text:
(Christians and Violence)
Rev. Lagai Zau Nan, MIT, Yangon
Ga Hpaw
Karai Kasang gaw masha asak sat ai hpe n ra ai; Yesu a kasi gaw non-violence re, ngu ai hpe hpa ningdang shara n nga ai. Raitim, Hkristan hpung a labau, mungkan labau kaw nna dai ni du htep shinggyim wuhpung wuhpawng gaw gasat gala, nat sat hkat ai lam hkrai hpring chyat rai nga ai. Mungkan shinggyim masha ni mahtang, Karai Kasang, Yesu Hkristu a kasi hkrang raw asak n lu hkrung ai lachyum rai nga ai. Mungkan masha nga mi nga Karai Kasang, Yesu Hkristu hta madun ai kasi hkrang raw asak n hkrung lu dingsa mungkan shinggyim wuhpawng gaw gasat gala, nat sat hkat ai lam matut nga na lachyum rai nga ai. “Majan gaw n kaja ai, majan n mai gasat ai” ngu ai gaw masa – principle rai nga ai. Grau ahkyak ai gaw mungkan masha yawng dai masa raw asak hkrung na mahtang rai nga ai. Dai masa raw asak n lu hkrung hkraw ai mahtang gaw mungkan labau yan ting hta, ngut kre hkra hparan kau n lu hkraw ai manghkang rai nga ai.
Gasat gala lam – violence ngu ai shaloi, nhtu, laknak lang nna asak gyam hkat, sat hkat ai sha n rai nga ai; n-gup aga, kyang lailen, myit masa lam ni hku nna gasat gala ai lam ni hpan amyu myu, lai ladat amyu myu nga ai. Ndai laika hta, dai ni anhte Wunpawng – Kachin amyu sha ni koi yen n mai rai gasat gala lam hta shang galaw ra mat ai mabyin masa hta, yawng hkra htee ngu na Hkristan tai nga sa ga ai anhte amyu sha ni a matu “jaw htuk ai mahtai, Chyum masa, labau hkringhtawng e madi madun ya ai lachyum mahtai” hpe tam hkrawk nna shawng de kaning rai matut sa wa mai ai lam hpe dep lu ai made tang madun na nngai.
- Kadai Mahtang Majan Gasat Na Ra Sharawng Ma ta?
Hkristan ni gaw majan n mai gasat ai, ngu ai gara nawku htung gaw majan gasat na lam sharin ya nga a ta? ngu ai ga san pru wa ai. Gara nawku htung mung gasat gala, nat sat, du daw sai hkaw galaw na matu n sharin ya nga ai. Majan gasat nna masha asak sat, du daw sai hkaw ai lam hpe nawku htung shagu n ra sharawng ai hta n-ga, dai zawn n byin na matu pat hkum sharin ya nga ai. De kata kaw, nawku htung langai mi a kata kaw sha nan dai nawku htung a sharin achyin lam hpe lachyum htai la ai n bung ai majaw, ningmu hte ta tut hkan lang ai lai ladat ni n bung ai hpung ni nga wa ai hpe mu lu nga ai. Ga shadawn, Islam nawku htung a jihad hpe Muslim n kau mi gaw tinang a myit masin salum kata na gram sharai lam (internal struggle) hpe tsun ai hku chye na tim, n kau Muslim ni hku nna nhtu sinat hte masha sat, madu hkum madu bawm shakap nna kapaw si re ai baw (external struggle) hku lachyum htai la nga ma ai lam hpe mu chye lu nga ai.
Majan gasat ai lam, nat sat hkat ai lam, shada machyi jahkrum hkat ai lam, dingbai dingna jaw hkat ai lam ni hpe shinggyim masha hkum tsun, dusat ni du hkra n ra sharawng ma ai. Gwi sha pyi shingna hta lang jang hprawng mat ai gaw shi machyi hkrum na hkrit ai majaw rai nga ai. Dai majaw, Hkristan masha ni hku nna, anhte Hkristan ni gaw majan n mai gasat ai, Yesu n ra ai, ngu tsun jang kaga nawku htung ni gaw mai gasat ai lachyum zawn nga ai.
Raitim, ndai gaw anhte ta tut asak hkrung ai hta ta tut masa a hpang jahtum mahtai (final solution) n rai nga ai. Hpa majaw nga yang, lahta e tsun lai wa sai hte maren, gasat gala ai lam gaw dai ni shinggyim masha a shingra langai zawn rai nga ai (Violence as a human nature). Hpa majaw gasat gala hkat ai lam gaw shinggyim masha a shingra daw chyen zawn byin nga a ta? Hkristan Chyum Laika a mahtai hpe gawn yu ga.
- Gasat Gala Lam a Rudi Hpe Hkristan Chyum Laika hta Gawn Yu Ai Lam (The Root of Violence in the Bible)
Hkristan Chyum Laika hta shinggyim masha a ruyak manghkang lam, tsin-yam tsindam lam ni a rudi, hte dai hpe hparan lu na matsun hpe mung asan sha tang madun da nga ai. Dai lam hpe lawu na zawn ninggam hte ninggam hka ja yu ga.
- Karai Kasang a Yaw Shada lam Madung (The Primary Purpose of God)
Karai Kasang yaw shada ai lam madung gaw ndai mungkan hpe shi a myit ra lam dik tup let, ngwi ngawn simsa ai mungkan byin na matu rai nga lu ai.
Karai Kasang hpan da ai shawng na shinggyim masha yan rai nga ai Adam yan Ewa Karai Kasang pat hkum da ai namsi hpe n sha ai aten laman hte ting gaw hpring tsup ai, ra n rawng re ai aten, hpa manghkang n nga, ru yak myit tsang lam n nga ai aten gaw Karai Kasang a yaw shada lam madung hpe kumla madun ya ai aten rai nga ai. Karai Kasang hte n htan shai ai lam hpa mung n-galaw ma ai majaw, shada da n htuk hkat ai baw mung hpa n-galaw hkrup ai, Edin sun na hpun kawa, hkashi hkanu, namsi namsaw, shingra tara ni hte mung pri nen nga ma ai. Dai majaw, shinggyim masha gaw Karai a hkrang bung manu hpe tup hkrak mazing sumhting lu ai aten rai nga ai. Karai Kasang nan mung shinggyim masha a ntsa myit du myit dik nga lu ai. Ndai aten gaw ra n rawng re ai, hpring tsup ai aten (the time of Perfection) nan rai nga ai. Karai Kasang mungkan ga ninggawn tawa hpe hpan hpajang da nna, shi a hkrang bung hte shi a nsa kawut bang ai hku nna asak jahkrung dat ai shinggyim masha a lata e yu reng up sin na lit hte ap ya nu ai. Nde a lachyum gaw Karai Kasang gaw shinggyim masha hku nna shi a yaw shada ai ninggawn tawa ngwi pyaw simsa nna Karai myit dik ai mungkan gawgap na yaw shada ai lam nan rai nga ai.
- Gasat Gala Lam hte Kaga Ruyak manghkang lam ni a Rudi ( The Root of Violence & Suffering)
Gasat gala lam hte kaga ru yak tsin-yam, manghkang lam ni yawng a ningpawt gaw YUBAK MARA rai nga ai. Dai yubak mara gaw shinggyim masha a Karai Kasang a ga hpe n madat n mara ai, lale je hpre ai (diobedience & disloyalty) a majaw byin wa sai. Karai Kasang “hkum sha” ngu pat hkum da ai namsi hpe Adam yan Ewa di sha ai gaw Karai Kasang a ga madat na malai, Satan wa a ga hpe mahtang madat kau ai majaw rai nga ai. Dai namsi sha ai shani kaw nna nan Adam yan Ewa kaw manghkang nga hpang wa sai. Dai “manghkang lam ni – conflicts or problems” hpe Chyum Laika hta ninggam hte ninggam rai mu lu nga ai. Shawng ningnan e Ewa gaw Adam hpe shi zawn yubak galaw na matu atik anang tsun shadut ai masa hpe “agaw jaw wu ai” ngu ai Chyum ga hta dan leng ai hku mu lu ai (NN 3: 6b). Yubak galaw ai ni gaw tinang hkrai galaw ai hte myit n dik ai; kaga masha ni hpe mung tinang zawn yubak galaw na matu atik anang gung lau chye ai shinggyim shingra – human nature hpe shadan shaleng ya nga ai, n rai ni? Lahkawng ngu na hta, shanhte lahkawng yan namsi sha ngut ai hte rau shan singgu krin rai nga ai hpe mu nna kaya ma ai; dai kaya magap na matu namlaw namlap ni hkan tam ra masai. Ndai gaw ruyak jamjau lapran e asak hkrung ai lam – struggle a ningpawt ninghpang rai nga ai. Masum ngu na hta, Karai Kasang a man nna hprawng makoi hkawm ma ai. Jinghpaw ga hta, mara lu ai wa kadai n shachyut tim hprawng ai, nga ai hpa Adam yan Ewa mung Karai Kasang pat hkum ai namsi sha ai shani kaw nna Karai Kasang e mu na hkrit, shi hte hkrum na hkrit nna hprawng makoi ma ai. Mali hta, Karai Kasang shan hpe san ai shaloi, shada da mara shagun hkat nna, tinang shut sai hpe n-yin la ma ai. Ewa gaw lapu e sha shangun ai majaw sha ni ai, ngu htan sai. Adam gaw nang ngai hpe jaw ai numsha e sha shangun ai majaw ngai sha kau sai, nga tsun let, tinang shut ai mara hpe ninggang shakut, kaga wa a ntsa htawt mara, rai ma ai. Ndai kaw nan, mungkan masha ni a mara shagun hkat chye ai shingra hte tinang a shut shai lam hpe loi loi hte n-yin la hkraw ai shinggyim masha a shingra hpe madun shadan ya nga ai. Manga ngu na hta, Adam yan Ewa gaw grai pyaw ai Edin Sun nna shinggan de gawt shapraw kau ai hkrum sai, aloi ali dai sun de bai n mai shang hkra Karai Kasang gaw shakum kum da nu ai (NN 3:24). Dai hta n-ga, Karai Kasang gaw law la ai ari (punishment) ni hpe shinggyim masha a ntsa jahkrat ya nu ai.
Ningpawt Ninghpang Laika Dkb 3 dkj 16-19 lapran Adam yan Ewa hpe jaw ai ari (punishment) ni hta lawu na lam ni lawm nga ai.
- Machyi Tsin-yam – Pain and Suffering … “…shinggyim machyi ai gaw ngai grau shalaw ya na de ai…” (dkj 16a)
- Ahna power kashun hkat ai – Power Struggle …”shi mung na ntsa e up nga na ra ai…” (dkj 16b)
- Nhkring n sa amu magam shaja sha ra na – Constant Struggle …”nang hkrung nga ai nhtoi mahkra hte hta, ru tsang ai hte ga hta na nang sha lu na ndai…”(dkj 17)
- Hkrit hpa amyu myu nga na – Dangers and Attack …”aju hte atsing mung na matu shi shatut na ra ai…”(dkj 18)
- Amu Shaja Sha ra na – Hard Working …”na a myi man a salu salat hte na a shat nang sha lu na ndai…” (dkj 19)
- Si ra na – Death…”ga yun bai tai na rin dai…” (dkj 19b)
Ndai Karai Kasang Adam yan Ewa hpe jaw ai ari ni yawng hpe yu yang, gasat gala lam (violence) hpe shabyin lu ai lam ni hkrai rai nga ai. Shawng e tsun sai hte maren, ndai lam ni yawng a ningpawt gaw Karai Kasang a ga hpe lale nna (diobedience) yubak galaw ai majaw nan rai nga ai. Hpang daw hta, grau kaba ai manghkang ni law law byin wa sai hpe Chyum Laika hta mu lu nga ai. Gasat gala ai, nat sat sai jahkaw hkat ai lam ni matut manoi byin wa sai. Yubak gaw shinggyim masha a masin salum kata e shara la mat sai. Dai salum kata kaw nna yubak gaw shinggyim asak hkrung lam hpe reng sha nga ai.
- Hkristan Ni hte majan (Christians and War)
Hkristan ni hte gasat gala lam hpe gawn yu ai shaloi, ningmu masum hku ninggam hte ninggam rai sa wa sai lam sarakaba Robert Mcafee Brown wa shi a Nawku htung hte Gasat Gala lam – Religion and Violence ngu ai laika buk hta ka da nga ai. Dai ningmu masum gaw lawu na zawn rai nga ai:
- Shawng na Hkristan Ni a ningmu: Shawng na Hkristan ni (Early Christians ) gaw Yesu gaw majan hte kaga gasat gala lam hpe tsep kawp n ra sharawng ai wa re, dai majaw majan gasat ai lam gaw kaning re ai mabyin masa, sat lawat hta raitim, shut ai ai lam re, ngu hkam la let, majan ninghkap ai ni – pacifists ni rai ma ai. Majan gasat ai lam hpe shut ai amu hku mu mada hkam la ma ai.
- Kade nna ai aten hta, dingdung maga na masha shazai ni – barbarians ni je hpre shang wa nna Roma hkawseng mungdan a simsa ngwi ngawn lam hpe kashun let jahkrit shama di wa ai shaloi, Hkristan ni hku nna mabyin masa hta hkan nna gasat gala ai lam mung galaw ra ai aten ni nga wa chye ai ngu ai hku bai sharai hkam la hpang wa ma ai. Ndai masa kaw nna “tara ai majan – just war” masa lam yan ni pru wa sai.
- Lahta na ninggam lahkawng kaw nna le hte rai “Chyoi Pra ai Majan – Holy War” masa lam ni du hkra paw pru wa sai hpe mu lu ai. Chyoi pra ai majan hku hkam la let, Crusade majan ni hpe Hkristan ni nan gasat lai wa sai.
Ndai lahta na ninggam masum hta na C mahtang hpe n dai aten hta jai lang ai lam nau n mu lu ai raitim, B hta tsun ai “tara ai majan ritkawp – just war theory” a nsen hpungtang ni hpe mungkan a mabyin lam ni hta jahkring jahkra na lu nga ai. Just war a lam hpe loi hkring matut tang madun na nngai.
- Yesu Hkristu hte Gasat Gala Lam ( Jesus and Violence)
Yesu Hkristu gaw gasat gala ai lam – violence hpe n-gun jaw ai wa n re, ngu ai hpe hpa ningdang shara n nga ai. Ga Shaka Ningnan (GShN) na Kabu Gara Shiga Laika ni shara law law hta madun da nga ai. Raitim, dai ni anhte Yesu a matsun mungga hkan sa shakut ai ni a matu, sang lang ai mahtai hpe tam ra nga mali ai. Yesu a asak hkrung lam ting na shi a sasana hta sharin achyin ya ai lam ni a shingdu e “sung nna li nak ai Karai Masa lachyum – a deep theological meaning” up rawng nga ai. Ndai hpe mu tam ai masha ni nga ai zawn, ntsa lam ahpa atang sha Yesu gaw nonviolence hpe n ra ai wa re, dai majaw anhte mung gasat gala ai lam hpe ja ja ninghkap ra ai, anhte hpe nat sat zingri tim, anhte zim sha hkam sha ra ai, ngu lachyum htai la ai ni mung nga ma ai. Ndai zawn, lachyum htai la ai lam ni n bung nga ai re majaw, dai ni anhte Kachin ni zawn rai, n kam gasat tim gasat nga ra ai mabyin masa lam ni a matu mahtai tam yak na lam tai wa ai. Dai rai nna, Yesu teng teng kara hku sharin ya sai, kara hku lachyum shapraw dan sai lam hpe hkrawk yu ra nga mali ai. Lawu de nambat A nna C duhkra garan let tang madun ai lam hpe A-C mahkra hti ngut jang she, ndai laika ka ai wa tang madun mayu ai lachyum madung hpe mu lu na rai nga ai majaw, laika hti ai ni hku nna daw langai hpe sha hti la nna lachyum hta mat wa ai hku n re sha, A to C hpe mahkra hti nna she Yesu teng teng sharin ya mayu ai lachyum hpe myit sumru yu na matu tsun mayu nngai.
- Yesu a Gasat Gala Lam N ra ai masa
English ga “pacifist” hpe “someone who believes that under no circumstances is war justified – kaning re ai aten, mabyin masa wa mi rai yang rai, majan ngu ai hpe tsep kawp n mai gasat ai” ngu hkam la ai masha hpe tsun nga ai. Dai majaw, “pacifism” ngu ai hpe Oxford Advanced Learner’s Dictionary hta, “the belief that war and violence are always wrong – majan hte gasat gala lam ngu ai gaw galoi raitim shut ai lam sha re ngu hkam la ai makam” ngu shaleng da nga ai. Hkristan labau hta, Yesu Hkristu hpe “pacifist” hku hkam la nna dai maga n-gun jaw ai Chyum ga ni hpe tsun shagreng la ai Hkristan ni nga lai wa sai. Grau nna, lahta e kalang mi tsun madun sai hte maren, shawng ningnan daw shaning 300 daram du hkra na Hkristan ni (early Christians) hku nna, dai hku hkam la ai hte Hkristan ni majan gasat ai lam hpe ja ja ninghkap lai wa masai.
Dai majaw, dai hku chye na hkam la ai hpung kaji kawa n kau mi a majan ninghkap ai ga ni hpe mung mu lu nga ai. Justin Martyr ngu ai hpung kawa wa gaw “We refrain from making war on our enemies, and (we) cannot bear to see a man killed, even if killed justly – anhte gaw anhte a hpyen ni hpe majan gasat nna nat sat ai lam n-galaw ga ai; kaning re lam hku mi si si, masha langai si hkrum ai hpe yu azi lu ai atsam n nga ga ai” nga tsun lai wa sai. Clement mare na Alexdandria wa mung 217 AD hta ning nga ka da nu ai: “He who holds the sword must cast it away and that if one of the faithful becomes a soldier, he must be rejected by the Church, for he has scorned God – nhtu lang ai wa gaw dai nhtu hpe kabai kau ra na re, kam sham ai masha langai ngai hpyen la galaw ai rai yang, shi hpe nawku hpung nna shapraw kau ra ai; hpa majaw nga yang, shi gaw Karai Kasang hpe n-gawn n sawn di nu ai” nga ka sai.
Majan ninghkap ai, majan gaw shut ai ngu mu mada hkam la ai dai aten na Hkristan ni (pacifists) hku nna gaw Yesu Hkristu gaw “hkam mana sha ai lam masa – law of nonresistance” hpe jahkrat da ya ai wa hku hkam la ma ai. Yesu tsun ai “shabyi maga mi bye ai wa hpe maga mi naw ja ya u,” bai, “n hkru ai wa hpe hpa hkum tai mu” ((Mahte 5: 38-39) she nga ai; dai majaw machyi jahkrum ai – to commit violence hta machyin hkam ai – to suffer violence gaw grau mai nga ai, ngu hkam la ma ai. Bai, Yesu tsun ai hta, “nanhte a hpyen ni hpe tsawra mu; nanhte hpe zingri zingrat ai ni a matu mara akyu hpyi mu” (Mahte 5:44-45) nga ai re majaw, majan gasat ai lam gaw shut kaba re, ngu hkam la ma ai.
- Yesu a Gasat Gala lam hpe N-gun jaw ai masa (Jesus and Violence)
Lahta na majan ninghkap sharin achyin lam – pacifistic teaching ni hte shai nna, mabyin masa hta hkan nna gasat gala lam – violence hpe koi yen n lu nna galaw ra ai aten ni nga chye ai lam hpe mung Yesu shi nan madun dan sai.
Yawhan 2: 12-16 lapran ka da ai lam hpe yu ga. Yerusalam mare e Yuda ni a Shalai wa ai poi aten Nawku Htingnu n daw e sagu, dumsu, hkrudut dut ai ni, gumhpraw byan sha ai ni hpe shingri hte galaw ai lasik hte kayet shachyut kau ai hte gumhpraw byan sha ai ni a gumhpraw hpe mung ru kau ya ai hte saboi ni hpe mung kanawng kadawng kau ya ai nu ai (Yawhan 2:15). Ndai mabyin gaw Yesu shi nan galaw ai “physical violence” rai nga ai. Yesu hpa rai ndai daram a pawt nga a ta?
