaw Hpyen ngu ai hpe atsawm ginhka chye yang she magam bungli hpe atwsawm hkrak galaw lu na re.
-
(1) Wunpawng Mungdan kata hta, Wunpawng Mungdan hte Wunpawng Amyu Ngang grin nga na hte awm dawm
shanglawt na hpe ra sharawng ai yi sun hkauna masha, makan galaw masha, san masha ni yawng hte gaw, Wunpawng
Mungshawa re.
-
(2)Wunpang Mung shawa ni hta Sutkata myit rawng ai yi sun hkauna masha,makan galaw masha hte san masha ni gaw,
mungdan shanglawt rawt malan lam hta kamhpa lu htum ai masha ni re. Shanhte hpe mungmasa machye machyang
atsawm ban bang ya yang shanglawt magam bungli hta manaw manang hpe lam woi lu ai atsam rawng ai ni rai ma ai.
-
(3) Sut kata myit n-rawng timung,MyuTsaw Myit kaba ai Mungshawa ni gaw,Mungdan matu shanglawt rawt malan lam hta
a ja awa ninggun dat lu ai masha ni re. Shanhte a Myu tsaw myit a majaw, mungdan magam bungli hta kam lu ai masha ni re.
- (4)Wunpawng Mung dan masha rai nga nna,Sut gan marin ai myitrawng ai masha,shabrai sha ,ning chyang myit raw ngai masha ni hte n-gup n-bung kawut nna kan bau ai masha ni gaw, lapran e nga ai masha ni rai ma ai.
- Kade mung n jau jau re ai masha ni re. Shanhte a akyu ara pru na ginjang hpe sha ala nga ai masha ni re.
- Shan hte hpe Mungdan Magam Bunli hta byin mai ai daram akyu pru hkra gang ginlawm bang la nna gingdan ai bungli gunhpai shangun ra ai. Mungdan shanglawt Magam bungli hpe jahpai nna tinang a kan wang ai bung li lagu galaw chye ma ai. Shanghte a tinggyeng sutgan tam mahkawng la loi na ginjang hpe yu nna hpyen wa hpang maga de raitim, aloi sha gan kap wa chye ai ni rai ma ai.
-
(5) Tawt lai ai maigan mung maden hpyen wa hpang maga de tsap ai masha Wunpawng Mungshawa a akyu ara hpe je
hpre ai masha ni hte Wunpawng mungdan shanglawt na lam hpe ning hkap ai masha nig aw hpyen re.
-
(6) Dai hpyen ni hta na Hpyen madung rai nga ai tawt lai shang kabye ai Maigan Mungmaden hpyen wa hpe ding hkrai byin
wa shangun lu hkra hpaji jaw, myit chye myit chyang bang ya ai hte kahkyin gumdin galaw la lu mai ai daram hpe
Mungshawa hpang maga bungli galaw wa hkra gang galawk kahkyin gumdin la na. Daw VII de bai matut na


text:
Ndai gaw Duwa Zau Mai (1st Kachin Pilot) a sumla rai nga ai. She hpe kumhpa jaw ai gaw Hka Dap na Du Kaba langai rai nga ai.
.... Sumla kaw ka da ai laika....
Shawng nnan lang na Jinghpaw pilot,Duwa Zau Mai hpe 1961 ning April 8 ya shani,Pyen li hkang ai hpaji hpe chye chyang sai majaw,Commondore Than pee 'Wing' ngu ai Sing-kaw dazik ap ya wu ai.
Hkra de na sumla hte kaga manang ni hta grau chye chyang ai majaw shagrau jaw ya ai.Gumhpraw hte galaw ai Mungkan sumla kumhpa hte rau Duwa Zau Mai hpe mu lu ai.