Dai kaw sagu, dumsu, hkrudut dut, gumhpraw byan sha re ai ni gaw Yuda nawku htung a chyawm tari ni rai nga ai Hparishe ni, hkinjawng agyi ni, laika ka ai sara ni shing nrai, dai ni a aru arat nta masha ni rai nga ma ai. Shanhte gaw nawku htung mying hte mung shawa law law hpe li ai lit shagun ai ni rai ma ai. Shanhte a myit masin kata e tsawra myit ngu ai hkyep mi n rawng, jep ai tara hpe mung n re ai hku lachyum htai, shanhte a chyoi pra tingnyang shagreng na maga madi shadaw ai lachyum hku htai rai, masha hpe dip kamyet sha ai ni rai ma ai. Shanhte hpe Yesu gaw shanhte a n jaw ai lam ni hpe madi madun let adawt ai lam mung galaw yu sai (Mahte 23: 4-7, 14-30). Lang hte lang mung tsun shadum, adawt ai raitim, ndai Nawku htung salang ni a myit masin n-galai hkraw nga ma lu ai. Karai Kasang a tengman ai (justice), tsawra matsan dum ai – compassion/mercy hpe makawp maga ai hku nna Yesu ndai kaw masin pawt let, lasik lang ai madang du hkra galaw sai, hpe mu lu ai. Ndai hku nga yang,Yesu gaw gasat gala lam hpe ninggun jaw ai wa tsep kawp n re ai raitim, mabyin masa hta hkan nna, teng man lam – justice hpe makawp maga ai hta kaning re ladat mung lang wa ra ai hpe madun ya nga ai. Ndai hku rai yang, Yesu gaw “pacifist – majan gaw kaning re ai shara, aten masa, sat lawat hta mi rai rai, shut ai” ngu hkam la sharin ya ai wa gaw n rai nga ai. Yesu gaw yubak mara n rawng ai wa re, raitim, lahta na zawn galaw ai lam hta Yesu shut ai lam n nga ai. John Calvin gaw tinang a dinghkrai akyu (self-advantage) a matu n re sha, tinang a htingbu wa a ntsa tsawra myit a majaw rai yang na a ninggun – force hpe jai lang u “use force out of love for thy neighbor” nga tsun sai. Yesu Yawhan 2: 12-16 hta galaw ai lam gaw, mung shawa, matsan masha, yubak kap ai ni ngu ginhka kau hkrum ai masha ni hpang maga tsap let, shanhte a ntsa na shi a matsan dum tsawra myit – compassion kaw na kapaw pru wa ai violence/force rai nga lu ai.
Bai, Luka a Laika 22:36-38 hta Yesu gaw shi Sape ni hpe tsun numhtet nga ai hta, “ya chyawm gaw gumhpraw jan lu ai wa gaw la gun u ga; htingpa lu ai wa mung la hpye u ga; nhtu n lu ai wa gaw, hpun palawng dut nna mari u ga; kaning rai nme law, ngai nanhte hpe tsun made ga, ngai hte seng maseng gaw ngut mat na rai ra ai majaw, Dai wa gaw tawt lai ai ni hta hti lawm mat nga ai, nga nna ka da ai ga gaw, ngai hta dik lu na rai nga ia, ngu nna tsun mu ai. Dai rai nna shanhte gaw, Madu e, yu u, nang e nhtu lahkawng nga nga ai, ngu nna tsun dan mu yang, shi gaw, Dai hte ram sai, ngu nna shanhte hpe tsun mu ai” nga tsun ai. Shawng daw de Yesu gaw sape ni hpe dat dat ai shaloi, shanhte a ra mara hpe Yesu shi nan lit la ai raitim, ya gaw sape ni mung shanhte nan shajin ra ai lachyum rai nga ai. Dai aten e kahtawng mi kaw nna kahtawng mi de hkawm sa ai shaloi, damya ni sawng ai majaw hkawm sa ai masha ni nhtu gun hkawm ra ma ai lam chye lu ai. Yesu gaw ya sape ni hpe shanhte hpe hkrai sha dat dat na hkyen nga ai re majaw, dai zawn damya mya ai hte kaga lam hku sharu shatsang ai hpe ninggang lu nna, tinang hkum a shim lam matu (for self-defense) nhtu la gun shangun ai lachyum rai ang sai. Ndai lam mung Yesu gaw pacifist san san n rai nga ai hpe maram lu ai.
Shingran Laika 19: 11, 15 hta mung Yesu hpe Karai Kasang a Kangka hte Tengman ngu ai majan jaubu hku hkrang shing-yan shapraw da nga ai: “Bai, sumsing lamu hpaw malang nga ai hpe, ngai mu nngai, shaloi, yu mu, gumra ahpraw dan pru nna dai hta jawn ai wa gaw Kangka hte Tengman ngu ai wa rai nga ai; shi gaw dinghpring ai hku tara dara ai hte majan gasat nga ai. … Masha amyu baw ni hpe kahtam na matu, shi a n-gup hta na dai ai ntawng nhtu pru nga ai; shanhte hpe mung hpri sumdoi hte shi up na ra ai; Chyahtum chyalai n-gun rawng ai Karai Kasang a sindawng kahtet ai pawt bu ngu ai tsabyi htumbyen hta shi kabye shup nga ai “nga ka da ai. Ndai hpe ka da ai raw lachyum hta la na matu n rai tim, Yesu gaw n hkru n hkra ai Satan hpe Karai Mungga laknak hte gasat gala na wa hku lachyum shapraw ya nga ai.
- Yesu a Sharin Ya ai Lam Madung Hpe Tam Yu Ai Lam ( In Search of Main Themes in Jesus’ Teaching)
Yesu Hkristu sharin ya ai lam madung hpe lawu na zawn ginchyum nna chye la mai nga ai:
- Yesu Hkristu a sharin shaga lam ni gaw, n bung hkat ai lachyum lahkawng – paradoxical teaching zawn rai nga tim, teng sha gaw, dai hku n rai nga ai hpe bai mu lu nga ai.
- Yesu Hkristu hku nna gasat gala nna, nat sat hkat na hkum tsun, n-gup aga hte pyi nmai shut hkat, shaja numra n mai tsun shaga hkat ai lam hpe asan sha sharin ya nga ai (Mahte 5:22). Grau nna, myit masin kata nna shut ai hpe pat kau na matu Yesu sharin ya nga ai (Mahte 5: 28, 37).
- N hkru n tara ai lam (injustice), dip up sai chyup ai lam (exploitation) ni hpe gasat shamyit ai shaloi, shaja numra re ai ladat (violence) hpe lang ra ai aten ni nga wa chye ai (Yawhan 2:14-15).
- Yesu gaw gasat gala lam hpe n ra sharawng ai wa re ngu ai shaloi, Yesu hku nna, mungkan ndai gaw gasat gala lam n nga ai (the absence of violence) hpe tsun ai lam n rai nga ai. Gasat gala ai lam nga chye ai majaw, shi Sape ni hpe nhtu gun hkawm shangun ai lam rai nga ai.
- Yesu hku nna, gasat gala lam, n hkru n tara lam a rudi gaw myit masin – heart rai nga ai hpe madi madun nga ai (Mahte 5: 19; Marku 7:21-23). Dai majaw myit galai nna masin salum ningnan galai na lam sharin ya sai (Marku 1:15; Yawhan 3:3-8; 8:1-11).
- Yesu Hkristu madung dat nna sharin ya ai lam gaw gasat gala lam (violence) galaw mai n mai n re; myit masin galai nna Karai up ai asak hkrung lam hpe lu la jang, gasat gala lam ngu ai n nga na hpe sharin ya nga ai she re. Myit masin n-galai ai masha ni she a nga nga dingsa, kalang n rai kalang gasat gala lam pru wa mai ai lam hpe mung n dum shami shadum ya nga ai.
Lahta na lam ni gaw, dai ni anhte hpe aloi ali hte “majan mai gasat ai, n mai gasat ai,” bai, ”Yesu gaw nonviolence hpe she ra ai, dai majaw anhte dai ni gasat ai majan hpe ninghkap ra ai,” nga ahpa atang hku sha, tawk hprut tsun ningdang n mai ai lam hpe shadum ya nga mi ai. Hpa majaw gasat ra ai ngu ai hpe rudi gawn yu ngut ai hpang she, sung sung li li myit yu tsun shapraw mai ai lam madi madun ya nga ai, n rai ni?
- Tara Ai Majan Matsun –
(Just War Theory)
Tara ai majan ritkawp a lam garai n hka ja yang, “hpa majan majan?” ngu ai lam hpe shawng yu yu ga.
- Hpa majaw Majan?
Langaingu na hta, sinat laknat hte gasat gala ai “majan – war” ngu ai gaw masha asak sat ra ai, si ra ai baw rai nga ai. Sharawng awng na lam hpa n nga ai - War is never good, but it it sometimes necessary. Raitim, kalang lang koi yen n mai rai, gasat wa ra ai aten ni nga ai. Hpa majaw? Chyum Laika masa hku nga yang, Yubak mara e masin salum jum tek, reng hkang sha hkrum ai masha ni nga ai majaw rai nga ai. Chyum Laika hta ning nga nga: Nanhte hta e majan hte hpyen gasat ai gaw, kanang na pru wa malit ta? Nanhte a daw shan ni hta e gasat hkying ai pyaw daw kadaw ai a majaw rai nga ai, n rai ni?” (Yaku 4:1). Hpa majaw nga yang, Yubak a majaw shinggyim masha a masin salum hpe Satan wa jum tek nga ai. Dai majaw, tinang zim sha nga tim, ruyak jahkrum, asak gyam ai ni pru wa chye nga ai. Ga shadawn, masha langai mi sinat laknak hpai nna nhku kata de shang wa nna madu jan kasha ni hpe sinat hte madi rai gap sat na hkyen ai ngu ga. Gawk kata e rawng nga ai madu wa dai hpe lagyim mu dat nna, n htu nhkyi lang nna kamu manat, galun sat ai hte madu jan kasha ni a asak hpe hkye la ai ngu ga. Ndai zawn re ai mabyin masa hta, Tara Upadi myiset hta madu hkum hpe makawp maga ai masa – self-defense hku myit la ya chye ma ai.
Lahkawng hta, majan hpe tara malang ai lam a kata (within the limits of justice) e chyu sha gasat mai nga ai. Tara ai Majan Ritkawp gaw ndai hpe yaw shada ai lam rai nga ai hpe mu ai. Majan baw dat ai hte gaw shut ai jaw ai, machyi ai, sum ai mung lahkawng maga de nga wa mai ai hpe mung ningdang n lu nga ai.
- Tara Ai Majan Ritkawp Ni – Just War Principles
Tara ai majan ritkawp ngu ai gaw kaning re ai aten hta mungdan langai mi gaw kaga mungdan langai mi hpe majan mai baw ai ngu ai matsun – guideline rai nga ai. Hkristan ni a matu ndai tara ai majan ritkawp hpe Hkristan hpung labau hta mying gumhkawng ai St. Augustine e shawng myit shapraw dat nu ai. Augustine hku nna Roma hkawseng mungdan hpe jahkrit shama ai hpyen ni pru wa ai aten hta myit shapraw hpang dat ai rai nga lu ai. Dai hpe Thomas Aquinas wa e ka-ang prat – Medieval Period aten e kalang bai hta lang dat sai hpe chye lu ai. Just war theory kaw majan baw na ritkawp hte majan hta hkansa na ritkawp ngu daw lahkawng rawng nga ai.
Majan Baw Na Mabyin Masa
Majan baw na ritkawp (Bellum iustum) hta lam kaba kru lawm nga ai hpe lawu na zawn mu lu ai:
- Tara shang masat da hkrum ai masha shing n rai asuya chyu sha majan n dau lu na – the war must be daclared by a legitimate authority. Marai langai ngai a tinggyeng mangut a majaw, shing nrai, kaga tinggyeng lam lama ma a majaw marai langai ngai e majan baw ai lam n rai na.
- Yaw shada ai lam jaw ra ai – Just Cause. Matai htang na matu, shing n rai, lamu ga maden na matu, sut masa laba ka-up sha ahkang lu na matu gasat ai majan n mai rai nga ai. Nhkru n shawp lam hpe sharai na matu, teng man jet ai simsa lam lu la na matu, bai madu hkum hpe si lam nna makawp ninggang na matu (self-defense) zawn re ai yaw shada lam ni hte chyu sha majan mai baw ai. “Force may be used only to correct a grave, public evil, i.e, aggression or massive violation of the basic human rights of whole populations” (US Catholic Conference)
- Kaga ladat hkum sumhpa lang ngut ai hpang, hpang jahtum ladat sha rai na (last resort).
- Ram ging ai hpyen ninggun hpe langna (principle of proportionality). Ga shadawn, majan dang mayu ai majaw marai shi sha re ai hpyen hpung hpe marai latsa hte wang gap shamyit ai lam gaw ndai ritkawp hte shai nga ai.
- Ra sharawng ai pandung a matu byin mai wa na masa nga yang chyu sha majan baw na (reasonable channs of success)
- Majan nsa wan hpe byin mai ai daram shayawm shakut na.
Majan Gasat Nga ai Ten na ritkawp Ni
Kaning n chyum, majan baw ra wa nna ta tut gasat gala hkat ai ga du wa yang, lawu na lam ni hpe majan pa e hkan sa na hpe myit shapraw da ma ai.
- Ginhka masat ai lam nga ra ai – hpyen wa hte n seng ai mung shawa ni, mung shawa hte seng ai shara ni hkan jahten sharun, bawm jahkrat ai lam ni n-galaw na.
- N seng ai mung shawa hpe hkra lu na rai jang, majan n mai baw ai
- Lu rim ai/ asum jaw laknak jahkrat nna shang wa ai hpyen bawng masha ni hpe zingri zingrat ai, adup kayet ai lam n-galaw na.
- Hpyen la ni hku nna, num sha nga manga hpe roi rip ai (mass rape), hpyen bawng ni hpe shanhte a kanu hpyen hpung hpe bai nhtang gasat shangun ai; hkrit hpa nuclear laknak lang ai lam ni n-galaw na.
- Chyum Laika Na Masha Asak Sat Ai Hte Seng ai Ga Si Lachyum Nkau Mi
Chyum Laika hta masha asak sat ai lam a mabyin masa, sat lawat hta hkan nna jai lang ai ga si ni, bai matut galaw sa wa ai lam ni amyu myu nga ai hpe lawu na lam ni hku nna chye lu nga ai.
- Ga Si Lachyum N kau Mi
Masha asak sat ai hte seng nna ga si law law, mabyin masa law law, lachyum law law nga ai hpe mu lu ai.
- Ratsach (Pru 20:13; Buhk 35:16; Taraj 4:14; 1 Hkhk 21:19) – dingsa sat ai, yaw shada let nan sat ai = murder or slaughter)
- Nakah (NN 14:5; Yawshu 10:10; Pru 3:20; 1 Samuel 17:9; 18:7; Esaia 37:36) -- majan hta sat ai; mara lu ai wa hpe je yang sat ai (legitimate killing in battle, to smite, sometimes with penalty)
- Phoneuo ( Mahte 5:21; 19:18; Roma 13:9; Yaku 4:2) --- dingsa sat ai (murder)
- Apokteino ( Mahte 10:28; Luka 12:5) --- sat ai ( to kill, slay, put to death)
- Dingsa Sat ai hte Shut nna Sat ai ni hpe Ari Jahkrat ai lam (Intentional murder & Unintentionall killing)
- Sat mayu ai myit hte masha sat ai wa bai sat hkrum na (Pru 21:12, Taraj 19:11-13)
- Matai htang ai wa a lata de ap ya na (Taraj 19:12)
- Matsan dum lu na nrai (Taraj 19:13)
- Sat mayu ai myit hte n re sha shut hpyit na masha asak sat ai wa hpe makawp maga hkrum na ahkang nga ai (Yawshu 20, Pru 21:13)
- Dai zawn re ni makoi shinggyi na mare kru san da ai (Yawshu 20:8; Taraj 4:41-43, bai; Yawshu 20:7; Taraj 19:1-13).
- “MASHA HKUM SAT- Ratsach” (Pru 20:13) ngu ai ga si a lachyum
- Matut mahkai ai Chyum daw ni: Pru 21:12; Jawjau 24:17; Buhk 35:30-34; Taraj 19:11-13)
- Lachyum --- dingsa sat ai (intentionall killing/ murder)
- Majan hta sat ai (killing in war), Si ari jahkrat ai (Capital punishment) ni hpe pat hkum ai lachyum n re, nga, John Gray ngu ai Ga Shaka Dingsa Hebre Chyum Laika hte Chyum Laika Ga Dingsa ni hte Seng ai Sarakaba wa tsun shaleng da ai.
- Chyum Laika hta Si Ari Jaw ai lam n kau mi (Capital Punishment in the Bible)
“Masha sat ai wa (murderer) teng teng si hkrum lu na rai nga ai...”(Pru 21:12)
“Masha lagu ai wa (kidnapping)..teng teng sat kau ai hkrum na...(Pru 21:16)
“Yam nga hte kanawn ai wa(bestiality) teng teng sat kau ai hkrum na (Pru 22:19)
“Masha wa a num shaw ai (adultery) shi shaw ai num hte sat kau na(Jawjau 20:10)
“Lasha shada kanawn ai (Homosexuality).. (Jawjau 20:13)
“Yehowa kaw na lam shadam ai myihtoi masu (false prophet)..sat kau ai hkrum lu na” (Taraj 13:6b)
“shawa num ni hte kaga adip arip hkum shan kanawn ai (prostitution and rape)... (Taraj 22:23-24)
Masha asak sat ai lam, ari jaw ai lam ni mung mabyin masa amyu myu nga sai hpe Chyum mungga hta mu lu sa ga ai.
Ga Hpungdim: Anhte a Matu Mahtai
Dai ni anhte a matu mahtai shapraw la ai lam hta, shinggyim mungkan e teng sha byin nga ai lam – reality of human world hte Hkristan Chyum Masa ningmu lahkawng hpe tang madun na nngai.
- Shinggyim Mungkan a Tengman Mabyin – Reality of Human World
Shinggyim masha a asak hpe sat ai lam/majan gasat ai lam hpe ninggun jaw na lam n nga ai (General Principle). Rai yang, dai ni na mungkan gaw tinang a ahkaw ahkang, rudi maka, mungdaw mungdan ni hpe hkra wa, je hpre wa ai hku hkam sha ai ni law law wa, dai ni hpe makawp maga ai majan ni gasat nga ding-yang rai nga ai. Ndai kaw myit dum na lam gaw, shinggyim mungkan hta, shada da dip lu dip sha, sai chyup, kashun kashe, law hpa myit marin, tinggyeng myit machyu ai lam ni chyinglau sha nga dingsa, gasat gala majan ni naw byin nga na re. Bai, tara malang teng man lam (justice), dinghpring lam (righteousness), tsawra ai myit kumla (love), mara dat ai (forgiveness), pu gang sin machyi ai (solidarity) lam ni ni hpe shinggyim mungkan hte shinggyim masin salum ni hta tang du ai hku shara n jaw lu dingsa, shinggyim mungkan ndai zim simsa, ngwi ngawn lu na n re.
- Shaloi Gaw Anhte Kaning law? (How then?)
Hkristan Chyum Laika hku gawn madi yu yang, gasat gala lam htum mat na, zim mat na ladat hpe asan sha mu lu nga ai. Dai gaw ndai daw 8 No. 2. A hta madun da ai Karai Kasang a Yaw shada ai lam (the primary purpose of God) de mungkan masha yawng a masin salum ni bai nhtang du ai shaloi sha mungkan shinggyim masha ni lapran gasat gala, gali galaw lam, hte hpai shai hkat ai manghkang lam ni zim htum mat na rai nga ai. Ndai de sa wa ai shinggyim masha ni a hkrun lam dingdun e gasat gala, gali galaw, hpai shai hkat ai manghkang lam ni gaw tut e hkrum sha nga na sha rain ga ai. Hpa majaw nga yang, shinggyim masha ni a masin salum hpe Satan shing nrai, Yubak mara e tek jum, reng hkang da nga mi ai. Dai majaw, gasat gala lam n mai galaw ai ngu mahtai tam na malai, gara hku mungkan shinggyim masha ni a masin salum ni sansan hpraw tsawm wa lu na lam hpe mahtang sharin ya nga ai lam rai nga ai. Karai Kasang a ningpawt ninghpang yaw shada ai masing de bai n du lu hkraw ai majaw, mungkan labau gaw gasat gala lam, ga li ga law lam ni hte hpring chyat nga ai gaw dai ni du htep rai nga ai, n rai ni?
Mungkan masha ni a masin salum hpe Yesu a masa up, Yesu nan shung ai asak hkrung lam (Christ-Incarnated Life) de du lu nna, Karai Wenyi ka-up (Spirit-filled) let Karai myit dik ai shinggyim masha tai ai hte Karai myit dik ai masha ni law wa jang Karai myit dik ai mungkan, shinggyim wuhpawng tai wa na rai nga ai. Dai de n du du gaw shinggyim mungkan ndai gasat gala manghkang lam htum ngu ai nga na n rai nga ai law.
Karai jaw ai awmdawm de du lu hkra sai ninghtan shabawn let nut sa wa ga!
By++ndai kaw matut hti mai nga ai++click++


c: text/html

text:
1. Danai myu kaw e 19 / 6 /2011 ya shana, nga hkwi ai mare masha (2) jak li kaji hte yu wa ai shaloi, jak hten mat ai majaw, gaungwi sha lata hte hkali shap nna, tsawt yu wa ai hpe, shana 11:00 pm ram ten hta Danai hka mahkai sin ai myen asuya hpyen la ni kaw nna, sinat hte gap ai majaw, mying nchye ai nga hkwi sha ai mare masha langai si mat wa ai hpe shim ai hku makoi magap nat kau ai lam nga ai.
2. Hpakant, Lawng Hkang, Sang Hka mare kaw nga ai myen hpyen dap Hk.M.Y ( 298 ) Du Kaba, Kawng Myat woi awn ai hpyen hpung ni gaw shanhte a hpyen dap grup hkra hpe bawm hkam shinggrup tawn nna, mung shawa a dum su nga, u, wa ndat shaprang na lam aming ndau shapraw tawn da ai lam chye lu ai.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
时间:2016-09-07 09:07:46 来源:1981 ning lado 2《Wunpong》
KAWA POT A TSAM N-GUN
Maran No Seng
Shinggyim masha,
Zingri ai kam mara,
Asi asat,
Gahtam azat.
Sharo nat shagu,
Ngaishu ngaisha ni ma hkra.
Raitim,
Myit go n si nngai.
Nye a hkum ko nna,
Ginru ginsa bai shapra,
Ruyak mi hkrum tim,
Maku shangai na myit da-ting nsim.
Laning mi kau mi shatut,
Shaning shanang dangam shakut,
Nye a myu hpe shawum shaja,
Nbyin byin hkra shaja na.
Kawa pot ndai zon shaga,
Nsen n pru tim ngoi ai na,
Shi a myit atsam wa,
Ngai hpe n-gun jo ya nga,
Nye a prat ndai hte,
Myu hpe masat masa na oi.
《Wunpong》hkumhpa laika go 1981 ning shata 8 pro 1 ya shani shalat hpang ai re. Laika shapro lakmat nambat 53-1028/I, shi go ya yang Miwa mung hta Jinghpo ni a tara shang ai hkumhpa hparat laika buk langai rai to nga ai, laning mi mali lang shapro nna, lado mi hta galang lang shapro ga ai, daining du yang 133 lang shapro lai wa sai.
《Wunpong》hkumhpa laika buk hta: Sumrai, ga shagop, kum yai, mabyin masa, htunghking ningli, labau lara, maumui mausa, machye machyang, shiga, sumla, datbung re laika ngau ni bang ga ai.
Laika ngau shagun jo hkringdat: 784655328@qq.com
Hkringdat: Sakhkung mungdo Mangshi Yungham gat lam 14-41,
《Wunpong》ka shinggyin hpung
Chyenan: 0692-2121820
Mu madu:Hpaudo Bok Tong
Zazek nambai:678400
地址:芒市勇罕街14-41号
德宏州文联《文蚌》编辑部


text:
Monday, June 13, 2011
MYEN MUNGDAN DINGHKU MAJAN BAI HPANG SAI
Simsa lam hpe sharawng awng ai Jinghpaw Wunpawng Amyu sha ni hte Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpyen Dap gaw Gyip Gyeng Nhkru Nkaja ai Myen Hpyen Dap hte Hpyen Dap kaw na Wushoi jum tawn ai Asuya nnan kaw na tinang amyu sha ni hpe htim kasat wa ai lam yawng hpe June 13, 2011 shani ka-ang lai 01:00 PM kaw na Wunpawng Mungdan(Kachinland) sha n-ga Myen Mungdan ting hta ninghkap gasat mat wa na matu seng ang ai KIA Dap Ba, Dap Dung hte Dap Nawng yawng hpe majan shang na lahta kaw na matsun dat sai lam chye lu ai.
Ndai majan gaw, anhte Jinghpaw Wunpawng yawng shawng lam nga grin sa wa lu na lam hte anhte a makam masham hpe ndut ndang galaw sa wa lu na matu ahkyak dik ai lam re majaw Jinghpaw Wunpawng Amyu sha ngu tinang a hkum tinang hkam la ai amyu sha yawng mai byin ai lamang hku nna ya jang shang lawm hpang wa ga...
Majan byin sai hte majan ginra ni hta mung maden hpyen gumshem ni gaw anhte a amyu sha ni hpe sat nat ai sha n-ga du sat yam nga yi/sun/hkauna/ hpaga yumga ni hpe sat/nat/jahten mat wa na gaw ga lahtum nshut rai nga ai.
Yawm dik hpang kaw na hputdi di kyu hpyi ai lamang hte sha pyi shanglawm ga ngu shatsam dat nngai.
Yu Maya Hpyen Magam Gun Dingsa.
Ndai majan gaw, anhte Jinghpaw Wunpawng yawng shawng lam nga grin sa wa lu na lam hte anhte a makam masham hpe ndut ndang galaw sa wa lu na matu ahkyak dik ai lam re majaw Jinghpaw Wunpawng Amyu sha ngu tinang a hkum tinang hkam la ai amyu sha yawng mai byin ai lamang hku nna ya jang shang lawm hpang wa ga...
Majan byin sai hte majan ginra ni hta mung maden hpyen gumshem ni gaw anhte a amyu sha ni hpe sat nat ai sha n-ga du sat yam nga yi/sun/hkauna/ hpaga yumga ni hpe sat/nat/jahten mat wa na gaw ga lahtum nshut rai nga ai.
Yawm dik hpang kaw na hputdi di kyu hpyi ai lamang hte sha pyi shanglawm ga ngu shatsam dat nngai.
Yu Maya Hpyen Magam Gun Dingsa.
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Hkawp Hkungga ai Myusha ningbaw ningla ni hte, Pat Jasan magam gun nga ai ningbaw ni hpang de,
Jinghpaw mung kata Pat Jasan Magam bungli hpe galaw hpang wa ai kaw na daini du hkra Awng dang ai lam law law lu la Sai hpe mu mada ai majaw Myusha ni yawng hte rau kabu n gun lu nngai. Pat Jasan magam bungli hta woi awn nga ai ni, shang lawm magam gun ap nawng Nga ai ni yawng hpe mung na chying Chyeju dum nngai.
Rai yang, ndai laman BGF up hkang ginra de Pat Jasan magam bungli galaw sa wa ai shaloi, Pat Jasan ni a hkrun lam hpe hkum pat ai, Pat Jasan ni hpe ninghkap gasat ai lam ni nga wa sai hte maren, hkala n ba hkrum sai Pat Jasan ni mung law law wa ya ten Myitkyina tsi rung hta tsi tsi hkam la Nga ai lam hpe na chye lu ai.
Ndai zawn Pat Jasan ni hpe hkap ninghkap gasat ai majaw mung shawa masha law law, ya ten Myitkyina na n gun madun ninghkap ai lam hpe mung galaw nga sai lam chye lu ai. Ndai zawn ninghkap n gun madun ai lam hta LADAT jaw ra ai ngu mu mada ai. Ya ten ninghkap n gun madun ai Myusha ni gaw Zahkung Ting Ying hpe Hpyen madung hku myit la le, shi hte Shi a BGF hpe ninghkap ai lam galaw nga ai.
Kaja nga yang anhte a hpyen madung gaw myen hpyen wa she re hpe dum ra ga ai. Madung gaw myen hpyen wa hpe ninghkap ra ga ai. Zahkung Ting Ying wa hpe Sha mara mu nna ninghkap taw ai rai yang Mungkan kaw na mung anhte Myusha ni shada byin ai manghkang hku nna mu la mat na re. Hpyen madung gaw myen re hpe Mungkan de Htawng madun ra ga ai. Myen hpyen asuya a majaw ya na zawn byin wa ai re lam hpe madung hku Htawng madun ra ga ai.
Zahkung Ting Ying a Nta shawng Kaw sa n gun madun ninghkap na malai, myen balik dap, hpyen dap, myen asuya rung shawng hkan sa nna n gun madun ninghkap ai lam galaw yang grau tang du na re ngu mu mada ai. Kaja wa mung myen hpyen ni shingdu kawn bungli galaw ai majaw n Dai zawn re lam ni byin pru wa ai rai nga ai.
Ya ten Mungkan Kaw na Jinghpaw mung a lam, Pat Jasan ni a lam hpe grai azi yu taw nga ma ai, dai majaw anhte Myusha shada byin ai manghkang hku Mungkan Kaw na n mu hkra galaw ra ga ai. Anhte Myusha lapran byin ai manghkang re ngu Mungkan kaw na mu kau jang anhte hpe yu azi taw ai myi ni gayin mat wa na hpe tsang ra ai.
Myen hpyen wa mung Mungkan Kaw na yu azi taw ai hpe gayin ma hkra ya na zawn Myusha kata byin ai manghkang hku galaw taw nga ai re lam hpe dum ra ga ai.
Dai majaw Wunpawng Myusha ni a Hpyen madung hpe mahtang madung da jawm ninghkap sa wa ga ngu Ngai a mu mada ai lam hpe tang madun dat lu nngai.
Myusha Lawt Lam Hta,
Jinghpaw Kasa