text:
KACHIN NI A DARU MAGAM LU WA AI LAM
Kachin ni a Daru Magam lu wa ai hpe garai n tsun yang shanhte a ginru ginsa yu hkrat wa ai satlawat hpe shawng chye na tawn da ra na ga ai. Dai hte maren ginru ginsa hkrunlam kaba mung (3) daram nga ai hpe ntsa lam maram yu ai, shingnrai ya Miwa mung kaw nga ai Kachin ni nan Kachin a ginru ginsa lam hpe tsun hkai ai ngup aga hte tsun ginlen ai lam ni hta e mahta nna shawng madun mayu ai.
Kachin ngu ai hta shawng ningpawt e hpung (5) nga ai. Dai ni gaw hpang e Jinghpaw hte Nung, Rawang mying wa ai. Daini raitimung “ga” ni hta Nung Rawang hte Jinghpaw “ga” gaw grau ni hkat ai hpe mu lu ai. Nung kaw na Jinghpaw gale wa ai ngu tim pyi mai byin wa ai lam ni nga ai. Kaga hpung ni gaw Maru ngu ai hpung re. Dai Maru ni mung wuhpung (3) rai nna nga ai nga nna Miwa mung na Kachin labau sawk sagawn ai Dukaba Manam Tawng tsun ai. Dai aten hta Tibet mung a sinpraw dingdung maga (wdbufjrufcif;jyif ) ngu ai nga ai. Dai kaw rem lu rem sha nna kan bau ai ni gaw amyu grai law ai hte Masha jahpan mung grai law wa ai. Dai shaloi wudat shara gashun lamuga shalawq hkat nna, majan kaba byin ai. Nkau mi majan hprawng yen ra ai. Hprawng yen ai ni hta Maru hpung (3) mung lawm ai. Majan hpe hprawng yen da sai nga tim, majan gaw ngut mat sai nrai. Shanhte hprawng hkrat wa ai lam kaw manu mana naw gasat lai ra ai. Dai hprawng yen ai Du (3) kaw na Du (2) hte shi a ama ni mat mat ai kun? Masha ni e dang la ka-up la kau ai kun? atsawm n chye ai. Raitimung Sinpraw maga hku yu wa ai Ningbaw wa hte shi a hpang hkan ai ni gaw Yee Su ngu ai ni a Mung de du mat wa ai nga nna Miwa Mung kaw na Zaw Buk labau sara ni gaw lawu na hte maren tsun ma ai. Shingrai Maru ga hta Yee ga ganoi ka-ang hkup lawm ai nga ma ai.
Miwa Mung na Zaw Buk labau sara Duwa Tsing Yu Hkawng Dau tsun ai gaw, Maru ni a labau ningpawt kaw Byu Chyawng Muk, Muk Mawk Lam, Mawk Lam Gam ngu ai gaw Masha mying nre, Buga mying ni re. Yee amyu ni gaw Mare htawt ai shaloi, hpang na Mare mying hta shawng na Mare a mying daw mi shalawm ai htung nga ai. Dai majaw Muk Mawk Lam kaw na bai htawt ai mying ni hpe shamying ai gaw Yee Su amyu ni hta sha nga ai. Maru ni hta mung de a shawng e n nga ai. Dai hpang Masha a mying de bai kap mat wa ai. Hpang na Mare a mying hta shawng na Mare daw mi lawm ai zawn, kasha a mying hta Kawa a mying daw mi lawm mat wa ai. Bai nna ginru ginsa labau sawk sagawn ai Dukaba Manam Tawng shi nan mu chye ai lam hpe dai Miwa mung na Zaw Buk labau hta ka da nga ai. Yee Su ni a Mungdan kata kaw nga ai ten hta Maru ni mung shanhte a madu up-hkang Mungdaw lu yu sai lam Miwa laika hta rawng ai nga nna tsun ai. Dai Mungdaw a mying hpe “Maru Ta Wang” ngu nna shamying ai. Bai nna Ningbaw Ningla lata ai shaloi Ningbaw lata hkrum na ni Lungpu kata de shang rawng nga nna Jan pru wa jang Jan lagaw shawng hkra ai wa hpe up-hkang na ahkaw ahkang htung lang ma ai. Dai hpe Miwa ga hku “Maru Dang Chyu” ngu nna daini du hkra shamying da ai nga nna tsun ai. Dai Maru ni a madu up-hkang Mungdaw na Maru hkaw hpe mung ya du hkra naw mu lu ai nga nna tsun ai. Yee Su ni hte Maru ni gaw rau nga nga ai kaw na. Majan byin wa nna Maru ni mung Lho Su ngu ai ni nga ai de hprawng mat wa ai ngu nna tsun ma ai.
Maru ni Ningbaw Ningla lata ai lam gaw Yee Su Mung kaw sha nrai, Hpung Mai Hku ga du ai shaloi Jho Mo Lungrap makau kaw Cho Hko ngu ai wa hpe, moi na hte maren Lungpu kaw lata ai lam shanhte a labau hta adan sha ka da ai. Lho Su Mung kaw gayau rawng nga ai Maru ni gaw hpang e Tibet Mung a htumpa daw, shawng e Jinghpaw, Nung, Rawang ni Matsaw Ningtsang Lamu, Madai ngu nna shamying ai bum ni nga ai maga de du mat wa ai. Maru ni du mat wa ai Tibet Mung gaw Zang ngu ai bawsang ni a lamuga kaw re. Maru ni lata da chyalu re Ningbaw ni gaw Zang ginra kaw na bum kaw Htingnu gap ai. Dai shani kaw na shi hpe gaw Zang Bum wa ngu shamying ai. Law Law ni hte gayau mat wa ai shani kaw na Maru n mying ai sha “Lho Su” nga nna mying mat ai. Dai Zang Bum, Zaw Buk Duwa a hpang e Ningbaw gade galai ai labau hta n mu tim, Cho Hko gaw Zaw Buk wa a hkringhtawng dagraw nna du tai wa ai rai nga ai. Ndai ginru ginsa hkrun lam gaw Lho Vo ni a Ginru ginsa hkrun lam ngu mai ai. Kaga ginru ginsa hkrun lam langai mi gaw Tibetten rusai hta “Shu” hpe grai ahkyak shatai ai lam, (Kachin Research Journal) hta madun da nga ai. Lungpu Lungma ni hpe Shu sumla bai krau kawk nna kaja wa Shu zawn di da ai lam nga ai nga nna tsun ai. Dai “Shu” hpe shareng ai hta Kachin ni mung lawm ai. Dai majaw Jan Shata hpe pyi “Shu” e mayu kau ai hpe kam ai. Shahte ni lai hkrat wa ai bum gaw tsaw, Jan pru ai bum gaw nem re ai majaw shahte mada mu ai hku nga yang Jan gaw ga kata hku pru lung wa ai hku mu ai. Dai makau kaw summwi ni mahkup ni ka-up taw nga ai rai nna, daini a ntsa kaw jan hkra jang Jan pru ai hku shingbut zawn yu nawn ai. Dai hpe Joiwa ga hta “Jan shingbut” nga nna shamying ai hpang e shanhte nawt hkrat wa ai hkrun lam gaw nem mat wa ai rai nna, Jan gaw Bum kaw pru ai hku bai byin wa ai. Dai majaw dai prat na Joiwa ga gaw, ga hku pru ai hku n tsun sai, “Praili rummawng, praidan shagawng” nga nna bai tsun ai. Jan gaw shagawng bum hku pru ai hku bai chye na wa ai. Shingrai bum hku pru ai hku bai chye na wa ai. Shingrai tsaw htum ai bum hpe Jan hkaw, Shata hkaw ngu nna bai shamying ai. Ndai Jan hkaw Shata hkaw gaw Miwa Mung na ginru ginsa sara Dukaba Manam Tawng shi nan wa lung yu sai lam tsun ai.
Dai Jan hkaw (shn) Jan bum a sinpraw maga de tsi amyu myu tu ai. Dai maga de gaw Mahtum Mahta ngu ai ni nga ang ai. Shingrai shinggyim Masha ni dai de na Num la yang sharung shakau hku tsihkrung tsiwa ni jaw dat ai lam Joiwa ga hta rawng ai. Dai bum ni gaw Jan bum (shn) Jan Hkaw hte matut taw ai shara ni re. Ya raitimung Joiwa ga hta “Jan tsi mangau, Shata tsi gau, Jan rungban, Shata rungtaw” ngu nna naw joiwa ai. Dai Jan hkaw, Jan bum a sinna maga de gaw Ja grai rawng ai. Ja hpe manu dan ai hku nna n chye lang ai, lang mai ai arai myu mi hku sha lang ai. Dr. Maran Ja Gun tsun ai ga hta Ja hte galaw ai arung arai, dinghku rai, ntaw ntsang, galaw da ai hpe mu lu ai nga nna tsun ai. Dai arai ni gaw lahkawng yep n rai ai sha, nga ai shara kaw masum msaum nga ai nga nna tsun ai. Dai maga de gaw jan wa a kanau Madai wa nga ai maga rai ang ai. “Jan Bum pungding e ngat, gumhpraw bum pungding e hkringdat, Ja bum pungding sin Gumhpraw bum tsaihkawng rin” ngu nna hkringdat ai
Dai bum a gade nde gaw hkarawq layangpa nga ai. Dai hkarawq layangpa hku ginru ginsa ni lai ai. Kachin ni a ginru ginsa hta maubung ni hte kaja wa byin ai ni gayau byin ai hpe mu lu ai. Kalang lang Masha grai law ai hpe tsun nga ai. Kalang lang gaw gahti gari sha rai mat wa ai lam ni rawng ai. Laili Laika ni mung lu yu sai lam rawng ai. Dai hkrun lam dingyang tup Myu langai mi hte gasat hkat, dai ni hpe dang sai nga yang kaga amyu langai mi hte gasat, hkrunlam tup majan hkrai gasat hkrat wa ai hpe mu lu ai. Shanhte yu wa ai kaw “Shu” Mung ngu ai nga ai. Dai “Shu” Mung pyi lawu “Shu” Mung hte Lahta “Shu “ Mung ngu ai nga ai. Kaga amyu ni gaw Jinghpaw Myu ni hpe “Shu” amyu ngu nna tsun ai. Dai hta n ga ya na aten hta htunghking hte seng ai hkan “Shu” sumla ni hpe law law mu lu na re. Dai “Shu” Mung hku gaq lai hkrat wa ai ngu kam mai ai.
Mying hte seng nna anhte hpe moi na ni gaw “Hpu-Ok” amyu nga nna Sara kaba Maran Brang Di a labau nhprang hta rawng ai. Kachin Research Journal kaw rawng ai nga nna mung tsun ai. Hpamajaw amyu (11) ting kaw wa rawng ai ngu ai hpe anhte myit yu mai nga ai. Anhte Kachin ni gaw ram ram law ai hku yu hkrat wa ai ginru ginsa hpung ni re. Shawng e tsun saga ai hte maren Majan grai gasat ai ni re. Masha jahpan shalaw ai majan re. N law ai hpung ni hpe law ai hpung ni e ka-up nna tinang a wuhpung shatai la kau ai majan rai nga ai. Hpamajaw nga yang Masha jahpan law ai masha ni sha grin nga lu ai. N law ai ni gaw aloi sha mat mat lu ai. Dai hte maren anhte mung Majan langai mi gasat yang masha nkau mi mat mat ai. Dai ni gaw shanhte lawm mat ai wuhpung kata e Jinghpaw ga ga mat ai. Majan kalang bai gasat yang Masha nkau bai rim la hkrum mat ai. Dai majaw Jinghpaw ni hpe rim la ai wuhpung shagu hta Jinghpaw ga lawm ai mung mai byin ai. Mali Hku ga de du ai gaw, ngam ai ntai nmai re ai ni sha du shang wa ai hku ang ai. Mali hku kaw gaw kaga amyu hte aja awa gasat ai lam nau n mu sai.
DARU MAGAM LU WA AI LAM
Kachin ni daru magam lu wa ai lam ningpawt ninghpang (3) tsun hkai ai kaw na
- Lho Vo ni (shn) Zaw Buk ni daru magam lu wa ai lam hpe lahta e ka madun da sai. Zaw Buk ni gaw daru magam lu ai lam hpe Zaw Buk n re ai Lho Vo ni mung ningdang ai lam n nga ma ai. Shanhte a joiwa ga hta, “Zaw Buk zuk ze li, lavin sak ze li” nga nna rawng ai. de a lachyum gaw bum lagaw kaw tu ai Maibau hpun gaw bum ningtsa de galu dep wa ai zawn Zaw Buk kasha Cho Hko gaw Jan Shata e madi shadaw ai du tai wa sai ngu mayu ai rai malu ai. Dai ni du hkra Zaw Buk ni gaw Du rusai hku nga nga ma ai. Lamu ga jadip jahpang lu ai hkrai rai ma ai.
- Kaga Du magam ningpawt langai mi gaw Jum ju ai hte seng ai Tibet mung kaw Jum la-ing kaba langai mi daini du hkra nga nga ai, Miwa mung na ginru ginsa sawk gyin sara Dukaba Manam Tawng shi nan wa mu sai lam tsun dan ai. Laika hte mung ka shabra ai lam nga nu ai. Dai lam hpe Salang Zahe Lum Hkawng tsun dan ai ningmu hku nna ka mayu ai. Shi tsun ai gaw dai Jum nawng nga ai pa hpe Laje Pa ngu nna shamying ai. Dai Jum nawng makau e gaw Jum ntsin chyu ai, nam dusat hpawlam shatnga, chyahkyi, u hkinji hkinjoi ni hkrai hpring ai nga nna tsun ai. Dai shara hte ram ram tsan ai bumga kaw Dai Jum nawng a makau grup grup shinggyim Masha ni nga shajang ai. raitimung dai Jum nawng de sa du yu ai lam, dai Jum nawng gaw masha matu akyu kade rawng ai lam shanhte n chye ma ai. Dai masha ni hta Masha amyu shaga ai ga hpan (10) jan daram nga ai nga nna tsun ai. Jum nawng makau kaw nga tim Jum n lu sha ai ni rai ma ai. Hpang e angwi sha dai Jum hpe shadu nna lu, simai hta bang sha mai ai hpe chye jang Jum nawng kashun hkat ai hku shaning shagu majan byin ma ai. Nkau mi Masha jahpan law ai. Dai majaw gasat shagu masha law ai ni dang ai. Raitimung n law ai ni e Jum ju ai bungli hpe sa jahten hten re ai majaw, kadai mung akyu n hkam sha ma ai nga nna Pungga Ja Li a “Wunpawng sha ni a hkapla hkansa shatup lam” laika buk hta tsun da nga ai. Dai hpang dai shada majan byin ai ni yawng jawm bawngban nna rau sha Jum hpe jawm ju sha na matu mahtang myit hkrum ma ai. Raitimung dai shara gaw ram ram tsan ai hte ga n manu ai majaw, sa sa wa wa n loi ai shingrai amyu shagu kaw na nta htinggaw masha jahpan hta hkan nna jum ju na masha san la ma ai. Dai san da ai Jum ju Masha ni hta Jinghpaw hku “Shadan” Lachid hku “Shatung” ngu ai ni grau law ai. Hpang e dai grau law ai ga e “Shatung” ga gaw shawa ga tai wa sai. Lachid ni gaw daini du hkra “shatung” nga nna shamying ma ai. Jum ju ai ni mung mayat maya law htam wa nna amyu langai tai wa , raitimmung dai amyu gaw mying n lu ma ai. Dai de na du sa wa ai yawng hpe Jum Ju ai ni Jum maw hpaw ai ni ngu nna jawm matsing ma ai. Dai shani kaw nna Jinghpaw ngu ai mying lu wa ai nga nna moi na Salang ni hte Miwa mung na Dukaba Manam Tawng adan aleng tsun nga ai. Ndai Jinghpaw ni gaw Jum lu sai rai nna, Jum a majaw sut su wa ai, sut su jang majan dang ai. Majan dang jang Masha law wa ai. dai shani kaw na Jinghpaw ngu ai ni Masha a ntsa e daru magam lu ai amyu tai wa ai. Jum a majaw miman pa arawng lu, ahkaw ahkang lu rai wa ai ngu tsun ma ai
- Wunpawng sha ni a ginru ginsa lam a sinpraw maga de ram ram ringchying sai mungdan langai mi nga ai. Dai mungdan a hkaw hkam gaw Kachin ni matsing ai daram nga yang Numdung Dani hkaw dung ai prat, shi a hpang kaw Nanap Chyauhpa ngu ai wa hkaw dung ai prat re. Ndai Nanap Chyauhpa ngu ai wa hpe gaw daini raitimung bawsang shagu ni a maumwi ni hta rawng ai. Dai shaloi anhte a ginriu ginsa Ningbaw rai nga ai Numdung Naba gaw Nanap Chyauhpa ngu ai hte jinghku hku ai. Dai lam hpe asak ram ram kaba sai, Myitkyina Ye Kyi kaw nga ai Salang Male Hpung tsun hkai ai hpe ka madun da ai.
Laning mi na hta Nanap Chyauhpa gaw poi kaba galaw ai. Dai shaloi Kachin ni a ginru ginsa Ningbaw Numdang Naba hpe mung shaga ai. Shaga ai hte maren kumhpaw kumhpa makratna, matum, lagat gatbaw, wunrin ni sa kumhpa ai nga nna tsun ai. Dai shani kaw na Numdang Naba hte Nanap Chyauhpa gaw grai hkau ai jinghku tai wa ai. Gupchyawp ni, Baren lung ai palawng galu ni, kumhpa jaw dat ai. Dai aten hta Kachin ginru ginsa ni gaw hpri hpe atsawm nchye lang shi ai. Nlung ni, nra ni sha chye lang shi ai. Dai majaw Numdung Naba wa gaw Nanap Chyauhpa kaw hpri hpaji, nlung hpaji sharin la na matu masha dat sai. Dai hte maren hpri hpaji rai nga ai nri, nhtu, hkra, di zawn re ai ni dup ai, jaw ai hpaji sharin wa sai rai nna, Kachin ni hta mung hpri chye lang wa sai. Hpri lang sai hte maren, majan mung grai dang ai. Makau grup yin hkan na yawng ni jawm hkrit hkungga wa sai. Dai lam gaw Kachin ni a Ningbaw Ningla masa hpe sharawt ya ai tai wa sai. Dai shaloi na Kachin Ningbaw a mying gaw “Daru” ngu ai wa re nga ma ai. Shi a hpang na Ningbaw ni yawng hpe mung “Daru” nga nna jawm hkrit hkungga ai. Hpang na daw kaw “Daru” hta “Magam” ngu ai jat ai. Magam ngu ai gaw “Daru” a ntsa na wa re. Dai ga hpe daini du hkra joiwa ni, “Daru Magam lang ninghtang magam shang, daru magam lu ninghtan magam ku” nga nna naw joiwa nga ma ai. Dai di, hkra, nhtu chye galaw ai Ningbaw wa gaw shi a kasha shayi sha ni numwa numsa rai yang di, hkra, nhtu ni hpe shalawm dat chye ma ai. Dai htung gaw dai ni du hkra mayu ni e dauma ni hpe jaw ai sharung shakau kungdawn ja tai taw nga sai. Ndai lam mung Kachin ni a Daru Magam lu wa ai majun masum kaw na langai mi re.
DARU MAGAM A MUNGMASA AYAI WA AI LAM
Mi na daru magam wa lang ai mungmasa hpe Gumchying Gumsa mungmasa ngu shamying ma ai. Gumchying ngu ai gaw ngang sai, grin sai ngu mayu ai. Gumsa ngu ai mung moi jau jau kaw na lang nga ai mungmasa hpe tsun ai. Gumchying gumsa hta daru magam wa a mungmasa hkringhtawng dagraw ai wa chyu sha du tai lu na ahkang lu ai. Kalang lang Gumchying Gumsa du nta kaw “La” n nga mat jang dai nta a uma ga de Du wa hpyi chye ma ai. Dai shaloi gaw Ma kaji (shn) myit n gring ai mana raitimung woi shayu la nna Du galaw shangun ma ai. Daru wa a hkring htawng n lu ai ni gaw Du tai na myit mung n rawng ma ai. Du mai tai ai baw mung n shadu ma ai.
GUMLAU MUNGMASA
Dai daru magam ni up ai mungmasa hta ladu shalai nna, Ningkawn hta sha ai lam ni nga wa ai. Yi kaw hkai ai shingtawnpan du hkra hta ai. Chyu chyu ai Ma kanu ni kaw na chyu ningkawn du hkra hta ai nga nna Zaw Buk labau hta, Zaw Buk Duwa langai mi a lam ka da nga ai. Dai majaw mungmasha ni n hkam lu nna rawt gumlau wa ai. Gumlau ai ngu ai gaw manu hpe jahpoi shayawm kau ai hpe tsun ai. Grau ahkyak rai nga ai, Gumchying Gumsa Duwa hpe jawm jahpoi ai lam mara jawm shagun ai lam, n madat n mara mat ai lam hku nna Gumlau ma ai. Dai Zawn Du ni hpe lu gumlau kau ai shaloi Ningbaw n lu sai majaw up-hkang na masha n nga ai. Tinang kam mara nga ai manghkang bai pru wa ai.
GUMRAWNG GUMTSA MUNGMASA
Gumrawng gumtsa ngu ai gaw Ningbaw law ai hpe tsun ai, Gumtsa ngu ai gaw latsa du hkra raitim mai nga ai hpe ngu mayu ai. Dai gumrawng Gumtsa hta Duwa gaw nga lu ai, shi a Du shingkang shingwang hte du hking graw nga lu ai raitimung, Mung Masha hpe up ai gaw Duwa nrai sai. Hkringjawng hkringmang ni san da ai Mare Salang ni she rai mat sai. Duwa mung Ningkawn n sha sai. Ndai zawn rai nna byin ai gaw lai wa sai latsa ning daram kaw nna 1964 ning daram du hkra nga lai wa sai.
Ga hpungdim
Htawm hpang de na Kachin ni a kam maga
Manmaw ga kaw nga ai Jinghpaw nkau mi hpe “Gauri” ni ngu nna shamying ai. “Gauri” ngu ai mying gaw Miwa Mung hte Jinghpaw Mung lapran hku yu wa ai Kong Ring Bum hpe “Gauri” krung ngu nna tsun ai. Dai bum gaw ga jarit Kong Ring shagawng hpe hkan hkrat wa ai ni re. Dai aten gaw gara shaning re ngu hkrak ntsun lu ai. Manmaw ga, Sinlum ga hkan nga ai ni mung ya Miwa Mung maga yu hkrat wa ai ni re. Shanhte a Mare ningsa ni Miwa Mung kaw nga ai. Gashadawn Banggaw Mare, Hkringmu Dan Mare hte Kaga Mare law law kaw na yu wa ai re. Namsan Mare hkan Jinghpaw Sama Mare hkan nga ai ni gaw ya Miwa mung shadan krung hku nna yu hkrat wa ai rai ma ai. Lawk Hkawng lam, Shi Hpwi, Tamung Dumbang hkan nga ai ni mung ya Miwa Mung maga hku lai shang wa ai ni re. Lawk Hkawng, Shi Hpwi lam kaw 1954-55 hkan shani shagu manam n dumhprut ai sha, yan yu wa ai ni re. Ya aten hta Dingjang, Manhkring, Nbawn Lup hkan nga ai ni gaw dai masha ni hkrai re. Dai masha ni gaw labu palawng hpe ahkyeng, achyang, ahpraw, dingdung hku ka ai hpe hpun sumraw ai ni re. Putao maga hku shang wa ai ni gaw dagrawq labu palawng ( *g0ef ) sumraw ai ni re. De a shawng na ni gaw gara hku ganing rai yu wa ai, gawn tsun ai masha nau n nga ai. Kachin ni hta ndai masha yu hkrat wa ai hkrun lam hpuntun matut nna yawm mat ai rai yang kam maka myu mi galai mat na rai nga. Shawng de na zawn kaga alak mi law nna matut ginru ginsa yu hkrat wa ai rai yang kam maka amyu mi gale mat na re.
Lahta e tsun ai hpang jahtum ginru ginsa ni gaw Mungdaw Asuya a prat hta, Mungdaw Ningbaw Lahpai Zau Lawn galaw nga yang Miwa Mung a Rawtmalan hpuntan a majaw hpyenyen hkrat wa ai ni re. Dai hpe hpyen yen ngu na kun? Yangon Asuya de jawm tang na myit yu ai shaloi, Masha jarang n law la ga ai majaw Lisu ni mung Kachin sha re ngu nna tang na matu rapdaw salang Kareng Kam shawn nna Duwa Karing Naw tau ai hte dai Lisu ni hpe Mungchying masat galaw ya nna shara jahkrat ya na matu dawdan sai nga nna dai ten hta sut hkring mang rai nga ai Duwa Lawang Li tsun dan ai. Dai ni lama n yu wa yang Kachin masha jahpan gaw ya na daram nga na nrai. Ya mung naw yu wa jat na kun? n yu wa jat na kun? ngu ai hta madung nga ai. Dai lachyum hpe Mandy Sadan a “Being and becoming Kachin” laika buk hta e ka da nga ai.
Pungga Ja Li