text:
2008 ning June shata praw (3) ya shana, Miwa gindai ten hkying (8:00) aten hta, Miwa Gumsan Ginjaw Shiga Dap na du hkrat wa ai shi sawk ninghkring ni hte W.P Ginru ginsa Labau Ninghkring langai mi, Mangshi mare e hkrum jahta ai lam hpe CCTV- 4 kaw na dan tawk madun lai wa sai lam chye lu ai.
Ndai lam hte seng nna Du Kaba Manam Tawng hpe san yu yang, " Re. Teng ai, ngai hte Miwa Gumsan Mungdan, Ginjaw Asuya a CCTV- 4 kaw na shi sawk ninghkring ni June shata praw(3)ya shana, Miwa gindai ten, hkying 8:00 aten hta hkrum jahta ai lam hpe Miwa ga hku nna mungkan mungdan (100) jan de dan tawk shapoi madun dat lu sai" ngu tsun dan wa ai. Dai shi sawk ni hte rau Manau Buga Nshawn hte Jinghpaw bumga de mung wa du nhtawm labau hte seng ai,htunghking hte seng ai hpe dem gayet shapoi madun dat lu sai lam chye lu ai.
Ndai CCTV- 4 shi sawk ni sa du hkrum jahta ai shaloi, Du Kaba Manam Tawng hku nna madung tsun sanglang dan ai gaw Jinghpaw Wunpawng ni a ginru ginsa labau hte seng ai, htunghking hte seng ai lam sha n-ga, grau nna masha yawng hpe shamau kau ai gaw shaning (7000) ning na sai Lungseng htu-ren hte shaning (2000) ning na sai, La-bat lahkawn a lam ni re hpe chye lu ai.
Daini du hkra Htu-ren hpe dum lang ai ni gaw anhte Jinghpaw Wunpawng myusha ni sha rai nga ga ai. Ndai anhte dum lang ai, lungseng hte wawt da ai htu-ren hpe, 2004 ning Miwa Gumsan mungdan,Pejing lahta, Mun Gu mung jarik hte Haw Be mungdaw e mu htu shaw nna, La-bat hpe gaw Pejing mare makau deng (10) ram tsan ai shara hta mu htu shaw la lu ai lam chye lu ai.
Ndai lungseng htu-ren hpe mu htu shaw ai ten, dai hpe gadai ni, gara hku dum lang ai, gara amyu bawsang ni a madum rai re, ngu hkrak mahtai n shapraw lu ma ai raitim, dai lam hpe na ai hte rau, Du Kaba Manam Tawng wa du nna gara hku dum ai, gara ten hta dum lang ai lam hte anhte amyu sha ni kaw daini du hkra dum lang nga ai lam wa tsun dan lai wa sai. Dai majaw Ginjaw Asuya CCTV- 4 ni ya na zawn sa du san- htai galaw nhtawm mungkan de ndau madun dat ai lam re hpe chye lu ai.
CCTV - 4 kaw nna shapoi madun dat ai hpang, (2-3) ya kawn mungdan kata hte mungdan shinggan hkan na labau sara kaba ni matut mahkai wa nna laklai ai gasan ni hte san sagawn wa ai lam ni pru wa nga ai lam Du Kaba Manam Tawng kawn chye lu ai.
Du kaba Manam Tawng gaw Sakhkung mungdaw Pati Rapdaw Dinggrin Salang Usa rai nna, ya yang gaw Sakhkung Mungdaw Asuya Hpaji jaw Ninghpung Salang hte Sakhkung mungdaw Amyusha Htunghking hte Ginru ginsa Labau Sawk Sagawn Dap, Lithkam rai nga ai.
(Shaning 7000 ning na sai Lungseng Htu-ren hte shaning (2000) na sai La-bat lahkawn hte seng nna laksan matut tang sa wa na ga ai).
Myu Shingyan
BSS
Kanam Steve Aung hpe shana dat ai. Nang shagun ai Email hte phone ni lu shaga ai majaw kabu ai .Raitim anhte a mare buga,Hugawng danai de myen hpyen ni kam mara - dip sha wa ai lam na lu ai majaw she gari hkra pawt mayu nngai .Kanam e ya aten hta Hu - gawng ga sha n rai,Jinghpaw Wunpawng Mungdan shara magup rai mat sai.
Bai nna 1947-February-Panglung agreement hta mung [all ethnic equelity ] gaw madung re,ngai nan kaji dik hku conferance lawm sai . Moi English prat e gaw,myen Mung masha yawng English a mayam hkrai re.Anhte J.W ni mung English hpe gasat ga ai.Raitim n-gun nbung nna hpang e asum hkam ra mat ai re. 1948-January-shanglawt lu ai shani kaw nna gaw,Uhkru hkang Uka galai,English hkang myen lai rai nna anhte J.W sha ni myen a mayam tai ra mat ai re. Jinghpaw Mungdaw [Kachin State ] nga tim, Sama Duwa sinwa naw hte Panghuk Duwa L. Zau Lawn a lak htak Kachin asuya hte Jinhpaw hpyen dap,J.W asuya moi awn ai police dap nga ai. Ya hpang dai ni du hkra [ kachin state ] nga tim Kachin asuya nnga ai.Rangoon asuya sha, ra ai hku paran sha ai re.Nanhte a num nga nna J.W.mung hpe madu jan shatai ai gaw myen sha re.
myen wa n masat ya tim anhte mungdan sha re. Myen hpyen wa gaw Aung San wa nnga ai hpang,Panglung agreement hpe run kau nna an- hte madu jan [Kachin State ]shi madu jan shatai wa ai majaw,nkam hkam nna,1961-Febru- -ry [5] ya shani sanat lang nna anhteJ.W.shani rawt malan wa ai re.Nnan e shanglawt Du kaba Zau Seng, Zau Tu hte marai [ 7 ] Jinhpaw Mung de majen je sa na rai yang,Ban ma- Nga law anhte nta e shawng , hpu ba Ngalaw Duwa M.Zau hpang gaw, shakawn-127:1-2 hpe hti nna K.K.nlawm yang kaman sha rai na re.Chyum Mungga hte maren sa wa mu ngu machyai kyu hpyi dat ya ai re. Shing rai anhte J,W sha ni yawng myit mang hkrum,lahkrip rara gasat sa wa ai majaw,Kachin State e, myen mung up, jinghpaw asuya mung up rai lu ai re .
Karing Naw , Jaw Bum and Myint Sone( Mali nmai hka Mazup)
Kachins are Jinghpaw, Maru (Lawngwaw), Lashi (Lachit), Zaiwa (Azi), Rawang, Lisu (some books mention Yodwin) and five other sub-groups. These six major groups, including five other different sub-groups, are together known as Kachins. They have same traditions, customs, dialects and practices. Kachins originated from Central Asia (Ka-ang Shingra). They migrated from Central Asia via Persia;


text:
Myitrum manang ni, “Maren Tim N Bung” ngu ai Ga shagawp hte n-gun jaw dat ai yaw. M ni a yaw shada lam gaw, LZ hpe zing la kau na matu n re; manu dan ai Hpakant hpe mahtang gasat di madu la kau mayu ma ai majaw, LZ hpe jahkrit shama ai hte LZ de chyu myit maju jawm jung taw nga ai ten hta, Hpakant hpe aloi sha lu zing la kau sana shadu ma ai hku re. Raitim KIO gaw anya dam ai n rai; Hpakant de she grau n-gun kaba dat da ai re majaw, M ni shanhte myit ai hku n mai byin nga malu ai. LZ de gaw, M hpyen n-gun grai law hkra dat da ai zawn rai tim, Training n la da ai sinat sha gap sharin ya nna, Ks….(500000) Sen manga hpra jaw nhtawm magawn lung wa ai M mungmasha ni she law ma ai re da. “ KIA hpyenla ni kachyi sha rai sai; shakre kau na sha rai sai, laknak mung n byin n tai ai sha lang ma ai” ngu, masu woi lung wa ai re nga ma ai. Ndai lang Miwa ni mung laknak kaba n garum ma ai da. LZ grup-yin ndai lahkawng ya lahpran majan shiga n na ai raitim, mana de (27.8.2012) 6:00 PM hta, Hpakant e Awng Padang Dip Chyeju Shakawn Akyu Hpyi lamang langai galaw la masai lam shiga na lu ai. Haleluyah ngu ga oi. Kyu mung matut hpyi ga.
JIC++++more++


text:
Myitrum manang ni, “ Shata Shimanga” ngu ai, Latgyi Chang Ying hpe shagrau ai Ga Shagawp gawp shagun dat ai yaw. Mansai, Manmau hkan gawp nga ai Tai ni 8.9.2012 hta rawt shamu na hkyen hkyen rai nga sai ngu ai; Shiga na timung, mani Laban shani zim taw ai. Hpa majaw zim taw ai n chye ai. Lamu marang chyawm 8:00AM kaw na htu taw sai. Tai ni gaw, 9 manga hte shakrip na ngu ai re da. “၉ ရက္၊၉လ၊၉နာရီ၊တပ္မ ၉၉” da. 9:00 AM hta marang kaba htu mat nna, rai sam ai ngu yang mung, 9:00PM hta marang n htu tim, zim taw ma ai. Chyeju shakawn ga. WP sha ni a yubak mara hpe hpyi nem tawngban ga. Awmdawm Shanglawt KK kaw hpyi la ga ngu, lajin dat ai yaw.
++++
Shata Shimanga
Namhpun tai sai.
2012,
Gap hkat dingnawng;
9,September,
Shata shimanga;
Gawmaw Chang Ying,
Latgyi matsing;
Mai malap n rai,
Maroi nni ai;
Daini du hkra,
Hkamjan maka;
Karai lawm ai,
Teng byin nga sai;
Chyeju shakawn ga,
Tsaw ra n ja;
Hpyen -yen shada,
N-gun jaw ga;
Lagawn n mai,
Maja ra ai;
Hkrit ten n da,
Atsam ningja;
Amyu kaji nga,
Sai n kaji ya;
Myen mang hkrai hkrai,
Chang Ying arang,
Myen hti n dang;
Amang garai,
M’joi n tsun chyai;
Shagri brep brep,
Nhtang matep;
Anhte myitru,
Bawnu n pu;
Thein Sein baw sin,
Mungkan grup- yin;
Tai hpyen shatsu,
Lawu ga du;
Sa sa dat ra,
Mandalay du hkra;
Iya labau,
I ka di hkrau; rai kau dat ga le i ya….
Shanglawt Tsing.
(10.9.2012,12:25AM)


text:
U Kataw (Hkataw) A Majaw Lagat Si Nsha Lu
Jinghpaw maumwi ni law law hta 'Manau' byin wa ai lam hpe 'U' ni kaw na sharin la ai re nga nna hkai ma ai. Jinghpaw or Chyinghpaw amyu ni dusat a npu de Mali Hku Ning-awn a prat hta nga lai wa yu sai. Dai kaw nna she Hkrang Hku Ning-awn gaw Nat ni a npu de bai woi shang nna Nat jaw sha ra sai. Sasana sara ni bai du nna Yesu a npu de shang wa ai gaw ya shaning 200 nhpring shi nga ai.
Mali Hku Ning-awn a prat hta, U ni Lagat si myin ai ten 'Manau' shawng dum nna she sha gaw, nga nna myit ma ai da. Raitim, Manau garai ndum ai ten kaw nna dai Lagat si hpe di sha taw masai lam chye lu ai. Rai timung, dai Lagat si hpe myit myi asim, simsa ngwi pyaw lam jahting nna nsha lu ma ai. Dai lam hpe shabyin ai gaw 'Informal Intellegence 'U Kataw' rai nga ai. Namsi nnan sha di sha hpang wa sai nga ai hte rau, U Kataw gaw 'hpyen -hpyen -hpyen' nga jahtau dat dat di wu ai. Shi gaw 'U Galang' sa wa ai hpe mu nna jahtau dat ai srai nga lu ai, shaloi kaga U ni ma hkra kalang ta 'sumwum' nam htat ai hpun kata de pyen shang mat wa wa rai nna asak lawt ma ai.
Mali Hku Ning-awn a prat hta, U ni Lagat si myin ai ten 'Manau' shawng dum nna she sha gaw, nga nna myit ma ai da. Raitim, Manau garai ndum ai ten kaw nna dai Lagat si hpe di sha taw masai lam chye lu ai. Rai timung, dai Lagat si hpe myit myi asim, simsa ngwi pyaw lam jahting nna nsha lu ma ai. Dai lam hpe shabyin ai gaw 'Informal Intellegence 'U Kataw' rai nga ai. Namsi nnan sha di sha hpang wa sai nga ai hte rau, U Kataw gaw 'hpyen -hpyen -hpyen' nga jahtau dat dat di wu ai. Shi gaw 'U Galang' sa wa ai hpe mu nna jahtau dat ai srai nga lu ai, shaloi kaga U ni ma hkra kalang ta 'sumwum' nam htat ai hpun kata de pyen shang mat wa wa rai nna asak lawt ma ai.
Raitim, dai U ni ma hkra gaw hpyen wa hpe galoi mung nmu mada yu ga ma ai. Dai majaw, U ni yawng gaw U Kataw hpe nju wa masai. Namsi atsawm nlu sha ai, hpyen kalang mung nmu yu ga ai, kajawng kaja chyu jahtau ai, sim sim sa sa sha na hpe dingbai dingna jaw ai, ngu nna zuphpawng hta 'Degree' jahkrat nhtawm U Kataw hpe 'Mung-nun' ga de gawt kau manu ai da. (Myen ni Meza de n kaja ai ni hpe sa kau ai zawn).
Dai hpang kaw nna gaw Lagat si ni hpe grai myit dik let tinang a sumtsaw ni hte shani tup kabreng let di sha ma ai da. Kade nna yang gaw, U ni langai hpang langai yawm wa sai, hpyen wa sa nna langai hpang langai rim sha nga ai hpe kadai mung nmu dat dat di mu ai. Hpun ting hta katsi katsang pyi byin wa sai. Mahkawn hkawn ai ni, dumba dum ai ni, yu ngwi shapyaw ai ni, mahkawn ka ai composor ni yawm wa jang npyaw wa masai. Dai shaloi she U Kataw hpe gawt kau ai myit malai lu nna, zuphpawng bai hpawng nhtawm U Kataw hpe gara hku bai shaga na kasa dat ma ai. U Kataw gaw Mungnun ga na shayi sha hte dinghku de nna dai kaw 'Kataw Taw-mung 'ngu ai Kataw hpe lu nu ai. Lagat Tu mare na U ni kasa dat nna sa shaga yang, ngai hpe 'shingma kaw ba nna woi la ai nrai yang nwa sana' ngu shalu ai da (dai ten nbungli hte mawdaw nnga shi nga ai). Zuphpawng kaw Kataw hpe ba na U bai lata ai shaloi, Ubyit kasha gaw ngai nan ba na re ngu yawng a shawng e rawt tsun ai da.
Ya Mung-nun ga na U Kataw hpe sa ba la ai shaloi, Ubyit kasha gaw Ma-u she gale mat hkra n gun dat nu ai (dai kaw nna dai ni du hkra Ubyit ma-u shingdu de kap mat sai). Lam lapran e nau ba nna hkring sa ai shaloi mung, hkin du yi kaw she wa hkring ang ma ai majaw, U Kataw a maidang kaw hkindu matsun ju ju nna sai she myang bai rai sai. (U Kataw maidang kaw ya du hkra amun hkyeng tu ai gaw dai masat masa wa re da). Dai kaw nna gaw, shanhte ni pyaw nga yu sai Lagat Tu mare de woi du wa masai hte, U Kataw gaw U ni yawng a matu hpyen sa wa shagu marawn ya nna asak shalawt ai amu galaw nu ai. Dai hpang kaw nna gaw, U ni yawng hkra langai mung nsi mat ai, n yet mat ai a ngwi apyaw hte lagat si hpe mung lu di sha masai majaw, Manau dum nna she sha hkra rai masai da.. Dai manau hpe Jinghpaw amyu ni kasi la nna dai ni du hkra U ni kaw na sharin la ai 'Manau' ngu ai hpe Wunpawng Jinghpaw amyu ni galaw nga ga ai.
Ya ndai mau mwi a jahtum hpe ginchyum dat yu ga. Wunpawng ginra gaw U Kataw nnga ai ginra zawn byin sai kun? U Kataw tai na matu Sinna ga de hpaji sharin nna bai wa kun ngu yang yawng hkra shim, bai nwa sai.
1. Hpung a U Kataw tai na matu mung, jawngma langai hpe dat dat, tawm hprang. Marai shi hpe dat dat yawng hkra mat mye, zim zam. Ndai lam hpe bai nhtang sumru yu nngai. Sasana sara Gies tsun da ai ga hte shi ka shana ai American Baptist Mission Ginjaw de ka ai Jinghpaw ni a lam hpe, 'Gies devoted himself to providings Englsih education for his few Kachin students, they would have gone in to high paying jobs in Lower Burma'. 1896 hta Asuya ni Anglo-Vernacular jawng hpaw wa ai shaloi, Jinghpaw ningbaw ni, anhte mung jawng ra ga ai ngu hpyi ai hpe Sasana sara ni gaw nhpaw ya ai. Dai ten hta English jawng Anglo-Vernacular jawng hpaw ya jang, laika chye wa ai hte tinang a buga de nwa ai sha lawu ga de hkrai tawm hprang rai na re, ngu myit ai hpe ya du hkra jaw dum ma ai. (See..Tegenfeltd, Acentury of Growth, 1974, p. 391.)
2. Ramma tinghkrai shakut shaja ai sak hkrung lam mung dai hte nau nshai nga ai. Maigan du sai kaw nna bai wa na yup mang grai mang tim shanhte hpe dun da ai sumri ni hpe n gang di lu ma ai. Dai majaw, amyu myu ga baw hte asak shalai nna kan bau hkawm nga ma ai. Maigan ga de ndai zawn pru hkawm mat wa ai gaw, amyu wunpawng a galu kaba wa na lam re ngu nkau mi tsun dam tim kaja wa byin wa na maka mi nmu lu nga ai (Japan, Koreas, Thai , Indian hte kaga Asian ni hpe yu u). Buga e nga ai ni mung, maigan de du/ nga mat ai ni hpe kam hpa mai na lam nau nnga nga ai (lai sai sara ni Sinna ga de nga mat sai ni hpe sawn yu u).
3. Buga kata kaw ningbaw tai nga ai sara ni, du ni, sut su ai ni a prat dep ai nga sat nga sa kumla mung tinang a kasha ni maigan ga kaw du nga hkra shakut ai lam rai nga ai. Kasha masum lu yang masum hte maigan ga kaw lu sa da jang, prat dep ai ni tai nga ai. Maigan ga de kasha ni hpe nlu sa da ai ni gaw myi man kaji hpa byin nga ai. Nta masha langai mi maigan ga de du nga jang kam hpa nlu tim myit dik hpa byin nga ai.
4. Maigan ga kaw du nga sai ni mung, tinang a kanau, kana, kahpu langai ngai hpe bai shaga lu yang she dai wa mung awngdang ai sak hkrung lam lu ai zawn byin nga ai. Maigan ga du tim, tinang a jinghku langai pyi nlu shaga la ai ni gaw anya ai ni tai wa sai. Sara ni mung, tinang lung da ai jawng ni hta jawngma langai bai nlu shaga bang da jang madang ndep ai wa tai nga ai. Shaga bang lu ai ni mung, sawn yu nna tinang hte ni htep let daw ang ai ni hpe she myit ya nga ai.
4. Maigan ga kaw du nga sai ni mung, tinang a kanau, kana, kahpu langai ngai hpe bai shaga lu yang she dai wa mung awngdang ai sak hkrung lam lu ai zawn byin nga ai. Maigan ga du tim, tinang a jinghku langai pyi nlu shaga la ai ni gaw anya ai ni tai wa sai. Sara ni mung, tinang lung da ai jawng ni hta jawngma langai bai nlu shaga bang da jang madang ndep ai wa tai nga ai. Shaga bang lu ai ni mung, sawn yu nna tinang hte ni htep let daw ang ai ni hpe she myit ya nga ai.
5. Nkau mi maigan ga de shaning na na hpaji sharin la nna bai wa ai shaloi, tinang sharin la ai hpaji ni hpe buga hte atsawm sha adaptation nlu galaw jang, buga e nga ai ni hte chya hkat nna nmai lang akyu npru ai hku mu mada wa ma ai. Buga kaw na ladat ni hpe gram lajang ra ai ngu tim, galai shai wa hkra woi awn ai ni a matu tsang hpa pyi tai nga ai.
6. Maigan ga de du mayu nna chyum jawng lung ai ni law wa sai. Matsan masha ni hte rau tsap nna Karai Kasang kaw ap nawng da let magam bungli galaw ai lam gaw hpung woi ni a matsun gindai raitim, dai hku galaw ai masha dai ni ten hta grai nlaw mat sai. Dai majaw, chyum jawng lung ai / awng pru ai shaning shagu tsa lam raitim, nlaw la ai wunpawng ginra hta sara nlaw hkraw ai, sasana maden na matu sara npru wa hkraw ai.
Lahta e tsun ai lam ni gaw U Kataw a majaw namsi nlu sha ai, U Kataw a majaw asak law law si mat ai , U Kataw a majaw pyaw, Ubyit a ma-u gale kau, Jinghpaw ni Manau htunghkring lu la re ai lam nkau mi hpe Jinghpaw mau mwi kaw na sharin la lu ai lam rai nga ai. Ndai prat hta Wunpawng sha ni a matu U Kataw tai ai ni naw ra na kun? Kadai ni gaw U Kataw tai nna, kadai ni gaw gau kau, dut kau mayu ai ni rai na kun? U Kataw zawn re ai nga ra na kun? dai ni na U Kataw gaw kaning re ai ni hpe ngu mai na kun? ngu ai lam ni hpe ganang ga du nga ai Wunpawng sha ni raitim mai myit yu na nhten? ngu ga saw dat nngai...
www.bumsinwakachin.blogspot.com
kaw na bang dat ai re.
www.bumsinwakachin.blogspot.com
kaw na bang dat ai re.


text:
Saturday, June 9, 2012
Ninghkap Shingla Majan Laning Mi Hpring Chyeju Shakawn Akyu Hpyi Hpawng.
Published on Saturday, 09 June 2012 06:40
Written by KNE
2012 ning June (9) ya shani, KIO Ginjaw ginra, Laiza Muklum hta “Ninghkap Shingla Majan Laning Mi Hpring Chyeju Shakawn Akyu Hpyi Hpawng” galaw ai lam hpe chye lu ai.
Ndai akyu hpyi hpawng gaw, KIA hte Myen Mung Asuya majan byin ai laning mi ladu hkrum du sai rai nna, Wunpawng Mungdan de htim gasat shang wa ai Myen Mung Asuya hpyen hpung hpe ninghkap shingla shagrawt gasat ai majan hta Karai kasang makawp maga ya ai majaw, laning mi tup Karai Kasang a shaman chyeju majaw awngdang ai hte ninghkap shingla majan hkam la lu ai hpe, chyeju shakawn ai hte Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung Ginjaw Komiti Salang ni, Shawng lam hpang lam magam gun kaji kaba ni hte Wunpawng Amyu Sha yawng hpe Karai Kasang bau sin nga na matu Kanu Kawa Hpung woi sara ni kawn kyuhpyi ya ai lam hpe chye lu ai.
2011 June (9) ya shani Sang Gang, Bum Sen kaw Myen Hpyen Dap ni KIO hpe htim gasat wa ai Laning mi ladaw laman Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung magam gun masha ni hte Wunpawng amyu sha ni shut hpyit kau ai mara hpe Karai Kasang kaw hpyi nyem tawng ban akyu hpyi la ai lam re hpe chye lu ai.
Matut nna Wunpawng amyu sha mungmasa shawnglam a matu Karai Kasang kaw shaman chyeju wunli la, ap nawng ai hpe chye lu ai.
Ndai akyu hpyi lamang hpe KIO Uphkang ginra Ginwang Ginjaw, Ninghtawn shagu, Mungdan ting hte Nawku Hpung shara shagu ni hta KIO Ginjaw Komiti kaw nna, 2012 June (9) ya jahpawt hkying (7:00) am aten, kyuhpyi lamang galaw na matu saw lajin tawn da ai lam hpe chye lu ai.
Written by KNE
2012 ning June (9) ya shani, KIO Ginjaw ginra, Laiza Muklum hta “Ninghkap Shingla Majan Laning Mi Hpring Chyeju Shakawn Akyu Hpyi Hpawng” galaw ai lam hpe chye lu ai.
Ndai akyu hpyi hpawng gaw, KIA hte Myen Mung Asuya majan byin ai laning mi ladu hkrum du sai rai nna, Wunpawng Mungdan de htim gasat shang wa ai Myen Mung Asuya hpyen hpung hpe ninghkap shingla shagrawt gasat ai majan hta Karai kasang makawp maga ya ai majaw, laning mi tup Karai Kasang a shaman chyeju majaw awngdang ai hte ninghkap shingla majan hkam la lu ai hpe, chyeju shakawn ai hte Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung Ginjaw Komiti Salang ni, Shawng lam hpang lam magam gun kaji kaba ni hte Wunpawng Amyu Sha yawng hpe Karai Kasang bau sin nga na matu Kanu Kawa Hpung woi sara ni kawn kyuhpyi ya ai lam hpe chye lu ai.
2011 June (9) ya shani Sang Gang, Bum Sen kaw Myen Hpyen Dap ni KIO hpe htim gasat wa ai Laning mi ladaw laman Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung magam gun masha ni hte Wunpawng amyu sha ni shut hpyit kau ai mara hpe Karai Kasang kaw hpyi nyem tawng ban akyu hpyi la ai lam re hpe chye lu ai.
Matut nna Wunpawng amyu sha mungmasa shawnglam a matu Karai Kasang kaw shaman chyeju wunli la, ap nawng ai hpe chye lu ai.
Ndai akyu hpyi lamang hpe KIO Uphkang ginra Ginwang Ginjaw, Ninghtawn shagu, Mungdan ting hte Nawku Hpung shara shagu ni hta KIO Ginjaw Komiti kaw nna, 2012 June (9) ya jahpawt hkying (7:00) am aten, kyuhpyi lamang galaw na matu saw lajin tawn da ai lam hpe chye lu ai.
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Jam Bu gadawng makau hkan Hpyen n-gun 200 daram du taw nga sai lam chye lu ai
dai hpyen hpung ni kawZIWA LETNET ngu ai hpan laknak mung lawm ai re lam hpe chye lu ga ai
HPyen hpung n-kau mi gaw danai Jan Bu gadawng ( JAM BU BUM ) kaw shara la hkring sa nga ma aiyup na n-yup na hpe nhcye aindai zawn anhte Hugawng ginra maga de ya na zawn
Hpyen n-gun ganawng lung wa ai masa hpe maram yu yangMyen hpyen Azuya gaw
anhte KIA hpe gasat shamit kau mayu ai re lam hpe hkrak lu maram aishanhte a sat lawat mung KIA hpe gasat na sat lawat n-mawn nsam ni rai nga ai.


text:
Hpyen ngu ai gaw Sanat laknak lang nhtawm htim gasat bang wa ai hpan nga ai zawn nang, ngai yu maya masha zawn bu hpun dagraw nhtawm mayun mayoi galaw hkawm ai Kinyu Kaichyan nga ai, jahten kasat shamyit kau mayu ai amyu bawsang ni a myit masa ni hpe bra mat hkra, mak mat hkra, nhkrum nra wa hkra galaw ai majan ladat(psychological warfare) ni hpe mung tatut jai lang nga ai.
Myen Hpyen ningbaw ni gaw Jinghpaw WP amyu ni hpe Myen colony npu e prat tup up sha nga lu na matu KIA/KIO hpe 50 ning laman e lang hte lang gasat shamyit wa yu sai re, gasat ai ladat mung hpan hkum hkra nlang yu ai zai ladat pi nnga ai daram re.
Ya ten mung Myen Hpyen ningbaw ni hku nna Ra Lata Poi hte myit sawn tawn ai hku nbyin wa ai majaw "N-yun bu" hkawm nga ai hpe dum ga.
Ya ten mung Myen Hpyen ningbaw ni hku nna Ra Lata Poi hte myit sawn tawn ai hku nbyin wa ai majaw "N-yun bu" hkawm nga ai hpe dum ga.
Myen Hpyen Ningbaw ni gaw KIA/KIO hpung sha nrai Jinghpaw WP amyu lakung ni, Nawku hpung ni a lapran hta lam amyu myu, zai ladat hkum hkra hte dingyang shang chying lau jahten sharun nga ma ai re, sat nat zingri, jahkrit sharim ai zai ladat lang ai zawn website, Facebook ni hpe Jinghpaw Mying lang ai, Makam masham hpung zawn rai dagraw nna shiga ni hte shang chying lau ai lam mung law law rai nga ma ai.
Ndai laika rau mara dat ai facebook account sumla gaw ga shadawn langai hku sanglang dat ai sha re shingre law law nga na re ngu sawn lu ai. ndai FB a mying nan malu male galaw tawn ai, htep lahti kung kyang ai masha galaw tawn ai nre hpe aloi sha chye lu ai bai KIA gaw FB hpaw tawn nhtawm matut mahkai, shiga hte seng ai bungli galaw na rai yang mung shawng ndau shana ngut ai hpang hpaw ninghtan let htep lahti galaw nga na re. Ndai FB gaw KIA ni hpaw tawn ai nre hpe aloi sha chye yu mai ai kaga lawmlam langai gaw Myen laika hte malawng ka shabra ai lam re. Ndai FB account a yaw shada lam hpe asan sha mu mada ya ai gaw KIO/KIA hpung kata zang ayai na matu hte KIO/KIA hte Jinghpaw WP mung shawa lapran daw-hka na matu madung yaw shada ai lam re hpe asan sha mu ai.
Raiyang ndai FB kaw friends galaw tawn ai masha yawng 4,511 rai nhtawm Jinghpaw WP ni tsawm ra jinghku hku tawn ai rai nna like ni hpe mung dingyang galaw ya nga ai hpe mu lu nga ai.
Ngai kaw nna ndai FB a ntsa ningmu hpe tsun mayu ai gaw-
1. ndai FB galaw tawn ai lam madang nnga ai..
2. ndai facebook account gaw Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpyen Dap(KIA) kaw na tara shang hpaw tawn ai nre hpe asan sha chye lu ai.
3. ndai FB gaw madang nyem ai psychological warfare masa hku galaw tawn ai lam re, jaw na zawn zawn nga ai 80% daram kaw tinang jahten shaza mayu ai shiga jahten 20% daram bang nhtawm gayet bang ai ladat hpan rai nga ai.
4. ndai FB friend kaw na pru na npru na gaw tinang hkrai dawdan la mu.
5. KIO/KIA hpung hku nna website/ FB account ni hpe mu yang yawm htum seng ang chyoi chye ai ni hpe shawng san jahkrup nhtawm matut mahkai ai hpe galaw na n-gun jaw mayu ai.
6. KIO/ KIA ni tara shang hpaw yang mung dai zawn rai mayik mayawk, amyaw amya rai galaw na nre ngu sawn lu ai.
7. Mungdan pi gawgap ga she ngu yang me shingre ndi nda re FB hte naw bri jawng ai rai yang anhte grai naw shakut ra na hpe dum ga.
8. ndai ten hpyen law na re hpe chye yang sadi maja ai lam mung she naw galaw yu ga.
9. shingre ndi nda re ni mu jang majoi joi Masin kahpra ai lam n-galaw ga, kalang lata hpyen wa a zai ladat re ngu chye na ra ai nang Jinghpaw WP wa du hkra bri nang ai hku gaw ndi ga .
10. Myen Asuya hte Myen hpyen dap galaw ai bungli hpe kadai kam a ta? Myen shada ahkyak la ginlawm hkat ai gaw ngai hte nseng ai. ndai zawn re ndi nda re mu jang shada shadum jahprang sadi jaw hkat let hpyen wa hpe shingla ga ngu lajin let shana shadum dat nngai.
(ndai laman manang marai 5 kaw na ndai FB hte seng nna ga san wa ai majaw ngai sawk sagawn lu ai made hte sanglang ai lam rai nngai)
1. ndai FB galaw tawn ai lam madang nnga ai..
2. ndai facebook account gaw Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpyen Dap(KIA) kaw na tara shang hpaw tawn ai nre hpe asan sha chye lu ai.
3. ndai FB gaw madang nyem ai psychological warfare masa hku galaw tawn ai lam re, jaw na zawn zawn nga ai 80% daram kaw tinang jahten shaza mayu ai shiga jahten 20% daram bang nhtawm gayet bang ai ladat hpan rai nga ai.
4. ndai FB friend kaw na pru na npru na gaw tinang hkrai dawdan la mu.
5. KIO/KIA hpung hku nna website/ FB account ni hpe mu yang yawm htum seng ang chyoi chye ai ni hpe shawng san jahkrup nhtawm matut mahkai ai hpe galaw na n-gun jaw mayu ai.
6. KIO/ KIA ni tara shang hpaw yang mung dai zawn rai mayik mayawk, amyaw amya rai galaw na nre ngu sawn lu ai.
7. Mungdan pi gawgap ga she ngu yang me shingre ndi nda re FB hte naw bri jawng ai rai yang anhte grai naw shakut ra na hpe dum ga.
8. ndai ten hpyen law na re hpe chye yang sadi maja ai lam mung she naw galaw yu ga.
9. shingre ndi nda re ni mu jang majoi joi Masin kahpra ai lam n-galaw ga, kalang lata hpyen wa a zai ladat re ngu chye na ra ai nang Jinghpaw WP wa du hkra bri nang ai hku gaw ndi ga .
10. Myen Asuya hte Myen hpyen dap galaw ai bungli hpe kadai kam a ta? Myen shada ahkyak la ginlawm hkat ai gaw ngai hte nseng ai. ndai zawn re ndi nda re mu jang shada shadum jahprang sadi jaw hkat let hpyen wa hpe shingla ga ngu lajin let shana shadum dat nngai.
(ndai laman manang marai 5 kaw na ndai FB hte seng nna ga san wa ai majaw ngai sawk sagawn lu ai made hte sanglang ai lam rai nngai)