text:
Ya ten Srm. Bawk Ja gaw America e manu mana shagrau sha-a hkrum nga ai lam hpe, Jinghpaw Mungdaw wungyichuke Lajawn Ngan Seng gaw wa she makrim hkra manawn taw nga ai lam shiga na chye lu ai, Dai sha n-ga, Srm. Bawk Ja du wa jang, hkap rim na masing mung hkyen da nga ai lam chye lu ai. Buga de na myitsu langai tsun wa ai hta, Lai sai KSPP register n lu mat ai mung, Lajawn Ngan Seng hte Hkyet Hting Nan a majaw re lam asan sha mu lu ai hku re. Dai ten hta KIA Dapba (2) B.C Du Kaba Nwanghkang Awng Seng La gaw, Hugawng Danai ginra na KSPP kasa hku ra lata poi shang na hkyen ai re. Lajawn Ngan Seng mung Hugawng Danai ginra na hkanghkyi hku shingjawng na hkyen sai re. Du Kaba Awng Seng La hpe gara hku mung dang na masa n nga ai hpe chye jang, KSPP hpe register n hkrat hkra dingbai dingna jaw kau sai re.
Srm Bawk Ja mung, du na ra lata poi hta Hpakant hku shang shingjawng yang dang na sha re. Dang nna Wungyi byin wa jang, Lajawn Ngan Seng a matu hkrit hpa ju shingna tai wa sana re. Dai majaw, hka nam de na sagu kasha hpe, hka hku de na chyahkyawn gaw, hka hkanu ya ai ngu hka jun ai maumwi zawn tai wa sai re. Srm. Bawk Ja hpe rim na mara gaw, mungmasa mara hpa n nga ai. Moi Srm. Bawk Ja mungmasa garai n galaw ai ten hta, Hugawng Nambyu e tsi seng langai hpaw lai wa sai. Mare kaba hte tsan ai maw ginra re majaw, machyi masha ni hpe tsi mung htu ya sai lam chye lu ai. Masha langai mi gaw, Srm. Bawk Ja tsi htu dat ai hpang, nhtoi tsawmra na ai shaloi, kaga lam lama ma a majaw, si mat sai. Dai hpe Srm. Bawk Ja tsi htu sat ai, ngu ai hku mara rim na hkyen da ai lam chye lu ai. Ndai gaw mala la hpyang ai jasat nan re. Lajawn Ngan Seng hte ni kahtep ai Jinghpaw salang ni law law wa, dai zawn maw mawn nga ai lam hpe dawm kau na matu ram ram hpaji jaw shadum ai shiga mung na lu ai. Dai hku galaw dat yang, Srm. Bawk Ja gaw hpa n byin nna, Lajawn wa mahtang mying hten kaya hkrum na re, ngu nna shadum dingyang gaw rai nga ai lam chye lu ai. Ganawng hkrum ai wa gaw n kadang ai sha, ganawng ai wa mahtang kadang na ra ai, ngu sadi jaw nga ai shiga mung na lu ai. Hpa mi rai tim, Srm. Bawk Ja hku nna mung, ju shingna hpe tau nau mu mada let tsun shaga htai hparan na ladat tam shajin da lu yang kaja na hpe sawn mu ya ai, nga nna Jinghpaw Kasa de tsun shana lai wa ai.
By : jinghpaw kasa


text:
Published on Tuesday, 15 April 2014 18:30
Hits: 3958
Tsawra hkungga ai Du Kaba hpang de,
Ndai laika hte hkrum shaga dat lu nngai. Du Kaba ngwi pyaw hkam kaja let myit mang hkawm sa, galaw sa wa ai lam ni yawng awng dang lu u ga ngu akyu hpyi garum ya nngai.
Du Kaba hte Magam gun ni yawng hpe America mungdan kawn kabu gara hkap tau hkalum la ga ai. Ya na zawn Wunpawng Mungdan Shanglawt Asuya magam gun ni kawn America mungdan de du hkra lahkam sa wa ai hpe mu chye lu ai majaw myit n gun mung grai lu ai. Matut nna Du Kaba hte Magam gun ni yawng a ntsa hpang Madu Karai Kasang shaman ya nna galaw sa wa ai magam lam ni yawng awng dang la lu u ga akyu hpyi ya nga na nngai.
Published on Saturday, 22 February 2014 17:43
Hits: 2137
Tsaw ra ai Chyurum Wunpawng Sha, Nung, Rawang, Lawngwaw, Lashi, Zaiwa, Lisu, Jinghpaw ni yawng hpang de n-gun jaw shatsam dat mayu ai.
Daini na ten gaw Annau ni kahkyin gumdin ai myit hkrum lam n-gun hte myen asuya a dip gamyet tawn ai kata kaw na lawt lu na matu ahkyak dik ai hpang jahtum ninggam kaba nan rai nga sai law. Annau ni shada da nangshoi nangsha nnga hkat ai sha Annau ni a Mungdaw (mungdan)(Kachin State) hpe Annau ni nan dawdan uphkang la lu hkra myit marai, hkumhkrang marai, hpaji marai, ma hkra hte atsam htum jawm shakut la ra ai aten nan rai nga saga ai.
Published on Wednesday, 25 December 2013 07:23
Hits: 1514
Tsaw ra ai Jinghpaw Wunpawng myu sha ni yawng hpang de n'dau shana dat n'ngai.
N'htoi 23.12.2013 ya jahpawt RFA Radio Jinghpaw n'sen kaw n'na shapoi shana ai hta, n'htoi 1.4.2012 ya shani galaw ai Pranwan ra lata poi (by-election) kaw e, ngai Dr. Manma Tu Ja gaw Pyi Htaung Su Chyan Hkeng Ye Pati (USDP) gawng malai dak kasa langai hku Mogaung myo kaw shang shingjawng lawm ai nga n'na tsun shapoi ai lam na lu ai. Dai gaw tsep kawp n'teng ai, shut ai shiga langai mi re.
Teng sha gaw, Mogaung kaw e Pyi Htaung Su Chyan Hkeng Ye Pati (USDP) dak kasa hku shang shingjawng lawm ai wa gaw "Tun Tun Aung" ngu ai wa she re. Ngai gaw mung masa pati gara kaw mung n'lawm ai majaw, pati n'lu ai wa re majaw dinghkrai kasa (Independent Candidate) langai mi hku shang shingjawng lawm ai re. Rai timung, asuya kaw n'na ra lata poi n'galaw ya ai majaw n'lu shang lawm mat ai re. Mung masa pati n'lu ai masha langai mi hku n'na, ra lata poi kaw pati gawng malai dak kasa hku shang shingjawng lawm na lam n'nga ai. Dai majaw, ngai hku n'na dinghkrai dak kasa hku shang shingjawng lawm na hku shakut yu ai lam rai li ai hpe amyu sha ni yawng asan sha chye na ya na matu n'dai zawn sang lang dat ai rai n'ngai.
Dr. Manam Tu Ja
Myitkyina.Add a comment
Published on Friday, 15 February 2013 12:28
Hits: 2349
Ngai, Mungdan lu n-ngai!
Ngai, Du magam rai n-ngai!
Yehowa Karai, Ngai hpe jaw sai!
Chyeju Shakawn n-ngai!
N’dai zawn na a myit kraw salum kata hta rawng ai teng yang gaw, lawu na mabyin hpe mung dum shai na re ai, ngu kam dat ai. Nye a Mungdan ngang grin na, Nye a amyu sha ni n htum n-mat na, Ngai gara hku, Shang Lawm ra na kun? ngu n na, dum shai na re ai ngu nna mung, kam kaba hte kam dat n-ngai.
Katsi majan - Labupan kani majan, anhte hpe ka-up dang wa sai le anhte asak si htum mat wa ai ni mung hti n-dang grai law la sai re.
Anhte amyu sha ni si htum mat jang - anhte a mungdan hpe - jasam masha ni dang la, kashun la, up sha, madu la kau ya na sha rai sai.
N dai katsi majan hpe, anhte amyu Sha ni yawng, myit hkrum, n-gun kahkyin, n na - jawm gasat, Shakrip, Shamit, Shanat kau ga i?
Myit hkrum n gun atsam kahkyin n na, anut gasat yang - Padang Dip Sai, Awng Dang Sai. Katsi majan hpe, gasat Shamat kau lu na majan hta, Laknak, hkum Sumhpa, arung arai hkum hkum tsup tsup ra ga ai.


text:
Ndai lang byin ai majan hta gaw, moi de prat tup majan kade byin hkrum tim, n htawt ai Rev. Lamung Naw Htoi (Ga Ra Yang), hte Rev. Dashi Brang (Ga Ra Yang) yan mung hkrap myi prwi hte hpung masha ni hpe woi lakawn nna, Njang Dung buga de hprawng du wa masai, nga nna buga masha ni tsun wa ma ai.
Myen Hpyen Dap hku nna, Jinghpaw Mung shawa hpe laksan gasat na matu lawu ga na laksan hpyenla tsasam ni hpe shangun dat ai lam shiga na lu ai.
Jahkrau Loi Seng hkan mung mu mamu mare masha ni hpe hkan gap taw ai lam chye lu ai. Dai majaw, dai kahtawng mare hkan na mare masha ni gaw ni nawn ai shara de hprawng yen mat sai lam chye lu ai. Masha kade si sai hpe gaw matut nna sagawn nga ding yang re ai lam chye lu ai.
Ndai zawn matut nna, grau grau laja lana byin wa na rai yang gaw, Mung Shawa yawng nga manga sinat lang nna ninghkap ra na re ai lam mung Buga masha ni tsun wa ma ai. Ndai shiga ni hpe matut nna sakse sakgan hte hkrak Mungkan de tang madun lu na matu mung, Mungdan kata, shinggan nga ai amyu sha yawng lit la sa wa na matu, Buga kata kaw nga ai myitsu ni tsun shana wa ma ai.
BY: BUGA SHIHTAWN BLOG


text:
SCHOLARSHIP INFORMATION HPAJI SHARIN HKAJA LA NA JA GUMHPRAW KARUM NINGTUM LU LA MAI NA SHIGA (1) THE CIVIL SOCIETY LEADERSHIP AWARDS (CSLA) Ndai scholarship gaw Open Society kaw nna madi shadaw ai rai nna, shinggyim wuhpung wuhpawng a mai […]
SCHOLARSHIP INFORMATION Kachin Wunpawng ningbaw ningla tai wa na ramma ni a hpaji madang tsaw jat wa u ga, kanu mungdan hpe grau mai kaja ai lam ni hte dawjau let woi awn ningbaw lu ai ni, lam shagu hta […]
HPAJI MUNU HPARAT MUNAN Hkawp Pungwa Hpaji a lam hpe Chyum Mungga hta: ” Yehowa hpe hkrit kamyin hkungga ai myit gaw chye chyang ai a npawt rai nga ai”, ngu nna ka da nga ai. Ga Shagawp – 1:7 […]
Shawng ningnan lang na, Jinghpaw Mung a Hpaji Machyan Hkrumzup Hpawng (KSEF) hpe Rudi Wuhpawng Ninghtan Hpung (Community Based Organizations) ni kaw nna woi awn let, Shatapru Manau wang kata hta e lai wa sai November shata praw (5) kaw […]
Daini mungkan ting na hpaji chye sai ngu ai Muslim ramma ni Syria Mungdan de tinang a hkum hte asak hpe ap nawng na nga yan sa nga ai. Maroi n ni hpa gaw shanhte a asak ni hpe n […]


text:
Amyusha Dawnghkawn
Amyusha
Dawnghkawn
Hkawp Pungwa
Amyusha dawnghkawn ngu ai gaw, dai amyu ting a danhkung danna rai nga ai. Amyu a malai, mungdan a malai rai nga ai.
Daini Chyurum Jinghpaw Wunpawngsha ni mung, amyusha dawnghkawn lu nga ga ai law. Dai kaw lawm ai hkyeng ai ningsam a lachyum gaw; magrau grang ai, share shagan ni, sadi dung kangka ai, jiwoi jiwa ni asak hte galai nna lu la ai mungdan re ngu ai hpe lachyum shapraw ai kumla rai nga mali ai.
Tsit tsawm ai ningsam a lachyum gaw; Tsit tsawm ai buga, maisak mailung ni, nhprang, sutgan hpring ai lamuga re ngu ai rai.
Ninghtu Ginchyai Lawm Ai Majun Hpe Ning Nga Tsun Ma Ai.
1. Madin n dat myi n pat ai ban prat hta, Ja Nyi yan Ja Nga chyu sha Hpan madu ngu ai gaw nga ai. Shi a chyeju nlang hte hpe shakawn kungdawn ra ai nga nna shu hpe rim, shingna lahkawng hpe ginchyai nna jun, dai kaw shu hpe wuloi ngu nna gyit, dai shu hpe shingna hte galun, Hpan Madu hpe jawjau kungdawn ai lam galaw sai nga nna hpanda maumwi mausa hta lawm ai majun hpe la ai.
(Dai yang na, shan hta jan ai masha ni gaw; “Ga lahka hku kaw na bran ai, hkat lat tan ran ru kawn yan ai ni rai ga ai,” nga nna gumrawng gumrat gumrawng gumtawng nga ma ai. Dai majaw, shanhte hpe, Daru gumrawng magam sindawng ngu ai. Shanhte gaw sha-u kaw lup si ai rai. Ja Nyi yan Ja Nga kayung Maja chyu sha, Majoi Sha-u kaw na lawt ai.)
2. Myihtoi ni myihtoi hkingrawng lung na rai yang, ninghtu (14) chyik chyai ai ninghtu lakang kanggam hpe kabye nna lung ai. Dai zawn lung yang, hkala nba, sai hpaw sai pru ai lam n nga ai. Myihtoi ni gaw, sadi dung kangka ai majaw re nga ma ai. Ninghtu ningshan hpe, kabye na maga (ntsa maga) de tawn, ninggung (n dai ai) hpe lawu maga de tawn ai.
Ndai majun kaw lawm ai lachyum hte maren, amyusha dawnghkawn kaw ninghtu ginchyai lawm ai. Hkyeng ai gaw lahta, tsit ai gaw npu, ninghtu lahkawng ginchyai ai jut hpe ka-ang shatai nna, hkyeng tsit ningsam hpe maren mara ka shatsawm shakap ai rai.
3. Manau dum ai shani, shagu hkungga tai na wuloi hpe nga ngadang kaw gyit dun nna, dumsa ngut ai hpang she galun ai, byen ai. Ninghtu ginchyai ai majun gaw, ndai majun hpe mung shadan shadawng ai kumla re.
4. Soi nhpye hte ninghtu ninggang hpye ai lailen hpe mung majun shatai ai len ningli gaw;- nhpye shawng hkra maga hpye, ninghtu ninggang hpe gaw pai maga hpye ai. Jinghpa shada chyik chyai (ginchyai) nna hpye ai. Ndai gaw Kachin Wunpawng amyu a mungding htunghking re.
Ninghtu lahkawng a ningsam gaw hpraw ai. De a lachyum gaw, myit masin kraw lawang hpraw san ai, sanseng ai hpe shadan ai lachyum rai.
Nhpye hte ninghtu ninggang hpe kalang ta hkra maga de hpye ai gaw shut ai. 1947ning, Awng San wa Myitkyina Manhkring de du ai shani she byin wa ai lailen re.
1925-30 ning hkan, hpung-up sara garai n law ai laman, hpyendap hkan e galaw ai hkungran poi ni hta mung ninghtu ginchyai lang ai lam hpe myitsu salang nkau mi tsun dan ai hpe na chye lu nngai.
Hkungran ai htung laida: Ninghtu lang ai marai lahkawng gaw man hkrum rai nna tsap, ninghtu hpe hkra lata hte sharawt ginchyai, de a npu num ningnan yan la ningnan lata gindun let lai, dai hpang lata yungnu dip masat (nkau mi sen htu) rai nna hkungran ai re nga ma ai. (4th Kachin Hpung-up Rev. Sumdu Mai tsun ai ga re.)
Lahta de na majun lawnglam ni hte hkrak, kahpu kawa share shagan, Lahkum Lahpai Naw Seng gaw, PNDF (Pawng Yawng National Defence Force) “Pawngyawng Amyusha Makawp Maga Hpung”, 1949 ning e woiawn hpaw ninghtan ai rai yang, daini na Kachin amyu ni a “Amyusha Dawnghkawn” hpe gyin shalat ai rai.
La-kap Ai Laika
-AMYU MASHA NINGBO NO SENG HTE SHI A GASAT SHARE MANANG NI laika buk,
laika man -51 , pang-1
Majun hpe chye na ai lam gaw, nganggrin ai labau byin tai na matu madi shadaw ai rai.
Sadi Matsing Hpa
1. Dawnghkawn a shadawn shadang ruk (ration) gaw, 2” x 3” re. Dawnghkawn shadaw hta gyit noi shalun ai dawnghkawn gaw, 3”x5” tawn da ai.
2. Masat tawn da ai ningsam ni a hkrang n mai jashai ai. (Lawu lahta n mai galai ai.)
3. Madu maida (copy right) galaw ra na re.
4. Kam mara, pagawn para jailang asung jashawn ai lam n nga na matu ritkawp tara tawn da ra ai.
5. Mawnghkyehka ngu ai gaw;- amyu, mungdan hte seng ai gasadi (munggyit gagyit laika) ngu ai hpe yin la ai lam rai nna, chyam tang ai lachyum gaw tinggyeng akyu ara a matu shada da dari hkat yang na ga re. Yin la ai lam n lawm ai.


text:
Simsa U Ga
Simsa U Ga..
Pawlu Nbau Bum Zau Lum
Goi i muqhkup summwi muq wa sai,
Lanam marang htu wa ra ai.
Myihprap shingran ni kashoi,
Machyihkun muq ra ngoi.
Lamu ganghkau de gaw nip nip,
Mungkan ting mung ningsin chyip.
Nta nga ai ma yannau,
Woi dwi gumgai jan hte rau.
Chyinghka lam de masem yu,
Nu yan wa galoi du wa na kun ngu.
Yi wa ten mung lai,
Ningsin yuptung she rai sai.
Hpa mi byin wa sai kun?
Kabu hpa shingga mung kadai n wa tsun.
Mani hpawt na yi sa ten gaw du,
Raitim Nu yan Wa mung bai n pru.
Lama mi gaw laklai ang sai,
Mare ting shingran katsi ai.
Kade n na yang hpyen hprawng ra sai nga
An woi dwi ni masum gaw gara maga de she yawng sana.
Ndi sumla masawm gun,
Woi dwi gumgai hpe mung dun.
Kanau hpe gaw ba,
Baw de mung nba majaw naw mara.
Daw li daw kat,
Sa hka kaba she chyat.
Masha ni re ai gaw rai,
N jin nga mung n mai sai.
Sinat mahku gaw rung rung,
Myawk nu tau hpau mung pung.
Jin ai ram gaw kagat sa,
Hpang de mung shachyut nang ai zawn nga.
Maling dinggram kayen,
Namshi namda hkum jahten.
Lagaw hkang mung shaprai ra,
Lahpra lap hte magap da.
Hkashi hkayan hkrin nu yang,
Hpyen hprawng lam shadu na bai tsang.
Myit yu nna hkrit,
Shawng de mung kaka re ai htit.
Lanam ta na sumwum sumwaw,
Hkrung kanu sumhpa pyen gamaw.
Myiman de gaw jigrawng mayan dumhpru,
Lagaw de mung wawtji watyam chyu.
Di kau mung n rin,
Gayat sat mung n jin.
Hkaraw ninghkap gumgoi,
Numru shai yang hta noi.
Katsi bung zam madi,
Myit htum myit chyum hkrap she hkri.
Hpun pawt kaba shingbyi yu sa,
Machyu pala gaw dai de she gap bang ma ai da.
Lungpu lungwap bai machyu,
Dai de grau n tsen ma ai da lu.
Kanang kaw mung shim na zawn n nga,
Gara de she makoi nga sana.
Kawng marawn de lung yu,
Dai kaw mung dan dau nan she ngu.
Hkaraw de bai shanang,
Dai de mung hkan du na bai tsang.
Wa Karai e nang tsun da ai ga,
Sung ai de she sit mu ga.
Ndai baw gaw lawm ai kun?
An dwi ni gaw nep myiprwi she yun.
Tawt latawng re ai kanau,
Kanu kawa n hkum nna mau.
Ya ten du hkra,
Hpa shiga mung n lu na.
Sumtsan hkawm ai kun?
Pawta lawm ai kun?
An woi dwi ni masum hkrai,
Kaning rai hprawng hkawm sana rai.
Dum nta de n mai wa,
Malu masa hpa mung kata.
Myit htum jum ju,
Nai mu yang nai htu.
Lai hkru mahkru daw,
Shingbwi matsun shaw.
Langu langan ujaw tam,
Kawa makru pyi n ngam.
Hpyen hprawng yen ai tsin-yam prat hta
Jap htu ni gaw hkum tsun dam sa.
Namlaw namlap n wai dingsa,
An woi dwi ni sak naw hkrung na.
Buga de gaw nai mam hkrai hkrai,
Lu na sha na n taw la ai.
Sun gaiwang na shatmai shatmaw
Majap shaba shari chyingdaw.
U wa yam nga yawng tawn kau da,
Dutsat ni mung shanhte chyu sha.
Moi gaw moi gaw wuwu didi,
Ya gaw ya gaw shingran katsi.
Wulawng dingsa de wa chyawm yu,
Garen gari madu n mu.
Marit maroi myit yu n hpoi,
Shingran hta sha myit dum sai oi.
Lu malu yawng tawn da ra,
Sutgan yamnga hpyen wa a ja.
Hpa mung majen n mai,
Asak lawt na shakut ra sai.
Dwi gumgai hpe htawt dun htaw dun,
Katsi kashung hkali rai kun?
Woi dwi tsun ai shoi chyum ga wa,
Si wa ningtawn hpyen hprawng hprawng ra.
Hpa mung garai n chye shi ai kanau,
Kanu kawa shamat nna mau.
Wa e nga hkrap yu,
Nu nga nna myiprwi pru.
Kanu kawa n hkum yang na prat wa,
Ningsin htawng rawng ai zawn chyip nan she nga.
Tsun dat yang she maumwi zawn ngu,
Hkrum sha ai ni salum wan hkru.
Wunpawngsha ni a gammaka,
Simsa lam gaw galoi sheq lu na.
Mungdan hta gaw n pyaw n ngawn,
Ma kaji du hkra hpyen la lahkawn.
Wunpawng buga shara shagu,
Sinat ngoi ai mahku chyu chyu.
Hpyen-yen dabang law she law,
Mungchyingsha hpe jamjau hkum jaw.
Hkristmas poi sa ai gaw shang n rai,
Nawku jawng ni yawng hpring chyat sai.
Plastic ginsum mung n shang,
Du jat ai mung dingrawng dingbang.
Lu nga sha nga nna she mai,
Karum kahtau na mung ahkyak sai.
Shara shagu de na wuhpung wuhpawng
Karum alu ni jawm mahkawng.
Hpyen-yen tsin-yam yawng a malai,
Chyeju dum ga tsun dat nngai.
Jaw sha nna n htum ai da,
Shaman chyeju grau lu myit ga.
Kadai n mu n du dep ai,
Tsin-yam masha grai wa naw rai.
Shanhte ni a sakhkrung lam gaw,
Kaning rai me nga ai kun law?
Lu na sha na yak hkak ai hta,
Machyi makaw ai gaw bai ra.
Tsi mawan mung kata,
Makhkalawng hkut ai hta lai hpa chye di na.
Leq pru hkawm na yak la ai hta,
Tsirung tsigawk hkum tsun dam sa.
Mu nga ninglen shalai kau ra,
Tin ni Tawng ni lahpawt lama.
Kasha shamat kau ai kanu,
Yawn madai myiprwi sha pru.
Hpyen hprawng n hprawng ra taw gaw,
Ma Tin Ma Tsawm n si na law.
Hpyen-yen dabang shara shagu,
Jamjau jamhkau n ji n mu.
Myit hta sha gaw n pyaw n ngawn,
Nye atsam hte hpa nan n lu lakawn.
Saidaw saichyen ni jamjau hkrum yang,
Pugang nna masin machyi nang.
Hkrum katut yang na prat wa,
Jep shingtsang na mung hkrit ra.
Num ma ni hpe mu n mai,
Shadut shagyeng roi rip ma ai.
Masha lai mung n lang,
hinggyim ahkang yawng dumbrang.
Htingbu mung de hprawng yen yu,
Dai shara de n mai shanu.
Nanhte buga bai nhtang wa,
Shata mi lai jang n mai nga sana.
Shadut shagyep grin rawn grin rang,
Dai ga hpe mung n mai ningdang.
Wunpawng myusha anhte ni wa,
Galoi ten du hkra hprawng hkawm ra na.
64 ning jan hta hprawng hkawm yu yang,
Mungshawa ni a mayak manghkang.
Krung sinwa maling mala,
Ningsin ninghtoi matut hprawng ra.
Ma woi ai hpe kadai n ra,
Hkrap yang hpyenla bang na da.
Ma hkrap shagu,
N-gup pat nna daru.
Goi ai U hpe hkum lakawn,
Gwichyit gwingang hkum ginrawn.
Shingdaw shingle hkum kabye,
Htek nga ai shingran hkum shaleq.
Ngoi ngoi nga nna hkum shaga,
Nsa kaba mung sa dik da.
Jahkru ai ni kaga san,
Kadau ai ni tsan tsan de ran.
Ndai ram nan hkrit ra ai wa,
Kaning rai hprawng lawt sana.
Nbungli ngoi shagu,
Hpyen du sam sai ngu.
Hprawng lam gaw ndi nda,
Ma hpe mung nhtang hta ba.
Hkrit hkrit ai gaw jit she tat,
Hkrup ai de mi majoi kagat.
Ya bai tsun yang mani hpa,
Sumla kayat da yang masat dingsat tai na wa.
Ndai zawn byin lai wa ai,
Kaji ten hta hkrum sha dat sai.
Dai ten hta gaw media n nga,
Kade ram jamjau ai mung kadai n chye ya.
Shiga htinglet na mung loi ai n rai,
Laika hkap ai gaw kahti galai.
Internet gaw hkum tsun dam sa,
Masha yup tim laika n mai yup ai da.
Shiga langai lu la na wa,
Lagaw lam the kagat sa ra.
Ya na zawn hpyen-yen dabang n rai,
Chye ai hku mi hprawng lai wa sai.
Oh majan nhpan ngu ai wa,
Hpa akyu mi hkam sha ata?
Shinggyim masha asak sum,
Mungshawa mung jamjau hkrum.
Tsawra myit hte n rai yang gaw,
Laknak hte hparan ai baw n rai sai law.
Mungkan ga ndai wa,
Shani shagu sat nat hkat lam chyu jahta.
Masha shada n ju n dawng,
Bawm hkam kapaw chyu shingjawng.
Hpa baw mangut jahpra ai kun?
Kaji kawoi bunglat hka wa ai kun?
Masha asak shim lam n nga,
Simsa ngwipyaw lam mung kata.
Hkuwa kaba hkrum,
Ana zinli hte mung chyum.
Sutmasa lam mung ginlut,
Mungdan rawtjat lam hta htingnut.
Hpai hka wa chyu shagreng yang gaw,
Kaning rai me ngwipyaw na law.
Wa Saradaw a simsa mahkawn,
Kyuhpyi shagu jahtau marawn.
Sinat ni hpe shanghkawp shingban shatai,
Bawm ni hpe malu masha galai.
N ju n dawng zingri zingrat,
Majan nhpan yawng nan hkoi mat.
Hpunau shada n ja n hpra,
Mungkan ga mung simsa u ga.
Hpyen-yen tsin-yam ngu ai baw gaw,
Galoi mung n hkrum sanu ga law.
Wa Karai mung na ya na sai.
Kyuhpyi ai mung hpungdim dat ni ai.