text:
Read more+++Click on+++
NLD HPA BAW BYIN MAT SAI KUN?
Maung Zarni
(Dr. Zar Ni ka ai "What really is the NLD now?"
Maung Zarni
(Dr. Zar Ni ka ai "What really is the NLD now?"
ngu ai hpe SK kaw nna Jinghpaw hku bai ka gale tawn ai re.)
"Gumsan wa Thein Sein gaw tengsha mungmasa lam
"Gumsan wa Thein Sein gaw tengsha mungmasa lam
shai wa na hpe ra sharawng ai" nga nna ASSK nan nan
tsun dat sai lam Bangkok Post shi laika hta lawm ai.
Dai rai yang President Thein Sein a hpyen n-gun hte
jum-tek tawn ai mungmasa hkrang gaw hpa rai ta?
ngu shawng san yu ra ai. President San Yu a prat hpe dum ai n rai ni?
Revolutionary (Rawt Malan) Council, 1962-74 prat; Ne Win a MSL (1974-88) prat ni gaw
Revolutionary (Rawt Malan) Council, 1962-74 prat; Ne Win a MSL (1974-88) prat ni gaw
shawa ra-lata masa hku sharawt tawn nna Myanmar Munghpawm Atsuya byin ai n re.
Dai ni na Thein Sein a Myanmar Munghpawm a marung nra gaw Than Shwe a Tatmadaw re.
Matsing: ASSK n-gup hpaw ai majaw hpa baw hpe mahtang shai wa sata?


text:
Tsaw ra hkungga ai,
Nu wa, hpu nau, jinghku, manaw manang, laika hti masha ni yawng hpang de shiga nnan ndau shanan dat nngai.
Laiwa sai shata e shana lajin tawn sai hte maren Overseas Kachin Association Blog hpe jahkring kau nhtawm kaga tinggyeng website hpe madaw laika hti masha ni matut n-gun jaw lu na matu nnan hpaw hpang dat ai Website nnan hpe lawu na hkringdat(Link) kaw shang yu mai sai lam rai nga mali ai.
http://matsihkubum.com/ (shing nrai) www.matsihkubum.com
Ndai Website hpe byin wa na matu garum la ai myitrum ni(Kachinland News) hpe mung grai chyeju dum ai lam ndai laika hte masat masa galaw dat nngai rai.
OKA hpe 2009 ning kaw na daini du hkra madi shadaw laika shang hti ai ji nban yawng hpe grai chyeju dum ai lam mung masat masa galaw dat nngai law.
Matsihku Bum


text:
Hugawng Malaysia na star shilaika hti yu yang mung Kachin Refugee kids ni ka da ai Nagis alu tam na matu re nga ai lam hpe mu lu ai.
Bai nna TV7 yu ai shaloi mung alu gum hpraw yawng hkra hpe Myenmung dan de ap ya sai lam mu lu ai.Myen mung masha ni ndai lamang hpe galaw ai ngu hku sha nrai nna Kachin ni galaw ai re lam hpe asan sha ka da ma ai,Hugawng a Customer langai mung Ndai Kachin ni myen mung na re i?Gara mung dan kaw na ta nga san wa ai,Laika buk ra ai nga tsun ai majaw ngai kaw nga ai jaw kau dat sai.
Asak shijan ning re ma ni ka ai laika buk re majaw grau nna hkung ga jaw sam ang ma ai.Nye a customer Australia la wa tsun ai gaw ndai zawn re yawng a matu chye myit ai amyu lakung gaw kaja ai.An hte ni Kachin ni a lam astawm naw sagawn na.akyu rawng ai mai kaja ai myu langai re nga nna ngai hpe tsun kau da ai.Ngai hu gawng a mahkrum madup re.
ndai laika buk hte seng nna grau hkum tsup hkra gaw KRC ni sha chye na re.ngai gaw ntsa lam mahkrum madup hpe tsun dan ai sha re.
Ya ten hugawng galaw nga ai Malaysia kaw buhkawm chyai ai Tourist ni pyaw chyai gin ra spa kaw na mahkrum madup hpe gadun myi garan dat nngai law.


text:
"Myit Yu Ra Sai"
5 / 4 / 2014 shana 9:00 Pm daram hta, Kampaiti kaw na Jarit Sin makawp Dap (1003) kaw na Zhk hpyen la Gyi Jum Zung Bom hte hpyen la langai hpe, Myen hpyen gyi jum langai mi gaw man hkrum dasang hkap gap ai majaw, Sinda hte lata hkra mat ai da. Dai sha n-ga, nanhte yawng gaw Kachin sha re maren sha re ngu nna 7 lang gap ai kaw na 2 lang hkra ai da, dai kaw na gaw, Myen hte zhk hpyen la ni ga law hkat wa ma majaw, ya gaw (1003) ni shinggan de pyi n mai pru hkra shagyeng hkat bu nga ma ai lam shiga na lu ai.
By-NHK fb


text:
N.Z mung dan hta mung laru gaba du ra ai mana ma ga de na hpang ai nbung laru gaba gaw NZ mungdan a dingdung maga daw de Auckaland mare gaba hte de a lahta daw maga de hkying hkum mi 130 km madang hte laja lana nbung bung lai wa sai ,ya ten du hkra gaw masha si ai lam rai n-nga tim nbung a majaw dum nta 10000 jan myihprap wan htyen mat sai hte maw daw lam ni htyen mat ai majaw hkawm sa hkawm wa yak mat ai lam chye lu ai.
ya na zawn laru gaba byin wa nahpe tau chye ai majaw seng ang ai ni kawn mung masha hpe jau sadi jaw makawp maga ya ai majaw ladu lai htyen za ai lam hte si hkrung si htan nbyin ai hku re.


text:
Nbung laru kaba du na matu gaw nbung bung shi ni shawng ahpawt ai hpang she laru ka ba gaw du ai re. KIO kawn myen hte sim sa lam la let mung masa hpe hparan lu na matu lam tam sha kut yu tim jet ai mahtai hpe nlu ai dai majaw 17 ning zim nga ai sanat mahku gaw anhte a mung dan hta bai na lu sai. Ndai zawn sim sa ai ten myen gaw anhte buga gin ra ni hta hpyen dap ni hpe hpaw jat let grau na she maden jat wa ai myu sha myit masing hpe zai ladat jaw jaw hte ga law wa ai gaw ngang ngai yawng chye nga ai.
Ndai zawn sim sa nga ai ten anhte bu ga ni hta nbyin ging ai grai byin lai wa sai,lamu ga ni hpe laba hte madu la ya ai myu sha ni hpe kasi majan hte gasat ai,wuhpung kata sum prat a dit bang ai sai garan ai ,nang hpan lu sha ni hte sha myit ai . Ndai zawn myen hte sim sa lam la ai a marang e anhte amyu ni a matu hpa akyu nhkam sha ai hpe mu mada ai .
Dai ni myen gaw shi a hpyen dap hpe chyam yu na matu hte KIA a atsm hpe chye mayu na ja hte tam la let majan sha byin ai, rai tim shi tak ai hte shai mat ai ma jaw ya ten shi a zai la dat ning gawn hpe bai gram ai ten re ngu mu ma da ai kade nna yang maja hte anhte hpe bai htim ga sat na ma tu ngun la nga ai re ngu sha mu ma da ai.
Ahte wunpawng sha ni gaw pu gang sin machyi ni re, dai hpe chye ai myen gaw anhte a lapran shada sat nat hkat na gin jang ni hpe ga law nga ai . Ga sadi ndung ai myen gaw dai ni shi npu taw ai BGF dap ni hpe ding hku majan hta njai lang ai nga ga sadi hpe jahten kau na shawng lam majan pa de dat ai ndai lam ni gaw anhte hpe sumprat ga law ai sha re.
Dai rai yang dai ni anhte wunpawng myu sha ni hpa ga law ra ai ta karai kasang a mying ning sang hta myit hkrum gahkyin gum din ra ga ai.Dai ni anhte a kam sham ai hte myit hkrum ai gaw anhte hpe awng padang jaw ya na a npawt re.Myen npu hta bung li ga law nga ai wunpawng sha ni gadai rai tim ahkyak jang sai ga sha ga ga. Mai gan ni mahti jaw ai kaji kajaw ahkaw ahkang kaw sha npyaw mat ga madu a lam madu wang lu wang lang mai ga law ai ahkaw ahkang hpe myit mada nga ga.Dai majaw dai ni anhte J.W sha ni madu du ai sha ra madu mai ga law ai madang kawn anhte kaw du wa na satan a ari ahpri tsinyam mahkra hpe Dai Madu karai kasang a Mying ning sang hta kam sham ai hte myit hkrum mang rum let mahku nsen la ngai sha hte Awng Padang dip la ga ngu .
Myit Hkrum lam gaw Awng Dang Lam a Npawt
Nbung laru kaba du na matu gaw nbung bung shi ni shawng ahpawt ai hpang she laru ka ba gaw du ai re. KIO kawn myen hte sim sa lam la let mung masa hpe hparan lu na matu lam tam sha kut yu tim jet ai mahtai hpe nlu ai dai majaw 17 ning zim nga ai sanat mahku gaw anhte a mung dan hta bai na lu sai. Ndai zawn sim sa ai ten myen gaw anhte buga gin ra ni hta hpyen dap ni hpe hpaw jat let grau na she maden jat wa ai myu sha myit masing hpe zai ladat jaw jaw hte ga law wa ai gaw ngang ngai yawng chye nga ai.
Mabyin nkau mi
Wunpawng mungdan shanglawt asuya a ndau shabra lai ka clik
Yangon kaw jawng lung nga ai Jinghpaw ma ni hpe gau sha le clik
NDA-K Ningbaw ding sa lahkawng hpe myen ni nta kaw zing da clik


text:
Hting bu Mungdan Australia kaw shanu nga ai J.W sha ni a shawng n-nan lang na ginlung Christmas hpe lawu na hte ma ren galaw na lam shana dat ma ai lu sa ai ni gaw npu na hkring dat hte matut mahkai la ga.
De,
Du na ra ai December shata 27 (Laban) hte 28 (bat langai) ya kaw galaw na "1st combined Wunpawng fellowship" hte Wunpawng Christmas hkrum zup hpawng (Camp) hpe Sydney ginwang kaw galaw na nga masat da sai hpe, hawp myitsu salang hte jan, shayi, shadang ni yawng hpe shana mayu ai law. Melbourne kaw na sa du lawm na Wupawng Jinghpaw ji a pan, ni yawng 30 hte 40 lapran daram rawt sa wa na nga hpe mung chye la lu sa ga ai.
Sydney kaw shanu nga ai Wunpawng amyu ni sha n-ga, laga buga hkan na Wunpawng ni yawng hpe mung shang lawm ga ngu a ja a wa saw shaga dat ga n-ngai. Lu shang lawm na a mying ja hpan hpe mung ya kaw na hta da mayu ai majaw, chyeju hte bai shana ya rit ngu yawng hpe a-kroi a-noi sha na dat ga ai.
Camp shara : Sydney Ginwan (bai shana wa na)
Manam shara (accommodation) : lodge, hostel, hall, tent
Costs : Approximately $60- $70 per adult & Family rate (bai shana wa na),
Date : December 27th & 28th (may be half-day 29th)
kachin.aus@gmail.com
Ja Yung
(+61) 430-352814
(+61) 2- 97447277


text:
I L T A H K ,,,,,Moi naw gaji ai ten gin htawng jawng lung ai ten hpe bai myit shing ran ai. Dai ten hta gaw j.h lai ka sharin ai hpe ahpa atang sha myit la ai grau na gaw ginhtawng myen jawng dat ai ten bai rai re na gaw Lewam nang wam rai mayu , Nu Wa ni pawt na hpe sha hkrit na majoi shamying shamang sha sa sharin ai hku re dai lam ni hpe dai ni bai myit sawn yu na myit malai lu ai , tinang a laika hpe nau wa manu n-shadan ahkyak nla majoi nga shalai kau sai ,dai lam ni gaw gaya gahpa she rai nga ai. Tinang wa j.w sha rai nga na tinang a laika hpe nchye hti nchye ka ,tinang a laika hpe nchye shagrau yang gaw gadai amyu ni wa madu a laika ni hpe manu shadan ya sana ta?
Mung kan hta amyu langai hku na grin nga lu na matu gaw dai amyu ni a htung hkring laili laika gaw grai ahkyak madung re ngu muma da ai. Anhte j.w myu sha ni moi ten hta gade ram ring chying lai wa yu sai kun gde ram wa share shagan magrau grang lai wa sa ga ai kun ? anhte hta dai ten ni hta lai ka n-nga ai majaw dai ni na ten labau hta madi madun na grai yak mat wa ,moi na ji woi ji wa ni a ngup ga hte sha tsun ginlen hkrat wa ai majaw labau sakse tai lu na grai yak nga ai.
Moi moi de anhte myu ni gaw shan hpyi hte kada ai laika lu yu sai nga na jiwa ni a maumwi maubung zawn nga na sha tsun lai wa sai, teng sha wa anhte amyu ni a kraw dung hpaji tsun shaga ai ga ni hte htung hkring labau ni gaw grai madang tsaw ga ai, gashadawn Jai wa Dum sa ga, Gashagawp, Gamalai ,Ningchyin ga zawn re ni law law rai nga ai.Jaiwa dumsa gani gaw yumaya mashani nchye na ai ,shanhte tsun shaga ai ga ni gaw grai lachyum sung ai gani rai nga ai ,rai tim jinat prat hta jai lang ai re majaw hkritstan tai wa ai hpang gaw nawku htung hte nhtan shai ai nga na tawn kau ai majaw dai ni mat mat ai kaw du mat wa ai.
Sin na mung na sasana sara ni a jaw e anhte ni gaw lai ka hpe bai lula saga ai ,rai tim ndai j.w lai ka hpe hkumtsup kup ai hku lang lu na matu grai naw gram la ra nga ai hpe mu lu ai , ga ngau ,ga yan ,ga hkring ,ga sa ni hpe atsawm sha nchye ka jang hti la na matu grai yak la nga ai, dai majaw anhte a laika hpe jat bang la ra ai lam ni, gram lara ai lam ni law law naw rai nga ai ,tinang a lai ka hpe tinang nan pawnba gaw sharawt la ra ga ai, lai lilaika gaw amyu a asak sai lam re hte maren laika ka sara ni law law anhte hta ra nga ai . Dai ni na anhte a ginra ni hta anhte ni a laika ga ni gaw gayau gaya she rai mat wa saga ai j.w laika hpe ginhtawng ta hta nawku hpung hkan sha lu sharin la nga ga ai .
(Moi myen ni gaw miwa ga de sa na j.w mayu ni hpe sha myit na matu hpaji sa hpyi ma ai da dai shaloi miwa ni gaw gara hku bai tsun dat ya ai nga yang j.w buga shara shagu hta myen laika hpe lu sharin ya hkra ladat shaw mung ngu hpaji jawdat ai da .teng nteng gaw nchye ai le i )
Dai ni nang ngai gaw J.W myu sha tai sai hte maren madu a laika nchye hti nchye ka nkam jai lang yang gaw masha man hta gaya gahpa rai nga ai laga mai gan amyu ni a laika ga hpe chye ai zawn madu a lai ka ga hpe mung manu shadan jai lang ga, anhte njai lang jang anhte a laika ga ni gaw mat mat na sha re .Dai majaw madu a laika hpe lawlaw kasha bra ga sumrai ,mau mwi ,ga malai ni ,ga shagawp ni ,ga gale laika ni law law naw ra nga ga ai .Dai majaw mung kan ga hta j.w myu shani ring chying wa na matu hpan madu hta shamyet shanat let lai lilaika hpe laknak langai zawn jailang sawa ga ngu yawng hpe gasaw dai ai law.
Ma rai masum myit hkrum yang ,pang lai hpe pyi lu htawk ai.
Hka gahtam yang shing lang hkra na.
Na hpang wa a chying dum.
Magwi na kaw ting se dum ai hpa .
Prang hpe majoi nat , Majan majoi gasat.
Poi zau ai ni waw waw ma ai.
N gup gaw bawlaw ,, Lata gaw lagyaw.
Bau dum bau waw ,, Ga tsun ga law .
Wu Loi a hkyi law .
Ja nan tam yang ,, Jasa mat.
Juda ai mu hkat mat,,,Le tawn da ai mung mat mat.
Gum ra a prang mu gajawng hpa.
Myit ai kaw du yang ,,sahti paw ai .
U gwoi mahka na nsin .
Mana shatu ,,Pai lu


text:
skip to main |
skip to sidebar
Hkyak hkyak
*Hkung ga tsaw ra kam hpa let,*
*Tsawra hkung ga ai mananaw manang sai daw sai chye yawng hpang de shana dai
ai,, MYen tai hpyen a su ya gaw ya yang hkyak hkyak 'MUNG DAING SIT SIN YE'
Laru majan masing ngu n na Ti nang gin ra "Dingda gin wang gin jaw"masat 4
dap ba daju gin ra hpe Hpyen n gun 3000 (hkying masum) daram hte hpyen man
hpaw gasat nga ai lam Dan tawk matut mahkai lu ai hku re,,,Ba 4 kaw na tsun
ai hta Ya ten kanu gin jaw gaw hpyen man shabra (hpyen mat gayin) ya ai lam
n nga ai re majaw grai nan yak hkak nga ai lam tsun wa ....Dai majaw An hte
ram ma ni shadum la yang mai na kun? Gin jaw salang ni A mat ai kun? lawan
lawan jasu ra sana ga ai...Sim sa lam ngu ai hpe ra sharawng ai hpu nau
yawng gaw ya ten hta sim sa lam hpe gara masa hku na sha lu la mai mat sai
hpe mung myit dum sum ru chyalu rai na sai hpe kam ai ....dai majaw Aten
garawt nga na n mai sai hpe yawng a n gup a ga hte tsun shadum ai hte ta tut
dang di dang dep lu ai maga hku shakut saga ngu saw shaga dat mayu ai...*
**
*Myu sha lam yan hta*
*Gauri Zau hkam*
*Mai ja yang muk lum*


text:
(Simsa Kasa Journal V-2, I - 2)
2008 ning hta Kosovo mungdan gaw Serbia npu kaw na awmdawm shanglawt lu ai mungdan hku nna mungkan de February 17 ya shani n dau dat ai. American gumsan mungdan gaw dai shaning February 18 ya shani shanhte ndau ai hpe hkap la sai. 2009 ning hta International Momentary Fund hte World Bank ni hta malawm langai hku nna shang lawm wa sai. 2011 ning du hkra rai yang Kosovo mungdan langai hku nna hkap la ai mungdan 75 rai sai.
Kosovo mungdan kata hta Albania masha ni law malawng nga nna Muslim makam masham hpe kam sham ma ai. Ndai mungdan masha ni gaw mi moi BC 2000kaw nna ndai dai mungdan hta shanu nga lai wa sai ni re. No.2 mungkan majan ngut ai shaloi Tito wa gaw Kosovo ni hpe Albania hte Serbia mungdan lahkawng kaw nna ra ai mungdan kata nga na matu mai lata ai ngu tsun nna lau la ai. Raitimung hpang jahtum gaw Serbia mungdan kata kaw sha nga shangun nna uphkang wa ai. Dai majaw Kosovo ni gaw dai lam hpe n ra sharawng ai majaw 1944- 45 ning nshung ta hta ninghkap n-gun madun ai lam ni hpe galaw wa ai shaloi adup zingri nna shazim kau ai. 1946, ning hta ka ai Yugoslavia ni a npawt nhpang gaw da ai tara kaw Kosovo masha ni lu la na ahkaw ahkang ni n lawm ai.
1954-57 ning ni hta Kosovo kaw na masha 195,000 hpe Turkey mungdan de atik anang htawt sit shangun ai.
Yugoslavia kaw na 1990 – 2008 ning lapran ga- ran mat wa ai mungdan 7 nga ai. Dai ni gaw Croatia, Bosnia and Herzegvina, Macedonia, Serbia , Montenegro, Slovenia, Kosovo ni rai nga ai.
1918, No.1 mungkan majan ngut ai hpang hkawhkam uphkang mungdan ni rai nga ai , Serbia, Croatia, Bosnia and Herzegovina, Mace- donia, Slovenia, Montenegro mungdan 6 pawng hpawm nna Yugoslavia hkawhkam uphkang ai mungdan 1 byin wa ai.
1945, No.2 mungkan majan ngut ai hpang dai mungdan 6 hte Kosovo, Vojvodina ni hpe Tito ( prime minister ) gaw Yugoslavia munghpawm mungdan (Federal People’s Republic of Yugoslavia) hku nna uphkang wa ai.
1980, Tito si mat ai hpang Yugoslavia mungh- pawm mungdan kata sut masa hkrat sum ai, mungdan kata nru nra byin wa ai majaw 1991 ning kaw na 2008 ning du hkra mungdan langai hpang langai garan pru mat wa nga ai.
1963, hta bai ka ai gaw da ai tara kaw Kosovo ni hpe tinang a ginra hpe tinang uphkang na ahkaw ahkang jaw ai ngu ka shajat da ya ai.
Tinang ginra tinang uphkang na ahkaw ahkang lu ai raitim lak lak lai lai rawt jat wa ai lam n nga ai sha mi moi na zawn rai nga ai.
Serbia ni gaw Kosovo ni hpe shanhte a mung maden ( koloni ) hku upsha lai wa sai re. Serbia a jak rung ni kri na matu Kosovo kaw na nhprang rai ni hpe shaw la ai. Shang gumhpraw hta Serbia ni lu ai htam 4 hta na htam 1 sha Kosovo ni lu ai.
1980 Tito si mat ai hpang Serbia ni gaw Kosovo ni hpe roi sha, dang sha ai lam ni grau jat wa ai.
1981 ning hta Kosovo dakkasu jawng ma ni Yugo- slavia asuya hpe gumlang n-gun madun ai hpe Ser- bia amyu malawng lawm ai Yugoslavia hpyen dap kaw nna sinat hte gap, adup zingri shazim ai majaw jawng ma 300 si hkrum nna , 7000 hpe yawm dik 6 ning htawng jahkrat kau ai.
2008 kaw Kosovo gaw mungmasha law law a myit hte rau Serbia kaw na awmdawm shanglawt lu sai lam hpe mungkan de ndau dat ai2010 july shata kaw Mungkan tara rung (International Court of Justice) kaw nna Kosovo a awmdawm shanglawt lu ai lam ndau ai gaw htung tara ni hpe tawt lai ai lam n nga ai nga nna masat dat ya ai.
Kosovo mungdan kata kaw shanu nga ai masha 1733872 rai nna 88% gaw Albanian myusha ni rai nga ma ai. Kosovo mungdan gaw 4212 square mile kaba ai. Masha malawng gaw Musa- lim makam masham hpe hkap la ai ni re ai


text:
Gumchying Gum sa hte Gum rawng Gum tsa Jinghpaw a mung masa
Gumlau hte Gumsa lai hpe English hku gaw Monarchy and Republican rai nga ai,
Hugawng a Manang Bumsin wa a Blog kaw na re,
Hti ging ai laika ngau re ngu mu mada ai majaw garan dat ai.
Wunpawng amyu shada shinggyim utsang garan madang ninggam htan nna nga nga yu sai hpe Gumlau hte Gumsa
ngu ai ga baw hte tang dan mayu nngai. Ndai ga baw hpe, Jinghpaw ni a lam da sang sawk sagawn da ai Antropologist Dr. E.R. Leach hpe mung chyeju dum nngai. Wunpawng shinggyim wuhpawng hta, du magam hte darat daroi nga ai zawn, Gumlau hte Gumsa ngu ai mung nga nga yu sai. Wunpawng amyu ni yawng gaw Du amyu nre ai zawn, Du amyu raitim mungkan a man hta gaw mying gumhkawng ai ni mung nrai shi nga ai. Dai ni na ten hta dai zawn re
Gumsa hte Gumlau lam hpe adan aleng wa nmu lu tim, shing re ai sat lawat ni naw nga nga ai hpe gaw ningdang nlu na re ngu kam nngai. Dan tawk dan nna hpaji chye ai ni hte nchye ai ni, sut su ai hte matsan ai ni, arawng lu ai ni hte nlu ai ni ngu nna gaw shinggyim wuhpawng shagu hta anga nga ai.
Wunpawng mung kata na Gumlau hte Gumsa lai hpe English hku gaw Monarchy and Republican ngu ai hku mai shaleng nga ai. Monarchy nga jang mung, Du lai Magam lai hte nga ai ni rai ma ai. Sut su nna nrai, sai garan nna nga ai ni rai nga ai. Dai hte maren, Gumlau ni mung Republican lai hku (or) Democracy lai hku nga pra ai sWunpawng sha ni rai nga ai. Ndai lahkawng gaw kaga ga raitim, tut nawng e rau mung anga nga ai.
Jinghpaw ni hta dai ni du hkra asuya magam n gun tim Duwa, Du jan, Du ni ngu nna shaga ai gaw Gumsa amyu hkring htawng na rai nga ma ai. Wunpawng amyu sha raitim, nkau mi gaw Gumlau ni rai ma ai. Shanhte gaw shinggyim rap ra lam hpe madung tawn nna shada da ginhka ginra nnga ai sha pawng chyawm let pra nga lu na hpe myit mada ma ai. Ndai Gumsa hte Gumlau ni a lai ladat nkau mi hpe lawu na hte maren shaleng dan mayu nngai.
1. Mung masa ladat:
Mung masa ga hku nna 'Mung' ngu ai ga hpe Gumsa ni gaw Duwa langai ngai a npu e de nga ai mare kahtawng law law hpe gumhpawn nna tsun chye ma ai. Raitim, Gumlau ni gaw, amyu bung ai masha ni de nga ai mare kahtawng law law gaw lamu ga jarit masat nna nga pra ai ginra hpe tsun ai re ngu hkam la ma ai.
2. Madang Utsang:
Gumsa ni hku nna nga sat madang utsang hpe Du nii, Du amyu ni, yu maya mare masha ni, hte mayam ni ngu nna tsun garan ma ai. Raitim, Gumlau ni gaw htunghking bung ai ni yawng gaw madang bung ai re ngu nna hkam la ma ai.
3. Ru Hka (debt)
Du amyu ru sai lawu lahta nre ai mare kahtawng masha ma hkra gaw, ahkun bang ra ai. Dai ahkun gaw shan rai yang magyi langai hte bung ai. Du ni a yi hpe mung, nta htingnu hpe mung galaw ya ra ai, ninghkap ai ni shing nrai ndang kalang galaw ai ni gaw masat da ai shabrai hte tara hpe salang hpawng dung nna dawdan ai hpe hkam la ra ai. Ru hka byin yang, Du ni hte amyu bung ai ni gaw ru hka kaw na hkyam sa lam lu la ma ai. Raitim, Gumlau ni gaw, tinang a buga mare kahtawng rawt jat lam hta lai, kadai mung marai langai ngai a akyu hpe sha nmai yu ai. Hka (compansation) jaw ra yang gaw masha shagu maren mara ang ai hpe jaw ga, nga ma ai.
4. Dinghku de ai lam:
Gumsa ni gaw Mayu Dama lam hpe madung tawn nna num jaw num ya lam hpe galaw ma ai. Ndai mayu Dama lam hpe npawt gawn ai shaloi, Mrip wa Kumja, Lahtaw wa Naw Lawn, Lahpai wa Daina La (La Tsan), Tsit wa Tu Hkum ngu ai hta hkan nna, Marip ni gaw Lahtaw ni hpe num jaw, Lahtaw ni gaw Lahpai ni hpe num jaw, Lahpai ni gaw Nhkum ni hpe num jaw ngu ai Ma-yu hte Da-ma lam hkai nna num wawn num la chye ma ai. Dai majaw num la na rai yang Ma-yu daw ang ndaw ang hpe grai yu ma ai. Dai sha nrai, Ma-yu kasha yaw ai shaloi mung, tinang hta grau nna madang tsaw ai num (mayu) hpe la ra ai ngu myit ma ai. De a majaw, Ma-yu hpe hkungga ra ai htunghkring nga wa ra ma ai. Raitim, num wa ai shaloi gaw, tinang a kanu kawa ni a madang hta yawm ai la kaw raitim Dama daw yang wa ra ma ai. Ndai lam gaw Wunpawng htunghking re nga nna mung tsun lang ma ai. Dai majaw, kade wa mi tsawra hkat ai nga tim, Ma-yu kasha nrai jang dinghku de nga pra lu na lam mi nnga nga ai. Dai hpe Gumchying Gumsa lai re nga nna mung tsun ma ai. Nkau mi gaw Wunpawng htunghkring nga nna mung hkap la ma ai. Gumlau ni maga hku nna gaw, dinghku de ai shaloi Ma-yu daw ang ndaw ang ngu ai hpe gaw ahkyak ntawn ma ai. Raitim, kanu a kahpu na kasha hpe la ai (causin marraige) zawn re ai hpe Ma-yu hku nna la chye ma ai. Hpu ja bang ai lam hpe nra sharawng ai sha n ga, madang nem ai kaw wa ra ai, madang tsaw ai hpe la ra ai ngu ai mung nnga malu ai. Dai hte maren, ban masum lai jang, amyu htinggaw mying nbung jang amyu bung tim mai la ai hku hkap la ma ai. E.g Lahpai hkrai raitim, shada la ai ni nga ai zawn, Maran shada la ai ni, Marip shada la ai ni rai nna nga nga ai.
5. Kashu Kasha hte Arawng Aya:
Gumsa ru sai ni hta tut e galaw nga ai htung lai langai gaw, kashu kasha ni hpe manu shadan arawng shatsaw ai lai rai nga ai. Kasha ni law law hta na hpungdim la kasha hpe grau nna manu shadan let, kanu kawa a sut gan madu shangun ai lam; tsawra myit madun ai lam hpe galaw chye ma ai. Raitim up hkang hpareng ai du tai na gaw kahpu kaba wa hpe arawng aya galai ap ai lam ni galaw chye ma ai. Bai nna madu jan lahkawng lu ai lama rai yang, shawng num a kasha ni gaw hpang num a kasha ni hta grau nna myi man pa ai hkrum ga ma ai.Hpang num (num kaji) a kasha ni gaw myiman nlu shagrit shanem da ai hkrum ga ma ai. Gumlau ni hta lahta na lam ni nnga ai.
6. Shadip Shahpang Ahkaw Ahkang:
Gumsa ni hta shadip shahpang ahkaw ahkang hpe 'Salang' hpawng hta dawdan chye ma ai. Ndai salang hpawng gaw amyu shagu (marip ni, lahtaw ni) ni a kam hpa gring ai salang ni jawm hpawm da ai Council rai nga ai. Raitim, yawng a ntsa Duwa gaw shadip shahpang ahkaw ahkang daw dan lu nga ai. Duwa hta lawu grit gaw Bawmung ngu ai wa rai nga ai. Gumlau ni hta mung, 'Salang hpawng' gaw yawng a ntsa e daw dan ai Council rai nga ai. Gumlau ni hta Mare agyi ni ngu ai nga nga ai. Ndai agyi ni hta mung Gumsa ni a Bawmung ni zawn ahkaw ahkang nga nga ai. Mare agyi wa tsun ai, nga jang gaw madat ra sai rai nga ai. Mare salang or mare agyi ni gaw Gumsa ni a Duwa ni zawn ahkaw ahkang lu ai ni rai ma ai.
7. Nawku Kungdawn lam (Ritual)
Nawku kungdawn ai lai ladat hta Gumsa ni gaw (1) Kaji Kawa ni hpe jaw jau ai. (2) Mu nat Mushem magam hte Nbung nat zawn re ai ni hpe jaw jau ma ai. Mare nat hte mung (buga) nat ni hpe mung, Uma nat, ngu nna jaw jau chye ma ai. Lamu Madai hte Hpraw Nga, Ginding nat 'Shadip' nat ndai ni gaw Du amyu Gumsa ni a nat ni rai nga ai. Gumlau ni hta mung Lamu Madai nat a malai, Sinlap nat hpe jan jaw ai hta lai kaga nat ni yawng hpe maren jaw jau ma ai.
Ndai zawn shai hkat ai Gumsa hte Gumlau ni a lapran Wunpawng amyu law law wa nchye na nhkawn hkrang ai mung nga na rai nga ai. Gayau gaya chye na ai ni mung law na re. Ndai lahta na Gumsa htung lai ni gaw Gumchying Gumsa lai hkrang hku nna chye na da ga ai. Raitim, WW II a hpang, Mungdan rawt malan wa ai aten kaw nna gaw ndai Gumsa hte Gumlau a lapran Gumrawng Gumtsa ngu ai 'Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung' a woi awn ladat a npu e hka san hta hkum pup hka lwi bang nna hka hkanu kau ai zawn gayau gaya Wunpawng buga, htunghkring dingsa hpe rap, Hkristan lai nnan de kap rai manawt dingsawt lgalai, htunghkring Wunpawng ngu kajai mat wa saga ai nhten.................