text:
2014
Census hte seng nna, KIO (Laiza) kaw galaw ai zuphpawng hta 'Kachin
(101)" kaw jawm bang na matu myit hkrum ai nga na lu ai hte maren,
Ningbaw Kaba a Rawt Malan Mungga hta mung Kachin (101) kaw jawm bang na
matu tsun da ai hpe mu lu nga ai.
Ndai hte seng nna loi mi dinglun mayu nngai...
Kachin (101) kaw jawm bang na matu ngu ai gaw tatut hta n mai byin ai masa re.
Asuya galaw da ai format nan shut taw ai re majaw, dai hpe hpang seng nna n mai shajaw ya ai.
Ja Ja Ninghkap Ra Ai,
N mai
hkap la ai. Dai format hpe nan ading tawk ninghkap ra ai, ngu nna mu lu
nngai. Gara hku ninghkap na, ngu ai hpe mahtang jawm myit yu yang kaja
na re.
Mungkan shawa chye hkra dai hpe ninghkap ra ai. Asuya hku nna amyu bawsang yawng ninghkap ai kata kaw nna galaw ai rai yang,
(1)
Shawa N-gun madun ra ai... KIO (Laiza) kaw galaw ai nga ai shaloi gaw
Asuya hku nna tara shang hkap la lu na yak ai. Dai majaw, Asuya Uphkang
ai kaw nga ai amyu sha ningbaw ningla ni hpe ninghkap n-gun madun na
matu jasu ra ai. N-gun jaw ra ai.
(2) Kade ninghkap tim, matut galaw na rai yang,
anhte amyu sha yawng 'boycott' galaw na matu jasu ra ai. Jahpan n bang
lawm na matu mung shawa hpe kata lam jasu ra ai.
(3) Dai zawn boycott galaw ai hpe UN chye hkra madi madun ra ai.
(4) Kaga amyu bawsang (ethnics) ni hte jawm jahkrup nna jawm ninghkap na matu masing galaw ra ai.
ngu nna hpaji jaw dat nngai.
Tsawra hkungga let,
Facebook Page - 'Duwa Kachin'


text:
Dai ten hta galang gaba langai mi go hpun langai mi hta tsip tsip nna udi mali manga mi di ton u ai. Dai galang di hpe makau e nga ai woi nong hpung langai mi lai wa nna mu ma yang, hta gabai kau ya mu ai. Galang go hkom ai de nna bai wa yu yang shi a di hpe n mu kau u ai rai nna , masin grai pot let: “Ndai ngai sha ni hpe sha kau, jathen kau ai wa go teng teng si u ga lo.” Ngu nna matsa u ai. Dai shaloi hpun langai mi a ntsa e Zahkai langai mi go n dum shami rai nna yup to nga ai hpe Galang e mu u yang: “Ndai wa rai sam ai, ngai sha ni hpe sha kau, jahten kau ai wa go." Ngu nna a chye sat kau u ai.
Dade n na yang mare na numsha ni go nam de lahpo htat na nga nna sa wa ma yang, Zahkai mang langai mi to nga ai hpe mu nna, hta gun mat wa mu ai. Dai shaloi la langai mi go: “Anhte Jan ga de tsu htat sa ai nau jin saga ai, Jan sha ni hpe mung lasu she sa su ga.” Ngu u yang shawa masha ni yong myit hkrum nna Jan ga de lasu sa su ma yang Jan sha ni go: "Nanhte shinggyim masha ni hta sumri nu ai mi n nga, sumdam ku ai mi n nga myit go. “Nrai, si saga ai, she sa marit.” Bai ngu ma yang, Jan sha ni go hpun palong mon sumli la nna dinghta ga de tsu htat sa mu ai.
Shingrai Jan sha ni go dinghta ga de sa du nna shana tup gabung lahkui sa dum ma ai rai timung, si mang to ai hpe go n mu ma ai . Shaloi Jan sha ni go: “Anhte hpe salang ni e dat nna mana tup kabung lahkui go sa dum saga ai, rai timung, si mang to ai hpe mi go n mu kau da saga ai, Jan ga de du yang hpa bo shiga wa tsun dan na ta? Bai nhtang nna atsom sha she no sa tam yu saga." mgu mu ai . Jan numsha ni go pasi jahkrat shamat kau masu nna bai nhtang sa let shara shagu njut nnaw sa tam ma timung, si mang to ai hpe go n mu ma ai. Shanhte bai nhtang pru wa ma yang npan na htum hku hta e Zahkai mang langai mi ;hpe hku won e magap da ai hpe sha mu ma ai. Shingrai shahte go, "Anhte kaga mang mi n mu ai go, ndai Zahkai si mang to ai lam hpe sha a tsun dan ga" ngu nna Jan ga de bai nhtang wa mu ai.
Shanhte Jan ga de abai du wa ma yang, “ Ya nanhte go dinghta ga di kadai wa si ai hpe sa ;mu myit ta?”Ngu nna salang ni san mu yang numsha ni go shanhte mu ai Zahkai mang a lam hpe tsun dan mu ai. Shaloi Jan salang mi go: “Shinggyim masha ndai ni mung si mayu sam masai ya kaw nna go gumgai dingla, punghpro punglo go si manu ga.” Ngu nna shinggyim masha ni asumre hpe dan ya dat mu ai.
Shingrai sumri dan ya ngut ai hpan gShingnyen langai mi ;mung shi a kasha langai mi si nna yon ai the rai let Jan ga de la hkom du pru wu ai . Singnyen go: “ Shinggyim masha ni hpe sumri kaning ngu go dan ya manit ta ?” Ngu san u yang: “ Shinggyim masha ni hta gumgai dingla punghpro punglo go si manu ga, ngu nna dan saga ai.” Ngu htan mu ai. Shaloi Singnyen go: “E, nrai na re, shut re sai, ndai ngai sha pyi si ai go, kadai mung si mu ga.” Ngu dat u ai . Ndai matsun ga hkan nna dai ni du hkra shinggyim masha ni hta gomai dai nap , gosha dai kap nga sai majo mahkon shbrang, gumgai dingla, punghpro punglo ji n ban si ra nga ai da.
Ndai go Jinghpo masha ni tsun hkai ai maumui kaba langai mi rai nga ai hte si hkung si htan a npot nhpang gon ai lam langai mirai nga ai.


text:
New Zealand mungdan du j.w myu sha ni a N0.(1) Lang na Hkrum zup hpawng hpe 26/04/2008 shani Welling ton mare daju Porirua mare hta e galaw lai wa sai,Ndai zup hpawng gaw NZKC ngu ai,New Zealand kachin community a shawng lam matsing hte yaw shada ai lam ni hpe mahta let bawng ban ai lam re,Ndai hpawng hta city council na masha gaba langai ,whitireia polytechnic jawng sara num hte Asia magazine lit hkam ni shang lawm hpaji jaw lai wa sai,ya yang NZ mung dan du j.w ni gaw Auckland mare gaba hte Wellington mre daju Porirua gin ra ni hta shanu nga ai rai nna yawng gaw mrai 52 re lam hpe chye lu ga ai.
Trump: No Salary for Me as President.
5 hours ago


text:
Tuesday, August 31, 2010
Sunday, August 15, 2010
WUNPAWNG AMYU SHA NI A MUNG MASA SHAWNGLAM BAWNGBAN HPAJI JAW HPAWNG GALAW
Knet; 2010 ning August 15 ya.
Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung (K.I.O) woi awn let Wunpawng Amyu Sha ni a Mung Masa shawnglam bawngban hpaji jaw hpawng hpe 2010 ning August shata 14 ya shani kawn Laiza Muklum, Ninggawn Daju Hpyen Dap hta galaw nga ai lam chye lu ai.
Ndai bawngban hpaji jaw hpawng galaw ai a yaw shada lam gaw Wunpawng Amyu Sha ni a shawnglam hte seng nna matut galaw sa wa na magam bungli ni a ntsa hta hpaji jaw ya lu na matu rai nga ai.
Zuphpawng hta K.I.O Ginjaw Salang ni hte saw shaga da ai Mare Buga shara shagu de na Mung Shawa gawng malai myit su Du Salang ni, Hpung woi Sara Kaba ni hkrum zup bawngban ai rai nna, zuphpawng hpe August 14 ya shani kawn 16 ya shani du hkra galaw sa wa na re hpe chye lu ai.
Zuphpawng hta hpaji jaw mat wa ai lam ni hpe K.I.O Ginjaw Komiti kaw nna bai myit yu na re lam, August shata htum wa maga de K.I.O Hpung shang masha ni a Party Congress hta bawngban jahkrup mat wa na re lam hpe chye lu ai.


text:
Kachin lap 1 = Myen lap 1 ???????
Myitrum Manang ni, “Panglung Chit Thu” ngu ai, M Ga Shagawp gawp dat ai yaw. Htingbu Miwa ni gaw, 2011ning majan bai byin wa ai shaloi mung, hpyen modo 500 M ni hpe garum jaw sai lam yawng chye saga ai re, Ya mung hpyen modo 100 Shwili kaw du taw sai. 600 du hkra garum na re lam chye lu ai. Dai modo ni hpe wa gau la na M driver marai 150 mung Shwili kaw du taw sai lam na chye lu ai. Anhte hpe mung Kunming kaw bawngban hpawng lawan ladan galaw na shadut ai lam chye lu ai. Htingbu ndai ni hpe mai kam na kun i? JIC gaw bawnu n dep mat sai law. KK hpe sha awmdawm ap da sai.
Myitrum Manang ni, “Panglung Chit Thu” ngu ai, M Ga Shagawp gawp dat ai yaw. Htingbu Miwa ni gaw, 2011ning majan bai byin wa ai shaloi mung, hpyen modo 500 M ni hpe garum jaw sai lam yawng chye saga ai re, Ya mung hpyen modo 100 Shwili kaw du taw sai. 600 du hkra garum na re lam chye lu ai. Dai modo ni hpe wa gau la na M driver marai 150 mung Shwili kaw du taw sai lam na chye lu ai. Anhte hpe mung Kunming kaw bawngban hpawng lawan ladan galaw na shadut ai lam chye lu ai. Htingbu ndai ni hpe mai kam na kun i? JIC gaw bawnu n dep mat sai law. KK hpe sha awmdawm ap da sai.
JIC


text:
Myitrum manang ni, “Shim Lam N Mu” ngu ai Ga shagawp re yaw. Daini tsadan wa gaw, hpyen shalun sumpum jahkrit shama masu da nna, kahtet majan shazim, mare kaba de katsi majan she bai htim nga masai oi. Numsha ni pyi, baw machyi yang shakap ai baw plaster hpe tinang hkum shan kaw set di kadoi la nna shakap da nhtawm, madang tsaw dik ai hku she nanghpam tsi mawan hpe lang nga masai da e…… Plaster shakap chye ai shara ni gaw, baw na shagalawp hte numhkrang kaw re nga ma ai. Manu grai hkyam sa ai hte mari la mai ai da. Mogaung, MKA shinggan tsi seng hkan nanghpam tsi mawan hpe kadai n rim ai; wanglu wanglang mari la mai ai lam chye lu ai. Kahtet majan a matu akyu hpyi ai zawn, Katsi majan a matu mung akyu hpyi dum ga lu oi. Daini tsadan gaw amyu shamyit masing jahkrat tawn da ai hte maren, den nga sai ga re.
JIC++++
Shim Lam N Mu
Myushayi myu a ningli,
Shim lam n mu gin n di;
Moi na nat jaw prat hta grau,
Tsaban 21 nau nan hpyau.
Mare kaba nanghpam lusha,
Hkawn ram ni hta grau chyam bra;
Manu hkyamsa ladat shaw,
Lau bri lau hpam “ Sai” lam baw.
Lau lu lau sha lau si mat,
Myu a ningli yawng hkra tat;
Katsi majan kaba rai,
Lau she hkan je la ra sai.
Hpyen-yen shayi ni hpan mi,
Jamjau jam hkau gin n di;
Miwa la ni sa hpyi la,
Hkungran poi mung galaw da.
Kau mi gunjang jang sha hkawm,
Miwaga de hkrai hkyawm hkyawm;
Hkalem hkalau dut sha kau,
Miwa la ni grai n rau.
Hpaji lam hta mung dumhprut,
Kyang lailen mung hten za shut;
Matsat shabat ana kap,
Makam masham mung ninghkap.
Daini Wunpawng Myu Shayi,
Shim lam n mu aten ni;
Myusha lam-yan grai nan hkra,
Myusha hku nan makawp da; ahkyak la ra sai lu e……..
Shanglawt Tsing
(28.11.2012,1:00AM)


text:
Myitrum manang ni, M laika chyu ka taw nna, Mangai ten rai sai she malap ai yaw. Daini kaw na Mangai Ga Shagawp hpang dat sai. Marit maroi rai u ga oi.” Bai Wa Na” ngu ai re. Shiga gaw, Myenmung ting na M hpyenla yawng I hpang de shalun da na ngu ma ai re da. Hpa n tsang ra ga ai. KK makawp maga la na re, kyu hpyi let, kam sham nga ga i.
jic
-----------
Bai Wa Na
Goi! Iya Shagawng bummaling,
Tsit tsawm hpun kawa hpring;
Shimari – Gupshita,
Marang dingsi wai mat wa;
Nshung sama mawng,
Marit la i ya Kahtawng;
Magum yinwa du,
Mangai yi hpe mu;
Kabu myit dik ai,
Pu ba yawng hkoi sai;
Shawoi ndai aten,
Ga tsun ga la ren;
Iya kahtawng buga,
Mam mu mam dan la;
Bungli kyin ai hkrai,
Tim mani sumsai.
Goi! Ya gaw Shingran sha,
I hpyen yen hkawm nga;
Kaden du hkra kraw madai,
Prat hpe maroi nni ai;
Tim hkru kat ai Mana muk,
Karai Chyeju hpe jahtuk;
Yit dung yit ra marit let,
Karai Chyeju hpe shakyet;
Galoi mi she du wa na,
Mangai ‘hkawng pyi lai mat wa;
Bai wa na yaw – nye buga,
Htaning htawngseng mangai ta.
Shanglawt Tsing
(14.11.2012,