text:
Anhte a amyu hte buga hpe “devide and rule” galaw na grai nyan nga ma ai. “Kachin Region (1) hte (2)” hpe garan nga wa sai. Maru ni hpe laika kaga san galaw ya nna bra wa hkra shakut nga ma ai.
Maigan mung de sa du nga ai nanhte hpeji kaba ni n shakut ai rai yang, “Dum Ladum e Hka Yawng” ai hte bung na.. “Panglong Agreement” hta, “Kachin Takyat, Myen Takyat” nga ai re. Ya Jinghpaw ni a dai Takyat gara kaw tsat mat sata?
E..Takyat wa n jaw ai ngu ga. Tamat gaw jaw masu ai ngu ga. Dai Tamat hpe ya yang kadai sha wa hkam sha lu nga a ta?
Dai akyu hkam sha ai ni hta na, “one percent” gaw, amyu myit n myit ai nga ma tim, “Hka Yawng ai Wa a Hpang Gara” hku rai mat sai.
Anhte hpe “U-hka hpe U n sawn” rai wa nga ma ai.
Kalang mi gaw (1950-60 ning laman e) Colonel ngu ai ni nga wa sai raitim ya aten e myit mada shara nga a ni? “Development for Hill People” nga tim – Sam, Balawng, Wa hte Pa-O ni a matu hkrai sha galaw ya ma ai
Shanhte a gawng ngu ni, mahkrai ni, wan leng, wan jak, phone line ni grai galaw ya nga ai. Anhte a matu hka mahkrai pyi kaning ndi nna she galaw wa nga ai.
Anhte a sutgan Hpakant lung tsit gaw “Maung Paing Tsii” madu kau sai. Man Maw, Myitkyina mawdaw lam mung n galaw ya ai. Kachin State Mung Up Kaba gaw Myen hpyendu nrai ni..Chye nga ai..
Matsing: Ndai Laika gaw Jinghpaw Prat Shi Laika Editor Gauri Pan Lawng kaw nna maigan du nga ai jinghku langai hpe ka ai laika re.


text: Myitrum Manang ni, “Moi na zawn n rai sai” ngu ai M laika ka shagun dat ai yaw. M ni gaw, anhte a Myutsaw Brang ni shamu shamawt ai sha madoi nna nga ai hku re. Mu ai hte gaw gap na hku rai malu ai. Shagyip shagyeng ai lam gaw wora hkran lai hkra rai manu ai. MKA de na hpyenla htaw ai modo 30 Gangdauyang de bai du masai nga nna tsun nga ma ai. LZ kaw Mungshawa Zuphpawng hpawng na shiga na ai majaw, gaju galim ngu hkam sha sam ma ai. Nchye nkaw she rai jawng masai. Hpa mi rai rai, anhte gaw akyu hpyi matut ndi na re. Anhte chye ai hta SHI grau chye nga ai; Kam sham let,


text:
Yaw Shada Lam Ni Hte Pandung Ni
Yaw Shada ai lam ni (objectives)
• Karai Kasang a hkye hkrang la ai Mungga hpe Myen mung, Asia hte Mungkan ting shachyam shabra lu ai magam gun ni hpe shalat na.
• Chyum hpaji hta ningtawn kung kyang ai Hkristan ningbaw ningla ni hpe shalat na.
• Jinghpaw Wunpawng Hkalup Hpung Ginjaw a makam hkridun hta npawt shatai let hkum dingnum bawngring ai Hkristan asak hkrung lam hpe sharin achyin, shangang shakang ya na.
• Tinang a Buga ginra hte shinggyim wuhpung wuhpawng kata e prat hta hkan nna ra kadawn ai sasana magam amu ni hpe kangka sadi dung let apnawng woi awn dawjau ai Ningbaw Ningla ni hpe shalat na.
• Jinghpaw Wunpawng Hkalup Hpung Ginjaw a makam hkridun hte Karai Masa hpe hkan sa kyem mazing na.
Pandung ni (Goals)
• Karai Mungga hpaji ni hpe npawt nhpang kaw nna tsang hte tsang madang tsaw ai de du hkra jaw ya lu ai Chyum Dakkasu.
• Jinghpaw Wunpawng Hkalup Hpung Ginjaw––Kachin Baptist Convention (KBC)–– a makam hkridun hta npawt shatai let hkum dingnum hpaji hte Sasana myit jasat hpe jaw ya lu ai Chyum Dakkasu.
• Jinghpaw Wunpawng myu sha ni a htunghking ningli ni hpe Karai Mungga hta shangang shakang lu ai Chyum Dakkasu.
• Shinggyim wuhpung wuhpawng hpe ap nawng daw jau lu ai Hkristan Ningbaw Ningla hpaji hpe jaw ya lu ai Chyum Dakkasu.


text:
MALAYSIA HTA N GUN MADUN NINGHKAP: October (11) bat Lahkawng
N dai n gun madun ai lamang hpe Malaysia du Wunpawng Myu Sha ni (Mungdan Ngang Kang Komiti) law woi awn let galaw sa wa ai re lam hpe chye lu ai.
Read more++++click on+++
Jinghpaw Wunpawng myu sha tsinyam ni a matu hte myen atsuya hpyen dap hpe ninghkap n-gun madun ai lam ni hpe maigan mungdan hkan shanu nga ai Jinghpaw Wunpawng myusha ni matut manoi galaw nga ai lam hpe na chye lu ga ai.
Lai wa sai October 7, 2011 shani hta Amerika mungdan mare kaba ni rai nga ai Washington DC, Los Angeles, Houston kaw shanu nga ai Jinghpaw Wunpawng myu sha ni kaw nna n-gun madun ai lamang ni galaw lai wa sai.


text:
30 August 2011 (Chyanun) ya shana maga 6:45 grup-yin ten hta KIA, masat (5) Dapba ginra kata kaw Myen Asuya Hpyendap ni rau majan byin ai lam chye lu ga ai. Dawhpum yang ginwang daw, Tinglung mare makau hta KIA, masat (5) Dapba hpyen hpung ni hte…
Muse – Mandalay mawdaw lam, Namhpakka hte Nam-um mare lapran 30 August 2011 (Chyanun) ya shana maga 2:00pm daram hta Myen Asuya, Hpyendap shada gap hkat lam byin ai hpe chye lu ai. Dai zawn byin ai lam gaw Miwa Gumsan Mungdan kaw nna Myen Asuya, Hpyendap…
Myen Asuya, Hpyen Dap ni kaw nna Lungja Kung Post de sinat kaba ni rau gap
Myen Asuya Gumsan Magan Theing Seing kaw nna Myen Mungdan dinghku simsa lam galaw sa wa na re nga nna ga dat nga ai ten hta ndai zawn Myen Amyu sha n re ai, laga hpunau Amyu sha ni a ginra de Myen Asuya, Hpyen Dap kaba a laqba n-gun hte htim gasat nga ai lam gaw ding-yang rai nga ai. Dai majaw laga hpunau Amyu sha Rawt Malan Hpung ni a
By:Kachinlandnews.com
ၾကပ္ေျပး(ေနျပည္ေတာ္)တြင္ သမၼတဦးသိန္းစိန္ႏွင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႔ ေတြ႔ဆံု ေဆြးေႏြးခဲ့တဲ့အေပၚ ျပည္တြင္းရွိ အၿငိမ္းစားတပ္မေတာ္အရာရွိႀကီးတစ္ဦးအားစည္းလံုးျခင္းရဲ႕အင္အားဝက္ဆိုက္ဒ္က ဆက္သြယ္ေမးျမန္းခဲ့ရာမွာ ယခုတေလာ ေဘးၾကပ္နံၾကပ္ျဖစ္ေနတဲ့ အစိုးရသစ္ရဲ႕ ထြက္ေပါက္ဟာ မီးရွဴးတန္ေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ေအာက္ပါအတိုင္း ေျပာဆိုသြားခဲ့ပါတယ္။
ေမး - မၾကာမီကၿပီးဆံုးသြားတဲ့ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ႏွင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႔ ေတြ႔ဆံု ေဆြးေႏြးခဲ့တဲ့ ျဖစ္စဥ္ ၾကားသိရသေလာက္ ရွင္းျပေပးပါ။
Ndai lang byin ai majan hta gaw, moi de prat tup majan kade byin hkrum tim, n htawt ai Rev. Lamung Naw Htoi (Ga Ra Yang), hte Rev. Dashi Brang (Ga Ra Yang) yan mung hkrap myi prwi hte hpung masha ni hpe woi lakawn nna, Njang Dung buga de hprawng du wa masai, nga nna buga masha ni tsun wa ma ai.
Myen Hpyen Dap hku nna, Jinghpaw Mung shawa hpe laksan gasat na matu lawu ga na laksan hpyenla tsasam ni hpe shangun dat ai lam shiga na lu ai.
Jahkrau Loi Seng hkan mung mu mamu mare masha ni hpe hkan gap taw ai lam chye lu ai. Dai majaw, dai kahtawng mare hkan na mare masha ni gaw ni nawn ai shara de hprawng yen mat sai lam chye lu ai. Masha kade si sai hpe gaw matut nna sagawn nga ding yang re ai lam chye lu ai.
Ndai zawn matut nna, grau grau laja lana byin wa na rai yang gaw, Mung Shawa yawng nga manga sinat lang nna ninghkap ra na re ai lam mung Buga masha ni tsun wa ma ai. Ndai shiga ni hpe matut nna sakse sakgan hte hkrak Mungkan de tang madun lu na matu mung, Mungdan kata, shinggan nga ai amyu sha yawng lit la sa wa na matu, Buga kata kaw nga ai myitsu ni tsun shana wa ma ai.
BY: BUGA SHIHTAWN BLOG


text:
KIA hte Myen asuya, hpyendap ni 5 Sept. 2011 (But) ya shana maga 6:30 pm grup-yin ten hte 6 Sept. 2011 (Chyanun) ya jahpawt 6:30 am daram hta Namsanyang mare sinna maga na Ja-ing-yang mare makau kaw gasat gala byin ai lam chye lu ai. Dai majan…
Myen Asuya ni shiga shadam shapoi shabra
Myen Ausya ni gaw ndai laman KIO/KIA a lam shiga shadam ni hpe shawam nga ai lam na chye lu ai. Bawsang Htunghking hpung ni, mare kanu kawa ni, Shing-ni ninghkring ni hpe mung KIO/KIA hpe shadut shagyeng ai laika ni shale ndau shangun ai lam galaw…


text:
Bible ,Chyum Mung ga hpe Kam sham hkan sa nga ai zawn ,Tinang a myu a sai lam Labau Ginshi ni hpe mung grau ngang grin lu hkra sharawt la Kamsham hkan sa nga ga law,
An hte Hugawng pa e gaw ,Shanang dung hugawng a Shayaw goi dum ai nsen mung na yu ga,
Jinghpaw Wunpawng Myusha ni a shakawn mahkawn myu hkum hkra nga nga mali ai,shara gin ra buga hta hkan nna shakawn mahkawn chye nga ga ai myu ni re hpe mu lu ai,
Dai law law hta na Yawng e shagau gum hkawng laiwa sai JATAWNG NAW NING CHYIN hpe bang dat nngai rai,Moi chyaloi ning hkoi prat e ramram mying kaba gum hkawng ai ning chyin ngai myi rai tim daini na ten hta gadai nchye mat sai ram rai nga ai,yawng chye lu na matu bang dat sai law..
Ndai ning chyin hpe kadai wa ka shagawp nna jahtuk laiwa sai hpe gaw hkrak nchye ai,sagawn nga ding yang re,Rai tim 2007ning hta Malaysia de sadu nna Labau ginshi gawnsharin shalat ya ai sara Kaba shi nan jaw da ai Ningchyin re,Mying hkum tsun nga ai majaw mying nbang dat sai,
JATAWNG NING CHYIN (Daw 1)
E…kale…goi e…. Jatawng Mandan hta nwai pan pu ai.
Interj. Jatawng land in unwithered flower bloom V.P.
Unfading flowers bloomed in Ja Tawng Land
Hka shi latsa lwi ai.
Water stream a hundred flow VP
(a hundred of streams flow)
CLICK AND SEE (MORE+++)
http://groups.google.com.my/group/world-kachin-org/web/jatawng-ning-chyin?hl=en


text:
Chyeju dum poi lamang tha, A kyu hpyi ai lam hta 1.
Karai kasang hpe chyeju dum shakawn ai lam, 2
.Buga de na padang hkrunlam majan masing a matu, 3
.Shawnglam majan pa na share shagan ni a matu, 4
.Hpyen yen tsinyam ni a matu, 5
.KIO ningbaw ningla ni, magam gun dap ma ji n-ban ni a matu hte magam dap, makan dap shagu a matu akyu jawm hpyi ya ai. Bai lak san chyeju dum lakjet hta mung American Chyeju Dum Poi a lam labau kadun, Mungkan mungdan Ga Da ka ni a Chyeju Dum poi ni hte Wunpawng sha ni a Chyeju Dum Poi a
lam shingdaw sawk gahkyin tang madun tsun jahpra lai wa sai.Read More++click on+++