text:
Sara Hkangda Naw San
Shakawn Kungdawn 46:1
“ Karai Kasang gaw anhte a Shingbyi shara hte n’gun rai nga ai. Ru tsang ai aten e karum na jin nga chyalu rai nga ai”
Shinggyim masha ni myit ru myit tsang myit daw myit hten na lam ni pru wa ten hta tinang hpe karum la na kadai? shawng de, hpang de, pai de, hkra de mada let karum la na wa hpe tam chye nga ga ai;
Rai timung, lahta de Karai Kasang hpe tam na malap chye nga ga ai.
Jang hkam sara ni gaw degree grai tsaw ai, grai kahtet ai wan hte shabyang jasan jaseng dat yang she gumhpraw jet, ja jet lu la nga ai.
Shakawn Kungdawn 66:10
“Gumhpraw hpe zawn anhte hpe shabyawng yu nit dai.”
Kalang mi na, ja gumhpraw lusu ai sahti wa gaw “Sam” ngu ai shangun ma Hkristan la kasha hte rau gumra leng jawn nna nam de hkaipyek gap sa wa ma ai. Hkrun lam e gumra leng shakrai hten ai majaw bai gram lajang ai shaloi “Sam” gaw lata adep sha nu ai. N’gup kaw na ga kinsha ndum shami a kajawng sha tsun shapraw kau dat ai shaloi, tinang hkum dum dat ai majaw kalang ta Karai Kasang hpe mara raw hpyi nem tawngban nu ai. Sahti wa dai hpe mu yang, “Nanhte hkristan ni hpe yu ba la ai; ngai gaw hkristan nrai tim ngamu ngamai ai, nanhte hkristan ni gaw nau kahprup la myit dai.” ngu jang Sam gaw mahtai nchye jaw, mau am mat nga ai.
Dai aten hta nam hkaipyek lahkawng pyen lai wa ai hpe mu wu yang Sahti wa gaw shi a sanat hpe ret di hta lang nna, gap jahkrat dat nu ai. “Si taw ai hkaipyek hpe tawn da nna, kasawt hkra nna kahprup taw nga ai hkaipyek hpe sa rim su ngu wu ai.
Sam gaw Sahti wa hpe jaw na mahtai lu ni ai. “Anhte hkristan ni gaw tsa dan agung alau kaw nna lawt lu na matu kahprup taw nga ai hkaipyek hte bung nga ai; nang sahti wa gaw wawra hkaipyek jasi sha rai nga nit dai” ngu htan wu ai.
Roma 7:15
“ Ngai shachyen ai bungli hpe ngai nchye nngai, ngai n galaw mayu ai lam galaw nga nngai, ngai ndawng nyawt ai bungli sha agalaw nga nngai.”
2006 ning October 2 ya shani Yangon-Mandalay nbungli hkrun lam; Mandalay kaw galaw na lawuga ginwang (LGZ) kasa hpawng de lung wa na matu E.C Member marai masum (Rev.Marip Ja Naw Jr, Sarama Kaba Maran Nang Doi, Sara Marip Naw San) hkarang leng lekmat, mawdaw lekmat kade lajang yu tim nlu sai majaw byin mai ai hku nbungli hte lung mat wa saga ai.
Lam dingyang apyaw angawn, “Kade nna yang Mandalay International Airport du shang wa sana re majaw................” ngu shana wa ai majaw du wa re sai ngu kabu ai myit hte shinggan de mada dat yu yang, “Le...........nbungli kagat ai lam re ngu hpaw madun tawn ai pripla wan hte anhte a nbungli wa nda de bat” bai! kalang lata Pilot ni lamu ganghkau de bai ma ja e rawt gawt lung mat wa ai gaw............Myi hprap gala ai mu hte htem, marang kaba htu nna ningsin chyip hpa nmu lu mat saga ai. Myit kaji ai lam gaw tsun hpa nnga, Sumsing Lamu hte grau ni wa yang kabu na malai shinggyim masha re ai majaw hkrit myit ni rawng wa ga ai. Sarama kaba Nang Doi a Shakawn Kungdawn 23 chyet shakrai ai lam 23 lang dang bat kau ai hpang myi hprap gala ai ten, tsam mari lam tam mu la nhtawm nbungli dabang de yu wa lu saga ai. Karai Kasang a chyeju san san re.
“Hkum hkrit et, Ngai nang hte rau rai ngai nngai.” Esaia 41:10
Htingnai Ginwang, Mogaung Sinna hkran buga gaw shaning shagu N nyang hka tung nna hka lim mat mat rai nga ai. N tsa lam maram yu yang myit htum shoi hpa lam rai nga ai. Raitimung ndai zawn shaning shagu wa kashin kau ya ai zawn rai mat ai majaw htawk dang, du tawn zawn re li amyu myu nbyin hkrum ai lam na chye lu ga ai. Sharu shatsang ai zawn rai tim, akyu jaw ai lam she rai nga ai.
Nbung laru hpyen, hka lim hkrum ai ni a jamjau tsin yam, si hkrung si htan re ai sumla VCD ni grai dut nga ma ai. Sara Lahtaw Zau Sam gaw, “hkau e, nang tsi rung yu ai nna shi ai. nang dai sumla yu nna masin gahprap wundoi mat ma lu, nang hkum yu”, nga hpaji jaw ai. Dai VCD sumla ni hpe yu ai kanu kawa nkau mi gaw, dai tsinyam hkrum sha ai ni a ru yak shoi chyum lam, matsan yu dum na zawn re mabyin ni, hkrit hpa si mang ni hpe yu nna shat nlu sha, yup npyaw myit kaji, myit kahpra let shim lum ai lam nnga ai zawn nga wa ma ai da.
Lahta de tsun mat wa ai myit ru myit yak lam ni hkrum kadup wa ai ten hta “Hkum hkrit et, ngai nang hte rau rai nga nngai.” (Esaia 41:10 ngu ai chyum ga gaw Isaraela masha ni a matu sha nrai, anhte yawng a matu nan rai nga mali ai.
2008 ning June 16 ya shani na Our Daily Bread hta ka da ai lam, John Newton shagawp ai “The kite, or pride must have a fall” ga shagawp kaw na maisau galang a lam hpe hti, sumru yu yang~ dai maisau galang gaw shi du taw nga ai lamu gangkau kaw myit ndik ai sha, shi hpe gyit hkang da ai sumri hpe gang di kau nna, grau tsaw ai, grau dam lada ai summwi ni hpang de pyen lung mat wa yu we ga nga myit lu ai hte sumri hpe abrut di kau dat nu ai. Dai shaloi myit mada ai hku nbyin wa ai sha hkang ai wa nnga sai majaw lahta de pyen lung na gaw raw, ga de she di hkrat mat wa nu ai.
Anhte mung kalang lang sawn chye ga ai. Ndai gyit hkang tawn ai ruyak lam, myitru shoi hpa lam ni gaw kaja wa nga yang tinang a asak hkrung lam grau mai kaja wa na lam de shading sharai ya ai lam ni she rai a hka!
Anhte Karai hpe mahkawn shakawn ai senhkum choir shakawn mahkawn ni hpe yu yu ga, nsi note asan sha ka da ai mahkawn hpe mahkawn yang yu maya mahku nsen rawng ai mahkawn sha rai nga ai. Nsi note kata kaw nmyit mada ai Accidentals ngu ai (Sharp, Flat, Natural) kumla ni shang wa yang mahkawn hkawn ai wa madum sumpyi dum ai wa hpe sharu shayak ai lam galaw ai zawn tai nga ai. Raitimung grau ngwi ngawn htap htuk ai mahku nsen ni hpe nmyit mada ai sha lu mahkawn, dum shakawn lu ga ai.
Karai shakawn mahkawn No.(439) ‘Kam Sham Nga U’ hpe Baylus Benjamin Mckinney ngu ai Music Ninghkrin wa shagawp shalat da ai mahkawn rai nga ai. Ndai shakawn mahkawn gaw anhte a makam masham lam hpe htawng madun dan nga ai. Myit yu ai hte jawm mahkawn shakawn ga.
“Hkum hkrit et, ngai nang hte rau rai nga nngai.” Esaia 41:10


text:
Sinpraw Ginwang Ginjaw, Loije Muklum hta Myen hpyen dap ni kawn P.T.Ts hpaw na matu Wunpawng ramma, Sam ramma, Miwa ramma ni hpe December (21) ya 10 am hta shaga kahkyin nna zuphpawng woi galaw ai lam na chye lu ai. Dai hpawng hta ramma ni kawn P.T.Ts n hpaw ra ai, mare kata shimlam […]
Category: Shiga Kadun
Masat (36) Dap Dung Hta Gasat Gala Majan Byin
KIA Masat (6) Dap Ba, Masat (36) Dap Dung, Hpai Kawng hte Kawng Sahti lapran shamu shamawt hkawm ai Myen hpyen hpung ni hte KIA Masat (36) Dap Dung, Dap Kung (5) na hpyen hpung ni December (16) ya 9:50am kaw nna 10:10am laman ang katut gasat poi byin ai lam shawnglam shi sawk ni […]
KIA Masat (3) Dap Ba Ni Hta Gasat Gala Majan Byin
KIA Masat (3) Dap Ba, Masat (15) Dap Dung, Sinlum Bum kaw nga ai Myen hpyen hpung ni December (16) ya 2:22am kaw nna 3:17am laman Na Ru Bum hte Au Ra mare lapran kaw 105MM hte (5) lang gap bang nhtawm 1:30pm hta Lagat Bum, Da Ga bum maga 105MM hte (3) lang gap […]
KIA Masat (1) Dap Ba De Jet Nbungli Hte Htim Gasat Nga
KIA Masat (1) Dap Ba, Masat (4) Dap Dung Ulawng Yang mare kaw December (16) ya 7am laman Myen hpyen dap ni kawn Jet nbungli (2) hte bom wa jahkrat bun ai sha n-ga Au Ra Yang kaw mung bom (2) wa jahkrat bun ai hta Chyang-ku Nu Nu Mai asak (3) ning a lapai […]
Myen Asuya Hpyen Hpung Ni Laiwa Laisa Ni a Phone Jep Nga
Myen Asuya hpyen hpung ni gaw bat hpang lahkawng ya shani kawn Katsu mare kaw laiwa laisa mungshawa ni a lata lang phone ni hpe jep chyoi nga ai lam shiga na lu ai. Matut nna, Manmaw lam, Myitkyina lam hte Hpakant lam ntsa hkan e mung Myen hpyen hpung ni kawn laiwa laisa mungshawa […]


text:
skip to main |
skip to sidebar
Myu tsaw myit ngu ai hta
(1) Tinang Amyu hte Mungdan ngang grin nga hkra tsawra makawp maga da mayu ai myit.(2) Tinang a Mungdan hte Amyu Shanglawt na hpe ra sharawng ai myit.(3) Tinang a Mungdan hte Amyu hpe rawt galu kaba wa shangun mayu ai myit.
(4) Tinang a Amyu sha ni hpe myit hkrum kahkyin gumdin nga shangun mayu ai myit.
(5) Tinang a Myu hte Mungdan hta arawng la chye ai myit.
(6) Tinang a Myu hte Mungdan a matu tinang a Asak, tinang a hkum hte tinang a nga mu/mai lam yawng hpe ap nawng kau lu ai myit.
(7) Tinang a Mungdan hte Amyu a ntsa tut nawng dinggrin sadi dung ai myit ni yawng lawm nga ai.
NINGGAWN MUNG MASA LAM
By Kachinland


text:
Lai wa sai bat manga ya shani, Manmaw mare shara mali hta, ra lata poi hte seng nna, mungmasha zinlum ai mungga tsun shaga ai shaloi, ya na zawn, Dukaba Lun Mawng, KIO de sadi ga shaga wa ai re lam, dukaba a mungga sa madat ai buga masha ni tsun ai.
Dukaba Lun Mawng gaw Jarit Sin Dap (BGF) hpe n hkap la hkraw ai KIO hte seng nna, “Ma hpe sharin shaga ai zawn shawng n’nan, n-gup ga hte chye na hkra tsun yu na. N madat jang, lata hte gayet na, dai hpang shingna (dut) hte gayet na. Dai hpang mung n madat jang gaw, hkindit jahkrat kau na re” nga, pawt myiman n’sam hte du sa ai shawa hpe mungga tsun sai lam, mungga sa madat ai buga masha langai tsun ai.
Bai nna, KIO atsun nga ai ga, “BGF gale na lam hpe mungmasha ni myit n hkrum ai. KIO gaw mungshawa ni shangun ai majaw, rawt malan bungli galaw ra ai re, ngu ai ga gaw mai kam na i? Tengman na i? Masu ai lam sha re”, nga nna mung, dukaba Lun Mawng tsun wa sai lam, kahtap chye lu ai.
Shi matut nna, KIO gaw mung up na atsam n nga ai nga nna, “KIO gaw Manmaw ginwang zawn re ai hpe pyi atsawm n chye uphkang ai gaw, mungdaw mungdan uphkang na ngu ai gaw, kaja wa mai byin na kun?” nga nna mung, KIO hpe jahpyak wa sai lam, matut chye lu ai.
Dai sha n nga, mungmasha ni lapran sai garan ai masa hku nna, “Manmaw, Mugawng hte Munyin mare ni hta Jinghpaw ni n law ai. Masha n-gun tsa shadaw 20 sha nga ai, ngam ai 80 gaw kaga amyu Myen, Sam ni she re” nga nna mung, dukaba Lun Mawng, shi mungga hta tsun shalawm ai lam, chye lu ai.
Lai wa sai 1948 ning, January praw 4 ya shani, Munghpawm Myen Mungdan shanglawt lu ai shaloi, kaja wa Myen amyusha ni a ginra gaw, Pyi-ma ngu ai, Mandalay hte Rangung grupyin re. Dai hpe shinggrup da ai gaw, Jinghpaw, Sam, Hkang, Karen, Karenni (Kaya), Rahkai hte Mon ni a mungdaw ni, rai nga ai.
Sam amyusha langai rai nga ai dukaba Lun Mawng gaw, Manmaw mare a sinna maga deng masum gang ai Nawng Hku Sam Pa ngu ai kahtawng na rai nna, dai kaw laika tsang 10 awng du hkra nga kaba let, de a hpang lawu Myen mung de dum nta ting htawt yu mat ai lam, KNG sagawn chye lu ai.
Dukaba Lun Mawng a Manmaw hkrunlam gaw, ra lata poi gabaw hte mungshawa zinlum na matu raitim, kaja wa gaw, KIO hpe jahpyak ai lam hte, Jinghpaw mungdaw na amyusha ni lapran sai garan wa hkra “wan shat” bang ya ai lachyum sha re nga nna, shi a mungga sa madat ai Manmaw na Jinghpaw buga salang ni mu mada nga ma ai re.
Ndai ten, KIO gaw, BGF hte seng nna, Myen hpyen asuya hte bawngban mahtai tam n lu ai lam hpe, Jinghpaw mungchying mungshawa kanu kawa ni hpe azin ayang hpyan dan na matu yaw shada let, tinang ginjaw Laiza hta April 16, ndai bat manga ya shani, zuphpawng shaga tawn sai re.


text:
Dai ni an hte wunpawng myu sha ni law law wa tinang a myu hpe ga garan hkra a dit bang na sumprat kaba ni hpe tinang nan mayoi ya nga ai hpe n-dum nga ga ai. Dai hpe n-dum na matu mung hpyen wag aw an the Wunpawng ni a myit masa ni hpe sawk sagawn n-na ladat shaw masing gran hkrang shapraw sa wa ai majaw rai nga ai. Hpun tawng langai chye ga na matu ga loi ai shara hpe yu maram n-na chye dat yang aloi sha ga mat nga ai dai zawn sha hpyen wa mung Ka Ni sum prat , Gumhpraw sumprat ,arawng ayaw sumprat ngu ai n-dai sumprat kaba ni hpe lang n-na an hte a gahkyin gumdin myit hkrum lam ga ayai mat hkra nga ra ai shara hta hkan n-na n-dai sumprat ni hte adit bang nga ma ai. An the ni mung ga ai nig aw ga , ahkyep ai ni gaw ahkyep , ja ai shara ni hta gaw ja rai nga ga ai . Raitim an the gaw hpuntawng n-re majaw an the hta dit shang wa nga ai sum prat ni hpe ning hkap lu ra nga ga ai .
Sumprat kaba masum ni a atsam ni gaw
(1) Ka ni sumprat kaba
N-dai sumprat gaw ritkawp n-nga wanglu wanglang pyaw pyaw nga mayu ai ni hte chyam mayu ai myit lai ai ni hta dit bang loi nga ai .Sung de shumashi shumasha du hkra ,makau de jinghku jingyu du hkra adit bang lu ai sumprat kaba rai nga ai.Marai langai n-dai sumprat dit hkam ai rai ktsan mat na ,shi a kashu ni hpa ji hta hpang hkrat na .Dai wa a kashu kasha ni a hpaji lam sharawt ya na matu jinghku ni a atsam hpe chyup ra sai,bang ya ra sai .Shi a majaw amyu sha ni law htam kungzet wa na lam hpe hten za shangun sai.Amyu sha ni chye chyang rawt jat wa na m
(2) Gumhpraw sumprat kaba
N-dai sumprat gaw matsan jamjau ai n hkam lu ai ni,ra marit tim lagawn ai ni hta adit bang loi nga ai.N dai sumprat dit hkra na matu hkam la ai wa gaw hpyen wa a lata hta manat tawn ai sumri galu the gyit nna shangun sha hkrum ai ga chye shaga ai woi the bung nga ai .Hpyen wa shangun ai a majaw amyu myit nmai myit mat nga ai.Shi a jahten sharun atsam gaw shadawn shadang n nga ai.A myu ting hpe lam shayit lu nga ai majaw hkrit tsang ra ai sumprat rai nga ai.
(3) A rawng a ya sumprat kaba
N-dai sumprat gaw htau li htaula myit hte myit yu sawn yu n nga ,masha law law e jawm naw ku,jawm mani dan,kum hpa jawm jaw,hpawng shing ra shagu n-htung de chyu dung mayu ai ni hte kachyi sha nga ai atsam hpe (Soda)bang nna shawawm madun mayu ai ni hta dit bang loi nga ai.N-dai sumprat dit hkam ai wa gaw dai sumprat shi a myi hta kapat shi a baw nu hta chyat nga lu ai majaw hpyen wa a myu shamyit ladat hpe nmu,shi a hpang hkan lachyawk mi a sai chyup nna hpyen wa hpe jaw na sha chye mat sai.Amyu ga garan wa na lam hta n gun kaba ai sumprat rai nga ai majaw hkrit tsang ra nga ai.
Ndai sumprat masum hta bung pre nna lak lai ai a tsam gaw sumprat dit hkam ai wa a myit hta machyi ai nna ,shi hkum shi nbung hta waw taw ai zawn shadu let sat na matu dun mat wa ai dum su hte bung nga ai.Dai majaw sumprat masum a atsam hpe yu nna htuk ai shara hta chye jai lang ai hpyen wa a ladat hpe an hte wunpawng myu sha ni a kahkyin gumdin ai n-gun hte adawt shale nna hpyen wa hpe mung gawt shapraw kau ra saga ai.
Matut shakut let,
BY:Bainam.
wUNPAWNG ZUPRA


text:
Jinghpaw Amyu sha ni a lapran Labau Sara Kaba langai hku nna masha chye law ai Sara Kaba Manam Tawng hpe Miwa Gumsan Mungdan Mangshi Mare kaba e August Shata manang langai hte ngai sa hkrum ai ten grai manu dan ai labau hte seng ai lam ni hpe hkaja chye lu ga ai, ahkyak ai langai gaw Sara Kaba Manam Tawng shi nan grai manu shadan hkang zing kyem tawn ai kaw na shaw la nhtawm madun sanglang ai laika buk kaba gaw Miwa Hkawhkam prat ban ten shagu na Lamu ga sumla ni rai nga ai, matsing ai daram nga yang ahkyak ai Miwa Hkawhkam Pratban(Dynasty) 10 daram yawm htum nga lai wa yu sai rai nna Qin Dynasty prat hpang kaw na Jinghpaw WP ni nga shanu ai Wunpawng Mungdan gaw Miwa Hkawhkam ni up hkang ai lamu ga re ngu masat la tawn hkrum ai ginra re hpe Dynasty shagu na Lamu ga sumla ni hpe yu yang asan sha chye lu ai. Wunpawng Mungdan gaw jasam maigan ni yawng e ra marin nga ai lamu ga ginra rai nga ai hpe mung asan sha chye na ra nga ga ai.
Qin (Ch'in) Dynasty - 221-206 BCE
Han Dynasty - 206 BCE-220 CE
"Period of Disunity"/ Six Dynasties Period - 220-589 CE
Sui Dynasty - 581-618 CE
Tang (T'ang) Dynasty - 618-906
Song (Sung) Dynasty - 960-1279
Ming Dynasty - 1368-1644
Qing (Ch'ing) Dynasty - 1644-1912


text:
Kachin Community Canada a gawng malai hku Parliament Hill, Ottawa, capital city of Canada, kaw Canada ginjaw na seng ang ai Federal Department masum de sa du nna seng ang ai Asuya salang ni, Canadian International Development Agency (CIDA), Department of Foreign Affairs International and Trade ( DFAIT), representatives of United Nation , hte Assistant Deputy Speaker – MP Bruce Stanton hte laga NGOs ni kaw na ahkyak ai masha kaba ni hpe shaga zuhpawng nna -
1) Majan a majaw mung dan kata na mung masha ni a mayak lam ni hpe tang du ai hku garum sa wa na matu tang shawn ai.
2) Tsinyam IDPs ni hpe Fund garum la na matu hte human rights violations hpe ahkyak la ya na matu.
3) Canada asuya hku nna lak san re wuhpung 1 ngai mi hpe sak se sak gan hku nna Kachin region hte sa hparan lawm na matu,
Bai nna Signature petition hte Statement letter (Global Action Day for the Kachins) hpe seng ang ai Government officials ni a lata de ap ya lu sai.
Kachin Community Canada
Friday, June 8, 2012, Ottawa, Canada


text:
Dai ni na anhte KIO/KIA a sa wa nga ai mung masa lam yan ni hpe bai dinglik yu nna galai ra ang yang galai ra sai. Ya yang anhte lang ai masa gaw Mung masa/hpyen masa (fire & Talk) lahkawng maga labra nna saw wa nga ai hpe ngai asan sha chye na nngai, rai tim ya yang Tingsing asuya gaw KIO hte mung masa bawng ban na nra sharawng mat sai hpe asan sha mu mada lu nga sai. KIO hpe shiga (media) hku nna mung, jahpoi asawng jahpyak, nteng ai lam ni hpe shapoi, sai garan, maga mi de hpyen n-gun la ba hte htim gasat rai ladat amyu myu hku anhte hpe gasat nga ai re. Ya hpang jahtum na Jinghpaw Mung de dai daram law ai Tat-Ma ni hpe sa let gasat nga ai gaw anhte KIO/KIA hpe maigan hpyen majing hku masat sai ngu ai hpe asan sha mu mada lu nga sai re.
Dai majw anhte KIO a masa hpe asan sha tawk hprut, pra pra rai dawdan nna sa wa ra sai, maga mi de myen Democracy hpung ni hte sa achya ai baw, UNFC mung hpawm hku nna she sa wa na zawn zawn nmai sai, asan sha Awm Dawm Shang Lawt (supreme Independence) rai yang mung dai de asan sha sa wa ra sai, hpa majaw nga yang myen gaw anhte hte nkam bawng sai hpe asan sha mu lu ai majaw re. Awm Dawm zawn zawn, Mung Hpawm (Union) zawn zawn nmai galaw nga ai, aten nnga mat sai, ya yang na mungkan mung masa mawru hta anhte lawan ru lawm ra ai, aten lai magang wa nga ai. Gasat na rai yang mung lawan ninggam shatsaw nna gasat, hkap ninghkap majan (defensive or resistance) hku nna sha nmai sai, htim gasat ai majan hpe lawan galaw ra sai. Sinna mung ni hpe nmai kam mat sai, Miwa mung anhte hpe kau da sai, kaga hpu nau baw sang hpung ni mung anhte hpe kau da magang wa sai, shanhte lam sha myit mat masai. Dai majaw anhte Gam Maka anhte Karai Kasang hte rau daw dan sa wa ra sai.
Dai majaw, Mung Hpawm i? Awm Dawm i? Langai ngai hpe lawan ai hku tawk hprut masing jahkrat sa wa ra sai. Myen hte gaw tsep kawp nmai jahta mat sai, anhte hpe dai daram maigan hpyen hku masat nna n-gun kaba hte htim gasat taw nga sai myen hpe naw agam taw, matsan dum taw ai baw nrai sai, lahkawng maga labra ai ladat (lahkawng bra masa) hpe galai ra sai, bawng ban ai masa gaw htum mat sai hku re, lam maga mi de asan sha n-gun da ting nna sa wa saga ngu ngai hpung woi wa langai hku nna mu mada ai hpe tang madun dat ai rai. Shut yang mung sharai la myit.
Hpung woi Langai
--


text:
Tsawra Ai Jinghpaw Wunpawng Amyu Sha Ni Yawng Hpang De.
*Daini* anhte amyu sha ni a buga lamuga ginra ni hta Myutsaw Hpyen la/Shanglawt Asuya hte masu magawq matse labye Myen hpyen ni hte gasat hkat nga ai, ya byin nga ai kahtet majan, katsi majan, mungmasa, hpyen masa mang hkang lam ndai gaw, W.P amyu sha ni a matu Hpan Wa Karai Kasang kalang mi bai lam lajang ya dat ai mabyin lam re. Aten ladaw kaja bai du wa sai. Ndai aten ahkying hpe atsawm sha bai jailang asung jashawn la na grai ahkyak dik aten kaw du taw nga sai re.
Read more+++click on++++


text:
Click ++,SIMSA KASA JOURNAL
Nu Wa Hpu Nau ni yawng hpang de,Majan a majaw hprawng yen nga ai
Hpyen-yen ni a Nsen,
Hpyen-yen ni a satlawat,
Hpyen-yen ni hpe lakawn lanawn ai lam ni hpe
Buga shara shagu kaw nga ai nu wa hpu nau ni yawng chye lu hkra, Hpyen-yen
Lakawn Lanawn Jinghkri (Relief Action Network for IDP and Refugee) kaw nna
shilaika langai hpe Karai Kasang a chyeju hte shapraw lu sai lam ndau shana
dat ga ai. Shata mi hta lahkawng lang shapraw sa wa na re.
*Simsa Kasa* Volume 1. Issue 1. hpe ndai email hte shagun dat ga ai.
Shilaika hta hpyen-yen hte lakawn lanawn shiga (snr.) shinggyim nauna hte
seng ai shiga (*humanitarian news*) ni hpe madung dat sa wa na re.
Shiga, sumroi, sumrai, hkrangpan, ga shagawp, mani hpa hte shagun laika ni
ka nna RANIR Coordinating Office de shagun ya mai ai. Matut manoi lajang
shapraw sa wa lu na matu madi shadaw garum na ni hpe mung hkaptau la ga ai.
Karai Kasang a chyeju hte wunli wungau tut anga nga u ga law.
Hpyen-yen Lakawn Lanawn Jinghkri
*Relief Action Network for IDP and Refugee (RANIR)*
Email 1: RANIR-shiga@kachinrelief.org
Email 2: RANIR-docmedia@kachnrelief.org


text:
KIO hte Myen Asuya lapran nhtoi 9-3-2012 ya, shana daw bai matut bawngban ai hta, Myen Asuya kasa ni gaw, gasat gala sha n jahkring yang simsa lam gaw gap na yak ai nga nna, matut tsun dara shakut nga ai lam shiga na lu ai. KIO ni htai hparan ai hta, shada da a lapran tang du ai kam hkat lam shawng gaw gap ra ai. KIO hte Myen Asuya lapran, tang du ai kam hkat lam lu la na daram re ai hpa sakse mung n dan dawng nga ai. Shada n mai kam hkat ai majaw she, sari hta mi hkra tim, kaya dum ai lam mi nga tim, ya na zawn htingbu mungdan e sa bawngban ra wa ai lam rai nga ai.
Ya ten du hkra KIO/KIA gaw lawu ga mandale, Yangon de sa htim gasat ai lam n nga ai. 1994 ning na gasat gala jahkring ai ten hta dap jung tawn ai gara Asuya a dap dabang hpe mung, ya du hkra sa htim gasat ai lam garai n nga ai. Myen Asuya hpyendap ni chyawm gaw, maga mi de gasat gala jahkring ga nga tsun nhtawm, maga mi de lawu mung na hpyendap "Tat-ma" ni hpe shani shana matut manoi Jinghpaw mung de shalun tik tik rai taw nga myit dai. Dai gaw Jinghpaw ni hpe myu shamyit masing galaw ai lam asan sha dandawng nga ai. Dai zawn rai taw nga yang, gara hku kam hkat lu na rai ta? Mungmasa bawngban lam hpe teng sha awng dang shangun mayu ai rai yang, lawu ga na lung wa ai hpyendap "Tat-ma" ni hpe shawng lawan dawm htingnut la ra nga ai. Dai "Tat-ma" hpyendap ni gaw, maigan hpyen hpe gasat na matu hpaw da ai hpyen hpung ni she rai nga ai. KIO gaw maigan hpyen n rai ga
Grau nna ahkyak ai gaw, manghkang byin wa lu ai shara hkan na dap dabang ni hpe lawan dawm htingnut kau ra ai. Ntsa na salang ni kade mi mungmasa bawngban jahkrup nna htuk manu ai madang du wa hkra mi rai tim, ndai zawn shawng lam ginra ni hta lahkawng maga na dap dabang ni gaw, marawn yang pyi mai na hkat ai shara hku grai ni kahtep nna dap jung nga jang, lam mi hku n rai yang lam mi hku nna shut shai hkat, manghkang byin hkat wa chye lu nga ai nga nna tsun tang madun ma ai lam na chye lu ai.
Myen Asuya Kasa ni bai tsun ai hta, daini na Asuya a ten ladaw gaw, manga ning sha re majaw, ndai Asuya a ladaw garai n htum yang, simsa lam lu la hkra, mungshawa ni hte mungkan ting hpe mu mada hkam sha shangun mayu ai lam re, nga ma ai.
Lawu ga na hpyen hpung kaba "Tat-ma" ni shalun ai lam hte seng nna, asan bra bra htai hparan dan ai lam n nga ai sha, wora lera tsun gawai jahpai nna shangut kau ai lam na chye lu ai. Lai sai ten na lam ni nang shut ai mung lawm na; ngai shut ai mung lawm na; dai lam ni n jahta saga. Daini kaw nna matu galaw sa na hta gara hku gasat gala jahkring na hpe she bawngban ga, nga ai lam na chye lu ai. Dai sha n-ga ndai lang na majan a majaw, hpyen yen tsinyam masha ni hpe yu mada madi shadaw karum ai lam gumhpraw wan hkying lahkawng e lahkawng tsa jan rai sai lam, arung arai karum madi shadaw ai lap wan hkying lahkawng jan a manu rai sai lam; n-gu hte shapre re ai malu masha ni madi shadaw lai wa sai nga nna, tsun shakawng dan ai shiga ni na chye lu ai.
KIO Kasa ni matut tsun ai hta, KIO gaw, gasat gala shawng jahkring nna simsa lam hpe tam shakut ai majaw, masu hkalem hkrum, aten sharen nna jamjau jaw hkrum ai lam law law lang rai saga ai. Ndai lang gaw, mungmasa shawng ginrat ngut ai hpang she gasat gala jahkring ai de lahkam sa na re lam tsun shaga ai. KIO/KIA hpe simsa lam n ra sharawng ai sa numdan hpung (Terrorist) hku mara shagun dinglun shatan ai ni nga ai lam mung chye lu ai, nga ma ai.
KIO Kasa ni bai tsun ai gaw, 1994 ning Bogyoke Khin Nyunt a lakhtak na gasat gala jahkring ai ten hta, Jinghpaw mung ting rai yang, Asuya hpyendap dapdung (18) daram sha nga ai. Gasat gala jahkring tawn ai 17 ning laman e Dapdung (80) du hkra maden jat wa ai. Simsa lam hpe teng sha ra sharawng ai rai yang, Jinghpaw Mungdaw hta hpyen n-gun dai daram ram tawn ra a ni? Hpa baw hpe yaw shada nga ai lam KIO ni chye ya nga sai. Gasat gala jahkring ai 17 ning laman KIO hpe Asuya Tatmadaw ni tawt lai ai manghkang law law nga lai wa sai. Lahta Sammung na manghkang, Muse na manghkang, Hpakant na manghkang ni sha n-ga kaga law law naw nga nga ai. Dai lam mahkra hpe KIO gaw, kalang mi gasat gala jahkring lata masat ka da sai hte maren, myit galu galang hte hkam sharang lai wa sai re.
Daini Asuya Kasa ni gaw, KIO ni hpe gasat gala n jahkring yang manghkang matut pru na re, nga nna tsun ai ga gaw shut nga ai. Lawu ga na shalun la tawn ai Asuya a Tatmadaw ni hpe dawm htingnut la ai lam n nga yang she manghkang gaw matut pru na rai nga ai. KIA ngu ai gaw, KIO a npu e madat mara ai hpyendap re. Tatmadaw ngu ai mung Asuya a npu e madat mara ra ai hpyendap re. Daini nanhte Asuya ningbaw ningla ni nanhte a hpyendap ni hpe htingnut la na atsam n nga myit ni? Tatmadaw Tat-ma ni gaw Asuya a aming n madat ya ma ni? Manghkang byin wa lu ai shara hkan na nanhte a hpyendap ni hpe gaja wa she htingnut la na teng yang, KIO gaw lam hpaw ya na ga ai re. Ginra tawt bang ai Asuya hpyen dabang ni a jahpan hpe lamu ga sumla hte hpawn madi madun da sai re. Munghpawm ngang grin simsa shangun mayu ai rai yang, ginra tawt bang tawn nga ai Asuya hpyen hpung ni hpe shawng lawan htingnut la mu, nga ma ai lam na chye lu ai.
Hpa mi rai tim, shaning 60 jan na lai wa sai manghkang re majaw, ya tsun ya jahta, ya shangut, ya ta masat ka na hku gaw n mai byin ai. Langai hte langai tsun shaga ai ga si ga ngau ni hpe atsawm bai nhtang sumru dinglik mat wa yang, mai kaja akyu rawng ai lachyum ni htai shapraw la chye ai re majaw, myit galu kaba hte matut bawngban ga, nga ma ai. Majan ngu ai gaw, mungmasa hpe laknak hte hparan ai lam rai nna, mungmasa manghkang hparan jasan kau lu jang, majan mung shi hkrai shi zim mat wa na sha re, nga nna tsun jahkrup mat wa ai hta, 9-3-2012 ya shana de n ngut kre lu sai re majaw, 10-3-2012 ya shani matut bawngban na lam, mungga garan la nhtawm, daini na bawngban ai lam hpe naw jahkring sai lam shiga na chye la lu ga ai rai.
BY: JPkasa


text:
Ndai bat laman na shiga sumhpa hpe ngai hugawng hkan hti maram dat yu yang,
Mung kan hta kaba dik ai shiga lawk CNN,Washington post,Alzazira,MSNBC,....zawn re ni gaw an hte Kachin protest hta grau nna Naypyidaw,Mandalay,Pyinoolwin,Hkan bawm kapaw ai shiga she grau mahta nna shapoi ai hpe mu lu ai,
Ndai lam hpe maram yu yang myen gaw an hte 24 /June/2011 kaw n gun madun nna, mung kan de garu na lam,myen hpyen asu ya hpe ahkyak la,wa na lam shiga mungkan ting chyam na lam hpe jahten mayu ai majaw myen gaw dai bawm shan hte nan kapaw dat ang ai lam mai byin ai ngu sawn maram yu lu ai.
Washington post na sumla re.click on


text:
Pangmu Shayi
April 28, 2014 (Bat Hpang Langai Ya)
April shata praw maga hta Du Kaba Gun Maw Amerika mungdan de sa du hkawm ai lam hpe shiga dap ni law law wa ka, shapoi ai lam galaw ma ai. Dai aten gaw myu tsaw Shanglawt hpyen hpung ni hte Myen hpyen dap ni shani shagu ngu na gap gasat taw nga ai ten rai nga ai. Shiga dap ni a matu, gasat gala ai lam ni, bawng ban dingyang rai nga ai simsa lam a ntsa gara hku dingbai dingna rai wa na ngu ai hta US de du sa wa ai Du Kaba kaw na ningmu masam shapraw yu na matu ahkaw ahkang kaba rai nga ai.
Gasat gala ai lam a majaw lahkawng maga shada kam hkat ai lam hkra yawm mat wa ai raitim, KIO hku nna gaw simsa lam bawngban ai hta gaw matut dingyang shanglawm sa wa na re nga nna Du Kaba hku nna shateng tsun dan ai. Ndai ten hta atsuya hte gap gasat jahkring ai lam grai n galaw shi ai rawt malan hpung ngu na gaw, KIO hte TNLA sha ngam nga sai hku re.
Du Kaba Washington du ai shaloi hpyi shawn ai lam kaba langai gaw, US atsuya hku nna, simsa lam bawngban ai hta grau shang lawm sa wa na matu re. Dai mahtai hpe Yangon na shanhte a Embassy hku nna shapraw ya masai. Ndau laika shapraw ai kaw, simsa lam bawngban ai hta US hku nna grau maden jat ai hku shang lawm na hpe ahkyak tawn sa wa na nga tsun da masai. Du Kaba a US hkrun lam a manu dan ai akyu amyat langai rai sai hku re.
Myen atsuya hte shawng ningnan bawngban wa ai ten kaw nna, KIO hku nna US, UK zawn re lapran mungdan ni shang dung lawm na hpe ra sharawng, tsun shawn sai re. Dai hte maren, US, UK, UN hte Miwa Gumsan Mungdan ni hpe bawngban ai lam ni hta shang dung ai hku rai rai, myit hkrum da ai lam ni hta sakse tai ya na matu rai rai, Yangon kaw nga ai shanhte a rung ni hku nna saw shaga ai lam galaw lai wa sai. Lahkawng maga myit hkrum da ai ga sadi ni dung na matu hte mung mashawa hpe aroi arip galaw ai lam ni shayawm kau lu na matu lapran salang ni nga ra ai ngu ai hpe hkam la ai lam rai nga ai.
Ya ten hta gasat gala ai lam ni bai byin wa ai mung, hkan yu jep nang ai lapran salang n nga ai a majaw re ngu KIO ni hku na mu mada ai lam re. Gasat gala ai lam shayawm na matu lahkawng maga ga sadi tawn da sai raitim, Myen hpyen ni hku nna KIO up hkang ai shingra ni de kam ai hku shang anin wa ai lam galaw wa lu nna, dai a majaw byin wa ai gasat gala ni a majaw, mung shawa ni machyi hkrum sha, hprawng yen ra ai lam ni byin wa ai.
Lapran salang shaga na lam hpe shawng daw de Atsuya maga na shingdang ai lam nau n galaw ma ai. Raitim, Miwa ni hku nna shanhte a lamu ga jarit makau hku kaga maigan ni sa du na hpe n ra ai a majaw aja awa shingdang ai lam galaw ma ai. Dai majaw bawngban tsun shaga ai lam ni hta shi she grau shara la wa nna, bawngban hpawng ni hpe pyi shante a ga jarit kata kaw she galaw hpang wa ra sai rai nga ai.
US Embassy kaw na shapraw ai laik a ntsa, atsuya maga na pru wa ai ningmu gaw nau wa n gun lu hpa gaw n rai nga ai. Atsuya a tsun shaga ahkang lu ai Ye Htut hku nna ndai lam gaw kata dinghku lam she re nga ai sha n ga, Iraq hte Afghanistan kaw Amerikan ni galaw gun hpai ai simsa lam hpe asawng jahpoi ai hku tsun wa lu ai.
Raitim, US hpyen dap hte Myen hpyen dap ni grau ni htep ai hku matut mahkai wa na lam galaw wa ai masa gaw, Thein Sein atsuya hpe Amerikan mungdan hku nna tsaw dik ai madang hku masat masa galaw ai lachyum re majaw, simsa lam bawngban zuphpawng ni hta US ni shanglawm wa na lam hpe Myen atsuya hku na nau wa mi n ra sharawng ai kun ngu mai myit la ai.
Du Kaba Gun Maw a US hkrun lam hku nna Jinghpaw Wunpawng myusha ni a matu kaga laklai ai lam kaba ni law law naw nga ai hku re.
KIO ginjaw salang kaba langai hku nna Amerika ga de ndai zawn du sa ai lam gaw lak lai ai lam langai re. Du sa ai mung, yu maya n rai, US State Department a saw shaga ai lam hku nan du sa ai rai nga ai. KIO hpe State Department ni mu mada ai lam grai galai shai mat wa ai lam hpe madun ai lachyum re. Lai wa sai 1980 hkan gaw “terrorist” wuhpung langai hku she mu mada ma ai nga nna tsun ma ai. Tim ya gaw, KIO hpe Wunpawng myu sha ni a gawng malai tai ai uhpung hku nna hkap la shateng ai lam rai nga sai.
Bai Wunpawng myusha ningbaw langai hku nna, Amerikan atsuy du salang kaba ni, rapdaw salang ni hte masa lam jum tek ai salang ni hte man chyaw rai dum dum hte hte hkrum shaga lu ai ahkaw ahkang gaw, grai lu yak ai manu dan ai ahkaw ahkang nan rai sai. Anhte Wunpawng ni a myit mada yaw shada ai lam ni, simsa lam bawngban ai lam hte seng nna tinang a ningmu, myit tsang ai lam, gasat gala lam, hpyen yen tsinyam ni a lam, hte shinggyin ahkaw ahkang aroi arip byin nga ai lam ni hpe asan sha lu tsun dan lu ai gaw ahkaw ahkang kaba na rai nga ai.
Ning re myu sha lam ni hpe UN hta mung, Special Advisor Vijay Nambiar hte kaga UN salang kaba ni hpe lu tsun sang lang dan sai re.
US mungdan, Democracy, Human Rights and Labor Dap na Assistant Secretary rai nga ai Salang Kaba Tom Malinowsky hku nna mung, Du Kaba Gun Maw hte hkrum shaga ai lam hpe laksan ndau shabra laika shapraw ya sai. Dai laika hta No.2 Mungkan Majan kaw nna labau shang American-Kachin makyit mahkai nga lai wa ai lam ni hpe shagrau tsun ai hta n ga, mung masa manghkang ni hpe bawng ban hkat nna mahtai shaw ai lam hpe madi shadaw ai nga nna ka shalawm da ai. Mung masa bawngban ai lam n lawm ai gap gasat jahkring ai lam gaw lachyum n pru ai ngu ai KIO a ningmu hpe madi shadaw ai hku rai sai majaw, WP myu sha ni a matu awng dang ai lam kaba langai rai sai.
US hte Canada kaw na Kachin dat kasa ni hte hkrum zuphpawng ai hta, Du Kaba a shatsam mungga hte gasan gahtai ai lam ni hku nna, myusha shawng lam, KIO a myit mang galaw nga ai magam bungli lam, simsa bawngban lam hte seng ai ningmu ni hpe asan sha lu tsun sanglang dan lu ai. Ning rai asan awan rai, shada hkrum zup tsun hkai dan lu ai a majaw, myusha lam hta shakut shaja galaw gun hpai ai lam ni hta, KIO hpe mungdan shinggan du nga ai Kachin ni hku nna grau chye na madi shadaw ai lam shangang shakang wa lu sai lam re.
Myen hku shapoi ai VOA hte RFA shiga dap ni hte san htai galaw ai shaloi Du Kaba Gun Maw hku nna, htap htuk si mani ai hku chye tsun, chye htai ai lam hpe mu lu ai. Shi a tsun shaga ai sat lawat hte matse labye aroi arip nga tsun shaga chye ai, “KIO ni hpe atsawm shaga yang n sa jang, machyu hte shaga na” nga Parliament kaw tsun ai USDP salang kaba “bullet” Hla Shwe hte “shara shagu htim bye hkawm na” nga ai Wungyi Ohn Myint zawn re Myen hpyen du usa ni hte kade shai ai lam Facebook hkan ningmu ka da ai hpe law law mu lu nga ai.
Du Kaba Gun Maw gaw, n nga mat wa sai Ningbaw Kaba Maran Brang Seng zawn, myit sam kung zet ai ningbaw kaja langai re hku nna Wunpawng myusha ni a kata mu mada ma ai. Kaga bawsang amyu ni mung shi hpe ninghkring ai ningbaw langai hku nna mu mada wa nga ma ai. US kaw du ai shaloi, Hkang hpunau ni mung alak mi rai shi hpe hkap hkalum shagrau ai lam galaw ma ai. Simsa bawngban lam, mung masa lam, the munghpawm amyu sha ni a ahkaw ahkang lam ni hte seng nna Du Kaba a ningmu ni hpe myit lawm ai hte san htai, hkaja madat la ma ai. Du Kaba Gun Maw hpe 2013 a ninghkring dik ai Myen Mung masha hku nna, DVB shiga madat ai shawa ni kaw na lata shagrau ai mung nga wa sai re.
Ya ten KIO hku nna, atsuya hte maga lahkawng hkrai hkrum shaga bawngban ai lam hpe kau da nna, rawt malan hpung 16 lawm ai National Ceasefire Coordination Team (NCCT) a malawm langai hku matut bawngban ai lam galaw wa nga ai. Du Kaba Gun Maw hku nna, shi hkam la da lu ai mung shawa bawsang a kam hpa, madi shadaw ai n-gun ni hpe, saboi ntsa bawngban htai lai ai lam ni hta, gade daram lu jai lang, asung jashawn lu na nga ai hpe gaw naw ala yu ra na rai nga ai.